comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sam donatonemuaseꝓͥa ap¬
pellatõc utimur. et fc̃m demõ¬
tram ꝙ ab eo ꝓficiscitur: qui
nb̾alititis gr̾a aliquid dat. ñ
confestimfatiat accipientis.
nec unqm ullo fc̃o ad se reu̾¬
ti uelit. cum uo dicim⁊ si ha
mentedonat sponsꝯsponse.
ut nuptus non secutis spẽs
auferatur posse repetinon ⁊¬

Expanded text:
appellatione utimur et factum demonstramus, quod ab eo proficiscitur, qui liberalitatis gratia aliquid dat, ut confestim faciat accipientis nec umquam ullo facto ad se reuerti uelit. cum uero dicimus, si hac mente donat sponsus sponsae, ut nuptiis non secutis res auferatur, posse repeti, non
Abbreviated transcription (Latin):
rs. actp̃ris spatium ab impetra¬
tore postulandum ẽ. Si pricipa¬
lis rcibona ad fiscum deuolut̃
sinc fideuissores libantur insi
forte minꝯ ydoncisint. et mix

Expanded text:
 temporis spatium ab imperatore postulandum est. Si principalis rei bona ad fiscum deuoluta sint, fideiussores liberantur: nisi forte minus idonei sint et i
Abbreviated transcription (Latin):
ãt exprimatur ĩ cͣtu ueluti
mnẽpcõe ħ ut manumittatur.
sui nõ exprimatur.ii ẽ libta¬
tem ꝯpete ergo et si fortequis
si cõpau̾it suis numis. necũ
maumitrat. benigna ẽ op̃ĩo
dicentium hunc adlib̾tatẽ per¬
nano iste ẽptor accomod p̃t

Expanded text:
ractu uelut in emptione hoc 'ut manumittatur' siue non exprimatur, uerius est libertatem competere.Ergo et si forte quis sic comparauerit suis nummis, ne eum manumittat, benigna est opinio dicentium hunc ad libertatem pernarius iste emptor accommodet
Abbreviated transcription (Latin):
Op̃. L Ost liminii i competic
aut in bello. aut mpace ĩ bello
cum hii quinob hostes sunt
aliquemexurs cepenunt. et
intrap̾sidiasua pduxerunt. nã
hostib non ẽct anteqͣm in p̾¬
pliminiumdatum ẽ. nam sicu
gente aliquanz amititian hoc¬

Expanded text:
 Postliminii ius competit aut in bello aut in pace. In bello, cum hi, qui nobis hostes sunt, aliquem ex nostris ceperunt et intra praesidia sua perduxerunt: nam hostibus non esset. antequam in prpostliminium datum est: nam si cum gente aliqua neque amicitiam
Abbreviated transcription (Latin):
Iuz adrian aquilio braducit
modum intlłi debeat ex ip̃o i¬
nomincapparet. nonenimbo¬
na dampnatorum pannicu¬
lana significariquis ꝓbeduxe¬
rit nec si zonam cucase hũit ꝓ¬
tinz aliquis sib̾ uendicare de¬
bebits uestem qua is fu̾it in
remnon excedunt sũma aure¬
orum quinq. alioquin siquis
dampnato digitohũit ausar¬
donicham aut aliam gẽmam
quis ad supplitium deducitur
ut ec ip̃a applło ondit. ¶taqr
dicent. n obitiones ea deside¬
rent quib spoliatur quo mom̃¬
to quis punito ẽ hanc ronem
non compendio suo debent p̾si¬
des uerte. S nec patiopdes siũ
com̃tanenses ea pectuma ab¬
uti.s debent adea seruari que
iure psidumsolent erogari ut
puta carnaticum quibodamof¬
fitialib inde subtrałx. uł siqui
fortit᷑ fecint milites m̃ eis doare
serunt. qd̾ ꝑqm minime diligẽ¬
tii patiatur deseruire. Aul.

Expanded text:
us Hadrianus Aquilio Braduae ita modum intellegi debeat, ex ipso nomine apparet. non enim bona damnatorum pannicularia significari quis probe dixerit, nec, si zonam circa se habuerit, protinus aliquis sibi vindicare debebit: rem non excedit aureorum quinque. alioquin si quis damnatus digito habuerit aut sardonychica aut aliam gemmam quis ad supplicium ducitur, ut et ipsa appellatio ostendit. ita dicent neque optiones ea desiderent, quibus spoliatur, quo momento quis punitus est, hanc rationem non compendio suo debent praesides uertere, sed nec pati optiones siue commentarienses ea pecunia abuti, sed debent ad ea seruari, quae iure praesidum solent erogari, ut puta chartiaticum quibusdam officialibus inde subscribere, uel si qui fortiter fecerint milites, inde eis donare:serunt: quod perquam nimiae diligencii patiatur deseruire. 7
Abbreviated transcription (Latin):
÷ quis delibertate. iliquem in
seruitutemperat. quemsciat
uberumc̃ẽ. neq id propter eui¬
ctionemuteamsibiseruet faci¬
ac iniunanim actioncteñtur.

Expanded text:
 quis de libertate aliquem in seruitutem petat, quem sciat liberum esse, neque id propter euictionem, ut eam sibi conseruet, faciat: iniuriarum actione tenetur.
Abbreviated transcription (Latin):
tanda premiis merito placuit.
ut qui peregre munerib. et quid
fungerentur a domesticis mun¬
crib et uerationib et sumpti¬
b liberentur cum non fit alien
annone urb̾seruiunt ab eefimu¬
nitati que namcularis prestatur
cerca formadata est quam ĩmu¬
nitatem ip̃i dum carat habent
non ctiamliberis aut libertis co¬
rum pr̃atur. idq principalibus
constitutionib declaratur / di¬
uus adrian ip̃sit mnimumnitatẽ
nauium maritamanim dumta¬
xat hrequi annonc ur b̾ seruiũt.¬
Licet incorpore nainiculanorum

Expanded text:
nda praemiis merito placuit, ut qui peregre muneribus et quidem fung‹a›ntur, a domesticis uexationibus et sumptibus liberentur: cum non sit alienuannonae urbis seruiunt, abesse.Immunitati, quae nauiculariis praestatur, certa forma data est: quam immunitatem ipsi dumtaxat habent, non etiam liberis aut libertis eorum praestatur: idque principalibus constitutionibus declaratur.Diuus Hadrianus rescripsit immunitatem nauium maritimarum dumtaxat habere, qui annonae urbis seruiunt.Licet in corpore nauiculariorum
Abbreviated transcription (Latin):
tuit et illesuscepit siquid n
celandi aĩo. nonẽfir ¶si celau
tunc fuz ẽẽ incipit. qui ergo
suscepit nec cclauit. et inui¬
to dno furnonẽ. ¶Uetareat
dũm accipims etcum qui ig¬
norat .i. cum qui nonosc̾sit
Giego tibi pollienda uestimc̃¬
uito me modam̃s titio. et n¬
tio furtum fc̃msit. et tib̾o pe¬
tit furti acto. q custodia rei
non debuas rẽ ꝯmodarc. et
id fatiẽdo furtum ad iniseris.

Expanded text:
tuit et ille suscepit, si quidem non celandi animo, non est fur, si celauit, tunc fur esse incipit. qui igitur suscepit nec celauit etsi inuito domino, fur non est. uetare autem um accipimus etiam eum qui ignorat, hoc est eum qui non consensit. Si ego tibi poliendum vestimenvito me commodaveris Titio et Titio furtum factum sit: et tibi competit furti actio, quia custodia rei non debueras rem commodare et id faciendo furtum admiseris:
Abbreviated transcription (Latin):
n.non solum quod frumentu
auit leguminb.uerum quod
exuiino uł silius cedius certi¬
fodims lapidiciius capituꝵ
Iuliand scribit fruges omnes i¬
c̃ẽquib homouescatur falsuz
ec̃non enim carnes. aut aues
fezasuc. aut poma fruges dici.
frumentum autem idẽc. qdi
ansta id ẽẽ in seteneat rectega¬
llum diffinisse. Iupinumu̾o et
falbas fruges pocio dici. qr nõ
ansta s siłiqua continetur. q̃
seruu. apud. alphenum infiu

Expanded text:
mentis aut leguminibus, verum et ex vino, silvis caeduis, cretifodinis, lapidicinis capitur, Iulianus scribit. "fruges" omnes esse, quibus homo vescatur, falsum esse: non enim carnem aut aves ferasve aut poma fruges dici. "frumentum" autem id esse, quod arista se teneat, recte Gallum definisse: lupinum vero et fabam fruges potius dici, quia non arista, sed siliqua continentur. quae Servius
Abbreviated transcription (Latin):
seruitui uestem etargentũ
suiripiint. et alt̾io nõie de i
ueste actum fu̾it alt̾io de a¬
gento agetur nlł̃a exc̃epcio
dari debe̾bit obeam remꝙ
iam de ueste actum fuit.
cum quis feciss. et cretã abe¬
tuliss fuz ẽ non qz fodiss. sec
quia abstulisset.uł.
recte is pat̃ famił. fed eo nõie
aget. Sz et sires eilonta fur¬
.I. is quireniomodass cam
rem clam abstuliss furti. cũ
co agi non potit.qr suum rece¬
pisi. et illes modatilibatꝰ¬
eet. ħ tnita accipiendum ẽ.
si nlł̃as retinendicas is cui

Expanded text:
ntum subripuerint et alterius nomine tecum de ueste actum fuerit, alterius de argento ag‹a›tur: nulla exceptio dari debebit ob eam rem, quod iam de ueste actum fueritcum quis fecisset et cretam abstulisset, fur est, non quia fodisset, sed qurecte is pater familias factus eo nomine aget. sed et si res ei locata subSi is, qui rem commodasset, eam rem clam abstulisset, furti cum eo agi non potest, quia suum recepisset et ille commodati liben ita accipiendum est, si nullas retinendi causas is cui
Abbreviated transcription (Latin):
¶Si res pecculiaris sirrep¬
tã inpot̾atem ẜui redieriti
solunitur furti uitium. et inci¬
pit hoc cãu inpecculio ẽẽ. et
remsuam pecculiarem furã¬
diconsilio amonet.qͣmdiucã
irtin̾et ⁊ dicio cid non muta
fure pot̾ et si i poc̾atemsuar
redierit res furtiua. desimt
furtiua c̃e. qr tutor dñi loco
hetur. S et cura curatorem¬

Expanded text:
Si res peculiaris subrepta in potestatem serui redierit, soluitur furti uitium et incipit hoc casu in peculio esse et rem suam peculiarem furandi consilio amouet, quamdiu eam retinet, condicio eius non mutatfure potest et, si in potestatem suam redegerit rem furtiuam, desinit furtiua esse, quia tutor domini loco habetur. sed et c
Abbreviated transcription (Latin):
solue non pot̾is. ¶si lançe
deposu̾it ap̃ metitia. et płi¬
b hrdib relictis decessert.
siꝑs ħrdum me int̾pellatop¬
timum quid̃ eẽ sip̾toraditꝰ
iussiss meꝑtiẜ̾rdum. eam lã¬
cem trade quo can depoiti me
reliquis copordib nonteneri
s et sisine p̾toreh sñ dolo ma¬
lo ħ fec̾o lib̾abor.aut ꝙ iu̾o ẽ
non inçidam inobligonem
fund suum nõie seic uiro eiꝰ
doti dedissnec decosibired¬
tendo dotem quicqͣm cauiss
ccͣntursut diuortio fc̃o is fũdo
cornelio reddetiu non puto
diuortio fc̃o uiro nuctãte
scia eum fundum cornelio¬
tuto redditu cẽsicuti si cũ
pactum ꝯuentum nlłm int̾¬
cesfiss diuortio fc̃o mulier
iussit eum fund cornelio re¬
ddi. demd̃ anq̃m redd̾etu¬

Expanded text:
is. Si lancem deposuerit apud me Titius et pluribus heredibus relictis decesserit: si pars heredum me interpellet, optimum quidem esse, si praetor aditus iussisset me parti heredum eam lancem tradere, quo casu depositi me reliquis coheredibus non teneri. sed et si sine praetore sine dolo malo hoc fecero, liberabor aut quod non incidam in obligationem.fundum suum nomine Seiae viro eius doti dedisset nec de eo reddendo quicquam cavisset, cerentur, ut diuortio facto is fundus Cornelio redderetur: non puto diuortio facto uirum uetante Seia eum fundum Corneliotuto redditurum esse, sicuti si, pactum conuentum nullum intercessisset, diuortio facto mulier iussit eum fundum Cornelio reddi, deinde antequam redderetu
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ si suo non filii nõic solue
uelit dumenim adiecto sol
tum adiecto solutuinsro sti¬
płatori posse ꝯdici.Iuł̃. puta
ut nich int̾sit. iubemite ti¬
tio soluc.an ab initio stipło

Expanded text:
 si suo, non filii nomine soluere uelit: dum enim adiecto solutum adiecto solutum sit, stipulatori posse condici Iulianus putat: ut nihil intersit, iubeam te Titio soluere an ab initio stipulatio
Abbreviated transcription (Latin):
nõie reriñc nch debeat qr
lib fẽo incipit deb̾e si lib̾atur
an aditambrditatem pct̾iã
accepit dispensatorsiquid
pecculio idretinend̾ sit qr ħ

Expanded text:
debeat, quia liber factus incipit debere, si liberantur ante aditam hereditatem pecuniam accepit dispensator, si qupeculio id retinendum sit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ Iet̃ postior dol⁊ dño noceb
¶Siseruus uenit ab eocui
hocdñs ꝑmisit et redibite
sit adnosagenti uendidori
de p̾çio excepcolopponitur
submnonetur. et qui pctia
uendidit agaradũs dom¬
supra legitimum moduir
delegau̾o c̃ditorimco nõ
potit aduso petentem uti
de dolo mulicris excĩpiend
sir adus mantu qui dote
petit non ductur uxorem
nsi dotem accepiss ausu a
mulie ut libec debitorẽ.u
si solĩit ut pec̃iam ci reddat
¶Nonsic de dolo acto c̾to tp̃r¬

Expanded text:
iam posterior dolus domino nocet. Si seruus ueniit ab eo, cui hoc dominus permisit, et redhibitus sit domino: agenti uenditori de pretio exceptio opponitur summouetur et qui pecuniam uendidit agit aduersus domsupra legitimum modum, delegauero creditori meo, non poterit aduersus petentem uti de dolo mulieris excipiendum sit adversus maritum, qui dotem petit, non ducturus uxorem, nisi dotem accepisset ^accepmulier, ut vel liberet debitorem vel, si solvit, ut pecunia ei reddatur. Non sicut de dolo actio certo t
Abbreviated transcription (Latin):
hc NNamect pupi li dolo ĩt¬
quedo ⁊ roncareat .Dem¬
q uiliaꝵo ꝯuoq sepissime
scripsit lpupiuos. qͥ ꝓpe
pubratem unt capaces et̃
quidemnsidebitor exdele¬
gato pupilli peccimiam c̃¬
dicoricio solua fingentis
uticignorantiambis eand
dumir funosoait/ sicumex¬
timaretur ꝯpos m̃tis ec̃ isse¬
rc debitorem c̃ditori solũc.¬
auccoris dolo excepco eꝓcor
dolum actoris ecpereque tĩ¬
ditur reiquiḋ cobrtem exce¬
que ex delicto ꝑsone orit̾ no¬
cere ñ oport̃e. ¶ Situsima¬
et ego ẽem ħ̾rs institutꝰ per¬
suãseris mͥ ꝑdolum malu
ne adeamh⁊dicatem .et p¬
tem cu cam semꝓnio cefẜis
pcio accepto is q ame perat
prditatem excepode dolima¬
li cio qui ei cessir non por̾ pa¬

Expanded text:
 de pupilli dolo intquae dolo non careat. denique Iulianus quoque saepissime scribsit doli pupillos, qui prope pubertatem sunt, capaces esse. quid enim, si debitor ex delegatu pupilli pecuniam creditori eius soluit? fingendus ignorantiam bis eandem ndum in furioso ait, si, cum existimaretur compos mentis esse, iusserit debitorem creditori soluauctoris dolo exceptio emptori dolum auctoris: et peraeque traditur rei quidem cohaerentem excequae ex delicto personae oriatur, nocere non oportere.Siet ego essem heres institutus, persuaseris mihi per dolum malum, ne adeam hereditatem, et poatem, tu eam Sempronio cesseris pretio accepto isque a me petat hereditatem: exceptionem doli mali eius, qui ei cessit, non potest pa
Abbreviated transcription (Latin):
inuico se fiat mneo min¬
tiatio tenetcet̾m nintiatõc re
missa fatiat. ¶Sub co titulo
remissiones ꝓponuntur. eruer¬
ba p̾toris õndunt remissionẽ
ibi demum uoluisse fc̃am ubi
nuntiatio ñten et nntiatio¬
nemibi demum uoluisse p̾to¬
rem tenẽ ulniꝯ c̃nuntiantiꝓ
hibe nesc mninto fiat. Cet̾m sũ
sat̾datio int̾ueniat suinõ. reĩs¬

Expanded text:
inuito fiat, in eo nuntiatio teneat: ceterum nuntiationem missam facio'.Sub hoc titulo remissiones proponuntur.Et uerba praetoris ostendunt remissionem ibi demum factam, ubi nuntiatio non tenet, et nuntiationem ibi demum uoluisse praetorem tenere, ubi ius est nuntianti prohibere, ne se inuito fiat. ceterum siue satisdatio interueniat s
Abbreviated transcription (Latin):
se. sccerorum ueliberorum.et i¬
srmnsi generorum appellatioñ
continentur d.
nationem filiumsnum quid¬
am necaucrat.qui nouerca¬
suam adulterabat in insular
eum deportasse quod latroni
tes anetiam conscii pena parn¬
cidii affitiantur quen pot᷑. et
ait martiam.etiam consccios
eadempena affitiendos nõ so
Isciente credicore ad sccł
cõmittendupeccunĩsit sub¬
nimistrata ut puta si aduene¬
nimali comparationẽ uł etia
ut latronib agressoribq da¬
rentur qui prem int fic̾et.prn¬
cidi penatenebr qui queheri

Expanded text:
e socerorum, ut liberorum sponsi generorum appellatione continentur. 5 natione filium suum quidam necauerat, qui nouercam adulterabat, in insulam eum deportasse, quod latronistes an etiam conscii poena parricidii adficiantur, quaeri potest. et ait Maecianus etiam conscios eadem poena adficiendos, non soi sciente creditore ad scelus committendum pecunia sit subministrata, ut puta si ad ueneni mali comparationem uel etiam ut latronibus adgressoribusque daretur, qui patrem interficerent: parricidii poena tenebitur, qui qu
Abbreviated transcription (Latin):
tib mintiare opo nouũ poto
Nam̃etsuitutes quedam int̾¬
uementib mediis lccis uel
publicis. uł pͥuatis c̃e possũt.¬
¶ Cuuopo nouum nuntiat.
quid prea fc̃msit. ¶ Sicum
cdificandu hebis qͣmsisatiꝰ¬
dcd̃is. ꝙ si nunciauo tib op
publico fatias reꝓm̃itte debe
tanq̃maliem nir petitor rep¬
dinissione content ẽe debebo.¬
¶Saendumẽ fẽa opis noui
mintiatone cumtibi nuntia¬
tum ẽ abstinc̃ oportẽ donce ca¬

Expanded text:
ti nuntiare opus nouum potero: nam et seruitutes quaedam interuenientibus mediis locis uel publicis uel priuatis esse possunt.Qui opus nouum nuntiat, quid postea factum sit.Si, cuaedificandi ius habebis, quam si satisdederis.Quod si nuntiauero tibi, publico ftamquam alieni iuris petitor repromissione contentus esse debeo.Sciendum est facta operis noui nuntiatione cui nuntiatum est abstin
Abbreviated transcription (Latin):
publicis remote st̃.
ed ideo nec iudices c̃c
possunt nec mag̾ra¬
tum exitnec postła¬
re. nec alio int̾ueni¬
re nec ꝓcuratores
ꝰ. ¶ Ius est nolle
obsequitur imperio

Expanded text:
publicis remote sunt et ideo nec iudices esse possunt nec magistratum gerere nec postulare nec pro alio intervenire nec procuratores ius est nolle,obsequitur imperio
Abbreviated transcription (Latin):
dicebatur subpõit. declazato
ẽ. ¶Qui aliquidsciens ĩ frau¬
dem fiscisuscepit non solumrẽ
inqua fraudis ministium sus¬
cepit. s alt̾m t̾m restitue cogit᷑.
aꝓcuratore.uł qͥuolibr alio mͦ
meaꝓuintia inqua adminis¬
trat licet ꝑ int̾põitam p̃m com¬
patum c̃ infirmato actuuendica¬
tur et extimatio ciꝰ fisco infert
Namet naueminead ꝓnĩtia
inqua quis admistrathedifi¬
pignoris. ¶Qui compensatio¬
nem opponit fisco intra duos
menses debitumsibidooc d ȧi¬
reatu constituto bona suaad¬
ministrare pot̾eiq debitor rͣte¬
bonafid̃soluit. ¶Actores qui
aliqd̾ offm gerunt in bonis q̃¬

Expanded text:
dicebatur, suppositus declaratus est. Qui aliquid sciens in fraudem fisci suscepit, non solum rem, in qua fraudis ministerium suscepit, sed alterum tantum restituere cogitur. rocuratore vel quolibet alio in qua administrat, licet per suppositam personam comparatum est, infirmato contractu uindicatur et aestimatio eius fisco infertur: nam et nauem in eadem prouincia, in qua quis administrat, aedifipignoris. Qui compensationem opponit fisco, intra duos menses debitum sibi docere reatu constitutus bona sua administrare potest, eique debitor rbona fide solvit. Actores, qui aliquod officium gerunt, in bonis q
Abbreviated transcription (Latin):
distrahunt ꝓcuratores ne ue¬
nundare inconsultis principi¬
bꝰ ꝓhibentur. et siueneant. ⁊¬
uenditio nlłas nires habebit.¬
Seruꝰ cesaris si iussu ꝓcura¬
toris ad hiit ħrditatem cesa
nuolenti acquirit. ¶ Si mlti
fisco fraudem fec̾int. non ut in
actionc furti singulisolidu. s
õs siunum quadrupli penam
ꝓuiriportionedebent. Sane ꝓ

Expanded text:
distrahunt procuratores uenundare inconsultis principibus prohibentur, et, si ueneant, uenditio nullas uires habebit.Seruus Caesaris si iussu procuratoris adiit hereditatem, Caesari uolenti adquirit.Si multi fisco fraudem fecerint, non ut in actione furti singuli solidum, sed omnes semel quadrupli poenam pro uirili portione debent. sane pr
Abbreviated transcription (Latin):
liquimonexsolute q̃ntitatis
cxcesfint. ¶Sipło seruatumẽ
exbonis debitoris afisco distra¬
cuis iure ac nito restitui postu¬
lantur. Conductor exfundo fis¬
cali nich transferre pot̾. Ite cỹ¬
pressi matiam uendẽ uł oline
non substitutis aliis cct̾asq i
arbores pomiferas cede nõ pot̾.
et accacio reiextimatõe ĩqua¬
druplum conuenitur. ¶Adĩo

Expanded text:
liquum non exsolutae quantitatis accesserint. Si plus seruatum est ex bonis debitoris a fisco distractis, iure ac merito restitui postulatur. Conductor ex fundo fiscali nihil transferre potest nec cupressi materiam uendere uel oliuae non substitutis aliis ceterasque arbores pomiferas caedere: et facta eius rei aestimatione in quadruplum conuenitur. Minorib
Abbreviated transcription (Latin):
bec qui prestat eius. de quo
agitur presentiam. nec tamẽ
cum exibet qui mutum auti
funosum. uit infantem exib
non potest uiderieius presta¬
re presentiam. Nemoenim
exeo genere presens satis ap¬
te appellari potest. ¶ Nestituit

Expanded text:
 praestat eius de quo agitur praesentiam, nec tamen eum exhibet: et qui mutum aut furiosum aut infantem exhibet, non potest uideri eius praestare praesentiam: nemo enim ex eo genere praesens satis a‹p›te appellari potest.Restituit
Abbreviated transcription (Latin):
et messala ꝯsulib. ¶Om̃ib¬
aut legib seruireti .p. fui̾tẽx¬
cepta lege uilia de inprinaca
qr ea lege dapnati t̾cic ptis bo¬
noꝵ publicationc pimiũtur.
que pena inseruum nõ cadit.
Idemq dicendumẽ inoct̾is le¬
urogntur uł et̃̾ capitis que ser¬
uorum penis non comienut si¬
cuti relegatio ẜ tem nec lex põ¬
pcia panicidii q̃m cap̃ pͥmu
cos app̾hendit. quipentes ceg¬
natos ue.aut pronos ccciderint
que inseruos quantum. ꝓdũbi
ptinent noncadunt s cumnã¬

Expanded text:
et Messala consulibus. Omnibautem legibus serui rei fiunt excepta lege Iulia de ui priuata, quia ea lege damnati partis tertiae bonorum publicatione puniuntur, quae poena in seruum non cadit. idemque dicendum est in ceteris lrrogatur uel etiam capitis, quae seruorum poenis non conuenit, sicuti relegatio. item nec lex Pompeia parricidii, quoniam caput primum eos adpraehendit, qui parentes cognatosue aut patronos occiderint: quae in seruos, quantum ad uerba pertinet, non cadunt: sed cum na
Abbreviated transcription (Latin):
ilio acc̃mpossit. iudendumẽ
ct putm quoniam ues inter
allos iudicare aliis non prcui¬
dicant. Set is quinime acc̃atõ
cxtitit suum dolorem ꝑsequa
ab alio institutã magnaerca
admiticum ad acc̃atẽem dłe.
Sitn alio crimine postuletur
abcodem quimalio crimine
cumcalumpniato ẽ puto nõ
facile ad mitt̾ndum cum qui
scmel calumpniato sit. Quam¬
nis filium acc̃atoris admitti
oporte aliam accͣatoneminsti¬
tuentem adũs cumquer p̾r
acc̃auãt diuꝰ pio uilio cãdido

Expanded text:
dendum est. et putem, quoniam res inter alios iudicatae alii non praeiudicant, si is, qui nunc accusator exstitit, suum dolorem persequatab alio institutam, magna ex causa admitti eum ad accusationem debere. Si tamen alio crimine postuletur ab eodem, qui in alio crimine eum calumniatus est, puto non facile admittendum eum qui semel calumniatus sit: quamuis filium accusatoris admitti oportere aliam accusationem instituentem aduersus eum, quem pater accusauerat diuus Pius Iulio Candido
Abbreviated transcription (Latin):
D. Atiꝰ ꝓuintiere ap̃ eos
acclisatur. et dampnatu ap̃l
quos crimen contractum oste¬
ditur. et quodetiam inmili̾ti.

Expanded text:
 prouinciae reus apud eos accusatur et damnatur, apud quos crimen contractum ostenditur. quod etiam in militibu
Abbreviated transcription (Latin):
nitum p̾ses ꝓiunticiterumꝓ
nuntiauit non posse illazam¬
plio defalso testo dic̃e adũso
quas sinas titia nonproucca¬
unit. s dix̃se p finitumtempᷤ
deurito testo dicc̃. quero. anti¬
tia que non appellauit adu̾so¬
n sententias p̾sidis possit ad fli
accusationem peareñti. R.¬

Expanded text:
nitum, praeses prouinciae iterum pronuntiauit non posse illam amplius de falso testamento dicere: aduersus quas sententias Titia non prouocauit, sed dixit se post finitum tempus de irrito testamento dicere. quaero, an Titia, quae non appellauit aduersus sententiam praesidis, possit ad falsi accusationem postea reuerti. r
Abbreviated transcription (Latin):
Ulieremꝑꝑpublicam utilitatẽ
ulla dubitatione admittunt᷑
nlites quoz quicas alienas
de ferre non possunt quiꝓpace
excubant mag̾ ad hane accu¬
sationem admittendi sunt. ser¬
anquo defentes audiuntur.

Expanded text:
er publicam utilitatem ulla dubitatione admittuntur. Milites quoque, qui causas alienas deferre non possunt, qui pro pace excubant, vel magis ad hanc accusationem admittendi sunt. Servi quoque deferentes audiuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
põitum abcaptum quo mag̾¬
cornelia ream fac̾e eiꝑmissu
non ẽ. ¶ab alio delatum asi.
deferr Non pot̾. ¶Sr cumqui
abolitione publicauł prina¬
tamt̾utmuente ant desitnte
acc̃atore de reis exepto ẽalio

Expanded text:
quo magCornelia facere permissum ei non est. Ab alio delatum alius deferre non potest: sed eum, qui abolitione publica vel privata interveniente aut desistente accusatore de reis exemptus est,
Abbreviated transcription (Latin):
ci oꝑis ueuitio id dãpnum
fc̃msic. stipło int̾ponitur. dx eos
satͥdatõe. que non solum adi
totas edes. set etiam adpartẽ
ediumꝑtinet. ¶ Dituim aũt
ediuum et lcciẽe  labeo ait. ꝙ
accidens ex intrinsecꝰ infirir¬
iores eas facit. demq nemo
dicit palustris lcci. uł arenosi
et ideo nec ea stipło inc̾poni¬
tur n int̾põita ⁊mitoetur.
¶ Hecstipulatio utrum id
solum dampnum contineat
num. ꝙ extrinsecꝰ contingat
et labeo quidem scribit.ḋdãp¬
nodato non posseagi.si forte
quid tr̃e motu aut in flumĩs
alioue quo cau fortuito acci¬
dit. ¶Seriuꝰ quoq putat
siexedib ꝓmissoris uento
tegule deiecte dãpnum uicino
ded̾int. ita eum teni. si edifitii
iutio id accid̾it. non si uiolen¬
tia uentoꝵ. uł qua alia ratõe
queuim ħt diuinam. Labeo
et̾ rationem adicit. ꝙ si ħ non
tamfirmum edifitumẽ. ut
fluminis. aut mans. aut tem¬
pestatis autruine. aut incen

Expanded text:
uitio damnum factum sit, stipulatio interponitur de eo sine satisdatione: quae non solum ad totas aedes, sed etiam ad partem aedium pertinet. uitium autem aedium et loci esse Labeo ait, quod accidens extrinsecus infirmiores eas facit: denique nemo dixit palustris loci uel harenosi et ideo nec ea stipulatio interponitur neque interposita committetur. Haec stipulatio utrum id solum damnum contineat, num, quod extrinsecus contingat? et Labeo quidem scribit de damno dato non posse agi, si quid forte terrae motu aut ui fluminis alioue quo ca‹su› fortuito acciderit. Seruius quoque putat, si ex aedibus promissoris uento tegulae deiectae damnum uicino dederint, ita eum teneri, si aedificii uitio id acciderit, non si uiolentia uentorum uel qua alia ratione, quae uim habet diuinam. Labeo et rationem adicit, quo, si hoc non tam firmum aedificium est, ut fluminis aut maris aut tempestatis aut ruinae incen
Abbreviated transcription (Latin):
funtum constituendorũ
arbitrium non preside prouĩtic
commissum est. set ordiniet po¬
sessorib cuiusq ciuitatis. utoe:¬
ti deprobitate morum. et peritia
artis eligant ip̃i quib seliberos
legittimo numero decurionumi
trcatõ fractasunt. ñ ualent. torea

Expanded text:
aefinitum constituendorum arbitrium non praesidi provinciae commissum est, sed ordini et possessoribus cuiusque civitatis, ut certi de probitate morum et peritia artis eligant ipsi, quibus se liberoslegitimo numero decurionum coacto facta sunt, non valent. Vlpia
Abbreviated transcription (Latin):
utsiquis ingenuo ꝓnũtiat fu¬
ent liceat ingenuitatis siũa re¬
tractare. s uiuo eo qui ingenu

Expanded text:
si quis ingenuus pronuntiatus fuerit, liceat ingenuitatis sententiam retractare, sed vivo eo qui ingenu
Abbreviated transcription (Latin):
pellatumc̃ adcum quide appł¬
lationccognitu c̾sinc princi¬
licta dimissorias suicapłos.ap¬
asententia illi, queinter illoe
dc̃a ẽ ¶Sufficit ãt pctisse intra
tp̃c dimmisiorias instanterlet
contesteturnamet instantiã
pctentis dimissorias constit¬
gͥ siꝑcumsterit qui debeat da¬
relitr̾as. quomino det.nec
laoc. accipienti noceat. Nichi
nouari appellatẽe pendẽde ułint᷑

Expanded text:
um, qui de appellatione cogniturus est sive princiliteras dimissorias sive apostolos apa sententia illius, quae inter illos dicta est. Sufficit autem petiisse intra tempus dimissorias instanter et contestetur. Nam instantiam repetentis dimissorias constiteterit, qui debebat dare litteras, quo minus det, ne hoc accipienti noceat. NIHIL INNOUARI APPELLATIONE INT
Abbreviated transcription (Latin):
It. sicum und accumsit. et is p̾¬
tiorum noie datum sic ꝑarbit᷑¬
um cõi diuidundo recuꝑari po¬
se.et asochenonutiq cum eo
agendum qui opꝰ fec̾it. neci
minzeum quoq dãpnum res¬
titue debe. qui auctor oꝑiꝰ fuit¬
¶⁊hpud̃ ferocem ꝓcul ait si
cum uno dñoꝵ actum sit. qui
opr non fec̾it debeeum opo re¬
titue sua impensa. Ecõi diuid¬
c̾e patĩam. dum taxateũ pr̃a¬
re oporte. qr suaculpa actor id
patiatur quinonagat cuzeo
a quo opꝰ fc̃m sit. etẽ iniquu
uendo non fu̾it. ¶Offm. aũt
iudicis int̾ duos accepti . ał ac¬
ceptum. quale futur sit. du¬
bitare se.Iuł.ait si forte und
fund fu̾it ciiaqua noceat. si
ue in quo op fc̾m sit płium.
et cum uno eorumagatur.⁊

Expanded text:
si cum uno actum sit et si prciorum nomine datum sit, per arbitrum communi diuidundo reciperari posse. Et ex sociis non utique cum eo agendum qui opus fecerit nec minus eum quoque damnum restituere debere, qui auctor operis fuit, apud Ferocem Proculus ait: si cum uno dominorum actum sit, qui opus non fecerit, debere eum opus restituere sua impensa, quia communi diuidcere patientiam dumtaxat eum praestare oportere, quia sua culpa actor id patiatur, qui non agit cum eo, a quo opus factum sit, et est iniquum uendo non fuerit? Officium autem iudicis inter duos accepti quale futurum sit, dubitare se Iulianus ait, si forte unius fundus fuerit cui aqua noceat, si uero in quo opus factum sit, plurium et cum uno eorum agatur:
Abbreviated transcription (Latin):
.Tuł. O pra it alienum ar¬
M aque deducende cã nõ iure
fiet nec is cuit᷑ accꝯ debe̾tin¬
s pontẽ quo possic ꝯuis ire ag¬
ere iure extruet. at sispet. nõ
cumculum subriuo aget. aqͣ
cornumpetur.qr suffosso eo aqͥ
manabit. et riuꝯ siceatur
Cassiz ait. siuc excõi fundo
siue excõi aqua noceatim uel
unumcumimo ag̾e posse uel.
unum seꝑatim cum singulis
lił seꝑatim singuli cum sigłis.

Expanded text:
alienum arcus aquae ducendae causa non iure fiet: nec is, cui iter actus debetur, pontem, qua possit ire agere, iure extruet. at si specus non cuniculum sub riuo aget, aqua corrumpetur, quia suffosso eo aqua manabit et riuus siccatur. Cassius ait, siue ex communi fundo siue communi aqua noceat, uel unum cum uno agere posse uel unum separatim cum singulis uel separatim singulos cum uno
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuit a q̃ debebatur/nec ĩmĩto.
cumenim m̾inuitur i eoꝵ cõ¬
sequens fiit exquirian ꝯsen¬
tiant. et gnałr siuc incorpore
siue in iureloci. ubi aq̃ oritir.
uł in ipa aqua ħatquis iuis. uo¬
luntatem ei eẽspectandam¬
adiccto p̾dio. et ẽptoris. et nẽ¬
ditoris uoluntas exquirẽda
ẽut siue mansent penes ẽpto¬
rem. siue recesẜit. ctum sic. uo¬
luntate dm̃ fc̃am aquecessio¬
neisideo autem uoluntas ei¬
igitur:ne dñs ignorans in u¬
riam accipiat nullam ẽipot̃
uid̾i inuinam accipequi sei¬
mel uoluitnon ãt solio eio
ad ꝙ̃ neio aque ptinebit uo¬
luntas exigitur. inaq̃ cessio¬
ne s etiam domini lccoꝵ. et

Expanded text:
uitus aquae debebatur, nec immerito: cum enim minuitur ius eorum, consequens fuit exquiri, an consentiant. et generaliter siue in corpore siue in iure loci, ubi aqua oritur, uel in ipsa aqua habeat quis ius, uoluntatem eius esse spectandamdicto praedio et emptoris et uenditoris uoluntas exquirenda est, ut, siue remanserit penes emptorem siue recesserit, certum sit uoluntate domini factam aquae cessionem. Ideo autem uoluntas exigitur, ne dominus ignorans iniuriam accipiat: nullam enim potest uideri iniuriam accipere, qui semel uoluit. Non autem solius eius, ad quem ius aquae pertinebit, uoluntas exigitur in aquae cessione, sed etiam domini locorum, e
Abbreviated transcription (Latin):
leci dnionde aqua ducitur
õium uoluntatem ẽe sequen¬
dam. non ambigituriniquis
ẽĩ insum ẽ uoluntate imis
ex modi̾ca forte ꝑticła dnii
p̾uiditium sociis facꝗͥan t̾n sb̾¬
sequi uoluntas possit. uideãꝰ
etplac nicħ int̾ẽe utrum p̾¬
cedat noluritas aqueduccio¬
nem. ansubsequatur qr et
post̾ioremuoluntatem p̾tor
tuend. ¶Si flumen naui¬
oait. qr flumen mino nauig̃¬
bile effitiatin id̾q ẽ. et si ꝓ hoc
aliud flumen fiat naingabił.¬

Expanded text:
n›de aqua ducitur, omnium uoluntatem esse sequendam non ambigitur: iniquum enim uisum est uoluntatem unius ex modica forte portiuncula domini praeiudicium sociis facere. An tamen subsequi uoluntas possit, uideamus. et placet nihil interesse, utrum praecedat uoluntas aquae ductionem an subsequatur, quia et posteriorem uoluntatem praetor tueri debet. Si flumen nauio ait, quae flumen minus nauigabile efficiat. idemque est et si per hoc aliud flumen fiat nauigabi
Abbreviated transcription (Latin):
Im fres annitio siboni rpͥserũt
nintiauerunt ip̃os rescnd̾e¬
nectine quoq. Italiecensi pͥse¬
runt suam mutare sñam ne¬
minem posse idq insolitu ẽt
fĩ. si t̾ni dese quisqr m̃titꝯ fuit.
ułcum non hret ꝓbõnum ĩst̾ra¬

Expanded text:
res Arruntio Siloni rescripserunt pronuntiauerunt ipsos rescindere.Uetinae quoque Italicensi rescripserunt suam mutare sententiam neminem posse idque insolitum esse fieri. si tamen de se quis mentitus fuerit uel, cum non haberet pro
Abbreviated transcription (Latin):
bac amittit suã cã. nec eares ĩ¬
gemũfac̃eũqui nõ fuit. necẽi
penuna adusarii ingeninta¬
tesol retribue. recte atq ordie
iudices ꝑuto fc̃uros. si hãc forͣr
fu̾int ꝯsecuti. ut ubiẽis qui ĩ
deferãt. utrũ malit ⁊ doc̃em cͥcũ¬
et si cognoiunt ꝓnũtiare debe¬
bunt Enũ illis nõ uidi. n ħres¬

Expanded text:
bat amittit suam causam. nec ea res ingenuum facit eum qui non fuit: nec enim penuria adversarii ingenuitatem solet tribuere. recte atque ordine iudices puto facturos, si hanc formam fuerint consecuti, ut, ubi deest is qui in deferant, utrum malit cognitionem circumet si cognoverint, pronuntiare debebunt servum illius non videri: ne
Abbreviated transcription (Latin):
concessaẽcunc deõi dolo cĩ
excipi posseneracio scribit.¬
¶Mandauititio ntatesti¬
pularctur. deinde titio seio.
etstipulatꝰ ateseiꝰ c̃ctindi¬
tium edidit aic labeo exci
me tecurumieniebat teq
mrcum dedicegoq abste
stipłatꝰ fũo. dem̃de petam
an doli maliexcepc̃o obstet
et mag̾ẽ ut non tibipinit¬
tatur. de dolo debitoris mi
aduso me excipe. cum nego
sum dolum debitorem suu
manco indotem delegauit.
id ꝓband̾erit de dolõ młns
non c̃e ꝑmitendum excipe

Expanded text:
st, tunc de omni dolo eius excipi posse Neratius scribit.Mandaui Titio, ut a te stipularetur, deinde Titius Seio, et stipulatus a te Seius est et iudicium edidit: ait Labeo excipmeus te circumueniebat teque mihi reum dederit egoque abs te stipulatus fuero, deinde petam, an doli mali exceptio obstet. et magis est, ut non tibi permittatur de dolo debitoris mei aduersus me excipere, cum non ego sum dolum debitorem suum marito in dotem delegauerit, idem probandum erit de dolo mulieris non esse permittendum excipe
Abbreviated transcription (Latin):
uł. ¶Otem fero subigẽ¬
dam ncõniam hostib quo
uenundan.ut ferrum et fru¬
mentum et sales nonsine pi¬
culo captisl. ¶Egri pu¬
blici qui inꝑpetuumlocant
abaccore sineaucce prĩcipali
reuccari non possunt.Go¬
min nauis s illicite aliꝙͥ
uł ꝯductores imposiint ña¬
ius quoqz fisco uendicatur.

Expanded text:
. Cotem ferro subigendo necessariam hostibus quoque uenumdari, ut ferrum et frumentum et sales, non sine periculo capitis licet. Agri publici, qui in perpetuum locantur, a curatore sine auctoritae principali reuocari non possunt. Dominus nauis si illicite aliquid uectores imposuerint, nauis quoque fisco uindicatur.
Abbreviated transcription (Latin):
conditc̃e stipłatur nonstatĩ
nouat nͥ ꝯdc̃o extit̾it. ¶ Siqͥs
ita stipłat a seio sit ꝙ atitio
stipłat ⁊ fu̇o darespondes an
siprea titi stipłato fuit fiat
nouatio. solq teneatu sei
etait celso nouacc̃em fisi mo
id accumsit̾ ut noueturidẽ
ut sei debeas ꝙ titio ꝓmisit.
namet eod̾ tͥp̃r impleristipło¬
dicatum soluistipłone accc̃c
iudicati non nouari mito.
utetfidenissorib cautũ sic
nonut ab obligõne iudicati
disccdatur. ¶Si .x. que mͥ titi

Expanded text:
tur, non statim nouat, nisi condicio extiterit. Si quis ita stipulatus a Seio sit: 'quod a Titio stipulatus fuero, dare spondes?', an, si postea a Titio stipulatus sim, fiat nouatio solusque teneatur Seius? et ait Celsus nouationem fieri, si modo id actum sit, ut nouetur, id est ut Seius debeat quod Titius promisit: nam eodem tempore et impleri priodicatum solui stipulatione actionem iudicati non nouari, merito, ut fideiussoribus cautum sit, non ut ab obligatione iudicati discedatur. Si decem, quae mihi Titius
Abbreviated transcription (Latin):
pitundoliexoepeoe reppellat
et pot̃dicidolo cumfaceresac¬
cipiendo enimusuras distul
et tacite conuenissem. intim
cemdarecur hoc ignorarer et
duplam stipulatꝰ sũit. deint̾

Expanded text:
pit, an doli exceptione repellatur. et potest dici dolo eum facere: accipiendo enim usuras distuliet tacite conuenisse interim cem dare, cum hoc ignoraret, et duplam stipulatus fuerit, dein
Abbreviated transcription (Latin):
pupillo gestum sir infraudem
si fraudati suntẽditores qrpu¬
pilli ignorantia quepetatem
ꝯtingit ñ d ẽecaptiosa c̃ditori¬
c̃ non c̃e qrend.ansciente eocui
donatum ẽgestumsicis hoc t̃mr
an fraudẽtureditores nec ur
iniunis afficiis qui ignoraui
cũ lucrumexoorqueatur non
dĩpnũ infugntur. ¶Inhos tn¬

Expanded text:
pupillo gestum sit in fraudem si fraudati sint creditores, quia pupilli ignorantia, quae per aetatem contingit, non debet esse captiosa creditoriest, non esse quaerendum, an sciente eo, cui donatum, gestum sit, sed hoc tantum, an fraudentur creditores: nec uidetur iniuria adfici is qui ignorauit, cum lucrum extorqueatur, non damnum infligatur. in hos ta
Abbreviated transcription (Latin):
ptinẽ inquib sep̾tor non mẽ¬
ponit. utputa pignora ũndi¬
cõesq. ¶Sciend ẽ uilianũ scri¬
łx eoq uure nos nti. uc qui debi¬
tam pcc̃iam accepit. ãnqͣm bõa
debiroris possideanturqmur

Expanded text:
tinere, in quibus se praetor non interponit, ut puta pignora venditionesque. Sciendum Iulianum scribere eoque iure nos uti, ut, qui debitam pecuniam recepit ante, quam bona debitoris possideantur, quamvis
Abbreviated transcription (Latin):
ruꝰ: eoiradoin⁊ exaliis
u̾tit. non s olim si ꝯgtig. ⁊at̾o
qua id sustinebr oricru exꝑte
eanimedium in quarumus¬
umconũsumeritearu ⁊ fiet.
sececsi transusa contig̾natõe

Expanded text:
rum aedium dominus ex aliis uertit, non solum si contignatio, qua id sustinebitur, orietur ex parte earum aedium, in quarum usum conuersum erit, earum fiet, sed etiam si transuersa contignatio
Abbreviated transcription (Latin):
cum supposuisse rq ueca adi¬
tu exaltens edib dato alceras
edes ẜuitute honis portio ẜuã¬
de impoĩta uendidisse totam
porticum eanm ediumn ẽeq̃s
retimuss cum plongitudinẽ
utriaq dom⁊ extensacet trãs¬
u̾seq contignatõni. queabi

Expanded text:
cum superposuisse inque eam aditu ex alteris aedibus dato alteras aedes seruitute oneris porticus seruandae imposita uendidisse: totam porticum earum aedium esse, quas retinuisset, cum per longitudinem utriusque domus extensa esset transuersae contignationi, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ile aucilledebeat dari sibi
uenditore pcciam ira ꝓmisit
quicquid exuendito darei
faccoportet noua tõe secura
usuras neutͥ p insecuti tẽ¬
poris debes ¶Tem.

Expanded text:
 ille debeat, dari sibi,uenditore pecuniam ita promittit: 'quidquid ex uendito dare facere oportet', nouatione secuta usuras neutri post insecuti temporis debet.
Abbreviated transcription (Latin):
fra eçessar nouatio. Scda no
exqua non fundo spccia de¬
betur Itaq sireo ꝓmittẽdi
fundum soluat. Scd̾a stipło
nire non tollitur necsilitẽ
accor ex prima contestetuꝵ
demq meliore ul deciorefc̃o
siñ ulla culpa debitoris po¬
ea fundo p̃senscxtimatio
fundo petito recte ꝯsi detusĩ
ius uoluntariealiam iudit̾o
accepto młta exempla ostẽ
stiplonem deducaturuł po
pub̾rtatem tyiteleactiono¬
uetur si id sp̃alr. ictum ẽ / ꝙ

Expanded text:
 cessat no uatio: secunda uero ex qua non fundus, sed pecunia debetur. itaque si reus promittendi fundum soluat, secunda stipulatio iure non tollitur, nec si litem actor ex prima contestetur. denique meliore uel deteriore facto sine culpa debitoris postea fundo praesens aestimatio fundo petito recte consideretur, in nis uoluntariae, aliam iudicii accepti multa exempla ostendstipulationem deducatur uel post pubertatem tutelae actio nouetur, si id specialiter actum est:
Abbreviated transcription (Latin):
¶Dies atistos quib appiłand
e.A ad aliquid utiles ee orodiui
copia non fuit. ut cilibelli dent᷑.
ait ẽn isdies sernabr. quo pͥmo
forte p sm̃am statim dc̃am co¬
piam sui non fec̾it is qui ꝓnũ¬
tiau̾it. ut fĩ assol dicendumẽ
mc̃ noc̾e appllatori nam ubi pͥ¬
mum copiam eiꝯ hũit pot̾it ꝓ¬
uccare ergosi statim se subdix̃
pet. si forte dẽa sit sĩna iam sup̃¬
tem sempaccipimꝰ. si inpubli
co copiam sufccit. oet̾m si nõ fe¬
qd adiillam suburbanã m̃g¬
q ẽ ut non debeat imputari.i
Quaresimpublico cio adeṅdi
facultas non fu̾it h̃ melis di¬
cetu: facultatem nõ fuisse ad¬
cundi.¶Siquis ip̃io quidez
ẽ an cip̾scribi possic. qd̾ cum
nonadierit. ħ uire utimur.
ut si altutri adcundi fuit co
nõie pͥtinet. quare ꝓcurator
unisum suam remdato ẽ. t̾tiũ
dici hebit insuam aut̃ rem
datꝰ ẽ. mag̾ẽut alt̾am diem

Expanded text:
Dies autem istos, in quibus appellandum est, ad aliquid utiles esse, oraiovocatur, copia non fuerit, ut ei libelli dentur. Ait enim: Is dies servabitur, quo primo forte post sententiam statim dictam copiam sui non fecerit is, qui pronunciavit ut fieri assolet, dicendum est nihil nocere appellatori. Nam ubi primum copiam ejus habuerit, poterit provocare. Ergo si statim se subduxitperet? Si forte dicta sit sententia jam supretem semper accipimus, si in publico sui copiam fecit. Caeterum, si non fequod ad villam suburbanam? Magisque est ut non debeat imputari. quare si in publico eius adeundi facultas non fuit, melius dicetur facultatem non fuisse adeundi. Si quis ipsius quidem, est, an ei praescribi possit, quod eum non adierit. et hoc iure utimur, ut, si alterutrius adeundi fuit copnomine pertinet. Quare procurator, nisi in suam rem datus est, tertium diem habebit: in suam autem rem datus magis est ut alteram diem
Abbreviated transcription (Latin):
Agnenim tributum in eam ciui¬
tatem deberrelenare incius t̾rit¬
orio possidetuꝵ quamquam inqͥ¬
bodam benefitia psonis dataur¬
munitates cump̃ extingantur.
tamen generaliter lccis auccunt᷑
tib mimunitas sicdataudet̾
ut ad posteros transmittatu
Sicumego fundum possiderẽ
professꝰ sũm. pctitor autem ciꝰ
nonfuit profess actionem illi
manere placerinserius defferẽ¬
dis obsernandumẽ. utet nati¬
ones corum. et etates etoffitia
et artificia spetialiter differãtur.
lacus quoq piscatorios. et port
incensum dominus debet defe:¬
cque ctip̃e incensum defcrende
sunt. Siquis in quilinum uł co¬
lonum non fucrit professꝰ. iun¬
culis censualib tenctur. que pͦ
censum edictum nata aut prca
quesita sunt intra finemopis
consummati professionib edi
possunt . Siquis ueniam petierit
ut censumsibiemendarepmit¬
tatur. dcinde pr hoc impetratu
cognouent se non debiusse ħ pe¬
tere.qr res emendationem. non¬
cẽ desiderabat nullum ei preiu¬

Expanded text:
agri enim tributum in eam ciuitatem debet leuare, in cuius territorio possidetur. quamquam in quibusdam beneficia personis data immunitatis cum persona extinguantur, tamen cum generaliter locmunitas sic data videtur, ut ad posteros transmittatur. Si, cum ego fundum possiderem, professus sim, petitor autem eius non fuerit professus, actionem illi manere placet. In servis deferendis observandum est, ut et nationes eorum et aetates et officia et artificia specialiter deferantur. Lacus quoque piscatorios et portus in censum dominus debet defer, et ipsae in censum deferendae sunt. Si quis inquilinum vel colonum non fuerit professus, vinculis censualibus tenetur. Quae post censum ed‹i›tum nata aut postea quaesita sint, intra finem operis consummati professionibus edi possunt. Si quis ueniam petierit, ut censum sibi emendare permittatur, deinde post hoc impetratum cognouerit se non debuisse hoc petere, quia res emendationem non desiderabat: nullum ei praeiu
Abbreviated transcription (Latin):
qr non meamcãm ab eouidẽ¬
turaccepta. ¶Frugib ex fũ¬
do surreptis tamçõlonꝯ qi
int̾ẽ rem per̃sequi. ¶ Qui ãcil¬
lamnon metricem libidinis
cã sumipuit furti actõr tenebr
et si suppssit pena legis fauicco¬
te. nec uesint.qr ex hiis debi¬
tum mag̾ solutum ẽẽ ⁊ ꝓbari¬
que putabat mortuum cum¬
ui uiud erat ꝓħorderes appre¬
hend̾it cum furtum nõ facẽ.
¶Ei cumquo suo nõie furtu
actum ẽ. etsiseruinõieḋalia
ie adus cumagaturñ dãdã
excepcoem furti.una fc̃i.
non possit. tr̃isiconõie lis ex

Expanded text:
 in eam causam ab eo uidentur accepta. Frugibus ex fundo subreptis tam colonus quam interest rem persequi. Qui ancillam non mcausa subripuit, furti actione tenebitur et, si subpressit, poena legis Fabiae cotae nec ne sint, quia ex his debitum magis solutum esse comprquem putabat mortuum, qui vivus erat, pro herede res adprehenderit, eum furtum non facere. Ei, cum quo suo nomine furti actum est, si servi nomine de alia re adversus eum agatur, non dandam exceptionem furti una facti.non possit, tamen, si eo nomine lis
Abbreviated transcription (Latin):
lent admitt̾t. utputainꝓuĩtia
applłant cui reiad missũ talc
des ponemdicio futũros ꝙsiq̾.
eumagrum coliiss. maloleto
ꝑito ẽct. Insidiis eor quiscropu¬
los posuissent queres tintimorẽ
b̾e. ut nemo. ad eumagrm ac¬
cede audeat trudelitate̾m tunt̾s
coꝵ quiscropulos infecen hãc rẽ
p̾sides exequisolent. grauit us
adpenam capitis q ctipares
hii suntaoges quiquid̃ solet
aqͣm mlotͣicam ꝯtiñe equeplec¬

Expanded text:
lent admittere: ut puta in prouincia appellant, cuius rei admissum tale des ponere indicio futuros, quod, si quis eum agrum coluisset, malo leto periturus esset insidiis eorum, qui scopulos posuissent: quae res tantum timorem habet, ut nemo ad eum agrum accedere audeat crudelitatem timens eorum qui scopelismon fecerunt. hanc rem praesides exequi solent grauiter usque ad poenam capitis, quia et ipsa res hi sunt aggeres, qui quidem solent aquam Niloticam continere, aeque plec
Abbreviated transcription (Latin):
res alienarun miptiar
⁊t̃q matmonioꝵ inter¬
pellatores et si effectu seclenᷤ po
nos mores. ulutisiquis fumo
coriupto aliq̃m ꝓfudit.ccno.
luto. oblinient aquas purga¬
uit. fistulas.lac. quiduc aud
ad mumam publicam ⁊tum¬
naũit in quos granit᷑. uĩadũti
sol. ¶Qui pucrostrupruz ab¬
co abducto uł cormpto comit
lam int̾plłamĩt. quid uc inpu¬
dititic gr̃a fecit. domum p̃buit:
ꝑfc̃o in insulam deportatur cor¬
ticetꝰ illicito nec auet̾mis tẽp

Expanded text:
res alienarum nuptiarum itemque matrimoniorum interpellatores et si effectu sceleris potbonos mores, ueluti si quis fimo corrupto aliquem perfuderit, caeno luto oblin‹i›erit, aquas spurcauerit, fistulas la‹c›us quidu‹e› aliud ad iniuriam publicam contaminauerit: in quos grauiter animaduerti solet. Qui puero stuprum abducto ab eo uel corrupto comite lamue interpellauerit quidue impudicitiae gratia fecerit, donum praebuerit perfecto in insulam deportatur: corti coetus illicit‹o›s nec a ueteranis temp
Abbreviated transcription (Latin):
tumtibifatio cundem ub̾tũ
in testõ exbesse scripsit srdem
sempnium extrientemec pec¬
culiumsticholegauit nñ ec ac
utrum in assemsticho accio
detun corḋ. nominumqueĩ
pecculioh̾unt. n utirsq ħrdi¬

Expanded text:
tum tibi facio". eundem libertum testamento ex besse scripsit heredem, Sempronium ex triente: nec peculium Sticho legavit nec actutrum in assem Sticho actio detur eorundem nominum, quae in peculio habuit, an utrisque heredi
Abbreviated transcription (Latin):
clorcam in ina publida ĩmitt̃ec
exq earemin  habibui⁊ ꝑeclo¬
acanfiat. tenieum labeo scrib̾
imsisse ẽi cumuudi. ¶Pindeet
siforsanquis in suo fundo feãt.
ut ibiaqua collecta inuiad̾cur¬
rat. hocmt̃dc̃o teneb̾ ĩmissum

Expanded text:
cloacam in uiam publicam immitteret exque ea re minus habilis uia per cloacam fiat, teneri eum Labeo scribit: immississe enim eum uideri.Proinde et si fossam quis in fundo suo fecerit, ut ibi aqua collecta in uiam decurrat, hoc interdicto tenebitur: immissum
Abbreviated transcription (Latin):
ta restagnaret nõ ten̾i euzint̾¬
cipit NIerua at melio scribut̾rq
ten̾i planesi fundo uiam pub¬
licamꝯtingt. etereo aq̃ diri¬
uata detioremuiam fiatiat. q̃
tñ aq̃ exuicini fundo intuum
ueniat: Siquidm nc̃ceħas ea
aqͣm recipe. int̾dc̃m lccũ hebit.
incͥ ultrate face̾ cogendĩ q̃m
expians. ¶Idait siodore soli
locꝯ pestilentioso fiat nẽe ab re
de eo indc̃o uti. ¶Hoc int̾dcm¬
ct̾adea que pascuntur ĩ uia
publica itinenepublico et de
taliaut statifc̃osuo noceãt q̃dã
calia ut inp̾sentiaꝵ quid̾ nicħ
noceant Infrituꝵ ãt ncõe debea̾t¬
det̾iorem ãt uiam fi̾ fic accipit¬
dum ẽ sius en ad ꝯmeandu

Expanded text:
stagnet, non teneri eum intecipit: Nerua autem melius scribit utrumque teneri. plane si fundus uiam publicam contingat et ex eo aqua deriuata deteriorem uiam faciat, quae tamen aqua ex uicini fundo in tuum ueniat: si quidem necesse habeas eam aquam recipere, interdictum locum habebit nihil ultra te facere cogendum, quam experiaris.Idem ait, si odore solo locus pestilentiosus fiat, non esse ab re de re ea interdicto uti.Hoc intad ea, quae pascuntur in uia publica itinereue publico et dettalia, ut statim facto suo noceant, quaedam talia, ut in praesentiarum quidem nihil noceant, in futurum autem nocere debeant.Deteriorem autem uiam fieri sic accipiendum est, si usus eius ad commeandu