comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
teatur ẽ supramemoratũ
par iroro placo et penopho
incidunt nõ nõ nuiꝙͣ non
hus modo s supionb eciã
acriores dissensionn cãe
non inuidia scudioro sed
ꝓfundis flamate odiis
nam salustii in cullinz
horpq in illos iectine nõ
nigenia neꝙ stilos arquĩt
s mores amareq aliqs
Et hestiee ymo no patralũ
Reibi facecie / millꝰ iocus
pcertamen longe aliud.
sumi solet. cui collati om̃el
meop iudiciũ aculei ludi
sumnt equo ño ferendidũ
oter hos ip̃os quos audisti
nulle alios memim de solie
l̃s concertantes. Nomĩa¬
tum hom̾icos austartũ ac
zorlum. uirgilianos corm¬
nos asimum / ⁊ calm̃ dũ¬
ꝙ in am̃ grauis uenit fe¬
rox fateor ẜ minime ni¬
dis p̾nceps qui cogita¬
uit ur scuptũ est de hom
carminibꝰ abolendis / Cur
eiñ sibi non licere dicens./
quod ploin licuisset, qͥ euz
de ciurtare qũa constiuebat
eiec̃it. S et uirgilii ⁊ titu

Expanded text:
est supra memoratum par virorum Plato et Xenophon. Incidunt vero nonnunquam non his modo, sed superioribus etiam acriores dissensionum cause, non invidia studiorum, sed profundis flammate odiis. Nam Salustii in Tullium horumque in illos invective, non ingenia neque stilos amores, amarumque aliquid et hostile, imo vero pacatum le ibi facetie, nullus iocus, sed certamen longe aliud, sumi solet; cui collati omnes meorum iudicum aculei ludi sunt equissimo animo ferendi, dum preter hos ipsos quos audisti, mille alios memini de solis literis concertantes, nominatim homericos Aristarcum ac Zoilum, virgilianos Cornnos Asinium et Calvum, dumque in animum Gaius venit, ferox — fateor — sed minime rudis princeps, qui cogitavit, ut scriptum est, de Homeri carminibus abolendis, cur enim sibi non licere dicens, quod Platoni licuisset, qui eum e civitate quam constituebat eiecerit. Sed et Virgilii et Titi
Abbreviated transcription (Latin):
fiuam limni ẜ pat famili¬
are eñ illi ẽ alte glorie ra¬
dices auidiꝰ insequ clans¬
non ałr ꝙͣ subterranei
quidm̃ ũmce qm proceras
arbores radicũ morsibꝰ d̃a¬
Seftmis et tacita labe ꝑten¬
dant. Sit sepe tacita seuit
luior / S mt̾dũ magis estu¬
ar passione aĩ silenciũ frã¬
gente clamoribz u tersithe
pede claudũ discortũ cru¬
ribꝰ himĩis gibbosum pecto¬
ie concanũ caluastrum
agamenom grecoro regisz
achilla grecore fortissnio
de trahentẽ publice ylias
narrat hom̾ita. Et drance÷
turno. u̾bis iuinantem
eneys uirgiliana testatur
S hie miri nichil. Est em̃
gustum. cesares nl ab amn¬
tis ul ab hostibꝰ dc̃a sunt
Illud supra fidẽ stupeo / ꝙy¬
pescaurans inig uir fortis¬
smmꝰ piemẽ stipionũ toto
homauo orbe pͥcipuã fortu¬
natam pociꝰ dicebat ee ꝙͣ
fortem Aullꝰ hie ꝓcuedu¬
bio luor erat.ẜ libertas ĩ¬
consulta iudicn. uerũ h ͨ ⁊
similia ꝑegrina nõbatꝙ
donginqua sitiad ꝓpinqͥ¬

Expanded text:
iam, humi serpat, familiare tamen illi est alte glorie radices avidius insequi clarisnon aliter quam subterranei quidam vermes, qui proceras arbores radicum morsibus clandestinis et tacita labe pertentant. Sic sepe tacitus sevit livor; sed interdum magnis estuat passione animi silentium frangente clamoribus. Et Thersiten pede claudum, distortum cruribus, humeris gibbosum, pectore concavum, calvastrum Agamenoni Grecorum regi, et Achilli Grecorum fortissimo detrahentem publice Ylias narrat homerica, et Drancem Turno verbis iniuriantem Eneys virgiliana testatur. Sed hic miri nichil; est enimgustum Cesares vel ab amicis vel ab hostibus dicta sunt! Illud supra fidem stupeo, qucennius Niger, vir fortissimus, progeniem Scipionum, toto Romano orbe precipuam, fortunatam potius dicebat esse quam fortem. Nullus hic proculdubio livor erat, sed libertas inconsulta iudicii. Verum hec et similia peregrina nobis atque longinqua sunt; ad propinqu
Abbreviated transcription (Latin):
iocus non illiꝯ iri auribꝰ
ac monba /ẜ ore pociꝯ et
scurulitate iocantiũ Iam
anner senere in quintilia¬
uiuir ac in senecã quintiliãt
detracco noca ẽ Erantqz
ambo nri egregn amboys¬
pam mutuis tñ .s. morsibꝰ
sere carpunt /atq ali̾ alt̾/¬
is stilu dãpnãt. Mire
prorsus in tantis ingeniis
Solent ei docti indourdesse
Sdio et stupori horũ illini
nodo facultas afulpit
famam rodunt doctis facie
s icognitis inter se cognaco
multa ẽ insi hant luror aut
excellencie apetita abruꝑ¬
it. Quod in hñs ꝓximis
ante dixiꝰ eueisse credibi¬
le. est. Quibus qnq cessan¬
tibꝰ nouum dictu claros
nt̾ iurds esse indetur enui¬
lacõ quedam quasi uentis
qui escentibꝰ tumens mare
cuio duplicem rei causamn
apud quosdam lego. una
comiꝑacione adducũt. fos¬
tanciũ indicia in diũfum
agie / ut ꝙͣuis. in se contor¬
des duo niri ⁊ passionpoa

Expanded text:
iocus non illius viri auribus iocus non illius viri auribus ac moribus, sed ore potius et scurrilitate iocantium. Iam Annei Senece in Quintilianum atque in Senecam Quintiliani detractio nota est. Erantque ambo viri egregii, ambo Hispani; mutuis tamen morsibus se se carpunt, atque alter alterius stilum damnat. Mirum prorsus in tantis ingeniis! Solent enim docti indoctis esse odio ac stupori; horum illi igitur, modo facultas affulserit, famam rodunt. Doctis, facie licet incognitis, inter se cognatio multa est, nisi hanc livor aut excellentie appetitus abruperit; quod in his proximis ante diximus, evenisse credibile est. Quibus quandoque cessantibus, novum dictu, claros inter viros esse videtur emulatio quedam, quasi ventis quiescentibus tumens mare, cuius duplicem re causam apud quosdam lego. Una comparationem adducuntur, spectantium iudicia in diversum agit, ut quamvis in se concordes duo
Abbreviated transcription (Latin):
ree. hũt tamen et hn tres
et a lñ quos qu disterpsit
mire p̃lonem sperint et
contumeliosissime. arl ͤ
uexas/ ac democritũ a quo
ultimo q̃ sciebat in philo¬
sophicis eucta didist̾at et
In õnubꝰ sequebatur / hñ
acria infamabat / nemꝑe
qui magr̃o cariusse glia¬
deture et uideri nellet
Secuti sunt in hac detrahẽdi
libidĩe p̾ceptorem suũ. Metro¬
phes lac̾antes. nec illia magni¬
tudini ꝑcentes aut glie fiit
rgelo zeno ipe maleditus
atq rrisor qui crissi pũ iurũ
atutissimũ ⁊ eiusdm̃ secũ sec¬
te concep̃tuz. nominans non
crisipum ẜ crissipam semper
⁊diteret. Et non modo coeta¬
neos ẜ parentem phie. sotra¬
tem. conuiciis at maledictis
ut pegrine lingue morda¬
cior. iocus esset sturrã arh¬
cum uocitaret. Quod ip̃iisto¬
ma si sit illud. et non pociꝯ
le doria dici debet meandem¬
S apud quem scripta sunt. Ci¬
conem post ab enuilis nsuz
est quem ob insignem lingue
festmitatẽ dixere aliqui con¬
sularem seurrao. Dignus

Expanded text:
t hi tres, et alii quos discerpsit, mire Platonem spernit, et contumeliosissime Aristotilem vexat, ac Democritum, a quo ultimo que sciebat in philosophicis cunta didicerat, et in omnibus sequebatur, hunc acrius infamabat, nempe qui magistro caruisse gloriaretur et videri vellet. Secuti sunt in hac detrahendi libidine preceptorem suum Metrophos lacerantes, nec ullius magnitudini parcentes aut glorie. Fuit et Zeno ipse maledicus atque irrisor, qui Crisippum, virum acutissmum et eiusdem secum secte, contemptim nominans, non Crisippum, sed Crisippam semper diceret, et non modo coetaneos, sed parentem philosophie Socratem convitiis ac maledictis ut peregrine lingue mordacior iocus esset, scurram Atthicum vocitaret. Quod ipsum scomma — si sic illud et non potius ledoria dici debet — in eundem apud quem hec scripta sunt Ciceronem post ab emulis versum est; quem ob insignem lingue festivitatem dixere aliqui consularem scurram: dignus
Abbreviated transcription (Latin):
ns pħꝰ multa sidi deerse
cognostit. Quem deffectu¬
telligit ñs fentit et curat
mino Pdeoq doccissimes nde¬
unne. iudeas descendi ainidos
⁊ maxine ignorancia ne¬
gligentier Sane in hac tãta
alas uento aꝑithunana
supbia ꝙ̃ frequẽtes ⁊ ꝙ̃ du¬
Quot insidie sophistare
om̃ studio uen iter uepri¬
ut nequoat mntnose que
illuc reccior traines ferat
quam obcam eatho maror
ut nomñq̃ pellendum cẽsuit
orbe carnea dẽ/ q̃ na post re¬
mo hec int hunit temtas
hune diffidencia maxmio¬
gora̧s cit / de oni re ed
pucari posse/ Et de hoc npo
anres om̃is exquo dispir¬
tablis sit. Sunt qui ditãt
alte obruptã mtatẽ ⁊ ꝓfundo
nł ut ĩ puteo demersam quasi ex
ymiis lre latebris et no pono
esũmo celi u̾tite petenda ui¬
tas et uncis at fimibꝰ eruer¬
da non scalis gracie ⁊ mge¬
mi gradibꝰ adenuda sit
Socrates authoc unũ sciol¬

Expanded text:
s multa sibi deesse cognoscit; quem defectintelligit, minus sentit et curat minus; ideoque doctissimos maxime videas discendi avidos, et maxime ignorantiam negligentem. Sane in hac tanta alas vento aperit humana superbia, quam frequentes et quam duquot insidie sophistarum omni studio veri iter vepriut nequeat internosci quis illuc rectior trames ferat! Quam ob causam Cato maior, ut novimus, pellendum censuit urbe Carneadem. Quenam postremo hec inter hinc temeritas, hinc diffidentia maximogputari posse, et de hoc ipso, an res omnis ex equo disputabilis sit. Sunt qui dicant alte obrutam veritatem et profundo velut in puteo demersam, quasi ex imis terre latebris, et non potius e summo celi vertice, petenda veritas et uncis ac funibus eruenda, non scalis gratie et ingenii gratibus adeunda sit! Socrates ait: «Hoc unum scio
Abbreviated transcription (Latin):
ncas iudrĩt si ad illam
fame passibus ꝑueno. Si
mĩꝰ oblimo. uiderit᷑ ꝙͣ poste¬
ritas incorrupta qũa as eqͥ¬
tate iudicii non aĩor ꝑturba¬
cio. ulla nõ odiũ. nõ ira non
anor luiorq ueri liostes impe¬
dient. uiderit illa si in nou̾t
Iudices em̃ mõs ꝓcul dubio
non agnoscer. Quippe quos
nec etas hͨ nom̃t uix uitime
nocos sue uidrĩt / iudicetꝙ¬

Expanded text:
ritas viderit, si ad illam ritas viderit, si ad illam fame passibus pervenero; si minus, oblivio. Viderit, inquam, posteritas incorrupta, quam ab equitate iudicii non animorum perturbatio ulla, non odium, non ira, non amor, livorque, veri hostes, impedient. Viderit illa, si me noverit; iudices enim meos proculdubio non agnoscet; quippe quos nec etas hec noverit, vix vicinie notos sue. Viderit iudicet
Abbreviated transcription (Latin):
gratorem optune posse dice
extimauit qued certe rpe uo
Magna mediocus ingeni
fiducia E longe om̃ibꝰ fidẽ¬
cior hyppps scire se om̃ia pro-¬
ficori ausꝯ ut non modo de
libera libus studiis / deq uni
nem nisi insanũ credere in
nͨ multa ꝑ hõinem certum
lante deo stur ad posseccõs¬
ratũ ẽ incipiens cor eorum
anichi ad sobrietatẽ sapere.
si contingat/ qd sine mulit
ymo et sine ullis lictis fi
possit illit̾ata utriusq
sexꝰ sanitoꝵ cohors ndicã
satis ⁊ satt felicit̾ agi mecũ
tudn penitebit et hos garru-¬
los ydiotas qui flo lr̃aꝵ noie
turgidi dici amant quod
non sunt, aut imẜebor, aut
odero ./ aut ndebo de rebus
mambꝰ acq incognitis al¬
tercantes / Rieq illis iuctãciã
neq rumorem pestiferum
nec omino aliꝙͥ nõ ĩpas t̃te
diuicias mudebo/ nũꝙͣ ad sese
rede mitibꝰ semper foras efusie
seq extra querentibꝰ infines
lrati nomen libens poncet
iam posui si indignũ ut nita¬
ot mudie de re aũt poste¬

Expanded text:
oratorem optime posse dicere existimavit, quod certe ipse non Magna mediocris ingenii fiducia. Sed longe omnibus fidentior Hippias, scire se omnia profiteri ausus, ut non modo de liberalibus studiis deque univenem, nisi insanum crederem. nec multa per hominem certum lante Deo sciri aliquid posse consratum est insipiens cor eorum». Michi ad sobrietatem sapere si contingat, quod sine multis, imo et sine ullis literis fieri posse illiterata utriusque sexus sanctorum cohors indicat, satis erit, et feliciter agi mecum studii penitebit, et hos garrulos ydiotas, qui, falso literarum nomine turgidi, dici amant quod non sunt, aut miserebor, aut odero, aut ridebo, de rebus inanibus atque incognitis altercantes, neque illis iactantiam, nec tumorem pestiferum, nec omnino aliquid, non ipsas certe divitias, invidebo, nunquam ad se se redeuntibus, semper foras effusis seque extra querentibus. In finem literati nomen libens pono, et iam posui, si indignum, ut veritaut invidie. De re autem poste
Abbreviated transcription (Latin):
est. Sin n̾a ẽ fama quare. t¬
gu̾ranĩ an amore uani nõĩs
labefactare solidam intuũ u̾i¬
tatem Quid est aũt in hoc ip̃o
qd magnope guosum amucti¬
humana nostentẽ et celestia suspi¬
rantem. torqueat dum cogitat me¬
quod non dicam unꝰ alt̾q pħo¬

Expanded text:
est. Sin vera est fama, quid terest. Sin vera est fama, quid tergiversamur? An amore vani nominis labefactare solidam nitimur veritatem? Quid est autem in hoc ipso, quod magnopere generosum anihumana noscentem et celestia suspirantem torqueat, dum cogitat mequod non dicam unus alterque p
Abbreviated transcription (Latin):
una docti sibi iudent᷑ eo
p̾ẜitum tpre / nam quod constat pꝯ
cenam illa sma lata est/ uiden.
aut̃ pͥma fronce potuerit de mi
ipius ignorancia insi aliud
addidissem nonꝰ librititulus
non scupenda tamen ad memo¬
Hiam reuocanti ut de ebrieta¬
cesna librũ scripsit Anthonis¬
⁊ trimur Tanto em̃ hoc tur pior
titulꝰ ille ẽ / qͣto moꝵ ꝙͣ ingemi
turpiora sunt uitia Ignorãcia
quidm ul desidie cꝯpiam fu̾it
ul insite tarditatꝭ. ac ebriosi¬
aũt ibi anthomus onuz ebri¬
osissimũ se fatet᷑ unũ dñtax̾t
exci piens magni prochpudor
portũ expecto. Icon deniũ gͥ.
⁊alto aĩo ferainꝯ hant seu fal¬
sam. infannam seu uerã famaz
ignorancie. Nam neꝙ falsum¬
⁊ nietuit nͥ qui paru no fidit
neꝙ uerum odit n qui falsum
amat. Si falsa ẽ infamia ci¬
to desmet apud ip̃os ecl aucto/¬
res infamie dum quid dixim
rumiantes pudor innaẜit
apud alios .n. neq incipiet
quidm̃ nͨ ad qũe diu̾tat patẽs
simẽ docti hominis reꝑtura

Expanded text:
 docti sibi videntur, eo esertim tempore; nam quod constat, post cenam illa sententia lata est. Videri autem prima fronte potuerit De mei ipsius ignorantia, nisi aliud addidissem, novus libri titulus, non stupendus tamen ad memoriam revocanti ut de ebrietate sua librum scripsit Antonius triumvir. Tanto enim hoc turpior titulus ille est, quanto morum quam ingenii turpiora sunt vitia. Ignorantia quidem vel desidie cuiuspiam fuerit, vel insite tarditatis, at ebriosiautem ibi Antonius omnium ebriosissimum se fatetur, unum duntaxat excipiens magni — pro pudor!portum specto. Iam demum igitur alto animo feramus hanc seu falsam infamiam, seu veram famam ignorantie. Nam neque falsum metuit, nisi qui parum vero fidit; neque verum odit, nisi qui falsum amat. Si falsa est infamia, cito desinet, apud ipsos etiam auctores infamie, dum quid dixerint ruminantes pudor invaserit. Apud alios enim nec incipiet quidem, nec ad quem divertat patens limen docti hominis repertura
Abbreviated transcription (Latin):
acq hoc non recens et mĩt pͥmũ
ados ueniens. O sepe dtm̃ sepio i.
cogitatũ. Credes qnecũq hor
qui magne stie fama sunt seu
uet̾um. seunoiors ex illo illus¬
triũ grege et nomen luce secre¬
nr̃s et diligeni excusẜis Inue¬
mes si reꝵ nĩtas non hõrnuz
ela mor inspitit᷑ scie modicũ
igno ͤ. plurimũ huisse. qui ip̃et
si assini n ͨ intemis pridor absu
plane fassuros ni ip̃e ꝑsua

Expanded text:
recens et nunc primum ad os veniens, sed sepe dictum, sepius cogitatum credes: quemcunque horum qui magna scientie fama sunt, seu veterum seu novorum, ex illo illustrium grege et nominum luce secreveris et diligenter excusseris, invenies, si rerum veritas, non hominum clamor inspicitur, scientie modicum, ignorantie plurimum habuisse; quod ipsos, si adsint, nec ingenuus pudor absit, plane fassu
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑbiar sed deo gracias adar
medendum non sit uelox pduos
sibi ꝙͣ alns dese credar sibi e
non plausors blandistan¬
soris in se ngidi iuce fuiore¬
genti uere. eĩ quisq faurẽ
seposito qͦ ⁊ fallm᷑. ⁊ ilci sfuor
as pexĩt multa un se le plai
pauta pauta ad moo dũ plan¬

Expanded text:
superbiat, sed deo gratias agat, credendum non sit velox, potiusque sibi quam aliis de se credat, sibique non plausoris blandi, sed censoris in se rigidi vice fungenti. Vere enim quisquis, favore seposito, quo et fallimus et vicissim aspexerit, multa in se flenda, pauca a
Abbreviated transcription (Latin):
futnriõ fiusse. ꝙ het et ala
sope simlia. tacussem Ged
dificile est mt̾ aculcos non
moueri sepe iz tales pusi¬
dibent amplectorlillorum
ynsolenciam egre fero Bed
ut dipi tatitꝰ ħãt latto e¬

Expanded text:
hec et alia sepe similia tacuissem; sed difficile est inter aculeos non moveri. Sepe ergo tales pulilibenter amplector, sed illorum insolentiam egre fero, sed, ut dixi, tacitus hanc latu
Abbreviated transcription (Latin):
iꝯnorantie / q̃ lia eẽ gaudeo
hercleut q̃ in dies ueniora sit
cupio Profecto em̃ de quo mͥ
cũ magns uiris liquido con¬
stm esse audiat ruditatlr
et rusticie arguent Et que
ante suspexint supbi despi¬
cient ignorantes tanta
penima /tantũq uerr odiũ
est quasi dedidicent eo ip̃o
ꝙ ad sapientiam dei path
er caliginosa et loquatihꝰ
fidem clara et salutifera
uoce confessꝯ est/ as illis
suꝑbis demoiiculis qͦro
ofense metu aliꝙͣ diu com̃¬
sionem disculisse cum in
confessionib ꝯ salugustino re¬
fert hebes ac deliratisẜuna
heretur / quod de ip̃o augo¬
tio. eo magis suspitor quo
et ip̃e iuir e lanor fuit ela¬
rior ꝙ comuĩsio et quantofi¬
delibꝰ utilior graciorꝙ tan¬
to xp̃i et eccłie sue hostibus
Quando apud mediolanũ
ut ieisd̾̃ confessiombe di
ape comemimit magistio ⁊ciho¬
nce de porto sb illo fidelissio
et sanctissimo p̾tone uitans
ambrosio stiam telestẽ atq Iter

Expanded text:
ignorantie; que vera esse gaudeo, hercle, utque in dies veriora sint cupio. Profecto enim, de quo michi cum magnis viris liquido confactum esse audiant, ruditatis et inscitie arguent, et quem ante suspexerint, superbi despicient ignorantes, tanta penuria tantumque odium veri est, quasi dedidicerit, eo ipso quod ad sapientiam Dei patris a caliginosa et loquaci muum et veracem fidem clara et salutifera voce confessus est, ab illis superbis demonicolis, quorum offense metu aliquandiu conversionem distulisse eum in Confessionibus suis Augustinus refert, hebes ac delirantissimus haberetur. Quod de ipso etiam Augustino eo magis suspicor, quo et ipse vir clarior fuit clariorque conversio, et quanto fidelibus utilior gratiorque, tanto Cristi et Ecclesie sue hostibus quando apud Mediolanum, ut in eisdem Confessionibus idem ipse commeminit, magisterio rethorice deposito, sub illo fidelissimo ac sanctissimo precone veritatis Ambrosio, scientiam celestem atque iter
Abbreviated transcription (Latin):
cia q̃ se obuilerãt festinãti
de quibꝰ cogira ⁊estudiosio
si detur nõ libellꝰ ehigu¬
us s ingentes texa qam
iur nn aliene forscen regno¬
rancie ferendis sentecoo
assemerent/ esserqs ad iu¬

Expanded text:
ia que se obtulerant festinanti, de quibus cogitare studiosius si detur, non libellus exiguus, sed ingentes texi queamichi, aliene forsan ignorantie ferendis sententiis abstinerent, essetque ad tr
Abbreviated transcription (Latin):
esse net cgnitos hnu ereptũ
nicupunt quod non habent
nec si sapñ spant mragnabo¬
tors conflutaco rerq discordia
cui bonũ om̃e uł maxium
Selis / eidm̃ nolle ul niminũ.
ncq fateor niuste in annticia
pares esse. et ꝑd agunt qmi
clau omes esse non possiuna
quod faciliꝯ censent sunq omes
ofum Est non inficior ĩ ami¬
io pitas pulchãma. ubi em̃
insigintis pare una p̃pondat
non bñe iudent᷑ anicoro aĩ qͣi
impares muenti sub amicicie
iugũ nuiti. Gerum ea paritas
anious ac fidey esse debet for¬
timaꝵp et głie non ita / idq ut
ignotos sileam hculis ar phi¬
lotete thesei ac pirithoy a¬
uelies et patrocl. stipionis ⁊
lesii ꝓb̾at inꝑiras. Ip̃i tamẽ
ot libet iiderinnt quo ar̃o erga
ppade u̾tites parua ꝙ in
riaui fedeo ne meris si nl
manus scuibentis, ul or̃oflut¬
tuat. ꝑ adũsum hũt ingẽtẽ
amnẽ. tota cũ ignoranci mea
naupgo. Cuiꝰ olim in ripir
multa scripsi uuẽis multa¬
q meditatus sum q̃ illorũ

Expanded text:
gnitos. Hinc ereptum michi cupiunt, quod non habent, neque, si sapiunt, sperant. Magna votorum conflictatio rerumque discordia, cui bonum omne vel maximum velis, eidem nolle vel minimum, neque id fateor iniuste, in amicitia pares esse, et id agunt, ut quoniam clari omnes esse non possumus, quod facilius censent, simus omnes obscuri. Est, non inficior, in amicis paritas pulcerrima. Ubi enim insigniter pars una preponderat, non bene videntur amicorum animi quasi impares iuvenci sub amicitie iugum mitti. Verum ea paritas amoris ac fidei esse debet; fortunarum et glorie non ita. Idque, ut ignotos sileam, Herculis ac Philotete, Thesei ac Pirothoi, Achillis et Patrocli, Scipionis et Lelii probat imparitas. Ipsi tamen, ut libet, viderint quo animo erga Padi vertices parva in navi sedeo. Ne mireris si vel manus scribentis vel oratio fluctuat; per adversum hunc ingentem amnem tota cum ignorantia mea navigo, cuius olim in ripis multa scripsi iuvenis multaque meditatus sum, que illorum
Abbreviated transcription (Latin):
ps famam / eamq duni taxat
latum. horo egto nl omĩum
ul singuloꝵ in manib fidẽt᷑
iuł ꝙ hesitans posueri/ neq
hec except̃o aut odii aut ami¬
ticis lentioris ẜ mmudie ẽ ut
dixi eciam in amnicitirs huãtis
uee si hoc auditu durũ est et
hoc ꝙͦ melius alit est dduniu
uon liuoris sit excepcõ ẜ dolor
Dolent forfitan ymo dolent nu¬
qs apa doctos ayud quos nueli

Expanded text:
 famam, eamque duntaxat literarum, horum ego vel omnium vel singulorum in manibus fidenter nilque hesitans posuerim. Neque hec exceptio aut odii aut amicitie lentioris, sed invidie est, ut dixi, etiam in amicitiis habitantis, vel si hoc auditu durum est, et hoc quoque melius aliter est dicendum, ut non livoris sit exceptio, sed doloris. Dolent forsitan, imo dolent utique apud doctos, apud quos michi,
Abbreviated transcription (Latin):
seu falsa seu uerax ignorã¬
cie fama restituet acq Ita
contra. mos iudices fentuĩt
reni iã iudicatã transierit
recasura si pt̃ illa unam
forsitan. ubi het audenr e¬
bem nobilssimiam at optima
ubi ꝓpt̾ ppłi m agnitudner¬
ac amltiplicem nauetatem
alai sumi quisme lrie phante

Expanded text:
seu falsa seu verax ignoranseu falsa seu verax ignorantie fama restituet. Atque itcontra meos iudices sentiunt, rem iudicatam iam transierit, recasura sit, preter illam unam forsitan, ubi hec audent, urbem nobilissimam atque optimam; ubi propter populi magnitudinem multiplicemque varietatem multi su
Abbreviated transcription (Latin):
dis exutum uestibꝰ/ meq re¬
tro assidue. ad uis meũ ab
iniquis iudiciba repostẽduz
magno impetu et toto gurgi¬
te reimpellit/ uorli egola¬
bonorã mnͥ ⁊ quibus mimine
suspicabar muidiosã fame
siricinam ꝑoso et liciũ fugi/¬
tans et conteptꝯ spretor ex¬
uiias mas raptoribꝰ mĩs
parem stĩe opimionẽ. Egoul
utraq nł ꝓfecto alt̾a hocẽ
opimone stĩe nuda eosellicior
fortasẜ ac dicior nuditate
huili ꝙͣ suꝑbis illis spoliis
et ut arbitior nõ sis uado
g̾ lecꝯ/ claro. et gram faste
depõito ⁊ obstante padimre¬
mis uelis ac fimibꝰ suꝑo/ ti¬
cum̃ repetens studiosã et an¬
ti quã urbem. ubi non modo
uestimentũ fame uetꝯ inter
nautas ꝑditum inneniansi
ea cura sit. Sz carere illoei¬
si nalde cupiam nequibo. ego
aut intarsemper: optabo illi¬
t̾atꝰ dici dum uir bonus. aut
non malus sun ut ul sit qu¬
escamfesso nil dulciꝯ ẽ qͥete
menday ue nũc audio lict̾aꝵ
fama p̾ripuit, Et hant ipaz

Expanded text:
dis exutum vestibus; meque retro assidue ad ius meum ab iniquis iudicibus reposcendum magno impetu et toto gurgite reimpellit. Verum ego, laboriosam michi et quibus minime suspicabar invidiosam fame sarcinam perosus, et litium fugitans et contemptus spretor, exuvias meas raptoribus cariparem, scientie opinionem. Ego vel utraque vel profecto altera, hoc est opinione scientie, nudus eo, felicior fortassis ac ditior nuditate humili, quam superbis illi spoliis et, ut arbitror, non suis. Vado igitur letus, claro et gravi fasce deposito, et obstantem Padum remis, velis ac funibus supero, Ticinum repetens, studiosam et antiquam urbem, ubi non modo vestimentum fame vetus inter nautas perditum inveniam, si ea cura sit; sed carere illo, etsi valde cupiam, nequibo. Ego autem nitar semper et optabo illiteratus dici, dum vir bonus aut non malus sim, ut vel sic quiescam: fesso nil dulcius est quiete. mendax, ut nunc audio, literarum fama preripuit, et hanc ipsam
Abbreviated transcription (Latin):
napine. a qͥmla nocdue aid¬
Instoi fortes itnan herios
mali lacerant ner mascorto
Acencie. bom obstant aede
mim̃o illi suꝑant ⁊ faudre
puslico expedire credentiu
ita proisuo inredit illube
tybemn cescoris inciuitate
bibrã. lingũa mente qdbi

Expanded text:
e aquilam noctue, ciginscii, fortes ignavi, bonos mali lacerant; nec malorum licentie boni obstant, quod et numero illi superant et favore publico, expedire credentium Ita prorsus insedit illud Tiberii Cesaris, in civitate libera ling
Abbreviated transcription (Latin):
Grtute et d uã felicitate deꝙ
et̾na salute cogitandimimci
doct̾nam pcipe potussꝰ de
plone eĩ milla dubitato est
apud ip̃m augustiũ si aue
hoc tempore reuiuiscet aut du
uont hec futura p̾nosteret
fecisse sua etate pleros rno¬
mncos id̾m refert quo ꝵ ipse.
stante q de finnda menros quud
estet eloquius aue quidmo¬
gere scu libros helicoibe
legisse non noceat ꝓpus ex¬
pediat dñte aplo opeetet

Expanded text:
veritate et de vera felicitate deque veritate et de vera felicitate deque eterna salute cogitandum inciddoctrinam percipere potuisset. De Platone enim nulla dubitatio est apud ipsum Augustinum, si aut hoc tempore revivisceret, aut dum vixit, hec futura prenosceret, fecisse sua etate plerosque platonicos idem refert, quorum ipse Stante hoc fundamento, quid obstet eloquium? aut quid nogere, cum libros hereticorum legisse non noceat, imo expediat, dicente Apostolo: «Oportet
Abbreviated transcription (Latin):
tmnũ bsq ad eo delectatũ
bideo ut nec uisione illat᷑¬
ubili nec rufim urgiis sit
stilum nde dnmouit quim
ip̃emet fenciens,/ de hoc ip̃o
alicubi se excurat. Nec n̾o
ciẽs fidelit̾ ac modeste lc̃t̃a
aut illi nocuit aut cuiꝙͣ
alt̾i cum ad eloqñciã cũtꝭ
ad uitam multis ualde pro¬
fuerit nominatim ut dipiq̃
angustnio / Qui ex eg ipto.
egressurus egipciors auro
et argento suũ sibi gremiũ¬
ꝙ compleuit at tanta pli¬
gil ecclie tanto ꝓpugnator
fiderfuturꝰ ante diu qe
acie descendiẽt sese armis
ħostiũ cuconsuesit / ubiir
de hnis de eloqñcia p̾ẜtim
queritur cit̾onem faceor
me mirari Inter ymo ante
om̃es qui scripẜunt imꝙͥ
qualz in gente/ Nec tam̃
unꝯ fieri metuens quod
aliis non ꝓbo. Si mirari
aut̃ Cicdnem hoc ẽ cibina¬
nũ esse cicõniauꝰ sum / ariros eim
nempe qn eciam mirantes ilłũ
miror si qua hat ignoran noua
confessio iudrĩ potest: hocsim
aĩo fareor/ hoc sine pudore. at
ubi de Religione id desũma

Expanded text:
lectatum video, ut nec visione illa terribili, nec Ruphini iurgiis sic stilum inde dimoverit, quin ipsemet sentiens de hoc ipso alicubi se excusat. Nec vero Cicero fideliter ac modeste lectus aut illi nocuit, aut cuique alteri, cum ad eloquentiam cuntis, ad vitam multis valde profuerit, nominatim, ut diximus, Augustino, qui ex Egipto egressurus, Egiptiorum auro et argento sinum sibi gremiumque complevit, ac tantus pugil Ecclesie, tantus propugnator fidei futurus, ante diu quam in aciem descenderet, sese armis hostium circunfulsit. Ubi ergo de his, de eloquentia presertim queritur, Ciceronem fateor me mirari inter, imo ante omnes, qui scripserunt unquam, qualibet in gente, nec tamenius, fieri metuens quod in aliis non probo. Si mirari autem Ciceronem, hoc est ciceronianum esse, ciceronianus sum. Miror eum nempe; quin etiam non mirantes illum miror. Si qua hec ignorantie nova confessio videri potest, hoc sum animo, fateor, hoc stupore. At ubi de religione, id est de summa
Abbreviated transcription (Latin):
amis sum. Et si enim forsitã
audire possim qd obiectũ sibi
Iõm̃a refert/ Mentiris citdina.¬
thesaurꝰ tuꝯsibi et eor tuuz
Rñdebo et thesaurũ meum
incorruptibilem et supmã
ferre ẜ enimare deficile est
non quas possum fateor ot
bellem sit inferiores ꝑtes
piscibilis apetita actollẽ qͥn
ad sint t̾us inhereant E
quociens quanto insu liã¬
no illas auellere mestꝰ et
Indignans temptaium Et
qr non successit quid lunit
paciar solus ille ꝙ̃testor et
tassis iiẜebr̃ ut salubrem co¬
natum adiuuet inbecillis
aĩe et ꝙ pc̃ti mole obrute. ac
Ritentem, de quo me supra
ꝓxime ẜ alibi pluubꝯ egil¬
dixisse contentus sumediome
dissi mulo equidm mecutoms
igemo ⁊ eloquẽçia delectan¬

Expanded text:
anus sum. Etsi enim forsitan audire possim quod obiectum sibi Ieronimus refert: «Mentiris, ciceroniathesaurus tuus, ibi et cor tuum». Respondebo et thesaurum meum incorruptibilem et supremaferre, sed enumerare difficile est, non possum, fateor, ut vellem, sic inferiores partes piscibilis appetitus, attollere, quin adhuc terris inhereant. Et quotiens quanto nisu humo illas avellere mestus et indignans retentaverim, et, quia non successit, quid hinc patiar, solus ipse quem testor et tasse miserebitur, ut salubrem conatum adiuvet imbecillis anime et peccati mole obrute ac rofitentem; de quo me supra proxime, sed alibi pluribus egisdixisse contentus sim. Non dissimulo equidem me Ciceronis ingenio et eloquentia delecta
Abbreviated transcription (Latin):
uon solum fanra ẜ uica isup
spolian si res tulent equissio
sum passiuꝰ aĩo / Ieed angiti
n pmis ꝙ uenssima om̃iuz
uł onica uł int̾ cuncta emimẽs
obliqm. Causa iudien liuor est
qui mulcos semꝑ ẜ millos un/
ꝯsa nos et lucidos infecit ocu¬
los coegitꝙ falsum cernẽs tes¬
non plana et ꝑfecta amnicia
q est lan amicũ ut re amare
amant/ isti me ẜ non toto p̾torel

Expanded text:
non solum fama, sed vita insuper non solum fama, sed vita insuper spoliari, si res tulerit, equissimo sim pan primis, quod verissima omnium vel unica vel inter cuntas eminens obliqui causa iudicii livor est, qui multos semper, sed nullos unquam sanos ac lucidos infecit oculos, coegitque falsum cernere. Res snon plena ac perfecta amicitia, que est ita amicum ut se amare. Amant
Abbreviated transcription (Latin):
atꝙ innoluat editur proisus
quasi non discordes at trepide
sabelee et migelle. Inanes
batue sint illoro / nec stia cc̃a
de ambizius aut ignotis ued
opimones nage et libe̾ ⁊ in¬
certe uere auĩ fidey noticia
et altissima et cercissiã Et pos
dieiis i nestiã an non solũ
duo illi / de quiba sup̃dim est
ue si qui sunt similes ẜ supͦ¬
ma onm paulꝯ ip̃e nõ dico ce¬
pre displice̾ indeis/ quiba añ
exponens ait /ẜ or̃o ⁊ phan¬
seis et pontifiçiba insanten
iuisa olim su / ꝙ de lupo agͥno
mt eet indeatru/ Possu
gᵒ ignoranciã inͥ obrectani
possue ⁊si obiciat᷑ in samas
magnis comitibus ꝯsolari
isu facio quin mẽdũ eciã
deleccor ⁊ gaudeo honestis
ep causis non ignorancie
tñẜ a mentie reus erre. Ce¬
teium de meletus de amicie
tosoo Et pi enim alie iudicio
dcenduntur cause et forsican
e npietate non uacant iflie
enennpere et infames mͥ ecĩã
plose Et pro hus causis

Expanded text:
atque involvat, creditur, prorsus atque involvat, creditur, prorsus quasi non discordes ac trepide fabelle et nugelle inanes ac vacue sint illorum, nec scientia certa de ambiguis aut ignotis, sed opiniones vage et libere et incerte; vere autem fidei notitia et altissima et certissima et postdiciis, ut nesciam an non solum duo illi, de quibus supradictum est, vel siqui sunt similes, sed supremus omnium Paulus ipse non dico ceperit displicere Iudeis, quibus ante exponens, ait; sed omnino et Phariseis et pontificibus insanire visus olim sit, quod de lupo agnus, m videatur. Possum ergo ignorantiam michi obiectam — possim et si obiciatur insaniam — magnis comitibus consolari, et sic facio. Quin interdum et delector et gaudeo honestis ex causis non ignorantie tantum, sed amentie reus esse. Ceterum de me letus, de amicis doleo; etsi enim alie iudicio pretendantur cause, et forsitan et impietate non vacant, illis mortifere et infames, michi etiam gloriose, ut pro his causis
Abbreviated transcription (Latin):
cum suspirio rudentem, heu
ꝙͣ dolendum ꝙ ingemiũ tale
subellis mambꝰ reretĩtum
qui hec dicas misimũqꝙ si sẽ¬
tras. Contra ille subridens
credis, ut loqueris ẜ meluis
de tespero. Quid de ni autspe¬
raret insi ut conteptor pietat
in filencio secum essem. proͤl¬
iam nemo iiiͥ. lict̾atꝰ horum
icus et insa nus supq onna
ac plateas urbiñ de quadru¬
pedis ꝯ ac kiolus disputans
uipes ip̃e sit belua Quid
aut̃ nuire si delirũ in nõ mͦ
de hoc pculdubio sñ grege
qm pietarẽ quolibet nngemo
tultam spnũt ⁊ Religionem
oisidencie astribunt / neq ĩ¬
gemosum pntant neꝙ fate
hoctum qui non aluid. cotͣ
deum loqui audeat ĩ ap ͦ
colum mutus aliqͥd contra
fidem eatholicam disputare
quam quo quisq aĩosiꝯ oppu¬
gnare. presupẜ it/ expugnare
ei nuillo por̾ngemo nulla ui
eo ingeniosior apud istos doc¬
derut eo hetur obtusior acq in¬
doctior ⁊ ignorancie ꝯstrã fidey
uelũ a sumpsisse/ quo se ꝯtingar

Expanded text:
uspirio respondentem: «Heu! quam dolendum, quod ingenium tale fabellis inanibus irretitum qui hec dicas, miserrimumque si sentias!». Contra ille subridens: credis ut loqueris, sed melius de te spero». Quid de me autem speraret, nisi ut contemptor pietatis in silentio secum essem? Pro siam nemo igitur literatus horum icus et insanus, superque omnia ac plateas urbium de quadrupedibus ac beluis disputans, bipes ipse sit belua! Quid autem miri, si delirum me, non modo de hoc proculdubio sint grege, qui pietatem quolibet ingenio cultam spernunt, et religionem diffidentie ascribunt, neque ingeniosum putant neque satis doctum, qui non aliquid contra Deum loqui audeat, in Aristotilem solum mutus, aliquid contra fidem catholicam disputare? Quam quo quisque animosius oppugnare presumpserit expugnari enim nullo potest ingenio, nulla vi, eo ingeniosior apud istos docderit, eo habetur obtusior atque indoctior, et ignorantie conscientia fidei velum assumpsisse, quo se contegat
Abbreviated transcription (Latin):
ut pletũq uicinior sit exmo q̃ remocior uidebatin ¶B. corte fborẽtissiã ẽ etat ¶
Et si ad hͦ parici aĩm adu̾tãt tñ ex qͦ loq̃ cepiuꝰ nuitacõ a liqͣlis incessit ⁊ modo
tis breuẽ sc ⁊ caducũ imio ꝵ cadẽtẽ assidue florẽ ubi qruid tã dulce tã iocũdũ nõ
intelligo cũ sciat dictu ciciꝰ e futurũ / Q ille nut est uel si nescit iusaniat n forte
ex duobꝰ capitali smu supplicio additis ille felicior ẽ hũdus qͥ nouissĩe iussus ẽ
iuuenẽ seno ertpe sola moris potest ad sũmã ꝑuo tpis in spãͦ nõ seat magna fe¬
licitas/ ⁊ ingẽtib aĩs breue nchil optablẽ ẽ exꝑgiscim cõsopiti tps̃ ẽ Cali¬
giãtes q oculos aꝑite asuestite iã tãdẽ et̾na cogitare ⁊ amair/ ⁊ optare sił auĩ
qui nescio ꝓͣ etatẽ stabilẽ dicũt il uolubiliꝰ tpẽ tp̃s uo̾ uehicłmn ẽ etatũ õm̃i hoc

Expanded text:
Certe florentissima est etas. Etsi ad hoc pauci animum advertant, tamen ex quo loqui cepimus, mutatio aliqualis incessit et modo Ubi quid tam dulce, tam iucundum non intelligo, cum sciat dicto citius se futurum quod ille nunc est vel, si nescit, insaniat; nisi forte e duobus capitali simul supplicio addictis ille felicior est habendus, qui novissime iussus est iuvenem senio eripere sola mors potest. Ad summam, parvo temporis in spatio non stat magna felicitas et ingentibus animis breve nichil optabile est. Expergiscimini consopiti, tempus est, caligantesque oculos aperite, assuescite iam tandem eterna cogitare et amare et optare, simul autem qui nescio quam etatem s
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ nũẽ colrĩtat colloquũtur int̾ ꝙ̃ ꝑpños aĩoꝵ fluctus oeu totidẽ lucida sydera ⁊ fir¬
maniẽto uitatis affixa. ceu totidem suane ⁊ felices aure tocidẽ industrii ac exꝑti
naute ⁊ portũ nobis qͥetis oñdut ⁊ eo uolu̾tat̃ nr̃aꝵ lenta carbasa ꝓmouẽt ⁊ fluctu-
¶ Hec =̃. ir. ua̾ phiã nõ q̃ salla fallacib alis actolitur ⁊ st̾iliũ disputacõnũ uentosa iact̃ã¬
cia ꝑ iãne ẽciluoluitur s q̃ ctis ⁊ modestis gradibus cõpãdio ad saliñ ꝑgit In hoc te

Expanded text:
 cohabitant, colloquuntur interque perpetuos animorum fluctus, ceu totidem lucida sidera et firmamento veritatis affixa, ceu totidem suaves ac felices aure, totidem industrii ac experti naute et portum nobis quietis ostendunt et eo voluntatum nostrarum lenta carbasa promovent et fluitphilosophia, non que fallacibus alis attollitur et sterilium disputationum ventosa iactanctia per inane circumvolvitur, sed que certis et modestis gradibus compendio ad salutem pergit. In hoc te
Abbreviated transcription (Latin):
pnciculo dext̾itatis eximie atq isolitã grauitatꝭ ut qui olim pene acripes fu̾i̾t nuẽ ar¬
cliuis ã ẜuorũ manib equĩ t̾go impoĩtus ã humeris iuxꝰlẽtis t̾rã passib meciaro.
priã tua uno ꝓpe tpẽ te dñm uidit atq exulem ita tñ ut mn obsturior exilio urdeir  n
aĩciciã tuã inte̾nti. Idem ipĩ de ullã alia re cõcordes ⁊̃ tuũ mox exiciũ qͣẜ coĩtato
cõsilio cõspnarẽt ⁊ ꝑ̃s tuũ qͥd̃ capud insidiis p̾te̾t auro puꝰ at genus largifli p

Expanded text:
on inferiore miraculo dexteritatis eximie atque insolite gravitatis, ut qui olim pene eripes fueris, nunc acclinis aut servorum manibus equi tergo impositus aut humeris nixus lentis terram passibus metiaris. Patria tua uno prope tempore te dominum vidit atque exulem, ita tamen, ut nichil obscurior exilio viderere. in amicitiam tuam niterentur, idem ipsi, de nulla alia re concordes, in tuum mox exitium quasi communicato consilio conspirarent et pars quidem tuum caput insidiis pet
Abbreviated transcription (Latin):
liget / quẽ quietũ q̃so quẽ tñsquillũ quẽ nõ laborrosũ magꝭ atq auxiũ diem egimꝰ.
qd nũꝙͣ tam securũ aut tã letũ mane uidimꝰ ut nõ ante Crepusculũ solicitudo
merorꝙ surreꝑet / cuiꝰ male ⁊ si ip̃ĩs ĩ reb młta insit occasio ia ũ tñ nos fallit
amior nr̃i cã maior/ siue ut ingenue fateam᷑ culpa oĩs ĩ nobit ẽ ut uo̾ siłeam reliqͣ
qͥb undiq trudimi qd iᵈ est bellũ ꝙͣq ppetuũ qd cũ for  gerimꝰcꝰ nos face̾ poterat¬
uirtus sola uictores / nos ab illa uolentes scientesq destitimꝰ soli igͣ inbecilles ex¬
armati nõ eqͦ matte cũ ĩplacabłi hoste ꝯg̾dim᷑ quos illa uicissim ceu leue a̾qͥs
attollit ac deicit ⁊ ingirũ rotat ac de nobis ludit uniti tolerabiliꝰ foret nue lu¬

Expanded text:
liget. Quem quietum, queso, quem tranquillum, quem non laboriosum magis atque anxium diem egimus? liget. Quem quietum, queso, quem tranquillum, quem non laboriosum magis atque anxium diem egimus? Quod unquam tam securum aut tam letum mane vidimus, ut non ante crepusculum sollicitudo merorque subreperet? Cuius mali, etsi ipsis in rebus multa insit occasio, nisi tamen nos fallat amor nostri, causa maior sive, ut ingenue fateamur, culpa omnis in nobis est. Ut vero sileam reliqua, quibus undique trudimur, quod illud est bellum quamqvirtus sola victores, nos ab illa volentes scientesque descivimus: soli igitur, imbecilles, exarmati, non equo Marte cum implacabili hoste congredimur, quos illa vicissim ceu leve aliquid attollit ac deicit et in gyrum rotat ac de nobis ludit. Vinci tolerabilius foret; nunc lu
Abbreviated transcription (Latin):
ot tam subitos rerur motus mnl ferme fragiliris
mortaliũ uita nil inquieciꝰ iuuenio Ita cũtis aĩantib naturã
miro remedii gn̾e cõsuluisse uideo ignorãcia qͣdam suiꝰ nobis
solis memoriã ĩtellectũ pͣdenciã dinas ac p̾claras auimii
nr̃ dotes in ꝑuiciem ⁊ laborẽ uersas Tan suꝑuacuis. eñ semꝑ n᷑ ĩntilib mõ s da¬
nosis atq pestiferis curis ob noxii ⁊ pñti torq̃miꝰ ⁊ ptito futuro q augnu ᷑. ut iul
magꝭ metue uideam᷑ ꝙͣ neqñ forte parũ miseri sius tãto scudio imẜiaꝵ causas et
dolorũ alimẽta cõquerimꝰ qͥb uitã q̃si rite ag̾etur/ felis felicissiã prsus ac Iogdissiã
retꝭ erat / mfand̃ ac t̾ste negociũ ¶ effecimꝰ cuiꝰ miciũ cecitas ⁊ obluuo possidet᷑ pg̾ssũ
labordolor / exicũ error oiã qͥd ita eẽ/ q̃sq uite sue cursũ atri iudicio remeciet᷑ ĩtel¬

Expanded text:
t subitos rerum motus, nichil ferme fragilius mortalium vita, nichil inquietius invenio. Ita cunctis animantibus naturam miro remedii genere consuluisse video, ignorantia quadam sui, nobis solis memoriam, intellectum, providentiam, divinas ac preclaras animi nostri dotes, in perniciem et laborem versas. Tam supervacuis enim semper nec inutilibus modo, sed damnosis atque pestiferis curis obnoxii et presenti torquemur et preterito futuroque angimur, ut nichil magis metuere videamur quam nequando forte parum miseri simus, tanto studio si quidea rerum erat — miserandum ac triste negotium effecimus, cuius initium cecitas et oblivio possidet, progressum labor, dolor exitum, error omnia; quod ita esse quisquis vite sue cursum acri iudicio remetietur intel
Abbreviated transcription (Latin):
qui hoc ait ⁊ ad sumã ut nichil ĩse solidũ h forẽ grãs nichil optałͤ sit si
ultro alobuem̃t uirtuti addita / neq ut̾usq de p̾cio error sit hac̃ illiꝰ ornam̃tũ
dici paciar nõ ĩamenũ sisui breue tñ ac fragile solam uõ podus arẽ dix̾im
atq ĩ faustũ t̾stis insigne ludubrii
gn̾ib cõtra ualitudiẽm mtẽa uoluptas militat faĩliare c̃tamiõ¶ P. ualitudo
corpis leta õ Re icõsulta iocũditas q̃ negligẽtes ⁊ ĩcaͬtos fac̾e̾ soleat posse
ssores suos ⁊ sepe morbos accerssẽ qs ualitudĩ ꝓp̾e diffidẽtis ĩtẽcio decliass¬
¶ ẜ. ualitudo corpis bona estes bñ ut̾e / alioqn leue bonũ qnͦ ⁊ graue malũ
casset¶ẜ. ualitudo corꝑis optiã eẽ res pgͣta młtũ q utlĩs seu corpe qͥs¬
mixibue purgata ẽ salubre pocliĩ e plib ⁊t quod ex uno pestifeꝵ fupsẽt
sic corpea santas ne noxia sit hñti/ nõ abo ꝙ aduate au  shueuas eũ e¬

Expanded text:
qui hoc ait. Et ad summam, ut nichil in se solidum habet forme gratia, nichil optabile, sic, si ultro obvenerit virtuti addita neque utriusque de pretio error sit, hanc illius ornamentum dici patiar, non inamenum visui, breve tamen ac fragile: solam vero pondus anime dixerim atque infaustum, tristis insigne ludibrii.generibus! Contra valitudinem interea voluptas militat: familiare certamen! Valitudo corporis leta est. Inconsulta iucunditas queque negligentes et incautos fas intentio declinasset! Valitudo corporis bona est. Bene utere; alioquin leve bonum, quin et grave malum otassent. Valitudo corporis optima est. Res pergrata multumque utilis, seu corpore qmixtione purgata est, salubre poculum e pluribus fit, quod ex uno pestiferum fuisset, sic corporea sanitas, ne noxia sit habenti, non aliter quam adiuncta
Abbreviated transcription (Latin):
rp̃õs etherea nature p̾stancions arma uertẽtib shuic malo obstare subdifficile ẽ ue¬
tustate iam ⁊ ꝯsuetudĩe radicata / enitend̃ tñ in quã rẽ p̾ter gn̾osi aĩ conatũ cui n ͭ¬
arduũ uel ĩexpugnabile ⁊ sapiẽtũ hõmi crebra colloqͥa ꝙͣuis iᵈ geꝰ iam rarescat ⁊
młto maxĩe iug̃ lectio ac ꝑuigil scriptorꝙ nobiliũ monumẽta profuerint modõ salu¬
bub moĩtis cõsensus aĩ nõ  desit quẽ urm in t̾ris sam cõsilii unũ fontẽ asseuera

Expanded text:
ipsos etherea nature prestantioris arma vertentibus. Huic malo obstare subdifficile est, vetustate iam et consuetudine radicato: enitendum tamen, in quam rem preter generosi animum conatum — cui narduum, nichil inexpugnabile — et sapientum hominum crebra colloquia — quamvis id genus iam rarescat — et multo maxime iugis lectio ac pervigil scriptorumque nobilium monumenta profuerunt, modo salubribus monitis consensus animi non desit, quem unum in terris
Abbreviated transcription (Latin):
te spẽs rerũ turbet / ẜ patus ad oĩã ꝓmpt ꝰ/ ad singla dulcia ꝑit̾ ⁊ amara sespicias
fidetissiẽ al adu̾so maroneũ iillud exclamãs / nõ ulla laboꝵ o u̾go noua mͦ
facies mopia ue surgit oiã ꝑaepi atq nõ mecũ añ peregiꝰ n ͨ me fallit ut in
corꝑid homi fit ĩ aĩcis młtiplici passione affectis medicam̃ta uerboꝵ młtis in¬

Expanded text:
te species rerum turbet, sed paratus ad omnia, promptus ad singula, dulcia pariter et amara despicias, te species rerum turbet, sed paratus ad omnia, promptus ad singula, dulcia pariter et amara despicias, fidentissime ab adverso Maroneum illud exclamans: Non ulla laborum, o virgo, nova mi facies inopinave surgit: omnia precepi atque animo mecum ante peregi. Nec me fallit, ut in corporibus hominum sic in animis multiplici passione affectis, medicamenta verborum multis in
Abbreviated transcription (Latin):
isset qͥd ml̃ta ĩ pletũ inte uno uidimꝰ qd̵ de duoꝰ sũmis uiris . G. thario magna ꝙ
põpeio leginꝰ qͥd boniꝰ scil ⁊ qͥd mali possit haud mapͣ leta t̾stib miscẽtẽ inte tiuno q
liciũ tnĩ ue̾ minax nuꝑ atq impetũ tã forti tamꝙͣ inuicto aĩo tulistiꝰ ut uł ob hoc
unũ mltis q̃ auã tuũ nomẽ oderat te amadũ mirãd̃q p̾buens habet .i. hͦ ꝓpͥũ dtꝰ
tior ẽ mͥ uo̾ nõ solũ ad antiquũ tui amorẽ qd ĩpossiblẽ facturebar ⁊ młtũ noue
b. bt beminolen  ad rac̾is ẜ alio festinatẽ thalamũ/ ad hͨ nõ suo tẽpe describẽda de¬
flex̾is. ut ⁊ in stptis meis añu tui uultũ uelud ĩspecło cõtẽpleris ⁊ si qͥs t̾ minꝰ
exstultũ ^ appuerit qd bona fide displigeat/ ad hũc̃ mod formes / at ꝙ ita te ĩftituas
ut sen solitis seu nouis artib quẽ ĩ nu̾abłes ei st tecũ postꝙͣ hac for ͥa uariau̾it nlła

Expanded text:
tum in te uno vidimus quod de duobus summis viris Gaio Mario Magnoque Pompeio legimus, quid boni scilicet et quid mali possit, haud unquam leta tristibus miscentem, in te tuisque licium, tum vero minas nuper atque impetum tam forti tamque invicto animo tulisti, ut vel ob hoc unui vero non solum ad antiquum tuum amorem, quod impossibile factu rebar, multum nove benevolentie adieceris, sed alio festinantem calamum ad hec non suo tempore scribenda deflexeris, ut et in scriptis meis animi tui vultum velut in speculo contempleris. Et si quid ibi minus excultum apparuerit, quod bona fide displiceat, ad hunc modum formes atque ita te instituas, ut seu solitis seu novis artibus, que innumerabiles ei sunt, tecum posthac fortuna variaverit, nulla
Abbreviated transcription (Latin):
sentes aa but noger setas oculoꝵ faces ⁊ lucida spdã mesta teget ⁊¬
nibes / leue denciũ ebur ac cadidũ scaber sutꝰ obducet atq act̾et ut̃ nõ calore
tñi s tenore alioꝰ fuit recta ceruix atq agiles humeri tmraescet̃ guctur le¬
ue trispabitur aridas manꝰ ⁊ recͣnos pedes suspit̃is tuos nõ fuisse qͥd młta
uenit dres qͦ te ĩspecło nõ agnoscat ⁊ hͨ orã q̃ abẽẽ mltũ extimas ne qd ĩ

Expanded text:
lentes arabunt ruge, letas oculorum faces et lucida sidera mesta teget nubes, leve dentium ebur ac candidum scaber situs obducet atque atteret, ut non colore tantum, sed tenore alio sint: recta cervix atque agiles humeri curvescent, guttur lene crispabitur, aridas manus et recurvos pedes suspiceris tuos non fuisse: quid multa? Veniet dies quo te in speculo non agnoscas et hec omnia que obesse multum exti
Abbreviated transcription (Latin):
mimitissĩs porciũtłis dũ datur enpitur si qd motu ꝑpetuo celũ rotat momĩta hor
hore dre rapiut is aliũ diẽ trudit is q aliũ ⁊ nũꝙͣ quies bic nic̃ses p̾t̾euẽ
sic ani Sic it etas ⁊ currit ⁊ ꝓperat/ ut citero ait uolat qdq ait maro/ celes neq
cõmouet alas Ita cen naui iter agentib / nͨ senciẽtib qͥ uehũt᷑ sepe nͨ cogitãtu
finis adest¶b. Etas ĩcipies abexmo ꝓcł abest ¶d̃. Autra breuis uie spaciũ nchil

Expanded text:
omenta horas, hore diem rapiunt, is alium diem trudit, isque alium et numquam quies. Sic menses pretereunt, sic anni, sic it etas, sic currit et properat et, ut Cicero ait, volat quodque ait Maro: Celeres neque commovet alas. Ita ceu navi iter agentibus nec sentientibus qui vehuntur, sepe nec cogitantibus finis adest. Etas incipiens a
Abbreviated transcription (Latin):
trãtib in fi ͫ qͥdẽ exeũtib nichil nichil ⁊ quot seclã uidebãtur uix totid̃ si mom̃¬
ta Sic tñ demũ fraus noscitur dũ uitari nequit unĩ ẽ ꝙ sepe frustra/ huit ꝯsulu¬
t ͤ etati ĩcredula sił ⁊ iinallẽs inexꝑta ⁊ cõtemptrix aliem ꝯsilii iops sui Itaq
iuueniles errores licet ĩuu̾ablẽs ⁊ ĩmẽsos hus ip̃ĩs tñ ocultos ⁊ ĩcog̾tos/ quo¬
lix furg̾e̾t adolesceb / nec tã mlt̃is aufractib ag̾et uitã / cuiꝰ unita tuta ⁊ rcã ꝑ ui¬

Expanded text:
quiddam, exeuntibus nichil; et quot secula videbantur, vix totidem sunt momenta: tum demum fraus noscitur dum vitari nequit. Unde est, quod sepe frustra huic consulitur etati: incredula simul et inexperta est, et contemptrix alieni consilii, inops sui. Itaque iuveniles errores, licet innumerabiles et immensos, his ipsis tamen occultos et incognitos quolix surgeret adolescens nec tam multis anfractib
Abbreviated transcription (Latin):
xposcit id ꝙ ip̃m nosse ꝙͣ pfessũ eẽ modestiꝰ aduĩ p doctssĩs uifũ ẽ unã ip̃a oĩ
x ꝑte cognosc̾e ulli egꝭ illustũ ꝯtigisse de sola nẽpe rethorica notũ dsenece
magna inqͥt ⁊ uaria res ẽ oboꝙͣcia / nc᷑ ad huc głii sit ĩdulsit u̾t goca ꝯtiget
satis felix ẽ q ĩ ãquã eiꝰ ꝑtẽ receptꝰ ẽ id sane qͥb uiris ⁊ ꝙͣtis estib dͣm pbe
dut o fiducia ingẽt s iã pu ¶ s. qͥd de medicine tãd̃ iuriũ ꝙ ꝓfessione dictã es.¬
¶r. ad hoc egri tũ clĩetesꝙ r̾spodrat̾ qͣd illis uiugͣ ad sałm corꝑis / uicto q cãꝵ¬

Expanded text:
fessum esse modestius; addam quod doctissimis visum est, unam ipsam omni ex parte cognoscere nulli etiam illustrium contigisse. De sola nempe rethorica notum illud Senece: “Magna” inquit “et varia res est eloquentia nec adhuc ulli sic indulsit, ut tota contigeret. Satis felix est qui in aliquam eius partem receptus est”. Id sane quibus viris et quantis testibus verum probet t. O fiducia ingens, sed iam publica! Quid de medicine tandem iurumque professione dictura es? Ad hoc egri tui clientesque respondeant quid illis unquam ad salutem corporis victoria