comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
natura rr̃. Stagnum temperatissiẽ
nature est. In britãnia tm̃ olim
reperiri solet. sed nũc in g̾manie
partibus habundantissima uena
reperta est. ualde ductile et tracta¬
bile: super oĩa quoq metalla liqua¬
bile. Per se quidem ẽ mutum. sed
cum ere uł argento. uł auro mix¬
tum. sonoꝵ est et armonicũ. ful¬
get interius. sed foris de facili con¬
trahit corruptelam. Et hoc squalo¬
ris non rubiginis. Nunꝙͣ enim
rubiginatur.In aqua diu iacens
de facili putrescit. Unde fistule aque¬
ductus que sub terra fieri solebant ex
plumbo: et consolidari stagno. moder¬
nis temporibꝰ ex calido et fusili plũbo
consolidare ars hoinum excogitauit.
q̃ solitate stagno durare nõ poterãt
in longincum. plumbum uero sub

Expanded text:
atensis Stannum temperatissime nature est. In Britannia tantum reperiri olim solebat, sed nunc in Germanie partibus abundantissima vena reperta est, valde ductile et tractabile, super omnia quoque metalla liquabile. Per se quoque est mutum, sed cum ere, vel argento, vel auro mixtum, sonorum et harmonicum: fulget interius, sed foris de facili contrahit corruptelam et hoc squaloris non rubiginis nunquam; enim rubiginatur: in aqua diu iacens de facili putrescit. Unde fistule aqueductus, qui sub terra fieri solebant ex plumbo et consolidari stanno, modernis temporibus ex calido et fusili plumbo consolidare ars hominum excogitavit, quia solidati stanno durare non poterant in longinquum, plumbum vero sub
Abbreviated transcription (Latin):
non auget. Specula quoq ex eo lar¬
ulteratur stagnuz eris candidi c¬
tercia portione adlita. in plũbum
album. sic et alio modo mixtis al¬
bi plumbi nigriq libris. et hoc ar¬
tertiarium appellant: in quo due¬

Expanded text:
non auget. specula etiam ex eo lauteratur stagnum addita aeris candidi tertia portione in plumbum album. fit et alio modo mixtis albi plumbi nigrique libris; hoc gentarium appellant. iide
Abbreviated transcription (Latin):
ese alteram. Alteratis gͥ nͥ est in formis
et figuris. sed neq ex habitibus fit. habitꝰ
enim sunt: uirtutes et malicie. uirtus
autem omnis ⁊ malicia sunt ad aliqͥd.
.s. tam corporis ꝙ̃ aĩe. Corporis quidem.
ut sanitas calidoꝵ et frigidoꝵ mensura
ad aliquid sunt. Sunt enĩ dispõe ᷤ q̃da
perfecti ad optinu: scil actum. Dico aũt
uirtutes et malicie sunt ad aliquid. q
aut̃ adaliquid funt. neq generationes
sunt. nec ip̃oꝵ est generatio. nec alt̾a¬
tio oĩno: patet ꝙ nõ est alteratio circa
tio: malicia uero contrariũ. lii. adhuc

Expanded text:
esse alteram. Alteratio igitur non est in formis esse alteram. Alteratio igitur non est in formis et figuris. Sed neque ex habitibus fit: habitus enim sunt virtutes et malitie; virtus autem omnis et malitia sunt ad aliquid, scilicet tam corporis, quam anime. Corporis quidem, ut sanitas calidorum et frigidorum mensuratad aliquid sunt, sunt enim dispositiones quedam perfecti ad optimum, scilicet actum. Dico autem virtutes et malitie sunt ad aliquid; que autem ad aliquid sunt, neque generationes sunt, nec ipsorum est generatio, nec alteratio; omnino patet quod non est alteratio circa tio, malitia vero contratrium. ADHUC
Abbreviated transcription (Latin):
terabiles alterantur ad rẽ sibi con¬
uenientem: non adalteram. sicut aug¬
mentabile nõ ad sanitatem alteratur.
sed ad magnitudinẽ. Alie nãq sunt res
que alterantur ꝑ qualitatem: alie que
per quantitatem. et alie que per locum:
s. large supto uocabulo alterationis.
alterantur: omĩa a sensibilibus alteran¬
tur ꝓprie scilicet. Et in formis quidem
ac figuris ⁊ habitibus et hoꝵ remotõni¬
bus et acceptionibus: uidetur alteratio
fieri. ⁊lon autem sic est. s fiunt hec cuz
queda alterantur. Densata enĩ. uł rare¬
facta materia. aut cum fit calida. uł frigi¬
da: nõ est alt̾atio. sam illud ex quo est forͣ
statue nõ dicimus forman. nec illud:
ex quo est figura pͥamidis aut lecti. sed
denoĩamus hoc quidem eneum. Illud at
cereum. aliud uero ligneum. Qd autem
alteratus es. dicimus humidum ẽe ułca¬
lioum aut forte. dicentes equiuoce ma¬
ridiculum est dicere perfectionem domꝰ
esse alterationem: et tomuni cooperta

Expanded text:
terabiles alterantur ad rem sibi convenientem, non ad alteram; sicut augmentabile non ad sanitatem alteratur, sed ad magnitudinem. Alie namque sunt res que alterantur per qualitatem, alie que per quantitatem et alie que per locum, scilicet large sumpto vocabulo alterationis. alterantur omnia a sensibilibus alterantur proprie scilicet. Et in formis quidem, ac figuris et habitibus et eorum remotionibus et acceptionibus, videtur alteratio fieri, non autem sic est, sed fiunt hec cum quedam alterantur. Densata enim et rarefacta materia, aut cum fit calida vel frigida, non est alteratio. Nam illud ex quo est forma statue, non dicimus formam; nec illud ex quo est figura pyramidis aut lecti, sed denominamus hoc quidem eneum, illud autem cereum, aliud vero ligneum. Quod autem alteratum est, dicimus humidum esse vel calidum, aut forte dicentes equivoceridiculum est dicere perfectionem domus esse alterationem et domum coopertam
Abbreviated transcription (Latin):
practici. Nam et unũqd̾q tuns maxĩe
perfectum est: cum atting̃ ꝓprie uir¬
tuti. et tunc est maxie secund̾ natu¬
ram. sicut cutulus: cum maxĩe fit cu
tutis ⁊ remotio. Quare scd̾m uirtutẽ
nõ fit alteratio: qr nich cum perficitur
alteratur. ut supͣ ostensũ est. eadem
rõe neq scdm maliciã .q. s. omĩs alte¬
ratio fit inter opposita. quare cum u̾¬
tus et malicia sint opposita: siuirtus
non hetur peralterationem. nec ma¬
licia. ⁊leq gͥ uirtutis neq malicie ẽ
alteratio: s huius acceptio et illius re¬
motio fit. cum quiddam alteratur .s.
p̾cedens. circa qd̾ he̾nt esse. ꝙ autẽ alte¬
uirtutem: manifestum est. uirtus eĩ
aut ĩpassibilitas queda est: aut ĩ pas¬
sibilis.silr. et malicia: aut passibilis ẽ
uit passio uirtuti contraria. Lam utꝰ
moralis et malicia: consistunt circa
delectationes et tristicias. uirtus scil
cum homo patitur et non deducitur.
malicia uero cum patitur et deducit᷑.

Expanded text:
practici. Nam et unum quodque tunc maxime perfectum est, cum attingit proprie virtuti et tunc esset maxime secundum naturam; sicut circulus, cum maxime fit cirtutis et remotio, quare secundum virtutum non fit alteratio, quia nihil cum perficitur alteratur, ut supra ostensum est. Eadem ratione neque secundum malitiam, quia omnis alteratio fit inter opposita, quare cum virtus et malitia sunt opposita, si virtus non habetur per alterationem, nec malitia. Nec igitur virtutis neque malitie est alteratio; sed huius acceptio et illius remotio fit, cum quiddam alteratur, scilicet precedens, circa quod habent esse, sed ut altentium ad virtutem, manifestum est. Virtus enim aut impassibilitas quedam est, aut passibilis: sic et malitia aut passibilis est, aut passio virtuti contraria. Nam virtus moralis et malitia consistunt circa delectationes et tristitias; virtus, scilicet cum homo patitur et non deducitur, malitia vero cum patitur et deducitur,
Abbreviated transcription (Latin):
p̾ponderet. ⁊lunꝙ̃ sñ igne est aer. Petͣhe
illi calorem: nigrescet et stabit. durabit᷑
et transiet ĩ humorẽ. Sed nichoꝰ quoq nõ
sñ humore est. et ideo facilior est ĩ inui¬
cem transitus: qr illis in que transeũdũ
est iam mixta sunt. Habet gͥ et t̾ra humo¬
rẽ: hunc exprimit. habet etiam aera: et
hunc yberni frigoris umbra densat. ut hu¬
ceribus ferrum ⁊ lapites decernũtur. in
quibꝰ ignis latitat. Aerem in t̾ra esse ꝓba¬
tur: dum humectata terra temperiem

Expanded text:
postponeret. Nunquam sine igne est aer, detrahe postponeret. Nunquam sine igne est aer, detrahe illi calore rigescit et stabit, durabitur et transiet in humorem. Sed nihilominus quodque non sine humore est, et ideo facilior in invicem transitus, quia illis in que transeundum est, iam mixta sunt. Habet igitur terra humorem, et hunc exprimit; habet etiam aera, et hunc hyberni frigoris umbra densat, ut huceribus ferrum et lapides decernuntur, in quibus ignis latitat; aerem in terra esse probatur dum humectat, sed et terra temperiem
Abbreviated transcription (Latin):
cordia et cõmunione cõueniunt. Nam
sic inter se naturali ratione iuncta di¬
aer in aqua densetur: aqua in terram
crassescat. Rursus q t̾ra diluatur in aꝙͣ
aqua rarescat in aerem. aer extenuetur¬
NLoua quid̾ existit inaere. scil per euapo¬
rationẽ: et aer existit ex aqua. qr sic dis¬
posuit utrũq deus gloriosus sublimis.
zlon autem ex omi aqua fit aer. sed ex
uapore multo emanẽte per caliditatem
cum sua humiditate. qñ eleuatur ex aqͣ
et t̾ra: scilz uapor aquosus. Siłr nõ fit aqͣ
ex om̃i aere: sed ex aere multi uaporis. qñ
aggregatur ⁊ inspissatur. Sic gͥ aer et aqͣ
continui: alterantur adĩuicem. Dico aũt¬
aqua et aer sñ igne. Qd̾ sugnis uĩceret.
cõbureret illud et exsiccaret. Ignis aũt
purus ⁊ ñ turbidꝰ est. contingens orbem
recursus sunt. Quicquid alteri perit.
ĩ alterum transit. ⁊ natura partes suas
uelut in ponterbus constitutis exãat.
ne ꝓportionũ equitate turbata. mũdus

Expanded text:
cordia et communione quadam conveniant. Nam sic ea inter se naturali quadam ratione iuncta diaer in aquam densetur, aqua in terram crassescat: rursusque terra diluatur in aquam, aqua rarescat in aerem, aer ua quidem existit in aere, scilicet per evaporationem, et aer existit ex aqua, quia sic disposuit utrumque deus gloriosus et sublimis: non autem ex aqua fit aer, sed ex vapore multo emanante per caliditatem cum sua humiditate, quando elevatur ex aqua et terra, scilicet vapor aquosus. Similiter non fit terra ex omni aere, sed ex aere multi vaporis, quando aggregatur et inspissatur. Sic igitur aer et aqua continue alterantur ad invicem. Dico autaqua et aer sine igne. Quod si ignis vinceret, combureret illud et exiccaret. Ignis autem purus et non turbidus est contingens orbem recursus sunt; quicquid alteri perit, in alterum transit et natura partes suas velut in ponderibus constitutas examinat, ne proportionem, equitate turbata, mundus
Abbreviated transcription (Latin):
simplicibus: est motus naturalis et qͥes.
Res enĩ aut quiescit uolent̾: aut quiete
naturali ncc̃rio. Et ubi quiescit ñ aliter.
Silluc incedit naturalit̾. slatura ei est in
est pͥncipiũ motus eius: qui est are alia.
Omnis itaq motus aut est naturalis:
aut accidentalis. ⁊ laturalis est auirtute
cum auxilio nature: ut lapiois deor fũ.
atcidentalis autem uirtute ñ cum auxi¬
lio nature: ut lapidis fursũ. uerũptam̃¬
i his duobus motibus: utitur aere sicͥ
instrum̾ito. Unicuiq autẽ uerũ est motꝰ
naturalis unus. accidentales u̾o plures

Expanded text:
simplicibus est motus naturalis et quies: res enim aut quiescit violenter, aut quiete naturali necessario. Et ubi quiescit naturaliter, illuc incedit naturaliter. Natura enim est in est principium motus eius qui est a re alia. Omnis itaque motus, aut est naturalis, aut accidentalis. Naturalis est a virtute cum auxilio nature, ut lapidis deorsum. Accidentalis autem a virtute non cum auxilio nature, ut lapidis sursum: verumtamen his duobus motibus utitur aere sicut instrumento: unicuique autem rerum est motus naturalis unus, accidentalis vero plures
Abbreviated transcription (Latin):
exigua gutta locum intrandi reperiat.
dere: ex hoc patet. qr si quis faculã accen¬
sam capite deorsum teneat: nichiłoꝰ flã¬
me cĩnis ad superiora conscẽdit. sed con¬
stipatione circũ fusi et suꝑfusi suꝑatus

Expanded text:
gutta exigua locum intrandi reperiat. gutta exigua locum intrandi reperiat. dere, ex hoc patet, quia si quis faculam accensam capite deorsum teneat, nihilominus flamme conus ad superiora contendit, sed constipatione aeris circumfusi et superfusi, superatus
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuenit locum exeundi. nec inferius urup¬
tis aquis subter eas cũ ire natura permit̃¬
tit: plenitudine sua repellit eas. nec in
uas intrare sinit. Cum autem uas ita
collocatur. ut nõ h̾eat os deorsum. s in
latus inclinatum: tunc intrat aqua ĩferiꝰ.
aere exeunte superiꝰ. Huii  etiam ꝓbatur
nicħesse uacuu. Itemꝙ si uasis erectis
pateat os in celũ cum infundis aquam.
sum euadit. et aque deorsum intrãdi¬
locus fit. Qd̾ si ui maiore uas depͥmitur.
ut uł ex latere. uł de super aque defluãt
repente. et undiq os uasis obtegant: aer
sursum nitens eas disrũpit. ut eis ad ima
locum faciat. Et ip̃a disruptio sĩgultus
uasoꝵ est: dum partibꝰ fugit. qr totus
ꝓpt̾ oris illius angustias tam cito ñ pot̃.
Porro si subaqͣs aer ire cogatur ex uase.
ut illocaͤdente uas abore in yma pͥsso
replere uelis: facilius undis undiq co¬
operitur. ꝙͣ peros eius ab inferiori parte

Expanded text:
invenit locum exundi, nec inferius irrupinvenit locum exundi, nec inferius irruptis aquis subter eas eum ire natura permittit, plenitudine sua repellit eas, nec in vas intrare sinit. Cum autem vas ita collocatur, ut non habeat os deorsum, sed in latus inclinatum, tunc intrat aqua inferius, aere exeunte superius: hinc etiam probatur nihil esse vacuum. Itaque si vasis erecti pateat os in celum, cum infundis aquam, sum evadit, et aque deorsum locus fit. Quod si in ore vas deprimitur, ut vel ex latere vel desuper aque repente defluant, et undique os vasis obtegant, aer sursum nitens eas disrumpit, ut eis ad ima locum faciat, et ipsa diruptio singultus vasorum est, dum partibus fugit; quia totus propter oris illius angustias tam cito intrare non potest. Porro si sub aquas aer cogatur ire ex vase, ut illo cedente vas ab ore in ima presso replere velles, facilius undis undique cooperitur, quam per os eius ab inferiori parte
Abbreviated transcription (Latin):
locis. set et qualitatibus distingui
ꝓbantur. ut ꝓ qualitatibus ꝓpriis. etiã
loca ꝓpria sortiantur. Aqua .s. super t̾ra.
que etiam si sub t̾ra stat aut labitur.
sicut in antris et cau̾nis. nõ tamen ea
parte terre quam supͣ. sed eam quã ĩfra
se habet continetur. Nam si ex parte su¬
periore pars aliqua terre delapsa fu̾it:
non manet super aqua. sed ea ꝑrup¬
ta demergitur. et ad t̾ra pergit: Ibiq
tanꝙͣ in loco suo conquiescit. Illud itͣq
ꝓsalmi qui fundaũ t̾ram super aquas.¬
si quis ad lrãm cogit intelligi. ñ in ꝯgru¬
ent̾ uel sublima terrarum. sũ continẽtiũ
sũ insularũ significat. que sũt aquis su¬
periora. uł ip̃a tegmina speluncarũ que
super aquas pendula soliditate sunt fir¬
mata. derem uero superiorẽ esse hĩc patet.
qr nullũ uas ab ore imp̾ssum: potest aqͥs
repleri. uidetur.n. uas esse uacuum. sed
aere uacui plenum ẽẽ ꝓbaturcum ore imo
in aquã deprimitur. xlam qr suꝑiꝰ non

Expanded text:
s distingui probantur, ut pro qualitatibus propriis, etiam loca propria sortiantur: aqua scilicet super terram, que etiam si sub terra stat aut labitur, sicut in antris et cavernis, non tamen ea terre parte quam supra, sed ea quam infra se habet continetur. Nam si ex parte superiore pars aliqua terre delapsa fuerit, non manet super aquam sed ea perrupta demergitur, et ad terram pergit, ibique tamquam in loco suo conquiescit. Illud itaque psalmi: qui fundavit terram super aquas,si quis ad literam cogit intelligi, non incongruenter, vel sublimia terrarum, sive continentium, sive insularum significat, que sunt aquis superiora; vel ipsa tegmina speluncarum, que super aquas pendula soliditate sunt firmata. Aerem vero superiorem esse aque hinc patet, quia nullum vas ab ore impressum aquis, potest repleri: videtur enim vas esse vacuum, sed aere plenum esse probatur, cum ore imo in aquam deprimitur; nam quia superius non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpriis qualitatibꝰ .q. quibustam brachi¬
is se inuicem tenent: et discordem sui
ñturam concordi federe uicissim cõmis¬
cent. Nam terra frigroa et arida. frigide
aque cõnectitur. Aqua frigida et humi¬
et calidus calido igni associatur. Ignis
calidus et arious. terre copulatur. Ex
his terra ut pote grauissima.imũ. ig¬
nis ut pote calidissimꝰ supͥmum locum
obtinet. alia duo medium .q. soliditatis

Expanded text:
propriis qualitatibus, quasi quibusdam brachiis se invicem tenent, et discordem sui naturam concordi foedere vicissim commiscent. Nam terra arida et frigida frigidae aquae connectitur; aqua frigida et humiet calidus calido igni associatur; ignis calidus et aridus aridae terrae copulatur. Ex his terra ut puta gravissima imum, ignis ut puta levissimus, supremum obtinet locum, alia duo medium, quas
Abbreviated transcription (Latin):
sił ac spissum.⁊ macrum uł frigidũ.
Qui uidelz ager: pestiferi more fu¬
uel emendo. considerandum est: ue
bonum naturał fecunditatis colen¬
neres surculos. uber soli feracis expen¬
derit. Qd quãnis emendari possit
in satione meliorum: tamẽ haru
rerum sñ culpa melior usus est. ꝙͣ
cum spe corrigendi serus inuentus.
Positio ip̃ius agri qui eligendus ẽ.
ea sit. In frigidis ꝓuĩciis. orienti et
meridiana lateri ager debet esse op¬
positus. ne alicuius magni mõtis
obiectu his duabuas partib exclu¬
sis algore rigescat. aut per partez
septemtrionis remoto. aut per oc¬
cidentis in uesperam sole dilato.¬
In calidis uero ꝓuĩciis pars potus sep¬
temarionis optanta est: que et uolu¬
tati ⁊ utilitati ⁊ saluti equa bonitate
muossus ille punico bello bis consulaie¬
uat. neq fecudissimis locis in salu¬
brem agrum parandum: nec effec¬
tis saluberrimum. Salubritas loci nõ
smper incolarũ colore detegitur: qm
tari iubet. ut solum sua uirtute alat

Expanded text:
issum et macrum, vel frigidum; qui ager pestiferi more fuvel emendo, considerare debebis ne bonum naturalis fecunditatis, colenneres surculos, uber soli feracis expenderit. Quod quamvis emendari possit in satione, meliorum tamen harum rerum sine culpa melior usus est, quam cum spe corrigendi serus inventus. Positio ipsius agri qui eligendus est ea sit: in frigidis provinciis orienti et meridiano lateri debet esse oppositus, ne alicuius magni montis obiecta, his duabus partibus exclusis algore rigescat. Aut per partem septentrionis remoto, aut per occidentis in vesperam sole dilatoIn calidis vero provinciis pars potius septentrionis optanda est, que et utilitati et voluptati et saluti, equa bonitate ulus ille Punico bello bis consul aiebat neque fecundissimis locis insalubrem agrum parandum neque effetis saluberrimum. salubritas loci non semper incolarum colore detegitur, quotari iubet, ut solum sua virtute valea
Abbreviated transcription (Latin):
Sola ne rarens scalentes: ne ieuina
glarea. ne aurosi pulueris lapitost ñ¬
cies: ne salsa uł amara. ne uliginosa
terra. ne tophus harenosus ator ie¬
uinus. ne uallis uimis opaca et soli¬
da. Sit glela putris et fere nigra.⁊
ad tegentam se gramiuis sui create
Isuffciens aut mixti coloris. que et si
rara sit: tñ pinguis soli adiuc̃tione
glutinetur. Que ꝓtulerit nec scabra
sint nec torrida: nec suc naturalis
egentia. ferat ꝙ frumentis dandis
utile signum ẽ. ebulum. uĩcum.

Expanded text:
sola, ne arene squalentes, ne ieiuna sola, ne arene squalentes, ne ieiuna glarea, ne aurosi pulveris lapidosa macies, ne falsa vel amara, ne uliginosa terra, ne tophus arenosus atque ieiunus, ne vallis nimis opaca et solida. Sit gleba putris et fere nigra et ad tegendam se graminis sui crate sufficiens aut mixti coloris, que etsi rara sit, tamen pinguis soli adiunctione glutinetur. Que protulerit, nec scabra sint, nec torrida, nec succi naturalis egentia ferat quod frumentis dandis utile signum est ebulum, iuneum,
Abbreviated transcription (Latin):
lubritatem declarant loca ab ĩfimis
uallibus libera. et nebularum noctibꝰ
ab soluta ⁊ hitatoꝵ considerata corpus¬
cula: si eis color sanus. capitis firma
sinceritas: in offensum lumen oculo¬
rum. purus auditus. fauces cõmea¬
tum liquide uocis excercentes. Hoc
gne benignitas aeus appbatur. has
autem contraria: norium illius celi
sp̃m confitentur. Aque uͦ salubritas.
sic agnoscitur. primum ne a lacunis
aut palude oucatur: ne de metallis
originem sumat: s sit ꝓspicui coloris.
neꝙ ullo aut sapore aut od̃ore uicie¬
tur. Nullus illi limꝰ insitat: fugus
tempore suo mulceat. estatis incen¬
dia moderetur. S qr solet his om̃ib
ad speciem custodis occultiorem noxã
texior seruare natura: ip̃am quoꝙ
ex incolarum salubritate noscamꝰ.
si fauces bibentiũ pure sunt: si saluo
capite in pulmonibus ac thorace. aut
ulla est aut rara causatio.¶xluii.
de terre fecunditate explorenoa.
tas: ne alba et nuta sit gleba. ne oac
sabulo sñ admixtione cẽtremi ne cre

Expanded text:
lubritatem declarant loca ab infimis vallibus libera et nebularum noctibus absoluta et habitatorum considerata corpuscula, si eis color sanus, capitis firma sinceritas, inoffensum lumen oculorum, purus auditus, fauces commeatus liquide vocis exercent; hoc genere benignitas aeris approbatur. His autem contraria noxium illius celi spiritum confitentur. Aque vero salubritas sic agnoscitur, primum ne a lacunis aut palude ducatur, ne de metallis originem sumat, sed si perspicui coloris, neque ullo, aut sapore, aut odore vitietur; nullus illi limus insideat, frigus tepore suo mulceat, estatis incendia moderetur. Sed quia solet, his omnibus ad speciem custoditis, occultiorem noxam tectior servare natura, ipsam quoque ex incolarum salubritate noscamus, si fauces bibentium pure sint, si salvo capite, in pulmonibus ac thorace, aut nulla est, aut rara causatio. DE TERRE FECUNDITATE EXPLORANDA Xtas, ne alba et nuda sit gleba, ne macer sabulo sine admixtione terreni; creta
Abbreviated transcription (Latin):
quatuor rebus constat: aere. aqua. tra.
industria. Ex hiis tria sunt natura¬
lia. unum facultatis ⁊ uolũtatis est.
rlature est enĩ ut eis locis que colere
destinabis. aer sit sailutaris ⁊ clemẽs.
aqua salubris ⁊ facilis. uel ibi nascẽs.

Expanded text:
quatuor rebus constat, ere, aqua, terra, industria. Ex his tria sunt naturalia, unum facultatis et voluntatis est. Nature est enim, ut eis locis que colere destinabis, aer sit salutaris et clemens, aqua salubris et facilis, vel i
Abbreviated transcription (Latin):
uno iugo boum ĩ die extione.:¬
arari posset. actus dicebatur: In qͣ
boues aggregẽtur cum aratro uno
impetu susto. hic .c.xx. pedum erat:¬
et duplicatus in longitudinem. iuge¬
rum faciebat. Dona quidem amplissi¬
ma imperatoꝵ erant aut fortium
ciuium: qͣntum quis uno die cͥcum¬
singuloꝵ contingebat aitentium
uicinos: quippe etiam legis stolo¬
nis lucim inclusos quingentoꝵ in¬
gerum modo. et ip̃o sua lege damp¬
nato cum substituta filii persona ã
amplius possideret. luxuriantis ia
rel publice: fuit ista mensura. Mai¬
ci quidem curii post triumphos in¬
tum. nota concio est: peruitiosum
intelligi ciuem. cui septem iugera
nõ satis essent. hec autem insura
plebens post exacto reges est assigna
ta. Que nam ergo tante ubertatis
cura tractabant semina: qua bella
eatem ꝙ diligentia disponebãt aruͭ.
qua et castra sũ honestatis manibꝰ
omĩa lecius ꝓueniunt: qm et curio¬

Expanded text:
uno iugo boum in die exarari posset; actus, in quo boves agerentur cum aratro uno impetu iusto. hic erat CXX pedum duplicatusque in longitudinem iugerum faciebat. dona amplissima imperatorum ac fortium civium quantum quis uno die plusingulorum contingebat arcentium vicinos, quippe etiam lege Stolonis Licini incluso modo quingentorum iugerum , et ipso sua lege damnato, cum substituta filii persona amplius possideret. luxuriantis iam rei p. fuit ista mensura. Mani quidem Curi post triumphos inerio nota contio est: perniciosum intellegi civem, cui septem iugera non essent satis. haec autem mensura plebei post exactos reges adsignata est. quaenam ergo tantae ubertatis cura semina tractabant, qua bella, eademque diligentia arva disponebant, qua castra, sive honestis manibus omnia laetius proveniunt, q
Abbreviated transcription (Latin):
lippo siracusas petẽti: uisa ẽ stella suꝑ
ip̃am lancłam constitisse. In romionoꝵ
castris. uisa sunt pila ardere. Ignibꝰ
scilicet in illa dilapsis. qui sepe fulmi¬
num more. ferire solent et arbusta.
sed si minore ui utũtur: defluunt ⁊¬
insidunt. nec feriunt. nͨ ullu̾ant.
Alii autem inter nubes elidũtur. alii
serenno. si aer ad exprim̾dos ignes aptꝰ
inter se colliso. Qui etiam si lucioior est¬
atq sictior: ire tamen et facere corpora
quedam sili̾a mibibus potest. que per¬
cussa reddant sonum. de yride et eius¬
rchus in aere quadricolor ex sole
et nubibus formatur: Dum ra¬
dius solis caue nuibi ĩmissus. repulsa
neum. de aqua purpeͥreum. ac de ae¬
re iacinctuũ. De terra colorem grami¬

Expanded text:
lippo Syracusas petenti uisa est stella super ipsam lanceam constitisse. In Romanorum castris ardere uisa sunt pila, ignibus scilicet in illa delapsis, qui saepe fulminum modo ferire sed si minore ui.utuntur, defluunt tantum et insidunt, non feriunt nec uulnerant. Alii autem inter nubes eliduntur, alii sereno, si aer ad exprimendos ignes aptusinter se colliso, qui, etiamsi est lucidior ac siccior, coire tamen et facere corpora quaedam similia nubibus potest, quae percussa reddant sonum. Q,uando ergo fiurcus in aere quadricolor ex sole et nubibus formatur dum radius solis cavae nubi immissus repulsa neum, de aqua purpureum, de aere hyacinthinum, de terra colorem grami
Abbreviated transcription (Latin):
lut corona cingente introrsus igneus
ignis dolio siłis. uel fertur. uł uno loco
flagrat. Sunt etiam casmata: cum
aliqd spacium celi desedit. et flamam
Uidemus ergo.q. stellaꝵ a t̾go longos
albescere tractus. uelut enĩ stelle exili¬
unt et transuolant. uidentur  longũ
ignem porrigere ꝓpt̾ ĩmensam cełita¬
io totum igneum credat. Itaq uelur¬
igne contineatur. totũ iter signat. qr
uisus nr̃i tarditas non subsequitur
mom̾ta currentis.: s uidet sił. et unde
exilierit. et quo peruen̾it. Ad̾ etiam ĩ
fulmine fit. longus enĩ nobis uidet᷑
ignis eius: qr cito spaciũ sursum trãs¬
deiectus est occurrit. at ille nõ est excẽti
corporis per omnẽ qua uenit. neqr eĩ
tam longa et extenuata ĩ impetum ua¬
udlent. Quomͦ ergo ꝓsiliunt: Attritu aeris

Expanded text:
lut corona cingente introrsus ingens  rotundique ignis dolio similis uel fertur uel uno loco flagrat; sunt chasmata, cum aliquod spatium caeli desedit et flammam uidemus ergo "stellarum longos a tergo albescere tractus". Hae uelut stellae exiliunt et transuolant uidenturque longum ignem porrigere propter immensam celeritaid totum igneum credat. Tanta eigne continuo totum iter signat, quia uisus nostri tarditas non subsequitur momenta currentis, sed uidet simul et unde exiluerit et quo peruenerit. Quod fit in fulmine: longus nobis uidetur ignis eius, quia cito spatium suum transdeiectus est; at ille non est extenti corporis per omne, qua uenit. Neque enim tam longa et extenuata in impetum ualent. Quomodo ergo prosiliunt? Attritu aeris
Abbreviated transcription (Latin):
ris. eo qd̃ per aera ad terras descendar.
Nic a sole resplendet dum caue mubes
chus speciem fingunt. Cui uarios

Expanded text:
st quod per aera ad terras descendat. Hic autem a sole resplendet, dum cavae nubes cus speciem fingunt; cui varios
Abbreviated transcription (Latin):
misia nom̃. p̾cipue morbis mulieribꝰ:
ista medetur. menstrua deducit: eiꝰ
decoctio supta. Hoc q facit matrix. si
sepe foueatur eadem: uel si cruda m̾o
sociata terendo bibatur. Aut si trita ui¬
rens suꝑaliũm nocte liget᷑. Pellit ab¬
ortiuu potu: uł subdita tantum. du¬
ricias soluit stericas: pellit q tumorẽ.
urinam potata ciet: lapides ꝙ repel¬
lit. yctericos ꝙ iuuat: cum uino se¬
pius austa. hanc adipi iũc̃tam stru¬
mis appon̾e laudat: pliniꝰ atq iuib
cum uino sumere tͥtam. hec opium
uit eximie si uino iuncta bibatur.¬
Atfirmant quidam quisquis gusta¬
uerit illam. Qued nullo ualeat no¬
cuo medicamine ledi. Et ꝙ eum mor¬
su nõappetat ulla ferarun. Radix il¬
lius collo suspensa ruben᷑s. dicitur
⁊ cũctis nocuis obsisse ramis. guccus
ab hoc eius cũ uino ꝓderit haustus.
et sapor est et odor: uino gͣtissimꝰ illi
Confortat stomachũ: sanat p̾cordia
sũptum. Et młtis aliis affirmant

Expanded text:
itur ejus. Praecipue morbis muliebribus ista medetur: menstrua deducit ejus decoctio sumpta, hocque facit, matrix si saepe fovetur eadem, vel si cruda mero sociata terendo bibatur, aut si trita virens super alvum nocte ligetur; pellit abortivum potu vel subdita tantum, duritias solvit stericas pellitque tumores. Urinam potata det, lapidesque repellit, ictericosque juvat cum vino saepius hausta. Hanc adipi junctam strumis apponere laudat Plinius atque jubet cum vino sumere tritam. Haec, opium  subvenit eximie, si vino juncta bibatur.Affirmant quidam, quisquis gustaverit illam, quod nullo valeat nocuo medicamine laedi, et quod eum morsu non appetat ulla ferarum. Radix illius collo suspensa rubetis dicitur et cunctis nocuis obsistere ranis; succus ad hoc ejus cum vino proderit haustus. et sapor est et odor vino gratissimus illi, confortat stomachum, sanat praecordia sumptum, et multis aliis affirmant
Abbreviated transcription (Latin):
iuuat illius decoctio sũpta ietur q
dor in modicum uentris sedare dolo¬
rem. Hec tussim cum melle fugai
ciato calide resoluta: Prodest ydro¬
picis: si sit potata frequẽter. Radicu
puluis cum mulsa tritus et haustꝰ
Humores uelut elleboru uomitu
cito purgat. Cum mlsabibitus pdes¬
folioꝵ puluis: ruptis atq steras potꝰ
leuat ip̃e catentes. cum uino sũptis
obstat potata uenenis: pcipue sem̃
ꝙ si desit datur herba. untia betoni¬
ce cum uino sũpta tepenti: yctericos
curat: cũm mulsa menstrua puigͣt.
Pondere uero fabe pulius cũ melle
uoratus. Post cenam stomachum
iuuat ut bene digerat escã.

Expanded text:
juvat illius decoctio sumpta jecurque. juvat illius decoctio sumpta jecurque. dicitur immodicum ventris sedare dolorem. Haec tussim cum melle fugat, calidae cyatho resoluta prodest hydropicis, si sit potata frequenter. Radicum pulvis cum mulsa tritus et haustus humores velut elleborum vomitu cito purgat, bis pulvis foliorum ruptis atque steras potus levat iste cadentes. Cum vino sumptis obstat potata venenis, oraecipue semen, quod si desit datur herba. Uncia betonicae cum vino sumpta tepenti ictericos curat; cum mulsa menstrua solvit; pondere vero fabae pulvis cum melle voratus post coenam stomachum juvat, ut bene digerat escam.
Abbreviated transcription (Latin):
soluti sunt cestron dicere greci. Ua¬
nas potata tiet: lapides q repellit.
fert emoptoycis cum pusca supta
iuuamen. ydropicos siccat: cum
uino melleq supta. De foliis eius
tritis fcm cathaplasma: rlo modicũ
ꝓdest oculis quos leserit ictus. Illiꝰ
roseo cõmixtus succus oluro. Auriba
ĩfusus uarios fugat ĩ de dolores. B¬
Betonice puluis cocto cũ melle iugab̾
Empucos tussim q iuuat. supina
sedat. Et stomachi uarios sitptus
iuuat ille dolores. Sifebrit ex calida
cum uino. si febris absit. Cum mł¬
sabibitus. idem puluis: mouet aliũl.
Cum sale contritis folus tatha plas¬
mate facto: Uulnera curabit que¬
sunt illata recenter. Trita q fractẽ
capitis hec sola medetur. De foliis
eius elixis fit cathaplasma: utile n
modicum uariis uiciis oculorum.
i estringit maculas oculoꝵ: mãsa
uel hausta. hac etiam caligo solet me¬
tuenda repelli. Sũptaq cũ tepida
purga̾tur uomica dira. Pectoris
⁊ morbi: potu curantur eodem. Sple

Expanded text:
soliti sunt cestron dicere Graeci. Urinas potata ciet, lapidesque repellit, fert haemoptoicis cum pusca sumpta juvamen, hydropicos siccat cum vino melleque sumpta. De foliis ejus tritis factum cataplasma non modicum prodest oculis, quos laeserit ictus. Illius succus roseo commixtus olivo auribus infusus varios fugat inde dolores. Betonicae pulvis cocto cum melle jugatus empicos, tussimque juvat, suspiria sedat, et stomachi varios sumptus juvat ille dolores, si febrit ex calida, cum vino si febris absit. Cum mulsa bibitus idem pulvis movet alvum. Cum sale contritis foliis cataplasmate facto vulnera curabis, fuerint quae facta recenter, tritaque fracturae capitis haec sola medetur. De foliis ejus elixis fit cataplasma utile non modicum variis vitiis oculorum; restringit lacrymas oculorum mansa vel hausta, hac etiam caligo solet metuenda repelli, aequo cum purgatur vomica dira, pectoris et morbi potu curantur eodem, splen
Abbreviated transcription (Latin):
laudatissia exit anguloso caule.
cubitorum duum aradice spargẽs
in farinam plurios adusus. fit exea
uinum et acetum: stomacho et cla¬
ritati oculoꝵ. tantumꝙ glorie hab
ut domus in qua sita sit. tuta existimet᷑
eius cuculo. ip̃i sese interimant flagel¬

Expanded text:
laudatissima. exit anguloso caule cubitorum II, a radice spargens in farinam plurimos ad usus. fit vinum ex ea et acetum stomacho et claritati oculorum, tantumque gloriae habet, ut domus, in qua sata sit, tuta existimetur eius serpentes ipsae sese interimant flagel
Abbreviated transcription (Latin):
uita hois: cuius partes sunt omnes ac¬
tiones hõis. hoc in toto seculo filioru
homum: cuius partes sunt omnes ac

Expanded text:
ita hominis, cujus partes sunt omnes actiones hominis; hoc in toto saeculo filiorum hominum, cujus partes sunt omnes
Abbreviated transcription (Latin):
te rara sunt contrariis decausis
qm̃ yeme densatus. aer nubiũ cras¬
siore corio spissatur. Omnis q t̾rar̃
ex halatio rigens ac gelida quicquid
accipit ignei uaporis extinguit. Q
ratio in numẽ scỹthiam et certari¬
gentia a fuluinũ casu p̾stat. E diu̾so
autem minus ardor egiptum. Si qͥd̃
calidi sicticy halitus terre raro ad i¬
modum tenues et infirmas densantꝰ¬
¶⁊ ĩ nubes. uere autem et autupno.q.
crebriora uulnera: corruptis in utqͣ
tempore estatis yemis ꝙ causis. Q.
ratione crebra in ytalia flumina: qr¬
mobilior aer mitiore yeme et estate
uinibosa semꝑ qͦdam modo ybernat
lauri fruticem non icit fulm̾. nec ũꝙͣ
altius. uͣ.pedibus descendit in terram.
Ideo pauidi altiores specus tutissimos
putat. aut tabernacula pellibus belu¬
arum quas uitulos appellant eo qdͥ
hoc solum aĩał e marinis ñ percutiat.
ob hoc armiger huius celi fingitur.

Expanded text:
te rara fulmina contrariis de causis, quoniam hieme densatus aër nubium crassiore corio spissatur, omnisque terrarum exhalatio rigens ac gelida quicquid accipit ignei vaporis exstinguit. quae ratio inmunem Scythiam et circa rigentia a fulminum casu praestat, e diverso nimius ardor Aegyptium, siquidem calidi siccique halitus terrae raro admodum tenuesque et infirmas densantur in nubes. 136 vere autem et autumno crebriora fulmina, corruptis in utroque tempore aestatis hiemisque causis, qua ratione crebra in Italia, quia mobilior aer mitiore hieme et aestate nimbosa semper quodammodo vernat lauri fruticem non icit nec umquam quinque altius pedibus descendit in terram. ideo pavidi altiores specus tutissimos putant aut tabernacula pellibus beluarum, quas vitulos appellant, quoniam hoc solum animal ex marinis non percutiat, ob hoc armigera huius teli fingitur.
Abbreviated transcription (Latin):
et siccatio queritur. utilior autem¬
ta. S̾pondios cypria: est optima.
didum est: in mature fornacis
argumentũ est. Qs uero rubicũdiꝰ
gat. E st et spondios mellei coloris:
in qua plurimũ intelligitur eris.
gxd qd̾cumꝙ gemis lauando fit uti¬

Expanded text:
et siccatio. utilior at. Spodos Cypria optima. didum ex ea, inmaturae fornacis argumentum est; hoc qucet. est et mellei coloris spodos, in qua plurimum aeris intellegitur. sed quodcumque genus lavando fit uti
Abbreviated transcription (Latin):
differentia. leui et enĩ lota: colliriis
apta. e atem efficatior est ulceribus
que manant. uł oris mandeant. et
gangrecia parant. fit et in argenti
fornatibus spondion quani lauriotĩ¬

Expanded text:
is , eademque efficacior ulceribus, quae manent, vel oris, quae madeant, et gangraenas. 132 fit et in argenti fornacibus spodos, quam vocant Laurioti
Abbreviated transcription (Latin):
qui chironium amuccant. folias
dẽsaq a mdice caules ͥum cubitoꝵ:
geniculari. In quibꝰ sunt apita ceu
rapauerum Radix uasta. rubescens
tonera fragilis ꝙ ad bina cubita.¬
succo madida et amara cum quadã
dulcedine siascitur ĩ collibꝰ pingui
solo. laudatissim᷑ uͦ in archadia uis¬
bus et longioribnis foliis. anguloso

Expanded text:
qui Chironion vocant. folium densi ab radice caules ternum cubitorum, geniculati — in his capita ceu papaverum—, radix vasta, rubescens, tenera fragilisque, ad bina cubita, madida suco, amara cum quadam dulcedine. nascitur in collibus pingui solo, laudatissima in Arcadiabus et longioribus foliis, anguloso
Abbreviated transcription (Latin):
deinde ut supra ad eostem usus lauã¬
tur. amplius et uarium carnosa tol¬
lit uicia: itemq sedis ⁊ grauitatis au¬
rium per fistulam ĩ eas flatu ĩ pul¬
et consillas cum melle. fit autem ere¬
gignitur conflationibꝰ ere resoluto
ac reliquato aqua frigida superfusa
de sputo reparatur flos. auiscenna¬

Expanded text:
 ut supra ad eosdem usus; squama et amplius narium carnosa vitia, item sedis, et gravitates aurium per fistulam in eas flatu inpulet tonsillas cum melle. fit ex gignitur, conflationibus, resoluto atque reliquato aere, superfusa de sputo, reparatur flos. 14. Ae
Abbreviated transcription (Latin):
intus oniciti maculis silis. ostraci¬
tis tota nigra. ceterarumq sordidis¬
sima. uulneribus maxime utilis.
Omnis aũt cadinia: incipri fornͣ¬
cibus est optima. Iterum a medi¬
cis coquitur carbone puro. et ubi re
uiuo amineo. que uero ad ysora aceto.
Quidam in ollis fictilibus hauri

Expanded text:
intus onychis maculis similis, ostraciintus onychis maculis similis, ostracitis tota nigra et e ceteris sordidissima, volneribus maxime utilis. omnis autem cadmea, in Cypri fornacibus optima, iterum a medicis coquitur carbone puro atque, ubi quae vero ad psoras, aceto. 104 quidam in ollis fictilibus tusam
Abbreviated transcription (Latin):
melius est subtile. leue.planũ. et
ut̾nq rubeum. Est aut̃ calidum põ¬
ticum. Cicatrizat ulcera: que sunt
in corporibus dura. Sed et si abluat᷑:
mollia quoq cicatrizat corporis ulc̾a.
urgamenta uero eris sunt cad¬
mia et erugo et eris flos. Cad¬
mia gignitur in metalloꝵ eris et
Sargenti fornacibus: insidente nito¬
et in argenti forna cibus candidior¬
ac uimus ponterosa: sed nequaqͣ era
quo fit es. cadinia uocatur. Necessari¬
quidem fusuris. medicine inutilis.
sic rursus in fornacibus alia existit.
egesta fla̾mis atq flatu tenuissima
parte materie. in cameris lateribus¬
appellata capuitis: exusta ⁊ nimia le¬
uitate siłis fauille. Interior aut̾ est¬
optima: cameris dependens. et ab ħ
argumento botrionis cognoĩata.¬
cinereus: melior puniceus. fricabi
tis. Tercia est in lateribus fornatiũ:
que ꝓpt̾ grauitatem ad cameras ꝑ¬
uenire non potuit. Et hec dicitur
placitis. In ip̃a est argum̾tum. pla
genera. onicitis extra pene cerulea.

Expanded text:
melius est utile, subtile, leve, plenum et utrumque rubeum. Est autem calidum, ponticum; cicatrizat ulcera que sunt in corporibus dura, sed si abluatur mollia quoque cicatrizat corporis ulcera. urgamenta aeris cadmea, et aerugo, et aeris flos. Cadmia gignitur in metallorum aeris atque argenti fornacibus insidente nidoet in argenti fornacibus, candidioac minus ponderosa, sed nequaquam coquo fit aes, cadmea vocatur, fusuris necessarius, medicinae inutilis, sic rursus in fornacibus existit egesta flammis atque flatu tenuissima parte materiae et camaris lateribusappellata capnitis, exusta et nimia levitate similis favillae. interior optuma, camaris dependens et ab eo argumento botryitis nominata,c. tertia est in lateribus fornacium, quae propter gravitatem ad camars pervenire non potuit. haec dicitur placitis, et ipsa ab argumento, plagenera: onychitis extra paene caerulea,
Abbreviated transcription (Latin):
bugines oculoꝵ et cicatrices. ulce¬
ra quoq cculoꝵ cum lacte sanat.
tum. uritur aurem es cipriu in fic¬
mento in caminis. donec ip̃a uasa ꝑ¬
coquantur. Quidam et salem aliqͥ
nichil. s aceto tantum perfundut̃
pluuie lauatur. Iterum q adiecta

Expanded text:
bugines oculorum et cicatrices, ulcera quoque oculorum cum lacte sanat; tum. uritur autem Cyprium in ficmento, in caminis, donec vasa ipsa percoquantur. quidam et salem adduntnihil, sed aceto tantum aspergunt. pluvia lavatur iterumque adiecta
Abbreviated transcription (Latin):
optimus esse contra frandes. et con¬
tra ĩuidiam et t̾rores. ad pacẽ quoq
graciosus est: Sed oportet ut ille qui
portat. sũmo studio castitatem ẜuae
Orientales saphiri sunt optimi: ma¬
xime hii: qui uehementer splendẽt
colore ceruleo. et qiͣ nubeculas hnt ĩ
suꝑficie coloris dẽpsioris. Sunt et qͥ¬
dam orientales saphiri: qui lapidẽ
rubith admixtum hnt. hi quoq ĩt̾
ceteros cariores sunt. et uͥture potẽ¬
tis aptissima regum. egregiũ fulgẽs
puroq simillima celo. uilior est nł¬
lo uirtutis atq decore. Hic et sirtites
lapis a plerisq uocatur: ꝙ cura sir¬
tes libicis permixtus harenis: flucti¬
bus expulsus feruente freto reperi¬
tur. Ille s optimus est.ꝙͣ tellus me¬
dica gignit. Qui tam̾ asseritur: nusꝙͣ
trans mittere uisum. Queni natura
potens tanto ditauit honore: ut sa¬
cer et merito gẽmarum gẽma uoce
fraude necari. Inuidiam sr̃at: nullo
terrore mouetur. Hic la p̾ ut ꝓhibẽt

Expanded text:
optimus esse contra fraudes et contra invidiam et terrores. Ad pacem quoque gratiosus est, sed oportet quod ille qui eum portat, summo studio servet castitatem. Orientales saphiri sunt optimi, maxime hi qui vehementer splendent, colore ceruleo et quasi nubeculas habentes in superficie coloris densioris. Sunt quidam orientales saphiri, qui lapidem rubith admixtum habent, hi quoque inter ceteros cariores sunt et virtutem potentis aptissima regum, Egregium fulgens, puroque simillima coelo, Vilior est nullo virtutibus atque decore. Hic et syrlites lapis a plerisque vocatur, Quod circa syrtes Lybicis permistus arenis, Fluctibus expulsis, fervente freto reperitur. Ille sed optimus est, quem tellus medica gignit. Qui tantum asseritur nunquam transmittere visum; Quem natura potens tanto ditavit honore, Ut sacer et merito gemmarum gemma vocetfraude noceri. Invidiam superat, nullo terrore movetur. Hic lapis, ut perhibent,
Abbreviated transcription (Latin):
ra lapis est oĩum fere colorum. sic dic¬
ta. ab huius nõĩs bestia. hec rabiem
therum. multos testantur here co¬
lores.⁊lam niger et rubeus. uiridis
pallens q uidetur: ppureus. roseus
sił sparsosq colores. hos h̾t. et uario
distinctus scemare uernat. Expedit
hunc orto ꝙͣprimum sole uideri: ut
uictor possis omnes exire ꝑactus. Ip̃o
namq die poterit te uincere nemo¬

Expanded text:
ra lapis est omnium fere calorum, dicta ab huius nominis bestia hic rabiem theron multos testantur habere colores; Tam niger et rubeus, viridis pallensque videtur Purpureus, roseusque simul, sparsimque colores Hos habet, et vario distinctos schemate vernat. Expedit hunc orto quam primum sole videri Ut victor possis omnes exire per actus, Ipso namque die poterit te vincere nem
Abbreviated transcription (Latin):
ex lapidario. Gignitur in matreuz
regione lapis peanite. feminei sex
referens imitando labores. Nam qͥbꝰ
ex causis dubium sed tempore c̾to:
conclpit et parit. ⁊ parientibus au¬
xiliatur.ultima quas urget dubii
discriminis hora. xci. de pedoro et¬
gẽmarum candidarum scd̾a. de qua
queritur ĩ quo nĩari colore debeat:
totiens iactata per pulcritudines
nõis alienas. adeo ut decoris p̾rogͣ¬
longis colorum ductibꝰ lineate.
Prasius est lapis: ꝓuiridante colo¬
re sic dictus: s uilis. Cuius alt̾u
Tercium uero distĩctum est uirgu¬
lis tribus candidis. Arnoldꝰ.prasiꝰ¬
Conspicuus prasius.gẽmis solet
ãnumerari. Sed nõ est carus cõtẽ¬
tus quippe decore: utile nil affert
nisi ꝙ decet et iuuat aurum. alt̾a
sanguineis species est illita guttis
Tercia carrdidulis tribꝰ: inscripta
lor est. cui nomen ab igne purites:
necat se astringi. pertractari q recu¬
sat.T angi uult lea uiter: pauida q
mariui retineri.zlam p̾ssus nimiũ

Expanded text:
EANITA. Gignitur in Machedum regione lapis peanitas Feminei sexus reserens imitando labores. Nam quibus ex causis dubium sed tempore certo Concipit et parit, et parientibus auxiliatur Ultima quos urget dubii discriminis hora. § XXXV. DE SADA. um candidarum gemmarum. De qua quaeritur in quo colore numerari debeat totiens iactati per alienas pulchritudines nominis, adeo ut decoris praerogalongis colorum ductibus lineatae.Prasius pro viridanti colore dictus, sed vilis. Cuius alterum Tertium distinctum virgulis tribus candidis. BeryllusConspicuus praxus gemmis solet annumerari, Sed non est carus; contentus quippe decore, Utile nil affert, nisi quod viret et decet aurum. Altera sanguineis species est illita guttis. Tertia candidulis tribus est inscripta lor est cui nomen ab igne Pyrites Se vetat astringi, pertractarique recusat. Tangi vult leviter, pavidaque manu retineri, Nam pressus nimium
Abbreviated transcription (Latin):
Alumen est oleum qd̾ coagulaũ sic¬
citas terre: et est in natura sui calidũ
et humidum. Retinet omne uolati¬
le: Mundificat et decorat corpora:
et augmentat tincturam eoꝵ. Alli¬
mistra. Alum̾ large sũpto uocabło.
dicitur omne qd̾ ligat tincturam in
corpore aliquo. ut in pãnis et corus.
et sicut sunt diu̾se tĩcture: sic et alu¬
mina diu̾sa. Nam tictura quel alu¬
mine suo indiget: sñ quo ĩprimi nõ
posset. uł cum corpore ligari. un nõ
ut quida putant alumen dat lum̾:
s facit ad here lum̾ .i. colorẽ. sicut ap¬
paret in corio. qr nisi p̾paretur cum
galla nõ impͥmitur ei tinctura. Itaq
galla est alum̾ tĩcture nigre. sic ciuis
tincture. licet alnͥ non rubificet nͥ

Expanded text:
Alumen est oleum quod coagulavit siccitas terre et est in natura sua calidum et humidum, retinet omne volatile, mundificat et decorat corpora et augmentat tincturam eorum . Alchimista Alumen large sumpto vocabulo, dicitur omne quod ligat tincturam in corpore aliquo, ut in pannis et coriis. Et sicut sunt diverse tincture, sic et alumina diversa: nam tinctura quelibet alumine suo indiget, sine quo imprimi non posset, vel cum corpore ligari. Unde non ut quidam putant alumen dat lumen, sed facit adherere lumen, id est colorem, sicut apparet in corio, quod si preparetur cum galla, non imprimitur ei tinctura. Itaque galla est alumen tincture nigre, sicut cinis tincture, licet aliquando non rubificet nisi
Abbreviated transcription (Latin):
mine uocat᷑: ꝙ lum̾ coloribus
p̾stat tingendis. Est autẽ salsugo
terre: efficiturq yeme ex aqua et li¬
mo et estiuis solibus maturatur. hi
sp̃es due sunt: lidum et spissum.

Expanded text:
mine, quod lumen coloribus praestat tinguendis. Est autem salsugo terrae, efficiturque hieme ex aqua et limo, et aestivis solibus maturatur. Huius species duae sunt: liquidum et spissum.
Abbreviated transcription (Latin):
cum uino potum. Discint̾icis qua
datur. eodem mͦ. sistit ꝙ: aluum. su¬
aceto uero potum. dicutit ac detirahit
sanguinem concretum. mitigat dolo¬
lare: facit suo noĩe. Sanguinẽ sistũ.
uulnera colligit: neruos glutinat.¬

Expanded text:
cum vino potum; dysintericis etiam datur eodem modo sistitque alvum. aceto vero potum discutit concretum sanguinem ac detrahit. mitigat lumboliare facit suo nomine. sanguinem sistit, volnera colligit, glutinat
Abbreviated transcription (Latin):
patet autem ꝙ om̃ia t̾re nascentia
plus de terra ꝙͣ de alio aliquo elto
recipiant: et ideo locum suũ ĩ nati¬
nitate ccͣ terram occupant. cũq
maior in eis pars terrea sit: queda
tñ ex eis reperiuntur calide. q̃dam
frigide. scd̾m ꝙ maius uł minus
rerum qualitatib adheser̃. ⁊lut̾¬
mentum enĩ suscipiũt nõ a terra
simplici: s a composita. ĩ qua iiii.
elementa sunt. unde singule st̃
tit. et per qd̾ adherebãt. Deniq cu
erradicantur e t̾ra: scil et aer ĩ se
contineat.iiii.elem̃ta non tñ ind̾
nut̾mentu here possunt: qr de eo
quo minꝰ egebanit .i. aere plus in¬
ueniunt. unde ncc̃e est eas dissol¬
ui: deficiente illius nut̾mento .s.

Expanded text:
Pater autem quod omnia terre nascentia plus de terra quam de aliquo alio elemento recipiant et ideo locum suum et nativitatem circa terram occupat, cumque maior in eis pars terrea sit, quedam tamen ex eis reperiuntur calide, quedam frigide, secundum quod magis et minus rerum qualitatibus adheserunt, nutrimentum enim suscipiunt, non a terra simplici sed composita, in qua quatuor elementa sunt, unde singule nutrtit et per quod adherebant. Denique cum eradicantur e terra, licet et aer in se contineat quatuor elementa, non tamen inde nutrimentum habere possunt, quia de eo quo minus egebant id est aere, plus inveniunt, unde necesse est eas dissolvi deficiente illis nutrimento