comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad patriam terram regressum: scienciam dĩ summi ⁊ saluatoris
dnĩ nr̃i presenciam indigenis gentibus sicut sibi tradita fue¬
nat predicasse: Inquo: rebus ipsis completa est ꝑ eum ꝓphe¬
tia quȩ dicit: Athiopia: preueni& manus eiꝰ deo: Dum haec
ita aguntur : Paulus uas eleccionis non exhominibus neq ꝑ homi
amortuis inapłatum uocatur. cęlesti adse uoce delata: .iiI.¬
ma loqueret᷑: ac ꝑom̃ĩum aures beati huius rumoris uolueretus
opinio & qm̃ antiqui moris erit apud romanos ut ꝓumciarum
udices siquid forte noui in his quas regebant ꝓuineus accidisset.
ud prmncipi. uł senatiu nunciarent: ut ne ex his quę gerebantur
ignorare aliquid uiderentur. de resurreccione amortius dnĩ
tisaluatoris nr̃i iħu xp̃i. quae eciam inomẽm locum fuerit
ꝑuulgata: pilatus tiberio principi refert. sed ⁊deceteris mirabi¬
libus enis. ⁊ ut post mortem cum resurrexisset ⁊ a quam¬
plurimis quia iam ds̃ eõt crederetur: Tiberius uero: quȩ

Expanded text:
ad patriam terram regressum, scientiam Dei summi et salutare Domini nostri indigenis gentibus, sicut sibi traditum fuerat, praedicasse. In quo rebus ipsis completa est per eum prophetia quae dicit: Aethiopia praeveniet manus ejus Deo. Dum haec ita aguntur, Paulus vas electionis non ex hominibus neque per ha mortuis in apostolatum vocatur, coelesti ad se voce delata.ma loqueretur, ac per omnium aures beati hujus rumoris volveretur opinio, et quoniam antiqui moris erat apud Romanos ut provinciarum judices si quid forte novi in his quas gerebant provinciis accidisset, id vel principi vel senatui nuntiarent, quo nihil ex his quae gerebantur ignorare aliquid viderentur, de resurrectione a mortuis Domini et Salvatoris nostri Jesu Christi quae jam in omnem locum fuerat pervulgata, Pilatus Tyberio principi refert, sed et de caeteris mirabilibus ejus, et ut post mortem, cum resurrexisset, a quamplurimis jam Deus esse crederetur. Tyberius quae
Abbreviated transcription (Latin):
płos suos uł ad eos qui audiendi gr̃a conuenerant: audite inquid.
o eruditi iuri. donec uerbis mecum gesta res est. uerba uerbis ob¬
posui: ⁊quȩ dicebantur. dicendi arche sub uerti: Ubi uero uerbis uir¬
tus ꝓcessit exore dicentis: non potuer̃ uerba resistere uirtu¬
ti. nec homo aduersari potuit deo: Et idõ siquis urm potuit
inhis quaȩ dicta sunt sentire quę sensi: credat xp̃o. ⁊ sequatur
hunc senem inquo locutus est ds̃: Ita philosophus xp̃ianus effec

Expanded text:
pulos suos, vel ad eos, qui audiendi gratia convenerant: Audite, inquit, pulos suos, vel ad eos, qui audiendi gratia convenerant: Audite, inquit, o eruditi viri, donec verbis mecum gesta res est, verba verbis opposui, et quae dicebantur, dicendi arte subverti: ubi vero pro verbis virtus processit ex ore dicentis, non potuerunt resistere verba virtuti, nec homo adversari potuit Deo. Et ideo si quis vestrum potuit in his quae dicta sunt sentire quae sensi, credat Christo, et sequatur hunc senem, in quo loquutus est Deus. Ita philosophus Christianus effec
Abbreviated transcription (Latin):
uelut pudorem quendam pati: ne forte apud callidos homines risiu
efficeretur scã simplicitas Prestitit tamen senior: ⁊ hinc mouit
rmonis exordium: In nomine inquid iħu xp̃i: phi losophae au
quȩ uera sunt: ds̃ unus est qui cęlun ⁊ terram: quiq homini quem
bum. hac sapiencia quem nos filium dicimus. humanos misera¬
tus errores ex uirgine nascitur : ⁊ ꝑpassionem mortis a ꝑp&ua
s morte lib̾ciuit. hac resurreccione sua xternam nobis
tulit uitam. quem ⁊ expectamus uidicem: omiũm quae gerimꝰ
ẽẽ. uenturum Credis hac itti eẽ. philosophę: atille uelut se nũ¬
uam ullum sermonem contra dicendi didicisset: ita obstupe¬
tus. uirtute dictorum ntus. ad om̃ia hoc solum potuit respon¬
dere. ita sibi uideri: nec aluit uerum eẽ. quam dixerat: Tum se¬
or. Sihaec inquid itti eẽ. credidisti. surge ⁊ sequereme: ad dñi
⁊ huius fidei signaculum suscipe & philosophus conuersus ad disci

Expanded text:
elut pudorem quemdam pati, ne forte apud callidos homines risui elut pudorem quemdam pati, ne forte apud callidos homines risui efficeretur sancta simplicitas. Perstitit tamen senior, et hinc movit sermonis exordium. In nomine, inquit, Jesu Christi, philosophe, audi quae vera sunt. Deus unus est qui fecit caelum et terram, quique homini, quem erbum ac sapientia, quem nos Filium dicimus, humanos miseratus errores, ex Virgine nascitur, et per passionem mortis a perpetua nos morte liberavit, ac resurrectiocontulit vitam, quem exspectamus judicem omnium quae egerimus esse venturum. Credis haec ita esse, philosophe? » At ille ac si nunquam ullum sermonem contradicendi didicisset, ita obstupefactus virtute dictorum mutus ad omnia hoc solum potuit respondere: Ita sibi videri, nec aliud verum esse quam dixerat. Tunc senior haec inquit: Si ita esse credidisti, surge, et sequere me ad Dominicum, et hujus fidei sig
Abbreviated transcription (Latin):
etiam exhis quę uubi gestti feruntur agnoscimus: & enim cũ
ꝓstudio religiosi impris ex om̃i terra sacerdotes dĩ coissent
uoni commoti : philosophi quoq nonnulli ⁊dialetici ualde n¬
biles ⁊ opinatissimi conuener̾: Inquibus quidam in signes iarhe
dialetica: ꝑdies singulos conflictum summi certaminis cum ep̃is nrĩs
ingens spec taculum conuenientibus ad audiendum doctis ⁊l
tis iuris: nec tam̃ nullo genere phylosophus concludi aquo quam
poterat aut confringi: Tantti ⁊ enim dicendi arthe obiectis questi¬
ibus occurrebat : ut ubi maxime putaretur astrictus. uelit
anguis lubricus laberetur. sed ut ostender&e dĩ quia non insermo¬
ne iegnum dĩ sed iniurtute consentu&e.: quidam ex confessoribus
simplicissimȩ naturȩ uir. ⁊ nichil aliut sciens nusi xp̃m iħmi et
huinc crucifixum: intercȩteros auditores ep̃os aderat: Quicum iu
paucis cum philosopho sermocinari: Tum uero nr̃i qui simplicitatẽ

Expanded text:
etiam ex his quae inibi gesta referuntur, agnoscimus. Etenim cum pro studio religiosi Imperatoris, ex omni terra sacerdotes Dei coissent, 220 opinione commoti philosophi quoque et dialectici valde nobiles, et opinatissimi convenerunt. In quibus quidam insignis in arte Dialectica, per dies singulos, conflictus summi certaminis cum Episcopis noingens spectaculum, convenientibus ad audiendum doctis et litteratis viris. Nec tamen ullo genere philosophus concludi a quoquam poterat, aut constringi. Tanta etenim dicendi arte objectis quaestionibus occurrebat, ut ubi maxime putaretur adstrictus, velut anguis lubricus elaberetur. Sed ut ostenderet Deus, quia non in sermone regnum Dei, sed in virtute consistit, quidam ex Confessoribus simplicissimae naturae vir, et nihil aliud sciens nisi Jesum Christum, et hunc crucifixum, inter caeteros auditores Episcopos Ms. episcopuspaucis cum philosopho sermocinari. Tum vero nostri, qui simplicitatem
Abbreviated transcription (Latin):
desaci foribus precipites irruebant. atq ab
ipsis ut ita dicam faucibus exprimentes: siquid forte insumptum
iam fuerat reuocabant: Serberabantur senes sicibum uindicare tẽp¬
tassent. sparsis & iam crinibus mulieres trahebantur: occultare
nitentes siquid forte deprehensum fuisset inmanibus Nulla senib
ꝓcanicię reueren cia. nulla erga par uulos miseracio. sed in exiguo
panis fragmento paruulos inherentes: ⁊ ex ipso ciu inheserant
suspensos elidebant interram: in eum uero qui mapto hacibo p̾¬
ueniss& assumpto. crua delius seuiebant ⁊ ex cogitabant di¬
ra supplicia: obturan tes infelicibus naturales digestionum

Expanded text:
s foribus, praecipites irruebant, atque ab ipsis ut ita dicam faucibus exprimentes, si quid forte sumptum jam fuerat, revocabant. Verberabantur senes, si cibos vindicare tentassent; sparsis etiam crinibus mulieres trahebantur, occultare nitentes si quid forte deprehensum fuisset in manibus. Nulla senibus pro canitie reverentia, nulla erga parvulos miseratio, sed in exiguo panis fragmento parvulos inhaerentes, ex ipso cui inhaeserant, suspensos elidebant in terram. In eum vero qui raptores cibo praevenisset absumpto crudelius saeviebant, et excogitabant dira supplicia, obturantes infelicibus naturales digestionum
Abbreviated transcription (Latin):
auctorem. ꝑidem tempus simonem: ex apparitorum suoꝵ numero diabolus
suscitans. ad urbem maxinam ire compulit romam: ut ibi potentissimis at
obsisteret: Sed diuina uirtus ⁊ gr̃a ininaximo p̃cipue certamine numqͣm
deseriut suos: que incensam maligni flammam tota celeritate res¬
tinguit. ⁊ om̃ẽm altitudinem destruit ex tollentẽ. se aduer sum
sciencicim dĩ: Propter quod neq symon neq. alius quis congres
o fulserat: ꝑ apłos suos. tocius mnendacu dis cussa caligine. de hu¬
manis mentibus ignorancię tenebras effugabat. Deniq supͣ dietus
magus ueri luminis fulgore ꝑculsus: cecitatem continuo male sone
his quae gerebat scleribus confutatus. trans marinam aggressus est
nisi uifugȩ subsidio speransꝰ. Igitur urbem romani ingressus. utens
fraude questta diuinitas: Continua namq inipsis daudu

Expanded text:
auctorem per idem tempus Simeonem ex apparitorum suorum numero diabolus suscitans, ad urbem maximam ire compulit Romam, ut ibi potentissimis athresisteret. Sed divina virtus et gratia in maximo praecipuoque certamine nunquam deserit suos: quae incensam maligni flammam tota celeritate restinguit, et omnem altitudinem destruit, extollentem se adversum scientiam Dei. Propter quod neque Simon, neque alius quis congressobfulserat, per apostolos suos totius mendacii discussa caligine, de humanis mentibus ignorantiae tenebras effugabat. Denique supradictus magus, veri luminis fulgore percussus, caecitatem continuo malesanae his quae gerebat sceleribus confutatus, transmarinam aggressus est nisi in fugae subsidio, sperans. Is igitur urbem Romam ingressus, utens fraude quaesita divinitas. Continuo namque in ipsis Claud
Abbreviated transcription (Latin):
Rea sex continuis annis ita latuisse fertur in lacu cifterne n
habentis aquam : ut solem numquam uiderit: Sed cum ꝑ ancillam
quȩsola conscia dñorum officiis qui ilatebras prebuerant uidebatur ĩ¬
dicatus fuisset : ttinquam dĩ spresi ammonitus ipsa nocte qua ad cũ
conprehendendum cum indice ueniebatur post annos ui. emigrauit ad ali¬
um locum: Ita illi qui uenerant frustrati: dominis quoq infugam uersis:
de ancilla ut failsa indice. penas sumunt: Serum negrauis alicui latebre
sue fierent. ⁊ occasio calumpniȩ innocentibus quer& ur: nichil sibi iam ułga ditũ
in constancu regnum presumens. ad constantis partes ꝓfugus absce dit. Aquadã

Expanded text:
rea sex continuis annis ita latuisse fertur in lacu cisternae non habentis aquam, ut solem numquam videret. Sed cum per ancillam, quae sola conscia dominorum officiis qui ei latebras praebuerant, videbatur, indicatus fuisset, tanquam Dei spiritu admonitus, ipsa nocte qua ad eum comprehendendum cum indicibus veniebatur, post annos sex migravit ad alium locum. Ita illi qui venerant 247 frustrati, dominisque in fugam versis, de ancilla ut falsa indice poenas sumunt. CAPUT XIsuae fierent, et occasio calumniae innocentibus quaereretur, nihil sibi ultra jam tutum in Constantii regno praesumens, ad Constantis partes profugus abscedit Al. abcess
Abbreviated transcription (Latin):
apicem gubnante pax eccłiis ꝑ om̃em terrarum
ꝓpagaibatiur: et sermo di ex omĩ genere hominũ ad agnitionẽ
et piettitẽ di summi animas congregabat. Deniq et in urbe
roma multos exillis illustrib et p̃diuitib uiris. cũ lib̾is et con¬
iugibus ac ꝓp̾inquis. atq onuĩ pariter familia: sociauit ad fidẽ.
Sed hoc ñequis oculis ille antiquus humanȩ salutis hostis aspexit.
Continuo deniq aggreditur uariis nr̃os machinis impugnare.¬

Expanded text:
iis per omnem terram propagatur; sermo Domini ex omni genere hominum ad agnitionem ac pietatem Dei summi animas congregabat. Denique et in urbe Roma multos ex illis illustribus et praedivitibus viris, cum liberis et conjugibus ac propinquis, atque omni pariter familia sociavit ad fidem. Sed hoc non aequis oculis ille antiquus salutis humanae hostis aspexit. Continuo denique aggreditur variis nostros machinis impugnare
Abbreviated transcription (Latin):
dies morbus urgebat. supplicia comimissi dudum scleris expeters.¬
tenf Kento namq igni ex trinsecus insuperficiȩ corporis urebatur:
intrinsecus. uero uastum condebatur incenđum: Atuditas in explea¬
bilis semꝑ inerat cibi: nec tamen saciari uniquam ribidis ineitata
stuicibus ualebat ingluues: Intestina⁊ intrinsecus ulceribus obsep

Expanded text:
dies morbus urgebat supplicia commissi. dudum sceleris expetens. Lento namque igne extrinsecus in superficie urebatur, intrinsecus vero vastum condebatur incendium. Aviditas inexplebilis semper inerat cibi, nec tamen saciari umquam rabidis incitata faucibus valebat ingluvies. Intestina intrinsecus ulceribus obsep
Abbreviated transcription (Latin):
ferino magis ac belino ritu oberrantes. non urbes ad soci¬
& atem. ñ mores adhonestatem. non leges aduite iusticiam
tenuẽre: Arcium uero disciplinarumq apud eos. ⁊ tocus
philosophiae. ne ipsum quidem nomen habebatur : sed agres¬
tes quidem ⁊iuagi perdeserta nullis sedibus uagabantur:¬

Expanded text:
ferino magis ac beluino more oberrantes non urbes ad societatem, non mores ad honestatem, non leges ad vitae iusticiam tenuere. Artium vero disciplinarumque apud eos et philosophiae ne ipsum quidem nomen habebatur, sed agrestes et vagi per deserta nullis sedibus vagabantur
Abbreviated transcription (Latin):
bantur. ad solam ueri xp̃i imnaginem con¬
seruandam: quamuis composicione quadam mis¬
tra consecinto oleo tamen hiuius quaȩ internos haberi¬
bla materia liquoris ꝑungcbantur: Nerus autem hic qui decelis
uenerat. et
cui oñuai quae precedebant gesta fuerant
xp̃e : non humanis opibus quesito unguento:
sed nouo hac singulari modo. paterno spũ
in fusus ⁊ unctus: xp̃e efficitur. sicut mul¬
tis ante scłis de eo uates isaias predicerat ex ꝑsona ipsius
pauperibus misit me: predicare captiuis remissionem ⁊ cecis ui¬
sum: Nec solus iscuas hiuinis haec predrxit oraculis: sed ⁊ đđ
similiter inspũ testatur de xp̃o. dicens ad ipsum xp̃m: Se¬

Expanded text:
isti imaginem conservandam, quamvis compositione quadam mystica consecrati olei, tamen hujus quae inter nos haberliquore ac liquoris perungebantur. Verus autem hic, qui de coelis venerat, et cui omnia quae praecedebant gesta fuerunt, Christus non humanis opibus quaesita sumit unguenta, sed novo ac singulari modo paterno Spiritu infusus, et unctus Christus efficitur, sicut multis ante saeculis de eo vates Isaias praedixerat, ex persona ipsius pauperibus misit me, praedicare captivis remissionem et caecis visum . Nec solus Isaias haec divinis praedixit oraculis, sed et David similiter inspiratus, testatur de Christo, dicens ad ipsum Chris
Abbreviated transcription (Latin):
sccerdocium. sieut apud hebreos fieri mos erit  Et
ideo scdm ordinem ipsius. sacerdos futurus di¬
uł genti. uł discipłis. aut sectatoribus. ex suo
uocabulo nomen dare potuit. ⁊ appellare
humano sed pat̾no spũ ꝑ unctus: Hic sectatorum suorum po¬
płos. ⁊ uniuersum ꝑ totum mundum sui nominis gentem:
ex ueri xp̃i uocabulo appellari fecit ꝑhenni nomine

Expanded text:
sacerdotium, sicut apud Hebraeos fieri mos erat; et sacerdotium, sicut apud Hebraeos fieri mos erat; et ideo secundum ordinem ipsius sacerdos futurus dvel genti, vel discipulis aut sectatoribus ex suo vocabulo nomen dare potuit, et appellare humano, sed paterno Spiritu perunctus. Hic sectatorum suorum populos, et universam per totum mundum sui nominis gentem, ex veri Christi vocabulo appellari fecit perenni nomine
Abbreviated transcription (Latin):
dilexisti iusticiam & odisti iniquitatem. proptereti uncxit te¬
ds̃ ds̃ tuus oleo lȩticie pre participibus tus: In quibus uerbis
primo quidem eum eiudenter dm̃ designat: seđo uero ꝑ
anuitatis iurgam. sceptrum in eo regale commnemorat: Post
uet & iam qualiter xp̃e effectus sit indicat. dicens quod in¬
uentus sit ds̃ adõ non oleo com muni sed oleo ixicie. nec sic̃
participes sui: id est illi qui uumagine precesserant. sed pre
participibus sius Oleu̾m uero lȩticiȩ insacris uoluminibus intel¬
lectu mistico. sc̃s spẽ designatur:. Sed ⁊ depontificatu eiꝰ idem dauid
ciliaꝰ in loco tale aliquid circhanis signat cloquus. tamquami ex
ꝑsona patris defilio ꝓnunciantis: Deuentre inquid ante luciferũ
geniuite : iurauit dñs ⁊nom penitebit eum tues sacerdos ineter
num ordinem melchisedech Hic autem melchisedech indiuinis
columimbus sacerdos fusse di summi refertur sed qui nonoleo
cominuni punctus sit. neq qui exsuccessione generis susceꝑit

Expanded text:
disti iniquitatem; propterea te unxit Deus, Deus tuus oleo laetitiae prae participibus tuis . In quibus verbis primo quidem eum evidenter Deum designat. Secundo vero, per aequitatis virgam, sceptrum in eo regale commemorat; post vero etiam qualiter Christus effectus sit indicat dicens quod unctus sit Deus a Deo, non oleo communi, sed oleo laetitiae, nec sicut participes sui, id est, illi qui in imagine praecesserunt, sed prae participibus suis. Oleo vero laetitiae in sacris voluminibus intellectu mystico Spiritus sanctus designatur. Sed et de pontificatu ejus idem David alio in loco tale aliquid arcanis signat eloquiis, tanquam ex persona Patris de Filio pronuntiantis: De ventre, inquit, ante Luciferum genui te. Juravit Dominus, et non poenitebit eum, tu es um ordinem Melchisedech . Hic autem Melchisedech in divinis voluminibus sacerdos fuisse Dei summi refertur , sed qui non oleo communi perunctus sit, neque qui ex successione generis susceperit
Abbreviated transcription (Latin):
Iamnonuocabitur nomen tuum iacob. sed isrł erit nomeni
facie adfaiciem: ⁊ salua fticta ẽ anima mea Neq eñi phas est¬
de aliquo angłorum uł celestium iurtutum: tta sentire:. Nul¬
lum enĩ corum siquando mortalibus ex cęlesti precipiuntꝰ
Adesse mandato : dnm uł dm̃ diuinis sermo commemorat:
Sic eciam iħu successori moisi cum adstitisset: ꝑcunetantiq ei¬
quis eẽt: responsis eiudentis simis designauit dicens: Princeps
miliciae uirtutum dni: egosum: Cumq his auditis ad orass&
stimulus ut decebat. solue inquid adeum corrigiam calcia¬

Expanded text:
iam nunc nomen tuum Iacob, sed Israel erit nomen facie ad faciem, et salua facta est anima mea. Ortusque de aliquo angelorum vel coelestium virtutum ista sentire. Nullum enim eorum, si quando mortalibus ex coelesti percipiuntur adesse mandato, Dominum vel Deum divinus sermo commemorat. Hic etiam Jesu successori Moysi cum astitisset percunctanti quis esset, responsis evidentissimis assignavit dicens: princeps militiae virtutum Domini ego sum. Cumque his auditis adoraret famulus, ut decebat, solve, inquit ad eum, corrigiam calcea
Abbreviated transcription (Latin):
at tollitur. stupor hac pauor gentilium popłos inuadit. latebias unus¬
quisq querert. angustos fuge ealles rimari. hac nr̃is se latenter in mner¬
gere. ut ab om̃ibus qui aderant nosceretur dĩ presencia popło suo auda¬
cia tribuente furorem demonis qui uuillis pruis debaccatus fuerat effugatũ

Expanded text:
attollitur, stupor ac pavor Gentilium populos invadit. Latebras unusattollitur, stupor ac pavor Gentilium populos invadit. Latebras unusquisque quaerere, angustos fugae calles rimari, aut nostris se latenter immergere: ut ab omnibus qui aderant nosceretur, praesentia Dei populo audaciam tribuente, furorem daemonis qui in illis prius debacchatus fuerat, effugatum
Abbreviated transcription (Latin):
ad eos nuncus: de romani imꝑu potestate deuindicta legum. ⁊ dehis quetti¬
lia solerent sub sequi commonebant: Cumq loci municio ridil ad uersum
uesanꝗ molientis agi nisi ui maiore sineret: res gesta ad imꝑatorem refer¬
tur: Ille qui ingenuti mentis clemencia errantes mallet emendare qͣm
ꝑdere : rescrbit alorum quidem iundicttm quorum ianet aus ianguisi
fusus nr̃es fecit non eẽ poscendam. uiquibus dolorem interitus suꝑauert
gła meritorum: Decetero uero malorum cauisam radicesq discordie qua
ꝓ simulacrorum defensione ueniebant: penitus debere succidi: Quibus &x¬
terminatis: &iam bellorum eausa pariter conquiesceree: Cũq. hat scripti
uenissent ⁊ ueluit post inducias parui temporis ad audiendum utq popłs
conuenisset ad templum: statim ut prima epłę pagina resertait ẽ. uicuius
exordium uana gentilium suꝑstitucio culpabatur. clamor anr̃is in merisus

Expanded text:
ad eos nuntiis, de Romani Imperii potestate, de vindicta legum, et de his quae taad eos nuntiis, de Romani Imperii potestate, de vindicta legum, et de his quae talia solerent subsequi, commonebant. Cumque loci munitio nihil adversum vesana molientes agi, nisi vi majore, sineret, res gesta ad Imperatorem refertur. Ille qui ingenita mentis clementia errantes mallet emendare quam perdere, rescribit, illorum quidem vindictam, quos ante aras sanguis effusus Martyres effecit, non esse poscendam, in quibus dolorem interitus superaverit gloria meritorum. De caetero vero malorum caussam radicesque discordiae, quae pro simulachrorum defensione veniebant, penitus debere succidi: quibus exterminatis, etiam bellorum caussa pariter conquiesceret. Cumque haec scripta venissent, et velut post inducias parvi temporis ad audiendum uterque populus convenisset ad templum, statim ut prima Epistolae pagina reserata est, in cujus exordio vana Gentilium superstitio culpabatur, clamor a nostris immensus
Abbreviated transcription (Latin):
us uulueratis aliquantis & iam inter fectis. ad tempum quasi ad arcem qͣn¬
dam refu gebant : Quo nonnullos xp̃ĩanos captos secum ad ducentes: accensi¬
sacris siminolare cogebant: Renitentes nobis: ex quisitis supplicus ex crucia¬
tos necabaut. alios patibulis affigentes. alios conffac ⁊ s curis inspeluncas p̃¬
endas uecunttis curiosa construxerat: Uerum hat ꝑdies siigulos primo cumme¬
ra no. arto defenderent ⁊ tirnndem tenerent: At hu quibus nominosã
legum custodia uirisq discendi cura ꝑmissa ẽ. cognitis quȩ gestti fiicnuti
turbati att ꝑterriti ad templum conuolant. causas audacię ꝑcunctantur
⁊quud sibi uelit ille concursus in quocum tanto scelere ante aras sangius
citium funderetur inquirunt: Sed illi obfirmato adicui confusis ⁊ disson
uocibus racionem sacti nullam sed clamorem reddebant: Missis tinen

Expanded text:
mis vulneratis, aliquantis etiam interfectis, ad templum quasi ad arcem quanmis vulneratis, aliquantis etiam interfectis, ad templum quasi ad arcem quandam refugiebant. Quo nonnullos ex Christianis captos secum abducentes  Al. adducentes, accensis aris immolare cogebant: renitentes novis et exquisitis suppliciis excruciatos necabant, alios patibulis affigentes, alios confractis cruribus in speluncas prubri recipiendas, vetustas curiosa construxerat. Verum haec per dies singulos primo cum menano arcem defenderent, et tyrannidem tenerent. At hi quibus Romanarum legum custodia, jurisque dicendi cura permissa est, cognitis quae gesta fuerant, turbati atque perterriti ad templum convolant, caussas audaciae perconctantur, et quid sibi vellet ille concursus, in quo cum tanto scelere ante aras sanguis civium funderetur, inquirunt. Sed illi obfirmato aditu confusis et dissonis vocibus 293 rationem facti nullam, sed clamorem reddebant. Missis tamen
Abbreviated transcription (Latin):
tere̾ti apud alexandriam noui motus ⁊ contra templorum fide
sum accłam concitantur : ex occasione huiuscenodi obhorti: Basilica uero¬
quadam publici oꝑis uetusta. ⁊ addomum neglecta fuit quam constaneiꝰ
impr̃ donasse ep̃is ꝑfidia sua predicantibus ferebatur: qu& longa incuria
nichil ualidum preter parietes habebat: Uisum ẽ. ep̃o qui ꝑidem tẽpus gu¬
re: reꝑta in loco s antra quedam latencia ⁊ de t̾rę deffossa latrocinus. ⁊ sce¬
leribus magis quam cerimonus apta Igitur gentiles qui redegi criminum
scłis male tenebris ob iecta reserari: uelut draconum calice pottito. insanire
om̃s ac palam furore ceꝑunt: Nec uocibus iam ⁊ sedicionibus ut solebant. sed
manu ferroq decerture nituntur: crebros conflictus agere in platers belloq
lꝑto uterq popłs uiterse coire: Sed nr̃i numero ⁊ potencia multo plures.
⁊ mnodestia religionis minus feroces erant : ex quo frequenter urõrum pluri¬

Expanded text:
terea apud Alexandriam novi motus et contra temporum fidem adversum Ecclesiam concitantur: ex occasione hujuscemodi oborti. Basilica quaedam publici operis, vetusta et admodum neglecta fuit, quam Constantius Imperator donasse Episcopis perfidiam suam praedicantibus ferebatur. Quae longa incuria nihil validum praeter parietes habebat. Visum est Episcopo qui per idem tempus gure, reperta sunt in loco antra quaedam latentia et terrae defossa, latrociniis et sceleribus magis quam caeremoniis apta. Igitur Gentiles, qui retegi criminum seculis mala et tenebris obtecta reserari, velut draconum calice potato, insanire omnes ac palam furere coeperunt. Nec vocibus jam et seditionibus, ut solebant, sed manu ferroque decertare nituntur. Crebros conflictus agere in plateis, belloque aperto uterque populus inter se coire. At nostri numero et potentia multo plures, sed modestia religionis minus feroces erant. Ex quo frequenter nostrorum pluri
Abbreviated transcription (Latin):
quia ap̃c memisit: At ille audiens restitit: hac uultũ¬
me factus. flebat amarissime E accedens adsenem ge¬
nibus eiꝰ ꝓuoluitur. gemitibusq. ⁊ ululatibus quibus. po¬
tont satis faciens: uberrunuis lacrimnarum suarum fon¬
tibus ierum baptitatur. occulttns solam dex teram suã
atq. ipsam dextotim cuius cedis consciencia torquebatur.
tanquam iam penitentiam purgatam de osculans: ad ae¬
dam reuocat: Quique indesimenter pro eo oraciones fun¬
dens: ⁊ cum ipso pariter ducens crebiti ieiunia: indulgen¬
ciam adõ quam ⁊ pollicitus fuerit ex petebat: Sed iuarus
sermonum consolacionibus: uelut quibusdam pre cantacionibꝰ
offeros & ex territos eiꝰ animos mitigabat: Nec prius abstiait:
quam eum in om̃ub emendatum. & iam ȩecłȩ̃ preficer&. pre¬
bens ꝑhoc magna exempła uere penitencię. ⁊ docunientum
ingens nouȩ regeneracionis: atq in signia que dem trophea iu¬
sibilis meo resurreccionis dominicȩ ostendens: Hat ademente

Expanded text:
quia Christus me misit. » At ille audiens, restitimefactus flebat amarissime, et accedentis ad se senis genibus provolvitur, gemitibus et ululatibus, quibus poterat, satisfaciens, et uberrimis lacrymarum suarum fontibus iterum baptizabatur, occultans solam dexteram suam. atque ipsam dexteram, ex cujus caedis conscientia torquebatur, tanquam jam per innocentiam purgatam deosculans, ad ecclesiam revocat, et indesinenter pro eo orationes profundens, et cum ipso pariter ducens crebra jejunia, indulgentiam a Deo, quam ei pollicitus fuerat, expetebat. Sed et variis sermonum consolationibus, velut quibusdam praecantationibus, efferos et exterritos ejus animos mitigabat: nec prius abstitit, quam eum in omnibus emendatum etiam Ecclesiae praefecerit, praebens per hoc magna exempla verae poenitentiae, et documentum ingens novae regenerationis, atque insignia quaedam et tropaea visibilis in eo resurrectionis ostende
Abbreviated transcription (Latin):
gatis ruderibus. tres confo̾sso ordine repꝑit cruces Sed obturba¬
bat reꝑti muneris leticiam: unius ciuusq erucis indiscreta ꝓprietas:
erat quideni tatulus ille qui grecis ⁊ latinis atq hebiticił lt
apilato fuerat conscriptus: sed ne ipse satis cudenter dominici ꝓde¬
bat signa patibul.: Hinc iam huniane ambiguitatis uicertum. diuinũ
lagitante testimoniun : accidit in eadem urbe primariam quana
loci illius feminani graui egritudine confeclti. semi uecem iacere:
Macrus namq ꝑ idem tempus: acelȩ illius ep̃s erat: His ubi cunc tantem¬
inam: atq om̃s partter qui adertiit iudit: afferte huc inquid
ds̃ Q ingressus cum regina pariter ⁊ popłis ad etim quaȩ decumbebat:
efexis genibus huuscemodi ad dñ precem ꝓfudit. uiu

Expanded text:
gatis ruderibus, tres confuso ordine reperit Al. comperit cruces. Sed obturbagatis ruderibus, tres confuso ordine reperit Al. comperit cruces. Sed obturbabat reperti muneris laetitiam uniuscujusque crucis indiscreta proprietas. Aderat quidem et titulus ille, qui Graecis, et Latinis, atque Hebraicis litteris a Pilato fuerat conscriptus: sed nec ipse satis evidenter dominici prodebat signa patibuli. Hinc jam humanae ambiguitatis incertum, divinum flagitat testimonium. Accidit in eadem urbe primariam quandam loci illius foeminam gravi aegritudine confectam, seminecem jacere. Macarius per idem tempus reginam, atque omnes pariter qui aderant, videt: Afferte huc, inquitDeus. Et ingressus cum regina pariter et populis ad eam quae decumbebat, defixis genibus hujuscemodi ad Deum precem profudit: Tu
Abbreviated transcription (Latin):
ed inediaconissas qm̃quidem manus inposicionem ñ accipiunt.Xxii.¬
iam ipsas inter laieos esse debere. Igitur cum dehis ꝓut dun¬
narum legum reuerencia poposcerat decreuissent: sed ⁊de obseruacio¬
des in orientis atq. occidentis partibus. una atq. eadeni seruabatur.
ER idem tempus helena constantim mater femina. Uii.¬
comparabili fide religioneq animi ac magnificencia singłari.
cuius uere constantinus esset filius. ⁊ crederetur diuinis ad monita
iusionibus hierosolimam petit: atq ibi locum inquo saero sem̃ cor
eo ad inueniendum difficilis erat: eo quod ab antiquis ꝑ sequutoribus
simulacrum eo ueneris fuerat deficum: Et ut aliquis xp̃ianorum
nloeo illo xp̃m adorare uoluisset: uenerem iuderetur adora
Et obhoc: infrequens ⁊ pene obliuioni datus suerit locus Sed ⁊eum
supͣ dicimus religiosa femina ꝓꝑasset ad locum celesti sibi indicio
lesignatum: cunc ta ex eo ꝓfana ⁊ polluta deturbans. inaltu

Expanded text:
ed et Diaconissas, quoniam quidem manus Impositionem non accipiunt, etiam ipsas inter laicos esse debere. Igitur cum de his, prout divinarum legum reverentia poposcerat, decrevissent, sed et de observatiox et fides in Orientis atque Occidentis partibus una atque eadem servabatur.er idem tempus Helena Constantini mater, femina incomparabilis fide, religione animi ac magnificentia singulari, cujus vero Constantinus et esset filius et crederetur, divinis admonita visionibus Hierocirco ad inveniendum difficilis erat: quia ab antiquis persecutoribus simulacrum in eo Veneris fuerat defixum: ut siquis Christianorum in loco illo Christum adorare voluisset: Venerem videretur adorare: et ob hoc infrequens: et pene oblivioni datus fuerat locus. Sed cum ut supra diximus religiosa femina properasset ad locum: celesti sibi judicio designatum: cuncta ex eo prophana et polluta deturbans: in altu
Abbreviated transcription (Latin):
isiꝰ quod hylarius uir natura lenis. ⁊ placidus: simulq eruditus. ⁊ ad ꝑ¬
suadendum commodissimus: rem diligencius ⁊ apcius ꝓcurabat: Qui
&iam libros defide nobiliter scriptos edidit: quibus ⁊ hereticorum uersu¬
cias. ⁊ nr̃orum deceptionis male credulam simplicitatem. ita diligenter ex¬
posuit. utꝰ presentes & longe positos. quibus ipse ꝑse disserere iuua uoce
mpoterat. ꝑ fec tissima instruccione correxerit: Ita duo uiri isti
magnifica quędam mundi luminaria illiricum. ietiliam. galliasq suo
splendore radiarunt : ut om̃s &iam de absconditis angulis.⁊ abstrusis
horticorum tenebrȩ fugarentur:
xxxii.

Expanded text:
isi quod Hilarius vir natura lenis et placidus, simulque eruditus, et ad persuadendum commodissimus, rem diligentius et aptius procurabat. Qui etiam libros de fide nobiliter scriptos edidit, quibus et haereticorum versutias, et nostrorum deceptiones, et male credulam simplicitatem ita diligenter exposuit, ut et praesentes, et longe positos, quibus ipse per se disserere viva voce non poterat, perfectissima instructione corrigeret. Ita duo isti viri, velut magnifica quaedam mundi lumina, Illyricum, Italiam, Galliasque suo splendore radiarunt, ut omnes etiam de abditis angulis et abstrusis haereticorum tenebrae fugarentur. XXXII.
Abbreviated transcription (Latin):
a cathecuminoꝵ oracione sepanitos: postea reciꝑe debere. xyi
es t ne deciitate in feriori admaiorem xcłam transire quis ambiat.
Nue ep̃s. siue etiam alius clericus. xuii. oo. &.¬
t nequis clericus qui derelicta aeccła sua nulla existente eausa
bili uacatur ⁊ oberint ꝑ alias accłas suscipiatur in conimunionem. xyui.
t ut nemo eum qui ad alium ꝑtinet. sub ripiens insua xccła ordinet
clericum: absque consensu illius adquem ꝑtinet. xuiiii.
f⁊ nequis clericus aut usurts accipiat. aut frumenti uł iuni am
n pliccio enem : quod solo in nouo datum uł sescuplum. uł &iam du¬
um recipi: Quod si faciat ttunquam turpis lueri rerũ abiciendi¬
Eł ne diaconi presbiteris preferantur. net sedetuit in consessu xx.¬
presoitenorum aut illis p̃ sentibus euchanistiam duudant. Sed illis agen¬
ribis. solumnodo ministrent. Si uero pb̃r nullussit inpresenti: tunc

Expanded text:
a Catechumenorum oratione separatos, postea recipi debere. XVI. a Catechumenorum oratione separatos, postea recipi debere. XVI. Et ne de civitate inferiori ad majorem Ecclesiam transire quis ambiat sive Episcopus, sive etiam alius clericus. XVII. Et ne quis clericus qui derelicta Ecclesia sua, nulla existente caussa probabili, vagatur et oberrat per alias Ecclesias, suscipiatur in communionem. XVIII. Et ut nemo eum qui ad alium pertinet, subripiens, in sua Ecclesia ordinet clericum absque consensu illius ad quem pertinet. XIX. Et ne quis clericus aut usuras acpliationem, quod solet in novo datum sexcuplum vel duplum recipi. Quod si fecerit, tanquam turpis lucri reum abjiciendXX. Et ne Diaconi Presbyteris praeferantur, neve sedeant in consessu Presbyterorum, aut illis praesentibus, Eucharistiam dividant, sed illis agentibus solum ministrent. Si vero Presbyter nullus sit in praesenti, tunc
Abbreviated transcription (Latin):
t catharos qui apud nos nouacioni sunt. si forte penitentes ao xe¬
apud illum solum qui catholicam semꝑ tenuit fidem: nisi sua uolun
Et inuna ciuitate: duo nonsint episcopi.xI.I III.
siqui forte indiscrete ad sacerdocium ꝓuetti. post modum uł ipsia¬
E quid dese criminosum confessisunt uł ab alus reuicti: abiciantur:
Sed ⁊ siqui exhis qui lapsi sunt ⁊ ꝑignoranciã forte ordinati: recogniti abiciant᷑.
agunt penitenciam : quinq annos inter cathecuminos faciant. ⁊ duob
annis post hoc fidelibus tantum in oracionibus uingant᷑ : uta p̾modũ suscipiant᷑.
yi uero propter confessionem miliciam ab iecerunt: xiii.¬
⁊ rursum adhanc abier̃: tresdecim anis penitenciam gerunt.¬
esse tamen iti potestate epĩ moderandi facultatem: si eor
fruetuosam ⁊ ad tantum penitenciam iuderit. xiiii. o.
chis uero qui uita ex cedunt penitentibus: deceriunt uacuum nul¬
im debere dimitti Siquis sane accepta communione super ureo¬

Expanded text:
t Catharos qui apud nos Novatiani sunt si forte poenitentes ad Eccleapud illum solum, qui catholicam semper tenuit fidem, nisi sua voluntate Et ne in una civitate duo sint Episcopi. XI. Et si qui forte indiscrete ad 226 Sacerdotium provecti, postmodum vel ipsi aliquid de se criminosum confessi sunt, vel ab aliis revicti, ut abjiciantur: sed et si qui ex his qui lapsi sunt, et per ignorantiam forte ordinati, recogniti fuerint, utagunt poenitentiam, quinque annos inter Catechumenos faciant, et duobus annis post hoc fidelibus tantum in oratione jungantur; et ita postmodum suscipiantur. XIII. Qui vero propter confessionem militiam abjecerant, et rursum ad hanc abierunt, hos tredecim annis poenitentiam gerEsse tamen in potestate Episcopi moderandi facultatem, si eorum fructuosam et attentam poenitentiam viderit. XIV. De his vero qui vita excedunt poenitentibus, decernunt, vacuum nullum debere dimitti. Si quis sane accepta communione supervixe
Abbreviated transcription (Latin):
Romanȩ aeccłę presbiter aelacione quadam tumidus. spem peni¬
tus eis salutis ad imeftit & ĩam sidigne penituissent: O quo ⁊ priti¬
ceps hereseos extrat nouacianorum. qui ab accła separati. suꝑbo
mine sema ipsos catharos id est mundos appellarunt: Ob quam rẽ
concilium sacerdotale cęleberrimum inurbe roma congregatum est:
episcoporum qͥdem. L&̾ numero p̃sbiterorũ quoq totidem cumo
conibus plurimis Preterea & iam ꝑ singulas quasq ꝓuincias de hac re
magna deliberacione habita. decreti : significatur quid facto opꝰ eã:
tatuitur gͦ nouatum quidem cum his qui eum m̃tis xlacion
tumidin sequerentur : quiq ad inhumanam istam ⁊nichil frater¬
ne caritatis seruantem sentenciã declinarent. alienum ẽẽ. ab xc¬
cła : eo os uero qui lapsi incertaminȩ̨ fuerint fraterna miseracione.
randos. ⁊ fomentis penitenciae medicandos Seribit dehac re. ⁊ corneliꝰ¬

Expanded text:
as recepisset. Elatione quadam Novatus tumidus, spem penitus eis salutis adimebat, etiam si digne poenituissent. Ex quo et princeps haereseos exstitit Novatianorum, qui ab Ecclesia separati superbo nomine semetipsos catharos, id est mundos appellarunt. Ob quam rem concilium sacerdotale celeberrimum in urbe Roma congregatum est, episcoporum quidem sexaginta numero, presbyterorum quoque totidem, cum diaconibus plurimis. Praeterea etiam per singulas quasque provincias, de hac re magna deliberatione habita, decretis significatur quid facto opus esset. Statuitur ergo Novatum quidem, cum his qui eum mentis elatione tumidum sequerentur, quique ad inhumanam istam, et nihil fraternae charitatis servantem sententiam declinaverunt, alienum esse ab Ecclesia; eos vero qui lapsi in certamine fuerant, fraterna miseratione curandos, et fomentis poenitentiae medicandos. Dionysius mirabili
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ noticia: tamquam a timnnicis domini is liberati. ad unum
uerum dm̃ ⁊ dñm nr̃m creatoremq. suum. uetusti peniten
uina dignacio: primus cornelius apud cescream palestinȩ̨ ur¬
bem maximam. cum om̃i domo sua ad fidem xp̃i poero mi¬
nistrante perducitur: Iam inde quam plurimi ⁊ alui ex genti¬
bus apud antiochiam ad fidem ueniunt: eorum predicacione
ꝑ tructi quos ꝓsedicione aduersus stephanum commota disse¬
minatos esse ꝑ om̃em locum suꝑuis dociumus: Perquos et apđ
entiochiam florentissima congregatur xccła: inqua erant
etiam ꝓphetici ordinis uiri quam plurimi. cum quibus eci¬
am barnabas ilaulus. quibus om̃ibus pariter ingr̃a dei
uin animitate degentibus: ibi primum discipłi uelut¬
ꝑhenni fonte sumpto uocabulo appellatisunt xpĩani:
& harnabas cumministerio a fribus conlato quod inscõrum usibus
deseruiret: hicrosolimam destinantur:
IIII.

Expanded text:
Dei notitia, tanquam a tyrannicis dominis liberati, ad unum Dei notitia, tanquam a tyrannicis dominis liberati, ad unum verum Deum et Dominum, Creatoremque suum, vetusti erroris vina dignatio, primus apud Caesaream Palaestinae urbem Cornelius cum omni domo sua ad fidem Christi, Petro ministrante, perducitur. Jam inde quamplurimi et alii ex gentibus apud Antiochiam ad fidem veniunt eorum praedicatione pertracti, quos, proditione adversus Stephanum commota, disseminatos esse per omnem locum superius edocuimus, per quos et apud Antiochiam florentissima congregatur Ecclesia. In qua erant etiam prophetici ordinis viri quamplurimi cum quibus et Barnabas et Paulus, quibus omnibus pariter in gratia Dei et unanimitate degentibus, ibi primum discipuli, e perenni fonte sumpto vocabulo appellati sunt Christiani. et Barnabas cum ministerio a fratribus collato, quod sanctorum usibus deserviret, Jerosolymis destinantur . III.
Abbreviated transcription (Latin):
scłm intrauit: annunciatam sibi exsiriae palestina quam il¬
lic ueritatem istius diumitatis renelauerant. detulit ad sena¬
tum: Cum p̃ rogatiua suffragu sui senatus quia non ip¬
se ꝓ bauerat respuit: cesar insentenciam mansit. com¬
minatus ꝑiculum accusatoribus ap̃ianorũ: Hȩc ter tullicinus:¬
uod ꝓftieto duuna ꝓudencia ita tunc iIi.¬
cesaris sensibus ingessit: ut absq ullo obstaculo in ip¬
sis dum taxat inicus aeuuangelus sermo usquequaque
ꝑcurreret: Unde ⁊ factum est ut repente quasi celitus lumen
ostensum. aut radius quidam solis erumpens. totum orbeni
daritate suꝑni luminis illustraret. ut compleretur illa ꝓphe¬
cia quȩ dixerat: In omnem teriam exiuit sonus eorum:
titudinis uelut messuim temprẽ frumenta ad areas: ita ad
eccłas popłi congregabantur: Quicumq aparentibus tradite
sibi morbidę suꝑstitucionis uinculis tenebantur: ꝑ doctrinam xp̃i
simul ⁊ ꝑuirtutum mincula quȩ fieri udebant. recepta uerbi

Expanded text:
m introivit, adnuntiata sibi ex Syria Palaestina, quae illic veritatem ipsius divinitatis revelaverant, detulit ad senatum cum praerogativa suffragii sui. Senatus, quia non ipse probaverat, respuit, Caesar in sententia mansit, comminatus periculum accusaforibus Christianorum. Quod profecto divina providentia ita tunc Caesaris sensibus ingessit, ut absque ullo obstaculo in ipsis duntaxat initiis Evangelii sermo usquequaque percurreret. Unde et factum est ut repente quasi coelitus lumen ostensum, aut radius quidam solis erumpens, totum orbem claritate superni luminis illustraret, ut compleretur et illa prophetia quae dixerat: In omnem terram exivit sonus eorum, titudinis, velut messium tempore frumenta ad areas, ita ad ecclesias populi congregabantur. Quicunque illi a parentibus traditae sibi morbidae superstitionis vinculis tenebantur, per doctrinam Christi simul et virtutum miracula, quae fieri videbant, percepta verbi
Abbreviated transcription (Latin):
prestabatur: itti ut annius iam successionibus mutarentur:
cnuaue idem iosephus refert. quatuor ꝑordinem usq ad ccuphan
pontificatus officio post annan eẽ ꝑfunctos: his uerbis scribens
designauit filium affi: Sedrihunc non multo post abiciens: eleorarũ
annanię pontificis filium pontifica tui subrogauit Post anium uero
tindidit ministerium: Quo non amplius uipse quam unius anni spa
sorem: Hac ꝑhoc ome tempus quo dñs ⁊ saluator nr̃ interris docuis¬
se deseribitur intra qua drieniui temporis spacia coartatur. in qͦ

Expanded text:
praestabatur, ita ut annuis cessationibus mutarentur. Denique jam idem Josephus refert quatuor per ordinem usque ad Caipham pontificatus officio post Annam esse perfunctos, his verbis scribens: designavit, filium Bassi. Sed et hunc non multo post abjiciens, Eleazarum Ananiae pontificis filium pontificatui subrogavit. Post annum vero tradidit ministerium. Quo non amplius et ipse quam unius anni uni sorem. Ac per hoc omne tempus quo Dominus noster in terris docuisse describitur, intra quadriennii spatio coarctatur, in quo
Abbreviated transcription (Latin):
mentarios ur̃os. illic reꝑietis prinum quoq neronem in hanc
sectam tum maxime rome orientem. cesariano gladio ferocem¬
fuisse: Sed tali dedicatore dampnationis nr̃ȩ: eciam głamur:
Qui enim scit illum: intelligere potest nonnisi grande aliquod
bonum a nerone dãpnatum: Tempituerat ⁊ domicianus porcio¬
esse neronuis decrudelitate: sed quasi homo facile conceptum
repressit. restitutis & iam quos religuauerat: Tales nobis semꝑ in¬
secutores. iniusti. impu. turpes. quos upsi dampnare consuestis:
A quibus ⁊ dampnatos restituere soliti estis: Haec ter tullianus :u¬

Expanded text:
mentarios vestros, illic reperietis primum Neronem in hanc sectam cum maxime Romae orientem Caesariano gladio ferocisse. Sed tali dedicatore damnationis nostrae etiam gloriamur. Qui enim scit illum, intellegere potest non nisi grande aliquod bonum a Nerone damnatum. Temptaverat et Domitianus, portio Neronis de crudelitate, sed qua et homo, facile coeptum repressit, restitutis etiam quos relegaverat. Tales semper nobis insecutores, iniusti, impii, turpes, quos et ipsi damnare consuestis, a quibus damnatos restituere soliti estis. Ceterum
Abbreviated transcription (Latin):
me essaria nunshrent : E cum ꝑdies singulbs pͥsidis fuousereste¬
nt. iugulondo asios supplicus ⁊ diuersis cruciatum generibus
affligendo scalore carceris  cathenarum ponderib: enegtindo : t suꝑ
omĩa precipiendum nequis ad ees ꝓrsus accederae. ut ⁊inȩdiai quasi
aliud tormenti genus ad hiberetur: concessit ttm̃ ds sup̃ dictꝰ diaco¬

Expanded text:
ret. Et cum per dies singulos praesidis furor cresceret, jugulando alios, alios suppliciis et diversis cruciatuum generibus affligendo, squalore carceris et catenarum ponderibus enecando, et super omnia praecipiendo ne quis ad eos prorsus accederet, ut et inedia quasi aliud tormenti genus adhiberetur; concessit tamen Deus huic diaco
Abbreviated transcription (Latin):
loco scalidusĩmo ⁊oñui usu humanitatis carentt a parst tinio trium di¬
qum itnore iidesertum ꝓtento nexos uinculis reliquerunt: Hat indiũ¬

Expanded text:
loco squallidissimo, et omni usu humanitatis carente, a Paraetonio trium diloco squallidissimo, et omni usu humanitatis carente, a Paraetonio trium dierum itinere in desertum protento, nexos vinculis reliquerunt. Tunc t
Abbreviated transcription (Latin):
dum: cęteros autem neq esse dõs. neq adorari debere. In castrum
quoddam deserti quod cefro appellatur. in exilium traditur: Obhoc
precipue electum quod loci incole gen̾ales erant: ⁊ idolorum suꝑsti¬
cionibus satis dediti: Quiq exulem dionisium primum hostili anini
satis auersa mente suscipuint: post modum uero cum paulatun
ꝑ diũ grãm uerbum dĩ his seminari cepiss&.: pars maxima tru¬
bis et barbari popłi. relictis idolis conuersa ẽ. addiñ uerum ap̃oq sub¬
iceba. Quo compto rursus cum ad alium locum uicinum quiedem
alexanhrae: seđ uicolis desertum hac pane habitatoribus uacuu
transtuleru  Sed ubi cum ꝓurbis uicinitte nĩorum popłi frequen
tonet  ittimqucom adore pastouis recepto grex letior &constancior aggi¬
oubꝰ redderetur : rursum missi cum centurione milittre iuri. ipsum
dionisium ⁊ cum eo gagium᷑ larum cathenis constrictos. et diuersis cru¬
cictibus afflutos : In desertum quoddam libiȩ ꝑtrxerunt ibiq cosin

Expanded text:
t adorandum, caeteros autem neque esse deos, neque adorari debere; in castrum quoddam deserti, quod Cefro appellatur, in exsilium truditur, ob hoc praecipue electum quod loci incolae gentiles erant, et idolorum superstitionibus satis dediti. Qui exsulem Dionysium primo hostili animo et satis adversa mente suscipiunt; post vero cum paulatim per Domini gratiam verbum Dei his seminare coepisset, pars maxima trucis et barbari populi, relictis idolis, conversa est ad Deum verum, Christoque subjecta. Quo comperto, rursus eum ad alium locum, vicinum quidem Alexandriae, sed incolis desertum, ac pene habitatoribus vacuum transtulerunt. Set, et tanquam pastore recepto grex laetior et constantior agonibus redderetur, rursum missis cum centurione militaribus viris, ipsum Dionysium, et cum eo Gaium et Petrum catenis constrictos, et diversis cruciatibus afflictos, in desertum quoddam Libyae pertraxerunt, ibique eos in
Abbreviated transcription (Latin):
ioc indicium religiosi animi regina uenerabilis. ut uirgines quas dbi
dõ sacratas inuitasset ad prandium: ⁊ tantȩ deuocione curasse drperat
indignum creder& si famulorum uterentur officus: Sed ipsa manibus sus
iregina orbis ac mater imꝑii. famularum xp̃i se famulam deputtret:
Hac quidem: hierosolimis gesta: Interea constantinus pietate fretus: sarma¬
suis ⁊ humilius dõ sub iecerat: tunto amplius ei ds̃ uniuersa subdebat:
solum meritis suis ac religione. matris: sed ⁊ interessione. scorum comimen¬
solummodo consorcio fuerit bestiarum ⁊ de demonibus: erebros agens tri¬
imphos. placuerit dõ supͣ cunctos mortales: utq institucionis su
cdara usq in hodierum monachis exẽpla reliquerit. uolentem me aliqͣ
ex ponere. ille libellus ex clusit qui abathanio scriptus &iam latino ser¬
ione xditus ẽ: ꝓpter quodnos omissis hisq ab alus iam dicta sunt.

Expanded text:
hoc indicium religiosi animi Regina venerabilis: Virgines quas ibi hoc indicium religiosi animi Regina venerabilis: Virgines quas ibi reperit Deo sacratas, invitasse ad prandium, et tanta eas devotione curasse dicitur, ut indignum crederet, si famulorum uterentur officiis, sed ipsa manibus suis, et Regina orbis ac mater imperii, famularum Christi se famulam deputaret. Et haec quidem Jerosolymis gesta. Interea Constantinus pietate fretus, Sarmasius ac humilius Deo subjecerat, tanto amplius ei Deus universa subdebat. solum meritis suis, ac religione matris, sed et intercessione sanctorum commensolummodo consortio fuerit bestiarum, et de daemonibus crebros agens triumphos, placuerit Deo supra cunctos mortales, utque institutionis suae praeclara usque in hodiernum monachis exempla reliquerit, volentem me aliqua exponere ille libellus exclusit, qui ab Athanasio scriptus, etiam Latino sermone editus est. Propter quod nos, omissis his quae ab aliis jam dicta sunt, ea