comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
circiter xxx. cupientes ad corpus sui patris aut uiuere
si sic dõ placeret. aut morientes ibi sepeliri: Quilibenter
asius fr̃ibus & conmilitonibus suscepti om̃s ibidem super¬
ueniente prefate pestilentiae clade desunctis unt Excepto
uno puerulo quemorationibus patris sui amorte constat esse
seruat᷑m Nam cum multo post haec tempore iuuer&: & scrip¬
turis legendis operam dar&: Tandem dicit se aqua baptis macis
nonesse generatum. & mox fonte lauacri salutaris ab lutus. & iã
post modum adordinem. pres biteru promotus est multisque
in ecclesia utilis fuit: Dequo dubitandum non crediderĩ est¬
quunter cessionibus ut dixi sipatris ad cuius corpus dilecti¬
onis ipsius gratia uenerat. sit abarticulo mortis ren tentus.
ut & ipse sic mortem euader& a& nam. ut alus quoque frat̾ri¬
bus ministerium uitae ac salutis docendo exhiber& aexiiii¬
is temporibus rex osui cum acerbas at que intolerabiles pa¬

Expanded text:
circiter triginta, cupientes ad corpus sui Patris, aut vivere circiter triginta, cupientes ad corpus sui Patris, aut vivere si sic Deo placeret, aut morientes ibi sepeliri: qui libenter a suis fratribus et commilitonibus suscepti, omnes ibidem superveniente praefatae pestilentiae clade defuncti sunt, excepto uno puerulo, quem orationibus patris sui a morte constat esse servatum. Nam cum multo post haec tempore viveret, et Scripturis legendis operam daret, tandem didicit se aqua baptismatis non esse regeneratum, et mox fonte lavacri salutaris ablutus, etiam postmodum ad ordinem presbyterii promotus est, multisque in Ecclesia utilis fuit: de quo dubitandum non crediderim, quin intercessionibus, ut dixi, sui patris, ad cujus corpus dilectionis ipsius gratia venerat, sit ab articulo mortis retentus, ut et ipse sic mortem evaderet aeternam, et aliis quoque fratribus ministerium vitae ac salutis docendo exhibereis temporibus DCLV rex Osuiu cum acerbas atque intolerabiles pa
Abbreviated transcription (Latin):
inorum &orationis fecit monasterium. Quod nune lestiga tu uoa¬
tus erat inscituit. Quicum annis multis & inprefata proun¬
tia episcopatum ad ministrar&: & huius quoque monasteru sa¬
tis preposicis curam gerer&. casu contigt ut adipsum monasterõ¬
tempore mortalitatis ad ueniens tactus ibidem infirmitate cor
poris obur&: Quiprimo quidem foris sepultus est. tempore
beatae dĩ genetricis Nelapide facta &inlla corpus ipsi us
addexteram altaris reconditum, Dedit autem ep̃s regendum
post semonasterium fratri suo cecdda. qui postea ep̃s factus est.
ut in sequentibus dicemus : uii siquidem hi quos diximus ger¬
inuenitur om̃s sacerdotes dnĩ suere predari. & duo exeis xiã
summi sacer dotii gradu sunctisunt Cumergo epm̃ desune¬
tum ac sepultum in prouintia nordan hrmbrorum audi
rent fratres qui in monasterio eius erant in prouintia orien¬
tales saxonum. uenerunt illõ desuo monasterio homines

Expanded text:
iorum et orationis, fecit ibi monasterium, quod nunc Laestingaeu vocaiorum et orationis, fecit ibi monasterium, quod nunc Laestingaeu vocatus erat, instituit. Qui cum annis multis et in praefata provincia episcopatum administraret, et hujus quoque monasterii statutis propositis tempore mortalitatis adveniens, factus ibidem infirmitate corporis, obiret DCLXIV: qui primo quidem foris sepultus est; tempore beatae Dei Genitricis de lapide facta, et in illa corpus ipsius dexteram altaris reconditum. Dedit autem episcopus regendum post se monasterium fratri suo Ceadda, qui postea episcopus factus est, ut in sequentibus dicemus. Quatuor siquidem hi quos diximus, gerinvenitur, omnes sacerdotes Domini fuere praeclari, et duo ex eis etiam summi sacerdotii gradu functi sunt. Cum ergo episcopum defunctum ac sepultum in provincia Nordanhymbrorum audirent  Al., audissent fratres qui in monasterio ejus erant in provincia Orientalium Saxonum, venerunt illo de suo monasterio homines
Abbreviated transcription (Latin):
bouorum operum ibi nasceretur. ubi prius uł bestiae cõmorari
uł homines bescialit̃ iuiuere consuerant:
Sudens autẽ ur dñi acceptum monasteru locum. primo preci¬
bus acieiunus a pristina flagitiorum sorde purgare. & sicinco
monasteru sund amenta iacere: Postulauit arege ut sibi totum
quadͥagesime tempus qđ instabat. fac ultitẽ ac licentiam ibi¬
dem orationis causa demorandi conceder&: Quibus dichus
ouum gallinatiũ cumpariuulo lacte aqua mixto ꝑcipiebat.
Dicebat enum hanc eẽ consu& udinem eorum a quibusnor¬
mam disciplinȩ regularis didicerat. Vt tecepta nuploca ad
faciendum monasterium uł ec desiãe prius orationibus ac ieui
quiclamar& eum ad regem: At ille neopus rdigosum. nego¬
tiorum regalium causa int̾ mitteretur petut presbiterum
suum ernibillum qui&iam frat̃ germanus erat ipsuis. pia. eoepa
complere c̃ui cumille libent ad quies ce&. ex pla&o studio ieui¬

Expanded text:
t fructus bonorum operum ibi nascerentur, ubi prius t fructus bonorum operum ibi nascerentur, ubi prius vel homines bestialiter vivere consueverant. Studens autem vir Domini acceptum monasterii locum primo precibus ac jejuniis a pristina flagitiorum sorde purgare, et sic in eo monasterii fundamenta jacere, postulavit a rege, ut sibi totum Quadragesimae tempus quod instabat, facultatem ac licentiam ibidem orationis causa demorandi concederet. Quibus diebus ovum gallinaceum cum parvo lacte aqua mixto percipiebat. Dicebat enim hanc esse consuetudinem eorum, a quibus normam disciplinae regularis didicerat, ut accepta nuper loca ad faciendum monasterium vel ecclesiam, prius orationibus ac jejunqui clamaret eum ad regem. At ille, ne opus religiosum negotiorum regalium causa intermitteretur, petiit presbyterum suum Cynibillum, qui etiam frater germanus erat ipsius, pia coepta complere. Cui eum ille libenter adquiesceret, expleto studio jejun
Abbreviated transcription (Latin):
saxones episcopatus officio funger&: saepius & iam suam id
est nordan hrmbrorum prouintiam exortandi gratiam reuise¬
tibus regnum habebat uirum scm̃ & sapientem probumque
moribus uider&: Postulauit que eum possessionem terrae
aliquam ase ad construendum monasteriũ accipere: In quo
ipse rex & frequentius ad deprȩcandum dnm̃ uerbumque au¬
dientium aduenire & desunctus sepeliri deber&: Nam & se¬
ipsum fidelit̾ credidit multum iuuari eorum orati onibus cot¬
tidianis. qui illo in loco dnõ seruirent. Habuerat autem idẽ
rex secum fratrem germanum eiusdẽ ep̃i uocabulo celin ui¬
rum aeq: dõ deuotum. qui ipsi. hac familiae ipsius uerbum
eique ministrare solebat : Percuius noticiam maximae addi¬
ligendum noscendum que epis copum peruenit fauens ergo
uotis regis antestis. elegit sibilocum monas teru conseruendi
in montibus ardius ac remotis. Inquibus latronum magis¬
latibula ac claustra ferirum: quam habitacula siusse uidebuantur

Expanded text:
Saxones episcopatus officio fungeretur, saepius etiam suam, id est, Nordanhymbrorum provinciam exhortandi gratia revisetibus regnum habebat, virum sanctum et sapientem, probumque moribus videret, postulavit eum possessionem terrae aliquam a se ad construendum monasterium accipere, in quo ipse rex et frequentius ad deprecandum Dominum verbumque audiendum advenire, et defunctus sepliri deberet. Nam et seipsum fideliter credidit multum juvari eorum orationibus quotidianis, qui illo in loco Domino servirent. Habuerat autem idem rex secum fratrem germanum ejusdem episcopi, vocabulo Caelin, virum aeque Deo devotum, qui ipsi ac familiae ipsius verbum , ministrare solebat, per cujus notitiam maxime ad diligendum noscendumque episcopum pervenit. Favens ergo votis regis antistes, elegit sibi locum monasterii construendi in montibus arduis ac remotis; in quibus latronum magislatibula ac lustra ferarum, quam habitacula fuisse videbantur
Abbreviated transcription (Latin):
iqnem put̾idum efflantes. agebant. forcipibus quoque igne¬
is quostenebant in manibiis minitabantur me conp̃bende¬
re. Nec tamen ullatenus contingere tam & siterrere p̃sume

Expanded text:
ignem putidum efflantes angebant. Forcipibus quoque igneis, quos tenebant in manibus, minitabantur me comprehendere, nec tamen me ullatenus contingere, tametsi terrere, praesume
Abbreviated transcription (Latin):
t primi saccessors aeduini regis & fidem suae gentis pro
utrumq restaurauit:
erexerat int̃ enumerat sanitatum miracula quidam ad olescen
iIIVtidem rex postulans degente scottorum astestitem acceperit aid anum
eidemque ininsula lindis farnensi sedem episcopatus donauerit:¬

Expanded text:
t primi successores Aeduini regis, et fidem suae gentis produtrumque restauravit. erexerat, inter innumera sanitatum miracula, quidam a dolentisIII. Ut idem rex postulans de gente Scottorum antistitem, acceperit Aedanum, eidemque in insula Lindisfarnensi sedem episcopatus donaverit
Abbreviated transcription (Latin):
VIINtrex cantuariorum ear conbrect idola destrui preceperit & defi¬
lia cius er congota & propinqua aedilbgae sicratis dõ uirginibus
ViniUt in loco inquo occisus est rex osoald crebra sanitatum miracula fac¬
ta ut quae ibi primo iumentum cuius uiantis acdemde puellat¬
sit paralrtica curata.
xI Ut suꝑ reliquias eius lux caelestis tota nocte steterit & ut per
eas sint daemoniaci curati.

Expanded text:
rex Cantuariorum Earconberct idola destrui praeceperit; et de filia ejus Ercongota, et propinqua Aedilbergae, sacratis Deo virginibusUt in loco in quo occisus est rex Osuald, crebra sanitatum miracula facta; utque ibi primo jumentum cujusdam viantis, ac deinde puella paralytica sit curata.XI. Ut super reliquias ejus lux coelestis tota nocte steterit; et ut per eas sint daemoniaci curati.
Abbreviated transcription (Latin):
Sis temporibus miraculum memorabile & antiquo simile in
brit tania factum est. Nam̃q ad excitationem uuentium de
morte animae quidam aliquandui mortuus ad uitam re¬
surrexit corporis & multa memoratu dignaq uiderat
narrauit. e quibus haec aliqua breuit̃ ꝑstringenda eẽ
putaui. Erat ergo pat̃̾ familicis in regione nordan hrm

Expanded text:
is temporibus DCXCVI miraculum memorabile, et antiquorum simile in Brittania factum est. Namque ad excitationem viventium de morte animae, quidam aliquandiu mortuus ad vitam resurrexit corporis, et multa memoratu digna quae viderat, narravit; e quibus hic aliqua breviter perstringenda esse putavi. Erat ergo paterfamilias in regione Nordanhym
Abbreviated transcription (Latin):
nno abincarnatione dni çentesimo quinquagesimo sexto Marcus antominꝰ
temporibus cumeleut̃ iur sẽs pontificatui romanae eclesae p̃ eẽt misit ad
cum lucius brittaniarum iex epłam. Obsecrans ut ꝑ eius mandatum cristi¬
anus efficeretur. &mox effectum pie postulationis consecutus est suscep¬
tamq sidem brittani usque intẽpora dio detiani principis iniuolatam in¬
tegramq in pace seruabatur . ctesi¬

Expanded text:
nno ab Incarnatione Domini centesimo quinquagesimo sexto Marcus Antoninustempoeum Lucius Britanniarum rex epistolam, obsecrans ut per ejus mandatum Christianus efficeretur. Et mox effectum piae postulationis consecutus est, susceptamque fidem Britanni usque in tempora Diocletiani principis inviolatam integramque quieta pace servabant. Laus
Abbreviated transcription (Latin):
decem& septem annos tenuit. Hic natura seuus multis semꝑ bellis¬
lacestitus forcissi me quidem rem publicam sel laboriosismȩ rexit Victor
engo ciulium bellorumque ei grauissima occurreant in brittanias defec¬
tu poene om̃ium sotiorũ trahitur. Ubi magnis grauibusq plis saepe
gestis receptami pastem insulae ac& eris indomitis gentibus. Non
niuro ut quidam aestimant sed uallo distinꝰguendã putauit. Muris
& enĩ delapidibus aallum uero quo adrepellaendam uĩ. ostium castra mu¬
niuntur. sit decespitibus quibus circũcissis &erra uelut murus extru¬
itur altus supra t̾ram. Itaut ante sit fossa . Dequaleuati sunt cespites
supra quari sudes delignis fortissimis prefiguntur. Itaque seuerus
magnam fessam firmissimumque uallum crebris insuper turribus cõ¬
erumt cum amari Amare duxitIbique apud ebora cumoppidum

Expanded text:
decem et septem lacessitus, fortissime quidem rempublicam, sed laboriosissime rexit. Victor ergo civilium bellorum quae ei gravissima occurrerant, in Brittanias defectu pene omnium sociorum trahitur, ubi magnis gravibusque praeliis saepe gestis, receptam partem insulae a caeteris indomitis gentibus, non muro, ut quidam aestimant, sed vallo distinguendam putavit. Murus etenim de lapidibus, vallum vero quo ad repellendam vim hostium castra muniuntur fit de cespitibus, quibus circumcisis, e terra velut murus extruitur altus supra terram, ita ut in ante sit fossa, de qua levati sunt cespites, supra quam sudes de lignis fortissimis praefiguntur. Itaque Severus magnam fossam firmissimumque vallum crebris insuper turribus communitum, a mari ad mare duxit: Ibique apud Eboracum oppidum
Abbreviated transcription (Latin):
frequenti meditatione scripturarum abrenuntiauit errori. quo
eatenus in obseruatione paschae cum sua gente tenebatur & se
cer& quae sunt auxilium degente anglorum quosiam dudum ad
exemplum scãe romanae & a postolicae ecclesiae suam religio¬
ne institusse cognouit. siquidem misit legatarios ad uirũ uenera¬
bilem ceolfridum abbate monasterii beatorum a postolorum pe¬
tri & pauli quod est adhostium uiuriamnis &iuxta amnemtinã
in lo co quiuo catur ingyrium eiuipse post benedictũ  de quo
supra diximus gloriosissimae p̃suit. Postulans ut exortatori¬
as sibi literas mit ter& quibus potentius consutare poss&
eos qui pascha non suo tempore obseruare prȩsumerent. Simul
& de tonsurae modo uelratione qua clericos insigniri decer&.
excepto quo&lam ipse in his non parua  exparte e&̃. inbucis
sed architectis sibi mitti p& iit. Qui uixta morem romano

Expanded text:
frequenti meditatione Scripturarum, abrenuntiavit errori quo frequenti meditatione Scripturarum, abrenuntiavit errori quo eatenus in observatione paschae cum sua gente tenebatur, et se ceret, quaesivit auxilium de gente Anglorum, quos jamdudum ad exemplum sanctae Romanae et apostolicae Ecclesiae suam religionem instituisse cognovit. Siquidem misit legatarios ad virum venerabilem Ceolfridum abbatem monasterii beatorum apostolorum Petri et Pauli, quod est ad ostium Wyri amnis, et juxta amnem Tinam, in loco qui vocatur Ingrivum, cui ipse post Benedictum de quo supra diximus gloriosissime praefuit, postulans ut exhortatorias sibi litteras mitteret, quibus potentius confutare posset eos qui pascha non suo tempore observare praesumerent, simul et de tonsurae modo vel ratione qua clericos insigniri deceret. Excepto quod etiam ipse in his non parva ex parte esset imbutus. Et architectos sibi mitti petiit, qui juxta morem Romano
Abbreviated transcription (Latin):
se suosq instituendos arcersut ac ꝑ annos xii tenuit quatinꝰ
& quae illi non nouerint carmina ecclesiastica docer&e et eaquae
quondam cognita longo usu uel neglegentia inueͬrare coe¬
perunt. Huuis doctrina priscum renouerentur instantum:
nam & ipse ep̃is acca cantator erat peritissimus quo modo
&iam in litteris scĩs doctissimus & in catholica sidei cor¬
fessione castissimus inecclesiasticae: quoque. institutionis
regulis soles tissimus exticerit & usque dum praemia pra
eritia inclero scĩssimi acdo dilecti bosa eboracensis ep̃s nu¬
eniuse estq eruditus est dede ad iulsridum ep̃m spe melioris
ꝓpopositi adueniens omnem ineniẜ obsequid usquȩ adobitũ
illiuis expleuit aoeatẽ. Cum suo &iam romam ueniens illic quae
otempore naton rex pietorum quis eptem tnonalis xxxi¬
britaniue plaqus in habitant ad monitus ecclesiasticarum

Expanded text:
se suosque instituendos accersiit, ac per annos duodecim tenuit: quatenus se suosque instituendos accersiit, ac per annos duodecim tenuit: quatenus et quae illi non noverant, carmina ecclesiastica doceret; et ea quae quondam  Al. om. quondam cognita longo usu vel negligentia inveterare coeperunt, hujus doctrina priscum renovarentur in statum. Nam et ipse episcopus Acca cantator erat peritissimus, quomodo etiam in litteris sanctis doctissimus, et in catholicae fidei confessione castissimus, in ecclesiasticae quoque institutionis regulis sollertissimus exstiterat; et usquedum  Al. aeritia in clero sanctissimi ac Deo dilecti Boza, Eboracensis episcopi, nutritus atque eruditus est; deinde ad Uilfridum episcopum spe melioris propositi adveniens, omnem in ejus obsequio usque ad obitum illius explevit aetatem: cum quo etiam Romam veniens multa illic quae tempore Naitanus rex Pictorum qui Septentrionales Britanniae plagas inhabitant admonitus ecclesiasticarum
Abbreviated transcription (Latin):
in regimine suc cessit. in tocum studus scripturararũ institu¬
tus est ut grecam quidem lingiam non parua ex parte lati¬
nam uero nonminus quamanꝗorũ quaesibi naturalis est no¬
uerit. suscepit uero prouulsrido episcopatum hagustalden¬
sis ecclesiae ac caprbt eius uir & ipse streniussimus & corã
dõ & hominibus magnificus qui& ipsius ecclesiae suae quae
inbeati andreae apłi honorem consecrata est aedificium multifa¬
rio dechore acmirificis ampliauit operibus. Dedit namque
operam quod & bodie facit ut aquisitis unde cumq reliquus be¬
atorum apłorum & mastrrum xp̃i inuenerationem illorum
poner& altaria. distinctis posticibus in boc ipsum intramurus
teris ecclesiasticis uoluminibus summa industria congregans
amplissimam ibi ac nobilissimam bibbliothecam fecit. Nec nos
&uasa scã & luminana alia quaehiuus modi quãẽ adornatũ
domus dĩ ꝑtinent studiosis si mȩ parauit. Cantatorẽ quoque
beati papae gregorii incantia fuerat. cantandi sonos edoctus ad

Expanded text:
in regimine successit, in tantum studiis scripturarum institutus est, ut Graecam quidem linguam non parva ex parte, Latinam vero non minus quam Anglorum, quae sibi naturalis est, noverit. Suscepit vero pro Uilfrido episcopatum Hagustaldensis Ecclesiae Acca presbyter ejus, vir et ipse strenuissimus, et coram Deo et hominibus magnificus; qui et ipsius ecclesiae suae, quae in beati Andreae apostoli honorem consecrata est, aedificium multifario decore ac mirificis ampliavit operibus. Dedit namque operam, quod et hodie facit, ut adquisitis undecumque reliquiis beatorum apostolorum et martyrum Christi, in venerationem illorum poneret altaria, distinctis porticibus in hoc ipsum intra murosteris ecclesiasticis voluminibus, summa industria congregans, amplissimam ibi ac nobilissimam bibliothecam fecit, necnon et vasa sancta et luminaria aliaque hujusmodi quae ad ornatum domus Dei pertinent, studiosissime paravit. Cantatorem  Al., beati papae Gregorii in Cantia fuerat cantandi sonos edoctus, ad
Abbreviated transcription (Latin):
catholici adiustum correx̃ dogma canonis. quemstatuere pams
dubioque errore remoto. Certa suȩ genti ostendit moderam¬
naritus. Inquae locis istis monachorum examina crebra. Coll¬
git hac monitis cauit quaeregula. sedulus instituit multisq
domiq forisq iactatus nimium ꝑ tempora longa periculis quin¬
decies ternos post quam aegit ep̃s anntis. transit & gaudens
Anno post obitum praefati patris proximo xx
id est quinto osredi regis reuerentissimus pat̃ adrianus ablis
cooperatur in uerbo dĩ theodori beate memoriae epĩ de funo¬
tus est & in monas terio suo in ecclesia beatȩ dĩ genitricis sepul¬
tus quiest annus quad ragesimus primus exquo auitalians
papa directus est cum theodoro. Ex quo autẽ brit taniam uent¬
xxxuiiii cuius doc trinae simul & theodori int̾ alia testimo¬
num ꝑhib& quod albinus discipul uscius quimonasteno ipsis
in regi

Expanded text:
Catholici ad justum correxit dogma canonis, Quem statuere Patres, Catholici ad justum correxit dogma canonis, Quem statuere Patres, dubioque errore remoto Certa suae genti ostendit moderamina ritus: Inque locis istis monachorum examina crebra Colligit, ac monitis cavit quae regula Patrum Sedulus instituit: multisque domique forisque Jactatus nimium per tempora longa periclis, Quindecies ternos postquam egit episcopus annos, Transiit, et gaudens Anno post obitum praefati Patris proximo DCCX, id est, quinto Osredi regis, reverentissimus Pater Hadrianus abbas , cooperator in verbo Dei Theodori beatae memoriae episcopi, defunctus est, et in monasterio suo in ecclesia beatae Dei Genitricis sepultus ; qui est annus quadragesimus primus, ex quo a Vitaliano papa directus est cum Theodoro; ex quo autem Brittaniam venus. Cujus doctrinae simul et Theodori inter alia testimonium perhibet, quod Albinus discipulus ejus qui monasterio ipsius in regi
Abbreviated transcription (Latin):
suscipere contemp̃sit. nec longo temport  sit. Vnde fac tũ ẽ
ut regnante osreddi filio eius mox srnodo facta uixta fliunum
niod. Post aliquantum utriusque partis conflietum tanchem
cunctis fauentibus inp̃sulatum sit suae receptus ecclesiae. sicq
quattuor annis id est usque ad diem obitus sui uitam duxit. inpa¬
ce. Defunc tus est autẽ in monasterio quod habebat in prouintia
undalum subregimine cudua Idi abbate & ministerio fratrũ
platus in primum suum monas terium quoduocatur in rippum
sit. Uilsridus hic magnus requiescit corpore praesul. hanc dñõ
quiaulam ductus pi&atis amore fecit. & eximio sacrauit nomi¬
ne pari cui claues caeli xp̃s dedit arbit̃er orbis. atque auro ac
trrb deuotus uestut auro quin& iam sublimae crucis radiante
metallo hic posuit tropaeũ nec non & quattuor auro scribi eiun¬
gelii p̃cepit in ordine libros. Acthecam erutilo his condignam
condidit auro paschalis qui &iam sollempnia tempora cursus

Expanded text:
suscipere contempsit, nec longo tempore superfuit: unde factum est ut regnante Osredi filio ejus, mox synodo facta juxta fluvium Nidd, post aliquantum utriusque partis conflictum, tandem cunctis faventibus, in praesulatum sit suae receptus Ecclesiae. Sicque quatuor annis, id est, usque ad diem obitus sui, vitam duxit in pace. Defunctus est autem  Al. add. quaUndalum sub regimine Cudualdi abbatis; et ministerio fratrum perlatus in primum suum monasterium quod vocatur Inhrypum,ptum: Uilfridus hic magnus requiescit corpore praesul, Hanc Domino qui aulam ductus pietatis amore Fecit, et eximio sacravit nomine Petri, Cui claves caeli Christus dedit arbiter orbis; Atque auro ac tyrio devotus vestiit ostro. Quin etiam sublime crucis radiante metallo, Hic posuit trophaeum, necnon et quattuor auro Scribi Evangelii praecepit in ordine libros; Ac thecam e rutilo his condignam condidit auro: Paschalis qui etiam sollemnia tempora cursus
Abbreviated transcription (Latin):
preueniente miscdia caelebiare. Ita ut xpĩ euangelium plurimorũ
adnuntiatione. in omibus gentibus quae necdum consiersesunt
dilatetur. Studeat ergo tua frat̃ nitas hoc quod sedis apłice hu¬
manitate p̃cepit intemerata mentis sinc eritate seruare. intendens
cuius rei similitudine tam precipuum indumentum humeris
tius bauilandum csusceperis. talemque tedno inplorata clemen¬
tia exhibendum studae ut in dulti muneris premia non cumrec¬
titudine sed cum commo disanimarum ante tribunal summi &
uenturi udicis representes. dste in colomem custodiat dilectissime

Expanded text:
praeveniente misericordia celebrare: ita ut Christi Evangelium plurimorum praeveniente misericordia celebrare: ita ut Christi Evangelium plurimorum adnunciatione, in omnibus gentibus quae necdum conversae sunt, dilatetur. Studeat ergo tua fraternitas, hoc quod sedis apostolicae humanitate percepit, intemerata mentis sinceritate servare. Intendens cujus rei similitudine tam praecipuum indumentum humeris tuis bajulandum susceperis. Talemque te Domini implorata clementia exhibendum stude, ut indulti muneris praemia non cum reatitudine, sed cum commodis animarum, ante tribunal summi et venturi Judicis repraesentes. Deus te incolumem custodiat, dilectissime
Abbreviated transcription (Latin):
ricordiam saluatoris: Susceptis namque apicibus fili nt̃ ad¬
uliul di regist reperimus: Qquanta sacri eloquii eruditione cus
animum aduere conuersionis & indubitate fidei credulitati
frat̃ nitas ur̃ã periduxerit. Qua exte delonganimitate elem̃¬
tiae caelestis certam ad sumentis siduciam. nonsolum subposi¬
carum cigentium plenissimam salutẽ ammo quoque uuicinarꝰ
sicut scriptum est consumati operis uobis merces ar& ributore
om̃ium bonorum dño tribuatur : &uere ꝑomnẽ t̃ram exisse sonũ
eorum & infines orbis t̃rae uerba ipsorum: Uniuersalis gentium
confessio suscepto cristiane sacraemento fidei proteste tur
Pallium ꝑtat perlatorem presentium fraternitati tuae. benignita¬
tis studiis inuitati dixerimus. Quoduidelic& tantum in sacro sc̃ĩs
cadebrandis mrsterus utendi licentiam mperauimus: Conceden¬
tes &iam tibi ordinationes ep̃orum exigente oportunitate. dm̃i

Expanded text:
ericordiam Salvatoris. Susceptis namque apicibus filii nostri Adericordiam Salvatoris. Susceptis namque apicibus filii nostri Adelvaldi regis, reperimus quanta sacri eloquii eruditione ejus animum ad verae conversionis et indubitatae fidei credulitatem fraternitas vestra perduxerit. Qua ex re de longanimitate clementiae coelestis certam assumentes fiduciam, non solum suppositarum ei gentium plenissimam salutem, imo quoque vicinarum,sicut scriptum est, consummati operis vobis merces a retributore omnium bonorum Domino tribuatur. Et vere per omnem terram exisse sonum eorum, et in fines orbis terrae verba ipsorum, universalis gentium confessio suscepto Christianae sacramento fidei protestetur  Al., protestatur. « Pallium praeterea per latorem praesentium fraternitati tuae, benignitatis studiis invitati direximus, quod videlicet tantum in sacrosanctis celebrandis mysteriis utendi licentiam imperavimus: concedentes etiam tibi ordinationes episcoporum, exigente opportunitate, Domini
Abbreviated transcription (Latin):
nbus cuangeli fidelit̃ repromisit. Ecce ogo uobiscum sum omnib
bis ministeno eus clem̃tia demonstrauit. aperiens corda ger¬
tium adsuscipiendum p̃dicationis tm̃e siungulare mesterium
Adigio em̃ p̃mio fł̾tigorum urõrum ddlectabilem cur sum. bonitati
suue sisfiagis inlustrauit: dum creditorum uobis talenorum si¬
adissi mae negotutions officus uberem sructum in pendenser
quod sigraore possa is multiplicatis generationibus p̃paruit: hoc¬
quoq &iam illa uobis repensatione conlatum est quia inueto
miniscerio ugt̃ ꝑsistententes laudabili pacientia redempti¬
onem gentis illius expectastis. & uris ut proficerent meritd
corum est saluatio propinata dicente dnõ. Qui perseuera¬
uerit usque in sinẽ bic saluus erit: Saluati engo estis spe pi¬
cientue & colerantiae unrtute ut infidelium corda natural
ac super scitutioso morbo purgata: sui conseque rentur mil¬

Expanded text:
ribus Evangelii fideliter repromisit: Ecce ego vobiscum sum omnibus ribus Evangelii fideliter repromisit: Ecce ego vobiscum sum omnibus bis ministerio, ejus clementia demonstravit, aperiens corda gentium ad suscipiendum praedicationis vestrae singulare mysterium. Magno enim praemio fastigiorum vestrorum delectabilem cursum bonitatis suae suffragiis illustravit, dum creditorum vobis talentorum fidelissimae negotiationis officii uberem fructum, impendens ei quod signare possitis, multiplicatis generibus praeparavit. Hocque etiam illa a vobis repensatione collatum est, qui injuncto ministerio jugiter persistentes, laudabili patientia redemptionem gentis illius exspectatis, et vestris ut proficerent meritis eorum est salvatio propinata, dicente Domino: Qui perseveravit usque in finem, hic salvus erit . Salvati ergo estis spepatientiae et tolerantiae virtute, ut infidelium corda naturali ac superstitioso morbo purgata sui consequerentur mis
Abbreviated transcription (Latin):
tempestates potestatum aeriarum a sua suorum que lesione cre¬
bris orationibus uł exortationibis repellere consuerat: Merito
uentis flamisque mundialibis preualere. & ne sibi suis que noce¬
rent obtinere poterat & hic ergo post quã annisv. rexit ecdesiam.
codbaldo regnante mi grauit ad caclos Sepultusq ẽ tũ patribus sius
in saepe dicto monasterio & ecclesia beatissimi apłorũ principis. an¬
dat sibi ordiandis ep̃os auctoritate apentisice bonfacio. Que
successorem siuisse ds̃ dedit supra meminimus. cuius auctontacis
ista est forma
lecessimno sratri uisto bonifacius. quum deuoto quamque aiam
iuiglanter proxp̃i euangelio elaborauerit arã feateriutas non
solum epistolȩ auobis diectȩ tenor immo indulta desuper opi
uestro p̃fectio indicauit. Nec enĩ omp̃s ds̃ aut sui no minis sacu¬
mentum. Aut ur̃ fructum laboris deseruit: dumipse prae dicato¬

Expanded text:
 Al., qui tempestates potestatum aeriarum a sua suorumque laesione cre Al., qui tempestates potestatum aeriarum a sua suorumque laesione crebris orationibus vel exhortationibus repellere consueverat, merito ventis flammisque mundialibus praevalere, et ne sibi suisque nocerent, obtinere poterat. Et hic ergo postquam annis quinque rexit Ecclesiam, Aeodbaldo regnante migravit ad caelos, sepultusque est cum patribus suis in saepedicto monasterio et ecclesia beatissimi apostolorum principis, andata sibi ordinandi episcopos auctoritate a pontifice Bonifacio, quem successorem fuisse Deusdedit supra meminimus; cujus auctoritatis ista est forma: « Dilectissimo fratri Justo, Bonifacius. Quam devote, quamque etiam vigilanter pro Christi Evangelio elaboraverit vestra fraternitas, non solum epistolae a vobis directae tenor, immo indulta desuper operi vestro perfectio indicavit. Nec enim omnipotens Deus, aut sui nominis sacramentum, aut vestri fructum laboris deseruit, dum ipse praedicato
Abbreviated transcription (Latin):
centibus coepit flammis consumii: Quibus cumnullo aquarũ
inectu poss& aliquis obsistere : Iam que ciuitatis &&̃ pars uas¬
tata non minima. atque ad episcopium surens se flãma dilata¬
r& considens. ep̃s indiuinum ubi humanum deerat auxilium.
iussit se obuam seiuentibus huc illucque uolantibus ignium
gl obis efferri Erat autẽ eo loco ubi flammarum imp&us maxi¬
mac incumbebat marcrrium beatorum quattuor coronatorũ
ibi platus obsequentium manibus ep̃s coepit orando pericu¬
lum in sirmus abigere. quod firma fortium manus multum la¬
borando nequiuerat. Nec mora uentus quia meridiae flans urbi
incendia sparserat. contra meridiem reflexus. primouim sui fu¬
roris alesione locorum quae contra erant abstrax̃. ac mox fun¬
ditus quiescendo flammis parit̾ sopitis at que extinctis compes¬
cuit: Et quia uir di igne diuinae caritatis fortit̾ ardebat: quia

Expanded text:
centibus coepit flammis consumi: quibus cum nullo aquarum centibus coepit flammis consumi: quibus cum nullo aquarum injectu posset aliquis obsistere, jamque civitatis esset pars vastata non minima, atque ad episcopium furens se flamma dilataret, confidens episcopus in divinum, ubi humanum deerat, auxilium, jussit se obviam saevientibus, et huc illucque volantibus ignium globis efferri. Erat autem eo loci ubi flammarum impetus maxime incumbebat, martyrium beatorum quatuor Coronatorum. Ibi perlatus obsequentum manibus episcopus, coepit orando periculum infirmus abigere, quod firma fortium manus multum laborando nequiverat. Nec mora, ventus qui a meridie flans, urbi  Al., ubi incendia sparserat, contra meridiem reflexus, primo vim sua furoris a laesione locorum quae contra erant, abstraxit, ac mox funditus quiescendo, flammis pariter sopitis atque extinctis compescuit. Et quia vir Dei igne divinae caritatis fortiter ardebat, quia
Abbreviated transcription (Latin):
oc eni regnante rege beatus archi ep̃s laurentuis regium cael est
conseendit. atq inecclesia & monasterio scĩ apłi p&ri iuxta
prodecessorẽ xsuum augustinum sepultus est die quarto noni
dem doruuernensis ecclesue testius ab augustino suscepit Ius¬
tus autem ad huc suꝑstis hrofensem regebet ecclesiam Quicu
magna ecclesiam anglorum cura ac labore gubnarent. suscep¬
runt scripta exortatoriae apontisice romane & a postolics
sedis bonifacio cuui post ds̃ dedit. ecclesiam p̃suit. anno in carnati
infirmitate id est podagra grauatus sed mentis ꝯressibus sanes alacri¬
ter terrenaqueq transiliens atque ad caelestia semꝑ amanda
p&enda & querenda puolans. Erat carnis ogine nobilis. sed
culmine mentis nobilior. Denique ut unum uistutis eius unde
c&era intellegi possint testimonium referam: Tempore quodam
ciuitas doruuernensis ꝑculpam incuriae ignicorrepta. crebres¬

Expanded text:
entius regnum caeleste entius regnum caeleste conscendit, atque in ecclesia et monasterio sancti apostoli Petri juxta praedecessorem suum Augustinum sepultus est die quarto Nonarsedem Doruvernensis Ecclesiae tertius ab Augustino suscepit: Justus autem adhuc superstes Hrofensem regebat Ecclesiam, qui cum magna Ecclesiam Anglorum cura ac labore gubernarent, susceperunt scripta exhortatoria a pontifice Romanae et apostolicae sedis Bonifacio, qui post Deusdedit Ecclesiae praefuit, anno incarnationinfirmitate, id est podagra, gravatus, sed mentis gressibus sanis  Al., sanus, alacriter terrena quaeque transiliens, atque ad caelestia semper amanda, petenda et quaerenda pervolans. Erat carnis origine nobilis, sed culmine mentis nobilior. Denique ut unum virtutis ejus, unde caetera intelligi possint, testimonium referam; tempore quodam civitas Doruvernensis per culpam incuriae igni  Al. igne correpta, crebres
Abbreviated transcription (Latin):
ratus ostendit Quimultum miratus & inquirens quistanto uiro
tales ausus ess& plagas infligere. Ut auduiit quia siue causa
salutis ep̃s ab apostolo xp̃i tanta & &ẽ tormenta plagasque perpes¬
sus extimuit multum atque a nathematitatõ omi idolatriae
cultu. Abdicato conubio non legitimo. fuscepit sidem xp̃i & bap¬
tiratus et desiae rebus quantum ualuit in omnibus consulere ac
fauere curauit. Misit & iam galliam & reuocauit mellitum ac
ep̃m̃ recipere noluer̃ idolatris magis pontisicibus seriure gaudo¬
tes: Nonenĩ tanta erat ei quanta patri ipsius regni potestas utas
nolentibus ac contra dicentibus paganis antestitem suae poss&
ecdesiae reddere. Uerumptamen ipse cum sua gente ex quo
addnm conuersus est: diuinis sae studuit mancipare. p̃ceptis
Denique & inmonasterio beatissimiapłorum principis ecelesiam sca
digene tricis fecit quam consecrauit archi ep̃s mellitus. UIIi¬

Expanded text:
ratus ostendit. Qui multum miratus, et inquirens quis tanto viro ratus ostendit. Qui multum miratus, et inquirens quis tanto viro tales ausus esset plagas infligere: ut audivit quia suae causa salutis episcopus ab apostolo Christi tanta esset tormenta plagasque perpessus, extimuit multum; atque anathematizato omni idolatriae cultu, abdicato connubio non legitimo, suscepit fidem Christi, et baptizatus, Ecclesiae rebus quantum valuit, in omnibus consulere ac favere curavit. Misit etiam Galliam, et revocavit Mellitum ac episcopum recipere noluerunt, idolatris magis pontificibus servire gaudentes. Non enim tanta erat ei, quanta patri ipsius regni potestas, ut etiam nolentibus ac contradicentibus paganis antistitem suae posset Ecclesiae reddere. Verumtamen ipse cum sua gente, ex quo ad Dominum conversus est, divinis se studuit mancipare praeceptis. Denique et in monasterio beatissimi apostolorum principis, ecclesiam sanctae Dei genitricis fecit, quam consecravit archiepiscopus Mellitus.
Abbreviated transcription (Latin):
sumuero & laurentius in ellitum uistumque secuturus ac
brit taniam ess& relicturus. iussit ipsa sibi nocte in ec¬
clesia beatorum apłorum p& ri & pauli dequa frequenter iã
diximus stratum parari: In quo cum post multas p̾ces ac la
bra pofuiss&: at que obdormiss&: apparuit ei beatissimus
apłorũ princeps & multo illum tempore secrete noctis fla¬
gellis astioribus afficiens sciscitabatur apłica discrictione
quart gregẽ quem sibi ipse crediderat relinqueret ułcui pasto¬
rum oues xp̃i inmedio luporum positas sugiens ipsedemit¬
ter&. Anmei inquit oblitus es exempli. quiproparuulis xpĩ
quos mihi in indicium siae dilectionis commendauerat. uin¬
cula uerbera carteres ad flictiones. ipsam post tremo mostem mor¬
tem autẽ crucis ab infidelibus & inimicis xp̃i. ipse cum xp̃o coro¬
nandus pertulia his beati p&ri flagellis simul & exor tationi¬
bus animatus iste famulus xp̃i laurentius mox mane facto ue

Expanded text:
et Laurentius Mellitum Justumque secuturus ac Brittaniam esset relicturus DCXVII, jussit ipsa sibi nocte in ecclesia beatorum apostolorum Petri et Pauli de qua frequenter jam diximus, stratum parari, in quo cum post multas preces ac labra posuisset atque obdormisset, apparuit ei beatissimus apostolorum princeps, et multo illum tempore secretae noctis flagellis artioribus afficiens, sciscitabatur apostolica districtione, quare gregem quem sibi ipse crediderat, relinqueret, vel cui pastorum oves Christi in medio luporum positas fugiens ipse dimitteret. « An mei, inquit, oblitus es exempli, qui pro parvulis Christi, quos mihi in indicium suae dilectionis commendaverat, vincula, verbera, carceres, adflictiones, ipsam postremo mortem, mortem autem crucis, ab infidelibus et inimicis Christi ipse cum Christo coronandus pertuli? » His beati Petri flagellis simul et exhortationibus animatus famulus Christi Laurentius, mox mane facto ven
Abbreviated transcription (Latin):
entiae causa iussus subire hoc quamuis indignus con¬
sensi A tille audiens humilitatẽ res ponsieus. non eum
episco patum dixi dimittere. sed ipse ordinaci pnem
eius denuo catholica ratione consummauit. Eo antẽ
tem pore quo desuncto deus dedit. doruuernensis etde¬
siae ep̃s querebatur ordinabatur: mit tebatur, Uilstid
quoque debrit tama gallim ordinandus est missus
& qm̃ adtheodorum reduit ipse &ĩam incantia presbi¬
ttios &e diaconos usque dum archi ep̃s ad sedem sũs
ꝑuenira& ordinabat Atipse. ueniens in ciutate rosi
ubidefuncto damiano. episcopatus iam diuces sauerat
ordinauit uirum magis ec clesiasticis disciplinis ins¬
titutum & uitae simplicitate contentum. quam
insclirebus strennuum cuius nouerat prudentiã mꝑximae autẽ
modul andi in ecelesia more romanorum. quemꝗ qscipulis beati

Expanded text:
entiae causa jussus subire hoc, quamvis indignus, conentiae causa jussus subire hoc, quamvis indignus, consensi. At ille audiens humilitatem responsionis ejus, dixit, non eum episcopatum dimittere debere; sed ipse ordinationem ejus denuo catholica ratione consummavit. Eo autem tempore quo defuncto Deusdedit, Doruvernensis Ecclesiae episcopus quaerebatur, ordinabatur, mittebatur, Uilfridus quoque de Brittania Galliam ordinandus est missus: et quoniam ante Theodorum rediit, ipse etiam in Cantia presbyteros et diaconos, usquedum archiepiscopus ad sedem suam perveniret, ordinabat. At ipse veniens mox in civitate Hrofi, ubi defuncto Damiano episcopatus jam diu cessaverat, ordinavit virum magis ecclesiasticis disciplinis institutum et vitae simplicitate contentum, quam in saeculi rebus strenuum, cui nomen erat Putta; maxime autem modulandi in ecclesia more Romanorum, quem a discipulis beati
Abbreviated transcription (Latin):
cuperent audiri haberent in promtu magistros quidocerent:
Sed & sonos cantan di inec desia quos eatenus incantia tan¬
tum nouerant ab ohoc tempore ꝑomnes anglorum ecclesi¬
as discere coeperunt: Primus que excepto iacob dequo supra
diximus cantandi m agistrum nordan hrmbrorum ec ele¬
sus eddi cognomento stephanus fuit Iniutatus decantia
areuerentissimo uiro uuil frido qui primus int̃ epis copos
quide anglorum gente ess& catboli cum iuiuendi morẽ
ccclesus anglorum taadere didicit Ita que theodorus
ꝑlustrans uniuersa ordinabat locis oportunis episco¬
pos & & eaqueminus ꝑfecta repperic his quoque ui¬
uantibus corrigebat in quibus & ceadda epm̃ cumar¬
guer& non fuis serite consecratum: Respondens ipse uo¬
ce humillima sime inquit nosti episcopatum nonrite
suscepisse libent̾ ab oficio discedo: Qiuippe quine qrẽ
meum quam hoc esse dignum arbitrabar. sed oboedi¬

Expanded text:
cuperent erudiri, haberent in promptu magistros qui docerent. cuperent erudiri, haberent in promptu magistros qui docerent. Sed et sonos cantandi in ecclesia, quos eatenus in Cantia tantum noverant, ab hoc tempore per omnes Anglorum Ecclesias discere coeperunt: primusque, excepto Jacobo de quo supra diximus, cantandi magister Nordanhymbrorum Ecclesiis, Aeddi cognomento Stephanus fuit, invitatus de Cantia a reverentissimo viro Uilfrido, qui primus inter episcopos qui de Anglorum gente essent, catholicum vivendi morem ecclesiis Anglorum tradere didicit. Itaque Theodorus perlustrans universa, ordinabat locis opportunis episcopos, et ea quae minus perfecta reperit, his quoque juvantibus corrigebat. In quibus et Ceadda episcopum cum argueret non fuisse rite consecratum; respondens ipse voce humillima: « Si me, inquit, nosti episcopatum non rite suscepisse, libenter ab officio discedo: quippe qui neque me umquam hoc esse dignum arbitrabar; sed obedi
Abbreviated transcription (Latin):
eruenit autem theo dorus ad eclesiam suam secundo pos¬
quam consecratus est anno subdie vi ħeliuliarum domi
peragrata insula tota quaqua uersum angl orum gentes
morabantur: Nam & libentissimȩ ab omnibus sus ci płe¬
batur atque audiebatur: Rec tum uiuendi ordinem
ritum caelebrandi paschȩ canonicum. ꝑ omnia comitante
& co operante adriano disseminaba it Isque primus erac
tir&: Et quia litteris sacris simul & sȩcul aribus ut diximus
habundanter ambo erant instructi. Congregata discipulo¬
rum cat̃ua. scientiae salutaris cotidie flumina inrigandis
est quodusq hodie syꝑsunt decorũ discipulis quilat¬
nam grecamquȩ linguam aeque ut pro priã inqua natisun
norunt Neque umquam prorsus ex quo brit taniam pe¬
tierunt angli feliciora fuere tempora: dum & fortis sina
cristianosq habentes reges. non cunctis barbaris natio¬
nibusq essent terrori: & omnium uocata adnuꝑ audis
caclestis reem gaudia penderent. & quicumque lectionibus sacris

Expanded text:
ervenit autem Theodorus ad Ecclesiam suam secundo postquam consecratus est anno, sub die sexto Kalendarum Juni. Moxque peragrata insula tota, quaquaversum Anglorum gentes morabantur, nam et libentissime ad omnibus suscipiebatur atque audiebatur, rectum vivendi ordinem, ritum Paschae celebrandi canonicum, per omnia comitante et cooperante Hadriano, disseminabat. Isque primus erat tiret. Et quia literis sacris simul et saecularibus, ut diximus, abundanter ambo erant instructi, congregata discipulorum caterva, scientiae salutaris quotidie flumina irrigandis est quod usque hodie supersunt de eorum discipulis, qui Latinam Graecamque linguam aeque ut propriam in qua nati sunt, norunt. Neque unquam prorsus ex quo Brittaniam petierunt Angli, feliciora fuere tempora; dum et fortissimos Christianosque habentes reges cunctis barbaris nationibus essent terrori, et omnium vota ad nuper audita caelestis regni gaudia penderent, et quicumque lectionibus sacris
Abbreviated transcription (Latin):
eccclesiam quam inibi antiquo romanorum fidelium opere factam
tis suc cessoribus suis: Fecit autẽ & monas terium non longe
sius augustinus sed suc cessor eius laurentius consecrauit
Primus autem eiusdem monas terii abbas p&rus pres biter
suit: quilegatus galliam missus. de mersus est insinu maris
quiuocatur amfleat & in colis locis ignobili traditus sepul¬
turȩ sed omni potens ds̃ ut qualis meriti uir suerit demons¬
trar& : Omne nocte supra sepulchrum eius lux caelestis
apparurit. done anim aduertentes uicini quuadebant
scm̃ fuisse uirum qui ibi &&̃ sepultus. & inuestigantes un¬
de uł quis ess&. abstulerunt corpus. & in bononia ciuita¬
te iuxta honorem tanto uiro congruum in ec clesia posuer̃¬

Expanded text:
Ecclesiam quam inibi antiquo  Al., antiquorum Romanorum fidelium opere factam Ecclesiam quam inibi antiquo  Al., antiquorum Romanorum fidelium opere factam tis successoribus suis. Fecit autem et monasterium non longe se Augustinus, sed successor ejus Laurentius consecravit. Primus autem ejusdem monasterii abbas Petrus presbyter fuit, qui legatus Galliam missus, demersus qui vocatur Amfleot, et ab incolis loci ignobili traditus sepulturae. Sed omnipotens Deus, ut qualis meriti fuerit demonstraret, omni nocte supra sepulcrum ejus lux coelestis apparuit, donec animadvertentes vicini, qui videbant sanctum fuisse virum, qui ibi fuisset sepultus, et investigantes unde vel quis esset, abstulerunt corpus, et in Bononia civitate juxta honorem tanto viro congruum in ecclesia posuer
Abbreviated transcription (Latin):
Quia id circo haec signa desine scłi p̃mit᷑ tur: Vt deani mabus
nr̃is debeamus esse sollititi: demostis hora suspecti. & uenturo
udici inbonis ac tibus inueniamur esse preparati: Haec
nunc gloriose sili. paucis locutussum. ut cum cristina fides
in regno urõ ex creuerit. nostra quoque apuduos locutio la¬
tior excrescat. & tanto plus loqui libeat: quantose in men¬
te nostra gaudi degentis urae ꝑfecta conuersione multiplicant
Parua autem exenia trans misi que uobis parua non erunt.
cumauobis exbeati p&riapłi suerint benedictione sus cepta
Omnp̃s itãq ds̃ in uobis aram suam quam coepit persiciat.
extendat: & post longa tempora in caelestis uos patriae
congregatione recipiat. & in colomen custodiat excellentũ
uram : arã superna te custodiat dñẽ fili
At augustinus ubi inregia ciuitate sedem epis copalem ut pre
Adiximus accepit. recuperauit in earegio fultus aminiculo

Expanded text:
quia idcirco haec signa de fine saeculi praemittuntur, ut de animabus quia idcirco haec signa de fine saeculi praemittuntur, ut de animabus ris debeamus esse solliciti, de mortis hora suspecti, et venturo judici in bonis actibus inveniamur esse praeparati. Haec nunc, gloriose fili, paucis locutus sum, ut cum Christiana fides in regno vestro excreverit, nostra quoque apud vos locutio latior excrescat; et tanto amplius loqui libeat, quanto se in mente nostra gaudia de gentis vestrae perfecta conversione multiplicant. Parva autem xenia transmisi, quae vobis parva non erunt, cum a vobis ex beati Petri apostoli fuerint benedictione suscepta. Omnipotens itaque Deus in vobis gratiam suam quam coepit custodiat aextendat, et post longa tempora in coelestis vos patriae congregatione suscipiat. Incolumem excellentiam vestram gratia superna custodiat, domine fili. Datediximus, accepit, recuperavit in ea, regio fultus adminiculo,
Abbreviated transcription (Latin):
entia repl&us bonis auctore dõ operibus p̃ditus que que uos
ammon&. Audite deuote. ꝑ agite studiosȩ. in memoria reser¬
uate. quia suos eum in eo quod proomni pote dnõ loquitur
auditis. idem omnps ds̃ hunc pro uobis ex orantẽ cuelerius
audire prodeoa Tota igitur mente cum eo uos inferuore sidei
scringite. at que ad nisum illius uirtute quã uobis diuinitas tribu
bis dñ omnipotenti agnoscimus. praesentis mundi iam terminus
iuxta est : & scõrũ regnum uenturum est : quod nullo um quam
poterit sine terminari. Ad propinquante autem eodemmun¬
di termino: multa inminent quae antea non fuerunt. Uidelic &
porum tempestates. bella fames. pestilentiae. terre motus ꝑlo
ca. quac tamen non omnia nr̃is diebus uentura sunt Sed post
nrõs dies omĩa subsequentur: Uositaque siqua ex his eueni¬
re interra urã cognoscitis nullomodo urm animum ꝑturb&is

Expanded text:
entia repletus, bonis auctore Deo operibus praeditus, quaeque vos entia repletus, bonis auctore Deo operibus praeditus, quaeque vos ammonet, audite, devote peragite, studiose in memoria reservate: quia si vos eum in eo quod pro omnipotente Domino loquitur, auditis, isdem omnipotens Deus hunc pro vobis exorantem celerius audire pro Deo? Tota igitur mente cum eo vos in fervore fidei stringite, atque adnisum  Al., ad nisum illius virtute quam vobis divinitas tribuibis Domini omnipotentis agnoscimus, praesentis mundi jam terminus juxta est, et sanctorum regnum venturum est, quod nullo unquam poterit fine terminari. Adpropinquante autem eodem mundi termino, multa imminent quae antea non fuerunt: videlicet  Al., ordinem temporum tempestates, bella, fames, pestilentiae, terrae motus per loca; quae tamen non omnia nostris diebus ventura sunt, sed post nostros dies omnia subsequentur. Vos itaque, si qua ex his evenire in terra vestra cognoscitis, nullo modo vestrum animum perturbetis;