comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
entes qm̃ nec corpora eoꝵ adhuc inuenta
erant. nec reliquias eoꝵ habere poterant.
p̃dicti ergo scĩ patres tam̃ eccłas fabrica¬
bant.⁊ altaria in eis erigebant : atq ira
bere pignora. diumis cultib ⁊ p̃cib con¬
secrabant. Pannos suꝑ altaria iam saera¬
ta mittebant. ⁊ post modũ suꝑ defunctos
ponebant : qui ⁊ innominib ⁊ meritis eoꝵ
scõꝵ in quoꝵ honorib ipsa altaria saerata
erant. statim resuscitabant᷑. atq sani ut
prius efficiebant᷑. Ideo ut reor nemo po¬
test enarrare aut seribere quanta uenera¬
tione sacrata tẽpla.⁊ dedicata altaria sunt
colenda ⁊ ueneranda. Dequib ⁊ in quib
hec ⁊ innumerabilia miracula leguntur: &
mirabilit̾ manifestissime demonstrant᷑. Quan¬
ta enim miracula insollemnitatib dedicatio¬
num eccłarũ mirabilib modis ⁊ manifestis¬
simis indiciis nr̃is temporib miscdia dĩ

Expanded text:
entes, quoniam nec corpora eorum adhuc inventa entes, quoniam nec corpora eorum adhuc inventa erant, nec reliquias eorum habere poterant; praedicti ergo sancti Patres tamen ecclesias fabricabant, et altaria in eis erigebant, atque in hbere pignora divinis cultibus et precibus consecrabant. Pannos super altaria jam sacrata mittebant, et postmodum super defunctos ponebant, qui et in nominibus et meritis eorum sanctorum in quorum honoribus ipsa altaria sacrata erant, statim resuscitabantur atque sani ut prius efficiebantur. Ideo ut res, nemo potest enarrare aut scribere quanta veneratione sacrata templa et altaria sunt colenda et veneranda, de quibus et in quibus haec et innumerabilia miracula leguntur, et mirabiliter manifestissime demonstrantur. Quanta enim miracula in solemnitatibus dedicationum ecclesiarum mirabilibus modis et manifestissimis indiciis nostris tem
Abbreviated transcription (Latin):
lemnit̾ colenda hodierne festiuitatis ⁊ de¬
dicationis huiꝰ scĩ templi beata dies: in qua
fundam̃ta ⁊ pauim̃ta siue tecta huiꝰ tẽpli
ab episcopo diuinis orationib st̃ dedicata
ut que antea domus uocabatur. pꝰ modũ
eccła ad ad orandũ & conueniendũ uocaret᷑:
quatinꝰ ad eam religiose conuenientes⁊ ⁊ in
ea pie orantes. iustoꝵ desiderioꝵ suoꝵ pe¬
tita ꝑciꝑent. ueniãq impetrarent. ⁊ cota¬
solationem in uenirent. & auam loquiis seu
auams cogitationib se semꝑ inea custodi¬
rent. Oratiom quoq insisterent. aures cor¬
dis ⁊ corporis ad dñm erigerent. corda ⁊¬
Tante enim uenerationis erant aput patres
nr̃os dedicationes eccłarũ:⁊ sollemnitates
earũ : quante ipsius resurreetionis dñi
⁊ natiuitatis seu pentecostes dies. Nam
ñ nulli scĩ patres ut legimus querentes
pignora scõꝵ martirũ in quoꝵ honoribus
desiderabant habere eccłas. s ñ in ueni¬

Expanded text:
lemniter colenda hodiernae festivitatis et delemniter colenda hodiernae festivitatis et dedicationis hujus sancti templi beata dies, in qua fundamenta et pavimenta sive tecta hujus templi ab episcopo divinis orationibus sunt dedicata, ut quae antea domus vocabatur, postmodum ecclesia ad adorandum et conveniendum vocaretur, quatenus ad eam religiose convenientes, et in ea pie orantes, justorum desideriorum suorum petita perciperent, veniamque impetrarent, et consolationem invenirent, et a vaniloquiis seu a vanis cogitationibus se semper in ea custodirent; orationi quoque insisterent, aures cordis et corporis ad Dominum dirigerent, DoTantae enim venerationis erant apud patres nostros dedicationes ecclesiarum et solemnitates earum, quantae ipsius Resurrectionis Domini et Nativitatis, seu Pentecostes dies. Nam nonnulli sancti Patres, ut legimus, quaerentes pignora SS. martyrum in quorum honoribus desiderabant habere ecclesias, sed non inveni
Abbreviated transcription (Latin):
mino offerantur ⁊ sacrificia in ea dñi sacer¬
dotes conseerent. seu illa que dudũ iea lici¬
tum agere ñ erat. post consecrationẽ hodi¬
erne diei licitũ fieret: & que antea nulli in
ea licitũ erat ꝑagi. oĩb sacerdotib licitũ
foret inposteris sacerdotalit̾ frui. Ototi
nisibus amplectenda ⁊ amanda dies. uene¬
rabilit̾q ab oĩb colenda : in qua altaria huiꝰ
templi dñi diuinis unctionib sunt delibuta.
⁊ scĩ erismatis unctione ab episcopo uenera¬
biliter inuncta atq diuinis p̾cibus consecra¬
ta. ut suꝑ ea sacerdotes futuris temporib
hostias immolent. corpusq dm̃ suꝑea licent᷑
⁊ sacerdotalit̾ diuinis p̃cib conficiant. sue
que ineis nec contingere ante conseerationẽ
eoꝵ fas erat. post consecrationẽ iustũ fieret:
quatinus sacratio lieita corporis ⁊ sanguinis
nob̾ expiatio fiat. atq eterne beatitudims
p̃mia miscditer det. Ouere amanda ⁊ sol¬

Expanded text:
mino offerantur, et sacrificia in ea Domini sacermino offerantur, et sacrificia in ea Domini sacerdotes consecrent, et illa quae dudum in ea licitum agere non erat, post consecrationem hodiernae diei licitum fieret; et quae antea nulli in ea licitum 82 erat peragi, omnibus sacerdotibus licitum foret in posteris sacerdotaliter frui! O totis nisibus amplectenda et amanda dies, venerabiliterque ab omnibus colenda, in qua altaria hujus templi Domini divinis unctionibus sunt delibuta, et sancti chrismatis unctione ab episcopo venerabiliter inuncta, atque divinis precibus consecrata, ut super ea sacerdotes futuris temporibus hostias immolent, corpusque Domini super ea licenter et sacerdotaliter divinis precibus conficiant, si quae in eis nec contingere ante consecrationem eorum fas erat, post consecrationem iterum fieret, quatenus sacratio licita corporis et sanguinisnobis expiatio fiat, atque aeternae beatitudinis praemia misericorditer det! O vere amanda et so
Abbreviated transcription (Latin):
p̾dictis scĩs locis uisibilit̾ recipiunt sur
sunt audire ⁊ intelligere ualeant. Sie ⁊
cetera que in miraculis uisibilit̾ in deo
diciis locis demonstrantꝰ: p̃fixũ con¬
tinere uidentur sensum. Ideo frs oportet ut
talia beneficia impetraturi siue ad epturi.
ad eccłãs diuinis consecratas p̃cib humilit̾
uos ⁊ nos siue om̃s conuenire. ⁊ festiuitates
dedicationũ nouarũ eccłarũ uenerabilit̾ uene¬
rari.⁊ sollemnt̾ celebrare : quatinꝰ dño annu¬
ente p̃dicta beneficia. siue maiora ieis i¬
petrare ⁊ ꝑciꝑe mereamur. O quã ueneranda
dies: in qua parietes huius templi diuinis
p̃cib consecrati sunt. O amabilis ⁊ benedicta
dies : in qua domus hec dño diuinis cultib
⁊ sacris actionib ẽ dedicata. ut in ea ꝑpetu¬
aliter nom̃ dñi inuocetur. ⁊ orationes oĩ
in ea pie dep̾cantiũ adño exaudiantur: sua¬
rumq peticionũ uota p̾cib acunctis impe¬
delibuti : ut mea demũ popłi oblationes do¬

Expanded text:
praedictis sanctis locis visibiliter recipiunt surdsunt audire et intelligere valeant. Sic et caetera quae in miraculis visibiliter in Deo dicatis locis demonstrantur praefixum continere videntur sensum. Ideo, fratres, oportet ut talia beneficia impetraturi sive adepturi, ad ecclesias divinis consecratas precibus humiliter vos et nos, sive omnes convenire, et festivitates dedicationum novarum ecclesiarum venerabiliter venerari et solemniter celebrare, quatenus Domino annuente praedicta beneficia, sive majora, in eis impetrare et percipere mereamur. O quam veneranda dies, in qua parietes hujus templi divinis precibus consecrati sunt! O amabilis et benedicta dies, in qua domus haec Domino divinis cultibus et sacris actionibus est dedicata, ut in ea perpetualiter nomen Domini invocetur, et orationes omnium in ea pie deprecantium a Domino exaudiantur, suarumque petitionum vota precibus a cunctis impedelibuti, ut in demum populi oblationes Do
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃s bem̃i exempla ista aitentius cogitanti.
arcellas interiores id ẽ conseientias nras
quantũ possumꝰ cũ dei ad iutorio custodus
diligentius studeamꝰ : ut cũ dies iudes
uenerit. in illa et̾na ⁊ beata eccła ubi nus
habitare poterit malus. unde nũqual
exiturus ẽ bonus. ñ cũ pannis ueter is
foras intenebras exteriores exclusi as¬
pareumꝰ. s stolã immortalitatis induti.
castitate uł iusticie gẽmis ornati. elemo¬
sinarũ luce uestiti. audire meream᷑. U eni¬
te benedicti patris mei ꝑcipite regnum.¬

Expanded text:
rissimi, exempla ista attentius cogitantes, arcellas interiores, id est, conscientias nostras, quantum possumus, cum Dei adjutorio custodire diligentius studeamus; ut cum dies judicii venerit, in illa aeterna ac beata Ecclesia, ubi nunquam habitare poterit malus, et unde nunquam exiturus est bonus, non cum pannis veteribus foras in tenebras exteriores excludendi appareamus: sed stola immortalitatis induti, castitatis et justitiae gemmis ornati, et eleemosynarum luce vestiti, audire mereamur, Venite, benedicti Patris mei, percipite regnum
Abbreviated transcription (Latin):
tis naq fr̃s bem̃i exlectione euangłica:
quia facta sunt encenia ierosolimis.⁊
hiemps erat. ⁊ ambulabat iħe intẽplo
inporticu salomonis. Encenia auter uo¬
cabantur sollemnitates scĩ tẽpli consecra¬
tionis ⁊ dedicationis: quas dĩ popłs
ex patrũ traditione ⁊ ex antiqua consue¬
tudine ꝑsingłos celebrare annos consue¬
uit. Quoꝵ exempla hodierna die nos
imitantes uixta xp̃ĩani orbis morẽ: an¬
nuã nr̃e eccle dedicationis diẽ diuinis
laudib ⁊ uigiliis siue cet̾is bonis studi¬
is ⁊ orationib agere studemꝰ sollenẽ.

Expanded text:
evangelica quod facta sunt encaenia Jerosolymis, et hiems erat, et ambulabat Jesus in templo, in porticu Salomonis . Encaenia autem vocabantur solemnitates sancti templi consecrationis et dedicationis, quas Dei populus ex patrum traditione et ex antiqua consuetudine per singulos celebrare annos consuevit. Quorum exempla hodierna die nos imitantes juxta Christiani orbis morem annuam nostrae Ecclesiae dedicationis diem divinis laudibus, vigiliis, sive caeteris bonis studiis et or
Abbreviated transcription (Latin):
offer munus tuũ. Et iterũ. Amice quomͦ huc
intrasti. ñ habens uestẽ nuptialẽ: Sic enim
habet textus eũgłice lectionis : qͦd quidam
fecerit nuptias filio suo ⁊ intrauerit ut ui¬
deret simul discũbentes. Et uidens ibi homi¬
nẽ ñ habentẽ uestẽ nuptialẽ: dix̃ ad eũ. Ami¬
ce qͦm huc intrasti ñ habens uestẽ nuptialẽ :¬

Expanded text:
offeres munus tuum . Et iterum: Amice, quomodo huc intrasti non habens vestem nuptialem ? Sic enim habet textus evangelicae lectionis, quod quidam fecerit nuptias filio suo, et intraverit ut videret simul discumbentes; et videns ibi hominem non habentem vestem nuptialem, dixit ad eum: Amice, quomodo huc intrasti, non habens vestem nuptiale
Abbreviated transcription (Latin):
de Bcata ulrta respondit. Ego immundis ñ
sacrifico demoniis: quia unius uiu ⁊ ueri
dei uera sum eultrix. Ait p̃ses. Sacrifica di¬
is  antequã ad torm̃ta ducaris. & illa. Nec
co. Interim dũ hii int̾ eos sermones serunt᷑
alma genitrix ciriei. ñ modico angebatur me¬
rore animi qd ipsa posita i ⁊ ꝓcinetu belli ꝓcõ¬
fessione fidei siu destituta uideret᷑ solatio par¬
uuli. As enus tam̃ suggestionẽ iibente p̃side.
⁊ matre eũ ueluti ꝓdente ꝑquisitus tenellus
infans ciricus. ⁊ amilitib p̃sidis reꝑtus atq
ante ipsũ ꝑductus: primo quidẽ blandum̃tis
lenib ut infans de mulcetur de inminis ex¬
aspatur. Ille uero blandientẽ eque ut minan¬
tem parin pendens: m̃te maiore ⁊ disertissĩ¬
mo sermone ⁊p̃ianũ se eẽ constant̾ ẽ ꝓfessus:
⁊ ab hac ꝓfessione se ullo modo diuelli ñ posse
firmissime ꝓtestatus. Rex ⁊ enim eternus
As nr̃ qui apparens in carne ad debellandũ

Expanded text:
. Beata Julitta respondit: Ego immundis non . Beata Julitta respondit: Ego immundis non sacrifico daemoniis, quia unius vivi et veri Dei vera sum cultrix. Ait praeses: Sacrifica diis antequam ad tormenta ducaris. Et illa: Nec co. Interim, dum hi inter eos sermones feruntur, alma genitrix Quirici non modico angebatur moerore animi quod ipsa, posita in praecinctu belli pro confessione fidei, sui esset destituta solatio parvuli. Ad ejus tamen suggestionem jubente praeside, et matre eum veluti prodente, perquisitus tenellus infans Quiricus et a militibus praesidis repertus, ante ipsum perductus est. Primo quidem blandimentis lenibus, ut infans, demulcetur; deinde minis exasperatur. Ille vero blandientem aeque ut minantem parvipendens, mente majore et disertissimo sermone Christianum se esse constanter est professus, et a professione se ullo modo divelli non posse firmissime protestatur. Rex aeternus, Deus noster qui apparens in carne ad bellandum
Abbreviated transcription (Latin):
ge dm̃i die ac nocte meditantẽ. fama boni odo¬
ris celebrẽ. missis officialib sius p̾sentari tri¬
bunalibus. Frat autẽ iulita seruiens dño in
timore casto: que filiũ alebat paruulũ nomine¬
ciricũ. eui cum laete carnis disciplinã tradidit
diuine legis. Inter caros deniq amplexus ⁊
mat̾ne pietatis oscula. ut uerũ parentẽ agnos¬
ceret. coleret. atq diligeret: dum lacte dulci
ex eius aleret᷑ uberib. ab ipsius ore ꝓtẽpore
pure fidei imbuebatur doginatib. Insurgen¬
tib igitur aduersum se ꝑsecutorib ꝓsua par¬
eis sue dedit gr̃e. Ante conspectũ deniq p̾sen¬
minis: respondit. De isauria quidẽ ꝓuintia.
⁊ de pͥmorib eiuitatis ichonioꝵ ꝓgenita: as
cilicie tuas deuitans ꝑsecutiones de migraui
loca. tharsoq sum umorata. Et cũ sim uere
xp̃iana : ẽ michi nom̃ iulrta. Cin p̃ses. hor¬
tor inquit te. tu tibi consule. ⁊ imꝑatoris ius¬
sa ꝑfice: atq debita diis nrĩs libamina red¬

Expanded text:
em die ac nocte, fama boni odoris celebrem, missis officialibus suis jussit praesentari tribunalibus. Erat autem Julitta serviens Domino in timore casto, quae filium alebat parvulum Quiricum: cui cum lacte carnis disciplinam tradidit divinae legis. Inter charos denique amplexus et maternae pietatis oscula, quo verum parentem agnosceret, coleret atque diligeret, dum lacte dulci ex ejus aleretur uberibus, ab ipsius ore pro tempore purae fidei imbuebatur dogmatibus. Insurgentibus igitur adversus eam persecutoribus pro sua parminum clamabat. Ante conspectum denique praesenminis, respondit: De Isauria quidem provincia, et de primoribus civitatis Hyboniarum progenita, ad Siliciae tuas devitans persecutiones demigravi loca; Tarsoque sum immorata. Et cum sim vere Christiana, est mihi nomen Julitta. Cui praeses: Hortor, inquit, te; tu tibi consule; imperatoris jussa perfice, atque debita diis nostris offer libamina
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ querimꝰ : petimus te da nob eũ. Dicit
eis ille. Ego gratis corpus eius dare uobis
ñ possum. Illi autẽ dantes ei solidos quingen¬
tos: acceper̃ corpꝰ scĩ martiris. Et hoc ut¬
guentes cũ aromatib.⁊ inuoluentes liteami¬
nib p̃ciosis. posuer̾ illud in unã debasternis:

Expanded text:
quem quaerimus; petimus ut des nobis eum. Qui respondit: Ego gratis corpus ejus dare vobis non possum. Illi autem dantes ei solidos quingentos, acceperunt corpus sancti martyris, et ungentes aromatibus, involventesque linteaminibus pretiosis, posu
Abbreviated transcription (Latin):
diligent̾ attendite.Si adm̃sam cuiuscũq po¬
tentis hominis nemo p̾sumit cũ uestib conseis¬
sis ⁊ inquinatis accedere. quanto magis a
conuiuio et̾ni regis idẽ. ab altari dñi debet se
unusqͥsq inuidie ł odii ueneno ꝑcussus. ira¬

Expanded text:
diligenter attendite: si ad mensam cujuscunque podiligenter attendite: si ad mensam cujuscunque potentis hominis nemo praesumit cum vestibus conscissis et inquinatis accedere, quanto magis a convivio aeterni Regis, id est ab altari Domini debet se unusquisque invidiae vel odii veneno percussus, ira
Abbreviated transcription (Latin):
mnob̾ ipsis inueniat. qͥd ocłos sue maies¬
tatis offendat. s habitaculũ cordis nr̃i
datur diabolo. ⁊ aꝑiatur xp̃o. Et ita labo¬
remus: ut nob bonoꝵ oꝑum clauib ianuã
regni celestis aꝑire possimus. Sicut enĩ
malis oꝑib quasi quibusdã seris ac uec¬
tibus uite nob ianua dauditur: ita absq
aubio bonis oꝑib aꝑitur. Et ideo frs¬
lem̃i unusquisq consideret conscientiã suã.
et quando se aliquo erumine uulneratũ
eẽ cognouerit: prius orationib. ieuiniis. ele¬
mosinis. studeat mundare conscientiã suã.
et sic eucharistiam p̾sumat acciꝑe. Si enim
agnoscens reatũ suũ ipse se adiuino altari sub¬
duxerit. cito ad indulgentiã diuine miscdie
ita econtrario qui se humiliat exaltabit᷑. Qui
enim sicut dixi agnoscens reatũ suũ. ipse se
humilit̾ ab altari eccłe ꝓem̃datione uite remo¬
uere uoluerit : ab et̾no illo ⁊ celesti conunuo ex¬
cõmunicari penitus ñ tunebit. Rogo uos fr̃s.

Expanded text:
os suae majestatis offendat; sed habitaculum cordis nostri datur diabolo, et aperiatur Christo; et ita laboremus, ut nobis bonorum operibus clavibus januam regni coelestis aperire possimus. Sicut enim malis operibus, quasi quibusdam seris ac vectibus, vitae nobis janua clauditur; ita absque dubio bonis operibus aperitur. Et ideo, frmi, unusquisque consideret conscientiam suam, et quando se aliquo crimine vulneratum esse cognoverit, prius orationibus, jejuniis vel eleemosynis studeat mundare conscientiam suam, et sic eucharistiam praesumat accipere: si enim agnoscens reatum suum, ipse a divino altari se subduxerit, cito ad indulgentiam divinae misericita e contrario, qui se humiliat exaltabitur . Qui enim, sicut dixi, agnoscens reatum suum, ipse se humiliter ab altari ecclesiae pro emendatione vitae removere voluerit, ab aeterno illo et coelesti convivio excommunicari penitus non timebit. Rogo vos, fratres,
Abbreviated transcription (Latin):
lxm̃i. altaris uł templi fes¬
tiuitatẽ colimus. si fidelit̾
agitur. totum in nob spuali edificatione
completur. Non enim m̃titur ille qͥ dixit.
T̃emplũ enim dei scm̃ ẽ: quod estis uos.
Et iterũ. Nescitis quia corpora ur̃a templũ

Expanded text:
simi, altaris vel templi festivitatem colimus, si fideliteragitur, totum in nobis spirituali aedificatione completur. Non enim mentitus est ille qui dixit, Templum enim Dei sanctum est, quod estis vos ; et iterum, Nescitis quia co
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ aspectus eiꝰ : At illi dixer̃. Wir ẽ quadratꝰ.
erassus. robusto capillo. coccineã arme lausi¬
am indutus. Ꝙ dicit eis. Ille quẽ queritis.
ei . Hominẽ quẽ nos querimꝰ. ad ulter est &
ebriosus. Dicit ille. qd impedit uob uenire¬

Expanded text:
erat aspectus ejus? At ille dixit: Vir quadratus et crassus, robusto capillo, coccinea armelausia indutus. Et dicit eis: Ille quem quaeritis,illi: Homo, quem nos quaerimus, adulter est et ebriosus. Dicit e
Abbreviated transcription (Latin):
Ncũ maxima uexatione eccłe¬
qui ꝓ supplicioꝵ mortisq pacientia donabant᷑
adeo immortalitatis corona. In quib ⁊ beatꝰ
pater calixtus natione ⁊ sacerdocii digni¬
tate papa romanꝰ: abeatissimo petro apłoꝵ
dum fixus staret indomo dm̃ ꝑseuerando

Expanded text:
cum maxima vexatio Ecclequi pro suppliciorum patientia donabantur a Deo immortalitatis corona. In quibus et beatus pater Callistus, sacerdotum dignitate papa Romanus, a beatissimo Petro apostolorum dum fixus staret in domo Domini, perseverando
Abbreviated transcription (Latin):
dñici uelut aries electus ac dux totius gre¬
gis subito ex iussu ipsius alexandri rapitur.
carceri mancipatur. fame dutina cruciatur.
fustibus cotidie ceditur. Ad ultimũ quoq ꝑ¬
fenestrã domus sc̃s dñĩ p̾cipitatur. ⁊ ligato
rii decoratur. huiꝰ successor sc̃s extitit urba¬
nus. eiusdem scẽ romane sedis episcopꝰ: qui
doctrina salutari multos ad martiriũ ꝓuo¬
eans. calicẽ quẽ aliis ꝓpmauit ipse quoq
eos insectandi intentio : orientaliũ quoq ꝓ¬
uintialũ fines apphendit. inquarũ partib p̃¬
ses alexander p̾erat : qui sicut nomine sic
imꝑatori suo erat par ferocitate. hic autẽ ua¬
numeros scõs. uariis cruciatib ⁊ excogita¬

Expanded text:
Dominico velut aries electus, ac dux totius gregis, subito jussu ipsius Alexandri rapitur, carceri mancipatur, fame diuturna cruciatur, fustibus quotidie caeditur, ad ultimum per fenestram domus praecipitatur, et ligato rii decoratur. Hujus successor sanctus fuit Urbanus, ejusdem sanctae Romanae sedis episcopus, qui doctrina salutari multos ad martyrium provocans calicem quem aliis propinavit ipse quoque eos insectandi intentio, orientalium quoque provinciarum fines apprehendit. In quarum partibus praeses Alexander praeerat, qui sicut nomine sic imperatori suo erat par ferocitate. Hic inter innumeros, quos variis cruciatibus et excogita
Abbreviated transcription (Latin):
miserationes implorentꝰ. Illuminantꝰ nãq
meccliis deo dicatis insibilit̾ ceci : s corda
trantur. Leprosi ergo uisibilit̾ sanantur.
s inusibiliter hi qui uariis doctrinis et
cogitationib siue heresib sunt asꝑsi. spũ¬
aliter ieccłi is deo dicatis corda eoꝵ tan¬
guntur : & ad fidẽ catholicã siue ad bene
agendũ conuertunt᷑. Multi quoq uisibilit̾
in conseeratis locis locuntur : s inuisibilit̾¬

Expanded text:
miserationes implorentur. Illuminantur namque miserationes implorentur. Illuminantur namque in ecclesiis Deo dicatis visibiliter caeci, sed corda trantur. Leprosi ergo visibiliter sanantur, sed invisibiliter hi qui variis doctrinis et cogitationibus, sive haeresibus, sunt aspersi, spiritualiter in ecclesiis Deo dicatis corda eorum tanguntur, et ad fidem catholicam, sive ad bene agendum convertuntur. Auditum quoque in
Abbreviated transcription (Latin):
enim in eccłiis deo ab episcopis & sacerdo¬
tibus diuinis p̃cib dicatis. uisibiliter
signa innumerabilia fiunt: s inuisibilit̾
maioris uirtutis miracula ꝓdeunt. Cor¬
pora namq sanantur exterius: s uul¬
nera anime relaxantur interus. Corpo
tur : hoc interius sp̃ualit̾ diuina uirtꝰ
iuisibilit̾ oꝑatur. Nam multo magis ẽ.
interius anunas renouari ⁊ auulnerib
sius resuscitari: quã exterius corpora
sinari. Unũ quippe carnalit̾ corporalibus
oesis demonstratur : alud in uisibilit̾ diui¬
na uirtus oꝑatur. In dedicationib quoq
eccłarũ multa signa nris temporib uide¬
mus ꝑacta. Id circo nos dedicationes &
sollemnitates conseerationũ nouarũ eccłarũ
sollemint uenerari oportet. ut sicut alioꝵ
corpora in eis sanari ⁊ reformari uidemus.:
ita anune nr̃e sanentur. ⁊ int̾ius dñi mise¬
ricordia renouentꝰ᷑. atq apeocatis resusciten¬
tur. Peccata quoq relaxentur : & diuine

Expanded text:
enim in ecclesiis Deo ab episcopis et sacerdoenim in ecclesiis Deo ab episcopis et sacerdotibus divinis precibus dicatis visibiliter signa innumerabilia fiunt, sed invisibiliter majoris virtutis miracula prodeunt. Corpora namque sanantur exterius, sed vulnera animae relaxantur interius. Hoc tur, hoc interius spiritualiter divina virtus invisibiliter operatur. Nam multo magis est interius animas renovari et a vulneribus suis resuscitari, quam exterius corpora sanari. Unum quippe carnaliter corporalibus oculis demonstratur, aliud invisibiliter divina virtus operatur. In dedicationibus quoque ecclesiarum multa signa nostris temporibus videmus peracta. Idcirco nos dedicationes et solemnitates consecrationum novarum ecclesiarum solemniter venerari oportet, ut sicut aliorum corpora in eis sanari et reformari videmus, ita animae nostrae sanentur, et interius Domini misericordia renoventur atque a peccatis resuscitentur. Peccata quoque relaxentur, et divinae
Abbreviated transcription (Latin):
natalicia scõꝵ: q̃m in ipsis eccliis deo de¬
dicatis. multi scĩ orando ⁊ legitime cer¬
tando. głam ⁊ societatẽ scõꝵ ad ipisci me¬
erati tẽpli festũ. ⁊ ad diẽ eius conseeratio¬
nis aduenire uoluit. ⁊ ipsam festuutatẽ
cũ ali is popłis sollemnit̾ celebrare stu¬
duit qui nullo ponde peccati grauaba¬
tur. quanto magis nos qui honerib
peccaminũ multoꝵ grauamur ⁊ p̃min.
ad p̃dictas una cum nob̾ subditis popłs
ceteris ad uenire decent̾ ⁊ eas celebrar
sollemint̾ debemꝰ. ut dep̃cata ⁊ postulata
sc̃oꝵ sacerdotũ qui eas conseerauer̃ dno
annuente ad ipisci mereamur. Eestiunra¬
tem quoq hanc nos eo maiore deuotu¬
ne celebrare oportet: quo eã redeptor
nr̃o gratissimam eẽ cognoseinꝰ. Oppido
autẽ dño grata ipsa deuotionis templ
festiuitas fuit: quando ipse milla tel¬
plũ in gredi ⁊ sermonẽ facere ad poꝵ¬
lum uoluit. duunitatisq sue sacraissa
inibi pandere dignatus ẽ. Con digne

Expanded text:
nctorum, quoniam in ipsis ecclesiis Deo dedicatis multi sancti orando et legitime certando gloriam et societatem sanctorum adipisci mecrati templi festum, et ad diem ejus consecrationis advenire voluit, et ipsam festivitatem cum aliis populis solemniter 81 celebrare studuit, qui nullo pondere peccati gravabatur; quanto magis nos, qui oneribus peccaminum multorum gravamur et premimur, ad praedictas una cum nobis subditis populis caeteris advenire decenter et eas celebrare solemniter debemus, ut deprecata et postulata sanctorum sacerdotum qui eas consecraverunt, Domino annuente, adipisci mereamur. Festivitatem quoque hanc nos eo majore devotione celebrare oportet, quo eam Redemptori nostro gratissimam esse cognoscimus. Oppido autem Domino grata ipsa devotionis templi festivitas fuit, quando ipse in illa templum ingredi et sermonem facere ad populum voluit, divinitatis suae sacramenta inibi pandere dignatus est. Condigno  F. condigne
Abbreviated transcription (Latin):
rarent᷑ ac ddicerent ad p̃ces hoc beatia
ri fuisse largitũ. Senuit autẽ sacerdos
dĩ. ⁊ intantum unetate ꝓuectus ẽ. ut
sputum oris int̾ram ꝓicere ñ ualeret: s&e
aahibitũ labiis trudionẽ ineo saliuas oris
rxponeret. Non caligauit oculus eius:
nec immutatũ ẽ cor aiis dei. Non se po¬
suit uultũ pauꝑis. nec metuit ꝑsonã po¬
tentis: s una eademq fuit in hominib
seã lib̾tas. ut ita susciꝑet penulã pauꝑis.
ac si ueneraretur togam ineliti senatoris.
Obiit autẽ ꝑfectus inscĩtate :⁊ sepultus ẽ
inbasilica scĩ stepham ad leuã altaris: ad

Expanded text:
mirarentur, ac dicerent ad preces hoc beati mirarentur, ac dicerent ad preces hoc beati Viri fuisse largitum. V. Senuit autem Sacerdos Dei, et in tantum aetate provectus est, ut sputum oris in terram projicere non valeret: sed adhibito labiis truchione in eum salivas oris exponeret. Non caligavit oculus ejus, nec immutatum est cor a viis Dei: non seposuit vultum pauperis, nec metuit personam potentis; sed una eademque ei fuit in omnibus sancta libertas, ut ita susciperet penulam pauperis, ac si veneraretur togam inclyti senatoris. Obiit autem perfectus in sanctitate, et sepultus est in basilica sancti Stephani ad laevam al
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatis appropinqͣrent. suggerunt
ei ut ipse antiphonam dignaretur impo¬
nere dicentes. Si tu beate pontifere de¬
uote antiphonã imposueris: confidimus
de scĩtate tua qs ꝓtinus nob̾ dñs plum¬
am dignabitur benigna pietate largiri
At ille ꝓstratue suꝑ cilicium suũ: in ipsa
platea duitissime eum fletu orauit. Exur¬
gens autẽ. antiphonã quã petebant ut
mrtus fuit imposuit. Uerba autẽ euis.
ex illa salomonice orationis edita h. ee
erant. Si clauso celo pluuie ñ fuerint
ꝓpt̃ peccata populi. ⁊ conu̾si depeati fuc¬
rint faciẽ tuam: exaudi dñe ⁊ dimit¬
te peccata popłi tui .⁊ da pluuiã t̾re qũ
dedisti popło tuo ad possidendũ. Cumꝙ
psallere deuotissime cepissent: penitraus
excelse potentie aures. humilis oratio
confessoris. Et ecce contenebratũ ẽ celĩ.
ac nubib obtectũ. Et priusꝗͣ portã ubi
attingerent. descendit pluiua uehem̃s
suꝑ uniuersam t̾rã illam: ita ut os n

Expanded text:
civitatis appropinquarent, suggerunt civitatis appropinquarent, suggerunt ei ut ipse antiphonam dignaretur imponere, dicentes: Si tu, beate Pontifex, devote antiphonam imposueris, confidimus de sanctitate tua, quod protinus nobis Dominus pluviam dignabitur benigna pietate largiri. At ille prostratus super cilicium suum, in ipsa platea diutissime 1164 cum fletu oravit. Exsurgens autem antiphonam quam petebant, ut virtus fuit, imposuit: verba autem ejus ex illa Salomonicae orationis edita haec erant: Si clauso coelo pluviae non fuerint propter peccata populi, et conversi deprecati fuerint faciem tuam; exaudi, Domine, et dimitte peccata populi tui, et da pluviam terrae, quam dedisti populo tuo ad possidendum . Cumque psallere devotissime coepissent, penetravit excelsae potentiae aures humilis oratio Confessoris; et ecce contenebratum est coelum, ac nubibus obtectum; et priusquam portam urbis attingerent, descendit pluvia vehemens super universam terram illam, ita ut omnes
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑem quẽ piam clamare cerneret: aiebat.
Succurrite queso succurrite: & pauperi
uictus necessaria ministrate. Ignari enĩ
estis odesides: & forsitan ipse ẽ qui se ꝑ
euangeliee lectionis seriem reficiendũ ua
MRIS
autem ⁊ demonia. se confitentia. In mo¬
nasteriuĩ autẽ candido brinse ueniens. cũ
m erguminũ quendã reꝑisset atrocius de¬
bachantẽ: misit prb̾os ut ei manꝰ impo¬
nerent. S cum eoꝵ exorcizatione larua
ñ finsset expulsa: sẽs dei cõminus appro¬
pinquans immissis in os euis digitis. ꝑ¬
sonam reddit absolutã. Multa ⁊ alia mi¬
racula uir beatus oꝑatus ẽ: ⁊ oratione
facta sepius que petisset ad dñ obue¬
bat. Porro in aruerno quodã tẽpore cum
magna siccitas consumeret ⁊ arentibus
herbis nulla penitꝰ uim̃tis pabula rema¬
nerent. ⁊ ses dei rogationes illas que
ante ascensionẽ dominicã aguntꝰ deuotis¬
sime celebraret : die t̾cia cũ iã portam

Expanded text:
perem quempiam clamare cerneret, aiebat: perem quempiam clamare cerneret, aiebat: Succurrite, quaeso, succurrite, et pauperi victus necessaria ministrate. Ignari enim estis, o desides, et forsitan ipse est qui se per evangelicae lectionis seriem reficiendum in mis autem et daemonia se confitentia. In monasterium autem Canbidobrinse veniens, cum energumenum quemdam reperisset atrocius debacchantem, misit presbyteros ut ei manus imponerent: sed cum eorum exorcizatione larva non fuisset expulsa, Sanctus Dei cominus appropinquans, et immissis in os ejus digitis, personam reddidit absolutam. Multa et alia miracula Vir beatus operatus est, et oratione facta, saepius quae petisset ad Dominum obtinebat. Porro in Arverno quodam tempore cum magna siccitas consumeret arva, et arentibus herbis nulla penitus jumentis pabula remanerent, et Sanctus Dei rogationes illas, quae ante ascensionem dominicam aguntur devotissime celebraret; die tertia cum jam portae
Abbreviated transcription (Latin):
pit̾nũ: fiatq deserta.: ⁊ ñ sit qͥ in habitet
in ea. Et dicit omns popłs am̃. & ad iecit.
Queso dñe. nũquã de hac generatione ꝓue¬
hatur quisquã ad episcopale sacerdotium:
qui episcopũ ñ ob audit. ⁊ gresso autẽ exea
sacerdote. ꝓtinus os familie que in domo
illa erant afebre corripiuntur: & parumꝑ
ingemiscentes sp̃m exalabant. Q eũ iam
die t̾eia ageretur: uidens hortensius sibi
niehil de sius seruientib reseruari. timens
ne etiã ⁊ ipse parit̾ interiret. ad scm̃ uirũ
mestus ingreditur. P roiectusq ad pedes
eius: cũ lacrimis ueniã rogat. Quã ille
benignissime indulgens : benedietã aquã
domui transmisit. Illaq ꝑ parietes resꝑsa :
oĩs egritudo ꝓtinus ẽ de pulsa. Magnaq
ibi uirtus apparuit. Nam ⁊ qui incurrerat᷑
currerunt. In ecclesiasticis uero seripturis
eruditus ẽ habitus hic sacerdos : s ⁊ in
elemosinis magnificus fuit. Nam cũ pau¬

Expanded text:
piternum, fiatque deserta, et non sit qui inhabitet piternum, fiatque deserta, et non sit qui inhabitet in ea. Et dixit omnis populus: Amen. Et adjecit: Quaeso, Domine, nunquam de hac generatione provehatur quisquam ad episcopale sacerdotium, qui episcopum non obaudit. Egresso autem ex ea Sacerdote, protinus omnes familiae, quae in domo illa erant, a febre corripiuntur, et 1163 parumper ingemiscentes spiritum exhalabant. Quod cum jam die tertia ageretur, videns Hortensius sibi nihil de suis servientibus reservari, timens ne etiam et ipse pariter interiret, ad sanctum Virum moestus ingreditur, projectusque ad pedes ejus cum lacrymis veniam rogat. Quam ille benignissime indulgens, benedictam aquam domui transmisit, illaque per parietes respersa, omnis aegritudo protinus est depulsa, magnaque ibi virtus apparuit; nam et qui incurrerant scurrerunt. IV. In ecclesiasticis vero scripturis eruditus est habitus hic sacerdos; sed et in eleemosynis magnificus fuit. Nam cum pau
Abbreviated transcription (Latin):
te ipsum eccłe altare gladioꝵ ietib infrustra
discerptus ẽ. Reddiditq illi dñs. sic̃ sac̾dos
actã igitur stragem cladis aruerne. hortensiꝰ
unus exsenatorib comitatũ urbis illius a¬
gens. quendã de parentib seĩ id ẽ honoratũ
nomine murbis platea nequit̾ retineri ius¬
sit. Qd celerit̾ beato iuro nunciatũ ẽ. At ille
ꝑamicos suos cepit rogare : ut eũ data au¬
dientia absolu iuberet. Quos ille nullatenus
p̃stitit. Tunc beatus senex de ferri se inpla¬
team. qua ille tenebatur iubet. Allatus aũ
rogabat milites. ut eum dinitterent. Ili uͦ
timentes : obedire ausi ñ sunt pontifici. Et
sacerdos. Ad domũ inquit hortensii. me ue¬
lociter de portate. Frat enim senex ualde : &
ꝓpriis pedib abire ñ poterat. Deferentes aũ
eũ in domũ hortensii ministri eiꝰ: excutien
meã puluerẽ calciam̃ti sui ait. Maledieta sit
domus hec. ⁊ maledicti habitatores eiꝰ insẽ¬

Expanded text:
te ipsum ecclesiae altare gladiorum ictibus in frusta te ipsum ecclesiae altare gladiorum ictibus in frusta discerptus est, reddiditque illi Dominus, sicut Sacerdos I. Post peractam igitur stragem cladis Arvernae, Hortensius, unus ex senatoribus, comitatum urbis illius agens, quemdam de parentibus Sancti, id est Honoratum nomine, in urbis platea nequiter retineri jussit. Quod celeriter beato Viro nuntiatum est. At ille per amicos suos coepit rogare, ut eum data audientia absolvi juberet. Quod ille nullatenus praestitit. Tunc beatus senex deferri se in plateam qua ille tenebatur jubet: allatus autem rogabat milites ut eum dimitterent. Illi vero timentes, obedire ausi non sunt Pontifici. Et Sacerdos: Ad domum, inquit, Hortensii me velociter deportate. Erat enim senex valde, et propriis pedibus abire non poterat. Deferentes autem eum in domum Hortensii ministri ejus, excutiens in eam pulverem calciamenti sui, ait: Maledicta sit domus haec, et maledicti habitatores ejus in sem
Abbreviated transcription (Latin):
suo exilit: ac solus ꝑuiã publicã fugere itit᷑.
ꝑ diderat eium sensum. nesciens quid ageret.
Qd animadutentes sui. eumq retinere conan¬
tes: uix potuer̃ cohortantes ut se signo sa¬
lutari miiret. Tunc hilpingus dux eiꝰ acce¬
dens ꝓpius ad regẽ : ait. Audi gloriosissime
rex consiliũ paruitatis mee. Ecc̃e muri cunta¬
tis istius fortissuni sunt : eamq ꝓpugnacula
ingentia uallant. Qͦdͦ ut plenius magnificen¬
tia ur̃a cognoscat : de scĩs quoꝵ basilice mu¬
ros urbis ambiunt. hec loquor. S ⁊ antistes
loci illius. magnꝰ apud dm̃ habetur. Noli
facere qͦd cogitas : noli episcopo miuriã in¬
ferre. aut urbẽ euertere. Cuius consiliũ rex
dem̃ter accipiens p̃ceptũ posuit : ne ullus
ab octauo urbis miliario lederetur. Qd ob¬
tentu sacerdotis. p̾stitũ nullus ambigat.
Tunc ⁊ ꝓculus ille p̾sbit̾ irruptis louola uiren¬
sis castri muris. ab in gredientib hostib an¬

Expanded text:
suo exsilit, ac solus per viam publicam fugere nititur. suo exsilit, ac solus per viam publicam fugere nititur. Perdiderat enim sensum, nesciens quid ageret. Quod animadvertentes sui, eumque retinere conantes, vix potuerunt, cohortantes ut se signo salutari muniret. Tunc Hilpingus 1162 dux ejus accedens propius ad regem, ait: Audi, gloriosissime rex, consilium parvitatis meae. Ecce muri civitatis istius fortissimi sunt, eamque propugnacula ingentia vallant. Quod ut plenius magnificentia vestra cognoscat, de sanctis quorum basilicae muros urbis ambiunt haec loquor, sed antistes loci illius magnus apud Deum habetur. Noli facere quod cogitas; noli episcopo injuriam inferre, aut urbem evertere. Cujus consilium rex clementer accipiens, praeceptum posuit ne ullus ab octavo urbis milliario laederetur. Quod obtentu Sacerdotis praestitum nullus ambigat. Tunc et Proculus ille presbyter, irruptis Lovolautrensis castri muris, ab ingredientibus hostibus an
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s quintianꝰ in ante dicta urbe potiret᷑
episcopatu: ꝓculus quidã exaerario p̃s¬
biter ordinatus. multas ei in iurias ita¬
tulit. Dẽmq potestatẽ illi de reb eccłe
uictũ ministrari p̃cepit. S ꝑ eiꝰ orationẽ
a ciuib correptus prudentiorib: restituta
oĩ potestate. se ab eius remouit in sidus.
Ante dictꝰ tam̃ sacerdos ñ iinemor in u¬
rie. sicut quondã paulus apłs de alexan¬
dro: ita ⁊ hic de ꝓculo de cantabat dicens.
ꝓculus aerarius multa mala michi fecit:
puli sui. ut adueniente theoderico ac uallan¬
te cũ exercitu urbẽ. scs̃ dei muros eiꝰ ꝑnoc¬
tem psallendo circũ iret: ⁊ ut regioni ł popło
dñs ueloeit̾ succurrere dignaretur. afflictus
inieiunis atq uigiliis instant̾ orabat. Porro
theodericus rex cum cogitaret etiã murosur¬
tio sacerdotis sui: quẽ mexiliũ trudere co¬
gitabat. Llam nocte pauore ꝑt̾ritus de stratu

Expanded text:
sanctus Quintianus in antedicta urbe potiretur sanctus Quintianus in antedicta urbe potiretur episcopatum, Proculus quidam ex aerario presbiter ordinatus, multas ei iniurias intulit, omnemque potestatem illi de rebus eclesiae victum ministrare praecepit; sed per eius orationem a civibus correptus prudentioribus, restituta omni potestate, se ab eius removit insidiis. Antedictus tamen sacerdos non inmemor iniuriae, sicut quondam Paulus apostolus de Alexandro, ita et hic de Proculo decantabat, dicens: 'Proculus aerarius multa mala mihi fecit, puli sui, ut adveniente Theoderico, ac vallante cum exercitu urbem, Sanctus Dei muros ejus per noctem psallendo circuiret, et ut regioni vel populo Dominus velociter succurrere dignaretur, afflictus in jejuniis atque vigiliis instanter orabat. Porro Theodericus rex cum cogitaret etiam muros urtio sacerdotis sui, quem in exsilium retrudere cogitabat. Nam nocte pavore perterritus de stratu
Abbreviated transcription (Latin):
ciues ⁊ epm̃ scandalo. gothos qui tunc
in ante dieta urbe morabant᷑ suspicio atti¬
git. quod se uellet ep̃s francoꝵ dicionib
subdere. Consilioq accepto: cogitauer̃ eũ
ꝑfodere gladio. Qd cũ uiro scõ nuntiatũ
fusset: de nocte consurgens cũ fideliss̃¬
mis ministris suis aburbe illa egrediens
aruernis aduenit ibiq ascõ eufrasio ep̃o
qͥ a prunculo quondã antistiti successerat
receptus ẽ. Largitisq ei tam domib quã
agris ⁊ uineis. uel ille uł qui lugdunensi
urbi p̾erat sũma eum diligentia excole¬
bant. Frat enim iam senex. ⁊ uerus dĩ
cultor. decedente autẽ abhoc mundo scõ
eufrasio: apollinaris trib m̃sib sac̾dotio
sub ministrato migrauit. Cum autẽ hec the¬
oderico regi nunciata fuissent: uissit it ⁊¬
ibi scm̃ quintianũ constitui. ⁊ oẽm ei potes¬
tate tradi eccle dicens. hic ob nr̃i amoris
zelũ. ab urbe sua eiectus ẽ. Deniq eum

Expanded text:
cives et episcopum scandalo, Gothos, qui tunc cives et episcopum scandalo, Gothos, qui tunc in antedictam urbem morabantur, suspicio attigit, quod se vellit episcopus Francorum ditionibus subdere, consilioque accepto, cogitaverunt eum perfodere gladio. Quod cum viro sancto nuntiatum fuisset, de nocte consurgens, cum fidelissimis ministris suis ab urbe illa egrediens, Arvernus advenit. Ibique a sancto Eufrasio episcopo, qui Abrunculo quondam antestiti successerat, receptus est, largitisque ei tam domibus quam agris et vineis, vel ille vel qui Lugdunensi urbi praeerat summa eum diligentia excolebant. Erat enim iam senex et verus Dei cultor. Decedente autem ab hoc mundo sancto Eufrasio, Apollinaris, tribus mensibus sacerdotio subministrato, migravit. Cum autem haec Theodorico· regi nuntiata fuissent, iussit inibi sanctum Quintianum constitui et omnem ei potestatem tradi eclesiae, dicens: 'Hic ob nostri amoris zelo ab urbe sua eiectus est'. Denique cum
Abbreviated transcription (Latin):
gat ac deprimat: s potius sc̃õꝵ exepl
illeeti prudent᷑ intelligentes que dei su
spirntalis nos oꝑa ad celestia ac sempa
regnet. Igitur beatissimꝰ quintianꝰ afer na¬
tione. ⁊ ut quidam ferunt nepos fausti
ep̃i qui genitricẽ suã suscitasse ꝑhibetur:
scitate pditus. uirtutũ dote fulgidus.
caritatis igniculo feruidus. castitatis flore
p̃cipius. ad episcopatũ rotene eccle eligit᷑.
expetitur. ordinatur. In qͦ episcopatu ampli¬
atis adhuc uirtutib : cum in dei semꝑ oꝑi¬
bus cresceret. auetã beati amantii antis¬
titis basilicã scm̃ corpꝰ in antea transtulit.
s ñ fuit scõ acceptabile hoc opꝰ. Unde fac¬
tum ẽ ut ꝑuisum apparens diceret ei. Quia
ausu temerario artus in pace quiescentes
uisus es amouisse: ecce ego remoueã te
ab hac urbe. ⁊ eris exul mregione altera.
Uerumtam̃ ñ priuaberis honore qͦ frue¬
ris. Non post multũ uero tempꝰ orto int̾

Expanded text:
gat ac deprimat, sed potius sanctorum exemplis gat ac deprimat, sed potius sanctorum exemplis inlecti, prudenter intellegentes quae Dei sunt, spiritalis nos opera ad caelestia ac sempiterna regnet. 1. Igitur beatissimus Quintianus Afer natione et, ut quidam ferunt, nepus Fausti episcopi, qui genetricem suam suscitasse perhibetur, sanctitate praeditus, virtutum dote fulgidus, caritatis igniculo fervidus, castitatis flore praecipuas, ad episcopatum Rutenae eclesiae elegitur, expetitur, ordinatur. In quo episcopatu ampliatis adhuc virtutibus, cum in Dei semper operibus cresceret, auctam beati Amanti antestitis basilicam, sanctum corpus in antea transtulit; sed non fuit sancto acceptabile hoc opus. Unde factam est, ut per visum apparens diceret ei: 'Quia ausu temerario artus in pace quiescentes visus es amovisse, ecce ego removeam te ab hac urbe, et eris exul in regione altera; verumtamen non privaberis ab honore quo frueris'. Non post multum vero tempus, orto inter
Abbreviated transcription (Latin):
deuoluatur. que t̾rena ⁊ car¬
ins huuis amiea eẽ noscuntur: qr iuxeta
apłim paulũ manifesta st̃ oꝑa carns plena
inmundicia. ⁊ iniquitate. pollutũq ⁊ fer¬
dum. hominẽ qui ea sectatus fuerit redidit.
atq ad exetremũ fietib deputant sẽpit̾us
Fructus autẽ sp̃s ẽ: om̃e qd in dõ pola
ac nitet. Qs in hoc scło mortificata carne
animã exultare facit: infuturo gaudus
donat et̾ins Unde nos qͥ nunc sumꝰ meor¬
pore positi. aspicere debemꝰ que oꝑatusẽ
as inscĩs suis: in quib tanquã inspleri¬
didũ candidũq ac leiuigatũ meritis tab
naculũ diuersisq uuirtutũ florib ad ora¬
tum residers. extensa dextera maiesta¬
tis dignatꝰ ẽ ꝑ eos miseratione ꝓpria ꝑs¬
cere que petissent. sicut nunc ꝑbeatum
quintianum de quo sermo futurus ẽ mã
nobilẽ. generositate fulgidũ. iusticie op
plerumq compleuit. Ergo ñ nos more
peceatoꝵ carnis sectatio ad t̾rena subins¬

Expanded text:
atur, quae terrena et carnis huius amica esse noscuntur, quia iuxta apostolum Paulum manifesta sunt opera carnis, plena inmunditiae et iniquitate, pollutumque et fetidum hominem, qui ea sectatus fuerit, reddunt atque ad extremum fletibus deputant sempiternis. Fructus autem spiritus est omne quod in Deo pollet ac nitet, quod in hoc saeculo, mortificata carne, animam exultare facit, in futuro autem gaudiis donat aeternis. Unde nos, qui nunc sumus in corpore positi, aspicere debemus, quae operatus est Deus in sanctis suis, in quibus tamquam in splendidum candidumque ac levigatum ernaculum, diversisque virtutum floribus adornatum, residens, extensa dexterae majestate, dignatus est per eos miseratione propria perficere quae petiissent, sicut nunc per beatum Quintianum, de quo sermo futurus est, mentis nobilis generositate fulgidum, justitiae opus plerumque complevit. Ergo non nos more pecorum carnis sectatio ad terrena submer
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ ferarum. qui prius fuerat habitacio ho¬
minũ: usq qͦ regni francoꝵ gubnacula ad¬
eptus est cdodoueus. filius dagob̾ti. Quiq
ut erat uir nobilissimꝰ: rerũ ad ministra¬
cionẽ publicarum. miro callebat ingenio.
Isdem eciam rex cum egregiis polleret
morib. peticionibusq ustis. ⁊ seruitio dĩ¬
abtis assensum p̃beret. int̾pellatus est
abone memorie leodebodo. patre mo¬
nasteri ĩ scĩ aniani. quod ẽ situm prope
mema urbis aureliane : ut monasteriũ
ordini monastico congruens. sibi liceret
construere in agro floriacensi. datis ꝓ
eodem agro in mutuã uicissitudinẽ p̃diis
que sibi aparentib uire hereditario relic¬
ta possidebat. Namq isdem ager floria¬
censis scilicet: regalis tunc fiscus erat.
¶uibus auditis rex. libentissime eiꝰ p̃cib
annuit: &e desideriũ illius qd diu dilatio¬
ne creuerat. cõpleri udicauit. Igitur ab
utrisq partib mutue cõmutationes facte

Expanded text:
esse ferarum, qui prius fuerat habitatio hoesse ferarum, qui prius fuerat habitatio hominum, usquequo regni Francorum gubernacula adeptus est Chlodoveus filius Dagoberti, qui ut erat vir nobilissimus rerum administratione publicarum miro callebat ingenio. Idem etiam rex cum egregiis polleret moribus petitionibusque justis et servitio Dassensum praeberet, interpellatus est a bonae memoriae viro Leodebodo Patre monasterii S. Aniani, quod est situm prope moenia urbis Aurelianae, ut monasterium ordini monastico congruens sibi liceret construere in agro Floriacensi, datis pro eodem agro in mutua vicissitudine praediis quae sibi a parentibus jure haereditario relicta possidebat. Namque idem ager Floriacensis scilicet regalis tunc fiscus erat. Quibus auditis rex libentissime ejus precibus annuit, et desiderium illius quod diu dilatione creverat compleri judicavit. Igitur ab utrisque partibus mutuae commutationes factae
Abbreviated transcription (Latin):
ror.dix Grns lariGobaR¬
dorm. in fidelitatis sue
tenebris carere noluisset. et
iugum dm̃ ferre detrectans
eos qui ferebant impugnare decreuisset
incolas: occulto ds̃ iudicio eiꝰ mueroni tra¬
didit feriendos. Que gens longe lateq
sue cedis extendens crudelitatem : bene¬
uentanam aggressa ẽ expugnare ꝓuinciã
Cuiꝰ urbes t̾re coequans. monasteria uillas¬
qͣ populans: ñ minimas xpĩanoꝵ strages
dedit. Ques enim dnĩcas ab ouilib exclusas.
diuersa cede lacerans. ouilia dm̃ euertebat.
ita ut in heremi uastitatẽ. loca prius desi¬
derabilia conuersa iuderentur. Unde inter
cetera facinora sua. monasterium patris exi¬
mii senedicti de populans: rebus oibus¬
orbatum. inhabitabile reddidit. Id quomͦ
uiri oꝑa. claro stilo ꝓsecutus: inter cetera
narrat eum ꝓphetie spũ cognouisse. atq p̃¬
nunciasse. ablatis omnib. idem monasteri¬
ne. ⁊ multis effluentib annoꝵ curriculis.
idem locus adheremum redactus. cepit

Expanded text:
diu gens Langobardorum infidelitatis suae tenebris carere noluisset, et jugum Domini ferre detrectans eos qui ferebant impugnare decrevisset, jus incolas occultum Dei judicium ejus mucroni tradidit feriendos. Quae gens longe lateque suae caedis extendens crudelitatem, Beneventanam aggressa est expugnare provinciam, cujus urbes terrae coaequans, monasteria villasque depopulans, non minimas Christianorum strages dedit. Oves enim Dominicas ab ovilibus exclusas diversa caede lacerans ovilia Domini evertebat, ita ut in eremi vastitatem loca prius desiderabilia conversa viderentur. Unde inter caetera facinora sua monasterium eximii Patris Benedicti depopulans, rebus omnibus inhabitabile reddidit. Quod quomviri opera claro stylo persecutus, inter caetera narrat eum prophetiae spiritu cognovisse atque praenuntiasse, ablatis rebus omnibus idem monasterine et multis effluentibus annorum curriculis, idem locus ad eremum redactus coepit
Abbreviated transcription (Latin):
aigulfus. moderata studuit correptio¬
ne castigare : atq ab inlicita p̃sũptione
reuocare. S ille quẽ lum̃ amissum contris¬
tabat: respondit nullo modo se posse ab
ea diuelli. nisi quã primũ lum̃ reciꝑet. Pro¬
nuntiauitq se tante fidei ẽẽ : ut quicquid
peteret. ses benedictꝰ dño sibi annuente tri¬

Expanded text:
Aigulfus moderata studuit correptioAigulfus moderata studuit correptione castigare, atque ab illicita praesumptione revocare. Sed ille quem lumen amissum contristabat, respondit, nullo modo se posse ab ea divelli nisi quamprimum lumen reciperet; pronuntiavitque se tantae fidei esse, ut quidquid peteret S. Benedictus, Domino sibi annuente tri