comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
q die uterq eorum ex castris statuns flumine tapso exercitum
educunt. Fompeius clam & noctu Cȩsar palam atq interdiu.
Sed cęsari circuitu maiore iter quippe erat longius aduerso flu¬
mine ut uado transire posser. Pompeius quia expedito itinere
flumen ei transeundum non erat: magnis itineribus ad Anto¬
nium contendit. Atq eum ubi appropinquare cognouit: idone¬
um locum nactus ibi copias collocauit: suosq omnes castris con¬
tinuit ignesq fieri prohibuit: quo occultior esset eius aduentꝰ.
hec antonium statim per grȩcos deferuntur. Ille missis ad
cesarem nuntiis unum diem sese castris tenuit. Altero die ad
eum peruenit cesar. Cuius aduentu cognito Pompeius ne duo¬
bus ircumeluderetur exercitibus ex eo loco discedit. omnibus¬
q copiis ad hasparagium dirachiumq peruenit: atq ibi idonco
loco castra ponit. ttis temporibus scipio detrimentis quibusdam

Expanded text:
ue die uterque eorum ex castris stativis a flumine Apso exercitum ue die uterque eorum ex castris stativis a flumine Apso exercitum educunt, Pompeius clam et noctu, Caesar palam atque interdiu. sed Caesari circuitu maiore iter erat longius, adverso flumine, ut vado transire posset. Pompeius, quia expedito itinere flumen ei transeundum non erat, magnis itineribus ad Antonium contendit atque, ubi eum adpropinquare cognovit, idoneum locum nactus ibi copias collocavit, suosque omnes castris continuit, ignesque fieri prohibuit, quo occultior esset eius adventus. haec ad Antonium statim per Graecos deferuntur. ille missis ad Caesarem nuntiis unum diem sese castris tenuit, altero die ad eum pervenit Caesar. cuius adventu cognito Pompeius, ne duobus circumcluderetur exercitibus, ex eo loco discedit omnibusque copiis ad Asparagium Dyrrachinorum pervenit atque ibi idoneo loco castra ponit. His temporibus Scipio detrimentis quibusdam
Abbreviated transcription (Latin):
nia ueteranarum trium legionum uniusq tyronum & cquitũ
decc. plerasq naues in italiam remittit ad reliquos milites equi¬
tesq transportandos. fonrones quod est genus nauium gallicarũ
lissi relinquit. hoc consilio ut si forte pompeius uacuam existimãs
italiam traiecisser exercuum: quȩ opinio erat inedita uulgo:
aliquam cęsar ad insequendum haberet facultatem: Nuntios¬
q ad eos celeriter mittit: quibus regionibus exercitum exposuiss&:
& quid militum transmisisset. hȩc eodem fere tempore cęsar atq
pompcius cognoscunt. Nam preteruectas apolloniam dirachium¬
q naues uiderant. ip̃i iter secundum eas terras duxerant. Sed
quo essent hȩ delatȩ primis dicbus ignorabant. Cognitaq re
diuersa sibi ambo consilia capiunt.Cesar ut ꝗ̃ primum se cũ
Antonio coniungeret. Pomperus ut uemenubus se mitinere
opponeret: & sic imprudentes ex insidiis adorir posset. Eo deni¬

Expanded text:
ma veteranarum trium legionum uniusque tironum et equitum ma veteranarum trium legionum uniusque tironum et equitum dccc, plerasque naves in Italiam remittit ad reliquos milites equitesque transportandos, pontones, quod est genus navium Gallicarum, Lissi relinquit, hoc consilio, ut si forte Pompeius vacuam existimans Italiam eo traiecisset exercitum, quae opinio erat edita in vulgus, aliquam Caesar ad insequendum facultatem haberet, nuntiosque ad eum celeriter mittit, quibus regionibus exercitum exposuisset et quid militum transvexisset. Haec eodem fere tempore Caesar atque Pompeius cognoscunt. nam praetervectas Apolloniam Dyrrachiumque naves viderant, ipsi iter secundum eas terras direxerant, sed quo essent eae delatae, primis diebus ignorabant. cognitaque re diversa sibi ambo consilia capiunt: Caesar, ut quam primum se cum Antonio coniungeret, Pompeius, ut venientibus in itinere se opponeret, et si imprudentes ex insidiis adoriri posset; eodemq
Abbreviated transcription (Latin):
delissime interficiuntur. At ueteranȩ legiones milites irem
conflictati & tempcitatis & sentinę uitiis non ex pristina uir¬
tute remittendum aliquid putaucrunt. sed tractandis condi¬
tionibus & simulatione deditionis extracto primo noctis tem¬
pore gubernatorem in terram nauem eiicere cogunt. Ip̃i ido¬
neum locum nacti reliquam noctis partem ibi confecerunt:¬
& luce prima missis adeos ab octacilio equitibus qui eam par¬
tem orȩ maritiinȩ obseruabant. circiter cccc. quiq eos arma¬
ti ex presidio secuti sunt se defenderunt: & nonnullis eoꝵ inter¬
fectis incolumes se ad uostros receperunt. Quo facto conuentus
ciuium romanoꝵ qui lissum obtinebant: quod oppidum iis antea
cȩsar tribuerat: muniendumq curauerat Antonium recipit: oĩ¬
busq rebus iuuit. octacilius sibi timens oppido fugit & ad pom¬
peium peruenit. Ex omnibus copiis Antonius quantum erat sum¬

Expanded text:
delissime interficiuntur. at veteranae legionis milites, item delissime interficiuntur. at veteranae legionis milites, item conflictati et tempestatis et sentinae vitiis, neque ex pristina virtute remittendum aliquid putaverunt, et tractandis condicionibus et simulatione deditionis extracto primo noctis tempore gubernatorem in terram navem eicere cogunt, ipsi idoneum locum nacti reliquam noctis partem ibi confecerunt et luce prima missis ad eos ab Otacilio equitibus, qui eam partem orae maritimae adservabant, circiter cccc, quique eos armati ex praesidio secuti sunt, se defenderunt et nonnullis eorum interfectis incolumes se ad nostros receperunt. Quo facto conventus civium Romanorum, qui Lissum obtinebant, quod oppidum iis antea Caesar attribuerat muniendumque curaverat, Antonium recepit omnibusque rebus iuvit. Otacilius sibi timens oppido fugit et ad Pompeium pervenit. expositis omnibus copiis Antonius, quarum erat sum
Abbreviated transcription (Latin):
remigum ꝓpuguatorrq numero pars ad scopulos adlisa inter¬
cerctur: pars a nostris distraheretur. Quos omnes conseruatos
eesar domum remisit. Nostre naues duȩ tardius cursu confe¬
cto in nocrem coniecte cum ignorarent quem locum relique
cepissent: contra lisum in ancoris constiterunt. has scaphis mi¬
noribusq nauigiis compluribus sumptis octacilius crassus. ꝗ
lissi prcerat expugnare parabat. simul de deditione coꝵ agebat.
& incolumitatemꝰ deditis pollicebatur. harum altera nau̾is. cxx.
ex legione tyronum sustulerat. altera ex uettrana paulo mimꝰ
cc. His cognoscilicut quantum esset hominibus presidii in aĩ
fortitudine. syrones enim multitudine nauium perterriti &
salo nauscaq confecti iure iurando accepto nihil his nocituros
hostes se octacilio dediderunt. Qui omnes aduenientes ad eum
perducti contra religionem iuiris iurandi in eius conspectum ctu¬

Expanded text:
remigum propugnatorumque numero pars ad scopulos allisa interremigum propugnatorumque numero pars ad scopulos allisa interficeretur, pars ab nostris detraheretur, quos omnes conservatos Caesar domum remisit. Nostrae naves duae tardius cursu confecto in noctem coniectae, cum ignorarent, quem locum reliquae cepissent, contra Lissum in ancoris constiterunt. has scaphis minoribusque navigiis compluribus summissis Otacilius Crassus, qui Lissi praeerat, expugnare parabat; simul de deditione eorum agebat et incolumitatem deditis pollicebatur. harum altera navis ccxx e legione tironum sustulerat, altera ex veterana paulo minus cc. hic cognosci licuit, quantum esset hominibus praesidii in animi firmitudine. tirones enim multitudine navium perterriti et salo nausiaque confecti iureiurando accepto nihil iis nocituros hostes se Otacilio dediderunt; qui omnes ad eum producti contra religionem iurisiurandi in eius conspectu cru
Abbreviated transcription (Latin):
se uim tempestatis superare posse sperabãt: prereruectos qi dira¬
chium magna ui uenti nihilo segnius sequebantur. Nostri usi
fortunç benesicio tamen impetum classis timebant. si forte
uentus remisisset: nacti portus qui appellatur nympheum
ultra lissum milia passuum tria eo naues introduxerunt. ꝗ
portiis ab africo tegebatur ab austro non erat tutus leiusq tem¬
pestatis causa classis periculum ȩstimauerunt. Quo simul atq
intro est itum: incredibili felicirate auster: qui perbiduum flaue¬
rat. in africam se uertit. hic subitam cominutationem fortunc
uidere licuit. Qui modo sibi timuerant hos tutissimus portus
recipiebat. Q ui nostris nauibus periculum intulerant: de suo
timore cogebantur. Itaq tempore commutato tempestas et nr̃os
texit. & naues thodias afflxit. ita ut ad unam coniracte om̃es
numero sedecim eliderentur & naufragio interirent. & ex magno

Expanded text:
et vim tempestatis superari posse sperabat praetervectosque Dyrraet vim tempestatis superari posse sperabat praetervectosque Dyrrachium magna vi venti nihilo setius sequebatur. nostri usi fortunae beneficio tamen impetum classis timebant, si forte ventus remisisset. nacti portum, qui appellatur Nymphaeum, ultra Lissum milia passuum iii, eo naves introduxerunt — qui portus ab Africo tegebatur, ab austro non erat tutus — leviusque tempestatis quam classis periculum aestimaverunt. quo simulatque intro est itum, incredibili felicitate auster, qui per biduum flaverat, in Africum se vertit. Hic subitam commutationem fortunae videre licuit. qui modo sibi timuerant, hos tutissimus portus recipiebat; qui nostris navibus periculum intulerant, de suo timere cogebantur. itaque tempore commutato tempestas et nostros texit et naves Rhodias adflixit, ita ut ad unam omnes constratae numero xvi eliderentur et naufragio interirent, et ex magno
Abbreviated transcription (Latin):
tis expecrabant. Quibiis rebis permotus cȩsar brundusium
ad suos seuerius scripsit: nacti idoneum uentum ne occasionẽ
nauigandi dimitterent. Siue ad littora apolloniatium cursũ
dirigere atq eo naues elicere possent.hȩc a custodibus classium
loca maxime uacabant: quod se longius portubus commitrere
non auderent.Illi adhibita audatia & uirtute administranti¬
bus . M. Antonio & Rufo caleno multum ip̃is militibus hortan¬
tibus: neq ullum periculum pro salute cęsaris recusantibus na¬
en austrum naues soluunt: atq altero die apolloniam dyrachi¬
umq preteruehuntur. Qui cum essent ex continenti uisi.Q
coponius qui dyrachii classi rhodiȩ preerat: naues ex portu e¬
ducit. & cum iam nostri remissiore uento adppinquassent idẽ
auster increbiur: nostrisq presidio fuit. Neq uero ille ob eam cau¬
sam conatu desistebat: sed labore & perseuerantia nautarum

Expanded text:
tis expectabant. quibus rebus permotus Caesar Brundisium tis expectabant. quibus rebus permotus Caesar Brundisium ad suos severius scripsit, nacti idoneum ventum ne occasionem navigandi dimitterent, si vel ad litora Apolloniatium cursum dirigere atque eo naves eicere possent. haec a custodiis classium loca maxime vacabant, quod se longius a portibus committere non auderent. Illi adhibita audacia et virtute administrantibus M. Antonio et Fufio Caleno, multum ipsis militibus hortantibus neque ullum periculum pro salute Caesaris recusantibus, nacti austrum naves solvunt atque altero die Apolloniam Dyrrachiumque praetervehuntur. qui cum essent ex continenti visi, Coponius, qui Dyrrachii classi Rhodiae praeerat, naves ex portu educit, et cum iam nostris remissiore vento adpropinquasset, idem auster increbruit nostrisque praesidio fuit. neque vero ille ob eam causam conatu desistebat, sed labore et perseverantia nautarum
Abbreviated transcription (Latin):
ribusq suis ceperunt. reliquas turpiter refugere coegerunt.
Ad hoc detrimentum accessit: ut equitibus per oram mariti¬
mam ab autonio dispositis aquari prohiberentur: qua necessi¬
cate et ignominia permotus libo discessit a brundusio: obsessio¬
nemq nostroꝵ omisit. Multi iam menses transierant: & hiems¬
iam precipitauerat: neq brundusio naues legionesq ad cesa¬
rem ueniebant: ac nonnullȩ eius rei pretermissȩ occasiones cȩ¬
sari uidebantur: qd sȩpe certe flauerant uenti quibus necessario
committendum existimabat. Quantoq eius amplius processe¬
rat temporis tanto alacriores erant ad custodias: qui classibus
prcerant: maioremq fiduciam prohibendi habebant: & crebris
pompei literis castigabantur: quoniam primo uenientem cȩ¬
sarem non prohibuissent: ut reliquos eius exercitus impellerẽt
duriusq quotidic tempuis ad transporrandum lenioribus uẽ¬

Expanded text:
ribusque suis ceperunt, reliquas turpiter refugere coegerunt. ribusque suis ceperunt, reliquas turpiter refugere coegerunt. ad hoc detrimentum accessit, ut equitibus per oram maritimam ab Antonio dispositis aquari prohiberentur. qua necessitate et ignominia permotus Libo discessit a Brundisio obsessionemque nostrorum omisit. Multi iam menses erant et hiems praecipitaverat, neque Brundisio naves legionesque ad Caesarem veniebant. ac nonnullae eius rei praetermissae occasiones Caesari videbantur, quod certi saepe flaverant venti, quibus necessario committendum existimabat. quantoque eius amplius processerat temporis, tanto erant alacriores ad custodias, qui classibus praeerant, maioremque fiduciam prohibendi habebant, et crebris Pompei litteris castigabantur, quoniam primo venientem Caesarem non prohibuissent, ut reliquos eius exercitus impedirent, duriusque cotidie tempus ad transportandum lenioribus ven
Abbreviated transcription (Latin):
ciecit: & adeo loci oportunitate profecit: uti ad pompeium lit¬
reras mitteret: naues reliquas si uellet subduci & refici iuberet.
sua classe sese cęsaris prohibiturum. Erat eo tempore Antonius
brundusii: qui uirtute militum confisus: scaphas nauium ma¬
ꝯnarum circiter sexaginta cratibus pluteisq contexit. eoq mi¬
lites delectos imposiuit: atq cas in litore pluribus locis seperatim¬
disposuit: nauesq triremes duas quas brundusii faciendas cura¬
uerat: per causam exercendoꝵ remigum ad fauces portus prodi¬
re iussit: Has cum audatius progressas libo uidisset sperans inter¬
cipiposse quaduremes .u. ad eas misit.Que cum nauibus nostris
appinquassent: nostri ueterani inportum refugerunt. Illi studio
incitati incautius sequebantur. Nam ex omnibus partibus
antonianȩ scaphȩ signo dato se in hostes incitauerunt: primo¬
q impetu unam ex his quadriremem cum remigibis defenso¬

Expanded text:
deiecit et adeo loci opportunitate profecit, uti ad Pompeium litdeiecit et adeo loci opportunitate profecit, uti ad Pompeium litteras mitteret, naves reliquas, si vellet, subduci et refici iuberet; sua classe auxilia sese Caesaris prohibiturum. Erat eo tempore Antonius Brundisii; is virtute militum confisus scaphas navium magnarum circiter lx cratibus pluteisque contexit eoque milites delectos inposuit atque eas in litore pluribus locis separatimdisposuit navesque triremes duas, quas Brundisii faciendas curaverat, per causam exercendorum remigum ad faucis portus prodire iussit. has cum audacius progressas Libo vidisset, sperans intercipi posse quadriremes V ad eas misit. quae cum navibus nostris propinquassent, nostri veterani in portum refugiebant, illi studio incitati incautius sequebantur. iam ex omnibus partibus subito Antonianae scaphae signo dato se in hostes incitaverunt primoque impetu unam ex his quadriremem cum remigibus defenso
Abbreviated transcription (Latin):
quos cum proficeret nihil: quibusdam solutis ergastulis cosam
in agro curiano oppugnare cepit. Is cum a & pedio pretore cũ
legione lapide ictus ex muro perit: & celius prefectus ut ipe tue
sa missi erant pecuniam pollicitaretur: ab his est interfectus.
itaq magnarum initio rerum: quȩ occupatione magistratuum
& tempoꝵ sollicitam italiam habebat: celerem & facilem exitum
habuerunt. Libo profectus ab orico cum classe cui prcerat naui¬
um ququaginta: brundusium uenit: insulamq quȩ contra
portum brundusinum est occupat. qđ prestare arburabatur u¬
num locum qua magis necessarius nostris erat ingressus ꝗ̃ omniũ
litrora ac portus custodia clausos teneri. Hlic repentino aduentu
naues onerarias quasdam nactus incendit: & unam frumento
onustam abduxit: magnumq nostris terrorem iniecit. Et nocrs
militibus ac sagutariis in terram expositis: presidium equitum

Expanded text:
quos cum proficere nihil posset, quibusdam solutis ergastulis Compsam quos cum proficere nihil posset, quibusdam solutis ergastulis Compsam in agro Hirpino oppugnare coepit. eo cum a Q. Pedio praetore cum legione , lapide ictus ex muro perit. et Caelius profectus, ut sa missi erant, pecuniam polliceretur, ab his est interfectus. ita magnarum initia rerum, quae occupatione magistratuum et temporum sollicitam Italiam habebant, celerem et facilem exitum habuerunt. Libo profectus ab Orico cum classe cui praeerat navium l Brundisium venit insulamque quae contra portum Brundisinum est occupavit, quod praestare arbitrabatur unum locum, qua necessarius nostris erat egressus, quam omnia litora ac portus custodia clausos tueri. hic repentino adventu naves onerarias quasdam nactus incendit et unam frumento onustam abduxit magnumque nostris terrorem iniecit, et noctu militibus ac sagittariis in terra expositis praesidium equitum
Abbreviated transcription (Latin):
tostris deduxit. Ille ignominia & dolore permotus palam se
proficisci ad cȩsarem simulauit. clam missis ad aulonem nun¬
tiis: qui clodio interfecto eiiis nomine erat danmatus. atq eo
in ualiam euocato: quod magnis muneribus datis gladiatorie
familiȩ reliquias quas habebat sibi coniunxit: atq eum in thu¬
rinum ad sollicitandos pastores premisit. Ip̃e cum Casilinum
uenisser unoq tempore signa eius militaria atq arina capue
essent comprehensa & familia ncapoli uisaq proditio oppidi ap¬
pareret: patefactis consiliis exclusus capua & periculum ueritus
qđ conuentus arina ceperat : atq eum hostium loco habendum
existimabar: consilio destituit: atq eo die itinere auertit. Interum
aulo dimissis circum municipia litteris ea quȩ facere iussis atq
impio facere ponipen quȩ mandata ad se per Bibulum delata es¬
senit: quos ex ere alieno laborare arbitrabatur sollicitabat. Apud

Expanded text:
rostris deduxit. ille ignominia et dolore permotus palam se rostris deduxit. ille ignominia et dolore permotus palam se proficisci ad Caesarem simulavit; clam nuntiis ad Milonem missis, qui Clodio interfecto eo nomine erat damnatus, atque eo in Italiam evocato, quod magnis muneribus datis gladiatoriae familiae reliquias habebat, sibi coniunxit atque eum in Thurinum ad sollicitandos pastores praemisit. ipse cum Casilinum venisset unoque tempore signa eius militaria atque arma Capuae essent comprensa et familia Neapoli visa quae proditionem oppidi appararet, patefactis consiliis exclusus Capua et periculum veritus, quod conventus arma ceperat atque eum hostis loco habendum existimabat, consilio destitit atque eo itinere sese avertit. Interim Milo dimissis circum municipia litteris se ea quae faceret iussu atque imperio facere Pompei, quae mandata ad se per Vibullium delata essent, quos ex aere alieno laborare arbitrabatur, sollicitabat. apud
Abbreviated transcription (Latin):
queri auctorandi. ꝓponere etiam mediocris animi est. Integras
uero tenere possessiones: qui se debere fateantur: cuius animi
aut cuius impudentię est: Itaq qui hoc postularet repieba¬
tur nemo atq ipis ad quoꝵ commodum pertinebat: duri or
inuentus est celius & ob hoc ꝓfectus initio ne frustra ingressus
rurpem causam uideretur legem promulgauit. ut sexies seni
dies sint usuris creditȩ pecuniȩ soluantur. Cum resisteret Ser¬
uilius consul reliquiq magistratus: & minus opinione sua effi¬
ceret ad hominum exciranda studia sublata priore lege duas
promulgauit. Unam qua mercedes habitationum annuas con¬
ductoribus donauit. alteram tabularum nouarum impetu¬
q multitudinis in C. trebonium facto & non nullis uulneratis
cum de tribimali deturbauit. De quibus suilius consul ad sena¬
tum retulit. Senatusq celium a repu. remouendum censuit.
hoc decreto eum senatu prohibuit: & contionare conantem de

Expanded text:
 auctionandi proponere etiam mediocris est animi; integras  auctionandi proponere etiam mediocris est animi; integras vero tenere possessiones, qui se debere fateantur, cuius animi aut cuius impudentiae est? itaque, hoc qui postularet, reperiebatur nemo. atque ipsis, ad quorum commodum pertinebat, durior inventus est Caelius. et ab hoc profectus initio, ne frustra ingressus turpem causam videretur, legem promulgavit, ut sexenni die sine usuris creditae pecuniae solvantur. Cum resisteret Servilius consul reliquique magistratus et minus opinione sua efficeret, ad hominum excitanda studia sublata priore lege duas promulgavit, unam, qua mercedes habitationum annuas conductoribus donavit, aliam tabularum novarum, impetuque multitudinis in C. Trebonium facto et nonnullis vulneratis eum de tribunali deturbavit. de quibus rebus Servilius consul ad senatum rettulit, senatusque Caelium ab re publica removendum censuit. hoc decreto eum consul senatu prohibuit et contionari conantem de
Abbreviated transcription (Latin):
orationem interrumpunt undiq subito tela immissa: quȩ ille
obrectus armis militum uitauit. Uulnerantur aũt complures. In
his cornelius Balbus.m. plocius .l. tiburcius centuriones milites¬
q non nulli. Tum Labienus. desinite ergo de compositione loqui.
Nam nobis nisi Cȩsaris capite delato pax esse nulla poterit. lisde
remporibus.M. cęlius rufus prȩtor causa debitoꝵ suscepta initio
magistratus tribunal suum iuxra .C. srebonii prȩtoris urbani sel¬
lam collocauit. & si quis appellauisset de estimatione et de solu¬
nonibus quȩ per arbitrium fierent. ut cesar presens constituerat
fore auxilio pollicebatur. Sed fiebat equitate decreti et humani¬
tare Trebonii: qui his temporibus clementer & moderate ius¬
hoc dicendum existimabat: ut reperiri non posset a quibus ini¬
tium appellandi nasceretur. Nam fortasse inopiam excusare
& calamitatem aut ꝓpriam suam aut tempoꝵr. & difficultates¬

Expanded text:
orationem interrumpunt subito undique tela immissa; quae ille orationem interrumpunt subito undique tela immissa; quae ille obtectus armis militum vitavit; vulnerantur tamen complures, in his Cornelius Balbus, M. Plotius L. Tiburtius centuriones militesque non nulli. tum Labienus: desinite ergo de conpositione loqui; nam nobis nisi Caesaris capite relato pax esse nulla potest. Isdem temporibus M. Caelius Rufus praetor causa debitorum suscepta initio magistratus tribunal suum iuxta C. Treboni, praetoris urbani, sellam collocavit, et siquis appellavisset de aestimatione et de solutionibus, quae per arbitrum fierent, ut Caesar praesens constituerat, fore auxilio pollicebatur. sed fiebat aequitate decreti et humanitate Treboni, qui his temporibus clementer et moderate ius dicendum existimabat, ut reperiri non possent, a quibus initium appellandi nasceretur. nam fortasse inopiam excusare et calamitatem aut propriam suam aut temporum queri et difficultates
Abbreviated transcription (Latin):
xime ad pacem pertinere uiderentur ageret. & crebro magnauo¬
ce pronuntiaret: licerer ne ciuibus ad ciues de pace duos legatos
nuttere: quod etiam fugitiuis a saltu pyrenco predonibus q li¬
cuisser. preserrim ut id agerent ne ciues cum ciuibus armis de¬
certarent. Multa suppliciter locutus ut de sua atq omnium sa¬
lute debebat: silentioq ab urisq militibus facto auditunre¬
sponsum est ab altera parte. A. Uarronem profiteri se altera
die ad colloquium uenturum atq una ius etiam iitrunq ac¬
inonet turo legati uenire: et quȩ uellent exponere possent. cer¬
rumq ei rei rempiis constituitur. Qui cum esset postero dicus¬
tum magna urcimq multitudo conuenit. magnaq erat ciuis
rei expectatio: atq omnium animi intenti esse ad pacem uide¬
bantur. Qua ex frequentia .T. Labienus prodit. Summa orone
loqui de pace atq altercari cum Uatinio incipit.Quorum mediã

Expanded text:
xime ad pacem pertinere viderentur ageret, et crebro magna voxime ad pacem pertinere viderentur ageret, et crebro magna voce pronuntiaret, liceretne civibus ad cives de pace duos legatos mittere, quod etiam fugitivis ab saltu Pyrenaeo praedonibusque licuisset, praesertim cum id agerent, ne cives cum civibus armis decertarent. multa suppliciter locutus, ut de sua atque omnium salute debebat, silentioque ab utrisque militibus auditus. responsum est ab altera parte Aulum Varronem profiteri se altera die ad colloquium venturum atque una visurum, quemadmodum tuto legati venire et quae vellent exponere possent; certumque ei rei tempus constituitur. quo cum esset postero die ventum, magna utrimque multitudo convenit, magnaque erat expectatio eius rei atque omnium animi intenti esse ad pacem videbantur. qua ex frequentia T. Labienus prodit, summissa oratione loqui de pace atque altercari cum Vatinio incipit. quorum mediam
Abbreviated transcription (Latin):
uentus cȩsaris concitauerat: ubi primum rursus adhibito libo¬
ne & .i. lucilo & theophane quibus cõmuni care de maximis
rebis pompelus consueuerat de mandatis cęsaris agere institu¬
it. Eum ingressum in sermonem pompeius interpellauit. et lo¬
qui plura prohibuit. Quid mihi inquit auit uita aut ciuitart
opiis est : quam beneficio cȩsatis habere iudebor: Cuius iti opi¬
nio polli non poterat. nisi cum initaliam ex qua profectus sũ
reductus existimabor bello perfecto. Ab his cęsar hecdieta cogꝰ¬
uit: qui sermoni interfuerunt. Conatus ramen nih ilominus
aliis rationibus per colloquium de pace agere: ut inter bina castra
pompeii atq cȩsaris uuum flumen tantum intererat tapsus.
crebraq inter se colloquia milites habebant. neq ullum inte¬
rim telum per pactiones loquentium trai ciebatur. Mittit. li
uatinium legatum ad ripam ip̃am fiuminis. qui ea que ma¬

Expanded text:
esaris adventus concitaverat, ubi primum reversus est, adhibito Liboesaris adventus concitaverat, ubi primum reversus est, adhibito Libone et L. Lucceio et Theophane, quibuscum communicare de maximis rebus Pompeius consueverat, de mandatis Caesaris agere instituit. quem ingressum in sermonem Pompeius interpellavit et loqui plura prohibuit. quid mihi, inquit aut vita aut civitate opus est, quam beneficio Caesaris habere videbor? cuius rei opinio tolli non poterit, cum in Italiam, ex qua profectus sum reductus existimabor. bello perfecto ab iis Caesar haec facta cognovit, qui sermoni interfuerunt. conatus tamen nihilominus est aliis rationibus per colloquia de pace agere. Inter bina castra Pompei atque Caesaris unum flumen tantum intererat Apsus, crebraque inter se colloquia milites habebant, neque ullum interim telum per pactiones loquentium traiciebatur. mittit P. Vatinium legatum ad ripam ipsam fluminis, qui ea quae ma
Abbreviated transcription (Latin):
stodiis. Si illud tenerent se quoq id retenturum: nihilominꝰ
tamen agi posse de compositione ut hȩc non remitterentur.
neq hauc rem illis esse impedimenti loco neq legatos cesaris
recipere neq periculum prestare eorum: sed toram rem ad põ¬
peium reuicere. unum instare de induciis uehementissime q¬
contenderc. Que ubi cęsar intellexit presentis periculi atq in¬
opie uitande causa orationem instituisse neq ullam spemo
aut conditionem pacis afferre ad reliquam cogitationem bel¬
li sese recipit. Bibulus multos dies terra prohibitus & grauio¬
re morbo & frigore ac labore implicitus cum neq curari poss&
neq susceptum officium desere uellet. tum morbi sustinere nõ
potuit. Eo mortuo ad neminem inum sumina imperii tedut
sed scparatim suam quisq classem ad arbittium suum adiini¬
strabat bibulus r ibullius sedato tumultu. quem repentinus ad¬

Expanded text:
stodiis; si illud tenerent, se quoque id retenturum. nihilominus stodiis; si illud tenerent, se quoque id retenturum. nihilominus tamen agi posse de compositione, ut haec non remitterentur, neque hanc rem illi esse impedimento. Libo neque legatos Caesaris recipere neque periculum praestare eorum, sed totam rem ad Pompeium reicere; unum instare de indutiis vehementissimeqcontendere. quem ubi Caesar intellexit praesentis periculi atque inopiae vitandae causa omnem orationem instituisse, neque ullam spem aut condicionem pacis adferre, ad reliquam cogitationem belli sese recepit. Bibulus multos dies terra prohibitus et graviore morbo ex frigore ac labore inplicitus, cum neque curari posset neque susceptum officium deserere vellet, vim morbi sustinere non potuit. eo mortuo ad neminem unum summa imperii redit, sed separatim suam quisque classem ad arbitrium suum administrabat. Vibullius sedato tumultu, quem repentinus Ca
Abbreviated transcription (Latin):
rem ut componerentur atq ab armis discedererur. Sed potesta¬
tem huius rei nullam se habere. ꝑpea qđ de consiliis sententia
summa belli rerumq omnium pompeio permiserint. Sed pos¬
tulatis cesaris cognitis missuros ad pompeium atq illum reli¬
qua per se acturum. hortantibus ip̃is interea manerent indutie:
dum ab illo rediri posser.neue alter alteri noceret.huc addit
pauca de causa & copiis auxiliisq suis. Quibus rebus neq tũ
respondendum cesar existimauit: neq nunc ut memoriȩ pro¬
datur satis causę putamus. Fostulabat cȩsar ut legatos sibi ad
pompeium sine periculo mittere licerer: idq ip̃i fore reciperẽt
aut acceptos per se ad eum perducerent.Quod ad inducias per¬
tineret: sic belli rationem esse diuisam: ut illis classem & naues
auxiliaq sua impedirent: ip̃e ut aqua terraq prohiberet eos:¬
& si hoc sibi remitti uellent remitterent ip̃i de maritimis cu¬

Expanded text:
tem, ut componeretur atque ab armis discederetur, sed potestatem, ut componeretur atque ab armis discederetur, sed potestatem eius rei nullam habere, propterea quod de consilii sententia summam belli rerumque omnium Pompeio permiserint. sed postulatis Caesaris cognitis missuros ad Pompeium, atque illum reliqua per se acturum hortantibus ipsis. interea manerent indutiae, dum ab illo rediri posset, neve alter alteri noceret. huc addit pauca de causa et de copiis auxiliisque suis. Quibus rebus neque tum respondendum Caesar existimavit, neque nunc, ut memoriae prodatur, satis causae putamus. postulabat Caesar, ut legatos sibi ad Pompeium sine periculo mittere liceret idque ipsi fore reciperent aut acceptos per se ad eum perducerent. quod ad indutias pertineret, sic belli rationem esse divisam, ut illi classe naves auxiliaque sua impedirent, ipse ut aqua terraque eos prohiberet. si hoc sibi remitti vellent, remitterent ipsi de maritimis cu
Abbreviated transcription (Latin):
mandȩ causa ut de compositione acturi uiderentur.Interim
postulant ut sint inducię:atq ab his impetrant. Magnum
enim quod afferebant uidebantur: & cȩsarem id summe sci¬
ebant cupere: & perfecturum aliquid de Bibuli mandatis exis¬
timabatur. Cesar eo tempore cum legione una profectus
ad recipiendas ulteriores ciuitates & rem frumentariam expe¬
diendam qua anguste utebatur. Erat ad brutrotum oppidũ
corcyre ibi certior ab attilio & Murco per litteras factus de
postulatis libonis & Bibuli legionem relinquit. ip̃e oricum
reuertitur. Eo cum uenisser euocantur illi ad colloquium.
Prodit libo: neq excusat bibulum: qđ is iracundia summa
erat inimicitiasq habebat etiam priuatas ex hereditate cum
cȩsare & prȩtura concepras. ob eam causam colloquium uitas¬
se: ut res maxime spei maximȩq utilitatis eius iracundia im¬
pedirentur. Pompeii summam esse ac fuisse semper uolunta¬

Expanded text:
rmandae causa, ut de compositione acturi viderentur. interim rmandae causa, ut de compositione acturi viderentur. interim postulant, ut sint indutiae, atque ab iis impetrant. magnum enim, quod adferebant, videbatur, et Caesarem id summe sciebant cupere, et profectum aliquid Vibulli mandatis existimabatur. Caesar eo tempore cum legione una profectus ad recipiendas ulteriores civitates et rem frumentariam expediendam, qua anguste utebatur, erat ad Buthrotum oppidum oppositum Corcyrae. ibi certior ab Acilio et Murco per litteras factus de postulatis Libonis et Bibuli legionem relinquit; ipse Oricum revertitur. eo cum venisset, evocantur illi ad colloquium. prodit Libo atque excusat Bibulum, quod is iracundia summa erat inimicitiasque habebat etiam privatas cum Caesare ex aedilitate et praetura conceptas; ob eam causam colloquium vitasse, ne res maximae spei maximaeque utilitatis eius iracundia impedirentur. Pompei summam esse ac fuisse semper volunta
Abbreviated transcription (Latin):
a cesare renebantur. neq lignandi neq aquandi neq nauest
ad terram religandi porestas fiebat: erat res in magna difficulta¬
te suminisq angustiis rerum necessarium premebatur. ad eo
ur cogerentur sicuti reliquum comineatum ita ligna atqiaquã
corcytam nauibus onerariis supportare. Atq etiam unotempo¬
re accidit. ut difficilioribus usi tempestatibus ex pellibus quib
exant tectȩ naues uocturnum excipere rorem cogerentur inui¬
ti: quas ante difficultates patienter atq equo animo ferebant:
neq sibi nudanda litora & relinquendos portus existimabane.
Sed cum essent in quibus demonstraui angustiis ac se libo cu
hibulo coniuntissec. locuntur ambo ex nauibus cum. M. At¬
tilio & statio aurco legatis. quoꝵ alter oppidi muris alter pre¬
sidiis terrestribus precat. uelle de maximis rebus cum cesare
loqui.: si sibi eius facultas detur. huc addunt pauca rei confi¬

Expanded text:
a Caesare tenebantur, neque lignandi atque aquandi neque naves a Caesare tenebantur, neque lignandi atque aquandi neque naves ad terram religandi potestas fiebat. erat res in magna difficultate, summisque angustiis rerum necessariarum premebantur, adeo ut cogerentur sicuti reliquum commeatum ita ligna atque aquam Corcyra navibus onerariis supportare, atque etiam uno tempore accidit, ut difficilioribus usi tempestatibus ex pellibus, quibus erant tectae naves, nocturnum excipere rorem cogerentur. quas tamen difficultates patienter atque aequo animo ferebant, neque sibi nudanda litora et relinquendos portus existimabant. sed cum essent in quibus demonstravi angustiis ac se Libo cum Bibulo coniunxisset, loquuntur ambo ex navibus cum M'. Acilio et Statio Murco legatis, quorum alter oppidi muris, alter praesidiis terrestribus praeerat: velle se de maximis rebus cum Caesare loqui, si sibi eius facultas detur. huc addunt pauca rei confi
Abbreviated transcription (Latin):
& sub pellibus hiemare constituit. hoc idem pompeius fecit is
trans flumen thasbum positis castris eo copias omnes auxilia¬
q conduxit. Calenus legionibus equitibusq brundusi inna
ltteras a cęsare accepit: quibus est certior factus portus itto¬
raq omnia classibus aduersarioꝵ teneri. Quo cognito sein
portum recepit: nauesq omnes reuocat. una exhis que perseus¬
rauit neq imperio caleni obtemperauit. qđ erat sine militib
priuaroq consilio administrabatur delata oricum acqra bi¬
bulo expugnata est. qui de serius liberisq omnibus ad impui¬
beres supplicium sumit: & ad unum interficit. Ira eriguo tpe
magnoq casu totius exercitus salus constitit. Bibulus iurs¬
pta ddemonstratum est erat cum classe ad oricum &e sicut nn¬
ri portibusq cesarem prohibebat: ita ip̃e omni terra carum regi¬
onim prohibebatur. fresidiis enim dispositis omnia lictora

Expanded text:
et sub pellibus hiemare constituit. hoc idem Pompeius fecit et et sub pellibus hiemare constituit. hoc idem Pompeius fecit et trans flumen Apsum positis castris eo copias omnes auxiliaque conduxit. Calenus legionibus equitibusque Brundisii in ogressus litteras a Caesare accepit, quibus est certior factus portus litoraque omnia classibus adversariorum teneri. quo cognito se in portum recipit navesque omnes revocat. una ex his quae perseveravit neque imperio Caleni obtemperavit, quod erat sine militibus privatoque consilio administrabatur, delata Oricum atque a Bibulo expugnata est; qui de servis liberisque omnibus ad inpuberes supplicium sumit et ad unum interficit. ita exiguo tempore magnoque casu totius exercitus salus constitit. Bibulus, ut supra demonstratum est, erat in classe ad Oricum, et sicuti mari portibusque Caesarem prohibebat, ita ipse omni terra earum regionum prohibebatur. praesidiis enim dispositis omnia litora
Abbreviated transcription (Latin):
simul & cęsarem appinquare dicebatur tantusq terror incidit eiꝯ
exercitu qd ꝓperans noctem diei coniunxerat. neq iter intermise¬
rat ut pene onmes in epyro finitimisq regionibus signa relinque¬
rent cum plures arma proiicerent. ac fuge simile iter uideretur.
Sed cum ꝓpe dirachium pompeius constitisset. castraq metari ius¬
sisser perterrito enam tum exercitu princeps Labienus procedit.
iurauitq seeum non deserturum eiuidemq casum subiturum
quenicunq fortuna tribuisser. hoc idem reliqui iurant legati. hos
rri mil centuriones q secuntur. atq idem oninis exercitus iurat.
Cesar profecto occupato itinere ad dyrachium finem ꝓperandi fa¬
cit castraq ad flumen habus supponit infinibus apollonia¬
nim ut castellis uigiliisq benemerite ciuitates turs essent ꝓpe¬
sidio ibiq reliquarun ex italia legionum aduentum expectate

Expanded text:
simul Caesar adpropinquare dicebatur; tantusque terror incidit eius simul Caesar adpropinquare dicebatur; tantusque terror incidit eius exercitu, quod properans noctem die coniunxerat neque iter intermiserat, ut paene omnes ex Epiro finitimisque regionibus signa relinquerent, complures arma proicerent, ac fugae simile iter videretur. sed cum prope Dyrrachium Pompeius constitisset castraque metari iussisset, perterrito etiam tum exercitu princeps Labienus procedit iuratque se eum non deserturum eundemque casum subiturum, quemcumque ei fortuna tribuisset. hoc idem reliqui iurant legati; hos tribuni militum centurionesque sequuntur, atque idem omnis exercitus iurat. Caesar praeoccupato itinere ad Dyrrachium finem properandi facit castraque ad flumen Apsum ponit in finibus Apolloniatium, ut castellis vigiliisque bene meritae civitates tutae essent praesidio, ibique reliquarum ex Italia legionum adventum expectare
Abbreviated transcription (Latin):
aũt cum contra imꝑium ppli.ro. pugnaturos se esse negarent:
oppidani & sua sponte cęsarem recipere conarentur. desperatis
omnibus auxiliis portas aperuit. et se atq oppidum cęsari dedit.
incolumisq ab eo conseruatus est. Recepto cȩsar orico nulla in¬
terposita mora apolloniam proficiscitur Eius aduentu audito.L.
Strabonius qui ibi preerat: aquam comportare in arcem eamq
munire obsidesq ab apolloniatibus exigere cepit. Illi daturos se
negare ne portas consuli preclusuros. neq sibi iudicium sumptu¬
ra uoluntate clam profugit ab apollonia strabonius. Illi ad cȩ¬
sarem legatos mittunt oppidoq recipiunt. hos secuntur billi¬
denses amathini et relique finitime ciuitates toraq epyrus:&
legatis ad Cesarem missis quȩ imperaret facturos se pollicentur
ar pompeius cognitis his rebus que erant orici atq apollonie ge¬
ste dyrachio timens diurnis eo nocturnisq itineribus contendic

Expanded text:
autem se contra imperium populi Romani pugnaturos negarent, autem se contra imperium populi Romani pugnaturos negarent, oppidani autem etiam sua sponte Caesarem recipere conarentur, desperatis omnibus auxiliis portas aperuit et se atque oppidum Caesari dedidit incolumisque ab eo conservatus est. Recepto Caesar Orico nulla interposita mora Apolloniam proficiscitur. eius adventu audito L. Staberius, qui ibi praeerat, aquam comportare in arcem atque eam munire obsidesque ab Apolloniatibus exigere coepit. illi vero daturos se negare neque portas consuli praeclusuros neque sibi iudicium sumptuquorum cognita voluntate clam profugit Apollonia Staberius. illi ad Caesarem legatos mittunt oppidoque recipiunt. hos sequuntur Byllidenses Amantini et reliquae finitimae civitates totaque Epirus et legatis ad Caesarem missis, quae imperaret, facturos pollicentur. At Pompeius cognitis his rebus, quae erant Orici atque Apolloniae gestae, Dyrrachio timens diurnis eo nocturnisque itineribus contendit.
Abbreviated transcription (Latin):
bari posient omnes suas terrestres urbiumq copias dimissurum
Bibulus his expositis corcyrȩ non minus necessarium esse exisli¬
mauit de repentino aduentu cȩsaris pompeium fieri certione.
uti ad id consilium capere posset anteq̃ de mandatis agi incipei
arq eidem continuato nocte atq die itinere: ac omnibus copiis
mutatis ad celeritatem iumentis ad pompeium contendit. ut
adesse cesarem nuntiaret. Pompeius erat eo tempore in candauia.
ltemq ex macedonia in hiberna apolloniam dyrachiumq pe
terc cȩpit. Sed re noua perturbatus maioribus itineribus appol¬
loniam petere cepit. ne cęsar orȩ maritimȩ ciuirates occupar&
At ille expositis militibus eodem die oricum proficiscitur. Quo
cum uenisset .L. Torquatus qui iussu pompeii oppido preerat: pre¬
sidiumq ibi partinoꝵ habebat. conatus clausis portis oppidum
defendere: grccos niurum ascendere atq arma capere ussit. Illi

Expanded text:
bari possent, omnes suas terrestris urbiumque copias dimissurum. bari possent, omnes suas terrestris urbiumque copias dimissurum. Vibullius expositus Corcyrae non minus necessarium esse existimavit de repentino adventu Caesaris Pompeium fieri certiorem, uti ad id consilium capere posset, ante quam de mandatis agi inciperetur, atque ideo continuato nocte ac die itinere atque omnibus oppidis mutatis ad celeritatem iumentis ad Pompeium contendit, ut adesse Caesarem nuntiaret. Pompeius erat eo tempore in Candavia iterque ex Macedonia in hiberna Apolloniam Dyrrachiumque habebat. sed re nova perturbatus maioribus itineribus Apolloniam petere coepit, ne Caesar orae maritimae civitates occuparet. at ille expositis militibus eodem die Oricum proficiscitur. quo cum venisset, L. Torquatus, qui iussu Pompei oppido praeerat praesidiumque ibi Parthinorum habebat, conatus portis clausis oppidum defendere, cum Graecos murum ascendere atque arma capere iuberet, illi
Abbreviated transcription (Latin):
hispaniis. & cohortibus italia arq hispania ciuium romano¬
rum centum atq xxx. morte cirrionis et decrimendasoro¬
nimni exercitus tanto militumq deditone ad corcyram. pro¬
inde sibi ac rei pu. parcerent: quantum in bello fortuna poss&
lam ipi inconimodis suis satis essent detrimento. hoc unum
est tempus de pacc agendi dum sibi urerq confideret. er pares
ambo uiderentur. Si uero alteri paululum modo tribuisset for¬
tuna non esse usurum conditionibus pacis eum qui supiore
uideretur. neq fore ea parte contentum: qui se omnia habitu¬
rum confideret. Conditiones pacis quoniam antea conuenire nõ
& ip̃is placere oportere. si uterq in contione statim iurauisser
se triduo proximo exercitum dimissurum depositisq armis au¬
xiliisq quibus nunc confiderent necessario ppli senatis q iudi¬
cio fore utrumq contentum. Hlęc quoq ut facilius pompeio pro¬

Expanded text:
Hispaniis et cohortibus in; Italia atque Hispania civium RomanoHispaniis et cohortibus in; Italia atque Hispania civium Romanorum c atque xxx; se morte Curionis et detrimento Africani exercitus et Antoni militumque deditione ad Curictam. proinde sibi ac rei publicae parcerent, cum quantum in bello fortuna posset, iam ipsi incommodis suis satis essent documento. hoc unum esse tempus de pace agendi, dum sibi uterque confideret et pares ambo viderentur; si vero alteri paulum modo tribuisset fortuna, non esse usurum condicionibus pacis eum, qui superior videretur, neque fore aequa parte contentum, qui se omnia habiturum confideret. condiciones pacis quoniam antea convenire non rei publicae et ipsis placere oportere, si uterque in contione statim iuravisset se triduo proximo exercitum dimissurum. depositis armis auxiliisque, quibus nunc confiderent, necessario populi senatusque iudicio fore utrumque contentum. haec quo facilius Pompeio pro
Abbreviated transcription (Latin):
castris expulerunt: & magno numero interfecto reliquos ad ipm
occauium in naues confugere coegerunt. Nlc fuit expugnatiors
exitus. lamq hiems appinquabat. & tantis detrimentis rece¬
ptis detauins desperari oppugnatione oppidi dyrachium r¬
sese add pompeium recepit. Demonstraiumius. lehibulum ru¬
fum pompei prefectum bis in potestatem puenisse cesaris
arq eo esse dimissum semd ad corfinium iterum ir huꝑani
hunc pro suis beneficiis cęsar idoneum iudicauerat. quem
cum mandatis ad xti. pompeium mitterer: euudemq apd
et pompeium aucroritatem habere intelligebat. Erat autẽ
hȩc summa mandatoꝵ debere urrunq pertinacie finem fa¬
cere & ab armis discedere neq amplius fortunar pidis aurii
Satis esse magna utrimq incommoda accepta: quȩ pro discipli¬
na & preceptis habere possent: ut reliquos casus timerent Al¬
lum ab italia expulsum amissa sicilia & sardinia duabusqi

Expanded text:
castris expulerunt et magno numero interfecto reliquos atque ipsum castris expulerunt et magno numero interfecto reliquos atque ipsum Octavium in naves confugere coegerunt. hic fuit oppugnationis exitus. iamque hiems adpropinquabat, et tantis detrimentis acceptis Octavius desperata oppugnatione oppidi Dyrrachium sese ad Pompeium recepit. Demonstravimus L. Vibullium Rufum, Pompei praefectum, bis in potestatem pervenisse Caesaris atque ab eo esse dimissum, semel ad Corfinium, iterum in Hispania. hunc pro suis beneficiis Caesar idoneum iudicaverat, quem cum mandatis ad Cn. Pompeium mitteret, eundemque apud Cn. Pompeium auctoritatem habere intellegebat. erat autem haec summa mandatorum: debere utrumque pertinaciae finem facere et ab armis discedere neque amplius fortunam periclitari. satis esse magna utrimque incommoda accepta, quae pro disciplina et praeceptis habere possent, ut reliquos casus timerent: illum Italia expulsum amissa Sicilia et Sardinia duabusque
Abbreviated transcription (Latin):
crebris confecti uulneribus ad exixemum auxilium descende¬
runt. seruos q omnes puberes liberauerunt: & omnium de
fensionum tormenta effecerunt. Quarum cognita senten¬
tia octauius quinis castris oppidum circumdedit: atq uno
tempore obsidione & oppugnationibus eos premere cȩpit. Illi
omnia ppeti parati maxime a re frumentaria laborabant.
Qui remissis ad cęsarem nuntiis auxilium ab eopetebant. Re¬
liqua ut poterant per se incommoda sustinebant. Et longo int̾¬
posito spacio cum diuturnitas oppugnationis negligenuores oc¬
tauianos effecisset: nacti occasionem meridiani temporis dis¬
cessu eoꝵ pueris mulieribusq in muro dispositis: ne quid qͦ¬
tidianȩ consuetudinis desideraretur: ip̃i manufacta ui his
quos nuper manumissos liberauerant: in proxima octauii
castra irrumpunt.Hlis expugnatis eodem impetu altera sũt
adorti. inde tertia & quarta & deinceps reliqua: omnibus q eos

Expanded text:
crebris confecti vulneribus, ad extremum auxilium descendecrebris confecti vulneribus, ad extremum auxilium descenderunt servosque omnes puberes liberaverunt et praesectis omnium mulierum crinibus tormenta effecerunt. quorum cognita sententia Octavius quinis castris oppidum circumdedit atque uno tempore obsidione et oppugnationibus eos premere coepit. illi omnia perpeti parati maxime a re frumentaria laborabant. cui re missis ad Caesarem legatis auxilium ab eo petebant; reliqua, ut poterant, incommoda per se sustinebant. et longo interposito spatio cum diuturnitas oppugnationis neglegentiores Octavianos effecisset, nacti occasionem meridiani temporis discessu eorum pueris mulieribusque in muro dispositis, nequid cotidianae consuetudinis desideraretur, ipsi manu facta cum iis quos nuper maxime liberaverant, in proxima Octavi castra inruperunt. his expugnatis eodem impetu altera sunt adorti, inde tertia et quarta et deinceps reliqua, omnibusque eos
Abbreviated transcription (Latin):
dominos q interficit. magnitudine pęnȩ reliquos deterre¬
re sperans. Hoc confecto negocio a salonis ad orici portum sta¬
tiones littoraq omnia longe lateq classibus occupauit. Cu¬
stodiis diligentius dispositis ip̃e grauissima hieme in nauibus
excubabat: neq ullum laborem aut munus despiciens neq ib̃¬
sidium expectans si in cęsaris complexum ueniret. sed post
discessum liburnarum ex illirico. M. octauius cum his quas
habebat nauibus salonas peruenit. Ibiq concitatis dalmati¬
cis reliquisq barbaris hissani a cȩsaris amicitia auertit. Con¬
uentum salonis cum neq pollicirationibus neq denuntiatio¬
ne periculi permouere posset. oppidum oppugnare instituit.
Est aur oppidum & loci natura & colle munitum.Sed celerit᷑
ciues romanos ligneis effectis turribus iis se muniuerunt. Et
cum essent infirmi ad resistendum ꝑꝑ paucitatem hominum

Expanded text:
dominosque navium interfecit, magnitudine poenae reliquos terredominosque navium interfecit, magnitudine poenae reliquos terreri sperans. hoc confecto negotio a Sasonis ad Orici portum stationes litoraque omnia longe lateque classibus occupavit, custodiisque diligentius dispositis, ipse gravissima hieme in navibus excubans neque ullum laborem aut munus despiciens neque subsidium exspectans, si in Caesaris complexum venire posset. Discessu Liburnarum ex Illyrico M. Octavius cum iis quas habebat navibus Salonas pervenit. ibi concitatis Dalmatis reliquisque barbaris Issam a Caesaris amicitia avertit. conventum Salonis cum neque pollicitationibus neque denuntiatione periculi permovere posset, oppidum oppugnare instituit. est autem oppidum et loci natura et colle munitum. sed celeriter cives Romani ligneis effectis turribus sese munierunt, et cum essent infirmi ad resistendum propter paucitatem hominum