comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tum faciunt aut ip̃ius cassacõe
tene aliunde alio transferuutur¬
et apud nos solet euenne. ut a¬
misso canali suo flumũa p̾nun.
reffundantur Teinde quia ꝑdide¬
runt uiam faciunt. Hoc ait ac¬
cidisse theo phrastus in corico mõ¬
te In quo post terrarnu tremorẽ
noua uis fouaium emersit Sũt¬
qui alias quoq causas int̾uenue
oppinantur que aliter uocant
aquas aut cursu suo deiciant et
auertant Fuit aliquando aqua¬
rum iops hemiꝰ. S cum gallo¬
rum gens a cassandro obsessa in
illui se contulissz ⁊ siluas cecidis¬
set iugeus aquarum copia ap¬
puit quas uidelicet in aliũtum
suum nemora ducebant Quib
emers humor qui de siit in arbu¬
sta consũm supfusus est Idemait
⁊ cͥta maguesiam accidisse. s pa¬
ce theophrasti dixisse liceat. nõ
est hoc u̾ismule quia ferc aquo¬
sissima sunt quecumq umbro¬
sissima Quod non euemiret. si
aquas arbusta siccarent quib
uo uis cx uituuo manat. ultra¬

Expanded text:
tum faciunt aut ipsius quassatione tum faciunt aut ipsius quassatione terrae aliunde alio transferuntur. Apud nos solet euenire, ut amisso canali suo flumina primum refundantur, deinde quia perdiderunt uiam faciant. Hoc ait accidisse Theophrastus in Coryco monte, in quo post terrarum tremorem noua uis fontium emersit. Sicut alias quoque causas interuenire opinatur, quae aliter euocent aquas aut cursu suo deiciant et auertant; fuit aliquando aquarum inops Haemus, sed cum Gallorum gens a Cassandro obsessa in illum se contulisset et suas cecidisset, ingens aquarum copia apparuit, quas uidelicet in alimentum suum nemora ducebant; quibus euersis umor, qui desiit in arbusta consumi, superfusus est. Idem ait et circa Magnesiam accidisse. Sed pace Theophrasti dixisse liceat: non est hoc simile ueri, quia fere aquosissima sunt quaecumque umbrosissima; quod non eueniret, si aquas arbusta siccarent, quibus uero uis ex intimo manat ultra
Abbreviated transcription (Latin):
Alteruu trausit. et natura ptes
suas uelud in pondib constitu¬
tas cxauunat. ne ꝓporcionum
equitate turbata: mundus p̃̾pon¬
deret Omma in ounubus sunt
Non taien aer in ignem trã¬
sit S numꝙͣ sine igne est De¬
trahe illi calorem ngescit stabit
cumbitur ⁊ trausiet aer in humo¬
rem. Sed nchilominus sine hu¬
more est. ⁊ aera et a quam facit
tena. sed non magis unꝙͣ sine
nqua est quam siue acie Et idõ
facilior est muicem tumsitus. s¬
quia illis in que transenndu
est. iaui nuxta sunt. hab ergo
terra humorem. huuc eepunt h
aera. hunc umbra hibui fugoris
densat. ut faciat humorem ip̃a
quoq mutabilis est in humdre
Natura sua utitur Quid cigo
inquis. Si ppetue sunt cause qui¬
b flumina oruntur ac foutes.
Quare aliquando siccantur a li¬
quando quib non fuerunt locis
excunt. Sepe motu teiraꝵ itiu̾a
turbantur ⁊ riuna int̾scidit ar¬
sus aquis. Que retente uouos
exitus querunt ⁊ aliquo impe¬

Expanded text:
alterum transit, et natura partes alterum transit, et natura partes suas uelut in ponderibus constitutas examinat, ne portionum aequitate turbata mundus praeponderet. Omnia in omnibus sunt: non tantum aer in ignem transit sed numquam sine igne est detrahe illi calorem: rigescet, stabit, durabitur; transit aer in umorem sed nihilominus non sine umore est; et aera et aquam facit terra sed non magis umquam sine aqua est quam sine aere. Et ideo facilior est inuicem transitus, quia illis, in quae transeundum est, iam mixta sunt. Habet ergo terra umorem, hunc exprimit; habet aera, hunc umbra hiberni frigoris densat, ut faciat umorem; ipsa quoque mutabilis est in umorem: natura sua utitur. Quid ergo?, inquit, si perpetuae sunt causae, quibus flumina oriuntur ac fontes, quare aliquando siccantur, aliquando quibus non fuerunt locis exeunt? Saepe motu terrarum itinera turbantur et ruina interscindit cursum aquis, quae retentae nouos exitus quaerunt et aliquo impe
Abbreviated transcription (Latin):
nobis trrraniẽe mutabilem. ħ
quoq quit quid efflauit. quiã
non libo aere conapitur crases
ptinus et in humorem coau̾tit
h̾es p̾mani aquarum sub trira
er aere. ce igne aer Quare ci
non ex terra fiat aqua. que si in
Aalia nuitabilis est et in aquam.
ĩmo marime in hanc. utraq eñ
cognata ea res. utraq grauis
utraq deusa. Utraq mextremũ
mũdi compulsa Et aqua t̾ra
Cur non aqua fiat er tena at
magna flimma magna sunt.
Cum uid̃is quauta sinit rursꝰ
er quanto ꝓdeant aspice nira¬
no cum labantur assidue. que¬
dami u̾o conciata. rapuuttur q
presto sit semper illis aqua noua
Quid si mirens ꝙ cumi uenti to¬
tum aera impellant. non deftiat
fluit. nec ut flunuma cto alueo
feruntur. S: ꝑ uastum celi spa¬
cium lato impetu uadit Quid
li ullam undam supesse uuurens
que supueniat tot fctib frac¬
tis uichil defficit quia in se redit
Dũu elementor um in alterum
recursus sunt Quitqͥ alti pit in

Expanded text:
nobis terram esse mutabilem. Haec nobis terram esse mutabilem. Haec quoque quicquid efflauit, quia non libero aere concipitur, crassescit protinus et in umorem conuertitur: habes primam aquarum sub terra ex aere, ex igne aer: quare ergo non ex terra fiat aqua? quae si in alia mutabilis, est etiam in aquam, immo maxime in hanc: utraque enim cognata res est, utraque grauis, utraque densa, utraque in extremum mundi compulsa. Ex aqua terra fit: cur non aqua fiat e terra? At magna flumina sunt. Cum uideris quanta sint, rursus ex quanto prodeant adspice. Miraris, cum labantur assidue, quaedam uero concitata rapiantur, quod praesto sit illis aqua semper noua: quid, si mireris, quod, cum uenti totum aera impellant, non deficit fluit, nec ut flumina certo alueo fertur sed per uastum caeli spatium lato impetu uadit? Quid, si ullam undam superesse mireris, quae superueniat tot fluctibus fractis? Nihil deficit quod in se redit: omnium elementorum alterni recursus sunt; quicquid alteri perit, in
Abbreviated transcription (Latin):
lic non celestem esse. nec collec¬
tinum humor em. s quod dici
solz uniam aquam. illo quoq
arguũto hec oppuo reffellitur
q quidam moutes in sup̾mo ca¬
illos sursum agi aut ibi cona¬
pi cum om̃is plumalis aqua de
et uaigabilis lacus. Quemad¬
dulab nec nuns illas stagna¬
re ꝙͣ apud nos occeanum ⁊ sinꝰ
enis. ymo es laaus quia plus
tena in alt̃ pz. eigo cx illa pro¬
funda copia. isti auines eguut
quos quid mirans. li de ten de¬
tractos non sentit Cum adiec¬
tos maria non senciant Quib¬
tenam intra se recessus sanos
multum spũs. qui nccͣio fuges¬
cit unib a gram. p̾ssus. Deuide
pig̃ et iinotus in aquanicum
re segis diu et grais aliquã¬
do enĩm sole trnuatur. aliquãdo
uentis cepanditur Itaq int̾ualla
magna imbrib sunt. Sub tra
u̾o quitquid est. quod illum in
aquam conu̾tat. ideui semp est
umibra ppetua fugus et̾nuim in¬
cx̃atata deusitas. semp cigo p̾¬
bebit fonti et fiumen causas. pl

Expanded text:
lic non caelestem esse nec colleclic non caelestem esse nec collecticium umorem, sed, quod dici solet, uiuam aquam. Illo quoque argumento haec opinio refellitur, quod quidam fontes in summo moillos sursum agi aut ibi concipi, cum omnis pluuialis aqua decet nauigabiles lacus, quemaddulcibus nec minus illas late stagnare quam apud nos oceanum et sinus eius, immo eo latius, quo plus terra in altum patet. Ergo ex illa profunda copia isti amnes egeruntur: quos quid miraris, si terra detractos non sentit, cum adiectos maria non sentiantterram intra se recessus cauos et multum spiritus, qui necessario frigescit umbra graui pressus, deinde piger et immotus in aquam, cum re segnis diu et grauis aliquando enim sole tenuatur, aliquando uentis expanditur, itaque interualla magna imbribus sunt, sub terra uero quicquid est, quod illum in aquam conuertat, idem semper est, umbra perpetua, frigus aeternum, inexercitata densitas; semper ergo praebebit fonti aut flumini causas. Placet
Abbreviated transcription (Latin):
bibunt at contra coustat g̾ma
nec estas quidem imbrib caret
uides. p̾mũ ego tibi uiucarum.
diligeus fossor Affirmo nullan
pluuiam ẽẽ tam magnam que
terram ultra .x. pedes in altitudi
neui madefaciat Om̃is humor
iutra p̾mami crustam consũunt
Nec in iufenora desceudit. qũo
ergo uuber suggr̾ potest aunub
uires. qui sũmam tantum humiũ
tingit. ps maior eius ꝑ flummũ
alueos in mare auffertur exi¬
guum est quod sorbeat terra.
nec id fut. aut enm auda est
et absiuut in se quidquid infu¬
sumest. aut saciata. si quid sup̃
desid̾ium cecidit cxcludet et io
priuus imbrib non augentur
auines. quia totos inse siciens¬
terra trahit Quid quod quedã
flumina erumpunt saxis et
montib. hiis quidem conferẽt
pliue que p̾ undas ruppes deffe¬
rentur nec hñt tenara cui m¬
si ant Adice q sicaissinus lo ais
Pduca in altum acti ultis duce¬
torum aut trecentorum pedum
spacium inuenunt aquariu
uberes uenas in sa latitudine
aqua non penetrat. ut scas il¬

Expanded text:
contra constat Germane aestas quidem imbribus caretuides. Primum ego tibi uinearum diligens fossor affirmo nullam pluuiam esse tam magnam, quae terram ultra decem in altitudinem pedes madefaciat; omnis umor intra primam crustam consumitur nec in inferiora descendit: quomodo ergo imber suggerere potest amnibus uires, qui summam humum tinguit? Pars maior eius per fluminum alueos in mare aufertur; exiguum est quod sorbeat terra, nec id seruat: aut enim arida est et absumit in se quicquid infusum est, aut satiata, si quid supra desiderium cecidit, excludit, et ideo primis imbribus non augentur amnes, quia totos in se terra sitiens trahit. Quid, quod quaedam flumina erumpunt saxis et montibus? His quid conferent pluuiae, quae per nudas rupes deferuntur nec habent terram, cui insidant? Adice quod siccissimis locis putei in altum acti ultra ducentorum aut trecentorum pedum spatium inueniunt aquarum uberes uenas in ea altitudine, in quam aqua non penetrat, ut scias il
Abbreviated transcription (Latin):
ex illo t̾ras mare int̾luit Iudicãt
quidam flumina qͦ quorum
menarrabilis est uatura ect. cũ
ip̃o mundo traxisse principia.
ut histrumnt inilum uastos
ames magis qz insignes ꝙͣ
ut dici possit eamd̾ illis origi¬
nem quam cetĩs esse. hͨ est ergo¬

Expanded text:
ex illo mare terras interluit. Iudicant quidam flumina quoque, quorum inenarrabilis natura est, cum ipso mundo traxisse principia, ut Histrum, ut Nilum, uastos amnes magisque insignes, quam ut dici possit eandem illis originem quam ceteris esse. CAPUT
Abbreviated transcription (Latin):
g ͦ queramus quomodo ad con¬
tumaudos flummũ cursus t̾ra
sufficiat. unde tantum aquarum
ereat niramur q accessionem
fluiumũ maria non senciant. cq̃
muirandum est qd̃ detimũtum exx¬
uncium terra non sentit Quid
est quod illam aut sic impleuit
ut p̾bere tantum ex recondito pos¬
sit. ac subuide sic suppleat ꝙͣ tum¬
q rõnem reddid̃imus ad flumen
cadement riuorum ac foucium
aquaꝵ emisit rursus accipere ⁊
ob ħ non maria crescere. quia qd̃
in fluxit non in suum u̾tunt s
ꝓtinus reddunt Occulto einm
itiunere subit tenas. ⁊ palain ue¬
uit. Secreto reu̾titur colaturq
in trausitu mare. quod ꝑ multi¬
lices terrarum au fractus uer¬
beratum amaritudinem pout⁊
prauitatem in tanta soli uaneta¬
te saporis exuit. ⁊ in sincerain
a quam transit Quidam existĩãt
quicꝙ ex imbrib t̾ra concipit ad¬
emitti ⁊ l aigumenti loco pont
ꝙͣ pauassima flumina sunt in
hiis locis quib rarus est iuber
Ideo sicras auint ethiopie solitu¬

Expanded text:
go quaeramus quomodo ad continuandos fluminum cursus terra sufficiat, unde tantum aquarum exeat. Miramur, quod accessionem fluminum maria non sentiant; aeque mirandum est, quod detrimentum exeuntium terra non sentit. Quid est, quod illam aut sic impleuerit, ut praebere tantum ex recondito possit, aut subinde sic suppleat? Quamcumque rationem reddiderimus de flumine, eadem erit riuorum ac fontium.aquarum emisit rursus accipere et ob hoc maria non crescere, quia quod influxit, non in suum uertunt sed protinus reddunt. Occulto enim itinere subit terras et palam uenit, secreto reuertitur, colaturque in transitu mare, quod per multiplices terrarum anfractus euerberatum amaritudinem ponit et prauitatem: in tanta soli uarietate saporem exuit et in sinceram aquam transit. Quidam existimant, quicquid ex imbribus terra concepit,emittere et hoc argumenti loco ponunt, quod paucissima flumina in his sunt locis, quibus rarus est imber. Ideo siccas aiunt Aethiopiae solitu
Abbreviated transcription (Latin):
colliguntur aut uanas hñt
uenas. alie sunt dulces alie ua¬
rie aspere quippe iut̾uenerunt
salse amareqz aut medicate.
Ex quib sulphuratas dicimus
ferratas aluinosas iudicat
unu saphor. hñt p̾t̾ea unulta
disciuma. p̾mũ tactus frigide
q ⁊ calide sunt Deinde poudĩs le¬
ues ⁊ graues sunt Deude colo¬
ris pure sunt turbide cerulee
lucide. Deinde salubritatis. sunt
enuui utiles. sunt mortifere. st̃
q cogantur in lapidem Que¬
dam tenues Quedam pingues
quedaui alũt quedam sine ulla
bibentis ope trauseunt Quedã
hauste fecunditatem afferunt
ut stet aqua uel fluat loci po¬
sicio efficit. in deuaro fluit in
plauo et deuaro contraetur
et stagnat aliquando in adu̾s spũ
ipellitur tunc non cogitur nõ
fluit Colligitur ex imbrib ex
suo fonte natiua est Nichil tam̃
ꝓhib eodem loco aquam colligi
et uasti. quod in fustino uidemus
in queui moutes circunuecti ꝙͥ¬
quid fudit pluia deriuant. sed

Expanded text:
colliguntur aut uarias habent colliguntur aut uarias habent uenas. Aliae dulces sunt, aliae uarie asperae; quippe interueniunt salsae amaraeque aut medicatae, ex quibus sulphuratas dicimus, ferratas, aluminosas: indicat uim sapor. Habent praeterea multa discrimina, primum tactus: frigidae calidaeque sunt; deinde ponderis: leues et graues sunt; deinde coloris: purae sunt, turbidae, caeruleae, luridae, deinde salubritatis: sunt enim utiles, sunt mortiferae, sunt quae cogantur in lapidem, quaedam tenues, quaedam pingues; quaedam alunt, quaedam sine ulla bibentis ope transeunt, quaedam haustae fecunditatem afferunt. Ut stet aqua aut fluat, loci positio eficit: in deuexo fluit, in plano et defosso continetur et stagnat. Aliquando in aduersum spiritu impellitur: tunc cogitur, non fluit. Colligitur ex imbribus, ex suo fonte natiua est. Nihil tamen prohibet eodem loco aquam colligi et nasci; quod in Fucino uidemus, in quem montes circumiecti, quicquid fudit pluuia, deriuant, sed et
Abbreviated transcription (Latin):
mus acorpore. deinde ui ocrultis
excitata subtilitas non ent in
cius his saluta ͭ que cura ue¬
quiciaui ur̃am furoremqz dis¬
cuntur que dampnamus nec
ouidus fons erãt illuuis inti¬
dis argenteus undis Sue ut
ait uirgilius. Unde pora nouẽ
uasto cum nunmure moutis
Id mare p̾ruptum. et pelago p̃¬
aquas subuũstiat quomĩo tot fin¬
nima iugencia ꝑ diem noctemq
deaurant Quare alia hib̾ius aqͥs
intumescant alia in deffectu cetõꝵ
amuum crescant Nilum int̾ruise¬
ponemus a turba ppͥne uatuaie
ac suigulans. ⁊ illi suum diem
dabinus. Nunc uulgares cqͣs
ꝑsequaniur tam frigidas ꝙͣ ca¬
lentes. In quib calentib que¬
reudumerit utrum calide uascã¬
tur. an fiant. de cetĩs quoq dis¬
ẜemus quas insignes aut sapor
aut aliqua reddit utilitas. que
⁊ a medicis despata uicia ꝑcur¬
rant Quedam medentur ultĩb.
quedam intĩora potu fouent. et
puluonis ac uiscerum querelas
stant omĩs aque aut eunt aut

Expanded text:
mus a corpore; deinde in occultis mus a corpore; deinde in occultis exercitata subtilitas non erit in ertius his salutaribus, quae contra nequitiam nostram furoremque discuntur, quae damnamus nec Ouidius, "fons erat illimis nitidis argenteus undis", siue, ut ait Uergilius, "unde per ora nouem uasto cum murmure montis it mare praeruptum et pelago prratio aquas subministrat; quomodo tot flumina ingentia per diem noctemque decurrant; quare alia hibernis aquis intumescant, alia in defectu ceterorum amnium crescant. Nilum interim seponemus a turba, propriae naturae ac singularis, et illi suum diem dabimus. Nunc uulgares aquas persequamur, tam frigidas quam calentes: in quibus calentibus quaerendum erit, utrum calidae nascantur an fiant. De ceteris quoque disseremus, quas insignes aut sapor aut aliqua reddit utilitas: quae a medicis uitia percurant; quaedam medentur ulceribus; quaedam interiora potu fouent et pulmonis ac uiscerum querelas stant omnes aquae aut eunt aut
Abbreviated transcription (Latin):
at aliquis dare deb aliquis adui¬
tere Optare quod sine adu̾sano
optatur. bonam mentem Getrro
magno estimata mortaᵇ  eciam¬
si quis domũ. casus attulit. sic
uitueri quasi exitura qua ueu̾ũt
anmam hr̃e altos supra fortuita
spũs tollere. hominus meuimisse
ut sine felie cas. scias ħ̾ non fu¬
turum du. sine infelre. scias ħ
non esse te si non putas Quid est
p̾cipumu:. in prmns ladris aĩam
hr̃e. ħ res efficit non e iure quen¬
tum libim s e ure nature. lib
autem est qui seruitute luam et¬
fugit Hec est assidua ⁊ in eluc¬
tabilis ⁊ ꝑ diem et ꝑ noctem eqͣ¬
liter p̾mens siue interuallo sine
cõmeatu sibi ẜiure grauissima ẽ
Euitus. Quami discutere facile est
Si desieris multa te poscere si de
ẽĩs Quid insamo Quid hauelo
Quid sudo Quid t̾ram. Quid for
u̾so. nec multo opus est nec diu
naturam. Primo discedemus
a sordidis deinde amiũ ip̃m q ͦ
sũmo magnoq opus est. seduce¬

Expanded text:
at, aliquis dare debet aliquis amitat, aliquis dare debet aliquis amittere, optare quod sine aduersario optatur: bonam mentem; cetera magno aestimata mortalibus, etiamsi quis domum casus adtulerit, sic intueri quasi exitura qua uenerint. um? Altos supra fortuita spiritus tollere, hominis meminisse, ut, siue felix eris, scias hoc non futurum diu, siue infelix, scias hoc te non esse, si non putes. Quid est praecipuum? In primis labris animam habere: haec res efficit non e iure Quiritium liberum sed e iure naturae. Liber est autem, qui seruitutem suam efugit: haec est assidua et ineluctabilis et per diem ac noctem aequaliter premens, sine interuallo, sine commeatu. Sibi seruire grauissima est seruitus: quam discutere facile est, si desieris multa te poscere, si dexeris: "Quid insanio? quid anhelo? quid sudo? quid terram, quid forum uerso? Nec multo opus est nec diu." naturam: primo discedemus a sordidis; deinde animam ipsum, quo sano magnoque opus est, seduce
Abbreviated transcription (Latin):
sunt qui pplos hũerunt in po¬
testate. paucssum qui se Quid
eat p̾cipinm engere aĩm supra
imias ⁊ promissa fortime nichil¬
illam dignum hr̃e putare quod
speres Quid cnui dignũ habet
quod concupiscas Qui a diuino¬
rum conu̾sacione quociens ad
humana readis. non aliter cali¬
gabis ꝙ quorum oculi in deusam
umbram ex claro soie redierunt
Quid est p̾cipuum: posse leto aĩo
adu̾sa tollerare Quid quid accid̾it
sic ferre. quasi uolu̾is tibi accide̾
Debuisses euimi uelle si scisses om¬
ma fieri ee decreto dei flere queri
gemere. descissere est. Quid ẽ p̾ci¬
pum. Auiuius cͣcͣ calauntates
fortis ⁊ contumax lueurie non ad¬
u̾sus tantum sed infestus. nec a¬
iuidus ꝑiculi nec fugar qui sciat
fortunam non expectare s facere
⁊ aduersus utramq increpidus
inconfusus qz ꝓdire. nec ill ius
tumultu nec huius fulgore ꝑcusso
Quid est p̾cipũ. non aduttere
in ammo mala consilia. puras
ad celum manus extollere. Nullũ
bonum petere quodut a te transe¬

Expanded text:
s, qui urbes habuerunt in potestate, paucissimi qui se. Quid est praecipuum? Erigere animum supra minas et promissa fortunae; nihil dignum putare, quod speres. Quid enim habet, quod concupiscas? qui a diuinorum conuersatione quotiens ad humana recideris, non aliter caligabis quam quorum oculi in densam umbram ex claro sole redierunt. Quid est praecipuum? Posse laeto animo aduersa tolerare; quicquid acciderit, sic ferre, quasi tibi uolueris accidere debuisses enim uelle, si scisses omnia ex decreto dei fieri: flere, queri et gemere desciscere est. Quid est praecipuum? Animus contra calamitates fortis et contumax, luxuriae non auersus tantum sed infestus, nec auidus periculi nec fugax, qui sciat fortunam non expectare sed facere et aduersus utramque intrepidus inconfususque prodire, nec illius tumultu nec huius fulgore percussus. Quid est praecipuum? Non admittere in animo mala consilia, puras ad caelum manus tollere, nullum bonum petere quod, ut ad te transe
Abbreviated transcription (Latin):
Anecio. ⁊ his qui uidĩ no¬
lunt cometam non esse
ordiuarium sidus s fal¬
sam sid̾is faciem. diligenter trac¬
tandum est. aueque omius ps
auui edendis cometis satis ap¬
ta sit An omius celi regio ydouea
inqua creentur. an quacumq ire
uiu̾sa tolluntur. Cum dico illos
non fortuitos esse ignes sed in¬
tertos mũdo. quos non frequẽ

Expanded text:
aetio et his qui uideri uolunt cometen non esse ordinarium sidus sed falsam sideris faciem, diligenter tractandum est an aeque omnis pars anni edendis cometis satis apta sit, an omnis caeli regio idonea in qua creentur, an quacumque irea: quae uniuersa tolluntur, cum dico illos non fortuitos esse ignes, sed intextos mundo, quos non freque
Abbreviated transcription (Latin):
si laterent. S ħ intellexerunt uͨͦ
io quoo clausum est eẽ ad huc u̾m¬
uentum. neq id quod uentus est
posse iam clandi. Nam quod inclu¬
so est quiescit ⁊ acris stacio est oĩs
nn fuga uentus est ccau nunc ⁊ isld
accedit. hiis Argumentis ꝑ quod
appeat quod motum efficit spũs
ꝙ corpora quoq nr̃a non aliter
treuuut. ꝙͣ si spi pu ritui aliqua
causa ꝑturbet. cũ ͫ timore contͣitꝰ
est cum senectute languescit ⁊ uenis
corpentib marcet cum fugore in¬
hibetur aut sub accessione cur su
suo deicitur. Nam quaidui sine
niuina ꝓfluit. ⁊ ex more ꝓceditꝰ.
Nullus est tremor corpon. Cunu
aliquid occurrit quod iuhibeat
eius officium. tunc pum poteus
in ꝑferendis hiis que suo iugore
tendebat defficieus concitit quitaᷤ¬

Expanded text:
si laterent, sed hoc non intellexerunt, nec si laterent, sed hoc non intellexerunt, nec id quod clausum est esse adhuc uentum nec id quod uentus est posse iam claudi. Nam quod in clauso est quiescit et aeris statio est; omnis in fuga uentus est. Etiamnunc et illud accedit his argumentis per quod appareat motum effici spiritu, quod corpora quoque nostra non aliter tremunt quam si spiritum aliqua causa perturbat, cum timore contractus est, cum senectute languescit et uenis torpentibus marcet, cum frigore inhibetur aut sub accessionem cursu suo deicitur. Nam quamdiu sine iniuria perfluit et ex more procedit, nullus est tremor corpori: cum aliquid occurrit quod inhibeat eius officium, tunc parum potens in perferendis his quae integer tulerat, deficiens concutit qui
Abbreviated transcription (Latin):
compellitq ⁊ in arcum agit silz
ad huc cedit tantum et uagatur
ubi erepta discendi facultas est
⁊ undiq obsistitur q̃ uc magno
cum muriine montis crruuiclau¬
stra fremit. Que dui pulsata con¬
uellit ac iactat eo acrior quo cũ
mora ualenai ͬ ͤ luctatus est. Deĩ¬
de cum c̾ta plustrauit omne qd
tenebatur uec potuit euadere.
inde quo maxime impactus est
resilit ⁊ aut ꝑ ocrulta diuiditur
ipõ t̾re motu rautate fr̃a. aut per
nonui nulnus enicuit Ita eius
non potest uis tanta cohibi nec
uentum teuet ulla compages.
Soluit enn quod euiq unicłin
⁊ onus oume fert secum fususqz
p nuinima laxamentum superat
in donuita nature potencia liberat ẽ
utiq cum concitatus sibi ius suũ
uendicat. Spũs uero inuicta res ẽ
nichil erat quod luctantes uentos
tempestates q sonars Impio pͥ¬
miat ac uiuclis et caicere frenet.
Sie dubio poete hunc uoluerunt
uidĩ carerem in quo sub tena clau¬

Expanded text:
compellitque et in artum agit, si licet compellitque et in artum agit, si licet adhuc, cedit tantum et uagatur: ubi erepta discedendi facultas est et undique obsistitur, tunc "magno cum murmure montis circum claustra" fremit, quae diu pulsata conuellit ac iactat, eo acrior quo cum mora ualentiore luctatus est. Deinde cum circa perlustrauit omne quo tenebatur, nec potuit euadere, inde, quo maxime impactus est, resilit et aut per occulta diuiditur ipso terrae motu raritate facta, aut per nouum uulnus emicuit: ita eius non potest uis tanta cohiberi nec uentum tenet ulla compages. Soluit enim quodcumque uinculum et onus omne fert secum infususque per minima laxamentum sibi parat et indomita naturae potentia liberat se, utique cum concitatus sibi ius suum uindicat. Spiritus ueto inuicta res est: nihil erit quod "luctantes uentos tempestatesque sonoras imperio premat ac uinclis et carcere frenet." Sine dubio poetae hunc uoluerunt uideri carcerem in quo sub terra clau
Abbreviated transcription (Latin):
supueuit ⁊ in se crescit cuui ouus
suum sustinere non potuit. unu
iuina parat ⁊ ꝓua cum ip̃is que ob¬
iacebant fugit. idei spũ fit. Qui
quo ualeucĩor agilior ꝙ es tiaus
enpitur et uelementius septu
onme disturbat Ex quo motus fit
Quod dicitur uerumẽẽ ⁊ ex illo ꝓ¬
batur. Sepe cumtene motus fuit
si modo ꝑs eius aliqua dirrupta
est Iude uentus ꝑ multos dies flu¬
xit ut traditur eo factum motuqͦ
calchis laborauit. ¶ Apud ascle¬
piodotum muenies auditorem
possidonn. In his ip̃is qõnum ua¬
turalium causis Inuemes et apd̃
alios auctores hiasse uno loco t̾r̃
⁊ iide non erigno tempore spirasse
uetitum. qui secuudum illud it ip̃e
sibi fecerat ꝑ quod ferelatur ma¬
euna ergo causaest ꝓpter quam t̾ra
moueatur spũs uatura tit ͦ et lo¬
cuiue loco mutans. ħ ꝙͣ diu non
impellitur. et in naccanti spacio la¬
tet. Iacet unoxius. nec arcomec¬
tis molestus est ubi illum extriu¬
secus supuemiens causa sollicitat

Expanded text:
superuenit et in se crescit, cum onus superuenit et in se crescit, cum onus suum sustinere non potuit, uim ruina parat et prona cum ipsis quae obiacebant fugit. Idem spiritu fit, qui quo ualentior agiliorque est, citius eripitur et uehementius saeptum omne disturbat: ex quo motus fit,Quod dicitur uerum esse et illo probatur: saepe, cum terrae motus fuit, si modo pars eius aliqua disrupta est, inde uentus per multos dies fluxit, ut traditur factum eo motu quo Chalcis laborauit: quod apud Asclepiodotum inuenies, auditorem Posidonii, in his ipsis quaestionum naturalium causis. Inuenies et apud alios auctores hiasse uno loto terram et inde non exiguo tempore spirasse uentum, qui scilicet illud iter ipse sibi fecerat per quod ferebatur. Maxima ergo causa est propter quam terra moueatur spiritus natura citus et locum e loto mutans. Hic quamdiu non impellitur et in uacanti spatio latet, iacet innoxius nec circum iectis molestus est; ubi illum extrinsecus superueniens causa sollicite
Abbreviated transcription (Latin):
rerent et in aliud alia solu̾entur s
tamen necesse est hũndet ac plena
sit. ⁊ ex condito ꝓferat Nou est ergo
dubium quin multum spũs lateat
intꝰ ⁊ ceca sub tera spacia aer latus
optineat Quod si uerum est ucce¬
est ut id sepe moueatur. Quod re
mob ilissima plenum est. Numqͥ
enu dubium ẽẽ ciiꝙͣ potest quiu
nichil sit tam inquietum ꝙͣ aer.
tam u̾sabile ⁊ agitacione gaudens
St quitur ergo ut naturam suami
ex̾cent i quod semper mouen nult
Aliquando et alia moueat id quã¬
dofit. quando illi cursus interdictꝰ
est Nain quaindu nou impeditur
id placide cumoffenditur ⁊ retiuet᷑
insaint ⁊ moias suas abupit N õ
Aliter quani ille pontem iudignatꝰ
arrxes. quaiduu illi facił ⁊ lib est
Alueus. primas quasqz aquas ex¬
plunt. ubisara manu uł casu illa¬
ta repssere uemeutem tunc npe¬
tum moma quent ⁊ quo plura op¬
posita sunt plus uuenit uniuni
Dums eniu illa unda que at̾go

Expanded text:
rerent et in aliud alia soluerentur, sed rerent et in aliud alia soluerentur, sed tamen necesse est abundet ac plena sit et ex condito proferat: non est ergo dubium quin multum spiritus intus lateat et caeca sub terra spatia aer latus obtineat. Quod si uerum est, necesse est id saepe moueatur quod re mobilissima plenum est: numquid enim dubium esse cuiquam potest quin nihil sit tam inquietum quam aer, tam uersabile et agitatione gaudens? Sequitur ergo ut naturam suam exerceat et quod semper moueri uult, aliquando et alia moueat. Id quando fit? Quando illi cursus interdictus est. Nam quamdiu non impeditur, it placide; cum offenditur et retinetur, insanit et moras suas abripit, non aliter quam ille "pontem indignatus Araxes": quamdiu illi facilis et liber est alueus, primas quasque aquas explicat; ubi saxa manu uel casu illata repressere uenientem, tunc impetum mora quaerit et, quo plura opposita sunt, plus inuenit uirium: omnis enim illa unda, quae a tergo
Abbreviated transcription (Latin):
tib ⁊ tot saxis. Quem admuodu
tam diu̾sas iuꝰ iudices alit̾ atq
aliter uise. m̾sas fouerent qͣs¬
dam sũma receptas ꝑte. quasdam
Alterius tractas. iusi mult hr̃et aĩe
tam multa trm uana geuernitis
et haustu atq alimento sin edu¬
alutis leuibz adhuc argumuentis
ago totum hoc celum quod ignens
ether mundi ps sũma claudit. õs
hee stelle quar nui diftium non põt
numerus. Dmnes hic celestium
cetus ut aliam p̾te̾am hic tam ꝓpe
Auobis agens cursus sol onũ t̾raꝵ
amibit non semel maior aluuen¬
tum ex terreno trahunt i int̾se pci¬
untur. nec ullo alio sal ꝙͣ alitu
temirum sustinentiu ħ illis Alnũ¬
tis hic pastus est. nou posset sutem
tami multa tauto q se ip̃o iaiora
nutrire insi pleua esset aime. qu̾i
p diem ac noctem ab omnib ꝑtib
sui fundit fien eiui nou potest ut
non mult ei supsit ex qua tantuiu
petitur. ac simitur aid tempus quid̃
qd̃ exeat nastitur Non enuu esset
phemus islicopia sustectun in tot

Expanded text:
 tot satis? Quemadmodum tam diuersas radices aliter atque aliter in se mersas foueret, quasdam summa receptas parte, quasdam altius tractas, nisi multum haberet animae tam multa tam uaria generantis et haustu atque alimento sui educantis? Leuibus adhuc argumentis ago: totum hoc caelum, quod igneus aether, mundi summa pars, claudit, omnes hae stellae, quarum iniri non potest numerus, omnis hic caelestium coetus et, ut alia praeteream, hic tam prope a nobis agens cursum sol, omni terrarum ambitu non semel maior, alimentum ex terreno trahunt et inter se partiuntur nec ullo alio scilicet quam halitu terrarum sustinentur: hoc illis alimentum, hic pastus est. Non posset autem tam multa tantoque se ipsa maiora nutrire, nisi plena esset animae, quam per diem ac noctem ab omnibus partibus sui fundit; fieri enim non potest ut non multum illi supersit, ex qua tantum petitur ac sumitur. Et ad tempus quidem quod exeat nascitur nec enim esset perennis illi copia suffect
Abbreviated transcription (Latin):
potest tendere quod illi naturale ẽ
u sublue se itendit ⁊ terram pre¬
mentem diu̾lent.
Ciam nuinc dicendum est
quod fortasse fiet discensio
nouẽe tenam sine spuitu palaiẽ
non tantuillud dico quo se ten
ac ptes sui iungit qui mest eciam
saris mortius q corpib. s illo di¬
c uitali ⁊ uegeto ⁊ alente omma.

Expanded text:
potest tendere, quod illi naturale est, potest tendere, quod illi naturale est, in sublime se intendit et terram prementem diuerberat. Etiamnunc dicendum est quod fortasse fiet discessio. Non esse terram sine spiritu palam est, non tantum illo dico quo se tenet ac partes sui iungit, qui inest etiam saxis mortuisque corporibus, sed illo dico uitali et uegeto et alent
Abbreviated transcription (Latin):
ou̾atur primo infundente se atͥgo
aera Deide p aliquam nuam ma¬
ligue fugit ⁊ hoc acrius fertur. q ͦ
augustins Id sine pugna non potest
quam effluat iuuenit. conglobatꝰ
islic funt. et hoc atq illu Ie c̾cuma¬
gitur aliaq deicit alia int̾cidit cum
tenuussimus ideiq fortificatur ⁊
urepat quamus mobstructa ⁊ qͦ q
ii umpit insua deducat ac dissipet
Tunc terra iactatur aut enuu datum
uento locum discedit ant causam
dedit in ip̃m qua illum emisit ca¬
u̾nam fuudamento spoliata confi¬
dit Quidam ista existimant ẽ eira
nultis locis pforata est. nec tau¬
tum primos illos aditus h quos
uelut spiramento ab nuicio sic re¬
cepit s multos illi casus m posirt
qua alia torrentes ceadere alia esti¬
bus magnis durupta patuerunt
ꝑ hec interualla uitrat spũs. ꝙ̃
si iniclusit mare ⁊ alcius adegit nͤ
fluctus retro abire pisit ẽ ut
ille exitu sumnul redituq p̃cluso
uolutatur Et quia in rectum nou

Expanded text:
oneratur primo infundente se a tergo oneratur primo infundente se a tergo aere, deinde per aliquam rimam maligne fugit et hoc acrius fertur, quo angustius. Id sine pugna non potest quam efflueret inuenit, conglobatus illic furit et hoc atque illo circumagitur aliaque deicit, alia intercidit, cum tenuissimus idemque fortissimus et irrepat quamuis in obstructa et quicquid intrauit ui sua diducat ac dissipet. Tunc terra iactatur: aut enim datura uento locum discedit, aut, cum dedit, in ipsam qua illum emisit cauernam fundamento spoliata considit. Quidam ita existimant: terra multis locis perforata est nec tantum primos illos aditus habet quos uelut spiramenta ab initio sui recepit, sed multos illi casus imposuit. qua, alia torrentes cecidere, alia aestibus magnis disrupta patuerunt. Per haec interualla intrat spiritus: quem si inclusit mare et altius adegit nec fluctus retro abire permisit, tunc ille exitu simul redituque praecluso uolutatur et, quia in rectum non
Abbreviated transcription (Latin):
itiuema decurut. hemus aui
sem augustiͥ ͥ quedam receptacula
at Quedam penci ͥ ͣ in quib cotu¬
gitur ⁊ nide diuiditur in ꝑtes. sic l
totum temrum omnium corpus
aquis que uicem sangunus teuẽt
et uentis quos nichil aliud quisꝙͣ
aunuam uocauent. pnũ est. hͨ duo
alicubi currunt. Alicubi consistunt.
S quemadiodum in corpore nr̃o
dum bona ualitudo est uenarumqͣ
ipturtata mobilitas modum ser¬
uat . u̾ aliꝙ aduersi est. micat crebuꝰ
⁊ suspiia atq hauelitus laborantis
Ac fesli sigua sunt. Ita i tems qͦ
Dum illis posicio uatiualis est.
in concussione manent cum a liq̃
pecratur. tunc uelut agucorporis
motus est. spũ illo qui modestius
defluebat icto uehiemencius i quas¬
ueracionem senciet Neq eimm in
te discuint. uide igitur minc quid
entrent in illorm. spũs ex arconfuso
aere qui quamdi h critum sine
uruma labitur. si offendit Aliquid
et uicidit quod uiam claudat. tũt

Expanded text:
itinera decurrit. Habemus autem itinera decurrit. Habemus autem quaedam angustiora receptacula at, quaedam patentiora in quibus colligitur et unde diuiditur in partes. Sic hoc totum terrarum omnium corpus et aquis, quae uicem sanguinis tenent, et uentis, quos nihil aliud quis quam animam uocauerit, peruium est. Haec duo aliubi currunt, aliubi consistunt. Sed quemadmodum in corpore nostro, dum bona ualetudo est, uenarum quoque imperturbata mobilitas modum seruat; ubi aliquid aduersi est, micat crebrius et suspiria atque anhelitus laborantis ac fessi signa sunt: ita terrae quoque, dum illis positio naturalis est, inconcussae manent; cum aliquid peccatur, tunc uelut aegri corporis motus est, spiritu illo qui modestius perfluebat icto uehementius et quasuexationem sentiet; neque enim in te discurrit. Uide ergo num quid intret in illam spiritus ex circumfuso aere. Qui, quamdiu habet exitum, sine iniuria labitur; si offendit aliquid et incidit quod uiam clauderet, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
trano euenit cum ius maior fugi¬
di illata in cau̾uis est. Quit quid
illi calidi latet fugon cedeus abit
i augustum et magno imꝑetu a¬
gitur quia non patitur utriusq
uatura concordiam nec in uno
moram fugiens ergo et ommm̃o
cupiens excedere. ⁊ ꝑeima queq
demolitur ac iactat Ideoq aũꝙͣ
tena moueatur solet mugicus
audin uentis in abdito tumultu¬
autib nec enum aliter poss ut ait
nr̃ uirgilius Sub pedib iugire
solum ⁊ igu celsa momi. insi hoc
esset uutorum opus. uices deuide
huius pugne sunt Defic̾ calidi con¬
gregacio ac rursus cruptio eunc fu¬
gida compescuntur ⁊ succedunt mor
futur potenciomi dum alc̾na ius cur¬
sat ⁊ ultro citro q spũs ꝯmcat tera
concutitur. Sunt qui cristumant
spũ quidem et nulla alia rõne tre¬
uiere terram. s ex aliacausa que
anstotili placuit Quid sit quod ab
his dicatur audi.
Upus nostrum et sangn¬
ne migatur ⁊ spũ qui ꝑ sua

Expanded text:
trario euenit: cum uis maior frigitrario euenit: cum uis maior frigidi illata in cauernis est, quicquid illic calidi latet, frigori cedens abit n angustum et magno impetu agitur, quia non patitur utriusque natura concordiam nec in uno moram. Fugiens ergo et omni modo cupiens excedere proxima quaeque remolitur ac iactat. Ideoque antequam terra moueatur, solet mugitus s audiri uentis in abdito tumultuantibus. Nec enim aliter posset, ut ait noster Uergilius, "sub pedibus mugire solum et iuga celsa moueri", nisi hoc esset uentorum opus. v 13,6 Uices deinde huius pugnae sunt eaedem: fit calidi congregatio ac rursus eruptio; tunc frigida compescuntur et secedunt mox futura potentiora. Dum ergo alterna uis cursat et ultro citroque spiritus commeat, terra concutitur. Sunt qui existiment spiritu quidem et nulla alia ratione tremere terram, sed ex alia causa quam Aristoteli placuit. Quid sit quod ab his dicatur audi: corpus nostrum et sanguine irrigatur et spiritu, qui per sua
Abbreviated transcription (Latin):
Emper aliqua euaporacio
est e tema. que modo arida
est. modo huiido nuxta.
ħ ab infimo edita ⁊ inquantum po¬
tuit elata cum ultenore locum in
queni exeat non h retro fertur
atq uise reuoluitur Ceiide rixa
spũs reqprant iactat obstaua
⁊ siue iuterclusus sine ꝑangusta
euisus est motum al. ac tiumuultũ
sciet. Straton ex eadem stola est
luit ⁊ rerum nature inquisitor fu¬
it. huius tale decret̃ est. fugidum
et calidu semper incontrana
abeunt una esse non possunt Eofu¬
gidum confluit. unde ius calidadis¬
cessit et iuucemribi calidum est.
Unde fugus expulsum est. hoc qd̾
dico uerum est. sed utraq in contra¬
rium agi. ex hoc tibi appeat. hib̾no
tempore ciuu supra terranfugus
est. nec calent puter nec mimus
specus. atq omns sub tena reces¬
sus. quia illo se calor contulit. su¬
piora possidenti sugon cedeus. qui
cum i infenora puenit ⁊ eo se qͣͣ¬
tuu poterat ingessit. quo deusior
et in augłm p̾ssus loco cedit Is cõ¬

Expanded text:
emper aliqua euaporatio est e terra, quae modo arida est, modo umido mixta; haec ab infimo edita et in quantum potuit elata, cum ulteriorem locum in quem exeat non habet, retro fertur atque in se reuoluitur; deinde rixa spiritus reciprocantis iactat obstantia et, siue interclusus siue per angusta enisus est, motum ac tumultum ciet. Straton ex eadem schola est, luit et rerum naturae inquisitor fuit; huius tale decretum est. Frigidum et calidum semper in contraria abeunt, una esse non possunt: eo frigidum confluit unde uis calidi discessit, et inuicem ibi calidum est unde frigus expulsum est. Hoc quod dico uerum esse et utrumque in contrarium agi ex hoc tibi appareat: hiberno tempore, cum supra terram frigus est, calent putei nec minus specus atque omnes sub terra recessus, quia illo se calor contulit superiora possidenti frigori cedens; qui, cum in inferiora peruenit et eo se quantum poterat ingessit, quo densior, et in angustum pressus loco cedit. Idem con
Abbreviated transcription (Latin):
trahit quitquid ex hiis sponte redi
solet Demde non tantum h uinum
ut que euocauit absunat Ob hoc
duicius corpus ula emauare solita
i efflan teru ex se atq aqua humo¬
reui uuttunt facit autem uentum¬
sol ortis non calore tantum s ictu
eciam¶Lux ennu ut dixi que so¬
lem autecedit nũdum aera calefa¬
cit s pautit tuntum. ꝑaissus autẽ
in latus cedit. Qm ꝙͣ ego ne illud
quid̃ concesseum lucem ipãm sine
calore esse. tamen ex caloie sit Nõ
h forsitam tantum tempis ꝙͣtum
tactu appeat Opus tamen sinum
facit i deusa diducit ac tenuat. p̾tr̾a
loca que aliqua niquitate nͦ ita
clausa sunt ut solem acapere non
possunt lla nebulo quoq et tristi.
luce calefuuit i ꝑ dieui minus qͣ
noctibz rigent Eniam nunc natura
calor onnus ab igit. nebulas ⁊ a se
repellit Eigo sol quoq idem facit
Et ideo ut quibrdam uidetur indefla¬
tus est. unde solet ħ flm̃i esse ex eo
ra uehit. ⁊ contra ortum plenis ueu¬

Expanded text:
trahit quicquid ex his sponte reddi trahit quicquid ex his sponte reddi solet, deinde non tantum habet uirium ut quod euocauit absumat: ob hoc diutius corpuscula emanare solita et efflari terra, ex se atque umorem mittunt. Facit autem uentum ortus non calore tantum sed etiam ictu: lux enim, ut dixi, quae solem antecedit, nondum aera calefacit sed percutit tantum, percussus autem in latus cedit. Quamquam ego ne illud quidem concesserim, lucem ipsam sine calore esse, cum ex calore sit: non habet forsitan tantum teporis, quantum tactu appareat, opus tamen suum facit et densa diducit ac tenuat; propterea loca, quae aliqua iniquitate naturae ita clausa sunt ut solem accipere non possint, illa quoque nubila et tristi luce calefiunt et per diem minus quam noctibus rigent. Etiamnunc natura calor omnis abigit nebulas et a se repellit: ergo sol quoque idem facit, et ideo, ut quibusdam uidetur, inde flatus est unde sol. Hoc falsum esse ex eo hit et contra ortum plenis ue
Abbreviated transcription (Latin):
autemeis stimulos ortus solis fe¬
neus gelidum aera. Nameciam
autequam appeat liũe ip̃o ualet ⁊
nundum quid̃ radiis aera npellit
Iam tamen lacessit ⁊ mritat luce p̃¬
nussa Nai i cum ip̃e p̾cessit alia su¬
pius iapunitur alia distrahunt
tepore. ideo non ultra matut imin
illis datur fluere Omius illoruin
uis conspectu solis extuiguitur nec¬
flauere. Cura tamen medium diem
relanguescunt. nec usꝙͣ usq in nũ¬
diem aura ꝓduatur. Alia autem nu¬
becillior ac breuor est. ꝓ ut ualencio¬
rib minorib ne collecta aausis est.
Quare tamentales uenti uere i esta¬
te ualidiores sunt leuissum enui ce¬
tera ꝑte auiu neqz qui bella nple¬
ant suigunt. Quia aer aquosimiẽ
ex pliib aquis locisqz ob humidũ
celi naturam saturis et redundantib
maor en aporacio est At quare esta¬
te eque ꝓfunditur quia post o coa¬
sum solis remauet durnus calor
et magna noctis ꝑte pdurat. Qui
euocat exeuuicia ac uehemencius

Expanded text:
ei stimulos ortus solis feei stimulos ortus solis feriens gelidum aera; nam etiam antequam appareat, lumine ipso ualet et nondum quidem radiis aera impellit, iam tamen lacessit et irritat luce praemissa; nam cum ipse processit, alia superius rapiuntur, alia diffunduntur tepore: ideo non ultra matutinum illis datur fluere; omnis illorum uis conspectu solis extinguiturflauere, circa medium tamen diem relanguescunt, nec unquam usque in meridiem aura producitur; alia autem imbecillior ac breuior est, prout ualentioribus minoribusue collecta causis est. Quare tamen tales uenti uere et aestate ualidiores sunt? – leuissimi enim cetera parte anni nec qui uela impleant surgunt: quia uer aquosum est ex pluuialibus aquis, locisque ob umidam caeli naturam saturis et redundantibus maior euaporatio est. At quare aestate aeque profunditur? Quia post occasum solis remanet diurnus calor et magna noctis parte perdurat; qui euocat exeuntia ac uehementius
Abbreviated transcription (Latin):
Nullus ex hiis ꝑtincre est. s cadit
forciore iau sole. n ͨ fert ultra tenire
conspectum. ħ uentorum genus mapit
uere nou ultra estatemdurat i inde
marime uenit. ubi aquarum plun¬
nium et moucium est plana licet ha¬
bundent aquis carent aura. hai di¬
co que ꝓ uento ualet Quouiodo calis
flatus concipitui quem gͥa eutol¬
piam uocant. Quid quid ex se palu¬
des et flumina renuttunt id autem
et multum est i assiduum. ꝑdiem
solis Alimentum est. nocte non ex¬
hauntur et montib inclusur in
unam regionem cossigitur Cum
illan impleuit et iaui se non capit
expriuntur. Aliquo et in unam ꝑtẽ
ꝓcedit hic uentus est. Itaq eo maĩ¬
bit quo lib̾ior eritus inuitat ⁊ loci
laritas ad qͣ coadcͥnata deciurant.
huius rei arguiũtumest. ꝙ prima
ꝑte uoctis non spirat. Incipit enĩ
fien illa collectio que cͣcͣ lucem iam
plena est. ou̾ata quent quo deffiuat¬
⁊ eo potissimum exit ubi plunmum
uacui est i magna ac patens aera.¬

Expanded text:
Nullus ex his pertinax est sed cadit Nullus ex his pertinax est sed cadit fortiore iam sole nec fert ultra terrarum conspectum. Hoc uentorum genus incipit uere, non ultra aestatem durat et inde maxime uenit ubi aquarum plurimum et montium est. Plana, licet abundent aquis, carent aura; hac, dico, quae pro uento ualet. Quomodo ergo talis flatus concipitur quem Graeci G–egkolpian uocant? Quicquid ex se paludes et flumina remittunt id autem et multum est et assiduum, per diem solis alimentum est, nocte non exhauritur et montibus inclusum in unam regionem colligitur; cum illam impleuit et iam se non capit, exprimitur aliquo et in unam partem procedit: hinc uentus est. Itaque eo incumbit quo liberior exitus inuitat et loci laxitas, in quam coaceruata decurrant. Huius rei argumentum est, quod prima noctis parte non spirat: incipit enim fieri illa collectio, quae circa lucem iam plena est; onerata quaerit quo defluat, et eo potissimum exit ubi plurimum uacui est et magna ac patens area.
Abbreviated transcription (Latin):
aiami. In ħ existimas nobis quidem
datas uires quib uos moueremꝰ
e¶ Cum aqua motum siumi
hẽat eciaui uentis quiescentibus
Non eium aliter aimalia edeͥ pũt
nustum quoq inuasti aquis ⁊ hbo¬
sa quedam uidemus. sũma earum¬
inatanca Est gͦ aliquodi aqua
uitale De aquadico. Iguis qui onĩa
consũnnt quedam creat. ⁊ quod iudĩ
non potest. siuuule u̾mptanen u̾m
est. Auuualia igne generan. h go
unu aliquam talem aer Ideo modo
spissat se. modo expandit se ⁊ pur¬
gat ⁊ ał contrahit. diduct atqr dis¬
feit h gͦ int̾est int̾ aem i uentum.
quod iunter latum et flumen aliqñ
pse npt̃ solum causa uentiest. fundẽs
ngentem aera ⁊ ex deuso coacto qr
explicans in uinuersum. De uentis
diemiis uunc uitim inapiamꝰ
illos exaitere fortasse appebit ꝙ̃ad¬
modum fiant si appanient Quan¬
Binumergo. ante luca¬
nos flatus inspiciamus qui
aut ex flummibz aut ex con¬
uallib aut ex aliquo sum feruitur

Expanded text:
tiam. An hoc existimas, nobis quidem tiam. An hoc existimas, nobis quidem datas uires quibus nos moueremus, lem esse, cum aqua motum suum habeat etiam uentis quiescentibus? Nec enim aliter animalia ederet; muscum quoque innasci aquis et herbosa quaedam uidemus summo innatantia: est ergo aliquid in aqua uitale. De aqua dico? Ignis, qui omma consumit, quaedam creat et, quod uideri non potest simile ueri, tamen uerum est, animalia igne generari. Habet ergo aliquam uim uitalem aer et ideo modo spissat se modo expandit et purgat et alias contrahit diducit ac differt. Hoc ergo interest inter aera et uentum quod inter lacum et flumen. Aliquando per se ipse sol causa uenti est fundens rigentem aera et ex denso coactoque explicans. In uniuersum de uentis diximus: nunc uiritim incipiamus illos excutere. Fortasse apparebit quemadmodum fiant, si apparuerit quanrimum ergo antelucanos flatus inspiciamus, qui aut ex fluminibus aut ex conuallibus aut aliquo sinu feruntur.
Abbreviated transcription (Latin):
serat ĩmutacio ipã alicuius neti
niuentinu u̾titur. Illud enim neq
ut credam michi psuaderi pt̃. neq
ut taceam. quomodo in nũs corpib
ald fit inflagicio. que non sine ma¬
emittitur. ⁊ uentrem interdum cum
Compno exonerat. inteidum senea
sie putant ⁊ hanc magnam rerum
naturam alimenta nutantememuit¬
tere spm̃. Bñ nobeum agitur cũ¬
quod semper conquoquitur sic eni
Dua fiencorpuscula. quecum coad¬
t̾uata sunt. deuide excenuan sole ce¬
peruit quia oume quod in augusto
dilatatur spacium maius desiderat
uentus existit. Quid eigo. hauc so¬
lam esse cusam uenti existiuo. aq
temirumqz euaporinones ex hiis
grauitatem aens deinde solui impe¬
tum. cuuque dempsa steterant ut ẽ
ncc̃e extemi ͭ ͣ nnituntur in ampliorẽ
locum Ego u̾o ⁊ hauc iudico. Cete¬
ruin illa est longe ualencior u̾ior¬
qs hr̃e aera naturalem uiin mouẽdi
se. nec aliunde concipere s messe issi
ut aliarum rerum Ita huius poten¬

Expanded text:
serat, mutatio ipsa halitus mixti serat, mutatio ipsa halitus mixti in uentum uertitur. Illud enim nec ut credam mihi persuaderi potest nec ut taceam: quomodo in nostris corporibus cibo fit inflatio quae non sine maemittitur et uentrem interdum cum sonos exonerat, interdum secretus, sic putant et hanc magnam rerum naturam alimenta mutantem emittere spiritum. Bene nobiscum agitur quod semper concoquit: alidua ferri corpuscula? Quae cum coaceruata sunt, deinde extenuari sole coeperunt, quia omne quod in angusto dilatatur, spatium maius desiderat, uentus existit. Quid ergo? Hanc solam esse causam uenti existimo, aquarum terrarumque euaporationes; ex his grauitatem aeris fieri, deinde solui impetu, cum quae densa steterant, ut est necesse, extenuata nituntur in ampliorem locum? Ego uero et hanc iudico. Ceterum illa est longe ualentior ueriorque, habere aera naturalem uim mouendi se nec aliunde concipere sed inesse illi, ut aliarum rerum, ita huius poten