comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in ag̾r domꝰ hospitał. de laicis uo: manasses re¬
gis constabulariꝰ philipphus neapolitanus. eli¬
nand̾ tẏberiadensis. Gerardꝰ fydoniensis. salterꝰ
cesariensis. paganus dominus regionis q̃ ẽ trãs
iordanẽ. balianus senior. hunfredꝰ de thorono.
Suido bitensis: ⁊ alũ multi de quib ꝑ singła lon¬
guni nimis ẽ eñuare. hu omnes ut diximus
in urbem conuenerunt acconensem. tractaturi
quid optimum ⁊ loco ⁊ tempori magis cõueni¬
ens uid̾etur. qd̾ pͥmum auctore dño. ⁊ ad incre¬
mentum regni ⁊ xp̃iani głam nominis attẽpta

Expanded text:
s, magister domus Hospitalis. De laicis vero, Manasses regis constabularius, Philippus Neapolitanus, Helinandus Tiberiadensis, Gerardus Sidoniensis, Galterius Caesariensis, Paganus dominus regionis quae est trans Jordanem, Balianus senior, Hunfredus de Torono, Guido Berytensis; et alii multi, de quibus per singula longum nimis esset enumerare. Hi omnes, ut diximus, in urbem convenerant Acconensem, tractaturi quod optimum et loco et tempori magis conveniens videretur; quod primum, auctore Domino, ad incrementum regni et Christiani gloriam nominis attenta
Abbreviated transcription (Latin):
Turcorum ingens multitudo ierłumam uenit.
ut eam occupet. s egredientes nr̃i eos in uirtu¬
te magna ꝓst̾nunt.xx¬
R ex regniq pͥncipes ascalonam ꝓperant. ũ po¬
meria cirta urbem depopulentur. s ꝓmoto ad
amplius ꝓposito urbem obsidẽt..xxi.¬
Ordinatur obsidio. ⁊ ꝑficiuntur qui classi p̾ssĩt.¬
⁊ qui legiones ꝑ t̾ram mod̾entur. Xxiii¬

Expanded text:
Turcorum ingens multitudo Hierosolymam venit, ut eam occupet; sed egredientes nostri, eos in virtute magna prosternunt.Rex regnique principes Ascalonam properant, ut pomeria circa urbem depopulentur: sed promoto ad amplius proposito, urbem obsident. CollOrdinatur obsidio, et praeficiuntur qui classi praesint, et qui legiones per terram moderentur
Abbreviated transcription (Latin):
Quinto mense classis egyptiorum ad urbem ac¬
cessit. multam obsessis ciuib afferẽs cõsolatõem.
Sonstantia antiochenorum pͥncipissa. rainaldoͣ
de castellione nubit. noradinus qͦ regnũ da¬
mascenorum occupat iuolent̾. amairicꝰ sydo¬
niensi p̃ficitur eccłie. Xxui
Qui in obsidione sunt urbem iustant̃ impugnãt.
cuies machinam ext̾iorem nituntur exurere.
murꝰ ciuitatis ex parte corruit. nr̃i uolentes
ingredi ex parte ꝑeunt. nr̃ desꝑat ex̾citꝰ.xxuii.
Itm̃ confortantur nr̃i. ⁊ ad continuandã obsi
dionem animantur insistentes animosiꝰ. xxuiii
Ascalonite desꝑant.⁊ de comuni consilio ad de

Expanded text:
Quinto mense, classis Aegyptiorum ad urbem accessit, multam obsessis civibus afferens consolationem.Constantia Antiochenorum principissa Rainaldo de Castellione nubit. Noradinus quoque regnum Damascenorum occupat violenter. Almaricus Sidoniensi praeficitur Ecclesiae. DuQui in obsidione sunt, urbem instanter impugnant. Cives machinam exteriorem nituntur exurere. Murus civitatis ex parte corruit, nostri, volentes ingredi, ex parte pereunt: noster desperat exercitsidione sunt, urbem instanter impugnant. Cives machinam exteriorem nituntur exurere. Murus civitatis ex parte corruit, nostri, volentes ingredi, ex parte pereunt: noster desperat exercitus.
Abbreviated transcription (Latin):
ignum credimus ⁊ presentĩ satis conue¬
rire uidetur hẏstorie. ut post̾itatis mã¬
detur memorie. qui pͥncipes predict̾e int̾fuer̃t
curie. qui ex tantis conuenerant regionib. In¬
terfuit gͥ pͥmus dñs conrad iiclite recordatio¬
nis theutonicorum rex ⁊ romanorum amꝑator. ⁊

Expanded text:
ignum credimus, et praesenti satis convenire videtur historiae ut posteritatis mandetur memoriae, qui principes praedictae interfuerunt curiae, qui ex tantis convenerant regionibus. Interfuit ergo primus dominus Conradus inclytae recordationis, Teutonicorum rex et Romanorum imperator
Abbreviated transcription (Latin):
suis honorifice. ⁊ cum debita gła murbeni re¬
ceptꝰ ẽ ⁊ ad loca uenerabilia deductꝰ. Tandẽ com¬
pletis demore or̃onib. indicitur ap̃ urbẽ accosẽ
curia general. ut de fructu tante ꝑegͥnationis
⁊ tantorum fine laborum. ⁊ de regni desiderato
tractaretur incremento. Tandem die statuta ad
destinatum conueuientes locũ. sic̃ ⁊ pordinaue¬
rant. quid fc̃o eẽt expedientiꝰ. diligent̾ cũ reg¬
ni nr̃i maguatib quib plenior rerum ⁊ łcoꝵ
erat cogintio. diligentiꝰ delib̾are ceꝑunt.
Explicit liber sextusdecunus. capitula.
Apud ptolomaidam urbem maritunã curia cele¬
bratur generał. nominãt᷑ q pͥncipes qui ad eã con

Expanded text:
suis, honorifice, et cum debita gloria, in urbem resuis, honorifice, et cum debita gloria, in urbem receptus est et ad loca venerabilia deductus. Tandem completis de more orationibus, indicitur apud urbem Acconensem curia generalis, ut de fructu tantae peregrinationis, et de tantorum fine laborum, et de regni desiderato tractaretur incremento. Tandem die statuta ad destinatum convenientes locum sicut et praeordinaverant, quid facto esset expedientius, cum regni nerat cognitio, diligentius deliberare coeperunt. INCIPIT LIBER SEPTIMUS DECIMUS. CAPUT PRIMUM. Apud Ptolomaidam urbem maritimam curia celebratur generalis; nominanturque principes qui ad eam con
Abbreviated transcription (Latin):
credibile erat dñm regem francorum accessu¬
rumtum com̃plende or̃onis ⁊ ꝑegͥnationis gr̃a.
tum ut de cõi consilio in oꝑe aliquo ad incre¬
cha ut p̃diximus a regni pͥncipib. timentib
płimum ne a dño pͥncipe euius affinis ĩei ar¬
ciore caritatis iunculo iungi uidebatur.⁊ ma¬
xime int̾uentu regine. circa partes halapie
detineretur. sicut ⁊ probabile uidebatur. cog¬
nito uõ qd̃ minus amice adinuicem discesserãt.
spes eis accessit amplior. qd̾ sine dilatione m̃
diegrediens. ierłimam eẽt ꝑuenturus. Contra
tamen fortune insidias: ⁊ quia prudent̾ timet᷑
quicquid accid̾e pot̃. uirum uenͣabilem p̃dic̾tũ
patriarcham cuius auctoritate moueretur pre
miserunt. uͨ spe concepta frustrati sunt. Nam eiꝰ
u̾bum secutus: ierłimam incunctant̃ aduenit.
quo ꝑueniens occurrente ei unu̾iso elero ⁊ po¬
pło. cum hẏmis ⁊ canticis. una cum pͥncipib

Expanded text:
credibile erat dominum regem Francorum accessucredibile erat dominum regem Francorum accessurum, cum complendae orationis et peregrinationis gratia, tum ut de communi consilio in opere aliquo ad increcha, ut praediximus, a regni principibus, metuentibus plurimum, ne a domino principe, cujus affinis erat, et ei arctiore charitatis vinculo jungi videbatur, et maxime interventu reginae, circa partes Halapiae detineretur, sicut et probabile videbatur. Cognito vero quod minus amice ab invicem discesserant, spes eis accessit amplior, quod sine dilatione inde digrediens, Hierosolymam esset perventurus. Contra tamen fortunae insidias, et quia prudenter timetur quidquid accidere potest, virum venerabilem praedictum patriarchammiserunt; nec spe concepta frustrati sunt; nam ejus verbum secutus, Hierosolymam incunctanter advenit. Quo perveniens, occurrente ei universo clero et populo, cum hymnis et canticis una cum principibus
Abbreviated transcription (Latin):
hñs initium usq intarsum cilicie u̾sus occiden¬
tem protendebatur. Quartͦ erat comitatꝰ edessa¬
nus. qui ab ea silua que d̃r marriz. morientem
usq eufraten protendebat᷑. hii om̃s magui uiri
⁊ potentes ab initio spem conceꝑant. qd̃ in adue¬
tu predictorum regum. ꝑ eorum oꝑam. ⁊ auxili¬
um. possent fines suos dilatare. ⁊ porrigere ter¬
minos inuũsum. om̃senim hostes ĩ manissimoᷤ
⁊ urbes hostium iniusas płimum habebant cõ¬
t̃minas qͣs sͥ adiungere cupiebant. Erant gͦ cͦu¬
ra domestica. ⁊ de familiari incremento ualde sol¬
liciti Unde reges nunc uis unciis ⁊ munͣib ad
se quisq iuitabant. auos p̃uenire cupiẽtes.
Int̾ hos dominus rex. ⁊ qui in regno erant sp̃e
s udebantur fouere maiorem. tum obreuerẽ¬
ciam locorum uenerabilium. quorum amor
⁊ deuotio. omnes trahebat amplius. tum qr
dominũ imꝑatorẽ ap̃se habebant. ad quem

Expanded text:
habens initium, usque in Tarsum Ciliciae, versus occidenhabens initium, usque in Tarsum Ciliciae, versus occidentem protendebatur. Quartus erat comitatus Edessanus, qui ab ea silva quae dicitur Marrim, in orientem ultra Euphratem protendebatur. Hi omnes magni viri et potentes ab initio spem conceperant quod in adventu praedictorum regum, per eorum operam et auxilium possent fines suos dilatare et porrigere terminos in immensum. Omnes enim hostes immanissimos et urbes hostium invisas, plurimum habebant conterminas, quas sibi adjungere cupiebant. Erant ergo de cura domestica et familiari incremento valde solliciti. Unde reges nuntiis et muneribus ad se quisque invitabant, alios praevenire cupientes. Inter hos dominus rex et qui in regno erant, spem sibi videbantur fovere majorem, tum ob reverentiam locorum venerabilium, quorum amor et devotio omnes trahebat amplius; tum quia dominum imperatorem apud se habebant, ad quem
Abbreviated transcription (Latin):
unciatur int̾ea iełimis reguꝰ francoꝵ ab
antiochia digressũ. ad partes acced̾e tripo¬
litanas: unde de cõmuni om̃ium pͥncipum cõ¬
siuo. dirigitur ei obuiuut dñs fulcherꝰ bone memo¬
rie ierłimorum patͥarcha. ut exortatõnib con¬
grius ⁊ monitis salutarib eum in regnum euoca¬
ret. ne forte uel a dño pͥncipe restituta iunte¬
grum gr̾a reuocatus uł a dño comite tͥpolitano
eius consanguineo detentus ierłimoꝵ differret
desid̾ia orientalis enim latiuoꝵ tota regio: quatuor
pͥncipatib erat distincta. pꝰ enim ab austro erat
regnum ierłimoꝵ. inicium hñs ariuo qui ẽ int̃
bibluun. ⁊berytum urbes maritimas ꝓuincie
fenicis. ⁊ finem insolitudine que ẽ ialtͣ darũ. que
respicit egyrtum. Secundus erat u̾sus septemtͥo¬
nem. comitatꝰ tripolitanus a ruio supͣdicto hñs
inicium. finem u̾o. ĩriuo qui ẽ int̾ maracle¬
am ⁊ ualeniã. urbes similit̾ maritimas. T̃erciꝰ
erat pͥncipatꝰ antiochenus. qui ab eodem riuo

Expanded text:
untiatur interea Hierosolymis, regem Francorum ab Antiochia digressum, ad partes accedere Tripolitanas, unde de communi omnium principum consilio dirigitur ei obviam dominus Fulcherus, bonae memoriae Hierosolymorum patriarcha, ut exhortationibus congruis et monitis salutaribus eum in regnum evocaret; ne forte vel a domino principe, restituta in integrum gratia revocatus, vel a domino comite Tripolitano, ejus consanguineo, detentus Hierosolymorum differret desideria. Orientalis enim Latinorum tota regio quatuor principatibus erat distincta. Primus enim ab austro, erat regnum Hierosolymorum, initium habens a rivo qui est inter Biblium et Berythum, urbes maritimas provinciae Phoenicis, et finem in solitudine quae est ultra Darum, quae respicit Aegyptum. Secundus erat versus septentrionem, comitatus Tripolitanus, a rivo supradicto habens initium, finem vero in rivo qui est inter Maracleam et Valeniam, urbes similiter maritimas. Tertius erat principatus Antiochenus, qui ab eodem rivo
Abbreviated transcription (Latin):
Imꝑator constantinopolitanꝰ exercitum ad ꝑtes
dirigit antiochenas. comitatum edessanum sͥ
resignari postulat. obtinet postulatũ. grecis
castella resignantur. rex iñ latinos educit.Uui.¬
rex licet cum difficultate antiochiam redit. no¬
radinus ciectis grecis uniu̾sam occupat regioẽm.
R ex pͥncipissam monens ut unum de pͥncipibꝰ . xuii

Expanded text:
ator Constantinopolitanus exercitum ad partes dirigit Antiochenas; comitatum Edessanum sibi resignari postulat; obtinet postulatum; Graecis castella resignantur; rex inde Latinos educit. IRex, licet cum difficultate, Antiochiam redit. Noradinus, ejectis Graecis, universam occupat regionem.Rex principissam monet, ut unum de principibus
Abbreviated transcription (Latin):
Noradinus ingreclitur fines antiochenos. pͥnceps
raimuntꝰ occurrit. pugnatur int̾ eos. pͥnceps
taimundus occiditur.
Noradinus uniu̾sam regionem ꝓsuo tractat arbitͥo.
rex illuc ꝓperat. solatium ministraturꝰ. soldanus
ẏconiensis t̾ram comitis ingredit᷑ edessani. A¬
Comes edessanus pꝰ regis ab antiochia discessum. ab
hostib capitur. nͥ ⁊ ignominiose moritur. Xi.¬
Rex cum regni principibus iuxta ascalonam
gazam reedificat.

Expanded text:
Noradinus ingreditur fines Antiochenos; princeps Raimundus occurrit; pugnatur inter eos. Princeps Raimundus occiditur.Noradinus universam regionem pro suo tractat arbitrio. Rex illuc properat, solatium ministraturus. Soldanus Iconiensis terram comitis ingreditur Edessani. Comes Edessanus, post regis ab Antiochia discessum ab hostibus capitur, ubi et ignominiose moritur. Rex cum regni principibus juxta Ascalonam, Gazam reaedificat.
Abbreviated transcription (Latin):
burdinum uiolenter cepit. insuꝑ & cameso
impositum. cute indutum ursina. ad cauen¬
se cenobium qd̾ uixta salernum situm cẽ di¬
noscitur. cum multa misit ignomuria. ubi
usq in supp̾mum senium uitam ꝯpulsus
ẽ lege loci ducere cenobiticam. & ita sopitũ
ẽt scisma. qd̾ a temꝑe clñi gregorii septimi. ꝑ
successoꝵ eiꝰ. qi ꝑ triginta annos eccłiam in¬
cessanter fatigauerat. dño imꝑatore henrico
ad ouile eccł̾ie pꝰ multa temꝑa. quib ꝑ excõ¬
municationis sententiam acetu fidelium pre¬
cisus fuerat: reuocato.

Expanded text:
Burdinum violenter cepit: insuper et camelo Burdinum violenter cepit: insuper et camelo impositum, cute indutum ursina, ad Canense coenobium, quod juxta Salernum situm esse dignoscitur, cum multa misit ignominia, ubi usque in supremum senium, vitam compulsus est, lege loci, ducere coenobiticam. Et ita sopitum est schisma, quod a tempore domini Gregorii septimi, per uasi per triginta annos Ecclesiam incessanter fatigaverat, domino imperatore Henrico ad ovile Ecclesiae post multa tempora, quibus per excommunicationis sententiam a coetu fidelium praecisus fuerat, revocato.
Abbreviated transcription (Latin):
a quo ce ordinis institutionem. & prima bene¬
fitia susceꝑant se subtraxerunt. obedientiam
ei quam coꝵ preclecessores eidem exhibuerant.
denegantes. Sed ce eccłiis d̾i. eis decimas. ⁊
primitias subtrahentes. &e eoꝵ indebite tur¬
bando possessiones. facti sunt ualde molesti.¬
gaietanus dictus. uir litterat᷑. Ami fugiens dñi
henrici imꝑatoris ꝑsecutionem. & emuli sui anti¬
pape qui cognominat᷑ ẽ burdinus. declinans uio¬
lentiam. in regnum francoꝵ se conferens. apud
clumiacum diem clausit extremum. ibidem
etiam sepultus. Cui successit dñs guido. scd̾m
carnem nobilis uiennensis archiep̃c. qui postea
in papatum assumptꝰ. calixtus appellatus est.
hic postmnodum dñi imꝑatoris henrici cuius
consanguineus erat ꝯsecutus grãm. & eiꝰ fretus
auxilio. in italiam cum cardinalib &e uniu̾sa
curia descendens. apud sutrium urbem rome
conterminam. emulum et heresiarcham

Expanded text:
a quo et ordinis institutionem, et prima benea quo et ordinis institutionem, et prima beneficia susceperant, se subtraxerunt, obedientiam ei, quam eorum praedecessores eidem exhibuerant, denegantes; sed et Ecclesiis Dei, eis decimas et primitias subtrahentes, et eorum indebite turbando possessiones, facti sunt valde molesti.Gaetanus dictus, vir litteratus; qui fugiens domini Henrici imperatoris persecutionem, et aemuli sui antipapae, qui cognominatus est Burdinus, declinans violentiam, in regnum Francorum se conferens, apud Cluniacum diem clausit extremum, ibidem etiam sepultus. Cui successit dominus Guido, secundum carnem nobilis, Viennensis archiepiscopus, qui postea in papatum assumptus, Calixtus appellatus est. Hic postmodum domini imperatoris Henrici, cujus consanguineus erat, consecutus gratiam et ejus fretus auxilio, in Italiam cum cardinalibus et universa curia descendens, apud Sutrium, urbem Romae conterminam, aemulum et haeresiarcham
Abbreviated transcription (Latin):
ut dicitur. cruces de panno rubeo ut inter
ceteros essent notabiliores. mantellis suis cepe¬
runt assuere: tã eqͥtes qͣm eoꝵ frẽs inferiores qͥ di¬
cunt᷑ seruienteᷤᷤ. Quoꝵ res adeo creuit in im̃sũ.
ut hodie trecentos plus minus ue in ꝯuentu
habeant equites. albis clamidib indutos. ex¬
ceptis fr̾ib quoꝵ pene infinitꝰ ẽ numerus.
Possessiones autem ultra tam qͣm citra mare.
adeo dicunt᷑ immensas habere. ut iam ñ sit
in orbe xp̃iano ꝓuintia. que predictis fr̃ib
bonoꝵ suoꝵ portionem ñ ꝯtulerit.& regiis
opulentiis pares hodie dicant᷑ habere copias.
Qui q̃m̃ iuxta templum dñi ut prediximus
in palatio regio mansionem habent. fratres
nulitie templi dicuntur. Qui cum diu in
honesto se ꝯseruassent ꝓposito. ꝓfessionis sue
satis prudenter satisfacientes. neglecta humi¬
litate. que omnium uirtutum custos esse di¬
noscitur. oe in imo sedens sponte. ñ habet un¬
de casum patiat᷑. dño patͥarche ierlimitano.

Expanded text:
ut dicitur, cruces de panno rubeo, ut inter caeteros essent notabiliores, mantellis suis coeperunt assuere, tam equites quam eorum fratres inferiores, qui dicuntur servientes. Quorum res adeo crevit in immensum, ut hodie trecentos plus minusve in conventu habeant equites, albis chlamidibus indutos: exceptis fratribus, quorum pene infinitus est numerus. Possessiones autem tam ultra quam citra mare adeo dicuntur immensas habere, ut jam non sit in orbe Christiano provincia, quae praedictis fratribus bonorum suorum portionem non contulerit; et regiis opulentiis pares hodie dicantur habere copias. Qui, quoniam juxta templum Domini, ut praediximus, in palatio regio mansionem habent, fratres militiae Templi dicuntur. Qui cum diu in honesto se conservassent proposito, professioni suae satis prudenter satisfacientes, neglecta humilitate quae omnium virtutum custos esse dignoscitur; et in imo sponte sedens, non habet unde casum patiatur domino patriarchae Hierosolymitano,
Abbreviated transcription (Latin):
tu edessano quem sine duce dimiserat.
Ioscelinum consanguineũ suũ uocat. ut
qd̃ in eum priꝰ deliq̃rat. gratuita plenaq
satisfactione corrigeret: eiq tanqͣm qui re¬
gionem illam pleniꝰ nouerat. cõmitatum
donat. Sumptaq fidelitate ꝑ uexillum
inuestit. &e inducit in possessionem.⁊ ꝯuo¬
pitate recipit uniuersa. Etat autem ei ux¬
or morfia nomine. cuiꝰdam nobił greci gab̾e¬
lis noĩe de quo supradiximꝰ filia. quam dũ
comes ẽẽt cum pecunia infinita q̃ dotis
noĩe donabatur. duxit uxorem. ex qͣ susceꝑat
tres filias. milissendem uidelicet. haaliz. ⁊
hodiernam. Nam qͣrtam cui iueta nomen
fuit. pꝰqͣm regnum adeptꝰ ẽ. uxorei peꝑit.
Coronatꝰ autem & consecrat᷑ ẽ. anno ab in¬
aprili. scd̾a die merisis. p̃sidente sce̾ romane
eccłie dño gelasio papa scd̃o. antiochene uero¬
dño bernardo latinoꝵ in cadem ciuitate

Expanded text:
tu Edessano, quem sine duce dimiserat, tu Edessano, quem sine duce dimiserat, Joscelinum consanguineum suum vocat, ut quod in eum prius deliquerat, gratuita plenaque satisfactione corrigeret; eique tanquam qui regionem illam plenius noverat, comitatum donat; sumptaque fidelitate, per vexillum investit, et inducit in possessionem; et convopitate recepit universa. Erat autem ei uxor Morfia nomine, cujusdam nobilis Graeci, Gabrielis nomine; de quo supradiximus, filia; quam dum comes esset cum pecunia infinita, quae dotis nomine donabatur, duxit in uxorem; ex qua susceperat tres filias, Milissendem videlicet, Haalim et Hodiernam; nam quartam, cui Iveta nomen fuit, postquam regnum adeptus est, uxor ei peperit. Coronatus autem et consecratus est, anno ab InAprili, secunda die mensis; praesidente sanctae Romanae Ecclesiae domino Gelasio papa secundo; Antiochenae vero Bernardo, Latinorum in eadem civitate
Abbreviated transcription (Latin):
guinem pacem xp̃i recepit. & ꝓ cuꝰ tͣnqͥl¬
litate. uiri uirtutum & immortał memorie
fratris mei egregias animas celis intulerũt.
Compositisq iterum sarcinis. &e comitatu re¬
collecto. inuitis his qui eum ad regnum tra¬
here nitebantur: ad ꝓpria remeauit. uii¬
icitur autem fuisse ͭ coͣnͣspicuus. corꝑe
ꝓcerus. facie uenusta. capillo raro. flauo.
canis mixto. barbam habens raram. s tñ usq
in pectus demissam. colore uiuido. ce qͣntũ
etas illa patiebatur roseo. habił ad usum ar-¬
moꝵ ce equis regendis aptissimꝰ. rei milita¬
ris multam habens exꝑientiam. In agendis
suis ꝓuidꝰ. in expeditionib felix. in oꝑib
pius. clemens. & misericors. religiosus & ti¬
mens dm̃. in oratione iugis. ita ut callos
in manib haberet. &e genib ꝓ afflictionis
ce genuflexionis freq̃ntia. impiger licet se¬
nior. quotiens eum regni uocabant negotia.
Adeptus gͦ regni solium. sollicitꝰ de comita¬

Expanded text:
guinem pacem Christi recepit; et pro cujus tranquilguinem pacem Christi recepit; et pro cujus tranquillitate viri virtutum et immortalis memoriae, fratres mei, egregias animas coelis intulerunt! Compositisque iterum sarcinis et comitatu recollecto, invitis iis qui eum ad regnum trahere nitebantur, ad propria remeavit. icitur autem forma fuisse conspicuus, corpore procerus, facie venusta, capillo raro, flavo, canis misto; barbam habens raram, sed tamen usque in pectus demissam; colore vivido, et quantum aetas illa patiebatur, roseo. Habilis ad usum armorum et equis regendis aptissimus, rei militaris multam habens experientiam, in agendis suis providus, in expeditionibus felix, in operibus pius, clemens et misericors; religiosus et timens Deum; in orationibus jugis, ita ut callos in manibus haberet et genibus, pro afflictionis et genuflexionis frequentia: impiger, licet senior, quoties eum vocabant regni negotia. Adeptus ergo regni solium, sollicitus de comita
Abbreviated transcription (Latin):
ni uiri. qui ad regni successionẽ cõmuni e¬
dicto citarent comitẽ bolonensiũ dñm eusta¬
chium. dñoꝵ godefridi ducis eximii. & dñi
baldium regis frẽm. Qui ad eum ꝑuenientes
inuitum &e renitentẽ. causas honestissimas
p̾tendentes qͣre eum uenire oporteret. usq
in apuliam traxerunt. ubi audiens p̃dictꝰ
uir uenerabit. religiosus & timens deum.
uere tautoꝵ uiroꝵ imitator & frater. et in
uirtutib ⁊ honestis meritis successor. quod
ierłimis medio temꝑe. dñs baldunꝰ edessa¬
nus comes eiꝰ consanguineꝰ rex fuerat ordina¬
tꝰ. instantib nuntiis qui ꝓ eo missi fuerant
& allegantib ut nichilominꝰ ꝓcederet. qͥa
qd̵ factum erat. contra ius &e fas. et contra
hereditarie successionis legem antiqͥssimã.
nullomͦ stare posset: respondisse dicitur
uir deo plenꝰ. Absit hoc a me ut ꝑ me ĩ reg¬
num dm̃i ingrediat᷑ scandalum. ꝑ cuiꝰ san¬

Expanded text:
ni viri, qui ad regni successionem communi eni viri, qui ad regni successionem communi edicto citarent comitem Boloniensium dominum Eustachium, dominorum Godefridi ducis eximii, domini Balduini regis fratrem. Qui ad eum pervenientes, invitum et renitentem, causas honestissimas praetendentes, quare eum venire oporteret, usque in Apuliam traxerunt. Ubi audiens praedictus vir venerabilis, religiosus ac timens Deum, vere tantorum virorum imitator et frater, et in virtutibus et honestis meritis successor, quod Hierosolymis medio tempore dominus Balduinus, Edessanus comes ejus consanguineus, rex fuerat ordinatus, instantibus nuntiis qui pro eo missi fuerant et allegantibus ut nihilominus procederet, quia quod factum erat, contra jus et fas, et contra haereditariae successionis legem antiquissimam, nullo modo stare posset, respondisse dicitur vir Deo plenus: Absit hoc a me, ut per me in regnum Domini ingrediatur scandalum, per cujus san
Abbreviated transcription (Latin):
tebatur. Dño gͦ arnulfo patͥarcha. & dño
ioscelino hanc opinionem amplectentib.
reliqui facile in cadem introducti sunt. ⁊
pari uoto. &e unanimi consensu eum in
regem eligentes. in die sc̃e resurrectionis
qui ꝓxime secutꝰ ẽ. sollempinter ce ex more
inunctus & consecratus ẽ. & diadematis
insigne regium suscepit. Iusc̃q autẽ aut¬
dñi patͥarche. aut dñi ioscelim in eo facto
fuerit intentio. dñs rei euentum miseri¬
corditer conuertit in bonum. Nam uirum
iustum pium ac timentem dm̃ diuina
eum p̾ueniente gr̃a: se exhibuit. Eratq uir
in cuuctis ꝓsꝑe agens. uidetur tñ minus
regłarem habuisse introitum: legitimũq
regni heredem certum ẽ a debita successi¬
one fraudulenter exclusisse. illos qͥ eum ꝓ¬
mouer̃t. Mortuo namq dño rege. siue de
eius supp̃mo iuditio. siue de ꝯmuni pͥncipũ
regni consilio. qr neutrum ꝓ certo ꝯꝑtum
habemꝰ. missi erant quilam nobiles &e mag¬

Expanded text:
tebatur. Domino igitur Arnulfo patriarcha, et domino tebatur. Domino igitur Arnulfo patriarcha, et domino Joscelino hanc opinionem amplectentibus, reliqui facile in eamdem inducti sunt; et pari voto, et unanimi consensu, eum in regem eligentes, in die Sanctae Resurrectionis, qui proxime secutus est, solemniter, et ex more inunctus et consecratus est; et diadematis insigne regium suscepit. Quaecunque autem domini patriarchae, aut domini Joscelini in eo facto fuerit intentio, Dominus rei eventum misericorditer convertit in bonum. Nam virum justum, pium ac timentem Deum, divina eum praeveniente gratia, se exhibuit; eratque vir in cunctis prospere agens. Videtur tamen minus regularem habuisse introitum; legitimumque regni haeredem certum est a debita successione fraudulenter exclusisse, illos qui eum promoverunt. Mortuo namque domino rege, sive de ejus supremo judicio, sive de communi principum regni consilio quia neutrum pro certo compertum habemus missi erant quidam nobiles et mag
Abbreviated transcription (Latin):
linus qui maxime erat in regno auctoritatis.
illoꝵ iuuans partem qui dicebant regem
statim ẽẽ ordinandum. diremit dicens. p̾¬
sentem esse dñm comitem edessanum uir̃
iustum ee timoratum. dñi regis ꝯsanguine¬
um. industͥum. armis strenuum. ꝑ onĩa
ꝯmendabilem. quo meliorẽ nulla nobis re¬
gio. nulla ꝓuintia posset ministrare. cõmo¬
diꝰ eẽ ip̃m in regem assumere. qͣm casus
ꝑicłosiores expe.tare. Erant itaq mutti
qui de sinceritate fidei. arbitrabant᷑ dñi ios¬
celini uerba ꝓcedere. Scientes quomͦ ñ mł¬
to ante dñs comes ut prediximꝰ tractasset
eum. & illud reputantes qd̾ ꝓuerbialit̃
diei solet. Omĩs laus uera ẽ ab hoste. nesci¬
entes qd̾ alias eiꝰ ꝓperaret intentio. fidem uer¬
bis eius habentes. p̾stabant coniuentiam.
Ip̃e autem ut dicebatiu: aliter erat affectꝰ.
Nam spe future in comitatum successionis.
dñm comitem in regnum introducere ni¬

Expanded text:
linus, qui maximae erat in regno auctoritatis, linus, qui maximae erat in regno auctoritatis, illorum juvans partem qui dicebant regem statim esse ordinandum, diremit, dicens: Praesentem esse dominum comitem Edessanum, virum justum et timoratum, domini regis consanguineum, armis strenuum, per omnia commendabilem, quo meliorem nulla nobis regio, nulla provincia posset ministrare. Commodius esse ipsum in regem assumere quam casus periculosiores exspectare. Erant itaque multi, qui de sinceritate fidei arbitrabantur domini Joscelini verba procedere, scientes quomodo non multo ante dominus comes, ut praediximus, tractasset eum; et illud reputantes, quod proverbialiter dici solet: Omnis laus vera est ab hoste; nescientes quod alias ejus properaret intentio, fidem verbis ejus habentes, praestabant conniventiam. Ipse autem, ut dicebatur, aliter affectus erat; nam spe futurae in comitatum successionis, dominum comitem in regnum introducere ni
Abbreviated transcription (Latin):
&e de laicis pͥncipib ñ nulli. int̾ quos erat nir
industriꝰ. unde sepius supͣ fecimꝰ mentionẽ. dñs¬
ioscelinus potens in oꝑe ⁊ sermone tyb̾iadensis
dñs. habitaq deliberatione de instanti negotio.
uarias ꝓmuut sentencias. dicentib aliis ex¬
pectandum eẽ dñm eustachium comitem. nec
interrumpendã hereditarie successionis anti¬
quissimam legem. specialiter cum bone memõ¬
rie fr̃es eius congruo & cunctis placito mode¬
ramine regnum feliciter administrasset̃. aliis
dicentib negotia regni & contintiã necessita¬
tem: non posse pati has dilationes. nec indul¬
gere tantas ferias. sed maturandũ eẽ. ut regio¬
ni ciciꝰ ꝯsulat᷑. ne forte si incubuerit necessĩ¬
tas. non sit qui exercitus educat. & reducat. ⁊
regni ꝓcuret negotia: & ꝓducis in opia. iegni
statꝰ ꝑ iclitet᷑. hanc partium fluctuationem
& uotoꝵ repugnantiam. p̃temptata dñi patͥ¬
arche. cc. ad se inclinata mente. predictꝰ iosce¬

Expanded text:
e laicis principibus nonnulli, inter quos erat vir industrius, unde saepius supra fecimus mentionem, Joscelinus, potens in opere et sermone, Tyberiadensis dominus. Habitaque deliberatione de instanti negotio, varias promunt sententias, dicentibus aliis: Exspectandum esse dominum Eustachium comitem, nec interrumpendam haereditariae successionis antiquissimam legem: specialiter, cum bonae memoriae fratres ejus congruo, et cunctis placato moderamine regnum feliciter administrassent. Aliis dicentibus: Negotia regni, et continuam necessitatem non posse pati has dilationes, nec indulgere tantas ferias; sed maturandum esse, ut regioni citius consulatur, ne forte si incubuerit necessitas, non sit qui exercitus educat et reducat, et regni procuret negotia; et pro ducis inopia regni status periclitetur. Hanc partium fluctuationem et votorum repugnantiam, praetentata domini patriarchae, et ad se inclinata mente, praedictus Josce
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcesserunt. Dñs autẽ rex cum suis ꝓceribus.¬
dñs ꝙͦ patͥarcha cum p̾latis eccłiarum. de ꝓpͥis
Añicalib certa eis ꝓ uictu ce uestim̃tis bene¬
ficia. quedam ad tempꝰ. quedam imꝑpetuũ
otulerunt. Prima autẽ eoꝵ ꝓfessio. qd̾q eis
a dño patͥarcha ce reliquis ep̃is in remissio¬
ne peccatoꝵ in iunctum ẽ. ut uias & itinera
maxune ad salutem ꝑegrinoꝵ contra latro¬
num & incursantium insidias ꝓ uirib ꝯserua
batir. Tandem nono anno concilio in frantia
apud trecas habito. cui interfuer̃t dñs rem̃sis.
ce dñs senonensis archiẽpi. cum suffraganeis
censis cum aliis płib: instituta ẽ regła. & ha¬
bitus assignat᷑. albus uidelicet de mandato

Expanded text:
concesserunt. Dominus autem rex cum suis proceribusconcesserunt. Dominus autem rex cum suis proceribuspatriarcha cum praelatis ecclesiarum, de propriis dominicalibus certa eis pro victu et amictu beneficia quaedam ad tempus, quaedam in perpetuum contulerunt. Prima autem eorum professio, quodque eis a domino patriarcha et reliquis episcopis, in remissionem peccatorum injunctum est, ut vias et itinera, maxime ad salutem peregrinorum, contra latronum et incursantium insidias pro viribus consbatur. Tandem nono anno, concilio in Francia apud Trecas habito, cui interfuerunt dominus Remensis, et dominus Senonensis archiepiscopi, cum suffraganeis censis, cum aliis pluribus, instituta est eis regula, et habitus assignatus, albus videlicet, de mandato
Abbreviated transcription (Latin):
uiro inquietissimo. & offitii sui scĩmoriiam
negligente: substitutꝰ ẽ ei uir simplex ac tim̃s
deum. dñs gormundꝰ natione francus. de ep̃a¬
tu ambianensi. de oppido pinqueniaco. huiꝰ
dieb &e meritis etiam ut creditur. multa
magnifice ad regni consolationẽ ce incremĩ¬
tum oꝑari dignatus ẽ dñs. sicut in sequentib
presens enarrabit historia. uii
tri ordine deo deuoti. religiosi. ⁊ timentes
dm̃. iii manu clñi patͥarche xp̃i seruitio se man¬
cipantes. more canonicoꝵ regularium in casti¬
tate & obedientia. & sine ꝓprio uelle. ꝑpetuo
uiuere ꝓfessi sũt. Inter quos primi ce p̃cipui
fuerunt uiri uenerabiles. hugo de paganis.
in suo palatio. qd̾ secus templum dñi ad au¬
stralem habet partem. eis ad tempꝰ concessit ha¬
bitacłm. Canonici uͦ templi dñi plateã quã
circa predictum habebant palatium. ad opꝰ
officinarum certis quibdam conditionib

Expanded text:
viro inquietissimo et officii sui sanctimoniam viro inquietissimo et officii sui sanctimoniam negligente, substitutus est ei vir simplex ac timens Deum, dominus Gormundus, natione Francus, de episcopatu Ambianensi, de oppido Pinqueniaco. Hujus diebus et meritis etiam, ut creditur, multa magnifice ad regni consolationem et incrementum operari dignatus est Dominus, sicut in sequentibus praesens enarrabit historia. CAPUtri ordine, Deo devoti, religiosi et timentes Deum, in manu domini patriarchae, Christi servitio se mancipantes, more canonicorum Regularium, in castitate, et obedientia, et sine proprio velle perpetuo vivere professi sunt. Inter quos primi et praecipui fuerunt, viri venerabiles, Hugo de Paganis in palatio quod secus templum Domini, ad australem habet partem, eis ad tempus concessit habitaculum. Canonici vero templi Domini, plateam quam circa praedictum habebant palatium, ad opus officinarum, certis quibusdam conditionibus
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑe eoꝵ aduentu precognito. tam ex
antiochenis qͣm ex tͥpolitanis partib ꝯuoca¬
tis militarib auxiliis. siusq in unum con¬
gregatis. in campestͥa philistiim. illis descen¬
dit in occursum. Transitoq eo loco qͥ olim
arotꝰ dictꝰ ẽ. ubi una de quinq ciuitatib
philiftinoꝵ fuisse dinoscitur. de uicino egyp¬
tioꝵ castra metatus ẽ. ita ut utrisq partibus
daret᷑ mutuo hostium castra singłis dieb in¬
tueri. Cumq iam ꝑ menses quasi tres se inui¬
cem lacessere formidarẽt. nr̃is tantam multitudi¬
nem in se temere irritare timentib. ilł uero
ẽe cum incolumitate domum redire. qͣm in se
&e in suos imprudenter belloꝵ insidias exꝑiri.
Sicq redeuntib in egẏptum expeditionib
pꝰqͣm de coꝵ subito regressi. nulla nr̃os moue¬
bat suspitio. nr̃i quoq sumpta a dño rege li¬
centia. ad ꝓpͥa cum gaudio reuersi sunt. ꝑ
eosdem dies mortuo arnulfo ierłimoꝵ patͥarcha

Expanded text:
tempore eorum adventu praecognito, tam ex tempore eorum adventu praecognito, tam ex Antiochenis quam ex Tripolitanis partibus, convocatis militaribus auxiliis, suisque in unum congregatis, in campestria Philisthiim, illis descendit in occursum; transitoque eo loco, qui olim Azotus dictus est, ubi una de quinque civitatibus Philisthinorum fuisse dignoscitur, de vicino Aegyptiorum castrametatus est, ita ut utrisque partibus daretur mutuo hostium castra singulis diebus intueri. Cumque jam per menses quasi tres, se invicem lacessere formidarent; nostris, tantam multitudinem in se temere irritare timentibus; illis veesse, cum incolumitate domum redire, quam in se et in suos imprudenter bellorum insidias experiri; sicque redeuntibus in Aegyptum expeditionibus, post quam de eorum subito regressu nulla nostros movebat suspicio, nostri quoque, sumpta a domino rege licentia, ad propria cum gaudio reversi sunt. Per eosdem dies, mortuo Arnulfo Hierosolymorum patriarcha,
Abbreviated transcription (Latin):
tam equitum qͣm peditum in ultitudine infi¬
nita: tam ꝑ terras qͣm nauali exercitii. in
regnum nr̃m ꝓponit uiolenter introire:
facile putans tam modicum ppłm. aut ꝯsu¬
mere gladio. aut a cunctis syrie finibus
fugientes eliminare. Transcursa gͥ solitudinis
uastitate. que inter nos &e egyptum media
interiacet: cum equitatu numeroso. & pedi¬
tum iaculis instructoꝵ infinita multitudine.
ante ascalonam castra metatꝰ ẽ. At uero doldeqͥ¬
nus damascerioꝵ rex cognito egyptioꝵ aduentu.
siue sponte. siue ab eis inuitat᷑. congregata ite¬
rum ingenti militia. deuia secut᷑. ne forte nr̃
ei obuiaret exercit᷑. tiansito iordane. castris se
associat: ce uires augere nititur. in nrãm lesi¬
onem. Nauium autem q̃dam apud ascalonã
aplicuerunt. q̃dam uero usq tyrum qm̃
ciuitas erat munitissima oe portum habens
ꝯmodum. ꝓfecte sunt: expectantes ut de
dñi arbito. & de uoluntate eiꝰ qͥ classi p̾erat.
eis aliquid precipiatur. Rex autẽ multo ante

Expanded text:
m peditum multitudine infinita, tam per terras quam navali exercitu, in regnum nostrum proponit violenter introire, facile putans, tam modicum populum aut consumere gladio, aut a cunctis Syriae finibus fugientes eliminare. Transcursa igitur solitudinis vastitate, quae inter nos et Aegyptum media interjacet, cum equitatu numeroso, et peditum jaculis instructorum infinita multitudine, ante Ascalonam castrametatus est. At vero Doldequinus, Damascenorum rex, cognito Aegyptiorum adventu, sive sponte ab eis invitatus, congregata iterum ingenti militia, devia secutus, ne forte noster ei obviaret exercitus, transito Jordane, castris se eorum associat, et vires augere nititur, in nostram laesionem. Navium autem quaedam apud Ascalonam applicuerunt: quaedam vero usque Tyrum, quoniam civitas erat munitissima, et portum habens commodum, profectae sunt: exspectantes ut de domini arbitrio et de voluntate ejus qui classi praeerat, eis aliquid praecipiatur. Rex autem multo ante
Abbreviated transcription (Latin):
importaret᷑. uniuersa militia que cum eo in
egyptum descenderat. dñi sui funꝰ de more ꝓse¬
ntroducto gͥ funere regio in scãm.III. quente.
ciuitatem. &e in eccłia dñiei sepulchrs uixta
frẽm aute locum qui dicitur golgotha sub mõ¬
te caluarie honorifice sepulto: ꝯuener̃t qui ad¬
erant de maiorib regni ep̃i. archiep̃i. &. alii¬

Expanded text:
importaretur, universa militia, quae cum eo in importaretur, universa militia, quae cum eo in Aegyptum descenderat, domini sui funus de more ntroducto igitur funere regio in sanctam civitatem et in ecclesia Dominici Sepulcri juxta fratrem, ante locum qui dicitur Golgotha, sub monte Calvariae, honorifice sepulto, convenerunt qui aderant de majoribus regni, episcopi, archiepiscopi
Abbreviated transcription (Latin):
torem suum & loca scã deuotionis gr̃a uisita¬
re. Ordinatis gͥ ad iter necessariis. ꝯmissaq fi¬
delib suis de quoꝵ fide & industͥa plenius
ꝯfidebat regione. municipiis in tuto disposi¬
tis: tanqͣm uir ꝓuidꝰ &e plene circ ũspectus.
inam destinatam adiũcto sibi honesto comi¬
tatu. agg̃ditur. Dumq iter ꝓsequeret᷑ incep¬
tum: ecce nuntius occurrit. denuntians
qd̃ clñs rex in egypto sic̃ &e uerum erat. ul¬
timum fato clauserat diem. Quo audito
płmum de morte dm̃i & ꝯsangiurei sui sic̃
nec mirum erat ꝯft̾nat᷑. nichil tam̃ ab in¬
cepto desistit itinere. sed ierłimam matura¬
tis gressib ꝯtendit. ad quam cũ ꝑuenisset.
aceidit casu qd̃ in die festo qui dicit᷑ ramis
palinarum. cũ de more ppłs uniũsus ĩ ual¬
lem iosaphat ꝯuenisset. ad sollẽpnem. ce
celebrem tante diei ꝓcessionem. subito ex
una parte comes cum suis ingrederetur.
ce e rogione dñi regis funus cũ exequiis

Expanded text:
sitare. Ordinatis igitur ad iter necessariis, commissaque fidelibus suis, de quorum fide et industria plenius confidebat, regione, municipiis in tuto dispositis, tanquam vir providus et plene circumspectus, viam destinatam, adjuncto sibi honesto comitatu, aggreditur. Dumque iter prosequeretur inceptum, ecce nuntius occurrit, denuntians quod dominus rex in Aegypto, sicut et verum erat, ultimum fato clauserat diem. Quo audito, plurimum de morte domini et consanguinei sui, sicut nec mirum erat, consternatus, nihil tamen ab incepto destitit itinere, sed Hierosolymam maturatis gressibus contendit. Ad quam cum pervenisset, accidit casu, quod in die festo, qui dicitur Ramis palmarum, cum de more populus universus in vallem Josaphat convenisset, ad solemnem et celebrem tantae diei processionem, subito ex una parte comes cum suis ingrederetur: et e regione, domini regis funus, cum exsequiis
Abbreviated transcription (Latin):
se dolore plimo interiꝰ pregrauari. & recrudes¬
cente antiqui uulneris molestia. cepit la¬
borare uehementiꝰ. ita ut de uita ꝑiclitans
desꝑaret. Indicto gͥ legionib ꝑ uocem p̾conã
reditu. dño rege egritudine inualescente eatenꝰ
debilitato ut equitare non posset. lecticã instru¬
unt. eumq in ea anxie laborantẽ collocant.
sicq continuatis itinerib transcursa ex parte
solitudine. que inter egyptum ce syriam me-¬
dia diffunditur. laris antiqua eiusdem so¬
litudins urbem ꝑueniunt maritimã. ubi
morbo suꝑatus rex ad extremum ueniens
in fata concessit. Unde lugentib &e p̃ doloris
angustia defitientib legionib ierłimam depor¬
tatꝰ ẽ. ⁊ ea dñica que dicitur in ramis palmar.
ꝑ uallem iosaphat ubi demore ppłs ad diem
festum ꝯuenerat in urbem introductus.⁊
iuxta frẽm sub caluaria in loco qͥ golgota
dicitur. rogia magnificentia sepuitꝰ ẽ. mortuꝰ

Expanded text:
se dolore plurimo interius praegravari; et recrudesse dolore plurimo interius praegravari; et recrudescente antiqui vulneris molestia, coepit laborare vehementius, ita ut de vita periclitans desperaret. Indicto igitur legionibus per vocem praeconiam reditu, domino rege, aegritudine invalescente, eatenus debilitato, ut equitare non posset, lecticam instruunt, eumque in ea, anxie laborantem collocant. Sicque continuatis itineribus, transcursa ex parte solitudine, quae inter Aegyptum et Syriam media diffunditur, Laris antiquam ejusdem solitudinis urbem perveniunt maritimam. Ubi morbo superatus rex, ad extremum veniens, in fata concessit; unde lugentibus et prae doloris angustia deficientibus legionibus, Hierosolymam deportatus est. Et ea Dominica quae dicitur in Ramis palmarum, per vallem Josaphat, ubi de more populus ad diem festum convenerat, in urbem introductus, et juxta fratrem sub Calvaria, in loco qui Golgotha dicitur, regia magnificentia sepultus est. Mortuus
Abbreviated transcription (Latin):
pellant scandalium. arabice enim alexander. scan¬
dar dicitur. & alexandrium. scandarium. uulga¬
reᷤ uero .i. in .l. conu̾sa dicunt scandalium.xxxu
ꝓ his que in regno sẽpius ꝯmiserant. cũ ingen¬
tib copiis descendit rex in egẏptum. & urbem
antiquissimã pharamiã nomine confregit uio¬
lenter. & confracte copias suis ꝯmilitonib dedit.
in predam. Est autem pharamia urbs antiqua
ut diximꝰ in littore maris sita. non longͣe msti .
familaris. Capta gͥ urbe egressus rex ad p̃dic¬
tum ostium nili admiratus ẽ. aqͣrumꝰ ptiꝰ non
uiderat fluenta. eoq maxime. qd̾ nilus ciniꝰ
portionem alueus ille usq in mare deducit.
unum de quatuor paradisi fluminib dicit᷑
eẽ ce creditur. Captis gͥ de piscib quoꝵ illic
maxima parsẽ copia. in urbem quam oc¬
cu pauerat recdeunt. & ꝑato prandio refecti
sunt ex eis. Cumq rex surrexisset a cena: sensit

Expanded text:
pellant Scandalium. Arabice enim Alexander Scanpellant Scandalium. Arabice enim Alexander Scandar dicitur, et Alexandrium, Scandarium; vulgares vero r in l conversa, dicunt Scandalium. CAPUT pro iis quae in regno saepius commiserant, cum ingentibus copiis descendit rex in Aegyptum, et urbem antiquissimam, Pharamiam nomine, confregit violenter; et confractae copias suis commilitonibus dedit in praedam. Est autem Pharamia urbs antiqua, ut diximus, in littore maris sita, non longe ab ostio Nili, familiaris. Capta igitur urbe, egressus rex ad praedictum ostium Nili, admiratus est aquarum quas prius non viderat fluenta; eoque maxime, quod Nilus, cujus portionem alvens ille usque in mare deducit, unum de quatuor paradisi fluminibus dicitur esse, et creditur. Captis igitur de piscibus, quorum illic maxima est copia, in urbem quam occupaverant redeunt, et parato prandio refecti sunt ex eis; cumque rex surrexisset a coena, sensit
Abbreviated transcription (Latin):
regnum nr̃m qͣsi plantam recentẽ ꝓmou̾e.
&e ampliare satagerint. hic ce eiꝰ heredes
usq in p̾sentem diem. nec etiam uerbo
amico nos sibi ꝯciliauer̃t. cum tñ quouis
alio pͥncipe. longe ꝯmodiꝰ faciliꝰq nr̃is ne¬
cessitatib consilia possent ꝙ auxilia minis¬
trare. uidentur gͦ in uireͥ ꝓpetuo memores.
& delictum ꝑsone inuiste in ppłm refun¬
dunt uniuersum. xxxiiii
Sodem anno postqͣm rex de predicta ꝯua¬
luit egritudine. anxius quomͦ urbem
tytensium que sola de urbib maritimis
macedo ad expugnandam eandẽ urbem
olim dicitur fundasse idem p̾sidium. ⁊ de
suo noĩe alexandriũ uocasse. Est ã locꝰ fontib
irriguus. uix qͥnq miliarib a tẏro distans.
in littore maris ꝯstitut᷑. hoc autẽ ea reedifi¬
cauit intentione. ut tyrensib esset ꝓftimtilb
& unde eis freq̃ntes irrogarent᷑ inuirie. hunc
locum hodie appellatione corrupta ppłares ap¬

Expanded text:
regnum nostrum, quasi plantam recentem promovere regnum nostrum, quasi plantam recentem promovere et ampliare sategerint, hic et ejus haeredes usque in praesentem diem, nec etiam verbo amico nos sibi conciliaverunt; cum tamen quovis alio principe longe commodius faciliusque nostris necessitatibus consilia possent et auxilia ministrare. Videntur ergo injuriae perpetuo memores; et delictum personae, injuste in populum refundunt universum.odem anno postquam rex de praedicta convaluit aegritudine, anxius quomodo urbem Tyrensium, quae sola de urbibus maritimis Macedo, ad expugnandam eamdem urbem, olim dicitur fundasse idem praesidium, et de suo nomine Alexandrium vocasse. Est autem locus fontibus irriguus, vix quinque milliaribus a Tyro distans, in littore maris constitutus. Hoc autem ea reaedificavit intentione, ut Tyrensibus esset pro stimulo, et unde eis frequentes irrogarentur injuriae. Hunc locum hodie appellatione corrupta populares ap
Abbreviated transcription (Latin):
tisfactionem ꝓmittens. Cui cũ ꝓ ꝯsilio daret᷑
ut reginam quã supͣduxerat. a se dimitteret.
abiectã uero ad regiam unde deciderat reuoca¬
ret dignitatem: acquieuit:⁊ qd̃ ita facturꝰ
eẽt. si uitai ei concederet᷑ ꝓductior. uoto se ob¬
ligauit. Unde factum ẽ ut euocata ad se re¬
gina: ordine rem aꝑit. Que licet suꝑ eodem
facto aliqͣntulum ẽẽt instructa. nam id
gre ferre. qd̃ ita temere fuerit euocata.
ce fraude principum regionis qui ad eam
citandam missi fuerũt. circumuenta. Do¬
lens gͥ & tͥstis tam de illata ꝯtumelia qͣm
de opib mnutiliter ꝯsũptis. ad reditum se
p̾parat. pꝰ tercium anuum quoad dñm
regem uenerat in patͥam reuersura. Qua
redeunte ad ꝓpͥa turbatꝰ ẽ. supͣmod̾ filius
⁊ apud se odium concepit. adu̾sus regnũ
ce eius habitatores immortale. Nam cum
reliqui fideles diuersi orbis pͥncipes. aut in
ꝓpͥis ꝑsonis. aut immensis liberalitatib

Expanded text:
tisfactionem promittens; cui cum pro consilio daretur, tisfactionem promittens; cui cum pro consilio daretur, ut reginam quam superduxerat, a se demitteret; abjectam vero, ad regiam unde deciderat revocaret dignitatem, acquievit: et quod ita facturus esset, si vita ei concederetur productior, voto se obligavit. Unde factum est ut, evocata ad se regina, ordine rem aperuerit; quae, licet super eodem facto aliquantulum esset instructa, nam id gre ferre quod ita temere fuerit evocata, et fraude principum regionis, qui ad eam citandam missi fuerant, circumventa. Dolens igitur et tristis tam de illata contumelia, quam de opibus inutiliter consumptis, ad reditum se praeparat; post tertium annum, quo ad dominum regem venerat, in patriam reversura. Qua redeunte ad propria, turbatus est supra modum filius; et apud se odium concepit adversus regnum et ejus habitatores, immortale. Nam cum reliqui fideles diversi orbis principes, aut in propriis personis, aut immensis liberalitatibus
Abbreviated transcription (Latin):
& tͣnscursa syria sobal. ꝑ uastitatẽ solitudinis.
ad mare rubrum descendit. ing̾ssus helym
ciurtatem antiquissimã ppło isrłitico aliq̃n
familiarem. ubi legunt᷑ fontes duodecim fuis¬
se. & palme septuaginta. ad quam cum ꝑ¬
uenisset. loci illius incole. dñi regis aduentu
p̃cognito. nauicłas ing̾dientes in mare uici¬
num mortem effug̾e cupientes se ꝯtulerũt.
ubi dñs rex locis notatis ce consideratis dili¬
gentius. eandem qua uenerat remensus ẽ¬
iuiam. ad montem regalem castrũ uideli¬
cet qd̃ de nouo fundauerat: reuersus est.
Inde ierłimam rediens: graui ex insꝑato cor¬
reptus ẽ egritudine. Qua cum supra iures fa¬
tigaretur ce timeret deficere. lesam habens
conscientiam. suꝑ eo qd̵ legitima uxore iniꝰ¬
te abiecta. aliam suꝑduxerat. corde ꝯpunctꝰ.
&e facti penitens. uiris religiosis & dm̃ timen¬
tib aꝑiens ꝯscientiam. reatum confessus ẽ. sa¬

Expanded text:
et transcursa Syria Sobal, per vastitatem solitudinis et transcursa Syria Sobal, per vastitatem solitudinis ad mare Rubrum descendit, ingressus Helim civitatem antiquissimam, populo Israelitico aliquando familiarem, ubi leguntur fontes duodecim fuisse, et palmae septuaginta. Ad quam cum pervenisset, loci illius incolae domini regis adventu praecognito, naviculas ingredientes, in mare vicinum, mortem effugere cupientes, se contulerunt. Ubi dominus rex, locis notatis et consideratis diligentius, eamdem qua venerat remensus viam, ad montem Regalem, castrum videlicet, quod de novo fundaverat, reversus est. Inde Hierosolymam rediens, gravi ex insperato correptus est aegritudine, qua cum supra vires fatigaretur et timeret deficere, laesam habens conscientiam, super eo quod legitima uxore injuste abjecta, aliam superduxerat; corde compunctus et facti poenitens, viris religiosis et Deum timentibus aperiens conscientiam, reatum confessus est, sa