comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
potens sis princeps. & egregius. magnifici qͦ
⁊ p̃potentis &e industriipͥncipis faius. teq hac¬
tenus meritis tuis id exigentib carum semꝑ
habuimꝰ ⁊ acceptum: licet te p̾sentem ñ inspex
quia accinctũ te. ⁊ eiusdem ꝑegrinatõis cum
ceteris deo deuotis pͥncipib consorcium mniis¬
se audiuimꝰ. fortiꝰ amare. ⁊ honorare ꝓpensius.
cordi nob̃ ẽ. & imꝓmpta fixum gerimꝰ uolũ¬
tate. Quaꝓpter dilectissime nr. popłis precipe.
qui te secuntur subiectis nr̃is parcere. iu iolenci¬
am. rapinas. ⁊ incendia fac cessare. ad nr̃am
qͣntocius accelens presentiã. seturus de mul¬
tiplici honore.⁊ gr̃a nr̃a qua multipliciter
te ꝓposuimꝰ preuenire. Presentium quoq lato¬
rib dedimꝰ in mandatis. ut exercitib tuis iꝰto
precio necessaria ꝓcurent. ut sine int̾missione
rerum uenalium eos copia ꝓsequat᷑. Hec imꝑa¬
toris uerba. ⁊ si in suꝑficie multã uidebant᷑ ha¬
bere humanitatẽ. intrinsecus tñ uirus occul¬

Expanded text:
potens sis princeps, et egregius, magnifici quoque, et praepotentis, et industrii principis filius: teque hactenus, meritis tuis id exigentibus, charum semper habuimus et acceptum, licet te praesentem non inspexerquia accinctum te et ejusdem peregrinationis cum caeteris Deo devotis principibus consortium iniisse audivimus, fortius amare et honorare propensius, cordi nobis est, et in prompta fixum gerimus voluntate. Quapropter, dilectissime noster, populis praecipe, qui te sequuntur, subjectis nostris parcere; violentiam, rapinas et incendia fac cessare, ad nostram quantocius accedens praesentiam, securus de multiplici honore et gratia nostra, qua multipliciter te proposuimus praevenire. Praesentium quoque latoribus dedimus in mandatis, ut exercitibus tuis justo pretio necessaria procurent, ut sine intermissione, rerum venalium eos copia prosequatur. Haec imperatoris verba, etsi in superficie multam videbantur habere humanitatem, intrinsecus tamen virus occul
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenerunt. Comes uero sꝑsuspectum habens
dñm tancredum ꝓpter illam enormem nimis
& indebitam quam in eum apud tharsum ci¬
licie ꝯmiserat in iuiriam: neminẽ suoꝵ in ur¬
bem predictam ꝑmisit introire. timens ne uir
magnificiis offense memor uellet ei uicem re¬
pendere. Porto dñs tancredꝰ aberat. ciues tam̃
tius dño comiti exeuntes obuiam. benigne
multum. &e fraterne caritatis affectu. terum ue¬
nalium. & maxime eoꝵ que ad uictum erant ne-¬
cessaria: bonis conditionib obtulerunt ꝯmerci¬
um. Inde ꝑ cesaream. deinde arsur. uiam leg̃ntes
maritimam usq ioppen ꝑuenerunt. ubi ab uni¬
uerso clero ce ppło sollempiiter exceptus. fauentib
uniuersis. ꝓ lño se gessit. Inde ꝓfectus ietłimam
occurrente sibi uniuerso clero &e ppło. tam lati¬
noꝵ qͣm aliarun nationum cum hymnis ⁊ can¬
ticis spũalib tanqͣm regem & dñm suum intro¬
duxerunt gandentes.

Expanded text:
pervenerunt. Comes vero suspectum habens pervenerunt. Comes vero suspectum habens dominum Tancredum, propter illam enormem nimis et indebitam, quam in eum apud Tharsum Ciliciae commiserat, injuriam, neminem suorum in urbem praedictam permisit introire, timens ne vir magnificus, offensae memor, vellet ei vicem rependere. Porro dominus Tancredus aberat, cives tamen ejus, domino comiti exeuntes obviam, benigne multum et fraterno charitatis affectu, rerum venalium, et maxime eorum quae ad victum erant necessaria, bonis conditionibus obtulerunt commercium. Inde per Caesaream, deinde Arsur viam legentes maritimam, usque Joppen pervenerunt; ubi ab universo clero ac populo solemniter exceptus, faventibus universis, pro domino se gessit. Inde profectus Hierosolymam, occurrente sibi universo clero et populo, tam Latinorum quam aliarum nationum, cum hymnis et canticis spiritualibus, tanquam regem et dominum suum introduxerunt gaudentes.
Abbreviated transcription (Latin):
ato locum qui dicitut iunia. curam sibi ce eqͥs
debitam impendentes sollicitudinẽ. predam
inter se more militari liuiserunt. ⁊ capta man¬
cipia. Mane uͦ seq̃nte uolens dñs comes comi¬
tatu suo prudenter fideliterq ꝓuidere. assũptis
sibi de expeditiorib equitib ñ nullis. ad locum
ubi pridie conflictus fuerat accessit intrepidus.
ꝑscrutari uolens utrum adhuc angustias
detinerent aduersarii. an locus transire uolen¬
tib libere pateret. Uidensq tͣnsitum hostib ua¬
cuum. & sine difficultate ꝑmeabilem. suos fa¬
cit euocari. Qui audita optabili legatione. ad
locum ꝑuenientes. sine molestia dñm comitem
consecuti. locum transeunt quem diu habu¬
erant suspectum. &e merito formidabilem. ⁊ ac¬
cedentes ad pagum beritensium: ante urbem
castra metati sunt. Inde oram sectantes mari¬
timam. tͣnseuntes sydonem. tirum.⁊ pto¬
lomaidam. usq ad locum cui nom̃ cayphas

Expanded text:
ad locum qui dicitur Junia, curam sibi et equis ad locum qui dicitur Junia, curam sibi et equis debitam impendentes sollicitudinem, praedam inter se more militari diviserunt et capta mancipia. Mane vero sequente, volens dominus comes comitatui suo prudenter fideliterque providere, assumptis sibi de expeditioribus equitibus nonnullis, ad locum, ubi pridie conflictus fuerat, accessit intrepidus, perscrutari volens utrum adhuc angustias detinerent adversarii, an locus transire volentibus libere pateret. Vidensque transitum hostibus vacuum et sine difficultate permeabilem, suos facit evocari; qui, audita optabili legatione, ad locum pervenientes, sine molestia dominum comitem consecuti, locum transeunt, quem diu habuerant suspectum et merito formidabilem: et accedentes ad pagum Beritensium, ante urbem castrametati sunt, inde oram sectantes maritimam, transeuntes Sidonem, Tyrum et Ptolomaidam usque ad locum cui nomen Cayphas
Abbreviated transcription (Latin):
erectis uexillis in hostes acriꝰ instantes re-¬
greditur. eumq insecute acies dm̃a p̃ cũcti
precuntis exemplo irruunt animosius. ⁊ añ¬
qͣm in montes more solito se possent reciꝑe. gla¬
diis in eos uibratis deseuiunt usq ad suppre¬
mam int̾niciem non parcentes. Illi uero nr̃oꝵ
non ferentes imꝑetum. & cedentium robur
aomirantes &e stuꝑentes instanciam. nullã
defensioni dant oꝑam. s in sola fuga spem
habentes. ea uia saluti consulunt. ita ut nec
qui de nauib exierant ad mare redire p̾sume¬
rent. ce qui ad montes se contulerant. dum in¬
caute fugiunt: ꝑ icłosa incurrentes precipicia.
imꝓuise mortis mille uias inuenirent. Hosti¬
b gͦ ita ꝓstratis. nr̃i uictores ad locum ubi sar¬
cinas &e impedimenta dimiserant. cum ex ul¬
tatione redeunt. ubi nocte quiescentes benedix¬
erunt dñm. qui potentes deponit & exaltat
humiles. At uero die seq̃nti retrocedentes usq

Expanded text:
erectis vexillis, in hostes acrius instantes reerectis vexillis, in hostes acrius instantes regreditur; eumque insecutae acies, domini praeeuntis exemplo irruunt animosius; et antequam in montes, more solito, se possent recipere, gladiis in eos vibratis desaeviunt, usque ad supremam interniciem non parcentes. Illi vero, nostrorum non ferentes impetum et caedentium robur admirantes et stupentes instantiam, nullam defensioni dant operam; sed in sola fuga spem habentes, ea via saluti consulunt; ita ut nec qui de navibus exierant, ad mare redire praesumerent, et qui ad montes se contulerant, dum incaute fugiunt, periculosa incurrentes praecipitia, improvisae mortis mille vias invenirent. Hostibus igitur ita prostratis, nostri victores ad locum ubi sarcinas et impedimenta dimiserant cum exsultatione redeunt: ubi nocte quiescentes, benedixerunt Dominum, qui potentes deponit et exaltat humiles. At vero die sequenti retrocedentes usque
Abbreviated transcription (Latin):
bustis sequebatur non solum atergo. uerum
ex utroq latere irruentium sustinens im¬
pet᷑. Id autem prudenter nimis ⁊ callide
more suo ut hostes deciꝑet ad inuenerat.
non de suo diffidens comitatu. s ut eũ fu¬
gientem in seq̃ñtes in locis patentib hostes
reperiret. cum eisq liberiꝰ congredi posset
psimum enim angustias metuebat. Dũq
sic in redeundo eius laboraret exercit᷑. hostes
arbitrati causa formidinis eos reditum ma¬
turare. tanto instant ꝓteruiꝰ. qͣnto eos ãpliꝰ
timore deiectos arbitrant᷑. Descendentes gͦ
de locoꝵ angustiis certatim ꝑ loca lib̾iora
nr̃os urgentissime ceꝑunt in sectari. ita
ut qui in naiub erant predam affectan¬
tes in t̾ram dissilirent: sꝑantes sine diffi¬
cultate tanqͣm deuictis hostib tropheũ
reportare. uidens autem comes qd mon¬
tes deseruerant. ce iam plana tenentes.
nr̃is instabant urgentib. indicto suis rediu

Expanded text:
bustis sequebatur, non solum a tergo, verum bustis sequebatur, non solum a tergo, verum ex utroque latere irruentium sustinens impetus; id autem prudenter nimis et callide, more suo, ut hostes deciperet, adinvenerat, non de suo diffidens comitatu, sed ut eum fugientem insequentes, in locis patentibus hostes reperiret, cum eisque liberius congredi posset; plurimum enim angustias metuebat. Dumque sic in redeundo ejus laboraret exercitus, hostes arbitrati causa formidinis eos reditum maturare, tanto instant protervius, quanto eos amplius timore dejectos arbitrantur. Descendentes igitur de locorum angustiis certatim, per loca liberiora nostros urgentissime coeperunt insectari; ita ut qui in navibus erant, praedam affectantes, in terram desilirent, sperantes sine difficultate, tanquam devictis hostibus, tropaeum reportare. Videns autem comes quod montes deseruerant et jam plana tenentes, nostris instabant urgentibus, indicto suis reditu,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑaitos reꝑit. In quos animoso irruens in¬
petu: primo conflictu eqꝵ soluit manipu¬
lum. plurib ex eis interemptis. reliquis au¬
tem in fugam ꝯuersis. sarcinis depositis
ibi castra metari precipit. ubi eum locꝰ
ẽẽt artus aliqͣntulum. inter montes ⁊ ma¬
re noctem duxerunt in multo discrimi¬
ne ꝑuigilem. molestias eis ir rogantib tã
qui in montib aditus preoccupauerant.
qͣm qui in nauib ab urbe beritensi ⁊ biblio
descenderant. sagitarum tota nocte mul¬
titudinem immittentes. & circa extrema
castroꝵ multa nr̃is inferentes ꝑicula. ⁊ tan¬
tis exacerbantes angustiis. ut equos fessos
ex itinere. &e pre laboris immensitate sitibũ¬
dos. ea nocte qͣmius ꝓpe eẽt fiumꝰ ñ posset ada
ostera autem illucescente ui quare.
die ꝯmunicato cum suis consilio. p̾cipit
comes ut compositis ad iter sarcinis. redire
incipiant. & p̾missis debiliorib. & qui ad
arma non multum poterant. ip̃e cum ro¬

Expanded text:
paratos reperit; in quos animoso irruens imparatos reperit; in quos animoso irruens impetu, primo conflictu eorum solvit manipulum, pluribus ex eis interemptis, reliquis autem in fugam conversis; sarcinisque depositis, ibi castra metari praecipit: ubi cum locus esset arctus aliquantulum inter montes et mare, noctem duxerunt in multo discrimine pervigilem; molestias eis irrogantibus, tam iis qui in montibus aditus praeoccupaverant quam qui in navibus ab urbe Beritensi et Biblio descenderant, sagittarum tota nocte multitudinem immittentes, et circa extrema castrorum multa nostris inferentes pericula; et tantis exacerbantes angustiis, ut equos fessos ex itinere, et prae caloris immensitate sitibundos, ea nocte quamvis prope esset fluvius, non possent adaostea autem, illucescente die, communicato cum suis consilio, praecipit comes ut, compositis ad iter sarcinis, redire incipiant; et, praemissis debilioribus et qui ad arma non multum poterant, ipse cum ro
Abbreviated transcription (Latin):
ante rege. qd̃ ducah damascenoꝵ rex ꝓfi¬
ciscenti ei in uia prestr uxerat i. sidias.⁊
ꝓcedens inde & biblum ꝑtransiens. ad
fluuium ꝑuenerat qui cognominatur
canis. Est autem in eodem loco tͣnsitus
ꝑicłosissimꝰ inter montes excelsos. rupiũ
asꝑitate ce ascensu arduo nimis imꝑuios.
oe fretosum mare uix habens latitudinis
duos cubitos. longitudinis autem stadia
quatuor. has locoꝵ angustias ce callem ꝑi¬
culosum obsederant. ut transitum impedi¬
rent regionis incole. ce de turois non nulli
dirent. ad hoc de remotis ꝯuenerant par¬
tib. ad quem locum cum ꝑuenisset dñs
comes. premissis aliquot de suis qui rem
p̃temptarent. cognouer̃t quosclam de his
qui locum munierant. tͣnsito flumine
descendisse in planum qd̃ uidentes nr̃i
timentes ne post se maiores reliquissent
insidias. rei statum dño comiti ꝑ unum
ex ip̃is indicauerunt. qui sine mora acieb
inftructis eis occurrens ad congrediendũ

Expanded text:
ante rege, quod Ducah, Damascenorum rex, profiante rege, quod Ducah, Damascenorum rex, proficiscenti ei in via praestruxerat insidias. Et procedens inde et Biblum pertransiens, ad fluvium pervenerat, qui cognominatur Canis. Est autem in eodem loco transitus periculosissimus, inter montes excelsos, rupium asperitate et ascensu arduo nimis impervios et fretosum mare; vix habens latitudinis cubitos duos, longitudinis autem stadia quatuor. Has locorum angustias et callem periculosum obsederant, ut transitum impedirent, regionis incolae et de Turcis nonnulli, dirent, ad hoc de remotis convenerant partibus. Ad quem locum cum pervenisset dominus comes, praemissis aliquot de suis qui rem praetentarent, cognoverunt quosdam de iis qui locum munierant, transito flumine, descendisse in planum: quod videntes nostri, timentes ne post se majores reliquissent insidias, rei statum domino comiti per unum ex ipsis indicaverunt. Qui sine mora aciebus instructis eis occurrens, ad congrediendum
Abbreviated transcription (Latin):
successit. sexto nonas octobris. uersus ierosoli¬
mam iter arripuit. mirantib ñ nullis quod
cum tam exiguo apparatu. tantum iter per
medios hostium fines aggredi ꝓposuisset.
Cum autem ꝑuenisset antiochiam: uxorem
cum ancillis que ei famulabantur cum
onerosa suppellectile. & plurima parte sar¬
cinarum precepit ad mare descendere. ubi
ae nauigium iusserat p̾parari. quo illa ho¬
neste usq ioppen deuchi posset. Nam ħ sola
ex maritimis urbib in nr̃am uenerat diti¬
onem. reliquis omĩb adhuc ab infidelibus
detentis. hoc autem eo uidetur fecisse intui¬
tu. ut hostium regiones transiturus. expe¬
ditior ẽẽt ad ea que occurrerent negocia.
atq ad casus repentinos omnino ꝑatior. Inde
maritimam sequutus: ꝑ gabulum. ualeni¬
am. maracleam. antaradon. archis. usq tͥ¬
polim ꝑuenit. ubi ab eiusdem ciuitatis
rege in castͥs extra urbem munerib &
honore preuentus. didicit eodem insinu¬

Expanded text:
successit, VI Nonas Octobris versus Hierosolysuccessit, VI Nonas Octobris versus Hierosolymam iter arripuit, mirantibus nonnullis quod, cum tam exiguo apparatu, tantum iter per medios hostium fines aggredi proposuisset. Cum autem pervenisset Antiochiam, uxorem cum ancillis quae ei famulabantur, cum onerosa supellectile et plurima parte sarcinarum, praecepit ad mare descendere, ubi et navigium jusserat praeparari, quo illa honeste usque Joppen devehi posset; nam haec sola ex maritimis urbibus in nostram venerat ditionem, reliquis omnibus adhuc infidelibus detentis. Hoc autem eo videtur fecisse intuitu, ut hostium regiones transiturus, expeditior esset ad ea quae occurrerent negotio atque ad casus repentinos omnino paratior. Inde maritimam secutus, per Gabulum, Valeniam, Maracleam, Antaradon, Archis, usque Tripolim pervenit: ubi ab ejusdem civitatis rege, in castris extra urbem, muneribus et honore praeventus, didicit eodem insinu
Abbreviated transcription (Latin):
impedias. Quic quid autem suꝑ his q̃ mando
tu facturus sis galea tua ad me festinatione
missa .ꝑ. hunc eundem quem ad te mrito
anc tñ epłam ad dñm boamundum
minime credimus ꝑuenisse. Nam eod̾
mense quo dñs bone memorie dux carne
dissolutus migrauerat ad dñm. modico an¬
te uł postea capt᷑ erat ab hostib sicut dili¬
genter p̾missum ẽ. Dñs uͦ balduinꝰ edessanoꝵ
comes reddita sibi egregia medoꝵ metropoli
meletenia. fausta felicitate fruebatur: &
ꝑdomitis hostib in circuitu admodum aliqͣm
ecce nuntiꝰ ab iecłimis ꝓperans. dñm ducem
uita decessisse nunciat. Cognitoq qd̾ amci ⁊
fideles frĩs defuncti eum instanter uocabant
ut ad regni mnaturaret successionem. congre¬
tingentoꝵ comitatu. resignata terra ĩ manu
cuiusdam consanguinei sui. uiri prudentis
ce egregii. dñi uidelicet balduini de burgo.¬
. qui siciti in illo comitatu. ita pͥmod̾ in regno

Expanded text:
impedias. Quidquid autem super iis quae mando, impedias. Quidquid autem super iis quae mando, tu facturus sis, galea tua ad me sub festinatione missa, per hunc eumdem, quem ad te mitto en epistolam ad dominum Boamundum minime credimus pervenisse. Nam eodem mense quo dominus bonae memoriae dux carne dissolutus migraverat ad Dominum, modico ante vel postea captus erat ab hostibus, sicut diligenter praemissum est. Dominus vero Balduinus, Edessanorum comes, reddita sibi egregia Medorum metropoli, Meletenia, fausta felicitate fruebatur; et perdomitis hostibus in circuitu admodum, aliquaecce nuntius ab Hierosolymis properans, dominum ducem vita decessisse nuntiat; cognitoque quod amici et fideles fratris defuncti eum instanter vocabant, ut ad regni maturaret successionem, congreorum peditum comitatu, resignata terra in manus cujusdam consanguinei sui, viri prudentis et egregii, domini videlicet Balduini de Burgo qui, sicuti in illo comitatu, ita postmodum et in regno
Abbreviated transcription (Latin):
niq tui cura in militib tius prudentiorib
sapienter disposita. sce̾ eccłie mirabiliter la¬
boranti mised̾iter succurre & certe scis ipse.
qm̃ auxilrum tuum consiliumq ꝓmiseris.
oe debitorem te sce̾ eccłie. ac mͥ sponte tua fec̃is.
Scͥbe gͥ ad baldumum litt̾as interdicens ei ne
sine licentia nr̃a ce legatione cum ille tecum
in patͥatcham ce rectorem eccl̃ie ierlitane me
elegerit. scãm eccłiam deuastaturꝰ. ce. res eius
occupaturus ullomͦ ueniat: Monstrans eiqm̃
irrationabile ẽ tot ꝓ eadem eccłia labores sus¬
tinuisse. totq ꝑicła. ut illa lib̾a fieret. si nẽ
uilis. ce abiecta. seruire cogatur. illis quibus
dñari &e prcesse mat̾no iure debet. Qd̾ si iule
iusticie resistens. rationabilib acquiescere no¬
luerit. ꝑ eam quam beato petro obedientiam
debes te contestor. ut quibuscumq modis ua¬
les. aut ttiam si necesse sit ui aduentum eius

Expanded text:
nique tui cura in militibus tuis prudentioribus nique tui cura in militibus tuis prudentioribus sapienter disposita, sanctae Ecclesiae miserabiliter laboranti, misericorditer succurre. Et certe scis ipse quoniam auxilium tuum consiliumque promiseris, et debitorem te sanctae Ecclesiae ac mihi sponte tua feceris. Scribe igitur ad Balduinum litteras, interdicens ei ne sine licentia nostra et legatione cum ille tecum in patriarcham et rectorem Ecclesiae Hierosolymitanae me elegerit sanctam Ecclesiam devastaturus, et res ejus occupaturus, ullo modo veniat: monstrans ei quoniam irrationabile est tot pro eadem Ecclesia labores sustinuisse, totque pericula, ut illa libera fieret, si nunc vilis et abjecta servire cogatur illis quibus dominari et praeesse materno jure debet. Quod si ille justitiae resistens, rationabilibus acquiescere noluerit, per eam quam beato Petro obedientiam debes, te contestor, ut quibuscunque modis vales, aut etiam si necesse sit, vi adventum ejus
Abbreviated transcription (Latin):
pendens. turrim dauid contra nos muni¬
uit. & legatis suis ad balduinum directis.
mandat. uti eccliam dĩ direpturꝰ. resq eius
uiolenter occupaturus qͣntociꝰ ueniat. Uñ
iuditio di ꝑcussus. qͣrto pꝰ obitum ducis
die obiit. hoc ip̃o autem mortuo. uiri igno¬
biles ac de plebe adhuc eandem turrim cum
tota urbe occupantes tenent. aduentum
clementie tueq dilectioni. fili kĩne sũ relictꝰ.
miseriis omnib. calumpniisq insidiantium
mͥ malignoꝵ circumuentꝰ. tͥ soli quia in te solo
pꝰ d̾m̃ confido. &. spei mee arichoram in tue
dilectionis soliditate figo. tͥ inqͣm soli. quas
patior erumpnas. immo qͣs eccłia patitur
uoce flebili ce anxia cogitatione refero. T̃u
autem si quid pietatis habes. & nͥ paterne
głe uis ẽe degener filiꝰ. qui tyrannica crude¬
litate clauisum. ab impia manti domnũ
morabile scłis om̃nib nomen emeriuit. omni
occasione remota festina uenire. ce terre reg¬

Expanded text:
pendens, turrim David contra nos munipendens, turrim David contra nos munivit; et legatis suis ad Balduinum directis, mandat uti, Ecclesiam Dei direpturus, resque ejus violenter occupaturus, quantocius veniat: unde judicio Dei percussus, quarto post obitum ducis die obiit. Hoc ipso autem mortuo, viri ignobiles, ac de plebe, adhuc eamdem turrim cum tota urbe occupantes tenent, adventum clementiae, tuae que dilectioni, fili charissime, sum relictus, miseriis omnibus calumniisque insidiantium mihi malignorum circumventus, tibi soli qui in te solo post Deum confido, et spei meae anchoram in tuae dilectionis soliditate figo; tibi, inquam, soli, quas patior aerumnas, imo quas Ecclesia patitur, voce flebili et anxia cogitatione refero. Tu autem, si quid pietatis habes, et nisi paternae gloriae vis esse degener filius; qui tyrannica crudelitate, clausum ab impia manu domnum amorabile saeculis omnibus nomen emeruit: omni occasione remota, festina venire; et terrae reg
Abbreviated transcription (Latin):
ce post in die paschalis sollempnitatis. iam ultra
suꝑbe saꝑe. aut in scłari pompa confidere respu¬
ens. diuino nutu compunctus. cuncta q̃ uiris
erant eccłie libera reddidit. ce homo sc̃i sepulchri
ac nr effectꝰ. fideliter se d̾o ce nob̃ a modo milita¬
turum spopondit. Reddidit itaq nr̃e potestati
turrim dauid. cum tota ierlimitana urbe. eiꝰq
ꝑtinentiis. & qd̾ in ioppe ip̃e tenebat. sic tñ ut ob
rerum temꝑalium insufficientiã. nr̃a concessi¬
one rp̃e ħ tandui teneret. donec illum deus
in captione babilonis aut aliarum urbium
amplificasset. Si autem absq herede mascło¬
ille moreretur. hec omĩa absq ulla contradic¬
tione eccłie redderent᷑. Hec omnia cum in pre-
lecto egritudinis de qua mortuus ẽ corã młtis
&e ꝓbatis testib constituit ip̃e. Quo defuncto
comes gatueriꝰ. ut hostis contra eccłiam d̃i
insurgens. fidem pactumq iusticie nichilim

Expanded text:
Sepulcri dedit; et post in die paschalis solemnitatis, jam ultra Sepulcri dedit; et post in die paschalis solemnitatis, jam ultra superbe sapere, aut in saeculari pompa confidere respuens, divino nutu compunctus, cuncta quae juris erant Ecclesiae libere reddidit; et homo sancti sepulcri ac noster effectus, fideliter se Deo et nobis amodo militaturum spopondit. Reddidit itaque nostrae potestati turrim David cum tota Hierosolymitana urbe, ejusque pertinentiis, et quod in Joppe ipse tenebat; sic tamen, ut ob rerum temporalium insufficientiam, nostra concessione, ipse haec tam diu teneret, donec illum Deus in captione Babylonis, aut aliarum urbium amplificasset. Si autem absque haerede masculo moreretur, haec omnia absque ulla contradictione ecclesiae redderentur. Haec omnia cum in praeslecto aegritudinis de qua mortuus est, coram multis et probatis testibus ipse constituit: quo defuncto, comes Garnerius, ut hostis contra Ecclesiam Dei insurgens, fidem pactumque justitiae nihili
Abbreviated transcription (Latin):
rantẽ ce inuitum. bone tñ ac sce̾ inten¬
tionis affectu. in eam que omĩum eccłiarũ
singłaris ẽ mater. ce gentium dña. rectorem
ce patͥarcham elegeris. electumq omnitã
cleri ac plebis qͣm pͥncipum assensu. ĩ huiꝰ
summe dignitatis sedem. licet indignum
d̾i preeunte gr̃a locaueris. In quo ego cul¬
mine constitirtus. qͣnta ꝑicła. quot labores.
quot ꝑsecutiones sustineam. iniuriis offen¬
sus mille. meus cognoscit animꝰ. cognoscit
ce ip̃e omnium inspector xp̃c. uix enĩ dux
godefridꝰ dum adhuc uiueret. non tã ꝓpͥe
uoluntatis arbito qͣm maloꝵ ꝑsuauone se¬
uuctus. ea reliquit eccłiȩ tenenda q̃ murcoꝵ
temꝑib qui tunc fuerat patͥatcha tenuerat
&e sc̃a eccłia cum ampliꝰ honorari ce exaltari
debuit. tune maiora desolationis arq con¬
fu sionis sue opprobria sustinut. Resipiuit tamĩ
ille ꝑ miscłiam di. & ab impietatis desistens ꝓ¬
pofito. in die purificationis beate marie. De

Expanded text:
rantem et invitum, bonae tamen ac sanctae intentionis affectu, in eam quae omnium Ecclesiarum singularis est mater et gentium domina, rectorem et patriarcham elegeris, electumque communi tam cleri ac plebis quam principum assensu, in hujus summae dignitatis sedem, licet indignum, Dei praeeunte gratia, locaveris. In quo ego culmine constitutus, quanta pericula, quot labores, quot persecutiones sustineam, injuriis offensus mille, meus cognoscit animus; et ipse omnium inspector Christus. Vix enim dux Godefridus, dum adhuc viveret, non tam propriae voluntatis arbitrio quam malorum persuasione seductus, ea reliquit ecclesiae tenenda, quae Turcorum temporibus, qui tunc fuerat patriarcha, tenuerat; et sancta Ecclesia, cum amplius honorari et exaltari debuit, tunc majora desolationis atque confusionis suae opprobria sustinuit. Resipuit tamen ille, per misericordiam Dei; et ab impietatis desistens proposito, in die Purificationis beatae Mariae Vi
Abbreviated transcription (Latin):
bit aliqñ. nunc adinstar ꝑuissimi redacta opi¬
di distat autem ut̃q locꝰ ab antiochia qͣi milia¬
rib duodecim. ad quem locum uͥ ꝑuentumẽ
locatis ingirum castris. locum ex oñi uallant
ꝑte. ut nec obsessis exitꝰ nec ad eos subsidium
ministrare uolentib lib̾ pat̾et introitꝰ. ꝓide
machinas ⁊ q̃ ad usus huiusmõi solent nͤecc̃ia¬
cõstruunt. ⁊ quandã qi ꝑpetuitatem obsidioĩs.
⁊ ꝓpositi constantiam ꝓmutentes. casas compo¬
nunt uimineas. ⁊ ꝓpt̃ ingruentem hẏemem
uallis castra muniunt. ne torrentium impetu
dampna rerum sustineant in aligͦ P orto ab an¬
tiochia ⁊ suburbanis confinib turis incole ⁊iluiꝰ
ꝓfessionis homines.certatim student neccĩam n
ministrare alimoniam. Erat sepe dic̃m castrum
filio noradini. idq solum in partibꝰ iuiꝰ salahadi¬
nus ei diniserat. Uanato gͦ undiq municipio.
temorib certis. ⁊ ꝑ uices more solito opidans

Expanded text:
bilis aliquando, nunc ad instar parvissimi redacta oppibilis aliquando, nunc ad instar parvissimi redacta oppidi. Distat autem uterque locus ab Antiochia quasi milliaribus duodecim. Ad quem locum ubi perventum est, locatis in gyrum castris, locum ex omni vallant parte, ut nec obsessis exitus; nec ad eos, subsidium ministrare volentibus, liber pateret introitus. Proinde machinas, et quae ad usus hujusmodi solent econstruunt; et quamdam quasi perpetuitatem obsidionis et propositi constantiam promittentes, casas componunt vimineas, et propter ingruentem hiemem vallis castra muniunt, ne torrentium impetu damna rerum sustineant in aliquo. Porro ab Antiochia et suburbanis confinibus ruris incolae, et illius professionis homines, certatim student necessariam ministrare alimoniam. Erat saepedictum castrum filii Noradini, idque solum in partibus illis Salahadinus ei dimiserat. Vallato igitur undique municipio, temporibus certis, et per vices, more solito, oppidanis
Abbreviated transcription (Latin):
dampno. Salahadinꝰ enim completis ꝓuoto in
illa regione negocuis. facta cum filio noradini
ꝓ suo arbitrio pace. inegyptum descendat. ti¬
mens ne ille de qͦ p̾diximꝰ apparatꝰ. ⁊ du ꝓmis¬
sa expeditio. uiuc sicut dispositum multo añ
fuerat ꝓꝑaret. Traxerat gͦ secum quosẽq ⁊ iũn¬
cumq cos corrogare pot̾at. maximas muitum
copias. illuc robur congerens. uͥ uidebant᷑ maio¬
ra posse em̾gere pꝰse negocia. Inuenientes gͥ co¬
mes ⁊ sui regionem uirib uacuam. libiꝰ poterãt
euagari. municipia tamen ⁊ ciuitatum p̃sidia.
alimentis. armis. ⁊ custodib satis erant ⁊ susfici¬
ent̃ fatis munita. cognito uͦ dominus pͥnceps
quod hostium fines ingressi eẽnt. sicut ex cõdc̃o
unt̾ eos conuen̾at. ip̃e uͦ ala uia ꝓꝑans adungit
expedire placuit. ut castrum harẽc obsid̾ent.
st aut̃ p̃dictꝰ iocꝰ interritoriꝰ calchidensi. xx¬
q̃ ciuitas hodie uulgo applłat᷑. artasa no¬

Expanded text:
damno. Salahadinus enim completis pro voto in damno. Salahadinus enim completis pro voto in illa regione negotiis, facta cum filio Noradini pro suo arbitrio pace, in Aegyptum descenderat; timens ne ille de quo praediximus, apparatus et diu promissa expeditio, illuc, sicut dispositum multo ante fuerat, properaret. Traxerat ergo secum, quoscunque et undecunque eos corrogare poterat, maximas militum copias; illuc robur congerens, ubi videbantur majora emergere posse negotia. Invenientes igitur comes et sui regionem viribus vacuam, liberius poterant evagari; municipia tamen et civitatum praesidia, alimentis, armis et custodibus satis erant et sufficienter munita. Cognito vero dominus princeps, quod hostium fines ingressi essent, sicut ex condicto inter eos convenerat, ipse vero alia via properans adjungit expedire, placuit ut castrum Harenc obsiderent. Est autem praedictus locus, in territorio Chalcidensi, quae civitas hodie vulgo appellatur Artasia, no
Abbreviated transcription (Latin):
suam subtrax̾at grãm. in nullo ꝓsꝑaret᷑. quia s¬
suꝑb resistit d̾s. humilib aut̃ dat grãm pro¬
misit aut̃ dominus rex se cooꝑatorem ⁊ aduito¬
rem futurum. tradiditq ei iliuceunti centum
equites de suis. ⁊ peditum duo milia. ⁊ inhoc s¬
statu erant res nr̃e cura kł octobris: assump¬
tis gͥ sius ⁊ domino comite tripolitano. magistro¬
q domus hospitat. ⁊ muitis ex fr̃b mlicie tẽ¬
pli. ad partes contendit tͥpolitanas. ꝑ idemtẽ¬
pus domunis balianus de ibelĩ fr̃ domini bai¬
duim de ramis. uduam domini regis amalri¬
ci reginam mariã filiam ioħis ꝓtoseuasti. uñ
suꝑiꝰ fecimus mentionem. domino rege id ꝑmit¬
tente. uxorem dux̃: cum qͣ ⁊̃ neapolitanamur¬
bem quam illa possidebat. nomine donatio¬
nis ꝓpt̃ nuptias inuita uxoris habendam sus¬
agminib cum tͥpolitano comite. ⁊ suis. terras
hostium ingredit᷑. circa emissenam.⁊ hamã ur¬
bes moram fatientes auquam. ñ sine hostium

Expanded text:
raxerat gratiam, in nullo prosperaretur. Quia superbis resistit Deus, humilibus autem dat gratiam . Promisit tamen dominus rex, se cooperatorem et adjutorem futurum; tradiditque ei illuc eunti, centum equites de suis et peditum duo millia. Et in hoc statu erant res nostrae, circa Kal. Octobris. Assumptis ergo suis, et domino comite Tripolitano, magistroque domus Hospitalis et multis ex fratribus militiae Templi, ad partes contendit Tripolitanas. Per idem tempus, dominus Balianus de Ibelim, frater domini Balduini de Ramis, viduam domini regis Amalrici, reginam Mariam, filiam Joannis Protosevasti, unde superius fecimus mentionem, domino rege id permittente, uxorem duxit; cum qua etiam Neapolitanam urbem, quam illa possidebat nomine donationis propter nuptias, in vita uxoris habendam susagminibus, cum Tripolitano comite et suis, terras hostium ingreditur, circa Emissenam et Hamam, moram facientes aliquam, non sine hostium
Abbreviated transcription (Latin):
.xp̃ianus ex̾citꝰ. inspecta partis adu̾se multitu¬
dine infinita. qui sensus habebant magis exci¬
tatos in talib tuciꝰ e̾e dicebant in se subsistere.
quam dubiis belli euentib inconsulte se cõmit¬
tere. Ita gͦ usq aduesꝑam. habitis tñ int̾dum s¬
singularib conflictib qͣmuis ꝓxime o̾e̾nt utͥn¬
q acies. eorum impetꝰ sustinuerunt nr̃i. Adues¬
perascente autem die. ꝑiculosum credentes in
tammodica manu se castris cominitt̃e. ua noc¬
te p̃sertim cum tanta ee̾t hostium inm̾sitas ĩ
ciuitatem ascalonam prudent̃ iterum se rece¬
ꝑunt. Quod factum in tantam salahadinum
cum siuis erexit p̾sumptionem ut iam ñ u se
soude subsistẽt. s ambularet inmirabilibꝰ sr̃
se.⁊ iam quasi uictor conmilitonib suis regni
subugati portiones certas destinaret. Cepunt
gͦ de cet̾o quasi ꝓuotis obtinẽtes omĩa. incauciꝰ
discurrere. hr̃e se imprudentiꝰ. passim ꝑturmas

Expanded text:
Christianus exercitus, inspecta partis adversae multituChristianus exercitus, inspecta partis adversae multitudine infinita, qui sensus habebant magis exercitatos in talibus, tutius esse dicebant in se subsistere, quam dubiis belli eventibus inconsulte se committere. Ita ergo usque ad vesperam, habitis tamen interdum singularibus conflictibus, quamvis proximae essent utrinque acies, eorum impetus sustinuerunt nostri. Advesperascente autem die, periculosum credentes, in tam modica manu, castris se committere illa nocte, praesertim cum tanta esset hostium immensitas, in civitatem Ascalonam iterum prudenter se receperunt. Quod factum in tantam Salahadinum cum suis erexit praesumptionem, ut jam non in se solide subsisteret, sed ambularet in mirabilibus super se; et jam quasi victor, commilitonibus suis regni subjugati portiones certas designaret. Coeperunt ergo de caetero, quasi pro votis obtinentes omnia, incautius discurrere, habere se imprudentius, passim per turmas
Abbreviated transcription (Latin):
irruit. dominus uͦ rex aliqͦt dieb ante de aduẽ¬
tu euis p̾monitꝰ. id qͦd residuum erat in regno
milicie cełit conuocans. cum suis eandem urbẽ
paucis ante dieb ingressus fuãt. Ab erat ut p̃¬
misimus comes tripolitanus cum centum ex nos¬
tris militib de multo num̾o electis. Magist̃ qͦ
hospitat cum fr̃ib siuis. ⁊ pars maxuna milicie
templi. Reliqua uͦ pars fr̃m ingazam se receꝑat.
timentes ne cam quia pͥma de urbib nr̃is ei
occurreret. salahadinꝰ obsid̾et. Item henfredus
regiꝰ constabulariꝰ egritudine maxima ut dixi¬
nius laborabat. paucosgͥ secum hñs dominus
rex. ut comꝑit qͦd ꝑ campestria urbi conter¬
mina. lib̾e ⁊ hostilit̾ uagarent᷑. ⁊ discurrerẽt
hostes. inuocato diuino auxilio. relictis qui
cuutatem tuerent᷑ urbem cum suis egredit᷑.
tanqͣm cumeis pugnaturꝰ. Salahadinus uͦ ꝓpe ci¬
uitatem gentem suam in unum collegerat. Egress a̾

Expanded text:
irruit. Dominus vero rex, aliquot diebus ante, de advenirruit. Dominus vero rex, aliquot diebus ante, de adventu ejus praemonitus, id quod residuum erat in regno militiae, celeriter convocans, cum suis eamdem urbem, paucis ante diebus ingressus fuerat. Aberat, ut praemisimus, comes Tripolitanus cum centum ex nostris militibus, de multo numero electis; magister quoque Hospitalis cum fratribus suis, et pars maxima militiae Templi; reliqua vero pars fratrum in Gazam se receperat, timentes ne eam, quia prima de urbibus nostris ei occurreret, Salahadinus obsideret; item Henfredus regius constabularius, aegritudine maxima, ut diximus, laborabat. Paucos igitur secum habens dominus rex, ut comperit quod per campestria nobis contermina libere et hostiliter vagarentur et discurrerent hostes, invocato divino auxilio, relictis qui civitatem tuerentur, urbe cum suis egreditur, tanquam cum eis pugnaturus. Salahadinus vero prope civitatem gentem suam in unum collegerat. Egressus autem
Abbreviated transcription (Latin):
xͥani robur. qͦd ip̃e ñ sinẽ more uehem̃ti in
egypto p̃stolatꝰ fuerat ad partes se contulerat
antiochenas. arbitratꝰ ñ imprudent̃. quod
regnum uirib uacuum impune possent ĩ ua¬
dere. ⁊ duorum faciliꝰ ait̃m optiñe. aut obsidi¬
onem. ab obsesso dimou̾e municipro. aut hos¬
tib illic ꝑseuerantib de his qui in regno remã¬
serant obtin̾e triumphum. Collectis gͥ undiq
militaribꝰ copiis in multitudine gͣui. ⁊ armis
⁊ om̃ib pene q̃ iu bello solent usui ẽẽ solito ĩ¬
structiore egressus de egypto. ꝑ uastitatem inter¬
iect̾e solitudinis. maturato itm̃e puenit ad urbẽ
antiquissunam. desertam tñ. laris nomine. ubi de¬
posita impedim̃toꝵ parte. ⁊ sarcinarum oñe sub¬
leuato. assumptis sͥ qui expeditiores. ⁊ pugnan¬
di ꝑitiores ẽẽ uidebant᷑. relictis pꝰse opidis nr̃is
darum. ⁊ gaza urbe famosissima. subito ante
ascalonam p̃missis quibusdam excursoribus

Expanded text:
ani robur, quod ipse non sine timore vehementi in Aegypto praestolatus fuerat, ad partes se contulerat Antiochenas; arbitratus non imprudenter, quod regnum viribus vacuum impune posset invadere; et duorum alterum facilius obtinere, aut obsidionem ab obsesso dimovere municipio; aut hostibus illic perseverantibus, de his qui in regno remanserant, obtinere triumphum. Collectis igitur undique militaribus copiis, in multitudine gravi, et armis et omnibus pene quae in bello solent usui esse, solito instructiore, egressus de Aegypto, per vastitatem interjectae solitudinis, maturato itinere pervenit ad urbem antiquissimam, desertam tamen, Laris nomine; ubi deposita impedimentorum parte, et sarcinarum onere sublevato, assumptis sibi qui expeditiores, et pugnandi peritiores videbantur, relictis post se oppidis nostris Darum et Gaza urbe famosissima, subito ante Ascalonam, praemissis quibusdam excursoribus,
Abbreviated transcription (Latin):
usq in tempus oportunum differentes. ad ꝓpͥa
redierunt. pͦ hec ceꝑunt mincii comitis querere.
ex quo p̃dicta ñ posset ẽẽ ip̃senti expeditio.
quid cum auxilio regni domunius comes posset
facẽ. ne omnino uidet᷑ ociosus. Placuit tandem
aut antiochenam udet᷑ ꝓficisc̾et᷑. Ibi enum u¬
debatur qͦd ad honorensuum ⁊ xͥanitatis incre¬
mentum. auquid posset oꝑari. Erant ñ nuui qͥ
domino pͥncipi antiocheno qui p̃sens erat. ⁊ do¬
mino comiti tripoltano imputabant. qͦd co¬
mes itaerat adu̾sus ꝑfect̾iomi in egyptũ. Hite¬
bantur enum ut d̾r. ad suas eum partes trahe.
sꝑantes eiuis auxilio aliquid adoriri. ad inerem̃
tum regionum suarum respitiens. s spe sua
frustrati sunt. quia nͨ ap̃nos. nͨ ap̃eos quippi

Expanded text:
usque in tempus opportunum differentes, ad propria usque in tempus opportunum differentes, ad propria redierunt. Post hoc coeperunt nuntii comitis quaerere, ex quo praedicta non posset esse in praesenti expeditio: Quid cum auxilio regni dominus comes posset facere, ne omnino videretur otiosus? Placuit tandem aut Antiochenam proficisceretur; ibi enim videbatur quod ad honorem suum et Christianitatis incrementum, aliquid posset operari. Erant nonnulli, qui domino principi Antiocheno, qui praesens erat, et domino comiti Tripolitano imputabant quod comes ita erat adversus profectioni in Aegyptum; nitebantur enim, ut dicitur, ad suas eum partes trahere, sperantes ejus auxilio aliquid adoriri, ad incrementum suarum regionum respiciens; sed spe sua frustrati sunt; quia nec apud nos, nec apud eos quidpi
Abbreviated transcription (Latin):
aitum ait ex̃citꝰ possent p̃parare suos. tamensi
comes ꝓpͥa manu uult uirare qͦd ueniat nobis c̃
⁊ si contigit eum ut hic uel iiua infirmari quod
suos mittat. ⁊ quod intota expeditione bona fi¬
de sine fraude ⁊ malo ingenio ꝑ xͥanitatis incre¬
mento laboret.⁊ ñ sit inconsilio Paux ilio quod
pacta int̾ dominum regem ⁊ dominum imꝑa¬
torem tractata ⁊ consc̾pta ex auqua ꝑte infrĩgã¬
tur. ⁊ id ip̃m homines suosiurare fec̾it. licet no¬
bis durum nimis. ⁊ contͣ uirilem constantiam
uideatur. tociens mutare consilia. tñ ut regnihꝰ
dõ amabit. ⁊ domini imꝑatoris ampliet᷑ gła. ue¬
niemus. hic cum suum uiram̃tum aduocatus.
⁊ qui cum eomissi fuant suꝑdeĩs conditiomibꝰ
offerrent. nͨ omina tñ p̃dẽa cum suo uiram̃to
uellent comp̃hend̾e. nec conitis ꝓmitterent
uiram̃tum. noluimus ampliꝰ u̾b̾ inutuib insi¬
st̾e. solutumẽ collo quium nr̃m. sumpta q li¬
centia imꝑiales legati negocium sepe dictum

Expanded text:
is, ut exercitus possent praeparare suos, tamen, si comes propria manu vult jurare, quod veniat nobiscum; et si contigerit eum, vel hic, vel in via infirmari, quod suos mittat; et quod in tota expeditione bona fide, sine fraude, et malo ingenio, pro Christianitatis incremento laboret: et quod non sit in consilio vel auxilio, quod pacta inter dominum regem et dominum imperatorem tractata et conscripta, ex aliqua parte infringantur; et idipsum homines suos jurare fecerit, licet nobis nimis durum, et contra virilem constantiam videatur toties mutare consilia, tamen, ut regni hujus Deo amabilis, et domini imperatoris amplietur gloria, veniemus. Hic, cum suum juramentum, advocatus et qui cum eo missi fuerant, super dictis conditionibus offerrent; nec omnia tamen praedicta cum suo juramento vellent comprehendere, nec comitis promitterent juramentum, noluimus amplius verbis inutilibus insistere; solutum est colloquium nostrum; sumptaque licentia, imperiales legati, negotium saepe dictum,
Abbreviated transcription (Latin):
suscitarent ⁊ iirgia. ita ut principale eoꝵ ꝓ
positum omnino neglectum uideret᷑. Unde
ꝯuenientes adinuicẽ. ordina uer̃t ap̃se ut qͣ¬
cunq ex cã absente comite urbem dixuerent.
ne decet̾o eoꝵ uotis aliqd̃ prestaret impedim̃¬
tum. Contigit uero interea qd̵ ꝯuenientib
a prid rugiam q̃ qͣsi in medio int̾ antiochiã
ce. ꝑ redc̃am marrã sita ẽ pͥncipib. ut ad uoci

Expanded text:
suscitarent et jurgia, ita ut principale eorum suscitarent et jurgia, ita ut principale eorum propositum omnino neglectum videretur. Unde convenientes adinvicem ordinaverunt apud se, ut quacunque ex causa absente comite, urbem diruerunt, ne de caetero eorum votis aliquot praestaret impedimentum. Contigit vero interea, quod convenientibus apud Rugiam, quae quasi in medio inter Antiochiam et praedictam Marram sita est, principi
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm occupauerat. ꝓ comitis arbitrio ep̃o nole¬
bat concedere. nisi comes eas quas ip̃e apud an¬
tiochiam possidebat. priꝰ ei resignaret turres.
Tandem uero neglecto negocio qd̾ apud marrã
gerebat᷑. dñs boamundꝰ cum indignatione
reuersus ẽ antiochiam. uͥ ex ꝑugnatis turrib
qͣs tolosani comitis munitas detinebãt satellites.
eiꝰ inde uolent̾ deiecit familiã. ⁊ sic uniu̾sam
absq consorte possedit ciuitatem. Comes uͦ uidẽs
qd̾ eiꝰ recesserat emulus. & ꝓ lib̾o arbitrio de urbe
capta posset dispone. ep̃o eam sic̃ & priꝰ ꝓposue¬
rat contulit albariensi. Dum autẽ cum eodem er¬
dinaret ep̃o quomͦ deputatis ex utroq ordĩe custo¬
dib ur bem possent ab hostib ꝯseruare indẽp¬
nem. senciens hoc ppłs moleste nimium cepit
ferre .&x. apud se conq̃ri. qd̾ moras innecterent
pͥncipes. & ꝓ singłis captis urbib lites int̾ se

Expanded text:
quam occupaverat, pro comitis arbitrio episcopo nolequam occupaverat, pro comitis arbitrio episcopo nolebat concedere, nisi comes eas quas ipse apud Antiochiam possidebat, prius ei resignaret turres. Tandem vero neglecto negotio quod apud Marram gerebatur, dominus Boamundus cum indignatione reversus est Antiochiam, ubi expugnatis turribus quas Tolosani comitis munitas detinebant satellites, ejus inde violenter dejecit familiam; et sic universam absque consorte possedit civitatem. Comes vero videns quod ejus recesserat aemulus, et pro libero arbitrio de urbe capta posset disponere, episcopo eam sicut et prius proposuerat, contulit Albariensi. Dum autem cum eodem ordinaret episcopo, quomodo deputatis ex utroque ordine custodibus, urbem possent ab hostibus conservare indemnem, sentiens hoc populus, moleste nimium coepit ferre; et apud se conqueri, quod moras innecterent principes, et pro singulis captis urbibus lites inter se
Abbreviated transcription (Latin):
ros pͥncipes qui cum expectabãt reu̾tebat᷑. Cũꝙ iã
urbi ꝑ sex uł qͥnq miliaria ẽẽt ꝓximꝰ. accidit qd̾ ĩ
loco herbido.⁊ ameno satis. secus fontẽ qͥ dulces ⁊
ꝑspicuas emanabat aqͣs. ip̃a loci facie ad id in ui¬
tante descendit: ut cibum sum̃et. Dumq in eo so¬
cioꝵ ferueret intentio. ⁊ aptꝰ ꝓ loco &e temꝑe pran¬
dii fieret apparatꝰ. ecce repente de carecto palisois
q̃ loco illi erat ꝯt̾mina hostium equites ad unguẽ
armati. suꝑ ꝯuiuantes irruunt. Dux tñ ⁊ sui
anteqͣm ad eos tuiri acced̾ent. arma corripue¬
rant. equis insidentes. Unde factum ẽ. ut habito
inter eos ꝯflictu. preuia dñi gr̃a dux fieret suꝑ¬
ior. ita ut interfectis plib. reliquos infugã ad hi¬
apta gͦ ciuitate predicta. orta ẽ. int̾ dñm
boamundũ. ⁊ tolosanum comitẽ grandis con-¬
trou̾ersia. Comes enĩ albariensi ep̃o: eam dare
ꝓposuerat. Boa mundꝰ uero eã ciuitatis partem

Expanded text:
qui eum exspectabant, revertebatur. Cumque jam urbi per sex vel quinque milliaria esset proximus, accidit quod in loco herbido et amoeno satis, secus fontem, qui dulces et perspicuas emanabat aquas, ipsa loci facie ad id invitante, descendit ut cibum sumeret; dumque in eo sociorum ferveret intentio, et aptus pro loco et tempore prandii fieret apparatus, ecce repente de carecto paludis, quae loco illi erat contermina, hostium equites ad unguem armati, super convivantes irruunt. Dux tamen et sui, antequam ad eos Turci accederent, arma corripuerant equis insidentes: unde factum est ut, habito inter eos conflictu, praevia Domini gratia, dux fieret superior, ita ut, interfectis pluribus, reliquos in fugam adiCapta ergo civitate praedicta, orta est inter dominum Boamundum et Tolosanum comitem grandis controversia. Comes enim Albariensi episcopo eam dare proposuerat; Boamundus vero eam civitatis partem
Abbreviated transcription (Latin):
titudine pleniꝰ instruerẽt. s mox cum equis ⁊
aliis muñib reu̾tebant᷑. Post dies aũ aliqͦt reglone media
cum omni tͣnquillitate decursa. in campest̾a urbis
antique. & loci situ munitissime. haut longe a mari

Expanded text:
titudine plenius instruerent; sed mox cum equis et titudine plenius instruerent; sed mox cum equis et aliis muneribus revertebantur. Post dies autem aliquot, regione media cum omni tranquillitate decursa, in campestria urbis antiquae et loci situ munitissimae, haud longe a mari
Abbreviated transcription (Latin):
gerent munera. fedꝰ ñ impetiarent a tͣnseun¬
tib ot amiciciã. excepto uno cuiꝰ habitatores
de sua multitudine ce loci p̾sumentes muni¬
mine. nec forum eis obtuder̃t. rerum uenalũ.
nec impetrato federe ducib misert exenia.
s unctis agminib nr̃oꝵ. expeditioni cona¬
ti sunt impedimentũ prestare. Qd̾ uidentes
nr̃i. iusta indignatĩoe succensi: in eos irruer̃t
unanimiter. & in mom̃to dissolutis eoꝵ mani¬
płis. ⁊ captiuatis ñ nullis eoꝵ oppidum effrege¬
runt uiolenter. gregesq eoꝵ & armenta. eqͦs
etiam qui in subiectis pascius alebant᷑. ⁊ õem eoꝵ.
substanciam diripientes: abduxerũt secum.
Prant autem in eodem exercitu finitimoꝵ pͥn¬
cipum nuncii. ad hoc ut pacem impetrarent
missi. hii nr̃oꝵ uidentes in res ce. audaciam. ut ple¬
nam pacem sius obtinerent dñis: ad ꝓpͥa reuerte¬
bant᷑. ut qͥ eos miserãt. de nr̃orum morib ⁊ for¬

Expanded text:
gerent munera; foedus non impetrarent a transeungerent munera; foedus non impetrarent a transeuntibus et amicitiam: excepto uno, cujus habitatores de sua multitudine et loci praesumentes munimine, nec forum eis obtulerunt rerum venalium, nec impetrato foedere, ducibus miserunt exenia; sed junctis agminibus nostrorum expeditioni conati sunt impedimentum praestare. Quod videntes nostri, justa indignatione succensi, in eos irruerunt unanimiter; et in momento dissolutis eorum manipulis, et captivatis nonnullis, eorum oppidum effregerunt violenter; gregesque eorum et armenta, equos etiam, qui in subjectis pascuis alebantur, et omnem eorum substantiam diripientes, adduxerunt secum. Erant autem in eodem exercitu finitimorum principum nuntii, ad hoc ut pacem impetrarent missi. Hi nostrorum videntes vires et audaciam, ut plenam pacem suis obtinerent dominis, ad propria revertebantur, ut qui eos miserant, de nostrorum muribus et for
Abbreviated transcription (Latin):
dam occulte confueuerant irruere. & de senib Qua
litudinariis. qui ȩxercitum ñ pot̾ant oquis subseqͥ
passib. ñ nullos int̾imebant. aut captiuabãt. Quoꝵ
fraudib comes argute obuians. preeuntib exercitũ
nib ce egregiis. pꝰ exercitum remansit in insidiis.
ut predictis malefactorib qui ꝓficiscentẽ exer¬
citum pone sequebant᷑. ut incautos oppͥm̾ent.
temꝑe occurreret oportimo. factumq ẽ ut more
solito irruentib maleficis. comes e latebͥs egre¬
diens. eis se daret obiam. ce repente irruens
ꝓst̾neret uniuersos. equos eoꝵ ce spolia.⁊ de cap¬
tiuis aliquot cum multa leticia in expeditionẽ
referens. ab ea die tute ce sine difficultate ince¬
debat ppłs. reb necessariis affluenter habundãs.
Nec fuit in om̃i regione qͣm preterier̃t ꝓficiscẽ¬
tes a dextͥs. uł a sinistͥs ciuitas ulla. uł muni¬
cipium. cuiꝰ ciues exercitui. & eiꝰ ducib ñ diri¬

Expanded text:
idam occulte consueverant irruere; et de senibus et idam occulte consueverant irruere; et de senibus et valetudinariis, qui exercitum non poterant aequis subsequi passibus, nonnullos interimebant aut captivabant, quorum fraudibus comes argute obvians, praeeuntibus exercitum nibus et egregiis post exercitum remansit in insidiis, ut praedictis malefactoribus, qui proficiscentem exercitum pone sequebantur, ut incautos opprimerent, tempore occurreret opportuno. Factumque est ut more solita irruentibus maleficis, comes e latebris egrediens, eis se daret obviam; et repente irruens prosterneret universos, equos eorum et spolia, et de captivis aliquot, cum multa laetitia in expeditionem referens. Ab ea die tute et sine difficultate incedebat populus, rebus necessariis affluenter abundans; nec fuit in omni regione quam praeterierunt proficiscentes, a dexteris vel a sinistris civitas ulla, vel municipium, cujus cives exercitui et ejus ducibus non diri