comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
D. Diquis lib̾tatẽ extestõ sibi
competis Sicat ñ debebit iudex
de lib̾tate si̾am dic̾e nec p̾ñid¬
itium de test̾ꝑ cog nituro fiat et
traianus repsit. diffeñdum de
lib̾tate iuditium donec de ĩoffi¬
cõsõ iudicuip. aut inducatur
aut finem accipiat Ita demũ
aut sustiẽtur ub̾alia iuditia.
siam de moffitoso iuditium
contestatum ẽ. Tet̾um sino
contestetur. ñ expettantmm liba¬
lia iuditia et itadinus piun̾s res¬
cripsit. Nam cum quid̃ lici¬
manus de statu suoͣ qom patie¬
batur. et ne mãturius pronũti¬
aretur de condcone sua uoleb¬
at ad lib̾ale iuditium uenire.
dicens. suscepturim se de ĩoffi¬
cõso testõ iuditium. et petͣitur᷑
h̾rditatem. qr lib̾tatem et hr̾di¬
tatem extesto sibi defendebat.
diuus pius ait. Siquidem
possõr eẽt hrditatis licinianus
facilius audiendus qm̃ esset.
hrditatis nomine ũrditiũ acc¬
epturus. et erat mnarbitrio eiꝰ
ꝗ se dñm ẽẽ dicit ag̾e̾ de moffi¬

Expanded text:
. Si quis libertatem ex testamento sibi competisse dicat, non debebit iudex de libertate sententiam dicere, ne praeiudicium de testamento cognituro faciat: et Traianus rescripsit differendum de libertate iudicium, donec de inofficioso iudicium aut inducatur aut finem accipiat. Ita demum autem sustinentur liberalia iudicia, si iam de inofficioso iudicium contestatum est: ceterum si non contestetur, non exspectantur liberalia iudicia: et ita diuus Pius rescripsit. nam cum quidam Licinnianus de statu suo quaestionem patiebatur et, ne maturius pronuntiaretur de condicione sua, nolebat ad liberale iudicium ire, dicens suscepturum se de inofficioso testamento iudicium et petiturum hereditatem, quia libertatem et hereditatem ex testamento sibi defendebat: diuus Pius ait, si quidem possessor esset hereditatis Licinnianus, facilius audiendum, quoniam esset hereditatis nomine iudicium suscepturus et erat in arbitrio eius, qui se dominum esse dicit, agere de inoffi
Abbreviated transcription (Latin):
fac̾e an contẽtus ẽẽ debeat auis
reb in dotem datis. ¶ Itẽ qͥrosi
ħ decesẜit. et hr̃des eius ininte¬
tegrum restitutõm. ex ꝑsona e¬
ns petierint: et ipi petant qua¬
rtam ꝑtem et ille fundum. an
maritus cogatur restitu̾e fũd
contẽtus in recẽtõne lucridocis
sit. s in meram extimatõm p̃

Expanded text:
facere? an contentus esse debeat aliis rebus in dotem datis? item quaero, si haec decesserit et heredes eius in integrum restitutionem ex persona eius petierint et ipsi petant quartam partem et ill‹i› fundum, an maritus cogatur restituere fundum contentus in retentione lucri dotis sit: sed in ‹u›eram aestimationem p
Abbreviated transcription (Latin):
Aur̃. Proprieaut in seque¬
stroẽ depoĩtum ꝙ aplurib
insolidum c̾ta condcõne cu¬
stodiend̃ reddendum q̾ue tͣ
depoĩtumut questio de eo
ureturac pp̃ ea uinͣtͣfum ur
ad malam mansionem ext̃.¬
factum ẽ arbitror. qr cum sci¬
ret cui rei pararctur ãtempe
ñ susciꝑe talem cãm̃ magis¬
qmͣ deciꝑe ¶Datur acco depoĩ
tim brdem ex dolo defuncti ĩ
solidum qm̃qm̃ enim alias
plures u̾o ꝓ aͣꝑte qua quisq
hrs est. ¶Quociens foro ce¬
dunt numularii. sol primo
loco iohrĩ depoĩtanorum ħẽ¬
corum qui depoĩtas peciũas
hũerunt ñquas fenore apd̃
nũmulatios ur cũ nũmula¬
riis ur ꝑipõs ex̾cebant et añ
priuułia ¶ Igitur si bonauen¬
ierint. depoitaniorum rõ he̾tͣ
dum mo eorum qui postea u¬
suras accepunt.rõ ñ hẽatur
qĩ renͣuntiaiunt depoĩto Itẽ
quentur utrum ordo specte¬
tur eorum ꝗ deposueruntan
u̾o simul om̃ium depoĩtario¬
rum rõ hãtur. et constat sim¬
ul admittendos. ħ enim resc¬

Expanded text:
um. Proprie autem in sequestre est depositum, quod a pluribus in solidum certa condicione custodiendum reddendumque tradidepositum, ut quaestio de eo haberetur, ac propterea uinctum uel ad malam mansionem extfactum est arbitror, quia cum sciret, cui rei pararetur, intempesnon suscipere talem causam quam decipere. Datur actio depositi in heredem ex dolo defuncti in solidum: quamquam enim alias plures uero pro ea parte qua quisque heres est. Quotiens foro cedunt nummularii, solet primo loco ratio haberi depositariorumrum qui depositas pecunias habuerunt, non quas faenore apud nummularios uel cum nummulariis uel per ipsos exercebant. et ante priuilegia igitur, si bona uenierint, depositariorum ratio habetur, dummodo eorum qui uel postea usuras acceperunt ratio non habeatur, quasi re nuntiauerint deposito. Item quaeritur, utrum ordo spectetur eorum qui deposuerunt an uero simul omnium depositariorum ratio habeatur. et constat simul admittendos: hoc enim resc
Abbreviated transcription (Latin):
scribit lic̾e rendenti penit̾e simil¬
la captõ ex eius penia sit ac̃toris
ꝙ u̾issimũ micħ uidetur maxĩc
si ꝗs postea plenius instructus

Expanded text:
scribit licere responsi paenitere, si nulla captio ex eius paenitentia sit actoris: quod verissimum mihi videtur, maxime si quis postea plenius instructus
Abbreviated transcription (Latin):
hrdem serndit. et mox falsũ
et inoffitosũ ur irricum cesta¬
m̃tum fu̾it ꝓnũtiatũ ñ enĩ
improtr fndit s scriptura ẽ¬
ductus.¶Qui int̾rogat rn¬
dit sic tenetur qĩ ex contractu.
obligatus pro quo pulsab̾r
dum ab. iduisario int̾rogatur.
s si. ap̃tore fu̾it in t̾rogatus
nicħ facit p̾toris. uictoritas.
um. ¶Qui iusto errore duct̃
negauit sehrdem uenia dign
es et siquis sine dolo malo
absolui enm dełe/ nisi culpa
tolo malo proxima sit.¶Cenꝰ¬

Expanded text:
falsum vel inofficiosum vel irritum testamentum fuerit pronuntiatum: non enim improbe respondit, sed scriptura ductus. Qui interrogatus responderit, sic tenetur quasi ex contractu obligatus pro quo pulsabitur, dum ab adversario interrogatur: sed et si a praetore fuerit interrogatus, nihil facit praetoris auctoritasum.Qui iusto errore ductus negauerit se heredem, uenia dignus est.Sed et si quis sine dolo malo, absolui eum debere, nisi culpa dolo
Abbreviated transcription (Latin):
Nichint̾est neget ꝗs. intace¬
at int̾rogatus. mobscurerenꝰ¬
deat. ut inc̾tum dimttat int̾s¬
rogatorem. ¶Ex casucturri:
ei qui int̾rogatus rendit. nõ
dubitam: slam et si ꝗs in t̾ro.
datus equissimũ ẽ succurriei.
et ita ceisus scribit: Id quid̃ ⁊
alia rõne ꝙ ca que postea em̃

Expanded text:
Nihil interest, neget quis an taceat interrogatus an obscure respondeat, ut incertum dimittat interrogatorem.Ex causa succurri ei, qui interrogatus respondit, non dubitamus: nam et si quis interrogaedatus, aequissimum est succurri ei: et ita Celsus scribit, hic quidem et alia ratione, quod ea quae postea em
Abbreviated transcription (Latin):
DIui mutuã peciu̾amdari
mandauit omisso reo ꝓmittẽ¬
di. et pignorib ñ distractis e¬
ligi pot quo ꝙ uti liceat silit¬
t᷑is exprimatur/ distractis qu¬
oq pignoribrad eum c̾ditor
redire poc̾it et en̾imq̃ dubitas¬
runtur ius ꝯmunc nledunt.
Eideiussor qui peciu̾am ĩ iu¬
re optulit et pp̃ etatem eiusq
petebat obsignauit ac pub¬
lice deposuit. ꝯfestim ag̾e mã¬
dati pot̾/ Nomĩomur omnis
temporis nam fidẽ exploran

Expanded text:
ui mutuam pecuniam dari mandauit, omisso reo promittendi et pignoribus non distractis eligi potest: quod uti liceat si litteris exprimatur, distractis quoque pignoribus ad eum creditor redire poterit: etenim quae dubitaruntur, ius commune non laedunt. Fideiussor qui pecuniam in iure optulit et propter aetatem eius qui petebat obsignauit ac publice deposuit, confestim agere mandati potest. Non ideo minus omnis temporis bonam fidem explorari
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗm̃tñ hrdes eius errore sapsi
ñ. mimo furandi s exeqñdi
ꝙ defunctus sue cure fecerat
ẜuos uendid̾ant. eos ab em¬
ptorib usucaptos uid̾i pla¬
cuit. s uenalitianĩm ex ꝓuĩ¬
tia reusum ꝓubliciaria actõe
ñ utiłr acͣcurũ cum except̃o
iusti dni cã cogͣnĩta detur nͨ
oporteat eum qui c̾ti hõis fi¬
cium defendebas qm̃ius mo¬
rtuo eo cum ħ ignorares ego
puto mandati actõm adu̾s
hrdem ticu compete. qr man¬
datum morte mandatoris ñ
⁊̃ mandati actõ soluitursꝙ si
sine mandato defensione̾̃ sus¬
cepisti negotium quodã mo
defunctigere institueras. et ꝙͥ¬
ad mod̾ si illũ lib̾asses ꝯpeter
tibi negõrum gõrum act̾oata
pot̾ dici et hrdem eius eadem
accone tem̾ Nicius ticius cre¬
ditori sũo mandatorẽ dedit
dem defuncto debirore maio¬
core decretum ẽut po̾tore cͥrͤ es

Expanded text:
men heredes eius errore lapsi non animo furandi, sed exsequendi, quod defunctus suae curae fecerat, seruos uendiderant, eos a‹b› emptoribus usucaptos uideri placuit. sed uenaliciar‹i›um ex prouincia reuersum Publiciana actionenon inutiliter acturum, cum exceptio iusti dominii causa cognita detur neque oporteat eum, qui certi hominis fitium defenderas quamvis mortuo eo, cum hoc ignorares, ego puto mandati actionem adversus heredem Titii competere, quia mandatum morte mandatoris, non etiam mandati actio solvitur. quod si sine mandatu defensionem suscepisti, negotium quodammodo defuncti gerere institueras, et quemadmodum, si illum liberasses, competeret tibi negotiorum gestorum actio, ita potest dici et heredem eius eadem actione teneri. Lucius Titius creditori suo mandatorem dedit: deinde defuncto debitore maiotore decretum est, ut portione
Abbreviated transcription (Latin):
lice ꝓfecturus ñ acceptis põib
mandatũ instauraut ¶Cũ
igitur. ad offitiũ ꝓcuratoris
pͥtim̾it quicqd ex primane¬
gotorum goꝵ aministtone

Expanded text:
fecturus non acceptis rationibus mandatum instauraverit. cum igitur ad officium procuratoris pertinuerit quidquid ex prima negotiorum gestorum administratione
Abbreviated transcription (Latin):
re. sip̾sens ꝓp̃ p̾corem ip̃e quo
consensiss pactus iudeturiu¬
sta ex cã eaq exceptõ et fideiui¬
ssori danda ẽet et mandatori
S cum ꝓponas eumab fuisse
iniquũ est auferre ei electom¬

Expanded text:
raesens apud praetorem ipse quoque consensisset, pactus videtur iusta ex causa eaque exceptio et fideiussori danda esset et mandatori. sed cum proponas eum afuisse, iniquum est auferri ei elect
Abbreviated transcription (Latin):
Ceũ. ¶ reditor mandatore
conuenit.is ꝯdempnatus ꝓ¬
uocauit quered̃ ẽ ĩmanente
ducturus erat litt̾as fecit taleᷤ¬
Dicius seio salutẽ sempro¬
niam ꝑtin̾e adãm̃i meñ cog¬
nouisti. Ior cum ex uoto meo
nuptura tibi sit usuti certus
sis ẜm dignitatẽ tuam ꝯhe̾re
te ramr̾imonii et qm̃ius ido¬
nee se repmissura tibi sit ticia
ip̃i quo magis conciłẽ aĩm̃
tuum domui mee fidem mẽa
int̾pon̾e ñ dubito. Quare sciaᷤ
se saluũ tebĩturũ atq ita ti¬

Expanded text:
um Creditor mandatorem convenit: is condemnatus provocavit: quaerendum est, an manente ducturus erat litt'Titius Seio salutem.Semproniam pertinere ad animum meum cognouisti: ideoque cum ex uoto meo nuptura tibi sit, uelim certus sis secundum dignitatem tuam contrahere te matrimonium. et quamuis idonee repromissuram tibi Titiam ipse quo magis conciliem animum tuum domu‹i› meae, fidem meam interponere non dubito: quare scias, se saluum te habiturum.' atque ita Ti
Abbreviated transcription (Latin):
¶ł. Siasuo meo pecuniam
ꝗs accepiss. ne fuitim. io eo
fc̃m quis iudicaret siue iudi¬
cass siue ñ repetitõm enusfore
quem sit. posse condici inqua
sn̾iactiam celsus est.

Expanded text:
 seruo meo pecuniam quis accepisset, ne furtum ab eo factum indicaret, siue indicasset siue non, repetitionem fore quem sit, posse condici: in qua sententia etiam Celsus est.
Abbreviated transcription (Latin):
N. Siuestim̃ta utendatibi
perem dedissem condcõneme
recteacturum responsũ c̾ ꝙͣ uil
enim pp̃rem datum sit et ca
secuta sit. tñ turpit datum ẽ.
Sirem locatam tibi uł uen¬
ditam ateur mañdatam ut
reddẽs pecunam. iccepis. hẽbo
recum ex locato uꝑuendito ł¬

Expanded text:
. Si uestimenta utenda tibiperem, dedissem, condict‹io›ne me recte acturum responsum est: quamuis enim propter rem datum sit et causa secuta sit, tamen turpiter datum est. Si rem locatam tibi uel uenditam a te uel mandatam ut redderes, pecuniam acceperis, habebo tecum ex locato uel uendito
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾s pr̃em alia adu̾s filiu.
Tum pr̃e. de eo cuius dies añ
ẽmancipatõm cessit. ¶lam
ei tp̃ris quo post emancipa¬
tõm socictas durauit ichil
Nam et sumꝗt quid socius fi¬
lii post emancipatõm filũ do¬
lo fec̾it. eius ñ prĩ s filio acto
danda essifuus meus cum

Expanded text:
us patrem, altera aduersus filium: cum patre de eo, cuius dies ante emancipationem cessit, nam eius temporis, quo post emancipationem societas durauit, nihilnam et si quid, inquit, socius filii post emancipationem filii dolo fecerit, eius non patri, sed filio actio danda e
Abbreviated transcription (Latin):
nm hñde qͣdrige. s⁊ uendẽde
choitam societate. ¶Cet̾um
si actum dicatur. ũt quadri¬
ga fieret. ea q̃ municaretur.
tuq in ea tres ꝑtes hres. ego
qͣrtam. nec dubie adhuc soc¬
ii sumus ¶Item cels tractat
si pecuĩam ꝯtulissemus ad m̃¬
cem emendam et mea peciũa
ꝑui̾ss. cui pierat ea. et att si p
couatõm euenit. ut pecunia
ꝑiret ꝙ ñ fieret nisi sociecasi
choita eẽt. utriq ꝑire utputa
si peciũa cum pegre portaret᷑
destinasses. cunc ꝑierit. nichil
eo nomine conseq̃ris. inquit.
as duret. an u̾o alia sit. si forte
posr emancipatõm in societa¬

Expanded text:
nim habendae quadrigae, sed vendendae coitam societatem. ceterum si id actum dicatur, ut quadriga fieret eaque communicaretur tuque in ea tres partes haberes, ego quartam, non dubie adhuc socii sumus. Item Celsus tractat, si pecuniam contulissemus ad mercem emendam et mea pecunia perisset, cui perierit ea. et ait, si post collationem evenit, ut pecunia periret, quod non fieret, nisi societas coita esset, utrique perire, ut puta si pecunia, cum peregre portareturdestinasses, tunc perierit, nihil eo nomine consequeris, inquit, as duret an vero alia sit, si forte post emancipationem in societa
Abbreviated transcription (Latin):
scriptone sumõuebitur Qriĩ
etiam si id̃ institutũ ẜuum pr¬
iusqmͣ adhirep̾rditatem iube¬
ret. młet. manumisit ut ille
suo arbitrio. adeat h̾rditatẽ. id¬
q fraudͣulẽto consilio fecerit.
sũmouebitur ¶Si astatulib¬
ero exhrdeatus pecuniam pet̾e
cepit uidi ignouisse parentis
iuditium. ¶Si cum filius ad¬
empti ieg̾atũ instituit pet̾e.
sũmotus ẽ repetita moffitosi
querela p̾script̾one remouẽdꝰ
n est Qm̃uis enim agendo te¬
stam̃tum comprobauit fam
ẽ aliquid ꝙ cestatoris uito re¬
putetur ut m̃ico repeuendus
ñ sit᷑. ¶ Nilius testatoris qui
cum tito eiusdem peciũe reus
fu̾̃at lib̾at̃one tito legata. per
acceptilatõm ticii liberatusaib
accusatone inoffitosi ñ subm̃¬
ouebitur.
tuit filio legatum dedit. eodẽ
micħ erit ⁊̃ iure intestati. It̾ q̃
dariiusso eauti dentur fiant¬
que fidi eius cominitto. Qi¬
tum ẽ si sõror ex centũ łuralii
iudito optinu̾it. an frd̃i com¬
missa excapite supͣscripto de

Expanded text:
e submouebitur. quin etiam si idem institutum seruum priusquam adire hereditatem iuberet manumiserit, ut ille suo arbitrio adeat hereditatem, idque fraudulento consilio fecerit, summouebitur ab actero exheredatus pecuniam petere coeperit, uideri adgnouisse parentis iudicium. Si cum filius ademptum legatum instituerit petere, summotus repetat inofficiosi querellam, praescriptione remouendus non est: quamuis enim agendo testamentum comprobauerit, tamen est aliquid, quod testatoris uitio reputetur, ut merito repellendus non sit. Filius testatoris, qui cum Titio eiusdem pecuniae reus fuerat, liberatione Titio legata per acceptilationem Titii liberatus ab actione inofficiosi non summouebitur. tuit, filio legatum dedit: eodem mihi erit etiam iure intestato: item quae dari iussero, ea uti dentur fiantque, fidei eius committo.' quaesitum est, si soror centumuirali iudicio optinuerit, an fideicommissa ex capite supra scripto deb
Abbreviated transcription (Latin):
rofectitia dos e̾ que apre
tł aparente ꝓfecta ẽ de bonis
dotem siue ꝓ curator eius sine iꝰ¬
sit alium dare. siue cũꝗs egiss
negotiũ er g̾ens parens ratũ
hunit ꝓfeccitia dos c̃. ꝙ et si quis
pan donaturus dedit marcell
ius uis alt̾ius docem ded̾it. si¬
miłr dicemus dotem ꝓfectitĩa
eẽ s et si ꝓponas p̾corem uł p̾¬
sidem decreuisse qnͣtum ex bo¬
nis pr̃is uł ab hostib captiant¬

Expanded text:
rofecticia dos est, quae a patre uel parente profecta est de bonis dotem siue procurator eius siue iussit alium dare siue, cum quis dedisset negotium eius gerens, parens ratum habuerit, profecticia dos est. Quod si quis patri donaturus dedit, Marcelliusuis alterius dotem dederit, similiter dicemus dotem pro fecticiam esse. Sed et si proponas praetorem uel praesidem decreuisse, quantum ex bonis patris uel ab hostib
Abbreviated transcription (Latin):
repudiau̾it urditatem dotis
ꝯstituede cã forte q maritus e
et si legatũ in ħ repudiau̾it pr
ut ap̃ grñum hrdem remaneat
gauit de suopat s n acꝗsiuit.¬

Expanded text:
repudiaverit hereditatem dotis constituendae causa forte quod maritus eret si legatum in hoc repudiauerit pater, ut apud generum heredem remaneat gauit de suo pater, sed non adqui
Abbreviated transcription (Latin):
areoroq soluit ñ possit. S si
pẽ dotẽ ꝓmisit et fideuissoreur
reum pro se dedit egoputo pro¬
fectitiam dotẽ cẽ. sufficit enim
q pr sit obligatus siue reo siu
fideuissori. ¶Si filius famił
mͣutuatus creditorem delega¬
uit ut daret ꝓ filia dotẽ. uł etiã
ipẽ accepit et dedit idi dotem
ab ano ꝓfectam n̾atius ait hac¬
tenus qͣtenus auus ẽẽt dotatu¬
rus nepte suam id̃ enim in rẽ
aui iudiu̾sum. ¶Siquis ctã
qñtitatem pan donauit itaut
hanc ꝓ fiua daret ñ ee dotemi¬

Expanded text:
a reo id quod soluit non possit. Sed si pater dotem promisit et fideiussorem uel reum pro se dedit, ego puto profecticiam esse dotem: sufficit enim, quod pater sit obligatus siue reo siue fideiussori. Si filius familias mutuatus creditorem delegauit, ut daret pro filia dotem, uel etiam ipse accepit et dedit, uideri dotem ab auo profectam Neratius ait hactenus, quatenus auus esset dotaturus neptem suam: id enim in rem aui uideri uersum. Si quis certam quantitatem patri donauerit ita, ut hanc pro filia daret, non esse dotem
Abbreviated transcription (Latin):
si dñium eoꝵ ad eum ꝑuenit q
obligan uł hr̃dem eius cet̾m si
ip̃ alium diim peperent. ñ enit
obligata.¶Domus pignori
data exusta ẽ eamq area emit
lucius titius. et extrux q̃itum
ẽ de iure pignoris paur. R pign
iure pignoris s boe fidi possõres
ñ alit̾ cogendos creditorib edifi¬
tium restitũe qmͣ si sumptus in
extructom erogatos q̃tenus pre¬
ciosior res fc̃a recipent. ¶ Si sci¬
ente et consentiente dño ruus
ut omĩa bõa dni pignori obli¬
gata eẽnt ꝯuen. ip̃m quo qui
ciu̾ obuigatum ec pignorisint.¬
D̾ eritulũpignoꝵ nõis uen¬
erat: ut si post cͥtum tempus ue¬
ctigal solutum ñ eet is fundus
ad diim redeat. postea is fũdus
apossõre:pignori datus ẽ. orue¬
situm ẽ anrecte pignoridatus
Item quesitũ e̾ si cum i sołone
uectig.ił tam debitor ꝙ̃ creditor
cessassent et pp̃caꝓnuti atum

Expanded text:
inium eorum ad eum peruenit qui obligauit uel heredem eius: ceterum ‹si› apud alium dominum pepererint, non erunt obligata. Domus pignori data exusta est eamque aream emit Lucius Titius et exstruxit: quaesitum est de iure piure pignoris: sed bona fide possessores non aliter cogendos creditoriibus aedificium restituere, quam sumptus in exstructione erogatos, quatenus pretiosior res facta est, reciperent. Si sciente et consentiente domino seruus, ut omnia bona domini pignori obligata essent, conuenit, ipsum quoque qui cauit obligatum esse pignorisericulum pignorum nominis uenerat, ut, si post certum temporis uectigal solutum non esset, is fundus ad dominum redeat: postea is fundus a possessore pignori datus est: quaesitum est, an recte pignori datusItem quaesiit, si, cum in exsolutione uectigalis tam debitor quam creditor cessassent et propterea pronuntiatum
Abbreviated transcription (Latin):
Sset ea que ex bois defuncti ñ fue¬
runt. s postea ab hrde eius ex al¬
iacã acquisita suit. uendican no
posse. acreditore cestatoris ¶Si
mancipia in cãm pignoris ceci¬
derunt ea quo que ex hus nata
sunt. eodem iure hnida sũt o cñ¬

Expanded text:
ea, quae ex bonis defuncti non fuerunt, sed postea ab herede eius ex alia causa adquisita sunt, uindicari non posse a creditore testatoris. Si mancipia in causam pignoris ceciderunt, ea quoque, quae ex his nata sunt, eodem iure habenda sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ ea q̃ ꝓponentur ad utrosq pr̾
int filios diuisit bõa. et camdi¬
uisionẽ cestõ ꝯfirmauit. et caũ
ea imus ex filiis cũ pecumam
mutuaretur. int̾ucnit pr̃ eius
ꝯsensu p̾dia q̃ filio. issignau̾at
pignori data sũt. post mortiz
pris eatr p̾dia io filius possed̃.
usuras sount. Quero. in fam̃. ħr¬

Expanded text:
e proponerentur ad utrosque.Pater inter filios diuisit bona et eam diuisionem testamento confirmauit et cauit, ea unus ex filiis cum pecuniam ‹m›utuaretur, interuenit pater eiusque consensu praedia quae filio adsignauerat pignori data sunt: post mortem patris eadem praedia idem filius possedit, usuras soluit: quaero, an fam
Abbreviated transcription (Latin):
Siuenditor ũitatõm excepe¬
rit ut inquilino liceat hita¬
re uł coiono ut ꝑfrui liccat
ad c̾tum tempus. magis esse
suius ꝑutabat exticndito ẽe
pto. ⁊gentẽ coge̾ posse uẽdito¬
remut ex locato cum colono
expiatur ut inde quicꝗd fu̾it
ꝯsecutus emptori reodat.
¶ Edib distractis uł legatis
cace edium solem. dice̾ que

Expanded text:
venditor habitationem exceperit, ut inquilino liceat habitare, vel colono ut perfrui liceat ad certum tempus, magis esse Servius putabat ex vendito esse pto agentem cogere posse venditorem, ut ex locato cum colono experiatur, ut quidquid fuerit consecutus, emptori reddat. Aedibus distractis vel legatis ea esse aedium solemus dicere
Abbreviated transcription (Latin):
nentur obligatum nonͣ ẽe de
tibi emptus nisi ꝙ intͣ iect̃one.
kalendas ianuani pximas
meliorem conditõm fec̾it quo
sub condcone resoluituranũo
condcõnar sit magis empto.
q̃onis ẽ et michi uidetur uius
int̾ec quidactum sit nam siꝗ
dem ħ auccum ẽ ut meliore. ib¬
scedatuenit pura empt̃o que
sub conditone resoluitur. sin
aut hactum ẽ ut ꝑficiatur em¬
ptõ. nisi melioꝵ condco offcrat
erit empto conͣdconal. subi ig¬
itur ẜ ea que distinxim pura
uendito ẽ. iuł icribit hunc cui
res indiem adiecta ẽ. et usuca

Expanded text:
entur obligatum non esse. DEtibi emptus, nisi si quis intra kalendas Ianuarias proximas meliorem condicionem fecerit, quo sub condicione resoluitur, an uero condicionalis sit magis emptio, quaestionis est. et mihi uidetur uerius interesse, quid actum sit: nam si quidem hoc actum est, ut meliore alscedatur, erit pura emptio, quae sub condicione resoluitur: sin autem hoc actum est, ut perficiatur emptio, n‹i›si melior condicio offeratur, erit emptio condicionalis. Ubi igitur secundum quod distinximus pura uenditio est, Iulianus scribit hunc, cui res in diem addicta est, et usuca
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtus ag̃. nõseio cumgauis frẽs
hret. br̃ditatem gau mũa̾sit. et
frib eiusdem qi exmandato de¬
functi frd̃icomissa soluit. ⁊ ca̾u̾
tõm accepit ꝗ postea cognito
ancũeo de hroitate fris possint
ex soluti fidicomimissi. statu er¬

Expanded text:
ptus a Gaio Seio, cum Gaius fratres haberet, hereditatem Gaii inuasit et fratribus eiusdem quasi ex mandatu defuncti fideicommissa solui postea cognito, an cum eo de hereditate fratris possint, cautione exsoluti fideicom missi statum e
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ. pot̾ ei ꝯdici qͣi ñ dedisset.
ꝗd enim int̾est ñ detant᷑alem
decͥnerit igitur acio utune
cessaria cum condcoꝯpetat.
¶arcelł quor scribit simu¬
ueri postint̾cessionem accep¬
iissimulier post int̾cessiom
sic solu̾it nec repet̾e̾ possituus¬
te prior debitor accom recusat.
S cũ relenatur reus simułr¬
sic soluit ut repet̾e̾ ñ possit. et
cũ ei mulierique repet̾e ñ pote¬
rat si soluiss accepto tulit cre¬
ditor simulier releuatur reus.
int̾cessit eisoli restituit᷑ obli
go̾ ap̃ ꝙ inc̾cessit. Si muli¬
cris ħrs extit̾it creditor iudẽ¬
dũ an restitutoria uti n possit
a eũ nichominus usurũ nõ
in m̾ito cum ñ obuͣgate cum
effectu successit deniq ĩfalci¬
dia ħ es alienum ñ imputab¬
itur. ¶ Planc si michi ꝓpõas
mulierem uec̾i debitori succe¬
ssisse. dicendum erit restituto¬
ria eam ꝯuenin posses et dir¬
ecta accõne nicħ enim er int̾¬
est qua accone conueniatur.
Si cũ ẽem cecum contcturus¬

Expanded text:
ta est, potest ei condici, quasi non dedisset: quid enim interest, non det an talem det? non erit igitur actio utilis necessaria, cum condictio competat. Marcellus quoque scribit, si mulieri post intercessionem accepisic solverit, ne repetere possit, iuste prior debitor actionem recusat. sed cum relevatur reus, si music soluit, ut repetere non possit, et cum ei mulieri, quae repetere non poterat, si soluisset, accepto tulit creditor, similiter releuatur reus. m mulier intercessit: ei soli restituitur obli quem intercessit. Si mulieri heres extiterit creditor, videndum, an restitutoria uti non possia eum nihilo minus usurum, non immerito, cum non obligatae cum effectu successerit: denique in Falcidia hoc aes alienum non imputabitur. Plane si mihi proponas mulierem ueteri debito‹ri› successisse, dicendum erit restitutoria eam conueniri posse, sed et directa actione: nihil enim eius interest, qua actione conueniatur. Si, cum essem
Abbreviated transcription (Latin):
uen̾it. qui cum ipõ ꝯtractum
ẽẽt ñ obligaretur. an hac acu¬
one ille debũat ten̾iutpuca
si pro pupillo int̾cessit qui
sine rutoris auccoritate obl

Expanded text:
uenit, qui, si cum ipso contractum esset, non obligaretur, an hac actione ille debeat teneri? ut puta si pro pupillo intercessit, qui sine tutoris auctoritate
Abbreviated transcription (Latin):
sens quis int̾rogatus fiden¬
beat. inabsens ur pͥsens mad
Prerea uulgo aĩad ũtere licet
mandato creditoꝵ hr̃ditates
suspectas adiri. qͦ mandatimi

Expanded text:
interrogatus fideiubeat an absens vel praesens mandet. praeterea volgo animadvertere licet mandatu creditorum hereditates suspectas adiri, quos mandati
Abbreviated transcription (Latin):
ss eã exceptone marillii qr di¬
uortiu fc̃m erat. sũmou̾e.
eamidẽq defensione ⁊̃ post me¬
rtem sororis sue retinebat. Ica¬
q placuit cum ab ea excepto¬
ne absołui nulla ex hac sm̃a
fca de rogone fidicommissi pe¬
iaii hrs uxoris marillus ĩꝑte
dmudia hebat. p¬
euola Cunt̾ uirũ et uxorez
onii fructus ñdum ꝑceptimu¬
lieris lucro fiant huiusmodi
ꝑaccum ualet.

Expanded text:
set ea exceptione Marullum, quia diuortium factum erat, summouere, eandemque defensionem etiam post mortem sororis suae retinebat. itaque placuit eum ab ea petitione absolui nulla ex hac sententia facta derogatione fideicommissi peiliam heres uxoris Marullus in parte dimidia habebat.  inter virum et uxorem onii fructus nondum percepti mulieris lucro fiant, huiusmodi pactum valet.
Abbreviated transcription (Latin):
lius. ħpuptie consist̾e ñ solet
int̾ eas ꝑsõas que innu̾o parẽ¬
tum liboꝵ ue sunt siue ꝓximi
sine ult̾ioris gradus sint usq
nuptus cognato descendat a
u̾o nõ. nam et uulgo q̃itam so¬
uorem ꝗs uetatur uxorẽ ducẽ.
istimatur eam quo uxorẽ duc̃e
que ꝑ adoptõm filia neptisuc
iuris maneat. ¶Item pͥris ado¬
ptiui mei mrem aut mat̾tera.
aut nepot̾e ex filio uxor̃e duc̾e̾
alioquin si emancipatus fuo
ab eosine dubio nicħ impedit
nem extraneus intelugor.
huit sororis filiam lic lib̾tinã
incestum committitur.

Expanded text:
le.Nuptiae consistere non possunt inter eas personas quae in numero parentium liberorumue sunt, siue proximi siue ulterioris gradus sint usquenuptiis cognatio descendat an uero non: nam et uolgo quaesitam sororem quis uetatur uxorem ducere.istimatur eam quoque uxorem ducere, quae per adoptionem filia neptisue iuris maneat. Patris adoptiui mei matrem aut materteram aut neptem ex filio uxorem ducere ia eius sim: alioquin si emancipatus fuero ab eo, sine dubio nihil impedit nem extraneus intellegor.habuerit sororis filiam, licet libertinam, incestum committitur.
Abbreviated transcription (Latin):
re filio suo uxorem ducenti¶ In
cianus nõtat. diuus marcus ⁊
lucillius imꝑatores flauie et t̾¬
cuiue ꝑmensorem lib̾tum ita¬
d̾itumitate quo ignorantia
uris inmñimonio anũcłi tui
fuisti et ꝙ. ab auia nr̃a couocata
q cum ħ̾ omia in unum cõcur¬
rerunt confumamus statum

Expanded text:
re filio suo uxorem ducenti.In cianus notat: Diuus Marcus et Lucius imperatores Flauiae T mensorem libertum diuturnitate quo ignorantia juris in matrimonio avunculi tui fuisti, et quod ab avia tua collocata que cum haec omnia in unum concurrant, con
Abbreviated transcription (Latin):
Artiamis. ¶ diuopio reptũ ẽ
silib̾tina senatorem decepent.
qͣi ingenua et ea nupta est ad
exemplum pretoris eclicti dan¬
dam meamactõm.qr ex dotel
nulium luctum ht q̃ nulla ẽ.¬

Expanded text:
arum.A diuo Pio rescriptum est, si libertina senatorem deceperit quasi ingenua et ei nupta est, ad exemplum praetoris edicti dandam in eam actionem, quia ex dote nullum lucrum habet quae nulla e
Abbreviated transcription (Latin):
cuniam credi.¶Hactenus tem
qͣtenus iussit. nec pignoris o¬
bligom locum hr̃e inhus pre¬
diis que ẜuus ñ ex uolũtate

Expanded text:
uam credi, hactenus teneri quatenus iussit: nec pignoris obligationem locum habere in his praediis, quae seruus non ex uoluntate
Abbreviated transcription (Latin):
dig̾scribit ¶Qriui gregem ha¬
.c. redẽmit totidem capita a¬
liena ab eo ꝗ dñium corum
habebat.iił. auiena.ab eo qui
bona fide ea possidebat et hec
ntiq gregis inquid uenti¬
catõne continebũtur S
et siea sola suꝑsint capita q̃
redemptalint ad huc eum
posse gregem uendicare.
Atmenta naus singulaer¬
unt uendicanda. ¶Scapha
quo seꝑaͣtim uendicabit᷑.

Expanded text:
scribit: qui gregem haissis centum redemit totidem capita aliena ab eo, qui dominium eorum habebat vel aliena ab eo, qui bona fide ea possidebat: et haec utique gregis, inquit, vindicatione continebuntur. sed et si ea sola supersint capita, quae redempta sunt, adhuc eum posse gregem vindicare. Armamenta navis singula erunt vindicanda: scapha quoque separatim vindicabitur.
Abbreviated transcription (Latin):
eciam silib̾i ñint̾uẽniant. ¶ Ex
pactis conuentis: que annup¬
tias et postmptias int̾poniso.¬
lent alia ad uolũtatẽ ꝑtinent.
ut mułr doce ꝓmissa sesealat
et donec nupta sit dos ab ea no
pẽtaͣtur. auc c̾ͥtam sũmam iuro
p̾stet. et ab eo alatur et hiis siła
alia adius ꝑtinent ułuti qnͣdo
dos petatur ꝙ̃ad̃m reddatur.
inquib ñ semꝑ uolũtas ꝯtra¬
hentium fuͣatur. Cet̾m sicon¬
uen̾it ne õmĩo dos petatur. ĩ¬
dõtͣaͣta erit mułr. ¶Si mułr
pactasit. ne amplius qm̃ ꝑs
dimidia docis a se pet̾atur. et
penam stĩpulata sit mela ait
altutro eam contentam ẽẽ op¬
orte. uł exceptõne pacti et. acce¬
ptum fac̾e. pene obligom uel¬
ex stipulatu a qͣntͣ deneganda
exc̃eptõm. ¶Si fundo extima¬
to indotem dato pactasit mu¬
lier. ut qnͣto pluris uenierit io
in doce sit mela ait: idẜuand.
cumex contrano idꝯuenire po¬
ssit. ut siminoris uenient ip̃a
debrat. ¶Si pacta sit mulier
ut siue pluris siue minoris fũ¬

Expanded text:
etiamsi liberi non interueniant.Ex pactis conuentis, quae ante nuptias uel post nuptias interponi solent, alia ad uoluntatem pertinent, ut mulier dote promissa se alat et donec nupta sit do ab ea non petatur, aut certam summam uiro praestet et ab eo alatur, et his similia: alia ad ius pertinent, ueluti quando dos petatur, quemadmodum reddatur, in quibus non semper uoluntas contrahentium seruatur. ceterum si conuenerit, ne omnino dos petatur, indotata erit mulier.Si mulier pacta sit, ne amplius quam pars dimidia dotis a se petatur et poenam stipulata sit, Mela ait alterutro eam contentam esse oportere: uel exceptione pacti et acceptam facere poenae obligex stipulatu agat, denegandam ei exceptionem. Si fundo aestimato in dotem dato pacta sit mulier, ut, quanto pluris uenierit, id in dote sit, Mela ait seruandum, cum et ex contrario conuenire possit, ut, si minoris uenierit, ipsa debeat. Si pacta sit mulier, ut, siue pluris siue minoris fun
Abbreviated transcription (Latin):
P. Cumpr docem pollicitus
fu̾it et paciscatur. ne se uiuoi
petatur neue ꝯstante mrimo¬
nio dos petatur. ita pactum i¬
t̾pretand̾. diuus. seĩus ꝯstit¬
uit qi adiectum eẽt se uiuo ħ
enmita accipiendum ẽe con¬
tempłoe pat̾ne pietatis et con¬
trahentium uolu̾tatis. et poste¬
nor quoz pars conuentoĩs ad
utam pr̃is relata uideatur. ne
diusa sm̃a fructuũ dotis ab ho¬
ñ ib mr̃imonii seꝑaret. quod
indignissimũ ẽ uno inducat.
et ñ hu̾isse docem extimetur
quo repto si effectum e̾. ut siq¬
dem uiuo pr̃e decesẜit filia. aut
sinc culpa suadiũt̾it õimodo
dos peciñpossit. constanteaũt
ninmonio mortuo patre peti
ctus sit ut mortua inmr̃ĩmo¬
nͥo filia dos ap̃iurumreman¬
eret. puto pactum ẜuandum

Expanded text:
 pater dotem pollicitus fuerit et paciscatur, ne se uiuo petatur neue constante matrimonio dos petatur, ita pactum interpretandum diuus Seuerus constituit, quasi adiectum esset se uiuo: hoc enim ita accipiendum esse contemplatione paternae pietatis et contrahensium uoluntatis, ut posterior quoque pars conuentionis ad uitam patris relata uideatur, ne diuersa sententia fructum dotis ab oneribus matrimonii separet quodque indignissimum est, inducat ut non habuisse dotem existimetur. quo rescripto hoc effectum est, ut, si quidem uiuo patre decesserit filia aut sine culpa sua diuorterit, omnimodo dos peti non possit, constante autem matrimonio mortuo patre peti ctus sit, ut mortua in matrimonio filia dos apud uirum remaneret, puto pactum seruandum
Abbreviated transcription (Latin):
reditor prediã sibi obli¬
gata ex capignoris locare recte
pot̾it. ¶Pignoris obligo ⁊ ĩt̾
contͣctus pignoris int̾cedat.
retentõmi locus ñ ẽ. nec si bõa
creclitoris ad fiscum ꝑtineant.
ora ipẽ possideat. qͣi satisfactur
creditorib. nec satisfecit. Modo
hr̃s debitoris ꝑatus ẽ soluere
creditorib. Quero anpignora
fidenissor restitu̾e cogenoꝰ sit.
sen emancipato filio facile per
lius eius. ꝙ ip̃ẽ impeditus scri¬

Expanded text:
reditor praedia sibi obligata ex causa pignoris locare recte poterit.Pignoris obligatio etiam inter contractus pignoris intercedat, retentioni locus non est, nec si bona creditoris ad fiscum pertineant. ora ipse possideat quasi satisfacturus creditoribus, nec satisfecit: modo heres debitoris paratus est solvere creditoribus: quaero, an pignora fideiussor restituere cogendus sit.Seio emancipato filio facile perslius eius, quod ipse impeditus esse
Abbreviated transcription (Latin):
hrditate abstinũit nec metũe
ex ħ solo ꝙ mandante pr̃e ma¬
nusua ꝑscripsit instrum̃tum
cirogͣfi. cum n cũsensum suũ
accõmodauit prĩaut signosno
sua manu pignori domũsuam
futuram seuis scripẜat. c̾sensũ
ei obligatõni dedisse manifestũ
ẽ.Lutius titius p̾dia et man¬
cipia que inp̃diis erant oblig¬
auit. hrdes eius p̾diis int̾ sedi¬
uisis ilł mancipiis defunctis
alia substituerũt. Creclitor post¬
ea p̾dia cum mancipiis distͣxit.
Queritur anip̃ã mancipia que
sũt modo inp̃dus ꝯstituta has
inypotħcis emptor uenditoriᷤᷤ
recte possit. mod R sin pigno
creclitorib obligata ẽẽ.
uendidit. an aliqͣ actõ creditori
in debitore ꝯstitueda sit. qr cre¬
set aut elucass ubi qd̾ int̾feciss.
ad exibendum tenetur. uͥ aute
elucass qi dampni miurie dab¬
imus accõm. ad qnͣtum int̾est.
ꝙ debilitando aut uintiendo. ꝑ¬
secutõm pignoris exinaniets.
fingamus nuliam crecditi no¬

Expanded text:
ditate abstinuerit, nec metuiri ex hoc solo, quod mandante patre manu sua perscripsit instrumentum chirographi, cum neque consensum suum accomodaverat patri aut signo suo sua manu pignori domum suam futuram Seius scripserat, consensum ei obligationi dedisse manifestum est. Lucius Titius praedia et mancipia quae in praediis erant obligavit: heredes eius praediis inter se divisis illis mancipiis defunctis alia substituerunt: creditor postea praedia cum mancipiis distraxit. quaeritur, an ipsa mancipia, quae sunt modo in praediis constituta, hoc est in hypothecis, emptor vindicare recreditoribus obligata esse.uendidit: an aliqua actio creditori in debitorem constituenda sit, quia creset aut eluscasset? ubi quidem interfecisset, ad exhibendum tenetur: ubi autem eluscasset, quasi damni iniuriae dabimus actionem ad quantum interest, quod debilitando aut uinciendo persecutionem pignoris exinanierit. fingamus nullam crediti no
Abbreviated transcription (Latin):
est legatariom̃tare aũt potest
et edib obscuratis. Tet̾um
usufructu iocilegato: etiamac.¬
cessus dandus est qr et haustu
rencto. it̾ quor ad hauriendum
et obscurare legatas edes con¬
ceditur ut n penitus lum̃ recl¬
udatur. s tantum relinqͣtur.
qnͣtum sufficit hĩtantib in
nsus diurni mod̾atione.
Aꝑꝯmluminib uicinoru
officere. aluid ue quid fac̾e ꝯtrã
ꝑmodum eorum uell sciat se.
formam ac statum antiquoꝵ
edifitorum custodire debere.
Sinit̾ te et nicinumtuum nõ
ꝯuenit ad qm altitudinem ex¬
coiliedifitia. que face institiui
oportrat:. arbitrũ acciꝑe pot̾is.
Abo. Edifitia que fuitutem
pati mtur nequid altius tou¬
ntur. uiridaria sup̃ eamaltitu¬
dinem hr̃e possunt. at si dum
ꝓspectu est eaque obstaturast̃
baincariam fecit. ẜ parietem
ꝯmunem. ñlic aũt tubulos
admõtos hr̃e. id pãnetem co¬
munem sicuti m parietẽ quid̃
suum ꝑ panetem comimiinẽ.
de tubuł eo. implius s iuris ẽ

Expanded text:
s legatum, habitare autem potest et aedibus obscuratis. ceterum usu fructu loci legato etiam accessus dandus est, quia et haustu relicto iter quoque ad hauriendum et obscurare legatas edes conceditur, ut non penitus lumen recludatur, sed tantum relinquatur, quantum sufficit habitantibus in usus diurni moderatione.Qui luminibus uicinorum officere aliudue quid facere contra commodum eorum uellet, sciet se formam ac statum antiquorum aedificiorum custodire debere. Si inter te et uicinum tuum non conuenit, ad quam altitudinem extolli aedifici‹a›, quae facere instituisti, oporteat, arbitrum accipere poteris. Aedificia, quae servitutem patiantur ne quid altius tollatur, viridia supra eam altitudinem habere possunt: at si de prospectu est eaque obstatura sunbalnearia fecit secundum parietem communem: non licet autem tubulos habere admotos ad parietem comsuum per parietem communem: de tubulis eo amplius hoc iuris est,
Abbreviated transcription (Latin):
in qmͣ accõm uenit et ꝙ ĩ rem
u̾sume. Que tñ adiecto cunc
nectͣia ẽ. cumannus post mo
tuam peciũam accepit. et mor¬
ea id ꝙ creditum ẽ erogatũ ẽet
sine quibraut se cĩuaut fuos
te tucore scipułone in ꝑsona
magis actus suorconfirma¬
retur tutor spopondit posseni¬
cħominus dici dem rem u̾soc̾

Expanded text:
in quam actionem uenit et quod in rem uersum est: quae tamen adiectio tunc necessaria est, cum annus post mortuam pecuniam accepit et morea id quod creditum est erogatum esset, sine qte tutore stipulatione in personam magis actus servorum confirmaretur, tutor spopondit, posse nihilo minus dici de in rem verso
Abbreviated transcription (Latin):
elilionem ꝑtineat. seucrissime
q lunt aprocuratore ce cesaris¬
sans sic.ab eo compbant᷑ et rõ
atq si acesare gesta sunt. nauis¬
Si rem cesansꝓcurator eins qͣi
iemꝓprimm tradat. ñ puto eũ
dm̾um tnͣfferre tunc enĩ tnsft̃
cum neg̃m cesaris g̾ens ꝯsẽs u
ip̃ius tradidit demq siuendcõ¬
nis urdonatonis urtniactonis¬

Expanded text:
euersionem pertineat: seuerissime  sunt a procuratore Caesaris, sic ab eo comprobantur, atque si a Caesare gesta sunt. Si rem Caesaris procurator eius quasi rem propriam tradat, non puto eum dominium transferre: tunc enim transfert, cum negotium Caesaris gerens consensu ipsius tradit. denique si uenditionis uel donationis uel t
Abbreviated transcription (Latin):
iussusnus. adirehr̃ditatem po¬
tesiset si cesar hrs instituatur¬
impr hr̃s institutus est soluẽdo
nsunt. ic prospecta consulitur
imꝑ̃atori hrdos eniminstituti
madeundis uł repudi.andisi

Expanded text:
Caesaris adire hereditatem potest et, si Caesar heres instituaturimperator heres institutus est, soluendo non sint, re perspecta consulitur imperator: heredis enim instituti in adeundis uel repudiandis
Abbreviated transcription (Latin):
manumisit urtutore dederit
pruisqm̃ cognouit successorẽ
nequis poumiminus donũ
ne caꝑetnis esculentim poscu¬
lentumi uequodq intradies ꝓ¬
rimos prodigatur.

Expanded text:
manumiserit uel tutorem dederit, priusquam cognouerit successorem ne quis praesidum munus donum caperet nisi esculentum potulentumue, quod intra dies proximos prodigatur.
Abbreviated transcription (Latin):
siprebrat et se contempni ñ pa¬
tiatursunde mandatis princi¬
pum. aoicitur. ne p̾sides ꝓuitia¬
rumisit̾iorem famili antatem
.ꝓuĩtiales. admittant nam cõu̾¬
malos putat n p̾cibe.ilamita¬
sonorum iuacrimari. oport. id
enimnẽ constantis et rectiiu¬
dicis ciius. animi motum ini¬
itus dẽce̾git et sumatim ita ius
p. egatus ces.aris .i. p̾scses
urcorrector ꝓutic. ibdicando
ẜuo cormpto .uił.ancuia de nirg¬
inata suostuprato si.acͣtor rerũ
agentis corruptus eẽ diciturł¬

Expanded text:
praebeat, sed contemni non patiatur. unde mandatis adicitur, ne praesides prouinciarum in ulteriorem familiaritatem prouinciales admittant: nam ex conuemalos putat, neque precibus calamitosorum inlacrimari oportet: id enim non est constantis et recti iudicis, cltus detegit et summatim ita ius . Legatus Caesaris, id est praeses uel corrector prouinciae, abdicando seruo corrupto uel ancilla deuirginata uel seruo stuprato, si actor rerum agentis corruptus esse dicetur
Abbreviated transcription (Latin):
o suas edes fuas feciss. nicħomi¬
nus aliis quot uellz multis eas
sites suas face̾ potest. ⁊ fa
tampnare pot̾.nealtius edes su¬
as collat. ne luminib ediũ in¬
cinarũ officiat.ur ut patiatur
eũ tignum in pariece ĩmittere.
fuł ut patiatur ucinum ꝑ fũd

Expanded text:
o suas aedes seruas fecisset, nihilo minus aliis quot uellet multis eas aedes seruas facere potest. 16 Gaamnare, ne altius aedes tollat, ne luminibus aedium vicini officiat: vel ut patiatur eum tignum in parietem immittere vel ut patiatur eum per fund
Abbreviated transcription (Latin):
ort̾e sic erit accipiedum. ut ñex
omi re io.accipiamus s dehiis
reb que p̾ciosiores eẽnt simar¬
garita forte aut ornam̃ta p̾ciosa.
ur uestis syrica uł quid. iluid ñ
ꝯtemptibile uenierit ꝑ edictũ
aut ecliliũ curuliũ etiam de ẜuo
can̾e uedicor iubeatur.Si sĩp¬
lam ꝓ dupla ꝑ errorẽ stĩpulat
sit emptor re cuicta ꝯsecuturũ
eũ exemptonatius. ait. qnͣtom
mnus stipiuatus sit. simo om̃ia

Expanded text:
ortere, sic erit accipiendum, ut non ex omni re id accipiamus, sed de his rebus, quae pretiosiores essent, si margarita forte aut ornamenta pretiosa uel uestis Serica uel quid aliud non contemptibile ueneat. per edictum autem curulium etiam de seruo cauere uenditor iubetur.Si simplam pro dupla per errorem stipulatus sit emptor, re euicta consecuturum eum ex empto Neratius ait, quanto minus stipulatus sit, si modo omnia
Abbreviated transcription (Latin):
amaccõm et mag̾ ẽut p̾stet cui
enim ñ equu udebitur.ur ł
saitem ꝯsequi emptore ꝙ sine
dispendio creclitoris futurũ est.

Expanded text:
am actionem. et magis est ut praestet: cui enim non aequum uidebitur uel hoc saltem consequi emptorem, quod sine dispendio creditoris futurum est
Abbreviated transcription (Latin):
tate lucri face̾t. reddendo mo¬
ram adhibuit cũ ea pecuma
ipẽ usus sit usuras quo eũ
pr̃are debe eum labo. acͣt s ñ
qͣi usũras. s ꝙ soci int̾sit mo¬
ram eum ñ adhibuissqs si
aut usus ea peciua ñ sit. aut
mortem socĩ nullam᷑ talez
extimatõm ex fc̃o hrdis faciẽ¬
dam qr morte sociidirimat᷑
sõcietas. ¶ Socius cũ resiste̾t
fugam erumpentib. uulñ¬
atus ẽ impensam qm̃ ĩcurrẽ¬

Expanded text:
tate lucri faceret, reddendo moram adhibuit, cum ea pecunia ipse usus sit, usuras quoque eum praestare debere Labeo ait, sed non quasi usuras, sed quod socii intersit moram eum non adhibuisse: sed si aut usus ea pecunia non sit aut mitem post mortem socii nullam talem aestimationem ex facto heredis faciendam, quia morte socii dirimatur societas. Socius cum resisteret fugam erumpentibus, vulneratus est: impensam, quam in curan
Abbreviated transcription (Latin):
I. Dimulieri solu̾̃o idꝙ tibi
gebebam. et ab ca ratam rem
tesiturũ stipłatus fu̾o. ⁊ forte
te ratum ñ hñttage̾ exstipla¬
cumstituero/ exceptõ senatus
consulti ꝙ de int̾cessiomib fe¬
minarũ fc̃m ẽñ prodit muli¬
eriñ enim uidi pot alienã obl¬
igõm retin̾e uł recusare cum
manẽa debito obligatus et
ip̃a delucroagat. ac potius re¬
did̾e cogatus q ñ debitũ accep

Expanded text:
i mulieri solvero id quod tibi debebam et ab ea ratam rem te habiturum stipulatus fuero et forte te ratum non habente agere ex stipulatu instituero, exceptio senatus consulti, quod de intercessionibus feminarum factum est, non proderit mulieri: non enim videri potest alienam obligationem recusare, cum maneam debito obligatus, et ipsa de lucro agat ac potius reddere cogatur quod non debitum accep
Abbreviated transcription (Latin):
uł descendentium q u̾o ex lacerc¬
uecam dux̾it qm̃ uetatur. uł
affinem q̃ impeditur siquidem
palam fec̾it leuius. suic ũo ui a¬
clam ħ̾ ꝯmisit grauiuspumat᷑.
maiori pena excusantur. clam
ꝯmitentes uł contumaces pl¬
ectantur. de iure dotu̾i.¬
uoto eius ꝗ dat ita ꝯtrabitur.
ut semꝑ ap̃ maritum sit.
nubere possmt
eamrimonia que consistere ñ
possũt. n enim dos sine mnr̾im¬
onio pot̾. ubicũq igitur mr̾im¬

Expanded text:
cendentium uxorem duxeream duxerit quam uetatur, uel adfinem quam impeditur, si quidem palam fecerit, leuius, si uero clam hoc commiserit, grauius punitur. maiore poena excusantur, clam committentes ut contumaces plectuntur. DE IURE DOTIuoto eius qui dat ita contrahitur, ut semper apud maritum sit. nubere possuntea matrimonia, quae consistere non possunt: neque enim dos sine matrimonio esse potest. ubicumque igitur matrim
Abbreviated transcription (Latin):
posse cum dño de inrẽ u̾so
agi existimaui. Nam et sipro¬
curator m̃s in nẽgotia mea
impensurus pecinam mut.¬
uatus sine culpa eamꝑdidit.
Cum sticho mgmioẜu tuip
pamphili contriaiccõ depecu¬
uo et dem remu̾so itadarid.¬
peculium pamphili u̾sum
sit. comp̾hendatur s etiã si
mortuo uł alienato sticho a¬
stichus uiuat cnde eo q in
peculio pamphili u̾sum ẽ nõ
nisi intraannum qm̃ is deces¬
sit actio dari debeat et enim qͦ¬
dam mo de petulio pamphili
tñ exꝑiri uidebor. sicutisiquoᷤᷤ
iussu ex credidissem expirer

Expanded text:
posse cum domino de in rem uerso agi existimauit. nam et si procurator meus in negotia mea impensurus pecuniam mutuatus sine culpa eam perdiderit, Cum Sticho uicario serui tui Pamphili contraxi: actio de peculio et in rem uerso ita daripeculium Pamphili uersum sit, comprehendatur, scilicet etiamsi mortuo uel alienato Sticho aStichus uiuat, tamen de eo, quod in peculio Pamphili uersum est, non nisi intra annum quam is decessit actio dari debeat: etenim quodammodo de peculio Pamphili tum experiri uidebor, sicuti si, quod iussu eius credidissem, experir
Abbreviated transcription (Latin):
ad missa imi rẽ ad iudicarqͥ s ex
regionib dunsum fund̃ posse
adiudicare ẜm diuisione nemo
dubitauit ss ⁊ cũ adiudicat. po¬
anum. alii ẜumm faciat ex hus
quos adiudicatͥs sipure alii. ad¬
iudicai̾nit fund. alii. adiudicãto.
amplius ẜuitutem impone ñ põ¬

Expanded text:
em adiudicare: Sed et regionibus diuisum fundum posse adiudicare secundum diuisionem nemo dubitauerit.Sed etiam cum adiudicat, poalium alii seruum faciat ex is quos adiudicat: sed si pure alii adiudicauerit fundum, alium adiudicando amplius seruitutem im ponere non po
Abbreviated transcription (Latin):
adiecte. equas eas ẽẽ constat.
Ei no placu̾it ut quis duas
p̃tes urtres hcat alius unam
in ualeat placet uałe si mo a
liquid pr contulit societatiui¬

Expanded text:
adiectae, aequas eas esse constat. si vero placuerit, ut quis duas partes vel tres habeat, alius unam, an valeat? placet valere, si modo aliquid plus contulit societati
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ societas distracta ẽ soluitũ
sit ¶gitur et si sub conditõne
ꝓmieat. et distracta societate
dicto extitit. ex cõi soluend̾ est
ib si int̾m societas diniat᷑¬

Expanded text:
m societas distracta est solutum sit. igitur et si sub condicione promiserat et distracta societate condicio exstitit, ex communi solvendum est: ideoque si interim societas dirimat