comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nichil u̾tati preuiticare. sedhoc
optinc q̃ ip̃ius reiicucit nat᷑a.
⁊ mensuri pupillans uł adulti
publicc.⁊focto iẽ pupillarẽ uel
adulti ꝯscripsit ⁊ ip̃e ꝑhinꝯmõi
scͥptura ⁊fessꝰ fu̾it. ampliorẽ qͣn¬
titatẽ substantic. ñ ẽẽ aliud inspi¬
aic̃clum nisi hoc q̃ scripsit. Et ẜin
uurs ciusdem scriptiur patrimo¬
mum pupilli uł ad ulti exigi. Ncq̃
cium sic homo simplex mnimo maa
i. ¶Illo ꝓculdubio obfuãdo.
ut ñ audeat tutorul curator ros
pupillares uł adulti. alit̾ attinge
ieluł ullam sibi cõmumonẽ ad
eas undicare. nisi prius ĩuentan
publice facto ẜmi morẽ solitũ ies
eis tradant nisi testatores q subs¬
tantiã transmittunt. specialit̾ ĩuẽ¬
tarium ꝯscribi uctuerint Situms:
tutorib ⁊ curatorib.ꝙ simuẽta

Expanded text:
nihil veritati praeiudicare, sed hoc obtinere , quod ipsius rei inducit natura et mensura pupillaris vel adulti el adulti conscripserit et ipse per huiusmodi scripturam confessus fuerit ampliorem quantitatem substantiae, non esse aliud inspiciendum nisi hoc quod scripsit, et secundum vires eiusdem scripturae patrimonium pupilli vel adulti exigi: neque enim sic homo simplex, immo magitur. Illo procul dubio observando, ut non audeat tutor vel curator res pupillares vel adulti aliter attingere vel ullam sibi communionem ad eas vindicare, nisi prius inventario publice facto secundum morem solitum res eis tradantur: nisi testatores qui substantiam transmittunt specialiter inventarium conscribi vetaverint. Scituris t
Abbreviated transcription (Latin):
do ꝯtrariam aꝑuit uoluntate
⁊ hoc uł ꝑ testes idoncos ñ min
trib uł int̾ acta manifestau̾r
⁊ decẽnium fiat emẽsu extũc
irritum cẽ testam̃tur. tam cx
ꝯtraria uolu̾tate qm̃ excur¬
su temporalialit ⁊ enim tes¬
tam̃ta mortuoꝵ ꝑ decẽmi tnͣs¬
cursionc̃ euanesecre nullo pa¬
timur modo. Priorib ꝯstitu¬
tionib q̃ suꝑ hunismõi testa¬
m̃tis uacuandis late fu̾ant.
penits antiquãtis.d. Auga
to.Iuliano.pp̃.

Expanded text:
ontrariam aperuit voluntatem, et hoc vel per testes idoneos non minus tribus vel inter acta manifestaverit et decennium fiat emensum, tunc irritum esse testamentum tam ex contraria voluntate quam ex cursu temporali. Aliter etenim testamenta mortuorum per decennii transcursionem evanescere nullo patimur modo, prioribus constitutionibus, quae super huiusmodi testamentis vacuandis latae fuerant, penitus antiquandis. IUST. A. IULIANO PP.
Abbreviated transcription (Latin):
tuo agnato ꝯstituto. ⁊ mtrstato
desuncto nirt ciuinadita hertcli¬
ente. siue capitis diminutiõe
pempto. sollẽpint̾ bonoꝵ pos¬
sessione admissa succssit. act̾
patris tun q̃sta herectitas ẽ. ad¬
ne presidem ꝓuincie debes actu

Expanded text:
to defuncto iure civili adita herediniente sive capitis deminutione perempto sollemniter bonorum possessione admissa successit ac tibi patris tui quaesita hereditas est, adire praesidem provinciae debes ac tu
Abbreviated transcription (Latin):
Lproponis hereclitattm tuo no¬
mnt ñ recte petis ¶ Si qm lirs
etiam intestatos dicm functes
ad seueras. siquidem hi quer pri¬
iugnos ciusdem. miite dicis eor

Expanded text:
proponis, hereditatem tuo nomine non recte petis. Sed quoniam hos etiam intestatos diem functos adseveras, si quidem hi, quos privignos eiusdem amitae dicis, eor
Abbreviated transcription (Latin):
debitis. ꝓ quib hypothece ñ
sunt ꝯstitute. ꝓpt̾ res ad debito¬
rem ꝑtinentes. dum is seue¬
nores cieclitores formidans.
se celau̾it.⁊ illi deieb ad cũ
ptinentib competẽtia ingre¬
diantur uidicia. postulentq ĩ
possessioncm uerum se se trans¬
mitti. si ctiam alii creclitores
quibꝰ obnorius ẽẽ indetur.

Expanded text:
debitis, pro quibus hypothecae non sunt constitutae, propter res ad debitorem pertinentes, dum is severiores creditores formidans sese celaverit, et illi de rebus ad eum pertinentibus competentia ingrediantur iudicia postulentque in possessionem rerum sese transmitti, si etiam alii creditores, quibus obnoxius esse videtur
Abbreviated transcription (Latin):
dfraudem creditorib facicndã.
muidiam fiscalem ꝯtra scłi ñi
tranquillitatem imploran ñ
decet Redde itaq q̃ fisco m̃o de¬
bes. ac sicomientus uelut ac¬
ditore fius quem tibi minicros

Expanded text:
fraudem creditoribus faciendam invidiam fiscalem contra saeculi nostri tranquillitatem implorari non decet. redde itaque fisco nostro quod debes, ac si conventus velut a creditore fueris, quem tibi numeras
Abbreviated transcription (Latin):
uti potes. Denegotus gestis.
um tutores filioꝵ tuoꝵ suspec¬
tos facores. eisdemq tutores seu
curatores peteres. munere pie¬
tatis fungebaris. q̃ causa non
admittit negotioꝵ gestoꝵ acti¬
onem. ut sũptus quo mea li¬
te fcͣcisti ieꝑeteie possis. ¶ Cum̃
aliquos suꝑta fec̾it. nulla ratio
a eoꝵ urguentib nccessitatis
rationib utilit̾ geratur. in quã¬
tum locuplctiores facti st̃ dãdã
actionem exutilitate ip̃oꝵ re¬
ceptum ẽ. q̃ tibi quoq nuire de¬
cernitur. q̃ sũpto inpupillu
q̃m rome tutoꝵ petendoꝵ grã

Expanded text:
. De negotiis gestis. um tutores filiorum tuorem suspectos faceres eisdemque tutores seu curatores peteres, munere pietatis fungebaris: quae causa non admittit negotiorum gestorum actionem, ut sumptus, quos in ea lite fecisti, repetere possis, cum aliquos sumptus fecerit, nulla rationia eorum urguentibus necessitatis rationibus utiliter gerantur, in quantum locupletiores facti sunt, dandam actionem ex utilitate ipsorum receptum est. quae tibi quoque iure decernetur, quod sumptus in pupillum, quem Romae tutorum petendo
Abbreviated transcription (Latin):
uolenti. lx. dics utiles cõputã¬
t. qbꝰ inputant blico ci facłtas
finit. ap̃ quem ieus uł iea pos¬
tulari potest. Et cum p̾tierĩt
dies isti utiles. manito q̃q ui
re extranci agtix potest. Et
qui ꝯfidit accusationis. calũ¬
pinc notamtimere ñ debet.
Nam ad ꝓbatr̃em sccleris di
parentes mei q̃stionẽ demã¬
cipus codẽ modohabi pmise¬
rut. quasi nux mariti ageret

Expanded text:
volenti sexaginta dies utiles computantur, quibus in publico eius facultas fuerit, apud quem reus vel rea postulari potest. Et cum praeterierint dies isti utiles, maritus quoque iure extranei agere potest Et qui confidit accusationi, calumniae notam timere non debet: nam ad probationem sceleris divi parentes mei quaestionem de mancipiis eodem modo haberi permiserunt, quo si iure mariti ageret
Abbreviated transcription (Latin):
pc quid ꝯtranectigales largition&¬
num tituloꝵ. uł pragmiaticis sacͥᵈ
uł ad notationib fucrit clicitum
effectum ⁊ iinib cairre censemus:

Expanded text:
quid contra vectigales largitionalium titulorum vel pragmaticis sacris vel adnotationibus fuerit elicitum, effectu et viribus carere censemus.
Abbreviated transcription (Latin):
uł meclicꝰ siue masculs. sue fe¬
mina notarns ꝗdemusq ad qn¬
quaginta. medics aũt usq ad
sexaginta taxetur. ¶Sin uero
cimuchi sint fui cõminis maio¬
res  decem anms.si ꝗdẽ sine. irte
sint.inqnquagnita solido cõ¬
putentur. Sin aũt artifices us
ad septuagnita. minores ⁊ einz
decem anns cumichos ñ ampliꝰ
triguita solidis exstimar uolu¬

Expanded text:
vel medicus sive masculus sive femina, notarius quidem usque ad quinquaginta, medicus autem usque ad sexaginta taxetur. 5b . Sin vero eunuchi sint servi communes maiores decem annis, si quidem sine arte sint, in quinquaginta solidos computentur, sin autem artifices, usque ad septuaginta: minores etenim decem annis eunuchos non amplius triginta solidis aestimari volu
Abbreviated transcription (Latin):
uemãt ad legatum ꝓsua portr̃e
quedam exhis deficiat. cã oĩb
si habere maluerit ꝓuirili por¬
tõe cum oĩ suo onere ad cresc̾e̾
uel si om̃s nolucrint. tunc apcl
eos remancre. aquib derelictũ
ẽ. ¶Cum u̾o quidam uoluerĩt
quidam nolucrint. uolentib
solumodo id totum accedere.
sm au̾t disiunctim fu̾it relictũ
si quidem õs hoc accipe ⁊ potue¬
rt et maluerint. suam quisq
partem ꝓuirili portice accipiãt.
Et ñ sibiblandiantur ut umus
q̃ rem̃. aui aut singuli soldam
cius rei estimatõem acciꝑe desi¬
derent. Cum hunsmodi lega¬
tarioꝵ auariciaz antiquitas ua

Expanded text:
ant ad legatum, pro sua portione quaedam ex his deficiat, eam omnibus, si habere maluerint, pro virili portione cum omni suo onere adcrescere vel, si omnes noluerint, tunc apud eos remanere, a quibus derelictum est: cum vero quidam voluerint, quidam noluerint, volentibus solummodo id totum accedere. 11b . Sin autem disiunctim fuerit relictum, si quidem omnes hoc accipere et potuerint et maluerint, suam quisque partem pro virili portione accipiat et non sibi blandiantur, ut unus quidem rem, alii autem singuli solidam eius rei aestimationem accipere desiderent, cum huiusmodi legatariorum avaritiam antiquitas va
Abbreviated transcription (Latin):
ammit
um uxori usu fructus fundi le¬
gatur.⁊ cius ꝓprietas cum liłre
lbint. nato filio statim ꝓ prit¬
tatis liggati dies cedit. nec quic¬
quam ob est sus decedat. Mp

Expanded text:
Ammiae. Cum uxori usus fructus fundi legatur et eius proprietas, cum liberos habuerit, nato filio statim proprietatis legati dies cedit nec quicquam obest, si is decedat. P
Abbreviated transcription (Latin):
tionis exercende subqualibet as¬
tutia subtiliq legum uł ꝯstituti¬
onm occasioncisuꝑ his uł̃. ad¬
gnatis seu cognatisigrintoris eoꝵ
uł qbdam aliis suꝑ cẽ facultate
inpostumsinchilominus.ꝗsquu

Expanded text:
tionis exercendae sub qualibet astuta subtilique legum vel constitutionum occasione super his vel agnatis seu cognatis genitoris eorum vel quibusdam aliis superesse facultatem in posterum: nihilo minus, qu
Abbreviated transcription (Latin):
oñoꝵ possessionem pat̾ins rebꝰ
omissa minores ad mintegrũ
restitutionis admitti bñficiu
iam priilem placuit. ¶ Nestitu¬
ti aũt decreto bona q̃ habuerũt
mortis tempore patris debent

Expanded text:
orum possessionem in paternis rebus omissam minores in integrum restitutionis admitti beneficio iam pridem placuit. restituti autem decreto bona, quae habuerunt mortis tempore patris, debent
Abbreviated transcription (Latin):
i de porietate nidex datus. ad¬
u̾sus te nichil sup hac statuit.
rectoraditꝰ ꝓuincic causami
hinc cognoydere suaq decide sen¬
tentia curabit. Cum ⁊ siquid de

Expanded text:
i de proprietate datus iudex adversus te nihil super hac statuit, rector aditus provinciae causam hanc cognoscere suaque decidere sententia curabit, cum et, si quid de
Abbreviated transcription (Latin):
Simiitanis uidex. sup ca causa
de qua cunlibi actionib disc¬
cptandum fuit ñ datꝰ aquo
dan poterat cognouit. ctiam re¬
mota appellatione id q̃.ab eo
statutum c̃ firmitatem ñ habo

Expanded text:
Si militaris iudex super ea causa, de qua civilibus actionibus disceptandum fuit , non datus, a quo dari poterat, cognovit, etiam remota appellatione id quod ab eo statutum est firmitatem non habet
Abbreviated transcription (Latin):
um res filio emãcipito ea xhi¬
toe ut creclitorib tius solucret
te donasse ꝓponas. sistipula
rei ꝓperisti. creditorib quidẽ
u̾sus te copetit actio. cum at
cui certa lege p̾clia donastun
terta cunli actõe ad placitoꝵ
obscquiũ urgueri sccħ legẽ
donatiomis dictam ꝯucint.

Expanded text:
um res filio emancipato ea condicione, ut creditoribus tuis solveret, te donasse proponas, si stipularei prospexisti , creditoribus quidem versus te competit actio. Eum autem, cui certa lege praedia donasti, incerta civili actione ad placitorum obsequium urgueri secundum legem donationibus dictam convenit.
Abbreviated transcription (Latin):
siue merdem ciuitate degat.
siue magro. siue malia ꝓuicia
tiones excipiet ¶ Sm̃ u̾o post
huis mõi indultum tẽp. mi¬
mme hoc q̃ dispositumẽ face
maluerit tamquã lite qͥ ei in¬
geritur ex die quo possessor ad
iuditium uocatus ẽ / ad ĩtrum¬
pendã longi tẽporis p̾scriptiõe
⁊ testata/ ndex. ut pote dño
possissiomis nec post hunismoi
humanitatẽ sui p̾sentiam fa¬
ciente le dictis legitimis ꝓponẽ¬
dis eum citare curabit. Et tc
ĩeadem uolutate eo ꝑmanẽte
negotiũ sũmatĩ discutiẽs. ĩpo¬
sessionẽ reꝵ actorẽ mitti ñ di s¬

Expanded text:
in eadem civitate degat sive in agro sive in alia provincia tiones excipiat. Si vero post huiusmodi indultum tempus minime hoc quod dispositum est facere maluerit, tamquam lite quae ei ingeritur ex die, quo possessor ad iudicium vocatus est, ad interrumpendam longi temporis praescriptionem contestata iudex, utpote domino possessionis nec post huiusmodi humanitatem sui praesentiam faciente, edictis legitimis proponendis eum citare curabit et tunc in eadem voluntate eo permanente negotium summatim discutiens in possessionem rerum actorem mitti n
Abbreviated transcription (Latin):
x ꝯtractu ꝗ cessionem rerũ a¬
cessit. debito rem ꝯtͣ niris rati¬
onẽ ꝯuemes: cum eũ equitas
auxilio exceptionis muniat
ac tunc demum iteratã possi
desid̾are ꝯuentõẽ. cũ tantuz por¬

Expanded text:
tractu, qui cessionem rerum antecessit, debitorem contra iuris rationem conveniens, cum eum aequitas auxilio exceptionis muniat ac tunc demum iteratam possis desiderare conventionem, cum tantum pos
Abbreviated transcription (Latin):
hece titulo adsignandauł man¬
cipia manu mittenda . s scia ꝗa
hoc quod alicnum ẽ. non ei lice¬
at ut potc sin patrimonii eris

Expanded text:
hecae titulo adsignanda vel mancipia manumittenda, sed sciat, quod hoc quod alienum est non ei liceat utpote sui patrimonii exis
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ ur̃ fecit donationen ad
alium postea trans ferendo por¬
tionẽ cuis nichil uob̾ abstulit.
Dec si fr̃ tuus sibi qͣsiti p̾durus¬
tici partem donanti patri ꝯsẽsit.
dnĩn abeo discedere potuit ꝓpt̃
senatus ꝯsulti auctoritatẽ nec
auxilumĩ mintegrum restitur

Expanded text:
pater vester fecit donationem, in alium postea transferendo portionem eius nihil vobis abstulit: nec, si frater tuus sibi quaesiti praedii rustici partem donanti patri consensit, dominium ab eo discedere potuit propter senatus consulti auctoritatem, nec auxilium in integrum res
Abbreviated transcription (Latin):
app̾phlipp. ã.nicanori
et papmiant.
dẽdã mofficiosi q̃relã. pene uni¬
usas facultates suas. dũ ageret
in reb humanis factis donati¬
trancos exhausit. ac postea ues ex
duab uncus fecit lxredes. casq
lecgatis uł fidei comissis exina¬
nur gesturit fn inuria uixta
formã suꝑ mofficioso testam̃to
ostitutoꝵ subuenin nobis ut¬
pote quartã partem ñ habenti¬

Expanded text:
p. Philippus A. Nicanori et Papinianae. dendam inofficiosi querellam paene universas facultates suas, dum ageret in rebus humanis, factis donatitraneos exhausit ac postea vos ex duabus unciis fecit heredes easque legatis et fideicommissis exinanire gestivit, non iniuria iuxta formam super inofficioso testamento constitutorum subveniri vobis utpote quartam partem non habenti
Abbreviated transcription (Latin):
Ad honoratum s unoficsr¬
on dubitandum ẽ iudicẽ. siq̃
alitigatorib uł abhis ꝗ ne¬
gotiis ad sistunt minus fucrit
dictum id suppleie:⁊ ꝓferix qd̃
sciat legib ⁊ uiri pub̾lico iucĩ¬
affertur: obid solum qd̃ men
cerem coiectꝰ es uł uincula tibi
iussu legitimi nidicis necta st̃.

Expanded text:
ad Honoratum. Non dubitandum est iudici, si quid a litigatoribus vel ab his qui negotiis adsistunt minus fuerit dictum, id supplere et proferre, quod sciat legibus et iuri publico cadfertur ob id solum, quod in carcerem coniectus es vel vincula tibi iussu legitimi iudicis iniecta sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
seruabat extantes. ab omĩ posso¬
sore literi uindicabunt. Confũ¬
pta ucro. ab herechib euis cxigẽt
qui cas ẜuare debuerat. Aicni¬
di sanc uł obligandi suo nomi
licentia c̾. ¶ Degotia uo libxroꝵ

Expanded text:
servabat, extantes ab omni possessore liberi vindicabunt, consumptas ab heredibus eius exigent, qui eas servare debuerat. Alienandi sane vel obligandi suo nominlicentia est. Negotia vero libero
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾. cc̃. Martiali
um falsa demostratione.muta¬
Iri substantia ueritatis mimm
possit. respondendo id qd̃ patꝰ¬
numerat. exmat̾n is cẽ bonis
nichil egisti. D.aa. ⁊ cẽ. Tau¬
Ii ñtransactionis causa. sed i¬
debitam crore factiolei mat̾i̾ã
uer archantico stipulanti dnr
spopondisse rector ammaduer¬
ferit ꝓuincit. redilito qd̃ debe¬
tis. ir̃sidu lib̾ationem ꝯdicẽtes
nito nemimi necet. nam causa
decisa uelam̾ito tali ñ instaura¬

Expanded text:
 CC. Martiali. Cum falsa demonstratione mutari substantia veritatis minime possit, respondendo id quod paternum erat ex maternis esse bonis nihil egisti. D. prid.  transactionis causa, sed indebitam errore facti olei materiam vos Archantico stipulanti dare spopondisse rector animadverterit provinciae, reddito quod debetis residui liberationem condicentes nito nemini nocet: nam causa decisa velamento tali non instaura
Abbreviated transcription (Latin):
tiuitium in lucem emerserit.
ex hisque pignorantiam con¬
fecta sunt preuidicnumtibi ñ
cõparabitur. Oostende igitura¬
pud rectorem iurum clarissi¬
mũ amicũ m̃n testam̃tum:
uł fide ueri deficere. uł niris ra¬
tione stare ñ posse: ut infiria¬
ta scriptura que aotestam̃tinitẽ
prolata ẽ. solidam successionẽ¬

Expanded text:
ti vitium in lucem emerserit, ex his, quae per ignorantiam confecta sunt, praeiudicium tibi non comparabitur. ostende igitur apud correctorem virum clarissimum amicum nostrum testamentum vel fide veri deficere vel iuris ratione stare non posse, ut infirmata scriptura, quae testamenti vice prolata est, solidam successione
Abbreviated transcription (Latin):
i filia tua tinpit qͣcum flagiti¬
osa feditate uint. ut a succes¬
sionc tua eam excludendam
putes smõ in ꝯsulto calore.sed
exmeritis cius ad id odiũ mciti¬
tus es: postremi nidicii liberu
arbitrium habebis. D. aã.

Expanded text:
i filia tua turpiter et cum flagitiosa foeditate vivit, ut a successione tua eam excludendam putes, si non inconsulto calore, sed ex meritis eius ad id odium incitatus es, postremi iudicii liberum arbitrum habebis. DIOCL.
Abbreviated transcription (Latin):
umtt pietatio religionem nõ
iuolasse. sed mariti ꝯiugium
q̃ fuas sortita distralxie nolu¬
issesl ac ꝓptea offensũ atqi¬
ratum patrem ad exheredata¬
tioms notam plapsum ẽẽ dicas
mofficiosi testamẽti q̃relam ĩ¬
ferre nuctaberis.d .a. Apol¬

Expanded text:
um te pietatis religionem non violasse, sed mariti coniugium quod fueras sortita distrahere noluisse ac propterea offensum atque iratum patrem ad exheredationis notam prolapsum esse dicas, inofficiosi testamenti querellam inferre non vetaberis.
Abbreviated transcription (Latin):
sit alteram quas mofficiosu¬
aicet iure ꝑfetum. pscriptioe¬
pdrs idicii mora qngimatis
tempons ñ asuitur. q̃ osficere
ncessantib ñ potest.A

Expanded text:
 alteram, quasi inofficiosulicet iure perfectum, praescriptio eprioris iudicii mora quinquennalis temporis non nascitur, quae officere non cessantibus non potest.
Abbreviated transcription (Latin):
officio nullas inflgant mletas
sencrioros ñ exerocant q̃stiones.
plebem uł deturiones ab omĩ i¬
poborum insolentia. ⁊ temcritate
teantur. ut idtantum d cẽ dicit

Expanded text:
officio: nullas infligant multas, severiores non exerceant quaestiones, plebem vel decuriones ab omni improborum insolentia et temeritate tueantur, ut id tantum, quod
Abbreviated transcription (Latin):
ñ tantu adu̾sꝰ raptores. s
etiã ꝯtra eos ꝗ hos comitatũ
ip̃a inuasione ⁊ rapina fu
quãcũq ope cis intulint si¬
ue masculi. siue femme sĩt

Expanded text:
non tantum adversus raptores, sed etiam contra eos qui hos comitati in ipsa invasione et rapina fuequamcunque opem eis tulerint, sive mascul
Abbreviated transcription (Latin):
i ẜuata tenacit᷑ ꝯsuctudo imi¬
tat᷑. ⁊ retinct. & officiis. curriis.
ciitatib. principus. ul cõue¬
giis. p̾stitum fuisse cognoscit᷑.
p petue legis uicẽ obtiñe statu¬

Expanded text:
ata tenaciter consuetudo imitatur et retinet: et quod officiis curiis civitatibus principiis vel collegiis praestitum fuisse cognoscitur, perpetuae legis vicem obtinere statu
Abbreviated transcription (Latin):
Incriminali negotiorei foru
Accusator sequa: tur. ¶Isuo
qsuam causam. siue crimna¬
lem siue cunlem sine celesti
oraculo inuctito uocauit exa¬
minclant exsecutionem popo¬
cerit militaitm. actor quidem
propositi negotũ actione mul¬
teturatus u̾o ꝓcondẽpnato ha¬
beatur Et tribum siue incai
capitalem sibi aĩa du̾sionẽ
subcundẽm esse cognoseant
siuł suam uł militum ex secu¬
tionem int̾lictam p̾bucrint.

Expanded text:
criminali negotio rei forum accusator sequatur. Is vero, qui suam causam sive criminalem sive civilem sine caelesti oraculo in vetito vocabit examine aut exsecutionem poposcerit militarem, actor quidem propositi negotii actione multetur, reus vero pro condemnato habeatur: et tribuni sive vicarii capitalem sibi animadversionem subeundam esse cognoscant, si vel suam vel militum exsecutionem interdictam praebuerint.
Abbreviated transcription (Latin):
mo post litem testatam᷑ or¬
omare sechis cedinet examc̃
Pec pnus p̾fecti p̾torio. aut
conitis. uł orientis. uł altius
spectabilis iuidici simploret
auxilium sed appellationt
legi b facta. ad sactum audi¬

Expanded text:
mo post litem contestatam ordinariae sedis declinet examen: nec prius Praefecti praetorio, aut comitis Orientis, vel alterius Spectabilis judicis imploret auxilium, sed appellatione legibus facta ad sacrum audi
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cipimus. ac si ip̃i ꝗ delegauert.
aliene niris dictionis iudices
resclissent. Ut nec appellandi
d necessitas uictis adu̾suscas
sentelitias imponat. ¶Hec in¬
si iudices a nob̾ specialiter delio¬
gantibꝰ datil aliis causas de¬
legauerint iuidicandas.N.
hs delegantib mullo ꝑsonar
causaꝵ ue habito tractatu ap¬
pellationum ad eos iure iudi¬
eun

Expanded text:
praecipimus, ac si ipsi qui delegaverant alienae iurisdictionis iudices resedissent, ut nec appellandi quidem necessitas victis adversus eas sententias imponatur. Haec, nisi iudices a nobis specialiter delegantibus dati aliis causas delegaverint iudicandas: nam his delegantibus nullo personarum causarumve habito tractatu appellationum ad eos iure iudIun
Abbreviated transcription (Latin):
um cui mutuam pecumã declis¬
ti adsolitionẽ urguere cõpe¬
tenti debes actõe nam adu̾sus
negotiatores quos ex mertib pe¬
cumas abstulisse tuo debiton.
proponis. nullam habes actoẽ.
comaco¬
st in arbitrio ur̃o ꝑsonali debi¬
toris heredes actionelan eũ qui
abhis distracta sibiq tradit.
pignora tenct m rem serinan¬
si ñ longi temporis p̃scripticẽ
munitus sit. an utraq ꝯuemi¬

Expanded text:
um, cui mutuam dedisti pecuniam, ad solutionem urguere competenti debes actione. nam adversus negotiatores, quos ex mercibus pecunias abstulisse tuo debitori proponis, nullam habes actionemcomacst in arbitrio vestro, personali debitoris heredes actione, an eum, qui ab his distracta sibique tradita pignora tenet, in rem Serviana, si non longi temporis praescriptione munitus sit, an utrosque
Abbreviated transcription (Latin):
mia crocluntate circumuenta
es qr q̃ colonis miem suã mu¬
tuo dedisti adno p̾lii postula¬
re posse crectidisti. nec ad cum
obligandum actoꝵ ip̃uis ad¬
uiuat te p̾sentia. a¬

Expanded text:
mia credulitate circumventa es, quia, quod colonis in rem suam mutuo dedisti, a domino praedii postulare posse credidisti: nec ad eum obligandum actorum ipsius adiuvat te praesentia.
Abbreviated transcription (Latin):
posito Aintigtas ꝗdem respue
tilitate reapimus Consentane¬
um crat ctiam illam regulam
qua uetustas utebatur more
humano cmendai abhereclibꝰ

Expanded text:
positos antiquitas quidem respuebtilitate recepimus, consentaneum erat etiam illam regulam, qua vetustas utebatur, more humano emendare. Ab heredib
Abbreviated transcription (Latin):
uratorem quidẽ tibi patris tes¬
tamento datum dicis.⁊non
potest inderi uur factum. Qd̃
siuit ꝓponis administrationi
emistuit. negotioꝵ gestoꝵ actõ
tamadusus cum quam ꝯtra he¬
redes eius tibi cõpetit. Mp̾.

Expanded text:
uratorem tibi quidem patris testamento datum dicis: quod non potest videri iure factum. Quod si, ut proponis, administrationi se miscuit, negotiorum gestorum actio tam adversus eum quam contra heredes eius tibi competit. SEV.
Abbreviated transcription (Latin):
in pupille negotia. tutoris ma¬
dato suscepit. ꝓtitore negotĩ
ñ uidetur grssisse. sed negotio¬
ꝵ gestoꝵ actione pupille tene¬
fficio nec minus obsequio liber¬
ti functus negotioꝵ gestoꝵ ac¬
tioncm ꝯtra patromi filias pu¬
pillas. habe ñ potes.D.aã.

Expanded text:
i pupillae negotia tutoris mandato suscepit, pro tutore negotia non videtur gessisse, sed negotiorum gestorum actione pupillae tenefficio nec minus obsequio liberti functus negotiorum gestorum actionem contra patroni filias pupillas habere non potes. SEV.
Abbreviated transcription (Latin):
umantta sancitum fu̾at mar¬
bitris cligtudis. quoneq pe¬
na compmissi uallabat. neq
iuudex decerat. s nuilla peccẽte
setentia. cõmiiis electio ut
ĩ illoꝵ sententia stctur pcra¬
unit. sigdem ꝓ parte pulsata
forma arbit̾ratis ꝓcederet ex¬
ceptionẽ ei uehiti pacti gene¬
rarisom aut pactore. calculus
proponcret᷑. nichil exeo ꝓoede
ei psidi ¶ S. ancimus ineosar¬
bitros que p̃diximus ⁊ quor
talis ꝯsensus elegerit. sub co
pacto inscriptis uel ñ scriptis
habito. ut eoꝵ difinitioni ite¬
t siqͣ subscripserunt postqͣ
difinitio ꝓoedit. q̃ ñ displiceta
ambab partib eoꝵ sentt̃tia.
ñ solum reo exccptionem uru¬
ti pacti gencran. sed etiam ac¬
tori ex nr̃o numine infactir
actionem quatemis possit sẽ¬
tentia cius exccutioni manda¬
ri.s in hac quidem regia cunta¬
te ab officio eminentissime pre¬
fecture. uł eius cuius foꝵ pars
scqtur fugientis: In ꝓuincus

Expanded text:
um antea sancitum fuerat in arbitris eligendis, quos neque poena compromissi vallabat neque iudex dederat, sed nulla praecedente sententia communis electio, ut in illorum sententia stetur, procreabat, si quidem pro parte pulsata forma arbitralis procederet, exceptionem ei veluti pacti generari, sin autem pro actore calculus poneretur, nihil ex eo procedere ei praesidii: sancimus in eos arbitros, quos praediximus et quos talis consensus elegerit sub eo pacto in scriptis vel non in scriptis habito, ut eorum definitioni stetur, si quidem subscripserint, postquam definitio procedit, quod non displicet ambabus partibus eorum sententia, non solum reo exceptionem veluti pacti generari, sed etiam actori ex nostro numine in factum actionem, quatenus possit sententia eius exsecutioni mandari, sed in hac quidem regia civitate ab officio eminentissimae praefecturae vel eius, cuius forum pars sequitur fugientis, in provinci
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗpost sententiam subscrpserit
Arbitri formã amplectised siẽ¬
tio cam ioborai̾unt. ⁊ ñ intra
decem dies ꝓrimos. attestatio

Expanded text:
sententiam subscripserint arbitri formam amplecti, sed silentio eam roboraverint et non intra decem dies proximos attestatio
Abbreviated transcription (Latin):
substitutione seu logato aut fi¬
dci cõmisso puniuersitatem
scu speciali. siue scripta siue ñ
scripta uoluntate. fuerit dere¬
lictum: oĩ inposterum in huiꝰ

Expanded text:
substitutione, seu legato aut fideicommisso per universitatem seu specialibus, sive scripta sive non scripta voluntate fuerit derelictum: omni in posterum de hui
Abbreviated transcription (Latin):
emptor fide nissorem ñ accepn
uł instrumẽtum testationis
uacue possessiomis omissum
ẽ ¶Nam scdm ꝯsensum auctoris
inpossessione ingressus. recte
possidet ¶Pirtium sane si eo
noic satis factum ñ ꝓbet᷑ peti
potest. Gec emimi licet in cõ¬
uinẽti facta penitentie itestati¬

Expanded text:
emptor fideiussorem non accepit vel instrumentum testationis vacuae possessionis omissum est: nam secundum consensum auctoris in possessionem ingressus recte possidet. Pretium sane, si eo nomine satisfactum non probetur, peti potest: nec enim licet in continenti facta paenitentiae contestati
Abbreviated transcription (Latin):
ñ numerato sed solum tradita¬
possessone. istiusmodi ꝯtractu
n habctur irritus. ¶ ydec idcir¬
c is qui comparaiit mimis
iecte possidet qͥ soluta summia
qͣmdar menerat negat. ¶ Sed
⁊donationis gratia pdii facta
uenditione. si traditio sequa¬
tur actione p̾tii nuilla cõpeti
e ꝑficit᷑ donatio. dena¬
Simat tua uelud exbonis pat̾s
pdium suum cõparauit. cum
iriꝓprie ñ ꝯsistat ẽptio. ⁊ hanc
simulatam ꝓponas hinusmi
placito mutare sibstantiam
ueritatis. ⁊ ei noce ñ potuit.

Expanded text:
n numerato, sed solum traditaone istiusmodi contractus non habetur irritus, nec idcirco is qui comparavit minus recte possidet, quod soluta summa quam dari convenerat negatur. sed et donationis gratia praedii facta venditione si traditio sequatur, actione pretii nulla competente perficitur donatio. Dmater tua velut ex bonis patris praedium suum comparavit, cum rei propriae non consistat emptio et hanc simulatam proponas, huiusmodi placitum mutare substantiam veritatis et ei nocere non potuit.
Abbreviated transcription (Latin):
sum ipe tutor nal exbonis pn¬
pilli q̃ distrahi possunt copar¬
re palam ⁊ bona fide ꝓhibetur.
multomagis uxor enis hoc face
tulo uendiniomis sine quadam
fraude dominiũ mancipn tras¬
tulitsn idcnco q̃ post int̾eo mar¬
tinomũ ⁊ diuoitium secutum¬
dicitur iun els qͣcqua derogatũ
mat̾ tua donatr̃e asecundo ma¬
nto postea se simulauit accep¬
seitituli faba figm̃tum domu¬

Expanded text:
Cum ipse tutor nihil ex bonis pupilli quae distrahi possunt comparare palam et bona fide prohibetur, multo magis uxor eius hoc facere tulo venditionis sine quadam fraude dominium mancipii transtulit, non idcirco, quod post inter eos matrimonium et divortium secutumdicitur, iuri eius quicquam derogatum mater tua donatione a secundo marito postea se simulavit accepisse, tituli falsi figm
Abbreviated transcription (Latin):
hxirclitariarum quas ip̃e uẽ¬
ditoruendidit prosoluc̃dis
debitis. ur legatis uenire aui
ucedat᷑. ¶ Cum satis anteri¬

Expanded text:
hereditariarum, quas ipse vendidit pro solvendis debitis vel legatis, venire alii concedatur, cum satis anteri
Abbreviated transcription (Latin):
sicetes. rat̾io uiris quereir ꝓli¬
bcł domnnũ. id cuto cũ etiam
iumimo reuerso. ettrabeneficiũ
actionis recissorie duecta ptur
integra uindicatio.Saa.¬

Expanded text:
sidentes ratio iuris quaerere prohibet dominium. Idcirco cum etiam liminio reverso citra beneficium actionis rescissoriae directa permanet integra vindicatio D
Abbreviated transcription (Latin):
axp. Alex̃ .ã. alexandro. nat¬
inpbum ꝗdẽ ⁊ criminosum
fateris. casdem res plunbus
pignorasse. dissimulando ĩ
post̾iore obligatõe. ꝙ eadem
aliis pignori tenentur. ueꝵ
securitati tue ꝯsulis. si obliͣto
omib debito. criminis insti¬

Expanded text:
p. AlexanderA. Alexandro. Improbum quidem et criminosum fateris easdem res pluribus pignorasse, dissimulato in posteriore obligatione, quod eaedem aliis pignori tenentur. verum securitati tuae consules, si oblato omnibus debito criminis insti
Abbreviated transcription (Latin):
õdam cis int̾missio pucnit. ⁊ ĩ
roc ip̃o multa ẽ differẽtia. ut qͥn¬
dã brcues indutic. Auis maiores
ab hunis nõi intio ĩ ducantur.
antiqtas disputabat utrum ne
ĩ medus for furoris int̾uallis ⁊¬
ꝑmanet cis curatoris intcessio
ancuz furore qͥ estente funt᷑ ute¬
rũ morbo ad ucnicte ued integre
Nno itaq cuis ambiguitatt
decidentes sancimo. cu incertum

Expanded text:
dam eis intermissio pervenit, et in hoc ipso multa est differentia, ut quibusdam breves indutiae, aliis maiores ab huiusmodi vitio inducantur, antiquitas disputabat, utrumne in mediis furoris intervallis permanet eis curatoris intercessio, an cum furore quiescente finita iterum morbo adveniente redintegratur. Nos itaque eius ambiguitatem decidente
Abbreviated transcription (Latin):
s int̾ ualla q̃ ꝑfectissima sunt
nchul curatorẽ agere. s ipsu
posse furiosum dum sapit.⁊
hereditatr̃ adur. iomĩa alia
faccie q̃ sanis homibꝰ compe¬
tut. ¶Sui au̾t furor stimus
sius itum cu acccuderit. curato¬
rẽ mtractus uocari.ut nomen
q̃ curatoris mom̾e temp hateͣt
effoctui aũt quoticus morb recli¬
crit. ix crebra uł quasi ludibrio¬
sa fiãt curatoris ceatio. ⁊ freq̃nt̃
tam nascatur quam desinire uu
Ippetinis. ĩ sacris parentis sinꝯs¬
titutꝰ ẽ. indubitate curatorẽ h¬
łx ñ potest. Quia sufficit ei ad guo¬
bernationẽ ierum q̃ ex castiensi
peculio. uł alit̾. ad eu puenennt.
i ul ante fur drem ac ꝗsite sunt.
uł infurore obueniunt. uł ihiis
quoꝵ ꝓ prictas ei tantur modo
competit. pat̾na ucirtinoia. qs
cium talis affecto extraneus in¬
ueniat᷑ ut uicat pat̾nũ. uł cui
alii credendur c̃.aes lib̾oꝵ gub̾nã¬
das paientib derclictis. Licet ter¬
tull.mus uins antiq int̾pres. li¬

Expanded text:
 intervalla, quae perfectissima sunt, nihil curatorem agere, sed ipsum posse furiosum, dum sapit, et hereditatem adire et omnia alia facere, quae sanis hominibus competunt: sin autem furor stimulis suis iterum eum accenderit, curatorem in contractus vocari, ut nomen quidem curatoris in omne tempus habeat, effectum autem, quotiens morbus redierit, ne crebra vel quasi ludibriosa fiat curatoris creatio et frequenter tam nascatur quam desinere vidperpetuus, in sacris parentis sui constitutus est, indubitate curatorem habere non potest, quia sufficit ei ad gubernationem rerum, quae ex castrensi peculio vel aliter ad eum pervenerint et vel ante furorem adquisitae sunt vel in furore obveniunt, vel in his, quorum proprietas ei tantummodo competit, paterna verecundia. Quis enim talis adfectus extraneus inveniatur, ut vincat paternum? vel cui alii credendum est res liberorum gubernandas parentibus derelictis? Licet Tertullianus iuris antiqui interpres li
Abbreviated transcription (Latin):
Ium repuchiante furos am suit
niris ꝯstitutam marito ꝗ solus
repudiae potuit. q̃dam matir̃
funose manito quondam cius
ĩstrum̃ta ꝯfcusse significas. ¶Iñ¬
telligcis nichilcam itra furiosar
disponc potuisse. Cum cuis ad
cam uur ñ ptinuerit defensio.
cessionis. emancipato ułcinan¬
cipatis deputasse. nicduil u̾o de ho¬
ñib tutele ꝓsperisse uidcamir.
Curatores inchil ominus eo ꝓ
duodecim tabulaꝵ iege funo si

Expanded text:
um repudiante furiosam sui iuris constitutam marito, qui solus repudiare potuit, quaedam matrem furiosae marito quondam eius instrumenta confecisse significas, intellegis nihil eam contra furiosam disponere potuisse, cum eius ad eam iure non pertinuerit defensio. cessionis emancipato vel emancipatis deputasse, nihil vero de oneribus tutelae prospexisse videamur, curatores nihilo minus eos pro duodecim tabularum leg
Abbreviated transcription (Latin):
it ⁊ colligi. collectum id religio¬
nis existiment lucrum. uerum
mcimoniis hñt diui principiᷤ
idẽ nr̃i genitoris statuta mul¬
timoda obsuatõe caucrunt. ut
idẽ clici priuilegus płib redun¬
darent. ⁊taq exordinariorum¬
mum̾u a predictis necessitas
atq: omnis molestia ꝯqescat
ad pangaria qͦ prestatõ nõ
uocentur noc eoꝵde facultates
atq substantic omnib cl̾icis
ꝯiugia clericoꝵ ac liberi quoq
ac ministeria id est mares pari¬
t̾ ac feminc coꝵq etiam fili in¬
munes semꝑ abhuusim mu

Expanded text:
t colligi, collectum id religionis aestiment lucrum. Verum mercimoniis habent, divi principis, id est nostri genitoris, statuta multimoda observatione caverunt, ut idem clerici privilegiis pluribus redundarent. Itaque extraordinariorum a praedictis necessitas atque omnis molestia conquiescat. Ad parangariarum quoque praestationem non vocentur nec eorundem facultates atque substantiae. Omnibus clericis coniugia clericorum ac liberi quoque et ministeria, id est mares pariter ac feminae, eorumque etiam filii inmunes semper a censibu
Abbreviated transcription (Latin):
D̾.i. adtaurum. ꝓp. Dehis
elcricis ꝗ predia possident. sub¬
lmis auctoritas tua non solũ
eor  aliena niga nequaquam
statuct excusare. s etiam ꝓhis
que ab ip̃is possidentur. eodẽ
ad pensitanda fiscalia ꝑurgue¬
re. Uniu̾sgnamq clericor pos¬
sessores dum taxat ꝓuincia¬
les. pensitationes fiscalium tnͣ¬
lationesq faciendas. iecognos¬
ccre iubemus.

Expanded text:
. ad Taurum pp. De his clericis, qui praedia possident, sublimis auctoritas tua non solum eos aliena iuga nequaquam statuet excusare, sed etiam pro his, quae ab ipsis possidentur, eosdem ad pensitanda fiscalia perurgueri. universos namque clericos possessores dumtaxat provinciales pensitationes fiscalium translationesque faciendas recognoscere iubemus.
Abbreviated transcription (Latin):
tul.ad publicum ꝑtinentibus
posita st̃. Ca etiam ꝓut cõmu¬
nis rei cõmcoditas exigit. fir¬
ma cẽ censemus ¶ llustrisgͥ
⁊ magnifica auctoritas tua. ꝓ
ad ominum ppłoꝵ notitia cun¬
dẽ codicemedictis ex morc pro¬
positis pucnire faciat. ip̃o ctiã
diuma subnotatione mitten¬
do: ut comͦ. ad omniu notitiã
ualeant puenire:ut extãtior
ftstis dicb. id ex dic sexto deti¬
mo. lił. maias presentis septim̃¬

Expanded text:
tulis ad publicum pertinentibus posita sunt, ea etiam, prout communis rei commoditas exigit, firma esse censemus. Illustris igitur et magnifica auctoritas tua pro ad omnium populorum notitiam eundem codicem edictis ex more propositis pervenire faciat, ipso etiam divina subnotatione mittendo, ut eo modo ad omnium notitiam valeant pervenire, ut extantibus festis diebus, id est ex die sexto decimo kalendas Maias praesentis septim
Abbreviated transcription (Latin):
ce relictos qui ꝓ prios fines hi¬
bebãt ñ ideo crͣfidi cõmisso
minus deb̾i. q̃ testator sines coꝵ
certamims formã quam ce¬
lebrari singlis annis uoluit
alia scriptura se declaratimi
promissit.ac postea morte p̃

Expanded text:
e relictos, qui proprios fines habebant, non ideo ex fideicommisso minus deberi, quod testator fines eorum et certaminis formam, quam celebrari singulis annis voluit, alia scriptura se declaraturum promisit ac postea morte p
Abbreviated transcription (Latin):
Euhelpisto.
Urtlitorẽ debitorib tutorẽ datũ.
ñ tantum petitrem ñ admitt̾r.
sed etiã ip̃m sibi posse solue ñ

Expanded text:
Euelpisto. Creditorem debitoribus tutorem datum non tantum petitionem non amittere, sed etiam ipsum sibi posse solvere non
Abbreviated transcription (Latin):
gistratib mum̃cipalib tutorẽ
ortũ ex alia ciuitate. nec domi¬
ciliũ ubi noĩatur habẽtem iure
dari posse abco cuius uirisclictõi
sb̾̃icctus ñ ẽ certissimi uris ẽ ixq
cessatio ĩ iuncti ꝑꝑam officii ad
tores. uł nomina mittere. ut ab
ip̃o decreto tribii possint iubere

Expanded text:
gistratibus municipalibus tutorem ortum ex alia civitate nec domicilium ubi nominatur habentem iure dari posse ab eo, cuius iurisdictioni subiectus non est, certissimi iuris est: neque cessatio iniuncti perperam officii ad tores vel nomina mittere, ut ab ipso decreto tribui possint, iubere
Abbreviated transcription (Latin):
menstre tempꝰ tantum eis suꝑ¬
siti licentia erit iudici ꝑ execu¬
tores nog otii actorci reque¬
re. partr fugiente cxiina par¬
te actoris absentiam incusan¬
te.⁊ iudicib omnimodo suaᷤᷤ
aures humismoi q̃stiomi reserã¬
tib. Et si ꝑtres incos fu̾it sub¬
ris pars fu̾it muenta. Et neq¬
acta apł se ꝯfecta ꝯspicere. Et
siq̃ nchil suff̾iciens actitatu ẽ
Ex quo possit t̾mino cause
certa ficri comectura. ñ solum
partem fugientem abobsuati¬
one nidici relaxare. sed etiam
m õs expensas q̃ fucto modo
cura lites expendunt᷑ cum con
cautela quam suꝑlite reus ex¬
posiit reddenda. que ⁊ si remã¬
serit. iurib euacuabit᷑. ¶ Siñ
aũt exgestis apd̃ se habitis.
parte actoris mimine ĩuẽta.
possit muemire uiã exqua ma¬
infestum ei fiat ꝗ stuendum
sit ⁊̃ absente actore sicum me¬
norẽ causam habere ꝑspexerit
proeo ferre sententiaz nõ mo¬
ietur. Et p̾sentem reum absẽ¬
ti actori dẽpnare. Expensis

Expanded text:
menstre tempus tantum ei supersit, licentia erit iudici per exsecutores negotii actorem requirere, parte fugiente ex una parte actoris absentiam incusante et iudicibus omnimodo suas aures huiusmodi quaestioni reserantibus: et si per tres vices hoc fuerit subris pars fuerit inventa et neqacta apud se confecta conspicere: Et si quidem nihil sufficiens actitatum est, ex quo possit termino causae certa fieri coniectura, non solum partem fugientem ab observatione iudicii relaxare, sed etiam in omnes expensas, quae consueto modo circa lites expenduntur, eum cocautela, quam super lite reus exposuit, reddenda: quae et si remanserit, viribus vacuabitur. 2b . Sin autem ex gestis apud se habitis parte actoris minime inventa possit invenire viam, ex qua manifestum ei fiat, quid statuendum sit, et absente actore, si eum meliorem causam habere perspexerit, pro eo ferre sententiam non moretur et praesentem reum absenti actori condemnare, expensis
Abbreviated transcription (Latin):
hereditas sit derelicta extest̃o
uł abintestato delatasama¬
tre. uł uinea exqua mat̾ desce¬
licebit parentib eius suqͦr
potestate ẽ. adire eis nomĩe

Expanded text:
editas sit derelicta vel ab intestato delata a matre vel linea ex qua mater descelicebit parentibus eius sub quorum potestate est adire eius nomine
Abbreviated transcription (Latin):
quem ⁊unente filio habebat
detineat donec uiuat ĩ corrup¬
tum. Mat̾ aũt quia hunc usũ
fructum habere inuente patre
ñ potest est totum apud patrẽ
ꝯstitutum unacum fr̾ib defu̾c¬
te psone ad ꝓprietatẽ uocetur
scilicet cumsororib. solã in di¬

Expanded text:
et vivente filio habebat, detineat donec vivat incorruptum, mater autem, quia hunc usum fructum habere vivente patre non potest totum apud patrem constitutum, una cum fratribus defunctae personae ad proprietatem vocetur , scilicet cum sororibus sola in di
Abbreviated transcription (Latin):
tore ꝓuincie ꝯtrate ius dic¬
tatum fuerat infatũ ꝯcessit
tamencũ appellatõem suꝑ ea
intpositam fuisse. ⁊ ĩ numero
cognitionum pende ꝓponas.
ea ꝓucratio suo ordine ꝓpt̾
peculiũ ancille audiri debet.

Expanded text:
tore provinciae contra te iudicatum fuerat, in fatum concesserit, tamen cum appellationem super ea interpositam fuisse et in numero cognitionum pendere proponas, ea provocatio suo ordine propter peculium ancillae audiri debet.
Abbreviated transcription (Latin):
er fectam emptionenatq uen¬
ditionem i integra tantum pac¬
to ⁊ ꝯsensu posse dif solui ꝯstat.
Ego si quidem arie nomine au¬
num datum sit. potes lic solum
si fidem pacti recupaieisi uero
parttmptii soliusti. adea q̃ uen¬
ditorem oportet exuenditione
pstar magis actionem quam:
ad ptii quantitatem petendã
quam te declisse sigrificas habes

Expanded text:
erfectam emptionem atque venditionem re integra tantum pacto et consensu posse dissolvi constat. Ergo si quidem arrae nomine aurum datum sit, potes hoc solum secundum fidem pacti recuperare. Si vero partem pretii persolvisti, ad ea, quae venditorem oportet ex venditione praestare, magis actionem quam ad pretii quantitatem, quam te dedisse significas , habes
Abbreviated transcription (Latin):
neq priore dno p̾tium offerẽte.
im creditore eius nue ypothece.
siue pignons potior ẽ quica
tributor quib priore lõco omĩa
cessantis obligata sunt.m pp̃
collationum uł reliqua tributo¬
rum ex pmifsu psidis abhis ꝙr
piculum exactionis tributorum
niminet distracta. sincera fide
nisto p̃tio sollempiit compara¬
ti.uenditio obsoll̃pnes p̃statio¬
nes necessitate facta.nelli non
debet. ¶Sm au̾t uenditio nllã
iusta auctontate p̃sidis predente
facta c̃. hanc ratam haberi nirat

Expanded text:
no pretium offerente neque creditore eius iure hypothecae sive pignoris. Potior est enim causa tributorum, quibus priore loco omnia cessantis obligata sunt ANT. Acollationum vel reliqua tributorum ex permissu praesidis ab his, quibus periculum exactionis tributorum imminet, distracta sincera fide iusto pretio sollemniter comparasti, venditio ob sollemnes praestationes necessitate facta convelli non debet. Sin autem venditio nulla iusta auctoritate praesidis praecedente facta est, hanc ratam haberi iura
Abbreviated transcription (Latin):
intra legitima sũmã donatõ
fiat. nulla monum̃ta ieqrant.
sin. aũt. implioris sũme tunt
ad acta publica decurrãt. ata
ut ĩhs q̃ implioris sunt esti¬

Expanded text:
intra legitimam summam donatio fiat, nulla monumenta requirantur: sin autem amplioris summae, tunc ad acta publica decurratur, ita ut in his, quae amplioris sunt aesti
Abbreviated transcription (Latin):
ens aliemcxseditaria causa
ucnt ñ eis q dñationis titu¬
lo possĩdet. s totius niris fuc¬
cessoris hons ẽ.si itaqz ne¬
mini obligata pclia ꝓdona¬
tione ꝯsecuta es. sup̃uacua:
geris sollicitudinem nc here

Expanded text:
ex hereditaria causa venit, non eius, qui donationis titulo possidet, sed totius iuris successoris onus est. Si itaque nemini obligata praedia pro donatione consecuta es, supervacuam geris sollicitudinem, ne ve
Abbreviated transcription (Latin):
nus ⁊ nimeriamis. aãa. Anto¬
nio.
cce ancillam dequa supplicas
totalem finisse innotione p̾si¬
dis. quo pate facto indubiui¬

Expanded text:
inus et Numerianus AAA. Antonio. Doce ancillam, de qua supplicas, dotalem fuisse in notione praesidis: quo patefacto indubiu
Abbreviated transcription (Latin):
Alatims hoc cura debet cẽ p̾cipua.
ut piculo ꝓprio notariis destina¬
tis suꝑnegicgentiam iudicũ si it a
ies cregerit. ꝯq̃rant ne eoꝵ sit ĩ¬
pumta desidia nidices quoq de
cum modis ꝓprus magis quam
utilitatib p̾ublicis studere ꝓince¬
rint. breues etiam quadri mestru¬
q ad off̾iciũ palatinũ nouent di¬
rigendec. aurumq ex actum ad
sacraslargitiones sinc ulla dila¬
mitis roꝵ priuatar Mpera¬
iꝗd negotioꝵ fu̾nit actitatũ ĩcꝑ
ad officiũ rei priuate tua graui

Expanded text:
alatinis haec cura debet esse praecipua, ut, periculo proprio notariis destinatis, super neglegentia iudicum, si ita res exegerit, conquerantur, ne eorum sit impunita desidia. Iudices quoque de commodis propriis magis quam utilitatibus publicis studere praeviderint. Breves etiam quadrimenstruos ad officium palatinum noverint dirigendos aurumque exactum ad sacras largitiones sine ulla dilamitis rerum privatarum. Imperaid negotiorum fuerit actitatum, in qad officium rei privatae tua gravi
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ unam tantum unciã pat
naturalib filiis seu filiab caꝵq
gcnitrici: uł si sola sit ꝯcubnia se¬
mi unciam largiendi uł relinq̃n¬
diut habeat potestatẽ. ¶Oiicqͥ
uo uitra modum ꝯcessum relictũ
sit. icgitimus nb̃is ẜmatri uł ce¬
fis successorib uur weddetur

Expanded text:
nam tantum unciam pater naturalibus filiis seu filiabus eorumque genetrici vel, si sola sit concubina, semunciam largiendi vel relinquendi habeat potestatem. quidquid vero ultra modum concessum relictum sit, legitimis liberis vel matri vel ceteris successoribus iure reddetur
Abbreviated transcription (Latin):
ec ambigioportet donatões
etiam inter absentes. maxim̃
si exuoluntate donantium¬
c̃. possessionc̃ hu qb donatũ
ẽ nanciscantur. ualidas ce.¬
cusual qdem ꝑfessio dño prc¬
clicare ñ solet. s ⁊ si incensum
uclut sua mansipia deftrenti
p̾ngno tuo ꝯsensisti donatio¬
ncm ĩcum ꝯtulisse inderis.

Expanded text:
Nec ambigi oportet donationes etiam inter absentes, maxime si ex voluntate donantium possessionem ii quibus donatum est nanciscantur, validas eCensualis quidem professio domino praeiudicare non solet. sed si in censum velut sua mancipia deferenti privigno tuo consensisti, donationem in eum contulisse videris.
Abbreviated transcription (Latin):
quoq sine ullo impalimẽto ꝑ¬
ciꝑe possint. ¶ Scd ⁊ si tales mu¬
lieres post diuim̃ rescriptum
ad p̃ces eaꝵ datum ad mat̾mo¬
num uenire distulerint. salua
cis nichilominus existimotc̃ẽ
suari p̾cipimus. Tam in aliis
omĩb quam adtansiittẽdã
ꝗb uolutrint suam substan¬
tiam. ⁊ suscipiendam cõpetetẽ
sibi legib abaliis relictam. uł
abin testato delatam heredita¬
tem. ¶Similes u̾o tale meren¬
tibꝰ ab imꝑatore beneficium mli¬
erib. illas etiam cẽ uolumus. q̾
dignitatẽ aliquam. ⁊ siñ serems¬
simo principi supplicarunt ul¬
troneã tamen donationẽ ante
matrimoniũ meruerint: exqua
dignitate. aliam etiam omnẽ

Expanded text:
quoque sine ullo impedimento percipere possint. Sed etsi tales mulieres post divinum rescriptum ad preces earum datum ad matrimonium venire distulerint, salvam eis nihilo minus existimationem servari praecipimus tam in aliis omnibus quam ad transmittendam quibus voluerint suam substantiam et suspiciendam competentem sibi legibus ab aliis relictam vel ab intestato delatam hereditatem. Similes vero tale merentibus ab imperatore beneficium mulieribus illas etiam esse volumus, quae dignitatem aliquam, etsi non serenissimo principi supplicaverunt, ultronea tamen donatione ante matrimonium meruerint, ex qua dignitate aliam etiam omne
Abbreviated transcription (Latin):
adulatõ ibꝰ spoliari nolo.d
reꝵ quas tibi aburore tua do¬
natas dicis. si modo suc potes¬
tatis cum donant fuit. uł p¬
tris uoluntate id fecit. ⁊ meadẽ
uoluntate donationis. usq
uit. ex mea ⁊ diui seucri patris

Expanded text:
adulationibus spoliari nolo. Prerum, quas tibi ab uxore tua donatas dicis, si modo suae potestatis, cum donaret, fuit vel patris voluntate id fecit et in eadem voluntate donationis usque vit, ex mea et divi Severi patris
Abbreviated transcription (Latin):
iñ exꝓpria culpa sols pupille
ꝯdem̃pnatꝰ ẽ. s absens ⁊ in defẽ¬
sꝯ ad qcinsti. Cum ex causa iudi¬
tati satis fac̾e cepis. actõem aduͣ¬
sꝯ ꝯtutores tuos mandari tibia
pupilla desidabis. uł utili actr̃e

Expanded text:
 propria culpa solus pupillae condemnatus es, sed absens et indefensus adquievisti, cum ex causa iudicati satisfacere coeperis, actionem adversus contutores tuos mandari tibi a pupilla desiderabis vel utili actione