comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cȩtu constatiat generatio. Quia igitur demundi generatione tractatur
ꝑfecteq di fieri conuenit. oportet de utroq genere disseri. ex quo de na¬
tura silue necessarius esse tractatus ostenditur. Uero mixtam generatio¬
nẽ dicit esse ul eo quod exdiuersis elementis initiisq constet. recteq ex ꝓ
mentis et necessitatis rationib constitit operante quidẽ ꝓuincia & agente
eam. usq quaq diuina mens format plene. non ut artes formam tribuen¬
tes. in sola suꝑficie. sed ꝑ inde. ut natura atq anima solida corpora ꝑma¬
nentes: uniuersa uiuificant. Dehĩc consequenter intellegentiȩ. necessitatisq
uiolentior. altera tyrannicȩ potentiȩ similis. itẽ alia sc̃ĩtatis imperatorie.
Omne porro uiolentũ. non diu subiectum conseruat. sed facile ꝑdit. Omne
inquid ꝙ rationabilit̃ & iã regit & tuetur ꝓdest & melius efficit quod regit.
igitur munđ ae ternus esset. o portuit siluã eius moriger

Expanded text:
etu constitit generatio». Quia igitur de mundi generatione tractatur perfecteque id fieri conuenit, oportet de utroque genere disseri, ex quo de natura siluae necessarius esse tractatus ostenditur. «Mixtam» uero «generationem» dicit esse ideo quod ex diuersis elementis initiisque constet, recteque ex «mentis et necessitatis rationibus constitit operante quidem prouidentia et agiquidem eam usque quaque diuina mens format plene, non ut artes formam tribuentes in sola superficie sed perinde ut natura atque anima solida corpora permeantes uniuersa uiuificant. Dehinc consequenter intellegentiae necessitatisque uiolentior tyrannicae potentiae similis, item alia sanctitatis imperatoriae. Omne porro uiolentum non diu subiectum conseruat, sed facile perdit. Omne, inquit, «quod rationabiliter et regit et tuetur prodest et melius efficit quod regit». Vt igitur mundus aeternus esset, oportuit siluam ei morigeram
Abbreviated transcription (Latin):
yaic̃ e t̃ Y Rtiña. potestates. hi diutissime florẽ ignis atq illa cuisten¬
tẽ ex ñ existentibꝰ : iutatẽ toto pectore dep̃cata. T̃ ũ uisa se cerse a pͥsisie.¬
si sic̃q iusse. Eiupe qͥdã candores lactei fuliuiuis tctu stelł efflãman ĩ ꝑso

Expanded text:
 δὶς ἐπέκεινα potestates. His diutissime florem ignis atque illam existentem ex non existentibus ueritatem toto pectore deprecata, tum uisa se cernere apotheosin sacraque meruisse, quippe quidam candores lactei fluminis tractim stellis efflammantibus
Abbreviated transcription (Latin):
eniq ipsa ꝯꝑtis suꝑũ aecretis adultaq iã nocte philolagi
a ꝑuigilans multa secũ ingenti cura anxia retractabat.

Expanded text:
enique ipsa compertis superum decretis adultaque iam nocte Philologia peruigilans multa secum ingenti cura anxia retractabat
Abbreviated transcription (Latin):
eregione scđi a t̾raglobi. quã lucẽ solẽ uocamꝰ. Cũ ꝓpt̃ cȩteras in effabiles¬
utilitates. quas uni uerso mundo solinuehit. tũ etiã ꝓpterea ignis huius
dicit extitis se geniturã. ut tanta rerũ designatio nulla tegeretur obso¬
tate. ut idem reb colorẽ daret. tũ etiam numeri quo tẽporis spatia

Expanded text:
regione secundi a terra globi, quam lucem solem uocamus». Cum propter ceteras ineffabilesutilitates quas uniuerso mundo sol inuehit, tum etiam propterea ignis huius dicit extitisse genituram ut tanta rerum designatio nulla tegeretur obscuritate: ut cum idem rebus colorem daret, tum etiam numeri, quo temporis spatia
Abbreviated transcription (Latin):
uartum e numero otimee ur̃o requiro. Qui he sterni quidẽ epuli c̃uu
sueritis. hodierni p̃bitores inuitatoresq: ex condito resideatis. languor
eum̃ repente ut sit ortus. moratur. nec ȩnĩ sponte tali cętu tanteq rei tractatu
unicatione se fraudaret᷑. Ergo tui o socrates. & itẽ hoꝵ erit officii. cõplere

Expanded text:
uartum e numero, Timaee, uestro requiro, ut qui hesterni quidem epuli conuiuae fueritis, hodierni praebitores inuitatoresque ex condicto resideatis. Languor eum repente, ut fit, ortus moratur. Nec enim sponte se tali coetu tantaeque rei tractatu et communicatione fraudaret. Ergo tui et item horum erit officii complere
Abbreviated transcription (Latin):
õpositio: e conueniet. Vt ꝑpuncta medietatũ transeatne
diametra linea. s sol in aquilonem. lunã in austrum uergat ł contra euasa
t̃renaumbra nullam patitur obscurationẽ.
fere conmixtũ illud genus essentie consũptũ erat huius modi sectionib: partiũ¬
Tunc hanc ipsam seriem in longũ secuit. & ex una serie duas fecit. eiꝰq: mediã mediȩ
inspeciem .X. grecȩ literȩ coartauit. curuauitq: in orbes quo ad coirent.
secuerat innuneros part̃ duplices usq ad cẏbũ ꝗ pͥmꝰ extriplicib nascit᷑ horũ nume

Expanded text:
positio conueniet, ut per puncta medietatum transeat positio conueniet, ut per puncta medietatum transeat diametra linea, sed sol in aquilonem, luna in austrum uergat uel contra, euasa terrena umbra nullam patitur obscurationem. fere commixtum illud genus essentiae consumptum erat huius modi sectionibus partiuTunc hanc ipsam seriem in longum secuit et ex una serie duas fecit easque mediam mediae in speciem chi Graecae litterae coartauit curuauitque in orbes, quoad coirent secuerat in numeros partim duplices usque ad cubum qui primus ex duplicibus nascitur,
Abbreviated transcription (Latin):
coni desinens in acumen. ibidẽq: finita. h.si & .o.p. radiis porrectis in altũ & contin¬
gentib: se in uicẽ apud notã .c. ꝙ fit ex eodẽ qr .P.sI. dia metros minor est diametro¬
I .o. Proptereaq: umbrȩ species conoideserit. Quia gͥ hipparcus in eo opere ꝙ scribit᷑.
de secessib: atq: int̃uallis solis & lunȩ. docet magnitudinẽ solis ĩ dcccł xxx¬
terrȩ consimilẽ effici. Quippe radii solis .z .s. & itẽ .O.P. angustant se : uixta diametrũ
terrȩ . N .P. & dextra lȩuaq omia in luminant. Terrauõ obiectan
luminisolis. circũ fluente se lumine umbrã efficit. adiametrisui a¬
latitudine in angustiã ꝓuectã. & usq ad finẽ ultimũ angu¬
stiarũ attenuatã. Quã cũ in ciderit nocturna luna diametro
at̾ra & sole distans. utquȩ ꝓpͥa luce indigeat. atq asole seper
mutuetur. & sit minor quã terra. Obsistentes ibi ea intenebras
condit᷑. Porro cũ non ad directum rigorẽ solis terreq & lunc N

Expanded text:
coni desinens in acumen ibidemque finita, ΞΠ et ΟΡ radiis porrectis in altum et contingentibus se inuicem apud notam Σ. Quod fit ex eodem, quia ΠΡ diametrus minor est diametro ΞΟ, proptereaque umbrae species conoides erit. Quia igitur Hipparchus, in eo opere quod inscribitur De secessibus atque interuallis solis et lunae, docet magnitudinem solis mille octinterrae coni similem effici. Quippe radii solis ΞΠ et item ΟΡ angustant se iuxta diametrum terrae ΠΡ et dextra laeuaque omnia illuminant; terra uero obiecta lumini solis, circumfluente se lumine, umbram efficit a diametri sui latitudine in angustiam prouectam et usque ad finem ultimum angustiarum attenuatam. Quam cum inciderit nocturna luna diametro a terra et sole distans, ut quae propria luce indigeat atque a sole semper mutuetur et sit minor quam terra, obsistente sibi ea in tenebras conditur. Porro cum non ad directum rigorem solis terraeque et lunae
Abbreviated transcription (Latin):
s cur ñ semꝑ aut omib:
m̃sib: hoc dicendum.
Igniũ lucẽ p̃bentiũ radi
directi ferunt᷑ umbras
umbrȩ
obiectoꝵ corpoꝵ formantes inuarias siguras. Ergo cũ ignis lucẽ p̃bens aequalis erit
corpori ex quo emicant umbrȩ si tã ignus quã corporis globosa erit forma. Vmbre¬
eñ nascent᷑ in modũ chilindri. ut puta sit iucẽ afferens & luminans A.B. Quod uero
inluminat .s .A. Hec uõ aequalia sint & globosa utraq: Perspicuũ est radios unũ .a .t.
alterũ .B. A. in directũ exaltatos: iuxta se. eẽ. positos aequali distantia. merito quia
circuli A.B. diametrus circuli .s. A. diametro ae qualis . ẽ. Idẽ radii crescant in altum.
Erit .a.i.e. radius radio .B. A .x. distans aqualirigore. hoc est sine indeclinatione. &. ł.e.gͦ.
inuicẽ. Qđ cũ ita sit dubium non ẽ .Γ. A. spherȩ umbrã in effigiem chilindri formari.
crescentẽ ꝑ in m̃sũ licet. Sitamen quod in luminat breuis erit. ut

Expanded text:
sed cur non semper aut omnibus sed cur non semper aut omnibus mensibus hoc dicendum. Ignium lucem praebentium radii directi feruntur umbras obiectorum corporum formantes in uarias figuras. Ergo cum ignis lucem praebens aequalis erit corpori ex quo emicant umbrae, si tam ignis quam corporis globosa erit forma, umbrae nascentur in modum cylindri. Vt puta sit lucem afferens et luminans ΑΒ, quod uero illuminatur ΓΔ, haec uero aequalia sint et globosa utraque: perspicuum est radios, unum ΑΓ, alterum ΒΔ, in directum exaltatos iuxta se esse dispositos aequali distantia. Merito, quia circuli ΑΒ diametrus circuli ΓΔ diametro aequalis est. Idem radii crescant in altum: erit ΑΓΕ radius radio ΒΔΖ distans aequali rigore, hoc IMG 18 est sine inclinatione; et ΓΕ ergo ontingent se inuicem. Quod cum ita sit, dubium non est ΓΔ sphaerae umbram in effigiem cylindri formari crescentem per immensum licet. Si tamen quod illuminat breuius erit, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ad uersũ seita directa positione ut una ꝑmedios orbes ducta linea spirã duob: planis
catabibaron appellat᷑. Imauõ secans eq: susuuersũ : maiorẽ orbẽ anabibaron. Quare si coitꝰ.
solis. & lunȩ si et directꝰ & uelut ad ꝑpendiculi destinationẽ. ut pote ꝓximꝰ sibi factis. ex concursu
orporib: obicietse ante uisũ nr̃m. & obstabit angustũ uidendi obsidens tramitẽ luna:
lucemq solis a nob̵ arcet. minor licet multo. maiorẽ obcecans obdirectũ ꝓptereaq
angustũ. oculoꝵ nr̃oꝵ tramitẽ.
Siuõ ad ꝑpendiculũ coitus
eoꝵ factus erit s ꝓlixitas
ꝗdẽ in t̃ualli erit. latera
porro uigore declinabt̃
aliquatenꝰ. itaut alter
igniũ ad aꝗlonẽ. alt̃ uõ
ad austrũ uergat. nulla¬
obscuratio fiet.
Lunȩ uõ labor siue
defectio. sic de monstrat᷑.
Qđ ꝗdẽ cũ incurrerit
umbrã t̃rȩ deficere
uideat᷑. c̃stat apud om̃s.

Expanded text:
aduersum se ita directa positione ut una per medios orbes ducta linea spinam duobus planisaduersum se ita directa positione ut una per medios orbes ducta linea spinam duobus planiscatabibazon appellatur, ima uero secans aeque sursum uersum maiorem orbem anabibazon. Quare si coetus solis et lunae fiet directus et uelut ad perpendiculi destinationem, utpote proximis sibi factis ex concursu corporibus, obiciet se ante uisum nostrum et obstabit angustum uidendi obsidens tramitem luna, lucemque solis a nobis arcet, minor licet multo maiorem obcaecans ob directum proptereaque angustum oculorum nostrorum tramitem. Si uero non ad perpendiculum coetus eorum factus erit, sed prolixitas quidem interualli eadem erit, latera porro a rigore declinabunt aliquatenus ita ut alter ignium ad aquilonem, alter uero ad austrum uergat, obscuratio nulla Lunae uero labor siue defectio sic demonstratur. Quod quidem, cum incurrerit umbram terrae, deficere uideatur, constat apud omnes,
Abbreviated transcription (Latin):
exiguoq igne . soli magis ꝓximꝰ adherensq: eiusdẽ in flammatione obũbrat᷑. Mars duos
anetas. plerumq: condit. Fenon quoq: sũ mus ab obsistente sibi
Luna itẽ diametro asole distans. & in currens umbrã terrȩ obscurat᷑. nec tam̃ om̃ib: m̃sib:
sicut ne om̃i quidẽ cotu. hoc est omĩ noualuna. solis obũbratio int̃uenit. aut om̃i plena
ꝑfectaq luna. lunae laborãtq: obscuratio: ꝓpt̃ ea. ꝙ circuli eoꝵ nimia obliquitatem
nuicẽ differant. Quippe sol sub ipsa librã medi etatis signiferi
ferri deflexior. ad dimidiũ fere mom̃tũ. declinans uł in austrũ ł in aquilonẽ. At uero
luna ut asseuerat hẏpparcus. decẽ utrĩq: mom̃tis deuia reperit᷑. Igitur si utrosq: orbes
epipedos iđ planos. & sine ulla soliditate tã solis. quã lunȩ consideremꝰ animo. positos

Expanded text:
exiguoque igni soli magis proximus adhaerensque eiusdem inflammatione obumbratur. Mars duosexiguoque igni soli magis proximus adhaerensque eiusdem inflammatione obumbratur. Mars duos supra se planetas plerumque condit. Phaenon quoque summus ab obsistente sibi Luna item, diametro a sole distans et incurrens umbram terrae, obscuratur nec tamen omnibus mensibus, sicut ne omni quidem coetu, hoc est omni noua luna, solis obscuratio interuenit, aut omni plena perfectaque luna lunae labor fit atque obscuratio, propterea quod circuli eorum nimia obliquitate a se inuicem differant. IMG 17 Quippe sol sub ipsam libram medietatis signiferi omnis modico dicatur ferri deflexior ad dimidium fere momentum declinans uel in austrum uel in aquilonem, at uero luna, ut asseuerat Hipparchus, decem utrimque momentis deuia reperitur. Igitur si utrosque orbes epipedos, id est planos et sine ulla soliditate, tam solis quam lunae consideremus animo, positos
Abbreviated transcription (Latin):
dr̃. subt̃ quã positȩ sunt spherȩ planetũ ita ut supra ꝑ¬
de monstrauimꝰ ordina᷑. Perspicuum ẽ lunae
globũ ꝗ est infimꝰ ꝓximusq: terrȩ. cȩteris ultra se
locatis obstare sidẽrib omĩaq tãrata quã errantia.
cũ int̃ uisum nr̃m & aliq exsiderib ad directã lineã se. obie¬
cerit obũ brare. Solaut̃ cui luna non nũquã obstat. aliasstellas superiores diuersa ratione
condit ł eũ pximꝰ factꝰ lucissuȩ claritudine ceteroꝵ luces tegit. uel cũ obiectusuo uisu
nr̃o resultat. Stilbon uõ & lucifer & superiores. auisu nr̃o stellas int̃ positi remouent.
& plerumq: sibi inuicẽ obsistunt : ꝓpt̃ m̃suras non aequas. obliquationesq: orbiũ. & posi¬
onũ diuersitatẽ. superiores inuicẽ humilioresq: facti. Mera enĩ p̃hensio difficilis est in ipsis.
ꝓpt̃ in separabilẽ ꝓpe concursũ comitatũq: Solus quoq: mercurius minimo corpore.

Expanded text:
dicitur, subter quam sunt positae sphaerae planetum ita ut supra dicitur, subter quam sunt positae sphaerae planetum ita ut supra demonstrauimus ordinatae, perspicuum est lunae globum, qui est infimus proximusque terrae, ceteris ultra se locatis obstare sideribus omniaque tam rata quam errantia, cum inter uisum nostrum et aliquod ex sideribus ad directam lineam se obiecerit, obumbrare. Sol autem, cui luna nonnumquam obstat, alias stellas superiores diuersa ratione condit, uel cum proximus factus lucis suae claritudine ceterorum luces tegit uel cum obiectu suo uisui nostro resultat. Stilbon uero et Lucifer et superiores a uisu nostro stellas interpositi remouent et plerumque sibi inuicem obsistunt propter mensuras non aequas obliquationesque orbium et positionum diuersitatem, superiores inuicem humilioresque facti. Mera enim prehensio difficilis est in ipsis propter inseparabilem prope concursum comitatumque. Solus quoque Mercurius minimo corpore
Abbreviated transcription (Latin):
Faciam gͦ ut iuxta mathematicos .e.x.N. epicyclus. ntotius mundi motũ feratur
gͥ stella cũ erit in .N. uidebit᷑. eẽ penes A. Et cũ .e.N. lustrauerit ambitũ .a.a.¬
aci orb̵ ãbitũ obisse credetur iuxta signoꝵ sequentiũ ordin
porro ambitũ em̃sa rursũ consistere putabit᷑ in .A. Per B.A. ambitũ
ad .A. retrorsum reuersa ꝓptereaq: regradata. atq: ita tã phisicoꝵ
quã mathematicoꝵ. rationib stationũ. p̃cessionũq: & regra¬
datonũ. uisa patefiant.
ongum est de monstrando persequi quȩ sit & quatenus
accidat maxima stellarum errantium. altitudo.
quȩ uemedia. quae minima seuper ecentros ferant᷑.
seu ꝑepicilos circulos. Itaq eueniemus ad demon¬
strationẽ cetuum. quos alio etiam nõe concursus
solemus uocare . Itẽ obstaculoꝵ effusionum quȩ
& repentinarũ obscurationũ . erit porro disserationis
iitiũ tale. Quia naturalit̃ uisus nr̃ in directũ porrigit᷑
est porro longae excelsa. & eminens sphȩra quȩ a planes

Expanded text:
iam iuxta mathematicos ΕΖΗ epicyclus contra totius mundi motum feratur. Ergo stella cum erit in Η, uidebitur esse penes Δ, et cum ΕΗ lustrauerit ambitum, ΑΔ zodiaci orbis ambitum obisse credetur iuxta signorum sequentium ordiporro ambitum emensa rursum consistere putabitur in Δ, per ΒΑ ambitum ad Δ retrorsum reuersa proptereaque regradata. Atque ita tam physicorum quam mathematicorum rationibus stationum praecessionumque et regradationum uisa patefiunt. Longum est demonstrando persequi quae sit et quatenus accidat maxima stellarum errantium altitudo, quaeue media, quae minima, seu per eccentros ferantur seu per epicyclos circulos. Itaque ueniemus ad demonstrationem coetuum quos alio etiam nomine concursus solemus uocare, item obstaculorum effulsionumque et repentinarum obscurationum. Erit porro dissertationis initium tale: quia naturaliter uisus noster in directum porrigitur, est porro longe excelsa et eminens sphaera quae aplanes
Abbreviated transcription (Latin):
Nãcũ sit maior .Κ .A. diametros .Θ .N. dia metro ꝓfecto tam¬
.N .K.M. radius quã .e. a.N. in m̃sũ porrecti latiorem
quo plus crescent. effigiant opacitatẽ. Ergo siue umbra
chilindroides: seu calathordes erit. contingat necesse est.
ut multe stellȩ quȩ supͣ nos inminebunt ꝑ noctẽ. ñ iudeant᷑
anob. hac aut illa alia umbris ob iectis & obstantibus.
S rationẽ hoc non ht̃. Oportet gͦ semꝑ maiorẽ esse in lustrantẽ globũ. hisquȩ¬

Expanded text:
cum sit maior ΚΛ diametrus ΗΘ diametro, profecto tam ΗΚΜ radius quam ΘΛΝ in immensum porrecti latiorem, quo plus crescent, effigiant opacitatem. Ergo siue umbra cylindroides seu calathoides erit, contingat necesse est ut multae stellae quae supra nos imminebunt per noctem non uideantur a nobis, hac aut illa alia umbris obiectis et obstantibus. Sed hoc rationem non habet; oportet igitur semper maiorem esse illustrantem globum
Abbreviated transcription (Latin):
cernet formasq decanoꝵ. tunc octoginta qͣtuor liturgos celo miraret᷑
tione texuras. ipsã uͦ q̃ habitũ cohereet ultimũ sꝑã miris rapaibꝰ
incitatã polos q ͥi apẽ ex celi sumitata iubratũ ꝓfundã t̾nsmeare

Expanded text:
eret formasque decanorum, tunc octoginta quattuor liturgos caelo miraretur tione texturas, ipsam uero, quae ambitum coercet ultimum, sphaeram miris raptibus incitatam, polosque et axem ex caeli su
Abbreviated transcription (Latin):
uͥgini ꝯsecutũ. Dem̃ barbitho aurata q cheli ac doctis fidib ꝑsonare.
A ddo q̃ celebrat mirabile p̃stiguĩ elegantiã pingendi. Cũ uiuos q̃
uultꝰ aeris aut marmoris signifex aĩator inspirat: totũ cte ꝯplacitũ ÷ qͥc¬
qͥd comit decorẽ uiuenalẽ gr̾arũ. Se qͥ eos iã pͥdẽ amore mutuo ꝯbiga¬
tos iccirco paululũ distulisse ne ui thalamũ pͥmena affectione festinãs¬
cũ discurrendꝰ e̾ec totis noctib repig̾tior paululũ simularet a nomalũ.

Expanded text:
gini, consecutum, deinde barbito aurataque chely ac doctis fidibus personare. Addo quod celebrat mirabile praestigium elegantia pingendi, cum uiuos etiam uultus aeris aut marmoris signifex animator inspirat; totum certe complacitum est, quicquid comit decorem iuuenalium gratiarum». Se igitur eos iam pridem amore mutuo colligatos idcirco paululum distulisse, ne in thalamum primaeua affectione festinanscum discurrendum esset, totis noctibus re
Abbreviated transcription (Latin):
no uiscere decidentibus prouenit orguis. cũ aliquanti
propterea quod ex calida atq humida sedeꝰ frigus et siccitate aeris cir¬
cum fusi migrent. Aduersum quem dolorem fetusq puerorum oppo¬
sita est medicinȩ loco artificiosa obsteti̾cum ꝓuisio. ut aqua calida
confoueantur recens nati. adhibeanturq uices et similitudo mat̾ni
gremii ex calefactione atq fedi quo
laxatiuum corpꝰ tenerũ
delectatͥ. & ꝗescit. Gͦ ex utroꝙ sensu
tam doloris quã delectatiõiꝰ
opinio quedã naturalis ex oritur.
ome suaue ae delectabile bo¬
nũ.Contraq qđ dolorẽ afferat. malũ eẽ atq uitandũ. par atq eadẽ ha¬

Expanded text:
materno uiscere decidentibus prouenit ortus cum aliquanto dolore, materno uiscere decidentibus prouenit ortus cum aliquanto dolore, propterea quod ex calida atque humida sede ad frigus et siccitatem aeris circumfusi migrent; aduersum quem dolorem frigusque puerorum opposita est medicinae loco artificiosa obstetricum prouisio, ut aqua calida confoueantur recens nati adhibeanturque uices et similitudo materni gremii ex calefactione atque fotu, quo laxatum corpus tenerum delectatur et quiescit. Ergo ex utroque sensu tam doloris quam delectationis opinio quaedam naturalis exoritur omne suaue ac delectabile bonum, contraque quod dolorem afferat malum esse atque uitandum. Par atque eadem ha
Abbreviated transcription (Latin):
sapit. denique nullus laudatur ob ad eptionem secundorum quȩ in ho¬
minis potestate non sunt. si forte puratur beatus. Prosperitas enim non
est in eius arbitrio. at uero inustiniȩ contractibus temperatieq ne¬
gociis. et in ceterarum uirtutum ohseruantia. iure laudabimur.
Siquidem uirtus libera est. contraq ogentes reprehendimur: quod
dare operam ut peccemus enstimabimur. Dicunt porro non spon¬
tanea eẽ delicta. ideo quonꝰ iminis anima particeps diuinitatis natu¬
rali appetitu honum quidem semper expetit. Errat tamen aliquan¬
do iniudicio bonorum et malorum. Namque alii nostrum summun
bonum uoluptatem putart diuicias. alii plerique glãm. et omnia
magis quam ipsum uerum bonum. Est erroris causa multipler. Prima
quam stoici duplicem peruersionem uocant. Hȩc aut̃ nascitur tam er
rebus ipsis quam ex diuulgatione fame. Quippe mox natis. ex que

Expanded text:
il, opinor, sapit. Denique nullus laudatur ob adeptionem secundorum, quae in hoil, opinor, sapit. Denique nullus laudatur ob adeptionem secundorum, quae in hominis potestate non sunt, nisi forte putatur beatus — prosperitas enim non est in eius arbitrio. At uero in iustitiae contractibus temperantiaeque negotiis et in ceterarum uirtutum obseruantia iure laudamur, siquidem uirtus libera est, contraque agentes reprehendimur, quod dare operam ut peccemus existimamur. Dicunt porro non spontanea esse delicta, ideo quod omnis anima particeps diuinitatis naturali appetitu bonum quidem semper expetit, errat tamen aliquando in iudicio bonorum et malorum; namque alii nostrum summum bonum uoluptatem putant, diuitias alii, plerique gloriam et omnia magis quam ipsum uerum bonum. Est erroris causa multiplex: prima quam Stoici duplicem peruersionem uocant; haec autem nascitur tam ex rebus ipsis quam ex diuulgatione famae. Quippe mox natis exque
Abbreviated transcription (Latin):
talissit. ut interdum ad uirtutem se applicet. interdum ad maliciam
preponderet. per inde ut corpus modo sospitati. modo egritudini pro¬
ximum fixum plane est. ex de cretũ ex origine. Quis poRro malus sit
futurus aut bonus. neq decretum neq imperatum. proptereaq leges
magisteria. deliberationes. ex ortationes. reuocationes. institutio nutrim̃
erta obseruatio. laus. uituperatio. queq his similantur. quia recte
uiuendi optio penes nos̃ est. Si igitur eoꝵ quȩ sunt pleraq nostri uiris sunt
alia ex tra nostram potestatem. Nostra quidem appetitus. uiditium. uo¬
luntas. consensus. preparatio. electio. declinatio. Aliena uero. diuitiȩ.
gloria. species: fortitudo. ceteraq quȩ potius optare possumus: quam
uindicare. recte possu dicitur siquis forte uelit quȩ non sunt in poresta¬
te nostra nostri uiris esse presumere: nichil sapere. Consequenter ergo
mhis qui quȩ nostra propria sunt. presumit aliena. n

Expanded text:
talis sit ut interdum ad uirtutem se applicet, interdum ad malitiam praeponderet perinde ut corpus modo sospitati modo aegritudini proximum, fixum plane est et decretum ex origine. Quis porro malus sit futurus aut bonus, neque decretum neque imperatum, proptereaque leges, magisteria, deliberationes, exhortationes, reuocationes, institutiones, nutrimentorum certa obseruatio, laus, uituperatio, quaeque his simulantur, quia recte uiuendi optio penes nos est. Si igitur eorum quae sunt pleraque iuris nostri sunt, alia extra nostram potestatem, nostra quidem appetitus, iudicium, uoluntas, consensus, praeparatio, electio, declinatio; aliena uero diuitiae gloria, species, fortitudo, ceteraque quae potius optare possumus quam uindicare, recte dicitur, si quis forte uelit quae non sunt in potestate nostra nostri iuris esse praesumere, nihil sapere; consequenter ergo etiam is qui quae nostra propria sunt praesumit aliena nih
Abbreviated transcription (Latin):
aliquam uisibilem materiam. quã ꝯtiguam imaginem appellat. in¬
currit. ibidemq iuxta materiȩ qualitatem formatũ. & coloratũ sensus.
ui susq confit ex lumine. qui contiguȩ imaginis occursum . reditu facto

Expanded text:
aliquam uisibilem materiam, quam contiguam imaginem appellat, incurrit ibidemque iuxta materiae qualitatem formatum et coloratum sensus uisusque confit ex lumine qui contiguae imaginis occursu reperc
Abbreviated transcription (Latin):
delta cuius euertice nili scinduntur fluenta iuxta quã sais nõe ciuitas
magna quã regit mosuetus. lex saitica nun cupatus. Ex hac urbe fuit

Expanded text:
Delta, cuius e uertice Nili scinduntur fluenta, iuxta quam Sais nomine ciuitas magna, quam regit mos uetus lex Saitica nuncupatus. Ex hac urbe
Abbreviated transcription (Latin):
nem udisse indextris cooꝑ¬
tũ . s. candida qd pot̃ moue¬
re nisi intelligamꝰ uł ma¬
theũ tacuisse de illo angło
quẽ intrantes uiderunt. uł
marcum de illo quẽ foris
suꝑ lapidemuiderunt. ut¬
aut certe intrantes inmo¬
num̃tũ. inaliqͣ septa ma
añpetiam qua excisalocꝰ
factus est. sepulture. ut
ipsumuiderint in eodẽ
spatio sedentẽ a dextris.
quemdic̃ matheus seden

Expanded text:
dentem in dextris, cootola candida , quod potest movere, nisi intelligamus vel Matthaeum tacuisse de illo angelo, quem intrantes viderunt, vel Marcum de illo, quem foris super lapidem viderunt, itaut certe intrantes in monumentum in aliqua saepta macante petram, qua excisa locus factus fuerat sepulturae, ut ipsum uiderint in eodem spatio sedentem a dextris, quem dicit Mattheus seden
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ moyses edur̃ eos de egipto. ⁊ nad̃¬
son fuit duo sub moyse intribu iuda
ꝑdesertũ. in quo genuit salmon.Iste
sal mon fuit pͥnceps intͥbu iuda. qͥ cũ io¬
sue int̾rã ꝓmissionis intrauit. Iste sal¬
mõ int̾ra ꝓmissioĩs genuit boor demab¬

Expanded text:
tunc Moyses eduxit eos de Aegypto. Naasson fuit dux sub Moyse in tribu Juda per desertum, in quo genuit Salmon. Iste Salmon fuit princeps in tribu Juda, qui cum Josue in terram promissionis intravit. Iste Salmon in terra promissionis genuit Booz de
Abbreviated transcription (Latin):
fraires iude memorat ꝓret̃misus fr̃ibꝰ
ysaao nacob quia illi appło dĩ quasi ali¬
enisunt repulsi. hii uelut heredes ili¬
bro uite scripti. ⁊ quasi patriarebe.xxii.
merũ sacram̃ti generõ extendatur

Expanded text:
Fratres Judae memorat praetermissis fratribus Isaac et Jacob: quia illi a populo Dei quasi alieni sunt repulsi: hi velut haeredes in libro vitae scripti, et quasi patriarchae duodemerum sacramenti generatio extendatur
Abbreviated transcription (Latin):
¶Matbens ponit genuit.
qui nature filios tantum
nuimerat. Lucis qui fuit.
qui aliqͦs sed̾m legẽ. ł
ꝑ ad optionẽ filios inter¬
ponit:¬

Expanded text:
aeus ponit, genuit: qui naturae filios tantum numerat. Lucas: Qui fuit: qui aliquos secundum legem vel per adoptionem filios interponit
Abbreviated transcription (Latin):
Inota nullã de scĩs femi¬
nis ingenealogia xͥ assũ¬
mi. s quiasscriptã repre¬
hendit. debuit enĩ nasci
ret̃ sui peceã patrũ sibi
molandꝰ. ẽ iussus assu¬
mi excapris ⁊ ouib a. ex
iustis ⁊ peccatoribus ge¬
neratidus

Expanded text:
Nota nullam de sanctis feminis in genealogia Christi assumi, sed quas Scriptura reprehendit. Debuit enim de pecrent sui peccata patrum sibi molandus jussus est assumi ex capris et ovibus id est ex justis et peccatoribus generandus
Abbreviated transcription (Latin):
.a. cui eccłam coniugatã
xͥ desolario patñe maie¬
statis ad amauit. ⁊ pul¬
erã fac̾tã matrimonio¬
sibi copulauit.
IUrias qui ÷ figura diabo¬
adhuc trans format se¬
.d. in angłm lucis. ⁊ lu¬
cẽ dĩ se facit:¬

Expanded text:
: cui Ecclesiam conjugatam Christus de solario paternae majestatis adamavit, et pulchram factam sibi matrimonio copulavit. Urias qui est figura diaboadhuc transformat se in angelum lucis, et lucem Dei se facit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ genuit heli sic ucob ⁊ heli fr̃s sunt utĩni
Iacob aut̃ uocorẽ heli fris sine lib̾is defimẽ.¬
si ad suscitandũ sem̃ eius accipiens: genu¬
it oi seph natura suũ. s scd̾m legẽ heli fili¬
ũ. q dr̃ filiꝰ noĩe eiꝰ uocari cui suscitat᷑. ñ est
uer. cũ boor eũ quẽ genuit exrith ñ elime¬
lech eui suscitat᷑. s obeth uocauit:¬

Expanded text:
res sunt uterini. Jacob autem uxorem Heli fratris sui sine liberis defuncti, ad suscitandum semen ejus, accipiens, genuit Joseph natura suum, sed secundum legem Heli filium. Quod dicitur filius nomine ejus vocari cui suscitatur, non est verum cum Booz eum quem genuit ex Ruth, non Elimelech cui suscitatur, sed Obeth vocavit
Abbreviated transcription (Latin):
meninping̾et prime uxori: sic dimit¬
non habeat. ⁊ neuxor idemfaciat ui¬
ro eadem caula p̃cipitur ne scđm ha¬
beat uirum. ⁊ qr ad ultera nontimet
obprobruim uird dr̃. quod sitalem
diicit sub adulterii crimine sit.¬

Expanded text:
imen impingeret primae uxori: sic prionon habeat. Et ne uxor idem faciat viro eadem cautela praecipitur ne secundum habeat virum. Et quia adultera non timet opprobrium, viro dicitur, quod si talem ducit, sub adulterii crimine sit
Abbreviated transcription (Latin):
¶. Quioꝑamini. ñ qui oꝑati estis. ne tollat
penitentiam. s quiinuidicio licet ñ habea¬
tis facultatem peccandi. tñ habeatis affec
¶Qui audit .u. ħ. que in monte habita
sunt. qd̃ dicit uostendat sermonẽ inmõ¬
te habitum. om̃ib p̃ceptis quib xp̃iana
uita informatur ẽẽ ꝑ fectum
inuitam dedicaturus et̃nam. sic iste uari¬
is uirtutib ꝑpetuam mansignem sibi edi¬
ficat. ⁊infutura detłicationẽ cũ x letabit᷑.¬

Expanded text:
iniquitatem. Non qui operati estis, ne tollat poenitentiam, sed qui in judicio; licet non habeatis facultatem peccandi, tamen habetis affecQui autem, quae in monte habita sunt: quod dicit ut ostendat sermonem in monte habitum, omnibus praeceptis quibus Christiana vita informatur, esse perfectum.it, regit in vitam dedicaturus aeternam, sic iste variis virtutibus perpetuam mansionem sibi aedificat, et in futura dedicatione cum Chri
Abbreviated transcription (Latin):
ocium iit̾iꝰ. q non repugnant contra consue¬
tudinem martis. Solet enim concedi ocium
sexagenari is pꝰ miliciam. tricessimum conui¬
gatorum qr hoc ẽ etas p̃liantium ⁊ hĩc ẽ mai¬
or conflictus nelibidine suꝑentur.

Expanded text:
otium interius, quia non pugnant contra consuetudinem carnis. Solet enim otium concedi sexagenariis post militiam. Trigesimus conjugatorum, quia haec est aetas praeliantium, et his est major conflictus, ne libidine superentur.
Abbreviated transcription (Latin):
anuanagłia ductus luça querit ꝓdapib
ł uestib qui locusti siuuit. ⁊pilis cameloꝵ¬
¶ Rigida uita. ⁊ p̃dicatio debet declinare
mollium palatia. que frequentant mollib indu¬
ti ad ulantes.

Expanded text:
ana gloria ductus, lucra quaerit pro dapibus vel vestibus, qui locustis vivit, et pilis camelo Rigida vita et praedicatio debet declinare mollium palatia, quae frequentant mollibus indutis adulantes.
Abbreviated transcription (Latin):
catorreuiuiscit. ⁊ñ añ. qi lex penam ꝑ¬
tulit. ⁊ ñ ꝑpenitenti amuuificauit. pa¬
tria iuim patitur. dum peccator ad eam
quasi malienum locum intrat ꝑpeniten¬
tiam. Grandis uiolentia ẽ int̾ra nasci. ⁊

Expanded text:
cator reviviscit: et non ante, quia lex poenam intulit et non per poenitentiam vivificavit. Patria coelestis vim patitur dum peccator ad eam quasi in alienum locum intrat per poenitentiam. Grandi violentia est in terra nasci et
Abbreviated transcription (Latin):
ut agab s qr quicquid ꝓphetauerunt :
de dño uaticinati sunt. ¶ õs.n. ꝓ. Quia
quicquid illi dixer̃. de uenturo locutist̃.
hic uero uenientem ostendit.

Expanded text:
ut Agabus, sed quia quidquid prophetaverunt, de Domino vaticinati sunt. Omnes enim. Quia quidquid illi dixerunt, de venturo locuti sunt, hic vero venientem ostendit.
Abbreviated transcription (Latin):
ad quenclam eundẽ
significat: quẽ matcꝰ
⁊ lucas. dicunt patrẽ¬
familias. quod gͦ ait
adquendam: tinquã
exꝑsona sua ⁊ nondñi
studio breuitatis illũ
compendio insinua

Expanded text:
Ad quemdam. Eumdem significat, quem Marcus et Lucas dicunt patremfamilias. Qui ergo ait ad quemdam, tanquam ex persona sua et non Domini studio brevitatis illum compendio insinua
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ad quendã. nõ ad quemlibet. s ada¬
liquẽ certũ quẽ ex ꝑsona sua loquens
recte positiss modo autem cum uerba do¬
quendam. ñ qr dñs hoc dixerit: s ut
ipse nob̾ insinuaret tacito nomine
fusse ibi quendamad quemmitte¬
bantur.

Expanded text:
Ad quemdam. Non ad quemlibet, sed ad aliquem certum, quem ex persona sua loquens recte posuisset. Modo autem cum verba Doquemdam: non quia Dominus hoc dixerit, sed ut ipse nobis insinuaret tacito nomine proprio fuisse ibi quemdam ad quem mittebantur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Cenantibꝰ. iõ post cenã corpꝰ suñ
tradit: qr neceẽ erat pascha typi¬
cum pͥꝰ consuminari. ⁊ sicueri pas¬
che sacramenta substitui. nos ꝓͦre
uerentia tantisacram̃ti prius refi¬
enur dominice passionis sacram̃¬
tis. q̃uam corporalib escis.

Expanded text:
evit. Ideo post coenam corpus suum dedit, quia necesse erat pascha typicum prius consummari, et sic veteri paschae sacramenta post substitui. Nos vero pro reverentia tanti sacramenti prius reficimur Dominicae passionis sacramentis, quam corporalibus escis.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ex iñ quer̃ .o. Multi hodie quifactũ
uide execrantur: idẽ faciunt. namcũ
prontunere falsum testimonum
dicunt : qr ueritatem negant. dm̃
quiueritas est uendunt. dumcari¬
tatemuio lant. dm̃ qui caritasest
produnt. p̃sertĩ cum nõ ꝓignorantia.¬

Expanded text:
et, etc. Multi hodie qui factum Judae exsecrantur, idem faciunt, quia cum pro munere falsum testimonium dicunt, quia veritatem negant, Deum qui veritas est, vendunt. Dum charitatem violant, Deum qui charitas est, produnt, praesertim cum non faci
Abbreviated transcription (Latin):
¶ht̃ aliquid deuerecundia discipłi cum
non eum palam tradidit ꝑ secutoribꝰ
s ꝑ signum osculi.
montem transformatum audierat. time¬
bat. ne tali modo nuncdemanib eorũ
laberetur. uiõ signum dabat.

Expanded text:
t adhuc de verecundia discipuli, qui non eum palam tradidit persecutoribus, sed per signum osculi. monte transformatum audierat, timebat ne tali modo nunc de manibus eorum liberaretur, et ideo signum dedit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Anputas qͣsi dicat. Non indigeo auxi
milia quib omniũ gentiũ ling̾a ex pͥ¬
init᷑. Innuit aũnonẽẽ uerendũ sicõtͣ
iħ mõs nationes insurgunt. cũ multo
fortiores ipse habeat exercitus angłoꝵ.
Alit̃ hicnumerꝰ significat omne genꝰ
hominũ cũ romano imꝑio contrauide¬
iciuitatem illorum succenderunt.
setradit. ⁊ innocte ꝑpro ditorẽ iiues¬
negationẽ abluit lacrimis: ⁊ confessione
fugierunt cautelam fugiendi doceret
eos quiminus idonei sunt ferendis ad¬
uersis. quib tucits: latere. quam
se discrimini cõmitt̾e. Ita ĩ adoles¬
cens qui scd̾m mnarcum relicta sin¬
done nudus ꝓfugit. illorum opꝰ ⁊
aninum de sͦgnat.: qu ut securiores
sinti omnia q̃ inmundo habent abi¬
ciunt. ⁊dõ pociꝰ nudi famulari qͣm
herendo munditeb mat̾iam tẽptã¬
di. ⁊ adõ reuocandi daie didicerunt.
iuxta exemplum ioseph quirelicto
adultere pallio maltut nuddõ ꝗͣ¬

Expanded text:
anquam si dicat: Non indigeo auxilntium lingua exprimitur. Innuit autem non esse verendum, si contra Jesum omnes nationes insurgant, cum multo fortiores ipse habeat exercitus angelorum. Aliter: Hic numerus significat omne genus hominum cum Romano imperio contra Judaeet civitatem illorum succenderunt.ert; et in nocte per proditorem invesnegationem abluit lacrymis, et confessionefugerunt, cautelam fugiendi docent eos, qui minus idonei sunt in ferendis adversis, quibus tutius est latere, quam se discrimini committere. Ita etiam adolescens, qui secundum Marcum, relicta sindone, nudus profugit, illorum opus et animam designat qui, ut securiores int, omnia quae in mundo habent, abjiciunt; et Deo potius nudi famulari, quam habendo res mundi, materiam tentandi, et ab eo revocandi, dare didicerunt, juxta exemplum Joseph, qui relicto, adulterae pallio, maluit Deo
Abbreviated transcription (Latin):
.i. uilitate litr̾e cõtentꝰ. non petro tollente
autis in his qͥcrede maluerunt pietatẽ
dĩ restituitur. uł auris amputata ⁊ sa¬
nata: significat audicum ablatauetus¬
tate innouiatũ. ut sit innouitate sp̃c: ⁊
nõ inuetustate litt̾e. qd cuidat᷑ axͦ. da

Expanded text:
est nuditate litterae contentus, non Petro tollente, ae in his qui credere maluerunt, pietate Domini restituitur. Vel auris amputata significat auditum, ablata vetustate innovatum, ut sit in novitate spiritus, et non in vetu
Abbreviated transcription (Latin):
tum saluatoris. ⁊ reducat corda patrũ
ad filios. ⁊ filioꝵ ad patres restituant
omia in antiquum statum. estunat᷑¬
gͦ discipłi transformationẽ głie ul¬
timam hanc ẽẽ quã uicłant: ⁊ dicat̃.
si iam uenistungła quomodo p̃ent sor
tuus non apparet: maxime q heliã
uderant recessisse. ⁊ ħ÷. ꝗ gͦ.

Expanded text:
tum Salvatoris, et reducat corda patrum ad filios, et filiorum ad patres, et restituet omnia in antiquum statum. Existimabaergo apostoli transformationem gloriae ultimam hanc esse quam viderant et dicunt. Si jam venisti in gloria, quomodo praecursor tuus non apparet, maxime quia et Eliam viderant recessisse. VERS. 13.
Abbreviated transcription (Latin):
Ream indie uidicii presentiauisionis sue eternis habitator illustrat
aduentus sui diem
plurimis affirmit
exemplis. nam ĩ ful¬
guri.cito omnia tiãs¬

Expanded text:
hanc in die judicii praesentia suae visionis aeternus habitator illustrat, adventus sui diem plurimis affirmat exemplis: nam quem fulguri cito omnia trans
Abbreviated transcription (Latin):
leR. Nicħ ꝓfuit egisse penitentiam.
ꝑ quã scelꝰ corrig̾e nonpotuit. si qñ sic
frat̃ peccat in frẽm ut emendare uale¬
at quod peccauit: p̃ot̃ ei dimitti. Sin
aũ ꝑmanent oꝑa: frustrauoce assumi
quiuerit ꝑditionis nefas. s propͥs ho¬

Expanded text:
profuit Judae egisse poenitentiam, per quam scelus corrigere non potuit. Sed quando frater sic peccat in fratrem, ut emendare valeat quod peccavit, potest ei dimitti. Sin autem permanent opera, frustra voce assumitquiverit proditionis nefas, sed proprii ho
Abbreviated transcription (Latin):
udintrogat. nisi ansit
rex uidorum. arguun¬
tur inpietatis uidĩ qͥ
nec falso inuenire po¬
tuerunt quod obicerẽt
sal ua to ri.

Expanded text:
inis interrogat, nisi an sit rex Judaeorum: arguuntur impietatis Judaei, qui nec falso invenire potuerunt quod objicerent Salvatori.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ ⁊ieremiã. hoc noniniete¬
scripta reperi. s tñ mag̃
mͥuidetur ħ sũptum de
zacharia more apostolor
qui uerborum ordine p̃t̃¬
misso sensꝰ tantum de
ueteri testam̃to ꝓferũt.
disse. tedcute que sut.c.¬

Expanded text:
non in Jerescripta reperi. Sed tamen magis mihi videtur hoc sumptum de Zacharia more apostolorum, qui verborum ordine praetermisso, sensus tantum de Veteri Testamento proferunt.disse: Reddite quae sunt C
Abbreviated transcription (Latin):
uenitut. s incathana fere sed̾m sen¬
sum. non scdmuerba. Uñ quidamco
locuti. ita ut singula sint omnium
sub ħ noĩe p̃cii. ap̃ zachariam detri¬
gunita argenteis.: tnichil de enitione
agri. utrñq gͦ inter p̃catut eu¬

Expanded text:
venitur, sed in Zacharia fere secundum sensum, non secundum verba . Unde quidam colocuti, ita ut singula sint omnium,sub hoc nomine pretii; apud Zachariam de triginta argenteis, et nihil de emptione agri. Utrumque ergo in tempore e
Abbreviated transcription (Latin):
¶ꝓprio labore. ut ardorem mentis osten¬
derent. reliquunt ciuitates .i. pristi¬
nas conuersationes. habent uo luntatẽ.
s non uires ꝑtieniendi. iõ iħc ob iãmex¬
it. ⁊mi ẜtus curat. u̾plena fides statim
premium h̃t̃. ecce quantum delectatur de
indesertum. turbe secuntur. quib obuiat
di appropinquauit.

Expanded text:
Proprio labore, ut ardorem mentis ostenderent. Relinquunt civitates, id est, pristinas conversationes. Habent voluntatem, sed non vires perveniendi. Ideo Jesus obviam exit, et misertus curat, ut plena fides statim praemium habeat. Ecce quantum delectatur devin desertum, turbae sequuntur, quibus obviat di appropinquavit.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sic̃. hõ.p. Uidere licet ut testimoniũ
bone conscientie nob̃ preparemus. ne
cum fatius uirginib foris remaneamꝰ.¬
subicit aliam de eademre ꝑ abolam ꝑ
libam eis potestatem oꝑandiꝑmit¬
tens.

Expanded text:
- Vigilate. Videlicet ut testimonium bonae conscientiae nobis praeparemus, ne cum fatuis virginibus foris remaneamsubjicit aliam de eadem re parabolam.liberam eis potestatem operandi permittens.
Abbreviated transcription (Latin):
¶nota quod hoc umicu¬
iq datũ ẽ inreb mun¬
dams uł spiritualib
ꝓtalento imputat᷑ de qͦ
rationẽ ẽ recdditurus.
Et timens aggredi altioris mandatis¬

Expanded text:
Nota quod hoc quod cuique datur in rebus mundanis vel spiritualibus, pro talento imputatur de quo est rationem redditurus. Et timens aggredi altioris vi
Abbreviated transcription (Latin):
terminos eiꝰ ubilongẽ aspiciturib eirculus celi terre uidetur insidere.
ramus fidĩ ⁊ caritatis ineouiruerit. ⁊
folia .i. uerba p̃dicationis exortafue¬
rint. prope ẽ estas que expectatur.
.i eternaserenitas. ⁊tenascencium
desiderata nouitas. cum enim tan¬
fict. ꝓ pe ẽẽ tiem uidicii dubitan¬

Expanded text:
terminos ejus: ubi longe aspicientibus circulus coeli terrae videtur insidere. ramus fidei et charitatis in eo viruerit, et folia, id est, verba praedicationis exorta fuerint, prope est aestas, quae exspectatur, id est, aeterna serenitas et renascentium desiderata novitas. Cum enim tanfiet, prope esse diem judicii non dubitan
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur p̃cipi. ut inelusa pecẽoris cogi¬
tatione. labisq compssis. oret dm̃. eu¬
bieulum aũt est cordis secretũ. hostiu¬
ẽ carnalis sensus. ꝑ quem extĩora impro¬
be se ingerunt. ⁊ turbe fautas matũ oran¬
tib obstrepunt. parũ ÷ gͦ eubiculũ int̾¬
re : simportimis eogitõnib hostiũ patet.
S resistñdũ ÷ carnali sensui. ut oratio spũ¬
ał exintimis cordis dirigatur ad dm̃.¬

Expanded text:
videtur praecipi, ut, inclusa pectoris cogitatione labiisque compressis, oret Deum. Cubiculum autem est cordis secretum. Ostium, carnalis sensus per quem haec exteriora improbe se ingerunt, et turbae phantasmatum orantibus obstrepunt. Parum est ergo cubiculum intrare, si importunis cogitationibus ostium patet. Sed resistendum est carnali sensui, ut oratio spiritualis ex intimis cordis dirigatur ad D
Abbreviated transcription (Latin):
loquiũ a quib ⁊cepit. hi enĩ exercende
linguȩ magis dant oꝑam quã m̃ti mun¬
dande. ut ħ nugatori offitii genꝰ. ⁊̃ ad
dm̃ p̃ce flec tendũ transferant. putuites
qd siõ orator uidicẽ.: ita ⁊ ipsi dm̃ flec te¬

Expanded text:
enim exercendae linguae magis operam dant, quam menti mundandae: ut hoc nugatorii officii genus, etiam ad Deum prece flectendum transferant, putantes quod sicut orator judicem, ita et ipsi Deum flecte
Abbreviated transcription (Latin):
l  Auigͦ .s. Oinima sunt crurxp̃i ⁊ passi¬
o. quam qui erubeseit: m̃iuimus est. qui
confitetur: magnus. ł pbariseos notat qͥ
mandata dĩ climiserunt ꝓsius traditio¬
nib que nchil ualent. clũ uł minimũ
quod in lege ÷ p̃tereunt. Moralit̾ autẽ
.soluit: qui nõ implet. s tenet sieut in¬
firmis datasunt. ⁊ qui nõ intelligit

Expanded text:
lverit, etc. Minima sunt crux Christi et passio, quam qui erubescit minimus est; qui confitetur magnus. Vel Pharisaeos notat, qui mandata Dei dimiserunt pro suis traditionibus, quae nihil valent, dum vel minimum, quod in lege est, praetereunt. Moraliter autem solvit qui non implet, sed tenet sicut infirmis data sunt. Vel qui non intelligit
Abbreviated transcription (Latin):
icum populum. qui sibiux orem gentiłu
populi deeodem parente ꝓgeniti sociaũ
infidelitatem. qd qr uetat ioħs: tanquã
titur. Ad ultimum iinatali herodis .i.
in expletione naturał uoluptatis: sal¬
tat filia .i. ex ultat praua uolũptas ex
infidelitate orta. ⁊ postulat ad deliciaᷤᷤ
qr ꝑprauam uoluntatẽ satis fit in¬
fidelitati. Quo facto discipłi iobi i.
.i. carnales obseruancias inse extĩ¬
entes: uerbi dĩ auditores fuint.

Expanded text:
udaeorum, qui sibi velut uxorem gentilis populi de eodem parente progeniti sociavit infidelitatem, quam quia vetat Joannes tanquam titur. Ad ultimum in natalis Herodis, id est in expletione naturalis voluptatis, saltat filia, id est exsultat voluptas prava infidelitate orta, et postulat addi ad delicias per pravam voluntatem satis fit infidelitati. Quo facto discipuli Joannisest carnales observantias in se exstinentes, ve
Abbreviated transcription (Latin):
Sagene mnisse. Impletur ierenne uatici¬
nium. ecce ego mitto aduos piscatores mul¬
tos. postꝗ̃ audierunt petrus ⁊ andreas. ia¬
cob uoħs. sequiminime. ⁊ faciam uos pis¬
catares hominum: contex uerunt sibi sa¬
genam ex ueteri ⁊ nouotestam̃to. ⁊ mi¬
fluctib capiens quicquidincidit. bonos⁊
malos. quos adlitus trahit .i. ad finem iũ¬
di.⁊ tune fiat diinisio. Uñseguitur. sic erit
in consummatione sebi.¬

Expanded text:
Sagenae missae. Impletur Jeremiae vaticinium: Ecce ego mitto ad vos piscatores multos . Postquam audierunt Petrus et Andreas, Jacobus et Joannes: Sequimini me, faciam vos piscatores hominum: contexuerunt sibi sagenam ex Veteri et Novo Testamento, tur: capiens quidquid incidit, bonos et malos, quos ad littus trahit, id est, ad finem mundi, ut tunc fiat divisio. Unde sequitur: Sic erit in consummatione s
Abbreviated transcription (Latin):
¶llisi signĩ ione. Ostendit uidõs adinstar ni¬
nuitarum cͥminosos. ⁊nisi peniteant. subu̾si¬
oni ꝓximos. S sic̃ u llis denunciatur suppli¬
cium. ⁊ demonstratur remedium: ita uidĩ
non debent desꝑare ueniam. si saltem si pꝰꝙͣ
tentiam. qr mors xͥ reconciliaciomundi ẽ.¬
uñ seqr̃. sic̃ fuit ionas. Ionas .i. dolens. sigͥ¬
cat illum quidolores nrõs portauit. uł co¬
lumbapiscis qui uorauit illum in pelago:
mors quã passꝯ̃ xͦ inmundo. Sic̃ eiectꝰ est
inaridam: sic xp̃c surrexit ingloriam. tͥbꝰ
dieb more antiquoꝵ quidiem cum nocte p̃¬
cedente : pͥutabant. partem diei qua sepultꝰ
noctem ⁊ diem integre. noctem dñicã.
cum eodẽ die illucescente: partem ꝓtoto.
ꝑꝑ futurum hominis lapsum aluce innoc¬
tem. isti ꝑꝑ hominis reꝑationẽ: a tenebͥs
ad lucem computantur.

Expanded text:
isi signum Jonae. Ostendit Judaeos ad instar Ninivitarum criminosos, et nisi poeniteant subversioni proximos. Sed sicut illis et denuntiatur supplicium, et demonstratur remedium: ita Judaei non debent desperare veniam, si saltem postquamtentiam: quia mors Christi reconciliatio eut enim fuit Jonas. Jonas, id est, dolens, significat illum qui dolores nostros portavit. Vel columba: Piscis qui voravit in pelago, mors quam passus est in mundo. Sicut ejectus est in aridam, sic Christus surrexit in gloriam. Tribus diebus. More antiquorum, qui diem cum nocte praecedente computabant. Partem diei qua sepultusnoctem et diem integre. Noctem Dominicam cum eadem die illucescente, partem pro totpropter futurum hominis lapsum a luce in noctem. Isti propter hominis reparationem a tenebris ad lucem computantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Licas. in illa nocte .i. inilla tribulati¬
one qua pro bantur. ingua alisꝑmanent:
aliicadunt.
¶Duo erunt inagto. due differentie
sunt p̃dicatorum in ecłia quasi ina¬
gro liborantium eorum qui sincere
xp̃m antuntiant. ⁊ eorum quiuer¬
bum dĩ adulterant.
Duo inlecto. qui ocium eligunt.
⁊ quietẽ. que lecti nõie significantur.
nec scłabus neq ecclesiasticis nego ci¬
isoccupati. Unus assumetur. qui pꝑ
dm̃continentie studet: ut sine solli¬
citudiue uiuens cogitet que ĩ
dĩ. Qui autem humana laude.ł
aliqua uiciorum corruptione mo¬
nasticamuitam leserit. relinquetur
tresuiros lib̾atos uidit. noe. daniel.
¶Si sciret .p. Nesciente patre famili¬
as fur domum ꝑfodit. qͣ dũ a sui custo¬
dia sp̃c dormit: in prouisa mors car¬
nis habitaculumirrumpit. ⁊ ad
supplicium trahit. furi aũ resiste¬
rent. surigilaret q aduentumui¬
cdicis occulte uenientem p̃cauens:¬
penitendo oceurreret.¬
¶ Quis putas. quasi dicat: ad¬
monendi estis. nam quam rat᷑us est

Expanded text:
Lucas, in illa nocte, id est, in illa tribulatione qua probantur, in qua alii permanent, alii cadunt. Duo erunt. Duae differentiae praedictorum sunt in Ecclesia, quasi in agro laborantium, eorum qui sincere Christum annuntiant, et eorum qui verbum Dei adulterant.Duo isti sunt qui otium diligunt et quietem, quae lecti nomine significantur; nec saecularibus nec ecclesiasticis negotiis occupati, unus assDeum continere studet, ut sine sollicitudine vivens cogitet quae Dei sunt. Qui autem humana laude vel aliqua vitiorum corruptione monasticam vitam elegerit, relinquetur tres viros liberatos vidit, Noe, Daniel et Si sciret, etc. Nesciente patrefamilias fur domum perfodit, quia dum a sui custodia spiritus dormit, improvisa mors carnis habitaculum irrumpit, et ad supplicium trahit. Furi autem resisteret si vigilaret, quia adventum judicis occulte venientem praecavens occurreret Quis putas, quasi dicat: Admonendi estis. Nam quam rarus est D