comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sibilitatẽ aut̃ sequit᷑ id qđ dr̃. ñ necessarium eẽ. Seꝗt᷑q possibilẽ ꝓpositionẽ id ꝙꝓ dicimus.
non necessarium eẽ. nulli dubiũ ÷ quinsinecessitatẽ possibilitas sequitur. sequat᷑ affirma¬
tionẽ necessariam. negationecestarii. Quare contingit: ꝙ ÷ necessariũ eẽ id ipsũ ñ neces¬
sariũ eẽ qđ est in conueniens. constat gͦ. qm̃ affirmationẽ possibilẽ ñ sequitur¬
opposita negatio necessariȩ affirmationis. Id circo ꝙ illud remouendum est.
ut supra diximus ne sequat᷑ possibilẽ affirmationẽ negatio nessariȩ ut necessitatẽ
possibilitates sequat᷑ qđ quia fieri nullo modo potest illud est remouendũ ne possi¬
bilitatis necossitatẽ oppositã negatio subsequat᷑. Igitur ea que dicit ñ necesse est
eẽ. ñ sequit᷑ possibilitatẽ Et quia hȩc omiã in medio tacuerat : supradictis addit. At uõ
neq necessarium sequitur possibile eẽ. hoc scilicet sententiȩ indudens possibilitati

Expanded text:
positionem id quod dicimus non necessarium esse, nulli dubium quin si necessitatem possibilitas sequitur, sequatur affirmationem necessariam negatio necessarii. Quare contingit quod necessarium est esse, idipsum non necessarium esse, quod est inconveniens. Constat ergo opposita negatio necessariae affirmationi, idcirco quod illud removendum est, ut supra diximus, ne sequatur possibilem affirmationem negatio necessariae, ut necessitatem possibilitas sequatur. Quod quia fieri nullo modo potest, illud est removendum, ne possibilitatem necessitati opposita negatio subsequatur. Igitur ea quae dicit, non necesse est esse, non sequitur possibilitatem. Et quia haec omnia in medio tacuerat, supra dictis addidit: At vero neque necessarium sequitur possibile esse, hoc scilicet sententiae includens possibilitati
Abbreviated transcription (Latin):
aut negatio. Quare si non possibile est eẽ idem si huius non possibile ẽẽ. ꝙ impossibile
est: fiet id qđ necessarium ÷ eẽ. Sequit᷑ aut̃ ppositionẽ quedicit non possibile ÷ eẽ. illa
que ꝓponit impossibile est eẽ. & fit aliquid impossibile ut dicat᷑ impossibile: Igitur est¬
ẽẽ. id qđ necesse ÷ ẽẽ. S hoc in conueniens est: Ergo hic docuit qđ necessitatẽ possibilitas
retur. Nunc aut̃ aliud addit qm̃ supͣdixit possibili ꝓpositioni necc
eẽ. non impossibile eẽ. sequit᷑: Nã ꝙ possibile : hoc ñ ÷ impossibile: S qm̃ ñ est impos¬

Expanded text:
aut negatio, quare si non possibile est esse, id est, si hoc est non possibile esse, quod impossibile aut negatio, quare si non possibile est esse, id est, si hoc est non possibile esse, quod impossibile est, fiet id quod necessarium est esse. Sequitur autem propositionem quae dicit, non possibile est esse illa quae proponit, impossibile est esse, et fit aliquid impossibile ut dicatur, igitur impossibile est esse, id quod necesse est esse. Sed hoc inconveniens est, ergo id docuit quod necessitatem possibilitas sequeretur. Nunc autem aliud addit, quoniam supra dixit possibili propositioni necesesse, non impossibile esse sequitur. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
dixit depossibilium & impossibilium consequentia ꝙ contra dictiones quidẽ contͣ¬
dictionib conuenirent. s conuersim idem ꝙ affirmatio negationi. negatio uõ
consentiret affirmationi. hȩc eadem in quit consequentia quẽ ad modũ in necessa¬
rus inuenit᷑ uidendũ ÷: Speculatur igitur & de necessarus idem non repetit: Nam cũ
dixisset necessarii negationẽ consentire possibilitati. affirmatio necessarii negationi
Ancũte inquit impossibile est sic poni necessarii contradictiones ut negationẽ scilicet
necessarii possibilitati consentire diceremus addit aut̃ dubitationẽ quandã quȩ ita
se se habet Nãꝙ est in ꝗd necessariũ eẽ. illud sine dubio possibile ÷ eẽ. Nã si non idem
s qđ necessariũ possibile non est. negatio possibilitatis consequit᷑: Necesse est eni in om̃ib
reb aut dicere idem affirmare aut negare In om̃ib nãq reb aut affirmatio uera :

Expanded text:
iones quidem contradictionibus convenirent, sed conversim, id est quod affirmatio negationi, negatio vero consentiret affirmationi. Haec eadem, inquit, consequentia quemadmodum in necessariis eveniat, videndum est. Speculatus igitur et de necessariis idem non reperit, nam cum dixisset necessarii negationem possibilitati consentire, affirmatio necessaria negationi An certe, inquit, impossibile est sic poni necessarii contradictiones, ut negationem scilicet necessarii possibilitati consentire diceremus. Addidit autem dubitationem quamdam, quae ita sese habet. Nam quod est, inquit, necessarium esse, illud sine dubio possibile est esse. Nam si non, id est si quod necessarium est, possibile non est, negatio possibilitatis consequitur. Nrebus aut dicere, id est affirmare, aut certe negare, in omnibus namque rebus, aut affirmatio vera est,
Abbreviated transcription (Latin):
necesse ÷ non eẽ: S in his .iiiͦͦͬ. uidebunt᷑. Est enĩ necessaria affirmatio
que dicit necesse ÷ eẽ. huic opposita ÷ ea quȩ p̃dicat᷑. non necesse est esse:
Rursus contraria necessitati affirmatio ÷ quedicit necesse non eẽ. huic
opponit᷑ ea que ꝓponit᷑. non necesse ÷ non ẽe . ꝙ subiecta subscriptio docet.¬
Si igitur. neq: ea que dicit. necesse ÷ eẽ. neq huic opposita. quȩ ꝓponit. ñ
necesse ÷ ẽẽ. nec necessitati contraria. cuius sententia ÷ qm̃ necesse est ñ eẽ.
possibilitati consentit. restat ut ei consentiat. quarta que dicit. non neces¬
se : non eẽ. Quȩ scilicet quarta aliquatenus etiam ipsa necessitati c̃sentit.
necessitas uõ possibilitati minime. Om̃e enĩ ꝙ necesse ÷ ẽẽ. & possibile:
eẽ. & ut non sit ñ ÷ necesse . Id circo aut̃ hȩç ꝓpositio quȩ dicit ñ necesse
ẽ. ñ eẽ. necessitati consentiat qr necessitati quidẽ contraria est. ea quȩ dic̃

Expanded text:
necessaria affirmatio quae dicit, necesse est esse, huic opposita est ea quae praedicatur non necesse esse. Rursus contraria necessitati affirmatio est quae dicit necesse est non esse. Huic opponitur ea quae proponit non necesse est non esse, quod subjecta descriptio docettur neque ea quae dicit necesse est esse, neque huic opposita quae proponit non necesse est esse, nec necessitati contraria, cujus sententia est: Quoniam necesse est non esse possibilitati consentit, restat ut ei consentiat, quarta quae dicit, non necesse est esse, quae scilicet quarta aliquatenus etiam ipsi necessitati consentit, necessitas vero ipsi possibilitati minime. Omne enim quod necesse est esse et possibile est esse, et ut non sit non est necesse. Idcirco autem haec propositio quae dicit, non necesse est non esse, necessitati consentit, quia necessitati
Abbreviated transcription (Latin):
hoc neces sariũ est eẽ . qđ si illa similit̃ sehabet. ad possibile & non possibile: E contrariȩ¬

Expanded text:
hoc necessarium est esse. Quare si illa similiter sequuntur possibile et non possibile, haec econtrarihoc necessarium est esse. Quare si illa similiter sequuntur possibile et non possibile, haec econtrari
Abbreviated transcription (Latin):
sarii est: Illa uõ quȩ dicit necesse est ñ ẽe. contraria necessarit. Contra se
aut̃ non sunt contradictoriȩ. Possunt eñi in uno eodemq: simul inueniri.
Qđ ꝑhoc ait. ꝙ dixit contingit enĩ uerus esse in eodẽ utrasq Nam qđ est
n ecessariũ non eẽ. ñ est necessariũ eẽ. ut qm̃ necesse ÷ hominẽ quadrupedem
erit hõem eẽ. quadrupedẽ cũ necesse sit non eẽ. Quo cirea manifestũ est qm̃
simul aliquando inueniri possunt. non necesse eẽ. & rursus necesse ÷ non esse
ꝓpositiones quȩ cũ contrase st̃ contradictiones non sunt. Causam uõ reddens cur
cũ scđm possibilis cõparationẽ ad contradictiones. sit reddita consequentia. ñ
eodem modo innecessariis. potuerit euenire sic dicens. Causa aut̃ ÷ cur ñ con
Nãsi impossibile ÷ ẽẽ. necesse : hoc non quidẽ ẽẽ. s potius ñ ẽẽ. Siuõ impossibile ñ eẽ

Expanded text:
sarii est, illa vero quae dicit, necesse esse non esse contraria necessarii. Contra se sarii est, illa vero quae dicit, necesse esse non esse contraria necessarii. Contra se autem non sunt contradictoriae. Possunt namque in uno eodemque simul inveniri. Quod per hoc ait quod dixit: Continecessarium non esse non est necessarium esse, ut quoniam necesse est hominem quadrupedem erit hominem esse quadrupedem, cum necesse sit non esse. Quocirca manifestum est quoniam simul aliquando inveniri possunt non necesse esse, et rursus necesse esse non esse propositiones quae cum contra se sunt, contradictiones non sunt. Causam vero reddens cur cum secundum possibilis comparationem ad contradictiones sit reddita consequentia, non eodem modo in necessariis potuerit evenire sic dicit: Causa autem cur non Nam quod impossibile est esse, necesse est hoc non quidem esse, sed potius non esse. Quod vero impossibile est non esse,
Abbreviated transcription (Latin):
est : contradictionẽ possibilis quȩ dicit ñ possibile eẽ. non sequat᷑ necessitas ips
s potius contraria ea scilicet quȩ ꝓponit necesse eẽ. non esse. Sensus gͦ huius¬
modi ÷ Talisuõ est ordo sermonũ. Necessariũ uõ in quit quẽ ad modũ sit idẽ
quas habeat consequentias considerandũ ÷. Primoq desinit dicens. manife¬
stũ ÷ qm̃ non eodem modo quo loco sub audiendũ est quẽ ad modũ his: q̃ ft̃¬
ssibiles & impossibiles s contͣriȩ secunt᷑. Contradictor
mus contrarietas sequebat᷑. Non eñĩ contradictio contradictioni in hac
necessarii consequentia consentiebat. Sequebatur nãq possibilitatem
illud ꝙ est. non necessariũ. non possibile aũt̃ sequebat᷑ ea ꝓpositio quȩ di
ceret necesse eẽ. non ee. Non aut̃ necesse eẽ. S rursus necesse eẽ. non eẽ
& ñ necesse eẽ. non sunt contradictiones. s ñ necesse eẽ. ꝙ ÷ negatio nece¬

Expanded text:
possibile esse, non sequitur necessitas ipsa. Sed potius contraria illa scilicet quae proponit necesse esse non esse. Sensus ergo hujusmodi est. Talis vero est ordo sermonum, necessarium vero, inquit, quemadmodum sit, id est, quas habeat consequentias considerandum est. Primo quidem definit dicens: Manifestum est quoniam non eodem modo. Quo loco subaudiendum est, quemadmodum in his quae possibiles sunt et impossibiles, sed contrariae sequuntur, contradictormus contrarietas sequebatur. Non enim contradictio contradictioni in hac necessarii consequentia consentiebat. Sequebatur namque possibilitatem illud quod est non necessarium, non possibile autem sequebatur ea propositiecesse esse non esse, et non necesse esse non sunt contradictiones. Sed non necesse esse quidem negatio neces
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ. ceterorũ. & cetera uelud his .i. necessariis. consequentia iudicari oportere:
istud eueniat. consequent̃ ostendit dicens. Qm̃ ea que necessaria sunt. actu st̃.
ut frequent̃ supͣ monstratũ est. eauõ quȩ necessaria sunt. sempit̃ nasunt. Quȩ
nit̃ nasunt. priora sunt his quoꝵ sunt. huius modi potestat
niunt priora sunt: S de eo actu loquimur. qui ex potestate ad actũ non ue¬
nit sed semꝑ actu ꝓpriȩ naturȩ constitutione ꝑ mansit. ut cũ ignis calet
ł sol mouetur. & cetera huiusmodi. ita sunt ut actũ num quam reliquerit neq
ab his actus abfuerit aliquando. neq expotestate ad hũc uenerit actum.
Q m̃ ergo huius modi fuerunt ut semꝑ ẽẽnt. quȩ aut̃ semꝑ sunt ea om̃ib sunt
st̃. his quȩ sunt potestate priora sunt. Post hec sit ab aristotile. diuisio rerũ. hoc mͦ.

Expanded text:
eterorum, et caetera velut his, id est necessariis consentientia judicari oportere. illud eveniat, consequenter ostendit dicens: Quoniam ea quae necessaria sunt actu sunt, ut frequenter supra monstratum est, ea vero quae necessaria sunt, sempiterna sunt, quae vero sempiterna sunt, priora sunt his quorum sunt hujusmodi potestatniunt, priora sunt. Sed de eo actu loquimur qui ex potestate ad actum non venit, sed semper actu propriae naturae constitutione permansit, ut cum ignis calet l sol movetur et caetera hujusmodi, ita sunt ut actum nunquam reliquerint, neque ab his actus abfuerit aliquando, neque ex potestate ad hunc venerint actum. Quoniam ergo hujusmodi fuerunt ut semper essent, quae autem semper sunt, ea omnibus sunt sunt his quae sunt potestate priora sint. Post haec fit
Abbreviated transcription (Latin):
sibile necessario idẽ potest et contrario: Similit̃ uõ sese habet iđ eodẽ mͦ
quo dictũ ÷ im possibił consequentia ad eas quas dixi possibile. ancerte
impossibile ÷ sic poni necessarii contra dictiones. Nãꝙ ÷ necessariũ esse.
negare. Quare si non possibile ÷ eẽ. impossibile ÷ eẽ. Impossibilegͥ ÷ esse.¬

Expanded text:
sibile necessario idem potest econtrario. Similiter vero sese habet, id est eodem modo sibile necessario idem potest econtrario. Similiter vero sese habet, id est eodem modo quo dictum est impossibilis consequentia ad eas quas dixi possibile et non possibile. Animpossibile est sic poni 'necessarii' contradictiones? Nam quod est necessarium aut negare; quare si non possibile est esse, impossibile est esse; impossibile igitur e
Abbreviated transcription (Latin):
dictione & contra dictionũ conuersione consequentiã reddit idẽ aut̃ ualet impos¬
sibilitas & necessitas contrarie p̃dicata nulli dubiũ ÷ quin recte hic contraria & ñ
opposita fuerit consequentia. Ancũ certe ita exponendũ ÷. qm̃ in consequentia ĩ pos¬
sibilis & non impossibilis ad eas quȩ ꝓponebant. possibile & non possibile. ea ÷ ñ possibile
ea quȩ dicit aliꝙ eẽ. ut possibile sequȩbat᷑. Contrarie uõ impossibile idẽ ualet qđ
necessariũ : manifestũ ÷ qm̃ si similit̃ sehabet idẽ eomodo quo dictũ ÷ impossibile¬
qđ id contrario. idẽ ualet. necessariũ ñ eẽ id sequi eã ꝓpositionẽ quã & iã impossibilitas
sequebatur. Est aut̃ contrariȩ idẽ ualens impossibilitati ea quȩ ÷ necessa¬
rio ñ eẽ. seꝗt᷑q impossibilitas eã ꝓpositionẽ quȩ ÷ ñ possibile eẽ. necessariũ
ñ eẽ. Igitur sequitur eã quȩ ÷ non possibile eẽ. ut sit sensus. hic qm̃ impos¬

Expanded text:
dictionum conversione consequentiam reddit, idem autem valet impossibilitas et necessitas contrariae praedicata, nulli dubium est quin recte hic contraria et non opposita fuerit consequentia: an certe ita exponendum est, quoniam in consequentia impossibilis et non impossibilis ad eas quae proponebant possibile et non possibile eam quae est non possibile ea quae dicit aliquid esse impossibile sequebatur, contrarie vero impossibile, idem valet quod necessarium id quod econtrario idem valet, id est necessarium non esse, id sequi eam propositionem quam etiam impossibilitas sequebatur. Est autem contrariae idem valens impossibilitati ea quae est necessarium non esse, sequiturque impossibilitas eam propositionem quae est non possibile esse, necessarium non esse igitur sequitur eam quae est non possibile esse, ut sit sensus hic, quoniam impos
Abbreviated transcription (Latin):
ł uel rursus ambulare. & non ambulare. Qđ enĩ quisquis an
ł appententia uult hoc extratione uenire dr̃. & in his om̃ib illa potestas ÷ quȩ ad
utrumq ualeat .i. ad affirmationẽ. & ad negationẽ ut sit sclicet. & non sit.
In his aut̃ quȩ sunt in rationabilia. licet in soł euenire possit ut ea potestas q̃ dr̃
humectari. S eadem ꝑmutata in calidã potest frigescendi uim non habere.¬
ut qđ non potest oppositũ. non possit humec tandi amittere potestatem.
dum aliqua sit. Quocirca non omĩs potestas ualet opposita. s ualet quidẽ
opposita potestas ea quȩ scđm rationales motus ualuit. Illa uõ potestas.

Expanded text:
ibile non est. Vel rursus ambulare et non ambulare. Quod enim quisquis anibile non est. Vel rursus ambulare et non ambulare. Quod enim quisquis anis omnibus illa potestas est quae ad utrumque valeat, id est ad affirmationem et negationem, ut sit scilicet et non sit. In his autem quae sunt irrationabilia, licet in solis venire possit, ut ea potestas quae dicitur, humectari, sed eadem permutata in calidam potest frigescendi vim non habere, cum non possit humectandi amittere potestatem, dum aqua sit. Quocirca non omnis potestas valet opposita, sed valet quidem opposita potestas, ea quae secundum rationabiles
Abbreviated transcription (Latin):
potest. quȩ ad sirmationẽ tantũ accedat. negationẽ uõ repudiet Siquis eñĩ
ponat possibilitatẽ: necessitati consentire. ñ idcirco iam necesse ÷ ipsam neces¬
sitatẽ in contingentiã uerti. cui contingenti scilicet possibilitas consentit ::
Non enim¬
inquit om̃e possibile utrumq potest .i. & posse eẽ. & posse
non omẽ possibile contingentiȩ consentit. Docet aut hoc
his modis. An his inquit quȩ non scđm orationẽ possunt possibilitas q̃ eẽ.
dr̃ non ualet opposita ut igne cale facere in rationale ÷ nulla enĩ ratio est
curignis cale faceat. Om̃ium namq quȩ naturalit̃ fiunt. nullaratio ÷: Ergo
& ñ cale facere opposita sunt. Cũ ergo in rationabiles potestates. & opposita
non habeant agendi facultatẽ illa quȩ scđm rationẽ fiunt ad opposito rum
actũ poterunt retineri ut ꝗc ꝗd exuo luntate & ratione conceptum est

Expanded text:
potest, quae affirmationem tantum dat, negationem vero repudiat. Si quis enim potest, quae affirmationem tantum dat, negationem vero repudiat. Si quis enim ponat possibilitatem necessitati consentire, non idcirco jam necesse est ipsam necessitatem in contingentiam verti, cui contingenti scilicet possibilitas consentit. Non eniminquit, omne possibile utrumque potest, id est hoc his modis: in his, inquit, quae non secundum rationem possunt, possibilitas quae esse dicitur, non valet opposita, ut ignem calefacere irrationabile est. Nulla enim ratio est cur ignis calefaciat. Omnium namque quae naturaliter fiunt nulla ratio est. Erget non calefacere opposita sunt. Cum ergo irrationabiles potestates opposita non habeant agendi facultatem, illa quae secundum rationem fiunt ad oppositorum actum poterunt retineri, ut quidquid ex voluntate et ratione conceptum est,
Abbreviated transcription (Latin):
oppositoꝵ est nec quȩ cũq scđm eandem speciem dñr Cũ de possibilis
& necessarii consequentia dubitasset. cũq si possibilitas necessitati
consentiret . qđ erat in commodũ ł si possibilitas rursus necessitatẽ
sequeretur. necessitas ipsa. uui possibilitas consentiret. inse & esse
& non esse susciperet. nunc in congruentẽ ambiguitatẽ rationabili argum̃ta¬
tione dissoluit dicens Nonuere illud metui. ne possibilitas necessitatẽ c̃sequens
ipsam naturã necessitatis atq rigorẽ frangeret. ut id qđ necesse eẽt in contin¬
gentia ꝑmutet᷑. Neq enĩ inquit omẽ quod possibile ÷ eẽ. & possibile : ñ ẽẽ
Sunt enĩ plura. que unã tantũ iuim continent. & ad negationẽ nullo modos
apta. ut in his possibilitatib quasi rationabilis actus efficit. Nam cũ sit possibile
ignẽ cale facere non est possibile. ut non cale faciat Quare hȩc potestas
otest opposita: Si qua enĩ potestas opposita potest: illa & ẽẽ

Expanded text:
st, neque quaecunque secundum eamdem speciem dicuntur. Cum de possibilis et necessarii consequentia dubitasset, cumque si possibilitas necessitate consentiret, quod erat incommodum, vel si possibilitas rursus necessitatem sequeretur, necessitas ipsa cui possibilitas consentiret in se et esse t non esse susciperet, nunc incongruentem ambiguitatem rationabili argumentatione dissolvit dicens: Non vere illud metuit, ne possibilitas necessitatem consequens ipsam naturam necessitatis atque rigorem frangeret, ut id quod necesse esset, in contingentiam permutaretur. Neque enim, inquit, omne quod possibile est esse, et possibile est non esse. Sunt enim plura quae unam tantum vim continent, et ad negationem nullo modo sunt apta, ut in his possibilitatibus quas irrationabilis actus efficit. Nam cum sit possibile ignem calefacere, non est possibile ut non calefaciat. Quare haec potestas non potest opposita. Si qua enim potestas opposita potest, illa et non
Abbreviated transcription (Latin):
non est necessariũ eẽ : Impossibił atq: possibił dudũ cõparatione didicimꝰ.
ꝙ affirmationẽ possibilẽ impossibł negatio sequeretur. Rursus negationi
dum possibiliũ & necessariarũ ꝓpositionũ fiat consequentia : dicit non eodẽ
modo in his euenire: quẽ ad modũ in iłł euenit quȩ a possibił cõparationibus
nascebantur. Inił enĩ contra dictiones oppositȩ. contradictiones. rursus oppo¬
sitas sequebant᷑ ut affirmationẽ negatio & negationẽ affirmatio sequȩretur.
In his aut̃ hoc ÷ in necessariis & possibilib: non eodẽ mͦ ÷ s contrariȩ uõ & oppo¬

Expanded text:
ilis atque impossibilis dudum comparatione didicimus, quod affirmationem possibilem impossibilis negatio sequeretur, rursus negationi dum possibilium et necessariarum propositionum fiant consequentiae, dicit non eodem modo in his evenire quemadmodum in illis evenit quae ex possibilis comparationibus nascebantur. In illis enim contradictiones oppositae, contradictiones rursus oppositas sequebantur, ut affirmationem negatio, negationem affirmatio sequeretur. In his autem hoc est imposs
Abbreviated transcription (Latin):
Qua inre illud quoq manifestũ ÷ qđ affirmationes negationib negationes
uõ affirmationib consentiunt. Sensus gͦ totius tał ÷ Sermonũ uõ ratio
hȩc est. Impossibile inquit & ñ impossibile scilicet ꝙ est contradictio
duas contradictiones. idẽ illud ꝙ ÷ contingens. & possibile & ñ contingens
& ñ possibile sequitur ꝗdẽ contradictoriȩ : Nã una contͣdictio impossibił

Expanded text:
s negationibus, negationes vero affirmationibus consentiant. Sensus ergo totus talis. Sermonum vero ratio haec est. Impossibile, inquit, et non impossibile, scilicet quae est contradictio duas contradictiones, id est illud quod est contingens et possibile et non contingens et non possibile, sequitur quidem co
Abbreviated transcription (Latin):
manifestũ ÷ qm̃ ẽẽ necesse ÷. Idem quoq & de contingenti dicendum ÷.
Describit aũt eas hoc modo ut non solum m̃te. & ratione capiant᷑. uerum
etiam sub iecte oculis. facilior intellectussit. Nos aut̃ ut sit lucidior expla¬
natio. de his duos facimus ordines. & in primo quidẽ eas ꝓposuimꝰ quȩ pre¬
cedt̃ in scđo uõ eas quȩ secunt᷑ ut sit multa facultas. ł ꝑse earũ rationes ñ¬

Expanded text:
m necesse est esse, idem quoque et de contingenti dicendum est. Describit autem eas hoc modo, ut non solum mente et ratione capiantur, verum etiam subjectis oculis facilior intellectus sit. Nos autem ut sit lucidior explanatio, de his duos facimus ordines, et in primo quidem eas posuimus quae praecedunt. In secundo vero eas quae sequuntur, ut sit multa facil
Abbreviated transcription (Latin):
intendere mentem. nequit editionis primȩ breuitatẽ simplicitatemq
desideret. Qđ si quis aprioris editionis duos libros lector accesserit. sũpsisse
sibi adscientiam quiddam fortasse uidebit᷑. S cũ postremo hanc scđam
cognouerit editionẽ qđ multa in prima ignoraret agnoscit. Nec homines
alegendo longum opus laborem de t̾reat cũ nos non impedierit adscriben¬
dũ. S ne ipsum quoq ꝓemiũ tendi longius uideat᷑ aristoteł seriem &
ad ea quȩ dicit consequentia oppositionũ diligent̃ exequit᷑ reuertamur:
Ia que cõmunit̃ uniuersalit̃q de ꝓpositionib om̃ib & de hearũ ad se
descriptione disposuit. nunc uõ quȩ singulatim singulis accedunt dili¬
gentissimo tractatu ꝑsequit᷑. Ait enĩ. ¶Ita ergo in possibile & ñ in possibile
quidẽ. contra dictoriȩ s conuersim. Illud enĩ ꝙ est possibile ẽẽ. negatio

Expanded text:
s mentem intendere nequit, editionis primae brevitatem simplicitatemque s mentem intendere nequit, editionis primae brevitatem simplicitatemque desideret. Quod si quis ad prioris editionis duos libros lector accesserit, sumpsisse sibi ad scientiam quiddam fortasse videbitur. Sed cum postremo hanc secundam cognoverit editionem, quam multa in prima ignoraret agnoscit, nec homines a legendo longum opus labore deterreat, cum nos non impedierit ad scribendum. Sed ne ipsum quoque prooemium tendi longius videatur, ad Aristotelis seriem, et ad ea quae de consequentia propositionum diliEa quae communiter universaliterque de propositionibus, et de earum ad se um descriptione disposuit. Nunc vero quae sigillatim singulis accidunt diligentissimo tractatu persequitur. Ait enim ita: Ergo impossibile et non impossibile, quidem contradictorie, sed conversim. Illud enim quod est, possibile esse, negatio
Abbreviated transcription (Latin):
extus hic lib. longȩ cõm̃tationi t̃minũ ponit. quondã quȩ magno labore
constiterit. ac tẽ poris mora. Nam & plurimoꝵ sunt in unũ co aceruatȩ sententiȩ
& duoꝵ ferme annoꝵ spacium. continuo cõmentandi sudore consũpsimus.
leq ego arbitror quibus dã sinistrȩ int̃ pretantib gloriose factũ uideri. ut
qđ dici breuit̃ posset id nos ostentatione doc trinȩ. ñ ad lectoꝵ scientiã
potius qui ꝓlixitate ad fastidium tenderemus. Quib responsũ uelim ñ
hȩc tã mendacit̾ eẽ sensuros. si prioris cõm̃ti ꝑ legerim breuitatẽ: Nam
neq breuius ex plicari potuit angustissimoꝵ obscruritas impedita ser¬
monũ. & quã multa ad plenam libri huius intelligentiã de sint agnoscit.
Qđ aũt utrumq opus legentib utilitatis ex hibeat. hinc facillime michi
uidetur posse ꝑpendere. ꝙ cũ hanc scđam editionẽ in manus quis quã
pͥmũ sũpserit. rerũ ipsarũ spacium uarietate c̃funditur. ut qui maiorib¬

Expanded text:
extus hic liber longae commentationi terminum ponit, quae quodam magno labore constiterit ac temporis mora. Nam et plurimorum sunt in unum coacervatae sententiae, et duorum ferme annorum spatium continuo commentandi sudore consumpsimus. Neque ego arbitror quibusdam sinistre interpretantibus gloriose factum videri, ut quod dici breviter posset, id nos ostentatione doctrinae, non ad lectorum scientiam potius quam prolixitate ad fastidium tenderemus. Quibus responsum velim non hoc tam mendaciter esse sensuros, si prioris commenti perlegerint brevitatem, nam neque brevius explicari potuit angustissimorum obscuritas impedita sermonum, et quam multa ad plenam hujus libri intelligentiam desint, agnoscent. Quid autem utrumque opus legentibus utilitatis exhibeat, hinc facillime mihi videtur posse perpendi, quod cum hanc secundam editionem in manus quisquam primum sumpserit, ipsarum rerum spatiosa varietate confunditur, ut qui in majoribu
Abbreviated transcription (Latin):
affirmatio scilicet impossibił. Nã qđ ÷ ñ possibile consentit ei ꝙ ẽ impos¬
sibile. Est aut̃ affirmatio impossibił ea quȩ dicit impossibile eẽ. & quanq
inuoluta sit sermonũ ratio. tam̃ siquis scđm superiorẽ ex positionẽ ad ip¬
sius aristotił sermones superiores redeat. & ꝙ ił isdẽ ÷ ex nr̃a expositione
conpenset. sensus plenissimus aratione ñ deuiat. Necessartũ uõ quẽ ad modũ.
sit considerandũ : Manifestũ ÷ qm̃ non eodẽ modo s contrariȩ ꝗdẽ secunt᷑.

Expanded text:
ntit ei quod impossibile. Est autem affirmatio impossibilis ea quae dicit impossibile esse. Et quanquam involuta sit sermonum ratio, tamen si quis secundum superiorem expositionem ad ipsius Aristotelis sermones superiores redeat, et quod illis deest ex nostra expositione compenset, sensus plenissimus a ratione non deviat. Necessarium vero quemadmodum fit, considerandum est. Manifestum est autem quo
Abbreviated transcription (Latin):
st impossibile eẽ. affirmatio enĩ ÷ impossibile eẽ. non impossibile uero
negatio. Consequentiã ꝓpositionũ ut superior de scriptio docet scđm possi¬
bile & necessarium factaest qđ re illa quoq sequuta est. ut ex comingentib
& impossibilib ꝓpositionib: consequentiisq diceretur. Nam cũ contingens
recto modo possibili consentiat. impossibile conuerso ordine necessariũ
impossibili quẽ ad modũ ad se inuicẽ. ł quas habeant consequentias.
idq constituit hoc modo dicens. Impossibile & non impossibile sequent᷑
quidẽ possibile & non possibile contradictoriȩ quidẽ s conuersim. hoc

Expanded text:
st, impossibile esse. Affirmatio enim est impossibile esse, non impossibile vero negatio. Consequentia propositionum ut superior descriptio docet secundum possibile et necessarium facta est. Quam rem illa quoque secuta est, ut ex contingentibus et impossibilibus propositionibus consequentiisque diceret. Nam cum contingens recto modo possibili consentiat, impossibile converso ordine necessarium est,  contingenti et impossibili, quemadmodum ad se invicem, vel quas habeant consequentias, idque constituit hoc modo dicens, Impossibile et non impossibile sequuntur quidem possibile et non possibile contradictoriae quidem, sed conver
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpositionis rigorẽ. negatione minuamꝰ dicentes non necesse ẽẽ. illud euenit
ut ad eam partẽ necessariȩ ꝓpositionẽ applicemus. quȩ impossibilitate :
ut possit non eẽ. Quare possibilitatẽ sequit᷑ non eẽ impossibile id circo. qđ
possibile ÷ fieri potest eandem rursus possibilitatẽ sequitur ꝓpositio q̃ dĩ
non necesse eẽ. id circo quia qđ possibile est. poterit & non eẽ alit̃ idẽ¬

Expanded text:
propositionis rigorem negatione minuamus dicentes, non necesse esse, illud evenit propositionis rigorem negatione minuamus dicentes, non necesse esse, illud evenit ut ad eam partem necessariam propositionem applicemus, quae in possibilitate est, ut possit non esse. Quare possibilitatem sequitur non esse impossibile, idcirco quia quod possibile est, fieri poterit, eamdem possibilitatem rursus sequitur propositio quae dicit, non necesse e
Abbreviated transcription (Latin):
utraq sibi conuertunt᷑. Sed has sequit᷑ non possibile eẽ & non necessarium
eẽ hoc quã recte dictũ sit neminem latet nã qđ est possibile ẽe. id que¬
ẽẽ. contingit ut sit impossibile non eẽ. Nam si eẽt impossibile. non diceret᷑
posse eẽ. Qđ ut non eẽ. ratio in possibilitatis astringeret. gͦ id ꝙ potest esse¬
id circo euenit. quia id ꝙ possibile dicamꝰ. ad utramq: partẽ facillime uer¬
tunt᷑. Nam & si sit fieri. potest ut & non sit. At uõ necessitas. & impossibilitas:
n alterutra parte constringit᷑. Nam ꝙ impossibile est ẽẽ .n¬
eẽ. consentire facimus possibilitati. id aut̃ qđ negamus. necessariũ rursus
eidẽ naturȩ ium possibilitatis ad iungimꝰ. ut sit hoc modicendũ & intueri¬
ut loquamur ita dicendũ ÷. Qđ possibile ÷ & ẽẽ poterit. & ñ eẽ. Rursus
ꝙ impossibile ÷ eẽ ñ potest ꝙ necesse ÷ non potest. Ergo sum posibilẽ enun
ationẽ negationis adiectio. ne frangamus. dicentes: ñ im

Expanded text:
utraque sibi convertuntur, sed has sequitur non impossibile esse et non necessarium esse, hoc quam recte dictum sit neminem latet. Nam quod est possibile esse, id esse contingit, ut sit non impossibile esse. Nam si esset impossibile, non diceretur posse esse, quod ut non esset ratio impossibilitatis astringeret. Ergo id quod potest esseidcirco evenit, quia id quod possibile praedicamus ad utramque partem facile vertitur. Nam et ut sit fieri potest et ut non sit. At vero necessitas et impossibilitas in alterutra parte constringitur. Nam quod impossibile est eesse, consentire facimus possibilitati. Id autem quod negamus necessarium, rursus eidem naturae vim possibilitatis adjungimus, ut sit hoc modo dicendum, et ut verius loquamur, ita dicendum est, quod possibile est et esse potest et non esse. Rursus quod impossibile est esse, non potest esse, tiationem negationis adjectione frangamus, dicentes non imp
Abbreviated transcription (Latin):
ł eoꝵ uerboꝵ quȩ eẽ. continent. fieri contradictionẽ. Sigͥ illudinqt
supra dictis rationib euenirent. aut unũ & idẽ ipsum ẽẽ: dicere & ne¬
gare simul de eodẽ iđ ut dictio & negatio idem eẽnt simul de eodẽ
quippe cũ illud unũ etiam impossibile sit. ut affirmatio negatioq
consentiant. illud alterũ .i. non scđm ẽẽ. & non eẽ fieri oppositiones in¬
consentiens sit aliis ꝓpositionib: in quib: hoc modo contra dictionem¬
fieri manifestũ est. Nunc gͦ hoc dicit qm̃ utrũq: inquit. in conueniens
tiones. hoc enĩ nichil ꝓhibet. illud aũt̃ impossibilius. ut affirmatio nega¬
tioq consentiant. Hoc gͥ erit eligendũ potius has que cũ modo sunt
tan quam sit altera impossibilis. sed ad hoc potius retulit ꝙ utrȩq quasi
in conuenientes uidentur quarũ unã. etiã impossibilẽ eõ ñ dubium est :
ponunt. Dicit eñĩ. Est gͥ negatio eius quȩ est possibile eẽ. ea que est. non

Expanded text:
 eorum verborum quae esse continent, fieri contradictionem. Si ergo, inquitsupradictis rationibus evenirent, at unum et idem dicere et negare simul de eodem, id est ut et dictio et negatio idem essent simul de eodem quippe cum illud unum etiam impossibile sit, ut affirmatio negatioque consentiant, illud alterum non secundum esse vel non esse fieri oppositiones, inconsentiens sit aliis propositionibus, in quibus hoc modo fieri contradictionem manifestum est. Nunc ergo hoc dicit, quoniam utrumque, inquit, inconveniens tiones. Hoc enim nihil prohibet. Illud autem impossibilius est, ut affirmatio negatioque sibi consentiant, hoc igitur erit eligendum potius, id est has quae cum modo sunt tanquam si alterum impossibile sit. Sed ad hoc potius retulit quod utraque quasi inconvenientia videntur, quorum unum etiam impossibile esse non dubium est, hponunt, dicit enim: Est ergo negatio ejus quae est possibile esse, ea quae est, non
Abbreviated transcription (Latin):
ñ eẽ: Illa quȩ est necesse eẽ. & impossibile ñ eẽ. Considerat᷑ aut̃ ex sub¬
scriptione quẽ ad modũ dicimur. hȩc aristoteles consentienter his
quȩ nos supra p̃misimus ad didit de consequentia propositionũ.
Quȩ & simanifesta sunt acute ꝑspicientib tam̃ ne nos nichil huic quoq:
loco ad didisse uideam᷑. breuissima ea expositione ł ꝑtrans currimus
Primũ uoluit de monstrare qm̃ que cũq: de possibili dicerent᷑: Ead ẽ¬
&t iã de contingenti dici uera cissime possint. Atq idõ ait. Illi que est possibile
ẽẽ. consequentẽ eẽ. illã que dicit contingere. & ne in his aliquid discrepans
uideretur ad iecit dicens. & hoc illi conuerutur. ut intelligeremus quod eẽt
conuertuntur. ea que alia st̃. atq eadem. Quic quid gͥ impossibili dici potest
in contingenti p̃dicat᷑. Hȩc gͦ id est possibile atq contingens sequi dixit illas
ꝓpositiones: que dicerent non impossibile eẽ. & eas quȩ necessariũ negant

Expanded text:
impossibile non esse, consideretur autem ex subscriptione quod dicimus. Haec Aristoteles consentienter his quae nos supra praemisimus addidit de consequentia propositionum, quae etsi manifesta sunt acute perspicientibus, tamen ne nos nihil huic quoque loco addidisse videamur, brevissima expositione ea percurrimus. Primum voluit demonstrare, quoniam quaecunque de possibili dicerentur, ea etiam de contingenti veracissime dici possunt, atque ideo ait illi quae est, possibile esse consequentem esse illam quae dicit, contingere esse. Et ne in his aliquid discrepans videretur, adjecit dicens, Et haec illi convertitur, ut intelligeremus quod esset ile, quare quae sibi convertuntur, ea aequalia sunt atque eadem. Quidquid ergo impossibile dici potest, idem in contingenti praedicatur, haec ergo, id est contingens et possibile sequi dixit illam propositionem quae diceret, non i
Abbreviated transcription (Latin):
posse non eẽ. id circo qđ utrȩq sunt uerȩ in his quȩ ut ipse ait. non semp
actusunt. Contingit enĩ unum. ex itrisq quȩ aristoteles dicit aut idẽ
ipsum dicere & negare simul de eodẽ. aut non scđm ẽẽ. & non eẽ quȩ
apponunt᷑ fieri affirmationes. ł negationes ut aut idẽ sint. affirmatio
& negatio sibiq consentiant si scđm ẽẽ. & non ẽẽ. in om̃ib õtradicto
fit. ut est in eo ꝙ est posse eẽ. & posse non ẽẽ. Idem enĩ utrȩq sunt sibiq
consentiunt. Et siquis eam dicit contra dictionẽ. eẽ contradictionem.

Expanded text:
esse. Idcirco quoniam utraeque sunt verae, ut in iis quae ut ipse ait non semper actu sunt. Contingit enim unum ex utrisque quae Aristoteles dicit, aut idem ipsum dicere et negare simul de eodem, aut non secundum esse et non esse, quae opponuntur, fieri affirmationes et negationes, id est ut aut idem sint affirmatio et negatio sibique consentiant, si secundum esse et non esse in omnibus contradictio fit, ut est in eo quod est posse esse et posse non esse. Idem enim utraeque sunt sibique consentiunt, et si quis dicit eam esse contradictionem,
Abbreviated transcription (Latin):
talia ꝑ hipathetica disciplina putat. atq idõ consentient᷑ sibi dicet
solẽ necessario moueri. ꝙ ñ inđ. a sole motus ille nũꝗ ꝓpositionum¬

Expanded text:
talia peripatetica disciplina putat, atque ideo consentienter sibi docet talia peripatetica disciplina putat, atque ideo consentienter sibi docet solem necessario moveri, quod non modo a sole motus ille nun
Abbreviated transcription (Latin):
necessitate eẽ dicimꝰ. altera scđm id qđ cũ sit. non tam̃ ex necessitate aliquid
arbitram᷑: Huius aut̃ non necessariȩ possibilitatis duȩ sunt aliȩ partes.
una que qm̃ expotestate ad ac tũ uenit. eẽ. &t non eẽ. respiciet facultatem.
altera quȩ quia nũꝗ artũ habere destitit. quando fuit id quod dr̃ ei ẽẽ
cohercuit. ut igni calor. ł niui frigus ł ad amanti duricies ł aquȩ
liquor. S nullus arbitretur ex necessariȩ possibilitatis specie esse
id ꝙ dicimus : nũ qui potestate fuisse actus quosdam inquibdã rebus
ut igni calorẽ Ipse eñĩ ignis extingui potest: In illis aut̃ que necessaria
ñ modo qualitas a subiectare discedere num quã debet. Qđ uidetur
&iã in igni a quo sua caloris qualitas non recedit. s etiam illud ꝙ sub¬
iecta illa substantia. in mortalis eẽ uideatur ꝙ igni ñ accedet. Solem
enĩ & cętera mundi huius corpora quȩ suꝑnasunt. & cȩlestia. in mor¬

Expanded text:
era vero secundum id quod cum sit, non tamen esse ex necessitate aliquid arbitramur, hujus autem non necessariae potestatis duae sunt aliae partes, una quae quoniam ex potestate ad actum venit, et esse et non esse recipiet facultatem. Altera quae quia nunquam actum habere destitit, aliquando fuit id quod dicitur ei esse actu semper exercuit, ut igni calor vel nivi frigus, vel adamanti durities, vel aquae liquor. Sed nullus arbitretur ex necessariae possibilitatis specie esse id quod dicimus nunquam potestate fuisse, actus quosdam in quibusdam rebus, ut igni calorem, ipse enim exstingui ignis potest. In illis autem quae necessariae sunt, non modo qualitas a subjecta re discedere nunquam debet, quod videtur etiam in igni, a quo sua qualitas caloris non recedit, sed etiam illud quod subjecta illa substantia immortalis esse videatur, quod igni non accidit. Solem enim et caetera hujusmodi corpora quae superna sunt, et coelestia, immor
Abbreviated transcription (Latin):
ł non eẽ fit. hec aut̃ uerba eẽ ꝓpͥa significatione concludunt qm̃ quȩ ũba
hec ita ponunt᷑. tam quã si hoc ipsum esse poneretur manifestũ est. ad ea
uerba quȩ ẽẽ continent. negationẽ poni oportere. ad earum similitudinẽ
ꝓpositionũ. quȩ scđm ẽẽ & non eẽ. supͣ dicta ratione sibimet opponuntur.
Hisigit᷑ p̃dictis quid in conueniens ex his possit eẽ. ꝑsequit᷑. Iuare si hoc mͦ

Expanded text:
 non esse fit, haec autem verba esse propria significatione concludunt, quoniamque verba haec ita ponuntur tanquam si hoc ipsum esse poneretur. Manifestum est ad ea verba quae esse continent negationem poni oportere ad earum similitudinem propositionum, quae secundum esse vel non esse supra dicta ratione sibimet opponuntur. His ergo ante praedictis, quid inconveniens ex his possit esse prosequitur. Quare si hoc modo
Abbreviated transcription (Latin):
putat ꝙ cũ non sit. fieri tam̃ potest. Qđ aut̃ dixi diodorus eius id possibile
aristoteles int̾ pretatur. ꝙ id circo dr̃ eẽ possibile. quia iam actũ est cuiuis
possibilitatis modi duas partes eẽ. docuimus. Unãꝗ necessariã dicimus. alterã
illa quȩ susceptibilis ipsius est fuit. & illa quidẽ quȩ apossibilitate ad actũ
uenit utriꝰq: partis contra dictionis susceptibilis ÷ ut nunc ego qui scribo ex
potestate ad actũ ueniet agens possũ scribere. ante enĩ quã scriberẽ.
erat mihi scribendi potentias s ex potestate scribendi ueni ad actũ scribendi
Iuare utraq michi conueniunt & non scribere & scribere. Possunt enĩ & ñ

Expanded text:
putat, quod cum non fit fieri tamen potest. Quod autem dixit Diodorus, est id possibile, putat, quod cum non fit fieri tamen potest. Quod autem dixit Diodorus, est id possibile, Aristoteles interpretatur, quod idcirco dicitur esse possibile, quia jam est actu. Cujus possibilitatis modi duas partes esse docuimus: unam scilicet quam necessariam dicimilla quae susceptibilis illius est fuit, et illa quidem quae a possibilitate ad actum venit, utriusque partis contradictionis susceptibilis est, ut nunc ego scribo, et ex potestate ad actum veni, et agens possum scribere. Ante enim quam scriberem erat mihi scribendi potentia. Sed ex potestate scribendi veni ad actum scribendi. Quare utraque mihi conveniunt et scribe
Abbreviated transcription (Latin):
& non eẽ Et ut sit non est necesse ẽẽ. Ego namq cum scribo. in est michi
scribere. Quo circa & scribere michi possibile ÷. S qm̃ sum ipse mortał
non est hec potestas scribendi necessaria. Neq enĩ ex necessitate scribo.
At uõ cũ cȩlo dicimus in eẽ motũ nulla dubitatio ÷. qͥn necesse sit cȩlũ moueri
In mortalib gͥ reb cũ est aliquid & eẽ potest ut sit non est necesse. Insempi¬
ternis aut̃ qđ ÷ necesse est. eẽ. & quia eẽ possibile est. Cũ gͥ principaliter¬
sibilis duȩ sint partes. una quȩ scđm id dr̃ ꝙ cũ non sint.
altera quȩ scđm id p̃dicat᷑ ꝙ iã ÷ aliquid actu non solũ potestate. huius¬
modi possibile: qđ iam sit actu. duas ex se species ꝓfert. unã. quȩ cũ sit
ñ est necessaria. alteram quȩ cũ sit. illud quoq habet ut eam eẽ. necessestt.
aut ñ est. Unde aristotiles. id ꝙ diodorus ait: Non ÷ illud possibili

Expanded text:
 non esse, et ut sit non est necesse. Ego namque cum scribo inest mihi scribere. Quocirca et scribere mihi possibile est, sed quoniam ipse mortalis sum, non est haec potestas scribendi necessaria, neque enim ex necessitate scribo. At vero cum dicimus coelo inesse motum, nulla dubitatio est quin necesse sit coelum moveri, in mortalibus ergo rebus cum est aliquid et esse potest, et ut sit non est necesse, in sempiternis autem, quod est necesse est esse, et quia est esse possibile est. Cum ergo possibilis prinatur quod jam est aliquid actu non solum potestate, hujusmodi possibile quod jam sit actu, duas ex se species profert, unam quae cum sit non est necessaria; alteram quae cum sit illud quoque habet, ut eam esse necesse sitdicens, quod est aut non est. Unde Aristoteles id quod Diodorus ait non est, illud possibile
Abbreviated transcription (Latin):
necessariȩ conuenire. s⁊ in hoc quoq maior in erit difficultas. Omẽ namq
ꝙ possibile ÷ eẽ. possibile ÷ & ñ eẽ. S si possibilitas necessitatẽ sequit᷑. erit
id quoq necesse est. ut possit eẽ. & possit ñ eẽ. Scđm naturã scilicet possi

Expanded text:
necessariae convenire. Sed in hoc quoque major inerit difficultas. Omne namque necessariae convenire. Sed in hoc quoque major inerit difficultas. Omne namque quod possibile est esse, possibile est et non esse. Sed si possibilitas necessitatem sequitur, erit id
Abbreviated transcription (Latin):
c̃tradictionẽ . necesse ÷ dicere possibi non eẽ. Sutrȩq: falsȩ sunt de necesse
eẽ. At uõ rursus idem udetur eẽ . possibile. incidi & non incidi. eẽ & neẽ
Quare erit necesse eẽ . contingere non eẽ : Hoc enĩ falsum ÷. Sup consequen¬
tias ita disposuit. ut p̃cedens necessariũ possibilitas sequeret᷑. nunc de eodẽ
ipso ambigit. Siue enĩ disponat c̃sentire necessario possibile. siue quis
neget. utrũq: uidetur in congruum. Namq siquis neget possibilitatẽ neces¬
sitati congruere is dicit qm̃ possibilitatis negatio. necessariȩ ꝓpositioni
c̃ueniet Siquis enĩ annuat ꝓpositioni quȩ dicit aliquid necesse eẽ. consen¬
eẽ. possibile ÷ eẽ. & si illud annuere non potest. quia negatio possibilitatis
÷ eẽ. possibile est eẽ. Qđ si hoc fieri non potest ut possibilitatis negatio
necessariȩ consentiat affirmationi. illud uerũ ÷ affirmationẽ possibilẽ

Expanded text:
contradictionem, necesse est ipsum dicere possibile non esse, sed utraeque falsae sunt de necesse esse. At vero rursus idem videtur esse possibile incidi, et non incidi, et esse, et non esse. Quare erit necesse esse, contingens non esse, hoc autem falsum est. Supra consequentias ita disposuit, ut praecedens necessarium possibilitas sequeretur, nunc de eodem ipse ambigit. Sive enim disponat consentire necessario possibile, sive quis neget, utrumque videtur incongruum. Nam si quis neget possibilitatem necessitati congruere, id dicit quoniam possibilitatis negatio necessariae propositioni conveniet. Si quis enim abnuat propositioni quae dicit aliquid necesse esse consen possibile esse, is illud abnuere non potest quin negatio possibilitatis est esse, possibile est esse. Quod si hoc fieri non potest, ut possibilitatis negatio necessariae consentiat affirmationi, illud verum est affirmationem possibilem
Abbreviated transcription (Latin):
contraria ea quȩ dicit. necesse ÷ ñ eẽ. hanc possibilitati consentire nullius
impellet Nã ꝙ necesse ÷ ñ ẽẽ. illud ñ potest eẽ. ꝙ aut possibile : : & esse
& non eẽ. potest. Necessitas gͦo ꝓpositionis quȩ scđm eẽ p̃dicat᷑. id circo

Expanded text:
contraria ea quae dicit, necesse est non esse. Hanc possibilitati consentire nullus contraria ea quae dicit, necesse est non esse. Hanc possibilitati consentire nullus impellet. Nam quod necesse est non esse, illud non potest esse. Quod autem possibile est, illud esse et non esse potest. Necessit
Abbreviated transcription (Latin):
dum est ut possit ipsa sibi ratio consentire. Aut igit᷑ illud primo in conuenient᷑̃
dictũ ÷ ꝙ necessaru negatio affirmationẽ possibilẽ sequeretur. ut eaquȩ ÷
ñ necesse eẽ. sequatur eã quȩ dicit possibile eẽ. ł certe illud non recte sensimꝰ.
possibilẽ ꝓpositionẽ ad necessariũ consentire. Qđ qr ꝑ absurdũ ÷ nullus enĩ
rit necessitati. possibilitatẽ eẽ. contrariã. euenit enĩ ꝙ nece
contradictio necessarii. ꝓpositionẽ possibilẽ non sequatur. S cũ hȩc dnr̃.
illud intelligi placet. ꝙ necessitatẽ possibilitas sequat᷑ ut id ꝙ necesse est
lã sinecesse est fieri non potest. ut non sit .ꝙ uõ possibile est & non ẽẽ. Potest
gͥ ꝙ possibile est non est necesse. Dico aut̃ quia neq ea ꝓpositio. sequit᷑ possi¬
bilitatẽ. quȩ necessitati omnino contraria ÷. Est nãq: necessariȩ ꝓpositioni

Expanded text:
iis propositionum permutandum est, ut possit ipsa sibi ratio consentire. Aut igitur illud primo inconvenienter iis propositionum permutandum est, ut possit ipsa sibi ratio consentire. Aut igitur illud primo inconvenienter dictum est, quod necessarii negatio affirmationem possibilem sequeretur, ut ea quae est non necesse esse, sequatur eam quae dicit possibile esse, vel certe illud non recte sensimus possibilem propositionem ad necessariam consentire, quod quia perabsurdum est. Nullus enim dixerit necessitaticontradictio necessarii propositionem possibilem non sequatur. Sed cum haec dicuntur, illud intelligi placet, quod necessitatem possibilitas sequatur, ut id quod est st, fieri non potest ut non sit. Quod vero possibile est, et non esse potest, igitur quod possibile est non erit necesse. Dico autem quia neque ea propositio sequitur possibilitatem quae necessitati omnino contraria est. Est namque necessariae propositioni
Abbreviated transcription (Latin):
se est eẽ.impossibile est eẽ. si hoc fieri non potest. Sigͥ impossibilitas ñ seꝗt᷑
necessitatẽ sequit᷑ aut̃ ꝓpositio que aliquid ñ posse eẽ . denuntiat. impos¬
sibilẽ ꝓpositionẽ necessariȩ ꝓpositioni possibilitatis negatio que est
ñ possibile eẽ. ñ consentit: Qđ si hȩc necessariȩ enuntiationi ñ consentit.
consentiet affirmatio: necessitatẽ gͥ possibilitatis consequat᷑. Erit ergo
recta ꝓpositionũ c̃sequentia hoc modo. Sinecesse ÷ ẽẽ. possibile ÷ ẽẽ. Sed
rursus alia nobis ex his impedim̃ta nascunt᷑. Nam siquis dicat necessitati
ꝓpositionẽ possibilẽ consentire qm̃ possibilitate. ea ꝓpositio quȩ dicit ñ impos¬
sibile eẽ. & rursus ea quȩ enuntiat non necesse eẽ : Consentit : ꝙ superior
ordo p̃docuit. erit ut necessarii ꝓpositioni consentiat. ea quedicit ñ necesse ẽẽ.
Erit gͥ recta consequentia sinecesse ẽ ÷ eẽ. non necesse ÷ eẽ. S hoc rursus est

Expanded text:
potest. Si igitur impossibilitas non sequitur necessitarem, sequitur autem propositio quae aliquid non posse esse denuntiat impossibilem propositionem, necessariae propositioni possibilitatis negatio quae est non possibile esse non consentit; quod si haec necessariae enuntiationi non consentit, consentiet affirmatio. Necessitatem igitur possibilitas consequitur. Erit ergo recta propositionum consequentia hoc modo: Si necesse est esse, possibile est esse. Sed rursus alia nobis ex his impedimenta nascuntur. Nam si quis necessitati dicat propositionem possibilem consentire, quoniam possibilitati ea propositio quae dicit, non impossibile esse, et rursus ea quae enuntiat non necesse esse consentit, quod superior ordo praedocuit, erit ut necessariae propositioni consentiat ea quae dicit, non necesse esse, erit igitur recta consequentia si necesse est esse, non necesse est esse. Sed hoc rursus est