comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fore cũ secũ affirmans ad suos dimisit. Ille
ut e carceribus in liberum cursu emissus adeo
contra cesarem acriter bellu gerere cepit: ut
lacrimas quas in colloquio proiecerat gaudio ui¬
deretur profudisse. Accidisse hoc complures cesa¬
ris legati. Amici: centuriones: militesq letabant᷑:
quod nimia bonitas eius fallaciis pueri clusa ess.
qiͣ uero id Cesar bonitate tm̃ adductus: ac nõ
pruddentissimo consilio fecisset. Cum duce assup¬
to Alex andrini nichilo se firmiores factos aut lã¬
guidiores romanos aĩaduerterent. eludentibusq
militibus regis etate atq infirmitate magnum
dolore acciperent. neq se quicꝗͣ prosice̾re ui¬
derent. rumoresq existerent. magna cesari p̃¬
sidia terrestri itinere syria cyliciaq adduci: quod
nũdu auditũ cesari erat. cõmeatu qui mare̾
nostris supportabat᷑ int̾ciꝑe statuerũt. Itaq expe¬

Expanded text:
fore eum secum adfirmans ad suos dimisit. Ille, fore eum secum adfirmans ad suos dimisit. Ille, ut ex carceribus in liberum cursum emissus, adeo contra Caesarem acriter bellum gerere coepit ut lacrimas quas in colloquio proiecerat gaudio videretur profudisse. Accidisse hoc complures Caesaris legati, amici, centuriones militesque laetabantur, quod nimia bonitas eius fallaciis pueri elusa esset. Quasi vero id Caesar bonitate tantum adductus ac non prudentissimo consilio fecisset. § 25 Cum due assumpto Alexandrini nihilo se firmiores factos aut languidiores Romanos animadverterent eludentibusque militibus regis aetatem atque infirmitatem magnum dolorem acciperent neque se quicquam proficere viderent, rumoresque exsisterent magna Caesari praesidia terrestri itinere ex Syria Ciliciaque adduci, quod nondum auditum Caesari erat, commeatum, qui mari nostris supportabatur, intercipere statuerunt. Itaque expe
Abbreviated transcription (Latin):
bebat tñ petentibus dare ueniã utile esse con¬
stituit. Quod si quo facto sentiret eaq postula¬
ret mansur in fide dimissu Regem credebat:
sin id quod magis illoꝵ nature cõueniebat du¬
tem ad bellum gerendu regem habere uellet
splendiduuis atq honestuis se contra regẽ ꝗͣ contͦ
cõuenaꝵ ac fugitiuoꝵ manũ bellu esse ges¬
tuꝵ. Itaq regem cohortatus ut consuler& regꝰ
paterno. parcer& p̃clarissime patrie que tur¬
pibus incendiis & ruinis esset deforiata. ciues
ei crederet ut ad hostes armatos eum muter&
dextra dextram tenens: dimittẽ cepit adulta iã
etate puerum. At regius aũis disciplinis falla¬
cissimis cruditus. ne agentis sue moribus dege¬
nerar&: flens orare contra cesarem cepit ne se
dimitteret. Non ei sibi regnũ ip̃m conspectu
Cesaris esse iocundius. Compressisq pueri lacri¬
mis Cesar ipẽ cõmotus celeriter si illa sentir&

Expanded text:
bebat, tamen petentibus dare veniam utile esse bebat, tamen petentibus dare veniam utile esse statuit, quod, si quo pacto sentirent ea quae postularent, mansurum in fide dimissum regem credebat, sin, id, quod magis illorum naturae conveniebat, ducem ad bellum gerendum regem habere vellent, splendidius atque honestius se contra regem quam contra convenarum ac fugitivorum manum bellum esse gesturum. Itaque regem cohortatus ut consuleret regno paterno, parceret praeclarissimae patriae, quae turpibus incendiis et ruinis esset deformata, civis antum ei crederet ut ad hostis armatos eum mitteret, dextra dextram tenens dimittere coepit adulta iam aetate puerum. At regius animus disciplinis fallacissimis eruditus, ne a gentis suae moribus degeneraret, flens orare contra Caesarem coepit ne se dimitteret: non enim sibi regnum ipsum conspectu Caesaris esse iucundius. Compressis pueri lacrimis Caesar ipse commotus celeriter, si illa sentiret,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑiclitate. ut magis deterrendi & cõtinendi a ꝑi¬
culosissimis essent dimicacionib ꝗͣ incitandi ad
pugnandu. Alex andrini cũ romanos & se¬
cundis rebus confirmari. & ad uersis incitari
uiderent. neq ullu belli contrariu casũ nos¬
cent quo possent esse firmiores. ut cõiectura
consequi possumus: aut ad moniti a regis aĩcis.
qui ĩCesaris erant p̃sidiis: aut suo priore consilio
ꝑ occultos nũcios regis probato. legatos ad tesarẽ
miserunt: ut dimitteret regem transireq ad
suos pateret᷑. Paratam ei õe multitudinem
esse confectam tedio puelle fiduciario regno do¬
minatione crudelissima ganimedis. face̾ id qdđ
rex imꝑass&. Quo si auctore in cesaris fidem
amicitia q uenturi essent nulluis ꝑiculi timorẽ
multitudini fore impedimẽto quo minus se dede¬
rent. Cesar & si fallatem gente semꝑq a¬
lia cogitante alia simulante bene cognitã ha¬

Expanded text:
piditatem, ut magis deterrendi et continendi a peripiditatem, ut magis deterrendi et continendi a periculosissimis essent dimicationibus quam incitandi ad pugnandum. § 23 Alexandrini cum Romanos et secundis rebus confirmari et adversis incitari viderent neque ullum belli tertium casum nossent quo possent esse firmiores, ut coniectura consequi possumus, aut admoniti a regis amicis qui in Caesaris erant praesidiis, aut suo priore consilio per occultos nuntios regi probato legatos ad Caesarem miserunt, ut dimitteret regem transireque ad suos pateretur: paratam enim omnem multitudinem esse, confectam taedio puellae, fiduciario regno, dominatione crudelissima Ganymedis, facere id quod rex imperasset; quo si auctore in Caesaris fidem amicitiamque venturi essent, nullius periculi timorem multitudini fore impedimento quo minus se dederent. § 24 Caesar etsi fallacem gentem semperque alia cogitantem, alia simulantem bene cognitam ha
Abbreviated transcription (Latin):
per&. neq ad ministrandi neq repellendi a t̾ra
facultas daretꝰ. fore quod atcidit suspicatus.
se se ex nauigio ciecit. atq ad eas que longius cõ¬
stiterant naues adnatauit. Hinc sius laborantib
subsidio scaphas mittens nõ nullos conseruauit: na¬
uigiu quide eius multitudine depressum mili¬
tum una cũ hominib interiit. hoc prelio deside¬
drini eo loco castellum magnis municionib mul¬
tisq tormentis confirmarũt. atq egestis ex maiͣ
lapidibis libere sunt usi postea ad mittenda na¬
uigia. Hoc detrimẽto milites nr̃i tantũ affuerũt
ut ꝑturbarent᷑ꝰ ut incensi atq incitati magnas
accensiones fecerint in oꝑibus hostiu expugnãdis
in preliis quottidianis q̃neñq sors obtulerat ꝓcur¬
rentibus & erumpentibus alexandrinis manum
militum nec diuulgata Cesaris hortatio subsequi
legionũ aut laborem aut pugnandi poterat cu¬

Expanded text:
peret neque administrandi neque repellendi a terra peret neque administrandi neque repellendi a terra facultas daretur, fore quod accidit suspicatus sese ex navigio eicit atque ad eas quae longius constiterant navis adnatavit. Hinc suis laborantibus subsidio scaphas mittens non nullos conservavit. Navigium quidem eius multitudine depressum militum una cum hominibus interiit. Hoc proelio desidedrini eo loco castellum magnis munitionibus multisque tormentis confirmarunt atque egestis ex mari lapidibus libere sunt usi postea ad mittenda navigia. § 22 Hoc detrimento milites nostri tantum afuerunt ut perturbarentur, ut incensi atque incitati magnas accessiones fecerint in operibus hostium expugnandis. In proeliis cotidianis, quandocumque fors obtulerat, prrentibus et erumpentibus Alexandrinis, manummilitum; nec divulgata Caesaris hortatio subsequi legionum aut laborem aut pugnandi poterat cu
Abbreviated transcription (Latin):
milites nrĩ cohortiu triu que in ponte at in mole
constiterant. Cum post se clamorem exaudirent.
fugã suor uiderent. magnã iu teloꝵ aduersi
sustinerent. ueriti ne ab tergo tircũuenirentur
& discessu suoꝵ nauiu omĩo reditu intercluderẽt
municionem in ponte institutã reliquerũt. & ma¬
gno cursu incitati ad naues cõtenderũt. Quoꝵ
pars prorimas nacta naues multitudine hoĩu
atq onere depressa est. pars resiscens & dubitans
quid esset capiendũ consilii ab alexandrinis in¬
terfecta est. Non nulli feliciore exitu expeditas
ad anchoram naues consecuti in columes discesse¬
runt. pauci alleuati stutis & aĩo ad conandũ usi
ad ꝓxeima naiugia ad narunt. Cesar quo ad po¬
tuit cohortando suos ad pontem ac inuniciones
contendere codem inꝑiculo uersatus est poscꝗͣ
uniuersos cedere aĩaduertit insuũ nauigiũ se
recepit. Quo multitudo hõiu insecuta cũ irrũ¬

Expanded text:
milites nostri cohortium trium quae in ponte ac prima mole milites nostri cohortium trium quae in ponte ac prima mole constiterant, cum post se clamorem exaudirent, fugam suorum viderent, magnam vim telorum adversi sustinerent, veriti ne ab tergo circumvenirentur et discessu navium omnino reditu intercluderentur munitionem in ponte institutam reliquerunt et magno cursu incitati ad navis contenderunt. Quorum pars proximas nacta navis multitudine hominum atque onere depressa est, pars resistens et dubitans quid esset capiendum consili ab Alexandrinis interfecta est; non nulli feliciore exitu expeditas ad ancoram navis consecuti incolumes discesserunt, pauci allevatis scutis et animo ad conandum nisi ad proxima navigia adnatarunt. § 21 Caesar quoad potuit cohortando suos ad pontem ac munitiones continere, eodem in periculo versatus est; postquam universos cedere animadvertit, in suum navigium se recepit. Quo multitudo hominum insecuta cum irrum
Abbreviated transcription (Latin):
consueuerant nauigia ꝑ pontes ad incendia onera¬
riar emuttere ad molem constituerũt. Pugna¬
bat᷑ a nobis exponte: ex mole: ab illis ex area que
n rebus occupato Cesare militesq hortante remi¬
gum magnus nus & classiarioꝵ ex longis naiub
nostris in molem seiecit. pars eoꝵ studio spectãdi
ferebant. pars &̃ cupiditate pugnandi. hi pͥmũ
mnauigia hostiu lapidibus ac fundis a mole repel¬
lebant. ac multũ proficere multitudine teloꝵ
udebant᷑. Sed postꝗͣ ultra cũ locũ ab latere coꝵ
aperto ausi sunt egredi ex nauibus alex andrini pau¬
ci ut sine signis certisq ordinibus sine racione pro¬
incitati alexandrini plures ex nauibus egrediebã¬
tur: nrõsq acrus ꝑturbatos insequebant᷑. Simul
qui in nauibus longis remanserant. scalas raꝑe
nauesq a terra repellere proꝑabant. ne hostes
nauib potirentꝰ. Quibꝰ om̃ibus rebus ꝑturbati

Expanded text:
consueverant navigia per pontis ad incendia oneraconsueverant navigia per pontis ad incendia onerariarum emittere ad molem constituerunt. Pugnabatur a nobis ex ponte, ex mole; ab illis ex arca, quae . § 20 In his rebus occupato Caesare militesque hortante remigum magnus numerus et classiariorum ex longis navibus nostris in molem se eiecit. Pars eorum studio spectandi ferebatur, pars etiam cupiditate pugnandi. Hi primum navigia hostium lapidibus ac fundis a mole repellebant ac multum proficere multitudine telorum videbantur. Sed postquam ultra eum locum ab latere eorum aperto ausi sunt egredi ex navibus Alexandrini pauci, ut sine signis certisque ordinibus, sine ratione proincitati Alexandrini plures ex navibus egrediebantur nostrosque acrius perturbatos insequebantur. Simul qui in navibus longis remanserant scalas rapere navisque a terra repellere properabant, ne hostes navibus potirentur. Quibus omnibus rebus perturbati
Abbreviated transcription (Latin):
sidiu posuit. huc̃ fuga pharite reliq̃rant. fortiorẽ ꝙ¬
illo propiorem soppido alexandrini tuebantur
Sed cũ postero die simili ratione aggredit᷑: quod his
obtentis duobus om̃e nauigior excursum & re¬
pentina latrocinia sublatu iri uidebat᷑. Iamq cos
qui p̃sidio eum locu tenebant tormẽtis ex nauilb
sagutis q depulerat: atq in oppidũ redegerat. et
cohortiu triu instar in terrã ex posuerat. Nõ
eni plures consistere angustię loci paciebantur.
relique copie in nauibus stacionẽ obtinebant.
uo facto imperat ponte aduersus hoste p̃ualla¬
ri: & qua exitus nauibus erat phbrnice extructo
quo pons sustinebat᷑ lapidibus repleri atq obstrui
quoꝵ altero opere effecto ut nulla oĩno scapha e¬
gredi posset. altero instituto. omẽs alex andrinoꝵ
copie ex oppido se ciecerũt. & contra munitiones
pontis latiore loco constiterũt. Eodemq tempore q̃

Expanded text:
sidium posuit. Hunc fuga Pharitae reliquerant; artiorem sidium posuit. Hunc fuga Pharitae reliquerant; artiorem illum propioremque oppido Alexandrini tuebantur. Sed eum postero die simili ratione aggreditur, quod his obtentis duobus omnem navigiorum excursum et repentina latrocinia sublatum iri videbatur. Iamque eos qui praesidio eum locum tenebant tormentis ex navibus sagittisque depulerat atque in oppidum redegerat et cohortium trium instar in terram exposuerat — non enim pluris consistere angustiae loci patiebantur —; reliquae copiae in navibus stationem obtinebant. Quo facto imperat pontem adversus hostem praevallari et, qua exitus navibus erat fornice exstructo, quo pons sustinebatur, lapidibus oppleri atque obstrui. Quorum altero opere effecto, ut nulla omnino scapha egredi posset, altero instituto omnes Alexandrinorum copiae ex oppido se eiecerunt et contra munitiones pontis latiore loco constiterunt, eodemque tempore quae
Abbreviated transcription (Latin):
pharite terga uerterũt. Ni pulsi custodia portus
relicta naues ad littora & uicum applicarunt se¬
q ex naiubus ad tuenda edificia eieterunt. Neq
uero diucius ex municione se cõtinere potuerũt.
essi & si nõ dissimile atq alex andrie genus edifici¬
Oꝵ ut minora maioribus conferant᷑. tur resq edi¬
te & cõuic̃te muri locũ obtinebant. neq nr̃i
aut scalis aut tratibus. aut reliquis rebus parati
uenerant ad oppugnandu. sed terror hominib
mentem consiliuq eripit: & mẽbra debilitat
ut tum accidit qui se in loco equo ac plano pares
esse confidebant. lidem ꝑterriti fuga suoꝵ &
cede paucor .xxxx. pedum altitudine in edificiis cõ¬
sistere ausi non sunt: seq ꝑ molem in mare p̃cipita¬
uerunt et. decc. pass intꝰ uallo adoppidum ena¬
tauerunt multi tñ ex his capti interfectiq sunt:
tem qui ꝓͥxior erat pharo cõmuniuit. atq ibi pre¬

Expanded text:
Pharitae terga verterunt. His pulsis custodia portus Pharitae terga verterunt. His pulsis custodia portus relicta navis ad litora et vicum applicarunt seque ex navibus ad tuenda aedificia eiecerunt. § 18 Neque vero diutius eaos munitione se continere potuerunt, etsi erat non dissimile atque Alexandreae genus aedificiorum, ut minora maioribus conferantur, turresque editae et coniunctae muri locum obtinebant, neque nostri aut scalis aut cratibus aut reliquis rebus parati venerant ad oppugnandum. Sed terror hominibus mentem consiliumque eripit et membra debilitat; ut tum accidit. Qui se in aequo loco ac plano pares esse confidebant, idem perterriti fuga suorum et caede paucorum XXX pedum altitudine in aedificiis consistere ausi non sunt seque per molem in mare praecipitaverunt et DCCC passuum intervallum ad oppidum enataverunt. Multi tamen ex his capti interfectique sunt;tem, qui propior erat Pharo, communivit atque ibi prae
Abbreviated transcription (Latin):
testatem. Perfectis eĩ magna ex ꝑte muni¬
cionibus et oppidũ & illa in urbe uno tempoẽ
temptari posse confidebant. Quo capto con¬
silio cohortes .x. & leius armature electos. quos
idoneos ex equitibus gallis arbitrabat᷑ in nauigia
minora scaphasq imponit. Insalterã insule ꝑte
distinede manus causa constratis nauibus aggre¬
ditur. premiisq magnis propositis qui primus insu¬
lam cepisset. Ac primo impetũ nr̃oꝵ pariter susti¬
nuerũt. uno eĩ tempore & extectis edificior pro¬
pugnabant & litora armati defendebant. Quo
ꝑꝑ asperitate loci nõ facilis nr̃is aditus dabatur.
& scaphis naubusq longis .U. mobiliter de scientꝰ
angustias loci tuebant᷑. Se ubi primũ locis cogͥtis
uadisq ꝑ temptatis pauci nr̃i in litore constitert
atq hos sunt alii subsecuti. constanterq in eosꝗ
in lutore equo institerant impetũ fecerunt. Oes

Expanded text:
testatem. Perfectis enim magna ex parte munitestatem. Perfectis enim magna ex parte munitionibus in oppido et insulam et urbem uno tempore temptari posse confidebat. Quo capto consilio cohortis X et levis armaturae electos, quosque idoneos ex equitibus Gallis arbitrabatur, in navigia minora scaphasque imponit; alteram insulae partem distinendae manus causa constratis navibus aggreditur, praemiis magnis propositis qui primus insulam cepisset. Ac primo impetum nostrorum pariter sustinuerunt: uno enim tempore et ex tectis aedificiorum propugnabant et litora armati defendebant, quo propter asperitatem loci non facilis nostris aditus dabatur, et scaphis navibusque longis quinque mobiliter et scienter angustias loci tuebantur. Sed ubi primum locis cognitis vadisque pertemptatis pauci nostri in litore constiterunt atque hos sunt alii subsecuti constanterque in eos qui in litore aequo institerant impetum fecerunt, omnes
Abbreviated transcription (Latin):
rat ut hoc maiore aĩo contenderent: quod oĩ¬
um salutem sibi cõmendatam uiderent. Eadẽ
suũ quisq contub̾nalem amicũ notũ prosequẽs
erat obtestatus. ne suam atq oĩ opinionem.
quoꝵ iudicio delectus ad pugnã proficisceretꝰ.
taq hoc aĩo est decertatũ. ut neq maritimis
nauticisq solertia atq ars presidiu. neq nũo
neq flecti ad uirtutẽ etanta multitudine.
hosnũ iurtutes nostroꝵ possent adequare. Ca¬
pitur hoc prelio quinq remis una & biremih
cũ defensoribus suis remigibusq: & deprimũ¬
tur tres: nr̃is in columibus omĩb. relique pro¬
pinque fugã ad oppidũ capiunt. quas protexe¬
runt . e molibus & atq edificiis omĩb iminẽ¬
tibis & nrõs adire propius prohibuerũt. hoc
ne sibi sepius accidere poss& omĩ ratione ce¬
sar contendendum existimauit: ut insulam mo¬
lemq ad insulam ꝑtinente in suã redigent. po¬

Expanded text:
rat, ut hoc maiore animo contenderent, quod omnrat, ut hoc maiore animo contenderent, quod omnium salutem sibi commendatam viderent. Eadem suum quisque contubernalem, amicum, notum prosequens erat obtestatus, ne suam atque omnium falleret opinionem, quorum iudicio delectus ad pugnam proficisceretur. Itaque hoc animo est decertatum, ut neque maritimis nauticisque sollertia atque ars praesidium ferret, neque electi ad virtutem e tanta multitudine viri virtuti nostrorum possent adaequare. Capitur hoc proelio quinqueremis una et biremis cum defensoribus remigibusque, et deprimuntur tres, nostris incolumibus omnibus. Reliquae propinquam fugam ad oppidum capiunt; quas protexerunt ex molibus atque aedificiis imminentibus et nostros adire propius prohibuerunt. § 17 Hoc ne sibi saepius accidere posset, omni ratione Caesar contendendum existimavit ut insulam molemque ad insulam pertinentem in suam redigeret po
Abbreviated transcription (Latin):
Tum necessario recessum ab arte ẽ ꝑꝑ angusti¬
as loci. atq om̃ẽ certamẽ in uirtute constitit.
N eq uo̾ alex andrie fuit quisꝗͣ aut nostroꝵ. aͭ
oppidanoꝵ: qui aut in opere aut pugna occu¬
patum aĩu haber&. quin altissia tecta peter&
atq ex omĩ prospectaculo spectaculũ caper&.
pretibusq & uotis uictoriã sius ab diis ĩ mortalibo¬
exposceret. Minime eĩ par erat p̃lii certamẽ.
Nostris eĩ pulsis neq terra neq mari effugium
dabat᷑. uictis omĩa que uictoribus erant futu̾a
in in certo. Illi si suꝑassent nauibus. omnia
tenerent. si inferiores fuissent: reliquã tamẽ
fortunã ꝑiclitarent᷑. Simul illud graue atq
miserũ iudebat ꝑ paucos de suma ac de sa¬
lute oĩu decertare. Quoꝵ si quis aut aĩo dd
uirtute cessiss&: reliquis &ia esset cauendu
quibus pro se pugnandi facultas non fuiss&. hec
suꝑ ioribus diebus sepe nuoͣ Cesar suis exposue¬

Expanded text:
Tum necessario discessum ab arte est propter angustiTum necessario discessum ab arte est propter angustias loci, atque omne certamen in virtute constitit. Neque vero Alexandreae fuit quisquam aut nostrorum aut oppidanorum, qui aut in opere aut in pugna occupatum animum haberent, quin altissima tecta peteret atque ex omni prospectu locum spectaculo caperet precibusque et votis victoriam suis ab dis immortalibuexposceret. § 16 Minime autem par erat proeli certamen. Nostris enim pulsis neque terra neque mari effugium dabatur victis, omniaque victoribus erant futura in incerto; cum illi, si superassent navibus, omnia tenerent, si inferiores fuissent, reliquam tamen fortunam periclitarentur. Simul illud grave ac miserum videbatur, perpaucos de summa rerum ac de salute omnium decertare; quorum si qui aut animo aut virtute cessisset, reliquis etiam esset cavendum, quibus pro se pugnandi facultas non fuisset. Haec superioribus diebus saepenumero Caesar suis exposue
Abbreviated transcription (Latin):
tudine at uirtute magis cũ nr̃is hominibus ꝗͣ
cũ grecis comꝑandus. Hic ob notissimã scien¬
ciam atq animi magͥtudine delectus est ab
Rhodiis qui imꝑiu classis obtiner&. Qui ubi
ne prius dimicare cogaris. ꝗͣ reliquã classem po¬
tueris explicare. nobis rem cõmute. nos p̃liu sus¬
tinebimus. neq tuu uidiciu fallemus dum reliꝗ
subsequant᷑. Hos quide diucius in nr̃o conspec¬
tu gloriari. magno nobis & dedecori & dolori
est Cesar illu adhortatus atq omĩb laudi¬
bus prosecutus. dat signũ pugne. Progres¬
sas ultra uadum .iiii. rhodias naues circũsis¬
tunt alexandrini. atq in eas impetũ facũt.
Substinẽt illi. atq arte solertiaq se explicant
Ac tantũ doctrina potuit. ut in dispari nũo
nulla transuersa hosti obiceret᷑. nullius remi de¬
tegerentꝰ. sed semper uenientibus aduerse dc¬
currerent. Interim sunt relique subseqiuite.

Expanded text:
nitudine ac virtute magis cum nostris hominibus quam nitudine ac virtute magis cum nostris hominibus quam cum Graecis comparandus. Hic ob notissimam scientiam atque animi magnitudinem delectus est ab Rhodiis qui imperium classis obtineret. Qui ubine prius dimicare cogaris quam reliquam classem potueris explicare. Nobis rem committe: nos proelium sustinebimus — neque tuum iudicium fallemus — dum reliqui subsequantur. Hos quidem diutius in nostro conspectu gloriari magno nobis et dedecori et dolori est.' Caesar illum adhortatus atque omnibus laudibus prosecutus dat signum pugnae. Progressas ultra vadum IIII Rhodias navis circumsistunt Alexandrini atque in eas impetum faciunt. Sustinent illi atque arte sollertiaque se explicant; ac tantum doctrina potuit ut in dispari numero nulla transversa hosti obiceretur, nullius remi detergerentur, sed semper venientibus adversae occurrerent. Interim sunt reliquae subsecutae.
Abbreviated transcription (Latin):
ndextro cornu rhodios collocat. In sinistro pon¬
ticos. Inter hos spacium.cccc. passuum relĩquit
quod satis esse ad explicandas naues uidebatur.
ost hunc ordinẽ reliquas naues subsidio distri¬
buit que quanq eaꝵ sequatꝰ: ut cui subueĩãt
constit uit atq imꝑat. Non dubitant᷑ alexan¬
drini dassem producũt atq instruunt. In frõ¬
te collocant .xxii. reliquas subsidiarias ĩ secũdo
ordine constitiuint. Magnũ preterea nũͣm
minor remigioꝵ & scaphari produtũt cũ
malleolis ignibusq: si quid ip̃a multitudo &
clamor & flãma nostris terroris afferre pos&̃.
Frant inter duas classes uada tranfitu angusto
que pertinent ad regionem affrice: satisq dui
inter ipos est expectatum ab utris transeundi fi¬
er& initiu. ꝑꝑea quod eis qui intrassent & ad
explicandam dassem: & ad receptum si durior
actidisset casus impeditiores fore udebantur.
Rhodiis nauibus p̃erat heufranor animi mag¬

Expanded text:
in dextro cornu Rhodias collocat, in sinistro Ponin dextro cornu Rhodias collocat, in sinistro Ponticas. Inter has spatium CCCC passuum relinquit, quod satis esse ad explicandas navis videbatur. Post hunc ordinem reliquas navis subsidio distribuit; quae quamque earum sequatur et cui subveniat constituit atque imperat. Non dubitanter Alexandrini classem producunt atque instruunt: in fronte collocant XXII, reliquas subsidiarias in secundo ordine constituunt. Magnum praeterea numerum minorum navigiorum et scapharum producunt cum malleolis ignibusque, si quid ipsa multitudo et clamor et flamma nostris terroris adferre possent. Erant inter duas classis vada transitu angusto, quae pertinent ad regionem Africae — sic eniinter ipsos est exspectatum ab utris transeundi fieret initium, propterea quod ei qui intrassent et ad explicandam classem et ad receptum, si durior accidisset casus, impeditiores fore videbantur. § 15 Rhodiis navibus praeerat Euphranor, animi mag
Abbreviated transcription (Latin):
luid nalis solertia: alud urbis copia subministra¬
bat. Postremo nõ longã naiuigationẽ parabant.
sed presentis temporis necessitati ẜuiebant. & in
ipõ portu confligendum uidebant. Itaq paucis
diebus contra omniu opinionẽ quadriremes
xxii. quinq̃remes .U. confecerunt. Ad has mi¬
nores apertasq complures adieterunt. & in
portu ꝑiclitati remigio quid queq ear efficẽ
posset idoneos milites imposuerũt. seq ad con¬
fligendum omnibus rebus parauerunt. Cesar
rhodias naues.Uiiii. habebat. nã decem missis.
una in cursu lutore egiptio defecerat. ponticas
uiii. Lycĩas .u. Ex asiã .xii. Ex his erãt quadri¬
magnitudinem & pleriͦq aperte: tñ uirtute
militum confisus cognitis hostiu copiis se ad
dimicandum parabat. Postꝗͣ eo uentũ est ut
sibi uterq eoꝵ confideret. Cesar pharon classe
cir cũ uehit᷑. ad uersasq naues hostibus constituit.

Expanded text:
aliud naturalis sollertia, aliud urbis copia sumministraaliud naturalis sollertia, aliud urbis copia sumministrabat. Postremo non longam navigationem parabant, sed praesentis temporis necessitati serviebant et in ipso portu confligendum videbant. Itaque paucis diebus contra omnium opinionem quadriremis XXII, quinqueremis V confecerunt; ad has minores apertasque compluris adiecerunt et in portu periclitati remigio quid quaeque earum efficere posset idoneos milites imposuerunt seque ad confligendum omnibus rebus paraverunt. Caesar Rhodias navis VIIII habebat — nam decem missis una in cursu litore Aegyptio defecerat —, Ponticas VIII, Lycias V, ex Asia XII. Ex his erant qmagnitudinem et pleraeque apertae. Tamen virtute militum confisus cognitis hostium copiis se ad dimicandum parabat. § 14 Postquam eo ventum est ut sibi uterque eorum confideret, Caesar Pharon classe circumvehitur adversasque navis hostibus constituit:
Abbreviated transcription (Latin):
magna spe & fiducia ueteres reficere naues. accu¬
ratiusq huic rei studere atq in ẜuire instituerũt.
Actam & si amplius ex nauibus longis in portu na¬
ualibusq miserant: nõ tamẽ reparande dassis co¬
gitacionem deposuerũt. Uidebant eĩs non auxilia
desaris non comeatus supportari posse: si olassei
ip̃i ualerent. preterea nautici homĩes urbis &
regionis maritime quotidianoq usu apueris ex¬
citati ad naturale & domesticum bonũ refuge̾
cupiebant & quantum pariuilis nauigiis profe¬
cissent senciebant. Itaq omĩ studio ad paran¬
dam classem incubuerũt. Erant omĩb hostiisi
Nili custodie exigendi portorii causa disposite
naues ueteras erant in occultis regis naualibus.
quibus multis annis ad nauigandum non erãt¬
usi. has reficiebant. Illas alex andriã reuocabãt.
Deerant remi. porticus. gỹnasia publica edificia
detegebant. asseres remor usum obtinebant.

Expanded text:
magna spe et fiducia veteres reficere naves accumagna spe et fiducia veteres reficere naves accuratiusque huic rei studere atque inservire instituerunt. Ac tametsi amplius CX navibus longis in portu navalibusque amiserant, non tamen reparandae classis cogitationem deposuerunt. Videbant enim non auxilia Caesari, non commeatus supportari posse, si classe ipsi valerent; praeterea nautici homines urbis et regionis maritimae cotidianoque usu a pueris exercitati ad naturale ac domesticum bonum refugere cupiebant et quantum parvulis navigiis profecissent sentiebant; itaque omni studio ad parandam classem incubuerunt. § 13 Erant omnibus ostiis Nili custodiae exigendi portorii causa dispositae; naves veteres erant in occultis regiae navalibus, quibus multis annis ad navigandum non erantusi: has reficiebant, illas Alexandream revocabant. Deerant remi: porticus, gymnasia, publica aedificia detegebant, asseres remorum usum obtinebant;
Abbreviated transcription (Latin):
iudicabat. Prelium cõmissum est: magna cõ¬
tentione rhodior. qui cũ in om̃ibo dimi cacõib
&scientia & uirtute prestitissent: tum maxiẽ illo
tempore totu onus sustinere non recusabant. ne qd
suoꝵ culpa detrimentũ acceptu uideret᷑. Iba pre¬
lum secundissirũ est factũ. Capta est una hos¬
tiu quadriremis depressa est altera de miede omib
epibatis nudate magna preterea multitudo ĩ relios
nauibus propugnatoꝵ est interfecta. Quod nisi
nox pliu diremisset tota classe hostiu Cesar poti¬
tus estͤ. hac calamitate ꝑterritis hostibus ad uso
ueneo leuit̾ flante naues onerarias Cesar remul¬
go uictricibus suis nauibus alexandriam dedu¬
cit. Eo detrimento adeo sũt fracti alex andri¬
ni. cũ iã nõ uirtute propugnatoꝵ sed scientia na¬
pugnacione &̃ ad terrã uerebant᷑. Idem postea
ꝗ ganimedes in conscilio confirmauit sese & eas
que essent amisse restitutuꝵ & nũm ad auctuꝵ

Expanded text:
iudicabat. Proelium commissum est magna coniudicabat. Proelium commissum est magna contentione Rhodiorum; qui cum in omnibus dimicationibus et scientia et virtute praestitissent, tum maxime illo tempore totum onus sustinere non recusabant, ne quod suorum culpa detrimentum acceptum videretur. Ita proelium secundissimum est factum. Capta est una hostium quadriremis, depressa est altera, duae omnibus epibatis nudatae; magna praeterea multitudo in reliquis navibus propugnatorum est interfecta. Quod nisi nox proelium diremisset, tota classe hostium Caesar potitus esset. Hac calamitate perterritis hostibus adverso vento leniter flante navis onerarias Caesar remulco victricibus suis navibus Alexandream deducit. § 12 Eo detrimento adeo sunt fracti Alexandrini, cum iam non virtute propugnatorum, sed scientia clapugnationem etiam ad terram verebantur. Idem, postea quam Ganymedes in concilio confirmavit sese et eas quae essent amissae restituturum et numerum adaucturum,
Abbreviated transcription (Latin):
paratas habuerant ad nauigandum i propugna¬
toribus instruxerunt. Cesariq redeunti cu
classe occurrerent. Qui duabus de causis eo die
dimitare nolebat. quod & nullos milites in na¬
ubus habebat: & post horam .x. dici res age¬
batur. Nox autem allatura uidebat᷑ maiore
fiduciã illis: qui loco notitia confidebant. sibi &̃
hortandi suos auxiliu defutuꝵ. quod nulla satis
esset idonea cohortatio: que neq uirtutẽ poss&
notare neq inertia. Quibus de causis naues
quas potuit Cesar ad terrã detrahit: quẽ in lo¬
cũ illos successuros non existimabat. Erati
una nauis rhodia in dextro Cesaris cornu lõge
ab reliquis collata. Hanc conspicati hostes non
tenuerũt se se magnoq impetu .iiiiͦͫ ad eã con¬
strate & complures aperte contenderũt. Cui
coactus est Cesar ferre subsidui ne turpẽ in cõ¬
spectu hostium cõtumelia acciperet. quamꝗͣ
si quid grauius illis accidisset merito casur

Expanded text:
paratas habuerant ad navigandum propugnaparatas habuerant ad navigandum propugnatoribus instruxerunt Caesarique redeunti cum classe occurrerunt. Qui duabus de causis eo die dimicare nolebat, quod et nullos milites in navibus habebat et post horam X. diei res agebatur, nox autem allatura videbatur maiorem fiduciam illis, qui locorum notitia confidebant; sibi etiam hortandi suos auxilium defuturum, quod nulla satis idonea esset hortatio que neque virtutem posset notare neque inertiam. Quibus de causis navis quas potuit Caesar ad terram detrahit, quem in locum illos successuros non existimabat. § 11 Erat una navis Rhodia in dextro Caesaris cornu longe ab reliquis collocata. Hanc conspicati hostes non tenuerunt sese, magnoque impetu IIII ad eam constratae naves et complures apertae contenderunt. Cui coactus est Caesar ferre subsidium, ne turpem in conspectu hostium contumeliam acciperet, quamquam, si quid gravius illis accidisset, merito casurum
Abbreviated transcription (Latin):
sita in naues ⁊ domicio caluino ad lutora affrice
paulo supra alex andriã delata est. Ne naues eu¬
ro. qui multos dies continenter flabat portum
capere prohibebant᷑. Sed loca sunt egregia omĩ
illa regione ad tenendas anchoras. Hii cum diu
retinerent᷑. atq aque inopia p̃merent᷑ nauigio cic¬
actuario cesarem fatiunt certiorem. Cesar ut ꝑse
conscendit: atq omẽm classem se sequi uissit. nullis
nostris militibus impõitis. Quod cum longuis pau¬
lo disceder& municiones nudare nolebat. Cumq
ad cum locum accessissent. qui appellabat᷑ cherno¬
nensus aquandi causa remiges interrã exposuissã
nõ nulli ex eo nuo cũ longius a nauibus predatũ
processissent: ab equitibus hostium sũt excepti . E¬
dehis cogͦuerũt Cesarem ip̃m in dasse uenisse:
nec ullos milites in nauibus habere. Qua re cõ¬
perta magnã sibi facultate fortunã obtulisse bñ
gerende rei crediderunt. Itaq naues omẽs quas

Expanded text:
sita in navis a Domitio Calvino ad litora Africae sita in navis a Domitio Calvino ad litora Africae paulo supra Alexandream delata est. Hae naves Euro, qui multos dies continenter flabat, portum capere prohibebantur; sed loca sunt egregia omni illa regione ad tenendas ancoras. Hi cum diu retinerentur atque aquae inopia premerentur, navigio actuario Caesarem faciunt certiorem. § 10 Caesar, conscendit atque omnem classem se sequi iussit nullis nostris militibus impositis, quod, cum longius paulo discederet, munitiones nudare nolebat. Cumque ad eum locum accessissent, qui appellatur Chersonensus,o aquandique causa remiges in terram exposuissent, non nulli ex eo numero, cum longius a navibus praedatum processissent, ab equitibus hostium sunt excepti. Ex his cognoverunt Caesarem ipsum in classe venisse nec ullos milites in navibus habere. Qua re comperta magnam sibi facultatem fortunam obtulisse bene gerendae rei crediderunt. Itaque navis omnis quas
Abbreviated transcription (Latin):
relictis nec loco nec nuo pares esse posse. Magnã
autem moram & difficultatem ascensum in naues
habere. presertim exscaphis. sũm̃a esse contra in
Alex andrinis uelocitate locoꝵq & edificior noti¬
ros: ita fuga nauibusq nostros prohibituros. Pro¬
inde cius consilii obliuiscerent᷑: atq omĩ ratione e̾e
uin cendum cogitarent. Hac oratione apud suos
habita: atq oĩu mentibus excitatis: dat centuri¬
onibus signũ ut reliquis operibus int̾missis ad fodi¬
endos puteos aĩu conferant: ne ue quã partem
nocturni temporis int̾mitant. Quo suscepto ne¬
gocio atq oũi animis ad laborẽ incitatis: magna
una nocte uis aque dultis in uenta ẽ. Ita opero¬
sis alexandrinoꝵ machinacionibus maxĩsq co¬
natibus non longi temporis labore occursum ẽ.
Eo biduo legio .xxxuii. ex dediticiis pompeianis
militibus cũ frumẽto. armis. telis. tormentis impo¬

Expanded text:
relictis nec loco nec numero pares esse posse. Magnam relictis nec loco nec numero pares esse posse. Magnam autem moram et difficultatem ascensum in navis habere, praesertim ex scaphis; summam esse contra in Alexandrinis velocitatem locorumque et aedificiorum notiros: ita fuga navibusque nostros prohibituros. Proinde eius consili obliviscerentur atque omni ratione esse vincendum cogitarent. § 9 Hac oratione apud suos habita atque omnium mentibus excitatis dat centurionibus negotium ut reliquis operibus intermissis ad fodiendos puteos animum conferant neve quam partem nocturni temporis intermittant. Quo suscepto negotio atque omnium animis ad laborem incitatis magna una nocte vis aquae dulcis inventa est. Ita operosa Alexandrinorum machinationibus maximisque conatibus non longi temporis labore occursum est. Eo biduo legio XXXVII. ex dediticiis Pompeianis militibus cum frumento, armis, telis, tormentis impo
Abbreviated transcription (Latin):
esse simulabat & desciuisse a suis uidebatur. ut
cũ non defendendi essent alexandrini neque
fallaces essent neq temerarii multaq oratio frus¬
tra absumeret. Cu uoͣ uno tempore & nacio
eoꝵ & natura cognoscat᷑. aptissimũ eeͥ hoc
genus ad proditionẽ dubitare nemo potest.
esar suor timorem consolacione & ratione mir¬
nuebat. Nam puteis fossis aquã dulcem reperiri
posse affirmabat. omĩa eĩ littora naturaliter a¬
que dulcis uenas habere. Quod si alia esset lutoris
re ternerent neq hostes classem haberent. prohi¬
bere sese non possent quo minus quotidie nauib
aquas peterent. uel a sinistra ꝑte aparatonio uela
dextra ab insula que diuerse nauigationes nũꝗͣ
uno tempore adiuersis uentis precludent᷑. Fuge¬
esse uero nullu consilium nõ solũ his qui primã dig
quã de uita cogitarent. Magno negocio impetus
hostiu aduersos ex municionibis sustineri : quib

Expanded text:
esse simulabat et descivisse a suis videbatur: at esse simulabat et descivisse a suis videbatur: at mihi si defendendi essent Alexandrini neque fallaces esse neque temerarii, multa oratio frustra absumeretur; cum vero uno tempore et natio eorum et natura cognoscatur, aptissimum esse hoc genus ad proditionem dubitare nemo potest. § 8 Caesar suorum timorem consolatione et ratione minuebat. Nam puteis fossis aquam dulcem reperiri posse adfirmabat: omnia enim litora naturaliter aquae dulcis venas habere. Quod si alia esset litoris re tenerent, neque hostes classem haberent, prohiberi sese non posse quo minus cotidie navibus aquam peterent vel a sinistra parte a Paratonio vel a dextra ab insula, quae diversae navigationes numquam uno tempore adversis ventis praecluderentur. Fugae vero nullum esse consilium non solum eis quiquam de vita cogitarent. Magno negotio impetus hostium adversos ex munitionibus sustinere; quibus
Abbreviated transcription (Latin):
id accidisset. Nec satis sibi ip̃i credebant cũ se infe¬
riores eiusdem gni̾s ac saporis aqua dicerent uti
atq ante consuessent. Uulgoq inter se conferebãt.¬
& degustando quãtu inter se differrent aque cos¬
noscebant. Paruo uõ temporis spatio hec propior
bibi omĩo non poterat. Illa inferior corrupcior
iam salsiorq reꝑiebat. Quo facto dubitacione sub¬
lata tantus in cessit timor: ut ad extremũ casu¬
ꝑiculi omẽs deducti uiderentur: atq alii morari
Cesarem dicerent quin naues conscendere iube¬
ret Alii multo grauius extimescerent casum qđ
neq celari alex andrinis possent in apparanda fu¬
ga cũ tam paruo spacio distarent abipĩs: atq illis
ĩminentibus atq insequentibus ullus in naues re¬
ceptus daret᷑. Erat autem magna multitudo
oppidanoꝵ in parte cesaris: quã domicilius ĩp̃oꝵ
non mouerat quod ea se fidelem palam nr̃is

Expanded text:
id accidisset; nec satis sibi ipsi credebant, cum se infeid accidisset; nec satis sibi ipsi credebant, cum se inferiores eiusdem generis ac saporis aqua dicerent uti atque ante consuessent, vulgoque inter se conferebant et degustando quantum inter se differrent aquae cognoscebant. Parvo vero temporis spatio haec propior bibi omnino non poterat, illa inferior corruptior iam salsiorque reperiebatur. § 7 Quo facto dubitatione sublata tantus incessit timor ut ad extremum periculi omnes deducti viderentur atque alii morari Caesarem dicerent quin navis conscendere iuberet,2 alii multo gravius extimescerent, quod neque celari Alexandrini possent in apparanda fuga, cum tam parvo spatio distarent ab ipsis, neque illis imminentibus atque insequentibus ullus in navis receptus daretur. Erat autem magna multitudo oppidanorum in parte Caesaris, quam domiciliis ipsorum non moverat, quod ea se fidelem palam nostris
Abbreviated transcription (Latin):
tiorum atq eoꝵ familie consuerunt. Nam que
fliũẽ nilo fertur adeo est limosa a turbida ut
multos uariosq morbos efficiat. Sed ea plebs
ac multitudo contenta est necessario quod fons ur¬
be tota nullus est. hoc tñ flumẽ in ea ꝑte erat ur¬
bis. que ab alex andrinis tenebat᷑. Quo facto est
admonitus ganimedes posse nostros aqua inter¬
dudi qui distributi munitionũ tuendart causa
uicatim ex priuatis edificiis spe cubus ac putcis
extracta aqua utebant᷑. Hoc probato consilio
magnũ ac difficile opus aggredit᷑. Interseptis¬
eni specubus atq om̃ĩbus urbis ꝑtibus exclusis que
abipõ tenebantur. aque magnã uim exmari ro.¬
tis. ac machinacionibus exprimẽ contendit. Has
locis suꝑioribus fundere in partẽ cesaris non in¬
termittebant. Quã obcausam salsior paulo precer
consuetudie aqua trahebat᷑ ex proximis edificiis mag¬
nãq hominibus ad miratione prebeat quã obrem

Expanded text:
ciorum atque eorum familiae consuerunt: nam quae ciorum atque eorum familiae consuerunt: nam quae flumine Nilo fertur adeo est limosa ac turbida ut multos variosque morbos efficiat; sed ea plebes ac multitudo contenta est necessario, quod fons urbe tota nullus est. Hoc tamen flumen in ea parte erat urbis quae ab Alexandrinis tenebatur. Quo facto est admonitus Ganymedes posse nostros aqua intercludi; qui distributi munitionum tuendarum causa vicatim ex privatis aedificiis specubus ac puteis extracta aqua utebantur. § 6 Hoc probato consilio magnum ac difficile opus aggreditur. Intersenim specubus atque omnibus urbis partibus exclusis quae ab ipso tenebantur, aquae magnum vim ex mari rotis ac machinationibus exprimere contendit: hanc locis superioribus fundere in partem Caesaris non intermittebat. Quam ob causam salsior paulo praeter consuetudinem aqua trahebatur ex proximis aedificiis magnamque hominibus admirationem praebebat, quam ob rem
Abbreviated transcription (Latin):
profectu: quo minus apud se Cesar cõmoraretur
quẽ si non expulissent. F ituram ex regno pro¬
uintiam idq agendum mature. Namq eum
int̾clusum tempestatibus ꝑꝑ anni tempus reciꝑe
transmarina auxilia non posse. Interim dissen¬
sione orta inter achillam qui ueterano ex̾citui p̃¬
erat & Arsinoen regis ꝑtholomei minorẽ filiam
ut supͣ demonstratu est. cũ uterq utriq insidia¬
retur. & sũma imꝑii ipẽ teͥne̾ uellet p̃ occupat
Arsinoe ꝑ ganimedem heunucũ nutriciũ suum
atq Achillam int̾fecit. hoc occiso sine ullo socio
& custode ip̃a om̃e imꝑiu obtinebat. Ex̾citus
ganimedi traditur Is suscepto officio largitio¬
nem ĩ milites auget reliqua pari diligentia ad¬
ministrat. Alexandria ẽ fere tota fossosa spe¬
cusq hab& ad nilum ꝑtingentes: quibus aqua ĩ
priuatĩ ꝑdomu̾s induciturꝰ. que paulati spatio
temporis liquescit ac subsidit. hac uti domũ edifi¬

Expanded text:
profectum quo minus apud se Caesar commoraretur. profectum quo minus apud se Caesar commoraretur. Quem si non expulissent, futuram ex regno provinciam; idque agendum mature: namque eum interclusum tempestatibus propter anni tempus recipere transmarina auxilia non posse. § 4 Interim dissensione orta inter Achillan, qui veterano exercitui praeerat, et Arsinoen, regis Ptolomaei minorem filiam, ut supra demonstratum est, cum uterque utrique insidiaretur et summam imperi ipse obtinere vellet, praeoccupat Arsinoe per Ganymeden eunuchum, nutricium suum, atque Achillan interficit. Hoc occiso sine ullo socio et custode ipsa omne imperium obtinebat; exercitus Ganymedi traditur. Is suscepto officio largitionem in militem auget; reliqua pari diligentia administrat. § 5 Alexandrea est fere tota suffossa specusque habet a Nilo pertinentis, quibus aqua in privatas domos inducitur, quae paulatim spatio temporis liquescit ac subsidit. Hac uti domini aedifi
Abbreviated transcription (Latin):
pedes altitudinis habebat queq partes urbis infe¬
riores erant. Has altissimis turribus denoꝵ tabulato¬
rum munierant. Preterea alias ambulatorias to¬
tidem tabulatoꝵ confixerant: subiectisq eas ro¬
tis fimibus iumentis obiectis: directis pluteis in
quãcũq erat uisum partem mouebant. Urs fer¬
tilissima & copiosissima oiũ reꝵ apparatus sugge¬
rebat. Ip̃i hoĩes ingeniosi atq acutissimi que a
nobis fieri iuderant ea solertia efficiebant. ut
nostri illoꝵ oꝑa imitari uiderent᷑. & sua sponte
multa reꝑiebant. Unoq tempore & nr̃as
municiones infestabant & suas defendebant.
A tq hec principes in consiliis concionibusq agitabant .p.
.R. paulatim in consuetudine euis regni occupãdi
uenire paucis annis ante᷑ gabinũ cũ ex̾citu fuisse
in egipto. ꝑompeiu se ex fuga eodem recepisse. Ce¬
sarem uenisse cũ copiis. Neq morte pompei ꝗcꝗͣ

Expanded text:
pedes altitudinis habebat — quaeque partes urbis infepedes altitudinis habebat — quaeque partes urbis inferiores erant, has altissimis turribus denorum tabulatorum munierant. Praeterea alias ambulatorias totidem tabulatorum confixerant subiectisque eas rotis funibus iumentisque obiectis derectis plateis in quamcumque erat visum partem movebant. § 3 Urbs fertilissima et copiosissima omnium rerum apparatus suggerebat. Ipsi homines atque acutissimi quae a nobis fieri viderant ea sollertia efficiebant ut nostri illorum opera imitati viderentur, et sua sponte multa reperiebant unoque tempore et nostras munitiones infestabant et suas defendebant. Atque haec principes in consiliis contionibusque agitabant: populum Romanum paulatim in consuetudinem eius regni occupandi venire. Paucis annis ante A. Gabinium cum exercitu fuisse in Aegypto; Pompeium se ex fuga eodem recepisse; Caesarem venisse cum copiis, neque morte Pompei quicquam
Abbreviated transcription (Latin):
quaꝵ alteruis rei copiã exiguã. alterus nullã oĩo
facultate habebat. quod utrq large palus p̃bere
poterat. Neq uõ Alexandrinis in gerendis nego¬
tiis cũctatio ulla aut mora inferebatur. Nam in
omẽs partes ꝑ quas finis egipti regnũq pertin&.
legatos in quisitoresq dilectus habendi causa mise¬
rant. magnũq numerũ in oppidu teloꝵ ac tor¬
mentoꝵ cõuexerant & in numerabilem multitu¬
dinem adduxerant. Nec minus in urbe maxĩe
armoꝵ erant institute officine. seruos preterca
puberes armauerunt: quibus domini locupletio¬
res uictu quottidianũ stipendiũq prebebant. Hac
multicudine dispõita: munitiones semotaꝵ parti¬
um tuebant᷑. ueteranas cohortes uacuas habebãt.
auxiliu ferendu opponi possent. om̃ib uiis atq
angiportis triplicem uallum obduxerant. Erat
aute quadrato extructus saxo: neq minus .xl.

Expanded text:
quarum alterius rei copiam exiguam, alterius nullam omnino quarum alterius rei copiam exiguam, alterius nullam omnino facultatem habebat; quod utrumque large palus praebere poterat. § 2 Neque vero Alexandrinis in gerendis negotiis cunctatio ulla aut mora inferebatur. Nam in omnis partis, per quas fines Aegypti regnumque pertinet, legatos conquisitoresque dilectus habendi causa miserant magnumque numerum in oppidum telorum atque tormentorum convexerant et innumerabilem multitudinem adduxerant. Nec minus in urbe maximae armorum erant institutae officinae. Servos praeterea puberes armaverant; quibus domini locupletiores victum cotidianum stipendiumque praebebant. Hac multitudine disposita munitiones semotarum partium tuebantur; veteranas cohortis vacuas in celeberauxilium ferendum opponi possent. Omnibus viis atque angiportis triplicem vallum obduxerant — erat autem quadrato exstructus saxo neque minus XL
Abbreviated transcription (Latin):
ta undiq conquiri. & fru¬
mentu mitti: auxilia adduci uib&. Interim¬
s municiones quotidie augent᷑: atq omẽs oppi
ac musculis aptantur. Ex edificiis aute ꝑfora¬
mina in prorĩa edificia arietes immittuntꝰ. ꝗͣ¬
tumq aut ruinis deicitur: aut ꝑuim recipit᷑
loci in tantũ municiones ꝓferunt᷑. Nam incẽdio
fere tuta est alexandria quod sine cõtignacione
ac materia sunt edificia structuris ac fornicib
continent᷑. tectaq sunt rudere aut pauim̃tis.
esar maxime studebat ut ꝗͣ angustissimã ꝑtez
oppidi palus ameridie int̾iecta efficiebat hac̃
operibus uineisq agendis ab reliqua parte ur¬
bis excluderet. Illud expectans primũ ut
tũ in duas partes esset urbs diuisa: acies uno consilo
atq imꝑio ad ministraretur. deinde ut laborantib
succurri atq ex altera oppidi parte auxiliũ ferri
posset. In primis uero ut aqua pabuloq habũdars

Expanded text:
ta undique conquiri et fruta undique conquiri et frumentum mitti, auxilia adduci iubet. Interim munitiones cotidie operibus augentur atque omnes oppidtudinibus ac musculis aptantur;1 ex aedificiis autem per foramina in proxima aedificia arietes immittuntur, quantumque aut ruinis deicitur aut per vim recipitur loci, in tantum munitiones proferuntur. Nam incendio fere tuta est Alexandrea, quod sine contignatione ac materia sunt aedificia et structuris ac fornicibus continentur tectaque sunt rudere aut pavimentis. Caesar maxime studebat ut, quam angustissimam partem oppidi palus a meridie interiecta efficiebat, hanc operibus vineisque agendis ab reliqua parte urbis excluderet, illud spectans primum ut, cum in duas partis esset urbis divisa acies, uno consilio atque imperio administraretur, deinde ut laborantibus succurri atque ex altera oppidi parte auxilium ferri posset, in primis vero ut aqua pabuloque abundaret,