comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gis ꝙ uinb erat ꝙͣ recẽtis pen pauso añ curatis corponb in p̃liũ attuserat. Cõ¬
t̾ra ieuina fessaq corpora romanis et rigẽtia gelu corpebat᷑. Rescitissẽt cñ aĩs / si
cũ pedice solũ foret pugnatũ. S ex bãleares pulso equite iaculabant᷑ in satã et
esefanti iã in med̾iã ueditũ atiẽ sese tulerãt et mago numideq sims saceb̾ras eoꝵ
ĩꝑuida p̃ter sata acies/ exorti a tergo ĩgẽtẽ tumultũ ac ceͬiorẽ fece̾. Cam̃ in tot cir¬
cũstantib malis mansit aliꝙͣdiu ĩmota acies maxͣ p̃t̾ spẽ oũim adu̾sus elefãtos
Eos redites ad ipm̃ soriti uerrutis cõieotis et auẽtere. et insecut ad u̾sos sub cau¬
dis qͣ maxume mossi cute uulnera accipũt fodiebant: Trepidantisq ꝓpe iã in su¬
os cõst̾natos media acie in extrema ad s. ustrũ cõnu adu̾sus gallos auxiliaros

Expanded text:
gis quam uiribus erat, quas recentes Poenus paulo ante curatis corporibus in proelium attulerat; congis quam uiribus erat, quas recentes Poenus paulo ante curatis corporibus in proelium attulerat; contra ieiuna fessaque corpora Romanis et rigentia gelu torpebant. restitissent tamen animis, si cum pedite solum foret pugnatum; sed et Baliares pulso equite iaculabantur in latera et elephanti iam in mediam peditum aciem sese tulerant et Mago Numidaeque, simul latebras eorum improuida praeterlata acies est, exorti ab tergo ingentem tumultum ac terrorem fecere. tamen in tot circumstantibus malis mansit aliquamdiu immota acies, maxime praeter spem omnium aduersus elephantos. eos velites ad id ipsum locati verutis coniectis et avertere et insecuti aversos sub caudis, qua maxime molli cute volnera accipiunt, fodiebant. trepidantesque et prope iam in suos consternatos e media acie in extremam ad sinistrum cornu adversus Gallos auxiliares
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd uunũ ꝙ roboris erat incornib aͥcũfũdit decẽ milia equitũ et ab cornib in utnͣ
ꝙ ycem diu̾isos elefantos statuit. Cõsul effusos seꝙ̃cis eq̃ces cũ ab resistẽtib subito
numidis ĩ cauti exciperẽt᷑ signo receptui daco reuoratos curũded̾it pedicib d̾uo de¬
manserat gallica gẽs. hiis copiis cõcursũ est. Pliũ ab alcatib ortũ est quib cũ
maiore rohore legicẽs obsist̾e̾nt deducte ꝓpere in cornua leuis armature sũt. Que¬
res effecit ut equitat᷑ roman ex tẽpło urgc̾tur. Nã cũ iux iã pse resist̾ent decem
milib equitũ qͣtuor milia. Et fessi plerisq integns obtuti sũt insuꝑ uelut nube
iacusoꝵ ab alano cõiecta. Adhuc esefanti emmnõtos ab extremis cornib eqͥs maxͥ
nõ iusu mͦ s õdore u solito tẽntis fugã late faciebãt: Pedestris pugna par aĩs ma¬

Expanded text:
quod virium quod roboris erat; in cornibus circumfudit decem milia equitum et ab cornibus in utramque quod virium quod roboris erat; in cornibus circumfudit decem milia equitum et ab cornibus in utramque partem divisos elephantos statuit. Consul effuse sequentes equites, cum ab resistentibus subito Numidis incauti exciperentur, signo receptui dato revocatos circumdedit peditibus. duodemanserat Gallica gens. iis copiis concursum est. proelium a Baliaribus ortum est; quibus cum maiore robore legiones obsisterent, diducta res effecit ut equitatus Romanus extemplo urgeretur. nam cum uix iam per se resisterent decem milibus equitum quattuor milia et fessi integris plerisque, obruti sunt insuper uelut nube iaculorum a Baliaribus coniecta. ad hoc elephanti eminentes ab extremis cornibus, equis maxime non uisu modo sed odore insolito territis, fugam late faciebant. pedestris pugna par animis ma
Abbreviated transcription (Latin):
eduxit. Erit force biume tp̃s et uiualis dies in locis alpib appeniinoa ĩci̾aris
nõ capto añ cibo nõ ope ulla ad arcendũ frig̾ adħica. Nich̃ calons inerat: et
quicquid aure flumĩs appropĩquabat afflabat acͥor frigoris us. ut uõ refugiẽt̃
numidas insop̃tes aquã uig̾ssi suc̃ et erat pectorib cenꝰ aucca nocturno imbn¬
cũ utiꝙ eg̾ssis ngere oĩb corpora ut uix armoꝵ tñdoꝵ potẽtia eẽt ex similitudine
et ꝓcedence iã die fame et deficẽ. hannibalis uit̾mn miles ignib añ cep̃coria st̃is
osoq ꝑmanipułos ut mollirẽt artus misso et cibũ ꝑ ociũ capto uͥ trãsgssos flum̃¬
nũtiatũ est hostis alacer aĩs corporib q arma cap̃ arꝙ in aciẽ ꝓcedit. Baleares
soent añ signa leuẽ armatur ocro ferme milia hoĩum dem̃ grauiorẽ armis pedicẽ

Expanded text:
eduxit. erat forte brumae tempus et niualis dies in locis Alpibus Appenninoque interieceduxit. erat forte brumae tempus et niualis dies in locis Alpibus Appenninoque interiecnon capto ante cibo, non ope ulla ad arcendum frigus adhibita, nihil caloris inerat, et quidquid aurae fluminis appropinquabant, adflabat acrior frigoris uis. ut uero refugientes Numidas insequentes aquam ingressi sunt—et erat pectoribus tenus aucta nocturno imtum utique egressis rigere omnibus corpora ut uix armorum tenendorum potentia esset, et simul lassitudine et procedente iam die fame etiam deficere. Hannibalis interim miles ignibus ante tentoria factis oleoque per manipulos, ut mollirent artus, misso et cibo per otium capto, ubi transgressos flumlacer animis corporibusque arma capit atque in aciem procedit. Baliares locat ante signa, levem armaturam, octo ferme milia hominum, dein graviorem armis peditem,
Abbreviated transcription (Latin):
inquit hãnibal s ut et uumero ꝯ̃ nõ aĩs mͦ uaseatis singłis uob̾ nouenos ex tur¬
mis manipulosq urĩ suniles eligite mago locũ mõstrabit quẽ uisideatis hostẽ
cecũ ad has bessi arces habebitis. Ita mille equitib magoni mille peditib dimi¬
ssis hannibal pͥma luce numidas equitos crãsg̾ssos trebiã flum ob equitare iuber
hostiũ poͣtis iaculandoq scationes elicere ad pugnã hostẽ. Iniecto dem̃ ce̾tamine
cedendo sensim cura flum ꝑtrahere. Hec mãdata numidis Ceris ducib poditum
equitũq p̃ceptũ ut pͣndere cẽs iuberẽt armatos dem ĩscratieq equis signũ expͤ¬
tare. Semoromꝰ ad cumultũ numidaꝵ pͥmũ oem eqͥtatũ ferox ea ꝑte uirium dem̃
sex milia pedicũ postremo oẽs copias ad destinatũ iã añ cõsilio auidus ꝯͬtamĩs

Expanded text:
inquit Hannibal; 'sed uti numero etiam, non animis modo ualeatis, singulis uobis nouenos ex turinquit Hannibal; 'sed uti numero etiam, non animis modo ualeatis, singulis uobis nouenos ex turmis manipulisque uestri similes eligite. Mago locum monstrabit quem insideatis; hostem caecum ad has belli artes habetis.' ita <cum> mille equitibus Magone, mille peditibus dimisso Hannibal prima luce Numidas equites transgressos Trebiam flumen obequitare iubet hostium portis iaculandoque in stationes elicere ad pugnam hostem, iniecto deinde certamine cedendo sensim citra flumen pertrahere. haec mandata Numidis: ceteris ducibus peditum equitumque praeceptum ut prandere omnes iuberent, armatos deinde instratisque equis signum exspectare. Sempronius ad tumultum Numidarum primum omnem equitatum, ferox ea parte uirium, deinde sex milia peditum, postremo omnes copias ad destinatum iam ante consilio auidus certaminis
Abbreviated transcription (Latin):
siorem ex ducib ĩucilẽ uułnꝰ facer dũ galloꝵ aĩ iugerẽt qͦꝵ ĩgẽtẽ młcicudiunẽ
sciebut segniᷤ secuturã ꝙͣ co longi ab domo craberẽt᷑. Cum obhec caliaq sparet pro¬
pinquũ certam̃ et face̾ si cessaret᷑ cuꝑet speculatoresq galli ad ea exploranda q̃
uellẽt tutioresq m utͥsq castuis milicabãt paratos pugne eẽ romanos retuli¬
ssent loc̃ insidiis aͥcũspectare pen̾ cepit. Erit in med̾io nuus paltus ut̾nq cla¬
usus ripis er cica obsit᷑ palustrib herbis ec quib inculta ferme uestiũt᷑ uir¬
gultis uepͥbq. Quẽ ubi equites qͦ cegendo satis latebrosũ locũ aͥcũuectꝰ ip̃e ⁊¬
oculis ꝑlustrauit. hic erit locus magoni fñ ait quẽ teneas delige cẽtenos iuiros
ex oĩ ped̾ite atq equite cũ uirib ad me uigisia pͥma uenias. Nuc̃ corpora cura¬
re cp̃s est. Ica p̃coriũ missum. Mox cũ delectis mago aderat. Robora iuroꝵ c̾no

Expanded text:
ingentem multitudinem sciebat segnius secuturam quanto longius ab domo traherentur. cum ob haec taliaque speraret propinquum certamen et facere, si cessaretur, cuperet speculatoresque Galli, ad ea exploranda quae uellet tutiores quia in utrisque castris militabant, paratos pugnae esse Romanos rettulissent, locum insidiis circumspectare Poenus coepit. erat in medio riuus praealtis utrimque clausus ripis et circa obsitus palustribus herbis et quibus inculta ferme uestiuntur, uirgultis uepribusque. quem ubi equites quoque tegendo satis latebrosum locum circumuectus ipse oculis perlustrauit, 'hic erit locus' Magoni fratri ait 'quem teneas. delige centenos uiros ex omni pedite atque equite cum quibus ad me uigilia prima uenias; nunc corpora curare tempus est.' ita praetorium missum. mox cum delectis Mago aderat. 'robora uirorum cerno'
Abbreviated transcription (Latin):
cum sum̃o ur̃õ piculo s tutã habetis ac sibum clausos os in auiã accipite solos iner¬
mes ne ꝗaꝙͣ iaptĩ aut forte teme egitis de singlor carite uob̾ ius sñe dicende faciã
ut quas quisq emitus est penas pendat. S añ oĩa ita uos ue indusge oporter/ ut
potior ẽ im salutẽ atq utisitatẽ unĩm habeatis. Et eĩ hos ut oppinor odistis sen. tores
nã senatũ oĩno nõ hre̾ nõ uultis. Quupe auc rex ꝙ ab ẜominãdũ aut ꝙ unũ sibere
aiuitatis cõsiliũ est senat hnͣdus est. Itaq due res simul agende sũt iicb̃ it e te¬
rem senatum collatis er nouũ cocptetis. Citan singios senatores uibeo dequor capi¬
te uos cõsula ꝙ de qͦ cẽsuentis fiet si pͥua in eius locum urũ forcẽ ac stremiũ no¬
uũ senatorẽ coaptabitis ꝙͣ de noxio suppliciũ sumat᷑. Inde cõsedit. Et noĩb in urnã

Expanded text:
cum summo uestro periculo, sed tutam habetis ac liberam; clausos omnes in curia accipite, solos, inercum summo uestro periculo, sed tutam habetis ac liberam; clausos omnes in curia accipite, solos, inermes. nec quicquam raptim aut forte temere egeritis; de singulorum capite uobis ius sententiae dicendae faciam, ut quas quisque meritus est poenas pendat; sed ante omnia ita uos irae indulgere oportet, ut potiorem ira salutem atque utilitatem uestram habeatis. etenim hos, ut opinor, odistis senatores, non senatum omnino habere non uoltis; quippe aut rex, quod abominandum, aut, quod unum liberae ciuitatis consilium est, senatus habendus est. itaque duae res simul agendae uobis sunt, ut et ueterem senatum tollatis et nouum cooptetis. citari singulos senatores iubebo de quorum capite uos consulam; quod de quoque censueritis fiet; sed prius in eius locum uirum fortem ac strenuum nouum senatorem cooptabitis quam de noxio supplicium sumatur.' inde consedit et nominibus in urnam
Abbreviated transcription (Latin):
ab romanis cõsiliũ placituꝵ nulło mͦ nisi nacium fuiss p̃fat̾ eẽt quippe qui libos ee
appii dandii filia habet̾ filiãq rome nuptũ luuo dediss. Cecm maiore multo re
mag̃q timendã instare. Nõ eĩ ꝑ defectiõe actosiendũ ex ciuicate senatũ plebe spec
catores et ꝑ cedẽ senat᷑ uacuã rẽ.p̃. ciadere hannibali ac penis uelle eo se piculo pos¬
se liberare eos si ꝑmictãt sibi et ce̾taminũ uire.p̃. obliti credant. Cum os uicti metu per
silia qͥb ne quicꝙͣ adusarer uiã saluti urẽ inueniã. In hoc fid̾ẽ ꝙͣ uustis ip̃i accipi¬
te fid̾e data egressus claudi cunã iubet p̃sidiũq inuestibulo reliquit nequis adi¬
re cunam in ussusuo ne ue iñ egredi possit. Cuc̃ uocato ad cõcionẽ ppło ꝙ sepe
inquit obtastis cãpani ut supplicii sum̃di uob̾ ex impbo ac decestabli senatu potãs

Expanded text:
ab Romanis consilium placiturum nullo modo, nisi necessarium fuisset, praefatus esset, quippe qui liberos ex ab Romanis consilium placiturum nullo modo, nisi necessarium fuisset, praefatus esset, quippe qui liberos ex Ap. Claudi filia haberet filiamque Romam nuptum M. Liuio dedisset; ceterum maiorem multo rem magisque tictare sed per caedem senatus uacuam rem publicam tradere Hannibali ac Poenis uelle; eo se periculo posse liberare eos si permittant sibi et certaminum in re publica obliti credant,—cum omnes uicti metu permsilia quibus nequiquam aduersarer uiam saluti uestrae inueniam. in hoc fidem, quam uoltis ipsi, accipite.' fide data egressus claudi curiam iubet praesidiumque in uestibulo relinquit ne quis adire curiam iniussu suo neue inde egredi possit. tum uocato ad contionem populo 'quod saepe' inquit 'optastis, Campani, ut supplicii sumendi uobis ex improbo ac detestabili senatu potestas
Abbreviated transcription (Latin):
d̾entib cõsulto tracta in ĩsid̾ias cucũuẽta est. Nec euasiss quisꝙͣ ni mare ꝓpinquũ
et haud ꝓcus licore naues piscatone plereq cõspecte pitis nandi dedissent effugium
Asiquot cam̃ eo p̃lio nobiles uiuenes cesi sunt: Int̾ quos ex egeas p̃fect̾ equitũ ĩtẽre¬
rantius cedentes seait᷑ ceadit. Aburbe oppugnand̾a penũ abstinue cõspecta menia. haud¬
q̃ꝙͣ prõpta oppugnanti. Inde capuã flectit iter.lixuriantẽ songa felicitate ac indiul¬
gentia fortune maxiẽ tam̃ int̾ coͣrupta oĩa licentia pleb sm̃ mlibertatẽ ex̾centis sena¬
est in sũmo magmãtu ẽẽc iã dui infestã senatui plebe rat᷑ ꝑ occasionẽ nouandi res
magnũ ausum facin̾ ut sim ea loca hannibas cum uitore ex̾citu ueniss trucdato
q̃ ec senatũ ẜuaret et obnoxiũ sibi ac plebi facet. uocato senatu cum sibi defectioĩs

Expanded text:
dentibus consulto tracta in insidias circumuenta est; nec euasisset quisquam, ni mare propinquum dentibus consulto tracta in insidias circumuenta est; nec euasisset quisquam, ni mare propinquum et haud procul litore naues, piscatoriae pleraeque, conspectae peritis nandi dedissent effugium. aliquot tamen eo proelio nobiles iuuenes capti caesique, inter quos et Hegeas, praefectus equitum, intemperantius cedentes secutus cecidit. ab urbe oppugnanda Poenum absterruere conspecta moenia haudquaquam prompta oppugnanti. inde Capuam flectit iter, luxuriantem longa felicitate atque indulgentia fortunae, maxime tamen inter corrupta omnia licentia plebis sine modo libertatem exercentis. senaest, in summo magistratu esset, iam diu infestam senatui plebem ratus per occasionem nouandi res magnum ausuram facinus ut, si in ea loca Hannibal cum uictore exercitu uenisset, trucidato qua et senatum seruaret et obnoxium sibi ac plebi faceret. uocato senatu cum sibi defectionis
Abbreviated transcription (Latin):
Et hannibal po cãnẽsem pugna captaac duepta cõfestĩ ex apulia
tradituir. Cosanus eit trebis nobilis int suos s p̃mebat cum
copsanoꝵ factio familie ꝑ grãm romanoꝵ potentis po famã cãnesis
pugne mulgatũq tirbii ẜimonib aduẽtũ hambalis cũ cõpsã ursem¬
erce sisser sine cetamine cindica urbo peno p̃siduiq a cceptũ est  Ioi pda omer
atos impedim̃tis resitis exatu ꝑtito magonẽ regioĩs euis urbes auc ceficientesa
romanis acipere aut detrectãtes cogere ad defecacẽm uibet. Ip̃t ꝑ agnĩ espanum
mare infeꝵ petic pugnaturꝰ neaposim ut urbem mantimã habet. Ub̃i fines nem¬
licanor mtrnuit numidis ꝑti in insidiis ut płereo caue sut̃ inc sihi qi aecista oͣa¬
apte potat disposunt. Alos pse apcĩ p̃dm ex agos oscentantis ob enuitare rocis
ussit. In quos qr nec multi et in cõpositi iudebant᷑ cum turma equitũ erupisset ab ce¬

Expanded text:
em pugnam ltcastraquegt capta ac direpta confestim ex Apulia traditurum. Compsanus erat Trebius nobilis inter suos; sed premebat eum Mopsiorum factio, familiae per gratiam Romanorum potentis. post famam Cannensis pugnae uolgatumque Trebi sermonibus aduentum Hannibalis cune certamine tradita urbs Poeno praesidiumque acceptum est. ibi praeda omni atque impedimentis relictis, exercitu partito Magonem regionis eius urbes aut deficientes ab Romanis accipere aut detractantes cogere ad defectionem iubet, ipse per agrum Campanum mare inferum petit, oppugnaturus Neapolim, ut urbem maritimam haberet. ubi fines Neapolitanorum intrauit, Numidas partim in insidiis—et pleraeque cauae sunt uiae sinusque oapte poterat disposuit, alios prae se actam praedam ex agris ostentantes obequitare portis ussit. in quos, quia nec multi et incompositi uidebantur, cum turma equitum erupisset, ab ce
Abbreviated transcription (Latin):
cois ino exissene tn pͥmo ita andatia fruere hostem. Dem̃ ran in cofertos illati cum
pbna dipsicant᷑ ar maq armis uingut̃ in artũ cõpulsi cũ uix mouendis armis sa¬
tbo pitis eoi corona masitu ciniti ad mstum diei ceduntͥ. Exigua ꝑo emptiae Etã
filuas as mõtes retit pamq t̃rore er castuisũt deyca et uniuisa ges postero die

Expanded text:
e castris exissent; tamen primo ipsa audacia terruere hostem; deinde rari in confertos inlati, cum e castris exissent; tamen primo ipsa audacia terruere hostem; deinde rari in confertos inlati, cum rpora corporibus applicant armaque armis iungunt, in artum compulsi, cum uix mouendis armis satis spatii esset, corona hostium cincti ad multum diei caeduntur; exigua pars eruptione facta siluas ac montes
Abbreviated transcription (Latin):
as ai asna erustrs toudiontes more suo repentinaq eoꝵ audatia ce̾rorẽ hosti pau¬
os as uitio sai cesdes t manssit: Ienqꝵ ot iye hasdiubał in collem satis ardius tutum
Sumine oriã ebiecto cũ copias suoducit et p̃missa seuẽ armaturã equiteeꝵ pala¬
clo mds receou iestec aut cossi aut fiumini satis fid̾us nalło castra ꝑmiunt. In hoc
as. so. uauoret cer tamona asiquot sunc cõtracra nec numida hispano cõs par fuit net
nese ehscia ⁊ finio sostiũ morediens hasdrubal frum̃tũ cõmeat ꝙ alios conuererit
i cẽpait oiq cuba aqgro potiũt᷑. N ec iã aut in agnime aut in castns ullo umpio
msues ut palatos siz signis fostes aganederẽtͥ degressus cosle pg̃ ue acie ĩstnicra
aolassiut puaus adess⁊ etiã cumstuose nũtiare fugientes exspecułis staciomibrꝙ
atrisere ad arma cõclamatũ u̾t quisq arma cerat siñ umꝑio sine signo ĩ cbrossid¬
aordiliai baplus cuũe iam pͥmi coserienit man cũ alii cat̾uati cceret ali nõdũ

Expanded text:
astris, tripudiantes more suo, repentinaque eorum audacia terrorem hosti paulo ante ultro lacessenti incussit. itaque et ipse Hasdrubal in collem satis arduum, flumine etiam obiecto tutum, copias subducit et praemissam leuem armaturam equitesque palatos eodem recipit, nec aut colli aut flumini satis fidens, castra uallo permunit. in hoc alterno pauore certamina aliquot sunt contracta; nec Numida Hispano eques par fuit nec urbem Ascuam, quo fines hostium ingrediens Hasdrubal frumentum commeatusque alios conuexerat, ui capiunt omnique circa agro potiuntur; nec iam aut in agmine aut in castris ullo impermilites ut palatos sine signis hostes adgrederentur, degressus colle pergit ire acie instructa ad castra. quem ut adesse tumultuose nuntii refugientes ex speculis stationibusque attulere, ad arma conclamatum est. ut quisque arma ceperat, sine imperio, sine signo, incomposiam primi conseruerant manus, cum alii cateruatim currerent, alii nondum
Abbreviated transcription (Latin):
da qua copias auget qnluis noit hostis castas p̃erat. Is adosescentia ferox temẽ
olomico fusus fugutd. ad .xxx. misia sardoꝵ eo plio cesa.mͥ. ccc. ft̾ne uiui cup¬
qła us ecit p mo ⁊ agros sisuaaq fuga pasat de in qno ducẽ fugisse fama erat
ad urbem noie cornũ cap̃ eiꝰ regionis cõfugit. Debelsatũꝙ eo pͣsio iñ sard̾ima eẽt
ad uassis punica cũ dino has dnibusis q̃ cepesinte deiecca ad baleares erat in tpr̃ ad
Ne redesandi aduenisset. aamisius po famã cppulse piinice classis carlis se receõ
ea oorallo hamisicore Data est peno se iũgendi. Hasdnibul coris in tr̃a expositis
rasis puentunis erat nimanilius obiuo eecitu ab effusa eũ ppołatiõẽ cõtiniuss.
anino castra rtustris modico in t̾ualso sũc obiecta de incers ꝓcuesatioẽs seuia corta¬
nma uano euetuinita. Postremo descesum i aciẽ signis collatis iusto plio
cenĩt. Postremo et ipicum oĩa strage ac fuga sardoꝵ repleta eẽnt fusi. Cot̾m

Expanded text:
dam, qua copias augeret; filius nomine Hostus castris praeerat. is adulescentia ferox temere proelio inito fusus fugatusque. ad tria milia Sardorum eo proelio caesa, octingenti us primo per agros siluasque fuga palatus, dein, quo ducem fugisse fama erat, ad urbem nomine Cornum, caput eius regionis, confugit; debellatumque eo proelio in Sardinia esset, ni classis Punica cum duce Hasdrubale, quae tempestate deiecta ad Baliares erat, in tempore ad spem rebellandi aduenisset. Manlius post famam adpulsae Punicae classis Carales se recepit; ea occasio Hampsicorae data est Poeno rales peruenturus erat, ni Manlius obuio exercitu ab effusa eum populatione continuisset. primo castra castris modico interuallo sunt obiecta; deinde per procursationes leuia certamina uario euentu inita; postremo descensum in aciem. signis conlatis iusto proelcerunt; postremo et ipsi, cum omnia circa strage ac fuga Sardorum repleta essent, fusi; ceterum
Abbreviated transcription (Latin):
nar aut ꝑferam segem. Ocrupant tribum tẽplum Postero die cõsules nob̾ilitar
ad impediendam legem in concione cõsistũc. Sũmouĩ seconus iubet p̃t̾ ꝙͣ qui
suffingium ineant adosescentes nobiles stabant nihil cedentes uiaton. Tum ex

Expanded text:
riar aut perferam legem'. occupant tribuni templum postero die; consules nobilitasque riar aut perferam legem'. occupant tribuni templum postero die; consules nobilitasque ad impediendam legem in contione consistunt. summoueri Laetorius iubet, praeterquam qui suffragium ineant. adulescentes nobiles sta
Abbreviated transcription (Latin):
addua posset/ res tam̃ suo ir̃a molimine gnnus cẽtamĩb in annũ exciahitur
ciunt cossega ei titus ꝯuintius dat᷑. Pͥncipio statĩ anm niħ̾ił pͥus quã de lege
agebut᷑. Sed̾ uc ĩuentor segis uosero sic̃ setonus cossega eius auctor cũ recen¬
tior tũ acrior enic. Eerocẽ faciebat bessi gsĩa ingens ꝙ etatis euis haud ꝗsꝙͣ
manu ꝓmptior erat. Is cũ uosero nihił p̃c̾ quã de lege saqẽt᷑ in sectatione ab̾¬
stinẽs cõsulum in accusatiõe appii familieq suꝑbissime ac crudelissime in ple
bem. R. exorsus cum a patrib nõ cõsulem sed carnificem aduerandã ec lãce¬
iundam plebem creatũ eẽ cõcendet rudis ĩmilitar hoĩe singua nõ suppetebat
lib̾cati aĩoq. Itaq deficiente ortione quãdo quidẽ nõ facile sõquor inquid qͥn¬
tes quã qd locutus sum ĩpero/ crastino die adeste/ egohie aut in cõpectu ur̃o mo¬

Expanded text:
adduci posset, res tamen suo ipsa molimine grauis certaminibus in annum extrahitur. adduci posset, res tamen suo ipsa molimine grauis certaminibus in annum extrahitur. ciunt. collega ei T. Quinctius datur. principio statim anni nihil prius quam de lege agebatur. sed ut inventor legis Volero, sic Laetorius collega eius auctor cum recentior tum acrior erat. ferocem faciebat belli gloria ingens, quod aetatis eius haud quisquam manu promptior erat. is , cum Volero nihil praeterquam de lege loqueretur, insectatione abstinens consulum, ipse accusationem Appibem Romanam exorsus, cum a patribus non consulem, sed carnificem ad uexandam et lacerandam plebem creatum esse contenderet, rudis in militari homine lingua non suppetebat libertati animoque. itaque deficiente oratione, 'quando quidem non facile loquor' inquit, 'Quirites, quam quod locutus sum praesto, crastino die adeste; ego hic aut in conspectu uestro mo
Abbreviated transcription (Latin):
sicronb fascib finctis e foro in cunam cõpellunt᷑. Ince̾ti quateñ uolero exerceret
uictoriam. Cõticiscente dem̃ tumultu cum senatũ uocari iussisset̃ q̃m̃t᷑ ĩumas su¬
as iũ psebis uoseronis audatiã. Mustis ferocit dcis̃ sñiis ucere seniores. Quib
ira patrũ adu̾sus temĩtatẽ psebis certan nõ psacuit. uoseronẽ ãpsexa fauore plebs
uximis comiciis tabunũ pledis croit. In eũ annũ qͥluaũ pinanum publium fimũ
ium trib̾unacũ credebant: Poͣ publicã cam pͥuato dosore ħĩco. ne uerbo quidem
haut ꝑua res sub ciculo pͥma spẽ minime atroi ferelut᷑ sed que patrĩciis cem̃ po¬
testatem ꝑ clienciũ suffragia creandi quos uelsent tribunos aufc̾iet. H̾uic acti¬
oni gricissime plebi cum sũma ui resistẽnt pacres neq una uis ad resistendũ
ertit ut int̾rederer aliquis ex cossegio auctoricate aut consułum aut pͥncpum

Expanded text:
lictoribus, fascibus fractis, e foro in curiam compelluntur, incerti quatenus Uolero exerceret lictoribus, fascibus fractis, e foro in curiam compelluntur, incerti quatenus Uolero exerceret uictoriam. conticescente deinde tumultu cum in senatum uocari iussissent, queruntur iniurias suas, uim plebis, Uoleronis audaciam. multis ferociter dictis sententiis, uicere seniores quibus ira patrum aduersus temeritatem plebis certari non placuit. Uoleronem amplexa fauore plebs proximis comitiis tribunum plebi creat in eum annum qui L. Pinarium P. Furium rum tribunatum credebant, post publicam causam priuato dolore habito, ne uerbo quidem haud parua res sub titulo prima specie minime atroci ferebatur, sed quae patriciis omnem potestatem per clientium suffragia creandi quos uellent tribunos auferret. huic actioni gratissimae plebi cum summa ui resisterent patres, nec quae una uis ad resistendum erat, ut intercederet aliquis ex collegio, auctoritate aut consulum aut principum
Abbreviated transcription (Latin):
citassent ad uoleronẽ publiũ de plebe hoĩem qr qd̵ ordines duxisset negaret se mi¬
licem fieri debe̾. licror missus est acõsulib. uolero appellat tribunos cum auxilio
ciuadan. Quo ferocius clamitabat eo infesti circũsande̾ et spoliare sicror. Tum
nosero et p̃uasens ip̃e/ et aduinancib aduocatis repulso sictore ubi indignãtiũ
ꝑseatrimꝰ erit clamor eose in curbã cõfertissimã recepit clamitas ꝓuoco et fidem
pleb̾is imporo ad este ciues adeste cõmilicones nihil ẽ qd expecteris tubunos ab
ipĩs ur̃o auxilio opus est. Cõcitati hoios ueluti ad p̃lium se expediũt apparebat ꝙ
om̃e discim̃ adeẽ nihil ciuiꝙ̃ sactũ nõ publia fore nõ pͥuati uiris huic tãte cẽpestaci
cũse cõsulis obtulissent facile exꝑti sũt parũ tucã maiestatẽ sum̃ uirib eẽ. uiolatis

Expanded text:
citassent, ad Uoleronem Publilium de plebe hominem quia, quod ordines duxisset, negaret se micitassent, ad Uoleronem Publilium de plebe hominem quia, quod ordines duxisset, negaret se militem fieri debere, lictor missus est a consulibus. Uolero appellat tribunos. cum auxilio trucidari.' quo ferocius clamitabat, eo infestius circumscindere et spoliare lictor. tum Uolero et praeualens ipse et adiuuantibus aduocatis repulso lictore, ubi indignantium pro se acerrimus erat clamor, eo se in turbam confertissimam recipit clamitans: 'prouoco et fidem plebis imploro. adeste, ciues; adeste, commilitones; nihil est quod expectetis tribunos quibus ipsis uestro auxilio opus est.' concitati homines ueluti ad proelium se expediunt, apparebatque omne discrimen adesse; nihil cuiquam sanctum, non publici fore, non priuati iuris. huic tantae tempestati cum se consules obtulissent, facile experti sunt parum tutam maiestatem sine uiribus esse. uiolatis
Abbreviated transcription (Latin):
m̃aserit quã nihis auxilii sacrate seges habe̾nt morce cossege monitos nec patres sa¬
tis mõderate ferreseritiã. Adeoq neminẽ noye penitebut ut eciã in sonces fecisse ui¬
den uellent/ palãq fe̾ret᷑ malo domandam crbunitiam potãcem. Subhac pessimi
exempli uiotoria desctus edicit᷑ pauẽtibq cribunis siñ int̾dessioẽ ulla coño rem
pagũt. Tũ uõ uusci psebs tbunoꝵ mag̃ silẽtio quã cõsulum imꝑio et dice̾ actũ¬
cõ delibertate sua nisus ad antiqua reditum cum genutio unã mortuã ac sepultã
tubunitiã potestatẽ aliud agendũ ac cogitandũ d̾mͦ resistat᷑ patub. Idaut̃ unum
tores apparere cõsuses et cos ip̃os psebis hoĩes nihil cõcep̃tius neq infimiͦ sisit̃
qui cõtepnat sibi quẽq ea magna atq horrẽda face̾. hiis uocib alii alios cũ in

Expanded text:
inuaserat, quam nihil auxilii sacratae leges haberent morte collegae monitos. nec patres sainuaserat, quam nihil auxilii sacratae leges haberent morte collegae monitos. nec patres satis moderate ferre laetitiam, adeoque neminem noxiae paenitebat, ut etiam insontes fecisse uideri uellent, palamque ferretur malo domandam tribuniciam potestatem. sub hac pessimi exempli uictoria dilectus edicitur, pauentibusque tribunis sine intercessione ulla consules rem peragunt. tum uero irasci plebs tribunorum magis silentio quam consulum imesse de libertate sua, rursus ad antiqua reditum; cum Genucio una mortuam ac sepultam tribuniciam potestatem. aliud agendum ac cogitandum, quomodo resistatur patribus; id autem unum tores apparere consulibus et eos ipsos plebis homines; nihil contemptius neque infirmius, si sint qui contemnant; sibi
Abbreviated transcription (Latin):
si aluss ꝙ picbem eẽ i re .pͥ. ciedidit exiłium coñs martii meuenii daip̃nationem
ec mortem sibi ꝓponãt ance ccusos. his accensi uocib paties cõsilia inde nõ publi¬
ea sad m ꝓͥ uato seduccaq apłium cõsciã habẽ ubi cum id modo cõscaret iuire an
ĩima enpiendos cẽ reos accxissima queq maxime placebut suĩa nec auctor ꝙͣui
autiuci facnori deerat: Igit᷑ uidicii die cum plebs in foro erecta expeccatioe staret
miran pͥnio qd nõ descendee cribum de in cũ iãmora suspectior fiẽt detrtũ apͥmon¬
b credere. et desitam ac ꝓdicam cam publicã q̃n. Tande̾ qui obu̾sati uestibulo tu¬
buim fueraĩt nũtiant domi mortuũ eẽ inuẽtum ꝯd̾ ubi in tocã cõtionẽ ꝑtusit riimo̾
sic̃ acies fundit᷑ duce occiso. Ita disapsi passim. Alii alio. P̃cipnus pauor tribunos

Expanded text:
m esse in re publica crediderit, exsilium Cn. Marci , Meneni damnationem m esse in re publica crediderit, exsilium Cn. Marci , Meneni damnationem et mortem sibi proponat ante oculos. his accensi uocibus patres consilia inde non publica sed in priuato seductaque a plurium conscientia habuere, ubi cum id modo constaret, iure an iniuria, eripiendos esse reos, atrocissima quaeque maxime placebat sententia, nec auctor quamuis audaci facinori deerat. igitur iudicii die, cum plebs in foro erecta expectatione staret, mirari primo quod non descenderet tribunus; dein cum iam mora suspectior fieret, deterritum a primoribus credere et desertam ac proditam causam publicam queri; tandem qui obuersati uestibulo tribuni fuerant nuntiant domi mortuum esse inuentum. quod ubi in totam contionem pertulit rumor, sicut acies funditur duce occiso, ita dilapsi passim alii alio. praecipuus pauor tribunos
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpriis uinb cõsiliisq bella gerere nullũ gen calamitatis cõtumelieq nõ edi¬
tum in uulscos ẽ nec cum̃ ꝑperi potuere ut acie dimicarẽt. Cl. furius inde et
atur discordia domi agrarie segis tribunciis stimulis plebs furebat/ cõsules
nihis menenii dap̃natione nihil ꝑiculo dere̾nti ẜuilii sũma ui resistũt. Abeũ¬
didatiq nõ plebem mag̃ ꝙͣ uiniores paciũ suadent monẽt honorib et admini¬
saincione rei.p. absaneant. Cõsulares nõ fasces p̃cercam cumleq sellam¬
nihis aliud ꝙͣ pompam funens pucẽt clans insignib uelud insulis uelatos ad
mortem descman. Qd si cõsufat᷑ tanta duscedo sit iã nuc̃ ita im aũm inducant con¬
susatu captum er oppressum ab̾ tribunacia potãte ẽẽ cõsusi uesut appanton cribu¬
aitio omã ad nutũ impiumq cribun agenda eẽ si se cõmouerit si rospexit patres

Expanded text:
propriis uiribus consiliisque bella gerere. nullum genus calamitatis contumeliaeque non edipropriis uiribus consiliisque bella gerere. nullum genus calamitatis contumeliaeque non editum in Uolscos est, nec tamen perpelli potuere ut acie dimicarent. L. Furius inde et atur discordia domi. agrariae legis tribuniciis stimulis plebs furebat. consules, nihil Meneni damnatione, nihil periculo deterriti Seruili, summa ui resistunt. abeundidati non plebem magis quam iuniores patrum. suadent , monent, honoribus et administratione rei publicae abstineant; consulares vero fasces, praetextam curulenihil aliud quam pompam funeris putent; claris insignibus uelut infulis uelatos ad mortem destinari. quod si consulatus tanta dulcedo sit, iam nunc ita in animum inducant consulatum captum et oppressum ab tribunicia potestate esse; consuli, uelut apparitori tribunicio, omnia ad nutum imperiumque tribuni agenda esse; si
Abbreviated transcription (Latin):
amiẽat ut dũ disꝑsi alii alia manipulati exairũt ad arrendam hostiũ uim/ ea porta
tus e castus et in urb̾em penerut cũꝙͣ uehiis captis ita pauidi ueientes ad ar¬
macu̾ũt. Pars sabinis eiuir subsidio pars romanos coro impetu intoncos
in castru adoriunt᷑. Paulisꝑ auersi turbatiq sũt deũ ex ipi utirq ue̾sis signis
resistũt et eques ab coñs ĩmissus cuscos fundit fugatq. Eadẽ honi duo ex̾cit᷑
due potẽtissime er maxiẽ finitime gẽtes superate s. dum hec aducios gerũt᷑
uolsa equiq in satino agro posuerĩt castra poplatiq fines erant oos ꝑ se ip̃i
latini assuptis hermas sin romano aut duce aut auxilio castris exuerũt in¬
genti p̃da p̃c̾ suas recupenitas res potiti sũt. Missus cam̃ ab roma coñs in
uulscos.c̃. naucus mos credo nõ placebat sine romano duce ex̾cituq sotios

Expanded text:
iniecit ut dum dispersi alii alia manipulatim excurrunt ad arcendam hostium uim, ea porta iniecit ut dum dispersi alii alia manipulatim excurrunt ad arcendam hostium uim, ea porta se. tumultus e castris et in urbem penetrat; tamquam Ueiis captis, ita pauidi Ueientes ad arma currunt. pars Sabinis eunt subsidio, pars Romanos toto impetu intentos in castra adoriuntur. paulisper auersi turbatique sunt; deinde et ipsi utroque uersis signis resistunt, et eques ab consule immissus Tuscos fundit fugatque, eademque hora duo exercitus, duae potentissimae et maxime finitimae gentes superatae sunt. dum haec ad Ueios geruntur, Uolsci Aequique in Latino agro posuerant castra populatique fines erant. eos per se ipsi Latini adsumptis Hernicis, sine Romano aut duce aut auxilio castris exuerunt; ingenti praeda praeter suas reciperatas res potiti sunt. missus tamen ab Roma consul in Uolscos C. Nautius ; mos, credo, non placebat, sine Romano duce exercituque socios
Abbreviated transcription (Latin):
dicta nõut menenius p̃cib suis aut pacrũ sedcum mlta fidutia innocẽtie greq
cribunitios ipetus tulit et huic p̃lium cm cuscs adianiculũ erat camini sed̾
feruidi cũ uir ut in puͦ ꝑĩculo ance sic tum in suo nõ cribunos modo sod plebem
oracione feroci refutando exprobrandoq.t̃. menenii dap̃natioẽm mortẽq cuiꝰ ꝑi¬
tris munere resticuta quondã plebs eos ip̃os quib cũ seiurec magũt᷑ eas leges
haberer piculum audatia discussit. Iuuit et uergnũ collega cestis ꝓductͤ ꝑtici¬
pando saudes mag̃ tam̃ menenianũ a deo mutauerãt aĩm ꝓfuit udicum/ cer¬
camiua domi finca. ¶Ueiens bellum exortum quib sabini arma cõuĩxerant. p̃.
ualenus cõs accitis lacinoꝵ hernicoꝵq auxiliis cum exatu ueios missus castra sa¬
bĩnã que ꝓ menib sotioꝵ socaca erũt cõfestim aggredit᷑. Tantãq trepidanionẽ

Expanded text:
dicta, non ut Menenius, precibus suis aut patrum sed cum multa fiducia innocentiae gratiaeque dicta, non ut Menenius, precibus suis aut patrum sed cum multa fiducia innocentiae gratiaeque tribunicios impetus tulit. et huic proelium cum Tuscis ad Ianiculum erat crimini. sed feruidi animi uir ut in publico periculo ante, sic tum in suo, non tribunos modo sed plebem oratione feroci refutando exprobrandoque T. Meneni damnationem mortemque, cuius patris munere restituta quondam plebs eos ipsos quibus tum saeuiret magistratus, eas leges haberet, periculum audacia discussit. iuuit et Uerginius collega testis productus, participando laudes; magis tamen Menenianum—adeo mutauerant animum— profuit iudicium. certamina domi finita: Ueiens bellum exortum, quibus Sabini arma coniunxerant. P. Ualerius consul accitis Latinorum Hernicorumque auxiliis cum exercitu Ueios missus castra Sabina, quae pro moenibus sociorum locata erant, confestim adgreditur; tantamque trepidationem
Abbreviated transcription (Latin):
eo qd addicũ fuerat ꝓsato. Excopia demñ otioq sasciuire rursus animi et pͥstina i¬
masa postꝙ̃ foris deerãt domi querere cubum plebem agitare suo ueneno agraria
sege in resistẽtes incitare patres nec in unuisos modo sed in singłos. Quĩtus cõ¬
sidius er .t. genucius auctores agnine segis.t. menenio diem dicũt. Inuidie
erut amissum cremẽ p̃sidiũ cũ haud̾ ꝓcuł inde staciua cõs huissent eã opresseĩt
cum et patres haud minꝰ ꝙͣ ꝓ conosano annisi eeñt ec patris agnppe fauor haud¬
dudum exoleuisset. In mlta tẽperar taibum cum capitis inquisissent duo milia
eris dap̃nato mustam indixerũt eam caput uertit negãt cusisse ignomĩam eꝙͥ¬
tudinẽq inde morbo absup̃tum ẽẽ. Alius dem̃ reus. spͣ. seruilius uc cõsulatu abiit
c̃. nancio er.p̃. naserio cõs inicio stacĩ anni ab.l. cedicio et .t. statio trbunis diͦ

Expanded text:
eo quod abditum fuerat prolato. ex copia deinde otioque lasciuire rursus animi et pristina eo quod abditum fuerat prolato. ex copia deinde otioque lasciuire rursus animi et pristina mala, postquam foris deerant, domi quaerere. tribuni plebem agitare suo ueneno, agraria lege; in resistentes incitare patres, nec in uniuersos modo sed in singulos. Q. Considius et T. Genucius , auctores agrariae legis, T. Menenio diem dicunt. inuidiae erat amissum Cremerae praesidium, cum haud procul inde statiua consul habuisset; ea oppressit, cum et patres haud minus quam pro Coriolano adnisi essent et patris Agrippae fauor hauddum exoleuisset. in multa temperarunt tribuni; cum capitis anquisissent, duorum milium aeris damnato multam dixerunt. ea in caput uertit; negant tulisse ignominiam aegritudinemque; inde morbo absumptum. alius deinde reus, Sp. Seruilius , ut consulatu abiit, C. Nautio et P. Ualerio consulibus, initio statim anni ab L. Caedicio et T. Statio tribunis die
Abbreviated transcription (Latin):
gnm impet dabant nõ usꝙͣ pecora tuta nõ agrestes erãt. Capti dem̃ eadem ar¬
ce sunt qua ceperãt fabios. Gecuti dedita oꝑa passim ad illecebras ꝓpulsa pecora
pͣcipicauenĩc in insidias quo plures erãt maior cedes fuit. Ex hac clade atrox
iri maions cladis cã atq initiũ fuit. Traiecto eĩ nocce ciben castra seruisii cõ¬
sulis adorti sũc oppugnare ude fasi magna cede in ianiculũ se egre recepe. Con¬
festim cõs et ip̃e trãsit aibenm castra subianiculd cõmonit postero die suce orca
aciem erexit fediueq inde pulsus quã pͣdie pepuserat int̾uẽtu college ipẽ ex̾cit᷑¬
est ẜuac̾. Inc̾ duas aties ecrusci cũ inuicẽ his atq illis terga darent occidione
occisi. Ica oppiessum temĩtace felici ueiens bellum urbi cũ pace saxior etiã ãnona
rediit et ad uecto ex campania frum̃to et postꝙͣ cimor sibi cuiq future inopie abiit

Expanded text:
grum impetus dabant; non usquam pecora tuta, non agrestes erant. capti deinde eadem argrum impetus dabant; non usquam pecora tuta, non agrestes erant. capti deinde eadem arte sunt qua ceperant Fabios. secuti dedita opera passim ad inlecebras propulsa pecora praecipitauere in insidias; quo plures erant, maior caedes fuit. ex hac clade atrox ira maioris cladis causa atque initium fuit. traiecto enim nocte Tiberi, castra Seruili consulis adorti sunt oppugnare. inde fusi magna caede in Ianiculum se aegre recepere. confestim consul et ipse transit Tiberim, castra sub Ianiculo communit. postero die luce orta aciem erexit, foediusque inde pulsus quam pridie pepulerat, interuentu collegae ipse exercitest seruatus. inter duas acies Etrusci, cum in uicem his atque illis terga darent, occidione occisi. ita oppressum temeritate felici Ueiens bellum. urbi cum pace laxior etiam annona rediit, et aduecto ex Campania frumento, et postquam timor sibi cuique futurae inopiae abiit,
Abbreviated transcription (Latin):
sset Ita suꝑior ru̾sus hostis fact᷑ fabii cesi ad unĩ om̃s p̃sidiũq expugnatũ. oceͣ¬
reb. p̃ r. sepe domibesliq uł maximũ futinũ auxiliũ. Cũ hec accepta clãdes i¬
eẽt iã e oratius ex .s. meneni᷑ coñs erãt menemi adu̾sus tuscos uictoria elatos
cõfestm missus cũ qͦ male pugnatum est et ianiculu hostes occuꝑaue obsessa¬
q urb̃s foret suꝑ bellum annona p̃mente crisiem̃c enĩ etrusci tiberim ni hor¬
tuis coñs ex uosscis eẽt reuocat̾. Adeoq id bellum ipis institit menib ut pͥmo
pugnatũ adspe sit equo marte itm ad portam colłmã ibi quãꝙͣ pcͥ̾uo mor̃to
suꝑior romana res fuit meliorem tam̃ milicem recepto pstino aĩo in fucur płia id̾
tes ab̃stinue̾ acie ppłaciones erant et uelud̾ ab arce ianicusi passim in romanũ a¬

Expanded text:
sset. ita superior rursus hostis factsset. ita superior rursus hostis factRomani saepe domi bellique uel maximum futurum auxilium. cum haec accepta clades est, iam C. Horatius et T. Menenius consules erant. Menenius aduersus Tuscos uictoria elatos confestim missus. tum quoque male pugnatum est, et Ianiculum hostes occupauere; obsessaque urbs foret, super bellum annona premente—transierant enim Etrusci Tiberim—, ni Horatius consul ex Uolscis esset reuocatus. adeoque id bellum ipsis institit moenibus, ut primo pugnatum ad Spei sit aequo Marte, iterum ad portam Collinam. ibi quamquam paruo momento superior Romana res fuit, meliorem tamen militem, recepto pristino animo, in futura proelia id tes abstinuere acie; populationes erant, et uelut ab arce Ianiculo passim in Romanum a
Abbreviated transcription (Latin):
pauore miecto iaporẽt pecomi. Subico ex insidiis cõẜgit᷑ et adu̾si et undĩꝙ hostes
eit̃t: Pmo cdãmor cirai̾sat exceriuit de in tesa aħ̃ om̃i ꝑte accẽdebãt coeuncib q e
ciusas iã cõtinẽti agmime armatoꝵ septi qͦ mag̃ se hostis inferebat/ cogebant᷑ bre¬
uiore spatio et ip̃i orbem cossige̾. Que res pancitatẽ eoꝵ insignẽ et młtitud̾inem
etuscoꝵ mustipłicatis in arto ordinib faciebat. Tum omissa pugua quã u omes
partes parem intenderãt in unũ socũ se om̃s inclinãt eo nisi corporib armisq ni¬
pere cuneo uiã duxit. Uia in ed̾icũ seuit cossem inde pͥmo restitere mox ut respim̃¬
Di fuꝑior socus spatiũ dedit ircipiend̾iq a pauore tãto aiũim pepulẽ etiã subeunteᷤ
Uincebucq auxisio soci paucitas in uigo arrũmissus ueiens in ue̾ticẽ collis euasi¬

Expanded text:
pauore iniecto, raperent pecora, subito ex insidiis consurgitur; et aduersi et undique hostes pauore iniecto, raperent pecora, subito ex insidiis consurgitur; et aduersi et undique hostes erant. primo clamor circumlatus exterruit, dein tela ab omni parte accidebant; coeuntibusque Etruscis, iam continenti agmine armatorum saepti, quo magis se hostis inferebat, cogebantur breuiore spatio et ipsi orbem colligere, quae res et paucitatem eorum insignem et multitudinem Etruscorum, multiplicatis in arto ordinibus, faciebat. tum omissa pugna, quam in omnes partes parem intenderant, in unum locum se omnes inclinant; eo nisi corporibus armisque rupere cuneo uiam. duxit uia in editum leniter collem. inde primo restitere; mox, ut respirandi superior locus spatium dedit recipiendique a pauore tanto animum, pepulere etiam subeuntes, uincebatque auxilio loci paucitas, ni iugo circummissus Ueiens in uerticem collis euasi
Abbreviated transcription (Latin):
lentissima uc cũ res erãt eriusda auitate uictoriã culit. Id pͥmo acdum ĩdignũq
ueientib uisum inde cõsiliũ ex re nacũ insidis ferocẽ hostẽq captandi gaudẽ
eriam mulco successu fabiis audatiã cresce̾. Itaq et pecora p̃dantib aliquotiẽs
uelud casu madissent obuiã acta et agrestiũ fuga uasti relicti agri et subsidiͣ
armatoꝵ ad arcendas ppłatioẽs missa. Sepi simulaco qͣ uo̾ pauore refuger̃.
Ituq fabii adeo cõcep̃serant hostem ut sua ĩuicta arma neq soco noq cpr ullo
crederẽt substinĩ posse. hec spes ꝓuexit ut ad cõspeotr ꝑcus a ciemeni magno cã¬
pi ic̃ uallo pecora quãꝙ̃ ira hostium apparebãt arma decurerẽt. Et cũ impindi¬
effuso au su insidias cura ip̃m ter locatas supensset̃ palatiq passim uaga ut fic

Expanded text:
lentissima, ut tum res erant, Etrusca ciuitate uictoriam tulit. id primo acerbum indignumque lentissima, ut tum res erant, Etrusca ciuitate uictoriam tulit. id primo acerbum indignumque Ueientibus est uisum; inde consilium ex re natum insidiis ferocem hostem captandi; gaudere etiam multo successu Fabiis audaciam crescere. itaque et pecora praedantibus aliquotiens, uelut casu incidissent, obuiam acta, et agrestium fuga uasti relicti agri, et subsidia armatorum ad arcendas populationes missa saepius simulato quam uero pauore refugerunt. iamque Fabii adeo contempserant hostem ut sua inuicta arma neque loco neque tempore ullo crederent sustineri posse. haec spes prouexit ut ad conspecta procul a Cremera magno campi interuallo pecora, quamquam rara hostium apparebant arma, decurrerent. et cum improuieffuso cursu insidias circa ipsum iter locatas superassent palatique passim uaga, ut fit
Abbreviated transcription (Latin):
etruna ex̾cicu p̃sidium creme̾ oppugnãt/ ec romane legiones abłiuio emilio cõsũ¬
se ad ducte cõminꝰ cũ etͥnuscis dimicunt acie quãꝙͣ uix dingendi atiem spacium
ueiencib fuit adeo int̾ pͥmã crepidatiõe dũ po signa ordines incroeũt subsidia¬
q socnit inuecta subito ablatere romana equitũ ala nõ pugne mod̾o incipien¬
de. sed cõsistendi ademit locum. Ita fusi retro ad saxa rubra ibi castra habebant
pacẽ suplices petũt. Ouius impetrate ab insita aĩs leuitate ance deductũ cremera
romanũ p̃sidiũ penituit: Rursus cum fabiis erat ueienci ppło suñ ullo maioris
Gessi apparatu cercam̃ Nec em̃t incu̾sioẽs mͦ in agros: aut sub̾iti ĩpet̾ ĩcu̾santiũ
sed̾ aliquotiẽs equo campo collatisq signis certatũ gẽs̃q una ppłi. R. sepe ex opu¬

Expanded text:
Etruria exercitu praesidium Cremerae oppugnant, et Romanae legiones ab L. Aemilio consuEtruria exercitu praesidium Cremerae oppugnant, et Romanae legiones ab L. Aemilio consule adductae cominus cum Etruscis dimicant acie; quamquam uix dirigendi aciem spatium Ueientibus fuit; adeo inter primam trepidationem dum post signa ordines introeunt subsidiaque locant, inuecta subito ab latere Romana equitum ala non pugnae modo incipiendae sed consistendi ademit locum. ita fusi retro ad saxa Rubra—ibi castra habebant—, pacem supplices petunt. cuius impetratae, ab insita animis leuitate, ante deductum Cremera Romanum praesidium paenituit. rursus cum Fabiis erat Ueienti populo, sine ullo maioris belli apparatu, certamen; nec erant incursiones modo in agros aut subiti impetus <in> incursantes, sed aliquotiens aequo campo conlatisque signis certatum, gensque una populi Romani saepe ex opu
Abbreviated transcription (Latin):
citatu ex fauore et admiratioe stupens ue fortes ur felices iubent. Inceptis euẽ¬
tus pares reddere cõsusat̾ uide ac crũipħos omã p̃mia abse oẽs honoies sperare/
p̃tereuntib capitosium artẽq et ałia tempsa quicd̾ deoꝵ ocułis quicꝗd̾ aĩo occu̾¬
nt p̾tant᷑ uc illud̾ agm̃ fanstũ atq felix mictãt sospices breui in patnã ad pa¬
rentes restituant. In cassum misse p̃ces. Infeliai uia adextro iano porte carmen¬
talis ꝓfecti ad cremeuã flum ꝑueniũt. Is oportunꝰ uisus locus cõmuniendo p̃si¬
d̾ium. Remilius inde er.ẽ. ẜuilius coñs fã et donec nihil aliud ꝙͣ in ppłacionib
ies fuit nõ ad p̃sidiũ modo curandũ fabii satis eĩt sed cota regioe quatuscus
ager romano adiacer sua tuta omã infesta hostiũ uagantes ꝑ utrũq finem
fecere.Int̾uallum dem̃ haud magnũ ppłationib fuit dum ec ueientes accito ex

Expanded text:
citata, fauore et admiratione stupens. ire fortes, ire felices iubent, inceptis euencitata, fauore et admiratione stupens. ire fortes, ire felices iubent, inceptis euentus pares reddere; consulatus inde ac triumphos, omnia praemia ab se, omnes honores sperare. praetereuntibus Capitolium arcemque et alia templa, quidquid deorum oculis, quidquid animo occurrit, precantur ut illud agmen faustum atque felix mittant, sospites breui in patriam ad parentes restituant. in cassum missae preces. infelici uia, dextro iano portae Carmentalis, profecti ad Cremeram flumen perueniunt. is opportunus uisus locus communiendo praesidio. L. Aemilius inde et C. Seruilius consules facti. et donec nihil aliud quam in populationibus res fuit, non ad praesidium modo tutandum Fabii satis erant, sed tota regione qua Tuscus ager Romano adiacet, sua tuta omnia, infesta hostium, uagantes per utrumque finem, fecere. interuallum deinde haud magnum populationibus fuit, dum et Ueientes accito ex