comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
octogesimo inte ãno pyerium incertam̃ iuuemili
feruore ai senili aut maturitate descenderet/ Non
quarto et nonagesimo ysocrares ardens illud opus
ac mirabile/ et prope centesimũ sophodes tragici
sũmu stili decus suã compleret eclipodẽ. Non octa¬
gẽnario maior cato nulla mũtatione uoçis aut
lat̾um nullo memorie lapsu. uł ingraui se ip̃m
accusactione defenderet ul clarissimos oratores
ubro ip̃e ad iudinũ euocaret. D. Unfida me¬
moria ẽ. R. Roli ergo illi fidere sepe cal¬
culum sepe pone ꝗcꝗd credideris ꝯfestim exige
et qd̾ ras facturus fueras nũc facito nõ ẽ tuta
dilatio sic exmalis siꝗd boni potes elice fides soi
desidiam parit diligentiã ꝑfidia. D. Aemoĩa
pene nulla sum. R. Sa ẽ rerũ conditio hu¬
manaꝵ ut ꝗ pauciora meminerit minor illi fle¬
tuum causa sit Ubi nũc emendatio nec peni¬
tentia utilis locũ habet ꝗd suꝑ est alid̾ q̃ obli¬
uionis auxilium.I.

Expanded text:
octuagesimo vite anno pierium in certamen, iuvenili octuagesimo vite anno pierium in certamen, iuvenili fervore animi, senili autem maturitate descenderet; non quarto et nonagesimo Ysocrates ardens illud opus ac mirabile, et prope centesimum Sophocles, tragici summum stili decus, suam compleret Edypoden; non octogenario maior Cato, nulla mutatione vocis aut laterum, nullo memorie lapsu, vel in gravi seipsum accusatione defenderet, vel clarissimos oratores ultro ipse ad iudicium evocaret. Infida memoria est. Noli ergo illi fidere, sepe calculum secum pone, quicquid credideris confestim exige, et quod cras facturus fueras, nunc facito. Non est tuta dilatio: sic ex malis si quid boni potes elice. Fides socii desidiam parit, diligentiam perfidia. Memoria pene nulla sum. Ea est rerum conditio humanarum, ut qui pauciora meminerit, minor illi fletuum causa sit. Ubi nec emendatio, nec penitentia utilis locum habet, quid superest aliud quam oblivionis auxilium? 102
Abbreviated transcription (Latin):
d memoria inopi et infirma sum. R¬
Est hec alia señectutis infamia haud uerior
ꝙͣ relique. s ut uera sit huic qͦq studii ope
sbuenias. D. ad emoria labascit. R. Adesto
ne coreuat ⁊ labagtẽ iugi ex̾citatioe̾ sustenta fac
ꝙ muro ruinã minitati adhibe repagula opportu¬
nis locis ⁊ fragilem crebris aualidis a minicalis
circũualla.D. qdemoria fluxa ẽ.R. Di¬
ligentiam ⁊ artifitio illam stringe cuntis ingeii
memorieq defectib occurrit indusiria. nil patit
rentissimo ingenio hac stilo. hec ẽ que docrepi¬
tos oratores uoce solida ualidrsq laterib ac te¬
naci memoria seruare põt qd̾ nͥ sic ee̾t nũq Solor
et quotidie discens aliꝗd senesteret et sup̃mũ
tigens spiritũ ad colloquiũ assidentiũ amicoꝵ exip̃a
quasy iam morte consirgeret nõ ⁊ispus acutissim¬
um illd̾ ac profundissimũ uolumẽ ceptũ iuueni in
extrema ꝑficeret senectute. Non homerus illa etate
diuinũ ⁊ celeste opus excuderet Non dimonides

Expanded text:
d memoria inopi et infirma sum. Est hec alia senectutis infamia, haud verior quam relique; sed, ut vera sit, huic quoque studii ope subvenias. Memoria labascit. Adesto ne corruat, et labantem iugi ecercitatione sustenta. Fac quod muro ruinam minitanti fieri solet, adhibe repagula opportunis locis, et fragilem crebris ac validis adminiculis circumvalla. Memoria fluxa est. Diligentia et artificio illam stringe. Cunctis ingenii memorieque defectibus occurrit, industria; nil patitur rentissimo ingenio ac stilo, hec est que decrepitos oratores voce solida validisque lateribus ac tenaci memoria, servare potest. Quod nisi sic esset, nunquam Solon, et quotidie discens aliquid senesceret, et supremum agens spiritum, ad colloquium assidentium amicorum, ex ipsa iam quasi morte consurgeret; non Chrysippus acutissimum illud ac profundissimum volumen ceptum iuvenis, in extrema perficeret senectute; non Homerus illa etate divinum et celeste opus excuderet; non Simonides
Abbreviated transcription (Latin):
cogitationũ abscondita ẽ deo. nec tacitos minus
ꝙͣ lamantes audit imo nõ ẽ ap̾ illũ clamor al¬
tior uehemẽtiorq ꝙͣ cordis clamãte ille silentio
delectatur hũc clamorẽ cõpressis labiis ꝓmebat
ille gregis pͥmũ posmodũ ppłi pastor famosissim
ꝗ audire meruit uocẽ deidicentis sibi ꝗd clam¬
as ad me. Non loquebat et clamabat imo ⁊¬
dem loquebat᷑ s corde. sicut aũt ꝗ deũ audit
surdus non ẽ. sicut que deus audit non est
Tuirtus in ops sum. R. Uerum
dãnum. iustus dolor. nͥ ꝙ alie omẽs ĩ opie
naͣles aut fortuite. uiolente esse possunt

Expanded text:
cogitationum abscondita est Deo, nec tacitos minus cogitationum abscondita est Deo, nec tacitos minus quam clamantes audit: immo, non est apud illum clamor altior vehementiorque quam cordis: clamante ille silentio delectatur. Hunc clamorem compressis labiis promebat ille gregis primum, postmodum populi pastor famosissimus, qui audire meruit vocem Dei dicentis sibi: “quid clamas ad me?” Non loquebatur et clamabat, immo quidem loquebatur, sed corde. Sicut autem qui Deum audit, surdus non est, sic quem Deus audit, non est tutis inops sum. Verum damnum iustus dolor, nisi quod alie omnes inopie naturales, aut fortuite, aut violente esse possunt
Abbreviated transcription (Latin):
pessima serui s ĩplerisq et liberis quibus nichil
peius dedit nã q limguã. bella doli adulteria.
corruptele õs pene cessarent nͥ lingua malu̾ semẽ
et spargeret et foueret/. D. Linguã perdidi.¬
R si mala lucratus es plurimũ magne eĩz
diuitie sũt eẽ in ope̾ maloꝵ. hec ꝗ nõ ħt diues
nascitur. At ꝗ perdit diues fit. et nouo auctus
censu ꝑdendo inueit qd̾ inueniendo perdiderat
qd sibona perdidisti dico iterũ cor serua amisisti
quidẽ quo plaçerẽ hoibo serua quo plaçeas deo
cui si lingua nõ potes. corde loquere. Si ei dema¬
lis stͥptũ est labia dolosa incorde et cordelocuti
sunt cur non pioꝵ incorde pia labia ee̾ ⁊ ip̃i cõde
etiam loqui possint ubi sint aures dei. uerũq
sit qd̾ alibi scͥbit idem non ẽ ocultatũ os meu̾
ate. qd̾ fecisti in occulto. nulla ei secretissimaꝵ qͦq

Expanded text:
pessima servi, sed in plerisque etiam liberis, quibus nichil pessima servi, sed in plerisque etiam liberis, quibus nichil peius dedit natura quam linguam. Bella, doli, adulteria, corruptele omnes pene cessarent, nisi lingua malum semen et spargeret et foveret. Linguam perdidi. Si malam, lucratus es plurimum, magne enim divitie sunt, esse inopem malorum: hec qui non habet dives nascitur, at qui perdit dives fit, et novo auctus censu, perdendo invenit, quod inveniendo perdiderat. Quod si bonam perdidisti, dico iterum, cor conserva. Amisisti quidem quo placeres hominibus; serva quo placeas Deo, cui, si lingua non potes, corde loquere. Si enim de malis scriptum est: “Labia dolosa, in corde, et corde locuti sunt”, cur non piorum in corde, pia labia esse, et ipsi corde etiam loqui possint, ubi sint aures Dei? verumque sit quod alibi scribit idem: “Non est occultatum os meum a te, quod fecisti in occulto”; nulla enim secretissimarum quoque
Abbreviated transcription (Latin):
magnum ailiꝗd ac rarũ protulit ille qui dixit eu¬
stodiam uias meas u̾non delinquã in limgua mã
qd̾ cũ sanctus quidam uir qui addistendũ sacras
hãs accesserat audiuisset abiisse dicitur nec am¬
plius audire uoluisse. cũq post longũ tp̃s pre¬
ceptor illũ suus admirans sciscitaretꝰ ꝗ tam diu
nec diun ilło unum omi studio posset inplere
hãc tibi custodiã ⁊ hoc frenũ seu anr̾a quida seu
afortuna oblatũ ne comtẽpseris libensq te regẽ¬
dum prebe. ne ue conẗ tua sortem calcures do.
Ringua amisy. R. Nũc maxime qd sapiẽs
iubet oĩ custodia serua cor tuũ educib custodiis
adunã redactus et dimidia laboris ꝑte libera¬
tus facilius pauca. custodies et prenosa uigila¬
tius. d. Lunguam ꝑdidi. R. Siquibusdã
paucis nobile a argumẽtu menbrũ in magna
aut ꝑre. hominũ riccens atq pestiferũ et quo ral¬
tis caruisse sit melius. Sic non solum seruo ue¬
rum cernit̾ qd̾ satyricus ait lingua mali pars

Expanded text:
magnum aliquid ac rarum protulit ille qui dixit: “Custodiam vias meas, ut non delinquam in lingua mea”, quod cum sanctus quidam vir, qui ad discendum sacras literas accesserat, audivisset, abiisse dicitur, nec amplius audire voluisse, cunque post longum tempus preceptor suus, illum admirans, sciscitaretur, quid tam diu necdum illud unum omni studio posset implere. Hanc tibi custodiam et hoc frenum seu a natura quidem, seu a fortuna oblatum, ne contempseris, libensque te regendum prebe, neve contra tuam sortem calcitres. Linguam amisi. Nunc maxime quod sapiens iubet, “omni custodia serva cor tuum”; e duabus custodiis ad unam redactus, et dimidia laboris parte liberatus, facilius pauca custodies, et pretiosa vigilantius. Linguam perdidi. In quibusdam paucis, nobile et argutum membrum, in magna autem parte hominum, nocens atque pestiferum, et quo multis caruisse sit melius. sic non solum in servo verum cernitur, quod Satyricus ait: Lingua mali pars
Abbreviated transcription (Latin):
Loqui nequis tace. et qd̾ necessitas Inbet uoles
facito qd̾ ip̃i qui loqui possunt sepe utilius facent
sepe dolent nõ fẽcisse. tace ĩꝙͣ neu te dãpnũ pa¬
fi putes tacens. cogita et quiescẽs tecũ loquẽ
que meliora eẽ ꝙͣ porare ne diseri quidẽ negẽt¬
Dͤ autus factus sum. R. Simuti fuissẽt
Ciçero et demosthenes et diutius iuxissent
et leuius obiissent. D łingue usum oe̾m
ꝑdidi. R. Et mentiendi consuetudinẽ et
fallendi artes et inimicitiaꝵ querendeq infa¬
mie instrum̃tũ plures. eĩ limgua sunt ꝙͣ feis
infames. nulla pars corporis ad notendũ prõp

Expanded text:
loqui nequis tace, et quod necessitas iubet, volens loqui nequis tace, et quod necessitas iubet, volens facito. Quod ipsi qui loqui possunt, sepe utilius facerent, sepe dolent non fecisse. Tace, inquam, neu te damnum pati putes; tacens cogita, et quiescens tecum loquere, que meliora esse quam perorare, ne diserti quidem negent. Mutus factus sum. Si muti fuissent Cicero et Demosthenes, diutius vixissent et levius obiissent. Lingue usum omnem perdidi. Et mentiendi consuetudinem et fallendi artes, et inimicitiarum querendeque infamie instrumentum; plures enim lingua sunt quam factis infames: nulla pars corporis ad nocendum promp
Abbreviated transcription (Latin):
Quid securitatẽ et requie̾ inuenisti ꝙͣmł
tos manu ĩnoxios lumguã pessundedit ẽ
uoluptas stulta quide sẽ coĩs uolentũ uideri fe¬
cisse. que ñ faciũt ñ possũt mentitus ẽ ꝗ isdra¬
eliticũ regem filiũq eiꝰ occidisse se dixit et sti
innccẽs mendatii penã luit/. Ut ꝑiculũ esset
quantus ẽ habor loqui. Respondere fabulari fi¬
ngere come u̾ba sentias librare cogitare ꝗd et
quałr dicas ꝙͣq suauiter aerem u̾beres ita eĩ
uetem ip̃am diffiniunt quałr quoq nõ lingua
mͦ s reliquũ corpus moueas Nam ⁊ huc se por¬
rigit pars una rectorice quałe meditabũdus
humi fronte̾ defigas quã quorsum ut manum
porrigas quo t̾ram ferias pede an nõ satis hec
oposa conçinitas et prerepta pene musicia oꝑa
ut dulcit̾ sones angi. an nõ uere loqui labor
et silentiũ quies D. Aullatenus loqui possũ.¬
R Que deficiente dicebã loquẽtia multo di¬
gnius ꝑdita repetũtur limgua. Quando igitur

Expanded text:
Quid, si securitatem et requiem invenisti? quam multos, manu innoxios, lingua pessumdedit! est voluptas stulta quidem, sed communis, volentium videri fecisse que nec faciunt, nec possunt. Mentitus est qui Israeliticum regem filiumque eius occidisse se dixit, et facti innocens, mendacii penam luit. Ut periculum cesset, quantus est labor loqui, respondere, fabulari, fingere, comere verba, sententias librare, cogitare quid et qualiter dicas, quanque suaviter aerem, verberes ita enim vocem ipsam diffiniunt, qualiter quoque non linguam modo, sed reliquum corpus, moveas nam et huc se porrigit pars una rethorice, qualiter meditabundus humi frontem defigas, quam quorsumve manum porrigas, quo terram ferias pede? an non satis hec operosa concinnitas, et prerepta pene musicis opera, ut dulciter sones, angi? an non vere loqui labor et silentium quies? Nullatenus loqui possum. Que deficiente eloquentia dicebam, multo dignius perdita repetuntur lingua. Quando igitur
Abbreviated transcription (Latin):
pro ille alter sanctirate ac patientia eque ⁊̃¬
signis dequibus paulo an simul diximus so¬
niorũ graues sensere molestras. nam ꝗd
abii sentiant quisq nouit inse et lectulũ
propriũ suarũ testem habet illusionũ atq
ambagum. et formidinum. Certe horum
alter tpre extremo ꝑ somnũ extreri sole¬
bat sic d̾ illo stͥptũ est. alterut dixisse du¬
dum uideor dum de otio ⁊ quiete disse¬
rere int̾teteras uite molestias queritur ꝙ
tereant. cum sõnia ⁊ uisiones: orrore cõ¬
cutiant. D Solito minꝰ dormio. Ra.¬
⁊ olito igitur mag̾ uiuis/. Nempe qd̾ doctis
placet ut mors somnus sic uita iuigilia est/.¬
D Somnũ morb expulit. R. Danitas
reducet. D. Somnũ amor exclusit. R¬
bis rem unam dicis. morbus est eĩ amor
⁊ morborum maximus. D. Somnũ me¬
tus extinxit. R. Securitas sustitabit.d
Som̃nũ senectus eripuit/. Mors uicina re¬
stituet.3..¬
¶ De Imqetudĩe sõpnioꝵ .d.

Expanded text:
perio, et ille alter sanctitate et patientia eque inperio, et ille alter sanctitate et patientia eque insignis, de quibus paulo ante simul diximus, somniorum graves sensere molestias. Nam, quid alii sentiant, quisque novit in se, et lectulum proprium suarum testem habet illusionum atque ambagum et formidinum. Certe horum alter tempore extremo per somnium exterreri solebat sic de illo scriptum est, alter, ut dixisse dudum videor, dum de otio et quiete dissererem, inter ceteras vite molestias, queritur quod terreant eum somnia et visiones horrore concutiant. Solito minus dormio. Solito igitur magis vivis, Nempe quod doctis placet, ut mors somnus, sic vita vigilia est. Somnum morbus expulit. Sanitas reducet. Somnum amor exclusit. Bis rem unam dicis. Morbus est enim amor, et morborum maximus. Somnum metus extinxit. Securitas suscitabit. Somnum senectus eripuit. Mors vicina restituet. 87 DE INQUIETUDINE SOMNIO
Abbreviated transcription (Latin):
Ormire non possum. R. Uigilia
et gaude uite tibi tpus nuctum int̾ ob¬
dormire eĩ atq emori ꝗd int̾est/ nisi
qd alter temporalis perpetuus aster est sopor
itaq nescio an non satis proprie et sonmus
breuis mors. et mors sormus longus. sia
ecternus dici possit. D. Sompnus perdidi¬
R. Non ui quidem. s blanditiis repetendᷤᷤ
esti. s incumbas ꝑdis oꝑam. cogi neꝗt age
aliud̾ da xequiem t̃p̃orib tius aĩo curas. leues
inprouisus aderit facile aĩs ungis / et corpo¬
ribus fexis obrepit/.D. Sepe m sopnus
int̾rumpitur. R. Efac qd̾ solinus ferrur
Augustas cesax lectoribus aut fabulatoribus
accersitis int̾ruptũ redintẽgia. sim grauiorib
curis hoc accidit pone illas hũc receperis
de huis moi loquebartr maes ubi ait salubrs
curas somnos abrumpere. O. Somni re¬
quiem amisi. R. Et tͥrorem somnioꝵ not¬
turnosq mens ꝙͣ uis eĩm sapientis melio¬
ra fantasmata aristotiles oppinet᷑ et uerum
sit tñ ⁊ uir ille ingemo eque magn̾ ⁊ im¬

Expanded text:
ormire non possum. Vigila et gaude: vite tibi tempus auctum; inter obdormire, enim, atque emori quid interest, nisi quod alter temporalis, perpetuus alter est sopor? Itaque nescio an non satis proprie, et somnus brevis mors, et mors somnus longus sive eternus dici possit. Somnum perdidi. Non vi quidem, sed blanditiis repetendus est; si incumbas, perdis operam: cogi nequit; age aliud, da requiem temporibus tuis, animo curas leves: improvisus aderit; facile animis vagis et corporibus fessis obrepit. Sepe michi somnus interrumpitur. Fac quod solitus fertur Augustus Cesar: lectoribus aut fabulatoribus accersitis, interruptum reintegra; sin gravioribus curis hoc accidit, pone illas: hunc receperis; de huiusmodi enim loquebatur Maro ubi ait salubres curam somnos abrumpere. Somni requiem amisi. Et terrorem somniorum nocturnosque metus. Quamvis enim sapientis meliora fantasmata Aristoteles opinetur, et verum sit, tamen et vir ille ingenio eque magnus et im
Abbreviated transcription (Latin):
potuisti ut sehes rex boemꝰ duoꝵ sine medio ro¬
manoꝵ pͥncipũ alt̾ius filius alt̾ius pͣr oculis
semꝑ infirmus multos ad extremũ años cecus
bello hoc qd̾ int̾gallũ cui ille fauit ac brictanũ
regem sex ia̾lustris agit᷑ dũ pugna illa oĩu asꝑi¬
ma cui ambo reges int̾erãt inclinare fortunam
sue partis intelligeret/ duces suos clara uoceçõ¬
pellans dirigite me inꝗt ocius in eã parte̾ ribi
rex hostiũ est atq om̃e robur ex̾citus sui. qd̾
cũ mesti ac rrepidi fẽcisset ille equo stimulis
adacto eo se p̾cipientẽ dedit qͦ spectare alii cecũq
oculis prosequi uix audebãt ubi cõfertissiã ho¬
stium inatie nõ fortitͥ mͦ s horrisice pugnans
ruit ip̃is mirãtib ac laudantib ꝗuĩcebãt Rem
narro notam oib s nͥ manꝰ sit lris obliuiõe
ꝑiturã ⁊ ꝗd oro głie uiri fortis obfuit insu caru¬

Expanded text:
potuisti: ut Ioannes rex Bohemus duorum sine medio Ropotuisti: ut Ioannes rex Bohemus duorum sine medio Romanorum principum, alterius filius, alterius pater, oculis semper infirmus, multos ad extremum annos cecus, bello hoc quod inter Gallum, cui ille favit, ac Britannum regem, sex iam lustris agitur, dum pugna illa omnium asperrima, cui ambo reges intererant, inclinare fortunam sue partis intelligeret, duces suos clara voce compellans. “Dirigite me, inquit, ocius in eam partem, ubi res hostium est, atque omne robur exercitus sui”; quod cum mesti ac trepidi fecissent, ille equo stimulis adacto, eo se precipitem dedit, quo spectare alii cecumque oculis prosequi vix audebant, ubi consertissima hostium in acie non fortiter modo, sed horrifice pugnans ruit, ipsis mirantibus et laudantibus qui vincebant. Rem narro notam omnibus, sed nisi mandata sit litet quid, oro, glorie viri fortis obfuit visu caru
Abbreviated transcription (Latin):
qui cecitate pressus ac senio nõ pͥuatis mͦ consi¬
liis appło nostebatur ꝗsquis in iure uł infacto
regebat uniu̾samq rem. p. gubernabat Tu
confestun uno destitutus sensu ⁊eliquos omẽs
atq insuꝑ mentem ip̃am abitis haud aliter ꝙͣ
qui unius damni leuis inpatientia ⁊ uitã et ui¬
te instrumẽta proici̾t despatione p̾cipiti. D. Cecͤᷤ
sũ nͣ qͦ ꝑgam uideo. R. At dux tuus uidet siue
is ẽ aĩus siue unꝰ aliquis exmore gressum diui¬
gens cuiꝰ ductu nõ mͦ rectũ iter inuenias set
ad ꝯtẽptũ uite nobilẽ ⁊ p̾cdare u̾tutis actus ultiõs
ac fastigia sũma ꝑuenias neq nͥ uis aĩ defueĩt
generosũ facinus lux amissa prepediat. ADemi¬
nisti ꝗd sacus sampson ĩlĩs ꝗd ciuili bello apd
lucanũ masilie thirrenus agat in equore. deqͦ
quidẽ sipoenice tube minꝰ ẽ fidei illd̾ cercius atq
recẽtius recordare qd̾ etate gestum tua uidere oclis

Expanded text:
qui, cecitate pressus ac senio, non privatis modo consiqui, cecitate pressus ac senio, non privatis modo consiliis a populo noscebatur, quisquis in iure vel in facto regebat, universamque Rempublicam gubernabat. Tu confestim, uno destitutus sensu, reliquos omnes atque insuper mentem ipsam abicis, haud aliter quam qui, unius damni levis impatientia, et vitam et vite instrumenta proiciunt, desperatione precipiti. Cecus sum, nec quo pergam video. At dux tuus videt, sive is egens, cuius ductu non modo rectum iter invenias, sed ad comtemptum vite nobilem et preclare virtutis actus, ultimos ad fastigia summa pervenias; neque, nisi vis animi defuerit, generosum facinus, lux amissa prepediet. Meministi quid sacris Sanson in literis, quid civili bello apud Lucanum Massylie Tyrrhenus agat in equore? de quo quidem si poetice tube minus est fidei, illud certius atque recentius recordare, quod etate gestum tua videre oculis
Abbreviated transcription (Latin):
dum
est ab incepto humili rerractũ cogi altrus. D. Ceci¬
rate impos et mutile sum. M̾. Quid te ipm̃ ce¬
ce deseris Num tyresias de quo supra diximus ui¬
su cecus unticinio clarus fuit Num diodorus sto¬
ycus s familiaritate ciceronis ꝙͣ septa notior sua
uisum perditũ auditus solatio leniebat cũ ei ut¬
cicͥo idem ait libri noctes et dies legerentur quib
instudiis oculis non egebat hic ⁊ phi̾c simul et
fidibus qdq sine ocul fieri posse uix crederes geo¬
metricis quoq descͥptorib oꝑam dabat/ et alie¬
nis manib lincas protrahi. iuibens suo d̾ illis
ingenio disserebat Caius drusus absq oculio
s iuris ciuilis notitia tanta fuit ut domus ei ꝰ cõ¬
sultorũ frequentia quotidie repleretur et uidebãt
illi qua iretur ad forũ rectius qua nretur ad cãe uic¬
toriã non uidebãt atq iõ ceci ducis patrocinũ in¬
prorabãt ⁊ed clarissimu oĩuz quo famosos ce¬
citas habuit appius claudius et re cec̾ et noĩe

Expanded text:
um est: ab incepto humili retractum cogi altius. Cecitate inops et inutilis sum. Quid te ipsum, cece, deseris? Non Tiresias de quo supra diximus, cecus visu, vaticinio clarus fuit? Non Diodotus Stoicus sed familiaritate Ciceronis, quam secta notior sua, visum perditum auditus solatio leniebat, cum ei Cicero idem ait, “libri noctes et dies legerentur, quibus in studiis oculis non egebat”? Hic et philosophie simul et fidibus, quodque sine oculis fieri posse vix crederes, geometricis quoque descriptionibus operam dabat, et alienis manibus lineas protrahi iubens, suo de illis ingenio disserebat. Gaius Drusus absque oculis, sed iuris civilis notitia tanta fuit, ut domus eius consultorum frequentia quotidie repleretur, et videbant illi qua iretur ad forum rectius, qua iretur ad cause victoriam non videbant, atque ideo ceci ducis patrocinium implorabant. Sed clarissimus omnium quos famosos cecitas habuit Appius Claudius, et re cecus et nomine,
Abbreviated transcription (Latin):
actulisse tibi cecitas quiuit ꝙͣ qd̾ de se ip̃o cecus effectꝰ
Asclepiades ait/ uno scilicz ut puero comitatior ga¬
adiare .S.¬
¶ De auditu perdito. dolor.

Expanded text:
attulisse tibi cecitas quivit, quam quod de se ipso cecus effectus Asclepiades ait, uno scilicet ut puero comitatior gradiare. 97 DE AUDITO PERDITO Per
Abbreviated transcription (Latin):
oculos eruit ne uideret młra q ut ip̃e cirbura¬
batur ueri uisus aciem inpedirẽt cuiꝰ factu
ꝙͣ uł laude uł intupio dignũ fuerit/ nõ dispu¬
to s inuenit ĩmitatores ꝙ si picturã forte sca¬
turã ue apellis aut phidie artem nbi mẽte de¬
legeras amisisse te aliqd no nege ñ ht ip̃ lucũ¬

Expanded text:
oculos eruit, ne videret multa, que, ut ipse arbitraoculos eruit, ne videret multa, que, ut ipse arbitrabatur veri visus aciem impedirent; cuius factum quam vel laude vel vituperio dignum fuerit, non disputo, sed invenit imitatores. Quod si picturam forte sculpturamve, Apellis aut Phidie artem tibi mente delegeras, amisisse te aliquid non negem; nisi hoc ipsum luc
Abbreviated transcription (Latin):
uobis indetur noluptas ẽe nocturna facete il¬
lic quidem breuiter multa eĩ sunt ⁊ in obstu¬
ro gaudia sicut ⁊ inluce dolor multus ego aũt
tibi honesti solius hortatrix sim. d. Amisos
oculos queror. R. Si usurus male gaude¬
dum ponus prerepta tibi nequitie instrumẽta
zin bene nesic quidẽ est qd̃ doleas rem deco¬
ram uisu s pietati ac sto propoĩto minime
necessariam amisisti non menbra s aĩum
querit deus. purũ illũ totũq ei offer. quẽ
ubi acceꝑit ꝗcꝗd ẽ reliqui acceptũ feret nil
sibi rennuit ꝗ aum dedit.D. Corporeos
amisi oculos. R. Si adcelum niteris con¬
solare cũ didimo quẽ cecũ ab infantia inq
Hac cecitate usq ad exitũ sũmo u̾tutũ exer¬
citio insignem sacer Antonius sene uisens
u̾bum. Sin ad liberasiũ studioꝵ decus aspiras
Homerũ ac democritum contemplare quoꝵ
alt̾ ut fama e dum mira illa ac diuina dicta¬
ret oculis non uidebat aĩo linceus alter sibi

Expanded text:
vobis videtur voluptas esse nocturna?”. Facete ilvobis videtur voluptas esse nocturna?”. Facete ille quidem breviterque: multa enim sunt et in obscuro gaudia, sicut et in luce dolor multus. Ego autem tibi honesti solius hortator sum. Amissos oculos queror. Si usurus male, gaudendum potius: prerepta ea tibi nequitie instrumenta; sin bene, ne sic quidem est quod doleas: rem decoram visu, sed pietati ac sancto proposito minime necessariam, amisisti. Non membra, sed animum querit Deus: purum illum totumque ei offer, quem ubi acceperit, quicquid est reliqui acceptum feret; nil sibi retinuit, qui animum dedit. Corporeos amisi oculos. Si ad celum niteris, consolare cum Didymo, quem cecum ab infantia, inque hac cecitate usque ad exitum summo virtutum exercitio insignem, sacer Antonius senem visens, verbum. Sin ad liberalium studiorum decus aspiras, Homerum et Democritum contemplare, quorum alter, ut fama est, dum mira illa ac divina dictaret, oculis non videbat, animo linceus; alter sibi
Abbreviated transcription (Latin):
Rumimbus careo. R. Culpis careres pluri¬
mis siis ꝑpetuo caruisses.Nũc uenturis malis
octurrant u̾tus ac cecitas pret̾ta deleant dolor
ac penitentia neu lugeas cecitatẽ mentis oculos
apturam lugendũ forsitã ꝙ dilata ẽ/. D. Aumẽ
ocalor ꝑdidi. R. Lumen aĩe uerũ ẜuasolent
me uideas ⁊ tũ facias. illd tyresie cecinatis fa¬
mosi obruit ora deus totãq inpectora luce̾ derulit.
Infelicẽte u̾eq cecum ⁊ prorsus exoculatũ si hãc
et ꝑdidisti qd̾ ut suspicer tue siꝑgis facient
querele ꝑditur nempe flebiliᷤ qd uniñ e habenti¬
D. Oculos capitis mei ꝑdidi. R. Purga
igitur ⁊ absterge quos non ꝑdas et extͥms ꝑe¬
untibus ad int̾na ⁊eflectere illic mͥ crede non
in oculis habitat felicitas illa quãqueritis. D¬
Aumen oculis nõ uideo. R. Diste uł intenebris
Lasciuñ fortasse s propͥum cuiᷤ cecitatẽ cũ aĩce
muliercule deploraret iocans nulla ne inꝗt

Expanded text:
Luminibus careo. Culpis careres pluriLuminibus careo. Culpis careres plurimis, si his perpetuo caruisses. Nunc venturis malis occurrant virtus ac cecitas, preterita deleant dolor ac penitentia, neu lugeas cecitatem, mentis oculos aperturam. Lugendum forsitan, quod dilata est. Lumen oculorum perdidi. Lumen anime verum serva. Solent,me videas, et tuum facias illud Tiresie ceci vatis, sed famosi: Obruit ora deus totamque in pectore lucem, detulit? Infelicem te, vereque cecum et prorsus exoculatum si hanc etiam perdidisti; quod, ut suspicer, tue si pergis facient querele: perditur nempe flebilius quod unicum est habenti. Oculos mei capitis perdidi. Purga igitur et absterge quos non perdas, et externis pereuntibus ad interna reflectere: illic, michi crede, non in oculis habitat, felicitas illa quam queritis. Lumen oculis non video. Disce vel in tenebris lascivium fortasse sed proprium, cuius cecitatem cum amice muliercule deplorarent, iocans: “Nulla ne, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
miũ habituũ nõ spectabis optanda cecitas quã
et si optabilẽ fuisse sepe ołi fateor eque u̾q nego
qnͣ quidem spes fuge nulla ẽ quocũq tͥrarũ uͥ¬
teris par insanie regnũ par u̾tutis exilium
ha instatu perdidisse oculos fuge ac solati
genus esto. D. Uisum perdidi. R Et fi¬
minei uultus aspectum. gaude igit᷑ clause
un̾ mors inirabat sũt fenestre. multisq ui¬
nis obstructũ iter. Auarina gula luxuria pe¬
stesq alie suos ministros ac satellites amiẜe
quantũ ac̾e tue hostibus demptũ ẽ tandem ac¬
creuisse tibi crẽdito. S. Perdidi oculos.¬
R. Perdidisti duces malos qui inprecipi¬
nium te ducebãt mirũ dictu sepe quidẽ luci¬
dissima pars corporis tota aiam intenebras
teahit ꝑam uotantem ad meliora spiritũ sequi
incipe et ueritati prebe aurem clamanti nolite
querere que uident̾ s que nõ uident᷑ que enĩ
unident᷑ tprͣalia sunt q̃ aũt nõ uident᷑ ectna d̾

Expanded text:
mium habituum non spectabis, optanda cecitas, quam mium habituum non spectabis, optanda cecitas, quam etsi optabilem fuisse sepe olim fatear, eque unquam nego, quando quidem spes fuge nulla est: quocunque terrarum verteris, par insanie regnum, par virtutis exilium; hoc esto in statu perdidisse oculos, fuge et solatii genus. Visum perdidi. Et feminei vultus aspectum. Gaude igitur: clause unde mors intrabat sunt fenestre, multisque vitiis obstructum iter; avaritia, gula, luxuria, pestesque alie, suos ministros ac satellites amisere; quantum anime tue hostibus demptum est, tantum accrevisse tibi credito. Perdidi oculos. Perdidisti duces malos, qui in precipitium te ducebant. Mirum dictu: sepe quidem lucidissima pars corporis totam animam in tenebras trahit. Iam vocantem ad meliora spiritum, sequi incipe, et veritati prebe aurem clamanti: “nolite querere que videntur, sed que non videntur”; que enim videntur temporalia sunt, que autem non videntur eterna.
Abbreviated transcription (Latin):
Culos perdidi. R. O quot simul
uite fastidia perdidisti/ quot feda spe¬
ctaculoꝵ ludibria non uidebis. D¬
Amisi oculos. R. frontis fortasse non
pectoris hi si suꝑant bene habet salua res est¬
⁊D Cccus sum. R. Non uidebis solẽ ampli
s indisti ⁊ qualis sĩt aĩo tenes aut si nõ uidisti.
ut in ꝑte sors durior sic desideruaĩ lentiᷤ ignote
rei.d Oculis careo. R. Celum t̾tãq
non aspicies s celi ter̃eq dum spectandi facul¬
tas non cripitur. multũ illa clarior ẽ uisio. d¬
Cecitate ꝑpetua damnatus sum. R. Non ui¬
debis admodo frondosas ualles acrios montes
floreos cespites umbrosos specus luçidos fontes
Uaga flumina prata uirentia qd̾q pulcherimũ
inisũ ducũt humaĩ oris effigiẽ s ñ eĩ cumulos
nec undantes cloacas nec lanrata cadauera ⁊
acꝗd aspectu fedo stomacũ ledit. D Oculoꝵ luce
puatus sum . R. Ut malo huit nicħ ałid boni
in sit ꝙͣ ꝙ hos ludos enormiũ penitusq defor¬

Expanded text:
culos perdidi. O quot simul vite fastidia perdidisti! quot feda spectaculorum ludibria non videbis? Amisi oculos. Frontis fortasse, non pectoris: hi si superant, bene habet, salva res est. Cecus sum. Non videbis solem amplius; sed vidisti, et qualis sit animo tenes; aut si non vidisti, ut in parte sors durior, sic desiderium lentius ignote rei. Oculis careo. Celum terramque non aspicies; sed celi terreque dominum spectandi facultas non eripitur: multum illa clarior est visio. Cecitate perpetua damnatus sum. Non videbis ammodum frondosas valles, aerios montes, floreos cespites, umbrosos specus, lucidos fontes, vaga flumina, prata virentia, quodque pulcherrimum visu dicunt, humani oris effigiem; sed nec ceni cumulos, nec undantes cloacas, nec laniata cadavera, et quicquid aspectu fedo stomachum ledit. Oculorum luce privatus sum. Ut malo huic nichil aliud boni insit, quam quod hos ludos enormium penitusque defor
Abbreviated transcription (Latin):
serende multo gloriosus est labor. oprabilior.
ꝙͣ ignaua reguies. ⁊d. Salutatorib obuiis
offendor. A. Habes huius quoq tedii par
pret̾ illos qui popularibus auris ut maronis
utãt uerbo gaudẽt ille t̃ insignis questus ẽ
credo ideo ꝙ acutissimum uirum talis ei tradit᷑
et suis studiis acerrime deditũ saluratio crebra
et inprouisa turbabat utq idem ip̃e ait ꝑdu¬
cebat ad mortem. Nichil est aũt qd̾ queraris
qd̾ optabas accidit. Notus inpopulo ut eẽs. Uli¬
oquim tot salutatorũ incursibus non pat̾es po¬
teras latere. poreras quiestere. poteras qd̾ auĩt
ingremio gaudere. qd̾ optimũ iute genus a¬
liqui disfiniũt at uos magnis inurbibus
et clari esse uultis et onosi simul et liberi ⁊
tramquilli qd̾ nichil est aliud ꝙͣ in magnis
pelagi. tempestatib ut in mobilis sis opta¬
re deniq suꝑbi fuerit obsequentiũ amicoꝵ
uoces pati nõ posse equo aĩo cũ sint hostiũ

Expanded text:
serende. Multo est gloriosus labor optabilior, serende. Multo est gloriosus labor optabilior, quam ignava requies. Salutatoribus obviis offendor. Habes huius quoque tedii par non habeas, preter illos qui popularibus auris, ut Maronis utar verbo, gaudent? Ille tamen insignis questus est, credo, ideo quod acutissimum virum, talis enim traditur, et suis studiis acerrime deditum, salutatio crebra et improvisa turbabat, utque idem ipse ait, “perducebat ad mortem”. Nichil est autem quod queraris: quod optabas, accidit, notus in populo ut esses; alioquin tot salutatorum incursibus non pateres; poteras latere, poteras quiescere, poteras, quod aiunt, in gremio gaudere, quod optimum vite genus aliqui diffiniunt. At vos magnis in urbibus noti et clari esse vultis, et otiosi simul et liberi et tranquilli, quod nichil est aliud, quam in magnis pelagi tempestatibus, ut immobilis sis, optare. Denique superbi fuerit, obsequentium amicorum voces pati non posse equo animo, cum sint hostium
Abbreviated transcription (Latin):
te illum et honorare delectet ⁊ in honorasse
peniteat/ omĩs honor ⁊ omẽ qdcumq hõi
ab homine bonum fit adeo est. Dd. Per mo¬
lesta res est honor inmodic̾ ⁊ crebra uisitatio¬
N. Ut hoc fateor at predulces sũt huius mo¬
stie radiçes amor et uen̾atio his si animi gustũ
aplicueris bene sapere incipient que molestãt
amara dulcib tempora non in hoc tñi. E s in
om̃ib quecumq fert presens uita inqua nõ
facile reperias mel cui nõ sit ad mistũ fel et
sepius amara preponderãt. D Celebritate
nimia fatigor. R. Sepe id quidẽ accidit
dequo questum diuũ Nespasianũ nouimus.
triumphantẽ dum solemitate ponparũ expe¬
ctatione ac tedio esset affectus increpantem
se ip̃m ꝗ niumphu nec sibi nec maiorib suis
aut debitũ aut sꝑatum tam inanit̾ insenio
se ip̃am ferenda est tũ ⁊ amanda cause ip̃ĩus
u̾tus ⁊ industria neq umq̃ ut illa careas de¬

Expanded text:
te illum et honorare delectet, et inhonorasse te illum et honorare delectet, et inhonorasse peniteat, omnis honor et omne quodcunque homini ab homine bonum fit a Deo est. Permolesta res est honor immodicus, et crebra visitatio. Ut hec fatear, at predulces sunt huius molestie radices, amor et veneratio; his si animi gustum applicueris, bene sapere incipient que molestant. Amara dulcibus tempera, non in hoc tantum, sed in omnibus quecunque fert presens vita; in qua non facile reperias mel cui non sit admixtum fel, et sepius amara preponderant. Celebritate nimia fatigor. Sepe id quidem accidit; de quo questum divum Vespasianum novimus triumphantem, dum, solennitate pomparum, expectatione ac tedio esset affectus, increpantem seipsum, qui triumphum nec sibi nec maioribus suis, aut debitum aut speratum tam inaniter in senio seipsam, ferenda est tamen, et amande cause ipsius, virtus et industria, neque unquam, ut illa careas, de
Abbreviated transcription (Latin):
et sileo salamonẽ. Imo uͦ quis umq̃ iur cla¬
rus uisitatoribus claruit. Umici ⁊ notim¬
utuiis alloquiis et confabulatioibo delectãt᷑
ignoti aut solo recreant᷑ aspectu ht̃ eĩ uiro¬
rum illustrium presenti adulce aliꝗd qd̾ non
sentit nͥ ip̃e qui fruitur hoc tu laboriosum ne
dixeris oposum est fateor s et gloriosu. D¬
Celebritate noĩs acteror. R. Si hanc uis
abicere u̾tus abiçienda est curꝰ et radice ori¬
tur Nͥd si merito refugis ferre hanc sarcinam.
equo aĩo ẽ necesse adquam multi ne ꝗcꝙͣ omĩ
studio inteq ipius inpendio aspirant/ et in for¬
sitam aspirasai patere te uideri ab his qui hoc
nisi te tuumq nomen diligerent/ non optarẽt¬
D Bulti me undiq usq ad inportunitatẽ
fastidiũq concelebrant. eR Quid tu igitꝰ
an ꝯtemni malles atq abici. D. yomumera¬
biles usq ad redium me honorant. R. Tu¬
uͦ dei munus agnoscito. ille te honorat ut

Expanded text:
et sileo Salomonem. Immo vero quis unquam vir claet sileo Salomonem. Immo vero quis unquam vir clarus visitationibus caruerit? Amici et noti mutuis alloquiis et confabulationibus delectantur, ignoti autem solo recreantur aspectu. Habet enim virorum illustrium presentia dulce aliquid, quod non sentit nisi ipse qui fruitur Hoc tu laboriosum ne dixeris; operosum est, fateor, sed et gloriosum. Celebritate nominis atteror. Si hanc vis abicere, virtus abicenda est, cuius e radice oritur; id si merito refugis, ferre hanc sarcinam equo animo est necesse, ad quam multi ne quicquam omni studio viteque ipsius impendio aspirant, et tu forsitan aspirasti. Patere te videri ab his, qui hoc nisi te tuumque nomen diligerent, non optarent. Multi me undique usque ad importunitatem fastidiumque concelebrant. Quid tu igitur an contemni malles atque abici? Innumerabiles usque ad tedium me honorant. Tu vero Dei munus agnoscito: ille te honorat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
rem suum quocũq ꝑ rexerit et ubicũq cõ¬
stererit sccũ erit nec rure umꝙͣ nec insil¬
is quidem desinet clarus esse qui murbib
clarus fint non põt fame fulgor abscondi ĩ¬
t̾tenebras eminet et ad se oculos atq aĩos
trahii. nũꝗd nõ audisti dandanũ bragma¬
norũ senem p̾clarissimũ abalexandro ma¬
çedone usq adultimas indorũ solicitudines
cinicũq dyogenẽ ab eodem usq ad suum
illud dolium quo prouolubili utebatur ho¬
spitio nũ qd nõ usq ad squalidam ac de¬
sertam lit̾ni inlula npbacatis sola uirtutis
ueneratiõe larronibus scipionẽ affricanuᷤ
eundemq ab ipĩs hostium ducibus usq trãs¬
maria. Nũ quid nontitumliuiũ abultimis
galliarũ extromaq procul spania usq ad
urbem romam. Non ꝗd non deniq sac̃tos
pres usq adintimas et horrendas heremi
latebras aromanis et̃ imꝑatorib uisitatos

Expanded text:
rem suum quocunque perrexerit, et ubicunque conrem suum quocunque perrexerit, et ubicunque constiterit, secum erit; nec rure unquam, nec in silvis quidem desinet clarus esse, qui in urbibus clarus fuit. Non potest fame fulgor abscondi: inter tenebras eminet, et ad se oculos atque animos trahit. Nunquid non audisti Dandamum Brachmanorum senem preclarissimum, ab Alexandro Macedone usque ad ultimas Indorum solitudines, Cynicunque Diogenem ab eodem usque ad illud suum dolium, quo pro volubili utebatur hospitio? Nunquid non usque ad squalidam ac desertam Literni villulam, a placatis sola virtutis veneratione latronibus, Scipionem Africanum, eundemque ab ipsis hostium ducibus usque transmaria? nunquid non Titum Livium ab ultimis Galliarum extremaque procul Hispania usque ad urbem Romam? nunquid non denique sanctos patres, usque ad intimas et horrendas heremi latebras a Romanis etiam Imperatoribus visitatos?
Abbreviated transcription (Latin):
labore magnum aliquid speres cũ prominimi
tot se offerant labores ego uero non labo¬
res respuam s redia. Nam ꝗs ferat assidue
iusitari obsideri posti exagitari et sui inte¬
rim negligentem totos dies ac magnq̃ bis¬
nite partem aliis dare ut tua necessitare post¬
habita aliene inseriitas uoluptati. qd̾ malum
si ab initio incidisset nũq̃ ad hanc ipãm fa¬
mam que me cruciat uentũ ee̾t s et nũc
p̾claros animi conatus ⁊ eg̾gia potens est in¬
pedire negotia importunã. R yd quidem
ita ee non nego durũ certe. s tollerabile.i mo
⁊ mindiosum ⁊ optabile. Ceterũ ut cũq nio
iudicio acceptũ erit pene in euitabile nan q̃
ad euadendũ uia nͥ uł suꝑbia uł ignauia al¬
tera honestum desideriũ te petentiu arcebit
alrera etĩa extinguet. Si qd̾ ẽ aliud reme¬
dium urbiuĩ fuga est ꝙͣꝙͣ siclaritas uera
sit nec fuga sufficiet sequit̾ꝰ cdaritas possesso¬

Expanded text:
labore magnum aliquid speres, cum pro minimis labore magnum aliquid speres, cum pro minimis tot se offerant labores. Ego vero non labores respuam, sed tedia: nam quis ferat assidue visitari, obsideri, posci, exagitari, et, sui interim negligentem, totos dies ac magnam bvite partem aliis dare, ut tua necessitate posthabita, aliene inservias voluptati; quod malum si ab initio incidisset, nunquam ad hanc ipsam famam que me cruciat ventum esset; sed et nunc preclaros animi conatus, et egregia potens est impedire negotia, importunum. Id quidem ita esse non nego, durum certe sed tolerabile, imo et invidiosum et optabile; ceterum utcunque tuo iudicio acceptum erit, pene inevitabile: nam que ad evadendum via, nisi vel superbia vel ignavia? Altera honestum desiderium te petentium arcebit, altera etiam extinguet. Si quod est aliud remedium, urbium fuga est, quanquam si claritas vera sit, nec fuga sufficiet. Sequitur claritas possesso
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑnũt Comprobauit hoc maxime nobilis
illa constantia eoꝵ quatuor artificum ꝗ ad
famosissimũ illd̾ opus qd̾ arthemisia carie
regina dilectissimi coniugio memorie extrui
fecit magno pretio acciti.cũ ante ꝑfectũ opus
obiisset regina ip̃a un̾ oꝑis prenũ sꝑabatur.
ꝑstiterũt tñ unanimit᷑ infinem niliam aliud
ꝙͣ suũ decus ⁊ feĩ memoriã cogitantes. ꝓ in
om̃s homines claritatẽ famamq desiderant
solus tu ne paruo illas tedio ẽptas uelis. d¬
mo ⁊ ego apud posteros clarus ẽẽ cupiam
int̾ coetaneos recusem. Quid ita cũ hot ma¬
ius eoq difficilius ac rarius sit obstanteq
presentiũ famam interpellat inuidia. D.¬
Quia intͬabsentes mera ẽ głia nullus obstre¬
pit nulla obstat. int̾pñtes aũt et contͣ¬
dictio et labor magnus ei labor est magne
custodia fame ut nõ in elegant᷑  ait quidã. A¬
Nimis aut delicatis aut segnis es qui sine ꝯ¬

Expanded text:
spernunt. Comprobavit hoc maxime nobilis spernunt. Comprobavit hoc maxime nobilis illa constantia eorum quattuor artificum, qui ad famosissimum illud opus, quod Artemisia Carie regina dilectissimi coniugis memorie extrui fecit, magno pretio acciti, cum ante perfectum opus obiisset regina ipsa unde operis pretium sperabatur, perstiterunt tamen unanimiter in finem, nil iam aliud quam suum decus et facti memoriam cogitantes. Proinde omnes homines claritatem famamque desiderant: solus tu, ne parvo illas tedio emptas velis. Imo et ego apud posteros clarus esse cupiam, inter coetaneos recusem. Quid ita, cum hoc maius, eoque difficilius ac rarius sit, obstante que presentium famam interpellat invidia? Quia inter absentes mera est gloria: nullus obstrepit, nullus obstat; inter presentes autem et contradictio et labor. Magnus enim labor est magne custodia fame, ut non ineleganter ait quidam. Nimis aut delicatus aut segnis es, qui sine
Abbreviated transcription (Latin):
iti somnia. sim illd̾ forte uerũ est ꝙ uacã¬
tem quoq curis aĩam inquietã soniniis ẽẽ
uł natura hoĩs uł pectatũ cogitꝰ nõ ne cum¬
Elebrior sum ꝙͣ uellem notiorq. R
An tu hoc spernis qd̾ maximi exopta¬
runt duces ac principis pħy et po¬
ete. Quid ẽi tot laborib ꝗd tantis bellis ac stu
untur declaratur phidias in minerue statua
qd̾ opus omĩu que hominũ manib stã sũt
primũ aut int̾ pͥma posuerim nͥ cũ aliꝗd in¬
scribere uetitus fuisset uultũ suũ clipeo sta¬
tue sic instulpsit ut et ab om̃ibus nosteret
et conuelli inde nͥ toto oꝑe dissoluto nullo
posset ingenio. nosti inpremiũ sui laboris
optabat. Si quis eĩ non famam s pecunia
cogitare dixerit artifices in coib fortassis as¬
sentiar in illustribnege̾. Multa sũt rei huiꝰ
iuditia / sic cum naͣ tpris damnoq etiã sepe
oꝑi insistũt ac neꝗd fãme excidat lucrum

Expanded text:
iti somnia. Sin illud forte verum est, quod vacaniti somnia. Sin illud forte verum est, quod vacantem quoque curis animam, inquietam somniis esse, vel natura hoelebrior sum quam vellem notiorque. An tu hoc spernis quod maximi exoptarunt duces ac principes, philosophi et poete? quid enim tot laboribus, quid tantis bellis ac studuntur? Declaravit hoc Phidias in Minerve statua, quod opus omnium que hominum manibus facta sunt, primum aut inter prima posuerim, ubi cum aliquid inscribere vetitus fuisset, vultum suum clipeo statue sic insculpsit, ut et ab omnibus nosceretur, et convelli inde, nisi toto opere dissoluto, nullo posset ingenio: nosci in premium sui laboris optabat. Si quis enim non famam sed pecuniam cogitare dixerit artifices, in communibus fortassis assentiar, in illustribus negem. Multa sunt rei huius indicia. Sic cum iactura temporis damnoque, etiam sepe operi insistunt, ac ne quid fame excidat, lucrum
Abbreviated transcription (Latin):
Omniis inquietor. R. Si uerñ
est qd̾ sapiens quidam ait multas
curas sequuntur somnia qd ur̃i qͦq
approbãt auctores. zadicem mali amputa
curas pelle. somnia quoq pepuleris quo ei
queso tot curas ⁊ tam nich profuturas in
tam breuitate dequa iam ab initio promissu
est quid torqueri iuuat et turpidam curis
uitam. et infestam sommis quietẽ uestra uo¬
bis facit amentia. diuinam prouidentiam
uestro urlas suꝑare consilio: neq sentitis
ut exalto ur̃e ridentur in same ur̃eq delibera¬
tiones illo detpr̃e. qd̾ nõ solũ exͣ uestrũ arbi¬
trium s et exͣ notitiam uestram. ẽ. neq a¬
uditis flactum exclamantem. prudens uẽ¬
turi tp̃ris exitũ caliginosa nocte premit de¬
us. ridetq si mortalis ultra fas trepidrat
Omẽ tpũs inur̾am trahis pernitiem dep̾¬
terito mesti de pñti axii. de futuro pauidi
trepidiq deq hos curis suꝑuacuis dignos
metitis manipulos laborẽ uigilantes cõsop¬

Expanded text:
omniis inquietor. Si verum est quod sapiens quidam ait, multas curas sequuntur somnia; quod vestri quoque approbant auctores. Radicem mali amputa, curas pelle: somnia quoque pepuleris; quo enim queso tot curas, et tam nichil profuturas, in tam brevi vita, de qua iam ab initio provisum est? quid torqueri iuvat? et turbidam curis vitam et infestam somniis quietem, vestra vobis facit amentia. Divinam providentiam vestro vultis superare consilio; neque sentitis, ut ex alto vestre ridentur insanie vestreque deliberationes, illo de tempore, quod non solum extra vestrum arbitrium, sed et extra notitiam vestram est; neque auditis Flaccum exclamantem: Prudens venturi temporis exitum caliginosa nocte premit Deus ridetque si mortalis ultra fas trepidat. Omne tempus in vestram trahitis perniciem, de preterito mesti, de presenti anxii, de futuro pavidi trepidique; deque his curis supervacuis dignos metitis manipulos, laborem vigilantes, consop
Abbreviated transcription (Latin):
de inimici morte gaudeo.R. Non audis for¬
sitam an ꝯtemnis consilium notissimũ sapientis
Noli imꝗd de mortuo inimico tuo gaudere sciens
quoniam omẽs morimur ⁊ ingaudiũ uolumus
uenire sanũ prorsus seu consiliũ seu preceptũ. S¬
¶ despe pacis. Opes.

Expanded text:
De inimici morte gaudeo. Non audis forDe inimici morte gaudeo. Non audis forsitan an contemnis consilium notissimum sapientis: “Noli” inquit “de inimico tuo mortuo gaudere, sciens quoniam omnes morimur et in gaudium volumus venire”? Sanum prorsus seu consilium seu preceptum! 105 DE SPE PACIS Spe
Abbreviated transcription (Latin):
fertur imo uͦ nimiũ uultis nec feruẽs deside¬
rium moras fert iraq̃ ꝗcꝗd uultis statim uul¬
tis hĩc nõ mͦ uota impia set uenena sed ce¬
des et ꝗcꝗd homo in hominẽ struit nocenti¬
ssimũ animal in suam spetiem. Multa uͦ op¬
tatis que siui consiliũ rõ eẽt admissa time¬
rens / et uarietas uotorũ male electioĩs ar¬
gumentũ ẽ nec prius ad rectũ redit impe¬
tus q̃ inconsulti affectus infaustus castis¬
entur/ effectibus/. Er. De morte hostis ga¬
udeo. R.. Si ẽ hostis inglorius de ipĩus m¬
orte gaudere turpe est. ⁊ dolere suꝑfluum
Oi illuster/. honescus piusq ẽ dolor. et si nõ
habet hospitia. Oic metellus macedonicus
affacani uim moris sic çesar ponpey sic Ale¬
xander darii. mortem fleuit. S. Gaudeo
de inimici morte. R. Quõ de illius morte
gaudeas quẽ diligere iubearis. nõ ut hostẽ
s ut proximũ eiusdem opus opificis..

Expanded text:
fertur. Immo vero nimium vultis nec fervens desidefertur. Immo vero nimium vultis nec fervens desiderium moras fert, itaque quicquid vultis, statim vultis: hinc non modo vota impia, sed venena, sed cedes et quicquid homo in hominem struit, nocentissimum animal in suam speciem. Multa vero optatis que, si in consilium ratio esset admissa, timeretis; et varietas votorum male electionis argumentum est nec prius ad rectum redit impetus quam inconsulti affectus infaustis castigentur effectibus. De morte hostis gaudeo. Si est hostis inglorius, de ipsius morte gaudere turpe est et dolere superfluum; sin illustris, honestus piusque est dolor, etsi non phabet hospitia. Sic Metellus Macedonicus Africani iunioris, sic Cesar Pompeii, sic Alexander Darii mortem flevit. Gaudeo de inimici morte. Quomodo de illius morte gaudeas quem diligere iubearis, non ut hostem, sed ut proximum eiusdem opus opificis?