comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iora. Et qde ob dual cals. pͥmã qied quãta
sit ꝗͥ accidũt. cõsiderãdi spatiũ nõ dat.
Deĩde cũ iudetur prxcaueri potuisse si
prouisũ c̾cͥt. qͣi culpa cõtractũ malum
egtudinẽ acriorẽ facit. Qd ita cͥe dies
dẽclarat: q̃ proccdes ua mingat: ut cis¬
dẽ mał manẽtibꝰ nõ modo leni̾at᷑ egͥtudo.
s ĩplerisq tollatur. Car taginẽses multi
rome serner̃t. Macedones rege perse cap¬
to. Ridi et ĩpeloponc̃so cũ c̾e̾m adolescẽs
quosdã corĩthios: hꝯ pot̾ant oĩs cadem
illa de andromacha de plorare. hec oĩa
nidi. S et de cãtanerat fortasse: ea eͥ eãt
uultu. or̃one: oi reliquo motu et statu.
ut cos argiuos aut sytionios dicere mig¬
q me mou̾at corĩthi: subito aspectu pari:¬
t me qͣ ipsõs corĩthios quoꝵ aĩs dutũ¬
na cagitatio callu netustans obduxerat.
Legimiꝰ hibrũ elito machi: quẽ ille euersa
cartagine cõsolandi cã misit ad captiuos
ciues suos. In eo ẽ disputatio seripta car¬

Expanded text:
as, primum quod, quanta sint quae accidunt, considerandi spatium non datur, deinde, cum videtur praecaveri potuisse, si provisum esset, quasi culpa contractum malum aegritudinem acriorem facit. Quod ita esse dies declarat, quae procedens ita mitigat, ut isdem malis manentibus non modo leniatur aegritudo, sed in plerisque tollatur. Karthaginienses multi Romae servierunt, Macedones rege Perse capto; vidi etiam in Peloponneso, cum essem adulescens, quosdam Corinthios. hi poterant omnes eadem illa de Andromacha deplorare: haec omnia vidi , sed iam decantaverant fortasse. eo enim erant voltu, oratione, omni reliquo motu et statu, ut eos Argivos aut Sicyonios diceres, magisque me moverant Corinthi subito aspectae parietinae quam ipsos Corinthios, quorum animis diuturna cogitatio callum vetustatis obduxerat. legimus librum Clitomachi, quem ille eversa Karthagine misit consolandi causa ad captivos, cives suos; in eo est disputatio scripta Car
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ tam crudelẽ necessitatẽ ĩ cidissemꝰ. Nam
illã ꝗdẽ orone ea comũcanõe alienoꝵ ma¬
loꝵ ad maliuolos cõsolandos ce accomo¬
datam. Mihi uo longe iudetur sccus. Nam
et nccessitas ferede cõdiniõis hnãc: qͣiͣ cũ
deo pugnare cchibet. ãmonetq c̃c hõici
q̃ cogitatio magnope luctũ leuat: E enu¬
meratio exẽploꝵ s nõ ut aiũs maliuoloru
oblectet fertur: s ut ille ꝗ moret ferẽdum
sibi id cẽseat: qđ iudeat mulios modenate
et trãquille tullisse. Oibus e modis fulciẽ¬
ch sũt ꝗ riuĩt: nec coherere possũt ꝓpt
magtudinẽ egtiuimis. Ex quo ip̃a igri

Expanded text:
em incidissemus; nam illam quidem orationem ex commemoratione alienorum malorum ad malivolos consolandos esse accommodatam. Mihi vero longe videtur secus. nam et necessitas ferendae condicionis humanae quasi cum deo pugnare prohibet admonetque esse hominem, quae cogitatio magno opere luctum levat, et enumeratio exemplorum, non ut animum malivolorum oblectet, adfertur, sed ut ille qui maeret ferundum sibi id censeat, quod videat multos moderate et tranquille tulisse. Omnibus enim modis fulciendi sunt, qui ruunt nec cohaerere possunt propter magnitudinem aegritudinis. ex quo ipsam aegri
Abbreviated transcription (Latin):
esse nos natos: ut nemo ĩꝑpetuũ ceꝰ posset
expers mali gr auiꝰ ĩt tulisse. Quo circa car¬
neades ut uideo nr̃u scribere antiochum
rep̃hẽ dere crispͥum solebat: laucdãtẽ curi¬
pideũ carmẽ illad mortał nemo ẽ.: quẽ nõ
tãgat dolor morbusq Multi st̃ humãdi li¬
beri: ruosus creandi. Morsq ẽ sinita õibꝰ
quę gnẽ hnão angorẽ neqͥcqͣ afferũt.
Reddẽda ẽ t̾re tera. tũ ita õib metenda
ut fruges: sic nibet necessitas. Negabat ge¬

Expanded text:
esse nos natos, ut nemo in perpetuum esse posset esse nos natos, ut nemo in perpetuum esse posset expers mali, gravius etiam tulisse. quocirca Carneades, ut video nostrum scribere Antiochum, reprendere Chrysippum solebat laudantem Euripideum carmen illud: Morta/lis nemo est que/m non attinga/t dolor Morbu/sque; multis su/nt humandi li/beri, Rursu/m creandi, mo/rsque est finita o/mnibus. Quae ge/neri humano ango/rem nequicquam a/dferunt: Redde/nda terrae est te/rra, tum vita o/mnibus Mete/nda ut fruges. si/c iubet Nece/ssitas. negabat ge
Abbreviated transcription (Latin):
plis orbitãtes qͦ liberoꝵ prȩdicantur.
pli leniũtur. Sic ꝓpessio ceteroꝵ faar
ea que acciderĩt młto minora quam
quãta sit̃ existimata uideãt᷑. łta fit sen¬
sin cogitãtibus ut quãtũ sit emenna
opimo apparcat. Atq hoc idẽ t thelamõ
ille declarat. Ego cũ genui. mariturã¬
saui. Et thesens: futural mecũ cõmẽta¬
bar miẜias. Et anaxagoras. Sciebã me
genusse mortalẽ. Hi e̾ õis diu cogitãtis
de rebus hũais: ĩ telligebãt eas ne quam
ꝓ opimõe uulpi ccͥ extimescẽdas. Et in
ꝗdẽ iudet᷑ idẽ fere accidere. His q añ
meditãtur: ꝙ his ꝗbus medetur dies
rutũ beatã possit euertere. Hoc g̃ efficit᷑
ut ex illo nec opinato plaga maior sit.
nõ ut illi putãt: ut cũ duobꝰ pares casus
enencrĩt is modo cgritudine asficiatur:
cui ille nec opinato casus cueneit. łtaq
dicũtur nõ nulli ĩ merore eñ de hac co¬
muni hoĩuz cõdiriõe aucdiunsser. ea lege¬

Expanded text:
plis orbitates quoque liberum praedicantur, plis leniuntur. sic perpessio ceterorum facit, ut ea quae acciderint multo minora quam quanta sint existimata, videantur. ita fit, sensim cogitantibus ut, quantum sit ementita opinio, appareat. atque hoc idem et Telamo ille declarat: ego cum genui et Theseus: futuras mecum commentabar miserias et Anaxagoras: sciebam me genuisse mortalem. hi enim omnes diu cogitantes de rebus humanis intellegebant eas nequaquam pro opinione volgi esse extimescendas. et mihi quidem videtur idem fere accidere is qui ante meditantur, quod is quibus medetur dies,vitam beatam possit evertere. hoc igitur efficitur, ut ex illo necopinato plaga maior sit, non, ut illi putant, ut, cum duobus pares casus evenerint, is modo aegritudine adficiatur, cui ille necopinato casus evenerit. Itaque dicuntur non nulli in maerore, cum de hac communi hominum condicione audivissent, ea lege
Abbreviated transcription (Latin):
mã cpicuri nute beate u̾bis zenonis
expixssam nihil ut possit negari. Qnid ꝙ̃
huiꝰ ne uite ꝓportio aut cogitatio: aut
thiestẽ leuare potit: aut octa de quo
paulo ante dixi. aut thelamonẽ pulsus
patria exulãtẽ atq egẽtẽ: ĩ quo hic ãmi¬
quẽ gsia ad cxlũ extulit: quẽ aspectabãt
cuiꝰ ab os grai ora obmutebãt sua. Qđ¬

Expanded text:
mam Epicuri vitae beatae verbis Zenonis mam Epicuri vitae beatae verbis Zenonis expressam, nihil ut possit negari. Quid ergo? huiusne vitae propositio et cogitatio aut Thyestem levare poterit aut Aeetam, de quo paulo ante dixi, aut Telamonem pulsum patria exulantem atque egentem? in quo haec admiquem glo/ria ad caelum e/xtulit, Quem a/spectabant, cui/us ob os Grai o/ra obverteba/nt sua? quod
Abbreviated transcription (Latin):
ex se: et rursus ad se reuitatur. et oĩa sua
cõplexa nihil querat aliũde. nihil ĩ tel¬
ligo cur aut nerb̾ tã uehemẽt ornanda.
aut tãtopere ex petenda indeatur. Ad hͦ
bona me si reuocas epicure: parco seqͥr¬
uor te ipso duce. Obliuiscor et maloꝵ
ut uibes. eoq faciliꝰ qđ ea ne ĩ mał ꝗdẽ
ponẽda cẽseo. s traducis cogitationes
pretor snĩa tuã. Solẽt eͥ isti negare nos
ĩ tellige̾ ꝗd dicat epicurul: hoc dicit. e
hoc ille agricolis me audiẽte athenii se¬
nex zeno istoꝵ acunssimꝰ. cõtẽdere et
magna noce dicore solebat. eũ ce beatã
ꝗ presentibui noluptatibus frueretur.
Cõsideretq se fruituꝵ aut ĩ oĩ aut in
magna parte uute dolore nõ ĩt̾ueniẽ¬
te: aut si ĩt̾ueniret si sumꝰ foret: futuꝵ
breuẽ. si produenor: plis hĩtuꝵ et iocũ¬
di cq̃ mali. hec cogitãtẽ fore beitũ. Pix¬
morte nec deos exti mesceret. Habes for¬

Expanded text:
ex se, et rursus ad se revertatur, et omnia sua ex se, et rursus ad se revertatur, et omnia sua complexa, nihil quaerat aliunde: nonintelligo, cur aut verbis, tam vehementer ornanda, aut re tantopere expetenda videatur. Ad haec bona me, si reutor te ipso duce, obliviscor etiam malorum, ut iubes, eoque facilius, quod ea ne in malis quidem ponenda censeo. sed traducis cogitationes pretor sententiam tuam? solent enim isti negare nos intellegere, quid dicat Epicurus. hoc dicit, et hoc ille acriculus me audiente Athenis senex Zeno, istorum acutissimus, contendere et magna voce dicere solebat: eum esse beatum, qui praesentibus voluptatibus frueretur confideretque se fruiturum aut in omni aut in magna parte vitae dolore non interveniente, aut si interveniret, si summus foret, futurum brevem, sin productior, plus habiturum iucundi quam mali; haec cogitantem fore beatumortem nec deos extimesceret. habes for
Abbreviated transcription (Latin):
pħo clignũ. si ea bona sentires esse. q̃
aut ꝗd meres: aut cur suecũb̾. cedisq
fortune: que puellere te forsitã potũt
aderit prĩceps fortitudo q̃ te aĩo tanto¬
Ce coget: ut oĩa que posint hõi euenire
cõtẽnas: et pro nihilo putes. Aderit rẽ¬
perãtia. quę ẽ cadm moderatio: a me
ꝗdẽ paulo ante appellata frugalitas
quȩ te turpit et neꝗtor face̾ nihil pa¬
tiatur. Quid ẽ at̃ neꝗus aut turpi us
effeminato niro. Nec iustitia ꝗdẽ siẽt
te ista facere cui mĩmũ cc̃ indetur ĩ
hae cã loqui. q̃ tñ ita cdicet duplicir
ec̃ te ĩ ustũ cũ alienũ apetas ꝗ mõtał
natus cõclitionẽ postules ĩmortalium.
et grainter feras te qd utẽdũ accepis
red̃didisse. Prudẽtie nõ ꝗd respo deb̾
docẽti uirtutẽ se se e̾e cõtẽtã: quom̃o
ad bñ uuẽdũ sic ẽt ad beate. Que si
extrĩsecus religata penoleat: a nõ oriat᷑

Expanded text:
pho dignum, si ea bona sentires esse, quapho dignum, si ea bona sentires esse, quaaut quid maeres? aut cur succumbis, cedisque fortunae? quae pervellere te forsitan potueriaderit priesse coget, ut omnia, quae possint homini evenire, contemnas et pro nihilo putes. aderit temperantia, quae est eadem moderatio, a me quidem paulo ante appellata frugalitas, quae te turpiter et nequiter facere nihil patietur. quid est autem nequius aut turpius ecfeminato viro? ne iustitia quidem sinet te ista facere, cui minimum esse videtur in hac causa loci; quae tamen ita dicet dupliciter esse te iniustum, cum et alienum adpetas, qui mortalis natus condicionem postules inmortalium et graviter feras te, quod utendum acceperis, redicenti vittute ie esse contentam, quo modo ad bene vivendum, sic et ad beate? quae si extrinsecus religata pendeat, et non oriatur
Abbreviated transcription (Latin):
Neq e̾ ꝗ roꝵ nãm. ꝗ uite uarietatem:
ꝗ ĩbecilitatẽ gn̾is huai cogitat: meret
cũ cogitat. S tũ uł maxĩe sapiẽ fũgit᷑
munere. Utrũq eͥ cõsequitur ut et in¬
cõsiderãdis rebus hũais ꝓpͥo phie friutur¬
osfitio: et ad uersis casibus tplici cõsolatõe
sanctur. Primũ ꝙ posse accidere cogi¬
tauerit: que cogitatõ una maxime mo¬
lestias õs extenuat it diluit. Deĩde ꝙ hu¬
mane ferenda ĩ telligit. Postremo ꝙ u
det malũ nullũ e̾eͥ nͥ culpam. Culpã ãt
nullã e̾eͥ cũ id qđ ab hoĩc nõ potuerit
la est. Nõ ẽ eͥ ĩ nr̃a porestate fodicãtibus
his rebus quas malas c̾e opinemur. dissi¬
mulato uł obluuo. Lacerãt uexãt stimulos
ad mouẽt. ignił alibẽt: respirare nõ siñt.
Et tu obliunisci iubes qđ cot̃ra naturã est.¬
ueteran doloris. Est at tarola illa qi uolem
medicina: ẜ tñ magna quã affert lon¬
giquitas et dies. fubes ne bona cogitare:
obluusci maloꝵ. Lice̾s aliꝗd et magno

Expanded text:
varietatem, qui imbecillitatem generis humani cogitat, maeret cum haec cogitat, sed tum vel maxime sapientiae fungitur munere. Utrumque enim consequitur, ut et considerandis rebus humanis proprio Philofficio et aduersis casibus triplici consolatione sanetur: primum quod posse accidere diu cogitauerit, quae cogitatio maxime omnes molestias extenuat et diluit; deinde quod humane ferenda intelligit; postremo quod uidet malum nullum esse nisi culpam, culpam autem nullam esse cum id, quod ab homine non potuerit la est, non est enim in nostra potestate fodicantibus tis rebus, quas malas esse opinemur, dissimulatio, vel oblivio. Lacerant, vexant, stimulos admovent, ignes adhibent, respirare non sinunt. Et tu obliveterati doloris? est enim tarda illa quidem medicina, sed tamen magna, quam adfert longinquitas et dies. Iubes me bona cogitare, oblivisci malorum. diceres aliquid, et magno
Abbreviated transcription (Latin):
expediat. siue referre ad utilitatẽ suã.
qm̃ hec plausibilia nõ st̾: ut ĩsignum
gaudeant: gloriose loqui desinãt. Cire
sent existere: si nec opinato ꝗd euẽrit.
Est id ꝗdẽ magnũ ut supradixi. Et erisip¬
po ita uideri sc̃io. qd prouisũ añ nõ sit.
id fieri uchemẽti. S nõ st̾ ĩ hoc omĩa
qͣqͣ hostiũ recẽs aduc̃tus: mag̃ aliquãdo

Expanded text:
expediat, sive omnia referre ad utilitatem suam, expediat, sive omnia referre ad utilitatem suam, quoniam haec plausibilia non sunt, ut in sinu gaudeant, gloriose loqui desinant. Cyreninem censent existere, si necopinato quid evenerit. est id quidem magnum, ut supra dixi; etiam Chrysippo ita videri scio, quod provisum ante non sit, id ferire vehementius; sed non sunt in hoc omnia. quamquam hostium repens adventu
Abbreviated transcription (Latin):
est miniꝰ maliciosu me stuchosẽ dicere cotͣ
epicurũ. łta credo de honore aar de dig¬
tate cõtẽddimꝰ Mihi sũmũ ĩ aĩo bonũ iu¬
detur: illi ãt ĩ corpore: mͥ ĩ uirtute. illi ĩ uo¬
iuptare. Et illi ꝗlẽ pugnãt. et quidlã iuci¬
noꝵ fidẽ ĩplorãt: multi at̾ st̾ ꝗ stañ cõ¬
uolẽt. Ego sũ is ꝗ dicã me nõ laborare:
ac tm̃i hãbituꝵ qol egerĩt. ꝗd ẽ de bello
aliu almi L. lc̃tulo iuderer᷑: nulla ĩt̾ cos
cõcentatio ñcͣ fuit. Hii nimis ĩracũde¬
agũt p̾sertĩ cũ ab his nõ sane aĩosa defẽ¬
datur sña: pro qua nõ ĩsenatu: nõ i
cõnone: nõ apoł ex̾citũ: neq ad cẽsores
dicere audeãt. S cũ istis alias: E eo ꝗdẽ
aĩo nullũ ut certamẽ ĩstituã: ueꝵ dicẽti¬
bus facile cedã. Tãtũ ãmonebo si maxĩe
uerũ sit ad corpus oĩa referre sapienten:
siue ut honestiꝰ dica: nihil facere nisi ut

Expanded text:
est minus malitiosum—, me studiose dicere contra est minus malitiosum—, me studiose dicere contra Epicurum. ita credo, de honore aut de dignitate contendimus. mihi summum in animo bonum videtur, illi autem in corpore, mihi in virtute, illi in voluptate. et illi pugnant, et quidem vicinorum fidem implorant—multi autem sunt, qui statim convolent —; ego sum is qui dicam me non laborare, actum habiturum, quod egerint. quid enim? de bello oni, aliud L. Lentulo videretur, nulla inter eos concertatio on sane animosa defendatur sententia, pro qua non in senatu, non in contione, non apud exercitum neque ad censores dicere audeant. sed cum istis alias, et eo quidem animo, nullum ut certamen instituam, verum dicentibus facile cedam; tantum admonebo, si maxime verum sit ad corpus omnia referre sapientem sive, ut honestius dicam, nihil facere nisi quod
Abbreviated transcription (Latin):
tute sũmũ bonũ seꝑauit. At laudat sepe
urtutẽ. Et qͥđm . G. graciis cũ largitio¬
nes maxnnal feciss: t effucdiss exrariũ
uib.is iñ defendebat erariũ. Quid uerba
audiã cũ facta indeã. Piso ille frugi seꝑ
cõtra legẽ frumẽtaria dix̾at. Is leg̾e̾ lata
cõsularis ad frumc̃tũ accipiẽdũ uenerat.
Animadutit gracus ĩ cõtione pisone stãtẽ.
querit iudiente ppło.ro. ꝗ sibi iõstet. cũ
ea lege frumetũ petat qua dissuahit. No¬
trimaniũ publicũ dissipari. Lege or̃ones
graci patmoniũ erarii ce̾ dices. Negat epi¬
curus ĩocũde posse uiuere. nͥ cũ urtute
tune: tenuẽ uictũ anfert copioso. Negat
istã dicit ueduptatẽ dicat qualibet. Nempe
cã dicit ĩ qua iurtuns nulla pars sit Age si
uoluptatẽ nõ ĩtelligamꝰ ne dolorẽ quidẽ.
Nego g̃ eiꝰ cẽ qui cdolorẽ sumũ malũ me¬
tutur mc̃tionẽ face̾ utulis. Et queruntur
quidã epicurci uiri opimi. Nã nullũ gentiᷤᷤ

Expanded text:
tute summum bonum separavit. 'at laudat saepe virtutem'. et quidem C. Gracchus, cum largitiones maximas fecisset et effudisset aerarium, verbis tamen defendebat aerarium. quid verba audiam, cum facta videam? L. Piso ille Frugi semper contra legem frumentariam dixerat. is lege lata consularis ad frumentum accipiundum venerat. animum advertit Gracchus in contione Pisonem stantem; quaerit audiente p. R., qui sibi constet, cum ea lege frumentum petat, quam dissuaserit. notrimonium publicum dissupari? lege orationes Gracchi, patronum aerarii esse dices. negat Epicurus iucunde posse vivi, nisi cum virtute tunae, tenuem victum antefert copioso, negat istam dicit voluptatem. dicat quamlibet; nempe eam dicit, in qua virtutis nulla pars insit. age, si voluptatem non intellegimus, ne dolorem quidem? nego igitur eius esse, qui dolore summum malum metiatur, mentionem facere virtutis. Et queruntur quidam Epicurei, viri optimi—nam nullum genus
Abbreviated transcription (Latin):
alii negẽt ferre passe. Hiue alteri gñ si¬
milis est ca rõ cõsolandi: que docet
hũa ceͦ quę accidenit. Nõ eͥ id solũ cõti¬
net ca disputatio: ut cognitionẽ afferat
gm̃s hũani: s significat tollerabilia esse
que u culerit et fer̃at ceteri. De parn¬
tare apitur. młti patiẽtes paues cõme¬
morãtur. De cõtẽnẽdo honore multi ĩ¬
honorati proferũtur. Et ꝗdẽ ꝑpidip̃¬

Expanded text:
similis est ea ratio consolandi, quae docet humana esse quae acciderint. non enim id solum continet ea disputatio, ut cognitionem adferat generis humani, sed significat tolerabilia esse, quae et tulerint et ferant ceteri. de paupertate agitur: multi patientes pauperes commemorantur; de contemnendo honore: multi inhonorati proferuntur, et quidem prop
Abbreviated transcription (Latin):
cuperent: eaqq nescirẽt nec uͥ uiꝯ qua¬
lia essent. funditꝰ alii euerter̃t ciui¬
tates suas. alii ip̃i occidert. atq hii
quidẽ optima petentes nõ tã uolũ¬
tate q̃ cursus orrore fallunt ur
Quid qui pecunie cupiditate. qui uolupta¬
tum libioline ferũtur. quoꝵq ira ꝑturbãt
animi: ut nõ multũ absint ab ĩsama. qđ ĩ¬
sipic̃tibus cõtigit: oĩbui his nulla ne adhibẽ

Expanded text:
cuperent eaque nescirent nec ubi nec qualia essent, funditus alii everterunt suas civitates, alii ipsi occiderunt. atque hi quidem optuma petentes non tam voluntate quam cursus errore falluntur. quid? qui pecuniae cupiditate, qui voluptatum libidine feruntur, quorumque ita perturbantur animi, ut non multum absint ab insania, quod insipientibus conti
Abbreviated transcription (Latin):
isti bonoꝵ copiã dicũt. Sac sane sũ mũ
bonũ c̾c nõ dolere: qͣqͣ id nõ uocatur uo¬
luptas: S nõ necesse ẽ nẽ oĩa id ne est
quo traducti luctũ leuemꝰ Sit sanc sũ¬
careat: cõtinuo ne friuutur sũmo bono.
Quud tergiuersemur epicure: nec fatem̃
cã nos dic̾ere ualuptatẽ quã tu idẽ cũ
os ꝓfricrusti soles dicere. Sũt hȩc tua u̾ba
nõe ne. tn co ꝗdẽ libro ꝗ cõtinet om̃e
disciplinã tuã: fũgare ẽ iã ĩt̾prętis mu¬
Nec uõ ita dici põt mẽtis leticiã solata
ẽ ĩbonis. Letãtẽ eͥ mẽtẽ ita noui. spe
eoꝵ oiũ que supra dixi fore: ur natarał
potiẽs dolore carcat. Atq ħ ꝗdẽ his u̾bis
norit epicurus. Deĩde paulo ĩfra. Se pe
quesiui ĩquit ex his qui appellãt᷑ sapiẽtes.
ꝗd haberẽt. ꝗd ĩ bonis relĩquerẽt: si illa
derraxissent: nͥ si uellẽt noces ĩ anes fũ¬
dere: nihil ab his potui cognoscẽ. Qui
si urtutes ebullire uollent. ⁊ sapientias.

Expanded text:
icunt? fac sane esse summum bonum non dolere—quamquam id non vocatur voluptas, sed non necesse est nunc omnia—: idne est, quo traducti luctum levemus? sit sane sumcareat, continuone fruitur summo bono? Quid tergiversamur, Epicure, nec fatemur eam nos dicere voluptatem, quam tu idem, cum os perfricuisti, soles dicere? sunt haec tua verba necne? in eo quidem libro, qui continet omnem disciplinam tuam,—fungar enim iam intnec vero ita dici potest, mentis laetitiam solam esse in bonis. laetantem enim mentem ita novi: spe eorum omnium, quae supra dixi, fore ut natura is potiens dolore careat. atque haec quidem his norit Epicurus. deinde paulo infra: saepe quaesivi inquit ex is qui appellabantur sapientes, quid haberent quod in bonis relinquerent, si illa detraxissent, nisi si vellent voces inanis fundere: nihil ab is potui cognoscere. qui si virtutes ebullire volent et sapientias,
Abbreviated transcription (Latin):
cas quibꝰ ocuili iocũde moueãtur. Nũ fin¬
go: nũ mẽtior. Cupio refelli. Quid cĩ
laboro nͥ ut u̾itas ĩ oĩ questioẽ explice¬
tur. At iđm ait nõ crescere nolaptatẽ
Iolore detracto: sũmãq uoluptatẽ nih
dolere. Paucis u̾b tria magna peccata.
Inũ ꝗ secũ ip̃e repugnat. Modo eͥ ne
suspicari qđm se ꝗcq honũ: nͥ sensuᷤ qĩ
titillarẽt uoluptate. Nũc ãt sumã uolup.¬
tatẽ e̾e dolore carere. Potest ne mag̃
sccũ ip̃e pugnare. aterũ peccatũ q cũ
ĩ naͣ tria sint. unũ gaudere: alteꝵ dolẽ.
tertiũ nec dolere nec gaudere. Hic pͥmũ
et tertiũ putat idm cͥc nec distĩguit a nõ

Expanded text:
eas quibus oculi iucunde moveantur. num fingo, num mentior? cupio refelli. quid enim laboro nisi ut veritas in omni quaestione explicetur? 'at idem ait non crescere voluptatem dolore detracto, summamque esse voluptatem nihil dolere.' paucis verbis tria magna peccata: unum, quod secum ipse pugnat. modo enim ne suspicari quidem se quicquam bonum, nisi sensus quasi titillarentur voluptate; nunc autem summam voluptatem esse dolore carere: potestne magis secum ipse pugnare? alterum peccatum, quod, cum in natura tria sint, unum gaudere, alterum dolere, tertium nec gaudere nec dolere, hic primum et tertium putat idem esse nec distinguit a non
Abbreviated transcription (Latin):
xit. nihil anq eũerit: nõ euenire posse
arbitrari. Quã obrẽ om̃es cũ secũde res
sunt: maxime: tũ maxĩe meditari secũ
oportet: quo pacto adu̾sũ erũnã ferãt
pcricula: dãna peregre rediẽs seꝑ sccũ
cogitet: aut fili pecc̾atũ: aut uxoris mor¬
tem. aut morbũ filie cõmiũa ce hȩc.

Expanded text:
rit, nihil, ante quam evenerit, non evenire posse rit, nihil, ante quam evenerit, non evenire posse arbitrari. Quam ob rem o/mnis, cum secu/ndae res sunt ma/xume, tum ma/xume Medita/ri secum opo/rtet, quo pacto a/dversam aerumna/m ferant. Peri/cla, damna pe/regre rediens se/mper secum co/gitet, Aut fi/li peccatum au/t uxoris mo/rtem aut morbum fi/liae, Commu/nia esse haec,
Abbreviated transcription (Latin):
uẽtũ quę ueĩc̃tia longe añ iuodẽis. Itaq
apod aripidẽ a theseo dicta laudãtur: licet
audita a docto meminissẽ uiro. futuras
mecũ cõmẽtabar misiias. aut mortẽ acebã:
aut exilii mestã fugã aur sẽꝑ aliquã molẽ
meditabar mali. It̃si qua ĩuẽta diritas
casu foret: ne me ĩ paratũ cura laceraẽt
repes Rl aũt thescus a docto se audisse dic̃:
id de se ip̃o loqquitur curipides. fuerat e
auditor anaxagore quẽ fer̃t nũtiata mor¬
te filii dixisse. Sciebã me genuisse morta¬
lem. Quę uox dechrar his esse hȩc ace̾ba:
quibus nõ fuerĩt cogitata. Ergo id quidẽ
nõ dubiũ ꝗn amĩa quę mala putẽtur
sint proiusa grauiora. łtaq q̃ qͣ ħ nõ ima
endũ dolorẽ: sint semꝑ oĩa hõi humana
meditata. Et nimiꝵ ħ ẽ illa prxęstãs et diui¬
na sapiẽtia. et ꝑccptas pẽitꝰ. et ꝓtractatas
res hũanas habe̾: nihil ãmirari cũ accide¬

Expanded text:
ventum, quae venientia longe ante videris. itaque ventum, quae venientia longe ante videris. itaque apud Euripiden a Theseo dicta laudantur; licet  Nam qui hae/c audita a do/cto meminisse/m viro, Futu/ras mecum co/mmentabar mi/serias: Aut mo/rtem acerbam aut e/xili maesta/m fugam Aut se/mper aliquam mo/lem meditaba/r mali, Ut, si/ qua invecta di/ritas casu/ foret, Ne me i/nparatum cu/ra lacerare/t repens. quod autem Theseus a docto se audisse dicit, id de se ipso loquitur Euripides. fuerat enim auditor Anaxagorae, quem ferunt nuntiata morte filii dixisse: sciebam me genuisse mortalem. quae vox declarat is esse haec acerba, quibus non fuerint cogitata. ergo id quidem non dubium, quin omnia, quae mala putentur, sint inprovisa graviora. itaque quamquam non haendum dolorem, sint semper omnia homini humana meditata. et nimirum haec est illa praestans et divina sapientia, et perceptas penitus et pertractatas res humanas habere, nihil admirari, cum accide
Abbreviated transcription (Latin):
sãpienti accidere posse. ut egtudme oppri¬
matur .i. misia. Nã cũ õĩs pturbatio miẜia
est: cũ carnificina ẽ coritudo. hr̃ adorem
libido: lenitatẽ leticia gestiẽs: hũ ilitatem
metus. S eoritudo maiora q̃dã tabem
cruciatũ afflicionẽ feditatẽ lacerat exest
aiu planeq cõficit: hãc nͥ exiumꝰ si ut abi¬
ciamꝰ miszia carere nõ possumꝰ Atq hoc
quidẽ ꝑspicuũ ẽ tũ egtudinẽ cõsistere. cũ
oppinetur: sit cõtinuꝰ ĩ egͥtudmẽ. Cyre¬
maci nõ oĩ malo egͥtudinẽ .sfici censent:
s ĩspato et nec opinato malo. Est iol qłe
nõ medioere ad egͥtudinẽ augẽlã. Uidẽtur
eͥ oĩa repentina gramora. Ex hoc ctilla iu¬
sciui. eteirei sustuli Preterea cũ ad troiã
misi ad defendẽdam grxcũ. sciebã ĩ mor¬
titerũ bellũ nõ ĩ cpulas mitł̾e. Hoc ꝙ̃ pre¬
meditatio futuroꝵ maloꝵ lenit coꝵ ad¬

Expanded text:
sapienti accidere posse, ut aegritudine opprisapienti accidere posse, ut aegritudine opprimatur, id est miseria? nam cum omnis perturbatio miseria est, tum carnificina est aegritudo. habet ardorem libido, levitatem laetitia gestiens, humilitatem metus, sed aegritudo maiora quaedam, tabem cruciatum adflictationem foeditatem, lacerat exest animum planeque conficit. hanc nisi exuimus sic ut abiciamus, miseria carere non possumus. Atque hoc quidem perspicuum est, tum aegritudinem existere, cum opinetur, sit continuo in aegritudine. Cyrenaici non omni malo aegritudinem effici censent, sed insperato et necopinato malo. est id quidem non mediocre ad aegritudinem augendam: videntur enim omnia repentina graviora. ex hoc nui, tum moriturum sciui et ei rei sustuli. Praeterea ad Troiam cum misi ad defendendum Graeciam, sciebam me in morti/ferum bellum, no/n in epulas mi/ttere. haec igitur praemeditatio futurorum malorum lenit eorum ad
Abbreviated transcription (Latin):
mãcie extabuit. lacrime humorẽ: exan¬
guis gẽnas situ nuoris: barba pedore hor¬
rida: atq ĩ tonsa ĩfuscat poctus: illuuie
scabrũ.: hec mala o stultissime octa ip̃e tͥ
ab didisti. Nõ ĩcrãt ĩ his quȩ tͥ casus ĩ uexe¬
rat. Et ꝗđm ĩueterato malo cũ tumor aĩ
resi disset. Est at egritudo ut docebo ĩ opi¬
mone mali recẽtis. S meres mdelicet
regni desiderio nõ filie. Illã cͥ oderas et iure
fortasse regna nõ equo aĩo carebas. Est at̃
ĩpudẽs luctꝰ merore se cõsicic̃tis q ĩperare
nõ liceat liboris. Dionisiꝰ ꝗdã tyrãnꝰ syra
cusis expulsus corĩthi pueros docebat usq
co miperio carore nõ potat. larquinio
uõ ꝗd ĩpudẽtiꝰ. ꝗ bellũ gereret cũ hisq
eiꝰ nõ tulerant supbiã. Is cũ restitui ĩ regͥͫ
nec uegẽtiũ nec lacioꝵ armis pͥotuiss cu¬
mas cõtulisse se dr̃ mq ea urbe senio et
egritudine ee cõfectus. Hoc tu q̃ censes

Expanded text:
macie exta/buit, Lacrimae/ peredere u/more exanmacie exta/buit, Lacrimae/ peredere u/more exangui/s genas, Situm i/nter oris bárba paedore hórrida atque Intónsa infuscat péctus inluvié scabrum. haec mala, o stultissime Aeeta, ipse tibi addidisti; non inerant in is quae tibi casus invexerat, et quidem inveterato malo, cum tumor animi resedisset—est autem aegritudo, ut docebo, in opinione mali recentis —; sed maeres videlicet regni desiderio, non filiae. illam enim oderas, et iure fortasse; regno non aequo animo carebas. est autem inpudens luctus maerore se conficientis, quod imperare non liceat liberis. Dionysius quidem tyrannus Syusque eo imperio carere non poterat. Tarquinio vero quid impudentius, qui bellum gereret cum is qui eius non tulerant superbiam? is cum restitui in regnum nec Veientium nec Latinorum armis potuisset, Cumas contulisse se dicitur inque ea urbe senio et aegritudine esse confectus. Hoc tu igitur censes
Abbreviated transcription (Latin):
turbanõibus quas ĩ uita hoĩi stulticia:
qͣiͣ quascdĩ furias ĩ mitit atq ĩcitar õibꝰ
uiribus arq opibus repugnãdũ e. si uolu¬
mus hoc qd datũ ẽ inte: trãcille placi¬
deq traductre.  ectera alias: nẽ egxi¬
tudinẽ si possinꝰ depellam. Ed c̾ sit pr̃o¬
positũ qñ ꝗdẽ cã tu iuderi ⁊ ĩ sapientẽ
cadere dixisti: qd̾ ego millomõ existimo.
Tetra e res e miseria de testabił omni
cõtẽtione uelis ut ita dicã remisq fugi¬
endi. Qualis e tͥ ille iudetur: tãtalo ꝓn̾a¬
tus: pelope natus. ꝗ cõdam a socoro oe¬
nomao rege: hi podomiã raptu nactus
nuptis iouꝰs iste ꝗde pronepos. łã ne
ego abicetus tã q fractꝰ. Nolite mot
hospites ad me aolire. ilico istine ne cõ¬
tagio mea bonis umbra ue obsit: tanta
uiꝰ sccleris incorpore heret. sute thiesta
dãnabis: orbabisq luce ꝓp iũ scelẽi̾s alem
Quid illũ filiũ solis: nõ ne pr̃is ip̃iꝰ luco
ĩ dignũ putas. Refugere oculi. corpus

Expanded text:
onibus, quas in vitam hominum stultitia quasi quasdam Furias inmittit atque incitat, omnibus viribus atque opibus repugnandum est, si volumus hoc, quod datum est vitae, tranquille placideque traducere. Sed cetera alias; nunc aegritudinem, si possumus, depellamus. id enim sit propositum, quandoquidem eam tu videri tibi in sapientem cadere dixisti, quod ego nullo modo existimo; taetra enim res est, misera, detestabilis, omni contentione, velis, ut ita dicam, remisque fugienda. qualis enim tibi ille videtur Ta/ntalo progna/tus, Pelope na/tus, qui quondam a/ socru Oe/nomao rege Hi/ppodameam ra/ptis nanctus nu/ptiis—? Iovis iste quidem pronepos. tamne ergo abiectus tamque fractus? Noli/te inquit hospite/s ad me adi/re, ilico i/stic, Ne co/ntagio/ mea boni/s umbrave o/bsit. Tanta vis sce/leris in co/rpore hae/ret. tu te, Thyesta, damnabis orbabisque luce propter vim sceleris alieni? quid? illum filium Solis nonne patris ipsius luce indignum putas? Refu/gere oculi, co/rpus
Abbreviated transcription (Latin):
dit ar ĩuidere ĩsapiẽtẽ. ergo ne mi¬
soreri quidẽ. Qđ si hoc referre sapi.¬
ens soleret misereri ẽt soleret. Abest
ãr a sapiẽte egritudo. Hec si dicũtur
a stoyxis cõcludlũturq cõtortuis. Sedd
forti. et ut ita dicã uirili urũtur ra¬
tione atq snĩa. Nã peripatetici fa¬
miliares nostri. quibꝰ nihil c̃ uberuis.
nihil eruditiꝰ. nihil grauiꝰ: medio cͥtaies: uel
ꝑturhationũ: uł morboꝵ aĩ: mihi nõ sane
probãt. Om̃c eͥ malũ ĩt medioere magnũ
est. Nos ãt idl agimus ut id ĩ sapiẽte nũllũ
sit oĩo. Nã ut corpus ĩt si medioerit egx¬
um est sanũ nõ est: sic ĩ aĩo ista mediocri¬
tas caret sanitate. ł taq prȩclire nr̃i ut ala
multa: molestiam solicit uelinẽ angorem:
ꝑꝑ similitudinẽ corpoꝵ egroꝵ egritudi¬
nem nõĩauerũt hoc ꝓpe modũ gręci e

Expanded text:
dit autem invidere in sapientem: ergo ne misereri quidem. quodsi aegre ferre sapiens soleret, misereri etiam soleret. abest ergo a sapiente aegritudo. Haec sic dicuntur a Stoicis concludunturque contortius. sed forti et, ut ita dicam, virili utuntur ratione atque sententia. nam Peripatetici, familiares nostri, quibus nihil est uberius, nihil eruditius, nihil gravius, mediocritates vel perturbationum vel morborum animi mihi non sane probant. omne enim malid in sapiente nullum sit omnino. nam ut corpus, etiamsi mediocriter aegrum est, sanum non est, sic in animo ista mediocritas caret sanitate. itaque praeclare nostri, ut alia multa, molestiam sollicitudinem angorem propter similitudinem corporum aegrorum aegritudinem nominaverunt. hoc propemodum
Abbreviated transcription (Latin):
idest morbũ ꝗcũq ẽ motꝰ in
aĩo turbidus. Nos meliꝰ. Eoris eͥ corpori¬
bus simillima ẽ aĩ egri duto: at nõ simuił
egrotaniõis. Est libido nõ ĩ moderata le¬
ticia: que est uoluptas aĩ clata et gestiens.
corotalo ĩ corpore sie egritudo in animo
nom̃e ht̃ nõ se uĩctũ a dolore. Dolorisg̃
hiuiꝰ origo nob̾ explicãda est: idest causa
efficiens coxitudinẽ ĩ aĩo. tãqͣ egrotali¬
onẽ ĩ corpore. Nã ut medici cã morbi
ĩuenta curationẽ ec̾ ĩ uẽtã putãt. sic nos
cã egritudinis reperta: medendi facul¬

Expanded text:
id est morbum, quicumque est motus in animo turbidus. nos melius: aegris enim corporibus simillima animi est aegritudo, at non similis aegrotationis est libido, non inmoderata laetitia, quae est voluptas animi elata et gestiens. aegrotatio in corpore, sic aegritudo in animo nomen habet non seiunctum a dolore. doloris huius igitur origo nobis explicanda est, id est causa efficiens aegritudinem in animo tamquam aegrotationem in corpore. nam ut medici causa morbi inventa curationem esse inventam putant, sic nos causa aegritudinis reperta medendi facul
Abbreviated transcription (Latin):
idem necesse est timiolitatẽ et ignauuã.
Nõ cadũt at̃ hec ĩ iurũ fortẽ. łꝯĩ ne
cgritudo qđẽ. At nemo sapiẽt nͥ fortis
Nõ cadet erge ĩ sapiẽtẽ egritudo. Pre¬
terea necesse̾ ẽ ꝗ fortis sit cũdẽ esse
bitrari. Despicere ãt nemo potest cas
res ꝑꝑ quas coritudine asfici põt. Oĩs
at̃ sapiens fortis: nõ cadit g ĩ sapiẽtẽ
coritudo. Et quc̃ ad modũ ocułꝰ turbat᷑
nõ est probe affectus ad suũ munꝰ fũ¬
genolum it relique ꝑtis: totu ne corpꝰ
statutũ ẽ motũ. ole est offitio suo et mu¬
neri: sic cõrarbatus aũis nõ ẽ aptus ad
exequedum munus suui. Mimꝰ at ãi ẽ
affectus est ur rõne opiime utat. Nñ¬

Expanded text:
idem necesse est timiditatem et ignaviam. idem necesse est timiditatem et ignaviam. non cadunt autem haec in virum fortem: igitur ne aegritudo quidem. at nemo sapiens nisi fortis: non cadet ergo in sapientem aegritudo. Praeterea necesse est, qui fortis sit, eundem esse bitrari. despicere autem nemo potest eas res, propter quas aegritudine adfici potesautem sapientes fortes: non cadit igitur in sapientem aegritudo. Et quem ad modum oculus conturbatus non est probe adfectus ad suum munus fungendum, et reliquae partes totumve corpus statu cum est motum, deest officio suo et muneri, sic conturbatus animus non est aptus ad exequendum munus suum. munus autem aniadfectus est, ut ratione optime utat
Abbreviated transcription (Latin):
S õis radicũ fibras e uellere. lamẽ aliꝗd
relinquetur fortasse: ita st alte strepes
stultitie. ẜ reliquetur id solũ qđ eĩt neceᷤ
mus tradimus nos ci curados: sanabim
si uolemꝰ Et progredian quide longiꝰ
nõ e de egritudinẽ solũ q̃ qͣ id qłe pri¬
mu. s. le omi ai ut ego polu pturbancẽ
morbo ut goxci uolũt explicabo. Et pͥmo
si placet stoycoꝵ more agam: ꝗ breuit
astrĩgere solẽt argumẽta dei de nostro
ĩstitũto uagabimur. Qui fortis ẽ idest
est fidens: qm̃ cõsides mala cõsue tudiẽ
loquẽdi ĩ uitio ponitur. dnctũ uerbũ
a cõsiolendo qđ laudis est. Qui at̃ ẽ fi¬
dens is ꝓfecto nõ extimescit. discrepat
eͥ a timẽdo cõsidere: aro ĩ quẽ cadit
egritudo: ĩ cũdem timor. Quaꝵ eͥ reꝵ
prxsentia sumus ĩ egrituoline easdem ĩ¬
pendẽtes it ueniẽtes timemus. Eta fit
se cͥe fateatur. Quę ꝗ recipit recipiat

Expanded text:
sed omnis radicum fibras evellere. tamen aliquid sed omnis radicum fibras evellere. tamen aliquid relinquetur fortasse; ita sunt altae stirpes stultitiae; sed relinquetur id solum quod erit necemus, tradamus nos ei curandos: sanabimur, si volemus. et progrediar quidem longius: non enim de aegritudine solum, quamquam id quidem primum, sed de omni animi, ut ego posui, perturbatione, morbo, ut Graeci volunt, explicabo. et primo, si placet, Stoicorum more agamus, qui breviter astringere solent argumenta; deinde nostro instituto vagabimur. Qui fortis est, idem est fidens quoniam confidens mala consuetudine loquendi in vitio ponitur, ductum verbum a confidendo, quod laudis est. qui autem est fidens, is profecto non extimescit; discrepat enim a timendo confidere. atqui, in quem cadit aegritudo, in eundem timor; quarum enim rerum praesentia sumus in aegritudine, easdem inpendentes et venientes timemus. ita fit se esse fateatur. quae qui recipit, recipiat
Abbreviated transcription (Latin):
mẽtis add omia cecitatẽ Qđ cũ maus
furor ĩ sapiẽtem cadere possit: nõ possit
ĩsania. S hec alia questio ẽ: nos adpro¬
positum reuertam. A. Cadere opinor
ĩsapiẽtem egritudme tͥ dixisti iuderi.
Et ueri id existimo. A.Nũanũ id ꝗdẽ
qł ita existimas. Nõ e silice nati sumꝰ. si est
nãbile ĩ aĩs teneꝵ qddam atq molle: qł
cgritudine tãqͣ tẽpestate quatiamꝰ. Nec a¬
absurde crantor ille ꝗ nr̃a achademia uł
ĩpͥmis fiut nobilis. minime t̃ꝗt assentior
tns ꝗ istã nescio quã ĩ dolentiã magꝰpere
laudant: quę nec põt ulla ce nec debet:
nec eprotasse. Si ĩ quit fuerat sensus asit.
siue sccctur ꝗd siue auellatur a torpore
Nã istue nihil dolere nec sine magna
mercede cõtigit ĩmanitatis ĩ aie stuporis
ĩ corpore S iideamꝰ ne hec or̃o sit ho¬
minũ assentatiũ nostre ĩbecillitati et in¬
dulgc̃tiũ mollitulini. Nos ãt audeamus
nõ solum ramos amputare miseriari:

Expanded text:
mentis ad omnia caecitatem. quod cum maius furor in sapientem cadere possit, non possit insania. sed haec alia quaestio est; nos ad propositum revertamur. Cadere, opinor, in sapientem aegritudinem tibi dixisti videri. Et vero ita existimo. Humanum id quidem, quod ita existumas. non enim silice nati sumus, sed est naturale in animis tenerum quiddam atque molle, quod aegritudine quasi tempestate quatiatur, nec absurde Crantor ille, qui in nostra Academia vel in primis fuit nobilis, minime inquit adsentior is qui istam nescio quam indolentiam magno opere laudant, quae nec potest ulla esse nec dne aegrotus sim; si inquit fuero, sensus adsit, sive secetur quid sive avellatur a corpore. nam istuc nihil dolere non sine magna mercede contingit inmanitatis in animo, stuporis in corpore. sed videamus ne haec oratio sit hominum adsentantium nostrae inbecillitati et indulgentium mollitudini; nos autem audeamus non solum ramos amputare miseriarum,
Abbreviated transcription (Latin):
tia roete dici põt. ut effugiã ambiguũ
nomẽ ĩ uicdie. Qđ uerbũ ductũ ẽa ni¬
mis ĩ tuẽdo fortunã alteriꝰ ut ẽ ĩ me¬
lanippo. Quis nã florẽ liberũ ĩ uidit
meũ. Male latme iudetur. S precla¬
re actiuii. Ut eͥ iudere sie ĩuidere florẽ
rectius q flori. Nos cõsue tuline ꝓhibe¬
mur. poeta iis suã tenuir: it dixit au¬
misereri. Nã qui dolet rebus alicuius
aduersis: idẽ alicuiꝰ ẽt secũolis solet: ur
teophrastus ĩ teritũ deplorãs callistenis
sodalis sui: rebus alexandri prosperis
angitur. Itaq dicit calistenẽ ĩ ci disse¬
ĩ hõminẽ sũma potẽtia. sũmaq fortuã.
S ignarũ quẽadm rebus secuelis uti

Expanded text:
effugiamus ambiguum nomen invidiae. quod verbum ductum est a nimis intuendo fortunam alterius, ut est in Melanippo: quisnam florem liberum invidit meum? male Latine videtur, sed praeclare Accius; ut enim videre, sic invidere florem rectius quam flori. nos consuetudine prohibemur; poëta ius suum tenuit et dixit auinvidere. nam qui dolet rebus alicuius adversis, idem alicuius etiam secundis dolet, ut Theophrastus interitum deplorans Callisthenis sodalis sui, rebus Alexandri prosperis angitur, itaqin hominem summa potentia summaque fortuna sed ignarum quemadmodum rebus secundis uti
Abbreviated transcription (Latin):
aut libidine aut iracũdia. q q̃ ipsa ira¬
cundia libidinis est pars. Sic eͥ difinitũ.
tracũdia ulciscendi libido. Qui g̃ exisse
expotestate dicũtur: id circo dicuntin
ꝗa nõ sint ĩpotestare mẽtis: cui regnũ
totiꝰ ãi a natura tributũ est. Grȩci aũt
inaniã un appellant. Nõ facile dixeri.
cã tñ ip̃am distĩgiumꝰ. nos meliꝰ qͣ illi.
Hane eĩ ĩsaniã quę uĩcta stulticia pa¬
tet: latius a furore disiũgimꝰ. Grȩci no¬
lũt illi gdc̃. s parũ ualẽt uerbo quẽ
nos furorẽ melãcoliam illi uocant.
Quasi uõ acra bili solum mõs ac non
sępe uł macũddia grauiore ł timore uł
dolore moueatur. Quo gñe athamãtẽ

Expanded text:
aut libidine aut iracundia— quamquam ipsa iraaut libidine aut iracundia— quamquam ipsa iracundia libidinis est pars; sic enim definitur: iracundia ulciscendi libido—; qui igitur exisse ex potestate dicuntur, idcirco dicuntur, quia non sint in potestate mentis, cui regnum totius animi a natura tributum est. Graeci autem mani/an unde appellent, non facile dixerim; eam tamen ipsam distinguimus nos melius quam illi. hanc enim insaniam, quae iuncta stultitiae patet latius, a furore disiungimus. Graeci volunt illi quidem, sed parum valent verbo: quem nos furorem, melagxoli/an illi vocant; quasi vero atra bili solum mens ac non saepe vel iracundia graviore vel timore vel dolore moveatur; quo genere Athamantem
Abbreviated transcription (Latin):
tam ĩtrãquilitate quadã cõstantiaq cẽse¬
bãt. his rebul mẽtẽ uacuã appellar̃t̃ ĩlaniã.
Propta  ĩ perturbato aĩo sicut ĩcorpore
sanitas ẽc̃ nõ poterit. Nec minꝰ illuod acute:
qd ãi effectionẽ lumine mẽti carentem
nominauerũt amẽtiam: cãdẽq demẽtiã.
E quo ĩtelligẽdum est eos qui hec rebus
noĩa posuere: senssisse hoc ilem qd a socra¬
te acceptũ diligenter stoyci rennucrunt.
ut sapĩa sanitas sit aĩ. ĩsipic̃tia at̃ qi i
sanitas quedã quę ẽ ĩ sania: eadẽq demẽ¬
tia: multoq meliꝰ hȩc notata st̾ uerbis
larinis õ grȩcis. Qđ aliis qͦ multis loas
reperietur. S id alias: nẽ qđ ĩstat. Fõ¬
tum gͣ id qđ querimus ꝗl et qualex
sit uerbis uis ipsa declarat: eos oͥsanos
affecti sint. hos ĩsanos appellari necesse
est. łtaq nihil meliꝰ q̃ qđ ẽ ĩcõsuetu¬
ame sormonis latini. cũ exisse ex pote¬
state dicimꝰ cos qui esfrenati fer imtur

Expanded text:
quillitate quadam constantiaque censebant; his rebus mentem vacuam appellarunt insaniam, propterea quod in perturbato animo sicut in corpore sanitas esse non posset. nec minus illud acute, quod animi adfectionem lumine mentis carentem nominaverunt amentiam eandemque dementiam. ex quo intellegendum est eos qui haec rebus nomina posuerunt sensisse hoc idem, quod a Socrate acceptum diligenter Stoici retinuerunt,ut sapientia sanitas sit animi, insipientia autem quasi insanitas quaedam, quae est insania eademque dementia; multoque melius haec notata sunt verbis Latinis quam Graecis. quod aliis quoque multis locis reperietur; sed id alias, nunc, quod instat. totum igitur id quod quaerimus quid et quale sit, verbi vis ipsa declarat. eos enim sanadfecti sint, hos insanos appellari necesse est. itaque nihil melius, quam quod est in consuetudine sermonis Latini, cum exisse ex potestate dicimus eos, qui ecfrenati feruntur
Abbreviated transcription (Latin):
seꝑ nacat uitio: nũqͣ turgesat nũqͣ tu¬
sapiẽs irascitur: nã si irascitur ẽt cõcu¬
piscit. Propũ ẽ e irati cupere: a quo le¬
sus uideatur: ei quã maximũ honorem
imiinere. Qui at id cõeupieĩt. cũ necesse
est si id cõseetitus lit magnope leari.Ex
quo fit ut alieno malo gaudeat: qđ qm̃
nõ cadit ĩ sapientẽ ne ut iralcatur ꝗdem
cadit. is at̃ caderet ĩ sapiẽtẽ egxitudo
caderet ĩt iracundia. Qua qm̃ uacat

Expanded text:
er vacat vitio, numquam turgescit, numquam tusapiens irascitur. nam si irascitur, etiam concupiscit; proprium est enim irati cupere, a quo laesus videatur, ei quam maxumum dolorem inurere. qui autem id concupierit, eum necesse est, si id consecutus sit, magno opere laetari. ex quo fit, ut alieno malo gaudeat; quod quoniam non cadit in sapientem, ne ut irascatur quidem cadit. sin autem caderet in sapientem aegritudo, cad
Abbreviated transcription (Latin):
iurtus frugalitas appellari possit. Qđ
angustiꝰ apud gręcos ualet: ꝗ frugi
utilis. At illued est latius. Omĩs eͥ abstinẽ¬
tia. oĩs ĩnocẽtia que apd grxcos u̾sita
ceat nenun. Neliqquas et uirtutes fru¬
galitas cõtinet que nͥ taĩa cẽtietsi is
angustiis quibus pleriq putãtur tenẽ¬
tur: nũq c̾e̾t .l. pisonis cognomẽ tan¬
topore laudatum. S ꝗa nec q ꝑꝑ me¬

Expanded text:
ppellari possit, quod angustius apud Graecos valet, qui frugi utilis; at illud est latius; omnis enim abstinentia, omnis innocentia quae apud Graecos usitatceat nemini—reliquas etiam virtutes frugalitas continet. quae nisi tanta esset, et si is angustiis, quibus plerique putant, teneretur, numquam esset L. Pisonis cognomen tanto opere laudatum. sed quia, nec qui
Abbreviated transcription (Latin):
sedare: semꝑ q aduersãtẽ libidmi mo¬
deratã ĩ omĩ re seruare costãtiã. Cui
cõtrariũ uitiũ nequitia dr. frugalitas
ut opinor a fruge: ꝗa nihil meliꝰ a t̾ra.
Nequitia ab eo e łi eĩt hoc fortasse durius.
S temptemus lusisse putemꝰ. si nihil sit ab
mocleratꝰ t tẽꝑãs eñ necesse ẽ ce̾ cõstã¬
tem. Qui at cõstans quieta. Quo quictuᷤ.
ꝑ turbatiõe oĩ nacuꝰ ergo it egritudine
Et st illa sapientis. aberit gͣ a sipiẽte egri¬
tudo. Itaq nõ nõ ĩscite heraeleuntes
ayonisius ad ea disputat. que apeł ho¬
merũ achilles queritur: hoc ut opinor
modo. Corq meũ penitus tur gesat
tristibus iris. Cũ decore atq omi me or¬
batum laude recordor. Nũ manꝰ asfec¬
ta recte est cũ ĩtimore: aut aliopł ꝗ¬

Expanded text:
 adversantem libidini moderatam in omni re servare constantiam. cui contrarium vitium nequitia dicitur. frugalitas, ut opinor, a fruge, qua nihil melius e terra, nequitia ab eo etsi erit hoc fortasse durius, sed temptemus: lusisse putemur, si nihil sit abmoderatus et temperans, eum necesse est esse constantem; qui autem constans, quietum; qui quietus, perturbatione omni vacuum, ergo etiam aegritudine. et sunt illa sapientis: aberit igitur a sapiente aegritudo. Itaque non inscite Heracleotes Dionysius ad ea disputat, quae apud Homerum Achilles queritur hoc, ut opinor, modo: Corque meum penitus turgescit tristibus iris, Cum decore atque omni me orbatum laude recordor. num manus adfecta recte est, cum in tumore est, aut
Abbreviated transcription (Latin):
inelinaro ii ĩ post meridianum tempꝰ
dic. poposci corum alioriẽ qui aderant
cauiam disserendi: Tum rel acta sie est¬
Idetuim mimi cadere ĩ sapiẽtẽ egritudo.¬
A Nũ relique qͦ ꝓturbaniões ãi for
miclines. libihines: iracũdie. Hlec eͥ fere st̃
hiuimodi: quę gręci pathe appellãt. Ego
poteram morbos. t id uerbũ ce̾t enerbo :
s ĩ cõsuetudinẽ nostrã nõ caderet. Nã mise¬
reri. ĩuidere. gestire. letari. hȩc oĩa morboᷤ
grxci appellint. motus aĩ. rõi nõ obtẽpãtil.
Nos ãt hos cosden motus cõcitati ãi. recte

Expanded text:
inclinato iam in postmeridianum tempus inclinato iam in postmeridianum tempus die, poposci eorum aliquem, qui aderant, causam disserendi. tum res acta sic estmihi cadere in sapientem aegritudo. Num relmidines libidines iracundiae? haec enim fere sunt eius modi, quae Graeci pa/qh appellant; ego poteram morbos, et id verbum esset e verbo, sed in consuetudinem nostram non caderet. nam misereri, invidere, gestire, laetari, haec omnia morbos Graeci appellant, motus animi rationi non obtemperantis, nos autem hos eosdem mot
Abbreviated transcription (Latin):
derĩ aĩui nõ possit: cũ iplam medicinã corpo¬
ris aũs inuenerit. Cñq ad corpoꝵ sinatio¬
nem multũ ipsa corpora it natura uale¬
ant: nec oĩs qui curari se passi ił. cõtinuo
ĩt cõualescant. Animi ãt qui sẽ sanari uo¬
luerũt: preceptiq sapiẽtiũ paruerĩt. srne
ulla lubitatione smnẽtur. Est profecto aĩ
ris morbis petẽdum est forii: õibq opibꝰ¬
t uiribus ut nos metip̃it nobis medẽri pos¬
simus.: e laborandũ est. Quãq de uniuera phi¬
losophia quãto opore expetẽda cet it colen¬
da: sãns ut arbitror dictũ e ĩ hortẽtio. De
max̃is ãt rebus nihil fere ĩtermissimꝰ: po¬
stea nec dispͥntare nec scribere. His ãt libra
exposita sut ea: quȩ̨ a nob̾ eũ familiaribu
nr̃is ĩ tuꝰ culano orãt di putata. S op̃m su¬
peribus de morte ⁊t de dolore dietũ est.
Fertius dies disputatiõii hoc tertiũ nolunic̃
efficiet. It cĩ ĩ achademiã nr̃a descẽdininᷤ

Expanded text:
orporis animus invenerit, cumque ad corporum sanationem multum ipsa corpora et natura valeat nec omnes, qui curari se passi sint, continuo etiam convalescant, animi autem, qui se sanari voluerint praeceptisque sapientium paruerint, sine ulla dubitatione sanentur? est profecto animris morbis petendum est foris, omnibusque opibus viribus, ut nosmet ipsi nobis mederi possimus, elaborandum est. Quamquam de universa philosophia, quanto opere et expetenda esset et colenda, satis, ut arbitror, dictum est in Hortensio. de maxumis autem rebus nihil fere intermisimus postea nec disputare nec scribere. his autem libris exposita sunt ea quae a nobis cum familiaribus nostris in Tusculano erant disputata. sribus de morte et de dolore dictum est, tertius dies disputationis hoc tertium volumen efficiet. ut enim in Academiam nostram descendimus