comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃ius uxor clam cun¬
cta sustulit. exꝑiri uo¬
lens edictum ducis:
Rusticus uero ad cam¬
pum regressus. reb ñ

Expanded text:
ipsius clam cuncta sustulit, experiri volens edictum ducis. Rusticus vero ad campum regressus, rebus n
Abbreviated transcription (Latin):
nuberabilium the¬
sauroꝵ dedit indiciũ
Cartas in quib no¬
tata erat ⁊ metallo¬
rum qualitas ⁊ põ¬
derum quantitas:
que ꝑ omnia predia
compilator auarus
defoderat. S hec post¬
modum. Sunc

Expanded text:
numerabilium thesaurorum dedit indicium chartas, in quibus notata erat et metallorum qualitas et ponderum quantitas quae per omnia praedia compilator avarus defoderat. Sed haec postmodum; nunc
Abbreviated transcription (Latin):
to ingemuit. Nec
multo post eo dul¬
cem franciam quia
res male cesserat re¬
petente comes archẽ¬
sis fame tabidus ⁊
uix ossib herens. de¬
ditiont consensit
ad exemplum cle-

Expanded text:
to ingemuit. Nec multo post, eo dulcem Franciam, quia res male cesserat, repetente, comes Arcensis, fame tabidus et vix ossibus haerens, deditioni consensit, ad exemplum cle
Abbreviated transcription (Latin):
ephesi destinauit. e¬
pistola pariter quã
sacram uocant co¬
mitante ut ostende¬
rentur legatis regis
entium martyriales
exiuiue. Factumq ẽ.
⁊ uaticinium regis
eduuardi. grecis om¬
nib comprobatum:
qui se a patribz acce¬
pisse iurarent. super
dextrum illos latus
quiescere. s post in¬
troitum anglorum
in speluncam. uerita¬
tem ꝑegrine prophe

Expanded text:
Ephesi destinavit, epistola pariter quam sacram vocant comitante, ut ostenderentur legatis regis entium 379 martiriales exuviae. Factumque est, et vaticinium regis Edwardi Graecis omnibus comprobatum, qui se a patribus accepisse jurarent super dextrum illos latus requiescere; sed, post introitum Anglorum in speluncam, veritatem peregrinae prophe
Abbreviated transcription (Latin):
huic tentorium ad¬
moueas alio loco us¬
qz dum partes reli¬
cte ueniant mane .
inimicum peculanter
insultantem mode¬
sta cunctatione fran¬
gas. Dicto probato:
discessum est illinc.
Adalanus nocte pa¬
ratus adueniens epi¬
scopum quenda m

Expanded text:
hinc tentorium amoveas; alioque loco, usque dum partes relictae veniant, manens inimicum petulanter insultantem modesta cunctatione frangas. » Dicto probato, discessum est 208 illinc. Analafus, nocte paratus adveniens, episcopum quemdam
Abbreviated transcription (Latin):
toniam splendi¬
dum regie sanctitudi-¬
nis refulgurat specu-¬
lum. Quoniam illi
meritis deputatur.
quod eo loci multus
deuotarum deo femi¬
narum chorus. clari¬
tate religionis terras
istas irradians ipsa
etiam prestringit sy¬
dera. Illic sacre uirgi¬
nes. nullius penitus

Expanded text:
toniam splendidum regiae sanctitudinis refulgurat speculum; quoniam illius meritis deputatur, quod eo loci multus devotarum Deo feminarum chorus, claritate religionis terras istas irradians, etiam ipsa perstringit sidera. Illic sacrae virgines nullius penitus
Abbreviated transcription (Latin):
Ce rumptamen
erroneum impetũ
iuuentutis. abole¬
uit penitentia. Ro¬
mam profectus se¬
ueriorib annis:
ubi loci symonicũ

Expanded text:
eruntamen erroneum impetum juventutis abolevit poenitentia. Romam profectus severioribus annis; ubi loci, symonicu
Abbreviated transcription (Latin):
munere accipiens.ubi
iam dudum omnis
iusticia sub cuiusdã
guorongi laborabat
regimine: qui tamen
sicut omnes reguli ĩ¬
sule. Wirtigeriũ subst̾¬
nebantur monarchie.
Iec contentus hac

Expanded text:
munere accipiens, ubi jamdudum omnis justitia sub cujusdam gorongi laborabat regimine, qui tamen sicut omnes reguli insulae Wortigerni substernebantur monarchiae: nec contentus hac
Abbreviated transcription (Latin):
ditaretur modo fore
apud gunegium:
quem locum a tem¬
pore hasteng desertũ.
ip̃e fructicosis sentib
statum qui modo est
principali indulgen¬
tia erexerat.

Expanded text:
ditaretur monachus fore apud Gimegium, quem locum, a tempore Hasteng desertum, ipse fructicosis sentibus statum qui modo est principali indulgentia erexerat.
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet archipresulem
⁊ willelmum archacẽ¬
sem. hic enĩ willelmꝰ
a duce iam in adolesce¬
tia pollente: comitatũ

Expanded text:
scilicet archipraesulem et Willelmum Archacensem. Hic enim Willelmus a duce jam in adolescentia pollente comitatu
Abbreviated transcription (Latin):
inuitabat. Intelligens
illum aduentassẽ. ill
cantantib. istis la¬
crimantib. omnib
pectora tundentibus.
finita missa egenis
per precones concla¬
matis. omnes dapes
que sibi ⁊ curialib
parabantur. in usus
eoꝵ exhausit. Ipse
obsonia apponens.
ip̃e iuixta disciplinã
ministroꝵ delonge
consistens: ipse suꝑ¬
alua syboꝵ abster¬
gens.

Expanded text:
invitabat; intelligeres illum adventasse, illis cantantibus, istis lachrymantibus, omnibus pectora 327 tundentibus. Finita missa, egenis per praecones conclamatis, omnes dapes quae sibi et curialibus parabantur in usus eorum exhausit; ipse obsonia apponens, ipse juxta disciplinam ministrorum de longe consistens, ipse superflua ciborum abstergens.
Abbreviated transcription (Latin):
bem: Illi asyam ter¬
ciam mundi partẽ
ut hereditarium ni¬
dum inhabitant. q̃
a maiorib nostris
equa duab residius
partib ⁊ tractuum
longitudine ⁊ pro¬
uinciarum magni¬
tudine non immeri¬
to estimata est. Ibi

Expanded text:
bem? Illi Asiam, tertiam mundi partem, ut haereditarium nidum inhabitant; quae a majoribus nostris aequa duabus residuis partibus, et tractuum longitudine et provinciarum magnitudine, non immerito aestimata est. Ibi
Abbreviated transcription (Latin):
babylonis impera¬
tor non illius que
a nembroth facta.
a semiramide aucta
nunc asseritur deser¬
in loco ubi quondã
fuerat taphnus. im¬
perator ergo babylo

Expanded text:
Babylonis imperator, non illius quae, a Nembroth facta, a Semiramide aucta esse asseritur ; se in loco ubi quondam fuerat Thaphnis,--imperator ergo Babylo
Abbreviated transcription (Latin):
preceperat ut illam
iret speculatum. nup¬
tias conciliaturus. si
ueritas fame conqua¬
draret. Ille iuam cele¬
rans. nichilq preter

Expanded text:
praeceperat ut illam iret speculatum, nuptias conciliaturus si veritas famae conquadraret. Ille viam celerans, nihilque praeter
Abbreviated transcription (Latin):
normannie in auxi¬
lium ꝑfidoꝵ mise¬
rat. partim cede par¬
tim naufragio oꝑ¬
pressere.Reliqui
sugam intendentes
et suspendere carba¬
sa conati.moxq uẽ¬
to cessante destituti
ludibrio nr̃is. sibi

Expanded text:
Normanniae in auxilium perfidorum miserat, partim caede, partim naufragio oppressere: reliqui fugam intendentes et suspendere carbasa conati, moxque vento cessante destituti, ludibrio nostris, sibi
Abbreviated transcription (Latin):
it.properant impleri
predicta: festinant
mari.Danis enim
omnes portus infe¬
stantib. ⁊ leuitate
piratica ubiq discur¬
rentib. dum nescire¬
tur ubi eis occurri
deberet.decretum a
siricio archiep̃o post
dunstanum secundo.
ut repellerentur argẽ¬
to.qui non poterant
ferro.Item decem mi¬
lia libraꝵ soluta: cu¬
piditatem danoꝵ ex¬
pleuere. Exemplum

Expanded text:
it, properant impleri praedicta, festinant iata. Danis enim omnes portus infestantibus, et levitate piratica ubique discurrentibus, dum nesciretur ubi eis occurri deberet, decretum a Siricio archiepiscopo, post Dunstanum secundo, ut repellerentur argento qui non poterant ferro. Item decem millia librarum soluta cupiditatem Danorum explevere: exemplum
Abbreviated transcription (Latin):
cum in animo euis
fluctuaret. hinc de
famula miseratio.
hinc de domina in¬
dignatio: quasi in
iocos effusus. usum
obsequioꝵ. penam¬
q remittit. Mox an¬
tiquis dominatori¬
b uellent nollent
dominantem.mag¬
na sublimauit dig¬
natione. dilexit uni¬
ce: integram lecti u¬
ni deferens fidem:
quo ad legittum am
uxorem accepit elfri¬
dam filiam ordgari
de qua edmundum
qui ante iꝑsum qͥn¬
quennio decedens.
rumesie iacet ⁊ qui
post eum regnauit
egelredum tulit. Nã
de egelfleda cogno

Expanded text:
cum in animo ejus fluctuaret hinc de famula miseratio, hinc de domina indignatio, quasi in jocos effusus, usum obsequiorum poenamque remittit. Mox antiquis dominatoribus vellent nollent dominantem magna sublimavit dignatione; dilexit unice, integram lecti uni deferens fidem quoad legitimam uxorem accepit Elfridam filiam Orgari. De qua Edmundum, qui ante ipsum quinquennio decedens Rumesiae jacet, et qui post se regnavit, Egelredum, tulit. Nam de Egelfleda, cogno
Abbreviated transcription (Latin):
sibi eloquio ista ꝓ¬
secutus est.Yt turc
olun ꝑuaserant in¬
debite. non euacu¬
ent uoluntarie. Iu¬
stum ẽẽ ut sicut xp̃i¬
ceni non infestent
libenti discessu na-¬
tiuum solum re¬
petant. aut mane
futuro bellum ex¬
pectent. Sortem ꝑ
ouos uel quatuor
uel octo exꝑiantur.
guath eus facul

Expanded text:
sibi eloquio ista prosecutus est, ut Turci olim pervaserant indebite, nunc evacuent voluntarie. Justum esse, ut sicut ni non infestant libenti discessu nativum solum repetant, aut mane futuro bellum expectent; sortem per duos vel quatuor vel octo experiantur, guath ejus facil
Abbreviated transcription (Latin):
utile. eruditi angli in¬
dicium: homo uite
bone ⁊eloquentie ca¬
stigate. Tunc quoq
osuualdus. odonis
archiep̃i qui ante dũ¬
stanum fuerat nepos.
ex monacho floriacen¬
si wigorine ep̃c. ⁊ ebo¬
raci archiep̃c. titulos
non inferiores ceteris

Expanded text:
utile, eruditi Angli indicium, homo vitae bonae et eloquentiae castigatae. Tunc quoque Oswaldus, Odonis archiepiscopi qui ante Dunstanum fuerat nepos, ex monacho Floriacensi Wigorniae episcopus, et Eboraci archiepiscopus, titulos non inferiores caeteris
Abbreviated transcription (Latin):
ub eodem temꝑe
duos a caberacen¬
si territorio. ex uilla q̃
aspera uocatur. mona¬
chos. balduinum ui

Expanded text:
ub eodem tempore, duos a Camberacensi territorio, ex villa quae Hespera vocatur, monachos, Balduinum vi
Abbreviated transcription (Latin):
fortune omnes ciui¬
um pessumdate.
Quo successu exhy¬
laratus. dum suos
audacius incitat.
ut igni addiciant

Expanded text:
fortunae omnes civium pessundatae. Quo successu exhilaratus, dum suos audacius incitat ut igni adjiciant
Abbreviated transcription (Latin):
tocius francie dux. agni¬
to paganoꝵ repentino
aduentu: cum ualida
exercituum uirtute. su¬
ꝑ authure fluuium e

Expanded text:
totius Franciae dux, agnito paganorum repentino adventu, cum valida exercituum virtute super Authurae fluvium e
Abbreviated transcription (Latin):
Nam profecto ni¬
si quod noricoꝵ re¬
gem aduentare didi¬
cit. nec militem con¬
uocare. nec aciem di¬
rigere dignatus fuis¬
set . Alter interea illũ
ꝑ nuntios leniter con¬
uenire. de rupto federe
expostulare. precibus
minas insuere. sciret

Expanded text:
nam profecto, nisi quod Noricorum regem adventare didicit, nec militem convocare nec aciem dirigere dignatus fuisset. Alter interea illum per nuntios leniter convenire, de rupto foedere expostulare, precibus minas insuere; sciret
Abbreviated transcription (Latin):
ex etenim henricus
patre roberto uinẽ¬
te francoꝵ regno poti¬
tus. tanto postmodum
a matre ꝯstantia. nou̾¬
cali odio est affectus. ut
ꝯspirantib adu̾sus eũ

Expanded text:
ex enim Henricus patre Roberto vivente Francorum regno potitus, tanto postmodum a matre Constantia novercali odio est affectus, ut, conspirantibus adversus eu
Abbreviated transcription (Latin):
pabula. propuis
flammas succendẽs
foci calore ⁊ autũ¬
ꝑnalis estus. in eqͣ¬
litate morbum na¬
ctus est.
Dicunt quidam
quod preruptã fossã

Expanded text:
pabula, propius flammas succedens, foci calore et autumnalis aestus inaequalitate morbum nactus est. Dicunt quidam quod praeruptam fossa
Abbreviated transcription (Latin):
regnauit annis .iii.
⁊ mensib totidem.
Elegerunt autem da¬
ni ⁊lundonie ciues.
qui iam pene in bar¬
baroꝵ mores. propt̾
frequentem conuictũ:
transierant. Angli
diu obstiterunt:ma¬
gis unum ex filiis e

Expanded text:
regnavit annis quatuor et mensibus totidem. Elegerunt eum Dani et Londoniae cives, qui jam pene in barbarorum mores propter frequentem convictum transierant. Angli diu obstiterunt; magis unum ex filiis E
Abbreviated transcription (Latin):
appropinquare. qui
societatis sue in extri¬
cabile in uita uincu¬
lum disrumperet.
Unde preueniendũ
mature ut fides que
conglutinarat uiuẽ

Expanded text:
appropinquare qui societatis suae inextricabile in vita vinculum disrumperet; unde praeveniendum mature, ut fides, quae conglutinarat vive
Abbreviated transcription (Latin):
annis nulliuis pro¬
bri suspicione nõta¬
retur.Tulit ex ma¬
thilde liberos mul¬
tos.que ⁊marito
morigera ⁊prole
fecunda. nobilis ui¬
ri animum in suĩ
amoris incitabat
aculeum. quamqͣ
non desint qui gan¬
niant eum celibatur

Expanded text:
annis nullius probri suspicione notaretur. Tulit ex Matilde liberos multos, quae, et marito morigera et prole foecunda, nobilis viri animum in sui amoris incitabat aculeum: quanquam non desint qui ganniant eum coelibatu
Abbreviated transcription (Latin):
bris. londonie plus¬
quam sexcentas do-¬
mos effregit. Cumu¬
labantur eccłe cum
domib. macerie cũ
parietib. Maius qͦ
scelus furor uentoꝵ
ausus. tectum eccłe
sancte marie que ad
arcus dicitur parit᷑
subleuauit. ⁊ duos¬
ibi homines obruit.
ferebanturq tig¬
na cum trabib p̃er
mane spestaculo a
longe uisentib. timo¬
li prope stantib. ne
obrierentur. Quatu¬
or tigna sex ⁊uigĩ¬
ti pedes longa. tan¬
ta ui in humum
compacta sunt. ut
uix quatuor pedes
extrarent. notabili
iusu quomodo duri¬
ciem strate publice
perrupetunt. eo ibi
ordine posita quo ĩ
tecto manu artificis
fuerant locata. quo¬
ad ob impedunen¬
tã transeuntium ad
planiciem terte st̃
desecta. quod aliter
erui nequirent

Expanded text:
bris , Londoniae plusquam secentas domos effregit. Cumulabantur ecclesiae cum domibus, maceriae cum parietibus. Majus quoque scelus furor ventorum ausus, tectum ecclesiae sanctae Mariae quae « ad Arcus » dicitur pariter sublevavit, et duos homines ibi obruit. Ferebanturque tigna cum trabibus per inane, spectaculo a longe visentibus, timori prope stantibus ne obruerentur. Quatuor tigna, sex et viginti pedes longa, tanta vi in humum impacta sunt ut vix quatuor pedes extarent. Notabili visu quomodo duritiem stratae publicae perruperint, eo ibi ordine posita quo in tecto manu artificis fuerant locata, quoad ob impedimenta transeuntium ad planitiem terrae sunt desecta, quod aliter erui nequirent
Abbreviated transcription (Latin):
b pro diuina cogna¬
tione multa futura
prouideat:Cur ergo
mortem timetis qui
sompni requiem que
instar mortis est dili

Expanded text:
 pro divina cognatione multa futura praevideat. Cur ergo mortem timetis, qui somni requiem, quae instar mortis est, dili
Abbreviated transcription (Latin):
gnis iam iamq in¬
inclusere. Ita uersa
recum facie qui ui¬
cerant ucti. ⁊ uicti
fuere iuctores. Tur¬
ci perniciosa clade
prostrati.reliqui ad
naues precipiti stu¬
dio fugientes.cum
in altum plus iactu
sagitte processissent.
itã remigium re¬
nus ⁊ totis pectorib

Expanded text:
s jam jamque inincludere; ita versa rerum facie, qui vicerant victi, et victi fuere victores. Turci perniciosa clade prostrati; reliqui ad naves praecipiti studio fugientes, cum in altum plus jactu sagittae processissent, ita navigium remis et totis pectorib
Abbreviated transcription (Latin):
nec nunus seculari¬
um rerum pericia.
romane quoq celsi¬
tudini suspiciendus.
Fuitq herbertus. ut
lucanus de curione
dixit. momentum
⁊ mutatio rerum.
sicut tempore istius
regis symonie cau

Expanded text:
nec minus secularium rerum peritia, Romanae quoque celsitudini suspiciendus. Fuitque Herbertus mutatus, ut Lucanus de Curione dixit, « momentum et mutatio rerum: » sicut tempore istius regis symoniae cau
Abbreviated transcription (Latin):
ne salutem anime ne¬
gligeret. deuotionem
latus. eodem anno car-¬
ne solutus est.At uero
cinegislus sexennio

Expanded text:
ne salutem animae negligeret, devotionem latus eodem anno carne solutus est . At vero Cinegislus secennio
Abbreviated transcription (Latin):
autem totum firma
naretur imperpetu¬
um. qu hoc infir
quo pater.quod ip̃e
quoq magnis redi¬
tib ampliauerat. ĩ
quo ⁊ante quadri¬
ennium fratrem adel¬
uuardum sepelie¬
rat.

Expanded text:
autem totum papa naretur in perpetuum qui hoc infirmquo pater; quod ipse quoque magnis redditibus ampliaverat, in quo et ante quadriennium fratrem Adelwardum sepelierat.
Abbreviated transcription (Latin):
infame ⁊uiris indig¬
num libertatem pẽ¬
cunia redimere: quã
ab inuicto animo nł¬
la uiolentia possit
excutere. ⁊ tunc qui¬
dem paulisper ab

Expanded text:
infame et viris indignum, libertatem pecunia redimere, quam ab invicto animo nulla violentia possit excutere. Et tunc quidem paulisper ab
Abbreviated transcription (Latin):
licet sub tenerrima de¬
tineretur etate puerili:
tam̃ de eius ꝯsolatione
om̃s opꝑido exhilarati.
iuxta decretum ducis

Expanded text:
licet sub tenerrima detineretur aetate puerili, tamen de ejus consolatione omnes oppido exhilarati, juxta decretum ducis
Abbreviated transcription (Latin):
quatuor annis an¬
te se defunctam ⁊
magnificentissi¬
mis inferiis extu¬
lit ⁊ lacrimis per
multos dies uber¬
tun prosecutus a

Expanded text:
quatuor annis ante se defunctam , et magnificentissimis inferiis extulit, et, lachrymis per multos dies ubertim prosecutus, a
Abbreviated transcription (Latin):
currentib satelliti¬
b membratim disse¬
ctus. prius nonnul¬
los sauciauit. Pre¬
uiderat tam infamẽ
finem beatus dunsta

Expanded text:
currentibus satellitibus membratim dissectus, prius nonnullos sauciavit. Praeviderat tam infamem finem beatus Dunsta
Abbreviated transcription (Latin):
urbis ducatum ad¬
eptus. toto tempore
quo franci apud an-¬
tiochiam ⁊ iheroso¬
limam laborauer̃t.
non immunis bel¬
loꝵ fuit. frequenti¬
b assultib hostes
contristans suos.

Expanded text:
urbis ducatum adeptus, toto tempore quo Franci apud Antiochiam et Jerosolymam laboraverunt non immunis bellorum fuit, frequentibus assultibus hostes contristans suos.
Abbreviated transcription (Latin):
ransasta consecra¬
tioĩs: celebritate
ethelstanus ne spem
ciuium falleret: ⁊ in¬
ferius opinione se a¬
geret:omnem omni¬
no angliam solo no
nins terrore subiu¬
gauit preter solos

Expanded text:
ransacta consecrationis celebritate, Ethelstanus, ne spem civium falleret, et inferius opinione se ageret, omnem omnino Angliam solo 212 nominis terrore subjugavit, praeter solos
Abbreviated transcription (Latin):
pellicium aut line¬
um uestuint. nec il¬
lud quod subtilit᷑
texitur laneum qd̃
nos staminum uo¬
camus. Nunqͣm
femoralia nsi in
itinere directi habẽt.
que reuertentes lota
restituunt. duas tu¬
nicas cum cucullis
habentes. hyeme au¬
gmentum non adi¬
cuint. s estate si uo¬
lunt leuamen acci¬
piunt. Uestiti dor¬

Expanded text:
pelliceum aut lineum vestiunt, nec illud quod subtiliter texitur laneum, quod nos staminium vocamus; nunquam femoralia, nisi in itinere directi, habent, quae revertentes lota restituunt. Duas tunicas cum cucullis habentes, hyeme augmentum non assumunt; sed aestate, si volunt, levamen accipiunt. Vestiti dor
Abbreviated transcription (Latin):
belloꝵ nulli secundus.
sed diuine religionis
penitus ignarus. Ha¬
buerat ex acca filiã al¬
le.sorore ediuuni. filios
duos. osuualdum du

Expanded text:
bellorum nulli secundus, sed divinae religionis penitus ignarus. Habuerat ex Acca, filia Allae, sorore Edwini, filios duos, Oswaldum du
Abbreviated transcription (Latin):
b ne alium susciꝑent
habituri si uellent le¬
nem ⁊probum domi¬
num. si nollent recti
sui exactorem immo¬
dicum. Quo defuncto.
cenomannenses ma¬
gis ad galterium me¬
dantinum declinan¬
tes. cui soror hugonis

Expanded text:
 ne alium susciperent: habituri, si vellent, lenem et probum dominum; si nollent, recti sui exactorem immodicum. Quo defuncto, Cenomanenses magis ad Gualterium Medantinum declinantes, cui soror Hugonis
Abbreviated transcription (Latin):
mittit ad deum. Plu¬
ra quidem ille accip̃.
s paucis in suos su¬
orumq usus expen¬
sis.cetera in egenos
⁊monasteriorum edi¬
ficationem confestun
disꝑsit. Est enim ste¬
phani marsupium.
omnium egentium
publicum erarium.
Abstinentie illius ẽ
indicium quod nich
ibi sicut in ceteris ce¬
nobiis uideas fulgu¬
rare auro. renitere
gemina. micare ar

Expanded text:
mittit ad Deum. Plura quidem ille accipit; sed, paucis in suos suorumque usus expensis, caetera in egenos et monasteriorum aedificationem confestim dispertit. Est enim Stephani marsupium omnium egentium publicum aerarium. Abstinentiae illius est indicium, quod nihil ibi, sicut in caeteris coenobiis, videas fulgurare auro, renidere gemma, micare ar
Abbreviated transcription (Latin):
nosset eniginata in¬
spiratione sua patefa¬
cere. Quo ammonitu
retudit ille mesticiã.
⁊ soluit in ocia curas:
conscius materne san¬
ctitatis. cui soleret d̃s
multa reuelare. Erat
ea uocabulo elfgifa.
bonis oꝑib intenta.
pietate ⁊ dulcedine
predita: ut etiam re¬
os quos tristis sentẽ¬
tia iudicum palam
dampnauerat. ipsa
occulte redimeret. Pre¬
ciosus amictus qui
plerisq mulieribus

Expanded text:
osset aenigmata inspiratione sua patefacere. Quo admonitu retudit ille moestitiam, et solvit in otio curas, conscius maternae sanctitatis, cui soleret Deus multa revelare. Erat ea vocabulo Elfgifa, bonis operibus intenta, pietate et dulcedine praedita, ut etiam 250 reos, quos tristis sententia judicum palam damnaverat, ipsa occulte redimeret. Pretiosius amictus, qui plerisque mulieribus
Abbreviated transcription (Latin):
regi aliquantulum
cessisse. ⁊ iam quasi
uictum regie manus
oppressionem aliquã¬
tam ut cumq perpeti:
zelo succensus infideli¬
tatis. regales milites
scipendiis ꝯduxit. quos
ꝯplices ad muniendũ
falise castellum ne in
de erueret duci sibi asci-¬
maliuoli animi dux
ut comꝑit:legionib

Expanded text:
regi aliquantum cessisse, et quasi victum regiae manus oppressionem jam aliquantum utcumque perpeti, zelo succensus infidelitatis, regales milites stipendiis conduxit, quos complices ad muniendum Falesiae castellum, ne inde duci serviret, sibi ascimalivoli animi conatus dux ut comperit, legionib
Abbreviated transcription (Latin):
loco oportuno regem
lotharium de omnib
beniuolo animo illi
satis facturum. Igit᷑
audiens theobaldus

Expanded text:
loco opportuno regem Lotharium, de omnibus benevolo animo illi satisfacturum. Igitur audiens Thebaldus
Abbreviated transcription (Latin):
tus ydoloꝵ ad cineres
torpuit:⁊ ip̃e regnum
latiorib quam eduui¬
nus terminus. citra ul¬
lam necem hominum¬
cohercuit. Huius regis
laudes hystoria panage¬
rico prosequitur stilo:

Expanded text:
tus idolorum ad cineres torpuit; et ipse regnum latioribus, quam Edwinus, terminis, citra ullam necem hominumcoercuit. Hujus regis laudes historia panegyrico prosequitur stilo
Abbreviated transcription (Latin):
ex actorib directis. mi¬
litem statim in iuncla
coniecit.Qui coastus
siumet necessitate. uni¬
uitus coram protulit.
quem disponebat erue¬
re pro obtentia mune¬
ris. Rex uero ab insu¬
la sublatus. bernardi
iussu apud rothoma¬
gum sub uehementi
custodia artatur.

Expanded text:
exactoribus directis militem statim in vincula conjecit. Qui, coactus suimet necessitate, invitus coram protulit quem disponebat eruere pro obventu muneris. Rex vero ab insula sublatus Bernardi jussu apud Rothomagum sub vehementi custodia artatur.
Abbreviated transcription (Latin):
b aurum: Uas quod¬
dam exonichino: ita
subtili celatoris arte
sculptum ut uereflu¬
stuare segetes. uere
gemmare uites.uere
moueri hominum

Expanded text:
 aurum: » vas quoddam ex onichino, ita subtili caelatoris arte sculptum, ut vere fluctuare segetes, vere germinare vites, vere moveri hominum
Abbreviated transcription (Latin):
canentium alie obstre¬
perent aliis: Unde tũ
propter hoc.tum prop¬
ter cetera plurimas
infelix liuor effodie¬
bat causas. quib nõ
modicas in inuicem
exculparent offensas.
Quapropter nuper
illud cenobim extͣ
urbem translatum:
sanius incolitur. li¬
berius insignitur.
Auint elfredum pri

Expanded text:
canentium aliae obstreperent aliis. Unde tum propter hoc, tum propter caetera, plurimas infelix livor effodiebat causas quibus non modicas invicem exsculperent offensas. Quapropter nuper illud coenobium extra urbem translatum sanius incolitur, liberius insignitur. Aiunt Elfredum pri
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ mellitis pomis
que dactilos uocãt
fecundam. quoꝵ
esu se infarcientes.
uix lacunas uentri¬
um implere. iux in¬
gluuiem faucium
pre dulcedine tempe¬
rare ualebant. Cete¬
ra pre timore incho¬
larum abrasa.pret̾
aliquantos ethyo¬
pas ferruginea ca

Expanded text:
 mellitis pomis quae dactylos dicunt foecundam; quorum esu se infarcientes vix lacunas ventrium implere, vix ingluviem faucium prae dulcedine temperare valebant. Caetera timore incolarum abrasa, praeter aliquantos Aethiopes, ferrugineam ca
Abbreviated transcription (Latin):
rapiendi. uel quippiã
faciendi. quod contra¬
rium fore possit inibi
deo seruientib: dei in¬
terdictione prohibeo

Expanded text:
rapiendi vel quicquam faciendi quod contrarium fore possit inibi Deo servientibus Dei interdictione prohibeo
Abbreviated transcription (Latin):
parcerent:ne tante scĩ¬
tatis ⁊ religionis locũ
igne concremarent.S
tis. cum festinatione¬
subductis in altum

Expanded text:
parcerent, ne tantae sanctitatis et religionis locum igne concremarent. Juire cum festinationsubductis in altum
Abbreviated transcription (Latin):
ni Wilfridi quod li¬
uor edax carpere possz
admittens. Non
tamen isdem termi¬
nis quib pater ⁊ su¬
per regnum tenuit:

Expanded text:
ni Wilfridi, quod livor edax digne carpere posset, admittens. Non tamen iisdem terminis quibus pater et frater regnum tenuit
Abbreviated transcription (Latin):
iherosoluis redire. quod
dui optauerat deuotissi¬
mo animo. Nam ꝑpen¬
dens hanc uitã ꝓdigam
fore ⁊labilem. uerbaq

Expanded text:
ierosolymis redire, quod diu optaverat devotissimo animo. Nam perpendens hanc vitam prodigam fore et labilem, verbaq
Abbreviated transcription (Latin):
tam egredientes de¬
capitans. Neruo¬
sus lacertis. thoros
pectore. robustus ⁊
procerus toto corꝑe.
filius suuardi ma¬
gnificentissimi co¬
mitis quem digera
danico uocabulo .i.
fortem cognonitna¬
bant. Postmodum
uero iuctis partib
sese sponte dedens.
nubio priuataq
amicicia donatus
non ꝑmansit in
fide. p̾uimum inge¬
nium cohibete ĩm¬
potens.Compatrio¬
tis enira omnib ꝯ
qui existimarant re-¬
sistendum cesis uel
subiectis. etiam in
radulfi de Waber
ꝑfidia se unmiscuit.

Expanded text:
tam egredientes decapitans: nervosus lacertis, thorosus pectore, robustus et procerus toto corpore, filius Siwardi magnificentissimi comitis, quem Digera Danico vocabulo, id est fortem, cognominabant. Postmodum vero, victis partibus, sese sponte dedens, nubio privataque amicitia donatus, non permansit in fide, pravum ingenium cohibere impotens: compatriotis enim omnibus, qui existimarant resistendum, caesis vel subjectis, etiam in Radulfi de Waher perfidia se immiscuit
Abbreviated transcription (Latin):
ane ambe iste uir¬
gines meritis suis
singula fulciunt ceno¬
bia. adunatis in utro¬
q multaꝵ scĩmonia¬
lium cetib: que domi¬
nab ⁊ magistris suis

Expanded text:
ane ambae istae virgines meritis suis singula fulciunt coenobia, adunatis in utroque multarum sanctimonialium coetibus, quae, dominabus et magistris suis
Abbreviated transcription (Latin):
in quo te quasi ex spe¬
culo uideas: dum in-¬
telliget tue serenitatis
assensus ante te sum¬
morum procerum umi¬
tatum facta quam au-¬
dires nomina. Continẽ¬
tiam autem oꝑis pro¬
logus primi libri expo¬
nit quod si placuerit
legere. materiam totam
poteris de compendio
colligere. Illud autem

Expanded text:
in quo te quasi ex speculo videas; dum intelliget tuae serenitatis assensus ante te summorum procerum imitatum facta quam audires nomina. Continentiam autem operis prologus primi libri exponit; quem si placuerit legere, materiam totam poteris de compendio colligere. Illud a ve
Abbreviated transcription (Latin):
miseriarum suarũ
applorat.pro mercede
conubii redderet inge¬
nuitatem. Decere
magnanimitatem
eius: ut regie uolup¬
tatis conscia. domino¬
rum crudelium ul¬
terius non ingemi

Expanded text:
miseriarum suarum applorat, pro mercede connubii redderet ingenuitatem; decere magnanimitatem ejus, ut regiae voluptatis conscia dominorum crudelium ulterius non ingemi
Abbreviated transcription (Latin):
b. nyceam urbem
bychune aggredum¬
tur. Ipsam enim pri-¬
mitus placuerat in¬
uadi quod ⁊ iuanti¬
b obsisteret.⁊ mortẽ
ꝑegrinoꝵ ibi nuper
occisoꝵ ultum ire a¬
nunati ẽẽnt. Nam

Expanded text:
 Niceam urbem Bithiniae aggrediuntur . Ipsam enim primitus placuerat invadi, quod et viantibus obsisteret, et mortem peregrinorum nuper ibi occisorum ultum ire animati essent: nam
Abbreviated transcription (Latin):
nunc corpore iuncta.
Inscrumentum enĩ
suum uiuificat. la¬
tenter id mouens.⁊
ultra mortalem na¬
turam gestis pro¬
ducens.Herumpta

Expanded text:
nunc corpori juncta; instrumentum enim suum vivificat, latenter id movens, et ultra mortalem naturam gestis producens. Verumta
Abbreviated transcription (Latin):
per dei miracłm pla¬
ne loquentem ⁊uiden¬
tem proprio tribuna¬
li restituens. Int̾ has
moras quirites colla

Expanded text:
per Dei miraculum plane loquentem et videntem, proprio tribunali restituens Inter has moras Quirites, colla
Abbreviated transcription (Latin):
cum paucis ad me-¬
letianam urbem
recipiendam uene¬
rat.sciens francos
pro rei pudore ui¬
rib extremis in se ni¬
suros. in sua se recep̃.
compositis sane ordi¬
nib. non quasi fugã
intenderet. s quasi
triumphum duceret.
Tum balduinus ul¬
tra meletiniam du¬
oꝵ dierum iua pro¬
gressus. cum uideret
hostem belli necessita¬
tem declinare redeun

Expanded text:
cum paucis ad Mellentiniam urbem recipiendam venerat, sciens Francos pro rei pudore viribus extremis in se usuros, in sua se recepit, compositis sane ordinibus, non quasi fugam intenderet, sed quasi triumphum duceret. Tunc Baldewinus, ultra Mellentiniam duorum dierum viam progressus, cum videret hostem belli necessitatem declinare, redeun
Abbreviated transcription (Latin):
ex gͦ henricus iniu¬
riam sibi a duce
illatã. toto annisu cu¬
piens ulcisci. sumpto
goisfredo comite ande¬
gauensi. coꝑiosissimo
cum ex̾citu iterata expe¬
ditione normanniam
aggreditur. Qui comi¬
tatum ꝑtͣnsiens oximẽ¬
sem ⁊ penetrans baioca¬
censem. tandem reflexo
calle redeundi uadum

Expanded text:
em Henricus injuriam sibi a duce illatam toto annisu cupiens ulcisci, sumpto Goiffredo comite Andegavensi, copiosissimo cum exercitu iterata expeditione Northmanniam aggreditur. Qui comitatum pertransiens Oximensem et penetrans Bajoacensem, tandem reflexo calle redeundi vadum
Abbreviated transcription (Latin):
salsas eructans.⁊ qua¬
si congelato iutro
totus ꝑlucidus. ubi
colligitur quod qui¬
dam iutrum quidã
salis geminam uo¬
cant. Euadentes er¬
go lacum uenerũt
ad uillam sane
locupletissimam.

Expanded text:
salsas eructans, et quasi congelato vitro totus perlucidus; ubi colligitur quod quidam nitrum, quidam salis gemmam, vocant. Evadentes ergo lacum venerunt ad villam sane locupletissimam
Abbreviated transcription (Latin):
excursib cessatum.
Mox ubi iures ocio
resumpserunt: ad su¬
periora reditum. Tũc
timor anglos inces¬
serat:ut nichil de
resistendo cogitarẽt.
Si qui sane antique
glorie memores obui

Expanded text:
excursibus cessatum; mox, ubi vires otio resumpserunt, ad superiora reditum. Tunc timor Anglos incesserat ut nihil de resistendo 264 cogitarent; si qui sane, antiquae gloriae memores, obvi
Abbreviated transcription (Latin):
plum presertun do¬
mini. quod cotidia¬
nis uenerabantur
excubiis . xp̃ianosq
ingressi arcebant. sy¬
mulachro mahumet
ibideni collocato. Ibi
tereti opere compacta
ecclesia sci sepulchri
capax a constantino
magno edificata.
nullam unquam
ab inunicis fidei tu

Expanded text:
plum praesertim Domini, quod quotidianis venerabantur excubiis, Christianosque ingressu arcebant, simulachro Mahumet ibidem collocato. Ibi decenti opere compacta ecclesia sancti sepulchri capax, a Constantino Magno aedificata, nullam unquam ab inimicis fidei tu
Abbreviated transcription (Latin):
rum primam mini¬
stris siuis curialib.
scd̾am operatoribũs
quos iugiter in no¬
uarum edium instru¬
ctionib mirabili ⁊
ignotõ anglis modo
habebat: terciam ad

Expanded text:
rum primam ministris suis curialibus, secundam operatoribus, quos jugiter in novarum aedium exstructionibus, mirabili et ignoto Anglis modo, habebat; tertiam ad
Abbreviated transcription (Latin):
as dissidentium sta¬
tuta. templum pur¬
gatum. missa clamo¬
uero mira subitiam
sequentia cantata. ⁊
uersu. Hunc diem gło¬
sum fecisti. chori con¬
ticuissent:uox ab ae

Expanded text:
as dissidentium statuta, templum purgatum, missa festivis clamovero, mira subjiciam, sequentia cantitata, et versu, « Hunc diem gloriosum fecisti, » chori conticuissent, vox ab ae
Abbreviated transcription (Latin):
me tibi filium susci¬
pias. sicuti te michi
patris ꝑsona diligo.
⁊ totis obedientie uiri¬
b semꝑ amplector. De¬
bet enim inter tantas
sca saluari. ⁊ iniiola¬
ta caritas custodiri. qr
paterna pietas filioꝵ
felicitas in deo creden

Expanded text:
me tibi filium suscipias, sicuti te in patris persona diligo, et totis obedientiae 122 viribus semper amplector. Decet enim inter tantas sancta servari, et inviolata caritas custodiri; quia paterna pietas filiorum felicitas in Deo e
Abbreviated transcription (Latin):
capite priuauit:suc¬
cessores duos ex sa¬
tellitib sus fratres
eiusdem griffini. ble¬
gent ⁊ rũallonem

Expanded text:
capite privavit, successores duos ex satellitibus suis, fratres ejusdem Griffini, Blegent et Riwallonem
Abbreviated transcription (Latin):
tus sũ tã in uasis au¬
reis ⁊argenteis.qͣm
in palliis ⁊ uestib
ualde preciosis. Locu¬
tus sum igitur cum
ip̃o imperatore ⁊ dõ¬
no papã ⁊ principib
qui ibi erant de ne
cessitatib totius po¬
puli mei tam angli
quam dani:ut eĩs

Expanded text:
tus sum, tam in uasis aureis et argenteis quam in palliis et uestibus ualde pretiosis. Locutus sum igitur cum ipso imperatore et domino papa et principibus qucessitatibus totius populi mei tam Angli quam Dani, ut eis
Abbreviated transcription (Latin):
decurtauerant.
filium osredum. uiii.
annoꝵ puerum. qui
annis .xi. regnum in¬
umbrans.turpemq
uitam scĩmonialium
stupris exagitans. tan¬
demq cognatoꝵ insi

Expanded text:
decurtaverant. filium Osredum, octo annorum puerum, qui annis undecim regnum inumbrans, turpemque vitam sanctimonialium stupris exagitans, tandem cognatorum insi
Abbreviated transcription (Latin):
ne confluxerant Occl¬
tabat anglia. ad eo ut
ip̃i regno pro multitu¬
dine onerosi uideren¬
tur. Qua propter om̃s

Expanded text:
ne confluxerant, occultabat Anglia, adeo ut ipsi regno pro multitudine onerosi viderentur; quapropter cum s
Abbreviated transcription (Latin):
presenti seculo uita il¬
lius prospera felicit̾
longiturne gaudia te¬
neat. Siquis autem
ꝓpria temeritate uio¬
lenter inuadere presũ¬
pserit. sciat se procul

Expanded text:
presenti seculo uita illius prospera feliciter longiturne uite gaudia teneat Si quis autem propria temeritate uiolenter inuadere presumpserit sciat se procul
Abbreviated transcription (Latin):
est.Unde audatie
tante intuitu. mul¬
ti quos falso fideles
arbitrabatur. fuga
clandestina dilapsi.
ip̃e cum reliquis
antiochiam petiit.
ingens monientũ
desolatis futurus:
consilio sagacis m

Expanded text:
est; unde audaciae tantae contuitu multi, quos falso fideles arbitrabatur, fuga clandestina dilapsi. Ipse cum reliquis Antiochiam petiit, ingens momentum desolatis futurus, consilio sagacis m
Abbreviated transcription (Latin):
mos hominum dig¬
nanter refundit. Qo¬
circa beatum se com¬
putat terre illius in¬
digena. quisquis ꝑ
ilsius manum pe¬
cumas suas trans

Expanded text:
mos hominum dignanter refudit. Quocirca beatum se computat terrae illius indigena quisquis per illius manum pecunias suas trans
Abbreviated transcription (Latin):
propter etatis lubri¬
cum.⁊propter peli¬
cis consilium . que
tenerum iugiter ob¬
sidebat animum. S

Expanded text:
propter aetatis lubricum, et propter pellicis 235 consilium, quae tenerum jugiter obsidebat animum. S
Abbreviated transcription (Latin):
militis incidit manꝰ.
Cui cum multa pro¬
mitteret ne eius pro¬
ditione hosti tradere¬
tur. tandem miles ui¬
ctus regis lacrimis. ⁊
quamdam secane in¬
sulam clanculum eũ

Expanded text:
militis incidit manus. Cui cum multa promitteret, ne ejus proditione hosti traderetur, tandem miles victus regis lacrymis, in quamdam Sequanae insulam clanculum eu
Abbreviated transcription (Latin):
num tumido uultu
erectus. minaci ocło
adstantem defigens.
⁊ affectato rigore fe¬
roci uoce colloquen¬
tem reuerberans. Qnͣ

Expanded text:
num tumido vultu erectus, minaci oculo astantem defigens, et affectato rigore feroci voce colloquentem reverberans; q
Abbreviated transcription (Latin):
imperio. in quo confi¬
dens.plurima seuissi¬
moꝵ periculoꝵ obsta¬
cula. admirandis pro¬
uentib ouantissime

Expanded text:
imperio, in quo confidens plurima saevissimorum periculorum obstacula admirandis proventibus ovantissime
Abbreviated transcription (Latin):
Accessit ⁊ pactum. ut
sudores suos patrie im¬
penderent. recepturi emo¬
lumenta militie ab his
quoꝵ salu: ti iugi¬
lias pretenderent. Pau¬
⁊ ecce scottos aduentan¬
tes. faciliq negocio cessu¬
ram sibi ut supra pre¬
dam estimantes. inua
collato pede: fugam cõ¬
ponunt.fugitantes e¬
ques insecutus a tergo

Expanded text:
Accessit et pactum, ut sudores suos patriae impenderent, recepturi emolumenta militiae ab his quorum saluti vigilias praetenderent. Pauet ecce Scottos adventantes, facilique negotio cessuram sibi ut supra praedam aestimantes, Angli collato pede fugam componunt, fugitantes eques consecutus a tergo
Abbreviated transcription (Latin):
di in regem. multoci¬
ens a patre ⁊ fratre
haroldo disciuit. ⁊ pi¬
rata factus predis ma¬
rinis uirtutes maioꝵ
polluit. Postremo pro
conscientia brunonis
cognati interempti ⁊
ut quidam dicunt fra¬
tris: iherosolimam
adiit. Indeq rediens
a sarracenis circumue¬
tus.⁊ ad mortem ces

Expanded text:
di in regem multotiens a patre et fratre Haroldo descivit; et, pirata factus, praedis marinis virtutes majorum polluit. Postremo pro conscientia Brunonis cognati interempti, et ut 343 quidam dicunt, fratris, Ierosolimam abiit; indeque rediens a Saracenis circumventus, et ad mortem caes
Abbreviated transcription (Latin):
pos nichil non postea
molitus est. quo existi¬
mationem suam pur¬
garet. quo maiestatẽ
augeret: attrocis facti
offensam. probitate

Expanded text:
pos, nihil non postea molitus est quo existimationem suam purgaret, quo majestatem augeret, atrocis facti offensam probitate
Abbreviated transcription (Latin):
a danis incense sint.
Propterea in tota in¬
sula studtum littera¬
rum abolitum: quod
gis periculum. quam
sequeretur librorum
exertitium. Quaprop

Expanded text:
a Danis incensae sint; propterea in tota insula studium literarum abolitum, quod itis periculum quam sequeretur librorum exercitium. Quaprop
Abbreviated transcription (Latin):
si te emendaueris. ⁊ pe¬
nitentiam egeris de tu¬
is nefandis delictis. Ce¬
piq tunc grauiter hor¬
rere. Cumq cerneret

Expanded text:
si te emendaveris et poenitentiam egeris de tuis nefandis delictis. Coepique tunc graviter horrere. Cumque cerneret
Abbreviated transcription (Latin):
modis munerib. a fra¬
terna domo auferens.
sibi in matrimonio le¬
gittime copulauit. Cui
dux medietatem dorca

Expanded text:
modis muneribus a fraterna domo auferens, sibi in matrimonio legitime copulavit. Cui dux medietatem Dorca
Abbreviated transcription (Latin):
mento candida. filia
ordineri ducis potẽ¬
tissimi: eaduuardũ
genuit:⁊ sanctam
edigtham de Wulfri¬
da. quam certum est
non tunc scimonialẽ
fuisse.s tinore regis
puellam laicam se
uelauisse. moxq ean¬
dem arrepto uelo. lec¬
to imꝑiali subactam.
Unde offensum bea¬
tum dunstanum qd̃
illam concupisset. q̃
uel umbratice scĩmo¬
nialis fuisset: iugorẽ
pontificalem in eũ
ed hoc quomodo

Expanded text:
mento Candida, filia Ordmeri ducis potentissimi, Edwardum genuit; et sanctam Edgitham de Wulfrida, quam certum est non tunc sanctimonialem fuisse, sed timore regis puellam laicam se velavisse, moxque eandem, abrepto velo, lecto imperiali subactam: unde offensum beatum Dunstanum, quod illam concupisset, quae vel umbratice sanctimonialis fuisset, vigorem pontificalem in eum Sed haec quomodo
Abbreviated transcription (Latin):
ic locus exigere
uidetur. ut interitũ
efeloride quo suꝑius
fidem promisse nar¬
rationis obstrĩxi. re¬
gis sermonibz expo¬
nam. Nam quia

Expanded text:
ic locus exigere videtur ut interitum Elfredi, de quo superius fidem promissae narrationis obstrinxi, regis sermonibus exponam. Nam quia
Abbreviated transcription (Latin):
minum importabi¬
us narib. Tandem
monachi felici ausu
irrumpentes benedi¬
ste aque asꝑgine pre-¬
stigias inunici effu¬
garunt.

Expanded text:
minum importabilis naribus. Tandem monachi, felici ausu irrumpentes, benedictae aquae aspergine praestigias inimici effugarunt.
Abbreviated transcription (Latin):
resolutus fui. s ut
uobis intimarem
que uidi reductus
sum. Nec aliquan¬
do diutius subsistã.
quia in domino so¬
porari delectat.

Expanded text:
resolutus fui, sed, ut vobis intimarem quae vidi, reductus sum; nec aliquanto diutius subsistam, quia in Domino soporari delectat.
Abbreviated transcription (Latin):
nequicia pris iniqui do¬
mum filii subuerti. e
diu̾so u̾o m̾ito boni. so¬
lidius roborari. Quam¬
deniq xp̃c roberto duci
spretis ab eo pompis se¬

Expanded text:
nequitia patris iniqui domum filii subverti; e diverso vero, merito boni solidius roborari. Denique Christus Roberto duci, spretis ab eo sae
Abbreviated transcription (Latin):
cuꝑatus. quedam p̃-¬
ciosissima de templo
salomonis extulit.
s postinodum sua
conscientia ⁊ alioꝵ
conuentus colloqiuo

Expanded text:
cupatus, quaedam pretiosissima de templo Salomonis extulit; sed postmodum, sua conscientia et aliorum conventus colloqu
Abbreviated transcription (Latin):
sum: multimode cepͤ¬
meditari. qua ua sue
consuleret saluti atq
honori: ⁊ milites suos
tam audacia conspi¬
rationis motu cohi¬
beret. Ad extremum a
quodam botone suo¬
procuratore indecent
lacessitus a conuiuiis
arma sumit. ⁊ cum tre¬
centis loricatis militi¬
b.temeraria castra ir¬
rumpens. maximam
eoꝵ multitudinem

Expanded text:
sum, multimode meditari coepit, qua via suae consuleret saluti atque honori, et milites suos a tam audaci conspirationis metu cohiberet. Ad extremum, a quodam Bothone procuratore suo indecenter lacessitus conviciis, arma sumit et cum trecentis loricatis militibus temeraria castra irrumpens, maximam eorum multitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
uerans quod aliqͣn¬
ta simultas inter
eos innata extremis
annis fuerit pro
roberto filio.cui ma¬
ter militarem ma¬
num exfisci redditi¬
b sufficere dicebat.

Expanded text:
erans, quod aliquantula simultas inter eos innata extremis annis fuerit pro Roberto filio, cui mater militarem manum ex fisci redditibus sufficere dicebat
Abbreviated transcription (Latin):
po rege comparauit.
data sibi in uxorẽ
pruugna.de qua il¬
le ludouicum tulit.
qui modo regnat ĩ
francia. Nec mul¬
to post ꝑthesus con¬
nubii quod illa pre

Expanded text:
po rege comparavit, data sibi in uxorem privigna, de qua ille Lodowicum tulit qui modo regnat in Francia; nec multo post, pertaesus connubii, quod illa pr
Abbreviated transcription (Latin):
se autumant fuisse ex¬
ortum: quem huna¬
ni placabant effusioe
sanguinis. Iactant e¬
nim troianos ex sua
styrpe processisse. anthe¬
noremq ab urbis ext̾

Expanded text:
se autumant fuisse exortum, quem humani placabant effusione sanguinis. Jactant enim Trojanos ex sua stirpe processisse, Antenoremque ab urbis ext
Abbreviated transcription (Latin):
sequeretur. Ita cum
infestis signis consti¬
tuissent:edmundus
singularem pugnã
petiit. ne duo homũ¬
culi propter ambitio¬
nem regnandi. tot
subiectoꝵ sanguine

Expanded text:
sequeretur. Ita, cum infestis signis constitissent, Edmundus singularem pugnam petiit, ne duo homunculi propter ambitionem regnandi tot subjectorum sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
uetustatis indicia. croni-¬
co more.⁊patrio sermo¬
ne per annos domini
ordinata. Per hec obli¬
de eluuardo illustri ⁊
magnifico uiro. qui cro¬
nica illa latine aggres¬
sus est digerere prestat

Expanded text:
etustatis indicia chronico more et patrio sermone per annos Domini ordinata. Per haec senide Elwardo, illustri et magnifico viro, qui chronica illa Latine aggressus est digerere, praestat
Abbreviated transcription (Latin):
spinus ad castellum
quod mortuum ma¬
re uocatur. infestis
signis contra odonẽ
constitere.Nec ille
pro numero militũ
quo tumebat mo¬
ram pugne fecit. s

Expanded text:
spinus, ad castellum quod Mortuum mare vocatur, infestis signis contra Odonem constitere. Nec ille pro numero militum, quo tumebat, moram pugnae fecit, s
Abbreviated transcription (Latin):
nus tunc glastonien¬
sis abbas. demonis
ante se saltantis ge¬
sticulationib ⁊ plau¬
sib edoctus scurrili¬
b.Quo circa equo

Expanded text:
nus, tunc Glastoniensis abbas, daemonis ante se saltantis gesticulationibus et plausibus edoctus scurrilibus; quocirca equo
Abbreviated transcription (Latin):
dus moriens exhi¬
buit: quam hic ꝑ
anticipationem di¬
cam. Cum enim bi¬
duo elingius iacu¬
isset: die tercio post
soporem grauiter
⁊ profunde suspirãs.
deus inquit omni¬
potens si non ẽ fan¬
tastica illusio. s ue¬
rax iusio quam ui¬
di. da michi facul¬
tatem eam astanti¬
b exponendi. Aut

Expanded text:
dus moriens 381 exhibuit, quam hic per anticipationem dicam. Cum enim biduo elinguis jacuisset, die tertio post soporem graviter ac profunde suspirans, « Deus, inquit, omnipotens, si non est fantastica illusio, sed verax visio, quam vidi, da mihi facultatem eam astantibus exponendi, aut
Abbreviated transcription (Latin):
tes de muro summo¬
uere.Milites quoq
uirtute incompara¬
biles turrim ascen¬
dere.equo iam pene
marte telis ⁊ lapidi¬
b in hostes agentes
Iec illi feriis ua

Expanded text:
tes de muro submovere; milites quoque virtute incomparabiles turrim ascendere, aequo jam pene marte telis et lapidibus in hostes agentes. Nec illi feriis va
Abbreviated transcription (Latin):
preda ad naues con¬
uecta:quas in amne
medeguaia congre¬
gauerat. Auuiũs il¬
le rofensem urbem
preterfluens uiolen¬
tus ⁊ rapaci gurgite
minax. menia pul¬
chra lauat. Indequo¬
q rege pugnante. fu¬
gatã. preoccupatoq
uado quod suꝑius
nominaui brentford.

Expanded text:
praeda ad naves convecta quas in amne Medeguaia congregaverat: fluvius ille Rofensem urbem praeterfluens, violentus et rapaci gurgite minax, moenia pulchra lavat. Inde quoque rege pugnante fugata, praeoccupatoque vado quod superius nominavi Brentford
Abbreviated transcription (Latin):
prima lacessant eli¬
ciantq incautos. re¬
tentans ampliores
uires in locis opor¬
tunis. Itaq illi pri¬
mo magno impetu
uenire.mox subinde
subterfugere. ut nr̃os
in angustias deduce
Non latuit
instructus. suis ut
fugam simularent
innuit. Simul ⁊ ut
suspicionem metus
urgeret.sarcinas ⁊
impedimenta q̃ iam
deposuerant resumi
agitari. quin ⁊ ordi¬
nes laxari. ut hostes
incutrerent edixit. Tũ
uero hoc iusso turci
exultare. ⁊ dirum

Expanded text:
prima lacessant, eliciantque incautos; retentans ampliores vires in locis opportunis. Itaque illi primo magno impetu venire, mox subinde subterfugere, ut nostros in angustias deducerent. Non latuit instructus, suis ut fugam simularent innuit; simul et, ut suspicionem metus urgeret, sarcinas et impedimenta quae posuerant resumitlis agitari, quin et ordines laxari, ut hostes incurrerent, edixit. Tum vero hoc viso Turci exultare, et dirum
Abbreviated transcription (Latin):
est regnum edelricus
ide filius. post detritã
in penuria etatem. ex¬
trema canitie ꝓuectus:
sed ueloci morte post
serabilis princeps ⁊ ꝙ̃

Expanded text:
est regnum Ethelricus Idae filius, post detritam in penuria aetatem, extrema canitie provectus, sed veloci morte de meserabilis princeps,
Abbreviated transcription (Latin):
sub oculis omnũ. cũ
maximo dolore cordis.
ꝯfestim igne ꝯcremari
ꝑspexit. Quib rex ad
uotum ꝑactis: a loco
secessit S nõ multo
post oximensem comi

Expanded text:
sub oculis omnium cum maximo dolore cordis confestim igne concremari perspexit. Quibus rex ad votum peractis, a loco secessit. Sed non multo post Oximensem comi
Abbreviated transcription (Latin):
sualebat conscientia.
deum magis irrita¬
ret ingerendi impu¬
dentia. Iamq dilucu¬
lo sensim in lucem
serpente.processio la

Expanded text:
ualebat conscientia, Deum magis irritaret ingerendi impudentia. Jamque diluculo sensim in lucem serpente, processio La
Abbreviated transcription (Latin):
oluto conuentu:
paretur ab om̃u¬
illi normanniam. ip¬
se serene fame auidus
interim residet. Mox a
transmarinis nuntia¬
tum partib ricardũ
suscep̾isse sororem ma

Expanded text:
oluto conventu paretur ab omniilli Normanniam, ipse serenae famae avidus interim residet. Mox a transmarinis nunciatum partibus, Ricardum suscepisse sororem ma