comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
d.t. Ordine decurionũ adtp̃ mod̾ui:
⁊ mordine regressus ad honor̃e exẽplore¬
legati tanto tp̃r non admitit̃ ꝗsito dig̾¬
tate caruit. S⁊ mutroq placuit ex amma
minia uelud trans acto neg̃o postea libm̃
mmnorib uõ qua leges ꝑmittunt subtos
nichominus inter in famles habi factiꝗdeꝰ.
q̃stio sit. ipoͣtestate iudicantis iuris ab
auctontas ñsit. ¶Incũ qui successorem
suo ꝑicło nommauit. si finto magistra¬
tus successor idoneus fuiꝰt actionem dañ
dicant̃ tantumq alter int̃diete reimi¬
nstͣ de suis bonis cogitur sołue. Iusongi
dis ad optionem non mutat᷑. si nouiꝰ ꝙͦ¬

Expanded text:
 Ordine decurionum ad tempus motus et in ordinem regressus ad honorem, exemplo relegati, tanto tempore non admittitur, quanto dignitate caruit. sed in utroque placuit examinarminia velut transacto negotio postea liberari, minoribus vero, quam leges permittunt, subiectos nihilo minus inter inquaestio sit in potestate iudicantium, iuris autem auctoritas non sit. In eum, qui successorem suo periculo nominavit, si finito magistratu successor idoneus fuit, actionem dari dicantur tantumque alterum interdictae rei minister de suis bonis cogitur solvere. Ius ordis adoptione non mutatur: sed novis
Abbreviated transcription (Latin):
tia comꝑare posst̃ eeterum ineapum¬
tia in qua p̃p̃ pͣreli cãm uener̃t noc sub
alieno quidem noĩe eis agrum comꝑa¬
re licet alioqum fiscouendicabitim Is
aũt qui ee disciplinam agrum cõꝑa¬

Expanded text:
vincia comparare possunt. ceterum in ea provincia, in quam propter proelii causam venerunt, ne sub alieno quidem nomine eis agrum comparare licet: alioquin fisco vindicabitur. Is autem, qui contra disciplinam agrum co
Abbreviated transcription (Latin):
facenͣt. Sainẽ abusiue municipes dm̃s
cuiusq ciuitatis ciues ut puta caupo¬
nos puteolanos. Qui ex duobig̾ cani¬
panis parentib natus ẽ capan̾s ẽ Set
si expatre cãpano matre puteolana
eq municeps cãpanꝰẽ. nͥ fõte. pͥui legio aliqͦ

Expanded text:
facerent: sed nunc abusiue municipes dicimus suae cuiusque ciuitat‹i›s ciues, ut puta Campanos, Puteolanos. Qui ex duobus igitur Campanis parentibus natus est, Campanus est. sed si ex patre Campano, matre Puteolana, aeque municeps Campanus est, nisi forte p
Abbreviated transcription (Latin):
uatũ celsusq̃ refert pontificis exbene¬
fitio ponpeii magni compete ut qui põ¬
tica matre natus eẽt ponticus eẽt. Qd̾
benefitium ad uulgo quesitos solos ꝑti¬
nere quidam putãt᷑ quoꝵ sententi aor
celsus ñ ꝓbat neq u debuisse caul ut ui¬
lgo quesitus matris conditiõm seqͣuere¬
tur. quamu aliam orriginẽ boc habẽt.
Si adẽos qui ex diũsan ciuitatum pa¬
rentib omentur.
d̾ A. Quociens filiui .t. uoluntate
patris decurio creant᷑. umisis munĩb
que deciũom filio inumgunt᷑ obstric¬
tus ẽ pater quasi fide ussoͣr ꝓfilioss
sensisse asit pater decurrionatui fili¬
i uidetur si p̃se̾ns nominat᷑ioni non
lius gessit pater ut fide uissõ pr̃abit.
Gestum aũt inpe ꝓ sic acciꝑe debemus
peccumam .p. tractare. siue errogandã
decerne q̃ a sicuratores oꝑm ł cuius al¬
t̾ius negotii. rei p. creauit tenebitu
si a si successores sibi nominauit patr̃e
obstringit. S ⁊ si uectigalia .p. locaũ

Expanded text:
t. Celsus etiam refert Ponticis ex beneficio Pompeii Magni competere, ut qui Pontica matre natus esset, Ponticus esset. quod beneficium ad volgo quaesitos solos pertinere quidam putant. quorum sententiam Celsus non probat: neque enim debuisse caueri, ut uolgo quaesitus matris condicionem sequeretur quam enim aliam originem hic habet?: sed ad eos, qui ex diuersarum ciuitatium parentibus orerentur.. Quotiens filius familias uoluntate patris decurio creatur, uniuersis muneribus, quae decurioni filio iniunguntur, obstrictus est pater quasi fideiussor pro filio. consensisse autem pater decurionatui filii uidetur, si praesens nominationi non lius gessit, pater ut fideiussor praestabit. Gestum autem in re publica accipere debemus pecuniam publicam tractare siue erogandam decernere. Sed et si curatores operum uel cuius alterius rei publicae creauit, tenebitur. Sed et si successorem sibi nominauit, patrem obstringit. Sed et si uectigalia publica locauit,
Abbreviated transcription (Latin):
sine clistinctiõm causaͥñ rec ad filium
ꝑtinebit noni ut filiuis duplex ius su¬
rensis pecculii ẽ quiue nullo iure quã¬
diu filius uiripatris subiectus ẽ aliꝗd
ad quirere simplicit̾ scipłando ł accipi¬
endo patripotit. Querõ suadi ut si ab
ip̃o pane suus qui ad filium ꝑtͣmm scip¬
ulet exqua cũq causa ł traditũ accipi¬
at sic acqlirat filioros ⁊ stiplatio queo¬
admodũ ⁊ si extranco ꝓmisiss⁊ qm̃ ꝑscã
bat plenam ꝓetatem habebit filius

Expanded text:
sine distinctione causarum res ad filium sine distinctione causarum res ad filium pertinebit: non rensis est quique nullo iure, quamdiu filius uiuit, patri subiectus est, aliquid adquirere simpliciter stipulando uel accipiendo patri potest. quae ratio suadet, ut, si ab ipso patre seruus, qui ad filium pertinet, stipuletur ex quacumque causa uel traditum accipiat, sic adquiratur filio res et stipulatio, quemadmbat, plenam proprietatem habebit filius.
Abbreviated transcription (Latin):
uita fũgat. lex comelia subuenit sgͥptis
hĩdib ꝙ. cessantib iure pͥstinam pcaco¬
lium pat habebit poximas sp̃e ͭ uidetur
ꝗ quidẽ quantũ ad pat̾s ꝑsonam attim
ẜuus patris ꝗ aũt ad scͥptos hĩles mnso¬
spenso fuiss traditio itẽq supło intelli¬
gatur. Ut umr̃ditarius fuisse crecdatur
post aditamhr̃itat̾em fit si pat̃na
uerecundia nos mouet. quatenus ⁊ iil¬
la sp̃t ubi iuire pͥstino apud patĩe pecco.¬
llum ⁊ remani q̃ acquisitio stipłationis
uel rei tradite ꝑẜuum fiat legatũ ꝗ eiẜ.¬
uo relictum t̃ quamuis tẽ pp̃incertũ nu¬
li sit acquisitũ omisso testo patritc̃ pri¬
mum̃ ꝑẜuum acquiratur. cum si fuisi¬
exẽplohr̃ditatis pecculio acquisitõius
patris hodie non considertur:
castiensis peccĩlii non facit. si alt̾us pe.¬
cculii ꝑm̃ ac filius num qũa militasset.
platur eadem distinctio ẜuabit. ¶Si¬
ẜuus pecͥculii ꝗ ad filiũ spectat ab ex¬
tõr supletur. aut ꝑtraditiõm accipiat

Expanded text:
Cornelia subveniet scriptis heredibus: quibus cessantibus iure pristino peculium pater habebit. Proxima species videtur, quod quidem ad patris personam attinet, ruus patris: quod autem ad scriptos heredes, in suspenso fuisse traditio itemque stipulatio intellegatur: ut enim hereditarius fuisse credatur, post aditam fit hereditatem. sed paterna uerecundia nos mouet, quatenus et in illa specie, ubi iure pristino apud patrem peculium remanet, etiam adquisitio stipulationis uel rei traditae per seruum fiat. Legatum, quod ei seruo relictum est, quamuis tunc propter incertum nulli sit adquisitum, omisso testamento patri tunc primumexemplo hereditatis peculio adquisitum, ius patris hodie non consideraretucastrensis peculii non facit, sed alterius peculii, perinde ac si filius numquam militasset. pulatur, eadem distinctio servabitur. Servus peculii, quod ad filium spectat, ab extero si stipuletur aut per traditionem accipiat,
Abbreviated transcription (Latin):
ant cumpatre escripsit anauium fa.¬
bñca excusan.Si ab exactione mbu.¬
torum habeant inmunitatem hoc ẽ.
ne exactores tributorum constituã¬
tł Si ueteram qui passi sunt se in
orcline legi munerbus sungi cogun¬

Expanded text:
 cum patre suo rescripsit a nauium fabrica excusari. Sed et ab exactione tributorum habent immunitatem, hoc est ne exactores tributorum constituantur. Sed ueterani, qui passi sunt in or
Abbreviated transcription (Latin):
demum college ꝑicłm ascbatur sineq ab
quo tp̃r conuen̾i potuit uusquisq in
hisq ad ministrauit tenebit ꝙ. si forte
is quiꝑiclo suo nominauit magistratuo
soluendosit. utr̃u meum pnus actio red¬
di. quã ĩ fide uissorẽ debeat ⁊ anuõ non a¬
lias quam sires acollẽga ẜuan non potu̾it.
Si placuit fide iussoris exemplũ pnorẽ
conueniendũs. quinoĩauit qm̃ collega ꝙ¬
dẽ negelegentie ac pene causa. qui uerono
utilem actionẽ dannonoporte̾t.
utꝰ. Quidgͦ silter exmagistratib to¬
to. mno asfuit. aut forte p̃sens ꝑ contuori¬
tiam siue ignainam. ł egr̃a ualitudinẽ rei.
p. negotia nongesẜit ⁊ omina collega so¬
lus administaui̾t. nec tm̃ totares ab eo ẜ¬
uari possit talis ordo dabitur ut inpͥmis
negotiis se nonmiscuit nec inuiste qui
nominauit. Uniũsi ꝑiculum recusauit
cumscire cb̃i eum qui noĩart̃ indunduõ

Expanded text:
demum collegae periculum adscribatur, si neque ab quo tempore conveniri potuit, unusquisque in id quod administravit tenebitur. Quod si forte is, qui periculo suo nominavit magistratum, solvendo sit, utrum in eum prius actio reddi quasi fideiussorem debeat, an vero non alias, quam si res a collega servari non potuerit? sed placuit fideiussoris exemplo priorem conueniendum qui nominauit, quoniam collega quidem neglegentiae ac poenae causa, qui uero noactionem utilem dari non oportet.um Quid ergo, si alter ex magistratibus toto anno afuerit aut forte praesens per contumaciam sive ignaviam vel aegram valitudinem rei publicae negotia non gesserit et omnia collega solus administraverit, nec tamen tota res ab eo servari possit? talis ordo dabitur, ut in primblicae negotiis se non immiscuit. nec iuste qui nominavit universi periculum recusabit, cum scire deberet eum, qui nominaretur, ind
Abbreviated transcription (Latin):
d milita .t. si c̾tes Pat̃ a filio milite uel quimilitauit hr̃s
iiisuitutus test̾i cãm omisit ⁊ castrerise pe¬
cculium possidi legitimi hĩdis exẽploco¬
gẽt ꝓdfinẽ pecculii ꝑpetuo legata pr᷑are.¬
¶ si filius post anͣnũ quẽ militare desienͣt.
uire cõi testo facto inta decesẜit idẽm fal¬
cidie retinẽbr̃ quarta cetm̃ sitesti campa¬

Expanded text:
enietur. Pater a filio milite uel qui militauit heres institutus testamenti causam omisit et castrense peculium possidet: legitimi heredis exemplo cogetur ad finem peculii perpetuo legata praed si filius post annum quam militare desierat iure communi testamento facto uita decessit, racidiae retinebitur quarta. ceterum si testam
Abbreviated transcription (Latin):
oͣprinebit. si non sẽꝑ ꝓhibẽtur decuriosiẽi:
denqi inlocum suũ non restirtũet᷑. Nam
⁊ sub legĩmlocum eius põt . e t sinũs ordi¬
ns plemis sit expectare cum oportet do.¬
nec aliuis uãcet alia causa euis ẽ qui ad

Expanded text:
ptinebit, sed non semper prohibetur decurio fieri. denique in locum suum non restituetur nam et sublegi in locum eius potest et si numerus ordinis plenus sit, exspectare eum oportet, donec alius uacet. alia causa est eius, qui ad
Abbreviated transcription (Latin):
gium int̾ cetã q̃ indelictic hab
p̃rogatiuã ut seꝑaret᷑ aceti̾s im
penis nec adbestias itãq uetanus da¬
ta imnuitas q̃ meis ciuitatib apud
sustinere oportet
idem honor habetur ꝗ ⁊ decunombgͥ¬

Expanded text:
gium inter cetera etiam in delictis habet praerogatiuam, ut separentur a ceteris in poenis. nec ad bestias itaque ueteranus data immunitas etiam in eis ciuitatibus, apud sustinere oportet.idem honor habetur, qui et decu
Abbreviated transcription (Latin):
Pater qui castreme pecculiuo
intestati filii retmebit. es aliendi intra
modum euis. ⁊ amili utilẽ une p̃torio
soluere cogłtur. ¶Ide sitest̾o scͥpt̾is hr̃des
extitiͣt ꝑpetuo ciuilit ut his ꝯueniꝰatu

Expanded text:
Pater, qui castrense peculium intestati filii retinebit, aes alienum intra modum eius et annum utilem iure praetorio soluere cogitur: idem, si testamento scriptus heres extiterit, perpetuo ciuiliter ut heres conuenietu
Abbreviated transcription (Latin):
referebã ⁊ sirẽ pecculiarẽ filii pat̾ lega¬
uĩt. Nam eod casu quolibtatẽ competẽ
diximus legatũ qͦ debebitur ł impedie¬
tũr. quib ita p̃minis ⁊ inꝓposito dice¬
bam cumbis non adiit hĩclitatẽ retro
peccłium patris bonis accessisse unde
põt dici ã aucta patris bona ꝑbanc repo.¬
diatiõm. nec ẽ nouum ut expost facto
aliquis successorẽ habuisse uideał. Nam
q̃ si filius eius qui ab hostib captus ẽ. de¬
tro habuisse creditur euts successor ei
qͦ que medio tp̃r filius iste qsiit nec
idipat̾s. s ip̃i filio q̃sita uidebuntur
trib aliꝗd excastrensib bonis filioꝵ cbi.
idem pecclium eius castrense non ẽ:¬

Expanded text:
referebam et si rem peculiarem filii pater legauerit: nam eodem casu, quo libertatem competere diximus, legatum quoque uel debebitur uel impedietur. quibus ita praemissis et in proposito dicebam, cum heres non adiit hereditatem, retro peculium patris bonis accessisse: unde posse dici etiam aucta patris bona per hanc repudiationem. nec est nouum, ut ex postfacto aliquis successorem habuisse uideatur. nam et si filius eius, qui ab hostibus captus est, detro habuisse creditur eius successor ea quoque, quae medio tempore filius iste quaesiit, nec heredi patris, sed ipsi filio quaesita uidebuntur.tribus aliquid ex castrensibus bonis filiorum debid peculium eius castrense non e
Abbreviated transcription (Latin):
ter quam si patna eoꝵ fiscus distrahat.
pendiis impletis emere ꝓmittunt᷑ fisco
aũt uendicant̃ p̃dium illicite comꝑatũ
sidelatum fu̾i̾t. S ⁊̃ sinondũ delata cau¬
sa scipendia ĩpleta st̃. ł missio contigit¬

Expanded text:
terquam si paterna eorum fiscus distrahat: pendiis impletis emere permittuntur. fisco autem vindicatur praedium illicite comparatum, si delatus fuerit. sed et si nondum delata causa stipendia impleta sint vel missio contig
Abbreviated transcription (Latin):
sar̾nũ pen facit si insũma ear̃es biĩ actus
patris qui ad psems alienationẽ alicuius¬
alicnationis uiris decastrensi pectulio p̃.¬
dem si postea efficere sola eo tp̃r ammad¬
ũtuntur quohabe effectũ consueuerũt.¬
ut si sit filuis cui austrat̃ picħ agat si arpte.¬
decesẜit actus patris ñ imͣpetiatu. Paqrͣ
negabimus patre filio saluo comnum
diuidundo agẽtẽ ꝓͥetatem alienatum erẽ.
o agat quicq̃ᷤ igcur. łuti sicumeo agat̾
culio usu. f. item p̃dia. tamusu . f. quam¬

Expanded text:
heredem patri facit. Et in summa ea res hi actus patris, qui ad praesens alienationem alicuiiuris de castrensi peculio pquidem, sed postea efficere solent, eertentur, quo habere effectum consuerunt,ut, si sit filius, cui auferatur, nihil agatur,decesserit, actus patris non impediatur. Itaque negabimus patrem filio saluo communi diuidundo agentem proprietatem alienaturum, o agat, quicquam agetur, veluti si cum eo ageret, culio usu fructu, item praedia tam usu
Abbreviated transcription (Latin):
non rescͥpsunt. his u̾bis humanum ẽ ⁊
reliquoꝵ usurasi neq ab ip̃o ꝗ ex adim¬
nistratiõe nonoris relictus ẽ. neq ad fi¬
de uissorẽ eius ⁊ multominus amagist̃¬
tĩb ꝗ cautionẽ acceꝑint. exigi cui ꝯse¬
quens ẽ. ut ne infut᷑u ac forma obẜuãta

Expanded text:
 rescripserunt his verbis: "humanum est reliquorum usuras neque ab ipso, qui ex administratione honoris reliquatus est, neque a fideiussore eius, et multo minus a magistratibus, qui cautionem acceperint, exigi". cui consequens est, ut ne in futurum a forma observa
Abbreviated transcription (Latin):
se desinit: fictus
mum̃b non excus at nec adrẽ ꝑtinet.
anoꝑas patrono ł ministium capto lu¬
minib exibeat. libti uo senatoꝵ ꝗ nego¬
ti patronoꝵ get atutel a decreto patr̃
excusant̃. CFilium pat̃ decuriõm eẽ ro¬
luit an filiumꝰ ex ꝑsona sua res .p. debi ꝯ¬
uenire. quam patr̃e ex ꝑsona filii nec
a dr̃e ꝑtinebit. anfilius castrense pecco¬
uũm tm̃ possideat cum añinilitassit po
repetundis ł aliis suscipiendis dataẽ a
dem gerendi cum simuls gͥ utrobiq ce

Expanded text:
us muneribus non excusatur, nec ad rem pertinet, an operas patrono uel ministerium capto luminibus exhibeat. Liberti uero senatorum, qui negotia patronorum gerunt, a tutela decreto patrum excusantur. Filium pater decurionem esse uoluit: ante filium ex persona sua res publica debet conuenire quam pat‹rem› ex persona filii. nec ad rem pertinebit, an filius castrense peculium tantum possideat, cum ante militasset uel repetundis uel aliis suscdem gerendi: cum simul igitur utrubique
Abbreviated transcription (Latin):
tinere ꝙ p̃mii loco ueteranis concesss
intelligit᷑. Iõ ⁊ adeum qui caus aria on¬
sus ẽ po̾t clici ꝑtine cum huic quoq
premium pr̃atur. ¶Missionum gnͣa¬
les cause sunt tres. honesta causaria ig.¬
mimosa. honesta ẽ. que tp̃r militie ĩ¬
pletodatur. causaria cumquis utio a¬
nimi uel corꝑis minus idoneus militi¬
e renit᷑ntiat᷑. ignominiosa ẽ ca cumꝗs¬

Expanded text:
emii loco veteranis concessum intellegitur: et ideo et ad eum, qui causaria missus est, potest dici pertinere, cum huic quoque praemium praestatur. Missionum generales causae sunt tres: honesta causaria ignominiosa. honesta est, quae tempore militiae impleto datur: causaria, cum quis vitio animi vel corporis minus idoneus militiae renuntiatur: ignominiosa caus
Abbreviated transcription (Latin):
iocis exequo neg̾otiẽt̃ nusquã domi¬
ciliũ hał̾s quosclam aũt dicere refert
płib locis eum incolãẽe aut domicili¬
um habe quod u̾us ẽ:¬
ip̃ł. Assũptio oniginis. que nonest
uĩtatem nature n̾õnꝑiit. errore em̃
uĩtas orriginis non admittit̃ nec men¬
datio dicentis ẽẽ un nonsit deponitur.
neq recusando quis patriã exqua oriu¬
dũs ẽ neq menciendo deea quam non
habet uentatẽ mutare põt. ¶filius ci¬
uitatem ex qua pater eius natialẽ or¬
rigiẽ duxit nondomiciliũ dicꝗͣt. ¶ Io¬
ns pridentib placuit duod Iocu posse
aliquẽ habere domiciliũ. Si utrobĩꝙ ita
se instruxit. ut non idoneo minus ap̃
altõ se collocasse uideat lidtim omigi¬
nẽ patronoꝵ ł dom̃iciliũ secuntur. Itẽ
qui exhis nascuntur.
pr̃are frumentũ ciuib suis quam ãno¬
na exigit diui fr̃s rescͥpẜunt. n aliis qͦ.¬

Expanded text:
ocis ex aequo negotietur, nusquam domicilium habere: quosdam autem dicere refert pluribus locis eum incolam esse aut domicilium habere: quod verius eionum Adsumptio originis, quae non est, veritatem naturae non peremit: errore enim veritas originis non amittitur nec mendacio dicentis se esse, unde non sit, deponitur: neque recusando quis patriam, ex qua oriundus est, neque mentiendo de ea, quam non habet, ueritatem mutare potest. Filius ciuitatem, ex qua pater eius naturalem originem ducit, non domicilium sequitur. Uiris prudentibus placuit duobus locis posse aliquem habere domicilium, si utrubique itadeo minus apud alteros se collocasse videatur. Libertini originem patronorum vel domicilium sequuntur: item qui ex his nascuntur. praestare frumentum civibus suis, quam annona exigit, divi fratres rescripserunt, et aliis q
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo ꝓfectum creditur demq si ẜuo fili¬
a castrensi lib̾tat̃e pat̾ ad scͥpyit morq fi¬
lius uiuopatre defunctus sit nom̃pedit̃
lib̾tas cũ si filius patri suꝑugnͣt impedi¬
aturꝰ lid̾tas un marcelł putat necessaĩ

Expanded text:
ab eo profectum creditur. denique si seruo filii castrensi libertatem pater adscripserit moxque filius uiuo patre defunctus si‹t›, non impeditur libertas, cum, si filius patri superuixerit, impediatur libertas. unde Marcellus putat nec
Abbreviated transcription (Latin):
adultõs ꝑtineat ⁊ cãm ad se ꝑtinent̃ idone.¬
e tuen posst̃ anpostulatio co ꝵ  contra qͥuo  ap¬
pellatũ crat dicẽntiũ ilios debuisse cãs appei
uandam ẽ. suntim ad uitiis ad legittimaor
lare nõnucet. ⁊ quide intume. iuld

Expanded text:
ad se pertinentem idonee tueri possunt, an postulatio eorum, contra quos appellatum erat, dicentium illos debuisse causas appervandum est, si interim adultus ad legitimam LA
Abbreviated transcription (Latin):
staum purũ publice inter ẽ ut sunt insign¬
ens latrones ł seditionum concitatores. uel
duces factionum
tia cdiuisa datur. uiti una sortis alia usuraꝵ
ctuplex appellatio necessaria ẽ nealta ꝓpucta
se mtelugat̃. ¶ Tutor pupillo datus siꝓuo.¬
bẽt intim pupillo curator dabit̾. S⁊ si tutõ¬
is auctoritas fui̾t necessaria tuti ad eundã
p̃litatem tutor ei necessario clabit᷑. qm̃ cõ
iatoris auctoritas ad hec inutili ᷤ ẽ¬

Expanded text:
statim puniri publice interest: ut sunt insignes latrones uel seditionum concitatores uel duces factionum. tia diuisa datur, ueluti una sortis, alia usurarum, duplex appellatio necessaria est, ne alterase intellegatur. Tutor pupillo datus si provocet, interim pupillo curator dabitur. sed si tutoris auctoritas fuerit necessaria, veluti ad adeundam hereditatem, tutor ei necessario dabitur, quoniam curatoris auctoritas ad hoc inutilis e
Abbreviated transcription (Latin):
eo quidem inoffõso test̾o agebat legata¬
riis. ⁊ ꝗlibtatem ac ceꝑunt᷑. pmittendũ
ẽ appellare siquerãt᷑ ꝑcollusionẽ ꝓnũ¬
tiatum sicut cdiuus pius rx. ¶ Itemi¬
cendum ẽ.¶S q̃ sine appellatiõe si fuit
trans actum similit̃ rescriptum ẽ. ¶Si
quis ip̃o die intacta uoce appellauit. s
ei sufficit. Sm aũt hoc non fecĩt. anlibe

Expanded text:
eo, qui de inofficioso testamento agebat, legatariis et qui libertatem acceperunt permittendum est appellare, si querantur per collusionem pronuntiatum: sicut divus Pius rescripcendum est. sed et sine appellatione si fuerit transactum, similiter rescriptum est.Si quis ipso die inter acta uoce appellauit, hoc ei sufficit: sin autem hoc non fecerit, ad libe
Abbreviated transcription (Latin):
singłe noͣciõm principis non faciunt. Os̃
aut coniuncte faciunt ꝗd faciat uidexii
noceñt sufficit eis una appellatiõꝗa uno
titulo ꝓpbataꝵ rationum om̃s ꝯueniebã¬
unam summã rei sint ꝓmitendi ⁊ unus.¬
quisq eoꝵ insolidũ teneat̃. anuo scindit̃
di sententiã iꝑsonas atq ĩõ eos ꝗ condẽp¬
natisunt uiriles partes cbe. ¶Quode rescͥp¬
non alt̾ius uictonã ⁊̃ ei ꝓficere qui non pro¬
uocauit. Ita demum ꝓbancdumẽ. siuna ea¬
demq cã fuit defensionis. Cetm si diũse ali¬
a causa ẽ. ut mluob tutorib ꝓcedit. si al¬
ter tutelã gesẜint. alt̃ non attigerat. ns
qui ñ gesẜant ꝓuocauit. Iniquumẽ enim
qui id circo agnouant sententiam qm̃geᷤᷤ
sisse se sit p̃pappellationem cuis qui non
gessiat optinere:¬

Expanded text:
singulae notionem principis non faciunt, omnes autem coniunctae faciunt: poterit nocerent, sufficit eis una appellatio, quia uno titulo comprobatarum rationum omnes conveniebanuna squisque eorum in solidum teneatur, an uero scinditur di sententiam in personas atque ideo eos qui condemnati sunt uiriles partes debere.Quod esnon, alterius victoriam ei proficere qui non provocavit, hoc ita demum probandum est, si una eademque causa fuit defensionis: ceterum si diversae, alia causa est. ut in duobus tutoribt›er tutelam gesserat, alter non attigerat et is qui non gesserat prouocauit: iniquum est enim, qui idcirco adgnouerat sententiam, quoniam gessisse se scit, propter appellationem eius qui non gesserat optinere
Abbreviated transcription (Latin):
tatũ actum appellare eis ꝓmisit ⁊ hodie hoc
iure utimur ut possint appellare si ⁊ agoe.
cam ap̃ ipsum uidicem qui de testo cognoscit
si suspicant᷑ non ex fide hr̃cies cãm agere.
Quocien hr̃cie non respondeme sq a dusan

Expanded text:
tatium actum, appellare eis permisit. et hodie hoc iure utimur, ut possint appellare: sed et agere causam apud ipsum iudicem, qui de testamento cognoscit, si suspicantur non ex fide heredem causam agere. Quotiens herede non respondente secun
Abbreviated transcription (Latin):
cius subuentũ t̃ rescͥpto diuoꝵ fr̃m cuius
ũba hec sunt. cũ ꝑerrorẽ factũ dicas uti
auidicẽ ꝗ̃ ex rescͥpto nr̃õ amplissimis cõ¬
sulib acceꝑas. adumum fusti cum anic̃õ
nt̃m prefectũ urbis ꝓuocares conseler ã¬
plissimi ꝑm̃ cognoscant. atq si ad ipos fa
rẽm uidiõe appellauĩt. alium tm ꝓ alio mꝰ
ea causa ẽ ut error ei ñ noceat. Si siminor¬
ẽ nocebit. ¶libelli ꝗ dant᷑ aꝑpell a tonite
sit concipiendi. ut hãnt scptum ⁊ a q̃ datiᷤ
sint hoc ẽ qͥ appell ⁊adul̃sus ꝙ ⁊aq̃ sentia.¬
are .ł. S⁊ si ap̃ ałta quis apoełlauit sa¬
in libellis contia ꝗ̃ adũsariũ appelletũpre¬
scͥptiom subiciat᷑ aputo nicd̾ opoite̾ pre¬
scribi s⁊ illũ cecidit in questiõm sipłes ba

Expanded text:
pto divorum fratrum, cuius verba haec sunt: "cum per errorem factum dicas, uti a iudice, quem ex rescripto nostro ab amplissimis consulibus acceperas, ad Iunium Rusticum amicum nostrum praefectum urbi provocares, consules amplissimi perinde cognoscant, atque si ad ipsos farem iudicem appellaverit, alium tamen pro alio, in ea causa est, ut error ei non noceat: sed si minorem, nocebit. Libelli qui dantur appellatorii ita sunt concipiendi, ut habeant scriptum et a quo dati sint, hoc est qui appellet, et adversus quem et aed si apud acta quis appellaverit, sain libellis, contra quem adversarium appellet, an praescriptioni subiciatur: et puto nihil oportere praescribi. Sed illud cecid
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. inpossessionẽ lib̾tatis: intĩm uidet᷑¬
eẽ. Capparet g subuentũ. fidĩ cõmis¬
sis lib̾tatib it mͦ remora facta eẽt. is
uideatur ⁊ exdie qd quolib̾tas peti po¬
turt: mat̾ traderet᷑ manumittñoi cau¬
sa exdie ud q̃ petita m genun nascant᷑
pleꝵq enĩ ꝑignauiam uł ꝑtimidita¬
tẽ eoꝵ quib relmnquitur lib̾tas fidĩ cõ¬
missam. uł ignorantiam iuris sui uł
ꝑauctoritatẽ ⁊ dignitatẽ eoꝵ aquib re¬
lictarẽ. ł ẜnus petitur. uł totum nõ
petitur fidĩ cõmisso lib̾tas queres obeẽ¬
termmãdũ ẽ: ut ingenui quidẽ ex indꝰ
nasce̾ntur exquomoa lib̾tati facta ẽ.¬

Expanded text:
possessionem libertatis interim esse uidetur.Apparet igitur subuentum fideicommissis libertatibus, ut in re mora facta esse his uideatur et ex die quidem, quo libertas peti potuit, matri tradere‹n›tur manumittendi causa, ex die uero, quo petita est, ingenui nascantur. plerumque enim per ignauiam uel per timiditatem eorum, quibus relinquitur libertas fideicommissa, uel ignorantiam iuris sui uel per auctoritatem et dignitatem eorum, a quibus relicta est, uel serius petitur uel in totum non petitur fideicommissa libertas: quae res obeterminandum est, ut ingenui quidem exinde nascantur, ex quo mora libertati facta e
Abbreviated transcription (Latin):
latius enĩ acceptũ ẽ. ut si subcoditioẽ
fuit ⁊lib̾tas relicta ⁊ pñdñte cõditione
alienatus sit at tm̃ cũ suacausa alena
tͥ ꝙ sinolit ab eõmanumitu s potius
ab eo uł io adlib̾tatẽ pouci quierat ro¬
gitus eũ manumattẽ audiri eũ opõte̾
ouuuis adrianus. ⁊ duuis piꝰ rescͥpserũt
si expsona manu missoĩs uł ex quacũ ꝙ:
causamanumissus ostende põt uissũ
cdi manumissione uł ⁊̃ lesũ sub ccͣriei ex
hns constitutioĩb opdtẽt ne contrauo¬
lũtarẽ defũti. durioreĩcõdiceio cõstituat᷑.
płane sieasit defũtiuolũtas ut ła quocũq ma

Expanded text:
latius enim acceptum est, ut et si sub condicione fuit ei libertas relicta et pendente condicione alienatus sit, attamen cum sua causa alien‹e›tur. quod si nolit ab eo manumitti, sed potius ab eo uelit ad libertatem perduci, qui erat rogatus eum manumittere, audiri eum oportere diuus Hadrianus et diuus Pius rescripserunt. si ex persona manumissoris uel ex quacumque causa manumissus ostendere potest ius suum laedi manumissione uel etiam laesum, succurri ei ex his constitutionibus oportet, ne contra uoluntatem defuncti durior eius condicio constituatur. plane si ea sit defuncti uoluntas, ut uel a qu‹o›cumque ma
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tio ep̃tbi restituio. ꝑinde eosinge¬
nuos fore aesimat̃ eoꝵ suotp̃r monu¬
sit sipꝰ quinqñniũ mõtis testatoĩs ta¬
bule testam̃ti apteeeñt uł codicilł
⁊ partus medio tpͣre edictꝰ sit: nefor¬
tuita moã ẜuitutẽ. partui irrogauĩt.
mat̾ partum tradñdũ ut ab eca adlib̾¬

Expanded text:
pretio emptori restituto perinde eos ingenuos fore, ac si mater eorum suo tempore manusit, si post quinquennium mortis testatoris tabulae testamenti apertae essent uel codicilli et partus medio tempore editus sit, ne fortuita mora seruitutem partui irrogauerit, matri partum tradendum, ut ab ea ad lib
Abbreviated transcription (Latin):
eĩt legatus anlegat̾ an lib̾tas nõ debeat
interceclere ⁊ putem deb̾e dici fidĩ com¬
missom libtatẽ saluã eẽ licet ad eum nicħ
legatum ꝗa lib̾tas fidĩ cõmissa nullũ mpe¬
demiurestatum. ẜudi ac si dirẽcto ma¬

Expanded text:
 legatus, an libertas non debeat intercidere. et putem debere dici fideicommissam libertatem saluam esse, licet ad eum nihillegatum, quia libertas fideicommissa nullum impedem iure statum seruari, ac si directo ma
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃tliiad Sistichũ dari stipiot᷑
daret. rursus eũdẽ stipłatꝰ fuõ. de sm̃
piculũ ad ꝓmissorẽ ꝑtine̾ quaĩ mora
purgata. Negata uł fidĩ cõmissa si
instipsatione fuint deducta. ⁊ hoc ac.¬

Expanded text:
inum. Si Stichum dari stipulatus daret, rursus eundem stipulatus fuero, desinit periculum ad promissorem pertinere quasi mora purgata. Legata uel fideicommissa si in stipulationem fuerint deducta et hoc ac
Abbreviated transcription (Latin):
ticio purestipulatꝰ fu eram seuis michi
sub conoitione ꝓmistt᷑. et nspendñte
conditione pot moram tini decessit̃.
confestim cumticio age̾ potero. nec
seiꝰ existnte cõditione obligatur. At si
Eticio acceptum fecissem. seius existñte
conditione obligal pot̾̃. ¶d cͥco hoc tã
uarie. ꝙ hõe mortuo de sunt eẽ res ĩ
quã seius obligaretur. accepti latione

Expanded text:
 fueram, Seius mihi sub condicione promiserit et is pendente condicione post moram Titii decesserit, confestim cum Titio agere potero, nec Seius existente condicione obligetur: at si Titio acceptum fecissem, Seius existente condicione obligari potest. idcirco haec tam varie, quod homine mortuo desinit esse res, in quam Seiu
Abbreviated transcription (Latin):
eius exceptione pacti conuẽti submo¬
uendusẽ. Nã stipulatorẽ id egissene
hrs eiꝰ petet palam ẽ. Quem admo¬
dumis quiusq ad kalñdas uini sti¬
pulatur dari. pot̃ quidẽ ⁊̃ post ħ̾als
petere sed exceptione pacti submo¬
diiita concessa ẽ. ut quo adiirͤet. ius
eundihaẽt.⁊ pact conuertr excep¬
tione submouebr. ¶Quiitasti pulat᷑
ante hał das ꝓximas dare spõdes.
inchil didffert abeo qui haldis dari
ht̃. recte usum daĩ sibi stipulatur. Id
fundũ sẽpnanũ. de iñ eundẽ fundũ
detͣcto usu fructui abalio stipuler.
pͥor stipulatio nõnouabitur:. quia nec

Expanded text:
eius exceptione pacti conventi summovendus est: nam stipulatorem id egisse, ne heres eius peteret, palam est, quemadmodum is, qui usque in kalendas dari stipulatur, potest quidem etiam post kalendas petere, sed exceptione pacti summodii ita concessa est, ut, quoad viveret, ius eundi haberet, pacti conventi exceptione submovebitur. Qui ita stipulatur: "ante kalendas proximas dari spondes?" nihil differt ab eo, qui "kalendis dari" fructu habet, recte usum fructum dari sibi stipulatur: id fundum Sempronianum, deinde eundem fundum detracto usu fructu ab alio stipulor, prior stipulatio non novabitur
Abbreviated transcription (Latin):
atin. n eabalio h̃rde quã aticio peteret᷑.
tm̃ iutle pactum contuẽtũ cohrdib
euis erit. ¶Qui sibi au̾t filio suodaĩ sti¬
pulat᷑. manifeste ꝑsoãm filii in hoc cõ¬
plectit᷑ ut eirecte soluatin sneq int̃ est
sibi aut extraneo cu ilib ant sibi aut filic
suo quisti puletur Qr̃ ułmanẽte inpote

Expanded text:
atur, ne ab alio herede quam a Titio peteretur, tamen inutile pactum conventum coheredibus eius erit. Qui sibi aut filio suo dari stipulatur, manifeste personam filii in hoc complectitur, ut ei recte solvatur: neque interest, sibi aut extraneo cuilibet, an sibi aut filio suo q
Abbreviated transcription (Latin):
Sed ⁊ simrei que ꝓmittit᷑.aut ꝓsone.
appellanone uariet᷑. nõ obee placet &
siam stipulanti denarios. eiꝰdẽ quami¬
tans aureos spondẽdo. odligibli ẜẜ
uo stipulami limõ d̾nõ suo. sixitio qui id᷑
sit datuꝵ tespondeas obligaberqͥs
suo sarpulet̃ ẜ nũ manumissurł ñ ẽ exe¬
rari stroulatus sit. nõ posse.x. petẽ qm̃¬

Expanded text:
Sed et si in rei quae promittitur aut personae appellatione varietur, non obesse placet: nam stipulanti denarios eiusdem quantitatis aureos spondendo obligaberis: et servo stipulanti Lucio domino suo, si Titio, qui idem sit, daturum te spondeas, obligaberis. suo stipuletur 'seruum manumissurum', non est exserari' stipulatus sit, non posse decem
Abbreviated transcription (Latin):
ita epłam emisit lutio ticio saluitẽ. Sieod̾
aĩo. ⁊ ead̾ affectione circame es. quo sẽꝑ
fuisti. ex cominenti acceptislitãsmeis
distracta retua ueni huc tibi quã diu ui¬
uam prãbo. annuos.x. Scio enĩ quia
ualdeme bene ames. quero cũ ⁊rẽsuã
distraxẽit lutuistitus.⁊ ad eam ꝓfect̾sit.
⁊ exẽo cumeasit anei exhis eplis salaiũ¬

Expanded text:
ita epistulam emisit: 'Lucio Titio salutem. Si in eodem animo et eadem affectione circa me es, quo semper fuisti, ex continenti acceptis litteris meis distracta re tua uen‹i› hoc: tibi quamdiu uiuam praestabo annuos decem. scio enim quia ualde me bene ames'. quaero, cum et rem suam distraxerit Lucius Titius et ad eam profectus sit et ex eo cum ea sit, an ei ex his epis
Abbreviated transcription (Latin):
detrahat᷑ exccło qui fun du stipulatꝰ
est dem̃usui fructũ. similis ẽ ei qui
totum stipulat᷑. demde partem Sqͥ
actũ stipulat᷑. dem̃ iter. posterieri
Ĩtem siquis ᷤ fͣructum. demde usu stiptat᷑
fuĩt. nicħ agit. nisi momĩb nouãdiani¬
mo hoc facẽ spalit̾ exp̃ssit. tc̃ eñ pͥore
obligatione exspirante. ex scd̃a intro¬
ducitur ꝑ eticio. ⁊ tãiter quã usus. nec
nõ .u. exigi poi sount᷑ sdu ti

Expanded text:
t, deinde usum fructum, similis est ei, qui totum stipulatur, deinde partem. sed qui actum stipulatur, deinde iter, posteriore item si quis fructum, deinde usum stipulatus fuerit, nihil agit. nisi in omnibus novandi animo hoc facere specialiter expresserit: tunc enim priore obligatione exspirante ex secunda introducitur petitio et tam iter quam usus nec non quinque exigi possunt. Idem li
Abbreviated transcription (Latin):
qui eas ꝓposuit deniq p̃tors stipłatio¬
nib nicħimiitare licet. neq addere.
neꝙ detrahẽ ¶Siquis uacuam pꝰse̾siõe
tradi ꝓmisit̃. nõ nudũ fae̾tũ hec stipła¬
tio continebit. sed causã bonoꝵ.¬

Expanded text:
qui eas proposuit: denique praetoriis stipulationibus nihil immutare licet neque addere neque detrahere. Si quis uacuam possessionem tradi promiserit, non nudum factum haec stipulatio continebit, sed causam bono
Abbreviated transcription (Latin):
familias ui dextur actum eẽ deposselioẽ
ntinẽdã. ant no unerẽda uires ht̃ hȩc
Apiatio hec quoq stiplatio possidẽ m
licẽ spondes. utilis e quã suplationẽ ẜ uiᷤᷤ
ampossit. utilit infuã ꝑsonam concipe

Expanded text:
de possessione retinenda aut non auferenda et vires habeat stipulatio. Haec quoque stipulatio: "possidere mihi licere spondes?" utilis est: quam stipulationem servus an possit utiliter in suam personam concipere,
Abbreviated transcription (Latin):
om̃. utiliter erit stipulatus. s⁊ pͥmo ca¬
su. filie utilis accio conperit liceł ħrs
ei nõ existat . ¶Nonsolũ ita scipulaĩ pꝰ¬
sumus cũmorieris. s ⁊̃ simorieris ¶Nam
sicuti int̃ hec nacħ int̃ ẽ. cũnenĩs: aut
sipeneris. i tanecibunt᷑ ẽ. simorieris. ł

Expanded text:
dari?", utiliter erit stipulatus: sed primo casu filiae utilis actio competit, licet heres ei non existat. Non solum ita stipulari possumus: "cum morieris", sed etiam: "si morieris": nam sicuti inter haec nihil interest "cum veneris" aut "si veneris", ita nec ibi interest "si morieris" et
Abbreviated transcription (Latin):
ort. ¶Satis acceptio ẽ stipulano. querta
ohligat ꝓmissore. ut ex piussores quoq
ab eo accipiantur idẽqͥ ide ꝓͥmyttut ¶Sa¬
tis aut accip᷑e. dictũe. eodẽ modo. quosatiꝰ
facere. Namquia id. quo quis c̾otẽtus eierat
pr̃abectur. sansfieridictum ẽ. et similit̾. qi.
itales quib comẽptus. quissuturꝰ eẽt ita
dabantur. uuerbis obligirent̃. satisaccipi
cdictum ẽ. ¶ Si sort̾e ꝓmisis ⁊ siea soluta
tionẽ suã expẽrt̾e soluit. nicħ ominus pe¬
nã cõmutitet. donec poruo coh̃dis soluat᷑:
Ioemꝙ e : depena excoꝓmisso. Siunus

Expanded text:
t. Satis acceptio est stipulatio, quae ita obligat promissorem, ut adpromissores quoque ab eo accipiantur, id est qui idem promittunt. Satis autem accipere dictum est eodem modo, quo satis facere: nam quia id, quo quis contentus erat, ei praestabatur, satis fieri dictum est: et similiter quia tales, quibus contentus quis futurus esset, ita dabantur, ut verbis obligarentur, satis accipi dictum est. Si sortem promiseris et, si ea soluta tionem suam ex sorte solverit, nihilo minus poenam committet, donec portio coheredis solvatur. Idemque est de poena ex compromisso, si unus
Abbreviated transcription (Latin):
uiũ dat᷑m. aut susnoͣdediss penã
sedatũm stipłatꝰ ameuio fuĩt. fũdũ
tino drtũ iri st̃ siquis id̾ locauĩt fa¬
itlem ex locato actionẽ Siqnis ꝯͦ
stipulatiis fuĩt. cũ suamt̃ eẽt eͣidai.
mea erit causa ut ualeat stipualatio.
stipulatio uires habebit ⁊ si credito¬
rimeo. quiquit ẽ mea. uespͤena cõmit¬
tatur.ł ꝑdia distrahantur. que pignoi
data eriat. ¶Si quis ita stĩpulatus fuũt

Expanded text:
uium daturum aut, si is non dedisset, poenam se daturum, stipulatus a Maeuio fuerit fundum Titio datu iri: item si quis id locauerit fautilem ex locato actionem. Si quis ergo stipulatus fuerit, cum sua interesset ei dari, in ea erit causa, ut ualeat stipulatio. stipulatio uires habebit: et si creditori meo, quia interest mea, ne uel poena committatur uel praedia distrahantur, quae pignori data erant. Si quis ita stip
Abbreviated transcription (Latin):
questiom ¶ Sĩ aut ñ addat quib imuarus
factiq̃stionẽ ĩducere. quid forte senserit
hocẽ ꝗdint̃ eos actu sit. Utiq eni hoc se¬
dasianuarias spectandas ¶Plane supã die
segm̃.⁊ puto actũ iuderi desequert ib
ħalendis ¶Quotiens aist mobligationib
dies nõ poitur. psentidie pecunia debe¬
t᷑ur. nlocus adiectus. spactiũ tẽꝑis indu¬
cat. quo illo p̾sit ꝑuenire. ueꝵ dies ad¬
iectus effic̃. nep̃senti die pecunia debe

Expanded text:
quaestionem. si autem non addat quibus Ianuariis, facti quaestionem inducere, quid forte senserit, inter eos acti sit utique enim hoc sendas Ianuarias spectandas. plane si ipsa die sequemur? et puto actum videri de sequentibus kalendis. Quotiens autem in obligationibus dies non ponitur, praesenti die pecunia debetur, nisi si locus adiectus spatium temporis inducat, quo illo possit perveniri. verum dies adiectus efficit, ne praesenti die pecunia debe
Abbreviated transcription (Latin):
.x. dicere credñdũ ẽ. ¶di stipͥuler ali¬
tio cõmitt̾e t̃.⁊ ait pparcenlus stpulanõẽ
ualere inspetie huimoi. Isqui pupilli
tutelamadmministrare ceꝑat. cessit ad¬
mmnistrationẽ ꝯitutori suo.⁊ stipłatꝰ ẽ
rẽ pupilli saluã foͣre Ait marcellus pꝰ¬
se deiendistiplationẽ ualere. Int̃ ẽ
enim stipulatoris fieri ꝙ stipulat᷑ ẽ:
cũ obligatus sinũs eẽt pupillo. siałtͣ res
cessit̃. ¶diquis miułam faciendã ꝓmisit̃
aut conduxĩt. dem̃ abaliquo in su

Expanded text:
 dicere credendum est. Si stipuler alitio committetur. et ait Marcellus stipulationem valere in specie huiusmodi. is, qui pupilli tutelam administrare coeperat, cessit administratione contutori suo et stipulatus est rem pupilli salvam fore. ait Marcellus posse defendi stipulationem valere: interest enim stipulatoris fieri quod stipulatus est, cum obligatus futurus esset pupillo, si aliter res cesserit. Si quis insulam faciendam promiserit aut conduxerit, deinde ab aliquo insu
Abbreviated transcription (Latin):
obligatim. nõ enĩ sic respondit. ut int̃¬
rogatus ẽ. Et uersauice. sumnt̃rogatꝰ
fuerit sub conditione: Rdĩt pure. dicẽ¬
clum erit eum nõ obligai. ¶ Cumadiẽ
aliquid. uł detrahit obligatiom. sẽꝑ ꝓ¬

Expanded text:
 non enim sic respondit, ut interrogatus est. et versa vice si interrogatus fuerit sub condicione, responderit pure, dicendum erit eum non obligari. cum adicit aliquid vel detrahit obligationi, se
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃ licẽ. aut ꝑsenofieri quominus hr̃
stipulato liceat. ꝓmittat. stipłatio inquid
nõ comitut quauis auferriresei.. ipẽ
auferre eande posit.lon eni facus. si
uis in hac fcipłatione u̾tit̃. cũ uõ stipula¬
turᷤ ꝓmissorẽ nõfieri. quonimus sibiire

Expanded text:
habere licere aut per se non fieri, quo minus habere stipulatori liceat, promittat: stipulatio, inquit, non committitur, quamvis auferri res ei et ipse auferre eandem possit: non enim factum, sed ius in hac stipulatione vertitur. cum vero stipulatur per promissorem non fieri, qu
Abbreviated transcription (Latin):
nõ addĩt. sibi. nõ pnto stiplationẽ deu¬
se fructũ. adħrdem tranare: eoꝙ iureꝰ
utimurs s⁊ ⁊siquis uti frui licẽ sibihr̃di¬
ꝙ suo stiplatꝰ sit. uideamꝰ anbrs ex stipu¬
lati age̾ possit. ⁊ putẽ p̾se. licet diuer¬
sisint fractus. llã ⁊ sure agẽ stipuletur
sibr. hrcłiq suo lcẽ: idẽm ꝓ bauim̃. ¶
Siquis clolum malũ ꝓmissoris. hñ disq¬

Expanded text:
non addiderit 'sibi', non puto stipulationem de usu fructu ad heredem transire, eoque iure utimur. Sed si quis uti frui licere sibi heredique suo stipulatus sit, uideamus, an heres ex stipulatu agere possit. et putem posse, licet diuersi sint fructus: nam et si ire agere stipuletur sibi heredique suo licere, idem probauerimus. Si quis
Abbreviated transcription (Latin):
tantum. qãtũ inẜuo habuerut pͣetẽ.
Solutio aut̃ eius obligationis expedi¬
tissima est. si estimationẽ oꝑe malit
lib̾tus offerre. aut siꝯsentiat pat᷑m.¬
px: Cungͣuis sibi aut atio dai sti¬
pulatus est. solintio nõ ⁊ succesidĩb
eius recte soluitin modi

Expanded text:
tantam, quantam in servo habuerit, petere. solutio autem eius obligationis expeditissima est, si aestimationem operae malit libertus offerre aut si consentiant pat Cum quis sibi aut Titio dari stipulatus est, soli Titio, non etiam successoribus eius recte solvitur. Idem
Abbreviated transcription (Latin):
umi mͥ debeas. et alter ex his m̃s fact̾
sit. ex aliqua causa. reliquus mͥ debet̃
at᷑e ¶Stipulano huĩ moĩ inannossi¬
głos. ima ẽ etincerta ⁊ ꝑpetua. noꝗ
admodum simile legatum morte
pmittedi arbitriu collata cõditione:¬

Expanded text:
lum mihi debeas et alter ex eis meus factus sit ex aliqua causa, reliquum debetur mihi a te. Stipulatio huiusmodi "in annos singulos" una est et incerta et perpetua, non quemadmodum simile legatum morte promittendi arbitrium collata condicione
Abbreviated transcription (Latin):
cũ debitor eẽ desierit darespondes:
Namualet stipulatio quasi sub quauis
alia conditione concepta:¬
si ducenta stipulet᷑. quecetũht̃ sine
instiplulatione. ssicun cum filie. ł ma¬
tri. uł sorori. uł alii cuilib ootis noĩe
legaretur utile legatũ eẽt
cũ eẽt stipulatꝰ dete fuero. tenebis
senserimus sseo exdou maliclausu¬
la agam tecũ. sisciens me fefelleris:
exstipulatu hoĩem certũ debeas.
no aliter post morte eiꝰ tenerismͥ
quã si ꝑte stetit quommꝰ uiuo eo.
eum michi dares. Qd̾ita fit᷑. si aut¬

Expanded text:
cum debitor esse desierit, dare spondes?' nam ualet stipulatio quasi sub quauis alia condicione conceptasi ducenta stipuletur quae centum habeain stipulationem, sicuti, cum filiae vel matri vel sorori vel alii cuilibet dotis nomine legaretur, utile legatcum aes esset, stipulatus de te fuero, teneberis senserimus: sed ex doli mali clausula tecum agam, si sciens me fefelleris. ex stipulatu hominem certum mihi debeas, non aliter post mortem eius tenearis mihi, quam si per te steterit, quo minus vivo eo eum mih
Abbreviated transcription (Latin):
minꝰ facẽ id̾ possit ¶te ꝙ leges tierp
cessat obligatio. uelu sororẽ suã nup¬
tamsibi aliquis stipuletur Quãquã ⁊̃¬
sinõ sit ꝑpetua causa ut recidit in soro¬
re ad optiua. idẽ dicendũ sit. quia statim
contra bonosmoressit:. ¶dimlocando. cõ¬
ducendo. uẽdñdo.em̃do.adint̾rogati¬
onẽ quistiõ respondit. sitͣm consensit᷑.

Expanded text:
eges fieri cessat obligatio, ueluti si sororem nupturam sibi aliquis stipuletur: quamquam etiamsi non sit perpetua causa, ut reccidit in sorore adoptiua, idem dicendum sit, quia statim contra mores sit. Si in locando conducendo, uendendo emendo ad interrogationem quis non re
Abbreviated transcription (Latin):
hac sti platione ⁊ solus tenebr̃. qui nõ habre¬
Eit tatum. ⁊ solus aget aquofũt petitũ.
Ioq ⁊ marcello uidetur. quãuis iẽ dũs
ꝓperte ratum hr̃ nõ poterit ¶Susqui
dim i am stipulatus ẽ decessit plib ħrdib
relictis. unus quisq ob euisttionẽ sue
partis ꝓportione sua habebit actionẽ.
Idem q ẽ ⁊mstipulatiore quoq fructiu¬
rͣa ⁊ oĩpni in fecti. et opis noui nũtianõe
restitu tñ opus exopis noui nũt mone
ꝓparte nõpõt ¶hec utilittus caũsa ex
parte sipulatoꝵ recepta sũt ¶Ipĩ aut̃ ꝓ¬
missoĩꝓparte neq restitutio. neq defen¬
sio contingere pot̃¬

Expanded text:
hac stipulatione et solus tenebitur, qui non habuerit ratum, et solus aget, a quo fuerit petitum: idque et Marcello uidetur, quamuis ipsparte ratum habere non potest. Si is, qui duplam stipulatus est, decesserit pluribus heredibus relictis, unusquisque ob evictionem suae partis pro portione sua habebit actionem. idemque est in stipulatione quoque fructuaria et damni infecti et ex operis novi nuntiatione: restitui tamen opus ex operis novi nuntiatione pro parte non potest. haec utilitatis causa ex parte stipulatorum recepta sunt: ipsi autem promissori pro parte neque restitutio neque defensio contingere pot
Abbreviated transcription (Latin):
suum dicendũ ẽ. mutiliter eum ꝓmaittẽ
factum alienũ. at siquis uelit factũ alie¬
Enũ ꝓmutẽ. penãuł quanit ea ressit pot̃
ꝓmtter es squatenus hr̃ licẽ uidebitur:
Si nenio controuersiam faciat. hoc est
neq ipẽreus. neq hrdes eritis. ħrdũne
successores. ¶ziquis forte nõ deꝓͥetate
sedde possessione nuda contrõuer siã fe¬
tĩt uł deusi fructu. uł deusu. ł dequo
minuitur exiureq habuit. ¶Quesctumẽ
utrũ poan oemũrẽ. an faliena ꝓmitẽ pos¬
sit ᷤ. nr̃ litẽ ⁊ magis ẽ ut et aliena ꝓmitii pꝰ¬
ctum er it stipłationẽ noc omłtłi uͥ pena
adiecta sit. qͣitineq ꝑ eum. neq succes¬

Expanded text:
suum dicendum est inutiliter eum promittere factum alienum. At si quis uelit factum alienum promittere, poenam uel quanti ea res sit potest promittere. sed quatenus habere licere uidebitur? si nemo controuersiam faciat, hoc est neque ipse reus, neque heredes eius heredumue successores. Si quis forte non de proprietate, sed de possessione nuda controuersiam fecerit uel de usu fructu uel de usu uel de quo minuitur ex iure quod habuit. Quaesitum est, utrum propriam demum rem an et alienam promittere possit habere licere. et magis endum erit stipulationem non committi, nisi poena adiecta sit, cum neque per eum neque
Abbreviated transcription (Latin):
stipłatioẽs qt nũmoꝵ corp̾ra. ẜ una¬
stipłatio: nã ꝑ singlõs denarios. singłã
tionẽ quoꝙ legitoꝵ cõstat lmna ce ꝗͣ
uis plura copora sut. uł plura legata.
est Itẽq quadrige.aut lectigaroꝵ sti¬
plano nna ẽ sat siquis illud ⁊ illũd stipu¬
lat̾ sit. tot stipulationes st̃ ꝗͣ corꝑa. ¶Si

Expanded text:
t nummorum corpora, sed untipulatio: nam per singulos denarios singulas tionem quoque legatorum constat unam esse, quamuis plura corpora sint uel plura legata. est. itemqpulatio una est. at si quis illud et illud stipsit, tot stipulationes sunt, quot corpora. Si
Abbreviated transcription (Latin):
b i Excetib uenientes actiones
mhr̃des dontur. uicet delictũ quoqꝙ ñ¬
setur. ueluti cututor intutela geran¬
da clolofetĩt. aut is aput quẽ depoitũ
est squo casu:̃ cũ silais familias. ant ẜ¬
ut s. de capite mi

Expanded text:
ctibus venientes actiones in heredes dantur, licet delictum quoque versetur, veluti cum tutor in tutela gerenda dolo fecerit aut is apud quem depositum est: quo casu etiam cum filius familias aut se
Abbreviated transcription (Latin):
cdiuisionẽ nc̃ idnutiunt. uł uti coiam.
it̃. actui stipulam̃. quedam parus qui¬
dam dqͣsione natura recipiunt. S nͥto
ta dñtur. stipulatiom siꝯs no fit. uelu¬
ti cum hoẽm gnalit stipalor. aut lan¬

Expanded text:
divisionem non admittunt, veluti cum viam iter actum stipulamur: quaedam partis quidem dationem natura recipiunt, sed nisi tota dantur, stipulationi satis non fit, veluti cum hominem generaliter stipulor aut lan
Abbreviated transcription (Latin):
b. ł .ui. adplaut. Fiiosus ⁊ pupillus
subi exe acciouenit. obligantur. ⁊ sine
curatore. uł tutoĩs auctoĩtate. ueluti
si comimẽ fundũ habeo cum his. ⁊ ali¬
pilluis dedit. Nam̾iudino coĩdiuidũ¬
do obligabuntur.
ras. utrum aliquis obligetur. analiquis
ubeturs ubi deobligm doquerit᷑.ꝓ
pensiores eẽ oebenos siþabemꝰ occasi¬
onem adneganoñ. ubio elibando ex
ne opus nõ ẽ. suffitiente consensu. his
p surdus int̾uenire pot̃. quia pot̃ intelli¬

Expanded text:
imo ad Plautium. Furiosus et pupillus, ubi ex actio uenit, obligantur etiam sine curatore uel tutoris auctoritate, ueluti si communem fundum habeo cum his et alipillus dederit: nam iudicio communi diuidundo obligabuntur. ras, utrum aliquis obligetur an aliquis liberetur: ubi de obligando quaeritur, propensiores esse debere nos, si habeamus occaonem, ad negandum: ubi de liberando, ex ne opus non est sufficiente consensu, iis m surdus interuenire potest, quia potest intell
Abbreviated transcription (Latin):
ex hr̃dib ꝓhibetur. nõpot̾ coħrs ex
stipulatu age̾. cuiꝰ nicħinder ẽ. nͥpena
subiectasit. Nãpena subiecta efsiciat ut
omĩb comitatur. quia hic nõquerimꝰ
cinꝰ int̃ sit. eñ nõ ubiumus ex hrdib
ꝓhib omĩs tenentur hr̃des: Int̾ ẽ. enĩ¬

Expanded text:
ex heredibus prohibetur, non potest coheres ex stipulatu agere, cuius nihil interest, nisi poena subiecta sit: nam poena subiecta efficit, ut ommittatur, quia hic non quaerimus, cuius intersit. enimvero ubi unus ex heredibus prohibet, omnes tenentur heredes: interest eni