comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dita. et tyridatis postulatis cognitis nam et ip̃e in re
gnum restitui desiderabat. iuris romanoꝵ futuram
parthiam affirmans. si eius regnum muneris eorũ
fuisset neq tyridatem dediturum se parthis dixit.
neq aduersus parthos tyridati auxilia daturum. Ne
tam̃ per omnia nihil a Caesare obtentum uideretur.
et phraati filium sine p̃cio remisit: et Tyridati qͦad
manere apud romanos uellet. opulentum sumptum
p̃beri iussit. Posthaec finito hispanensi bello:cu
in Syriam ad componendũ orientis statum uenisset.
metum phraati incussit. ne bellum parthi ae uellet
inferre. Itaq tota parthia captiui sue ex Crassiano siue
Antonii ex̾citu recollecti signaq cum his militaria au¬
gusto remissa. S et filii nepotesq phraatis. obsides
augusto dati. Plusq caesar magnitudine nominis

Expanded text:
dita et Tiridatis postulatis cognitis nam et ipse restitui dita et Tiridatis postulatis cognitis nam et ipse restitui in regnum desiderabat, iuris Romanorum futuram Parthiam adfirmans, si eius regnum muneris eorum fuisset neque Tiridaten dediturum se Parthis dixit, neque adversus Parthos Tiridati auxilia daturum. Ne tamen per omnia nihil a Caesare obtentum videretur, et Phrahati filium sine pretio remisit et Tiridati, quoad manere apud Romanos vellet, opulentum sumptum praeberi iussit. Post haec finito Hispaniensi bello, cum in Syriam ad conponendum Orientis statum venisset, metum Phrahati incussit, ne bellum Parthiae vellet inferre. Itaque tota Parthia captivi ex Crassiano sive Antoni exercitu recollecti signaque cum his militaria Augusto remissa. Sed et filii nepotesque Phrahatis obsides Augusto dati, plusque Caesar magnitudine nominis
Abbreviated transcription (Latin):
scelera uideret. ne eẽt: qui nominari rex poss: adultũ
filium intersici iubet.Nuic Antonius ꝑꝑ auxiliu
aduersus se et Cȩsarem latum bellum eum xui ua¬
lidissimis legionib intulit. S grauiter multis pra¬
liis uexatus a parthia refugit. qua uictoria in solẽtior
redditus phraates cum multa crudeliter consuleret ĩ
exilium a ppło suo pellitur. Itaq cum magno tpͣre
finitimas ciuitates ad postremũ Scythas p̃cibus fati¬
gasset. scytharum maximo auxilio in regnũ restitui¬
tur. Hoc absente regem parthi Tiridatem quendam
constituerant: qui audito aduentu Seytharum cũ
magna amicoꝵ manu ad Cȩsarem in hispania bellu
tunc temporis gentem confugit. obsidem caesari mi¬
nimum phraatis filium ferens: quem negligentius
custoditum rapuerat. Quo cognito phraates legatos
statim ad Caesarem mittit. ẜuum Tyridatem suu et
filium remitti postulat. Caesar et legatione phraatis au¬

Expanded text:
scelera videret, ne esset qui nominari rex posset, adultum scelera videret, ne esset qui nominari rex posset, adultum filium interfici iubet. Huic Antonius propter auxilium adversus se et Caesarem latum bellum cum sedecim validissimis legionibus intulit, sed graviter multis proeliis vexatus a Parthia refugit. Qua victoria insolentior Phrahates redditus, cum multa crudeliter consuleret, in exilium a populo suo pellitur. Itaque cum magno tempore finitimas civitates, ad postremum Scythas precibus fatigasset, Scytharum maxime auxilio in regnum restituitur. Hoc absente regem Parthi Tiridaten quendam constituerant, qui audito adventu Scytharum cum magna amicorum manu ad Caesarem in Hispania bellum tunc temporis gerentem profugit, obsidem Caesari minimum Phrahatis filium ferens, quem neglegentius custoditum rapuerat. Quo cognito Phrahates legatos statim ad Caesarem mittit, servum suum Tiridaten et filium remitti sibi postulat. Caesar et legatione Phrahatis au
Abbreviated transcription (Latin):
unꝗͣ maius uulnus acceꝑunt. Haec cum in parthia
nuntiata sunt. Orodes pater pacori. qui pauloan
uastatam Syriam occupatam Asiam audierat.
filii morte et exercitus clade audita ex dolore in
furorem uertit᷑. Multis diebus non alloqui quenꝗͣ.
non cibum sũmere. non uocem mitteͬ. ita ut etiam
mutus factus uideret᷑. Post multos dem dies. ubi
dolor uocem laxauerat. nihil aliud. ꝗͣ pacorum uo¬
illo consistere: int̾dum. quasi amissum flaebiliter do¬
lebat. Post longum deinde luctum alia sollicitudo
miserandum senem inuadit. quem ex numero xxx
filioꝵ in locum pacori. regem destinet. Multae pel¬
lices. ex quib generata tanta uiuentus erat pro suis
quaeq sollicite: animũ senis obsidebant. S fatum
parthiae fecit: in qua iam quasi sollenne ẽ. reges par¬
ricidas hẽri ut sceleratissimus oĩum et ip̃e Phraates
parricidia. Nam cum infestos sibi optimates ꝑꝑ assidua

Expanded text:
umquam maius vulnus acceperunt. Haec cum in Parthia umquam maius vulnus acceperunt. Haec cum in Parthia nuntiata essent. Orodes, pater Pacori, qui paulo ante vastatam Syriam, occupatam Asiam a Parthis filii morte et exercitus clade audita ex dolore in furorem vertitur. Multis diebus non adloqui quemquam, non cibum sumere, non vocem mittere, ita ut etiam mutus factus videretur. Post multos deinde dies, ubi dolor vocem laxaverat, nihil aliud quam Pacorum vo cum illo loqui, cum illo consistere; interdum quasi amissum flebiliter dolebat. Post longum deinde luctum alia sollicitudo miserandum senem invadit, quem ex numero XXX filiorum in locum Pacori regem destinet. Multae paelices, ex quibus generata tanta iuventus erat, pro suis quaeque sollicitae animum senis obsidebant. Sed fatum Parthiae fecit, in qua iam quasi sollemne est reges parricidas haberi, ut sceleratissimus omnium, et ipse Phrahates parricidia. Nam cum infestos sibi optimates propter adsidua
Abbreviated transcription (Latin):
ciciam cum pompero. bello mithrydatico uinctã.
et ꝑꝑ Crassi necem cuius filium in partibus Caesis
ẽẽ audierant: quem ultorem patris uictore Caesare fu¬
turum non dubitabant. Itaq uictis partibus põ¬
peianis. Cassio et Bruto auxilia adu̾sus augustu:
et Antonium misere. Et post belli finem rursu
pacoro duce inita cum labieno societate Syriam
et Asiam uastauere. Castraq uentidii: qui pt̾ Cassi¬
um absente pacoro ex̾citum parthicum fuderat.
molle magna aggrediunt᷑. S ille simulato timore
diu continuit se: et insultare parthos aliquantisper
passus ẽ. Ad postremum in securos.Laetosq partẽ
legionum emisit: quaꝵ impetu fusi parthi in diu̾sa
abiere. Pacorus cũ fugientes suos. abduxisse secum le¬
giones romanas putaret. castra uentidii ueluti sine
defensorib aggredit᷑: tum uentidius reliqua parte
legionum emissa. uniuersam parthorum manum
cum rege ip̃o pacoro interfecit. Nec ullo bello parthi

Expanded text:
citiam cum Pompeio bello Mithridatico iunctam citiam cum Pompeio bello Mithridatico iunctam et propter Crassi necem, cuius filium in partibus Caesaris esse audierant, quem ultorem patris victore Caesare futurum non deliberabant. Itaque victis partibus Pompeianis et Cassio et Bruto auxilia adversus Augustum et Antonium misere, et post belli finem rursum Pacoro duce inita cum Labieno societate Syriam et Asiam vastavere castraque Ventidi, qui post Cassium absente Pacoro exercitum Parthicum fuderat, magna mole adgrediuntur. Sed ille simulato timore diu continuit se et insultare Parthos aliquantisper passus est. Ad postremum in securos laetosque partem legionum emisit, quarum impetu fusi Parthi in diversa abiere. Pacorus cum fugientes suos abduxisse secum legiones Romanas putaret, castra Ventidi, veluti sine defensoribus, adgreditur. Tum Ventidius reliqua parte legionum emissa universam Parthorum manum cum rege ipso Pacoro interficit; nec ullo bello Parthi
Abbreviated transcription (Latin):
grande iam fumen in regione Sophea mergit. Ac
sic in paludes fufratis recipitur.
Situr mithrydates rex parthorum post bellum
armeniae ꝑꝑ ciudelitatem a senatu parthico regͦ
gerat: diu obsidet: et fame coactos in deditionẽ oppi¬
danos compellit. Mithrydates aũt fiducia cogͣtionis
ultro se in potestatem Orodis tradit. S orodes plus
hostem ꝗͣ frẽm cogitans in conspectu suo trucidari
iussit.
Ost hoc bellum cum romanis gessit. Crassuq
impatorem cum filio. et omni excitu romão
deleuit. fuius silius Pacorus. missus ad ꝑ¬
seq̃ndas romani belli reliquias magnis rebus in Sy¬
ria gestis in parthia patri suspectus reuocat᷑. Quo
absente. exercitus parthorum relictus in Syria a Cas¬
sio quaestore crassi cum omnib ducib trucidat᷑. is
ita gestis non magno post tempore. romanis inter
Caesarem et pompeium ciuile bellum oritur: in qͦ
parthi Pompeianarum partium fuere: et ꝑꝑ ami¬

Expanded text:
grande iam flumen in regione Sophene emergit ac grande iam flumen in regione Sophene emergit ac sic in paludes Euphratis recipitur. Igitur Mithridates, rex Parthorum, post bellum Armeniae propter crudelitatem a senatu Parthico regnogerat, diu obsidet et fame coactos in deditionem oppidanos conpellit. Mithridates autem fiducia cognationis ultro se in potestatem Orodis tradit. Sed Orodes plus hostem quam fratrem cogitans in conspectu suo trucidari iussit. Post haec bellum cum Romanis gessit Crassumque imperatorem cum filio et omni exercitu Romano delevit. Huius filius Pacorus missus ad persequendas Romani belli reliquias magnis rebus in Syria gestis in Parthiam patri suspectus revocatur, quo absente exercitus Parthorum relictus in Syria a Cassio, quaestore Crassi, cum omnibus ducibus trucidatur. His ita gestis non magno post tempore Romanis inter Caesarem Pompeiumque civile bellum oritur, in quo Parthi Pompeianarum partium fuere et propter ami
Abbreviated transcription (Latin):
ltalicae originis excitum gnei pompeii bello mithry¬
datico fratres salutauere. Itaq lasoni totus ferme
oriens ut conditori diuinos honores templaq con¬
stituit: quae parmenio dux Alexandri magni post
multos annos dirui iussit: ne cuiusq̃ nomen in oriẽ¬
te uenerabilius. ꝗͣ Alexandri ẽẽt. Post mortem ia¬
sonis. Medus aemulus uirtutis eius in honorem ma¬
tris Mediam urbem condidit: regnumq ex noĩe
suo medoꝵ constituit. sub cuius maiestate orientis
impium fuit. Albanis uicinae amazones sunt. qͣ¬
rum reginam Thalestrem concubitum Alexandri
petisse multi auctores prodidere. Armenius qͦ.
et ip̃e Thessalus unus de numero ducum lasonis
recollecta multitudine: quae amisso lasone rege pas¬
sim uagabatur Armeniam condidit a cuius monti¬
bus Tygris fuuius modicis pͥmo increm̃tis nascitur.
interiecto deinde aliquanto spacio sub terras mer¬
gitur: Atq ita post quinq et uiginti millia passuũ

Expanded text:
Italicae originis exercitum Cn. Pompei bello MithriItalicae originis exercitum Cn. Pompei bello Mithridatico fratres salutavere. Itaque Iasoni totus ferme Oriens ut conditori divinos honores templaque constituit, quae Parmenion, dux Alexandri Magni, post multos annos dirui iussit, ne cuiusquam nomen in Oriente venerabilius quam Alexandri esset. Post mortem Iasonis Medus aemulus virtutis eius in honorem matris Mediam urbem condidit regnumque ex nomine suo Medorum constituit, sub cuius maiestate Orientis postea imperium fuit. Albanis vicinae Amazones sunt, quarum reginam Thalestrim concubitum Alexandri petisse multi auctores prodidere. Armenius quoque, et ipse Thessalus, unus de numero ducum Iasonis, recollecta multitudine, quae amisso Iasone rege passim vagabatur, Armeniam condit,a cuius montibus Tigris fluvius modicis primo incrementis nascitur; interiecto deinde aliquanto spatio sub terras mergitur, atque ita post quinque et XX milia passuum
Abbreviated transcription (Latin):
gna ui pulsus cum ingenti multitudine: quae ad
famam uirtutis eius ex omnib gentib quotidie ꝯ¬
fuebant. comite Medea uxore quam repudiatam
miseratione exilii rursum receꝑat. et Medo pͥuigͦ
ab egeo rege atheniensium genito Colchos repeti¬
uit. socerumq etiam regno pulsum restituit. Ma¬
gna deinde bella cum finitimis gessit. Captasq ciui¬
tates partim regno soceri ad abolendam suꝑioris
militiae iniuriam: qua filiam eius medeam abdux̾at.
et filium Egialium interfecerat adiunxit. partim ppłis
quos secum adduxerat assignauit. Primusq huma¬
norum p̾t herculem et liberum qui reges orientis su¬
isse tradunt᷑ eam caeli plagam domiusse dicitur po¬
pulis quib dam phrygium et Amphystratum auri¬
gas Castoris. et pollucis duces assignauit. Cum al¬
banis foedus ꝑcussit: qui Herculem ex Italia ab alba¬
no monte cum Gerione extincto armenta eius ꝑ
Italiam duceret secuti dicuntur. Quiq memoͬes

Expanded text:
gna vi pulsus cum ingenti multitudine, quae ad gna vi pulsus cum ingenti multitudine, quae ad famam virtutis eius ex omnibus gentibus cotidie confluebat, comite Medea uxore, quam repudiatam miseratione exilii rursum receperat, et Medo, privigno ab Aegeo, rege Atheniensium, genito, Colchos repetivit socerumque Aeetam regno pulsum restituit. Magna deinde bella cum finitimis gessit captasque civitates partim regno soceri ad abolendam superioris militiae iniuriam, qua filiam eius Medeam abduxerat et filium Aegialeum interfecerat, adiunxit, partim populis, quos secum adduxerat,adsignavit primusque humanorum post Herculem et Liberum, qui reges Orientis fuisse traduntur, eam caeli plagam domuisse dicitur. Populis quibusdam Erygium et Amphistratum, aurigas Castoris et Pollucis, duces adsignavit. Cum Albanis foedus percussit, qui Herculem ex Italia ab Albano monte, cum Geryone extincto armenta eius per Italiam duceret, secuti dicuntur, quique memores
Abbreviated transcription (Latin):
AEd quoniam in armeniam transitum facimꝰ:
Uorigo eius paulo altius repetenda ẽ. neq
enim silentio praeteriri tantum regnum
fas est: cum fines eius post parthiam omnium re¬
gnorum magnitudinem suꝑent.Siquidem arme¬
nia. a Cappadoccia usq mare caspium: undecies cen¬
tum millia patet. s: in latitudinem millia septingen¬
ta passus porrigitur. Condita ẽ aut̃ ab Armenio
lasonis thessali comite. quem cum ꝑdere ꝑꝑ insigͤ
denuntiata militia in Colchos abire iubet. pellem¬
q arietis memorabilem gentib reportare: sꝑans
int̾itum uiri: aut ex ꝑiculis tam longae nauigatio¬
nis aut exbello tam profundae barbariae. Igitur
lason diuulgata opinione tam gliosae expeditioĩs
cum ad eum certatim pͥncipes iuuentutis totius
ferme orbis concurrerent: ex̾citum fortissimoru
uirorum qui argonautae cognominati sunt com¬
parauit: Ouem cum magnis rebus gestis in colu¬
mem reduxiss. rursum a pelliae filiis Thessalia ma¬

Expanded text:
ed quoniam in Armeniam transitum facimus, ed quoniam in Armeniam transitum facimus, origo eius paulo altius repetenda est. Neque enim silentio regnum tantum praeteriri fas est cum fines post Parthiam omnium regnorum magnitudinem superent,siquidem Armenia a Cappadocia usque mare Caspium undecies centum milia patet, sed in latitudinem milia passuum septingenta porrigitur. Condita est autem ab Armenio, Iasonis Thessali comite, quem cum perditum propterdenuntiata militia in Colchos abire iubet pellemque arietis memorabilem gentibus reportare, sperans interitum viri aut ex periculis tam longae navigationis aut ex bello tam profundae barbariae. Igitur Iason divulgata opinio ne tam gloriosae expeditionis, cum ad eum certatim principes iuventutis totius ferme orbis concurrerent, exercitum fortissimorum virorum, qui Argonautae cognominati sunt, conparavit. Quem cum magnis rebus gestis incolumem reduxisset, rursum a Peliae filiis Thessalia ma
Abbreviated transcription (Latin):
prorsus ꝙ hostiles eorum animas non captiuitas mi¬
nuerat: s iniuriarum indignitas exaceruauerat. Ita¬
q cum indinatam parthorum aciem uidissent: ar¬
ma ad hostes transtulere: et diu cupitam captiuita¬
tis ultionem. exercitus parthici. et ip̃ius Phraatis
regis. cruenta caede executi sunt. In huius locum Ar¬
tabanus patruus eius rex substituit᷑. Seythae aut̃ con¬
tenti uictoria. depopulata parthia in patriam reuer¬
tunt᷑. S et Artabanus bello Thocariis illato in bra-¬
chio uulneratus statim decedit. Nuic Mithrydates
filius succedit: cui res gestae magni cognomen dedẽ
Quippe claritatem parentum aemulatione uirtutis
accensus animi magnitudine suꝑgredit᷑. Multa
igitur bella cum finitimis. magna uirtute gessit mł¬
tosq ppłos parthico regno addidit. S et cum Scy¬
this prospe aliquotiens dimicauit. ultorq in iuriae
parentum suit. ad postremum arthoadisti Armeo¬

Expanded text:
prorsus quod hostiles eorum animos nec captivitas miprorsus quod hostiles eorum animos nec captivitas minuerat et insuper iniuriarum indignitas exacerbaverat. Itaque cum inclinatam Parthorum aciem vidissent, arma ad hostes transtulere et diu cupitam captivitatis ultionem exercitus Parthici et ipsius Phrahatis regis cruenta caede exsecuti sunt. In huius locum Artabanus, patruus eius, rex substituitur. Scythae autem contenti victoria depopulata Parthia in patriam revertuntur. Sed et Artabanus bello Tochariis inlato in bracchio vulneratus statim decedit. Huic Mithridates filius succedit, cui res gestae Magni cognomen dedere; quippe claritatem parentum aemulatione virtutis accensus animi magnitudine supergreditur. Multa igitur bella cum finitimis magna virtute gessit multosque populos Parthico regno addidit. Sed et cum Scythis prospere aliquotiens dimicavit ultorque iniuriae parentum fuit. Ad postremum Artoadisti, Armen
Abbreviated transcription (Latin):
Ost necem mithrydatis parthorum re¬
gis Phraates filius rex statuitur: qui
cum inferre bellum in ultionem tem¬
ptati ab Antiocho parthiae regni Sy¬
riae statuisset. Scytharum motibus
ad sua defendenda reuocatur. Nanq Seythae in au¬
xilium parthorum aduersus Antiochum Syriae
regem mercede sollicitati. cum confecto bello iam¬
supuenissent: et calumnia tardius lati auxilii merce¬
de fraudarent᷑ dolentes tantum itineris frustra em̃¬
sum cum uel stipendium ꝓ uexatione: uel alium ho¬
stem sibi dari poscerent: suꝑbo responso offensi: fines
parthorum uastare coeꝑunt. Igitur Phraates cum
aduersus eos proficiretur ad tutelam regni relinꝗt
himerum quendam puericia flore sibi conciliatũ.
Qui tyrannica crudelitate oblitus et uite praet̾itae
et uicarii officii Babylonios. multasq alias ciuitates
importune uexauit. Ip̃e aut̃ Phraates exercitum
graecorum: quem bello Antiochi captum. suꝑbe cru¬
deliterq tractauerat. in bellum secum ducit: ĩmẽor

Expanded text:
ost necem Mithridatis, Parthorum regis, Phrahates filius rex statuitur, qui cum inferre bellum in ultionem temptati ab Antiocho Parthici regni Syriae statuisset, Scytharum motibus ad sua defendenda revocatur. Namque Scythae in auxilium Parthorum adversus Antiochum, Syriae regem, mercede sollicitati cum confecto bello iamsupervenissent et calumnia tardius lati auxilii mercede fraudarentur, dolentes tantum itineris frustra emensum, cum vel stipendium pro vexatione vel alium hostem dari sibi poscerent, superbo responso offensi fines Parthorum vastare coeperunt. Igitur Phrahates, cum adversus eos proficisceretur, ad tutelam regni reliquit Himerum quendam pueritiae sibi flore conciliatum, qui tyrannica crudelitate oblitus et vitae praeteritae et vicarii officii Babylonios multasque alias civitates inportune vexavit. Ipse autem Phrahates exercitum Graecorum, quem bello Antiochi captum superbe crudeliterque tractaverat, in bellum secum ducit, inmemor
Abbreviated transcription (Latin):
Nota nobilitas uiri. pariter et uirtus. omnib erat. nec
fidem timebant: cuius ueluti pignera. uulnera corpoi
et iniuriae notas hẽbant. Constituitur ergo dux oĩu:
suffragio et accepta parua manu. semel atq: iterum ce¬
dentibus ex consulto persis. secunda p̃lia facit: ac po¬
stremum uniu̾sum sibi ereditum exercitum Dario ꝓ¬
dit. urbemq ip̃am in põtatem cius redegit. Post haec
Darius bellum Scythis infert: quod seq̃nti uolumine
referretur.

Expanded text:
Nota nobilitas viri pariter et virtus omnibus erat, nec Nota nobilitas viri pariter et virtus omnibus erat, nec de fide timebant, cuius veluti pignora vulnera corporis et iniuriae notas habebant. Constituitur ergo dux omnium suffragio, et accepta parva manu semel atque iterum cedentibus ex consulto Persis secunda proelia facit. Ac postremo universum sibi creditum exercitum Dario prodit urbemque ipsam in potestatem eius redigit. Post haec Darius bellum Scythis infert, quod sequenti volumine referetur.
Abbreviated transcription (Latin):
latum: ꝙͣ in familiam Cyri reuersum uideretur. Int̾¬
iecto deinde tempore cum Assyrii desciuissent. et Ba¬
byloniam occupassent. difficilisq urbis expugnatio
eẽt. aestuante rege. unus de int̾fectoribus Magorum
Zophyrus domi se uerberibus laceran toto corpore iu¬
bet: nasum. aures et labia sibi p̃cidi: atq ita regi in opi¬
uanti se offert. Attonitum et quaerentem Darium cãs¬
et auetorem tam foedae lacerationis.tacitus.quo propo¬
sito fecerit edocet. Formatoq in futurum consilio trã¬
sugae titulo babyloniam ꝓficiscitur. Ibi ostendit ppło
laniatum corpus. queritur de crudelitate eius a quo
in regni petitione non uirtute: s auspicio: non iudicio
hominum: s hinnitu equi suꝑatus sit. lubet illos ex
amicis exemplum capere quid hostibus cauendum
sit. hortatur ne moenib magis ꝗͣ armis confidant.
patianturq se comune bellum recentiore ira gerere.

Expanded text:
latum, quam in familiam Cyri reversum videretur. Intelatum, quam in familiam Cyri reversum videretur. Interiecto deinde tempore cum Assyrii descivissent et Babyloniam occupassent difficilisque urbis expugnatio esset, aestuante rege unus de interfectoribus magorum, Zopyrus, domi se verberibus lacerari toto corpore iubet, nasum, aures et labia sibi praecidi, atque ita regi inopinanti se offert. Attonitum et quaerentem Darium causas auctoremque tam foedae lacerationis tacitus quo proposito fecerit edocet, formatoque in futura consilio transfugae titulo Babyloniam proficiscitur. Ibi ostendit populo laniatum corpus, queritur crudelitatem regis, a quo in regni petitione non virtute, sed auspicio, non iudicio hominum, sed hinnitu equi superatus sit;iubet illos ex amicis exemplum capere, quid hostibus cavendum sit;hortatur, non moenibus magis quam armis confidant, patianturque se commune bellum recentiore ira gerere.
Abbreviated transcription (Latin):
nihil negocii supẽe. Per noctem deinde cquum p̾die cõ¬
stitutam diem ad eundem locum ducit. ibiq equae ad¬
mittit: ratus ex uoluptate ueneris futurum: quod eueĩt
postera die: Itaq cum ad statutam horam omnes conue¬
nissent. Darii equus cõgnito loco ex desiderio foemĩȩ
ut audito auspicio. confestim equis desilierint. et Dariũ
regem salutauerint. Populus quoq uniu̾sus secutus iu¬
dicium pͥncipum eundem regem constituit. Sic regnũ
ꝑsarum septem nobilissimoꝵ uirorum uirtute quaesitu:
tam leui momento in unum collocatum est. Incredibi¬
le prorsus. tanta pietate gessisse eos quod ut eripent
Magis. mori non recus auerint: quanqͣ praeter formã
uirtutemq hoc impio dignam etiam cognatio. Daĩo
iuncta cum pͥstims regibus fuit. Principio igitur regni
Cyri filiam in matrimonium recipit: regalibus nuptiis
regnum firmaturus: ut non tam in extraneum trans¬

Expanded text:
nihil negotii superesse. Per noctem deinde equum pridie connihil negotii superesse. Per noctem deinde equum pridie constitutam diem ad eundem locum ducit ibique equae admittit, ratus ex voluptate Veneris futurum quod evenit. Postera die itaque, cum ad statutam horam omnes convenissent, Darii equus cognito loco ex desiderio feminae ut audito auspicio confestim equis desilierint et Darium regem salutaverint. Populus quoque universus secutus iudicium principum eundem regem constituit. Sic regnum Persarum septem nobilissimorum virorum virtute quaesitum tam levi momento in unum conlatum est. Incredibile prorsus tanta patientia gessisse eos, quod ut eriperent magis, mori non recusaverint. Quamquam praeter formam virtutemque hoc imperio dignam etiam cognatio Dario iuncta cum pristinis regibus fuit. Principio igitur regni Cyri filiam in matrimonium recepit, regalibus nuptiis regnum firmaturus, ut non tam in extraneum trans
Abbreviated transcription (Latin):
plexus. cunctantib sociis. ne ip̃m pro Mago transfo¬
derent. quia res obscuro loco gerebatur. uel per suum
corpus adici Mago ferrum iussit. Fortuna tamen ita
regente illo incolumi magus interficit᷑. Decisis ma¬
gis. magna quidem glĩa. recuꝑati regni pͥncipium fu¬
it: s multum maior in eo:ꝙ cum de regno ambigerẽt
concordare potuerunt. Erant enim uirtute. et nobili¬
tate ita pares: ut difficilem ex his ppło electionem. equa¬
litas faceret. Ip̃uigitur uiam inuenerunt: qua de se
iudicium religioni. et fortuna cõmitterent. Pactiq ĩ¬
terse sunt: ut die statuta omnes equos sumo mane an
regiam pducerent: et cuius equus int̾ solis ortum. hini¬
tum pͥmus aedidisset: is rex ẽẽt. Nam et solem persae unum
deum ẽẽ credunt: et equos eidem deo saeratos ferunt. Et
erat inter coniuratos Darius Hystaspis filius. cui de regͦ
sollicitato. equi custos ait:si ea res uictoriam moderetur:

Expanded text:
plexus, cunctantibus sociis, ne ipsum pro mago transfoplexus, cunctantibus sociis, ne ipsum pro mago transfoderent, quia res obscuro loco gerebatur, vel per suum corpus adigi mago ferrum iussit. Fortuna tamen ita regente illo incolumi magus interficitur. Occisis magis magna quidem gloria recuperati regni principum fuit, sed multo maior in eo, quod, cum de regno ambigerent, concordare potuerunt. Erant enim virtute et nobilitate ita pares, ut difficilem ex his populo electionem aequalitas faceret. Ipsi igitur viam invenerunt, qua de se iudicium religioni et fortunae committerent,pactique inter se sunt, ut die statuta omnes equos ante regiam primo mane perducerent, et cuius equus inter solis ortum hinnitum primus edidisset, is rex esset. Nam et solem Persae unum deum esse credunt et equos eidem deo sacratos ferunt. Et erat inter coniuratos Darius, Hystaspis filius, cui de regno sollicito equi custos ait, si ea res victoriam moraretur,
Abbreviated transcription (Latin):
res suspecta pͥmo hotani uiro nobili et in collectura
sagacissimo fuit. Itaq per internuntios quaerit de
filia quae inter regias erat an Cyri filius tex ẽẽt. illa
nec se ip̃am scire ait nec ex alia posse cognoscere:
quia singulae seꝑatim recludant᷑. Tunc pertractare
caput dormienti iubet. Nam mago Cambyses uts
q aures p̃ciderat. Factus deinde per filiam certior
sine auribus regem ẽẽ. optimatib quoq psarum re:
indicat. et in caedem falsi regis impulsos sacramẽti
religione obstringit. Septem tantum conscii fuere
huius coniurationis: qui ex continenti. ne dato in
penitentiam spacio res per quencunq narraretur. oc¬
cultato sub ueste ferro ad Regiam pergunt: Ibi ob¬
uiis interfectis ad Magos pueniunt: quib nec ip̃is qui¬
dem animus in auxiluim sui defuit. Siquidem stricto
ferro duos de coniuratis interficiunt. Ip̃i tam̃ corripiũ¬
tur apluribus. quorum alterum Cobrias medium am¬

Expanded text:
res suspecta primo Hostani, viro nobili et in coniectura res suspecta primo Hostani, viro nobili et in coniectura sagacissimo, fuit. Itaque per internuntios quaerit de filia, quae inter regias paelices erat, an Cyri filius rex esset. Illa nec se ipsam scire ait nec ex alia posse cognoscere, quia singulae separatim recludantur. Tum pertractare caput dormienti iubet: nam mago Cambyses aures utrasque praeciderat. Factus dein per filiam certior sine auribus regem esse, optimatibus Persarum rem indicat et in caedem falsi regis inpulsos sacramenti religione obstringit. Septem tantum conscii fuere huius coniurationis, qui ex continenti, ne dato in paenitentiam spatio res per quemquam narraretur, occultato sub veste ferro ad regiam pergunt. Ibi obviis interfectis ad magos perveniunt, quibus ne ipsis quidem animus in auxilium sui defuit,siquidem stricto ferro duos de coniuratis interficiunt. Ipsi tamen corripiuntur a pluribus, quorum alterum Gobryas medium am
Abbreviated transcription (Latin):
gia. etiam parricidium facere. Erat enim difficile ut¬
parceret suis: qui contemptu religionis grassatus etiam
aduersus deos fuerat. Ad hoc tam crudele ministeri¬
um Magum quendam ex amicis delegit. nomine Co¬
matim. Int̾im ip̃e gladio sua sponte euaguiato in fe¬
mur grauiter uulneratus occubuit. poenasq luit. seu
imꝑati paricidii. seu ꝑpetran sacrilegii. Quo nuntio
accepto Magus ante famam amissi regis. occupat fa¬
cinus. prostratoq Mergide. cui regnum debebatur
fratrem suum subiecit. Oropasten. Erat enim et ois
et corporis liniam̃tis psimilis: ac nemine subee dolũ
arbitrante. pro Mergide rex Oropasta constituitur.
Quae res eo occultior fuit. ꝙ apud psas ꝑsona regis
sub spẽ maiestatis occulitur. Igitur magi ad fauoe
ppli conciliandum tributa et militiae occasionem in
triennium remittunt: ut regnum qđ fraude quaesie¬
rant indulgentiae largitionib confirmarent. Quae

Expanded text:
gia etiam parricidium facere. Erat enim difficile, utgia etiam parricidium facere. Erat enim difficile, utparceret suis, qui cum contemptu religionis grassatus etiam adversus deos fuerat. Ad hoc tam crudele ministerium magum quendam ex amicis delegit, nomine Cometen. Interim ipse gladio sua sponte evaginato in femur graviter vulneratus occubuit poenasque luit seu imperati parricidii seu perpetrati sacrilegii. Quo nuntio accepto magus ante famam amissi regis occupat facinus prostratoque Mergide, cui regnum debebatur, fratrem suum subiecit Oropasten. Erat enim et oris et corporis liniamentis persimilis, ac nemine subesse dolum arbitrante pro Mergide rex Oropasta constituitur. Quae res eo occultior fuit, quod apud Persas persona regis sub specie maiestatis occulitur. Igitur magi ad favorem populi conciliandum tributa et militiae vacationem in triennium permittunt,ut regnum, quod fraude quaesierant, indulgentiae largitionibus confirmarent. Quae
Abbreviated transcription (Latin):
insidiarum fraude cucumuenit. Quippe simulata dif¬
fidentia ꝑꝑ uulnus acceptum refugiens. Cyrum ad an¬
gustias usq ꝑduxit. Ibi compositis in montib insidi¬
is. ducenta milia ꝑsarum cum ip̃o Rege trucidauit.
in qua uictoria. etiam illud memorabile fuit ꝙ nec
nuntius quidem. tantae cladi suꝑfuit. Caput Cyri ã¬
putatum. in utrem humano sanguine repletum. coꝗ¬
iubet regina. cum hac exprobratione crudelitatis:Sa¬
cia te sanguine inquit. quem sitisti: cuiuisq in sacia¬
bilis semꝑ fuisti. Cyrus regnauit annis triginta: non
initio tantum regni: sed continuo temporis successu
bus aegyptiorum. Apis. caeterorumq deorum aedes.
dirui iubet. Ad Ammonis quoq nobilissimum tẽ¬
plum expugnandum exercitum mittit: qui tempe¬
statibus. ac arenarum molib opp̃ssus interiit. Post h¬
uidit per quietem frẽm suum Mergidem regnatuꝵ
quo somnio exterritus non dubitauit post sacrile¬

Expanded text:
insidiarum fraude circumvenit;quippe simulata difinsidiarum fraude circumvenit;quippe simulata diffidentia propter vulnus acceptum refugiens Cyrum ad angustias usque perduxit. Ibi conpositis in montibus insidiis ducenta milia Persarum cum ipso rege trucidavit. In qua victoria etiam illud memorabile fuit, quod ne nuntius quidem tantae cladis superfuit. Caput Cyri amputatum in utrem humano sanguine repletum coici regina iubet cum hac exprobratione crudelitatis: "Satia te" inquit "sanguine, quem sitisti cuiusque insatiabilis semper fuisti". Cyrus regnavit annis XXX, non initio tantum regni, sed continuo totius temporis successu bus Aegyptiorum Apis ceterorumque deorum aedes dirui iubet. Ad Hammonis quoque nobilissimum templum expugnandum exercitum mittit, qui tempestatibus et harenarum molibus oppressus interiit. Post haec per quietem vidit fratrem suum Mergim regnaturum. Quo somnio exterritus non dubitavit post sacrile
Abbreviated transcription (Latin):
ciliorem. Itaq Cyrus transiectis copiis cum aliquantisper
in Seythiam processisset. castrametatus est. deinde postẽo
die simulato metu. quasi refugiens castra deseruit. S ita
uini affatim: et ea quae epulis erant necessaria reliquit.
quod cum renuntiatum reginae ẽẽt. adolescentulum filiũ
ad insequendum eum cum ttia parte copiarum mittit.
Cum uentum ad castra Cyn eẽt. ignarus rei militans adole¬
scens. ueluti ad epulas non ad praelium ueniss. omissis
hostibus insuetos barbaros. uino se onerare patitur. priuꝰᷤ¬
q Scythae ebrietate ꝗͣ bello uincunt᷑. Nam cognitis his
Cyrus reu̾sus per noctem. saucios oppͥmit. om̃sq Se y¬
thas cum reginae filio interficit. Amisso tanto excitu:
et quod grauius est unico filio Thamiris orbitatis do¬
lorem. non in lachrymas effundit. s in ultionis sola¬
tia intendit. Hostesq recenti uictoria exultantes. pari

Expanded text:
ciliorem. Itaque Cyrus traiectis copiis, cum aliquantisper ciliorem. Itaque Cyrus traiectis copiis, cum aliquantisper in Scythiam processisset, castra metatus est. Dein postera die simulato metu, quasi refugiens castra deseruisset, ita vini adfatim et ea, quae epulis erant necessaria, reliquit. Quod cum nuntiatum reginae esset, adulescentulum filium ad insequendum eum cum tertia parte copiarum mittit. Cum ventum ad castra Cyri esset, ignarus rei militaris adulescens, veluti ad epulas, non ad proelium venisset, omissis hostibus insuetos barbaros vino se onerare patitur,priusque Scythae ebrietate quam bello vincuntur. Nam cognitis his Cyrus reversus per noctem saucios opprimit omnesque Scythas cum reginae filio interfecit. Amisso tanto exercitu et, quod gravius dolendum, unico filio Tamyris orbitatis dolorem non in lacrimas effudit, sed in ultionis solacia intendit hostesque recenti victoria exsultantes pari
Abbreviated transcription (Latin):
pulchritudinem depibat: p̃dicare omnib solebat: nõ
contentus uoluptatum suarum tacita conscientia: nisi etiã
matrimonii reticenda publicaret. prorsus quasi silentiu
damnum pulchritudims ẽẽt. Ad postremum: ut affir¬
mationi sidem faceret: nudam eam sodali suo Gygi os¬
tendit: quo facto et amicum in adulterium uxoris sollicita¬
tum hostem sibi fecit: et uxorem ueluti tradito alii amoͬe̾
a se alienauit. Nanq breui post tempore caedes Canda¬
li nuptiarum p̃cium fuit.et uxor mariti sanguine dota¬
ta regnum uiri. et se pariter adulto tradidit. Gyrus
subacta Asia. et uniu̾so oriente in pot̾atem redacto scy¬
this bellum infert. Erat codem tempore regina Scytha¬
rum. Thamiris: quae non muliebriter aduentu hostium
territa: cum prohiberẽ eos transitu Araxis fluminis poss.
transire ꝑmisit:et sibi faciliorem pugnam intra regni
sui t̾minos rata. et hostibus obiectu fluminis fugam diffi¬

Expanded text:
pulchritudinem deperibat, praedicare omnibus solebat, non pulchritudinem deperibat, praedicare omnibus solebat, non contentus voluptatum suarum tacita conscientia, nisi etiam matrimonii reticenda publicaret,prorsus quasi silentium damnum pulchritudinis esset. Ad postremum, ut adfirmationi suae fidem faceret, nudam sodali suo Gygi ostendit. Quo facto et amicum in adulterium uxoris sollicitatum hostem sibi fecit et uxorem, veluti tradito alii amore, a se alienavit. Namque brevi tempore caedes Candauli nuptiarum praemium fuit et uxor mariti sanguine dotata regnum viri et se pariter adultero tradidit. Cyrus subacta Asia et universo Oriente in potestatem redacto Scythis bellum infert. Erat eo tempore regina Scytharum Tamyris, quae non muliebriter adventu hostium territa, cum prohibere eos transitu Araxis fluminis posset, transire permisit, et sibi faciliorem pugnam intra regni sui terminos rata et hostibus obiectu fluminis fugam diffi
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ maiestati regiȩ degeret. Haec claementia. non minuᷤ
uictori ꝗ̃ uicto utilis fuit. Quippe ex uniu̾sa graecia cogͥ¬
to q illatum Croeso bellum ẽẽt: auxilia uelut ad com¬
mune incendium extinguendum confluebant. tantꝰ
Croesi amor apud omnes urbes erat. passurusq Cyrus
graue bellum graeciae fuit. si quid in Croeso crudelius
consuluiss: Interiecto deinde tempore: occupato ĩ
aliis bellis cyro. lydi rebellaue̾: ꝗb iteru uictis. arma.
et equi adempti. ussiq ip̃i cauponas. et ludieras ar¬
artes. et lenocinia exercere. Ac sic gens industria quon¬
dam potens et manu strenua. effoeminata molliciȩ. lu¬
xuriaq uirtutem pͥstinam ꝑdidit. et quos añ Cyrum
inuictos bella p̾stiterant. in luxuriam lapsos. ocium. ac
desidia suꝑauit. Fuere lẏdis multi ante Croesum re¬
ges uariis casibus memorabiles. nullus tamen fortun&
Candali comparandus. Hic uxorem quam pꝑ formae

Expanded text:
tamen maiestati regiae degeret. Haec clementia non minus tamen maiestati regiae degeret. Haec clementia non minus victori quam victo utilis fuit. Quippe ex universa Graecia, cognito quod inlatum Croeso bellum esset, auxilia velut ad commune extinguendum incendium confluebant;tantus Croesi amor apud omnes urbes erat passurusque Cyrus grave bellum Graeciae fuit, si quid in Croeso crudelius consuluisset. Interiecto deinde tempore occupato in aliis bellis Cyro Lydi rebellavere,quibus iterum victis arma et equi adempti iussique cauponas et ludicras artes et lenocinia exercere. Ac sic gens industria quondam potens et manu strenua effeminata mollitie luxuriaque virtutem pristinam perdidit et quos ante Cyrum invictos bella praestiterunt, in luxuriam lapsos otium ac desidia superavit. Fuere Lydis multi ante Croesum reges variis casibus memorabiles, nullus tamen fortunae Candauli conparandus. Hic uxorem, quam propter formae
Abbreviated transcription (Latin):
quem iuxta nocturnum iussum ergastulo libe¬
rauerat: comitemq in omnib rebus huerat. ꝑ¬
sis p̃posuit. sororemq suam ei in matrimonium dedit.
S ciuitates. quae medoꝵ tributariȩ fuerant. mutato im¬
perio etiam conditionem suam mutatam arbitrantes.
a Cyro defecerunt. Quae res multoꝵ bellorum Cyro cã. et
origo fuit. Domitis igitur plaerisq cum aduersus ba¬
bylonios bellum gereret: Babyloniis Rex Lydorum
Croesus cuius opes diuitiaq insignes ea tempestate
erant in auxilium uenit. uictusq iam de se sollicitus
in regnum resugit. Cyrus quoq post uictoriam cõ¬
positis in Babylona rebus bellum transfert in lydiam.
ubi fortuna prioris p̃lii. pculsum iam Croesi exercitum
nullo negante fundit. Croesus ip̃e capitur.S quanto
bellum minoris ꝑiculi: tanto et mitior fuit uictoria.
Croeso et uitam et patrimonii partes.et urbes Berce
concessit. In qua etsi non regiam uitam: proximam

Expanded text:
quem iuxta nocturnum visum ergastulo libequem iuxta nocturnum visum ergastulo liberaverat comitemque in omnibus rebus habuerat, Persis praeposuit sororemque suam ei in matrimonium dedit. Sed civitates, quae Medorum tributariae fuerant, mutato imperio etiam condicionem suam mutatam arbitrantes a Cyro defecerunt, quae res multorum bellorum Cyro causa et origo fuit. Domitis deinde plerisque cum adversus Babylonios bellum gereret, Babyloniis rex Lydorum Croesus, cuius opes divitiaeque insignes ea tempestate erant, in auxilium venit; victusque iam de se sollicitus in regnum refugit. Cyrus quoque post victoriam conpositis in Babylonia rebus bellum transfert in Lydiam. Ibi fortuna prioris proelii perculsum iam Croesi exercitum nullo negotio fundit; Croesus ipse capitur. Sed quanto bellum minoris periculi, tanto et mitior victoria. Croeso et vita et patrimonii partes et urbs Beroe concessa, in qua etsi non regiam vitam, proximam
Abbreviated transcription (Latin):
santes ferro agi in hostes iubet. ac denuntiat suis ni uince¬
rent non minus fortes post se inuenturos. ꝗ a frontib
uiros. proinde uideant fugientib haec. an illa pugnantibꝰ
acies rumpenda sit. Ingens post necessitatem animus pu
gnandi exercitui eius accessit. Pulsa itaq cum persarum
acies paulatim cederet: matres et uxores eorum obuiam
occurrunt orant ut in p̃lium reuertant᷑. cunetantib sub¬
lata ueste oscoena corporis ostendunt rogantes num in
uteros matrum uel uxorum uelint refugere. Hac rep̃ssi
castigatione: in p̃lium redeunt: et facta imp̃ssione: qͥs
fugiebant. fugere compellunt. In eo plio Astyages ca¬
pitur: cui Cẏrus mil amplius q̃ regnum abstulit. nepo¬
temq in illo magis. q̃ uictorem egit. eumq maxim ae¬
genti hyrcanoꝵ p̃posuit. Nam in Medos reuerti ip̃e nolu¬
it. Hic finis lmꝑii Medorum fuit. Regnauerunt annis. ccel.
Nitio regni Cyrus Sybarem coeptorum socium:

Expanded text:
santes ferro agi in hostes iubet ac denuntiat suis, ni vincesantes ferro agi in hostes iubet ac denuntiat suis, ni vincerent, non minus fortes post terga inventuros, quam a frontibus viros; proinde videant, fugientibus haec an illa pugnantibus acies rumpenda sit. Ingens post necessitatem pugnandi animus exercitui eius accessit. Pulsataque cum Persarum acies paulatim cederet, matres et uxores eorum obviam occurrunt; orant in proelium revertantur;cunctantibus sublata veste obscena corporis ostendunt regantes, num in uteros matrum vel uxorum vellent refugere. Hac repressi castigatione in proelium redeunt et facta inpressione quos fugiebant fugere conpellunt. In eo proelio Astyages capitur, cui Cyrus nihil aliud quam regnum abstulit nepotemque in illo magis quam victorem egit, eumque maximaegenti Hyrcanorum praeposuit. Nam in Medos reverti ipse noluit. Hic finis imperii Medorum fuit. regnaverunt annis CCCL. Initio regni Cyrus Sybaren, coeptorum socium,
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi conuocato ppło: iubet omnes praesto cum securib ẽẽ:
et siluam uiae circundatam excidere. Quod cum strenue
fecissent: eosdem postera die. apparatis epulis inuitat: de¬
inde cum alacriores ip̃o conuiuio factos uideret. rogaͬ
si conditio ponatur. utrius uitae sortem legant. hestẽni¬
ne laboris: an pñtium epularum: pñtium ut acclama¬
uere om̃s: ait hesterno similem labori. omnem uitam
acturos quoad Medis pareant. se secutos. hodiernis epu¬
lis. Laetis omnib. Medis bellum infert. Astyages mei̾¬
ti sui. in harpago oblitus sũmam belli eidem commit¬
tit: Qui exercitum acceptum. statim Cyro per deditio¬
nem tradit. Regisq crudelitatem ꝑsidia defectionis
ulciscitur. Ođ ubi Astyages audiuit contractis undiq
auxiliis ip̃e in persas proficiscit᷑. et repetito alacrius certaĩe
pugnantib suis partem excitus de tergo ponit. et t̾giuẽ¬

Expanded text:
Ibi convocato populo iubet omnes praesto cum securibus esse Ibi convocato populo iubet omnes praesto cum securibus esse et silvam viae circumdatam excidere. Quod cum strenue fecissent, eosdem postera die adparatis epulis invitat;dein cum alacriores ipso convivio factos videret, rogat: si condicio ponatur, utrius vitae sortem legant, hesterni laboris an praesentium epularum? "Praesentium" ut adclamavere omnes, ait hesterno similem labori omnem vitam acturos, quoad Medis pareant; se secutos hodiernis epulis. Laetis omnibus bellum Medis infert. Astyages meriti sui in Harpago oblitus summam belli eidem committit,qui exercitum acceptum statim Cyro per deditionem tradidit regisque crudelitatem perfidia defectionis ulciscitur. Quod ubi Astyages audivit, contractis undique auxiliis ipse in Persas proficiscitur et repetito alacrius certamine pugnantibus suis partem exercitus de tergo ponitet tergiver
Abbreviated transcription (Latin):
tempore. cum adoleuiss Cyrus dolore orbitatis ad moĩ¬
tus. scribit ei. ut ablegatus ab auo in psas fuerit: ut occi¬
di cum paruulum auus iusserit. ut beneficio suo serua¬
tus sit. ut regem offenderit. ut filium amiserit. hortat¬
ut exercitus paret. et pronam ad regnum uiam aggredi¬
atur: Medorum transitionem pollicitus. Epistola quae
palam ferri nequibat. regis custodib om̃s aditus obsiden¬
tibus: exenterato lepori inseritur: lepusq in ꝑsas Cyro
ferendus. fido seruo traditur. addita raetia ut sub specie
uenatoris. dolus lateret. Lectis ille epłis. eadem somnio
aggredi uissus: s p̃monitus ut quem pͥmum postera
die obuiam hũiss socium coeptis assũmeret. Igitur ante¬
lucano tempore ruri iter ingressus. obuium hũit ẜuu
de ergastulo cuiusdam Medi nomine Sybarem: huius
requisita origine: ut in ꝑsis genitum audiuit. deptis
compedib assumptoq comite fersepolim aggreditur.

Expanded text:
tempore cum adolevisset Cyrus, dolore orbitatis admonitempore cum adolevisset Cyrus, dolore orbitatis admonitus scribit ei, ut ablegatus ab avo in Persas fuerit, ut occidi eum parvulum avus iusserit, ut beneficio suo servatus sit, ut regem offenderit, ut filium amiserit. Hortatur exercitum paret et pronam ad regnum viam ingrediatur, Medorum transitionem pollicitus. Epistula quia palam ferri nequibat regis custodibus omnes aditus obsidentibus, exenterato lepori inseritur lepusque in Persas Cyro ferendus fido servo traditur; addita retia, ut sub specie venatoris dolus lateret. Lectis ille epistulis eadem somnio adgredi iussus, sed praemonitus, ut quem primum postera die obvium habuisset, socium coeptis adsumeret. Igitur antelucano tempore ruri iter ingressus obvium habuit servum de ergastulo cuiusdam Medi, nomine Sybaren. Huius requisita origine ut in Persis genitum audivit, demptis conpedibus adsumptoque comite Persepolim regreditur.
Abbreviated transcription (Latin):
cant. fuer deinde cum imꝑio usus inter pastores eẽt.
Cyni nomen accepit. Mox rex inter ludentes sorte ḋ¬
lectus cum per lasciuiam contumaces flagellis caecidiss
a parentib pueroꝵ querela Regi delata est: indignantibꝰ
a ẜuo regio ingenuos hoĩes seruilib u̾berib affc̃os. Ille
arcessito puero. et int̾rogato: cum nihil mutato uultu.
fecisse se ut regem respondiss: admiratus constantiam
in memoriam somnii responsiq reuocatur. Atq cum et
uultus et similitudo. et expositionis tempora et confes
sio pastoris conuenirent: nepotem agnouit. Et quoni¬
am desunctus sibi somnio uideret᷑ agitato int̾ pastores
regno animũ minacem dumtaxat in illo fraegit. Caete¬
rum Harpago amico suo infestus in ultionem ẜuati ne¬
potis silium eius int̾fecit epulandumq patri tradidit.
S Harpagus ad praesens tempus dissimulato dolore odi¬
um regis: in uindictȩ occasionem distulit. Infiecto deĩn

Expanded text:
cant. Puer deinde cum imperiosus inter pastores esset, cant. Puer deinde cum imperiosus inter pastores esset, Cyri nomen accepit. Mox rex inter ludentes sorte delectus cum per lasciviam contumaces flagellis cecidisset, a parentibus puerorum querela regi delata, indignantibus a servo regio ingenuos homines servilibus verberibus adfectos. Ille arcessito puero et interrogato, cum nihil mutato vultu fecisse se ut regem respondisset, admiratum constantiam in memoriam somnii responsique revocatur. Atque ita cum et vultus similitudo et expositionis tempora et pastoris confessio convenirent, nepotem agnovit. Et quoniam defunctus sibi somnio videretur agitato inter pastores regno, animum minacem dumtaxat in illo fregit. Ceterum Harpago, amico suo, infestus in ultionem servati nepotis filium eius interfecit epulandumque patri tradidit. Sed Harpagus ad praesens tempus dissimulato dolore odium regis in vindictae occasionem distulit. Interiecto deinde
Abbreviated transcription (Latin):
Forte eodem tempore. et ip̃i pastori natus filius erat. Eiꝰ
igitur uxor audita regii infantis expositione: summis
p̃cibus rogat sibi ꝑferri. ostendiq puerum. Cuius p̃¬
cibus fatigatus pastor. reuersus in siluam inuenit iu¬
xta infantem Canem foeminam. paruulo ubera pra¬
bentem. et a feris. alitibusq defendentem. motus et
ip̃e miẜicordia. qua motam etiam canem uiderat. pue¬
rum defert ad stabula eadem cane anxie ꝑsequente.
Quem ubi in manu mulier accepit ueluti ad notam
allusit. tantusq in illo uigor. et dulcis quidam blan¬
dientis infantis risus apparuit: ut pastorem ultro ro¬
garet uxor suum partum pro illo exponẽt. ꝑmitteret¬
q sibi. suie fortune ip̃ius siue spei suae puerum enu¬
trire. Atq ita ꝑmutata sorte paruulorum hic pro filio
pastoris educatur. ille pro nepote regis exponit᷑. nutriti
postea nomen Spargos fuit. quia canem fersae sie uo¬

Expanded text:
Forte eodem tempore et ipsi pastori natus filius erat. Eius Forte eodem tempore et ipsi pastori natus filius erat. Eius igitur uxor audita regii infantis expositione summis precibus rogat sibi perferri ostendique puerum. Cuius precibus fatigatus pastor reversus in silvam invenit iuxta infantem canem feminam parvulo ubera praebentem et a feris alitibusque defendentem. Motus et ipse misericordia, qua motam etiam canem viderat, puerum defert ad stabula, eadem cane anxie prosequente. Quem ubi in manum mulier accepit, veluti ad notam adlusit, tantusque in illo vigor et dulcis quidam blandientis infantis risus apparuit, ut pastorem ultro rogaret uxor, suum partum pro illo exponeret permitteretque sibi sive fortunae ipsius sive spei suae puerum nutrire. Atque ita permutata sorte parvulorum hic pro filio pastoris educatur, ille pro nepote regis exponitur. Nutrici postea nomen Spargos fuit, quia canem Persae sic vo