comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cepit. de quo inter plura uirtutu
miracula. qui eum familiariter no¬
uerunt dicere solent. Et maxime
uir reu̾entissimus ac ueracissimꝰ
berechtus dyachonus qͦndam eiuꝰ.
nunc autem albas monasterii qd̃
nocatur inderauuda .i. insula de¬
rorum. e quibus aliqua memorie
tradere cõmodum duximꝰ. Et mã
et uallo circumdata. non longe ab
miliarii et dimidii spatio inteflu¬
ente tino amine separata. h̃ns cimi¬
terium scĩ michaelis archangeli ĩ
qͣuir dei sepius ubi oportunitas
adridebat temporis. et maxime ĩ
quadragesima manere cũ paucis.
atq orationibꝯ ac lectionibo quie¬
tus operam dare consueuerat. Cũ
suis querere pauꝑem aliquem ma¬
iorema ĩfirmitate uł inopia gͣuatũ.
quẽ secum hẽre illis diebus ad fa¬
semper facere solebat. Crat autẽ
inuilla non longe posita. quidaz
adolescens mutus. ep̃o notus. Nã
sepius anteillum ꝑcipiende ele¬
mosine gr̃a uenire consueuerat.
qui ne unũ sermonẽ quidẽ sermo¬
biem tantam et furfures hẽ bat

Expanded text:
cepit: de quo plura virtutum miracula qui eum familiariter noverunt, dicere solent, et maxime vir reverentissimus ac veracissimus Bercthun, diaconus quondam ejus, nunc autem abbas monasterii quod vocatur Inderauuda, id est, in silva Derorum: e quibus aliqua memoriae tradere commodum duximus. Est  e vallo circumdata, non longe ab us ferme milliarii et dimidii spatio interfluente Tino amne separata, habens coemeterium sancti Michaelis archangeli, in qua vir Dei saepius ubi opportunitas adridebat temporis, et maxime in Quadragesima, manere cum paucis, atque orationibus ac lectioni quietus operam dare consueverat. Cumqsuis quaerere pauperem aliquem majore infirmitate vel inopia gravatum, quem secum habere illis diebus ad fasemper facere solebat. Erat autem in villa non longe posita quidam adolescens mutus, episcopo notus, nam saepius ante illum percipiendae eleemosynae gratia venire consueverat, qui ne unum quidem sermoantam ac furfures habebat
Abbreviated transcription (Latin):
luna: in qua percussus egiptus.
ifrł est a longa ẜuitute redemp¬
tus. heptem inquit dieb azim.a
comedetis. Quibꝰ item uerbis
tota tertia septimana eiusdem
pͥmi pͥmimensis decantetur sol¬
lepnis esse debere. sed ne putare¬
nus ea̾sdem septem dies a.xiiii.
ferm̾tum in domibus urĩs. Qui¬
cumq comederit fermentum.
usq dum ait in eadem enĩ ipsa
die edusam ex̾citum urm̃ de ter¬
ra egipti. Primum ergo diem
azimorum apellat eumin quo ex¬
citum eorum esset educturus de
egipto. Constat autẽ quia nõ a
.xiiii. die in cunis uespera agno
est ĩmolatus. hec q ꝓprie pascha
ti exegipto. sicut in libro nume¬
rorum aꝑtissime scribitur. ꝓsec
azimorum in quarum prima
eductus est populus dñi exegip¬
diem completum cõputan oport
porro dies .xiiii. extra hunc nume
ter edocent. Ubi cum dictum esseͥ
in cadem enĩ ip̃a die educam ex̾ci

Expanded text:
lunae, in qua percussis Aegyptiis, Israel est a longa servitute redemptus. Septem, inquit, diebus azyma comedetis. Quibus item verbis tota tertia septimana ejusdem primi mensis decernitur sollemnis esse debere. Sed ne putaremus easdem septem dies a quarta fermentum in domibus vestris. Quicumque comederit fermentum, usquedum ait: In eadem enim ipsa die educam exercitum vestrum de terra Aegypti. Primum ergo diem azymorum appellat eum in quo exercitum eorum esset educturus de Aegypto. Constat autem quia non quarta decima die, in cujus vespera agnus est immolatus, et quae proprie Pascha ti ex Aegypto, sicut in libro Numerorum apertissime scribitur. Profeazymorum, in quarum prima eductus est populus Domini ex Aegypdiem completam computari oportet. Porro dies quarta decima extra hunc numerter edocent; ubi cum dictum esset: In eadem enim ipsa die educam exerci
Abbreviated transcription (Latin):
ut hunc capite ac mami quam
capita ruens subposueram tange¬
rem. Atq fracto pollice: capitis qͦ
iũctura solueretur. Et ego ut dixi
sim illimus mortuo fuerim. Et qr
moueri non poteram: terenderut̃
ibidem papilionẽ ubi iacerem.
Erat autem hora diei cutiter.uii.
et qͣi mortuus ꝑmanens: tunc pau¬
lulum reuiuisco. feror q domuz
a sociis. acta citus tota nocte perdu¬
ro. Bomebam autem sanguinẽ
eo ꝙ et interanea essent ruendo
comuilsa. At ep̾s grauissime de
casu et interitu meo dolebat: eo
ꝙ me speciali diligeret affectu.
rlec uoluit nocte illa iux morẽ
cum clericis suis manere. uerũ
solus in oratione persistens. noc¬
tem ducebat peruigilem ꝓ me
ut reor sospitate. supernie pietati
supplicans. Et mane primo in¬
gressus ad me. ac dicta super
me oratione uocauit me noĩe
tatum interrogauit. si nossem
quis eẽt qui loqueretur ad me.
At ego aperiens oculos aio. Etia.
tu es antistes meus amatus.
Possum inquit per orationes urãs.

Expanded text:
ut hunc capite ac manu quam ut hunc capite ac manu quam capiti ruens subposueram, tangerem, atque infracto pollice capitis quoque junctura solveretur; et ego, ut dixi, simillimus mortuo fierem. Et quia moveri non poteram, tetenderunt ibidem papilionem in qua jacerem. Erat autem hora diei circiter septet quasi mortuus permanens, tunc paululum revivisco, ferorque domum a sociis, ac tacitus tota nocte perduro. Vomebam autem sanguinem, eo quod et interanea essent ruendo convulsa. At episcopus gravissime de casu et interitu meo dolebat, eo quod me speciali diligeret affectu: nec voluit nocte illa juxta morem cum clericis suis manere, verum solus in oratione persistens noctem ducebat pervigilem, pro mea, ut reor, sospitate supernae pietati supplicans. Et mane primo ingressus ad me, ac dicta super me oratione, vocavit me nomine tatum interrogavit si nossem quis esset qui loqueretur ad me. At ego aperiens oculos, aio: Etiam tu es antistes meus amatus. Possum, inquam, per orationes vestras,
Abbreviated transcription (Latin):
ligentius obsecrans ut et michi cũ
illis copia daretur: fidebam nãq¬
in equo quem michi ip̃e optimu
donauerat: nequaꝙͣ impetrare po¬
tui. At cum sepius huc atq illuc
spectante me et ep̃o concitatis in
cursum equis reuerterentur. et
ip̃e lasciuo superato animo non
me potui cohibere. Sed ꝓhibente li¬
cer illo ludentibus me miscui et
simul cursu equi contendere cepi.
Qd̾dum agerem: audiui illum
post tergum michi cum gemitu
dicentem. Oꝙͣ magnũ ue facis
michi sic equitando. Et ego au¬
diens nicħoꝰ ceptis institi uetitis
hec mora dum feruens equs qd̃¬
dam itineris concauum ualẽtio¬
re impetu transiliret: lapsus ceci¬
di. et mox uelut moriens. sensũ
penitus motum ꝙ omnem ꝑdidi.¬
Urat naniq illo in loco lapis t̾re eq̃t
obtectus cespite tenui. Neq ullꝯ
alter iu tota campi plauicle lapis
inueniri poterat. Casu q euenit.
uel potius diuina ꝓuisione ad pu¬
niendam in obedientie mee culpã.

Expanded text:
ligentius obsecrans, ut et mihi certandi cum ligentius obsecrans, ut et mihi certandi cum illis copia daretur, fidebam namque equo quem mihi ipse optimum donaverat, nequaquam impetrare potui. « At cum saepius huc atque illuc spectante me et episcopo, concitatis in cursum equis reverterentur; et ipse lascivo superatus animo non me potui cohibere, sed, prohibente licet illo, ludentibus me miscui, et simul cursu equi contendere coepi. Quod dum agerem, audivi illum post tergum mihi cum gemitu dicentem: O quam magnum vae facis mihi sic equitando! Et ego audiens, nihilominus coeptis institi vetitis. Nec mora, dum fervens equus quodam itineris concavum valentiore impetu transiliret, lapsus decidi, et mox velut emoriens sensum penitus motumque omnem perdiErat namque illo in loco lapis terrae aequalis obtectus cespite tenui, neque ullus alter in tota illa campi planitie lapis inveniri poterat; casuque evenit, vel potius divina provisione, ad puniendam inobedientiae meae culpam,
Abbreviated transcription (Latin):
pretereundum silentio. qd̾ fa
solet narrare miraculum. quituc
quidem in clero illius conuersatus.
inquit illius. quantum hõĩbus es¬
cognoui per omĩa epm̃ dignum
esse comperi. Sed et cuius meriti ap̃
internum testem hĩtus sit et in mł¬
tis aliis et in me ip̃o maxime exper¬
tus sum. Quippe quẽ ab ip̃o ut ita di¬
cam mortis limite reuocans ad uã
Quite: sua oratione ac benedictione
quidem canendiq studiis traditꝰ.
s non adhuc animum perfecte a
iuuenilibus cohibens illecebris: cõ¬
tigit die quadam nos iter agentes
cum illo. deuenisse in uiam planã
et amplam. aptamq cursui equoꝵ.
Ceperunt q iuuenes qui cum
ip̃o erant maxĩe layci postulare e¬
ep̃m: ut cursu maiori equos suos
inuicem ꝓbare liceret. At ille pri¬
mo negauit. ociosum dicens esse
qd̾ desiderabant. Sed ad ultimum
multorum unanime intentione
deuictus. facite inquit si uultis iͣ
tamen ut erebald ab illo certamine
funditus abstineat. Porro ip̃e di¬

Expanded text:
praetereundum silentio  Al. adsolet narrare miraculum, qui tunc quidem in clero illius conversatus, inquit, illius, quantum hominibus aescognovi, per omnia episcopo dignam esse comperi. Sed et cujus meriti apud internum testem  Al., judicem habitus sit, et in multis aliis, et in meipso maxime expertus sum: quippe quem ab ipso, ut ita dicam, mortis limite revocans, ad viam vitae sua oratione ac benedictione quidem canendique studiis traditus, sed non adhuc animum perfecte a juvenilibus cohibens inlecebris, contigit die quadam nos iter agentes cum illo devenisse in viam planam et amplam aptamque cursui equorum: coeperuntque juvenes qui cum ipso erant, maxime laici, postulare episcopum ut cursu majore equos suos invicem probare liceret. At ille primo negavit, otiosum dicens esse quod desiderabant; sed ad ultimum multorum unanima intentione devictus: Facite, inquit, si vultis, ita tamen ut Herebald ab illo se certamine funditus  Al. om. funditus abstineat. Porro ipse di
Abbreviated transcription (Latin):
multa ⁊ Ip̃e edilhun proxima noc¬
te defunctus est. At ecberecht
discussa molestia egritudinis con¬
ualuit. Ac multo postea tempore
gradum condignis ornans acti¬
bus. Post multa uirtutum bona
cum esset ip̃e annoꝵ . xc̃. migra¬
uit ad regna celestia. Duxit aut̃
uitam in magna humilitatis
mansuetudinis continentie sim¬
plicitatis. et iustitie perfectione.
unde et gentisue et illis in quibus
exulabat nationibus scottoꝵ siue
tia docendi. et auctoritate corripien

Expanded text:
multa? Ipse Aedilhun proxima nocmulta? Ipse Aedilhun proxima nocte defunctus est: at vero Ecgberct decussa molestia aegritudinis convaluit, ac multo postea  Al., pgradum condignis ornans actibus, post multa virtutum bona cum esset ipse annorum nonaginta, migravit ad regna caelestia. Duxit autem vitam in magna humilitatis, mansuetudinis, continentiae, simplicitatis et justitiae perfectione. Unde et genti suae, et illis in quibus exulabat nationibus Scottorum sivendi, et instantia docendi, et auctoritate corripien
Abbreviated transcription (Latin):
mori deberet. pͥusꝙͣ uł preteritas
negligentias quas in pueritia
siue in infantia cõmiserat. perfec¬
tius ex tempore castigaret aiet
uel in bonis se operib ħundantius
exceret. Nouit etiã uotum qr adeo
peregrinꝰ uiu̾e uellet. ut nunquã
minsulam in qua natus est .i. brit¬
tãniam rediret. qr preter sollẽpnez
canonici temporis psalmodiaz siue
ualitudo corporis obsisteret: cotidie
psalterium totum in memoriam
septimana. diem cũ nocte ieiuniͥs
transiret. Cumq finitis lactimis
p̾cibus et uotis domum rediret. ⁊̃¬
uenit sodalem dormientem. et ip̃e
quoq lectulum conscendens cepit
inquietem membra laxare. et
cum paulum quiesceret: ex ꝑge fq̃
sodalis respexit eum et ait. O frat̾.
oberechti o quid fecisti ⁊ sperabã
quia pariter ad uitam eteruam
intraremus. Ueruptam̃ scito quia
que postulasti accipies. didiscerat
.n. per uisionem et quid ille petis¬
s. et qr petita impetrasset. Quid

Expanded text:
mori deberet, priusquam vel praeteritas mori deberet, priusquam vel praeteritas neglegentias quas in pueritia sive infantia commiserat, perfectius ex tempore castigaret, vel in bonis se operibus abundantius exerceret. Vovit etiam votum, quia adeo peregrinus vivere vellet, ut nunquam in insulam in qua natus est, id est, Brittaniam, rediret; quia praeter sollemnem canonici temporis psalmodiam, si non valetudo corporis obsisteret, quotidie Psalterium totum in memoriam septimana diem cum nocte jejunus transiret. Cumque finitis lacrymis, precibus et votis, domum rediret, invenit sodalem dormientem: et ipse quoque lectulum conscendens, coepit in quietem membra laxare. Et cum paululum quiesceret, expergefactus sodalis respexit eum, et ait: « O frater Ecgbercte, o quid fecisti? Sperabam quia pariter ad vitam aeternam intraremus. Verumtamen scito quia quae postulasti, accipies. Didicerat enim per visionem, et quid petiisset, et quia petita inpetrasset. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
um gratuitum p̾bere curabant.
erant inter hos duo iuuenes ma¬
gne indolis de nobilibꝯ angloruz
edilhun ⁊ ecberecht: quorum pͥor
frater fuit ediluini uiri eq deo
dilecti: qui et ip̃e euo sequente hi¬
berniam grã legendi adiit. Et
bene instructus patriam rediit.
rexit. hi ergo cum essent in mona¬
sterio qd̾ lingua scottorum ratinel¬
sigi apellatur: Et omnes sotii ip̃oꝵ
uł mortalitate de seculo rapti. uel
peralia essent loca dispersi: Correp¬
ti sunt ambo eiusdem mortalitatis
et grauissime afflicti. Equibus
ecberecht sicut michi referebat qui¬
damueracissimꝰ. et uenerande ca¬
niciei p̾sbr̃. qui se hec ab ip̃o audis¬
se perhibebat: Cum se estimaret
esse moriturũ egressus est tp̃r ma¬
tutino de cubiculo in quo infirmi
quiescebant residens: solus in loco
oportuno cepit sedulus cogitare
de actibus suis. et cõpuctus me¬
moria peccatorum suoꝵ faciẽbat
lacrimis abluebat: atq intimo
excorde deum p̾cabatur ne adhuc

Expanded text:
um gratuitum praebere curabant. Erant inter hos duo juvenes magnae indolis, de nobilibus Anglorum, Aedilhun et Ecgberct, quorum prior frater fuit Aediluini, viri aeque Deo dilecti, qui et ipse aevo sequente Hiberniam gratia legendi adiit, et bene instructus patriam rediit, rexit. Hi ergo cum essent in monasterio quod lingua Scottorum Rathmelsigi appellatur, et omnes socii ipsorum vel mortalitate de saeculo rapti, vel per arta essent loca dispersi, correpti sunt ambo morbo ejusdem mortalitatis, et gravissime adflicti; e quibus Ecgbert, sicut mihi referebat quidam veracissimus et venerandae canitiei presbyter qui se haec ab ipso audisse perhibebat, cum se aestimasset esse moriturum, egressus est tempore matutino de cubiculo quo infirmi quiescebant, et residens solus in loco opportuno, coepit sedulus cogitare de actibus suis, et conpunctus memoria peccatorum suorum faciem lacrymis abluebat, atque intimo ex corde Deum precabatur, ne adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
terum prudentissimus rector gg̾
remotis a suo cubitulo secularibo.
clericos sibi pudentissĩos cõsiliari¬
os familiares q deleg̃. Int̾ quos
petrum dyachonem coetaneum
milianum notarium. qui .xl. ome¬
lias eũgelii cum sociis suis excep̃.
Paterium eq notarium qui ab
eo sediceriꝰ factus. ex libris ip̃ius
tor destinatus. ianuarium ep̃m
ciuitatis madalitane. ab epĩs suis
cõpatriotis depositum. sedi ꝓprie
restaurauit. et depositores cumeo
qui in locum eius obrepserat: pari
snia condep̃nauit. Monachoꝵ
ueroscĩssimos familiares elegit.
inter quos maximianũ monas¬
terii sui albatem quem siracusis

Expanded text:
terum prudentissimus rector Gregorius, remotis a suo cubiculo saecularibus, clericorum sibi prudentissimos consiliarios familiaresque delegit, inter quos Petrum Diaconum coaetaneum milianum quoque notarium, qui lias Evangelii cum sociis suis excepit; Paterium aeque notarium, qui ab eo secundicerius factus, ex libris ipsius tor destinatus, Januarium episcopum civitatis Malacitanae, ab episcopis suis compatriotis depositum, sedi propriae restauravit, et depositores ejus cum eo qui in locum ejus obrepserat pari sententia condemnavit. Monachorum vero sanctissimos sibi familiares elegit, 49 inter quos Maximianum, monasterii sui abbatem, quem pos
Abbreviated transcription (Latin):
Alius quoq monachus. disced̾e
ex eodem monasterio latenter uo¬
luit. Cumq hoc mente tractass¬
uoluit oratorium ingredi: sed de¬
mone corripiente ne quiuit. Re¬
linquebatur a demonio: ꝙ̃ diu ex̃
oratorium stabat. Si ingredi cona
batur. hoc dum sepius fieret: tand
gregorio disclnͣrente. se de mona¬
sterio fugere uoluisse confessus
est. Eiusq per triduum sił cumfrm
p̾cibus ita pietate curatus est. uͭ
ad eum post modum malignus
sp̃s nunꝙ̃ accederet.¬

Expanded text:
Alius quoque monachus discedere ex eodem monasterio latenter voluit; cumque hoc mente tractasset, oratorium ingredi voluit, sed daemone corripiente nequivit. Relinquebatur a daemone quamdiu extra oratorium stabat; si ingredi conabbatur. Hoc dum saepius fieret, tandem, Gregorio inquirente, se de monasterio fugere voluisse confessus est, ejusque per triduum simul cum fratrum precibus ita pietate divina curatus est, ut ad eum postmodum malignus spiritus nunquam accedere
Abbreviated transcription (Latin):
strenuissime p̾fuit. Ambo et in
rebus eccłasticis. et in scientia sc̃p¬
turarum sufficienter instructi.
Deniq adhelmꝰ cum adhuc esset
p̾sbr̃ et albas monasterii qd̾ mal¬
dubi urbent nũcupant. scripsit
iubente sỹnodo sue gentis librũ
egregium adu̾sus errorem brito¬
num. quo uel pascha non suo tẽpo¬
re celebrant. uel alia ꝓplura eccͣsti¬
ce castitate et paci contraria gerũt.
multos q eorum qui occidenta¬
libus saxonibꝰ subditi erant brit¬
tones. ad catholicam dnĩci pasche
celebrationem huiꝰ lectione per¬
duxit. Scripsit et de uirginitate
librũ exinnium quem in exẽplũ
sedulii geĩato opere et uersibꝰ exa¬
metris et ꝓsa cõposuit. Scripsit
et alia non nulla ut pote uirun¬
cumq doctissimus. Nlam et ser¬
mone nitidus. et scripturarum

Expanded text:
strenuissime praefuit: ambo et in strenuissime praefuit: ambo et in rebus ecclesiasticis, et in scientia Scripturarum sufficienter instructi. Denique Aldhelm, cum adhuc esset presbyter, et abbas monasterii quod Maildufi urbem nuncupant, scripsit, jubente synodo suae gentis, librum egregium adversus errorem Brittonum, quo vel Pascha non suo tempore celebrant, vel alia perplura ecclesiasticae castitati et paci contraria gerunt, multosque eorum qui Occidentalibus Saxonibus subditi erant Brittones, ad catholicam Dominici Paschae celebrationem hujus lectione perduxit. Scripsit et de Virginitate librum eximium, quem in exemplum Sedulii geminato opere, et versibus hexametris, et prosa composuit. Scripsit et alia nonnulla, utpote vir undecumque doctissimus: nam et sermone nitidus, et scripturarum,
Abbreviated transcription (Latin):
dec .uͦ. alfrid Rex norda¬
nhimbrorũ defunctus est. an¬
no regni sui .xxͦ. necdum im¬
pleto. Cui succedens in imperiũ
filius suus ofred. puer .uiii. cn.¬
citer annorum. regnauit an¬
nis .xi. huius regni principio
antistes occidentalium saxonũ
heddi celestem migrauit ad
uitam. Lonus quippe erat uir¬
et iustus. ac ep̃alem uitam siue
doctriuam. magis insitos ibi uir¬
tutum amore ꝙͣ lectionibus in¬
stitutus ex̾cebat. Deniq reuen¬
tissimꝯ antistes perhaẽ de quo
in sequentibꝰ suo loco dicendu
est. qui cum successore eius aldhel¬
mo multo tempore adhuc dyacho
nus siue monachus fuit. Reffer¬
re est solitus qd̾ in loco quo defũc¬
tus est. ob meritum scĩtatis eius
miracula. homines ꝙ ꝓuintie
illius solitos ablatum inde pul¬
uerem ꝓpt̾ languentes in aquã
mittere. Atq huius gustum sũ
aspersionẽ. multis sanitatem
egrotis et hoĩbus et peccoribus
facta nõ minima. quo defuc̃to
ep̃atus ꝓuintie illius in duas

Expanded text:
 Alfridus, rex Northanhumbrorum, defunctus est, anno regni sui vicesimo necdum impleto; cui succedens in imperium filius suus Osredus, puer octo circiter annorum, regnavit annis undecim. Hujus regni principio antistes Orientalium Saxonum Hedda coelestem migravit ad vitam; bonus quippe erat ac justus, et episcopalem vitam sive doctrinam magis insito sibi virtutum amore quam lectionibus institutus exercebat. Denique reverendissimus antistes Pechtelmus, de quo in sequentibus suo loco dicendum est, qui cum successore suo Aldhelmo multo temnus sive monachus fuit, referre est solitus, quod in loco quo defunctus est, ob meritum sanctitatis ejus miracula, hominesque provinciae illius solitos ablatum inde pulverem propter languentes in aquam mittere, atque hujus gustum sive aspersionem multis sanitatem aegrotis et hominibus et pecoribus facta non minima. Quo defuncto, episcopatus provinciae illius in duas
Abbreviated transcription (Latin):
to. eolla suscepit officium pontifi¬
catus. Ipe. nit ante aliquot ãnos
ex hac luce subtracto. episcopatuis

Expanded text:
eolla suscepit officium pontificatus. Ipso autem ante aliquot annos ex hac luce subtracto, episcopatus
Abbreviated transcription (Latin):
tum ad confirmandũ militem
secum uenire in prelium. Illo
nolente ac contradicente. ĩuitum
certamen: sperantes minus aĩos
militum trepidare. minꝰ p̾sente
duce qͦndam strenuissĩo et eximio
posse fugam meditari. Sed ip̃e ꝓ¬
fessionis sue nõ inmemor dũ opi¬
mo esset uallatus ex̾citu. non nisi
uirgam tantum habere in ma.¬
nu uoluit. Occisusq est una cum
Rege ecgrice: et cunctus eorum in¬
sistentibus paganis cesus siue dis¬
persus ex̾citus. Successor autem
regui illorum factus est anna fi¬
lius eni de regio genere. uir optimꝰ
atꝙ optime genitor sobolis. de qͥbꝯ
dum est. Qui et ip̃e preterea ab eccł
pagano mertloꝵ duce a quo et pre¬
desessor eius occisus est. .xuiii.¬

Expanded text:
tum ad confirmandum militem tum ad confirmandum militem secum venire in praelium. Illo nolente ac contradicente, invitum certamen, sperantes minus animos militum trepidare, minus praesente duce quondam strenuissimo et eximio posse fugam meditari. Sed ipse professionis suae non immemor, dum optimo esse vallatus exercitu, nonnisi virgam tantum habere in manu voluit: occisusque est una cum rege Ecgrice, et cunctus eorum, insistentibus paganis, caesus sive dispersus exercitus. Successor autem regni eorum factus est Anna DCXXXV, filius Eni, de regio genere, vir optimus, atque optimae genitor sobolis  Al., opdum est: qui et ipse postea ab eodem pagano Merciorum duce, a quo et praedecessor ejus, occisus est DCLI
Abbreviated transcription (Latin):
Is temporibo Regno orientali¬
un anglorum post carpual¬
dum redualoi successorẽ. sigberec
htus freius p̾fuit. Homo bonus ac
Religiosus: qui dudum in gallia
dum inimicitias redualdi fugi¬
ens exularet. lauacrum baptismi
pcepit. Et patriam reu̾sus ubireg¬
no potitus est. mox ea que in gal¬
liis bene disposita uidit imitari cu¬
piens. iustituit scolam. in qua pue¬
In litteris erudirentur: iuuante se
ep̃ofelice. quẽ de cautia acceperat.
eisq pedagogos ac magistros iuxͣ
morem cantuariorum pͥbente.
Tantumq Rex ille celestis. ama¬
tor factus est. ut ad ultimũ Relic¬
tis regni negotiis. et cognato suo
a partem eiufdẽ regni tenebat:
intraret monasterium qd̾ sibi fe¬
cerat: atq accepta tonsura ꝓ et̾no
magis regno militare ciuaret.
Q dum multo tp̃r faceret: con¬
tigit gentem m̾tioꝵ. duce Rege
penda: adu̾sus orientales ang¬
los in bellum ꝓcedere. Qui dum
se inferiores in bello hostibus cõ¬
spicerent: rogauerunt sichebech¬

Expanded text:
s DCXXX regno Orientalium Anglorum , post Earpualdum Redualdi successorem, Sigberct frater ejus praefuit, homo bonus ac religiosus: qui dudum in Gallia, dum inimicitias Redualdi fugiens exularet, lavacrum baptismi percepit, et patriam reversus, ubi regno potitus est, mox ea quae in Galliis bene disposita vidit imitari cupiens, instituit scholam in qua pueri literis erudirentur: juvante se episcopo Felice quem de Cantia acceperat, eisque paedagogos ac magistros juxta morem Cantuariorum praebente. Tantumque rex ille caelestis regni amator factus est, ut ad ultimum relictis regni negotiis DCXXXIV, et cognato suo a partem ejusdem regni tenebat, intraret monasterium quod sibi fecerat, atque accepta tonsura pro aeterno magis regno militare curaret. Quod dum multo tempore faceret, contigit gentem Merciorum duce rege Penda adversus Orientales Anglos in bellum procedere, qui dum se inferiores in bello hostibus conspicerent, rogaverunt Sigberc
Abbreviated transcription (Latin):
batam incursione gentiliũ ꝓuin¬
tiam uidens. et monasteriis qͦ
periculum iminere p̾uidens di¬
missis ordinate om̃ibꝰ nauiga¬
uit galliam. Ibi q a Rege franco
nasterium construxit in loco
latiniaco nominato. Ac non mł¬
topost infirmitate correptus. die
clausit ultimũ. Cuius corpus id̾
faciebat: donec ip̃a eccłã dedicaret᷑.¬
et corpus ip̃m de porticu ablatum.
tum est ita illesum. ac si eadem ho¬
ra de hacluce fuisset egressus. Se
et post annos .iiii. constructa do¬
muncula cultiore receptui corporis
eiusdem ad orientem altaris. adhͨ

Expanded text:
batam incursione gentilium provinbatam incursione gentilium provinciam videns, et monasteriis quoque periculum imminere praevidens, dimissis ordinate omnibus, navigavit Galliam, ibique a rege Francornasterium construxit in loco Latiniaco nominato, ac non multo post infirmitate correptus, diem clausit ultimum . Cujus corpus idemfaciebat, donec ipsa ecclesia dedicaretet corpus ipsum de porticu ablatum, tum est ita inlesum ac si eadem hora de hac luce fuisset egressus. Sed et post annos quatuor, constructa domuncula cultiore receptui corporis ejusdem, ad Orientem altaris adh
Abbreviated transcription (Latin):
hominem. ꝙ ip̃m fuscum uiderit
in ꝓuintia orientalium angeloꝵ:
illas q uisiones ex ip̃ius ore audi¬
erit. Aditiens ꝙ tempus yemis
fuerit acerrimum et glacie constł¬
uł suauitatis.q. in medio estatis
caumate sudau̾it. Cum ergo ut
ad suꝑiora redeamus multis ãnis
in scotia uerbum dei omnibus ad¬
nuntians. tumultus irruentiũ
turbarum non facile ferret: relic¬
tis oĩbus que here uidebatur. ab
ip̃a quoꝙ insula patria discesfit. Et
paucis cum fr̃ibus per brittones ĩ
ꝓuintiam angloꝵ deuenit: ibiq
p̾dicans uerbum ut diximꝰ. mo¬
nasterium nobile construxit. Qbꝯ
rite gestis. cupiens se ab omĩbus
seculi huius. et ip̃ius qͦ monast̾ii
negotiis alienare. reliquit mona
cullo. et ip̃e ab om̃ibus mundi
liber in anchoritica conu̾satione
uitam finire disposuit. Habuit
num: qui de monasterii diutur¬
tens annum totum cum eo in cõ¬
tinentia et orationibꝰ ĩ cotidianis
manuũ uixit laboribo. deintur¬

Expanded text:
hominem, quod ipsum Furseum viderit hominem, quod ipsum Furseum viderit in provincia Orientalium Anglorum, illasque visiones ex ipsius ore audierit: adjiciens quia tempus hiemis fuerit acerrimum, et glacie constricvel suavitatis, quasi in media aestatis caumate sudaverit Cum ergo, ut ad superiora redeamus, multis annis in Scotia verbum Dei omnibus adnuncians, tumultus inruentium turbarum non facile ferret, relictis omnibus quae habere videbatur, ab ipsa quoque insula patria discessit: et paucis cum fratribus per Brittones in provinciam Anglorum devenit, ibique praedicans verbum, ut diximus, monasterium nobile construxit. Quibus rite gestis, cupiens se ab omnibus saeculi hujus, et ipsius quoque monasterii negotiis alienare, reliquit monascullo, et ipse ab omnibus mundi rebus liber, in anachoretica conversationevitam finire disposuit. Habuit num, qui de monasterii probatiotens, annum totum cum eo in continentia et orationibus, in quotidianis manuum vixit laboribus. Dein tur
Abbreviated transcription (Latin):
rlolite repellere quem aute susce¬
pistiᷤᷤ. nam sicut bona eius peccato¬
ris suscepistis ita et depenis eius
participes esse debetis. Contradicens
eum angelus. qd̾ incendisti ĩquit
hoc arsit inte. Si eni huius uiri ĩ
peccitis suis mortui peccuniam nõ
accepisses: nec pena eius in te arde¬
ret. Et plura loqutus: quid erga
niterent esset agendum: salubri
sermone docuit. Qui postinoduz
incorpore restitutus. omĩ uite sue
tp̃r signum incendii qd̾ in anim᷑
pertulit. uisibile cunctis in hum̾o
maxillaq portauit. Mirumq ĩ
modum quid aĩa in occulto passa
rabat autem sꝑ sicut et antea fa¬
cere consuerrat: om̃ibus opus uir¬
tutum. et exemplis ostendere. ⁊
p̾dicare sermonibus. Ordinem
autem uisionum suarum illis
solumodo qui ppt̾ desiderium cõ¬
punctionis interrogabant. expo¬
nere uolebat. Super est adhuc fr̃
quidam senior monasterii nr̃i. qui
narrare solet dixisse sibi quendã
multum ueracem at religiosu

Expanded text:
« Nolite repellere quem ante susce« Nolite repellere quem ante suscepistis: nam sicut bona ejus peccatoris suscepistis, ita et de poenis ejus participes esse debetis. » Contradiceneum angelus: « Quod incendisti, inquit, hoc arsit in te. Si enim hujus viri in peccatis suis mortui pecuniam non accepisses, nec poena ejus in te arderet. » Et plura locutus, quid erga niterent, esset agendum, salubri sermone docuit. Qui postmodum in corpore restitutus, omni vitae suae tempore signum incendii quod in anima pertulit, visibile cunctis in humero maxillaque portavit: mirumque in modum quod anima in occulto passa rabat autem semper, sicut et antea facere consuerat, omnibus opus virtutum et exemplis ostendere et praedicare sermonibus. Ordinem autem visionum suarum, illis solummodo qui propter desiderium compunctionis interrogabant, exponere volebat. Superest adhuc frater quidam senior monasterii nostri qui narrare solet, dixisse sibi quemdam multum veracem ac religiosum
Abbreviated transcription (Latin):
se periculo defendere. uidit autẽ
et demones per ignẽ uolantes:
incendia bellorum contra iustos
struere. Sequntur adu̾sus ip̃m
accusationes malignorum. defẽ¬
siones spirituũ bonorum. copiosior
cebestium agminum uisio. Sed
x uirorum de sua natione scõru
ignobiliter potitos fama iam inil¬
gante cõpererat. aquibus non pau¬
ca que uł ip̃i uel omnibꝰ qui au¬
dire uellent: multum salubria eẽ
audiunt. qui cum u̾ba finissent.
et cum angelicis spiritibꝰ ip̃i quoq
ad celos redirent: remanserunt c̃
beato furseo tres angeli de quibus
diximus: qui eum ad corpus ref¬
ferrent cumq prefato igni maxĩo
lus sicut pͥus ignem flãme. Sed uir
dei ubi ad patefactam usq inter flã¬
mas iamã peruenit: arripientes
ĩmundi sp̃s unũ de eis quos in ig¬
nibus torrebant iactauerunt in eũ.
Et contingentes humerum maxil
lamq eius. incenderunt. Cogno
statim apprehendens inignem rei¬
cit. Dicebatq hostis malignus.

Expanded text:
se periculo defendere. Vidit autem se periculo defendere. Vidit autem et daemones per ignem volantes, incendia bellorum contra justos struere. Sequuntur adversus ipsum accusationes malignorum, defensiones spirituum bonorum, copiosior caelestium agminum visio; sed et virorum de sua natione sanctoruignobiliter potitos, fama jam vulgante, compererat; a quibus non pauca, quae vel ipsi, vel omnibus qui audire vellent, multum salubria essent, audivit. Qui cum verba finissent, et cum angelicis spiritibus ipsi quoque ad coelos redirent, remanserunt cum beato Furseo tres angeli, de quibus diximus, qui eum ad corpus referrent. Cumque praefato igni maximo lus, sicut prius, ignem flammae. Sed vir Dei ubi ad patefactam usque inter flammas januam pervenit, arripientes inmundi spiritus unum de eis, quos in ignibus torrebant, jactaverunt in eum, et contingentes humerum maxi lamque ejus incenderunt: cognovstatim adprehendens, in ignem rejecit. Dicebatque hostis malignus:
Abbreviated transcription (Latin):
hoc qd̃ in baptismo abrenũtiare
nos sathane et oĩbus operibus
rum cupibitatis: cum mundi di¬
uitias amori celestium p̾ponimꝰ.
Tertium dissentionis: cum aiõs
ꝓximorum etiam in suꝑuacuis
rebus offendere non formidamꝰ.
Quartus impietatis. cum ĩfirmi¬
ores spoliare. ⁊ eis fraudem facere ꝓ
nichilo ducimus. Crescentes u̾o
paulatim ignes usq ad inuicem
sese extenderunt: atq in inmen¬
sum adunate sunt flamine. Cũ¬
q aꝓpinquassent pertimescens
ille. dicit angelo. Domine iguis
michi appropinquat. At ille. Qd̾
non incendisti inquit: non ar
ac grandis esse rogus uidetur. tñ
iuxta merita singulorum exa¬
minat. que unius cuiꝰq cupidi¬
tas in hoc igne ardebit. Sicut eĩ
quis aralet in corpore per illicitam
uoluptatem: ita solutus corpore
ardebit per debitam penam. Tũc
uidit unum de tribus angelis
qui sibi in tota utraꝙ uisione duc¬
tores ad fuerunt p̾cedentem igneᷤᷤ
latere circimolantes ab ignium

Expanded text:
hoc quod in baptismo abrenunciare hoc quod in baptismo abrenunciare nos Satanae et omnibus operibus rum cupiditatis, cum mundi divitias amori caelestium praeponimus: tertium dissensionis, cum animos proximorum, etiam in supervacuis rebus offendere non formidamus: quartum impietatis, cum infirmiores spoliare, et eis fraudem facere pro nihilo ducimus. Crescentes vero paulatim ignes usque ad invicem sese extenderunt, atque in inmensam adunati sunt flammam. Cumque adpropinquassent, pertimescens ille dicit angelo: « Domine, ecce ignis mihi adpropinquat. At ille: Quod non incendisti, inquit, non ardac grandis esse rogus videtur, tamen juxta merita operum singulos examinat; quia uniuscujusque cupiditas in hoc igne ardebit. Sicut enim quis ardet in corpore per inlicitam voluptatem, ita solutus corpore ardebit per debitam poenam. » Tunc vidit unum de tribus angelis, qui sibi in tota utraque visione ductores adfuerunt, praecedentem ignes flatere circumvolantes, ab ignium
Abbreviated transcription (Latin):
certamina: qui crebris accusatio¬
nibus imꝓbiter illi celeste iter ĩ¬
tercludere contendebant: nec tam̃
ꝓtegentibus eum angelis qͥcqͣ
ꝓficiebant. De quibꝰ om̃ibꝰ si qͥs
plenius scire uult: idest qͣnta frau¬
dis sollertia demones et actus eiꝰ
et uerba superftua et ipãs etiam
cogitationes.q. in libro descriptas
gelos apparentibꝰ leta uel tristia
cognouerit: legat ip̃m de quo dixi
libellum uite eius et multum ex
illo ut reor ꝓfectus spiritał accipier.
In quibus tamen unum est. qd̾
et nos in hac ystoria ponere mł¬
tis cõmodum duximꝰ. Cum er¬
est ab angelis qui eum ducebaut.
respicere in mundũ. At ille oculos
in inferiora deflectens: uidit qͣi
uallem tenebrosam subtus se in
ymo positam. Uidit et quatuor
ignes in aere: non multo ab in¬
uicem spatio distantes. Et inter¬
rogans angelos qui essent hii
ignes: au diuit hos esse ignes
qui mundum suctẽdentes. esset̃¬
consũpturi. unum mendatii: cũ

Expanded text:
certamina, qui crebris accusatiocertamina, qui crebris accusationibus improbi, iter illi caeleste intercludere contendebant; nec tamen, protegentibus eum angelis, quicquam proficiebant: de quibus omnibus si quis plenius scire vult, id est, quanta fraudis sollertia daemones et actus ejus et verba superflua, et ipsas etiam cogitationes, quasi in libro descriptas,gelos apparentibus laeta vel tristia cognoverit, legat ipsum, de quo dixi, libellum Vitae ejus, et multum ex illo, ut reor, profectus spiritalis accipiet. In quibus tamen unum est, quod et nos in hac historia ponere multis commodum duximus. Cum erest ab angelis qui eum ducebant, respicere in mundum. At ille oculos in inferiora deflectens, vidit quasi vallem tenebrosam subtus se in imo positam. Vidit et quatuor ignes in aere, non multo ab invicem spatio distantes. Et interrogans angelos, qui essent hi ignes, audivit hos esse ignes qui mundum succendentes esseconsumpturi. Unum mendacii, cum
Abbreviated transcription (Latin):
Q deinde Rex ꝓuintie illius anna.
ac nobiles quiq augustioribus
edificiis ac donariis adhõnarũt.
Crat autem uir iste de nobilissi¬
pueritie sue. curam nõ modicam
lectionibus sacris sił et monasti¬
cis exhibebat disciplinis. et ꝙ ma¬
xime scõs decet: cuncta que agen¬
da didicerat. sollicitus agere cura¬
bat. Quid multa: ꝓcedente tẽpo¬
re. et ip̃e sibi monasteriu in quo
liberius celestibus studiis uacaret
construxit. Ubi correptus infir¬
mitate sicut libellus de uita eius
conscriptus sufficient̾ edocet: rap¬
tus est e corpore. et a uespera usq
ad gallicantũ corpore exutus: an¬
gelicoꝵ agminum et aspectus ⁊
laudes beatas meruit audire
Referre autem erat solitus: ꝙ aper¬
te eos inter alia resonare audiret.
Ibunt scĩ de uirtute in uirtutem.
Et iterum uidebr̃ deus deorũ ĩ syorl
Qui reductus in corpore et die t̾cia
rursum eductus: uidit non solum
maiora beatorum gaudia. sed
et maxima malignorum spĩuni

Expanded text:
quod deinde rex provinciae illius Anna, quod deinde rex provinciae illius Anna, ac nobiles quique augustioribus aedificiis ac donariis adornarunt. Erat autem vir iste de nobilissipueritiae suae curam non modicam lectionibus sacris simul et monasticis exhibebat disciplinis, et, quod maxime sanctos decet, cuncta quae agenda didicerat, sollicitus agere curabat. Quid multa? Procedente tempore et ipse sibi monasterium in quo liberius caelestibus studiis vacaret, construxit: ubi correptus infirmitate, sicut libellus de Vita ejus conscriptus sufficienter edocet, raptus est e corpore: et a vespera usque ad galli cantum corpore exutus, angelicorum agminum et aspectus intueri, et laudes beatas meruit audire. Referre autem erat solitus, quod aperte eos inter alia resonare audiret: Ibunt sancti de virtute in virtutem. Et iterum: Videbitur Deus deorum in Sion. Qui reductus in corpore, et die tertia rursum eductus vidit non solum majora beatorum gaudia, sed et maxima malignorum spirituum
Abbreviated transcription (Latin):
regni insulas teneret super¬
uenit de ybernia uir sẽs nomine
furseus uerbo et actibus clarus. sed¬
et et egregiis insignis uirtutibꝰ.
cupiens ꝓdño ubicumq sibi opor¬
tunu inueniret. peregrinam du¬
cere uitam. Qui cum ad ꝓuin¬
tiam orientaliũ perueniss anglo¬
rum: susceptus est honorifice a
rege p̾fato et solitum sibiopus
euangelizandi exseq̃ns. multos
exemplo uirtutis et incitamẽto
in fide atq amore xͥ confirmauit.
ubi quadam ĩfirmitate corporis
arreptus: angelica meruit uisiõe
ꝑfiui. In qua admonitus ẽ cepto
uerbi ministerio sedulus insistere:
uigiliisq consuetis et orationibo
indefessus incũbere. eo ꝙ certus
late itaq qr nescitis diem neq
horam. qua uisione confirmatꝰ.
curauit locum monasterii quem
a p̾fato rege sigberechto acceperat.
uelocissime construere. ac regula¬
ribus institu̾e disciplinis. Crat
autem monasterium siluarum
constructum in castro quodam
qd̾ lingua anglorum cnobheres¬
burg .i. urbs cnob heri uocatur.

Expanded text:
 insulas teneret, supervenit de Hibernia vir sanctus, nomine Furseus DCXXXIII, verbo et actibus clarus, sed egregiis insignis virtutibus, cupiens pro Domino, ubicumque sibi opportunum inveniret, peregrinam ducere vitam. Qui cum ad provinciam Orientalium pervenisset Anglorum, susceptus est honorifice a rege praefato: et solitum sibi opus evangelizandi exsequens, multos et exemplo virtutis et incitamento in fide atque amore Christi confirmavit. Ubi quadam infirmitate corporis arreptus, angelica meruit visione perfrui, in qua admonitus est coepto verbi ministerio sedulus insistere, vigiliisque consuetis et orationibus indefessus incumbere; eo quod certus late itaque, quia nescitis diem neque horam. Qua visione confirmatus, curavit locum monasterii, quem a praefato rege Sigbercto acceperat, velocissime construere, ac regularibus instituere disciplinis. Erat autem monasterium silvanum constructum in castro quodam, quod lingua Anglorum Cnobheresburg, id est, urbs Cnobheri vocatur;
Abbreviated transcription (Latin):
tempore prouincie oriẽtaliũ
saxonum post suidhelmũ de quo
et sebbi. qͣuis ip̃i regi m̾tiorum
uulfhere subiecti. Que ni uidelz
ꝓuincia cum p̾fate mortalitatis
clade p̾meretur sigheri cum sua
parte populi relictis xp̃iane fidei
sacram̃tis ad apostasiã conu̾sus ẽ.
xlam et ip̃e rex et płimi deplebe
siue optimatibus diligentes hãc
uitam. et futuram nõ querentes
siue etiam non esse credentes: ce¬
perunt fana que derelicta erant
restaurare. et adorare silãcra.q.
per hec possent ⁊ mortalitate defen¬
di. Porro sociuꝰ eius et coheres reg¬
ni eiusdem sebbi magna fidẽ per¬
ceptam cum suis omĩbus deuo
quentibꝯ dicemus uitam frcelẽ
felicitate compleuit. Qd ubi Rex¬
uulfheri comperit. fidem uidelicet
ꝓuintie ex parte profanatam: mis
ad corrigendum errorem reuocã¬
damq ad fidem ueritatis ꝓuintiã
iaruman ep̃m qui successor erat
trumheri qui multa agens soler

Expanded text:
 provincia Orientalium Saxonum post Suidhelmum, de quoet Sebbi, quamvis ipsi regi Merciorum Uulfhere subjecti. Quae videlicet provincia cum praefatae mortalitatis clade premeretur, Sigheri cum sua parte populi, relictis Christianae fidei sacramentis, ad apostasiam conversus est. Nam et ipse rex, et plurimi de plebe sive optimatibus, diligentes hanc vitam, et futuram non quaerentes, sive etiam non esse credentes, coeperunt fana quae derelicta erant, restaurare, et adorare simulacra: quasi per haec possent a mortalitate defendi. Porro socius ejus, et coheres regni ejusdem Sebbi, magna fidem perceptam cum suis omnibus devotquentibus dicemus, vitam fidelem felicitate complevit. Quod ubi rexUulfheri comperit, fidem videlicet provinciae ex parte profanatam, misit ad corrigendum errorem, revocandamque ad fidem veritatis provinciam Jaruman episcopum, qui successor erat Trumheri: qui multa agens soller
Abbreviated transcription (Latin):
oceani infula cui
quondã albior no¬
men fuit: Inter sep¬
tẽtrionẽ et occiden¬
tem locata est:ger¬
manie. gallie. his¬
panie. maxinus europe partibus
multo interuallo adu̾sa. Que per
milia passuũ. deccͣ. in boream lõ¬
ga latitudinis habet Milia ccͫ. ex¬
ceptis dumtaxat ꝓlixioribꝰ diuer¬
sorum ꝓmdntoriorum tractibi. qui¬
bus efficitur ut circuitus eius qua¬
Habet a meridie galliam belgicaz:
cuius ꝓximum litus transmeanti¬
bus aperit ciuitas que dicitur rut¬
ubi portus a gente anglorum nuĩc
corrupte repta cestir uocata: Inter¬
posito mari gessoriaco morynorũ
unde oceano infinito patet. orcadas
arborib insula. et alendis apta pec¬
coribꝰ ac iumentis. Uineas etia
quibusdaz in locis germinans. s
eauium ferax. terra mariq gene¬
ris diuersi. fluuiis ꝙͦ multumpis¬
cosis. ac fontibꝯ p̾clara copiosis. Et
quidem p̾cipue isicio hũndat. et
anguilla. Capiunt᷑ aut̃ sepissiẽ
et uituli marini et delfines. e nec¬

Expanded text:
Oceani insula, cui quondam Albion nomen fuit, inter Septentrionem et Occidentem locata est, Germaniae, Galliae, Hispaniae, maximis Europae partibus multo intervallo adversa. Quae per milia passuum octingenta in Boream longa, latitudinis habet milia ducenta, exceptis duntaxat prolixioribus diversorum promontoriorum tractibus, quibus efficitur ut circuitus ejus quaHabet a Meridie Galliam Belgicam, cujus proximum litus transmeantibus aperit civitas quae dicitur Rutubi portus, a gente Anglorum nunc corrupte Reptacaestir vocata, interposito mari a Gessoriaco Morinorum unde Oceano infinito patet, Orcadas arboribus insula, et alendis apta pecoribus ac jumentis; vineas etiam quibusdam in locis germinans: sed et avium ferax terra marique generis diversi. Fluviis quoque multum piscosis, ac fontibus praeclara copiosis, et quidem praecipue issicio abundat et anguilla. Capiuntur autem saepissime et vituli marini et delphines, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ut et̾erii. Sponsa dicata deo bis sex
regnauerat annis. In quo mona¬
sterio est sponsa dicata deo. Tota
sacrata polo celsis ubi fłuit actis.
Reddidit atq aĩam tota sacrata
polo. uirginis alnia caro est tu¬
mulata bis octo nouẽbris. nec pu¬
tet in tumulo uirginis alma ca¬
ro. xpisti tiuest operis qr uertis
et ip̃a sepulcro. Inuiolata nitet x
tui est operis. ydros et aterabit
sacre ꝓuestis honore. morbi difu¬
gium ydros et aterabit. zelus ĩ
hoste furit qͦndam qui uicerat euã.
uirgo triumphat ouans zelus ĩ
hoste furit. Aspice nupta deo q̃
sit tibi gloria terris. que maneat
celis aspice nupta deo. Munera
leta capis festiuis fulgroa te dis.
Ecre uenit sponsus. muneraleta
capis. Et noua dulcisono modu¬
laris carmina plectro. Sponsa hym¬
no exultas et noua dulcisono.
Nullus ab altithroni comitatu

Expanded text:
ut aetherei. Sponsa dicata Deo bis sex ut aetherei. Sponsa dicata Deo bis sex regnaverat annis, Inque monasterio est sponsa dicata Deo. Tota sacrata polo celsis ubi floruit actis, Reddidit atque animam tota sacrata polo. Virginis alma caro est tumulata bis octo Novembres, Nec putet in tumulo virginis alma caro. Christe, tui est operis, quia vestis et ipsa sepulcro Inviolata nitet: Christe, tui est operis. Hydros et ater abit sacrae pro vestis honore, Morbi diffugiunt, hydros et ater abit. Zelus in hoste furit quondam qui vicerat Evam: Virgo triumphat ovans, zelus in hoste furit. Aspice, nupta Deo, quae sit tibi gloria terris: Quae maneat caelis, aspice, nupta Deo. Munera laeta capis festivis fulgida taedis, Ecce venit sponsus, munera laeta capis. Et nova dulcisono modularis carmina plectro Sponsa hymno exultas et nova dulcisono. Nullus ab Altithroni comitatu
Abbreviated transcription (Latin):
dei femina uirgo parit. Gaud
amica cohors de uirgine matre
tonantis. uirginitate micans
gaudet amica cohors. Huius ho¬
nor genuit casto de germine
plures. uirgineos flores huius
honor genuit. Ignibus usta fe¬
ris uirgo non cessit agathe eula¬
lia et perfert ignibꝰ usta feris. Et¬
E asta feras superat mentis pro
culmina tecla. Eufemia sacras ca¬
sta feras superat. Letari det gla¬
dios ferro robustior agnes cecilia
ĩfestos letari det gladios. Mul¬
tos in orbe uiget per sobria corda
triumphos sobietatis amor młtos
in orbe uiget. ulostra quoꝙ egre¬
gia iam tempora uirgo beauit e¬
dildrida nitet nr̃a quoq egregia.
Orta patre eximio regali &e stemͣ¬
te clara. Nobilior dño est orta pa¬
tre eximio. Percipit inde decus
regine et sceptra sub astris. plꝰ
super astra manens percipit inde
decus. Quid petis alma uirum
sponso iam dedita sũmo. Sponsꝰ
adest xp̃s quid petis alma uiru.
Regis ut et̾erii matrem iam credo
sequaris. Tu quoq sis mater regis

Expanded text:
Dei, femina Virgo parit. Gaudet amica cohors de Virgine matre Tonantis: Virginitate micans gaudet amica cohors. Hujus honor genuit casto de germine plures, Virgineos flores hujus honor genuit. Ignibus usta feris virgo non cessat Agatha, Eulalia et perfert ignibus usta feris. Casta feras superat mentis pro culmine Tecla, Euphemia sacra casta feras superat. Laeta ridet gladios ferro robustior Agnes, Caecilia infestos laeta ridet gladios. Multus in orbe viget per sobria corda triumphus, Sobrietatis amor multus in orbe viget. Nostra quoque egregia jam tempora virgo beavit Aedilthryda nitet nostra quoque egregia. Orta patre eximio, regali et stemmate clara: Nobilior domino est, orta patre eximio. Percipit inde decus reginae, et sceptra sub astris, Plus super astra manens, percipit inde decus. Quid petis, alma, virum, sponso jam dedita summo Sponsus adest Christus, quid petis, alma, virum? Regis ut aetherei matrem jam credo sequaris Tu quoque sis mater regis
Abbreviated transcription (Latin):
atq in dissili sede ꝓpetue beatitu¬
dinis meruisset recipi. Obiit aut̃
pater reuerentissimꝰ in insula
farne. multum deprecatus frẽs uͭ
ibi quoq sepeliretur: ubi non par¬
no tempore ꝓ dño militare̾t. Atc ñ
tandem eorum p̾cibus deuictus as¬
sensum dedit: ut ad insulam lin¬
disfarnensiũ relatus in ecclã de¬
portaretur. Qd̃ dum factum eẽt.
ep̃atum eccłe illius anno uno ser¬
uabat renerabilis antistes uuilfii¬
dus: donec eligeretur qui cugbe¬
regtho antistes ordinare deberet.
Oroinatus est autem post hec e
tium obseruantia: ac maxime ele¬
mosinarum operationi insignis.
Ita ut iux̃ legem omĩbus annis
decimam non solum quadrupedũ.
uerum etiam frugu omĩum atq
pomorum. nec non et uestim̾toꝵ
partem pauperibo daret

Expanded text:
atque indissimili sede perpetuae beatitudinis meruisset recipi. Obiit autem Pater reverentissimus in insula Farne, multum deprecatus fratres ut ibi quoque sepeliretur, ubi non parvo tempore pro Domino militarat. Attamen tandem eorum precibus victus assensum dedit, ut ad insulam Lindisfarnensium relatus, in ecclesia deponeretur. Quod dum factum esset, episcopatum Ecclesiae illius anno uno servabat venerabilis antistes Uilfrid, donec eligeretur qui pro Cudbercto antistes ordinari deberet. Ordinatus est autem  Al., om. tium observantia, ac maxime eleemosynarum operatione insignis; ita ut, juxta legem, omnibus annis decimam non solum quadrupedum, verum etiam frugum omnium atque pomorum, necnon et vestimentorum partem pauperibus daret
Abbreviated transcription (Latin):
ymo multis conuiciis a ppło lace¬
ratus. marchionista hereticus ap¬
pellatur. Et cõmoto intra constan¬
tinopolim graui tumultu: mau¬
ritius dissimulato hitu cum uxo¬
re et filiis noctu dromonẽ conscẽ
dit. fugiens  apud antonomõ ue¬
nit. At uero focas cum ex̾citi uni
ueniens. imꝑator efficitur. A qͦ
mauritius cum filiis uxore et fili¬
abus pet̾ens calcedoniam iussꝰ.
q̃madmodum cͥ denũtiatũ fu̾at
decollatur. Et qr or̃o gregorii qui
illum potera in terribili dei iudi¬
niri uacua esse nõ potuit. Idem
mauritiꝯ hic recepit qd̾ meruit.
et ĩcunctis suis incõmodis dm̃
plicio meruit liberati.

Expanded text:
mo multis conviciis a populo laceratus, Marcionista haereticus appellatur. Et commoto intra Constantinopolim gravi tumultu, Mauricius, dissimulato habitu, cum uxordit, et fugiens apud Sanctum Antomon venit. At Focas cum exercitu iveniens, imperator efficitur; a quo Mauricius cum uxore, filiis et filiabus penes Chalcedoniam jussus, quemadmodum sibi denuntiatum fuerat, decollatur. Et quia oratio Gregorii qua illum petierat in terribili Dei judiniri vacua esse non potuit, idem Mauricius id recepit quod meruit, et in cunctis suis incommodis Deum plicio merui liberari.