comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tecam ita᷑ uendid̃is. si decurio¬
nes campanilo cum michi
uendidissent in quo eam po¬
id acampanis impetrẽ no ẽẽ
dubitand̾. quin p̾scriptis u̾b
agi poss et ego etiã ex uẽdito

Expanded text:
thecam ita uendideris, si decuriones Campani locum mihi uendidissent, in quo eam poid a Campanis impetrem, non esse dubitandum, quin praescriptis uerbis agi possit. ego etiam ex uendito
Abbreviated transcription (Latin):
ñ compurantur qr nullius
sunt s iurc gentium om̃ib
uacant. nec iue publice aut lo¬
ca religiosa uł sacrasitãq ut ꝓ¬
fitiant uenditori cau̾i sol uti
iue. ¶ Itẽ lutora et loca ĩmodũ

Expanded text:
n computantur, quia nullius sunt, sed iure gentium omnibus vacant: nec viae publicae aut loca religiosa vel sacra. itaque ut proficiant venditori, caveri solet, ut viae, item litora et loca pu
Abbreviated transcription (Latin):
Quł. Seruitutes pͥdiorum
rusticorum eciam si corporib
accedunt. incorporales tñ sunt.
c̾tam̃ continuamq possõem.
Nemo enim tam ꝑpetuotamq¬
ꝯtinent᷑ ire pot ut nullo mom̃i¬
co possõ eius int̾pellannidrat᷑.
diorum obẜuatur. ¶Seruitius
itmis ad sepulcrum. prmatiiu

Expanded text:
um.Seruitutes praediorum rusticorum etiamsi corporibus accedunt, incorporales tamen suntcertam continuamque possessionem: nemo enim tam perpetuo, tam continenter ire potest, ut nullo momento possessio eius interpellari uideatur. anorum obseruatur.Seruitus itineris ad sepulchrum priuati iu
Abbreviated transcription (Latin):
quiri ñ posse nulgo tr̃aditũ est.
et iõ siquis fundum hñs uiam
ineum casum deducendo aquo
As.ondubitoquin fundo
ci demonstr.atione fc̃a. uia ꝯcessa
fu̾it. ut n uehiculum n iumẽ¬
tum ꝑ eam ire possit. it̾ magis
qmͣ accus aut ua acquisitum
uidebiturs siim̃tum ꝑ eam
ducipot̾it ñ etiam uehiculum¬

Expanded text:
quiri non posse volgo traditur: et ideo si quis fundum habens viam in eum casum deducendo, a quo Non dubito, quin fundo ci demonstratione facta uia concessa fuerit, ut neque uehiculum neque iumentum ea inire possit, iter ‹magis quam› uia aut actus adquisitus uidebitur: sed si iumentum ea duci
Abbreviated transcription (Latin):
torib. mandari pot̾simmo eti¬
am ex mandata gen̾ali iurudi¬
cc̃one. ꝓp̃ utuitatem pupilloꝵ
eam contingere constitutum
est in hec u̾ba. Imꝑatores se¬
nem legatis tius ded̃is ꝯsequ¬
ens est ut ⁊ de suspectis cutori¬
bus possint cognoscesũt posso
bosiorum detur uł licuidamp¬
ni infecti ñ caneatur utis pos¬

Expanded text:
toribus mandari potest. immo etiam ex mandata generali iurisdictione propter utilitatem pupillorum eam contingere constitutum est in haec uerba: 'Imperatores Senem legatis tuis dederis, consequens est, ut etiam de suspectis tutoribus possint cognoscere.' Ut possessio bonorum detur, uel si cui damni infecti non caueatur ut is pos
Abbreviated transcription (Latin):
aliena uxori amanito donata fu¬
crit. dicend̾ ẽ ꝯfrstim ad nͣsucap¬
ione cruxore admitti. qr et siñ
mortis ca donaretur ei: sumpe¬
diretur usucapio. namius ꝯsti¬
tutũ ad eas donatones ꝑtinet.
ex quib et locupictior mulier
et pauꝑior maritus in sus re¬
bfit. Itazlit mortis c̃a donato
nas fi intelligẽda ẽ m ea req̃ qr¬

Expanded text:
fuerit, dicendum est confestim ad usucapionem eius uxorem admitti, quia et si non mortis causa donauerat ei, non impediretur usucapio. nam ius constitutum ad eas donationes pertinet, ex quibus et locupletior mulier et pauperior maritus in suis rebus fit: itaque licet mortis causa donatio nas fieri intellegenda est
Abbreviated transcription (Latin):
tur qr in ex̃ ordinariis iudiciu
ubiconcepto formularũ nob
a ẽ maxime cum utraq actio
si fr̾ negotium er getẽs. docẽ
a uno scipulatus sit. iuditio
negbrum gõrn ut uirum
libaret iure conuenitur.
subripuiss ame uenditore ẽꝑ¬
tor uendiõit.caq in rer nata
ec̃ desierit. de p̾cio negõꝵ goꝵ¬
uet. si negotium ꝙ tuũ ẽẽ exist¬
mares cum ẽet meũ gessisses
sicut ex cc̃rio mine cibi daret᷑
si cumhrditatem que ad me
ꝑtiñet tuam putares res tua
ꝓprias legatas soluisses qñ
deea sonitone liberer. de talu.¬

Expanded text:
tur, quia in extraordinariis iudiciis, ubi conceptio formularum non a est, maxime cum utraque actiosi frater negotium eius gerens dotem a viro stipulatus sit, iudicio negotiorum gestorum ut virum liberaret iure convenitur.subripuisset a me uenditore, emptor uendiderit eaque in rerum natura esse desierit, de pretio negotioberet, si negotium, quod tuum esse existimares, cum esset meum, gessisse‹s›: sicut ex contrario in me tibi daretur, si, cum hereditatem quae ad me pertinet tuam putares, res tuas proprias legatas soluisses, quandoque de ea solutione liberarer. DE CALU
Abbreviated transcription (Latin):
postea reus qui semeliurauit.
ad nõ ꝯueniatur n ec multu
ci ꝓfic̾e̾si fuuit ei de xato cautu.
siue enĩ dñs petat cogetur do¬
cẽ reus liqͣcomirasse oppõita .s.¬

Expanded text:
postea reus, qui semel iurauit, a domino conueniatur: nec multum ei proficere, si fuerit ei de rato cautum: siue enim dominus petat, cogetur docere reus liquido se iurasse posita sc
Abbreviated transcription (Latin):
tem p̾cium exceptõne uti po¬
t̾it si ea peciua deqͣagitur ñ ꝓ
ta repetitur queuent neq
tradita est ¶Det̾um post tra¬
ditom siũ lectam uuam calc¬
are siue mustũ eueħe ꝓhibea¬
tur ad exibend̾ uł iniũriaru
rem suam touere ꝓhibeatur.
Lphen Si quis cum fundũ
uend̾et. dolia .c. que fundo ẽe
affirmabat accessura dixiss
qmͣuis ibi nullũ doliĩ fuiss.
ũ dolia emptori debebit.

Expanded text:
ium exceptione uti poterit 'si ea pecunia, qua de agitur, non pro ea re petitur, quae uenit neque tradita est.' ceterum post traditionem siue lectam uuam calcare siue mustum euehere prohibeatur, ad exhibendum uel iniuriarum rem suam tollere prohibeatur.um. Si quis cum fundum uenderet, dolia centum, quae in fundo esse adfirmabat, accessura dixisset, quamuis ibi nullum dolium fuisset, tamen dolia emptori debebit.
Abbreviated transcription (Latin):
Lebitrix mułr a crecdito¬
re delegata ꝑ eo cui delegata
ẽꝓmisit ñ utetuiͫ exceptõne.
S si peciũam ꝓmisit ne dele¬
senatus consulti bñfitiu̾int̾¬
uen̾it utr̃ statim cũmułr in¬
t̾cesẜit actõ inpriorẽ debitorẽ
ꝯpetit. an si mułr solutũ nõ¬
dicat puto statim et̃ ñ expect¬
andam solucom. CSi ꝓ eo
ꝗ temporali actõne tenetur
mulier int̾cesẜit. temporalis
acco restiͣtuetur sic tñ ut ex p̾¬
cedenti cã continua tẽporanu¬
mentur post restitutom qmͣ¬
iuis statimatq int̾cessit misli¬

Expanded text:
ebitrix mulier a creditore delegata pro eo cui delegata est promisit: non utetur exceptione. Sed si pecuniam promisit, ne delesenatus consulti beneficium interuenit, utrum statim cum mulier intercesserit actio in priorem debitorem competit, an si mulier solutum condicat? puto statim, et non exspectandam solutionem. Si pro eo, qui temporali actione teneretur, mulier intercesserit, temporalis actio restituetur, sic tamen, ut ex praecedenti causa continua tempora numerarentur post restitutionem, quamuis statim atque intercessit muli
Abbreviated transcription (Latin):
pater tribuit.
nxores eas qͣs hii qui altioris
dignitatis sunt duce̾ legib
antececentis gradus hoĩes nõ
possunt eas duc̾e quas hiiꝗĩ
ferioris dignitatis sunt duce

Expanded text:
pater tribuit. uxores eas, quas hi qui altioris dignitatis sunt ducere legibus antecedentis gradus homines non possunt eas ducere, quas his qui inferioris dignitatis sunt duce
Abbreviated transcription (Latin):
futuras res emi posse nec eni
uũ ec̃ ꝙ uci̾t. a neutra parte¬
tranitur obligossi emptorso¬
lus scit n obligabitur uedit.¬
ornec tm ex uendito quicꝙͣ
ꝯsequitur. nisi ultroꝙ duene¬

Expanded text:
futuras res emi posse: nec enivum esse quod venit, a neutra partetrahitur: si emptor solus scit, non obligabitur uenditor nec tamen ex uendito quicquam consequitur, nisi ultro quod conuene
Abbreviated transcription (Latin):
ad ħ ꝑficit ita ut plus uł mi¬
nus ueneat s ut apparcat ꝙͣ¬
tum ematui siempt̃o ita fa¬
cta fuuit. esto micħ emptussti
chus aut pamphił i porate
ẽ uenditoris que uelit dare
sicut instĩplonibs unomo¬

Expanded text:
o proficit, ut aut plus aut minus ueneat, sed ut appareat, quantum ematur. Si emptio ‹i›ta facta fuerit: 'est mihi chus aut Pamphilus", in potestate est venditoris, quem velit dare, sicut in stipulationibus, sed uno mo
Abbreviated transcription (Latin):
ueditor intellexit nec refert
qnͣti sit accessiosiũ pł ĩ ea sit
qmͣ imip̃are ciuaccedat. ann
muu płas enim res aliqñ
pp̃ accessiones emimus sicuti
cu dom pp̾ mannora et statu¬
As aut tabłas pictas emat᷑.

Expanded text:
uenditor intellexerit. nec refert, quanti sit accessio, siue plus in ea sit quam in ipsa re cui accedat an minus: plerasque enim res aliquando propter accessiones emimus, sicuti cum domus propter marmora et statuas et tabulas p‹i›ctas ematur.
Abbreviated transcription (Latin):
pecat ꝙ ẽ.absuͣrͣd: s nec eum cui
boa fide lib̾ h fuit. hanc accõm
posse ex̾cere opinamur. Qd
nĩt p̃cor ait recepisseita accipi¬
mus si suscepit suũ auienum
ad se/ et ẽ ppriũ accipe refugium
um et ĩo p̾cor.adiecit dolo ma¬
lo quo eum det̾iore̾m facẽt. n
.n. deliquit. nisi qui tale. aliꝗd
suo ꝑsuatet. ex quo eũ faceret
det̾iorem. Qui igitut suum
solucitat. adaliꝙ ur faciendũ

Expanded text:
est absurdum. sed nec eum, cui bona fide homo liber seruit, hanc actionem posse exercere opinamur.Quod autem praetor ait 'recepisse', ita accipimus, si susceperit seruum alienum ad se: et est proprie recipere refugium um: et ideo praetor adiecit 'dolo malo, quo eum deteriorem faceret': enim delinquit, nisi qui tale aliquid servo persuadet, ex quo eum faciat deteriorem. qui igitur servum sollicitat ad aliquid vel faciendum
Abbreviated transcription (Latin):
ẜnũ hr̃ditarium meũ ẽẽrende¬
am: teneor qr diñ loco teħ̾ctur
hrditas. ¶¶ortuo suoqm
ꝗs miure int̾rogatus suumee.¬
fuiss post mortẽ er ^ tenẽtur.
sit de quoꝗs in uire int̾rogatꝰ
Rendit in suapotãte eẽ qm̃ius

Expanded text:
um hereditarium meum esse respondeam, teneor, quia domini loco habetur hereditas. Mortuo servo, quem in iure interrogatus suum esfuisset, post mortem eius non teneretur. sit, de quo quis in iure interrogatus responderit in sua potestate esse, quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
stipłom accõmodenr. ¶Pena
aut ñ repmittentis. ħ ẽ. ut in
scire an possideat.
mou̾it eque oport̾e fi̾int̾rog¬
acõnem dubium ñ est.
rocuratore cesaris ob
debitum fiscale in t̾rogante u¬
nus ex filiis qui nec bonorũ
ria creditorib cec̾is teneatur.

Expanded text:
tionem accommodemus: poena autem non repromittentis haec est, ut in scire an possideat. mouerit, aeque oportere fieri interrogationem dubium non est.rocuratore Caesaris ob debitum fiscale interrogante unus ex filiis, qui nec bonorum ria creditoribus ceteris teneatur?
Abbreviated transcription (Latin):
ẜotres peꝑit. quesitũ est. inecꝗs
eorum lib ẽet et ħ condit̾o lib̾tati
impoita iam implenda mulien e.
s n dubitari d quinultimus lib̾
nascatur ñ enim natura ꝑmisit
simia mimo impetuduos infan¬
tes de ut̾o matris ex̾cedc ut ordĩe
inc̾to nascentium ñ appareat ut̾
in ẜuitute lib̾tate uenascatur.In¬
cipiente igitur ꝑtu existens ⁊ dc̃o
efficit. ut ex lib̾a edatur. ꝙ postea
nascitur uelutisi quelib Alia cõ¬
dc̃o nbtati mulieris appoita sit.
partunẽte ea existat uł manu¬

Expanded text:
tres peperit: quaesitum est, an et quis eorum liber esset. haec condicio libertati adposita iam implenda mulieri est. sed non dubitari debet, quin ultimus liber nascatur: nec enim natura permisit simul uno impetu duos infantes de utero matris excedere, ut ordine incerto nascentium non appareat, uter in seruitute libertateue nascatur. incipiente igitur partu existens condicio efficit, ut ex libera edatur quod postea nascitur, ueluti si quaelibet alia condicio libertati mulieris adposita parturiente ea existat. uel manu
Abbreviated transcription (Latin):
inꝓuintiam ꝑuenit. ꝗd enĩsi
necc̃iam moram mitin̾e patia¬
cognitionemmandare legat
seremittant et ut innocente
ip̃e lif̾et. s s genus mandati
exͣ ordinarium est nec enimi
pot̾ quis gladuĩ potestatẽ sibi
datam uł cuius ius alt̾ius co¬

Expanded text:
in prouinciam peruenerit. quid enim si necessariam moram in itinere patiacognitionem mandare legatise remittant, ut innocentem ipse liberet. sed hoc genus mandati extraordinarium est: nec enim potest quis gladii potestatem sibi datam uel cuius alterius co
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ primum cuntatemuen¬
iat in. applicet Maginem̃
facient ꝓuintiases suan sibi
cõnsuetudinem istamethur
consuli necͣcitatem impo̾itam.
mam. attingespost ħ ingressus
pumtiam mandare uiri dc̃o¬
nem legato suo d ¶nec h añ face
qm̃ fu̾it ꝓuintiam ingͣressus.
Est enim ꝑqm̃ absudum an̾¬
qm̃ ipẽ iurisoconem nãnͣtuca¬
tur: nec enim prius ei competit
qmm eam ꝓuintiam uenent.
alu eam mandare qm̃ nohĩs̃.¬

Expanded text:
m primum ciuitatem ueniat uel applicet: magni enim facient prouinciales seruari sibi consuetudinem istam et huconsuli necessitatem impositam mam attingere.Post haec ingressus prouinciam mandare iurisdictionem legato suo debet nec hoc ante facere, quam fuerit prouinciam ingressus: est enim perquam absurdum antequam ipse iurisdictionem nanciscatur nec enim prius ei competit, quam in eam prouinciam uenerit alii eam mandare, quam non hab
Abbreviated transcription (Latin):
Nemo proconsuistrat᷑ores suos
Hr̃e põt s uice eorum milites mi¬
nisterio inꝓucus fungũtur.¬
Proficisci.nit ꝓconsulẽ melius
quid̃ ẽ sine uxore s et cũ nxore
pot̃sdummodo sciat senatum
cohita et mesella consulib cen¬
siusse futurimi ut si quid uxor¬
es eoꝵ qui. id offitia ꝓficiscũt᷑
deliquerunt. ib ip̃is rat̾o etͣ iñ¬
dicta exigatur. ¶ Anteqm̃ uo
fines prouintie decrete sibi pro¬
consul ingressus sitedictũ d
de aduẽcusuo mitt̾e continens
ꝯmendatõnem. aliqm̃ sui si q̃ ei
familaritas sit cũ ꝓuincialib
et comunct̾o et maxime excusãs
ne publice uł priuatim oceu̾rr¬
quisq in sua prĩa eum extipet.¬
Recte aũt et ordine faciet siedic¬
tum inaduentu decessori suo
misit significet qr quadiefineᷤ
uintiales et actͣus impediunt.¬
Ingressum cciamh eũ obẜuare

Expanded text:
Nemo proconsulum stratores suos habere potest, sed uice eorum milites ministerio in prouinciis funguntur.Proficisci autem proconsulem melius quidem est sine uxore: sed et cum uxore potest, dummodo sciat senatum Cotta et Messala consulibus censuisse futurum, ut si quid uxores eorum qui ad officia proficiscuntur deliquerint, ab ipsis ratio et uindicta exigatur.Antequam uero fines prouinciae decretae sibi proconsul ingressus sit, edictum debet de aduentu suo mittere continens commendationem aliquam sui, si qua ei familiaritas sit cum prouincialibus uel coniunctio, et maxime excusantis, ne publice uel priuatim occurrusquisque in sua patria eum exciperet.Recte autem et ordine faciet, si edictum decessori suo miserit significetque, qua die fines uinciales et actus impediunt.Ingressum etiam hoc eum obseruare
Abbreviated transcription (Latin):
fam̃. ininori pecimiam credi¬
dit melior ẽ enila ꝯsummientis.¬
nisi locuplectior ex hoc muc̾ia¬
tur. lins ꝯtestate temporeis q¬
accepit. ¶Emores simin
dicem compmisunt et tutore¬
actore stipulati sunt. minteg¬
rim restitutõm adusus tale¬
obligomi iure desid̾ant.

Expanded text:
ias minori pecuniam credidit, melior est causa consumentinisi locupletior ex hoc tur litis contestatae tempore accepit. Minores si in iudicem compromiserunt et tutorctore stipulati sunt, integri restitutionem aduersus taleonem iure desid
Abbreviated transcription (Latin):
ub̾auit ꝯtinuo aget fideiust¬
or mandati qͣtenus nicħint̾¬
sit utr nũmos solu̾it crẽdito¬
ñ płus fideiussore seꝗ debere
mandati iuditoqͣ odm sołu¬
erit ¶Mandato cuo fideuus¬
siͥ decem et ꝓtirrõri credito¬
ris solui si u̾us ꝓcurator fuit
statim mandati agam ꝙ si
ꝓcurator ñ ẽ ñ reͣpetam ab eo.
Non om̃a que impensurus
ñ fuit. mandacori ipsitabit
ułuti ꝙ spõliatus sitalatroni¬
b aut naufragio res amisiti
langore suo suorumq app̃tẽ¬
sus quedam erogau̾it la
ħ magis caib qͣm mandatõ
imputan oport¶s cum suus
qm mandato meo mes emĩas
fuitum tibi feciss nacus a¬
it mandati cibi actone conse¬
cuturum ꝑt ẜuus tibi noxe
ẽẽfuum. nec predisiem ut po¬
ssis p̾cau̾e tunc qnͣti tua ĩt̾sit
mandato amici su emit ser¬
uum decem. et fabricam docu¬
it. dem̃ uendidit ługinti qu¬
os mandati iuditõ coactus ẽ
solu̾̃e. ¶ox qͣi h̾ ñ erat sa¬
nus emptori dampͣnatus ẽ

Expanded text:
erit, continuo aget fideiussor mandati, quatenus nihil intersit, utrum nummos solverit creditonon plus fideiussorem consequi debere mandati iudicio, quam quod solverit. Mandatu tuo fideiussi decem et procuratori creditoris solvi: si verus procurator fuit, statim mandati agam: quod si procurator non est, repetam ab eo. Non omnia, quae inpensurus non fuit mandator imputabit, veluti quod spoliatus sit a latronibus aut naufragio res amiserit vel languore suo suorumque adpraehensus quaedam erogaverit: nam haec magis casibus quam mandato imputari oportet. Sed cum servus, quem mandatu meo emeras, furtum tibi fecissit mandati actione te consecuturum, ut seruus tibi noxaeesse seruum nec praedixissem, ut possis praecauere, tunc quanti tua intersit, mandatu amici sui emit seruum decem et fabricam docuit, deinde uendidit eum uiginti, quos mandati iudicio coactus est soluere: mox quasi homo non erat sanus, emptori damnatus e
Abbreviated transcription (Latin):
Ep̾. En oͣsi donau̾it suusdno
rem pecu̾liarẽ. actõ demrẽu̾so
cessabit et suntista u̾a ¶pla¬
ne si mutuum ẜuus accepit
et donandiaĩo soluat dum
ñ uult eñ debitorem face̾ pec¬
uliarem demremũso acto est
poscula ibi facet ex quolibet

Expanded text:
eo et si donauerit seruus domino rem peculiarem, actio de in rem uerso cessabit, et sunt ista uera.Plane si mutuum seruus accepit et donandi animo soluit, dum non uult eum debitorem facere peculiarem, de in rem uerso actio est.pocula tibi faceret ex quolibet
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur. aũt in hac spẽ id suc̃¬
no conuenisse. ne quid p̾stet᷑.
si ampliore peciũa fundus ẽẽt
locatus .i. ut ħ conuent̾o ꝓlõ

Expanded text:
uidetur autem in hac specie id silentio conuenisse, ne quid praestaretur, si ampliore pecunia fundus esset locatus, id est ut haec conuent‹io
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. Dugñorans quis mili¬
ti qͣi pagano locau̾it. exig̾e il
eum micħ lic̾et. et quo mino¬
ris locassem ħ micħ pr̃aret᷑
nec conuẽit ut si pluris loca¬
ssem ħ tibi p̾stetur. et cũ nẽo
fund̃ colebat pluris eñ locaui
quero. in ħ ip̃m prare debeam.
maxime spectare debemus ꝙ
int̾utramq ꝑtem conuenit.¬

Expanded text:
Si ignorans quis militi quasi pagano locauerit, exigere illeum mihi liceret et quo minoris locassem, hoc mihi praestaretur, nec conuenit, ut, si pluris locassem, hoc tibi praestaretur, et cum nemo fundum colebat, pluris tamen locaui: quaero, an hoc ipsum praestare debeam. maxime spectare debemus, quod inter utramque partem conuenit
Abbreviated transcription (Latin):
ei ne fiat tũc et ip̃m repetẽ. et
memq̃ drupluage posse. ¶Cũ
publicanꝰ mancipia retinet
dataq pecuma ei ẽẽt que nõ
debetur. et ip̃e ex hac ꝓte edicti
infactum accõne pẽnetur.

Expanded text:
 ne fiat, tunc etiam ipsum repetere et me in quadruplum agere posse. Cum publicanus mancipia retineret dataque ei pecunia esset quae non deberetur, et ipse ex hac parte edicti in factum actione tenetur.
Abbreviated transcription (Latin):
lferr. Uirifunͣdo docaliuxor¬
is rogatu oliuetum succid̾at.⁊¬
ad ħ ut nouellum repon̾et. post¬
ea uir mortuus erat. et uxorido¬
tem legau̾at. ligna q̃ ex oliueto
excisa eẽnt oportẽ mułri reddi
respondit.

Expanded text:
r in fundo dotali uxoris rogatu oliuetum succiderat ‹ad› hoc, ‹ut› nouellum reponeret: postea uir mortuus erat et uxori dotem relegauerat. ligna, quae ex oliueto excisa essent, oportere mulieri reddi respondit.
Abbreviated transcription (Latin):
si de corpore conuemat error
aut̃ sit inuocabulo. recte ẽẽ ui¬
eiusdem nominis ẜui. puta
plures errotes nec appͣareat

Expanded text:
si de corpore conueniat, error autem sit in uocabulo, recte actum eseiusdem nominis serui, puta plures Erotes, nec appareat
Abbreviated transcription (Latin):
frum̃tum duorum. ñ uolũta¬
te eorum ꝯfusum sit. ꝯpẽtit sĩ¬
głis in remacc̃om id in qnͣtũ
appar iniuo aceruo suum cu¬
iusq eẽ. I Quod si uolũtate
eorum ꝯmixta sunt. tunc cõ¬
municata uidebũtur. et erit
exĩstimasse id quo ꝯmunica¬
ri. ES puto melius ut tipẽ
significat eius potius ecqui
fecit qm suam spẽm pristinã
argento mixtum sit. qr deduci
possit ñ cõmunicabitur: nec
ꝯmunididudoꝰ agetur: qr se¬
pari pot̾. igetur aut. inrẽ actõ¬
ne s si deonͣci inquit nͣ potest
intputa si es et aurum mixtũ
sit. ꝓ pte ẽẽ uendicandum/ ne¬
quaqm̃ erit dicendum qd de
mulso dictũm ẽ. qr utraq ma¬
t̾ia et si confusa manet tam̃ ã.
qus tuus pregnantem fec̾it.

Expanded text:
frumentum duorum non uoluntate eorum confusum sit, competit singulis in rem actio in id, in quantum paret in illo aceruo suum cuiusque esse: quod si uoluntate eorum commixta sunt, tunc communicata uidebuntur et erit cexistimasse id quoque communicari: sed puto uerius, ut et ipse significat, eius potius esse qui fecit, quoniam suam speciem pristinam argento mixtum sit, quia deduci possit, nec communicabitur nec muni dividundo agetur, quia separari potest. Agetur autem in rem actione. Sed si deduci inquit non possit, utputa si es et aurum mixtum fuerit, pro parte esse vendicandum. Nec erit dicendum quod de mulso dictum est, quia utraque materia, etsi confusa sit, manet tamen. quam meam pregnantem fecit, n
Abbreviated transcription (Latin):
eũtit aut ullioris data oꝑa¬
distraxituł si ab emptorib
p̾cium exeg̾it. dicend̾ erit te¬
nerieum tributoria. si dolu

Expanded text:
ertit aut uilioris data odistraxit uel si ab emptoribus pretium non exegerit, dicendum erit teneri eum tributoria, si dolu
Abbreviated transcription (Latin):
lic nsit souitũ siue aliis pign¬
oribisiuecam̃i uoluit ut abl
recedat siue fideiussorib sĩue
reo dato siue p̾cio aliquo ułn

Expanded text:
 sit solutum: siue aliis pignoribus sibi caueri uoluit, ut ab hoc recedat, siue fideiussoribus siue reo dato siue pretio aliquo u
Abbreviated transcription (Latin):
nam ex stipulatu petatꝰ ex uc̃¬
dito agt pot̾ si ꝯsecutus fu̾it
qnͣtum pene nomine stipul¬
atus eẽt. agentem ex stipłatu
doli mali excepto submoneb¬
it sĩ exͣ stipulatu penam con¬
secutus fuis. ip̃o iure exuedi

Expanded text:
nam ex stipulatu petat, ex uendito agere potest: si consecutus fuerit, quantum poenae nomine stipulatus esset, agentem ex stipulatu doli mali exceptio summouebit: si ex stipulatu poenam consecutus fueris, ipso iure ex uendi
Abbreviated transcription (Latin):
elig̾e debere utrum sortẽ tĩan¬
et usuras uelit cum ꝑicło nõi
uoluit bone fid̃ipossõrem ten̾i
qͣtenus locupletior sit.¶ Quid
enuim si pecimpiam eligat. actor¬

Expanded text:
eligere debere, utrum sortem tanet usuras uelit cum periculo nominuoluit, bonae fidei possessorem teneri quatenus locupletior sit: quid enim si pecuniam eligat actor
Abbreviated transcription (Latin):
im pͣutatuni possõrem: sicaꝵ¬
erit se petitorem defensu nssi
anet bone frd̃i possõr debeat de¬
fendendum cau̾e uidendum
erit qr in eo ꝙ soluit. ñ uidetur
locupletior fc̃s nisi forte hãt
dditonem. et ħ̾ nõie uidetur
locuplenor. qr pot̾ repet̾e/ fĩge
enim eum dum se hr̃dempu¬
tat soluisse suo nomine ⁊ ui¬
detur mich ulianum de solo
predone ut caueat sensisse. nõ
de bone fid̃i etiam possõrecon¬

Expanded text:
imputaturum possessorem, si cauerit se petitorem defensum iri. sed an et bonae fidei possessor debeat defendendum cauere, uidendum erit, quia in eo quod soluit non uidetur locupletior factus: nisi forte habeat condictionem et hoc nomine uidetur locupletior, quia potest repetere: finge enim eum, dum se heredem putat, soluisse suo nomine. et uidetur mihi Iulianus de solo praedone ut caueat sensisse, non etiam de bonae fidei possessore: con
Abbreviated transcription (Latin):
res.¶ Quid cñsi expediebat
petitori d debitum eẽ solutum
pp̃ penam ułaliam cam potest
dicuꝑm sibi ułsoluisse uł de¬
si fad̾e debuit nec fecit culpee
iuehur reddat rõmsnisibone
fidi possõ eituncenim quiaqi
siamrem neglexit milsique¬
rele subiectus ẽ. in petitam br¬
dutem posteauo et ipe p̃toe
Nut plane p̃doni imputari
ni pot̾ curpassus ẽ debitores li¬
bari. et panꝑiores fi. et neos co¬
uenit cumactom ñ habu̾it.
Qaut possori solutumeam
restitũe debeat uideamus setsi

Expanded text:
r. quid tamen si expediebat petitori id debitum esse dissolutum propter poenam uel aliam causam? potest dici ipsum sibi uel soluisse uel desi facere debuit nec fecit, culpae huius reddat rationem, nisi bonae fidei possessor est: tunc enim, quia quasi suam rem neglexit, nulli querellae subiectus est ante petitam hereditatem: postea uero et ipse praeud plane praedoni imputari non potest, cur passus est debitores liberari et pauperiores fieri et non eos conuenit, cum actionem non habuerit. Quod autem possessori solutum est an restituere debeat, uideamus: et
Abbreviated transcription (Latin):
S et siquid micsꝰ abeẽ ex eo
nego̾ ꝙ is gessiss inuicẽ me
tecum acturũ de peculio/Das¬
sius u̾am ẽc̃ opinionem sabi¬
ni retulit in qua ego quoq
sum. ¶ Seruo uendente ho¬
minem fideiussor uẽdicõis

Expanded text:
quid mihi abesset ex negotio quod is gessisset, inuicem me tecum acturum de peculio. Cassius ueram opinionem Sabini rettulit, in qua ego quoque sum. Seruo uendente hominem fideiussor uenditionis
Abbreviated transcription (Latin):
Leius rei p̾stentur. eausufructua¬
rium pr̾are deb̾e dubium ñ est
nisi spalit̾ nomine fid̾iꝯmissi
testatori piacuisse probeturs
quo ad hrdem dari.

Expanded text:
eius rei praestentur, ea usufructuarium praestare debere dubium non est, nisi specialiter nomine fideicommissi testatori placuisse probetur haec quoque ab herede dari.
Abbreviated transcription (Latin):
Ap Cumbr̃dis ex ꝑte insti¬
tuti filius qui prem suumĩg¬
norabat inuo testatore dece¬
sisse. ꝑtem h̾rditatis nomine
pr̃is ut ab sentis adminustra¬
u̾it.et pecumas distractis reb
negotium curau̾it negorum
ad quos porto defuncti ꝑtͣm
dabitur. Iuud utiq no est
metuendum. ne ⁊̃ pr̃is aquo
forte exhr̃datus ẽceneatur h̃¬
dib qi negotia hrditaria ge¬
sẜit. Cum idq animinist̾uit.

Expanded text:
te instituti filius, qui patrem suum ignorabat uiuo testatore decessisse, partem hereditatis nomine patris ut absentis administrauer‹i›t et pecunias distractis rebus negotium curauit. negotiorum ad quos portio defuncti pertinet, dabitur. illud enim utique non est metuendum, ne etiam patris, a quo forte exheredatus est, teneatur heredibus, quasi negotia hereditaria gesserit, cum id quod administrauit
Abbreviated transcription (Latin):
ualere ꝓ ꝑte conualess i suus
dñ iissu in demonstrandis
finib agri uenditi errore uł
dolo plus demonstrau̾it. idtã¬
tum demonstratũ acciꝑi opor¬
tet ꝙ dominus senfitset id.al
phenus scripsit de uatua pos

Expanded text:
ualere, pro parte non ualere. Si seruus domini iussu in demonstrandis finibus agri uenditi uel errore uel dolo plus demon‹s›trauerit, id tamen demonstratum accipi oportet, quod dominus senserit: et idem Alfenus scripsit de uacua
Abbreviated transcription (Latin):
siaut p̾cium nob̾ solutũ sit
aut satis eo nomine factum
etiam fidẽ hueninus empco¬
In sine ulla satisfactõne.
uł uasa aliq̃ seu uestem ut nic¬
hil aliuid qmͣ peciũam darem
emptõm uid̾i noc posse ullã
locatõm ẽẽ.niͦsi corpus ip̃m ñ
deturab eo cui id fieret id fie¬
ret idalit̾ atq si aream darem
tem pacti nocẽ potius debere
uenditori qui id dix̾it ꝙͣ ẽp¬
tori qr potuit re integͣ dĩcere
apercius.¬

Expanded text:
si aut pretium nobis solutum sit aut satis eo nomine factum vel etiam fidem habuerimus emptori sine ulla satisfactione. vel vas aliquod seu vestem, ut nihil aliud quam pecuniam daremus, emptionem videri, nec posse ullam locationem esse, ubi corpus ipsum non detur ab eo cui id fieret: aliter atque si aream darem,tem pacti nocere potius debere venditori qui id dixerit quam emptori, quia potuit re integra apertius
Abbreviated transcription (Latin):
da dix̾it. dem̃ ꝑ uenditorem
stet̾it quominus dẽgustarẽ¬
tur. utr̃ p̾tit᷑ũm dũtaxat ꝑi¬
culũ acoris et mucoris uen¬
sũt si forte corrupta sint post¬
ea qmͣ dies degustandi p̾t̾iit
piculũ ad uenditorem ꝑtine¬
atan u̾o magis empt̃o sit so¬
uita qiͣ sub condcõneuenient.
ħ ẽsi añ diem illũ fuissentde¬
gustata et int̾ierit ꝗd actum
sit ego aũt arbitror sisꝰ in oc¬
culto sit deb̾e diciemptõmi
man̾e ꝑiculũ aũt ad uẽdito¬
rem respice̾ etiam si utra diẽ
degustando p̾finitum. ꝗa ꝑ
ipm fc̃m estss ũ adu̾sione
uinum uenit. custodia cm̃ p̾
standa ẽ et h apparet sinõ ita
uinum uenit ut degustaret᷑
n acorem n mucorem uẽdi¬
torem p̾stare debe s ꝯm̃e ꝑicu¬
lum ad empcorem ꝑtine diffi¬
cile. aũt est ut quisqmͣ sic em
at ut n degustet. ¶Quare sidi¬
es degustat᷑onis. adiectus no
eñt. qñcũq degustare ẽptori
pot̾it et quo. id̾ degustau̾it ꝑic¬

Expanded text:
deinde per uenditorem steterit, quo minus degustarentur, utrum praeteritum dumtaxat periculum acoris et mucoris uenut, si forte corrupta sint posteaquam dies degustandi praeteriit, periculum ad uenditorem pertineat, an uero magis emptio sit soluta quasi sub condicione uenierint, hoc est si ante diem illum fuissent degustata? et intererit, quid actum sit: ego autem arbitror, si hoc in occulto sit, debere dici emptionem manere, periculum autem ad uenditorem respicere etiam ultra diem degustando praefinitum, quia per ipsum factum est. Si auersione uinum uenit, custodia tantum praestanda est. ex hoc apparet, si non ita uinum uenit, ut degustaretur, neque acorem neque mucorem uenditorem praestare debere, sed omne periculum ad emptorem pertinere: difficiat, ut ne degustet. quare si dies degustationi adiectus non erit, quandoque degustare emptor poterit et quoad degustauerit peric
Abbreviated transcription (Latin):
neos ẜuiana utentur. Int̾ ip̃o
aut̃ si qõ moueatur possiden¬
tis meliorem eẽ ꝯdcom dabit᷑

Expanded text:
neos Seruiana utentur: inter ipsos autem si quaestio moueatur, possidentis meliorem esse condicionem: dabitur
Abbreviated transcription (Latin):
ero an morte debitoris libat᷑
iectum uideatur indempnem
rõm tuam me ẽẽ excãmanda¬
ti in eum diem quoad uix̾it
blesius seu̾us pr̃aturu pauł.R
ñuidi mandati condconi pa¬
ritum. cũ in mandato adiect̃
sit ut idonea cautõ adebitore

Expanded text:
ero, an morte debitoris liberatiectum uideatur indemnem rationem tuam ‹me› esse ex causa mandati in eum diem, quoad uixerit Blaesius Seuerus, praestaturun uideri mandati condicion‹i› paritum, cum in mandato adiectum sit, ut idonea cautio a debitore
Abbreviated transcription (Latin):
uc qm̃ et ip̃i debeatu ¶Icez
cum suus uiuo dño mortu¬
us ẽ dem̃ dñs intͣ annumi
płes hrdes reliꝗt de peculio a¬
ctio et deouctonis iussc̃idit᷑.
ei possõres ad huc dicendũ
ent neutrum plus deductuꝵ
qm̃ ꝙ sibi debetur iõq et si
duosint fructuariiꝗ nulia¬
int̾ se ħeant societatem idem
dicetur int̾dum et in socus

Expanded text:
 ipsi debeatur. Item cum servus vivo domino mortuus est, deinde dominus intra annum plures heredes reliquit, et de peculio actio et deductionis ius scinditurei possessores, adhuc dicendum erit neutrum plus deducturum quam quod sibi debetur. idemque et si duo sunt fructuarii, quiainter se habent societatem. idem dicetur interdum et in sociis
Abbreviated transcription (Latin):
¶sk. Q ua ħ cãu etiam cũ eo
Lagi potest penes quempecu
fructuario et ꝓprietario et ce¬
tĩs qr ñ sunt socũ et in dño
et in bone fid̃i emptore. Nam
coꝵ deducẽ eoꝙ alit̾i debetur.

Expanded text:
 quia hoc casu etiam cum eo agi potest, penes quem pecufructuario et proprietario et ceteris qui non sunt socii, et in domino et bonae fidei emptore: nam horum deducere id quod alteri debetur.
Abbreviated transcription (Latin):
qm ad u̾sus uenditorem ht̃
accõm de peculio et recteait
posse. nam et qui uis alius
pot̾ elig̾e utrum cum emp¬
tore ancim uenditoreag̾et.¬
hunc igitur elig̾e̾ posse pro
actone deduccõm. nec uideo
ꝙ hẽant creditores ꝙ q̃rant᷑
cum possint ip̃i uenditorẽ
Suenire. Siquid forit putãt
ee inpeculio. ¶Non solu̾ aũt
ꝙ ei debetur ꝗ uenitur ded¬

Expanded text:
m aduersus uenditorem habeat actionem de peculio? et recte ait posse: nam et quiuis alius potest eligere, utrum cum emptore an cum uenditore aghunc igitur eligere pro actione deductionem. nec video quid habeant creditores quod querantur, cum possint ipsi venditorem convenire, si quid forte putant esse in peculio. Non solum autem quod ei debetur qui convenitur ded
Abbreviated transcription (Latin):
l.pͥ. Dicumemptore n̾ditatiᷤᷤ
pactum sit ft̾m. et uenditorhr¬
ditatis petãt coli except̃o noc.
Namex quo reptum ẽ a diuopis¬
o. utiles. accõnes emp̃tori ur̾di¬
tatis dandas. m̃ito adu̾sus uẽ¬
dicorem h̾rditatis. exceptone
dol debitor hr̃ditatis uti pot̃.¬
S et sumt̾ dominũ reiuẽdite.

Expanded text:
.Si cum emptore hereditatis pactum sit factum et uenditor hereditatis petat, doli exceptio nocet. nam ex quo rescriptum est a diuo Pio utiles actiones emptori hereditatis dandas, merito aduersus uenditorem hereditatis exceptione doli debitor hereditarius uti potest.Sed et si inter domin
Abbreviated transcription (Latin):
Lp̃. escriptũ aũt diui mͣrci
sic loqtur. qĩ omĩs creditores
debeant ꝯueiresqd ergosiqdã¬
eoꝵ absentes sit. ñ exemplũ p̾.¬
sentium.absẽtes seꝗ cebxãtur
S et primlegiariis. absẽtibs
ħ paccõ noceat elegant̾ cͣctͣat᷑
si m̃o ual pactõ et ꝯtͣ.absẽtes.
et repeto. ai formam adiuomͣi¬
co datam diuum piũ peptissi.
fiscum quo inhus cãib ĩqb
ypothecas ñ h̃t. et cet̾os primi¬
legiarios exemplũ creditorũ
seꝗ opͥort̾c Hec .n. om̃ia ĩ hiis
creditorib qui ypothetasno
utrum pacti excepto locũ hat.
an exstipũlatu actõ.sabinus
ntatur equũ ent accͣeͣpͣto eu
dr̃e doũ exceptom subsidiũ eẽ.
pacti exceptõis.¶Quosdam
denq qui exceptone pacti .u¬
ti ñ possunt. doli exceptone u
Nur mã et solui ei potest.
mandaui ut pacisc̃ctur. In õiũ
rerũ mearum ꝓcũrãtor fuit. et

Expanded text:
rci sic loquitur, quasi omnes creditores debeant conuenire. quid ergo si quidam absentes sint? num exemplum praesentium absentes sequi debeant? sed an et priuilegiariis absentibus haec pactio noceat, eleganter tractatur: si modo ualet pactio et contra absentes. et repeto ante formam a diuo Marco datam diuum Pium rescripsisse fiscum quoque in his casibus, in quibus hypothecas non habet, et ceteros priuilegiarios exemplum creditorum sequi oportere. haec enim omnia in his creditoribus, qui hypothecas utrum pacti exceptio locum habeat an ex stipulatu actio.Sabinus , aequum erit accepto eum dicere doli exceptionem subsidium esse pacti exceptionis: quosdam denique, qui exceptione pacti uti non possunt, doli exceptione uquia et solui ei potest. mandaui ut pacisceretur, siue omnium rerum mearum procurator fuit: ut
Abbreviated transcription (Latin):
placuit /ꝙ si eq̃les sint ĩcumu¬
io debititunc płium mim̃̾us
credicoꝵ. p̾ferendus ẽ.. n nu̾o
aũt pati creditoꝵautioritatẽ
eius seqͣtur pͥpor ꝗ dignitate¬

Expanded text:
placuit. quod si aequales sint in cumulo debiti, tunc plurium numerus creditorum praeferendus est. in numero autem pari creditorum auctoritatem eius sequetur pr
Abbreviated transcription (Latin):
Nur. Ped exhimendiu̾bu
im̃e quoquo modo auferre. ut
puta siquis ñ raꝑet quẽ s mo¬
rari facet᷑ quominus in ius ue¬
niret. ut. ictõnis dies exiret. uł
res tempore.amittẽtur. uidetur
eximisse qmͣuuis corpus neximt¬
S si coloco retinĩt ñ abduxit
hris ũbis tenetur. ¶ Icẽ tiꝗs
eum qui ꝑ calumpniam noca¬
batur exem̾it. constat eum hoc
edicto ceñt. ¶Pretor.ait. neuei
faciat dolomalo quo magis exi¬
id fĩ ueluti cum iusta oã ẽ excep
exemit in fc̃m uditium datur.
quonio contmctur q ĩ u̾itate¬

Expanded text:
um.Sed eximendi uerbum imere quoquo modo auferre. ut puta si quis non rapuerit quem, sed moram fecerit quo minus in ius ueniret, ut actionis dies exiret uel res tempore amitteretur: uidebitur exemisse, quamuis corpus nsi eo loci retinuerit, non abduxit, his uerbis tenetur.Item si quis eum, qui per calumniam uocabatur, exemerit: constat eum hoc edicto teneri.Praetor ait 'neue faciat dolo malo, quo magis exiid fieri, ueluti cum iusta causa est exeexemit, in factum iudicium datur: quo non id continetur quod in ueritat
Abbreviated transcription (Latin):
carin potuit exempia cueluti
delinquit qui mexunt¬
fiat etlibius ꝙ pronim nocat
et is qui promim ui eximit.
delicto pecitoris ꝑtes sustim eao¬

Expanded text:
cari non potuit, exempta est, ueluti deliquit qui exfaciat, et libertus qui patronum uocat, et is qui patronum ui eximat: delicto petitoris partes sustine
Abbreviated transcription (Latin):
cum eo caũ ad eñ dos regredi po¬
ssit. Nũquid ergo cunc demu
ag̾e̾ possit. cum mortua ĩ mr̃i¬
monio filia potuit dotem repetẽ.
si eructus fudus ñ ẽẽt. an et hoc
cau int̾est pr̃is dotatam filiam
hr̃e. ut statim conuenire ꝓinis¬
sorem poss. ꝙ magis paterna
affectio iducit.

Expanded text:
cum uno casu ad eum dos regredi possit. numquid ergo tunc demum agere possit, cum mortua in matrimonio filia potuit dotem repetere, si euictus fundus non esset? an et hoc casu interest patris dotatam filiam habere, ut statim conuenire promissorem possit? quod magis paterna affectio inducit.
Abbreviated transcription (French):
dicendumerit prospicieicã¬
ut̃one. ¶Restituereaũt p̾cia
debebit possor et si deͣp̃dite st̃
res uł diminuite ¶S utr ita
demum restituat. n bone fidi
possor eͣst. an et simalefidei ⁊
si quid̃res ap̃ emptorem ext̃.

Expanded text:
dicendum erit prospici ei cautione.Restituere autem pretia debebit possessor, etsi deperditae sunt res uel deminutae. sed utrum ita demum restituat, si bonae fidei possessor est, an et si malae fidei? et si quidem res apud emptorem ex
Abbreviated transcription (Latin):
Lp̃. Sifilius fam̃. miles sit et
hat castrense peculium puco
successore eius an tem. sic dẽ¬
mum ad prẽm uenire. ¶ Qui
ẜuum alienumuł anculam
sepeliuit. ht̃ adusꝰ dominum
fim̾ariam actõm. ¶Hãcton¬

Expanded text:
. Si filius familias miles sit et habeat castrense peculium, puto successores eius ante teneri, sic deinde ad patrem uenire. Qui seruum alienum uel ancillam sepeliuit, habet aduersus dominum funerariam actionem. Haec
Abbreviated transcription (Latin):
tatis fimus fec̾it. dem uictus
in restitutom ñ dedux̾it q ĩpẽ¬
ditiutilem eẽ ei fim̾ariam ¶ Si
eodẽ momĩto tpr̃ĩs uir et ux̃or
decessit. ialo ait inhrdẽ uin ꝓ
portõne dotis. dandam hanc
accomi qm̃ id ip̃m dotis nõie
ad eum ꝑuenit.

Expanded text:
tatis funus fecerit, deinde uictus in restitutione non deduxerit quod impenderit, utilem esse ei funerariam. Si eodem momento temporis uir et uxor decesserit, Labeo ait in heredem uiri pro portione dotis dandam hanc actionem, quoniam id ipsum dotis nomine ad eum peruenit.
Abbreviated transcription (Latin):
p. Qui clauumht. morbosus
l et poluposuss eum qui alt̾m
oculũ aut alt̾am maxillam ma¬
iorem ht̃. si recte utaturs anu
uidi pedius scribit. ait enimin¬
eq̃litate maxillarũ oculorum
brachioꝵ. Sinicħ ex ministĩo
prando subtrahit extͣ redibiti¬
onem ce. s et latus. uł crus bre¬
uius pot̾. rofre impedim̃tum.
ergo et hic erit redibendus.
¶Di quis natura gutturosus sit
aut oculos emmentes hãt. sa¬
nusuidetur itẽ sciend̾ est seuã
ñ ẽẽ morbosũ uł uitosum p̾t̾¬
qm̃ si in becilutate dextre .u.ali¬
dius sinstra utatur. s hunc no
sceuam s mancũ eẽ. ¶Is cuios
oleat an sanus sit quesitum est
trebatius. ait ñ ẽe morbosumot¬
alicui ołe ułuti hyrcosũ strabo¬
nem ħ enim ex illuuie oris acci
cidit ułutiꝙ iecur ur pulmo i

Expanded text:
.Qui clauum habet, morbosus est: sed et polyposus.Eum, qui alterum oculum aut alteram maxillam maiorem habet, si recte iis utatur, sanum videri Pedius scribit: ait enim inaequalitatem maxillarum oculorum brachiorum, si nihil ex ministerio praestando subtrahit, extra redhibitionem esse. sed et latus uel crus breuius potest adferre impedimentum; ergo et hic erit redhibendus. Si quis natura gutturosus sit aut oculos eminentes habeat, sanus uidetur. Item sciendum est scaeuam non esse morbosum uel uitiosum, praeterquam si inbecillitate dextrae ualidius sinistra utitur: sed hunc non scaeuam, sed mancum esse. Is cui os oleat an sanus sit quaesitum est: Trebatius ait non ealicui olere, ueluti hircosum, strabonem: hoc enim ex illuuie oris accidcidit, ueluti quod iecur, quod pulmo
Abbreviated transcription (Latin):
IUSQUAM
Iad u̾borum intpretatonem
enim cont̃ctus quos alienam
fidem secͥuti institumus ꝯple¬
nore eoicit Nam cuicũq
rei assentiamus.ilienami fide
secuti moͣx ixcepturi ꝙͥ ex hoc
contractucrede dicimr. Exa
quo u̾bum ut gen̾ale. pretor

Expanded text:
iusquam ad uerborum interpretationem enim contractus, quos alienam fidem secuti instituimus, conplenore edixit. nam cuicumque rei adsentiamur alienam fidem secuti mox recepturi quid, ex hoc contractu credere dicimur. rei quoque uerbum ut generale praetor
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ iabeo dicit᷑. hiis rebõ recce p̾.¬
stari si forte fundi nominei
dampminfecti cauit.mpo
possor. et que postacceptum
iuditium ꝑciiminenm ex re¬
Nec enim sufficit. corpus ip̃m
restitui. s opus ẽ. ut et causa
rei restituatur .i. ut omnehãt
petitor. ꝙ hĩturus foret si eo
tempore quo iuditium accip¬
iebatur. restitutus ille homo

Expanded text:
e Labeo dicit 'his rebus recte praestari', si forte fundi nomine damni infecti cauit. 20 possessor et quae post acceptum iudicium per eum non ex renec enim sufficit corpus ipsum restitui, sed opus est, ut et causa rei restituatur, id est ut omne habeat petitor, quod habiturus foret, si eo tempore, quo iudicium accipiebatur, restitu
Abbreviated transcription (Latin):
lianus.ł.ui. scribit. si ꝑ eimms¬
uum possor acͣquisierit actõm
legis acquilie restitue cogẽd
Q si dolo mais ip̃e possõr desie¬
rͣit pomid̾e: et anquis hpicmi
ciumi. antactones suas prare
cogetur uttim corum uolu̾it
accor et fructus quos ab alio
possõre pcepit᷑ restitucre eum
oport uicrum enim ex eo po¬

Expanded text:
it, si per eum seruum possessor adquisierit actionem legis Aquiliae, restituere cogendum. quod si dolo malo ipse possessor desierit possidere et aliquis hominem minis aut actiones suas praestare cogetur, utrum eorum uoluerit actor. sed et fructus, quos ab alio possessore percepit, restituere eum oportet: lucrum enim ex eo ho
Abbreviated transcription (Latin):
ut una eademq res et ueneat ⁊¬
p̾cium sit emptois un si ea res¬
qmͣ acceꝑim uł ded̾im postea e¬
uincaturanͣ fc̃m dandam acco¬
nem sendet᷑  Itẽ em̾ptioac
uendito nuda ꝯsentiẽtiũ uolũ¬
tate ꝯtͣhitũr ꝑmutato aũt ex¬

Expanded text:
ut una eademque res et ueneat ium sit emptionis. Unde si ea resam acceperim uel dederim, postea euincatur, in factum dandam arespondetur. Item emptio ac uenditio nuda consentientium uolutate contrahitur, permutati‹o› aute
Abbreviated transcription (Latin):
diffunt pr̾at̾ones eõrum.
Emptor .n. nisi nũmos acci¬
pientis fecerit: tenetur exue¬
dito uenditori sufficit ob euic¬
tõnem. se obligare. possõm tra¬
de.et purgani dolo malo¶Itaq si
eiucta res ñ sit. nicħ d ¶In pere¬
mutatõne u̾osi uͣtrũq p̾ciũ eᷤᷤ¬

Expanded text:
unt praestationes. emptor enim, nisi nummos accipientis fecerit, tenetur exdito, uenditori sufficit ob euictionem se obligare possdere et purgari dolo malo, itaque, euicta res non sit, nihil debet: in permutatione uero si utrumque pretium e
Abbreviated transcription (Latin):
dcões nesmne p̾cii mum̾atone
prom̃ibeat p̾ses prouintie. ¶ It
sentiat p̃ses ꝓuintie ꝓuideat
Uerĩtas rerumerrorib gesr.¬
uintie id sequatm: ꝙ ꝯuenit
eum ex fide eoꝵ que ꝓbabũt.
Ne põtentõres uiri hñmł̾iorẽ.
miurũs affitiant neue defẽ¬
sores eoꝵ calumpmosis crim¬
inib insectentur ĩnocentesad
religionẽ p̃sidis ꝓuirtie ꝓti¬
net. ¶ Iuicita ministia sub p̃¬
textr. adinuantiũ militares
uiros ad concucientos hoĩes
exactões fiꝓhibeat.¶Neq
uectudinem suam ꝓp̃ses pro¬
uintie reuocet. ¶ Ne temus
uite homines sub p̾textu
aduentus offit̾oꝵ r militũ¬

Expanded text:
ii numeratione prohibeat praeses prouinciae. item sentiat, praeses prouinciae prouideat. Ueritas rerum erroribus gestuinciae id sequatur quod conuenit eum ex fide eorum quae probabuntur. Ne potentiores uiri humiliores iniuriis adficiant neue defensores eorum calumniosis criminibus insectentur innocentes, ad religionem praesidis prouinciae pertinet. Illicita ministeria sub praetextu adiuuantium militares uiros ad concutiendos homines exactiones fieri prohibeat. Neque licitudinem suam praeses prouinciae reuocet. Ne tenuis uitae homines sub praetextu aduentus officiorum uel militu
Abbreviated transcription (Latin):
limm̃me imico uł breui super¬
lectui. io. ilioꝵ usus trislatis
iniurus uexentur p̾ses ꝓuĩ¬
tie ꝓuidebit. ne ꝗd sub nõie
militum ꝙ. toutilitates eorũ

Expanded text:
lumine unico uel breui suppellectili ad aliorum usus translatis, iniuriis uexentur, praeses prouinciae prouidebit.Ne quid sub nomine militum, quod ad utilitates eoru
Abbreviated transcription (Latin):
Ap̃. Dibone fid̃ipossor hrdit¬
atis nelit cum debitorib bro¬
itariis. autͣqui rẽs hrditanas
occupaĩunt consistẽ: audiet᷑
utiq si ꝑ̾icuiu erit: ne int̾ mo¬
ras actiones int̾cidant.Pe¬
titoraut hrditatis cittaimpe¬
dim̃tum exceꝑtonis in ren
age̾ po̾c̾it.MLiud enim sipo

Expanded text:
 bonae fidei possessor hereditatis velit cum debitoribus hereditariis aut qui res hereditarias occupaverint consistere, audietur, utique si periculum erit, ne inter moras actiones intercidant. petitor autem hereditatis citra metum exceptionis in rem agere poterit: quid enim si po
Abbreviated transcription (Latin):
ciendimonum̃ti sumptus.
uł qnͣtum cestatoriusẜit. nõ
exͣcedat. Eum ciuauferet᷑
h̾rditas: impensas rõne doli
exceptoneant recenturũ. aut
acc̃one negõrum g̾orum repe¬
titurum. uluti hrditato neg̃o
gesto. qm̃ius enim stricto in

Expanded text:
ciendi monumenti sumptus, uel quantum testator iusserit, non excedat, eum, cui aufertur hereditas, impensas ratione doli exceptione aut retenturum aut actione negotiorum gestorum repetiturum, ueluti hereditario negotio gesto: quamuis enim stricto iur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗs ꝓmisit iudit̾o se sisti: et rei
publice. cã abfuisse dicat. ⁊ ob
id ñ stetisse: urdolo maio. adu̾s¬
ani fcmquomin sistetur. ur
ualitudinẽ sibi impedimento
fuisse ur tempestatẽ ꝓbare eũ¬

Expanded text:
sset iudicio se sisti et rei publicae causa afuisse dicat et ob id non stetisse, uel dolo malo aduersarii factum quo minus sisteretur, uel ualetudinem sibi impedimento fuisse uel tempestate
Abbreviated transcription (Latin):
d. Int̾. ictum et it̾ ñ nuula
est diffr̃a.¶It est .n. quo quis
pedes uł eques ꝯmeare potest.
actus u̾o: ut et. armta trahere.
et uehiculũ ducere liceat.
Abol. Certo geñ agrorii acq¬
ri ẜuitus pot usuti uineis qͣreã
id̃solum magis qmͣ ad suꝑfici¬
em ꝑtineat et ĩo sublatis iunc¬
csis ẜuitus manebit. S sim
contrabenda ẜuitute aliud ac¬
tum sit. dolimali exceptõ erit
actui ẜuit. dñs in eo agro nicħ
face̾ pot̾ quo fuitus imp̃edia¬
tur. que ita cliffusa est ut om̃s
glebe ẜuiant ac t sut̾ actus ne
sine ulla det̾minatone legatꝰ
est: modus det̾minabitur et
agrlib̾e sunt. igitur arbit̃ dã¬
dus ẽ. qui utror cau uiam det̾¬
minared. ¶Latitudo accus
itiñsq ea est: que demostͣca

Expanded text:
. Inter actum et iter nonnulla est differentia: iter est enim, qua quis pedes uel eques commeare potest, actus uero, ubi et armenta tra‹i›cere et uehiculum ducere liceat.o. Certo generi agrorum adquiri seruitus potest, uelut uineis, quod ea ad solum magis quam ad superficiem pertinet. ideo sublatis uineis seruitus manebit: sed si in contrahenda seruitute aliud actum erit, doli mali exceptio erit actui servit, dominus in eo agro nihil facere potest, quo servitus impediatur, quae ita diffusa est, ut omnes glaebae serviant, aut si iter actusve sine ulla determinatione legatus est: modo determinabitur et qagri liberae sunt: igitur arbiter dandus est, qui utroque casu viam determinare debet. Latitudo actus itinerisque ea est, quae demonstra