comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
animal ñ ẽ socratesiustꝰ ẽ socrates
iustus nẽ Namsi nulla cas equi uoca¬
tio uł p̃dicati ł subiecti ł alterius tempaus
uel aliquideorum quae ꝑ singula det̃minant᷑
impediat. semper un a ueraẽ altera falsa
quare qm̃ de omnib: in commune speculati
sumus. et quid quaeq ẽẽt quantum breuitas
patiebatur ex pressimus: ad textum nunc
quoniam tempus est reuert amur
Ciergo inquid uniuers aliter enuntiet.
inuniuersali qm̃ẽ aut non. erunt con¬
trariae enuntiationes
niuersaliter enuntiat aliquis inuni uer¬
sali quotiens uniuersalem affirmatio¬
nem. aut uniuersalem fecerit̃ negationẽ
Cum enim dicit omnis homo animal eꝵ
uni uersalem hominem uniuers alit̃ enum¬
tiat perid quod addidit omnis Quod
si rursus dicat nullus homo animalẽ
eodem modo uniuersalem hominem
uniuers aliter enuntiat. perid quod ait
nullus & sunt contrariae . quas autem
dicat eẽ contrarias. subiecto decdarat
exemplo
Dico autemuni uersali enuntiationero
uniuersalem ut omnis homo albusẽ¬

Expanded text:
t, Socrates justus non est. Nam si nulla eas aequivocatio vel praedicati, vel subjecti, vel alterius temporis, vel aliquid eorum quae singulas determinant, impediat, semper una vera est, altera falsa. Quare, quoniam de omnibus in commune speculati sumus, et quid quaeque esset, quantum brevitas patiebatur, expressimus; ad textum nunc, quoniam tempus est, revertamur. Si ergo, inquit, universaliter enuntiet in universali, quoniam est, aut non, erunt contrariae enuntiationes, universaliter enim enuntiat aliquis in universali, quoties universalem affirmationem, aut universalem fecerit negationem. Cum enim dicit, Omnis homo animal est, universalem hominem universaliter enuntiavit per id quod addidit omnis; quod si rursus dicat, nullus homo animal est, eodem modo universalem hominem universaliter enuntiat per id quod ait, Nullus, et sunt contrariae. Quas autem dicat esse contrarias, subjecto declarat exemplo. Dico autem in universali enuntiationem universalem, ut, Omnis homo albus
Abbreviated transcription (Latin):
libe ipsarum inaliquo tempore ẽ quaediui¬
duntur infuturum p̃sens ac p̃teritũ plenã
retinet simplicis enuntiationis natu ramꝰ
N ffirmatio uero ẽ enuntiatio alicuꝰ dealiq
negatiouero enuntiatio alicuiꝰ ab aliqͦ
d affirmationis & negationis det̃minatio¬
nem enuntiationis nom̃ sumpsit ut geners
Est autemaffirmatio quotiens aliquid deali¬
quo cũ eo qđ c̃ eẽ p̃dicamꝰ. ut cumdicimꝰ homo
inimal ẽ. animal dehomine p̃dicauimus
Quotiensautem aliquid ab aliquo p̃dicando
disi ungimus. Negatio ẽ. ut homolapis ñ ẽ
Lapidemenim ab homine disiunximꝰ euare
recta affirmationis & negationis factaẽ defi¬
Etcircaea quaes̃ extra presens tempora. Si¬
milit̃ omne contingit . quod quis ad fir¬
s mauerit negare & qd quis negauerit affir¬
mare. Quare manifestumẽ qm̃ omni affir¬
mationi ẽ negatio opposita & omninega¬
tiom affirmatio & sit hoc contradictio
Saffirmatio & negatio oppositae

Expanded text:
libet ipsarum in aliquo temporum est, quae dividuntur in futurum, praesens ac praeteritum, plenam retinet simplicis enuntiationis naturam. Affirmatio vero est enuntiatio alicujus de aliquo. Negatio vero enuntiatio alicujus ab aliquo. Ad affirmationis et negationis determinationem enuntiationis nomen sumpsit, ut generis; est autem affirmatio quoties aliquid de aliquo cum eo quod est esse praedicamus, ut cum dicimus, Homo animal est, animal de homine praedicamus; quoties autem aliquid ab aliquo praedicando disjungimus, negatio est, ut homo lapis non est, lapidem enim ab homine disjungimus. Quare recta affirmationis et negationis facta est diffiet circa ea extrinsecus praesentis temporis similiter omne contingit quod quis adfirmaverit negare et quod quis negaverit adfirmare; quare manifestum est quoniam omni adfirmationi est negatio opposita et omni negationi adfirmatio. Et sit hoc contradictio, adfirmatio et negatio oppositae
Abbreviated transcription (Latin):
singulauis ẽ in diuidua namq: denullasali¬
is p̃dicãtur Qm̃ergo sunt quaedam rerũ
uniuersalia. alia uero singularia manifes¬
tumẽ quod omnis affirmatio aut negatio
perhaec constituitur
Necesse c̃ aut̃ enunti are qm̃ in estaliquid
autnon Ali quotiens quidem eorũ alicui
quae sunt uniuersalia. aliquotiens quidem
eorum quaesunt singularia
Omnisnamq propositio. aut singulare
habet aut uniuersale subiectum siue affir¬
matione annuat. siue abnuat negatione
Si qui s enimdicat homo animal ẽ. homo
animal nẽ uniuersalem rem idẽ hominẽ
animal. aut eẽ aut ñẽt̃ ꝓposuit. atq hoc ẽ
quodait. Necesse ẽ autem enuntiare qm̃ in ẽ¬

Expanded text:
singulare est. Individua namque de nullis alisingulare est. Individua namque de nullis aliis praedicantur. Quoniam ergo sunt quaedam rerum universalia, alia vero singularia, manifestum est quoniam omnis affirmatio aut negatio per haec constituitur. Necesse est autem enuntiare qaut non, aliquotiens quidem eorum alicui quae sunt universalia, aliquotiens vero eorum quae sunt sOmnis namque propositio, aut singulare habet, aut universale subjectum, sive affirmatione annuat, sive abnuat negatione. Si quis enim dicat, Homo animal est, Homo animal non est, universalem rem, id est hominem, animal aut esse aut non esse proposuit. Atque hoc est quod ait, Necesse est autem enuntiare q
Abbreviated transcription (Latin):
tas Qua cuero sunt illa dicenda a mesecun¬
die editionis textus expectet
Qm̃ autem sunt haec quidem rerũ uniuer¬
salia illa uero singulatm. dico aut̃ uniuer¬
sile. quod in plurib natum p̃dicari singa¬
lare uero quod non
mnis propositio quem admodũ fic ostn¬
di Secundum resenim quac significant᷑
propositionis natura ꝑ ficitur. Rerum aut̃
alia sunt uni uersalia. alia singularta. alia¬
tai particularia. Vniuersalet quod deplurib
p̃dicatur. ut homo deplurib dicitur et ẽ
uniuersalis. Si higillatim ueroẽ ut qua cliba
res indiuidua . cuius nulla p̃dicatio ad sibima
subiecta ꝑueniat: ut plato ł socrates horũ
aut̃ naturã docet exemplis aitenim
Vt homo quidem uniuers ale. platouero
eorum quae sunt singularia
Damsi hoc ẽ uniuersale quod depluribp̃¬
dicatur homo uniuersaleẽ Deplurib
enimindiuiduis dr̃: Quodsi hocrursus est
singulare quod denullo alio p̃dicatur . plato

Expanded text:
ta sunt. Quae vero sint illa, dicenda a me secunta sunt. Quae vero sint illa, dicenda a me secundae editionis textus exspectet. Quoniam autem sunt haec quidem rerum universalia, illa vero singularia. Dico autem universale, quod de pluribus natum est praedicari, singulare vero quod nonmnis propositio quemadmodum fiat ostendit. Secundum enim res quae significantur, propositionis natura perficitur. Rerum autem alia sunt universalia, alia particularia. Universale est quod de pluribus praedicatur, ut homo de pluribus dicitur, et est universalis. Singulare vero est, ut quaelibet res individua, cujus nulla praedicatio ad sibimet subjecta perveniat, ut Plato vel Socrates; horum autem naturam docet exemplis, ait enim: Ut homo quidem universale, Plato vero eorum quae sunt singularia. Nam si hoc est universale quod de pluribus praedicatur, homo universale est, de pluribus enim individuis dicitur. Quod si hoc rursus est singulare, quod de nullo alio praedicatur, Plato
Abbreviated transcription (Latin):
qm̃ alexcandri nom̃ aequiuocumẽ. potest
utrumq eẽ uerum & negatio. sidealexandro
magno loquatur. & affirmatio side alex ando
troiano pro ponat. Quare nons hacoppo¬
sitae. Illasaut̃  eẽdicunt oppositas. quae¬
cumq eiusdem p̃dicati habent oppositionẽ
de  codem subiecto. utibi nulla euiuoca¬
tio diuersitatis causa sit hocenim ẽ qđ ait
Dico autem opponi erusdem decodem
non autem aequiuoce
It eiusdem p̃dicati sit oppositio in negatio¬
ne. quae suit in affirmatione. Et de eo sub¬
iecto siat sub negatio de quo ante facta ẽ as¬
firmatio Sed diligentius haec in libro
serit Illi conim sophistauuĩ quos fallaces
argum̃tatores latine possumus dicere qui
ꝑ huius modi propositiones quaeuerum
interse falsumq: non diuidunt m̃daces
colligunt syllogismos argum̃ta distnxꝰ
quib capere respondentẽ atq in nec̃¬
tere consuerunt. Ergo nunc hocdicit
et amilla eẽ obseruanda. qua e contra
argumentatorum in portunitatẽ det̃mina¬

Expanded text:
lexander aequivocum nomen est, potest utrumque esse verum, et negatio, si de Alexandro Magno loquatur, et affirmatio, si de Alexandro Trojano proponat. Quare non sunt hae oppositae. Illas autem esse dicit oppositas, quaecunque ejusdem praedicati habent oppositionem de eodem subjecto, ut ibi nulla aequivocatio diversitatis causa sit; hoc enim est quod ait: Dico autem opponi ejusdem de eodem. Non autem aequivoce, ut ejusdem praedicati sit oppositio in negatione, qui fuit in affirmatione, et de eo subjecto fiat negatio, de quo ante facta est affirmatio. Sed diligentius haec in libro serit; illic enim sophistarum, quos fallaces argumentatores Latine possumus dicere, qui per hujusmodi propositiones quae verum inter se falsumque non dividunt, mendaces colligunt syllogismos, argumenta distinxit, quibus capere respondentem atque innectere consueverunt. Ergo nunc hoc dicit etiam illa esse observanda quae contra argumentorum importunitatem determina
Abbreviated transcription (Latin):
Quomodo autem designant. sequenti decer¬
minatione monstrabit. Significant igit᷑
pirtes orationum ut dictio semꝑ. non semꝑ
simplicem uerbi aut nominis nuncupationẽ
Sunt enim quaedamorationes quarũ partes
ita significant quasi affirmatio ut in ea ora¬
tione quaeẽ. ut sidesẽ lux ẽ id qđ dicimus
lux ẽ totius orationis parsẽ. eita c̃ signi¬
ficatiua ut quaedam affirmatio Sed non
omnisoratio affirmationem habetin par¬
te hoc enimipsa quaedicit luxẽ. habe
in partib id quod dicimus lux. & rursus
id quod dicimus ẽ. sed neatra ipsorum
affirmatio ẽ. sed tantum simplea dictio
Omnisergo oratio dictionem quidem
habec in parte. Non uero omnis oratio
affirmationem Recte igiturdix̃. par¬
tes orationis significare ut dictionem
ñ ut affirmationem quid aũt sit dictio¬

Expanded text:
Quid autem designent, sequenti deterQuid autem designent, sequenti determinatione monstrabit. Significant igitur partes orationum, ut dictio semper, non ut simplicem verbi aut nominis nuncupationem: sunt enim quaedam orationes, quarum partes ita significant quasi affirmatio, ut in ea oratione quae est, si dies est, lux est, id quod dicimus lux est, totius orationis pars est, et ita est significativa ut quaedam affirmatio. Sed non omnis oratio affirmationem habet in parte, haec enim ipsa quae dicit lux est, habet in partibus id quod dicimus lux, et rursus id quod dicimus est, sed neutra ipsarum affirmatio est, sed tantum simplex dictio. Omnis ergo oratio dictionem quidem habet in parte, non vero omnis oratio affirmationem. Recte igitur dictum est partes orationis significare, ut dictionem, non ut affirmationem
Abbreviated transcription (Latin):
compositione designare potest id p̃t̃ cõpositionẽ
non designat ꝑotest autem compositione
facta uerum falsumq inenuntiatione
monstrare haecigitur sine compositis in
uerbo ẽ nullus ualet aduertere. Recteigit᷑
dictum ẽ consignificare quandam compositio¬
nem quaesine composicis intelligi ñ ualeret
DE ORATIOM Ẽ
ratio autem uaa significatiuaẽ cuiꝰ partiũ
aliquid significatiuum ẽ separatum. ut dictio
turam ex quib: totum compositi ipsius corpꝰ
efficitur ꝗuare qm̃oratio uerbis constitatq
nominib: quae significatiua s̃ recte oratio
quoq significatiua eõ definitur Sed distat
oratio his ex quib ipsa effecta ẽ id ẽ nominibͥ
atq uerbis quod eorum partes nihilextra de¬
signant. Orationis uero pars aliquid soparata
significat. Namsi nomen & uerbum partesora¬
tioniss̃. haec autem ꝑ sesignificant. non ẽ du¬
bium separatas partesorationum significare

Expanded text:
compositione designare potest, id praeter compositionem compositione designare potest, id praeter compositionem non designat, potest autem compositione facta verum falsumque in enuntiatione monstrare. Haec igitur sine compositis in verbo est, nullus valet advertere. Recte igitur dictum est consignificare quamdam compositionem, quae sine compositis intelligi non valeret. DE ORATIONE. Oratio autem est vox significativa, cujus partium aliquid significativum est separatum, ut dictio,turam ex quibus totum compositi ipsius corpus efficitur. Quare quoniam oratio verbis constat atque nominibus, quae significativa sunt, recte quoque oratio significativa esse definitur. Sed distat oratio ab his ex quibus ipsa effecta est, id est nominibus atque verbis, quod eorum partes nihil extra designant, orationis vero pars aliquid separata significat. Nam si nomen et verbum partes orationis sunt, haec autem per se significant, non est dubium separatas orationis partes significare.
Abbreviated transcription (Latin):
cum duae res ꝑ ipsius uerbi compositionem
copulationemq: iunguntur. ut est homo ani¬
malẽ homonamq & animal copulantur
atq iunguntur ꝑ id ꝗđ dicitur homo animalẽ
Ergosi omnis ueri falsiq: in enuntiatione sig¬
nificatio eius quod diciturẽ in compositio¬
neẽ cum aut sua compositione aliquid et̃
constituit. autduas res copulat atq componit.
uis eius quaei nenuntiationib: ꝓpositionibq
monstratur inueri falsiq: scilicet designatio¬
ne prȩeripsas compositiones in quib: hoc sola
efficere nulla ẽ atq hoc est quodait
Consignificat autem quandã compositionẽ
quamsine compositis non est intellegere
umenimdico ẽ nihil significat. ui quid sit¬
uit aut non sit. Quod si faciam enuntiationem
componam necesseẽ . ut homo ẽ aut homo
animalẽ quare si omnis eiusuis in ueri
falsiq: enuntiatione ad compositionem
refertur cump̃t̃ compositionem dr̃ qđ in

Expanded text:
cum duae res per ipsius verbi compositionem cum duae res per ipsius verbi compositionem copulationemque junguntur, ut est, homo animal est. Homo namque et animal copulantur atque junguntur per id quod dicitur, homo animal est. Ergo si omnis veri falsique in enuntiatione significatio, ejus quod dicitur est, in compositione est, cum aut sua compositione aliquid esse constituit, aut duas res copulat atque componit, vis ejus quae in enuntiationibus propositionibusque monstratur, in veri falsique scilicet designatione, praeter ipsas compositiones, in quibus hoc solet efficere, nulla est; atque hoc est quod ait: Consignificat autem quamdam compositionem, quam sine compositis non est intelligere. Cum enim dico est, nihil significavi quid sit, aut non sit. Quod si faciam enuntiationem, componam necesse est, ut, homo est, aut, homo animal est. Quare si omnis ejus vis in veri falsique enuntiatione ad compositionem refertur, cum praeter compositionem dicitur, quod in
Abbreviated transcription (Latin):
Est uerbum iunctũ cũ alio uerbo ł nomine
solet facere propositionem ut homo ẽ. uł cur¬
rereẽ Ipsum autem ẽ purum sidiotum in¬
quid fuerit neq uerum est neq falsum
a quo omnes pȩne enuntiationes fiunt quȩ
s̃ simplices. Ergo nec si hoc ipsumẽ purũ
dixeris eẽ aliquid aut non eẽ significat.
id est aut affirmat. aut negat. idcirco
quod ipsumẽ simpliciter dictum nihilẽ
Non quod omnino nihil significet : sed
quod nihil neq ueritatis h abeat neq falsitatis
id est non nichil adsignificationem. sed adue¬
ritatis falsitatisq significationem. dequa
nunctractubitur. Curautem nihilueri falsiq
monstraret ostendit est erum duob modis
dicitur aut cumuerũ falsumq designat. aut
cum unamrem quam libet ꝓpria compositio¬
ne constituit. ut cumdico homo ẽ ipsũ ẽ cum
homine iunctum atq: compositũ ẽt̃ hominem
constituit. & fit exinde enuntiatio aut rurs

Expanded text:
Est verbum, junctum cum alio verbo vel nomine, Est verbum, junctum cum alio verbo vel nomine, solet facere propositionem, ut, homo est, vel, currere est. Ipsum autem est purum si dictum, inquit, fuerit, neque verum est, neque falsum, a quo omnes pene enuntiationes fiunt, quae sunt simplices: ergo nec si hoc ipsum est purum dixeris, esse aliquid, aut non esse significat, id est aut affirmat, aut negat, idcirco quod ipsum est simpliciter dictum nihil est. Non quod omnino nihil significet, sed quod nihil veritatis habeat neque falsitatis, id est non nihil est ad significationem, sed ad veritatis falsitatisque significationem, de qua nunc tractabitur. Cur autem nihil veri falsique monstret, ostendit: est enim duobus modis dicitur, ut verum falsumque designet, aut cum unam rem quamlibet propria compositione constituit, ut cum dico: homo est, ipsum est cum homine junctum, atque compositum esse hominem constituit, et fit exinde enuntiatio: aut rursus
Abbreviated transcription (Latin):
rens quod dixit sed siẽ ad negationem
qđ ait ł nonẽ. Nichil enim horum sig¬
nificat perse uerb p̃dicata prolatio
cumenim dicocurrit. hoc ipsũ currit
significat quidem aliquid. sedsiẽ aut
non ẽ nondum significat
NEEUE ENIM ESSE SISNOM EST
REI AUT NON ESSE
uod tantum ualet tam quam sidicam.
ĩo quod dicocurrit. non significat eẽ ipsum
cursũ aut noneẽ: Sienim signisicaret. ita
dicenttur. currere ẽ. uel currere non est
Nunc autem currit. non de signat eẽ ipsã rẽ
ł non eẽ. Diciturenim solum. & est intellectꝰ
quidam. sed neq affirmationẽ significat neq
negationem Id circo quodneq: ponitrem
eẽ nec eam interimit quod ꝑ hoc monstrauit.
quod ait Neq enim ec̃ signũ ẽ rerł non eẽ idẽ
neq enim quolibit uerbum ita p̃dicatur. ut
Nec si hoc ipsum est purum dixeris ipsum
quidem nichilẽ. consignificat autem quan¬
dam compositionem quam si ne composits
non est intelligere

Expanded text:
nem referens quod dixit, sed si est; ad negationem, nem referens quod dixit, sed si est; ad negationem, quod ait, vel non est. Nihil enim horum significat verbi per se praedicta prolatio. Cum enim dico, currit, hoc ipsum currit significat quidem aliquid, sed si est aut non est nondum significat. Neque enim esse signum est rei, aut non esse. Quod tantum valet, tanquam si dicam, id quod dico currit, non significat esse ipsum cursum, aut non esse. Si enim significaret, ita diceretur: currere est, vel currere non est. Nunc autem currit non designat esse ipsam rem vel non esse. Dicitur enim solum, et est intellectus quidam, sed neque affirmationem significat, neque negationem, idcirco quod neque ponit rem esse, nec eam interimit. Quod per hoc monstravit quod ait: Neque enim esse signum est rei, vel non esse, id est neque enim quodlibet verbum ita praedicatur, ut Nec si hoquidem nihil est, consignificat autem quandam compositionem quam sine compositis non est intellegere
Abbreviated transcription (Latin):
tentia nisi in toto quod ẽ socrates ambulat
Rursus cum dico ambulare. morieri ẽ
non inuno quoq: horum uerbo senten¬
tia constituta ẽ. sed in tota oratione
conquiescit auditor. Idcirco qm̃ si uerbũ
de altero subiecto p̃dicetur. utriusq sig¬
nificationem uerbi iungit auditor &
non perse uerbum ipsum considerat
quod dicitur sed ad alterum refert. ut
ambulare moueri est. ambulationem
ad motum ł socrates ambulat amdulatio¬
nem ad socratem. Iunc ergo fit integrũ
uerbum cum fertur ad alterum. at si sum¬
pliciter p̃dicetur uerbum nom̃ ẽ Idcir¬
co qđ sicut nomen dictum. ita quoq: uer¬
bum audientis constituit intellectum
Sed siẽ aiel nonẽ nondum significat.
neq enim eẽ signũ ẽ rei u&l non eẽ
Sed quam quam nomen sit inquit uer¬
bũ & aliquid desinite signific et ꝑsedictũ
solum tam̃ non faciet enuntiationẽ neq
uerum aliquid falsumue constituet

Expanded text:
tentia, nisi in toto, quod est Socrates ambulat. tentia, nisi in toto, quod est Socrates ambulat. Rursus cum dico, ambulare, moveri est, non in unoquoque horum verbo sententia constituta est, sed in tota oratione conquiescit auditor. Idcirco quoniam si verbum de verbo altero subjecto praedicetur, utriusque verbi significationem jungit auditor, et non per se verbum ipsum considerat quod dicitur, sed ad alterum refert, ut ambulare moveri est, ambulationem ad motum, vel Socrates ambulat, ambulationem ad Socratem. Tunc ergo fit integrum verbum, cum refertur ad alterum. At si simpliciter praedicetur, verbum nomen est, idcirco quod sicut nomen dictum, ita quoque verbum audientis constituit intellectum. Sed si est, vel non est, nondum significat, neque enim signum est rei, esse vel non esse. Sed quanquam nomen sit, inquit, verbum, et aliquid definite significet per se dictum, solum tamen non faciet enuntiationem, neque verum aliquid falsumve constituet;
Abbreviated transcription (Latin):
& dum proferimus dicentis sequitur uocẽ
& tunc quiescit. cum illud nom̃ fuerit ex¬
pletũ. Cum enimidico ipocentaurus. ingre¬
ditur a prima syllaba audientis intellectus
&usq ad finem totius nominis ñ quiescit
Vbiuero extremam audierit syllubam.
mox quiddictum sit auditor intellegit
& eius intellegentia conquiescit Si cergo
& in uerbo cumdicimus currere. intellectꝰ
piens significationem intellectus quie soit
Ergo uerbũ ꝑ sedictum nominis simileẽ
& est quodam modo nom̃ Sicut enĩ in no¬
mine his qui dicit intellectũ audientis
ultimae syllube ꝓlatione & totius nomi¬
nis perfectione constituit. & his quiaudit
quiescit & ultracius intellegentia ñ ꝓgre¬
ditur. lta quoque & uerbum si persedicat᷑
audientis constituit intellectũ: Quod si
cum alio coniungatur non dum tota in¬
tellegentia constituitur audientis. ut
cum dico socrates ambulat. in solo ambu¬
lat quod ẽ uerbũ non consistit ꝑfecta sen¬

Expanded text:
et dum proferimus, dicentis sequitur vocem, et dum proferimus, dicentis sequitur vocem, et tunc quiescit, cum illud nomen fuerit expletum. Cum enim dico, Hippocentaurus, ingreditur a prima syllaba audientis intellectus, et usque ad finem totius nominis non quiescit. Ubi vero extremam audierit syllabam, mox quid dictum sit auditor intelligit, et ad ejus intelligentiam conquiescit. Sic ergo et in verbo, cum dicimus currere, intellectus piens significationem intellectus quiescit. Ergo verbum per se dictum nomini simile est, et est quodammodo nomen. Sicut enim in nomine is qui dicit, intellectum audientis ultimae syllabae prolatione, et totius nominis perfectione constituit, et is qui audit quiescit, et ultra ejus intelligentia non progreditur, ita quoque et verbum, si per se dicatur, audientis constituit intellectum, quod si cum alio conjungatur, nondum tota intelligentia constituitur audientis. Ut cum dico, Socrates ambulat, in solo ambulat, quod est verbum, non consistit perfecta sen
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis enim dicat uelocius ẽ id quod ẽ cur¬
rere eo quod est ambulare in illo nomina¬
tiuum iunxit articulum dicens id quodẽ
currere In illo uoro ab latiuum dicens co
quodẽ ambulare uelud siquis in nomine
dicat idquod est scamnum leuiusõ eo qđẽ
ostium hoc quod diximus id quodẽ scamni
ad ipsum scamnum articulare p̃positiuũ
iunximus tam quam sidic eremus hoc scmn¬
num & quodrursus dicimus eo quod est
ostium tam quam sidiceremus hoc ostio
lta quoq cumdicimus uelociusẽĩdqde
currere eo quod est ambulare. hoc quod
dicimus id qđẽ currere . Ita ponimꝰ tam¬
quam sidicamus hoc currere & rursus
eo quod est ambulare. Tamquam sidice¬
remus ablatiuomodo hocambulare . qua si
translatum ad nom̃ sit dictumq hac ambu¬
latione quare ꝑsedicta uerba nominas et
est huius rei probatio quã ipse aristoteles
ponit: Cumenim simplex dicimꝰ nom̃ audi¬
toris incho at intellectus cum nr̃a ꝓlatione

Expanded text:
Si quis enim dicat, velocius est id quod est currere eo quod est ambulare, in illo nominativum junxit articulum, dicens, id quod est currere; in illo vero ablativum, dicens, eo quod est ambulare. Velut si quis in nomine dicat, id quod est scamnum levius est eo quod est ostium, hoc quod diximus, id quod est scamnum, ad ipsum scamnum articulare praepositivum junximus, tanquam si diceremus, hoc scamnum. Et quod rursus diximus, eo quod est ostium, tanquam si diceremus, hoc ostio. Ita quoque cum dicimus, velocius est id quod est currere eo quod est ambulare, hoc quod dicimus, id quod est currere, ita ponimus tanquam si dicamus, hoc currere; et rursus, eo quod est ambulare, tanquam si diceremus ablativo modo, ambulare, quasi translatum ad nomen sit, dictumque sit hac ambulatione. Quare per se dicta verba nomina sunt. Et est hujus rei probatio quam ipse Aristoteles ponit. Cum enim simplex dicimus nomen, auditoris inchoat intellectus cum nostra prolatione,
Abbreviated transcription (Latin):
quod p̃teritum aut futurum. Si qui senim
sicdicat hicoceruus ẽ. simplici terdiait.
id est secundum presens. Si quis autem
hicoceruuserit . ł fuit secundum tem pꝰ
futurum scilic& etpetentum haco
igitur quaetrant utilia praelocutus. ad de¬
finitionem nominis disputationis cursum
omenest uox significatiua scđm pla¬
Acitum sine tempore. cuius nulla parsẽ
significatiua sepatrata. B̾ O m̃is defi¬

Expanded text:
quod est praeteritum aut futurum. Si quis enim quod est praeteritum aut futurum. Si quis enim sic dicat: Hircocervus est, simpliciter dixit, id est secundum praesens. Si quis autem, Hircocervus erit vel fuit, secundum tempus, futurum scilicet et praeteritum. Haec igitur quae erant utilia praelocutus, ad definitionem nominis, disputationis cursu omen est uox significatiua secundum placitum sine tempore, cuius nulla pars est significatiua separata, ut Socrate
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis enim dicat titetum hurco ceruus
nichil adnunciat. Quodsi nichil adnun¬
ciat. praeter ueritatem stilsitatem que
quiddam compositum designuns nom̃
auditor intellegit quod uero ait ł simpli¬
citer uł secundum tempus. ad hoc ualeo
neputa remus tunc solumfieri de nomine
enunciationem cum ei presens cempus adicit᷑
ut cum dicimus hircoceruus ẽ. ł hirco cer¬
uus nonẽ in hisiamueritasẽ aut falsitas
Sed non solum si presens tempus de sign&
propositio. sed eaam si preteritum. ut siquis
dicat hircoceruus fuit. ł futurus ẽ. ut siquis
dicat hirco ceruuserit ennunciationem fac̃
Ergo id quodait. ł simpliciter ł secundũ
tempus huius modiẽ simpliciter fucta
enunciatio. sec undum presensẽ. & enim
quod presens dicimus. tempus nonẽ. sed consi¬
nium temporum. Tempus autemẽ. futurum
coceraus ueritas aut stilsita s inueniri. Nisi
ei aut eẽ autnoneẽ ad dactur ł presens signi¬
ficans quod est simpliciter aut tempora

Expanded text:
Si quis enim dicat tantum hircocervus, Si quis enim dicat tantum hircocervus, nihil enuntiat. Quod si nihil enuntiat praeter veritatem falsitatemque, quoddam compositum designans nomen auditor intelligit. Quod vero ait vel simpliciter vel secundum tempus, ad hoc valet, ne putaremus tunc fieri solum de nomine enuntiationem. Cum ei praesens tempus adjicitur, ut cum dicimus: Hircocervus est, vel hircocervus non est, in his jam veritas est aut falsitas. Sed non solum si praesens tempus designet propositio, sed etiam si praeteritum, ut si quis dicat: Hircocervus fuit; vel futurum, ut si quis dicat: Hircocervus erit, enuntiationem facit. Ergo hoc est quod ait vel simpliciter vel secundum tempus, hujusmodi enim simpliciter facta enuntiatio secundum praesens est. Etenim quod praesens dicimus, tempus non est, sed confinium temporum. Tempus autem est aut futcocervus veritas aut falsitas inveniri, nisi ei aut esse aut non esse addatur, vel praesens significans, quod est simpliciter, vel tempus
Abbreviated transcription (Latin):
cum dico perseeẽ hominem designaui. uel
iuncto accidenti tade aliquid opponator
quodidem ei quod esteẽ significot ut ẽ. homo
uiuit. uita enim homini iuncta est & uiuit
idem designat quod uiuensest. Nulla ueritas
nec stolsitas ual& intellegi Hoc autem cõ¬
uenientissimo monstrat exemplo. PRIÑ¬
sum si non ueleẽ ł noneẽ addatur ł sim¬
pliciter. ł secundum tempus
Magnamuim hab& exemplihuius
subtilitas Nonenim sola illa nomina uel
uerba ftilsitate acmendacio sepetratas
quaecumque simplicia sunt. sed etiam illa
quaecum que composita si sint simpliciter¬
dicta hirco ceruus enim compositum nom̃
ẽ. significans hircum & ceruum sed nisiei
aute ẽ. autnoneẽ addatur. ut dicamus
huco ceruusẽ ł hirto ceruus nonẽ. Nullus
inde ueri ftelsicie intellectus poterit pote¬
rit prouenire. Ipsumenim quam quam
sit compositum. tamen simpliciterdictum
ueritati& salsitati proximum non est

Expanded text:
cum dico, per se hominem esse designavi, vel cum dico, per se hominem esse designavi, vel juncto accidente tale aliquid apponatur, quod idem ei quod est esse significet, ut est: Homo vivit. Vita enim homini juncta est, et vivit idem significat quod vivens est, nulla veritas nec falsitas valet intelligi. Hoc autem convenientissimo monstrat exemplo. Sisum, si non esse, vel non esse, addatur, vel simpliciter, vel secundum tempus. Magnam vim habet exempli hujus subtilitas. Non enim sola illa nomina vel verba falsitate ac mendacio separata sunt, quaecunque simplicia sunt, sed etiam illa quaecunque sunt composita, si sint dicta simpliciter. Hircocervus enim compositum nomen est, significans hircum et cervum. Sed nisi aut esse aut non esse addatur, ut dicamus hircocervus est, vel hircocervus non est, nullus inde veri falsive intellectus poterit provenire. Ipsum enim quanquam sit compositum, tamen simpliciter dictum, veritati vel falsitati proximum non est.
Abbreviated transcription (Latin):
& significent aliquid. nichil tamen.
neque uerum neque falsum designan
Omne enim simplex nomenł uerbũ.
a ueritate et falsitate secluditur. at que
ideo qm̃ ut dictum est quaecumq sunt
in uocib significant animi passiones
sim plices uoces & sine compositione
ł diuisione similes sunt his intellectib
quossine compositione & diuisione sim¬
plex intellegentia concipit. In hisenim
atque in huius modi Nulla nequeue¬
ritas neque falsitas inuenitur
Nisi enim aliquid addatur. ut ldqđ
simplex in tellegis. ł perse constituas
eẽ. uł ei aliquid secundum eẽ coniun¬
gus. in his ueritas & falsitas nonerit
Cum enim simpliciter dico homo siñ
aliquid addidero ut uerbum ẽ & fat huius¬
modi compositio. homo ẽ. ł huius modi ali¬
quid. ut homouiuit. quod idem ual&. tam¬
quam sidicam. homo uiuensẽ. Ergonisi ab¬
quid huiusmodi fuerit adiuinctum. quod intel¬
lectanirem ł perseeẽ constituat. ut homo est

Expanded text:
et significent aliquid, nihil tamen et significent aliquid, nihil tamen neque verum neque falsum designant. Omne enim simplex nomen vel verbum a veritate et falsitate secluditur. Atque ideo quoniam ut dictum est quaecunque sunt in vocibus, significant animae passiones, simplices voces, et sine compositione vel divisione, similes sunt his intellectibus quos sine compositione et divisione simplex intelligentia concipit. In his enim atque in hujusmodi nulla neque veritas, neque falsitas invenitur; nisi enim aliquid addatur, ut id quod simplex intelligis, vel per se constituas esse, vel ei aliquid secundum esse conjungas, in his veritas et falsitas non erit. Cum enim simpliciter dico homo, si non aliquid addidero, ut verbum Est, et fiat hujusmodi compositio: Homo est, vel hujusmodi aliquid, ut: Homo vivit, quod idem valet, tanquam si dicam: Homo vivens est; ergo nisi aliquid hujusmodi fuerit adjunctum, quod intellectam rem vel per se esse constituat, ut: Homo est,
Abbreviated transcription (Latin):
etinde affirmationataẽ ueritatem
continens ł mendacium. Tunc uero
negatio si huic aduerbium negati
uum iunxero. & substantiam ab acci¬
dente diuidero. atque disiunxero. utẽ
homo noncurrit. non id quodẽ ad¬
uerbium negatiuum hominem acur¬
sudiuisit. at que disiunait. ꝑactaque ẽ
inde negatio rursus ueritatem falsi¬
tatemue significans. Recte igitur
dictum ẽ circa compositionem. qđ est
ad firmatio uel diuisionem quodẽ negatio
ueritatis falsitatisque constare naturã PRNN
Nominaigitur ipsa et uerbaconsimila sunt
sine compositione uł diuisione intellectui
ut homo ł album quando non addit᷑ aliquid
neq enim ad huc uerum aut falsuriẽ
Nunc quid sit intellectus . sine uero ł falso
didinata continuatione prosequitur
Eaenim inquit quae simpliciter dicunt᷑
similia sunt simplicib intellectibus qui
sine ulla compositione uł diuisione animi
puro capiuntur intuitu. Cumenim homo
uł album. ipsa quidem simplicia sint

Expanded text:
et inde affirmatio nata est veritatem et inde affirmatio nata est veritatem continens vel mendacium. Nunc vero negatio, si huic adverbium negativum non junxero, et substantiam ab accidente divisero atque disjunxero, ut est: Homo non currit, id non quod est adverbium negativum, hominem a cursu divisit atque disjunxit, factaque est inde negatio rursus veritatem falsitatemve significans. Recte igitur dictum est circa compositionem quod est affirmatio, vel divisionem quod est negatio, veritatis falsitatisque constare naturam. Nomina igitur ipsa et verba consimilia sunt, sine compositione vel divisione intellectui, ut homo, vel album, quando non additur aliquid, neque enim verum aut falsum est. Nunc quid sit intellectus sine vero vel falso continuata oratione prosequitur. Ea enim, inquit, quae simplicia dicuntur, similia sunt simplicibus intellectibus, qui sine ulla compositione vel divisione, animi puro capiuntur intuitu. Cum enim homo vel album, ipsa quidem simplicia sint,
Abbreviated transcription (Latin):
quid intellegentia mea fecero idq
si uoce proferam. huius modierit ho¬
mocurrit. tuncex hac substanti&
& accidentis compositione & coniunc¬
tione huius modi intellectus sit. in
quo uł falsitas possit eẽ uł ueritas
frgo quem ad modum intellectu suN
quaedum aliquotiens. simplicia
cem intellectum & uoro falsoque carentẽ
uox proferat. ipsa quoque aueritate & falsi¬
tate relinquitur Quodsi huius modi pro¬
ferat intellectum qui in seuerum falsũq
contineat. ipsa quoque ueri falsique retinet
significationem Docuit autem perhoc
quodait circa compositionem enim & diui¬
sionem ẽ ueritas falsitasque In qua prola¬
tione uocis enunciationes possumusinue¬
nire Quotie s enim substantiam cumac¬
cidenti coniungimus atque componimꝰ.
uł intellectum intellectui copulamus
ut fieri propositio possit incogitatione.
tunc fit ideminuoce & est tunc affirma¬
tio. ut homocurrit. hominem quippe
cursum que composuit atque coniunait.

Expanded text:
quid intelligentia mea fecero, id quoque quid intelligentia mea fecero, id quoque si voce proferam, hujusmodi erit: Homo currit. Tunc ex hac substantiae et accidentis compositione et conjunctione hujusmodi intellectus fit, in quo vel falsitas possit esse vel veritas. Ergo quemadmodum in intellectu sunt quaedam aliquoties simplicia cem intellectum vero falsoque carentem vox praeferat, ipsa quoque vox a veritate et falsitate relinquitur. Quod si hujusmodi proferat intellectum, qui in se verum falsumve contineat, ipsa quoque veri falsique retinet significationem. Docuit autem per hoc quod ait: Circa compositionem enim et divisionem est veritas falsitasque, in qua prolatione vocis enuntiationes possumus invenire. Quoties enim substantiam cum accidente conjungimus atque componimus, vel intellectum intellectui copulamus, ut fieri propositio possit in cogitatione, tunc fit idem in voce. Et est nunc affirmatio, ut: Homo currit. Hominem quippe cursumque composuit atque conjunxit,
Abbreviated transcription (Latin):
ueritas & falsitas inuenitur. rec¬
te prius monstrare ꝓponit inqua
prolatione uocum horum alterum .dẽ aut
ueritas ał falsitas inuenir: queat. Sed om̃is
uax animi sonsa significat Quare exanimi
intellectibus quic quid euenerit uocib
indicatur Engo nuno hocdicit. similitudo
ẽ inquit. quaed aminterse intellectuum
atque uocum quemad modum enim st̃
quaedam simplicia quae ratione animi
concipiuntur constituunturq intelle¬
gentiamentis in quibus neque ueritas ul¬
laneque fulsitas inuenitur. lta quoque in
uocib ẽ. Simplex enim intellectus. ut
uerbi gratia hominis uł equi. neque fal¬
sitatemullam meinet neque uerita tem
Cumenim in tollego simpliciter homi¬
nem substantiam ipsam. nihil ueri ul
ftilsi in cogitatione reanco. Quod si
cursum rursum animi cogitatione
ꝑspexero. cogitatio ipsa qm̃ simpli¬
citas rei retinet in tuitum ueritate
& falsitate sec lusaẽ S ed quando cur¬
sum & hominem iuxero & exhis ali¬

Expanded text:
veritas et falsitas invenitur, recveritas et falsitas invenitur, recte prius monstrare proponit, in qua prolatione vocum horum alterum, id est aut veritas aut falsitas inveniri queat. Sed omnis vox animi sensa significat, quare ex animi intellectibus quidquid evenerit vocibus indicatur. Ergo nunc hoc dicit: Similitudo est, inquit, quaedam inter se intellectuum atque vocum: quemadmodum enim sunt quaedam simplicia quae ratione animi concipiuntur, et constituuntur intelligentia mentis, in quibus neque veritas ulla, neque falsitas invenitur, ita quoque in vocibus est. Simplex enim intellectus, ut, verbi gratia, hominis vel equi, neque falsitatem ullam retinet neque veritatem; cum enim intelligo simpliciter hominem et substantiam ipsam, nihil veri vel falsi in cogitatione retineo. Quod si cursum rursus animi cogitatione perspexero, cogitatio ipsa, quoniam simplicis rei tenet intuitum, veritate et falsitate seclusa est. Sed quando cursum et hominem junxero, et ex his ali
Abbreviated transcription (Latin):
sint uoces notae. & quoꝵ rursus animȩ
passiones. tamquã si dicer&. uoces qđ
significant & quoꝵ notȩ sunt. illa s̃ animȩ
passiones Et rursus quoꝵ hae similitudi¬
nes sunt. hae que s̃ animȩ passiones. hae s̃
res łamquã rursus sidicer&. quoꝵ sunt
si militudines ea quȩ in intellectib at que
animȩ passionib sunt. illa sunt res. Sed
de his disputationẽ trahere langius non
uult. Ait enĩ. Dehis quidem dictũ ẽ.
in his quȩ s̃ dicta de anima. Alterius ẽ
enĩ ne gotii & enĩ aliud est principaliter
de intellectibus animȩ disputare:
Aliud autẽ sibi ad disputationẽ sume¬
re. quantũ ad logicȩ possit pertinere
peritiã qua re. alterius negotu est
principalit̃ de animȩ passionib dispu¬
tare. Est autẽ quẽ ad modũ in anima
aliquotiens quidẽ intellectus sine uero
uł falso. aliquotiens autẽ cũ iam neces¬
se ẽ horũ alterũ in eẽ. sic etiã in uoce
circa compositionẽ enĩ & diuisionẽ
De enunciatione dicturus in qua

Expanded text:
rsus animae passiones; tanquam si diceret: Voces quod significant, et quorum notae sunt, illae sunt animae passiones, et rursus quorum similitudines sunt hae quae sunt animae passiones, hae sunt res; tanquam rursus si diceret: Quorum sunt similitudines ea quae in intellectibus atque animae passionibus sunt, illae res sunt. Sed de his disputationes trahere longius non vult. Ait enim: De his quidem dictum est, in his quae sunt dicta de anima. Alterius est enim negotii. Etenim aliud est principaliter de intellectibus animae disputare, aliud tantum sibi ad disputationem sumere, quantum ad logicae possit pertinere peritiam. Quare alterius negotii est principaliter de animae passionibus disputare. Est autem, quemadmodum in anima, aliquoties quidem intellectus sine vero vel falso, aliquoties autem cui jam necesse est horum alterum inesse, sic etiam in voce. Circa compositionem enim et divisionem De enuntiatione dicturus in qua
Abbreviated transcription (Latin):
autem simplicib: orationib: tota haec
oratio ẽ quaedicit. sidies ẽ lua ẽ. hoc est
enit quod ait
Haec aut̃ ex his coniuncta idẽ ex simpli¬
cib orationib: enuntiatiuis. uelut oratio
ram composita quippe quarum totum
corpꝰ ex hisiungitur quas simplices eẽ su
praram docui. Est aut̃ simplex enuntiatio
uox significatiua de eo quodẽ aliquid
ł nẽ quemad modũ tempr̃a diuisas̃
Post quam de compositis orationibus
tior uor signisicans affirmationẽ ł negationẽ
ł inpͥteritũ ł in p̃sens. ł infuturum tempus
quod enum dix̃ deco quod ẽ ad ad firmationem
reculit eđ ad didit non ẽ ad negationem
Quoduero secutis ẽ quemad modu tom̃pradi

Expanded text:
autem simplicibus orationibus tota haec autem simplicibus orationibus tota haec oratio est, quae dicit, si dies est, lux est; hoc est enim quod ait. Haec autem ex his conjuncta, id est ex simplicibus orationibus enuntiativis, velut oratio quaedam jam composita, quippe cujus totum corpus ex his jungitur, quas simplices esse jam supra docui. Est autem simplex enuntiatio, vox significativa de eo quod est aliquid, vel non est, quemadmodum tempora divisa sunt. Postquam de compositis orationibus tio est vox significans affirmationem vel negationem, vel in praeteritum, vel in praesens, vel in futurum tempus. Quod enim dixit, de eo quod est, ad affirmationem retulit; quod addidit, vel non est, ad negationem; quod vero secutus e
Abbreviated transcription (Latin):
ut socrates. subiectus dicitur & ponit᷑ prior
Q uiuero maior p̾dicatur & loquat᷑ poste¬
rior ui disputat quaecumq compositio
ex uno subiecto & exuno p̃dicato facta ẽ illa
simplex enuntiationuncupatur. atque
hoc est quodait
Harũ aut̃ idẽ enuntiatiuarũ simplex ẽ
enuntiatio. ut aliquid dealiquo
Vt unũ p̃dicatũ qͥ. quod ẽ aliquid deuno sub¬
icito quid de aliquop̃dicet᷑. Hoc aũt ꝑtineo
ad adfirmationem ut aliquidd ealiquo p̃¬
dices Ad negationem uero ut unũ aliquid
ab uno aliquo p̃deando disiungas. ut in eo
qđ ẽ. socrates non disputat. disputare unũ
t̃minum asocrate Alio t̃mino p̃dicando
disiunxi. Alia e uero s̃ orationes enuntiati¬
uȩ. quae compositae nominantur. quae
ex simplicib: orationib: componuntur
ut ẽ sidiesẽ luxẽ diesẽ & lux ẽ duae sunt
simplices enuntiatiuae orationes idcir¬
co quod binis t̃minis constant exduab:

Expanded text:
ut Socrates, subjectus dicitur, et ponitur prior; ut Socrates, subjectus dicitur, et ponitur prior; qui vero major, praedicatur, et locatur posterior, ut disputat. Quaecunque propositio ex uno subjecto et uno praedicato facta est, illa simplex enuntiatio nuncupatur, atque hoc est quod ait. Harum autem, id est enuntiativarum, simplex est enuntiatio, ut aliquid de aliquo, ut unum praedicatum quod est aliquid de uno subjecto quod est de aliquo praedicetur. Hoc autem pertinet ad affirmationem, ut aliquid de aliquo praedices. Ad negationem vero, ut unum aliquid ab uno aliquo praedicando disjungas, ut in eo quod est, Socrates non disputat, disputare unum terminum, a non Socrate alio termino, praedicando disjunxi. Aliae vero sunt orationes enuntiativae, quae compositae nominantur, quae ex simplicibus orationibus componuntur, ut est, si dies est, lux est; dies est et lux est, duae sunt simplices enuntiativae orationes, idcirco quod binis terminis constant, ex duabus
Abbreviated transcription (Latin):
aliquo & sponte ꝓferente nec respon¬
dente. potest quisquam dicert qmenun¬
tiatio factaẽ & sensus quidem huiꝰmodiẽ
Ordo aut̃ uerborũtalisẽ : Nõmergo & uerbũ
dictio sit sola qm̃ sic aliquem significantem
uoce id nñ aut uerbum simplicit̃ ꝓferentẽ.
ñẽ dicere enuntiare Non eñi possumꝰ dice¬
re quod aliquid enuntiet is qui simplex
nom̃ aut simplex protulit uerbũ. siuc
alio in t̃rogante łñ interrogante sedipso
sponte proferente
Harũ aut̃. haec quidem simplexenun
tiatioq̃ ut aliquid dealiquo uł aliquid
ab aliquo. haec autem ex his coniuncta
uelut oratio iam composita
Nunc quid sit oratio simplex cõpositaq
declarat. est enim simplex oratio quae
duob t̃minis constat. Termini autems
nomina & uerda quacin simplici ꝓposi¬
tione p̃dicamꝰ ut in eo qđẽ socrates dispu¬
tat. soc rates & disputat t̃minis et quimi¬
nor t̃minus inenuntiatione proponit᷑

Expanded text:
aliquo, et sponte proferente, nec responaliquo, et sponte proferente, nec respondente, potest quisquam dicere, quoniam enuntiatio facta est. Et sensus quidem hujusmodi est. Ordo autem verborum talis est. Nomen ergo et verbum dictio sit sola, quoniam sic aliquid significantem voce, id est nomen aut verbum simpliciter proferentem, non est dicere enuntiare. Non enim possumus dicere quod aliquid enuntiet is qui simplex nomen aut simplex protulit verbum, sive alio interrogante, sive non interrogante, sed ipso sponte proferente. Harum autem, haeTIATIO, UT ALIQUID DE ALIQUO VEL ALIQUID AB ALIQUO, HAEC AUTEM EX HIS CONIUNCTA, velut oratio quaedam jam composita. Nunc quid oratio sit simplex compositaque declarat. Est enim simplex oratio quae duobus terminis constat. Termini autem sunt nomina et verba, quae in simplici propositione praedicamus, ut in eo quod est, Socrates disputat, Socrates et disputat termini sunt, et qui minor terminus in enuntiatione proponitur,
Abbreviated transcription (Latin):
uoce enuntiare ul aliquo interrogante ł
non sed ipso proferente
Ierhanosententiam simplex dictio
Equid sit ex ponit Dicit enim uerbum
nomenq dictiones uideri solum. non etiã
affirmationes. atq huius sententiae causa
sub nectit Id circo enim uerba & nomina
dictiones solum sunt qm̃ oum dicta fuerint
simplicia siue aliquo proferente ł spon¬
tedicente. siue ad alterius interrogatio¬
nem aliquo respondente. neq: uerũ exhis
neq falsumualet intelligi Si quis enim
ꝑ sedicat socrates. ł rarsus perse solum
simplexq ambulat. neq uerum efficitneq
falsum Sinuero alio interrogante. socra¬
tesne ambulat. illerespondeat ambulat:
si huic ipsi uerbo persequisquã uelit
aduertert quod dix ambulat. enuntiatio
nullac̃ Qđsicũ superiore interrogatione
coniungit. iunc ex interrogationis et
responsionis coniunctione enuntiationas¬
citur Solum aut̃ nom̃ ł uerbũ neq dicente

Expanded text:
voce enuntiare, vel aliquo interrogante, vel voce enuntiare, vel aliquo interrogante, vel non, sed ipso proferente. Per hanc sententiam simplex dictio quid sit exponit. Dicit enim verbum nomenque dictiones videri solum, non etiam affirmationes, atque hujus sententiae causam subnectit. Idcirco enim verba et nomina dictiones solum sunt, quoniam cum dicta fuerint simplicia, sive aliquo proferente, id est sponte dicente, sive ad alterius interrogationem aliquo respondente, neque verum ex his neque falsum valet intelligi. Si quis enim per se dicat: Socrates, vel rursus per se solum simplexque, ambulat, neque verum efficit, neque falsum. Si vero alio interrogante, Socratesne ambulat? ille respondeat, Ambulat, si huic ipsi verbo per se quisquam velit advertere quod dixit ambulat, enuntiatio nulla est, quod et cum superiore interrogatione conjungat, tunc ex interrogationis et responsionis conjunctione nascitur enuntiatio. Solum autem nomen vel verbum neque dicente
Abbreviated transcription (Latin):
conunctionem: Alia uero oratio ẽ una
quae ꝑ conuinotionẽ unaẽ ut gidiesẽ lux
ẽ est ergo una oratio. quae ł unamrem
sigrficat ł coniunctione iungitur
pluresautems̃ quae plura signif. ut est
canis moretur. hancenim potest & ad
latrabilẽ & ad marinum & ad celestem
auditor aduertere atq: ideo qm̃ multa
significat non ẽ una oratio sed plures.
Sun quoq orationes ꝑ seplures. &
numero & significatione. quae nulla coniunc¬
tione copulã tͥiene. ut siquis dicit sol ẽ
paerit. Naxest. caclum uoluitur haec
cumplura sigificent. nulla tamen conune¬
tione iunguntur. atꝙ ideo plures oratio¬
nes uocantur In summam igitur
orationum unaium aliae s̃ significationes
unae aliae coniunctione. non unarum
uero orationum aliae sunt significatione
plures aliae eo qm̃ nulla coniuntione co¬
pulantur
Nomen ergo & uerbum dictio sit sola qm̃
non ẽ dicere Sic aliquid lignificontem

Expanded text:
conjunctionem. Alia vero oratio est una, conjunctionem. Alia vero oratio est una, quae per conjunctionem una est, ut, Si dies est, lux est. Est ergo una oratio quae vel unam rem significat, vel conjunctione jungitur. Plures autem sunt quae plura significant, ut est, canis movetur. Hanc enim potest et ad latrabilem et ad marinum et ad coelestem auditor advertere, atque ideo quoniam multa significat, non est una oratio, sed plures. Sunt quoque orationes per se plures et numero et significatione, quae nulla conjunctione copulantur, ut si quis dicat, sol est, pax erit, nox est, coelum volvitur. Haec enim cum plura significent, nulla tamen conjunctione junguntur, atque ideo plures orationes vocantur. In summa igitur orationum unarum, aliae sunt significatione unae, aliae conjunctione; non unarum vero orationum aliae sunt significatione plures, aliae eo quoniam nulla conjunctione copulantur. Nomen ergo et verbum dictio sit sola, quoniam non est dicere, sic aliquid significantem