comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ẽptio pura ẽ. ubi conuenit. ut sidisplicuĩt
intradiem certũ inẽptasit. Custichũemissẽ.
dama ꝑ ignorantiã mͥ ꝓeo traditus ẽ. pͥscusar
usume cũ noncaptioꝵ. quia id ꝙ c̃p̃tũ nons
sit. ꝓ c̃ptore usucapi non potestꝰ sedsi fundũs
cotus sẽ. ⁊ apliores fines possessi sint. Totum
mancipia deposita erant. trebatius ait u̾sute
non capturũ. qͥuia ẽpta nonsunt¶ Tutor ex p̃u¬
au posse cũ usu caꝑe incuius opimone decur¬
suẽ coquod detior causa pupilli nonsit. si pͥũ a
habeat ẽp̃torẽ ⁊ siminoris emũt. tutele iudi¬
ciotenebit᷑. eͣ aliiminoris addixiss idꝙ ⁊a

Expanded text:
o pura est, ubi conuenit, ut, si displicuerit o pura est, ubi conuenit, ut, si displicuerit intra diem certum, inempta sit.Cum Stichum emissem, Dama per ignorantiam mihi pro eo traditus est.Priscus ait usu me eum non capturum, quia id, quod emptum non sit, pro emptore usucapi non potest: sed si fundus emptus sit et ampliores fines possessi sint, totum mancipia deposita erant: Trebatius ait usu te non capturum, quia empta non sint.Tutor ex puait posse eum usucapere: in cuius opinione‹m› decursum est eo, quod deterior causa pupilli non fit, si propius habeat emptorem, et, si minoris emerit, tutelae iudicio tenebitur ac si alii minoris
Abbreviated transcription (Latin):
ere cũ ẽ tm̃ñonulla diu̾sitas ꝙ ibi cũrẽ pu¬
tat alicnã. quae sit uenditoris affectiont̃ ẽpto¬
ris habẽat. ⁊cũnondũ putat conditioe cxtitiᷤᷤ¬
se quasi nondũ putat sibi emisse: ꝙ aꝑtius q̃¬
ri potest. sicũ defunctus cmiss. heredi cius
t̃dat᷑. quincsciat defunctũ emisse. si exalia
causa sibitradi. anusu cãpio cessaisssabinuᷤᷤ
sisic. ẽptasit. ut nisi pecunia intra dience.¬
rtũ solutaẽet. inc̃p̃tares fieret. nonusu cap¬
turũ. nisi post solutã pecumã. sed ũdeamũ
utrũ cõnditiosit haec: an conu̾entio. si con¬
uentio ẽ. magis ẽ ut resoluat᷑ quã impleha¬
t᷑ur.TSundiem adiecto factasit. id est nisi
qͣuis meliorẽ conditionẽ. attulerit. ꝑfectã
c̃ẽ c̃ptionẽ. ⁊ fructus eptoris effici. ⁊ usu capi¬
onẽ ꝓcedere. Iuliamis putabat Tlui subb
solui dicebat. que sententia uera ẽ. sed iilla

Expanded text:
ere eum. est tamen nonnulla diuersitas, quod ibi, cum rem puere eum. est tamen nonnulla diuersitas, quod ibi, cum rem putat alienam, quae sit uenditoris, affectionem emptoris habeat, at cum nondum putat condicionem exstitisse, quasi nondum putat sibi emisse. quod apertius quaeri potest, si, cum defunctus emisset, heredi eius tradatur, qui nesciat defunctum emisse, sed ex alia causa sibi tradi, an usucapio cesset.Sabinus, si sic empta sit, ut, nisi pecunia intra diem certum soluta esset, inempta res fieret, non usucapturum nisi persoluta pecunia. sed uideamus, utrum condicio sit hoc an conuentio: si conuentio est, magis resoluetur quam implebitur. Si in diem addictio facta sit, id est nisi si quis meliorem condicionem attulerit, perfectam esse emptionem et fructus emptoris effici et usucapionem procedere Iulianus putabat: alii et hanc lui dicebat, quae sententia uera est.Sed et
Abbreviated transcription (Latin):
pignori deđis. subripuert: Erit cares fur¬
tua facta. sed simł atq in mca potestatẽ uen¬
erit. usucapipotĩt. Proenptore
auis. libro .ui. ad edictũ piunciale. Pos¬
sessor quilitis estimationẽ obtulit ꝓẽptore
incipit possiđc̃.
aulus. li quinquagesimo .iiii. ad
edictũ. Proẽptore possich. quireuã¬
emit: nec suffic  in ea opimiõe cẽeum.
ut putet se ꝓc̃ptore. posside. sed deb ctiam
sub eẽ causa c̃ptionis sit̾m existimans me
aebere. tibiignorantitradã: usucapies. q̃re
Egͦ inputesme uendidisse. ⁊ tradã. non capi¬
esusu. scilic quia incetĩs ꝯtractib sufficit
traditionis tp̃&. sic deniq sisciens stipulcr
possessionẽ bona fide ad c̃ptus c̃e.¶ Scꝑataẽ
causa possẽssionis. ⁊ usticapionis. nauc̃ di¬
cit̃ quis emisse: sed mala fide quẽ admodũ
sisciens alienã rẽcinit. pẽptore possid. lic
usunoncip̾i⁊. Tsi sub conditione ẽptio fac̾ta
us substantia intuct᷑. quã opinionẽ usucap.¬

Expanded text:
pignori dederis, subripueris, erit ea res furtiva facta: sed simul atque in meam potestatem venerit, usucapi poterit. IV PRO EMPTORE Gaius libro sexto ad edictum provinciale Possessor, qui litis aestimationem optulit, pro emptore incipit possidere. Paulus libro quinquagensimo quarto ad edictum Pro emptore possidet, qui reemit, nec sufficit tantum in ea opinione esse eum, ut putet se pro emptore possidere, sed debet etiam subesse causa emptionis. si tamen existimans me debere tibi ignoranti tradam, usucapies. quare ergo et si putem me uendidisse et tradam, non capies us‹u›? scilicet quia in ceteris contractibus sufficit traditionis tempus, sic denique si sciens stipuler possessionem bona fide adeptus esse.Separata est causa possessionis et usucapionis: nam uere dicitur quis emisse, sed mala fide: quemadmodum qui sciens alienam rem emit, pro emptore possidet, licet usu non capiat.Si sub condicione emptio facta us substantiam intuetur quam opinionem, usucap
Abbreviated transcription (Latin):
ut susspẽctũ heredẽ di minucre uetuit. u¬
ssu noncapii. Pprocurãtortuus si fundũqẽ
centũ aurcis uende potãt. ad dixĩt triginta
Iaureis. in hoc solũ ut tedapno ad ficerit igna¬
rante ẽptore. dubitari non oportet. quinc̃pᷤ
tor longotp̃r capiat. Nã ⁊cũsciens quis al¬
cnũ fundũ uendidit ignoranti nonint̃ pc̃¬
latur. longa possessio. Ꝙ si eptor cũꝓcura¬
tore collusit. ⁊ eupmio corrupit q̃ uilius

Expanded text:
ut suspectum heredem deminuere vetuit, uut suspectum heredem deminuere vetuit, usu non capiet. Procurator tuus si fundum, quem centum aureis vendere poterat, addixerit triginta aureis in hoc solum, ut te damno adficeret, ignte emptore, dubitari non oportet, quitor longo tempore capiat: nam et cum sciens quis alienum fundum uendidit ignoranti, non interpellatur longa possessio. quod si emptor cum procuratore collusit et eum praemio corrupit, quo uilius
Abbreviated transcription (Latin):
tutorre pupilli subripuerit. ⁊ uendidit. u¬
sucapio non contingit. priusq iãres inpote¬
statẽ pupilli redeat¶ nãtutor inre pupilli d̾¬
tunc dñi locohabet᷑ cũ tutelã administrat.
noncũ pupillũ spoliat. ¶Qũibona fide aliꝰ¬
enũ fundũ emit. ⁊ possessionẽ eius amisit. đ¬
m̃ cotp̃r qͥuia initiũ scđe possessionis uitio
non carebit. necsimił ẽ eiqui ẽptionis quidẽ
tp̃r putat fundũ uendentis cẽ. sicũ traditur
scit alienu̾ẽe. Cũ eñisemel amissa fuĩt. pos¬
sessio. intiũ rursus recuꝑate possessionis sp¬
ectare oportet: quare sico tp̃r rediebat᷑ hõ.
quo ẽptor scit alienũẽẽ. usu capiononꝰ conti¬
gͣit᷑. quãuis ãnquã uendet in ea causa fui̾t
ut usucaꝑ ⁊ idẽ iuris ẽ meo quid efundo de¬
iectũ possessionẽ ꝑ int̃dictũ recuꝑauit scienꝰ
iã alienũ eẽ. Tquisciens emit ab eoquẽ p̃totꝰ

Expanded text:
tutor rem pupilli subripuerit et uendiderit, ututor rem pupilli subripuerit et uendiderit, usucapio non contingit, priusquam res in potestatem pupilli redeat: nam tutor in re pupilli tunc domini loco habetur, cum tutelam administrat, non cum pupillum spoliat. Qui bona fide alienum fundum emit et possessionem eius amisit, mpore, quia initium secundae possessionis uitio non carebit, nec similis est ei, qui emptionis quidem tempore putat fundum uendentis esse, sed cum traditur, scit alienum esse: cum enim semel amissa fuerit possessio, initium rursus reciperatae possessionis spectari opornon contigit, quamvis antequam venderet, in ea causa fuerit, ut usucaperet. idem iuris est in eo, qui de fundo deiectus possessionem per interdictum reciperavit sciens iam alienum esse. Qui sciens emit ab eo, quem praetor
Abbreviated transcription (Latin):
Si fu̾ndũ cornelianũ ꝓẽptore longa posses¬
sione usu capiã. ⁊ partẽ exxuicini fundoci a¬
diciã : iitrũ eã qq̃ partẽ lreliquo tp̃r ꝓẽptore
quae ẽp̃to fundo adiciunt᷑ ꝓpͥã ⁊ separatõ ꝯ¬
ditionẽ habent. ⁊ idõ possessionẽ quoq eaꝵ
seꝑꝰatĩ nancisci oportere. ⁊ longã possessiõe
eaꝵ integro statu̾to tp̃r impleri.TSeruus
m̃s titio mandauit. ut fundũ ciemeret. eiq
manũmisso titius possessionẽ tradidit. q̃si¬
anumisso titius fundũ tradidit. cũ puta¬
ret ⁊ peculiũ ei concessũ eẽ. uł et̾iã cũ igno¬
raret peculiũ concessũ non eẽ. nichilominuᷤ
ẜuũ diutinã possessionẽ caꝑe. quia aut seẜ¬
it ẜu̾us peculiũ sibi concessũ nonẽe. aut sciꝰ¬
redebi. ⁊ ꝑhocsimił ẽ. eiqui se creditõrẽ si
mulat ẽẽ. quod siscierit titius peculiũ man¬
umisso concessũ noncẽ. donare potius quã
indebitũ fundũ soluere intellegendue. ISi

Expanded text:
ssessione capiam et partem ex uicini fundo ei adiciam, utrum eam quoque partem reliquo tempore pro emptore quae emptioni fundi adiciuntur, propriam ac separatam condicionem habent, et ideo possessionem quoque earum separatim nancisci oportere et longam possessionem earum integro statuto tempore impleri.Seruus meus Titio mandauit, ut fundum ei emeret, eique manumisso Titius possessionem tradidit: quaesianumisso ei Titius fundum tradiderit, cum putare‹t› peculium ei concessum esse uel etiam cum ignoraret peculium concessum non esse, nihilo minus seruum diutina possessione capere, quia aut scit seruus peculium sibi concessum non esse aut scire debet et per hoc similis est ei, qui se creditorem esse simulat. quod si scierit Titius peculium manumisso concessum non esse, donare potius quam indebitum fundum soluere intellegendus est.Si
Abbreviated transcription (Latin):
eius mulieris. quã bona fide cepit possidere.
nonem̃ idõminus capiet᷑ usupuer. ꝙ aliẽ¬
nã matrẽ pͥusquã eniteret᷑ ẽẽ cognouit: id.
in sẽruo post liminiore u̾so dictũẽ. Noñ

Expanded text:
eius mulieris, quam bona fide coepit possidere: eius mulieris, quam bona fide coepit possidere: non enim ideo minus capietur usu puer, quod alienam matrem, priusquam eniteretur, esse cognouit. idem in seruo postliminio reuerso di
Abbreviated transcription (Latin):
dem. lib uicesimõtio questionũ. R. Iii¬
stoerrore ductus. sitiũ filiũ meũ inmeapo¬
testate ẽẽ existimaui. cũ ad rogationon iu¬
re interuenisset. eũ exremea querere mͥ
ñ existimo. Noncĩ constitutũ ẽ. inboc qđ
in homine libtro qui bonafide. ẜuit placu¬
it. ibi cnĩ ꝓpt̃ assiduã ⁊ cotidianã coꝑatiõe
ẜuoꝵ. ita constitui publice int̃fuit. Nãfreꝰ¬
quent̃ ignorantia libos emimus. non aũt
tã facilis. tã frequens. ad optio ł ad rogatio
filioꝵẽ s constat sirẽ alicnã scienti micbi
uendas. tradas aũt cotp̃r. quo dñs ratũhab s̃.
traditionis. tp̃s inspiciendũ. rẽq meã fici.¬
Et si possessionis non contractus initiũ. qancũ
adusu capionẽ ꝑtinet. inspiciplaci. ñ nũꝗͣ
tam̃ cuenit. Utninitiũ p̃sentis possessionis.
sed causã antiquiort̃ traditiamisq̃ bonãfi¬
dẽ habuit inspiciamus. ueluticirca partũ

Expanded text:
44 Idem libro uicensimo tertio quaestionum.Iu44 Idem libro uicensimo tertio quaestionum.Iusto errore ductus Titium filium meum et in mea potestate esse existimaui, cum adrogatio non iure interuenisset: eum ex re mea quaerere mihi non existimo. non enim constitutum est in hoc, quod in homine libero qui bona fide seruit placuit: ibi propter adsiduam et cottidianam comparationem seruorum ita constitui publice interfuit, nam frequenter ignorantia liberos emimus, non autem tam facilis frequens adoptio uel adrogatio filiorum est.Constat, si rem alienam scienti mihi uendas, tradas autem eo tempore, quo dominus ratum habet, traditionis tempus inspiciendum remque meam fieri.Etsi possessionis, non contractus initium, quo‹d› ad usucapionem pertinet, inspici placet, nonnumquam tamen euenit, ut non initium praesentis possessionis, sed causam antiquiorem traditionis, quae bonam fidem habuit, inspiciamus, ueluti circa partum
Abbreviated transcription (Latin):
usucapi non potĩt. nec suꝑficies usu capiet᷑.
Neratius. lib.u. regulaꝵ. C ẽptã usu cal¬
pionẽ adefimcro. posse. Et ante aditã here¬
ditatẽ impleri. constitutũ ẽ. sq hroitus siaa¬
dem. libro septimo m̃branap. Sir subg¬
reptãmͥ. ꝓcurator m̃s ap̃p̃hendit. Quãuis f
ꝑ ꝓcuratorẽ possessionẽ adipiscinos iã fere
conueniat. Nichilomagis cã in potestitem
apimanus. li .iii. questionũ. Cum uir
p̃diũ dotale uendidit. scienti uł ignoranti
rẽdota eẽ. uenditioñuah. Quã defunctap¬
ostea muliere in matrimonio: confirmari.
conuenit. Si totados. lucromanti cessit: Iđ
iuris ẽ. cũhis quirẽ furtiuã uendidit postea
dem. lib uicesimo scđo questionũ. Hc̃¬
reseuis quibona fide rẽ emit. usunoncapi.
sciensenĩ alienã. simodoipsi possessio tradi¬
tasit. Continuatiouõ non inpediet᷑ ħedif s
scientia. Patrẽ usu non capturũ quod fi¬
lius emit ꝓpt suã uł filii scientiã certũẽ.

Expanded text:
pi non poterit, nec superficies usucapietur. 40 Neratius libro quinto regularum.Coeptam usucapionem a defuncto posse et ante aditam hereditatem impleri constitutum est. 41 Idem libro septimo membranarum.Si rem subreptam mihi procurator meus adprehenditprocuratorem possessionem apisci nos iam fere conueniat, nihilo magis eam in potestatem Papinianus libro tertio quaestionum.Cum uir praedium dotale uendidit scienti uel ignoranti rem dotis esse, uenditio non ualet. quam defuncta postea muliere in matrimonio confirmari conuenit, si tota dos lucro mariti cessit. idem iuris est, cum is, qui rem furtiuam uendidit, postea dem libro uicensimo secundo quaestionum.Heres eius, qui bona fide rem emit, usu non capiet sciens alienum, si modo ipsi possessio tradita sit: continuatio uero non impedietur. heredi‹s› scientia.Patrem usu non capturum, quod filius emit, propter suam uel filii scientiam certum est.
Abbreviated transcription (Latin):
aut pat̾ agat. ẜuus. aut filius emat. aner⁊
tenere incipiat: siquidẽ ex causa pecului po̾¬
sedit. usu capionẽ inchoari: nec inpedim̃to
diũ captiuitatẽ. cuius scientia non ẽẽt. inci¬
uitate necessaria. Siũonon ex causa peculiꝰ¬
i cõparet᷑ usu non capi. Nec iure post liminu
quesitũ intellegi. cũ pr̾ius c̃et. ut ꝙ usu capt᷑¬
um diceret᷑ possessũ fori. Sinaũt pater ibi ꝰ¬
decessit᷑. quia tp̃a captiuitatis. exdiequõ
capit᷑ morti iungerent᷑. potest dici filiũ et
possedisse sibi. ⁊ usucepisse intellegi.
Dem. lib decimo responsoꝵ. P rescriptio
longe possessionis adoptionẽ locauiris gñ¬
tiũ publica. concedi non solet. ꝙ ita ꝓcedit.
siquis edificio funditus. dirũpto ꝙ inlitiore
postea codẽ loco exstructum occupan data¬
exceptionẽ opponat. uł siquis ꝙ influminis¬

Expanded text:
aut pater agat, servus aut filius emat, an et aut pater agat, servus aut filius emat, an et tenere incipiat? si quidem ex causa peculii possedit, usucapionem inchoari nec impedimento domini captivitatem esse, cuius scientia non esset in civitate necessaria. si vero non ex causa peculii comparetuquae situm intellegi, cum prius esset, ut, quod usucaptum diceretur, possessum foret. sin autem pater ibi decesserit, quia tempora captiuitatis ex die quo capitur morti iungerentur, potest filium dici et possedisse sibi et usucepisse intellegi. 45 Idem libro decimo responsorum.Praescriptio longae possessionis ad optinenda loca iuris gentium publica concedi non solet. quod ita procedit, si quis, aedificio funditus diruto quod in litore postea eodem loco extructo, occupanexceptione
Abbreviated transcription (Latin):
dum aditi hereditatiᷤᷤ tẽpus usucapioni
datũ ẽ. Siue ẜuus ħeditaruis aliquid cõpa¬
rat. Siue defũctus. usucaꝑeceꝑat. Si hãc ui¬
re singulari recepta sunt. ¶Filiusfamilias.
ẽptoraliene rei. cũ patrẽ familias se factum
ignoraret. cep̃rẽ sibi traditã possidere. Cur
non capiat usu. cũbona fidesinitio possessio¬
ex causa peculiari quesitã nec posside possit:
Idẽ dicendũ erit. Et siex patris hereditate ad
se ꝑuęnisse rẽ eptã. non lẽu p̃sũptione cre¬
dat. Nonmutat usucapio suꝑuenicns ꝓc̃p
. ͥoͥ saluasit. Tt enĩ ususfructus. usucãpi non
potest. ita ꝑsccuti o pignoris que nulla socie¬
tate dñuꝰ coniungit᷑. s sola conuentione con¬
stituit᷑. usu capione rei nonꝑimit᷑. ¶ Ea quip¬
ostea quã usucaꝑe ceꝑit. infurorẽ incidituti¬
litate suadente relictũ ẽ. nelanguor animi.
dãpnũce iã inbonis ad ferat. Exom̃i cãusa
implere usucapionẽ. Sicũ ap̃ hostes dñs.

Expanded text:
dum aditae hereditati‹s› tempus usucapioni datum est, siue seruus hereditarius aliquid comparat, siue defunctus usucapere coeperat: sed haec iure singulari recepta sunt.Filius familias emptor alienae rei, cum patrem familias se factum ignoret, coepit rem sibi traditam possidere: cur non capiat usu, cum bona fides initio possessiex causa peculiari quaesitam nec possidere possit? idem dicendum erit et si ex patris hereditate ad se pervenisse rem emptam non levi praesumptione credat. Non mutat usucapio superveniens proo salva sit: ut enim usus fructus usucapi non potest, ita persecutio pignoris, quae nulla societate dominii coniungitur, sed sola conventione constituitur, usucapione rei non peremitur. Eum, qui postea quam usucapere coepit in furorem incidit, utilitate suadente relictum est, ne languor animi damnum etiam in bonis adferat, ex omni causa implere usucapionem. Si, cum apud hostes dominus
Abbreviated transcription (Latin):
mhis guae nõe dni possideant̃. dñi potius quã
ẜũ uolimtate spectandã ait. ꝙ sipcculiari. tẽ
m̃tẽ ẜuiquerendã. ⁊ siẜuus mala fide possi¬
deat. cã q̃ dñs nactus sit. ut suo nõc possidcat:
Adepio puta petulio. dicendũ ẽ ut cadetausa
sut possessiomis. Iidousu capio cinon magis ꝓ

Expanded text:
ideantur, domini potius quam serui uoluntatem spectandam ait: quod si peculiari, tunc mentem serui quaerendam. et si seruus mala fide possideat e‹a›que dominus nanctus sit, ut suo nomine possideat, adempto puta peculio, dicendum est, ut eadem causa sit possessionis et ideo usucapio ei no
Abbreviated transcription (Latin):
de ciintusu capiet᷑ resquãins hr̃s scit alienã
ẽẽ hoc imbonoꝵ possessore. ⁊ infide̾ cõmis¬
sariis quib extrebelliano restitit᷑ heditas.
cẽterisq p̃toriis successorib oliẜuatũc̃. Tep̃to¬
ritp̃s uenditoris ad usu capionẽ ꝓc̾edit. ISirẽ
alienã emerẽ. ⁊ cũusu capem eandẽ rẽ dñs a¬
me petierit. non int̃pellari usu capionẽ
incã litis contestatione si silitis estimatio¬
nẽ suffere maluerim. ait iulianus causam
possessionis mutari ciquilitis estimationẽ
sustulerit: idẽq eẽ si dñseiqunt̃ emiss. añ¬
dño. donass. ⁊ ea sentenia uãẽ.
Ilpianus. li septuagesimo quinto adedic¬
tum. Ittis estimatio simit ẽ. c̃ptioni.
auolenus. lib scđo. explautio. E p̾tor fu¬
ndi partẽ cius alienã non eẽ ignorauãt. re¬
sponsũẽ. si nichil eũ excofundo longa pos¬
sessione capturũ : ꝙ itaueꝵ ẽ existimo siqu¬

Expanded text:
de emerit, usucapietur res, quamuis heres scit alienam de emerit, usucapietur res, quamuis heres scit alienam esse. hoc et in bonorum possessore et in fideicommissariis, quibus ex Trebelliano restituitur hereditas, ceterisque praetoriis successoribus obseruatum est.Emptori tempus uenditoris ad usucapionem procedit.Si rem alienam emero et, cum usucaperem, eandem rem dominume petierit, non interpellari usucapionem meam litis contestatione. sed si litis aestimationem sufferre maluerim, ait Iulianus causam possessionis mutari ei, qui litis aestimationem sustulerit, idemque esse, si domindomino, donasset: eaque sententia uera est. 3 Ulpianus libro septuagensimo quinto ad edictum.Litis aestimatio similis est emptioni. 4 Iauolenus libro secundo ex Plautio.Emptor fundi partem eius alienam ‹esse non› ignorauerat: responsum est nihil eum ex eo fundo longa possessione capturum. quod ita uerum esse existimo, si, qu
Abbreviated transcription (Latin):
usu cap̃ionẽ celsus ait sinitiũ cnĩ possessionis ꝓ¬
ẜsine uitio fuisse: sed si cã ipsotp̃r quoemit qã¬
quã idbona fide faciat ogo alienã rõ c̃õ sciam.:
m̃s emerit. inpactionẽ lib̾tatis michi dedit. ñ
idõme magis usu capturũ. durare enĩ pͥmã
causã possessionẽs idẽ celsusait.¶ Si ã pupillo
emero sine tutoris auctoritate quẽ pubemẽẽ
putẽ. dicimus usu capionẽ seq̃ui. ut hic plus
sit inre. quã in extimatione: ꝙsiscias pupil¬
lũ eẽ. putes tm̃pupillis licẽ ressuas sine tuto¬
ris auctoritate administrare. noncapies usu.
Quia iuris error nulliꝓdẽ. Si a furiosoquem
putẽ sane m̃tis. emero. constitutũ ẽ caꝑe uti¬
litatiscausa me posse. quãuis nulla eet ẽptio
Idõ neq de euictione actionascit᷑mͥ. nocpu¬
blicana cõpetit. nec accessio possessionis. Sicã
rẽquã ꝓẽptore usu capiebas scienti mͥ alienã
sionsm eiusnactus st. T Si defunctus bona fi¬

Expanded text:
 Celsus ait: initium enim possessionis sine uitio fuisse: sed si eo tempore quo emit, quamquam id bona fide faciat, ego alienam rem esse sciam, ue seruus meus emerit, in pactionem libertatis mihi dederit, non ideo me magis usucapturum: durare enim primam causam possessionis idem Celsus ait.Si a pupillo emero sine tutoris auctoritate, quem puberem esse putem, dicimus usucapionem sequi, ut hic plus sit in re quam in existimatione: quod si scias pupillum esse, putes tamen pupillis licere res suas sine tutoris auctoritate administrare, non capies usu, quia iuris error nulli prodest.Si a furioso, quem putem sanae mentis, emero, constitit us‹u›capere utilitatis causa me posse, quamuis nulla esset emptio et ideo neque de euictione actio nascitur mihi nec Publiciana competit nec accessio possessionis.Si eam rem, quam pro emptore usucapiebas, scienti mihi alienam sionem eius nanctus non sit.Si defunctus bona fi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dificiũ possediss. ꝗd ergo inhisq̃ non ꝗdẽ
implicant᷑ reb soli. sed mobilia ꝑmanent.
Sut in anulo gc̃ma. in quo uerũ ẽ. ⁊ aurũ. et
gẽmã possidi. ⁊ usucapi. ciutrũ ꝙ man̾cat
integrũ. ł dcttiognẽ corpoꝵ uidendũ est.

Expanded text:
aedificium possedisset. quid ergo in his, quae non quidem aedificium possedisset. quid ergo in his, quae non quidem implicantur rebus sol‹i›, sed mobilia permanent, ut in anulo gemma? in quo uerum est et aurum et gemmam possideri et usucapi, cum utrumque maneat integrum.De tertio genere corporum uid
Abbreviated transcription (Latin):
res cem. existimarẽ aut te quoq parte bẽ¬
dẽ ẽẽ. Res ħcditarias ꝓpartetibi tͦradidi
ppͥus ẽ ut usu eas caꝑc nomposiis. quia noci
ꝓħede usu capi potest. ꝙ abħede possessũ
ẽ. neqaliã ullã haħes causa possidendi:
ta tm̃ hocueꝵ ẽ sinon extrans actione id
factũ fuĩt. Idẽ dicimus situ quoq existim¬
es teheredẽ cẽ. Nã hicquoꝙ possessiouen
Dem. lib triccsimoad sabinum. Perũ
micta facta. anusu capionẽ cuiusq preceᷤᷤ¬
dentẽ interrũ pat querit᷑ Tria aũt gña st̃.
corpoꝵ unũ. ꝙ continet᷑ uno sp̃u. ⁊ grece
pis. ⁊ similia. Altm̃ ꝙ ex contingentib. hoc
est plurib int̃ se coherentib constat. qđ.
uis. armariũ. Tertio ꝙ exdistantib consta¬
t. ut corp̃ora plura. non soluta. sed uni no¬
minȩ subiec̃ta. ueluti ppłs. legio. grex. pͥ¬
pionẽ. decẽ dies suꝑcent. incdificiũ eas co¬
geciss: Nichilominus eũusu captiui. Sia

Expanded text:
em, existimarem autem te quoque dem esse, res hereditarias pro parte tibi tradidi. propius est, ut usu eas capere non possis, quia nec pro herede usucapi potest quod ab herede possessum est neque aliam ullam habes causam possidendi. ita tamen hoc verum est, si non ex transactione id factum fuerit. idem dicimus, si tu quoque existimes te heredem esse: nam hic quoque possessio veri dem libro tigensimo ad Sabinum Rerum mixtura facta an usucapionem cuiusque praecedentem interrumpit, quaeritur. tria autem genera sunt corporum, unum, quod continetur unopis et similia: alterum, quod ex contingentibus, hoc est pluribus inter se cohaerentibus constat, quod uis armarium: tertium, quod ex distantibus constant, ut corpora plura non soluta, sed uni nomini subiecta, ueluti populus legio grex. prpionem decem dies superessent, in aedificium eas coniecisset, nihilo minus eum usucapturum, si
Abbreviated transcription (Latin):
uit. usucaꝑe non pot̃. ꝙ porroint̃ eas res intẽ.¬
Cũ ubiq desinat expͥma causa possidẽ ꝗp̃ca¬
rio uult hab̃e.¶ Siex decẽ seruis quosemerim
aliquos putẽ alienos. ⁊ quisint. sciã relinquos
usu capiã. ꝙ. sugnorẽ qui sint alieni. neminẽ
usucaꝑe possũ.¶ Po̾st mortẽ eius qui hominẽ
emĩt expleto tp̃r ꝙ defuiss adusucapionem

Expanded text:
uit, usucapere non potest: quid porro inter eas res inteutrubique desinat ex prima causa possidere, qui precario vult habere? Si ex decem servis, quos emerim, aliquos putem alienos et qui sint sciam, reliquos usucapiam: quod si ignorem, qui sint alieni, neminem usucapere possum. Post mortem eius, qui hominem emerit, expleto tempore, quod defuisset ad usucapionem
Abbreviated transcription (Latin):
adnͣo emerit. incipri. ꝓẽp̃tore possidere.
Nec iͣdebit̃ sibi ipse causã possessionis mͣ¬
utasse. Idẽꝙ iuris ent. etiã sinona dño eme¬
rit. Cũ existimaret eũdẽ dñm cẽ. Id̃ hic si
ad ño hr̃s institutus fuĩt. uł bonoꝵ eius

Expanded text:
a domino emerit, incipiet pro emptore possidere, a domino emerit, incipiet pro emptore possidere, nec uidebitur sibi ipse causam possessionis mutasse. idemque iuris erit etiam, si a non domino emerit, cum existimaret eum dominum esse. idem hic si a domino heres institutus fuerit uel bonorum eius
Abbreviated transcription (Latin):
erranti non ꝓcedat usu capio. ẜ Incerta
posside partẽ nemo potest. Idõq si plu¬
res sint infundo qui ignorent quotĩquis¬
ꝙ partẽ pofsideit. neminẽ coꝵ mera sub¬
tilitate posside labeo scribit.o
qlianus. li quadragesimo quarto dige
stoꝵ. Nonsolũ bone fidĩ ẽptores. sed õs
qui possident ex ea causa. qua usucapio
sequi solet. Partũ ancille furtiue. usu. su¬
um faciunt idqratiõe iuris introductum
arbitror. Nã ex quã causa quis ancillam
usu caꝑet. nisi lex duodecim tabulaꝵ. uł
atinia obstaret. Ex ea causa necessec̃. par¬
tũu̾su capi. siãpud eũ concep̃tus ⁊ editus
eotp̃r fuĩt. quofuitiuã c̃ẽ matrẽ cius ig̃¬
norabar.I Quod uulgo respondet᷑ ipsum
sibi causã possessionis mutare nonposse.
totiens ueꝵ ẽ: quotiens quisciret se bona
fide non possidere. ⁊lucrifaciendi causa.
inciꝑet possidere. Idq ꝑhaec ꝓbariposse.
Siquis emerit fundũ sciens ab eo cuius ñ
erat possidebit᷑ põssessore. Sed sieudit

Expanded text:
erranti non procedat usucapio. Incertam partem possidere nemo potest: ideo si plures sint in fundo, qui ignorent, quotam quisque partem possideat, neminem eorum mera suptilitate possidere Labeo scribit. Iulianus libro quadrstorum.Non solum bonae fidei emptores, sed et omnes, qui possident ex ea causa, quam usucapio sequi solet, partum ancillae furtiuae usu suum faciunt, idque ratione iuris introductum arbitror: nam ex qua causa quis ancillam usucaperet, nisi lex duodecim tabularum uel Atinia obstaret, ex ea causa necesse est partum usucapi, si apud eum conceptus et editus eo tempore fuerit, quo furtivam esse matrem eius ignorabat. Quod vulgo respondetur ipsum sibi causam possessionis mutare non posse, totiens verum est, quotiens quis scieret se bona fide non possidere et lucri faciendinciperet possidere: idque per haec probari posse. si quis emerit fundum sciens ab eo, cuius non erat, possidebit pro possessore: sed si eundem
Abbreviated transcription (Latin):
peculi arẽ uendidiss c̃ꝑtorẽ usucape pos¬
ylianus. lił t̃tio adurscium ferocem sis¬
S homocuuisus fructus legatuserat: ab
herede nũquã possessus. subreptus fuis¬
s. quesitũẽ. Quia heres fu̾sti actionẽ nõ
haberit. anusucapi possit. Sabinus respõ¬
dit. Nullã cius reiusucapionẽ eẽ. Cuius
noie furti agiposs. agẽ aũt furticũ ꝗ frui
deberet posse. Q sic accipiendũẽ. ut fructu¬
arius potĩt. uti frui. Alit eni homomneã cau¬
sã non ꝑducent᷑ sedsiutenti iã ⁊ fruenti ab¬
ductus hõ fuit. non solũ ipse sed etiã hcres
furtiagere potit̃.
aius. lib scdoreꝵ cotidianaꝵ. siue aurcoꝵꝵ.¬
otest plurib modis accide. Utquis rẽ ali.¬
enã aliquo errore. deceptus tãquã suã uen¬
dat si forte. autdon:. Et obid abone fidĩ
possessore reusucapi possit: Meluti si hereᷤ
rẽ defuncto cõmodatã. aui locatã. uł ap̃eũ¬

Expanded text:
idisset, emptorem usucapere posIulianus libro tertio ad Urseium Ferocem.Si homo, cuius usus fructus legatus erat, ab herede numquam possessus subreptus fuiset, quaesitum est, quia heres furti actionem non haberet, an usucapi possit. Sabinus respondit nullam eius rei usucapionem esse, cuius nomine furti agi possit, agere autem furti eum, qui frui deberet, posse. quod si accipiendum est, ut fructuarius poterit uti frui: aliter enim homo in causa non perduceductus homo fuerit, non solum ipse, sed etiam heres furti agere poterit. 36 Gaius libro secundo rerum cottidianarum siue aureorum.Potest pluribus modis accidere, ut quis rem alienam aliquo errore deceptus tamquam suam uendat forte aut donet et ob id a bonae fidei possessore res usucapi possit: ueluti si heres rem defuncto commodatam aut locatam uel ap
Abbreviated transcription (Latin):
singule res. Nec sic quomͦ coherentes quid
ergo ẽ Et siei natã eius ẽ. ut adicctionib
gis ulla ẽ. usu capio. Si singuloꝵ animaliũ.
sicuti possessio. ita nisu capio. Nec siquid ẽp¬
tũ inmixtũ fuĩt. grogi augendi cius gr̃a. Idcͥ¬
copossessionis causa mutabit᷑. Ut sireliquus
grexdñii mei sit. ħ qq̃ ouis. Esingule suã
causã habebt̃. taut sique fintiue er̃. Sunt¬

Expanded text:
cohaerentes. quid ergo est? etsi ea natura eius est, ut adiectionibus gis ulla est usucapio, sed singulorum animalium sicuti possessio, ita et usucapio. nec si quid emptum immixtum fuerit gregi augendi eius gratia, idcirco possessionis causa mutabitur, ut, si reliqu‹u›s grex dominii mei sit, haec quoque ouis, sed singulae suam causam habebunt, ita ut, si quae furtiu
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝙ qui exhactione quã mandato dñi fa¬
cit emĩt plerꝙ putant utilitatis causa pro
c̃ptore usu capti idẽ potest dici ⁊ sinego¬
tia dñi gerens igndrantis emũ ꝓpt̃ candẽ
utilitatẽ. I Siꝰ ẜuustuus peculiari nõe emat
rẽ quã scit alienã. lici. tugnores alicnã ẽẽ.
tam̃ usunoncipies clsus scribit sif uusm̃s

Expanded text:
 mandatu domini facit, emerit, plerique putant utilitatis causa pro emptore usucapturum. idem potest dici et si negotia domini gerens ignorantis emerit propter eandem utilitatem. Si servus tuus peculiari nomine emat rem, quam scit alienam, licet tu ignores alienam esse, tamen usu non capies. Celsus scribit, si
Abbreviated transcription (Latin):
quãuis possidea. nonusu capiã. quia ignora¬
nͣtes uͭsũceꝑimus: inpcculiarib tantũ rebus
receptuẽ.
dem. libro scdo manualiũ. S existimanꝰ.¬
dẽbere tibitradã. itademũ usu capio sequit̃.
si ⁊tuputes debitũ ẽẽ: aliud siputẽ me exca¬
alienũ cẽ. nec ne. Sufficit enĩ me putaretuũ

Expanded text:
quamuis possideam, eam non usucapiam, quia ut ignorantes usuceperimus, in peculiaribus tantum rebus receptum est. 48 Idem libro secundo manualium. Si existimandebere tibi tradam, ita demum usucapio sequitur, si et tu putes debitum esse. aliud, si putem me ex caalienum esse nec ne: sufficit enim
Abbreviated transcription (Latin):
ut nec possessionẽ quidẽ locator retinũerit.
Idõꝙ longi tpĩs p̃scriptio nondurabit. In
uenditione. Idẽ iuris ẽ. ꝙ in locatiõe utep̃¬
tio sue regi consistere non possit.
Dem. libro septimo eptoꝵ. Heres ⁊ here¬
ditas tã siduas appellationes recipiunt.
unius ꝑsonetm uice fungunt᷑. s a quo nar¬
dem. lib nono epłaꝵ. Eum quĩdes mer¬
catus est. non puto aliud quã ipsas edes pos¬
sidere: Namsi singulas res possidere intel¬
ligit̃. ipsas aedes non possidebit. Separatis
eni corporib ex quib aedes constent. Uniũ¬
sitas aedium intellegi non potĩt accidit eo
ꝙ siquis singulas resposside dixĩt. Nccesse
erit ut dicat inpossessione suꝑficiei. Tẽpore
demobilib statino locũ cẽ solũ se capturũ

Expanded text:
ut ne possessionem quidem locator retinuerit, ut ne possessionem quidem locator retinuerit, ideoque longi temporis praescriptio non durauit. in uenditione idem iuris est, quod in locatione, ut emptio suae rei consistere non possit. Idem libro septimo epistularum Heres et hereditas tametsi duas appellationes recipiunt, unius personae tamen vice funguntur. Idem libro nono epistularum Eum, qui aedes mercatus est, non puto aliud quam ipsas aedes possidere: nam si singulas res possidere intellegetur, ipsas non possidebit: separatis enim corporibus, ex quibus aedes constant, universitas aedium intellegi non poterit. accedit eo, quod, si quis singulas res possidere dixerit, necesse erit dicat possessione superficiei tempori de mobilibus statuto lo
Abbreviated transcription (Latin):
de alicnis fundis quasidecõmunib iudicio
cõmuni diuidundo accepto. ex ad iudica¬
tione possidere caeꝑim. Longõtp̃r capere:
Iodestinus. lib̃.u. regulaꝵ. Quãuis ad¬
uersus fiscũ usu capio non ꝓcedat. tam̃exꝰ
bonis uacantib nondũ tm̃ nuntiatis. siẽp̃¬
sti. ut sialiqua conditionc extitis s. ineptꝰ
ficret. et his tͥ traditus ẽ. Et postea condi¬
tio ẽptionẽ resolu ⁊. Tc̃pus quo ap̃ẽptorẽ
fuit. accede uenditori. deb̾e existimo. q̃m
eognẽ retro acta uenditio. cẽt c̃redibitioni
similis. In qua nondubito tp̃s eius quired
hibuerit uenditori accessuꝵ. q̃m eauendi
diutius pofsidendo. capturus erã. locaui
cũ. anullius mom̃ti cã locationẽ existimẽ
quero. Qđ sinullius mom̃ti existimas. an
durare nichilominus. usucapionẽ cius fun¬
di putes. Itẽ quero sicidẽ uendido eũ funa¬
debat. dñocũ locauit. Nullius mom̃ti loca¬
tiõe. quiadñs suã rẽ conduxiss Sequit᷑ ergo

Expanded text:
de alienis fundis quasi de communibus iudicio communi diuidundo accepto ex adiudicatione possidere coeperim, longo tempore capere Modestinus libro quinto regularum.Quamuis aduersus fbonis uacantibus, nondum tamen nuntiatis, empsti, ut, si aliqua condicio extitisset, inemptus fieret, et is tibi traditus est et postea condicio emptionem resolvit: tempus, quo apud emptorem fuit, accedere venditori debere existimo, quoniam eo genere retro acta venditio esset redhibitioni similis, in qua non dubito tempus ehibuerit uenditori accessurum, quoniam ea uendidiutius possidendo capturus e‹ra›m, locaui eum: an ullius momenti eam locationem existimes, quaero: quod si nullius momenti existimas, an durare nihilo minus usucapionem eius fundi putes. item quaero, si eidem uendidero eum funddebat, domino eum locauit, nullius momenti locatio est, quia dominus suam rem conduxisset: sequitur ergo,
Abbreviated transcription (Latin):
creditor debitori suo tradidiss Nã quan¬
tũ adusucapiodurat nẽs actimi. ẜui sub¬
trabendo res non faciunt detĩorẽ dñoꝵ
conditionẽ. Facilius optinebit᷑ si p̃cario
possidente debitore ẜuus eius subripue
ditor. Si ⁊ siutrũq intercessit̃. ⁊ p̃carii ro
gatio. Et conductio. intelligũ creditor po̾¬
sidẽ. ⁊ p̃carii rogatio noninħ int̾ponit᷑. ut
debitor possessionẽ habeat. sedut ci ttnẽ
remliccat.

Expanded text:
creditor debitori tradidisset: nam quantum ad usucapiones attinet, serui subtrahendo res non faciunt deteriorem dominorum condicionem. facilius optinebitur, si precario possidente debitore servus eius subripuerditor. sed et si utrumque intercesserit et precargatio et conductio, intellegitur creditor possidere et precarii rogatio non in hoc interponitur, ut debitor possessionem habeat, sed ut ei tenere rem liceat.
Abbreviated transcription (Latin):
sus fuĩt. lũde iectus uidet᷑. sed nichilominꝰ
id p̃diũ etiã ante quã inpotestate dñi nde¬
at. abonefidĩ possessore usucapiat᷑. quia
lex plaucia. ⁊ ulia eademũ uetuit. longa
possessionẽ capiqueui possessa fuissent.
Nonetiã ex quib. in quis deicctus fuiss.
Simͥtitius. a quo fundũ pctẽ uolebã poss¬
essionẽ cessit. Usucapionis causã iustam
habebo: sed ⁊̃ his a quo exstipulatu fundũ
petere uolebã cedendo mpossessionẽ. si
soluendiciusa id fecit. coipso efficm. ut f¬
undũ longo tp̃r capiã.¶ Qui pignori rẽ
dat. usu capit quãdiures ap̃creditorẽ est.

Expanded text:
ed nihilo minus id praedium, etiam antequam in potestate domini redeat, a bonae fidei possessore usucapitur, quia lex Plautia et Iulia ea demum vetuit longa possessione capi, quae vi possessa fuissent, non etiam ex quibus vi quis deiectus fuisset. Si mihi Titius, a quo fundum petere volebam, possessione cesserit, usucapionis causam ihabebo. sed et is, a quo ex stipulatu fundum petere uolebam, cedendo mihi possessione, si soluendi causa id fecerit, eo ipso efficiet, ut fundum longo tempore capiam.Qui pignori rem dat, usucapit, quamdi
Abbreviated transcription (Latin):
cõmittit/ funͣdi quoq alicni potest aliꝗs
sine uinancisci possessionẽ. quae uł ex ne¬
glegentia dñiuac⁊ uł quia dñs sine successo¬
re decessĩt. Vł longo tp̃rabfuĩt.
Huare ipse quidẽ non potest. usucaꝑe quia
intellegit alienũ se possidere. ⁊ obid mala
fide possich Si siali bona fide accipienti
tradidit. potĩt isuͭc apere. quia neq uipos¬
sessũ. nec furtuiũ possid ab olita ẽ quorũꝗ¬
dã ueteꝵ sententia. Existimantiũ etiam

Expanded text:
committitur.Fundi quoque alieni potest aliquis sine ui nancisci possessionem, quae uel ex neglegentia domini uacet uel quia dominus sine successore decesserit uel longum.Quam rem ipse quidem non potest usucapere, quia intellegit alienum se possidere et ob id mala fide possidet. sed si alii bona fide accipienti tradiderit, poterit is usucapere, quia neque ui possessum neque furtiuum possidet: abolita est enim quorundam ueterum sententia existimantium etia
Abbreviated transcription (Latin):
luit Sinuilla donatio. nulla dos. nullumq
legatũ sit Ic̃ ⁊inlitis estimatione plac⁊. ut
nisi uere quis litis existimationẽ subicrit u¬
su caꝑe noñ possti.
Pomponius. lib septimodeaimo ad sabinum
Qseruo furiosi. ul infantis restfadita st usu¬
ꝑeu eas ꝑsonas capere posse constat.

Expanded text:
leat, si nulla donatio, nulla dos, nullum legatum sit. idem et in litis aestimatione placet, ut, nisi uere quis litis aestimationem subierit, usucapere non possit. 28 Pomponius libro septimo decimo ad Sabinum.Si seruo furiosi uel infantis res tradita sm eas personas capere posse constat.
Abbreviated transcription (Latin):
Ecapiat᷑. ut puta cũ aedes exduab reb constãt.
Exsolo ⁊ suꝑficie. ⁊ uniũsitas ean. Possessio¬
ne tp̃is. in mobiliũ reꝵ dñiũ mutet ¶ Siaũt
c̃olũna eiucta fuĩt. putote ẽxc̃pto. cũ uendi¬
tore recte actin. Et eogenere. saluã habi¬
tu Si aũt demolita domus c̃. ex integro
res mobiles possidende sunt. Vt tp̃r ꝙ inu¬
su capione reꝵ mobiliũ constitutũ ẽ. usũ ca¬
piant᷑. ⁊ non potest recte uti cotp̃r. quo in ae¬
dificio fucr᷑. Nãquẽ ad modũ cassolas ⁊ se¬
ꝑatis ab adificio non possedisti. sic nec percꝰ
te singule. aut separate. fuer̃. Et cobercnti.¬
b his in aedificio depositis adib quae hoc qͦ
ip̃sũ continent. nec enĩ recipi potest. ut eac̃
res. ⁊ ut res soli ettã quã mobił sit possaessa.
um. Vbi lex inhib usu capionc̃. bona
fide possidẽn. nichil ꝓd ẽs sntdũctiam¬
sinonfũt inchoata usucapio adefuncto. ꝑ¬
cedit heredi cius. ueluti siuitiũ ꝙ obstabat ñ

Expanded text:
uabus rebus constant, ex solo et superficie, et uniuersitas earum possessionem temporis immobilium rerum omnium mutet.Si autem columna euicta fuerit, puto te ex empto cum uenditore recte acturum et eo genere rem saluam habiturum.Si autem demolita domus est, ex integro res mobiles possidendae sunt, ut tempore, quod in usucapione rerum mobilium constitutum est, usucapiantur. et non pote‹s› recte uti eo tempore, quo in aedificio fuerunt: nam quemadmodum eas solas et separatas ab aedificio non possedisti, sic nec penes te singulae aut separatae fuerunt et cohaerentibus his in aedificio, depositis aedibus, quae hoc quoque ipsum continent. neque enim recipi potest, ut eadem res et ut res soli et tamquam mobilis sit possessa. na fides possidenti nihil prodest.Interdum etiamsi non fuerit inchoata usucapio a defuncto, procedit heredi eius: ueluti si uitium, quod obstabat non
Abbreviated transcription (Latin):
Interpellat᷑ usu capio. ⁊̃ quantũ adusu ca¬
pionẽ attim. simił ẽ ei. quiquid deposu¬
it uł cõmodauit. quospalã ẽ desinẽ usu¬
capere. si cõmodata. uł deposita res aliit᷑¬
dita fũt. abeo qui cõmodatũ. ł depositum
accepit. Plane sicreditor nuda conuen¬
tione. hypothecã contraxũt: usucaꝑe de¬
bitor ꝑscuerauit. Sirẽ tuã tũbona fide
possiderẽ pignori tibi dẽ. ignoranti tuã
ẽẽ. desino usu capere. quianoni intellegit᷑.
quis sue regi pigñus contra here: At sinu¬
da conuentiõe. pignũ cẽtũ fuit. nichilo
nunus usucapiã. quia hoc quoq modom
nullũ pignus contractũ uiact᷑. Sirẽ pigc̃i¬

Expanded text:
quantum ad usucapionem attinet, similis est ei qui quid deposuit uel commodauit, quos palam est desinere usucapere, si commodata uel deposita res alii tradita fuerit ab eo, qui commodatum uel depositum accepit. plane si creditor nuda conuentione hypothecam contraxerit, usucapere debitor perseuerabit.Si rem tuam, cum bona fide possiderem, pignori tibi dem ignoranti tuam esse, desino usucapere, quia non intellegitur quis suae rei pignus contrahere. at si nuda conuentione pignus contractum fuerit, nihilo minus usucapiam, quia hoc quoque modo nullum pignus contractu
Abbreviated transcription (Latin):
possessionẽ acccꝑit: incipri fundũ ꝓhõd¬
possid̾e. Hoc apłius. si iustãcausa habu.¬
erit existimandi. seheradẽ. ł bonoꝵ poss.¬
essorẽ. dño extitisse. fundũ ꝓhcrede poss¬
idebit. neccaus ã possessionis sibi mutare
uidet̃. Cũ ħigit᷑ recipiant̃. incuis ꝑsonam
qui possessionẽ ht̃. quanto magis incolo¬

Expanded text:
possessionem acceperit, incipiet fundum possidere. hoc amplius si iustam causam habuerit existimandi se heredem uel bonorum possessorem domino extitisse, fundum pro herede possidebit nec causam possessionis sibi mutare uidebitur. cum haec igitur recipiantur in eius person‹a›, qui possessionem habet, quanto magis in colo
Abbreviated transcription (Latin):
auolenus. lib quarto explautio. Scͣr¬
ui noiẽ quipignoridatus ẽ. ad exhibendũ
cũ creditore noncũdebitore agenduc Ga
qui pignor dedit adusu capionẽ. tantum
possid ꝙ adreliquas om̃s causas ꝑtim. ꝗ
accepit possid. adeout adici possit. einos

Expanded text:
auolenus libro quarto ex Plautio.Serui nomine, qui pignori datus est, ad exhibendum cum creditore, non cum debitore agendum est, quia qui pignori dedit, ad usucapionem tantum possidet, quod ad reliquas omnes causas pertinet, qui accepit possidet, adeo ut adici possit et
Abbreviated transcription (Latin):
sessionẽ. ad quir ei. cuius nõe nanctus fuit.¬
¶Siẜ uus m̃s. uł filius peculiari. uł etiã meo
noĩe quid tem⁊. ⁊ ego ꝑeũ ignorans posside¬
ani. uł ⁊̃ usu capiã. Siis furere ccꝑit. donecin
eadẽ causa res fuĩt. intellegendũ ẽ possessiõe.
ap̃me remancre. ⁊usu capionẽ ꝓcederet: Si¬
cuti ꝑdormientes quoq eos. idẽ nob conige¬
ret idẽq in colono.⁊ inquilino. ꝑquos possi¬
demus dicendũ ẽ ¶Siui aut clam̃. aut p̃cari¬
Sopossessionẽ nactus quis: postea furcre ca¬
ꝑit. ⁊ possessio ⁊ causa cadẽ durat. De hoc
ꝙ p̃cario furĩosus ht̃. Quẽ ad modũ int̃dic
toqq̃ uti possidetis furiosi noĩe rexte exꝑi¬
defuntus emit. ħes aũt putat cũ exdonatio¬
nis causa possedisse usueũ cap̾tuꝵ iulia¬

Expanded text:
s nomine nactus fuerit.Si seruus meus uel filius peculiari uel etiam meo nomine quid tenet, ut ego per eum ignorans possideam uel etiam usucapiam: si is furere coeperit, donec in eadem causa res fuerit, intellegendum est et possessionem apud me remanere et usucapionem procedere, sicuti per dormientes quoque eos idem nobis contingeret. idemque in colono et inquilino, per quos possidemus, dicendum est.Si ui aut clam aut precario possessionem nactus quis postea furere coeperit, et possessio et causa eadem durat de hoc, quod precario furiosus habet, quemadmodum interdicto quoque uti possidetis furiosi nomine recte experidefunctus emit, heres autem putat eum ex donationis causa possedisse, usu eum capturum Iulia
Abbreviated transcription (Latin):
is seruus extestam̃to lib̃sit. Si ẜuus oꝑas
ext̃neodaẽ iussus ei. nullus nõe ẜui suas
oꝑasdando lib̾aẽ ẜuũ p̃t. Quod ĩ pecum¬
a alit̃ obseruat᷑ u pote cũ extͣneus peo ẜuo
dando pecuniã suũ lib̃ari.¬
ẽ ħ mͦ abhẽdib meis peto fid̃iq eoꝵ cõ¬
mitto u̾ ratioĩb redditis stiebũ manuõn¬
tant q̃ sitũ ẽ cũ ampla pecunia exacta pͥ
mortẽ testatoris sͥ ꝯmissa relmmq̃t᷑ ⁊ q̃s dã
sũmas acolonis ex actis rõnib ñ ĩtullit. hẽ¬
ditatẽq spoliauĩt aꝑtis clã orreis subla¬
taq subellectili ⁊ ueste. apotheticis exau

Expanded text:
is seruus ex testamento liber sit.Si seruus operas extraneo dare iussus esset, nullus nomine serui suas operas dando liberare seruum potest: quod in pecunia aliter obseruatur, utpote cum extraneus pro eo seruo dando pecuniam seruum liberest: 'ab heredibus meis peto fideique eorum committo, ut rationibus redditis Stichum manumittant'. quaesitum est, cum ampla pecunia exacta post mortem testatoris sibi commissa reliquetur et quasdam summas a colonis exactis rationibus non intulerit hereditatemque spoliauerit apertis clam horreis sublatisque supellectili
Abbreviated transcription (Latin):
ne eaꝙ ĩfraud̃ fisci ĩ fimꝰ eiꝰ collatas̃. reuo¬
canda. Si subꝯditiõe alicui pecuma
debeat᷑. q̃si statulib̾ eit᷑ ad̾bitoẽ manumĩ¬
sus. aũpendeat lib̃tas ex ꝯditiõeꝰ. Siuolũ¬
tate patͥs filiꝰ manumi sẽĩt. siũ pat̃ siue
filius sciat soluendo patrẽ ñ ẽẽ. lib̾tas in.

Expanded text:
ne ea, quae in fraudem fisci in sinus eius collata sunt, revocanda. Si sub condicione alicui pecunia debeatur, quasi statuliber erit a debitore manumissus, ut pendeat libertas ex condicione. Si voluntate patris filius manumiserit, sive pater sive filius sciat solvendo pat
Abbreviated transcription (Latin):
puto sͦse. quiꝰ accusaĩ mailier defici ama
rito cũ paĩ accusaẽ p̾sit. ⁊ simplicit᷑ ꝗlex
missa fuit. manumissio ĩpediet᷑. s si morte
maĩti solutũ sit matͥmoniũ. ⁊ aliq̃ pͤeã eiũ
manumissio ñ inpediet᷑: s ⁊ sibõa grã fime

Expanded text:
puto posse, quamuis accusatore mulier deficiatur marito, cum pater accus‹are› possit.Et simpliciter quidem lex missa sit, manumissio impedietur.Sed si morte mariti solutum sit matrimonium uel aliqua poena eius, manumi
Abbreviated transcription (Latin):
peculiũ porrigi ñ potuit. iõ eit᷑ ⁊ sicũ pe¬
culio ẜuus uemerit. ⁊ uenditor fide ruf¬
ta peculiũ retinuĩt. Quãꝙꝗ ⁊ exẽpto sit ac¬
tio tñ ap̃ ep̃torẽ peculiũ ẜuũ ñ habuit.
dentes munier. ꝙ utilitas recip̃ .⁊. ut cũ sua
causa alienaret᷑. ne pat̾s testam̃tũ puer fi¬
lius rescindat. q̃ iuĩs auctoĩtas cit̃ delictũ

Expanded text:
defuncti porrigi non potuit. idem erit et si cum peculio seruus uenierit et uenditor fide rupta peculium retinuerit: quamquam enim ex empto sit actio, tamen apud emptorem peculium seruus non habuit.dentes munierunt: quod utilitas recipit, scilicet ut cum sua causa alienaretur, ne patris testamentum puer filius rescindat. quae iuris auctoritas citra dilectum
Abbreviated transcription (Latin):
tis uenĩt. uiuente uenditoẽ. ⁊ ꝑseuãnte in
ead̃ uoluntate. ꝑ m̃ haĩ. ac si abeo aqͦ debu¬
it manumitu manumissẽit. Mortuo aũ
uenditore ñ cẽ hedũ eiꝰ uolũtatẽ exploran
diuus marcus cũ filio suo rescͥpsit.

Expanded text:
tis uenerit uiuente uenditore et perseuerante in eadem uoluntate, perinde haberi, ac si ab eo, a quo debuit manumitti, manumissus esset: mortuo autem uenditore non esse heredum eius uoluntatem explorandam diuus
Abbreviated transcription (Latin):
cãt hẽdi mercedẽ referr ꝓoꝑis s̃s solebai
cũ ex mercede hẽs amplius accepisset.ẜ
uus libmͣ ẽẽ aiebat. de eare ꝯsulebat᷑. R ñ¬
mam dediss. PSeruus cũ hẽdi annoꝵ .uii.
oꝑas dediss: lib̃ eẽ iussus eãt. is ẜuus sug¬
gerat. ⁊ annũ in fuga fecãt. Cũ xii. anni ĩ

Expanded text:
erat, heredi mercedem referre pro operis suis solebat: cum ex mercede heres amplius decem recepisset, seruus liberum esse aiebat: de ea re consulebatur. rniam dedisset.Seruus cum heredi annorum septem operas dedisset, liber esse iussus erat: is seruus fugerat
Abbreviated transcription (Latin):
anuabina trina die uissuẽ de¬
na dare totasimł offerat hr̃di
cum ut misq ꝓuidentia ĩfert̃
⁊ẜ uii quatenus mraturius ilib¬
tatem ꝑueniat. ⁊ hr̃dis quaten
dibatione intẽp̃ta illico accipi

Expanded text:
annua bima trima die iussus est dena dare, tota simul offerat heredi cum utriusque prouidentia infertur et serui, quatenus maturius is libertatem perueniat, et heredis, quatenus dilatione i
Abbreviated transcription (Latin):
moĩo mulier dũ diuortiũ cogitat. ma¬
mimittat. ł alien⁊. ⁊ hdilucidis ꝓati¬
õĩb fuit app̾batũ. qͣsi ĩ fraud̃e legis hoc
factũ sit ñ deb alienatio ualẽ. t manu¬
missio alienationẽ oẽ oĩo acciꝑe ceoꝰ.¬

Expanded text:
divortium cogitat, manumittat vel alienet et hoc dilucidis probationibus fuerit adprobatum: quasi in fraudem legis hoc factum sit, non debet alienatio valere vel manumissio. Alienationem omnem omnino accipere
Abbreviated transcription (Latin):
abolenus. ł . iiii. exp̾tioib: lab̃. Stichũ
titiodo lego. ⁊ siis ei nunmos.c dedit. lib̃
esto. si ẜuis extestam̃to nummõ titio de¬
disset. eos repetẽ ħedẽ ñ pꝰ se labeo existi¬
mat. quia titius eos aseruo suo acceꝑ̃it ñ
abhedis seruo. Eũ aũt statu libm eẽ .u. mai¬

Expanded text:
. 'Stichum Attio do lego et, si is ei nummos centum dederit, liber esto.' si seruus ex testamento nummos Attio dedisset, eos repetere heredem non posse Labeo existimat, quia Attius eos a seruo suo acceperit, non ab heredis seruo. eum autem statuliberum