comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
hil priusaut acrius monuit / q̃ ne quiel sordide fa¬
cerent. Relictas sibi hereditates ab his quibus libera urant
nõ recepit. Legatum ẽt ex testamento Rusia sꝓnomera
cauerat ut quot ams ingredientib curiam senatorib
certam summã uiritim prestaret heros suus inratũ feciti
Freos qui ante quinquennum proximum a puderariũ
pependisset binuersos discrimine liberuut metepenso
nisi intra annum ea conditione permisi s bł arcuła¬
tori quitausam nõ teneret exilium penaesse sea con¬
bas questorics negociantes ex consuetudie sed con¬
ta Cloliam legemꝰ ueniani in perpetuum donauit.
Subcuaque liuisis per uetermo aggris tuptum suꝑ¬
fuerint ueterib possessorib ut usu capta core resfit
Fascales calummas magna calummanturm penare¬
presit Fercbaturq uox eius princore qui delatores
nõ castigat iritat. Sed noq inclemẽtie reer uabo¬
stmẽtie tenore permãsit et tamẽ aliquãto celeriuo ad

Expanded text:
ihil prius aut acrius monuit quam ne quid sordide faihil prius aut acrius monuit quam ne quid sordide facerent. relictas sibi hereditates ab iis, quibus liberi erant, non recepit. legatum etiam ex testamento Rusti Caepionis, qui cauerat ut quotannis ingredientibus curiam senatoribus certam summam uiritim praestaret heres suus, irritum fecit. reos, qui ante quinquennium proximum apud aerarium pependissent, uniuersos discrimine liberauit nec repeti nisi intra annum eaque condicione permisit, ut accusatori qui causam non teneret exilium poena esset. scribas quaestorios negotiantis ex consuetudine sed contra Clodiam legem uenia in praeteritum donauit. subsiciua, quae diuisis per ueteranos agris carptim superfuerunt, ueteribus possessoribus ut usu capta concessit. fiscales calumnias magna calumniantium poena repressit, ferebaturque uox eius: 'princeps qui delatores non castigat, irritat.' Sed neque in clementiae neque in abstinentiae tenore permansit, et tamen aliquanto celerius ad
Abbreviated transcription (Latin):
solutam olim deinde longo interuallo repetitã atq
conuictam defodi imperauit strupratoresq uirgi
ĩ comicio ad necem cedi. excepto pretorio biro cuidui¬
bia ẽt tunc causa et incertis questionib atq tormẽ¬
tis de semet professo exilium indulsit. At nequare¬
ligio deum impune contaminaret᷑ monumẽtum
quod lapidibus e lapiclibus templo capitolimi Iouis
destinatis filio extruserat diruit ꝑ milites ossaq
et neliquias que inerant mani mersit. Inter iitia
usq adeo ab omui cede abhorrebat ut ab sente ad¬
huc patre recorclatus Uirgilii uersum. Impia qͦ cesis
gens est epulata iuueacis. edicere destinarit ne bo¬
ues imolarentur. Cupiclitatis quoq atq auaritie
uix suspitionem ullam aut priuatus unq̃ aut
princeps aliquandiu dedit no liuerso magne
sepe nõ abstinentie mõ sed et̃ liberalitatis expi¬
mento. Onmes circa se largissime prosecutug m¬

Expanded text:
solutam olim, dein longo interuallo repetitam atque solutam olim, dein longo interuallo repetitam atque conuictam defodi imperauit stupratoresque uirgis in comitio ad necem caedi, excepto praetorio uiro, cui, dubia etiam tum causa et incertis quaestionibus atque tormentis de semet professo, exilium indulsit. ac ne qua religio deum impune contaminaretur, monimentum, quod libertus eius e lapidibus templo Capitolini Iouis destinatis filio extruxerat, diruit per milites ossaque et reliquias quae inerant mari mersit. Inter initia usque adeo ab omni caede abhorrebat, ut absente adhuc patre recordatus Vergilii uersum: impia quam caesis gens est epulata iuuencis edicere destinarit, ne boues immolarentur. cupiditatis quoque atque auaritiae uix suspicionem ullam aut priuatus umquam aut princeps aliquamdiu dedit, immo e diuerso magna saepe non abstinentiae modo sed etiam liberalitatis experimenta. omnis circa se largissime prosecutus n
Abbreviated transcription (Latin):
e quibus pleroeq post illum reos omnium crimi¬
num uidimus. Suscepta correptione t heatrali licentiam
theatralem promiscue cum equite spectandi adhibuit.
Scripta famosa uulgoq eclita. quibus primores uiri
ac femine notabantur a boleuit nõ sine auctoꝵ ignomi¬
mia. Questorium uirum ꝙ gesticulandi saltandiq stu¬
dio teneret᷑ mouit senatu. Probrosis feminis lectice
usum ademit. Iusq capiendi legata hereditatesq.
Equitem ro. ob̾ reductam in matrimonium uxorem
cum dimisse acdulterii crimen intenderat erasit ui¬
dicium albo. Quosdam ex utroq ordine lege tantim¬
a condemnauit. Incesta uestalium uirginum a patre
quoq suo et fratre neglecta uarie ac seuere cohercu¬
it priora capitali suppłitio posteriora more ueteri.
Nam cum osculati sororib item uaronille liberum
mortis permisisset arbitrium corrupttresq carum
relegasset mox Corneliam maximã uirgine ab¬

Expanded text:
e quibus plerosque post illum reos omnium crimie quibus plerosque post illum reos omnium criminum uidimus. suscepta correctione morum licentiam theatralem promiscue in equite spectandi inhibuit; scripta famosa uulgoque edita, quibus primores uiri ac feminae notabantur, aboleuit non sine auctorum ignominia; quaestorium uirum, quod gesticulandi saltandique studio teneretur, mouit senatu; probrosis feminis lecticae usum ademit iusque capiendi legata hereditatesque; equitem R. ob reductam in matrimonium uxorem, cui dimissae adulterii crimen intenderat, erasit iudicum albo; quosdam ex utroque ordine lege Scantinia condemnauit; incesta Vestalium uirginum, a patre quoque suo et fratre neglecta, uarie ac seuere coercuit, priora capitali supplicio, posteriora more ueteri. nam cum Oculatis sororibus, item Varronillae liberum mortis permisisset arbitrium corruptoresque earum relegasset, mox Corneliam maximam uirginem ab
Abbreviated transcription (Latin):
o uinearum studio negligi arua edixit ne ꝗs ĩitalia
rnnum dimidia parte nec exequi rem ꝑseuerautt
Quedam e maximus officiis inter libertmos equites¬
qro. comimiuncauit. Seminari legionum castra
prohibuit nec plusq mille nummoꝵr a quoꝙ ad
signa deponi q l.Intomus apud duari legionuꝵ
hiberna res nouas moliens fichatia cepisse et tude
positorum summa uidebat᷑. Adlidit eł quartum
stipendium milit aureos ternos. Ius diligenteret
industrie dixit. Plerunq et in foro ꝑro tribunalrex¬
tra ordinem. Ambitiosas centum birorum sentẽ¬
tias restidit. Recuperatores ne se profusoriis asser¬
tiombus accommodarent identidem admomut.
Nummarios iudicer cum suo quenq consiliono¬
petimdarum accusandi iudicesq in eum asena¬
tn petendi. Magistratibus quoq brbitis prquĩcia¬
rumq presidib cohercendis tantu eure adhibuul
ut neq madestiores unq̃s neq uistiores extirerĩt

Expanded text:
o uinearum studio neglegi arua, edixit, ne quis in Italia o uinearum studio neglegi arua, edixit, ne quis in Italia rimum dimidia parte; nec exequi rem perseuerauit. quaedam ex maximis officiis inter libertinos equitesque R. communicauit. geminari legionum castra prohibuit nec plus quam mille nummos a quoquam ad signa deponi, quod L. Antonius apud duarum legionum hiberna res nouas moliens fiduciam cepisse etiam ex depositorum summa uidebatur. addidit et quartum stipendium militi aureos ternos. Ius diligenter et industrie dixit, plerumque et in foro pro tribunali extra ordinem; ambitiosas centumuirorum sententias rescidit; reciperatores, ne se perfusoriis assertionibus accommodarent, identidem admonuit; nummarios iudices cum suo quemque consilio nopetundarum accusandi iudicesque in eum a senatu petendi. magistratibus quoque urbicis prouinciarumque praesidibus coercendis tantum curae adhibuit, ut neque modestiores umquam neque iustiores extiterint;
Abbreviated transcription (Latin):
Ellum ciuille motum a.L. Antonio superioris
germanie p̃side confecit absens felicitate i¬
ra cum ip̃a dimicationis hora resolutus nepẽte re¬¬
nus transituras al intonium copias barbaroꝵ
inhibuisset. De qua uictoria p̃sagiis prius q̃ nũ¬
tiis comperit. Siquidem ip̃o quo dimicandum erat die stia¬
tuam eius rome insignis aqula cir cumplexa pẽnis lã¬
gores letissimos eclidit. Pauloq post occisu antonu ⁊¬
deo uulgatum est ut caput quoq eius apportatũ uidis¬
se se ꝑleriq contenderẽt. Multa ẽt ĩ communes rerum
usus nouauit. Sportulas publitas sustulit reuocatare¬
ctarum cenarum cõsuetudine. Duas circensib gne¬
cum factiones aurati purpureiq panni ad quatuor
pristinas addidit. Inter dixit hystrionib cenã intrado¬
mum quidem exer ceudi artem iurę concesso. Castrani
mares uetuit. Eopadonum qui residui apud mangon¬
os erant p̃cia mocleratus est. Ad summam quẽdom lio¬
bertatem uim frumẽti uero mopiam existimas nimi¬

Expanded text:
ellum ciuile motum a L. Antonio, superioris Germaniae praeside, confecit absens felicitate mira, cum ipsa dimicationis hora resolutus repente Rhenus transituras ad Antonium copias barbarorum inhibuisset. de qua uictoria praesagiis prius quam nuntiis comperit, siquidem ipso quo dimicatum erat die statuam eius Romae insignis aquila circumplexa pinnis clangores laetissimos edidit; pauloque post occisum Antonium adeo uulgatum est, ut caput quoque adportatum eius uidisse se plerique contenderent. Multa etiam in communi rerum usu nouauit: sportulas publicas sustulit reuocata rectarum cenarum consuetudine; duas circensibus gregum factiones aurati purpureique panni ad quattuor pristinas addidit; interdixit histrionibus scaenam, intra domum quidem exercendi artem iure concesso; castrari mares uetuit; spadonum, qui residui apud mangones erant, pretia moderatus est. ad summam quondam ubertatem uini, frumenti uero inopiam existimans nimi
Abbreviated transcription (Latin):
curauit. Apud insulam capream ueterie
illicis dinissos iam al teriam languentesq
ramo connaluisse aduentu suo adeõ letatus ẽ
ut cas cum re .pi. ne apolitanoꝵ perimitaue¬
rrt emaria data. Obscruabat et dic̃s quos¬
dam ne aut postridie nundinas quoqͣ profĩci¬
sceretur aut noni quicqͣ rei ferie inchoaret
nichil in hoc quidem alind dleuitans ut acd
Tiberium scribit qͣ¬

Expanded text:
curauit. apud insulam Capreas ueterrimae curauit. apud insulam Capreas ueterrimae ilicis demissos iam ad terram languentisque ramos conualuisse aduentu suo, adeo laetatus est, ut eas cum re p. Neapolitanorum permutauerit Aenaria data. obseruabat et dies quosdam, ne aut postridie nundinas quoquam proficisceretur aut Nonis quicquam rei seriae incoharet; nihil in hoc quidem aliud deuitans, ut ad Tiberium scribit, q
Abbreviated transcription (Latin):
confossa et lacerata est. Ip̃e per om̃e uer
plurima et formidolosa et uana et irrita
uide bat reliquo tempore rariora et et mi¬
nus uana. Cum dedicatã in capitolio edein
tonanti Ioui assidue frequentaret soumnia¬
unt queri capitolium Ionẽ et custores sibi abduci
seq respondisse tonantem pro ianitore ei appositũ.
Ideoq mox tintmnabulis fastiguim edis redimiuit
ꝙ ea fere Ianuis dependebant. Ex nocturno iusu
etiam stipem quot annis die certo emendicabat
a ppło cauam manum asses porrigentibus pre¬
bens¬
uspicia et omĩa quedam pro certissimis ob¬
seruabat . Si mane sibi calceus ꝑperam ac
smister pro dextro induceretur ut dirũ
Si terra mariue ingrediente se longinqͦ pro¬
fectionẽ forte rorasset ut letum maturiq et
prosperi reditus. Sed et ostentis precipue moue¬
batur. Enatam inter uincturas lapidum ante
domum suam palmã in copluuium leorũ pe¬
nati transtulit utq coalesceret magnopere

Expanded text:
confossa atque lacerata est. ipse per omne uer confossa atque lacerata est. ipse per omne uer plurima et formidulosissima et uana et irrita uidebat, reliquo tempore rariora et minus uana. cum dedicatam in Capitolio aedem Tonanti Ioui assidue frequentaret, somniat queri Capitolinum Iouem cultores sibi abduci seque respondisse Tonantem pro ianitore ei appositum; ideoque mox tintinnabulis fastigium aedis redimiit, quod ea fere ianuis dependebant. ex nocturno uisu etiam stipem quotannis die certo emendicabat a populo cauam manum asses porrigentibus praebensuspicia et omina quaedam pro certissimis obseruabat: si mane sibi calceus perperam ac sinister pro dextro induceretur, ut dirum; si terra mariue ingrediente se longinquam profectionem forte rorasset, ut laetum maturique et prosperi reditus. sed et ostentis praecipue mouebatur. enatam inter iuncturas lapidum ante domum suam palmam in conpluuium deorum Penatium transtulit, utque coalesceret magno opere
Abbreviated transcription (Latin):
Fiisse. Ingenia seculi sui omnibus modis fo¬
uit. Recitante et benigne et pacienter au¬
diuit nec tantum carmina et historias. sed et
or̃one. et dialogos. Componi tam̃ aliꝗd de
se nisi et serio et a prest antissimis offende¬
batur ad monebatq pictores ne paterent᷑
nomen suum commissionibus obsolefieri.¬
Irca religiones talem accepimus toniti ua
et fulgura paulo infirmius ex panescebat
ut semper et ubiq pellem uituli in arimi cir¬
cũferret pro remedio atq ad om̃e maio¬
ris tempestatis suspicionem in abditum et
concameratum locum se reciperet cõsterria¬
tus olim per nocturnũ iter trãscursu ful¬
guris ut supradiximus.¬
Omma neq sua neq aliena de se neglige¬
bat. Philippensi acie quãuis statusset no
egredi tabernaculum propter ualitudine
egressus est tam̃ amici sonmnio nonitus ces¬
sitq res prospere qñ captis castris lectica eius
quasi ibi cubans remansisset concursu hostiã

Expanded text:
fuisse. Ingenia saeculi sui omnibus modis fofuisse. Ingenia saeculi sui omnibus modis fouit. recitantis et benigne et patienter audiit, nec tantum carmina et historias, sed et orationes et dialogos. componi tamen aliquid de se nisi et serio et a praestantissimis offendebatur, admonebatque praetores ne paterentur nomen suum commissionibus obsolefieri.irca religiones talem accepimus. tonitrua et fulgura paulo infirmius expauescebat, ut semper et ubique pellem uituli marini circumferret pro remedio atque ad omnem maioris tempestatis suspicionem in abditum et concamaratum locum se reciperet, consternatus olim per nocturnum iter transcursu fulguris, ut praediximus.a neque sua neque aliena de se neglegebat. Philippensi acie quamuis statuisset non egredi tabernaculo propter ualitudinem, egressus est tamen amici somnio monitus; cessitque res prospere, quando captis castris lectica eius, quasi ibi cubans remansisset, concursu hostium
Abbreviated transcription (Latin):
Semde eruditione ẽt uaria repletus Sperarei
pħĩ filiorumq eius dionysii et llicanori con¬
tubermum miit nõ tam̃ ut aut loqueretur ex¬
pedite aut componere aliquid audere. I lam
et si quid res exigeret latine formabat uteridũ¬
q alteri clabat. Sed plane poematum quoq nõ
imperitus. Delectabatur ẽt comedia ueteri et
sepe eam exhibuit publicis spectaculis. In euol¬
uendis utriusq lurigue auctoribus nichil eque
sectabati qͣ exem̃pla et precepta publice n¬
el prinatim salubria eaq ad uerbum excepta
aut ad domestico aut ad exercitum proninciarũq
rectores. aut ad urbis magistratus plerunq mit¬
tebat prout pleriq monitione indigerẽt. Etiam
libros totos et senatui recitauit et populo notos
ꝑ edictum sepe fecit ut or̃ones. Metelli de pro¬
le augenda et rutilii de mõ edificioru quo
magrͣ persnaderet utranq rem nõ a se primo
animaduersam sed antiquis iam time cure

Expanded text:
deinde eruditione etiam uaria repletus sper Arei deinde eruditione etiam uaria repletus sper Arei philosophi filiorumque eius Dionysi et Nicanoris contubernium; non tamen ut aut loqueretur expedite aut componere aliquid auderet; nam et si quid res exigeret, Latine formabat uertendumque alii dabat. sed plane poematum quoque non imperitus, delectabatur etiam comoedia ueteri et saepe eam exhibuit spectaculis publicis. In euoluendis utriusque linguae auctoribus nihil aeque sectabatur, quam praecepta et exempla publice uel priuatim salubria, eaque ad uerbum excerpta aut ad domesticos aut ad exercituum prouinciarumque rectores aut ad urbis magistratus plerumque mittebat, prout quique monitione indigerent. etiam libros totos et senatui recitauit et populo notos per edictum saepe fecit, ut orationes Q. Metelli 'de prole augenda' et Rutili 'de modo aedificiorum,' quo magis persuaderet utramque rem non a se primo animaduersam, sed antiquis iam tunc curae
Abbreviated transcription (Latin):
precipue nõ diuidere uerba nec ab extrema parte
uersuum abundantes litteras in alterum tran¬
fert sed ibidem statim subicit circunducit¬
a grãmmnaticis institutam nõ adeo custodit.
Ac uideretur eorum sequi potius opimionem qui
permnde scribendum ac loquamur existiment. Nã
quod sepe nõ litteras mõ sed sillabas aut permu¬
tat aut preterit cois hominũ error est. I lec
ego id notarem nisi michi miruo uideret᷑ tradi¬
disse aliquos legato eum consulari successorem
dedisse ut rudi et indocto cuius manu ixi pro
ip̃i scriptum amimaduerterit. Quotiens aũt
per notam scribit .b. pro .a. c.pro .b. ac deincep
cadem rõne sequentes litteras ponit. pro.x. aũt
duplex. aa.¬
Et grecarum quidem disciplmnaꝵ leniore
studio tenebatur in quibus et ip̃r presta¬
bat largiter magr̃o dicendi usus Apolodoro per¬
gamenõ quem iam grandem natu apolloniam
quoq secum ab urbe. Iuuenis adhuc eduxerat

Expanded text:
praecipue: non diuidit uerba nec ab extrema parte praecipue: non diuidit uerba nec ab extrema parte uersuum abundantis litteras in alterum transfert, sed ibidem statim subicit circumducita grammaticis institutam, non adeo custodiit ac uidetur eorum potius sequi opinionem, qui perinde scribendum ac loquamur existiment. nam quod saepe non litteras modo sed syllabas aut permutat aut praeterit, communis hominum error est. nec ego id notarem, nisi mihi mirum uideretur tradidisse aliquos, legato eum consulari successorem dedisse ut rudi et indocto, cuius manu 'ixi' pro ipsi scriptum animaduerterit. quotiens autem per notas scribit, B pro A, C pro B ac deinceps eadem ratione sequentis litteras ponit; pro X autem duplex A.ecarum quidem disciplinarum leuiore studio tenebatur. in quibus et ipsis praestabat largiter magistro dicendi usus Apollodoro Pergameno, quem iam grandem natu Apolloniam quoque secum ab urbe iuuenis adhuc eduxerat,
Abbreviated transcription (Latin):
corum oratorum manibus sentenciis uerborum
uolubilitas in nostrum sermonem trãs ferẽda.
Et quadam epla Agrippine neptis ingenium
collaudano. Ced opus ẽ inꝗt dare te oꝑam ne
moleste scribas et loquari.¬
Uotichano sermone quedam frequenciu:
et notabiliter us irpasse cum littere ip̃iu:
authographe ostentant in quibus identidem
cum aliquo nunqͣ soluturos significare uult
ferenda ee pñtia qualiacũq sint contenti
simus hoc Catone. Et ad exprimẽlam festi¬
nate rei uelocitatem celerius q asparagi co¬
quantur. Ponit assidue et pro stulto baceolũ
aput pulum pulei atiuu et pro cerrito uacer¬
rosum et Bapide se habere pro male et betiza¬
re pro languere quod uulgo lachanizare dic¬
tur. Item simus pro sumus et domos geniti¬
uo casu singulari pro domus. Hec unquã aliter
hec dus ne quis mendam magisq consuetudi¬
ne m putet. Notaui et in cyrographo cur illa

Expanded text:
corum oratorum inanibus sententiis uerborum corum oratorum inanibus sententiis uerborum uolubilitas in nostrum sermonem transferenda?' et quadam epistula Agrippinae neptis ingenium conlaudans: 'sed opus est,' inquit, 'dare te operam, ne moleste scribas et loquaritidiano sermone quaedam frequentius et notabiliter usurpasse eum, litterae ipsius autographae ostentant, in quibus identidem, cum aliquos numquam soluturos significare uult,ferenda esse praesentia, qualiacumque sint: 'contenti simus hoc Catone'; et ad exprimendam festinatae rei uelocitatem: 'celerius quam asparagi cocuntur.' ponit assidue et pro stulto 'baceolum apud pullum pulleiaceum' et pro cerrito 'uacerrosum' et 'uapide' se habere pro male et 'betizare' pro languere, quod uulgo 'lachanizare' dicitur; item 'simus' pro sumus et 'domos' genetiuo casu singulari pro domuos. nec umquam aliter haec duo, ne quis mendam magis quam consuetudinem putet. Notaui et in chirographo eius illa
Abbreviated transcription (Latin):
od quo facilius efficeret aut necubi lector ẽ
uel auditorem obturbaret ac moraretur nec
prepositiones uerbis adere nec coninctione :
sepius iterare dubitauit que detracte affe¬
rimt aliquid obscuritatis et si gratiam augẽt.
Caco elos et antiquarios ut diuerso genere uitiosos
pari fastidio spreuit. Ex agitabatq noĩmu̾quã ĩ pͥmit
Mecenatem suum cuius mirobechis ut ait einci¬
nos usquequaq prosequitur et iuitando ꝑ iocu
inridet. Sed nec Tiberio parcit et exoletas in¬
terdum et reconditas uoces ancupanti. arcũ
quidem Antonium ut insanum increpat quasi
ea scribentem que mirentur potius homines qͥ
intelligant. Deinde ludens malum et incõstãs
in eligendo genere dicẽdi ingenium eius aq¬
didit hoc. Tũ quoq dubitas Cym herne an¬
neus. an uarius flaccus imitandi sint tibi ita
ut uerbi que Crispus Salustius excerpsit ex
originibus Catonis utaris an potius ex asiati¬

Expanded text:
od quo facilius efficeret aut necubi lectorem od quo facilius efficeret aut necubi lectorem uel auditorem obturbaret ac moraretur, neque praepositiones urbibus addere neque coniunctiones saepius iterare dubitauit, quae detractae afferunt aliquid obscuritatis, etsi gratiam augent. cacozelos et antiquarios, ut diuerso genere uitiosos, pari fastidio spreuit exagitabatque nonnumquam; in primis Maecenatem suum, cuius 'myrobrechis,' ut ait, 'cincinnos' usque quaque persequitur et imitando per iocum irridet. sed nec Tiberio parcit et exoletas interdum et reconditas uoces aucupanti. M. quidem Antonium ut insanum increpat, quasi ea scribentem, quae mirentur potius homines quam intellegant; deinde ludens malum et inconstans in eligendo genere dicendi ingenium eius, addit haec: 'tuque dubitas, Cimberne Annius an Veranius Flaccus imitandi sint tibi, ita ut uerbis, quae Crispus Sallustius excerpsit ex Originibus Catonis, utaris? an potius Asiati
Abbreviated transcription (Latin):
Ulta uarui generis prosa or̃one composint¬
ex quibu: nõ mlla in cetu familiariuro uel
in aditorio recitauit sicut rescripta Bru¬
to de Catone. Que nolumina cum iam seni¬
or ex magna parte legisset fatigatus tiberio tra¬
didit perlegenda. Item hortationes ad pħiam
et aliqua deiuta. quã tredecim libris canta¬
brico temis bello nec ultra exposut. Poetita
siuatim attigit. Snus liber extat scriptus ab
eo exametris nersibus cuius et argumentu
et titulus est sicilia. Extat alter eque modi¬
cus epygrammatum que fene tempore balnei
meditabatur. I lam tragediam magno impe¬
tu exorsus nõ succedente stilo aboleuit. Que¬
rentibusq amicis quid nam Aiax ageret
respondit Liacem sium in spongiam incit¬
buisse.
Enus eloquendi sccutus est clegans et tẽ¬
peratum uitati sentenciarum ineptiro
atq contimtate et reconditorum uerboru
ut ip̃e dicit fetorib precipuamq curã duxit
sensum animi quã apertissime exprimere. Qu¬

Expanded text:
ulta uarii generis prosa oratione composuitex quibus nonnulla in coetu familiarium uelut in auditorio recitauit, sicut 'rescripta Bruto de Catone,' quae uolumina cum iam senior ex magna parte legisset, fatigatus Tiberio tradidit perlegenda; item 'hortationes ad philosophiam,' et aliqua 'de uita sua,' quam tredecim libris Cantabrico tenus bello nec ultra exposuit. poetica summatim attigit. unus liber extat scriptus ab eo hexametris uersibus, cuius et argumentum et titulus est 'Sicilia'; extat alter aeque modicus 'epigrammatum,' quae fere tempore balinei meditabatur. nam tragoediam magno impetu exorsus, non succedenti stilo, aboleuit quaerentibusque amicis, quidnam Aiax ageret, respondit Aiacem suum in spongiam incubuisse. enus eloquendi secutus est elegans et temperatum uitatis sententiarum ineptiis atque concinnitate et 'reconditorum uerborum,' ut ipse dicit, 'fetoribus'; praecipuamque curam duxit sensum animi quam apertissime exprimere. qu
Abbreviated transcription (Latin):
in edicendo tempus absumeret institut recitare¬
E
omnia. Sermone quoq cum singulis atq Et
cum Luua sua grauiores nõ nisi scriptis et lt¬
bello habebat ne plu minusue loqueret᷑ ex tem¬
pore. Promineiabat dulti et proprib quadar
oci÷ sono dabatq assidue Phonasco operam sed
nõ iuĩq infirmatis fautib pretonis uoce ad popu¬
lum concionatus est.

Expanded text:
in ediscendo tempus absumeret, instituit recitarin ediscendo tempus absumeret, instituit recitare omnia. sermones quoque cum singulis atque etiam cum Liuia sua grauiores non nisi scriptos et e libello habebat, ne plus minusue loqueretur ex tempore. pronuntiabat dulci et proprio quodam oris sono dabatque assidue phonasco operam; sed nonnumquam infirmatis faucibus praeconis uoce ad populum contionatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
Uercitationes campestre equorũ et armoru
statim post cirulia bella omessit et ad pila
primo folliculũq transiit mox nihil aluiꝗd quam
uectabatur et deambulabat ita ut ĩ extremis spa¬
ciis subsultim decurreret sextercio uel lodicula ĩ¬
uolutus. Anmi laxandi causa mõ piscabatur hamo
modo talis aut occellatis nucibusq ludebat cũ
pueri mimuti quo facile et gracilitate amabi¬
les undiq conquirebat precipue mauno et syros
Nam pomilios atq distortos et omnis generis
eiusdem ut ludibria nature maliq omimis ab¬
horrebat.¬
Loquentiam studiaq liberalia ab etate prima
et cupide et laboriose exercuit. Mutinensi
bello in tanta mole rerum et legisse et scripsisse
et declamasse quotidie traditur. Nam demncep
neq in senatu neq aput populum neq aput mi¬
lite: locutus est unqͣ nisi meditata et composita
or̃one quãuis nõ deficeret ad subita extemaporal
facilitate ac nẽ periculum memorie adiret aut

Expanded text:
ercitationes campestres equorum et armorum statim post ciuilia bella omisit et ad pilam primo folliculumque transiit, mox nihil aliud quam uectabatur et deambulabat, ita ut in extremis spatiis subsultim decurreret †sestertio uel lodicula inuolutus. animi laxandi causa modo piscabatur hamo, modo talis aut ocellatis nucibusque ludebat cum pueris minutis, quos facie et garrulitate amabilis undique conquirebat, praecipue Mauros et Syros. nam pumilos atque distortos et omnis generis eiusdem ut ludibria naturae malique ominis abhorrebat.que liberalia ab aetate prima et cupide et laboriosissime exercuit. Mutinensi bello in tanta mole rerum et legisse et scripsisse et declamasse cotidie traditur. nam deinceps neque in senatu neque apud populum neque apud milites locutus est umquam nisi meditata et composita oratione, quamuis non deficeretur ad subita extemporali facultate. ac ne periculum memoriae adiret aut
Abbreviated transcription (Latin):
ferunt difficilius se principem ciuitatis ap̾rimo ordĩ¬
ne in secundũ qͣ ex secundo ĩ nouissimum detrudi
summa ope restitit partim ꝑ intercessores tribunos
partim per Seruium Gulpicium alterum consule.
Inscquenti quoq anno Gaio marcello qui fratri patrue
simum tribunorum in genti mercede defensore:
parauit. Sed cum obstĩnatius omnia agi uideret
et designato et consules e parte diuersa senatu
litteris deprecatus est ne sibi beneficium populi
adimeretur aut ut ceteri quoq impcratores ab
exercitibus descederẽt confisus ut putant facili¬
us se simul atq libuisset Ueterano connocaturũ
q̃r Pompeium nouos militt. Cum aduersariis
aũt pepigit ut dimissis octo legionib transalpina¬
q gallia due sibi legiones et cisalpina prouincia
uel ẽt una legio cũm illirico concederetur quoad
consul fieret.

Expanded text:
ferunt, difficilius se principem ciuitatis a primo ordiferunt, difficilius se principem ciuitatis a primo ordine in secundum quam ex secundo in nouissimum detrudi, summa ope restitit, partim per intercessores tribunos, partim per Seruium Sulpicium alterum consulem. insequenti quoque anno Gaio Marcello, qui fratri patruelsimum tribunorum ingenti mercede defensores parauit. sed cum obstinatius omnia agi uideret et designatos etiam consules e parte diuersa, senatum litteris deprecatus est, ne sibi beneficium populi adimeretur, aut ut ceteri quoque imperatores ab exercitibus discederent; confisus, ut putant, facilius se, simul atque libuisset, ueteranos conuocaturum quam Pompeium nouos milites. cum aduersariis autem pepigit, ut dimissis octo legionibus Transalpinaque Gallia duae sibi legiones et Cisalpina prouincia uel etiam una legio cum Illyrico concederetur, quoad consul fieret.
Abbreviated transcription (Latin):
Hec minore studio reges atq prouincias ꝑ terrarũ
orbem alliciebat alii captiuorũ millia dono offerẽ.
mas urbes precipius operibus exornans Donec atto¬
nitr iam omnibus et quorsum illa tenderẽt repu¬
tantibus Marcus Cladius Marcellus consul edicto
prefatus de suma se reipni. acturum retulit ad
senatum ut ei succederet᷑ ante tempus qm̃ bello
confecto pax esset ac dimitti deberet uictor exer¬
citus et ne absentis ratio comicii haberet᷑ quãdo
nec plebescito Pompeius postea abrogasset.Acci¬
derat aũt ut is legem de iure magistratuum fe¬
rens eo capite quo a petitione honorũ absentes
submonebat ne Cesarem quidem accipet per ob¬
liuionẽ ac mox lege iam in es incisa et in erariũ
condita corrigeret᷑ errorem. Nec contentus Mar¬
cellus proniñcias Cesari et priuilegium eripe
retulit et̃ ut colonis quos rogatione natinia no¬
uum comũ deduxisset ciuitãs adimeretur ꝙ
per ambitionem et ultra prescriptum data es¬

Expanded text:
ec minore studio reges atque prouincias per terrarum orbem adliciebat, aliis captiuorum milia dono offerens, mas urbes praecipuis operibus exornans; donec, attonitis iam omnibus et quorsum illa tenderent reputantibus, Marcus Claudius Marcellus consul edicto praefatus, de summa se re publica acturum, rettulit ad senatum, ut ei succederetur ante tempus, quoniam bello confecto pax esset ac dimitti deberet uictor exercitus; et ne absentis ratio comitiis haberetur, quando nec plebi scito Pompeius postea abrogasset. acciderat autem, ut is legem de iure magistratuum ferens eo capite, quo petitione honorum absentis submouebat, ne Caesarem quidem exciperet per obliuionem, ac mox lege iam in aes incisa et in aerarium condita corrigeret errorem. nec contentus Marcellus prouincias Caesari et priuilegium eripere, rettulit etiam, ut colonis, quos rogatione Vatinia Nouum Comum deduxisset, ciuitas adimeretur, quod per ambitionem et ultra praescriptum data es
Abbreviated transcription (Latin):
deditionẽ relacto atq dimisso secundum super¬
um mare brundus iũ tetendit quo Consules Põ¬
peusq confugerant q pinnũ transfretaturi. Hos
frustra per omne moras exitu prohibere conatus
romam iter conuertit appellatisq de re.pu. patri¬
bus nalidissimas pompei copias que sub tribus
legatis .M. Petreio etl. Afframo et .M. uarone in
hispania erant inuasit Profesus ante inter suos¬
ire se ad exercitum sine duce et inde reuersuru
ad ducem sine exercitu. Et qͣq obsidione Masi¬
lic que sibi in itinere portas clanserat sumaq
frumentarie rei penuria retardante breui tam
omnia subegit.

Expanded text:
dicionem redacto atque dimisso secundum Superdicionem redacto atque dimisso secundum Superum mare Brundisium tetendit, quo consules Pompeiusque confugerant quam primum transfretaturi. hos frustra per omnis moras exitu prohibere conatus Romam iter conuertit appellatisque de re publica patribus ualidissimas Pompei copias, quae sub tribus legatis M. Petreio et L. Afranio et M. Varrone in Hispania erant, inuasit, professus ante inter suosire se ad exercitum sine duce et inde reuersurum ad ducem sine exercitu. et quanquam obsidione Massiliae, quae sibi in itinere portas clauserat, summaque frumentariae rei penuria retardante breui tamen omnia subegit.
Abbreviated transcription (Latin):
catur inquit quo deorum ostenta et inimicoru
iniquitas uocant. Iacta est alea inquit.¬
¶tq ita traiecto excrcitu aclhibitis tribimnis plebis¬
qui pulsi suꝑucnerãt pro concione fidem militũ
flens ac ueste a pectore discissa implorauit. Existima¬
tur et equestres census pollicitus singulis quod ac¬
cicdit opinione falsa. Nam cum ĩ alloquendo adhor¬
tandoq sepius digitum lene manus ostentans affir¬
maret se ad satiffaciendum omnbus per quos di-¬
gnitatem suam defensurus ẽct. Anulum quoq e¬
quo animo detracturum sibi extrema concio enifa¬
cilius erat uidere concionantem q̾ audire pro dicto
accepit quod uisu suspicabat᷑ promissũq ius anu¬
lorũ cum milibus quadragenis fama distrilit.¬
Rdo et sumima rerum quas deinceps gessit sic
se habent. Picenũ Umbriam. Etruriam̃ occupa¬
uit. Et Lucio domicio qui per tumultum succes¬
sor ci nominatus Corfinium presidio tenebat in

Expanded text:
'eatur,' inquit, 'quo deorum ostenta et inimicorum 'eatur,' inquit, 'quo deorum ostenta et inimicorum iniquitas uocat. iacta alea atque ita traiecto exercitu, adhibitis tribunis plebisqui pulsi superuenerant, pro contione fidem militum flens ac ueste a pectore discissa inuocauit. existimatur etiam equestres census pollicitus singulis; quod accidit opinione falsa. nam cum in adloquendo adhortandoque saepius digitum laeuae manus ostentans adfirmaret se ad satis faciendum omnibus, per quos dignitatem suam defensurus esset, anulum quoque aequo animo detracturum sibi, extrema contio, cui facilius erat uidere contionantem quam audire, pro dicto accepit, quod uisu suspicabatur; promissumque ius anulorum cum milibus quadringenis fama distulit.do et summa rerum, quas deinceps gessit, sic se habent. Picenum Vmbriam Etruriam occupauit et Lucio Domitio, qui per tumultum successor ei nominatus Corfinium praesidio tenebat, in
Abbreviated transcription (Latin):
siderauit et ex cõsuctudine conuiuio se frequẽti
dedit. Deim post solis occasum mulis e proximo pi¬
strino ad uthiculum uinctis occultissimũ itermo¬
dico comitatii ingressus est et cum luminibus extĩ¬
ctis decessisset uia diu errabundus tandem ad lu¬
cem duce reperto ꝑ angustissimos tramites pelib
euasit consecrtusq̃ cohortes ad rubiconẽ flume
qui prouincie eius finis erat panlum constitit ac
reputã quantũ moliretur conuersus ad proxi
mos. Et etiam nunc inquit regredi possumus ꝙ
si ponticulum transicrimus omia armis agen¬
da erunt.
Uunctanti ostentum tale factum est. Quidã eximia
magnitudine et formain proximo sedẽs margine¬
repentẽ apparuit arundine canẽs. Ad quẽ audiẽdu
cum pecter pastores plurimi et ex stationib milites
concurrissent. Interq cos et encatores rapta ab imo
tuba prosiliuit ad flumẽ et ingenti spiritu classicũ
exorsus pertendit ad alteram ripam. Tunc Cesar

Expanded text:
siderauit et ex consuetudine conuiuio se frequenti siderauit et ex consuetudine conuiuio se frequenti dedit. dein post solis occasum mulis e proximo pistrino ad uehiculum iunctis occultissimum iter modico comitatu ingressus est; et cum luminibus extinctis decessisset uia, diu errabundus tandem ad lucem duce reperto per angustissimos tramites pedibus euasit. consecutusque cohortis ad Rubiconem flumen, qui prouinciae eius finis erat, paulum constitit, ac reputans quantum moliretur, conumos: "Etiam nunc", inquit, "regredi possumus. Quod si ponticulum transierimus, omnia armis agenda erunt." unctanti ostentum tale factum est. quidam eximia magnitudine et forma in proximo sedens repente apparuit harundine canens; ad quem audiendum cum praeter pastores plurimi etiam ex stationibus milites concurrissent interque eos et aeneatores, rapta ab uno tuba prosiliuit ad flumen et ingenti spiritu classicum exorsus pertendit ad alteram ripam. tunc Caesar:
Abbreviated transcription (Latin):
babilius facit Asirnus pollio pharsalica acie cesos
profligatosq aduersarios prospitientem hec eum
aduer̃bum dixisse refercns. Hoc uoluerunt tantis
rebus gestis Gaius Cesar condennatus esfe/ nisi
ab excrcitu auxilium petissem. Quidam putant ca¬
ptum imperii consuetudine pensitatisq suis et
inimicorum iuribus usum occasione rapiende do¬
minationis quam etate prima concupisset. Quod
existimasse uidebatur et Cicero scribens de officiis
libro tercio semper Cesarem in ore habusse. Est in
phenisis Euripidis uersus quos ip̃e sic conuertit.¬
tlam si uiolandum est ius regnãdi gr̃a uiolandũ e
aliis rebus pictatẽ colas.¬
um ergo sublatam tribunorum ĩ tercessione iposq
Iurbe cessisse nunciatum est premissis confestim
clam cohortibus ne qua suspitio moueretur et spe¬
ctaculo priblico per dissimulationẽ interfuit eł for¬
mam quã ludum gladiatorũ erat edificatiirus cõ¬

Expanded text:
babilius facit Asinius Pollio, Pharsalica acie caesos babilius facit Asinius Pollio, Pharsalica acie caesos profligatosque aduersarios prospicientem haec eum ad uerbum dixisse referens: 'hoc uoluerunt; tantis rebus gestis Gaius Caesar condemnatus essem, nisi ab exercitu auxilium petissem.' quidam putant captum imperii consuetudine pensitatisque suis et inimicorum uiribus usum occasione rapiendae dominationis, quam aetate prima concupisset. quod existimasse uidebatur et Cicero scribens de Officiis tertio libro semper Caesarem in ore habuisse est in Phoenissnam si uiolandum est ius, regnandi gratia uiolandum est: aliis rebus pietatem colas.um ergo sublatam tribunorum intercessionem ipsosque urbe cessisse nuntiatum esset, praemissis confestim clam cohortibus, ne qua suspicio moueretur, et spectaculo publico per dissimulationem interfuit et formam, qua ludum gladiatorium erat aedificaturus, con
Abbreviated transcription (Latin):
Uerum neq senatu interuerẽte et aduersariis
negantibus ullam se de re pri. facturos pactioner
transiit in citeriorẽ galliam cõnentibusq ꝑactis
Rauene substitit bello nindicaturus si quid de
tribimis plebis intercedentib pro segrauius a sena¬
tu constitutum esset et pretextur: quĩdem illi ciui¬
lium armorum fuit hic. Causas ante alias fuisse
opinantur. Gneris pomptius ita dictitabat ꝙ neq
opera consumare que instituerat neq populi expe¬
ctationẽ quam de aduentu suo fecerat priuatis o¬
pibu: explere posset turbare omnia ac permiscere
uoluisse. Alii timuisse dicunt ne eorum que pri¬
mo consulatu aduersus auspitia legesq et inter¬
cessiones gessisset rationem rectlere cogere. Cum¬
Marcus Cato identidem nec sine iureiurando denũ¬
ciaret delaturũ se nomen cius simul at primũ exer¬
citum dimisisset. Cumq ulgo fore preditarent ut
si prinatus rediisset Milonis exemplo circumpositis
armatis causam aput iuclices diceret. Quod pro¬

Expanded text:
uerum neque senatu interueniente et aduersariis negantibus ullam se de re publica facturos pactionem, transiit in citeriorem Galliam, conuentibusque peractis Rauennae substitit, bello uindicaturus si quid de tribunis plebis intercedentibus pro se grauius a senatu constitutum esset. Et praetextum quidem illi ciuilium armorum hoc fuit; causas autem alias fuisse opinantur. Gnaeus Pompeius ita dictitabat, quod neque opera consummare, quae instituerat, neque populi expectationem, quam de aduentu suo fecerat, priuatis opibus explere posset, turbare omnia ac permiscere uoluisse. alii timuisse dicunt, ne eorum, quae primo consulatu aduersus auspicia legesque et intercessiones gessisset, rationem reddere cogeretuM. Cato identidem nec sine iure iurando denuntiaret delaturum se nomen eius, simul ac primum exercitum dimisisset; cumque uulgo fore praedicarent, ut si priuatus redisset, Milonis exemplo circumpositis armatis causam apud iudices diceret. quod pro
Abbreviated transcription (Latin):
tam imbelli gne̾ hostiũ contigisset. Dehine scipio¬
nẽ at Iubam̃ reliquias partium in africa refouẽ¬
tes deuicit. Pompciiliberos in hispania.¬
legatos suo passus est. Quorum. S. Curio i
affrica periit Gaius Intonius in illirico in aduer¬
sariorum deuenit potestatem. P. Dollobella classe
in eodem illirico Gncus domicius Calumus in
ponto exercitus amiserunt. Ip̃e Prosperrime sc̃ꝑ
ac ne ancipiti quidem unqͣ fortuna preter qͣ bis li¬
micauit. Semelad durachium ubi pulsus et nõ in¬
stante Pompeio negauit eum uincere scire. Iterũ
in hispanea ultimo prelio cum desperatis rebus ẽt
de cõsistenda nece cogitauit.

Expanded text:
tam inbelli genere hostium contigisset. dehinc Scipiotam inbelli genere hostium contigisset. dehinc Scipionem ac Iubam reliquias partium in Africa refouentis deuicit, Pompei liberos in Hispania.legatos suos passus est, quorum C. Curio in Africa periit, C. Antonius in Illyrico in aduersariorum deuenit potestatem, P. Dolabella classem in eodem Illyrico, Cn. Domitius Caluinus in Ponto exercitum amiserunt. ipse prosperrime semper ac ne ancipiti quidem umquam fortuna praeterquam bis dimicauit: semel ad Dyrrachium, ubi pulsus non instante Pompeio negauit eum uincere scire, iterum in Hispania ultimo proelio, cum desperatis rebus etiam de consciscenda nece cogitauit.
Abbreviated transcription (Latin):
inic urbe repetita in macedonia transgressus
Pompeium per quatuor pene menses m̃naximis
obsessum operibus ad extremũ pharsalico prelio fũ¬
dit et fugientẽ Alexandriam ꝑsecutus ut occisũ
dep̾hendit cum Ptolomeo rege a quo sibi insidias
tendi uidebat bellum sane difficillimũ gessit neq
loco neq tempore equo sed hieme anni et intra
menia copiosissimi ac sollertissimi hostis in ops
ip̃e ommium rerũ atq imparatus regnũ egipti
uictor Elcopatre fratriq cius minori ꝑmisit.
Beritus ꝓrouinciam factre ne quãdoq iolentio¬
rem presilem nacta nouarum reꝵ materia c̾et.
Ab Alexandria ĩ syriã et inde pontũ transuit urgẽ¬
tibus de pharnate nuntiis quẽ Mitridatis mã¬
gni filium ac tunt occasione tp̃rũ bellantẽ iam¬
q multiplici successu preferotẽ intra quintum quo
astuerat dicm quatuor quib in conspectũ uenit
horis una profligauit acie crebro commemorans
Pompeii felicitatem cui precipua laus militie dẽ

Expanded text:
inc urbe repetita in Macedoniam transgressus Pompeium, per quattuor paene menses maximis obsessum operibus, ad extremum Pharsalico proelio fudit et fugientem Alexandriam persecutus, ut occisum deprehendit, cum Ptolemaeo rege, a quo sibi quoque insidias tendi uidebat, bellum sane difficillimum gessit, neque loco neque tempore aequo, sed hieme anni et intra moenia copiosissimi ac sollertissimi hostis, inops ipse omnium rerum atque inparatus. regnum Aegypti uictor Cleopatrae fratrique eius minori permisit, ueritus prouinciam facere, ne quandoque uiolentiorem praesidem nacta nouarum rerum materia esset. ab Alexandria in Syriam et inde Pontum transiit urgentibus de Pharnace nuntiis, quem Mithridatis Magni filium ac tunc occasione temporum bellantem iamque multiplici successu praeferocem, intra quintum quam adfuerat diem, quattuor quibus in conspectum uenit horis, una profligauit acie; crebro commemorans Pompei felicitatem, cui praecipua militiae laus de
Abbreviated transcription (Latin):
eteranis legionib prede noĩe in pedites sin¬
gulos superbina sextertia que mnitio ciui¬
lis turultus mimcrauerat. In equites uicena
quaterna milia nũmum dedit. Assignauit et
agros sed non continuos ne quis posfessorũ ex¬
pellerct᷑. Populo prcter frumenti denos mocłios
ac totidem olei libras tricenos quoq nũmos
quo pollicitus olim erat uiritim diuisit. SEt
onem rome usq ad bina millia nũmũ . ⁊̃ it alia
non ultra quingeno sextertios remisit. Adiccit
epulum ac uiscerationem et post hispanẽsem inc¬
toriam duo prandia. Aam cum prius parte neq
pro liberalitate sua prebitũ iudicaret quinto post die
aliud largissimũ prebuit.

Expanded text:
eteranis legionibus praedae nomine in pedites singulos super bina sestertia, quae initio ciuilis tumultus numerauerat, uicena quaterna milia nummum dedit. adsignauit et agros, sed non continuos, ne quis possessorum expelleretur. populo praeter frumenti denos modios ac totidem olei libras trecenos quoque nummos, quos pollicitus olim erat, uiritim diuisit et onem Romae usque ad bina milia nummum, in Italia non ultra quingenos sestertios remisit. adiecit epulum ac uiscerationem et post Hispaniensem uictoriam duo prandia; nam cum prius parce neque pro liberalitate sua praebitum iudicaret, quinto post die aliud largissimum praebuit.
Abbreviated transcription (Latin):
sonfectis bellis quĩquies triumphauit post deui¬
Actum Scipione quater eodem mense sed inter¬
iectis diebus et rursus semel post superatos Pom¬
peii libero: Primũ et excelentissimum triũphu
egit gallicum sequentẽ Alexandrinũ. De inde
ponticũ. Huic proximum africanum. nouissimũ
hispanensẽ diuerso quemq apparatu et instru¬
mento Gallici triũphi die uelabrũ preteruehẽs
pene curru excussus est axe diffracto. Ascenditq
capitolium ad lumina quadraginta elephantis
dextra atq sinistra lychinicos ge̾stantibus. Põtico
trummpho inter pompe fercula triũ uerboru
pretulit titulum. Beni uidi. uici. non acta belli
significante sicut ceteri sed celeriter cõfecti
nõtam.¬

Expanded text:
onfectis bellis quinquiens triumphauit, post deuictum Scipionem quater eodem mense, sed interiectis diebus, et rursus semel post superatos Pompei liberos. primum et excellentissimum triumphum egit Gallicum, sequentem Alexandrinum, deinde Ponticum, huic proximum Africanum, nouissimum Hispaniensem, diuerso quemque apparatu et instrumento. Gallici triumphi die Velabrum praeteruehens paene curru excussus est axe diffracto ascenditque Capitolium ad lumina quadraginta elephantis dextra sinistraque lychnuchos gestantibus. Pontico triumpho inter pompae fercula trium uerborum praetulit titulum veni · vidi · vici non acta belli significantem sicut ceteris, sed celeriter confecti notam.
Abbreviated transcription (Latin):
abitauit primo in subura modici: edib. Post
aũt pontificatum maximum in sacra uia
domo publica. Munliciar lauticiarumq studiosis¬
simũ multi procdiderũt. Sillam in nemorẽsi a fun¬
clamentis inchoatam magnoq sumptu absoluta
quia nõ tota adanimũ ei responderat totã dirruis¬
se qͣqͣ tenue̾ adhuc et oberratũ in expeditionibus
tefsellata et textilia pauimenta Circuntulisse.

Expanded text:
abitauit primo in Subura modicis aedibus, post abitauit primo in Subura modicis aedibus, post autem pontificatum maximum in Sacra uia domo publica. munditiarum lautitiarumque studiosissimum multi prodiderunt: uillam in Nemorensi a fundamentis incohatam magnoque sumptu absolutam, quia non tota ad animum ei responderat, totam diruisse, quanquam tenuem adhuc et obaeratum; in expeditionibus tessellata et sectilia pauimenta circumtulisse;
Abbreviated transcription (Latin):
uuisse traditur excelsa statura. Colore candido.
teretibu: membris. ore panlo pleniore. nigris
uegessisq occulis. Ualitudine prosperrima uisi
ꝙ tem pore extremo repente animo linqui atq
et ꝑ somnũ exterreri solebat. Comiciali quoq
morbo bis inter res agendas correꝑtus est Circa
corporis curam morõsior ut nõ solum tonderc¬
tur diligenter ac raderetur sed uelleret etia¬
ut quidam exprobrauerunt. Caluicii uero deformitatẽ
iriiquissime ferre obtrectatorum sepe iocis obnoxiã ex¬
pertus. Ideoq et deficientem capillum renocare a
uertice assucuerat et ex omnibus decretis sibi a sena¬
tu populoq honoribus nõ aliudant recepit aut usur¬
pauit libentius q uis lauree corone perpetuo gestã¬
te ctiam cultri notabilem ferunt.Dsum eĩ lãto cla¬
no ad manus fimbriato ut nec unqͣ aliterqͣ suꝑ
eum cingeret et quidem fluxiore cinctura. Unde
cmanasse Gylle dictum optimates sepius admo¬
nentis ut male precinctum puerum cauerẽt.¬
A

Expanded text:
uisse traditur excelsa statura, colore candido, teretibus membris, ore paulo pleniore, nigris uegetisque oculis, ualitudine prospera, nisi quod tempore extremo repente animo linqui atque etiam per somnum exterreri solebat. comitiali quoque morbo bis inter res agendas correptus est. circa corporis curam morosior, ut non solum tonderetur diligenter ac raderetur, sed uelleretur etiaut quidam exprobrauerunt, caluitii uero deformitatem iniquissime ferret saepe obtrectatorum iocis obnoxiam expertus. ideoque et deficientem capillum reuocare a uertice adsueuerat et ex omnibus decretis sibi a senatu populoque honoribus non aliud aut recepit aut usurpauit libentius quam ius laureae coronae perpetuo gestandae. Etiam cultu notabilem ferunt: usum enim lato clauo ad manus fimbriato nec umquam aliter quam ut super eum cingeretur, et quidem fluxiore cinctura; unde emanasse Sullae dictum optimates saepius admonentis, ut male praecinctum puerum cauerent.a
Abbreviated transcription (Latin):
mercatus est et bello cuuli superalias lonationes
amplissima predia exanctionibus hausta e minimo
adclixit. Cum quidẽ plerisq uillitatẽ mirãtib fate¬
tissime Cicero quo melius inquit emptũ sciatis ter¬
tia cdeducta est. Existimabat᷑ enim Seriulia et̃ filia

Expanded text:
mercatus est et bello ciuili super alias donationes mercatus est et bello ciuili super alias donationes amplissima praedia ex auctionibus hastae minimo addixit; cum quidem plerisque uilitatem mirantibus facetissime Cicero: 'quo melius,' inquit, 'emptum sciatis, tertia deducta'; existimabatur enim Seruilia etiam filiam