comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ morĩturam. neq ulterius aut man¬
ducare aut bibere. aut somnũ oculi
eius capere potuissent: hoc maxima
ꝓclamando uoce dicebat. Uae miserȩ
michi: qiae adhoc ꝑiculum duplicit᷑
ueni. Primũ qđ uirginitatẽ perdidi:
deinde qđ falsum lectori illi crimen
imposui. Qđ statim defertur ad pa.¬
trem ipsius. Pat̾ autẽ ueritꝰ nequasi
calũpniatorem eũ rep̾henđent alii:
uelut incredulus quieuit et tacuit.
Per aliud igitur biduũ imminentem
ei diuino iudicio: neq moriebatur.
neq pariebat puella. Et qm̃ clamores
ipsius atq gemitꝰ diutius circũstantes
rant celeriter retulerunt. confessam
indolore. Hoc etiã dudum eẽ dicentes
qđ calũpniata memorato lectori fius¬
set. et id circo parere ñualeret. Tunc
ad cũ diacones ep̃s mittit: mandatq
ei. ora inquit ut calũpniatrir tua
pariat. Quibus nullum dedit ille¬
responsum. neq aꝑuit ostium ꝓprię
mansionis inqua iugiter ex qͦ fuerat

Expanded text:
esse morituram, neque ulterius aut manesse morituram, neque ulterius aut manducare, aut bibere, aut somnum oculi ejus capere potuissent, hoc maxima proclamando voce dicebat: Vae miserae mihi, quae ad hoc periculum dupliciter perveni; primum quod virginitatem perdidi, deinde quod falsum lectori illi crimen imposui. Quod statim defertur ad patrem ipsius. Pater autem veritus ne quasi calumniatorem eum reprehenderent alii, velut incredulus quievit et tacuit. Per aliud igitur biduum, imminente ei divino judicio, neque moriebatur neque pariebat puella. Et quoniam clamores ipsius atque gemitus diutius circumstantes rant celeriter retulerunt, confessam in dolore hoc etiam dudum esse dicentes, quod calumniata memorato lectori fuisset, et idcirco parere non valeret. Tunc ad eum diaconos episcopus mittit, mandatque ei: Ora, inquit, ut calumniatrix tua pariat. Quibus nullum dedit responsum ille, neque aperuit ostium propriae mansionis, in qua jugiter, ex quo fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
quicquã locus qͥ omĩpotentiȩ tuȩ oculus
sit occultus. qui uniuersa nosti antequã
fiant. tu solus ꝓfunda ꝑspicis cogitatio¬
num quarũ sincerissimus atq acutissi¬
mus iudex eẽ consuesti. tu auxiliator
in iusta patientium. tucalũpniã sub¬
euntiũ consolator. cui nichil placet
iniquum apud quem mensura iusticis̨
iudicii causam quoq meã diuina
manifestare sententia. Itaq cũ iuue¬
nis infatigabiliter dñm p̃ctirem̃ur:
ieiumisq uigilanter ac diligenter in¬
cumberet: intra breue tempus puella.
cum ꝓprios implesset dies. aduenerat
ei hora pariendi simulq instabat iustũ
dĩ udicium. Nam cum eã uehem̃ter
urgerent gemitus ac dolores. atq ipsa
iam inferna calũpniatrix miserandę
conspiceret. neq expedire se partus
ipsius posset angustiis tantũq crucia¬
tum aprimousq ad sepiimũ diem mu¬
lier sustineret intolerabili dolore com¬
pulsa. cum iam sine dubio se uideret

Expanded text:
quisquam locus, qui omnipotentiae tuae oculis quisquam locus, qui omnipotentiae tuae oculis sit occultus, qui universa nosti antequam fiant. Tu solus profunda prospicis cogitationum, quarum sincerissimus atque acutissimus judex esse consuevisti. Tu auxiliator injusta patientium, tu calumniam subeuntium consolator; cui nihil placet iniquum, apud quem mensura justitiae judicii, causam quoque meam divina manifestare sententia. Itaque cum juvenis infatigabiliter Dominum precaretur, jejuniisque vigilanter ac diligenter incumberet, intra breve tempus, puella cum proprios 983 implesset dies, advenerat ei hora pariendi, simulque instabat justum Dei judicium; nam cum eam urgerent vehementer gemitus ac dolores, atque jam ipsa inferna calumniatrix miseranda conspiceret, neque expedire se partus ipsius posset angustiis, tantumque cruciatum a primo usque ad septimum diem mulier sustineret, intolerabili dolore compulsa, cum jam sine dubio se videret
Abbreviated transcription (Latin):
hab̾e cõmunẽ : neq peccatũ me aliquod
quantum ad memoratam uirginẽ spec¬
tat agnoscere. Sed siuis audire qđ ñ
ẽ: ego hoc trimen ad misi. Quẽ ista
dicentem : gradu lectoris de posuit
ep̃s statim. Atille tunc memonitum
adiit sacerdotem. Et cã rogaret hoc
dicens qm̃ me peccare cognosco. iube
ipsam michi in matrimoniũ dari. quia
putans qđ illam uiuenis ipsa diligeret
qđ q ñposset ullomͦ ab eadem separari.
Acceptã igitur iuuenis et tam ab ep̃oquã
apatre traditam sibi: cõmendauit mo.¬
nasterio femincirũ. Quarũ abbatissi¬
mam dep̃catꝰ ẽ. ut hab̾et illic eã donec
pareret sustentandam. Ipsc uͦ derelicta
ea inmoncisterio memorato. in angusta
cellula se concludens. arripiensq absti¬
nentiã nimis difficilem. adiit xp̃m
corde contrito cũ lacrimis atq gemi¬
tibus dicens. Tu dñe cui nota sunt
omĩa. actꝰ quoq meos agnoscis nec ẽ

Expanded text:
habere commune, neque peccatum me aliquod, habere commune, neque peccatum me aliquod, quantum ad memoratam virginem spectat, agnoscere; sed si vis audire quod non est, ego hoc crimen admisi. Quem ista dicentem gradu lectoris deposuit episcopus statim. At ille tunc memoratum adiit sacerdotem, et cum rogaret hoc dicens: Quoniam qui me peccasse cognosco, jube ipsam mihi in matrimonium dari; quia putans quod illam juvenis ipse diligeret, quodque non posset ullo modo ab eadem separari. Acceptam igitur juvenis, et tam ab episcopo quam a patre traditam sibi commendavit monasterio feminarum: quarum abbatissam deprecatus est ut haberet illic eam, donec pareret, sustentandam. Ipse vero, ea derelicta in monasterio memorato, in angusta cellula se concludens, arripiensque abstinentiam nimis difficilem, adiit Christum corde contrito, cum lacrymis atque gemitibus dicens: Tu Domine, cui nota sunt omnia, actus quoque meos agnoscis; nec est
Abbreviated transcription (Latin):
micbi inpenitentia. quã inuirginitate
sua placuit. Haec autẽ nunc ego dico.
ut nemo contẽpnendos eos credat: qui
apud cesariã palestinȩ ꝓuintiae
ciuitatem. Quȩ cum inuirginitatis eẽ
ꝓposito uidẽtur : p̃ceps ruit. Cui ille
ut factem ꝓprium in alium m̃tiendo
trnsserret. et ut lectori cuidã ciuita¬
tiflũpniosum crimen imponeret.
C tq iam grauida uidetur. patre cit
ꝓderit tanti sceleris auctorẽ cogente.
a memorito lectore uiciatã eẽ sedix̃.
P rb̃t ut putibat ueritate cõꝑta. sugges
corum. lectorem fecit accersiri. Agi¬
tabatur questio int̾roganti ep̃o. lector
nichil se tale fecisse pocerat confiteri.
ns amepem ad modum confessio seque¬
redur aibi ñ ꝓcasscrat crimen: Ep̃s
dic suo uthement̃ iratꝰ. quasi qui
insat̃ uegarit etiam ista dicebat.
nfebrt muer atq impuritate sordi¬
um plene. ñ confiteris: Respondit
hoc lecera. Ego quidem qđ erat in
conscientia mea dixi nichil me in kac

Expanded text:
mihi in poenitentia quam in virginitate mihi in poenitentia quam in virginitate sua placuit. Haec autem nunc ego dico, ut nemo contemnendos eos credat, qui apud Caesaream Palaestinae provinciae civitatem, quae cum in virginitatis esse proposito videretur, praeceps ruit . Cui ille, ut factum proprium in alium mentiendo transferret, et ut lectori cuidam civitatis calumniosum crimen imponeret. Cumque jam gravida videretur, patre ut proderet tanti sceleris auctorem cogente, a memorato lectore vitiatam esse se dixit. Presbyter, ut putabat, veritate comperta, suggesscorum lectorem fecit accersiri. Agitabatur quaestio: interrogante episcopo, lector nihil se fecisse tale poterat confiteri. Nam quomodo confessio sequeretur ubi non praecesserat crimen? Episi suo vehementer iratus, quasi qui impudenter negaret, ei ista dicebat: Infelix et miser atque impuritate sordium plene, non confiteris? Respondit hoc lector: Ego quidem quod erat in conscientia mea dixi, nihil me cum hac
Abbreviated transcription (Latin):
um nr̃m totius mundi in moderata ma¬
licia portare consuesti. qͥ ñuis mortem
peccantiũ. nec ꝑditione delinquentium
delectaris. sed uniuersȩ creaturȩ tuae
ꝓbaris eẽ misericors. quia tua uoluntãᷤ
ẽ cuncta saluari: me quoq perditã
in hoc oftende si saluti restitues ut qđ ex
mei peccati ꝑditione creatũ ẽ. solitis tuiᷤ
miraculis suꝑ me miscrã demonstratis
ex hac celerius luce tollatur neminus
audita aut laqueo aut p̾cipitio ꝑire.
compellar. Cuiꝰ p̃ces ex audita seuentꝰ
ostendit. Statimq namq qđ peꝑit.
morte subtractum ẽ. Ex illo igitur diae
captiuatori quidem suo non ẽ uisa ulte¬
rius. At tamen summis pęnitentiȩ con¬
tinentieq se tradidit angustiis: ita ut
diumitatẽ sibi ꝓpiciam cupiens redđe.
dephantiosis mulieribus ꝑ annos xxͣx.
seruiret. Cuiꝰ p̃ces humiles. misericorᷤᷤ
dnis ñfefellit. Rc̃ddauit namq cui¬
dam scõ prb̾o dicens. Illa uirgo plus

Expanded text:
um nostrorum, totiusque mundi immoderatam maum nostrorum, totiusque mundi immoderatam malitiam portare consuesti, qui non vis mortem peccantium, nec perditione delinquentium delectaris , sed universae creaturae tuae probaris esse misericors, quia tua voluntas est cuncta salvari; me quoque perditam in hoc ostende, si saluti restitues, ut quod ex mei peccati perditione creatum est solitis tuis miraculis super me miseram demonstratis ex hac celerius luce tollatur, ne forte minus audita, aut laqueo aut praecipitio perire compellar. Cujus preces exauditas eventus ostendit; statim namque quod peperit morte subtractum est. Ex illo igitur die captivatori quidem suo non est visa ulterius, attamen summis poenitentiae continentiaeque se tradidit angustiis. Ita ut divinitatem sibi propitiam cupiens reddere, elephantiosis mulieribus per annos triginta serviret. Cujus preces humiles misericors Dominus non fefellit; revelavit namque cuidam sancto presbytero, dicens: Illa virgo plus
Abbreviated transcription (Latin):
uendere consueuit. A quo dumquidam
causam quare id faceret poculasset ita res¬
pondit. Vn de ꝓbabo magistro meo qđ
eiꝰ artẽ diligenter didicerim. nisi distractis
ipsius codicib artis necessaria mͥ ꝓuidere
festinem: Hic gͥ scĩssimus huius modi
hodieq exequens actionẽ. in marcescibi¬
lem sui memoriã nominis cunctis illis
regionib dereliqͥd. ipsẽ nimirũ gaudio¬
rum cȩlestium ꝓhis quȩ impendit egentib
aet̾na retributione sc̃curus. x U̾.
Ncilla dĩ quȩdam uirgo aluis
uirginib: duabus cohabitans. absti¬
nentiãq nouẽ uel decẽ annis custodiens:
a quodam cantore sollicitata atq corrup¬
ta ẽ. Quȩ statim concipiens partu ex¬
plicito. in tantũ prupit odium corrupti¬
onis ut nimia cõpunctione percati ultra
m̃surã quoq resomens penitentiȩ conti¬
nentiã fame semetipsam uellet occidere :
lacrimosis p̃cib iugiter dñm in t̃pellans
et dicens. Tu ds̃ magnȩ qui peccata om̃i¬

Expanded text:
vendere consuevit. A quo dum quidam vendere consuevit. A quo dum quidam causam quare id faceret, postulasset, ita respondit: Unde probabo magistro meo, quod ejus artem diligenter didicerim, nisi distractis ipsius Codicibus, artis necessaria mihi providere festinem? Hic ergo sanctissimus hujusmodi hodieque exsequens actionem, immarcescibilem sui memoriam nominis cunctis illis regionibus derelinquit, ipse nimirum gaudiorum coelestium pro his quae impendit egentibus, aeterna retributione securus. Tunc etiam ancilla Dei quaedam virgo cum aliis virginibus duabus cohabitans, abstinentiamque novem vel decem annis custodiens, a quodam cantore sollicitata atque corrupta est . Quae statim concipiens, partu explicito in tantum prorupit odium corruptoris, ut nimia compunctione peccati, ultra mensuram quoque resumens poenitentiae continentiam, fame semetipsam vellet occidere, lacrymosis precibus jugiter Dominum interpellans, et dicens: Tu Deus magne, qui peccata omni
Abbreviated transcription (Latin):
atq languentium. Ex quib alii qͥdem
coniugati. alii uͦ sine coniugib eẽ nos¬
cuntur. Contigit itaq una dierum
hiemis tempr̃e horis nocturnis: urgeis
quandã mulierem partꝰ angꝰtus. Hac
uero p̾nimia difficultate stimulata
dolorib atq ululantẽ memoratꝰ uir
beatissimꝰ derelicta oratione quã positꝰ
tunc in ęccła sollẽpnit̃ cęlebrabat. egre¬
diens uidensq qđ miserandȩ mulieri
in huiꝰmodi dolore nullus assisteret. ni¬
mia pietate cõmotꝰ. horrore illo qui
parturientiũ femintrũ consuetudinem
sequitur. paulisꝑ se posito. ipse ministe¬
rium obstetricis assũpsit. ne miscdiae
genus amitteret. Cuiꝰ uiri uestis qͥdẽ¬
qua induit᷑. ab iecta nimis et uilis est.
sea uero castigata uehem̃ter et parua.
Qui tanto humilitatis retinetur affectu.
ut p̃desiderio huius oꝑis pȩne nullũ
habeat studium lectionis. Nã siquis ei
exfr̃ib donciuerit codicem: contimio hunc

Expanded text:
atque languentium, ex quibus alii quidem atque languentium, ex quibus alii quidem conjugati, alii vero sine conjugibus esse noscuntur. Contigit una dierum hiemis tempore, horis nocturnis, urgeri quamdam mulierem partus angustiis; hac vero prae nimia difficultate stimulata doloribus atque ululante, memoratus vir beatissimus, derelicta oratione, quam positus tunc in ecclesia solemniter celebrabat, egrediens, vidensque quod miserandae mulieri in hujusmodi dolore nullus assisteret, nimia pietate commotus horrore illo qui parturientium feminarum consuetudinem sequitur, paulisper seposito ipse ministerium obstetricis assumpsit, ne misericordiae genus amitteret. Cujus viri vestis qua induitur, abjecta nimis et vilis est, esca vero castigata vehementer et parca. Qui tanto humanitatis retinetur affectu, ut prae desiderio hujus operis nullum habeat studium lectionis. Nam si quis ei ex fratribus donaverit Codicem, continuo hunc
Abbreviated transcription (Latin):
ad tale ꝓpositum pꝰmilitiã parui tem¬
poris ueniens. prb quidem semꝑ
cum sepus cogeretur fieri recusauit:
uigesimo tamen iam anno in monas¬
terio degit. huiꝰmodi consuetudinẽ
habens. Ascõ quidem uiro ciuitatis
eiusdem ep̃o non recedit. Tantę autem
humilitatis ẽ ac tante miscđię: ut etiam
noctib totis loca cuncta circũeat ma¬
num dando petentibus. Is ipse ñclausis
carcere. ñ egritudine fatigatis ñ paupe.¬
ribus ñ diuitib unquã suum inquo de¬
beret aut posset negauit auxiliũ. sed
om̃ib consuluit semꝑ ac pfuit: quosdã
quidem duros atq crudeles ad miscđiam
ꝓuocando. alios uero si hoc debere fieri
intelligeret ꝓtegendo. ñ nullos pacifica
concordatione placando. cȩteris quoq
ad corporales necessitates quȩcumq pas¬
tus eorũ atq uestitꝰ ratio exigit etiam
ministrando. Est autẽ illic qđ eẽt in
maiorib semꝑciuitatib solet. Inporticu
namq aeccłe multitudo pauꝑum iacet

Expanded text:
post militiam parvi temporis veniens, presbyter quidem fieri cum saepius cogeretur semper recusavit; vigesimo tamen anno in monasterio degit, hujusmodi consuetudinem habens. A sancto quidem viro civitatis ejusdem episcopo non recedit. 982 Tantae autem humilitatis est ac tantae misericordiae, ut etiam in noctibus totis loca cuncta circumeat, manum dando petentibus. Ipse non clausis carcere, non aegritudine fatigatis, non pauperibus, non divitibus unquam suum in quo deberet aut posset, negavit auxilium; sed omnibus consuluit semper ac profuit, quosdam quidem duros atque crudeles ad misericordiam provocando, alios vero si hoc debere fieri intelligeret protegendo, nonnullos pacifica concordatione placando, caeteris quoque ad corporales necessitates, quaecunque pastus eorum atque vestitus ratio exigit, etiam ministrando. Est autem illic, quod esse in majoribus semper civitatibus solet: in porticu namque ecclesiae multitudo pauperum jacet
Abbreviated transcription (Latin):
cula faciat. quȩ sub apłis faciebat:
ea causa ẽ. quia tunc oportebat mun¬
dum miraculis credere: nunc uͦ iam
credentẽ oportet bonis oꝑib coruscare.
Nam ideo tunc signa fiebant exterius:
ut interius fides roboraretur. Iam infi¬¬
de miracula quicumq requirit: uanã
głam ut laudetur querit. Scriptum
est enim. linguȩ insignũ sunt: nonfi¬
delibus sed infidelibus. Ecce signum
non ẽ fidelib necessariũ qui.iam cre¬
diderunt: sed infidelibus ut conuer¬
tantir. Nam paulus ꝓñcredentium
inficelitate : patrẽ publii de infirmi-¬
tate febriũ uirtutib curat. Infirman¬
tem uͦ timotheũ fidelem: ñ oratione
sed medicinaliter temperat. ut noueriᷤ
miracula ꝓincredulis: ñ profidelibus
fieri. Antequã antixristus appareat.
uirtutes ab ȩccłia: et signa cessabuNt.
quatenꝰ eã quasi ab iectiorẽ ꝑsequat᷑
adudatius. Obhanc utilitatem cessa¬¬
bunt sub antixpisto ab eccłia miracula

Expanded text:
cula faciat quae sub apostolis faciebat, cula faciat quae sub apostolis faciebat, ea causa est, quia tunc oportebat mundum miraculis credere, nunc vero jam credentem oportet bonis operibus coruscare. Nam ideo tunc signa fiebant exterius, ut interius fides roboraretur. 3. Jam in fide miracula quicunque requirit, vanam gloriam, ut laudetur, quaerit. Scriptum est enim: Linguae in signum sunt, non fidelibus, sed infidelibus . Ecce signum non est fidelibus necessarium, qui jam crediderunt, sed infidelibus, ut convertantur. Nam Paulus pro non credentium infidelitate patrem Publii de infirmitate febrium virtutibus curat , infirmantem vero Timotheum fidelem, non oratione, sed medicinaliter temperat, ut noveris, miracula pro incredulis, non pro fidelibus fieri. 4. Antequam Antichristus appareat, virtutes ab Ecclesia, et signa cessabunt, quatenus eam quasi abjectiorem persequatur audacius. Ob hanc utilitatem cessabunt sub Antichristo ab Ecclesia miracula
Abbreviated transcription (Latin):
sub trait semetipsum : quia nullũ
ꝑiculi ipsius arbitratus ẽ fructũ.
Disce quomͦ se ad martyriũ offerat
quisq ultro uel quomͦ uixta sen¬
tentiam dĩ cingatur ab altero. et
quo ñ uult ipsẽ ducatur. nisi quod
et ꝓpter głam futuram decerta¬
mine iustus gaudet. & ꝓpt̾ passi.¬
ones uiolentiam refugit subire
qđ delet. Accipe exemplũ ad¬
cundi sub trepidatione martirii.
De usu bellandi. in quo exercita:¬
tus quisq in pręlio et ꝑaudatiã
certam̃ ad greditur: & ꝑtimorẽ
cunctatione mouetur. Item accipe
exemplum martirii. de reparatione
humani corporis ad salutem dumquisq
ec despe reparationis gaudet: et de in¬
cisionibus seu amairissimis poculis meret.
tamen data ẽ uirtus oꝑum ꝓpt̾ ean-¬
dem fidem ornan̾dam. Et tam̃ in ipsis
apłis. plus erat mirabilis uirtus oꝑum:
quã uirtus signorum. Ita nunc et in
ecłia plus est bene uiuere: quã signa
facere. Qđ nunc eccłia non ea mira.¬

Expanded text:
subtraxit semetipsum, quia nullum subtraxit semetipsum, quia nullum periculi ipsius arbitratus est fructum. 4. Disce quomodo ad martyrium se offerat quisque ultro, vel quomodo juxta sententiam Dei cingatur ab altero, et, quo non vult ipse, ducatur, nisi quod et propter gloriam futuram de certamine justus gaudet, et propter passionis violentiam refugit subire quod dolet. 5. Accipe exemplum adeundi sub trepidatione martyrii de usu bellandi, in quo exercitatus quisque in praelio et per audaciam certamen aggreditur, et per timorem cunctatione movetur. 6. Item accipe exemplum martyrii de reparatione humani corporis ad salutem; dum quisque et de spe reparationis gaudet, et de incisionibus ceu amarissimis poculis moeret.tamen data est virtus operum propter eamdem 180 fidem ornandam. Et tamen in ipsis apostolis plus erat mirabilis virtus operum quam virtus signorum. Ita et nunc in Ecclesia plus est bene vivere quam signa facere. 2. Quod nunc Ecclesia non ea mira
Abbreviated transcription (Latin):
auferent ate malicias tuas. Et apłs.¬
Probet inquit se homo: et sic depane
non frangitur. sed ꝓueritutis defen¬
sione ultro se certamini offert: nec
um quam ꝓueritate diffidit. Sepe
ex discipulis ad martirium eligun¬
tur : qui suos doctores ad coronã
p̃cedunt. Et qui sunt ordine pos¬
tremi : sunt nonnum quã incer¬
tamine primi. Uir ses ultro sẽ in
agone ꝓcertamine non debet offer¬
re iusticiȩ. Sed tamen si agonis
fructũ uidet uberrimũ. ñ debet de¬
clinare laboris periculũ. Qđ si
maior ẽ labor quã animarũ lucrũ
declinandus est labor Quẽ mini¬
mũ comitat᷑ augmentum. Vtrũq
enim fecit apłs. qui et ꝑiculis se
ultro dedit : ubi maximũ animȩ
lucrũ uidit. et sapienter se ꝑiculo
abstulit: in quo potiorẽ laborem
quã lucrũ eẽ p̃spexit. Ulto se
paulus apud ephesum ꝑiculis ob¬
tulit: quia potiorẽ ꝑiculo lucrũ
uidit. Damãsco autẽ. ideo aꝑiculo

Expanded text:
auferent a te malitias tuas? et Apauferent a te malitias tuas? et ApProbet, inquit, se homo, et sic de panenon frangitur, sed pro veritatis defensione ultro se certamini offert, nec unquam pro veritate diffidit. 2. Saepe ex discipulis ad martyrium eliguntur, qui suos doctores ad coronam praecedunt; et qui sunt ordine postremi, fiunt nonnunquam in certamine primi. 3. Vir sanctus ultro se pro agone certaminis debet offerre justitiae; sed tamen agonis fructum videns uberrimum, non debet 178 declinare laboris periculum. Quod si major est labor quam animarum lucrum, declinandus est labor, quem minimum comitatur augmentum. Utrumque enim fecit Apostolus qui et periculis se ultro dedit, ubi maximum animarum lucrum vidit; et sapienter se periculo abstulit, in quo potiorem laborem quam lucrum esse perspexit. Ultro se Paulus apud Ephesum periculis obtulit, quia 179 potius periculo lucrum vidit. Damasci autem ideo periculo
Abbreviated transcription (Latin):
tum abestuis: penisque ceteris lanian¬
tur. Hȩc igitur causa est. Baptismũ
enim apęna aeterna. ñ apresentis ui-¬
tae supplicio liberãt. Qđ si apęna
p̃senti homines liberarentur ꝑbaptis¬
mũ : ipsum putarent baptismi p̃miũ
ñ illud ȩternum. Ergo soluto reatu
peccati. manet tamen quȩdã tẽpora¬
lis pena: tt illa uita feruentius re¬
quiratur. que erit apenis omĩbus a¬
liena. Nullus negat fidelium. etiã
pꝰbaptismũ quo peccata delent᷑. Coti.¬
die quãdiu in isto scło sumꝰ ad dm̃ nos
debere conuerti. Qđ quãuis sine in¬
termissione sit cotidie agendũ nũꝗͣ
tam̃ fecisse sufficiet. Qui inmat̾nis
uteris sunt. ideo cum matre baptiza¬
re non possunt : quia qui natus ad
neratio uitum poterit: quẽ generati¬
o. non p̃cessit. Qui scelerate uiuunt.
in exclesia et communicare ñ desinu is
putantesse tali cõmunione munda¬
ri : discant nichil ad emundationẽ
sedera multa. Num quid carnesscȩ̃

Expanded text:
tum, a bestiis poenisque caeteris laniantum, a bestiis poenisque caeteris laniantur? Haec igitur causa est: baptismus enim a poena aeterna, non a praesentis vitae supplicio liberat. Quod si a poena praesenti homines liberarentur per baptismum, ipsum putarent baptimi praemium, non illud aeternum. Ergo, soluto reatu peccati, manet tamen quaedam temporalis poena, ut illa vita ferventius requiratur quae erit a poenis omnibus aliena. 4. Nullus negat fidelium etiam post baptismum quo peccata delentur, quotidie, quandiu in isto saeculo sumus, ad Deum nos debere converti. Quod quamvis sine intermissione sit quotidie agendum, nunquam tamen fecisse sufficiet. 5. Qui in maternis uteris sunt ideo cum matre baptizari non possunneratio in eum potest, quem generatio non praecessit. Qui scelerate vivunt in Ecclesia, et communicare non desinunt, putantes se tali communione mundari, discant nihil ad emundationem elera multa? Numquid carnes sanctae
Abbreviated transcription (Latin):
IOEI et oratione dnĩca
Symbolum et dnĩca oratio.
ꝓtota lege paruulis eccłae
ad celorum regna sufficit capessenda.
Om̃is enim latitudo scripturarũ in
eadem oratione dnĩca: et symboli
breuitate concluditur. Unde et ppħa
ẏsaias dicit. Ad breuiationẽ audiui
adñõ dõ exercituum suꝑ uniuersam
terram : attendite et audite eloquiũ
orationem dnĩcam uel simboli brt̾ui¬
tatem : in quibus ut p̃dictũ est omẽm
quit illa erit fons patens datius dauid
in qua manet fons in ablutione peccato.¬
rum. Heretici autẽ id solum imagina¬
ria ostentatione faciunt. Ideoq illis
baptismũ ñ ad remissionẽ peccatorum:
sed adsupplicii testimoniũ datur.
ro solo peccato originali luunt in
inferno nupernati infantuli penas.
si renouati ꝑ lauacrum non fuerint.
Pro inde cum causa nuꝑnatus dãpnat᷑
infans. si non regeneratur quia originiᷤ
noxietate ꝑimitur. Quur paruuili
peccatum originale carentes ꝑbaptis.¬
mũ. et necdum ꝓpriũ habentes delic̃¬

Expanded text:
o et oratione. 1. Fidei symbolum et dominica oratio pro tota lege parvulis Ecclesiae ad coelorum regna sufficit capessenda. Omnis enim latitudo 174 Scripturarum in eadem oratione dominica et symboli brevitate concluditur. Unde et propheta Isaias dicit: Abbreviationem audivi a Domino Deo exercituum, super universam terram. Attendite, et audite eloquium Orationem dominicam, vel symboli brevitatem, in quibus ut praedictum est omnem quit, illa, erit fons patens domui David in qua manat fons in ablutionem peccatorum Haeretici autem id solum imaginaria ostentatione faciunt; ideoque illis baptismus non ad remissionem peccatorum, sed ad supplicii testimonium datur. 2. Pro solo originali reatu Inunt in inferno nuper nati infantuli 176 poenas, si renovati per lavacrum non fuerint. Proinde cum causa nuper natus damnatur infans, si non regeneratur, quia originis noxietate perimitur. 3. Cur parvuli peccato originali carentes per baptismum, et necdum proprium habentes delic
Abbreviated transcription (Latin):
sed humanȩ ucinitatis illecebra quȩ exinanis
głe cupiditate generatur. et ꝑ infirmã atq
instabilem anĩmi uoluntatem. Dum enim
cogitationes suas om̃s alienȩ uitȩmaledi¬
cis rep̾hensionib occuparet: discedente
abea angło scĩtatis. nullo om̃mo custode
ꝓpͥe reliquerat scĩtatis. Idcirco autẽ utrã¬
q uitam religiosis iorũ hominũ et eorum
qui ꝑ neglectum pꝰlabores immodicos et
temporum spacia. desummo fastigio ceti¬¬
derunt describimꝰ : ut unusquisq exsua
conuersatione insidias inimici considans
occultos eiꝰ laqueos possit euadere. Sed
cum sint magnorum uirorum feminarũ¬
q quã plurimi qui abrenunciationis suȩ
principia uirtute ꝑegerint. deinde abhos¬
te cunctorum hominũ sunt elysi: ideo
explurib quorum etiã uitȩ socius exciti
paucos enumero. quia neq illos ad fortia
lam reuocare ulteriꝰ nec michi ꝓd eẽ p̃ualeo
magnos xp̃i athletas laudans nec imitans.

Expanded text:
sed humanae vanitatis illecebra, quae ex inanis sed humanae vanitatis illecebra, quae ex inanis gloriae cupiditate generatur, et per infirmam atque instabilem animi voluntatem. Dum enim cogitationes suas omnes alienae vitae maledicis reprehensionibus occuparet, discedente ab ea angelo sanctitatis, nullum omnino custodem propriae reliquerat castitatis. Idcirco autem utramque vitam religiosissimorum hominum, et eorum qui per neglectum post labores immodicos, et temporum spatia de summo fastigio ceciderunt describimus, ut unusquisque ex sua conversatione insidias inimici considerans, occultos ejus laqueos possit evadere. Sed cum sint magnorum virorum feminarumque quamplurimi, qui abrenuntiationis suae principia virtute peregerunt, deinde ab hoste cunctorum hominum sunt elisi; ideo ex pluribus, quorum etiam vitae socius exstiti, paucos enumero, quia neque illos ad fortia jam revocare ulterius, nec mihi prodesse praevaleo, magnos Christi athletas laudans, nec imitans.
Abbreviated transcription (Latin):
putat illusus ab auctore facinorũ qdđ om̃s
scos patres scientiȩ uirtute p̃cellat. ꝑquã
suus hostis effectus. hanc foueã ꝑditionis
incurrit. numquã cumtalib uiris qui
gubnaculis sapientiȩ sp̃alis usisunt loqui
dignatꝰ. unde negletus ac negligens ad
mortũ ꝓfunda dilapsus ẽ. Sic̃ arborfoli¬
orum ex ub̾ans repente unius momenti
tempore. nuda aridaq monstrat᷑. scđm
qđ scriptum ẽ. Qui ñ habent gub̾nacu¬
la: cadunt sicut folia.UO C
outramn uirginẽ quandã de
hierosolima. cilicio uestitã. et per
sex annos semꝑ inclusam: nichilq eius
qđ uolupttitem aliquã posset exhibe
gustantem. Quã ad pꝰtremũ diuino au¬
xilio destitutã. tam inmensȩ suꝑbiȩ mori¬
bus inuasit. ut talem ruinã qualẽ diximꝰ
suffineret Aꝑuit enim subito fenestram
cellule suȩ : suscepitq eum qͥ consueuerat
autȩ necessaria ministra: e cũ ipso con¬

Expanded text:
putat, illusus ab auctore facinorum, quod omnes putat, illusus ab auctore facinorum, quod omnes sanctos Patres scientiae virtute praecellat, per quam suus hostis effectus, hanc foveam perditionis incurrit, nunquam cum talibus viris qui gubernaculis sapientiae spiritualis usi sunt, loqui dignatus. Unde neglectus ac negligens, ad mortis profunda dilapsus est, sicut arbor foliorum exuberans, repente unius momenti tempore nuda aridaque monstratur, secundum quod scriptum est: Qui non habent gubernacula, cadunt sicut folia . Coveram virginem quamdam de Jerosolyma , cilicio vestitam, et per sex annos semper inclusam, nihilque ejus quod voluptatem aliquam posset exhibere gustantem; quam ad postremum divino auxilio destitutam, tam immensae superbiae morbus invasit, ut talem ruinam qualem dicimus, sustineret. Aperuit enim subito fenestram cellulae suae, suscepitque eum qui consueverat ei vitae necessaria ministrare, cum eo con
Abbreviated transcription (Latin):
animam ꝓrsũs ingrediens atq dicens.
Nisita se habentib qͥd frustra consumeris
ptolomeis: Aut qua mercedis reni¬
butione laborcis. cum nulla sit renul¬
neratio : meritorũ : Qđ si eẽtetã
recributor. quȩ mertes ꝓtantis labo¬
ribus tibi sufficeret: quale uͦ iudiciũ
scripturȩ minantur. ubi sine ꝓuidentia
cuncta labuntur: his diabolicis cogitatio¬
nib miserrimꝰ ptolomeus in fractꝰ. fertur
insaniens et anaturali discedens prudentia
etiam usq aidp̾sens tempꝰ inegrp̃co cũ euis¬
modi errore uersari. uoracitati tantum
ebrietatiq deditus. ut nullum ꝓrsus cum
aliquo soleat habere sermonem: sed uelut
aeneus reuertens depublico miserandum
lacrimisq plenum spectaculũ oculis xp̃ia¬
norum ẽ positꝰ. irrisio uͦ atq deceptio cun¬
ctis qͥ grãm nr̃ȩ conuersationis ignorans.
In hanc autẽ ptolomeus ẽ. dilapsus insaniã
ex irrationabili quadam p̃sũptione : dum

Expanded text:
animam prorsus ingrediens, atque dicens: animam prorsus ingrediens, atque dicens: His ita se habentibus, quid frustra consumeris, Ptolemaee, aut qua mercedis retributione laboras, cum nulla sit remuneratio meritorum? quod si esset etiam retributio, quae merces pro tantis laboribus tibi sufficeret? quale vero judicium scripturae minantur, ubi sine providentia cuncta labuntur? His diabolicis cogitationibus miserrimus Ptolemaeus infractus, fertur insaniens et a naturali discedens prudentia etiam usque ad praesens tempus in Aegypto cum ejusmodi errore versari, voracitati tantum ebrietatique deditus, ut nullum prorsus cum aliquo bonum soleat habere sermonem, sed velut aeneus revertens de publico, miserandum lacrymisque plenum spectaculum oculis Christianorum expositus; irrisio vero atque deceptio cunctis qui gratiam nostrae conversationis ignorant. In hanc autem Ptolemaeus est dilapsus insaniam ex irrationali quadam praesumptione, dum
Abbreviated transcription (Latin):
Lius iterum ptolomeus nomine
eo more uiuebat: ut difficile pos¬
sit referri quia in encirrabilis uidet᷑.
Habittiuit autẽ inter initia ultra quę
scytin sepe diximus loca: in ea parte
quã clumna uocant.. In qͦ tamen
loco nullus montich m orũ ualebat
habittire: eo qđ octauo decimo la¬
pide puteus atq remotꝰ eẽ uidetur.
lle igitur cilicenses illuc plures lague.¬
nas ꝑtulit secum quas decembri ẽt
ianuario mense. spongia expetris colli¬
gens rorem. multum enĩ tunc in ipsi
regionib cadit roris implebat. Idq
ei ꝑ quindecim illos habittinti anno̾
sufficiebat ad potũ. Qui penitꝰ sẽparat᷑
a doctrina spũali colloquioq scõrum
uirorũ. quorũ ei sermo ꝓd ẽẽ poterat
et afrequenti mysteriorũ cõmunione.
subito quasi alienus effectꝰ intantuia
a recto itinere deuiauit. ut diceret
nullam eẽ ꝓuidentiã rerũ. sed omĩa
suis quodãm motib ferri. Persuasit
gͥ ei ber uitȩ hostis humanȩ in eius

Expanded text:
lius iterum, Ptolemaeus nomine , eo more vivebat, ut difficile possit referri, quia inenarrabilis videtur. Habitavit autem inter initia ultra illa quae Scythin saepe diximus loca, in ea parte quam Clima vocant, in quo tamen loco nullus monachorum valebat habitare, eo quod octavo decimo lapide puteus aquae remotus esse videretur. Ille igitur cilicenses illuc plures lagenas pertulit secum, quas Decembri et Januario mense, spongia ex petris colligens rorem multum enim tunc in ipsis regionibus cadit roris implebat. Idque ei per quindecim illic habitanti annos, sufficiebat ad potum, qui penitus separatus a doctrina spirituali, colloquioque sanctorum virorum, quorum ei sermo prodesse poterat, et a frequenti mysteriorum Christi communione, subito quasi alienus effectus, in tantum a recto itinere deviavit ut diceret nullam esse providentiam rerum, sed omnia suis quodammodo motibus ferri. Persuasit igitur ei vitae hostis humanae, in ejus
Abbreviated transcription (Latin):
potestatis ad eptę culmina tenent: ut
ꝑ eandem potestatẽ disciplinã ecclesias¬
ticam muniant. Cȩt̾um intra eccłam
potestatis necessariȩ ñ eẽnt: nisi id qđ
ñ p̃ualet sac̾dos efficere ꝑdoctrina
sermonẽ potestas hoc imꝑet ꝑdisci¬
pline terrorem. Sepe ꝑregnũ t̃renũ
cȩleste regnũ ꝓficit. ut qui intra a ec¬
clesiã ponti: contrafidem et discipli.¬
nam ȩcđe agunt rigore pͥncirum

Expanded text:
potestatis adeptae culmina tenent, ut per eandem potestatem disciplinam ecclesiasticam muniant. Ceterum intra ecclesiam potestates necessariae non essent, nisi ut, quod non praevalet sacerdos efficere per doctrinae sermonem, potestas hoc imperet per disciplinae terrorem. Saepe per regnum terrenum caeleste regnum proficit, ut, qui intra ecclesiam positi contra fidem et disciplinam ecclesiae agunt, rigore principum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓtoplastus. Qui uͦ natꝰ ẽ nec tam̃ mor¬
tuus ẽ: existit enoch qͥdõ placuit atq
trans latus ẽ. Mortuus autẽ nec ullo¬
fetore corruptꝰ: uxor ẽ loth quȩ con¬
uersa instatuam salis. usq nunc in eo
habitu ꝓincredulorũ ꝑdurat exemplo.
Et idõ consilium do tibi ophilosophe.
ut has in eptas ꝓpositiones tuas et in ane̾
obstupefactꝰ nichil quęsiuit ulteriꝰ: sed
discedens a cumen uiri responsionemq
tã celerem paratãq miratus est.

Expanded text:
protoplastus. Qui vero natus est, nec tamen morprotoplastus. Qui vero natus est, nec tamen mortuus est, existit Enoch, qui Deo placuit, atque translatus est. Qui mortuus est autem, nec fetore ullo corruptus, uxor est Loth, quae conversa in statuam salis , quae usque nunc in eo habitu pro incredulorum perdurat exemplo. Et ideo consilium do tibi, o philosophe, ut has ineptas propositiones tuas et inanes obstupefactus, nihil inquisivit ulterius; sed discedens, acumen viri, responsionemque tam celerem paratamque miratus est.
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃s uir : quia phylosophus eẽt: misit
ad eũ corneliũ et theodorũ. p̃cipiens
eis ut ad ea quȩ sciscitatꝰ fuerit pru¬
denti responsione satis facereaT
Egressus igit᷑ ad eũ philosophus: ait.
m ult̾ a nobis sermo delatus ẽ qđ sapien¬
tiae geratis studiũ. et uxta religionẽ
ur̃am quietem diligatis impensius: in¬
suꝑ etiã prudent̃ hĩs qui ꝓponunt aliqͥd
satis facere uideamini. Et idõ dehisquę
legitis : uos interrogare disposui. Cũi
theodorus. Profer ait qđ uis. Et philoso¬
phus. Habes inquit tumecũ disputa¬
tionem: ut ea quefuerint quęsita dis¬
soluas : Et theodorꝰ respondit. Ex ꝓme
iam qđ intendis. Cui philosophũs ait.
Quis ñ natꝰ mortuus : quis rursũ natus
a morte subtractus : quis autẽ cũ sit.
mortuus ñ fetore corruptꝰ: Et ait
theodorus. Non grandis in qͥt haec
ꝓpositio tua ẽ :. ophilosophe. Nam
facile. qđ inquiris absoluã. Qui ñ
natus mortuus est: habetur ad am

Expanded text:
sanctus vir quia philosophus esset, misit sanctus vir quia philosophus esset, misit ad eum Cornelium et Theodorum, praecipiens eis ut ad ea quae sciscitaverit prudenti responsione satisfacerent. Egressus igitur ad eum philosophus ait: Multus ad nos sermo delatus est, quod sapientiae geratis studium, et 131 juxta religionem vestram, quietem diligatis impensius, insuper etiam prudenter his qui proponunt aliquid satisfacere videamini, et ideo de his quae legistis vos interrogare disposui. Cui Theodorus: Profer, ait, quod vis. Et philosophus: Habes, inquit, tu mecum disceptationem, ut quae fuerint quaesita dissolvas? Cui Theodorus respondit: Exprime jam quod intendis. Tunc philosophus ait: Quis, non natus, mortuus est? Quis rursum natus, a morte subtractus est? Quis autem, cum sit mortuus, non est fetore corruptus? Et ait Theodorus: Non grandis, inquit, haec propositio tua, o philosophe; nam facile quod inquiris solvam. Quis non natus, mortuus est, habetur Adam
Abbreviated transcription (Latin):
cȩcauit in uidia nocte uenientes: quȩ
constructa fuerant destruebant. Sed
ñ in longũ: malignitatis eorũ pęna
dilata ẽ. Hã cum senex discipłos suos
ad tolerantiã cõmoneret. et illi nequis¬
simi uixta consuetudinẽ conuenis¬
sent. ut facinorũ suorũ cępta ꝑfice¬
et uelut cęra a facie ignis ad nichilum
redacti. Fr̃s ergo : uelocit̃ uniũ sum
consũmauerunt ȩdificia. In qͦ beatus
pachomiꝰ constituit monachos religi.¬
osos uiros : qͥb samuelẽ p̃posuit hila¬
rem uirũ. et dono frugalitatis exi¬
mium. Quia uͦ p̃dicta monasteria
in suburbano fuerant instituta: idẽ
sc̃s ibi uoluit ꝑmanere diutiꝰ. usque
dũ hi quos ordinaiuerat xp̃i munere
audita seruoꝵ dĩ opinione uenit ad
eos: scire uolens qd eẽnt qͥd uę ꝓfite¬
rentur. Et uidens aliquos exmona-¬
chis : ait eis. Uocate michi patrem
ur̃m: quia dereb necessariis cũ eo
disputaturꝰ sũ. Cũ cognouisset autem

Expanded text:
caecavit invidia, nocte venientes, quae caecavit invidia, nocte venientes, quae constructa fuerant destruebant. Sed non in longum malignitatis eorum poena dilata est. Nam cum senex discipulos suos ad tolerantiam commoneret, et illi nequissimi juxta consuetudinem convenissent, ut facinorum suorum coepta perficeet velut cera a facie ignis ad nihilum sunt redacti. Fratres ergo velociter universum consummaverunt aedificium; in quo beatus Pachomius constituit monachos, religiosos viros, quibus Samuelem praeposuit, hilarem virum, et dono frugalitatis eximium. Quia vero praedicta monasteria in suburbano fuerant instituta, idem sanctus ibi voluit manere diutius, usque dum hi quos ordinaverat, Christi munere audita servorum Dei opinione, venit ad eos, scire volens quid essent, quidve profiterentur; et videns aliquos ex monachis, ait ad eos: Vocate mihi Patrem vestrum, quia de rebus necessariis cum eo disputaturus sum. Cum cognovisset autem
Abbreviated transcription (Latin):
dire narrauit exhis quȩ ipse conspererat.
Quidã igitur ex illis euntes ad memoratũ
monasteriũ. et diligent̃ inquirentes qͣ
hora frat̃ ille dormisset: eã quȩ ascõ uiro
didicerant uera omĩa cognouerunt.
Haec autẽ retulimꝰ. duab ex causis.
Primũ uolentes ostenđe beatũ senem
nimiũ fuisse ꝑspicacissimũ. grãmq pos¬
sedisse ꝓpheticã. ac longe posita intel¬
lectualib occulis p̃uidisse: deinde ut
tales semꝑ imittintes. maloꝵ consortia
sollicite uitaremꝰ. Et dehis quidem
c̃s ergo pachomiꝰ ad antfatun
ep̃m cũ sius monachis ueniens. abeo
in sũmi ueneratione susceptꝰẽ. Ham
festiuitatẽ maximã : in euis celebsa¬
uit aduentu. Deditq ei loca ubi spe¬
rata monasteria conderet: sicuti
dudum ꝑscripta rogauerat. Quȩ etiã
uenerabilis uir: alacriter extruxit.
Et cum macerię munimen incircuitu
duceret nequis facile posset irrũpere:
quidã pestilentes homines quos diaboli

Expanded text:
dire, narravit eis ex his quae ipse conspexerat. dire, narravit eis ex his quae ipse conspexerat. Quidam igitur ex his euntes ad memoratum monasterium, et diligenter inquirentes qua hora frater ille dormisset, ea quae a sancto didicerant viro, vera omnia cognoverunt. Haec autem retulimus duabus ex causis: primum, volentes ostendere beatum senem nimium fuisse perspicacissimum, gratiamque possedisse propheticam, ac longe posita intellectualibus oculis praevidisse; deinde, ut tales semper imitantes, malorum consortia sollicite vitaremus. Et de his quidem XLI.--Sanctus ergo Pachomius ad antefatum episcopum cum suis monachis veniens, ab eo in summa veneratione susceptus est. Nam festivitatem maximam in ejus celebravit adventu, deditque ei loca ubi sperata monasteria conderet, sicut dudum per scripta rogaverat, quae etiam venerabilis vir cum alacritate construxit. Et cum maceriae munimen in circuitu duceret, ne quis facile posset irrumpere, quidam pestilentes homines, quos diaboli
Abbreviated transcription (Latin):
est autẽ sc̃s ibidem cũ monachiᷤᷤ.
duobus diebus. Docebatq inprimis
potentiam. Tunc nunciatur ei : quod
frat̃ quidã decenoboscioꝵ monasterio
gNui infirmitate detentꝰ. benedictio¬
nẽ p̃cis eiꝰ ultimã postularet. Hoc
audiens homo dĩ. confestim secutꝰ ẽ eos
qui hoc sibi retulerant. Cumq concitus
ꝓficisceretur et duob aut trib milibus
ab eẽt amonaisterio qđ petebat. audiuit
suauissimã uoeem in aere ꝑsonantem.
Suspiciensq: uidit ipsius frĩs animam
ueloci cursu ab angłis dm̃ laudantib
adbetitam uitam ꝑ ennemq sustolli.
Comites autẽ pachomii cũ neq uocem
audirent nec quicquã sentirent pęnitus
sed tantũ mͦ cernerent eũ ad orientem
diu suspicere : dicunt ei. Cur steasa
respondit. Frustra iã currimꝰ. Hoc enĩ
ẽ qđ diu considero: quẽ ad modum
frat̃ ipse ad gaudia ꝑpetua deducatur
Quẽ cũ rogarent ut eis exponeret quomͦ
uidisset eiꝰ animã: quantũ poterant au¬

Expanded text:
est autem sanctus ibidem cum monachis duobus diebus, docebatque in primis are gratiam. Tunc nuntiatur ei quod frater quidam de Chinobosciorum monasterio gravi infirmitate detentus, benedictionem precis ejus ultimam postularet. Haec audiens domo Dei, confestim secutus est eos qui haec sibi retulerant. Cumque concitus proficisceretur, et duobus vel tribus millibus abesset a monasterio quod petebat, audivit suavissimam vocem in aere personantem; suspiciensque vidit ipsius fratris animam veloci cursu ab angelis Domini laudantibus ad beatam vitam perennemque sustolli. Comites autem Pachomii cum neque vocem audirent, nec quidquam sentirent penitus, sed tantummodo cernerent eum ad Orientem diu suspicere, dicunt ei: Cur stetistrrere. Qui respondit: Frustra jam currimus; hoc enim est quod diu considero, quemadmodum frater ipse ad gaudia perpetua deducatur. Quem cum rogarent ut eis exponeret quomodo vidisset animam, quantum poterant au
Abbreviated transcription (Latin):
et sr interdũ nascitur : int̾dũ tam̃
cũ eis ñ morim᷑. Cũ isto autẽ et
nascimur : cũ isto et morim᷑. Perũ¬
que uoluntas uescendi. ita sub ob¬
tentu necessittitis subripit : ut dũ
putatur seruire necessittiti. uolup.¬
tatis desiderio seruiatur. Nec facile
discernitur: utrũ qđ accipitur gulae
an indigentiȩ deputetur. de ebri

Expanded text:
etsi interdum nascimur, interdum tamen etsi interdum nascimur, interdum tamen cum eis non morimur; cum isto autem et nascimur, cum isto et morimur. 15. Plerumque voluptas vescendi ita sub obtentu necessitatis subrepit, ut dum putatur serviri necessitati, voluptatis desiderio serviatur; nec facile discernitur utrum quod accipitur, gulae, an indigentiae deputetur.
Abbreviated transcription (Latin):
inmundos expellere: nisi ꝑ abstinentiã
gulȩ. Tunc enim hostes qui extͣ nos
sunt a nob̾ fortiꝰ suꝑant᷑ : quando priu̾
quȩ intranos sunt uitia extinguntur:
N amfrustra foris agit bellũ: qui intus
habet ꝑiculũ. Nonqualittitẽ ciborum:
sed eorum cupiditatem cauendã. Nam
sepe accuratius p̃parata sine gulae
concupiscentia degustantur: et sepę
abiecta et uilia edendi cupiditate
sumuitur. Sicq fit: ut nonsit in
culpã ciborum qualitas sed illud
reputetur inuitio qđ cũ desiderio
degustatur. Quatuor sunt genera
distinctionum ingulȩ appecitu. id
ẽ quid qnͣdo qͣntũ: et quomͦ ap¬
petatur. Quid ad rem ipsã ꝑtinet:
quȩ appetitur. Quando si ante
legitimũ tempus. quid appetatur.
Q aliutũ uero. ad immoderationem
refart. Quomͦ   ad in patientiam
festm ionis. ad scribitur. Nullus
actor quc̃uenter : qui cotidianã
refcctionẽ cotidiana famis exacti.¬
one ad implet. Cũ cęteris enĩ uitus

Expanded text:
253 immundos expellere, nisi per abstinentiam 253 immundos expellere, nisi per abstinentiam gulae. Tunc enim hostes qui extra nos sunt a nobis fortius superantur, quando prius quae intra nos sunt vitia exstinguuntur. Nam frustra foris agit bellum, qui intus habet periculum. 12. Non qualitatem ciborum, sed eorum cupiditatem cavendam. Nam saepe accuratius praeparata sine gulae concupiscentia degustantur, et saepe abjecta et vilia edendi cupiditate sumuntur. Sicque fit ut non sit in culpa ciborum qualitas, sed illud reputetur in vitium, quod cum desiderio degustatur. 13. Quatuor sunt genera distinctionum in gulae appetitu, id est: quid, quando, quantum, et quomodo appetatur. Quid ad rem ipsam pertinet quae appetitur. Quando, si ante legitimum tempus quid appetatur. Quantum vero ad immoderationem refertur. Quomodo ad impatientiam festinationis ascribitur. 14. Nullus actor est quam venter, qui quotidianam refectionem quotidiana famis exactione adimplet. Cum caeteris enim vitiis
Abbreviated transcription (Latin):
tanta in inferno inter ignes erat
in opia. quanta hic epularũ fuerãt
copia. In hoc scło esurire et sitre
noluit: ꝓptea illuc inflãmis sitiens
stillam aque quȩsiuit nec meruit.
Considerandũ quã uehem̃ter argũ-¬
antur comessatio et sũptuosa con
his qui eam libenter ambiunt. Dicit
enim ꝑ isaiam. Ecce gaudium et
lȩticia occid̾e uit̾ulis et iugũbge
arictes : comede camos eibiber eñ
uinũ. Si dimittet᷑ iniquitas. hȩod
uobis : donee moriamini. Sicut
onĩs carnales cupiditates abstinen¬
tie resecantur: ita om̃s animatꝰ
uirtutes edacitatis uitio destru¬
untur. Inde ẽ qđ et princeps co-¬
quorum muros ierłm subuertit:
quia et uenter cui seruitur acoqͥs.
uirtutes animȩ destruit. Neque
enim posse quẽpiam uirtutũ per¬
fectionem at tingere: nisi prius
uentris edomuerit ingluuiem. Nemo
potest dominari ceteris uitiis: nisi prius
ingluuiem uentris restrinexerit. Rec
quisquã facile poterit a semetipso sp̃s

Expanded text:
tanta in inferno inter ignes erat tanta in inferno inter ignes erat inopia, quanta hic epularum fuerat copia. In hoc enim saeculo esurire et sitire noluit, propterea illic inter flammas sitiens, stillam aquae quaesivit, nec meruit. 9. Considerandum quam vehemantur comessatio et sumptuosa convhis qui eam libenter ambiunt; dicit enim per Isaiam: « Ecce gaudium et laetitia, occidere vitulos et jugulare arietes, comedere carnes et bibere vinum, si dimittitur inivobis, donec moriamini . 10. Sicut omnes carnales cupiditates abstinentia resecantur, ita omnes animae virtutes edacitatis vitio destruuntur. Inde est quod et princeps coquorum muros Jerusalem subvertit, quia et venter, cui servitur a coquis, virtutes animae destruit. Neque enim posse quempiam virtutum perfectionem attingere, nisi prius ventris edomuerit ingluviem. 11. Nemo potest dominari caeteris vitiis, nisi prius ingluviem ventris restrinxerit. Nec quisquam facile poterit a semetipso spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
guntur. Dũq unũ ex his in modera.¬
te reficitur : aliud adluxuriã exci¬
tatur. Non adluxuriam uel ad sa¬
cietatem. sed tantũmͦ ut corpꝰsus¬
tentetur ȩpulis ẽ utendũ. Nã ut
philosophi dixerunt. cibos inuen.¬
tos eẽ ut contineant animã ñcor¬
rumpant. Qui mmirũ cibis utunt᷑:
qͣntomagis uentrem pascunt. tanto
magis sensũ m̃tis obtundunt. Nam
greci dixerunt. ex crasso uentre
subcilem sensum gigni nonposse.
N am gulȩ saturitas nimia aciem mentis
obtundit : ingeniumq hebescere facit.
Libidinis ignes ciborum fomites incres¬
cunt. Corpus autt̃ qđ abstinentia fran¬
git. tẽptationẽ exurit. Unde et tres
pueros abstinentes flãma babilonu
incendii : et si tetigit ñ combussit.
Quia nimirum ec sidenderiorũ carna¬
lium ignis abstinentiũ m̃tes in flãmet:
usque ad consensũ tam̃ concupiscen¬
habundantia ẽ epularũ. ardentis
diuitis intendat suppliciũ : cuius

Expanded text:
guntur. Dumque unum ex his immoderaguntur. Dumque unum ex his immoderate reficitur, aliud ad luxuriam excitatur. 5. Non ad luxuriam, vel ad satietatem, sed tantummodo, ut corpus sustentetur, epulis est utendum. Nam, ut philosophi disserunt, cibos inventos esse ut contineant animam, non ut corrumpant. 6. Qui nimium cibis utuntur, quanto magis ventrem pascunt, 252 tanto amplius sensum mentis obtundunt. Nam Graeci dixerunt ex crasso ventre subtilem sensum gigni non posse. Nam gulae saturitas nimia aciem mentis obtundit, ingeniumque evanescere facit. 7. Libidinis ignes ciborum fomentis increscunt; corpus autem quod abstinentia frangit, tentatio non exurit. Unde et tres pueros abstinentes flamma Babylonii incendii, etsi tetigit, non combussit, quia nimirum etsi desideriorum carnalium ignis abstinentium mentes inflammat, usque ad consensum tamen concupiscenabundantia est epularum, ardentis divitis intendat supplicium, cujus