comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ amicossustulerunt. Ego tam̃ utar hoc iure ami¬
ciciȩ & beneficium ab eo repetã aqͦpetissem. qͥ alte¬
rius beneficii loco accepturꝰ est. potuisse reddere.
Numꝗͣ neq̃rens quidem dicã. Fiectum littore egen¬
tẽ excepi. & regni demens in parte locaui. Nẽ ista
ãmonitio. ĩmo conuitium ẽ. Hoc ẽ inodiũ beneficia
ꝑ duc̾e. hoc ẽ esfic̃ẽ ut ingratũ eẽ aut libeat aut iu¬
uet. Satis abundeq ẽ sũmissis & familiarib uerbis
memoriã reuocare. Si bene qͥd de te merui fuit aut
tͥ quicꝗͣ dulce meũ. Ille inuicẽ dicat. Quidm meru¬
q̃ris. rẽ maxime necessariã & in qͣ hanc mat̾iam cõ¬
sumari decet. Quẽ ad modum ingrati ferendi sint pla¬
cido animo. mansueto. magno. Numꝗͣ te tam inhu¬
manus & inmemor. et ingratus offendat. ut ñ tam̃
dedisse debectet. Nũquã in has uoces in uiria impel¬
lat Uellem ñ fecissẽ. ẜ eneficii tui tͥ etiã infelicitas

Expanded text:
inter amicos, sustulerunt! " Ego tamen utar hoc iure amiinter amicos, sustulerunt! " Ego tamen utar hoc iure amicitiae et beneficium ab eo repetam, a quo petissem, qui alterius beneficii loco accepturus est potuisse reddere. Numquam ne querens quidem dicam : eiectum litore, egentem excepi et regni demens in parte locavi. Non est ista admonitio, convicium est ; hoc est in odium beneficia perducere, hoc est efficere, ut ingratum esse aut liceat aut iuvet. Satis abundeque est submissis et familiaribus verbis memoriam revocare : si bene quid de te merui, fuit aut tibi quicquam dulce meum. Ille in vicem dicat : " Quidni meru? " Quaeris rem maxime necessariam et in qua hanc materiam consummati decet, quemadmodum ingrati ferendi sint. Placido animo, mansueto, magno. Numquam te tam inhumanus et immemor et ingratus offendat, ut non tamen dedisse delectet ; numquam in has voces iniuria impellat : " Vellem, non fecissem." Beneficii tui tibi etiam infelicitas
Abbreviated transcription (Latin):
meã non detegam. qͣre nescisse se aut m̃tiatur aut
doleat: Int̾ueniat aliqͣndo ãmonitio. sed uerecunda
quȩ ñ pascat: nec inus uocet. Socrates amicis audi¬
entibꝰ. Emissem inqͥt pallium si nũmos haberẽ. Ne¬
minẽ poposcit: om̃s ammonuit. A qͦ acciꝑet: am¬
bitus fuit. Quid ni eẽt. Quantulum enĩ erat qd̾ so¬
crates accipiebat: Aut multũ erat eũ fuisse a quo
socrates acciꝑet. Nũ illos castigare molliꝰ potuit:
Emissem inqͥt pallum si nũmos haberẽ. P ost hoc
quisqͥs ꝓperau̾it: sero dat. Iamsocrati defuit. ẜ pt̾
ac̾bos exactores: repet̾e ꝓhibemꝰ. ñ ut nũquã fiat. s
ħut parce. Aristippus aliquando delectatus unguen¬
to: male inqͥt istis effeminatis eueniat. qui rem tã
bellam infamauerunt. Tdem dicendum ẽ. Male
istis imꝓbis. & inportuns beneficioꝵ suoꝵ quadru¬
platorib eueniat. qͥ tam bellam ammonitionem

Expanded text:
meas non detegam ? Quare nescisse se aut mentiatur aut meas non detegam ? Quare nescisse se aut mentiatur aut doleat ? Interveniat aliquando admonitio, sed verecunda, quae non poscat nec in ius vocet. Socrates amicis audientibus : " Emissem," inquit, " pallium, si nummos haberem." Neminem poposcit, omnes admonuit. A quo acciperet, ambitus fuit; quidni esset ? Quantulum enim erat, quod Socrates accipiebat ! At multum erat eum fuisse, a quo Socrates acciperet. Num illos castigare mollius potuit ? " Emissem," inquit, " pallium, si nummos haberem." Post hoc quisquis properaverit, sero dat ; iam Socrati defuit. Propter acerbos exactores repetere prohibemus, non, ut numquam fiat, sed ut parce. Aristippus aliquando delectatus unguento : " Male," inquit, " istis effeminatis eveniat, qui rem tam bellam infamaverunt." Item dicendum est : " Male istis improbis et importunis beneficiorum suorum quadriplatoribus eveniat, qui tam bellam rem, admonitionem
Abbreviated transcription (Latin):
ns rum fidutiȩ ẽ inbis quib imꝑes: ampliꝰ exigendũ ẽ.
quã sat ẽ. ut p̃stet᷑ quantũ sat ẽ. In hoc omnis hy¬
ꝑbole extenditur: ut aduerũ mendatio ueniat. Ita¬
ꝙ ille cũ dixit. qui candore niues anteirent cursi¬
bus aures. qͦd ñ pot̾at fieri: dixit ut crederetur
qͣntum plurimũ posset. Et qui dixit his immobi¬
lior scopulis. uiolentior amne. Hoc quidẽ se ꝑsua¬
surũ putanit aliquẽ tam ĩmobilem ẽẽ quã scopu¬
lũ. Numquã tantum sꝑat hẏꝑbola. quantũ
audet. s incredibilia affirmat. ut ad credibilia
ꝑuemat Qum dicmꝰ quti beneficiũ dedit obluis¬
catur: hoc dicimus. similissit oblito. memoria eiꝰ ñ
appareat. nec incurrat. Cum dicimꝰ beneficiũ repe¬
ti ñ oportere: ñ extoto repetitionẽ tollimꝰ. sepe enĩ
opꝰ ẽ. mał exactore. etiam bonis ãmonitione. quid
gͦ: occasionẽ ignoranti ñ ostendam. necessitates illi

Expanded text:
rum fiduciae est in iis, quibus imperes, amplius exigendum est, rum fiduciae est in iis, quibus imperes, amplius exigendum est, quam sat est, ut praestetur, quantum sat est. In hoc omnis hyperbole extenditur, ut ad verum mendacio veniat. Itaque ille, cum dixit : Qui candore nives anteirent, cursibus auras, quod non poterat fieri, dixit, ut crederetur, quantum plurimum posset. Et qui dixit : His inmobilior scopulis, violentior amne, ne hoc quidem se persuasurum putavit aliquem tam immobilem esse quam scopulum. Numquam tantum sperat hyperbole, quantum audet, sed incredibilia adfirmat, ut ad credibilia perveniat. Cum dicimus : " Qui beneficium dedit, obliviscatur," hoc dicimus : " Similis sit oblito ; memoria eius non appareat nec incurrat." Cum dicimus beneficium repeti non oportere, non ex toto repetitionem tollimus ; saepe enim opus est malis exactore, etiam bonis admonitione. Quid ergo ? Occasionem ignoranti non ostendam ? Necessitates illi
Abbreviated transcription (Latin):
exigens impbe cupiditatis: ne alieno assuesceret.
Qa debes: quere cui reddas Et sinemo poscet: ipse
te appella. Malus anbonꝰ sit: adte ñ ꝑtinet. redde
& accusa. Oblitus quẽ admodum int̾uos officia diuisa
sunt: illi obliuio intẽperata ẽ. tͥ meminis se manda¬
uimiꝰ. Errat tam̃ siqͥs existimat cũ dicimꝰ eũ qͥ beneficiũ
reddit obliuisci oportere. excutere nos illi memoriã
rei p̃sertim honestissime Quȩ p̃cipimꝰ ultra modum:
ut aduerum & suũ redeant. Qũ dicimꝰ meminisse ñ
debet hoc uolumꝰ intelligi. Predicare ñ debet. neciac¬
tare nec grauis ẽẽ. Quidam enĩ beneficiũ qͦd dedeit̃
omnib cirtulis narrant. Hoc sobrũ loquuntur. hoc
ebrĩ ñ continent hoc ignotis ingerunt hocamicis cõ¬
mittunt Ut hec nimia & exꝓbratiti memoria subsi¬
deret: obliusci eũ qui dedit iussimus. & plus imꝑan¬
do quã p̃stari pot̾at: silentium suasimꝰ. Quociens pa¬

Expanded text:
exigens improbae cupiditatis, ne alieno adsuesceret. exigens improbae cupiditatis, ne alieno adsuesceret. Quod debes, quaere, cui reddas, et, si nemo poscet, ipse te appella. Malus an bonus, ad te non pertinet ; redde et accusa. Oblitus es, quemadmodum inter vos officia divisa sint : illi oblivio imperata est, tibi meminisse mandavimus. Errat tamen, si quis existimat, cum dicimus eum, qui beneficium dedit, oblivisci oportere, excutere nos illi memoriam rei praesertim honestissimae ; quaedam praecipimus ultra modum, ut ad verum et suum redeant. Cum dicimus : " Meminisse non debet," hoc volumus intellegi : " Praedicare non debet nec iactare nec gravis esse." Quidam enim beneficium, quod dederunt, omnibus circulis narrant ; hoc sobrii locuntur, hoc ebrii non continent, hoc ignotis ingerunt, hoc amicis committunt ; ut haec nimia et exprobratrix memoria subsideret, oblivisci eum, qui dedit, iussimus et plus imperando, quam praestari poterat, silentium suasimus. Quotiens pa
Abbreviated transcription (Latin):
rore buic homini malo quẽ inuenire inqͦlibet
foro possum. quẽ singłi timent: reddam benefi¬
cium qd̾ accepi. Non oportet mͥ neqͥtiam eiꝰ ꝓdis¬
Hic locus: fabulam poscit Pythagoricus quidã
emerat a sutore phecasia. rem magnã ñ presentib
nũmis. Post aliquot dies uenit ad tab̃nam reddi¬
turus. Et cũ clausam diu pulsaret: fuit qui dic̾et
cõbustus ẽ. Qa nobis fortasse molestum ẽ. qͥ inet̾nũ
nr̃os amittimꝰ. Tibi minime qͥ scis futurum ut re¬
nascatur: Locatus in pytagoricũ. Atpbilosophꝰ
nr̃. tres aut .iiii. denarios ñ inuita manu domũ
retulit: sub inde concutiens. Deinde cũ rep̃ben¬
disset hanc suã ñ reddendi tacitã uoluptatẽ. in¬
telligens adrisisse sibi illudlucellũ. redit ad ean¬
dem tab̾nam & ait Ille tͥ uiit: redde qͦd d̃ebes
deide ꝑclostrum qͥ se cõmissura laxau̾at: uuͣ.
denarios intabernam inseruit acmisit penasase

Expanded text:
rore. Huic homini malo, quem invenire in quolibet rore. Huic homini malo, quem invenire in quolibet foro possum, quem singuli timent, reddam beneficium, quod accepi. Non oportet mihi nequitiam eius prodesHic locus fabulam poscit. Pythagoricus quidam emerat a sutore phaecasia, rem magnam, non praesentibus nummis. Post aliquot dies venit ad tabernam redditurus et, cum elusam diu pulsaret, fuit, qui dicerecombustus est ; quod nobis fortasse molestum est, qui in aeternum nostros amittimus, tibi minime, qui scis futurum, ut renascatur," iocatus in Pythagoricum. At philosophus noster tres aut quattuor denarios non invita manu domum rettulit subinde concutiens ; deinde, cum reprehendisset hanc suam non reddendi tacitam voluptatem, intellegens arrisisse illud lucellum sibi redit ad eandem tabernam et ait : " Ille tibi vivit ; redde, quod debes." Deinde per clostrum, qua se commissura laxaverat, quattuor denarios in tabernam inseruit ac misit poenas a se
Abbreviated transcription (Latin):
Seruabo filium eiꝰ infantẽ. Quid hoc beneficiũ ob est
cuiquã eorum qͦs crudelitas eiꝰ lacerat : Pecuniã que
satellitẽ stipendio teneat: ñ sub ministrabo. Si mar¬
mora & uestes desiderauerit: nichil oberit cuiqͣm id
qͦ luxuria eiꝰ instruitur militẽ & arma ñ suggeram.
Si ꝓmagno petet mun̾e artifices scenȩ. & scorta. &
quȩ feritatẽ ei emolliant: libens offeram. cuitrire¬
mes & ceratas ñmiiterem. Lusorias & cubiculatas
& alia ludibria regum inmari lascuuentium mittã
et si ex toto eiꝰ sanitas desꝑata fuent: eadẽ manu qͣ¬
beneficium omnib dabo: illi reddam qm̃ ingeniis
talib: exitus remedium ẽ optimumq ẽ. obire ei
qͥa adse nũquã rediturus ẽ. s hec rarȩ neqͥtia ẽ. sẽꝑ
portenti loco habita. sicut biatus t̾rȩ. & ecau̾nis
maris igniũ eruptio. Itaq ab illa recedamus.
de his loquam. ut hisque detestamur. sine hor¬

Expanded text:
Servabo filium eius infantem ; quid hoc beneficium obest Servabo filium eius infantem ; quid hoc beneficium obest cuiquam eorum, quos crudelitas eius lacerat ? Pecuniam, quae satellitem stipendio teneat, non subministrabo. Si marmora et vestes desideraverit, nihil oberit cuiquam id, quo luxuria eius instruitur ; militem et arma non suggeram. Si pro magno petet munere artifices scenae et scorta et quae feritatem eius emolliant, libens offeram. Cui triremes et aeratas non mitterem, lusorias et cubiculatas et alia ludibria regum in mari lascivientium mittam. Et si ex toto desperata eius sanitas fuerit, eadem manu beneficium omnibus dabo, illi reddam ; quoniam ingeniis talibus exitus remedium est optimumque est abire ei, qui ad se numquam rediturus est. Sed haec rara nequitia est semper portenti loco habita, sicut hiatus terrae et e cavernis maris ignium eruptio ; itaque ab illa recedamus, de iis loquamur vitiis, quae detestamur sine hor
Abbreviated transcription (Latin):
mad̾et: parum ẽ huic beneficium ñ reddere. Quicqͥd
erat quo mͥ cohereret: int̾cisa iuris humani societas ab¬
scidit si p̃stitisset quidem aliqͥd mͥ s arma patriȩ mex
inferret: qͥcquid meruerat ꝑdidisset. & referre illi gra¬
tiam scelus haberetur. si ñ patͥam meã impugnat. sed
suȩ grauis ẽ. & sepositus amea gente suã exagitat ab¬
scindit nichilominus illum tanta prauitas animi:
etiã siñ innnicum inuisũ mͥ efficit. pͥorꝙ mͥ ac pociorei
officio ratio ẽ. qͦd humanogeneri. quã qͦd unihomit i
debeo. sed ꝗͣuis hocita sit: ẽxeo tẽpore omnia mͥmillũ
libera sint ex quo corrũpendo fas omne ut nichil meũ
nefas eẽt effecerit illum mͥ seruandũ modũ credam ut
si beneficum illi meũ. neꝙ uires maiores daturum ẽ.
in exitiũ cõmune. nec confirmaturũ qͦs habet. ita aũ
erit qd̾ illi reddi sine ꝑnicie publica possit: reddam.

Expanded text:
madet, parum est huic beneficium non reddere ! Quidquid madet, parum est huic beneficium non reddere ! Quidquid erat, quo mihi cohaereret, intercisa iuris humani societas abscidit. Si praestitisset quidem aliquid mihi, sed arma patriae meae inferret, quidquid meruerat, perdidisset, et referre illi gratiam scelus haberetur. Si non patriam meam impugnat, sed suae gravis est et sepositus a mea gente suam exagitat, abscindit, nihilo minus illum tanta pravitas animi, etiam si non inimicum, invisum mihi efficit, priorque mihi ac potior eius officii ratio est, quod humano generi, quam quod uni homini debeo. Sed quamvis hoc ita sit et ex eo tempore omnia mihi in illum libera sint, ex quo corrumpendo fas omne, ut nihil in eum nefas esset, effecerit, illum mihi servandum modum credam, ut, si beneficium illi meum neque vires maiores daturum est in exitium commune nec confirmaturum, quas habet, id autem erit, quod illi reddi sine pernicie publica possit, reddam.
Abbreviated transcription (Latin):
extinguitur. ut ñ cerciores animo notas impͥmat. ꝗͣ
ut illas eradat ulla mutatio. Fere int̾ nos educate st̃
Insiluas eruperunt. aliquid mansuetudinis pͥstinȩ
retinent. tantũq aplacidissimis ab sunt. qͣntum aue¬
ris feris. & numꝗͣ humanã manum passis. Nemo ĩ
sũmam neqͥtiam incidit: qui nũquã hesit sapientiȩ
altius infectus ẽ. quã ut ex toto elui & tͣnsire incolo¬
rem malum possit. De inde int̾rogo utrũ iste ferus
sit animo tantũ. an & inꝑnitiem publicã excur¬
suum reddam. neqͥdm̃ cũ illo uiris sit amplius:
Si uero sanguine humano ñ tantum gaudet sed pas¬
citur. s & suppliciis omniũ ȩtatum crudelitatẽ in¬
saciabilem exercet nec ira sed auiditate quadam
seuiendi furit simora parentum liberos uigulat.
si ñ contentus simplici morte distor quet. nec urit solũ
ꝑituros s excoquit. si arsit eiꝰ cruorem & sẽꝑ recenti

Expanded text:
extinguitur, ut non certiores animo notas imprimat, quam extinguitur, ut non certiores animo notas imprimat, quam ut illas eradat ulla mutatio. Ferae inter nos educatae si in silvas eruperunt, aliquid mansuetudinis pristinae retinent tantumque a placidissimis absunt, quantum a veris feris et numquam humanam manum passis. Nemo in summam nequitiam incidit, qui umquam haesit sapientiae ; altius infectus est, quam ut ex toto elui et transire in colorem malum possit. Deinde interrogo, utrum iste ferus sit animo tantum, an et in perniciem publicam excursuum reddam, ne quid mihi cum illo iuris sit amplius ? Si vero sanguine humano non tantum gaudet, sed pascitur, sed et suppliciis omnium aetatium crudelitatem insatiabilem exercet nec ira sed aviditate quadam saeviendi furit, si in ore parentium liberos iugulat, si non contentus simplici morte distorquet nec urit solum perituros, sed excoquit, si arx eius cruore semper recenti
Abbreviated transcription (Latin):
lum laturo qd̾ acceꝑit reddam: etiã simͥ ad ulte¬
ram cui numerẽ delegau̾it solum. & sinũmosqͦs
accipiet & insinum suũ discinctos fundet: dabo. Red¬
dendum enĩ mͥ ẽ. ñ seruandum. cũ reddidero: ac tuen¬
dum. Beneficii accepti: ñ redditi custodiã debeo. Dũ
ap̃ me ẽ. saluum sit. Cet̾m licet accipientis manib
effluat: dandum ẽ reposcenti. Reddo bono cũ ex¬
accepisti: ñ illi potes reddere. Accepisti uasapiente:
stulto reddis. Nori. Reddo illi quale nc̃ pot̃ acciꝑe:
nec ꝑme fit quid det̾us id qͦd accepi reddam. s ꝑ il¬
lum cui si adsapientiam redierit: reddam. Quale dũ
quit. ñ tantum malus factus ẽ s ferus. s immanis. qͣlis
apollodorus. aut pbalaris: & huic beneficium qͦd
acceꝑas: reddes. Mutationẽ sapientis tantam natura
ñ patitur. ñ in pessima ab optimis lapsus. necesse est
etiã in malo uestigia boni teneat. Numꝗͣ tantum uirtꝰ

Expanded text:
lum laturo, quod acceperit, reddam ; etiam si mihi adultelum laturo, quod acceperit, reddam ; etiam si mihi adulteram, cui monerem, delegaverit, solvam ; et, si nummos, quos accipiet, in sinum suum discinctus infundet, dabo. Reddendum enim mihi est, non servandum, cum reddidero, ac tuendum; beneficii accepti, non redditi, custodiam debeo. Dum apud me est, salvum sit ; ceterum, licet accipientis manibus effluat, dandum est reposcenti. Reddam bono, cum exaccepisti, non potes reddere ; accepisti enim a sapiente, stulto reddis." Non ; reddo illi, quale nunc potest recipere, nec per me fit, quod deterius id, quod accepi, reddam, sed per illum, cui, si ad sapientiam redierit, reddam, quale accequit, " non tantum malus factus est, sed ferus, sed immanis, qualis Apollodorus aut Phalaris,et huic beneficium,quod acceperas,reddes ?" Mutationem sapientis tantam natura non patitur. Non in pessima ab optimis lapsus ; necesse est etiam in malo vestigia boni teneat ; numquam tantum virtus
Abbreviated transcription (Latin):
par. scientiam utendi reddidit. Quid sime re¬
mitt̾e manco pilam iubeas: stultum ẽ dare ali¬
cur: qͦd acciꝑe ũpossit᷑. Ut respondere ab ultimo
incipiam: ñ dabo ulli qͦd accipere ñ pot̾it. Red¬
dam etrã: sic reciꝑe ñ poterit Obligare enĩ ñ pos us¬
sum nͥ accipientẽ lib̾aritantum si reddidipossum.
Illeuti illo ñ pot̾it: uiderit. Penes illum eritrul¬
pa: ñpenes me. Reddẽ ẽ inqͥt: accepturo tradi¬
aisse. Quid enĩ si cui umum debeas. & hoc ille te in¬
fundere reticulo nibeat aut cribro reddidisse te di¬
ces: Aut reddere uoles qͦd dum redditur int̾ duos
pereat: Reddere ẽ id qͦd debeas ei cuiꝰ ẽ: uolenti
dare. Hoc unũ mͥ prestandum ẽ: ut quidam debe¬
at qd̾ a me accepit.Iamult̾ioris ẽ. curȩ. ñ tutelã
illi: s fidem debeo. multoq sacius ẽ. illum ñ ha¬
bere: quã me ñ reddere. Et creditori statĩ in macel¬

Expanded text:
pax, scientiam utendi perdidit. Quid, si me repax, scientiam utendi perdidit. Quid, si me remittere maneo pilam iubeas ? Stultum est dare alicui, quod accipere non possit." Ut respondere ab ultimo incipiam : non dabo ulli, quod accipere non poterit ; reddam, etiam si recipere non poterit. Obligare enim non possum nisi accipientem ; liberari tantum, si reddidi, possum. Ille uti illo non poterit ? Viderit ; penes illum erit culpa, non penes me. " Reddere est," inquit, " accepturo tradidisse. Quid enim ? si cui vinum debeas et hoc ille te infundere reticulo iubeat aut cribro, reddidisse te dices ? Aut reddere voles, quod, dum redditur, inter duos pereat ? " Reddere est id, quod debeas, ei, cuius est, volenti dare. Hoc unum mihi praestandum est. Ut quidem habeat, quod a me accepit, iam ulterioris est curae ; non tutelam illi, sed fidem debeo, multoque satius est illum non habere, quam me non reddere. Et creditori statim in macel
Abbreviated transcription (Latin):
neficium: Quia mutatus ẽ: ille te mutat. Quid
siqͥd asano accepisses. egro ñ redderes: Cum plus
semꝑ imbecillo amico debeamꝰ: Et hic eger ẽ. aĩo.
adiuuetur. ferat᷑ stulticia: morb ẽ animi. Distin¬
guendum hoc qͦmagis intelligatur existimo. Duo
sũt beneficia. Unum qͦddare nͥ sapiens sapienti
ñ pot̃ hoc ẽ absolutũ & uerũ beneficiũ. Alterum
uulgare. plebeium. cuiꝰ int̾ nos imꝑitos: cõmerciũ
est. De hoc ñ est dubium qͥn illi qualiscũq ẽ. debe¬
am reddere. siue homicida. siue fur. siue ad ulter
euasit. Habent sceła leges suas. Melius istos iudex:
ꝗͣ ingratus emendat. Nemo te malum qͥ est faci¬
at. Malo beneficium ꝓici abono. Reddam hiuic
quia debeo: illi ne debeam: De alt̾o beneficii ge¬
nere dubitatur. qͦd si acciꝑe ñ potui nisi sapiens.
nec redaere quidẽ nͥ sapienti possum. Puta enĩ
me reade. ille ñ pot̃ reciꝑe. ñ est iam huiꝰ rei ca¬

Expanded text:
neficium ? Quia mutatus est, ille te mutet ? Quid neficium ? Quia mutatus est, ille te mutet ? Quid ? Si quid a sano accepisses, aegro non redderes, cum plus semper imbecillo amico debeamus ? Et hic aeger est animo ; adiuvetur, feratur. Stultitia morbus est animi. Drstinguendum hoc, quo magis intellegatur, existimo. Duo sunt beneficia : unum, quod dare nisi sapiens sapienti non potest ; hoc est absolutum et verum beneficium ; alterum vulgare, plebeium, cuius inter nos imperitos commercium est. De hoc non est dubium, quin illi, qualiscumque est, debeam reddere, sive homicida sive fur sive adulter evasit. Habent scelera leges suas ; melius istos iudex quam ingratus emendat. Nemo te malum, quia est, faciat. Malo beneficium proiciam, bono reddam, huic, quia debeo, illi, ne debeam. De altero beneficii genere dubitatur, quod si accipere non potui nisi sapiens, ne reddere quidem nisi sapienti possum. " Puta enim me reddere : ille non potest recipere, non est iam huius rei ca
Abbreviated transcription (Latin):
beri eum qͥ pecunã quã acreditore acceꝑat. libi dini
aut alex ab sumpsit. & eum qui incendio aut latro¬
cinio aut aliqͦ casu tristiore aliera cũ suis ꝑdidit:
Nullam excusationẽ receꝑunt. ut homines scirẽt
fidem utiq p̃standam. Satius enĩ erat apaucis etiã
iustam extusationẽ ñ accipi: quã ab hominib aliꝗͣ
tẽptan: Omnia fecisti ut redderes hoc illi satissit
tibi parum. Namquẽ admodũ ille si enixam & se¬
dulam oꝑam tͣnsire ꝓirrita patitur. cui gr̃a refe¬
ratur in dignus ẽ: it᷑a tu ingratus es. nͥ ei qui uolũ¬
tatẽ bonã in solutũ accipit. eolibentius debes: qͥa
dimteris. N rapias hoc: nec testeris. Occasiones
redđi nichilominꝰ queras. Redde illi qͥa repetit:
beat. si ille desiit ẽẽ sapiens. & in malum u̾sus est:
Redderes u & depositum qͦd asapiente accepisses:
etiam malo redderes creditum. Quid ẽ cur ñ & be¬

Expanded text:
beri eum, qui pecuniam, quam a creditore acceperat, libidini beri eum, qui pecuniam, quam a creditore acceperat, libidini aut aleae adsumpsit, et eum, qui incendio aut latrocinio aut aliquo casu tristiore aliena cum suis perdidit ? Nullam excusationem receperunt, ut homines scirent fidem utique praestandam ; satius enim erat a paucis etiam iustam excusationem non accipi quam ab omnibus aliquam temptari. Omnia fecisti, ut redderes ; hoc illi satis sit, tibi parum. Nam quemadmodum ille, si enixam et sedulam operam transire pro irrita patitur, cui gratia referatur, indignus est, ita tu ingratus es, nisi ei, qui voluntatem bonam in solutum accipit, eo libentius debes, quia dimittens. Non rapias hoc nec testeris ; occasiones reddendi nihilo minus quaeras. Redde illi, quia repetit, beat, si ille desiit esse sapiens et in malum versus est. Redderes enim et depositum, quod a sapiente accepisses, etiam malo, redderes creditum. Quid est, cur non et be
Abbreviated transcription (Latin):
res: ꝓduab ualet. Itaꝙ in locum rei succedit. tam pro¬
pensa uoluntas: & cupida readendi Quoa sianimuᷤ
sine re ad ferendam gr̃am ñ ualet: nemo adu̾sus dõs
gratus ẽ & inqͦs uoluntas sola confertur. Dũs inquit
nichil aliua p̃stare possumꝰ. S si huic ꝙͦ rͧeferre gr̃am¬
debeo nichil aliuã p̃stare possum. qͥd ẽ quare ñ eo ad¬
u̾sus hominẽ ingratus sim. qͦ mchil ampliꝰ indeos con
hicbeneficiũ recepisse se iudicet ille se sciat ñ reddi¬
disse. Hic illum dimittat. ille se teneat. Hic dicat
habeo: ille respondeat habeo. In omni questione
ꝓpositum sit nobis bonum publicum ꝓrecludendȩ st̃
excusationes ingratis: ad quas refugere ñ possint &
subquib inficiationẽ suã tegere. Omnia feci. fac etiã¬
nunc. Quid tu tam imprudentes iudicas maiores nr̃os
fuisse ut ñ intellig̾ent inquissimũ eẽ. eodẽ loco ha¬

Expanded text:
res pro duabus valet ; itaque in locum rei succedit tam prores pro duabus valet ; itaque in locum rei succedit tam propensa voluntas et cupida reddendi. Quod si animus sine re ad referendam gratiam non valet, nemo adversus deos gratus est, in quos voluntas sola confertur. " Dis," inquit, " nihil aliud praestare possumus." Sed si huic quoque, cui rbeo, nihil aliud praestare possum, quid est, quare non eo adversus hominem gratus sim, quo nihil amplius in deos confhic beneficium recepisse se iudicet, ille se sciat non reddidisse ; hic illum dimittat, ille se teneat ; hic dicat : " Habeo," ille respondeat : " Debeo. " In omni quaestione propositum sit nobis bonum publicum ; praecludendae sunt excusationes ingratis, ad quas refugere non possint et sub quibus infitiationem suam tegere. " Omnia feci." Fac etiamnunc. Quid ? tu tam imprudentes iudicas maiores nostros fuisse, ut non intellegerent iniquissimum esse eodem loco ha
Abbreviated transcription (Latin):
tue contraxerã naufragũs ꝑdidi. etiã ñ uincula
que detrahere tibi uolur: ipse incidi negabis. me retu¬
lisse gram: At me hertule athenienses harmodiũ
& aristogitonẽ tirannicidas uocant. & mutio manus
in hostili ara relicta. instar occisi porsenne fuit. Et
sẽꝑ contra fortunã luctata uiitꝰ: etiã citra esfectum
ꝓpositi oꝑis i noͣtuit Plus p̃sticit qͥfugientes occasio¬
nes secutus ẽ & alia atꝙ alia captauit. ꝑquȩ referre
gr̃am posset quã quẽ sine ullo sudore gratũ pͥma fec̃
oecasio. Duas inqͥt res ille tibi p̃stitit Uoluntatẽ. &
rem: Tu ꝙͦ. illi duas debes. Merito istud dic̾eser. qui
tibi redaidit uoluntatẽ ociosam. Huic uere debes:¬
& qui uutt & conatur. & nichil int̾pretatũ relinquit
s ñ pot̃ dic̾e. Utrumꝙ enĩ prestat qͣntum inseẽ. De¬
inae ñ sẽꝑnum̾o numerus equandus ẽ. Aliqͣndo una

Expanded text:
tuae contraxeram, naufragus perdidi, etiamne, si in vincula, tuae contraxeram, naufragus perdidi, etiamne, si in vincula, quae detrahere tibi volui, ipse incidi, negabis me rettulisse gratiam ? At mehercules Athenienses Harmodium et Aristogitonem tyrannicidas vocant, et Mucio manus in hostili ara relicta instar occisi Porsinae fuit, et semper contra fortunam luctata virtus etiam citra effectum propositi operis enituit. Plus praestitit, qui fugientes occasiones secutus est et alia atque alia captavit, per quae referre gratiam posset, quam quem sine ullo sudore gratum prima fecit occasio. " Duas," inquit, " res ille tibi praestitit, voluntatem et rem ; tu quoque illi duas debes." Merito istud diceres ei, qui tibi reddidit voluntatem otiosam, huic vero, qui et vult et conatur et nihil intemptatum relinquitstat, quantum in se est. Deinde non semper numero numerus aequandus est, aliquando una
Abbreviated transcription (Latin):
Contra nc̃ illud pone. Si oblitus ẽẽt. acceptibene¬
ficuĩ. sinec tẽptasset. quidem gratus ẽẽ. negares illũ
grãm retulisse: At hic se dieb noctib ꝙ lassabit
& omnib aliis renuntiabit officiis. huic uni imminẽs
& oꝑatus ne qua se fug̾et occasio fodem gͦ loco erũt
ille qui curã referende grẽ abiecit. & hic qͥ nunꝗͣ ab
illa recessit : Iniquus es sirem ame exigis. cũ uideaᷤ
animũ ñ defuisse ad sũma. Puta cũ captus ẽẽs mepe¬
cuniã mutuatũ. reb meis insecuritatẽ creditoris op¬
positis: nauigasse hieme tam seua ꝑ infesta latro¬
ciniis littora. emensum qͥ cqͥd ꝑiculi afferre potest
etiã pacatũ mare. Pagratis omnib solitudinib cũ
quos nemo fugiebat ego quererẽ: tandem adpirataᷤ
ꝑueni. iam te aliꝰ redemerat. Negabis me gr̃am re¬
tulisse etiã nͥ in illa nauigatione pecuniã quã saluti

Expanded text:
Contra nunc illud pone : si oblitus esset accepti beneContra nunc illud pone : si oblitus esset accepti beneficii, si ne temptasset quidem gratus esse, negares illum gratiam rettulisse ; at hic se diebus noctibusque lassavit et omnibus aliis renuntiavit officiis huic uni imminens et operatus, ne qua se fugeret occasio ; eodem ergo loco erunt ille, qui curam referendae gratiae abiecit, et hic, qui numquam ab illa recessit ? Iniquus es, si rem a me exigis, cum videas animum non defuisse. Ad summam puta, cum captus esses, me pecuniam mutuatum rebus meis in securitatem creditoris oppositis navigasse hieme tam saeva per infesta latrociniis litora, emensum, quidquid periculorum adferre potest etiam pacatum mare ; peragratis omnibus solitudinibus, cum, quos nemo non fugiebat, ego quaererem, tandem ad piratas perveni ; iam te alius redemerat : negabis me gratiam rettulisse ? Etiamne, si in illa navigatione pecuniam, quam saluti
Abbreviated transcription (Latin):
Nichil incidit durius. qͦd uerã amicitiã exꝑiret᷑
Locupleti donare ñ potuit. Sano assidere. felici suo¬
currere. s rãm retulit: etiã si tubeneficium ñ rece¬
pisti ꝑ ret̾ea buic intentus sẽꝑ. & huiꝰ rei tẽpus
opꝑiens. qui in hoc multũ curȩ multũ sedulitatis
impendit: plus laborauit. quã cui cito referre gra¬
tiam contigit. Debitoris exẽplum dissimile ẽ. cui pa¬
rum ẽ. pecumã quesisse: nͥ soluit. Illic enĩ stat acer¬
bus suꝑ caput creditor: qͥ nullum diẽ gratis occidẽ
paciatur. Hic benignissimꝰ. qͥ tecum uidit concursã.¬
tẽ & sollicitũ atq anxium: dicat. Mitte hanc de pec¬
tore curã. desine tͥ molestus instare. omĩa ã te habeo.
Inuriam mͥ facis sime quicquã ampliꝰ desid̾are uidi¬
cas plenissime ad me ꝑuenit animus tuus. Dic ĩ qͥt
retulisse. Fodem gͦ loco ẽ. qui reddidit & qͥ ñ redddidit.

Expanded text:
nihil incidit durius, quod veram amicitiam experiretur nihil incidit durius, quod veram amicitiam experiretur ; locupleti donare non potuit, sano adsidere, felici succurrere : gratiam rettulit, etiam si tu beneficium non recepisti. Praeterea huic intentus semper et huius rei tempus opperiens, qui in hoc multum curae, multum sedulitatis impendit, plus laboravit, quam cui cito referre gratiam contigit. Debitoris exemplum dissimile est, cui parum est pecuniam quaesisse, nisi solvit ; illic enim stat acerbus super caput creditor, qui nullum diem gratis occidere patiatur ; hic benignissimus, qui, te cum viderit concursantem et sollicitum atque anxium, dicat : " Mitte hanc de pectore curam ; desine tibi molestus instare. Omnia a te habeo; iniuriam mihi facis, si me quicquam desiderare amplius iudicas ; plenissime ad me pervenit animus tuus." " Dic," inrettulisse ; eodem ergo loco est, qui reddidit et qui non reddidit ? "
Abbreviated transcription (Latin):
uenit questio ꝓfligata ẽ inpͥorib. Ĩ taꝙ breuit᷑
ꝑstringeturꝰ Possunt enĩ inhanc quȩ aliis data
sunt argum̃ta transferri. Queritur an qui om̃ĩa fec̃
ut beneficium redderet reddiderit. Ut scias inqͥt
illum ñ reddidisse: omnia fecit ut redderet. Appa¬
ret gͦ ñ eẽ. ia factum. cuiꝰ faciendi ñ ẽẽ. occasionẽ
ñ habuit. Et creditori suo pecuniã ñ soluit is qui
ut solueret ubiq quȩsiuit: nec inuenit. Quȩdam
eiꝰ conditionis st̃: ut effectum prestare debeãt qui¬
b dam ꝓ effectu ẽ: omnia tẽptasse ut efficeret. Si
omnia fecit ut sanaret: ꝑegit medicus partes suas.
Etiam damnato reo: oratori constat eloquentiȩ
officium. si omni iuire usus ẽ. Laus imꝑatori etiã
uicto duce redditur. & si prudentia. & industria
& fortitudo mun̾ib suis functa ẽ. Omnia fecit: ut
beneficium redderet. Obstitit illi felicitas tua.

Expanded text:
venit, quaestio profligata est in prioribus ; itaque breviter venit, quaestio profligata est in prioribus ; itaque breviter perstringetur; possunt enim in hanc, quae aliis data sunt, argumenta transferri. Quaeritur, an, qui omnia fecit, ut beneficium redderet, reddiderit. " Ut scias," inquit, " illum non reddidisse, omnia fecit, ut redderet ; apparet ergo non esse id factum, cuius faciendi occasionem non habuit. Et creditori suo pecuniam non solvit is, qui, ut solveret, ubique quaesivit nec invenit." Quaedam eius condicionis sunt, ut effectum praestare debeant ; quibusdam pro effectu est omnia temptasse, ut efficerent. Si omnia fecit, ut sanaret, peregit partes suas medicus ; etiam damnato reo oratori constat eloquentiae officium, si omni vi usus est ; laus imperatoria etiam victo duci redditur, si et prudentia et industria et fortitudo muneribus suis functa est. Omnia fecit, ut beneficium redderet, obstitit illi felicitas tua ;
Abbreviated transcription (Latin):
in equestri locum. sed cum intheatrum ueni. si ple¬
na sunt e questria & iure habeo locum illic quia
sccbere mͥ licet. et ñ habeo quia ab his cum quib mͥ
ius loci cõmune ẽ: occupatus ẽ. Idem int̾ aiicos puta
fieri. Quicquid habet amicus. cõmune ẽ nobis. s allsꝰ
possum. Deride me inquis. Si quod amici ẽ. meũ
e: liceat mͥuendẽ. Nonliceat. Nam nec equestria.
&e tam̃ cõmuiua tibi cum cet̾is equestrib sunt: Non
ẽ argum̃tum ideo aliquid tuum ñ eẽ quia uendere
non potes. quia consumere. quia mutare in det̾ius
aut melus. Tuum it ẽ etiã qͦd sub lege certa tuũ ẽ.
Accepi: sed certe ñminus. ne traham longuis. Bene
possunt ẽẽ maiora. & plura. Inquȩ. s qui bemuo¬
lentia esfundat. & sic sibi indulgeat quẽ admodũ
amantes solent. quorũ plura oscula & cõplexus
arciores ñ augent amorẽ: sed exercent Hȩc qͦq qͦ

Expanded text:
in equestribus locum. Sed cum in theatrum veni, si plein equestribus locum. Sed cum in theatrum veni, si plena sunt equestria, et iure habeo locum illic, quia sedere mihi licet, et non habeo, quia ab his, cum quibus mihi ius loci commune est, occupatus est. Idem inter amicos puta fieri. Quidquid habet amicus, commune est nobis, sed illius possum. " Derides me," inquis ; " si, quod amici est, meum est, liceat mihi vendere." Non licet ; nam nec equestria, et tamen communia tibi cum ceteris equitibus sunt. Non est argumentum ideo aliquid tuum non esse, quia vendere non potes, quia consumere, quia mutare in deterius aut melius ; tuum enim est etiam, quod sub lege certa tuum est. accepi, sed certe non minus. Ne traham longius, benefpossunt esse maiora et plura, in quae se denique benevolentia effundat et sic sibi indulgeat, quemadmodum amantes solent, quorum plura oscula et complexus artiores non augent amorem, sed exercent. Haec quoque, quae
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid potest. etiam sisapientis omnia sũt. Aque
nichil ꝓhibet cum omnia amicis dicamꝰ eẽ cõmunia
aliqͥd aiieo donari. Non enĩ mͥsic cũ amico cõmu¬
nia omnia sunt: qͦmͦ cum socio ut pars mea sit
parc illiꝰ. s quomͦ patri matriq cõmunes liberist̃
quib cũ duo sunt. ñ singłi singłos habent: sed sin¬
guli binos. Primum omnium iã efficiam. ut quis¬
quis ẽ iste qͥ me insocietatẽ uocat: sciat se nichil
mecum habere cõmune. Quare: quia hoc consortiũ
ñmagis amici sunt: quã socii: Dem̃ plurib modis:
cõmunia st̃. Equestria: omnium equitũ romanoꝵ
sunt. In illis tam̃ m̃s fit pͥus locus: quẽ occupaui.
Hoc si cui cessi: quãnis illi cõmuni recesserim. tam̃
aliqͥd dedisse uideor. Quedam quoꝵd̃am sub certa
conditione funt. Habeo inequestrib locum. ñ ut
uendam. ñ ut locem. non ut babitẽ. in hoc tantum
ut expectem. Pret̾ea ñmentior si dico me habere

Expanded text:
aliquid potest, etiam si sapientis omnia sunt. Aeque aliquid potest, etiam si sapientis omnia sunt. Aeque nihil prohibet, cum omnia amicis dicamus esse communia, aliquid amico donari. Non enim milli sic cum amico communia omnia sunt, quomodo cum socio, ut pars mea sit, pars illius, sed quomodo patri matrique communes liberi sunt, quibus cum duo sunt, non singuli singulos habent, sed singuli binos. Primum omnium iam efficiam, ut, quisquis est iste, qui me in societatem vocat, sciat se nihil mecum habere commune. Quare? Quia hoc inter sapienon magis amici sunt quam socii. Deinde pluribus modis communia sunt. Equestria omnium equitum Romanorum sunt ; in illis tamen meus fit proprius locus, quem occupavi; hoc si cui cessi, quamvis illi communi re cesserim, tamen aliquid dedisse videor. Quaedam quorundam sub certa condicione sunt. Habeo in equestribus locum, non ut vendam, non ut locem, non ut habitem, in hoc tantum, ut spectem ; propterea non mentior, si dico habere me
Abbreviated transcription (Latin):
colenda ꝑiunctos. & inmensigieges peccoꝵ ꝑprouin¬
tias ac regna pascendi. & familiabellicosis uationibꝰ
maior. et edificia pͥuata laxitatẽ urbiummagnarũ
uincentia. Qumbene ista ꝑquȩ diuitias suas dispo¬
suit ac fudit circumspexerit. suꝑbũq se fecerit. qͥc¬
quid habet ei qͦd cupit comparet: pauꝑ ẽ Dimite
me. & illis diuiciis meis redde. Ego regnum sapĩȩ: no¬
ui magnũ. securum. Ego sic omnia habeo: ut omniũ
sint. Itaꝙ cum cesa illi ducenta donaret: ridens reie¬
cit. ne dignã quidẽ sũmam udicans: qͥa ñ accepta
głiaretur. Dũ dexꝙ quã pusillo illumanimo aut ho¬
norare uoluit aut corrumpere. Reddendum egregio
uiro testimonium ẽ. Ingentẽ rem ab illo dici audi¬
ui cũmiraretur.c̃. dem̃tiam qd̾ se putasset tanti
posse mutari si tẽptare inquit me constitueratr
toto illi fui expiendus imꝑio. Sapienti g̃ donari

Expanded text:
colenda per vinctos et immensi greges pecorum per provincolenda per vinctos et immensi greges pecorum per provincias ac regna pascendi et familia bellicosis nationibus maior et aedificia privata laxitatem urbium magnarum vincentia ! Cum bene ista, per quae divitias suas disposuit ac fudit, circumspexerit superbumque se fecerit, quidquid habet, ei, quod cupit, comparet : pauper est. Dimitte me et illis divitiis meis redde. Ego regnum sapientiae novi, magnum, securum ; ego sic omnia habeo, ut omnium sint." Itaque cum C. Caesar illi ducenta donaret, ridens reiecit ne dignam quidem summam iudicans, qua non accepta gloriaretur. Di deaeque, quam pusillo animo illum aut honorare voluit aut corrumpere ! Reddendum egregio viro testimonium est ; ingentem rem ab illo diei audivi, cum miraretur Gai dementiam, quod se putasset tanti posse mutari. " Si temptare," inquit, " me constituerat, toto illi fui experiendus imperio." Sapienti ergo donari
Abbreviated transcription (Latin):
aut instrumentum incedes mutuas de eẽt aut p̃ciũ
& tam̃ ad huc ista aliquã mat̾iam habent. Est in qͦ¬
usq errorẽ oculorum animus subsequi possit Uideo istic
diplomata & singiaphas. & cautiones uacua hñdi
simulachra. umbra auariciȩ quȩdam laborantis ꝑqͦ
decipiant animum: in anium opinione gaudentem.
Quid enĩ ista sunt. qͥd fenus. & kalendinarium. & usu¬
ra. nͥ humane cupiditatis extra naturã quȩsita nomina:
Possum de rerum natura qͦri. qd̾ aurum argentũq ñ
int̾uis abscondit. qͦd ñ illis maiꝰ quã qͦd detrahi posset
pondus iiecerit. Quid sunt ista. istȩ tabule. qͥd cõpu¬
tationes & uenale tẽpus. & sanguinolente centesimȩ:
uoluntaria mala exconstitutione nr̃a pendentia. in
quib nichil ẽ. qͦd subici oculis qͦd tenermanu possit.¬
isq in anis auariciȩ somnia. Omiserum siquẽ delectat
patrimonii sui liber magnus & uasta spacia t̾rarũ

Expanded text:
aut instrumentum in caedes mutuas deesset aut pretium. aut instrumentum in caedes mutuas deesset aut pretium. Et tamen adhuc ista aliquam materiam habent; est, in quo errorem oculorum animus subsequi possit. Video istic diplomata et syngraphas et cautiones, vacua habendi simulacra, umbracula avaritiae quaedam laborantis, per quae decipiat animum inanium opinione gaudentem. Quid enim ista sunt, quid fenus et calendarium et usura, nisi humanae cupiditatis extra naturam quaesita nomina ? "Possum de rerum natura queri, quod aurum argentumque non interius absconderit, quod non illis maius, quam quod detrahi posset, pondus iniecerit : quid sunt istae tabellae, quid computationes et venale tempus et sanguinulentae centesimae ? Voluntaria mala ex constitutione nostra pendentia, in quibus nihil est, quod subici oculis, quod teneri manu possit, inanis avaritiae somnia. O miserum, si quem delectat patrimonii sui liber magnus et vasta spatia terrarum
Abbreviated transcription (Latin):
insania uiros suꝑiecerat nͥ bina ac t̾na patͥmonia au¬
rib singulis pependissent. Uideo sericas uestes. siue¬
stes uocande sunt: in quib nichil ẽ. quo defendi aut
corpus aut deniq pudor possit. quib sũptis parum
liquido nudã se ñ ẽẽ uitabit. He ingenti sũma ab ig¬
notis etiã ad cõmercium gentib accersunt᷑. ut matro¬
ne nĩȩ ne adulteris quidem plus sui incubiculo quam
inpublico ostendant. quid agis auaricia qͦd rerum
caritate aurum tuum uictum ẽ: Omnia ista quȩ
retuli inmaiore honore p̃cioꝙ sur̃. Nũc uolo tuas
opes recognoscere laminas utriusq mat̾iȩ: ad quas
cupiditas nr̃a caligat. At me hercule t̾ra queqͥcqͥd
utile futurum nobis erat ꝓtulit: ista defodit & mer¬
sit. & ut noriosis reb amalo gentium inmediũ ꝓdi¬
turis: toto pondere incubuit. Uideo ferrum ex hisdẽ
tenebris eẽ platum: quib aurum. & argentum. ne

Expanded text:
insania viros superiecerat, nisi bina ac terna patrimonia auinsania viros superiecerat, nisi bina ac terna patrimonia auribus singulis pependissent. Video sericas vestes, si vestes vocandae sunt, in quibus nihil est, quo defendi aut corpus aut denique pudor possit, quibus sumptis parum liquido nudam se non esse iurabit. Hae ingenti summa ab ignotis etiam ad commercium gentibus accersuntur, ut matronae nostrae ne adulteris quidem plus sui in cubiculo, quam in publico ostendant. " Quid agis, avaritia ? Quot rerum caritate aurum tuum victum est ! Omnia ista, quae rettuli, in maiore honore pretioque sunt. Nunc volo tuas opes recognoscere, lamnas utriusque materiae, ad quam cupiditas nostra caligat. At mehercules terra, quae, quidquid utile futurum nobis erat, protulit, ista defodit et mersit et ut noxiosis rebus ac malo gentium in medium prodituris toto pondere incubuit. Video ferrum ex isdem tenebris esse prolatum, quibus aurum et argentum, ne
Abbreviated transcription (Latin):
pone. siue illa uis ꝑordinem expandere siue ut est
melius in unum aceruum dare. Uideo elaboratã
scrupulosa distinctione testudinẽ. & fedissimoꝵ
pigerrimorumꝙq animaliũ testas. ingentib p̃ciis
emptas. inqͥb ipsa illa q̃placet uarietas subditis
medicam̃tis. insimilitudinẽ ueri coloratur. Uideo
istic mensas & estimatum lignum senatorio censu.
eop̃ciosus quo illud implures modos arboris in¬
felicitas torsit. Uideo istic cristallina quoꝵ accendit fra¬
gilitas p̃cium. Omnium enĩ rerũ uoluptas apud im¬
putos ipso qͦ fugare debet ꝑiculo: crescit Uideo murrea
pocula parũ scilicet luxuria magno fuerint: nͥ qͦduo¬
mant capacib gẽmis int̾ se ꝓnuntiau̾it t. Uideo uni¬
ones ñ singłossingłis aurib cõparatos. iam enĩ exerci¬
tate aures oneri ferendo suiz. Iunguntur uiterse
& insuꝑalii binis suꝑponuntur. Non satis muliebris

Expanded text:
ropone, sive illa Vis per ordinem expandere sive, ut est ropone, sive illa Vis per ordinem expandere sive, ut est melius, in unum acervum dare. Video elaboratam scrupulosa distinctione testudinem et foedissimorum pigerrimorumque animalium testas ingentibus pretiis emptas, in quibus ipsa illa, quae placet, varietas subditis medicamentis in similitudinem veri Coloratur. Video istic mensas et aestimatum lignum senatorio censu, eo pretiosius, quo illud in plures nodos arboris infelicitas torsit. Video istic crystallina, quorum accendit fragilitas pretium ; omnium enim rerum voluptas apud imperitos ipso, quo fugari debet, periculo crescit. Video murrea pocula ; parum scilicet luxuria magno fuerit, nisi, quod vomant, capacibus gemmis inter se propinaverint. Video uniones non singulos singulis auribus comparatos ; iam enim exercitatae aures oneri ferundo sunt ; iunguntur inter se et insuper alii binis superponuntur. Non satis muliebris
Abbreviated transcription (Latin):
licet neget ipse sapientiȩ. firmeꝙ inbis quȩ ꝓposuit
constantiȩ. Gioquentiȩ uero eiꝰ quȩ resfortissimas
deceat. ñ concumate. nec inu̾ba sollicitate. s ingenti
animo ꝓut impetus tulit ressuas ꝓseq̃ntis. Huic
ñdubito quin ꝓuidentia & talem uitã. & talẽ di¬
cendi facultatẽ ded̾it: ne aut exẽplum scło nr̃o
aut conuitium deeẽt. Demetrio si res nr̃as aliquis
deorum possidendas uelit tradere. sublege certa ne
liceat donare: affirmauerim repudiaturũ dicturũ
ue. Ego uͦ me adistud in extricabile pondus ñ alli¬
go nec maliam fecẽ rerum hunc expeditum ho¬
minẽ demitto. Quid ad me defers populorũ om¬
nium mala: Quȩ ne daturus quidem acciperem.
qm̃multa uideo quȩ me donare ñdeceat Uo¬
lo sub conspectu meo ponere que gentium ocłos re¬
gumq p̃stringunt. uolo intueri p̃cra sanguinis
animarumq ur̃arum. Pruna mͥ luxuriȩ spolia ꝓ¬

Expanded text:
licet neget ipse, sapientiae firmaeque in iis, quae proposuit, licet neget ipse, sapientiae firmaeque in iis, quae proposuit, constantiae, eloquentiae vero eius, quae res fortissimas deceat, non concinnatae nec in verba sollicitae, sed ingenti animo, prout impetus tulit, res suas prosequentis. Huic non dubito quin providentia et talem vitam et talem dicendi facultatem dederit, ne aut exemplum saeculo nostro aut convicium deesset. Demetrio si res nostras aliquis deorum possidendas velit tradere sub lege certa, ne liceat donare, adfirmaverim repudiaturum dicturumque : " Ego vero me ad istud inextricabile pondus non adligo nec in altam faecem rerum hunc expeditum hominem demitto. Quid ad me defers populorum omnium mala ? Quae ne daturus quidem acciperem, quoniam multa video, quae me donare non deceat. Volo sub conspectu meo ponere, quae gentium oculos regumque praestringunt, volo intueri pretia sanguinis animarumque vestrarum. Prima mihi luxuriae spolia p
Abbreviated transcription (Latin):
uirtutẽ e bene gestam rem .ẜ. tantũ agri decerne¬
retur. quantum arando uno die crtuire potuisset
Hon opus ẽ inquit uobis eo cnie. ci plusopussit qͣ
unicun. Quanto maioris uiri putas respusse hoc
nunus ꝗͣ meruisse: Multi enĩ fines aliis abstulert̃
sibi nemo constituit. Ergo cũ animum sapientis
inuenur potentẽ omnnum. & ꝑuniu̾sa ctimissũ:
omnia illĩ eẽ dicimnus. Qum ad hocius cotidianũ
si ita res tulerit. capite censebitur multũ int̾ est.
possessio eiꝰ animo ac magnitudine estimet᷑ ancen¬
lu. Het uniu̾sa habere de quib loqueris ab homina¬
bitur ñ referam tibi socratẽ. chrisippum. ⁊enonẽ.
ce cet̃os inagnos quidem uiros. maiores quidem qͥa
inlandem uetustoꝵ inuidia ñ obstat ẜ auloante
demetrium retuli: quẽ michi uidetur rerum nat᷑a.
nr̃is tulisse temporib ut ostenderet nec illum a nob̾
corrumpi: nec nos abillo corripi posse. uirũ ex acte

Expanded text:
virtutem et bene gestam rem publicam tantum agri decernevirtutem et bene gestam rem publicam tantum agri decerneretur, quantum arando uno die circumire potuisset : " Non opus est," inquit, " vobis eo cive, cui plus opus sit quam uni civi." Quanto maioris viri putas respuisse hoc munus, quam meruisse ! Multi enim fines aliis abstulerunt, sibi nemo constituit ! Ergo cum animum sapientis intuemur potentem omnium et per universa dimissum, omnia illius esse dicimus, cum ad hoc ius cotidianum, si ita res tulerit, capite censebitur. Multum interest, possessio eius animo ac magnitudine aestimetur an censu. Haec universa habere, de quibus loqueris, abominabitur. Non referam tibi Socraten, Chrysippum, Zenonem et ceteros magnos quidem viros, maiores quidem, quia in laudem vetustorum invidia non obstat. Paulo ante Demetrium rettuli, quem mihi videtur rerum natura nostris tulisse temporibus, ut ostenderet nec illum a nobis corrumpi nec nos ab illo corripi posse, virum exactae,
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ religio numini asscͥpsit: Sic & totũ mundũ deoꝵ
c̃ẽ in mortalium tẽplum. solum quidẽ amplitudine
illorum ac magnificentia dignum. tam̃ a sacris ꝓfa¬
na disceini. & ñ omnia lic̾e in angulo cui fani nom̃
impositum ẽ. quȩ sub celo. & conspectu sidum licent
Inuiriam saclegus deo quidem ñ pot̾ fac̾e quẽ extra
itum sua diuinitas posuit s punitur. qͥa tanq̃ deo
fecit. Opinio illum nr̃a ac sua: obligat penȩ. quo¬
mꝰ gͦ sacrilegus uidetur. qͥ aliquit aufert sacri. etã
si qͦ cumꝙ transtulit. qͦd subripuerat: intra terminõ¬
ẽ mundi sic & sapiehi futũ pot̃feri A ufertur em̃
illi ñ exbis quȩ uniu̾sa bt̃: s exbis quib dominꝰ inscͥp¬
tuis ẽ. quȩ uiritim ei seriiunt. Ilam alteram posses¬
onem agnoscet hanc nolet habere si pot̾it ẜmititꝙ
ilam uocẽ quã romanus imꝑator emisit cũ illi õs

Expanded text:
quae religio numini adscripsit. Sic et totum mundum deorum quae religio numini adscripsit. Sic et totum mundum deorum esse immortalium templum, solum quidem amplitudine illorum ac magnificentia dignum : tamen a sacris profana discerni; non omnia licere in angulo, cui fani nomen impositum est, quae sub caelo et conspectu siderum licent. Iniuriam sacrilegus deo quidem non potest facere, quem extra ictum sua divinitas posuit, sed punitur, quia tamquam deo fecit : opinio illum nostra ac sua obligat poenae. Quomodo ergo sacrilegus videtur, qui aliquid aufert sacri, etiam si, quocumque transtulit, quod surripuerat, intra terminos mundi est, sic et sapienti furtum potest fieri ; auferetur enim illi non ex iis, quae universa habet, sed ex iis, quibus dominus inscriptus est, quae viritim ei serviunt. Illam alteram possessionem adgnoscet, hanc nolet habere, si poterit, emittetque illam vocem, quam Romanus imperator emisit, cum illi ob