comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
amns mancipea suꝑrasccipta sintẽt¬
tĩ quoq ẜui cognita uouitate defũc¬
ti fi diꝯmissaniam ub̾ tatem petiuutẽt
⁊ hr̃dem adp̃torem ꝑ duxissent iuis
sup̾toris ab nrde st̃ manumissi. are¬
thuca quo noue se c̃p̃torẽ patronũ
ditore ẽpri iudicio. arethuse quo no

Expanded text:
annis mancipia supra scripta sibi seruteri quoque serui cognita uoluntate defuncti fideicommissam libertatem petissent et heredem ad praetorem perduxissent, iussu praetoris ab herede sunt manumissi.Arescusa quoque nolle se emptorem patronum enditore empti iudicio Ar
Abbreviated transcription (Latin):
anꝙqͣ. camtradat dãpui infecti stipł¬
atõem int̾poñe debet quia añꝗ̃. ua¬
cuan possõem tradat custodiam ⁊
diuigentiam pr̃are debet. ⁊ pars est
custodie diligencieq banc int̾poñe
stipsocm. ⁊ idd̾ si id neglex̾it tene¬
bitur emptori. d̾ p.¬
icat cqum ẽ bonefid̾i ẽptori alt̾uis
dolum non nocere. itanõ ẽ equm
eid̾ ꝑsone uñditoris sui dolum ꝓdẽe

Expanded text:
quam eam tradat, damni infecti stipulationem interponere debet, quia, antequam uacuam possessionem tradat, custodiam et diligentiam praestare debet et pars est custodiae diligentiaeque hanc interponere stipulationem: et ideo si id neglexerit, tenebitur emptori. 37 icut aequum est bonae fidei emptori alterius dolum non nocere, ita non est aequum eidem personae uenditoris sui dolum prode
Abbreviated transcription (Latin):
euis pr̃ari ame ẽptori oporteat qr cus¬
todia. adu̾sus uim par̾ proflat. acci¬
ones tñ eas non solum arbimo. S ⁊
lucrum ad dispñdium te sequatur¬
Et non solum ꝙ ip̃e ꝑ enm aqͥsi
pr̃are de beo. s ⁊ id ꝙ ep̃tori iam tr᷑
sibi tradito ẜno acquisiturus fuiss¬
cum ẽptio undicioa sine dolo malo
fieret. traditaq ẽ siũ ab eod̾ emimius
liũab alio atq alio is ex nob̾ tuendꝰ ẽ.
quia prioruis eius app̃hñdit. ħ ẽ cui
pͥmum traditasit. s siait̃ exnobis
a dño ciiss is om̃i modo tuendusẽ.
ꝙ emiss adħitis miquis pond̾ib.
acceꝑiss ut in modo me falłe̾t ⁊ ẽp¬
tq curũscriptus ut amñditore po̾¬
d̾ib minorib. pop̃. ait possedici n̾e¬
ditorem sibrdare oporterr qd̾ plus

Expanded text:
eius praestari a m‹e› emptori oporteat, quia custodia aduersus uim parum proficit. actiones autem eas non solum arbitrio, sedlucrum ac dispendium te sequatur.Et non solum quod ipse per eum adquisii praestare debeo, sed et id, quod emptor iam tunc sibi tradito seruo adquisiturus fuissecum emptio uenditioque sine dolo malo fieret, traditaque est: siue ab eodem emimus siue ab alio atque alio, is ex nobis tuendus est, qui prior ius eius adprehendit, hoc est, cui primum tradita est. si alter ex nobis a domino emisset, is omnimodo tuendus estd emisset adhibitis iniquis ponderibus accepisset, ut in modo me falleret, uel emptor circumscriptus sit a uenditore ponderibus minoribus, Pomponius ait posse dici uenditorem sib
Abbreviated transcription (Latin):
tumfeciss aut om̃mo ꝯdictõem eo
nõie de ꝑecłio nonherem aut eaten
herem quatenus exre fumua actum
me h̾mirum. ⁊ siom̃c pecłiumpenes
te sit uł qͣĩ plusdebito sdłium poste
ie ꝯdictere. Scd̾m q̃ dicendum ẽ sinũ¬
mos quos ẜiuis iste michisb̾npuerat.
turgenoras furtnios c̃ẽ. qĩ pecłi ares ade

Expanded text:
mihi fecisset, aut omnino condictionem eo nomine de peculio non haberem aut eatenus haberem, quatenus ex re furtiua auctum me habiturum et, si omne peculium penes te sit, uel quasi plus debito soluerim posse me condicere. secundum quae dicendum: si nummos, quos seruus iste mihi subripuerat, tu ignorans furtiuos esse quasi peculiares adem
Abbreviated transcription (Latin):
at. non ⁊ ut euis faciat quiatñdoli
matum abẽe pr̃aredebent ten̾i eum
qui sciens auienam non suam ignorã¬
tiũndidit. Id̾ maxme ẽ sim anumic¬
suro ł pignoridat᷑o uñoidit. ¶era

Expanded text:
at, non etiam ut eius faciat, quia tamen dolum malum abesse praestare debeat, teneri eum, qui sciens alienam, non suam ignoranti uendidit: id ‹es›t maxime, si manumissuro uel pignori daturo uendiderit. 31
Abbreviated transcription (Latin):
ꝵ. posse ẽptorem iudicio ꝯsequi ut
inariũnta de quib q̃reretur exyibeãt᷑¬
ꝑdium estimatum indotẽ apr̃ẽ fili¬
e sue noĩe datum obligatum editori
falia abstimuret dote ꝯtẽpta actõe
exẽp̃to teneatur acreditore luere ⁊

Expanded text:
onsequi, ut instrumenta de quibus quaereretur exhibeantur.Praedium aestimatum in dotem a patre filiae suae nomine datum obligatum creditori filia abstinuisset dote contenta, actione ex empto teneatur, ut a creditore lueret et
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sum̃ditor quo uesciat. ueluti si m̃¬
sas qi cititas emat que non sunt. cu̾
ꝑ ũndicoremstet̾it quo minus rem tra
⁊ lucruni facere. id extimand̾ ẽ nͥ magis
q̃. sitticuni enierit. ⁊ ob eam rem.q. nõ
sit traditum faminacius fame labora
ũt. Nani p̃tium traii non suoꝵ famt
necatoꝵ ꝯsequitur. nec maiorsit obli¬
portuit. ¶ Sitibi fundum uñdid̾o ut
eum ꝯductum c̾tasũm a habe̾m exuc̾¬
dito eo noĩc michlactioẽ. qiͣ in parte p̃¬

Expanded text:
ditor quoque nesciet: veluti si mensas quasi citreas emat, quae non sunt. Cum per venditorem steterit, quo minus rem tradet lucrum facere, id aestimandum est, non magis quam si triticum emerit et ob eam rem, quod non siuerit: nam pretium tritici, non seruorum fame necatorum consequitur. nec maior fit oblioportuit.Si tibi fundum uendidero, ut eum conductum certa summa haberem, ex uendito eo nomine mihi actio est, quasi in partem p
Abbreviated transcription (Latin):
exstipłini petat exim̃dito agt̃ pot̾. si
coniequtus fu̾it qͣnͣtum penenoĩe stipĩ¬
tus ect agentem exstipsanidolima¬
li except̾io sb̾mouebit. si cystiplatu
penam ꝯtecutuis fĩns ip̃o iure eym̃d

Expanded text:
ex stipulatu petat, ex uendito agere potest: si consecutus fuerit, quantum poenae nomine stipulatus esset, agentem ex stipulatu doli mali exceptio summouebit: si ex stipulatu poenam consecutus fueris, ipso iure ex
Abbreviated transcription (Latin):
nium ⁊ stiam̃ta ep̃toris ⁊ legatam st̃
ligna aut̾ ũnditoris ł ur̃dis. quia nõ
sunt fundi. tñ ⁊ si ad eam rem ꝯꝑa¬
ta sunt. Inst̃quilimo aut̃ diainctio
trebacii probanda ẽ ut siqiud st̃co¬
randi agri cã ꝯꝑatumsit ep̃torem
seqͣtur. suĩndndi uñditorem. insi
alnud accumẽ. Nec int̾ẽ inttabło ia¬
ceat. anac̾uus sit.¶Que tabłe picte¬

Expanded text:
num et stramenta emptoris et legatarii sunt, ligna autem uenditoris uel heredis, quia non sunt fundi, tametsi ad eam rem comparata sunt. in sterculino autem distinctio Trebatii probanda est, ut, si quidem stercorandi agri causa comparatum sit, emptorem sequatur, si uendendi, uenditorem, nisi si aliud actum est: nec interest, in stabulo iace
Abbreviated transcription (Latin):
dium ẽe. ¶ sirupta cesa exciprint᷑
mundit̃one ea placuit ẽe nuta. q̃ e
nita sunt ut arena creta. ⁊ siłia. Ce
sa cacẽ ut arbores cesas ⁊ carbones. ⁊
hus simina . G. illus aut̃ acquilius cuiꝰ
mela refcit opinionem recte ait. frustͣ
inlege uñditõnis derutis ⁊ cesis ꝯtim̃
deyus agi pot̃. Ncq enĩ mag̃ d̾ mac̃a
cesa. aut detem̃tis aut de. mrena. cauẽ¬
dumẽ im̃iditori q̃. decetis q̃ sunt p̃cio

Expanded text:
dium esse.Si ruta et caesa excipiantur in uenditione, ea placuit esse ruta, quae eruta sunt, ut harena creta et similia: caesa ea esse, ut arbores caesas et carbones et his similia.Gallus autem Aquilius, cuius Mela refert opinionem, recte ait frustra in lege uenditde his agi potest. Neque magis de materia caesa aut de cementis aut de harena cavendum
Abbreviated transcription (Latin):
actumieet cõi diuidundo. S sictis regi¬
onib fundum int̾ te ⁊ ticium uidex
diusit smedubio ꝑtem q̃ adiudicata
ẽ ẽp̃tori tradere debes ¶ Si quid suo
disfracto unditor donauit añ traditi¬
onem. ħ quom restitri debet hrdi¬
tates ꝯuoc ꝑẜuum acquisite. ⁊ lega¬
ta om̃ia nec distinguend̾ cui rpemu
ẽ ut ad uñditorem oꝑe ꝑtinerent¬
Ex im̃dito actio um̃ditori ꝯpetit id
ea ꝯsdqñda. q̃ ei ab q̃ptore pr̃an oport¬
uemunt aut̃ inhoc iudicio intra
scripta in pͥmis p̃cium qñti res ueñ
It usure p̃cu p̾ diem traditõms. Nã
cum re ẽptor fruatur equissimũẽ e¬
um usuras p̾cu pendere. ¶possoẽm.
aut traditam acciꝑe debemus. ⁊ si
p̾raria sit possõ hoc enim colum ꝙec¬
tare debentius. anħ̾cat facłtatem fiuc¬
tus ꝑcipiendi. p̾t̾ca exim̃dito agñdo¬

Expanded text:
dundo. sed si certis regionibus fundum inter te et Titium iudex diuisit, sine dubio partem, quae adiudicata est, emptori tradere debes.Si quid seruo distracto uenditor donauit ante traditionem, hoc quoque restitui debet: hereditates quoque per seruum adquisitae et legata omnia, nec distinguendum, cuius respectu est, ut ad uenditorem operae pertinerent.Ex uendito actio uenditori competit ad ea consequenda, quae ei ab emptore praestari oportet.Ueniunt autem in hoc iudicium infra scriitem usurae pretii post diem traditionis: nam cum re emptor fruatur, aequissimum est eum usuras pretii pendere.Possessionem autem traditam accipere debemus et si precaria sit possessio: hoc enim solum spectare debemus, an habeat facultatem f‹r›uctus
Abbreviated transcription (Latin):
licet. ⁊ qͣĩ enict̃onis nõie tnͣr un̾di¬
tor. furẽ aut̃ hr̃e possum᷑. ꝙ aut̃ di¬
ximus ꝗͣ tiẽptoris int̾fuit ñ decipi
msta ꝯtinet. Et si alios colucitiũ
ut fugent uł res quasdim ibstulit¬
quid tñ si ignorauit ꝗ demi furem
ẽc̃. asseñauit. iit̃ uonc frugi ⁊ fidum
⁊ care uñdidit. uidennus an exẽpto
teneatur. ⁊ puto exempto tem̃. ¶at¬
qui ignorait. s non debuit facileq̾
ignotabaͭ asseu̾are. Int̾ hunc gͥ ⁊ cũ
debint furem eẽ hic non debuit facilꝰ
ẽe ad tem̾anam indicatõẽm. ¶Si
m̃iditor dolo fec̾it ut rempłis ue̾¬
d̾et puta de artificio m̾̃titꝰ᷑ ẽ. aut de pe¬
culio ẽpti cum iudicio teneri ut p̾
Suita peculiatus cẽt ł eo artificio instͥͥ
t̃rentius uictor decessiss relicto ħr¬
de fre sro. ⁊ res quasdam dehrditate
insirm̃ta ⁊ mancipia uillicus ꝗ d̾ã
sb̾traxissi. quib sb̾tractis facile qiͣ
minus ualeret hr̃ditas ut sibiea
im̃d̾etur ꝑsuasit. anim̃din iudici¬

Expanded text:
licet et quasi euictionis nomine tenetur uenditor, furem autem habere possumus.Quod autem diximus 'quanti emptoris interfuit non decipi', multa continet, et si alios secum sollicitauit ut fugerent, uel res quasdam abstulit.Quid tamen si ignorauit quidem furem esse, adseuerauit autem bonae frugi et fidum et caro uendidit? uideamus, an ex empto teneatur. et putem teneri. atqui ignorauit: sed non debuit facile quae ignorabat adseuerare. inter hunc igitur et debuit furem esse, hic non debuit facilis esse ad temera‹ria›m indicationem.Si uenditor dolo fecerit, ut rem pluris uenderet, puta de artificio mentitus est aut de peculio, empti eum iudicio teneri, ut prisset, si ita peculiatus esset uel eo artificio instrucscribit, cum Terentius Uictor decessisset relicto herede fratre suo et res quasdam ex hereditate et instrumenta et mancipia Bellicus quidam subtraxisset, quibus subtractis facile, quasi minimo ualeret hereditas, ut sibi ea uenderetur persuasit: an uenditi iudici
Abbreviated transcription (Latin):
feit.Si ꝯuenit ut ad diem p̃cio nõ
coluto uñditori p̃cium duplum
¶ Si quis colludñte procuratoremeo
abeo emĩit an possit agc̾e exempto.¬
pillo. pupillum sibi non obligat. si
im̃ditor hitatõem exreꝑit ut in qui¬
lio liceatħitart ł colono it ꝑfrui
ait. Siiste colonus dampnum ded̾it ex
empto ẽp̃torem agentem cog̾e pos¬
se uñditorem ut eylocito cumcolo¬
fin̾it ꝯ secut᷑ ẽp̃tori reddat. ¶ Edib
d istractis ut legatis ea cẽ edium cole

Expanded text:
fert, si conuenerit, ut ad diem pretio non soluto uenditori duplum r. Si quis colludente procuratore meo ab eo emerit, an possit agere ex emptopillo, pupillum sibi non obligat.Si uenditor habitationem exceperit, ut inquilino liceat habitare, uel colono ut perfrui ait, si iste colonus damnum dederit, emptorem ex empto agentem cogere posse uenditorem, ut ex locato cum colofuerit consecutus, emptori reddat.Aedibus distractis uel legatis e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ trebacuis ẽe exũdito hoc nõieacti¬
onem. Idem ẽ siquid inegͥ su curati¬
one impñsum e an̾ traditõem aut si
quid indisciplinas in quas uerisimile
erat ⁊ ẽp̃torem uelle impñdi. hecam¬
plius labeo ait. ⁊ siquis infuuemor¬
tiui sin impñsumsit. exũdito ꝯaqͥ.
oportere simͦ sine cłpaũnditoris mor¬
temobit. It sieum uenent c̃̃res ue¬
niret ut locupies abẽptore re detur.

Expanded text:
rebatius esse ex uendito hoc nomine actionem. idem et si in aegri serui curationem impensum est ante traditionem aut si quid in disciplinas, quas uerisimile erat etiam emptorem uelle impendi. hoc amplius Labeo ait et si quid in funus mortui serui impensum sit, ex uendito consequi oportere, si modo sine culpa uenditoris mortem obierit.Item si conuenerit, cum res ueniret, ut loc
Abbreviated transcription (Latin):
siparssit p̃cu soluta ⁊ res traditã p¬
ea eincta sit utrum eius rei nõie ꝯse¬
q̃tur p̾cium integrum ex ẽpto agẽt
fructibiam maturis ager distratius
sit ⁊̃ fructus ep̃toris ced̾e nͥcħ aniud
ꝯuenit exploratumẽ. si locat᷑ ager
sit pñsionem utiq ei ced̾e der̾e qui lo

Expanded text:
si pars sit pretii soluta et res tradita postea euicta sit, utrum eius rei consequetur pretium integrum ex empto agens fructibus iam maturis ager distractus sit, etiam fructus emptori cedere, nisi aliud conuenit, exploratum est. Si in locatis ager fuit, pensiones u
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis rera mm̃did̾it ⁊ ci accessimim
quid dix̾it. om̃ia quid̾ q̃ diximus
in re distracta mis quoq sequda st̃
ut tñ enict̃onis nõie nͥ induplum
tenebatur.S in hoc tm̃ obligetur
ut ẽptori rem hr̃e liccat. ⁊ nonsonũ¬
amus ũdidit. indeamus quid debe¬
at pr̃are ⁊ multum int̾eẽ arbitror
innimhic polliceatur ꝑce uemẽtes¬
qi a seꝑsonas nonfĩ quo nuuus hr̃e
Si euicta res erit. siũ stipso int̾põita

Expanded text:
quis rem uendiderit et ei accessurum qui‹d› dixerit, omnia quidem, quae diximus in re distracta, in hoc quoque sequenda sint, ut tamen euictionis nomine non in duplum teneatur, sed in hoc tantum obligetur, ut emptori habere liceat, et non soluuendidit, uideamus quid debeat praestare. et multum interesse arbitror, utrum hoc polliceatur per se uenientesque a se personas non fieri, quo minus habere si euicta res erit, siue stipulatio interpo
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ i dõ empti iudicio tenebitur. senit̃¬
tiam uiliam u̾issimam ẽt arbitͦ
inpignorib quoq. Nam suure credi
nonteñi nec ad p̾̃cium restimendũ
exempto actõne creditor. hoc enĩm
mnultis ꝯstitutõnib effectimi ẽ. do

Expanded text:
 ideo empti iudicio tenebitur.Sententiam Iuliani uerissimam esse arbitror in pignoribus quoque: nam si iure creditnon tenetur nec ad pretium restituendum ex empto actione creditor: hoc enim multis constitutionibus effectum
Abbreviated transcription (Latin):
ueas. Pomponius .l.
łe cos nolit oxũndito agicumco
pot̾ ut eos tollat. lpꝰ .s.
.ni. is quiũditorem obligatum he¬
ꝓpͥam ⁊ hr̃ditariam. ⁊ deb̾e hrdem ĩsti¬
tutum siuelit seꝑatun diur ac¬
tõnum᷑ cͤm uti añaditam ir̾dita¬
tr̃ ꝓpͥum unditorem ꝯuenire. dem̃
ad ita hr̃ditate hr̃ditarium. ꝙ si

Expanded text:
beas. Pomponius librlere eos nolit, ex vendito agi cum eo potest, ut eos tollat. Vlpianusenim is qui venditorem obligatum hpropriam et hereditariam, et debere heredem institutum, si uelit separatim duarum actionum commodo uti, ante aditam hereditatem proprium uenditorem conuenire, deinde adita hereditate
Abbreviated transcription (Latin):
hiii iudicu pot̾ate. Et inpͥmic ip̃ãm
rem prare uñditorem oport .i. ł
dere. Que res siquid̾ dñt fuit u̾e¬
ditor facit ⁊ ẽptorem dñm. sinõ fuit
tñ. euictõnis nõie uñditoremob
eõ nomine satfc̃m. ¶ Ep̃tor autẽ
nĩusꝰ ũnditoris facere cogitur. re¬
dibitõem quo ꝯtiñi ẽptiindicio
⁊ lares ⁊ sabinus putaint ⁊ nos pro¬
bamus. ¶animalium quor uñditor
mulier ueniss ⁊ sciens crrare eumũe¬
ditor passsis sit redibitõem quid̾ exsͣ
ad resoluandam ẽptõem. ⁊ p̃tio resti¬
tuto muner. reddatur. ¶Is quim
naemit arte noĩc c̾tam sĩnnam dedit
pꝰ ea õiueñat ut ẽp̃tio urita fieret¬
Iulianus exẽpto agi poste ait utar¬
onem. Ego illd̾ q̾ro. si mulus datus
sit . atre noĩe ⁊ tecuta ẽptõne p̃cioq
num̃ato ⁊ tradita re anulus non rod¬
danirqua actõne agñd̾ ẽ utrum cũ¬
diccatur qi obc̃amdatus sit ⁊ c̾a fi¬
nita sit. inuerd exempto agñd̾ sit.

Expanded text:
 potestate.Et in primis ipsam rem praestare uenditorem oportet, id est tradere: quae res, si quidem dominus fuit uenditor, facit et emptorem dominum, si non fuit, tantum euictionis nomine uenditorem obeo nomine satisfactum. emptor autem nummos uenditoris facere cogitur.Redhibitionem quoque contineri empti iudicio et Labeo et Sabinus putant et nos probamus.Animalium quoque uenditor mulier uenisset, et sciens err‹a›re eum uenditor passus sit, redhibitionem quidem ex hac ad resoluendam emptionem, et pretio restituto mulier reddatur.Is qui uina emit arrae nomine certam summam dedit: postea conuenerat, ut emptio irrita fieret.Iulianus ex empto agi posse ait, ut aronem. ego illud quaero: si anulus datus sit arrae nomine et secuta emptione pretioque numerato et tradita re anulus non reddatur, qua actione agendum est, utrum condicatur, quasi ob causam datus sit e‹t› caus‹a› finita sit, an uero ex em
Abbreviated transcription (Latin):
norans u̾ndid̾it fugituũi ñ eẽ pr̃a¬
re ẽptori oportere neracius ait. Idc̃
neracius ⁊̃ siauenum suum u̾ndidĩs
ut hre licere ẽptori caueatur.s ⁊
ut tradatur ei possõ. Id̾ ait nͥ traden¬
tem qͣnti int̾ ꝯdẽpnari satis. iutẽ ñ
dantem qñti płimi actor em ꝑicli¬
tari oport ⁊d̾ ncracius scribit ꝓpt̃¬

Expanded text:
norans uendiderit, fugitiuum non esse praestare emptori oporte‹re› Neratius ait.Idem Neratius, etiamsi alienum seruum uendideris, ut habere licere emptori caueatur, sed et ut tradatur ei possessio.Idem ait non tradentem quanti intersit condemnari: satis autem non dantem, quanti plurimum auctorem periclitari oportet.Idem Neratius ait p
Abbreviated transcription (Latin):
minimo de fungi potuit. Id̾q pu¬
tat ⁊ si cxstipłatu aget. ⁊ siue de¬
fendat noxali iudicio siueñ ꝙ ma
infestum fuit noxium suum fuis¬
to ag̾e posse id̾nerat ait. uñditorẽ
tum si suꝑior inpossõne ẽptor futur᷑
nonsit. Ent gͥ ex empto acro nsihoc
pr̃etur. Cassius ait eum qui exdu
posse. Iulanus deficiente dupia ex
empto agñdum putauit. Deniq
dit̃one uñdid̾it ut intra .xxx. dies
duplam promintet. pꝰ ca nequid p̃ra¬
retur. ⁊ q̃ptor ħ fi intradiem non de¬
sid̾ uuit ita demũ nonten̾i uñdito¬
rem. Si ignorans aueni̾ uñdidit.

Expanded text:
minimo defungi potuit: idemque putat et si ex stipulatu aget: et siue defendat noxali iudicio, siue non, quia ‹mani›festum fuit noxium seruum fuisto agere posse.Idem Neratius ait uenditorem tum, si superior in possessione emptor futurus non sit: erit igitur ex empto actio, nisi hoc praestetur.Cassius ait eum, qui exposse.Iulianus deficiente dupla ex empto agendum putauit.Denique condicione uendiderit, ut intra triginta dies duplam promitteret, postea ne quid praestaretur, et emptor hoc fieri intra diem non desiderauerit, ita demum non teneri uenditorem, si ignorans alienum uendidit:
Abbreviated transcription (Latin):
stitutꝰ capitis minutione amittit᷑ s
itademũ amittit᷑ capitis diminutiõe
usust. Si iam constitutꝰ ÷ ẽet̾m si añ
aditam ħeditatem ut añ diem cẽden i.¬
tem quis capite minutꝰ ÷ constat ñ
amitti. Si tͥ fudꝰ ex die legatus ÷.¬
⁊ mͥ usimifruetum rogatꝰ ÷ restituere
uidendũ erit si capite minutꝰ fuero intͣ
diem legato tuo inseruũ ne foete salu
dici pot̾it usq adeo aũt capitis diimi¬
tio eum demũ usumf. ꝑemit qui iam
constitutꝰ ÷ ut si in singulos annos uel
m̃ses ut legatus dies sit is ita demum
amittit᷑ qui iam ꝓcessit ⁊ si forte ĩ ãnos
in dies enis diei.

Expanded text:
stitutus capitis minutione amittitur.Sed ita demum amittitur capitis deminutione usus fructus, si iam constitutus est: ceterum si ante aditam hereditatem aut ante diem cedentem quis capite minutus est, constat non amitti.Si tibi fundus ex die legatus est et usum fructum mihi rogatus es restituere, uidendum erit, si capite minutus fuero intra diem legato tuo insertum, ne forte saluudici poterit.Usque adeo autem capitis minutio eum demum usum fructum peremit, qui iam constitutus est, ut si in singulos annos uel menses uel dies legatus sit, is demum amittitur, qui iam processit et si forte in annos in dies, eius diei.
Abbreviated transcription (Latin):
fuisset. unde fit ut int̾ eos is ade̾s¬
cilus ab alio hede usumfructum
ex fruenda consistat. id ⁊ ex fc̃o aliquo
eus qui fruit᷑ ⁊ utit᷑ tam̃ semł cecidit
dies alit̾ atq si cui in m̃ses ut in diẽ
ist in aimos singulos qͥd leget᷑. tunc
eñ ꝑdies singulos m̃ses uł annos dies

Expanded text:
atus fuisset: unde fit, ut inter eos ius adcres alius ab alio herede usum fructumex fruendo consistat, id est facto aliquo eius qui fruitur et utitur, tamen semel cedit dies: aliter atque si cui in menses uel in dies uel in annos singulos quid legetur: tunc enim per dies singulos uel
Abbreviated transcription (Latin):
dñ expectari qui uti ⁊ frui possitst̃
si ex die ususf. leget᷑ dies eius ñdum̃
cedit nisi cum dies uenit posse enm
usimif. ex die legari ⁊ in diem constat
uola ait ⁊ agentem añ diem ususf.
rch̾ facere quamuis alias qui añ diẽ
amitti capitis minutione constat. s ⁊
actionem de usuf ⁊ parii refert utr̃

Expanded text:
ni exspectari, qui uti et frui possit.Item si ex die usus fructus legetur, dies eius nondum cedet, nisi cum dies uenit: posse enim usum fructum ex die legari et in diem constat.uola ait agentem ante diem usus fructus nihil facere, quamuis alias qui ante diem amitti capitis minutione constat, sed et actionem de usu fructu. et parui refert, utrum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ñ habenti ꝑtem suam s amit¬
tenti adcresçit ⁊am si usuf. duob
fuerat legatꝰ ⁊ alt̃ lide contestata a¬
misit. usimif. mox ⁊ collegatarius
qui litem contestatꝰ ñ erat usimif.
amisit ꝑtͤem diidiam dum taxat ꝗͣ
amisit qui litem contestatꝰ ⁊ adñsus
eum qui se liti obtulit a possessore cõ¬
sequit᷑ ꝑs .n. collegatarii ip̃i ac̾scit ñ

Expanded text:
non habenti partem suam, sed amittenti adcrescit: nam si usus fructus duobus fuerit legatus et alter lite contestata amiserit usum fructum, mox et collegatarius, qui litem contestatus non erat, usum fructum amisit, partem dimidiam dumtaxat, quam amisit qui litem contestatus est adversus eum qui se liti optulit, a possessore consequitur: pars enim collegatarii ipsi adcrescit, non
Abbreviated transcription (Latin):
gaiꝰ cassis. li. uiii. sc̾bit carnẽ fetꝰ de¬
mortui ad fructuariũ ꝑtin̾e. S ed qd̾
d̾r deb̾e eum sumitt̾e totiens u̾m ÷ quo¬
capitum nicħ suplebit. Item si forte eo
dempore quo fetus editi sunt nicħ fuit
eid̾ submitti debe̾t tumc ⁊ pꝰ editionem
utrũ ex his q̃ edent᷑ submitt̾e debebit
an ex his q̃ edita sunt uidendũ ÷ puto
aũt uerus ea q̃ pleno g̃ge edita sunt
ad fructuariũ ꝑtin̾e. s post̾iorem g̾gis
casum noce deb̾e̾ fructuario. Submi¬
tt̾e aũt fci ÷. ⁊ ulianꝰ ꝓpͥe dicit disꝑtire

Expanded text:
Gaius Cassius libro octavo scribit carnem fetus demortui ad fructuarium pertinere. Sed quod dicitur debere eum summittere, totiens verum est, quocapitum, nihil supplebit. Item si forte eo tempore, quo fetus editi sunt, nihil fuit quod summitti deberet, nunc est post editionem: utrum ex his quae edentur summittere debebit, an ex his quae edita sunt, videndum est. puto autem verius ea, quae pleno grege edita sunt, ad fructuarium pertinere, sed posteriorem gregis casum nocere debere fructuario. Summittere autem facti est et Iulianus proprie dicit dispertire
Abbreviated transcription (Latin):
ctuarius debeat qd̾ suo suoꝵ q fc̃õ
det̾̃ius fc̾m̃ sit refic̾e̾ ñ ÷ absoluendus
enuĩ qd̾ diligens pat̾ familias in sua
domo fac̃ ⁊ ip̃e face̾ Non magis
heres refic̾e̾m deb qd̃ uetustate iam
det̾uis fc̃m reliquiss destator quam
si ꝓpͥetatem alicui destator legals.¬

Expanded text:
ctuarius debeat quod suo suorumque facto deterius factum sit reficere, non est absolvendus,enim omne, quod diligens pater familias in sua domo facit, et ipse facere. Non magis heres reficere debet quod vetustate iam deterius factum reliquisset testator, quam si proprietatem alicui testator legas
Abbreviated transcription (Latin):
it cĩo an ꝑtus ad fructuariũ ꝑtin̾ẽt
s bruti sm̃a obtinuit fructuariũ ineo
fructuariꝰ habebit. quid tñ si fuit
eo usumif. relictũ ⁊ cum possit ꝑtͥ
legari pot̾it ⁊ ususf. eiꝰ fetus tñ pe

Expanded text:
it quaestio, an partus ad fructuarium pertineret: sed Bruti sententia optinuit fructuarium in eofructuarius habebit. quid tamen si fueeo usum fructum? et cum possit partus legari, poterit et usus fructus e
Abbreviated transcription (Latin):
missus nicħommꝰ uis adc̾scendi admitit
om̃s enim actores ap̃ plautium de ħ con¬
senserunt. ⁊ ut celsus ⁊ iulignꝰ elegant̃
aiunt. usuf. cotidie constituit᷑. ⁊ legat᷑
ñ ut ꝓpͥetas eo solo tp̃e quo usndicat᷑ eũ
pͥmũ itaq ñ iueniet alt̾m qui sibi cõ¬
currat solus utet᷑ in dotum nec refert᷑
ꝯiunctim an seꝑatim relinquat᷑
duob hedib militutis deducto usuf¬

Expanded text:
missus nihilo minus ius adcrescendi admittit: omnes enim auctores apud Plautium de hoc consenserunt et, ut Celsus et Iulianus eleganter aiunt, usus fructus cottidie constituitur et legatur, non, ut proprietas, eo solo tempore quo vindicatur. cum primum itaque non inveniet alter eum, qui sibi concurrat, solus utetur in totum, nec refert, coniunctim an separatim relinquaturduobus heredibus institutis deducto usu
Abbreviated transcription (Latin):
reget᷑ est uis adẽscenoi u̾m ⁊ si alt̾i
usufruetus alt̾i fundꝰ legatꝰ ⁊ nã ami¬
tente usunfructum alt̃o euierat
legatus mag̾ uire adescendi ad alte¬
rum ꝑtinet quam redit ad ꝓpͥetatẽ
di ñ ꝑit neq eius apud quem con¬
solidatus ÷ neq ab eo ⁊ ip̃e quibus
modis amitt̾et añ consolidationem
isdem ⁊ nunc amittet.⁊ ita ⁊ nera¬
tio ⁊ aristoni uid̾r ⁊ pomp̾. ꝓbat.¬

Expanded text:
est ius adcrescendi, verum et si alteri usus fructus, alteri fundus legatus est: nam amittente usum fructum altero, cui erat legatus, magis iure adcrescendi ad alterum pertinet quam redit ad proprietatdi non perit neque ei, apud quem consolidatus est, neque ab eo, et ipse quibus modis amitteret ante consolidationem, isdem et nunc amittet, et ita et Neratio et Aristoni videtur et Pomp
Abbreviated transcription (Latin):
to usuf. legata sit. ⁊ mͥ ꝑs usufr̾uctꝰ
uidend̾ erit an int̃ me ⁊ ħedem ins
ad c̃scendi u̾set᷑ ⁊ uerum ÷ ut quis¬
quis amisi̾t ad ꝓpͥetatem ieũdet᷑¬
litemnis. Si mͥ usufruetus
fundi pure t̾ sub ꝯditione legatꝰ
sit pͭ dicĩtotius fundi usumf. adme¬
ꝑtnĩe inc̃im ⁊ si capite minutꝰ fue¬
ro totũ amitt̾e s si extit̾it ꝯditio.
totũ usu̾fructũ ad teptine̾ si forte
capite minutꝰ sum. Eet̾m eum in meo sta¬
tu maneo cõmunicand̾ usumfrũctũ.
⁊ ħedib suis usumfructum legam̾t¬

Expanded text:
egata sit et mihi pars usus fructus, videndum erit, an inter me et heredem ius adcrescendi versetur: et verum est, ut, quisquis amiserit, ad proprietatem revertetur. Si mihi usus fructus fundi pure, tibi sub condicione legatus sit, potest dici totius fundi usum im et, si capite minutus fuero, totum amittere: sed si extiterit condicio, totum usum fructum ad te pertinere, si forte capite deminutus sum, ceterum cum in meo statu maneo, communicandum usum fructum. et heredibus suis usum fructum lega
Abbreviated transcription (Latin):
legatus sid mͥ posse me casã ibi edi
Ituo ⁊ pamphilo meo legatꝰ fu̾it usut᷑¬
relictus. sũ dubio uis adc̃scendi cessat. de
mino adquisitꝰ alt̾o repudiante ut amit¬
cende nsunf. alt̾ totum habeat ⁊ putat

Expanded text:
legatus sit mihi, posse me casam ibi aedituo et Pamphilo meo legatus fuerit usurelictus, sine dubio ius adcrescendi cessat.Denimino adquisitus, an altero repudiante uel amittente usum fructum alter totum habe
Abbreviated transcription (Latin):
dũ in eo quisolos libos ħedom scͥpsit
licet ñ ut legatarus eos nominaiu̾t
s ut ostend̾et magis uelle se matrem
ita frui ut lib̾os secum hãt fruentes
ub̾i ⁊ excranei ħedes ⁊ ait filios lega
frui deb̾e dici matrem legatariam
eẽ intelligendam. ⁊ ꝑ om̃ia similem
eẽ ⁊ m ħ causu iuris euentum.

Expanded text:
dum in eo, qui solos liberos heredes scripserit, licet non ut legatarios eos nominauerit, sed ut ostenderet magis uelle se matrem ita frui, ut liberos secum habeat fruentes. liberi et extranei heredes? et ait filios legatfrui, debere dici matrem legatariam esse intellegendam et per omnia similem esse et in hoc casu iuris euentum.
Abbreviated transcription (Latin):
ego siue memiꝰ capite minuti fu̾mꝰ
ita ut semissẽ in usuf. hãt is quis
ex nob̃ capite minutꝰ ñ fuerat ad te
ꝓpͥetas cum ꝑte dimidia usuf ꝑtine
ris a licui ꝓpͥetadem deducto usu
fructu mcħ̾ominꝰ putat uilianꝰ adc̃s¬
cere nͨ uid̾i nouũ tͥ adquiri usumf.¬

Expanded text:
ego siue Maeuius capite minuti fuerimita ut semissem in usu fructu habeat is, qui ex nobis capite minutus non fuerat, ad te proprietas cum parte dimidia usus fructuris alicui proprietatem deducto usu fructu, nihilo minus putat Iulianus adcrescere, nec uideri nouum tibi adquiri usum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ si passint tatum funditinuẽde̾
abiato debicon eo ad̾ hredi eor sol¬
uit que sua ͣu nõ est sin rõne. ¶¬
solutam aut̃ petunam accipiẽ¬
dami est. nõ sotum si ipĩ cui gbliga¬
ta res est s si alu sit soluta uolun¬
tate eius uł ei cui hr̃s extĩit uł
ꝓturatori euis uł seruo pettumiᷤ
exigendis p̃posito. Ũ si comumi

Expanded text:
, sed possunt totum fundum uendere oblato debitori eo, quod coheredi eorum soluit: quae sententia non est sine ratione.Solutam autem pecuniam accipiendum non solum, si ipsi, cui obligata res est, sed et si alii sit soluta uoluntate eius, uel ei cui heres exstitit, uel procuratori eius, uel seruo pecuniis exigendis praeposito. unde si domu
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃. Dicum uend̾et cͥditor pignus
conuẽmt it̾ ip̃m ⁊ emptoiem ut
tori lic̾et reciꝑe rem suam scͥpsit
iulianus ⁊ est rescͥptum ob hñt cõ¬
uentõm pignoraticus actionib te¬
ñi creditorem. ut debitori mand
ex uendito actõm adu̾sus empto¬
rem. s si ĩ p̃ẽ debitor aut uendicare
rem pot̾it aut in fc̾m actione ad¬
u̾sus emptorem age̾. ¶ Hemt aũ
ni hac actione. ⁊ dolus. ⁊ culpa
ut in cõm̾odato uenit ⁊ custodia
uis maior nõ uenit.
gens insuis rebꝰ prestare salet a c̃¬
de dolo deb debitori reꝓmittere.

Expanded text:
i, cum uenderet creditor pignus, conuenerit inter ipsum et emptorem, ut, tori, liceret ei recipere rem suam, scripsit Iulianus et est rescriptum ob hanc conventionem pigneraticiis actionibus teneri creditorem, ut debitori mandet ex vendito actionem adversus emptorem. sed et ipse debitor aut vindicare rem poterit aut in factum actione adversus emptorem agere. Venit autem in hac actione et dolus ut in commodato: uenit et custodia: uis maior non uenit.as in suis rebus praestare solet, a crde dolo debet debitori repromittere
Abbreviated transcription (Latin):
i. olutum nou udetur siis
contẽstuta cuni debitore sit de ipõ
debito uł si pẽ fi deuisior conuent
fu̾it. nouata aut̃ debita obligate ꝑ
ꝓignus ꝑemut. nisi tanuen̾ituoe
pignus repettur ¶ ꝯi cͣ daturꝰ
tibi pecriniam pignus accepo uetde¬
ceto ꝓngnor aticia actione tenebor
⁊ nulla solutone facta. ¶Idemq
⁊ si accepto iatu sit pectuma uł cõditio
modum fecit ob qͣm pignꝰ contctũ
est. icr si pactum cui stand̾ est pcu¬
ma non petenda ft̃m est. ¶ Siin
sortem duntaxat. uł musuras
ob st̾ctimi est pignus eo suluto uẽ
qd̾ abligatum est iocimht pig¬
noratitrani. ¶ Siue aut̃ usure
stipulatum fint deducte siuie nõ¬
sint si tam̃ pignus ⁊ meas obliga.¬
tum fuit q̃m dui mauit ix hus de¬
betur pignoraticia cessabit. alia
causa est eaꝵ quas quis supͣlcitũ
modum ꝓmisit. nam hec penitꝰ
ulicite sunt. ¶ Si cͥautoris pires
bredes extit̾int iini exhus pars

Expanded text:
.Solutum non uidetur, si lis contestata cum debitore sit de ipso debito uel si fideiussor conuentus fuerit.Nouata autem debiti obligatio pignus peremit, nisi conuenit, ut pignus repetatur.Si quasi daturus tibi pecuniam pignus accepero nec dedero, pigneraticia actione tenebor et nulla solutione facta: idemque et si accepto lata sit pecunia, uel condicio defecit, ob quam pignus contractum est, uel si pactum, cui standum est, de pecunia non petenda factum est.Si in sortem dumtaxat uel in usuras obstrictum est pignus, eo soluto propter quod obligatum est locum habet pigneraticia. siue autem usurae in stipulatum sint deductae siue non, si tamen pignus et in eas obligatum fuit, quamdiu quid ex his debetur, pigneraticia cessabit. alia causa est earum, quas quis supra licitum modum promisit: nam hae penitus illicitae sunt.Si creditori plures heredes exstiterint et u
Abbreviated transcription (Latin):
nib pͣtitis ⁊̃ si una portio solu¬
ta nõ sit pangnꝰ pot̃ uenire.si si
ita sc̃ptum sit. si qua petuma su¬
adie solutu nõ erit starun corpen¬
uenit ei pacti conuentẽ
uendendo pignore inrempats
concipienda est. ut om̃s contine¬
antur. s ⁊ si creditoris dimitax¬
at ꝑsona fũit conp̾hensa ⁊̃ hel
eius iure uenderet. sñ nicħ cont̾¬
riumi actum ec̃t ¶ Eum pignͦ
ex pactione uenue pot̃ nõ solũ
obsortẽ nõ solutam uenire pot̃¬
mid ipensa sunt.

Expanded text:
tis, etiamsi una portio soluta non sit, pignus potest uenire. sed si ita scriptum sit: 'si qua pecunia sua die soluta non erit', statim competit ei pacti conuentio.De uendendo pignore in rem pactio concipienda est, ut omnes contineantur: sed et si creditoris dumtaxat persona fuerit comprehensa, etiam heres eius iure uendet, si nihil in contrarium actum esset.Cum pignus ex pactione uenire potest, non solum ob sortem non solutam uenire potein id impensa sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ime satisfactum esi ut nascat᷑
ꝑignoratitia actto. satiftt̃m aut̃
accpmnis quemadmod̾ nolutt
doitor licet nõ sit soluta suic ali¬
is pignorib sibi tau̾i noluit ut
ad hoc recedat siue ficeuissorib
suie reodato siue p̾cio aliio uł
nuda comientõne nascitur pigno¬
ntticia actio ⁊ gen̾alit̾ ditendum
er̃ quociens recedere uoluit credi¬
tor a prgnore idi ei sacifft̾m suit
ipẽ uoluit sibi cinut licet i hoe
deceptus at. ¶s quor qui renia

Expanded text:
catur pigneraticia actio. satisfactum autem accipimus, quemadmodum uoluit creditor, licet non sit solutum: siue aliis pignoribus sibi caueri uoluit, ut ab hoc recedat, siue fideiussoribus siue reo dato siue pretio aliquo uel nuda conuentione nascitur pigneraticia actio. et generaliter dicendum erit, quotiens recedere uoluit creditor a pignore, uideri ei satisfactum, si ut ipse uoluit sibi cauit, licet in hoc deceptus sit.Is quoqu
Abbreviated transcription (Latin):
eam duuitaxat sũman iuecta
niea ⁊ mlata tenebunt᷑. in qua
cenaculiim conduxi. nõ emuncre¬
dibile est ħ conuenisse. ut ad n¬
niũsam pẽtitou̾e nsule fr̾uio¬
la mea tencantur. idetur aut̃
tacite. ⁊ cum domino edm̃ ħ conue
msĩe. ut nõ pactio cenacula̾u ꝑfitiat
sonani pignoris obnigd. nob̾ nc̃ ad¬
quiritur. adeo ut net ꝑ ꝓcuratorẽ
płmq nec ꝑ tutorem adquiratur ⁊
idd̾ ip̃i actione pignoraticis cõueni¬
untur. s nec mutat ꝙ constit᷑ũ est
sonam passõm acciiurĩ. nam hoc
eo ꝑtinebit. ut possumꝰ pignoris no¬
bis obligati possõm perꝓcurato¬
rem uł tutorem aprehende ⁊pam
aut̃ oblig̾om liba ꝑsona nob̾ non
semꝑ actiuret s si ꝓcurator meus
uł tutor rem pignori dedit ip̃e ag̾e
pignoraticia pot̾it. ꝙ in ꝓcuratore
ita procedit sieimandatum fiit
ꝓignori dare.

Expanded text:
eam dumtaxat summam inuecta mea et illata tenebuntur, in quam cenaculum conduxi: non enim credibile est hoc conuenisse, ut ad uniuersam pensionem insulae friuola mea tenebuntur. uidetur autem tacite et cum domino aedium hoc conuctio cenacularii proficiat ersonam pignoris obligatio nobis non adquiritur, adeo ut ne per procuratorem plerumque uel tutorem adquiratur: et ideo ipsi actione pigneraticia conuenientur. sed nec mutat, quod constitutum est ersonam possessionem adquiri: nam hoc eo pertinebit, ut possimus pignoris nobis obligati possessionem per procuratorem uel tutorem adprehendere, ipsam autem obligationem libera persona nobis non semper adquiret.Sed si procurator meus uel tutor rem pignori dederit, ipse agere pigneraticia poterit: quod in procuratore ita procedit, si ei mandatum fuit pignori dare 12
Abbreviated transcription (Latin):
cõuenitut ĩto loco marbitͥo eius
est ciuolocd exibeat s si uich conue¬
uit demintiatum esteiut ap̃ p̃to¬
emerhibeat. ¶si uenit seauest̃os¬
ficium depon̾e quid ei faciendisi
⁊ ait pompoꝰ. adire eum p̃torem aꝑ¬
ft̃a isqui eum elegtrant ei rem
restituendam aiu psens fu̾it. s sͥ
nõ sꝑ uerum puto. nam pleruq
non̾ est ꝑmittend̾ officiũ ꝙ semł̃
suscepit id legem depositionis de¬
pone nisi iusticima tausa miue

Expanded text:
conuenit, in arbitrio eius est, quo loci exhibeat: sed si nihil conuenit, denuntiandum est ei, ut apud praetorem exhibeat. Si uelit sequester officium deponere, quid ei faciendum sit? et ait Pomponius adire eum praetorem opacta his qui eum elegerant, ei rem restituendam qui praesens fuerit. sed hoc non semper uerum puto: nam plerumque non est permittendum officium, quod semel suscepit, contra legem depositionis deponere, nisi iustissima caus
Abbreviated transcription (Latin):
aut. P ropne aut̃ in seq̃stro est depo¬
situm qd̾ a plurib insolidũ c̾ca ꝯditio¬
ne custodiendum reddendũq tradit᷑
uł ad malam mansionem extensum
secĩst̃ soluit inisencordia ductꝰ. dolo
ꝓximũ esse ꝙ fc̃m est arbitror. quia
cumsciret cui rei pararetur intemp¬
pestiue mĩam extercuit cũ pofs
nõ susciꝑe talem cãm mag̃ qmdeci¬
ꝑe. ¶ Uatur actio depositi in ħredem
ex dolo desuncti insolidum qͣmꝙͣ enĩ
alias ex dolodesimiti non salemꝰ non¬
tem̃. nisi ꝓ ea ꝑte que ad nos ꝑuen̾it
tũi hic dolus ex contractu rtiq per¬
secutione descendit idõa in solidũ miꝰ
hĩs tenetur. płes u̾o ꝓ ea parte qua
quisq hĩs est. ¶Q ciens foro cedũt
nuniulari solet pͥmo loco ratõ hab̾i
depositaroꝵ hoc est eoꝵ qui deposi¬
tas petumas habuert̃ ñ qͣs fenore

Expanded text:
tum. Proprie autem in sequestre est depositum, quod a pluribus in solidum certa condicione custodiendum reddendumque tradituuel ad malam mansionem extensum sequester soluerit misericordia ductus, dolo proximum esse quod factum est arbitror, quia cum sciret, cui rei pararetur, intempestiue misericordiam exercuit, cum posset non suscipere talem causam quam decipere. Datur actio depositi in heredem ex dolo defuncti in solidum: quamquam enim alias ex dolo defuncti non solemus teneri nisi pro ea parte quae ad nos peruenit, tamen hic dolus ex contractu reique persecutione descendit ideoque in solidum unus heres tenetur, plures uero pro ea parte qua quisque heres est. Quotiens foro cedunt nummularii, solet primo loco ratio haberi depositariorum, hoc est eorum qui depositas pecunias habuerun
Abbreviated transcription (Latin):
p̃. puanc si possit rem redim̾e
apstnre necuent noncareteurri
quemad̾ si redemptam uł ana mnc
suam fẽam notiut p̃sture causat
qd semel ignarꝰ uendid̾it.

Expanded text:
. Plane si possit rem redimere et praestare nec uelit, non caret culpa, quemadmodum si redemptam uel alia ratione suam factam noluit praestare causatus, quod semel ignarus uendiderit.
Abbreviated transcription (Latin):
condempnationis tp̃i nõsit facultas. uł
couditõ. uł depõnis. non extitit. ¶ hnͣc
actionem bone fidei esse dubitare nõ
oꝑtit. ⁊ ito fructꝰ inhͣnc actĩom ue¬
nit. ⁊ omẽm cãm ⁊ partum dicend̃
esb. ne nuda resueniat. ¶Si rem depo¬
sitam uenoisti eamq postea redemista
in cãm depositi ⁊̃ si sine dolo malo pꝰ
eaꝑiẽit tem̃ te depositi quia semel
dalum fecisti cum uend̾es. ¶Indepo
solum si seruus m̃s. s isi is qui bona
fide michi ẜuiat rem deposũit etͥs¬
suuũ erit tari michi actõm sirem
ad me ꝑtinentem deposũit. Simili
modo si usunfructum in ẜuo ħam
siid ꝙ deposuit ex eo petulio finit qd̃
ad me ꝓtinebat uł resmea fuit.
eadem actione age pot̾o. Item si ser¬
uus hreditarius deposũit ħredi pꝰ¬
ea adeunti ꝯpetroactio. ¶ Siẜuus
deposuit. siue uiuat siue decesẜ it
utłr. donimꝰ hc̃ actione exꝑietur.
ip̃e aut̃ ẜuis manumissuis. nõ põt¬

Expanded text:
condemnationis condemnationis nc actionem bonae fidei esse dubitari non oportet. Et ideo et fructus in hanc actionem uenire et omnem causam et partum, dicendum est, ne nuda res ueniat. Si rem depositam uendidisti eamque postea redemisti in causam depositi, etiamsi sine dolo malo postea perierit, teneri te depositi, quia semel dolo fecisti, cum uenderes. In deposr. Non solum si seruus meus, sed et si is qui bona fide mihi seruiat rem deposuerit, aequissimum erit dari mihi actionem, si rem ad me pertinentem deposuit. Simili modo et si usum fructum in seruo habeam, si id quod deposuit ex eo peculio fuit quod ad me pertinebat uel res mea fuit, eadem actione agere potero. Item si seruus hereditarius deposuerit, heredi postea adeunti competit actio. Si seruus deposuit, siue uiuat siue decesserit, utiliter dominus hac actione experietur. ipse autem seruus manumissus non pote
Abbreviated transcription (Latin):
bonoꝵ possessorib tet̾i̾sci successoribꝰ
⁊ ei cui ex t̾belliano senatꝰ consulto
restituta est ħreoitus conpetit. Nõ
tantum p̃t̾itus dolus in depositi actio¬
nem uemet s ĩ futurus idem post n¬
tem ꝯtestatam inde scͥbit neratus.
si depoĩta ressine dolomalo amilsa
sit ⁊ post uidicium acceptumm recupi¬
retur ichilomimꝰ recte ad restitnõm
reum ꝯpłłinec debes adsoliunsi resti¬
tuat. ¶ Idem neratius. ut qnius
endi facłtatem nc̃ habeas. horteisfor¬
te cdausis. tñ siante condempnatõm
restuendi facłiatem b̾as ꝯdempna¬
dum temsi restacuas. quia res ap̃te
est tũc enĩ querendimm andosoni¬
lo fecis cumi reni nõ habeas. ¶Et
cum qui tem deposit statim pꝰse
depositi actione ag̾e. ħ eñĩ ip̃o dolo
face eumaui fusceꝑit qd̾ rponicen¬
tirem non reddat. Maitellus autem
ait non semꝑ uidei posse dolumfa¬
cere eumqui reposcenti rem nõ
dederat. quid enini sim ꝓuncia
res sit ur mihorreis quoꝵ apiendoꝵ

Expanded text:
successoribus et ei, cui ex Trebelliano senatus consulto restituta est hereditas, competit. Non tantum praeteritus dolus in depositi actione ueniet, sed etiam futurus, id est post litem contestatam. Inde scribit Neratius, si res deposita sine dolo malo amissa sit et post iudicium acceptum reciperaretur, nihilo minus recte ad restitutionem reum compelli nec debere absolui, nisi restituat. idem Neratius ait, quamuis endi facultatem non habeas horreis forte clusis, tamen si ante condemnationem restituendi facultatem habeas, condemnandum te nisi restituas, quia res apud te est: tunc enim quaerendum, an dolo malo feceris, cum rem non habes. Est qui rem deposuit statim posse depositi actione agere: hoc enim ipso dolo facere eum qui suscepit, quod reposcenti rem non reddat. Marcellus autem ait non semper uideri posse dolo facere eum, qui reposcenti non reddat: quid enim si in prouincia res sit uel in horreis, quorum aperiendorum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpante ꝓ aua eor int̾est tuuc diten¬
demeit mpartem n condenipnatio¬
nem faciendam. ¶ Si sit deponsuo
ꝓte. ut post mortem tuam red¬
das ⁊tecum ⁊ t̃ hrede tuo possummi
repositi agere. possum emĩ muta

Expanded text:
 qua eorum interest, tunc dicendum est in partem condemnationem faciendam. Si deposuero te, ut post mortem tuam reddas, et tecum et cum herede tuo possum depositi agere: possum enim muta
Abbreviated transcription (Latin):
gi si ignorau̾it is quide positum sus¬
cipictut resib esse nõ multum fa¬
tere cum suscepit cepo sium rrsa
rerum depositi agi posse existimo
qͣmuis signata tista deposita sir. O¬
Sitium fa. teñi. depositi ꝯstat. quia
⁊cetis adionib tenetur. s icumprĩe¬

Expanded text:
go si ignorauerit is, qui depositum suscipiebat, res ibi esse? non multum facere, cum suscepit depositum. ergo et rerum depositi agi posse existimo, quamuis signata cista deposita sit. Filium familias teneri depositi constat, quia et ceteris actionib
Abbreviated transcription (Latin):
mandati esse actionem mua nic est
primus contractus. ¶Idem pompõ
quent si ap̃ te uolente me depone
iusbis. ap̃ hb̃m tuũ depone. an possim
tetum depotiti exꝑni. ⁊ aĩt. si mo noĩe
hoc est aͣͣ te custodituro deposuissem
michi tetum depositi cẽactionẽ sm
ulo depositi actio est nec mantatitems
a remmeam gessi. s simandastim¬

Expanded text:
mandati esse actionem, quia hic est mandati esse actionem, quia hic est primus contractus. Idem Pomponius quaerit, si apud te uolentem me deponere iusseris apud libertum tuum deponere, an possim tecum depositi experiri. et ait, si tuo nomine, hoc est quasi te custodituro, deposuissem, mihi tecum depositi esse actionem: si llo depositi actio est: nec mandati teneris, quia rem meam gessi. sed si mandasti
Abbreviated transcription (Latin):
actio si uero incħ aliud qm tibatia pr̃a¬
uit nco de apis quicquã conucnit depo¬
siti acdionest niconducto uocato ⁊ mine¬
gocio ex quo diximus p̃scͥptis u̾bis da¬
damactom. ⁊ dolum ⁊ culꝑam p̾stabũs
quiẜuũ recepit. at si citaria tm̃ dalut
dolium ountuxat sequemur. tñut᷑
pomp ait ⁊qiid habint psc̃ptimi.
ant quid ꝯuen̾it dimimodo sciamus
i sicuid fuit ꝓscptum doluntamẽ
pos paaturos qui receꝑit qui solus
indepasitum uenit. ¶ Si tengane
ut rem meam ꝑfens adtitumrut us
it titius tu qnid̾ michi mandati ten̾
ille tibi depofiti. qua̾ acłom inichi p¬
tabis mandati uiditõ ꝯuent᷑. ¶Qd si
toi rem dedi ntsititius rem nõ accep¬
piss. tu custodire .s. nec eam recepit
iudend̾ est utr̃ depositi tm̃ an imanda¬
puto tam̃ mandat eẽ. act̃. qui plemꝰ
fuit mandatimihns ⁊ custodie lege᷑
ddem pompomus ant. ¶ Sitibima¬
dauo ut rem ab aliquo meo nomine
receptam custodias idq fec̃as manda¬
tian depofiti tenearis ⁊ mag̃ ꝓhat

Expanded text:
actio: si uero nihil aliud quam cibaria praestabat nec de operis quicquam conuenit, depositi actio est. In conducto et locato et in negotio, ex quo diximus praescriptis uerbis dandam actionem, et dolum et culpam praestabunt qui seruum receperunt: at si cibaria tantum, dot quid habuerunt proscriptum aut quid conuenerit, dummodo sciamus et si quid fuit proscriptum, dolum tamen eos praestaturos qui receperunt, qui solus in depositum uenit. Si te rogauero, ut rem meam perferas ad Titium, ut is perit, tu quidem mihi mandati teneris, ille tibi depositi, quam actionem mihi praestabis mandati iudicio conuentus. Quod si rem tibi dedi, ut, si Titius rem non recepisset, tu custodires, nec eam recepit, uidendum est, utrum depositi tantum an et mandaputo tamen mandati esse actionem, quia plenius fuit mandatum habens et custodiae legem. Idem Pomponius quaerit, si tibi mandauero, ut rem ab aliquo meo nomine receptam custodias, idque feceris, mandati an depositi tenearis. et magis probat
Abbreviated transcription (Latin):
nec seqñda zͥ. Si uestimenta
seruãda balmatori ꝑierunt. si
neri ⁊ dolum dum taxat pr̃ate
debere puto. qd̃ si accepit exꝯ
ducto. ¶ s ĩcuis ẜiumm custodiendum qie¬
ãt forte i pͥstinimi si quidem mica nt¬
uenit custodic puto e̾̃e actiont̃ adũsus¬

Expanded text:
nec sequenda est. Si uestimenta seruanda balneatori data perierunt, si neri et dolum dumtaxat praestare debere puto: quod si accepit, ex conducto. Si quis seruum custodiendum coniecerit forte in pistrinum, si quidem merces interuenit custodi
Abbreviated transcription (Latin):
ter̾m suffcit bonam fidem adesse
q si ante eius rei furtum fec̾at ẜuꝰ
uł credidit dñmnd̃ murtum fore
huiꝰ solut̃onis lib̃̾ari pot̃. Bona eĩ
fĩde exignur nõ tm̃ aut̃ si remanẽ¬
manumisso. uł in alienato exuis
ignorans manumissum ut auiena¬
tum soluit. Idemq ⁊ in ꝯmĩbus
debitorib ẜuandũ. pomp̃ sc̃b̾.¬
omp̃. Simalia depositum fu̾it
ut rome reddatur uidetur id actũ
ut nõ inpensa eius fiat ap̃quem
depositum sit s eius qui depasuit
quo sine dalo malo eius est ap̃quẽ
depositumest. ubi uo depositum ẽ
nicħ̾ int̾est. ¶ Eadem dicenda st̃ ꝯ¬
munit̾ ⁊ in om̃ib bone fidei iidici¬
bis. s dicendum est si uelit actor
suis impensis suoq ꝑitulo ꝑferrirẽ
romam. ut audiendus sit. qm̃ ⁊m
ad erhibendum actione id ẜuatur
Cum sequestro recte agetur depoĩti
seqnestraria actione quam ⁊ in ħre¬
dem euis reodi oꝑ. ¶Quemadino¬
dum ꝙ exstipulatu. uł extestam̃to

Expanded text:
ceterum sufficit bonam fidem adesse. ceterum sufficit bonam fidem adesse. sed et si ante eius rei furtum fecerat seruel credidit dominum non inuitum fore huius solutionis, liberari potest: bona enim fides exigitur. non tantum autem si remanenmanumisso uel alienato, ex iuignorans manumissum uel alienatum soluit. idemque et in omnibus debitoribus seruandum Pompm. Si in Asia depositum fuerit, ut Romae reddatur, uidetur id actum, ut non inpensa eius id fiat apud quem depositum sit, sed eius qui deposuitquo sine dolo malo eius est, apud quem depositum est: ubi uero depositum est, nihil interest. eadem dicenda sunt communiter et in omnibus bonae fidei iudiciis. sed dicendum est, si uelit actor suis inpensis suoque periculo perferri rem Romam, ut audiendus sit, quoniam et in ad exhibendum actione i‹d› seruatur. Cum sequestre recte agetur depositi sequestraria actione, quam et in heredem eius reddi oportet. Quemadmodum quod ex stipulatu uel ex testamento