comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Oc tempore moriẽ¬
te turci super ara¬
bes et sarracenos mualuerãt
et armenam et syriam in¬
cursantes: multas urbes
et ip̃am antiochiam capiũt
Henricus imperator. in pẽ¬
thecoste conuentu habito
moguntie: decerint. hilde¬
brandum apapatu esse de¬
ponendum: et longobar¬
diam petens: guicbertum
rauenne archiepiscopum
prohildebrando papam
designat.
quasi duunitus
Sreuelatum sibi predixit.
hoc anno falsum regem
esse moriturum. Et uerũ
quidem predixit: sed fefel¬
lit eum de falso rege con¬
iectura: secundum suum
uelle super henrico rege ĩ¬
terpretata. Rex emin hen
ricus saxombus graui pre¬
lio congreditur: et in con¬
gressu. falsus rex radulfus¬
cum multis saxome princi¬
pibus extinguitur. Alo¬
guntia magnum terre¬
motum persensit kł dẽcẽ
bris:

Expanded text:
oc tempore in orienoc tempore in oriente Turci super Arabes et Saracenos invaluerant, et Armeniam et Siriam incursantes, multas urbes et ipsam Antiochiam capiunt. Heinricus imperator in pentecoste conventu habito Moguntiae, decernit Hildibrandum a papatu esse deponendum; et Langobardiam petens, Guicbertum Ravennae archiepiscopum pro Hildibrando papam designat. quasi divinitus revelatum sibi predixit, hoc anno falsum regem esse moriturum. Et verum quidem predixit, sed fefellit eum de falso rege conjectura secundum suum velle super Heinrico rege intricus Saxonibus gravi praelio congreditur, et in congressu falsus rex Rcum multis Saxoniae principibus extinguitur. Moguncia magnum terraemotum persensit Kalendis mbris
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuirio piurium cumulan¬
tes: imperatorem abiurant:
et radulfum ducem burgũ¬
dionum super se regeni
statuunt: corona ei apapa
missa. cui erat inscriptum.
Petra dedit petro. pecrus
dyadema radulfo. Hunc.
ligifredus archiepiscopus
moguntie. in regem bene¬
dixit: et facta amogũtinis
seditione contra eos: radul¬
fus cum archiepo noctu
aufugit. Hyldebrandus
papa ommes aduersantes
imperatori ab soluit ab nnfi¬
delitate et ꝑiurio. Impera¬
tor alpium aditibus con¬
tra se ubiq munitis: om¬
nes eorum insidias frustra¬
tus. statim per aquileiam
ueint radisponam: et radul¬
fum adortus. eum fugere
compulit. et iterata expe
tor sueuiam per¬
uagatus castella frangit:
et ommia depopulando. mi¬
micis sius formidinem
amicis addit fortitudinẽ
et multos qui ex desperatio¬
ne rerum a le defecerant:
ad le retrahit. Heriannus
episcopus. hildebrando pa¬
pe ad animam confederatus
ac per hoc imperatori rebel¬
lis: mettensi urbe pellitur:¬

Expanded text:
perjurio perjurium cumulanperjurio perjurium cumulantes, imperatorem abjurant, et Rodulfum ducem Burgundionum super se regem statuunt; corona ei a papa missa, cui erat inscriptum: Petra dedit Petro, Petrus diadema Rodulfo. Hunc Sigifridus archiepiscopus Moguntiae in regem benedixit; et facta a Moguntinis seditione contra eos, Rodulfus cum archiepiscopo noctu aufugit. Hildibrandus papa omnes adversantes imperatori absolvit ab infidelitate et perjurio. Imperator, Alpium aditibus contra se ubique munitis, omnes eorum insidias frustratus, statim per Aquileiam venit Radisponam, et Rodulfum adortus, eum fugere compulit, et iterata expedtor Sueviam pervagatus, castella frangit, et omnia depopulando, inimicis suis formidinem, amicis addit fortitudinem, et multos, qui ex desperatione rerum a se defecerant, ad se retrahit. Herimannus episcopus, Hildibrando papae ad animam confederatus ac per hoc imperatori rebellis, Mettensi urbe pellitur
Abbreviated transcription (Latin):
no domnce passiomis
concordans debuisset es¬
se magni cycli annius nõ
it annus passionis dm̃:
et per hanc consequen¬
ciam solatis et lumaris
curlus. concordantem euã¬
gelice ueritati: dyonisius
poluit natiuitatem xpristi
uigniti et uno amnis tardi¬
us quam debuit. Gelu ma
gnum akalendis nouẽbris.
episcoporum et multorũ
primatum regm: decerm
iubet. omma decreta et fac¬
ta hyldebrandi propter
inta esse debere. ibiq
omnes. preter paucos
hildebrandum abiurant:
cumq papatu abdicandũ
esse iudicant. Hyldebran¬
dus econtra imperatorem¬
primates regni quasi iusta
ex causa ex comimiuncato
regi contradicant. Dm̃ca
palmarum cuta horam sex¬
tam: cereno celo stella ap¬
paruit. Principibus saxo¬
n qui indeditionem
imperatoris erant. relaxatis
per eos quibus cõmissi e¬
rant: saxones rebelluit
instinctu hyldebrandi pa¬
pe. Ipẽ pipi occurrens mi¬
peratori in longobardia.
sub falsa eum pace absoluit.
Omnes cium qui prius hil¬
debrandum abiurauerant:

Expanded text:
no dominicae passionis no dominicae passionis concordans, debuisset esse magni cicli annus non it annus passionis Domini. Et per hanc consequentiam solaris et lunaris cursus, concordantem evangelicae veritati, Dionisius posuit nativitatem Christi viginti uno annis tardius quam debuit. Gelu magnum a Kalendis Novembris uepiscoporum et multorum primatum regni, decerni jubet, omnia decreta et facta Hildebrandi papae irrita esse debere, ibique omnes, praeter paucos, Hildebrandum abjurant, eumque papatu abdicandum esse judicant. Hildebrandus econtra imperatorprimates regni, quasi justa ex causa excommunicato regi conpalmarum circa horam sextam sereno celo stella apparuit. Principibus Saxonum, qui in deditione imperatoris erant, relaxatis per eos quibus commissi erant, Saxones rebellant instinctu Hildibrandi papae. Ipse papa occurrens imperatori in Langobardia, sub falsa cum pace absolvit. Omnes enim qui prius Hildibrandum abjuraverant,
Abbreviated transcription (Latin):
nem ccegit. Ungari cõtia
imperatõrem rebellant re¬
gem q suum salomonem
rogno deturbatum. sub
diutina custodia excruciãt.
Deodumis epũs leodicen¬
lium obit: cum henricus
uita et genere nobilis luc¬
cedit. Anno archiepilcopꝰ
colomensis. obit. qui par¬
rochiam suam rebus et
monasteriis a se fundatis
ampliauit. inter que. Pre¬
totus inhenricum impera¬
torem muchitur et quos¬
cumq potest. ab eo uerbis.
et scriptis auertit: animũ
etiam agnetis matris ip¬
sius. ab co alienat. Si car¬
nis infreloma godetridũ
ducem perimit. hoc anno
annus primi decem noue¬
nalis cicli. in repetito ma¬
gno anno dyonisii. duo¬
bus magnis annis apas¬
lione donmi reuolutis
omnia que ad cursum so¬
lis et lune spectant. anno
dominice pissiomis con¬
cordant. Unde apparet:
quod dyonisius non recte
annos domnni lyclo luo
annexuit. Qiia enim
cylum luum orditus est.
fuisse natum anno lecũ¬
do prioris magn anni:
ac per hoc. hic annus an¬

Expanded text:
nem coegit. Ungari contra nem coegit. Ungari contra imperatorem rebellant, regemque suum Salomonem regno deturbatum, sub diutina custodia excruciant. Deoduinus episcopus Leodicensium obit, cui Hienricus vita et genere nobilis succedit. Anno archiepiscopus Coloniensis obit, quia parochiam suam rebus et monasteriis a se fundatis ampliavit, inter quae pretotus in Heinricum imperatorem cunque potest, ab eo scriptis et verbis avertit: animum etiam Agnetis matris ipsius ab eo alienat. Sicarius in Fresonia Godefridum ducem perimit . Hoc anno, annus primi decennovennalis cicli in repetito magno anno Dionisii, duobus magnis annis a passione Domini revolutis, omnia quae ad cursum solis et lunae spectant, anno dominicae passionis concordant. Unde apparet, quod Dionisius non recte annos Domini ciclo suo annexuit. Quia enim clum suum orditus est, fuisse natum anno secundo prioris magni anni; ac per hoc hic annus an
Abbreviated transcription (Latin):
multis incontinenciam
ꝑiurio ac multiplici adus¬
terio cumulantibus: ad
hoc hac oportuntate laicis
insurgentibus contra sa¬
cros ordines. et se ab omĩ
ecclesiastica subiectione
excutientibus. Laici sacͣ
misteria temerant. et de
his disputant: infantes
baptizant. sordido humo¬
re aurium. pro sacro oleo
et crilmate utentes: in ex¬
tremo uite uiaticum do¬
muncum et usitatum
eccliẽ obsequium sepul
accipere paruipendunt.
decimas presbiteris depu¬
tatas. igi cremant: et ut¬
mi uno. cetera perpendas: lai¬
ci corpus donni a presbite¬
ris conugatis conlecratũ
sepe pedibus conculcauert.
et sanginem domni uo¬
luntarie effunderunt: et mul¬
ta alia contra ius et fas ge¬
sta sunt in ecdesia: et hac oc¬
casione. multi pseudo ma¬
gistri exurgentes i eccliã:
prophanis nouitatibus
ciplina auertunt:
Ilimo prelio uincit: eolq
iterata expeditione perurgẽs
cunctos eorum principes.
epõs. duces. comites cete¬
rosq potentes ad deditio¬

Expanded text:
multis incontinentiam multis incontinentiam perjurio aut multipliciori adulterio cumulantibus; ad hoc hac oportunitate laicis insurgentibus contra sacros ordines, et se ab omni aecclesiastica subjectione excutientibus. Laici sacra misteria temerant et de his disputant; infantes baptizant, sordido humore aurium pro sacro oleo et crismate utentes; in extremo vitae viaticum dominicum et usitatum aecclesiae obsequium sepultaccipere parvipendunt; decimas presbiteris deputatas igni cremant; et utin uno cetera perpendas, laici corpus Domini a presbiteris conjugatis consecratum sepe pedibus et conculcaverunt, et sanguinem Domini voluntarie effuderunt, et multa alia contra jus et fas gesta sunt in aecclesia; et hac occasione multi pseudomagistri exurgentes in aecclesia, profanis novitatibus ciplina avertunt. simo prelio vincit, cosque iterata expeditione perurgens, cunctos eorum principes, episcopos, duces, comites ceterosque potentes, ad deditio
Abbreviated transcription (Latin):
exemplo et ut multis ui¬
sum est in considerato pre¬
iudicio. contra sanctorũ
patrum sentenciam. qui
scripserunt quod sacramẽ¬
ta que in ecclesia funnt.
biptismus scilicet. crisma.
te eorumdem sacramento¬
rum effectum. seu per bo¬
nos seu per malos intra
dei ecclesiam dispensentur
tamen quia spũs sanctus
mistice illa uiuificat. nec
bonorum meritis dispen¬
satorum amplificantur:
nec malorum peccatis itte¬
nuantur: unde est hic est
qui baptizat. Ex qua re
tam graue oritur scanda¬
lum: ut nullius heresis
grauiori scismate discissi
sit. his pro iusticia. illis cõ¬
tra iusticiam a gentibus
aliis a symonia non decli¬
nantibus aliis notam
auaricie honesto nomme
pretegentibus: dum hoc
quod se gratis dare iactant.
sub karitatis nomme uen¬
dunt: et ut de montams
dicit eulebius sub nonnẽ
oblationum artificiosius
munera accipiunt: porto
contmenciam paucis te¬
nentibus aliquibus eam
modo causa questus ac ia¬
ctancie simulantibus.

Expanded text:
exemplo, et ut multis viexemplo, et ut multis visum est inconsiderato prejudicio, contra sanctorum patrum sententiam, qui scripserunt, quod sacramenta quae in aecclesia fiunt, baptismus scilicet, crisma, te eorundem sacramentorum effectum, seu per bonos, seu per malos intra Dei aecclesiam dispensentur, tamen quia Spiritus sanctus mistice illa vivificat, nec bonorum meritis dispensatorum amplificantur, nec malorum peccatis attenuantur. Unde est: Hic est qui baptizat. Ex qua re tam grave oritur scandalum, ut nullius heresis graviori scismate discisa sit, his pro justitia, illis contra justitiam agentibus; aliis a symonia non declinantibus, aliis notam avaritiae honesto nomine pretexentibus dum hoc quod se gratis dare jactant, sub caritatis nomine vendunt, et ut de Montanis dicit Eusebius, sub nomine oblationum artificiosius munera accipiunt; porro continentiam paucis tenentibus, aliquibus eam modo causa questus ac jactantiae simulantibus,
Abbreviated transcription (Latin):
N hoc anno duo¬
bus magns an¬
tyberii cesaris reuolutis:
omina secundum cursũ
solis et lue concordant.
illi anno quo baptizatus
uo idus ianuarii die do¬
minico epiphame. mniti¬
um ieiumi eius in scdã
feria: temptacio eius quĩ
ta feria. Hyldebrandus
archidiaconus romanoꝵ
qui et gregorius romane
herimannus leodicensis
fit mettenlis epuĩs. Duob
fratribus russorum regib
de regno contendentibus:
alter eorum a consortio
regni pulsus. interpellat
henricum imperatorem
sed et regnum russorum
ei subiittens si eius auxi¬
lio regno restitueretur:
sed id frustra fuit: quia
grauissima in imperio
romano orta dissensio.
monebat magis sua tue¬
ri quam aliena ac quire
Sixones enim multis
et magnis miuriis et in¬
iusticiis ab imperatore af¬
fecti: contra eum rebellat
Ad quos debellandos: mi
perator instanter intendit:
celebrata synodo.
lymomiacos anathematiza¬
uit: et uxoritos sacerdotes
adiumo officio remouit:
et laicis. missam eorum
audire interdixit: nouo

Expanded text:
n hoc anno duobus magnis anTyberii cesaris revolutis, omnia secundum cursum solis et lunae concordant illi anno, quo baptizatus 8 Idus Januar., die dominico epiphaniae, initium jejunii ejus in secunda feria, temptatio ejus 15 6 feria Hildibrandus archidiaconus Romanorum, qui et Gregorius, Romanae Herimannus Leodicensis fit Mettensium episcopus. Duobus fde regno contendentibus, alter eorum a consortio regni pulsus interpellat Henricum imperatorem, se et regnum Russorum ei submittens, si ejus auxilio regno restitueretur; sed id frustra fuit, quia gravissima in imperio Romano orta dissensio monebat, magis sua tueri quam aliena acquirere. Saxones enim multis et magnis injuriis et injustitiis ab imperatore affecti contra eum rebellant: ad quos debellandos iperator instanter intendit. celebrata synodo symoniacos anathematizavit, et uxoratos sacerdotes a divino officio removit, et laicis missam eorum audire interdixit, novo
Abbreviated transcription (Latin):
domunce incarnationis
ei in considerate prescriptis.
discordat a ueritate euan¬
gelii in anno domiice pas¬
decimam lunam aprilis.
eo anno in prima feria fuis¬
se: quod omnino falsum
est: qui a secundum fidẽ
euangelii. eo anno luna
octauo lrł aprilis dominꝰ
passus est. Excercitus mul¬
tus a galliis in hyspumas
ad debellandos sarracenos
proficiscitur: sed ommi re¬
gione a sarracems uastata
urgente fame in efficax
annorum quin¬
bis axpĩ nati̾itate exactꝰ
tercio incipit. Alexander
lucensis epus romane ec
det. Contra quem cadelo
parmensis. papatum ambi¬
ens: magno scandalo eccliẽ¬
fuit: quia longa inter eos cõ¬
certacio etiam usq ad homi¬
cidia prorupit. Domius¬

Expanded text:
dominicae incarnationis dominicae incarnationis ei inconsiderate prescriptis, discordat a veritate evangelii in anno dominicae pas14 lunam Aprilis eo anno in prima feria fuisse; quod omnino falsum est, quia secundum fidem evangelii eo anno luna Kal. Aprilis Dominus passus est. Exercitus multus a Galliis in Hispanias ad debellandos Saracenos proficiscitur; sed omni regione a Saracenis vastata, urgente fame inefficax rannorum risti nativitate exactus, tertio incipit. Alexander Lucensis episcopus Romanae det. Contra quem Cadelo Parmensis episcopus papatum ambiens, magno scandalo ecclfuit; quia longa inter eos concertatio etiam usque ad homicidia prorupit
Abbreviated transcription (Latin):
in cholaus: romane ecclesie¬
sextus presidet. Henricus
rex francorum obit. Phil¬
lippus filius eius post eũ
Arianus chron¬
graphus diret:
Qui ascotia ingallias ue¬
niens. colome factus mo¬
nachus: primo apud ful¬
dam.postea apud mogũ
primorum regni indigne
ferencium per agnetem ma¬
trem imperatoris henrici.
regnum non uitiliter gu¬
bernari: puerum uiolenter
et industrie captum sub
tutella lua accepit: et imi¬
perii regimen a matre eius
amouit. et de hac re. corã
cunctis ratione redoita
grãm domini sui impera¬
toris recepit et per iplũ
filium ad gram̃ matrisᷤᷤ¬
sue rediit. Ac imperatrix
uoluntatem: ut obstruet
os loquencium dese imiqͣ:
non solum honore regni.
sed etiam honere seculi
reiecto rome ad liminam
apostolorum se contulit:
magnus cydus
nens cyelos decẽnouenales¬
omnem rationem pascha¬
lis compoti omnino utilis.
ab euo in euum in semet
ipõ sme errore reuoluitur:
sed hoc in eo reprehensibile
esse iudetur. quod amnis

Expanded text:
Nicholaus, Romanae aeclesNicholaus, Romanae aecless presidet Heinricus rex Francorum obit, Philippus filius ejus post eum Marianus crhonographus claret; qui a Scottia in Gallias veniens, Coloniae factus monachus, primo apud Fuldam, postea apud Moguntprimorum regni indigne ferentium, per Agnetem matrem imperatoris Heinrici regnum non viriliter gubernari, puerum violenter et industrie captum sub tutela sua accepit, et imperii regimen a matre ejus amovit: et de hac re coram cunctis ratione reddita gratiam domini sui imperatoris recepit, et per ipsum filium ad gratiam matris ejus rediit. At imperatoris voluntatem, ut obstrueret os loquentium de se iniqua, non solum honore regni, sed etiam onere saeculi rejecto, Romae ad limina apostolorum se contulit, magnus ciclus clos decennovennalesomnem rationem paschalis compoti omnino utilis, ab evo in evum in semet ipsum sine errore revolvitur. Sed hoc in eo reprehensibile esse videtur, quod annis
Abbreviated transcription (Latin):
fresones a rebellione refre¬
nantur. Paterbriuma ger¬
manie ciuitas combusta
est. cum maiori ecclelia.
In monasterio autẽ mo¬
nachorum: scottus quidã
monachus.nomine pa¬
ternus multo tempore re¬
lusus qui etiam hoc incẽ¬
dium sepe predixerat: pro¬
pter propositum reclusio¬
ins exire nolens: se cõburi
passus est:
gotheloms ducis
exclericõ sancti lamberti.
uiiꝰ. leuita romane eccliẽ.
quia exosus erat. imperato¬
ri henrico. pro odio frĩs
sui godefridi ducis post
legationem constantmo¬
politanem apud casmen¬
ses monachus et post ea
abbas factus electione
romanorum romane ec
alterratus nomine stephĩ.
In pago brachatensi: iux̃
tornacum multitudines
colubrorum altrinsecus
congregate. prodigioso
Prelio inter se concurrunt.
et multis utrumq occilis:
uicta pars fugiens.in ca¬
uo arboris se abscondit.
Altera pars uincencium
more insequens: cum libi¬
lo circumstreebat donec
circuinuecto igne ab ho¬
imnibus. omnes concre
mate sunt:
episcopus. qui et

Expanded text:
Fresones a rebellione refrenantur. Paderbrunna Germaniae civitas combusta est cum majori aecclesia. In monasterio autem monachorum Scottus quidam monachus, nomine Paternus, multo tempore reclusus, qui etiam hoc incendium sepe predixerat, propter propositum reclusionis exire nolens, se comburi passus est. Gothilonis ducis, ex clerico sancti Lantberti septimus levita Romanae aecclesiae, quia exosus erat imperatori Heinrico pro odio fratris sui Godefridi ducis, post legationem Constantinopolitanam apud Casinenses monachus, et postea abbas factus, electione Romanorum Romanae alteratus nomine Stephani. In pago Bracbatensi juxta Tornacum multitudines colubrorum altrinsecus congregatae, prodigioso prelio inter se concurrunt; et multis utrinque occisis, victa pars fugiens in cavo arboris se abscondit, altera pars vincentium more insequens, cum sibilo circumstrepebat, donec circumjecto ab hominibus igne omnes concrematae sunt. episcopus, qui et
Abbreviated transcription (Latin):
contendit: et cedente mi¬
peratore quia id pugnã
imperatus erat: rex post
multam uastacionem re¬
patriauit. Quem cum
mestimabili excercitu ĩ¬
perator prosecutus: con¬
dicto die scilicet. Kł octo¬
bris franciam intrauit:
quam usq ad kl̃ decẽbris
peruagatus: fines remen¬
sium. laudimensium.
suessionum. et parisien¬
sium diuersa clade uasta¬
uit. ecclesiis tm̃ dei. om¬
in immiuntate concessa.
In redeundo tamen: circa
axonam fliuuum. partẽ
impedimentorum amisit.
De his quidam reclusus
predixit quod omnes hu¬
ius mali incentores ante
septennum morerentur:
bris. hoc anno complentur
mille anm a natiuitate xͥ
lecundum ueritatẽ euan¬
gelii qui secundum ciclũ
dyonisii. anno abhinc ui¬
sicq in anno domunce
passionis ueritati euange¬
lice contraitur
locharius rex cõ¬
uementes super karum
fluuium. pacificantur da¬
tis muicem sacramentis
et rex lotharius lotharm¬
giam abiurit. Otto impe¬
rator ytaliam petit. Corpi

Expanded text:
contendit; et cedente imcontendit; et cedente imperatore, quia ad pugnam imparatus erat, rex post multam vastationem repatriavit. Quem cum inestimabili exercitu imperator prosecutus, condicto die, scilicet Kalendis Octobris, Franciam intravit; quam usque ad Kalendas Decembris pervagatus, fines Remensium, Laudunensium, Suessionum, et Parisiensium diversa clade vastavit, aecclesiis tantum Dei omni immunitate concessa. In redeundo tamen circa Axonam fluvium partem impedimentorum amisit. De his quidam reclusus predixit, quod omnes hujus mali incentores ante septennium morerentur. bris. Hoc anno complentur mille anni a nativitate Christi, secundum veritatem evangelii, qui secundum cyclum Dionisii anno abhinc sicque in anno dominicae passionis veritati evangelicae contraitur.Lotharius rex convenientes super Karum fluvium pacificantur, datis invicem sacramentis; et rex Lotharius Lotharingiam abjurat. Otto imperator Italiam petit. Corpora
Abbreviated transcription (Latin):
tra sclauos proficiscitur.
Filii ragieri longicolli.
auxilio francorum et ma¬
xime karoli postea ducis.
Fulti lacellunt bello gode¬
fridum et arnulfum co¬
mites. qui post garueriũ
comitatum montensem
muaserant: montem ca¬
stri locum obsident. mul¬
tis utrinq in conflictu
fulis oblidio remota est.
uictoria anceps datur ta¬
men palma comitibus
sanctitate et doctrina apd̃
Uunndos claret. Gens leu¬
ticiorum ad ydolatriam
reuoluitur. Ducatus lo¬
tharingie. datur lrarolo
fratri locharii regis fran¬
corum: multis in super cõ¬
ducto beneficiis ut et ip̃e
ab insolenciis desistat : et
fratris sui lotharii motib
oblistat. Filii ragmeri ut
prose uiriliter agerent.
ammati francorum auxi¬
lio et affinitate: ragmerꝰ
quippe hatuidem filiam
hugonis postea regis.
lambertus uero gerbergã
filiam karoli ducis duxe
Uxores: interra patrum
suorum relocati sunt:
imperator aquisgram
moraretur: locharius rex
francorum subito ad in¬
uadandam lotharnigiã

Expanded text:
tra Sclavos proficiscitur. tra Sclavos proficiscitur. Filii Ragineri Longicolli, auxilio Francorum et maxime Karoli postea ducis freti, lacessunt bello Godefridum et Arnulfum comites, qui post Guarnerum comitatum Montensem invaserant. Montem Castrilocum obsident. Multis utrimque in conflictu fusis, obsidio remota est. Victoria anceps; datur tamen palma comitibus.sanctitate et doctrina apud Winidos claret. Gens Liutitiorum ad idolatriam revolvitur. Ducatus Lotharingiae datur Karolo fratri Lotharii regis Francorum, multis insuper conducto beneficiis, ut et ipse ab insolentiis desistat, et fratris sui Lotharii motibus obsistat. Filii Ragineri ut pro se viriliter agerent, animati Francorum auxilio et affinitate--Raginerus quippe Hathuidem filiam Hugonis postea regis, Lantbertus vero Gerbergam filiam Karoli ducis duxere uxores--in terra patrum suorum relocati sunt. imperator Aquisgrani moraretur, Lotharius rex Francorum subito ad invadendam Lotharingiam
Abbreviated transcription (Latin):
uiribus a francia redeũt:
et cum garnerio et ramal¬
do qui comitatum patris
corum occupauerant. bel¬
lo apud peronam confli¬
gunt: eosq cum multis
perimunt: et super hag¬
nam fluuium castello
buxide munito. lotharin¬
giam infestant. Wencez¬
laus princeps boenne. a
fratre luo boliz lao propt᷑
preripiendum principatũ
martirizatur. Hic urbem
pragam ubi requiescit.
multis miraculis illustrat.
est hoc monosti¬
Scum. uerone presul. sed
ter ratherius exul: apud
lobias moritur. Contra
ottonem imperatorem.
rebellat patruelis eius
henricus dux baioarioꝵ
Otto imperator. castellũ
buxidis obsidet: captũ
diruit. captos in eos exi¬
liat: nec tamen ragmerꝰ
a rebellione desistit᷑:¬
Elu magnum akł¬
nouembris usq
ad equinoctium uernale.
Octo imperator. henricum
ducem sibi subiugat. Ma¬
iolus abbas clumascensis
sanctitate et religione cla
gensis episcopus: cuius
uita qualis fuerit mox
miraculorum gloria pa¬
tefecit. Otto imperator cõ¬

Expanded text:
viribus a Francia redeunt, viribus a Francia redeunt, et cum Guarnero et Rainaldo, qui comitatum patris eorum occupaverant, bello apud Perronam confligunt, eosque cum multis perimunt, et super Hagnam fluvium castello Buxude munito Lotharingiam infestant. Guencezlaus princeps Boemiae a fratre suo Bolizlao propter preripiendum principatum martyrizatus, urbem Pragam, ubi requiescit, multis miraculis illustrat. est hoc monosticum: Veronae presul, sed ter Ratherius exul, apud Lobias moritur. Contra Ottonem imperatorem rebellat patruelis ejus Heinricus dux Bajoariorum. Otto imperator castellum Buxudis obsidet, captum diruit, captos in eo exiliat. Nec tamen Raginerus a rebellione desistitelu magnum a KaNovembris usque ad aequinoctium vernale. Otto imperator Heinricum ducem sibi subjugat. Majolus abbas Cluniacensis sanctitate et religione clargensis episcopus; cujus vita qualis fuerit, mox miraculorum gloria patefecit. Otto imperator con
Abbreviated transcription (Latin):
presul cheodericus in gal¬
liam hoc aimo transtulit.
et in ecclelia sancti uin¬
cencii martiris. a se in
insula urbis constructa
pelli quia senex erat. uole¬
bat eos eunuchizare. Quo¬
rum mater regina. quia
nullo alio modo poterat
eos liberare: suasit iohan¬
m incephorum occidere
et imperare. Iohannes
itaq occulte cum fumb
intrauit palatium: et oc¬
hamis con stantinopoli¬
mam nomme. a iohanne
papa coronatam: in legi¬
timo matrimomo socia¬
uit. Notgerus ordinat:
cpiscopus leodicensiũ.
Hic urbem muro circum¬
cuxit: edificiis honesta¬
uit: maiorem ecclesiam
corpore sancti lamberti
in signitam a fundamẽ¬
to renouauit cenobiũ
sancti iohamns euan¬
geliste in insula: funda¬
uit.
Tephanus roma¬
presidet. Octo semor mi¬
perator obiit: ciuius ui¬
tam gundichindus mo¬
nachus descriplit: qui¬
etiam hystoriam saxonũ
Usq ad hunc amium con¬
scriplit. Octo lecundus
Ragmerus et lambertus
filii ragmeri longicolli.
paulatim resumptis

Expanded text:
presul Deodericus in Galpresul Deodericus in Galliam hoc anno transtulit, et in aecclesia sancti Vincentii martyris a se in insula urbis constructa pelli, quia senex erat, volebat eos eunuchizare. Quorum mater regina, quia nullo alio modo poterat eos liberare, suasit Johanni Nicephorum occidere et imperare. Johannes itaque occulte cum funibus intravit palatium, et ochannis Constantinopolinu nomine, a Johanne papa coronatam in legitimo matrimonio sociavit. Notgerus ordinatur episcopus Leodicensium. Hic urbem muro circumduxit, edificiis honestavit, majorem aecclesiam corpore sancti Lamberti insignitam a fundamento renovavit, coenobium sancti Johannis evangelistae in insula fundavit. mapresidet. Otto senior imperator obiit, cujus vitam Guindichindus monachus descripsit, quietiam hystoriam Saxonum usque ad hunc annum conscripsit. Otto secundus Raginerus et Lantbertus, filii Ragineri Longicolli, paulatim resumptis
Abbreviated transcription (Latin):
ipse imperator iam sustu¬
lerat: ab amitenis eutice¬
rem matrem. cum reli¬
quiis maroms et uicto¬
rim sociorum eius: aful¬
gnns felicianum episco¬
pum et mrem: aperusio
asclepiotatum matrem:
alpoleto. Cerenam mrem
cum gregorio spoletino
mrẽ: a cordimo. pignora
uincencii mr̃is. et leuite.
ad hispama olim a duobus
monachis capuam a capua
uero illuc deportata: a meua¬
ma. alium uincencium e¬
piscopu et martirem. a
Uincencia. leontium epm̃
et martirem. a florentia
mimatem mrͣe ab urbe
tudertina. fortunatum
episcopum et confessorẽ:
a corfimo. luciam syracu¬
sanam uirgiem et mr̃ez:
a foroaldo duce spoletinoꝵ.
olim a syracusis illuc trãs¬
latam: a sabuns. Partes
corporum proti et iacnicti
martirum. Hec omma
cum parte cathene sancti
petri apostoli. cum capil¬
lis eiusdem. et sangumne
sancti stepham procho¬
martiris et parte decrati¬
cula sancti laurencii mr̃is
a papa iohanne sibi do¬
nata. cum aliis multis
sanctorum pignoribus

Expanded text:
ipse imperator jam sustuipse imperator jam sustulerat: ab Amiternis Euticetem martyrem cum reliquiis Maronis et Victorini sociorum ejus, a Fulginis Felicianum episcopum et martyrem; a Perusio Asclepiotatum martyrem, a Spoleto Serenam martyrem cum Gregorio Spoletino martyre; a Corduno pignera Vincentii martyris et levitae, ab Hispania olim a duobus monachis Capuam, a Capua vero illuc deportata; a Mevania alterum Vincentium episcopum et martyrem; a Vincentia Leontium episcopum et martyrem; a Florentia Miniatem martyrem, ab urbe Tudertina Fortunatum episcopum et confessorem; a Corfinio Luciam Syracusanam virginem et martyrem; a Faroaldo duce Spoletinorum olim a Syracusis illuc translatam; a Sabinis partes corporum Proti et Iacincti martyrum. Haec omnia cum parte catenae S. Petri apostoli, cum capillis ejusdem, et sanguine sancti Stephani prothomartyris, et parte de craticula sancti Laurentii martyris a papa Johanne sibi donata, cum aliis multis sanctorum pigneribus
Abbreviated transcription (Latin):
se cam nisi manu abscisa.
non dunissurum: tandem
imperator sedato letigio:
apapa iohanne optinuit.
Ut anulum huius cathene
ex lectum episcopus mere¬
retur. Imperator otto. dũ
patem excercitus ad grecos
misisset. ut uxorem filio
suo ottom acciperent: gre¬
ci super eos irruunt: castra
diripiunt: plures occidut̃:
plures capiunt. et constã¬
tinopolim mittunt. Ad hoc
deducus uindicandum.
imperator octo emmentio¬
res ex sius incalabriam
mittit. Qui grecos aggres¬
si: plures occidunt: plures
naribus truncatis dehone¬
stant: et per apuliam et ca¬
labriam agrecis tributũ
exigunt. Constantmopo¬
litam. audientes a sius
male pugnatum esse in
calabria: contra miperato
lectione ac familiaritate
ceteris deuinctior. dum
in italica expeditione ꝑ
trienmum sub eo milici¬
ret: multa corpora et pi¬
gnora sanctorum. de di¬
uersis ytalie locis. quocũ¬
q modo potuit collegit.
Primum. amarsia sc tm̃
elpidium confessorem ⁊
ciius sotium euticium.

Expanded text:
se eam nisi manu abscisa se eam nisi manu abscisa non dimissurum, tandem imperator sedato litigio a papa Johanne optinuit, ut anulum hujus catenae exsectum episcopus mereretur. Imperator Otto dum partem exercitus ad Grecos misisset, ut uxorem filio suo Ottoni acciperent, Greci super eos irruunt, castra diripiunt, plures occidunt, plures capiunt et Constantinopolim mittunt. Ad hoc dedecus vindicandum imperator Otto eminentiores ex suis in Calabriam mittit; qui Grecos aggressi, plures occidunt, plures naribus truncatis dehonestant, et per Apuliam et Calabriam a Grecis tributum exigunt. Constantinopolitani audientes a suis male pugnatum esse in Calabria, contra imperatorlectione ac familiaritate caeteris devinctior, dum in Italica expeditione per triennium sub eo militaret, multa corpora et pignora sanctorum de diversis Italiae locis quocumque potuit modo collegit. Primum a Marsia sanctum Elpidium confessorem, cujus socium Euticium
Abbreviated transcription (Latin):
lite. punitur. Hoc tempo¬
re bulgaribus dominabã¬
tur filii symeonis petrus
et baianus: quorum baia¬
nus. marte magica a deo
ualebat: ut quociens uel¬
let. lupus. uel quelibet fe
tre cuocatus roma:
a iohanne papa. m impe¬
ratorem benedicitur. Ot¬
to imperator beneuenta¬
nos duces potencia sua
adsubiectionem sui i¬
flexit. Otto imperator ĩ
terra saxomca. uenas an¬
ri et argenti primus in¬
dustria sua aperuit
ottonis impera¬
toris ei tamiliaris: rome
ante occulos omnium
a dyabolo areptus. ita ut se
iplum dentibus decerperet:
iussu imperatoris ad papã
iohannem adductus. Ut
cathena sancti petri collo
eius circundaretur: dum
a falacibus clericis semel
et bis alia cathena furenti
adhiberetur. nec quicꝙͣ
remedii proueniret. ubi
nichil erat uirtutis tan¬
dem uera sancti petri ca¬
thena allata. et collo furẽ¬
tis circundata dyabolus
spumans et multum cla¬
mans abscessit. Quam ca¬
thenam. theodericus mettẽ¬
sis areptam cum diceret.

Expanded text:
lite, perimitur. Hoc tempolite, perimitur. Hoc tempore Bulgaribus dominabantur filii Symeonis Petrus et Bajanus; quorum Bajanus in arte magica adeo valebat, ut quoties vellet, lupus vel quaelibet fertre evocatus Romam, a Johanne papa in imperatorem benedicitur. Otto imperator Beneventanos duces potentia sua ad subjectionem sui inflexit. Otto imperator in terra Saxonica venas auri et argenti primus industria sua aperuit.Ottonis imperatoris ei familiaris, Romae ante oculos omnium a diabolo arreptus, ita ut se ipsum dentibus decerperet, jussu imperatoris ad papam Johannem adductus, ut catena sancti Petri collo ejus circumdaretur, dum a fallacibus clericis semel et bis alia catena furenti adhiberetur, nec quicquam remedii proveniret, ubi nihil erat virtutis: tandem vera sancti Petri cathena allata et collo furentis circumdata, diabolus spumans et multum clamans abscessit. Quam cathenam Deodericus Mettensis arreptam, cum diceret
Abbreviated transcription (Latin):
sanctorum delegans mor¬
tuus est. Corpu̾s eus. a
theoderico mettensi episco
chiepiscopus moguntie.
moritur. Hoc tempore. da
li simul colebint. cum
popone clerico in cõuuuo
Altercantibus super cultu¬
ra dei et deorum dams as¬
serentibus ihesum xpm¬
esse quidem deum. deos
uero. maiores et antiquio¬
res illo esse: popone econ¬
solum uerum deum esse.
Unum insubstancia. tri¬
num in persoms: rex da¬
norum araldus. condixit
derico ut fidem propositã
a se probaret testimomo
ueritatis. Quod anmiẽte
clerico: ingentis ponderis
ferrum ualde ignitum.
mambus illius ferendũ
imponitur. Quod cum
clericus usq ad placitũ
omni tullisset absq ulla
lesione: rex penitus ab¬
iecta ydolatria. se suosq
ad colendum uerum so¬
lum deum conuertit. Cle¬
ricus uero. ad episcopatũ
promotus est.
Ohannes roma¬
ne ecclesie cente
presidet. Giuicgiamius
diu contra imperatorem
ottonem rebellis: amnsa¬
cha sclauorum regulo
iperatoris amico et i¬

Expanded text:
sanctorum delegato, morsanctorum delegato, mortuus est. Corpus ejus a Deoderico Mettensi episcopchiepiscopus Moguntiae moritur. Hoc tempore Daniidola simul colebant, cum Popone clerico in convivio altercantibus super cultura Dei et deorum, Danis asserentibus Jesum Christum quidem esse Deum, deos vero majores et antiquiores illo esse, Popone econsolum verum Deum esse, unum in substantia, trinum in personis: rex Danorum Araldus condixit clerico, ut fidem propositam a se probaret testimonio veritatis. Quod annuente clerico, ingentis ponderis ferrum valde ignitum manibus illius ferendum imponitur; quod cum clericus usque ad placitum omnium tulisset absque ulla lesione, rex penitus abjecta idolatria, se suosque ad colendum verum solum Deum convertit; clericus vero ad episcopatum promotus est.ohannes Romanae aecclesiae presidet. Guigmannus diu contra imperatorem Ottonem rebellis, a Misacha Sclavorum regulo, imperatoris amico et mi
Abbreviated transcription (Latin):
tanta bona fore facturũ:
Ut ipã sui nominis litte¬
ra merito deberet auro
annotari. Ciius bone ĩ¬
tenciomis micium osten¬
dit in cenobio sancti
martiris et leuite uincẽ¬
cii: fundato in ipĩus ur¬
bis insula. Arnulfo sene
flandrensium comite
mortuo: lotharius rex
francorum. grauiter
flandrias infestat et
Uastat
francia sororibus sis.
regnia scilicet francorũ
gerberga. matre lothari
regis et karoli. ducis:
et hatuide uxore conitis
parisiorum. hugonis:
quorum filius fuit hugo.
qui post regnauit infrã¬
cia. Ubi omnis illa re¬
galis prosapia. tanto ad¬
iuicem congratulatio¬
nns iubilo est affecta.
ut in ommi uita eorum
iux aliquid gaudii. huic
leticie potuerit equiperari.
Otto. ytaliam repetit.
Bruno dux et archieps̃
infranciam pergens. ad
pacificandos nẽpotes su¬
os. lotharunn regem et
filios hugonis: ubi cõ¬
pendium uenit febre correp¬
tus remis redit: ibiq quic
quit in re mancipi habuit
per testamentum ecclesiis

Expanded text:
tanta bona fore facturum, tanta bona fore facturum, ut ipsa nominis sui littera merito deberet auro annotari. Cujus bonae intentionis initium ostendit in coenobio sancti martyris et levitae Vincentii, fundato in ipsius urbis insula. Arnulfo sene Flandrensium comite mortuo, Lotharius rex Francorum graviter Flandrias infestat et vastat.Francia sororibus suis, regina scilicet Francorum Gerberga, matre Lotharii regis et Karoli ducis, et Hathuide uxore Hugonis Parisiorum comitis, quorum filius fuit Hugo, qui post regnavit in Francia. Ubi omnis illa regalis prosapia tanto adinvicem congratulationis jubilo est affecta, ut in omni vita eorum vix aliquid gaudii huic laetitiae potuerit equiperari. Otto Italiam repetit. Bruno dux et archiepiscopus in Franciam pergens ad pacificandos nepotes suos, Lotharium regem et filios Hugonis, ubi Compendium venit, febre correptus Remiquid in re mancipi habebat, per testamentum eccle
Abbreviated transcription (Latin):
ab cessum imperatoris
leo pipa insidias sibi
parari sentiens. adimpe¬
ratorem fugit. Iohanes
expapa. se cum uxore
cuiuisdam oblectans:
a dyabolo intimpore ꝑ¬
cutitur. ac sine uiatico
domiico moritur. Ro¬
mani. contra uiramẽtũ
quoo imperatori fecerant.
se nunꝙͣ electuros papam.
sine eius et filii eus otto¬
nis consensu: benedictũ
papam sibi statuunt.Im¬
perator roma obsessa. ro¬
manos cede et fame a deo
afflixit ut leonem papam
se recepturos promitterẽt.
Benedictus reiectus:
non solum papatu. sed e¬
tiam sacerdotio a leone ex
mortuo. deodericus con¬
sobrmus ottoms impera¬
toris. epũs subrogatur.
Hic ut legitur inspiciens
prinias litteras nominũ
ominum mettensium
episcoporum. quas ange¬
lus donnn dicitur didis¬
se sancto clementi. pri¬
nno mettensium episco¬
po: et notans. alias auro¬
ore mettalo. pro merito¬
rum qualitate esse anno¬
tatas: cum uideret. etiam
litteram sui nomnus
argento esse prenotatã:
dixisse fertur se in epãtu

Expanded text:
abscessum imperatoris abscessum imperatoris Leo papa insidias sibi parari sentiens, ad imperatorem fugit. Johannes ex papa se cum uxore cujusdam oblectans, a diabolo in tempore percutitur, ac sine viatico dominico moritur. Romani contra juramentum, quod imperatori fecerant, se nunquam electuros papam sine ejus et filii ejus Ottonis consensu, Benedictum papam sibi statuunt. Imperator Roma obsessa Romanos caede et fame adeo afflixit, ut Leonem papam se recepturos promitterent. Benedictus rejectus non solum papatu, sed etiam sacerdotio a Leone exomortuo, Deodericus consobrinus Ottonis imperatoris episcopus subrogatur. Hic, ut legitur, inspiciens primas litteras nominum omnium Mettensium episcoporum, quas angelus Domini dicitur dedisse sancto Clementi primo Mettensium episcopo, et notans, alias auroore metallo pro meritorum qualitate esse annotatas; cum videret etiam litteram sui nominis argento esse prenotatam, dixisse fertur se in episcopatu
Abbreviated transcription (Latin):
cipiunt iohannem. Ille
synodo collecta. leonem
deposuit: et eius gesta cas¬
sauit: Statutumq est
publico om̃i iudicio: sy¬
nodum a leone habitam
nec nomiandam syno¬
dum: sed prostibulum
fauens adulteris. Quicũ¬
q igitur eo ordinante
erant dampnati: iussi st
suam iporum proscripti¬
onem presentare incarta
hec continente uerba
Pater meus nichil sibi
Habuit: nichil michi de¬
dit. Et sic depositi: remã¬
serunt nullis gradibus si
quos habuerant nondũ
a leone ordmati. Si qui
autem digm iudicantur.
Ut non accepta prius con¬
secratione: ordinantur.
indicto illis eodẽ decreto.
quod et dampnatis a con¬
stantmo neophico. Ro¬
mam apapa iohanne pec¬
cuma illecti. imperatorẽ
cum paucis rome morã¬
tem subito agressi: ita
ab excercitu imperatoris
sunt attriti: Ut nisi ab im¬
peratore. et a papa leone.
milites imperatoris a ce¬
de reuocarentur: usqz
adinterincionem romam
delerentur. Romanis ꝑ
lconem papam iperã¬
tori reconsiliatis: post

Expanded text:
cipiunt Johannem. Ille cipiunt Johannem. Ille synodo collecta Leonem deposuit, et ejus gesta cassavit. Statutumque est publico omnium judicio, synodum a Leone habitam nec nominandam synodum, sed prostibulum favens adulteris. Quicumque igitur eo ordinante erant damnati, jussi sunt suam ipsorum proscriptionem presentare in carta haec continente verba: Pater meus nihil sibi habuit, nihil mihi dedit. Et sic depositi, remanserant in illis gradibus, si quos habuerant nondum a Leone ordinati. Si qui autem digni judicantur, ut non accepta prius consecratione ordinantur, indicto illis eodem decreto, quod et damnatis a Constantino neophito. Romani a papa Johanne pecunia illecti, imperatorem cum paucis Romae morantem subito aggressi, ita ab exercitu imperatoris sunt attriti, ut nisi ab imperatore et papa Leone milites imperatoris a caede revocarentur, usque ad internetionem Romani delerentur. Romanis per Leonem papam imperatori reconciliatis, post
Abbreviated transcription (Latin):
tor nri geminelacensis
scilicet cenobii: apud gor¬
ziam ubi deo militabãt
Propter amorem foruẽtis
illi sancte religionis: in
omma reliquerat. centu¬
plum et uitam eternam
recipit. Corpus uero eius
tto. imperator ita¬
lia peruagata et
tiramus italie. maiestate
nomiis sui ita exterritis.
Ut in locis natura munitis
laterent: aut sarracenoꝵ
Patrocnna querent rome
a iohanne papa n mipera¬
torem benedicitur. ẽyran¬
ii. apapa iohanne et aronia¬
nis abiurantur. Eo repatri¬
ante. adelbertus apapa io¬
hanne a fraxmeto romam
reuocatur: sed imperatore
redeunte. refugit. Collecto
atota ytalia episcoporum
concilio: iohannes denefa¬
riis causis infamatur. Qui
tercio euocatus dum se excu¬
satum uenire cunctatur:
post multa tandem eo a
cunctis preiuidicato: leo
ad huc laicus. electione
ommum et consensu mi¬
peratoris. papa substituit᷑.
mus quintus apostolice
tiones. et alia que erant
apostolica. Nec longum
romam alterata fide apud
imperatorem: papan re¬

Expanded text:
tor nostri, Gemmelacensis tor nostri, Gemmelacensis scilicet, coenobii, apud Gorziam, ubi Deo militabat propter amorem ferventis ibi sanctae religionis, in omnia reliquerat, centuplum et vitam aeternam recepit. Corpus vero ejus tto imperator Italiam pervagata, et tyrannis Italiae majestate nominis sui ita exterritis, ut in locis natura munitis laterent aut Saracenorum patrocinia quererent, Romae a Johanne papa in imperatorem benedicitur; tyrani a papa Johanne et a Romanis abjurantur. Eo repatriante, Adelbertus a papa Johanne e Fraxineto Romam revocatur; sed imperatore redeunte refugiunt. Collecto in tota Italia episcoporum concilio, Johannes de nefariis causis infamatur. Qui tertio evocatus, dum se excusatum venire cunctatur, post multa tandem eo a cunctis prejudicato, Leo adhuc laicus, electione omnium et consensu imperatoris papa substituitur. ns apostolicae tiones et alia quae erant apostolica. Nec longum, Romani alterata fide apud imperatorem, papam re
Abbreviated transcription (Latin):
bus. Obiit sanctus gerar¬
dus fundato bromensis
industriam otto¬
nis meliorato imperii et
ecclesie statu: multi mo¬
nasteria et cenobia ad lan¬
dem dei et honorem sc tõꝵ
aut restauxantur. aut am¬
pliantur. aut edificantur.
Inter quos et euraclus. pꝰ
baldricum episcopus leo¬
dicensium factus: duo in
urbe monasteria constru¬
xit: ad titulum sancti pau¬
li apostoli. et adtitulum
polim. romano
imperatore defuncto: i¬
cephorus imperat amus
decem. Sanctus nualdri¬
cus augusteuidelicoꝵ
episcop̾us: sanctitate dla¬
ret ingallia et gerinana.
bene pactata: intendens
imperator otto. etiam ita¬
liam paccare presertim eũ
ad hoc anxie euocantibus
iohaune papa ceterisq yta¬
lie epĩs. ut cos liberaret de
mambus tyrannorum be¬
rengarii atq adelberti: fi¬
liumi suum ottonem pue¬
rum septennem. aquis¬
gram die sancto penthe¬
costes. in regem mungi
fecit: eoq commendato
archiep̃is fratri brunom.
et filio guillermo. ad italiã
tendit

Expanded text:
bus. Obiit sanctus Gerarbus. Obiit sanctus Gerardus fundator Broniensisindustriam Ottonis meliorato imperii et aecclesiae statu, multa monasteria et coenobia ad laudem Dei et honorem sanctorum aut restaurantur, aut ampliantur, aut aedificantur. Inter quos et Euraclus, post Baldricum episcopus Leodicensium factus, duo in urbe monasteria construxit, ad titulum sancti Pauli apostoli, et ad titulumpolim Romano imperatore defuncto, Nicephorus imperat annis 10. Sanctus Udalricus Augustae Vindelicorum episcopus sanctitate claret in Gallia et Germania. bene pacata, intendens imperator Otto etiam Italiam pacare, presertim eum ad hoc anxie evocantibus Johanne papa caeterisque Italiae episcopis, ut eos liberaret de manibus tyrannorum Berengarii atque Adelberti; filium suum Ottonem puerum septennem Aquisgrani die sancto pentecostes in regem inungi fecit; eoque commendato archiepiscopis fratri Brunoni et filio Guillelmo, ad Italiam tendit.
Abbreviated transcription (Latin):
occulorum priuatur. Bru¬
no archiepiscopus plures
normannorum cum prin¬
cipibus eorum baptizati
fecit. Giuemannus rebel¬
lis a facie regis ottoms
trans albiam fugiens: scla¬
uos in regnum eius con¬
duxit: ques rex fortiter
debellauit. occiso regulo
eorum cum multis: et sep¬
et archidux lotharingie:
secundas partes in regno
fratris sui. potenter et in¬
mitem. qui longicollus
cognomimabatur apud
Ualentianas euocatum
cepit. et in reuocabili exi¬
lio dampnauit: pro co. qd̃
regnum bellis in quieta¬
bat. Uel quod uerius fuis¬
se dicitur. pro co. quod
mortuo gilleberto duce
consangumeo suo. ea q̃
gisleberto uxori sue ger¬
berge sorori imperatoris
indõtem contulerat: uio¬
lenter ei aufferre presume¬
bat. Boms ragmen ad
fiscum publicat᷑is: filii
eius regmerus et lamber¬
tus. ad locharium frinico¬
rum regem confugerunt.
Prodigiosa rex multos
terret. et a uicis cohercet:
notis crucis. in ueste plu¬
rimorum apparentibus
quorumdam autem uesti¬
bus quasi lepra sordenti¬

Expanded text:
oculorum privatur. Bruno archiepiscopus plures Nortmannorum cum principibus eorum baptizari fecit. Guicmannus rebellis a ftrans Albiam fugiens, Sclavos in regnum ejus conduxit: quos rex fortiter debellavit, occiso regulo eorum cum multis, et sepet archidux Lotharingiae secundas partes in regno fratris sui potenter et inensem, qui Longicollus cognominabatur, apud Valentinianas evocatum cepit, et irrevocabili exsilio damnavit, pro eo quod regnum bellis inquietabat, vel quod verius fuisse dicitur, pro eo quod, mortue Gisleberto duce consanguineo suo, ea quae Gislebertus uxori suae Gerbergae sorori imperain dotem contulerat, violenter ei auferre praesumebat. Bonis Ragineri ad fiscum publicatis, filii ejus Raginerus et Lambertus ad Lotharium Francorum regem confugerunt. Prodigiosa res multos terret et a vitiis coercet, notis crucis in veste plurimorum apparentibus, quorundam autem vestibus quasi lepra sordenti
Abbreviated transcription (Latin):
occisi: godefridus dux
ad eum debellandum ab
imperatore mittitur. et
conserto prelio: uoce nes¬
çitur unde emuissa dicẽte
fugite fugite: repente
cunctis fugientibus
multi a paucis fresonb
capitur:
impetrata freso¬
mbus abimperatore tociꝰ
iusticie impunitate: a
captiuitate soluitur. et
non multo post morit.
Frater uero gozhelo. i
ducatu substituitur:
ritatus regnum burgũ¬
die henrico imperatori
dare tractat: sed eum ab
hac intentione reuocat
smnilata burgundionũ
latiltictio. Benedictꝰ
papa ingallia ad henricũ¬

Expanded text:
occisi, Godefridus dux occisi, Godefridus dux ad eum debellandum ab imperatore mittitur; et conserto prelio, repente voce nescitur unde emissa, Fugite, fugite, cunctis fugientibus, multia paucis Fresonibucapitur. impetrata Fresonibus ab imperatore totius injustitiae impunitate, a captivitate solvitur, et non multo post moritur. Frater vero ejus Gothelo in ducatu substituitur. ritatus, regnum Burgundiae Heinrico imperatori dare tractat; sed eum ab hac intentione revocat simulata Burgundionum satisfactio. Benedictus papa in Gallia ad Heinricu
Abbreviated transcription (Latin):
mox comes antea miuctꝰ
permnitur. Quidam militũ
filac terium accipiens. i
caliga abscondit: sed coxa
eius et crure intumescen¬
te: rem prodidit: et filac¬
terium dommo suo hethe¬
lo infri ducis dedit. Bal¬
dricus episcopus. flormẽ¬
sem abbatiam ad quisiuit
ei cui preerat leodicensi
episcopatui:
ymeon siracusis
sicilie oriundus
et postea monachus m
monte syna. hoc tempore
clarebat. Qui iherosoli¬
mam uemens. longam
pro xpristo peregrmatio¬
nem suscepit. et cum
popone treuerorum ar¬
chiepiscopo. ad gallias
uemens: treueris maltitu¬
dine turris inclusus est
ibiq post multas honn¬
num persecutiones. post
multas demonum temp¬
taciones beato fine quie¬
uit. Ciuus merita fre¬
quens miraculorum
gloria declarauit:
nonus presidet. Come¬
tes solito miribilior in
modum trabis maxie
per quatuor menses appa
le odicensium.
baldrico succedit: Infre¬
soma deoderico comite
filio arnulfi gandauensis
debellante fresones i
uindicta patris sui ab eis

Expanded text:
mox comes antea invictus mox comes antea invictus perimitur. Quidam militum filacterium accipiens, in caliga abscondit; sed coxa ejus et crure intumescente, rem prodidit, et filacterium domino suo Hetheloni, fratri ducis, dedit. dricus episcopus Florinensem abbatiam adquisivit ei cui preerat Leodicensi episcopatui. ymeon Siracusis Siciliae oriundus, et postea monachus in monte Syna, hoc tempore clarebat. Qui Hierosolimam veniens, longam pro Christo peregrinationem suscepit, et cum Poppone Trevirorum archiepiscopo ad Gallias veniens, Treveris in altitudine turris inclusus est ibique post multas hominum persecutiones, post multas demonum temptationes, beato fine quievit. Cujus merita frequens miraculorum gloria declaravit. 144u s presidet. Cometes solito mirabilior in modum trabis maximae per 4 menses apparLeodicensium Baldrico succedit. In Fresonia Deoderico comite, filio Arnulfi Gandavensis, debellante Fresones in vindictam patris sui ab eis