comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quo erat acturus existimatio¬
nem adhibeat/dum m̃o llcitu
honorarium quantitas ñegre¬
diaturita enm rescripto impa¬
toris nr̃i ⁊ patris cius ꝯtinetur¬
et u̾ba rescripti ita se bñt. siuili¬

Expanded text:
quo erat acturus, aestimationem adhibeat, dummodo licitum honorarium quantitas non egrediatur: ita enim rescripto imperatoris nostri et patris eius continetur. uerba rescripti ita se habent: 'Si Iuli
Abbreviated transcription (Latin):
puencrit is ẜuus eni fidciomissa
libtas relicta ẽ cogi cũ maumitte
critac sepissime ꝯstitutũ coget
igituris ad quẽsuns puenerit.
fideiꝯmissaram libtate prare.
sihoc maluit is qui rogatus est
cum fuaca alienatur. qd sino¬
lit abeo maumitti. s pocins ne
erat rogatus eũ manumntere
andincũoportere duius adri¬
qu ĩmo ⁊ si iamaumissus sit.

Expanded text:
rit is servus, cui fideicommissa libertas relicta est, cogi eum manumittere: et ita est saepissime constitutum. cogetur igitur is, ad quem servus pervenerit, fideicommissam libertatem praestare si hoc maluit is qui rogatus est:cum sua causa alienetur. quod si nolit ab eo manumitti, sed potius ab erat rogatus eum manumittere, audiri eum oportere divus Hadriquin immo et si iam manu
Abbreviated transcription (Latin):
est. ut supior pars eclificu que n¬
tum habeat. alterus sit quami
cinus est. id cui superpoĩta est.
licdum negocdandi cã uẽdidisse
domũptem̃ ue domus fuĩt ꝯnic¬
tus. ut emptor⁊ uenditor singli
pcium quo  domus distracta est.
prestent. ꝯstitutumẽ. d opus. a
aut .ꝑ. si trsferat.ul marmora
ul columpnas licito uux facit.

Expanded text:
st, ut superior pars aedificii, quae nunde habeat, alterius sit, quam cuius est id cui superposita est. liendum negotiandi causa uendidisse domum partemue domus fuerit conuictus: ut emptor et uenditor singuli pretium, quo domus distracta est, praestent, constitutum est. ad opus autem publicum si transferat marmora uel columnas, licito iure facit.
Abbreviated transcription (Latin):
ge niliade adultiis ieã de ferre
ꝙ dicat eã cũ gaio seio mneinr¬
tare illa. domo illius. mense il¬
lo ꝯsulibus illis adult̾ium
misisse.uuq eĩ locus designã¬

Expanded text:
ege Julia de adulteriis ream deferre, quod dicat eam cum Caio Seio in civitate illa, domo illius, mense illo, consulibus illis, adulterium commisisse. Utique enim et locus designa
Abbreviated transcription (Latin):
nomreiabolletur. postulate
reo idq⁊ lege  ilia deui ⁊ se¬
natus ꝯsulto cantu eita ut
liccat alii exinitegro repetẽ
icum./ s intra q̃d̾ tp̃s indebi¬
mus et utiq uoc dies nuile

Expanded text:
n rei aboletur postulante reo, idque et lege Julia de vi, et senatusconsultis cautum est, ita ut liceat alii ex integro repetere reum. Sed intra quod tempus, videbimus, et utique XXX dies utile
Abbreviated transcription (Latin):
Lp. Londebet actorilicere
ꝙ. rco non ꝑmittitur. ¶In
re obscura. melius ẽ fauere
repctoi quam aductitõ lucõ

Expanded text:
 Non debet actori licere, quod reo non permittitur. In re obscura melius est favere repetitioni quam adventicio luc
Abbreviated transcription (Latin):
ut in brditano fũosuio adita
nosit ut i pprio patris ẽe specta
lictus. mopatii inderi delatũ mo
hrdi. necapsona inpsona cdituz
tͣnsissẽ. Eadem distinctõe ꝗs utet̾
etiam sires fiñt subtracta anrce¬
ssart aut no furti actõe dicetisi ex

Expanded text:
ut in hereditario seruo, si adita non sit, ut in proprio patris esse spectalictus, modo patri uideri delatum, modo heredi, nec a persona in personam creditur transisse.Eadem distinctione quis utetur etiam, si res fuerit subtracta: aut cessare aut non furti actionem dicet, si ex
Abbreviated transcription (Latin):
fiat satisdan debebit dapmĩfecti.
¶Si publcus locus puͣblice
reficiatur. rectissime labeo sen¬
bit. coq nure utimur. ño ẽc de

Expanded text:
fiat, satisdari debebit damni infecti. Si publicus locus publice reficiatur, rectissime Labeo scribit, eoque iure utimur, de
Abbreviated transcription (Latin):
lp.l. Sfinita sit dics statuta
menitõc. It̾um arbitratu p̾toris
ex integro crit canc̃dum. Siu̾o
sinc adicctõc dici stiplo fui̾t in¬
t̃posita siqdem exonentix qnẽ
pererrore magis ẽ illud dicedũ
finito dic inque aliqñ cancri
noctiam delociuitio. s dc opis

Expanded text:
ctum. Si finita ‹s›it dies statuta in cautione, iterum arbitratu praetoris ex integro erit cauendum. Si uero sine adiectione diei stipulatio fuerit interposita, si quidem ex conuentione, per errorem, magis est illud dicendum finito die, in quem alioquin caueri non etiam de loci uitio, sed
Abbreviated transcription (Latin):
hoste non ꝓmilite habentur.
debent ꝑid tp̃s nome milicie
dare. maxime lite ordiata. sñ
exlib̾tate inẜ uitutẽ uł ecõta
petantur nec hii quidẽ qui in¬
genui bona fide ẜuuĩt. S nec
qui ab hostib redempti sunt
prius quam seluant.

Expanded text:
hoste, non pro milite habentur. debent per id tempus nomen militiae dare, maxime lite ordinata, siue ex libertate in seruitutem siue contra petantur. nec hi quidem, qui ingenui bona fide seruiunt: sed nec qui ab hostibus redempti sunt, priusquam se luant.
Abbreviated transcription (Latin):
sit post appellationem fructus
agri dequo discẽptatio sit. de¬
poni. tamen cum popularent᷑
ab aduersario equum sibi urd̃¬
ri fructus aput sequestrem de
cognitio abeo circum duci põ
tium. circa compromissumap
¶ side prouintie iudicẽ dato nie¬
tus potest prouocare. ¶Cum
procurator cesaris qui ꝑtibu
presidis non furigebatur. in
lite priuatorum ius dandi u¬
dices non habuset. frustã pro¬
uocatum abea sentencia costi¬
tit que non tenebat. ¶Filiur
fa. cum aducisus patrem cur
debonis que pipm poterant
ron nisi patris nomine potu¬
isse prouocare. ¶Eum qui co¬
gnouit edictum ꝑcintorium
secundum ordinis causam de¬
ti. placuit non recte prouocas¬
sc. cum meius potestate fuĩt

Expanded text:
sit post appellationem fructus agri, de quo disceptatio sit, deponi, tamen, cum populi traherentur ab aduersario, aequum sibi uideri fructus apud sequestres depcognitio ab eo circumd‹u›ci pottium ci‹tr›a compromissum a praeside prouinciae iudice dato uictus potest prouocare.Cum procurator Caesaris, qui partibus praesidis non fu‹n›gebatur, in lite priuatorum ius dandi iudicis non habuisset, frustra prouocatum ab ea sententia constitit, quae non tenebat.Filium familias, cum aduersus patrem eius de bonis, quae per ipsum poterant respondi non nisi patris nomine potuisse prouocare.Eum, qui cognouit edictum peremptorium, secundum ordinis causam dti placuit non recte prouocasse, cum in eius potestate fu
Abbreviated transcription (Latin):
¶Simagistratus creatrs.appe¬
llanerit colleganicius inter̾
utriusq offitium substinẽ de¬
bere. Suiterq appellauĩt aliuz
interim inlocum eorũ creand̾.
et cum quino uiste appellamĩt
dãpnum agͥitur. si qdres pub¬
lica passa sit. siucroiusta sit a¬
pellatio. et hec pronuncictur:⁊
cum estimaturum cui hoc ad¬
senbendumsit. ¶Inlocum ã
curatoris qui anonam adm

Expanded text:
appellaverit, collegam eius interim utriusque officium sustinere debere: si uterque appellaverit, alium interim in locum eorum creandum: et eum, qui non iuste appellaverit, damnum adgniturum, si quod res publica passa sit: si vero iusta sit appellatio et hoc pronuntietur, eos aestimaturos, cui hoc adscribendum sit. in locum autem curatoris, qui
Abbreviated transcription (Latin):
et seũ. rescripserunt. appellatio¬
nes que retro ad principeni fe
sunt. omissis bis ad quos d̾bi¬
erunt fiẽn. exuno ordine. ad p̾¬
sides remitti. idem rescripseriũ
auidice quem apreside ꝓũtie
quis acceꝑat. non recte adur¬
patoremappellatum esse. ⁊ deo

Expanded text:
et Verus rescripserunt appellationes, quae recto ad principem factae sunt omissis his, ad quos debuerunt fieri ex imo ordine, ad praesides remitti. Idem rescripserunt ab iudice, quem a praeside provinciae quis acceperat, non recte imperatorem appellatum esse ideo
Abbreviated transcription (Latin):
inpsona corum u̾bis obliga¬
tionis ex pressumẽ. S simnloca¬
tione fundorum. ꝓsterlitate
tẽporis. boniuin arbitratum
soluenda pensione cuiusq ani
pacco conprehensum ẽ. ex plo¬
rata lege ꝯductionis fides bo¬
na scquenda est.

Expanded text:
s obligationis expressum est. Sed si in locatione fundorum pro sterilitate temporis boni uiri arbitratu in soluenda pensione cuiusque anni pacto comprehensum est, explorata lege conductionis fides bona sequenda est.
Abbreviated transcription (Latin):
rius tutor.sinecurator non
petet saris acollega suo.szot
pulatio interponetim.
re scipulatur remsalnã fore
nosolum que inꝑatrimom̃o

Expanded text:
rius tutor siue curator non petet satis a collega suo, sed pulatio interponetur. re stipulatur rem saluam fore, non solum quae in patrimonio
Abbreviated transcription (Latin):
br quoq hoc idem pr̃andũ. ut part̃s
filium inẜuituit quesitũ⁊ maumi¬
sum possit inlibtate uedicare. mi
btatc litrigart ꝓmutitur. cumu̾o
talis nemo ẽ qui procolituget tũc

Expanded text:
us quoque hoc idem praestandum, ut parens filium in servitute quaesitum et manumissum possit in libertatem vindicare. Milbertate litigare permittitur. Cum vero talis nemo alius est, qui pro eo litiget, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
quibrlam psomis danlcentiamp
colicrigare. ut pnt⁊ parentiqdica
filiũ simmsua pocatr ẽe. nametsi
mus libis paientũctiamintoruz
cũdem facultatt̾̃ dan. neq enĩmo¬
dica filu ignominia ẽ. siparentez
seruum habet id cuco cͦgnatis cis

Expanded text:
quibusdam personis dari licentiam pro eo litigare: ut puta parenti, qui dicat filium in sua potestate esse: nam etiamsi mus liberis parentium etiam invitorum eandem facultatem dari: neque enim modica filii ignominia est, si parentem ser
Abbreviated transcription (Latin):
iberi solet. ¶opidũ ab ope dr
qd̾ cius rei cã menia sint cor¬
stituta. ¶Territoriũ ẽ uniũ¬
sitas agroru intra fines cu¬
iusq ciitatis. ¶Qd̾. Abeo ⁊¬
dictum quidã auint. ꝙ ma¬
gistratus eius loçi. intracos
tines terrendi .i. submouedi
ius bñt. ¶Uerdu suñ am¬
bignumẽ. utrũ detoto ande
pte significat/ ⁊ ĩo qui iurat

Expanded text:
iberi solet. 'Oppidum' ab ope dicitur, iberi solet. 'Oppidum' ab ope dicitur, quod eius rei causa moenia sint constituta. 'Territorium' est uniuersitas agrorum intra fines cuiusque ciuitatis: quod ab eo dictum quidam aiunt, quod magistratus eius loci intra eos fines terrendi, id est summouendi ius habe‹n›t. Uerbum 'suum' ambiguum est, utrum de toto an de parte significat. et ideo qui iuret
Abbreviated transcription (Latin):
Op̃. P ypillus ẽ qui cum
impobes est. desut in patri
potestate ẽẽ/ aut morte ant
emancipatiõe. ¶Euorum
appellatio exco fluxit ꝙ im¬
patores nr̃ibent cap̾tiuo
uendẽ / ac ꝑ hoc ẜuare. nec oc¬
cidere solent. ¶ncola est
qui ialiqua regione domi¬
cilium sunz ꝯtulit que gre¬
ci. Nnapikon. appellant. nec
tm̃ qui inopido morantur
incole sunt. s ctiaqui inali¬
ciuus opidi filrs frmbus
ita agrum hr̃it. ut intra cu
se qi maliqua sede recipiãt
¶Mius publicum ẽ offi¬
tium priuati hõis ex quo cõ¬
modur adsingullos unuĩe¬
sosqz cincs remq coru. ĩpio
magrãtus ex ordinarium p¬
uenit. ¶Iouena est quem
grecian. rh̾on. appellant.
¶Decuriones quidadictos
auunt erco qd̾ inimtio cu
colome deducerentur. deci¬
ma ps corum qui ducerẽtũ
ꝯ scilu ꝑublici gratia cõ scribi
solita sit. ¶Urbs aburbo u¬
appellata c̃. urbare ẽ aratro
diffinireut ⁊ uarus ait. ur¬
bum appellan curuiaturam.
aratri ꝙ in urbe ꝯdenda adh¬

Expanded text:
. 'Pupillus' est, qui, cum impubes est, desiit in patris potestate esse aut morte aut emancipatione. 'Seruorum' appellatio ex eo fluxit, quod imperatores nostri captiuos uendere ac per hoc seruare nec occidere solent. 'Incola' est, qui aliqua regione domicilium suum contulit: quem Graeci πάροικον appellant. nec tantum hi, qui in oppido morantur, incolae sunt, sed etiam qui alicuius oppidi finibus ita agrum habent, ut in eum se quasi in aliquam sedem recipiant. 'Munus publicum' est officium priuati hominis, ex quo commodum ad singulos uniuersosque ciues remque eorum imperio magistratus extraordinarium peruenit. 'Aduena' est, quem Graeci ἄποικον appellant. 'Decuriones' quidam dictos aiunt ex eo, quod initio, cum coloniae deducerentur, decima pars eorum qui ducerentur consilii publici gratia conscribi solita sit. 'Urbs' ab urbo appellata est: urbare est aratro definire. et Uarus ait urbum appellari curuaturam aratri, quod in urbe condenda adh
Abbreviated transcription (Latin):
iat ant uł siadu̾sus eum sit appellãtu
et generaliter que cãpaliuz
aginon potest eius nec appel¬
lationem palim agi oportet
Ncer ł. Sprocurator absen:¬
Ctis appeslauit. deinde ratioẽs
reddiderit. nichilominus ip̃e
respendere debet S an eo ces¬
sante. dominus litis respondẽ
possit exemꝑlo adolesceñtis
uideamus Magis tamen ob¬
ẜuatur ut audiri debeat ĩcaie
appellationis reddendis.is cr¬
ius absentis procurator appel¬
Nanit. Situtornl curator nel¬
magratus catus appellam̃t.¬
lp̃ .ł. Hn qui ad mu¬
nera publica noĩati
appellauĩt.nec cas
pbanerint. scient̾ ad
piculumm suum ꝑtinere. Siꝗd
dãpni ꝑmiora appellationis
rei .p. acqdent. quodii appari¬
erit eos neccio ꝓ uocasse. cuiat¬
scribendum sit id dãpnũ. pre¬
ses. uł princeps extimabit.
tentus si prouocauit. ⁊ ante a¬
cam actam moriatur propter
picullum medii temporis su¬
cessores eius causas appellati¬
onis necesse habent reddere
lauerit oportere ĩpro¬
uintia defendi in alu

Expanded text:
it uel si aduersus eum sit appellatum. et generaliter quae causa per alium agi non potest, eius nec appellationem per alium agi oportet Si procurator absentis appellauerit, deinde rationes reddiderit, nihilo minus ipse respondere debet. sed an eo cessante dominus litis respondere possit exemplo adulescentis, uideamus: magis tamen obseruatur, ut audiri debeat in causis appellationis reddendis is, cuius absentis procurator appellauit. SI TUTOR UEL CURATOR MAGISTRATUS‹UE› CREATUS APPELLAlis. Si qui ad munera publica nominati appellauerint nec causas probauerint, scient ad periculum suum pertinere, si quid damni per moram appellationis rei publicae acciderit. quod si apparuerit eos necessario prouocasse, cui adscribendum sit id damnum, praeses uel princeps aestimabit.tentus si prouocauerit et ante causam actam moriatur, propter periculum medii temporis successores eius causas appellationis necesse habent reddere. lauit, oportere in prouincia defendi in aliis
Abbreviated transcription (Latin):
tionis redoi possunt
que res inreb pecũa¬
riis ⁊ incriminalib agitarli
consuert. et inreb pecuiarii
sunt rescripta posseagi. u̾ba
rescriptuta sehnt. Duu fratre
longino. sitibi qui appellam̃t
mandauit ut eum de appella¬
tione quapolla ad eum facit.
defenderes et res peccumana
est. nichil ꝓhibet nomine en¬
te iuste respondere. Sin at
non sit pecuniaria causa. seti
capitalis ꝓprocuratorem agi
non licet. S ꝯ si ea ca sit exqͣ
sequi solet pena risq ad reles¬
ationem. non oportet paliu
causas agi sctipm adẽe au¬
ditorio debere. sciendum est.
Plane sisequitar pecumaia
causa est exqua ignominiase¬
quitur. põt ⁊ pprocuratore hoc
agi. ⁊demqr ent probandum

Expanded text:
i possunt: quae res in rebus pecuniariis et in criminibus agitari consueuit. et in rebus pecuniariis sunt rescripta posse agi. uerba rescripti ita se habent: 'Diui fratres Longino. Si tibi qui appellauit mandauit, ut eum de appellatione, quam Pollia ad eum fecit, defenderes, et res pecuniaria est: nihil prohibet nomine eius te respondere. sin autem non sit pecuniaria causa, sed capitalis, per procuratorem agi non licet. sed et si ea causa sit, ex sequi solet poena usque ad relegationem, non oportet per alium causas agi, sed ipsum adesse auditorio debere sciendum est'. plane si pecuniaria causa est, ex qua ignominia sequitur, potest et per procuratorem hoc agi.
Abbreviated transcription (Latin):
io.dum mosciamus. no soli
res tre ꝑmissum ne dciciat᷑.
s et sidciectus quis fu̾it. cũde
dcieccre no exintuallo s erco¬
egono indcor uenisse. s fami¬

Expanded text:
lo, dummodo sciamus non solum resistere permissum, ne deiciatur, sed et si deiectus quis fuerit, eundem deicere non ex interuallo, sed ex coego non uideor uenisse, sed fami
Abbreviated transcription (Latin):
notum fecit. in eũ dic futũa
stiplonemac demã dassetꝓ
missor ꝗdem suo dispesatoi
ut daret. stipłatorañt suo

Expanded text:
notum fecerit in eum diem futuram stipulationem ac demandasset promissor quidem suo dispensatori, ut daret, stipulator autem suo
Abbreviated transcription (Latin):
tis irastiplo fea est ea omniaq̃
suprascripta sũt dariꝓpriuz est
ut cot sint sciplones quotres
sunt. ¶De hac stiploneãmi¬
abimatrimadie. idargẽtum
quaqz die dari apud ueteres
uariatum fuit paul.⁊uarus.¬
marstiplones. ¶Etsi ꝑ¬

Expanded text:
tipulatio facta est: "ea omnia, quae supra scripta sunt, dari?" propius est, ut tot stipulationes, quot res sint. De hac stipulatione: "annua bima trima die id argentum quaque die dari?" apud veteres varium fuit. Paulus: smarum stipulationes. Etsi
Abbreviated transcription (Latin):
ita stipłatus sit.reillamant
illamutya ego ulim no patei
titius elegerit. no alit̾ stipla¬
tor alt̾utrius petẽdi facrit⁊ t̾e
bt. ꝙͣ si titius clegerit. ¶pn¬
pillus ex quo l fari cepit rec¬
testipłari põt tñ si ĩparentis
pot̾ate ẽ nec anctore qde pr̃e
let. qd̾aut ĩpupillo dicimne
spondes. ꝯdam putãt no sẽꝑ
uideri inpossibile çam scipu¬

Expanded text:
ita stipulatus sit: 'illam rem aut illam, utram ego uelim?', non pater Titius elegerit', non aliter stipulator alterutrius petendae facultatem habet, quam si Titius elegerit. Pupillus licet ex quo fari coeperit, recte stipulari potest, tamen, si in parentis potestate est, ne auctore quidem patre let. quod autem in pupillo dicimus,spondes?', quidam putant non semper uideri impossibilem causam stipu
Abbreviated transcription (Latin):
diuul exignũ tp̃e exñdinarũ
spato suꝑeẽt petiño posse existi¬
mauit s ego cũ ꝓculo sentio.
Cumprire stipłatus sumillud̃
ant illud darilicebittibiquo¬
ciens noles mucare nolũtatea
nezsacansa est uoluntatis ex¬
presse̾ eius que interel

Expanded text:
pus ex nundinarum spatio superesset, peti posse existimant. sed ego cum Proculo sentio. Cum pure stipulatus sum illud aut illud dari, licebit tibi, quotiens uoles, mutare uoluntatem uersa causa est uoluntatis expressae et eius quae inest.
Abbreviated transcription (Latin):
Eratius. ¶Empus uacatois
qd̾datur eis quirei.pu.cã ab
fuerũt. nõ exeo die nũandum
est quo quis abẽe desiit. S cum
uł abẽo ren̾titur. siquis tñpli
tusto temporis. aut initinẽ. anc
malioloco cõmoratus ⁊ sũpẜit.
ita ea int̾petranda erunt. ut ex

Expanded text:
rum.Tempus uacationis, quod datur eis qui rei publicae causa afuerunt, non ex eo die numerandum est, quo quis abesse desiit, sed cum quodam uel ab eo reuertitur. si quis tamen plus iusto temporis aut itinere aut in alio loco commoratus consumpserit, ita ea interpretanda erit, ut ex
Abbreviated transcription (Latin):
hoc eclictum. ¶Si quiedifitium
netus refitiar an opus nonũ ci¬
nutiare p̾simns. uideam ⁊ mag̾
c̃ ne possimus hic cĩnonopus
nouũ facit. s ueteri substinẽdo
remediũ adhibet. ¶Suc auti
tra opida. siue ex oppida.iuillis
ulmagris opus nouũqs faciat.¬

Expanded text:
oc edictum.Si quis aedificium uetus fulciat, an opus nouum nuntiare ei possumus, uideamus. et magis est, ne possimus: hic enim non opus nouum facit, sed ueteri sustinendo remedium adhibet.Siue autem intra oppida siue extra oppida in uillis uel agris opus nouum fiat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ innitos ⁊ ignorantes. operis
noui nutiatio procẽlir. ¶In
oꝑis aũt nom nutiatõe posẜo¬
rem adu̾sarium facimus Set¬
⁊ si is cui opus nonũ nuntia¬
cumẽ. iñ remissionẽ cdifficau̾̃¬
it. dem̃ cepit agere ius sibiesse
ita edifficatum b̾re p̾tor ac̾tõem
ei denegãre debet.⁊ in tictum ĩ
cum deope restitueͬndo rectlere¬

Expanded text:
 invitos et ignorantes operis novi nuntiatio procedit. In operis autem novi nuntiatione possessorem adversarium facimus. Sed si is, cui opus novum nuntiatum est, ante remissionem aedificaverit, deinde coeperit agere ius sibi esse ita aedificatum habere, praetor actionem ei negare debet et interdictum in eum de opere restitue
Abbreviated transcription (Latin):
cu.dig̾.sipost opus nomii nutia¬
cum ꝯueniattibi. cũ adũsario ñ
opus faceret. an danda sit ouer¬
tionis excẽptio.⁊ ait celsus dan¬
dan nec ẽẽ picnlumi. ne pactõ p̾¬
natͥorum nissin p̃toris añ poĩta
uideatur. qdem aliud agebat. pre¬
torquꝰ hoc ut ꝯtrou̾siam eorum
dimimeret. qnib sisponte recessit
debebit idratũ hresopus noun
facere indecur. qui. nnt edificãdo.
aut decihendo.aliqd pͥstina faciẽ

Expanded text:
s novum nuntiatum conveniat tibi cum adversario, ut opus faceres, an danda sit conventionis exceptio? et ait Celsus dandam, nec esse periculum, ne pactio privatorum iussui praetoris anteposita videatur: quid enim aliud agebat praetor quam hoc, ut controversias eorum dirimeret? a quibus si sponte recesserunt, debebit id ratum habere. Opus novum facere videtur, qui aut aedificando aut detrahendo aliquid pristina
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯnictã sũt quorñ elificatio. uł
de molitio indeturopus nomĩ
ꝯtinere  dento placrat. siquis
messem faciat.arbore ue succida:
uincãputet quanꝙ̃ opus facia

Expanded text:
ncta sunt, quorum aedificatio vel demolitio videtur opus novum inere. idcirco placuit, si quis messem faciat, arborem succidat, vineam putet, quamquam opus facia
Abbreviated transcription (Latin):
que re que est bre¬
iuter enarrat: non¬
ut ex regulaius su¬
matur. Syexiure ꝙ ẽ regula
fiat ꝓ regulam igit᷑ breuiᷤ
rerum narratio traditiur ⁊
uitiata est. ꝑdit offmn suum.
Lp̃. EEmine ab om̃ibus
offitiis cuulibus uł publi¬
cis. remote sunt. ⁊ idco nec
iudices eẽ possunt nec ma¬
gr̃atum gerereinec postula

Expanded text:
quae rem quae est breuiter enarrat. non ex regula ius sumatur, sed ex iure quod est regula fiat. per regu lam igitur breuis rerum narratio traditur, etuitiata est, perdit officium suum. Femine ab omnibus officiis civilibus vel publicis remote sunt et ideo nec iudices esse possunt nec magistratum gerere nec postula
Abbreviated transcription (Latin):
mĩchi .⁊proculo siõpus Arbi¬
tratum̃eo añ klas iumas effi¬
ctum nõ sit pena ⁊̃ pr lli die
putas neuere posse me dicere
arbitratu meo opus effectu
opilatiore declim procułꝰ. Rñ¬
utrũppromissorẽ moranon
fuissz quominus opus añ
cum iam opus añkłas ium¬
as efficino poterat: pͥnto ꝑe¬
nam ẽẽꝯmissam nec aditmi
ꝑtinere. qd aliqd̃ tp̃c añkłas¬

Expanded text:
ule, si opus arbitratu meo ante kalendas Iunias effectum non sit, poenam, et protuli diem: putasne uere me posse dicere arbitratu meo opus effectum operi laxiorem dederim? Proculus rutrum per promissorem mora non fuisset, quo minus opus antecum iam opus ante kalendas Iunias effici non poterat, puto poenam esse commissam nec ad rem pertinere, quod aliquod tempus an
Abbreviated transcription (Latin):
ersuo cc̃tu anuo exalienos
ueniatur. semperreuentia ei
cribenda ẽ.tam niuo q̃ defñe¬
to. Siant cumh̾rde liberti pa¬
tronus agat. puro excipe de
dolopationi hr̃dem lib̾ti. lib¬
tum aut dedolo patrom⁊ si
abbrde eius ꝯuciatur mini¬
me exceptõem obicctunm
tuo pationo alibto honorem
echiben. instiplone plancdo¬
liclansula nõent detrabenda
qr erdoliclansula nodedolo
actio intenditur s exstipula

Expanded text:
ctu an uero ex alieno conueniatur: semper enim reuerentia ei exhibenda est tam uiuo quam defuncto. si autem cum herede liberti patronus agat, puto excipere debere de dolo patroni heredem liberti. libertum autem de dolo patroni, etsi ab herede eius conueniatur, minime exceptionem obiecturum: tuo patrono a liberto honorem exhiberi. in stipulatione plane doli clausula non erit detrahenda, quia ex doli clausula non de dolo actio intenditu
Abbreviated transcription (Latin):
lum p̾sentem iexceptoc ẽẽ ꝯfe¬
iendum. Siant is peuracor
sit ciuorim itrumm admistra¬
tio xessaẽ. tuncdeomnidoso
cius excipi posseneratins sen¬
bit. ¶ Mandamtitio ut ate sti¬
pularctur. dem̃titius seio. et
stipulatus atescius c̃a indi¬
tium elidit. at labeo excipie¬
dum eȩ tamdemeo q̃ de seu
dolo. ¶tem q̃ntur. sidebitor
michi reũ declit. egoq ate sti¬
pulat fucõ dem̃ petam andoli
maliexceptõ michi obstata
magisẽ ut no tibi pmittatũ
de dolo debitoris meiaduci¬
sus meexcipe. cũnon ego trcu¬
cum uencrim adũsus ip̃mi
aut debitore meñ potis exp¬
in. oz etsimulier post admis¬
sum dolu debitore sumimaito
indotem delecaañit. ⁊de ꝓban¬
dument dedolo mulieris ñ
tatafiat. ¶Apud iulianum
petc̃tur. excipet de dolo manti
et mulicris em peciña q̃reretũ
anobstatura eet exceptio exꝑ
sona muliens.⁊ ait iuliamis
simantus ex promissione
dotis abbrde soceri petat.⁊ h̃ri
excipiat defiliedolocinea pe

Expanded text:
lum praesentem in exceptione‹m› conferendum. si autem is procurator sit, cui omnium rerum administratio concessa est, tunc de omni dolo eius excipi posse Neratius scribit. Mandaui Titio, ut a te stipularetur, deinde Titius Seio, et stipulatus a te Seius est et iudicium edidit: ait Labeo excipiendum esse tam de meo quam et Seii dolo. Item quaeritur, si debitor mihi reum dederit egoque abs te stipulatus fuero, deinde petam, an doli mali exceptio obstet. et magis est, ut non tibi permittatur de dolo debitoris mei aduersus me excipere, cum non ego te circumuenerim: aduersus ipsum autem debitorem meum poteris experiri. Sed et si mulier post admissum dolum debitorem suum marito in dotem delegauerit, idem probandum erit de dolo mulieris non tata fiat. Apud Iulianum peteretur, exciperet de dolo mariti et mulieris, cui pecunia quaereretur, an obstatura esset exceptio ex persona mulieris. et ait Iulianus, si maritus ex promissione dotis ab herede soceri petat et heres excipiat de dolo filiae
Abbreviated transcription (Latin):
turctiam sinccuratore. ul turo¬
ns anctoritate ueluti si comni¬
nemfundũ heo cumhis etati¬
quid incu impendero. ul damp¬
num meopupillus declent. na
uiditio comum diidundo
obligabuntur

Expanded text:
tur etiam sine curatore uel tutoris auctoritate, ueluti si communem fundum habeo cum his et aliquid in eum impendero uel damnum in eo pupillus dederit: nam iudicio communi diuidundo obligabuntur
Abbreviated transcription (Latin):
solutio. totam obligationerr
interemit. nec alt̾um peti potest
utiq q̃dui utrũq c̃ accessio
uomobligatione ant ꝑsonc.
aut reifit psone cum michi an
titiostipulor. Rei. cum michi
x.auttitio hoĩem stipulor ubi
q̃ntur an ipo uie fiat libatio
lutione. fundus. s⁊ sinaucir
fienstipulatus sum⁊ sino fe¬
stipulationes sint. pura ⁊ con¬
ditionalis ⁊ existens seq̃sens
conditio nõtollat priorem
an uo tñfferat inse⁊q̃i noua¬

Expanded text:
tionem interemit nec alter peti potest, utique quamdiu utrumque est.Accessio uero in obligatione aut personae aut rei fit. personae, cum mihi aut Titio stipulor. rei, cum mihi decem aut Titio hominem stipulor: ubi quaeritur, an ipso iure fiat liberatio lutione fundus.Sed si nauem fieri stipulatus sum et, si non festipulationes sint, pura et condicionalis, et existens sequentis condicio non tollat priorem? an uero transferat in se et quasi noua
Abbreviated transcription (Latin):
que inconstituendo obliga¬
tiomi infitur. noquep̾t pfec¬
tam eam ponitur. ueluticẽtũ
darespondes nisinans ctasia
uenert. s et hoc c̃au existentes

Expanded text:
quae in constituenda obligatione inseritur, non quae post perfectam eam ponitur, veluti "centum dare spondes, nisi navis ex Asia venerit?" sed hoc casu existente
Abbreviated transcription (Latin):
cclitorem ẽẽ. Crecditores eos ac¬
ciꝑe debemus quialiqua acti¬
onem. uii cuulem bnt sic tñ
ne exceptione summouem¬
cur.ul honorana actõer ulifez¬

Expanded text:
creditorem esse.Creditores eos accipere debemus, qui aliquam actionem uel ciuilem habent, sic tamen, ne exceptione submoueantur, uel honorariam actionem, ue
Abbreviated transcription (Latin):
tus testimonin dicere nocogitur.i
ecum nec torq̃n debet. ¶Seniũma¬
nti ĩcapuduroris posse torq̃n. du¬
traianus suio quarto rescripsit.¬
ltem menio uiliano rescripsit. dam¬
pnatisuos. quia desient ec ip̾ius p̾si
rtum corquen. ¶Si ruus adh̃ cri
mannissus ne torq̃atur.dummo
incap̃di non torq̃atur. posse cũtor¬
q̃n.diuus pius ie senpsitsz et cum
qui cognitõis suscepte tp̃re alienus
fuit. k p̾ca reisit effectus torqnicas¬
etus posse . duu fr̃es rescripserunt.¬
¶Si omodicatur nullo unt emptus
ño prius torqͥn pot̾it. qua sicõstitit
uenditõem nõ ualuisse ⁊ ita ĩpator
nrcum diuo patre suo rescripsit.¬
tominus indicĩa fuorũ cẽdños. ad

Expanded text:
onium dicere non cogitur, um nec torqueri debet.Seiti in caput uxoris posse torquTraianus Sernio Quarto rescripsit.Mummio Lolliano rescripsit damnati seruos, quia desierunt esse ipsius, posse in eum torqueri.Si seruus ad hoc erit manumissus, ne torqueatur, dummodo in caput domini non torqueatur, posse eum torqueri diuus Pius rescripsit.Sed et eum, qui cognitionis susceptae tempore alienus fuit, licet postea rei sit effectus, torqt posse diui fratres rescripserunt. dicatur nullo iure emptus, non prius torqueri poterit, quam si constiterit uenditionem non ualuisse: et ita imperator noster cum d‹i›uo patre suo rescripsit.minus indici
Abbreviated transcription (Latin):
stu mimcitiam̃detbendaerit fides q̃¬
stiom. s c̃a cognitahñda fides. aut ro
hnda. ¶Cumquis latrones tͣclid̾it.
quibriam rescriptis ꝯtinctur. non
debe fidem hricis ĩcos quicos tclide¬
rnt. qbusdam no. que sũt plemoai

Expanded text:
tu inimic‹i›tiarum detrahenda erit fides quaestionis, causaque cognita habenda fides aut non habenda.Cum quis latrones tradidit, quibusdam rescriptis continetur non debere fidem haber‹i› eis in eos, qui eos tradiderunt: q
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ exquoea adnotatio fea ẽ queu
edictonł etiam litt̾is ad magr̃atũ
fcĩs publice innotuit. ergo ⁊ ex ay
e norum tp̃s. ex inde fiscomiãtur. exqͦ
ad notatio publice motint msum¬
ma sciendum ẽ milla tp̃ris p̃scrp¬
tione canse  defeniione sumones

Expanded text:
 ex quo ea adnotatio quae uel edicto uel litteris ad magistratus factis publice innotuit.Ergo et uiginti annorum tempus exinde fisco numeratur, ex quo adnotatio publice innotuit.In summa sciendum est nulla temporis praescriptione causae defen
Abbreviated transcription (Latin):
magni rescripẜrĩt ne
quis absens puĩatur
et hoc iure ntimur.re
absentes dampnetin:neqeniz
mandita cã qnqua dampnati
eqtatis rõ patituxr. Si añt grani
quis pmmatur puta mopus
metalliaił similem pen̾a siue
capitalem. hec cannon ẽ irrogã
hoc debent façere. ut eos quos al¬
notaneñt. edic̃tis ad ẽẽ iubeat
nt possit innotescere eos qui al
notatisũt S ⁊ litt̾as ad magr̃a¬
tus ubi ꝯsistunt. mittere ut per
eos p̾sit innotescerẽ reqrendos
cos eẽ ad notatos et ex hoc amui
ꝯputaͬtur ad sepurgãdos. S et

Expanded text:
magni rescriptum est, ne quis absens puniatur: et hoc iure utimur, ne absentes damnentur: neque enim inaudita causa quemquam damnari aequitatis ratio patitur. Si autem gravius quis puniatur, putmagni rescriptum est, ne quis absens puniatur: et hoc iure utimur, ne hoc debent facere, ut eos quos adnotauerint edictis adesse iubeant, ut possit innotescere e‹i›s quo‹d› adnotati sunt, sed et litteras ad magistratus, ubi consistunt, mittere, ut per eos possit innotescere requirendos eos esse adnotatos.Et ex hoc annus computatur ad se purgandos.Sed et
Abbreviated transcription (Latin):
apndindicẽ pront cã eregert.ata
pronũti. ne cum debere. dinust̾ian
rescnpsit. quorescripto ostenditin
grauan dños ꝯfessione ẜuorum. s
Ab hoc rescripto recessumꝯsticutões
butoruminqb eẽ reipublice ẜuos
nemu dubrum ẽ. piculiquoq r̃o¬
qd suo frandis ꝯscio capitalem pe¬
estruat. ¶Quiq̃onem hitumis est
ticius hoicidium fecent. s gñalit ꝗs
⁊ id fecent. altumcĩ magis suggeren¬
tis qua requẽtis indetur ⁊ita duus
adriants rescripsit. ¶Omus adri¬
anus calfumio celenano in huba re¬

Expanded text:
apud iudicem: prout causa exegerit, ita pronuntiare eum debere diuus Traianus rescripsit. quo rescripto ostenditur grauari dominos confessione seruorum. sed ab hoc rescripto recessum constitutiobutorum, in quibus esse rei publicae ni dubium est, periculi quoqquod servo fraudis conscio capitalem pexstruat. Qui quaestionem habiturus est, Titius homicidium fecerit, sed generaliter, quis id fecerit: alterum enim magis suggerentis quam requirentis videtur. et ita divus Traianus rescripsit. Divus Hadrianus Calpurnio Celeriano in h
Abbreviated transcription (Latin):
slumpnicinse instinere. ¶Siquis  ẽ¬
ultro demalificõ fateatur. nõ sempa
fides hñda c̃ nonnũqua em̃ aut me¬
tuãt aliqua alia de camse ꝯfitetur
et ertat epła diuorũ frmn aduocom¬
ui sasam. qua ꝯtinctur libandun

Expanded text:
lumniae in se instructae.Si quis ultro de maleficio fateatur, non semper ei fides habenda est: nonnumquam enim aut metu aut qua alia de causa in se confitentur. et extat epistula diuorum fratrum ad Uoconium Saxam, qua continetur liberandu
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ta ẜuorum ita demũnenĩ opotet ẽ
suspectus c̃ reus:⁊ alus arguitis ita
probntor ioueturnt sola ꝯfessio ẜ¬
nus clandio quartino rescripsit qro
rescupto illud expssit. ã suspectisine
incipiẽdum⁊ aquo facillime p̃sc ũr
sua pduxitiñec facilie cdendũ subie¬
ctam cam eequa amboꝑnẽtes dici¬
curcarã filiam hĩuisse rescripto dine¬
rum fr̃m adulcĩtibianũ emisso de¬
claratinfdem cornelio ꝓculo scrips¬

Expanded text:
menta seruorum ita demum ueniri oportet, cum suspectus est reus et aliis argumentis ita probationi admouetur, ut sola confessio snus Claudio Quartino rescripsit: quo rescripto illud expressit a suspectissimo incipiendum et a quo facillime posse uerum sua produxit, nec facile credendum subiectam eam, quam ambo parentes dicuntur caram filiam habuisse rescripto diuorum fratrum ad Lucium Tiberianum emisso declaratur.Idem Cornelio proculo rescrips
Abbreviated transcription (Latin):
fres rescnpserat no debx cogi
hrdes accatorum excquie̾n¬
mma stemuõ oportere ꝯpelli
accusatorem pluyes reos fa
alias tnscunt adusus brde

Expanded text:
res rescripserunt non debere cogi heredes accusatorum exequi crimina. Item non oportere compelli accusatorem plures reos facalias transeunt adversus he
Abbreviated transcription (Latin):
accatois no imꝑlent intra
uintic itam promintiauit
no posse  illam ãplius ḋ flo
trstam̃todicereͥ adu̾sus q̃
dixit se post funtitp̃s durte

Expanded text:
accusationis non implevit intra vinciae iterum pronuntiavit non posse illam amplius de falso testamento dicere: adversus quas dixit se post finitum te
Abbreviated transcription (Latin):
dimille dediss. aut cũ morerctur
libince nississ. sic cnĩ lib̾tas iutili¬
tci datur ⁊ itauit. scribit. quianec
anno ⁊ libec nissus titiomortuo
ñ stati liberfiet. s cum. anus trãs

Expanded text:
ilies dedisset aut cum moreretur, liberum esse iussisset: sic enim libertas inutiliter datur, et ita Iulianus scribit, quia nec anno et liber esse iussus Titio mortuo non statim liber fiet, sed cum annus trans
Abbreviated transcription (Latin):
siquid dapni coactis hoib
decdent. utiq etia aqlia pot̾
t tim. ¶Uelcuius bonara¬
pta eẽ dieñtur. qd̾ ait p̾cor.
bona rapta sic accipiemus
etiam siua ieͦs ex boĩs rap¬
ta sit. ¶Si quis no hoies
ip̃e cocgert. s int̾ coactos
ip̃e fuñt ⁊ quid ant rapneit
ant dãpnum dedlit. hac ac¬
tõe tñtur s utrũ hoc solum
hõib areo coactis dapnuz
datum sitlz abalio hoies si¬

Expanded text:
i coactis hominibus dederit, utique etiam Aquilia poterit teneri. 'Uel cuius bona rapta esse dicuntur'. quod ait praetor 'bona rapta', sic accipiemus: etiam si una res ex bonis rapta sit.Si quis non homines ipse coegerit, sed inter coactos ipse fuerit et quid aut rapuerit aut damni dederit, hac actione tenetur. sed utrum hoc solum hominibus a reo coactis damnum datum sit, licet ab alio homines si
Abbreviated transcription (Latin):
ommaꝯtineãtur. Et qd ex h¬
ͥ coactis abalio dapimi datẽ¬
u sit.ut ⁊ his qui coegit.⁊ is q¬
Inhac actione intra amini
ntilem pcuum u̾m rei q̃drup¬
labitur. nõ etiam qd̾ int̾est

Expanded text:
ontineantur et quod ex coactis ab alio damnum datum sit, ut et is qui coegit et is qIn hac actione intra annum utilem uerum pretium rei quadruplatur,
Abbreviated transcription (Latin):
cisse diceturindnnindici¬
ui noxale dabo ¶Hoe edict
ꝯtra ea que uiꝯmittutur. ꝯsr¬
luit pretorNLam siqs se u
passum docere p̾sit. publice¬
debere publico uditio pͥna¬
taactoe p̾iudican qdampi¬
tant. sutilius insumest. q̃¬
is puditin legimilie deui
it.s ⁊ is qui p̾cedete c̃osilie
ad hoc ip̃m hoies coegit ar¬
matos ut dãpnum debona¬
uerapiat. sine igitur ip̃e q co
egit hoiessine abalio coae¬
tis utituradrapiendur do¬
lo c facẽ iudetur Hoies co¬
actos accipe debemus ad ħ
coactos ut dãpnũ daretum¬
neq ad diturquales poĩes
qualeseñq siue libos. sine

Expanded text:
cisse dicetur, in dominum iudicium noxale dabo'.Hoc edicto contra ea, quae ui committuntur, consuluit praetor. nam si quis se uim passum docere possit, public publico iudicio priuata actione praeiudicari quidam putant: sed utilius uisum est, quamuis praeiudicium legi Iuliae de ui it, sed et qui praecedente consilio ad hoc ipsum homines colligit armatos, ut damnum det bonaue rapiat.S‹i›ue igitur ipse quis cogat homines siue ab alio coactis utitur ad rapiendum, dolo malo facere uidetur.Homines coactos accipere debemus ad hoc coactos, ut damnum daretur.Neque additur, quales homines: qualescumque siue liberos siue
Abbreviated transcription (Latin):
eorumtm. ul eius q dolosi
fecisse ꝯꝑietm. fie̾ri debet¬
hec actio uulgombonorii
raptorũ dicitur. ¶Hac acti¬
one is demũ tutur: q dolun
malu adhibuit siqsigit
raptorũ non tubitur. s ali¬
ter mulctabͥiti. S et siqui
fugitiuu sium q̃ bona fide
aliꝗs psidebat. rapuit eq
actoe nõ tñbitur qrrem suã
aufert. Quidergo si sibiob¬
ligatam rapuit debebit teĩ¬
iubonorii raptorumactõe
Impubem q doli. M capax
nõ est.no dabitur nisi ẜuus

Expanded text:
um uel eius, qui dolo fecisse comperietur, fieri debet.Haec actio uolgo ‹ui› bonorum raptorum dicitur.Hac actione is demum tenetur, qui dolum malum adhibuit. si quis igitur raptorum non tenebitur, sed aliter multabitur. sed et si quis fugitiuum suum, quem bona fide aliquis possidebat, rapuit, aeque hac actione non tenebitur, quia rem suam aufert. quid ergo, si sibi obligatam? debebit teneri.Ui bonorum raptorum actio in impuberem, qui doli mali capax non est, non dabitur: n
Abbreviated transcription (Latin):
est.querẽtibr.aũt nobis utm̃ du¬
plum totũ pena sit. ⁊ p̾terea reisit
psecuto. an iduplosit ⁊rcipsecutõ
ut penasimpli sit. et magis plac

Expanded text:
est. Quaerentibus autem nobis, utrum duplum totum poena sit et praeterea rei sit persecutio, an in duplo sit et rei persecutio, ut poen‹a› simpli sit, magis plac
Abbreviated transcription (Latin):
plac̾et añtpenes ntrĩq ẽẽ eu
hoĩem qui p̾cmo datus eẽtpe¬
nes cũqui rogass quipsidear
loco pcanoant possideat aut
cepit posside. nich refert quo

Expanded text:
placet autem penes utrumque esse eum hominem, qui precario datus esset, penes eum qui rogasset, quia posside‹a›t loco precario aut possideat aut coeperit possidere, nihil refert, quo
Abbreviated transcription (Latin):
set nec quidem is qui aliquar
uendidit rem. candem deferre
sonam. ne aliquis penam pati¬
atur dignam suepsone ut et
ꝯstitutum ẽe refertur. ¶ Pap̃.¬
ł.ui. responsorum scribit. itai
demum publicam auferipec¬
cuniam ci quicum erat credit̃a
isolutum peccumam accepit.
siant sciebat cumaccipiebat. u¬
publicum quoq debitorera ẽe¬
aut postea cognonit ante qua
consumeret peccumam. Set
placetonim modo ei peccunia
auferendam ẽt. eciam signoã¬
o uerit cum consumeret ⁊ poͣstẽ
quidam principes. directam u

Expanded text:
Sed ne quidem is, qui aliquam uendidit rem, eandem deferre sonam, ne ali‹o›quin poenam patiatur dignam suae personae, ut et constitutum esse refertur.Pap responsorum scribit ita demum publicam auferri pecuniam ei, qui, cum erat creditor, in solutum pecuniam accepit, si aut sciebat, cum accipiebat, publicum quoque esse debitorem, aut postea cognouit, antequam consumeret pecuniam. sed placet omnimodo ei pecuniam auferendam esse, etiamsi ignorauit, cum consumeret: et postea quidam principes directam
Abbreviated transcription (Latin):
Dem .l. Sĩquis dolo. m. infula
meam exxsẜit capitis pea plec¬
tetur quasi incendiarius.
suos tm. rescripto dimpupmit¬
titur. iu nõ enisdem religionis
quihoc fec̾it castrãtis pena mo¬
gatur ¶Semosie indicea
adbestias dat᷑o. nõ solumqui
peramũt tribitur. post legem pe¬
troniam exsenatus ꝯsulta ad
eam remptinentia domims
potas ablata est ad bestias ḋpu¬
gnandas suo arbitrio ẜuos tclere
oblatotam ẽ. indici ẜuosi uista
sit dñiq̃r ela. sic penatradetuꝵ.

Expanded text:
m Si quis dolo insulam meam exusserit, capitis poena plectetur quasi incendiarius. suos tantum rescripto divi Pii permittitur: in non eiusdem religionis qui hoc fecerit, castrantis poena irrogatur. Servo sine iudice ad bestias dato non solum qui paravit tenebitur. Post legem Petroniam et senatus consulta ad eam legem pertinentia dominis potestas ablata est ad bestias depugnandas suo arbitrio servos tradere: oblato tamen iudici servo, si iusta sit domini querella, sic poenae tradetur.
Abbreviated transcription (Latin):
si ⁊ sponse socerorũ ut libertorĩ
tur cum inuenatõe filiũ suum
quidam necauerat qui nou̾caz
adult̾rabat. ininsulam eum de¬
portasse.qd latroms magis q̃
ꝑatris mc eum int̾ffeciss nam¬
et patria potestas inpietate de
rentes.anetiam consi penapa¬
tricidnaffitĩatur. quen potest
et ait metianus etia ꝯsecios ea¬
dempena afficiendos no solum
patrcida.prom̃oscii etia er̃ne
eadem pena afficiendi sunt.
scelus ꝯmittendum peccuma
sit sub ministrata. ut puta si ti
ueneni matis paratõem. uł eci¬
amut latronib aggressorib¬
q daretur qui patrem interfic¬
cerent pancidii pena tñbitur
quiq quesient peccimiã. qui¬
q eorum ita crediderint ant
aqͥuo ita cauerint

Expanded text:
si sponsae socerorum, ut liberorum tur, cum in uenatione filium suum quidam necauerat, qui nouercam adulterabat, in insulam eum deportasse, quod latronis magis quam patris iure eum interfecit: nam patria potestas in pietate debrentes an etiam conscii poena parricidii adficiantur, quaeri potest. et ait Maecianus etiam conscios eadem poena adficiendos, non solum parricidas. proinde conscii etiam extranei eadem poena adficiendi sunt. scelus committendum pecunia sit subministrata, ut puta si ad ueneni mali comparationem uel etiam ut latronibus adgressoribusque daretur, qui patrem interficerent: parricidii poena tenebitur, qui quaesierit pecuniam quique eorum ita crediderint aut a quo ita cauerint
Abbreviated transcription (Latin):
nore aliquo positi deportan so¬
lent. qui ẜo gradr sũt. capite pr¬
̃ muntur. facilius hoc indecuno
collectorumꝯtẽplan oportet.d
legẽ pompeiã deparicidiis. Ru
peia depancrons ca¬
netͣmr. ut siquis pa¬
trem. matre amim
auam fragrem. sororempatru¬
clem matiuelem. paguui. amu¬
culum. amitã oso brinã ꝯsobri¬
num. uxorẽ. uiium imurum.¬

Expanded text:
nore aliquo positi deportari solent, qui secundo gradu sunt, capite puniuntur. facilius hoc in decuricollectorum contemplari oportet. DE LEGE POMPEIA DE PARRICIDIIS 1 peia de parricidiis cavetur, ut, si quis patrem matrem, avum aviam, fratrem sororem patruelem matruelem, patruum avunculum amitam, consobrinum consobrinam, uxorem virum generum
Abbreviated transcription (Latin):
tñanturꝓmiciandu cẽ planesi
ip̃i quibanc mumiam passi funt.
proclamanĩt.audire cos preses ꝓ¬
nintie debet. qui umlitatem ami¬
serunt. nemo enim libum. ẜuu ue
initumsinentẽ uecastrare o ie
ue as sesponte castrãdum p̃bered
nt anedico quidem qui excident
capitale erit  tem ip̃i qui se spon¬
te excidendum prebuit

Expanded text:
nuntiandum esse. plane si ipsi, qui hanc iniuriam passi sunt, proclamaverint, audire eos praeses provinciae debet, qui virilitatem amiserunt: nemo enim liberum servumve invitum sinentemve castrare debet, neve quis se sponte castrandum praebere rit, medico quidem, qui exciderit, capitale erit, item ipsi qui se sponte excidendum praebuit
Abbreviated transcription (Latin):
taurm pro ꝯsulis uetice admoa
driano qḋ eum inqnquenum
relegass⁊ ide duis adriannor¬
senpsit. Constitutum qdem ẽ. ne
quispadones fecernt. nitimosup¬
plicio aĩadu̾tendum ẽẽ et qħem¬

Expanded text:
taurini proconsulis baeticae a divo Hadriano, quod eum in quinquennium relegasset. Idem divus Hadrianus rescripsit: "constitutum quidem est, ne qui spadones fecerint, ultimo supplicio animadvertendum esse: et q
Abbreviated transcription (Latin):
libus factum est.
profacto accipitur necin hac. le¬
geculpa lara prodolo accipitur
quare siꝗs ex alto se p̾cipitaneru
et suꝑ aluimuenerit. eũq occide¬
ritant putator ex arbore cum ra¬
mum deiecent nõ ꝓclamauerit
p̾tereũtem occident ad huius le¬
gis cohertionem non pertinet.

Expanded text:
libus factum est. pro facto accipitur. neque in hac lege culpa lata pro dolo accipitur. quare si quis alto se praecipitaverit et super alium venerit eumque occiderit, aut putator, ex arbore cum ramum deiceret, non praeclamaverit et praetereuntem occiderit, ad huius legis coercitionem non pertinet.
Abbreviated transcription (Latin):
ñsanum abolitõem nõ darhidẽ
rescnpsunt. cumĩcimine capi¬
tali abolitõem ut ire pecnĩaĩa
petitam ẽẽ diceretur. restauran¬
dam ẽc̃ nichominus cognitõem
itaut si nõ ꝓbass. hoc qđ ꝓpone¬
ret. no ĩpune eũlatuixm. Pereq¬

Expanded text:
sarium, abolitionem non dari. Item rescripserunt, cum in crimine capitali abolitionem ut in re pecuniaria petitam esse diceret, restaurandam esse nihilo minus cognitionem, ita ut, si non probasset hoc quod proponeret, non impune eum laturum. DE REQ
Abbreviated transcription (Latin):
go os boa eius uenderc possũt qui
et frandatois cã latitare. ⁊ sino. al¬
ñsus melatitet. S illud spectan¬
laciter cumq solu posse hancũe¬
ditõc mn ĩpetrarc aduersns qũcla¬
cicet.  Lacitare añt ẽ. cum tractu
Aliquo la titere qadm fatitare
eficq̃ter faceit. ¶Ideo ant laci¬
tatio. miniũ ⁊ affectũ occultatis
se desiderat. ut recte cdictũ sit fim¬
osum lamc uenditõempati no
possoqui nose occultat qr suns
ñõ est Plane siño defendatur fi

Expanded text:
go omnes bona eius uendere possunt, quia et fraudationis causa latitare, etsi non aduersus me latitetme, eumque solum posse hinc uenditionem impetrare, aduersus quem latitetur.Latitare autem est cum tractu aliquo latere, quemadmodum factitare frequenter facere.Adeo autem latitatio animum et affectum occultantis ‹s›e desiderat, ut recte dictum sit furiosum hinc uenditionem pati non posse, quia non se occultat, qui suus non est.Plane si
Abbreviated transcription (Latin):
mo liberatio ꝯtingit.l pecii¬
ma solutanonsit. apochañ
obrem indicatam clansulã.
marcelłait. cet̾as ꝑtes stipl¬
ationis enamusse. propter
hocenim tantuminterponi
ut res undicari possit.

Expanded text:
o liberatio contingit, licet pecunia soluta non sit, apocha noob rem iudicatam clausula, Marcellus ait ceteras partes stipulationis evanuisse: propter hoc enim tantum interponuntur, ut res iudicari possit.
Abbreviated transcription (Latin):
amentosciri non potest. cum
recitatum est qũe ad modu
nec ille palan dat qui itascri¬
bit. rogo uos hrdes incos qd ⁊
anobis pecufidem prestetis.i
Ino impriore specie maiorez
frandem excogitas se indetur.¬

Expanded text:
amento sciri non potest, cum recitatum est. quemadmodum nec ille palam dat, qui ita scribit: 'rogo uos, heredes, in eo, quod a uobis peti, fidem praestetis'. immo in priore specie maiorem fraudem excogitasse uidetur
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cano cessit⁊ satis sit sidolus
ma ꝯtineri. quis mĩto dixerit.¬
¶ Exhint dc̃o restitin debet in
odepnatio intm̃ fiet. qͣti inter¬
fuit actoris. ei rem restitui. Et
exeo tp̃r ex quo tp̃r int̾dictum
eclitu ẽ ergo ⁊ fructus ex die in¬
nicure usus nõ fuitisꝗ p̾caĩo ro¬
gauir. ac ph̾amissa sit. uideamꝰ
anhoc inticto tñatur ego ar¬
neralit ert dicend inrestitude¬

Expanded text:
concessit et satis sit, si dolus mam contineri quis merito dixerit.Ex hoc interdicto restitui debet in condemnatio in tantum fiet, quanti interfuit actoris ei rem restitui ex eo tempore, ex quo interdictum editum est: ergo et fructus ex die inuitute usus non fuit is qui precario rogauit ac per hoc amissa sit, uideamus, an interdicto teneatur. ego argeneraliter erit dicendum in restitu