comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
indigentib. Nec facile ante eum cuiusqm̃ pͥncipis
uł maior est liberalitas comꝑta uł iustior. Placidissime
lenitatis ut maiestatis quoq contra se atrociore¬
⁊ reos non facile punierit. ultra exilii pendan. Huiꝰ
inter cet̾a bona illud singulare fuit. inimicitias obli¬
uisci. adeo ut uitellii hostis filiam locupletissime do¬
tatam splendidissimo coniungeret uiro. Ferebat
pacienter amicoꝵ motus. contumeliis eoꝵ ut erat
facetissimus ioculariter respondens. Namq lucini¬
um mutianum quo adiutore ad imꝑium ꝑuenerat
fiducia meritoꝵ insolentem lepide Flectebat adhi
bito utriq fam iliari id unum dicens. nosti me ui¬
rum esse. S quid mirum in amicis. cum etiã offen¬
sarum ⁊ inimicitiaꝵ immemor fuit: Obliqua cau¬
sidicoꝵ in se dicta ⁊ philosophoꝵ contumatiã lenit̾
fecit. prudentissime ratus nefaria ministeria apłib
metu curari. preterea legib equissimis monendo q¬

Expanded text:
indigentibus. Nec facile ante eum cujusquam principis indigentibus. Nec facile ante eum cujusquam principis vel major est liberalitas comperta, vel justior. Placidissimae lenitatis, ut qui majestatis contra se atrociores reos non facile punierit ultra exilii poenam. Hujus inter caetera bona illud singulare fuit, oblivisci inimicitias, adeo ut Vitellii hostis filiam locupletissime dotatam splendidissimo conjungeret viro. Ferebat patienter amicorum motus, contumeliis eorum, ut erat facetissimus, jocularibus verbis respondens. Namque Licinium Mutianum, quo adjutore ad imperium pervenerat, fiducia meritorum insolentem, lepide flectebat, adhibito aliquo utrique familiari, id unum dicens: Nosti me virum esse? Sed quid mirum in amicis, cum etiam offensarum et inimicitiarum immemor fuerit? Obliqua causidicorum in se dicta, et philosophorum contumaciam leniter fecit, prudentissime ratus nefaria ministeria a pluribus metu curari. Praeterea legibus aequissimis monendo, qu
Abbreviated transcription (Latin):
q ꝑ plateas circiuens hec clamabat. usq quo quidam
priores ex populo uiri uelut in fausti p̾sagii indigna¬
tione commoti correptum hominem multis u̾berib
uoces pari obstinatione ⁊ clamore repetebat. tunc pͥn¬
flagris usq ad ossa laniatus. neq p̃ces neq lacrimas fudit
s eandem uocem miserabilit̾ ⁊ cum ululatu qͦdam emit¬
tens ꝑ singula pene uerbera ꝓferebat addens et iam hoc
sunt. Pulchrum ⁊ ignotum antea cunctis mortalibus
inter trecentos uiginti tͥumphos qui aconditione
urbis usq in id tempus acti erant. hoc spectaculum
fuit. Patrem ⁊ filium uno tͥumphali curru uectos
głosissimam ab his qui prẽm ⁊ fisium offenderant
Gitur uespasianus rome se imꝑio moderatissime gessit
pecunie tantum auidior fuit. tta ut eam non nullus
in iuste auferret. Quam cum om̃i diligentie ꝓuisio¬
ne colligeret. tam̃ studiosissime largiebatur precipue

Expanded text:
per omnes plateas circumiens haec clamabat: usquequo quidam per omnes plateas circumiens haec clamabat: usquequo quidam primores ex populo viri, velut infausti praesagii indignatione commoti, correptum hominem multis verberibus voces pari obstinatione et clamore repetebat. Tunc prinflagris ad ossa usque laniatus, neque preces, neque lacrymas fudit, sed eamdem vocem miserabiliter, et cum quodam ululatu emittens, per singula pene verbera proferebat addens etiam hoc: sunt. Pulchrum et ignotum antea cunctis mortaliinter trecentos uiginti triumphos, qui a conditione Vrbis usque in id tempus acti erant, hoc spectaculum fuit, patrem et filium uno triumphali curru uectos glogitur Vespasianus Romae se in imperio moderatissime gessit, pecuniae tantum avidior fuit, ita ut eam nonnullis injuste auferret. Quam cum omni diligentiae provisione colligeret, tamen studiosissime largiebatur, maxime
Abbreviated transcription (Latin):
ianua int̾ioris edis que respiciebat orientem cũ
esset ere solido induta. ac ꝑ inde immensi ponderis
que uix uiginti uiris summo conatu impellentib
clauderetur. ferreis quoc uectib ac seris munita ae
pessulis in altum demissis teneretur obstructa. hora
qid̾ uere falsum putaretur. nisi ocłoꝵ fidem confirmasset
maloꝵ consetuta ꝑnicies. Et enim ꝓpe solis occasum uisi
sunt currus ⁊ quadrige in om̃em regionem ꝑ aerem
ferri. ⁊ armatoꝵ cohortes misceri nubib ⁊ urbes cir¬
cundare agminib imꝓuisis. In alio itidem die festo
qui pentecosten appellat᷑ nocte sacerdotes ingressi
templum ad ministeria ex more complenda pͥmo
quidem motus quosdam strepitusq senserunt. tum¬
deinde uoces subitas aauidiunt dicentes. Migremus hunc.
Additur his etiam aliud terribilius. Et enim quidam
ananie filius iħc nomine uir plebeius ⁊ rusticus.
ante qͣrtum belli annum. cum ciuitas ⁊ habundan¬

Expanded text:
janua interioris aedis, quae respiciebat ad orientem, cum janua interioris aedis, quae respiciebat ad orientem, cum esset aere solido induta, ac perinde immensi ponderis, quae vix viginti viris summo conatu impellentibus clauderetur, ferreis quoque vectibus et seris munita, ac pessulis in altum demissis teneretur obstricta, repente hora Quod vere falsum putaretur, nisi oculorum fidem confirmasset, malorum consecuta pernicies. Etenim prope solis occasum, visi sunt currus et quadrigae in omni regione per aerem, et armatorum cohortes misceri nubibus, et urbes circumdare agminibus improvisis. In alio itidem die festo, qui Pentecoste appellatur, nocte sacerdotes ingressi templum ad ministeria ex more complenda, primo quidem motus quosdam, strepitusque senserunt, tumdeinde voces subitas audiunt dicentes, Migremus hinc. Additur etiam his aliud terribilius. Etenim quidam Ananiae filius Jesus nomine, vir plebeius, et rusticus, ante septimum belli annum, dum adhuc civitas in abundan
Abbreviated transcription (Latin):
rat ⁊ grãm. scribit. undecies centena milia gladio ⁊
fame ꝑisse. reliquias uero iudeoꝵ diu̾sis actas condi¬
tionib toto orbe disꝑsas. quoꝵ numerus ad nonagĩta
milia hominum fuisse narratur. Dira ꝓdigia¬
uib ante obscena ⁊ cu̾ra ꝓdigia ut idem iose¬
phus dicit. uł uisa uel nunciata sunt. Et enim
stella p̃fulgens gladio ꝑ omĩa similis. imminere desuꝑ
ac belli. cum popłi ad diem festum azimoꝵ conueni¬
rent octaua die mensis apͥlis noctis tempore hora no¬
na. tantus luminis fulgor aram templumq circũ¬
ded̾it. ut putarent oms diem clarissimum factum
⁊ ꝑmansit spacio hore dimichie. Qd̃ imꝑitis quidem ⁊ ig¬
naris ꝓsperum uidebat᷑ s legis ꝑitos ⁊ ꝓbos quosꝙͣ¬
doctores non latuit exiciale portentum. In eadẽ qͦq
festiuitate uitula sacrificiis admota ⁊ aris assistens
int̾ ip̃as ministroꝵ manus enixa est agnum. S ⁊

Expanded text:
iam gratiamque meruerat, scribit undecies centena milia gladio et iam gratiamque meruerat, scribit undecies centena milia gladio et fame perisse, reliquias uero Iudaeorum diutionibus, toto orbe dispersas, quorum numerus ad nonaginta millia hominum fuisse narratur. Quibus ante obscoena et dira prodigia, ut idem Josephus dicit, vel visa, vel nuntiata sunt. Etenim stella praefulgens gladio similis per omnia, imminere desuper ac belli, cum populi ad diem festum azymorum convenirent, octavo die mensis Aprilis noctis tempore hora nona, tantus fulgor luminis aram templumque circumdedit, ut putarent omnes diem clarissimum factum, et permansit spatio horae dimidiae. Quod imperitis quidem et ignaris prosperum videbatur, sed legisperitos doctores non latuit exitiale portentum. In eadem quoque festivitate vitula sacrificiis admota, et aris assistens, inter ipsas ministrorum manus enixa est agnam. Sed et
Abbreviated transcription (Latin):
pit. S ad expugnandam int̾iorem templi munitõnẽ
quam reclusa multitudo sacerdotum ac pͥncipum tuebat᷑¬
maiore ui ⁊ mora opus fuit. Nam infra dies uiginti ca¬
pta est. Quod tam̃ postqm̃ in potestatem redactam
oꝑe ⁊ antiquitate suspexit. dui deliberaret. utrũ tan¬
quam incitam̃tum hostium incendere:. acꝰ in testimo¬
tate nimia crura eius dextra crementum carnis ac¬
cepit. ita ut calciam̃tum non reciperet. Que iosephi
uideoꝵ ducis consilio ut alia restituta est qui iusserat
ante cum transire in quem plurimum odiũ ha¬
bebat. Igitur tytus imꝑator ab exercitu ꝓnuntra¬
tur. Templum iherosolimis incendit ac diruit. Quod
a die conditionis pͥme usq ad diem euersionis ultime
manserat annis mille centum duob. Muros urbis
uniusos solo adequauit. Sexcenta milia uideoꝵ eo
bello interfecta. Cornelius ⁊ suetonius referunt. Iose
phus uero uideus qui ei tunc bello p̃fuit ⁊ apud

Expanded text:
pit. Sed ad expugnandam interiorem templi munitionem, pit. Sed ad expugnandam interiorem templi munitionem, quam reclusa multitudo sacerdotum ac pmajore vi et mora opus fuit. Nam intra viginti dies capta est. Quod tamen, postquam in potestatem redactumopere atque antiquitate suspexit templum, diu deliberavit utrum tanquam incitamentum hostium incenderet, an in testimotate nimia, sura ejus dextra crementum carnis accepit, ita ut calceamentum non reciperet. Quae Josephi ducis Judaeorum consilio, ut alia restituta est, qui jusserat ante eum transire, in quem plurimum odii habebat. Igitur Titus imperator ab exercitu pronuntiatus templum Jerosolymis incendit ac diruit, quod a die conditionis primae, usque ad diem eversionis ultimae manserat annis mille centum et duobus. Muros urbis universos solo aequavit. Sexcenta millia Judaeorum eo bello interfecta Cornelius et Suetophus uero Iudaeus, qui ei tunc bello praefuit et ap
Abbreviated transcription (Latin):
lestina nom̃ est suppetias ferentem rapta aqula et
cesis copiis fugauerunt. Ad hos uespasianus a uero¬
ne missus. tytum filium suum malorem int̾ legatos
habuit. Nam multas ⁊ ualidas legiones secum in
sẏriam traiecit. Itaq cum iudeos multis eoꝵ opidis
captis in urbe iherosolimoꝵ p̃cipue ob diem festũ
congregatos obsidione claususet. cognita neronis
morte hortatu plurimoꝵ regum ⁊ ducum maxime¬
Siosephi iudeoꝵ ducis sententia. qui captus cum in uincla
coniceretur constantissime dixerat. sicut suetonius re¬
fert. continuo se ab eodem s imꝑatore soluendum imꝑiũ
adeptus est. Relictoq in castris ad ꝓcurationem obsidioĩs
iherosolimoꝵ filio tyto ꝑ alexandrtam ꝓfectus est romam
Ꝙ cognita int̾fectione uitellii paulisꝑ alexandrie sub
ytus uero magna acdiuturna obsidione. Istitit.¬
uideos p̃mens machinis tantisq bellicis molib non
sine multo suoꝵ sanguine tandem muros ciuitatis irru¬

Expanded text:
aestina nomen est suppetias ferentem, rapta aquila, et aestina nomen est suppetias ferentem, rapta aquila, et caesis copiis fugaverunt. Ad hos Vespasianus a Nerone missus Titum filium suum majorem in habuit. Nam multas et validas legiones secum in Syriam trajecit. Itaque cum Judaeos, multis eorum oppidis captis, in urbem Hierosolymorum, praecipue ob diem festum congregatos, obsidione clausisset, cognita Neronis morte, hortatu plurimorum regum et ducum, maximeJosephi Judaeorum ducis sententia, qui captus, cum in vincula conjiceretur, constantissime dixerat sicut Suetonius refert continuo se ab eodem, sed imperatore, solvendum, imperium adeptus est, relictoque in castris ad procurationem obsidionis Hierosolymorum filio Tito, per Alexandriam profectus est Romam. Sed cognita interfectione Vitellii, paulisper Alexandriae substitit; Titus vero magna ac diuturna obsidione Judaeos premens, machinis cunctisque bellicis molibus non sine multo suorum sanguine tandem muros civitatis irru
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ die uno. Multis autem ⁊ nefariis modis ꝑ complu¬
res dies a uespasiani militib adu̾sus senatum popu¬
lumq romanum indiscreta cede seuitum est
Anno ab urbe condita octingentesimo
tranquilla sub uespasiano serennitas rediit. Is ob
ꝑscure quidem natus. sed optinuis comꝑandus. priuata
uita illustris. ⁊ qui aclaudio in germaniã deinde
in britanniam missus trecies ⁊ bis cum hoste con
flixerat. duas ualidissimas gentes iuginti opida.
insulam uectam britannie ꝓximam imꝑio rona¬
no adiecit. Namq ut paulo altius repetã iudei
post passionem xp̃i destituti in totum gratia dei.
cum om̃ib undiq malis. circumuenirentur quib¬
dam in carmelo monte seducti sortib que porten¬
derent excitos a iudea duces rerum potituros fore
p̃lictum ad se trahentes in rebellionem exarserunt. Ex¬
tinictisq romanis p̃sidiis. legatum quoq syrie cui pã¬

Expanded text:
ura. multis autem et nefariis modis per compluura. multis autem et nefariis modis per complures dies a Vespasiani militibus, aduersum senatum populumque Romanum indiscreta caede saeuitum estAnno ab Urbe condita 815, tranquilla sub Vespasiano serenitas rediit. Is obscure quidem natus, sed optimis conparandus, privata vita inlustris, ut qui a Claudio in Germaniam et deinde in Bflixerit, duas validissimas gentes, viginti oppida, insulam Vectam Britanniae proximam imperio Romano adjecerit. Namque, ut paulo altius repetam, Judaei post passionem Christi destituti in totum gratia Dei, cum omnibus undique malis circumvenirentur, quibusdam in Carmelo monte seducti sortibus, quae portenderent exortos a Judaea duces rerum potituros fore, praedictumque ad se trahentes in rebellionem exarserunt, exstinctisque Romanis praesidiis, legatum quoque Syriae cui Pal
Abbreviated transcription (Latin):
ne hos ht̃ suffragͦᷤ¬
Satrianeñ
Montis uirideñ
Laquedoneñ
Tricariceñ
Uenusinum
Grauineñ
Angloneñ.¬
hos ht̃ suffrag᷑¬

Expanded text:
os habet suffragSatrianensem. Montisviriden. Laquedonen. Tricaricen. Venusinum. Gravinen. Anglonen.hos habet suffr
Abbreviated transcription (Latin):
constantius genuit qͥ postea rei publice imꝑiũ gessit.
oc in tempore fedus firmissimum cum rege go¬
thoꝵ wallia constancius pepigit. tribuens et
ad habitandum aquitaniam gallie ꝓuinciam eidẽt
ꝓuincie quasdam ciuitates uicinas. Cernens itaꝙ
honorius ubiq se constantii uirtute ⁊ ingenio seu ꝑ
bella seu pacis moderatione tueri. eum cunctis anni¬
tentib apud rauennam in regni consortium asci¬
uit. Qui necdũ septẽ m̃sib euolutis ex hac luce subtͣctꝰ ẽ
His dieb apud bechleem palestine beatissumus shero¬
ctione iouiniani qui tunc in re militari clar
habebatur tyrrannidem arripuit. nec multo post
seꝑati utriq ⁊ capti ab honorii exercitu. eidem cũ
pͥud raueniiam tricennalia sua ꝑageret p̃sentatur
ac tempestate britanni scothoꝵ pictoꝵ q infe¬
stationem non ferentes romam mittunt. ac

Expanded text:
Constantius genuit, qui postea rei publicae imperium gessit. Constantius genuit, qui postea rei publicae imperium gessit. hoc in tempore foedus firmissimum cum rege Gothorum Wallia Constantius pepigit, tribuens ei ad habitandum Aquitaniam Galliae provinciam eiusdemque provinciae quasdam civitates vicinas. cernens itaque Honorius ubique se Constantii virtute et ingenio seu per bella seu pacis moderatione tueri, eum cunctis adnitentibus apud Ravennam in regni consortium adscivit, qui necdum septem mensibus evolutis ex hac luce subtractus est. His diebus apud Bethleem Palaestinae beatissimus Hieroctione Ioviniani, qui tunc in re militari clarus habebatur, tyrannidem arripuit. nec multo post superati utrique et capti ab Honorii exercitu eidem, cum apud Ravennam tricennalia sua perageret, praesentantur. Hac tempestate Brittanni Scottorum Pictorumque infestationem non ferentes Romam mittunt ac
Abbreviated transcription (Latin):
constantio. sopitis apud affricam hereticis pax ec¬
clesie redditur. In qua fulgentissimus tunc apue
hypponem regimen tociusq magister eccłie flo¬
rebat augustus. De Gothi¬
Nterea Wallia gothoꝵ rex dei iudicio t̾ritus Gallam¬
placidiam honeste apud se habitam exigente constan¬
tio fr̃i honorio reddidit. pacemq cum eo datis lectissi¬
mis obsidib pepigit. seq ꝓ romanis ad u̾sum barba¬
ros qui hispanias inuaserant pugnaturum spopõ¬
dit. Mittunt econtrario Wandaloꝵ halanoꝵ sueuoꝵ¬
q reges pͥncipi honorio legationem int̾ hec uerba.
Tu cum om̃ib pacem habe. om̃ium obsides accipe. nos
nobis confligimus. nobis ꝑimus. tibi uincimus. tue
erit questus rei publice. si utriq ꝑeamus. His ita tan¬
tis incomodis d̾o fauente sopitis honorius placidiam
germanam suam constantio comiti suo fide integer.
cunctoꝵ gaudio sociauit. Ex qua ualentinianũ filiũ¬

Expanded text:
Constantio sopitis apud Africam haereticis pax ecConstantio sopitis apud Africam haereticis pax ecclesiis redditur. || in qua fulgentissimus tunc apud Ipponiregium totiusque magister ecclesiae florebat Augustinus. Interea || Wallia Gothorum rex dei iudicio tPlacidiam apud se honeste habitam, exigente Constantio, fratri Honorio reddidit, pacemque cum eo, datis lectissimis obsidibus, pepigit, seque pro Romanis adversus barbaros, qui Hispanias invaserant, pugnaturum spopondit. Mittunt e contrario Vandalorum, Alanorum Suevorumque reges principi Honorio legationes in his verbis: Tu cum omnibus pacem habe, omnium obsides accipe. Nos nobis confligimus, nobis perimus, tibi vincimus, tuae erit quaestus reipublicae si utrique pereamus. His ita tantis incommodis, Deo favente, sopitis, Honorius Gallam Placidiam germanam suam Constantio suo comiti, fide integerricuncto
Abbreviated transcription (Latin):
domesticum suum uirum ingenio callidum. indu¬
striaq solertem ac sapientem nominandum si ani¬
mi uires tranquillis studiis accomodasset generũ
allegit. Cum quo quoruindam ꝑiculoꝵ suspicione
dum patitur fecit. Atq aliqndiu affricana anno¬
na extra ordinem detenta. ip̃e tandem cum iminẽ
sa satis incredibili classe nauium romam contendit
Nam habuisse hunc tria milia ⁊ septingentas nauel
licitur. Quem numerum ne apd̃ xerxen quidem
p̃clarum illum ꝑsarum regem ⁊ alexandrum mag¬
num. uł quenqam alium regem fuisse historie fe¬
runt. Is simul ut cum agmine militum ad urbẽ
ꝑgens litore egressus est. occursu marini comitis
territus ⁊ in fugam uersus arrepta naui solus
kartaginem recdiit. atq ibi continuo militari ma¬
nu interfectus est. Hos om̃s honorius optima reli
gione. magnaq constantii industria suꝑauit. Meri¬
to sane. Nam hisdieb p̃cipiente honorio. fauente

Expanded text:
domesticum suum, virum ingenio callidum, indudomesticum suum, virum ingenio callidum, industriaque solertem et sapientem nominandum, si animi vires tranquillis studiis accommodavisset, generum allegit: cum quo quorumdam periculorum suspiciones dum patitur, fecit, atque aliquamdiu Africana annona extra ordinem detenta, 583 ipse tandem cum immensa, certe temporibus nostris satis incredibili classe navium, Romam contendit. Nam habuisse tunc tria millia septingentas naves dicitur: quem numerum ne apud Xerxem quidem, praeclarum illum Persarum regem, nec Alexandrum Magnum, vel quemquam alium fuisse regum, historiae ferunt. Is simul ut cum agmine militum ad Urbem pergens littore egressus est, occursu comitis Marini territus et in fugam versus, arrepta navi, Carthaginem solus rediit, atque ibi continuo militari manu interfecgione magnaque Constantii industria superavit, merito sane, nam his diebus praecipiente Honorio favente
Abbreviated transcription (Latin):
iunior in oriente imꝑat. Cuius im¬
ꝑii anno scd̾o atticius ep̃c constanti¬
nopolit anus udeum quondam paraliticum monẽs
suadens. atq baptizans sanum ex lauacro eduxit.
imꝑator honorius dum uires reiꝰ publice cotidia¬
nis cerneret labefactari incominodis. uirum for¬
tem strenuum ⁊ bellitofam. constantium comitẽ
ad gallias cum exercitu mittit. Is mox gallias
introgressus continuo constantinum tyrannum
apud arelatem extinxit. Constans uero filius eiꝰ
a gerontio suo comite uienus ꝑemptus est. Maxi
mus deinde purpura exutus in hispania exulam
egens obiit. Exinde iouinus apud gallias assurgẽs¬
futurum se pͥncipem in senatu gloriatus est pari
nichilominus exitu ꝑiit. Attalus qui a gothis im
sus q honorio truncata manu uite relictus est¬
eraclianus quoq affrice comes missus est cũ
idem attalus umbram gestaret imꝑii affri¬
cam̃ strenue adu̾sus iudices ab eo missos tutatus cõ¬
sulatum assecutus est. Quo suꝑcilio elatus sabinũ

Expanded text:
imperator, cujus imperii anno secundo Atticus episcopus Constantinopolitanus Judaeum quemdam paralyticum monens, suadens atque baptizans, sanum ex lavacro eduxit, imperator Honorius, dum vires reipublicae quotidianis cerneret labefactari incommodis, virum strenuum, et bellicosum Constantium cum exercitu ad Gallias mittit. Is mox ut Gallias ingressus est, continuo Constantinum tyrannum apud Arelatem exstinxit. Constans vero filius ejus a Gerontio suo comite Viennae peremptus emus deinde purpura exutus in Hispania exulans egens obiit. exinde Iovinus apud Gallias, mox adsurrexse futurum principem in senatu gloriatus est, pari nihilo minus exitu periit. Attalus a Gothis imperatsusqHeraclianus quoque Africae comes missus, cum idem Athalus umbram gestaret imperii, Africam strenue adversum judices ab eo missos tulatus, consulatum assecutus est. Qua superbia elatus, Sabinum
Abbreviated transcription (Latin):
issent. ab eis tota illa que ꝑ gallias bachabatur fe¬
rocitas gentium. hispaniarum ꝓuinciis intromissa est
Itaq post multas strages incendia ⁊ rapinas tandẽ
diuisis sedib barbari ad aratra conuersi romanoꝵ
residuos ceperunt ut socios amicosq fouere. Expl¬

Expanded text:
issent, ab eis tota illa, quae per Gallias bacchabatur, feissent, ab eis tota illa, quae per Gallias bacchabatur, ferocitas gentium Hispaniarum provinciis intromissa est. itaque post multas strages incendia et rapinas tandem divisis sedibus barbari ad aratra conversi Romanorum residuos coeperunt ut socios amicosque fovere.
Abbreviated transcription (Latin):
cledit. Occisus eucherius filius eius. pauciq cum
hisdem satellites tantaꝵ molitionum puniti sunt.
Codem tempore clarissima urbis loca fulminibus
Nter hec apud britannias Gratianus municeps eiꝰ¬
dem insule tyrannus creatus mox occidit᷑. Huius in¬
loco constantinus ex infinta milicia ꝓpter solam
spem nominis sine merito uirtutis eligit᷑. Qui ad
gallias transiens. sepe a barbaris in certo federe illu¬
sus detrimentum rei publice magis fuit qmͣ aug¬
mentum. Tunc duo iuuenes locupletes didimus.
⁊ uiridianus. assumptis ꝓpriis seruulis ac uerna¬
culis. sese patriamq a barbaris ac tyranno defen¬
sare moliti sunt. Adu̾sum hos constantinus constã¬
tem filium ex monacho cesarem factum cũ quib¬
dam federatis barbaris in hispanias misit. Constãi
barbaroꝵ fultus auxilio eos pͥmo p̃lio ꝑemit. Quib
barbaris dum claustra pyrenei montis commissa fu¬

Expanded text:
dedidit. occisus Eucherius eius filius paucique cum dedidit. occisus Eucherius eius filius paucique cum isdem satellites tantarum molitionum puniti sunt. || eodem tempore clarissima urbis loca fulminibus ntibus apud Britannias Gratianus, municeps eiusdem insulae, tyrannus creatur et occiditur. huius loco Constantinus ex infima militia propter solam spem nominis sine merito uGallias transiens saepe a barbaris incerto foedere inlusus detrimento rei publicae magis fuit quam augmento. tunc duo iuvenes locupletes Didymus et Viridianus, adsumptis propriis servulis ac vernaculis sese patriamque a barbaris et tyranno defensare moliti sunt. adversus hos Constantinus Constantem filium ex monacho Caesarem factum cum quibusdam foederatis barbaris in Hispanias misit. Constans barbarorum fultus auxilio eos primo proelio peremit. quibus barbaris dum claustra Pyrinaei montis commissa fu
Abbreviated transcription (Latin):
quem segericus regnum capiens dum pacem roma¬
nis seruare disponit ⁊ ip̃e a siuis ꝑemptus est. Deinde
uallia regnandi iura suscepit. ad hoc electus agothis
ut pacem infringeret ad hoc adeo ordinatus ut confur
Nterea stilico patricius Wandaloꝵ ꝑfide i maret.¬
⁊ dolose gentis genere editus eucherium ut dictum est
ut in impio substitueret. ante biennium rome ir¬
ruptionis gentes uirib copiisq intolerabiles. Hoc
est halanoꝵ. sueuoꝵ. Wandaloꝵ. burgundionum.
multasq cum his alias gentes ultro in arma suscita¬
uit. Et Renum fluuium transeunt. francosq pulsa¬
re gallia uolunt. Directoq impetu pireneum usq
ꝑueniunt. ut sub hac necessitaia genero in filiũ ex¬
tortuere imꝑium possit. Tandem ubi imꝑatori ho¬
norio epercituiq romano hec tam ingentia dãpna
patefacta sunt. cominoto iustissime exercitu occisus
est stilico. Qui ut unum puerum purpuram in¬
qdueret totius generis sui humanum sanguinem

Expanded text:
quem Segericus regnum capiens, dum pacem Romaquem Segericus regnum capiens, dum pacem Romanis servare disponit, et ipse a suis peremptus est. Deinde Vallia regnandi jura suscepit, ad hoc electus a Gothis, ut pacem frangeret, ad hoc a Deo ordinatus ut confirmaret. Interea Stilico patricius Vandalorum perfidae et dolosae gentis genere editus, Eucherium, ut dictum estut in imperium substitueret, ante biennium Romanae irruptionis, gentes copiis viribusque intolerabiles, hoc est, Alanorum, Suevorum, Vandalorum, Burgundionum, multasque cum his alias gentes, ultro in arma suscitavit, et mox Rhenum fluvium transeunt, Francosque fugare Gallia volunt, directoque impetu Pyrenaeum usque perveniunt, ut sub hac necessitate a genero in filium extorquere posset imperium. Tandem ubi imnorio exercituique Romano haec tam ingentia damna patefacta sunt, commoto iustissime exercitu occisus est Stilico, qui ut unum puerum purpuram indueret, totius generis humani sanguinem
Abbreviated transcription (Latin):
meare ascensis nauib uellent. ꝑpessi naufragiũ plu¬
res suorum amisere.
laricus inter hec dum quid ageret delib̾aret.
apud consentiam subita morte defunctus est.
Gothi bassentum amnem de alueo suo captiuorum
labore deriuante. alaricum in medio euis alueo cũ
multis opib sepeliunt. annemq ꝓprio meatui red¬
dentes. ne quis locum scire possit. captiuos qui inter¬
fuerant extinguunt. Regem deinceps athaulfum
alarici affinem gothi constituentes romam redeunt
Si quid residuum fuit more locustarum eradunt
auferentes ex inde gallam placidiam ⁊ heodosii pͥncipis
filiam sororem honorii. Quam sibi athaulfus apd forũ
cornelii coniugio sociauit que multo post rerpubli¬
ce commodo fuit. Nam ad hoc mariti animũ acerri¬
mo ingenio subtilib blandimentis inflexit. ut ultro
a romanis pacem expeteret. Qui ad gallias ꝓficiscẽs
dem apud barcinonem fraude suoꝵ occisus est. Post

Expanded text:
meare ascensis navibus vellent, perpessi naufragium, plumeare ascensis navibus vellent, perpessi naufragium, plures suorum ibi amisere. laricus inter haec dum, quid ageret, deliberaret, apud Consentiam subita morte defunctus est. Gothi Basentum amnem de alveo suo captivorum labore derivantes Alaricum in medio eius alveo cum multis opibus sepeliunt amnemque meatui proprio reddentes, ne quis locum scire possit, captivos, qui interfuerant, extingunt. Regem deinceps Athaulfum Alarici adfinem Gothi constituentes Romam redeunt: siquid residui fuit, more locustarum eradunt auferentes exinde Gallam || Placidiam Theodosii principis filiam, sororem Honorii, quam sibi Athaulfus apud Forum Cornelii coniugio sociavit. quae multo post rei publip. commodo fuit. Nam ad hoc mariti animum acerrimo ingenio subtilibus blandimentis inflexit, ut ultro a Romanis pacem expeteret, qui ad Gallias proficiscens, deinde apud Barcinonem fraude suorum occisus est. Post
Abbreviated transcription (Latin):
entes urbem capiunt. deuastant plurima quidem¬
miracłoꝵ eius incendunt multosq senatorn ordinis
diu̾sis subdidere suppliciis. dato ⁊amen p̃cepto. ut si
q esse sinerent. deinde in qͣnͣtum possent p̃de inhian¬
tes a sanguine temꝑarent.Romanum tam̃ imꝑiũ
deridentes. imꝑatorem fecerunt quendam nomĩe
attalum. Quem una die tanqmͣ imꝑatorem fece¬
runt ꝓcedere altera uero serui scemate ministrare.
autem tercia sponte gothi urbe discedunt. Fertur
itaq cum alaricus ꝑgeret romam uir quidam uene¬
rabilis conu̾satione monachica eum monuisse ut
mala talia facere non auderet. neq necib gaud̾et
aut sanguine. at ille. Non inquit ego uolens ro¬
mam ꝓficiscor. s quidam cotidie mͥ molestus est
torquens ⁊ dicens. ꝑge ⁊ romanam destrue ciuita¬
tem. Dende ꝑ campaniam. lucaniam. brutiamq
simili strage gothi bachantes regium ꝑuenere
in siciliam transfretare cupientes. Quo cũ trans¬

Expanded text:
entes Urbem capiunt ac devastant, plurima entes Urbem capiunt ac devastant, plurima miraculorum ejus incendunt, multosque senatorii ordinis diversis subdidere suppliciis, dato tamen prius praecepto, ut si que esse sinerent: deinde, in quantum possent, praedae inhiantes a sanguine temperarent. Romanum tamen imperium deridentes, imperatorem fecerunt quemdam nomine Athalum. Quem una die tanquam imperatorem fecerunt procedere, altera vero servi schemate ministrare. sane tertia sponte Gothi Urbe discedunt facto itaque quia cum Alaricus pergeret Romam, vir quidam venerabilis, conversatione monachus, cum monuisset ut mala talia facere non auderet, neque necibus gaudere, aut sanguine; at ille: Non, inquit, ego volens Romam proficiscor, sed quidam quotidie molestus est, torquens et dicens: Perge, et Romam destrue civitatem. Deinde per Campaniam, Lucaniam, Brutiamque, simili strage Gothi bacchantes, Rhegium pervenerunt, in Siciliam transfretare cupientes. Quo cum trans
Abbreviated transcription (Latin):
illiricum om̃ia subu̾tebat ⁊ transiens thessaliam habrta
congressione circa fluuium pinum apud nicopołi epiri.
pene tria milia uiroꝵ eius thessali ꝑemerunt. Post
hec autẽ italiam ingressus. cum ab honorio sedes quo
cum suo exercitu conistere posset expeteret. honorius
deliberato consilio Gallias ei concessit. Qui dum ad gal¬
liam ꝑgens ob recuꝑationem iumentoꝵ apd̾ pollentiã¬
aliqͣntulum resedisset stilico patricius. in ꝑniciem rei
publice gothos ꝑemptans. dum eos residiis angredi cu¬
ꝑet belli summam saulo duci pagano commisit. Qui
ip̃o sacratissimo die pasche gothis supplicantib nicħq¬
nem cedentes. demum arma corripiunt. more solito se¬
cohortantur uictoremq uirtute potiori ꝓsternunt¬
exercitum. Hinc in rabiem furoris excitati. ceptum
iter deserentes. romam contendunt petere cuncta ꝑ
que ierant igne ferroq uastantes. Nec mora ueni¬

Expanded text:
IllyricumIllyricumcongressione circa fluvium Pinum, apud Nicopolim Epiri, pene tria millia virorum ejus Thessali peremerunt. Post haec autem Italiam ingressus, cum ab Honorio sedes, quo cum suo exercitu consistere posset, expeteret, Honorius deliberato consilio Gallias eisdem concessit. Qui dum ad Gallias pergens ob recualiquantulum resedisset, Stilico comes in perniciem rei publicae Gothos pertemptans, dum eos insidiis adgredi cuperet, belli summam Sauli pagano duci commisit. qui ipso sacratissimo die Paschae || Gothis nil tale suspicnem || cedentes demum arma corripiunt; more se solito cohortantur victoremque virtute potiori exercitum. Hinc in rabiem furoris excitati, coeptum iter deserentes, Romam contendunt petere, cuncta per quae ierant igne ferroque vastantes. Nec mora, veni
Abbreviated transcription (Latin):
gaisum regem gothoꝵ duo pagani duces. Sarus. ⁊¬
yldin. hunoꝵ. S non sint deus rem sue potentie in¬
fidelium uirtutem uideri. Conterritus uamq diui¬
uitus Radagaisus in asꝑso peculani montis iugo ur¬
gente undiq timore concluditur agminaq quibus
angustiari dudum uidebatur. ⁊ talia latendi sꝑe in
unum ac paruum uerticem truduntur. Quo cum
fame ac siti conficerentur. rex Radagaisus solus spem
fuge sumens. captus a romanis in uincla conicitur.
ac paulisꝑ retentus uita pͥuatur. Canta uero mul¬
titudo captiuoꝵ gothoꝵ fuisse fertur. ut uilissimaꝵ
petudum modo singłis aureis passim greges hominum
qui dicioni romanoꝵ ⁊ theodosio imꝑatori subiectꝰ
atos contra eugenium tyrannum solatia prebens ⁊ ꝓpt̾ea
romanis dignitatib honoratus. felicitatem suam ñ serens
unꝑare quidem non elegit. s discedens ab urbe constan¬
tinopolitana uenit ad partes occidentis. Cumq uenisset

Expanded text:
gaisum duo pagani duces Gothorum Sarus, gaisum duo pagani duces Gothorum Sarus, Uldin Hunorum. sed non sinit deus rem suae potentiae infidelium virtutem videri; conterritus namque divinitus Radagaisus in aspero Faesulani montis iugo urguente undique timore concluditur agminaque, quibus angusta dudum videbatur Italia, latendi spe in unum ac parvum verticem truduntur; quo cum fame et siti conficerentur, rex Radagaisus solus spem fugac paulisper retentus vita privatur. Tanta vero multitudo captivorum Gothorum fuisse fertur, ut vilissimarum pecudum modo singulis aureis passim greges hominum us ditioni Romanorum et Theodosio imperatori subjectus, atque contra Eugenium tyrannum solatia praebens, et propterea Romanis dignitatibus honoratus, felicitatem suam non ferens, imperare quidem non elegit, sed discedens ab urbe Constantinopolitana, venit ad partes Hesperias. Cumque venisset
Abbreviated transcription (Latin):
ingentia rei publice intulit mala. Nam cum sepe de¬
lere posset barbaros fouit. Sepe alaricum cũ gothis
suis ilicit. sepe conclusit. sepe dimisit. Cui quis fuerit
exitus. suo melius in loco dicetur. De uothis¬
Nter hec om̃ium antiquoꝵ p̃sentiunq hostium lon¬
ge immanissimus Radagaisus rex gothoꝵ totam repẽ¬
tino inundauit impetu italiam. Nam fuisse in eius
popło plusqm ducenta milia gothoꝵ ferunt. Hic supra
hanc incredibilem multitudinem indomitamq uirtutẽ
barbarus erat ⁊ scitha. qui om̃em romani gen̾is sangui¬
nem diis suis ꝓpinare deuouerat. Inuadit ilico romam pa¬
uor infinitus. fit om̃ium paganoꝵ in urbe concursus.
acclamat᷑ a cunctis. ideo hec se ꝑpeti. qd̾ neglecta fuerint
magnoꝵ sacra deoꝵ. Magnis querelis ubiq agitur. et
continuo de repetendis sacris tractatur. Feruent tota
urbe blasphemie. uulgo nom̃ xp̃i tanqm̃ lues aliqua
ꝓbris ingrauatur. Conducuntur a romanis erga fada¬

Expanded text:
ingentia rei publicae intulit mala: nam cum saepe delere posset barbaros, fovit, saepe Alaricum cum Gothis suis vicit, saepe conclusit, semperque dimisit. || cui quis fuerit exitus, suo melius in loco dicetur. Inter haec || omnium antiquorum praesentiumque hostium longe inmanissimus Radagaisus rex Gothorum totam repentino inundavit Italiam impetu. nam fuisse in eius populo plus quam ducenta milia Gothorum ferunt. hic supra hanc incredibilem multitudinem indomitamque virtutem barbarus erat et Scytha, qui omnem Romani generis sanguinem diis suis propinare devoverat. invadit ilico Romam pavor infinitus, fit omnium paganorum in urbe concursus; adclamatur a cunctis se haec ideo perpeti, quod neglecta fuerint magnorum sacra deorum. magnis querelis ubique agitur et continuo de repetendis sacris celebrandisque tractatur; fervent tota urbe blasphemiae, nomen Christi tamquam lues aliqua probris ingravatur. conducuntur a Romanis adversus Rada
Abbreviated transcription (Latin):
rope ateꝑ asietapit uiricꝑ libratã temꝑiem qsdꝰ acͥ lonares hiatꝰ mui¬
ceat e ꝑximo ueniens asiatitus enrus. Porrigit᷑ ingentib menib¬
ciuitas undic pref ad aquilonẽ mari magno citta ambiiti nu¬
toꝵr tutͣ accũ pelagi angłosa .xii. milia passuũ muro eplexa. Da¬
tutis ablato pessulo intluctus cenũ platearũ pelago importat. Cer¬
tanete zelo imꝑiali augnsti singłi decorẽ addere. iste sc̃oꝵ reliqͥis¬

Expanded text:
ropae atque Asiae carpit utrinque libratam temperiem, quod aquilonares hiatus mulceat e proximo veniens Asiaticus eurus. Porrigitur ergo urbs i ambitu murorum juxta situm pelagi angulosa, viginti millia passuum muro complexa. Datutis, ablato pessulo inductus, coenum platearum pelago importat. Certavere zelo imperiali Augusti singuli decorem addere, quis
Abbreviated transcription (Latin):
suo dispendio u̾itatẽ sompnioꝵ exꝑiret᷑. Itaq añtibũ uenatu
abstinuit seriis negociis cruditatẽ indomite m̃tis eructuans.
ferũt ea die largit̃ epulatũ crebriorib qͣm ꝯsueu̾at pocłis fron¬
tẽ serenasse. ¶Cxx igitur post cibum in saltũ ꝯtendit pauciᷤᷤ
ꝯmunicatus quoꝵ familiarissimꝰ erat galterus cognomento
tirans qui de francia libalite regis adductus uenerat. Hiis cet̾is
ꝑ morã uenatõis quo qũeꝙ casus tułat disꝑsis folus cũ eo remã¬
ierat. Itat phebo in occeanũ ꝓcliui rex ceruũ añ se trãseuntẽ
ille nłłm u̾bũ emisit. s ligno sagitte qnͣtũ extra corpꝰ extabat
effracto. moxq supra uulnus cadens mortẽ accelerauit. Accur¬
rit galterus. s quia nͨ sensũ nͨ uocem hausit ꝑnicit᷑ equũ insi

Expanded text:
suo dispendio veritatem somniorum experiretur. Itaque ante cibum venatu abstinuit, seriis negotiis cruditatem indomitae mentis eructuans; ferunt, ea die largiter epulatum, crebrioribus quam consueverat poculis frontem serenasse. Mox igitur post cibum in saltum contendit, paucis comitatus; quorum familiarissimus erat Walterius cognomento Tirel, 509 qui de Francia, liberalitate regis adductus, venerat. Is, caeteris per moram venationis, quo quemque casus tulerat, dispersis, solus cum eo remanseratille nullum verbum emisit; sed ligno sagittae quantum extra corpus extabat effracto, moxque supra vulnus cadens, mortem acceleravit . Accurrit Walterius; sed, quia nec sensum nec vocem hausit, perniciter corni
Abbreviated transcription (Latin):
Constartimꝰ bomanus. Theophilus. Michael. Sasiliꝰ. leo. sllexander.
cardũ in apuliã clamdestinã fugã ⁊ posuit. traditaq ei potestate a¬
liqͥd se opinatꝰ est effecisse qd̃ noceret alexio. Uñ gniscardo magna⁊¬
agrediendi increuit animꝰ ut inani spe m̃tiret᷑ sibi posse adeuiri ꝑ
industriã qd̃ alt̃ amiserat ꝑ ignauiã. ¶ Duxigitur godefridus¬

Expanded text:
o, Michael, Theophilus, Michael, Basilius, Leo, Alexander, cardum in Apuliam clandestinam fugam composuit; traditaque illi potestate, aliquid se opinatus est fecisse quod noceret Alexio. Unde Guiscardo aggrediendi magna increvit animus, ut inani spe mentiretur sibi acquiri posse per industriam quod alter amiserat per ignaviam; sed quantum is
Abbreviated transcription (Latin):
Constantino in eadẽ ur̃be sopoeato uisa est astitisse netula. rugis
amilib frontẽ arata. mox imꝑiali clamide amicta. an iuuẽtłam
infloruisse uiridisq forme decore astantini ꝑlexisse. oculũ ut ñ
abstineret qͥn ei porrig̾et oscłm. Tũ helenam matr̃e q̃ adeẽt dixisle.
ħ tua semꝑ erit nͨ unqͣm morietur nisi in fine scłi. Huiꝰ somnii
solitõem augustus excissus sopore ieiumis ⁊ elemosinis extrahe¬
bat e celo. Et ecce post .uii. dies soporatꝰ u̾m uisus est uid̾e siluestrũ
papã paulo añ defunctũ. sibiq dicentẽ hec qm iuudisti anitula est¬
ciuitas ista eui situ decreprta. cuiꝰ iam uetustate qͣssa menia ⁊ uici¬
nam ruinam minantia repatorẽ desid̾ant. S tn eã muris ⁊ opll¬

Expanded text:
di sententia. Constantino, in eadem urbe soporato, visa est astitisse vetula rugis anilibus arata frontem; mox imperiali chlamyde amicta in juvenculam refloruisse, viridisque formae decore Constantini pellexisse oculum ut non abstineret quin porrigeret ei osculum. Tunc Helenam matrem, quae adesset, dixisse: « Haec tua semper erit, nec unquam morietur, nisi in fine seculi. » Hujus somnii solutionem Augustus, extruso sopore, jejuniis et eleemosynis extrahebat e coelo. Et ecce, post octo dies iterum soporatus, visus est videre Silvestrum papam, paulo ante defunctum, qui dulci civitas ista, aevi situ decrepita; cujus jam vetustate quassa moenia, et vicinam ruinam minantia, reparatorem desiderant. Sed tu eam muris
Abbreviated transcription (Latin):
turnini. anno imꝑii quintodecimo. uite yicesimo nono.
ox maximus ualentinianum augustum cũ matre
iustira italia expulit in illiricum. Qui constan¬
tinopolim ueniens. a theodosio paterna ꝓietate suscep¬
tus. mox etiam in imꝑio restitutus est. Fuit autẽ gra¬
tianus Sirmii genitus litteris haut mediocrit̾ imbu¬
tus. carmen facere ornate loqui. explicare controu̾sias
rethoꝵ more nichil aliud die noctuq agere qm spicłis
meditari summeq uoluptatis diuiniq artis credere
destinata ferire. parcus cibi somniq ⁊ uini ac libidinis
uictor. Cunctisq esset plenus bonis si ad cognoscendam
rei publice scientiam animum intendisset᷑. a qua ꝓpe
alienus non modo uoluntate. s etiam exercitio fuit.
idest plus fere letus qmͣ sufficiebat ⁊ plus uerecundus
theodosio. matre termantia quadragesimꝰ
quuitus imꝑatoꝵ ab augusto. Interfecto
ꝑ maximum gratiano imꝑium romani orbis solus ob¬

Expanded text:
turnini, anno imperii decimoquinto, vitae vicesimo nono. turnini, anno imperii decimoquinto, vitae vicesimo nono. Mox Maximus Valentinianum Augustum cum matre Justina Italia expulit in Illyricum. Deinde Constantinopolim venit, et a Theodosio paterna pietate susceptus, mox etiam imperio restitutus est. Fuit autem Gratianus Sirmii genitus, litteris haud mediocriter institutus: carmen facere, ornate loqui, explicare controversias Rhetorum more: nihil aliud die, noctuque agere, nisi spiculis meditari, summaeque voluptatis, divinaeque artis credere, destinata ferire, parcus cibi, somnique et vini, ac libidinis victor, cunctisque esset plenus bonis, si ad cognoscendam Reip. gerendae scientiam animum intendisset, a qua prope alienus, non modo voluntate, sed etiam exercitio fuit, id est, plus fere laetus, quam sufficiebat, et plus verecundus,Theodosio, matre Thermantia, quadragesimus quintus ab Augusto, interfecto per Maximum Gratiano, imperium Romani orbis solus ob
Abbreviated transcription (Latin):
menti fidem ꝑ tyrannidem emersisset. in britannia
ab exercitu inuitus imꝑator creatus. in galliam trã¬
siit. At uero gratianus dum exercitum negligeret. ⁊ pau¬
cos ex halanis quos ingenti auro ad se transtulerat ue¬
teri ac romano militi anteferret adeo barbaroꝵ comi¬
tatu ac ꝓpe amicitia captus. ut non nunqm eodẽ habiti
iter faceret. odio contra se militum concitauit. Maximꝰ
ergo ab infensis gratiano legionib exceptus. eundem subi¬
ta incursione ꝑterritum. atq in italiam transire me¬
ditantem dolis circumuentum interfecit. Modus autẽ
interfectionis eiꝰ fuit hic. Maximus misit opinionem ĩ
uulgus. quia uxor gratiani suo uiro festinaret occur¬
rere. in lugduno gallie ciuitate fluuium transeunti.
non p̃cauit eius insidias. s ueluti cecus in foueam in¬
manus hostis incidit. Dum ergo uenisset gratianꝰ qͣsi
interemit. Mortuus gͦ est consulatu merobrudis ⁊ sa¬

Expanded text:
amenti fidem per tyrannidem emersisset, in Britannia amenti fidem per tyrannidem emersisset, in Britannia ab exercitu invitus imperator creatus, in Galliam transiit. At vero Gratianus, dum exercitum negligeret, et paucos ex Alanis, quos ingenti auro ad se transtulerat, veteri ac Romano militi anteferret, adeoque barbarorum comitatu, et prope amicitia captus esset, ut nonnunquam eodem habitu iter faceret, odia contra se militum excitavit. Maximus igitur ab infensis Gratiano militibta incursione perterritum atque in Italiam transire meditainterfectionis ejus haec fuit: Maximus enim opinionem misit in vulgus, quia uxor Gratiani suo viro festinaret occurrere, in Lugduno Galliae civitate fluvium transeunti. non praecavens insidias, et veluti caecus in foveam immanis hostis incurrit. Dum ergo venisset Gratianus quasinteremit. Mortuus est autem consulatu Merobaudis et Sa
Abbreviated transcription (Latin):
Nterea theodosius causa federis a gothis acceptis ob
tudinem baptizari cupiens acolium eius ciuitatis ep̃m
requisiuit cuius fidei esset. Quo respondente qm̃ ar¬
riana pestis non ualuisset in illiricum accedere. s in¬
uiolatam ab initio fidem niceni concilii conseruarent
ille libent̾ eius uerba suscipiens. baptizatus atq egritu
suum archadium designauit augustum consulatu
merobaudis scd̾o ⁊ saturnini . xuii. kł. febs. De
N italia uero puero satis existente ualentiniano
rerum curam prob exconsul. atq p̃fectus habebat.
Iustina uero ualentiniani mater cum eẽt arriana
uiuo quidem marito ledere non p̃ualuit orthodoxos.
eo mortuo ⁊ filio ualde iuuentulo mediolanum ue¬
niens ambrosio ep̃o erat infesta. ita ut eum destina
brosius ait. Ego sponte hoc non ago ne lupis uidear¬
a tempestate maximus uir quidem I tate.¬
strenuus atq augusto dignus nisi contra sacͣ¬

Expanded text:
nterea Theodosius, causa foederis a Gothis acceptis obsnterea Theodosius, causa foederis a Gothis acceptis obscurrisset, baptizari cupiens, Acolium ejus civitatis Episcopum requisivit, cujus fidei esset, quo respondente, quod Ariana pestis in Illyricum non valuisset accedere, sed inviolatam ab initio Nicaeni concilii fidem conservarent, ille libenter verba ejus suscipiens, baptizatus atque ab aegfilium suum Arcadium designavit Augustum, consulatu Merobaudis secundo, et Saturnini, XIV Kalen. Februarii. In Italia vero puero satis existente Valentiniano, rerum curam Probus ex Consule praefectus habebat. Justina vero Valentiniani mater cum esset Ariana, vivo quidem marito laedere non praesumpsit orthodoxos; eo mortuo, et filio valde juvenculo, Mediolanum veniens Ambrosio erat infesta, ita ut eum juberet brosius ait: Ego sponte hoc non ago, ne lupiscipiam. Ea tempestate Maximus, vir quidem strenuus, et Augusto dignus, nisi contra sacr
Abbreviated transcription (Latin):
urbem athalaricus intrasset. ⁊ tam edificia ciuitatis.
qm exornati ad diem festum popłi frequenciam cer¬
neret. ac ꝑ singula mente in hereret. Cumq deinceps
imꝑatoris regiam aulam ingressus obsequia officiaq
diuersa conspiceret. si ne dubio inquit deus t̾renus ẽ
imꝑator. contra quem quicumq manum leuare ni¬
sus fuerit. ip̃e sui sanguinis reus existit. Nec mora
tam̃ suꝑueniente infirmitate reb excessit humanis.
Cuius exequias imꝑator ip̃e p̃cedens. digne eum tra¬
didit sepulture. At uniu̾se gothoꝵ gentes rege de-¬
functo aspicientes uirtutem benignitatemq theo
dosii romano sese imꝑio decliderunt. Parthi fedu
N hisdem dieb etiam parthi. qui iuliano int̾fecto
aliisq imꝑatorib sepe uictis. nunc et iam ualente
in fugam acto. recentissime uictorie sacietatem cru¬
stantinopolim misere legatos. pacemq supplices
poposcerunt. unctumq cum eis fedus est. Theodoss¬

Expanded text:
urbem Athalurbem Athalquamque exornati quasi ad diem festum populi frequentiam cerneret ac per singula mente inhaereret cumque deinceps imperatoris regiam ingressus obsequia officiaque diversa conspiceret: ‘Sine dubio’, inquit, ‘deus terrenus est imperator, contra quem quicunque manum levare nisus fuerit, ipse sui sanguinis reus existit’. nec mora tamen superveniente valitudine rebus excessit humanis; cuius exequias imperator ipse praecedens dignae eum tradidit sepulturae. at || universae Gothorum gentes rege defuncto aspicientedosii Romano sese imperio dediderunt. in isdem etiam diebus Persae, qui Iuliano interfecto aliisque imperatoribus saepe uietis, nunc etiam Valente in fugam acto recentissimae uictoriae satietatem cruad Theodosium misere legatos pacemque supoposcerunt, junctumque cum eis foedus est. I
Abbreviated transcription (Latin):
conspexit. Uidit enim in sompnis. quia sc̃s melecius
anthichene ciuitatis antistes eum clamidem uestiret
Limꝑialem. ⁊ corona caput ornaret. Hȩc cum nocte ui¬
disset mane cuidam retulit amicoꝵ. At ille clarum
esse sompnum dixit. ⁊ nichil enigmaticum. nichil dubi¬
um continere.Cumq pauci om̃ino transissent dies qͥ
ꝓ uictorie inspectione missi fuerant remearunt. ꝑ¬
emptaq multa hostium milia narrauerunt. Quam¬
obrem letatus pͥticeps gratianꝰ. theodosium cunctis fa-¬
uentib apud firinum purpuram induit. etatis annũ
tercium tricesimumq agentem orientisq ⁊ thracie
simul imꝑio p̃fecit consulatu ausonii ⁊ olibrii xuͦii.¬
Gitur theodosius urbem constantinopolĩ Ĩ kł febre¬
triumphans intrauit. Et ne paruam ip̃am romani.
exercitus manum assidue bellando deterreret. fedus
cum athalarico rege Gothoꝵ ꝑcussit. Athalaricus con-¬
stantinopolim uenit ad theodosium. Quem ille mira

Expanded text:
conspexit. Vidconspexit. VidAntiochenae civitatis antistes chlamyde eum vestiret imperiali, et corona caput ornaret. Haec cum nocte vidisset, cuidam retulit amicorum. At ille clarum esse somnium dixit, et nihil aenigmatum, nihil dubium continere. Cumque pauci omnino transissent dies, qui pro victoriae inspectione missi fuerant remearunt, peremptaqobrem laetatus princeps Gratianus, faventibus cunctis, Theventibus, apud Sirmium purpura induit, aetatis annum tricesimum et tertium agentem, Orientisque, et Thraciae simul imperio praefecit, consulatu Ausonii, et Olibrii, XVIIgitur Theodosius urbem Constantinopolim triumphans intravit. Et ne parvam ipsam Romani exercitus manum assidue bellando deterreret, foedus cum Athalarico rege Gothorum percussit. Athalaricus Constantinopolim venit ad Theodosium, quem ille mira