comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nera. n ͨ et manãte amulnibꝰ sangiue
młiebut᷑ ex clamauit. aut ꝓ salute sua
aut mora aliqͣli sotellicibꝰ p̃ces effudit
s gnosu iise neteris ꝓsape aĩ collios
Aret᷑ ferientiũ ꝑtulit ictꝰ inhoc se ta
strenui tãq magͥfici imꝑatoris mant̃
cofessa ⁊effuso sangue ꝓlabens nõ alit̾

Expanded text:
manante ex vulneribus sanguine muliebriter exclamavit, aut pro salute sua seu mora aliquali satellitibus preces effudit, sed generosum in se veteris prosapie animum colligens, deretur, ferientium pertulit ictus, in hoc se tam strenui tanque magnifici imperatori matrem confessa; et effus
Abbreviated transcription (Latin):
na musset maxͣ ꝑte suor sesd erupe¬
tiba hiosciba insua ncta fuge coatta ẽ in
quila dui screpetes nist nuilites audiret
qͣntiba capto incastͣ retracto ĩp̃e fugina
⁊ fere sola abiit syracusas. nec mora
fra cũ cartagiuesibo paccõe occisis aga
expra ures dispofut copias ꝙ traus¬
ieat ibrucios ibi aũt cũ il obtimuisẜ

Expanded text:
 parte suorum cesa, erumpentibus hostibus, in sua victus fugere coactus est in quibus, dum strepentes in se milites audiret, quentibus capto et in castra retracto, ipse fugitivus et fere solus abiit Syragusas. Nec mora, facta cum Cartaginensibus pactione, occisis Agatexperiri vires disposuit, copiasque transiecit in Bruttios. Ibi autem cum nil obtinuisset,
Abbreviated transcription (Latin):
eo spirate se ind̾uã audire ⁊ quos regt᷑os
peperat filios exules aspoitari il ill
Suffecit tam̃ innis mlieris ⁊ duhic af¬
feccõ retrahit inde suadet iõ instate s¬
portuitate ⁊cdactꝭꝰ infirmacis im perio

Expanded text:
eo spirante se viduam audire, et quos regnaturos pepererat filios exules asportari, nec ilSuffecit tamen animus mulieris; et dum hinc affectio retrahit, inde suadet ratio, instante oportunitate; et coacta infirmantis imperio,
Abbreviated transcription (Latin):
dicaz anteretes lauari mas an fecidas rl¬
pleri cloacas. Q si p ansillũ iniẜiis ma¬
cedonicis indulgeama ⁊ magathode sicu¬
lu intu ebim̃ liquido apparebit is sicu¬
li cuioda suti figuli silius nõ clariore
a dolesdentia egit ꝙͣ eꝰ fuit origo. nã cũ
foriuo sissiꝰ eet ⁊ iops indignas pua
officina ut oportũa uite ꝓ qreret tur¬
pissimo qstui in hoestoꝵ hoiz stupra pa¬
ciendo puitia sua dicauit puber scus
adex plenda młieꝵ libidie se qũtit ⁊sic in
om̃e lasciuie genꝯ fomofissiꝰ nõ tatu a
sit. quibꝰ insignis notͦ ia rubustior cy¬
racusas ueieus gregariã aggressa miliciaz
ẽ. et qͥ eo usq effeiatissiꝯ fuat adeo ad
ore formosa eẽt cecuria assecuta fatile ad
militare ⁊cͥbunatũ consendet. huic deos¬
tene duce mortuo instate sy racusanis
ethuico bello loco e sufftꝰ est robuigẽ¬

Expanded text:
 persepe lavari vias, an fetidas repleri cloacas. Quod si pausillum miseriis macedonicis, indulserimus, et in Agatodem syculum intuebimur, reor, liquido apparebit. Is, syculi cuiusdam lutifiguli filius, non clariorem adolescentiam egit quam eius fuerit origo. Nam cum formosissimus esset et inops, indignans patriam officinam, ut oportuna vite perquireret, turpissimo questui inhonestorum hominum stupra patiendo pueritiam suam dicavit. Puber factus, ad explendam mulierum libidinem se convertit. Et sic in omne lascivie genus famosissimus, non tantum apud s notis, iam robustior Syragusas veniens, gregariam aggressus militiam est; et qui eo usque effeminatus fuerat, adeo ad ore facundus esset, centuriam assecutus, facile ad militarem etiam tribunatum conscenderet. Hinc, Damascone duce mortuo, instante Syragusanis ethnico bello, loco eius suffectus e
Abbreviated transcription (Latin):
iualescẽte morbi peste cõsuptꝰ occubuit
⁊ qi nõ fuisẜ reluto nõie fere resoluta eua¬
nuit. Q̾s nõ dicat ambignũ cernere. qͥs
fũt an liuilior iuntroitꝰ uite au exeadi er

Expanded text:
invalescente morbi peste, consumptus occubuit; et quasi non fuisset, relicto nomine, fere resolutus evanuit. Quis non dicat ambiguum cernere quis fuerit, an humilior introitus vite an ex eade
Abbreviated transcription (Latin):
puci dum mampliora ardescet ipria
piriatica ingrata excuit bisꝙ tot̾ urri¬
lo eiusd̃ occupare diuinũ conaco totid ĩer¬
isiũ acca excessit ultio cãd̾ dũ apud
muriatiã uell adusa sy̾ ratusanos labo
inquo capta leontinor çitate sy racusas
obsedit linulcare ꝙ penũ duce afrra¬
illu noꝰ solũ sibi ꝯfiliauit ẜ maccultam

Expanded text:
am pyrraticam ingratus exercuit, bisque totis viribus eiusdem occupare dominium conatus, totidem in exilium actus excessit. Ultimo, tandem, dum apud Murgantiam, bellis adversus Syragusanos laborInde, capta Leontinorum civitate, Syragusas obsedit, Hamilcaremque penum ducem a Syrais non solum sibi concilia
Abbreviated transcription (Latin):
tuꝵ ⁊ potissiẽ cũ occiso falio uepotẽ regͣ
õẽ occurpasse sensisẜ. grand̾is erat ꝓfc̃o
coustn̾atõ tal ⁊ fortue odia faciasse debu¬
erat uide se adultꝭ orbatũ filus exule
absꝙ regͦ regez senẽ ⁊ apͦ hostes insuꝑ
egrotate. Equid q̃ ꝑmltos grada ab of¬

Expanded text:
t potissime cum, occiso filio, nepotem regnum omne occupasse sensisset. Grandis erat profecto consternatio talis, et Fortune odia satiasse debuerat videre se adultis orbatum filiis, exulem, absque regno regem, senem et apud hostes insuper egrotantem. Equid
Abbreviated transcription (Latin):
tliũ inpaciens aut impulsa regno nõ
sat̾ heo mesta mepirũ sesessisse̾ satis
claꝵ ẽ. Ceteꝵ ꝓpinqͣñte exitial fatidie
ꝓsequie ea eacida moslossor rege nepo¬
te suo iniuacedonia ꝑgere it̾ cepit.
Cuiꝰ intra fines arideus cũ arudice ꝯ¬
inge infest̾ arimmis ꝓlubuere. Q ado
egre tulit ut inomissas filii uiriq la¬
blandientꝭ fortue paululũ sub sidiu
deffuit. uetes qui ꝓpe matedones. tar

Expanded text:
talium inpatiens, aut vi pulsa regno sit non talium inpatiens, aut vi pulsa regno sit non satis habeo, mestam in Epyrum Secessisse satis clarum est. Ceterum, propinquante exitialis fati die, prosequente eam Eacida, Molossorum rege, nepote suo, in Macedoniam pergere iter cepit. Cuius intrare fines Arideus cum Euridice coniuge infestis armis prohibuere. Quod adeo egre tulit, ut in omissas filii virique lablandientis Fortune paululum subsidii defui
Abbreviated transcription (Latin):
sar intirire expeditae gemebuda ꝓspexͣ
⁊ quasi exeꝰ casiba uica sua pendet an¬
uia soblicitudiba uariis fame cẽm pauida
ꝑculsa est nõ so ͫ ꝙ spes ingens audtitis
cepti infabula nesa sit. ẜ mortis gena
⁊ cadimeris ludibrũ audisse mestã ila¬
cͥmis sepissime soluit ⁊ si paululu cre¬
Guis atq magͥfitis filii uictotiis inter
tot infoitiua refocilliari indere᷑ nõ ife¬
assuetudo meroris lacessitu diu pecta fortiꝰ
inuenet᷑ adueiente quo exaĩari debue¬
rat filii morte beneno ab orbis imꝑio
dis expedio uerbis erũpnas quas plo¬
rata nõ expleuere longissimi hiis quaꝙ
imẜiis obsica quibꝰ mexpugnabilis
infelix indit ei filii auspiciis ⁊ laborio¬
sa milicia quesitu duodeci anis imꝑiũ
int macedonas ꝓceres om̃e discerptũ
eosq cruentis seditoibꝰ inse nccricia
arma couerte ⁊ aridu eularissea psal¬
t̾a genitũ postgata filii ꝓbe netustissioꝵ
macedonũ regũ insidere solio Sane auc

Expanded text:
spexit; et quasi ex eius casibus vita sua penderet, anxia solicitudinibus variis famam omnem pavida perculsa est, non solum quod spes ingens audacis cepti in fabulam versa sit, sed mortis genus et cadaveris ludibrium audisse mestam in lacrimas sepissime solvit. Et si paululum crebris atque magnificis filii victoriis inter tot infortunia refocillari videreassuetudine meroris lacessitum diu pectus fortius inveniretur adveniente, qua examinari debuerat, filii morte veneno ab orbis imperio paucis et nudis expedio verbis erumnas quas ploratus non explevere longissimi! His igitur miseriis obsita, quibus inexpugnabilis infelix. Vidit enim filii auspiciis et laboriosa militia quesitum XII annis imperium inter macedonas proceres omne discerptum, eosque cruentis seditionibus in se victricia arma convertere, et Arideum, ex Larissea psaltria genitum, postergata filii prole, vetustissimorum Macedonum regum insidere solio. Sane aut
Abbreviated transcription (Latin):
or lolu
onca celsos exçes
foitua uires qͥn yͦ
ꝑstpe iocari auida uẽto ex huili fumo¬
ttas maltii paleas tollens inamplissice
nubes ⁊fere monstruosas ꝯntit eis non

Expanded text:
on solum circa celsos exercet Fortuna vires, quin imo sepe, iocari avida, levi vento ex humili fimon altum paleas tollens, in amplissimas nubes et monstruosas fere con
Abbreviated transcription (Latin):
epnota sublimasẜ inrege megenis in
celebii imptiaꝵ eleopãte fsto it̃ alera¬
Dios filiũ scceui p sponsu ob trucanit
iege̾. Quo ꝓpetrato faciuore qiͣ funebre
officiũ p̃stata uuo cofesti cucurrit ꝙ ado
exhibuit ut mane sequti incapite pausa¬
satꝰ ondisse potuit ut clariꝰ appareret
sit i ꝙ suꝑ pluliypi reliqͥas nõ absq de¬
core cremauit. gladi q quo regẽ pau¬
sonias ꝓcussat apollim sub noie nus¬
tasis quo quonda ꝓuula uocata ẽ cose¬
crauit. nec hoc adnas satiandas suffecͭ
Cleo patra naq supuducta pꝙͣ e san

Expanded text:
is, in celebri nuptiarum Cleopatre festo, inter Alexandros filium socerumque sponsum obtruncavit regem. Quo perpetrato facinore, quasi funebre officium prestatura viro, confestim cucurrit: quod adeo exhibuit, ut mane sequenti in capite Pausasatis ostendisse potuerit, ut clarius appareret super Phylippi reliquias non absque decore cremavit, gladiumque, quo regem Pausanias percusserat, Apollini sub nomine Mistalis, quo quondam parvula vocata est, consecravit. Nec hoc ad iras satiandas suffecit. Cleopatram namque superinductam, postquam
Abbreviated transcription (Latin):
ptitas ieos senitia diffides cũ barsa¬
ue itosanne uiribñ filiis ꝙ iepidua
unbe tremebuda afugrit cu q̃ q fte sut
eoadis retr̃ filia deidamia ⁊ chesalonica
pͥuigua alie ꝙ pluue matrone sptables
memis ꝙͣ ariuis arbitrare ẜuare salm
q̃s posta cassander longͣ obsidione co¬
heraut olimpias pacca lib̾tate metoris
cũ resiqͦ młieꝵ cetu indtoe se tradidit
Canssandr aũt aliis dimisẜ fide frauda

Expanded text:
um Barsane et Rosanne nuribus filiisque in Epyduami urbem tremebunda confugit: cum qua profecte sunt Eacidis regis filia Deidamia et Thessalonica privignals alieque plurime matrone spectabiles, meniis quam armis arbitrate servare salutem. Quas postquam Cassander longa obsidione coercuit, Olympias, pacta libertate, victoris cum reliquo muliebri cetu in dicionem se tradidit. Ca
Abbreviated transcription (Latin):
speciuẽ felicitatꝰ et̾ue ẽẽt lnca in sepe a¬
cerris fortũe quassata ictiba ⁊ postro de ita
fuiss. Qui ꝑ leta inuetute int̾ tot splen¬
dores a lacres dies traheti ⁊ si pluiũ merd¬
ris acculit plubppu uiꝵ suũ fcis ãpliã¬
te fortua regnũ q acerbał micea cithaꝵ¬

Expanded text:
specimen felicitatis eterne esset habita, ni sepe acerrimis Fortune quassata ictibus et postremo deiecta fuisset. Cui per letam iuventutem inter tot splendores alacres dies trahenti, etsi plurimum meroris attulerit Phylippum virum suum factis ampliantem fortunam regnumque a Tribalis Michea
Abbreviated transcription (Latin):
ea ꝑdita nil apud eos decoris iegni ies¬
tasse ¶ hec g illi int̾ tot illust̾ũ auoꝵ
coguator q iegũ noia pͥma labes ĩtecta
sub secutis nã si facro fedato geio nõĩ polo
obscue libidis spurcicie intuliss forsan
fiugendo tallerari potuisẜ infaiia. ẜ ex¬
mte aspiori ꝯcussa utu fere ꝯdidit na
trris etragtu psilipa inpatrati adusterii

Expanded text:
s decoris regii restitisse. Hec igitur illi, inter tot illustrium avorum cognatorumque regum nomina, prima labes iniecta subsecutis. Nam, si sacro fedato genio, nomini solo obscene libidinis spurcitiem intulisset, forsan fingendo tolerari potuisset infamia, sed exinde asperiori concussa ictu fere concidit. Nam temporis tractu Phylippus in patrati adulterii
Abbreviated transcription (Latin):
pdas ac cumilatos crcidiis ostiũ sionoies singlos
descͥbam apelusio egip.i usq adlitora rubri
un tã ex gestar rer ꝙͣ filioro puscheria ꝓse
⁊ iegio cũltu amplissimo famosa tieme nta q
rex int̃ cet̾os ouent᷑ effulsit ꝑ aũat quippe
sibi ex opinus p̃dis ase q̃sitꝰ curia bellicos e¬
quos p̃ualidos insignes armigos ẜ nos car
dyadema arma et auro suꝑ mitota ⁊cet̾a qͥbo
iegres uti solent infigniã. Quidũ gͣlosd¬

Expanded text:
predas ac cumulatos excidiis hostium honores singulos describam? A Pelusio Egypti usque ad litora Rubri unde, tam ex gestarum rerum quam filiorum pulcherrima prole et regio cultu amplissimo famosus tremendusque rex, inter ceteros orientis effulsit. Paraverat quippe sibi, ex opimis predis a se quesitis, currus bellicos, equos prevalidos, insignes armigeros servos, aureum dyadema, arma etiam auro superintexta, et cetera quibus reges uti solent insignia. Qui dum glo
Abbreviated transcription (Latin):
pria redut maxĩa cũ lotitia amicoꝵ inde ro¬
busto aio mo abitas sub egit palestinos sepia
freg ydinneos ꝯcanit atq reges eoꝵ afacie
sua pauestos abiecit pͦ l ͨ amaleticas uno c̃¬
sexui ꝑceres inbete fic deo deleuit rege eoꝵ a¬

Expanded text:
patriam rediit, maxima cum letitia amicorum. Inde robusto animo Moabitas subegit; Palestinos sepius fregit, Ydumeos contrivit, atque reges eorum a facie sua pavefactos abiecit. Post hec Amalechitas uno cesexui parcens, iubente sic Deo
Abbreviated transcription (Latin):
fata trahebat in iuie pugna inqua dũ stati¬
ba liostiba suos uudiq cedi ac fudi uidet ⁊ t᷑pi
cũcta fedari clade ac cca se ionatha aminados
⁊ melclis spͨtãde indol iuuenes fi ͦ ͤ suos ꝯfossos
cerneret ⁊ se saiuciũ noscẽt dolore ꝑcita gͣni moitẽ
a suꝑstice a rmig̃o suo de p̃catꝰ ẽ. q̃ cũ tũuet idum

Expanded text:
fata trahebant – inivit pugnam in qua, dum instantibus hostibus suos undique cedi ac fudi videret, et turpi cuncta fedari clade, ac circa se Ionatham Aminadab et Melchiss spectande indolis iuvenes, filios suos, confossos cerneret et se saucium nosceret, dolore percitus gravi, mortem a superstite armigero suo deprecatus est. Qui cum time
Abbreviated transcription (Latin):
coriosia ẽẽ pͭ ꝙͣ liostiũ catenas induere. eiꝯ inde
cadaner ⁊cadena filior a philistis armis inida¬
ta regiis ⁊ astarosit do suo dicitꝰ ceruiciba pͥua¬
tasũt q̃ ꝑ ciuitates eoꝵ roppida delate sigͫ supte
uicto ͤ pb̃uere nec ill sat lioc fuisse uisu ẽ. qͥny ͦ
truta corꝑa ĩniuco bethisan suspensa ab eis fu¬
nestũ aliꝙ̃ diu cũctꝭ fuere sptacłui Cap̃. 3

Expanded text:
otest quam hostium catenas induere? Eius inde cadaver et cadavera filiorum, a Phylistinis armis nudata regiis et Astaroth deo suo dicatis, cervicibus privata sunt. Que per civitates eorum et oppida delate, signum sumpte victorie prebuere. Nec illis sat hoc fuisse visum est, quin imo trunca corpora, in muro Bethsan suspensa ab eis, funestum aliquandiu cunctis fuere spectaculum.
Abbreviated transcription (Latin):
xsellenfem e¬
giani. l. trassi facundiam: si
aliunde nesciremꝰ hũic lice̾t intllige
ꝙ inlibris deoratore m. cic̾o̾ mortẽ eꝰ
catim quaꝵ se cum eloquencie studio¬
sis ad eũ locũ quẽ nouissime pedila
ille calcanerat post ip̃iꝰ mortẽ ie¬
disse captis dulcedĩe ac recordatõe ẜ¬
mõis quẽ ex eo imꝑ audierãt ⁊ beld
iteꝵ audit ᷑ is add̾it etiã id uni ciassi
singlarit ꝯtingisse ut quociens ꝑd¬

Expanded text:
xcellentem egiam Lucii Crassi facundiam si aliunde nesciremus, hinc liceret intelligere, quod in libris De oratore Marcus Cicero mortem eius tatim quoque se cum eloquentie studiosis ad eum locum quem novissime pedibus ille calcaverat post ipsius mortem rediisse, captis dulcedine ac recordatione sermonis quem ex eo nuper audierant et velut iterum audituris. 2 Addit etiam id uni Crasso singularit
Abbreviated transcription (Latin):
magor triãmdem apd ꝑ sas
tirãnees uel nobłitate ũł meritꝭ pe¬
ne pares de regnosis eet̾ ⁊ aliut exa
picl̃m timẽt᷑ uniꝰ ẜ ui calliditas et
de uni segnis bictima non decerẽt eq
um conspicatꝰ ẜus eꝯͦ custos bbi tñ
est Alui demercisse clam p̃mi digitos
int̾ eqne genicalia/ Et cum ad locũ ue¬
issent᷑ eqͣ nariba ingecisse manũ qͦ
ocore constitũ mox y̾uitũ sustulisse
Alii ꝑ nocce ꝙͣ lux ꝯuenta seque bã
ẜuũ illũ duxisse dñi sm equũ iconsti¬
tũ socu issic ⁊equã hũisse cuiꝯ ilłe¬
tebus deliricrũ equũ ⁊ manẽ memors

Expanded text:
idem apud Persas tyrannicidas, vel nobilitate vel meritis pene pares, de regno lis esset et aliud ex alio periculum timeretur, unius servi calliditas et deum segnis victima non deceret — equm conspicatus servus equi custos, ubi causam est. Alii demersisse clam servum digitos inter eque genitalia, et cum ad locum convenissent equi naribus ingessisse manum; quo odore concitum mox hinnitum sustulisse. Alii per noctem quam lux conventa sequebatur servum illum duxisse domini sui equum in constitutum locum, illic et equam habuisse, cuius illecebris delinitu
Abbreviated transcription (Latin):
uet l ingiecia sap¬
entes suti qͥ dicẽnt minias ami¬
cicias fugiendas ratoem effe̾ntes ꝙ ñmine¬
us ⁊ in enitabisib̾ꝰ nrĩs laboribꝰ accuris
honeratos stultũ fit alienis in uolus et
umo humeros m̃ltor faste p̃grauari
us ueie uite sẽcuritate̾ hoc uebut arie¬
te couessi siext̾ua ꝓ amitꝭ sollicitudo aĩ
ũł addutas cũ uelie ñł remitas hoc
ilor ꝰ consilũ est quos nõ io uł soseis

Expanded text:
unt in Grecia sapientes habiti qui dicerent nimias amicitias fugiendas, rationem afferentes quod innumeris et inevitabilibus nostris laboribus ac curis honeratos stultum sit alienis involvi et unius humeros multorum fasce pregravari um beate vite securitatem: hoc velut ariete convelli, si eterna pro amicis solicitudo animum vel adducas cum velis vel remittas». Hoc illorum consilium est. 2 Quod non ideo quia
Abbreviated transcription (Latin):
aiult acq ame rp̃o int̾ nimas cuias
tonem Tam̃ rexbat᷑ͣ nec iuerito tollit
cnisiom̃es bene iusticute megutꝭ effectũ
uino sublato ut ait id quid incerest
nõdico int̃ hõie ⁊ pecude s int̾ hoĩer
Aiufeit itgit ͦ quaitate ciuo est ꝓpͥum

Expanded text:
atque a me ipso inter nimias curas ceronem tamen reprobatur, nec immerito: tollit enim omnem bene institute mentis affectum; quo «sublato» ut ait idem, «quid interest, non dico inter hominem et pecudem, sed inter hominem a
Abbreviated transcription (Latin):
secutꝰ mͥ bitet᷑ arcifer qui oꝑibꝰ suis
usep in mracłi excultꝭ nũꝙͣ se sup̃mã
manũ imposusse dicebat ut sal isibi
semꝑ addendi mutandi ꝙ libertatẽ reser¬
uaret ⁊ sufreno iudicio spectanciũ aĩs q̃¬
dem de artifice ꝙͣ de oꝑe magficencio ac

Expanded text:
qui operibus suis usque in miraculum excultis nunquam se supremam manum imposuisse dicebat; ut scilicet et sibi semper addendi mutandique libertatem reservaret et suspenso iudicio spectantium animis quiddam de artifice quam de opere magnificentius ac
Abbreviated transcription (Latin):
u̾ͥi uł chodiũ ul lesbiũ qͥn potiꝰ utͣqͣ degus¬
tand afferte. btar eo ꝙ delcta uerit ntqͣs cum
ad tulissẽt. Uhodiũ poscit quo gustato fir
constabat eĩ sapient᷑ l ac modeste atq ait
agellius lepide sil ac netu de platũ ẽẽ the¬
oficiscũ liungne ⁊ ingemii suauitate ꝯspicuũ
quã obrem brem post su tracco rebꝰ huais

Expanded text:
lesbium. Quin potius utrunque degustandum afferte. Utar eo quod delectaverit’. Utrunque cum attulissent, rhodium poscit; quo gustato: ‘”FConstabat enim, sapienter licet ac modeste atque, ut ait Agellius, «lepide simul ac verecunde», prelatum esse Theofrastum, lingue et ingenii suavitate conspicuum. Quamobrem brevi post s
Abbreviated transcription (Latin):
ut iudi ͦ suo ꝓbatũ eis magĩ ⁊ doctͥne sue hede
nelut testa intaria dippo ͬ ͤ relmq̃ret. qͦ pꝰ
secũ tiact᷑a ẽẽ setentia. s tam pias disciploꝵ
p̃ces spuere nõ potãt. Rud ͭ itaq se cũ pͥmu
claris iris eꝰ audicoriũ frequtatibꝰ duo loge
ceteris ance stabant. theo fiasta ex lesbo isu¬
la. ⁊ endemus ex rhodo orm̃da ut ulli duͫ¬

Expanded text:
ut iudicio suo probatum eis magistrum et doctrine sue heredem veluti testamentaria dispositione relinqueret, quo post secum tracturam esse sententiam; sed tam pias discipulorum preces spernere non poterat: respondit itaque se cum primum claris viris eius auditorium frequentantibus duo longe ceteris antestabant, Theofrastus ex Lesbo insula et Eudemus ex Rhodo oriundus, ut nulli du
Abbreviated transcription (Latin):
sat foitũt situ tupidas tibers nudis cu
titulor ex q̃ marca maulia origio ducõns
robustissia inuetutẽ suaca mirabliba ꝙ ciu¬
fecit ⁊ suis egit initis ut icio ꝯsul dta regiis
nret᷑ fastibꝰ ac lus spͣtade uͥtirtis sue fulgorila
ingrens opus illud addid̾at. un sibi cognom

Expanded text:
satis Fortune situ in turbidas Tiberis undas cum titulorum. Ex qua Marcus Manlius originem ducens, robustissimam iuventutem suam tam muralibus qufecit, et suis egit meritis ut tertio consul dictus, regiis uteretur fascibus; ac his spectande virtutis sue fulgoribus ingens opus illud addiderat unde sibi cognome
Abbreviated transcription (Latin):
nugilia fat̾ nofit ĩuiluce delutat᷑ integra
nisolid̾atoe cͣdelitatꝭ iã supte ꝓccdendũ est
ut dũ ꝓmissa sequem᷑ fides et maiori de iet¬
toꝵ ecppia ampliet᷑. ad ꝙ grandis nuiũ ⁊̃
festa sugetiũ et ytasoꝵ tͬha me reuocat.c
mltitudo niuua id egit ut eo selecto ꝙ̃ mal

Expanded text:
it, ni in lucem deducantur integram, in solidationem credulitatis iam sumpte procedendum est, ut, dum promissa sequemur, fides etiam maiorum deiectorum copia amplietur. Ad quod grandis nimium et infesta lugentium, etiam Ytalorum, turba me revocat. Cuius multitudo nimia id egit ut, e
Abbreviated transcription (Latin):
eqͦ descendens requiescit ingens bipa ullo cõicũ
adutence ingͣleã iuxͣ poita urupit ꝙͣ cũ mox
capiti reponet sumoso quid ⁊ horribli ẜ ꝓrsi
inacuo lapsu ꝑ decoras int̾riti ducis genas ilai
cens ad om̃e geĩe ieco ͤ craxit huic pcipue
ꝙ ip̃e ꝓsigno bellico urꝑa ut̃et᷑. ego aut̃ luic ẜmo
in hac cladiũ Romesticorꝰ memoria fie statuo
utia ia tandi ⁊ cladiba. fie statuat labores m̃os
miẜatꝰ ip̃e qͥ potest.

Expanded text:
equo descendens requiescit, ingens vipera nullo comitum advertente in galeam iuxta positam irrupit. Quam cum mox capiti reponeret, sinuoso quidem et horribili sed prorsus innocuo lapsu per decoras interriti ducis genas illa cens ad omen gemine victorie traxit, hinc precipue quod ipse pro signo bellico vipera uteretur. Ego autem huic sermoni in hac cladium domesticorum memoria finem statuo. Utinam iantandem et cladibus finem statuat labores nostros miseratus Ipse qui potest
Abbreviated transcription (Latin):
memoratu suꝑioris t̾stisq exnogatiatore
ougie insanda audatia suã mẽcicã regiar
magestate̾. suamingratitudie ⁊ enoriia
pat̾legia recicens tu iforciua de plorabat
cmã egro astenfũ nostes audie nsds deste¬
paucis eiꝰ apire fortua disposui. Satis¬

Expanded text:
memoriam fecimus, tristisque ex negotiatore originem infandam, audaciam suam, mentitam regiam maiestatem suam, ingratitudinem et enormia sacrilegia reticens, tantum infortunia deplorabat. Cuius ego ascensum noscens audiensque descepaucis
Abbreviated transcription (Latin):
op̃s cũ stipendia neqͥret exlbe militida e
templo ionis mato ͤ figͣ ex auro solidiu
iocas se aioue accepisse nictoͣ tolli iussit
Sr alia sup aliar ma gruence necitate io¬
ius ẽt simlat ͫ ex auro infiti pondis aufer¬
ie eytemplo sataies audito a ciba sac̾legio
utit infugã ⁊ cẽpestatiba maris ualidis a¬
si capta gapo trausmissa est niua aquo
ut ałii tã ficte maiestat delictu ꝙͣ et ioco¬
su sac̾legiu pena debita sołuet occisa est
N il e dẽpos tosserable mino mercenario sb¬
sunato cũ nõ alit̾ tles se iuleri posse nobi¬
pitiant ⁊coacta quada moꝵ gͣuitate cessds na¬
t᷑aͣ sioies mtãdo ꝯfingãt ⁊dum iauitores da¬
pifeios ⁊ pinceiuas statuert regios neia ge

Expanded text:
ops cum stipendia nequiret exhibere militibus ex templo Iovis Victorie signum ex auro solidum, iocans se a Iove accepisse victoriam, tolli iussit. Sed alia super aliam ingruente necessitate, Iovis etiam simulacrum ex auro infiniti ponderis auferre ex templo satagens, audito a civibus sacrilegio, lidis anibus captus Grippo transmissus est vivus. A quo, ut aliquando tam ficte maiestatis delictum quam etiam iocosum sacrilegium pena debita solveret, occisus est. Nil edepol tolerabile minus mercennario sublimato, cum non aliter tales se videri posse arbipiciant et coacta quadam morum gravitate celsos natura homines imitando confingant; et dum ianitores dapiferos et pincernas statuerunt, regiam veram ge
Abbreviated transcription (Latin):
quãta extimãdo est sir qͥ sine
ello domitore ext̃no citra ouĩez ad usica¬
ut fortuẽ libidiuentis madias anceꝙͣ pa¬
teret᷑ agnostẽt ⁊ quo pla as ea rece¬
pisẜ̃ eo niꝰ moris ꝯ fidendũ suis ꝙ pciuis
ꝙ recentandos casꝰ incelligẽt/ Quid de
Iułio cestire leccũ est qͥ sice̾t bellai rẽp
cꝑidissimꝰ fuiss usq adeo ut nõ ex
destinato tanciõ fet ex aucasione ⁊ sepe
orridis tempestatibꝰ qui ne dũ castra
mot᷑ꝰ set nec it̾ ingressurꝰ quisꝙͣ in¬
deret᷑ pugnã capessere consuesset n
emo cñ etate ad certamĩ obhoc bnũ par¬
sulũ morosior ac sibiasior esse cepit / n ͨ
utilitate bella suscipe ex eod crebro au¬
no p̃ẜ tim consticutꝭ impio memorãd¬

Expanded text:
quantus extimandus est vir qui sine ullo domitore externo, citra omnem adversitaut fortune blandientis insidias antequam pateretur agnosceret et quo plus ab ea recepisset, eo minus moribus fidendelligeret! 2 Quod de Iulio Cesare lectum est: qui licet bellandi semper cupidissimus fuisset usqueadeo, ut «non ex destinato tantum, sed ex occasione» et sepe horridis tempestatibus, quando nedum castra moturus, sed nec iter ingressurus quisquam videretur, pugnam capescere consuesset, in extremo tamen etatis ad certamen ob hoc unum paululum morosior ac libratior esse cepit, nec vt magna utilitate bella suscipere. 3 Ex eodem crebro “auno presertim constitutis imperio, memorand
Abbreviated transcription (Latin):
centa suppicio ut senaca obid̃ questionẽ
de pollucis sacris adusa adultenũ decer¬
neret inq̃ nocat ᷑ indiciũ cesar matͦ
at sdioie sine hiesitatõe testantilo ceiti
Iudicio carere. oportere

Expanded text:
lenta suspitio ut senatus ob id questionem de pollutis sacris adversus adulterum decerneret. In qua vocatus ad iudicium Cesar, matre ac sorore sine hesitatione testantibus, certi iudico carere oportere
Abbreviated transcription (Latin):
hoies ꝙͣ ium̃ta tabestẽ ⁊ inducẽ nim̾a susci¬
taii ac diũsa agi ꝯsilia. ꝙ adũtẽs barlara
iã solito mitõr cepit defuga ꝯsiliũ. Sane
celi arbitior passꝰ nõ ẽ ut̃ q̃ nõi suo tẽbs̃
untass ĩlucẽ ꝯmisẜ it̃ scabrosos mõtiũ
imꝰ caute suis ẽt subtractꝰ incedet ĩħostiũ

Expanded text:
 iumenta tabescere et in ducem murmura suscitari ac adversa agi consilia. Quod advertens barbarus, iam solito mitior, cepit de fuga consilium. Sane celi Arbiter passus non est ut qui nomini suo tenebras minitasset in lucem, omissis inter scabrosos montium minus caute suis iam subtractus incederet, in hostium
Abbreviated transcription (Latin):
anibo. hiis ĩuurta ex ĩfia milicia nõĩs tm̃
fuuore suffulta apud gallos adipiũ sblimata
aderat cõstãtinꝰ qui aconstãtio honorii augͣti
comite apud aresate obcesso ⁊ demũ capta et
ageronto comite suo apud menuã igulata
occub̾uit. Erat ⁊ maxiana agerotio Ib siata
qͥ exuta pͦpura ac ĩpio exuł egens ꝙo ap rs¬
ponos canꝙͣ ludibriũ intertliquũ diãt. et¬

Expanded text:
ambo. His immixtus ex infima militia, nominis tantum favore suffultus, apud Gallos ad imperium sublimatus aderat Constantinus. Qui a Constantio Honorii Augusti comite apud Arelatem obsessus et demum captus et a Gerontio comite suo apud Viennam iugulatus occubuit. Erat et Maximinus a Gerontio sublimatus qui exutus purpura ac imperio exul egensque apud Hyspanos tanquam ludibrium
Abbreviated transcription (Latin):
cita apud̾ cionu deliatꝭ᷑ rauena uemes odoacrẽ
fide fut̾e salut̾ exlubita. accũ cũ ñfelix i p̃tatẽ
seueri inueis deueisẜ eia ingete barbarie ulla
ẜ nata fide iussu suo oddacei ꝑcusso est. ⁊ sic qͥ¬
iepete ntino quoda uolatu isubluutatẽ rer gło
sa enafat ⁊ longa qͥete regia sibi dig̾iate ipe¬
tuasse credebat. coacta ꝑ infelites Destendere
grado usq ĩcaptitat᷑ extremu corruit aqͣ nͨ
mope leca libtos ab poluit si mors ifesta sus¬
ripuit

Expanded text:
 apud Ticinum derelictis, Ravennam veniens, Odoacrem fide future salutis exhibita. Attamen cum infelix in potestatem severi iuvenis venisset, eius urgente barbarie, nulla servata fide, iussu suo Odoacer percussus est. Et sic qui repentino quodam volatu in sublimitatem rerum gloserat et longa quiete regiam dignitatem perpetuasse credebat, coactus per infelices descendere gradus usque in captivitatis extremum corruit; a qua nec inopem leta libertas absolvit, sed mors infesta surripuit
Abbreviated transcription (Latin):
cia retralieus. timidꝰ ⁊ pauescens efftꝰ est
festina ꝙ cũ om̃iłr suis se se iecepit imõtes
inqͥlꝰ ĩa dudũ fuit antiqͥssia ciuitas fesulaꝵ
tutari. inqͥba ccũsessa ascilicone nõ solu aui
plissima spe cecidit qua paulo añ ad orbis
imꝑiũ neheba᷑. ẜ sui iudicii cecitatẽ coguo¬
nit. Sensit quippe ẜo mõtes saxeos ẽẽ ste¬
ules aridosq ⁊ cũ nõ cerñet bñ posset erũpe
ꝯsilii inoꝑs dũ ex pͣtaret siforsan fortua mã

Expanded text:
scens effectus est festinusque cum omnibus suis se recepit in montes in quibus iam dudum fuit antiquissima civitas Fesularututari. In quibus circumsessus a Stilicone, non solum ab amplissima spe cecidit qua paulo ante ad orbis imperium vehebatur, sed sui iudicii cecitatem cognovit. Sensit quippe sero montes saxeos esse steriles aridosque; et cum non cerneret unde posset erumpere, consilii inops dum expectaret, si forsan Fortuna viam
Abbreviated transcription (Latin):
Radagali sta fuit onigĩe icũ
huimi gothos t̾ñsuare danubiũ coetisẜ sus¬
siꝙ a rufino pricio tracia de nastata seces ape
Sispanias peterent ftõ iã auobsila a larito
e qͥ adũtẽtes flecto intergũ gressu agg̃¬
effc̃i om̃ez italia delet̾i uiꝑtito aguue ĩeã
de uoluti sunt ercũ alarita exꝯpono recta bia¬

Expanded text:
Radagasus Scitha fuit origine. Et cum Hunni Gothos tranare ad Danubium coegissent suasique a Rufino patricio, Tracia devastata ut sedes apud Hyspanos peterent, facto iam a nobilibus Alarico est. Qui advertentes flexo in tergum gressu, aggreffecti, omnem Ytaliam deleturi, bipartito agmine in eam devoluti sunt. Et cum Alaricus ex composito recte
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ uerꝰ aliꝙ̾ audiuisset inlongũ eam fi
sugla ꝓsequar uisum est m tandem
laurea ꝓoetica quã acencrs annuis
obtaneram sibi pocissimũ debe neq enĩ¬
au clariorem tam insueq nuneris anc¬

Expanded text:
 verum aliquid audivisset. In longum eam si singula persequar. 14 Visum est michi tandem lauream poeticam, quam a teneris annis optaveram, sibi potissimum debere: neque enim clariorem tam insueti muneris auc
Abbreviated transcription (Latin):
at ꝙ id mͥ om̃em ad emdi cogitatoe
uł tenuem p̃cidisse narram. ano au¬
dico ille gn̾osus ppñs infiremuit ⁊ coto
corpore cohorruit ac post aliqͣntulũ si¬
lencii fixis intram occłis aut frous tes¬
cabat᷑ non sine indignatõe tͣñsacti singla
eni ac si pre oclis tenerẽ hecẽ capus e¬
culit ⁊ ait mͥ sic est uica hõis sic sunt
iudicia iscudia ⁊ nolutates uaue At
ego inquit inro dulciores ⁊ m̃lto cariores
ni lr̃as eẽ quã regnũ Et si alterucio
carendũ sit equa mĩꝰ medydemace ꝙͣ

Expanded text:
em adeundi cogitationem vel tenuem precidisse narravi. 11 Quo audito ille generosus spiritus infremuit et toto corpore cohorruit; ac post aliquantulum silentii, fixis in terram oculis et, ut frons testabatur, non sine indignatione transacti — singula enim ac si pre oculis haberem teneo — caput extulit et ait michi: «Sic est vita hominum, sic sunt iudicia et studia et voluntates varie. At ego» inquit, «iuro dulciores et multo cariores michi literas esse quam regnum; et si alterutro carendum sit, equanimius me dyademate quam
Abbreviated transcription (Latin):
ua tradisse bõtũ meũ dicẽm maidit
uessio qũo francor regeni mẽtõ itrogã¬
te eo umꝙͣ ne milliꝰ aula fuissẽ rñdi
nec imꝙͣ quid mecogitasse de cegi is¬
suꝑ ouerosus ẽẽ placuit / dulciꝰ michi
sdatt est cũ pauptate ma fedo ẜuare ꝙͣ¬

Expanded text:
a traxisse votum meum dicerem, incidit nescio quomodo Francorum regis mentio; interrogante eo unquam ne in illius aula fuissem, respondi nec unquam quidem cogitasse me deinsuper honerosus esse non placuit. Dulcius michi satis est cum paupertate mea fedus
Abbreviated transcription (Latin):
oĩa ꝯplectar nr̃o scło genitꝰ ¶ Pcessu
au̾t etatꝭ uariantꝭ fortima maxis peri¬
culis cir cõuencꝰ aliquã diu passo est
caidem nec minis nec insulcibꝰ nec
blandicus fortime nec inheraa temporis i
studus abstrahi qͥuit uiꝙͣ sen pacis sen
belli negociũ traccare sen auã corporis a¬
geret ẜdien ac puoctem ambulans fedes¬
qr sibros ꝓpe se uoluit / omis eiꝯ deieto al¬
cissimis ẜmo eiat ⁊ quod desesare angusto

Expanded text:
omplectar, nostro seculo genitus, processu autem etatis variante fortuna maximis periculis circumventus, aliquandiu passus et carcerem, nec minis nec insultibus nec blanditiis fortune nec inertia temporum a studiis abstrahi quivit unquam: seu pacis seu belli negotium tractaret seu curam corporis ageret, perdius ac pernox, ambulans sedensque, libros prope se voluit; omnis eius de rebus altissimis sermo erat.
Abbreviated transcription (Latin):
nauia studiu encossit dño pene mortaliũ
labor sut respicit si quie at ero adstu¬
dia honestarũ aiciũ apłicuisse u̾ideat
aim is ip̃e tam̃ quo pͥmũ scelie pa¬
grodit die de pecumana mersede ram

Expanded text:
ue studium incessit, omnis pene mortalium labor huc respicit. Siquis est qui ad studia honestarum artium applicuisse videatur animum, is ipse tamen quo primum scolas ingreditur die, de pecuniaria mercede iam
Abbreviated transcription (Latin):
anres eiꝯ c̃mꝙ cangencia mltꝭ audi¬
entiba h ͨ in tribuerẽ dignatꝰ ut assere¬
ret nõ ꝑuam tpt̾is sui ꝑtẽ poeticus stu¬
diis inpensurũ se fuisse si ꝙͣ lue audie¬
rat ab inben̾te etate ognoniss/. Ego
aut̃ nũc pͥmũ iudere incipio concigisse
mͥ ꝙ semꝑ cogitaui ut sensim longias
ferar quociens p̃ dulcis ꝯmemoratõ inr¬
ciderit illius aĩe q̃ ut celũ quoq deco¬
raret sibi quid̃ eccice optima ñi aucẽ
regnis ꝙ suis in mat᷑e niis lmc abiit
oĩltos forte ptea me plaudence rer scͥy¬
cores aͬ memoratu dignos septꝭ suis in¬
serent ¶ Ego quid esi inconitatũ non
de bere iogem esse sciam. cam ꝙ dolens
pͥmo libro belut quid̃ tocius operis besti¬
bulo metam statuens int̾ ipãs ntaces
sacrũ ⁊ neglectũ hoĩba hicantes do mi¬
alium ingirdiaꝵ non equidem ut

Expanded text:
aures eius animumque tangentia, multis audientibus hoc michi tribuere dignatus est, ut assereret non parvam temporis sui partem poeticis studiis impensurum se fuisse, si que ex me audierat ab ineunte etate cognovisset. 16 Ego autem nunc primum videre incipio contigisse michi quod semper cogitavi, ut sensim longius ferar quotiens predulcis commemoratio inciderit illius anime, que ut celum quoque decoraret sibi quidem etate optima, michi autem regnisque suis immature nimis hinc abiit. 17 Multos forte preterea me plaudente rerum scriptores alii memoratu dignos scriptis suis inserent; ego quidem etsi incomitatum non debere regem esse sciam, tamen — quod dolens primo libro, velut cuidam totius operis vestibulo, metam statuens, inter ipsas virtutes sacrum et neglectum hominibus habitantes domicilium ingrediar, non equidem ut
Abbreviated transcription (Latin):
agies sume dotatas u̾is ex hibeat᷑ bñ
fite celebret un nõ dicã ciuicos s regi¬
os tala mos ornẽt. En prapuras coro¬
nas armillas amo ⁊ lapidiba p̃tõẜ
ne stes uxoribꝰ porẽt bñ stratos eqͥͦs
ici subueiat̃. d scolidi quid enius ꝙͥ sui¬
głares ditie afmnitates aut potentie ꝑi
ipeta. qͦs ĩuirias anferet. quis nra da¬
bit si puͣ cesẜ subcidiũ nõ aspiciut cines

Expanded text:
hibeant, unde ifice celebrent, unde non dicam civicos, sed regios thalamos ornent, unde purpuras coronas armillas ex auro et lapidibus pretiosas vestes uxoribus parent, unde stratos equos  habent. O stolidi, quid erimus? Quid singulares divitie affinitates aut potentie perimpetus? Quis iniurias auferet? Quis iura dabit, si publicum cesset subsidium? Non aspiciunt cives
Abbreviated transcription (Latin):
spaͫ lasciuend dacũ sic confestim sene¬
ritate altia sublatu ⁊ ꝙ male gestu neg¬
sigetia fuat solercia resarcitur est. Sezõ
ũt eo quo cupio ueiar potuere camilli
payir scipioes ⁊ialia mlta egisse memo¬
ratu digͥssima inquiba sorsanuisi sunt
ranꝑẽ regulum suꝑasse scitate cũ aut
fide n ͨ ip̃e cato prestãtõr. Qͥs usdy ci¬
ius ałt int̾ copias siculas iffricas ꝙ
nit̾ ingentes actas cotidie asuis ex̃ci¬

Expanded text:
spatium lasciviendi datum sit, confestim severitate alterius sublatum et quod male gestum negligentia fuerat solertia resarcitum est. Verum ut eo quo cupio veniam, potuere Camilli Papirii Scipiones et alii multa gessisse memoratu dignissima, in quibus forsan visi sunt pauperem Regulum superasse; sanctitate tamen aut fide nec ipse Cato prestantior. Quis usquam civis alter inter copias syculas affricasque, inter ingentes actas cotidie a suis exerci
Abbreviated transcription (Latin):
fumatia teplarioꝵ corpa ac uix dũ ossa ꝑusta
templabar ad ħnc cũ lenge solito maior affuit
t̾ba Dolentiũ. O qͦtͦ barones lieros. qͦt isignes du¬
ces. qͣt aut eũsds aut lace ssices pncipes bid. cia
it᷑ alios ab ꝯpro deita int̾ oppaca nenioꝵ philip¬
p fragor rex ꝙ eritũ suũ çã dipua atq dede dra

Expanded text:
fumantia Templariorum corpora, ac vix dum ossa perusta templabar adhuc, cum longe solito maior affuit turba dolentium. O quot heroas, quot insignes duces, quot aut eversos aut lacessitos principes vidi! Erat inter alios ab apro deiectus inter opaca nemorum Phylippus, Francorum rex, tam exitum suum
Abbreviated transcription (Latin):
tauit. porio ne oĩa mocua citas ex no cuo ny¬
rapno pt̾uet iulta di iudiͦ arbitror actũ est
ut dũ iarnus aduso eduardũ auglie regem
mlitares cerũet ꝙ rẽ alit̾ agi ꝙͣ italamis
matis naꝵ pufillais rege sũo relicto t̃ga au
sinist ͦ suo ope satellitib florẽtis qͥ tũc forte
ti cogͥtꝰ ingułũ dare coactꝰ cꝰ. ut qͥ isaingaue
płdretioꝵ fẽmerat floiẽnia manu suã intã pͥ

Expanded text:
t. Porro, ne omnino innocua civitas ex nocuo tyramno preteriret inulta, Dei iudicio – arbitror – actum est ut, dum in armis adversus Eduardum, Anglie regemmilitaret, cerneretque rem aliter agi quam in thalamis matronarum, pusillanimis, rege suo relicto, terga daret, sinistro suo omine satellibus florentinis, qui tunc forte te cognitus, iugulum dare coactus est, ut qui in sanguinem Florentinorum sevierat florentina manu su
Abbreviated transcription (Latin):
ueiere᷑ ꝙ nobłitas. ne qͦ iex p̾ciua istos ex
eis coruiꝑat captĩo deceg̃ot. s int̾pesta necte
appensa corꝑi eia mose ex iupe tarpeya deĩtũ
intiberi necatũ est. Gic qui fiaude fres occi¬
dat. qͥ fraude essu traxat. qͥ lufut rõnos frau¬
de. frande rrutitꝰ est. Qͥ inchesanris ⁊ reg̾
sesendoie. ac inpotencia mag̃ ꝙͣ i ꝑfuasa sibi
uͥtutẽ nosuptate ac spe oẽ posuerat. pauꝑ

Expanded text:
verereturque nobilitas ne, qui rex pecunia multos ex eis corruperat, captivus detegeret; sed intempesta nocte appensa corpori eius mole ex rupe Tarpeia deiectum in Tiberim necatumque. Sic qui fraude fratres occiderat, qui fraude bellum traxerat, qui luserat Romanos fraude, fraude irretitus est. Qui in thesauris et regni splendore ac in potentia magis quam in persuasa sibi virtute voluptatem ac spem omnem posuerat, pauper
Abbreviated transcription (Latin):
ueux Mut satꝰ ceicũ ẽ iug̃ta gena a
massinissa rege optĩo rõui ꝓpͥ amico cũi incer
alios tres fuere fili micipsa. manastables. et
gulussa. mauastabłes nero geuit ex acubia
iug̾ta quẽ ea decã reliqrat mouens masfiuissa
pͥuatũ. mricipsa ño eo ꝙ optĩẽ iudoł apperet

Expanded text:
 ut satis certum est, Jugurta genus a Massinissa rege, optimo romani populi amico. Cui inter alios tres fuere filii: Micipsa Manastabiles et Gulussa. Manastabiles vero genuit ex concubina Iugurtam, quem ea de causa reliquerat moriens Massinissa privatum; Micipsa
Abbreviated transcription (Latin):
eũ coꝯsule missꝰ ex̃cito est ẜ incassu duciłn
eni corurꝑtꝰ p̾cuia excitũ fere sub aulo ptore de¬
pecitore iome occisu. y̾talia euestigio iussꝰ exiie
ĩmunudiã rediit. Quo ad ingeniũ uersꝰ arte
punica conatꝰ ẽ si possit in longũ tͣliere belli
me plebe ut suspicare᷑ aut cognosc̾et aduer¬
sante noblitate maxͣ om acordia. gamĩ mariũ

Expanded text:
um consule missus exercitus est; sed in cassum. Ducibus enim corruptis pecunia, exercitum fere sub Aulo pretore depetitorem, Rome occisum, Ytaliam evestigio iussus exire in Numidiam rediit. Quo ad ingenium versus, arte punica conatus est, si possit, in longum bellum trahere, me plebs aut suspicaretur aut cognosceret, adversante nobilitate, maxima omnium concordia, Gaium Marium
Abbreviated transcription (Latin):
myspauia ad scipioe enulianu bellũ aduso
numãtiuos gerẽtõ missa apruo adeo so stremie
mor̃os ħuit. ut uicta numatia ꝓcõtione sume
astrpione laudaret᷑ ⁊ cũ lũs laudũ suaꝵ plems
ad micipsaz regẽ ieissꝰ ab eo p modicũ adopta¬
ta infiͫ eo moriente cũ filiis par relictꝰ ẽ heree
Erat aũt ingͣta uir atris ingemi ferocis aĩ ro¬
busti corꝑis ⁊ astutie cop iõsus ml illi iris
iuradi ml fidei nil sq̃. nͭͨ dei tunor aliqͥs erat

Expanded text:
s Numantinos gerentem, missus a patruo, adeo se strenue in omnibus habuit ut, victa Numantia, pro contione summe a Scipione laudaretur et, cum literis laudum suarum plenis, ad Micipsam regem remissus, ab eo post modicum adoptatus in filium, eo moriente cum filiis par relictus est heres. Erat autem Iugurta vir acris ingenii, ferocis animi, robusti corporis et astutie copiosus; nil illi ius iurandi, nil fidei, nil sancti nec dei timor aliquis erat
Abbreviated transcription (Latin):
tuuo ꝯsolatoe missa ab inferis se nõ de¬
bitas s quas exegit fortua sceleꝵ suoꝵ firetꝭ
agenutu nocib̾a pendisse penas ondens.
na recenti uepotũ cede esata iuinui exis¬
timas ꝙ ead ꝑfidia bella confici qua
frandes texabant᷑ mlrpenso ꝙ ad uerso
neientes gallos adardamis offerebat᷑ auxi
eoꝵ ꝙ spreta legatõe pͥmo excitum ꝯc̾su
ab eisd nõ solũ ꝓstracta excitꝰ nictꝯꝙo ẽ¬

Expanded text:
timo consolationem missus ab inferis, se non debitas, sed quas exegit fortuna scelerum suorum fractis gemitu vocibus pependisse penas ostendens. Nam recenti nepotum cede elatus nimium existimansque eadem perfidia bella confici, qua fraudes texebantur, vilipenso quod adversus venientes Gallos a Dardaniis offerebatur auxilio eorumque spreta legatione, primo exercituum concursu ab eisdem non solum prostratus exercitus victusque
Abbreviated transcription (Latin):
qreba᷑. Sic ⁊ bremꝰ ustiplites uario traꝵ
tractu uicco menoras postremo in expug̃¬
tõe cyrrei apossinis initatũ susceptoꝵ ma
uer dolore de ductu ut sua inse senret
manu defflebat. Cuiꝯd ꝙ factois thes¬
fortumiũ lat̾mabat᷑ suũ. ab huis tam̃ pau¬
lu lu semotꝰ apparebat pirrꝰ epnotaꝵ

Expanded text:
. Sic et Brennus, multiplices vario terrarum tractu victorias memorans, postremo in expugnatione Cyrrei Apollinis in tantum susceptorum vulnerum dolorem deductum, ut sua in se seviret manu, deflebat. Eiusdemque factionis Thesfortunium lacrimabantur suum. Ab his tamen paululum semotus appare
Abbreviated transcription (Latin):
est apublio qͥppe aqͦ cuc̃ tliũ studiosa nemo nõ
uictꝰ est ꝙ eriliꝰ cesar diffinut hus ubis fa¬
uẽte tibi me meca es laberi acrro. ⁊ laberiꝰ ip̃e
tam equaniunt᷑ tulit ut mecũ se siue alttatoe
facẽt᷑. hus sapie plẽuis ⁊ memoratu dignis
gdu cũ claritatꝭ ueneris consistes egee ⁊ cians̃
pͣ descends decides. cecid ego. cadet qͥ sẽ. laus¬

Expanded text:
est a Publio, quippe a quo tunc talium studiosus nemo non victus est. Quod et Iulius Cesar diffinivit hiis verbis: ‘Favente tibi me victus es, Laberi, a Syro’. 3 Et Laberius ipse tam equanimiter tulit ut victum se sine altercatione fateretur hiis sapientie plenis et memoratu dignis gradum cum claritatis veneris, Consistes egre et citius quam descendas decides. Cecidi ego, cadet qui sequ
Abbreviated transcription (Latin):
admitari . nouerat᷑ se suus eẽ carissi. se qo id
meritũ gaudebat qͥbus guissim se meiore re¬
siunq̃re. certꝰ erit. Sidebat aed sestentulos regtus
successores ⁊ ecate iultꝭ ob iecta picul uercbã
nouerat saccũ religio se ꝯuigis archanũ fictĩ
estło illo ad h ͨ sup̾stite medicatꝭ. tuto quide
poterat illust ⁊i frĩe regmi ponda comite pot̃at

Expanded text:
rissimum seque id meritum gaudebat, quibus gravissimum se merorem relinquere certus erat. Videbat adulescentulos regni successores et etatem multis obiectam periculis verebatur. Noverat sacrum religiose coniugis archanum, fugam e seculo, illo adhuc spirante, meditantis. 10 Tuto quidem poterat illustri femine regni pondus curasque commit
Abbreviated transcription (Latin):
tence ⁊cines suos monetẽ nõ oportẽ in atate sece
educari si ed̾ucatꝰ fuit ob seqo oporte ꝑ suade
uolens hoc figmẽto adolescentilo guoẜ ac p̃fe¬
renciba henas ꝑst̾ngi debere p̾ꝙͣ laxate sunt̾ sero
otrahi iinodica fiem recusate licen᷑ͣ posse gͥ in
nuicu libati nunũ fauore pecenciba negari ase¬

Expanded text:
tem et cives suos monentem “non oportere” in civitate “leonem” educari: si educatus fuerit, “obsequi” oportere; persuadere volens hoc figmento adolescentibus generosis ac preferocibus habenas substringi debere; postquam laxate sint, sero contrahi immodica frenum recusante licentia. Posse igitur inimicum libertati nimium favore
Abbreviated transcription (Latin):
oñ geitꝰ orce ꝯpestuit sic ome iniẜiar mort
opioe exaudientiu peccorilꝰ extrrpauit ut
mit usd sese felices arbicrent᷑. quibꝰ iͣ exipa
morte ꝯtõnãca ꝯtigit audire nec morientis
mediã neluti rerstituca benenis anchidoca
Sictauit regii gnbuacła successorilo quoo
ħ istus ꝯsi ͦ s r picłm decliate fic cũ substis sic
cũ amicis sic cũ hostib̾ꝰ uiuce. h atq lec ĩt
nos pcepta ẜuate. ⁊ Balete nri memores. hec
⁊ snis siłia cũ solica⁊ aucta mał maie stute
dixiss tota nte mndm bersꝰ ex pirauit. et
ecorporeris bniclis lotꝰ excessit o folut ꝑ stauꝙ¬

Expanded text:
one compescuit, sic omnem miseriarum mortis opinionem ex audientium pectoribus extirpavit, ut nunc usque se se felices arbitrentur quibus illum ex ipsa morte contionantem contigit audire, nec morientis media, veluti restitura venenis antidota, dictavit. Regni gubernacula successoribus quos  illud periculum declinate. Sic cum subiectis, sic cum amicis, sic cum hostibus vivite. Hec atque hec inter vos precepta servate. 16 Et valete nostri memores’. Hec et hiis similia cum solita et aucta malis maiestate dixisset, tota mente in Deum versus expiravit et e corporeis vinculis letus excessit. O felicem
Abbreviated transcription (Latin):
n eiꝰ anxiꝰ ⁊ claritatẽ ⁊diuturntote̾ sperare
queat tam tam digno cauiq honesto officio
⁊illiꝰ radus illustrare. ⁊ in enu pit forcassis
er tendere. Qs eiz libru qͥ deroberto rege septꝰ
eͭ abiciat qͥs nõ cupide quocꝙq stilo scͥpta sit re¬
legit. hac nempe ꝓpoĩto p̃cibꝰ suis qs len
sup̃mo mitissimus digressu fundere dig̃t̃ꝰ ẽ

Expanded text:
 eius auxilio et claritatem et diuturnitatem sperare queat, tamen tam digno tamque honesto officio illius radiis illustrare et in evum pariter fortasse extendere. 3 Quis enim librum qui De Roberto rege inscriptus erit abiciat? quis non cupide, quocunque stilo scriptus sit, relegat? Hoc nempe proposito precibus suis, quas, heu!, supremo mitissimus digressu fundere dignatus est,
Abbreviated transcription (Latin):
uligat. sapiens dtm fateor ẜ tn sapiẽtẽ qͦquã
regẽ dice qñ historie acditu inderet. dyalema
eĩ cũ ubis abiecisse crebri em̃ sut̃ retͦtꝵ har
rer temporasiũ caipnatores rarissi ꝯtempto¬
res n ͨ siue cã dtm̃i reor ayceca au de hostes q¬
tepuere opes ꝙ ard̾uꝯ ⁊ pantoꝵ mentiũ est

Expanded text:
Sapiens dictum, fateor, sed tum sapientem quoque regem dicerem, quando historie additum viderem dyadema eum cum verbis abiecisse. Crebri enim sunt regnorum ac rerum temporalium dampnatores, rarissimi contemptores; nec sine causa dictum reor a poeta: Aude, hospes, contempnere opes, quod arduus et paucorum mentium e
Abbreviated transcription (Latin):
nũ ꝓdeyt̾ calceo induci duium om̃e ĩeꝵ bero sb
ingressũ longioris uie felix ⁊ celeris botũ q
rẽdit putabͥt. Sñ hoc tͥ pͥnceps prudencissime
quid macori ros noctͣua affere pͭ nͥ int̾ lubricũ
ac madens nempe opio meterata ꝑualuerate¬

Expanded text:
um omen, rorem vero sub ingressum longioris vie felix et celeris votivique reditus putabat. Unde hoc tibi, princeps prudentissime? Quid viatori ros nocturnus afferre potest nisi iter lubricum ac madens? Nempe opinio inveterata prevaluerat
Abbreviated transcription (Latin):
MAmndn angusta tyberũ alio g̃ẽs
ac iliebri ingeio ꝙ̃ sexu pit̾a eet anxia omi
sup icubanti gallins substratũ tã ꝑse ꝙͣ ꝑ acillas
tam du maimi sumꝙ uicissim terefet᷑ don ͭ erupe

Expanded text:
nondum Augusta Tibenum alvo gerens ac muliebri ingenio quem sexum paritura esset anxia, ovum superincubanti galline subtractum tam per se quam per ancillas tam diu manu sinuque vicissim tepefecit donec erumpe