comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ integrum restituere non posset qđ quiđ suppliciũ
orauius morte. Ciues. Ro. subissent ponto uero de¬
cederet confestim familiasq publicanorum remit¬
teret. Cȩteraq restitu exetq socus ciubusꝙ. Ro.
que penes eum eent. si benefecisset iam tunc sibi re¬
mitteret munera acdona ꝗ̃ bene rebus gestis int¬
ꝑatores ab amicis accipẽ consuessent. Miserat ei
pharnaces coronam aurea. His responesis datis le¬
gatos remisit. At pharnaces liberaliter omnia
pollicitus cum festinantem ac ꝓcuerentem sesarem
spearet libentius et eredituxum suis promissis quã
rem pateretur quo celerius honestiusq adres ma¬
dis necessarias profieiscetur nemini eum atigno¬
tum pluximis de causis adirebem cȩsarem reuoca-
uiletius agere decedendi diem postulare longiorem
pactiones int̾ponexe et ĩ sũma feustrari cȩpit. Ce¬
sar cognita calliditate homĩs qđ aliis temporib nã

Expanded text:
in integrum restituere nin integrum restituere ngravius morte cives Romani subissent. Ponto vero decederet confestim familiasque publicanorum remitteret ceteraque restitueret sociis civibusque Romanis quae penes eum essent. Si fecisset, iam tunc sibi mitteret munera ac dona quae bene rebus gestis imperatores ab amicis accipere consuessent. Miserat enim Pharnaces coronam auream. His responsis datis legatos remisit. § 71 At Pharnaces liberaliter omnia pollicitus, cum festinantem ac praecurrentem Caesarem speraret libentius etiam crediturum suis promissis quam res pateretur, quo celerius honestiusque ad res magis necessarias proficisceretur — nemini etiam erat ignotum plurimis de causis ad urbem Caesarem revocari —, lentius agere, decedendi diem postulare longiorem, pactiones interponere, in summa frustrari coepit. Caesar cognita calliditate hominis, quod aliis temporibus natura
Abbreviated transcription (Latin):
pharnace missi Sesarem adeunt atq in pͥmso de¬
p̃cantur ne eius aduenius hostilis eẽt ei facturum
enim omĩa pharnacem que imꝑata eẽnt maxieq
cõmemorabant nulla phaxnaeem auxilia contra
cesarem pompeio dare uoluisse cum deiotarus qui
dedisset tõ eĩ satisferiss et cȩsar respordic se fore as¬
sinum pharnaci si quȩ polliceretux rep̃sentaturus¬
ẽt Monuit aut̃ id solebat mitibus uerbis legatos
ne aut deiotarum sibi obicexent aut nimis eoglo¬
uauentur beneficio qđ auxilia pompeio non mũsis.¬
st Nam se neq libentius face̾ qͥui ccħ̃ ꝙ supplicibus
ionoscere neq prouinerat publicas ⁊̃ iuxias con¬
donare his posse qui non fuissent in se officiosi. Id ipm̃
qđ cõmemorassent officium fuisse utile pharnaci
prouidisset ne uinceretur eam qua sibi dii ĩmorta.¬
les uictoriam tribuissent. Itaq se magnas et graues
ĩuxias ciuium.Ro. qui ĩ ponto negociati eent qm

Expanded text:
Pharnace missi Caesarem adeunt atque imprimis dePharnace missi Caesarem adeunt atque imprimis deprecantur ne eius adventus hostilis esset: facturum enim omnia Pharnacen quae imperata essent. Maximeque commemorabant nulla Pharnacen auxilia contra Caesarem Pompeio dare voluisse, cum Deiotarus, qui dedisset, tamen ei satisfecisset. § 70 Caesar respondit se fore aequissimum Pharnaci, si quae polliceretur repraesentaturus esset. Monuit autem, ut solebat, mitibus verbis legatos, ne aut Deiotarum sibi obicerent aut nimis eo gloriarentur beneficio, quod auxilia Pompeio non misissent. Nam se neque libentius facere quicquam quam supplicibus ignoscere neque provinciarum publicas iniurias condonare eis posse qui fuissent in se officiosi. Quin id ipsum quod commemorant officium fuisse utilius Pharnaci, qui providisset ne vinceretur, quam sibi cui di immortales victoriam tribuissent. Itaque se magnas et gravis iniurias civium Romanorum qui in Ponto negotiati essent, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
de id factum suꝑioribus sius beneficuis ueteri hosi¬
toret amicitiẽ đc dignitati etati hominis precios
eorum ꝗ frequenter concũrissent hospites atqani¬
ꝙ deiotari ad depcandum de conteou eesuso tera¬
eharum postea se cognituxum ẽẽ dicit. Eetumi
uestitum ei pestituit. Legionem aut̃ unam quan
ex gnẽ ciuium suorum deiotarus nã disciplinaq
noitra constitutam hebat ȩquitatumq: omnita ad
bellum gexendum adducere uissit. Cum inpu¬
tum uenisset copiasq omnes ĩunum locum coegis¬
setq nũo atq exercitatione uerboꝵ mediocres
rant excepta eni legione sexta quomado secum ađ¬
huxerat alexandria uetanam multis ineritis labouĩ¬
bus periculisq functam multisꝙ militib partit
difficultate itenerum ac nauigationum ꝑtim acer¬
bitate bellorum adeo diminutam ut minus mile
hominib in ea ẽet Relique erant tres legionex is¬
na deiotari duȩq in eo prelio qđ gn. domitum
fecisse cum pharnace scripiimus fuerant legati ã

Expanded text:
beneficiis, veter hospitio atque amicitiae, dignitati aetatique hominis, precibus eorum qui frequentes concurrissent hospites atque amici Deiotari ad deprecandum, de controversiis tetrarcharum postea se cogniturum esse dixit, regium vestitum ei restituit. Legionem autem eam quam ex genere civium suorum Deiotarus armatura disciplinaque nostra constitutam habebat equitatumque omnem ad bellum gerendum adducere iussit. § 69 Cum in Pontum venisset copiasque omnis in unum locum coegisset, quae numero atque exercitatione bellorum mediocres erant — excepta enim legione sexta, quam secum abduxerat Alexandrea veteranam multis laboribus periculisque functam multisque militibus partim difficultate itinerum ac navigationum partim crebritate bellorum adeo deminutam, ut minus mille hominibus in ea esset, reliquae erant tres legiones, una Deiotari, duae quae in eo proelio quod Cn. Domitium fecisse cum Pharnace scripsimus fuerant —, legati a
Abbreviated transcription (Latin):
tu ut cognoscit cassius legiones quas secum habu¬
erat equitatum q in hiberna distribuit opem om¬
nibus suis rebus eeleriter coreptis mala causa co¬
tendit Idq aduerso tempore nauigandinaues cõ¬
scendit ut ipẽ predicabat et se lepidõ et trebonio et
magna pars ab eo defecerat ut ceteri existimabet
te pẽcunia illa ex infinitis rapinis confecta i potesti¬
tem ieuiusdam ueniet: Exogressus saltem hibetesto
tempestatem cum in hibẽnum flumẽ noctio uitade
causa se contulisset. Inde paulo uehementiore temes¬
minis neꝙ neq direptam tantis fluctibus tenẽ polut
demersa naue perut. Cum insinam cesar exeoi¬
pto uenisset atq abhis qui romam uenerant ađ

Expanded text:
tu ut cognovit Cassius, legiones quas secum habutu ut cognovit Cassius, legiones quas secum habuerat equitatumque in hiberna distribuit; ipse omnibus suis rebus celeriter correptis Malacam contendit ibique adverso tempore navigandi navis conscendit, ut ipse praedicabat, ne se Lepido et Trebonio et magna pars ab eo defecerat, ut ceteri existimabant, ne pecunia illa ex infinitis rapinis confecta in potestatem cuiusquam veniret. Progressus secunda ut hiberna tempestate cum in Hiberum flumen noctis vitandae causa se contulisset, inde paulo vehementiore tempefluminis neque directam tantis fluctibus tenere posset, demersa nave periit. § 65 Cum in Syriam Caesar ex Aegypto venisset atque ab eis qui Roma vene
Abbreviated transcription (Latin):
tenet presidiis sine eo qđ plus sibi uire deberi ꝙ̃ mar.¬
cello extimabat suie eo qđ ne pre cecupatis animus
lepidi ẽẽt obsequio aduersari uidebat᷑. Ponit adul¬
lam castra lepidus neꝙ ht̃ amarcello quicꝙ diuisi
ne puonetur intercedit. Ad ex eundum cassium in¬
uitat fidemq suant in omni re interponit cum diu
dubitasset Cassuis quid sibi faciẽdum quid ue lepido
fẽt credendum neq ullum exitum consilii reꝑieet
sib̵iq liber exitus daretur. Et cum non tam̃ ĩditiis fcĩs
sed potius iam constituta oꝑa complacent cu stodieq
munitionum ee̾nt deducte auxilia regis in id castellu
marcelli qđ proximum erat regis cãstris neq oppi¬
lites oppresserunt et nisi celeriter indignatione et
auxilio lepi p̃lium ẽẽt dixẽplum maior calamitasi
eet accepta cuiter cassio patefactum ẽe castra
marcellus cum oppido lepido cõiungit. Lepidus
eodem tempore marcellusq a corduba cum suis

Expanded text:
tenet praesidiis, sive eo quod plus sibi iuris deberi quam Martenet praesidiis, sive eo quod plus sibi iuris deberi quam Marcello existimabat, sive eo quod ne praeoccupatus animus Lepidi esset obsequio adversarii verebatur. Ponit ad Uliam castra Lepidus neque habet a Marcello quicquam divisi. Ne pugnetur interdicit; ad exeundum Cassium invitat fidemque suam in re omni interponit. Cum diu dubitasset Cassius quid sibi faciendum quidve Lepido esset credendum, neque ullum exitum consili sui repersibique liber exitus daretur. Non tantum indutiis factis sed prope iam pace constituta opera cum complanarent custodiaeque munitionum essent deductae, auxilia regis in id castellum Marcelli quod proximum erat regis castris, neque opilites oppresserunt. Quod nisi celeriter indignatione et auxilio Lepidi proelium esset diremptum, maior calamitas esset accepta. § 64 Cum iter Cassio patefactum esset, castra Marcellus cum Lepido coniungit. Lepidus eodem tempore Marcellusque Cordubam cum suis,
Abbreviated transcription (Latin):
tu oppidi continuatis ullam cassiumq mimitionisi
tatum misit qđ sibi sui fore credebat se pabulari frumẽ¬
taciq Marcellum non pateret᷑. Magno aut fore im¬
pedimento si clausis obsidione et mutilis necessarium
consum exet feumentum paucisq diebus Cassũ lũs
acc eptis rex Boccus cum copus uenit adiungitq ei se¬
xioner quam secum adduxerat compluresq cohõtes
auxiliare hispanorum. Nam ꝙ in cuulib diisensioni¬
bus accidẽ consueuit. ita temporib illis in hispaniam
copiis Roccus ad extiores marcelli munitiones pug¬
tur uteinꝙ acuter er ebroꝙ id accidit fortuna septꝰ
iduteũq uictoriam transferente. nec tm̃ ab unsq̃ ab oꝑi¬
bus depellitue maxcellus. Intim lepidus extiore ꝓ¬
uincia cum cohortib legionariis.xxxU. Magnoi
nuo eꝗtum et reliquorum auxiliorum uenĩt ea mẽte
ullam ut sine ullo studio contemptiones cassii marcel¬
liq componeeet. Huic uenienti sine dubitatione se¬

Expanded text:
tu oppidi continuatis Uliam Cassiumque munitionibutu oppidi continuatis Uliam Cassiumque munitionibugressus equitatu legionarios se recipientis complurtarique Marcellum non pateretur, magno autem fore impedimento, si clausus obsidione et inutilis necessarium consumeret frumentum. § 62 Paucis diebus Q. Cassi litteris acceptis rex Boguso cum copiis venit adiungitque et legioni quam secum adduxerat compluris cohortis auxiliarias Hispanorum. Namque ut in civilibus dissensionibus accidere consuevit, ita temporibus illis in Hispania ncopiis Boguso ad exteriores Marcelli munitiones. Pugnatur utrimque acriter, crebroque id accidit fortuna saepe ad utrumque victoriam transferente; nec tamen umquam ab operibus depellitur Marcellus. § 63 Interim Lepidus ex citeriore provincia cum cohortibus legionariis XXXV magnoque numero equitum et reliquorum auxiliorum venit ea mente Uliam, ut sine ullo studio contentiones Cassi Marcellique componeret. Huic venienti sine dubitatione M
Abbreviated transcription (Latin):
trmior. s eabebat etum uetanas multioꝙ prelus at¬
ꝑties legoneo. Cassius fidei magio qꝙ̃ uxtuti legiona cor¬
ndebet Ilagi eum castea castrus collocartil epeñ ee
praecellus locum idoneum castello cepisset quo peoh¬
bere e qua cassianas possit longius ueritus no ꝑ rat
thuglam obsidious dauderxetur in regionib aliem
ibiqi infestio notu ulento ec astris proncncie cleni¬
ꝗ atinere ilam contendit ꝙ sibi fidele oppidu me eu¬
debat. Ibiq a deo conuincta ponit menih icustea utt
nitione urbis undiꝙ atq ab oppugnatione tutus eẽt Nui¬
rerere cellus inisequit et q̃ proxime post ullam castra co
fert loe orumq cognita natura quo maximerem de
ducere uolebat necessitate ẽ ad clustus uttueq consi¬
ꝯtre euius airei facultas eet resistere incitatis miliu¬
bus non potat neꝙ uagari cassium latius pateretũ ne
plurres ciuitates ea paterent᷑ que passi erant cordubẽ¬
ses. eastellisq idoneis locis collocatis operibq in cecui¬

Expanded text:
duba citra flumen Baetim in oppidi conspectu loco excelpertas legiones. Cassius fidei magis quam virtuti legionum confidebat. Itaque, cum castra castris collata essent et Marcellus locum idoneum castello cepisset quo prohibere aqua Cassianos posset, Longinus, veritus ne genere quodam obsidionis clauderetur in regionibus alienis sibique infesti itinere Uliam contendit, quod sibi fidele esse oppidum cret, priusque confligendi sibi potestas fieret quam cum tanta nitione urbis undique ab oppugnatione tutus esset. Hunc Marcellus insequitur et quam proxime potest Uliam castra castris quod et victoris et victi detrimentum ad eundem Caesarem ducere volebat, necessitate est deductus ut neque confligeret — cuius se rei facultas esset, resistere incitatis militibus non poterat — neque vagari Cassium latius pateretur, ne plures civitates ea paterentur quae passi erant Cordubenses. Castellis idoneis locis collocatis operibusque in circui
Abbreviated transcription (Latin):
id repetebat. Fratrem aut ariobazanis ariarathem
cum bene meeitis uterq eorũ cum dere pu. eẽt ne aut
regni hereditas ariarathem sollicitaret authrẽs regni
eẽt ac ditione. Ipẽ iter inceptum simili uelocitate con¬
ficere cepit. Cum propͥus pontum fines ꝙ gallo gre¬
ciȩ tum quidem pene tota prouincia ꝙ ei neq mori¬
bus neq legibus concessum ẽẽ cet̾i tetrarche conten¬
debant sine dubio aũt rex armenie minoris asena¬
tu appellatus depositis regis insignibus neꝙ tñ prͥoua¬
to uestitu sed ẽt rogorum hñtu supplex ad cesarem
presentib imperiis contra quem cȩsar cum pli¬
ma sua cõmemorasset officia sua que consu Nlu
cretis publieis tribuisset cumq defestionen euio
nullam posse excusationem suẽ imprudetiȩ recus
cogrquiset ꝙ homo tante prudentiȩ ac̃ diligeatt¬

Expanded text:
id repetebat. Fratri autem Ariobarzanis Ariarathi, id repetebat. Fratri autem Ariobarzanis Ariarathi, cum bene meritus uterque eorum de re publica esset, ne aut regni hereditas Ariarathen sollicitaret aut heres regni  ac dicione esset.2 Ipse iter inceptum simili velocitate conficere coepit. § 67 Cum propius Pontum finisque Gallogrtum quidem paene totius, quod ei neque legibus neque moribus concessum esse ceteri tetrarchae contendebant, sine dubio autem rex Armeniae minoris ab senatu appellatus, depositis regiis insignibus neque tantum privato vestitu sed etiam reorum habitu supplex ad Caesarem praesentibus imperiis. § 68 Contra quem Caesar, cum plurima sua commemorasset officia quae consul ei decretis publicis tribuisset, cumque defensionem eius nullam posse excusationem eius imprudentiae recipere coarguisset, quod homo tantae prudentiae ac dilige
Abbreviated transcription (Latin):
teibuit de controuersus ueterib cognoseit ae statuit
ieges tiraminos dinastas proiunciȩ finitimos ꝙ qui
iomnes qui adeum conuenerant receptos ĩfidem con¬
dtionibus ĩ positis prouinciȩ tuendȩ ac defendende
it necessarxium suum legionibus sineq prefecit ip̃e en¬
dem classe qua uenerat proficiscitur ĩ ciliciam euius
peo uincie ciuitates omnes euocat taesum qđ oppi¬
dum fere totius cilicie nobilissimum fortissimũꝙ est
tirebis omnib prouinerȩ et finitimaꝵ ciuitatũ con¬
ftutis cupiditate proficiscendi adbellum gerendum
non diutius morat᷑ magnisq itinerib ꝑcãpadoeia
confectis biduum mazace cõmoratus uenit coma¬
na uetustissimũ et sanctissimũ ĩ capadocia bellone
templumq tanta religione colitur ut sacerdos eius
tis heãtur. Id homĩ nobilissimo Nicomedi Bitonio
adiudicauit qui regio capadocium gnẽ ortus propter
adu̾sam fortunam suoru maioꝵ mutationẽꝙ generis¬

Expanded text:
tribuit, de controversiis veteribus cognoscit ac statuit; tribuit, de controversiis veteribus cognoscit ac statuit; reges, tyrannos, dynastas provinciae finitimos, qui omnes ad eum concurrerant, receptos in fidem condicionibus impositis provinciae tuendae ac defendendae et necessarium suum, legionibus Syriaeque praeficit; ipse eadem classe qua venerat proficiscitur in Ciliciam. Cuius provinciae civitates omnis evocat Tarsum, quod oppidum fere totius Ciliciae nobilissimum fortissimumque est. Ibi rebus omnibus provinciae et finitimarum civitatium constitutis cupiditate proficiscendi ad bellum gerendum non diutius moratur, magnisque itineribus per Cappadociam confectis biduum Mazacae commoratus Comana venit,1 vetustissimum et sanctissimum in Cappadocia Bellonae templum, quod tanta religione colitur ut sacerdos eius illius habeatur. Id homini nobilissimo Lycomedi Bithyno adiudicavit, qui regio Cappadocum genere ortus iuradversam fortunam maiorum suorum mutationemque generis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtem rei.p.satis comcele geri qđ et contemptionib
tribunitus ꝑnitiose sedictiones orirent᷑ et ambitioe
atq intelligentia tribunorum militum et qui legio¬
nibus p̃erant multa contra morem consuetudi¬
nemq militarem fie̾nt quȩ dissoluendȩ discipsi¬
ne seueritatisq essent atq omnia flagitare ađ.¬
uentum suum uidẽt tamen p̃ferendum existima¬
bat quas ĩprouincias regiones uenisset eagita re¬
linquere constitutas ut domesticis dissensionib
lberarent᷑ uira legesq acciperent et ex tnorum
hostium metum deponeret. Hȩc in hspania cili¬
eia asia se celenter confectum sperabat ꝙ hȩc ꝓ.¬
uinciȩ nullo bello p̃mebantur inbitinia ac ponto
plus oneris sib iudebit impendẽ nam neq exces¬
sisse tum ponto phaenacem adierat neq excessue
putabat cum secundo prelio uehementer eẽt infla¬
tus ꝙ contra Domitium Caluinum fecerat. Como¬
ratus fere in omnib ciuitatibus quȩ maiores sunt
dignitate premia bene meritis et uiritim et publice

Expanded text:
e satis commode geri, quod et contentionibus tribuniciis perniciosae seditiones orirentur et ambitione atque indulgentia tribunorum militum et qui legionibus praeerant multa contra morem consuetudinemque militarem fierent, quae dissolvendae disciplinae severitatisque essent, eaque omnia flagitare adventum suum videret, tamen praeferendum existimabat, quas in provincias regionesque venisset, eas ita relinquere constitutas ut domesticis dissensionibus liberarentur, iura legesque acciperent, externorum hostium metum deponerent. Haec in Syria, Cilicia, Asia celeriter se confecturum sperabat, quod hae provinciae nullo bello premebantur; in Bithynia ac Ponto plus oneris videbat sibi impendere. Non excessisse enim Ponto Pharnacen audiebat neque excessurum putabat, cum secundo proelio vehementer esset inflatus quod contra Domitium Calvinum fecerat. Commoratus fere in omnibus civitatibus quae maiore sunt dignitate, praemia bene meritis et viritim et publice
Abbreviated transcription (Latin):
ac diligentia sua ꝙ magnam curam suscĩpiebat
nequo ⁊ tinere progrediretur et recipit et defen-¬
expugnauit eaq preda milites donauit q̃ et si
erat tẽnuis. tñ in tota ꝓuinciȩ desperatione exat
fuģa pharsaliei peelu magna classe i nlotdu
posset a cluinstis captuus monibus sociorum cli gues

Expanded text:
ac diligentia sua, quod magnam curam suscipiebat ac diligentia sua, quod magnam curam suscipiebat ne quo temere progrederetur, et recepit et defenxpugnavit eaque praeda milites donavit, quae etsi erat tenuis, tamen in tanta provinciae desperatione erat fuga Pharsalici proeli magna classe in illum posset adiunctis ca
Abbreviated transcription (Latin):
calegit itineribq tutis ꝑ capadociam se inasiam pe¬
cepit᷑. ꝑpharnaces rebus secundis elatus cum de
çȩsare ea que optaret speraret pontũ omnib copus
accupauit. Ibiq et uictor et crudelissimus rex cum
sibi fortunam pat̾nam feliciori euentu destinaret
multa oppida expugnauit bona ciuium. Ro. põ
ticorum diripuit supplica constituit ieos qui
aliquam atq ȩtatis comendationẽ hebant eaq mor¬
te eent mi seriora pontumq nullo defendente pa-¬
tnum regnum glorias se recepisse obtinebat subidem
tempus in illirico ẽ ĩ comodum acceptum que pro-¬
uinciam superioribus mensib retenta nõ tantum
sine ignominia sed etiam cum laude erat. Namq
eo missus ẽ estate cum duabus legionibus.Q. cor¬
phinius cȩsaris questorpro pretore ꝙͣ ꝙͣ exat ꝓũin¬
cia minime copiosa adexercitus alendos et finitimo
bello ac dissensionibus confecta uasta tñprudẽtia

Expanded text:
collegit itineribusque tutis per Cappadociam se in Asiam recollegit itineribusque tutis per Cappadociam se in Asiam recepit. § 41 Pharnaces rebus secundis elatus, cum de Caesare ea quae optabat speraret, Pontum omnibus copiis occupavit ibique et victor et crudelissimus rex, cum sibi fortunam paternam feliciore eventu destinaret, multa oppida expugnavit, bona civium Romanorum Ponticorumque diripuit, supplicia constituit in eos qui aliquam formae atque aetatis commendationem habebant ea quae morte essent miseriora, Pontumque nullo defendente paternum regnum glorians se recepisse obtinebat. § 42 Sub idem tempus in Illyrico est incommodum acceptum, quae provincia superioribus mensibus retenta non tantum sine ignominia sed etiam cum laude erat. Namque eo missus aestate cum duabus legionibus Q. Cornificius, Caesaris quaestor, pro praetore, quamquam erat provincia minime copiosa ad exercitus alendos et finitimo bello ac dissensionibus confecta et vastata, tamen prudentia
Abbreviated transcription (Latin):
tempus abuteoq dato concurrit acriter uarieq pi¬
gnatur. Nam .xxxui. legio cum extra fossam in
eꝗ tatum regis impetum recisset adeo secundum
plium feciset ut menib oppidi succedẽt fossam
teansiret adueeseq hostes aggrediret᷑. At pontic&
ex alta parte legio cum pausulum adueesa hostibus
cessisset fossã aũt ciecum riꝑe acres secundo conata
smuerunt it̾a uicteices regie coprȩ coenu suo dexteo
neliaq acie conuerterunt se ađ .xxxui. Legionem
ꝯts̃ fortit uincentiu impetũ substinuit magnis co¬
puis hostiu cirundata p̃stantissimoꝗ animo ppestans
morbem se recepit adradices montium quophã nates
insequi ꝑꝑ iniquitatem loci noluit. ita pontica legio¬
ne pene tota amissa magna parte deiotari mili¬
tum intexfecta .xxxui. legio in loca se suꝑiora con
tulit .cel desideratis. Ceciderunt eo prȩlio splendi¬
medo domituis accepto reliquias exercitus dissipati

Expanded text:
tempus ab utroque dato concurritur: acriter varieque putempus ab utroque dato concurritur: acriter varieque pugnatur. Nam XXXVI. legio, cum extra fossam in equites regis impetum fecisset, adeo secundum proelium fecit ut moenibus oppidi succederet fossamque transiret aversosque hostis aggrederetur. At Pontica ex altera parte legio, cum paulum aversa hostibus cessisset, fossam autem circumire ac transcendere conata tinuerunt. Ita victrices regiae copiae cornu suou dextro mediaque acie converterunt se ad XXXVI. legionem. Quae tamen fortiter vincentium impetum sustinuit, magnis copiis hostium circumdata praesentissimo animo pugnans in orbem se recepit ad radices montium; quo Pharnaces insequi propter iniquitatem loci noluit. Ita Pontica legione paene tota amissa, magna parte Deiotari militum interfecta XXXVI. legio in loca se superiora contulit non amplius CCL desideratis. Ceciderunt eo proelio splendien incommodo Domitius accepto reliquias exercitus dissipati
Abbreviated transcription (Latin):
eum aeressurum domitium celeriter putaret. Ias
aborpido ꝙ̃ facillimum accessum et equissi murtao
ad dimicandum nr̃is uidebat fossas duas direptas nõ
ila magno medio interuallo pelicto quatuor pedono
altitudinis in eum locum deduxit quo lonquso non¬
constituerat suam non ꝓlucere aciem. Inħas foslasa¬
cien semper insteuebat łquitatum aũt om̃ne alaa¬
ribus extea fossam collocabat quineq aliter utiliore
pofat et multum nũo anteibat nrum equitum. Doni¬
tuis aut̃ cum Cȩsaris periculo mag̃ ꝙ suo cõmouere
neq se tuto discessuꝵ arbitraretur si conditiones
quas reiecerat rursum appeteret aut sine cã disce¬
deret exꝓppinquis castris in aciem eduxit xxxui.
legionem in dexteo cornu collocauit ponticam in
sinistro Delotari legiones indiam aciem contulit
reliqius cohortib in insidus colloratis sic utunq ꝗcit
insteucta ꝓcessum ẽ ad dimicandum. Signo subidem

Expanded text:
cum discedendum Domitio celeriter putaret. Itaque cum discedendum Domitio celeriter putaret. Itaque ab oppido, qua facillimum accessum et aequissimum ad dimicandum nostris videbat, fossas duas derectas non ita magno medio intervallo relicto IIII pedum altitudinis in eum locum deduxit quo longius constituerat suam non producere aciem. Inter has fossas aciem semper instruebat, equitatum autem omnem ab lateribus extra fossam collocabat; qui neque aliter utilis esse poterat et multum numero anteibat nostrum equitatum. § 39 Domitius autem, cum Caesaris magis periculo quam suo commoveretur neque se tuto discessurum arbitraretur, si condiciones quas reicerat rursus appeteret aut sine causa discederet, ex propinquis castris in acielegionem in dextro cornu collocavit, Ponticam in sinistro, Deiotari legiones in mediam aciem contulit, reliquis cohortibus in subsidiis collocatis. sic utrimque acie instructa processum est ad dimicandum. § 40 Signo sub idem
Abbreviated transcription (Latin):
cum hoc ip̃o crederet facilius eum decipi posse. At cõ-¬
na spes pacis domitio ĩ eisdem castris morandi attulit
cam Ita pharnaces amissa proximi temporis occasi-¬
one uentus ut cognoscerentur in sidiȩ suos incastra
reuocauit. Domitius postero die propͥus nicopolim ae¬
cessit casteaq oppido contulit q̃ dum muniunt.
Nostri pharnaces aciem insteuit suo more atq insti¬
nito. In fonte enim simplici direpta acie cornua tri¬
nis firmabantire subsidus eadem ratione medie col¬
lrabantur. a cies duob dextra sinisteaq interuallis
somplicibus or dinib in structis. Perfecit opus castroꝵ
noste plden aces iter ceptis tabellarus quidde abcxũ¬
driis rebus litteras ad donutium ferebant cyosoi
Cesarem magno ꝑieulo uersari ⁊ lagitariq ac soguosei
ut ꝗ̃ primum sĩbi subscidia mitteret ꝓpiusq ita
alerandeiam ꝑsiriam accederet qua cognita repe¬
maces uitorie loco ducebat si trahere tempus poslet

Expanded text:
cum hoc ipso crederet facilius eum decipi posse. At contcum hoc ipso crederet facilius eum decipi posse. At contra spes pacis Domitio in isdem castris morandi attulit causam. Ita Pharnaces, amissa proximi temporis occasione cum vereretur ne cognoscerentur insidiae, suos in castra revocavit. Domitius postero die propius Nicopolim accessit castraque oppido contulit. Quae cum muniunt nostri, Pharnaces aciem instruxit suo more atque instituto. and fronte enim simplici derecta acie cornua trinis firmabantur subsidiis; eadem ratione haec media collocabantur acie duobus dextra sinistraque intervallis simplicibus ordinibus instructis. Perfecit inceptum castnocte Pharnaces interceptis tabellariis, qui de Alexandrinis rebus litteras ad Domitium ferebant, cognoscit Caesarem magno in periculo versari flagitarique ab Domitio ut quam primum Caesari subsidia mitteret propiusque ipse Alexandream per Syriam accederet. Qua cognita re Pharnaces victoriae loco ducebat, si trahere tempus posset,
Abbreviated transcription (Latin):
uorrent regnaq munera domitio ferrent ea con¬
panter omnia aspernebatur nec sibi quicꝗ̃ fore anti¬
quius q̃ dignitatem .pͥ.xͥ. et regna sociorum recuꝑare
suigat s respondebat. Magnis erat continus itin exib
onfestis cum aduentaret ad Nicopolim qđ oppidum
positum in armenia minore ẽ plano ip̃m loco montib
altis a duobus lateribus abrectis satis magno int̾ uallo
aboppido remotis castra posuit longe anicopoli crecit
milia passuum uii. quib excastuis eum locus angu¬
scu atq. ⁊mpeditus ẽẽt transeundum pharnaces in.
sidiis delectos pedes omnesq pene disposuit equites.
lagnam aut multitudinem pecoris intra eas fauces
lisponi iuissit paganosq et oppidanos in his locis obẜ¬
pistias transiret nihil demsidus suspicaretur cum
in aguis et pecora et homines animaduẽteret uẽsari
ret᷑ preda diripienda milites dissiparentur disper¬¬
lieq cederentur. Hec cum administraret non tam̃

Expanded text:
agerent regiaque munera Domitio ferrent. Ea conagerent regiaque munera Domitio ferrent. Ea constanter omnia aspernabatur nec sibi quicquam fore antiquius quam dignitatem populi Romani et regna sociorum reciperare legatis respondebat. Magnis et continuis itineribus confectis cum adventaret ad Nicopolim, quod oppidum positum in Armenia minore est plano ipso loco, montibus tamen altis ab duobus lateribus obiectis satis magno intervallo ab oppido remotis, castra posuit longe a Nicopolis circiter milia passuum VII. Quibus ex castris cum locus angustus atque impeditus esset transeundus, Pharnaces in insidiis delectos pedites omnisque paene disposuit equites, magnam autem multitudinem pecoris intra eas fauces dissipari iussit paganosque et oppidanos in his locis obgustias transiret, nihil de insidiis suspicaretur, cum in agris et pecora et homines animum adverteret versaret, praeda diripienda milites dissiparentur dispersique caederentur. § 37 Haec cum administraret, numquam
Abbreviated transcription (Latin):
lius armeniam defendere posset subiectam suo regio
quam capadociam longius remotam qq omnes tiaoi¬
giones addudueum domitium putaret ex quib cum
duas ad cesarem missas audisset audacius inaema sub¬
stitisset ꝑ seuerare cepit ut eo quoq regno decedet tu
⁊ enim alius ẽe capadociȩ ꝗͣ armenie nec iuste eum o¬
stulare ut in cȩsaris aduentum res integra differut᷑
¶d em̃ et̃ in tegrum ꝙꝗ ita esset Ut fuisset Is eesporbs
datis cum his eopus qua supra scripsi profestus estin
uter facẽ instituit. Nam ex ponto cumania uigum¬
bt̃ editum sibi estre ꝑugnens ĩ armeniam minor
quo capadocia finitur. A aremenia cuius itineris has
ẽt̃ ceteras oportunitates constat ꝙ in hio locis supio¬
dis mullus impetus repentinus accidere hostium pote
ł et capadocia his uigis subiecta magnam com eatus
opam exat submini stratura. Compluxes int̾im lega¬
cones pharnaces ad domitium mittit quȩ de pace

Expanded text:
lius Armeniam defendere posset subiectam suo regno quam Cappadociam longius remotam, quodque omnis tris legiones adducturum Domitium putasset, ex quibus cum duas ad Caesarem missas audisset, audacius in Armenia substitisse, perseverare coepit, ut eo quoque regno decederet; neque enim aliud ius esse Cappadociae atque Armeniae, nec iuste eum postulare utilitarian Caesaris adventum res integra differretur; id enim esse integrum quod ita esset ut fuisset. His responsis datis cum eis copiis quas supra scripsi profectus est in ter facere instituit: nam ex Ponto a Comanis iugum editum Silvestre est, pertinens in Armeniam minorem, quo Cappadocia finitur ab Armenia; cuius itineris has esse certas opportunitates vidit,1 quod in locis superioribus nullus impetus repentinus accidere hostium poterat, et quod Cappadocia his iugis subiecta magnam commeatus copiam erat sumministratura. § 36 Compluris interim legationes Pharnaces ad Domitium mittit quae de pace
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtoltum questorem ut legionem adducet que ex u¬
eultuarus militibus inponto confeca erat. Paretar
ti a pharnace responsa ferunt capadocia sedecesust
anoenuam minorem recepisse quam pat̾no nomine
iere obtinere debexet. Deniq eius regna causac itepa
cesari seruaretur. Paratum enim se tace qđ istatirut
Ein. domitius cum animaduertet eum capacdoia no¬

Expanded text:
Plaetorium quaestorem, ut legionem adduceret quae ex tuPlaetorium quaestorem, ut legionem adduceret quae ex tumultuariis militibus in Ponto confecta erat, Quintum Interim legati a Pharnace responsa referunt: Cappadocia se decessisse, Armeniam minorem recepisse, quam paterno nomine iure obtinere deberet. Denique eius regni causa integral Caesari servaretur: paratum enim se facere quod is statuisset. Cn. Domitius cum animadverteret eum Cappadocia
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ euis prouincias region esꝗ administrandas teadi¬
derat Uenit oratum ne armeniam minorem regnũ
suum neue capadociam regnum ariobaçanis possi
cesari non posse per soluere. Domitius not tm̃ ader¬
plicandos sumptus militaris rei cum pecuĩam necessa¬
uam eẽ idicarat sed ẽt turpe. populo . Ro. et cȩsari
uictori sibiꝙ i ñ fame ẽẽ statuens regna sotiorum at
amicorum ab externo rege occupareiꝰ nuntios confe.¬
stim adpharnacem misit armenia capadocraq de¬
cederet ne ue occupatione belli eiuilis pp. Rõ. uis po
rors cumi r bĩturam existimaret si propus cicun¬
nes cumispercitu accessisset adlegiones profeguo
bello alexandemo non occurit qđ itinere terrestulo
siriam eert mossa. Actiungit qn. Domitius legionꝰ
duasi d derotaro quas ille dis ciplina et rrmatucana
coplures anos constitutas hebat equitesqꝗ .c. toua
⁊ab anobareare sumit mittit per sectum tic

Expanded text:
que provincias administrandas tradique provincias administrandas tradiderat, venit oratum ne Armeniam minorem, regnum suum, neve Cappadociam, regnum Ariobarzanis, possiCaesari non posse persolvere. Domitius, non tantum ad explicandos sumptus rei militaris cum pecuniam necessariam esse iudicaret, sed etiam turpe populo Romano et C. Caesari victori sibique infame esse statueret regna sociorum atque amicorum ab externo rege occupari, nuntios confestim ad Pharnacem misit, Armenia Cappadociaque decederet neve occupatione belli civilis populi Romani iuaiorem vim habituram existimaret, si propius eas regiones cum exercitu accessisset, ad legiones profectus bello Alexandrino non occurrit, quod itinere terrestri per Syriam erat missa. Adiungit Cn. Domitius legioni XXXVI. duas ab Deiotaro, quas ille disciplina atque armatura nostra compluris annos constitutas habebat, equitesque C, totidemque ab Ariobarzane sumit. Mittit P. Sestium ad C.
Abbreviated transcription (Latin):
sma maiore ex chuobus pueris aregno pulso minori tra.¬
udit regnum, maioriq ex duob filiis cleopatre quȩ
nanserat infide prȩsidusq eius minoxem arsinoẽx
cuus tiomĩẽ diu regnasse ganim edem ĩpontem docui¬
nus deducẽ exregno statuit nequa eiresus noua dissẽ¬
ho priusꝙͣ diutuenitate confirmaretur regis impar
homines seditiosos nasceretur.. Legione ibi ueterana
Atta secum reducta ceteras reliquit᷑ quo frrmiuis eẽt eoꝵ
rezum imꝑium qui neq amorem suorum hre pot̾ant
qđ sideliter ꝑmanerent s̃cȩsaris amicitiam neq: uet̾a¬
tam auctoritatem pauci diebus reges constituti simul
adimperu nostei dignitatem utilitatemꝙ publicam
ptinere existimabant si ꝑmanerent ĩ cȩsaris fidem
presidus quoq nostris fore eos tutos si ẽẽnt ingrati
possent eisdem prȩsidus coherceri sic rebus omtub
insixiam. Dum hec in egipto gerunt᷑ rex diotarus
ad Domitium caluinum cui cȩsar asiam finitimas¬

Expanded text:
Nam maiore ex duobus pueris, rege, amisso minori tradidit regnum maiorique ex duabus filiis, Cleopatrae, quae manserat in fide praesidiisque eius; minorem, Arsinoen, cuius nomine diu regnasse impotenter Ganymeden docuimus, deducere ex regno statuit, ne qua rursus nova dissensio, prius quam diuturnitate confirmarentur regibus imperia, per homines seditiosos nasceretur. Legiones ibi veterana sexta secum reducta ceteras reliquit, quo firmius esset eorum regum imperium, qui neque amorem suorum habere poterant, quod fideliter permanserant in Caesaris amicitia, neque vetustatis auctoritatem, paucis diebus ream pertinere existimabat, si permanerent in fide reges, praesidiis eos nostris esse tutos; si essent ingrati, posse isdem praesidiis coerceri. Sic rebus omnibus iam. § 34 Dum haec in Aegypto geruntur, rex Deiotarus ad Domitium Calvinum, cui Caesar Asiam finitimas
Abbreviated transcription (Latin):
uebus quȩ geste erant in illiricum eum erebris lxĩs
cobnificu ad auxilium prouinciȩ ferendum euocaret
ecum octauium audiret cum Barbaris federa per¬
cussisse compluribq locis tironum et militum oppug
presidia ꝑtim classe ꝑse paxtim pedestrib copiis per
sarbaros et si graui ualitudine affectus uix corporis
uiribus auint sequebatur tñ uietute uicit ĩ comodu
nature difficultatesq hiemis et subite preparationis.

Expanded text:
e erant in Illyrico, cum crebris litteris Cornifici ad auxilium provinciae ferendum evocaretur et M. Octavium audiret cum barbaris foedera percussisse compluribusque locis nostrorum militum oppugnare praesidia partim classe per se partim pedestribus copiis per barbaros, etsi gravi valetudine adfectus vix corporis viribus animum sequebatur, tamen virtute vicit incommodum naturae difficultatesque et hiemis et subitae praepa
Abbreviated transcription (Latin):
reliquis copis. Salona se recepit sumaꝙibi difficltat
orum omnium pressus paucis mensib mobo ꝑ iit
uius et in felicitas uiui et subita mors ĩ magn̾am
spim octauium adduxit prouineiȩ potiu nđe quẽ
añ diũtiuis in rebus secundis et fortuna que płimum
inbellis põt diligentiaq cornificii et uietus uatinii passa

Expanded text:
reliquis copiis Salonam se recepit summaque ibi difficultate reliquis copiis Salonam se recepit summaque ibi difficultate rerum omnium pressus paucis mensibus morbo periit. Cuius et infelicitas vivi et subita mors in magnam spem Octavium adduxit provinciae potiendae; quem tamen diutius in rebus secundis et fortuna, quae plurimum in bellis potest, diligentiaque Cornifici et virtus Vatini versa
Abbreviated transcription (Latin):
pbamo t ł pereuli prouincie in ferretur depelleu
Si ea nor maqnis copus tuta esse posseram aepdorut
su elinicili sue copiosiorem prouĩncigam existimau
fuie multum fortunȩ uictoris cȩsaris tuibue asistuit un¬
tute et seientia sua confusus qua sȩpe in bellio piur¬
ties maomnas res et secundas duetu ausuq suo gepuun
tied prouineiȩ facultatibus subleuebatur quȩ ꝑtmm
exat ex inanita ꝑtim infidelis Neq nauib intei¬
luso mari tempestatibus cõmeatus supportau port¬
rat magnuq difficultatibus cohactos non ut uoleũ
sedut coñcesse exat bellum gerebat. Itacum duuisi¬
nis tempestatibus ꝑꝑ inopiam castella aut oppida
expugnare cogeretur crebra ĩ comoda accipiebat
adeoꝙꝰ est a barbaris contentus ut salonam se recipis
in oppidum maritimum qđ cuies Ro fortissimi fide¬
hisimiq in colebant ĩ agmine dimicare sit cohactus
quo prelioduobus milibus militum am plus amissis
centurionbq xxxuiii tribunisq quatuor cum

Expanded text:
quod periculum provinciae inferretur, depelleret; sin ea non magnis copiis tuta esse posset, in Macedonac difficili sive copiosiorem provinciam existimans sive multum fortunae victoris Caesaris tribuens sive virtute et scientia sua confisus, qua saepe in bellis periclitatus magnas res et secundas ductu ausuque suo gesserat, neque provinciae facultatibus sublevabatur, quae partim erat exinanita partim infidelis, neque navibus intercluso mari tempestatibus commeatus supportari poterat; magnisque difficultatibus coactus non ut volebat sed ut necesse erat bellum gerebat. Ita cum durissimis tempestatibus propter inopiam castella aut oppida expugnare cogeretur, crebro incommoda accipiebat adeoque est a barbaris contemptus ut Salonam se recipiens in oppidum maritimum, quod cives Romani fortissimi fidelissimi incolebant, in agmine dimicare sit coactus. Quo proelio duobus milibus militum amplius amissis, centurionibus XXXVIII, tribunis IIII, cum
Abbreviated transcription (Latin):
uestẽ ea sumpta qua supplices dominantes deprecauicn¬
sueuerunt sacrisq omnibus ꝓlatis quoꝵ religione p̃can
offensos ieatosq animos regum erant soliti aduenienti
cȩsari occũrerunt seq ei dederunt: Cesar infidem re¬
ceptos consolatus ꝑ hostium munitiones ⁊̃ suam pteni
oppidi magna gratulatione suorum uenit ꝗ nõ tantũ
ulim ip̃m ac climicationem sed ẽt talem aduentũ eiꝰ
ulem fuisse letabantue. Cȩsar egipto atq alexandua

Expanded text:
veste ea sumpta qua supplices dominantis deprecari conveste ea sumpta qua supplices dominantis deprecari consuerunt, sacrisque omnibus prolatis quorum religione precari offensos iratosque animos regum erant soliti, advenienti Caesari occurrerunt seque ei dediderunt. Caesar in fidem receptos consolatus per hostium munitiones in suam partem oppidi magna gratulatione venit suorum, qui non tantum bellum ipsum se dimicationem sed etiam talem adventum eius felicem fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
drini trepidantes in omnes ꝑtes castrorum discuuũ
hostũ in̾castris interfecerut. qđ ꝑiculum pleuo
alexandeini fugientes aceruatim sede uallo p̃cipita
in eam ꝑtem ꝗ flumini erat adiuncta Horum puoa
ipsa fonti munitionis magna riunia oppresus cetera
aliorem fugam habuerunt. Constat fugiite e  castuent
germupm̃ teceptum ꝙ ĩnauem multtudinẽꝙ eorita u
ad proxunas naues ad natabant duĩ teso nanigio pi sar
Re felicissime celeruimeq gesta cȩsar mnague nulmnes
siducia pximo texrestri itinere. Alexandriaemidon
equitibus contendit atq ea parte oppidi uictor inti¬
uit. q̃presidio hostium tenebatur. łeq eum consiuli
suum fefellit quin hostes eo prelio audito nibiliam dt
prelio essent cogitaturi. Dignum adueniens feutumn
uixtutis et aĩ magnitudinis tulit. Omnis n. multitu.¬
do oppidano ꝵ axmis prorestis munitionibq suis ieias

Expanded text:
drini trepidantes in omnis partis castrorum discurrere drini trepidantes in omnis partis castrorum discurrere hostium in castris interfecerunt. Quod periculum plerique Alexandrini fugientes acervatim se de vallo praecipitarunt in eam partem quae flumini erat adiuncta. Horum primis in ipsa fossa munitionis magna ruina oppressis ceteri faciliorem fugam habuerunt. Constat fugisse ex castris regem ipsum receptumque in navem multitudine eorum qui ad proximas navis adnatabant demerso navigio perisse. § 32 Re felicissime celerrimeque gesta Caesar magnae victoriae fiducia proximo terrestri itinere Alexandream cum equitibus contendit atque ea parte oppidi victor introiit quae praesidio hostium tenebatur. Neque eum consilium suum fefellit quin hostes eo proelio audito nihil iam de bello essent cogitaturi. Dignum adveniens fructum virtutis et animi magnitudinis tulit: omnis enim multitudo oppidanorum armis proiectis munitionibusque suis relictis,
Abbreviated transcription (Latin):
pliari cȩperunt. duabus expartibus aditus oppugna¬
tionis nrũs dabatur una qua liberum accessum hr̃e de¬
mostrauimus. Altera q̃ mediocre int̾uallum incastra et flu-¬
men nilum habebat. Maxima et electissima multi¬
tudo alexandriorum defendebat eam ꝑtem que facil¬
lium aditum hebat. Plurimum aũt ꝓficiebant ho¬
stes in repellendis uulnerandisq ñris qui in regionis
fluminis nili ꝓpugnabant. diu̾eesis enim telis nõstei
sigebantur. aduersi exuallo castroꝵ mexsiq flum̃ie
in quo multe naues instructe fimditorib et sagipta¬
ris nostros ĩ pugnabant. Cesar cum uidere milites a¬
erius preliari non posse nec tam multum ꝓficisoi gs
coruni difficultatem cum et animadũteret beca¬
sinum lecum castrorum relictum et̃ ab alexinouis
batur eohortes illo ereciure castra et sũmunuo pug¬
tibus munionem nosteis contea militib a cererna mi¬
gantib duiersosꝙ clamore et prelio ꝑ territi. N¬

Expanded text:
proeliari coeperunt. Duabus ex partibus aditus oppugnaproeliari coeperunt. Duabus ex partibus aditus oppugnationibus nostris dabatur: una, quam liberum accessum habere demonstravi, altera, quae mediocre intervallum inter castra et flumen Nilum habebat. Maxima et electissima multitudo Alexandrinorum defendebat eam partem, quae facillimum aditum habebat; plurimum proficiebant in repellendis vulnerandisque nostris, qui regione fluminis Nili propugnabant: diversis enim telis nostri figebantur, adversi ex vallo castrorum, aversi ex flumine, in quo multae naves instructae funditoribus et sagittariis nostros impugnabant. § 31 Caesar cum videret milites acrius proeliari non posse nec tamen multum profici propter locorum difficultatem, cumque animum adverteret excelsissimum locum castrorum relictum esse ab Alexandrinis, abantur, cohortis illo circumire castra et summum entibus munitionem, nostris contra militibus acerrime pugnantibus, diverso clamore et proelio perterriti Alexan
Abbreviated transcription (Latin):
hostes aut infuga spem salutis collocarent. Sed id fui-¬
Manamq ex ea fuga pauci ad regem refugexũt pete
snm e liqua multitudine in terseta. Cȩsar re p̃clarissime
oista cum subitum aduentum uidicaret magnum terro¬
ser Alercanchanis inecturum protinus uictorͦ adcastra
iens contendit. Hec cum et opere magno uallata etlaci
natura munita adnimaduertẽt confectam ꝙ armatoe
multitudinem collocatam in uallo uidet lapsos itinere
ac preliando milites adoppugnanda castra succedere
noluit. Itaq non magno interuallo relicto abhoste ca¬
soa posuit: Postero de castellum qđ rex inproximo uico
non longe a suis casteis muniuerat brachiisq eum ope
castrorum conumxerat uici obti cã. Cȩsar aggress
omnib copus expugnat non ꝙid minore nũo militum
consequi difficile factu putaret sed ut obea uictoria ꝓ¬
in secuti munitionib successerunt. Acerei meq emimus

Expanded text:
hostes ut in fuga spem salutis collocarent; sed id frusthostes ut in fuga spem salutis collocarent; sed id frustra: namque ex ea fuga pauci ad regem refugerunt paene omni reliqua multitudine interfecta. § 30 Caesar re praeclarissime gesta, cum subitum adventum suum iudicaret magnum terrorem Alexandrinis iniecturum, protinus victor ad castra regis pertendit. Haec cum et opere magno vallata et loci natura munita animadverteret confertamque armatorum multitudinem collocatam in vallo videret, lassos itinere ac proeliando milites ad oppugnanda castra succedere noluit. Itaque non magno intervallo relicto ab hoste castra posuit. Postero die castellum, quod rex in proximo vico non longe a suis castris munierat bracchiisque cum opere castrorum coniunxerat vici obtinendi causa, Caesar aggressus omnibus copiis expugnat, non quo id minore numero militum consequi difficile factu putaret, sed ut ab ea victoria perinsecuti, munitionibus successerunt acerrimeque eminus
Abbreviated transcription (Latin):
exlaterib uaris gnĩs munitionib tegebat᷑ Unum
latus erat obrectum flumini tulo altum editissimolo¬
co ductum ut partem castroꝵ obtinebatur. Tertum
cedebat angustum altissimis ripis qđ ĩnilum in fuc¬
bat. Aberat᷑ aũt a regis castris muł passium circitt̃
Uii. Rex cum hoc itinere uenire cȩsarem comperisset
eꝗtatum omnem expeditosq delectos pedes adidflu¬
men misit qui transitu cȩsarem ꝓhiberent et eniiꝰ
exripis p̃lium impar inirẽt nulsu aut̃ ꝓcessum uie¬
tutis habebat aut ꝑiculum ignauia subibat. Que
res incendit dolore milites equites q nros ꝙ tamdiuĩ
umpore ȩquites geemani dispeesi uada flumĩs que¬
ientes ꝑtim demissiorib ripis flumen trans narunt et
sexonaeu magnis arborib excisis q̃ longitudine utrã ꝙ
pam contingẽnt proredtis repentinoq ggene inieđo
sumen transierunt quorum impetum adeoꝰ ꝑtimuẽet

Expanded text:
ex lateribus variis genere munitionibus tegebatur: unum ex lateribus variis genere munitionibus tegebatur: unum latus erat adiectum flumini Nilo, alterum editissimo loco ductum, ut partem castrorum obtineret, tertium r flumen intercedebat angustum altissimis rupis, quod in Nilum influebat, aberat autem ab regis castris milia passuum circiter VII. Rex cum hoc itinere venire Caesarem comperisset, equitatum omnem expeditosque delectos pedites ad id flumen misit qui transitu Caesarem prohiberent et eminus ex ripis proelium impar inirent: nullum enim processum virtus habebat aut periculum ignavia subibat. Quae res incendit dolore milites equitesque nostros, quod tatempore equites Germani dispersi vada fluminis quaerentes partim demissioribus ripis flumen tranarunt, et legionarii magnis arboribus excisis, quae longitudine utramque ripam contingerent, proiectis eis repentinoque aggere iniecto flumen transierunt. Quorum impetum adeo pertimuerunt
Abbreviated transcription (Latin):
condi qi stucła rriignum nũm eorum interfecit et upta
coumn notitia peliqui seterissent ꝑtimq ĩ naues quibna
Numen tuansierant recepissent funditum de suono
qui ut paululum ab illo timore se recrearunt adducdu
ulie quĩ subsequantur rursus oppugnare mitudita
ceperunt. mitutux a Mitridate nuntius eesariqu
ren gestam per ferret cognoscit ex suis eadem ut
aecidisse rex. ita pene subidem tempus et rexador¬
prummendum mutudatem proficiscitur et cesalip
recipiendum celeriore fluminis nili nauigatione ax
ẽ usus in quo magnam et paratam classem hebat
Cȩsar eodem itinere uti noluit ne nauib ĩ flumine
dimicuxet. Sed cixcũ uentus ẽ eo maxi qđ affercepu¬
tes ẽẽ dicitur sicuti supra demonstraui mus peuga
regis corpus oecũrit ꝗ̃ is mitudatem aggredi possit
eumq ad se uictorem in columi exercitu uecepit C¬
sederat cum copiis rex loco na munitoq erat ip̃e &s¬
celsior planities ex omnib partibus subiecta. Trib aut

Expanded text:
numerum eorum interfecit. Quod nisi locorum notitia reliqui se texissent partimque in navis quibus flumen transierant recepissent, funditus deleti essent. Qui ut paulum ab illo timore se recrearunt, adiuncti eis qui subsequebantur rursus oppugnare Mithridaten coeperunt. § 28 Mittitur a Mithridate nuntius Caesari qui rem gestam perferret. Cognoscit ex suis eadem haec accidisse rex. Ita paene sub idem tempus et rex ad opprimendum Mithridaten proficiscitur et Caesar ad recipiendum. Celeriore fluminis Nili navigatione rex est usus, in quo magnam et paratam classem habebat. Caesar eodem itinere uti noluit, ne navibus in flumine dimicaret, sed circumvectus est eo mari, quod Africae pars esse dicitur, sicuti supra demonstravimus; prius tamen regis copiis occurrit, quam is Mithridaten aggredi posset, eumque ad se victorem incolumi exercitu recepit. Consederat cum copiis rex loco natura munito, quod erat ipse excelsior planitie ex omnibus partibus subiecta; tribus autem