comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
philipphi & olimpiadis filius ax ętatis annos gerens. ma¬
chedonib regnare cepit.  Fabio magistro equitũ romanoꝵ
pugna cõserente : .ex. mił samnitũ cecidunt: s Ueturio &
postumio conss apud caudinas farculas Sanites uictoria po

Expanded text:
Philippi et Olympiadis filius, viginti aetatis annos gerens, MaPhilippi et Olympiadis filius, viginti aetatis annos gerens, Macedonibus regnare coepit. Fabio magistro equitum Romanorum pugnam conserente, viginti millia Samnitum ceciderunt. Veturio et Posthumio consulibus, apud Ca
Abbreviated transcription (Latin):
argenti metalla intratia inuastt Philippus angustias t̾mo¬
philaꝵ instructis copiis ingreditur. easq p̾sidiis emunit:
Athenienses focenses atq thesalos ꝑ domuit Bitantiũ apau-¬
scetice gentis captt. Pecoꝵ magna copia abducta Auri
generi machedoniã missa Bello tribalico ita philippus in
femore uulneratꝰ est ut ꝑ corpus eiꝰ equs int̾ficeretur. hic
post modum die nuptiaꝵ cleopatre filię sue cum inter
duos alexandros filiũq generũ: contender&: a pausania
nobili macedoniã. adulescente in angustiis sine custodib
circũuentus occiditur Romani bellũ latinis rebellantib
intulerunt: Manlio torquato &decio mure confulibus: In
quo bello. decius occubuit Manlius filiũ suũ iuuenem
uictorẽ occidit Mimitia uirgo uestalis ob admissũ incestũ
uiua obruta incãpo qui nunc sceleratus uocatur Ccc bxx¬
reꝑte sunt: ¶ Darius arsami filius annis ui Alexander

Expanded text:
argenti metalla in Thracia invasit. Philippus angustias Thermoargenti metalla in Thracia invasit. Philippus angustias Thermopylarum instructis copiis ingreditur, easque praesidiis emunit, Athenienses, Phocenses, atque Thessalos perdomuit. Byzantium a Pau ac foeminarum Scythicae gentis capta. Pecorum magna copia abducta, auri generi Macedoniam missa. Bello Triballico ita Philippus in femore vulneratus est, ut per corpus ejus equus interficeretur. Hic postmodum die nuptiarum Cleopatrae filiae suae, cum inter duos Alexandros, filium generumque, contenderet, a Pausania nobili Macedonum adolescente in angustiis sine custodibus circumventus occiditur. Romani bellum Latinis rebellantibus intulerunt, Manlio Torquato et Decio Mure coss. in quo bello Decius occubuit; Manlius filium suum juvenem victorem occidit. Minutia virgo Vestalis ob admissum incestum, viva obruta in campo qui nunc Sceleratus vocatur. repertae sunt. 4525 Darius, Arsami filius, annis sex; Alexander
Abbreviated transcription (Latin):
ses pͥmo thebanis datus apatre. ꝑtrienniũ apt̃ epaminon-¬
dã imꝑatorẽ & philosophũ eruditus est hicrex factus
cũ athenis bellũ gessit & uicit clarissimã urbẽ nobilissimam
cepit Thessaliã ambitione habendoꝵ equitũ inuasit & exer¬
citui suo admiscuit: Cũ aruba molosoꝵ rege pactus sororẽ
eiꝰ olimpiadẽ uxorẽ ducit Quia ruba dũ imꝑiũ suũ mac̾e¬
donũ afinitate se dilatatuꝵ putat ꝑhoo deceptus amisit pri¬
uatusq in exilio consenuit. Philippus apđ motonã urbem
hiccu oculũ ꝑdidit & ꝓpe totã gretiã cõsilis p̃uentam
uirib domuit: Capadotiã captos ꝑdolũ reges imꝑio mache¬
dome subdidit: Philippus frẽs suos patri exnouerea genitos
int̃ficere agressus olimptũ urbẽ florentissimã sangiune
repletã opib om̃ibq uacuauit & abstractos
inde
fr̃s supplicio. oe neci dedit Auraria loca in thessalia &

Expanded text:
ses primum Thebanis datus a patre, per triennium apud Epaminonses primum Thebanis datus a patre, per triennium apud Epaminondam imperatorem et philosophum, eruditus est. Hic rex sanctus cum Athenis bellum, gessit et vicit; Larissam urbem nobilissimam cepit; Thessaliam ambitione habendorum equitum invasit, et exercitu suo admiscuit. Cum Aruba Molossorum rege pactus, sororem ejus Olympiadem uxorem duxit. Qui Aruba dum imperium suum Macedonum affinitate se dilataturum putat, per hoc deceptus amisit; privatusque in exsilio consenuit. Philippus apud Matonam urbempe totam Graeciam consiliis praeventam, viribus domuit; Cappadociam, capto per dolum rege, imperio Macedoniae subdidit. Philippus fratres suos patri ex noverca genitos interficere aggressus, Olinthum urbem florentissimam, sanguine repleta, opibus hominibusque vacuavit, et abstractos inde fratres supplicio et neci dedit. Auraria loco in Thessalia, et
Abbreviated transcription (Latin):
trucidati sunt: Artaxerses qui & ochus post transactũ
iegipto. maximũ diuturnũq bellũ plurimos uideos
intransimgrationẽ egit. atq mirchania ad caspium
mare habitare p̃cepit Cuiꝰ etiã belli tẽpestate trãs curres
& ssnodã opulentissimã phenicis ꝓũcie urbẽ deleuit &
egiptũ quãuis pͥus uictus tunc tam̃ sub actã cõminutãq
ferro ꝑsaꝵ sub iec̃ imꝑio. Demostenes orator agnoscitur
Aristoteles p̃hilosophus p̃dicatur.: Plato moritur Arses
clar̾ habetur Cuiꝰ fr̃ manasses templũ in monte gariatim
construit: Speusippꝰ moritur Cui succedit senochratus
Inhis dieb alexander magnus atrocissimꝰ turbo totius
rex. epirotarũ alexandri magni auinculus. traiectis initaliã
copiis maximo bello inlucania uictus atq occisus est. Anno
acerbittitũ aceruos cunctasq maloꝵ moles striocit Hic ob¬¬

Expanded text:
trucidati sunt. Artaxerxes, qui et Ochus, post transactum trucidati sunt. Artaxerxes, qui et Ochus, post transactum in Aegypto maximum diuturnumque bellum, plurimos Judaeos in transmigrationem egit, atque in Hyrcania ad Caspium mare habitare praecepit. Cujus etiam belli tempestate transcurrens, et Sillodam opulentissimam Phoenices provinciae urbem delevit, et Aegyptum quamvis prius victus, tunc tamen subactam comminutamque ferro, Persarum subjecit imperio. Demosthenes orator agnoscitur. Aristoteles philosophus praedicatur. Plato moritur. 4512clarus habetur, cujus frater Manasses templum in monte Garizim constituit. Speusippus moritur, cui succedit Xenocrates. In his diebus Alexander magnus, atrocissimus turbo totius rex Epirotarum, Alexandri magni avunculus, trajectis in Italiam copiis maximo bello in Lucania victus atque occisus est. Anno acerbitatum acervos, cunctasque malorum moles struxit. Hic ob
Abbreviated transcription (Latin):
alia bella cõu̾sis tacitu intẽpesta nocte lacedemonã uemi¬
unt p̃ cognito aduentu hostiũ. armati senes euo cõfecti
ad ũsus ocv milia militũ urx c. homines in ipsis seportaꝵ
angustis obiecerunt: Suꝑ ueniente iuuentute lacede¬
monioꝵ aptõ p̃lio epaminondas dux thebanoꝵ incau¬
tius dimicans uulnerat᷑: Cũ deuictoria fuoꝵ cõpissae
scutũq ex osculatus remota manu qua uulnus obduscrat
egressũ sanguinis ac mortis pate fecit introitum.
Itum terribilis galloꝵ inundatio iuxta anienem
fluuiũ ł quartũ aburbe lapidẽ cõsedit Ubi atrocis¬
simã pugnã manlius torquatus singłarit̃ in choauit:
litus quintꝰ dictator cruentissima cõgestione cõfeẽ.
Iterum in bellũ ruentes galliagaio sulpitia dictatore
suꝑatisunt. Iterũ segalli ꝑ maritima loca diffudunt
& amarco ualio coruirno occiso ꝓuocatore gallo gͣuit̃

Expanded text:
alia bella conversis, tacito intempesta nocte Lacedaemonem venialia bella conversis, tacito intempesta nocte Lacedaemonem veniunt; praecognito adventu hostium, armati senes, aevo confecti, adversus quindecim millia militum, vix centum homines in ipsis se portarum angustiis objecere. Superveniente juventute Lacedaemoniorum, aperto praelio Epaminondas dux Thebanorum, incautius dimicans, vulneratur. Cum de victoria suorum comperisset, scutum exosculatus remota manu qua vulnus occluserat, egressum sanguinis, ac mortis patefecit introitum. Iterum terribilis Gallorum inundatio juxta Anienem fluvium, et quartum ab urbe lapidem consedit. Ubi atrocissimam pugnam Manlius Torquatus singulariter inchoavit. Titus Quintus dictator cruentissima congressione confecit. Iterum in bellum ruentes Galli a Caio Sulpitio dictatore superati sunt. Iterum se Galli per maritima loca diffuderunt, et a Marco Valerio Corvino occiso provocatore Gallo graviter
Abbreviated transcription (Latin):
classem lacedemonioꝵ inuadte hostiles agros turres
castella ceteraq p̾sidia expugnat & ueluti effusa tem¬
pestas quacũq incubuit cuncta ꝓsternitThebani
auxilio atheniensiũ multa animati fidutia ꝓpt̾ uirtu¬
tẽ atq industriã epaminon. ducis sui terrestre p̾liũ
cõmittunt :  Lisander. lacedemoniensis. dux dar̃
occiditur: ¶ Pausanias dux alt̃ insimulatꝰ ꝓditionis
mexiliũ ducitur Agesilaus rex lacedemonioꝵ theba¬
nos fuccessu duplicis uictorie letiores ad greditur ⁊
suꝑat. Ipse tamen agen laus grauit̃ uulneratur Chonon
atheniensis dux ꝑfici exercitus. athenas re edificat.
Lacedemones furtĩ castellũ archadũ. repentina irrup¬
tione ꝑfringunt: Archades iuncto sibi thebanorum
auxilio. amissa furto bello repetunt Archadamus dux
lacedemomoꝵ ibi uulneratur Thebani dato parcendi
signo finem dedere certamini Tebani lacedemoniis ad

Expanded text:
classem Lacedaemoniorum invadit, hostiles agros, turres, classem Lacedaemoniorum invadit, hostiles agros, turres, castella, caeteraque praesidia expugnat: et veluti effusa tempestas, quacunque incubuit, cuncta prosternit. Thebani auxilio Atheniensium multa animati fiducia propter virtutem atque industriam Epaminondae ducis sui, terrestre praelium committunt. Lysander, Lacedaemoniensis dux clarus occiditur. Pausanias dux alter insimulatus proditionis, in exsilium ducitur. Agesilaus, rex Lacedaemoniorum, Thebanos successu duplicis victoriae laetiores aggreditur, et superat. Ipse tamen Agesilaus graviter vulneratur. Conon Atheniensis dux Persici exercitus, Athenas reaedificat. Lacedaemones furtim castellum Arcadum repentina irruptione perfringunt. Arcades juncto sibi Thebanorum auxilio, amissa furto bello repetunt. Archedamus dux Lacedaemoniorum, ibi vulneratur. Thebani dato parcendi signo, finem dedere certamini. Thebani, Lacedaemoniis ad
Abbreviated transcription (Latin):
pacis bello inpetendũ: Bellũ ciuile & plus quã cuule apdꝰ
ꝑsos gestũ cũ artaxerses & ciri fili dari deregno ambige-¬
rent In quo cõflictu cũ se diũso cõcurrentes sibi ambo
frẽs mutuo. casu subiectauissent. pͥor artauerses est uul-¬
neratꝰ a frẽ. equi uelocitate morti exẽptꝰ euasit: Cirus aut̃
max acohorte regia opp̃ssus. finẽ certaminis dedit. Sic
artarocexses potestatẽ regni parricidio firmauit s¬
Lacedemones toto orientali bellũ mouentes hircilidẽ
ducẽ inhanc miliciã legunt Qui cũ sibi adũsus duos
potentissimos ꝑsaꝵ regis p̃fectos farnabutũ & assi¬
farnẽ pugnandũ inder& ꝓuiso ad tẽpus cõfilio ut põđ
gemine cõgressionis eluder&: unũ denuntiato bello
appetit alteꝵ pacta pace suꝑant: Farnabutus tissi.¬
farnẽ apd artaxersẽ ut ꝓditorẽ defert incuiꝰ loco
chonon athenensis exul nauali p̾lio cõstituitur Qui

Expanded text:
pacis bello impetendum. Bellum civile et plusquam civile apud pacis bello impetendum. Bellum civile et plusquam civile apud Persas gestum, cum Artaxerxes et Cyrus, filii Darii, de regno ambigerent; in quo conflictu, cum e diverso concurrentes sibi ambo fratres, mutuo casu subjecti fuissent, prior Artaxerxes vulneratus a fratre, equi velocitate morti exemptus evasit; Cyrus autem mox a cohorte regia oppressus, finem certamini dedit. Sic Artaxerxes potestatem regni fratricidio firmavit. Lacedaemones toti orienti bellum moventes, Hircilidem ducem in hanc militiam legunt. Qui cum sibi adversus duos potentissimos Persarum regis praefectos, Farnabuzum et Tisipharnem, pugnandum videret, proviso ad tempus consilio, ut pondus geminae congressionis eluderet, unum denuntiato bello appetit, alterum pacta pace suspendit. Farnabuzus Tisipharnem apud Artaxerxem ut proditorem defert: in cujus locum Conon Atheniensis exsul navali praelio constituitur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
exte. & equitũ peditũq amplius adex milib cũ metello pug
paucis lilibeũ ꝓfugit.  Regulus qui ꝑ quinquenniũ captiuus
detinebat᷑ ad pacẽ petendã romã missus noninpetrata pace re¬
u̾sus refectis palpebris inmachina inligatꝰ iugulando a carg̃i¬
mensib necatus Atilius regulus & malliꝰ conss̃. uicti ad anni¬
bale hamilcaris filio ꝑdita exercitus parte uix egre euaserũt:
referuntur:  Luctatius conss̃ cũ annone nauib decertans
ominũ capta cesa. iiii milia fuere: Anno nauẽ auertens fugit:
Luctatius aderitinã ciuitatẽ ii. milia cartagniensiũ cõserta
pugna int̾fecit: Carthaginienses ea cõditione paciscuntur. ut
sicilia sarcdimaq decederent: puri argenti.iii. milia talenta¬
equis pensionib ꝑ annos oooc penderent: Post annos ii. & axoo
ochus annis xa ui: Quidiscedere ab armis & quiescere in
pacẽ uniũsã gretĩ ꝑlegatos p̃cepit denuntians contradictorẽ

Expanded text:
et equitum peditumque amplius triginta millibus cum Metello pugnpaucis Lilybaeum profugit. Regulus, qui per quinquennium captivus detinebatur, ad pacem petendam Romam missus, non impetrata pace reversus, resectis palbebris, in machina religatus, vigilando a Carthaginensibus necatur. Attilus Regulus et Manlius coss. victi ab Annibalea capta referuntur. Luctatius consul cum Hannone navibus decertanshominum capta, caesa quatuor millia fuere. Hanno navem antevertens aufugit, Luctatius ad Erycinam civitatem duo millia Carthaginensium conserta pugna interfecit. Carthaginenses ea conditione paciscuntur, ut Sicilia Sardiniaque decederent, et puri argenti tria millia talentorum aequis pensionibus per annos viginti penderent. Post annos tres et viginti Ochus annis sex et viginti qui discedere ab armis, et quiescere in pace universam Graeciam per legatos praecepit, denuntians contradictorem
Abbreviated transcription (Latin):
uxorẽ dirx̃ Ipse actiũ ubi classẽ cõstituerat
ꝓfectꝰ cũ ꝓpe t̾ciã partẽ remigũ fame as
sũptã offendiss&e nichil motus rẽ inquit mͦ
saluisint nã remiges nõ deerunt quo ad
rostris trire mes uelocitate liburnicis pares¬
& uiii legiones classi suꝑ posite absq cohor¬
tib quinq p̾toriis Classis antonii elax
magnitudine p̃cellens Nam decẽ pedum
altitudine amari ab erant b ellũ ab ora
gͣuissime utrĩq cedes acte Reliquũ diei
cũ subsequente nocte inictoriã cesaris de

Expanded text:
uit. ipse Actium ubi classem constituerat uit. ipse Actium ubi classem constituerat profectus, cum prope tertiam partem remigum sumptam offendisset, nihil motus: Remi, inquit, modo salvi sunt: nam remiges non deerunt quoad rostris. Triremes velocitate Liburnicis pares, octo legiones classi superpositae, absque cohortibus quinque praetoriis. Classis Antonii, centmagnitudine praecellens; nam decem pedum altitudine a mari aberant. Bellum ab hora vissime utrinque caedes actae. Reliquum diei cum subsequente nocte in victoriam Caesaris dec
Abbreviated transcription (Latin):
sobolẽ regio illoꝵ generi cõmisceret ꝓ iecta do-¬
si de femina ierosolimitantẽ quã pͥuatus acceꝑat
uxorẽ & nato exea filio antipatri. sotiauit sibi
mariannẽ filiã alexandri neptã aristoboli
fris hyrcan qui ante eũ rexerat uideoꝵ gẽtẽ
hec quinq filios ei genuit. quoꝵ duos alexan¬
drũ & aristobolũ ipse puniuit insamaria
Nec mora post etiã matrẽ illoꝵ qua nilcariꝰ
nouerat similis scelere ꝑemit E quib aristoboł
herodẽ exberonite susceꝑat filiũ. quẽ in actib
banen armenię regẽ ꝓditione & dolo cepit:
Quẽ argentea cathena uinctũ ad cõfessionẽ
thesauroꝵ regionũ coegit Eopugnatoq
oppido in quo cõditos eẽ ꝓdidat magnãuĩ
auri argentiq abstulit Quę latꝰ pecunia
denuntiauit bellũ cesari atq octauie sorori
cesaris uxori sue repudiũ indix̃. & cleopatm
sibi & alexandria occurrere imꝑauit atq¬

Expanded text:
sobolem regio illorum generi commisceret, projecta Dossobolem regio illorum generi commisceret, projecta Dosside femina Hierosolymitana, quam privatus acceperat uxorem, et nato ex ea filio Antipatro sociavit sibi Mariannem filiam Alexandri, neptem Aristobuli fratris Hircani, qui ante eum rexerat Judaeorum gentem. Haec quinque filios ei genuit, quorum duos, Alexandrum et Aristobulum, ipse peremit in Samaria. Nec mora, post etiam illorum matrem, qua nil charius noverat, simili scelere peremit. E quibus Aristobulus Herodem ex Berenice susbanen Armeniae- regem proditione et dolo cepit: quem argentea catena uiactum ad confessionem thesaurorum regiorum. coegit, expugnatoque oppido, in quo conditos esse prodiderat, magnam uim auri argentique abstulit. qua elatus pecunia denuntiari bellum Caesari atque Octauiae, sorori Caesaris , uxori suae, repudium indici iussit et Cleopatram sibi ex Alexandria occurrere impera
Abbreviated transcription (Latin):
indamelo scripteAnno ab urbe cõdita septin¬
gentesimo decimo int̾fecto iulio cesare octaui¬
anus qui testam̃to iuilio cesaris auunculis & cre¬
ditatẽ & nom̃ assũpserat utromã adulescens
admodũ uenit indolẽ suũ bellis cuubib uicit
Mutinense philippense: ꝑusimũ sicculũ accia¬
cũ. equib duo hoc est pͥmũ ac nouissimũ ad¬
uersus marcũ antoniũ:¶ Scđm adũsus bru¬
tũ & cassiũ. Terciũ adũsus luciũ antoniũ
Quartũ ad ũsus sexsũ pompeiũ gnei põpei
filiũ cõfecit Cesar ad fidẽ recõciliate grẽ
qua antoniũ receꝑat filiã eiꝰ matrimonio sor¬
titus est herodes cessante regno ac sac̃ dotio
iudeoꝵ nichil ad eã gentẽ ꝑtinens ut pote
antipatri ascalonite & matris cipridis arabice
aiudeoꝵ semine argueret᷑ extraneus cõbussit
libros om̃s quib nobilitas gentis uideȩ intẽplo
seruabatur ascripta ut deficientib ꝓbam̃tis &
ipse adhanc ꝑtinere putaret᷑ Insuꝑ &iã ut suã

Expanded text:
in Daniele scriptae. Anno ab Urbe condita septingentesimo decimo, interfecto Julio Caesare, Octavianus, qui testamento Julii Caesaris avunculi et haereditatem et nomen assumpserat, ut Romam adolescens admodum venit indolem suam bellis civilibus viciMutinense, Philippense, Perusium, Siculum, Actiacum. E quibus duo, hoc est primum ac novissimum, adversus Marcum Antonium; secundum, adversus Brutum et Cassium; tertium, adversus Lucium Antonium; quartum, adversus Sextum Pompeium, Cneii Pompeii filium, quem confecit. Caesar ad fidem conciliatae gratiae qua Antonium receperat, filiam ejus matrimomo sortitus est. Herodes, cessante regno ac sacerdotio Judaeorum, nihil ad eam gentem pertinens, utpote Antipatri Ascalonitae et matris Cypridis Arabicae a Judaeorum semine argueretur extraneus, combussit libros omnes quibus nobilitas gentis Judaeae in templo servabatur ascripta, ut deficientibus probamentis, et ipse ad hanc pertinere putaretur: insuper etiam ut suam
Abbreviated transcription (Latin):
& quiuere dignꝰ romanis blasphemantib & uideis
ꝑ secutorib pimitor adhibitus udetur hic exclamas¬
se fert᷑ utinã popłs romanoꝵ unã cerucẽ hab&
hidei apđ alexandriã seditione excitata ꝓfligati

Expanded text:
et qui vere dignus Romanis blasphemantibus, et Judaeis et qui vere dignus Romanis blasphemantibus, et Judaeis persecutoribus punitor adhibitus videretur. Hic exclamasse fertur: Utinam populus Romanus unam cervicem haberet! Judaei apud Alexandriam seditione excitata profligati
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt ut desuscipiendo cultu pͥus ipse decerner&: cõsecra¬
tionẽ xp̃i recusauit edictoq cõstituit ext̾minandos cẽ
urbe xp̃ianos p̃cipue cũ & seganus p̾fectus tib̾ii suscipi¬
endȩ religionis obstmnatissime cõtrͣ dicer& Tibiis tam̃
edicto accusatorib xpianoꝵ mortẽ cõminatus est
Itaq paulatĩ inmutata est illa tibii cesaris laudatissima
modestia inpenã cõtra dictoris senatus Nã plurimos
senatoꝵ ꝓscripsit & ad mortẽ coeit xx sibi patricios
uiros cõsilii causa legerat hoꝵ uix duos incolumes
reliquid Cetõs diũsis causis necauit Seganũ p̃fectũ
suũ res nouas molientẽ int̾fecit Filios suos drusum
& germanicũ quoꝵ drusus naturalis germanicꝰ adoptiuuiꝰ
erit. manifestis uenem signis ꝑdidit Filios germanici
filii sui intfecit: Agrippa cognom̃to herodes tetrarche¬
absciuit adamicitiã & maxime germanici filiũ gaiuĩ

Expanded text:
secundum morem delatum esset, ut de suscipiendo cultu prius ipse decerneret consecrasecundum morem delatum esset, ut de suscipiendo cultu prius ipse decerneret consecrationem Christi recusauit edictoque constituit, exterminandos esse Vrbe Christianos; praecipue cum et Seianus praefectus Tiberii suscipiendae reledicto accusatoribus Christianorum mortem comminatus est. Itaque paulatim immutata est illa Tiberii Caesaris laudatissima modestia, in poenam contradictoris senatus. Nam plurimos senatorum proscripsit, et ad mortem coegit. Viginti sibi patricios viros consilii causa selegerat; horum vix duos incolumes reliquit, caeteros diversis causis necavit; Sejanum praefectum suum res novas molientem interfecit; filios suos Drusum et Germanicum, quorum Drusus naturalis, Germanicus adoptivus erat, manifestis veneni signis perdidit, filios Germanici filii sui inteadscivit ad amicitiam, et maxime Germanici filium Caium. 40
Abbreviated transcription (Latin):
filuiꝰ gallicule pater degermanis adquos ab augto
sene missus fuerat triumphaũ: Ipse autẽ thib̾uis
plurima imꝑii parte cũmagna & grui modestia
rei publice p̾fuit: adõ ut quibdã p̃sidib augenda ꝓ¬
regnũ celoꝵ adnuntiat pactis amundi pͥncipio scđm
hebreos annis ut &iã eusebiuꝰ incronicis sius signat
tatio unde ax minus ponendos eẽ estimat Iuxta
uͦ cronica eandẽ quã ipse eusebiuꝰ deutrqͣ editione
iudee regiones apłi iacobũ frẽm dñi ierosolimis
uno lapidato auideis stepħo eccłia ꝑregiones nidee
& samarie disꝑgit᷑: Pilatꝰ p̾ses palestine ꝓuintie.
& resurreccione xp̃is Cõsequentibq uirtutib quȩ
uł ꝑ ipsũ palã facte fuerãt uł ꝑdiscipłis ipsius inno¬
mine eiꝰ fiebant & de eo qđ certatĩ crescente plurimoꝵ
fide ds̃ credet᷑¬
fide ds̃ credet thibius cũ suffragiae magni
fauoris reculit

Expanded text:
filius, Caligulae pater de Germanis, ad quos ab Augusto filius, Caligulae pater de Germanis, ad quos ab Augusto sene missus fuerat, triumphavit; ipse autem Tiberius plurima imperii parte, cum magna et gravi modestia reipublicae praefuit: adeo ut quibusdam praesidibus augenda pregnum coelorum annuntiat, peractis a mundi principio secundum Hebraeos, annis, ut etiam Eusebius in Chronicis suis signat, tatio undeviginti minus ponendos esse existimat. Juxta vero Chronica eadem quae ipse Eusebius de utraque editione, Judaeae regiones apostoli, Jacobum fratrem Domini Hierosolymis uno lapidato à Judaeis Stephano, Ecclesia per regiones Judaeae et Samariae dispergitur. Praelatus praeses Palaestinae provinciae et resurrectione Christi consequentibusque uirtutibus, quae uel per ipsum palam factae fuerant uel per discipulos ipsius in nomine eius fiebant, et de eo, quod certatim crescente plurimorum fide deus crederetur. Tiberius cum suffragio magni fauoris rettulit
Abbreviated transcription (Latin):
suo cõsecrauit aduentu Anno imꝑii augti
quadrͣgesimo octauo: herodes patrͣtor sce
tus ab augto filius eiꝰ archelaus regnaũ annis uini
idestusq adipsius augti finem Tunc enĩ nõ feren¬
& adminuendã iudaici regni potentiã insolentiam¬
quedomandũ quatuor fres eiꝰ ꝓ eo sunt trarche cre¬
ati. Herodes antipater lissas & philippus. quoꝵ phi¬
lippꝰ & herodes qui antiphas nuncupabat᷑. &e iã inuẽte
archelao tetrarche fuerãt ordinati¶ Natus gͥ xp̃s
no censin statĩ ascriptus est: Illa pͥma clarissimaq
ꝓfestione quẽ cesarẽ om̃iũ pͥncipẽ romanosq ren
dnos singillatĩ cunctoꝵ hominũ adita ascripti¬
nepotẽ suũ adordiandas egipti sirieq ꝓuntias mi¬
sit. qui p̃teriens abegipto fines palestine apđ iero¬
solimã intemplo dĩ tunc scõ & celebri adorare cõtẽp¬
sit : sic̃ suetonius tranquillus refert. Qđ aug̾tus
bella gessit Sane iiiͦi imꝑii eiꝰ anno germanicꝰ drusi

Expanded text:
suo consecravit adventu. Anno imperii Augusti quadragesimo octavo, Herodes patrator sceltus ab Augusto filius ejus Archelaus, regnavit annos novem, id est usque ad ipsius Augusti finem; tunc enim non feren ad minuendam Judaici regni potentiam insolentiamque domandam, quatuor fratres ejus pro eo sunt tetrarchae creati, Herodes, Antipater, Lysias et Philippus; quorum Philippus et Herodes, qui Antipas prius nuncupabatur, etiam vivente Archelao, tetrarchae fuerant ordinati. Natus igitur Chno censui statim ascriptus est, illa prima clarissimaque professione qua Caesar se omnium principem, Romanosque rerum dominos singillatim cunctorum hominum edita ascriptigustus ad ordinandas Aegypti Syriaeque prouincias misit. qui praeteriens ab Aegypto fines Palaestinae, apud Hierosolymam in templo Dei tunc sancto et celebri adorare contempsit, sicut Suetonius Tranquillus refert. quod Augustbella gessit. Sane quarto imperii ejus anno, Germani Drusi
Abbreviated transcription (Latin):
mauit P ost annos ii. & m̃ses ui quã regnare
ceꝑat Nã uii᷑ annis post mortẽ magni gnei
põpei bellũ cuule toto orbe indesinent᷑ tonut
regnante apđ alexandrinos cleopatͣ uuͦ eiꝰ
anno finitũ. Cesar uilius pͥmꝰ romanoꝵ singła.¬
rẽ obtinuit pͥncipatũ: A quo & iã cesares apel¬
lati sunt:¶ Cassius int̾im iudea capta tẽplum
spoliat Abhinc imꝑatoꝵ nom̃ SEXIa ETAS.
Octauianꝰ cesar augtus romanoꝵ scđs regnaũ

Expanded text:
mavit post annos tres et menses sex quam regnare mavit post annos tres et menses sex quam regnare coeperant. Nam quatuor annis post mortem magni Cn. Pompeii bellum civile toto orbe indesinenter tonuit. Regnante apud Alexandrinos Cleopatra, quarto ejus anno finito, Caesar Julius primus Romanorum singularem obtinuit principatum, A quo etiam Caesares appellati sunt. Cassius interim, Judaea capta, templum spoliat. Abhinc imperatorum nomen. Octavianus Caesar Augustus Romanorum secundus, regnavit
Abbreviated transcription (Latin):
cẽ inponto uicit R ome dictator & consul creatus
mnafricã trãsut Apd̃ tapsũ cũ iuba & scipione
pugnauit & uicit Catõ sese apđ uticã occidit.
huba ꝑcussori uigulũ p̾tio dato pͥbuit Petreus
eodẽ se gladio ꝑfodit Scipio innaui quo adhispa¬
nias fugere cõtendens uento coactus inufricã
redieratꝰ sem& ipsũ iuigilauit In eadẽ naui & iã
titus torquatꝰ occisus est: Cesar pompei magni
ne potes filiãq põpeiã iussit occidit ultimũ
bellũ apd̾ mundã flum̃ gestũ est adũsũ pom¬
peios duos & labienũ atq actiũ uaꝵ Cesar
romã rediens ubi dũ rei publice statũ cõtra
exempltĩ maio dem̃ter instaurat auctorib
bruto & cassio &iã plurimo senatu incuriã
cõuratione fuisse ampliuꝰ bx conscios feꝵ.
Corpꝰ eiꝰ raptũ popłs dolore instimulatꝰ in
foro fracm̃tis tribunaliũ ac subsellioꝵ cre¬

Expanded text:
cem in Ponto vicit. Romae dictator et consul creatus, cem in Ponto vicit. Romae dictator et consul creatus, in Africam transiit. Apud Tapsum cum Juba et Scipione pugnavit et vicit. Cato sese apud Uticam occidit. Juba percussori jugulum pretio dato praebuit. Petreius eodem se gladio perfodit. Scipio in navim qua ad Hispanias fugeret, conscendens, vento coactus in Africam redierat, semetipsum jugulavit. In eadem navi etiam Titus Torquatus occisus est. Caesar Pompeii magni nepotes et filiam ejus Pompeiam jussit occidi. Ultimum bellum apud Mundam flumen gestum est adversus Pompeios duos et Labienum atque Actium Varum. Caesar Romam rediens, ubi dum Reipublicae statum contra exempla malorum clementer instaurat, auctoribus Bruto et Cassio, etiam plurimo senatu, in curiaconjuratione fuisse amplius quadraginta conscios ferunt. Corpus ejus raptum populus, dolore instimulatus, in foro fragmentis tribunalium ac subselliorum cre
Abbreviated transcription (Latin):
pompeiana direpta¶Cesar cõpositis apđ the¬
saliã reb alexandriã uenit. ꝑlatoq ad se ac
reguiꝰ inbutus semel põpei sanguine cesaris
quoq necẽ meditabatur Nã uissus exercitũ di¬
mittere cui perat ax miliũ armatoꝵr nõ modo
sp̃uit imꝑiũ uerũ & atiẽ direx̃. Impso p̾lio
regia classis forte subducta iubet᷑ incendit. &
libroꝵ ꝓximis forte edib cõdita exussit Itũ
cõmisso p̃lio cũ achilla cesar uimsistentium
hostiũ p̾ssus scaphã ascendit Qua mox pođe
sub quenti ingͣuata ac mersa ꝑce passus ad nauẽ
una manu eleuata qua cartas cenebat nando
ꝑuenit Moc nauali p̃lio ipse classẽ regiã aut
dep̃ssit aut cȩpit: Alexandrinis petentib regem
lit Sed cõtinuo ipse cũ toto exercitu suo deletus
ulescens scapha exceptis ut fuger& multis
egipti cleopatre ptolomei sorori dedit qđ tenu¬
it annis xx duob¶ Cesar siriã ꝑuagatus farna¬

Expanded text:
Pompeiana direpta. Caesar, compositis apud ThePompeiana direpta. Caesar, compositis apud Thessalianos rebus, Alexandriam venit, perlatoque ad se et regius inbutus semel Pompei sanguine Caesaris quoque necem meditabatur. Nam iussus exercitum dimittere cui praeerat •XX• milium armatorum, non modo spreuit imperium, uerum et aciem direxit. In ipso proelio regia classis forte subducta iubetur incendi. Quo roximis forte aedibus condita, exussit. Iterum commisso praelio cum Achilla, Caesar vi insistentium hostium pressus, scapham ascendit. Qua mox pondere subsequentium gravata ac mersa, per ducentos passus ad navem una manu elevata, qua chartas tenebat, nando pervenit. Mox navali praelio ipse classem regiam aut depressit aut cepit. Alexandrinis petentibus regemlit, sed continuo ipse cum toto exercitu suo deletus olescens scapha exceptus ut fugeret, multis sar regnum Aegypti Cleopatrae Ptolomaei sorori dedit, quod tenuit annis viginti duobus. Caesar, Syriam pervagatus, Pharna
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ gerendi belli sedẽ delegerunt Cesar romã uenit
negatãq sibi exerario pecuniã fractis forib inuasit
ꝓpe lxxximł ¶ Mox cũ legionib alpes trãsuectus
massiliã uenit. Hanc obsidione domittĩ lib̾tatẽ cõces¬
sa ceteris reb abrasit ¶ Apd̃ dirathũ multi orientis¬
uiͦui milib reges ad pompeiũ cũ auxilus cõuenerant:
Pugna cõmissa milites cesaris fugerunt oefis uiͣ
milib exeiꝰ exercitu. Inde cesar citato agmine pe
pirũ intbessaliã ꝑrex: ¶ łõpeiꝰ cũ magnis copus
subsecutus est Fuerut̃ autẽ pompei lraxo choartes
dubia sorte cederent᷑ tandẽ uniũsus pompei
fugit exercitus Castraq disꝑse sunt Pompeiꝰ
fugiens honerariã nauẽ nactus inasiã tͣnsiit Inde
ꝑciprũ inegiptũ uenit ibiq moxlitꝰ attigit us¬
su ꝑtolomei adulescẽtis ingͣtiã cesaris uictoris
occisus est Pompei uxor filuiq fugeꝵ dassisq

Expanded text:
chium gerendi belli sedem delegerunt. Caesar Romam venit, chium gerendi belli sedem delegerunt. Caesar Romam venit, negatamque sibi ex aerario pecuniam fratris foribus invasit, lia. Mox cum legionibus Alpes transvectus, Massiliam venit. Hanc obsidione domitam libertate concessa, caeteris rebus abrasit. Apud Dyrrachium multi Orientis reges ad Pompeium cum auxiliis convenerant. Pugna commissa, milites Caesaris fugerunt, caesis quatuor millibus ex ejus exercitu. Inde Caesar citato agmine per Epirum in Thessaliam perrexit. Pompeius eum magnis copiis subsecutus est. Fuerunt autem Pompeio octoginta cohortes dubia sorte caederentur, tandem universus Pompeii fugit exercitus, castraque dispersa sunt. Pompeius amnis onerariam nauem nanctus in Asiam transiit. inde per Cyprom in Aegyptum uenit ibique mox ut litus attigit, iussu Ptolemaei adulescentis in gratiam Caesaris uoccisus est. Pompeii uxor filiique fugerunt, classisque
Abbreviated transcription (Latin):
Labienus quilegionib p̃erat: om̃s treueroꝵ
copias int̾fecit: & cõtinuo ipsã cuutatẽ capit
Cesar eburones post quã in arduennã siluã refu¬
gisse cõꝑit que silua totius gallie maxima est
atq aripis ren finibq treueroꝵ adneruios usq
placitũ suũ recõditus in arduenna silua p̾das querant
diripiantq Quo facto gallis utrimq mouentib maxi¬
mas romanoꝵ in iurias sine cuiꝰquã romani discri¬
mine uindicant Cesar multis p̾liis gallias ꝑ domuit:
Romanũ imꝑiũ cũ lucullus asiã pompeiꝰ hispaniam
cesar galliã ꝑdomuit. usq ad extremos ꝓpe modũ
t̾re tminos ꝓpagatũ est¶ Cesari uictori exgalliis
reũtenti decretũ a senatũ est ut inurbẽ nõnisi dimis¬
so exercitu uenir& Sed cesar rauennã se cõtulit:s
Pompeiꝰ atq om̃s senatores crescentib cesaris uirib
trepidi tãquã italiã pulsi ingretiã trãsuecti dura¬

Expanded text:
Labienus, qui legionibus praeerat, omnes Treverorum Labienus, qui legionibus praeerat, omnes Treverorum copias interfecit, et continuo ipsam civitatem capit. Caesar Eburones postquam in Arduennam silvam refugisse comperit, quae silva totius Galliae maxima est, atque a ripis Rheni finibusque Treverorum ad Nervios usque placitum suum reconditas in Arduenna silva praedas quaerant diripiantque. Quo facto Gallis utrinque morientibus, maximas Romanorum injurias, sine cujusdam Romani discrimine, vindicavit. Caesar multis praeliis Gallias perdomuit. Romanum imperium, cum Lucullus Asiam, Pompeius Hispaniam, Caesar Galliam perdomuit, usque ad extremos propemodum terrae terminos propagatum est. Caesari victori ex Galliis revertenti, decretum a senatu est ut in Urbem non nisi dimisso exercitu veniret; sed Caesar Ravennam se contulit. Pompeius atque omnes senatores, crescentibus Caesaris viribus trepidi, tanquam Italia pulsi, in Graeciam transvecti, Dyrra
Abbreviated transcription (Latin):
ce xl mił Inde cesar ingermaniã facto ponte
trãs greditur.¶Sigabos & ubios obsidione libat:
Sueuos maximã &e ferocissimã gentẽ quõeũ eẽ
cͣ pagos &epopłos multi ꝓdide totãq germ amiã
aduentu suo t̾r&e Mox ingalliã reciso penꝰ te
cõcedit Inde ad maurmos uenit unde inbrittan¬
niã ꝓrcimus & breuissimuꝰ tͣnsitꝰ est. Nauib cireit̃
tãniã tͣns ueitur Ubi acerba pugna fatigat᷑: Inde
aduersa tẽpestate correptus plurimã classis
brittãna pͥmo uere trãsuectꝰ est. Triuantum
pugna cȩpit Indeditionẽ brittannos accipiens
ingalliã reuertitur Treueri eburonati & atue¬
teci &eneriuii multitudo inarma cõspirauerunt:
Que ex hoc colligi plurima fuisse potest Quia
cũ instrum̃ta ruralia nõhabent gladiis cõcidẽdo
t̃rã & sagulis exportando uix trib horis uallum
ꝑfecerunt p̃terea exox turres mire altitudinis
extruxerunt hos cesar uastissima cede cõfecit

Expanded text:
 Tunc Caesar in Germaniam facto ponte Rhenum transgreditur Sicambros, et Ubios obsidione liberat: Suevos maximam, et ferocissimam gentem, quorum esse centum pagos, et populos multi prodidere, totamque Gadventu suo terret. Mox in Galliam reciso ponte concedit. Inde ad Morinos venit, unde in Britanniam proximus et brevissimus transitus est. Navibus circiter , in Britanniam transvehitur, ubi acerba pugna fatigatur. Inde adversa tempestate correptus, plurimam classis Britanniam primo vere transvectus est. Tridentum,pugna cepit. In deditionem Britannos accipiens, in Galliam revertitur. Treveri, Eburonati, Aduatici et Nervii multitudo in arma conspiraverunt, quae ex hoc colligi plurima fuisse potest, quia et instrumenta ruralia non haberent, gladiis concidendo terram et sagulis exportando uix tribus horis uallum centum viginti turres mirae altitudinis exstruxerunt. Hos Caesar vastissima caede confecit.
Abbreviated transcription (Latin):
quideuidentiꝰ quã suppͥncipatũ cesaris roma
ex eo unctos demeritoria tabna hoc est de hos¬
pita largaq eccłla affluent̾ atq incessabilit̃
ꝓ cessuros restituendosq ꝑ cesarẽ om̃s seruos
.qui itm̃ cognoscerent dñm suũ ceterosq qui
sine dñõ inuenirent᷑ morti supplitioq deden¬
dos remittendaq sub cesare debita peccatoꝵ
in ea urbe inqua spõtaneũ fluisse doleum.
Tercio autẽ cũ urbẽ trummphans quinto cõsul
augꝰti nom̃ assũpsit quid fidelius acueriꝰ
credi potest quã occulto gestoꝵ ordine ad¬
obsequiũ p̃parationis eiꝰ p̃destinatũ fuisse qui
codẽ die quo illo manifestandꝰ mundo pꝰ paulu

Expanded text:
quid evidentius quam sub principatu Caesaris Romanquid evidentius quam sub principatu Caesaris Romanex eo unctos, de meritoria taberna, hoc est de hospita largaque Ecclesia, affluenter atque incessabiliter processuros, restituendosque per Caesarem omnes servos, qui tamen cognoscerent dominum suum, caeterosque qui sine domino invenirentur, morti supplicioque dedendos, remittendaque sub Caesare debita peccatorum in ea urbe in qua spontaneum fluxisset oleum? Tertio autem cum Urbem triumphans quinto consul Augusti nomen assumpsit. Quid fidelius ac verius credi potest, quam occulto gestorum ordine adobsequium praeparationis ejus praedestinatum fuisse qui eodem die quo ille manifestandus m
Abbreviated transcription (Latin):
tationẽ dnĩci saeram̃ti obseruamꝰ nemo cre¬
dentiũ siue &iã fidĩ c̃trͣ dicentiũ nescit.
Pomĩa gͥ uenturi xpĩ grã p̾paratũ cesaris
imꝑiũ comꝓbatur ¶Nã cũ pͥmũ gaio cesare
auunculo suo int̾fecto exapollonia rediens
urbẽ ingredet᷑ hora circit̾ t̾cia repente li¬
quido acpuro sereno circulus adspeciem ce¬
lestis arcus orbẽ soł ambit quasi eũ unũ
ac potissimũ in hoc mundo solũq clarissimũ
inurbe mõstrar&e cuiꝰ tempr̃ uenturꝰ eẽt qui ip¬
sũ solũ solus mundũ que totũ & fecissae & reger&.
Deinde cũ scđo insicilia receptis apõpeio & le¬
issa & sex mił quoꝵ dnĩ nõ extabant in crucẽ
ad tuttim̃ orb t̾re distribuiss& ouansq urbẽ
ingressus omia suꝑ iora popłi romani debita
donanda litteraꝵ &iã monum̃tis ab olitis cen¬
suiss&: indieb ipsis fons olei largissimus de
tabna meritoria ꝑ totũ diẽ afflix̃ Quos igno

Expanded text:
tationem Dominici sacramenti observamus, nemo cretationem Dominici sacramenti observamus, nemo credentium sive etiam fidei contradicentium, nescit. omnia venturi Christi gratia praeparatum Caesaris imperium comprobetur. Nam cum primum, Caio Caesare avunculo suo interfecto, ex Apollonia rediens Urbem ingrederetur, hora circiter tertia repente, liquido ac puro sereno circulus ad speciem coelestis arcus orbem solis ambiit, quasi eum unum ac potentissimum in hoc mundo solumque clarissimum in orbe monstraret, cujus tempore venturus esset, qui ipsum solem solus, mundumque totum et fecisset et regeret. Deinde cum secundo, in Sicilia receptis a Pompeio et Leia, quorum domini non exstabant in crucem ad tutamen orbis terrae distribuisset, ovansque Urbem ingressus, omnia superiora populi Romani debita donanda, litterarum etiam monumentis abolitis censuisset, in diebus ipsis fons olei largissimus de taberna meritoria, per totum diem fluxit; quo signo
Abbreviated transcription (Latin):
cõsul brundisiũ uenitus ibi orb t̾raꝵ p̾fidia
diuisis legionib cõposuit ¶Houissime cum¬
nauali p̾lio antonius decertare parar& subito
uniũse naues antoniane partis ad cesarem
trãsieꝵ Trepidus antonuꝰ cũ paucis se inre¬
giã recepit Deinde imminente cesare t̾bata
ciuitate idẽ antonius sese ferro trͣns u̾bauit¬
¶ Cleopatrꝰ post quã se reseruari ad triũphum
intellex̾ uoluntariã mortẽ petens serpentis
ut putat᷑ morsu insinistro tacta brachio ex¬
nũ haustu reuocare atq exugere solent
Cesar alexandria urbe om̃iũ longe opulẽ¬
tissima & maxima uictor potitus est:¶ Hac¬
temis qui uocabant᷑ lagide ab optolomeo
te ueniens octauo iđ ianuarii urbe triplici
triumpho ingressus est hoc die pͥmũ augͦtꝰ
cõsalutatus est atq ex eadẽ die sũma reꝵ
ac potestatũ penes unũ eẽ cepit &mansit qđ
greci monarchiã uocant Porro autẽ hunc
epiphaniã hoc est apparitionẽ siue manifes¬

Expanded text:
consul Brundisium uenit; ibi orbis terrarum praesidia diuisis legionibus conposuit; navali praelio Antonius decertare pararet, subito universae naves Antonianae partis ad Caesarem transierunt. Trepidus Antonius cum paucis se in regiam recepit. Deinde imminente Caesare, turbata civitate, idem Antonius sese ferro transverberavit. Cleopatra postquam se reservari ad triumphum intellexit, voluntariam mortem petens, serpentis, ut putatur, morsu, in sinistro tacta brachio, exnum haustu revocare atque exsugere solent. Caesar Alexandria urbe, omnium longe opulentissima et maxima, victor potitus est. Hactenus qui vocabantur Lagidae ab Ptolomaeo te veniens, octavo Idus Januarias Urbem triplici triumpho ingressus est. Hoc die primum Augustus consalutatus est, atque ex eadem die summa rerum ac potestas penes unum esse coepit et mansit, quod Graeci monarchiam vocant. Porro autem hunc Epiphaniam, hoc est apparitionem sive manifes
Abbreviated transcription (Latin):
mlituo. abscipio cõsule capta urbe galloꝵ tolose.c
uneta pscelus furata fuisse narrantur: ¶ Manlius
& quintꝰ copio cõsules adũsũ cimbros &eteutonas
mntsugurimos ceambrannos galloꝵ germanarũq gs
missi ꝓuintias sibi rodano fluiuo mecuon duuiss. g
debt inter se grauissima inundia & cõtentione de¬
uunt cũ magna ignominia &epiculo romani
nornnis uieti sunt. Iea ut ex omĩ penitꝰ exercitu
potantue modo homines qui miserunt nuntium re¬
portarent sup fuisse referantur. h ostes ingenti
pila potiti nouã quadã atq in solita obsecratione
iue ceperant pessũ dederunt:Mario quarto con¬
fule cũ inpiuntia uiennensi iuxta isare rodaniq
flumina ubi inse se cofluunt cistra posuissent ee
pesere destmassent periculosissimo p̃lio aroma

Expanded text:
ciditur. A Scipione consule capta urbe Gallorum Tolosa cciditur. A Scipione consule capta urbe Gallorum Tolosa codibus cuncta per scelus furata fuisse narrantur. Manlius et Q. Caepio coss. adversus Cimbros et Teutonas et Teugurinos et Ambranos Galliarum Germaniarumque gentes missi, provincias sibi Rhodano fluvio medio diviserunt. Ubi inter se gravissima invidia et contentione decertantes cum magna ignominia et periculo Romani nominis victi sunt. Ita ut ex omni penitus exercitu decem tantum homines, qui miserum nuntium reportarent, superfuisse referantur. Hostes ingenti praeda potiti, nova quadam atque insolita exsecratione, cuncta quae ceperant pessumdederunt. Mario quarto consule cum in provincia Viennensi juxta Isariae Rhodanique flumina, ubi in sese confluunt, castra posuisset, petere destinasse
Abbreviated transcription (Latin):
cũ romanis mario cõsule boccꝰ & iugurta fugerunt:
captũ cathenisq cõstrictũ ꝑsillã legatũ misit ad
mariũ: Qui intriumpho ante currũ cũ duob fili is
suis actus & mox incarcere strangulatus est ¶ Mi¬
tridates rex pastoꝵ sextꝰ ab arsacae uicto de metrio¬
p̃fecto babiloniã urbẽ finesq eiꝰ uniũsas uictor in¬
uasit: Om̃sq p̾t̾ea gentesq inter interidas pẽ flu-¬
uiũ & indũ iacent sub egit Ad indiã quoq eruen-¬
tũ extendit imꝑium Demetriũ ipsũ scdđo sibi bello
occurrentẽ uicit & cepit Quo capto drodatꝰ quidã
cũ alexandro filio regnũ eiꝰ & regnũ nom̃ usur¬
pauit. Qui postea upsũ alexandrũ. filiũ quẽ parti¬
cipẽ
periculi in ꝑuadendo regno habuerat: ne inoptinendo
cõsortẽ haberae occidit:  Lucius cõsul ingallia tibur¬
rosi usq occanũ ꝑsecutus in insidiis circũuentus oc¬

Expanded text:
cum Romanis Mario consule Bocchus, et Jugurtha fugerunt; cum Romanis Mario consule Bocchus, et Jugurtha fugerunt; captum catenisque obrutum per Sullam legatum misit ad Marium. suis actus, et mox in carcere strangulatus est. Mithridates rex Parthorum, sextus ab Arsacpraefecto Babylonam urbem finesque eius uniuersos uictor inuasit. omnes praeterea gentes, quae inter Hydaspen fluuium et Indum iacent, subegit. ad Indiam quoque cruentum extendit imperium. Demetrium ipsum secundo sibi bello occurrentem uicit et cepit: quo capto Diodotus quidam cum Alexandro filio regnum eius et regium nomen usurpauit. qui postea ipsum Alexandrum filium, quem participem periculi in peruadendo regno habuerat, ne in obtinendo consortem haberet, occidit. M. tos usque Oceanum persecutus, insidiis circumventus oc
Abbreviated transcription (Latin):
gentẽ sub radice alpiũ sitã bello ad gressus est
Quicũ se romanis copiis circũ septos uident occisis
cõugib aclibis: in flãma sc se ꝓiecerunt Qui uero
cibo sese cõsũpserunt Nullusq om̃ĩno ł paruulus suꝑ¬
fuit quiseruitutis cõditionẽ tolerarit Iugusta
mic ipse numidarũ regis ad obtiuus heresq int̃
naturales eiꝰ filios factus choheredes suos hiẽ salẽ
occidit: Ad herbalẽ bello uictũ africa expulit
Carpurmũ cõsulẽ adũsũ se missũ pecunia corrupit¬
& ad turpes cõditiones pacis addixit Romã isdẽ
uenens omĩb pecunia aut corruptis aut atẽpta¬
tis seditiones dissensiones que ꝓmiscuit Quã cũ
egredetur infami satis notauit elegio dicens
Urbẽ uenalẽ & mature ꝑiturã. si emptore̾ inuene¬
rit. Isdẽ tandẽ cruentis bellis aromanis suꝑ atꝰ
bocco mauroꝵ rege se sotiauit: Cõmissamq pugna

Expanded text:
gentem sub radice Alpium sitam bello aggressus est. gentem sub radice Alpium sitam bello aggressus est. Qui cum se Romanis copiis circumseptos videconiugibus ac liberis in flammas sese proiecerunt. qui uero cibo sese consumpserunt, nullusque omnino uel paruulus superfuit, qui seruitutis condicionem uitaMicipsae Numidarum regis adoptivus filius haeresque inter naturales ejus filios factus, cohaeredes suos Hiemsalem occidit, Adherbalem bello victum Africa expulit. Calpurnium consulem adversum se missum pecunia corrupit, et ad turpes conditiones pacis adduxit. Romam idem veniens, omnibus pecunia aut corruptis, aut attentatis, seditiones dissensionesque permiscuit. Quam cum ingrederetur, infami satis notavit elogio, dicens: Urbem venalem et mature perituram, si emptorem invenerit. Idem tandem cruentis bellis a Romanis superatus, Boccho Maurorum regi se sociavit: commissaque pugna una
Abbreviated transcription (Latin):
destia inurbe romana sic ualuit ut eo uiuo neq
sociale neq cunle bellũ posse existere credetur:
lucio cecilio metello & quinto titio flãmimino
cõsulib chartago in africa restitui iussa xxxii. de¬
mũ anno quã fuerat eũsa. deductis ciuiũ romanoꝵ
stiliis que et̃ incolerent restituta & repleta est.
tabio cõsule bitoito rege aruennoꝵ galliȩ ciuta¬
tis bello maximo instructu cõparanti paucitas
romanoꝵ occurrit. ut uix ad escã manib quos
magmine habebat sufficere posse bitoitus iacta¬
r&. Qui cũ sibi ad erãsferendas copias unũ potẽ
rodam paꝵ cẽt intelliger& aliũ cõpactis lintrib
cathenisq conexũ suꝑ stratis cõfixisq tabulis
instrux̃ Cõserta pugna uicti galli cõu̾si infu¬
gã coaceruatis in cõsulte hominib p̃ꝓspo trã¬
situ põtis uincla ruperunt ac mox cũ ipsis lin¬
trib mersi sunt: Quintꝰ martius cõsul gallaꝵ

Expanded text:
destia in urbe Romana sic valuit, ut eo vivo neque destia in urbe Romana sic valuit, ut eo vivo neque sociale neque civile bellum posse existere crederetur. L. Caecili Metello, et Qu. Titio Flaminio consulibus, Carthago in Africa restitui jussa, duodecimo demum anno quam fuerat eversa, et deductis civium Romanorum familiis quae eam incolerent, restituta et repleta est, Fabio consule. Bitoito regi Arvernorum Galliae civitatis bellum maximo instructu comparanti, paucitas Romanorum occurrit, ut vix ad escam canibus quos in agmine habebat, sufficere posse Bitoitus jactaret. Qui cum sibi ad transferendas copias unum pontem Rhodani parum esse intelligeret, alium compactis lintribus catenisque connexum super stratis confixisque tabulis instruxit. Conserta pugna, victi Galli, conversi in fugam, coacervatis inconsulte hominibus, praepropero transitu pontis vincula ruperunt, ac mox cum ipsis lintribus mersi sunt. Qu. Martius consul, Gallorum
Abbreviated transcription (Latin):
iudeti expellens & tẽplũ abidoloꝵ maginib emundãs
patrias leges post trienniũ sius ciuib reddidit An-¬
tiochus ꝑsippolim nobilissimã & copiosã ciuitatem
spoliare cupiens multitudine ad arma cõcurrente in
fugã uersus est & celesti eũ iudicio purgente dum ac¬
celerar& iter ut ierosolimã cõgeriem sepulcri iudeoꝵ
facer& insanabili plaga ꝑcussus homicida & blasphe¬
mus miserabili obitu uita functus est Cui fuccessit
anthiochus eupator eiꝰ filii post duos annos iđ anno
hinc cõstituit alchimũ impiũ insac̃dotio Iuda ma¬
chabeo inbello ꝓ legib patriis & popło dĩ pugnante
om̃iũ fauore ionathe principatꝰ & sac̃dotiũ decernit̾:¬
facit: hic sũma industria sac̃dotio ad ministrato xyi̾i
assumit᷑ anno regni eũgecis un Scipio africanus
exanimis incubiculo suo reꝑtꝰ uxoris sue samꝓnie
grecorũ sororis dolo necatus Cuiꝰ uigor & mo¬

Expanded text:
Judaea expellens, et templum ab idolorum imaginibus emundans, Judaea expellens, et templum ab idolorum imaginibus emundans, patrias leges post triennium suis civibus reddidit. Antiochus Persipolin nobilissimam et copiosissimam civitatem spoliare cupiens, multitudine ad arma concurrente, in fugam versus est: et coelesti eum judicio perurgente, dum acceleraret iter, ut Hierosolymam congeriem sepulcri Judaeorum faceret, insanabili plaga percussus, homicida et blasphemus miserabili obitu vita functus est. Cui successit Antiochus Eupator ejus filius: et post duos annos, id est anno Hic constituit Alchimum impium in sacerdotio, Juda Machabaeo in bello pro legibus patriis et populo Dei pugnante omnium favore, Jonathae principatus et sacerdotium decernitfacit. Hic summa industria sacerdotio administrato octodecim assumitur, anno regno Evergetis septimo. Scipio Africanus exanimis in cubiculo suo repertus, uxoris suae Semproniae Gracchorum sororis dolo necatus. Cujus vigor et mo