comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
patus eos lignitate ẽẽ iudicamus extrane¬
os. Quib depositis necessariũ erit ut in
cor locis alii ꝯstituant᷑ ep̃i: Quatenus
legalis eccłia competentẽ sumens ordinem
sibi & concordet. ep̃is uidelicit imiuersis
ẜuantib uinculũ caritatis. Cademq cu
pfectione dicendo ĩ uno ĩtellectu unaq eẽn¬
tia. Ut gͦ cognoscas que cõcilio placuerũt
hec tue reuerentie scripta trãsmisimus orã¬
tes ut gr̃a xp̃i ista custodiens. pacifice &
legicune regas: sẜ te ꝯstitutas eccłas. ꝙ3.
Unc enĩ etium eunomius sius libris
exaltat & hoĩem dei uocat. młtisq fa¬
uorib honorat. Sed tunc & abdicantib eũ
ĩterfuit. & ab eis episcopalem ordinationẽ
hie gesta sunt: pro basilio & eleusio alios
ostituerũt ep̃os. de quib suꝑ uacaneũ loꝗ
nũc censeo. de eunomio solum habito ser¬
mone narrabo. Igit᷑ cum eleusio uiuo ci¬
zicenam eccłiam ꝑcepisset eunomius. & po¬
puli salubritatẽ uideret euidoxius. atq ĩ¬

Expanded text:
patus dignitate esse judicamus extraneos. Quibus depositis, necessarium erit ut in eorum locis alii constituantur episcopi, quatenus legalis Ecclesia competentem sumens ordinem, sibi concordet: episcopis videlicet universis servantibus vinculum charitatis, eademque cum perfectione dicendo in uno intellectu unaque essentia. Ut ergo cognoscas quae concilio placuerunt, haec tuae reverentiae scripta transmisimus: orantes ut gratia Christi ista custodiens, pacifice et legitime regas sub te constitutas ecclesias. unc enim Aetium Eunomius suis libris exaltat, et hominem Dei vocat, multisque favoribus honorat, Sed tunc et abdicantibus eum interfuit, et ab eis episcopalem ordinationem aea Thraciae gesta sunt, pro Basilio et Eleusio alios constituerunt episcopos: de quibus supervacaneum loqui nunc censeo. De Eunomio solum habito sermone narrabo. Igitur cum, Eleusio vivo, Cyzicenam Ecclesiam percepisset Eunomius, et populi salubritatem videret Eudoxius, atque im
Abbreviated transcription (Latin):
nobiscũ & consona oĩ concilio definirẽt. Su¬
stinebamus gͦ si forsitan audirẽt. si forsitan
ĩtelligerent. si forte prospicerẽt. Cũq młto
tp̃re nobis ꝑdurantib nõ flecterent᷑ sequi
sententiã suꝑ p̃dicto uiro prolatã ecclesie
honorabiliorẽ ẽẽ quã uiroꝵ amicitiã iudi¬
cantes: Finiuimus contra eos excomunica¬
tionis tp̃s sex mensiũ ad agendam penitẽ¬
tiam eis dantes ĩdutias. ut si ĩ hoc tp̃s cõ¬
uerterent᷑ & ꝯsentirent defruitiõib frũm
suoꝵ: susciperent᷑ ĩ eccłia & propriã sidu

Expanded text:
nobiscum, et consona omni concilio definirent. Sunobiscum, et consona omni concilio definirent. Sustinebamus ergo si forsitan audirent, si forsitan intelligerent, si forte prospicerent. Cumque, multo tempore nobis perdurantibus, non flecterentur sequi sententiam super praedicto viro prolatam, Ecclesiae honorabiliorem esse quam horum virorum amicitias judicantes, finivimus contra eos excommunicationis tempus, sex mensium ad agendam poenitentiam eis dantes inducias; ut si intra hoc tempus converterentur et consentirent definitionibus fratrum suorum, susciperentur in E
Abbreviated transcription (Latin):
cũ consequatib suis. Consequens enĩ erat ut
om̃s ĩ synodo conueniẽtes ep̃i: deponerent
auctorẽ scandalor & scismatũ ĩ omni t̾rar
orbe factor ĩter eccłias. & ꝯcordarent ĩ sen¬
tentia cõtra eũ iuiste prolata. sed extra uo¬
ta spemq nr̃am seras. & stephanus. Eliodo¬
rus & theophilus. ĩ nr̃a sententia ꝯcordare
noluerũt. Neq ĩ cius depositione sbscribere.
cũ scilicet seras etiã aliã uesanã arrogantia
ciusdem accusaret etii. Dicebat enĩ eum
aspiora p̃sumere atq dixisse. qm̃ ea que ds
actenus celasset apłis: reuelata sibimet af¬
firmaret. Post huius modi uesanos suꝑbos¬
q simones a memorato sera de etio ꝓtesta¬
tos: flecti precib nequiuerũt ut ĩ nr̃a fierẽt
determinatione concordes. Uerũtamẽ nõ
longanimitate detenti multo tp̃re sustinuimꝰ
cos. nũc ĩdignantes. nũc rogantes nũc ĩtermi¬
nantes. nũc iter supplicantes. ut ꝯuenirent

Expanded text:
cum sequacibus suis. Consequens enim erat ut cum sequacibus suis. Consequens enim erat ut omnes in synodo convenientes episcopi deponerent auctorem scandalorum et schismatum in omni terrarum orbe factorum inter Ecclesias, et concordarent in sententia contra cum juste prolata. Sed extra vota spemque nostram Serras et Stephanus, Heliodorus et Theophilus in nostra sententia concordare noluerunt, neque in ejus depositione subscribere; cum scilicet Serras etiam aliam vesanam arrogantiam ejusdem accusaret Aetii. Dicebat enim eum asperiora praesumere, atque dixisse: quoniam ea quae Deus hactenus celasset apostolis, revelata sibimet affirmaret. Post hujusmodi vesanos superbosque sermones a memorato Serra de Aetio protestatos flecti precibus nequiverunt, ut in nostra fierent determinatione concordes. Verumtamen nos longanimitate detenti, multo tempore sustinuimus eos, nunc indignantes, nunc rogantes, nunc interminantes, nunc iterum supplicantes, ut convenirent
Abbreviated transcription (Latin):
bes puniendi. nõ tñ nos patrũ statuta de¬
striumus. Tunc impator illos pelli iussit
ecliis & pro eis alios ordinari. Tunc eudo¬
xius cum tyrannice ꝯstantinopoleos teneret
etcliam: Pulso eleusio cizici eunomiũ ordi¬
nauit ep̃m & etiũ ĩ seriptis abdicauerũt.
Cuius udebant᷑ ẽe ꝯsortes. Scripseruntq
georgio quod fuerat gestum. Exẽplar epłe¬
Ancta synodus ꝯstantinopolim ꝯgregata
dño honorabili alexandrine ciuitatis ep̃o
georgio salutem. Sy nodo rephendente etium
propter nephandas eius & plenas scandalis
scripturas: scđm ꝯsequentiã eccłiasticarũ san¬
ctionũ sup eo ab ep̃is actũ ẽ quod dicebat
Diaconatu namq depositus ẽ. & ab eccłia factꝰ
extraneus & a nobis hec monita ꝓcesserunt.
ut neq ad lectionẽ ciuuspiam ueniant ne¬
phande eius epłe. sed abitiant̃ eo ꝙ uehem̃¬
ter ĩutiles sint. his aũt adicimus etiã ana¬
thematizandũ eum. si ꝑmanet ĩ io ꝓposito

Expanded text:
bes puniendi: non tamen nos Patrum statuta debes puniendi: non tamen nos Patrum statuta destruimus. Tunc imperator illos pelli jussit Ecclesiis, et pro eis alios ordinari. Tunc Eudoxius, cum tyrannice Constantinopoleos teneret Ecclesiam, pulso Eleusio Cyzici, Eunomium ordinavit episcopum. Et Aetium in scriptis abdicaverunt, cujus videbantur esse consortes; scripseruntque Georgio quod fuerat gestum. THEODOREancta synodus Constantinopoli congregata, domino honorabili Alexandrinae civitatis episcopo Georgio salutem. Synodo reprehendente Aetium propter nefandas ejus et plenas scandalis scripturas, secundum consequentiam ecclesiasticarum sanctionum, super eo ab episcopis actum est quod decebat. Diaconatu namque depositus est, et ab Ecclesia factus extraneus. Et a nobis haec monita processerunt, ut neque ad lectionem cujuspiam veniant nefandae ejus epistolae: sed abjiciantur, eo quod vehementer inutiles sunt. His autem adjicimus etiam anathematizandum eum, si permaneat in eo proposito,
Abbreviated transcription (Latin):
adduci. requisitus licet eius nõ fuerit: sua
ẽẽ professus ẽ & ideo exilio destinat᷑. Eusta¬
tius tñ etiam cudoxiũ ita sapere prodama¬
bat exigens ut scripturã a nathematizaret
ctii. Quod licet tarde fecit: tamẽ & dam¬
nauit qued prius & postea p̾dicabat. Deĩ¬
de etiam exigebat ut ille omousion anathe¬
matizaret & quod scripture nõ haberent.
Tunc siluanus & ex nõ existentib inquit
& creatira & alterins sbstanne scripta nus¬
quam sirnt. Iustũ ergo est hec abdicari:
quod imꝑator q̃q decreuit ut fieret. qued
licet cũ difficuiltate fecerunt. Quo gesto
exigebant. uit & ĩpi omousion abdicarent. Tũc
disputatiue atq ueraciter siluamis ait. Si
ex nõ existentib nõ est neq creatura ex i
alia substantia deus. uerbũ igit᷑ ꝯsb̾stantiał
ẽ genitoris patri. sicut deus ex deo & lum̃
ex lumine eamq habet cũ genitore natu¬
ram. Tic impator iratus: exiliũ ĩtermi¬
natus ẽ eis. At illi. Potestatem ĩquiunt ha¬

Expanded text:
icet ejus non fuerit, suam esse professus est; et ideo exsilio destinatus. Eustathius tamen etiam Eudoxium ita sapere proclamabat, exigens ut scripturam anathematizaret Aetii. Quod licet tarde, fecit tamen; et damnavit quod prius et postea praedicabat. Deinde etiam ipse exigebat ut ille ὀμούσιον anathematizaret, quod Scripturae non haberent. Tunc Sylvanus, et ex non existentibus, inquit, et creatura, et alterius substantiae, scripta nusquam sunt. Justum ergo est haec abdicari. Quod imperator quoque decrevit ut fieret; quod, licet cum difficultate, fecerunt. Quo gesto, exigebant ut et ipsi ὁμουσιον abdicarent. Tunc disputative atque veraciter Sylvanus ait: Si ex non existentibus non est, neque creatura, nec ex alia substantia Deus Verbum: igitur consubstantialis est genitori Patri; sicut Deus ex Deo, et lumen ex lumine, eamdemque habet cum genitore naturam. Tunc imperator iratus, exsilium interminatus est eis. At illi: Potestatem, inquiunt, ha
Abbreviated transcription (Latin):
que nũc fert nomẽ ab ĩuentore gerens.
Auint enĩ quidam excitatos eos aduersus
georgiũ. Non tantũ propt̾ p̃dictã causã
sed quia uidebant eũ uaria dogmata profe¬
rentem. & nũc quidem profitentẽ simile
pr̃i filium sicut erat seleutia ꝯstitutũ. nũc
aũt ĩ arrianã declinare sententiã. Quapꝑ
uelut opportunã sumentes ocrasignẽ ab seđt
Cumq nullus cis ĩtenderet: sabschemate reli¬
gionis pestem hereseos ĩtroducunt. Et pͥmũ
quidã dicebant animã ado uerbo ĩ dispen¬
satione ĩcarnationis nõ assumꝑtã. Deinde
quasi penitentia ducti corrigentes semetip̃os
adiecerũt. animã quidẽ assumptã que ñ
tñ haberet mentẽ. sed dcũ uerbũ ẽẽ ꝓ mẽte
ĩ hõie assũptũ. Cirta hoc itaq solũ dicũ¬
tur ẽẽ corrupti. qui nũc illoꝵ nõie uoci¬
tant᷑. Nam trinitatem ꝯ substantialem
esse proficentur.

Expanded text:
quae nunc fertur nomen inventoris gerens. quae nunc fertur nomen inventoris gerens. Aiunt enim quidam excitatos eos adversus Georgium, non tantum propter praedictam causam, sed quia videbant eum varia dogmata proferentem; et nunc quidem profitentem similem Patri Filium, sicut erat Seleucia constitutum; nunc autem in Arianam declinare sententiam. Quapropter velut opportunam sumentes occasionem, abscedunt. Cumque nullus eis intenderet, sub schemate religionis pestem haereseos introducunt. Et primum quidem dicebant animam a Deo Verbo in dispensatione incarnationis non assumptam. Deinde quasi poenitentia ducti, corrigentes semetipsos adjecerunt: Animam quidem assumptam, quae tamen non haberet mentem, sed Deum Verbum esse pro mente in homine assumptum. Circa hoc itaque solum dicuntur esse corrupti, qui nunc illorum nomine vocitantur; nam Trinitatem consubstantialem esse profitentur.
Abbreviated transcription (Latin):
syric duo erant uiri uno noie nũ¬
cupati pater atq natus. uterq dicebat᷑.
A pollinaris: pater pbri dignitate functus.
filius aũt habens lectoris offitiũ. greco¬
rũ ambo doctores eloquioꝵ. pater gra¬
maticus. filius erat rethor. Pater namq
cũ fuisset alexandrinus gn̾e. & pͥus do¬
cuisset in beritho postea laoditiã ueniẽs
duxit uxorẽ. & filium habuit apollinarẽ
Tunc igit᷑ ambo exercebant᷑ cũ epiphanio
sophista. & cũ ẽẽnt eius amiti: ualdefo¬
uebant eũ. hoc metuens theodotus laodice¬
nus ep̃s ne frequẽti ꝯ fabulatione sophiste de¬
clinarent ad paganitatẽ prohibuit ne ad
eius scolas accederẽt. Qui pariupenden¬
tes ep̃m. epiphanii amicitias magis ample.¬
ctebant᷑. Postea georgius theodon successor
cũ eos prohibere nõ potuisset. ambos cõ¬
munione pͥuauit. Tunc apollinaris filius
arbitratus ĩiuriã & fretus eloquii tumore
sofistici: noiutatẽ & ĩp̃e ĩtroduxit hereseos

Expanded text:
Syriae duo erant viri uno nomine nuncupati, pater atque natus, uterque dicebatur Apollinaris. Pater presbyteri dignitate functus, filius autem habens lectoris officium. Graecorum ambo doctores eloquiorum. Pater grammaticus, filius erat rhetor. Pater namque, cum fuisset Alexandrinus genere, et prius docuisset in Beryto, postea Laodiciam, et veniens duxit uxorem, et filium habuit Apollinarem. Tunc igitur ambo exercebantur cum Epiphanio sophista; et cum essent ejus amici, valde fovebant eum. Hoc metuens Theodotus Laodicenus episcopus, ne frequenti confabulatione sophistae declinarent ad paganitatem, prohibuit ne ad ejus scholas accederent. Qui parvipendentes episcopum, Epiphanii amicitias magis amplectebantur. Postea Georgius Theodoti successor, cum eos prohibere non potuisset, ambos communione privavit. Tunc Apollinaris filius arbitratus esse injuriam, et fretus eloquii tumore sophistici, novitatem et ipse introduxit haereseos,
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ de fide examinationẽ ius ficri. O inꝑa¬
tor: e uodoxii considera blasphemiã. obtu¬
litq eius expositionẽ ĩter alia sic habentem.
Que dissimilit̾ proferunt᷑ dissimilia scđm
substantiã sunt. Unus deus pater ex quo oĩa
& unus dñs iħs xp̃s per quẽ oĩa dissimilei

Expanded text:
quit, examinationem vis fieri, o imperator, Eudoxii considera blasphemias. Obtulitque ejus expositionem, inter alia sic habentem: Quae dissimiliter proferuntur, dissimilia secundum substantiam sunt: Unus Deus Pater, ex quo omnia; et unus D
Abbreviated transcription (Latin):
Situr sequates accatii ĩ antiochiã ma-¬
gno studio ꝯuenerũt. acti penitẽtiã
quia similem dixerint filiũ pr̃i. Et ꝯsula¬
tu sequenti: idem tauri & florenti. cũ eugo¬
iuis eam gubernaret eccłiam: imp̃ri ibidẽ
ꝯstituto pauci quide rursus monebãt ea qͣ
dudũ placuerant: dicentes: Oportere ser¬
monẽ similis sb̾stantie auferri ab exposi¬
tione fidei tradite tam ĩ arimino ꝙͣ cõ¬
stantinopoli. nõ celantes s aꝑte dicentes.
quia ꝑ oĩa filius dissimilis ẽẽt patri nõ
solum scđm substantiam sed enam scđm uolũ¬

Expanded text:
gitur sequaces Acacii in Antiochiam magno studio convenerunt, acti poenitentia, quia similem dixerant Filium Patri. Et consulatu sequenti, id est, Tauri et Florentii , cum Euzoius eam gubernaret Ecclesiam, imperatore ibidem constituto, pauci quidem rursus movebant ea quae dudum placuerant: dicentes oportere sermonem similis substantiae auferri ab expositione fidei traditae, tam in Arimino quam Constantinopoli: non celantes, sed aperte dicentes, quia per omnia dissimilis Filius est Patri, non solum secundum substantiam
Abbreviated transcription (Latin):
estimatione uenientes. o missa
oĩ dilatione. altera die iouiano
infulas ĩꝑatoris ĩponũt. Erat enĩ
uir fortis & nobilis & illo tp̃re millenarius
quo ulianus electionẽ militib legẽ ꝓposuit.
ut aut sacrificarẽt aut militia cederent. Qui
cingulũ magis elegit amittere. ꝙͣ ĩpatoris p̃ce¬
ptionib impiis obedire. Hunc ergo tunc iulia¬
nus ꝓpter belli necessitatẽ ĩter uiros militares
habebat. Qui cũ uolenter a militib ad ĩpium
traheret᷑ clamabat. dicens nõ se uelle paganis
hominib impare: Cũ ip̃e xp̃ianus existeret.
Cumq uox oĩum cõmunif proclamasset. di¬
centium se quoq ẽẽ xpianos: suscepit ĩpium

Expanded text:
estuatione venientes, omissa omni dilatione, altera die Joviano infulas imperatoris imponunt. Erat enim vir fortis, et nobilis, et illo tempore millenarius quo Julianus electionem militibus lege proposuit, ut aut sacrificarent, aut militia cederent. Qui cingulum magis elegit amittere quam imperatoris praeceptionibus impiis obedire. Hunc ergo tunc Julianus propter belli necessitatem inter viros militares habebat. Qui cum violenter a militibus ad imperium traheretur, clamabat, dicens non se velle paganis hominibus imperare, cum ipse Christianus existeret. Cumque vox omnium communiter proclamasset, dicentium se quoque esse Christianos, suscepit imperiu
Abbreviated transcription (Latin):
Nter hec nũtiat᷑ quia gratianus dolo
tyriani maximi fuisset occisus. Andra¬
gathius enĩ dux ĩ lectica portatus ut occide¬
ret gratianũ.huiusmodi oꝑpmionẽ misit ĩ uul¬
gus quia uxor gratiani suo uiro festinaret
occurrere ĩ lugdono gallie ciuitate fluuiũ trã-¬
seunti. Gratianus aũt credens ꝯiugem reuera
uenire quã nuper accepat nõ p̃tauit eius
insidias. & ueluti cecus ĩ foucam ĩ manꝰ hostis
incurrit. Dum g uenisset gratianus quasi ad
uxoris uchiculũ. ex improuiso exiliens andraga¬
thius gratianũ callidus ĩteremit. Mortuus gͦ
ẽ consulatu merobaudis. & saturnini. anno ĩ¬
pii quinto decimo uite uicesimo & quarto. hoc
itaq facto ad p̃sens contra ambrosiũ ira u¬
stine quieuit. Porro ualentinianus licet ĩuitꝰ
tp̃re necessitatis flexus. ĩ maximi cõsensit ĩpio:
Tunc probus metuens maximi potestatẽ ab
italia ĩ illiricũ uenit. & ĩ thesalonica macedo¬
nie morabatur

Expanded text:
nter haec nuntiatur quia Gratianus dolo tyranni Maximi fuisset occisus. Andragatius enim dux Maximi in lectica portatus, ut occideret Gratianum, hujusmodi opinionem misit in vulgus, quia uxor Gratiani suo viro festinaret occurrere in Lugduno Galliae civitate fluvium transeunti. Gratianus autem credens conjugem revera venire, quam nuper acceperat, non praecavens insidias, et veluti caecus in foveam immanis hostis incurrit. Dum ergo venisset Gratianus quasi ad uxoris vehiculum, ex improviso exsiliens Andragatius, Gratianum callidus interemit. Mortuus ergo est consulatu Merobaudis et Saturnini , anno imperii decimo quinto, vitae vigesimo et quarto. Hoc itaque facto, ad praesens contra Ambrosium ira Justinae quievit. Porro Valentinianus, licet invitus, tempore necessitatis flexus, in Maximi consensit imperio. Tunc Probus metuens Maximi potestatem, ab Italia in Illyricum venit, et in Thessalonica Macedoniae morabatur
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur imꝑator audiens que alexandria
fuerant ꝑ perrata. btificanit equidẽ xp̃ia¬
nos martirium eis palmas attribuẽs eo ꝙ
pro dogmate tanta ꝑicula ptulissent. Paga¬
nis aũt ueniã dedit. ut eos xp̃ianitatẽ faci¬
le suaderet. Iussitq ut tẽpla funditus. que
fuerant necis causa destruerent᷑. Cuiꝰ littere
dũ publice lecte fuissent & xp̃iani pagang
ĩpeterẽt terrore ducti. custodes serapis fuge¬
runt. & ex illo tp̃re xp̃iani ea loca tenuisse
noscunt. Olimpuis aũt ꝑhilosopus sicut au¬
diui nõ ante multũ tñ tp̃s lucescente die qͦ
hoc euenit:. Audiuit quendã ĩ templo serapis
alła psallentẽ. Cumq anuis clausis adhuc
quietis tp̃r nullũ ibi ꝯspiceret. sed tantũ mõ
uocẽ psallentis audiret: cognouit signo ꝗd
c̃ẽt futuꝵ. & latenter egressus ĩuenta naue
discessit.

Expanded text:
gitur imperator audiens quae Alexandriae fuerant perpetrata, beatificavit quidem Christianos, martyrum eis palmas attribuens, eo quod pro dogmate tanta pericula pertulissent; paganis autem veniam dedit, ut eis Christianitatem facile suaderet. Jussitque ut templa funditus, quae fuerant caedis causa, destruerentur. Cujus litterae, dum publice lectae fuissent, et Christiani paganos impeterent, terrore ducti custodes Serapidis, fugerunt; et ex illo tempore Christiani ea loca tenuisse noscuntur. Olympius autem philosophus sicuti audivi non ante multum tempus, lucescente die qua hoc evenit, audivit quemdam in templo Serapidis alleluia psallentem. Cumque januis clausis adhuc quietis tempore nullum ibi conspiceret, sed tantummodo vocem psallentis audiret, cognovit signo quid esset futurum; et latenter egressus, inventa nave discessit.
Abbreviated transcription (Latin):
gregorius laodicenus ep̃s. qui cum
talia doceret ignorauit: quẽ admodũ apłi
proprietates suꝑiori tp̃r origenis latius
examinatus atq ĩterp̃tatus sit. Sozomenro go.¬
Nterca duni adhue athanasius celare¬
tur. georgius alexandria crudelit̾ pa¬
ganos afficiebat. & aduersantes sibimet
xp̃ianos: utrosq enĩ cogebat ad suã ueni¬
re sententiã. & respuentes affitiebat. Erat
enĩ apud sapientes odibilis quasi despitiens
eos & iidicib imperans: apud ppłm uero
quasi tyrannus & ultra potentes elatus.p̃¬¬
cipue tñ paganos opprimebat. quos sacri¬
ficare & paternas festiuitates agere ꝓhi¬
bebat: tunc enĩ milites & egypti dutẽ ar¬
matos ĩ ciuitatẽ ĩtroduxit. imagines & or¬
namenta temploꝵ abstulit. qdđ ei postra
causani necis adduxit Cyrillo siquidem depo¬
sito sicuti p̃dictũ est apprehendit ierosolimo¬
rũ eccłiam herenniius. & post illũ eradius
post quẽ hylarius. hos enĩ tune ilła eccłia

Expanded text:
Gregorius Laodicenus episcopus; qui cum Gregorius Laodicenus episcopus; qui cum talia doceret, ignoravit quemadmodum Apostoli proprietates superiori tempore Origenes latius examinarit atque interpretatus sit. SOCRATES, nterea dum adhuc Athanasius celaretur, Georgius Alexandriae crudeliter paganos afficiebat, et adversantes sibimet Christianos; utrosque enim cogebat ad suam venire sententiam, et respuentes afficiebat. Erat enim apud sapientes odibilis, quasi despiciens eos, et judicibus imperans, apud populum vero quasi tyrannus, et ultra potentes elatus: praecipue tamen paganos opprimebat, quos sacrificare et paternas festivitates agere prohibebat. Tunc enim milites et Aegypti ducem armatos in civitatem introduxit, imagines et ornamenta templorum abstulit, quod ei postea causam necis adduxit. Cyrillo siquidem deposito, sicut praedictum est, apprehendit Hierosolymorum Ecclesiam Herennius, et post illum Heraclius, post quem Hilarius. Hos enim tunc Ecclesiam illam
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur acatius & eius socii nõ cessa¬
bant. sed ꝯgregan antiochiã. que eis
dudũ placuerant destruebant. Et ex con¬
scriptione que arinuno & ꝯstantinopoli
fuerat lecta: nomẽ similitudinis abscidere
nitebant᷑. & per oĩa sb̾stantiã atq uolun¬
tatem dissimilem ẽe patri apud filiũ: &
ex nõ existentib factũ ĩ troducebant: Sicut
bant. Is enĩ aetius post arriũ pͥmus aꝑte
his nominib uti p̃sumpsit. Qua propter¬
& sine deo uocabat᷑. eiusq sequaces propt̾
dissimiles & ex nõ existentiales sũt dicti
ab his qui antiochia ꝯsb̾stantialitati ꝯsen¬
tiebant. hos gͦ dũ requirerẽt cultores ni¬
ceni concilii. cur ĩ expositione fidei sue de¬
un ex deo filiũ dicentes dissimilem. & ex
nõ extantib noĩare p̃sumerẽt. his ẜmo¬
nib respondebant. Sic dictũ ẽ deũ ex deo:
sicut habet᷑ apud apłm. Ouinia aũt ex
deo. Unus ergo oĩum etiã filius dei. & ꝓ¬
ꝑterea positum ẽ ĩ expositionib ẜm seͥpturas.¬

Expanded text:
gitur Acacius et socii ejus non cessabant, sed congregati apud Antiochiam, quae eis dudum placuerant destruebant; et ex conscriptione quae Arimino et Constantinopoli fuerat lecta, nomen similitudinis abscindere nitebantur, et per omnia substantiam atque voluntatem dissimilem esse Patri apud Filium, et ex non existentibus factum introducebant, sicut bant. Is enim Aetius post Arium primus aperte his nominibus uti praesumpsit. Quapropter Sine Deo vocabatur: ejusque sequaces propterea Dissimiles, et Non existentiales sunt dicti ab his qui Antiochia consubstantialitati consentiebant. Hos ergo dum requirerent cultores Nicaeni concilii, cur in expositione fidei suae Deum ex Deo Filium dicentes dissimilem, et ex non exstantibus nominare praesumerent? his sermonibus respondebant: Sic dictum est Deum ex Deo, sicut habetur apud Apostolum : Omnia autem ex Deo, unus ergo omnium etiam Filius Dei; et propterea positum est in expositionibus, secu
Abbreviated transcription (Latin):
modũ ab eis dictũ sit ex sb̾stantia pr̃is & pr̃i
cõsb̾stantialẽ. nõ ẽ sine examinatiõe derelictũ.
Consultationes eĩ & responsiones deinde mo¬
uebant᷑. & mens ꝑscrutabat᷑ dictoꝵ sensu.
Et hoc gͦ quod aiebant de substantia ꝯstabat
apud eos significatiuũ quidem esse ex patre:
nõ tamen tanꝙͣ partẽ ẽe pr̃is. ẜ roptea nob
quoq uidebat᷑ bene se hr̃e. ut mente ꝯsenti

Expanded text:
tantia Patris, et Patri consubstantialem, non est sine examinatione derelictum. Consultationes enim et responsiones deinde movebantur, et mens perscrutabatur dictorum sensum. Et hoc ergo quod aiebant de substantia, constabat apud eos significativum quidem esse ex Patre, non tamen tanquam partem esse Patris. Propterea nobis quoque videbatur bene se habere, ut mente consent
Abbreviated transcription (Latin):
fidei petitionẽ petitionẽ cetui cõmuni deder̃t.
Que cũ lecta fuisset ab uniuersis. repente
dirupta ẽ. & adultera fraudulenta ꝓnũtiata:
turha si quidem & tumultu contra cos ab oĩb
habito cunctisq ꝓditionẽ ab eis factã accusã¬
tibus pictati formidantes surrexer̃t. & pͥmi
arrium abdicarũt. excepto scđo & theona.
Cum gͦ fuisset impius ille destructus. concor¬
diter uniuersi fidem głiamq dictantes que
actenus in eccłiis permanet. & sb̾scriptioĩ¬
bus roborantes: soluere conciliũ. Dolose tam̃
& nõ salubrit̾ predc̃i uiri ĩ fidei termino
cõsenserũt & testant᷑. tam que postea ab eis
machinata sunt contra pietatis ꝓpugnatões.
quam que ab ipsis ꝯscripta noscuntur.U¬

Expanded text:
fidei petitionem, coetui communi dederunt. fidei petitionem, coetui communi dederunt. Quae cum lecta fuisset ab universis, repente disrupta est, et adultera fraudulentaque pronuntiata. Turba siquidem et tumultu contra eos ab omnibus habito, cunctisque proditionem ab eis factam accusantibus pietatis, formidantes surrexerunt, et primi Arium abdicaverunt, excepto Secundo et Theona. Cum ergo fuisset impius ille destructus, concorditer universi fidem gloriamque dictantes, quae hactenus in Ecclesiis permanet, et subscriptionibus roborantes, solvere concilium. Dolose tamen et non salubriter praedicti viri in fidei termino consenserunt; ut testantur tam quae postea ab eis machinata sunt contra pietatis propugnatores, quam quae ab ipsis conscripta noscuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
sine deo ꝑsonis: delectationẽ risumq p̃berẽt.
Cum utiq de diuinis tractarẽt rebus & seti
sp̃s doctrinã ĩ scriptis haberẽt. Euangeliti eiꝰ
pħar sanctiones que nos erudiunt quid de
sacra lege sapiamus: expellentes igit᷑ hostile
certamen ex uerbis diuinitus ĩspiratis. solutio¬
nem questionũ mente ꝑcipiamus. hec & his
similia tanꝙͣ filius amator patris sacerdoti¬
bus ueluti pr̃ib offerebat apłicoꝵ dogmatũ
plurima pars his que dicebant᷑ obediebat.
& ĩter alterutros unanimitatẽ & dogmatu
salubritatẽ libenter amplectebant᷑. Pauci uero
quidem quor etiã meminimus. & suꝑ illos
minophantis ephesius. & scytopolitis patͦfiliis.
theogniꝰ nicenus ep̃s. & narcissus neroniadis
que ẽ scde cilitie quam nẽ herinopolim uo¬
cant. Et cũ his theonis marmaricenus. & ptho¬
lomaidis egypti seds̃ apłicis resistentes dog¬
matibus arrium defendebant. Dictantes enͦi

Expanded text:
 delectationem risumque praeberent:  delectationem risumque praeberent: cum utique de divinis tractarent rebus, et sancti Spiritus doctrinam in scriptis haberent. Evangelici enim phetarum sanctiones, quae nos erudiunt quid de sacra lege sapiamus. Expellentes igitur hostile certamen ex verbis divinitus inspiratis, solutionem quaestionum mente percipiamus. Haec et his similia, tanquam filius amator patris, sacerdotibus veluti patribus offerebat, apostolicorum dogmatum plurima pars his quae dicebantur obediebat; et inter alterutros unanimitatem et dogmatum salubritatem libenter amplectebantur. Pauci vero quidam, quorum jam meminimus, et super illos Minophantus Ephesius, et Scythopolites Patrophilus, Theogonius Nicaenus episcopus, et Narcissus Neroniadis, quae est secundae Ciliciae, quam nunc Irenopolim vocant, et cum his Theonas Marmaricenus, et Ptolemaidis Aegypti Secundus apostolicis resistentes dogmatibus, Arium defendebant: dictantes enim
Abbreviated transcription (Latin):
cedi. Tum cũ eo resedit sacratissimus ille
chorus. Primus itaq magnus eustachius e¬
antiochene sortitus eccłie p̾sulatũ. Nam phy¬
logonius cuius dudũ meminimꝰ ad melio¬
rem iam transierat uitam. Et hũc mira¬
bilem uirũ etiã uolentẽ ad regimen eius
eccłie. decreto cõmuni pontisices ac sacerdo¬
tes & omnis populus xp̃ianus uenire cõ¬
pulerant. Is gͦ p̾conior florib caput pͥn¬
cipis exornauit. & studio eius ꝗđ habebat
circa sacra bñdictio. exhibuit. Post hũc
aũt eusebius cognomine pamphili: quib
iam reticentib famosissimus ĩperator prõtu¬
lit de unanimitate concordiaq sermones
tyrannoꝵ eis crudelitatẽ rememorans. &
honorabilem pacem que sub eo ẽ collata
diuinitus. simul & quia pessimũ & ualde
crudele uideret᷑ ut destructis hostib nulo¬
quia presument᷑ resistere sacerdores alterutros
iacularent᷑ atq confunderent. & impiis atq

Expanded text:
cedi. Tum cum eo resedit sanctissimus ille cedi. Tum cum eo resedit sanctissimus ille chorus. Primus itaque magnus Eustathius Antiochenae sortitus Ecclesiae praesulatum; nam Philogonius, cujus dudum meminimus, ad meliorem jam transierat vitam; et hunc mirabilem virum, etiam nolentem, ad regimen ejus Ecclesiae decreto communi pontifices ac sacerdotes et omnis populus Christianus venire compulerat. Is ergo praeconiorum floribus caput principis exornavit, et studio ejus, quod habebat circa sacra, benedictiones exhibuit. Post hunc autem Eusebius cognomine Pamphili. Quibus jam residentibus, famosissimus imperator protulit de unanimitate concordiaque sermones, tyrannorum crudelitatem eis rememorans, et honorabilem pacem, quae sub eo collata est divinitus; simul et quia pessimum et valde crudele videretur, ut destructis hostibus, nulque praesumente resistere, sacerdotes alterutros jacularentur atque confunderent, et impiis
Abbreviated transcription (Latin):
sepe conuemientes. arrium ad mediũ
Aeducebant. subtilem quidem examinationẽ
de eius propositionib agitabant. Peculant᷑
aut ĩ qualibet parte metuebant proferre sẽ¬
tentiã. hec itaq sacra & uenerabił turba
ꝑmixtione aduersarior nõ uidebat᷑. aliena
Erant eĩ inter eos quidam pauci quidẽ. sca
calidi & breuia imitantes celantesq tal¬
liditatẽ : Et arrii blasphemiã nõ de ferẽtes
aperte. Conueniẽtib igit᷑ uniuersis maxi¬
mam domũ p̃parauitꝰ ĩ regalib imperator
sedes & sub sellia in ea poni p̃cipiens que suf¬
ficerent ordini sacerdotũ. Ita decentẽ p̃paras
eis honorẽ ĩ uitauit ĩ gredi. & de pñtib hr̃e
consiliũ. Introiuit autẽ & ipse pͥuceps ultimꝰ
cñ paucis laude dignã sui magnitudinem
hñs. & mirabilem spẽm mirabiliorẽq gerẽs
dignitatem pudoris ĩ fronte minore uero
sede quã aliis posita in medio eoꝵ sedit
Primo tñ petens hoc sibi ep̃oꝵ iussione con¬

Expanded text:
epe convenientes, Arium ad medium deducebant, subtilemque examinationem de ejus propositionibus agitabant. Petulanter autem in quamlibet partem metuebant proferre sententiam. Haec itaque sacra et venerabilis turba a permixtione adversariorum non videbatur aliena. Erant enim inter eos quidam, pauci quidem, sed callidi, et brevia imitantes, celantesque calliditatem, et Arii blasphemiam non defendentes aperte. Convenientibus igitur universis, maximam domum praeparavit in regalibus imperator, sedes et subsellia in ea poni praecipiens quae sufficerent ordini sacerdotum: ita decentem praeparans eis honorem, invitavit ingredi, et de praeconcilium. Intravit autem et ipse princeps ultimus cum paucis, laude dignam sui magnitudinem habens, et mirabilem speciem, mirabilioremque gerens dignitatem pudoris in fronte. Minore vero sede quam aliis, posita, in medio eorum sedit: primo tamen petens hoc sibi episcoporum jussione con
Abbreviated transcription (Latin):
de dignũ testem eusebiũ pamphili. laudat si¬
mul & pͥncipem tanq eis que sunt xp̃ianoꝵ
dogmatizantem. Culpat aut expositã ĩ nicea
fidem tanqͣ ab idiotis & nihil scientib tra¬
ditam. & quẽ uelut sapientẽ & sine menda¬
tio testem uocare ꝯsueuit: eius uoces sponte
ꝯtemnit. Ait eĩ eusebius qr ex uiris dei nĩ¬
cea ꝯuenientib. Alii quidẽ sapĩe sermone mi¬
cuerũt. Alii continc̾tia uite laudati sunt. Et
qm ĩperator p̾sens om̃s ad unitatẽ suã xordes.
& cõsectatores ẽẽ ꝑstruxit. Sic ergo cõtraria
dicta sabini nec nõ cusebii atq ꝯsortiũ cor
sibi met agnoscunt᷑. Et si quidẽ alicubi opus
fuit. de sabino memorabimus. Concordia
gͦ fidei a magno nicea prolate concilio: ab
eusebio clara uoce laudate hec est: uiiii.

Expanded text:
de dignum testem Eusebium Pamphili; laudat side dignum testem Eusebium Pamphili; laudat simul et principem, tanquam ea quae sunt Christianorum dogmatizantem. Culpat autem expositam in Nicaea fidem, tanquam ab idiotis et nihil scientibus traditam; et quem velut sapientem et sine mendacio testem vocare consuevit, ejus voces sponte contemnit. Ait enim Eusebius: Quia ex viris Dei Nicaeam convenientibus, alii quidem sapientiae sermone micuerunt, alii continentia vitae laudati sunt; et quoniam imperator praesens omnes ad unitatem suam concordes et consectatores esse perstruxit. Sic ergo contraria dicta Sabini, nec non Eusebii, atque consortum eorum sibimet agnoscuntur. Et si quidem alicubi opus fuerit, de Sabino memorabimus. Concordia ergo fidei a magno in Nicaea prolata concilio, ab Eusebio clara voce laudata, haec est.
Abbreviated transcription (Latin):
Scripsit aũt & ciuib suis cõfirinans qr
& antiquor aliquos doctos & illos tres ep̃os
&oseriptores agnouisset: noĩe ꝯsb̃stantia¬
litatis usos ĩ patris & filii deitate. Isti ergo
conciliũ metuẽtes. exposite fidei ꝯsenserunt:
scđ̃m propħe ĩ crepationẽ dicẽtis. Populus hic
labiis me honorat. cor aũt eor longe est
a ine. Theonas aũt & scđs. nolentes acquic¬
scere: condempnati sũt. Postea uõ ĩ conci¬
lium uenientes uiginti ꝯscripserũt de cõuer¬
satione eccliastica sanctioes. Socrates. uiii.
tas uocauit & ĩperitos: sabinus enĩ he¬
radie tracensis macedonianoꝵ ep̃s habita cõ¬
gestione eorũ que per diuersa concilia sacerdo¬
tum ex scripto prolata sunt eis qui nicca cõ¬
uenerũt. uelut idiotis & simplicib derogauit
nõ sentiens: Qm̃ & ipsi eusebio cũ multa
probatione profidenti fidem uelut idiote noscit
de rogare. & aliqua quidem uolens preteriit:

Expanded text:
Scripsit autem et civibus suis, confirmans, quia Scripsit autem et civibus suis, confirmans, quia et antiquorum aliquos doctos et illustres episcopos et conscriptores agnovisset nomine consubstantialitatis usos in Patris et Filii deitate. Isti ergo concilium metuentes, expositae fidei consenserunt, secundum prophetae increpationem, dicentis: Populus hic labiis me honorat, cor autem eorum longe est a me . Theonas autem et Secundus nolentes acquiescere, condemnati sunt. Postea vero in concilium venientes, viginti conscripserunt de conversatione ecclesiastica sanctiones. THEODORETUS, lib. tas vocavit et imperitos. Sabinus enim Heracleae Thracensis Macedonianorum episcopus, habita congestione eorum quae per diversa concilia 228 sacerdotum ex scripto prolata sunt, eis qui Nicaeam convenerunt, velut idiotis et simplicibus derogavit: non sentiens quoniam et ipsi Eusebio cum multa probatione confitenti fidem, velut idiotae, noscitur derogare. Et aliqua quidem volens praeteriit,
Abbreviated transcription (Latin):
uiter ꝯscripserũt. ꝯsubstantialem patri filiu.
Omnia namq p̾dicta hãc significationẽ hñt.
Murmuratio siquidem cor quasi u̾ba hec
nõ fuissent ex seͥpturaꝵ auctoritate prolata
per eos quoq ĩanis esse conuincit᷑. Ex non
scͥpto namq ip̃i impie proferentes quippe qđ
nusꝙͣ penitus ĩuenit᷑ ex nõ ex tantib: Et
fuit aliqñ quando nõ fuit: Alios culpant.
propt̾ea ex nõ scriptis ẜmonib pie tamen
ĩtellectis damnati sunt. Ipsi namq ueluti i¬
locuti sunt. Uerũ ep̃i nõ sibi met adĩueni¬
entes uerba sed hntes hec a patrib testimo¬
nia ꝯscripserũt. Ueteres enĩ sacerdotes ante
eos pene centũ triginta magne rome ciui¬
tatis qr nr̃e accusauerũt omnes qui dicunt
facturã. aut creaturã esse filiũ. & nõ ꝯsubstã¬
tialem pr̃i. Et hoc sciebat eusebius cesariẽsis
ep̃s: qui pͥmũ defendebat arrianoꝵ sectam
Nouissime uõ subscripsit niceno conalio.

Expanded text:
viter conscripserunt consubstantialem Patri Filium. viter conscripserunt consubstantialem Patri Filium. Omnia namque praedicta hanc significationem habent. Murmuratio siquidem eorum, quasi verba haec non fuissent ex Scripturarum auctoritate prolata, per eos quoque inanis esse convincitur. Ex non scripto namque ipsi impie proferentes, quippe quod nusquam penitus invenitur, ex non exstantibus; et, fuit aliquando quando non fuit, alios culpant: propterea ex non scriptis sermonibus, pie tamen intellectis damnati sunt. Ipsi namque veluti locuti sunt. Verum episcopi non sibimet adinvenientes verba, sed habentes haec a Patribus, testimonia conscripserunt. Veteres enim sacerdotes ante eos pene centum triginta magnae Romae civitatisque nostrae accusaverunt omnes qui dicunt facturam aut creaturam esse Filium, et non consubstantialem Patri. Et hoc sciebat Eusebius Caesariensis episcopus, qui primum defendebat Arianorum sectam, novissime vero subscripsit Nicaeno concilio.
Abbreviated transcription (Latin):
cerent filium nõ esse creaturã. sed uirtutem
& sapĩam solam pr̃is. & ymaginẽ sempiternã.
& ĩdissimilem per oĩa patri ac deun ueru.
Capti sunt qui circa eusebiũ ĩnuentes alter¬
utris quia & hec ueniũt etiã ad nos Nam
& nos inquiũt inago & głia dicimꝰ dei de
nob eĩ & dicit᷑. & dictũ est. semꝑ enĩ nos
qui uiumus. & uirtutes multe sũt. Et egres¬
sa quidem ẽ oĩs uirtus dei ex t̾ra egypñ. Cã¬
pa quoq & locusta dr̃ uirtus magna. Et
rursus. dñs uirtutũ nobiscũ. S etiã proprii
nos dei sumus. Habemus hoc nõ simpliciter
dicunt filiũ. nõ nos contristat. factus eni
uerus ẽ. hec ẽ arrianor corrupta mens. S
etiam hic ep̃i uidentes cor dolum. college¬
runt ex scripturis splendorem fontem & flu¬
uium. & figuram ad sb̃stantiã ꝑtinere. Et
illud. ĩ lumine tuo uidebimus lumen. Et
ego & pater unũ sumus. Et clarius ac bre¬

Expanded text:
cerent Filium non esse creaturam, sed virtutem cerent Filium non esse creaturam, sed virtutem et sapientiam solam Patris, et imaginem sempiternam, et indissimilem per omnia Patri, ac Deum verum: capti sunt qui circa Eusebium innuentes alterutris, quia et haec veniunt etiam ad nos; nam et nos, inquiunt, imago et gloria dicimur Dei. De nobis enim et dicitur, et dictum est: Semper enim nos qui vivimus, et virtutes multae sunt; et egressa quidem est omnis virtus Dei ex terra Aegypti: campa quoque et locusta dicitur virtus magna; et rursus: Dominus virtutum nobiscum . Sed etiam proprie nos Dei sumus. Habemus hoc non simpliciter, dicunt Filium, non nos contristat. Factus enim verus est. Haec est Arianorum corrupta mens. Sed etiam ipsi episcopi videntes eorum dolum, collegerunt ex Scripturis splendorem, fontem, et fluvium, et figuram ad substantiam pertinere. Et illud: In lumine tuo videbimus lumen ; et: Ego et Pater unum sumus . Et clarius jam ac bre
Abbreviated transcription (Latin):
sicut iohãnes ait. & sicut scripsit paulus. splẽ¬
dorem glorie & figurã substantie docens ẽẽ
filiũ pr̃is. Qui uõ̾ circa eusebiũ propria
tracti uesania loquebant᷑ alterutris & dicebãt.
consentiamus. Nam & nos ex deo sumus.
Unus enĩ deus ex quo oĩa & uetera trãsie¬
runt ecce oĩa noua ex deo sũt facta. Cogita¬
bant aũt & illud quod ĩ pastore ꝯscriptum ẽ.
Primũ oĩum crede qr unus est d̾s qui crea¬
uit uniuersa: atq ꝑfecit. & constituit ex nõ
exstante ut sint. Porro alii ep̃i malitiã uidẽtes
illoꝵ. Et pessimã ĩpietans artem: aptius Et ut
ita dicat᷑ manifestius dixerũt ex deo idẽ cõse-¬
pserunt ex substãtia pr̃is esse filiũ. ut creatẽ
quidem eo quod nõ habeant ex se metip̃is ut
sint. sed habeant pͥncipiũ existendi dicant᷑ ex
deo filius aũt solus proprius ex sp̃a credat
diceretur pr̃is. Rursuo aũt requirentib ẽp̃is
pancos eoꝵ qui arriani esse putabant᷑ si di¬

Expanded text:
Paulus, splendorem gloriae, et figuram substantiae , docens esse Filium Patris. Qui vero circa Eusebium erant, propria tracti vesania loquebantur alterutris, et dicebant: Consentiamus, nam et nos ex Deo sumus. Unus enim Deus, ex quo omnia: et, Vetera transierunt: ecce omnia nova ex Deo sunt facta . Cogitabant autem et illud quod in Pastore conscriptum est: Primum omnium crede, quia unus est Deus, qui creavit universa atque perfecit, et constituit ex non exstante, ut sint. Porro alii episcopi malitiam videntes illorum, et pessimam impietatis artem, apertius et, ut ita dicatur, manifestius dixerunt ex Deo, id est, conscripserunt ex substantia Patris esse Filium; ut creaturae quidem, eo quod non habeant a semetipsis ut sint, sed habeant principium existendi, dicantur a Deo; Filius autem solus proprius ex substantia cdiceretur Patris. Rursus autem requirentibus episcopis paucos eorum qui Ariani esse putabantur, si di
Abbreviated transcription (Latin):
etiam se professus est sapere & ĩ hac om̃s cõ¬
sentire. & subscribere. & ĩ his doginatib ꝯcor¬
dare precepit. uno solũmõ scripto & ĩsertoꝓ
cõ substãtiał uerbo. quod ẽt ip̃e ĩterpͣtabat᷑ di¬
cens. Quia nõ scđm corporeas passiones cõ¬
quandam decisionẽ ex patre subsistere. Non
enĩ posse naturã sine materia ĩtelligibilẽ in¬
corporeãq corporalem quandã sub sistere pas¬
sionem. sed sacris quibusdam ĩeffabilib quia
rationib magis ĩtelligendam: & sapiẽtissimꝰ
quidem atq piissimus ĩperator: ita philoso

Expanded text:
etiam se professus est sapere; et in hac omnes conetiam se professus est sapere; et in hac omnes consentire et subscribere, et in his dogmatibus concordare praecepit, uno solummodo inscripto et inserto consubstantialitatis verbo. Quod etiam ipse interpretabatur, dicens: quia non secundum corporeas passiones conneque secundum quamdam decisionem ex Patre subsistere. Non enim posse naturam sine materia intelligibilem incorporeamque corporali aliqua subsistere passione, sed sacris quibusdam ineffabilibusque rationibus magis intelligendam. Et sapientissimus quidem atque piissimus impe
Abbreviated transcription (Latin):
didicisse fama ꝯsueta p̾currere ꝑfectũ de his
que sũt gesta ẜmonẽ. Sed ne ex huiusmodi
auditu ueritas uobis aliter nũtietur: neces¬
sario direximus uobis quidem scriptura a no¬
bis de fide prepositam. Nam & dñs nr̃ mit¬
tens ad p̃dicandũ discipulos suos ait. Eunntes
docete om̃s gentes baptizantes eos ĩ nomine
ita hre. & ita sapere Sed etiã dudũ sic habuis¬
se & ita sapuisse. & usq ad mortẽ pro hac
ĩstare fide nathematizantes omnẽ sine deo
heresem. Hec omnia ex corde & aĩa sapuis¬
se ex quo nouimus nosmetipos & nũc sapere
& dicere corã oĩpotente deo & dño nr̃o iħu¬
xp̃o cũ ueritate testamur. ostensuri ꝓbatiõib
& satisfacturi uobis: Quia & p̃teritis tp̃rib
ita credidimus. & p̃dicauimus. hac a nobis
exposita fide: nulli relictus est resistendi lo¬
cus. Sed & ipse primus deo amabilis imꝑa¬
tor noster rectissime eam hr̃e testatus ẽ. & sic

Expanded text:
didicisse, fama consueta praecurrere perfectum de his didicisse, fama consueta praecurrere perfectum de his quae gesta sunt sermonem. Sed ne ex hujusmodi auditu veritas vobis aliter nuntietur, necessario direximus vobis primum quidem scripturam a nobis de fide propositam. Nam et Dominus noster ad praedicandum discipulos suos mittens, ait: Euntes docete omnes gentes, bita habere, et ita sapere, sed etiam dudum sic habuisse, et ita sapuisse, et usque ad mortem pro hac instare fide anathematizantes omnem sine Deo haeresim. Haec omnia ex corde, et anima sapuisse, ex quo novimus nosmetipsos, et nunc sapere et dicere coram omnipotente Deo et Domino o cum veritate testamur: ostensuri probationibus, et satisfacturi vobis, quia et praeteritis temporibus ita credidimus et praedicavimus. Hac a nobis exposita fide, nulli relictus est resistendi locus. Sed et ipse primus Deo amabilis imperator noster rectissime eam habere testatus est, et sic
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerũt. Ideoq sinodus arium. & ꝯsectatões
cius anathematizauit. Omnes aditientes. neq
accedere eum ĩ alexandriã. p̃ceptũq pͥncipis.
repente eundem arriũ & qui circa eusebiũ.
& theogniũ. & qui cũ eis: exilio deporta
Usebius igitur & theognius post paulu¬
um tp̃s exilii. libellum penitẽtie porrigẽ¬
tes ĩ fide ꝯsubstantialis consenserũt. qđ decła¬
rauimus procedentes. Tunc aũt ĩ sinodo eu¬
sebius cognomine pamphili. & cesarie pale¬
stine sortitus epatum paululũ animadũtẽs.
ator considerans utrũ oporteret suscipi termi¬
nũ fidei. Una cũ aliis omnib hoc ẽ uniu̾sa
multitudine consensit. Atq sub scͥpsit. nec nõ
& popło sub sua diocese ꝯstituto scripsit ter
penitus suspitionẽ aduersam de eo quilibet
hr̃e potiusset. Sunt aut que ab ip̃o eusebio
ꝯscripta sunt: hiuiusmodi uerba.
Arbitramur & uos dilectissimi etiã aliunde

Expanded text:
noluerunt. Ideoque synodus Arium et consectatores noluerunt. Ideoque synodus Arium et consectatores ejus anathematizavit omnes: adjicientes neque accedere eum in Alexandriam. Praeceptumque principis repente eumdem Arium, et qui circa Eusebium, et Theogonium, et qui cum eis erant, exsilio deportausebius igitur et Theogonius post modicum tempus exsilii, libellum poenitentiae porrigentes, in fide consubstantialitatis consenserunt, quod declarabimus procedentes. Tunc autem in synodo Eusebius cognomine Pamphili Caesareae Palaestinae sortitus episcopatum, paululum animadvertens atque considerans, utrum oporteret suscipi terminum fidei, una cum aliis omnibus, hoc est cum universa multitudine consensit atque subscripsit, nec non et populo sub sua dioecesi constituto scripsit termpenitus suspicionem adversam de eo quilibet habere potuerit. Sunt autem quae ab ipso Eusebio conscripta sunt hujusmodi verba. Arbitramur et vos, dilectissimi, etiam aliunde
Abbreviated transcription (Latin):
ret. aut ꝗa ex nõ exstantib factus aut ex
altera sb̃stantia uel eẽntia. dicentes esse aut¬
creatũ. aut ꝯuertibilem filiũ dei. hos tales ana¬
thematizat catholica & apłica eccłia. Hanc
uenerabilem fidem trecenti quidẽ decẽ & octo.
& agnouerũt & amplexi sũt. Et sicut ait eu¬
sebius cõsonantes & imanimes ĩ scriptis expla¬
nicomedie p̾sul. Theognius nicenus. maris cal¬
cedoniẽsis. Theonas marmaricenus. secundus¬
ꝑtholomaidis. Dicentes ꝯ substantiale ẽẽ quod
ex aliquo est aut ex partione. aut ex decur¬
sione: aut explantatione. Explantatione ꝗđe.
sicut ex radice germen. Ex decursione uẽro:
sicut paterni filii. Ex partitione aũt. sicut
ex massa aurea: amuili duo uł tres. Sed̾m nul¬
lum aũt hor: ĩquiũt ẽ filius dei. Propterea
E dicebant ĩ fide nõ esse ꝯsentiendũ. Pluri¬
mũ si quidem uerbo cõsubstantialitatis de rogã¬
tes p̃dicti uiri: ĩ arriani depositione sub scbere

Expanded text:
ex non exstantibus factus est; aut, ex altera substantia vel essentia dicentes esse; autcreatum, aut convertibilem Filium Dei, hos tales anathematizat catholica et apostolica Ecclesia. Hanc venerabilem fidem trecenti quidem decem et octo et agnoverunt et amplexi sunt; et, sicut ait Eusebius, consonantes et unanimes in scriptis explaNicomediae. Theogenus Nicaenus. Maris CalcedoniPtolemaidis, dicentes consubstantiale esse, quod ex aliquo est, aut ex partitione, aut ex decursione, aut ex plantatione. Ex plantatione quidem, sicut ex radice germen; ex decursione vero, sicut paterni filii; ex partitione autem, sicut ex massa aurea annuli duo, vel tres. Secundum nullum autem horum, inquiunt, est Filius Dei. Propterea ergo dicebant in fide non esse consentiendum. Plurimum siquidem verbo consubstantialitatis derogantes praedicti viri, in Arii depositione subscribere
Abbreviated transcription (Latin):
ĩdubitate ea que erant sine ꝯtristatione su¬
scepimus. Qua propt̾ magnanimit᷑ nob̾ sen¬
sum uerboꝵ discunentib placuit ꝯcordare ĩ
his: que a nobis ipsis ĩ fidei expositione cõ¬
fessa sunt. hec itaq eusebius pamphili. ĩ ce¬
sarcam palestine litteris explanauit. allexan

Expanded text:
indubitate ea quae erant sine contristatione suindubitate ea quae erant sine contristatione suscepimus. Quapropter magnanimiter nobis sensum verborum discutientibus, placuit concordare in his quae a nobis ipsis in fidei expositione confessa sunt. Haec itaque Eusebius Pamphili in Caesaream Palaestinae litte