comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aruspices ł incancatores obseruau̾it. anathema sit.
ł indomos suas huiꝰcemodi homines introducunt. ex¬
quirendi aliqđ arte magica. aut expiandi causa sub regła
quinquennii iaceant scđm gradus penitentie definitos. Laodi
ł cłicos magos aut incantatores exist̾e. aut fac̾ẽ philac¬
ex ordine cłicorum aruspices & ariolos. aut certe augu¬
res. ł sortilegos. ł eos qui ꝓfitentur arcẽ magicã. aut aliqͦs
eoꝵ similia exercentes consuluisse fuit dep̃hensus. abhono¬
rẽ dignitatis sue dep̃ssus. monastii curam excipiat. ibiq ꝑ
petue penitentiȩ deditꝰ. scelus admissi sacrilegii soluat. Aug̃¬
qͦrũ intm̃ ꝓdiere maleficioꝵ artes. ut ⁊̃ moysi in illis
cure socios ulixis mutau̾it inbestias. legit᷑ ⁊ de sacrificio. qd̃
archades deo suo lico immolabant. ex quo qͥcumq sum̾ent
gebant᷑ quã rerum u̾itate ꝯplect̾entur. ut gͦ ipsi crrores ig¬
norantib manifesti frant. de eorum ꝓͥetate atq inuentioĩb

Expanded text:
aruspices, vel incantatores observaverit, l in domos suas hujusmodi homines introducunt, exquirendi aliquid arte magica, aut expiandi causa sub regula quinquennii jaceant secundum gradus poenitentiae definitos. CAP. 3lericos, magos aut incantatores existere, aut facere phylace ordinibus clericorum aruspices aut incantatores aut ariolos aut certe augures vel sortilegos, qui profitentur artem magicam, aut aliquos eorum similia exercentes consuluisse fuerit deprehensus, ab honore dignitatis sue suspensus, monasterii curam excipiat ibique penitentie perpetue deditus scelus admissum sacrilegii solvat. ntum prodiere maleficiorum artes, ut etiam Mosi simillimis Circe socios Ulixis mutaverit in bestias. Legitur et de sacrificio, quod Arcades deo suo Liceo immolabant, ex quo quicunque sumeregebantur, quam rerum veritate complerentur. Ut ergo ipsi errores ignorantibus manifesti fiant, de eorum proprietate atque inventoribus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmuni. Bellum aut̃ qđ gerendum deo auctore suscipit᷑. rec¬
ge homine ⁊ sacrilego militet.recte possit illo iubente bel¬
p̃ceptum certum ÷ ł utrum sit c̾tum ñ ẽ. ita ut fortasse reũ
regem facrat iniquitas imꝑandi. in nocentẽ autem militẽ
ostendat ordo seruiendi. quanto mag̃ inãministratione bel¬
loꝵ innocentissime deu̾sat᷑. qui deo iubente bellig̾at. Quẽ
male aliꝗ iube ñ posse. nemo ei qui seruit ignorat. Ieronimꝰ¬

Expanded text:
communi. Bellum autem quod gerendum Deo auctore suscipitur, reccommuni. Bellum autem quod gerendum Deo auctore suscipitur, recge homine etiam sacrilego militet, recte possit illo iubente belcontra dei praeceptum certum est uel utrum sit, certum non est, ita ut fortasse reum regem faciat iniquitas imperandi, innocentem autem militem ostendat ordo seruiendi — quanto magis in administratione bellorum innocentissime deuersatur, qui deo iubente belligerat, quem male aliquid iubere non posse nemo, qui ei seruit, ignorat. Si
Abbreviated transcription (Latin):
legitimo imꝑio iubente gerenda bella suscipiunt᷑ abonis.
c̃ nec rerum humanaꝵ ordine inueniunt᷑. uͥ eos tale aliqd̃
ł iubente ł intalib obedire ordo ipse ꝯstringit. Alioqͥn ioħc
c̃ ad eum baptizandi inilites uenirent dicentes. & nos qͥđ
faciemus: Respondet eis. Arma abicite. miliciã istam de¬
serite. neminẽ ꝑcutite. ꝓsternite neminẽ. Sq sciebat eos
ꝯ ħ militando facẽ ñeẽ homicidas. s ministros legis.⁊ ñ ul¬
tores iniuriaꝵ suarum. s salutis publice defensores. respõ¬
dit eis. neminẽ ꝯcusseritis. nulli calumpniã fecitis. suffici¬
at uob̃ stipendium ur̃m. It̃. Dnm̃ iħm xp̃m audiant mani¬
chei ħ stipendium iubentem reddi cessari. qđ ioħc dic̃ suffi
mortalium paci accõmodatꝰ hoc poscit. ut suscipiendi belli
auctoritas atq ꝯsilium penes pͥncipem sit. Exeq̃ndi autẽ
uissa bellica ministerium milites debeant paci salutiq

Expanded text:
legitimo imperio jubente, gerenda bella suscipiuntur a bonis, legitimo imperio jubente, gerenda bella suscipiuntur a bonis, cum in eo rerum humanarum ordine inveniuntur, ubi eos tale aliquid vel jubere, vel in talibus obedire juste ordo ipse constringit. Alioquin Joannes cum ad eum baptizandi milites venirent dicentes: Et nos quid faciemus? responderet eis, Arma abjicite, istam militiam deserite, neminem percutite, prosternite neminem. Sed quia sciebat eos cum haec militando facerent, non esse homicidas, sed ministros legis, et non ultores injuriarum suarum, sed salutis publicae defensores, respondit eis: Neminem concusseritis, nulli calumniam feceritis, sufficiat vobis stipendium vestrum . Item. Ibidem pchaei hoc stipendium jubentem reddi Caesari, quod Joannes dicit mortalium paci accommodatus hoc poscit, ut suscipiendi belli auctoritas atque consilium penes principem sit, exsequendi autem jussa bellica ministerium milites debeant paci salutique
Abbreviated transcription (Latin):
itrena ista res publica p̃cepta xͥana custodiat. ⁊ ipsa
bella sine bene uolentia ñ gerent᷑. ut ad pietatis iu¬
sticieq paccatam societatẽ. uictis facilius consolet᷑. nãq
licentia iniquitatis eripitur. utilit̾ uincit᷑. qm̃ nichil ẽ
infelicius felicitate peccantium. qr peccati penał nutͥt᷑
impunitas. ⁊ mala uoluntas uelut hostis int̾ior roborat᷑.
It̃. Miscdit̾ enim si ficri poss. ⁊̃ bella gerunt᷑ abonis. ut
licentiosis cupiditatib domitis ħ uicia ꝑdentur. q̃ iuisto
plina omnia bella culparet. hoc potius militib ꝯsiliũ
salutis petentib in eu̾głio dicet᷑. ut abic̾ent arma. seq mi¬
licie oĩno subtraherent. Dictum ẽ aut̃ eis. Neminẽ ꝯcusse¬
ritis. nullã calumpniã feci̾tis sufficiat uob̃ stipendium¬
dabo ꝯsilium. Arripe manib arma. oratio autres pulset auc¬
toris. quia qñ pugnat᷑. dĩ aꝑtis cȩł spectat. ⁊ partẽ qͣm inspi¬
qui nulla suꝑiore ac legitima potestate ł iubente ł¬

Expanded text:
rena ista res publica praecepta Christiana custodiat, et ipsa bella sine beniuolentia non gerentur, ut ad pietatis iustitiaeque pacatam societatem uictis facilius consulatur. nam cui licentia iniquitatis eripitur, utiliter uincitur, quoniam nihil est infelicius felicitate peccantium, qua poenalis nutritur impunitas et mItem: Misericorditer enim, si fieri posset, etiam bella gerentur a bonis, ut licentiosis cupiditatibus domitis haec vitia perderentur, quae justo plina omnia bella culparet, hoc potius militibus consilium salutis petentibus in Evangelio diceretur ut abjicerent arma, seque militiae omnino subtraherent. Dictum est autem eis: Neminem concusseritis, neque calumniam fecdabo consilium. Arripe manibus arma, oratio aures pulset auctoris, quia, quando pugnatur, Deus apertis coelis spectat, et partem quam inspiqui, nulla su
Abbreviated transcription (Latin):
licie sue cingło utit᷑. dignitatis sue miles ascribit᷑. atq iõ¬
torib. Qͥcumq sͥ stipendra publice decreta ꝯsequit᷑. si am¬
plius q̃rit tanꝗ calumpniator ⁊ concussor ioħis sententia c̃¬

Expanded text:
liciae suae cingulo utitur, dignitatis suae miles ascribitur. Atque ideliciae suae cingulo utitur, dignitatis suae miles ascribitur. Atque idet. Quicumque stipendia sibi publice decreta consequitur, si amplius querit, tamquam cumulator et concussor Iohannis sententia c
Abbreviated transcription (Latin):
ħ uenit. ut qđ quisq obtutelam sui corꝑis fec̾it. iure fe¬
otandum: sane que ad modũ iusta bella gerebantur
a filiis isrł contͣ amorreos. Innoxius enim transitꝰ negabat᷑
qui iure uire humane societatis equissimo patẽ debebat.
on inferenda. s depellenda iniuria ambr ð officiis .ł i.¬
lex ũtus ÷. Qui enim ñ repellit a socio iniuriã si pot̾. tã
Le inuicio quam ille qui facit. aug̃ adbonefaciũ comitẽ.¬
religiosa seu̾itate ꝓhibendo atq plectendo: Alit̃ enim
nosum ẽ. s idõ age rem publicam. ut rem familiarẽ potiꝰ
augeas uidet᷑ eẽ dampnabile Apt̾ea enim ꝓuidentia qͣdã
militantib sunt stipendia ꝯstituta. ne dum sumptꝰ q̃rit᷑
Quid faciemus nos : Ait illis. Neminẽ ꝯcutiatis. neq calup¬
niã faciatis. s ꝯtenti estote stipendiis ur̃is. Sic aut̃ cognos
ce debet oĩs homo qui militat. Ñ enim tm̃ de his militãtib
script᷑a loquit᷑. qui armata milicia detinent᷑. s quisqͥs mi¬

Expanded text:
c venit ut quod quisque ob tutelam sui corporis fecerit, jure feNotandum est sane quemadmodum justa bella gerebantur a filiis Israel contra Amorrhaeos. Innoxius enim transitus negabatur, qui jure humanae societatis aequissimo patere debebat.n inferenda, sed in depellenda iniuria lex virtutis est. Qui enim non repellit a socio iniuriam si potest, tam est in vitio quam ille qui facit. Item Anastasius Papa ereligiosa seueritate prohibendo atque plectendo? aliter enim nosum est, sed ideo gerere rempublicam, ut rem familiarem potius augeas, videtur esse damnabile. Propterea enim providentia quadam militantibus sunt stipendia constituta, ne dum sumptus quaeriutiatis, aut calumpniam faciatis, sed contenti estote stipendiis vestris'. Hic iam cognoscere se debet omnis homo qui militat. Non enim tantum de his militantibus scriptura loquitur, qui armata milicia detinentur; sed quisquis mi
Abbreviated transcription (Latin):
potestati subqua legitime constitutꝰ ÷ hominẽ occid̾it.
nulla ciuitatis sue lege reus homicidii. immo nͥ fecerit
reus imꝑii deserti atq contempti ẽ. Qđ si sua sponte atq
auctoritate fecisset crimen effusi humani sanguinis inci¬
disset. Itaq uñ punit᷑ si fecit iniussus iñ puniet᷑ nͥ fec̾it

Expanded text:
potestati, sub qualibet legitime constitutus est, hominem occidit, nulla. ciuitatis suae lege reus est homicidii, immo, nisi fecerit, reus est imperii deserti adque contemti; quod si sua sponte adque auctoritate fecisset, crimen effusi humani sanguinis incidisset. Itaque unde punitur si fecit iniussus. inde punietur nisi fecerit
Abbreviated transcription (Latin):
quid̃ possit intellige̾.⁊ ideo ñ sit homicidiũ. qr nec exa¬
forme puerꝑium iam quiđ fu̾at. s ad huc qͦdãm informit᷑
animatũ. qm̃ magna de aĩa questio ñ ẽ p̃cipitanda indis
S
oyses tradidit. Siquis ꝑcusserit aug̃ q̃st̃ d̾ucti ⁊ n t̾.¬
mulierẽ inut̾o hñtem & abortiuum fec̾it. si formatũ
fu̾it. det animã ꝓ anima. Si aut̃ informatũ fu̾it. multec
peccunia ut ꝓbaret ñ eẽ animã ante formã. Itaq suã for¬
mato corꝑi dat᷑. ñ inconceptu corꝑis nascit᷑ cum semine di¬
riuata. Ilã sic̃ semine ⁊anima ꝯsistat. ex aiã multe aĩe o¬
tidie ꝑeunt cum sem̃ fluxu qͦdam ñ ꝓfic̾ natiuitati. s si
Pꝰ respiciamꝰ uidebimꝰ quid sequi debeamꝰ. c̃templemur
fact̾am ade. In adã enim exemplũ datum ẽ. ut exeo intelli
gat᷑. qr iã formatũ corpꝰ accep̃ animã. Nã pot̾at animã
limo t̾re ad miscẽ.⁊ sic formare corpꝰ. s rõe informabat᷑.

Expanded text:
quidem possit intelligi, et ideo non sit homicidium, quia nec exaforme puerperium jam quidem fuerat , sed adhuc quodammodo informiter animatum — quoniam magna de anima quaestio non est praecipitanda indiscsoyses tradidit: Si quis percusserit mulierem in utero habentem et abortivum fecerit: si formatum fuerit, det animam pro anima; si autem informatum fuerit, mulctetur pecunia, ut probaret non esse animam ante formam. itaque si iam formato corpori datur, non in conceptu corporis nascitur cum semine deriuata. nam si cum semine et anima existit ex anima, multae animae cottidie pereunt, cum semen fluxu quodam non proficit natiuitati. Sed si propius respiciamus, uidebimus quid sequi debeamus. contemplemur fagatur, quia jam formatum corpus accepit animam. Nam potuerat animam limo terrae admiscere et sic formare corpus, sed ratione informabatur,
Abbreviated transcription (Latin):
possit. qđ te nolente illi nauigantib insidient᷑. qr ate¬
Scͥptum quippe ẽ. Qui crimina c̃ pot̾ enĩdare ñ corrigit.
egi siromastẽ finees auctoritatẽ helie. Telũ symoniᷤ
chananei petͥ seu̾itatem ananiã ⁊ saphirã trucidantẽ. pa¬
li ꝯstantiã qui elimã magum uiis dñi resistentẽ. ȩt̾̃na se¬
u̾itate. dampnauit. N ẽ crudelitas ꝓdeo pietas. Uñ ⁊ inle
uoluerit u̾itatẽ. sit manus tua suꝑ eum. ⁊ effunde sangͥ¬
on putes te tc̃ amtare seruũ tuum qñ eũ ñ cedis. auc
tc̃ amare filium tuum. qñ ñ das disciplinã. aut tẽ ami¬
re uicinum tuũ qñ ñ corrigis eum. ñ ẽ ista caritas s lãgor
ferueat caritas ad em̃dandũ. ⁊ ad corrigendũ. s si st̃ boni
mores delectent. si sint mali em̃dent᷑. aug̃ in lib̾ qͣst̃. uetis¬

Expanded text:
possit, qpossit, qScriptum quippe est: Qui crimina cum potest emendare, non corrigit,  zelum Simonis Chananaei, Petri seueritacem Ananiam et Sapphiram trucidantis Paulique constantiam, qui Elymam magum uiis domini resistentem aeterna caecitate damnauit. non est crudelitas pro deo pietas. unde et in uoluerit a ueritate, sit manus tua super eos et effundes sanguon putes te tunc amare servum tuum quando eum non caedis; aut tunc amare filium tuum, quando ei non das disciplinam; aut tunc amare vicinum quando non corrigis eum: non est ista charitas, sed languor. Ferveat charitas ad emendandum, ad corrigendum; sed, si sunt boni mores, delectent; si sunt mali, emendentur. CAP. XXIII.
Abbreviated transcription (Latin):
ex cecaret᷑. excecatꝰ ut mutaret᷑. mutatꝰ ut mittet᷑. missꝰ
ut qͣlia fec̾at inerrore. talia ꝓu̾itate pat̾etur. Si uo¬
luntas mala semꝑ suȩ ꝑmittenda ẽ libtati. qr̃ mo¬
net᷑ pat̾ inscͥptis scĩs filium durũ ñ solum u̾bis corpꝑe.
s ⁊̃ lat̃a eius tunde ut adbonã disciplinã cogat᷑. ⁊ ado¬
abrahã uͦ ñ homicida solum. uerum ⁊̃ parricida
qđ certe ẽ grauius effectꝰ. mag̃ deo mag̃q placuit. Sae ⁊̃
petrꝰ geminũ fecit homicidiũ. fuit tñ opꝰ sp̃uale qđ fac
ib accid̾unt. diligentissime requiramus. Ñ enim pos¬
etrus qui thabitã mortuam orando suscitauit a naniã
rasse in eoꝵ extinctione legit᷑. s solum mͦ culpã quã ꝑpe¬
do abstulit. ⁊ ilł reddidit orando: Ioħo .uiii. domagol¬
sub textu tui nominis inxp̃icolas debachant᷑. tanto ue¬
hementius accendant᷑. quanto illoꝵ prauitate famã
tui nominis obfuscatam fuisse cognoscis. qm̃ licet credi

Expanded text:
excaecaretur, excaecatus, ut mutaretur, mutatus, ut mitteretur, missus, ut, qualia fecerat in errore, talia pro ueritate pateretur? si uoluntas mala semper suae permittenda est libertati, quare monetur pater in scripturis sanctis filium durum non solum uerbis corripere sed etiam latera eius tundere, ut ad bonam disciplinam coactus et doAbraham vero non homicida solum verum etiam parricida quod certe est gravius effectus , magis Domino magisque placuit. Sed et Petrus gemineribus acciderunt, diligentissime requiramus. Non enim posetrus , qui Thabitham mortuam orando suscitavit, Ananiam orasse in eorum exstinctione legitur, sed solummodo culpam quam perpedo abstulit, et illi reddidit orando. Nam duo quosub praetextu tui nominis in Christicolas debacchantur, tanto vehementius accendaris, quanto illorum pravitate famam tui nominis obfuscatam fuisse cognoscis; quoniam, licet credi
Abbreviated transcription (Latin):
neos eẽt.⁊ p̃fatus ręx ⁊ sui ab ea culpa imniunes ẽẽnt. exgestis¬
romane urb̃ ep̃i. exhortatꝰ karolus rex bellum contͣ lon¬
gobardos suscep̃. qđ prius quidẽ ⁊ apapa eius pr̃e suppli¬
cante. cum magna difficultate susceptum ẽ. Ey pͥanꝰ in .ix.
impios de t̾ra ꝑdẽ. parricidas ⁊ ꝑuirantes ñ sinere

Expanded text:
neos esset, et praefatus rex et sui ab ea culpa immunes essent. rbis episcopi exhortatus Carolus rex, bellum contra Longobardos suscepit. Quod prius quidem et a patre ejus, papa supplicante, cum magna difficultate susceptum est. CAP. XXXIII. Furimpios de terra perdere, parricidas et perjuros non sinere
Abbreviated transcription (Latin):
occide. Apło aut̃ petro usq adħ ꝑmissũ ẽ qđ dolorẽ fac̾e̾t.
ris mundo crediti uti ñ licet asꝑe. august̾ ad letarum¬
ui uicus nutriend parcit. ⁊ fouet ne ꝯtristet peccantiũ
uoluntatẽ. tam ñ ÷ misericors ꝗͣ qui ñ uult cultrũ ra¬
ꝑẽ puero ne audiat plorantem ⁊ ñtimet ne uuln̾atum do¬
ibi qui talia facitis doletis ⁊ gemitis apotestatib ordi¬
natis unctionẽ petunt. ñ qđ hos ꝑ seqͣnt᷑. s qr se defendãt.

Expanded text:
occidere. Apostolo autem Petro usque ad hoc permissum est, ut dolorem faceret, ris mundo crediti uti non licet aspere. CAui uitiis nutriendis parcit et fouet, ne contristet peccantium uoluntatem, tam non est misericors, quam qui non uult cultrum rapere puero, ne audiat plorantem, et non timet, ne uulneratum doibi qui talia facitis doletis et gemitis, a potestatibus ordinatis ultionem petunt, non quod hos persequantur, sed quia se defendant.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑꝑ fraudem. quã du uiuat penitentiã agat. auiro tñ suo
e eo qđ int̾rogasti si ille qui filiolam suã dux̃ uxorẽ.
⁊ de eo qui c̃cubuit cum cõmatre sua sp̃uali. ⁊ de eo
qui filium suũ baptizauit. & cuiꝰ uxor eum de fonte sus
cepit. ea rõe ut discidium comugii fieret. si pꝰ ea intali
copłatione ꝑman̾e possent. de talib sic respondendum ÷.
dux̾it. Seꝑandos eõs eẽ iudicamus. ⁊ graui penitentia plec¬
tendos. Si aut̃ conuiges legitimi unus aut ambo ex indo¬
stria fec̾int ut filium suum de fonte suscipiant. ut dis¬
cidium fiat. tale ꝯsilium damus. Si nupti man̾e uolue¬
rint. bonũ ÷. Sin aut̃ grauis penitentia insidiatori iniun¬
acerrima penitentia multet᷑. ⁊ sine spe coniugii maneat.¬
cuiꝰ filtum uł de lauacro sacrifontis accepit. ⁊ eiꝰ uxor
cõmat᷑ ñ est: liceat ei defuncto compatre suo. eiꝰ uiduã ducẽ

Expanded text:
propter fraudem, quandiu vivat poenitentiam agat, a viro tamen suo propter fraudem, quandiu vivat poenitentiam agat, a viro tamen suo od interrogasti, si ille qui filiolam suam duxit uxorem, et de eo qui concubuit cum commatre spirituali, et de eo qui filium suum baptizavit, et cujus uxor eum de fonte scepit, ea ratione, ut discidium conjugii fieret, si postea in tali copulatione permanere possent de talibus sic respondendum est. duxerit, separandos eos esse judicavimus, et gravi poenitentia plectendos. Si autem conjuges legitimi unus aut ambo ex industria fecerint, ut filium suum de fonte suscipiant, ut discidium fiat, tale rint bonum est; sin autem, gravis poenitentia insidiatori injunacerrima poenitentia mucltetur, et sine spe conjugii maneat.us filium de lavacro sacri fontis accepit, et ejus uxor commater non est, liceat ei, defuncto compatre suo, ejus viduam ducere
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ. erunc duo incarne una. Itaq eum constet qi uir. &¬
uxor una caro ꝑ conubium efficiunt᷑. restat nimirũ uirũ
ꝯpatrẽ constitui illi mulieri cuiꝰ matrimonio assumpta
ñ posse iũgi incopła q̃ cominat̾ eius erat. cum qua idẽ una
fu̾at caro effectus. Idem karolo archiepiscopo.
scitis ꝑcutit᷑ ictib. Similit̾̃ aũ ⁊ illum ꝑcute̾ ꝓ mulga¬
mꝰ. qͥcum ea quã de sacrofonte baptismatis susceꝑit. aut
cum illa quã ante ep̃m cenu̾it. cum sacro crisiate fu̾it
uncta. fornicationis ꝑpetrauit scelus. legitimam tñ si ha¬
hu̾it. ũ dimitt̾e cogat᷑ uxorem. ex conc̾ cabilonensi. cp̃ .iiii.¬
ictum ⁊̃ nob̾ ÷ qͣsdam feminas desidiose. qͣsdam frau¬
dulent ut auiris sins separentur. ꝓͥos filios corã ep̃is
ad ꝯfirmandum tenuisse. uñ nos dignum diximus. ut
siqua mulier filiũ suum desidia aut fraude aliqua co¬
ram ep̃o tenuerit adꝯfirmandum ꝑꝑ fallaciã suam. aut

Expanded text:
e: Erunt duo in carne una . Itaque cum constet quia vir euxor una caro per connubium efficiuntur, restat nimirum virum compatrem constitui illi mulieri cujus matrimonio assumpta non posse jungi in copula, quae commater erat ejus cum qua idem una fuerat caro effectus. Idem Carolo archiepiscopo. scitis percutitur ictibus. Similiter autem et illum percutere promulgamus, qui cum ea quam de sacro fonte baptismatis susceperit, aut cum illa quam ante episcopum tenuerit, cum sacro chrismate fuerit uncta, fornicationis perpetravit scelus; legitimam tamen, si habuerit, non dimittere cogatur uxorem. Ex concilio Cabilonensi. Dictum est nobis quasdam feminas desidiose, quasdam vero fraudulenter, ut a viris suis separentur, proprios filios coram episcopis ad confirmandum tenuisse. Unde nos dignum duximus, ut si qua mulier filium suum desidia, aut fraude aliqua coram episcopo tenuerit ad confirmandum propter fallaciam suam, aut
Abbreviated transcription (Latin):
uisibilit̃. hoc illi inuisibilit᷑. Ds uͦ solus unus creador ẽ. qͥ
causas ipsas ⁊ rões seminarias reb inseruit. Pret̾ea quidã
q̃ rendum putant qͦmͦ script᷑a narrat phitonissã samuelẽ
ꝓpħam suscitasse ad colloqͥum saul impiissimi regis.si
phitonica diuinacio errori magice artis deputanda sit.
Quib ita respondi pot̾ indignũ oĩno facinus eẽ. si scd̾m
u̾ba ystorie cõmodet᷑ assensus. Quomͦ enim pot̾at fieri.
ut arte magica attraheret᷑ uir ⁊ natiuitate sc̃s. ⁊ uire oꝑ¬
ib iustꝰ. At si ñ attractꝰ ÷. ꝯsensit. Qđ utrũq de uiro iusto¬

Expanded text:
visibiliter hoc illi invisibiliter. Deus vero solus unus creator est qui visibiliter hoc illi invisibiliter. Deus vero solus unus creator est qui causas ipsas et rationes seminarias rebus inse ruit. Praeterea quidam quaerendum putant, quomodo Scriptura narret Pithonissam Samuelem prophetam suscitasse ad colloquium Saul impiissimi regis, si Pithonica divinatio, errori magicae artis deputanda sit. Quibus ita responderi potest, indignum omnino facinus esse, si secundum verba historiae commodetur assensus. Quomodo enim poterat fieri, ut arte magica attraheretur vir, et nativitate sanctus, et vitae operibus justus? Aut si non attractus est, consensit. Quod utrumque de
Abbreviated transcription (Latin):
fuit. H iõ quisꝗ credẽ debet quoslibet magicis artib aliqͥd
face̾ posse sine ꝑmissu dei. qr oiã q̃ fiunt aut iusto iudicio
fac̃. aut ꝑ missu suo ita fieri sinit. qđ p̃dicti magi legũ¬
t᷑ similia fecisse moysi qui uirgã suam ꝓiec̾ ⁊ conu̾sa ẽ
indraconẽ. ꝓiecerq ipsi singłi uirgas suas. q̃uerse sunt
indracones. s deuorauit uirga aaron uirgas eoꝵ. Ñ gͦ fuer̃¬
creatores draconum. nec magi. nec angłi mali. quib mi¬
nistris illa oꝑabant᷑. In sunt enĩ reb corꝑeis ꝑoĩa elem̃ta
q̃dam occulte seminarie roẽs. quib cum data fu̾it oportu¬
nitas tp̃ał atq causał. p̃rumpunt in sp̃es debitas suis mod̾
& finib. ⁊ sic ñ dñr angłi qui ista faciunt animaliũ creato¬
res. sic̃ ne agͥcole segetum ł arboꝵ. ł qͦꝵc̃q int̾ragignentiũ
creatores dicendi sunt. ꝗͣuis nouer̃ pb̃e quasdã uisibiles
oportunitates. ⁊ causas ut illa nascant᷑: Qd aut̃ isti facius

Expanded text:
t magicis artibus aliquid facere posse sine permissu Dei qui omnia quae fiunt, aut justo judicio facit, aut permissu suo ita fieri sinit quod praedicti magi leguntur similia fecisse Moysi, qui virgam suam projecit, et conversa est in draconem, projeceruntque ipsi singuli virgas suas, quae versae sunt in draccreatores draconum, nec magi, nec angeli mali, quibus ministris illa operabantur. Insunt enim rebus corporeis per omnia elementadam occultae seminariae rationes, quibus cum data fuerit opportunitas temporalis atque causalis, prorumpunt in species debitas suis modis et finibus. Et sic non dicuntur angeli qui ista faciunt animalium creatores, sicut nec agricolae segetum vel arborum vel quorumque in terra gignentium creatoresopportunitates et causas, ut illa nascantur. Quod autem isti faciunt
Abbreviated transcription (Latin):
roris. ad nepos ad neptis. fr̃s patrueł. sorores matruet. Am̃¬
tini. amitine. consobrin consobrine. patrui magni. ami¬
ce magne. Auuncłi magni. mat̾tere magne. Nlepos nepotis
pͥoris ꝯsobrini filius ł filia qui ꝯsobrini appellant᷑. quib
ex latẽ accrescunt. ꝓpatrui ꝓamite. ꝓ auuncłi ꝓ matertẽ
filius ł filia ad patruus ad amita. hii sunt ab aui pat̾m. fr̃
possunt. quã ipse auctor deseruit. Septimo gradu qͥft̃
cognati recta linea supͣ infraq pͥoris nominib ñ appellat᷑
s ex transũsa linea ꝯtinent᷑ fr̃ĩs. sororis. ad nepos adnep¬
tis. ꝯsobrim filii filieq successionis. Idciro gradꝰ .on. cõ¬
stituti sunt. qr ultius ꝑrerum nat᷑am nec nomina inueni¬
ri. nec uita succedentib p̃rogari pot̾. In his .uii. gradib oĩa

Expanded text:
roris adnepos adneptis. Fratres patruelis et sorores matruelis, amitini amitinae, consobrini, consobrinae. Patrui magni, amitae magnae, avunculi magni materterae magnae. Nepos nepotis propioris consobrini filius et filia qui consobrini appellantur. Quibus ex latere accrescunt propatrui, proavunculi, promaterterae, filius vel filia adpatruus, adamita. Hi potest, quam ipse auctor disseruit. Septimo gradu qui sunt cognati recta linea supra infraque propriis nominibus non appellantur;  ex transuersa linea continentur fratris sororiissue adnepotes adneptes, consobrini filii filiaeque. Successionis idcirco gradus septem constituti sunt, quia ulterius per rerum naturam, nec nomina inueniri nec uita succedentibus prorogari potest. De manumissionibus
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscẽt: Ab sit. ut ea q̃ ꝑꝑ bonum ac licitũ facimꝰ. aut
hñs siqͥd ꝑħ p̃t̃ nrãm uoluntatẽ cuiꝗͣ mali accidit. nob̃
imputet᷑. Alioquin nec ferramenta domestica. ⁊ ag̾stia sc̃
hñda. nequis eis ł se ł alt̾am intĩnat. Nec arbor aut testis.
nequis se m̾ suspendat. nec fenestra facienda ÷. ne ꝑ hac

Expanded text:
agnosceret. Absit ut ea quae propter bonum ac licitum facimus, autagnosceret. Absit ut ea quae propter bonum ac licitum facimus, autnostram voluntatem cuiquam mali acciderit, nobis imputetur. Alioquin nec ferramenta domestica et agrestia sunt habenda, ne quis eis vel se vel alterum interimat; nec arbor aut restis, ne quis se inde suspendat; nec fenestra facienda est, ne per hanc
Abbreviated transcription (Latin):
qui quelibet cłicum occi¬
dit. qͥd debeat em̃dare.
De eo qui ꝑcusserit mu¬
lierẽ inuto hñtem. &
obortuerit. utrum homi¬
cidiũ fecit nec ne. De in¬
coccidendis hominib ne ab eis quis occidat᷑. ñ mͥ
placet ꝯsilium. nͥ forte sit miles aut publica functi¬
one tencat᷑. ut ñ ꝑ se hoc faciat. s ꝓaliis . ł ꝓ ciuitate. uͥ ⁊̃ ip¬
se ẽ accepta legitima potestate. si eiꝰ ꝯgruit ꝑsone. Qui uͦ re¬
pellunt᷑ aliquo t̾rore ne malefacrant. ⁊̃ ipsis aliquid fortas¬
se p̃stat᷑. hinc aut̃ dictum ẽ. ñ resistamꝰ malo. ne nos uin
dicta delectet. ꝗ̃ alieno malo animũ pascit. ñ ut correctio¬
nẽ hominũ negligamus. uñ ñ reus÷ mortis aliene. qui
feriendo. ł equus calcem iaciendo aliquem occidat. aut.
ciam ꝑferet᷑ insidias sibi aquib dã ꝑditis p̃ꝑari. ⁊ obhoc
deductores accep̃ arnatos. Si milla arma scełati hominis
incidissent. paulꝰ ineffusione sanguinis illoꝵ suoꝵ crim̃

Expanded text:
qui quemlibet clericum occiderit, quid debeat emendare. De eo qui percusserit mulierem in utero habentem, et abortierit, utrum homicidium fecerit, necne; de inoccidendis hominibus, ne ab eis quisquam occidatur, non mihi placet consilium, nisi forte sit miles, aut publica functione teneatur, ut non pro se hoc faciat, sed pro aliis, vel pro civitate, ubi etiam ipse est, accepta legitima potestate, si eius congruit personae. qui uero repelluntur aliquo terrore, ne male faciant, etiam ipsis aliquid fortasse praestatur. hinc autem dictum est: Non resistamus malo, ne nos udicta delectet, quae alieno malo animum pascit; non ut correctionem hominum negligamus. Unde nec reus est mortis alienae, qui feriendo, vel equus calcem jaciendo aliquem occidat; aut itiam perferretur, insidias sibi a quibusdam perditis praeparari, et ob hoc deductores accepit armatos , si in illa arma scelerati homines incidissent, Paulus in effusione sanguinis eorum suum crimen
Abbreviated transcription (Latin):
edñlicet priuata potestate alicui hominẽ occide t
nocentẽ cuiꝰ occidendi licentiam lex nulla ꝯcedit.
ꝓfecto t̃ qui senpstm occidit homicida ÷. ⁊ tanto fit nocẽ¬
tius cumise occidit. qͣnto innocentior in eo causa fuit. qͣ
se ocqidonͥlum putauit. Itẽ. N licet homine̾ se ipsũ occi¬
de: cum ineo qđ scͥptum ÷. ñ occides. nicħ deiñ addito. nec

Expanded text:
n licet privata potestate alicui hominem occidere vel innocentem cujus occidendi licentiam lex nulla concedit, profecto etiam qui seipsum occidit homicida est; et tanto fit nocentior cum se occiderit, quanto innocentior in eo causa fuit qua se occidendum putavit. Item: non licet homini seipsum occidere cum in eo quod scriptum est: Non oc
Abbreviated transcription (Latin):
ducab̾ ⁊ bibes. aut sub uno tecto maneb̾ nisi forte in eccłia
aut inaliquo publico loco uͥ nulla mala fuspicio possit eẽ
⁊ ibi coram testib idoneis ꝓcerta necessitate parit᷑ colloqͣ¬

Expanded text:
ducabis et bibes, aut sub uno tecto manebis, nisi forte in ecclesia, ducabis et bibes, aut sub uno tecto manebis, nisi forte in ecclesia, aut in alio publico loco, ubi nulla mala suspicio possit esse, et ibi coram testibus idoneis pro certa necessitate pariter colloqu
Abbreviated transcription (Latin):
more. timore. p̃cio. ⁊ oĩ malostudio supͣdicto mͦ ꝯsangrumi¬
tatem firmau̾it. sine oĩ mora ꝯugia dissoluant᷑. Qd si ꝓ¬
pinqui ł extranei u̾bis tm̃ ꝓpinquitatẽ testant᷑ ⁊ iuram̃¬
to ꝓbate ł noluerint ł nequuiint: ꝯuigium nullatenꝰ dis¬
& istam eiꝰ ꝯiugem .ti. quicqͥd iñ scis. aut audisti atuis
uicinis. aut atius antiquiorib ꝓpinquis: qđ tu ꝑnullũ ĩ¬
sanguinitatẽ celab̾ ep̃m tuum. aut eiꝰ missũ cui hoc requi¬
llud sacram̃tum qđ iste uirauit de illa parentela q̃ int̃ filiũ
⁊eiꝰ ꝯiugem .ii. computat᷑ qđ tu illud obseruab̃ inqͣntum
sapis. aut audisti. sic te dĩ adiuuet Sacram̃tũ Sĩcestuosꝙͥdis¬
bista dic inantea qđ tu ꝑnullũ ingeniũ te sociab huic di¬
tue ꝯsanguinee. c̃qua contͣ legem. ⁊ rectã xͥanitatem¬
tua adultĩum ⁊ incestum ꝑpetrasti. nec inquigio nec in
adultĩo illam tͥ sociab̃. nec cum illa adunã mensã man¬

Expanded text:
more, timore, pretio et omni malo studio, supradicto modo consanguinitatem, sine omni mora conjugia dissolvantur: quod si propinqui vel extranei verbis tantum propinquitatem testantur, et juramento probare noluerint, vel nequiverint, conjugium nullatenus dist istam ejus conjugem, quidquid inde scis aut audisti a tuis vicinis aut a tuis antiquioribus propinquis, quod tu per nullum inconsanguinitatem celabis episcopum tuum aut ejus missum, cui hoc inquillud sacramentum quod iste juravit de illa parentela quae inter filium et ejus conjugem N. computatur, quod tu illud observabis in quantum sapis aut audisti? Sic te Deus adjuvet. CAP. 63. - Sacramentum dte sociabis huic tuae consanguineae N., cum qua contra legem et rectam Christianitatem adulterium et incestum perpetrasti, nec in conjugio, nec in adulterio illam tibi sociabis, nec cum illa ad unam mensam man
Abbreviated transcription (Latin):
ssepos adneptis. Ex obliquo fris ⁊ sororis ꝓnepos ꝓneptis. fr̃s
brine. filius ł filia ꝓͥꝰ ꝯsobrinus ꝯsobrina .i. patrui magni.
amite magne. auuncłi magni mat̾te magne. filius ł filia

Expanded text:
nepos adneptis: ex obliquo fratris et sororis pronepos proneptis, fratris nepos adneptis: ex obliquo fratris et sororis pronepos proneptis, fratris  filia, proprior sobrinus sobrina hi sunt patrui magni amitae magnae avunculi magni materterae magnae filias filia
Abbreviated transcription (Latin):
rimo gradu suꝑiori linea ꝯtinent᷑. pat̾. mat᷑. In inferiori
neptis. Intransusa fr̃. soror. q̃ ꝑsone duplicant᷑. Auus enĩ. &
auia tam expatre ꝗͣ ex matre accipiuntur. Qͤ ꝑsone seq̃ntib
ordine duplicant᷑. Iste ꝑsone in scđ̾o gradu iõ duplices appel¬
lant᷑. qr duo aui ⁊ pat̾nus ÷ ⁊ mat̾nus ÷. Item. Duo gn̾a nepo¬
tum sunt siue ex filio siue ex filia ꝓcreati. fr̃. soror. extrans¬
ũso ueniunt. idẽ aut fr̃ pr̃ĩs. aut fr̃ matris. qr aut patruus.
aut auuncłs nominat᷑. Qui ⁊ ipsi hoc ordine duplicantur.
ercio gradu ueniunt supͣ. ꝓauus ꝓauia. Infra ꝓ nepos ꝓ¬
neptis. Ex obliquo frĩs sororisq filius ł filia. Patruus. amita.
uarto gradu ueniunt supͣ abauus. ⁊ abaua. infra ab ne¬
qui ex duab sororib nascunt᷑. quib accrescit patruus mag¬
nꝰ. amita magna. id ẽ aui pat̾ñi fr̃ ⁊ soror. Auuncłs magnꝰ
uinto gradu ueniunt supͣ quidẽ. attauus attaua. Infra: ad¬

Expanded text:
rimo gradu superiori linea continentur pater, mater; inferiori, neptis. In transversa frater, soror, quae personae duplicantur. Avus enim et avia, tam ex patre, quam ex matre accipiuntur. Quae personae sequeordine duplicantur. Istae personae in secundo gradu ideo duplices appellantur, quia duo avi, et paternus est, et maternus. Item duo genera nepotum sunt, sive ex filio, sive ex filia procreati. Frater et soror ex transverso veniunt, id est, aut frater patris, aut frater matris; quia aut patruus, aut avunculus nominatur. Qui et ipsi hoc ordine duplicantur. Tertio gradu ueniunt supra proauus proauia: infra pronepos proneptis: ex obliquo fratris sororisque filius filia, patruus amita, is frater et soror. Quarto gradu ueniunt supra abauus abauia: infra abnequi ex duabus sororibus nascuntur. Quibus adcrescit patruus magnus amita magna, id est aui paterni frater et soror: auunculus magnus er et soror. Quinto gradu ueniunt supra quidem atauus atauia: infra ad
Abbreviated transcription (Latin):
gn̾ationem. ⁊ quã diu se agnoscunt affinitate ꝓpinqͥs
ad ꝯiugalem copłam accede denegamus. Qđ si fecerint
ullus fidelium usq ad affinitatis lineam .÷ usq ad .uii.¬
ꝓgeniem ꝯsanguineã suam ducat uxorem. ł eam qͦqͣmͦ
incesti macła poluat. Siquis uͦ hoc tem̃e p̃sumpserit ut
incestum luat: ac publice iuxta canonicos gradꝰ peniteat.
sac̾dotis. Qui ante innupti erant a sac̾dote benedicti nube aude
ex ꝓpinquitate sanguinis ł uxoris usq in septiium

Expanded text:
generationem, et quandiu se agnoscunt affinitate propinquos, generationem, et quandiu se agnoscunt affinitate propinquos, ad conjugalem copulam accedere denegamus. Quod si fecerint, ullus fidelium usque ad affinitatis lineamgeniem, consanguineam suam ducat uxorem, vel eam quoquo modo incesti macula polluat. Si quis vero hoc temere praesumpserit, ut incestum luat, ac publice, juxta canonicos gradus poeniteatsacerdotis. Qui ante innupti erant, a sacerdote benedicti nubere aude sui sanguinis, vel uxoris, usque in septim
Abbreviated transcription (Latin):
sydorꝰ mnethimologiis sins usq ad .uii. gn̾ationẽ ꝯsangui¬
nitatis abstinendum. ⁊ sic legitimo conubio ꝯiungendum
asseruit. Inde reor eum fecisse qđ genealogie seriem reterẽs.
qͦ usq ordinem numerandi ꝑduc̾e posset. eo cognationẽ san¬
guinis seruandam estimauit. sicq ad inuocationẽ gn̾is ꝙ
amicicie ius ꝯfirmandum redire ad conubium sanciuit. qñ
iam oognationis ordo uumerati desinit. Inquo ramuscto
ꝯsanguinitatis legitima conubia ficri possint. erdictis eiusđ
ipse truncꝰ. illis seorsum se unctis: ex radice illuis trunci¬
eg̃ diuntur isti ramuscłi. nepos ⁊ neptis primꝰ ꝓnepos ꝓnes
mens usq adultimum gradum sese subtrax̾it. ⁊ ꝓpinqͥtas
qͣdamm̃ reuocabit fugientem. Ideo aut̃ usq ad ui. gn̾is gra¬
dum ꝯsanguinitas ꝯstituta ÷. ut sic̃ in .ui. etatib mundi
gn̾atio ⁊ hominis status finitur. ita ꝓpinquitas gn̾is totgͣ¬
rogeniẽ suam unũ quẽq ad uii. obseruare dec̾nimus

Expanded text:
sidorus in etymologiis suis, usque ad VII generationem consanguinitatis abstinendum et sic legitimo connubio conjungendum asserit. Inde reor eum fecisse quod genealogiae seriem retexens, quousque ordinem numerandi perducere possent, eo cognationem sanguinis servandam aestimavit, sicque ad invocationem generis et amicitiae jus conservandum redire ad connubium sancivit, quando jam cognationis ordo numerari desinit. IN QUO RAMUSCULO consanguinitatis legitima connubia fieri possint. Ex dictis ejusdem ipse truncus. Illis seorsum seegrediuntur isti ramusculi: nepos et neptis, primus; pronepos et mens, usque ad ultimum gradum sese subtraxerit, et propinquitas quodammodo revocat fugientem. Ideo autem usque ad sextum gradum consanguinitas constituta est , ut sicut sex aetatibus mundi generatio, et hominis status finitur, ita propinquitas generis tot grarogeniem suam unumquemque ad septimam observare decernimus
Abbreviated transcription (Latin):
int̃pretes magi nuncupant᷑. Sic̃ de his legit᷑ qui ineugłio na¬
tum xp̃m nuntiauer̃. Postea hoc nomine soli mathematici dic¬
ti sunt. cuiꝰ artis scientia usq ad eugłium fuit ꝯcessa. ut xͦ edi¬
to nemo ex iñ natiuitatẽ aliquis decelo int̃p̃tet᷑. Oroscopi dic
ti sunt. qui horas natiuitatis hominũ speclentur dissimili
⁊ diu̾so facto. Sortilegi sunt qui sub nomine ficte religionis
ꝑqͣsdam qͣs scõrum sortes uocant. diuinationis scientiã ꝓfi¬
mittunt. Salisatores uocati sunt. qui dum eis menbroꝵ q̃c̃q
parces salierint aliquid sͥ exĩn ꝓsp̃u seu criste sig̾cari p̃dict̃.
execrabilium remedioꝵ. q̃ ars ꝯmendat medicoꝵ seu
inp̃cantationib seum caractib. ł inquib c̃q reb suspenden¬
dis atq ligandis. inquib õĩb ars demonũ ẽ. ex quadã pesti¬
fera societate hominũ os angłoꝵ maloꝵ exorta. Uñ q cunc

Expanded text:
est stellarum interpretes, magi nuncupantur, sicut de his legitur qui in Evangelio naest stellarum interpretes, magi nuncupantur, sicut de his legitur qui in Evangelio natum Christum annuntiaverunt . Postea hoc nomine soli mathematici dicti sunt, cujus artis scientia usque ad Evangelium fuit concessa, ut Christo edito nemo exinde nativitatem alicuti sunt, qui horas nativitatis hominum speculentur dissimili et diverso fato. Sortilegi sunt qui sub nomine fictae religionis per quasdam, quas sanctorum sortes vocant, divinationis scientiam profiromittunt. Salisatores dicuntur, quia dum eis membrorum quecunque partes salierint, aliquid sibi exinde prosperum seu triste signare predicunt. exsecrabilium remediorum, quae ars non commendat medicorum, seu in praecantationibus seu in characteribus vel in quibuscunque rebus suspendendis atque ligandis. In quibus omnibus ars daemonum est ex quadam pestifera societate hominum et angelorum malorum exorta. Unde et c
Abbreviated transcription (Latin):
todiunt. & quid ꝑsingła tꝑ̃a obseruare debeat hõ intendt̃.
qui uolatꝰ auium.⁊ uoces incendunt. aliaq signa rerum
ł obseruationes in ꝓuisas hominib occurrentes fuert̃.
Id̾ ⁊ auspices. Nam atispicia sunt q̃ it facientes obseruant.
Dicta aut̃ sunt auspicia. quasi auiũ aspicia. quasi auiũ¬
quasi auigerium. qđ aues gerunt. Ouo autẽ gn̾a sunt au
spicioꝵ. unũ ad ocłos. alt̾m ad aures ꝑtinens. Adocłos scł
auguriant᷑. Genechliaci appellati sunt. ꝑꝑ natalicioꝵ ꝯsida¬
tiones dierũ. Geneses aut̃ hominũ ꝑ .xii. signa celi describt̃.
syđumq cursꝰ nascentium mores. actus. ⁊ euentꝰ. p̃dicẽ conã¬
t᷑. ¶Idẽ quis quasi signo fu̾it aut quẽ effectum ha̾t uite qͥ
nascit᷑. in tꝑ̃e. hi sunt qui uulgo mathematici uocant᷑. Cuiꝰ
suꝑsticionis genui ꝯstellationes latini uocant. idẽ notatioes

Expanded text:
stodiunt: quo per singula tempora observare debeat homo intendunt. stodiunt: quo per singula tempora observare debeat homo intendunt. qui volatus avium et voces intendunt, aliaque signa rerum vel observationes improvisas hominibus occurrentes ferunt. Idem et auspices. Nam et auspicia sunt, quae iter facientes observant. Dicta autem sunt auspicia quasi avium aspicia, et auguquasi avigerium, quod aves gerunt. Duo sunt autem genera auspiciorum: unum ad oculos, aliud ad aures pertinens. Ad oculos scaugurantur. Genethliaci appellati sunt propter nataliciorum considerationes dierum. Geneses enim hominum per XII signa coeli describuntur, siderumque cursus, nascentium mores, actus et eventus praedicare conantur, id est, quis, quali signo fuerit natus, aut quem effectum habeat vitae qui nascisuperstitionis genus constellationes Latini vocant, id est notationes
Abbreviated transcription (Latin):
it g̃ce mortuus. mancia diuinatio nuncupat᷑. Ad quos susci¬
taudos. cadau̾ sanguis ad icit᷑. Nam amare demones sangͥ¬
nem dicunt᷑. Ideoq quantociens nigromantia fit. cruor aq̃¬
miscetur: & calore sanguinis facilius ꝓuocant᷑. Idromanci
abaqua dicti. Est enim y dromantia in aque inspectione um¬
bias demonum inuocare. & imagines ludificationis eoꝵ ui¬
đe. ibiq ab eis aliqua audire. U adhibito sanguine ⁊̃ inferos
sit̾ genus diuinationis aꝑsis fertur allatum. Uarro autem
geomantiam. ydromantiã. eromantiã. phitomantiã dictã
autunat. Diuini dicti sunt. quasi deo plem. diuinitate enĩ
Incantatores uͦ dicti sunt. qui arcem u̾bis ꝑagunt. Arioli
dicti sunt. ꝑꝑ qđ circa aras idolorum nefarias p̃ces emittuñ
⁊ funesta sacrificia offerunt. hisq cęlebritatib demonum
accipiunt responsa. Aruspices nuncupant᷑. quasi horaꝵ in¬
spectatores. dies enim ⁊ horas inagendis negociis oꝑibq cꝰ¬

Expanded text:
im graece mortuus, manteia divinatio nuncupatur, ad quos suscitandos cadaveri sanguis adjicitur. Nam amare daemones sanguinem dicunt: ideoque quotiens nmiscetur, et colore sanguinis facilius provocantur. Hydromantii ab aqua dicti: est enim hydromantia in aquae inspectione umbras daemonum evocare, et imagines ludificationis eorum videre, ibique ab eis aliqua audire. Ubi adhibito sanguine, inferos Igitur genus divinationis a Persis fertur allatum. Varro autem geomantiam, hydromantiam, aeromantiam, pyromantiam, dictam autumant. Divini dicti suIncantatores vero dicti sunt, qui artem verbis peragunt. Arioli vocati sunt, propter quod circa aras idolorum nefarias preces emittunt, et funesta sacrificia offerunt, hisque celebritatibus daemonum accipiunt responsa. Aruspices nuncupantur, quasi horarum inspectores. Dies enim et horas in agendis negotiis operibusque cu
Abbreviated transcription (Latin):
erum pꝰ multũ tꝑ̃is afelice messane sicilie p̃side reqͥsitꝰ.
utrũ augustinus g̃g̃ scͥpserit. ut angloꝵ .iiii. gn̾atioẽ
ꝯunctione. ipsi ⁊ angloꝵ genti q̃nuꝑ ad fidem uen̾at ne abo¬
no qđ ceꝑat metuendo aust̾iora recedet. sp̃alit̃ ⁊ ñ gn̾alit̾ cer¬
tissime scripsisse me cognoscas. Uñ ⁊ mͥ oĩs romana ciuitas te¬
stis existit. nec ea intentione ħ illi scͥpsi mandata. ut pꝰꝗ fir¬
emplis instruere.⁊ q̃ pꝰ detalib eg̾int. rõabilit̃ ⁊ fidelit̃ ex¬
clude oport̾e̾t. Nam iuxta apłm qui ait. lac dedi uob̃ potum
simiꝰ. ne bonũ qđ infirma adhuc radice plantatũ erat erue¬
noue dispensationis illicita matrimonia ꝯtͣ hc̃ erudissi¬

Expanded text:
Verum post multum temporis a Felice Messanae Siciliae praesule requisitus utrum Augustino Gregorius scripserit ut Anglorum quarta generatione conjunctione, ipsi et Anglorum genti quae nuper ad fidem venerat, ne a bono quod coeperat, metuendo austeriora, recederet, specialiter et non generaliter certissime scripsisse me cognoscas. Unde et mihi omnis Romana civitas testis existit. Nec in ea intentione haec illis scripsi mandata ut postquam firemplis instruere, et quae post de talibus egerint, rationabiliter et fideliter excludere oporteret. Nam juxta Apostolum qui ait: Lac dedi vobis potum simus, ne bonum quod infirma adhuc radice plantatum erat, exurenovae dispensationis illicita matrimonia contra hunc eruditissi
Abbreviated transcription (Latin):
ł ipsoꝵ uiri aut femine. Ñ enĩtm̃ fornicantẽ uxorẽ dimitt̾e
ꝯcedit᷑. s quisqͥs eam qͦ uxorẽ dimittit aqͣ ipse cogit̾ fornicari.
causa utiq fornicationis dimittit. Uelut si aliquẽ cogat uxor
sacrificare idoł. Qui talem dimittit. causa fornicatiois dimits
nicari. Occurrit enim illud. inquo enim alt̾m iudicas. de ipsũ
sa uult abic̾e uxorem. pͥor debet᷑ afornicatione purgatꝰ. dũ simi¬
xor legitima societate ꝯiuncta sine ulla culpa relinquitur.

Expanded text:
 tantum fornicantem uxorem dimittere conceditur, sed quisquis eam quoque uxorem dimittit, a qua ipse cogitur fornicari, causa fornicationis utique dimittit. Velut si aliquem cogat uxor sacrificare idolis, qui talem dimittit, causa fornicationis dimittnicari. Occurrit enim illud, In quo enim alterum judicas, temetipsum sa vult abjicere uxorem, prior debet esse a fornicatione purgatus. Quod simiUxor legitima societate conjuncta sine ulla culpa relinquitur,
Abbreviated transcription (Latin):
gn̾ationem. filii qͦ machia filii manasse nati sunt ingenib
ioseph. Porro aut̃ si sic gn̾ationes supputari deb̾ent. ut ur̃i
dispositores autumant. dum ioseph ex utroq filio effra
deꝓm sit. Qdam lex romana in re publica p̃cepit ut duoꝵ¬

Expanded text:
generationem. Filii quoque Machir, filii Manasse, nati sunt in genibus generationem. Filii quoque Machir, filii Manasse, nati sunt in genibus Joseph. Porro autem si sic cognationes supputari deberent ut vestri disputatores autumant, dum Joseph ex utroque filio, Ephrdeprompsit. Quaedam lex in Romana republica praecepit ut duo
Abbreviated transcription (Latin):
Hic aut̃ gradus tercius ÷. qui ⁊̃ ciuili iure aꝯsortio ꝯuigii
e parentele gradibꝰ famose tam qͣstionis ap̃ illos sero¬
pulum. nuꝑ ⁊̃ int̾uos em̃sisse cognouimus. suꝑꝰ qͣ ñ¬
nullos ꝑniciosos int̾p̃tes ac disputatores u̾itatis regłam
sanamq doctrinã dogiatizare dolemꝰ. Sedentes enim in ca¬
thedra pestilentie dictant iura ꝗ̃ nesciunt. ⁊ docent que
nullatenus didicer̃. Ilam ut fert᷑ ita gn̾ationes aduob fr̃ib
diuidunt atq imꝑite nuando ꝓgenie desecare ꝯtendunt.
Qui nmirũ nequaꝗ in huiꝰ fetoris ructꝰ pestilent̃ irruꝑeñ.
si sacre pabulum scripture uiuacis ingenii faucib rumina¬
rent. Nã qđ duoꝵ fr̃m siue nepotum ł deinceps utrimq des¬
cendentium gn̾ationes ñ diu̾se diei. s eod ac sub uno nõie
debeant uniformit̃ appellari. testat᷑ lib̃ geneseos cum dic̃.

Expanded text:
Hic autem gradus tertius est, qui etiam civili jure a consortio conjugii Hic autem gradus tertius est, qui etiam civili jure a consortio conjugii  famosae quaestionis apud illos scrupulum nuper etiam inter vos emersisse cognovimus; super qua nonnullos perniciosos interpretes ac disputatores contra veritatis regulam sanamque doctrinam dogmatizare dolemus. Sedentes enim in cathedra pestilentiae dictant jura quae nesciunt, et docent illa quae nullatenus didicerunt. Nam, ut fertur, ita generationes a duobus fratribus dividunt, atque imperite numerandam progeniem desecare contendunt. Qui nimirum nequaquam in hujus fetoris ructus pestilenter irrumperent, si sacrae pabulum Scripturae vivacis ingenii faucibus ruminarent. Nam quod duorum fratrum, sive nepotum, vel deinceps utrinque descendentium generationes, non diversae dici, sed eodem ac sub uno nomine debeant uniformiter appellari, testatur liber Geneseos, cum dicit
Abbreviated transcription (Latin):
Item. Amitã licet ad optiuã uxorem ducẽ ñ licet. Mat̾cerã¬
qr parentũ loco habet᷑. qua rõe uerum ÷ magnã qͦ amitã
⁊ mat̾ceram magnã ꝓ hib̃i ducẽ uxorem. Affinitatis qͦ ue
u̾atione quoꝵ dam nuptiis abstine neceẽ ÷. ut ecce pͥuignã
aut nurum uxorẽ ducẽ ñ licet. qr utreq filie loco s. Item.
Mariti aut̃ filiꝰ ex alia uxore. ⁊ uxoris filia ex alio marito ł
ꝯtra matrimoniũ recte ꝯtraht̃. licet hñt frẽm ł sororem
tris ñ sunt. s tales sunt qͣntum ad prĩam potestatẽ ꝑtineñ.
qͣles hi sunt qͦs mat̾ uulgo ꝯcep̃. Nam nec hi prẽm hr̃e intel¬
ligunt᷑. cum his ⁊̃ incertꝰ ẽ coitus un solent filii spurii ap
u copłares filium tuũ ⁊ neptẽ exfilia idẽ ut accipiat
sororis sue filiã. Int̾roga nominũ legionẽ nempe a¬
bitari q̃at cum lex diuina ⁊̃ fr̃s patrueles ꝓ hibeat ꝯueni¬

Expanded text:
Item amitam licet adoptivam uxorem ducere non licet, iteItem amitam licet adoptivam uxorem ducere non licet, iteerum est magnam quoque amitam et materteram magnam prohiberi uxorem ducere. Affinitatis quoque veneratione a quarumdam nuptiis abstinere necesse est, ut ecce privignam, aut nurum uxorem ducere non licet, quia utraeque filiae loco sunt. Item. Mariti autem filius ex alia uxore, et uxoris filia ex alio marito vel contra, matrimonium recte contrahunt, licet habeant fratrem vel sororem tris non sunt, sed tales sunt quantum ad patriam potestatem pertinet, quales hi sunt quos mater vulgo concepit. Nam nec hi patrem habere intelleguntur, cum his etiam incertus est: unde solent filii spurii appTu copulares filium tuum et neptem ex filia, id est ut accipiat sororis suae filiam. Interroga nominum legionem, nempe abitari queat, cum lex divina etiam fratres patrueles prohibeat conveni
Abbreviated transcription (Latin):
ñ possunt. ueluti int̾ prẽm ⁊ filium. ł auũ. ł neptem. ł ma¬
trẽ ⁊ filium ł auiam ⁊ nepotẽ usq adfinitum. Et sitales ꝑso¬
ne int̾ se coierint. nefarias atq incestas nuptias ꝯtraxisse
eam que ꝑ adoptionem filia aut neptis eẽ ceꝑit. ñ pot̾is uxo¬
rem duce. quã uis eam mancipau̾is. Int̾ eas qͦ ꝑsonas que
extransu̾so gradu cognationis itngunt᷑. ẽ q̃dam simił ob¬
seruatio: s ñ tanta sane enim int̾ frẽm sororemq nuptie ꝓ¬
hibite sunt. si ab eod pr̃e ab eadq matre nati fu̾ant siue
ex altutro eoꝵ dem. Et siqua ꝑ adoptionem soror tͥ eẽ cȩꝑte.
quãdiu quidẽ ꝯstat ad optio. sane int̾ te ⁊eam nuptie con¬
sistẽ ñ possunt. filiã uxorem duc̾e ñ licet. S nec neptẽ fr̃is
ł sororem ducẽ quispot̾ quãuis. iuiꝰ. gradꝰ sit. Cuiꝰ enim
filia ducẽ uxorem ñ licet eius neq neptẽ ꝑmitait᷑. Eius uͦ
mulicris ꝗͣ pat̾ tuus adoptauit filiam ñ uidis impediri

Expanded text:
possunt, veluti inter patrem et filiam, vel avum et neptem, vel matrem et filium, vel aviam et nepotem, et usque ad infinitum. Et si tales personae inter se coierint, nefarias atque incestas nuptias contraxisse eam quae per adoptionem filia aut neptis esse coeperit, non poteris uxorem ducere, quamvis eam emancipaveris. Inter eas quoque personas quae ex transverso gradu cognationis junguntur est quaedam similis observatio, sed non tanta. Sane enim inter fratrem sororemque nuptiae prohibitae sunt, sive ab eodem patre eademque matre nati fuerint, sive ex alterutro eorumdem. Et si qua per adoptionem soror tibi esse coeperit, quandiu quidem constat adoptio, sane inter te et eam nuptiae consistere non possunt. Filiam uxorem ducere non licet, sed nec neptem fratris vel sororis ducere quis potest, quamvis quarto gradu sint. cuius enim filiam uxorem ducere non licet, eius neque neptem permittitur. eius vero mulieris quam pater tuus adoptavit filiam non videris impediri