comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
at occasui subiacere: quã neha religio: nam
cum anctorem inte ł iuminis utuiq respi¬
ciant. recte rrenebras respiunt. ⁊ nesci¬
unt subiacere defectui. Quã obrẽ glorio¬
sissime principũ uotis om̃ib exaiabitur
uina poterzia: ut pietatem ur̃am in ħ
arclore tidei. in hac deuocione mentis.
inẜ uitegre religionis studio. sine defec¬
tu su intempora longiora ꝯseruae. Hoc
em̃ ⁊ scis credunus eccłiis ex pedire. serip¬
tum est eñi. labiis regit rex. ⁊ iterũ. corre

Expanded text:
at occasui subiacere, quam vera religio. Nam at occasui subiacere, quam vera religio. Nam cum auctorem vitae vel luminis utraque respiciant, recte et tenebras respuunt et nesciunt subiacere defectui. Quam ob rem, gloriosissime principum, votis omnibus exorabitur divina potentia, ut pietatem vestram in hoc ardore fidei, in hac devotione mentis, in hoc integrae religionis studio sine defectu sui in tempora longiora conservet: hoc enim et sanctis credimus ecclesiis expedire. Scriptum est eni
Abbreviated transcription (Latin):
nisexnuuisi c̾rimine ꝓfanat᷑ uenerauda
inisteria. Igͥ si cleriẽ erit qͥ publice tractare
Greligiõe aus̃ fũit. ꝯs sorto clericoꝵ remoue¬
bitur. Si uero milicia p̃ditus sit cingłd spo
gore iubiciario ⁊̃ ꝯpetentib siuplicris iub¬
iugandi sin uͦ serui: señer issimis anunab¬
stre lauoes. Xpistianssime principũ puri¬
ore luice tamꝗͣ aliqd̾ srous mraoiat. qd
amore fidei. qd̾ caritatis studio edocti: ec cle¬
Esi asticis disciplinis romanȩ sedis. reuerẽtiã
seruanis. ⁊ ei cuncta subicitis. ⁊ ad eiꝰ dedu¬
itis uiniatẽ: ad cuius auctorẽ ħ ÷ apłoꝵ
ues meas. quã esse om̃ium uere eccłiar uni
cap̃. ⁊ iutrum regnde: ⁊ prricixũ statuia:
declarant.⁊ pietans ur̃e reuerentissimi
testant̃ affatus. Patir gͥ innob̾ nap letura
fore qro scripture locunt᷑. ꝑ me reies regnãt.
⁊ potentes scribunt insticiam. richil est
eñi qđ lumine clariore pͣfulgeat. quã
recta fides in principt. nicħ est. qd ita neq̃¬

Expanded text:
nis ex huiusmodi certamine profanant veneranda mysteria. Igitur si clericus erit, qui publice tractare de religione ausus fuerit, consortio clericorum removebitur: si vero militia praeditus sit, cingulo spvigore iudiciario etiam competentibus suppliciis subiugandi, sin vero servi, severissimis animadstrae laudes, Christianissime principum, puriore luce tamquam aliquod sidus inradiat, quod amore fidei, quod caritatis studio, edocti ecclesiasticis disciplinis, Romanae sedi reuerentiam conseruatis et ei cuncta subicitis et ad eius deducitis unitatem. ad cuius auctorem, hoc est aues meas. quam esse uere omnium ecclesiarum caput et patrum regulae et principum statuta declarant et pietatis vestrae reverentissimi testantur affatus. Patet igitur in vobis impletum fore, quod scripturae loquuntur: 'per me reges regnant et potentes scribunt iustitiam'. Nihil est enim, quod lumine clariore praefulgeat, quam recta fides in principe: nihil est, quod ita neque
Abbreviated transcription (Latin):
ciem cͣctus eam acceꝑit. tc̃ ir rita rei alienaciõe
fac̃ta. precium ẽ alia tcia parte recipiat. Iustũ
Uest ⁊i enim ꝑꝑ dolosam mentẽ ⁊ absconditam
mochinacionẽ cum non emptori manifesta¬
uerit rem in uibienum decluctam fuisse. ter¬
Y cia parte precii. sicut iam disposiuinus eũ¬
pinuri. tali uidelicor pena. nõ solum in aliis
uera estimatione facta ẽ precii donatiqũẽ reni
qͣui ł dotis nõe ł añ nuptias cdonationis. ł trans¬
accionum. aut dunsionis rerum hereditariũ
facte. ꝑ legati ł fidei cõmissi causam tales res

Expanded text:
ciem contractus eam acceperit, tunc irrita rei alienatione ciem contractus eam acceperit, tunc irrita rei alienatione facta pretium cum alia tertia parte recipiat. Iustum est etenim propter dolosam mentem et absconditam machinationem, cum non emptori manifestaverit rem in iudicium deductam fuisse, tertia parte pretii, sicut iam disposuimus, epuniri Tali videlicet poena non solum in aliis vera aestimatione facta, cum pretii datio non est, rem qui vel dotis nomine vel ante nuptias donationis vel transactionis aut divisionis rerum hereditariarum factae vel per legati vel fideicommissi causam tales res
Abbreviated transcription (Latin):
meatur. prestanda hisquib actiones ł res litigio¬
se relicte sunt. eaucł litẽ ipsi heredes ꝑagãt su¬
arum actionum ꝑicło ea que litigiosa relicta
fuerint uendicantes. quod ⁊ de cyrographis.
placar. ut heredes relictoꝵ fiseo ł aliis ꝑsonis
presentem peccuniam numerent. &. in iudici¬
o eosquos ob noxios extinant persequant᷑.¬
op̃. Iust̃. ã lłi p̃f. Censemus ut siquis li¬
te pendente. ł actiones. ł resquas possida. ad
alium quendam transtulerit. siue scientem
siue ignorantem uitio litigiosi cͣcͣtus subiacere.
clistinctione quadam intemtiuheutes obseruã¬
cla. ut siquis sciens. ł ad uenditiones. ł donati¬
ones seu ad alios cͣcͣtus accesserit. cognoscat se
ꝯpellendum esse. non tãm̃rem redib̾e. s ⁊̃
precio eius priuari. non ut lucro cedat.
ei quirem alieuaint. s ut ⁊̃ alia tanta quanti¬
tas ab eo fisciuirib inferatur. G Sm autem
ignorans rem litigiosam emerit. ⁊ ꝑ aliam spe¬

Expanded text:
eatur praestanda his, quibus actiones vel res litigiosae relictae sunt. Eandem litem ipsi heredes peragant, suarum actionum periculo ea quae litigiosa relicta fuerant vindicantes. Quod et de chirographis placet, ut heredes relictorum fisco vel aliis personis praesentem pecuniam numerent et iudicio eos, quos obnoxios existimant, persequant. Iohanni pp. Censemus, ut, si quis lite pendente vel actiones vel res quas possidet ad alium quendam transtulerit sive scientem sive ignorantem, vitio litigiosi contractus subiacere: distinctione quadam inter contrahentes observanda, ut, si quis sciens vel ad venditiones vel donationes seu ad alios contractus accesserit, cognoscat se compellendum non tantum rem redhibere, sed etiam pretio eius privari, non ut lucro cedat ei qui rem alienavit, sed ut etiam alia tanta quantitas ab eo fisci viribus inferatur: Sin autem ignorans rem litigiosam emerit vel per aliam spe
Abbreviated transcription (Latin):
eũ aquo sollicitatã ẽẽ ancillã plagi o qͦ facto
ex portatã querit᷑. apd̾ suũ iubicẽ eiuiliter
in iem accione instituta ꝯsistat. Si uͦ in cam

Expanded text:
eum, a quo sollicitatam ancillam, plagio quoque facto exportatam queritur, apud suum iudicem civiliter in rem actione instituta consistat. Si in ca
Abbreviated transcription (Latin):
gub̾nare. ꝑꝑ cause necessitatẽ. hatͣ facul¬
tatẽ filius adire ꝯpetentẽ uidicẽ. ⁊ exeo
pet̾e̾ curatorẽ heditatidari. ꝑ quẽ gułina¬
tiorer̃ meũ delatur ꝓscedat. Inut᷑q eni
casu in integrũ restitutionis auxilio mi¬
lite filio familias qui recisarut abicionẽ
ħeditatis q̃eiexcastrensib occasionib ꝑue¬
niat patͥ clancla licentia aoire ł editatẽ
ut ad ipsum ꝑueniat. pleno uire. tã ꝑ
tem possessur u. qͣsi ipse pat̾ ab mnitio fuiss.
Mhẽres institut᷑. eo uidt sub iacẽre. oĩb iͦ ib¬

Expanded text:
er causae necessitatem habeat facultatem filius adire competentem iudicem et ex eo petere curatorem hereditati dari, per quem gubernatio rerum in eum delatarum procedat: in utroque casu in integrum restitutionis auxilio mit in milite filio familias, qui recusaverit aditionem hereditatis, quae ei ex castrensibus occasionibus perveniat, patri danda licentia adire hereditatem, ut ad ipsum perveniat pleno iure tam per tem possessurum, quasi ipse pater ab initio fuisset heres institutus: eo videlicet subiacente omnib
Abbreviated transcription (Latin):
tm̃mꝰ patͥ offert᷑. ł aliis parentib a filio fa¬
inilias cuĩcũq gradus ł sex̾. siue pat̾ adi¬
re filiũ familias integre etatis ꝯpellit.⁊
ille reclamandũ existimat. siue filius fa¬
milias ad ire cupit.⁊⁊ pat̾ incc̾riũ melinat.
liłum hab̾e licenciã. ⁊ patrẽ ipsum sibi ad¬
ire ħeditatẽ iecusante filio. ⁊ om̃e n siue m.¬
dãpiũ. siũ lucr̃ insuã hab̾e fortuuã nul¬
lo exħ p̃iuditio filiogn̾ando. Siue e ccr io
patre recusante filiꝰ adire heditatẽ uoluit.
nullã adquisitionem nec usum fructum
pat̾ offerre. s iꝑsum filiũ sibi imputare
trẽ clanda uͥad u̾sus eoꝵuoluntatẽ filius
heditatẽ. ł legatũ. ł fide cõnuissũ. ł aliud¬

Expanded text:
modo patri offertur vel aliis parentibus a filio familias cuiuscumque gradus vel sexus, sive pater adire filium familias integrae aetatis compellit et ille reclamandum existimat, sive filius familias adire cupit et pater in contrarium inclinat, liberam habere licentiam et patrem ipsum sibi adire hereditatem recusante filio et omne sive damnum sive lucrum in suam habere fortunam, nullo ex hoc praeiudicio filio generando: sive e contrario patre recusante filius adire hereditatem voluerit, nullam adquisitionem nec usum fructum patri offerri, sed ipsum filium sibi imputare,patrem danda, ubi adversus eius voluntatem filius hereditatem vel legatum vel fideicommissum
Abbreviated transcription (Latin):
mouere. ⁊ abaliis pulsari. ubi ad eũ totum
cõmodum adueñ. E iliꝰ simili mͦ ⁊ magen¬
do ⁊ pulsando. solus hat̃.⁊ detrimentum.
⁊ cõmodum necessitate ꝑ officiũ iubicis¬
pat̾ ĩponenda. tm̃mꝰ filio ꝯsentire. ł agẽ¬

Expanded text:
movere et ab aliis pulsari, ubi ad eum totum commodum pervenit, et filius simili modo in agendo et pulsando solus habeat et detrimentum et commodum, necessitate per officium patri imponenda tantummodo filio consentire
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis fabricensis sine lib s ł legitimo
cuiꝰc̾q sũme sint. ad eos ꝑtin̾e. qui uelut
creditores desce dengum aitinent᷑. qͥ fis¬
co ꝓ int̾cepto responde cogant᷑. ħ eñi fac¬
to ꝯting̃. ut rei publice ratio salua ꝑ mane¬
at. ⁊ fabricenses collegar suoꝵ solatis ꝑfru¬
aut᷑. qͥ dãpius ac detͥm̃tis tenent᷑ obnoxiis.

Expanded text:
Si quis fabricensis sine liberis vel legitimo cuiuscumque summae sint, ad eos pertinere, qui velut creatores decendentium attinentur, qui fisco pro intercepto respondere coguntur. Hoc enim facto contingit, ut et rei publicae ratio salva permaneat et fabricenses collegarum suorum solaciis perfruantur, qui damnis ac detrimentis tenentur obnoxii.
Abbreviated transcription (Latin):
nitio ea quãtitate minuet᷑. ut tã ipsa mi¬
nuenda pars ꝗͣ usure ei: exigi ꝓhibeant᷑.
Pachinationes ⁊ creditoꝵ qͥ ex hac lege ꝓ¬
hibrti sunt maiores usunis stipulari.⁊
alios medios subicuit᷑. qͥb ħ ñ ita int̃tliot̃
est resecantes: iubmus sid tał fuit attem¬
ptatũ. ita usums ꝯputar ił hecee ẽẽt ac̨ si¬
ipse qui uit̾ posuit᷑ fuiss stipulatꝰ. inqͦ
ns Ueut se ñ cẽ stipłatũ usuras riior  s̃ ꝑ ute sou¬
casu sacramti ⁊ illationẽ loc̃ habe santne
d.a. Mene. pp̃. O eusuris

Expanded text:
nitio ea quantitate minuetur, ut tam ipsa minuenda pars quam usurae eius exigi prohibeantur Machinationes etiam creditorum, qui ex hac lege prohibiti maiores usuras stipulari alios medios subiciunt, quibus hoc non ita interdictum est, resecantes iubemus, si quid tale fuerit attemptatum, ita computarnitio ea quantitate minuetur, ut tam ipsa minuenda pars quam usurae eius exigi prohibeantur Machinationes etiam creditorum, qui ex hac lege prohibiti maiores usuras stipulari alios medios subiciunt, quibus hoc non ita interdictum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ fectissime cautum. Si eñi usuras in sor¬
tem redig̾e fuãt ꝯcessum. ⁊ tociꝰ sũme u¬
suis stipulari que diffrã erat debitorib¬
ꝗ reua usurar usuius exigebant᷑: hoc
nere. Qua ꝑꝑ hac aꝑtissima lege diffimmꝰ
lari. S . ⁊ si ħ fuit sub seqrutum: usuras
ꝗ semꝑ usuias man̾e: ⁊ nullũ aliar̃ usura¬
r̃ increm̃tum sentire. Sorti aut̃ antiq̃ tm̃¬

Expanded text:
perfectissime cautum. Si enim usuras in sortem redigere fuerat concessum et totius summae usuras stipulari, quae differentia erat debitoribre vera usurarum usuras exigebantur? hoc nere Quapropter hac apertissima lege definimus lari, sed, si hoc fuerit subsecutum, usuras quidem semper usuras manere et nullum aliarum usurarum incrementum sentire, sorti autem antiq
Abbreviated transcription (Latin):
S. aa. soniane. Cum clicas
peccuniã tȩ ea lege dedisse. ut in sacia ur¬
Btibi restitueretur: nec incertũ ꝑ iełm.
qd ex nauigatione maris metui sola. adte. O¬
ꝑ timuisse ꝓfitearis. nõ dubium ⁊ peceu

Expanded text:
s, Maximianus . Cum dicas pecuniam te ea lege dedisse, ut in sacra urtibi restitueretur, nec incertum periculum, quod ex navigatione maris metui solet, ad te pertinuisse profitearis, non dubium est pecu
Abbreviated transcription (Latin):
quar̃ modũ iã statiumꝰ. pruuã quoꝵdã¬
int̾pretationẽ penitꝰ remouentes: iube¬
mus ⁊̃ eos qui añ eand̾ sanctionẽ amplio¬
res ꝗͣ statute sunt: usuras stipulati st̃:
ad modũ ead sanctione taaatũ ex tp̃re
usurar ultra duplũ niinime ꝓcecłe ꝯce¬
dimus: nec si pignora quedã ꝓdebito ẽdi¬
tori data sutͣ. quoꝵocas ione quedã ue¬
tes leges. ⁊ ulti duplĩ usunis ex igi ꝑ mi¬

Expanded text:
est, resecantes iubemus, si quid tale fuerit atteminterpretationem penitus removentes iubemus etiam eos, qui ante eandem sanctionem ampliores quam statutae sunt usuras stipulati sunt, ad modum eadem sanctione taxatum ex temporusurarum ultra duplum minime procedere concedimus, nec si pignora quaedam pro debito creditori data sint, quorum occasione quaedam veteres leges et ultra duplum usuras exigi permi
Abbreviated transcription (Latin):
cram̃to manifestare. ⁊ siui pignꝰ recuꝑare.
Sin aũ biennium fuĩt elapsum. plerissi me
ħat rem creditor. iaemq dñsiam inreuoca¬
bilem factam.¶S si qͥdꝰ nmiꝰ inpignore plus
indebito inueniat᷑. in hoc qd̃ nosciturabun da¬
re. sit creditori oĩs rõ integ. Sinaũex mra¬
qi parte qͣntitas eqͣ inueniat᷑. sñ oi dubitati¬
fiat: tc̃ inihoc qđ debitũ excrdit. debturi oĩa
iura mtegta lege mã seruabuitur. c redito¬
⁊ ne ex ꝯmunicõe fiat anqua difficultoi:
licentia dabit᷑ creditori seu onõ. estiationẽ
iuꝑslui debitori.ł creditori debitoris. cum
copetenti cautela meu exponenda offerie.

Expanded text:
ramento manifestare, et suum pignus recuperare. Sin autem biennium fuerit elapsum, plenissime habeat rem creditor idemque dominus iam inrevocabilem factam. Sed si quidem minus in pignore, plus in debito inveniatur, in hoc, quod noscitur abundare, sit creditori omnis ratio integra. Sin autem ex utraque parte quantitas aequa inveniatur, sine omni dubitatifiat, tunc in hoc quod debitum excedit debitori omnia iura integra lege nostra servabuntur, creditoEt ne ex communicatione fiat aliqua difficultas, licentia dabitur creditori seu domino aestimationem superflui debitori vel creditori debitoris cum competenti cautela in eum exponenda offerre.
Abbreviated transcription (Latin):
alurd mnstituere conabit᷑ habeat accus anch facul¬
tatẽ. Ciuilis aut᷑ inquisitionis int̾ utiusq partes
ꝯfugentium lenior examinatio ꝓcedat. cũ uidex
qͥ p̃ erit questioni intentiones auctoris falsas ⁊ con¬
uicta crimina reoꝵ ex legib penis ꝯpetentib pos

Expanded text:
aliud instituere conabitur, habeat accusandi facultatem. Civilis autem inquisitionis inter utrasque partes confligentium lenior examinatio procedat, cum iudex, qui praeerit quaestioni, intentiones actoris falsas et convicta crimina reorum ex legibus poenis competentibus pos
Abbreviated transcription (Latin):
sołonem peccumarũ qͦs depende iussi sũt.
ultra qͣtuor m̃ses a die condẽpnatioĩs.ł si pro¬
ueratio fuerit oblata adie cõfirmatiois sentñ¬
tie contiumetãdos distuleñt. centesimas usu¬
tas exigi pcipim nec priscis legibs q̃duascen¬
tesimaseis inferebãt. nec urã sanctione que¬

Expanded text:
solutionem pecuniarum, quas dependere iussi sunt, ultra quattuor menses a die condemnationis tio fuerit oblata, a die confirmationis sente connumerandos distulerint, centesimas usras exigi praecipimus: nec priscis legibus, quae duas centesimas eis inferebant, nec nostra sanctione, qu
Abbreviated transcription (Latin):
usurarũ: totiꝰ sũme isuras p̾ea colligi s sortis
tm̃mꝰ. E trum antiꝗtas pessimo exẽplo reis ꝗd̃
condempnatis lax am̃tũ duoꝵ m̃siũ prãbat.
fideiussores aũ eoꝵ. eo d̾ utibñficio nõ concede¬
bat. ut liceat. uictorib relictis ꝑꝑ legem condẽp¬

Expanded text:
usurarum, totius summae usuras postea colligi, sed sortis usurarum, totius summae usuras postea colligi, sed sortis tantummodo Et cum antiquitas pessimo exemplo reis quidem condemnatis laxamentum duorum mensum praestabat, fideiussores autem eorum eodem uti beneficio non concedebat, ut liceret victoribus relictis propter legem condemn
Abbreviated transcription (Latin):
te st̃. Cñ em̃ iam cõstituinsꝰ usunarũ usuras
penitꝰ eẽ delendas: nullũ casum relinqͥmꝰ ex
qͦ suꝰ moĩ machinatio possit induci. Sietũ
sñ em̃ditioẽ relinqt᷑: aliꝗd absurdũ atq in¬
elegans neceẽ ẽ sienire. cil utilit̾ ex contcͣtib des¬
cendentes plerũq̃ mminores. centesime ex nrãle¬
ge facte st̃. et nece̾ẽ e̾ mmorib usui sgraiaores
supponi. Si enĩ ex iudicati actiõe centesime oĩ¬
modo currt̃ usure. ex comt̾tib aũ hoc raro cõ¬
iõ pioremedio cãm corrigentes sanctimiꝰ sortis
tm̃mꝰ usuras usq ad centesimã currẽtes exiu¬
dicati accione ꝓ fͤligͦnũ. non dũ isurarũ q̃itas¬
cumq usuras. Sienĩ nouat᷑ iudicati accõne
p̾orcontĩtꝰ.: necẽe eꝰ usurarũ ꝗd̾ que antenori ᷤ
contẽtus st̃ cursum pꝰ sntñtiã in hibi. alias ãt
usuras ex iudicati accõe tm̃mꝰ sortis ꝓcedere.
Et nõ iõ qd̾ forsitan ꝯsũmatae qnͣtitas sortis. et

Expanded text:
e sunt. Cum enim iam constituimus usurarum usuras penitus esse delendas, nullum casum relinquimus, ex quo huiusmodi machinatio possit induci Si enim sine emendatione relinquatur, aliquid absurdum atque inelegans necesse est evenire, cum utiliter ex contractibus descendentes plerumque minores centesimae ex nostra lege factae sunt et necesse est minoribus usuris graviores supponi. Si enim ex iudicati actione centesimae omnimodo currunt usurae, ex contractibus autem hoc raro conoducebat Et ideo pio remedio causam corrigentes sancimus sortis tantummodo usuras usque ad centesimam currentes ex iudicati actione profligari, non autem usurarum quantascumque usuras. Si enim novatur iudicati actione prior contractus, necesse est usurarum quidem, quae anterioris contractus sunt, cursum post sententias inhiberi, alias autem usuras ex iudicati actione tantummodo sortis procedere, et non ideo, quod forsitan consummata est quantitas sortis et
Abbreviated transcription (Latin):
prietate datꝰ nidex adu̾sus te nicħ suꝑ haesta¬
tuit rector a ditꝰ ꝓuincie cãm hanc cognosce
suaq decid̃e sentũtia curabit cam et siqͥd de
possessione ꝓnuntiatũ ꝓbetur hoc cãẽ pͥetatiᷤᷤ
minie noceat.¬

Expanded text:
prietate datus iudex adversus te nihil super hac statuit, rector aditus provinciae causam hanc cognoscere suaque decidere sententia curabit, cum et, si quid de possessione pronuntiatum probetur, hoc causae proprietatis minime noceat
Abbreviated transcription (Latin):
insentñtiis iudicui. sic intlo untionẽ ꝓferri. uit
non liceat ꝑtib ante diffinitiuã sententiã adap¬
pellationis ł recusatioĩs uenire auxiliũ. qͥdam
pitabãt nõ licẽ ante litem contestatã nec udi¬
cem recus are. ꝗ̃ ad modũ nec abeo appellare.
Cum enĩ simł utrũq uocabulũ ponit᷑ tam ap¬

Expanded text:
utionem proferri, ut non liceat partibus ante definitivam sententiam ad appellationis vel recusationis venire auxilium, quidam putabant non licere ante litem contestatam nec iudicem recusare, quemadmodum nec ab eo appellare. Cum enim simul utrumque vocabulum ponitur tam ap
Abbreviated transcription (Latin):
R executione rei iudicate.R.
orp̃. seuerꝰ. ⁊ ant̃. aã. Iustino Nunis ꝓpere
uidex pignora marcelle ca pi acdistrabi uisfit.
añ remiuoicatã. Prius eꝰ gͦ ut seruato ordine.
accionẽ adu̾sus eam dirigas. et cã cognita sen¬
tentiam accipias
uasti. re indicatã. p̃ses pronincie. ⁊̃ pignorib¬
e. captis. ac distractis. ademolim̃tũ ꝑduci iubeb̾.
Qd sinonata ol est. exstipulatu tͥ actio cõpetit.
et iudice as cepto. scd̾m nuris formã ex ꝑire.
d̾.ĩ. agͥr Ordo reigeste et mora sołonis q̃
intercessit constantiꝰ desidat remediũ. Si
itaq p̃sidẽ ꝓuincie ꝗ rẽ iudicatã exeq̃ debet

Expanded text:
 EXSECVTIONE REI IVDICATAE. Impp. Severus et Antoninus AA. Iustino. Nimis propere iudex pignora Marcellae capi ac distrahi iussit ante rem iudicatam. prius est ergo, ut servato ordine actionem adversus eam dirigas et causa cognita sententiam accipias. vasti, rem iudicatam praeses provinciae etiam pignoribus captis ac distractis ad emolumentum perduci iubebit. quod si novata causa est, ex stipulatu tibi actio competit et iudice accepto secundum iuris formam experire. Idem A. Agrippae. Ordo rei gestae et mora solutionis, quae intercessit, constantius desiderat remedium. si itaque praesidem provinciae, qui rem iudicatam exsequi debet
Abbreviated transcription (Latin):
tuses id qdꝰ furto amisisse udebat᷑. recepis¬
se. aduersus iudicati a gentẽ. doli exceptione
mala rõne intcepisse uos apparuit. ussi sitis
inferre cũ pena. ⁊ cõꝑto p̃cepto p̃sidis nd̃ ꝓuoca¬
ueritis. umu̾sam qͣmitatẽ debetis inferre.¬
or̃p. Gord̃. a̾. antonino. Sub spẽ nouoꝵ
instrum̃toꝵ. p̾ea reꝑtoꝵ. res iudicatas restaii¬
niri exemplo grane e̾.¬

Expanded text:
tus es id quod furto amisisse videbatur recepisse, adversus iudicati agentem doli exceptione cepisse vos apparuit, iussi sitis inferre cum poena et comperto praecepto praesidis non provocaveritis, universam quantitatem debetis inferre.s A. Antonino. Sub specie novorum instrumentorum postea repertorum res iudicatas restaurari exemplo grave e
Abbreviated transcription (Latin):
beatur. Sñtntiã rescindi ñ posse . Re.¬
op̃. Gord̃.ã. Scđo. Pu suam neq decessoriᷤᷤ
fui sententiã ꝗmꝗͣ posse reuocare indubiũ
nonuenit. nec necẽe ẽẽ abeius moĩ decreto
int̾ponẽ ꝓuocõnem explorati iuris est.

Expanded text:
rescindi non posse. Imperator Gordianus . Neque suam neque decessoris sui sententiam quemquam posse revocare in dubium non venit: nec necesse esse ab eiusmodi decreto interponere provocationem explorati iuris est.
Abbreviated transcription (Latin):
accepistisolue. cũ incertũ ẽẽt qd̾ accepiss. q̃¬
tumq abco peteret᷑. preserum cũ ipẽ ꝗ eetra
ordinẽ nidicabat int̾loquut᷑ fit dotem datam
q̃ repetẽt᷑ nonliqͥdã eẽ. iudicati auetoritate ñ
tamsentũtiã utulit peq astatutis inigatue¬

Expanded text:
et quid accepisset quantumque ab eo peteretur, praesertim cum ipse qui extra ordinem iudicabat interlocutus sit dotem datam quae repeteretur non liquidam esse, iudicati auctoritate nontam sententiam protulit neque ab statutis
Abbreviated transcription (Latin):
õp. Got̃.ã. Ennli. Pet sentũtia omnẽ debi¬
Ati qnͣtitatẽ cũ usuris cpetentib solue iudicati
actionẽ parere ñ pot̃. cum ap̃ nudices ita demũ
sñ certa ꝗntitate frã condempnatio auctoritate
rei iudicate censeant᷑. si parte aliqͣ actoꝵ cer¬
tasit qͣnͣtitas cõprehensa.

Expanded text:
 omnem debiti quantitatem cum usuris competentibus solve" iudicati actionem parare non potest, cum apud iudices ita demum sine certa quantitate facta condemnatio auctoritate rei iudicatae censeatur, si parte aliqua actorum certa sit quantitas comprehensa.
Abbreviated transcription (Latin):
tionem qͣmcerto iure tolli tm̃ licet. extingu¬
ere nõ potest. Nec uox omĩs iudicis iudicati cõ¬
tinet auctoritatẽ cũ potestatem sententie cei¬
tisfmnib conludi sepe sit constitutũ. Qua pꝑ
si nicħ causa cognita scd̾m uiris rõnẽ ꝑnũtia¬
tum ẽ: uox pacisa suadentis prestoss actionẽ

Expanded text:
tionem, quam certo iure tolli tantum licet, extinguere non potest, nec vox omnis iudicis iudicati continet auctoritatem, cum potestatem sententiae certis finibus concludi saepe sit constitutum. Quapropter si nihil causa cognita secundum iuris rationem pronuntiatum est, vox pacisci suadentis praes
Abbreviated transcription (Latin):
decernimꝰ ut ꝗcumq huiusmoĩ pͥuslegio
iminitꝰ ẽ. ł postea talẽ p̃rogatiuam qͦlibi mͦ
meruerit. sciat et si qͦs ipẽ ut pote obnoxios
sibi. ꝓ quacumq chminali. ł ciuili cã cõstitu¬
tos in accusationem dedux̾it. hos incħominus
luisdem pͥuilegiis potituros. qm̃ nõ est ferend̾
eos ꝗ p̃fatas p̃rogatnias ut añlarum e̾ p̃tend̾t.
aliꝗd plus ab adu̾sariis sitis querere ꝯcedi.¬

Expanded text:
decernimus, ut, quicumque huiusmodi privilegio decernimus, ut, quicumque huiusmodi privilegio munitus est vel postea talem praerogativam quolibet modo meruerit, sciat, et si quos ipse utpote obnoxius sibi pro quacumque criminali vel civili causa constitutos in accusationem deduxerit, hos nihilo minus isdem privilegiis potituros, quoniam non est ferendum eos, qui praefatas praerogativas, ut ante latum est, praetendunt, aliquid plus ab adversariis
Abbreviated transcription (Latin):
minato tns actoq negotio post hac nulli ac¬
tio neq ex rescͥpto suꝑ sumptuũ prãtione pr¬
estetur. nͥ uidex ꝗ de pͥncipali negotio sententiã
ꝓmulgauit cominꝰ partib constitutis. uiridi¬
ca ꝓnuntiatione sigñau̾it. uictori cãe resti:¬
tui debere expensas. aut suꝑ his querelam u¬
ixe cõpetẽ. Post absolutũ enĩ dimissamq iudici¬
um nefas est litem alterã cͥonsurg̾e ex litis pri¬
Lignoret is ex cuiꝰ int̾pellatione aliqͥs scd̾m da¬
tam formã in longinqua fuit ꝓcctus ex ami¬
na. qd siculpa sui fuit dilata cognitio. ł miti
Pu pectuniaria cã post dispendia. pꝰ sumptus.
consid̾ata qnͣtitate posfulatoꝵł medi itineris.
int̾uallo. condempnationẽ ꝓcxistimatione
iudicis sustinebit.
ꝗdam ꝑ leges. sacrasq costitutiones. alii ꝑspeci¬
ales largntates. sibi p̃stita pͥuilegia p̃tend̾t. tam
suꝑ sportuł ꝓͥconuentioib usq ad certam qͣn¬
endis. ł penitus non agnoscent s ꝑ hanc legem

Expanded text:
minato transactoque negotio posthac nulli actio neque ex rescripto super sumptuum repetitione praestetur, nisi iudex, qui de principali negotio sententiam promulgavit, cominus partibus constitutis iuridica pronuntiatione signaverit victori causae restitui debere expensas aut super his querellam iure competere. Post absolutum enim dimissumque iudicium nefas est litem alteram consurgere ex litis priignoret is, cuius ex interpellatione aliquis secundum datam formam in longinqua fuerit protractus examina, quod, si culpa sui fuerit dilata cognitio vel minimvero pecuniaria causa post dispendia, post sumptus considerata quantitate postulatorum vel medii itineris intervallo condemnationem pro aestimatione iudicis sustinebit. Cum quidam per leges sacrasque constitutiones, alii per speciales largitates sibi praestituta privilegia praetendunt tam super sportulis pro conventionibus usque ad certam quanhanc legem
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm ipsi abalus pulsati fac̾ẽ patiantur. ita scł ut
b̃ forma modis oĩb obseruet᷑. suꝑ pͥulegiis. ꝑlła¬
litates. ł geñalit̾ qͥbus dam osficuis. ã scoł. seudig¬
nitatib . ł sp̃alit̾ certis ꝑ sonis p̃stitis. ł pꝰea pre¬
bendis. si ue boc ipm̃ ẽx pressim pͥncipalib dis¬
positiõib ł affatib insertũ siue p̃termissũ sit
uel fuerit. De Rẽ iudicata.R.
oyp̃. ant̃.ã. Stellatori. Nebus qͥd̾ iudicatis stã¬
dimie᷑. S si ꝓhare poteris eũ eui condempna

Expanded text:
m ipsi ab aliis pulsati facere patiantur: ita scilicet, ut haec forma modis omnibus observetur super privilegiis s aut scholis seu dignitatibus vel specialiter certis personis praestitis vel postea praebendis, sive hoc ipsum expressim principalibus dispositionibus vel adfatibus insertum sive praetermissum sit vel fuerit. DE RE IVDICATA. Imp. Antoninus A. Stellatori. Rebus quidem iudicatis standum est. sed si probare poteris eum cui condemna
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ex recusatione ł p̃statiõe sacm̃ti fi oportet huius¬
moĩ sentñtiã nullã uĩ optinere palam est.
orp̃. arcħ. ⁊ hoñ. aã. Iuliano ꝓ consuli asie. Iu¬
dices tallatina ꝗͣ gea ling̃ sentñtias ꝓferre posst̃.
ł arbit̾ extimet. neq consultationes qͥs nonrite
iudicatas ẽẽ putauit seqñdum etinusto magis
cum uiciũ extendi oportet. cumnõ exemplis
s legib: iudiamdꝰ ẽ: necsi cognitionales fit atip¬
insime p̃fecture ł alicꝰ maximi magistratꝰ ꝓlate
sententie. S: om̃siudices nrõs u̾itatẽ et legimi
⁊ iusticie sequi uestigia sanctimus.

Expanded text:
quid ex recusatione vel praestatione sacramenti fieri oportet, huiusmodi sententiam nullam vim obtinere palam est. Impp. Arcadius et Honorius AA. Iuliano proconsuli Africae. Iudices tam Latina quam Graeca lingua sententias proferre possunt. vel arbiter existimet neque consultationes, quas non rite iudicatas esse putaverit, sequendum, et multo magis cum vitium extendi oportet, cum non exemplis, sed legibus iudicandum est, nec si cognitionales sint amplissimae praefecturae vel alicuius maximi magistratus prolatae sententiae: sed omnes iudices nostros veritatem et legum et iustitiae sequi vestigia sancimus.
Abbreviated transcription (Latin):
augeno ã cẽ sanctimꝰ. ut liceat iudici ł contra
actorẽ sententiã ferie. ⁊ aliꝗd eũ daturũ ł factu¬
rum ꝓnuntiate nulla ei opponenda exceptione.
qd̾ nõ competẽs uidex agentis eẽ cognoscitur.
Cuius enĩ magendo obseruat arꝑitriũ eum ha¬
bere et rontra se uidicẽ iners negioi ug̃ edig̃

Expanded text:
ncimus, ut liceat iudici vel contra actorem ferre sententiam et aliquid eum daturum vel facturum pronuntiare, nulla ei opponenda exceptione, quod non competens iudex agentis esse cognoscitur. Cuius enim in agendo observavit arbitrium, eum habere et contra se iudicem in eo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ̃ eremptiõs cã ł insolutum creditori traditã
aponis ꝓnuntiata. eitra ꝓuocatiõis auxiliũ
p̃missa denuntiatiõe eiꝰ qͥ auctoe hiniꝰ mulieris
fuit iudicatũ processit. qititua nit̾ ẽ empti
siemisti ł ob debitũ reddendũ si insolutum
data ẽ repetere non prohiberis.
ib ceitis cõcludit᷑ abeo ꝗ pronuntiauer
rei iditate nõ optinent auctoritatẽ. llã nec
iuditium afferunt nec int̾ lecutiones ullã

Expanded text:
quam ex emptionis causa vel in solutum creditori traditam proponis, pronuntiata citra provocationis auxilium aestione, praemissa denuntiatione ei, qui auctor huius mulierisfuit, iudicatum processit, quanti tua interest, empti, si emisti, vel ob debitum reddendum, si in solutum data est, repetere non prohiberis. ibus certis concluditur, ab eo qui pronuntiaverat rei iudicatae non obtinent auctoritatem: nam nec iudicium adferunt nec interlocutiones ullam
Abbreviated transcription (Latin):
sibił uet̾ib uidebat᷑ husimͦ stipulatio. s no¬
ẽẽ uidetur ħ int̾ eos actum. ut incipiat ꝙ ꝯtra
morientẽ obligatio. in mineat aut̃ heredibus
eius donec ad effectum ꝑducatur. Nemo eñi
ita stultus inuenitur. ut tali aĩo fac̾o. stipula¬
tioneni ut putar&. posse tm̃ edificiũ in uno
mom̃to hore extolle. ł eum qui morit talẽ hab̾e
sensum qđ̵ ipse suffic̾oe. ad huiusinodi oꝑis cõ¬
pletionẽ. Sanctimus itaq siꝗͥ tale euenerit.
heredes teneri. ut factum qd mortis tp̃r fac̃e
ꝑ misit. hoc heredes eius ad impleant. quasi

Expanded text:
debatur huiusmodi stipulatio. sed noesse videtur hoc inter eos actum, ut incipiat quidem contra morientem obligatio, immineat autem heredibus eius, donec ad effectum perducatur. nemo enim ita stultus invenitur, ut tali animo faceret stipulationem, ut putaret posse tantum aedificium in uno momento horae extollere, vel eum qui moritur talem habere sensum, quod ipse sufficiet ad huiusmodi operis completione Sancimus itaque, si quid tale evenerit, heredes teneri, ut factum, quod mortis tempore facere promisit, hoc heredes eius adimpleant quasi
Abbreviated transcription (Latin):
fecisse sti pulationem. E& si int̾ presentes par S¬
mobi instrumentũ factum est. insi is qui dicitsese
ł ad uersarium ab ẽẽ liquibis ac manifestisfims
testes undiq idoneos. ⁊ om̃i ex ceptione maiores
ostendit se se ł ad uersarium suũ eo die meuu¬
tate ab fuisse. S&. huiusmodi scripturas ꝑꝑ uti¬
litatem contrahenc ium esse crebendas.

Expanded text:
fecisse stipulationem: Et si inter praesentes pariusmodi instrumentum scriptum est, nisi is, qui dicit sese vel adversarium abesse, liquidis ac manifestissimisam, sed saltem per testes undique idoneos et omni exceptione maiores ostenderit sese vel adversarium suum eo die civitate afuisse: sed huiusmodi scripturas propter utilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
mter absentes uerhoꝵ obligatio ⁊thi nõ potest. ita
alt̾i cuius uiri subiectus nõ ÷. aliꝗ dari. ł resti¬
x.tui nisi sua inter sit. nemo stipulari pot̃. Cũ gͥ
cde functa inmatrimonio filia tua suꝑstitis filii
nomine partem dimidiam a marito detineri. al¬
teim uerom partem ne poti tuo. ł si is in reb: hu¬
manis nõ ess: uliano restitui ꝑ pactum ꝯuenisse
ꝓponas. p̃uentoq morte ne pote. ⁊̃ stipulationẽ
ad iulianum factam ob ab seuẽiã ei no ua̾liusse
significes: ac ꝓpea ei ꝑse ia ac stipulacione tua
qua restitui cuncta iuxta pactoꝵ tenorẽ ꝑui¬
das. reddi tͥ desideras. suꝑ stipulatu tuo adi p̾si¬
dẽ ꝓuincie. ut examinatis par tu̾it allegatio¬
nib. quantum ꝯstiterit int̃ esse tua uxta
placiti fidẽ dotis portionẽ uliano restitutam.
fuisse ob inc̃te ictidiuos offectum ꝯcludat ꝯdẽ¬
puationẽ taxate quantitate s.

Expanded text:
nter absentes verborum obligatio contrahi non potest, ita alteri, cuius iuri subiectus non est, aliquid dari vel restitui, nisi sua intersit, nemo stipulari potest. Cum igitur, defuncta in matrimonio filia tua, superstitis filii nomine partem dimidiam dotis a marito detineri, alteram vero partem nepoti tuo vel, si is in rebus humanis non esset, Iuliano restitui per pactum convenisse proponas, praeventoque morte nepote etiam stipulationem ad Iulianum factam ob absentiam eius non valuisse significes, ac propterea ex persona ac stipulatione tua, qua restitui cuncta iuxta pactorum tenorem provideras, reddi tibi desideres: super stipulatu tuo adi praesidem provinciae, ut examinatis partium adlegationibus, quantum constituerit interesse tua, iuxta placiti fidem dotis portionem Iuliano restitutam fuisse, ob incertae actionis effectum concludat mnationem taxatae quantitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
fac̾e potes scđ edicti formã. S ⁊ si eman¬
cipatione nlisfuuis factus es: si militer
ꝯueniri te posse debes intelligere.
tuo extitisti ⁊ iussu tuo cseo q̃ inpotesta d.
te tc̃ hĩisti ꝯtractum est: in telligis. ⁊ sor¬
ti.⁊⁊ usuris te parere oportere. si te hisoĩb
obligast. ut res que pignoris uurẽ dͥ tinent᷑.
libari pͥsint. ꝗͦ si fideussor c̃dite peccuni¬

Expanded text:
facere potes, secundum edicti formam. sed et si emanpatione tui iuris factus es, similiter conveniri te posse debes intellegere. tuo extitisti vel iussu tuo cum eo quem in potestate tunc habuisti contractum est, intellegis et sorti et usuris te parere oportere, si te his omnibus obligasti, ut res quae pignoris iure detinentur liberari possint. quod si fideiussor creditae pec
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa debitrix fiust. Euis eni senatꝰ ꝯfulti
exceptio. tt mulier dat᷑: c̃ principalit̃ ipsa
nicħ deb. s ꝓalio debitoe ap̃ c̃ditorẽ enis
int̾cessit. Sin aut̃ ꝑcreditore suo aliis se
obligauer. ł ab eo se. ł d bitorẽ suũ delega¬
ri passe sut. huiusmmͦi senatꝰ ꝯsulti auxil¬
um non hanͣt.

Expanded text:
ipsa debitrix fuisti. eius enim senatus consulti exceptio tunc mulieri datur, cum principaliter ipsa nihil debet, sed pro alio debitore apud creditorem eius intercessit: sin autem pro creditore suo aliis se obligaverunt vel ab eo se vel debitorem suum delegari passae sunt, huiusmodi senatus consulti auxilium non habent.
Abbreviated transcription (Latin):
moniũ pat̾num respuere satis unquũ ẽ.
Necẽe ẽ eñi patͥs rati habitionẽ ł pͥncipali
patͥs mandato. ł ꝯsensui ñ eẽ absimilẽ. ẽ
nĩa nouella lege. gn̾alit oĩs rati habitio
ꝓriꝰ trahit᷑. ⁊ ꝯfirmat ea ab initio que sub
enda st̃. Sin aut̃ miles filius familias pec¬
cuniã creditã accep̃. sũi sine mãdato. ł
ꝯsensu. ł uoluntate. ł rati habitione patͥs
stare oporite. cctũs. nulla diffrã intͦducẽ¬

Expanded text:
monium paternum respuere satis iniquum est. necesse est enim patris ratihabitionem principali patris mandato vel consensui non esse absimilem, cum nostra novella lege et generaliter omnis ratihabitio prorsus trahitur et confirmat ea ab initio quae subenda sunt. Sin autem miles filius familias pecuniam creditam acceperit, sive sine mandato vel consensu vel voluntate vel ratihabitione patris, stare oportet contractum, nulla differentia introducen
Abbreviated transcription (Latin):
mpͥ. alex.ã. Muse Macedonian senatꝰ
ꝯsulti auctoritas peticionem ei peccunie
nõ ĩpedit: q̃ filio familias studioꝵ. ł le¬
gationis causa. alib degẽti ad necessarios
sũptus. quos patris pietas nõ recusaro ẽ¬

Expanded text:
miae Musae. Macedoniani senatus consulti auctoritas petitionem eius pecuniae non impedit, quae filio familias studiorum vel legationis causa alibi degenti ad necessarios sumptus, quos patris pietas non recusare
Abbreviated transcription (Latin):
mpͥ. ant̾.ã. Artemoni. Etiam si non
mandante neq subas scribente. heq: ili¬
bente dna peccuniã mutuã ẜ uoparisse d¬
disses. tñ ea quantitas siirẽ dñe ci iustis
erogationib usa est. de in rẽ use ap̃ suũ

Expanded text:
mp. Antoninus A. Artemoni. Etiam si non mandante neque subscribente neque iubente domina pecuniam mutuam servo Priscae dedisses, tamen ea quantitas si in rem dominae eius iustis erogationibus versa est, de in rem verso apud suum
Abbreviated transcription (Latin):
pellatiõib pobilium iudicum. q̃ consultatiões
nri numinis disceptationẽ implorãt. ñ urãm ul¬
teriꝰ audientiã expectari. ne nr̃s octupatiõib qͥbꝰ
ꝓutilitate mundi a singioꝵ nõmĩꝗ̃ negonis a no¬
cimꝰ. aliena fraudati amoda uixxant᷑. s si a procon¬
sulib.ł augustali . ł comite orientis. ł uicariis fu
q̃ lites fatali die post appellononẽ in sacsauti

Expanded text:
pellationibus spectabilium iudicum, quae per consultationes nostri numinis disceptationem implorant, non nostram ulterius audientiam expectari, ne nostris occupationibus, quibus pro utilitate mundi a singulorum nonnumquam negotiis avocamur, aliena fraudari commoda videantur. Sed si a proconsulibus vel Augustali vel comite Orientis vel vicariis fues ceterae quoque lites fatali die post appellationem in sacri
Abbreviated transcription (Latin):
bilium nidicũ iure concesso ut sacrinitices ap¬
pellationes acceꝑint. Quod si ꝗffuerit appeslatũ.
eum gestast̃. contra cuiꝰ sñtñtiã dr̃ appellatum
susciꝑe ab appellatorib. ⁊ cognitiones induce̾. ap̃
uros illustres. p̃dictos iudioes. etea que gerunt᷑.
exciꝑe. scribere. scͥptaq litigatõib edere. nrõs O.
epłares p̃cipimꝰ officiis uidł coꝵ cum qͥb uirillu

Expanded text:
bilium iudicum iure concesso ut sacri iudices appellationes acceperint. Quod si a duce fuerit appellatum, eum gesta sunt, contra cuius sententiam dicitur appellatum, suscipere ab appellatoribus et cognitiones inducere apud viros illustres praedictos iudices et ea quae geruntur excipere scribere scriptaque litigatoribus edere nostros epistulares praecipimus: off
Abbreviated transcription (Latin):
iliustressit̃ ieo. xlegatioe nirã cognoscetes excipũt.¬
si insacratissimo nr̃i numinis comitatu cause di¬
cantur. ¶Sanesi illustriũ ac magnificorũ
iudicũ snt̾ntie fin̾nt appellatiõe suspense eoꝵ¬
uidł qͥꝵ sentñtias liceł ippeilatione snspendi. ꝑ
consultationẽ ntãra uolumꝰ audientiã expectaĩ.
licet aña pͥuato hõĩ .i. non illustri. lite a nob̾ de¬
legata. is p̾ea temꝑe diffinitiõis illustri derie itꝰ
dignitate reꝑꝑiat᷑ eod̾ obseruando ⁊ si att̾ cicon¬
iuctꝰ fit arbit̾ ꝗ non illustrẽ meruit dignitatẽ.
Quicqͥd aũ hac lege sp̃ilit̾ noniudr̃ expressum.
iduetm̃ legũ astitimonũ q regłis om̃s relictum.¬
La pparitor magistĩe potestans  curia ł offõ cobor¬
tali destatu in ꝓuincia patiat᷑ cont̾uersiã. uelt
ttuta ł furtioes debẽs in prouicia detinetur.
si sntñtia rectoris ꝓuincie fuit appeulatione fuspẽ¬
sa. cumtua sublimitate uno qͦi magnifico mag¬

Expanded text:
illustres sint, ex delegatione nostra cognoscentes excipsi in sacratissimo nostri numinis comitatu causae dicantur. Sane si illustrium ac magnificorum iudicum sententiae fuerint appellatione suspensae, eoatione suspendi, per consultationem nostram volumus audientiam expectari, licet antea privato homini, id est non illustri, lite a nobis delegata is postea tempore definitionis illustri decoratus dignitate reperiatur: eodem observando et si alter ei coniunctus sit arbiter, qui non illustrem meruit dignitatem. Quidquid autem hac lege specialiter non videtur expressum, id veterum legum constitutionumque regulis omnes relictumapparitor magisteriae potestatis a curia vel officio cohortali de statu in provincia patiatur controversiam vel ut tributa vel functiones debens in provincia detinetur, si sententia rectoris provinciae fuerit appellatione suspesa, cum tua sublimitate viro quoque magnifico mag
Abbreviated transcription (Latin):
si qͣ suggestõ maioris ł minoris uidic̃ ad nrãm re¬
ferat᷑ clementiã. dnegotio qd̾ iudicand ei tindidimꝰ.
ł de quo ꝓsua iuris dictione uidicau̾it. petentis
anrõ noĩe finem eid imponi negotio. qd ib eo
disceptatume. siue aditum sit ci& suggestiõi. qd̃
referenti ꝑlaceat. dumid partib ꝑsũtũtie reci

Expanded text:
am referatur clementiam de negotio, quod iudicandum ei tradidimus vel de quo pro sua iurisdictione iudicaverit, petentis a nostro numine finem eidem imponi negotio, quod ab eo disceptatum est, sive additum sit eidem suggestioni, quid referenti placeat dum id partibus per sententiae reci
Abbreviated transcription (Latin):
ut quarta parsputae filio restituat.
in huiusm̾i sp̃e quio faciendũ sit drbita¬
bat᷑. Sanctun: itaq quarte ꝗ partis restin¬
tionẽ iam mic celebrari. nõ expectata. nec
morte hrdis. nec tp̃ris int̾uallo. Reliquĩi¬
uit̾ ꝙ p̃ legitunã ꝑortionẽ restat. it resti¬
tui. qn testator clũposu̾t. Sic ⁊ eui ⁊ filus
suã habebit portionẽ. in tegrã.⁊ qualem
legis ⁊ nr̃a ꝯstitutio diffinuit. ⁊ scriptꝰ hrs
cõmodum qs ei testator dereliꝗt. cũ legiti¬
mo moderamine sentioe. Nus ptea sanctuĩ
ut tpra uo ffitiosi quereł ab adita ħeditate
scđ ulpiaui opinionẽ currant. Pereui mo

Expanded text:
a et mox filio restituatur, in huiusmodi specie quid faciendum sit, dubitabatur. Sancimus itaque quartae quidem partis restitutionem iam nunc celebrari non expectata nec morte heredis nec temporis intervallo, reliquuod post legitimam portionem restat, tunc restitui, quando testator disposuit. Sic etenim filius suam habebit portionem integram et qualem leges et nostra constitutio definivit, et scriptus heres commodum quod ei testator dereliquit cum legitimo moderamine sentiet. Illud praeterea sancimus, ut tempora de inofficiosi querellae ab adita hereditate secundum Ulpiani opinionem curran
Abbreviated transcription (Latin):
s. ã ⁊ cẽ. c remime. Uelles nec ue filio
tuop̾dia rtẽq mancipia donare fint ũ nicio tͥ
liberum. Uesine itaq postulare ut donatio

Expanded text:
. et CC. Herenniae. Velles nec ne filio tuo praedia itemque mancipia donare, fuit initio tibi liberum. desine itaque postulare, ut donatio
Abbreviated transcription (Latin):
cio que sorori tuȩ si mreb humanis agera:
nõ capit. Quare si pat̾ tuus donatione
facta quasclam post aliquantulũ tp̃s fecisse
ꝯdiciones uidet᷑ offic̾e̾ ħ nepotibꝰeuis fr̃is tii
filiis minime posse non dubium est.

Expanded text:
actio, quae sorori tuae, si in rebus humanis ageret, non capit. quare si pater tuus donatione facta quasdam post aliquantum temporis fecisse condiciones videtur, officere hoc nepotibus eius fratris tui filiis minime posse non dubium est.
Abbreviated transcription (Latin):
tis donationib in possestonẽ inductus lib̾tꝰ
quantoliba tempore en que sibi clonata st̃
pleno iure ut dñs possida: tam̃ si ingrat᷑
sit. om̃is clonatio initata parͦemoꝵ uo lũ¬
tate reuocanda sit. Qd ob seruabit ⁊ cͥca
ea que lib̾roꝵ noĩe pecciuua tañtũ patro¬
noꝵ ⁊ bñficio ⁊ꝑata fu̾it̃. Nam qͥ obsecͥlis

Expanded text:
tis donationibus in possessionem inductus libertus quantolibet tempore ea quae sibi donata sunt pleno iure ut dominus possederit, tamen, si ingratus sit, omnis donatio mutata patronorum voluntate revocanda sit. . Quod observabitur et circa ea, quae libertorum nomine, pecunia tamen patronorum et beneficio comparata sunt. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
Si a credurice iuire pignoris fundos ob¬
tademũ peticionẽ ad u̾sus creditricẽ hr̃e
uire potes. siue ẽ iencdicłit d euictione rei
ꝓmisit. ł ĩ dolo malo c̃ scuir. pr̾udensq
ess rem sine uicio nõ eẽ cã patͥ tuo cui succe¬
msti uenũcledit. Nam sic̃ genus einori¬

Expanded text:
Si a creditrice iure pignoris fundos ta demum petitionem adversus creditricem habere iure potes, si, cum vendiderit, de evictione rei promisit vel etiam dolo malo, cum sciret prudensque esset rem sine vitio non esse, eam patri tuo, cui successisti, venumdedit. Nam sicut genus ei
Abbreviated transcription (Latin):
plius reqͥrat᷑. quo magis uid̾atur. facta tradicio. s
oĩmͦ idẽ fit. inlis causis usum fructũ retine ꝙ̃ ÷¬
Lextraneos ⁊ sepe ignotos donationẽ collatã ual sre
receptũ ÷. Isi sine scriptis donatũ quid fuerit
eohibitis aliis idoneis docuñtis. ħ qͣ gerit᷑. ꝓbist.¬

Expanded text:
plius requiratur, quo magis videatur facta traditio, sed omnimodo idem sit in his causis usum fructum retinere, extraneos et saepe ignotos donationem collatam valere receptum est: et si sine scripto donatum quod fuerit, adhibitis aliis idoneis documentis hoc quod geritur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuuicie siũ ap magistrũ. siue ap̃ defensorem
cc̃q ciuitatis ꝓut moluerit pulicare. atq ut ip¬
sa donatio sita ÷ in uolinitate donautis ita ei
liceat cdonationẽ suã apd quẽtq ex menioratis
uoluerit intimare.&. donationes que in diu̾sis
ꝑ uinciis ⁊ ciuitatibꝰ ap̃ quẽlib ex p̃dictis fuerĩt
uublicate obtincat in ꝯcussam ⁊ ꝑpetuã firmita¬

Expanded text:
iae sive apud magistratus sive apud defensorem cuiuscumque civitatis prout maluerit publicare: atque ut ipsa donatio sita est in voluntate donantis, ita ei liceat donationem suam apud quemcumque ex memoratis voluerit intimare. Et hae donationes, quae in diversis provinciis et civitatibus apud quemlibet ex praedictis fuerint publicat
Abbreviated transcription (Latin):
tabusa aut qsc̃q aliud mat̾ie temp̃ dabit ł ab
ipso ⁊ abeo quẽ sors iunistr au̾it ꝑ seribantur
actis ⁊̃ ad nectendis que ap̃ iuidicẽ ⁊ magastut᷑. 3ͦ.¬
facienda st̃ ubi ħ leges ex postulant.
tũ muinorẽ priꝗͣ fari possit aut habe possit rei
que ĩ cdonat᷑ afectũ fundum crediberit ꝯ ferẽ¬
dũ. õe uis. ipleat instrum̃tis añ p̃missis. ꝙͥ uis
surꝑeũ serũi quẽ idoneũ ẽẽ ꝯstit̾it tumsigi pla¬
cuit ut ꝑeum infanti ad quiratipe¬

Expanded text:
aut quodcumque aliud materiae tempus dabit vel ab ipso vel ab eo quem sors ministraverit perscribatur: actis etiam adnectendis, quae apud iudicem vel magistratus conficienda sunt, ubi hoc leges expostulant.tum minorem, priusquam fari possit aut habere rei quae sibi donatur adfectum, fundum crediderit conferendum, omne ius compleat instrumentis ante praemissis. Quod per eum servum, quem idoneum esse constiterit, transigi placuit, ut per eum infanti adquirat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊imuia irepleto. ł deposito. it̾um solita
his facẽ alid natuiał testator erubescat. itͥũ
introductis testibꝰ ꝯsequentiã factionis te¬
stam̃t ꝓcede. si tñ in quir endã. ł quostã
testiũ alid tał tingat. side exbreui tp̃rs

Expanded text:
minet repleto vel deposito iterum solita his facere aliquid naturale testator erubescat, iterum introductis testibus consequentiam factionis testamenti procedere. Si tamen in quendam vel quosdam testium aliquid tale contingat
Abbreviated transcription (Latin):
d. aã. Eufrosino. Pominatori pignori cͥꝑe¬
sñ presidis auctornate res nominati nõlicet.
na qͣmaccepit mituo res ꝓpͥas obligauit
pignori. ei q uatusuccessisti: licet instrum̃¬
to eꝰ facti testimoniuconlatum non sit:

Expanded text:
 CC. Euphrosyno. Nominatori pignori capeine praesidis auctoritate res nominati non licet.nia quam accepit mutuo res proprias obligavit pignori eique tu successisti, licet in instrumentum eius facti testimonium collatum non sit
Abbreviated transcription (Latin):
tiã quã in adrltit homicidii.ł maleficii cͥ¬
men. aut ꝯfeffione sua. aut certe om̃iu qui
torm̃tis. ⁊ int̾rogationib fueruit dediti in
unũ ꝯspuintes ꝯcordantesq rei finẽ ꝯuictussit.¬
⁊ sic in obiecto flagitio sit depreheusus. ut uix

Expanded text:
icidii vel maleficii crimen aut sua confessione aut certe omnium, qui tormentis vel interrogationibus fuerint dediti, in unum conspirantem concordantemque rei finem convictus sit et sic in obiecto flagitio deprehensus, ut vix
Abbreviated transcription (Latin):
¶Cum ressnanifesta ꝓbatione ꝯuictis spatiu
añ seutentiã tp̃odat᷑ facultas supplicandi. iił
quib dam malignis artib tã presidũ ꝗͣ offi¬
cioꝵ penas euitandi cͥminosis pater. ẽ in homi¬
cibii crimine. ⁊ in aliis detectis grauiorib
causis iltio differenda nõ sit. Igitur de cet̃o
iuxta criminis qualitatem iegem oportet
seruari.⁊ in scelerosos.⁊ noxios ꝑferri niris

Expanded text:
Dum reis manifesta probatione convictis spatium ante sententiam temporis datur, facultas supplicandi vel quibusdam malignis artibus tam praesidum quam officiorum poenas evitandi criminosissimis patet, cum in homicidii crimine et in aliis detectis gravioribus causis ultio differenda non sit. Igitur de cetero iuxta criminis qualitatem legem oportet servari et in scelerosos et in noxios proferri iuris