comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
to ib exortas ppt̾ testam̃tũ
⁊̃ legitimo modo ꝯditum c̃. sep¬
imqr ttitium signa habens.
postra fortinto casusur ꝑ ipsi¬
us itstatoris oꝑam.lmo toto
ul plunmacius parte incisa

Expanded text:
toribus exortas propter testamentum, quod legitimo modo conditum est septemque testium signa habens, postea fortuito casu vel per ipsius testatoris operam lino toto vel plurima eius parte incisa
Abbreviated transcription (Latin):
alias res que iundicantur.
intoto ꝓdispositõe indicis col¬
locari. Dm̃s uero ꝗ ꝓ lib̾tate pr¬
clitantur. si qdẽ poͣssit fide iui¬
sorẽ dare. eum exigi. Sin uero
reucradatio euis impossibilis
cis sit. hocq nudici manifeste ce¬
tendatur. niratorio cautiom
cõmitti. Scientes qd si post hin¬
modi expotõẽ abfucrint. ⁊edic¬
tis citati. mabsentia nichilon
nus punum annum durau̾it.
omimodo fintuti obnoxii ert
⁊ ciuis dm̃io qlitem cis intuliti
sinc ulla dubitatõe ad signab¬
unt. ¶scue uo eos uolumus
ꝗ aliq̃m ad fuitutem uocant.
d si post prima accusatr̃em in

Expanded text:
aliasque res quae vindicantur in tuto pro dispositione iudicis collocari. Omnes vero, qui pro libertate periclitantur, si quidem possint fideiussorem dare, eum exigi: sin vero re vera datio eius impossibilis eis sit hocque iudici manifeste ostendatur, iuratoriae cautioni committi: scientes quod, si post huiusmodi expositionem afuerint et edictis citati in absentia nihilo minus per unum annum duraverint, omnimodo servituti obnoxii erunt et eius dominio, qui litem eis intulit, sine ulla dubitatione adsignabuntur. Scire vero eos volumus, qui aliquem ad servitutem vocant, quod, si post primam accusationem in
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ cnͣtum uentã dicis sororẽ
tuam onia bona indotem
dedisse. an u̾itas allegatiom
assistat. si adte ħrditas soro¬
ris tue. uel bonoꝵ possessio
terierunt. intra q̃ legib ꝯce¬

Expanded text:
m circumventam dicis sororem tuam omnia bona in dotem dedisse, an veritas adlegationi adsistat, si ad te hereditas sororis tuae vel bonorum possessio aeterierint, intra quae legibus conce
Abbreviated transcription (Latin):
D.ãa ⁊ cc̃. lauriane.
In debito legato licet ꝑ errorẽ
uiris aminore soluto repeti¬
tionẽ decerm si nec dumtẽp
quo restitutionis retribuit
auxilium excessit rationis ẽ¬

Expanded text:
. et CC. Laurinae. Indebito legato, licet per errorem iuris a minore soluto, repetitionem ei decerni, si necdum tempus, quo restitutionis tribuitur auxilium, excesserit, rationis e
Abbreviated transcription (Latin):
App. seuer̃. ⁊ añt. aa. lõgino.
Sncrimmib quidem ctatis suffra¬
giominores ñ iuuanturiei
Qnaloꝵ mores ĩfirmitas ammi
ñ excusat. ¶s cum delictum

Expanded text:
pp. Severus et Antoninus AA. Longino. In criminibus quidem aetatis suffragio minores non iuvantur: etenim malorum mores infirmitas animi non excusat. sed cum delictum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ hu quoc suec tuoe esse di as. lib̾i.
esse aduicisa parte dicuntur.
destatu coꝵ more solito q̃nopor¬
trt. nec cnim res iudicata qua
de ꝓprictate coꝵ ꝓnuntiatum t̃.
opponi cause libali potest. Ayp

Expanded text:
 hi, quos servos tuos esse dicis, liberi esse a diversa parte dicuntur, de statu eorum more solito quaeri oportet: nec enim res iudicata, qua de proprietate eorum pronuntiatum est, opponi causae liberali potest.
Abbreviated transcription (Latin):
on iustam tegerere sollitudĩe
ꝓfidei comisssim relicte porti¬
oms hrditatis ꝑspicimꝰ ueren¬
tem nefructum amittas relic¬
ti fidei comissi. qm̃ aunia testato¬
ris ex parte scripta heres ⁊tibi:
rogata restituere. calliditate ac
fraude repudiauit. ut ad aliũ
nepotemeundemq coberedem
deuoluatur portio. Aquo tibi
nominatim ñ fuerat fidei co¬
missum relictum: ⁊coacta sus¬
pectam hereclitatem adire. pͥ¬
quam pherede gereret reb sit
humãnis exepta cum diuo
antomno prenti nrõ deb̾i etiã
a substitutis fidei cõmissum ⁊¬
templatione iudicii testatoris
quasi tacite abhis repetitum
iam dudum placuerit. Hes
enim quarte retentionẽ qua
illa que repudiau̾it hereclita¬
tem. adie coacta sispectam

Expanded text:
on iustam te gerere sollicitudinem per fideicommissum relictae portionis hereditatis perspicimus verentem, ne fructum amittas relicti fideicommissi, quoniam avia testatoris ex parte scripta heres et tibi rogata restituere calliditate ac fraude repudiavit, ut ad alium nepotem eundemque coheredem devolvatur portio, a quo tibi nominatim non fuerat fideicommissum relictum, et coacta suspectam hereditatem adire, priusquam pro herede gereret, rebus sit humanis exempta: cum divo Antonino parenti nostro deberi etiam a substitutis fideicommissum contemplatione iudicii testatoris quasi tacite ab his repetitum iam dudum placuerit. neque enim quartae retentionem, quam illa quae repudiaverit hereditatem, adire coacta suspectam
Abbreviated transcription (Latin):
musas terrasque acolomis
dm̃ci iuris rei publice. uł iu¬
ris temploꝵ inqualibet ꝓuĩ¬
cia uendite. uł ullo alio pac¬
to alienate sunt:abhis qui
ꝑ ꝑaniatq itra leges cas deti¬
nent. nulla longi tp̃ris prescͥp¬
tr̃e officiente iulxmus restitu¬
iitaut nec p̾tium ꝗ dem im¬
quis comꝑatorib reposcere

Expanded text:
sas terras, quae a colonis dominici iuris rei publicae vel iuris templorum in qualibet provincia venditae vel ullo alio pacto alienatae sunt, ab his, qui perperam atque contra leges eas detinent, nulla longi temporis prescriptione officiente iubemus restitui; ita ut nec pretium quidem iniquis comparatoribus reposcere
Abbreviated transcription (Latin):
tas tua quam cet̾i om̃s iudic
cesmri obfuare festinent: ex
eo tp̃r ualitura. ex quo mtu
diumo imꝑiales suscepmi
probum. pp̃. galliaꝵ. moueat¬
ꝙx numcro preceptum est.
ut fin atq liberti colomiq ⁊
p̾trrea rei nr̃e: noc ñ ctiam eoꝵ
suboles. ac nepotes. Quicum¬
q: de nris possessionib ueces¬
sissent ac se ad diu̾sa militie
genera ꝯtulissentĩ tinguloi
quo obrepserant fraudulẽ¬
ter exuti.si ad aliquam sibi
fortasse transcenderint digi¬
tatrmomĩ tp̃ris difinitione
sub mota nrõ patrimonio

Expanded text:
tas tua quam ceteri omnes iudices nostri observare festinent, ex eo tempore valitura, ex quo nutu divino imperiales suscepimus Probum pp. Galliarum. saepenumero praeceptum est, ut servi atque liberti, colonique praeterea rei nostrae nec non etiam eorum suboles ac nepotes, quicumque de nostris possessionibus recessissent ac se ad diversa militiae genera contulissent, cingulo, in quo obrepserant fraudulenter, exuti, si ad aliquas fortasse transcenderint dignitates, omni temporis definitione submota nostro patrimonio
Abbreviated transcription (Latin):
iquas petitoes adu̾sus pupilies
tuos habes. dirigeie cas potes.
adsisttutib cãmq defendentibꝰ
contutorib tuis. Cum ⁊ si alice
tictores ñ hulxiẽt. ad hoc grno
litis defendẽde curatores acciꝑe

Expanded text:
i quas petitiones adversus pupillos tuos habes, dirigere eas potes, adsistentibus causamque defendentibus contutoribus tuis, cum et, si alios tutores non haberent, ad hoc genus liti
Abbreviated transcription (Latin):
n tibi partis fundi pat̾i ucchi¬
Lcatio competat is cius de ca
reuotio ẽ estimabit. Nespicere
aũt debes officium in quo tr ẽẽ
tutorem dicis ne obeuismodi
petitionẽ euictione secuta. ulti
p̃tu quantitatem auctoris here¬
dem pupillum tuum honcres
qlaudatus ꝑte defendi debeat.
Cum aut compensatõis ratr̃e
habereᷤ aut contrͣio tutcle indi¬
cio expii possis. Sed nc tuũ ns

Expanded text:
n tibi partis fundi paterni vindicatio competat, is cuius de ea re notio est aestimabit. Respicere autem debes officium, in quo te esse tutorem dicis, ne ob eiusmodi petitionem evictione secuta ultra pretii quantitatem auctoris heredem pupillum tuum oneres, qui laudatus per te defendi debeat, cum aut compensationis rationem habere aut contrario tutelae iudicio experiri possis. Sed ne tuum
Abbreviated transcription (Latin):
n enim marciam distinctiom
locum ce. in hoc casu ĩuenimo.
ubi nullius curcĩuentionis
suspectio potest aliquam sibi
undicare licentiã auita ⁊pa¬
uita affectoe. hec oĩa iesecates
ipauus emancipatu fu̾it fe¬

Expanded text:
 enim Marciani distinctioni locum esse in hoc casu invenimus, ubi nullius circumventionis suspicio potest aliquam sibi vindicare licentiam, avita et proavita adfectione haec omnia resecante. et proavus emancipatum f
Abbreviated transcription (Latin):
no filii su aił si ip̃e finit eman¬
cipats. ctiam pat̾no. ul ꝓauo
similimͦ pat̾no uł mat̾no fili
iura. maneat stabile ius patͥ
ad optiui. maturali uinculo
copulõtum alcgitimo ado¬
ptionis mꝯstrictum. ⁊ ad cur
solum respiciat filius. cui cu
⁊ natura adg̾gauit. ⁊ lex ꝑ ad¬
optionem ad signauit.⁊papi¬
mam sentũtia inlanc specie
procedat.⁊ ad eum tanturmͦ
filius ad optiuus sp̃e totam
extendat. in patris natural
successionẽ molestare ꝯceda¬
reuerentia ꝑtegct᷑. n ciq ad¬
qrat q̃ possunt aqri.⁊ꝑdesse.

Expanded text:
rno filii sui vel, si ipse fuerit emancipatus, etiam paterno, vel proavo simili modo paterno vel materno filiuiura, maneat stabile ius patris adoptivi et naturali vinculo copulatum et legitimo adoptionis modo constrictum: et ad eum solum respiciat filius, cui eum et natura adgregavit et lex per adoptionem adsignavit, et Papiniani sententia in hac specie procedafilius adoptivus spes totas extendat et non patris naturalis successionem molestare concedareverentia protegetur, eique adquirat
Abbreviated transcription (Latin):
pͥori debitum. ꝯfinmat sibi pi¬
gnus. ⁊adebitore sortem cio¬
qr tantum usuras que fuis¬
sent p̃standel ñctiam usuriꝰ¬
scrĩ usuras accipiat.S.

Expanded text:
ori debitum confirmat sibi pignus et a debitore sortem eiusque tantum usuras, quae fuissent praestandae, non etiam usurarum usuras accipit. S.
Abbreviated transcription (Latin):
mo feccrit. ait uctustas. ĩ uñ
parte ꝯsistant. aliã anidib at¬
q tnomb neccesse sit sustinc¬
riatq idõ si mimo. auditori¬
o duo tantum p̾cet̾is fuerint
ur plures. quoꝵ fama sit hla

Expanded text:
mos fecerit aut vetustas, in una parte consistant, aliam a rudibus atque tironibus necesse sit sustineri. Atque ideo si in uno auditorio duo tantum prae ceteris fuerint vel plures, quorum fama sit Hila
Abbreviated transcription (Latin):
dictionem. suc ꝑ infactum ac¬
tionem. cuius tenor in iniitis
iuanis uins articulis sepe est
admissus. Excepta uidelicet
causa captiitatis in locis in
qu: hoc qd ab hominamur cõ¬
tigerit. N sinccessitas fuerit
inredemptionem captiuoꝵ.
tunc ⁊ uenditionem ꝓphatoͣr

Expanded text:
dictionem sive per in factum actionem, cuius tenor in multis et variis iuris articulis saepe est admissus, excepta videlicet causa captivitatis in locis, in quibus hoc  quod abominamur contigerit. Nam si necessitas fuerit in redemptione captivorum, tunc et venditionem pr
Abbreviated transcription (Latin):
ilites nr̃ alienaꝵ rerum ꝯduc¬
tores seu ꝓcuratores. aut fide:¬
nissores. ul mandatores duc¬
toꝵ ficri ꝓhibemus. ne omisso
mmoꝵ usu adopꝰ riuestre se
tione cinguli militaris exiftãt
Arimis aut ñ priuatis negotro
eccupent: ut nuncris ei signoᷤ
sius iugit᷑ inherentes rempu¬
blicam aqua aluntur.ab omĩ
bellor necessitate defendant.
e cui liceat ꝗ aliquam domũ
alienam uł locum aut ergas¬
t̾ium nomine ꝯductiomis ac¬
cepiti alti ꝗ post eum domini
uoluntate ad eandem ꝯducti¬
onẽ accessit litem inferre. qsi
rem illicitam aut agenti dãpno¬
sam temptai̾nt. sed patere fa¬
cultatem dominis. domus su

Expanded text:
lites nostros alienarum rerum conductores seu procuratores aut fideiussores vel mandatores conductorum fieri prohibemus, ne omisso armorum usu ad opus rurestre se tione cinguli militaris existant. Armis autem, non privatis negotiis occupentur, ut numeris et signis suis iugiter inhaerentes rem publicam, a qua aluntur, ab omni bellorum necessitate defendant e cui liceat, qui aliquam domum alienam vel locum aut ergasterium nomine conductionis accepit, alteri, qui post eum domini voluntate ad eandem conductionem accessit, litem inferre, quasi rem illicitam aut agenti damnosam temptaverit, sed patere facultatem dominis domos su
Abbreviated transcription (Latin):
sitõe speciant̾ enumeran iuissimꝰ
nequis ueteris niris ꝓlixitatẽ
reuoluat scientia. ¶ Hĩs ita
defimitis. cum insupiore parte
nr̃e sanctionis. implurimis lo¬
cis niuncti fecimus mentionez
necessarium eẽ duximus om̃e
inspectõem hunusmõi articuli li¬
tius ⁊ cũ subtiliore tractatu di¬
riere. ut sit omĩb ⁊ hoc aꝑto¬
sime ꝯstitutum ¶ Noncmñtãtũ
ꝯninctiuo modo quedam relm¬
quuntur: sed cciã disumctiuo.
¶Inhis itaq si quidem coheredes
sunt om̃s comunctĩ. uł om̃s do¬
incti ⁊ uł institutiuł substituti
amparte hr̃ditatis uł partib
ꝯsistat. aliis coheredib cũ suo ⁊¬
gͣuamme ꝓ hereclitaria parte⁊
etuiam si an defuncti sunt adq¬
ratur. Et hoc ⁊ nolentib ip̃o ni¬
ie adcrescat. si suas portiones
um agnoucre. cum sit. absurdũ
cidem hereditatis partem quidẽ
agnoscere. partem n̾o respuere

Expanded text:
pecialiter enumerari iussimus, ne quis veteris iuris prolixitatem revolvat scientia. His ita definitis, cum in superiore parte nostrae sanctionis in plurimis locis coniuncti fecimus mentionem, necessarium esse duximus omnem inspectionem huiusmodi articuli latius et cum subtiliore tractatu dirimere, ut sit omnibus et hoc apertissime constitutum. Non enim tantum coniunctivo modo quaedam relinquuntur, sed etiam disiunctivo. in his itaque, si quidem coheredes sunt omnes coniunctim vel omnes disiunctim et vel instituti vel substituti, in parte hereditatis vel partibus consistat, aliis coheredibus cum suo gravamine pro hereditaria parte, etiamsi iam defuncti sunt, adquiratur. Et hoc et nolentibus ipso iure adcrescat, si suas portiones iam agnoverint, cum sit absurdum eiusdem hereditatis partem quidem agnoscere, partem vero respuere
Abbreviated transcription (Latin):
testator locutus est. siue ꝑali¬
um cuisdem lucri successorem
adimpleatur. ¶Sin u̾otalis
ẽ u̾boꝵ concepto ⁊ facti naturi.
ut quod relictum ẽ ab alio
ad impleri ñ possit. Tunc ⁊ si
lucrum ad aliquẽ ꝑuencrit. ñ
tamen ⁊ grauamen tũc sequi.
quia hoc ni ip̃a natura ꝯcedit:
n testator uolucrit.Mind
cnim si uissert eum in locũ cer¬
tum abire. uł ubatib studiis
imbui. uł domũ sins mambꝰ
extrucre uł pinguere. uł uro¬
rem duc̃e. que oĩa testõris uo¬
luntas iipsius solius ꝑsona
intelligitur ꝯclusisse. Cii⁊ suã
munficentiã relinq̃bat Mnoib̾
uidelicet hoc optinente. ut pro
simili parit ⁊lucrum sentiant.
⁊ grauamen ubi hoc possit ꝓce¬
dere subeãt Thoc locum habeie
omĩquidem mͦ in his que incã

Expanded text:
testator locutus est, sive per alium eiusdem lucri successorem adimpleatur. Sin vero talis est verborum conceptio et facti natura, ut quod relictum est ab alio adimpleri non possit, tunc, etsi lucrum ad aliquem pervenerit, non tamen et gravamen sequi, quia hoc neque ipsa natura concedit neque testator voluerit. quid enim, si iusserit eum in locum certum abire vel liberalibus studiis imbui vel domum suis manibus extruere vel pingere vel uxorem ducere? quae omnia testatoris voluntas in ipsius solius persona intellegitur conclusisse, cui et suam munificentiam relinquebat. In omnibus videlicet hoc obtinente, ut pro simili parte et lucrum sentiant et gravamen, ubi hoc possit procedere, subeant. Et hoc locum habere omni quidem modo in his, quae in
Abbreviated transcription (Latin):
decisiomib statutum ẽ. Sin u̾o
quidam exhr̃dib institutis ul
substitutis ꝑmixu sunt. ⁊ alii
ꝯunciii alii disunctm nun¬
cupati sunt. siꝗdem ex ꝯunctis
aliquid deficiat hoc omnimͦad
solos nunctos cum suo uemat
onere.: Idest ꝓparte hr̃ditatis
q̃ ad ees puenit. sni aut exhis
qui disiunctim scripti sunt ali¬
iquid euanescat. hoc ñ adsoloe
odisiunctos. sed ad om̃s tam con

Expanded text:
. Sin vero quidam ex heredibus institutis vel substitutis permixti sunt et alii coniunctim alii disiunctim nuncupati sunt, si quidem ex coniunctis aliquis deficiat, hoc omnimodo ad solos coniunctos cum suo veniat onere, id est pro parte hereditatis, quae ad eos pervenit. Sin autem ex his, qui disiunctim scripti sunt, aliquis evanescat, hoc non ad solos disiunctos, sed ad omnes tam con
Abbreviated transcription (Latin):
ne fuit dñs quitibi loca de
ꝗb supplicasti donauit.sfiue
a ũ dño uona fide donata sus¬
cepisti. ẽaq usu cepisti. auter
ntibi qd iure questum est

Expanded text:
e fuit dominus, qui tibi loca de quibus supplicasti donavit, sive a non domino bona fide donata suscepisti eaque usucepisti, auferri tibi quod iure quaesitum est
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sꝰ cũ ꝗuna fide iussit ñ cõpeti
Xctuisti sane cũ fisco solueres
desid̃are. ut ius pignoris ꝙ fy
cus habuit inte transfertretur
s si ħ ita factum ẽ cessis actioĩ¬
bo uti potis. Ꝙ. ⁊ mpriuatis de¬

Expanded text:
um qui una fideiussit non competit. Potuisti sane, cum fisco solveres, desiderare, ut ius pignoris quod fiscus habuit in te transferretur, et si hoc ita factum est, cessis actionibus uti poteris. Quod et in privatis de
Abbreviated transcription (Latin):
exdiuinis iussiomib. suic ante¬
quam eadem lex mrepsit. seup
candem legem usz ad presentem
diem ñ sine ratione duximus
suffragandum ut adoptatio:
arngatr̃em seu adoptionẽ suri
ĩ potestate patrum. successiones
tam extestam̃to quã ab intesta¬
to capiãt. ꝓut in ad optatis. scu
ĩad rogatis ꝯstitutum ẽ ¶ In po¬
tum uero sciant om̃s legitimis
matrimomis legitimã sibi pos¬
fitatemqiendam. hac si p̾dicta
ꝯstitutio lata ñ ecẽt. In iusta nã¬
q libidinum desid̃ia nulla dece¬
to uenia defendet. nullum suble¬
uabit nouum adminiculu. p̃t̾
anterioꝵ dispofitionũ ordinem.
ñ añ lata sanctio ꝙͣ ex hoc dic re¬
secandam pia suggessit ratio. ñ
ad rogationũ uł ad optionum
p̃textus. q̃ ult̾ius minim̃ ferẽte
sunt. ñ astutic siuie duims af¬
fectande litt̾is. scu ꝗbꝰdam illiciti
ambiende machinationib. cui
nimis ĩdignum. nimissit impi¬
um flagitus p̾sidia q̃rere. ut ⁊ pe¬
culantie fuire liccat. ⁊ us nomq

Expanded text:
ex divinis iussionibus, sive antequam eadem lex inrepserit seu post eandem legem usque ad praesentem diem, non sine ratione duximus suffragandum, ut adoptio adrogationem seu adoptionem sui et in potestate patrum successionesque tam ex testamento quam ab intestato capiant, prout in adoptatis seu et in adrogatis constitutum est. In posterum vero sciant omnes legitimis matrimoniis legitimam sibi posteritatem quaerendam, ac si praedicta constitutio lata non esset. iniusta namque libidinum desideria nulla de cetero venia defendet, nullum sublevabit novum adminiculum praeter anteriorum dispositionum ordinem, non ante lata sanctio, quam ex hoc die resecandam pia suggesserit ratio, non adrogationum vel adoptionum praetextus, quae ulterius minime ferendae sunt, non astutiae sive divinis adfectandae litteris seu quibusdam illicitis ambiendae machinationibus, cum nimis indignum, nimis sit impium flagitiis praesidia quaerere, ut et petulantiae servire liceat et ius nomenque
Abbreviated transcription (Latin):
ubium ñ c̃. post estimationci
dotis. pactõe uł stipuatõe inter¬
posita. ut si ip̃e res dissonito ma¬
trimonio extarent. urori reddã¬
tur: ⁊er̃. Micillas cũ partu crstip¬
ulatu iudicio restitu oportere.
ccundum ratõcm uiiis existin
Irestitin tibi deb̃e dotem afisco
ꝗbon ⁊ dampnati patris tui sus¬
cepit licet cuim uiro quondã
tuo pat̾ tinis henes extitit at ta¬
men uiri tuo hoc deigan ñ pe¬
test. cum ⁊ ip̃e pat̾ sine uolun¬
tate nce exigere. nec accipe do
bͥum duxisti ⁊ dotem decusti isis

Expanded text:
n est post aestimationem dotis pactione vel stipulatione interposita, ut ipsae res, si dissoluto matrimonio extarent, uxori reddantur, ancillas cum partu ex stipulatu iudicio restitui oportere. Secundum rationem iuris existimas restitui tibi debere dotem a fisco, qui bona damnati patris tui suscepit. licet enim viro quondam tuo pater tuus heres extiterit, attamen iuri tuo hoc derogari non potest, cum et ipse pater sine voluntate tua nec exigere nec accipere dotberum duxisti et dotem dedisti is
Abbreviated transcription (Latin):
bidinis cã habere audeat. ułdui
c̃ in matimomo alium mantũ
fieri sibi conata fu̾it. ⁊ inhis eĩ
causis locum hab̾e ꝯstitutõs sã¬
cimus. q̃ decłpatam manti quã
uroris loquuntur. ut quem¬
ad modum dos ⁊ donatio ꝓpt̾
nuptias pit. ita iniuncres in¬
dotate inquartam parte quã
⁊uiris ⁊ muilicrib ex hai lege
batur penitus abolito. Dmmib
⁊ cnim canisis retisitis ⁊ płctis qͣs
intietas intirtucebat. nnchil
ualidum p̾t̾ cas quas lant̾io¬

Expanded text:
bidinis causa habere audeat, vel, dum est in matrimonio, alium maritum fieri sibi conata fuerit. Et in his enim causis locum habere constitutiones sancimus, quae de culpa tam mariti quam uxoris loquuntur, ut, quemadmodum dos et donatio propter nuptias perit, ita et mulieres indotatae in quartam partem, quam et viris et mulieribus ex hac lege batur, penitus abolito: omnibus etenim causis requisitis et perlectis, quas antiquitas introducebat, nihil validum praeter eas, quas
Abbreviated transcription (Latin):
uit ꝓponis pars diu̾sa die fe¬
riato. absente ⁊ignorante te
a. iudice dato sententiam p
partib sins quasi ꝯtumaciter
de cẽs impetraiit. ñ inm̾ito
p̃ses demo negonum altua
iudicis notiomi t̾minandum
cõmisit.3. Et philip.¬
A ut ꝓponis p̃ses ꝓuincie tũ cer¬
tum locum cause cegnoscende
dedisset . alibi ꝑ obieptionc
aditus. sententiã aduenus tt
ab sentem ꝓtunt. quod ita
gestum ẽ ad affectum uiris
spectare minime oportet.
tis tins causam appellanonis.

Expanded text:
ut proponis, pars diversa die feriato absente et ignorante te ab iudice dato sententiam pro partibus suis, quasi contumaciter deesses, impetravit, non immerito praeses denuo negotium alterius iudicis notioni terminandum commisit. PHILIP proponis, praeses provinciae, cum certum locum causae cognoscendae dedisset, alibi per obreptionem aditus sententiam adversus te absentem protulit, quod ita gestum est, ad effectum iuris spectare minime oportet. tis tuis causam appellationis
Abbreviated transcription (Latin):
b co iudicato nrecui n potest.
q̃ uob̾ ab sentib ⁊ ignorantib
atq in defensis dicitis cẽ ꝓla¬
tum. si ubi primũ oegnonis¬
tis. ñ iliͥco destatutis quenlã
de tulittis. ita cnim firmim¬
tem sententia q̃ ita ꝓlata est
ñ habe bit si ci ñ sit cõmoda

Expanded text:
Ab eo iudicato recedi non potest, quod vobis absentibus et ignorantibus atque indefensis dicitis esse prolatum, si, ubi primum cognovistis, non ilico de statutis querellam detulistis. ita enim firmitatem sententia, quae ita prolata est, non habebit, si ei non sit commoda
Abbreviated transcription (Latin):
tibi traditam. sciente ⁊ ꝯsẽtiẽ¬
te ea q̃ sibi eum auenditore
obligatum dicit. exceptõe.¬
cã remoucb̾. nam obligatõ
pignoris ꝯsensu ⁊tͣhitur

Expanded text:
tibi traditam sciente et consentiente ea, quae sibi eum a venditore obligatum dicit, eam exceptione removebis. Nam obligatio pignoris consensu et contr
Abbreviated transcription (Latin):
hoc suspicantib mopinatu
irruerit. exinde ꝓtimus abstra¬
uł ei unde eũ tam funiosa for¬
mido pripint indicet᷑. cique
mor abstralendi copia non
negetur. ¶s: si armoꝵ fidu¬
cia resistendi. mimos insami
cõpellente ꝯccꝑit. abripiendi
efficere uirib ꝯcedatur.Qd
si illum ctiam ꝯfigi in ꝯccrtãtõe
pugneq ꝯtigcrit nulla erit cĩ
nora necflande criminatioĩs
relinq̃tur occasio si isqui exsta¬
tu fuili inhostilis ⁊ homicide
ꝯdicionemtransiliut cccisus

Expanded text:
hoc suspicantibus inopinus irruerit, exinde protinus abstravel ei, unde eum tam furiosa formido proripuit, indicetur eique mox abstrahendi copia non negetur. Sed si armorum fiducia resistendi animos insania inpellente conceperit, abripiendi efficere viribus, concedatur. Quod si illum etiam confici in concertatione pugnaque contigerit, nulla erit eius noxa nec conflandae criminationis relinquetur occasio, si is, qui ex statu servili in hostilis et homicidae condicionem transiliit, occisus
Abbreviated transcription (Latin):
menstre tempꝰ tantum eis suꝑ¬
siti licentia erit iudici ꝑ execu¬
tores nog otii actorci reque¬
re. partr fugiente cxiina par¬
te actoris absentiam incusan¬
te.⁊ iudicib omnimodo suaᷤᷤ
aures humismoi q̃stiomi reserã¬
tib. Et si ꝑtres incos fu̾it sub¬
acta apł se ꝯfecta ꝯspicere. Et
siq̃ nchil suff̾iciens actitatu ẽ
Ex quo possit t̾mino cause
certa ficri comectura. ñ solum
partem fugientem abobsuati¬
one nidici relaxare. sed etiam
m õs expensas q̃ fucto modo
cura lites expendunt᷑ cum con
cautela quam suꝑlite reus ex¬
posiit reddenda. que ⁊ si remã¬
serit. iurib euacuabit᷑. ¶ Siñ
aũt exgestis apd̃ se habitis.
parte actoris mimine ĩuẽta.
possit muemire uiã exqua ma¬
infestum ei fiat ꝗ stuendum
sit ⁊̃ absente actore sicum me¬
norẽ causam habere ꝑspexerit
proeo ferre sententiaz nõ mo¬
ietur. Et p̾sentem reum absẽ¬
ti actori dẽpnare. Expensis
tantũmodoltis quas reus le¬

Expanded text:
menstre tempus tantum ei supersit, licentia erit iudici per exsecutores negotii actorem requirere, parte fugiente ex una parte actoris absentiam incusante et iudicibus omnimodo suas aures huiusmodi quaestioni reserantibus: et si per tres vices hoc fuerit subacta apud se confecta conspicere: Et si quidem nihil sufficiens actitatum est, ex quo possit termino causae certa fieri coniectura, non solum partem fugientem ab observatione iudicii relaxare, sed etiam in omnes expensas, quae consueto modo circa lites expenduntur, eum cocautela, quam super lite reus exposuit, reddenda: quae et si remanserit, viribus vacuabitur. Sin autem ex gestis apud se habitis parte actoris minime inventa possit invenire viam, ex qua manifestum ei fiat, quid statuendum sit, et absente actore, si eum meliorem causam habere perspexerit, pro eo ferre sententiam non moretur et praesentem reum absenti actori condemnare, expensis tantummodo litis, quas reus le
Abbreviated transcription (Latin):
fori pniulcgio. hius modi p̃¬
sidio demudatos ita udicantis
intrare secretum ut qͥuocũq
aiies enis os tndit. ñ dubitet
sibimet formidindũ. Data

Expanded text:
fori privilegio huiusmodi praesidio denudatos, ita iudicantis intrare secretum, ut, quodcumque aures eius offenderit, non dubitent sibimet formidandum: data
Abbreviated transcription (Latin):
b hõstib capto. ac post lumimo
reuersꝰ actoe mrem directa uł
qualibet alia domimũ undi¬
cando. tp̃ris adu̾sarii possioẽ
frustratimes: cum adu̾so eor q
restitutionis auxilio quacũq
ratre iuuantur. hinusmõi fai¬
tum ñ opituletu. D. aa¬

Expanded text:
liminio reversus actione in rem directa vel qualibet alia dominium vindicando temporis adversarii possessionem frustra times, cum adversus eos, qui restitutionis auxilio quacumque ratione iuvantur, huiusmodi factum non opituletur. V
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ex ꝯtratu patris iussũ siiipe¬
cumã accepistiteq eius here¬
ditate abstines. frustra uere¬
ris nc acrecditorib eius ꝯueĩ¬

Expanded text:
 ex contractu patris iussu eius pecuniam accepisti teque eius hereditate abstines, frustra vereris, ne a creditoribus eius conveni
Abbreviated transcription (Latin):
ontantum dium mensiu.
sedctiam minoris temporis.
mar̃to. uxoris testamto scrip¬
tus succeditinec legata uł fi¬
dei cõmissa. seu donationes.
temporis huius augustia ca

Expanded text:
tantum duum mensuum, sed etiam minoris temporis maritus uxori testamento scriptus succedit, nec legata vel fideicommissa seu donationes temporis huius angustia capi
Abbreviated transcription (Latin):
iquis filium ꝓ priumita exhe¬
redau̾it. ille filius ñs. alienus
m̃e substantie fiat. Talis filis
ab hunismõi uerboꝵ ꝯceptõe
ñ pret̾itꝰ s exheredatꝰ intelliga¬
tur Cum cnim manifestissimꝰ¬

Expanded text:
quis filium proprium ita exheredaverit:" ille filius meus alienus meae substantiae fiat", talis filius ab huiusmodi verborum conceptione non praeteritus, sed exheredatus intellegatur. cum enim manifestissim
Abbreviated transcription (Latin):
Iumte ñ exsenatore patie ꝓc̃atãs
obmatrimonium cum sẽnatore
tractum clarissime femine no¬
men adeptamdicas.claritas q̃
benesicio mariti ubi parata est
s sid̃i ordinis uirum postea sor¬
tita es redacta. ad pnoris dignita¬
luntatẽ eus  secutus desidio. ad ĩ¬

Expanded text:
Cum te non ex senatore patre procreatam ob matrimonium cum senatore contractum clarissimae feminae nomen adeptam dicas, claritas, quae beneficio mariti tibi parata est, si secundi ordinis virum postea sortita es redacta ad prioris dignitaluntatem eius secutus desid
Abbreviated transcription (Latin):
nos omma clara ẽẽ cupientes.
p̃cipimus disparib euispactis.
maiorem lucri partem admĩo¬
rem decluciat eo modo uterq
minorem partem lucret.D.
ioẽ  feneraticias  cautiones q̃
extra dotem sunt dedit. ut lo¬
coparaphernaꝵ apud maritũ
maneant: ⁊ hoc dotali instrum̃¬
to fi̾nt adscriptum futrum ne
habeat anquas exhis actiones
maritus siue directas siuc uti¬
les. ampenes uxorem omnes
remaneant. iin quem euentũ
dande sint marito actoes q̃re¬
baturSancimus itaq. siꝗd
tale euen̾it. actões quidẽ omĩ¬
modo apd̃ uxorem mancre li

Expanded text:
nos omnia clara esse cupientes praecipimus disparibus eis factis maiorem lucri partem ad minorem deduci, ut eo modo uterque minorem partem lucretur. id est feneraticias cautiones quae extra dotem sunt dederit, ut loco paraphernarum apud maritum maneant, et hoc dotali instrumento fuerit adscriptum, utrumne habeat aliquas ex his actiones maritus sive directas sive utiles, an penes uxorem omnes remaneant, et in quem eventum dandae sint marito actiones, quaerebatur. Sancimus itaque, si quid tale evenerit, actiones quidem omnimodo apud uxorem manere, li
Abbreviated transcription (Latin):
um pcib tiuns expresseris. placitu
int̾ te ⁊ alium ꝑmutationis int̾¬
cessisse. eumq fundum ate datũ
uendidisse. ꝯtra emptortm quidẽ
te nullam hab̾e actionem ꝓspicõ.
Cum abeo susceꝑit dominum
cuite tradidisse titulo ꝓmuta¬
tiomis ñ negasti. ¶ Scdm fidem
aũt placiti si stipulatio subiec¬
ta ẽ successores enscum quo
beris. ¶ Si uomilla stipulatioĩt

Expanded text:
um precibus tuis expresseris placitum inter te et alium permutationis intercessisse eumque fundum a te datum vendidisse, contra emptorem quidem te nullam habere actionem perspicis, cum ab eo susceperit dominium, cui te tradidisse titulo permutationis non negasti. Secundum fidem autem placiti, si stipulatio subsecuta est, successores eius, cum quo beris: si vero nulla stipu
Abbreviated transcription (Latin):
ifotis falustalis tuas ꝑdonatões
necesse ẽ exfactis donatõib
detractum. ut fili uł ne potes
ꝗ postea ex quecũq legitimor
matrimonio nati st̃. debitum
bonoꝵ sb̃sidinm ꝯsequant. ad
patͥnioniũ tuũ reutẽtum.d.
aa. demetriane.
u donatiomb infrẽm tuum
collatis facultates patris tin
ues duuidisse ꝓpoas i uolun¬
tatẽ eis ñ agnoinstiec bñfi

Expanded text:
otas facultates tuas per donationes necesse est, ex factis donationibus detractum, ut filii vel nepotes, qui postea ex quocumque legitimo matrimonio nati sunt, debitum bonorum subsidium consequantur, ad patrimonium tuum revertetur. D. AA. Demetrianae. Cum donationibus in fratrem tuum collatis facultates patris tui vos divisisse proponas, si voluntatem eius non agnovisti nec benefi
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾is Nec tantum doc apatre
data ⁊ fidei comissum ꝯtinct
qͣntum adsubmouendã que¬
relam sufficiat. De enormita¬
te donationũ. ad exemplum
mofficiosi testam̃ti p̃ses ꝓuĩ¬
cie ninis dictiomis sue partes
exihibebit. ¶S. aa. Ammua

Expanded text:
poteris nec tantum dos a patre data et fideicommissum continent, quantum ad submovendam querellam sufficiat, de enormitate donationum ad exemplum inofficiosi testamenti praeses provinciae iurisdictionis suae partes exhibebit.
Abbreviated transcription (Latin):
um .a.ffectionem. cum nchil
q̃ emolum̃ti reliqd. u post cx¬
hrredatiomis in uiriam etiam
substitutionem ci addidit. ⁊ ast̃¬
tituto legatum reliqd. q̃rebat
si huuismodi legatum uł fidi¬
cõmissum potest ualcre. s ⁊ si
legatum cidem cxħrdato filio:
pat reliq̃nt. ⁊ substituci̾t ci exe¬
hrdato facto aliq̃ extraneu. Itu
ccrtabatur si saltem ĩ cundem
modum fidei cõmissu pot ie
imq̃rre. Cum gͥ antiqtas ꝗdem
hec diuerse tractaie malint.
nob̾ aũt hunismodi iurgia
supuacua eẽ indentur. sancim
nullo leccato.nullo fidei com¬
misso huusmodi substitutũ
ꝙ ex heredato pupillo datus ẽ
pre grauarimet si p̃am rem ꝙͣ
pupillo legauit. a substituto ci.

Expanded text:
um adfectionem, cui nihil quidem emolumenti reliquit, sed post exheredationis iniuriam etiam substitutionem ei addidit et a substituto legatum reliquit, quaerebatur, si huiusmodi legatum vel fideicommissum potest valere. Sed et si legatum eidem exheredato filio pater reliquerit et substituerit ei exheredato facto aliquem extraneum, iterum certabatur, si saltem per eundem modum fideicommissum potest relinquere. Cum igitur antiquitas quidem haec diverse tractare maluit, nobis autem huiusmodi iurgia supervacua esse videntur, sancimus nullo legato nullo fideicommisso huiusmodi substitutum qui exheredato pupillo datus est praegravari, nec si ipsam rem quam pupillo legavit a substituto ei
Abbreviated transcription (Latin):
es religioni destinatas. quĩ
immo religionis effectas. sti¬
distrahere nõ dubitau̾int
tã et siiure uenditio ñ sub¬
sistat.lese tam̃ religionis ĩ

Expanded text:
es religioni destinatas, quin immo religionis effectas, scidistrahere non dubitaverint, tametsi iure venditio non subsistat, laesae tamen religionis in
Abbreviated transcription (Latin):
ognomimus multre ẽt ortho¬
doxex liberx. qu noc ppat̾ nec
mat̾ orthodoxe sunt ieligiois.
Et idoo sancimus ñ tantumm
casu ubi att orthodoxe religio¬
nis.sctiam inhis casibꝰ ĩqu¬

Expanded text:
ognovimus multos esse orthodoxos liberos, quibus nec pater nec mater orthodoxae sunt religionis. Et ideo sancimus, non tantum in casu, ubi alter orthodoxae religionis est, sed etiam in his casibu
Abbreviated transcription (Latin):
iulerima statuta ꝯtempscrĩt.
slec de erit antistum rͥant ieligi¬
oms cura laudabilis que ad
obfuationem ꝯstituti iudicis

Expanded text:
uberrima statuta contempserint. nec deerit antistitum Christianae religionis cura laudabilis, quae ad observationem constituti iudicis
Abbreviated transcription (Latin):
cã fide uissionis obstrictꝰ. ĩcau¬
tr̾em perrorẽ decluxisti. taz doli
mali exceptõe uti quam dicẽ
ut obligatio tibi accepto ferat
sorẽ. rei ꝓmittendi bomis ad fis¬
cum deuolutis. si idẽ fisus obde¬
bitum restituendu fint ꝯuent¬
fid̃ussores lis ꝯtestaietur.unĩ
eoꝵ eligẽ cditori. si mͦ oct̾oc min

Expanded text:
a fideiussionis obstrictus in cautionem per errorem deduxisti, tam doli mali exceptione uti quam condicere, ut obligatio tibi accepto feratur, sorem, rei promittendi bonis ad fiscum devolutis si idem fiscus ob debitum restituendum fuefideiussores lis contestaretur, unum eorum eligere creditori, si modo ceteros min
Abbreviated transcription (Latin):
andati actio psonał ẽ. q̃ si noĩe
si dei uissoris. uł adu̾sus debito¬
rem seu hedes cius cõpetit. prese
prounicie q̃ deb̾i cõpererit. red¬
dimbebit. Uignora ⁊ em̃ q̃ reo
stipulanti uepa fuerant.ita de¬
mũ ad uo transcunt. si factat
noĩs redẽptione solutio celebra¬
Qd si si factum ẽ. ea uob̾ pscq̃n¬

Expanded text:
andati actio personalis est. quae si nomine fideiussoris vel adversus debitorem seu heredes eius competit, praeses provinciae quae deberi compererit reddi iubebit. Pignora etenim, quae reo stipulandi nexa fuerunt, ita demum ad vos transeunt, si facta nominis redemptione solutio celebraQuod si factum est, ea quo
Abbreviated transcription (Latin):
icut mrrm speciałes ita de imi¬
u̾sitate. ac ꝑsonalos actiones.
ultra triguita annoꝵ spatium
minime ꝓtendantur. s si q̃ ro
sona qualicumq actioncais
psecutione pisctur. nchu¬
ominus erit agenti trignita
annoꝵ p̃scriptio metuenda.
Eodem nir ctiam menus ualẽ¬
re psona eius q pignus uł hy¬
pothecam. ñ asuo debitore.s
sidente. intitur uindicare.S¬
gͦ antr ñ mote sunt actiones.
triginta annoꝵ nigi silentio:
ex quo cõpetrre nur ccpunt.
uiucndi ult̾ius ñ habeant fa¬
cultatem. Nec sufficiat precibꝰ
oblatis. speciale quoddim li¬
cet ꝑ adnotatõem ꝓnicrins¬
se responsum.uł ctiam iudi

Expanded text:
icut in re speciali est, ita ad universitatem ac personales actiones ultra triginta annorum spatium minime protendantur. Sed si qua res sona qualicumque actione vel persecutione pulsetur, nihilo minus erit agenti triginta annorum praescriptio metuenda: eodem etiam in eius valente persona, qui pignus vel hypothecam non a suo debitore, sed sidente nititur vindicare.go ante non motae sunt actiones, triginta annorum iugi silentio, ex quo conpetere iure coeperunt, vivendi ulterius non habeant facultatem. Nec sufficiat precibus oblatis speciale quoddam, licet per adnotationem, meruisse responsum vel etiam iudi
Abbreviated transcription (Latin):
ipium intali uolumus reli¬
petrum apłm tradidisse romi
nuata de clarat. Quamq pon¬
tificem damasum sequiclaret.¬
camq doctrinam. patris ⁊ filu

Expanded text:
ium, in tali volumus reliPetrum apostolum tradidisse Romannuata declarat, quamque pontificem Damasum sequi claret etcamque doctrinam Patris et Fil
Abbreviated transcription (Latin):
ferie. emohinusmodi ha¬
bere nbros ⁊ sacrilega scriptoꝵ
dampnentur. Eor u̾o ꝗdiscen¬
di studio adicrĩt dennfausta łx¬
si disputantos. decem libraru
auri q̃ fisco nr̃o inferende sũt
nibemus subur dispendiũ. ulti¬
mo etiam supplicio cohercean¬
tur. ꝗ illicita doc̃c temptau̾m.
õs u̾o huiusmodi charte ac li¬
bri ꝗ funcstum eutichetis hoc ẽ
appolumaris fu̾int dognia com¬
plexi: incendio ꝯciem̃tur. ut fa¬
cinorose ꝑu̾sitatis uestigia ita
flamnis ambustaꝑcant.Equũ
namq ẽ ut munanissima sac̾¬
legia par pene magnitudo per¬
cellat. scicntib mod̾atorib ꝑ¬

Expanded text:
ferre: nemo hujusmodi habere libros, et sacrilega scriptorudamnentur; eos vero qui discendi studio audierint de infausta haeresi disputantes, decem librarum auri, quae fisco nostro inferendae sunt, iubemus subire dispendium. ultimo etiam supplicio coerceantur, qui illicita docere temptaverint. Omnes vero huiuscemodi chartae ac libri, qui funestum Eutychetis, hoc est Apollinaris, fuerint dogma complexi, incendio concrementur, ut facinorosae perversitatis vestigia ipsa flammis ambusta depereant. aequum namque est, ut immanissima sacrilegia par poenae magnitudo percellat. Scientibus moderatorib
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatum: qd̾ sica q̃ logis hu¬
nis religiosissima sanctione ca¬
todicendo decreunnus: aut neg¬
lexcrint: aut aliqua ꝑmiẜnit᷑.
temeritate iuiolan. denanun
libraꝵ auri multã fisco ño co¬
gantur inferre: insupctiam es¬
timatioms sue ꝑiculuz sustinc¬

Expanded text:
civitatum, quod, si ea, quae legis huius religiosissima sanctione custodienda decrevimus, aut neglexerint aut aliqua permiserint temeritate violari, denarum librarum auri multam fisco cogantur inferre: insuper etiam existimationis suae periculum sustine
Abbreviated transcription (Latin):
lcgerint: ductor uł ꝓcurator.
siue actor uł ꝗcũq oos in domũ
uł inpossessionem uł monast̾i¬
ũ receꝑint. ac passi fu̾nt ĩlicitͣs
parasinaxis ꝯucntusq celebra¬
ri.siuilis ⁊ abiecte ꝯdicionis
sunt. fustib pubnce ⁊ inpenã
suam ⁊ in alioꝵ coherceantur
exc̃plum. si honeste u̾o ꝑsce̾
sunt. decemlibraᷤ aun multe
noĩe fisco nr̃o cogantur ĩfer¬
re.Nullum p̾t̾ca apollinaristã
us eutichianstamcad aliquã
iubemus aspirare militiam.
siqu̾o inquacũq militia in¬
uc̃ti fu̾int militare: soluti cin¬
us uico aut regione u̾sentur.
siꝗu̾o inhac alma urbe nati
st̃.tam sacratissimo comitatu
quamonuĩ ꝑ ꝓuincias metro¬
pontana ciuitate pellantum.
Nulli in suꝑ ne eutichianste
uł apollinariste publice uł pͥ¬

Expanded text:
gerint, conductor vel procurator sive actor vel quicumque eos in domum vel in possessionem vel in monasterium receperint ac passi fuerint illicitas parasynaxes conventusque celebrari, si vilis et abiectae condicionis sunt, fustibus publice et in poenam suam et in aliorum coerceantur exemplum, si honestae vero personae sunt, decem libras auri multae nomine fisco nostro cogantur inferre. Nullum praeterea Apollinaristam vel Eutychianistam ad aliquam iubemus adspirare militiam. si qui vero in quacumque militia inventi fuerint militare, soluti cinvel vico aut regione versentur. Si qui vero in hac alma urbe nati sunt, tam sacratissimo comitatu quam omni per provincias metropolitana civitate pellantur. Nulli insuper Eutychianistae vel Apollinaristae publice vel pr
Abbreviated transcription (Latin):
trahendi: ⁊ de errore Ixtico dis¬
putandi: ac ꝑuersititem faci¬
norosi dogmatis asserendi tri¬
puat᷑ facultas. nllietiam ꝯtͣ
uen̾abilem calcedonensẽ sẏno¬
dumliccat aliqd uł dictare ł¬

Expanded text:
trahendi et de errore haeretico disputandi aut perversitatem facinorosi dogmatis asserendi tribuatur facultas: nulli etiam contra venerabilem Chalcedonensem synodum liceat aliquid vel dictare
Abbreviated transcription (Latin):
cum̃tis exm̃is codicis ordina¬
tionc acccptis.⁊ iussimus ques
probautriti tam ex facundissimis
antrxessorib quamex iiris disser¬
tissimis togatis fori amplissime
scclis adsociandum laborem eli¬
grix. ¶Dis itaq couectis ⁊ in
m̃m paiatium introductis. nob¬
q: tuo tostimomo placitis totã
irm faciendam ꝓmisimus. ita
tam̃ ut tu ingilantissu am¬
migub̾natione irs oĩs celebre¬
tur. ¶Iuremus igitur nob̾ an¬
tiquoꝵ prudentiũqu auctorita¬
ter ꝯscribendaꝵ int̾ pretandaꝵq¬
lcgum sacratissum principes p̃¬
tos. ⁊ legere. ⁊ limare: ut exius
omĩs matena colligat᷑. nulla sin
quod possibic c̾. n similitudĩe.
nz discordia deiclicta. s exlus

Expanded text:
cumentis ex nostri codicis ordinatione acceptis, et iussimus quos probaveris tam ex facundissimis antecessoribus quam ex viris disertissimis togatis fori amplissimae sedis ad sociandum laborem eligere. his itaque collectis et in nostrum palatium introductis nobisque tuo testimonio placitis totam rem faciendam permissimus, ita tamen, ut tui vigilantissimi animi gubernatione res omnis celebretur. Iubemus igitur vobis antiquorum prudentium, quibus auctoritatem conscribendarum interpretandalegum sacratissimi principes prtes et legere, et elimare, ut ex his omnis materia colligatur, nulla secundum quod possibile est neque similitudine, neque discordia derelicta;
Abbreviated transcription (Latin):
ad iis ꝑtinctos scripscrunt. qͦr
scripture amullis auctorib ie¬
cepit noc usitate sunt. n nos
cor nolumina nrãm mqctarr
dignamur sanctionc̃. Cũq
pulchemmo oꝑe extrucre.⁊ qͣsi

Expanded text:
runt, quorum scripturae a nullis auctoribus receptae, nec usitatae sunt, neque nos eorum volumina nostram inquietare dignamur sanctionem.--§ 5. pulcherrimo opere exstruere,
Abbreviated transcription (Latin):
tibꝰ. Cum nulla sibiniet co¬
gita legib allegatio compe¬
teret duxĩt ienstindum. ⁊ ñ
protinus id̃ ñ expecrato iudici¬
oꝵ ordine alienam possessic¬
nem ioctr cam recupantib
cecłe patiantur. Eg namq
iubemꝯ ꝓtante sue miqui¬
tatis im̃pudentia. si cogni¬
toms iuidiciane euentu fu
sunt estimatõem uctrici pa¬
ti una cum ip̃a re p̃bere com¬

Expanded text:
ntibus, cum nulla sibimet cognita legibus adlegatio competeret, duxerint resistendum, et non protinus, id est non expectato iudiciorum ordine, alienam possessionem recte eam recuperantibus cedere patiantur. Eos namque iubemus pro tanta suae iniquitatis impudentia, si cognitionis iudiciariae eventu fuesunt, aestimationem victrici parti una cum ipsa re praebere com
Abbreviated transcription (Latin):
coplure. taratr̃e aiidice
facta. ꝓ ꝑsonaꝵ atq nego¬
ti quautate. sacramento o¬
timatõem ieꝵ quas ꝑdidr
manifestet. nec ci liceat ul¬
tra taxationem auidice fa¬
ctam uixare. ⁊ quod huius¬
mͦi nur uirando dato finit

Expanded text:
dice facta pro personarum atque negotii qualitate, sacramento aestimationem rerum quas perdidit manifestet nec ei liceat ultra taxationem ab iudice factam iurare: et quod huiusmodi iureiurando dato fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
mo ecliti casdem res ꝓ uirilipar¬
te puenire statiumus.¶Nui
bu lo aũt ex memoratis ꝑsonis
existente. parentes eoꝵ eas põ¬
tcitate sunt. usum frurtum
dum tarat habituris. mcmora¬
tas res nire potestatis alienadi
uł obligandi licentiam dene¬
gamus Non ꝓhibendis hnscẽ
fuint. nulla temporali p̾scrip¬
tõe obsistente casdem res omĩ¬
bo modis uendicare. msi forte
postquam apotestate parentiũ
cos ꝯtigerit lib̾ari. tantum tp̃ris
effluxerit. ut exꝯtima ⁊nncon¬
cussa tenentis possessione eor̃
excludatur intentio..a.
on sine ratõe dencgotio quod
int̾ matrem familias. cuius:
urã suggestio meminit. ⁊germ̃¬
nuii eius uertitur. magnitudo
tua diuersis legib exutraq par
prolatis.mũm citclid̾it ꝯsulen¬
dam ẽẽ clementiam. cum nuu¬
uer diuersis iuris lectionibus
idem intelli gi maritum ⁊ spon¬
sum nitrretur ꝓbure. g̾manus
manti nom̃ illi soli qui
nuptias ꝯtraxerit. iecitatione
ꝯstitutõ is diuoꝵ retro princip¬

Expanded text:
 editi, easdem res pro virili parte venire statuimus: nullo autem ex memoratis personis existente parentes eorum eas pertestate sunt, usum fructum dumtaxat habituris memoratas res iure potestatis alienandi vel obligandi licentiam denegamus, non prohibendis isdem fuerint, nulla temporali praescriptione obsistente easdem res omnibus modis vindicare, nisi forte, postquam potestate parentium eos contigerit liberari, tantum temporis effluxerit, ut ex continua et inconcussa tenentis possessione eorum excludatur intentio. on sine ratione de negotio, quod inter matrem familias, cuius vestra suggestio meminit, et germanum eius vertitur, magnitudo tua diversis legibus ex utraque parte prolatis nostram credidit consulendam esse clementiam, cum mulier diversis iuris lectionibus idem intellegi maritum et sponsum niteretur probare, germanus mariti nomen illi soli, qui nuptias contraxerit, recitatione constitutionis divorum retro princip
Abbreviated transcription (Latin):
nere. ¶ Quamins ergo sigi¬
ficatõe nominis marito uł ux¬
or post ceptum matrimomiu
intelligatur. ex quo indelicet
inducta ẽ dubietas: at tamen
quia ꝯ seq̃ns est ambĩguas at¬
q legum diu̾sis int̾pretatõib
titubantes causas. ben igne. ai¬
q naturał iuris mod̾amine
tempur. ñ piget noc in presc̃u
quoq nogotio dequo sublimi¬
tastua suggessit. equitati ꝯue¬
mentrin iulam tante existim̃¬
tioms niri atqz dissertissimi
iuns penitiopinionem sequi q
dũ dedotali predio tractatu pro¬
posito. idẽ uinam deuxore qͣm
cesponsa obfuarr arbitratus
sit. licet lex uilia deurore tan¬
tum loquatur. qua ratõe tam
sponsaliciam donatõem quaz
tereditatem. quam memorat
sponsus suam sponsam lucra
nuolint.ñ adqri patri. sed. ad

Expanded text:
nere. Quamvis ergo significatione nominis maritus vel uxor post coeptum matrimonium intellegatur, ex quo videlicet inducta est dubietas, attamen, quia consequens est ambiguas atque legum diversis interpretationibus titubantes causas benigne atque naturalis iuris moderamine temperare, non piget nos in praesenti quoque negotio, de quo sublimitas tua suggessit, aequitati convenientem iuliani tantae existimationis viri atque disertissimi iuris periti opinionem sequi. Qui cum de dotali praedio tractatu proposito idem ius tam de uxore quam de sponsa observare arbitratus sit, licet lex iulia de uxore tantum loquatur: qua ratione tam spons aliciam donationem quam hereditatem, quam memoratus sponsus suam sponsam lucrari voluit, non adquiri patri, sed ad
Abbreviated transcription (Latin):
ostinendum prorsꝰ appeliati¬
one sancimꝰ. quotiens fiscał
calculi satis factio postulatur:
aut tributarie fuctiomis sol¬
lẽpne munus exposcitur. au
publici. uł ctiam priuatidũ¬
modo euidẽtis. atq dincti red¬
dibitio debiti f lagitatur u
necessano ĩꝯtumatem ingor
iudicariꝰ excitetur.M pp̃.
b executione appellan ñ posse
satis ⁊ nire ⁊ stitutionibus
cautu ẽ. Nisi forte executor sẽ¬
tentie. modum iudicationis

Expanded text:
stinendum prorsus appellatione sancimus, quotiens fiscalis calculi satisfactio postulatur aut tributariae functionis sollemne munus exposcitur aut publici vel etiam privati, dummodo evidentis atque convicti redhibitio debiti flagitatur, ut necessario in contumacem vigor iudiciarius excitetur. PP. Ab exsecutione appellari non posse satis et iure et constitutionibus cautum est, nisi forte exsecutor sententiae modum iudicationis