comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gracim ꝓꝑauit. Et dũ ad italiã ueuit occurrit ei ualentinia mis
Quẽ thoodosiꝰ pat̾na piecate suscepit. ac demũ alpes tͣusmeauit. ⁊
marimũ cepit ⁊ occidit. Andiagatꝰ uõ marimi nece conꝑta p̾cipi¬
tẽ sese in undas dedit. Igitut ualentinanꝰ uinior in regno consti¬
tutris extincto marimo eiꝰq filio uicto quẽ ĩꝑatorẽ gallis mari¬
ageret aput uennã dolo arbogastis comitis sui ut ferunt tͣus¬
gulatꝰ:. Mortuo gͥ ualentimano augisto arbogastis eugeniũ
tirannũ inor ĩꝑatorẽ creare ausus ÷. Legit itaq hoĩem cui cingu¬
lũ ĩꝑatoris ĩpone̾t. ip̃e aucturus ĩꝑiũ. Morq uir animo barba¬
rus consilio. manu. audatia potentiaq nimiꝰ. contͣnt unumas
copias uel romanorũ p̃sidiis. uel aurilus barbarorũ. alibi sibi
re ualentiniano eugemꝰ ⁊ arbogastes instructas acies cãpisex¬

Expanded text:
Gratiani properavit. Et dum ad Italiam venit, occurrit ei Valentinianus. Gratiani properavit. Et dum ad Italiam venit, occurrit ei Valentinianus. Quem Theodosius paterna pietate suscepit, ac demum Alpes transmeavit, et Maximum cepit et occidit. Andragatus vero, Maximi nece comperta, praecipitem sese in undas dedit. Igitur Valentinianus junior in regno constitutus, exstincto Maximo, ejusdem filio victo, quem imperatorem Gallis Maxiageret, apud Viennam dolo Arbogastis comitis sui, ut ferunt, strangulatus est. Mortuo igitur Valentiniano Augusto, Arbogastes Eugenium tyrannum mox imperatorem creare ausus est. Legit itaque hominem, cui cingulum imperatoris imponeret ipse aucturus imperium. Moxque vir ille animo barbarus, cum filio manu, audacia, potentiaque nimius, contraxit innumeras copias vel Romanorum praesidiis vel auxiliis barbarorum alibi sibi re Valentiniano, Eugenius et Arbogastes instructas acies campis ex
Abbreviated transcription (Latin):
niano magno ad hispaniã destinatꝰ effusas maurorũ gentes ꝑ asfi icã
i mauritanã młtis pliis eeonuetat. hunc gͥ urũ ꝓpͥa uirtute nota¬
tissimũ grãms aput firmiũ ordurauit ĩꝑatorẽ. Theodosiꝰ añ mox ut
fc̾s ÷ imꝑateu subactis barbarorũ gentibꝰ in oriente tͣciã ab om̃i belloꝵ
strepitu liba̾uit. Si granus hunos tgothos magius plus suꝑauit.
⁊ urbẽ ꝯstantinoyoli uictor intͣuit. Intea uo̾ in britannie partibꝰ
maximꝰ qͥdã uit strenuꝰ ⁊ iꝑio dignꝰ si ñ ꝯtia rẽpublicã aspirass. ti¬
ranuidẽ arripuit. Cuiꝰ pfectꝰ andiagat᷑ giãnũ dolo ⁊ insidus int̾fecit.
at ualentinianꝰ fr̃is nece conꝑta. fugit in illiricũ. diceus qd̾ hoc ma¬
lũ m̃ito mat̾s que arriaua erat sustiueret. theodosi uõ archadium
filiũ suũ aput constantiuopolim imꝑatorẽ relinquens ad iundictã

Expanded text:
niano Magno ad Hispaniam destinatus, effusas Maurorum gentes per Africam niano Magno ad Hispaniam destinatus, effusas Maurorum gentes per Africam et Mauritaniam multis praeliis edomuerat. Hunc igitur virum tissimum Gratianus contra Firmum ordinavit imperatorem. Theodosius autem, mox ut factus est imperator, subactis barbarorum gentibus in Oriente, Thraciam ab omni bellorum strepitu liberavit. Sed et Gratianus Hunnos et Gothos magnis praeliis superavit, et urbem Constantinopolim victor intravit. Interea vero in Britanniae partibus Maximus quidaem arripuit. Cujus praefectus Andragatus Gratianum dolo et insidiis interfecit. At Valentinianus, fratris nece comperta, fugit in Illyricum, dicens quod hoc malum matris causa, quae Ariana erat, sustineret. Theodosius vero Archadium suum filium apud Constantinopolim imperatorem relinquens, ad vindictam
Abbreviated transcription (Latin):
onis ĩpecu. contͣbate militũ tͣme nuda peditũ deseruere psidia. Mox¬
q legiones eorundem peditũ equitate hostiũ undiq cincłe. sagitta¬
rũ nubibꝰ obrute ꝑierunt. Ipse ĩꝑator sauciatꝰ cũ in cuidã uillule ca¬
sa lateret absconditꝰ ab insequentibꝰ hostibus dephensus subiecto igne
niore ualentinano anuis sex. Iste fuit uir catholicꝰ ⁊ modestꝰ.
⁊ admodũ luta̾tꝰ. parcꝰ qͦ cibi ⁊uini. ⁊ libidinis uictor. S ꝯ exerci¬
tũ suũ negligeret. ⁊ romanis militibꝰ paucos ex alanis quos auro si¬
bi deuinra̾t anteferiet in affrice partibꝰ. fu miꝰqͥdam excitatis ci ca se
mauiorũ gentib purpͣam sũpsit. ⁊ affricã.⁊ maui itaniã deuasta¬
re cepit. cesaraugusta etiã hispame ciuitatẽ nobłissimã dolo captam.
moribꝰ et etate maturũ. ⁊ nulicia strenuũ. Iste siqͥdem nuper a ualenti¬

Expanded text:
onis impetu, conturbatae equitum turmae nuda peditum deseruere praesidia. Moxonis impetu, conturbatae equitum turmae nuda peditum deseruere praesidia. Moxque legiones eorumdem peditum equitatu hostium undique cinctae, sagittarum nubibus obrutae perierunt. Ipse vero imperator sauciatus cum in cujusdam villulae casa lateret absconditus, ab insequentibus hostibus deprehensus, subjecto igne niore Valentiniano annis sex. Iste fuit vir catholicus, et modestus, et admodum litteratus, parcus quoque cibi, et libidinis victor. Sed cum exercitum suum negligeret, et Romanis militibus paucos ex Alanis, quos auro sibi devinxerat, anteferret, in Africae partibus Firmus quidam excitatis erga se Maurorum gentibus purpuram sumpsit, et Africam et Mauritaniam devastare coepit. Caesaraugustam etiam Hispaniae civitatem nobilissimam dolo captam moribus et aetate maturum, et militia strenuum. Iste siquidem nuper, a Valenti
Abbreviated transcription (Latin):
gippedes. ⁊ uuandali una lingͣ utentes.⁊ nich aliud nͥ tm̃ nom̃ mu¬
tantes biꝑtito ni agnune danubiũ tͣnsierunt. Siqͥdem gens huno¬
rũ eos ab antiqͥsᷤ eorũ sedib expulit. p̾erant his gentibꝰ duo duces fri¬
gidernꝰ ⁊ athilicꝰ. qui ꝯ nit̾se dissiderent ac bello deseuirent athalicus
ad ualentẽ ꝯfugiũ fecit. ualens aũ memorato athalico adu̾sus frigi¬
dernũ auxiliũ tulit. Itaq ualentis augͦti fretꝰ auxilio. frigidernũ atha¬
licꝰ suꝑauit. Cuiꝰ beneficii gr̾a gothi siplices poposcerunt itt eis ep̃i a qͥ¬
bus regulã fidei discerent miterent᷑. Tũc ualens usus maligna praui¬
tate doctores arriani dogniatis misit eis. a qͥb pͥme rudm̃ta fidei sus¬
ceperunt. s ⁊ uuilfida quidã eorũ ep̃s cuiꝰ ip̃i u̾ba quasi leges imobiles
fecerunt. ⁊ ꝑ tͣciam sese diffuderunt. Contͣ quos ualens egressus.
de anthiochia bellũ structissimũ parauit. ubi statĩ pͥmo congressi¬

Expanded text:
Gippedes, et Vandali una lingua utentes, et nihil aliud nisi tantum nomen mutantes, bipartito agmine Danubium transierunt. Siquidem gens Hunnorum eos ab antiquis eorum sedibus expulerat. Praeerant his gentibus duo duces, Frigidernus et Athalicus. Qui cum inter se dissiderent ac bello desaevirent, Athalicus ad Valentem confugium fecit. Valens autem memorato Athalico adversus Frigidernum auxilium tulit. Itaque Valentis Augusti fretus auxilio Frigidernum Athalicus superavit. Cujus beneficii gratia Gothi simplices poposcerunt, ut eis episcopi, a quibus regulam fidei discerent, mitterentur. Tunc Valens usus maligna pravitate doctores Ariani dogmatis misit eis, a quibus prima rudimenta fidei susceperunt. Sed et Vulfida quidam eorum episcopus, cujus episcopi verba quasi leges immobiles fecerunt, et per Thraciam sese diffuderunt. Contra quos Valens egressus de Antiochia bellum instructissimum paravit. Ubi statim primo congressi
Abbreviated transcription (Latin):
sione animati ꝯ eent locorũ gnari.cos facile a palude ꝑtͣba ue¬
runt. Quorũ uͥtittẽ admiratꝰ august francos a ferocttte cosap¬
peslauit. Quorũ originẽ uel successionẽ infius laciꝰ ei plicabs.
fioruit ꝑ idẽ tẽpus sc̃s martinꝰ turonensis eps. Demiq ualenti

Expanded text:
missione animati, cum essent locorum gnari, eos facile a palude perturbavemissione animati, cum essent locorum gnari, eos facile a palude perturbaverunt. Quorum virtutem admiratus Augustus, Francos a ferocitate eos appellavit. Quorum originem vel successionem inferius latius explicabo. Floruit per idem temp
Abbreviated transcription (Latin):
ne urbis gubernacuna tene̾ uidebat᷑. &ui in ip̃o baptismate ui¬
reuurando obligauit miserũ ualentẽ ut in ĩpietate ꝑmanẽt.
.⁊ ꝯtͣria sapientes expelleret. s malignã iusectationẽ oui derti.
nec uuente frẽ noluntati potestitẽ adiescuit illiꝰ auctoritate con¬
pressus. his diebꝰ aurentiꝰ arriam aoginatis assertor qui medio lanẽ¬
siũ diu tenuerat p̾sulatũ sero defunctꝰ÷. cui ambrosius adhue
cathecriminꝰ uir. consularis ꝑ uocẽ iifantis in contione designatus
subioiat᷑. Intea ualeatinianꝰ ip̃i cultor saronũ gentẽ uͥtute t̾̃ribi¬
len oppressit : alanos adeo atͥuit ut mediotidas paludes expete s
pelleret .& iursus eos illuc in secutꝰ dũ situ ⁊ difficultate looiue
unpediret᷑. fianos qui sicãbriã inhabitabant sibi in autiliũ euo¬
cauit. Quibꝰ decemino tluita si ei aiuiliarent᷑ indulsit. Q ua ꝓñ¬

Expanded text:
nae urbis tabernacula tenere videbatur. Qui ipso baptismate junae urbis tabernacula tenere videbatur. Qui ipso baptismate jurejurando obligavit miserum Valentem, ut in impietate permaneret, et contraria sapientes expelleret. Sed malignam insectationem diu texit, nec vivente fratre voluntati potestatem admiscuit, illius auctoritate compressus. His diebus Auxentius Ariani dogmatis assertor, qui Mediolanensium diu tenuerat praesulatum, sero defunctus est. Cui Ambrosius adhuc cathecumenus vir consularis per vocem infantis in concione designatus subrogatur. Interea Valentinianus, Christi cultor, Saxonum gentem virtute terribilem oppressit, et Alanos adeo contrivit, ut eam Meotidas paludes expetere compelleret. Sed rursus eos illuc insecutus, dum situ et difficultate locorum impediretur, Trojanos, qui Sicambriam inhabitabant, sibi in auxilium evocavit. Quibus decennio tributa, si auxiliarentur, indulsit. Qua pro
Abbreviated transcription (Latin):
git q fedus ꝯ sapore rege ꝑsarũ. ⁊ nisibim opidũ partẽq suꝑioris
me sopotanie el acessit. Moxq ꝑsarũ ret forũ uenaliũ illi in de¬
serco p̃ꝑari fecit. Et ita iouinranꝰ de medio hostiũ romanũ ĩꝑui¬
exercitũ edurit illesũ. uerũ ꝯ ad illiricũ ꝑ galatiã remearet in
quoddã cubiculũ nouũ sese recepit. uͥ calore pruuarũ. ⁊ uidore
pariecũ imꝑ calce illitorũ p̃gͣuat᷑ ⁊ suffocatꝰ. &c tauo m̃se ĩꝑii sui
uttã finiuit. ⁊ tã pia atq tã leta pͥncipia mors ĩmitti corrupit.
imꝑator creatus imꝑauit annis ri. Iste ualentẽ fre̾m suii sibi in
consorciũ regui assũpsit. ⁊ sibi qͥdẽ occiduas retimut. fraͥ uio suo
orientales ꝑtes regendas concessit. uerũ iste ualens ꝯuigis sue se¬
ductiis÷ alloqͥo in heresum arrianorũ cũ eẽt ante fide eatholicĩ.
ei scdo̾ baptiratꝰ÷ ab eudorio ep̃o arriano. qui constantinopolita¬

Expanded text:
gitque foedus cum Sapore rege Persarum, et Nisibim oppidum, partemque superioris Mesopotamiae ei concessit. Moxque Persarum rex forum venalium rerum illi in deserto praeparari fecit. Et ita Jovinianus de medio hostium Romanum exercitum eduxit illaesum. Verum cum ad Illyricum per Galatiam remearet, in quoddam cubiculum novum sese recepit, ubi calore prunarum, et nidore parietum nuper calce illitorum praegravatus et suffocatus, octavo mense imperii sui vitam finivit. Et tam pia atque tam laeta principia mors immatura corrupit.imperator creatus, imperavit annis undecim. Iste Valentem fratrem suum sibi in consortium regni assumpsit, et sibi quidem occiduas retinuit, fratri vero suo orientales partes regendas concessit. Verum Valens conjugis suae seductus est alloquio in haeresim Arianorum, cum esset ante fide Catholicus et secundo baptizatus est ab Eudoxio episcopo Ariano, qui Constantinopolita
Abbreviated transcription (Latin):
edificauit ꝯstantinꝰ bizanciũ maritimã urbem. uocauitq constã¬
tinopolĩ de noĩe suo. urbem uõ romã cũ palatio suo qd̾ lata̾nense
dicit᷑ concessit apłis petro. ⁊ paulo i scõ pape siluestro. & constanti¬
nopolĩ iꝑalem sedem constituit. dignitate tñ romani ĩꝑatores appella¬
ti sunt successores usq ad tẽpus illud quo romanũ ĩꝑiũ ad reges
francorũ tnslatũ÷. Postea .N. hi qͥ aput constantmopolĩ ĩꝑabant gre¬
corũ potiꝰ ĩꝑatores st̃ uocati. Exinde nãq series tẽꝑũ ꝑ reges francorũ
supputatur: porro constantinꝰ sanctiuit ut omĩa que ad eccłasticũ
ordinẽ ꝑtinent romani ep̃i iuditio dispositionẽ accipiant. helena
quoq mat̾ eius inagnificentia singłaris diuinis admonita uisioi̾-¬
bus ierosolimã petiit. lignũ dñice crucis exqͥsiuit ⁊ inuenit. S ⁊¬
constantinꝰ ꝓhibuit lege crucis suppliciũ qd̾ aput romanos erat in

Expanded text:
stantinus Byzantium maritimam urbem, vocavitque Constantinopolim de nomine suo; Urbem vero Romam cum palatio suo, quod Lateranense dicitur, concessit apostolis Petro et Paulo, et sancto papae Sylvestro, et Constantinopolim imperialem sedem constituit; dignitate tamen Romani imperatores appellati sunt successores usque ad tempus illud, quo Romanum imperium ad reges Francorum translatum est. Postea enim ii, qui apud Constantinopolim imperabant, Graecorum potius imperatores sunt vocati. Exinde namque series temporum per reges Francorum supputatur. Porro Constantinus sancivit ut omnia quae ad ecclesiasticum ordinem pertineant, Romani episcopi judicio dispositionem accipiant. Helena quoque mater ejus magnificentia singularis, divinis admonita visionibus, Jerosolymam petiit, lignum Dominicae crucis exquisivit, et Constantinus prohibuit lata lege crucis supplicium, quod apud Romanos erat in
Abbreviated transcription (Latin):
dei grã mat᷑a p̾dictorũ subsecuta÷ perditio tirannorũ. Iã herculiꝰ
marimianꝰ ĩꝑiũ quod abiecat itm̃ arriꝑe uolens a constantino
nondũ imꝑatore massilie extinctus:. Galeriꝰ aũ augustꝰ seuerũ
cesarẽ ad italiam cũ exercitu misit. uͥ ꝯurbẽ obside̾t militũ suorũ
scelere desertꝰ ⁊ ꝓditus rauenne extinctus ÷. dioclecianꝰ qͦ sicut iã
dcm̃ ÷ regia dignitate disposita salone defunctꝰ÷. Constantiꝰ deniq
strenuissimꝰ iꝑator eboraci deficiens anno ĩꝑii sui .xu. ordinauit¬

Expanded text:
dictorum subsecuta est perditio tyrannorum. Nam Herculeus Maximianus imperium, quod abjecerat, iterum arripere volens, a Constantino nondum imperatore Massiliae exstinctus est. Galerius autem Augustus Severum Caesarem ad Italiam cum exercitu misit. Ubi cum Urbem possideret, militum suorum scelere desertus et proditus, Ravennae exstinctus est. Diocletianus quoque, sicut jam dictum est, regia dignitate deposita, Salonae defunctus est. Constantius denique strenuissimus imperator Eboraci deficiens, anno imperii sui decimo qui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uasa. ⁊ uestxi sacͣcã sũmi pontificis. Deniq iohes tito setͣdi¬
dit. & simon a rufo terentio ꝯp̾hensus tito ÷ p̾sentatꝰ. Concrema¬
ta ÷ gͥ ciuiitas. ⁊ inurꝰ ad solũ usq deiectus. deniq uaspasianꝰ ⁊
no regno pacẽ ꝓnũtiauert̃. Itaq uaspasianoũ res publica fato qͦdã
uͥtutũ mirabilis. ⁊ morũ ĩꝑialiũ floribꝰ adornatꝰ. Qui ⁊ tm̃ fa¬
cundissimꝰ fuit ut causas latino poemate ꝑoraret. ⁊ tͣgedias gͦce ꝯpo¬
nẽt. uerũ assĩꝙte dominationis decͤso biennnio ꝯ ingenti suorũ lue¬
tii aput sabinoseranimatꝰ᷑ : febre. de domitiano.

Expanded text:
et vasa, et vestem sacratam summi pontificis. Denique Joannes Tito se tradiet vasa, et vestem sacratam summi pontificis. Denique Joannes Tito se tradidit, et Simon a Rufo Terentio comprehensus, Tito est praesentatus. Concremata est igitur civitas, et murus ad solum usque dejectus. Denique Vespasianus et norum regno pacem pronuntiaverunt. Itaque Vespasianum respublica Romana fato quodam virtutum mirabilis, et morum imperialium floribus adornatus. Qui in tantum facundissimus fuit, ut causas Latino poemate peroraret, tragoedias Graece componeret. Verum assumptae dominationis decurso biennio cum ingenti suorum luctu apud Sabinos exanimatus est febre. CAP. XII. De
Abbreviated transcription (Latin):
Mane fco p̾cepit cesar ianuas argento oꝑtas succendi. uolebat aibe
titꝰ tẽplũ reseruare . s ꝯpͥncipes dicerent radices rebellionis funditꝰ euer¬
tendas: unꝰ de romanis admouit ignẽ porte tẽpli que uocabat᷑ specio¬
sa. ⁊ liq̃factꝰ auri rigor lignũ nudaiit. Ac deinde furor ignis in gͦdi¬
ens in penetbilibꝰ tẽpli sese ꝓripuit. flãma iã depascebat tẽpli concla¬
uia. ⁊ accurrit titꝰ cupiens cuiꝰ modi edes eẽt inspicere. Cuiꝰ gra motus.
p̃cellentioe fuisse oꝑibꝰ tẽplorũ suorũ fatebat᷑. ⁊ q tã honestũ ñ nͥ sũmi
dei domiciliũ credetur. Mirabat᷑ sarorũ maguitudinẽ. metalli nitorẽ.
uenustatẽ oꝑis. grãm pulcudinis. Intẽa unꝰ et sacaotibꝰ ese dedit i q̃dã
iasa. lucernas duas. mensas. ctateras. phialas aureas. ⁊ ꝑipetasma tẽ¬
pli. phinees qͦ custos gazophilacii conphensus ostũdit sacerdotũ
purpurã młtã. coccũ ⁊ cĩnamomũ. ⁊ thuniamata. ⁊ aromata

Expanded text:
Mane facto praecepit Caesar januas templi argento opertas succendi. Volebat autem Titus templum reservare, sed cum principes dicerent radices rebellionis funditus evertendas, quidam de Romanis admovit ignem portae templi, quae vocabatur Speciosa, et liquefactus auri rigor lignum nudavit, ac deinde furor ignis ingrediens in penetrabilia templi sese proripuit. Flamma jam depascebat templi conclavia, et accurrit Titus cupiens cujusmodi aedes essent inspicere, cujus gratia motus praecellentiorem fuisse operibus templorum suorum fatebatur, et quia tam honestum non nisi summi Dei domicilium crederetur. Mirabatur saxorum magnitudinem, metalli nitorem, venustatem operis, gratiam pulchritudinis. Interea unus ex sacerdotibus sese dedit, et quaedam vasa, lucernas duas, mensas, crateras, phialas aureas, et peripetasmata templi. Phinees quoque custos gazophylacii comprehensus, ostendit sacerdotum purpuram multam, coccum, et cinnamomum, et thymiamata, et aromata,
Abbreviated transcription (Latin):
pasianũ qi matur ũ ad consulendũ ⁊ ad p̾liandũ ualidũ ĩuitũ i¬
patorẽ creant. ł unc iaspasianꝰ ꝯ tito filio suo a uidea ęxiens aleran
driã festurauit. Sciebat nãq illic messe maximas uires rei p̃ublice.
ubi ꝯpositis rebꝰ erga se ꝓspe antiochiã ÷ reu̾sus. Indeq mitrano

Expanded text:
pasianum quasi maturum ad consulendum et ad praeliandum validum, invitum ipasianum quasi maturum ad consulendum et ad praeliandum validum, invitum imperatorem creant. Tunc Vespasianus cum Tito filio suo Judaea egressus Alexandriam ingredi festinavit. Sciebat namque illic esse maximas vires reipublicae, ubi compositis rebus erga se prospere, Antiochiam est reversus.
Abbreviated transcription (Latin):
tur: Porro cesar nero hostis iusticie pͥmꝰ ꝑsecutõnẽ in xp̃ianos ȩteita¬
uit. Matrẽ qͦ suã saiaiẽ. uxorẽ. ⁊ om̃s ꝓpinqͦs suos pene int̾emit. Occidit
poetã lucretiũ. ⁊ senecã p̾ceptorẽ suũ. S ꝯhec ⁊ alia mala multa fa¬
ceret. galba in hispania ĩꝑator ÷ creatus. Nero aũ desertꝰ ab om̃ibꝰ ab
urbe fugit. ⁊ se ipm int̾fecit. ꝑ idẽ tẽpꝰ floruerunt rome poete. Lu¬
alba post mortẽ neronis romã ueniens ĩpauit m̃sibus sex ⁊ di¬
ebis totidem. ⁊ adoptauit sibi pisonẽ adolescentẽ. s hos ambos otho
tellio t̃ confule natus dimicauit. S otho se suosq uinci in
prelio iudens: se ipñ int̾fecit. de uccellio. leauisris
anꝰ ꝓuintiã iudaice gentis debellibat. Conualescente itaq in
erercitu rumore ciuiliũ bellorũ de nece galbe ⁊ othonis. ⁊ ĩꝑio ui¬
tellii qui post alios quasi fex resederat. uiri uetis militie ⁊ duces ual¬

Expanded text:
is justitiae, primus persecutionem in Christianos excitavit. Matrem quoque suam, sororem, uxorem, et omnes propinquos suos pene interemit. Occidit poetam Lucanum, et Senecam praeceptorem suum. Sed cum haec et multa alia mala faceret, Galba in Hispania imperator est creatus, Nero autem desertus ab omnibus ab Urbe fugit, et seipsum interfecit. Per idem tempus floruerunt Romae poetae Lualba post mortem Neronis Romam veniens imperavit mensibus sex, et diebus totidem, et adoptavit sibi Pisonem adolescentem, sed hos ambos Otho tellio tertio consule natus, dimicavit. Sed Otho, se suosque vinci in pranus provinciam Judaicae gentis debellabat. Convalescente itaque in exercitu rumore civilium bellorum de nece Galbae et Othonis, et imperio Vitelii, qui post alios quasi faex resederat, viri veteris militiae et duces Ves
Abbreviated transcription (Latin):
rodes magnꝰ. post hẽ archelaus filiꝰ eiꝰ. & post huinc herodes eemba
fr archelai. post hc̃ qͦ ag̾ipa herodes. filiꝰ aristoboli. ⁊ nouissimne agͥẜ¬
pẽ filiꝰ acͥqpe herodis. hic usq ad extrema tepli etcidia ꝑdut aut oror¬
manis sop amicꝰ. ⁊ ab illa udeoiũ seditione ticusimꝰ. hoc qͥ. telicreue

Expanded text:
rodes magnus. Post hunc Archelaus filius ejus, et post hunc Herodes tetrarcha rodes magnus. Post hunc Archelaus filius ejus, et post hunc Herodes tetrarcha frater Archelai. Post hunc quoque Agrippa Herodes filius Aristoboli, et novissime Agrippa filius Agrippae Herodis. Hic usque ad extrema templi excidia perduravit Romanis semper amicus, et ab illa Judaeorum seditione tutissimus. H
Abbreviated transcription (Latin):
philonẽ quendã eloquentisimũ ad cesarẽ mutunt. S cesar sp̃uuit entis
legationẽ. Demit uõ uissit tẽplũ qd erat ierosolimis ꝓohanari. ⁊ seut dmn
adorari. Obscenitate deniq morũ suorũ om̃ibꝰ odibilis factus a p̾torianis
niã tͣusuectꝰ partẽ illiꝰ insule indeditione suscepit. ⁊ orades insu¬
las romano iꝑto ad iectt sic q romã reu̾sus. filio sus Ptannici nom̃ ĩpo¬
suit. his diesꝰ misit p̾fat᷑ herodes ret manꝰ ut afflige̾t quosoa de eełea.¬
Dociont a iacobĩ frem iolsis gladio. ⁊ apprehendit petrĩ ⁊ misten
in carcerem. ut ꝓ duce̾t eũ post ƿascha populo. s ñ ꝑmisit hoc ouuna
ꝓuidentia. herodes deniq ꝯfpectacula in honorẽ cesaris celebianes. ii
a nopło ꝓ sylendore deauratarũ uestiũ acclamaret᷑ deus in homo. in
supbiã elat᷑ ab. angło ꝑcussus. ⁊ concepta ĩfirmitate mortuiꝰ⁊ uttine
cessit. ei agͥiia filiꝰ eiꝰ. Igit᷑ pͥmꝰ alieigenarũ aput iudeos repuauit he¬

Expanded text:
 Caesar sprevit ejus legationem. Demum vero jussit templum quod erat Jerosolymis profanari, et se ut Deum adorari. Obscenitate denique morum suorum omnibus odibilis factus, a praetorianis niam transvectus partem illius insulae in deditionem suscepit, et Orcades insulas Romano imperio adjecit; sicque Romam reversus filio suo Britannici nomen imposuit. His diebus misit praefatus Herodes rex manus ut affligeret quosdam de Edit autem Jacobum fratrem Joannis gladio, et apprehendit Petrum, et misit eum in carcerem, ut produceret eum post Pascha populo ; sed non permisit hoc divina providentia. Herodes denique cum spectacula in honorem Caesaris celebraret, et a populo pro splendore deauratarum vestium acclamaretur Deus et non homo, in superbiam elatus ab angelo percussus est, et concepta infirmitate mortuus est. Et successit ei Agrippa filius ejus. Igitur primus alienigenarum apud Judaeos regnavit He
Abbreviated transcription (Latin):
anũ. senomaunis iulianũ. uerũ domitianꝰ ꝯ crudelit̾ ppłm in urbe
lamaret. ⁊ exercitũ foras hostes ced̾ent: a senatu int̾fectus ÷. corpus¬

Expanded text:
enomanis Julianum. Verum Domitianus cum crudeliter populum in urbe Flaviarum, exercitum foris hostes caederent, a senatu interfectus est, corpus
Abbreviated transcription (Latin):
filio aristoboli filii herodis magni ⁊ marianne̾s. t̃didit gͥ illi
gauis phisipi lisame.⁊ herodis tȩcrarcharũ tetͣrchias. ⁊ herodẽ iicestũ
una ꝯ herodiade in hispanias et̾̃no dãpinauit exilio. filiã ꝙͦ herodiades

Expanded text:
filio Aristoboli filii Herodis magni et Mariannes. Tradidit igitur illi filio Aristoboli filii Herodis magni et Mariannes. Tradidit igitur illi Caius Philippi, Lysaniae, et Herodis tetrarcharum tetrarchias, et Herodem incestum una
Abbreviated transcription (Latin):
lippꝰ descendens in samariã p̾dicauit ibi u̾bũ dei. et crediderunt młti.
S ⁊ siuion magꝰ qui eandẽ ubẽ magicis artibꝰ dem̃tauat. baptita¬
sibi ista potestas concede̾t᷑. S u̾bis petͥ gͣuit̾ ꝯfutatꝰ abcessit. Circa hos
Bai tholomeꝰ ĩdiã minorẽ. thomas udiã maiorẽ. porro illi qͥ ad fidem
ꝯictebant᷑. discipłi ñ xp̃iani uocabant᷑. S floxentissima aput autio¬
chiã eccłia congregata prima cepit credentes in tp̃m ip̃ianos appella¬
re. prece̾a cesar ꝯiã suos ⁊ extͣneos pariter puniret resolictis in urbe
rona militie artibꝰ. armenia ꝑ parthos. mesia adacis. pannonia
a saimatis. gallia a funtimis gentibꝰ direpte st. Demũ uõ insiduis
gau calligule ertinctus est. de gaio galigulam su horadi.¬
auis gͥ caligula ĩꝑator ereatꝰ tͣdidit regnũ iudee agͥpe herodi.

Expanded text:
lippus descendens in Samariam praedicavit ibi verbum Dei, et crediderunt multi. lippus descendens in Samariam praedicavit ibi verbum Dei, et crediderunt multi. Sed et Simon Magus, qui eamdem urbem magicis artibus dementaverat, baptizasibi ista potestas concederetur, sed verbis Petri graviter confutatus abscessit. Circa hos Bartholomaeus Indiam minorem, Thomas Iconvertebantur, discipuli, non Christiani vocabantur. Sed florentissima apud Antiochiam Ecclesia congregata, prima coepit credentes in Christum Christianos appellare. Praeterea Caesar, cum jam suos et extraneos pariter puniret, resolutis in urbe Roma militiae artibus, Armenia a Parthis, Moesia a Dacis, Pannonia a Sarmatis, Gallia a finitimis gentibus direptae sunt. Demum vero insidiis Caii Caligulae exstinctus est. CAP. IV. De Caio Caligula. us Caligula imperator creatus regnum Judaeae Agrippae Herodi,
Abbreviated transcription (Latin):
tista uinxit eũ in carcerem. ac demũ fecit decollari. ap̃ castellũ
qd̾ in acherunta dicit᷑. porro cod̾ anno quo capite cesus: fẽsioh̾
nis antiqͥtus ut ꝓuintiarũ uidices si quid uoui in his quas rege¬
bant ꝓuintiis contigisset
senatui scͥpto ñtiarent. Pilatꝰ gͥ seͥ¬
psit epłam ad tib̾ium:
trata fuant. designans ei
qd̾ ipe eẽt uete saluator mundi.
Tunc tib̾uis ꝯ suffragio
magni fauoris retulit epłam ad
senatũ. postulans ut xp̃c
deus hr̃etur. Porro senatꝰ rp̃m̃ re-¬
cusauit. indignans qd̾
non sibi scd̃m morẽ pͥus epła dela¬
ta fusset. ab illa itaq
die cepit ĩmitari laudatissima pͥ¬
us cesaris modestia in penam ꝯtͣoitoris senatꝰ. Inte̾a ierosolimis a¬
postoli mathrã oroinauerunt. ac demũ septẽ diacones. qͦrũ ista
st̃ nomiã. Stephanꝰ. philippꝰ. pemꝰ. nicanor. timo. parmena. ⁊ nicho¬
laus antiochenꝰ. Ab hoc orta÷ heresis uicholaitarũ. ꝑ idem tẽpus phi¬

Expanded text:
trusitque in carcerem, ac demum fecit eum decoliari apud castellum quod Macheronta dicitur. Porro, eodem anno quo capite caesus est sanctnis antiquitus, ut provinciarum judices, si quid novi in illis quas regebant provinciis contigisset, senatui scripto nuntiarent. Pilatus ergo scripsit epistolam ad Tiberium trata fuerant, significans ei quod ipse esset vere Salvator mundi. Tunc Tiberius cum suffragio magni favoris retulit epistolam ad senatum, postulans ut Christus Deus haberetur. Porro senatus Christum recusavit, indignans quod non sibi secundum morem prius epistola delata fuisset. Ab illa itaque die coepit immutari laudatissima prius Caesaris modestia in poenam contradictoris senatus. Interea apostoli Jerosolymis Matthiam ordinaverunt , ac demum septem diaconos, quorum ista sunt nomina: Stephanus, Philippus, Procorus, Nicanor, Timon, Parmena, et Nicolaus Antiochenus . Ab hoc orta est haeresis Nicolaitarum. Per idem tempus Phi
Abbreviated transcription (Latin):
Inde post relatatꝰ hispanias adiit. s inde romã reu̾sus iterũ tenet᷑. i ligͣ¬
tur. ꝑ idem quoq tẽpꝰ festo uidee ꝓcͣatori successit albinꝰ. ⁊ albino
florꝰ. florꝰ aũ iste p̾sente bernice regis agͥpe sorore honorabiles uiros
iudeos ierosolimis in die soplẽn flagellis u̾brauit. ⁊ patibulis fixit. Qd̃
non ferentes uidei contͣ romanos rebellare ceperunt. ad quos domandoᷤᷤ
mettitur a cesare uaspasianꝰ magist militie ꝯtito filio. Circa hos deni
q dies simon magꝰ ppłm romanũ ita dem̃tare cepit ut añ missis ima¬
gmibꝰ suis adoraret᷑ ut deus. S ꝯpetiꝰ adolescentẽ ꝓpinquũ cesaris. ꝗͣ
simon magicis artib suscitare ñ ualebat in noĩe ihu xp̃i suscitasset. con¬
fusus simon offensũ se dicit a galileis relicturũ se ur bẽ pollicet᷑ diem
crucifigi. Iutellȩxit gͦ petrꝰ hoc diclũ de passione sua. ⁊ reu̾sus ⁊ tentꝰ

Expanded text:
adiit, sed inde Romam reversus iterum tenetur et ligatur. Per idem quoque tempus Festo Judaeae procuratori successit Albinus, et Albino, Florus. Florus autem iste, praesente Bernice Beronice regis Agrippae sorore, honorabiles viros Judaeos Jerosolymis in die solemni flagellis verberavit, et patibulis fixit. Quod non ferentes Judaei contra Romanos rebellare coeperunt, ad quos domandos mittitur a Caesare Vespasianus magister militiae cum Tito filio. Circa hos dies denique Simon Magus populum Romanum ita dementare coepit, ut ante missis imaginibus suis adoraretur ut Deus. Sed cum Petrus adolescentem propinquum Caesaris quem Simon magicis artibus suscitare non valebat, in nomine Jesu Christi suscitasset, confusus Simon offensum se dixit a Galilaeis, relicturumque se urbem minatur, et diem qcrucifigi. Intellexit igitur Petrus hoc dictum de pas
Abbreviated transcription (Latin):
pouro antonꝰ ꝯes soc̾ eiꝰ repuoiata iau̾ti sorre deorat̃m egipti reginã¬
fibi copulauit. ⁊ augusto bellũ indixit. Sed ubi uentũ ÷ ad p̾liũ anto¬
niꝰ ĩꝑatorẽ sustinere uon ualens ꝓpͥa manii se int̾fecit. Cleopat᷑ uõ admo¬
tis sibi serꝑentibꝰ morte sopita÷ Tunc augustꝰ pottiꝰ alexandria urbe
opulentissima romã tͥrĩphans ingressus÷. Quibꝰ patratis parthi incliti
nominis romana signa que crasso int̾fecto diripuerant. ei ultro reddidert̃.
⁊ obsidibꝰ datis fedusab eo susciꝑe meruerunt. Ad hunc qͦ uidi. gara¬
mantes ethiopes. legatos ꝯdonis miserunt. uenit ad eũ. i herodes rex
uidee deposito diademate. ⁊ insignibꝰ regni seq̃stratis. eo qd̾ de antonis
admiratꝰ in homine salue ĩqͥt. ⁊ nc̃ magis ute̾ regno tuo. qm̃ ñ inui¬
demꝰ iurtutibꝰ s delectam᷑. ⁊ hec dicens ĩposut coronã capiti eiꝰ. amplia¬

Expanded text:
um esset socer ejus, repudiata Augusti sorore, Cleopatram Aegypti reginasibi copulavit, et Augusto bellum indixit. Sed ubi ventum est ad praelium, Antonius imperatorem sustinere non valens, propria manu se interfecit, Cleopatra vero admotis sibi serpentibus morte sopita est. Tunc Augustus, potitus Alexandria urbe opulentissima, Romam triumphans ingressus est. Quibus patratis, Parthi inclyti nominis gloria territi, Romana signa quae Crasso interfecto diripuerant, ei ultro reddiderunt, et obsidibus datis foedus ab eo suscipere meruerunt. Ad hunc quoque Indi, Garamantes, Aethiopes legatos cum donis miserunt. Venit ad eum et Herodes rex Judaeae deposito diademate, et insignibus regni sequestratis, eo quod fuisset deadmiratus in homine: Salve, inquit, et nunc magis utere regno tuo, quoniam non invidemus virtutibus, sed delectamur. Et haec dicens, imposuit coronam capiti ejus, amplia
Abbreviated transcription (Latin):
noiit comioeatis cent̾ionib suadet oesiste̾ bello. eo qd̾ gloria ĩꝑato¬
ris p̃pondaret.S dũ cecina moras innectit dur parcis ad u̾sȩ anto¬
paniam fiẽm. nich mali suspicante iterfecit. post diem altm̃ adi
amtoniꝰ. Occuerit᷑ ex adu̾so. tͥnoq cͥea urbem congressiu habito fu¬
si ⁊i cesi s iutelliani. deficientib itaq uitellianis uttelliꝰ incellulã
q̃ndã se intriisit. Inde q tͣpit̃ ꝓtractꝰ ad forũ duci᷑ i occidit̾. ⁊ demũ

Expanded text:
gloria imperatoris praeponderaret. Sed dum Cecinna moras invertit, dux partis adversae Antopasiani fratrem nihil mali suspicantem interfecit. Post diem alterum adest Antonius, occurritur ex adverso, trinoque circa urbem congressu habito, fusi et caesi sunt Vitelliani. Deficientibus itaque Vitellianis, Vitellius in cellulam quamdam se intrusit, indeque turpiter protractus ad forum d
Abbreviated transcription (Latin):
tia accusatꝰ ap̃ iuennã galie u̾bem ȩtilio relegatꝰ: & ad minuen¬
da regni udaici potestatẽ frats archelai detͣrche st̃ ꝯslituti. lisanias.
natiis. dnno qͦ qͥuto decimo tibii cesaris ꝓcurante pondio pilato
uideam . ⁊ p̃dictis filiis herodis regiones sibi ꝯmissas ꝓcurantibꝰ fem̃¬

Expanded text:
tia accusatus Viennam Galliae urbem exsilio relegatus est, et ad minuentia accusatus Viennam Galliae urbem exsilio relegatus est, et ad minuendam regni Judaici potestatem, fratres Archelai tetrarchae sunt constituti, Lysanias, designatus. Annoque quinto decimo Tiberii Caesaris, procurante Pontio Pilato Judaeam, et praedictis filiis Herodis regiones sibi commissas procurantib
Abbreviated transcription (Latin):
denuntiabant. asserentes qd̾ ustͥces mat̾ui exicłi manꝰ ieũ
ũ suiĩ. herodes deniq uorbo int̾cutanes depͥssus lecto decubuitsi
ritadẽ morde pessima uitã finuat. Suecessit gͥ herodi archelaᷤ filiꝰ
eiꝰ. maiestate qͥde minoꝵ s uitiis ñ ĩferior. florebat ꝑ idem tẽpꝰ iome
uirmliꝰ. salustꝰ tereutiꝰ. horaciꝰ ⁊ liuiꝰ ortensis. porro augut sesar
erat as recipiendas amiticias rarus. s ad retinendas constautissimꝰ.
fuit mtts i tus cuilis animi: ⁊ lepidi. corpore toeo pulcher. sioculis
magis. Aurit ronrã edificis multis. isto glians dicto. urbem iuueni
raticiam. telinꝙꝰ in armorea. iIole morbo obisit. ⁊ tib̾iũ suũ pͥuignũ
sibi successorẽ reliqͥt. De claudio tibioseiu anut
Istetante modestie fuit pͥmũ. ut diceret boni pastoris este
pecus tondere ñ deglictire.: aApud hunc deniq rex archelaꝰ de insolen¬

Expanded text:
denuntiabant, asserentes quod ultrices materni exitii manus in denuntiabant, asserentes quod ultrices materni exitii manus in um suum Herodes. Denique morbo intercutaneo depressus lecto decubuit, et tandem morte pessima vitam finivit. Successit igitur Herodi Archelaus filius ejus, majestate quidem minor, sed vitiis non inferior. Florebant per idem tempus Romae Virgilius, Sallustius, Terentius, Horatius, Livius, Hortensius. Porro Augustus Caesar erat ad recipiendas amicitias parcus, sed ad retinendas constantissimus. Fuit mitis, gratus, civilis animi et lepidi, corpore toto pulcher, sed oculis magis. Auxit Romam aedificiis multis, illo glorians dicto: Urbem inveni lateritiam, relinquo marmoream. Nolae morbo obiit, et Tiberium suum privignum sibi successorem Iste tantae modestiae fuit primum, ut diceret boni pastoris esse pecus tondere, non deglubere. Apud hunc denique rex Archelaus de insolen
Abbreviated transcription (Latin):
siones. In cuiꝰ ortu angłi exultantes cecinerunt. gła in excelsis do̾.⁊
in t̾ra par hominibꝰ bone uoluntatis. Magi qͦ uenerunt ab oriente
adorare eũ. offe̾ntes ei muna. Aurũ. thus. ⁊ nurrã. herodes aũ mala
suspitione ꝑt̾ritꝰ occidit om̃s ꝑueros sperans se uit̾ coetaneos puõs xp̃m
int̾ficere. prete̾a agebat᷑ funestꝰ herodes suspitione mala ꝑ młta fla¬
gitia. ⁊ ne ignobilis uid̾etur copulauit sibi mariannem aristoboli
filiã. deinde copulauit sibi norem mulieres. s int̾ om̃es pollebat
mariannes excellentissimi gi̾a decoris. unde diligeliat cã herodes.
nͨ offensã: iolebat. uerũ in mariannẽ scena adult̾is conteritur.
qd̾ antonio unaginẽ suã destinasset. ut pulcͥtudine sua ꝑs̾ctã exeuta¬
ret in se uri non sobrm mentẽ. Q uod audiens herodes iussit eã in¬
terfici.s ñ młto post secuta÷ facti penitentia. Itaq marraunes
debant᷑ illistimuli ab his qui ei a filiorũ insidiis cauendũ

Expanded text:
 fideles promissiones. In cujus ortu angeli exsultantes cecinerunt: Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae voluntatis . Magi quoque venerunt ab Oriente adorare eum, offerentes ei munera, aurum, thus et myrrham . Herodes autem mala suspicione perterritus, occidit omnes pueros, sperans inter coaetaneos Christum interficere. Praeterea agebatur funestus Herodes suspicione mala per multa flagitia, et ne ignobilis videretur, copulavit sibi Mariannem Aristoboli filiam. Deinde copulavit sibi novem mulieres, sed inter omnes pollebat Marianne excellentissimi gratia decoris, unde diligebat eam Herodes, nec offensam. volebat. Verum in Mariannem scena adulterii contexitur, quod Antonio imaginem suam destinasset, ut pulchritudine sua perstrictam excitaret in se viri non sobriam mentem; quod audiens Herodes jussit eam interfici. Sed non multo post secuta est facti poenitentia. Itaque Marianne debantur illi stimuli ab aliis, qui ei a filiorum insidiis cavendum
Abbreviated transcription (Latin):
litones uenimꝰ s adu̾sus hoĩes beluis crudeliores decertamꝰ. diligt̃ fere
fetus suos. quos. ⁊ in fame nictunt. hoc÷ ultͣ omẽm aebitatẽ. ut menbͣ
que genuit mat̾ oeuoret. ab hoc contagio me tͥ mund ꝰ absoluo. queꝰ¬
q in celo potestas es. Scis .it. qi pacẽ frequent̾ obtuli. Infelix cuitas in
qua tał officina. tale minist̾iũ÷. Oꝑiant eã ruine sue. ⁊ abscũdant huiꝰ¬
lem ⁊ ꝑniciosam. & his dictis muro admoueri arieces iubet. E uolitto
qͥ biennio postꝙͣ obsessa÷ cuictas uictor titꝰ machinis. ⁊ aliis bellicis ns¬
trum̃tis inuros eiꝰ urupit. ñ tũ sine suorũ sangͥne. Ruꝑto muro solito
t̾ribłior inerepuit sonitꝰ tube. T̃ itus audito fragore tube etereitũ suũ
fiunt uulua suꝑ uiilia. gladius obtundit᷑ ferri rigore. cernes sangͥne

Expanded text:
litones, venimus, sed adversus homines belluis crudeliores decertamus. Ferae diligunt litones, venimus, sed adversus homines belluis crudeliores decertamus. Ferae diligunt fetus suos, quos etiam in fame nutriunt. Hoc est ultra omnem acerbitatem, ut membra quae genuit mater devoret. Ab hoc contagio me tibi mundus absolvo, quaecunque in coelo potestas es. Scis enim quod pacem frequenter obtuli. O infelix civitas, in qua tamuro arietes jubet. Evoluto igitur biennio postquam obsessa est civitas, victor Titus machinis et aliis bellicis instrumentis muros ejus irrupit, non tamen sine suorum sanguine. Rupto muro, solito terribilior increpuit sonitus tubae. Titus audito fragore muri, et clangore tufiunt vulnera super vulnera, gladius obtunditur ferri rigore. Cerneres sanguine
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ iubet. suadet uideis ne se maendiis urbis inuolue̾nt. que iã armis
teneretur. se ueniã p̃staturũ si mͦ uel sibi uel patͥe consulentt. ꝯͥ tͥduo
expleto qr nicħ a uideis pacificũ ferebat᷑. t itꝰ menia aggͤdit᷑. Intẽa clau¬
sis infudat se mirabilꝰ fames. Itaq iã in occultis mandebant in cocta
gestũ sit facinꝰ. quale nͨ ap̃ grecos. nͨ aput barbaros ullꝰ accepit auditꝰ.
Manebat in cuuitate mulier quedã infelix. que infantẽ fuũ necauit.
assauit ⁊ comedit. S dũ assaret᷑ nidor incensi ad pͥncipes seottionis
ꝑuenit. quẽ fame cogente secuti: hospitiũ midieris ingresi st. Comꝑtũ
÷ itaq qd̾ fcm̃ fua̾t. Repleuit ꝯtinio totã urbem tanti scelis nefas.⁊
unꝰ qͥsq ante ocłos positũ paricidalis cõuuui cibii ꝑhorrescebat. S ⁊ pł
t̾re contagiũ. manꝰ eleuans ad celũ talia ꝓtestabat᷑. Ad bellũ qͥdẽ o cõmi¬

Expanded text:
tem jubet, suadet Judaeis ne se incendiis urbis involverent; quae jam armis tem jubet, suadet Judaeis ne se incendiis urbis involverent; quae jam armis teneretur, se veniam praestiturum, si modo vel sibi vel patriae consulerent. Igitur triduo expleto, quia nihil a Judaeis pacificum afferebatur, Titus moenia aggreditur. Interea clausis infuderat se mirabilis fames. Itaque jam in occultis mandebant incocta gestum sit facinus, quale nec apud Graecos, nec apud Barbaros ullus accepit auditus. Manebat in civitate mulier quaedam infelix, quae infantem suum necavit, assavit et comedit. Sed dum assaretur nidor incensi ad principes seditionis pervenit, quem fame cogente secuti, hospitium mulieris ingressi sunt. Compertum est itaque quod factum fuerat. Replevit continuo totam urbem tanti sceleris nefas, et unusquisque ante oculos positum parricidalis convivii cibum perhorrescebat. Sed et pterrae contagium, manusque elevans ad coelum, talia protestabatur: Ad bellum quidem, o commi
Abbreviated transcription (Latin):
defendere. Ioh̾s in castꝰ cui uom̃ antonia p̾liabat᷑. Simon ad ioħis se¬
pulcrũ uicẽ tuende urbis suscepit. Iudeis itaq audatiã oesꝑatõ da¬
bat. romanis głe cupiditas uirtutẽ addebat. Titus monebat consilio
miltcẽ pugnare. ⁊ eã solã dicebat uirtutẽ: cui comes: ꝓuidentia. Cesi
st̃ itaq młti mortales. arietibꝰ aũ qͣtientibus paulatĩ cedebat murus.
Et soluta parte pͥma murorũ uidei ad murũ scdm concesserunt.
fugientibꝰ gͦ iudeis romani intͦierunt ⁊ murũ exc̾iorẽ diruerunt.
eiat ciuitas plena horrore. uͥq luctꝰ. pauor. uͥq clamor mulierũ. eui¬
latus senũ. morientiũ gemitꝰ. uiuentiũ desꝑatio. Deniq cesar ad¬
moiu̾ arietẽ ad murũ scdm iubet. Tandẽq ui insistentis cesaris so
litꝰ÷ murꝰ scd̃s. unꝰ muiꝰ suꝑerat hoc ÷ t̾cius. cũ iã titus tẽꝑare mili¬

Expanded text:
defendere. Joannes in castro cui nomen Antonia praeliabatur. Simon ad Joannis sedefendere. Joannes in castro cui nomen Antonia praeliabatur. Simon ad Joannis sepulcrum vicem tuendae urbis suscepit. Judaeis itaque audaciam desperatio dabat; Romanis gloriae cupiditas virtutem addebat. Titus monebat militem consilio pugnare, et eam solam dicebat virtutem cui comes esset providentia. Caesi sunt itaque multi mortales. Arietibus autem quatientibus, paulatim cadebat murus, et soluta parte prima murorum Judaei ad murum secundum concesserunt. Fugientibus ergo Judaeis, Romani introierunt et murum exteriorem diruerunt. Erat civitas plena horroris. Ubique luctus, ubique pavor, clamor mulierum, ejulatus senum, morientium gemitus, viventium desperatio. Denique Caesar admovere arietem ad murum sest murus secundus. Unus murus supererat, hic est tertius, cum jam Titus temperare mili
Abbreviated transcription (Latin):
ueni. mensibus .x. diebus rr. Intea cũ aput uideos corrupta eẽit
iura legis. ⁊ uiolita religio oeseruit eos diuna ꝓuidentia. ⁊ non
solũ urgebant eos romani s.⁊ ip̃i int̾ se domesticis seditionibus labora¬
bant. Cuiꝰ seditionis eiant duo pͥncipes. qͦrũ unꝰ erat qͥdã ioh̾es. uir leuiᷤ.
ppłi lues. doli calliduis. fallendi artisex. qui fallatiã iurtutẽ putaret.
elegantie duce̾t carissimos cͥꝯuenire. Alter erat simon ñ dispar cͥudeli-¬
tate. quamuis infior opũ qͣntitate. Porro titꝰ etecutor tͥũphi pater¬
ni ꝯualida manu ab alexandria ad obsidionẽ ierosolimorũ÷ reu̾su.
obsedit eã gͥ die sollẽpni pasce. quo freqñs eo tͣba iudeorũ conuenãt.
iusto d̾i uiditio. ut qͥ in die pasche saluatorẽ nr̃m int̾ema̾nt. in ip̃o
uelut in uno carcere inclusi. feralis pene exiciũ qd̃ mebant᷑ exci¬
ꝑent. Deniq cohortati st fauctionũ uiri ꝯspirantibꝰ studiis patͥam

Expanded text:
ecim, diebus viginti. Interea cum apud Judaeos corrupta essent jura legis, et violata religio, deseruit eos divina Providentia, et non solum urgebant Romani, sed et ipsi inter se domesticis seditionibus laborabant. Omnis seditionis erant duo principes, quorum unus erat quidam Joannes, vir levis, populi lues, doli callidus, fallendi artifex, qui fallaciam virtutem putaret, elegantiae duceret charissimos circumvenire. Alter erat Simon, non dispar crudelitate, quamvis inferior opum quantitate. Porro Titus exsecutor triumphi paterni cum valida manu ab Alexandria ad obsidionem Jerosolymorum est reversus. Obsedit eam igitur die solemni Paschae, quo frequens eo turba Judaeorum convenerat justo Dei judicio, ut qui in die Paschae Salvatorem nostrum interemerant, in ipso velut in uno carcere conclusi, feralis poenae exitium, quod merebantur, exciperent. Denique cohortati sunt factionum viri conspirantibus studiis patriam
Abbreviated transcription (Latin):
i paraparte matiam habemꝰ originẽ artiũ. sitũ tiarui. cursũ hi¬
foriarũ ab inicio usq ao nos decurientiu. In scda parte mat̾iam
habemꝰ sensus allegonarũ. ⁊ tropologiarũ scdm̃ subiacentis line¬
aimbistorie dispositarũ. Primã paite ꝑ decẽ libros diftingͥmꝰ In
pino libro de origine artiui ⁊ diusione earũ bieuiter disputa¬
mꝰ. Iu sedo uiatiam inundane ⁊ duune scͥpte. ⁊ quomͦ munda¬
ua diuine subseriuat oemonstramꝰ cũ qrundã adiectione.Int

Expanded text:
am habemus originem artium, situm terrarum, cursum historiarum ab initio usque ad nos decurrentium. In secunda parte materiam habemus sensus allegoriarum, et tropologiarum secundum subjacentis lineam historiae dispositarum. Primam partem per decem libros distinguimus. In primo libro de origine artium, et divisione earum breviter disputamus. In secundo materiam mundanae et divinae Scripturae, et quomodo mundana divinae subserviat demonstramus cum qu
Abbreviated transcription (Latin):
ecipe carisime siater ercqtionũ munꝰ. quod poslulasti. an¬
uenies in eo multa ex mustis libris collecta. in urã seriem
uourtee disposita. sibi prout ratio seniũ postulat coherentia con¬
anuata i connera. dilectionis tue studio satis itelia. Saciorum
rea ꝙy libiorũ ferciles agios ꝑuolantes ⁊ et eis pociora q̃e collign¬
rio uolumꝰ satisfacere. tuũ q studũ in mełi adnudie Sed ⁊ hoc
tibi notũ cẽ uolumꝰ qd̾ de his que tͥ scbiniꝰ nobis glam uon damꝰ¬

Expanded text:
ccipe, charissime frater, Excerptionum munus quod postulasti. Invenies in eo multa ex multis libris collecta, in unam seriem ordinate disposita, sibi prout ratio sensuum postulat cohaerentia, continuata et connexa, dilectionis tuae studio satis utilia. Sacrorum namque librorum fertiles agros pervolantes, et ex eis optima quaeque colligenrio volumus satisfacere, tuumque studium in melius adjuvare. Sed et hoc tibi notum esse volumus, quod de his, quae tibi scribimus, nobis gloriam non dam
Abbreviated transcription (Latin):
arus uarbonensis
Epotitꝰ ĩꝑio cũ duos filios suos con
sortes regni feciss.
ad bellũ part̾icũ ꝓfectꝰ in castris
fulmine ictus intit. Iu-
fraude necatus:. de diodetia¬

Expanded text:
arus Narbonensis potitus imperio, cum filios suos duos sortes regni fecisset, ad bellum Parthicum profectus, in castris fulmine ictus interiit. Nfraude necatus est
Abbreviated transcription (Latin):
uaiamis gͥ genere hispanꝰ aput agͥppitã urbem in¬
sigina ĩperii suscepit. moxq germaniã. ⁊ tͣuidanu¬
biũ gentes młtas suꝑauit. ⁊ nationes tͣnstigͥmi ⁊ eu¬
fratemi in ꝓuintias redegit. ⁊ usq ad indie fines post alȩxandrũ
magnũ accessit. Erat ei domi sanctitas. ⁊ in armis forticudo. huiꝰ.
clemens papa mmare p̾cipitatꝰ: simon filiꝰ eleophe er uetixꝰ. igua¬
cĩ bestiis toitꝰ.⁊ papa alexander mnartixio coronatꝰ. Uerũ plunꝰ sed̃s¬

Expanded text:
usigitur, genere Hispanus, apud Agrippinam urbem insignia imperii suscepit. Moxque Germaniam, et trans Danubium gentes multas superavit, et nationes trans Tigrim et Euphratem in provincias redegit, et usque ad Indiae fines post Alexandrum Magnum accessit. Erat ei domi sanctitas, et in armis fortitudo. Hujus Clemens papa in mare praecipitatus est, Simon filius Cleophae crucifixus, Ignatius bestiis t
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ idẽ tẽpꝰ egisippꝰ historiogͣphꝰ. ⁊ theo docion int̾pres. Prete̾a ĩꝑator in
pannonia ꝯstitutꝰ obiit. cui successit luciꝰ. aureliꝰ cõmodꝰ. filiꝰ eius.

Expanded text:
per idem tempus Hegesippus historiographus, et Theodotion interpres. Praeterea imperator in per idem tempus Hegesippus historiographus, et Theodotion interpres. Praeterea imperator in Pannonia constitutus obiit, cui successit Lucius Aurelius Commodus filius ejus.
Abbreviated transcription (Latin):
auseliũ cõmodũ ꝓpinqũ suũ. hii abo de parchis tͥũphauerunt. hac p̃te̾a
tẽpestate quarta ꝑsecuto̾ in xp̃ianos distillauit. uerũ ꝑsecuto̾nẽ lues
magua : secuta÷ que młtas ꝓuintias uastauit. maxime italiã. ab ar¬
mis deniq nulla usꝗͣ qͥes. s ꝑ ome̾m orientẽ. illiricũ. italiã. galliã bella
feruebant. S aureliꝰ cõmodꝰ dũ cũ fre ueheret᷑ in uehiculo morbo q̃m
greci apolesim uocant suffocatꝰ ÷ Marcus au̾ antomꝰ nouis ꝯdiciomibꝰ leue¬
riores leges tẽꝑauit. his deniq diebꝰ marcomagni. qͣdi. uuandali sarma¬
te ⁊ om̃s pene g̃manie ppłi. in qͣdorũ finbꝰ exercitũ romanũ circũual¬
lauerunt. Coartatꝰ gͥ romanꝰ exercitꝰ siti ⁊ hostis ꝑiculo in preces effu-¬
sus. ad inuocatonẽ nõĩs xp̃i tãtã ui pluiie obtinuit ut largissime
refice̾tur. barbari uo fluminũ idibꝰ ꝑt̾riti in fugã u̾si st. floruerunt

Expanded text:
Aurelium Commodum propinquum suum. Hi ambo de Parthis triumphaverunt. Hac praeterea tempestate quarta persecutio in Christianos distillavit. Verum persecutionem lues magna est secuta, quae multas provincias vastavit, maxime Italiam. Ab armis denique nulla usquam quies, sed per omnem Orientem, Illyricum, Italiam, Galliam, bella fervebant. Sed Aurelius Commodus dum cum fratre veheretur in vehiculo, morbo, quem Graeci apoplexian vocant, suffocatus est. Marcus autem Antonius novis conditionibus severiores leges temperavit. His denique diebus Marcomani, Quadi, Vandali, Sarmatae, et omnes pene Germaniae populi Quadorum finibus exercitum Romanum circumvallaverunt. Coarctatus igitur Romanus exercitus siti et hostis periculo in preces effusus, ad invocationem nominis Christi tantum inde pluviae obtinuit, ut largissime reficeretur. Barbari vero fulminum ictibus perterriti, in fugam versi sunt. Floruerunt
Abbreviated transcription (Latin):
acer gͥ macrinꝰ post antoniũ inuasit ĩꝑiũ s emenso anno in¬
terfectus est. De marco aurelio antonio gabulo.
arcus gͥ aurelius antoniꝰ gabulus. ĩꝑio potitus uullã sii nͥ¬
C obscenitatis memoriam dereliqͥt. hic tumultu militari rome
ex orto. cũ matre int̾fectus:.
lexander mãmeas senatus. ⁊ militũ uoluntate ĩꝑiũ ad eptus.
Um psas etpeditione ꝯmota. xersem corũ regem uictor oppsst.

Expanded text:
Macer igitur Macrinus post Antonium invasit imperium, sed emenso anno inMacer igitur Macrinus post Antonium invasit imperium, sed emenso anno interfectus est. CAP. XI. De Marco Aurelio Antonino. Marcus igitur Aurelius Antoninus Gabalus imperio potitus nullam sui, nisi obscoenitatis memoriam dereliquit. Hic tumultu militari Romae exorto cum matre interfectus Alexander Mammeas, senatus et militum voluntate imperium adeptus, in Persas expeditione commota, Xerxem eorum regem vi