comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cula quȩ intulerant fatebant᷑. uictosq
se eoꝵ meritis & imperio ñ negabant.
NTEREA britanniarũ infulã quȩ inter
om̃s ẽ uel prima uel maxima. apostolici
sacerdotes raptim opinione. p̃dicatione.
uirtutib impleuert̃. Et eum cotidis
irruente frequentia stiparent᷑. diuinus
sermo nͥ solum in ȩcclesiis. uerũ etiam ꝑ
triuia. ꝑ rura. ꝑ deuia. diffundebat᷑.
ut passim & fide catholici firmarent᷑.
& deprauati uiam correctionis agno¬
scerent. Erat in illis apłorum instar
&̃ gła auctoritatis ꝑ conscientiam. doc¬
trina ꝑ litteras. uirtutes ex meritis. Ac¬
cedebat preterea tantis auctorib as¬
sertio ueritatis. Itaq regionis uniuer¬
sitas. in eoꝵ sententiã prompta transi¬
erant. Latebant abditi sinistrȩ ꝑsua¬
sionis austores. & timore maligni sp̃s
gemebant perire sibi populos cuadentes.
Ad extremum diuturna meditatione
concepta. presumunt inire conflictum.

Expanded text:
cula quae intulerant fatebantur victosque cula quae intulerant fatebantur victosque se eorum meritis et imperio non negabant. 14. Interea Brittaniarum insulam, quae inter omnes est vel prima vel maxima, apostolici sacerdotes raptim opinione, praedicatione, virtutibus impleverunt; et cum cotidie, inruente frequentia, stiparentur, divinus sermo non solum in ecclesiis, verum etiam per trivia, per rura, per de via fundebatur, ut passim et fideles catholici firmarentur et depravati viam correctionis agnoscerent. Erat in illis apostolorum instar et gloria, auctoritas per conscientiam, doctrina per litteras, virtutes ex meritis. Accedebat praeterea tantis auctoribus adsertio veritatis, itaque regionis universitas in eorum sententiam prompta transierat. Latebant abditi sinistrae persuasionis auctores et more maligni spiritus gemebant, perire sibi populos evadentes. Ad extremum, diuturna meditatione concepta, praesumunt inire conflictum.
Abbreviated transcription (Latin):
& iam nauigium suꝑfusis fluctibꝰ mer¬
gebat᷑. Tunc beatus lupus om̃sqturbati
excitant seniorẽ. elementis furentibus
opponendum. Qui ꝑieuli immanitate
constantior xp̃m inuocat. increpat oc¬
ceanum. & procellis seuientib causã
religionis opponit. Statimq assump¬
to oleo in nomine trinitatis. leui asꝑ¬
gine fluctus seuientes opp̃ssit. Collegã
commonet. hortat᷑ uniuersos. oratio
uno ore & clamore profundit᷑. Ad est
diuinitas. fugant᷑ inimici. tranqͥllitas
serena subsequit᷑. Uenti contrarii ao
itineris ministeria uertunt᷑. nauigium
famulatrix unda prosequit᷑. Decursisq
immensis spaciis. breui optati litoris
quiete potiunt᷑. Ibiq conueniens ex di¬
uersis partib multitudo excepit sacer¬
dotes. quos uenturos etiã uatirinatio
aduersa p̾dixerat. Nunciabant enim
sinistri sp̃s. quod timebant. Qui imꝑio
sacerdotũ dum ab obsessis corporibus
detrudunt᷑. & tempestatis ordinẽ & peri¬

Expanded text:
et iam navigium superfusis fluctibus meret iam navigium superfusis fluctibus mergebatur. Tum beatus Lupus omnesque turbati excitant seniorem, elementis furentibus obponendum. Qui periculi inmanitate constantior Christum invocat, increpat oceanum et procellis saevientibus causam relegionis obponit, statimque, adsumpto oleo, in nomine Trinitatis levi aspergine fluctus saevientes obpressit. Collegam commonet, hortatur universos, oratio uno ore et clamore profunditur. Adest divinitas, fugantur inimici, tranquillitas serena subsequitur, venti e contrario ad itineris ministeria vertuntur, navigium famulatrix unda prosequitur, decursisque inmensis spatiis, brevi optati litoris quiete potiuntur. Ibi conveniens ex diversis partibus multitudo excepit sacerdotes, quos venturos etiam vaticinatio adversa praedixerat; nuntiabant enim sinistri spiritus, quod timebant. Qui imperio sacerdotum, dum ab obsessis corporibus detruduntur, et tempestatis ordinem et peri
Abbreviated transcription (Latin):
i itaq occeanũ mare xp̃o duce & au¬
ctore conscendunt. qui famulos suos
int̾ discrimina & tutos reddidit. & pro¬
batos. Ac primũ de sinu gallico flabris
lenib nauis in altum prouecta deducit᷑.
donec ad equor mediũ ꝑueniret. ubi por¬
rectis in longum uisib nichil aliud qͣm
cęlum uideret᷑ & maria. Nec multo post
occurrit in pelago legionis inimica uis
demonum. qui tantos ac tales uiros ꝑten¬
dere ad recipiendam populoꝵ salutem li¬
uidis iniquitatib inuiderent. Opponuis
ꝑicula. procellas conoitant. cȩlum diẽq
nubiũ nocte subducunt. & tenebrarũ
caliginem maris atq aeris horrore con¬
geminant. Uentoꝵ furorẽ uela ñ susti¬
nent. & occeani moles fragilis cũba uix
tolerat. Cedebant ministeria uicta nauta¬
rum. ferebatur nauigiũ oratione non
uirib. Et casu dux ipse uel pontifex
fractus corporis lassitudine & sopore
resolutus ẽ. Tum uͦ quasi repugnatorȩ
cessante. tempestas excitata conualuit.

Expanded text:
 Itaque oceanum mare Christo duce et auctore conscenditur, qui famulos suos inter discrimina et tutos reddidit et probates. Ac primum de sinu Gallico flabris lenibus navis in altum provecta deducitur, donec ad aequor medium perveniret, ubi, porrectis in longum visibus, nihil aliud quam caelum videretur et maria. Nec multum post occurrit in pelago relegionis inimica vis daemonum, qui tantos ac tales viros pertendere ad recipiendam populorum salutem lividis iniquitatibus inviderent. Obponunt pericula, procellas concitant, caelum diemque nubium nocte subducunt et tenebrarum caliginem maris atque aeris horrore congeminant. Ventorum furorem vela non sustinent, et oceani moles fragilis cumba vix tolerat. Cedebant ministeria victa nautarum; ferebatur navigium oratione, non viribus. Et casu dux ipse vel pontifex, fractus corpore, lassitudine et sopore resolutus est. Tum vero, quasi repugnatore cessante, tempestas excitata convaluit,
Abbreviated transcription (Latin):
Exonerate filii Rmi iaculis manꝰ. & ar
ma humeris ur̃is reicite: & sic domũ dĩ
ingredimini. qm̃ hȩc domꝰ. ẽ. orationis.
non martis statio petulantis. Illi uͦ hȩc
tor uidens GERMAn illustrissimum
nichil oneris truculenti portantẽ. p̃cepte
ostiariis fores ȩccłȩ ut claustris artarent
Ipse uͦ glomerata secum turba clericoꝵ

Expanded text:
Exonerate, filii charissimi, jaculis manus, et arma ex humeris vestris rejicite, et sic domum Dei ingredimini, quoniam haec domus est orationis, non Martis statio petulantis; illi vero haec tor videns Germanum illustrissimum nihil oneris truculenti portantem, praecepit ostiariis fores ecclesiae repagulis arctare, ipse vero glomerata secum turba clericorum
Abbreviated transcription (Latin):
tum alloquit᷑. finẽ meũ. dño in notescen¬
te cognoui. Et quia ñ ẽ alt̾ qui reguñ
scẽ eccłȩ suscipiat. nisi illustrissimꝰ
GERmanus. sicut mͥ dñs ds m̃s reuela¬
re dignatꝰ. ẽ: posco celsitudinẽ tuam
ut licentiam tribuas mͥ raganti eundẽ
germanũ tonsorare. Cui p̃fectus. Licct¬
necessariꝰ sit atq utilis rei publicȩ. tam̃
re ñ possum. Tunc uoti compos. cum

Expanded text:
 alloquitur: Finem meum, Domino mihi innotescente, cognovi, et quia non est alter qui regimen sanctae Ecclesiae suscipiat, nisi illustrissimus Germanus sicut mihi Dominus Deus meus revelare dignatus est, posco celsitudinem tuam, ut licentiam tribuas mihi roganti eumdem eat tonsorare». Cui prefectus: «Licet», inquit, «sit utilis rei publice tamen r
Abbreviated transcription (Latin):
& requies trohili ep̃i. Cum ergo hoc in¬
quit legissem. gauisus sum. Sciebam enĩ
donandam michi ab imperatore. talis
domus epulationem. Nondũ autem
huiusmodi tituli suꝑ scriptionẽ ꝑlege¬
ram. & ecce quidam regius cubiculariꝰ
habens secum aliquos obsequii diuim.
cum ꝑuenisset ad talem nitentis domꝰ
ianuam. dixit ad ꝓprios officiales. Depo¬
nite titulum. Et cum deposuissent.
iterũ dicit. Mutate eũ. & ponite quẽ
misit rex orbis terrarũ. & attulerunt
& fixerunt aliud. me ait aspiciente suꝑ
scriptũ ita. Mansio et̾na ac requies
iohannis archiep̾i alexandriȩ. empta
libris triginta. Et cum hoc inquit¬
uidisset. surrexit a somno. & magno
summoq pastori quȩ uisa sunt ei in
somnis enarrauit. Proficiens & ipse de

Expanded text:
ET REQUIES TROILI EPISCOPI. Cum ergo hoc, inET REQUIES TROILI EPISCOPI. Cum ergo hoc, inquit, legissem, gavisus sum, sciebam enim donandam mihi ab imperatore talis domus epulationem. Nondum autem hujusmodi tituli superscriptionem perlegeram, et ecce quidam regius cubicularius, habens secum et alios obsequii divini; et cum pervenisset ad talem nitentis domus januam, dixit ad proprios officiales: Deponite mihi titulum. Et cum deposuissent, iterum dixit: Mutate eum, et ponite quem misit orbis terrarum rex. Et attulerunt et affixerunt aliud aspiciente me, superscriptum ita: MANSIO AETERNA AC REQUIES JOANNIS ARCHIEPISCOPI ALEXANDRIAE, EMPTA LIBRIS TRIGINTA. Et cum hoc vidisset, surrexit a somno, et magno summoque pastori quae visa sunt ei in somnis enarravit. Proficiens ea de
Abbreviated transcription (Latin):
e hanc esse causam repente cõprehen¬
dentis eũ comutationis. Suscipiens ergo
aurũ abhonorandis manib patriarche.
& nichil om̃ino contradicens. exspec ta
onis mercedis earũ quȩ date sunt tri¬
ginta auri librarũ. fecit autẽ hoc cũ
Ds̃ dño meo iohanni beatissimo patriar¬
chȩ huius alexandrinoꝵ. magne ciuitatiᷤᷤ.
da mercedem triginta librarũ quȩ date
sunt tibi. qm ego recepi mea. Hoc itaq¬
accipiens sc̃s. sumsit secum & eundem
ep̃m ad prandiũ. ut enim iam dictũ
est. statim sanus factus est. Uolens
igitur mercedis redditor d̾s corripere
eum. simul autẽ & ad miserationẽ contri¬
bulafiⁱ & compassionẽ erigere. ostendit
ei eadem die dormienti post prandiu̾
patriarchȩ in somnis qua mercede pri¬
uatus esset. Uidit enim ut ait dom ũ
cuius pulchritudẽ atq magnitudẽ
non potest ars hominũ imitari. &
ianuam huius totam aureã & super
ianuam titulũ conscriptũ. mansio et̾na

Expanded text:
e hanc esse causam repente comprehene hanc esse causam repente comprehendentis eum commutationis. Suscipiens ergo aurum ab honorandis manibus patriarchae, et nihil omnino contradicens, exspectabauntiationis mercedis earum quae datae sunt triginta auri librarum. Fecit autem hoc cum Deus, domino meo Joanni beatissimo patriarchae hujus Alexandrinorum magnae civitatis, da mercedem triginta librarum quae data sunt tibi, quoniam ego recepi mea. Hoc accipiens, sumpsit secum et eumdem episcopum ad prandium, ut enim jam dictum est, statim sanus factus est. Volens ergo mercedis redditor Deus corripere eum, simul autem et ad miserationem contribulatorum et compassionem erigere, ostendit ei eadem die dormienti post prandium patriarchae in somnis, qua mercede privatus esset. Vidit enim ut ait domum, cujus pulchritudinem atque magnitudinem non potest ars hominum imitari, et januam hujus totam auream, et super januam titulum conscriptum: MANSIO AETERNA,
Abbreviated transcription (Latin):
mox agnouit causam. quia propt̃
exitum triginta librarum infirmatꝰ
est ille inuitus elemosinator. Erat enĩ
ut prędic tũ est ualde inmisericors.
& amator pecuniȩ. Non sufferens ergo
beatus se quidem suꝑ mensam reficere.
ꝑuenit celerit᷑ ad eũ ille uere sine su¬
ꝑbia. & dixit adeum hilari uultu. Fac
caritatem fili trohile. Estimas quod
in ueritate dixerim tibi dare fribus
huiuscemodi datũ : Credȩ michi. ꝑ
locum dixi tibi dare. Ego enim uo¬
lui pręstare eis singula numismata
propt̾ sc̃ãm festiuitatem. sed quia nͦ
habebat distributor meis secũ suffi¬
cientem quantitatem. huius rei gratia
mutuã dedisti michi eam. & ecce attuli tͥ
illas triginta libras. Ut uͦ uidit quantitatẽ
ep̃s in honorabili manu sapientiᷤ existentis
medici & pastoris. subito quidẽ febris dis¬
parebat. frigus autẽ recedebat. Fortitudi¬
nes quoq & corporis eius color adeũ
reuertebantꝰ. ut ex hoc non posset latere¬

Expanded text:
mox agnovit causam, quia propter mox agnovit causam, quia propter exitum viginti librarum, infirmatus est ille invitus eleemosynator. Erat enim ut praedictum est valde immisericors, et amator pecuniae. Non sufferens ergo beatus se quidem super mensam reficere, , pervenit celeriter ad eum 194 ille vere sine superbia, et dixit ad eum hilari vultu: Fac charitatem, fili Troile. Aestimas quod in veritate dixerim tibi fratribus hujuscemodi dare? crede mihi, per jocum dixi tibi dare. Ego enim volui praestare eis singula numismata propter sanctam festivitatem; sed quia non habebat distributor meus secum sufficientem quantitatem, hujus rei gratia mutuam dedisti eam mihi, et ecce attuli tibi illas triginta libras. Ut vero vidit quantitatem episcopus in honorabili manu sapientis existentis medici et pastoris, febris quidem subito disparebat, frigus etiam recedebat, fortitudo quoque et corporis ejus calor ad eum revertebantur; ut ex hoc non posset later
Abbreviated transcription (Latin):
patriarchȩ. quod trigina libras auri
portaret in ipsa hora domesticus eiusdẽ
ep̃i trohili. ut emeret speciein argenti
a naglephi gratia mense suę. Ep̃s aut̃
tanquã ueritus sermonem patriarchȩ
unmo adhoram calefactus. singula nũ¬
precepit ei qui triginta libras illas por¬
tabat. Celerit᷑ ergo huiusmodi auri
quantitas erogata est. Recedentibꝰ itaq
utrisq patriarcha scilicet & qui in uitã
ut ita dicam elemosinã fecerat ep̃o trohilo
in propriis episcopiis. uelut quędam
amens & ammę periculosa in eũ cogita¬
tio unruit propt̾ pecunarum dationẽ.
horroris & amoris pecunȩ & crudelitatiᷤᷤ
& negligentie genimen eum sequebat᷑.
febre extra naturam mixta. propter
cecidit. Obdomadario ergo ascĩssimo
patriarcha ad eũ uenientẽ. & ad men¬
sam eiusdem patriarchȩ eum inui¬
tante recusauit. frigore enim & febre
se uexari pro causa quadã dicebat.
Igitur cum hȩc audisset patriarcha

Expanded text:
patriarchae quod triginta libras auri patriarchae quod triginta libras auri portaret in ipsa hora domesticus ejusdem episcopi Troili, ut emeret speciem argenti anaglyphi, gratia mensae suae. Episcopus autem tanquam veritus sermonem patriarchae, imo ad horam calefactus, singulpraecepit ei qui triginta libras illas portabat. Celeriter ergo hujusmodi auri quantitas erogata est. Recedentibus itaque utrisque, patriarcha scilicet, et qui invitam ut ita dicam eleemosynam fecerat, episcopo Troilo in propriis episcopiis velut quaedam amens et animae periculosa in eum cogitatio irruit, propter pecuniarum dationem; horroris et amoris pecuniae, et crudelitatis et negligentiae genimen eum sequebatur, febre extra naturam mista, propter cecidit. Hebdomadario ergo a sanctissimo patriarcha ad eum veniente, et ad mensam ejusdem patriarchae eum invitante, recusavit, frigore enim et febre se vexari pro quadam causa dicebat. Igitur cum hoc audisset patriarcha,
Abbreviated transcription (Latin):
mabus inprofundũ ꝑgeret. & ꝑderes fra¬
trem tuum. Ssrge & glorifica dm̃ qui
donauit tibi eum. & saluauit filiũ tuũ
mundũ de hoc scło uano. Euigilans
itaq uir inuenit cor suũ consolatum.
& uniuersam tristiciam eius eiectã. &
indutus uestimenta sua uenit cursim
des eius gr̃as agens dõ. & ei enarrans
uisionem quã uiderat. Quã audiens
iustissimus dixit. Gloria tibi benigne
misericors. qui & deprȩcationes peccatoꝵ
exaudis. Iterumq ad hominẽ dixit. Ne¬
ad scribas sed dõ & fidei tuę. hec enim
om̃ia unpetrare uoͣluit. Erat enim ual¬
de humilit᷑ sentiens sc̃s. uerbis scilicet
tandos pauꝑes in locũ qui dicitur
cesariũ. illic enim eis fecerat quasi tholoᷤᷤ
quosdam prolixos ligneis tabulis pauim̃to
strato ad requiescendos cos. &
tore pecunię passibili modo presso beatꝰ
ra frat̃ trohile fratres xp̃i: hoc enun ei
erat nomen. Nuntiauerat enim quidã

Expanded text:
mabus in profundum pergeret, et perderes framabus in profundum pergeret, et perderes fratrem tuum. Sed surge, et glorifica Deum, qui dedit tibi eum, et salvavit filium tuum mundum de hoc saeculo vano. Evigilans itaque vir, invenit cor suum consolatum, et universam tristitiam ejus ejectam; et indutus vestimenta sua, venit cursim des ejus, gratias agens Deo et ei, et narrans visionem quam viderat. Quam audiens justissimus, dixit: Gloria tibi, benigne et misericors Deus, qui et deprecationem peccatorum exaudis. Iterumque ad hominem dixit: Neae ascribas, sed Deo et fidei tuae, haec enim omnia ista impetrare valuit. Erat enim valde humiliter sentiens sanctus, verbis scilicet tandos pauperes, in locum qui dicitur Caesarium; illic enim eis fecerat quasi tholos quosdam prolixos, ligneis tabulis pavimento strato ad requiescendos eos, ettore pecuniae, passibili modo presso. Dixitra, frater Troile, fratres Christi; hoc enim ei erat nomen. Nuntiaverunt enim quidam
Abbreviated transcription (Latin):
cũ & consolari infacie sc̃s erubescebat.
Uerumptamen mandauit ei. ut nulla¬
tenis desperaret. neq enim sine iusto
iudicio ds̃ facit aliquid. sed om̃ia in
hoc quod expedit. quod nos ignoramꝰ.
Ergo ut non ꝑdat mercedem quã fecit
in septem & indimidia libra. & fidem
quam possidebat circa scm patriarcham.
iam uͦ & nos intemptatationib quȩ nobis
eueniunt quando aliquid boni fecerimꝰ
inꝑturbati & gratias referentes ad dm̃
ꝑmancamus. uidet in somnis iam dictꝰ
philoxp̃c uir postera nocte quendam
quasi in habitu scĩssimi patriarchȩ di¬
centis sibi. Ut quid tribularis frater. &
merore dissolueris: Nonne tu me ro¬
gasti ut peterem a dõ. quatimis saluus
fieret filius tuus : ecce saluus factꝰ est.
Crede michi si uiueret. prauus & inmundᷤ
homo fieret. Et de naui tua uere nisi
ds placaretur. pro bono quod fecisti ꝑ¬
uilitatem meam. nam sententia erat
data quatinis tota ut iacet cum am¬

Expanded text:
eum, et consolari in facie sanctus erubescebat: eum, et consolari in facie sanctus erubescebat: verumtamen mandavit ei ut nullatenus desperaret; neque enim sine justo judicio Deum facere aliquid, sed omnia in hoc quod expedit, quod nos ignoramus. Ergo ut non perdat mercedem, quam fecit in septem et dimidia libra auri, et fidem quam possidebat circa sanctum patriarcham; jam vero ut et nos in tentationibus, quae nobis eveniunt, quando aliquid boni fecerimus, imperturbati et gratias referentes ad Deum permaneamus; vidit in somnis jam dictus vir philochristus postera nocte quemdam, quasi in habitu sanctissimi patriarchae, dicentem sibi: Ut quid tribularis, frater, et moerore dissolveris? Nonne tu me rogasti ut peterem a Deo, ut salvus fieret filius tuus? Ecce salvus factus est. Crede mihi, si viveret, pravus et immundus homo fieret. Et de navi tua, vere, nisi Deus placaretur pro bono quod fecisti parvitati meae, sententia erat data, quatenus tota, ut jacet, cum ani
Abbreviated transcription (Latin):
in oratorio cubiculi sui. & sẏnaxim
qui hanc optulerat. satis abundeq
dm̃ rogans quatinus & filium eius
saluaret. & nauim cum salute redu¬
ceret. scđm quod fuerat postulatus
ab illo. Nec dum ergo triginta trans¬
actis diebus defunctus est filius ho¬
minis qui obtulerat septem libras
& dunidiã patriarchȩ. & in tertio die
mortis pueri recepit nauim suam
ab africa. in qua erat & frat᷑ germanꝰ
eiusdem uiri creditor. Et ueniens
totum quo erat plena. & non sunt
saluate nisi animȩ & scapha uacua.
Cum ergo & hunc casum didicisset
euenisse sibi dñs nauis & pat̾ pueri.
dum enim tribulatione filii sui ex¬
tinc ta. comprehendit eum & nauis.
Relata sunt itaq om̃ia quę acciderats
ei patriarchȩ. & pene plus quã his qui
ꝑpessus fuerat hȩc in tristicia morabat᷑.
maxime propt̾ filiũ eius unicũ. Nes¬
ciens ergo quid faceret. rogat miseri¬
cor dissimum dm̃. ut consolaret᷑ uirũ
in mensa pietate sua. Conuocare enĩ

Expanded text:
in oratorio cubiculi sui, et synaxim in oratorio cubiculi sui, et synaxim qui hanc obtulerat, satis abundeque Deum rogans quatenus et filium ejus salvaret, et navem cum salute reduceret, secundum quod fuerat postulatus ab illo. Necdum ergo triginta transactis diebus, defunctus est filius hominis illius qui obtulerat septem libras et dimidiam patriarchae; et in tertia die mortis pueri, recepit et navim suam ab Africa, in qua erat et frater germanus, ejusdem viri creditor. Et veniens totum quo erat plena, et quod non essent salvatae nisi animae, et una scapha vacua. Cum ergo et hunc casum didicisset evenisse sibi dominus navis et pater pueri, dum enim tribulatione filii sui exstincta, comprehendit eum et navis; relata sunt itaque omnia quae acciderant ei patriarchae, et pene plus quam is qui haec perpessus fuerat in tristitia morabatur, maxime propter filium ejus unicum. Nesciens ergo quid faceret, rogat misericordissimum Deum, ut consolaretur virum immensa pietate sua. Convocare enim
Abbreviated transcription (Latin):
cebat me. & incrastinũ inueniebar
iuncula ferrea portans. Dicebat gͥ
dormientes quietẽ. quando pro eis
collec tas facimus.
simo accidebat. Uidentes enim mul¬
ti indesinentem eiꝰ & inscrutabilem
circa egentes compassionem. moueban¬
tur multoties ad uendenda multa
de substantiis suis. & ferentes prebe¬
bant dĩ deuoto ministro. Unde &
quidam ueniens una dierũ. offert
ei septem libras auri & dimidiã. satis¬
faciens scõ quod non possideret aliud
aliquid in auro. Petebat autẽ ab eo
cum multis genu flexionibus. ut ora
quasi annoꝵ quindecim. & reduceret
nauim eius cum bono ab africa. illuc
enim abierat. Accipiens igit᷑ sũmus
sacerdos quantitatẽ auri de manu
eius. miratus est eum tam esse mag¬
nanmũ. ad offerendam totam quanti¬
tatem auri quam possidebat. Orauit
quidem & in facie multũ. & sic di
misit eũ. Tamen propt̃ multam eiꝰ¬
fidem posuit subtus scãm mensam
ligaturam quantitatis auri patriarcha

Expanded text:
cebat me, et in crastinum inveniebar cebat me, et in crastinum inveniebar vincula ferrea portans. Dicebat igidormientes quietem, quando pro eis collectas facimus. simo accidebat. Videntes enim multi indesinentem ejus et inscrutabilem circa gentes compassionem, movebantur multoties ad vendenda multa de substantiis suis; et ferentes, praebebant Dei devoto ministro. Unde et quidam veniens una dierum, offerebat ei septem libras auri et dimidiam, satisfaciens sancto, quod non possideret aliud aliquid in auro. Petebat autem ab eo cum multis genuflexionibus ut orarquasi annorum quindecim, ut reduceret navim ejus cum bono ab Africa, illuc enim abierat. Accipiens igitur summus sacerdos quantitatem auri de manu ejus, 193 miratus est eum tam esse magnanimum ad offerendam totam quantitatem auri quam possidebat. Oravit quidem ei et in facie multum, et sic eum dimisit. Tamen propter ejus multam fidem, posuit subtus sanctam mensam ligaturam quantitatis auri patriarcha
Abbreviated transcription (Latin):
gati aparentibus illius si forte uidissess
eum. respondentes dixerunt eis. quia
nos propriis manibus sepeliuimus eum
Non autem erat iste de quo interroga¬
bant eos. sed alius indissimilit̾ ei suni¬
lans. Dixerunt ergo eis & mensem & diẽ
ipsius obitus. Illi uͦ tanquã pro mortuo
faciebant ei tres tollec tas. ꝑ singulos
annos. Tost quattuor itaq annos uenit
in cẏprum. fuga lapsus aꝑsis. Dixert̃
ergo ei sui. Uere frat̾. nos audiuimus
quod mortuus esses. & memoriã tui
faciebamus ter in anno. Cum ergo au¬
disset quod ter in anno facerent ꝓ eo
memoriam. interrogauit eos in quo die
& in quo mense hȩc celebrarent. &
illis dicentibus scis theophaniis. & do¬
minica scã. atq scã pentecosten. dixit
ille.Quia trib istis temporib anni
ueniebat quidã candidatus ut sol. &
dissoluebat me inuisibilit̾ a uinculis
ferreis & a custodia. Et mouebar de¬
ambulando tota die. & nemo recognos¬

Expanded text:
gati a parentibus illius, si forte vidissent gati a parentibus illius, si forte vidissent eum, respondentes dixerunt eis, quia nos propriis manibus sepelivimus eum. Non autem erat iste de quo interrogabant eos, sed alius indissimiliter eum similans. Dixerunt vero eis et mensem, et diem obitus ipsius. Illi vero tanquam pro mortuo faciebant ei tres collectas per singulos annos. Post quatuor itaque annos venit in Cyprum, fuga lapsus a Persis. Dicerunt ergo ei sui: Vere, frater, nos audivimus quod mortuus esses, et memoriam tui faciebamus ter in anno. Cum ergo audisset quod in anno ter facerent pro eo memoriam, interrogat eos in quo die, et in quo mense haec celebrarent. Et illis dicentibus, sanctis Theophaniis, et Dominica sancta atque sancta Pentecoste, dixit ille: Quia tribus istis temporibus anni veniebat quidam candidatus ut sol, et dissolvebat me a vinculis ferreis et a custodia; et movebar deambulando tota die, et nemo recognos
Abbreviated transcription (Latin):
bum dicens. Ego hoc non postulo
dñe. Monachus enim sifidem habet.
horum non indiget. Si autẽ horũ
eget. fidem non habet. quod maxi¬
me amplius satis fecit om̃ibus qui
Ex tunc igitur plus honorabat & hos¬
picio recipiebat monachos. & bonos. &¬
estuatos malos. Et ȩdificauit mox
xenodochiũ seorsum. & appellauit hoc
receptaculũ om̃ium monachorũ.
uit uideret funerum obsequia. Ual¬
de enim dicebat hoc esse proficuum.
& sepulchrorũ considerationẽ. Multo¬
tiens uͦ residebat & his qui morituri
uexationem in exitu animȩ patieban¬
tur. & ipse eoꝵ oculos propriis manib
claudebat. memoriam habere ex hoc
sempiternã uolens. & curam proprii
exitus. P rȩcipiebat autem & collectio¬
nes pro defunc tis impigre & sine dubio
ꝑficere. Et enim dicebat quia ante pau¬
cum tempus captiuus ductus est ad
est in carcere. qui appellabatur lethe
hoc est obliuio. Quidam ergo fugiente ᷤ
illinc & fugientes in cẏprum. & interro¬

Expanded text:
st, dicens: Ego hoc non postulo, st, dicens: Ego hoc non postulo, domine; monachus enim si fidem habet, horum non indiget. Si autem horum eget, fidem non habet. Quod maxime amplius satisfecit omnibus qui Extunc igitur plus honorabat et hospitio recipiebat monachos, et bonos aestimatos et malos: et aedificabat mox xenodochium seorsum, et appellavit hoc Receptaculum omnium monachorum. ut videret funerum obsequia. Valde enim dicebat hoc esse proficuum, et sepulcrorum considerationem. Multoties vero assidebat et his qui, morituri, vexationem in exitu animae patiebantur; et ipse eorum oculos propriis manibus claudebat, memoriam habere ex hoc sempiternam volens, et curam proprii exitus. Praecipiebat autem et collectiones pro defunctis impigre et sine dubio perficere. Etenim dicebat quia ante paucum tempus captivus ductus est ad est in carcerem qui appellabatur Lethe, hoc est, oblivio. Quidam ergo fugientes illinc, venientesque in Cyprum, et interro
Abbreviated transcription (Latin):
iam incombente. & occurrens ad pedes
incos rogabat ut mecũ ambularet : di¬
cebat enim se hebream esse. & uelle
fieri xp̃ianam. & cepit condempnare¬
me uerbis horribilibus. ut non ꝑmit¬
terem perire eam.Timens itaq ego
iudicium dĩ sumpsi eam. estimans qđ
non miteret temptationẽ satanas spa¬
dombis. nesciebam uͦ quod nemini par¬
cat. Igitur uenientibus nobis scĩssime &¬
orationem ꝑficientibus. baptizaui eam
ad sc̃m abbatem cẏrum & gẏrabam
cum ea in simplici corde exposcens mo¬
dicum sumptũ. quatinus introducerẽ
eam in monasteriũ. Cum hȩc audisset
patriarcha. dixit. Pape. Quot abscon¬
sos seruos habet ds̃. & nescimus nos hu¬
miles: & enarrabat his qui presto erant
uisionem quam uiderat noc tu deeo
Et protulit patriarcha centum mĩmis¬
mata. de manu daturus ei. Dĩ autẽ
amicus ille uere monachus. non est¬
passus accipere aliquid ex eis. Dignũ
memoria ad patriarchã lecutus ẽ uer¬

Expanded text:
re incumbente; et accurrens ad pedes re incumbente; et accurrens ad pedes meos, rogabat ut mecum ambularet. Dicebat enim se Hebraeam esse, et velle fieri Christianam; et coepit eadem narrare verbis horribilibus, ut non permitterem perire eam. Timens itaque ego judicium Dei, sumpsi eam, aestimans quod non immitteret tentationem Satanas spadonibus. Nesciebam vero quod nemini parcat. Igitur venientibus nobis, sanctissime orationem perficientibus, baptizavi eam ad sanctum abbam Cyrum, et gyrabam cum ea in simplici corde, exposcens modicum sumptum, quatenus introducerem eam in monasterium. Cum haec audisset patriarcha, dixit: Papae! quot absconsos servos habet Deus, et nescimus nos humiles? Et enarrabat his qui praesto erant visionem quam viderat nocte de eo. Et protulit patriarcha centum numismata de manu, daturus ei: Dei autem amicus ille vere monachus, non passus aliquid accipere ex eis, dignum memoria verbum ad patriarcham locutus e
Abbreviated transcription (Latin):
ergo suasus ut id ageret. despolia uit
se. Cum ergo despoliaretur ut mon¬
indutus amictus. & cecidit in terram.
& uiderunt eum om̃s esse eunuchũ.
Sed quia recens erat. nulli existebat¬
hoc manifestũ. Uidentibus ergo eũ
om̃ib & sco pontifice. & maxime
dorsi eiris ꝑnitiosa uulnera: mit¬
tens mox segregauit qui hunc in¬
considerate trac tauerunt. Uenera¬
bilissimo autẽ monacho complura
racionabatur. in ignorantia dicens
se in eum peccasse & in dm̃. Uerum
& in hoc ammonebat ille ustus. ñ
inquit ofili ita sine custodia in ciuita¬
tibus conuersari oportet eos qui sco
angelico ur̃o indumento amicti sutł.
maxime & fȩminam circumducere ad
scandalum uidentiũ. Tunc monachus
cum magna humilitate racionem red¬
debat sc̃o dicens. Crede dñe. ñ mentior.
Garȩ eram ante paucos hos dies. & exeunte
me de ciuitate ut uenirem & salutarẽ
scm̃ abbatem cẏrum. obuiat michi
hȩc bene uisa puella foris portã uesꝑe¬

Expanded text:
ergo suasus ut id ageret, despoliavit ergo suasus ut id ageret, despoliavit se. Cum vero despoliaretur ut monindutus amictus, et cecidit in terram, et viderunt eum omnes esse eunuchum. Sed quia recens erat, nulli hoc existebat manifestum. Videntibus ergo eum omnibus et sancto pontifice, et maxime dorsi ejus perniciosa verbera, mittens mox, segregavit illos qui hunc inconsiderate tractaverunt. Venerabilissimo autem monacho complura rationabatur, in ignorantia dicens se in eum peccasse, et in Deum verum. Et in hoc admonebat eum ille sanctus: Non, inquit, o fili, ita sine custodia in civitatibus conversari oportet eos qui sancto angelico vestro indumento circumamicti sunt, maxime et feminam circumducere ad scandalum aliorum videntium. Tunc monachus cum omni humilitate rationem reddebat sancto, dicens: Crede, domine, non mentiar. Gazae eram ante paucos dies; et exeunte me de civitate, ut venirem et salutarem sanctum abbatem Cyrum, obviavit mihi haec bene visa puella foris portam, vespe
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ cominissa peccata. tanquã qui
adhoc abeo esset prouectus. p̾cepit
mulierem quidem flagellis cedi. &
separari ab eo. ipsum autem uerbe¬
rari. & in carcere secreto retrudi.
Dum ergo cum om̃i celeritate iussio
scĩ in opus proderetur. apparuit ei
noc tu ꝑ uisum monachus. ostendenᷤᷤ
ei dorsum suum putͬefactũ. non
parcentes enim ciciderant eũ ȩcłiȩ
defensores. dicens ei. Ita placet tibi
una uice errasti ut homo. & hȩc
facto. recordatus est ille uisionis noc
larium suum monachũ de loco in
quo erat reclusus. cogitans intra se
cum labore magno. neq enim propt̾
plagas moueri p̾otuit . cumq uultũ
eius uidisset patriarcha. remansit
sine uoce inmotus non ualens loqͥ.
solum autem manu sua innuit ut
sederet prope se in lectulo suo. Inse¬
met ipsum ergo reuersus & signat᷑.
rogauit monachũ prȩcinc tũ linteo.
ut sine uerecundia dispoliaret se.
quatinus uideret dorsum eius si ita
esset sicut & in somnis uiderat. Uix

Expanded text:
Deum commissa peccata, tanquam qui Deum commissa peccata, tanquam qui ad hoc ab eo esset provectus, praecepit mulierem quidem flagellis caedi, et separari ab eo; ipsum autem verberari, et in carcere secreto recludi. Dum ergo cum omni celeritate jussio sancti in opus procederet, apparuit ei nocte per visum monachus, ostendens ei dorsum suum putrefactum non parcentes enim ceciderant eum Ecclesiae defensores dicens ei: Ita placet tibi, una vice errasti ut homo; crede mfacto, recordatus est ille beatus visionlarium suum monachum de loco in quo erat reclusus, cogitans intra se cum labore multo neque enim propter plagas moveri poterat, cumque vultum ejus vidisset patriarcha, remansit sine voce immotus, non valens loqui: sola autem manu sua innuit ut sederet prope se in lectulo suo. In semetipsum vero reversus et signatus, rogavit monachum, praecinctum linteo, ut sine verecundia despoliaret se, quatenus videret dorsum ejus, si ita esset sicut et in somnis viderat. Vix
Abbreviated transcription (Latin):
onibus scoꝵ patrum: Credite michi.
quia usq hodie putabam quod uel¬
uel aliquid facerem. dans quas ha¬
bere possum pecunias. Nesciebam
autem. quod & se ipsos uenderent
quidam compassione suꝑati.
& colebat & compatiebatur. ubi max¬
une aspiciebat monachũ corporali¬
bus utilitatibus angustatũ. Habebat
autem & hoc suꝑ multos prȩcipuu̾.
quia accusationem qualemcumq
siue mendacem siue ueracem non
suscipiebat contra aliquem circum¬
amic tum monachico habitu. Semel
enim euenit eum ex ininissione quo¬
rundam criminatorũ. ꝑtulisse ali¬
quid tale. Quodam monacho gy¬
rante in ciuitate cum una puella
uuencula & petente elemosinam
ꝑ dies aliquot. quidam qui hos inde¬
rant scandalizati. & existimantes
quod mulier eius esset. attulerunł
patriarchȩ contra eum querelas
dicentes. Propter quid adõ hono¬
rate derogat coangelico monachicȩ
uite scemati. puellam quandam
habens mulierem: Mox ergo dei
famulus putans prohibere contra

Expanded text:
ibus sanctorum Patrum? Credite mihi, ibus sanctorum Patrum? Credite mihi, quia usque hodie putabam quod vel aliquid facerem, datis quas habere possum pecuniis; nesciebam autem quod et seipsos venderent, quadam compassione superatiet colebat et compatiebatur, ubi maxime aspiciebat monachum corporalibus utilitatibus angustatum. Habebat autem et hoc super multos praecipuum, quia accusationem qualemcumque, sive mendacem, sive veracem, non suscipiebat contra aliquem circumamictum monachico habitu. Semel enim evenit ex immisione quorumdam criminatorum, pertulisse eum aliquid tale: Quodam monacho gyrante in civitate cum puella una juvencula, et petente eleemosynam per dies aliquot, quidam qui hoc viderant, scandalizati, et existimantes quod mulier ejus esset, attulerunt patriarchae contra eum querelas, dicentes: Propter quid, a Deo honorate, derogat talis angelicae monachicae vitae schemati, puellam quamdam habens mulierem? Mox ergo Dei famulus, putans prohibere contra
Abbreviated transcription (Latin):
eum ut fertur amictum suũ dedisse
egeno. & uerum paululum processisse
illinc & frigus pacienti obiuasse. & illi
tuncam prȩbuisse. & quia nudus se¬
debat tenenᷤ sc̃m ȩuangelium. & in¬
terrogatus a quodam quis te expo¬
liauit abba. demonstrans sc̃m ȩuan¬
gelium ait. iste. & alio tempore hoc
ipsum ȩuangeliũ uendidisse & dedis¬
se ȩlemosinam. & discipulo suo dicen¬
te abba ȩuangelium ubi est. & illo
dicente ad eum crede fili hoc quod
dixit michi uende quȩ habes & da
pauperibus ipsum uendidi & dedi
eis. ut in die iudicii habeamus fidu¬
tiam abundantiorem ad dm̃. Et qͥa
alias iterum uidua mulier petisset
ab eodem sc̃o serapione elemosinam
qm esuriebant filii eius. & non ha¬
bente ea om̃ino aliquid. tradidit se
ei ut uenderet eum ad mimos gre.¬
cos. quos & xp̃ianos fecit in paucis
debus. Hȩc legens sẽs de sco serapio¬
ne. stupefactus & miseratus scĩ indus¬
prodest homini conloquenti de acti¬

Expanded text:
eum ut fertur amictum suum dedisse eum ut fertur amictum suum dedisse egeno , et iterum paululum processisse illinc, et frigus patienti obviasse, et illi tunicam praebuisse, et quia nudus sedebat, tenens sanctum Evangelium; et interrogatus a quodam: Quis te exspoliavit, abba? demonstrans sanctum Evangelium, ait: Iste; et alio tempore hoc ipsum Evangelium vendidisse, et dedisse eleemosynam, et discipulo suo dicente: Abba, Evangelium ubi est? et illo dicente ad eum: Crede, fili, qui dixit mihi: Vende quae habes, et da pauperibus , ipsum vendidi et dedi eis, ut in die judicii habeamus fiduciam abundantiorem apud Deum; et quia alias iterum vidua mulier petisset ab eodem sancto Serapione eleemosynam, quoniam esuriebant filii ejus, et non habente eo aliquid omnino, tradidit se ei, ut venderet eum ad mimos Gracos, quos et Christianos fecit in paucis iebus. Haec legens sanctus de sancto Serapione, stupefactus et miratus sancti industi, quid prodest homini colloquenti de act
Abbreviated transcription (Latin):
he sunt beatissimi ado honorati ioħ̃is
patriarchȩ narrationes. Non solũ enĩ
de uita sua contentus erat. & nolentẽ
proficere ȩdificare. uerum etiam de
dõ acceptis & ueracib relationib suis
& dicebat semꝑ hec audientibus. Si ꝓpͥo
sangiuni non peꝑcerunt quidã hominũ
sed hunc dederunt in manus fratrum
immo xp̃i. quomodo putas nos cum
alacritate & humilitate debennis de fa¬
cultatibus nr̃is dare xp̃o ac egenis atq
pauperibus. ut recompensationem reci¬
piamus aiusto & mercedum redditore
deo. in illa timenda & horrenda retri¬
butionis die: Qui nunc seminat par¬
ce parce & metet. & qui seminat in
benedictionib id est large & magna¬
nimiter multiplicit᷑ & metet. hõc est
adornatus. nec hoc carebat. Ual¬
de enim diligebat eloqui de actib
sc̃oꝵ patrum. & eoꝵ qui elemosin ꝓ
cultores fuerunt. Unde cum una
dierum recitaret de uita sc̃i serapionis
qui uocabatur sindonius. & inuenir&

Expanded text:
Hae sunt beatissimi a Deo honorati Joannis Hae sunt beatissimi a Deo honorati Joannis patriarchae narrationes. Non solum enim de vita sua contentus erat volentem proficere aedificare, verum etiam de Deo acceptis et veracibus relationibus suis, et dicebat semper haec audientibus: Si proprio sanguini non pepercerunt quidam hominum, sed hunc dederunt in manus fratrum, imo Christi, quomodo putas nos cum alacritate et humilitate debemus de facultatibus nostris dare Christo et egenis atque pauperibus, ut recompensationem recipiamus a justo et mercedum redditore Deo, in illa timenda et horrenda retributionis die? Qui nunc seminat parce, parce et metet; et qui seminat in benedictionibus, id est, large et magnanimiter, multipliciter et metet ; hoc est,adornatus, nec hoc carebat; valde enim diligebat eloqui de actibus sanctorum Patrum, et eorum qui eleemosynae cultores fuerunt. Unde cum una dierum recitaret de vita sancti Serapionis, qui vocabatur Sindonius, et inveniret
Abbreviated transcription (Latin):
bat ostiarius mutus & surdus anatiuitate.
qui ꝑ nutũ tantum aperiebat & claudebat.
festinans ergo seruus xp̃i exire. dicit sur¬
do & muto. Tibi dico in nomine xp̃i.
dñe. Ille uero iterum ait ad eum. Aperi.
Respondit surdus & mutus scđo. Ego
ei. Et exeunte eo. subut ostiarus &
clamauit coram om̃ibus gaudens et ex¬
ultans. quia audiuit & locutus ẽ. Dñe
dñe. Porro om̃ib qui exeadem domo
erant ꝑterritis qͣm audiebant eum lo¬
quentem. iterũ dixit ille quondã mutꝰ.
Ille qui coquinabat exut currens. sed
uidete ne forte fuga lapsus sit: magnuᷤ
enim seruus dĩ est. Quando enim disce¬
debat. dicit michi. Tibi dico in nomine
dm̃. & mox uidi exore eius exeuntẽ
flaminã. & tangentem aures meas. &
statim audiui. & locutus sum. Et resi¬
lientes & ꝑsequentes eum cuncti. ulte¬
rius non uiderunt eum. Tunc peni¬
tentiam agebant om̃s qui in domo
tali exhonorantia habuissent eum. &
maxime hi qui eum uocabant amentẽ.

Expanded text:
bat ostiarius mutus et surdus a nativitate, bat ostiarius mutus et surdus a nativitate, qui per nutum tamen aperiebat et claudebat. Festinans ergo servus Dei exire, dicit surdo et muto. Tibi dico in nomine Christi. domine. Iterum vero ille ad eum. Aperi. Respondit mutus et surdus secundo: Ego, ei. Et exeunte eo, subiit ostiarius, et clamavit coram omnibus gaudens et exsultans; quia audivit et locutus est, Domine, Domine. Porro omnibus qui in eadem domo erant perterritis, quoniam audiebant eum loquentem, iterum dicit ille quondam mutus: Ille qui coquinam faciebat, exiit currens, sed videte ne forte fuga lapsus sit, magnus enim servus Dei est. Quando discebat, dixit mihi: Tibi dico in nomine Domini; et mox vidi de ore ejus exeuntem flammam, et tangentem aures meas; et statim audivi, et locutus sum. Et 191 exsilientes et sequentes eum cuncti, ulterius non viderunt eum. Tunc poenitentiam omnes agebant, qui in domo tali exhonorantia humiliassent eum, et maxime hi qui vocabant eum Amentem.
Abbreviated transcription (Latin):
runt a patria eius quidam argenti
uenditores ut orarent ad loca scã. & inui¬
tauit eos ad prandiũ dominus domni
petri. & cum ministraret. statun ille
recognouit eos. Ipsi ergo cum prande¬
rent. ceperunt affigurare eũ. & inuicẽ
adaures dicere. Quam similat puer
iste domno petro theloneario. Ille uͦ
occultabat quantum poterat uultũ
suũ. Iterum ergo comedentibus illis.
ceperunt dicere ad eum qui eos inui¬
tauerat. Uere putamꝰ. res tibi euenit
domine coile. & enim nisi erramus.
publicam ꝑsonam habes inministerio tuo.
Neq enu sciebant certius. quia erat de
coquina & de ieiunio cõmutatus uultus
eius. Dui igitur considerantibus eum.
dicit unus ex eis. Uere domnus petr
est. & surgam tenebo eum. Ualde emi
imperator audiens tristatus est de eo.
quia non apparuit. Foris itaq stans
audiuit hȩc. & ponens catinum ase non
est ingressus. sed recto gressu cucurrit
ad portam. Erat itaq ei qui hunc habe¬

Expanded text:
runt a patria ejus quidam argenti runt a patria ejus quidam argenti venditores, ut orarent ad loca sancta; et invitavit eos ad prandium dominus domini Petri; et cum ministraret, statim ille cognovit eos. Ipsi autem dum pranderent, coeperunt affigurare eum, et invicem ad aures dicere: Quam similat puer iste domino Petro teloneario. Ille vero occultabat, quantum poterat, vultum suum. Iterum ergo comedentibus eis, coeperunt dicere ad eum qui eos invitaverat: Vere putamus, res tibi magna evenit, domine Zoile; etenim, nisi erramus, publicam personam in ministerio tuo habes. Neque enim sciebant certius, quia erat de coquina et jejunio commutatus vultus ejus. Diu igitur considerantibus eum, dicit unus ex eis: Vere dominus Petrus est, surgam et tenebo eum. Valde enim imperator audiens, tristatur de eo, quia dudum non comparuit. Foris itaque stans audivit haec; et ponens catinum a se, non est ingressus, sed recto cursu cucurrit ad portam. Erat itaque ei qui eum tunc habe
Abbreviated transcription (Latin):
quod de prȩcio nequaquã sibi retinen¬
do aliquid defraudaret. Crgo aliquan
aliquando lauabat pannos eius. nũꝗ̃
aliquando in quolibet horũ assuetus.
Afflixit autem se ipsum & ieiuno
multo. Cum ergo uidisset se benedici
huius dñs suꝑ om̃em benedictionẽ.
dicit ei uerecundatus enormem eius
uirtutem & humilitatẽ. Uolo humilis
petre. libertare tẽ. & ut sis de reliquo¬
quasi frat᷑ m̃s. Ille uero noluit. Uide¬
rat autem eum frequent᷑ conuicia ꝑ¬
ferre. & ꝑcuti aconseruis suis. Habebãt
autem eum tanquã amentem. ita ut¬
& nomen ei imponerent amentis. Quo¬
tienscumq ergo tribulabant eum con¬
serui eius & dormiebat in tribulatione.
apparebat ei qui in affrica illi apparue¬
rat uestitus esophorio eius. tenens & illa
triginta nũiismata in manu. dicens ei.
Noli mestus esse frat̾ petre. Ego suscepi
& preciũ tui. s sustenta usq dũ cognos¬
caris. Post aliquod ergo tempus. uene¬

Expanded text:
quod de pretio nequaquam sibi retinenquod de pretio nequaquam sibi retinendo aliquid defraudaret, sed hoc totumaliquando autem lavabat pannos ejus, nunquam aliquando in quolibet horum assuetus. Afflixit autem seipsum et jejunio multo. Cum vero vidisset se benedici dominus ejus super omnem benedictionem, dicit ei, verecundatus enormem ejus virtutem et humilitatem: Volo, humilis Petre, liberare te, et ut sis de reliquo frater meus. Ille vero noluit. Viderat autem eum frequenter convicia perferre, et percuti a conservis suis. Habebant autem eum tanquam amentem, ita ut et nomen ei imponerent Amentis. Quotiescunque ergo tribulabant, eum conservi sui, et dormiebat in tribulatione, apparebat ei qui in Africa illi apparuerat, vestitus esophorio ejus, tenens et illa triginta numismata in manu, dicens ei: Noli moestus esse, frater Petre, ego suscepi et pretium tui, sed sustenta usque dum cognoscaris. Post aliquod vero tempus, vene
Abbreviated transcription (Latin):
tibi negotium. & sume me & duc in
sc̃am ciuitatẽ. & uende me cuilibet
xp̃iano. & prȩcium da pauperibus.
Notario autem recusante. dicit ei iterũ.
Qm̃ si me non uendideris. ego uendã
te barbaris. ut prȩdixi tibi. Obaudi¬
uit ergo ei notarius. Et ꝑuenientib.
eis ad scã loca. inuenit idem notariꝰ
amicum suũ carũ fabrũ argentariũ
cui dampna inciderat. Ad collocuti¬
onem ergo uenientibus ambobus. dic̃
ei notarius. Audi me dñe eoile. &
eme unum seruum. quia habeo bonũ.
ut dicat homo quod patricius sit.
Audiens autẽ argentarius quod ser¬
uum haberet miratus est. & dicit ei.
Crede michi. quia non possideo unde¬
illum emere possim. Dicit ei rursus
notarius. Accipe mutuũ. & eme eũ:
Multũ enim est bonus. & benedicet tibi
ds ꝑ eum. Adquieuit ergo ei. Gemit
eum sordidis uestimentis inducũ. in¬
nũmismatib triginta. Reliiquens eũ
notarius abiit constantinopolim. satis¬
faciens quod nulli hoc manifẽstaret. &¬

Expanded text:
tibi negotium; et sume me, et duc in tibi negotium; et sume me, et duc in sanctam civitatem, et vende me cuilibet Christiano, et pretium da pauperibus. Notario autem recusante, dicit ei iterum: Quoniam si me non vendideris, ego vendam te barbaris, ut praedixi tibi. Obedivit ergo ei notarius; et pervenientibus eis ad sancta loca, invenit idem notarius amicum suum charum, fabrum argentarium, qui damna inciderat. Ad locutionem vero venientibus ambobus, dicit ei notarius: Audi me, Zoile, et eme servum unum, quia habeo tam bonum, ut dicat homo quod patricius sit. Et audiens argentarius quod servum haberet, admiratus est, et dicit ei: Crede mihi, quia non possideo unde emere possim. Dicit ei rursum notarius: Accipe mutuum, et eme eum, multum enim est bonus, et benedicet tibi Deus per eum. Acquievit ergo ei, et emit eum sordidis vestibus indutum, numismatibus triginta. Relinquens autem eum notarius, abiit Constantinopolim, satisfaciens quod nulli hoc manifestaret, et
Abbreviated transcription (Latin):
bat plorans. & cogitans quia non fui
digniis inquid. ut mei memoriam ha¬
beret egenus. Cum ergo anxiaretur
oblormunt. & ecce uidet quendam spe¬
ciosum tanquam solem ferentẽ crucem
suꝑ caput suum. & esophoriũ quod
dederat nautȩ assistentẽ sibi & dicen¬
tem. Quid ploras dñe petre: Hoc
enim ei erat nomen. Ille uero dixit.
ut ad dm̃ disputans. Quia. dñe ex
quibus largiris nobis damus damus
alicui. & inturpe lucrũ accipiunt
accipientes. Tunc dicit ei. Cognosciᷤ
hoc : & ostendit ei quia deint̾us¬
dixit ei. Ecce ego uestior illo ex
quo dedisti micħi hoc. & gratias
ago uoluntati tuę bonȩ. qm̃ frigore
affligebar. & cooperiusti me. Ad se
ergo reuersus ammiratus est. & cȩpit
tanquã unus ex eis. Accersito ergo
notario suo quẽ emerat. dicit ei.
Secretũ uolo credere tibi. & crede si ꝓ¬
palaueris me barbaris uendam te. aut
si non audieris me. Dat itaq ei decẽ
libras auri. & dicit ei. Uade & eme

Expanded text:
bat plorans et cogitans: Quia non fui bat plorans et cogitans: Quia non fui dignus, inquit, ut mei memoriam haberet egenus. Cum ergo anxiaretur, obdormivit; et ecce vidit quemdam speciosum tamquam solem, ferentem crucem super caput suum et esophorium, quod dederat nautae, assistentem sibi et dicentem: Quid ploras, domine Petre? Hoc enim erat ei nomen. Ille vero dixit, ut ad Deum disputans: Quia, Domine, ex quibus largiris nobis, damus alicui, et in turpe lucrum vertunt accipientes. Tunc dicit ei: Cognoscis hoc? Et ostendit ei quia deintuDicit ei: Ecce ego illo vestior, ex quo dedisti mihi hoc; et gratias ago voluntati tuae bonae, quoniam frigore affligebar, et tu cooperuisti me. Ad se ergo reversus, admiratus est, et coepit tanquam unus ex eis. Accersito vero notario suo, quem et emerat, dicit ei: Secretum volo credere tibi; et crede, si propalaveris me, barbaris vendam te, aut si non audieris me. Dat vero ei decem libras auri, et dicit ei: Vade, et eme