comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
post immolationẽ fuat passio
ꝑ industriã eusebii qͥ ab eato¬
martere pamphylo cognomcas¬
hab&. distinctiꝰ in ordinẽ cõpo¬
sicꝰ ẽ : ut qͦd eatenꝰ ꝑ alexandriȩ
pontificẽ singulis annis ꝑom̃s
eccłas mandari consueuerat. iã
deinde congestũ in ordinẽ. se¬
rie lunȩ quartȩ decimȩ facil¬
lime posset ab omĩb sciri. Quẽ
cõpotũ paschalẽ : thcophilus
alexandriȩ p̃sul. incentũ an¬
norũ tẽpus. theo dosio imꝑato¬
ri cõposuit: itẽ successor eꝰ
nisiuis exiguus. tocidẽ alios ex
ordine pariscemiate sibnexu¬
gebant. Quib emino appro¬
pinquantib: tanta hodie
calculatorũ exuberat copia
ut etiã in nr̃is ꝑbritanniã
eccłiis plures sint. qͥ manda¬
tis memoriȩ uettrib illis
egrptiorũ argum̃tis. facilli¬
me possint in quȩliba spacia
tẽporũ paschalos ꝓtendẽ
circulos. ctiũ si ad quingentos
annos. Suib expletis. omĩa
quȩ ad solis & lunȩ. m̃sis et
septimanȩ consequeatiã spe¬

Expanded text:
post immolationem suae passionDominicam vocari, et in ea nos annuatim Paschalia ejusdem resurrectistinctius in ordinem compositus est, ut quod eatenus per Alexandriae pontificem singulis annis per omnes Ecclesias mandari consueverat, jam deinde congesta in ordinem serie lunae quartae decimae, facillime posset ab omnibus sciri. Cujus computum paschalis Theophilus Alexandriae praesul in centum annorum tempus Theodosio imperatori composuit. Item successor ejus nysius Exiguus totidem alios ex ordine pari schemate subnexugebant. Quibus termino appropinquantibus tanta hodie calculatorum exuberat copia, ut etiam in nostris per Britanniam Ecclesiis plures sint qui, mandatis memoriae veteribus illis Aegyptiorum argumentis, facillime possint in quotlibet spatia temporum paschales protendere circulos, etiamsi ad quingentos annos. Quibus expletis, omnia quae ad solis et lunae, mensis et septimanae, consequentiam spe
Abbreviated transcription (Latin):
aut̃ inqͥeꝰ septimꝰ erit eclebrior
& sanetior nullũq seruile
opis fiet in eo: nullus argu¬
ere nos poterit. qͦd ñ recte¬
dĩcũ paschȩ dic̃ quẽ de cuas¬
ełio sisecpimꝰ. in ipsa quã loxełta¬
tuit Ecia pͥmi m̃sis ebdomada
cel ebremꝰ cuiꝰ obseruantia ea¬
tholica ratione patefacta i
patet e contrario error it¬
rationabilis eorũ qͥ p̃fixosus
lege t̾minos nulla cogente
necessicate uł anticipare uł
transcendẽ p̃sumunt. Natq
sine ratione necessitatis alicu¬
uis anticipant illi tẽpus uale

Expanded text:
autem, inquiens, septimus erit celebrior autem, inquiens, septimus erit celebrior et sanctior, nullumque servile opus fiet in eo; nullus arguere nos poterit, quod ndominicum paschae diem, quem de Evangelio suscepimus, in ipsa quam lex statuit tertia primi mensis hebdomada celebremus. Cujus observantiae catholica ratione patefacta, patet e contrario error irrationabilis eorum qui praefixos in lege terminos, nulla cogente necessitate, vel anticipare vel transcendere praesumunt. Namque sine ratione necessitatis alicujus antici
Abbreviated transcription (Latin):
Si gͦ fieri posset ut semꝑ indiẽ
semꝑ eodẽq tẽpore cũ antiqͦ
dĩ pͦpło. quanquã sacram̃torũ
genere discreto. sic̃ una eadẽq:
fide pascha celebrare possemꝰ
Quia uͦ dies septimanȩ ñ ȩqͣli
cũ luna tramite ꝑcurrit: de¬
creuit apłica traditio. quas
perbeatũ petrũ romȩ p̃dica
a ꝑ marcũ euanglistã et in¬
terp̃tẽ ipsius alexandriȩ con¬
firmata ẽ : ut adueniente
pͥmo m̃se. adueniente in eo ues¬
ꝑa diciquartȩ decimȩ. ex pec¬
imnsis. In qͣcunq enĩ harũ inue¬
nta fuerit: merito in ea pas¬
cha celebrabit᷑: qͥa nimirum
hȩc ad numerũ ꝑtinet illarũ
riiubet᷑. Itaq: fit. ut min¬
quã pascha nr̃m a septima¬
na m̃sis pͥmi t̃cia in utramq
partẽ declinet: sed uel totã
eã. idest om̃s .uͭIͦ. legaliũ ari¬
morũ dies. uł certe aliqͦs de
illis teneat. Nã & si saltim
unũ ex eis hoc. ẽ. ipsũ septi¬
mũ app̃henderit. quẽ tã excel¬
lent̃ scriptura cõmendat. dies

Expanded text:
Si ergo fieri posset ut semper in disemper eodemque tempore cum antiquo Dei populo, tanquam sacramentorum genere discreto, sicut una eademque fide, pascha celebrare possemus. Quia vero dies septimanae non aequali cum luna tramite procurrit, decrevit apostolica traditio, quae per beatum Petrum Romae praedicata, per Marcum evangelistam et interpretem ipsius Alexandriae confirmata est, ut, adveniente primo mense, adveniente in eo vespera diei quartae decimae, exspecmensis. In quacumque enim harum inventa fuerit, merito in ea Pascha celebrabitur: quia nimirum haec ad numerum pertinet illarum ri jubetur. Itaque fit ut nunquam Pascha nostrum a septimana mensis primi tertia in utramvis partem declinet: sed vel totam eam, id est, omnes septem legalium azymorum dies, vel certe aliquos de illis teneat. Nam etsi saltem unum ex eis, hoc est, ipsum septimum adprehenderit, quem tam excellenter Scriptura commendat: Dies
Abbreviated transcription (Latin):
m̃sis huiꝰ Immolabitq eũ uni¬
uersa multitudo filiorũ ifrł. ad
uesꝑam. Quib uerbis manifes¬
tissime constat : qͦd ita in obser¬
uatione paschali m̃tiofit diei
unte agnꝰ immolari iubeatua :
seruitute redẽptus  uIIͭ. inquit
dieb: atrma comedetis. Quibus
itẽ uerbis : tota t̃cia septimana
eiꝰdẽ primi m̃sis decernit᷑ solem¬
nis. eẽ. deb̾e. Sed ne putaremꝰ
subiecit. Indie primo ñerit fer¬
mentũ. in domib urĩs. Nucunq
comedit ferm̃tũ. ꝑibit anima
illa de isrł. adie primo usq ad
dhiẽ septimũ: & cȩtera usq dum
ait. In eadẽ enĩ ipsa die : echu¬
cã exercitũ urm de t̃ra ȩgrp¬
a Primũ gͦ diẽ az imorũ ap¬
pellat eũ in qͦ exercitũ eorum

Expanded text:
olabitque eum universa multitudo filiorum Israel ad vesperam. Quibus verbis manifestissime constat, quod ita in observatione paschali mentio fit dieiunte, agnus immolari jubeatur: servitute redemptus. Septem, inquit, diebus azyma comedetis. Quibus item verbis tota tertia septimana ejusdem primi mensis decernitur sollemnis esse debere. Sed ne putaremussubjecit: In die primo non erit fermentum in domibus vestris. Quicumque comederit fermentum, peribit Ailla de Israel. A die primo usque ad diem septimum, et caetera, usquedum ait: In eadem enim ipsa die educam exercitum vestrum de terra Aegypti. Primum ergo diem azymorum appellat eum
Abbreviated transcription (Latin):
runt phase filii isrł inmanu
excelsa. Septẽ gͦ dies arimorũ
inquarũ prima eductꝰ ẽ pͦpłs
dñi ex ȩgrpto : ab initio ut dixi¬
mus teiȩ septimanȩ. hoc est a
xd. die m̃sis primi. usq ad ui¬
gesimã pͥmã eiꝰdẽ m̃sis diem cõ¬
pletã cõputari oport&. Por
ter
edocent : ubi cũ dictũ eoẽ. inea.
dẽ ipsa die educã exercitum

Expanded text:
runt Phase filii Israel in manu excelsa. Septem ergo dies azymorum, in quarum prima eductus est populus Domini ex Aegypto, ab initio, ut diximus, tertiae septimanae, hoc est, a die mensis primi, usque ad vicesimam primam ejusdem mensis diem completam computari oportet. Porroter edocent; ubi cum dictum esset: In eadem enim ipsa die educam exercitum
Abbreviated transcription (Latin):
dicantes asemitis suis. et
capita sine corona p̃tendunt.
socictate uenerant᷑. Susceper̃
uit̃ hi ienses monachi docente
gberto. ritus uiuendi catholi¬
cos. sub abbate duunchado post
annos circit̃ occoginta. ex qͦ ad
p̃dicationẽ gentis atiglorũ ai-¬
danũ miseranT̃ antistitẽ. Mansit
aut̃ iurdũ egbertꝰ annos tre-¬
decĩ in p̃fata insula : quã ipse
uelut noua qͣdã relucente
grã eccłasticȩ societatis & pacis
xpõ consecrauerat : annoq

Expanded text:
dicantes a semitis suis, et dicantes a semitis suis, et capita sine corona praetendunt, societate venerantur. Susceperunt autem Hiienses monachi, docente Ecgbercto, ritus vivendi catholicos sub abbate Duunchado, post annos circiter octoginta, ex quo ad praedicationem gentis Anglorum Aldanum miserant antistitem. Mansit autem vir Domini Ecgberct annos tredecim in praefata insula, quam ipse velut nova quadam reducente gratia ecclesiasticae societatis et pacis Christo consecraverat; anno
Abbreviated transcription (Latin):
gaudio susceptꝰ. ẽ. Qui qm̃
& doctor suauissimꝰ. & eorũ
quȩ agenda docebat. erat
executor deuocissimꝰ. libent̃
auditꝰ ab uniuersis. immuta uit
piis ac sedulis exhortationib
inueteratã illã traditionẽ
parentũ eorũ: de qͥb apłicũ
illũ lic& ꝓferre simonẽ. quod
emulationẽ dĩ habent. sed ñ
scđm scientiã : catholicoq il¬
los atq apłico more. cel ebra¬
tionẽ ut diximꝰ p̃cipuȩ solẽ¬
nitatis sub figura coronȩ ꝑ
mura diuinȩ constat factũ
dispensatione pietatis: ut
ac sine iniuidia pꝰpłis anglorũ
cõmunicare curauit. ipsa qͦq
postinodũ ꝑ gentẽ anglorũ in
eis quȩ minꝰ habuerat ad per¬
fectã iuiuendi normã ꝑueni¬
ret : sic̃ econtra britones qui
nolebant anglis eã quã ha¬
bebant fidei xpĩanȩ noticiã
pandẽ. credentib iã popłis
anglorũ & in regula fidei
catholicȩ ꝑ omĩa instructis:
ipsi ad huc inueterati & clau¬

Expanded text:
gaudio susceptus est. Qui quoniam gaudio susceptus est. Qui quoniam et doctor suavissimus, et eorum quae agenda docebat erat exsecutor devotissimus, libenter auditus ab universis, immutavit piis ac sedulis exhortationibus inveteratam illam traditionem parentum eorum, de quibus apostolicum illum licet proferre sermonem, quod aemulationem Dei habebant, sed non secundum scientiam; catholicoque illos, atque apostolico more celebrationem, ut diximus, praecipuae sollemnitatis sub figura coronae pemira divinae constat factum dispensatione pietatis, ut ac sine invidia populis Anglorum communicare curavit: ipsa quoque postmodum per gentem Anglorum  quam minus habuerat, ad perfectam vivendi normam perveniret. Sicut e contra Brittones, qui nolebant Anglis eam quam habebant, fidei Christianae notitiam pandere, credentibus jam populis Anglorum et in regula fidei catholicae per omnia instructis, ipsi adhuc inveterati et clau
Abbreviated transcription (Latin):
uera paschȩ celebratio: sed
intantũ. modo rationem
huiꝰ tẽporis obseruandi cog¬
uidear de his antea intel¬
lexisse. Unde palã ꝓfiteor.
uob̾q qͥassidetis p̃sentib pro¬
testor: qͥa hoc obseruare tẽ¬
pus paschȩ cũ uniuersa mea
cerno. Nec mora : quȩ dixe¬
rat regia auctoritate ꝑfe.¬
cit. Statĩ nanq iussupubli¬
comittebant᷑ ad tratscriben¬
dũ. discendũ. obseruandũ ꝑ
uniuersas pictorũ ꝓiuncias
circuli paschȩ decẽnouenales.
attondebant᷑ om̃s incoronã
ministri altaris & monachi :¬
& quasi nouo se discipulatiu
beatissimi a płorũ princi¬
pis petri subditã. eiꝰq tutan¬
dã patrocinio. gens correcta
gaudebat.
tc multo post illi qͦq¬
qͥ insulã hii incoleban
monachi scoticȩ nationis.
cũ his quȩ sibi erant subdita
monasteria : ad ritũ paschae
so. coenredus guberna cula
regni nor danhimbrorũ sus¬
cepit: cũ uenisset ad eos de hi
honorifice ab eis & multo cũ

Expanded text:
vera paschae celebratio, sed vera paschae celebratio, sed intantum modo rationem hujus temporis observandam cogvidear de his antea intellexisse. Unde palam profiteor, vobisque qui assidetis praesidentibus protestor, quia hoc observare tempus paschae cum universa mea cerno. Nec mora, quae dixerat regia auctoritate perfecit. Statim namque jussu publico mittebantur ad transcribendum, discendum, observandum per universas Pictorum provincias circuli paschae decennovales, Attondebantur omnes in coronam ministri altaris ac monachi, et quasi novo se discipulatui beatissimi apostolorum principis Petri subditam, ejusque tutandam patrocinio, gens correcta gaudebat.Nec multo post illi quoququi insulam Hii incolebant monachi Scotticae nationis, cum his quae sibi erant subdita monasteriis, ad ritum Paschae so, Coenred gubernacula regni Nordanhymbrorum suscepit, cum venisset ad eos de Hibhonorifice ab eis et multo cum
Abbreviated transcription (Latin):
insula morabant᷑ monacho
quibq speciali rectoris iure
lioris reducere ualebat: ton¬
surã qͦq si tantũ sibi auctorita¬
tis subesset: cm̃dare meminiss&
Sed & tuã nc̃ prudentiã rex
om̃ib: seruare contendas. Sic
enĩ fit: ut post acceptã tẽpo¬
ralis regni potentiã. ipse be¬
atissimꝰ apłorũ princeps celes¬
tis qͦq regni tibi tiusq cũ cȩ¬
teris electis libers pandat in¬
troitũ. qrã te regis ȩterni
longiori tẽpore regnantẽ.
ad nr̃am om̃iũ pacẽ custodiat
in columẽ : dilectissime in
te rege naitano multisq
uiris doctiorib eõe lecta. Ac
diligent̃ ab his qͥ intellige¬
re poterant. in linguã eiꝰ ꝓ¬
priã interp̃tata : multũ de
eiꝰ exhortatione gauisus eẽ.
ꝑhibet᷑ ita ut exurgeras de
medio obtimatũ suorũ con¬
sessu. genua flecter& inter¬
rã dõ grãsagers qd tale
munusculũ de t̃ra anglor
mereret᷑ acciꝑe : & qͥdem &
antea noui inqͥt. qͥa hȩc erat

Expanded text:
insula morabantur monachos, insula morabantur monachos, quibusque speciali rectoris jure lioris reducere valebat. Tonsuram quoque, si tantum sibi auctoritatis subesset, emendare meminisset. Sed et tuam nunc prudentiam, rex, in omnibus servare contendas. Sic enim fit ut post acceptam temporalis regni potentiam, ipse beatissimus apostolorum princeps caelestis quoque regni tibi tuisque cum caeteris electis libens pandat introitum. Gratia te Regis aeterni longiori tempore regnantem, ad nostram omnium pacem custodiat incolumem, dilectissime in te rege Naitano multisque viris doctioribus esset lecta, ac diligenter ab his qui intelligere poterant in linguam ejus propriam interpretata, multum de ejus exhortatione gavisus esse perhibetur, ita ut surgens de medio optimatum suorum consessu genua flecteret in terram, Deo gratias agens, quod tale munusculum de terra Anglorum mereretur accipere. Et quidem et antea novi, inquit, quia haec erat
Abbreviated transcription (Latin):
uit tonsurȩ imaginẽ imita¬
ris. & ñ potiꝰ eiꝰ cũ qͦ in c̨t̃nũ bea¬
tũ te quantũ potes diligere
monstras : Respondit ille
Scias ꝓcerto fr̃mi dilecte :
qͥa & si simonis tonsurã ex con¬
suetudine patriȩ habeã. si¬
moniacã tam̃ ꝑfidiã tota
m̃te decestor ac respuo:
beatissimi aut̃ apłorũ prig¬
cipis. quantũ mea paruitas
sufficit. uestigia seqͥ desidero
At ego. Credo inquã uere: qͥ
ita sit. Sed tam̃ indicio fit. qł
cordis amplectimini : si quac
tis. Nanq prudentiã tuã fa¬
cillime diudicare reor. qͦd
aptiꝰ multo sit eiꝰ quẽ corde
toto ab ominaris. cuiꝰq horra¬
dã faciẽ iuide refugis. habiu
to separare : & econtra eiꝰ que
apud dm̃ hab̾e patronũ qui¬
ris. sic̃ facta uł monita cupis
seqͥ sic etiã morẽ habitus ce
imitari condeceat. Hec tune
post ea gentis eiꝰdẽ turbas ad
catholicã tẽporis paschalis
obseruantiã sua p̃dicatione
correx̃.:tã & si eos qͥi hu

Expanded text:
vit tonsurae imaginem imitavit tonsurae imaginem imitaris, et non potius ejus cum quo in aeternum beatum te, quantum potes, diligere monstras? » Respondit ille: « Scias pro certo, frater mi dilecte, quia etsi Simonis tonsuram ex consuetudine patria habeam, Simoniacam tamen perfidiam tota mente detestor ac respuo: beatissimi autem apostolorum principis, quantum mea parvitas sufficit, vestigia sequi desidero. » At ego: « Credo, inquam, vere quod ita sit; sed tamen indicio fit  Alcordis amplectimini, si quae tis. Namque prudentiam tuam facillime dijudicare reor, quod aptius multo sit, ejus quem corde toto abhominaris, cujusque horrendam faciem videre refugis, habituto separare; et e contra, ejus quem apud Deum habere patronum quaeris, sicut facta vel monita cupis sequi, sic etiam morem habitus te imitari condeceat. » Haec tupostea gentis ejusdem turbas ad catholicam temporis Paschalis observantiam sua praedicatione correxit: tametsi eos qui in Hii
Abbreviated transcription (Latin):
lẽ simoniacis & ñ xpĩanis habi¬
tũ conuenire cognoscas. qui
inp̃senti qͥdem uita adeceptis
hominib putabant᷑ digni ꝑpe¬
tuȩ gła coronȩ. sed in ea quȩ
hanc sequit᷑ uitã ñ solũ omi spe
coronȩ pͥuati sed ȩt̃na insuꝑ
s̃pena dãnati: Neq uͦ me hȩc
ita ꝓsecutũ existimes. qͣsi cos
qͥ hanc tonsurã habent condẽ¬
natos iudicẽ: si fide & oꝑibis
unitati catholicȩ fauerint:
immo confident̃ ꝓficeor. plu¬
rimos ex eis scõs ac dõ dignos
extitisse : ex qͥb ẽ. ad amnã
abbas & sacerdos colũbiensiũ
egregiꝰ qͥ cũ legatuᷤ suȩ gen¬
tis ad aldifridũ regẽ missus
nr̃m qͦq monasteriũ uiđẽ uo¬
luisset. mirãq in morib ac
uerbis prudentiã. humilitatẽ
religionẽ. ostendae : dixi illi
int̾ alia colloquets. Obsecro
scẽ fr̃. qͥ ad coronã te uitȩ
quȩ t̾minũ nesciat tendere
credis. qͥd contrario tuȩ fidei
ronȩ imaginẽ portas: & si

Expanded text:
lem simoniacis et non Christianis habilem simoniacis et non Christianis habitum convenire cognoscas, qui in praesenti quidem vita a deceptis hominibus putabantur digni perpetuae gloriae coronae, sed in ea quae hanc sequitur vitam, non solum omni spe coronae privati, sed aeterna insuper sunt poena damnati. Neque vero me haec ita prosecutum aestimes, quasi eos qui hanc tonsuram habent condemnandos judicem, si fide et operibus unitati catholicae faverint, imo confidenter profiteor plurimos ex eis sanctos ac Deo dignos exstitisse. Ex quibus est Adamnanus abbas et sacerdos Columbiensium egregius; qui cum, legatus suae gentis ad Alfridum regem missus, nostrum quoque monasterium videre voluisset, miramque in moribus ac verbis prudentiam, humilitatem, religionem, ostenderet, dixi illi inter alia colloquens: Obsecro, sancte frater, qui ad coronam te vitae quae terminum nesciat tendere credis, quid contrario tuae fidei ronae imaginem portas? Et si
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ munimine amalignorũ
spũũ defendat᷑ incursib cre¬
bra huiꝰ admonitione doccat᷑
e qͦq carnẽ suã cũ uitis & con¬
cupiscentuis crucifigere debere:
lta etiã oportet eos qͥ uł mona¬
chi uotũ. uł gradũ clericatus
habentes. artiorib se necesse
habent ꝓdño continentiȩ frenis
ascringere : Formã qͦq coronȩ
quã ipse in passione spineam
portauit in capite ut spinas
ac tribulos peccatorũ nr̃orũ
portar&. id est exportaret &
auferra&e a nob̾. suo quenq iN
capite ꝑ tonsurã p̃ferre : lit
se etiã irrisiones & opprobria
frontispicio doceant: ut coro¬
nã uitȩ ȩc̃nȩ quã repromisit
ds̃ diligentib se. se semꝑ expec¬
aduersa se mundi& prosꝑa
contẽnere designent. Cȩterũ
tonsurã eã quã magũ fer̃ ha¬
biusse simonẽ. qͥs rogo fideliũ
ciẽ p̃firre. sed ubi ad ceruicẽ
considando ꝑueneris. decur¬
tatã eã quã it uide putabes
inuenies coronã. ut merito ta¬

Expanded text:
hujus munimine a malignorum hujus munimine a malignorum spirituum defendatur incursibus, crebra hujus admonitione doceatur, se quoque carnem suam cum vitiis et concupiscentiis crucifigere debere: ita etiam oportet eos qui vel monachi votum, vel gradum clericatus habentes altioribus se necesse habent pro Domino continentiae frenis astringere, formam quoque coronae, quam ipse in passione spineam portavit, in capite, ut spinas et tribulos peccatorum nostrorum portaret, id est, exportaret et auferret a nobis, suo quemque in capite per tonsuram praeferre, ut se etiam inrisiones et opprobria frontispicio doceant: ut coronam vitae aeternae, quam repromisit Deus diligentibus se, semper exspecadversa se mundi et prospera contemnere designent. Caeterum tonsuram eam quam magnum ferunt habuisse Simonem, quis rogo fidelium ciem praeferre, sed ubi ad cervicem considerando perveneris, decurtatam eam quam te videre putabas invenies coronam. Ut merito ta
Abbreviated transcription (Latin):
Uerũ & si ꝓfiteri nob̵ liberũ est
qͥa tonsurȩ discrim̃ ñ noceat. qͥb
pura indm̃ fides & caritas in pro¬
ximũ. sincera.ẽ. maxime cũ nug¬
quã patrib eatholicis sic̃ de pas¬
chȩ uł fidei diuersitate conflicd
ita etiã de tonsurȩ differentia
legat᷑ aliqua fuisse controuersa
int̾ om̃s tam̃ quas uł in eccła uel
in uniuerso hominũ genere repe¬
rimꝰ tonsuras. nullã magis sequea¬
dã nob̾ amplectendãq iure dixe¬
rim. ea quã incapite suo gestabat
merito cunctis fidelib. ea quã
Pecuna tua tecũ sit in ꝑditionẽ: qm̃d
nũ dĩ existimasti ꝑ pecuniã possideri¬
Non. ẽ. tibi pars neq sors: in ser¬
mone hoc. Neq ob id tantũ ins
coronã attondem᷑. qͥa petrus
ita attonsus. ẽ. sed qͥa petrus
in memoriã dnĩcȩ passionis ita
actonsus. ẽ. Iccirco & nos qͥ per
candẽ passionẽ saluari desiđã¬
mus: ipsius passionis signũ cũ
illo in uertice. suma uidelicet
corporis nr̃ĩ parte gestamus.

Expanded text:
profiteri nobis liberum est, quia tonsurae discrimen non noceat, quibus pura in Deum fides, et caritas in proximum sincera est; maxime cum nunquam Patribus catholicis sicut de Paschae vel fidei diversitate conflictus, ita etiam de tonsurae differentia legatur aliqua fuisse controversia; inter omnes tamen quas vel in Ecclesia, vel in universo hominum genere reperimus tonsuras, nullam magis sequendam nobis amplectendamque jure dixerim, ea quam in capite suo gestabat merito cunctis fidelibus crediderPecunia tua tecum sit in perditionem, quoniam donum Dei existimasti per pecuniam nim est tibi pars neque sors in sermone hoc . Neque vero ob id tantum in coronam adtondemur, quia Petrus ita attonsus est; sed quia Petrus in memoriam Dominicae passionis ita attonsus est, idcirco et nos qui per eandem Passionem salvari desideramus, ipsius passionis signum cum illo in vertice, summa videlicet corporis nostri parte gestamus.
Abbreviated transcription (Latin):
bẽ quȩ unã catholicã facunt.
panẽ & uinũ in mr̃steriũ ca¬
rnis & sanguinis agni imma¬
culati qͥ abstulit peccata mun¬
di: & p̃cedente congrua lectio
paschaliũ solẽnitate. offer¬
reqs hȩc d̃õ in spc̃ futurȩ suȩ
redẽptionis : Ipsa .c̃. enĩ eadem
nox. in qͣ de ȩgrpto ꝑsanguinẽ
agni israelitica plebs erepta
ẽ Ipsa. in qͣ ꝑresurrectionẽ xpi
płs dĩ : Mlane aut̃ illucescense
die dnĩca. pͥmã paschalis festi
diẽ celebraren. Ipsa. ẽ. enĩ dics
in qͣ resurrectionis suȩ głam.
dñs multifariopiȩ reuelations

Expanded text:
orbem, quae unam catholicam faciunt, panem et vinum in mysterium carnis et sanguinis Agni immaculati, qui abstulit peccata mundi: et praecedente congrua lectionpaschalium sollemnitate, offerrent haec Domino in spem futurae suae redemptionis. Ipsa est enim eadem nox in qua de Aegypto per sanguinem agni Israelitica plebs erepta est; ipsa in qua per resurrectionem Christi nis Dei. Mane autem inlucescente die Dominica, primam paschalis festi diem celebrarent. Ipsa est enim dies in qua resurrectionis suae gloriam Dominus multifario piae revelationis
Abbreviated transcription (Latin):
aplicã ex euangłio ut in ipsa t̾cia
septimana diẽ diũcũ expectare.
atq in eo tẽporis paschalis ini¬
tiũ tenere debeamꝰ. Quã iude¬
lic& regulã triformẽ qͥsqͥs ri¬
te custodierit: nunquã in an¬
notatione festi paschalis erra¬
bit. Uerũ side his singulis enu¬
eleatiꝰ ac laciꝰ audire desidas :
scriptũ .ẽ. in exodo. ubi libandus
de ȩgr̃pto popłs isrł primum
pascha facere iubct᷑. qͥa dixerit
dñs ad mor seri & aaron. Men¬
sis iste uob̾ principiũ m̃siũ. pri¬
mus erit in m̃sib atini. Lo qͥmi¬
ni ad uniuersũ cȩtũ filiorũ istł

Expanded text:
apostolicam ex Evangelio, ut in ipsa tertia septimana diem Dominicam exspectare, atque in ea temporis Paschalis initium tenere debeamus. Quam videlicet regulam triformem quisquis rite custodierit, nunquam in adnotatione festi Paschalis errabit. Verum si de his singulis enucleatius ac latius audire desideras, scriptum est in Exodo, ubi liberandus de Aegypto populus Israel, primum Pascha facere jubetur, quia dixerit Dominus ad Moysen et Aaron: Mensis iste vobis principium mensium primus erit in mensibus anni. Loquimini ad universum coetum filiorum
Abbreviated transcription (Latin):
qͥsuꝑ omĩa.ẽ. iudicis mandatis¬
auscultare contendans. atq ad
hȩc obseruanda secũ eos qͦq qui
sibi cõmissi s̃. exẽplis simul & au¬
ctoritate instituant. Tres sunt
gͦ regulȩ sacris inditȩ litteris:
quib paschȩ celebrandi tẽpus no¬
bis p̃finitũ. nulla prorsus huma¬
na lic& auctoritate mutari
E qͥb duȩ in lege morsi diuinitꝰ
statutȩ : t̾cia in euangłio ꝑ effe¬
etũ dũcȩ passionis & resurrec

Expanded text:
qui super omnia est judicis mandatisqui super omnia est judicis mandatisauscultare contendant, atque ad haec observanda secum eos quoque qui sibi commissi sunt et exemplis simul et auctoritate iergo regulae sacris inditae litteris, quibus Paschae celebrandi tempus nobis praefinitum, nulla prorsus humana licet auctoritate mutari; e quibus duae in lege Mosi divinitus statutae, tertia in Evangelio per effectum Dominicae passionis et resur
Abbreviated transcription (Latin):
isse&. Cuiꝰ religiosis uotis ac
p̃cib fauets reuerentis simus
abbas ceolfridus misit archi
litteras scriptas in hunc modũ
simo reginaitano: ceolfri¬
dus abbas indniõ salutẽ. Catho¬
licã scĩ paschȩ obseruantiã. qͦd
a nob̵ rex dõ deuote. religioso
studio quesisti. ꝓmptissime ac
libentissime cuo desidio. iuixca
qđ ab apłica sede didicimꝰ pate
facere satagimꝰ. Scimꝰ nanq cȩ¬
litus scẽ eccłȩ donatũ: quociens
ipsi rerũ dnũ. discendȩ. docendȩ
custodiendȩ ueritati oꝑam im¬
pendus. Nã & uere omnino
dix̃ quidã scłariũ scriptorũ : qͥa
felicissimo mundus statu a geret᷑:
si uł reges philosopharent᷑. uel
regnarent phelosophi. Qđ si de
mundi merito diligere po¬
tuit homo huiꝰ mondi : Iuanto
magis ciuib: patriȩ cȩlestis in
hoc mundo ꝑegrinantib opta¬
ndũ .ẽ. & totis animi uiribus
supplicandũ. ut qͦ plus in mun¬
do qͥq ualent. eo amplius eus

Expanded text:
issent. Cujus religiosis votis ac issent. Cujus religiosis votis ac precibus favens reverentissimus abba Ceolfrid, misit architlitteras scriptas in hunc modum.simo regi Naitano Ceolfridus abbas in Domino salutem. Catholicam sancti paschae observantiam, quam a nobis rex Deo devote religioso studio quaesisti, promptissime ac libentissime tuo desiderio, juxta quod ab apostolica sede didicimus, pafacere satagimus. Scimus namque caelitus sanctae Ecclesiae donatum, quotiens ipsi rerum Domini, discendae, docendae, custodiendae veritati operam impendunt. Nam et vere omnino dixit quidam saecularium scriptorum, quia felicissimo mundus  Al., mundi statu ageretur, si vel reges philosopharentur, vel regnarent Philosophi. Quod si de mundi merito diligere tuit homo hunc mundum; quanto magis civibus patriae coelestis in hoc mundo peregrinantibus optandum est, et totis animi viribus supplicandum, ut quo plus in mundo quique valent, eo amplius ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ligionẽ instituisse cognouit
Siqͥdem misit legatarios adu
rũ uenerabilẽ ceolfridũ abla¬
tẽ monas teriibeatorũ apłoꝵ
petri & pauli. qͦd ẽ. ad ostium
uiuri amnis. & iuxta amnẽ ti¬
nũ. in loco qͥ uocat᷑ ingiruũ. cui
ipse post benedictũ de qͦ supra
diximꝰ głosissime p̃fuit: postu¬
lais ut exhortatorias sibi litteras
muterae. qͥb potentiꝰ confutare
posset eos qͥ pascha ñ suo tẽpore
obseruare p̃sumer en : Simul &
de tonsurȩ modo uł ratione
qua clericos insigniri deceret.
excepto qͦd etiã ipse in his ñ par¬
ua exparte eã imbutus : sed &
architectos sibi mita petiit qͥ
iuxta morẽ romanorũ eccłam
de lapide ingente ipsus face¬
reqs: ꝓmitteis hanc in honorẽ
beati apłorũ principis dedi¬
candã: se qͦq ipsũ cũ sius om¬
nib morẽ scẽ romanȩ & apłi¬
cȩ eccłȩ semꝑ imitaturũ: is
quantũ dũ taxat tã longe a
romanorũ loquela & natione
segregati hunc ediscere potu¬

Expanded text:
ligionem instituisse cognovit. Siquidem misit legatarios ad virum venerabilem Ceolfridum abbatem monasterii beatorum apostolorum Petri et Pauli, quod est Uiuri amnis, et juxta amnem Tinam, in loco qui vocatur In Gyruum, cui ipse post Benedictum, de quo supra diximus, gloriosissime praefuit; postulans ut exhortatorias sibi litteras mitteret, quibus potentius confutare posset eos qui Pascha non suo tempore observare praesumerent; simul et de tonsurae modo vel ratione qua clericos insigniri deceret: excepto quod etiam ipse in his non parva ex parte esset imbutus. Sed et architectos sibi mitti petiit, qui juxta morem Romanorum ecclesiam de lapide in gente ipsius facerent, promittens hanc in honorem beati apostolorum principis dedicandam; se quoque ipsum cum suis omnibus morem sanctae Romanae et apclesiae semper imitaturum, in quantum dumtaxat tam longe a Romanorum loquela et natione segregati hunc ediscere potu
Abbreviated transcription (Latin):
rex fortissimus & głȩ cupi¬
dissimus edil fridũs : qͥ plus
ib: anglorũ primatib gen
uastauit britonũ. ita ut
Qli quondã regi israelici
gentis cõparandus uidere
excepto dũtaxat hoc qͦd
unȩ erat religionisigisa¬
das: Nemo enĩ in tribunis. ne
in regib plureseorum
ras exterminatis uł subiu¬
tis indigenis. aut tributa¬
is genti anglorũ. aut habi¬
biles fecit. Cui merito po
un lupus rapax. mane co¬
polia. Vnde motus eiꝰ ꝓfe
pritanniã in habit̾anT: uenĩt
contra eũ cũ immenso aefor¬
ti exercitu: sed cłspaucis au¬
fugit uictus. Siqͥdem in loco
celeberrimo qͥ dicit᷑ degsas¬
tan: idest dexa lapis : om̃is
pene eiꝰ. ẽ. cȩsus exercitus.
inqͣ etiã pugna teo debal
quẽ ipse ducebat exercitu
Tũ. echlfridus anno ab inca¬
rnatione dnĩ sexcente simo
tercio. regni aut̃ sui quod
xͣq. & quattuor annos tenuit
Anno undecimo ꝑfecit : por¬
ro annofocatis qͥ tum roma¬
ni regniapicẽ tenebat pri¬
mo. Neq ex eo cẽpore quis¬

Expanded text:
pidissimus Aedilfrid, qui plus omnibus Anglorum primatibus gentem vastavit Brittonum; ita ut Sauli quondam regi Israeliticae gentis comparandus videretur, excepto dumtaxat hoc, quod divinae erat religionis ignarus. Nemo enim in tribunis, nemo in regibus plures eorum terras, exterminatis vel subjugatis indigenis, aut tributarias genti Anglorum, aut habitabiles fecit. Cui merito potmin lupus rapax, mane cospolia. Unde motus ejus Brittaniam inhabitant, venit contra eum cum inmenso ac forti exercitu; sed cum paucis aufugit victus. Siquidem in loco celeberrimo qui dicitur Degsastan, id est, Degsa lapis, omnis pene ejus est caesus exin qua etiam pugna Tedbald quem ipse ducebat, exercitu llum Aedilfrid anno ab Incarnatione Domini sexcentesimo tertio, regni autem sui, quod viginti et quatuor annis tenuit, anno undecimo, perfecit: porro Focatis anno, qui tum Romani regni apicem tenebat, primo. Neque ex eo tempore quis
Abbreviated transcription (Latin):
pore episcopatus eiꝰ. hostilis ex¬
ercitꝰ merciorũ penda duce
nordanhimbrorũ regiones
impia clade longe lateq de¬
uastans. ꝓuenit adurbem
usq regiã. quȩ ex bebba e
quondã reginȩ uocabulo cog
flammis ab sumere conatus
illo plurimã congeriẽ tra
cundedit: a parte qua t̃rȩ
oportunũ cerner&: illato
igne cõbures urbẽ nisus est.
Quo tẽpore: reuerentissimꝰ
antistes aidan in insula farnȩ
cretȩ orationis & filentii cati¬
sa secedere consuerat. De
usq hodie locũ sedis illus
tariȩ in eadẽ insula solen
fert᷑ eleuatis ad cȩlũ oculis
nibq cũ lacrimis dixisse.
de dñẽ quanta mala facis
penda. Quo dicto. statĩ mitd¬
ti ab urbe uenti. in eos qͥ acs¬
derans flammarũ incendis
retorser̃: ita ut aliquot i
om̃s territi. impugnare
tra urbẽ cessarent. qui

Expanded text:
pore episcopatus ejus, hostilis Merciorum exercitus, Penda duce, Nordanhymbrorum regiones impia clade longe lateque devastans, pervenit ad urbem usque regiam, quae ex Bebbae quondam reginae vocabulo cognflammis absumere conatus illo plurimam congeriem trabcumdedit, a parte quae  Al.opportunum cerneret, inlato igne comburere urbem nisus est. Quo tempore reverentissimus antistes Aidan in insula Farne, crete orationis et silentii causa secedere consuerat. Denique usque hodie locum sedis illius solitariae in eadem insula solentfertur elevatis ad caelum oculis manibusque, cum lacrymis dixisse: « Vide, Domine, quanta mala facit Penda. » Quo dicto, statim mutati ab urbe venti, in eos qui accenderant, flammarum incendia retorserunt, ita ut aliquot laesi, omnes territi, impugnare ultra urbem cessarent quam
Abbreviated transcription (Latin):
ualean multiplicius infudare.
Et qͥa noua anglorũ eccła ad
omĩpotentis dĩ grãm eodẽ dño
largiente & celaborante per¬
ducta ẽ usũ cibi palli in ea
ad sola missarũ solemnia agen¬
da concedimus. ita ut ꝑloca sin¬
gula .xii. epõs ordines qͥ tuae
subiciant᷑ ditioni: qͣtinꝰ lundoni¬
Ienfis
ciuitatis ep̃s sẽꝑ in posterũ a srn
doꝓpria debeat consecrari: dg
honoris palliũ ab hac scã & apłic
taxat. ut si eadẽ ciuitas cũ fini
qͦq si uita comes fuerit. palliũ
mus dispositioni subiacere. Post
obitũ uͦ tuũ. ita epĩs qͦs ordinaue¬
rit psit : ut lundoniensis epi nul
ctio : ut ipse prior habeat᷑. qui
prius fuerit ordinatus : Com¬
muni aut̃ consilio & concordi
agenda disponant: unanimiter
recte sentians. & ea quȩ sense¬
rint ñ sibim& discrepando ꝑfici¬
ant. Iua uͦ frat̾nitas ñ solũ
Ercdinati. sed eciã om̃s brittan¬
nae sacerdotes habeat dõ dñõ
nrõ ihu xpõ auctore subiectos:
quatinꝰ ex lingua & uita tua e

Expanded text:
ltiplicius insudare. Et quia nova Anglorum Ecclesia ad omnipotentis Dei gratiam, eodem Domino largiente et te laborante, perducta est, usum tibi pallii in ea ad sola missarum solemnia agenda concedimus; ita ut per loca singula duodecim episcopos ordines, qui tuae subjaceant ditioni, quatenus Londoniensis civitatis episcopus semper in posterum a synodo propria debeat consecrari atque honoris pallium ab hac sancta et apo ita duntaxat ut, si eadem civitas cum fquoque, si vita comes fuerit, pallium mus dispositioni subjacere; post obitum vero tuum ita episcopis quos ordinaverit praesit, ut Lundoniensis episcopictio, ut ipse prior habeatur qui prius fuerit ordinatus: communi autem consilio et concordi agenda; disponant unanimiter, recte sentiant, et ea quae senserint, non sibimet discrepando perficiant. Tua vero fraternitas non solum ordinati, sed etiam omnes Britanniae sacerdotes habeat, Domino Deo nostro auctore, subjectos, quatenus ex lingua et vita tuae
Abbreviated transcription (Latin):
tae inuitus. Atq ideo feminae
cũ semet ipsas confiderent. et
si in menstrua consuetudine
ad sacram̃tũ dnĩci corporis
&x sanguinis accedẽ ñ p̃sumans :
de sua recta consideratione
di ex religiosȩ uitȩ consuetu¬
dine eiꝰdẽ mrsteru amore
rapiunt᷑ : reprimende sicut

Expanded text:
tet invitus. Atque ideo feminae tet invitus. Atque ideo feminae cum semetipsis considerent, et si in menstrua consuetudine ad sacramentum dominici corporis et sanguinis accedere non praesumant, de sua recta consideratione di ex religiosae vitae consuetudine, ejusdem mysterii amore rapiuntur, reprimendae, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
e Et qͥd est aliud contra famem
Nim̃ta. contra sitim potũ core¬
tra ȩstũ auras. contra frigus
uestẽ. contra lassitudinẽ re¬
explorare: Feminȩ itaq &
menstruus sui sanguinis flu¬
xus egritudo .ẽ. Si igit᷑ bene
uni ꝑsonȩ infirmanti conce¬
ditur : cur ñ concedat᷑ cunctis
mulierib quȩ naturȩ suae
uitio infirmantur  Scȩ̃ aut̃
cõmunionis mrsteriũ: in eisdẽ
dieb ꝑciꝑe. ñ deb& ꝓhiberi.
Si aut̃ ex ueneratione magna
Sedsi ꝑceꝑit : ñ iudicanda. Bo.¬
narũ qͥppe m̃tiũ. ẽ. & ibi ali¬
quomͦ culpas suas agnoscere.
ubi culpa ñ. ẽ: qͥa sepe sine
culpa agit᷑. qͦd uenit exculpa.
Unde etiã cũ esurimꝰ. sine cul
esuriamus. Menferua enĩ con¬
ra ipsa uitiata. est. ut etiam
sine uoluntatis studio uideat᷑
eẽ. polluta : ex culpauenit ui¬
tiũ. in qͦse ipsa qualis ꝑ iudiciũ
facta sit humana natura cog¬
noscat: & homo qͥculpã spotse
ꝑpetrauit. reatũ culpe por¬

Expanded text:
est. Et quid est aliud, contra famem est. Et quid est aliud, contra famem alimenta, contra sitim potum, contra aestum auras, contra frigus vestem, contra lassitudinem reexplorare? Feminae itaque et menstruus sui sanguinis fluxus egritudo est. Si igitur beneuni personae infirmanti conceditur, cur non concedatur cunctis mulieribus, quae naturae suae vitio infirmantur? Sanctae autem communionis mysterium in eisdem diebus percipere non debet prohiberi. Si autem ex veneratione magna sed si perceperit, non judicanda. Bonarum quippe mentium est, et ibi aliquo modo culpas suas agnoscere, ubi culpa non est; quia saepe sine culpa agitur quod venit ex culpa: unde etiam cum esurimus, sine culpesuriamus. Menstrua enim conra ipsa ita vitiata est, ut etiam sine voluntatis studio videatur esse polluta, ex culpa venit vitium, in quo se ipsa qualis per judicium facta sit, humana natura cognoscat. Et homo qui culpam sponte perpetravit, reatum culpae por
Abbreviated transcription (Latin):
truatã mulierẽ accedat.
Quȩ tam̃ mulier dũ consuetu¬
dinẽ menstruã pacit᷑ ꝓhiben
eccłam intrare ñ deb&: qͥa ei
naturȩ suꝑ fluitas inculpã
ñ ualet reputari : & ꝓ hoc qͦ
inuita patit᷑. iustũ ñ eft ut in¬
gressu eccłȩ priuet᷑. Noiumꝰ¬
nanq qͦd mulier quȩ fluxũ
patiebat᷑ sanguinis. post tergi
drũ humilit̾ ueniens. uestm̃ti
eiꝰ fimbriã tetigit: atq ab ea
statĩ sua infirmitas recesfit.
Si gͦ in fluxu sangumis posi¬
ta laudabilit̃ potuit dnĩ uesa¬
m̃tũ tangere : cur quȩ mens¬
truã sanguinis patit᷑. ei nore
liceat dnĩ eccłam intrare.
Sed dicis. Illã infirmitas cõ¬
pulit: has uͦ de qͥb: loquimur
consuetudo constringit. Per¬
pende aut̃ fr̃ carissime. qͥa
ome qͦđ in hac mortali carne
patim᷑ ex infirmitate natu¬
rȩ . ẽ. digno dĩ iudicio post
culpã ordinatũ. Esurire nans
sitire. aestuare. algere. las¬
escere: ex infirmitate naturae

Expanded text:
truatam mulierem accedat . truatam mulierem accedat . Quae tamen mulier dum ex consuetudine menstrua patitur, prohiberi ecclesiam intrare non debet, quia ei naturae superfluitas in culpam non valet imputari, et per hoc quod invita patitur, justum non est ut ingressu ecclesiae privetur. Novimnamque quod mulier quae fluxum patiebatur sanguinis, post tergum Domini humiliter veniens, vestimenti ejus fimbriam tetigit, atque ab ea statim sua infirmitas recessit . Si ergo in fluxu sanguinis posita, laudabiliter potuit Domini vestimentum tangere, cur quae menstruam sanguinis patitur, ei non liceat Domini ecclesiam intrare? Sed dicis: Illam infirmitas compulit; has vero de quibus loquimur, consuetudo constringit. Perpende autem, frater carissime, quia omne quod in hac mortali carne patimur ex infirmitate naturae, est digno Dei judicio post culpam ordinatum. Esurire namque, sitire, aestuare, algere, lassescere, ex infirmitate naturae
Abbreviated transcription (Latin):
Lomꝰ ꝓhibet᷑: qͥa sci misteru
grã sic̃ uuentib atq discer¬
cũ magna discretione ꝓuiden¬
da . ẽ. ita his quib morsimmin&.
sine ulla dlatione ꝓferenda :
ne dũ adhuc tẽpus ad p̾bendũ
redẽptionis mysteriũ quęrit᷑.
in t̃ueniente paululũ mora in¬
ueniri non ualeat qͥ redimat᷑.
accedẽ ñ debet: qͦadusq qui
gignit᷑ ablactet᷑. Praua aut̃
in coniugatorũ morib consu¬
ecudo surrex̃ : ut mulieres fi¬
lios qͦs gignunt. nutrire con¬
tẽnant : eosq aliis mulierib:
ad nutriendũ tradant: Qđ
uidelic&e ex sola causa in con¬
tinentiȩ uidet᷑ inuentũ: qͥa
dũ se continere nolunt. de¬
spiciunt lactare qͦs gignuns
Hȩ itaq quȩ filios suos ex
praua consuetudine aliis
ad nutriendũ tradunt: nisi
purgationis tẽpus cransierit.
uiris suis ñ debent admis¬
ceri Quippe qͥa et sine partꝰ
causa. cũ insuetis menstruis
detinent᷑ uiris suis misceriꝓ
hibent᷑: ita ut morte lex
sacra feriat. si qͥs uir ad mens¬

Expanded text:
hibetur: quia sancti mysterii gratia sicut viventibus atque discercum magna discretione providenda est; ita his quibus mors inminet, sine ulla dilatione proferenda; ne dum adhuc tempus ad praebendum redemptionis mysterium quaeritur, interveniente paululum mora inveniri non valeat qui redimatur. ui gignitur ablactetur. Prava autem in conjugatorum moribus consuetudo surrexit ut mulieres filios quos gignunt nutrire contemnant, eosque aliis mulieribus ad nutriendum tradant. Quod videlicet ex sola causa incontinentiae videtur inventum, quia dum se continere nolunt, despiciunt lactare quos gignunt. Hae itaque quae filios suos ex prava consuetudine aliis ad nutriendum tradunt, nisi purgationis tempus transierit, viris suis non debent admisceri, quippe quia et sine partus causa, cum consuetis menstruis detinentur, viris suis misceri prohibeantur, ita ut morte lex sacra feriat si quis vir ad mens
Abbreviated transcription (Latin):
germanorũ uł duarũ soro¬
rũ filius & filia misceant᷑:
sed exꝑim̃to didicimꝰ ex cali
coniugio sobolẽ ñ posse suc¬
crescere. Et sacra lex ꝓhi¬
bet: cognationis turpitudi¬
nẽ reuelare. Unde necesse
ẽ ut iam tercia uł quarta
generatio fideliũ. licenter
sibi iungi debeat. Nã scda
quã p̃diximꝰ: a se omni modo
debet abstinere. Cũ nouerca

Expanded text:
germanorum vel duarum sorogermanorum vel duarum sororum filius et filia misceantur. Sed experimento didicimus ex tali conjugio sobolem non posse succrescere. Et sacra lex prohibet cognationis turpitudinem revelare. Unde necesse est ut jam tertia vel quarta generatio fidelium licenter sibi jungi debeat: nam secunda quam praediximus, a se omni modo debet abstinere. Cum noverca
Abbreviated transcription (Latin):
nib tradat᷑. Sic enĩ nos fide¬
lib tenere disciplinã debemꝰ:
sic̃ bonipatres carnalib fili¬
is solen: qͦs & ꝓculpis uerberib
feriunt. & cam̃ ipsos qͦs dolo¬
rib affligunt habe heredes
quȩr̃. & quȩ possident ipsis ser¬
uant. qͥsirati in sequi uident᷑
Hȩc gͦ caritas inm̃te tenenda
ẽ. & ipsa modũ correptionis
dictat. ita ut mens extra rati¬
onis regulã om̃mno nichil faci
ut eccła cũ augm̃to recipiat
qͥd de terrenis reb uidet᷑ amit¬
tere : & lucra de uanis quȩrere
Introgatio augustim. Si debe¬
ant duo germani fr̃s singulas¬
sorores accipe : quȩ suts ab il
fieri modis omib lic&. Neqͣqã enĩ insacriselo
ntrogatio augustini Usq
ad quotã generationẽ fideles hiuc capitulo cor
sibi copulari: & nouereis et
cognatis siliceat copulari
coniugio. Responsio gregoru.
Quȩdã terrena lex in roma¬
na re publica ꝑmittit. ut siue
fr̃ eesoror. seu duorũ fratrũ

Expanded text:
nibus tradatur. Sic enim nos fidenibus tradatur. Sic enim nos fidelibus tenere disciplinam debemus, sicut boni patres carnalibus filiis solent, quos et pro culpis verberibus feriunt, et tamen ipsos quos doloribus adfligunt habere heredes quaerunt; et quae possident ipsis servant quos irati insequi videntur. Haec ergo caritas in mente tenenda est, et ipsa modum correptionis dictat  Al., dictet, ita ut mens extra rationis regulam omnino nihil faciaut Ecclesia cum augmento recipiat quod de terrenis rebus videtur amittere, et lucra de vanis quaerere. IV. Interrogatio Augustini. Si debeant duo germani frsorores accipere, quae sunt ab illfieri modis omnibus licet. Nequaquam enim in sacris elorogatio Augustini. Usque ad quotam generationem fidelis debeat cum sibi copulari, et novercis, et cognatis, si liceat copulari conjugio? Responsio Gregorii. Quaedam terrena lex in Romana republica permittit, ut sive frater et soror, seu duorum fratrum
Abbreviated transcription (Latin):
ti qͦd plus omĩpotenti dõ pos¬
sit placere. sollicite eligas: &¬
in anglorũ eccła quȩ adhuc
ad fidẽ noua. ẽ. institutione
p̃cipua quȩ de multis ecclesus
colligere potiusti infundas.
Non enĩ ꝓ locis res: sed ꝓbo
nis reb loca amanda suñ. Ex
singulis gͦ qͥbq ecclesiis quȩ
pia quȩ religiosa. quȩ recta
s̃. elige : et hȩc quasi infascicu¬
lũ collecta. apud anglorũ
m̃tes in consuetudinẽ depone
Int̃rogatio aũgustini. Obse¬
croqͥd paet debeat : si qͥs aliqͥd
de eecła furto abstulerit.
Responsio gregorii. Hoc
cua frat̾nitas ex psona furis
pensare potest. qualit̃ ualeat
corrigi. Sunt enĩ qͥdam qͥhaben¬
tes subfidia furtũ ꝑpetrans: et
suns̃ alii qͥ hac inre ex inopia de¬
linquunt. Unde necesse .ẽ. ut
corrigant᷑. Et cũ paulo distrie¬
tius agie᷑ ex caritate agendũ
t̃. & ñ exfurore: qͥa ipsi hoc prȩs¬
tat᷑ qͥ corrigit᷑. ne gehennȩ ig¬

Expanded text:
ti qti qsit placere, sollicite eligas in Anglorum Ecclesia, quae adhuc ad fidem nova est, institutione praecipua quae de multis Ecclesiis colligere potuisti infundas. Non enim pro locis res, sed pro bonis rebus loca amanda sunt. Ex singulis ergo quibusque Ecclesiis, quae pia, quae religiosa, quae recta sunt elige, et haec, quasi in fasciculo collecta apud Anglorum mentes, in consuetudinem depone. Interrogatio Augustini. Obsecro quid pati debeat, si quis aliquid de ecclesia furto abstulerit. Responsio Gregorii. Hoc tua fraternitas ex persona furis pensare potest qualiter valeat corrigi. Sunt enim qui habentes subsidia, furtum perpetrant, et sunt alii qui in hac re ex inopia delinquunt; unde necesse est, ut corrigantur. Et cum paulo districtius agitur, ex caritate agendum est, et non ex furore: quia ipsi hoc praestatur qui corrigitur, ne gehennae ig
Abbreviated transcription (Latin):
debat᷑ singulis ꝓut cuiq opus
erat. De eorũ qͦq scipendio co¬
gitandũ atq ꝓuidendũ. ẽ. &
sub ecclesiastica regula sunt
tenendi. ut bonis morib uiuañ.¬
& ab omĩb illicitis & cor & luc¬
guã & corpus dõ auetore con¬
uiuentib. iã de faciendispor¬
tionib uł exhibenda hospita¬
litate . & adimplenda miscđĩa.
nob qͥd erit loquendũ. cũ ome
qͦd suꝑ est. in causis piis ac reli¬
giosis erogandũ .ẽ. dño magis¬
tro omniũ docente. qͦd suꝑest
date elemosynã. & ecce omĩa
munda sunt uobis  Inter¬
rogatio Augustini. Cũ una ste
fides. cur sun eccłarũ diuerss
consuetudines. & altera consu¬
etudo missarũ in scã romana
eccła. atq altera ingalliarũ
tenetur: Respondio grego¬
rupapȩPouit fraterni¬
tas tua ro  manȩ eccłȩ
consuetudinẽ. in qͣ se meminit
nutritã : sed mchi placet siue
in romana. siue ingalliarũ sei
inqualib& ecła aliqͥd inuenis¬

Expanded text:
debatur singulis prout cuique opus debatur singulis prout cuique opus erat; de eorum quoque stipendio cogitandum atque providendum est, et sub ecclesiastica regula sunt tenendi, ut bonis moribus vivantet ab omnibus illicitis cor, linguam et corpus, Deo auctore, conviventibus, jam de faciendis partionibus, vel exhibenda hospitalitate, et adimplenda misericordia, nobis quid erit loquendum cum omne quod superest in causis piis, ac religiosis erogandum est, Domino magistro omnium dicente : quod super est date eleemosynam et cætera omnia munda sunt vobis rogatio Augustini: Cum una sit fides sunt Ecclesiarum diversae consuetudines, et altera consuetudo missarum in Romana Ecclesia, atque altera in Gallia tenetur. Respondit Gregorius Papa: Novit fraternitas tua Romanae Ecclesiae consuetudinem in qua se meminit nutritam; sed mihi placet ut sive in Romana, sive in Galliarum, seu in qualibet Ecclesia aliquid invenis
Abbreviated transcription (Latin):
espondit gregorius papa
urbis romȩ. Sacra scri¬
ptura testat᷑. quã te bene nos se
dubiũ. ñ . ẽ. & specialit̃ beati pau¬
li ad timotheũ epłȩ : inqͥb eũ eru¬
dire studuit. qualit̃ indomo dĩ con¬
uersari debuisset. Mos aut̃ sedis
dit. quattuor debeant fieripor¬
tiones: Una uidelic& epõ & fa¬
miliȩ propt̃ hospitalitatẽ acq
susceptionẽ: alia clero: tercia
pauꝑib : quarta ecdiis repa¬
randis. Sed qͥa tua frat̾nitas
monasterii regulis erudita. se
orsum fieri ñ deb& aclericis
suis: in eccła anglorũ quȩ auc¬
tore dõ nuꝑ adhuc ad fidem
adducta ẽ. hanc deb& conuer¬
sationẽ inscituere. quȩ initio
nascentis eecłȩ fuit patribus
nr̃ĩs. in quib nullus eorũ ex
his quȩ possidebant aliqͥd suũ
cõmimia. Si qͥ uͦ suad elerici ex¬
tra sacros ordines constituti qͥ
se continere ñ possuas. sorciri
uxores debent. & stipendia
sua exterius accipe : qͥa & de
sumꝰ nouimꝰ seriptũ. qͦd diui¬

Expanded text:
esponsio Gregorii papae urbis Romae. Sacra Scriptura testatur, quam te bene nosse dubium non est, et specialiter beati Pauli ad Timotheum Epistolae, in quibus eum erudire studuit qualiter in domo Dei conversari debuisset. Mos autem sedisdit, quatuor debeant fieri portiones; una videlicet episcopo et familiae propter hospitalitatem, atque susceptionem; alia clero; tertia pauperibus; quarta ecclesiis reparandis. Sed quia tua fraternitas monastorsum fieri non debet a clericis suis in Ecclesia Anglorum, quae auctore Deo nuper adhuc ad fidem producta est, hanc debes conversationem instituere, quae initio nascentis Ecclesiae fuit patribus nostris, in quibus nullus eorum ex his quae possidebant aliquid suum communia. Si qui vero sunt clerici extra sacros ordines constituti, qui se continere non possunt, sortiri uxores debent, et stipendia sua exterius accipere. Quia et de sumus novimus scriptum, quod divi