comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uirbellicosus et tromnis Insi quibus chorustrms
Lobertum cõsulan proceros lelipnos sit alloquiite
Chrãt tibi multas dux lunictissime uobist
procores et cõmilitones mei cũ suma deurtiont
persoluro. qui usqr aduita ꝑitulum oris
⁊ffertim mchi magumninser axhibnstis
Cum Igitur sim uobis cansu perienli dignã
est ut porieulo me prins Inger luy et iufidi ssum
Rogis ui datis Inducirs patam fregit. liciem
prins ilidam eꝯo unitem tam de legis ininsticia¬

Expanded text:
cosus, et armis insignibus coruscans Robertum consulem, proceresque reliquos sic alloquitur: Gratias tibi multas, dux invictissime, vobisque proceres, et commilitones mei cum summa devotione persolvo, qui usque ad vitae periculum amoris affectum mihi magnanimiter exhibuistis. Cum igitur sim vobis causa periculi, dignum est, ut periculo me prius ingeram, et infidissimi regis, qui datis induciis pacem fregit, aciem prius illidam. Ego quidem tam de mea virtute qu
Abbreviated transcription (Latin):
cõcordatus st ꝓ lindutus lex a delred eñ maxinto
exteratu superueniens prouicam illam cõbussit
et prouiniales pent ões intorfent Ciuit uero
Intyme dolens gentam Illam fui campa destenctum
olfides nobilissimos iui erunt patri suo traditi
abscidit ais manus et nasum toꝰ reter hoc malũ
Inssit lex excercilu qui erat apud bronellit
Reddi .xxi. nulle libiris Rodidit antẽ dñs malis
solitis malũ in solitum Mare nãq iscendens
solur suxius uillas cũ populi subrrersit in¬
Inno milło xu. dux edricus perdidit Sifert
At morcere proteres egregios uocatos nãqe in
cammerã suam farit occidi Edmũdus uero silius¬

Expanded text:
concordatus est. Quod audiens rex Adelred, cum maximo exercitu superveniens provinciam illam combussit, et provinciales pene omnes interfecit. Cnut vero intime dolens gentem illam sui causa destructam,tens  al. admittens obsides nobilissimos, qui erant patri suo traditi, abscidit eis manus et nasum. Praeter hoc malum jussit rex exercitui, qui erat apud Grenewic, reddi XXI mille librarum Addidit autem Dominus malis solitis malum insolitum: mare namque ascendens solito superius villas cum populo submersit inAnno XV dux Edricus prodidit Siferd et Morchere proceres egregios; vocatos namque in cameram suam fecit occidi. Edmundus, filius
Abbreviated transcription (Latin):
ex utraq plrte ceciderũ. et excercitus ꝑ so dinisi
sunt Certio cũ maumi electa boellatorã benii.
londoniam Et sugato excercitu ad puppet iui
obsederat uelem fortissime liberrmit tã E cum
debito trimuphoIugrassus est in ean Quentũ bellũ
ꝯessit contra ciud exceratũ post dios dies cipud

Expanded text:
 et exercitus per se divisi sunt. Tertio cum manu electa bellatorum venit Londoniam: et fugato exercitu ad puppes, qui obsederat urbem, fortissime liberavit eam; et cum debito triumpho ingressus est in eam. Quartum bellum gessit contra eumdem exercitum post duos dies apud
Abbreviated transcription (Latin):
subdita est interea ueneriũ dacorũ ꝑuppes ad
Crenellit et Iiudo ad londoniam sacrentess fencã
magnam ex anstrali parte traxerũ inprdo sueis
ex occidentali puirse pontis fodientes  circa urbem
Ila ꝓ nemo iusrars uel exire posset urbam sexo
et graniter assilmerũt Sad cines eis cante dt ferliter
ehs titerũs de bellis uero Regis edmũdi etde
fortieudine aius. nonno hec scripta fũt in hyistorii s
Edimmĩdus primũ bellũ gossit cotra exteratus¬

Expanded text:
nterea venerunt Dacorum puppes ad Grenewic, et inde Londoniam; facientesque foveam magnam ex australi parte, traxerunt puppes suas ex occidentali parte pontis, fodientesque circa urbem, ita quod nemo intrare vel exire posset, urbem saepe et graviter assilierunt; sed cives eis caute et viriliter restiterunt. De bellis vero regis Edmundi, et de fortitudine ejus nonne haec scripta sunt in historiis Edmundus primu
Abbreviated transcription (Latin):
daria ln Sandblie lamansoz in Aoslsexe ad
formuthm tude predauit dor sete et sumerse
at Ultescyre lex uero idelres tacobent iifirmus
apud choshim unt edmũdus filius Regis et
dux edritus congregato excereitu contra Cunit
cũ simul ueuissent uoluit dux perdere iunauu
Ndeo dinisi suuit et preliũ dunissĩ st  I.

Expanded text:
in Westsexe ad Frothemutham, inde praedavit Dorset, et Sumerset, et Wiltsire. Rex vero Adelred jacebat infirmus apud Chosam. Tunc Edmundus, filius regis, et dux Edricus, congregato exercitu contra Cnut, cum simul venissent, voluit dux prodere juvenem. Ideoque divisi s
Abbreviated transcription (Latin):
perstrrtus : manũ suam mullis copris ad se mãdates
inqmẽtanit Cogtanerũ etiam lex Curt at duxx
edruns ut qnom irmis uincere nequibim : ꝓ ditione
uincerent Igitur dux edriens concordatus est q ut
enm proderet tuit ergo consilio eis In Restsexe
ut maxiũ contra eũ ducerat excercitũ Curt uero¬
uero interea londoniun obsideus terra eraqua
forliter a ssiluit Sod omis a uiriliter obslilerm̃
Emuta uite lex edmñdus lemsies Ilerũ tamasimi

Expanded text:
m multis copiis ad se mandatis augmentavit. Cogitaverunt etiam Cnut rex et dux Edricus, ut quem armis vincere nequibant, proditione vincerent. Igitur dux Edricus concordatus est ei, ut eum proderet. Ivit ergo consilio ejus in Westsexe, ut maximum contra Cnut duceret exercitum. Cnut vero interea Londoniam obsidens, terra et aqua fortiter assilivit; sed cives ei viriliter obstiterunt. Quinta vice rex Edmundus
Abbreviated transcription (Latin):
hire consulo super nordh umbre in loto utradi ledri
ad puppe suas inte pasi ha põ ost past sa uero cũ nmico
suo tende but londoniim Adelradois cũ lequasset
xxxuii. inis post multos labores ⁊ muyxretates
uitte sue. decessir in londonia. inteꝙ nimiqumm

Expanded text:
Hirc consulem super Nordhumbre in loco Uctredi, rediit ad puppes suas ante Pascha; post Pascha vero cum navigio suo tendebat Londoniam. Adelred, cum regnasset XXXVII annis, post multos labores et anxietates vitae suae d
Abbreviated transcription (Latin):
doenatu Redissẽt ipnd siue tũ dizomisiũ in sylua
lernũ comedit carnes murenirũ. que somper
⁊ nocebant Et semper eas iabat. Cu̾ autem
meditus hoc eomedi ꝓ rohiberet nõ cũ qituit
semper cupimmss necpita hec lgiture comestio
xessimi humores Illatrix. et cõsimiliũ uehemeus
exribatroix seuile corpus letaliter Refregidens
subitum at sũmam facit perbirbationẽ Contra

Expanded text:
dem redisset apud Sanctum Dionysium in Silva leonum, comedit carnes murenarum, que semper ei nocebant, et semper eas amabat. Cum autem medicus hoc comedi prohiberet, non adquievit r in vetitum, semper cupimusque negata. Hec igitur comestio, pessimi humoris illatrix et consimilium vehemens excitatrix, senile corpus letaliter refridans, subitam et summam fecit perturbationem. Contra
Abbreviated transcription (Latin):
Henenus : miratus est in normãnia pro gndio
ne potum suerũ. quos genuerat isal indegymn
In filia Regid̃ õnit Oistebertus londomienss gñs
Wileamius t alexander linrolientis eput ad Regm
pro distordia me ruter eot erat pro quibus dam¬

Expanded text:
Henricus moratus est in Normannia prae gaudio nepotum suorum, quos genuerat consul Andegavensis in filia regis. Obiit Gilebertus Londoniensis episWillielmus et Alexander Lincoliensis episcopus ad regem pro discordia, qu
Abbreviated transcription (Latin):
Angli uero mare enstodieules occiderũꝵ ⁊ subiersdm̃
xlllis ꝑnuimaerabiles gitur qui fuxerant in
ponense desinente cibo casteñ legi loddiderunt
do siquid̃ epũs Iurauit s ab anglia lecessurum
et castellum Rautienstri Ledditurũ Cũ antẽ Rlud
Ledderot cũ legis hominib eo uenissit enstarius
confulat ceteri proceres qui uebi iuerlu fallania
Ietius eristopũ legiss ministros ceperñe et in
carcerem Retruxerĩ umibus chx anditis Rontieastriã
obsedit donet sirmitas Reddira estes. ot exñs
E do nõ lediturus mure transrit Nlitens quoq
Lox excercitũ dimelint ob bdit uelem doner Rdditi

Expanded text:
mare custodientes occiderunt, et submerserunt ex illis innumerabiles. Igitur qui erant in Pevenese deficiente cibo castrum regi reddiderunt. Odo siquidem episcopus juravit se ab Anglia recessurum, et castellum Rovecestriae redditurum; cum autem ut illud redderet cum regis hominibus eo venisset, Eustachius consul et caeteri proceres, qui urbi inerant fallacia ipsius episcopum regisque ministros ceperunt, et in carcerem retruserunt. Quibus rex auditis Rovecestriam obsedit, donec firmitas reddita est; et episcopus Odo non rediturus mare transiit. Mittens quoque rex exercitum Dunelmiae obsedit u
Abbreviated transcription (Latin):
eo Rouertinss obmntis epĩ cecidit ad pedes Ciueri
Ieuentam tratus uregi langens p̾dixit eũ in ip̃a
domi moriturã Contigiq ut cõsul p̃dictus et fr̃
eius aũ in Ixã domo Interficerent dix crim se
Io fecisso eor nimis mitis erar et ptirces hostib
Successit intõ siqberto Sullithin baptizatus

Expanded text:
pedes; quem jacentem iratus virga tangens praedixit eum in ipsa domo moriturum, contigitque ut consul praedictus et frater ejus eum in ipsa domo interficerent; dixeruntque se id fecisse, quia nimis erat et parcens hostibus. Successit autem Sigberto Switelm b
Abbreviated transcription (Latin):
pugnatũ ept qui lũt ⁊ anidintiam plimirum
ate alneri nũi Lumo oẽt rapais suas betfrerat
eonligi ut mullo plures aquab fuguentes ꝙꝓ teblantes
perderes enpilo lore Elfflida filia ese ageb
Ibidem obit uli sepullus est patreis esilie et
mater eius enflad et patte maris ei ꝰ sadyint
Drib Igr uud ⁊ ose mortem pende rexit osori
qutem merciorñ et ceteras linstrales ꝓuintias
ꝯentomq pictorũ e magia pte dedit eliam
cede fitio porde cognato fuo requu iiunstralium
mercieũ qui sut femuiliariũ quũg mibiu discreli
flimio trente ab aguilonarib mercis qui funt
esuis occisus est esdrmo Igẽ regi intos meruoꝵ¬

Expanded text:
 qui tunc per inundantiam pluviarum ate alveum suum imo omnes ripas suas transierat, contigit ut multo plures aqua fugientes quam bellantes perderet ensis. Igitur Elfleda, filia Oswi regis ibidem obiit, ubi sepultus est pater ejus Oswi, et mater ejus Enflad, et pater matris ejus Edwine. Tribus igitur annis post mortem Pendae rexit Oswi gentem Merciorum et caeteras australes provincias gentemque Pictorum ex parte magna: dedit etiam Pedae filio Pendae cognato suo regnum australium Merciorum, qui sunt familiarum V millium, discreti fluvio Trente ab aquilonaribus Mercis, qui sunt suae occisus est
Abbreviated transcription (Latin):
eadhedũ antistitem sexulsimi mi et merciorã et
Uuictram post innos tres abcessionis Wilsridi. horã
munero duos addidit anteslites Gxũbertum ad eccłumm
Ie gnstardensem remanc̃te eata ad lindi sfecenẽscm
Et trũllint ad prom̃ciam pretorũ me tũt auglis aar¬
subiecta Eadhedũ de lindissẽ rentisum er ꝙ rex

Expanded text:
Eadhedum antistitem Sexulfum, qui etiam Merciorum et qui etiam post annos tres abscessionis Wilfridi horum numero duos addidit antistites, Trumbertum ad Ecclesiam Haugustaldensium, remanente Eata ad Lindisfarnensem, et Trumwine ad provinciam Pictorum, quae tunc Anglis subjecta erat. Eadhedum de Lindessei re
Abbreviated transcription (Latin):
x naliur Ced Igẽ postea rectũ pascha sernabet
Colman uero cũ pnrto ossiñ patris andan nõlos
mutare serlam i patridam reneists ꝙt Cui¬
ii
successit tudda in epatũ noedhũbre latauero prius
eustos possea uero epns factus est linidiffernẽsis

Expanded text:
abat. Colmannus vero cum parte ossium patris Aidani nolens mutare sectam, in patriam reversus est. Cui successit Tudda in episcopatu Nordhumbrae. Eata vero prius custos postea episcopus factus est Lindesfarnensis.
Abbreviated transcription (Latin):
Iaterea ẜman ex̃us in infala lindisfacnẽ si
eccłimi fomu totam de secto robore Cña cũ posta
therdocus uesiepns de dicasser ediert exñs Ibid̃
plubo parietes et tectũ oxuia siumo desimito
successit coliũa qui male sernabat pass sassunt
ydamꝰ de siunm Ig̃r lude dispuatũ est corã esb
rege et alefridi ceqe filioeius yuit erat Colmans

Expanded text:
Interea Finan episcopus in insula Lindisfarnensi ecclesiam fecit totam de secto robore. Quam cum postea Theodorus archiepiscopus dedicasset, Edbert episcopus ibidem plumbo parietes et tectum operuit. Finano defuncto successit Coleman, qui male servabat Pascha, sicut Aidanus et Finan: igitur inde disputatum est coram Oswi rege et Alfrido rege, filio eju
Abbreviated transcription (Latin):
uol daftedelat uel ciba frm̃ ute latue Pdeo lutem¬
crui sancerdotẽs Illius temgoris ab auerercia Inemnons
ut nec territoria nnss cornti nciplreut / Net hongo
gesl sarta est Et lxfis solis die tertio muni hera
doumaditi tuam ꝯranis postilentia secuta qst
bendamurm et hybeenitm maqua strayo diistant
una plagi tudi epus mortuus est et sepullus
In uemaler

Expanded text:
discedebat, vel cibo fratrum utebatur. Adeo autem sacerdotes erant illius temporis ab avaritia immunes, ut nec territoria nisi coacti acciperent. Nec longe post facta est eclipsis solis die tertio Maii hora decima diei: quam gravis pestilentia secuta est, Britanniam et Hiberniam magna strage devastans. Qua plaga Tuda episcopus mortuus est, et sepultus in
Abbreviated transcription (Latin):
succesfir coollet qui ad ferthos unde ueneras rediit
ed post tros linnos duces merciarũ rebellante
Wilfhere filus pende in ragem leutmerũt Quo
regnante .xxii. ñm fuit p̃ius epũs temhere
se dñs Rarninm terlius caddim quart / Ii lrid
Quit quoq or ientales sapones qui olimi mellitũ

Expanded text:
al. Coellec, qui ad Scotos unde venerat rediit. Sed post tres annos duces Merciorum rebellantes Vulfere filium Pendae in regem levaverunt. Quo regnante XVII annis, fuit primus episcopus Trumhere, secundus Iaruman, tertius Ceadda, quartus Wilfrid. Tunc quoque orie
Abbreviated transcription (Latin):
exire cõtra regem peude Ille tñ nõ nisi uirgem
In mum haletrit In prelio uecisus est Igitur cum
filuus eni de regir genere uir bou ꝰ et boue pater
sobolis quẽ eliam postea occidi penda. selui ant
epõ orrentatiũ inꝯlorũ fucressit thomas past
qe bonifarius hos omnes cã ordinasset honorius

Expanded text:
exire contra regem Pendam. Ille tamen non nisi virgam in manu habebat in prelio, ubi et occisus est cum filius Eni, de regio genere, vir bonus et bonae pater sobolis: quem etiam Penda postea cecidit. Felici autem episcopo orientalium Anglorum successit Thomas, post quem Bonifacius. Hos omnes cum ordinasset Honorius
Abbreviated transcription (Latin):
inglim̃ xesecle nõ nontrat h̃o rex suis dicibus
et ministois iustepres exisleret longo om̃ epalii
sui tempore lingnã scotharũ plent didicerat
Crastebat tgr̃ fidel menar siss uenientib de
scobia fermenter doce latur Monn sus am̃ lese

Expanded text:
inguam perfecte non noverat, ipse rex suis ducibus ac ministris interpres existeret. Longo enim exsilii sui tempore linguam Scotorum plene didicerat. Crescebat igitur fides, monachisque venientibus de Scotia, ferventer docebatur: monachus enim ipse
Abbreviated transcription (Latin):
dõta d malo uinẽtes post biemũ uero cõnersi
funt merei hoc mudo Osii nãq rexcũ lerupłas
gende ragis Intolerabilos serce nõ posset obtulit
es ruimora iumera tenda uero stronuꝰ quia
yentem eius exteriiuite decrenenit: munera

Expanded text:
credentes et male viventes. Post biennium vero conversi sunt Merci hoc modo. Oswi namque rex, cum irruptiones Pendae regis intolerabiles ferre non posset, obtulit ei munera innumera. Penda vero strenuus, quia gentem ejus exterminare decreverat, munera
Abbreviated transcription (Latin):
honorio lirchiep̃s et rege cadbadd honori fiti
susteptus habens etiã secã siliũ et siłiam eadlłiui
Ciios postea mater metu eabbrldi et ofllaldi regũ
misit in galliam miriendos regi daqoberto qui dae
eius mueus lbiqz eneri dosimti sum Attulit quoq
secũ uasa p̃crosa aadłłiui et cenconi magña curcã
et eulirom iureũ que in eccłiacantis adhur funt
Romtino iintẽ ronẽsi p̃sult ab serpto fluctibus
Italici maris dñ legatus honuen tenderet romiã
moriens palliũ qd a para acceperat reliquit
keliquerat uto ħ eccłia sua eborati Reccobum
dyarrnẽ uirũ ssinctam qui exhunt baptizabat
et docetat usi dũ recuperata parce in ꝓuintia
et crestante neruo fide liũ mayisser eccłra fice

Expanded text:
io archiepiscopo et rege Eadbaldo honorifice susceptus est, habens etiam secum filium et filiam Edwini. Quos postea mater metu Eadbaldi et Oswaldi regum misit in Galliam nutriendos regi Dagoberto, qui erat amicus illius, ibique pueri defuncti sunt. Attulit quoque secum vasa pretiosa Edwini et crucem magnam auream et calicem aureum, qui in ecclesia Cantiae adhuc sunt. Romano autem Rovensi praesule absorpto fluctibus Italici maris, dum legatarius Honorii tenderet Romam, it; ubique moriens pallium, quod a papa acceperat, reliquit. Reliquerat autem in ecclesia sua Eboraci Jacobum diaconum virum sanctum, qui ex hinc baptizabat, et docebat, usquedum recuperata pace in provincia et crescente numero fidelium, magister ecclesiasticae
Abbreviated transcription (Latin):
successeres eius Iuntalione ualde clarutr̃m Eñ
In obsernalirne paytse cerabant donet lebertus
inqlinis eos correxit
Snius institatee sormatus rex ellaedns ul merete
grosinebn ita et regno plusꝙp oeb menorel cins

Expanded text:
successores ejus imitatione valde claruerunt; tamen in observatione paschae errabant, donec Egbertus Anglicus eos correxit. Cujus institutione formatus rex Oswaldus, ut mente proficiebat, ita et regno plus quam omnes majores ejus
Abbreviated transcription (French):
Incurnatõis sexẽo tosimo tricesiuu querrto
Iosit et łdem papa honoriuus pnti fcitarũ lr̃as
secorrectorias de obsernãtro ptiscsali ne plucitalẽ
suam cncłis porbem xp̃i eccłus sapientierem
estimurent Sod et Iohimues qui successori cupq̃¬

Expanded text:
Incarnationis sexcentesimo tricesimo quarto. Misit et idem papa Honorius genti Scotorum litteras correctorias de observatione Paschae, ne paucitatem suam cunctis per orbem Christi Ecclesiis sapientiorem aestimarent. Sed et Jo
Abbreviated transcription (Latin):
lerra radiit uiridantib sirnis annꝙ letus et
In dñm uinũ Docuit eliemieas cintistes pistari
Nec enim grrius nisi ad limuilas im̃ pisbari suebãt
Collertis ligẽ retib misi so bi mece ee mea
trorentis
enscibus captes centum ꝓtmperib dedir Cotum his
morũ ercunt ratia Centuĩ in puol ustis roser ntuit
Qurd uideus popuilus libentins euit uerbi s celastia¬

Expanded text:
is, annus laetus et in Deum vivum. Docuit etiam eos antistes piscari; nec enim prius nisi ad anguillas tantum piscari sciebant. Collectis ergo retibus, misit se in mare, et mox trecentis piscibus captis, centum pauperibus dedit, centum iis quorum erant retia, centum in suos usus reservavit. Quod vide
Abbreviated transcription (Latin):
ob e dissłr erũpens subite cũ puis oĩg Imperetũ
deẜteuxir p ost anim uero occidir enfridũ ad se
postulande paris grã uenientem cũi xii. militib
pistasium¬
pestasiimi pͣ propter cedWulle hr mndem quis
nõ ferras ul uirtor a purebat cd ut posts de stineben

Expanded text:
obsedisset, erumpens subito cum suis omnibus imparatum destruxit. Post annum vero occidit Enfridum ad se postulandae pacis gratia venientem cum duodecim militibus. apostasiam, quam propter Cedwallae tyrannidem, qua non terras ut victor acquirebat, sed ut pestis destruebat:
Abbreviated transcription (Latin):
Effrid quoq bellitosns filius eius occiss est ate
enm Alter cafrid neceffitate cap̃te aid ꝑ eudã
resugir a quo postundũ reguante Oswaldo
undiq nobiliũ fumabat crnoce Ibinã q mirabulis
⁊ hopinata fortissimorũ fucta eststrags.
Cedwallasi puidrex pitetissim Iiiumeratibẽ
strenuissimos fugauit facta est hyr maxima¬
strages i eccłia nordhubtorã peuda euim
mulierib ner plirmilis plrcens. E cnglos
britannia erasurũ plirtatdeliberas / Nec britones
magis cõmunicant ingłis ꝙ prigtonis fidem
eoen nichili pondentes Allatũ est aiutõ caput
eadłłiui regis eborarũ et Illatũ i eccłia petri
mã ese incepir sei eswaldus perit Mordhũbus¬

Expanded text:
ius ejus occisus est ante eum. Alter Edfrid, necessitate cogente, ad Pendam refugit, a quo postmodum, regnante Oswaldo,undique nobilium fumabat cruore. Ibi namque miserabilis et inopinata fortissimorum facta est strages. Cedwalla siquidem rex potentissimus innumerabilem strenuissimos, fdhumbrorum. Penda enim mulieribus nec parvulis parcens, se Anglos Britannia erasurum deliberans. Nec Britones magis communicant Anglis quam paganis, fidem eorum nihili pendentes. Allatum est autem caput Edwini regis Eboracum et illatum in ecclesia Petri, quam ipse coepit, sed Oswaldus perfecit. Nordhumbr
Abbreviated transcription (Latin):
In eo ad deditionem ecegit icottdem Rex cumi
pluribus milibus iematorã In proxino asset.
Chiit ꝯislebertug filius bichardi et sepultus est
ipud cluram. In cella quã ii siebertus mus eius
dederar monachis becri succossit intõ ei Royerius
frater sus
Rost octatris pasbse past Ie ludonieus Rex frãtorã
cũ maquo excercitu sũtur neme ueniens de
mediuta ad uernonẽ burgum extra muroo positũ
cr̃onssit. et uillam optimã et uiueaeũ ferblem
mã lrngirmullim nõiat Ixeitaerat enim

Expanded text:
coegit; licet idem rex cum pluribus milibus armatorum in proximo esset. Obiit Gislebertus filius Ricardi, et sepultus est apud Claram in cella, quam Gislebertus avus ejus dederat monachis Becci. Successit autem ei Rogerius frater suus. Post octavam pasche Ludovicus rex Francorum cum magno exercitu summo mane veniens de Medanta ad Vernonem, burgum extra muros positum combuxit, et villam optimam et vinearum fertilem; quam Longam villam nominant. Irritaverat enim
Abbreviated transcription (Latin):
Receptabir lꝯnitradidit uirta uero fine iugnsti
collocatis militib ad eustodum norm muie
Iose In andegaensem comitatũ ꝑ ergens ebsedit
munitionẽ montis prelli dobi tugi obfidione.
coartaus inclusos Alillm dñm Ixfins castri
mi perrtes fuiris sui bimabiit eñ aliis plurib
militib cepit hoc itas infortiuo et altis
e plurib uinfridus fr̾ eius affłitus couctus
est cĩ Ilo Leconcilirei interea lex frmitorũ
de absentia ducis nuctus oportimitatam Iustigate
eñ maxime roberto fadre suo qui dixerat
Relicbim lotronĩs Rotronis comitis moritonie
et cntoom Rex dederat castrũ dorcasiũ p̾ ntem
bire ii tegularrausis. et quend uicũ castri
uernolii uoranibus siminis tradidit Cytrũ
etiam Nmmetisturtis appirae belliro eiugeus

Expanded text:
ero finem Augusti collocatis militibus ad custodiam Normannie, ipse in Andegavensem comitatum pergens, obsedit munitionem Montis Sorelli, ubi jugi obsidione coartans inclusos, Willermum dominum ipsius castri, qui partes fratris suis juvabat, cum aliis pluribus militibus c pluribus Gaufridus frater ejus coactus est cum illo reconciliari. Interea rex Francorum de absentia ducis nactus oportunitatem, instigante eum maxime comite Roberto fratre suo, qui duxerat relictam Rotronis comitis Moritonie, et cui idem rex dederat castrum Dorcasinum, partem Burgi Tegulariensis, et quendam vicum castri Vernolii, voracibus flammis tradidit. Castrum etiam Nannetiscurtis apparatu bellico cing
Abbreviated transcription (Latin):
usus consllio. Noluit tercran cius intrare Cad
God loso die medintum Rediit dix uero uoratus
nsleberto de tegulariis eõbussit beneroles
tristeñ hngonis de nour castello. et alteram
mandam munitienẽ Maleusiuillim coquoiaelã
fitum An dorcasino pago Eamde Redions In
normãniam et affłigens licherin de apula
ii hostibus eius faret subsidiũ ferelat.

Expanded text:
 consilio usus, noluit terram ejus intrare;  consilio usus, noluit terram ejus intrare; sed ipso die Medantum rediit. Dux vero vocatus a Gisleberto de Tegulariis, combuxit Brueroles castrum Hugonis de Novo castello, et alteram quandam munitionem, Malculfivillam cognominatam, sitam in Dorcasino pago. Exinde rediens in Normanniam, et affligens Richerium de Aquila, qui hostibus ejus subsidium ferebat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊quitradidit castellũ bascherinille. at duo
ilia castella chitreiũ et str̃ipinerũ cõbussu
epte flminis castra posuer int : nec ałĩ quod tuis
muliũ ferentibus ilnnitionẽ etiã ingonis do
Gornaco quã feritatom nõrant. assultu ca putus
Rn bradidit excepta turere que i alto monte
edita qtẽ dencꝯlbit em Idem hugo perdicto
duci debitũ ẜmilatũ. et bumicos eius iutra
casterm gorirti foueleit. Madi inte intĩ mẽse
triinsirs seequimm ipud mellentu ꝓ aux audũs
etpsẽ fuas copias per pontem ueruonis braducet
concilu ꝙradu cũ aliquntis epeditis militib
d uernoliũ. ad quod Regom fesliire al exptor¬
ratorib inditrat tendelut Cñ sulite Willns
de prrtiyo mandmt ei quatimꝰ prrcerũ ladiret
Ax lax eñ excercitu maxiuo ueniebut Iele
Impiger at nescirioꝰ more in subueniendo fuis
Letroicte cupite e qui tanta festinatie eñ sornis
equorũ suorũ. int mortui. int pene mortui in
uia Rommerens Anditodunis dnẽtu Rex mattorioie¬

Expanded text:
tradidit castellum Bascheriville, et duo alia castella Chitreium et Stripinneium combussit. Itte fluminis castra posuerant, nec aliquid suis auxilium ferentibus, munitionem etiam Hugonis de Gornaco, quam Feritatem nominant, assultu capiens igni tradidit, excepta turre, que in alto monte sita est. Denegabat enim idem Hugo predicto duci debitum famulatum, et inimicos ejus extra castrum Gornaci fovebat. Mediante autem mense transire Sequanam apud Mellentum; quod dux audiens, et ipse copias suas per pontem Vernonis traducens, concito gradu cum aliquantis expeditis militibus ad Vernolium, ad quod regem festinare ab exploratoribus aulierat, tendebat. Cum subito Willermus de P rex cum exercitu maximo veniebat. Ille impiger et nescius more in subveniendo suis, retroacto capite equi tanta festinatione cum sociis equorum suorum aut mortui aut pene mortui in via remanerent. Audito ducis adventu rex maturiore
Abbreviated transcription (Latin):
preferantes Concordit sedus enter lelio staluecut
mircas argenti haberet ab inglia Et qui dindes
moreretur hoc intem iurmerĩt duodaum
eximiores proterũ utriut Robertus ⁊ tag̃bi
plice perendinut sq ad sostum sut micholis
In leguo featrib suni et ad proprea ladiit
Lauulfas intem pernersus existopus dinolyne
mem Lex henrieus posuerut in uintulis
consilio gentis inglorũ cum ⁊ carcers moste
clundesline perrexit en normannim¬
consilio consilio et admonitione sua Robertum

Expanded text:
concordiae foedus inter illos statuerunt, marcarum argenti haberet ab Anglia, et qui diutius moreretur. Hoc autem juraverunt XII eximiores procerum utrinque. Robertus igitur in pace perendinavit usque ad festum S. Michaelis in regno fratris sui, et ad propria rediit. Ranulfus autem perversus episcopus Dunelmiae, quem rex Henricus posuerat in vinculis consilio gentis Anglorum, cum a carcere evasisset clandestine perrexerat in Normanniam consilio et admonitione su
Abbreviated transcription (Latin):
Iearieas lea emend̃ cofulom Aequissium̃
persidum lobertum de bolesine Iure en cumi
exurqens exabmnt Ohhedit nãs prius iustellum
Arundel ꝓ cum geanissemũ esser ad cõquirendum
custellum inte llłud constitinus tuit Et obsedit
brugs quonso costoltũ Redditũ. Ot es Et tolectus
de baelesine ꝯemabundus in normãniam mẽgeiuit
Cod̃ anno ad sostum saucti michuelis lenuit

Expanded text:
ulem nequissimum et perfidum Robertum de Belesme jure in eum exsurgens exsulavit, obsedit namque prius castellum Arundel. Quod cum gravissimum esset ad conquirendum, castellis ante illud constructis, ivit et obsedit Bruge, quousque castellum ei redditum est; et Robertus de Belesme gemebundus in Normanniam migravit. Eod
Abbreviated transcription (Latin):
Seohilias ꝙ tuibus d mũdi ssimũ uisum qt ĩbias
peritulosĩ Nedru mũditias uirib niuores
ixpeterant. In Immnũditias horribilis ad apumi
nominis sũmrum dedecus Inciderent An Illo intẽ¬
consitio muli actatees apui sinerit albabiab sual

Expanded text:
ibusdam mundissimum visum est, quibusdam periculosum, ne dum munditias viribus majores appeterent, in immunditias horribiles ad Christiani nominis summum dedecus inciderent. In illo concilio multi abbates, qui acquisiverant abbatias suas
Abbreviated transcription (Latin):
Iaictenus de his que lel l librus ueler um
legendo lepperemus uel sama uulgante
parcepimus tractatum est Nunt iinsem de his
me uel tesi uidimus uel ab his qui uaderã andiimꝰ
pertractandum est Declaratũ quid constat mo
modo dñs salutem es honrrem genti inglorũ pro
merites abstulerit etiam populum nõ esse iusseri
Petebit ⁊ modo quomude et Iosos nremãnos uĩditet
midem surs uliruis eladibus afficere uiceperit
Sumes nãq nebiliora procorũ Inlillerinum
Iuniorem nõ sint xiurio bella monẽles et Robertũ
sratrom scrũ in lagnũ astistontes suis quoq ꝓñetus
debrrchali fũt Odo presulbuocon princeps et
moderator ingłie In cantia se dibionem exordiens¬
Loryis et archiep̃i uillas uillas iunasir et crmbussi
Logersus cousul de moretiuil urca peuense Rdem
Rurepit Balsridus epñs pradieus ab liheston
urbet bide at borcholuy et cireñadiencia desteuxi

Expanded text:
actenus de iis, quae vel in libris veterum legendo reperimus, vel fama vulgante percepimus, tractatum est. Nunc autem de his, quae vel ipsi vidimus, vel ab iis, qui viderant, audivimus, pertractandum est. Declaratumque constat, quo modo Dominus salutem et honorem genti Anglorum pro meritis abstulerit, et jam populum non esse jusserit. Patebit a modo, quomodo et ipsos Normannos vindices quidem suos variis cladibus affrum in Willielmum juniorem non sine perjurio bellum moventes, et Robertum fratrem suum in regnum asciscentes, suis quique provinciis debacchati sunt. Odo praesul Bajocensis, princeps et moderator Angliae, in Cantia seditionem exordiens, regis et archiepiscopi villas invasit, et combussit. Rogerus consul de Moretiel  al. Moretvil circa Peuense idem incepit. Galfridus episcopus prodiens a Brigestov urbem Bade, et Berchelai, et circumjacentia destru
Abbreviated transcription (Latin):
filiam inforsi regis iy splmiarũ Caxut regni huius regioe mitas est
Toletum Qmem qnia prunpatur regulis Ciragonũ et gallicie Imꝑalorom
iyspiniurũ ipelleunt O nalerãnꝰ eomes mellenti obpidens eoytra nõtifor
fugius est in nominiose li nepotesiro Rroberto euerses durbus ensellis
que ip̃e prope mndom fortem erexerat brogerius Rex sucilie moritur ini
martii huic successin Nellus silius suus quẽ prter aut mordem sucm
sublimatũ in rogem consertem regni secerat ne diyxr feliami regis ncita

Expanded text:
filiam Anforsi regis Hispaniarum. Caput regni hujus regis civitas est Toletum; quem, quia principatur regulis Arragonum et Gallicie, imperatorem Hispaniarum appellant. Walerannus comes Mellenti, obsidens castrum Montisfortis, fugatus est ignominiose a nepote suo Roberto, eversis duobus castellis, que ipse prope Montemfortem erexerat. Rogerius rex Sicilie moritur 4 Kalendas Martii; huic successit Williermus filius suus, quem pater ante mortem suam sublimatum in regem consortem regni fecerat. Hic duxit filiam regis Na
Abbreviated transcription (Latin):
seulenge ad lnostr̃ũ tetro de liroselle ad lostenm do quiliusq̃ cindem qni
In uillis sen unes adhue dege bant dilalatã est us ad regos andio litun uede ss
Remiꝯio duxchetansi Ensone hermeransi hellsato Wellensi liuocã priot ad
lucoliam c̃ em̾dus ad batim uectius ad loelfort mune sue tra regis a
suoestione Lmfeturi pristea teanstali sunt / Hersusto qui fuerat capellam
W ilh̃ eogis surcossit apud tel sort Willas de lol son uir genere nobilis
et canolleint amsdh̃ eagis quo dn broui de sfinto facte ssur es dono Will̃
Innioris herlter uie magnanimus dadmodũ litteratus hie mouerehus et

Expanded text:
enlenge ad Cicestrum; Petro de Licifelde ad Cestrum. De quibusdam autem, qui in villis seu vicis adhuc degebant, dilatum est usque ad regis audientiam; videlicet Remigio Dorchacensi, Gisone Hermeacensi, Hefalto Wellensi; quorum prior ad Lincoliam, secundus ad Batam, tertius ad Telford, munificentia regis et suggestione Lanfranci postea translati sunt. Elfato, qui fuerat capellanus Willermi regis, successit apud Teldfort Willermus de Belfou, vir genere nobilis et cancellarius ejusdem regis. Quo in brevi defuncto successit ei dono Willermi junioris Herbertu
Abbreviated transcription (Latin):
atiun bartenonensis tortosun urlem eos mo cepit B¬
Et 1 so .cei. bolertus de mõte forti cẽpit am̃catum suũ gualetatum eomiten
mellenti i collognio condunto hand procul a burgo bernay Ebosso cay tro eexbet
al hoĩb comitis ꝯdaailerã in n quoidem comes tenebatur Candem Comes li ler
demissus est ceddita prius predicto nepoti sur turce de mouti serli

Expanded text:
etiam Barcinonensis Tortosam urbem eodem anno cepitestrie. Robertus de Monteforti cepit avunculum suum Gualerannum comitem Mellenti, in colloquio condicto haud procul a burgo Bernai. Obsesso castro Orbec ab hominibus comitis Gualeranni, in quo idem comes tenebatur, tandem comes liber dimissus est, reddita prius predicto nepoti suo turre de Monteforti
Abbreviated transcription (Latin):
pacimia uel terris uel uita uellent per frui hyud
panto dolore ⁊ lingendũ ꝓt ꝓaliquis hominũ
cñ emis at uermis flt. adeo suporbiat. ut super
onmes se solum mortis oblitus extollar legianid
presato Norinsinia heradilate prouenerat
Cenrman̾tm irmis eccqui fierat britanniani

Expanded text:
pecunia, vel terris vel vita vellent perfrui. Heu! quanto dolore plangendum est, quod aliquis hominum, cum cinis et vermis sit, adeo superbiat, ut super omnes se solum mortis oblitus extollat. Regi namque praefato Normannia haereditarie pervenerat. Cenomaniam armis acquisierat, Britann
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ ndoniena Rigx fracotũ et Regma titieuor et soeni sun guos supr me morlarims
puta pepai engonio in expeditoe Ihere so lymitana itu / a parcisius recesserut
Quas teibulatres et miserias in Ieso Itenere dũ per terram imperaboris
constimtim politini teausirent a same pestiltutia. Incursione pagemorum
perpossi sut nõ ost nẽs stadii enturare unia de hapina ptiperũ et
en liago spoliatie Ielud Iler ex menori parte Incepta est nec in eos qui sẽ
In hone ste. habebe uinduatũ ipt fere nichil prosterũ nche memoria
ad simrta locũ in Ihrłm et cirea lingustum mensem demascũ obsdentes et
do lo thero solimitauorũ ptirũ prasmentes repe dicre citius siuduerũt Malut
midecar cano preterito xpĩiis prumpib In hysplinia Na Imporctor

Expanded text:
dovicus rex Francorum et regina Alienor, et socii sui, quos super memoravimus, presente papa Eugenio in expeditionem Jerosolimitanam ituri a Parisius recesserunt. Quas tribulationes et miserias in ipso itinere, dum per terram imperatoris Constantinopolitani transierunt, a fame, pestilentia, incursione paganorum, perpessi sunt, non est nostri studii enarrare. Quia enim de rapina pauperum et ecclesiarum spoliatione illud iter ex majori parte inceptum est, nec in eos, qui se inhoneste habebant, vindiceatum est: fere nichil prosperum, nichil memoria ad sancta loca in Jerusalem, et circa Augustum mensem Damascum obsidentes, et dolo Jerosolimitanorum parum proficientes, repedare cicius studuerunt. Melius acciderat anno preterito christianis principibus in Hispania. Nam imperator
Abbreviated transcription (Latin):
De quo paiura teingere les exign
Lecuigio lgiture mi monachus fuerat apud fplaux
dederat Rox exatum dorecostrit. quefita ꝙt
super trmasim Cum intẽ pñtus ille maier
pĩbus inglie a tamasi usq ad humbram duxaret
sedes esset episcopalis displuebut etia ei ꝓ
urbs Illa modita erat Cum in erd̃ epãtu cinitas
clarissima lucolie dignior ede epaħꝭ uideretur
Merculis Ioitur prediis in hoso uertire urbes inxta
castellum tueribus sortissimis eminens in loco
for li fortem. pultheo pulcheam. uieqii liguia
construxit eceliim a̾ne et grata asset deo ser¬¬
mantib at ut protampora opertebat umĩtibilis
yostibus C coniniam tnĩ liuidisse irchiepñs

Expanded text:
de quo pauca tangere res exigit. Remigio igitur, qui monachus fuerat apud Felcamb dederat rex episcopatum Dorecestre, quae sita est super Tamesim. Cum autem episcopatus ille major omnibus Angliae a Tamesi usque ad Humbram duraret,sedes esset episcopalis; displicebat etiam, ei, quod urbs illa modica erat, cum in eodem episcopatu civitas clarissima Lincolniae dignior sede episcopali videretur. Mercatis igitur praediis in ipso vertice urbis juxta castellum turribus fortissimis eminens in loco forti fortem, pulchro pulchram, virgini virginum construxit Ecclesiam; quae et grata esset Deo servientibus, et ut pro tempore oportebat invincibilis hostibus. Provinciam tamen Lindisse archiepis
Abbreviated transcription (Latin):
elrim lni daria ꝓ daci nũꝙͣ intea ini dnnui fide lii
Quit legem suũ h monisterio quods̃ prditione
poromerĩt Ili llarnnus uero Rex Roberto felio
copiam Pro puo cũ Robertos trtem ei normame
uendidisser chossiuro habito. terrimos abstulit
Que les deo ualde di splienit. sed uindictum in
tempora distulit Iillermus uero pergens ipud

Expanded text:
 antea in dominum fide laesi, Cnut regem suum in monasterio quodam proditione peremerunt. Willielmus vero rex Roberto filio copiam, pro quo cum Robertus partem ei Normanniae vendidisset, thesauro habito terram ei abstulit. Quae res Deo valde displicuit, sed vindictam in tempore distulit. Willielmus vero perg
Abbreviated transcription (Latin):
epũs lod serdensis hn ennt mulla ꝓecuma magna ptutem uille normugensis
et enulsis domibus it loco eõplinato In maximiũ puttũ Inoptimo loco suꝑ gerut
flimiũ perpuliseam eieliam in ueneratõe sũtue teruitatis ad memociã Illras
enius monarsus extiterat e disiraiuit aodites etira effẜunis ⁊ergo au dib aidopis
monar sort̃ necossereus quos ealle prfunr ad se menid deo un illa ecełia ⁊ nem

Expanded text:
pus Tedfordensis. Hic emit multa pecunia magnam partem ville Norwicensis, et evulsis domibus et loco complanato in maximum spatium, in optimo loco super Gerne fluvium perpulcram ecclesiam in veneratione summe Trinitatis ad memoriam illius, cujus monachus extiterat, edificavit; additis etiam officinis pergrandibus ad opus mon
Abbreviated transcription (Latin):
serie Remriguis uero nichili duceus in petibionem
eius nõ se quiter opus Iuceptũ peragit perntũ
eleriis doctoina. et morib approbatissimis
decoriut beat si quid̃ statura plirnus sed corde
magniis. colore fuscus. sed uenustus de legia
mid̃ proditione fuerat impetitus uad samulus
eins ferri lquib iudino. dominũ purqans
Legio loslituit imors. at matulim poli suali
detersit decori hoc tempore hoc metore
ys caupis incepta est eectesia moderna
lincolieusis
nonis nomuis liber st donandus Si intẽ ethit
predirtorũ Les aipitulatio cluaidins lequirature
Noh os Ista cũ panea fuit lectori molostus
xparebo Ecce Iegitur specutum de Regibus
libri de terminati
Alelred leguauit super uniner sos fines inglie
xxxuii. semper cũ labore
E acuñdas iunenũ fortissimus legueant anno
uno et prodilione occisus est

Expanded text:
us vero nihili ducens impetitionem ejus, non segniter opus inceptum peregit; peractumque clericis doctrina et moribus approbatissimis decoravit. Erat siquidem statura parvus, sed corde magnus; colore fuscus, sed operibus venustus. De regia quidem proditione fuerat impetitus; sed famulus ejus ferri igniti judicio dominum purgans regio restituit amori, et maculam Pontificali detersit decori. Hoc tempore, hoc auctore, his causis incepta est Ecclesia moderna Lincolniensis. novis novus liber est donandus. Si autem et hic praedictorum recapitulatio elucidans requiratur, nec ob ista, cum pauca sint, lectori molestus apparebo. Ecce igitur speculum de regibus libri terminati: ed regnavit super universos fines Angliae XXXVII annis semper cum labore. Edmundus juvenum fortissimus regnavit uno anno et
Abbreviated transcription (Latin):
bantus iurtor erat: ꝙ puella iuro ounsta leguñ
inglie certramsire posset empnne Si aliquis
quĩ palii quonũq de eansa peremisser capital
subiacebut sentontia Gi aliguaui op tressisst̃r
ꝯenitalibus prmabatrr irmis Construxit
ipud luibum in normãtea in quates ⁊pultus
est bxer uero sua machildis nobatitm sunti¬
mouialiu Roidem construxir. Ii qua et tosa
sepulta est diuorum inimabus misereatur
u olus post mortem medetur uos tgitur qui
legitis ele uiri trinti uirtutes at unia uide til
bona scrnentes at mala declinantes perque
ꝑ uiam direclam mue ducit d uitam per seclam

Expanded text:
 puella auro onusta regnum Angliae pertransire posset impune. Si aliquis quempiam quacunque de causa peremisset, capitali subjacebat sententiae; si aliquem vi oppressisset, genitalibus privabatur armis. Construxit n qua ipse sepultus est. Uxor vero sua Mathildis nomine abbatiam sanctimonialium ibidem construxit, in qua ipsa sepulta est. Quorum animabus misereatur, qui solus post mortem medetur; vos igitur qui legitis, et viri tanti virtutes et vitia videtis, bona sequentes et a malis declinantes, pergite per viam directam
Abbreviated transcription (Latin):
sit aduichilatur ẽ indem laliqnie lapilis
did meris illate fuerm̃ in inglitim. Et spulte
Iutra dnodecim dies natalis. ipndaltati i
Ledinges pña lax hericus fundierat. Et
multis possissfirnibus ditaneras ⁊bu Rex lenis
Stẽplymus ⁊ curia fua quã tennerat aapud
londoniam in Iess natali contra corpus pateni¬

Expanded text:
sic annihilatur. Tandem reliquiae regalis cadaveris allatae sunt in Angliam, et sepultae sunt intra duodecim dies Natalis Domini apud abbatiam Redinges, quam rex Henricus fundaverat, et multis possessionibus ditaverat. Ibique rex Stephanus venit a curia sua quam tenuerat apud Londoniam in ips
Abbreviated transcription (Latin):
legis pur modo lẽ qis potantissinii corpnib cuins
ceruix dyaematy nata auro at qemioeltiti simis
p̃ di splendort uernmerat. enius utrat manꝰ
sceptris preradumerat enius Religua suxsmit
inrotoxtil tota lutilinerat. eniꝰ & tam
deliciossiffimis et ⁊ quifitis abis pasei solebat¬

Expanded text:
 cujus cervix diadematizata auro et gemmis electissimis, quasi Dei splendore vernaverat; cujus utraque manus sceptris praeradiaverat, cujus reliqua superficies auro textili tota rutilaverat, cujus os tam deliciosissimis et exquisitis pasci solebat
Abbreviated transcription (Latin):
cõsirnauit patta quedeo et populo et scuncte
eccłie cr̃teserat in die coronalus ne cue¬
Que fur̃ hec
nlaccłias en mum fua. sed statim eloctioni cimomꝰ
consentirus. epistopis eas bmestiret
Secando nouit ꝓ millius clerui  Quei syluas
In mani sua letineret fieut Rex heuricus serccait
ini singulis inuis Implacitanerat cos. ffueᵗ
uenationem copissem in syluis proprris uel si
rcis ad incessitates suabatre parẽt a diminerẽr
mad pliriti nephindi pnuis. ⁊ dao finit ex ecrabile
ut si alicuiꝰ lucum quem hatere pecimitim
estimiirent. a longe consprcerent estatim
uastatimi ⁊hiberant. sine esset sinc non. ut
un Iumierito Rediimerent

Expanded text:
confirmavit pacta, quae Deo et populo et sanctae Ecclesiae concesserat in die coronationis suQuae sunt haec: ecclesias in manu sua, sed statim electioni canonicae consentiens episcopis eas investiret. Secundo vovit, quod nullius clerici vel laici silvas in manu sua retineret, sicut rex Henricus fecerat, qui singel si eas ad necessitates suas exstirparent, vel diminuerent. Quod placiti nefandi genus adeo fuit exsecrabile, ut si alicujus lucum, quem habere pecuniam aestimarent, a longe conspicerent, statim vastatum perhiberent sive esset sive non, ut eum immerito redimerent.
Abbreviated transcription (Latin):
lurinis laconditum est omsã fetoris enitindi
mi multos et infemitos Iã crrtinistante Inter ficuitur
Unde et iese qui magno pratio conductuo. Ecuri
cuput eius disfiderat ut sedissimũ cerebr um
xtraheret ꝙnis en lynteaninib caput fuũ
buolusset : mortuns tamon ea cansa pratio
gmale ꝙinisus est hic est ultimus e multis
mum Rx henrieus occidir Inde uero corpus
Lecondibm tnuon cõtine ex corpore inger
humor et horriblis ioria pertrisieus decirebas
et uisis subferetro susteptus ⁊ ministrib hocrar

Expanded text:
taurinis reconditum est causa fetoris evitandi, qui multus et infinitus jam circumstantes inficiebat. Unde et ipse qui magno pretio conductus securi caput ejus diffiderat, ut faetidissimum cerebrum extraheret, quamvis linteaminibus caput suum obvolvisset, mortuus tamen ea causa pretio male gavisus est. Hic est ultimus e multis, quem rex Henricus occidit. Inde vero corpus reconditum, tamen continue ex corpore jugiter humor et horribilis scoria pertransiens decurrebat, et vasis sub feretro susceptus a ministris fetor
Abbreviated transcription (Latin):
Reduors cõtra eum. lõiq dĩi morando. marhuus
multas consirnendo. multum tiesum: fui
inpumpfit Gero tñ ladditũ est ei castaauin.
In uindictam nõ exercuit in preditores suos¬
⁊ possimo cũsilio ustis Si am̃ eum tñt ꝯxerausei
postea cõtraeũ tet castella letanta nõ fuisstur

Expanded text:
ers contra eum, ibique diu morando, machinas multas construendo, multum thesauri sui absumpsit. Sero tamen redditum est ei castellum, et vindictam non exercuit in proditores suos pessimo consilio usus; si enim eam tum exercuisset, postea contra eum tot castella ret
Abbreviated transcription (Latin):
exoculiuit Ner sciri facinus tam horceudum
potuit us queguo mors secreta Regis apernit
Nocmin ꝰ alia proponebit exmpla que batemꝰ
Laxuria quoq. qia mulierũ ditioni Regis
more salomonis cõbirne subiacebat Galia unhus
liberum diuerfificabat Successũ uero temporis
itrocissimi ꝓ postea x nocm̃ãnorũ labiosis
proditiones exirsit quit quid heritꝰ fecerat
uel tyramnice uel legqie appitione deterioeũ
uisum est poptimiũ Uesut em̃ sine mora
Ntephaniꝰ tedbaldi blesensis consulis frater
Innior eo uoir magut strenulatis et audatie
Et ꝓnis urasset sacramẽtum fidelitatis ãgliti
Regni silie regis heurici featus tñ uigore et

Expanded text:
exoculavit, nec sciri facinus tam horrendum potuit usquequo mors secreta regis aperuit, nec minus et alia proponebant exempla, quae tacemus; luxuria quoque, quia mulierum ditioni regis more Salomonis continue subjacebat. Talia vulgus liberum diversificabat. Successu vero temporis atrocissimi, quod postea per Normannorum rabiosas proditiones exarvel tyrannice vel regie comparatione deteriorum visum est peroptimum. Venit enim sine mora Stephanus Tedbaldi Blesensis consulis frater junior eo, vir magnae strenuitatis et audaciae, et quamvis jurasset in sacramentum fidelitatis Anglici regni filiae regis Henrici, fretus tamen vigore et
Abbreviated transcription (Latin):
Pund eurius homo lo inio /tephemi effactus est
londoniam in solempnitate past hali. qua mĩꝙ
fuerat spliendidior in ainqlia multitudine maqui¬
iudine. euro. irgento. qẽmis uestib oĩmoda
duxfilitate Ad Rogationes uero diuneatũ et
lrxm mortim̃ essẽ Snud inditus hngo bigod
in castello norłłic. subtuteriuit nec leddere

Expanded text:
regis Henricus homo regis Stephani effectus est, Londoniam in solemnitate Paschali, qua nunquam fuerat splendidior in Anglia multitudine, magnitudine, auro, argento, gemmis, vestibus, omnimoda dapsilitate. Ad Rogationes vero divulgatum est regem mortuum esse. Quod audiens Hugo Bigot in castellum Nordwic subintravit
Abbreviated transcription (Latin):
teliceuus tex primo inno legui sui muii
ueni sset in fine natalis ad Oxie ford. Andiunt
nũtium dicantem sibi Rex seotorũ simulans se
pacisire uenire adte qr̃a hospitanidi uenicn
cartoil et in nomĩ castolłũ. dolose cepii uler

Expanded text:
tephanus rex primo anno regni sui, cum venisset in fine Natalis Domini ad Oxeneford, audivit nuntium dicentem sibi: Rex Scotorum simulans se pacifice venire ad te gratia hospitandi, veniens in Karloil et novum castellum d
Abbreviated transcription (Latin):
scib ne post mnum uineret Rogeri ꝰ ma ymis¬
miquis salesbiriensis epñs uni secũ dus
sacrimetum Iilud predutũ fecerat. et oib iiis
predictanerat. Dyadema ei et uiros auxilii sui
miserandũd portitus  It extermimũ Sed pud
morer emnes qui sacramẽtum Iurmeraiut
lum rrefules ꝓͣ cõsules et priuupes issensiay
stephimo grebuerũ et hominiũ fecerũt. hoc

Expanded text:
t annum viveret. Rogerus magnus Salesburiensis episcopus, qui secundus sacramentum illud praedictum fecerat, et omnibus aliis praedicaverat, diadema ei et vires auxilii sui miserandum sortitus est exterminium. Sed quid morer? Omnes qui sacramentum juraverant tam praesules quam consules et principes assensum Stephano praebuerunt, et hominium f