comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mm ⁊ exor dnm cãducoꝵ lex papi
ab adicionib q̃ circa a functoꝵ
hoitates ꝓcedebant sũpsit.ẜt
iõ ñ amorte testatoris s ab aꝑ¬
tura tabulaꝵ oies ced̾e legatoꝵ
senatꝰ ꝯsulta que cura legem pa¬
piani uitro ducta sunt ꝯcesserunt.
ut᷑ ꝗ minẽdioꝰ A ficiat hoc caducũ
fiat. primum hoc corrigentes ⁊ an¬
tiquum statum renouantes scĩm:
om̃s ħre licenciam a morte testa¬
toris adire ħoitatem. Similiq mͦ
dĩe relictoꝵ diem amorte testato¬
pas cede.¶Et cum tͥplici mͦ ea q̃
multimis elogiis relinquntur
te expon̾e. ut ꝗ ł tollitur. ł refor¬
matur. non sit incognitũ. Eaut¬
tur. qui interũ nat᷑a tunc temꝑriᷤᷤ
cum ꝯdeluntur extrema elogia nĩ
fuerant. forte ⁊ hoc ignorãtib tes¬
tatorib ⁊ ea ꝓnõ scripto leges eẽ
existimabant. Uł iuo testatore
his qui aliꝗs extestanto huit pꝰ
testam̃tum ab hac luce subitah¬
ebatur. ł ipsiim relictum expia¬
bat. forte quadã ꝯdicoe sub qua

Expanded text:
m et exordium caducorum lex Papia ab aditionibus, quae circa defunctorum hereditates procedebant, sumpsit et ideo non a morte testatoris, sed ab apertura tabularum dies cedere legatorum senatus consulta, quae circa legem Papiam introducta sunt, concesserunt, ut, quod in medio deficiat, hoc caducum fiat, primum hoc corrigentes et antiquum statum renovantes sancimus omnes habere licentiam a morte testatoris adire hereditates similique modo diem relictorum diem a morte testatoris cedere. Et cum triplici modo ea, quae in ultimis elogiis relinquunturte exponere, ut, quod vel tollitur vel reformatur, non sit incognitum. Ea etur, qui in rerum natura tunc temporis, cum condebantur extrema elogia, non fuerant, forte hoc ignorantibus testatoribus, et ea pro non scripto esse leges existimabant: vel vivo testatore is, qui aliquid ex testamento habuit, post testamentum ab hac luce subtrahel ipsum relictum expirabat, forte quadam condicione, sub qua
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.aã ⁊cc̃. ł omponio. Di p̃dioꝵ
dotis apͣ te uire remanentis instr¬
uũta u̾bis p̃cariis. ł testam̃to ł co¬
dicilł uxor tua ⁊ dari mandauit:
ciꝰ iudiciũ successores implere ꝯ¬
pellunt᷑. c̃ instrumentis predioꝵ
legata ł fid̾ĩcomissa. si es alienum
ħoitariũ dfiicti sub̾e fines occupa¬
uerit. falcidie legis ussio peti. itẽ

Expanded text:
. et CC. Pomponio. Si praediorum dotis apud te iure remanentis instrumenta verbis precariis vel testamento vel codicillis uxor tibi dari mandavit, eius iudicium successores implere compellentur, cum instrumentis praediorum legata vel fideicommissa, si aes alienum hereditarium defuncti substantiae fines occupaverit, Falcidiae legis iussio peti, item
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯͣ dlciouis impͣlenoe gm  alia qua¬
cumq ma excogitatum. Neꝙ it¬
⁊ ferendꝰ ⁊ his qui lucrum ꝗͥ amp¬
lectitur. honus ã ei ad nexum ꝯtẽ¬
pnit. ¶ I n nouissimo aut̃ articłou̾
ꝓrie caduca fiebant ẜ ꝗ pdixim¬
⁊ clausis tabuł tam existere ħdes
quã posse adire siue exparte sint
sine exasse instit̾uti censem. ⁊ dies

Expanded text:
dicionis implendae gratia vel alia quacumque via excogitatum. Neque enim ferendus est is, qui lucrum quidem amplectitur, onus autem ei adnexum contemnit. In novissimo autem articulo, ubi proprie caduca fiebant, secundum clausis tabulis tam existere heredes quam posse adire, sive ex parte sint sive ex asse instituti, censemus et dies
Abbreviated transcription (Latin):
qui plena fidem testatoris erib ĩ
solidum legata dpendentẽ. ñ pos¬
se pꝰ ea roc̃m legis p̃tendentem fal¬
cidie repeticione uti . qr uidetur
uoluntatẽ testatoris sequi aubemꝰ
ħ simili m sirimum habi. ⁊ si cau¬
cionẽ suꝑ integra solucõe legatoꝵ¬

Expanded text:
qui plenam fidem testatori exhibet, in solidum legata dependentem non posse postea rationem legis praetendentem Falcidiae repetitione uti, quia videtur voluntatem testatoris sequi, iubemus hoc simili modo firmum haberi, et si cautionem super integra legato
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. aã.⁊ cc̃. honesimo. Si eman¬
cipati utq fuissetis apatre colla¬
cio cessat.¶Si ã fr̃ tuus in potes¬
tate mortis tꝑr fuerat. nec ullũ
testam̃tum relictum ł nouissim¬
um iudiciũ comunis patͥs teque
cmsancipatũ ꝓbatum fu̾it. abinte¬
stato te adsuccessionem pat̾uam
uenientẽ. adcollacionẽ forma ed¬
icti ꝑpetui certo uire ꝓuocat.¬

Expanded text:
dem AA. et CC. Onesimo. Si emancipati utrique fuistis a patre, collatio cessat. si autem frater tuus in potestate mortis tempore fuerat nec ullum testamentum relictum vel novissimum iudicium communis patris teque emancipatum probatum fuerit, ab intestato te ad successionem paternam venientem ad collationem forma edicti perpetui certo iure provocat
Abbreviated transcription (Latin):
fefellit. nec dotem quam accepat
a patre ur̃o intestato. diem functo
ꝯtulit. p̃ses ꝓuincie examinatis
pareium allegacõib cum siotus
dottem ꝯfundi uibebit.⁊ ꝙ d̾duet᷑

Expanded text:
fefellit nec dotem, quam acceperat a patre vestro intestato diem functo, contulit, praeses provinciae examinatis partium adlegationibus cum bonis dotem confundi iube
Abbreviated transcription (Latin):
dim s formam caicti carboniam
data bonoꝵ posseisione. satis oãti¬
ne tmpleta. tc̃ demum inponessio¬
obiatu porcionẽ ab homnb quam
uendicat possid̾i. Setuitutis uͦ qoẽ¬

Expanded text:
dum formam edicti Carboniani data bonorum possessione satisdatione impleta tunc demum in possessiooblata portionem ab omnibus quam vindicat possideri, se
Abbreviated transcription (Latin):
seu aduenticia dotem apatre datã
ł ꝯͣstituta fr̃ib qui inpõtestate fue¬
runt ꝯferendã eẽ shis ⁊ it. qui ĩ fa¬
milia a fimcti nͣ sut᷑. ꝓfecticiam tã¬
tummꝰ posse dotẽ pꝰ uarias prudẽ¬
tum opunones. ꝯfeni placuit.

Expanded text:
seu adventiciam dotem a patre datam vel constitutam fratribus qui in potestate fuerunt conferendam esse. His etenim, qui in familia defuncti non sunt, profecticiam tantummodo dotem post varias prudentium opiniones conferri placuit
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. ã. ad ppłm. Qui sepulcra ui¬
olant. domus ut ira dixeru d̃¬
functoꝵ. geminum uident᷑ facu
ꝑpctrare. ã ⁊ sepultos spoliat᷑
destruendo.⁊iuuos polluunt fa¬
bricando. Siꝗs gͥ d sepulcro abs¬
tulerit saxa. ł marmora. ł colũ¬
pnas. ł aliam q̃cumq mat̾iam
fabricandi gr̃a. siue id fec̾it uẽ¬
ferendẽs añ inudicio querelã de¬
tułit. sine ꝗ cũq alum accusau̾it.
ł officiõ nunciau̾it. q̃ ꝑena pͥsce
seu̾itati accedit. Nicħ .i. droga¬
tum ÷ illi supplicio ꝗ sepuleriui¬
o latorib uidetur impositũ. Huic
.ꝓene subiacebut. ⁊ qui corꝑa se¬
pultir aut reliqas ꝯtractauerit.¬
audacia ad uusta diem functaꝵ.
⁊ agieres ꝯsecratos. cum ⁊lapi¬

Expanded text:
dem A. ad populum. Qui sepulchra violant, domus ut ita dixerim defunctorum, geminum videntur facinus perpetrare: nam et sepultos spoliant destruendo et vivos polluunt fabricando. Si quis igitur de sepulchro abstulerit saxa vel marmora vel columnas aliamve quamcumque materiam, fabricandi gratia sive id fecerit venudicium querellam detulerit sive quicumque alius accusaverit vel officium nuntiaverit. Quae poena priscae severitati accedit: nihil enim derogatum est illi supplicio, quod sepulchra violantibus videtur impositum. Huic autem poenae subiacebunt et qui corpora sepulta aut reliquias contrectaverint.audacia ad busta diem functorum et aggeres consecratos, cum et lapi
Abbreviated transcription (Latin):
um dudum spałr defunntis. ex qbꝰ
recte nuitunt᷑ repudia. illam addi¬
mꝰ ut si maritꝰ urori abinicioma¬
trimonii usqͥ adauos ꝯtinuos en¬
nos ꝯ̃p̃undoi coire minime ꝓpt̃
natur ł in becallitatem ualeat. p̃oᷤ¬
sit młier. ł eius parentes. sine ꝑicło
dotis amitende repudium marito
mitere. ita tñ ut aũnuptias donac̃o
eid̾ marito ẜ uetur.

Expanded text:
iam dudum specialiter definitis, ex quibus recte mittuntur repudia, illam addimus, ut, si maritus uxori ab initio matrimonii usque ad duos continuos annos computandos coire minime propter naturalem imbecillitatem valeat, possit mulier vel eius parentes sine periculo dotis amittendae repudium marito mittere, ita tamen, ut ante nuptias donatio eidem marito servetur.
Abbreviated transcription (Latin):
eres in dote in quartam partẽ. quã
uuris ⁊ mlierib ex hac lege desti¬
nauimꝰ:amissionis ꝑicłm sustine¬
ant siudicio dmorib. ꝗd antea ꝗd̾¬
mantiꝗs legib positum erat : nõ
aut̃ frequentabitur. penitꝯ ab oli¬
to. O m̃ĩb ⁊ ii causis requisitis.⁊
ꝑ lectis. quas antiꝗtas inttroducelut:
nicħ ualidum p̃t̃ eas quas anterio¬
introduxerit muenimꝰ Soluto ma

Expanded text:
eres indotatae in quartam partem, quam et viris et mulieribus ex hac lege destinavimus, amissionis periculum sustineant. 2b . Iudicio de moribus, quod antea antiquis legibus positum erat, non autem frequentabatur, penitus abolito: omnibus etenim causis requisitis et perlectis, quas antiquitas introducebat, nihil validum praeter eas, quas anteriointr
Abbreviated transcription (Latin):
adminimã ꝗͣtitatẽm młicri detur.¬
¶ Eod̾ꝙ mͦ fuando ⁊ in mulierib q̃
in dotate ĩ ꝯstitute. sine culpa ma¬
riti ꝯstruicõnib cognita. cos repu¬
diauer̃. ł ip̃e culpam in nocentima¬
lucro quarte partis. filiis ꝗdem ñ
extantib ipsis uiro ⁊ inlieri ꝯpetẽ¬
te. tab his quomͦ uoliu̾nt di ponẽdo
ẜ diis aũ ⁊ deinceps ꝑsonis ex codẽ
matrimonio int̾uementib eis fuã¬
do adsimilitudinẽ dotis ⁊ pͣꝑ nupti
tituta ĩ ħnt̃ culpas aũ uroris cõs¬
titucionib enmeratas. ⁊ as addi¬
mꝰ si forte uxor sua ope ł exindu̾¬
tria aibortum fecerit. ł ita luxu¬
riosa: ut comune lauacrũ cum
iniuris libidinis cã hr̃e audeat.

Expanded text:
ad minimam quantitatem mulieri detur. Eodem modo servando et in mulieribus, quae indotatae constitutae sine culpa mariti constitutionibus cognita eos repudiaverint vel ipsae culpam innocenti malucro quartae partis filiis quidem non extantibus ipsis viro et mulieri competenti et ab his quo modo voluerint disponendo, filiis autem et deinceps personis ex eodem matrimonio intervenientibus eis servando atatuta sunt. Inter culpas autem uxoris constitutionibus enumeratas et has addimus, si forte uxor sua ope vel ex industria abortum fecerit, vel ita luxuriosa est, ut commune lavacrum viris libidinis causa habere audeat,
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ex ħ aquo dubitabatur. uritũ
factũ ÷ eand̾ ꝯstitucõe corrigentes
sc̃ĩm siqͥs sua manu totũ testam̃
nu ħ fecit susficiat ei tociꝰ tostam̃¬
ti script᷑a. ⁊ nõ alia subscriptiore¬
quirat᷑. neq ab eo. neq peo ab alio.
S sequantur huiꝰ modi scripturã
⁊ litt̾e testummi ⁊ om̃is q̃ exspectat᷑
obẜuacio ⁊ sit ⁊ testaĩtũ ualidum
⁊ codicillꝰ.si .u. testium lit̾e ⁊esta¬
toris scͥpture quoadunent᷑. ⁊ ĩ sua
firmicate remaneant.⁊ nemo calli¬
dꝰ machinator hꝰ mõi unqͥtatis ĩ
post̾um inueniatur.

Expanded text:
ntum ex hoc, de quo dubitatur, irritum factum est, eandem constitutionem corrigentes sancimus, si quis sua manu totum testamennu hoc confecit, sufficiat ei totius testamenti scriptura et non alia subscriptio requiratur neque ab eo neque pro eo ab alio , sed sequantur huiusmodi scripturam et litterae testium et omnis quae expectatur observatio, et sit testamentum validum, et codicillus, si quinque testium litterae testatoris scripturae coadunentur, in sua firmitate remaneat, et nemo callidus machinator huiusmodi iniquitatis in posterum inveniatur.
Abbreviated transcription (Latin):
scunt testes smon iꝑt sub scribat᷑
pͥot  qui s scripti ħroes ⁊ ita c̾to
hrdis noĩe successio ꝓcedat.¶Si
enĩ tał ÷ testatorqui neq scͥbe ne¬
q articłate loqui pot mortuo si¬
mił ÷: ⁊ falsitas melogiis comutit᷑.
ꝙͣ ut exulfiat are publica nrã
max̃e testam̃toꝵ uiꝯfectiõẽ cupiẽ¬
tes. hanc edictalẽ legem in orbẽ

Expanded text:
sciant testes, si non ipse subscribere potest, qui sunt scripti heredes, et ita certo heredis nomine successio procedat. Si enim talis est testator, qui neque scribere neque articulate loqui potest, mortuo similis est et falsitas in elogiis committitur, quam, ut exul fiat a re publica nostra, maxime in testamentorum confectione cupientes hanc edictalem legem in orbem
Abbreviated transcription (Latin):
re aliꝗo fiar testib paulisꝑ seꝑati.
cũ coram his fac̾e aliꝗd naturił
testator irubescat. Iteꝵ in trodue.¬
tis testib ꝯsequenciam factionis
testam̃ti ꝓced̾e. si tñ inquẽdã ł
quosdam testium aliꝗo tał ꝯtin
necessitas pot̃ tͣnsire. iteꝵ eoꝵdẽ
testumi reuersum ex spectari ⁊
sollẽpma ꝑagi.Sin ã longiore
spatio refectio fortuiti casꝰ indige¬
at. ⁊ maxẽ si salꝰ testatoris ꝑ icli
tis. alios subrogari.⁊ ab eo ł abeis
tã testatorẽ quã alios testes scisci¬
tari. si ea q̃ eoꝵ p̃senciã añceont̃
oiã coram ipsis ꝓcessissent. Et si
ħ fuit undiq manifestatũ. tẽ eos
łeũ una c̃ aliis testib ea q̃ op̃r fa.¬
um iam fuerant sub secute. Sic ⁊¬
it. ⁊ medemur. ⁊ mortuoꝵ elogͣ

Expanded text:
re aliquid fiat testibus paulisper separatis, cum coram his facere aliquid naturale testator erubescat, iterum introductis testibus consequentiam factionis testamenti procedere. Si tamen in quendam vel quosdam testium aliquid tale conecessitas potest transire, iterum eorundem testium reversum expectari et sollemnia peragi. Sin autem longiore spatio refectio fortuiti casus indigeat, et maxime si salus testatoris periclitveniet, separatis alios subrogari et ab eo vel ab eis tam testatorem quam alios testes sciscitari, si ea, quae eorum praesentiam antecedunt, omnia coram eis processissent. Et si hoc fuerit undique manifestum, tunc eos vel eum una cum aliis testibus ea quae oportet faum iam fuerant subsecutae. sic enaturae medemur et mortuorum elogia
Abbreviated transcription (Latin):
rei memoriã. Sin uͦ iꝑe testator ĩ
sic̃ dictum ÷ scripsit. suꝑ uacuũ ÷
testes insua subsc̃ptione ħ expri¬
me. cum forsitan nec scire eostest᷑¬
tor suos ħrdes noluit. ⁊ seiel ca
exipsis testatoris seripturtã appare
testium. qͥ ad elogiũ ꝯficiend̾ fu̾int
ꝯuocati. nña manifestari ħroum.

Expanded text:
Sin vero ipse testator in sicut dictum est scripserit, supervacuum est testes in sua subscriptione hoc exprimere , cum forsitan nescire eos testator suos heredes voluit et semel causa ex ipsius testatoris scriptura appareatestium, qui ad elogium conficiendum fuerint convocati, nomina manifestari heredum.
Abbreviated transcription (Latin):
testium signa hñs postea fortuitu
casu. ł ꝑ ipsiꝰ testatoris oꝑam lino
toto. ł plima eiꝰ parte incisa ĩam¬
biguitatẽ incid̾it. solitũ ei p̃bem
remedium scĩentes. siꝗͥ testator.ł
linũ ł signada incid̾it ut pote

Expanded text:
testium signa habens, postea fortuito casu vel per ipsius testatoris operam lino toto vel plurima eius parte incisa in ambiguitatem inciderit, solitum ei praebemus remedium sancientes, si quidem testator linum vel signacula inc
Abbreviated transcription (Latin):
tinere eitim qd abipo patremte
dͥatum dons ⁊ ante nuptias dõa¬
cionis cã ꝓuna exmemoratis ꝑsoĩs
p̃stitum fuerat. ut niimie ade̾ũ
sic̾asus tulit reuẽrtatar. oł spici¬
endum: .it ne hac iuecta formi¬
dine: parentum cͥoa libos muni¬
ficencia retardetur. s ut his poces¬
tatis unit ad parentis reu̾sis  cetaq̃¬

Expanded text:
tinere existimet, quod ab ipso parente datum vel ante nuptias donationis causa pro una ex memoratis personis praestitum fuerat, ut minime ad eum, si casus tulerit, revertatur prospiciendum est enim, ne hac iniecta formidine parentum circa liberos munificentia retardetur : sed ut his potestatis iure ad parentes reversis cet
Abbreviated transcription (Latin):
ctum uirił int̃ eos porcõis scd̾m
p̃scripta ꝑcipiat. N nnepotib ã ł
neptib hoc obẜ uandũ cẽ cense¬
m. ut marit: qui urore mor¬
tua ñ extantib filiis. cũ soł ne¬
potib ł neptib ex hac lege ace¬
molumentũ uocandꝰ ⁊. si unus
ł una. płrestie nepotes exfilio
uno. ⁊ płib qui inpotestate a¬

Expanded text:
ctum virilis inter eos portionis secundum ctum virilis inter eos portionis secundum praescripta percipiet. In nepotibus etiam vel neptibus hoc observandum esse censemus, ut maritus, qui uxore mortua, non extantibus filiis, cum solis nepotibus vel neptibus ex hac lege ad emolumentum vocandus est, si unus vel una pluresve nepotes ex filio uno vel pluribus, qui in potestate
Abbreviated transcription (Latin):
misso. legato. donacõe. ł alio qͥlib
titulo largicionis. ł ⁊̃ intestati suc¬
cessione ꝯtulerint. pat̃ filio filie¬
ue integra illibataq custodiat. ut
uende donae relinq̃re alt̾i obliga¬
re. sic̃ nec mat̾ua bona nõ possit.
usufructu dũ t᷑arat adeũ ꝑtinente.
ita ut quema dmodũ ip̃ pat̃ hisiꝑb
licenciam tõcus potestatis amnit.
a functo eo filio filieue p̃cipne ꝯpu¬
tentur nec ab ilł qui exparte sunt
coheredes uendicentur.
uiua matre emancipati sunt filii
modo aestituitur pat̃ nec retin⁊
usum fructã. iiriles ei int̃ filios
sie unz aut plures sint usus
fruct tribumm: portĩones. ¶ Sin
uͦ młier moriens. alios ex filiis
emancipatos apatre. alias inpatͥa
potestate dimiserit. inħ casu dis¬
pari utetur marit: a functe bñ¬
ficio. quo casu utriq p̃scripsimꝰ¬
ad huc insacris retinent. usñ fruc¬
tum ex legum auetoritate retine
coꝵ uͦ parte. quos exisse a potes¬
tate uiua matre ꝯstit̾it. usũ fru¬

Expanded text:
misso legato donatione vel alio quolibet titulo largitionis vel etiam intestati successione contulerint, pater filio filiaeve integra illibataque custodiat, ut vendere donare relinquere alteri obligare, sicut nec materna bona, non possit usu fructu dumtaxat ad eum pertinente, ita ut, quemadmodum ipse super his licentiam totius potestatis amittit, defuncto eo filio filiaeve praecipua computentur nec ab illis, qui ex patre sunt coheredes, vindicentur.viva matre emancipati sunt filii ommodo destituitur pater nec retinet usum fructum, viriles ei inter filios, sive unus seu plures sunt, usus fructus tribuimus portiones. Si vero mulier moriens alios ex filiis emancipatos a patre, alios in patria potestate dimiserit, in casu dispari utitur maritus defunctae beneficio, quod casui utrique praescripsimadhuc in sacris retinet, usumfructum ex legum auctoritate retinebum vero parte, quos exisse de potestate viva matre constiterit, usumfru
Abbreviated transcription (Latin):
ũ uenerande leges uetuerut̃
patrib uire potestatis ad qͥri
qͥcquid eoꝵ filiis. auus. auia. pro¬
u̾it. ł manit: uxori in potestate po¬
site quocũq titulo ł uire ꝯtiurit
latum ⁊ ire durbit
d̾. aã. hyerio. C onsttlicionis no¬
ue capitulum clariore int̃pretacõe
tes. itemq filias. neptes. ꝓneptes
quãuis inpotestate sunt : minue
ad quiri dc̾ernim. amarito ł uxore
qẽq titulo collata. siue ultimauo

Expanded text:
erandae leges vetuerint patribus iure potestatis adquiri, quidquid eorum filiis avus avia provel maritus uxori in potestate positae quocumque titulo vel iure contulerit latum est, iure durabit. dem AA. Hierio pp. Constitutionis novae capitulum clariore interpretationtes itemque filias neptes proneptes, quamvis in potestate sint, minime adquiri decrevimus a marito vel uxore quocumque titulo collat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯpendiosa lege scĩm cirea usum
fructũ mat̾naꝵ reꝵ nullam eẽ
diffãm. siue in pͥore matͥmonio pa¬
t̃ ex quo filios huĩt ꝑman̾e uolue¬
rit. siue nouercam filiis suꝑdux̾¬
it. legib que d̾maternis bouis
late sunt istiaia hntib firmi¬
tatẽ. ꝑ at̃ gͥ usum fructum mat̾

Expanded text:
osa lege sancimus circa usum fructum maternarum rerum nullam esse differentiam, sive in priore matrimonio pater, ex quo filios habuit, permanere voluerit sive novercam filiis superduxerit: legibus, quae de maternis bonis latae sunt, suam habentibus firmitatem. Patres igitur usum fructum
Abbreviated transcription (Latin):
lic ⁊ ħ nouũ p̃sens lex ꝯstituat in
nepotes ñ ⁊ tĩ abre. ut inł casu
dteriores ceͣ nepotb filii nõ sinã¬
tur. Hat̃ gͥ auus ueniens cum
nepotib in potestate durantibus
usum fructum bonoꝵ omium q̃
exd functe aiue successioñ đlatͣ
sunt. Cum si his qͦ lib̾tatẽ ac lar¬

Expanded text:
tuat in nepotes, non est tamen ab re, ut in hoc casu deteriores esse nepotibus filii non sinantur. Habeat igitur avus veniens cum nepotibus in potestate durantibus usum fructum bonorum omnium, quae ex defunctae aviae successione delata sunt. Cum vero his quoque libertatem ema
Abbreviated transcription (Latin):
iriorihtinetur. nec afilia q̃ inpotes¬
tate ⁊ doñacõnẽ añ nuptias patͥ.
neo afilio pat̾ͥ aotem adsuri: eo
ad̾ito ꝯfirmani ut d funns his
adhuc inpotestate patris. si lib̾is
extantib moriant᷑. ad lib̾os eoꝵ h
edem res uire ħditatis. non adpa¬
tres uire pecculii transmitantur.¬

Expanded text:
ontinetur, nec a filia quae in potestate est donationem ante nuptias patri nec a filio dotem adquiri, eo addito confirmamus, ut defunctis his adhuc in potestate patris, si liberis extantibus moriantur, ad liberos eorum eaedem res iure hereditatis, non ad patrem iure peculii transmittantur
Abbreviated transcription (Latin):
os manumitat alt̾os retin ⁊ exp¬
arte uͦ manumissoꝵ legitiũ p̃¬
mũ. exparte uͦ inpotestate ma¬
nentiũ retineat nsum fructum.
Q̾d si nepͦtes fuit neptesue. aũ
exemancipato filio. aut exfilia ꝓ¬
creati aut ab ipõ auia uiuente a¬
sacris dimissi. Id auꝰ uirił cum
ipsis portionis hat̃ usũ fructũ.
Sin uͦ exnepotib neptibusue.
tꝑr quo mauie successionem no¬
cantur. alii inaui sut̃ potestate
.i. mariti afuncte. alii sui uiris

Expanded text:
ros manumittit alteros retinet, ex parte manumissorum legitimum praemium, ex parte vero in potestate manentium retineat usum fructum. Quod si nepotes sint neptesve aut ex emancipato filio aut ex filia procreati aut ab ipso avia vivente sacris dimissi, idem avus virilis cum ipsis portionis habeat usum fructum. si vero ex nepotibus neptibusve tempore, quo in aviae successionem vocantur, alii in avi sunt potestate, id est mariti defunctae, alii sui iuris
Abbreviated transcription (Latin):
cassiam. du̾sus eos qui sub
obtentu legis falcidie legata mo¬
rantur. notissimun ⁊ uiris auxi¬
liũ. Si gͥ ꝓposita stipłacione.
canere cumsatis dacione potestis
nos restituturos. quanto ampliꝰ¬
habetis. quã ꝑ eam legem licet
acciꝑe. his uidex quifidei comissis
uis dicit solida uł legata prãri
iubebit. Q̾d si satisdacõe implere
nõ pot̾tius arbitro dato certũ diẽ¬
uł prefim⁊. int̾ quẽ alt̾a parte
cessante partib siuis fungetur.⁊
si ꝯstit̾it legi falcidie locum ñ

Expanded text:
Cassiani. Adversus eos, qui sub obtentu legis Falcidiae legata morantur, notissimum est iuris auxilium. Si igitur proposita stipulatione cavere cum satisdatione potestis vos restituturos, quanto amplius quam per eam legem licet acceperitis, iudex qui fideicommissis ius dicit solida vobis legata praestari iubebit. Quod si satisdationem implere non poteritis, arbitro dato diem vobis praefiniet, intra quem altera parte cessante partibus suis fungetur. et si constiterit legi Falcidiae locum non
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.ã. ł aulo. Si ꝗͥ amã tuã an¬
cillam infamandi cã. rei .p᷑. ciuita¬
tis ꝯmanenfiũ dix̃ senodorꝰ acre¬
cessit inuiriaꝵ accõe statĩ ꝯue¬
niri pot̃. Nã si ꝑseu̾ ⁊ incãm fa¬
cultateni hñs agendi sr̃ hac aef¬
ferri querelam actum dmũ si ñ
eẽ ẜua fuit̃ ꝓnunciata postula

Expanded text:
. Paulo. Si quidem aviam tuam ancillam infamandi causa rei publicae civitatis Comanensium dixit Zenodorus ac recessit, iniuriarum actione statim conveniri potest. nam si perseveret in causa facultatem habens agendi, super hac deferri querellam ac tunc demum, si non esse serva fuerit pronuntiata, postula
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯꝑ. alex̾.ã. ꝑ hileto. Si inge¬
nuũ te ⁊ testam̃to manumissũ¬
eẽ dicit memor senatũ cẽsuisse.
ut qui pꝰ manumissionẽ origi¬
manumissoris hñt. ibĩ relina¬
uant. Ĩ nꝰqua causa etiam lega¬
ta. ut lib̾to data uiris eẽ pruden¬
ngenuã natã. neq ouitͥmentoꝵ
sũpt: neq suitutis obsequiũ fa¬
ciunt ancillã neꝙ manumissio
auiã tuã manumissã pꝰea inge¬
nuã sollẽpnit̃ ꝯstit̾it. statũq eiꝰ
uste sentencie tuet auctoritas.
filios ei quãius añ sentenciam
susceptos ingenuã lib̾tatẽ non
minerito flagitare. si cũ ꝑiciori¬
b tractatum habuisses facile
natum tuũ ingenuũ factũ pal
mitene faccoĩs a ominacõe lut
captiuũ distractũ eẽ dicas.p̃ses
ꝓuincie ingenuitati sue reodi
eum efficiet.
statum ingenuoꝵ. seu errore. seu
malignitate quoꝵdã ꝑiniquũ ÷.
mineie. unũ atq alteꝵ interpella¬
tum ate uocitasse aiu̾sam partem.
ut cc̃dictionẽ fac̾ si defensionib

Expanded text:
. Alexander A. Phileto. Si ingenuum te et testamento manumissuesse dicit, memor senatum censuisse, ut, qui post manumissionem origimanumissoris habent ibi relinquant. In qua causa etiam legata ut liberto data esse iuris prudenIngensumptus neque servitutis obsequium faciunt ancillam neque manumissio aviam tuam manumissam postea ingenuam sollemniter constitit statumque eius iustae sententiae tuetur auctoritas, filios eius quamvis ante sententiam susceptos ingenuam libertatem non immerito flagitare, si cum peritioribus tractatum habuisses, facilenatum tuum ingenuum, factum Palmyrenae factionis dominatione velut captivum, distractum esse dicas, praeses provinciae ingenuitati suae reddi eum efficiet. statum ingenuorum seu errore seu malignitate quorundam periniquum est, sidem unum atque alterum interpellatum a te vocitasse diversam partem, ut contradictionem faceret, si defensionibus
Abbreviated transcription (Latin):
ligiosa sollicitudo adangendam ꝓ¬
p̃mio affici ch̾. si ad ulciscendam
cedem dni incoruptis ꝓbacionib
ac strenuo nisu ꝯstiteris lib¬
tatem quam his qͣui dñoꝵ cedem
uindicant. iam pridem seuat: cõ¬
sulto ⁊ statutis pͥncipum p̃stari

Expanded text:
ligiosa sollicitudo ad augendam ppraemio adfici debet, si ad ulciscendam caedem domini incorruptis probationibus ac strenuo nisu constiteris, libertatem, quam his qui dominorum caedem vindicant iam pridem senatus consulto et statutis principum praestari
Abbreviated transcription (Latin):
cuidam dnõ pars lib̾tatem impo¬
nẽtis accrescit necne.⁊ max̃ int̃
milites qui huiꝰ moĩ imponunt li¬
b̃tatẽ. młta ambiguitas exorta
⁊ ap̃ uet̾es uiris auetores. ⁊ inẽ¬
ta ÷ ꝯstitucõ ap̃ marcianum. in
ꝯstitucõib diui seueri. ꝑ quã id̾
imꝑator disposuit. necessitatẽ
imponi ħdi militis. ꝯꝑare par
S ⁊ alia ꝯstitucõ seueri ⁊ anto¬
nini pͥncipũ reꝑta ÷ exqua gen̾¬
alit̃ nocessitas imponebat᷑ socio
partem suam uend̾e socio suo.
qͣten lib̾tas ẜuo imponat᷑. licet
nicħ luc ex suba socii morientis
alii socio accedat. p̃cio uideł ar¬
bitrio p̃toris ꝯstituendo ẜ eã que

Expanded text:
cuidam domino pars libertatem imponentis adcrescit nec ne, et maxime inter milites, qui huiusmodi imponunt libertatem, multa ambiguitas exorta est apud veteres iuris auctores. Et inventa est constitutio apud Marcianum in institutionibus divi severi, per quam idem imperator disposuit necessitatem imponi heredi militis compaet alia constitutio Severi et Antonini principum reperta est, ex qua generaliter necessitas imponebatur socio partem suam socio vendere, quatenus libertas servo imponatur, licet nihil lucri ex substantia socii morientis alii socio accedat, pretio videlicet arbitrio praetoris constituendo, se
Abbreviated transcription (Latin):
cohercendoꝵ maleficõꝵ potestatem
hñt inꝑpetua uincła dampnatosad
lib̾tatẽ ꝓduci ñ posse. hii qui intͣ
tꝑra pene lib̾i eẽ ⁊ ħdes iussi sunt.
aut legatũ. fid̾i ꝯmissumue acceꝑ¬
int. neq libtatem adipisci nec qͥc¬
quã eoꝵ que his data sũt caꝑe po¬
ssunt. Qd si pene tp̃s ꝯpleuerint
iã om̃i uncło exsoluti.⁊ qͣsiad pͥsti¬
nam t simplicem ꝓ uicutis ꝯͣdicio¬
neni redacti cilib̾tatẽ.⁊ si qua tes¬
tamentis dnõꝵ illo tꝑr đ functo.¬
ꝵ acceꝑunt. sine ulla qõe pene¬

Expanded text:
coercendorum maleficiorum potestatem habent in perpetua vincula damnatos ad libertatem produci non posse, hi, qui intra tempora poenae liberi et heredes esse iussi sunt aut legatum fideicommissumve acceperunt, neque libertatem adipisci nec quicquam eorum quae his data sunt capere possunt. Quod si poenae tempus compleverint, iam omni vinculo exsoluti et quasi ad pristinam vel simplicem servitutis condicionem redacti et libertatem et si qua testamentis dominorum illo tempore defunctorum acceperunt, sine ulla quae
Abbreviated transcription (Latin):
I ñ adnis lib̾tas detur manci¬
pio alieno siꝗͥ ab his iudicibus
impetrabitur quib dandis ão siũ
ulla trepidacione pene. facił dissol¬
uitio ⁊ Si uͦ iuibentib nb. qͥequã le¬
ge actum eẽ docebitur.⁊ nõ dñsũ

Expanded text:
a dominis libertas detur mancipio alieno, si quidem ab his iudicibus impetrabitur, quibus dandi ius est, sine ulla trepidatione poenae facilis dissolutio est. Si vero iubentibus nobis quicquam leg
Abbreviated transcription (Latin):
suit. ne qͥs spectacło qd edatur. ac̃¬
torem suũ alienuue ẜuũ manum¬
d̾. ã .s. elicissimo. Si miuor amĩ
ix. ad lib̾tatẽ prandã hoiẽs tradi¬
disti senat ꝯsulto ꝙ gestũ ⁊ uritũ¬

Expanded text:
suit, ne quis spectaculo, quod edatur, actorem suum alienumve servum manumtur. Idem A. Felicissimo. Si minor annis viginti ad libertatem praestandam homines tradidisti, senatus consulto quod gestum est irritu
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ qͣi legitimã impon̾e comuni ẜuo
uolu̾it ħ faciat necessitatẽ hñte
socio uende partẽ suã quãtam in
ẜ uo possid. siue dimidiam. siue
.III. siue quantãcimiq ¶et si ples sit̃
socii. uno ex his lib̾tatẽ impone cu¬
piente. alios õs necessitatẽ hr̃e. par¬
tes suas quas inẜuo possident. uen¬
d̾e iꝑi qui lib̾tatem ẜuo impon̾e a

Expanded text:
communi servo voluerit, hoc faciat, necessitatem habente socio vendere partem suam, quantam in servo possidet, sive dimidiam sive tertiam sive quantamcunque, et si plures sint socii, uno ex his libertatem imponere cupiente alios omnes necessitatem habere partes suas, quas in servo possident, vendere ipsi, qui libertatem servo imponere
Abbreviated transcription (Latin):
gauit. ⁊ semel accepta dubita coĩs
cccasiõe. ħ uetustas inmagnũ ex¬
tollit cͥtam̃. ¶C ũ gͥ nossensum
hꝰ moĩ legati crebra indagacioẽ
agg̾dientes. duplicẽ eẽ eũ opma¬
mur. aut g. putauit testator lib̾¬
um fieri posse exparte ẜuum qui
hutꝰ mõt legatũ ei dreliꝗt. aut si
hoc minime cogitaũ. affectu socii
fecit. ut ei adquirat᷑. ħ des ã suos eũd
ẜuũ possid̾e minim̃ uoluit. ut sit
manifestum a suo patͥmõ penit:
cõne nos qui fautores lib̾tatis sumꝰ
sic ambiguam testatoris int̃p̃tam̃
uoluntatẽ. tãquã si uoluit eũ li¬
b̾tatẽ in sua parte donare. ⁊ cũ iã¬

Expanded text:
gavit. Et semel accepta dubitationis occasione hoc vetustas in magnum extollit certamen Cum igitur nos sensum huiusmodi legati crebra indagatione adgredientes duplicem esse eum opinamur: aut enim putavit testator liberum fieri posse ex parte servum, qui huiusmodi legatum ei reliquit, aut, si hoc minime cogitavit, adfectu socii fecit, ut ei adquiratur, heredes autem suos eundem servum possidere minime voluit, ut sit manifestum a suo patrimonio penitus ratione nos, qui fautores libertatis sumus, sic ambiguam testatoris interpretamur voluntatem, tamquam si voluit eum libertate in sua
Abbreviated transcription (Latin):
partẽ ꝯpetentẽ socii accipient.⁊
lib̃tatẽ siue impon̾e sine relĩq̃re
ẜ uo cupiente. ⁊ p̃cium dante. al¬
ter ut alt̾i exhis ipsis uelle dixĩt
lbtatẽ impone. ⁊ p̃ciũ dare. melior

Expanded text:
partem competentem socii accipientes libertatem sive imponere sive relinquere servo cupiente et pretium dante alter vel alteri ex his ipsi velle dixerint libertatem imponere et pretium dare, melior
Abbreviated transcription (Latin):
qoẽm suꝑ stituu manumissoꝵ cona
gono. Si ita ut lege municipali
c̃ ẜuus public eẽs ab ordint qͣsen¬
ciente ⁊̃ preside ꝓuncie manu¬
missꝰ es. ñ ex eo ꝗ his quem d. de¬
ras uicariũ infugani se ꝯuertit.
iugo ẜ uitutis ꝗ manumissioñ eua¬
sisti.itato cogeris succedere.
ꝓbauit. quo is lib̾tatẽ acceꝑat cui
pꝰ ea fueras ut ꝓponis matrimoiõ
copulata. natam exhuiꝰ modima¬
potestate nõ ⁊ ine̾te opinionis.

Expanded text:
em super statu manumissorum conar A. Epigono. Si ita, ut lege municipali cum servus publicus esses, ab ordine consentiente etiam praeside ex eo, quod is quem dederas vicarium in fugam se convertit, iugo servitutis, quod manumissione evasisti, iterato cogeris succedere. omprobavit, quo is libertatem acceperat, cui postea fueras, ut proponis, matrimonio copulata, natam ex huiusmodi mapotestate non est incertae opinionis.
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ legem uisti libici. cuiꝰ potestatẽ
senat: ꝯsulto iubñtio celso
itm̃ ⁊ neracio marcello ꝯsulib fac¬
to. ad ꝓuincias porrectã ꝯstitit. ma
fiuo ex ubis ingemo suscepto quo¬
min decurio et̃ possit obfuit.

Expanded text:
 legem Vetti Libici, cuius potestatem senatus consulto Iuventio Celso iterum et Neratio Marcello consulibus facto ad provincias porrectam constitit, manfilio ex liberis ingenuo suscepto, quominus decurio esse possit, obfuit.
Abbreviated transcription (Latin):
nas patrẽ pupilloꝵ quoꝵ p̃cib
fecisti intionem łut lib̃m te pe¬
nes se huisse. minist̾ium lic in
actu longi tꝑris ñ ꝓ̃cedente uͦ
os tuos ingeraios eẽ ꝯstat. nata¬
liũ ueritas uos tuetur. Nã qui
tionẽ nec noce qͥcquã nͥ ꝓdeẽ pot̃.¬

Expanded text:
nas patrem pupillorum, quorum precibus fecisti mentionem, velut liberum te penes se habuisse, ministerium, licet in actu longi temporis, non praecedente vero os tuos ingenuos esse constat, natalium veritas vos tuetur. nam qui tionem nec nocere quicquam nec p
Abbreviated transcription (Latin):
s ꝗͥ qui testam̃to uetit:÷
manumiti ad lib̾tatẽ nõ pot̃
ne eos quos cũ filiꝯs educatos eẽ
testator exp̃sserit. pꝑ familiare
ministerium. ⁊ usum filioꝵ neces

Expanded text:
 qui testamento vetitus est manumitti, ad libertatem non potest ne eos, quos cum filio educatos esse testator expresserit, propter familiare ministerium et usum filiorum neces
Abbreviated transcription (Latin):
pign̾i dato manumisso.
tale mancipiũ uir qui soluendo ⁊
possit manumitẽ. tñ si te pignori
ꝙͦ datũ mlieri apparu̾i̾t. inuita eañ
posse lib̾tatẽ asseq ñ ambigͥ.¬

Expanded text:
pignori dato manumisso. tale mancipium vir qui solvendo est possit manumittere, tamen si te pignori quoque datum mulieri apparuerit, invita ea non posse libertatem adsequi non ambigit
Abbreviated transcription (Latin):
ptin ad cuiꝰ ꝓͥetatem ꝑtin⁊ resti¬
tuto. his qͥ mancipiũ alienũ fallẽ¬
do pͥncipis ꝯscienciã manumiit.
mancipia duo cogat᷑ dnõ eiꝰ dare
hꝰ mõi sexꝰ etatisq atq artis cui:¬
ꝯstit̾it eẽ manumissum.⁊ alia tria
fisco eud̾ rõe similia q̃ młcta ñ sẽ¬
forte manumiss inferentẽ s ques¬
tionẽ statꝰ obiecta legituna p̃seͥptio¬
ne poti̾t exclud̾e. cumͥs amissimã¬
cipi dampna b̃eat imputare qͥ in
ꝑniciem suã eͤticit̾nitate firmauit.¬

Expanded text:
ad cuius proprietatem pertinet restituto is, qui mancipium alienum fallendo principis conscientiam manumisit, mancipia duo cogatur domino eius dare, cuiusmodi sexus, aetatis atque artis constiterit esse manumissum, et alia tria fisco eademque ratione similia. Quae multa non semforte manumissus inferentem sibi quaestionem status obiecta legitima praescriptione potuerit excludere, cum sibi amissi mancipii damna debeat inputare, qui in perniciem suam
Abbreviated transcription (Latin):
licenciã ei dam offerre ħ ꝑpublicas
ꝑsonas.⁊ sigillo imp̃sso medẽ sacrã
apon̾e ⁊ sĩ hrẽ facultatẽ ẜuum li¬
b̾tate donare.⁊ eũ hre plenissimã
lib̾tatem ⁊ ciuitate romana ꝑfrin.
inullũ tan̾e exsociis. Sibi ⁊ .ni. imp¬
utent. sicũ licer⁊ lucrari p̃cium ħ
acciꝑe disferunt ¶ S ne cͥca peculiũ
ẜui aliqua dubitacõ fier. peculiũ

Expanded text:
 offerre hoc per publicas personas et sigillo impresso in aedem sacram deponere et sic habere facultatem servum libertate donare et eum habere plenissimam libertatem et civitate Romana perfrui et nullum timere ex sociis. Sibi etenim imputent, si, cum liceret lucrari pretium, hoc accipere differunt Sed ne circa peculium servi aliqua
Abbreviated transcription (Latin):
usceptis. patrrnonia subire co¬
gantur. nullam ediu̾so calũpniã¬
tiũ uocẽ penit ꝯ patiemur ad¬
mitti. s⁊ ip̃m filocallum i pat̾no¬
ꝵ bonoꝵ onũum ab intestato

Expanded text:
usceptis patrimonia subire cogantur, nullam e diverso calumniantium vocem penitus patiemur admitti, sed ipsum Philocalum et paternorum bonorum omnium ab intestato
Abbreviated transcription (Latin):
cium ñ sine uixta rõe colligimꝰ.
⁊ his qui naturalẽ filium hñs
ortantib legib ultro adiustar
legitimi fllii. municipalib eũ
uoluit agregare munerib ⁊ do¬
nare patrie principalẽ mani¬
festauit. notumꝙ fecit. sine
oubio ꝓfessione certissima fa¬
cultatum suaꝵ omium elegis¬
se se affectiõe ̃ita successiorem.
cum certe huiꝰ modi ꝑsonis. ad¬
eo sacratissima ꝯstitucione sub¬
uentum sit. ut nec renunciãdi
cis. aut alienandi .ł. repudiandi
pat̾nas ħroitates. aut donacio¬
nes. infraudem curie ꝯcedatur
facultas. s ̃ munerib patrie¬

Expanded text:
tium non sine iusta ratione colligimus, et is, qui naturalem filium habens hortantibus legibus ultro ad instar legitimi filii municipalibus eum voluit adgregare muneribus et donare patriae principalem, manifestavit notumque fecit sine dubio professione certissima facultatum suarum omnium elegisse se adfectione debita successorem, cum certe huiusmodi personis adeo sacratissima constitutione subventum sit, ut nec renuntiandi eis aut alienandi vel repudiandi paternas hereditates aut donationes in fraudem curiae concedatur facultas, sed muneribus patri
Abbreviated transcription (Latin):
Ũ ẜuum mat̾s tue. ⁊ stupre uiolas¬
se dnãm suã. ⁊ turpis ꝯd i coĩs ma¬
culã. excogitande ingenantatis ꝯclu¬
sione ac false captuuttus ulamto
apud ꝯpetentem uidice obteg̾e uol¬
uisse ꝓponas. nec lib̾tatẽ ei matrem
cessuse significas. ingenuum fecis¬
se ñ uideatur. nec asseu̾acio ꝯsẽs
tui ingenuitatis iꝰ distribuere po

Expanded text:
matris tuae et stupro violasse dominam suam et turpis coniunctionis maculam excogitandae ingenuitatis collusione ac falsae captivitatis velamento apud competentem iudicem obtegere voluisse proponas nec libertatem ei matrem cessisse significas, ingenuum fecisse non videatur, nec adseveratio consensus tui ingenuitatis ius tribuere po
Abbreviated transcription (Latin):
si aliqua facultas eẽ non poterit᷑:¬
tantum litis sũpt: ⁊ ali mome hoĩ
sub ministrẽt. quãtum mod̾ato uidi¬
dũ lite a statu mota res ab aliqͦ di¬
repte sint sentẽcia drestituẽda pos¬
sessione rer̃ lata ille ne sentẽtie sa¬
tis fier:. d statu ꝯtrou̾siã mouit
necessitatẽ hab̾ebit. ⁊ sine satisdacõ¬
ne enso ẽ res redde. ⁊ tẽ cãm lib̾ alem
scd̾m uiris ordinẽ exercere. Ategẽda.

Expanded text:
si aliqua alia facultas esse non poteritantum litis sumptus, et alimonia homini subministretur, quantum moderato judidum lite de statu mota res ab aliquo direptae sint et sententia de restituenda possessione rerum lata ille, ne sententiae satisfieret, de statu controversiam movit, necessitatem habebit et sine satisdatione easdem res reddere et tunc causam liberalem secundum iuris ordinem exercere. CONST. A.
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ ꝓnunciat: it̃ tͥ iure d̃nta restitui
iubeat. c̃ ħ uncerto utr̃ ne tͥ lib̾o ꝯsti¬
tuto an dnõ tuo si ẜuum te senten¬
cia dclarauit c̃eatur. aoselucionemẽ
d̃itorẽ tuum iugeri ñ oporbeat. ł etatam¬
d̾.aã. ꝙ enandrie. Si res tuas rap¬
tas. ł amotas eẽ dicis abhis quos suo
tuos eẽ ꝯtendis. hiq in lib̾tatẽ ꝓcla

Expanded text:
 tunc tibi iure debita restitui iubeat, cum hoc incerto, utrumne tibi libero constituto an domino tuo, si servum te sententia declaraverit, debeatur, ad solutionem debitorem tuum urgueri non oporteat. . Alexandriae. Si res tuas raptas vel amotas esse dicis ab his, quos servos tuos esse contendis, hique in libertatem procla
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯr ꝑ. siors.ã. ꝙenedemo. Si statꝰ
ꝯtrou̾siam pat̾is. lite p libali ter¬
minata. si ꝓte fuit ꝓnunciatum.
agere ⁊̃ aduers eum qui se dum̃ tu¬
um et̃ ꝯtendit nõ ꝓib̃is. Ꝙ si iõ te
ostend. utrumine accusacio induci

Expanded text:
rdianus A. Menedemo. Si status controversiam Pateris, lite prius liberali terminata, si pro te fuerit pronuntiatum, agere etiam adversus eum, qui se dominum tuum esse contendit, non prohiberis. Quod si ideo te ostend
Abbreviated transcription (Latin):
sessionis inicium ñrequiri quis po¬
ciꝰ quã alt̃ĩ posseder̃. Eos ã possessoreᷤ
non ꝯ̃uenit appellari. qͥ ita tenent:
ut ob ħ ip̃m solitam c̾eant  prãre
m̾cedem.Nemo gͥ qͥ ao posleinonẽ
ꝯductor accedit : diu alienas res reti¬
nendo. uis sib ꝓͥetatis. usurpet. ne
cogantur diñ aut amit̾e ꝗo locau̾¬
rut̃. aut ꝯductores utiless fortas¬
sis erclude. aut annis omib: suꝑ
amõ suo publice ꝓtestari.
co. pp̃. Sient inrestispetiales ita
duniu̾sitate. ac ꝑsonales accoẽs.
ꝓtendantur.S si qua res ł uis ali¬
quod postuletur. ł ꝑsona qualicũq
ualente ꝑ sona. qui pignꝰ. ł y pote¬
cam ñ asuo citore. s abalio ꝑ lon¬
petere uire ceꝑunt. uiuendi ult̾ius
non hut̃ facultatem.Nec susficiat
p̃cib oblatis spetiat ꝗddam uce ꝑ¬
annotacionen ꝓmeruisse resposũ.
ł  ⁊ iniudiciis allegasse. nͥ allegato
sacro rescripto. aut mnuidicio post¬
ulacione deposita. fuĩt subsecuta

Expanded text:
sessionis initium non requiri, qui sibi potius quam alteri possederunt, eos autem possessores non convenit appellari, qui ita tenent, ut ob hoc ipsum solitam debeant praestare mercedem. Nemo igitur, qui ad possessionem conductor accedit, diu alienas res tenendo ius sibi proprietatis usurpet, ne cogantur domini aut amittere quod locaverunt aut conductores utiles sibi fortassis excludere aut annis omnibus super dominio suo publice protestari. ita de universitate ac personales actiones protendantur. Sed si qua res vel ius aliquod postuletur vel persona qualicumque valente persona, qui pignus vel vel hypothecam non a suo debitore, sed ab alio per lonpetere iure coeperunt, vivendi ulterius non habeant facultatem. Nec sufficiat precibus oblatis speciale quoddam, liceationem, promeruisse responsum, vel etiam iudiciis adlegasse, nisi adlegato sacro rescripto aut in iudicio postulatione deposita fuerit subsecuta
Abbreviated transcription (Latin):
c laudio. Si in fraudem patroni.
libtꝰ aliqͥd alienauit. quatenus
legitia pars dmmuta ⁊ reuo¬
cãndi tributam ꝯuenit eẽ. potesta
to ꝗͥ lib̾to patromis intestato suc¬
cedens. ꝑ accionem caluisianam
ineuis fraudẽ alienata rruodate
potest uerum ẽ patronum pꝰ lib̾¬
ti sui mortẽ ab eo fundi collatã do¬
nacionẽ habuisse ratã asseu̾as. ma¬
numissoris factũ infirmare spfoa

Expanded text:
Claudio. Si in fraudem patroni libertus aliquid alienaverit, quatenus legitima pars deminuta ecandi tributam convenit esse potestauidem liberto patronus intestato succedens per actionem Calvisianam in eius fraudem alienata revocare potest. Verum cum patronum post liberti sui mortem ab eo fundi collatam donationem habuisse ratam adseveras, manumissoris factum infirmare s
Abbreviated transcription (Latin):
ingratos lib̾tos patronis tõpetit¬
t in tegris refuandis.⁊ si ꝑuerboꝵ¬
dum uis patronatꝰ fu̾it amissũ.
Cum ⁊̃ ħ ingenuitatĩs p̃mis
tolluntur. quam pene  sola nata¬
lium restitucio inducit. his uide¬
lic: casib ꝑ quos penalib modis
uis patronatꝰ quasi ab indignis
patronis eripitur. in suo rebore du¬

Expanded text:
ingratos libertos patronis competiingratos libertos patronis competit, integris reservandis, et si perdum ius patronatus fuerit amissum, cum etiam haec ingenuitatis praemio tolluntur, quam paene sola natalium restitutio inducit. His videlicet casibus, per quos poenalibus modis ius patronatus quasi ab indignis patronis eripitur, in suo robore du
Abbreviated transcription (Latin):
cer niuos accitntur. uł inhisq̃
extestamento. ł codicilł scͥptis. uł
sine scͥptis habitis ꝓficiscuntur.
ut lib̃ti eoꝵ. ab iure patronatus
libentur. antiqua int̾pretacõe se¬
mota nõ dubit ⁊ ⁊̃ patronatꝰ ius
exsola tali u̾boꝵ ꝯceptione libtis
eẽ remitendum. nec successionib¬
eoꝵ que abintestato descendunt.
q̃s̃ ueteres ⁊ pꝰ huiusmõi actus ẜ¬
uari in libtoꝵ bonis dcreuer̃. anb̃
patronis integris refuandis. S q̃¬
admodum innatalium restttucõe¬
oͣc̃ om̃e uis tollitur patronatꝰ. ita ⁊
huiꝰ mõi uerbis eandem ͤ ob fuan¬
dam ^ dm̃s non ignorent. Id̾ ꝙ ui¬
ris ÷ si inter uiuos manumissio ẽ
imposita multimis uoluntatib
ꝯcesio data fucrit patronatus.
Ita tñ ut inom̃ib natalium res¬
tituciones. ex quib pene sol in¬
genuitas mera lib̾tis ꝯꝑftit. tam
ant. cum nb cordi : ingenius.
mag̃ hom̃ib quam lib̾tis ea fre¬
quentari. Reuerencia tñ que
alibtis d̃etur. ⁊ uire q aduersꝰ

Expanded text:
ter vivos actitantur, vel in his, quae ex testamento vel codicillis scriptis vel sine scriptis habitis proficiscuntur, ut liberti eorum a iure patronatus liberentur, antiqua interpretatione semota non dubitet etiam patronatus ius ex sola tali verborum conceptione libertis esse remittendum nec successionibus quae ab intestato descendunt, quas veteres et post huiusmodi actus servari in libertorum bonis decreverunt, a nobis patronis integris reservandis. Sed quemadmodum in natalium restitutione omne ius tollitur patronatus, ita et in huiusmodi verbis eandem esse dam omnes non ignorent. Idemque iuris est, si inter vivos manumissione imposita in ultimis voluntatibus concessio data fuerit patronatus: ita tamen, ut in omnibus natalium restitutiones, ex quibus paene solis ingenuitas mera libertis competit, tam ant, cum nobis cordi est ingenuis magis hominibus quam libertis eam frequentari. Reverentia tamen, quae a libertis debetur, et iure, quod adversus
Abbreviated transcription (Latin):
secunde. M ultum int̃ ⁊ utt̃
quis sius ninus emptꝰ ac ma¬
numissus sit abemptore. ana
uttatem. ł tiore. i casu adeiꝰ
bona ec̃ tabulas admiti patron¬
um nõ plac. I ost̾iore uero oia
iura patronatꝰ fetnꝰ. ⁊iõ cum
sabian patroni filii ꝗ plenum
uis hũit. ut hostis publici boĩ

Expanded text:
Secundae. Multum interest, utrum quis suis nummis emptus ac manumissus sit ab emptore, an a ertatem. priore enim casu ad contra tabulas admitti patronum non placet, posteriore omnia iura patronatus retinet. Et ideo cum Sabiniani patroni filii, qui plenum ius habuit, ut hostis publici bona
Abbreviated transcription (Latin):
numituntur libum ubi uolue¬
rint comorandi arbitrium hãnt.
nec apatronoꝵ filiis quib solam
reu̾enciam c̃ent. ad ẜuiendine¬
cessitatem redigi possunt. nͥ in¬
gniti ꝓbentur.cum neq ẽ pat᷑¬
no habitare lib̾ros iuira ꝯpellut̃.

Expanded text:
numittuntur, liberum ubi voluerint commorandi arbitrium habent nec a patronorum filiis, quibus solam reverentiam debent, ad serviendi necessitatem redigi possunt, nisi ingrati probentur, cum neque cum patrono habitare libertos iura compellunt.
Abbreviated transcription (Latin):
io. libtatẽ cum ꝯdicionẽ hio
mortis moe. anius .iii. ꝑactis ma¬
numutti uolo.ita ut p̃ret ħroi¬
id ẽ fuis testatori diurnum qͥd¬
dam pr̃ar. ⁊ pꝰ mortom eius usq̃
acdiem prãnd̾ lib̾tutis ⁊̃ hrobꝰ¬

Expanded text:
suo libertatem cum condicione hac mortis meae annis tribus peractis manumitti volo, ita ut praestet herediidem servus testatori diurnum quiddam praestabat et post mortem eius usque ad diem praestandae libertatis
Abbreviated transcription (Latin):
s a Augustino. S lic aiii tuini¬
mis omuties abeo aquo manu¬
missus es neo oꝑas ei d̃es. nec
puniri abeo ut pote ingratus
potes. ꝑ atronum tñ ee tuum:
negari non op̃r.¬

Expanded text:
 A. Augustino. Si tuis nummis emptus es ab eo a quo manumissus es, nec operas ei debes neque puniri ab eo utpote ingratus potes: patronum tamen tuum esse negari non opor
Abbreviated transcription (Latin):
cuiͦq de causa imꝓbum uidi¬
ceni potuit aꝓpare. his ł minis¬
trante eo ł p aministracionẽ
đ positam in publicum ꝓdeat.
crim̃ dsferat. aclatum aꝓpb ⁊ cũ¬

Expanded text:
cunque de causa improbum judicem potuerit approbare, is vel administrante eo, vel post administrationem depositam in publicum prodeat, crimen deferat, delatum approbet; qu
Abbreviated transcription (Latin):
siue ꝑ int̾̃positam infraudẽ legis
sacram̃tiq ꝑsonã. aut donacioĩs
exceptis salariis nicħ penit: tam
iam ministracõe positos pꝰ dposi¬
tum officium ꝓ aliquo bñficio p̃s¬
tito tꝑr aministracõis quã gratiu¬
to meruer̃ accepturos. Et lie ne¬
minẽ diumi timoris ꝯtẽpnendo
uire iurando arbitram̃ in menorẽ
ut saluti ꝓͥe ullũ ꝯmodum ante¬
ponat. Iteꝵ ut ad salutis timorẽ
ꝗs aus fui̾t prebita sa cramenta

Expanded text:
sitam personam in fraudem legis sacramentique, aut donationis  et ob hoc exceptis salariis nihil penitus tam in administratione positos quam post depositum officium pro aliquo praestito tempore administrationis, quam gratuito meruerint, accepturos. Et licet neminem divini timoris contemnendo iureiurando arbitramur immemorem, ut saluti propriae ullum commodum anteponat, tamen, ut ad salutis timorem et quis ausus fuerit praebita sacramenta
Abbreviated transcription (Latin):
manꝰ abstineat̃. neꝙ alienũ uir¬
gium putẽt suã p̃dam. Et ir.
priuataꝵ qͦ liciũ ꝯgnitor id̾q m̾
colonoꝵ a cuius lib ordinis iudi¬
ce fuerit aliqua rõne ꝯcussus.
siꝗs scit uenalem a iurt fuide
sentenciam. siꝗs penam ⁊ pres¬

Expanded text:
manus abstineant, neque alienum jurgium putent suam praedam. Etenim privatarum litium cognitor, idemque colonorum, a cujuslibet ordinis judice fuerit aliqua ratione concussus, si quis sciat venalem de jure fuisse sententiam, si quis poenam vel pre