comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
misit si ei ꝑseuerauero. Non gͦ potero ad contii
meliã pͥoris amatoris uł aspicere aliũ et illũ
ẽ generositas celsior. possibilitas fortior ⁊ aspectꝰ
pulchrior. amor suauior. et om̃i gr̃a elegantior.
aqͦ mͥ iam thalamꝰ collocatꝰ ẽ. Cuiꝰ mͥ organa
modulatis uocib resonant: cuiꝰ mͥ uirgines
iustissimis uocib cantant. Iam mel et lac
ex eiꝰ ore suscepi: iam amplexib eiꝰ castis astri¬
cta sũ. Iam corpꝰ eiꝰ corpori meo sociats̃ ẽ: et
sanguis eiꝰ ornauit genas meas. Cuiꝰ mater
uirgo ẽ: cuiꝰ pater feminã nescit. Cui ange¬
li seruiunt: cuiꝰ pulchritudinẽ sol et luna
mirantur. Cuiꝰ odore reuuuscunt mortui. cuꝰ
tactu confortantur infirmi. Cuiꝰ opes nunqͣm
seruo fidẽ: ipsi me tota deuotione cõmitto.
Quẽ cum amauero casta sum. cum tetigero
munda sum: cũ acceꝑo uirgo sũ. Nec deer̃t
pꝰt nuptias filii: uͥ partꝰ sine dolore succedit

Expanded text:
romisit, siromisit, siium et illum est generositas celsior, possibilitas fortior, aspectus pulchrior, amor suavior, et omni gratia elegantior. A quo mihi jam thalamus collocatus est, cujus mihi organa modulatis vocibus resonant, cujus mihi virgines justissimis vocibus cantant. Jam mel et lac ex ore ejus suscepi, jam amplexibus ejus castis astricta 480 sum, jam corpus ejus corpori meo sociatum est, et sanguis ejus ornavit genas meas. Cujus mater virgo est, cujus pater feminam nescit; cui angeli serviunt, cujus pulchritudinem sol et luna mirantur, cujus odore reviviscunt mortui, cujus tactu confortantur infirmi, cujus opes numquaservo fidem meam, ipsi me tota devotione committo. Quem cum amavero, casta sum: cum tetigero, munda sum: cum accepero, virgo sum. Nec deerunt post nuptias filii, ubi partus sine dolore succedit,
Abbreviated transcription (Latin):
st̃ stercora recusata. Unde factũ ẽ: ut iuuenis
maiori urgeret᷑ stimulo. Et putans eã meliora
secum defert głam: et ꝑ se ipsũ et ꝑ amicos et
notos et affines cepit aurẽ uirginis appellare :
diuitias. domos possessiones. familias. atq om̃s
iugio ñ negaret. Ad hec beata agnes tale ui¬
peccati. nutrim̃tũ facinoris : pabulũ mortis. diᷤᷤ¬
cede ame: qr iam ab alio amatore p̾uenta sũ.
qui mͥ satis meliora te optulit ornam̃ta ⁊et a¬
nulo fidei sue subarrauit me.Longe te nobilz¬
or:et genere et dignitate.Ornauit in estima¬
bili dextrochirio dextram meã: et collũ meum
cinxit lapidib p̃ciosis. Tradidit aurib meis
in estimabiles margaritas: et circũdedit me
uernantib atq choruscantib gẽmis. Posuit sig¬
nũ suũ in faciẽ meã: ut nullũ p̃ter eũ amatorẽ
ad mittã ad me. Induit me cyclade auro texta:
et imm̃sis monilib ornauit me. Ostendit mͥ
thesauros in cõparabiles: qͦs mͥ se donaturũ reꝑ¬

Expanded text:
m stercora recusauit. Vnde factum est| ut iuuenis maiore urgueretur  stimulo et putans eam| meliora secum defert graciae . et per se et per amicos ac notos et affines coepit aures appellare virginis, divitias, domos, possessiones, familias, atque omnes iugio non negaret. | Ad haec beata respeccati nutrimentum facinoris| pauolo mortis. discede a me quia iam ab alio amatore . praeuenta| sum qui mihi satis nnulo fidei suae subarrhavit me, longe te nobilior et genere et dignitate. Ornavit inaestimabili dextrocherio dexteram meam, et collum meum cinxit lapidibus pretiosis. Tradidit auribus meis inaestimabiles margaritas, et circumdedit me vernantibus atque coruscantibus gemmis. Posuit signum in faciem meam, ut nullum praeter ipsum amatorem admittam. Induit me cyclade auro texta, et immensis monilibus ornavit me. Ostendit mihi thesauros incomparabiles, quos mihi se daturum rep
Abbreviated transcription (Latin):
subuenire. Cur eñi fortissimi duces militib
miserrimis terga conũtant⁊ et in eo bello
deficiant. in quo possunt ẽẽ uictores: hel
qua ratione mori timeant. qui scuint hanc ho¬
minis naturã ẽẽ ñ penã: Cur in qͣm mori ti¬
meant qui credunt istã uitã falsam ẽẽ. et ue¬
ram uitã inuenire ñ posse ÷ nͥ qui ab aĩo suo

Expanded text:
ubvenire. Cur enim fortissimi duces militibus miserrimis terga convertant, et in eo bello deficiant, in quo possunt esse victores? Vel qua ratione mori timeant, qui sciunt hanc hominis naturam esse, non poenam? Cur, inquam, mori timeant, qui credunt istam vitam, falsam esse, et vera
Abbreviated transcription (Latin):
mina florib redolent: et olentes cãpi iotun
pirant. Lum̃ ibi sine soł radio fulgens. sere
occupatione delicie: nula peratꝰ sollicitudꝰ¬
ne ibi securitas conturbat. Mugitꝰ. ululatꝰ.¬
gemitꝰ. lam̃tũ et luctꝰ: nunꝗͣ illic audita
nec nominata st̃. fedũ. et deforme. tetriũ
nigrũ. horrendũ aliqͥd aut sordidũ: nũꝗͣ
ibi penitꝰ uider̃t ocłi habitantiũ. Pulchritiz¬
dine uͦ in amenitate nemoꝵ: splendore ui
aere iocundo. et formositate atq om̃i ele¬
gantia sine int̾missione ocłi patentes ꝑfrium¬
tur: et nichil oĩo qd̾ conturbet m̃tẽ aurib dat᷑.
Sonant eñi ibi iugiter organa ymnoꝵ: qͥ ad

Expanded text:
mina floribus redolent, et halantes campi jucundmina floribus redolent, et halantes campi jucundpirant. Lumen ibi sine solis radio fulgens, soccupatione deliciae; nulla penitus sollicitudine ibi securitas conturbatur. Mugitum, ululatum, lamentum et luctum nunquam illic auditum vel nominatum est: foedum, deforme, tetrum, nigrum, horrendum aliquid, aut sordidum numquam ibi penitus viderunt oculi habitantium: pulchritudine vero in amaenitate nemorum, splendore in aere jocundo et formositate atque omni elegantia sine intermissione oculi patentes perfruuntur; et nihil omnino quod conturbet mentem auribus datur. Sonant e
Abbreviated transcription (Latin):
hec ip̃sa autẽ tͥbulatio que illic excipiet
in fideles nullo t̾mino definit᷑. nullo fine
concluditur: s nec pꝰt flãmarũ atrotiũ adu̾¬
tionẽ consumit᷑: s ad rediuiua incendia ite¬
rũ qͥ adustus fuerit reparat᷑. Hanc gͦ penã
et istos ꝑmittite euad̾e. ⁊ uosmet ipsos eri¬
ꝑe cogitate. ꝑmitite interim istos ad coronã
ꝑting̾e destinatã. Nolite timere ⁊ ñ separa¬
buntur a uob̾. s uadunt in celũ p̃parare uob
sidereas mansignes: in qͥb una uob̾cũ et cus
liis ur̃is in ꝑpetuo gaudio maneatis. Qd̃ si
uos domꝰ ur̃e exlapidib facte delectant: qͣn¬
tomagis illarũ uos pulchrititoo debet inui¬
tare domoꝵ. uͥ sunt triclinia auro puro radi¬
antia. que ex gẽmis et margaritis habent ⁊ e¬
tas instructas: Illic flos purpureus rosarĩ
tua inriditate uernant: illic pͣta recentia sẽ¬
per melleis fluunt riuis⁊ illic croceis gra¬

Expanded text:
Haec ipsa autem tribulatio, quae illic excipiet Haec ipsa autem tribulatio, quae illic excipiet infideles, nullo termino definitur, nullo fine concluditur, sed nec post flammarum atrocium adustionem consumitur, sed ad rediviva incendia iterum qui adustus fuerit reparatur. 13. Hanc ergo poenam et istos permittite evadere, et vosmetipsos eripere cogitate. Permittite interim istos ad coronam pertingere destinatam. Nolite timere; non enim separabuntur a vobis, sed vadent praeparare vobsidereas mansiones, in quibus una vobiscum et cum filiis vestris in perpetuo gaudio maneatis. Quod si vos domus vestrae ex lapidibus factae delectant; quanto magis illarum vos debet pulchritudo invitare domorum ubi sunt triclinia auro puro radiantia, quae ex gemmis et margaritis habent zetas instructas? Illic flos purpureus rosarum tua viriditate vernant: illic prata recentia semper melleis fluunt rivis: illic croceis gra
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ que uos fallit o amici km̃i: ut amicos
urõs ad uitã euntes ꝑpetuã. iniusto consi
sc̾issimi: ut filios ur̃os ꝓficiscentes ad comi¬
tatũ celi ad honorẽ in corruptibilẽ. ad ami¬
cicias imꝑatoris et̾m. stultissimis lam̃tati¬
onib reuocetis. Ista ẽ que uos o castissime con.¬
uiges beatoꝵ. ꝑ pietatis colorẽ impietatẽ mar¬
tirũ m̃tib fecit trad̾e: et necẽ ꝓ liberatione af¬
ferre. Si eñi consensissent reuocationi u̾re:
pauco qͥdẽ tẽpore uobiscũ ẽẽ poterant. pꝰea
uero separari. Et ita habuerant separari a
uob̾: ut nunꝗͣ uos nͥ inter torm̃ta ꝑ petua
uiderent ⁊ uͥ edax flãma increduloꝵ aĩas de¬
uorat. uͥ dracones blasphemantiũ labia co¬
medunt: uͥ serpentes morsib suis incredu¬
loꝵ pectora depascuntur. Illic ululatꝰ et ge¬
mitus sonat ÷ et clamor confusus quẽ iustor¬
m̃toꝵ exagitat: et incendii arsura extorquet.

Expanded text:
est quae vos fallit, o amici charissimi, ut amicos est quae vos fallit, o amici charissimi, ut amicos vestros ad vitam euntes perpetuam injusto consilsanctissimi, ut filios vestros proficiscentes ad comitatum coeli, ad honorem incorruptibilem, ad amicitias imperatoris aeterni, stultissimis lamentonibus revocetis. Ista est quae vos, o castissimae conjuges Beatorum, per pietatis colorem impietatem Martyrum mentibus fecit tradere, et necem pro liberatione afferre. Si enim consensissent revocationi vestrae, pauco quidem tempore vobiscum esse poterant; postea vero separari, et ita habuerant separari a vobis, ut numquam vos nisi inter tormenta perpetua videretis; ubi edax flamma incredulorum animas devorat, ubi dracones blasphemantium labia comedunt, ubi serpentes morsibus suis incredulorum pectora depascuntur. Illic ululatus et gemitus sonat, et clamor confusus, quem vis tormentorum exagitat, et incendii arsura extorquet.
Abbreviated transcription (Latin):
tro ꝑunit uiatorẽ. diues oppͥmit pariꝑem.
suꝑb humilẽ⁊ et oĩs nocens quẽtũq potii¬
erit aggrauat innocentẽ: Hec autẽ faci¬
unt mala qͥ isti uite seruire desid̾ant: et se
existimant in amore eiꝰ ꝑ tẽpora ꝓlixiora
durare. Nͥon gͦ alteriꝰ causa fiunt scelera:
nͥ ut infelicissime isti carnali uite acarnali¬
b seriat᷑. Ip̃a ẽ deniq que eis cͥmina imꝑ¬
ꝑat ÷ iubet facinora. suadet iniusta: et pꝰea¬
qͣm omm crudelitate. om̃iq fuerit spurci¬
cia saginata: seruientes sͥ tradidit filie
sue. so÷ morti ꝑpetue. Ex ipsa eñi et ex eiꝰ u¬
tero mors et̾na ẽ. nata : tẽpore qͦ gule sue. ⁊
libidini. et delectationib ocłoꝵ pͥmi homi¬
nes seruier̃t: atq ideo qͥ ad et̾nã uitã facti
fuerant. Huc in istã sunt mortis regionem
iactati hinc iterũ ad inferos deuoluti: ni¬
chil secũ p̾ter peccata portantes. Hec gͦ uita

Expanded text:
tro perimit viatorem, dives opprimit pauperem, tro perimit viatorem, dives opprimit pauperem, superbus humilem, et omnis nocens quemcumque potuerit aggravat innocentem? Haec autem faciunt mala, quia isti vitae servire desiderant, et se existimant in amore ejus per tempora prolixiora durare. Non ergo alterius causa fiunt scelera nisi ut infelicissimae isti carnali vitae a carnalibus serviatur. 11. Ipsa est denique quae eis crimina imperat, jubet facinora, suadet injusta; et posteaquam omni crudelitate, omnique fuerit spurcitia saginata, servientes sibi tradit filiae suae, id est morti perpetuae. Ex ipsa enim, et ex ejus utero mors aeterna est nata, tempore quo gulae suae et libidini et delectationibus oculorum primi homines servierunt; atque ideo qui ad aeternam vitam facti fuerant, huc in istam sunt regionem mortis jactati: hinc iterum sunt ad inferos devoluti, nihil secum praeter peccata portantes. Haec ergo vita
Abbreviated transcription (Latin):
utinã soluis mendacii culpe eẽt obnoxia: et
ꝑ o̾ĩa crimina currere suos ñ cogeret amato¬
res. Ipsa dat eclacitatẽ glutonib: ipsa ebri¬
etatẽ ingerit temulentis. Ipsa naufragiũ
pudoris adulteris: ipsa execrabilẽ tradit ꝑ¬
uersitatẽ in cestis. Ipsa admonet furẽ ut
rapiat: iracundũ ut seiuat: fallacẽ ut
fallat. Ipsa inter coniuges diuortia semi¬
nat: inter amicos discordias. int̾ pacificoᷤᷤ
lites: inter iustos iniusticiã: int̾ fr̃s scan¬
dala. Ipsa tollit iudicib iusticiã: castis pii¬
diciciam ⁊ artificib ꝑiciã: ipsa aufert mo¬
rib disciplinã. Et ut altiora q̃ amatorib
sius ingerit cͥmina memoremꝰ: si frẽm ali¬
qͣndo fr̃ germauꝰ occidit. si filiꝰ necauit pa¬
trẽ. si interemptꝰ ẽ ab amico amicus: cuiꝰ hec
ista cõmittunt. et illã plusqͣm iustũ ẽ dili¬
gunt. iniqͦ odio homines ꝑsecunt᷑: Ut qͥd
eñi pirata nauigantẽ iugulat: Utqͥd la¬

Expanded text:
utinam solius mendacii culpae esset obnoxia, et per omnia crimina currere suos non cogeret amatores. Ipsa dat edacitatem glutonibus, ipsa ebrietatem ingerit temulentis, ipsa naufragium pudoris adulteris, ipsa exsecrabilem tradit perversitatem incestis; ipsa admonet furem, ut rapiat; iracundum, ut saeviat; mendacem, ut fallat. Ipsa inter conjuges divortia seminat, inter amicos discordias, inter pacificos lites, inter justos injustitiam, inter fratres scandala. Ipsa tollit judicibus justitiam, castis pudicitiam, artificibus peritiam, ipsa aufert moribus disciplinam. Et ut altiora quae amatoribus suis ingerit crimina memoremus; si fratrem aliquando frater germanus occidit, si filius necavit patrem, si interemptus est ab amico amicus; cujus haec ista committunt, et dum illam plusquam justum est diligunt, iniquo odio homines prosequuntur? Ut quid enim pirata navigantem jugulat, ut quid la
Abbreviated transcription (Latin):
dei susceꝑit normã. fides gͥ ur̃a amagiste¬
rio sũpsit exordium ÷ et oĩa que erudicio
annosa uix confert: inspacio uniꝰ hore cepi¬
stis. Nulla uos memoria parentũ impedit
credere: nullus tenere etatis in filios ur̃os re¬
uocat nutritꝰ affectꝰ. Contẽpnitis subito qd̾
semꝑ amastis: et queritis qd̾ nunꝗͣ scistis.

Expanded text:
 a magisterio sumpsit exordium, et omnia quae eruditio annosa vix confert, spatio unius horae cepistis. Nulla vos memoria parentum impedit credere. Nullus tenerae aetatis in filios et vestros revocat nutritus affectus. Contemnitis subito quod semper amas
Abbreviated transcription (Latin):
ruit uixta eũ. dans ei pacẽ et dicens. Tu sẽꝑ
mecũ eris. Hec autẽ gerebant᷑ intra domũ
pͥmiscrinii noĩe nicostrati: apud quẽ custo¬
diebant᷑ marcelliariꝰ et marcus. Qui nicostͣ¬
tus habebat uxorẽ:nõie ⁊oe. Hec aute sex an¬
nos egritudinis nimietate effecta ẽ muta:
prudentiã tam̃ audiendi et intelligendi ñ
solum ñ amiserat ⁊ uerũ etiã meliꝰ qͣm ha
buerat pͥus optinebat. Hec itaq cũ intellex¬
isset oĩa que beatꝰ sebastianꝰ dixerat. et tantiĩ
lum̃ circa eum uidisset ⁊ cũq om̃s tremefa¬
cti miracłi stupore tenerent᷑. innuebat ma¬
nu oĩb: ut qͣsi exꝑbrandi eẽnt. qͥ tã euiden¬
ti assertioni ñ crederent. Et genib eiꝰ aduo¬
luta: rogare eum manuũ indiciis cepit. S¬
beatꝰ sebastianꝰ cum uideret cordis secreta
lingue expressione declarari ñ posse: causaᷤᷤ
huius silentii ꝑcunctatꝰ: didicit sermonis

Expanded text:
ruit juxta eum dans ei pacem, et dicens: Tu semper ruit juxta eum dans ei pacem, et dicens: Tu semper mecum eris. 24. Haec autem gerebantur intra domum Primiscrinii, nomine Nicostrati, apud quem custodiebantur Marcellianus et Marcus. Qui Nicostratus habebat uxorem, nomine Zoen: haec ante sex annos aegritudinis nimietate facta est muta, prudentiam tamen audiendi et intelligendi non solum non amiserat, verum etiam melius quaum obtinebat. Haec itaque cum intellexisset omnia, quae B. Sebastianus dixerat, et tantum lumen circa eum vidisset; cumque omnes tremefacti miraculi stupore tenerentur, innuebat manu omnibus, ut quasi exprobrandi essent, qui tam evidenti assertioni non crederent, et genibus ejus advoluta rogare eum manuum indiciis coepit. Sed S. Sebastianus cum videret eam cordis secreta linguae expressione declarare non posse, causas hujus silentii percunctatus, didicit sermonis
Abbreviated transcription (Latin):
dies in quo uincere se tyrannꝰ existimabat:
qͥ dũ capit captꝰ ẽ. dũm tenet uinctus ẽ. dii
torquet tortꝰ est. dũ insultat irrisus ẽ. dum
iugulat occisus ẽ. Nunc gͦ in amore marty¬
rii etiã nr̃os iã suscitemꝰ affectus: ut illũ qͥ
de nr̃a captiuitate uoluit uictoriã caꝑe for¬
titer capiamus: et qͣsi a graui somno exꝑge¬
facti aꝑiamꝰ ocłos aĩoꝵ ÷ ut uidentes foueaᷤᷤ
quas in nr̃am ꝑnitiẽ inimicus aptauerat
nos qͥdem auxiliante deo euadamꝰ: et ipso
diabolo cũ satellitib suis in ipsã qͣm para¬
uerat foueã incidente. nos cũ ꝓpħa dicamꝰ.
fodert̃ aute faciem meã foueam: et ipsi in¬
anus indutꝰ clamide succinctꝰ baltheo ex suo
ore ꝓferret ⁊ subito ꝑ unã fere horã splendo¬
re nimio de celo ueniente illuminatꝰ ẽ: ⁊ sub
ip̃o splendore candidissimo pallio amictuᷤᷤ
ab angłis septẽ clarissimis ⁊ et iuuenis appa¬

Expanded text:
dies in quo vincere se tyrannus existimabat, dies in quo vincere se tyrannus existimabat, qui dum capit, captus est; dum tenet, vinctus est; dum torquet, tortus est: dum insultat, irrisus est; dum jugulat, occisus est. Nunc ergo in amore martyrii etiam nostros suscitemus affectus; ut illum qui de nostra captivitate voluit victoriam capere, fortiter capiamus, et quasi a gravi somno expergefacti aperiamus oculos animorum, ut videntes foveas quas in nostri perniciem inimicus aptaverat, nos quidem auxiliante Deo evadamus, et ipso diabolo cum satellitibus suis in ipsam quam paraverat foveam incidente, nos cum propheta dicamus: Foderunt ante faciem meam foveam, et ipsi inanus, indutus chlamyde, succinctus baltheo, ex suo ore proferret, subito per unam fere horam splendore nimio de coelo veniente illuminatus est, et sub ipso splendore, candidissimo pallio amictus est ab Angelis septem clarissimis, et juvenis appa
Abbreviated transcription (Latin):
finẽ. Ille autẽ penarũ dolor et cruciatꝰ incen¬
dii qui huiꝰ uite amatorib datur. cũ sit uehem̃¬
tior uniu̾so torm̃toꝵ genere nunqͣm finienoꝰ
aggredit᷑: et acrius sũbinde qͣm inchoauerit
serit.Et nullus seuiendi t̾minus.nullus omĩ¬
no finis occurrit: s habens secũ uniu̾sa sup¬
plicioꝵ gen̾a subinde renouat᷑ ut seuiat:
augm̃tatur ut ext̾reat: inflãmat᷑ ut acruiˢ
urat. Hinc gͦ ab hoc interitu quos amamus
hortem᷑ euadere ⁊ et nos ipsos ad euadendũ
fortiter p̃paremꝰ: nec timeamꝰ una hora fer¬
re dolorem cũ corpore. qͥ optamꝰ ꝑpetuo gau
eternas euad̾e: et ad possessiones sideas plenas
delectationib ꝑuenire. Latͥmas nr̃as conũta¬
mus ingaudium: et ñ debemꝰ plangere qͣsi
Congratulemur uictorib hostium conculca¬
ta eoꝵ ceruice: congaudeamꝰ martirii p̾texta
indutis. et celi factos consules głemur. En

Expanded text:
finem; ille autem poenarum dolor et cruciatus incenfinem; ille autem poenarum dolor et cruciatus incendii, qui hujus vitae amatoribus datur, cum sit vehementior universo tormentorum genere, numquam finiendus aggreditur, et acrius subinde quam inchoaverit saevit, et nullus saeviendi terminus, nullus omnino finis occurrit, sed habens secum universa suppliciorum genera subinde renovatur ut saeviat, augmentatur ut excruciet, inflammatur ut acrius urat. 22. Hinc ergo ab hoc interitu, quos amamus, hortemur evadere; et nos ipsos ad evadendum fortiter praeparemus: nec timeamus una hora ferre dolorem in corpore, qui optamus perpetuo gaudeternas evadere, et ad possessiones sidereas plenas delectationibus pervenire. Lacrymas nostras convertamus in gaudium: quia non debemus quasi Congratulemur victoribus hostium, conculcata eorum cervice: congaudeamus martyrii praetexta indutis, et coeli factos consules gloriemur. En
Abbreviated transcription (Latin):
ic loco forte et illud opponitis qͣre xp̃ianꝰ tor¬
m̃ta ñ metuit: et p̃sentis ñ terretur pene tor¬
m̃tis. Ideo ñ frangit᷑ metu. ideo dolore ñ duci¬
tur⁊ qr scit se unius doloris spacio ꝑpetue sa¬
nitatis gaudiũ querere: et ꝑ mom̃taneã tͥbu¬
lationẽ ad ꝑpetuã felicitatẽ et sempiternam
leticiã ꝑuenire. S si iste tim̃dus sit dolor. ti¬
m̃dus sit carnifex.tim̃da sit quoq noua et ex¬
qͥsita tortoris crudelitas: que magis tim̃da. qͦ
horrenda. qͦ magis fugienda ẽ et cauenda: ista
qͦ hodie expauescit et cras euanescit. ista que
hodie exardescit. et cras refrigescit. ista qͦ sub
hora inducitur et sub hora excluditur ⁊ an illa
que nullo fine concludit᷑. nullo tẽpore extin¬
guit᷑. nulla ꝓrsus consumit᷑ uetustate: Nã iste
dolor aut leuis ẽ et potest tolerabilit̾ sustine¬
ri: aut grauis et citatũ głoso certamini affert

Expanded text:
ic loco forte illud apponitis: Quare Christianus toric loco forte illud apponitis: Quare Christianus tormenta non metuit, et praesentis non terretur poena tortoris? Ideo non frangitur metu, ideo dolore non ducitur, quia scit se unius doloris pretio perpetuae sanitatis gaudium emere; et per momentaneam tribulationem ad perpetuam felicitatem et sempiternam laetitiam pervenire. Sed si iste timendus sit dolor, timendus sit carnifex, timenda quoque sit nova et exquisita tortoris crudelitas; quae magis timenda, quae horrenda, quae magis fugienda est, et cavenda, ista quae hodie effervescit, et cras evanescit? ista quae hodie exardescit, et cras refrigescit? ista quae sub hora inducitur, et sub hora excluditur? an illa quae nullo fine concluditur, nullo tempore exstinguitur, nulla prorsus consumitur vetustate? Nam iste dolor aut levis est, et potest tolerabiliter sustineri; aut gravis est, et glorioso certamine citatum offert
Abbreviated transcription (Latin):
uitare ad modicã suauitatẽ inqua intris
lateat cruciatꝰ uiscerũ: et mors in interioꝵ
torm̃tis extorta. Nunqͥd ñ hoc ẽ ad cõpensatio¬
nẽ et̾narũ deliciaꝵ fugitiua gaudia ante poñe:
et ut ꝑ parũ rideant et̾nis fletib mancipare:
Hoc ingladiatorib qui ultro se offer̃t uniũs
dãpnamꝰ: qui consid̾ant uniꝰ anni delicias. et
ñ consid̾ant qui fructꝰ ex ipsis deliciis oriat᷑.
Et illi crutiant᷑ ictib gladioꝵ uł alt̾na cede
int̾na uiscerũ scisso uentͥs tegmine in conspec¬
tu ꝓfer̃t popłi: ut pinguedo qͣm in consulta
sagina contulerat. offerat᷑ diabolo deuoranda.
Isto consilio mnimici qͦ isti hec faciunt: ip̃o con¬
silio ad uitã eternã euntes di martyres reuo¬
cant᷑. Qui ut uitã paucoꝵ dierũ uiuant. exo¬
rantur ꝑpetuos cruciatꝰ incurrere: et mortẽ
ꝑpetuã que specialit̾ metuenda ẽ ñ timere. Hu¬

Expanded text:
vitare ad modicam suavitatem, in qua intus vitare ad modicam suavitatem, in qua intus lateat cruciatus viscerum, et mors interiorum tormentis extorta. Numquid non hoc est ad compensationem aeternarum deliciarum fugitiva gaudia anteponere; et ut perparum rideant, aeternis fletibus mancipare? Hoc in gladiatoribus, qui ultro se offerunt, universi damnamus, qui considerant unius anni delicias, et non considerant, qui fructus ex ipsis deliciis oriatur. Et illi cruciantur ictibus gladiorum, vel alterna coede interna viscerum, scisso ventris tegmine, in conspectu proferunt populorum, ut pinguedo, quam inconsulta sagina contulerat, offeratur diabolo devoranda. Isto consilio inimici, quo isti haec faciunt, ipso consilio ad vitam aeternam euntes Dei Martyres revocantur, qui ut vitam paucorum dierum vivant exorantur perpetuos cruciatus incurrere, et mortem perpetuam, quae specialiter metuenda est, non timere. 21. Hu
Abbreviated transcription (Latin):
dixi aꝑpetua morte tenetur et capit᷑: in qͣ ẽ
iugis flãma. ꝑ seuerans tͥbulatio. magna
pena et ꝑpetua: inqͣ atroces angłi cõmoran¬
tur. quoꝵ brachia capita draconũ st̃: quoꝵ
ocłi ex se sagitas igneas iaculant᷑. quoꝵ den¬
tes sicut elefantis ꝓminent.et stimulant ad
torm̃ta ueluti caude scorpionũ ÷ quoꝵ uoceᷤᷤ
ueluti leonũ fremitꝰ sonant: quoꝵ aspe¬
ctus timorẽ parit̾ incutit et dolorẽ et mortẽ.
Atq utinã mors possit in his angustiis con¬
stitutis occurrere ⁊ s qd̾ ẽ acerbiꝰ ad hoc uiuit᷑
ut cruciatib gub̾netur. ad hoc redintegrat᷑.
ut bestiarũ et serpentiũ morsib membra¬
martirii docet tolerabilit̾ deb̃e sufferri. No¬
lite gͦ o amici. nolite o parentes. nolite o coi¬
iuges uenerande scõꝵ ⁊ nolite a uita ad mor¬
tẽ quos diligitis reuocare. agaudio ad luc¬
tum dũce: a lumine ad tenebras trahere ⁊
ab eterna reqͥe ad penas sempit̾nas accer

Expanded text:
ua morte capitur et tenetur; in qua est jugis flamma, perseverans tribulatio, et poena perpetua; in qua atroces angeli commorantur, quorum brachia capita draconum sunt, quorum oculi ex se igneas sagittas jaculantur; quorum dentes sicut elephantis prominent, et stimulant ad tormentum veluti caudae scorpionum, quorum voces veluti leonum fremitus sonant, quorum aspectus tremorem incutit pariter et dolorem et mortem. Atque utinam mors posset in his angustiis constitutis occurrere! Sed quod est acerbius, ad hoc vivitur, ut cruciatibus gubernetur, ad hoc redintegrantur, ut exesa serpentium morsibus membrmartyrii docet tolerabiler debere sufferri. Nolite ergo, o amici, nolite, o parentes, nolite, o conjuges venerandae sanctorum, nolite a vita ad mortem, quos diligitis revocare, a gaudio ad luctum ducere, a lumine ad tenebras trahere, et ab aeterna requie ad poenas sempiternas accers
Abbreviated transcription (Latin):
mator deoꝵ. et reus atrotiũ in iuriaꝵ: gla¬
dio animadu̾tat᷑. Ductus ẽ autẽ uia lauica¬
na. tercio miliario ab urbe. Et effundens
or̃onẽ ad dñm. uno ictu gladii uerberatꝰ
abscessit: et in eodẽ loco apparente quodã¬
xp̃iano sepultꝰ ẽ

Expanded text:
mator deorum, et reus atrocium injuriarum, glamator deorum, et reus atrocium injuriarum, gladio animadvertatur. Ductus est autem via Lavicana tertio milliario ab Urbe, et effundens orationem ad Dominum uno ictu gladii verberatus abscessit. Et in eodem loco a parente quodaistiano sepultus
Abbreviated transcription (Latin):
posset ascend̾e. Ideo istas om̃s uanas effigies
quas colitis sine causa ꝓculcans pedib meiᷤ. Ao
oĩpotenti me subieci. Tunc fabianus iussit
ante pedes eiꝰ carbones ardentes effundi: et
ait ad eũ. Elige tͥ unũ eduob. Aut thura i
istis carbonib adice: aut pedib nudis suꝑ e
crucis. constanter suꝑ eos nuda ingressus ẽ
planta: et cepit p̾fecto dicere. Depone infi¬
delitatẽ: et disce qr hit solus ẽ ds quẽ confite¬
mur creaturis om̃ib dñari. Mitte tu si poteᷤᷤ
in nõie dei tui iouis manꝰ in calidã aqͣm: et
si potest iouis tuus faciat te ñ sentire fer¬
ra ipsa creatoris sui famulat᷑ imꝑio. Fabia¬
nus dixit. Quis ignorat magicã artẽ uos do
tesce in felix: et noli aurib meis hanc iniu¬
riã facere: ut audiã te rabido ore latrantẽ
mellifluũ nom̃ eiꝰ scm̃ nominare. Tunc iratꝰ
fabianꝰ dictauit sententiã dicens. Blasphe¬

Expanded text:
posset ascendere; ideo istas omnes vanas effigies, posset ascendere; ideo istas omnes vanas effigies, quas colitis sine causa, proculcans pedibus meis, Deo me omnipotenti subjeci. 81. Tunc Fabianus jussit ante pedes ejus carbones cens ad eum: Elige tibi unum de duobus: aut thura in istis carbonibus adjice, aut pedibus super crucis, constanter super eos nuda ingressus est planta, et coepit dicere: Depone infidelitatem, et disce quia hic solus est Deus, quem confitemur creaturis omnibus din nomine Jovis dei tui manus in calidam aquam; et si potest Jovis tuus, faciat te non sentire ferra Creatoris sui famulatur imperio. 82. Fabianus dixit: Quis ignorat magicam vos docuisse tesce, infelix, et noli auribus meis hanc injuriam facere, ut audiam te rabido ore latrantem, mellifluum nomen ejus sanctum nominare. Tunc iratus Fabianus dictavit sententiam dicens: Blasphe
Abbreviated transcription (Latin):
losophantib totꝰ ẽ mundꝰ. Si suppliciũ: eua¬
dimus mundi carcerẽ. Si ignes: maiora hoꝵ
in cupiditatib uincimꝰ. Discerne qͥcqͥd libet:
om̃is nob̾ uilis ẽ pena: uͥ pura comes est con¬
scientia. fabianꝰ p̃fectꝰ dixit. Restitue te ge¬
neri tuo: et hoc esto qd̾ te natura dictauit.
Nobilis enĩ natꝰ ad tantã deuolutꝰ es fecẽ: ut
uelis suppliciũ simulet in famiã subire et
mortẽ. Sc̃s tyburtiꝰ dixit. O prudentissimũ
uiroꝵ et romanis iudicẽ constitutũ. Quia
meretͥcẽ uenerẽ. et incestũ iouẽ. et mercurũ
falsatorẽ. et saturnũ filioꝵ occisorẽ colere
nolo. in famiã generositatis incurro⁊ et qr
unum et uerũ dm̃ qui inceł regnat adoro.
et ueneror. suppliciis me macerandũ ẽẽ mi¬
narise Non annumus tue ꝑsuasioni: ñ
negamꝰ xp̃m di filium ad hoc de celo des¬
cendisse ad t̾ras. ut a terris homo ad celos

Expanded text:
losophantibus totus est mundus; si supplicium, evalosophantibus totus est mundus; si supplicium, evadimus mundi carcerem; si ignes, majora horum in cupiditatibus vincimus. Decerne quidquid libet, omnis nobis vilis est poena ubi pura comes est conscientia. 80. Fabianus praefectus dixit: Restitue te generi tuo, et hoc esto quod te natura dictavit. Nobilis enim natus ad tantam devolutus es faecem, ut velis et supplicium simul et infamiam subire et mortem. S. Tiburtius dixit: O prudentissimum virorum, et Romanis judicem constitutum! quia meretricem Venerem, et incestum Jovem, et Mercurium fallacem, et Saturnum filiorum occisorem colere nolo, infamiam generositatis incurro: et quia unum et verum Deum, qui in coelis regnat, adoro et veneror, suppliciis me macerandum esse minaris. Non annuimus tuae persuasioni: non negamus; Christum Filium Dei ad hoc de coelo descendisse ad terras, ut a terris homo ad coelum
Abbreviated transcription (Latin):
ud xp̃ianis ẽ iunctꝰ: nͥ ut cogitaret qͦmͦ se
nob̾ quasi xp̃ianũ ostend̾et ⁊ et qͦmͦ aliis se
fidelissimum mentiret᷑. Rep̾hendebã tam̃ in
eo cẏclopeã edacitatẽ. et mersum uino pu¬
dorem: et sepultam diuini nõis sc̾itatẽ. Pbriiͤ
patiebatur sitim: et esuriẽ uomens. Nec ut
xp̃ianus. s ut antonianꝰ quondã ille conu¬
ua manducabat: bibebat. uomebat. Et ñc xp̃i¬
anos arguit. xp̃ianos accusat: in nos mitem
iudicẽ incitat. gladiũ nolenti iudici porrigit:
et ut demoniis ceruices nrãs inclinemꝰ horta¬
tur. Uidemꝰ uotũ tuum. uidemꝰ cruenta con¬
silia: et scelerata arte uerboꝵ uenena tui pec¬
toris intuem᷑. Accingere ñc crudelissime. ut̾e
carnificis officio: uendica tͥ et ipsiꝰ iudicis uo¬
cẽ. Applica etuleos: suspende xp̃ianos. Dãpna.
ꝑcute. incende: uniu̾sa torm̃ta adhibe. Bene
nos accepisti. Si exilium minaris: hoc phy¬

Expanded text:
ud Christianis est junctus, nisi ut cogitaret quomodo se ud Christianis est junctus, nisi ut cogitaret quomodo se nobis quasi Christianum ostenderet; quomodo aliis se fidelissimum mentiretur. Reprehendebam tamen in eo Cyclopeam edacitatem, et mersum vino pudorem, et sepultam divini nominis sanctitatem. Ebrius patiebatur sitim, et esuriem vomens: nec ut Christianus, sed ut Antonianus quoddam ille conviva manducabat, bibebat, vomebat, et nunc Christianos arguit, Christianos accusat, in nos mitem judicem incitat, gladium nolenti judici porrigit, et ut daemoniis cervices nostras inclinemus hortatur. Videmus votum tuum, videmus cruenta consilia; et scelerata arte verborum venena tui pectoris intuemur. Accingere nunc crudelissime: utere carnificis officio: vendica tibi et ipsius judicis vocem; applica aculeos, suspende Christianos, damna, percute, incende, universa tormenta adhibe, bene nos accepisti. Si exsilium minaris, hoc phi
Abbreviated transcription (Latin):
gestit qui flexũ gressum imꝓbo nisu distendit:
qui uiros negligent̾ agit. feminas diligenti
intuet᷑: Nunꝗͣ tales xp̃c habere dignatꝰ est
seruos. Uerum qm̃ me hic imitaturũ se ẽẽ as¬
seruit: hic in tuo conspectu ꝓbabis eũ ẽẽ m̃ti¬
tum. Hic eñi qualis semꝑ fuerit: ñc euident̾
ostendet. fabianꝰ p̾ses dixit. Consultiꝰ facies si
saluti tue consulas:et principũ decreta non
contẽpnas. Sc̃s tyburtius dixit. Ego saluti
mee meliꝰ ñ consulo: qͣm ut deos deasq con
confitear. Torquatꝰ dixit. Non solũ ipse xp̃ia¬
nus crudelis ẽ: uerũ etiã multos ꝑsuadet et
decipit ⁊ ac docet om̃s deos demones ẽẽ. Ipse
autẽ cum sociis suis cum quib magicas artes
exercet:die noctuq incantationib occupatur.
Sõs tyburtiꝰ dixit. Falsus testis ñ erit impii¬
nitus. Et ait iudici. Iste qͤm uides illustrissime
uir malicie sue curis exestuans. ad nichil alz¬

Expanded text:
gestit, qui fluxum gressum improbo nisu distendit, gestit, qui fluxum gressum improbo nisu distendit, qui viros negligenter agit, feminas diligentius intuetur. Numquam tales Christus habere dignatus est servos. Verum quoniam me hic se imitaturum asseruit, hic in tuo conspectu probabis eum esse mentitum. Hic enim qualis semper fuerit nunc evidenter ostendet. 79. Fabianus dixit: Consultius facies, si saluti tuae consulas, et principum decreta non contemnas. S. Tiburtius dixit: Ego saluti meae melius non consulo, quam ut deos deasque coneum esse confitear. Torquatus dixit: Non solum ipse Christianus crudelis est, verum etiam multos persuadet, et decipit, ac docet omnes deos daemones esse; ipse autem cum sociis suis, cum quibus magicas artes exercet die noctuque incantationibus occupatur. S. Tiburtius dixit: Falsus testis non erit impunitus. Et ait judici: Iste, quem vides, illustrissime vir, malitiae suae curis exaestuans ad nihil ali
Abbreviated transcription (Latin):
git arte quatinus orantẽ sc̃m tyburtiũ cõpre-¬
hend̾ent infideles. In qua cõphensione seip¬
sũ teneri fecit: et simul ad secretariũ ꝑduci
iudicis seuientis. At uͥ introducti st̃: fabianus
p̾ses dixit ad eum qͥ se arte tradid̾at. Quis cdi¬
ceris: At ille respondit. Torquatꝰ. fabianꝰ dixit.
qui sacͥficare diis noluerint. diu̾sis suppliciis
macerent᷑. Torquatꝰ dixit. hic magister meus
ẽ: et ip̃e me sẽꝑ docuit. Qd hunc uidero facere
nec ẽẽ est ut hoc faciã. Fabianꝰ conu̾sus ad ty
burtium dixit. Audisti quid torquatꝰ asse
nom̃ ñ a suis amatorib usurpatũ. Reuera eñi
uir illustrissime hoc xp̃ianũ nocabulũ diui¬
ne uirtutis ẽ: sectatoꝵ scilicet xp̃i qui uere
philosophati st̾. qui uere xp̃iam dicti st̃. qui
Credis ne uir illustrissime hunc ẽẽ xp̃ianĩ.
qͥ in lenotinio sui moͥliendo capitis fibras o¬
mittit : qͥ tonsorẽ diligit. qͥ scapulas molliter

Expanded text:
git arte quatenus orantem S. Tiburtium compregit arte quatenus orantem S. Tiburtium comprehenderent infideles. In qua comprehensione seipsum teneri fecit, et simul ad secretarium perduci judicis saevientis. At ubi introducti sunt, Fabianus praefectus dixit ad eum, qui se arte tradiderat: Quis diceris? At ille respondit: Torquatus. Fabianus dixitqui sacrificare diis noluerint diversis suppliciis macerentur? Torquatus dixit: Hic magister meus est, et ipse me semper docuit: quod hunc videro facere, necesse est ut faciam. 78. Fabianus conversus ad S. Tiburtium dixit: Audisti quid Torquatus assenomen non a suis amatoribus usurpari. Revera enim, vir illustrissime, hoc Christianum vocabulum, divinae virtutis est, sectatorum videlicet Christi, qui vere philosophati sunt, qui vere Christiani dicti sunt, qui Credisne, vir illustrissime, hunc esse Christianum, qui in lenocinio sui moliendo capitis fimbrias committit, qui tonsorem diligit, qui scapulas molliter
Abbreviated transcription (Latin):
ri p̾cipites dari. Imm̃sis itaq artati ponderi¬
bus. pelagi fluctib dati st̃: et in loco mundo
inter aquas coronã martyrii celebrar̃t. In sidi¬
abant᷑ itaq in fideles fidelib: et iniquo furo¬
re uexati xp̃ianũ ñ poterant nom̃ audire. In¬
terea dũ sc̾o gaio ep̃o quidã se simulata fide so¬
ciasset dicens se ẽe xp̃ianũ: porro hic apostata
extiterat. et erat fraudulentus in om̃i sermo¬
ne. et callidꝰ in om̃i cõmisso. Qͥd multa: Dũ abe
ato tẏburtio uiro scolastico et nobili et sc̃o
frequenter argueret᷑ qd̾ capillos supͣ apicem
frontis tonsoris arte cõpon̾et: qd̾ assidue pota¬
ret.et ludendo pranderet ⁊ qd̃ licentiꝰ feminaꝵ
se aspectib daret. qd̃ aieiuniis se et or̃onib tol¬
leret ⁊ qd̾ somno deditꝰ ñ int̾eẽt ꝑ uigilib in
his ut diximꝰ abeato tẏburtio atrius argueret᷑.
simulat se equanimit̾ monentẽ acciꝑe:et e¬

Expanded text:
ri praecipites dari. Immensis igitur arctati ponderiri praecipites dari. Immensis igitur arctati ponderibus, pelagi fluctibus dati sunt, et in loco mundo inter aquas coronam martyrii celebrarunt. Insidiabantur itaque infideles fidelibus, et iniquo furore vexati christianum non poterant nec nomen audire. terea dum S. Caio episcopo quidam se simulata fide sociasset, dicens se esse Christianum; porro hic apostata exstiterat et erat fraudulentus in omni sermone, et callidus in omni commisso. Quid multa? dum a B. Tiburtio viro scholasticissimo et nobili et sancto frequenter argueretur, quod capillos super apicem frontis tonsoris arte componeret, et quod assidue pasceretur et ludendo pranderet; et quod licentius feminarum se aspectibus daret, et quod a jejuniis se et orationibus tolleret, quod somno deditus non interesset pervigil in his, ut diximus, a B. Tiburtio acrius argueretur, simulat se aequanimiter monentem accipere: et e
Abbreviated transcription (Latin):
suspensa ẽ: inconfessione dm̃ emisit sp̃m.
Illi autẽ auferentes corpꝰ eiꝰ saxo ligauer̃t ⁊
et tyb̃is alueo immerser̃t:dicentes ne xp̃z¬
gitur celebrato martyrio eiꝰ. uenit in sõ¬
nis beato sebastiano: et narrauit ei qͣliter
martẏriũ dñi suscepisset. Qd̃ cũ narrasset
femine nos ad coronã p̃cedunt. Ut qͥd uiuimꝰ:¬
Ipse qͦq descendens apłoꝵ natalicii octauo die:
ad beati pauli confessionẽ accessit. Nic hilominꝰ
et ipse ꝑpessus insidias tentus ẽ: et apopło lapi¬
datus mortuus ẽ. et corpꝰ eiꝰ tyb̃ino gurgiti man¬
cipatũ ẽ. Item nicostratꝰ. claudiꝰ unacũ castorio
et uictorino et felicissimo dũ corpora scõꝵ ꝑ ora
blandiciis agens. in nullo penitꝰ potuit cõmo¬
uere. Tunc fecit de eis suggestionẽ imꝑatorib:
qͥ usser̃t eos tercio torqueri. Cũq nulla ratiõe
torm̃tis cõpulsi cederent: iussit eos in medio ma¬

Expanded text:
suspensa est, in confessione Domini emisit spiritum. suspensa est, in confessione Domini emisit spiritum. Illi autem auferentes corpus ejus saxo ligaverunt et Tiberis alveo immerserunt, dicentes: Ne Chri. Igitur celebrato martyrio ejus, venit in somnis B. Sebastiano, et narravit ei qualiter martyrium Domini suscepisset. Quod cum narrasset Feminae ad coronam p natalitii octavo die, ad B. Pauli Confessionem accessit: nihilominus et ipse perpessus insidias tentus est, et a populo lapidatus mortuus est, et corpus ejus Tiberino gurgiti mancipatum est. 76. Item Nicostratus et Claudius una cum Castorio et Victorino et Symphoriano, dum corpora Sanctoblanditiis agens in nullo penitus potuit commovere. Tunc fecit de iis suggestionem imperatoribus, qui jusserunt eos usque tertio torqueri. Cumque nulla ratione tormentis compulsi cederent, jussit eos in medio ma
Abbreviated transcription (Latin):
ad palmã martyrii uen̾it tantumͦ ex plice¬
mus. eatissima ⁊ oe in apłoꝵ natali dĩi
ad confessionẽ petri apłi oraret ab insidian¬
tib paganis artat᷑. duciturq ad patronĩs
regionis naumatie. et cõpellitur martis sta¬
tuncło qd̃ illic stabat thuris guitã incend̾e.
Tunc ait ad illos. Mulierẽ marti sacͥficare cõ¬
pellitis: ut ostendatis martẽ ur̃m muliebri¬
bus delectari. S illi impudicissime ueneri
potuit pudorẽ eriꝑe: mͥ uero tropheũ fidei
fronte portanti ñ poterit p̾ualere. Non eñi
ego meis contra eũ uirib luctor: s in dñi
mei iħu xp̃i uirtute confidens ⁊ et uos et il¬
lum pariter ridendo contẽpno. Tc̃ patronus
regionis misit eã incustodiã obscurissimã.
et ꝑ dies qͥnq fecit eã nec lum̃ uid̾e. nec ci¬
bum nec potũ acciꝑe: solumq uox eiꝰ qui il
lic eã inclauserat audiebatur dicentis. Ibi
runt de ea p̾fecto seuienti. Qui iussit eam a
mum ex sterquilinio adhiberi. Statimq ut

Expanded text:
martyrii venerit tantummodo explicemus. Beatissima Zoe in Apostolorum natale dum ad Confessionem Petri apostoli oraret, ab insidiantibus paganis arctatur, duciturque ad patronum regionis Naumachiae, et compellitur Martis statunculo, quod illic stabat, thuris guttas incendere. Tum illa respondit: Mulierem Marti sacrificare compellitis, ut ostendatis Martem vestrum mulieribus delectari. Sed ille impudicissimae Veneri potuit pudorem eripere, mihi vero tropaeum fidei in fronte portanti non poterit praevalere. Non enim ego meis contra eum viribus luctor; sed in Domini mei Jesu Christi virtute confidens, et vos et illum pariter ridendo contemno. Tunc patronus regionis misit eam in custodiam obscurissimam, et per quinque dies fecit eam nec lumen videre, nec cibum nec potum accipere. Solum vox ejus qui eam illic incluserat audiebatur dicentis: Ibi runt de ea praefecto saevienti: qui jussit eam a mum ex sterquilinio adhiberi. Statim autem ut
Abbreviated transcription (Latin):
desolatis. Unde mͥ uidetur. ut tu fr̾ policarpe
qui et sacerdotii rectũ tramitẽ tenes. et scientia
dei repletꝰ es. ꝑgas simul ad confortandas aĩas¬
scõꝵ credentium: et animos dubios recreandos.
At ille his auditis quieuit:blandumq pape
imꝑiũ equanimiter tulit. Henit itaq dies dñi¬
ca: inqua gaius ep̃s agens ea que d̃i ft̃ intͣ do¬
se credentib constituit gratꝰ confessionis scil¬
cet et martyrii: ut hii qͥ martyrii pondꝰ se poᷤ
se ferre desꝑant.confessionis grãm teneant ⁊
et dantes latus bellantib. xp̃i militũ qͥ ꝓ eiuᷤ
sunt noĩe pugnaturi sollicitudinẽ gerant.ꝑ
gant itaq qui uolunt una cum filiis nr̃is chro

Expanded text:
desolatis. Unde mihi videtur, ut tu, frater Polycarpe, desolatis. Unde mihi videtur, ut tu, frater Polycarpe, quia et sacerdotii rectum tramitem tenes, et scientia Dei repletus es, pergas simul ad confortandas credentium mentes et animos dubios aedificandos. At ille his auditis quievit et blandum papae imperium aequanimiter tulit. Venit itaque dies Dominica, in qua Caius episcopus agens quae Dei sunt intra dose credentibus constituit gradus, confessionis scilicet et martyrii, ut hi qui martyrii pondus se posse perferre desperant, confessionis gratiam teneant, et dantes latus bellantibus, Christi militum, qui pro ejus sunt nomine pugnaturi, sollicitudinem gerant. Pergant itaque qui volunt una cum filiis nostris Chro
Abbreviated transcription (Latin):
positi cõpulsores : qui neq em̃di copiam da¬
rent. aut hauriendi aqͣm ipsã facultatem
tribuerent: nͥ qui idolis delibassent. Tc̃ sc̃i gaii
ep̃i consilio habito chromatiꝰ illustris uir õs
xp̃ianos in domo sua suscepit ⁊ et ita omnes
fouebat: ut nullus oĩo sacͥficandi necessitati
succũberet. Uerũ qr tanta uis ꝑsecutionis ex¬
titerat. ut opinio ipsa xp̃ianitatis eiꝰ celari ñ
posset: meruit ex sacro restͥpto chromatiꝰ ut
medendi gr̃a in cãpano littore moraret᷑ in qͦ e¬
rat lati cespitis dñs. Tribuitq copiam omni
xp̃ians ire uolenti cum eodẽ: ad ꝑsecutoris ra¬
biem declinandã. Tunc orta ẽ contentio inter
sc̃m policarpũ et sc̃m sebastianũ: qͥs hoꝵ duoꝵ
inurbe remaneret: et qͥs iret cum chromatio
qͥ tantum popłm susceꝑat xp̃ianoꝵ. Quib alt̾¬
cantib: uenerabił papa gauis dixit. Dũ ambo
passionis coronã queritis: acqͥsitũ xp̃o popłm

Expanded text:
positi compulsores, qui neque emendi copiam dapositi compulsores, qui neque emendi copiam darent, aut hauriendi aquam ipsam facultatem tribuerent, nisi qui idolis delibassent. 66. Tunc S. Caii episcopi consilio habito, Chromatius illustris vir omnes Christianos in domo sua suscepit, et universos ita fovebat, ut nullus omnino sacrificandi necessitati succumberet. Verum quia tanta vis persecutionis exstiterat, ut opinio ipsa Christianitatis ejus celari non posset, meruit ex sacro rescripto Chromatius ut medendi gratia in Campano littore moraretur, in quo erat lati cespitis dominus, tribuitque copiam omni Christiano ire volenti cum eodem ad persecutoris rabiem declinandam. Tunc orta est contentio inter S. Polycarpum, et B. Sebastianum; quis horum duorum in Urbe remaneret, et quis iret cum Chromatio, qui tantum populum susceperat Christianum. Quibus altercantibus venerabilis papa Caius dixit: Dum ambo passionis coronam quaeritis, acquisitum Domino populum
Abbreviated transcription (Latin):
lia eiꝰ ꝓmiscui sexus aĩe mille quadringente.
Quos om̃s pͥus manu missionis gr̃a aseruitu¬
tis nodo dissoluit. et donis optimis instruxit:
dicens hoc qd̾ illi qͥ d̾m incipiunt hab̾e patrẽ.
papa urb̃ rome noĩe gauis. uir magne pru¬
dentie magneq uirtutis: imꝑantib carino. di¬
ocletiano. et maximiano. S diocletianꝰ in urbe¬
roma erat cũ maximiano. carmꝰ autẽ cũ om̃z
exercitu infinib galliaꝵ positus erat: et eiꝰ in¬
tuitu lenta ꝑsecutio diocletiam circa xp̃ia¬
nos ẽẽ ceꝑat ⁊ qr carinus habebat aliquos a¬
micos qͦs huiꝰ tituli ꝓfessio decorabat. gitͣ
occiso carino inciuitate maguntiaca. maxi¬
miano et aqͥlino consulib facta ẽ ꝑsecutio
talis: ut nullus emeret uł uend̾et aliqͥd: nisi
qͥ statuniuił positis in eo loco uͥ em̃di gr̃a uen¬
tum fuisset thuris posuisset incensũ. Circa
insulas et circa uitos. circa nẏmphas qͦq erañ

Expanded text:
lia ejus promiscui sexus mille quadringentae animae, lia ejus promiscui sexus mille quadringentae animae, quos omnes prius manumissionis gratia a servitutis nodo exsolvit, et donis optimis instruxit, dicens hoc: Illi qui Deum incipiunt habere patrem, papa urbis Romae nomine Caius, vir magnae prudentiae, magnaeque virtutis, imperantibus Carino, Diocletiano et Maximiano. Sed Diocletianus in Urbe erat cum Maximiano: Carinus autem erat cum omni exercitu in partibus Galliarum positus: et ejus intuitu lenta persecutio Diocletiani circa Christianos esse coeperat; quia Carinus habebat aliquos amicos, quos hujus tituli professio decorabat. 65. Igitur occiso Carino in civitate Maguntiaco Maximiano et Aquilino consulibus, facta est persecutio talis, ut nullus emeret vel venundaret aliquid nisi qui statunculis positis in eo loco, ubi emendi gratia ventum fuisset, thuris exhibuisset incensum. Circa insulas, circa vicos, circa nymphea quoque erant
Abbreviated transcription (Latin):
licarpꝰ prb̃r. Beatiorẽ te celestis unda ꝑfun¬
det. cum ea que arbitrio tuo dicis te esse
facturũ tota festinatione cõpleueris. Nã et qͣ¬
dragesime tẽpus ideo baptizandis iniungit᷑:
ut tot dieb ipsi discant renuntiaturos se ẽe
renuntiandis negotiis tẽpus flagitas: ego qu
adhuc suscepturus erã negotia fori: soli suscep¬
tionis uoluntati renuntio. Et qui futurꝰ eram
aduocatꝰ ad agendas causas mortaliũ : susci¬
piam xp̃ianitatẽ ad agendas actiones ange-¬
licas: cum unꝰ ẽẽ ceꝑo ex eoꝵ numero qui et̾nã
uitã accipiunt. et efficiunt᷑ causidici scĩtatis.
Tunc amplexatus est eũ beatus sebastianꝰ. Quẽ
cũ baptizasset sc̃s policarpꝰ: ipse pat̾ susceptio¬
nis eiꝰ ẽ factꝰ. Igitur dũ pauci admodũ tͣns¬
acti fuissent dies: om̃ib rite abrenuntiatis a
chromatio mundi negotiis. suscepit chromatiꝰ
sacͥ baptismatis nouitatẽ ⁊ et cũ eodẽ ex fami¬

Expanded text:
lycarpus presbyter: Beatiorem te coelestis unda perfunlycarpus presbyter: Beatiorem te coelestis unda perfundet, cum ea quae arbitrio tuo dicis te esse facturum, tota festinatione compleveris: nam et quadragesimae tempus ideo baptizandis injungitur, ut tot diebus ipsi discant renuntiaturos se esse  tibi pro renuntiandis negotiis tempus flagitas, ego qui adhuc suscepturus eram negotia fori, soli susceptionis voluntati renuntio: et qui futurus eram advocatus ad agendas causas mortalium, suscipiam Christianitatem, ad agendas actiones angelicas, cum unus esse coepero ex eorum numero, qui aeternam vitam accipiunt, et efficiuntur causidici sanctitatis. Tunc amplexatus est eum B. Sebastianus: quem cum baptizasset S. Polycarpus, ipse pater susceptionis ejus est factus. 63. Igitur dum pauci admodum transacti fuissent dies, omnibus rite abrenuntiatis a Chromatio mundi negotiis, suscepit Chromatius sacri baptismatis novitatem; et cum eodem ex fami
Abbreviated transcription (Latin):
cris ingenii contra infideliũ asserta constite¬
rit: sequens lectio manifestat. Nã in mnitio
qͣliter fuerit sacͦ sci fontis unda ꝑfusus: m̃tis
eiꝰ fides eiudent̾ enituit. Interrogatꝰ si cred̾et:
dixit. Credo. Iterũ int̾rogatꝰ utrũ ab renun¬
tiaret oĩb idolis: respondit. Abreñtio. Pse¬
cuta ẽ int̾rogatio sacerdotis: utrũ renuntia¬
ret oĩb peccatis. At ille ait. Ista pͥus debuisti
inqͥrere: anteꝗͣ has aulas regis celoꝵ intrarẽ.
Nc̃ autẽ reinduã me ñ baptriatꝰ: ut õib priꝰ
qͥb sum iratꝰ indulgeã ⁊ oĩb debitorib meis
cyrographa restituã ⁊ sicui aliqͥd iuolent̾ ab¬
stuli: integrũ reddi p̃cipiã. Due mͥ post uxo¬
ris obitũ concubine st̃: et istis dotẽ et mari
publico actuum meoꝵ nodos ex soluã. Et ita
demũ ꝓmittã me renuntiaturũ oĩb peccatiᷤᷤ
diabolitis et uoluptatib mundi. Dicit ei po¬

Expanded text:
cris ingenii contra infidelium asserta constitecris ingenii contra infidelium asserta constiterit? Sequens lectio manifestat. Nam in initio qualiter sit sacrosancti fontis unda perfusus, mentis ejus fides evidenter enituit. Interrogatus si crederet, dixit: Credo. Iterum interrogatus, utrum abrenuntiaret omnibus idolis, respondit: Abrenuntio. Prosecuta est interrogatio sacerdotis, utrum renuntiaret omnibus peccatis; at ille ait: Ista prius debuisti inquirere antequam has aulas regis coelorum intrarem. Nunc autem reinduam me non baptizatus, ut omnibus prius, quibus sum iratus, indulgeam; omnibus debitoribus meis chirographa restituam; si cui aliquid violenter abstuli, integrum reddi praecipiam: duae mihi post uxoris obitum concubinae sunt, et istis dotem et maritpublico actuum meorum exsolvam: et ita demum promittam renuntiaturum me omnibus peccatis diabolicis et voluptatibus mundi. Dicit ei Po