comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nalem cõpulam. ĩuenta fũit
ĩ aliqͦ. ñ soluit ꝯiugiũ. Si uͦ añ
c̃aualem copula dep̃hensa fuit
lib̾m fac̃ mulieri. aliũ uirum
acciꝑe. Uñ apparet illos ñ fuisse
conuiges. Aliciqͥn ñ lic̾et eis abĩ¬
uicem discede. excepta cã forn¬
cõnis et sic discedẽtes oꝑ mañe
iunuptos. aũ sibi uuicem recõ¬
ciliari. ⁊ tem. Si sponsa ꝯuỹx
eẽt. mortuo sponso man̾et ui¬
dua. Si aucem uidua cẽt iuir eiꝰ
ad sacros ordines conscend̾e ñ p̃si
Maritus enim uidue eq̃ sic̃ ⁊bi.¬
gamus sac̃dos fĩ ꝓhibetur. Ex hͦ
aũ copula nullus ꝓhibet᷑. a sacͥs
ordinib U̾ enim pelagius ppͣ ait.

Expanded text:
am inventa fuerit in aliquo, non solvit conjugium. Si vero ante carnalem copulam deprehensa fuerit, liberum facit mulieri alium virum accipere. Unde apparet, illos non fuisse conjuges; alioqui non liceret eis ab invicem discedere, excepta causa fornicationis; et sic discedentes oportet manere innuptos, aut sibi invicem reconciliari. § 1. Item si sponsa conjunx esset, mortuo sponso remaneret vidua. Si autem vidua esset, vir ejus ad sacros ordines conscendere non posset. Maritus enim viduae, aeque sicut et bigamus, sacerdos fieri prohibetur. Ex hujus autem copula nullus prohibetur a sacris ordinibus. Ut enim ait Pelagius Papa:
Abbreviated transcription (Latin):
et pꝰea filiꝰ eius eam dux̃it: pat̾
pꝰmodũ ñ hat uxorem. nͭ mulier
alium. filius qͥ patͥs facinus ig
tuo copulari ꝓhibet᷑. hũi uͦ qͥ spõ¬
fuisse ꝯugͥem fris eius. qr defuit¬
nicõnis a uiro suo dimissa. aut
ei reconciliabr. aũ illo uiuẽte ĩ¬
nupta manebit. N espõnsa si
riũ ĩ qͦ ita legͦr. Si sponsus raptã

Expanded text:
et postea filius ejus eam duxerit, pater postmodum non habeat uxorem, nec mulier virum. Filius, qui patris facinus igntuo copulari prohibetur, hic vero, qui sponfuisse conjugem fratris ejus. § nicationis a viro suo dimissa aut ei reconciliabitur, aut eo vivente innupta manebit. De sponsa vero riu
Abbreviated transcription (Latin):
cilio triburiẽsi. de eo qui dormit¬
uidãm cũ sponsa fratris sii.
desp̾osauit uxorẽ ⁊ dotauit eã cũ
ea coire ñ potuit. qmͣ clanculo fr̃
eiꝰ corrupit. et grauidam reddidit
dec̃tum ẽ ut qmͣuis nupta eẽ nõ
et mecha forniconis quidẽ uindic¬
tam sustineant. lic̃ita uͦ eis ꝯui¬

Expanded text:
cilio Triburiensi : C. XXXI. De eo, qui dormivit cum sponsa fratris sui. Quidem desponsavit uxorem, et dotavit eam, et cum ea coire non potuit; quam clanculo frater ejus corrupit et gravidam reddidit. Decretum est, ut, quamvis nupta esse non et moecha fornicationis quidem vindictam sustineant; licita vero eis con
Abbreviated transcription (Latin):
set neq ab batem/ neq eum qui p̃fici¬
tur exꝰtiam qͣuc p̃est loqm uirgi¬
nib xp̃i aliquid qd̃ ad mnstitutionem
earum ꝑtinet licebit. nec eum ea so¬
la que p̃ eͥ freciuenter eos loqui oportet.
s subtestimonio duarum uł trium
sorrorum. ita ut rara sit accespstio. ⁊ bre¬
aus ominino locutio. pribentur. ⁊ mo

Expanded text:
el eum qui praeficitur extra eam quae praeest loqui virginibus Christi aliquid quod ad institutionem morum pertinet licebit, neque cum ea sola quae praeest frequenter eos loqui oportet, sed sub testimonio duarum vel trium sororum, ita ut rara sit accessio, et brevis omnino locutio. Absit enim ut mo
Abbreviated transcription (Latin):
est iuimi dicitur inutilisse ⁊ fraqnter
molestias generare. nta ut memoratũ
modo pmitat dicens. ut quasi pensio¬
nis nomine a licuud staturre debent.
hec igitur omnia deligenter ce era¬
minare inlemus. ⁊ si aptt eidemi rõ¬

Expanded text:
est, vim dicitur intulisse, et frequenter molestias generare, ita ut memoratum modo permittat, dicens, ut quasi pensionis nomine aliquid statuere debeat. Haec igitur omnia diligenter te examinare jubemus, et, si apud
Abbreviated transcription (Latin):
ulteruis hat pocestatẽ aliquam nemo¬
nastĩa huius occõnis uł amine en q
tur. hec itaque omma ingilanti en¬
ra em̃dare. iam scd̾o ꝯmonita scĩtas
ur̃i non disfenit. ne si post bec negli¬
gentes nos ẽe qd̾ non credimus. sen
sermiuis. aliter monasti̾orum quica
ꝓficere cõpellamur: nam notum sit¬
nobil quia tinte nec̃titati sernorum

Expanded text:
ulterius habeat potestatem, ne monasteria huius occasionisvelamine ea que ntur. Hec itaque omnia vigilanti cura emendare iam secundo commonita sanctitas vestra non differat, nec si post hęc neglegentserimus, aliter monasteriorum quieti prospicere compellamur. Nam vobis notum sit quia tantae necessitati servorum
Abbreviated transcription (Latin):
pius inanno ẽp̃i uisitent mo aut¬
nastia monachorrun si quid corrignd̾
rum curam non hates bona cũ monas¬
tĩorum in suos usus conu̾tere cupie¬
bant statutum est ut monasfla cimi
sius rebus penitus sint ulera a potesta¬
te ⁊ dominio ep̃orum quod aũt uius
canonieis urib dicimitur monastia¬

Expanded text:
pius in anno, episcopi visitent monasteria monachorum, et si quid corrigendum rum curam non habentes, bona tamen monasteriorum in suos usus convertere cupiebant, statutum est, ut monasteria cum suis rebus penitus sint libera a potestate et dominio episcoporum. Quod autem nullis canonicis juribus monast
Abbreviated transcription (Latin):
chorum am munstratione ac p̃sidio gu¬
b̾nentur. tunc eitim salubria xp̃o dica
ales eligrmus quorum non soluingu¬
bernacłis tueri si eciam doctruns edisi¬
care posilut ea tñ eirca monachos cau¬

Expanded text:
chorum administratione ac praesidio gubernentur; tunc enim salubria Christo dirituales eligimus, quorum non solum gubernaculis tueri, sed etiam doctrinis aedificari possunt, ea tame
Abbreviated transcription (Latin):
tum ꝑtib constituta omniuo clicorũ
nrorum dominio ꝑgrauari. ita utoc
ue est uelud inꝓprietate possteant qui¬
bus non modieum condolens p̃deces¬
rei hactenus correctione ceslatum est
hec audientes ad nos it̾m p̃iidimus
scrpta dirig̾e hortamur ergo ut omĩ
mora omniq exenssatione sub mota
itamonastła ip̃a ab huius studratis
grauamine releuare. quatus nuil¬
ero ordine sunt constitut ob alius hãt
nis ħbitandi t̃m modo cã accedendi lic̃e¬
tiam aut si forte ad ꝑagendam sacra
missarnm furit imittati nusteria
s noq ꝓ ciuus libet monachi aut ab

Expanded text:
partibus constituta omnino clericorum vestrorum dominio praegravari, ita ut ocve est, velut in proprietate possideant. Quibus non modicum condolentes, decesrei hactenus correctione cessatum est, haec ad vos iterum praevidimus scripta dirigere. Hortamur ergo ut omni mora, omnique excusatione submota, ita monasteria ipsa ab hujusmodi studeatis gravamine relevare; quatenus nulenisi orandi tantummodo causa, accedendi licentiam, aut si forte ad peragenda sacra missarum fuerint invitati mysteria. Sed ne vel pro cujuslibet monachi aut ab
Abbreviated transcription (Latin):
ad psaslendum. Ttem sunt alii quos
ep̃i p̃grauantes salutera ipsarumani¬
marum nogligunt. quilibet u̾d occa¬
sionib bona monast̾iorum distrah̾e cu¬
piunt tales onim erant quidam cl̾ici
rauennatis eccłic. qui simulata religi¬
one mouast̾is cupiebant p̾fici non trĩ¬
suntes ad monachium babitum neq
remnitiantes ecclastice milicie de qͥ¬
bns g̾g̃. scribit ioħi reluennati archi

Expanded text:
atian. Item sunt alii, quos episcopi praegravantes salutem ipsarum animarum negligunt, quibuslibet occasionibus bona monasteriorum distrahere cupiunt. Tales erant quidam clerici Ravennatis ecclesiae, qui simulata religione monasteriis cupiebant praefici, non transeuntes ad monasticum habitum, neque renunciantes ecclesiasticae militiae. De quibus Gregorius scribit Joanni Ravennati Epi
Abbreviated transcription (Latin):
oupla secundum regłam sc̃i patris
balilii.⁊ secundum p̾ceptionem eiꝰ
ita form̃tur. non habitent in uno
monastło monachi. ⁊ monache ad ul¬
t̾imu enim nt̾cipit cohabitationẽ
siaditum hat monachus ad monachã¬
nł monacha ad monachum sccreco
ad collocationem non eubet monachꝰ
de feruntur extra potam hec susci¬
piat. abbatissa monastii. feminarũ
cum quadam uetula monacha. por
ro contigit aliquam ꝓpniquã suã
uid̾e uolu̾it monachꝰ in p̃sentia abba¬
tisse hiuc confabuletu ꝑ modica ⁊
cum pendiosa u̾ba incbreui ab ea disce¬

Expanded text:
upla, secundum regulam sancti Patris nostri Basilii et secundum praeceptionem ejus ita formentur. Non habitent in uno monasterio monachi et monachae. Adulterium enim intercipit cohabitationem, si habeat aditum monachus ad monacha monacha ad monachum secreto ad collocutionem. Non cubet monachuss deferuntur, extra portam haec suscipiat abbatissa monasterii feminarum cum quadam vetula monacha. Porro si contigerit, ut aliquam propinquam suam videre voluerit monachus, in praesentia abbatissae huic confabuletur per modica et compendiosa verba, et in brevi ab ea disce
Abbreviated transcription (Latin):
fũrit ac diuina p̃cepta u̾bis ⁊ eremplis
cong̃gatio uitiis sius consentiens ab bem
potestate consistant. ⁊ siquid extuire¬
głam fecerint. ab ep̃is corrigantur qui
semel in anno in loco ep̃o ubi elig̾itae¬

Expanded text:
fuerit, ac divina praecepta verbis et exemplis congregatio vitiis suis consentiens abbatem potestate consistant, et si quid extra regulam fecerint ab episcopis corrigantur, qui semel in anno, in loco ubi epi
Abbreviated transcription (Latin):
sibi comunitres facere ⁊ ex hoc mcoi¬
tã eumeis rõnem cõronem hre neento
bac occ̃one humani gͥnis mimicus su¬
a eos qd̾ ab sit calliditate oecipiat iõ s̃
isueres inmonasfiio tuo aunceps qna¬
libet õt̾cone ꝑmittas ascendere neq mo¬
nachos tuos sibi com matres fac̾e. nam
Nhoc de uno ad nures nr̃as quecumq
ueris uitioni sub dend̾ tit em̃datoris
tue qualitate ect̾i sine dubio corrigã¬

Expanded text:
sibi commatres facere, et ex hoc incautam cum eis communionem habere. Ne ergo hac occasione humani generis inimicus sua eos, quod absit, calliditate decipiat, ideo heque mulieres in monasterio tuo deinceps qualibet occasione permittas ascendere, neque monachos tuos eas commatres sibi facere. Nam si hoc denuo ad aures nostras quocunque veris ultioni subdendum, ut emendationis tuae qualitate, caeteri sine dubio corrigan
Abbreviated transcription (Latin):
aũ abb̾ib omni obedientia. ⁊ deuocionc
subiacenit quod siquis ꝑ contintiatiam
si̾nt ominia que acqunierit abbatilya
uferatur sorundum regłoriam inonas¬
snuenti su̾int cum auxilio ep̃i tan¬
quim fugaces sub custodia renotent᷑
⁊re se ille abbas futurum et congnor¬
cat qui in buius ꝑ sonis non regłarit᷑

Expanded text:
dientia et devotione subjiciant. Quod si quis per contumaciam serit, omnia quae acquisierit abbatibus auferantur, secundum regulam monasinventi fuerint, cum auxilio episcopi tanquam fugaces sub custodia revocentur, et reum se ille abbas futurum esse cognoscat qui in hujusmodi personis non regulari
Abbreviated transcription (Latin):
lunt alii qui ꝓ executione diu̾sarum
c̃arni quosutet ad mittunt quidistn¬
euoncmi eorum solluant. ⁊ quietemre¬
ligronis ꝑturbent de quib inconeslio
cribuensi legitum. abbas quicantut i

Expanded text:
unt alii, qui pro exsecutione diversarum causarum quoslibet admittunt, qui districtionem eorum solvant, et quietem religionis perturbent. De quibus in Concilio Triburiensi legitur: C. XV. Abbas, qui cautus i
Abbreviated transcription (Latin):
habitare s noc mneis que duplicia
nuilieres quid̾ in suo loco manere st¬
udeat. monachos autẽ aliud mast̾ium
edificare cogat si aũ płima sint tali¬
a monast̾ia separentur inalus mona¬
stiis monachi ⁊ in alus monache res
aũ quas h̾nt communes. scd̾m luri

Expanded text:
babitare, sed nec ea, quae duplicia mulieres quidem in suo loco manere studeat, monachos autem aliud monasterium aedificare cogat. Si autem plurima sint talia monasteria, separentur in aliis monasteriis monachae, et in aliis monachi; res autem, quas habent communes, secundum ju
Abbreviated transcription (Latin):
bus. tam in eccła qmn in refretorie atq
dormitorio cõiter ẽẽ debebeant ꝓprusibi
edisicãt receptacła ⁊ priuata domicilia in
quib sub hospitalitatis uelamine pal
bescunt quia ergo omnis qui male
agit odit lucem ac ꝑ hoo ip̃e abscondite
tur seposse lat̾e oculos iudicis cuncta

Expanded text:
n ecclesia quam in refectorio atque dormitorio communiter esse debeant, propria sibi aedificant receptacula et privata domicilia, in quibus sub hospitalitatis velamine passbescunt. Quia ergo omnis, qui male agit, odit lucem, ac per hoc ipsae absconditae tur posse latere oculos judicis cuncta
Abbreviated transcription (Latin):
di̾sarum causarum excentione ꝓtur¬
epta ur̃a autoeitate ꝑmittas. s ep̃o loti¬
illuis subemuis modemmnt degunt
cure sit. cãs utilitates qr dispoñẽ uaide
quilibet sc illorum cãis ad misceat. set
ille eceum uitas conpetenti regłarias
debet moderamine dispon̾e qd̃ iõmissic
corum animabe compellitui. m̃nem¬

Expanded text:
diversarum causarum exsecutione perturepta nostra auctoritate permittas, sed utillius, sub cujus moderamine degunt, curae sit eorum causas utilitatesque disponere. Valde quilibet eorum se causis admisceat, sed ille eorum vitam competenti regularique debet moderamine disponere, qui pro commissis eorum animabus compellitur
Abbreviated transcription (Latin):
uinum offmñ derelinquunt ad eo
recedentes. diabolo ⁊ oꝑib eiꝰ sũimit.
sicut se nistissime ab offo̾ alienos
facint ita bñfiçio ectiarum pͥua¬
n imistri altais. pb̾ri. sme diaconi. adoffã¬
esi portitor fiat. nͨ altare contingat
ñ abofferentib olocaiiti oblatior̾m.¬
neq sine maioris natu auc. iano

Expanded text:
vinum officium derelinquunt, et a Deo recedentes diabolo et operibus ejus serviunt, sicut se justissime ab officio alienos faciunt, ita beneficio ecclesiarum privanistri altaris presbyteri, sive diaconi, ad Domiacrarii portitor fiat, nec altare contingat, nec ab offerentibus holocausti oblationeque sine majoris natu auctoritat
Abbreviated transcription (Latin):
ctionib ur̃is. Qui u̾o hinc salub̾rimo
p̃cepto obedire noliũnt: ydolatrie
pect̃m in curtunt samnhele testante.
a beato gregdio msttnente. Percatũ a¬
rolandi ẽ: nĩobedire. et sclus ydolate¬

Expanded text:
ctionibus vestris . Qui vero huic saluberrimo praecepto obedire noluerint, idololatriae peccatum incurrunt Samuele testante et beato Gregorio instruente: Peccatum ariolandi est, non obedire: et scelus idol
Abbreviated transcription (Latin):
one pellant᷑: Siu̾o ꝓreatu suo se ab
altaris comumone. subpenit̾atis
ꝓfessione sub mouu̾nthis quoq siali¬
i de fiunt. a cã certe necessitatis ex¬
orit᷑ posentem lptistmm sic̃eat lũp

Expanded text:
one pellatur. Si vero pro reatu suo se ab altaris communione sub poenitentis professione submoverit his quoque, si alii defuerint, et causa certa necessitatis exoritur, poscentem baptisma liceat bap
Abbreviated transcription (Latin):
uxorib antiquũ. seq̃ntes canonẽ aͤpłice dili¬
gentie ⁊ ꝯstitutionis.⁊ sacroꝵ uiroꝵ legales
tes eos familiaritate ad iuicẽ in tp̃r õpͥortuno.
natione. aut diaconali. aũ sac̾dotali. hii nlło
mõ ꝓhibent̾ ad talem ascendẽ gͣdum. ꝓuxo¬
ris sue cohabitatione. nͨ in tp̃r ordinatioĩs sue

Expanded text:
os antiquum sequentes canonem, apostolicae diligentiae et constitutionis sacrorum virorum, legales tes eos familiaritate ad invicem, in tempore opportuno. natione, aut diaconali, aut sacerdotali, hinc nullo modo prohibentur ad talem ascendere gradum, pro uxoris suae cohabitatione, nec in tempore ordinationis suae
Abbreviated transcription (Latin):
ñ discedebant. sic̃ de tacharia legimꝰ. nͨ domũ
suam oiõ tangebant. quib utiꝙ ꝓpt̃ sobolis
successionẽ uxoris usus fuãt relaratꝰ. qr exali¬
añꝙͣ. obẜuare debñt. quib sac̾dotiũ. ł minist̾ium
sine successione ẽ. nͨ pretit dies q̃ ł asacͥficiiᷤ

Expanded text:
n discedebant; sicut de Zacharia legimus: nec domum suam omnino tangebant, quibus utique propter sobolis successionem, uxoris usus fuerat relaxatus, quia ex aliae servare debent, quibus vel sacerdotium, vel ministerium sine successione est. Nec praeterit dies, quo vel sacrificiis
Abbreviated transcription (Latin):
iugio sac̾dotũ illd̾ supͣdictũ sit. ex gag̾nsi ꝯ¬
nuptias. ⁊ dormientẽ c̃ uiro suo fidełe̾ ⁊ reli¬
giosam detestat᷑. aut culpabiłe extimat. uł¬
ut q̃ regnũ d̾i introire ñ possit. anatha sit.
aut ꝯtinẽtie studens. ł ut horrescens nup

Expanded text:
jugio sacerdotum illud supra dictum sit, ex Gangrensi Connuptias, et dormientem cum viro suo fidelem ac religiosam detestatur aut culpabilem aestimat, velut quae regnum Dei introire non possit, anathema sit. tatem custodiens, velut horrescens nupt
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tem̾e diximꝰ ꝙ si quisꝗͣ fideliũ fu̾it anth̾a¬
tizatꝰ iniuste ei potius oberit qui facit qͣm
ei qui hanc patit᷑ iniuriã. Spẽ enĩ sc̃s habi¬
tans inscĩs ꝑ quẽ quisq ligat᷑ aut soluitur. ⁊¬
Iinnu̾tũ nłłi ing̾it penã ꝑeũ quippe diffundi¬
lienus tenet pectã. ñ scd̾ arbitriũ hoĩum s
scd̃ arbitriũ dei. pͥetta tenet petra dimittit.

Expanded text:
n temere dixerim, quod, si quisquam fidelium fuerit anathematus iniuste, ei potius oberit, qui faciet, quam ei, qui hanc patietur iniuriam. spiritus enim sanctus habitans in sanctis, per quem quisque ligatur aut soluitur, inmeritam nnlli ingerit poenam: per eum quippe diffundilienatio tenet peccata, non secundum arbitrium hominum, sed secundum arbitrium Dei. Petra tenet, petra dimittit;
Abbreviated transcription (Latin):
tui cedere motib ꝯsensibi ⁊ relaratis uo¬
luptatis habenis temerip̃m in lacũ mise¬
rie ⁊ inlutum fecis ꝓhibitum deiecisti.
ut positus fu̾as ad gubernationẽ ppłoꝵ
effectus sis ruina multoꝵ. ꝓbat hoc te¬
gualdi.⁊ guntharii dudũ ep̃oꝵ legitimus
casus qui ꝓ eo qd te minime ꝯpetent̃
erudierunt. qͥnĩmo quia p̃uaricatio¬
nem tuam tegere argum̾tis suis. ⁊ sub
quadã iusticie specie fuscatis quibdam
exquisitis ad inuentionib equitatẽ ob¬
gimine regularit̃ seq̃strati. It̃ aug̃.
uiͣ resistit potestato dei ordi ¶eodetm.¬
nationi resistit. s qͥd si illd̾ iubeat qd
te. si aliqͥd iusserit curator ñ faciendũ ẽ.
tñ si ꝯtra ꝓconsulẽubeat. ñ utiq ꝯtẽpnis
põtestatem. s eligis maiori seruire. nec
hinc debet minoi irasci si maior p̃lat̾aest.¬
Si rursum aliqͥd ip̃e consul iubeat ⁊ aliud
carc̾em. ille gehennã minat᷑. hinc iꝓmił
assumenda ẽ fides tua. tamꝙͣ segitutũ

Expanded text:
tui cedere motibus consensisti, et relaxatis voluptatum habenis temetipsum in lacum miseriae et in lutum faecis prohibitum dejecisti, ut qui positus fueras ad gubernationem populorum effectus sis ruina multorum. Probat hoc Thiegualdi, et Guntharii dudum episcoporum legitimus casus, qui pro eo, quod te minime competenter erudierunt , quinimo quia praevaricationem tuam tegere argumentis suis, et sub quadam justitiae specie, fucatis quibusdam exquisitis adinventionibus, aequitatem obgimine regulariter sequestrati. C.ui resistit potestati Dei ordinationi resistit. Sed quid, si illud jubeat, quod ertite. Si aliquid jusserit curator nonne faciendum est? Tamen si contra proconsulem iubeat, non utique contempnis potestatem, sed eligis maiori servire; nec hinc minor irasci debet, si maior praelatus est. Rursum, si aliud ipse proconsul iubeat et aliud u carcerem, ille gehennam minatur. Hinc jam tibi assumenda est fides tua tanquam secutum,
Abbreviated transcription (Latin):
¶u̾i iustus ẽ ⁊ in iniuste maledicitur.¬
tur qui pͥus ex puritate conscientie ab¬
solut᷑ tenebat᷑. Item. Ne codem.¬
subditi ñ possunt cogi ad malũ scientes obe¬
dientiã ñ eẽ seruandã p̃latis in reb illici
missas ꝓ hereticis cantare. ñ licet. ñ enĩ
expedit obedire eiꝰ. Item aug̃. Preceptis

Expanded text:
ui iustus est et iniuste maledicitur,tur, qui prius ex puritate conscientie absolutus tenebatur. Idem est quansubditi non possunt cogi ad malum, scientes obedientiam non esse servandam praelatis in rebus illicimissas pro haereticis cantare, non licet, et non expedit obedire eis. C. XCII. Praeceptis
Abbreviated transcription (Latin):
diffinitio iniusta regio metu ⁊ iussu aũ
cuiꝰ cumq ep̃i aut potentis a iudicib ordi¬
nata uł acta ñ ualeat. homii religioso pa¬
rum debr esse inimicitias alioꝵ ñ gx̾cere
ł augere male loq̃ndo nͥ ⁊̃ eas extinguere be¬
ne loq̃ndo studuerit. Melior ẽ in malis hu
milis fc̃a ꝯfessio ꝙͣ in bonis suꝑba głatio.

Expanded text:
definitio injusta, regio metu aut jussu, aut cujuscunque episcopi aut potentis, a judicibus ordinata vel acta, non valeat. Homini religioso parum esse debet inimicitias aliorum non exercere vel augere, male loquendo, nisi etiam eas exstinguere bene loquendo studuerit. Melior est in malis factis humilis confessio quam in bonis superba gloriatio.
Abbreviated transcription (Latin):
se eẽ xp̃ianũ. dñs enĩ ñ ait petro. discipu
cum negauit eius esse discipłm. quid aũ
dabis anime tue. qua uita enĩ uita est
confiteri xp̃m. tanta mors ẽ negare ip̃m.
an apłs petrus sic̃ enĩ quid̃ fauore ꝑu̾so
excusare nitunt᷑: xp̃m ñ negauit. qr in¬
terrogat᷑ ab ancilla hoĩem se nescire res¬

Expanded text:
se esse Christianum. Dominus enim non ait Petro, discipulquum se negavit esse ejus discipulum. Quid autem dabis animae tuae. Quanta enim vita est confiteri Christum tanta est mors negare Christum. An Apostolus Petrus sicut eum quidam favore perverso excusare nituntur Christum non negavit, quia interrogatus ab ancilla hominem se nescire res
Abbreviated transcription (Latin):
die peste conmaculant. d̾m ꝑdunt. mar̃ie
cum infirmitate uł ignorantia petcant.
s insimilitudinem iude querunt oportu¬
nitatem qualiter arbitris absentib men¬
datio ueritatem ⁊ uirtutem crimĩe mu¬
ne quis agentib comp̃hensus se confite¬
inbecillitatem anui fortitudo. quociens¬
cumq uincim᷑ uitiis atq pectatis. tociẽs
deum negamuꝰ. ⁊ hoc econtrario. Quci¬
ens bonum quid agimus deum confitem᷑.
nec arbitrandum est in die iuditii illos tan¬
tum a dei filio ẽẽ denegandos qui in mar¬

Expanded text:
dunt, maxime cum non infirmitate vel ignorantia peccant, sed in similitudinem Judae quaerunt opportunitatem qualiter arbitris absentibus, mendacio veritatem, virtutem crimine mune quis a gentilibus comprehensus se imbecillitatem animi fortitudo. Et quotiescumque vincimur vitiis atque peccatis, toties Deum negamus. Ut  Al. Et econtrario, quoties bene quid agimus, Deum confitemur. Nec arbitrandum est in die judicii illos tantum a Dei Filio denegandos, qui in mar
Abbreviated transcription (Latin):
sacm religionẽ pallio capita ꝯ¬
nantur relabi ad p̾uaricat̃o¬
nis audatiam. q u̾o ex his o̾i¬
b fu̾int reꝑte aĩinu aũ ues¬
tem intnsgłionẽ dedisse ex
mutato h̾itu ĩ monast̾us don
diẽ ultimũ daudant. sub erp̃¬
nis ardue pn̾̃ie ꝑmaneat᷑ reli

Expanded text:
am religionem et pallio capita cnantur relabi ad praevaricationis audaciam. Quae vero ex his omni fuerint repertae animum aut vestem in transgressione dedisse, exmutato habitu in monasteriis, donec diem ultimum claudant, sub aerumnis arduae poenitentiae maneant reli
Abbreviated transcription (Latin):
S tatuendum qͣtenus ecesie quorui¬
cumq monachorum in singulis
parrochiis site epõrum ut decet diui¬
nitus subdantur regunini eisdem de¬
p̾p ꝓbibet inuestitural parrochialiũ
eccłiarum ꝑ monachos fieri qs̃ ioh̾es
.pp. eis conssit. Si illud ioħ̾is. p̃p. initel¬
ligendum⁊ de illis capellis que cum õi
uire suo ab ep̃is monachis concedut᷑.
illud autem urbani intelligitur de
gub̾nandi ppłmi spiritalia ministra¬
consectionẽ sibi uedicare non ualent.

Expanded text:
 est, quatenus ecclesiae quorumcunque monachorum, in singulis parochiis suorum episcoporum, ut decet divinitus subdantur regimini, eisque dePapa prohibet investituras parochialium ecclesiarum per monachos fieri, quas Joannes Papa eis concessit. Sed illud Joannis Papae intelligendum est de illis capellis, quae cum omni jure suo ab episcopis monachis conceduntur. Istud autem Urbani intelligitur de gubernandi populum, et spiritualia ministraconsecrationem sibi vindicare non valet.
Abbreviated transcription (Latin):
auferre. quorum ad uertẽntos tallidi¬
tades ⁊ hostis uersuti suasiones. de ince¬
pis omniuo licentiam damus suar̃
ecclesiarum inuestitores fieri ita t̾n
ut udicio sẏnodi si contra sacerdotumi
agere pre sũpseruit muletentur ⁊ fe¬
lici inuerone ẽpi sacerdotum piacula
arum. Sod uidet᷑ contlre urbanus.

Expanded text:
auferre. Quorum avertentes calliditates et hostis versuti suasiones, deinceps omnibus licentiam monachis damus suarum ecclesiarum investitores fieri, ita tamen, ut judicio synodi, si contra sacerdotium agere praesumserint, mulctentur, et felici mucrone episcopi sacerdotum piacula arum. Sed videtur contraire Urbanus
Abbreviated transcription (Latin):
facił fuit. caritas. sit facilior inconcedẽ¬
do quod minus est largitas. magis eñ
fuit possessio̾iem dare quam sit in ue ᷤᷤ¬
titram concedere quomͦ possossoris ui¬
ra cognoceret᷑ ⁊ suariun rerum sibi
tͥbuta redderet᷑ uͥ qͦd suum est ꝑalte¬
rum datur. ⁊ cum uoluerit aufer¬
cur: humani moris ⁊ illum uereri
cuius uidĩcio ⁊ uoluntate nũc erigit᷑
nc de primitur. unde fit ut iu par¬
uor fiat. ⁊ sic ep̃c quod sc̾e ⁊ religiose
dederit: quadam simulata auctorita¬
te ad s̃e tͣhat. Sic itaq pͥuatur mer¬
tede qͣm consecutus fuerat tũ quia
pͥuorum sacerdotum discordias ⁊ scis¬
credulus: quod pͥus fuscate moleeba¬
tur lucͬri. post de tecta fraude conat᷑
quadam usurpatione ex toto corde

Expanded text:
facilis fuit caritas, sit facilior in concedenfacilis fuit caritas, sit facilior in concedendo quod minus est sancta largitas. Majus enim fuit possessionem dare quam sit investituram concedere. Quomodo possessoris jura cognoscentur, et suarum rerum sibi tributa reddentur, ubi quod suum est per alterum datur, et, quum voluerit, aufertur? Humani moris est illum vereri, cujus judicio et voluntate nunc erigitur, nunc deprimitur. Unde fit, ut in pardos fiat; et sic episcopus qui sancte et religiose dederat, quadam simulata auctoritate ad se retrahat. Sic itaque privatur mercede quam consecuturus fuerat: tum quiapravorum sacerdotum discordias et sciscredulus quod prius fucate moliebatur lucrari, post detecta fraude conatur quadam usurpatione ex toto aufe
Abbreviated transcription (Latin):
consilium damus. delegauit tnim
nob̾ pia mansuetudo ur̃a utrum ce¬
i ad didit q fuat̾nitas tua litẽ ⁊ seditio¬
nem int̾ cłicos monachosq ex has ca¬
usa non modicam esse ortam. qd̃ in¬
stigatione uersuti hostis fieri: nemo
ambigat. habet enim nille nocendi ini¬
odos. nec ignoramus astutiam eius.
sonatur n̾aq aprincipio rume sue:
uuitatem eccłie recindere: caruatem
uulnerare sc̃orum oꝑm dulcedinem
iniuidie fesle inficere. ⁊ omuile modis
humanum genus eu̾tere ⁊ ꝑt᷑bare. do¬
let enim satis ⁊ erubescit caritatem
quam incelo uequiuit habere homi¬
nes coͥnstantes ex lurea materia int̾¬
ra retinere. unde oportet quantum
fuagilitate nr̃a concidetur. ut omnes
aditus nocendi eius uersutie munia¬
mus ne mors ingrediatur portas nrãs.
genter exqͥsito deceruimus. ut amo¬
do eccłie monachis tdite ꝑ suos sacerdo¬
tes instituantur. diuine enim leges
ħ̾nt ⁊ seculares ut cuius est possessio eiꝰ
fiat in stitutio ⁊ si indando qo magas :

Expanded text:
consilium damus. Delegavit enim nobis pia mansuetudo vestra, utrum eci. Addidit quoque fraternitas tua, litem et seditionem inter clericos monachosque ex hac causa non modicam esse ortam; quod instigatione versuti hostis esse factum nemo ambigat. Habet enim mille nocendi modos, nec ignoramus astutias ejus. Conatur namque a principio ruinae suae unitatem ecclesiae rescindere, caritatem vulnerare, sanctorum operum dulcedinem invidiae felle inficere, et omnibus modis humanum genus evertere et perturbare. Dolet enim satis et erubescit caritatem, quam in coelo nequivit habere, homines constantes ex lutea materia tenere in terra. Unde oportet quantum fragilitati nostrae conceditur ut omnes aditus nocendi ejus versutiae diligentissime muniamus, ne mors ingrediatur per portas nosgenter exquisito decrevimus, ut amodo ecclesiae monachis traditae per suos sacerdotes instituantur. Divinae enim leges habent et saeculares, ut cujus est possessio ejus fiat institutio, et si in dando quod majus est
Abbreviated transcription (Latin):
ane quia¬
rum quidã ep̃is uis suum auferre
contendunt statuimus ne in parrochi¬
alibus ecclesiis quas tenent absq ep̃oꝵ
chie curam cum abbatum consensu.
lsacerdoti cõmutant᷑ ute m euisimͦi sã¬
cerdotes de populi quidem cura episco
debitam subiectionem exibeant ⁊ sie¬

Expanded text:
ane quidam episcopis jus suum auferre contendunt, statuimus, ne in parochialibus ecclesiis, quas tenent, absque epischiae curam cum abbatum consensu sacerdoti committant, ut ejusmodi sacerdotes de populi qudebitam subjectionem exibeant. Se
Abbreviated transcription (Latin):
racusmo ex̃o. prbri monastreiorimu
sceiesus ꝑ abbites instituantur.
Uisis liteeris caritatis ur̃e quibus satis
ꝓpenditur qͣnto studio huic sc̃e seoi re¬
uerentiam exibetis: non modice gani¬
si sumus. Nc itaq suꝑ ea que consul¬
uistis. ut nm̃o fratͥ ueniguc dis crtu

Expanded text:
asteriorum ecclesiis per abbates instituantur. Visis litteris caritatis vestrae, quibus satis perpenditur, quanto studio huic sanctae sedi reverentiam exhibetis, non modice gavisi sumus. Nunc itaque super ea, quae consuluistis, ut carissimo fratri benigne discretu
Abbreviated transcription (Latin):
sixonathis concede
domus illorum omib debent esse cõ¬
ines susceptioni ꝑgͥenorum ⁊ hos¬
pitim inuigilare debent. maxime
luerint ⁊ potuer̾it sustentationem
impendant. lib̾m est ensur. monachis
⁊ sp̃ualib uiris deum colentib ⁊ timenti¬
bus decnnas ⁊ oblationes cunctaq rane¬
dia coñcedere ⁊ de iure suo in domnũ
illorum ⁊ usum taͣsferre nec tã inpan¬
ꝑibus panꝑtatem qm religionem
attendere. qd̃ autem beatitudo tua¬
questuit utrum usus decinarum ⁊
odlationum scłarib puenire possit no¬
uit ur̃a sc̃itas ominino non licere ꝓtes¬
tantibus orunide diũnus auctoritatib
pat̾norum canonum. quam ob rem
si aliquindo fuerint ab his malede¬
tenta que diuini iuris esse noscunt᷑¬
⁊ inusum transieruit monachorum
⁊ seruorum dei. ep̃o tamen loci illiis
p̃bente consensim: constabunt eis

Expanded text:
monachis concederdomus illorum omnibus debent esse communes, susceptioni peregrinorum et hospitum invigilare debent, maxime luerint et potuerint, sustentationem impendant. Liberum est enim monachis et spiritualibus viris, deum colentibus et timentibus, decimas et oblationes cunctaque remedia concedere et de iure suo in dominium illorum et usum transferre, nec tam in pauperibus paupertatem quam religionem attendere. quaesivit, utrum usus decimarum et oblationum saecularibus provenire possit, novit vestra sanctitas omnino non licere, protestantibus hoc divinis auctoritatibus paternorum canonum. Quamobrem, si aliquando fuerint ab his male detenta, quae divini juris esse noscuntur, et in usum transierint monachorum et servorum Dei, episcopo tamen loci illius praebente consensum, constabunt eis
Abbreviated transcription (Latin):
na. qm̃ eã cũ coĩcatorib suis ⁊ fautoribus
pari uincło anath̾atis constat eẽ astrictam.
Qua ꝓpt̾ nec beatitudini tue iniungimus
studeas qr docta diuinit᷑ scitas tua ualde nõ¬
uit aliud ẽẽ ex nect̃itate. aliud ex ignoran¬
tia. atq aliud ẽẽ qd studio delinquit᷑. il ud¬
q post̾ius duob pͥorib districtꝰi esse puni¬
endum. idcirto sollert̃ inuigilet. ⁊ cauta
disc̾tione singłoꝵ modos diuidicet qͣtenꝰ¬
hii qui ex nect̃itate aut ignorantia delin¬

Expanded text:
am eam cum communicatoribus suis et fautoribus pari vinculo anathematis constat esse adstrictam. Quapropter nunc beatitudini tuae injungimus,studeas, et quia docta divinitus sanctitas tua valde novit, aliud esse ex necessitate, aliud ex ignorantia, atque aliud quod ex studio delinquitur, istudque posterius duobus prioribus districtius esse puniendum, idcirco solerter invigilet, et cauta discretione singulorum modos dijudicet, quatenus qui ex necessitate aut ignorantia delin
Abbreviated transcription (Latin):
luit. ⁊ apud deum frontẽ ñ habebit. qr
hoc fac̾e noluit qd̾ ei ꝑꝙͣ regis ip̃a ueritas
iussit. sicut ip̃e nabuchodonosor pt mira¬
cula salutis triũ pueroꝵ ꝯmotꝰ atq con
mutat᷑ ꝓ u̾itate ꝯtra errorẽ edictũ ꝓpo¬
suit. ut quicumq blasphemarent deũ
sydrach. mysach. ⁊ abdenego in int̾itum
irent. ⁊ domꝰ eoꝵ in disꝑsionẽ ⁊ ñ uultis.
ut aliqͥd tale ꝯtra uos iubeant imꝑato¬
res xp̃iani. cum sciant auobis qͦ quos re
baptizatis xp̃m resufflari. idem ĩ psalmis.
milites xp̃iani seruierunt imꝑatori in¬
nͥ illum qͥ in celo erat qñ uolebat. ut ydo¬
la cołent ut thurificarent prepone¬
bant illi d̾m. qñ aũ dicebat ꝓducite a¬
ciem ite ꝯtra illam gentẽ statĩ obfeꝑa¬
bant. ⁊ distingebant d̾m et̾nũ a dno¬

Expanded text:
luit et apud deum frontem non habebit, quia hoc facere noluit, quod ei per cor regis ipsa ueritas iussit, sicut ipse Nabuchodonosor postea miraculo salutis trium puerorum commotus atque mutatus pro ueritate contra errorem edictum proposuit, ut, quicumque blasphemarent deum Sidrac, Misac et Abdenago, in interitum irent et domus eorum in dispersionem. et non uultis, ut aliquid tale contra uos iubeant imperatores Christiani, cum sciant a uobis in baptizatis, Christum exsufflari? Idem in Psalmis: Milites Christiani servierunt imperatori innisi illum qui in coelo erat. Quando volebat ut idola colerent, ut thurificarent, praeponebant illi Deum. Quando autem dicebat: Producite aciem, ite contra illam gentem, statim obtemperabant. Distinguebant Dominum a
Abbreviated transcription (Latin):
tio et petro episcopis. Decodom m¬
uisquis in negotus sus nr̃i nominis
int̾cessione sꝑat sibi remedia posse cõ¬
ferri prona nos conuenit̾ ammosicate
Dulme retributionis memor. ad pon¬
tificalem conscientiam ꝑcin̾e nõ am
licitudinem nõ negare. I dem forti¬
niato ep̃o. Tucatur eccłia: quos in sui¬

Expanded text:
tio et Petro Episcopis. Quisquis in negotiis suis nostri nominis intercessione sperat sibi remedia posse conferri, prona nos convenit animositate Divinae retributionis memor ad pontificalem conscientiam non ambigas pelicitudinem non negare. C. V. Tueatur ecclesia, quos in su
Abbreviated transcription (Latin):
ratiomibus. posse: nisi forte qui le¬
gib adiranorum etatum futelas.
siue curationes in ex cusabiles. at¬
trabuntur. aut cui ip̃ius cuita¬
tis ep̃c eccłasticarum rerum coru¬
sĩt gub̾nacula et orp̃ anorum at¬

Expanded text:
us procurationibus posse, nisi forte qui legibus ad minorum aetatum tutelas sive curationes inexcusabiles attrahuntur, aut cui ipsius civitatis episcopus ecclesiasticarum rerum commiserit gubernacula, vel orphanorum au
Abbreviated transcription (Latin):
qͣs tueri auobis uł ab omnibus diui¬
tia manifestat asseritio. Idem anast
xilio. et qui sues accibus prodẽe ꝓeta¬
tis infirmitate nõ possunt exoratum¬
decet pontificem subuenire quia p̾u¬
pillis cuctionem. etiam diuinitas uis¬
sit impñdit Et id̾omarimo et iamiai̾o
cł̾iał officii. qui se solatiis parñtum uł
propinquorum asser̃ destitutes auxi¬
lium ex nr̃a delegatione pr̃ał. ut adũsꝰ¬

Expanded text:
quas tueri a nobis, vel ab omnibus divina manifestat assertio. xilio, et qui suis actibus adesse pro aetatis infirmitate non possunt, exoratum pontificem decet subvenire, quia pupillis tuitionem etiam divinitas jussit impendi. Et ideo Maximo et Januario clericalis officii qui se solatio parentum vel propinquorum asserunt destitutos auxilium ex nostra delegatione praestabis
Abbreviated transcription (Latin):
A se non elongat. laudat enĩ
et amat quos digͤ fructificare
nõ ignorat. QQerat srictur
dianosusi non dignos utos
Sunt enim fructus digͥ ̃tu¬
uiores expostulat. ut si pacet᷑
eccuit pacata dolore ⁊ gemti¬
b mortiuis ĩpetret uitam in ÷¬

Expanded text:
a se non elongat. Laudet enim et amet quos digne fructificare non ignorat; quaerat fructus dignos, etsi non dignos poenitentiae. Sunt enim fructus digni virtuia enim graviores expostulat, ut sic pacetur ecclesia, ut, pacata dolore et gemitibus, mortuis impetret veniam .
Abbreviated transcription (Latin):
tmendꝰ iudiciũ cogitet. ubi mai
ũgnẽ. doleat. quod ño dum aude¬
at sum̃c qͦm multum desidat
hibuiss int̾ suos remansisset᷑
ab extͣneo raptore. corrupta nõ
ueat. et cohibeat se anima que
seꝑe ⁊ semes rapta et corupta
Sumeat iam docta exꝑunte
qd ignorauit ugo. Eligat ꝙi
iicetur ño seqͥtur quem aimꝰ¬

Expanded text:
ei judicium cogitet, ubi magis ignem. Gemat quod nondum audet sumere quem multum desiderabat hibuisset, si inter suos remansisset, ab extraneo raptore corrupta non eat et cohibeat se anima quae saepe vel semel rapta est et corrupta: timeat jam docta experimento, quod ignorat virgo. Eligat quem imitetur, no
Abbreviated transcription (Latin):
iacuit hinc sc̃e ⁊ magne synodo ut res.
⁊ priuelegia que dei etcsit ex longadõ¬
fuetudine ꝑtinent ⁊ sine ad diue recorca¬
cionis ĩmꝑatorib sine ab aliis dei coltorib
inscriptis donata. ⁊ ab cis ꝑ annos. xxx. pos¬
sessa sunt nequaquum apotestate p̃sulũ

Expanded text:
huic sancte et magne synodo, ut res vel privilegia, que dei ecclesiis ex longa consuetudine pertinent et sive a divine recordationis imperatoribus sive ab aliis dei cultoribus in scriptis donata et ab eis per annos triginta possessa sunt, nequaquam a potestate presulum
Abbreviated transcription (Latin):
alienos t̾minos basilice iniusta reu̾itio
reꝑitur repetutis ep̃i uiri sinc mora res¬
lectio cua studeat. que diffiuita su¬
quibus memoratur orta cõtentio disfi¬
nitio cludum certa ꝓ cessit. intͥemerata sc̃¬
uetur alioquim. si neb̾ unquam consti¬
ti̾t t̾minatum. func de scriptione tẽꝑmi.
si qua pars cõsidit p̃beat sacrainentũ. ita¬
ut tu̾ de his que nactenus possedisde ꝓba¬
biliter iusiurand̾ sinator offcͥrrep otꝰ ⁊a
lit̾ distingni que quisq sua aucfortate
isurpat quia nillo citulo possid̾e incipit
p̾scriłe. ñ pot̾ ⁊ in hoc casu intelligendaẽ
illa auctoritas gelasu temꝑalis obiectio ꝙ̃
ꝑ incuriam forte gen̾atur. ñ potest cliuc¬
lie diocesim sensł constituram. intelligen¬
si sola usurpatione siuo indicis auctoritate.¬

Expanded text:
alienos terminos basilicae injusta retentio alienos terminos basilicae injusta retentio reperitur, repetentis episcopi juri sine mora reslectio tua studeat quaesita omquibus memoratur orta contentio, definitio dudum certa processit, intemerata servetur. Alioquin, si nihil unquam constiterit terminatum, tunc de praescriptione temporum, si qua pars confidet, praebeat sacramentum, ut tamen quae hactenus possedisse probabitur, jusjurandum sinliter distingui. Que quisque sua auctoritate usurpat, quia nullo titulo possidere incipit, prescribere non potest et in hoc casu intelligenda est auctoritas Gelasii: Temporis obiectio, que per iniuriam forte generatur, non potest divellere diocesim semel constitutam. Intelligend sola usurpatione eam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ honorium eordubensem. ep̃os duꝰ cnslio ͤ¬
agitata est ꝓpt̾ parrochiam basslice cui¬
usoam quam horum alter celiaensem
alter regnieusem asserit. et quia inter
utrasq partes actenus limitis actio uen
ta nuslum uiris preuidicium afferret.
ideoq ne indubium ultͣ int̾ cos nr̃ã de¬
uocaretur sententiaͣ: platis cauombus
sẏnodalia de creta ꝑlecta sunt quorum
aucloeitas p̾monet. ita opoetere in hibe¬
ri cupiditatem: ut ne quis terminos
alienos usurpet hoc ob placinit inter al¬
tutras ꝑtes inspectores uiros m̃ite̾ndoᷤᷤ
it̃a ut dio cesis possidentis si taĩr basilicã
ueris signis limes ꝓuisus monstrau̾it
dñium. q̃uid simes legitinius eandẽ
balilicam ñ erneludit ⁊ iam longi cem¬
tio silentũ imponit. hoc etiam ⁊ secłan¬
um prncipium edicta p̾cipiunt. ⁊ p̃¬
sulum romanorũ dec̾nit auetoeitas si
uõ nit̾ metas tricenalis tẽporis extra

Expanded text:
et Honorium Cordubensem episcopos, discussio et Honorium Cordubensem episcopos, discussio agitata est propter parochiam basilicae cujusdam, quam horum alter Cellanensem, alter Regiensem asseruit. Et quia inter utrasque partes hactenus limitis actio est tio nullum juris praejudicium affert, ideo, ne in dubium ultra inter eos nostra devocaretur sententia, prolatis canonibus synodalia decreta perlecta sunt. Quorum auctoritas praemonet, ita oportere inhiberi cupiditatem, ut ne quis terminos alienos usurpet; ob hoc placuit inter alternas partes inspectores viros mittendos, ita ut dioecesis possidentis si tamen basilicam veris signis limes praefixus monstraverit dominium. Quod si limes legitimus eamdem basilicam non concludit, et tam longi temtio silentium imponit. Hoc enim et saecularium principum edicta praecipiunt, et praesulum Romanorum decrevit auctoritas. Sin vero intra metas tricennalis temporis extra
Abbreviated transcription (Latin):
annorum lex hominum non possit abrũpi¬
tem si de rebus eccłie cõtrou̾sia mota est ⁊
diffiniti õsubsecuta ⁊ si inuista sit tñ qui

Expanded text:
annorum lex hominum non possit abrumpi. IV Pars. Gratian. Item si de rebus ecclesiae controversia mota est, et definitio subsecuta, etsi injusta sit, tamen qui
Abbreviated transcription (Latin):
finum. redd̾e debuistis a qͦ
ꝓposito si ille lapsus ẽtu sal¬
tem instantissime ꝑsẽuera.
terat ĩmo tanto sancius iit̾
uos ꝯuiges manebatis ꝙͣto
sanctiora ꝯcordit̾ placita ser¬
uabatis. Nichil gͦ de tua ueste.
ne arbito euis fac̃e debuistr¬

Expanded text:
finem reddere debuistis. A quo proposito si lapsus est ille, tu saltem constantissime persevera. terat, imo vero tanto sanctius inter uos coniuges manebatis, quanto sanctiora concorditer placita seruabatis. nihil ergo de tua ueste, ne arbitrio eius facere debuist
Abbreviated transcription (Latin):
mittimus qd̾ euad̾at omuem
penã. Nam pͥus purgandꝰ est
ĩgne purgat᷑onis qui inaluid
secislum. Sistulit fcuctum cõ¬
usionis. ħ aucem ignis et si et
delicta corrig̾e ut pꝰ mortẽ non
oꝑdeat penam tolerare. Qdã

Expanded text:
mittimus quod evadat omnem poenam: nam prius purgandus est igne purgationis, qui in aliud saeculum distulit fructum conversionis. Hic autem ignis etsi aetedelicta corrigere, ut post mortem non oporteat poenam tolerare. Quaed
Abbreviated transcription (Latin):
cͥmine. ñ dñ dedit baptistatis
p̾candi et ꝑseũandi auctorta¬
dem. Tunc enim baptiratus ẽ.
lib̾at inablutde bapt̃i ⁊ quod
nec purgatoriũ sẽtiunt qui ĩ
fine baptrant. ⁊ ip̃i ditati boĩs

Expanded text:
tamen dedit baptizatis peccandi et perseverandi auctoritatem. Tunc enim baptizatus est,liberat in ablutione Baptismi: ita quod nec purgatorium sentiunt qui in fine baptizantur; sed ipsi ditati bonis
Abbreviated transcription (Latin):
sit ꝑagendum tu cc leges mĩna¬
cit̾ et uiolent̃ a tua uycore ꝑtĩ
d̾rore mortis ꝑtim tue infirmi¬
datis dolore examinatꝰ. deuia
secutus nulla ut dicit᷑ lcẽtia

Expanded text:
agendum, tu contra leges minaciter et violenter a tua uxore, partim terrore mortis partim tuae infirmitatis doloribus examinatus, devia secut
Abbreviated transcription (Latin):
tam iusta ꝯũsio tim̃dum ẽ de
pñitente sero. Qm enĩ morb
urget ⁊ pena t̾ret. ad ũam iux
ueniet satisfcõnem. Maximeᷤ
cum fllũ quos illicite dilex̃it.
sint p̃sũtes uxor ⁊ mundꝰ ã se
uocet multos sol⁊ seronna p̃na¬

Expanded text:
tam justa conversio, timendum est de poenitente sero. Quem enim morbus urget et poena terret, ad veram vix veniet satisfactionem, maxime quum filii, quos illicite sint praesentes, uxor et mundus ad se vocet. Multos solet serotina p
Abbreviated transcription (Latin):
tila ñ ułt. Nuͥmquid ꝑ ꝯtiñtiã
tuam d illa fĩ fornicaria Si a¬
luĩ nupsit te uiuo ad ult̾a erit.
Nõ uuld ds tali lucͦ tale dapnũ
compñsari. Redde debitum. ⁊ si¬
dibi debe exigis ĩ reddis ꝙ debe¬

Expanded text:
illa non vult. Numquid per continentiam tuam illa debet fieri fornicaria? Si alii nupserit te vivo, adultera erit. Non vult tali lucro Deus tale damnum compensari. Redde debitum; d debet exigis, sed reddis quod debe
Abbreviated transcription (Latin):
matum et pecc̃orum cuoꝵ recor¬
dacõne et t̾rore ualde pauefe̾m
amxie que sis se monachum fi̾
et acua uxore minis ⁊ troribus
eam occidendi ad hoc licentiam
extorsisse. ⁊ sic te monachiam
uestem sine abb̾e sumsisse. et
tueq familie disꝑsionib ut¬
pote penitens deiuctus ad do¬
mum remeasse et post mul¬
tos dies quorundam sapient̃
ꝯsilio adiam dicte mułis cu¬
bsle redisse. Nunc aucem si
tua uixore uti liceat. nr̃m re¬
quiris ꝯsiliũ si ĩ demq ẽ ut
trius nuncius narrat. ñ uide

Expanded text:
matum, et peccatorum tuorum recordatione et terrore valde pavefactum, anxie quaesisse monachum fieri, et a tua uxore minis et terroribus eam occidendi, ad hoc licentiam extorsisse, et sic te monachicam vestem sine abbate sumpsisse, et tuaeque familiae dispersionibus, utpote poenitens devictus domum remeasse, et post multos dies quorumdam sapientum consilio ad jam dictae cubile mulieris rediisse. Nunc autem si tibi tua uxore uti liceat, nostrum requiris consilium. Si ita denique est, ut tuus nuntius narrat, non vide
Abbreviated transcription (Latin):
sap̃iam sꝑabunt. caꝑe suis in¬
sidiis. qd̾ alis patuit ꝙ cc̃ quisq
uitamt: intet sac̃dos qui in hoc
a enim p̾tas ẽ. ħ expostulat ut
quem d iidicare disc̾nat di
sir ligens gͥ inqͥsitor subtilis in¬
uestigator sapiẽt̾. ⁊ qͣi astute
int̾roget. a p̾cõre qd̾ forsitan
ĩgnoret ł ueꝯdia uelit occilta¬

Expanded text:
Sapientiam sperabant capere suis insidiis. Quod illis patuit, quod tunc quisque vitavit, vitet sacerdos qui in hoc a enim potestas hoc postulat, ut quod debet judicare, discernat. Diligens igitur inquisitor, subtilis investigator, sapienter et quasi astute interroget a peccatore quod forsitan ignoret, vel verecundia velit occulta
Abbreviated transcription (Latin):
ti uolũunt ꝯfitentes c̃iam pͣ¬
care neq̃unt nec sic facile ae
sine caritate neminẽ salim
ẽẽ. Nõ iͣ ĩ solo timore uiuit ho
Quem gͦ sero penltet oꝑ ñ so¬
lum cim̃e d̾m uidicem s ltũ

Expanded text:
ti voluerunt, confitentes cum jam peccare nequeunt, non sic facile acqsine charitate neminem salvum esse . Non itaque in solo timore vivit homo. Quem ergo sero poenitet, oportet non solum timere Deum judicem
Abbreviated transcription (Latin):
exponẽda eoꝵ qualitate quib
gdꝰ et sec̃ onus portare. hat dia¬
cedinõ maffectiõe pictatẽ mal¬
tius cmine disc̾tõnem ĩuarie¬
date adiuet ꝯfitẽtem orando¬
mittendo. ⁊ cum opus fueritꝰ
etiam ĩcpando doleat loquẽdo
instruat oꝑando sit ꝑticeps la¬
boris qui ꝑticeps ult̾ gaudit¬
ne corruat. ne uste ꝑdat p̾ta¬
tem indiciariã. Et si enim pe¬
nitẽciamt pͥit acquirere ei gͣm
nõ tñ mox restituit ĩ pocesta¬
dem pͥmam ⁊ si etum petrus
pͥ lapsum restitutꝰ fu̾it ⁊ sepe
iapsis sac̃dotib reddita digͥta¬

Expanded text:
exponendo eorum qualitates. Quibus gere, et secum onus portare. Habeat dulcedinem in affectione, pietatem in alterius crimine, discretionem in varietate. Adjuvet confitepromittendo, et, quum opus fuerit, etiam increpando. Doleat loquendo, instruat operando, sit particeps laboris qui particeps vult fieri gaudine corruat, ne juste perdat potestatem judiciariam. Licet enim poenitentia ei possit acquirere gratiam, non tamen mox restituit in potestatem primam. Licet enim Petrus post lapsum restitutus fuerit, et saepe lapsis sacerdotibus reddita sit dignita
Abbreviated transcription (Latin):
qin alio iudicare ẽ ꝓmptus.
Iudicans alium qͥ est iudicã¬
dus condempuat se ipsum.
sognoscat igitur se ⁊ purget
rase quod alios uidet sibi ote¬
ferie caueat ut ase ꝓiecit qͥc¬
quid in alio dampnosum ce
catcemt qͥ ñ erat qui mniuste
daret qui se laꝑidandum
alia semꝑ remittebantm
pet̃m erat ctuinałe erant

Expanded text:
re est promptus. Judicans enim alium, qui est judicandus, condemnat seipsum. Cognoscat ergo se, et purget in se quod alios videt sibi offerre; caveat ut a se projecerit quicquid in alio damnosum repeeccatricem, quia non erat qui juste daret, qui se lapidandum alia remittebantur peccatum erat, criminale erat
Abbreviated transcription (Latin):
nec dolore delictoꝵ suoꝵ toto eor
de manifestã lam̃tatõnis sue ꝓfes¬
sionem testantes ꝓhibondos oĩo
censuimꝰ a spe cõionis ⁊ patis. si
ĩ infirmitate atq ꝑiculo ceꝑĩt

Expanded text:
nec dolorem delictorum suorum toto corde et manifesta lamentationis suae professione testantes, prohibendos omnino censuimus a spe communicationis et pacis, si in infirmit
Abbreviated transcription (Latin):
uenire ñ ualeat. nͥ negociũ reli¬
qͣt ł offm̾ deserat ⁊ odium ex
corde dimutati bona qͥdem A
iniuste abstulit restituat. arma
hortam̃ ũ faciat ut omp̃s ds
cor ali illustͤt. ad pñam. ⁊⁊¬

Expanded text:
ervenire valeat, nisi negocium relinquat vel officium deserat et odium ex corde dimittat, bona quidem, que iniuste abstulit, restituat, arma hortamur, ut faciat, ut omnipotens deus cor illius ‹illustret› ad p
Abbreviated transcription (Latin):
tu iũdis. si pͦcasti sit tͥ ũtͥ suc̃cri
tnus uõ pcca tua caritatẽ sus¬
cipimus. ñ cõportanda ꝓ mit¬
dius. aec qͣlit deponas o̾nut
docebimus. Quod enim nobis
illos qui orau̾ant ꝓ soc petri
febcitante qui cananeã ĩꝓbã

Expanded text:
catori sua oratione compleat,imus, non peccata tua charitative suscipimus, non comportanda promittimus, non qualiter deponas onus docemus. Quid enim nobis illos qui oraverant pro socru Petri febricitante , qui Chananaeam improbam