comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
les differret aduce. Pret̾ea ibi erat tanta rerum omnium
cominunitas. ut uix aliquis aliqͥd sibi diceret ꝓpͥum. sed
sicut inp̾mitiua eccłia ferme illis erant omĩa comiuna.
Lupanar & ꝓstibulum omino a castris sins ꝓcul eliminaue¬
rant: & potissimum de morum honestate lisceptabant Ibi
tamen cum hominib mulieres habitabant. s uel inconiu¬
gio: uel in legali ministerio. Siqius enim alicuiꝰ comunce¬
bat᷑ inhonestatis. uel infaciem ut ceteris metꝰ incut̾etur.
castigandus increpabat᷑. uel grauit̃ de eo uindicabat᷑. Cotidie
siquidem de continentia sermocinabant᷑ ep̃i. &. ome scortũ
& abusum de medio castroꝵ abominabant᷑. Opponebant se
certatim castrenses. illi ꝓ frĩb inimicoꝵ gladiis: & mirũ in
modum letabant᷑ si mori mererent᷑. ꝓ ulciscendis ꝓrimoꝵ
iniuriis. Osuꝑ om̃s regiones extollenda gallia: quam pulcra

Expanded text:
les differret a duce. Praeterea ibi erat tanta omnium rerum les differret a duce. Praeterea ibi erat tanta omnium rerum communitas, ut vix aliquis aliquid sibi diceret proprium; sed, sicut in primitiva Ecclesia, ferme illis erant omnia communia. Lupanar et prostibulum omnino a castris suis procul eliminaverant, et potissimum de morum honestate disceptabant. Ibi tamen cum hominibus mulieres habitabant, sed vel in conjugio vel in legali ministerio. Si quis enim alicujus convincebatur inhonestatis, vel in faciem, ut caeteris metus incuteretur, castigandus increpabatur, vel graviter de eo vindicabatur: quotidie siquidem de continentia sermocinabantur episcopi, et omne scortum et abusum de medio castrorum abominabantur. Opponebant se certatim castrenses illi pro fratribus, inimicorum gladiis; et mirum in modum laetabantur, si mori mererentur pro ulciscendis proximorum injuriis: « O super omnes regiones extollenda Gallia! quam pulchra
Abbreviated transcription (Latin):
cebant militiam. Mundi morib. uegeti corꝑib: animosi pec¬
torib militabant. Quippe animab suis p̾cauebant: carnis
uolum tatib & uoluptatib omnia illicita abdicabant.
F ulgebant inarmis. maximeq inmoꝵ ornatu erant clecen¬
tissimi. Fateor. & uerum fateor. quoniam si Balaam huic tã
formose speculationi adeẽ. meruisset: tentora ista tentori¬
is isrłi tis preposuisset. In castris siquidem xp̃ianis. nec fine¬
es madianitidem quam pugione confodere deberet inue¬
niret: nec serpens malignꝰ quem ꝓ malignitate sua torre¬
ret. haberet. Ut breuit̾ dicam. militia illa eccłie formo¬
se instar erat & forma: ut de tali non temerariꝰ Salomo¬
nem decantasse autumauerim. Ecce tu pulera es ami¬
ca mea.sicut tab̃nacula cedar: sicut pelles salomonis.
In ista siquidem expedicione duces ipsi militabant. ip̃i¬
ipsi duces excubabant. ut nescires qui dux a milice. qͥd mi¬

Expanded text:
cebant militiam: mundi moribus, vegeti corporibus, animosi peccebant militiam: mundi moribus, vegeti corporibus, animosi pectoribus dimicabant; quippe animabus suis praecavebant, carnisque voluntatibus et voluptatibus omnia illicita abdicabant; fulgebant in armis, maximeque in morum ornatu erant decentissimi. » Fateor et verum fateor, quoniam si Balaam huic tam formosae speculationi adesse meruisset, tentoria ista tentoriis Israeliticis praeposuisset. In castris siquidem Christianis, nec Phinees Medianitidem , quem pugione confodere deberet, inveniret; nec serpens malignus quem pro malignitate sua torreret, haberet. Ut breviter dicam, militia illa formosae Ecclesiae instar erat; et forma, ut de tali non temerarius Salomonem decantasse autumaverimus: « Ecce tu pulchra es, amica mea, sicut tabernacula Cedar, sicut pelles Salomonis . » In ista siquidem expeditione duces ipsi militabant, ipsi duces excubabant, ut nescires quid dux a milite, quid mi
Abbreviated transcription (Latin):
& Conanus filiꝰ comitis Gaufredi: & Radulfꝰ de guadel. & Ro¬
gerus de barnauilla: ce. alii quam plures. Ad portam uero me¬
ridianam. Tolostnꝰ &e. podiensis ut dictum ẽ. excubabant. Ita
cͥcumcirca eam uallauerant. quatenꝰ nemo uel ingredi uł
gredi posset. nisi qua lacu ciuitas cingebat᷑. ꝑ lacum &. enim
xp̃ianis uidentib. securi nauigabant: sibiq necessaria na¬
uigio deuectabant. Porro xp̃i militia. talit̾ uibem obsede¬
rat. O castra spetiosa. o tentoria imꝑiosa. Quis unquam simi¬
lia uidit tabnacula: Cesset illa adulabilis fabula de tro¬
ia. uilescant illa pelasgorum tentoria: obcurent᷑ ulteriuᷤᷤ
ꝓcerum illorum a ctꝰ & nomina. Illic Ulixes suam exercu¬
it a stuciam. Aiax suam ostentauit audatiam. Achilles su¬
am manifestauit duritiam. Hic xp̃iani columbinam p̾̃ten¬
debant simplicitatem: & in armis mundam &. głosam exer¬

Expanded text:
 comitis Gaufridi, et Radulphus de Guaer, et Ro comitis Gaufridi, et Radulphus de Guaer, et Rogerius de Barnavilla, et alii quamplures. A porta vero meridiana Tolosanus et Podiensis, ut dictum est, excubabant. Ita circumcirca eam vallaverant, quatenus nemo vel ingredi vel egredi possit, nisi qua lacu civitas cingebatur. Per lacum enim Christianis videntibus, securi navigabant, sibique necessaria navigio devectabant. Porro Christi militia taliter urbem obsederat. « O castra speciosa! o tentoria imperiosa! quis unquam similia vidit tabernacula? Cesset illa adulabilis fabula de Troja, vilescant illa Pelasgorum tentoria, obscurentur ulterius procerum illorum actus et nomina. Illic Ulysses suam exercuit astutiam; Ajax suam ostentavit audaciam; Achilles suam manifestavit duritiam. Hic columbinam Christiani praetendebant simplicitatem, et in armis mundam et gloriosam exer
Abbreviated transcription (Latin):
quidem gentiles murum irrequieci reedificauerũt. noc¬
temq illam insompnem duxerunt. innullo pigritantes.
seo de ciuitatis sue tuitione se inuicem cohortantes. Fac¬
to diluculo franci de mopina muri reedificatione uehe¬
ment̾ admirati sunt: & eoꝵ irrequietudinem laudaue¬
runt: & tamen quia diuciꝰ ibi morari compulsi sunt dolu¬
erunt. De repente siquidem maceriam eo usq in altaue¬
runt: ut xp̃iani eos exilla parte ne utꝙͣ nocere possent.
Cassatus itaq xp̃ianoꝵ labor hoc modo fuit: quib illa meni¬
oꝵ suffossio nichil ꝓfuit. Ecce aduenerat comes Rob̾tus
de normannia. Isti omnes urbem obsederunt: tentoria
sua ꝓpe locances. Exx una parte obsederant eã boamũ¬
Sͥ.. T ancredꝰ. Iusta quos dux Godefridꝰ. cum fr̃e suo bal¬
duino. atq Pustachio. Deinceps aut̃ comes flandrensis.
uͥ quidem strenuus: &. miles audacissimꝰ. Iusta hunc eciam co¬

Expanded text:
quidem gentiles murum irrequieti reaedificaverunt, nocquidem gentiles murum irrequieti reaedificaverunt, noctemque illam insomnem duxerunt, in nullo pigritantes, sed de civitatis suae tuitione se invicem cohortantes. Facto diluculo Franci de inopina muri aedificatione vehementer admirati sunt, et eorum irrequietudinem laudaverunt, et tamen quia diutius ibi morari compulsi sunt, doluerunt. De repente siquidem maceriam eo usque inaltaverant, ut Christiani eos ex illa parte neutiquam nocere possent. Cassatus itaque Christianorum labor hoc modo fuit, quibus illa moeniorum suffossio nihil profuit. Ecce advenerat comes Robertus de Northmannia. Isti omnes urbem obsederunt, tentoria sua prope locantes. Ex una parte obsederant eam Boemundus et Tancredus: juxta quos dux Godefridus, cum fratre suo Balduino atque Eustachio. Deinceps autem comes Flandrensis, vir quidem strenuus et miles audacissimus. Juxta hunc etiam co
Abbreviated transcription (Latin):
Contra comes Raimundus & podiensis ep̾s. homines ordina¬
uerunt qui turrem que tentoriis suis porrecte p̾minebat
incessant̾ suffoderent: & in fra ctis uirib oꝑi iniuncto in¬
sisterent. Aggressi itaq ciuitatem colonos rebellantes baliᷤ¬
tis ce arcubus & fundis det̾rentes. grandinem & enim suꝑue¬
nientia tela putares. homines p̃paratos ad muros usq direxe¬
runt. & ne quid eis mali oͣpidani moliri: sagacit̾ eos tueaban¬
tur. Suffod̾unt itaq turrem radicitus. inmissisq lignis.
x igni inmuro terebrato succenso. indenͣmes redieriun ad
suos. Ignis ex timplo lignis p̃ualuit. Quib combustis. turris
dependens extabuit: & ꝑ rimas dehiscenc. riune machina
tota succubuit. S quoniam nox erat. non potuerunt
nec uoluerunt xp̃iami contra urbem p̾liari: quod mane
futuro se facturos disponebant. Dilatio autem ipsa mul¬
tum obsessis ꝓfuit: multum uͦ xp̃ianis obc̃uit. Nocte si¬

Expanded text:
Contra comes Raimundus et Podiensis episcopus homines ordinaContra comes Raimundus et Podiensis episcopus homines ordinaverunt, qui turrem quae tentoriis suis porrecta praeminebat, incessanter suffoderent et infractis viribus operi injuncto insisterent. Aggressi itaque civitatem, colonos rebellantes, balistis et arcubus et fundis deterrentes grandinem etenim supervenientia tela putares, homines praeparatos ad muros usque direxerunt, et ne quid eis mali possent oppidani moliri, sagaciter eos tuebantur; suffoderunt itaque turrem radicitus, immissisque lignis, et igni in muro terebrato succenso, indemnes redierunt ad suos. Ignis extemplo lignis praevaluit. Quibus combustis, turris dependens extabuit, et per rimas dehiscens, ruinae machina tota succubuit. Sed quoniam nox erat, non potuerunt nec voluerunt Christiani contra urbem praeliari, quod mane futuro se facturos disponebant. Dilatio autem ipsa multum obsessis profuit, multum vero Christianis obfuit. Nocte si
Abbreviated transcription (Latin):
sua captiuatum clucerent xꝑianos. Contidebant namq
& inmagnis nationum congregatarum copiis. & in sue
urib ammositacis. Paruipendebant eciam gentem xp̃i¬
anam. ut poce & itineris longĩquitate molestam: & fa¬
me & sici. multisq aliis incominoditat ib ꝓfligatam. Ex
montium gͥ cacuminib incaute conglobati descende¬
bant: & ad ciuitatem usq discurrere satagebant. Quib
it̾um obiuantes franci. franci siquidem nichil negligẽ¬
tes uias om̃s obseruabant: eos rursum inuaserunt. rur¬
sum suꝑauerunt. rursum fugauerunt. multis autẽ
int̾necioni deditis: uictoriosi redierunt. Attulerunt e¬
tiam plurima cesoꝵ capita. que fundibalarii ꝓiecerunt
inciuitatem: ad obsidentium exultationem. ad obsessoꝵ
ꝑturbationem. Non tamen gentiles minus animosiore
xp̃ianis resistebant. s modo de ꝓpugnaculis iacula dirig̾e.
muros defendere: modo ꝓgredientes ipsa castra ꝑturbare.

Expanded text:
sua captivatum ducerent Christianos. Confidebant namque, sua captivatum ducerent Christianos. Confidebant namque, et in magnis nationum congregatarum copiis, et in suae viribus animositatis, parvipendebant etiam gentem Christianam, utpote et itineris longinquitate molestatam; et fame et siti, multisque aliis incommoditatibus profligatam. Ex montium igitur cacuminibus incaute conglobati descendebant, et ad civitatem usque discurrere satagebant. Quibus iterum obviantes Franci: Franci siquidem nihil negligentes, vias omnes observabant, eos rursus invaserunt, rursum superaverunt, rursum fugaverunt; multis autem internecioni deditis victoriosi redierunt, attulerunt etiam plurima caesorum capita, quae fundibularii projecerunt in civitatem, ad obsidentium exsultationem, ad obsessorum perturbationem. Non tamen gentiles minus animosiores Christianis resistebant; sed modo de propugnaculis jacula dirigere, muros defendere; modo progredientes, ipsa castra perturbare.
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc ab om̃i uacat obsidione. Ipsa autem die porta eadẽ
comiti tolosano ce podiensi ep̃o sabbato scilicet post ascensio¬
nemi domini cominissa fuit: nam eadem die ut̾q aduene¬
rant. Comes itaq sarracenis. secure accurrentib ex imꝑ¬
uiso armatꝰ obiuauit. & euis exercitus totus in armis spe¬
ciosus. & om̃s signo scẽ crucis confisi: barbaram uirilit̾ re¬
pulerunt stoliditatem. Que gens non paucis suoꝵ amis¬
sis. infugam turpit̾ uisa ẽ & afrancis indifficulter supe¬
rata. Comes itaq cum magno tropheo. ea die tentoria
sua ingressus est. Ciues obsessi ruxsus alios direxere ñ¬
cios. qui ce de auxilio loquerent᷑: & spem pugne. & certi¬
cuoinem uictorie urando testarent᷑. ueniebant gͥ cat̾¬
uatim congaudentes. & uictoriam inmanib autuman¬
ces. & de spoliis inimicoꝵ diripiendis iam letantes. Affere¬
bant itaq suos unusquisq funiculos. quib iundos ad

Expanded text:
adhuc ab omni vacat obsidione. » Ipsa autem die, porta eadem adhuc ab omni vacat obsidione. » Ipsa autem die, porta eadem comiti Tolosano et Podiensi episcopo, Sabbato scilicet post Ascensionem Domini, commissa fuit; nam eadem die uterque advenerant. Comes itaque Saracenis secure accurrentibus, ex improviso armatus obviavit; et ejus exercitus totus in armis speciosus; et omnes signo sanctae crucis confisi, barbaram viriliter repulerunt stoliditatem. Quae gens non paucis suorum amissis, in fugam turpiter versa est, et a Francis indifficulter superata. Comes itaque cum magno trophoeo, ea die tentoria sua ingressus est. Cives obsessi alios rursus direxere nuntios, qui de auxilio loquerentur; et spem pugnae et certitudinem victoriae, jurando testarentur. Veniebant igitur catervatim congaudentes, et victoriam in manibus autumantes, et de spolils inimicorum diripiendis jam laetantes. Efferebant itaque suos unusquisque funiculos, quibus vinctos ad
Abbreviated transcription (Latin):
na uictualium ubtas: in tota xp̃i militia. Indie autem as¬
censionis dominice aggressi sunt ciuitatem expugnare:
&. contra altitudinem muralem machinas ligneas erigere.
ꝑduos gͥ dies inf̾estantes acrit̾ cuutatem: conati sunt eciã
ciuitatem effodere. Genciles qui intꝰ erant. e contra uiri¬
lit̾ instare. inuros penatesq suos magna ui defensare. la¬
pides & spicula dirigere. clipeis se ꝓtegere. &. suꝑuenienti
telorum nimbo se abͥdacter opponere. E regione galli nichil
intemptatum relinquere. consertoꝵ testicudine scutoꝵ
se occultare. &. sic iaculoꝵ ingruentiam deuitare. &. sic ꝑ¬
sepe fatiscentes obsessos lascessere. Ciues interim missis n¬
ciis. neq siquidem qua lacuꝰ extendebat᷑ cuntas obseruari
pot̾at. a concribulib & cont̾inuib suis aduitoriũ conuoca¬
uerunt: dicentes accelerate. ꝑ meridianam portã nichil
formidantes ingressuri. Porta enim inqͥunt meridiana:

Expanded text:
na victualium ubertas, in tota Christi militia. In die autem Asna victualium ubertas, in tota Christi militia. In die autem Ascensionis Dominicae, aggressi sunt civitatem expugnare, et contra muralem altitudinem machinas ligneas erigere. Per duos igitur dies infestantes acriter civitatem, conati sunt etiam murum effodere. Gentiles qui intus erant, e contra viriliter instare, muros penatesque suos magna vi defensare; lapides et spicula dirigere, clypeis se protegere, et supervenienti telorum nimbo se audacter opponere. E regione Galli nihil intentatum relinquere; consertorum testudine scutorum se occultare, et sic jaculorum ingruentiam devitare; et sic persaepe fatiscentes obsessos lacessere. Cives interim missis nuntiis, neque siquidem qua lacus extendebatur, civitas observari poterat, a contribulibus et confinibus suis adjutorium convocaverunt dicentes: « Accelerate, per meridianam portam, nihil formidantes intraturi. Porta, inquiunt, enim meridiana,
Abbreviated transcription (Latin):
t̾et uia. misit dux qͥ rupiũ & montiũ complanarent p̃¬
cipitia. hominum tria milia. Qui acceptis securib. aciis. & u¬
dulis. aliisq multimodis ferramentis ad carecta & frustecta
stirpanda. ad p̃rupta montium coequanda. uiam exercitui
preparauerunt. positisq inaltum signis que subsequentes
agnoscere possent ne forte deuiarent: uenerunt nicheam
pͥdie nonas maii. Nichea autem totiꝰ siomanie capuo est.
Castris itaq metatis. locatisq tentoriis: obsessa ẽ. nichea que
ciuitas ẽ. munitissima. ut pote quam obstentabant in ex¬
pugnabilem incelum porrecta menia. lacusq adiacens: ot¬
ciitatem a latere cingens. Passi sunt gͥ ibi xp̃iam calami¬
tosam panis inopiam. ita ut si quando panis unꝰ inuenie
catum ad eos ab imꝑatore fuerat directum. S deo de su¬
is ꝓcurante. uenit confestim boamundꝰ: copiosum t̾ra ma¬
riq deducens mercatum. facta ẽ. itaq inopina & repenci¬

Expanded text:
teret via, misit dux qui rupium et montium complanarent praeteret via, misit dux qui rupium et montium complanarent praecipitia, hominum tria millia, qui acceptis securibus asciis et vidulis, aliisque multimodis ferramentis, ad carecta et fruteta stirpanda, et ad praerupta montium coaequanda, viam exercitui praeparaverunt, positisque in altum signis, quae subsequentes agnoscere possent, ne forte deviarent, venerunt Niceam, pridie Nonas Maii. Nicea autem totius Romaniae caput est. Castris itaque metatis, locatisque tentoriis, obsessa est Nicea, quae est civitas munitissima, utpote quam ostentabant inexpugnabilem in coelum porrecta moenia lacusque adjacens civitatem a latere cingens. Passi sunt igitur ibi Christiani calamitosam panis inopiam, ita ut si quando panis unus inveniecatum ad eos ab imperatore fuerat directum. Sed Deo de suis procurante, venit confestim Boamundus copiosum terra marique deducens mercatum; facta est itaque inopina et repenti
Abbreviated transcription (Latin):
b natu exegerat. cum Ricardo cle pͥncipatu int̾ plebeios
delituit: pup̾ibq acceleratis: ꝓperus ꝑtransiuit. Boamun¬
dus camen suis tͣnfretaturis: succincte dixit. Maturate
gradum: nec aliquid incaute faciatis. Demorabor ad huc de
mercato locuturꝰ.: ne al. ⁊ d inconsulte fecisse uideamur.
os prudent̾ ambulate. nec nimis remisse: nec insipient̾ mi¬
litate. Plerumq contingit ut quoriundã insipientia: sapi¬
entium causas impediat. uidete gͦ quomͦ caute ambuletis
om̃s & singuli: & alius alium attentiꝰ commonete. Hec ait.
& te transitu festinant̾ mandaũ. Ecce it̾um legationes
ep̃i podiensis. a parit̾q comitis ad erant colosani. Remã¬
sic itaq comes cum sua gente. donec ei ce boamundo satis¬
factum ẽ. de mercato. Dux Godet̾ridꝰ cum aliis nichome¬
diam uenit: ibiq cum Tancredo trib bieb fuit. Cognito¬
q quod nulla qua tot & tante gentes possent ꝓcedere pa¬

Expanded text:
 sacramentum exegerat, cum Ricardo de Principatu inter plebeios  sacramentum exegerat, cum Ricardo de Principatu inter plebeios delituit; puppibusque acceleratis, properus pertransivit. Boamundus tamen suis transfretaturis, succincte dixit: « Maturate gradum, nec aliquid incaute faciatis: demorabor adhuc de mercato locuturus, ne aliquid inconsulte fecisse videamur; vos prudenter ambulate, nec nimis remisse, nec insipienter militate. Plerumque contingit, ut quorumdam insipientia, sapientium causas impediat. Videte ergo quomodo caute ambuletis omnes et singuli, et alius alium attentius commonete. Haec » ait, et de transitu festinanter mandavit. Ecce iterum legationes episcopi Podiensis pariterque comitis aderant Tolosani. Remansit itaque comes cum sua gente, donec ei et Boamundo satisfactum est de mercato. Dux Godefridus cum aliis Nicomediam venit ibique cum Tancredo tribus diebus fuit. Cognitoque quod nulla, qua tot et tantae gentes possent procedere, pa
Abbreviated transcription (Latin):
hanc deueni̾re sententiam. pollicitationib imꝑatoris aliqͥn¬
tulum allecti. quatinus eo tenore satisfacerent imꝑatori. si
ipse de quibcumq eis ꝓmittebat eis nirari p̾ciꝑet. Quod
ita tocum factum ẽ. Iurauerunt gͥ Alexio imꝑatori uitam
ae honorem. quod neutrum ei auferrent: quo ad ipse qͦd iu¬
rabat bona fide teneret. Comes autem scĩ Egidii plus aliis
renitebatur: immo quomͦ de imꝑatore suos ulcisceret᷑ irre¬
quietꝰ cogitabat. Preualuit tamen cominunis heroũ sen¬
tencia: & ab hac intentione ammosum comitem reuocaue¬
runt. Iurauit itaq. s ad hominium nequaꝗͣ. decluctꝰ ẽ. Dix̃
enim se malle mori. qͣm homimũ faceret imꝑatori. Dicũt
grecis sacramentum comitis sacis fecisse. qͥndoqͥdem illud q
amplius exigebant. extorquere non potuerunt. Preceptũ ẽ.
gͥ ilico de naiugio. Tancresꝰ interim cum ex̾citu sibi cõmis¬

Expanded text:
hanc devenere sententiam, pollicitationibus imperatoris aliquanhanc devenere sententiam, pollicitationibus imperatoris aliquantulum allecti, quatenus eo tenore satisfacerent imperatori, si ipse de quibuscunque eis promittebat, eis jurari praeciperet, quod ita totum factum est. Juraverunt igitur Alexio imperatori vitam et honorem, quod neutrum ei auferrent, quoad ipse quod jurabat bona fide teneret. Comes autem Sancti Aegidii plus aliis renitebatur; imo, quomodo de imperatore suos ulcisceretur, irrequietus cogitabat. Praevaluit tamen communis Heroum sententia; et ab hac intentione animosum comitem revocaverunt. Juravit itaque, sed ad hominium nequaquam deductus est: dixit enim se malle mori, quam hominium faceret imperatori. Dicunt Graecis sacramentum comitis satis fuisse, quandoquidem illud quod amplius exigebant extorquere non potuerunt; praeceptum est igitur illico de navigio. Tancredus interim cum exercitu sibi commis
Abbreviated transcription (Latin):
enim regie ciuitatis sibi p̾cauentes. ne forte franci congre¬
gati ineos insurgerent bonisq suis eos pͥuarent. illud imꝑa¬
cori consuluerant: uel saltem talit̾ a francis securi iruerent.
Franci siquidem: omĩno ꝑiurium uitant. Hec imꝑator in¬
gemose querere. franci uirilit̾ negare. Franci p̾tendere se
iuramentum nulli nͥ deo deb̾e: cuiꝰ milites erant inuia. Ad
hec imꝑacor. tͣnsitum abdicare. De cet̾o & mercatum & cõ¬
ductum polliceri. seq ipsum pꝰ eos iturum: &e eis cum omĩb¬
copiis suis subuenturũ iffirmare. Angustiabant᷑ franci iu¬
ramentum facere renuences: p̾sertim  oum greci alit̾
eis meatum nequaquã consentirent. Quid facerent. Con¬
tra xp̃ianos pugnare nolebant. transitum hab̾e pacifici ñ
poterant: imꝑfecto ad quod ierant negotio ad ꝓpͥa regredi
abominabant᷑. Candem multis compulsi necessitatib in

Expanded text:
enim regiae civitatis sibi praecaventes, ne forte Franci congreenim regiae civitatis sibi praecaventes, ne forte Franci congregati in eos insurgerent, bonisque suis eos privarent, illud imperatori consuluerant, ut saltem a Francis taliter securi viverent. Franci siquidem omnino perjurium vitant. Hoc imperator ingeniose quaerere, Franci viriliter negare; Franci praetendere se juramentum nulli nisi Deo debere, cujus milites erant in via. Ad haec imperator transitum abdicare, de caetero et mercatum et conductum polliceri, seque ipsum post eos iturum, et iis cum omnibus suis copiis subventurum affirmare. Angustiabantur Franci, juramentum facere renuentes, praesertim cum Graeci aliter eis meatum nequaquam consentirent. Quid facerent? contra Christianos pugnare nolebant; transitum pacifici habere non poterant: imperfecto ad quod ierant negotio, ad propria regredi abominabantur. Tandem multi compulsi necessitatibus in
Abbreviated transcription (Latin):
be gaudentem. & nut̾mentis corꝑalib refertam. ubi pascha
domini celebrauerunt. Imꝑator audiens quem nimium ue¬
rebat᷑ aduenisse boamundum. frequent̾ enim de prudentia
& audacia eius audierat. ipseq semel & it̾um cum patre suo
Giuiscardo pugnauerat & suꝑauerat. honorifice suscepit eũ:. &
extra ciuitatem ꝓut utrumq decebat copiose ꝓcuraũ. Dũ
autem imꝑator de colloquio boamundi p̾cepisset. dux Godefri¬
dus constantinopolim suis ultra brachium relictis. redierat.
quoniam imꝑator ut ei pepigerat. mercatum nullũ tͣnsmit¬
tebat. Episcopus uͦ podiensis. & sci Egidii comes: sua it̾um p̾
se int̾missa mulcitudine aderant. Imꝑator a suis accepto con¬
silio. gens quippe grecoꝵ multum callet inconsiliis: hercas sin¬
gulos ꝑ int̾nuntios allocutꝰ ẽ: quatenꝰ ei om̃s & hominiũ &. fi¬
delitatem facerent: & sic securi transfretarent. Optimates

Expanded text:
bae gaudentem, et nutrimentis corporalibus refertam, ubi Pascha bae gaudentem, et nutrimentis corporalibus refertam, ubi Pascha Domini celebraverunt. Imperator audiens, quem nimium verebatur, advenisse Boamundum frequenter enim de prudentia et audacia ejus audierat, ipseque semel et iterum cum patre suo Guischardo pugnaverat et superaverat, honorifice suscepit eum, et extra civitatem, prout utrumque decebat, copiose procuravit. Dum autem imperator de colloquio Boamundi praecepisset, dux Godefridus, Constantinopolim, suis ultra brachium relictis, redierat: quoniam imperator, ut ei pepigerat, mercatum nullum transmittebat. Episcopus vero Podiensis et sancti Aegidii comes, sua iterum post se intermissa multitudine, aderant. Imperator a suis accepto consilio gens quippe Graecorum multum callet in consiliis, heroas singulos per internuntios allocutus est, quatenus ei omnes et hominium et fidelitatem facerent, et sic securi transfretarent. Optimates
Abbreviated transcription (Latin):
Pilloꝵ deniq amicitia. cuncta reoti animalia uissit. que sui
rapuerant: quecumq fuerunt inuenta. Corpalacii autem
hominib. omĩa quoꝵ fuerant reodiderunt. Uuctꝰ itaq plan¬
gencium: uersus ẽ. ingaudium. Deniq ꝓ ut tempꝰ poscebat.
de loco inlocum castra metati sunt: & usq rusam ciuitatem
uenerunt. Ioi quecumq necessaria erant sufficient᷑ comꝑa¬
rabat: suos tetenderunt papiliones frã iiii. ante cenam dñi.
Boamuntꝰ ibi sua gente dimissa. cum paucis ad imꝑatorem lo¬
qui ꝓfectꝰ ẽ. suisq dixit hominib. Mocdeste uos agite. ego
uos preibo. uobis transicum preꝑaturus. os autem mode¬
rant̃ aꝓpinquate ciuitatem: & omnia sapient̾ agite. Cancre¬
anos inexpeditione pauꝑatos & mendicos. eis in inmensum
condoluit. & illos qua cibaria inuenirent: ꝑ aliam uiam
conducere cogitauit. Intrauerunt gͥ muallem ubere gle¬

Expanded text:
pro illorum denique amicitia, cuncta reddi animalia jussit quae sui pro illorum denique amicitia, cuncta reddi animalia jussit quae sui rapuerant, quaecunque fuerunt inventa. Corpalatii autem, hominibus omnia quorum fuerant, reddiderunt: luctus itaque plangentium, versus est in gaudium. Denique prout tempus poscebat, de loco in locum castra metati sunt, et usque Rusam civitatem venerunt: ibi quaecunque necessaria erant sufficienter compaianter, suos tetenderunt papiliones, feria quarta ante Coenam Domini. Boamundus ibi sua gente dimissa, cum paucis ad imperatorem profectus est, suisque dixit hominibus: « Modeste vos agite: ego vos praeibo, vobis transitum praeparatus; vos autem moderanter appropinquate civitatem, et omnia sapienter agite. » Tancreduanos in expeditione pauperatos et mendicos, eis in immensum condoluit; et illos, qua cibaria invenirent, per aliam viam conducere cogitavit. Intraverunt igitur in vallem uberae gle
Abbreviated transcription (Latin):
narios allocucꝰ. forum rerum uenalium semꝑ eis p̾parabat.
As quoddam uentum ẽ. castellum: quod quia trumento. caseo.
uino. & oleo redundabat: agredi contendebant. Castellani siqͥ¬
dem neq eis mercatum p̃pabant: & intantum eos uerebantur.
quod neminem eoꝵ recipiebant. Boamuntꝰ audem illud uiri¬
lit̾ pibuit: neforce imꝑator ineo aliquam inueniret ꝓperam.
licet ei Tancreoꝰ & alii multum infaciem restiterunt. Preualu¬
it tamen sententia pͥibentis. Mane facto: obuiam illi exierũt
castellam cruces p̃ manib gestantes: & indialgentiam dep̾can¬
tes: & ei quecumq placuissent offerebant. Ille autem libent᷑
eis indulsit: e ꝑtransiuit. Senit autem ad ciuitatem que ser¬
ra dicit᷑. & ibi sufficiens habuerunt mercatum. Boa mundus
tunc prudent̾ egit. quoniam cum cluob corpalaciis sine aliqͥ¬
a maritudine concordatꝰ ẽ: & amicissimi indie illa facti sunt.

Expanded text:
narios allocutus, forum rerum venalium semper eis praeparabat. narios allocutus, forum rerum venalium semper eis praeparabat. Ad quoddam ventum est castellum, quod quia frumento, caseo, vino et oleo redundabat, aggredi contendebant; castellani siquidem, neque eis mercatum praeparabant, et in tantum eos verebantur, quod neminem eorum recipiebant. Boamundus autem viriliter illud prohibuit, ne forte imperator in eo aliquam inveniret perperam: licet ei Tancredus et alii multum in faciem restiterint; praevaluit tamen sententia prohibentis. Mane facto obviam illi exierunt castellani, cruces prae manibus gestantes, et indulgentiam deprecantes, et ei quaecunque placuissent offerebant; ille autem libenter eis indulsit et pertransivit. Venit autem ad civitatem quae Serra dicitur, et ibi sufficiens habuerunt mercatum. Boamundus tunc prudenter egit, quoniam cum duobus corpalatiis, sine aliqua amaritudine concordatus est, et amicissimi in die illa facti sunt;
Abbreviated transcription (Latin):
nullum habebit effectum. Porro prudentie modꝰ ẽ. potes¬
tatiuum hominem se ipsum dissimulare. ubi potentie
sue nequit satisfacere. Prudentia ẽ. intempꝰ differre: quod
contino non possis explere. R ursus socordie & ignauie re¬
darguendus ẽ. qui cum ultra non possit. intonat minis
cum uͦ possit: illate obliuiscit᷑ impbitatis.Si possumꝰ. ini¬
ꝑatorem beneficiis suꝑemꝰ. sin autem mala nob̃ ullata
equanuunt̾ dissimulemꝰ. hec ait: & iram animi tacitꝰ con¬
tinuit. Hoc bellum factũ ẽ.iiii. feria incapite ieiunioꝵ.
nͥ quia se defendendi neccessitas eis incubuit. Int̾ea le¬
gati imꝑatoris obiuauerunt boamundo. Boamundꝰ aut̃
suos iam adeum direx̾at: qui euni ꝑ t̾ram illam secure de¬
ducerent. & eis ubiq mercatũ impend̾ent. Misit aut̃ ao
hoc quendam suu corpalaciũ sibi ualde familiarem. homi¬
nem admodum sollertem. Iste semꝑ p̾ibat. & ex imꝑatore regio¬

Expanded text:
nullum habebit effectum. Porro prudentiae modus est potesnullum habebit effectum. Porro prudentiae modus est potestativum hominem seipsum dissimulare, ubi potentiae suae nequit satisfacere. Prudentiae est, in tempus differre, quod continuo non possis implere. Rursus socordiae et ignaviae redarguendus est, qui cum ultra non possit, intonat minis; cum vero possit, illatae obliviscitur improbitatis. Si possumus, imperatorem beneficiis superemus; sin autem, mala nobis illata aequanimiter dissimulemus. » Haec ait, et iram. animi tacitus continuit. Hoc bellum factum est quarta feria in capite jejuniorum. ni, nisi quod se defendendi necessitas eis incubuit. Interea imperatoris legati obviaverunt Boamundo Boamundus enim jam suos ad eum direxerat qui eum per terram illam secure deducerent, et eis ubique mercatum impenderent. Misit autem ad hoc quemdam suum corpalatium, valde sibi familiarem, hominem admodum solertem. Iste semper praeibat, et ex imperatore regio
Abbreviated transcription (Latin):
subsecuti sunt: qui similit̾ anne tͣnsito. eis auxilium p̾bue¬
runt. Qui confestim p̾ter spem turcopoloꝵ ipsis p̾ualueru̾t.
&e. eos de prelio fugauerunt: & de fugatis gloriose tͥumpha¬
uerunt. Non nullis autem ꝑemptis: plures ap̃hensos uinc¬
tos p̾sentauerunt boamundo. Qui eos ꝑcunctꝰ quare tã
crudelit̾ sue resist̾ent expeditioni. p̾sertim cum suo non
inimicaretur imꝑatori: ipsis respondentib audiũ. Nos
in roga imꝑatoris locati. nichil aliull quam ip̃e imꝑat
possumꝰ. Boamund autem imꝑacori indignatꝰ. se ipsum
tamen repͥmens. eos quidem impunitos dimisit: sed ue
suis de cet̾o nocent int̾minando eos compescuit. Dixis¬
se tamen suis familiarib putat᷑. Nos transituri ꝑ imꝑa¬
torem tumorem animi compescamꝰ. &. ne eum in iuste
exacerbemꝰ. ꝓ ut possumꝰ euitemꝰ. Extreme imꝑicie genꝰ
ẽ. hominem ibi totum efflare sp̃m. ubi conmotꝰ animuᷤᷤ

Expanded text:
subsecuti fuere, qui similiter amne transito eis auxilium praebuesubsecuti fuere, qui similiter amne transito eis auxilium praebuerunt: qui confestim, contra spem Turcopolorum, ipsis praevaluerunt, et eos de praelio fugaverunt, et de fugatis gloriose triumphaverunt. Nonnullis autem peremptis, plures apprehensos, vinctos praesentaverunt Boamundo, qui eos percunctatos quare tam crudeliter suae resisterent expeditioni, praesertim cum suo non inimicaretur imperatori, ipsis respondentibus audivit: « Nos in roga imperatoris locati, nihil aliud quam quod ipse imperat possumus. » Boamundus autem imperatori indignatus, seipsum tamen reprimens, eos quidem impunitos dimisit, sed ne suis de caetero nocerent, interminando eos compescuit. Dixisse tamen suis familiaribus putatur: « Nos transituri per imperatorem, tumorem animi compescamus, et ne eum injuste exacerbemus, prout possumus evitemus. Extremae imperitiae genus est, hominem ibi totum efflare spiritum, ubi commotus animus
Abbreviated transcription (Latin):
mimirum inimicances. Onis siquidem illi uiatores. uideos.
hereticos sarracenos. equalit̾ habent exosos. quos om̃s apel¬
lant inmicos dei. Castello gͥ illo radicitꝰ diruto. extinctisq
omĩb eius habitatorib. tentoriis collectis: ꝑuenerunt ad flu¬
men bartarum. Quod b̾oamundꝰ cum paite sui exercitus.
ꝑtransiũ. Pars & enim comes uidelicet de rosinulo cũ frĩ¬
b suis: remansit. Homines aut̃ imꝑatoris qui uias obsiden¬
tes palantes explorabant. uidentes ex̾citum diuisum. impe¬
tu facto irruerunt incomitem & insuos: sꝑantes se ineos in¬
cdifficiat̃ preualicuros. exercitu dum taxat a se disgregato.
Quo Tancredꝰ siue ꝑ legatum siue ꝑ cumultum cognito. nec¬
dum enim multum alii ab aliis aberant. rapidum calca¬
rib urgens cormpedem fulmineus aduolat. &. fluuio qui
int̾erat euadato. s potiꝰ enatato: festinũ comiti contulit
p̃sidium. Duo siquidem milia militum. Tancredum

Expanded text:
nimirum inimicantes. Omnes siquidem illi viatores, Judaeos, nimirum inimicantes. Omnes siquidem illi viatores, Judaeos, haereticos, Sarracenos aequaliter habent exosos, quos omnes appellant inimicos Dei. Castello igitur illo radicitus diruto, exstinctisque omnibus habitatoribus ejus, tentoriis collectis pervenerunt ad flumen Bardanum, quod Boamundus cum parte sui exercitus pertransivit: pars etenim, comes videlicet de Rosinolo, cum fratribus suis remansit. Homines autem imperatoris qui vias obsidentes, palantes explorabant, videntes exercitum divisum, impetu facto irruerunt in comitem et in suos, sperantes se in eos indifficulter praevalituros, exercitu duntaxat a se disgregato. Quo Tancredus sive per legatum sive per tumultum cognito, necdum enim multum ab aliis aberant, rapidum calcaribus urgens cornipedem fulmineus advolat; et fluvio qui intererat evadato, sed potius enatato, festinum comiti contulit praesidium. Duo siquidem millia militum Tancredum
Abbreviated transcription (Latin):
rus ꝓcedite. & temptoria ur̃a tempestiue figite. Et qm̃ deo
gr̃as opulentiores estis: opes uras ꝓ elemosina pauꝑib effundi¬
ce. Deum ante occłos p̾sentem semꝑ habete. His dictis. heros
prudentissimus conticuit: & castra moueri de ualle p̃cepit.
andem ꝑuentum ẽ. castoriam. inqua natłe alñi sollempnit᷑
ꝑegerunt. ibiq ꝑ aliquot remorati dies. quesitum mercatũ
habere non pocuerunt. Precendebant enim homines ciui¬
tatis illiꝰ. eos nequaquam ꝑegͥnos. s gladiatores & cẏrannos.
Compulsi sunt gͦ media cogente boues equos & asinos raꝑe.
crsi quid quod mandi posset conuenientiꝰ inuemebatur.
Egressi subinde de castoria. castra metati sunt inpalagoniã
Castellum autem herericoꝵ ibi erat munitissimũ: ab unde
bonis omnib refertũ. Quod undiq aggressum. habitatorib
eiusdem cum eo combustis. omĩno pessum ded̾unt. hereticiꝰ

Expanded text:
rius procedite, et tentoria vestra tempestive figite. Et quoniam, Deo rius procedite, et tentoria vestra tempestive figite. Et quoniam, Deo gratias, opulentiores estis, opes vestras pro eleemosyna pauperibus effundite, Dominum ante oculos praesentem semper habete. » His dictis heros prudentissimus conticuit, et moveri castra de valle praecepit. Tandem perventum est Castoriam, in qua Natale Domini solemniter peregerunt; ibique per aliquot morati dies, quaesitumque mercatum habere non potuerunt. Praetendebant enim homines civitatis illius eos nequaquam peregrinos, sed gladiatores et tyrannos. Compulsi sunt ergo, inedia cogente, boves, equos et asinos rapere, et si quid quod mandi posset convenientius inveniebatur. Egressi subinde Castoria castrametati sunt in Pelagoniam. Castellum autem Haereticorum ibi erat munitissimum, abunde bonis omnibus refertum: quod undique aggressum, habitatoribus ejusdem cum eo combustis, omnino pessum dederunt, haereticis
Abbreviated transcription (Latin):
cessariam. Tancum de eo: uiramento ẽet. securꝰ. Ieo sic fecit
inꝑator. ut ducem a regione illa cum suis amoueret copiis:
ne posset couti suꝑ uenturoꝵ pͥncipum consiliis & auxiliis. En¬
siuit itaq dux imꝑatoris facta: & ab eodem accepta idempti¬
dem ꝓmissoꝵ fidelitate. Boadmundus int̾im inuallem de an¬
drinopolim uenit: ibiq suos contionando talit̾ allocutus est.
Opcimates & cõuinilitones nr̃i: oportet caute nos om̃s de hinic
abeamus. Cautela nobis ẽ. ꝑ necessaria. p̾sertim cum ꝑdeo a
nrã ꝑegrinamur patͥa. Pegrim ꝑ cleo sumus. xp̃i milites su¬
mus: a xp̃ianoꝵ penatib diripiendis. manus rapaces cohi¬
beamus. Tempꝰ erit cum t̾ram hostilem intrabimꝰ: cũ cle e¬
oꝵ spoliis opimis ditabimur & letabim᷑. xꝑiani quicumq
nobis mercatum prestit̾int. securi ueniant. & securi re¬
gilantius ꝓcurate. &. ne deficiant muia eos expectando matu¬

Expanded text:
cessariam, tantum de eo juramento esset securus. Ideo sic fecit cessariam, tantum de eo juramento esset securus. Ideo sic fecit imperator, ut ducem a regione illa cum suis amoveret copiis, ne posset couti superventorum principum consiliis et auxiliis. Transivit itaque dux, imperatori facta et ab eodem accepta identidem promissorum fidelitate. Boamundus interim in vallem de Andrinopolin venit ibique suos concionando taliter allocutus: « Optimates et commilitones nostri, oportet caute nos omnes dehinc abeamus. Cautela nobis est pernecessaria, praesertim cum pro Deo a nostra peregrinamur patria. Peregrini pro Deo sumus, Christi milites sumus, a Christianorum penatibus diripiendis manus rapaces cohibeamus. Tempus erit cum terram hostilem intrabimus, cum de eorum spoliis opimis ditabimur et laetabimur. Christiani quicunque nobis mercatum praestiterint, securi veniant et securi regilantius procurate, et ne deficiant in via, eos exspectando matu
Abbreviated transcription (Latin):
cis. & exercitꝰ eius multis lacessitꝰ inuiriis. Dux aut̃ ut
erat huiusce Rei sagacissimus. & bellator acerrimus. excubi¬
tores qui tentoris excubarent prudent̾ disposuerat. ce unum¬
quemq sibi uigilare mandauerat. Wersucias enim imꝑatoris
non nesciebat. Riepulsi sunt quantotiꝰ inuasores. & ex illis .un. ꝑ
emptis. usq ad porcam ciuitatis audact̾ dux fugauit fugien¬
tes. Ad tentoria itaq sua reu̾sus: fuit ibi pene quinq dieb Im
ꝑator int̾im in eum malum moliri. dub sollicitiꝰ sibi siusq con¬
siliari. Imꝑator ei transitum ꝑ ciuitatem regiam phibere:
dux subsequentium obtimatum aduentum expectare. In¬
ꝑator tamdem ut nichil imtemptatum relinqueret. erat nã¬
que uit ꝑspicaur & industrius. sub pacis obtentu cum duce
pactus ẽ quod si transfretaret brachium. copiosum ei semꝑ
nict̾et mercatum: &e omĩb indigentib stipem imꝑtiret ne¬

Expanded text:
cis, et exercitus ejus multis lacesssitus injuriis. Dux autem, sicut cis, et exercitus ejus multis lacesssitus injuriis. Dux autem, sicut erat hujusce rei sagacissimus, et pugnator acerrimus, excubiatores qui tentoriis excubarent prudenter disposuerat, et unumquemque vigilare sibi mandaverat: versutias enim imperatoris non nesciebat. Repulsi sunt quantocius invasores, et ex illis septem peremptis, usque ad portam civitatis audacter dux fugavit fugientes. Ad tentoria itaque sua reversus, fuit ibi pene quinque diebus. Imperator enim interim in eum malum moliri; dux sollicitius sibi suisque consiliari: imperator ei transitum per civitatem regiam prohibere; dux subseqeuntium optimatum adventum exspectare. Imperator tandem ut nihil intentatum relinqueret erat namque vir perspicax et industrius, sub pacis obtentu pactus est cum duce, quod si transfretaret Brachium, copiosum ei semper mitteret mercatum; et omnibus indigentibus, stipem impertiret ne
Abbreviated transcription (Latin):
necessaria. extra ciuitatem cursitabant. Quippe. nondum a¬
liquid de imꝑacore suspicabantur sinistrum: ut pote qui eis
uoluntariꝰ p̾buissent hospicium. Imꝑacor uͦ absconse suis man¬
tauerat turcopolis &e pincinatis. quatinus indies exeuntes
inuad̾ent ce ꝑunerent: & curiosissi me suꝑ hoc excubarent.
Ouci suoꝵ defectꝰ nunciatꝰ ẽ. & inopinate turcopoloꝵ ei pacu¬
erunt insidie. Exiuit gͥ Bald ainus adsuoꝵ ꝓtectionem. &.
si posset ad insidiantium delecionem. Inuenit autem eos in¬
sequentes suos. & ex impunso incautos inuasit ce superauit.
Partim occidit. lx. quoq exeis uiuos comp̾hensos. frĩ suo du¬
ci imꝑterritꝰ presentauit. Audiens hoc imꝑator. alexius
da ꝑturbatione certꝰ. p̾cauens int̾uturum ciuitatem
exiuit. & ubi pͥus fixerat tentoria: rursus collocaũ. Noc¬
te suꝑueniente uissu imꝑacoris inuasa sunt castra du¬

Expanded text:
necessaria, extra civitatem cursitabant. Quippe nondum anecessaria, extra civitatem cursitabant. Quippe nondum aliquid de imperatore suspicabantur sinistrum, utpote qui eis voluntarius praebuisset hospitium. Imperator vero absconse suis mandaverat Turcopolis et Pincinatis, quatenus in dies exeuntes invaderent, et perimerent, et curiosissime super hoc excubarent. Duci, suorum defectus nuntiatus est, et inopinatae Turcopolorum ei patuerunt insidiae. Exivit igitur Balduinus ad suorum protectionem, et si posset ad insidiantium deletionem; invenit autem eos insequentes suos, et ex improviso incautos invasit et superavit; partem occidit, sexaginta quoque ex iis vivos comprehensos, fratri suo duci imperterritus praesentavit. Audiens hoc imperator Alexius Alexius da perturbatione certus, praecavens in futurum, civitatem exivit, et ubi prius sua fixerat tentoria collocavit. Nocte superveniente, jussu imperatoris invasa sunt castra du
Abbreviated transcription (Latin):
rib & auriliarib peditum manipulis sacis p̃munici.¬
F ecit gͦ eos sub excubanti custodia constantinopolim sollerter de¬
cluci. quatinus imꝑacor ꝓ libitu suo suꝑ eos clecerneret. sique
uellet hominum & fidelitatem ab eis reciꝑet. Hoc autem dux
ille idcirco maxime fecisse uisus ẽ: ut &. deuotionem quam
gͣ imꝑacorem suum habebat. res ipsa talib indiciis approba¬
ret: eumq sibi uehementiꝰ conciliaret. Dux autem uoclet᷑ri¬
s ducum omĩum pͥmus. constantinopolim uenit duos dies
ante nathale domini. & ꝓpe illam castra metatꝰ ẽ. Boamun¬
dus enim suos expectando qui eum subsequi satagebant. pe¬
detemptim gradiebatur. ꝓinde callide eos paulatim eim¬
do indies oꝑiebat᷑. Imꝑatoi autem insuburbio ciuitatis. du¬
ci paulo post mandauit hospicium. Armigeri uero ducalis ex̾¬
citꝰ. sine qualibet cautela ad subuehiendas paleas uel cet̾a sibi

Expanded text:
ribus et auxiliaribus peditum manipulis satis pribus et auxiliaribus peditum manipulis satis pFecit ergo eos sub excubanti custodia Constantinopolim solerter deduci: quatenus imperator pro libitu suo super eos decerneret, sicque vellet hominium et fidelitatem ab eis reciperet. Hoc autem dux ille idcirco maxime fecisse visus est, ut et devotionem quam erga imperatorem suum habebat, res ipsa talibus indiciis approbaret; eumque sibi vehementius conciliaret. Dux autem Godefridus, ducum omnium primus Constantinopolim venit, duos dies ante Natale Domini, et prope illam castra metatus est. Boamundus enim suos exspectando, qui eum subsequi satagebant, pedetentim gradiebatur; proinde callide eos paulatim eundo in dies operiebatur. Imperator autem in suburbio civitatis, duci paulo post mandavit hospitium. Armigeri vero ducalis exercitus, sine qualibet cautela, ad subvehendas paleas, vel caetera sibi
Abbreviated transcription (Latin):
suorum qui ei hoc mitinere adheserunt. eiq aliis coheserãt
inbellis: hec sunt. Trancredꝰ machionis filius. Ricardꝰ de pͥnci¬
patu. Rannulsꝰ fr̾ eius. Rob̾tus de anxa. Ermannus de canni.
Nobtus de furdauille. Rob̾cus filius turstani. humfredꝰ filuiᷤᷤ
ladulfi. Ricardus filius comitiꝰ. Nanufi. ce Comes de rusi¬
nulo cum frĩb suis. & boellus carnotensis. Alberedus de cag¬
nano. ce hunt᷑redꝰ de monte scabioso. Hii omnes unanimit̾
boamundo conuĩncti sunt. eiq se deuocissime iniia deiobe¬
dituros inseꝑabilit̾ uirauerunt. Hugo uͦ magnus. c suilł¬
mus marchissi filius. ad portum bari pelagus prepropere
ingressi sunt: & nauigantes aplicuerunt duracium. dux
autem ciuitatis illius de pͥncipib imꝑatoris unus. arbit᷑¬
tus eos ut reuera erant uiros magnos & gnaros. apprehen¬
di uissit illos. ut pote qui nondum erant cuncis milita¬

Expanded text:
suorum qui ei in itinere hoc adhaeserunt, eique aliis cohaeserant suorum qui ei in itinere hoc adhaeserunt, eique aliis cohaeserant in bellis, haec sunt: Tancredus Marchionis filius; Richardus de principatu, Ranulfus frater ejus, Robertus de Anxa, Ermannus de Canni; Robertus de Surda valle, Robertus filius Turstani, Hunfredus filius Radulfi, Ricardus filius comitis Rannulfi, et comes de Rusinolo, cum fratribus suis, et Boellus Carnotensis, Alberedus de Cagnano, et Gunfredus de Monte scabioso. Hi omnes unanimiter Boamundo conjuncti sunt, eique se devotissime in via Dei obedituros, inseparabiliter juraverunt. Hugo vero Magnus et Wilhelmus Marchisi filius ad portum Bari pelagus praepropere ingressi sunt, et navigantes applicuerunt Duracium. Dux autem civitatis illius de principibus imperatoris unus, arbitratus eos, ut revera erant, viros magnos et gnaros, apprehendi jussit eos, utpote qui nondum erant cuneis milita
Abbreviated transcription (Latin):
iuis. & flanorensis comes. & Robtus normannoꝵ dux cum suiᷤ
commilitonib siomam pret̾euntes. in appuliam deuenerunt.
D oamundus autem tantas francoꝵ frequentias audiens aduen¬
tare. neq siquidem tantum hominem huiꝰce rei. ignaraĩtam
diuulgata fama ꝑtͦnsire pot̾at. singuloꝵ ꝓbitatib signisq
ꝑscrutatis pallium optimum sibi p̾cepit afferri. Quod ꝑ par¬
ticulas concisum. crucem uiuicuiq suoꝵ disthuit. suamq
sibi retinuit. Tantꝰ gͥ militum concursus ad eum subito
factꝰ ẽ. quatinus comes Nogeriꝰ inobsidione. erant siqilidẽ
ut̾q inquadam obsidione. pene solus remaneret: doldns¬
q se suam amisssse gentem. siciliam cum paucis rͤusus ẽ.
B oamund̾ autem ut erat uͭ ꝑ omĩa modestissimꝰ. modeste
uiam suam &r euectiones p̃parauit: &e cum obtimatib suiꝰ
&e affluentib armatoꝵ copiis tͣnsfretauit. & tandem tran¬
quillo remige inbulgarie partib aplicuit. Nomina uero

Expanded text:
us et Flandrensis comes, et Robertus Northmannorum dux, cum suis commilitonibus Romam praetereuntes, in Apuliam devenerunt. Boamundus autem tantas Francorum frequentias audiens adventare, neque siquidem tantum hominem hujusce rei ignarum, tam divulgata fama pertransire poterat, singulorum probitatibus signisque perscrutatis, pallium optimum praecepit afferri; quod per particulas concisum, crucem unicuique suorum distribuit, suamque sibi retinuit. Tantus igitur militum concursus ad eum subito factus est, quatenus comes Rogerius in obsidione erant siquidem uterque in quadam obsidione pene solus remaneret; dolensque se suam amisisse gentem, Siciliam cum paucis reversus est. Boamundus autem, ut erat vir per omnia modestissimus, modeste viam suam et evectiones praeparavit, et cum optimatibus suis et cum affluentibus armatorum copiis transfretavit, et tandem tranquillo remige in Bulgariae partibus applicuit. Nomina vero
Abbreviated transcription (Latin):
cauit deus exeratum suum adeo ut inferiores ninero hostibz non uidebantur
et enuim conueeiant se nobis ammalia dimiseramus et faccis gregib neminẽ
compellente nos cominitebantur adeo ut starent cum srantib cum curcẽtib
airrent cum procedentibz  procederent. hec autem preciosarum inestima¬
bilis multitudo erat armorum autem acq papilionran sũmam quis dimime¬
rare sufficiat. uidentes igitur hostes nostrĩ et suorum cesam multitudinẽ
et nostres in castris suis prouictoria ⁊ społus secure ⁊ alacriter agere adse¬
reuersi dixerunt solum presidium fuga est et quid moramur si hodie de¬
fatigati ex Icnerefame. ⁊ ficti pene. semimortui omnem terram multitudinem
ascaloneam que per milliacium a castris aberat. Sz non omnes

Expanded text:
cavit Deus exercitum suum, adeo ut inferiores numero hostibus non videbamur. cavit Deus exercitum suum, adeo ut inferiores numero hostibus non videbamur. Etenim conjunxerant se nobis animalia quae dimiseramus, et factis gregibus, nemine compellente, nos comitabantur, adeo ut starent cum stantibus, cum currentibus currerent, cum praecedentibus praecederent. Haec autem pretiosarum inaestimabilis multitudo erat. Armorum autem atque papilionum summam, quis dinumerare sufficiat? Videntes igitur hostes nostri, et suorum caesam multitudinem, et nostros in castris suis et pro victoria et spoliis secure et alacriter agere, reversi ad se dixerunt: Solum praesidium fuga est, et quid moramur? Si hodie defatigati ex itinere, fame et siti pene semimortui, omnem nostram multitudinem Ascalona, quae milliarium a castris nostris aberat, sed non omnes