comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uitiũ elapsus fuerit amonas¬
tatẽ neque in pacis osculũ sed cõti¬
nuo uĩctis postrergũ manibus
abbi reducatur ꝓprio. Itẽ ipse
rint expulsi & hucilluc euagan¬
tes diuersis locis instabiles atqueua¬
cillantes suo monasterio reuesti
sepetierĩt necessitate cõpulsi in cõ¬
uentu maioꝵ deducantur: etut
uasa figuli infornaceꝓbent᷑. Ettũ
ꝓbati fuerĩt suo monasterio refor¬
mentur & nõ prima sedultima
cathedra recipiantur . Itẽ exre¬
absit axp̃ianareligione fr̃ aseptis
monasteri discesserit et furas fu¬
giẽs postea recor datus pristinae
religionis & aetermi iudici ꝑcus¬
sus timore reuersus fuerit : prius
omniũ morũ emendationẽ polli¬
ceatur: Postea si ꝓbalis eius peni¬
tẽtia agnoscat᷑ tunc demũ intra
septa monasterii recipiatur &
sibis aut tertio hocfecerit simili
pietate foueat᷑. sic tam̃ ut extre¬
moloco inter poe nitentes rece¬
tus tam diu examinetur usqu
dũ ꝓbalis eius uita in ueniatun¬

Expanded text:
vitium dilapsus fuerit a monastatis charitatem, neque in pacis osculum; sed continuo, vinctis post tergum manibus, abbati reducatur proprio. Quod rint expulsi, et huc illucque vagantes diversis locis instabiles atque vacillantes suo monasterio reverti se petierint, necessitate compulsi, in conventu majorum deducantur, et ut vasa figuli in fornace probentur; et cum probati fuerint, suo monasterio reformentur; et non prima, sed ultima cathedra recipiantur. Explabsit a Christiana religione frater a septis monasterii discesserit, et foras fugiens postea recordatus pristinae religionis, et aeterni judicii perculsus timore reversus fuerit, prius omnium morum emendationem polliceatur. Postea si probabilis ejus poenitentia agnoscatur, tunc demum intra septa monasterii recipiatur. Et si bis aut tertio hoc fecerit, simili pietate foveatur; sic tamen, ut in extremo loco inter poenitentes receptus tandiu examinetur, usque dum probabilis ejus vita inveniatu
Abbreviated transcription (Latin):
sis correptionib usquedũ eius hu¬
milita s omnib uera credulitatepa¬
te fiat qia et inuitus sepe salus p̃s¬
tatur. Nãideo se parandus esta cõ¬
gregatione ut suo uitio nõ maculet
in nocentes. Tenera uero &as que
ex cõmunicã diiuim nescit nõ exco¬
municatione sed flagello corrigȩ̃¬
git emendare tamdiudampna¬
tionis ubuaceat quousque uitia
inolita deponat utquẽ seinel in la¬
taanim aduersio nõ cohercuit fre¬
quẽs seueritas censeat enẽ dandũ
qquãuis frequentiũ grauissi moꝵq
uitiorũ uora gine fit quisq
in mersus nõ est tam̃ amonaste
rio piciendus sediuxta qualita¬
te delicti choercendus est nefor¬
te qui poterat ꝑdiutur nã peni¬
tudinẽ emendari dũ ꝑicitur ore
diaboli deuoretur Beatus aut¬

Expanded text:
sis correctionibus, usque dum ejus husis correctionibus, usque dum ejus humilitas omnibus vera credulitate patefiat: quoniam et invitis saepe salus praestatur. Nam ideo separanda est a congregatione, ut suo vitio non maculet innocentes. Tenera vero aetas, quae excommunicata vim nescit, non excommunicatione, sed flagello corrigenxerit emendare, tandiu damnationi subjaceat, quousque vitia inolita deponat: ut quem semel illata animadversio non coercuit, frequens severitas censeat emendandum. Quamvis frequentium gravissimorumque vitiorum voragini sit quisque immersus, non est tamrio projiciendus, sed juxta qualitatem delicti coercendus est: ne forte qui poterat per diuturnam poenitudinem emendari, dum projicitur, ore diaboli devoretur. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
cõsectator uł qui osculo uł quali¬
b& occasione turpi rep̃ hensus fue¬
rit iniare cõꝓbata patẽter ꝑ ac¬
cusatores uerissi mos siue testes
causa puplice uerberetur: Caro¬
nã capitis quã iestabat amittat:
decaluatus que turpiter obꝓbrio
pateat. Omniũq: sputa mẽtis ob¬
linitus infacie ꝓbraq: aequesus¬
cipiat uinculisq: artatus ferre¬
is carcerali sex mẽsibus angustia
maceretur Et triduana per
eb domadas singulas refectione
panis exigiu ordeacii uesꝑtino
tempore subleuetur Postleĩ¬
de expl&is his mẽsib: alus sex
mensib: succedentib: subsenio¬
ris spałis custodia segregata in
corticula degẽsoperamanuũ
etoratione cõtinua sit cõtetus
Vigiliis & fletibus et humilitate
subiectus et poenitentiae lam̃¬
tis ueniã ꝑcipiat. Et sub custo¬
dia sẽꝑ etsollicitudine duorũ
sp̃aliũ fr̃m in monasterio am¬
bulet Nulla priuata locutio¬
ne uł cõsilio de incebs iuuenibus

Expanded text:
consectator, vel qui osculo, vel qualibet occasione turpi reprehensus fuerit inhiare, probata patenter per accusatores verissimos, sive testes causa, publice verberetur; coronam capitis, quam gestabat, amittat decalvatusque turpiter opprobrio pateat, omniumque sputamentis oblinitus in facie, probraque aeque suscipiat, vinculisque arctatus ferreis carcerali sex mensibus angustia maceretur, et triduana per hebdomades singulas refectione panis exigui hordeacei vespertino tempore sublevetur. Post deinde expletis his mensibus, aliis sex mensibus succedentibus sub senioris spiritalis custodia, segregata in corticula degens, opere manuum et oratione continua sit contentus; vigiliis et fletibus, et humilitate, subjectus, et poenitentiae lamentis veniam percipiat; et sub custodia semper et sollicitudine duorum spiritalium fratrum in monasterio ambulet, nulla privata locutione vel concilio deinceps juvenibus
Abbreviated transcription (Latin):
nachoꝵ. Hora enĩ nona uete res
cõmedere solebat & adeo atem¬
pore ipso hore none quo illicibos
sumebat omnisuictus hominis
nõ in cõgruae nom̃ accepit anona
Ab actu enĩ et a tempore multa

Expanded text:
nachorum: hora enim nona veteres comedere solebant, et ideo a tempore ipso horae nonae, quo illi cibos sumebant, omnis victus hominis non incongrue nomen accepit annona; ab actu enim et tempore multa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓqua lib& licentiã ante quã sumis¬
sa in terra poenitentia quorãom¬
nibus fr̃ibus suplicanti ei uenia ab
abbate tribuatur . Nã quiseora¬
tioniuł cõfabulationi eius ante¬
quã a priorerecipiatur in cõside¬
rata pietate sociare p̃sum serit
Similis damnationieius efficitur
tradẽs seme dipsũ uolũ tariae satha

Expanded text:
at licentiam, antequam submissa in terra poenitentia coram omnibus fratribus supplicanti ei venia ab abbate tribuatur. Nam qui se orationi vel confabulationi ejus, antequam a Priore recipiatur, inconsiderata pietate sociare praesumpserit, similis damnationis reus efficitur, tradens semetipsum voluntarie fuera
Abbreviated transcription (Latin):
tus: et in hoc grauius peccat qui se
Qiipsicõ iũgit : quia solaciũ eitribuẽs
cor eiu samplius facit indurari: et
nõ ꝑmittit eũ ꝓhoc qđ ab oratione
fuerat segregatus desatis factione
sua & uenia cogitare sed maiorem
suꝑbiae fomitẽ et cõtumatiã delĩ¬
quentis nutrit inpeius. Hinc qui

Expanded text:
tus. Et in hoc gravius peccat, qui se ipsi conjungit, quia solatium ei tribuens cor ejus amplius facit indurari, et non permittit pro hoc quod ab oratione fuerat segregatus, de satisfactione sua et venia cogitare, majorem superbiae fomitem et contumaciam delinquentis nutrit in pejus. § VI
Abbreviated transcription (Latin):
Qđsinec ita correxerit aut for¬
te qđ absit insuꝑbia elatus quã
defendere uoluerit operasua
tuncabbas faciat qđ sapiẽs me¬
dicus si exibuit fomenta siun¬
guenta adortationũ si medi¬
camina scripturarũ diuina¬
rũ si ad ultimũ ustionẽ exco¬
municationis uł plagarũ uirge¬

Expanded text:
si nec ita correxerit, aut forte, quod ausit, in superbia elatus etiam defendere voluerit opera sua, tunc abbas faciat quod sapiens medicus. Si exhibuit fomenta, si unguenta exhortationum, si medicamina Scripturarum divinarum, si ad ultimum ustionem excommunicationis, vel plagas virg
Abbreviated transcription (Latin):
iquis fr̃ frequenter correp¬
tus ꝓqualib & culpa netiã
ex comunicatus nõ em̃ daue¬
rit acrior ei accedat correp¬
tio
lđt ut i uerberũ iuĩ dicta in

Expanded text:
quit, frater frequenter correptus pro qualibet culpa, si etiam excommunicatus se non emendaverit: acrior ei accedat correptio: id est, ut verberum vindicta in
Abbreviated transcription (Latin):
Qui relic tis nonaginta nouem
ouibus in montibus abut unã
ouem queerrauerat quero
recuius infirmitati intantũ
cõpassus est ut eã in sacris umȩ
ris dignaretur in ponere &
sic repostare ad grege̾ Centũ¬

Expanded text:
qui relictis nonaginta novem ovibus in montibus, abiit unam ovem quae erraverat quaerere : cujus infirmitati in tantum compassus est, ut eam in sacris humeris suis dignaretur imponere, et sic reportare ad gregem. C
Abbreviated transcription (Latin):
tes pascius bene de numero dĩ
sed mali illi pastores nõ pascũt
talibus Parũ est qđ illas lãguẽ¬
tes & infirmas & errantes et ꝑdi¬
tas nõcurãt &iã istas fortes et pĩ¬
ꝯues necãt quãtũ in ipsis est. Et
tinet : occidunt. Quomodo in¬
quid occidunt male uiuendo
malũ exemplũ p̃bendo. Ad tẽ¬
dit enĩ ouis etiã fortis plerũ ꝙ
p̃positũ suũ male uiuente insic
declinet occulos aregulis dñi &ĩ
tendat in hominẽ Incipit dice¬
re incorde suo. Si prȩpositusñs
sicuiuit ego quisũ qui nõ facã
qđ nõ ipse fortificauerat sed
forte aut robustũ inuenerat
male uiuẽ do interficit dico ca¬
ritati urãe Iter̃ dico et siuuũt
oues etsi fortessunt oues in uer¬
bo dñi & tenet̃ illud qđ audier̃
ad ño suo quedicũt facite quȩ
aut faciũt facere nolite . Tam̃
qui in cõspectu populi male
uiuũt. quantũ millo est eũ quo
adtenditur occidit . sic omnisꝗ¬
male uiuit in cõspectueoꝵ qui¬

Expanded text:
tes pascuis bene de munere Dei. Sed mali illi pastores non parcunt talibus. Parum est quod illas languentes, et infirmas, et errantes, et perditas non curant: etiam istas fortes et pingues necant, quantum ipsis est; et tinet, occidunt. Quomodo, inquit, occidunt? Male vivendo, malum exemplum praebendo. An dit enim ovis, etiam fortis, plerumque praepositum suum male viventem, si declinet oculos a regulis Domini. Intendit in hominem, incipit dicere in corde suo: Si praepositus meus sic vivit, ego quis sum, qui non faciam quod non ipse fructificaverat, sed forte aut robustum invenerat, male vivendo interfecit? Dico charitati vestrae ac iterum dico: Etsi vivunt oves, etsi fortes sunt oves in verbo Domini, et tenent illud quod audierunt a Domino suo: Quae dicunt, facite: quae autem faciunt, facere nolite , tamen qui in conspectu populi male vivit, quantum in illo est, eum a quo attenditur, occidit. Non smale vivit in conspectu eorum qui
Abbreviated transcription (Latin):
recitet usque ad satis factio
aboratorio. Que exconunica¬
tiotã diui noffensa ꝑmaneat.
quã diu areo maioris humilita¬
tis satisfactio humiliato ad ge¬
nua capite sedecetero ꝓmiserit
comunicatus a mensa nõ abora¬
torio fuerit tãdiu antipho¬
nã aut lectionẽ nõ in ponat
quã dudeculpa illa em̃ datio¬
ne ꝓmissa satis fecerit: Aut abbi
p̃senti Aut p̃positi sui adienua
ut in suꝑbia cordis ꝑseuerantes
intertia die hora nona satisfa¬
cere abbatinoluerint custoditi
usque ad necẽcedantur uirgis¬
& siplacuerit abbati demonas¬
terio expellantur. quia talis
uita necessarios nõ ab etcorpo¬
rales uł societas frm̃ : quos in a¬
ninta superba possidet mors nxe
merito tales debent plagis mac¬
diabolo separati quide caelorũ
regnis ꝓpter suꝑbiã suã ꝓiectꝰ
Si fr̃s nonã. ille uespera usq
dũ satis factione cõgruaue¬
nia cõsequatur. Cõgrua dr̃

Expanded text:
recitet usque ad satisfactiorecitet usque ad satisfactioab oratorio. Quae excommunicatio tandiu inoffensa permaneat, quandiu a reo majori humilitatis satisfactio, humiliato ad genua capite, se de caetero promiserit communicatus a mensa, non ab oratorio fuerit, tandiu antiphonam, aut lectionem non imponat, quandiu de culpa illa emendatione promissa satisfecerit, aut abbatis praesentis, aut praepositi sui ad genuaut in superbia cordis perseverantes in tertia die, hora nona satisfacere abbati noluerint, custoditi usque ad necem caedantur; et, si placuerit abbati, de monasterio expellantur, quia talis vita necessarios non habet corporales, vel societas fratrum, quos in anima superba possidet mors. Nam merito ergo tales debent plagis macdiabolo separati, qui de coelorum regnis propter suam superbiam si fratres nona, ille vespera, usque dum satisfactione congrua veniam consequatur. Ibidem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓprias debet abere mẽ¬
suras. Iđt iudicu discipli¬
na nõ unifor iiter ẽ omni¬
bus exibenda sed scđm unius cuĩq
aetatẽ uł intellectũ cũ magno ẽ
moderamine inferenda. Alit̃
enĩ par uuli. Ali ter adulescẽtes
& iuuenes. Alit senes alit̃ uero
in de crepita positi debent iudica
maetate. Ideoque quotiẽs pue¬
riuł adolescentiores etate aut
quiminus intelligere possunt
quanta poena sit ex comunicatio¬
nis hitales dũ delincunt autio¬
iuniis nimis ad fligantur aut
acris uerberibus choerceant᷑
depueri: et uirga disciplinae fu¬
minori etate cõstituti sunt coher¬
cendisententia ex comunicationis:
sed ꝓqualitate neglegentie cõgru¬
is em̃ dandis plagis ut quos etatis
infirmitas adculpa nõ reuocat
Flagelli disciplina compescat. Illo
uero fr̃s postquin decimTannos
aetatisuapul ẽt quis atis grauẽ aut
rario monasteru qualissit¬

Expanded text:
prias debet habere mensuras.  « Id est judicii disciplina non uniformiter est omnibus exhibenda, sed secundum uniuscujusque aetatem vel intellectum cum magno est moderamine inferenda. Aliter enim parvuli, aliter adolescentes et juvenes, aliter senes, aliter vero in decrepita positi debent judicari aetate, ri, vel adolescentiores aetate, aut qui minus intelligere possunt, quanta poena sit excommunicationis, hi tales, dum delinquunt, aut jejuniis nimiis affligantur, aut acris verberibus coerceantur, de pueri, sed virga disciplinae fuvero aetate constituti non sunt coercendi sententia excommunicationis, sed pro qualitate negligentiae congruis affligendi sunt plagis, ut quos aetatis infirmitas a culpa non revocat, flagelli disciplina compescat. Excovero fratres post 15 annos aetatis vapulent, qui satis gravem aut RARIO MONASTERII, QUALIS SIT
Abbreviated transcription (Latin):
iquis fr̃ presũ serit sineius¬
sione abbatis fr̃i ex comuni¬
cato quolib& modo seiũ gere
aut loqui cũ eo uł mãdatũ ei¬
dirigere similẽ sortiatur ex
comunicationis uindictam
dicitra imperiũ senioris: cũ ex
comunicato neque orare : neq
loqui iuque licebit. Cũ ex cõmu¬
nicato nulli penitus uescilic& nec
ipsi quidaẽ qui alimentũ uictui p̃¬

Expanded text:
quis frater praesumpserit sine jussione abbatis fratri excommunicato quolibet modo se jungere aut loqui cum eo, vel mandatum dirigere, similem sortiatur excommunicationis vindictam.di citra imperium communicato neque orare, neque loqui cuique licebit; cum excommunicato nulli penitus vesci licet, nec ipsi quidem qui alimentum victui p
Abbreviated transcription (Latin):
tristari culpã. Vnde necesse est
ut cũ peccatiuulnus in subditis
corrigẽdo restrĩgitur magnã se
sollicitudinẽ etiã districtio ipsa
moderetur quatenus siciura
disciplinae contra delinquẽtes
exerceat ut pi&atis uiscera nõ
tristitia absorbeat᷑ gurgite uitioꝵ
et adiabolo ꝑsua sus ad infidelita¬
tis & blasphe miae maiora p̃cipi¬
tia deducatur. Propter qđ obse¬
crouos ut cõfirm&is in illũ cari¬
tatẽ quaꝑ fecta seagnoscat ueni¬
amcõsecutũ. Sed sic̃ ait idem¬

Expanded text:
nstringant. Unde necesse est ut cum peccati vulnus in subditis corrigendo restringitur, magna se sollicitudine etiam districtio ipsa moderetur, quatenus sic jura disciplinae contra delinquentes exerceat, ut pietatis viscera non tiae absorbeatur gurgite vitiorum, et a diabolo persuasus, ad infidelitatis et blasphemiae majora praecipitia deducatur. Propter quod obsecro vos, ut confirmetis in illum charitatem. Qua perfecte recognoscat se veniam consecutum. Id
Abbreviated transcription (Latin):
monstr&ur. Itẽ hi costẽ dit
eiectũ extra ecđam rapido
ore de moniũ lacerã dũ siꝑ
mã serit nolẽs carnis uitia
mostificare ut possit uitã scam
nas accipere nõ potest potes¬
tatẽ ut dnĩ iudicio reseru&¬

Expanded text:
tendit ejectum extra Ecclesiam rabido ore daemonum lacerandum, si permanserit nolens carnis vitia mortificare, ut possit vitam sanctam nas accipere non potest potestatem, ut Domini judicio reser
Abbreviated transcription (Latin):
disunt. Ai utiã quorã omnib:
possit nõ ab uno teste argui sed
aduobus & tribus cõuĩci. Cõuinc¬
tus uero scđm p̃positiuł etiã pres¬
biteri ad cuius dispẽ sationẽ ꝑti¬
nẽt arbitriũ debet em̃ datoriã
sustinere uĩ dictã . Quãsi ferre
nõ curauerit etiã supse nõ absces¬
serit d ur̃a societate ꝓiciatur Nõ
enĩ et hoc fitcrudeliter sed mi¬
sericor diter: nec cõtagione pes¬
tifera plurimos ꝑdat Nã etđ hoc
in quacũque parte uiderit in li¬
citũ quicquã uł sermone uł ope¬
re facientẽ & priori distulerit pu¬
plicare cognoscat seeẽ nutritorẽ
peccati & ꝑ om̃a aequalẽ peccãti
quia etani me suȩ: & illi est quẽ
durissimus inimicus. Ex hocapud
dm̃ qui male hodit etapud cunctã
fraternitatẽ execrabilis et infide¬
libus abebitur : quia ꝑ abũ lantiã
malitiae: noluit ꝓdere ut corri¬
gere potusset errantẽ & adeo dis¬
cipline : dilex̃ malitiã & adstitit

Expanded text:
di sunt alii, ut jam coram omnibus di sunt alii, ut jam coram omnibus possit non ab uno teste argui, sed a duobus tribusve convinci. Convictus vero, secundum praepositi vel etiam presbyteri, ad cujus dispensationem pertinet, arbitrium, debet emendatoriam subire vindictam: quam si ferre recusaverit, etiamsi ipse non abscessenim et hoc fit crudeliter, sed misericorditer: ne contagione pestifera plurimos perdat. § XX.--EX in quacunque parte viderit illicitum quidquam vel sermone vel opere facientem, et priori distulerit publicare, cognoscat se esse nutritorem peccati, et per omnia aequalem peccanti. Et quia et animae suae et illi est quem tegit durissimus inimicus, ex hoc apud Deum, qui mala odit, et apud cunctam fraternitatem exsecrabilis et infidelis habebitur: quia per abundantiam malitiae noluit prodere, ut corrigere potuisset, errantem; et odio disciplinae dilexit malitiam, et adstitit
Abbreviated transcription (Latin):
cũ eo ex communicationis cõtrahat
poenã et ab omnib reussit atque in
alio laboris ipseopere sequest retur
ap̃posito suo et sit ipse tã abillo reo quã
abomnib separatus et solus & mox
ab omniũ & ipse alienꝰ eloquio. Nã
nõ adueniã maioris et ipse ꝑtine¬
atnisi potentiȩ similis satisfactio
ab eis aequaliter fuerit operata
Illius ꝓpt̃ qđ extitit in hobediẽs in
uitio uł peccato istius qđ mercedẽ
cõsolationis tribuit maloꝵ artifici
Qualiter debeat abbas sollici¬
tus eẽ circa ex comunicatos
abbas circa delinquẽ tes fr̃s
quia nõ estopussanis medicus
sed male abentibus. Omnem

Expanded text:
cum eo excommunicationis protrahat poenam, et ab omnibus ipse reus sit; atque in alio laboris ipse opere sequestretur a praeposito suo: et sit ipse tam ab illo reo, quam ab omnibus separatus et solus, et mox ab omnium et ipse alienus alloquio. Nam non ad veniam majoris et ipse pertingat, nisi poenitentiae similis satisfactio ab eis aequaliter fuerit operata: illius propter quod exstitit inobediens in vitio vel peccato istius, qui mercedem consolationis tribuit malorum artificiQUALITER DEBEAT ABBAS SOLLICITUS ESSE CIRCA EXCOMMUNICATOS.abbas circa delinquentes fratres: quia non est opus sanis medicus, sed male habentibus . Et
Abbreviated transcription (Latin):
eloquio cõsoletur tacito omnuũ
ꝑtrã seatur aspectu P&entibe¬
ne dictionẽ nullus respõ deat ds̃
qui quidei porrigitur a nullo sig¬
n&ur Quiquid uero extraopus
ad signatũ pecualiter uł ultroes¬
secerit : dispergatur uł dissip&
sit ubique solus & eisola culpa so¬

Expanded text:
eloquio consoletur, tacito omnium pertranseatur aspectu; petenti benedictionem nullus respondeat, Deus: quidquid ei porrigitur a nullo signetur; quidquid vero extra opus assignatum peculiariter vel ultro effecerit, dispergatur, vel dissipetur: sit ubique solus, et ei sola culpa so
Abbreviated transcription (Latin):
apellationẽ iĩ mortisque exeo
nascitur demonstrarent. Nã¬
inter sanitatẽ & morbũ media
est curatio que nisi morbo cõ¬
gruat nõ ꝓduc̃ ad sanitatẽ qd¬

Expanded text:
appellatione mortis vim, que ex eo nascitur, demonstrarent. Inter sanitatem autem et morbum media est curatio, que nisi morbo congruat, non perducit ad sanitate
Abbreviated transcription (Latin):
luet. xxuiiii
Sidebeant sr̃s exẽiuras demo¬
nasterio iterum recinio
uerti uoluerit sponde at pri¬
usoninẽ e mẽclationẽ uitii
ꝓquo e gressus est & sic inulti¬
mogradu recipiatur. Utex
Qđ si denuo exierit usque ter¬
tio recipiatur lã postea scies
ter demonasterio usque in t̃ciũ
reuersus resuscipiatur : ampli¬
us noniam. Vt quidinmonaste¬
ro iamopus sit quẽ ds̃ nõpossid&
Ideoque post tertiã correptio¬
nẽ iuste monasterio sit ut het¬
nicus & puplicanus. Hine fer¬

Expanded text:
UT XXXVIII. SI DEBEANT FRATRES EXEUNTES DE MONASTERIO ITERUM RECIPI. verti voluerit, spondeat prius omnem emendationem vitii, pro quo egressus est: et sic in ultimo gradu recipiatur; ut exur. Quod si denuo exierit, usque tertio ita recipiatur, jam postea sciens ter de monasterio, usque in tertium reversus resuscipiatur, amplius non jam: rio jam opus sit, quem Deus non possidet? Ideoque post tertiam correptionem juste monasterio sit ut ethnicus et publicanus. §
Abbreviated transcription (Latin):
mur itaque orare & psallero
dño quoties aliquib: pulsamur
carnẽ quãdoq moriturã. Quã¬
tiest meriti amorte animã libe¬
rare incaelestipatriã sine fine
natus fuerit tunciã utatur
abbas ferro abscisionis utait
apłs Auferte malũ ex uobis

Expanded text:
mur itaque orare et psallere Domino, quoties aliquibus pulsamur carnem quandoque morituram, quanti erit meriti a morte animam liberare in coelesti patria sine fine natus fuerit, tunc jam utatur abbas ferro abscisionis, ut ait Apostolus: Auferte malum ex vobis
Abbreviated transcription (Latin):
cõmunẽ mensã priuatĩuł fustĩ
quippiã sumpserit Si alicubi ex¬
tra cõsultũ p̃positiuł abbatis disce¬
dẽs medio die uł amplius cõmoraue¬
rit Siut otiosussit falsa in firmi¬
tatẽ ptẽderit. HAec &hissir¬
lia iuxta arbitriũ prioris diutur¬
na ex comunicatione purgã da

Expanded text:
communem mensam privatim vel furtim communem mensam privatim vel furtim quidpiam sumpserit; si alicubi, extra consultum praepositi vel abbatis, discedens, medio die, vel amplius, commoratus fuerit; si, ut otiosus sit, falsam infirmitatem praetenderit. Haec et his similia juxta arbitrium Patris diuturna excommunicatione pu
Abbreviated transcription (Latin):
ris aũt culpe obnoxius est sitemu¬
lentus quis que sit si discors si
turpilocus si feminar̃ familiaris
si seminãs discordias : suracũ dus
salta eterecte ceruicis. Simente
tumidus uł iactanti incessuin mo¬
deratus Sidetractor Sussurro
ił inuidus. Si p̃sumtor reipecu¬
liaris Si pecunia cõtagio inplicat
Sial iqͣt p̃ter regularẽ dispẽsatio¬
nẽ suꝑfluũ possides Si fraudator
rei accepte aut comisse sibi aut
minus comisse. Inter haec side
rebus secũ allatis extulerit uł
de his ꝑ inhobe dientiã murmu¬
rauerit. Si rei maioris damnũ ĩ¬
tulerit. Si furatus fuerit Sipiura¬
uerit Si falsũ dixerit. Si cõtẽtio¬
nesuł rixas a mauerit. Simanifes¬
tũ cõuiciũ frĩ intulerit Siꝑsonã
in nocesitis falso crimine macula¬
uerit. Si cõtumacianimoseniorẽ
dispexerit. Si rancorẽ aduersus
frm tenuerit. Si peccanti inse&
postea suplicanti ueniã nõcõcesse¬
rit. Sicũ paruulis io cauerit rise¬
rit uł eososculatus fuerit. Sicũ al¬

Expanded text:
ri autem culpae obnoxius est, si temulentus quisque sit, si discors, si turpiloquus, si feminarum familiaris, si seminans discordias, si iracundus, si altae et erectae cervicis, si mente tumidus vel jactanti incessu immoderatus; si detractor, susurro, vel invidus; si praesumptor rei peculiaris, si pecuniae contagio implicatur, si aliquid praeter regularem dispensationem superfluum possideat, si fraudator rei acceptae, vel commissae sibi, aut minus commissae. Inter haec si se de rebus secum allatis extulerit, vel de iis per inobedientiam murmuraverit; si rei majoris damnum intulerit, si furatus fuerit, si perjverit; si falsum dixerit; si contentiones vel rixas amaverit; si manifestum convicium fratri intulerit; si personam innocentem falso crimine maculaverit; si contumaci animo seniorem despexerit; si rancorem adversus fratrem tenuerit; si peccanti in se et postea supplicanti veniam non concesserit; si cum parvulis jocaverit, riserit, vel eos osculatus fuerit; si cum al
Abbreviated transcription (Latin):
ronimꝰait Tradere huius modi
sathane in interitũ carnis ut
arripiendi illũ corporaliter abe¬
at potestatẽ qđ dũ uiderit nec
carnis hic nec in futuro sp̃mre
quiẽ habitaturũ defacto penite¬
at & salu&ur. Siue sicquisque
promeritis suis de aeccła pellitͥ
sathane traditur potestati ut
dũ caro eius ꝑpoe nitẽtiã ad flc¬
ta quendã interitũ patitur
sp̃scõseru&ur. Abet enĩ cõsue¬
tudinẽ scriptura ut hominẽ
in parte totũ intelligat Si¬
ueita : quia & hicscripturae
mos est ut in carne carnalis
actus interire Spu uero sp̃a¬

Expanded text:
istit. Tradere hujusmodi Satanae in interitum carnis. Ut arripiendi illum corporaliter habeat potestatem. Quod cum viderit se nec carnis hic, nec in futuro spiritus requiem habiturum: de facto poeniteat ut salvetur. Sive sic quisque pro meritis suis de Ecclesia pellitur, Satanae traditur potestati: ut dum caro ejus per poenitentiam afflicta, quemdam interitum patitur, spiritus conservetur. Habet enim consuetudinem Scriptura, ut hominem in parte, totum intelligat. Sive ita, quia et hic Scripturae mos est, ut in carne carnales actus interire: in sp
Abbreviated transcription (Latin):
municationis mẽ sura qualis ẽẽ
debeat iustũ scientib: librare ut¬
ditiũ culpae modus ostendat
Le uioribus enĩ culpis leuior adi¬
benda est correptio. E rautorib
uero feruẽtiorẽ exibẽda dam¬
natio Proinde abbi studio pen
sandũ ẽ utsialiquis fr̃ in leuiorib¬
culpis inuenitur ob noxius usꝙ
ad indictã sibi orã mensa pruet᷑
Degrauiorib uero seudier uł eb¬
domadarũ uł mẽ siũ definitio
in lõgius ꝓtracta correptione

Expanded text:
municationis mensura qualis esse debeat, justum scientibus librare judicium culpae modus ostendit. Levioribus enim culpis levior est adhibenda correctio; gravioribus vero ferventior est adhibenda damnatio. Proinde abbatissae studio est pensandum, ut si aliqua soror in levioribus inveniatur obnoxia culpis, usque ad indictam sibi horam mensa privetur, De gravioribus vero seu dierum vel hebdomadarum vel mensium definitio in longius protracta correctione
Abbreviated transcription (Latin):
portionẽ tuã ponebas. Legimꝰ
etiã in euugło dñs dixisse. For¬
nicationes. fusta et nec morit
addidit. Haecsunt que co in qui¬
nãt hominẽ. Ex his ꝓfecto intel¬
ligere possut̃ hoꝵ scelerũ serui
quia sic̃ aequaliter his dominã¬

Expanded text:
portionem tuam ponebas . Legimus portionem tuam ponebas . Legimus etiam in Evangelio Dominum dixisse: Fornicationes, furta; et nec moratus addidit: Haec sunt quae coinquinant hominem . Ex his profecto intelligere possunt horum scelerum servi quia, sic
Abbreviated transcription (Latin):
Nullus ei frm innullo iũgat᷑
cõsostio neque in cõloquio
Golus sit adopus sibi iniũctũ
ꝑsistẽs inpoenitẽtiae luctũ¬
uero monacus furtũ fecerit qđ
potius sacrilegiũ dicipotest id
censuimꝰ ordinãdo ut iuniorius¬
gis cesus tanti crimi nis reus nũ¬
quã offitiũ clericatus excipiat
Si uero iã dericus in id facinus
fuerit dep̃hensus nomiinis ipsi¬
us dignitate priuetur Cuisuf¬
ficerepotest pactu suileui tate
impleta poenitentiae satisfac¬
huc uocare monacũ possumus
quasi adulter̃ scđm flagellis
subdi& magna cõteria flictio¬
ne iubemus lantes illiunãcũ
fornicante sentẽtiã quia et ip¬
siluxoriatus est cũ fura r&us
similes enĩ eos nõ in cõgruedicimꝰ
quos in sacra lectione parit̃ posi¬
tos inuenimus Dic̃ ergo dñs ꝑꝓ¬
pħam. Nõ est scientia dĩ supter¬
rã Et paulo post. Furtũ et adul¬
teriũ inunda uer̃ Etiter̃ in
psalmo Siuidebas furẽ simul
currebascũ eo &cũ adulteris

Expanded text:
Nullus ei fratrum in ullo jungatur consortio neque in colloquio. Solus sit ad opus sibi injunctum, persistens in poenitentiae luctuvero monachus furtum fecerit, quod potius sacrilegium dici potest, id censuimus ordinandum, ut junior virgis caesus tanti criminis reus nunquam officium clericatus excipiat. Si vero jam clericus in id facinus fuerit deprehensus, nominis ipsius dignitate privetur. Cui sufficere potest pro actus sui levitate impleta poenitentiae satisfachuc vocare monachum possumus, quasi adulterum, secundum flagello subdi, et magna censeri afflictione jubemus; dantes illi unam cum fornicante sententiam, quia et ipse luxuriatus est cum furaretur. Similes enim eos non incongrue dicimus, quos in sacra lectione pariter positos invenimus. Dicit ergo Dam: Non est scientia Dei super terram . Et paulo post: Furtum et adulterium inundaverunt. Et iterum in psalmo: Si videbas furem simul, currebas cum eo, et cum adulteris
Abbreviated transcription (Latin):
Mensura nãque & põdere equo:
iustitiaq pia et miseratione
continua pat̾ iđ p̃positus deb&
excellere. Vt sic uul nuscur et
egroti: quatenus salutẽ et nõ
debilitatẽ inferat membri
Quia sic̃ sub clitorũ uitia p̃positꝰ.
ita et p̃positoꝵ neglegentias
pse medipsũ ds̃ iudicabit

Expanded text:
Mensura namque et pondere aequo, justitiaque pia, et miseratione, continuo Pater vel praepositus debet excellere, ut sic vulnus curet aegroti, quatenus salutem, et non debilitatem inferat membri, quia sicut subditorum vitia per praepositos, ita et praepositorum negligentias per semetipsum Deus judicabit
Abbreviated transcription (Latin):
lus recludatur incella deuespe¬
riinuespere exordeatu panis
sexuntus et aque mẽ surapip¬
uula sustentandus. Hincetbeatꝰ¬
rationẽ in die iudiciinichilop¬
post& tãquã paruũ sper ni ꝗ
enĩ spernit minima paulatĩ
defluit sed et quomodo quis
audebit breue dicere aut par¬
ꝑ p̃uaricationẽ legis ds̃ exho¬
norat sed et aculeus mortis
peccatũ eẽ dicitur: et nõdix̃
taleuł tale peccatũ: sed omne
peccatũ. Magisergo inmiseri¬
corsest qui intermittit et ne¬
glegit quã ille qui arguit. Si¬
cut his qui in morsu serpentis
ꝑmittit delitescere uenenũ:
qua ille quie duc̃ et adtrait :
sed ad haritatẽ destruit ille:

Expanded text:
lus recludatur in cella; de vespelus recludatur in cella; de vespere in vesperi ex hordeacei panis sex unciis, et aquae mensura parvula sustentandus. Ebriosrationem in die judicii , nihil oportet tanquam parvum sperni. Qui enim spernit minima, paulatim defluit . Sed et quomodo quis audebit breve dicere aut parpraevaricationem legis Deus exhonoratur ? Sed et aculeus mortis peccatum esse dicitur . Et non dixit, tale vel tale peccatum, sed omne peccatum. Magis ergo immisericors est, qui intermittit et negligit, quam ille qui arguit: sicut is qui morsu serpentis permittit delitescere venenum, quam ille qui educit et attrahit. Sed et charitatem destruit ille,
Abbreviated transcription (Latin):
trũ. Si quis uero fr̃ instigã te
diabolo cõtumaxiđ suꝑbus seu
in obediẽs uł murmurãs appa¬
ruerit : uł etiã in quocũ que
casu lapsus senioꝵ p̃cepta uel
scãẽ regule normã uiolare tẽp¬
tauerit hic scđm p̃ceptũ dñi
seqr &o a senioribus semel iłbis
corripiatur Siemen dareno¬
luerit tuc simul abomni con¬
gregatione obiurgetur & sisic¬
em̃ dare noluerit : tũ cꝓut cul¬
pȩ magnitudo poposcerit scđm
regula iudicetur. Iđt autex¬
comunicationi subiaceat sieuis
antea intellectus uiguit aut si ob¬
stinate et durae mentis tenaci¬
tas culpȩ et in ꝓbitas ꝑseueret
tuc̃ corporali discipli ne subiacebit
cẽ furẽ ꝑcussorẽ quoq et piurẽ
qđ diseruũ eẽ nõ de c& corripi
primũ a senioribus uerbis oppor¬
tet ut recedat auitio. Posthaec
tantisꝑ errarȩ. Sinec sic se em̃¬
dauerit flagelletur a cerrime
et triũ mensiũ spatio ex comu¬
nicationis uĩdictã suscipiẽs sub
poenitentiae districtione so¬

Expanded text:
. Si quis vero frater instigante diabolo contumax, vel superbus, seu inobediens, vel murmurans apparuerit; vel etiam in quocunque casu lapsus seniorum praecepta vel sanctae Regulae normam violare tentaverit, hic secundum praeceptum Domini secreto a senioribus semel vel bis corripiatur. Si non emendaverit, tunc simul ab omni congregatione objurgetur. » Si itunc prout culpae magnitudo poposcerit, secundum Regulam judicetur, id est, aut excommunicationi subjaceat, si ejus antea intellectus viguit: aut si obstinatae et durae mentis tenacitas culpae, et improbitas perseveret, tunc corporali disciplinae subjacebitcem, furem, percussorem quoque et perjurum, quod Dei servum non decet, corripi primum a senioribus verbis oportet, ut recedat a vitio. Post haec tantisper errare. Si nec sic se emendaverit, flagelletur acerrime, et trium mensium spatio excommunicationis vindictata suscipiens, sub poenitentiae districtione so
Abbreviated transcription (Latin):
aũt dic̃ Populus diumultũq sa¬
tigatꝰ noualecti sternia qđ nũquã
ante fecerat exibẽ da arbitratꝰ est
lecti aũt sternebantur in hono¬
rẽdoꝵ unde hoc sacrũ uł potius
sacrilegiũ nom̃ acceperĩt
Si potest fieriom̃s inunaloco
dormiãt. Sinaũt multitu¬
citi sint pauset̃. Nã et hrsi
dorusait Er̃s om̃ssipossibile est
inuno cõclaui commorari decet
Qd si difficile fuerit ceste ul de¬
cẽ quib unus est p̃ponendusde¬
canus quasi rector & custos Cã¬

Expanded text:
utilibus populus diu multumque fatigatus noua lectisternia, quod numquam antea fecerat, exhibenda arbitratus est? Lecti autem sternebantur in honorem deorum, unde hoc sacrum uel potius sacrilegium nomen accepitSi potest fieri, omnes in uno loco dormiant. Sin autem multituciti sint, pausent. Candela jugiratres omnes, si possibile est, in uno conclavi commorari decet. Quod si difficile fuerit, certe vel decem, quibus unus est praeponendus decanus quasi rector et custos
Abbreviated transcription (Latin):
ulcanticũ si c supra taxauim impleatur: Acople¬
torios uero cotidie idem psalmi repetantur Idđt
quastũ nona gesimũ &centesimũ tricesimũ ter¬
tiũ Disposito or dine psal modie diurnȩ. Reli¬
quiom̃s psalmi quisuꝑs̃ aequaliter diuidantur
in septe noctiũ uigilias partiendo scilic& quiri
tehaec distributio psal moꝵ displicuerit oruin&
si melius alat̃ iudicauerit. Hanc aũt psal¬

Expanded text:
vel cantica, sicut supra taxavimus, impleantur. Ad completorium vero quotidie iidem psalmi repetantur, quartus, nonagesimus, et centesimus trigesimus tertius. Disposito ordine psalmodiae diurnae, reliqui omnes psalmi, qui supersunt, aequaliter dividantur in septem noctium vigiliis, partiendo scilicet, qui te haec distributio psalmorum displicuerit, ordinet, si melius aliter judicaverit: dum
Abbreviated transcription (Latin):
Dinc gregorius nazanzenꝰait
Eoqui incorhinto pecca uit pecca¬
tũ quale nec in tergentes ad poe¬
nitentiã paulus suscepit et nõ
solũ suscepit uerũ etiã caritatẽ¬
in eo cõfirmauit: qm̃ quidẽ em̃¬
dationẽ uidit. & causã facti ex¬
posuit dicẽs. Ne foste ampliori
cristitia absorbeat᷑ quibuius mo¬
diest correptionis scilicet nimie¬

Expanded text:
 GREGORII NAZIANZENI. Eum qui de Corintho peccavit peccatum, quale nec inter gentes, ad poenitentiam Paulus suscepit : et non solum suscepit, verum etiam in eo charitatem confirmavit. Quando quidem emendationem vidit, et causam facti exposuit dicens: Ne forte ampliori tristitia absorbeatur, qui ejusmodi est, correptionis scilicet nimie
Abbreviated transcription (Latin):
se nõ ab eãt lectossed ꝑmixti
cũ seniorib Surgentes ue¬
ro adopusdĩ : inuicẽ se mode¬
rate cohostentur ꝓpt̃ som¬
nulentoꝵ excusationes

Expanded text:
se non habeant lectos, sed permistae cum senioribus. Surgentes vero ad opus Dei invicem se moderate cohortentur, propter somnolentarum excusationes
Abbreviated transcription (Latin):
ceperĩt de ꝓpris uirib: extol¬
lunt᷑ & cũ laudatores nõ inueni¬
unt ipsi sibi insuis laudibus ꝓ¬
siliũt. Alius de genealogia et
desua gente fatetur eẽ prĩcpes
Alius deparentib: Alius deger¬
manis Alius de cognatis Aliu sđ
fribus & cõsanguineis & idoneis
Alius dediuitus. Alius despeciȩ
iuuentutis Alius debello forti¬
tudinis. Alius đ ꝑ lustratione
terrarũ. Alius deartificio ali¬
us desapientia . Alius de asser¬
tionis eloquentia. Alius deta¬
citur nitate . Alius de humilita¬
te. Alius dekaritate. Aliusđ
largitate muner̃ Alius decas¬
titate. Alius de uirginitate
Alius de pauꝑtate Alius de
abstinentia. Alius deoratio¬
nũ frequentia. Alius deuigi¬
lantia. Alius de hobedientia
Alius de abrenuntiatione rer̃
Alius delegẽdo. Alius describẽ¬
do. Alius de uoce modulationis
Haecoma que supra p̃stĩximꝰ
unusquis que dũ alicoties talia ñ
iussi inmoderate locuntur: toꝰ¬

Expanded text:
ceperint de propriis viribus extolceperint de propriis viribus extolluntur; et cum laudatores non inveniunt, ipsi sibi in suis laudibus prosiliunt. Alius de genealogia, et de sua gente fatetur esse principes: alius de parentibus, alius de germanis, alius de cognatis, alius de fratribus et consanguineis, et idoneis, alius de divitiis, alius de specie juventutis, alius de bello fortitudinis, alius de perlustratione terrarum, alius de artificio, alius de sapientia, alius de assertionis eloquentia, alius de taciturnitate, alius de humilitate, alius de charitate, alius de largitate munerum; alius de castitate, alius de virginitate, alius de paupertate, alius de abstinentia, alius de orationum frequentia, alius de vigilantia, alius de obedientia, alius de abrenuntiatione rerum, alius de legendo, alius de scribendo, alius de voce modulationis. Haec omnia, quae supra perstrinximus, unusquisque dum aliquoties talia non jussi immoderate loquuntur, to
Abbreviated transcription (Latin):
ris Solent nõ nulli ꝓsius uxori¬
bus atque filus aut etiã quib ꝙ
ꝓpinquis curã abere morepie¬
tatis. Pleriq uero qui nõ sunt
in talibũs inplicatt: ꝓalimento
sunt solliciti. Alii uero tristi¬
tiae morbo interius cõsumũ¬
tur & tã quã uestimentũ ati¬
nea intrĩsecus mentis suae aui¬
ditate deuorantur &cũ ipsorã¬
coris languore dilabuntur in
disperationẽ. Aliinamque spũ
fornicationis in flamantur&
sepe talistimulo carnis incita¬
tu in teriore occulo cecati capti¬
uiducuntur uĩculo ꝑ dictionis
ligati. Alii acidiȩ spũ inflatiotio
& somno uaccare cupiũt : &cu¬
riosis fabulis sollicitantur : &
qđ peius ẽ a ꝓprio monasterio se
auferre disponũt. Alii uanȩ
glae elationis telo indiuersis par¬
tibus cõfodiuntur. & alii alia
defendentes et suas causas mag¬
nificantes dũnolũ t xp̃i paupẽ¬
ribussimiles ẽẽ. Vnus quis que
inuanis istis cogitationibus
elabuntur et quasi nilađõ ac¬

Expanded text:
 Solent nonnulli pro suis uxoribus atque filiis, aut etiam quibuscunque propinquis curam habere more pietatis. Plerique vero qui non sunt in talibus implicati, pro alimento sunt solliciti. Alii vero tristitiae morbo interius consumuntur, et tanquam vestimentum a tinea intrinsecus mentis suae aviditate devorantur, et cum ipso rancoris languore delabuntur in desperationem. Alii namque spiritu fornicationis acrius inflammantur, et saepe tali stimulo carnis incitati, interiori oculo caecati captivi ducuntur, vinculo perditionis ligati. Alii acediae spiritu inflati otio et somno vacare cupiunt, et curiosis fabulis sollicitantur, et, quod pejus est, a proprio Monasterio se auferre disponunt. Alii vanae gloriae elationis telo in diversis partibus confodiuntur; et alii alia defendentes, et suas causas magnificantes, dum nolunt Christi pauperibus similes esse, unusquisque in vanis istis cogitationibus elabuntur, et quasi nil a Deo ac
Abbreviated transcription (Latin):
infestus : cũ nos contrase offer¬
re p̃ces dño uiderit. Festinãs
mentẽ nram ab intentione ora¬
tionis aut cogitationib: aut
excitatis humorib: reuoca¬
re. Propterea ergo breues
quidẽ orationes : sed frequẽ¬
tes fieri patr es nr̃i iusseruNT
Breues ideo ut insidias diaboli
insistentis tuc̃ p̃cipue comora¬
mus inipsa breuitate uitare
possimus frequentes aut̃ ideout
pipsã frequentiã dm̃ p̃cante siu¬
giter ei coherere possimus Prop¬
ter hanc frequentiã orationis
& illud utile est ut lõgiores psal¬
mos nõ usque ad finẽ cõtinuata
ꝓnuntiatione sed ae qualinu¬
mero uersus diuisos duabus iđ
tribus incisionibus cũ orationis
intentione finamus. Quia nõ
multitudine uersuũ : sed mẽ¬
tis intelli gẽtiae delectari debe
mus. Illudiustute sec tantes psal¬
lam spũ psallã et mente. Et fac¬

Expanded text:
infestior, cum nos contra se offerinfestior, cum nos contra se offerre preces Domino viderit, festinans mentem nostram ab intentione orationis aut cogitationibus, aut excitatis humoribus revocare. Propterea ergo breves quidem orationes, sed frequentes fieri Patres nostri jusserunt: breves, ideo ut insidias diaboli, insistentis tunc praecipue cum oramus, in ipsa brevitate vitare possimus: frequentes autem, ideo ut per ipsam frequentiam Deum precantes jugiter ei cohaerere possimus. Propter hanc frequentiam orationis, et illud utile est ut longiores psalmos non usque ad finem continuata pronuntiatione, sed aequali numero versus divisos duabus vel tribus incisionibus cum orationis intentione finiamus. Quia non in multitudine uersuum, sed mentis intellegentia delectantur, illud tota uirtute sectantes: psallam spiritu, psallam et mente.
Abbreviated transcription (Latin):
ne ꝑ occasionẽ ꝓlixe orationis ob¬
dormiãt. A ut forte diuiacẽ¬
tesdi ab olus eis ante occulos di¬
uersa ingerat uł incorde ali¬
ud subministr& Ergo opor¬
tet orare cũ timore suplicit
ut quiorat p̃sentis xpĩ uidea¬
tur pedes tenere. Et cũ tanto
debemus oraretimorẽ ut cog¬
nos camus quicũ dõloquimur
pec se in multilo quio quis quã
sed potius in puritate cordis
& lacrimar̃ ubestate exaudi¬
ricredat Nõ eñĩ lõge oratio¬
nisplixitas. sed ꝓmte mentis
intentio pi& atẽ demẽtis iu¬
dicis excitat. Orandusergo sẽpẽ
ut largiatur delinquentibus ue¬
niã quilã guentimundo ꝑcrucis
passionẽ infudit medicinã salus
ut iliter patres nr̃s ipsã oratio¬
nẽ celeri fine cõcludi iusserũt
neforte in morantib: nob̵ in ea
quelã tussis uł flegmatis. alia¬
rũq rerũ interrũ pat strepit
&dũ adhuc feruet oratioulut
ex faucib diaboli uelociterra¬
piatur. Quicũ nob sẽ ꝑ fit infes¬
tus tũc quã maxime ad sistit

Expanded text:
per occasionem prolixae orationis obdormiat; aut forte diu jacentes diabolus eis ante oculos diverse ingerat, vel in corde aliud subministret. Ergo oportet orare cum timore simpliciter; ut qui orat, praesentis Christi videatur pedes tenere. Et cum tanto debemus orare timore, ut cognoscamus quia cum Deo loquimurec se in multiloquio quisquam, sed potius in puritate cordis et lacrymarum ubertate exaudiri credat. Non enim longae orationis prolixitas, sed promptae mentis intentio pietatem clementis Judicis excitat. Orandus ergo semper est, ut largiatur delinquentibus veniam, qui languenti mundo per crucis passionem infudit medicinam salus utiliter Patres nostri ipsam orationem celeri fine concludi jusserunt, ne forte immorantibus nobis in ea, quidam tussis vel phlegmatis aliarumque rerum interrumpat strepitus; et dum adhuc fervet oratio velut ex faucibus diaboli velociter rapiatur. Qui cum nobis semper sit infestus, tunc quam maxime assistit
Abbreviated transcription (Latin):
Lux aũt noctedor miẽ ciũ lo¬
cũ in lustr& ut depulsis tenebris
testimoniũ pateat singularis
qui&is. Mon achi stratus innul¬
la turpi cogitatione uersetur
Sed insola cõtẽplatione dĩ accubãs
et requiẽ corporis et quietẽ abe¬
at cordis. Cogitationesq prauas
a se repellat. Bonisq ob iectis
tur pes a sereiciat. Nã animi motꝰ
imaginib: sui agitur & qualis iugi¬
lanti cogitatio fuerit talis & hima¬
go ꝑ soporẽ occurrit . Fructuosus¬
dic̃. Duo in uno lecto nõ iaceãt nec
dormire extracubile ꝓpriũ cui¬
quã licẽtia pateat. Interuallũ
singuloꝵ lectulorũ singulis cubi¬
tis in tercedat. Nedũ ad inuicẽ ꝓ¬
ximãt corpara nutriãt libi dinis
incentiua. Intenebrisne molo¬
quatur alteri. Nec accedat ullo
modo iunior quilibet ad lectũ
alterius postcõ pl&ã Ferriolus¬
ait. Vt duo quãlibet ꝓximi uđ
amici ꝓpt̃ secretã orationẽ quȩ
melius addm nullo teste dirigit᷑
mẽs cõpuc̃ta cõcessã dũ nemine

Expanded text:
Lux autem nocte dormientium locum illustret, ut depulsis tenebris testimonium pateat singularis quietis. Monachi stratus in nulla turpi cogitatione versetur, sed in sola contemplatione Dei accubans, et requiem corporis et quietem habeat cordis, cogitationesque pravas a se repellat; bonis objectis, turpes a se removeat: nam animi motus imaginibus suis agitur, et qualis vigilanti cogitatio fuerit, talis et imago per soporem occurrit. Qui no. Duo in uno lecto non jaceant; nec dormire extra cubile proprium cuiquam licentia pateat. Intervallum singulorum lectulorum singulis cubitis intercedat, ne dum adinvicem proximant corpora, nutriant libidinis incentiva. In tenebris nemo loquatur alteri, nec accedat ullo modo junior quilibet ad lectum alterius post Completam. Lectuant. Ut duo, quamlibet proximi vel amici, propter secretam orationem, quae melius ad Dominum nullo teste dirigiturmens compuncta concessam, dum neminem
Abbreviated transcription (Latin):
iquis fr̃cõtumax aut in obediẽs s
Aut suꝑbusa ut murmuras ułs
in aliquo cõtrarius existẽs
scaẽ regule & p̃ceptis senio¬
rũ suoꝵ cõtẽptor repertus
fuerit hic scđm dñi nr̃i p̃cep¬

Expanded text:
quis frater contumax, aut inobediens, aut superbus, aut murmurans, vel in aliquo contrarius existens sanctae Regulae, et praeceptis seniorum suorum contemptor repertus fuerit, hic secundum Domini
Abbreviated transcription (Latin):
sint eis quasi rectores & custo des
tã quã ꝑipsis rationẽ dñõ reddi¬
turi. Ne glegentias cunctorũ ip¬
si prae uideãt & em̃ dandi potes¬
tatẽ ab eãt & qđ ipsi nõ ualuerĩt
emendare p̃posito nõ morent᷑
accusare quiaet ipsi p̃positi sichoc
districtȩ & rationabilit̃ agant
ut abbates suos nullo modo p̃sum̃at
inquietare excepto de his quȩ
utrique nõ ualuerit accelerare
& in hoc unus alteri tantã humi¬
litatẽ ab eat ut nũ quã ullus ul¬
lũ offendat Sed unus in alterũ
tã quã in penso ꝑsistat. Iđt iunio¬
res indetanis decani in p̃positis
p̃positi. in abbatib: unus alium¬
portãs tã quã in muro lapides
quadrati. A pło ad testante sic̃
supra. Vnus alteri honera por¬
tantes sic adimplebitis legẽ xp̃i
Quique de canisi exeis aliqua
forte quis inflatus suꝑbia re¬
ꝑtus fuerit rep̃hensibiliscor¬
reptus semel &iter̃ atque ter¬
tio Sie mẽ dare noluerit đ¬

Expanded text:
sint eis quasi rectores et custodes, sint eis quasi rectores et custodes, tanquam pro ipsis rationem Domino reddituri. Negligentias cunctorum ipsi praevideant, et emendandi potestatem habeant; et quid ipsi non valuerint emendare, praeposito non morentur accusare. Qui ipsi praepositi sic hoc districte et rationabiliter agant, ut abbates suos nullo modo praesumant inquietare, excepto quod utrique non valuerint accelerare. Et in hoc unus alteri tantam humilitatem habeat ut nunquam ullus ullum offendat, sed unus in altero tanquam in penso persistat. Id est, juniores in decanis, decani in praepositis, praepositi in abbatibportans, tanquam in muro lapides quadrati, Apostolo attestante, sicut supra: Unus alterius onera portantes, sic adimplebitis legem ChriQuique decani, si ex eis aliqua forte quis inflatus superbia repertus fuerit reprehensibilis, correptus semel et iterum, atque tertio, si emendare noluerit, d