comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. ui siñam laturꝰ est.
temperam̃tum hoc ceneat. ut
nõ prius capitaleminq̃mpiã
madulterius homiciduuel
mnaleficiicͥmen. aũ confessio¬
ne sua aut certe omnium qui
cormentis uł int̾roga cõnib
fu̾nt dediei. in unum conspi¬
rantes concordantes ꝙ reifiuẽ
comnctꝰ sit. ⁊ sic inobiectofla¬
gico d epͥhensus. ut uix ĩ pp̃e
ca q̃ commiserit negare fuffi¬
dem. Si quis in metallum
qualitate dampuat᷑ minime
icius facie scribatur. cimi
inmanib ⁊ inusuris possit
pena dampnaconisima sus
spcͥptione compͥhendi. que
facies q̃ ad simlitudinemi cẽ¬

Expanded text:
m. Qui sententiam laturus est, temperamentum hoc teneat, ut non prius capitalem in quempiam adulterii vel homicidii vel maleficii crimine aut sua confessione aut certe omnium, qui tormentis vel interrogationibus fuerint dediti, in unum conspirantem concordantemque rei finem convictus sit et sic in obiecto flagitio deprehensus, ut vix etiam ipse ea quae commiserit, negare suffi. Si quis in metallum qualitate damnatus, minime in eius facie scribatur, cum et in manibus et in suris possit poena damnationis una scriptione comprehendi, quo facies, quae ad similitudinem
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃r. Qum reis manifesta
ꝓ bacõne conuictis spacium
ante sũam temporis datur
facultas supplicandi. uł quib¬
danimalignis artib. tam pͥ¬
sidum ꝯm offõrumpenas eui¬
tandi cͥminosissimis patet.
cumin homicioncͥmine. et
maliis cecectis guiorib causiᷤ
ulcõ disferendanõ sit. Igitur
decetͥo iux cͥminis qualitatẽ
legem oportet seruari. ⁊ insce¬
lerosos moxios ꝓferre iurissẽ¬
tẽnciam.
telicti. uł pistorib uł cuicũs
alteri corpori cum alcerius
sit corporis addicatur. s iiꝰ¬
quisq ꝓ cͥmine in quofint
tepͥhensus: modum congnue
scuitatis excipiat.
nempcause intuituiusseri¬
mus. statimnolumus eosi aũ
subire penam. aut exciere
siñam. s ꝑ dies tͥginta super
statueorim. sors ⁊ fortumasꝰ¬
pensasit¶ Reossane accipi¬
ac uinciata. custodia ⁊ ex eu¬
biis solertib uigilantͥ obser¬
uet.
dem. Ne diuapparitorum
dia in publica inpune cõmo¬
da descͣuiat censemus ĩ in ab¬
sentes ieosꝓ competentiul¬

Expanded text:
ius . Dum reis manifesta probatione convictis spatium ante sententiam temporis datur, facultas supplicandi vel quibusdam malignis artibus tam praesidum quam officiorum poenas evitandi criminosissimis patet, cum in homicidii crimine et in aliis detectis gravioribus causis ultio differenda non sit. Igitur de cetero iuxta criminis qualitatem legem oportet servari et in scelerosos et in noxios proferri iuris sententiam.delicti vel pistoribus vel cuicumque alteri corpori, cum alterius sit corporis, addicatur; sed unusquisque pro crimine, in quo fuerit deprehensus, motum congruae severitatis excipiet. nem pro causae intuitu jusserimus, nolumus statim eos aut subire poenam, aut excipere sententiam; sed per dies triginta super statu eorum sors et fortuna suspensa sit. Reos sane accipiat vinciatque custodia, et excubiis solertibus vigilanter observet. . Ne diu apparitorum e perfidia in publica impune commoda desaeviret, censuimus etiam in absentes pro conpetenti ul
Abbreviated transcription (Latin):
Neq ⁊ cnum credendum est
romanum principem qui ia
tuetur huiusmodiu̾bo totã
obsu̾acõem cestam̃torummł¬
eis uigiliis eycogitatam atq
inuentam uelle eu̾ti. ¶ Illd̾
ee saucimus ut si quis aprẽ
cͥcas resuł pecumas accepis¬
set ⁊ pactus fuiss qͣtenus de
in officioso q̃rela adu̾sus des¬
cam̃tum pat̾num minime
ab eo mou̾etur. ⁊ post obitũ
prĩs filius cognito pat̾uo desta¬
m̃to nõ agnou̾it ens utuci¬
iiii. s oppugnandum puta¬
pacto filium minime gͣua¬
ri. secundum papiam respõ¬
sum in quo diffimuit meliꝰ m̾itis
filios ad pat̾na õbsequia ꝓ¬
uocandos. qmͣ pactõnib as¬
tringendos. S hec ita adiuit¬
timus. nisi tͣnͣsactõnes ad ħe¬
des patͥuos filiuis celebauit.
in quib apertissime iudiciũ
patris agnou̾it.s ign̾aliter
legitima porcõne filio reliq̃¬
rit. uł aliquid dederit uł mor¬
tis causa donacõne. uł iuter
pudetur. Si filius post obitũ
patris hoc qd̃ relictumuł da¬

Expanded text:
neque enim credendum est Romanum principem qui iura tuetur huiusmodi verbo totam observationem testamentorum multis vigiliis excogitatam atque inventam velle everti. Illud etiam sancimus, ut, si quis a patre certas res vel pecunias accepisset et pactus fuisset, quatenus de inofficiosi querella adversus testamentum paternum minime ab eo moveretur, et post obitum patris filius cognito paterno testamento non agnoverit eius iudicium, sed oppugnandum putapacto filium minime gravari secundum Papiniani responsum, in quo definivit meritis filios ad paterna obsequia provocandos quam pactionibus adstringendos. Sed hoc ita admittimus, nisi transactiones ad heredes paternos filius celebraverit, in quibus apertissime iudicium patris agnoverit. Et generaliter legitima portione filio reliquerit vel aliquid dederit vel mortis causa donatione vel inter putetur, si filius post obitum patris hoc quod relictum vel da
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ. eo ꝙ tal sit milicia ut
uendatur.uł mortuo militã¬
ce. cerca pecunia adeius he¬
des ꝑueniat. Ita cam̃ ut ille
gradus eiusdem milicie inspi¬
ciatur q̃u in morte cestatoris
mlitans optͣmet. ut canta  pe¬
cunia in legitimam porcõem
computetur qnͣtum darista¬
cutum ẽ. Simeo gradumor¬
cuus eẽt is quimiliciamex
pecumis cestatoris ad eptꝰ ẽ.
exceptis soł uiris spectabili¬
b sile̾nciariis sacrinũ pala¬
cii. quib p̾stitaiam specialia
a a parentib eorum datis ne
in legitimã porcõen compu¬
centur: rata eẽ p̾cipiimis.
In cet̾is u̾o ꝑsonis pͥdc̃am ob¬
sernatõcm cenere uolum᷑.
ca cõseruanda nec facie retͣc¬
canda saurimus ut rõne fal¬
cidie minime ilł ꝑ sonis dere¬
licta q̃ ad in officiosi testam̃ti
q̃relaui expriorib uocabant᷑
legib nõ ꝑiclitentur cestam̃¬
ta. s ꝙ deest legitime porcõiꝰ
idẽ qͣrta pars ab intestato
suocessionis cantui replea¬
tur. exceptis ilł quib nichil

Expanded text:
tum est, eo quod talis sit militia, ut vendatur vel mortuo militante certa pecunia ad eius heredes perveniat, ita tamen, ut ille gradus eiusdem militiae inspiciatur, quem morte testatoris militans obtinet, ut tanta ei pecunia in legitimam portionem computetur, quantam dari statutum est, si in eo gradu mortuus esset is, qui militiam ex pecuniis testatoris adeptus est. Exceptis solis viris spectabilibus silentiariis sacri nostri palatii, quibus praestita iam specialia a a parentibus eorum datis, ne in legitimam portionem eis computentur, rata esse praecipimus: in ceteris vero personis praedictam observationem tenere volumus. nta conservanda nec facile retractanda sanximus, ut ratione Falcidiae minime illis personis derelicta, quae ad inofficiosi testamenti querellam ex prioribus vocabantur legibus, non periclitentur testamenta, sed quod deest legitimae portioni, id est quartae parti ab intestato successionis, tantum repleatur, exceptis illis quibus nihil
Abbreviated transcription (Latin):
latur. ut auaricia eĩ legitimiꝰ
ictib feri᷑atux aliis omiib
q̃ in eodem cestanitoł esogio
scͥpta sunt ꝓ sintenore ad ef¬
fectum ꝑducendis. ¶Legis
autem ueteris inicuitatem
collentes ut nõ diuenis eru¬
bescat poĩta lex qͣmiulius p¬
aulus in suis scͥpsit qõnib.
hãc pussima aggredimur sa¬
nctionẽ. cum enim infante
sium nõ posse ingratum a
inr̃e sua nocari sc̾psit. neq
ꝓp̃ hoc abultima sue matuᷤ
hereditate repelli uisihos
odio sui fecerit mariti ex qͦi
fans genit᷑ est. hoc iniquum
łudicantes ut alieno odio a¬
Niis pͥgrauetur penit᷑ delen¬
dum eẽ sancimus. ⁊ humsimͦi
cansã liberis nõ tantum infã¬
cib ^ etiam qͣmeumq etatẽ
agentib opponiminime cõ¬
cedimnis. cum possit sub cõ¬
dicõne emancipacõnis hẽ¬
ditatem suam mater filio
derelinqũs. ⁊ patris odium
pumre. ⁊ iuri filii sui mimi¬
me nocͥe uec suam naturã
fallere. Satis enim crudele.
nob̾ ẽẽ uidetur. eum quinõ

Expanded text:
avaritia eius legitimis ictibus feriatur: aliis omnibus, quae in eodem testamento vel elogio scripta sunt, pro sui tenore ad effectum perducendis. Legis autem veteris iniquitatem tollentes, ut non diutius erubescat posita, quam Iulius Paulus in suis scripsit quaestionibus, hanc piissimam adgredimur sanctionem. cum enim infantem suum non posse ingratum a matre sua vocari scripsit neque propter hoc ab ultima suae matris hereditate repelli, nisi hoc odio sui fecerit mariti, ex quo infans progenitus est, hoc iniquum iudicantes, ut alieno odio alius praegravetur, penitus delendum esse sancimus et huiusmodi causam liberis non tantum infantibus, sed etiam quamcumque aetatem agentibus opponi minime concedimus, cum possit sub condicione emancipationis hereditatem suam mater filio derelinquens et patris odium punire et iuri filii sui minime nocere nec suam naturam fallere. satis enim crudele nobis esse videtur eum qui non
Abbreviated transcription (Latin):
nepoti aliqd̾ uis cĩm oecesser̃. e
contra prĩs sui cestam̃tum de¬
relĩquͣt. quia postea ⁊ ad ita
est ab extraueo hereditas. et
sup nixit fͣncer eius. ut neq
exiege uelle̾ia possit inlocũ
pñs sui succedere ⁊ res cindere
testam̃tum nõ nulliuiris cõ¬
sulti hoc in medio ꝓponentes
aniuhuaue relĩcirunt. s nos
qui omnes subiectos nrõs et
filios ⁊ nepotes hr̃e existima¬
uimus affectione pat̾ua et
imitacõne secundum qd̾ pos¬
sibile ẽ de omnium cominodo
ꝓspicientes. iubemus in tali
specie eadem iura nepoti dari
que filius harebat. ⁊ e r̃ p̾pa¬
racõ fc̃a id ẽ ad inofficiosi que¬
relaͬminstituendam tam̃ pos¬
se ne potem eandem cãm ꝓpo¬
nere. ⁊ si nõ heres apertissimiᷤᷤ
ꝓbõmib ostend̾it ingratum
patreninepotis cͥca testatorẽ
fuisse. testam̃to remoto abi¬
cestato eumuocari. nisic̾ta ꝙͣ¬
titas prĩenis nmor parte le¬
gitima relicta est. Tunc et eͥ
sccundum nouellam nrĩ no¬

Expanded text:
nepoti aliquod ius, cum decesserit, contra patris sui testamentum dereliquit, quia postea et adita est ab extraneo hereditas et supervixit avo pater eius, ut neque ex lege Vellaea possit in locum patris sui succedere et rescindere testamentum. et hoc nonnulli iuris consulti in medio proponentes inhumane reliquerunt. Sed nos, qui omnes subiectos nostros et filios et nepotes habere existimamus adfectione paterna et imitatione, secundum quod possibile est omnium commodo prospicientes iubemus in tali specie eadem iura nepoti dari, quae filius habebat, et nisi praeparatio facta est ad inofficiosi querellam instituendam, tamen posse nepotem eandem causam proponere: et si non heres apertissimis probationibus ostenderit ingratum patrem nepotis circa testatorem fuisse, testamento remoto ab intestato eum vocari, nisi certa quantitas patri eius minor parte legitima relicta est: tunc etenim secundum novellam nostri nu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonis stͥauimꝰ. quarummẽ¬
cõnes cestantes fecerint. et
aliqͣm eis qnͣtitatemaie in
ħ editatemł legato uł fidei¬
cominisso. l minorem legi¬
tima portõne reliq̃rint.
ꝑsonam iam natam. ułante
testam̃tum quidem conceptã.
adhuc u̾o uentre constitutã.
corummencõne facta nichil
eipenitꝰ reliq̃rint. tune uet̾a

Expanded text:
personis statuimus, quarum menpersonis statuimus, quarum mentionem testantes fecerint et aliquam eis quantitatem in hereditate vel legato vel fideicommisso, licet minorem legitima portione, reliquerint. personam iam natam vel ante testamentum quidem conceptam, adhuc vero in ventre constitutam, eorum mentione facta nihil eis penitus reliquerint, tunc vetera
Abbreviated transcription (Latin):
mpr. Omnimodo cestato¬
rumuoluntatib ꝓspͥciente.
magnam ⁊ inmimerabilem
occõnem subu̾tende eorum
dispoicõnis amputare cense¬
nus. ⁊ incertis caĩb in quib
de in officiosis defunctorum
cestam̃tis. uł alio modo subũ¬
tendis mou̾i solebat acdõcer¬
ta ⁊ statuta lege tam mortuis
consuse qͣm lireris eotum. ł
alus ꝑ soͤnis quib eadem accõ
comipet̾e pot̾at. ut siue adici¬
atur cestanito de implendale¬
gitima porcõne sine nõ. fu¬
mum quidem testam̃tum sit.
liceat uͥo his ꝑsonis quitestam̃¬
modo subuͥtendum q̃ripoterat.
id qd̃ minus portõne legitima
s relictum est ad implendam
eam sine ullo gͣnamine uł mo¬
ra exigͥere. sitamẽ nõ ingrati
legitis modis arguantur.
cũmscil eos ingratos cͥca se
fuisse cestatore dixͣit. Namsi
nullam eorum qͣĩ ingrator
fecent mẽcõem nõ licebit eiꝰ
heredib ingratos eos nomina¬
re. ⁊ huiusmodi cĩonem intꝰͦ¬
ducere. ⁊ hec quidem de his

Expanded text:
p. Omnimodo testatorum voluntatibus prospicientes magnam et innumerabilem occasionem subvertendae eorum dispositionis amputare censemus et in certis casibus, in quibus de inofficiosis defunctorum testamentis vel alio modo subvertendis moveri solebat actio, certa et statuta lege tam mortuis consulere quam liberis eorum vel aliis personis, quibus eadem actio competere poterat: ut, sive adiciatur testamento de implenda legitima portione sive non, firmum quidem testamentum sit, liceat vero his personis, quae testamemodo subvertendum queri poterant, id quod minus portione legitima sibi relictum est ad implendam eam sine ullo gravamine vel mora exigere, si tamen non ingrati legitimis modis arguantur, cum eos scilicet ingratos circa se fuisse testator edixit: nam si nullam eorum quasi ingratorum fecerit mentionem, non licebit eius heredibus ingratos eos nominare et huiusmodi quaestionem introducere. et haec quidem de his
Abbreviated transcription (Latin):
hoc repleat᷑. ne occõne mino¬
ris qnͣtitatis cestam̃tum rescĩ¬
datur. hoc in p̾senti addend̃
ẽẽ censennus. ut si condicõnib
quib dauruł dilacõnib aut̃
aliqͣ disposicõne moram uł
modum uł aliud gͣuanien
introducente corum iura qͥ

Expanded text:
hoc repleatur nec occasione minoris quantitatis testamentum rescindatur, hoc in praesenti addendum esse censemus, ut, si condicionibus quibusdam vel dilationibus aut aliqua dispositione moram vel modum vel aliud gravamen introduce
Abbreviated transcription (Latin):
fi.⁊ ille quidem qm ꝑuulo ex¬
genitoris sin conseqmtur sub¬
stanciam cam suscipere ma¬
li̾nt. quiã ex maiore parte
siplures suit: nõ statimet
siue contͣioso ꝓpoĩto uł uua
modra eam restituere uolu̾it.
s expectato iudicõrum stre¬
pitu. ⁊ multis uariisq certa¬
minib habitis post longum
cempꝰ ex siña iudicis uix eaͣm
reddiderit crudelitatem eiꝰ ꝯ¬
petenti pena aggredimur. ut
si hec fu̾int subsccuta nõ tan¬
cum in eo qd̾ cestator uoluit
restituere ꝯdempnetur. s cti¬

Expanded text:
 ille quidem, qui ex parvulo genitoris sui consequitur substantiam, eam suscipere maluerit, qui autem ex maiore parte si plures sint, non statim et sine contentioso proposito vel ulla mora eam restituere voluerit, sed expectato iudiciorum strepitu et multis variisque certaminibus habitis post longum tempus ex sententia iudicis vix eam reddiderit, crudelitatem eius competenti poena adgredimur, ut, si haec fuerint subsecuta, non tantum in quod testator voluit eum restituere condemnetur, sed eti
Abbreviated transcription (Latin):
cis cius suas amicͤicias copula¬
uit. atq in aliis sic u̾sata est
ut inimica eiꝰ potiꝰ qͣm mater
crederetur. ut hoc ꝓͥbato inui¬
ca etiam ad quiescat filii uo¬
lumtati.
mpr. Quoniam nouella
constitucõ diulconis ante n¬
nptias donacs̃em afilo con¬
ferri ad similitudinem dotis
q̃ afiliaconfertur p̾cepit. e¬
ciam ante nptias donacõ¬
nenifilio inqͣrtam p̾cipim᷑
nᷤputari. eodemq modo
eum mat̾ ꝓ filia dotem uel
ꝓfilio aute nptias donacõ¬
nemuł amis paternus uel

Expanded text:
cis eius suas amicitias copulavit atque in aliis sic versata est, ut inimica eius potius quam mater crederetur, ut hoc probato invita etiam adquiescat filii voluntati.p. Quoniam novella constitutio divi Leonis ante nuptias donationem a filio conferri ad similitudinem dotis quae a filia confertur praecepit, etiam ante nuptias donationem filio in quartam praecipimus imputari. Eodemque modo cum mater pro filia dotem vel pro filio ante nuptias donationem vel avus paternus aut
Abbreviated transcription (Latin):
aut mat̾na ꝓ suaᷤ nepte uel
ꝓsuo ꝓnepote dederint. non
tantum eandem dotem uł do¬
nacc̃em conferri. u̾in etiam
in cpͣtam ꝑtem ad excluden¬
dam in officiosi q̃relam. cam
dotem datani qͣmante nupti¬
as donacõem pͥfato modo uo¬
limmis imputarisi ex sub̾a

Expanded text:
aut materna pro sua pronepte vel pro suo pronepote dederit, non tantum eandem dotem vel donationem conferri, verum etiam in quartam partem ad excludendam inofficiosi querellam tam dotem datam quam ante nuptias donationem praefato modo volumus impu
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. ꝑ Pocuit quidemi et
debuit competens iudex in
locum excusati cutoris. lice¬
bit pupulus alios quoscum¬
curator cum aliis ii locuui¬
cius excusati substitutꝰ sis. tã¬
conis ultra pub̾tatis tempo¬
ra nõ adstring̾is.

Expanded text:
. Potuit quidem et debuit competens iudex in locum excusati curatoris, licet pupillus alios quoscumcurator cum aliis in locum eius substitutus sis, taionis ultra pubertatis tempora non adstringeris.
Abbreviated transcription (Latin):
dem. ¶ Ium falsa demonstͣ¬
cõne mutarisuba u̾itatis imi¬
mie possit respondendo id
qd̾ patermu erat ex mater¬
nis ẽẽ bonis inchil ogisti.
s in debitam errore facti olei
matͥiam uos archanticosti¬
pulanti dare spopondisse rec¬
cor animadu̾terit ꝓuincie
reddito qd̾ debetis residuili
negõ fiuito nemini nocet.
Nam causa decisa uelam̃tota¬
li nõ iustauratur.
Dem. Qum᷑ testam̃tum
nullo iure constit̾itex eius
q̃ ab incestato successit profe¬
sione sola uelut ex cestam̃to
lib̾os ꝑerrorem ꝓfitentis or
rantis uoluntas uulla sit.
efficinõ potͣunt.¬
dem. mon iocͥcominus
qd̾ auob̾ uelud alibis debitã
accepisse pecuniam sanͣmis
dr̃cum nullus sit errantis
consensus mou̾e status q̃sti¬
onem ꝓhibentur eius eius
rans indebitam pecimiam
ꝑsolu̾it. cessat repeticõ. per
ignoranciam euimifc̃i cantũ
repeticõem in debiti solutitͥ
compet̾e notum est.

Expanded text:
. Cum falsa demonstratione mutari substantia veritatis minime possit, respondendo id quod paternum erat ex maternis esse bonis nihil egisti.sed indebitam errore facti olei materiam vos Archantico stipulanti dare spopondisse rector animadverterit provinciae, reddito quod debetis residui linegotio finito nemini nocet: nam causa decisa velamento tali non instauratur.e. Cum testamentum nullo iure constiterit, ex eius, quae ab intestato successit, professione sola velut ex testamento liberos per errorem profitentis orcrantis voluntas nulla sit, effici non potuhemio. Non idcirco minus, quod a vobis velut a liberis debitam accepisse pecuniam Samus dicitur, cum nullus sit errantis consensus, movere status quaestionem prohibentur eius heredrans indebitam pecuniam persolverit, cessat repetitio. per ignorantiam enim facti tantum repetitionem indebiti soluti competere tibi notum est.
Abbreviated transcription (Latin):
ditatem ꝑtiu̾e uoluit: exsti¬
tit cõdicõ substitutõnis sub¬
ip̃m alium feciss heredem
põt̾uit enim quiuis iubente
domino nolle a dire. ita demĩ
substitut᷑ uocaretur. sitai
paruit domino ⁊ a diit substi¬
tucõni locus nõ est.

Expanded text:
tem pertinere voluit, extitit condicio substitutionis tibipsum alium fecisset heredem potuit enim quamvis iubente domino nolle adire, ita demum substitutus vocaretur, si tamen paruit domino et adiit, substitutioni locus non est.
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Nou̾int iudices cui¬
libet culmimi honoriq pͥsidẽ¬
tes necessariis utͥq partisipe¬
les causas limitandas. quo eñi¬
so: subcat accusator qui desti¬
tit penamlegis constitutam.
⁊ siꝑsona uilior fu̾it cuidap¬
niminfamie nõ sit iniuria:
forde intra statutas demporis
metas consensus parcium abo¬
licõem poposcerit. ¶Iudicũ
autem debet ẽẽ diligencia. ut
core dilacõpostulet᷑. urgeant
talium causarum nocõẽm
nõ expectatis moris.
modo intra duos annos acon¬
testacõne litis cõnun̾iandos
siniri censemnis. nec ulla alia¬
occ̃one ad ampliora ꝓduci tẽ¬
pora. s post biemui excessu
miuimie ulteriis lite duran
nacõem distułint: pena uice

Expanded text:
. Noverint iudices cuilibet culmini honorive praesidentes, necessariis utrique parti, si pepus criminales causas limitandas: quo emenso subeat accusator, quia destitit, poenam legibus constitutam, et si persona vilior fuerit, cui damnum famae non sit iniuria, forte intra statuti temporis metas consensus partium abolitionem poposcerit. In iudicum autem debet esse diligentia, ut, tore dilatio postuletur, urgueant talium causarum notionem non expectatis moris.modo intra duos annos a contestatione litis connumerandos finiri censemus nec ulla occasione ad ampliora produci tempora, sed post bienii excessum minime ulterius lite durantnationem distulerint, poena vice
Abbreviated transcription (Latin):
omnes heredum graredati¬
dus ex heredatõ scͥbatur .s. co¬
si adiciat cestator ab om co¬
nib se gradib ex heredareꝯ
men eumcum eo coͣuͣsiuoscͥp¬
sisse ut ab omnib erhereda.¬
retux recte fẽm cestam̃tum
uidetur ꝓuice cumprfami¬
lias filiis msticutqi inuicem
substitutis filiam exhereda¬
int intelligendꝰ ẽ exhcretatõ¬
nem ab utroq gradu fecisse
slam cum idem heredes insti¬
cuti sunt nullarõ reddi pot̾
quare indeatur in postiore
tantum cãu exheredare uo¬
luisse.

Expanded text:
omnes heredum gradus exheredatio scribatur, si adiciat testator ab omnibus se gradibus exheredare, men eum cum eo consilio scripsisse, ut ab omnibus exheredaret, recte factum testamentum videtur. Proinde cum pater familias filiis institutis et invicem substitutis filiam exheredaverit, intellegendus est exheredationem ab utroque gradu fecisse. nam cum idem heredes instituti sunt, nulla ratio reddi potest, quare videatur in posteriore tantum casu exheredare voluisse.
Abbreviated transcription (Latin):
humanitatis intuitu lib̾tatẽ
quidem ei omnimodo compe¬
t̃e hr̃ditatem aut̃ sicuntem
soluento sit ad alios uenire
qͦs leges uocabant. sinõ auqͥs
fuiss insticutus. ꝯin autem
solue̾ndo nõ sit ut uecessariuᷤᷤ
heres constitutus simul ⁊ lib̾

Expanded text:
humanitatis intuitu libertatem quidem ei omnimodo competere, hereditatem autem, si quidem solvendo sit, ad alios venire, quos leges vocabant, si non aliquis fuisset substitutus. sin autem solvendo non sit, ut necessarius heres constitutus simul et l
Abbreviated transcription (Latin):
pati irĩs hereditatem sibi
acquisierunt: ꝓba ap̃ presi¬
dem ꝓuincie nõ aandi amino
ce nomine uxoris cue p̾dia
comparasse. s nominis dũ¬
carat eius citulo usum per
possõnem rerum auendito¬
rib cͥ craditarum dominũ
ẽẽ effectu ut compreheu¬
sa filiorum cuorum iniuria
ꝓprictatis ius in colume per¬
seueret. Nam si largiendi
ꝓpoĩto id ce fecisse coñstit̾it:
pecimie tͥ ꝑ secutio compe¬
cit.

Expanded text:
pati matris hereditatem sibi adquisierunt, proba apud praesidem provinciae non donandi animo te nomine uxoris tuae praedia comparasse, sed nominis dumtaxat eius titulo usum per possessionem rerum a venditoribus tibi traditarum dominum esse effectum, ut comprehensa filiorum tuorum iniuria proprietatis ius incolume perseveret. nam si largiendi proposito id te fecisse constiterit, pecuniae tibi persecutio competit.
Abbreviated transcription (Latin):
i constante m̾u̾no
mat̾ comum tra¬
luto depignore biberato ich̾
ad uxorem debitoris qͦndam
cͣnsferre potuit. s nec consẽs
ciu̾dem debitoris. ꝑ cum cͣredi¬
cor fiut accedens. ĩmagiuanie¬

Expanded text:
i constante matrimonio mater domum traluto de pignore liberato nihil ad uxorem debitoris quondam transferre potuit. sed nec consensus eiusdem debitoris per eum qui creditor fuit accedens imaginari
Abbreviated transcription (Latin):
ris. siue pars eius musum ma¬
riti ꝓcessisse ꝓponatur de creto
p̾atrum nõ adiuuaris. Lcredi¬
tor cãm contractus nõ igͥnora¬
uerit.
dem. Mulierem contra se¬
natus consulti uelleiam auẽ¬
coritatem non posse uterce¬
dere eadem qr exceptõne si de¬
nͤissorem eius utiposse iuris
auctoritas ꝓbat. unde simĩ
cua m̾arito qnͣdam suo heres
nõ extitit satis ydonee excep¬
cõnis remedio cuta ẽ.
cessura te rogauit ut man¬
datorio nomine ꝓ ea tuam
fidem astringeres ininicõ cõ¬
tractus ꝑ excepcõnis auxiliũ¬
ꝑ ercep cõem uelleiani sena¬
tus consulti succͤatur: credi¬
cori contra priores debitores
recissoria acdõ detur.
costrato mutuam sumpsis¬
set pecimiam: uelud hanc
sulto uemientem ꝓuenire
neorsse ẽ. cum eam u̾itatis
simulata gesta cueatur.

Expanded text:
ris sive pars eius in usum mariti processisse proponatur, decreto patrum non adiuvaris, licet creditor causam contractus non ignoraverit.. Mulierem contra senatus consulti velleiani auctoritatem non posse intercedere eademque exceptione fideiussorem eius uti posse iuris auctoritas probat. Unde si mater tua marito quondam suo heres non extitit, satis idoneae exceptionis remedio tuta est cessura te rogavit mandatorio nomine pro ea tuam fidem adstringere, initio contractus per exceptionis auxiliur exceptionem velleiani senatus consulti succurratur, creditori contra priores debitores rescissoria actio datur. istrato mutuam sumpsisset pecuniam, velut hanc sulto veniente pervenire necesse est, cum eam veritatis simulata gesta, tueatur.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ueteranormnsernabr̃. ¶ Oꝑ¬
ceat autemiudices nec in hr ͣ
cͥminib q̃ publicorum iudi¬
cõrum sunt ad inuestigacõ¬
nem u̾itatis a tormentis inici¬
um summere. s argum̃tis pri¬
uti. ⁊ si his ueluti certis indici¬
is ductiinuestigande u̾itatis
gr̃a ad corm̃ta putau̾it eẽ ue¬
niendum. cuncio dennum
facͥe debebunt. si ꝑsonarum

Expanded text:
 veteranorum servabitur Oportet autem iudices nec in his criminibus, quae publicorum iudiciorum sunt, in investigatione veritatis a tormentis initium sumere, sed argumentis priuti. Et si his veluti certis indiciis ducti investigandae veritatis gratia ad tormenta putaverint esse veniendum, tunc id demum facere debebunt, si person
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Siea
q̃ iniuria cuto¬
titulo successit. pos¬
sõnem cuam uendi¬
dic. sint pupillarem
distraxit empcor qui sci¬
ens a cucoris hr̃de mercat᷑
ẽ. cum ofsmn morte finiatur.¬

Expanded text:
. Si ea, quae in iura tutotitulo successit, possessionem tuam vendidit, si ut pupillarem distraxit, emptor, qui sciens a tutoris herede mercatus est, cum officium morte finiatur
Abbreviated transcription (Latin):
prẽm pupuli cuius cuto¬
consensisse ut reddito tͥ predio
pͥcium recuperaret: id qd̃ co¬
uenit seruabr̃. neq enim ĩ
ca re auctoritas p̾sidis ueces¬
saua ẽ ut cuco sollicitudini
consulatur: si uoluntati de¬
functi pareatur.
ẽ an adito principe saturninꝰ
uir clarissimus sp̃alit ius uẽ¬
dicõnis acceꝑit. ad iustar enĩ
p̾sidar decreti concessio prin¬
cipał accedit.
mp̃r. ꝑ Predium rusticũ
uł suburbanũ a minore ui¬
ginti quincs. annis alienari
sine decreto p̾sidis. nͥ paren¬
tis uoluntas seu cestatoris ex
cuius bonis ad muinorem ꝑ¬
alienã¬
do eo ali¬
quid
mandasse
depre¬
haudatur nulla ratõne pot̃.¬

Expanded text:
patrem pupilli, cuius tutoconsensisse, ut reddito tibi praedio pretium reciperaret, id quod convenit servabitur. neque enim in ea re auctoritas praesidis necessaria est, ut tutorum sollicitudini consulatur, si voluntati defuncti pareant. Pest, an adito principe Saturninus vir clarissimus specialiter ius venditionis acceperit. ad instar enim praesidalis decreti concessio principalis accedit.. Praedium rusticum vel suburbanum a minore viginti quinque annis alienari sine decreto praesidis, nisi parentis voluntas seu testatoris, ex cuius bonis ad minorem palienando eo aliquid mandasse deprehendatur, nulla ratione pot
Abbreviated transcription (Latin):
sus fu̾it cẏrannico sp̃u post ꝓ¬
scͥptõem bonornu omnnium
capitalinõ inu̾itopenaplec¬
cendo.
mp̃r. U muisa rescͥpta siue
inꝑsonam p̾cancium sine
ad q̃uilib iudicem manaue
s ea condicõne ꝓferri p̃cipi¬
imuis si p̾cos u̾itate nicunt᷑.
nec aliq̃ui fructum p̾cator
oraculi ꝑcipiat impetrati.
lin iudicõ asseuerat u̾itatẽ
nisi q̃stio sidei pͥcum imꝑia¬
li bñficõmonstretur inser¬
ta. nam ⁊ uirmanisicꝰ q̃stoͥr
⁊ iuri spectabiles magistri
scriniorum quisme pͥsata
adiectõne qualecumq di¬
uinum responsum dictaue¬
rint: ⁊ iudicesqui suscepe¬
rint repͥhensionem subi¬
bunt ⁊ qui illicita dicta scͥbe
ausi fu̾int cuiniscumq scͥ¬
mii memoriales sen prag¬
maticarii. uł adiutores pri¬
micerii amissione cinguli
ferientur. ¶pragmati¬
cas p̾terea sanctiones non
ad insingulorum p̾ces suꝑ
priuatis uegociis ꝓferri. si
Si qͣndo corpus aut scola uel
sitas hominum obc̃ãm pb¬
licam fũderit: p̾ces man̾e

Expanded text:
sus fuerit tyrannico spiritu, post proscriptionem bonorum omnium capitali non immerito poena plectendo.pp. Vniversa rescripta, sive in personam precantium sive ad quemlibet iudicem manaversub ea condicione proferri praecipimus, si preces veritate nituntur, nec aliquem fructum precator oraculi percipiat impetrati, licet in iudicio adserat veritatem, nisi quaestio fidei precum imperiali beneficio monstretur inserta. Nam et vir magnificus quaestor et viri spectabiles magistri scriniorum, qui sine praefata adiectione qualecumque divinum responsum dictaverint, et iudices, qui susceperint, reprehensionem subibunt et, qui illicite dictata scribere ausi fuerint cuiuscumque scrinii memoriales seu pragmaticarii vel adiutores primicerii, amissione cinguli ferientur. Pragmaticas praeterea sanctiones non ad singulorum preces super privatis negotiis proferri, sed si quando corpus aut schola vel sitas hominum ob causam publicam fuderit preces, manare
Abbreviated transcription (Latin):
mpr̃.e S isorortua in ꝑat᷑¬
norum bonorum diuisione
ce fefellit uoc dotem qmͣ ac¬
ceperat a pr̃e ur̃o intestato de
cie examinatis partium alle¬
gacõnib cum bois dotem
consundi iubebit. ⁊ qd̃ cedue¬
ta rõne plus ap̾ eam cẽ ani¬
madu̾terit restĩt᷑ui tͥ iubebit¬
fuistis a pre colilaco cessãt. si er¬
autẽ frater tuus in pot̾ate
mortis tempore fuerat. nec
u᷑ilum cestam̃t̾in relictum
c̃uł nouissum iudiciũ bͤ¬
cominunis prĩs. ceq eman

Expanded text:
po. Si soror tua in paternorum bonorum divisione te fefellit nec dotem, quam acceperat a patre vestro intestato diem ciae examinatis partium adlegationibus cum bonis dotem confundi iubebit et, quod deducta ratione plus apud eam esse animadverterit, restitui tibi iubebitfuistis a patre, collatio cessat. si autem frater tuus in potestate mortis tempore fuerat nec ullum testamentum relictum vel novissimum iudicium communis p
Abbreviated transcription (Latin):
pupilli legitime etatis effec¬
ci. nõ adu̾sus inrẽm suam itẽ¬
qr aiiui s contra uos congre¬
di maliuit. nõ inm̾ito indẽp¬
uitatem ab his p̾stari oesicera¬
bitis cͦs ⁊ administracõ em suo
ꝑicuio pridem suscepisse pro¬
ponitis.
neuni a matre petitimi frus¬
tra uob̾ eani cem̾ contenditis
cum nõ uisi sp̃ałr eius peri¬
culo darri cecreto fuiss comp̾¬
hensum ex ea obligntõne ob¬
stricta est.

Expanded text:
ffecti non adversus matrem suam itemque avum, sed contra vos congredi malunt, non immerito indemnitatem ab his praestari desiderabitis, quos et administrationem suo periculo pridem suscepisse proponitis.neum a matre petitum frustra vobis eam teneri contenditis, cum non, nisi specialiter eius periculo dari decreto fuisset comprehensum, ex ea obligatione obstricta est.
Abbreviated transcription (Latin):
inp̃e. onutilit nominatꝰ
cucor pupillorum agendo no¬
minc uoet ex corum ꝑsona ĩ¬
uuuictas impleat intent̃ones
exceptione si cutor nõ ẽ submo¬
uetur.
mp̃r. Suo potius ꝑieulo
magr̃atus entores quos petisti
dederint qmͣ tu contra sexus cõ¬
dicõem alicui ex ea obligatõe
obstricta es quod tuo ꝑiculo
tucores fiiis cuis am postuilas

Expanded text:
Non utiliter nominatus tutor pupillorum agendo nomine, licet ex eorum persona iniunctam impleat intentionem, exceptione "si tutor non est" submovetur.. Suo potius periculo magistratus tutores quos petisti dederunt, quam tu contra sexus condicionem alicui ex ea obligatione obstricta es, quod tuo periculo tutores filiis tuis dari postulas
Abbreviated transcription (Latin):
ignorante te uendere nre
nõ pot᷑int. s reni cuam a
possore uendicare ⁊̃ nõ ob¬
lato p̾cio pot̾is. ¶Sin aut̃
postea de ea uendicõne con¬
sensisti ur alio modo ꝓprie¬
tatem enis ainsisti: aduer¬
sus emptorem quidem nul¬
lam habes actõemr adu̾sus
onem negõrum gestorum ex¬
cere nõ ꝓhib̾is.¬

Expanded text:
te vendere iure non potuit, sed rem tuam a possessore vindicare etiam non oblato pretio poteris. Sin autem postea de ea venditione consensisti vel alio modo proprietatem eius amisisti, adversus emptorem quidem nullam habes actionem, adversus o negotiorum gestorum exercere non prohib
Abbreviated transcription (Latin):
suum ⁊ ex nnumniscuis mã¬
cipia eo tempore compara¬
uit. potos socundum iuiris
formam uti defensiomibus
tuis. ¶Mancipium aut̃
alienum mala fide possidẽti
uicħ pot̾ ad quirere. s quite¬
net nõ tantum spͣm s etiã
opeͬras cius nec nõ ancillaꝵ
partirr ⁊ animalium fetꝰ
reddere cogitur.
edificii q̃ solum coͣntingit ad
te ꝑtinere ꝓbare potes. caui
qm uicinus imposuit acces¬
sisse domino cuo nõ ambigͥi¬
tur. s ⁊ d ꝙ in solotuo edi¬
ficatumẽ qͦ in eademcausa
mauet. nire ad te ꝑtinet.
siuu̾o fu̾it dissolutumma¬
tͥia eius ad pͥstinum dominũ
r᷑edit. siue bona fide siue ma¬
lafide edificium exteuctũ:
sit. si uõ donandi auimoedi¬
ficia alieno solo impoĩta sĩt.

Expanded text:
um et ex nummis tuis mancipia eo tempore comparavit, potes secundum iuris formam uti defensionibus tuis Mancipium autem alienum mala fide possidenti nihil potest adquirere, sed qui tenet non tantum ipsum, sed etiam operas eius nec non ancillarum partum et animalium fetus reddere cogitur. aedificii, quae solum contingit, ad te pertinere probare potes, eam, quam vicinus imposuit, accessisse dominio tuo non ambigitur. Sed et id, quod in solo tuo aedificatum est, quoad in eadem causa manet, iure ad te pertinet. Si vero fuerit dissolutum, materia eius ad pristinum dominium redit, sive bona fide sive mala fide aedificium extructum sit, si non donandi animo aedificia alieno solo imposita sint
Abbreviated transcription (French):
condicõne alus relictunisie. si
nx̃or nupcui se p᷑ mortem ma¬
rici nõ couocau̾it. contractis i¬
nuptiis condicõm defecit. Ideo¬
q peti legatum nequaqͣm po¬
dest.

Expanded text:
condicione sic relictum, si uxor nuptui se post mortem mariti non collocaverit, contractis nuptiis condicione deficit ideoque peti legatum nequaquam potest.
Abbreviated transcription (Latin):
signficari. ⁊ sigins ꝑ suum¬
sum familie sue reliquerit
milla speciali adiectõne sup
quibdam certis psonis fc̃a
c̃ẽ uidetur ad fidei cominissũ¬
uocari. ita iudeliost si matͥ.¬
monium mor ⁊ fuii uł fiue
fu̾it dissolutum. Nullo et¬
cuim modo possit gener uł¬
mirꝰ uiuentib ad cale fidei¬
commissim uocari. Cum
linꝓculdubio cos antecraĩt
post cos lberti ꝑueniant. hoc
eodem ualente ⁊ siquis rem
inmobilem cuitam legau̾it
uł fidei coramiserit camez¬

Expanded text:
significari. Et si quis per suumsum familiae suae reliquerit, nulla speciali adiectione super quibusdam certis personis facta, anum esse videtur ad fideicommissvocari, ita videlicet, si matrimonium morte filii vel filiae fuerit dissolutum. Nullo etenim modo possint gener eicommissum vocari, cum hi procul dubio eos antecedant: post eos liberti veniant. Hoc eodem valente, et si quis rem immobilem cuidam legaverit vel fideicommiserit eam
Abbreviated transcription (Latin):
dem legatorum cuͣs¬
missam hereditatem
ad substitutum ꝓbatu¬
ra es utił actio adu̾sus cu
cum quo fraudis consilium
par᷑cicipatum ẽ competit.
plane si pecuna ⁊ accͥcpta.
omisit adicõnem iegnta iega¬
ta ⁊ siceicõmissa prai᷑ cogit᷑¬
mp̃r. e uiu quicum cẽsta¬
lmento possit optinere hr̃dita¬
tem ab incestato ius sucçessio¬
ins uolint amplecti. uib̾catib
codem cestarãto datis ob eẽ nõ
posse iam pridem placiut.
¶ Qt si cum neq adiri erteᷤᷤ¬
cam̃to hereditas. neq bonoꝵ
possõ petipossit. iudicium de¬
functi nõ usiꝑ̃abitur. s ad
ieritum uiris rõne deuocatũ
ẽ peticõ relictorum uullo ĩe
aꝓcedit. ¶ Sin u̾o iure fc̃õteᷤᷤ¬
tam̃to cessante herȩde scͥpto.
aiter ab intestato posse pr̃au¬

Expanded text:
dem legatorum transmissam hereditatem ad substitutum probatura es, utilis actio adversus eum, cum quo fraudis consilium participatum est, competit. Plane si pecunia accepta omisit aditionem, legata et fideicommissa praestare cogit. Eum, qui, cum testamento posset obtinere hereditatem, ab intestato ius successionis voluit amplecti, libertatibus eodem testamento datis obesse non posse iam pridem placuit. Quod si, cum neque adiri ex testamento hereditas neque bonorum possessio peti possit, iudicium defuncti non usurpabitur, sed ad irritum iuris ratione vocatum est, petitio relictorum nullo iure rocedit. Sin vero iure facto testamento cessante herede scripto alter ab intestato a
Abbreviated transcription (Latin):
qui heredem uoluit heredita¬
te defrandare. s huimodi lega¬
cum iili quid̾ auferͣrat᷑ manc¬
at autẽ qͣi ꝓ nõ scͥpto ap̾ here¬
dem. ut qui alii nocendum eẽ
existimauit ip̃e suam senciat
iacturam. qĩnad modiuu le
dam aliquid relictimi sit. cũ¬
nõ subierit cutelam ei quidem
legatum auferatur pupulo
aũ assignatur ciu ille utił eẽ
noluit.¬
tis uu fidei coniuissis cempora¬
lib ut pote irritis a legui ꝯdi¬
corib definitum ẽ emendare
ꝓspeximꝰ. sanctientes ⁊ talẽ
iegatorum ur fidei cominisso¬
rum spẽm ualere ⁊ firmuita¬
dem hr̃e. cumcnim iam con¬
stitutum ẽ fĩposse tempora¬
les conacõnes ⁊ contractus:
cõseq̃ns ẽ ⁊ĩ legata ui fidei cõ¬
iissa cĩ ad cemp᷑ relicta siuit

Expanded text:
qui heredem voluit hereditate defraudare: sed huiusmodi legatum illi quidem auferatur, maneat autem quasi pro non scripto apud heredem, ut, qui alii nocendum esse existimavit, ipse suam sentiat iacturam, quemadmodum, si dam aliquid derelictum sit, non subierit tutelam, ei quidem legatum aufertur, pupillo autem adsignatur, cui ille utilis esse noluittis vel fideicommissis temporalibus utpote irritis a legum conditoribus definitum est, emendare prospeximus sancientes et talem legatorum vel fideicommissorum speciem valere et firmitatem habere. Cum enim iam constitutum est fieri posse temporales donationes et contractus, consequens est etiam legata vel fideicommissa, quae ad tempus relicta su
Abbreviated transcription (Latin):
ita derelicte. illam aũ ulã
rem illi do. lego. uł fidei cõ¬
missum relinquo. tunc se¬
cundum uereres regulas ⁊
antiquas distinicõnes uet᷑¬
catis uira maneant incor¬
rupta. nulla innouacoues
eis ex hac constitutõne intͦ¬

Expanded text:
es autem ita derelictae: "illam aut illam rem illi do lego", vel "per fideicommissum relinquo", tunc secundum veteres regulas et antiquas definitiones vetustatis iura maneant incorrupta, nulla innovatione eis ex hac constitutione int
Abbreviated transcription (Latin):
s penitꝰ ea mna cum mutiana
cantõne suꝑ hac cã quiescẽte
licere mulierib ⁊̃ maritoꝵ su¬
orum ĩt̾minatone spreta q̃ui
duitatẽ indicit eis. ⁊ nõ dato
sac̾m̃to ꝓcreande soboł gr̃a ta¬
mẽ ad scciuidas migrare nup¬
tias pena huinsmodi cessante¬
siue hant liberos siue nõ ⁊ ꝑ¬
omniũ manisestissimum ẽ
dominium minime eas ub̾iͤ
existentib hr̃e. usufructu
tantummodo ap̃eas manente
tate corum defferencia. secim¬
dimiea q̃ de secundis nuptiis¬
⁊ lucris q̃ ex his mulierib st̾a¬
cuta sunt. ne ex necẽitate le¬
commuittatur. C um enim¬
mulieres ad hoc natura pro¬
ma eis cupiditas in hoc cõsti¬
q ꝑiurium cõmitti patim᷑¬
cat. ⁊ lex iuilia misceila cedat

Expanded text:
sed penitus ea cum muciana cautione super hac causa quiescente licere mulieribus, etiam maritorum suorum interminatione spreta, quae viduitatem eis indicit, et non dato sacramento procreandae subolis gratia, tamen ad secundas migrare nuptias, poena huiusmodi cessanthabeat liberos, sive non, omnium manifestissimum est dominium minime eas liberis existentibus habere usu fructu tantummodo apud eas manente tate eorum deferenda secuae de secundis nuptiis lucrisque ex his mulieribus statuta sunt, ne ex necessitate lecommittatur. Cum enimmulieres ad hoc natura proma eis cupiditas in hoc constieriurium committi patit lex Iulia miscella c
Abbreviated transcription (Latin):
cõnum sine legatoꝵ siũ si¬
dei commissoꝵ ur lib̾tatũ
scu cutillax hoc eẽ intelli¬
gendum ⁊ ambo ueniant
eqͣlance adhereditatem ã¬
bo legata similit accipiant.
fidei commissum in utrum¬
q diuidatur. libertas utros¬
q capiat. cutoris ambo fim¬
gantur officio. Sic nemo de¬
fraudatur a comodo testato¬
ris. Sic maior ꝓindencia pu¬

Expanded text:
e legatorum sive fideicommissorum vel libertatum seu tutelarum hoc esse intellegendum, et ambo veniant aequa lance ad hereditatem, ambo legata similiter accipiant, fideicommissum in utrumque dividatur, libertas utrumque capiat, tutoris ambo fungantur officio. 1c . Sic nemo defraudetur a commodo testatoris, sic maior providentia pu
Abbreviated transcription (Latin):
nopignore dare recuperacõem
cpeditoriquociq modo pos¬
sĩonem amctat. sine sua cul
pasine nõ. siue fortunto cãn.
l enim debuerat meunibere
suo pignori ^a aliqͣmpaciatur
iacturam. ñ ne aliquid ama¬
rumicreditorib consequat᷑
benignius camintͥptamur. ⁊ to
ei recuꝑacc̃em douamus.¬
eins inssu cui insmbendifint.
p̃ignoris iure ceu̾i ac distrahi
posse seperescͥptum ÷ nam
inuicemiuste obligacõnis
sugcedit. ex causa contractꝰ auc¬
toritas iubentis.
off̾u euᷤ quiita decrenit ne¬
indicatum fĩpostulauit. ⁊ si
alio emptore nõ existente. uł o
existente quidem s nõ dignum
pͥciumofferente isqͥn iudica¬
tus satis nõfecit ad licita c̃onẽ
scd̃m consaituta fu̾it admiss.
cuinsubet alterins uite ex offõ
em̾enon debet.
nora ex auctoritate pͥsidis cap¬
ta poenis distrahi ꝯmiure do¬
minii possiderconsuenerunt.
si camenper caiditatem con¬
dempnati emptorinieniriũ
pot̃. cunc auctoritate principiᷤᷤ
cominium creditori ad dici
solet.

Expanded text:
uperationem creditori, quocumque modo possessionem amittat, sive culpa sua sive non sive fortuito casu. Licet enim debuerat incumbere suo pignori, ne aliquam patiatur iacturam, tamen, ne quid amarum in creditoribus consequatur, benignius causam interpretamur et ei recuperationem donamuseius iussu, cui ius iubendi fuit, pignoris iure teneri ac distrahi posse saepe rescriptum est. Nam in vicem iustae obligationis succedit ex causa contractus auctoritas iubentis officium eius qui ita decrevit veiudicatum fieri postulavit. Et si alio emptore non existente, vel existente quidem, sed non dignum pretium offerente is cui iudicatus satis non fecit ad licitationem secundum constituta fuerit admissus, cuiuslibet alterius vice ex officio emere debet. nora ex auctoritate praesidis capta potius distrahi quam iure dominii possideri consuerunt. Si tamen per calliditatem condemnati emptor inveniri non potest, tunc auctoritate principis dominium creditori addici solet
Abbreviated transcription (Latin):
uł nr̃amuł retro principem̃ re¬
portatamiq post refecta edificia
loco ꝓprio denuo collocare.
mp̃r. Quicumq locus inpala¬
cõ huins urbis pͥuatis edificiis
incommnodum occupatꝰ ÷ his
qni priimin subrutis omnib
q̃inco sunt omnes edificiis pa¬
la cõreformetur. qd prinatoꝵ
nõ ÷ parietib co arcandum. nã
imperio magna ab uniu̾sis se¬
creta debenturut hi tantimilo¬
cumhũt hitandiquoslegituuꝰ
maiestatis nĩe usus. ⁊ rei pub¬
lide disciplina deiegit infutu¬
rumeciam innu̾sis ab huius¬
modiusurpacõne ꝓhibendis.
ad municõem spleudidissime
urbis excructus ⁊ compleco
opere p̾cipins cormmisui
deputari. ꝓ quorum t̾ras idem
murꝰ studio ac ꝓuisionetue
magnitudiuis ex nr̃e serenita¬
tis arbitrio celelratur. cadem
lege in ꝑpetuum ⁊ condicõne

Expanded text:
vel nostram vel retro principum, revel nostram vel retro principum, reportatamque post refecta aedificia loco proprio denuo collocare.pu. Quicumque locus in palatio huius urbis privatis aedificiis incommode occupatus est, is quam primum subrutis omnibus quae in eo sunt aedificiis palatio reformetur, quod privatorum non est parietibus coartandum nam imperio magna ab universis secreta debentur, ut hi tantum locum habeant habitandi, quos legitimus maiestatis nostrae usus et rei publicae disciplina delegit: in futurum etiam universis ab huiusmodi usurpatione prohibendis. ad munitionem splendidissimae urbis extructus est, completo opere praecipimus eorum usui deputari, per quorum terras idem murus studio ac provisione tuae magnitudinis ex nostrae serenitatis arbitrio celebratur. Eadem lege in perpetuum et condicione
Abbreviated transcription (Latin):
isse iuusu ꝓbabr̃cinitatis eriꝑe.
uł alio modo tnsferresme iussi¬
one tue sublinntatis audeat. ⁊¬
nebit. uͥpiornamentum gem¬
auctoritate defenderit ꝯorreoꝵ
antem aut stabulorun fabnicas
arbitratuꝓprio ꝓuinciarimi
indices audio landande deno¬
cõnis arcipiant.
resia m̃cupantur. uł si aua ali
operib sociata coherent ut ex his¬
uł incendiumuł insidias uiei¬
uitas reformidet auͭ angusten¬
turspacia platearum uł mi¬
iniantur porticib latitudo di¬
rui ac ꝓst̾ni pͥcipimns.
dem. Sianqͣndo homines em̃¬
gant quanr̃a elemencia op̃
pͤublicmins̾ p̾beripostulau̾nt
nõ isi diruta penitusq destruc¬
ta ⁊ q̃ parumsunt inusueni¬
tatum ꝑcipiant intimandis
huiusmodi rescͥptis iudicõam¬
plissime cue sedis.
portiens ur quasuiret edes eta¬
tis senio seufortuitis concussas
casib reparariliceat eciam in¬
consulta nr̃a clemencia cimure
uerenci a siỹmaginem de pon̾e

Expanded text:
r civitatis, eripere r civitatis, eripere vel alio transferre sine iussu tuae sublimitatis audeat. enebit, nisi ornamentum geauctoritate defenderint. Horreorum autem vel stabulorum fabricas arbitratu proprio provinciarum iudices studio laudandae devotionis adripiant. sia nuncupantur, vel si qua aliarivatis sociata cohaerent, ut ex his incendium vel insidias vicinitas reformidet aut angustentur spainuatur porticib. latitudo, dirui ac prosterni praecipimus.pp. Si aliquando homines emergant, qui a nostra clementia opus publicum sibi praeberi postulaverint, non nisi diruta penitusque destructa et quae parum sunt in usu civitatium percipiant: intimandis huiusmodi rescriptis iudicio amplissimae tuae sedis. porticus vel quaslibet aedes aetatis senio seu fortuitis concussas casibconsulta clementia nostra cum reverentia sui imaginem deponere
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. Si quisindices ꝓfecto
publicis peciuins opere suum
serint maiestatis ceneantur
obuoxii.
mnp̃r.nꝰ essplendidissime ur¬
bes u oppidauetustate labant᷑
de reditib fundoriiiuns rei
publicetͥciam partemrepara¬
compublicorummeniorm
⁊ thermarum substitucõni de¬
putamus.
rectores litceris moneãturut
sc̃iant ordines atq incolas ur¬
bium singulariu mmiros uł
nouos debere fac̾e. uruetͥis fir¬
nułs renouare scilz hoc fc̃o ⁊im¬
pendiis ordinandis. ut ascͥpcõ
currat. ꝓuirib singulorum.
deinde ascribantur ꝓ estima¬
cõne futuri opens cerritoria ci¬
uimne plus poscatur aliquid
qmnecitas imperau̾it. neuemi¬
nus. ne instans impediatur ef¬
ut parcunctis pͥrendorii sũp¬
ciimuecĩtas imponaturne¬
mini excus acõne ułalia pͥsump¬
cõne abhunismodi imiumita¬
ce pͥbenda.
dem̃. Hemo iudicum quidte¬
iintatis crumpat ut in consul¬
capietate nr̃a nomimd quid
opis exstimet inchoandumur
ex diu̾sĩoperib ornam̃ta aut

Expanded text:
. Si qui iudices perfecto publicis pecuniis operi suum serint, maiestatis teneantur obnoxii.Ne splendidissimae urbes vel oppida vetustate labantur, de reditibus fundorum iuris rei publicae tertiam partem reparationi publicorum moenium et thermarum subustioni deputamus. rectores litteris moneantur, ut sciant ordines atque incolas urbium singularum muros vel novos debere facere vel veteres firmius renovare: scilicet hoc pacto impendiis ordinandis, ut adscriptio currat pro viribus singulorum, deinde adscribantur pro aestimatione futuri operis territoria civium, ne plus poscatur aliquid, quam necessitas imperaverit, neve minus, ne instans impediatur efut par cunctis praebendorum sumptuum necessitas imponatur: nemini excusatione vel alia praesumptione ab huiusmodi immunitate praebenda.. Nemo iudicum in id temeritatis erumpat, ut inconsulta pietate nostra novi aliquid operis existimet inchoandum, vel ex diversis operibus ornamenta aut
Abbreviated transcription (Latin):
lico beneficõ. pocientescuram
reparacõnis ac sollicitudinem
ad senõ ambigant ꝓtiu̾cita ⁊¬
euͥm isplendor operis ⁊ ciuita¬
tis inuincio edium prinatoꝵ
mp̃r. q̃ ma plurine domus
cum officiis suis inporticibleu¬
sipi eẽ memorantur redditus
memoratormlocorumꝑ qͣnti¬
tate que placuit ad pͥbendaui¬
minaria ⁊ edificia ac tecta re¬
paranda regie huius urbis la¬
nacro sine aliqua iubemus ex¬
cusacõe conferri.
mp̃r. Quisie auctoritatedi¬
unirescͥpti adiudienutue
celsitudiuis destinandi augipor¬
tus in tegros uł partes suis domi¬
brincluserint seuportieus usur¬
parut. ꝓculdubio inra pͥstina¬

Expanded text:
lico beneficio potientes curam reparationis ac sollicitudinem ad se non ambigant pertinere. Ita enim et splendor operis et civitatis munitio cum privatorum pu. Quia plurimae domus cum officinis suis in porticibus Zeuxippi esse memorantur, reditus memoratorum locorum pro quantitate, quae placuit, ad praebenda luminaria et aedificia ac tecta reparanda regiae huius urbis lavacro sine aliqua iubemus excusatione conferri.pu. Qui sine auctoritate divini rescripti ad iudicium tuae celsitudinis destinandi angiportus integros vel partes suis domibus incluserint seu porticus usurparint, procul dubio iura pristina