comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ex uulneribus egri depositis ꝑ epiꝵ atq acanania iter facẽ ccepͭ
Pompeius qͦ deCȩsaris consilio coniectura iudicans ad scipionem
proꝑandum sibi existimabat. Si Cȩsar illo iter hrẽt.ut subsidiu
scipioni faceret si abora maritima corciraq discedere uellet. ꝙ le¬
gionenes equitatum q ex ytalia ex pectaret ip̃ẽ cum omĩb copiis do¬
mitium aggrederetur. His decausis uterq eoꝵ celeritati studebat:
et suis ut esset auxilio adoppͥmendos aduẽsarios: ne occaxio tpõis
deesset. Sed Cȩsarem appolloniam adirecto itinere auẽteret. Põ¬
peius ꝑCandauiam iter in macedoniã expeditum habebat. Accessit
ẽt ex improuiso aliud incommodum ꝙ domitius qui dies cõplu¬
res castris Scipionis castra collata habuisset rei frumentariȩ cã ab
eo discesserat et herachyam senticam que est subiecta Cãdauiȩ itẽ

Expanded text:
ex vulneribus aegri depositis per Epirum atque Athamaniam iter facere coepit. ex vulneribus aegri depositis per Epirum atque Athamaniam iter facere coepit. Pompeius quoque de Caesaris consilio coniectura iudicans ad Scipionem properandum sibi existimabat, si Caesar iter illo haberet, ut subsidium Scipioni ferret, si ab ora maritima Oricoque discedere nollet, quod legiones equitatumque ex Italia expectaret, ipse ut omnibus copiis Domitium adgrederetur. His de causis uterque eorum celeritati studebat, et suis ut esset auxilio, et ad opprimendos adversarios ne occasioni temporis deesset. sed Caesarem Apollonia a derecto itinere averterat; Pompeius per Candaviam iter in Macedoniam expeditum habebat. accessit etiam ex improviso aliud incommodum, quod Domitius cum dies complures castris Scipionis castra collata habuisset, rei frumentariae causa ab eo discesserat et Heracliam Senticam quae est subiecta Candaviae, iter
Abbreviated transcription (Latin):
smandos presidium urbibus relĩquendum necesse erat adire. appol¬
loniam. Sed his rebus tm̃ tempõis tribuit quantum erat propanti ne¬
cesse. Timensq domitio ne aduentu pompeii p̃occuparet᷑. adeum oĩ
tdleritate et studio incitatus ferebat᷑. Totꝰ ãt rei consilium his rõnibus
i plicabat ut si pompeius eodem contendẽt abductũ illũ a mari atq
adhis copiis quas durachis compirauãt stumento ao cõmeatu ab¬
stractum pari conditione belli secum decertare cogeret. Si in italiam
transiret conuincto exertitu cum domitio ꝑ illiricum italie subio
profi cisceretur. Sin appolloniam oricum oppugnaret et si onni
maritima ora excludere conaretur. Obsesso tam̃ Scipione necessas
illum suis auxilium ferre cogeret. Itaq p̃missis nũtiis: ad.CN.do¬
mitium cesar scripsit et quid fieri uellet ostendit. Presidio q ap
polloniȩ cohõtibus.iuiiͦ. Lissi una tubus. orici relictis. Quiq erant

Expanded text:
firmandos, praesidium urbibus relinquendum necesse erat adire Apolfirmandos, praesidium urbibus relinquendum necesse erat adire Apolloniam. sed his rebus tantum temporis tribuit, quantum erat properanti necesse. timens Domitio, ne adventu Pompei praeoccuparetur, ad eum omni celeritate et studio incitatus ferebatur. totius autem rei consilium his rationibus explicabat, ut si Pompeius eodem contenderet, abductum illum a mari atque ab iis copiis quas Dyrrachii comparaverat, frumento ac commeatu abstractum pari condicione belli secum decertare cogeret; si in Italiam transiret, coniuncto exercitu cum Domitio per Illyricum Italiae subsidio proficisceretur; si Apolloniam Oricumque obpugnare et se omni maritima ora excludere conaretur, obsesso Scipione necessario illum suis auxilium ferre cogeret. itaque praemissis nuntiis ad Cn. Domitium Caesar scripsit et quid fieri vellet ostendit praesidioque Apolloniae cohortibus iiii, Lissi una, iii Orici relictis quique erant
Abbreviated transcription (Latin):
quetant. Quibus adsequendum impeditis cesar quod fore p̃iuiderat.
nendiano fere tempore signo profectionis dato exercitum educit. dupli¬
ait q eius diei itinere .u.iii. millibus passuum exeo loco precedit: quod
tacere discessu militum pompeius non potuit. Postero die Cȩsã similĩ
pmissis pͣ nocte impedimentis dequarta uigilia ip̃e egredr̃ ut si qua ẽẽt
posita dimicandi necessitas subitum casum expedito exercitu subiret.
hocidem fecit reliquis diebus quibus rebus perfectũ est: ut altissimis flu¬
minis atq impeditissimis itineribus nullum accipẽt in commodũ. põ¬
peus.xi. pͥmi diei mora illata et reliquoꝵ dieꝵ frust᷑ labore suscepto cũ
st magnis itineribus extendẽt et progressus consequi cupẽt quãta die
finem sequendi fecit: atq aᵈ sibi consilium capiẽdum existimauͭ. Cȩ¬
sai ad saucios deponendos stipendium exercitui dandum. Sotios cõ¬

Expanded text:
quebant. quibus ad sequendum impeditis, Caesar quod fore providerat, quebant. quibus ad sequendum impeditis, Caesar quod fore providerat, meridiano fere tempore signo profectionis dato exercitum educit duplicatoque eius diei itinere viii milia passuum ex eo loco procedit. quod facere Pompeius discessu militum non potuit. Postero die Caesar similiter praemissis prima nocte impedimentis de quarta vigilia ipse egreditur, ut siqua esset imposita dimicandi necessitas, subitum casum expedito exercitu subiret. hoc idem reliquis fecit diebus. quibus rebus perfectum est, ut altissimis fluminibus atque impeditissimis itineribus nullum acciperet incommodum. Pompeius enim primi diei mora inlata et reliquorum dierum frustra labore suscepto cum se magnis itineribus extenderet et praegressos consequi cuperet, quarta die finem sequendi fecit atque aliud sibi consilium capiendum existimavit. Caesari ad saucios deponendos, stipendium exercitui dandum, socios con
Abbreviated transcription (Latin):
esar equites opposuit: expeditosq antesignarios admiscuit. ecce. ꝗ tm̃ p̃¬
paenunt. ip̃iq incolumes sese adagmen receperunt. Confecto iusto itinere
aus diei. quod proposuerat. Cesarq educto exercitu flum̃ genusiũ uetib
ius incastris ꝯt᷑ asparagum consedit: milites q om̃o ꝯtͣ uallũ castrorum
continuit: equitatum q ꝑcam pabulandi emissum confestim decima põ¬
n in castra sese recipere iussit. Simili rõne pompeius confecto eiusdẽ
lie itinere in suis ueteribus castus adasparagum consedit. eiusq milites
ꝗ ab opẽ integris munitionibus uacabant alii lignandi pabulandiq cã
longuis progradiebantur. Alii ꝙ subito consilio prefectiõis coeꝑant ma¬
qia ꝑte impedimentoꝵ et sãcinarum relicta adhec repetenda in uitati pro¬
pinquitate suꝑiorum castrorum depositis incõtubẽnio amis uallũ relin¬

Expanded text:
Caesar equites opposuit expeditosque antesignanos admiscuit cccc, qui Caesar equites opposuit expeditosque antesignanos admiscuit cccc, qui ent ipsique incolumes se ad agmen reciperent. Confecto iusto itinere eius diei quod proposuerat Caesar, traductoque exercitu flumen Genusum veteribus suis castris contra Asparagium consedit militesque omnes intra vallum castrorum continuit equitatumque per causam pabulandi emissum confestim decumana porta in castra se recipere iussit. simili ratione Pompeius confecto eius diei itinere in suis veteribus castris ad Asparagium consedit. eius milites, quod ab opere integris munitionibus vacabant, alii lignandi pabulandique causa longius progrediebantur, alii, quod subito consilium profectionis ceperant magna parte impedimentorum et sarcinarum relicta ad haec repetenda invitati propinquitate superiorum castrorum depositis in contubernio armis vallum relin
Abbreviated transcription (Latin):
ac conquiescere ante iter confectum uetuit.his una legio missa proesidio et
his explicitis rebus duabus incastris legiones retinuit. reliquas dequãta ingi¬
lia cõplunbus potis eductas eodem itinere premisit: ꝑuo q spatio ĩe̾miso
ut et militare institutum seruaret᷑. et ne citissima eius profectio cogno¬
sceretur conclamari iussit. statimq egressus & nouissimum agmen
consequutus celeriter econspectu castroꝵ discessit. Neq uõ Pompeius
cognito consilio eius moram ullam adinsequendum intulit: sed ea'¬
dem expectans si itinere impeditos et ꝑteritos dep̃hendẽ posset exer¬
citum ecastiis eduxit: equitatumq p̃misit ad nouissimũ agmen de¬
morandum. neq cõsequi potuit: ꝙ multum expedito itinere ante¬
cesserat cesar. Sed cũ uentũ esset ad flum̃ ginusum quod ripio erat
ipeditis conseqiuitus equitatus nouissimos proelio detinebat. Flĩc suos

Expanded text:
ac conquiescere ante iter confectum vetuit. his una legio missa praesidio est. ac conquiescere ante iter confectum vetuit. his una legio missa praesidio est. his explicitis rebus duas in castris legiones retinuit, reliquas de quarta vigilia compluribus portis eductas eodem itinere praemisit parvoque spatio intermisso, ut et militare institutum servaretur et quam serissime eius profectio cognosceretur, conclamari iussit, statimque egressus et novissimum agmen consecutus celeriter ex conspectu castrorum discessit. neque vero Pompeius cognito consilio eius moram ullam ad insequendum intulit, sed eadem spectans, si itinere impedito perterritos deprehendere posset, exercitum e castris eduxit equitatumque praemisit ad novissimum agmen demorandum, neque consequi potuit, quod multum expedito itinere antecesserat Caesar. sed cum ventum esset ad flumen Genusum, quod ripis erat inpeditis, consecutus equitatus novissimos proelio detinebat. huic suos
Abbreviated transcription (Latin):
detrimentum inbonum uerterent uti adgergouiam accidisset:atq
is qui ante dimicare timusset ultro se proelio offerẽt. Nam hĩta cõ¬
ctione non nullos signiferos ignominia nouit ac loco monuit. Exẽci¬
tui quidem omni tantus incessit ex incõmodo dolor:tm̃q: studiun
infamiȩ sarciende ut nemo ãt tribuni: ãt centurionis imperiũ desi¬
deraret. et sibi quisq ẽt pene loco grauiores imponẽt labores simulq
om̃s arderent cupiditate pugnandi cum suꝑiois ẽt õdinis non nulli rẽ
ꝑ moti manendum in eoloco et rem proelio cõmictendam existimarent. Contͣ
ea cesar neq satis militibus perteritis confidebat spatiũq ad intẽponendũ
ad recreandos aĩõs putabat Relictisq munitionibus magnoꝑe rei frumen¬
tarie timebat. Itaq nulla interposita mora saucioꝵ modo et egroꝵ habia
rõne impedimenta omnia scilentio pͥma nocte ex castris appolloniã p̃misit

Expanded text:
, futurum ut detrimentum in bonum verteret, uti ad Gergoviam accidisset, atque , futurum ut detrimentum in bonum verteret, uti ad Gergoviam accidisset, atque ei, qui ante dimicare timuissent, ultro se proelio offerrent. Hac habita contione nonnullos signiferos ignominia notavit ac loco movit. exercitui quidem omni tantus incessit ex incommodo dolor tantumque studium infamiae sarciendae, ut nemo aut tribuni aut centurionis imperium desideraret et sibi quisque etiam poenae loco graviores inponeret labores simulque omnes arderent cupiditate pugnandi, cum superioris etiam ordinis nonnulli ratione permoti manendum eo loco et rem proelio committendam existimarent. contra ea Caesar neque satis militibus perterritis confidebat spatiumque interponendum ad recreandos animos putabat, relictisque munitionibus magnopere rei frumentariae timebat. Itaque nulla interposita mora sauciorum modo et aegrorum habita ratione impedimenta omnia silentio prima nocte ex castris Apolloniam praemisit
Abbreviated transcription (Latin):
sum et id mediocre opponẽnt hñdam fortune giãm. ꝙ italiam
sime ullo uulnere coepissent ꝙ duas hyspanias bellicosissimoru
hominum: peritissimis atq exercitatissimis ducibus pacauissent
ꝙ finitimas frumentarias q prouintias in potestatem redegissent
deniq recordari debere qua facilitate inter medias hostiũ classes
oppletis non solum portibus: sed ẽt litoribus omnes incolumes essẽt tt̃e¬
portati. si non oĩa cederent secdã fort᷑: esse industam subleuandam qd
esset acceptum detrimenti exercitus. potius qͣ suȩ culpȩ debẽ tribui locũ
secundum addimicandum dedisse potitum se ẽẽ hostiũ castris expuliss
ac suꝑasse pugnantes. Sed sue ip̃oꝵ perturbatio: siie errõ aliquis sũ
ẽt fortuna partam iam pntemq uictoriam interpellasset: dandã oih̃
oꝑam ut acceptum in cõmodum uirtutu sarciret᷑. Quod si esset fct̃m

Expanded text:
sum et id mediocre opponerent. habendam fortunae gratiam, quod Italiam sum et id mediocre opponerent. habendam fortunae gratiam, quod Italiam sine aliquo vulnere cepissent, quod duas Hispanias bellicosissimorum hominum peritissimis atque exercitatissimis ducibus pacavissent, quod finitimas frumentariasque provincias in potestatem redegissent. denique recordari debere, qua felicitate inter medias hostium classes oppletis non solum portibus, sed etiam litoribus omnes incolumes essent transportati. si non omnia caderent secunda, fortunam esse industria sublevandam. quod esset acceptum detrimenti, cuiusvis potius quam suae culpae debere tribui. locum se aecum ad dimicandum dedisse, potitum se esse hostium castris, expulisse ac superasse pugnantes. sed sive ipsorum perturbatio sive error aliquis sive etiam fortuna partam iam praesentemque victoriam interpellavisset, dandam omnibus operam, ut acceptum incommodum virtute sarciretur. quod si esset factum
Abbreviated transcription (Latin):
aebant. non ex concursu acri fcto nõ proelio dimicatum. sibi ꝙ ip̃as
multitudine atq angustiis maius attulisset detumentũ ꝙ̃ ab hoste
accepissent. Non deniq coñes belli casus recordabant᷑: quoꝵ ꝗ̃ pã¬
uile sepe cause uł false suspitionis: uel tẽroris repentini. ł obiectȩ
ilonis magna detrimenta intulissent. quotiens uel culpa ducis. uel
inbuni uitio inexercitum esset offensum. Sed proinde ac si uĩtu¬
it uicisset: neq ulla cõmutatio rerum posset accidere ꝑ obemt̾raꝵs
tama ac kĩs uictoriam eius diei concelebrant. Cesar asuꝑiõibus
consiluis depulsus omnem sibi commutandam belli rõnem existi¬
nauit. Itaq uno tp̃i pregidiis omnibus deductis et oppugnatione
aimissa. ctactoq in unum locum exercitu concticem̃ ap̃ milites
hũit hõtatus q est ne ea que accidissent grauiter ferrent ne ue
his rebus terrerentur multisq secundis proeliis unum ad uer¬

Expanded text:
debant non ex concursu acri facto, non proelio dimicatum, sibique ipsos debant non ex concursu acri facto, non proelio dimicatum, sibique ipsos multitudine atque angustiis maius attulisse detrimentum quam ab hoste accepissent. non denique communis belli casus recordabantur, quam parvulae saepe causae vel falsae suspicionis vel terroris repentini vel obiectae religionis magna detrimenta intulissent, quotiens vel ducis vitio vel culpa tribuni in exercitu esset offensum. sed proinde ac si virtute vicissent neque ulla commutatio rerum posset accidere, per orbem terrarum fama ac litteris victoriam eius diei concelebrabant. Caesar ab superioribus consiliis depulsus omnem sibi commutandam belli rationem existimavit. itaque uno tempore praesidiis omnibus deductis et oppugnatione dimissa coactoque in unum locum exercitu contionem apud milites habuit hortatusque est, ne ea quae accidissent graviter ferrent, neve his rebus terrerentur, multisque secundis proeliis unum adver
Abbreviated transcription (Latin):
ailitaria amissa. zi. Pompeiuseo proclio imꝑatõ apellatus est. hoc nomẽ
aotmuit: atq ita se postea salutari passus est. Sedd n ĩlũs. quas scribere
at solitus neq infastigibus insignia laurea ꝑtulit. At labienus eũ abeo
in petrauisset ut sibi captiuos tradi uiberet om̃s ꝙ reductos obstẽtatio¬
ns ut uidebatur causa: quo maio̾ ꝑfugis fides ht̃et᷑ cõmilitones ap¬
lns &e magna uerboꝵ cõtumelia inte̾regans solẽnt ne ueterani mi¬
utes fugere in omnuim conspectu interficit. His rebus tm̃ fidutiş ac
hũs pompeianis accessit ut non deratiõe Belli cogitarent. sed uicisse
am sibi uideret᷑: non nulli paucitatem nostroꝵ militum nõ iniqui¬
atem loci atq angustias in preoccupatis castris. et ancipitem fẽrorẽ in¬
ta ex̃q munitiones non abscissum induas ꝑtes exercitum cũ alter
atei auxilium ferre non posset: causȩ fuisse cogitabant. Nõ hec ad¬

Expanded text:
militaria amissa xxxii. Pompeius eo proelio imperator est appellatus. hoc nomen militaria amissa xxxii. Pompeius eo proelio imperator est appellatus. hoc nomen obtinuit atque ita se postea salutari passus, sed neque in litteris adscribere est solitus, neque in fascibus insignia laureae praetulit. at Labienus cum ab eo impetravisset, ut sibi captivos tradi iuberet, omnis productos ostentationis, ut videbatur, causa, quo maior perfugae fides haberetur, commilitones appellans et magna verborum contumelia interrogans, solerentne veterani milites fugere, in omnium conspectu interfecit. His rebus tantum fiduciae ac spiritus Pompeianis accessit, ut non de ratione belli cogitarent, sed vicisse iam sibi viderentur. non illi paucitatem nostrorum militum, non iniquitatem loci atque angustias praeoccupatis castris et ancipitem terrorem intra extraque munitiones, non abscisum in duas partes exercitum, cum altera alteri auxilium ferre non posset, causae fuisse cogitabant. non ad haec ad
Abbreviated transcription (Latin):
consisteret. His tantis malis. nec subsidia succni ebant: quominus
omnis darẽt̃ exeicĩtus ꝙ pompeuis insidias timens. Credo ꝙ he p̃t¬
spem eius accidetat: qui paulo añ ex castris fugientes suos ꝯsperent
munitionibus appropinquare aliq̃ dui non audebat. equites qei
angustis portis atq his ã cȩsaris militibus occupatis ad insequendus
tã dabantur Ita ꝑue res magnaum inutrãq ꝑtem momentũ habue¬
runt. Munitiones. ti acastiis ad flumen ꝑducte. expugnatis ian
castiis pompeii propͥam et expeditam cȩsaris uictoriam ĩ fepellaunt.
Eadem res celeritate in sequentiũ tãdata nrĩs salutem attulit. Duoh
his unius diei prceliis Cȩsaris desiderati st̾ milites. dcccelx. et notis
tuioẽs.xxxii. S hoꝵ oĩm ꝑs magͣ ĩ fossis. munitionibq et flumis
ripis opp̃ssa suoꝵ ferore ac fuga sine ullo ułnere interiit. Signaq

Expanded text:
consisteret. His tantis malis haec subsidia succurrebant, quominus consisteret. His tantis malis haec subsidia succurrebant, quominus omnis deleretur exercitus, quod Pompeius insidias timens, credo quod haec praeter spem acciderant eius qui paulo ante ex castris fugientis suos conspexerat, munitionibus adpropinquare aliquamdiu non audebat, equitesque eius angustiis atque his a Caesaris militibus occupatis, ad insequendum tardabantur. ita parvae res magnum in utramque partem momentum habuerunt. munitiones enim a castris ad flumen perductae expugnatis iam castris Pompei prope iam expeditam Caesaris victoriam interpellaverunt, eadem res celeritate insequentium tardata nostris salutem attulit. Duobus his unius diei proeliis Caesar desideravit milites dcccclx et notos turiones xxxii. sed horum omnium pars magna in fossis munitionibusque et fluminis ripis oppressa suorum in terrore ac fuga sine ullo vulnere interiit; signaque
Abbreviated transcription (Latin):
tatus cȩsaris ꝙ angusto itinere per aggeres ascendebat receptu suon
mens initium fuge faciebat. Dextrum cornu quod erat asinist᷑ se¬
clusum terrore hominum animaduerso ne intra munitionem opp¬
meretur ex ꝑte ex qua proruebat se se recipiebat: ac pleriq exhis neĩ
angustias inciderent .x. pedum munitiones se se in fossas precipitãt.
pͥmis q oppressis reliqui ꝑ eo& corpora psallunt sibi atq exitũ pauietãt
Sinistro cõnu milites cum ex uallum pompeium adesse &e suos fuge
cernerent ueriti ne angustiis interduderent᷑: cum ex̃ et intꝰ hostẽ
hrẽnt. eodem quo uenerant receptum sibi consulebant: oĩa ꝙ erãt
tumultus: timoris fuge plena adeo: ut cum signa cesar fugientiũ m¬
nn prehenderet: et consistere iuberet: aliis dimissis equis eumdem
cñsum conficerent. Alii exmetu ẽt signa dimictẽnt. neq ꝗs q̃ omiõ

Expanded text:
uitatus Caesaris, quod angusto itinere per aggeres ascendebat, receptui suo uitatus Caesaris, quod angusto itinere per aggeres ascendebat, receptui suo timens initium fugae faciebat. dextrum cornu, quod erat a sinistro seclusum, terrore equitum animadverso, ne intra munitionem opprimeretur, ea parte, quam proruerat, sese recipiebat, ac plerique ex his, ne in angustias inciderent, x pedum munitione se in fossas praecipitabant, primisque oppressis reliqui per horum corpora salutem sibi atque exitum pariebant. sinistro cornu milites cum ex vallo Pompeium adesse et suos fugere cernerent, veriti ne angustiis intercluderentur, cum extra et intus hostem haberent, eodem quo venerant receptu sibi consulebant, omniaque erant tumultus timoris fugae plena, adeo ut, cum Caesar signa fugientium manu prenderet et consistere iuberet, alii dimissis equis eundem cursum confugerent, alii ex metu etiam signa dimitterent, neque quisquam omnino
Abbreviated transcription (Latin):
rꝵ cõmutatiões efecit ut tam accidit. Munitioem .N. quã ꝑtingere
acastuis ad flumen sup̃ demõstrauimus uicerunt dextrum Cȩsaris
cõnu cohõtes ignorantia loci sunt sequute tum põtam quererẽt ca¬
stioꝵ ꝙ eam munitionem esse ãbitrarent᷑. Quod cum ẽẽt aĩãd uer¬
sum cõuictam ẽẽ flumini protinus his munitionibus deffendẽ¬
re nullo transcenderunt: omnisq noster equitatus eas cohõtes est
sequutus. Interim pompeius. ac longa satis interiecta mora etre
nintiata .u. legionem ab opete deductam subsidio suis duxit. Eodẽco
tempore equitatus eius nostris equitibus appropinquabat: & acies in¬
structa anostris qui castra occupauerant cernebatur. Dĩãq sunt subito
mutata. Pompeiana .ii. legio spe celeri subsidii confrmata ab decum¬
na porta resistere conatur: at ultro in nostros impetum faciebat. Eꝗ¬

Expanded text:
rerum commutationes efficit; ut tum accidit. munitionem, quam pertinere rerum commutationes efficit; ut tum accidit. munitionem, quam pertinere a castris ad flumen supra demonstravimus, dextri Caesaris cornus cohortes ignorantia loci sunt secutae, cum portam quaererent castrorumque eam munitionem esse arbitrarentur. quod cum esset animadversum coniunctam esse flumini, prorutis munitionibus defendente nullo transcenderunt, omnisque noster equitatus eas cohortes est secutus. Interim Pompeius hac satis longa interiecta mora et re nuntiata v legiones ab opere deductas subsidio suis duxit. eodemque tempore equitatus eius nostris equitibus adpropinquabat, et acies instructa a nostris, qui castra occupaverant, cernebatur, omniaque sunt subito mutata. Pompeiana legio celeris spe subsidii confirmata ab decumana porta resistere conabatur atque ultro in nostros impetum faciebat. eq
Abbreviated transcription (Latin):
nona multis amissis centurionibus: diminutoq militũ nũo adlegicẽ
pompeii. cast᷑q minora duplici acie duxit: neq eũ pͥma opinio fefel¬
ut: Nam et ꝑuenit pͥusqͣ Pompeius sentire posset: et ce si erãt mu¬
niones castrorum magnȩ tamen sinistro cõnu: ubi erat ip̃e celeritẽ ag¬
gtessus pompeianos exuallo deturbauit. Etat obiectus põtis eritius hic
paulisper est pugnatum cum ĩ rumpere nostii conarent̃ ille castra def¬
fendeñt fortissime .T. pulchrone cuiꝰ oꝑa proditum exercitũ .C. Anto¬
nii demõstrauimus.: eo loco propugnante. Sed tñ nostii iũtute uicerũt
reis q enitio pͥmo inmaiora castra post ẽt incastellũ quod erat ĩclusũ
maioribus castris ĩrumperunt. et ꝙ eo pulsa legio sese receꝑat non¬
nullos sibi repugnantes interfecerunt. Sed fortuna que plurimũ põt
cum inreliquis rebus tum p̃cipue inbello ꝑuis momentis magnas

Expanded text:
nona multis amissis centurionibus deminutoque militum numero, ad legionem nona multis amissis centurionibus deminutoque militum numero, ad legionem Pompei castraque minora duplici acie eduxit. neque eum prima opinio fefellit. nam et pervenit, priusquam Pompeius sentire posset, et tametsi erant munitiones castrorum magnae, tamen sinistro cornu, ubi erat ipse, celeriter adgressus Pompeianos ex vallo deturbavit. erat obiectus portis ericius. hic paulisper est pugnatum, cum inrumpere nostri conarentur, illi castra defenderent, fortissimeque Tito Puleione, cuius opera proditum exercitum C. Antonii demonstravimus, eo loco propugnante. sed tamen nostri virtute vicerunt excisoque ericio primo in maiora castra, post etiam in castellum, quod erat inclusum maioribus castris, inruperunt, quod eo pulsa legio sese receperat; nonnullos ibi repugnantes interfecerunt. Sed fortuna, quae plurimum potest cum in reliquis rebus tum praecipue in bello, parvis momentis magnas
Abbreviated transcription (Latin):
ultra eũ locũ castra transtulit. paucisq int̾missis diebus eadẽ hec
põpeius occupauãt: & quod eo loco plures erant legiones habiturus
relicto interiore uallo maiorem abiecerat munitioẽm. Ita minora
astra inclusa maioribus castelliatq eius locũ obtinebant Item abãgulo
castroꝵ sinistro munitioem ad flum̃ ꝑduxerat c̃iciter passus. cccc. quo li
quas cõmemorari necesse non est: eo loco excesserat: ita complires dies mã¬
serant castra munitioẽs quidem integrȩ õs erãt. Eo sigͦ legioĩs illato spe¬
culatões Cȩsari renũtiarũt hoc quidem usum exsuꝑioribus quibdã ca¬
tollis confirmauerãt. his locꝰ aberat nouis põpeii castris c̃ĩciter passus.d.
reuꝗt in oꝑe cohõtes duas que spem munitionis p̃berẽt. Ip̃e diu̾so itinere
ꝙ̃ potuit occultissime reliquas cohõtes nũo.xxxiii. inquibus erat legio

Expanded text:
ultra eum locum castra transtulit, paucisque intermissis diebus eadem haec ultra eum locum castra transtulit, paucisque intermissis diebus eadem haec Pompeius occupaverat, et, quod eo loco plures erat legiones habiturus, relicto interiore vallo maiorem adiecerat munitionem. ita minora astra inclusa maioribus castelli atque arcis locum obtinebant. item ab angulo castrorum sinistro munitionem ad flumen perduxerat circiter passus cccc, quo libsdam de causis, quas commemorari necesse non est, eo loco excesserat. ita conplures dies manserant castra; munitiones quidem omnes integrae erant. Eo signa legionis lata speculatores Caesari renuntiarunt. hoc idem visum ex superioribus quibusdam castellis confirmaverunt. is locus aberat novis Pompei castris circiter passus quinreliquit in opere cohortes duas, quae speciem munitionis praeberent; ipse diverso itinere, quam potuit occultissime, reliquas cohortes, numero xxxiii, in quibus erat legio
Abbreviated transcription (Latin):
ximo timore colligerent. Neq multo post Cȩsaris significatione ꝑca¬
stella fumo fcta ut erat suꝑioris temporis consuetudo deductis ꝗbidã
cohõtibus ex presidiis eodem uenit: qui cognito detrimento cũ aĩad¬
uertisset pompeius ex munitiones egressum castra secundũ mare
ut libere pabulari posset ne minus aditum nauibus hr̃e cõmutata
rõne belli qm̃ propositum nõ tenuerat unx põpeium munire iust
qua ꝑfecta munitione aĩaduersum est aspeculatoribus Caesaĩs co¬
hortes quasdam: quod instã legionis uideret᷑ ẽẽ post siluã et ĩueta
castia duri. Castrorũ hic sitꝰ erat. Suꝑiorib diebus cum se nona legio
cȩsaus obiecisset põperanis copiis. at oꝑa ut demõstrauiꝰ cicũmuĩẽt
cast̃ eo loco posuit. Hȩc siluã quãdã cõtingebãt:n longiꝰ ãmari passib
cccc. aberant. post mutato consilio quibusdam decorisis cesã paulo

Expanded text:
ximo timore colligerent. neque multo post Caesar significatione per caximo timore colligerent. neque multo post Caesar significatione per castella fumo facta, ut erat superioris temporis consuetudo, deductis quibusdam cohortibus ex praesidiis eodem venit. qui cognito detrimento cum animadvertisset Pompeium extra munitiones egressum castra secundum mare ut libere pabulari posset nec minus aditum navibus haberet, commutata ratione belli, quoniam propositum non tenuerat, iuxta Pompeium muniri iussit. Qua perfecta munitione animadversum est ab speculatoribus Caesaris, cohortes quasdam, quod instar legionis videretur, esse post silvam et in vetera castra duci. castrorum hic situs erat: superioribus diebus nona Caesaris legio cum se obiecisset Pompeianis copiis atque opere, ut demonstravimus, circummuniret, castra eo loco posuit. haec silvam quandam contingebant neque longius a mari passibus ccc aberant. post mutato consilio quibusdam de causis Caesar paulo
Abbreviated transcription (Latin):
conspicate neq ilos suo aduentu confirmare potũnt. Neq ip̃e hostiũ i p¬
tum tulerunt. ltaq quodcumq ad debat᷑ subsidio. id cõruptum tima
fugientium timorem. et periculum augebat᷑. Nominum .ti. multia¬
dine receptus impediebat᷑. In eo p̃lio cum graui uulnere ess dffectꝰ aꝗ¬
lifer ce auiribus defice̾t conspicatus equites nrõo hanc ego inquite
uiuus multos ꝑannos magna diligentia deffendi et ñc moriẽs eadꝯ
fide cesari restituto. Nolite obsecro cõmittere quod añ in exercitu ca¬
saris non accidit ut rei militaris dedecus admictat᷑ incolumemq aa
eum deferte. hoc casu aquila conseruat᷑ omnib pͥmȩ cohõtis cẽmi¬
rionibus interfectis preter pͥncipem pͥorem. lam põpeiani mag̃ cede
nostroꝵ Cȩsaĩs castris Mãcellini appropĩquabant nõ mediocri t̾rore
illato reliquis cohõtibus. Et M. Antonius qui proximũ locum tenebat
bat̃ cuiꝰ aduentus pompeiãnos comp̃ssit: nrõsq firmauit ut se exma¬

Expanded text:
illos suo adventu confirmare potuerunt neque ipsae hostium impetum tulerunt. itaque quodcumque addebatur subsidio, id corruptum timore fugientium terrorem et periculum augebat; hominum enim multitudine receptus impediebatur. in eo proelio cum gravi vulnere esset adfectus aquilifer et a viribus deficeretur, conspicatus equites nostros hanc ego, inquit et vivus multos per annos magna diligentia defendi et nunc moriens eadem fide Caesari restituo. nolite, obsecro, committere, quod ante in exercitu Caesaris non accidit, ut rei militaris dedecus admittatur, incolumemque ad eum deferte. hoc casu aquila conservatur omnibus primae cohortis centurionibus interfectis praeter principem priorem. Iamque Pompeiani magna caede nostrorum castris Marcellini adpropinquabant non mediocri terrore inlato reliquis cohortibus, et M. Antonius qui proximum locum praesidibatur. cuius adventus Pompeianos compressit nostrosque firmavit, ut se ex ma
Abbreviated transcription (Latin):
rebus: sed quid in munitionibus ꝑfectum non erat. seu quid ape¬
ritioribus rei militaris desiderare uidebat᷑ temporibus q reru
et spatiis locoꝵ ae custodiaꝵ uera dilligentia animaduersa prout
cuiusq eoꝵ qui negotiis preerant ãt nã ãt studiũ ferebat. hͨ ad
pompeium oĩa detulerunt. Quibus ille cognitis eruptionis q̃ iam
ante capto consilio demõstratum est tegmẽta galleis milites exui¬
minibus facere atq aggerem compõtare iubet. hio ꝑactis rebus
magnum numeꝵ leus ãmature et sagittarioꝵ aggerem q̃ noctu
in scaphas et naues acturias imponit: et demedia nocte cohõtes
Lx.ex maritimis castiis. presidiis ꝙ deductas adeam ꝑtẽ munino
nus malitibus completas. quas q ad dicachiũ naues long n luabebat
nieio at quidem a quoc quod fieri uelit ꝑreci prd iond nao mursicũ

Expanded text:
rebus, seuquid in munitionibus perfectum non erat, seuquid a perebus, seuquid in munitionibus perfectum non erat, seuquid a peritioribus rei militaris desiderari videbatur, temporibusque rerum et spatiis locorum et custodiarum varia diligentia animadversa, prout cuiusque eorum, qui negotiis praeerant, aut natura aut studium ferebat, haec ad Pompeium omnia detulerunt. Quibus ille cognitis eruptionisque iam ante capto consilio, ut demonstratum est, tegimenta galeis milites ex viminibus facere atque aggerem iubet conportare. his paratis rebus magnum numerum levis armaturae et sagittariorum aggeremque omnem noctu in scaphas et naves actuarias inponit et de media nocte cohortes lx ex maximis castris praesidiisque deductas ad eam partem munitionum urae militibus completas, quasque ad Dyrrachium naves longas habebat, mittit et quid a quoque fieri velit praecipit. ad eas m
Abbreviated transcription (Latin):
gebant. Quo pudore ad ducti: et fortasse nõ se libetari. sed in alud
tempus reseruari arbitati discedẽ anostiis: et nouã temptare fortu
prefectum equitum .c. uolusenum interficere: et postea bello ꝯfecto
cognitum est ut cum munere aliquo perfugisse ad pompeium
uiderentur. Postq̃ id difficilius uisum est n facultas ꝑficiũdi
dabat᷑. qͣ maximas potunt pecuĩas ꝓ mutuati proinde ac suissi.¬
tisfacere et fraudata restituere uellent multis coemptis equis ad
pompeiũ transierunt cum his quos sui consilii ꝑticipes habebãt᷑¬
et inhonore apud Cȩsarem fuerant: ꝙ q nouum et p̃ter cõsuetu¬
dinem acciderat. omnia sua presidia cĩcum duxit: at ostentauͭ
Nam ante id tempus nemo aut miles aut eques acesare adpõpe¬
ium transierat cum pene quottidie apompeio ad Caesarem ꝑfuge
q regionum omnium que acesare tenebant᷑. Sed his cognitis oiħ

Expanded text:
gebant. quo pudore adducti et fortasse non se liberari, sed in aliud gebant. quo pudore adducti et fortasse non se liberari, sed in aliud tempus reservari arbitrati discedere ab nobis et novam temptare fortunpraefectum equitum C. Volusenum interficere, ut postea bello confecto cognitum est, ut cum munere aliquo perfugisse ad Pompeium viderentur; postquam id difficilius visum est neque facultas perficiendi dabatur, quam maximas potuerunt pecunias mutuati, proinde ac suis satisfacere et fraudata restituere vellent, multis coemptis equis ad Pompeium transierunt cum iis quos sui consilii participes habebantet in honore apud Caesarem fuerant, quodque novum et praeter consuetudinem acciderat, omnia sua praesidia circumduxit atque ostentavit. nam ante id tempus nemo aut miles aut eques a Caesare ad Pompeium transierat, cum paene cotidie a Pompeio ad Caesarem perfugque regionum omnium quae a Caesare tenebantur. sed hi cognitis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
nanȩ magna tribuerat locupletesq ex egenis fecetat. Hi pꝑ uĩtutes
non solum apud cesarem in honore erant. sed ẽt̃ apud exercitũ cari ha¬
bebantur. Sed freti amititia cesaris &e stulta ac bãbara ãtogantia elati
despiciebant suo stipendiumq equitum fraudebant. et pdam omnẽ
aomum auertebant. Quibus illi rebus ꝑmoti uniuersi Cesarẽ adie¬
nunt palam q de eꝵ in iuiis sunt questi: & adceta ad diderũt falsũ
abhis equitum numerum deferri quoꝵ stipendium auerterẽt: cesã
neq tempus ullud animaduẽsionis esse existimans. & multa uĩtuti
torum concedens rem distulit totam. illos secreto castigauit ꝙ q̃stũ
equites haberent monuitq equites ut ex sua amicitia omĩa ex pectatẽt
et expreteritis suis offitiis reliqua sperarent. Magnam tñ hec res offen
obiectationibus tum exdomestico iuditio atq aĩ conscientia ĩtelli¬

Expanded text:
niariae magna tribuerat locupletesque ex egentibus fecerat. hi propter virtutem niariae magna tribuerat locupletesque ex egentibus fecerat. hi propter virtutem non solum apud Caesarem in honore erant, sed etiam apud exercitum cari habebantur; sed freti amicitia Caesaris et stulta ac barbara adrogantia elati despiciebant suos stipendiumque equitum fraudabant et praedam omnem domum avertebant. quibus illi rebus permoti universi Caesarem adierunt palamque de eorum iniuriis sunt questi et ad cetera addiderunt falsum ab iis equitum numerum deferri, quorum stipendium averterent. Caesar neque tempus illud animadversionis esse existimans et multa virtuti eorum concedens rem totam dispulit; illos secreto castigavit, quod quaestui equites haberent, monuitque ut ex sua amicitia omnia expectarent et ex praeteritis suis officiis reliqua sperarent. magnam tamen haec res illobiectationibus tum etiam ex domestico iudicio atque animi conscientia intelle
Abbreviated transcription (Latin):
summa ĩnopia pabuli adeo ut foliis exarboribus strictis & teneris arun¬
anum radicibus contusis equos alerent. frumenta que.ii. erãt in ira
munitiones sata consum pserant ce cogebant̃ corcita atq cãnaĩa lõgo
interiecto nauigationis spatio pabulum suppo̾tate. qͦ erat ei rei minõ
copia ordeo a daugẽ. atq his rõnibus equitatum tollerare. Sed postꝙ̃
ce atboribus defitiebant. cõruptis equis inacie conandum sibi aliqui
pompeius deeruptione existimauit. Erant apud cesarem exequitum
nũo allebroges duo frẽs. Rostillus & eguis adbucilli filii qui pͥncipatũ
inciuitate multis annis obtinuerat singulari uĩtute homines qͦꝵ opera
Cesar omnibus gallicis bellis optima fortissima q erat usus. His domi
ob eas cãs amplissimos magrãt mandauãt atq eos ẽx odinem insenat
legendos curauerat agros qͦ ingallia exhostibus captos. p̃mia ꝙ rei petu¬

Expanded text:
summa inopia pabuli, adeo ut foliis ex arboribus strictis et teneris harunsumma inopia pabuli, adeo ut foliis ex arboribus strictis et teneris harundinum radicibus contusis equos alerent; frumenta enim, quae fuerant intra munitiones sata, consumpserant. et cogebantur Corcyra atque Acarnania longo interiecto navigationis spatio pabulum subportare, quodque erat eius rei minor copia, hordeo adaugere atque his rationibus equitatum tolerare. sed postquam frons ex arboribus deficiebat, corruptis equis macie conandum sibi aliquid Pompeius de eruptione existimavit. Erant apud Caesarem in equitum numero Allobroges ii fratres, Roucillus et Aecus, Adbucilli filii, qui principatum in civitate multis annis obtinuerat, singulari virtute homines, quorum opera Caesar omnibus Gallicis bellis optima fortissimaque erat usus. his domi ob has causas amplissimos magistratus mandaverat atque eos extra ordinem in senatum legendos curaverat, agrosque in Gallia ex hostibus captos praemiaque rei pecu
Abbreviated transcription (Latin):
auctõitate ut non solum libere que probasset exponere. Sed ẽt ex magͣ
ꝑte compellere:atq errantem regere posset:p̃cesserant suo noĩe exer¬
citui ut preter auctoritatem uires qͦ ad cohercendum hr̃ẽt: quod si
fecisset quietem ytaliȩ. pacem prouintiaꝵ. salutem imꝑio. uniõs
icceptam relaturos. Hȩc adcum mandata clodius refert: ac pͥmis dieb
it uidebatur libenter auditus: reliquis ad colloquium non admietitur
casigato Scipione a fauonio ut postea confecto bello reperiebamꝰ: ĩfec¬
a q re se se ad cesarem reccepit. Caesar quo facilius equitatum pompe¬
anum addu rachium contineret. & pabulatioẽ prohiberet aditus duos qͦs¬
e angustos demonstrauimus magnis oꝑibus p̃muniunt castella ꝙ his
locis posuit. Pompeius ubi se nł proficẽ equitatum cognouit paucis in¬
emissis diehus rorsum eum nauibus ad se intra mun̾itiões recipꝰ. Eid

Expanded text:
auctoritate, ut non solum libere, quae probasset, exponere, sed etiam ex magna auctoritate, ut non solum libere, quae probasset, exponere, sed etiam ex magna parte compellare atque errantem regere posset; praeesse autem suo nomine exercitui, ut praeter auctoritatem vires quoque ad coercendum haberet. quod si fecisset, quietem Italiae, pacem provinciarum, salutem imperii uni omnes acceptam relaturos. haec ad eum mandata Clodius refert ac primis diebus, ut videbatur, libenter auditus, reliquis ad colloquium non admittitur castigato Scipione a Favonio, ut postea confecto bello reperiebamus, infectaque re sese ad Caesarem recepit. Caesar quo facilius equitatum Pompeianum ad Dyrrachium contineret et pabulatione prohiberet, aditus duos, quos esse angustos demonstravimus, magnis operibus praemunivit castellaque his locis posuit. Pompeius ubi nihil profici equitatu cognovit, paucis intermissis diebus rursus eum navibus ad se intra munitiones recepit. erat
Abbreviated transcription (Latin):
ceps diebus cesar exercitum inaciem equum in locum produxit.Si
pompeius proelio decertare uellet: et pone castiis pompeii legioẽs sub¬
icẽt tm̃q auallo eius pͥma acies aberat uti ne ineam telo tõmento ue¬
adigi posset. Pompeius aũt ut famam et opinioẽm hominum teneret
sic procastis exercitum constituebat: ut .3ͦ. acies uallum contingẽt. oĩs
eius instructus exercitus telis ce uallo obiectis protegi posset. Hec cu¬
in anchaya atq diuachium apud gererent᷑. Scipionemq in macedon¬
am uenisse constaret: non oblitus pͥmi instituti cesar mictit ad eum
clodium suum atq illius familiarem: quem inbello traditum initio
data q adeum quoꝵ hec erat siña: sese oĩa depace exꝑtum nł adhuc
abitrari uitio factum eorum quos ẽẽ auctões eiꝰ rei uoluisset: ꝙ sua nã¬
data ꝑferre non oppõtuno tp̃r adpompeium uererent᷑. Scĩpionem ea ẽẽ

Expanded text:
ceps diebus Caesar exercitum in aciem aequum in locum produxit, si ceps diebus Caesar exercitum in aciem aequum in locum produxit, si Pompeius proelio decertare vellet, ut paene castris Pompei legiones subiceret; tantumque a vallo eius prima acies aberat, uti ne telum tormento adigi posset. Pompeius autem, ut famam opinionemque hominum teneret, sic pro castris exercitum constituebat, ut tertia acies vallum contingeret, omnis quidem instructus exercitus telis ex vallo abiectis protegi posset. Aein Achaia atque apud Dyrrachium gererentur Scipionemque in Macedoniam venisse constaret, non oblitus pristini instituti Caesar mittit ad eum Clodium, suum atque illius familiarem, quem ab illo traditum initio dataque ad eum, quorum haec erat summa: sese omnia de pace expertum; nihil adhuc arbitrari vitio factum eorum quos esse auctores eius rei voluisset, quod sua mandata perferre non opportuno tempore ad Pompeium vererentur. Scipionem ea esse
Abbreviated transcription (Latin):
teliquis diebus turres extruxit et inaltitudinem pedum.xu.
efectis operibus uineis tam ꝑte castrotum obtexit: &.u. intermissis dih
alteram noctem subnubilam nactus extructis omnibus castroꝵ põtis au
impediendum obiectis. ͦ. inita uigilia scilentio exercitum eduxit et s
sium longinum &e caluisium Sabinum ut demonstrauimꝰ receptis e¬
tandam sibi anchaiam ac paulo longius progrediendum existimabat
Cesar itaq eo fusium calenum misit: &.q. Sabinum: &e Cassium cu
cohõtibus adiungit. Quorum cognito aduentu Rutilius lupus quias¬
chayam missus apompeio obtinebat Sompnium premunire instituit
ut achaya fusium prohiberet. Calenus delphos. thebas & orchomeiu¬
deuolumptate ipeꝵ ciuitatum recepit non nullas ũbes ꝑ uim expugͥ¬
uit. Reliquas ciuitates circũmissis legationibus amicitia cesaris recõci¬
liare studebat. In his rebus fere erat fusius occupatus. omnibus dein

Expanded text:
reliquis diebus turres extruxit et in altitudinem pedum xv reliquis diebus turres extruxit et in altitudinem pedum xv effectis operibus vineis eam partem castrorum obtexit, et quinque intermissis diebus alteram noctem subnubilam nactus obstructis omnibus castrorum portis et ad impediendum obiectis tertia inita vigilia silentio exercitum eduxit et se sium Longinum et Calvisium Sabinum, ut demonstravimus, receptis temptandam sibi Achaiam ac paulo longius progrediendum existimabat Caesar. itaque eo Q. Calenum misit eique Sabinum et Cassium cum cohortibus adiungit. quorum cognito adventu Rutilius Lupus, qui Achaiam missus a Pompeio obtinebat, Isthmum praemunire instituit, ut Achaia Fufium prohiberet. Calenus Delphos, Thebas et Orchomenum voluntate ipsarum civitatium recepit, nonnullas urbes per vim expugnavit, reliquas civitates circummissis legationibus amicitiae Caesaris conciliare studebat. in his rebus fere erat Fufius occupatus. Hae
Abbreviated transcription (Latin):
curi posset. Uno loco uolcatius eulius impetum legionis substi¬
nuit cum cchortibus tribus: atq eam loco depulit. Alto gẽmani
munitiones nostras agressi compluribus interfectis sese ad suos
incolumes receperunt. Ita uno die.ui. proeliis factis tribus ad
ualerius flaccus.R. filius eius qui pretor asyam obtinuerat. S¬
gnaq sunt.ui. militaria relata. Nostri non amplius quagmra
o̾mnibus sunt proeliis desiderati. Sed incastello nemo fuit omĩno
nilitum: qui nõ uulneraret᷑: quatuorq ex una legione militee
oculos amiserant. Et cum laboris sui ꝑiculiꝙ testimoniũ affene
uellent millia sagittaꝵ circiter.xxx. incastellum coniecta eesari
tenuntiaunt. Scutoꝙ adeum relato seue centurionis inuenta st̃
ineo foramina. cc xxx. quem cesar ut erat dese meritus. & ddeie p
pendio frumentarie: et spetiariis militaribus ꝙ donis amplis¬
lime donauit. Pompeius noctu magnis additis munitionibus

Expanded text:
curri posset. uno loco Volcacius Tullus impetum legionis susticurri posset. uno loco Volcacius Tullus impetum legionis sustinuit cohortibus tribus atque eam loco depulit; altero Germani munitiones nostras egressi compluribus interfectis sese ad suos incolumes receperunt. Ita uno die sex proeliis factis, tribus ad Valerius Flaccus L. filius eius, qui praetor Asiam obtinuerat; signaque sunt militaria sex relata. nostri non amplius xx omnibus sunt proeliis desiderati. sed in castello nemo fuit omnino militum quin vulneraretur, quattuorque ex una cohorte centuriones oculos amiserunt. et cum laboris sui periculique testimonium adferre vellent, milia sagittarum circiter xxx in castellum coniecta Caesari renumeraverunt, scutoque ad eum relato Scaevae centurionis inventa sunt in eo foramina cxx. quem Caesar, ut erat de se meritus et de re ppendio, frumento, veste, cibariis militaribusque donis amplissime donavit. Pompeius noctu magnis additis munitionibus
Abbreviated transcription (Latin):
relictus lib̾atus sius hoc fuit conuentus: neq p̃lio decertare
noluit. quȩ res tam̃ fortasse aliquem reciperet casum ne ĩ¬
puduias sibi ꝑtes sumpsisse uideret᷑. Pompeianis magna res ad re¬
ptum difficultatem efferebat. Nam ex iniquo progressi loco ĩ
summo constiterant: si ꝑ dediue se se reciperent nrõs ex supiõe
isequentes loco uerebantũ: neq multum ad solis occaũ tporis
iuperat. Spe .ti. confitiundi negotii prope in noctem rẽ duce¬
ant. Ita necessario atq ex tp̃r capto consilio pompeius tuml ũ
quemdam occupauit: qui tm̃ aberat a nostro castello. ut thelum tor¬
nentum ue missum adigi non posset: hoc consedit loco ac eũ comu¬
nuit: omnesq ibi copias continuit. Eodem tempore duobus pre¬
aera locis pugnatum est. Nam plura castella pompeius parite di¬
sinen de manus causa temptauerat ne exproximis presidiis suc¬

Expanded text:
relictus liberatis suis hoc fuit contentus neque proelio decertare relictus liberatis suis hoc fuit contentus neque proelio decertare voluit, quae res tamen fortasse aliquem reciperet casum, ne imatorias sibi partes sumpsisse videretur. Pompeianis magnam res ad receptum difficultatem adferebat. nam ex iniquo progressi loco in summo constiterant; si per declive sese reciperent, nostros ex superiore insequentes loco verebantur; neque multum ad solis occasum temporis supererat; spe enim conficiendi negotii prope in noctem rem deduxerant. ita necessario atque ex tempore capto consilio Pompeius tumulum quendam occupavit, qui tantum aberat a nostro castello, ut telum tormento missum adigi non posset. hoc consedit loco atque eum communivit omnesque ibi copias continuit. Eodem tempore duobus praeterea locis pugnatum est; nam plura castella Pompeius pariter distinendae manus causa temptaverat, ne ex proximis praesidiis suc
Abbreviated transcription (Latin):
te cohortes admunitiones excubare: silentio aggressi uniu̾sa
intra multitudinem sagitas cõiciebant ꝙ se confestim ad suos
recipiebant. Quibus rebus nostri usu docti hȩc repperiebãt re¬
media ut alio loco ignes facẽnt. Interim certiõ factꝰ. P. Silla
quem discedens castris prefecerat Caesar auxͦ cohõti uenit cu
legionibus duabus: Cus aduentu facile repulsi sunt põpeiani.
N eq uõ conspectum aut impetum nr̃oꝵ tulerũt. Pͥmis q de¬
iectis reliqui se uerterunt: et loco cesserunt. Sed insequentes
nr̃os ne longius ue prosequerent᷑: silla reuocauit.At pleriq
existimant si acrius insequi uoluisset bellum eo die potuisse
finiri: cuius consilium comp̃hendendum non uidet᷑. Aliae
ti. funt legati ꝑtes: atq imꝑatoris. Alt̾ oĩa agere ad p̃scriptũ
Alt̾ libere adsummam rem consulẽ deb̾. Sylla a Cȩsare casts

Expanded text:
te cohortes nostras ad munitiones excubare, silentio adgressi universas te cohortes nostras ad munitiones excubare, silentio adgressi universas inter multitudinem sagittas coiciebant et se confestim ad suos recipiebant. quibus rebus nostri usu docti haec reperiebant remedia, ut alio loco ignes facerent. Interim certior factus P. Sulla, quem discedens castris praefecerat Caesar, auxilio cohorti venit cum legionibus duabus; cuius adventu facile sunt repulsi Pompeiani. neque vero conspectum aut impetum nostrorum tulerunt, primisque deiectis reliqui se verterunt et loco cesserunt. sed insequentis nostros, ne longius prosequerentur, Sulla revocavit. at plerique existimant, si acrius insequi voluisset, bellum eo die potuisse finiri. cuius consilium reprehendendum non videtur. aliae enim sunt legati partes atque imperatoris; alter omnia agere ad praescriptum, alter libere ad summam rerum consulere debet. Sulla a Caesare castris