comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mẽe et quidem ꝓuidum etiam di¬
spen santem singula et sua ⁊ aliena.
Hoc aũt uniu̾sum in quo nos quo
sumus exꝑs eẽ ꝯsilii ⁊ au feriteme¬
ritate q̃dam aut natura nesciente
quod faciat. Qua uti estimas cogͦ¬
scere ista ⁊ reb t̾minos ponẽ. qũã¬
tum deus possit mat̾iam ip̃e sibi for¬
anmultis reb illum tẽtanda desti¬
tuant et amagno artifice p̾ue for¬
mẽtur. multa nõ qr cessat ar. s qr
id in quo ex̾cetur sepe mobsequens
arti c̃. inspicere hec. hec dicere hiis
incubare nõ ne transiliẽ in ĩmorta¬
li est suam et in meliorem tñ¬
scribi sortem: quid tibi inquis ista

Expanded text:
esse, et quidem prouidum ac diesse, et quidem prouidum ac dispensantem singula, et sua, et aliena: hoc autem uniuersum, in quo nos quoque sumus, expers esse consilii, et aut ferri temeritate quadam, aut natura nesciente quid faciat. Quanti aestimas ista cognoscere, et rebus terminos ponere? quantum Deus possit? materiam ipse sibi foran in multis rebus illum tractanda destituant: et a magno artifice praue formentur multa, non quia cessat ars, sed quia id in quo exercetur, saepe inobsequens arti est? Haec inspicere, haec discere, his incubare, nonne transilire est mortalitatem suam, et in meliorem transcribi sortem? Quid tibi, inquis, ista
Abbreviated transcription (Latin):
sus sit quousq descendat. Curio¬
sus spectator excutit signa et q̃rit
Tunc cotẽpnit domiclii prioris
angustias. Quantum enim est
ꝙ abultimis littorib hyspanie
dierum spatium sui nauem suu
uẽtus implcuit. At illa regio cele¬
siuit. Illic incipit deun nosce.i
Quid est deuc: Quod uides totum
sic totum magnitudo illi reddit̃¬
et ꝙ nichil mauis excogitari põt
sic solus ẽ omĩa. Sic opus suum
et intra et extra ex̾cet. Quid ergo
int̾est int̾ naturam dei⁊ nr̃am. ⁊
Nrĩ melior pars aĩus c̃. milla nlła
pars extra aĩum totus ẽro. Cumã¬
terim tantus error mortalia tenet
uth̃ quo neqo formosiue ẽ inq̃m
nec dispositius. nec inꝓposito ꝯstã¬
tius existimẽt homines fortuitũ
⁊ casu uolubile. Iõꝙ tumultuosũ
int̾flumina nubes tem pestatesq
⁊ c̃. quib t̾re actris uicina pulsatũ.
Hiechocint̃ uulgum dem̃etia ẽ. S
sic sapĩam quoq ꝓfessus cõtigit.
Sunt qui putant subip̃is anim

Expanded text:
sus sit, quousque descendat. Curiosus sit, quousque descendat. Curiosus spectator excutit singula, et quaTunc contemnit domicilii prioris angustias. Quantum enim est, quod ab ultimis littoribus Hispaniae dierum spacium est, si navem suus ferat ventus; at illa regio celesiuit: illic incipit Deum nosse. Quid est Deus? Mens uSic demum magnitudo sua illi redditur, qua nihil maius excogitari potest, sic solus est omnia, opus suum et extra et intra tenet. Quid ergo interest inter naturam Dei et nostram? Nostri melior pars animus est: in illo nulla pars extra animum; totus ratio est. Cum interim tantus error mortalia teneat, ut hoc, quo neque formosius est quidquam, nec dispositius, nec in proposito constantius, existiment homines fortuitum et casu uolubile, ideoque tumultuosum inter fulmina, nubes, tempestates, et cetera quibus terrae ac terris uicina pulsantur. Nec haec intra uulgum dementia est, sapientiam quoque professas contigit. Sunt qui patent, sibi ipsis animum
Abbreviated transcription (Latin):
micis det intelłctum hominis. nõ¬
ne ⁊ illamunam artnam ĩ multas
pungias duuidet. Certe milla uẽ
magne sustulĩs quotiẽs uitebis
exercitus. Submultis ire uexil¬
lis et quasimagnum aliquid ⁊¬
gatur equitem modo ult̾iora explo¬
rantem modo alatib cũ affusu
libebit dicere. Ionigrum campis
agmen formicarum iste discurcꝰ
c̃ mangusto laborantium. Quro
nauigatis. in quo bellatis.inquo
regnatis. ponitis minimactiam
cum illis utrimq occeanus in¬
currit. Sursum ingentia spatia
sunt inquorum posẜonem am¬
mus admittim. et ita si secum i¬
minimum ercorpoẽtulit. Si sõ¬
didum om̃e decersit.⁊ expelitus
leuisq ac ꝯteptus modicoemi¬
cuit. Cumilla tetigiͣt alit̾ cum f¬
sit auĩctis libãtus moriginẽ red
dit. ⁊ hoc habet argum̃tum duu¬
nitatis sue ꝙ illum diina delẽ¬
atq ortus et tam diu̾sas ocordã¬
tium uias obẜuat ubiꝙ q̃ stella
primum terris lumen ostendat
ubi calimen cius sumum quo ẽ¬

Expanded text:
micis det intellectum hominis, nonmicis det intellectum hominis, nonne et illae unam aream in multas prouincias diuident? Cum te in illa uere magna sustuleris; quoties uidebis exercitus subrectis ire uexillis et quasi magnum aliquid agatur, equitem modo ulteriora explorantem, modo a lateribus affusum, libebit dicere: "It nigrum campis agmen": formicarum iste discursus est, in angusto laborantium. Quid nauigatis, in quo bellatis, in quo regna disponitis: minima, etiam cum illis utrimque Oceanus occurrit. Sursum ingentia spatia sunt, in quorum possessionem animus admittitur: at ita si minimum secum ex corpore tulit, si sordidum omne detersit, et expeditus leuisque ac contentus modico emicuit. Cum illa tetigit, alitut uinculis liberatus, in originem redit; et hoc habet argumentum diuinitatis suae, quod illum diuina delecatque ortus, et tam diuersas concordantium uias. Obseruat, ubi quaeque stella primum terris lumen ostendat, ubi culmen eius summum, qua cur
Abbreviated transcription (Latin):
sinum uenis. tũc uuuat int̾ ipsa
sydera uagãtem diuitum parum̃¬
ta ridere.et totam cumauro suo
t̾ram. Nõ illo tm̃ dico quodeges¬
sit et signadum monete deditꝰ S¬
illo ꝙ mocculto ẜuat posterius a¬
uaricie. Nũc põt añ ꝯtẽpne porti¬
cus et lacunaria ebore fulgentia ꝯo
si les siluas et deriuataindomos flu¬
mina q̃m tota cͥcuit mũdum et ẜ¬
rarum orbem suꝑne despiciẽs angu¬
stum et magꝰ exꝑte oꝑtum mari
etiam que obstat late squalidum
⁊ aut ustum etaut rigentẽ sͥ ipse
dixit. hoc est illud pũctum ꝙ inter
tot gentes ferro et igni dunditm.
Oquam diriculisunt mortalium
t̾mim. ultͣ hystrum datus ñ exeat.
Impium hoc traces includat. pã¬
chis obstet cufrates. damibius.⁊
sarmatica ⁊ romana dist̾minet.⁊
renus germanic modum faciat
pirencus medium inter gallias
⁊ hyspanias uigum cxtollat. Inter
egyptum et ethyopas arenarum
multa uastitas iaccat. Siquis fõ¬

Expanded text:
sinum uenit. Tunc iuuat inter sidera sinum uenit. Tunc iuuat inter sidera ipsa uagantem, diuitum pauimenta ridere, et totam cum auro suo terram: non illo tantum, dico, quod egessit, et signandum monetae dedit, sin occulto seruat posterorum auaritiae. Non potest ante contemnere porticus, et lacunaria ebore fulgentia, et tonsiles siluas, et deriuata in domos flumina, quam totum circumeat mundum, et terrarum orbem superne despiciens angustum, et magna ex parte opertum mari, etiam qua exstat, late squalidum, et aut ustum aut rigentem. Sibi ipse ait: Hoc est illud punctum quod inter tot gentes ferro et igni diuiditur? O quam ridiculi sunt mortalium termini! Ultra Istrum Dacus non exeat: Strymo Thracas includat: Parthis obstet Euphrates: Danubius Sarmatica ac Romana disterminet: Rhenus Germaniae modum faciat: Pyrenaeus medium inter Gallias et Hispanias iugum extollat: inter Aegyptum et Aethiopias arenarum inculta uastitas iaceat! Si quis for
Abbreviated transcription (Latin):
luctamur ꝙ magfici facimꝰ etiam¬
si suꝑiores simꝰ potentia uicimus.
Quid est cur suspicamur nos met̾¬
ip̃i quia similes det̾rimis sumus
Nõ uideo qre sibi placet qui robu¬
stior ẽ ualitudiario. multum int̾ẽ
int̾ uires et bonam ualitudinem
effugisti uicia animi ñ ẽtibi frons
ficta. nec ĩ alienam uoluntatẽ sĩno
compoĩtus nͨ cor ĩuolutum. Nec
auaricia quequioqͣm om̃ib abstu¬
lit s̾ͥ ip̃i neget. necluxuria pcc̃iaꝙ
turpit ardens quam turpus repet
Nec ambitio que at dignitatem te¬
nisi ꝑ indigna nõ ducet. Nichil ad¬
buc osequutus es. multa effugisti
te nodum. uirtus enim istaquam
affectamus magnifica ẽ non que
ꝑseb̃tm ẽ malo caruisse. s quia a¬
nimum laxat ⁊ p̃pat ad cogtoem
celestium dignumq efficit qui
iosortium deo ueniat. Tuc̃ osuã¬
tum hũc plenumꝙ bonum sor¬
tis humane cũ calcato omĩ malo
petit altum. ⁊̃ inctiorem nature

Expanded text:
luctamur, quid magnifici facimus? etiamluctamur, quid magnifici facimus? etiamsi superiores sumus, portenta uincimus? Quid est, cur suspiciamus nosmetipsos, quia dissimiles deterrimis sumus? non uideo quare sibi placeat, qui robustior est ualetudinario. Multum interest inter uires et bonam ualetudinem. Effugisti uitia animi:non est tibi frons ficta, nec in alienam uoluntatem sermo compositus, nec cor inuolutum, nec auaritia, quae quidquid omnibus abstulit, sibi ipsi negat ; nec luxuria pecuniam turpiter amittens, quam turpius reparet ; nec ambitio, quae te ad dignitatem nisi per indigna non ducet. Nihil adhuc consecutus es; multa effugisti, te nondum! Virtus enim ista, quam affectamus, magnifica est non quia per se beatum est malo caruisse, sed quia animum laxat, ac praeparat ad cognitionem coelestium, dignumque efficit, qui in consortium Dei ueniat. Tunc consummatum habet plenumque bonum sortis humanae, cum, calcato omni malo, petit altum, et in interiorem naturae
Abbreviated transcription (Latin):
scunt caligiem in quauolutamur
uñ lucet. Equidẽ fe nature rerm
grãs ago cum illam nõ abhẽ̾ꝑte
ideo quepublica est. s ⁊in secreno¬
ra enis int̾mi. Cum disco queuni¬
u̾sali mat̾ia sit quis auctor sit aut
custos. Quid sic deus totus inse ĩ¬
tendat. an ⁊ ad nos aliqn respicut
faciat cotidie aliquid ansemel fe¬
cerit ꝑr mundi sit. anmundus
liccat illi hoclieq decernẽ ⁊ cxlege
statorum aliquid derogare an nra¬
iestatis fit diminutio et ꝯfessioi
erroris mutanda fecisse. Neccẽ
sua nisi adhoc admitterer. nõ fu¬
erat nasci. Quid enim erat cur
innumõ uiuctium me positum
c̃e gauderez an ut cibes ꝯponoes ꝑco¬
larem ut hoc corpus casuariu ac
fludum ꝑiturumq isisubind
ĩpleatur farcire et uiue̾m egrimĩ¬
ster.ut mortemtimerem cui uni
nascimur. dethe hoc ĩ uestigabile
bonum. ñ ẽ uitatanti ut sudem. ⁊¬
ut estuem. O quam ꝯtempta rec
Chomo nisi supra humana sur¬
rex̾it quam diucum affectib col¬

Expanded text:
hanc caliginem in qua uolutamur t, unde lucet. Equidem tunc naturae rerum gratias ago, cum illam non ab hac parte uideo, quae publica est, sed cum secretiora eius intraui: cum disco, quae uniuersi materia sit, quis auctor sit aut custos ; quid sit deus ; totus in se intendat, an ad nos aliquando respiciat ; faciat quotidie aliquid, an sernel fecerit ; pars mundi sit an mundus ; liceat: illi hodieque decernere, et ex lege fatorum, aliquid derogare, an maiestatis deminutio sit et confessio erroris, mutanda fecisse: necesse est sua. Nisi ad haec admitterer, non fuerat nasci. Quid enim erat, cur in numero uiuentium me positum esse gauderem? an ut cibos et potiones percolarem? ut hoc corpus causarium ac fluidum, periturumque nisi subinde impleatur, sarcirem, et uiuerem aegri minister? ut mortem timerem, cui omnes nascimur? Detrahe hoc inaestimabile bonum, non est uita tanti, ut sudem, ut aestuem. O quam contempta res est homo, nisi supra humana surrexit! Quamdiu cum affectibus col
Abbreviated transcription (Latin):
lo inscidentes adinuuari se tunc
ꝑiclitantes estimãt pollutis ⁊ ca¬
storis miniyie. cã aut̃ melioris ⁊¬
spei est. ꝙ iam apparet frãgi tempe¬
statem et desinere uẽtos. aliq̃n fe¬
rũtur ignes ñ setet᷑ ꝑhilippo siã¬
cusas petenti iusa ẽ stella suꝑ ip̃a
lanceam ostitisse. In romanorũ

Expanded text:
lo insidentes; adiuuari se tunc lo insidentes; adiuuari se tunc periclitantes aestimant Pollucis et Castoris numine, causa autem melioris spei est, quod iam apparet frangi tempestatem et desinere uentos: alioquin ferrentur ignes, non sederent. Gylippo Syracusas petenti uisa est stella super ipsam lanceam constitisse. In Romanorum
Abbreviated transcription (Latin):
ta sulphure aspera ignem mat̾ia¬
int̾mibes ꝯgregatamꝰ fatile sucẽdi
⁊minores maiores ue ignes eri¬
stẽ ꝓut plus illis aut minuᷤ
uirum. Illuderũ stultissimum ẽ
cristimare. aut disced̾e stellas aut
tnͣsisire aut aliqd illis auferri ⁊ ab¬
radi. Nam si hoc fuiss ⁊ destitins¬
set: nulla enim nox ẽ qua non
płimum ire et indiu̾sum iuit̾ant̃
abduci. atqui quod solent eo qͦq
inueniuncur loco mag̾tudo sua
singulis ostat. scquitur ergo ut
intra illas nascãtur et cito int̾ci¬
dant quia sinc fundam̃to ⁊ fide
c̾ta sunt. Quare ergo nõ ⁊ inter¬
dum tnfferũtur: Quio si dicam
stellas int̃dum ñ cẽ qd̾ ño appart̃
quẽadmodum illelatent ⁊ solis
fulgore obumb̾ntur.sic faces qͦq
transcurrunt int̾clum. s abscon¬
dit illas diumni luminis claritaᷤᷤ
si qñ tam̃ quãta uis emicuit.et
ut adu̾sus diem uindicare sibi¬
ortum argum̃tum tempestatis
naute putant: cum multe c̃nsuo

Expanded text:
ta sulphure aspersa ignem ex ita sulphure aspersa ignem ex iinter nubes congregatam facile succendi et minores maioresue ignes existere, prout plus illis fuit aut minus uirium. Illud enim stultissimum, existimare aut decidere stellas aut transilire aut aliquid illis auferri et abradi: nam si hoc fuisset, etiam defuissent; nulla enim nox est, qua non plurimae ire et in diuersum uideantur abduci. Atqui quo solet quaeque inuenitur loto, magnitudo sua singulis constat: sequitur ergo, ut infra illas ista nascantur et cito intercidant, quia sine fundamento et sede certa sunt. «Quare ergo non etiam interdiu transferuntur?». Quid, si dicas stellas interdiu non esse, quia non apparent? Quemadmodum illae latent et solis fulgore obumbrantur, sic faces quoque transcurrunt et interdiu, sed abscondit illas diurni luminis claritas. Si quando tamen tanta uis emicuit, ut etiam aduersus diem uindicare sibiortum. Argumentum tempestatis nautae putant, cum multae transuol
Abbreviated transcription (Latin):
existere acre uehemtius tritotum
inclinatio eius malt̾am ꝑtem fcã
ẽ et nõ cessit. S int̾ sepugnauit i
erquo hac ueratõe nascũtur tͣbes
et globi et faces et ardores. At cum
leuius collisus et ut ita dicam st̃c¬
tus ẽ minora lumina excutiũtur
c̾nemq uiolentia sydera ducunt
Tuc ignes tenuissimi idexile dsi¬
gnant᷑ et celo ꝑducunt. Ideo si nllã
Sine euismodi spectaculis nox ẽ
Nõ opus ẽ en im adefficienda ista
magno ⁊eris motu. ¶Dem̃q ut
breuit dica eadem ratoẽ fuit ista
qua fulmina emittunt. Aristoti
Nec mirum est sit̾re omnis gn̾is
uaria euaporatio ẽ. cum incelo qͦq
nõ unus appareat color rerum. S
acrior canicule rubor martis remis¬
sior. iouis nullus ĩ lucem puram
magna copia corpusculorum que
tre eiectant et insuꝑiorem ꝑtem
agitur aliqua innubes ꝑuenire a¬
limenta ignium q̃ ñ tam̃ collisar
possint ardẽ. s ⁊̃ tm̃ afflicta radii
sous.Nam apud nos quop ium¬

Expanded text:
existere aere uehementius trito, cum existere aere uehementius trito, cum inclinatio eius in alteram partem facta est et non cessit sed inter se pugnauit: ex hac uexatione nascuntur trabes et globi et faces et ardores. At cum leuius collisus et, ut ita dicam, frictus est, minora lumina excutiuntur, «crinemque uolantia sidera ducunt». Tunc ignes tenuissimi iter exile designant et caelo producunt. Ideo nulla sine eiusmodi spectaculis nox est, non enim opus est ad efficienda ista magno aeris motu. Denique, ut breuiter dicam, eadem ratione fiunt ista, quNec mirum est, si terme omnis generis et uaria euaporatio est, cum in caelo quoque non unus appareat color rerum, sed acrior sit Caniculae rubor, Martis remissior, Iouis nullus in lucem puram magna copia corpusculorum, quae terrae eiectant et in superiorem agunt partem, aliqua in nubes peruenire alimenta ignium, quae non tantum collisa possint ardere sed etiam afflata radiis solis. Nam apud nos quoque ramen
Abbreviated transcription (Latin):
magna illos iexuti. argum̃tum ẽ
quod obliqui ferutur. et quod ra¬
pida celeritate apparet illos nõ ire
s ꝓhici. Ignium multe uarieq i
facies sunt aristotiles ꝙdam gen
horum caprum nocat. Sime int̾¬
ogaũis quare prior michi michi¬
rõnem rectlas oportet queĩ quare
deus uocẽtur. Si aut̃ quod ꝯmo¬
dissimum int̾nos conuemĩt ne
quam mirari. Quid ita aristo¬
tiles globum ignis appellarit ca¬
prum. talis enim fuit forma eiꝰ
quibellum adu̾sus ꝑscum puu¬
lo gerente limari magnitudinẽ
mus circa diui augusti excessũ
simile ꝓdigium. uidimus eo tp̃
quo de seiano actum est. Nec g̾¬
manici mors sine denunciatõne
cali fuit. Dices michitu. Ergo
tuintãtis crrorib es ut estimes
re mundus sciat. Erit aliud istd̾
um rerum ducatur et alia aliis
ita complexasint. ut antecedit
aut certa sit sequẽtium aut signĩ
uidebimus an diis humana fint
cure anseries ip̃a quid futura sit
c̾tis rerum notis nunciet. intĩm
illud existimo huiusmodi ignes

Expanded text:
Magna illos ui excuti argumentum est, quod obliqui feruntur et praerapida celeritate: apparet illos non ire sed proici. Ignium multae uariaeque facies sunt. Aristoteles quoddam genus horum capram uocat: si me interrogaueris quare, prior mihi rationem reddas oportet, quare haedi uocentur; si autem, quod commodissimum est, conuquam mirari, quid ita Aristoteles globum ignis appellauerit capram. Talis enim fuit forma eius, qui bellum aduersus Persen Paulo gerente a lunari magnitudine amus circa diui Augusti excessum simile prodigium, uidimus eo tempore, quo de Seiano actum est; nec Germanici mors sine denuntiatione tali fuit. Dices mihi: «Ergo tu in tantis erroribus es, ut existimes re mundus sciat?». Erit aliud istiusm certus ordo ducatur et alia aliis ita implexa sint, ut quod antecedit aut causa sit sequentium aut signum; uidebimus an diis humana curae sint, an series ipsa, quid factura sit, certis rerum notis nuntiet. Interim illud existimo, eiusmodi ignes
Abbreviated transcription (Latin):
inc̾est phylosophi¬
am int̾est lucilim
rorum optimes ce
existimomipa phi¬
fuit occulis conteta. mauis cẽ quid̃

Expanded text:
inter philosophiam interest, Lucili uirorum optime, et existimo in ipsa phifuit oculis contenta. Maius esse quiddam
Abbreviated transcription (Latin):
uerunt qr fere t̾rendis frugibus
destinata loca rotũda sunt. Nõ est
aũt quod cristimemꝰ cas siue ae¬
rec siuecorone sint inicinia si de¬
rum ficri płimum abhiis absunt
quamuis cinge̾ ea et coronare u¬
deantur. Nõ longe at̾ra sit talis
effigies quamuisus nr̃ soluta im¬
becillitate deceptus circa ip̃m sydꝰ
putat positum. In uicima autez
syderum et solis nicħ talefieri p¬
quia plus h̾ illic tenuis ether est.
Niam formec̃ssis demum spisisq̃
tissime aũt austrocum celum
maximo gͣue ⁊ spissum ẽ. Non¬
numquã paulatĩ dillĩtur et
desinunt. nõ nũquã abaliqͣ ꝑte
rumpũtur. ⁊ inde ĩuẽtum nau¬
tici expectant. unde ꝯtextus coroẽ
perit si aseptentrione discedit a¬
quilo erit

Expanded text:
uerunt, quia fere terendis frugibus uerunt, quia fere terendis frugibus destinata loca rotunda sunt. Non est autem, quod existimemus istas, siue areae siue coronae sunt, in uicinia siderum fieri. Plurimum enim ab his abstint, quamuis cingere ea et coronare uideantur: non longe a terra fit talis effigies, quam uisus noster solita imbecillitate deceptus circa ipsum sidus putat positam. In uicinia autem stellarum et solis nihil tale fieri potest, quia illic tenuis aether est. Nam formae crassis demum spissisque tissime autem austro, cum caelum maxime graue et spissum est. Nonnumquam paulatim diluuntur et desinunt, nonnumquam ab aliqua parte rumpuntur et inde uentum nautici expectant, unde contextus coronae periit: si a septemtrione discessit, aquilo erit
Abbreviated transcription (Latin):
alii screno si aptus aer ad expͥmen¬
dos ignes fuit. Nasereno quoꝙ
aliqn celotonat excadem cã quenu¬
bilo acre int̾se colliso. Qui⁊ si luci
pei ⁊ uastorum ymagines ignium
ubuntalem mat̾iam similis incidͭ
circumuenit. memorie ꝓlicum ẽ
quodie urbem diuus augustus ap¬
circulum qualis ẽẽ ĩ arcu sol. hũc
greci alo uocant nos dicẽ coronam
aꝑtissime possumuis quequemad¬
modum fi dicatur exponam. Cu¬
etiam inpiscinam lapis missus
c̃ uidemꝰ in multos orbes aquam
descendere. ⁊ primum angustissirã
orbem. deinte laxiorem. ac deinde¬
nec cuanescat impetus ⁊ inplaniciẽ
ĩmotaꝵ aq̃rum soluatur Taleꝗd
cogitemus fieri etiam uidere cum
lux solis aut lune uł cuiuslibet sy¬
deris ĩcurrẽs recedẽ illum incir¬
culos cogit. ¶Nam humor et
aer et om̃e quod exitu forniam
ꝑit impellitur qualis ẽ eius ĩpellic¬
¶ Ome aũt lumen rotundum est.
ergo et aerhũc mocdum ꝑcussus
lumine exihet. obhoctales splen¬
dores aereas uoca¬

Expanded text:
alii sereno, si aer ad exprimendos ignes aptus fuit: nam sereno quoque aliquando caelo tonat ex eadem causa qua nubilo, aere inter se colliso, qui, etiamsi est lucidpei et uastorum imagines ignibm? Ubi in talem materiam similis inciditcircumuenit. Memoriae proditum est, quo die urbem diuus Augustus' Acirculum, qualis esse in arcu solet. Hunc Graeci G–halo uocant, nos dicere coronam aptissime possumus. Quae quemadmodum fieri dicatur, exponam. Cum in piscinam lapis missus est, uidemus in multos orbes aquam discedere et fieri primum angustissimum orbem, deinde laxiorem ac deindnec euanescat impetus et in planitiem immotarum aquarum soluatur; tale quiddam cogitemus fieri etiam in aere: cumlux solis aut lunae uel cuiuslibet sideris incurrens recedere illum in circulos cogito. Nam umor et aer et omne, quod ex ictu formam impellitur, qualis est eius, quod impellit; omne autem lumen rotundum est: ergo et aer in hunc modum lumine percussus exibit. Ob hoc tales splendores Graeci areas uoca
Abbreviated transcription (Latin):
sic ferrum. accuant portis Mag
michianimo strepitus iste belli
cirtumsonantis exaudiẽdus est
Demens om̃ibo merito uiderer
sercum saxa ĩmunim̃tum mu¬
rorum senes femineꝙ cõgerent

Expanded text:
sis Ferrum acuant portis. Magno millimihi animo strepitus iste belli circumsonantis exaudiendus est. Demens omnibus merito viderer, si cum saxa in munimentum murorum senes feminaeque congere
Abbreviated transcription (Latin):
mo uideat. cum ipe illos uideas. i¬
Mobilis esto nõ leuis. ꝯstans no
ꝑtinar. Ali cuius rei te scientiam ha¬
bere. nec ignotum sit neq molestỹ
omnes tibi parem facies.si infe¬
riores supbiendo nõ ꝯtẽpnas. su¬
piores recte uuuendo nõ metuas.
In redelenda officiositate neq ne¬
gligens.neq exactor apparcas. Cuc¬
tis esto benignus. nemini blanduᷤ
paucis famularis. omĩb equus.⁊
scuerior esto iudicio quam sermo¬
ne uita quam uultu ultor clem̃eᷤ
dum aliquib
oppositissimus. ad iram tardus ad
misericordiam pr̃optus.Inad uer¬
sis firmus inꝓspis cautus.⁊ hũił
occultator uirtutum. sicut alii uici¬
orum. Uane głe cõtẽptor.⁊ bon oꝵ
quibus plitus es nõ acerbus ex¬
actor. Nullius imprudẽtiam despi

Expanded text:
mo videat, cum tu ipse illos videas. mo videat, cum tu ipse illos videas. Mobilis esto, non levis; constans, non pertinax. Alicujus rei scientiam habere te nec ignotum sit, nec molestum. Omnes tibi pares facies: sed inferiores superbiendo non contemnes. Superiores, recte vivendo, non metuas. In reddenda officiositate, neque negligens, neque exactor appareas. Cunctis esto benignus, nemini blandus, paucis familiaris, omnibus aequus. Severior esto in judicio quam sermone, vita quam vultu: cultor clementidum aliquibus subrepunt, oppositissimus. Ad iram tardus, ad misericordiam pronus, in adversis firmus, in prosperis cautus et humilis: occultator virtutum, sicut alii vitiorum. Vanae gloriae contemptor, et bonorum quibus praeditus es, non acerbus exactor. Nullius imprudentiam despi
Abbreviated transcription (Latin):
es adulatõnes euita. Sit tibi tã
triste laudari aturpibus quam
si lauderis obturpia. Letior est qͦti¬
ens displices malis et maloruz
dete existimatoes malas ueram
tibi laudatõem ascribe. nõ eris ay¬
dax. nõ arrogans. submittes te ñ
ꝓicies gͣuitate seruata. Ammoue¬
beris libenter. rep̾henderis patient̃
Simerito obuirgau̾it te aliquis
uoluit. nõ acerba s blanda u̾ba¬
timebis. esto uiciorum fugax ipe
aliorum uõ neq curiosius scrura¬
tor. neq acerbus reprchensor. S
sine exprobratõe correptoꝵ ita ut
amonitõem hylaritate preueĩas
et erroreͥ facile ueniam dato. nec
extollas quemquam nec deicias
dicentium. Esto tacitus audito a
udientium promptus receptor. re¬
quirenti facile responde ꝯtẽpnẽti
facilecede. nec uirgia exetratones¬
ꝙ discedas. si continens es ⁊ animi
tui et corporis motus obẜua ne in¬
decori sint. nec ideo contempnas qr
latent. Nam nichil differt sine¬

Expanded text:
es, adulationes evita: sitque tibi tam es, adulationes evita: sitque tibi tam triste laudari a turpibus, quam si lauderis ob turpia. Laetior esto, quoties displices malis, et malorum de te existimationes malas, veram tui laudationem ascribe. Didax, nec arrogans: submittes te, non projicies; gravitate servata, admoneberis libenter, et reprehenderis patienter. Si merito objurgabit aliquis, oluit. Non acerba, sed blanda timebis verba. Esto vitiorum fugax ipse; aliorum vero neque curiosus scrutator, neque acerbus reprehensor, sed sine exprobratione correptor, ita ut admonitionem hilaritate praevenias, et errori facile veniam dato. Nec extollas quemquam, neque dejicias. Dicentium esto tacitus auditor, audientium promptus receptor. Requirenti facile responde, contemnenti facile cede: ne in jurgia exsecrationesque discedas. Si continens es, animi tui motus corporisque observa, ne indecori sint. Nec illos ideo contemnas quia latent; nam nil differt, si ne
Abbreviated transcription (Latin):
non inuitaberis dampnare uid¬
aris. Nec p̃sentib deliciis inhere¬
bis. nec desidabis absentes ꝯuic¬
tus sit tibi exfacilire. nec ad uo¬
lũptatem s adcibum accede.
nõ sapores. Desideria tua ꝑ uo
redime. qr hoc tantum curared
spiritum quantum potes ab
lubriter. Sires exigne sũt. non
sint tam en anguste. nec tua de¬
pia fugito ante quam accitant
necquemquam alium uerebĩs
plusquam te. Omĩa tollerabi¬
lia preter turpitudinem. Au̾
ciam eorum impudentiam nu¬
trit sermo sit utiles magis quaz
potius quam absedantes. Misce¬
bis int̾dum iocos seriis. Set tempe¬
ratos. ⁊ sine derrim̃to dedignatõn is
uerccundie. Rep̃hensibilis risus
est. si ño modicus. si puerilit̾ effucꝰ
si muliehrit̾ fractus sit nõ erit ti¬
biscarius. s gͣta urbanitas sales
tu sinc dentesint. ioci sinc uilita¬
te. Risus sine cachino. uox sine
clamore incesus sine tumultu
Quies tibi nõ desidia erit. Et cu
aliis luditur tu sancti aliquro i¬
honestum tͣc̃tabis. Si otinens

Expanded text:
non imitaberis, damnare videaris. Nec praesentibus deliciis inhaerebis, nec desiderabis absentes. Victus tibi ex facili sit, nec ad voluptatem, sed ad cibum accede. non sapores. Desideria tua parvo redime, quia hoc tantum curare dspiritum, quantum potes, bi res exiguae sunt, non tamen sint angustae. Nec tua depia fugito ante quam accedant; nec quemquam alium vereberis plus quam te. Omnia tolerabilia praeter turpitudinem credelicentiam imprudentiam nutrit. Sermones utiles magis quam potius quam obsecundantes. Miscebis interdum seriis jocos, sed temperatos, et sine detrimento dignitatis ac verecundiae. Nam reprehensibilis risus est, si immodicus, si pueriliter effusus, si muliebriter fractus. Obi scurrilitas, sed grata urbanitas. Sales tui sint sine dente, joci sine vilitate, risus sine cachinno, vox sine clamore, incessus sine tumultu: quies tibi, non desidia erit; et cum ab aliis luditur, tu sancti aliquid honestique tractabis. Si continens
Abbreviated transcription (Latin):
buc ꝓtriumphis trib ꝑ tot hono¬
rib quo ex maxima ꝑte ĩmatus
ut inposẜonem eiꝰ. alios quod ĩduce¬
ret. qiͣ potentie sue detͣcͣtiarus in indi¬
am siquod nullilicet debẽt plurib
dubium quin bnficium sit etiã
quetur. Multa b̃nficia

Expanded text:
bus, pro triumphis tribus, pro tot honoribus, quos ex maxima parte immaturus ut in possessionem eius alios quoque induceret quasi potentiae suae detracturus invidiam, si, quod nulli licere debebat, pluribus dubium, quin beneficium sit etiam quetur ? " Multa beneficia
Abbreviated transcription (Latin):
lonegõ paret qr comisurascorũ
et moras nouit nichilominus ł¬
illa h̃nt aliquam uolũptatem
Temptant enim acumen aĩoꝵ
⁊ ĩtentõem excitant. Ita hec queui¬
dentur calida et insidiosa securi¬
tatem et segnitiem ĩ geniis aufe¬
runt quib mõ campus inquo na¬
gantur sternẽduc est. m̃o crebris a¬
liquid et ꝯfrangosi obiciendum ꝑ
quod erepat et solicite uestigium fa¬

Expanded text:
lo negotio paret, quia commissuras eorum lo negotio paret, quia commissuras eorum et moras novit, nihilo minus illa habent aliquam voluptatem temptant enim acumen animorum et intentionem excitant, ita haec, quae videntur callida et insidiosa, securitatem ac segnitiam ingeniis auferunt, quibus modo campus, in quo vagentur, sternendus est, modo creperi aliquid et confragosi obiciendum, per quod erepant et sollicite vestigium fa
Abbreviated transcription (Latin):
falsum est ex quo pendẽt. ex quopẽ¬
dent sequetia. Nemo enim bñficiũ
sibidat. S natureue sue parçet aqͣ
ad caritatem sui ꝯpositum ẽ. Unde
summa illi cura ẽ nocitura uitãdi
ꝓfutura appetendi. Itaq nec lib̾ał
est que sibi donat. nec clemẽs qui
sibi ignoscit. nec misericors qui ⁊
litas est clem̃tia misericordia sͥ
p̾starenatura ẽ. Bñficium res
ꝙ ip̃e sibi fuisset auxilio ꝙ se eripr¬
isset latronib. Bñficium dare¬
socialis res c̃ aliquẽ ꝯsiliat si ali¬
quem obligat.sibidare nõ ẽ socia
lis. nem inemosiliat. neminem
obligat neminem inspem reclu¬
citut dicat hic homo colendus
est. illi bñficium declit. dabit ⁊ mͥ.
bñficium est quod quic nõ suacã
dat. S eius cuidat. Is aũt qui sibi
b̃nficium dat sua causa dat. Nõ ẽ
set quemadincdum q̃dam ĩ ob¬
iectam̃tum ac iocum sit illigãt᷑
uteorum solutio imꝑito difficił
sit que illi qui implicuit sincul¬

Expanded text:
falsum est, ex quo pendefalsum est, ex quo pendent sequentia ; nemo enim sibi beneficium dat, sed naturae suae paret, a qua ad caritatem sui compositus est, unde summa illi cura est nocitura vitandi, profutura appetendi. Itaque nec liberalis est, qui sibi donat, nec clemens, qui sibi ignoscit, nec misericors, qui mstare liberalitas est, clementia, misericordia, sibi praestare natura est. Beneficium res , quod sibi ipse fuisset auxilio ? Quod se eripuisset latronibus socialis res est, aliquem conciliat, aliquem obligat , sibi dare non est socialis res, neminem conciliat, neminem obligat, neminem in spem inducit, ut dicat : " Hic homo colendus est ; illi beneficium dedit, dabit et mihi. " Beneficium est, quod quis non sua causa dat, sed eius, cui dat ; is autem, qui sibi beneficium dat, sua causa dat ; non est Sed quemadmodum quaedam in oblectamentum ac iocum sic inligantur, ut eorum solutio imperito difficilis sit, quae illi, qui implicuit, sine ul
Abbreviated transcription (Latin):
dum dat recipit. Domi ꝙ aiunt
idem. hoc u̾bum nõ ht nisi inter
duos locum. Quomo ergo ĩ uno
ꝯsistit qui se obligando libãt. ut ĩ
orbe ac pilla nichilunum ẽ. nicħ
summum. nichil extremum.ni¬
chil primum. quia motu suo or¬
domutatur. ⁊ que seq̃bãtur p̃ceot̃
er que occidebant oriuntur. omĩa
quocumq erant in idem reu̾tũt᷑
Ita ĩ homine existima fieri cũ illũ
de se inuiriaꝵ. cum quo agat nõ
didit. Rerum natura nichil dr̃ ꝑ
dere. quia quicquid illi auellitur
ad illam reddit. Nec perire quicqͣm
potest quod quo excidat ñ ht. Set
cotem reuoluitur. unde discedit.
Quodsimile inquis h̾t hoc exem
pͥutate ingra̾tum ẽẽ ñ pecit bñfm̃
Hab illudꝰ qui dedit puta te recipe
nolle. apud te est antequã rectlit̃
nõ potes quicquam amittẽ qr qd̃
detͣhitur nichilominus tibi acqui¬
ritur intra te ip̃m orbis agitur. Ac¬
cipiendo das dando accipis bñficiũ
inquit sibidare oportet. ergo refẽ¬
re grãm oportet. pͥrimum illuo

Expanded text:
t debere " non habet nisi inter duos locum ; quomodo ergo in uno consistet, qui se obligando liberat ? Ut in orbe ac pila nihil imum est, nihil summum, nihil extremum, nihil primum, quia motu ordo mutatur et quae sequebantur praecedunt et quae occidebant oriuntur, omnia, quomodocumque ierunt, in idem revertuntur, ita in homine existima fieri ; cum illum se : iniuriarum cum quo agat, nondidit. Rerum natura nihil dicitur perdere, quia, quidquid illi avellitur, ad illam redit, nec perire quicquam potest, quod, quo excidat, non habet, sed eodem revolvitur, unde discedit. " Quid simile," inquis, " hoc exempPuta te ingratum esse : non perit beneficium, habet illud, qui dedit. Puta te recipere nolle : apud te est, antequam redditur. Non potes quicquam amittere, quia, quod detrahitur, nihilo minus tibi adquiritur. Intra te ipsum orbis agitur ; accipiendo das, dando accipis. " Beneficium," inquit, " sibi dare oportet ; ergo et referre gratiam oportet." Primum illud
Abbreviated transcription (Latin):
sid̃ aliquo dicimus ĩ uiuam sibi
sibi fecit potimus dice̾ ⁊ b̃nficiu
sibi dedit. S nat᷑a priusẽ ut quis
debeat. deinde ut grãm referat. De¬
bitor nõ est sine creditore. nõ maĩ
quam maritus sine uxore. siñ fili¬
opat̾. ali quisdare debet.ut aliquis
accipiat. nõ est dare nec accipe in
dextram manum desinistra cñffe¬

Expanded text:
si de aliquo dicimus : ' Iniuriam sibi fecit,' poterimus dicere et : ' Beneficium sibi dedit.' " Natura prius est, ut quis debeat, deinde, ut gratiam referat ; debitor non est sine creditore, non magis quam maritus sine uxore aut sine filio pater ; aliquis dare debet, ut aliquis accipiat. Non est dare nec accipere in dexteram manum ex sinistra transfe
Abbreviated transcription (Latin):
nõ magis quam ille qui pulc̾
reb impeditur. qm animi es¬
niam ipa tollerantia. que se .ro
dura et i sꝑa ortatur ac dic̃. Qd
cessas. Non est uiri timere sudo¬
rem. Hinc ec illud accedat ut
pfecta uirtus sit equalitas ⁊ ei
tenor uite pomnia consonãs
sibi. Quod nõ põt ẽẽ nisi scien
quam humana etdiuiria noscã¬
tur. Hec est sum mum bonu
sicrcupas incipis deouam sccui
eẽ nõ supobꝵ. Quomo inquis
num gauim nemontem. nec
ceserra candiuie nec syrtes ti¬
bi nec sylla aut caribois adeste
sunt. Quetam̃ omnia tñsisti

Expanded text:
Non magis quam ille, qui pulchris rebus inpenditur, quoniam animi est ipsa tolerantia, quae se ad dura et aspera hortatur ac dicit: " Quid cessas ? Non est viri timere sudorem." Huc et illud accedat, ut perfecta virtus sit, aequalitas ac tenor vitae per omnia consonans sibi, quod non potest esse, nisi rerum quam humana ac divina noscantur. Hoc est summum bonum. Quod si occupas, incipis deorum socius esse, non supplex. "Quomodo," inquis, num Graiumve montem nec per deserta Candaviae, nec Syrtes tibi nec Scylla aut Charybdis adeundae sunt, quae tamen omnia transisti
Abbreviated transcription (Latin):
Nunica ẽ multorum ꝯu̾satio. se¬
mo nõ aliquod uicium nob̾ aut
com̃dat aut imprimit aut nesci¬
entib illunt. ytiq quo maior ẽ
ppłs cui miscem ui hoc piculi plus
est. Nichil uõ tam dap̃nosum ⁊¬
bonis morib quam maliquo⁊
spectaculo resitere. Inspectaculis
est. Subducendus est ppło tener
animus et parum tenar recti unũ¬

Expanded text:
nimica est multorum conversatio. Nemo non aliquod nobis vitium, aut commendat, aut imprimit, aut nescientibus allinit. Utique quo major est populus, cui commiscemur, hoc periculi plus est. Nihil enim tam damnosum bonis moribus, quam in aliquo spectaculo residere. Tunc est. Subducendus est populo tener animus et parum tenax recti, n
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃e nolicredẽ. ñ dico illum m̃e¬
tiri tibi putat secuꝑestomachũ
illifecit luxuła cito cum illa re¬
dibit ĩ grãm. s dicit se offendi
ulta sua nõ negaueũ. Quis eĩ
nõ offenditur homines uita
suã et amãt simul et odiunt.
tuncitaq deillo feramuls sen¬
tentiã cum sidem nobis fecerit
im m̃sam Iam sibi ẽẽ luxuria
scribi amequid

Expanded text:
ipse." Noli credere. Non dico illum mentiri tibi; putat se cupere. Stomachum illi fecit luxuria; cito cum illa redibit in gratiam. " Sed dicit se offendi vita sua." Non negaverim. Quis enim non offenditur ? Homines vitia sua et amant simul et oderunt. Tunc itaque de illo feremus sententiam, cum fidem nobis fecerit invisam iam sibi esse luxuriam; scribi a me, quid
Abbreviated transcription (Latin):
animum sine sensu publico li¬
cet tibi nõ magis quam soli ꝯtin¬
git. M ulta ꝯtra te lux est omĩuz
te putes auris. loqui non potes
nisi ut uocem tuam. que ubicũq
sunt gentes excipiãt. irasci ñ po¬
quatiatur.ut fulmina paucoru
ꝑiculo cadunt. om̃ium metu
sic animadu̾siones magnarũ
põtatum t̾rent latius quam no¬
cent. Nõ sine causa. Nõ enim q̃n¬
tum fecerit. s quãtum facturuᷤ
nes adaccipiendas inuirias opõ¬
tuniores acceptarum patientia
facit. Regib certior exmã suetu¬
dine securitas. quia frequẽs uin¬
dicta paucorum odium repͥmit
omium irritat. uoluntas opor¬
tet ante seruiendi quam causa
deficiat. Alicquin quomodo pre¬
cise arbores plurib ramis repulu¬
lant et multorum scitorum ge¬
nera ut dentioã surgant reciount
ita regia crudelitas auget inimi¬
corum num̾um tollendo parente
enim liberiq eorum qui int̾fecti
sunt et ꝓpinqui et amici in locũ
singłorum succedunt hoc ani

Expanded text:
habitum sine sensu publico lihabitum sine sensu publico licet ; tibi non magis quam soli latere contingit. Multa circa te lux est, omnium te putas ? Oriris. Loqui non potes, nisi ut vocem tuam, quae ubique sunt gentes, excipiant ; irasci non poquatiatur. Ut fulmina paucorum periculo cadunt, omnium metu, sic animadversiones magnarum potestatum terrent latius quam nocent, non sine causa ; non enim, quantum fecerit, sed quantum facturus nes ad accipiendas iniurias opportuniores acceptarum patientia facit, regibus certior est ex mansuetudine securitas, quia frequens vindicta paucorum odium opprimit, omnium irritat. Voluntas oportet ante saeviendi quam causa deficiat ; alioqui, quemadmodum praecisae arbores plurimis ramis repullulant et multa satorum genera, ut densiora surgant, reciduntur, ita regia crudelitas auget inimicorum numerum tollendo ; parentes enim liberique eorum, qui interfecti sunt, et propinqui et amici in locum singulorum succedunt. Hoc quam
Abbreviated transcription (Latin):
deme̾.at curultio infacili est is o¬
missa ca cetera lautem mansuctu¬
dinis consequitur. Humili loco
positis exercere man litigare
inrixam ꝓcurrẽ. ac morem ire sue
gerere liberius est leues int̾ꝑia ie
tus sunt. Regi uociferatio quoq
di arbitrium regib quoq humi¬
limi habẽt. ista inquis ẜuitus ẽ
tioest corum qui inturba quam
nõ excedunt latent quoꝵ ⁊uirti¬
tes ut appareant diu luctãtur et
uicia tenebras habent urã facta
dicta rumor exipit ⁊ idconullis
magis curadum qualem famaz
ta et nõ licent que nobis bñficio
tuo licent. possum inqualib ꝑte
urbis solus incedere sinctimore
pace armato uiuedum est. aber¬
rare afortuna tua pace armato ⁊¬
et quocumqo descendis magno
apparatu sequitur. Et hec sume
magnitudinis ẜuitus nõ posse
celum alligatos tenet nec mag
illis descendere  datum est quam
tibitutum fastigio tuo affixus
es. Nr̃os motus pauci sentiunt
ꝓͥdire nobis acrecedere.⁊mitae̾

Expanded text:
at cui ultio in facili est, is omissa ea certam laudem man- suetudinis consequitur. Humili loco positis exercere manum, litigare, in rixam procurrere ac morem irae suae gerere liberius est ; leves inter paria ictus sunt ; regi vociferatio quoquedi arbitrium regibus, quod humillimi habent. " Ista," inquis, " servitus est, cio est eorum, qui in turba, quam non excedunt, latent, quorum et virtutes, ut appareant, diu luctantur et vitia tenebras habent ; vestra facta dictaque rumor excipit, et ideo nullis magis curandum est, qualem famam lta tibi non licent, quae nobis beneficio tuo licent ! Possum in qualibet parte urbis solus incedere sine timore, pace armato vivendum est. Aberrare a fortuna tua non poet, quocumque descendis, magno apparatu sequitur. Est haec summae magnitudinis servitus non posse caelum alligatos tenet, nec magis illis descendere datum est quam tibi tutum ; fastigio tuo adfixus es. Nostros motus pauci sentiunt, prodire nobis ac recedere et mutare
Abbreviated transcription (Latin):
tam benc purgauit animum ut
nichil obturbare eum possic. am¬
plius ac fallere adinnocentiam
tam̃ peccando ꝑuenit. Quoniã
dorum feti mentionem optime
acexem plum p̃cipi ostituam ad
ꝙ formetur et se talem eẽ cuibus
quales sibi deos uelit atq erroribꝰ¬
minima expedit usq adultimã
infesta ꝑniciem.⁊ quis regum cĩt
tutus cuius nõ menbͣ aruspite
colligant. Quod si dii placabłes
⁊ equi delicta potentium nõ statĩ
fulminib ꝑsequũtur. quanto e¬
quius est habilem hoĩb spositũ
initi animo exercere inipium
et cogitare utrum mundistatu
gratior occłis pulcriorq sit sereo
die⁊ puro ac cum fragoribo crebͥs
omĩa quassiũtur. ⁊ ignes hĩcatq
illic micãt. At qui non alia faci¬
es est quieti moĩtiq imꝑii quã
sereni celique intentis. Crudle
regnum turbidum tenebrisꝙ
obscurum est intrentes ⁊ adre¬
pentinum sonitum expauesce¬
tes. neco quidem qui omnia pꝰ¬

Expanded text:
tam bene iam purgavit animum, ut tam bene iam purgavit animum, ut nihil obturbare eum amplius possit ac fallere, ad innocentiam tamen peccando pervenit. Quoniam deorum feci mentionem, optime hoc exemplum principi constituam, ad quod formetur, ut se talem esse civibus, quales sibi deos velit. Expedinumina, expedit usque ad ultimam infesta perniciem ? Et quis regum erit tutus, cuius non membra haruspices colligant ? Quod si di placabiles et aequi delicta potentium non statim fulminibus persequuntur, quanto aequius est hominem hominibus praepositum miti animo exercere imperium et cogitare, uter mundi status gratior oculis pulchriorque sit, sereno et puro die, an cum fragoribus crebris omnia quatiuntur et ignes hinc atque illinc micant ! Atqui non alia facies est quieti moratique imperii quam sereni caeli et nitentis. Crudele regnum turbidum tenebrisque obscurum est, inter trementes et ad repentinum sonitum expavescentes ne eo quidem, qui omnia per
Abbreviated transcription (Latin):
rum beneficio in lucem edimin
finit liexns iudeat. Alios innume¬
nuim relinquat quosdamẽe gaude¬
at quosoam patiatur. Cogitate in
hac cuntate inqua turba ꝑlatissiã
ltinera sum int̾nissione deflues
cligitur quotiẽs aliquid obstat
quodcurum ciuis uelut torrentis
ripidi narrarctur. Inquatribus
tur. in qua ꝯsumitur quicꝗd tris
om̃ib aratur. quanta solitudo ac
uastitas futura sit si nicħ relinqui¬
tur. nisi quod iutex seueruc absol¬
uerit. Quotus quisꝙ expastorib
est quino etipa lege teneatur quã
querit quotiẽs quisq accãtori
uacat culpa. Et nescio annemo ad
dandam ueniam difficilior sit quã
qui illam petere sepius merut. pec¬
cauimus om̃s. alii grauia. alii gra¬
uiora. leuiora. alii exdestinato. alii
forte impulsi aliene nequicia ab¬
lati. alii mbonis ꝯsiliis parum fõ¬
titer stetimus et ĩ nocentium in¬
uiciat renitẽtes ꝑdidimus nec
delinquimus tãtum s usq adex¬
tremum delinquimus. ⁊̃siquis

Expanded text:
rum beneficio in lucem edimur rum beneficio in lucem edimur sunt, libens videat, alios in numerum relinquat ; quosdam esse gaudeat, quosdam patiatur. Cogitato, in hac civitate, in qua turba per latissima itinera sine intermissione defluens eliditur, quotiens aliquid obstitit, quod cursum eius velut torrentis rapidi moraretur, in qua tribus tur, in qua consumitur, quidquid terris omnibus aratur, quanta solitudo ac vastitas futura sit, si nihil relinquitur, nisi quod iudex severus absolvent. Quotus quisque ex quaesitoribus est, qui non ex ipsa ea lege teneatur, qua quaerit ? quotus quisque accusator vacat culpa ? Et nescio, an nemo ad dandam veniam difficilior sit, quam qui illam petere saepius meruit. Peccavimus omnes, alii gravia, alii leviora, alii ex destinata, alii forte impulsi aut aliena nequitia ablati ; alii in bonis consiliis parum fortiter stetimus et innocentiam inviti ac retinentes perdidimus ; nec deliquimus tantum, sed usque ad extremum aevi delinquemus. Etiam si quis
Abbreviated transcription (Latin):
inbona fortuna laxiorem locum ⁊¬
haber meliusq intribuna quam
inplano comspicitur. clementia ĩ
quamcumq domum preuenent
eam felicem tnquillamq presta¬
bit.s inregia quo rarior comira¬
bilior. Quid enim est mirabiliu
quam eum curiis ire nemo obstat
cuius grauzori sententie ip̃i qui
peunt assentiunt᷑. quem nemo
qui dem ip̃i sibi manum mice̾ et
potestate sua ĩ melius placionisꝙ
uti hoc ip̃m cogitantem occidẽ ꝯtͣ
animus decet qui nisi se adillam
extulit et altior stetit. Illam quo
est furere mira ferarum u̾o ⁊ ge¬
nerosarum quidem p̾morde̾. ⁊ ur¬
seua. nec in exorabilis ira. Nõ mł
tum enim sup̃ eum eminet qui
se irascendo exequat. atsi dat uit᷑a
dat dignitatem ꝑiclitãtib.⁊ nu
tis amittere facit quod nulli nisi
rerum potenti licet. uita enĩ suꝑi
ori etiam eripitur. numquã nisi
inferiori datur. Seruare ꝓprium
ẽ excellentis fortime quemnuꝙͣ
magis suscipi debet quam cum illi
contigitidem posse quod dus quo¬

Expanded text:
in bona fortuna laxiorem locum habet meliusque in tribunali quam in plano conspicitur. Clementia, in quamcumque domum pervenerit, eam felicem tranquillamque praestabit, sed in regia, quo rarior, eo mirabilior. Quid enim est memorabilis quam eum, cuius irae nihil obstat, cuius graviori sententiae ipsi, qui pereunt, adsentiuntur, quem nemo quidem, ipsum sibi manum inicere et potestate sua in melius placidiusque uti hoc ipsum cogitantem : " Occidereanimus decet, qui, nisi se ad illam extulit et altior stetit, illam quoquest furere in ira, ferarum vero nec generosarum quidem prae- mordere et ursqutum enim supra eum eminet, cui se irascendo exaequat ; at si dat vitam, si dat dignitatem periclitantibus et meritis amittere, facit, quod nulli nisi rerum potenti licet ; vita enim etiam superiori eripitur, numquam nisi inferiori datur. Servare proprium est excellentis fortunae, quae numquam magis suspici debet, quam cum illi contigit idem posse quod dis, quo
Abbreviated transcription (Latin):
nõ uiraci merore. cet̾m tangi. Et ce¬
t̾a in hũc modum secte suc si respõ¬
dentia. Non hiis tollũt affectꝰ s tẽ¬
ꝑant. Quãtulu aũt sapiẽtidamꝰ
s imbecilissimis moderatior. et hũ
millimis maior. Quid siquis iret
uelocitatem suam laudãs adelau¬
dos ⁊ debłes respitiẽtis. Illa uł intac¬
te segeris ꝑsuma uolaret. gramina
nec cursu ten̾as lesiss aristas. Uelma
re ꝑmediũ fluctu suspensa tamenti
ferret it̾. celeres nec tinguet equo¬
replantas. Hec ẽ pricitas. ꝑ se esti¬
mata. non que tardissimor col¬
latione laudatur. Quro si sanuz
uoces leuit̾ febricitãtez. Non ẽ boã
ualitudo medioctas morbi. Sic in
Am ẽ.Non .n. diminutioez maior
ĩ bono uuro intlłigo. s natatione
ꝯlulla debent eẽ non pua.Nam si ni¬
la sunt. cresceat ⁊ int̾im ĩpediẽt. So
oculos maior et ꝑfecta suffusio exer¬
ceat. sic moclica turbat. Si das affec¬
tus sapienti. impar illis ent ratio.

Expanded text:
non vinci maerore, ceterum tangi. Et cenon vinci maerore, ceterum tangi. Et cetera in hunc modum sectae suae respondentia. Non his tollunt adfectus, sed temperant. Quantulum autem sapienti damus, si inbecillissimis fortior est et mvelocitatem suam Ladas ad claudos debilesque respiciens ? Illa vel intactae segetis per summa volaret Gramina nec cursu teneras laesisset aristas, Vel mare per medium fluctu suspensa tumenti Ferret iter celeres nec tingueret aequore plantas. Haec est pernicitas per se aestimata, non quae tardissimorum conlatione laudatur. Quid, si sanum voces leviter febricitantem ? Non est bona valitudo mediocritas morbi. " Sic," iFalsum est. Non enim deminutionem malorum in bono viro intellego, sed vacationem; nulla debent esse, non parva. Nam si ulla sunt, crescent et interim inpedient. Quomodo oculos maior et perfecta suffusio excaecat, sic modica turbat. Si das aliquos adfectus sapienti, inpar illis erit ratio
Abbreviated transcription (Latin):
ad huc suꝑ erat. p̃fieram. cõtẽt̾ ꝗͣsi
gustum tibidare corũ que anr̃is
dicunt᷑. ut probetur uirtus exple¬
dam uita btãm solasatis efficax
Iubet me quicqd est int̾rogationũ
aut nrãx aut atradutiotie nr̃a ex¬
cogitatar cõp̃hende̾. hoc si facẽ uo¬
lue̾ro. nõ erit epła. s liber. Illuo to¬
ciens testor hoc me argum̃ti gnͣe
non dełctari. Pudet matiem descẽ¬
dere. probis hoĩb̾ꝰq suscepta subu
cõstans ẽ. impturbatꝰ ẽ. Qui imper¬
turbat̾ est. sine tristitia ẽ. Qui sine
tristitia ẽ. beatꝰ ẽ. Ergo prudẽs bts̃
batum ⁊ constãtem. ⁊ sine tristitia sic
int̾pretent. tãquã impturbatꝰ dicat.
qui raro ꝓturbat᷑ ⁊ modice. nũ qui
nũquã. Item sine tristitia cum dici
aiunt qui nõ est obnoxius tͥstitie
nec frequens nimis ue in hoc uitio
Illito .n.huana nãm negare. alicuiꝰ
aĩmum ĩmunẽ ẽẽ t̾stitie. Sapiẽtẽ

Expanded text:
adhuc supererat, praeterieram, contentus quasi adhuc supererat, praeterieram, contentus quasi gustum tibi dare eorum, quae a nostris dicuntur, ut probetur virtus ad explendam beatam vitam sola satis efficax. Iubes me quicquid est interrogationum aut nostrarum aut ad traductionem nostram excogitatarum comprendere. Quod si facere voluero, non erit epistula, sed liber. Illud totiens testor, hoc me argumentorum genere non delectari. Pudet in aciem descendere pro dis hominibusque susceptam subulconstans est, inperturbatus est. Qui inperturbatus est, sine tristitia est. Qui sine tristitia est, beatus est; ergo prudens beatus batum et constantem et sine tristitia sic interpretentur, tamquam inperturbatus dicatur, qui raro perturbatur et modice, non qui numquam. Item sine tristitia eum dici aiunt, qui non est obnoxius tristitiae nec frequens nimiusve in hoc vitio. Illud enim humanam naturam negare, alicuius animum inmunem esse tristitia. Sapientem