comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
demas Sidelegationonẽ int̾po¬
sita dbitõi̾stui ac ꝑꝑea actiones apudte
rmanserunt. qͣuis c̃datori tuo adĩsus eũ
solutionis causa mardauea̾s actione:
tñ añquamlisꝯteste̾tur. ut aliquidex¬

Expanded text:
. Si delegatio non est interposita debitoris tui ac propterea actiones apud te remanserunt, quamvis creditori tuo adversus eum solutionis causa mandaveris actiones, tamen, antequam lis
Abbreviated transcription (Latin):
dem aSifidẽiuis ornullam
cautionem faciat. ostendensse fide¬
ussorẽ extitisse. p̃sentib aut̃ tabu¬
lanis hoc confesꝰẽ ꝙ infide sua eũ
suscepit.dubitabatur apale¬
stina adnocatione. inr um pot̾
duosmenses lib̾atur quasi sine
scͥptis fide iuissione facta. bin
generalia edita sub limissime
ptorian sed̾i. anut pote scͥptura
int̾ ueniente. teneatur. ⁊ diui
alia introducebat᷑.
sud uiros ad tẽ debi tamin pu¬
bliceis causis quã ĩ pͥuati¶ sau¬

Expanded text:
 Si fideiussor nullam cautionem faciat ostendens se fideiussorem extitisse , praesentibus autem tabulariis hoc confessus est, quod in fide sua eum suscepit , dubitabatur a palaestina advocatione, utrumne post duos menses liberatur quasi sine scriptis fideiussione facta, secundum generalia edicta sublimissimae praetorianae sedis, an utpote scriptura interveniente teneatur: et divisio alia introducebatur, si id iuris esse debet tam in publicis causis quam in privatis. Sa
Abbreviated transcription (Latin):
codicilli: quod testam̃ti possent.
curdiuersum: his instrum̃tis uo¬
cabulũ mandarctur. quȩ ius ac
potestas ima socris sct. gͥ speciuui¬
ter codicillis institucndi: ac sub¬
stituendi.: potestas uiris auctori¬
tate dati nonest:

Expanded text:
codicilli, quod testamenta possent, cur diversum his instrumentis vocabulum mandaretur, quae vis ac potestas una sociasset? igitur specialiter codicillis instituendi ac substituendi potestas juris auctoritate data non est
Abbreviated transcription (Latin):
blica poueant: cũnobis corchi est in¬
geniis magis hominibus quã libei¬
ts. eam srequentint reuerentia
tam̃ que albertis debetur: ⁊uire qd̾
aduersus ingratos ubcrtos patroniᷤᷤ
competit: integris refũdis: ⁊ stpuer
borum concep tionem scđm anobis ĩ¬
dictum modum ius patronatus fuĩt
amifsum: cum etiam hẽc ingeruitã¬
tis p̃mio tolluntur. quãpenẽ soli
nataltum restitutio induc̃ ANobs
udelicet ca sibus perquo ⁊tie: pc¬
nalbus moctis iuspatronatus qua

Expanded text:
cum nobis cordi est ingenuis magis hominibus quam libertis eam frequentari. Reverentia tamen, quae a libertis debetur, et iure, quod adversus ingratos libertos patronis competit, integris reservandis, et si per verborum conceptionem secundum a nobis inductum modum ius patronatus fuerit amissum, cum etiam haec ingenuitatis praemio tolluntur, quam paene sola natalium restitutio inducit. His videlicet casibus, per quos poenalibus modis
Abbreviated transcription (Latin):
dem.ã. iL ibcrte queuoluntate
patroni.: aut iure nuptesunt: non
cogu̾ntur offitium patronis fius
prestare.:
orpp̃. ã. e Etum quipactione dita:
actiũs manumittuntur. mero iure
omt̃ obsequium patronis debent
sori tuoiĩ ⁊audatiam obiecisticiꝙ
te benefitio suo eeseruitute liberm¬
do. ut aduersarium te hr̃et. fecit.
preses ꝓuntic quatenus cohercere
eius modi temeiariam uocntum de¬
beat. existimibit Nĩsiqua tibi pecu¬
na debebatur. siue derebus aducr¬
sus patronum disceptatio fuerat.
non ptinũs ad litigͣindum currere
achueris: mixrme aũt sihoc face au¬
deres sine atrocitate uerborum
quititem peticioĩs tue cõmendare
iudici potuisti. oĩ honore patrono
debito reẜutto.:

Expanded text:
erus . Libertae, quae voluntate patroni aut iure nuptae sunt, non coguntur officium patronis suis praestare. o. Etiam qui pactione data a dominis manumittuntur, mero iure omne obsequium patronis debent. sori tuo vim et audaciam obiecisti ei, qui te beneficio suo ex servitute liberando, ut adversarium haberet, fecit, praeses provinciae, quatenus coercere eiusmodi temerariam licentiam debeat, aestimabit. Nam si qua tibi pecunia debebatur sive de rebus adversus patronum disceptatio fuerat, non protinus ad litigandum currere debueras: maxime autem si hoc facere auderes, sine atrocitate certe verborum aequitatem petitionis tuae commendare iudici potuisti, omni honore patrono debito reservato.
Abbreviated transcription (Latin):
opp̃. Sunfraudem patromi liber¬
tus aliquid alienauĩt: quatenus le¬
gitima pars diminutaest: reuocan¬
di tributam conuenit cẽ potestatẽ:¬
dem.ã..Defuncto quidem liberto
patronus intestato sucçedens: pcr
actionem caliusianam ĩ eius fraudẽ
alienata reuocart potest ucrũ cum
patronũ post lib̾ti fui morteni ad
eo functi collatam donationem h¬
busse ratam as seucras manumiᷤ¬
soris fictum infirmare succefsores

Expanded text:
o. Si in fraudem patroni libertus aliquid alienaverit, quatenus legitima pars deminuta est, revocandi tributam convenit esse potestate. Defuncto quidem liberto patronus intestato succedens per actionem calvisianam in eius fraudem alienata revocare potest. Verum cum patronum post liberti sui mortem ab eo fundi collatam donationem habuisse ratam adseveras, manumissoris factum infirmare successores
Abbreviated transcription (Latin):
uł coticuus scriptis. uł sinescriptiᷤ
habitis ꝓficiscuntur. it ubcirtieoꝵ
anire patroatꝰ libe̾nt᷑: antiq̃ inter¬
pretatione semota. ñdubitet etiã
patronatus ius cesolataliũ uerborũ
conceptione. ubtis eẽ remittendum
nec fuccessionibus que ab intestato
descendunt: quas ueteres ⁊ post hui¬
modi actus ẜuari inubertoꝵ bonis
ddecreuerunt: anobis. patronis inte¬
grs reẜuandis: Sed quem ad modũ
mnatalum restitutione oẽ iuis tolli¬
tur patroratus. itͣ ⁊ in huius modi
nõignorent: Idemq uiris ẽ sunt

Expanded text:
s vel sine scriptis habitis proficiscuntur, ut liberti eorum a iure patronatus liberentur, antiqua interpretatione semota non dubitet etiam patronatus ius ex sola tali verborum conceptione libertis esse remittendum nec successionibus quae ab intestato descendunt, quas veteres et post huiusmodi actus servari in libertorum bonis decreverunt, a nobis patronis integris reservandis. Sed quemadmodum in natalium restitutione omne ius tollitur patronatus, ita et in huiusmodi non ignorent. Idem que iuris est
Abbreviated transcription (Latin):
pore. necclũ finitar es fuiͣt cru¬
lit̃ quidẽ suꝑ furtorũ scletib
pulsatus cdato ꝓcuritort instr¬
ucto post quinqua gĩta dies ꝓti¬
nus habeit lcentia discedendiac¬
cusatione uõ fuꝑ criminib fic

Expanded text:
pore necdum finita lis fuerit, civiliter quidem super furtorum sceleribus pulsatus dato procuratore instructo post quinquaginta dies protinus habeat licentiam discedendi: accusatione vero super criminibus fac
Abbreviated transcription (Latin):
litaris cuniscũq potestatis. ut
quãcũq sollicitudinẽ publicĩ
gerat. autͣ ibeatur. ut deducatur
postremum cunslibet artis
astutic̾ cunscũq occasioẽ hiᷤᷤ ex co¬
gitacalliditas. excludatur. ut mo
arũ salute sancimus forciantur
effectũ. quodsiquis temeritate p¬
umienda ad saluberrimã legem
⁊ maiestatis reus nõ immerito tu¬
dicctur. attim̃ quinquiginta li¬
brarũ auri multã publicis cil¬
culis inferre cogentur. srimuipe¬
na plectendo quipost cũ admi¬
nistratione fuscepta minime
eũ curauit honeste retͥpendum
aut suꝑ ens fugi ꝓtinus referen¬
ctũ administrationẽ. aut̃ dcponẽ
nõuolumus decessorem quã in¬
te successor ad ꝓuintic fines ꝑue¬
mite. ut edicto ad ossitiũ ⁊ pum

Expanded text:
aris cuiuscumque potestatis, ut quamcumque sollicitudinem publicam gerat aut exhibeatur vel deducatur, aut postremum cuiuslibet artis astutia, cuiuscumque occasionis excogitata calliditas excludatur, ut modprovinciarum salute sancimus, sortiantur effectum. Quod si quis temeritate punienda saluberrimam legem et maiestatis reus non immerito iudicetur, attamen quinquaginta librarum auri multam publicis calculis inferre cogetur: simili poena plectendo, qui post eum administratione suscepta minime eum curaverit honeste retinendum aut super eius fuga protinus referendum. Administrationem autem deponere non volumus decessorem, antequam successor ad provinciae fines pervemmate vel edicto a
Abbreviated transcription (Latin):
Inte quã sciptus hr̃s cu¬
ius cũq portiõis capax iepudiet
hereditatẽ uł aliaratione queĩe de
facultate amittat. ei qui testiẽ¬
tũreliquuit ĩtestato nemo succedi¬
t. igͥꝑ spiciquod testamentane
successioi̾s spe durãte ĩtestati bom
defũcti mtecte uẽdiõe niꝵ.¬

Expanded text:
ntequam scriptus cuiuscumque portionis capax repudiet hereditatem vel alia ratione quaerendae facultatem amittat, ei qui testamentum reliquit intestato nemo succedit. Igitur perspicis, quod testamentariae successionis spe durante intestati bona defuncti non recte vindicen
Abbreviated transcription (Latin):
m̃p Sancinus quẽ ad modũ
debisieb que libei̾s in sacris cõsti¬
tutis ex õc casione maritali ad qui¬
site sunt cenus ordodestinatus est
ut siquis exbis abhac luce fuent sub¬
trait parseius qũalucratusẽ. adeiꝰ liboᷤ
ud nepotes ł ꝓnepotes cõcedat᷑ quil
ñ extatibꝰ. ad frẽs suo̾ exeõdẽ main¬
ad fratres exaliid nuprisperratos
Cumꝙ nemo eorũ fuernt relicius
ł abintestato descendunt. similisor¬
alegib ꝯclametuꝵ ⁊ suifilii ñgaatã
hereditatẽ relictã ẜ instelucrum.
sibilugeat adquisitũ.: Inoĩb uide¬
licet casib insuꝑstite sobole lib̾oꝵ.
framib adhuc uiuetib qui adherdi¬
tatẽ defimeri patrẽ añ cedũt usufruc

Expanded text:
 Sancimus, quemadmodum de his rebus, quae liberis in sacris constitutis ex occasione maritali adquisitae sunt, certus ordo destinatus est, ut, si quis ex his ab hac luce fuerit subtractus, pars eius, quam lucratus est, ad eius liberos vel nepotes vel pronepotes concedat, quibus non extantibus ad fratres suos ex eodem matrad fratres ex aliis nuptiis procreatos, cumque nemo eorum fuerit relictus, vel ab intestato descendunt, similis ora legibus conclametur et sui filii non gratam hereditatem relictam, sed triste lucrum sibi lugeat adquisitum. In omnibus videlicet casibus, in superstite subole liberorum et fratribus adhuc viventibus, qui ad hereditatem
Abbreviated transcription (Latin):
matremfilium redim̃te cũ huiꝰ mõi
conuentus ñ demertede fi de
tristiuarpudiuande a cogłtur.
uotirecipiendi filium cogita¬
tio cũ abtabilicondictione fili¬
uillicomati restitumt itautat
cuuliumobsequitm munerũ
ꝑpt̾ casum p̃titum ñ exc̃is etur
ꝓpͥetasisitaq ratione ab bostib
reclento filio factite peniteit ac de
p̃tioquiq̃tractart non conuenit:
dotemtam̃ ab eodebitam iure cõñ¬
minioreusis ꝓhuimddicasu amiᷤ¬
sa queĩ eadẽ causa quidemdurant
omĩ modo dirrecta queuõ ꝑusucap¬
tionẽ uł lib̾ationẽ ex bonis suctrac¬
tauł ñ utendo finita eẽuidentur
infraãnmꝰ utuẽ expenentib actiõe
rescissoria restituum tur
mpp̃. Esi quos fortenecessitas cap¬
tiuitatis abduxit sciant sinotrãn
tradictionis moram cũ ħ solum
requirendũ sit. utrum aliquis cũ
barbarisuolum̃ate fu̾it forsitam
coaitus.
quos barbanca feitas captiiu necessi¬
tata trãsuexerat ĩuitos nemoretine¬
tati fit p̃stitũ nec maneat uictuali su

Expanded text:
matre filium redimente, cum huiusmodi contractus non de mercede, sed de tristitia repudianda cogitatur, voti recipiendi filium cogitatio cum optabili condicione filium ilico matri restituit, ita ut et civilium obsequio munerum propter casum praeteritum non excusetur. Pro pietatis itaque ratione ab hostibus redempto filio facti te paenitere ac de pretio quicquam tractare non convenit: dotem tamen ab eo debitam iure conminio reversis pro huiusmodi casu amissa, quae in eadem causa quidem durant, omnimodo directa, quae vero per usucapionem vel liberationem ex bonis subtracta vel non utendo finita esse videntur, intra annum utilem experientibus actione rescissoria restituuntur. . Si quos forte necessitas captivitatis abduxit, sciant, si non trcontradictionis moram, cum hoc solum requirendum sit, utrum aliquis cum barbaris voluntate fuerit an coactus.quos barbarica feritas captiva necessitate transduxerat, invitos nemo retinetati sit praestitum, nec maneat victualis sumptus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑde suenioinẽ abolita ita. et
anob̾ circa caducoꝵ obẜ uationẽ.
inuidrosum suumamt tat ui¬
gorem quiꝰ ip̃is prudentissimis.
uiris displicuit:. multas ĩueĩe¬
tib uias ꝑ quaᷤ̾ caducũ̃ nefieret.
sed̃ipsis testam̃torum cõditori¬
b. sic grauis sima caducorum ob¬
seruauouisaͤ . ut et substitutiones
introducerẽt ne fiãt caduca.⁊ si
fatasint ap̃t c̾taᷤᷤ ꝑꝰsonas recur¬
rere disporierẽt: uias recludẽ¬
tes: qualexpapiaposint incadu¬
cis. Qu̾od ⁊ os fien concedimuᷤ.
⁊ cũlex papia ins antiquũꝙ an¬
ẽa ĩõib siplicit̃ u̾sabatur:. suis
machinatioĩb ⁊angustiis circũ¬
cludẽs solis parentib lib̾is testa¬
toris usq ad t̃tium gradũ siscͥ pri
noĩb que cucadesũtorũ heredita¬
tes ꝓcedebant sũpsit: ⁊ id̃oñ amor¬
te testatoris sed abaꝑtura tabu¬
larũdies cedẽ legatorum senat᷑
cosulta quecirea legem papiã in¬
troducta sunt concesserunt. ut ꝙ

Expanded text:
 desuetudinem abolita, ita et a nobis circa caducorum observationem invidiosum suum amittat vigorem, qui et ipsis prudentissimis viris displicuit, multas invenientibus vias, per quas caducum ne fieret. Sed et ipsis testamentorum conditoribus sic gravissima caducorum observatio visa est, ut et substitutiones introducerent, ne fiant caduca et, si facta sint, apud certas personas recurrere disponerent, vias recludentes, quas lex Papia posuit in caducis: quod et nos fieri concedimus. Et cum lex Papia ius antiquum, eam in omnibus simpliciter versabatur, suis machinationibus et angustiis circumcludens solis parentibus et liberis testatoris usque ad tertium gradum, si scripti tionibus, quae circa defunctorum hereditates procedebant, sumpsit et ideo non a morte testatoris, sed ab apertura tabularum dies cedere legatorum senatus consulta, quae circa legem Papiam introducta sunt, concesserunt, ut, quod
Abbreviated transcription (Latin):
dẽaa. A coheredib relictalegata
quatenus modus legiꝰfalcioie p̃¬
stitus pãtitur posseper certissi¬
mi iuris est.
tesoliborum habens substanniam
ĩussei̾t heredem ñ alit aoire hered̃i¬
tatẽ rasiprius. ccc. octoginta solidoᷤᷤ
que diminuere falciore ranonẽ
pot̃ Sancimus heredem siadie¬
rit legas falcione beneficio substẽ¬
tatum replen quidem quodad
falciorã de ẽ et pr̃ius cotũto Eretẽ
tosiue umna datio ẽ que celebraridiᷤᷤ¬
poi̾ta fuer̾t siuie inmultas di
latum hre beneficiũ Sienmcũ
mortis causa donano ꝓcedat. ⁊ hec
modũ legis falcidie excedit. hr̃s post
aditiõe repetit eã pecumã q̃ ultͣ mo¬
dum falcidie corporalit̃ quidẽ data
ẽ. lege aũt inpatrimoĩo testatoi̾s ꝑ¬
mansit. ꝗͣre nõ inp̃senti cisu ⁊ uiu̾e¬
tib prouidemus: ⁊ eoꝵ ultima elo¬
gia cõseruantes ⁊ cõmodum brdita¬
riũ nõ minuentes:
dem ꝗ plenãfidem testatoris exib̾r.
insolidum legata dependentẽ nopͦse.

Expanded text:
. A coheredibus relicta legata, quatenus modus lege Falcidia praestitutus patitur, posse petere certissimi iuris est. te solidorum habens substantiam iusserit heredem non aliter adire hereditatem, nisi prius trecentos octuaginta solidos quae diminuere Falcidiae rationem potest, sancimus heredem, si adierit, legis Falcidiae beneficio sustentatum repleri quidem quod ad Falcidiam deest, et prius eo dato vel retento  sive una datio est, quae celebrari disposita fuerit, sive in mulatum habere beneficium. Si enim, cum mortis causa donatio procedat et haec modum legis Falcidiae excedat , heres post aditionem repetit eam pecuniam, quae ultra modum Falcidiae corporaliter quidem data est, lege autem in patrimonio testatoris permansit, quare non in praesenti casu tibus providemus, et eorum ultima elogia conservantes et commodum hereditarium non minuentes? edem, qui plenam fidem testatori exhibet, in solidum legata dependentem non posse
Abbreviated transcription (Latin):
op̃. iust̾. Siquis fuus rfecus auerit
pat̾nã ħereditatem. deinde maliũ
eĩ adire: cũ fuãt indistic̃te ei pͥmiᷤᷤ¬
sũ donec res pat̾ne: in eodẽ stitu
ꝑmanẽnt. hoc facere. ⁊ pꝰ miuĩtũ
tẽpus licebat ei ad eandem here¬
dititem iedue: hoc corrigente sã
sin aũt res alienatȩ ñsint: siquid
maiorannis cõstitutus ẽ. ⁊ tpã re¬
sttutionis nulla ci fuꝑsint: intratri¬
odi cidetur licentia Sinaũt łmioͬ¬

Expanded text:
us . Si quis suus recusaverit paternam hereditatem, deinde maluerit eam adire, cum fuerat indistincte ei permissum, donec res paternae in eodem statu manent, hoc facere et post multum tempus licebat ei ad eandem hereditatem redire, hoc corrigentes sanSin autem res alienatae non sint, si quidem maior annis constitutus est et tempora restitutionis nulla ei supersint, intra triodi ei detur licentia. Sin autem
Abbreviated transcription (Latin):
us. ad hoc tibi apãtre cditis ut in
patrũ ꝓferintur adfirmans: po¬
tes illic ꝓferre ut scdm ieges mort̾¬
q locorũ instnuentuꝵ itisciuioet
tribumli ⁊ perlibailũ rectorẽ ꝓiũ¬
tic ꝓcures: acꝑmittente co
honestos uiros ad eẽ facias: ꝗ

Expanded text:
las ad hoc tibi a patre datas, ut in patria proferantur, adfirmans potes illic proferre, ut secundum leges moresque locorum insinuentur, ita scilicet, tribunali vel per libellum rectorem provinciae procures ac permittente eo ho
Abbreviated transcription (Latin):
exceptione pactiquitestam̃tũ
iniustũ. adscuẽrans. postea nichil
sepat̃na succefsione petiturũ. nõ
exciusa donationis. sedtranfigendi
animo. inĩure ꝓfessus est. cũrẽipũ¬
ere quesitã nequiret hereditatem.
⁊ trans actio. nullo dato. uerreten¬
to seu ꝓmisso. minime ꝓcedat. sũ¬
moucri nospotest:

Expanded text:
exceptione pacti, qui testamentum iniustum adseverans postea nihil se de paterna successione petiturum non ex causa donationis, sed transigendi animo in iure professus est, cum respuere quaesitam nequiret hereditatem et transactio nullo dato vel retento seu promisso minime procedat, submoveri non potest.
Abbreviated transcription (Latin):
Sipaterma heditate teabstinuisse cõ¬
stuerit. ⁊ nõ utheredẽ indomo sed
ut̾ quilinũ. t̃ custodc̃ ut exalia uisti
ritione hubitasse: liquido fuĩt ꝓba¬
tum: expersona patris cõuenirite
ꝓcurator m̃s ꝓlubebit.

Expanded text:
Si paterna hereditate te abstinuisse constiterit et non ut heredem in domo, sed ut inquilinum vel custodem vel ex alia iusta ratione habitasse liquido fuerit probatum, ex persona patris conveniri te procurator meus prohibebit.
Abbreviated transcription (Latin):
cõstitutłonib iã ꝓeo dem capitulo.
ꝓmulgatis. et̃ derogatũ: quirũ alta
⁊ gordine costitutionis ienfus con¬
timnebatur. cũ enĩ ampliore tractatu
rabito meuor exitus inuentus ẽ. ⁊tͥ
b cõstiuututionib munũ cõgregatiᷤ.
unus apparet ⁊ nmiuites.⁊ inauos
oẽs. uris ꝓbabilis articulus. quapp̃i
ex anteriorib inquietari nr̃o fubiec¬
tos imꝑio nõpatimur: scilicet ut mi¬
lites: ⁊ spopt̃ simplicitatẽ. p̃sentis le¬
gis subtuitatẽ nõ obẜ uauerit. intĩtũ
tñ tenẽntur. quantũ inheredita¬
tẽ oruenẽrĩt. quã patres cõscripti

Expanded text:
tulis promulgatis esse derogatum, quarum alteri et Gordianae constitutionis sensus continebatur. Cum enim ampliore tractatu habito melior exitus inventus est et tribus constitutionibus in unum congregatis unus apparet et in milites et in alios omnes iuris probabilis articulus, quapropter ex anterioribus inquietari nostro subiectos imperio patimur? scilicet ut milites, etsi propter simplicitatem praesentis legis subtilitatem non observaverint, in tantum tamen teneantur, quantum in hereditate invenerint. Quam patres
Abbreviated transcription (Latin):
cũoni subtuitate facẽ. nõlic̾eit
ei post tẽpus p̃stitũ. sinõrecusiu¬
erit hereditatem. sedadire malu¬
crit. nr̃e legis utibenefitio. sedĩ
solidũ scd̃m antiqua iura oĩb cre¬
ditorib teneatur. cũ em̃ gemini
trimites ĩuenti fut. unus quidẽ
cxanteriorib quidelib̾ationẽ ded

Expanded text:
cum omni subtilitate facere, non liceat ei post tempus praestitutum, si non recusaverit hereditatem, sed adire maluerit, nostrae legis uti beneficio, sed in solidum secundum antiqua iura omnibus creditoribus teneatur. 14a . Cum enim gemini tramites inventi sunt, unus quidem ex anterioribus, qui deli
Abbreviated transcription (Latin):
hoc adiciuolumꝰ᷑ ut scunt om̃s ꝙ oĩmodo
post petitĩ delibationẽ. si adierint
uł ꝓherede gesserint. uł nõ recusi¬
uertut hereditatem. oĩb insolidũb
crectititẽrus honeribus teneantur.
¶siquis aũt̃ temerario ꝓposito detiba¬
tionẽ quidẽ petierit. inuentarium
aut̃ minime cõscripserit: ⁊uł adieit
herecditatem. uł minme cã repudi¬
auit. ñsolũ creditorib tnsoudũ te¬
nectur. sed etiã iegis falcidie bẽnẽfi¬
cõscripto tuc̃ res hereditatis credito¬
rib ut his quiꝰbereditatẽ uocãtur
legibs: dare cõpelletur. quanttate
earũ saciam̃to res accipientiũ mani¬
festinda: cũtxertione tñ a iudice
stituenda. snotifsimũ aũt ẽ exbac cõ

Expanded text:
hoc adici volumus, ut sciant omnes, quod omnimodo post petitam deliberationem, si adierint vel pro herede gesserint vel non recusaverint hereditatem, omnibus in solidum hereditariis oneribus teneantur. Si quis autem temerario proposito deliberationem quidem petierit, inventarium autem minime conscripserit et vel adierit hereditatem vel minime eam repudiaverit , non solum creditoribus in solidum teneatur, sed etiam legis Falcidiae beneficonscripto, tunc res hereditatis creditoribus vel his qui ad hereditatem vocantur legibus reddere compelletur, quantitate earum sacramento res accipientium manifestanda, cum taxatione tamen ab iudice statuenda. Notissi
Abbreviated transcription (Latin):
contene̾ndã cẽ censuerunt. ¶ et hec
quidem dehis sancimus. quid cud̾ati¬
onem nullam petendã curiucrintõ
nitus post hanc legem eẽ fuꝑuacu¬
ã. ⁊ debere ciderogari cũ em̃ ucet.¬
⁊ adire hereditatem. ⁊ sine dap̃no
ab ea discederem exp̃sentis legis auc¬
toritate quis locus delsbationȩ re¬
midine. ł cillida machinatione. ꝓ
delid̾ando nod supplicandũ necefsa¬
riũ cc̃ existimant. quatenus eis lice¬
tergi uersari. ⁊ herecditatẽ inspicẽ:
⁊ alias contra eã machinationes. Ex¬
cogitare ⁊ eandem deubationẽ fle¬
bilib adfertionib. repetiti p̃oe sepi¬
us accipere nequis nos putiuuit an¬
tiquititis pcnitus eẽ contep̃tores ĩ¬
dulgcmus quidẽ eis petere delibrtõe.¬

Expanded text:
contemnendam esse censuerunt. Et haec quidem de his sancimus, qui deliberationem nullam petendam curaverint, nitus post hanc legem esse supervacuam et debere ei derogari: cum enim liceat et adire hereditatem et sine damno ab ea discedere ex praesentis legis auctoritate, quis locus deliberationi remidine vel callida machinatione pro deliberando nobis supplicandum esse necessarium existimant, quatenus eis liceversari et hereditatem inspicere et alias contra eam machinationes excogitare et eandem deliberationem flebilibus adsertionibus repetita prece saepius accipere: ne quis nos putaverit antiquitatis penitus esse contemptores, indulgemus quidem eis petere delibe
Abbreviated transcription (French):
.Cuinfasa dcmonstritionc mũ¬
tari substantia uerititis minimc
poffit: rẽspondendo idquod pat̾¬
num eat̾. exmaternis ec̃ bonis in¬
chi egisti.
sa sedindebitam crrõre facti. o¬
lei materiam: uos archãti costipu¬
lanti cdirispopõdisetiꝰ. sirector a¬
nmaduerterit ꝓuĩcie. reddito
quod debetis residui lib̾rtionẽ
ofrito. nc̃mim nocet nãcausa
decisa uelam̃t̃o tali noninstaiat᷑¬

Expanded text:
Cum falsa demonstratione mutari substantia veritatis minime possit, respondendo id quod paternum erat ex maternis esse bonis nihil egisti. sa, sed indebitam errore facti olei materiam vos Archantico stipulanti dare spopondisse rector animadverterit provinciae, reddito quod debetis residui liberationem finito nemini nocet: nam causa decisa velamento tali non instaurat
Abbreviated transcription (Latin):
spaciacausa dirimere dinu̾o ali¬
quid fuiͣt quocũq mõ ad deci si¬
onẽ ãbiguitatis inpedim̃tũ. licenti¬
amhĩeeũ quiedificationem deꝓp̃e¬
rat. õpus de quoagitureffic̾ere pͥus
fide ussore abeodato officiourbicari¬
edificauͣt: om̃ne opꝰ quod pot̾ denũ¬
tiationẽ fecerin. suis sũptibdestruit
sic eñ etoꝑa ñꝑ maneᷤ denutiationes¬

Expanded text:
spatium causam dirimere: sin vero aliquid fuerit quocumque modo ad decisionem ambiguitatis impedimentum, licentiam habere eum, qui aedificationem deproperat, opus de quo agitur efficere, prius fideiussore ab eo dato officio urbicariaedificaverit, omne opus, quod post denuntiationem fecerit, suis sumptibus destruet. sic enim et
Abbreviated transcription (Latin):
deaa: Ad portus ⁊aqueductus ⁊
miurorum staurationẽ suie extructidẽ
om̃scertatim factioꝑaꝵ colatione ⁊¬
instauraredebent. neq aliquis abhaũ¬
modiconsortiao dignitatis pͥuilegiis
excussari.
tafu̾it operũpublicoꝵ uł pecumam
ad extructionẽ solitomore creditaus
heredibteneantur obnoxiuraut

Expanded text:
 Ad portus et aquae ductus et murorum instaurationem sive extructionem omnes certatim facta operarum collatione instare debent neque aliquis ab huiusmodi consortio dignitatis privilegiis excusari. ta fuerit operum publicorum vel pecunia ad extructionem solito more credita, uheredibus teneantur obnoxii, it
Abbreviated transcription (Latin):
ħẽ marmora uł colũnas adrururatã¬
tulerit pͥuetur tapossessione quãor
nauerit siquisañt exalia maliã
ciuitatẽ labentiũ parietum marmo¬
ra uł colũnas depͥpiis domib in ꝓpͥaᷤ
ciat datasimilit facuitate etiã depo¬
ssessione. ornatum ħmodiad posseᷤᷤ¬
sionẽ aliãtranfferendiquauis ꝑmt
urosuł etiãꝑmediã ciutatem ẽa
trans ferre necessesit: itaut eam solũ¬
modo queillatanõ finͣt cuutab aspor¬
tẽtur
nas uł statuas cuicuc materie exa¬
liaeadẽq ꝓuincia uł austire liceat
m̃prat s. Singulariiubium
curiales etiã inuitiud reparare int᷑
cuutates quascũ babuerĩt domus
uł ex nouo e dificare cogantur: illic
sẽnꝑmuni̾s inseruituri. ⁊ auetori
ꝓpͥaꝵ frequentiã ciuitatũ possessoreᷤ
uõꝗ nõ erunt curiales murbibĩꝗ

Expanded text:
rura transtulerit, privetur ea possessione, quam ita ornaverit. Si quis autem ex alia in aliam civitatem labentium parietum marmora vel columnas de propriis domibus in proprias  hoc faciat: data similiter facultate etiam de possessione ornatum huiusmodi ad possessionem aliam transferendi, quamvis per muros vel etiam per mediam civitatem ea transferri necesse sit, ita ut ea solummodo quae illata fuerint civitatibus exportenturnas vel statuas cuiuscumque materiae ex alia eademque provincia vel auferre liceat ngularum urbium curiales etiam inviti vel reparare intra civitates quas olim habuerint domus vel ex novo aedificare cogantur, illic semper muniis inservituri et aucturi propriarum frequentiam civitatum. Possessores vero, qui non erunt curiales, in urbibus,
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ iohid De operis nouinumtia¬
tione quandam antiquis ortam fu¬
isse dubitationẽ nr̃a cognouit trãq¬
uitas dicentib siquis denũtiationẽ
adiniben dũ opus miserit: ñposse
eũpt̾ ãnũelapsũ ȩx quodenũtatio
miᷤsaẽ. iterũ ͤ lifficationẽ ꝓhibere. ꝙ
duplicit̃ iniquum ẽẽ nobis uid̃¬

Expanded text:
 pp. De operis novi nuntiatione quandam antiquis ortam fuisse dubitationem nostra cognovit tranquillitas, dicentibus, si quis denuntiationem ad inhibendum opus miserit, non posse eum post annum elapsum, ex quo denuntiatio missa est, iterum aedificationem prohibere. Quod duplicit
Abbreviated transcription (Latin):
mpaer: Sicuilociꝓpetasedificĩ¬
diuista publicaedes animũ dedent¬
as qudecĩpedũs patio intiecto ĩt pu¬
blica acpͥuataedificia ita sibi nouerits
fabricandũut talunt̃ uallo ⁊ publi¬
ceedes expericulo uendicentur ⁊ pͥ¬
uatus edificatorutut perperam fabri¬
catoloco destructionis quãdoq futu¬
re nõtimeat detrim̃toũ.

Expanded text:
pu. Si cui loci proprietas aedificandi iuxta publicas aedes animum dederit, quindecim pedum spatio interiecto inter publica ac privata aedificia ita sibi noverit fabricandum, ut tali intervallo et publicae aedes a periculo vindicentur et privatus aedificator velut perperam fabricato loco destructionis quandoque futurae non timeat detrimentum.
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ppañt. Etbalneum ut desi¬
deras instruere ⁊ edificioũ ei suꝑ ponẽ
potes obẜuatatam̃ formã qua cetis
sr̃ balnea e difficare ꝑmittitur. idẽũ
concamaratis suꝑ instruas upsum ẽ¬
cameres nec modũusitatum altitu¬
dinis excedas
I demoliri ⁊ marmorea. detra¬
eͥre edicto diui uespassiani ⁊ sena̾tus
consultouetitũẽ Ceterũ de alia do¬
moinali ãtrans ffeiri que dãlicere
exceptumẽ s nec dñis ita transfferre
licr ut integris edificus depõsitis pu¬
blicus deformetur. aspectus.

Expanded text:
auro. Et balneum, ut desideras, instruere et aedificium ei superponere potes, observata tamen forma, qua ceteri super balnea aedificare permittuntur, id est ut concamaratis superinstruas et ipsa concameres nec modum usitatum altitudinis excedas. aedificia demoliri et marmora detrahere edicto divi Vespasiani et senatus consulto vetitum est. ceterum de alia domo in aliam transferre quaedam licere exceptum est: sed nec dominis ita transferre licet, ut integris aedificiis depositis publicus deformetur adspectus.
Abbreviated transcription (Latin):
lico non debrobsi steres ne rescͥpta ꝗd̾
antiqua idõ diruenda sunt omiuaque
ꝑdiũsas urbes uł inforo ut in quocũq
publicolococõtͣ ornatũ ⁊ cõmodũ ac
decorã faciẽ ciuitatis ex structa noscũ¬

Expanded text:
lico non debet obsistere, sed nec rescripta quidem. atque ideo diruenda sunt omnia, quae per diversas urbes vel in foro vel in quocumque publico loco contra ornatum et commodum ac decoram faciem civitatis extructa noscu
Abbreviated transcription (Latin):
mmp. philipꝰuit ꝓponis socius
edificui ad refectĩonẽ eĩ sũptus confẽre
detractat. no nẽcessario extraordinẽ
tibi subuenire desideraᷤ Et nsisolus
edificaueris. nec intra iuimensium
tp̃oracũcenꝰtesimis usu̾is ñmꝰ ꝓpor¬
none socuierrogatis. restitus fuit:
uł quominus idfieri ꝑsociũidste¬
stisse cõstiterit: ius dñii. ꝓsolido
uendicareut obtinere iux taplacitũ
antiquitꝰ potẽris.
dẽ .a. dioct. Siiscõtra quẽ p̃ce fũ¬
dis sciens prudensq solipartẽ ad teꝑ
tinere ñ quasi sociuᷤ ut collegacom¬
mimis. opissollicitudine solidam
balnoꝵ instructionẽ eam̃te ut sũp¬
tus pportione tua reciperet ad gre¬
ssus est. s ũ totuisloci dñium usur¬
pare ⁊ conlapsũ balncũ refabri¬
care enisus est: cũ edificiaque alie¬
noloco ĩponũt᷑ solo cedãt. necim¬
pense hisꝗunꝓbe idfecerint reᷤ¬

Expanded text:
. Si, ut proponis, socius aedificii ad refectionem eius sumptus conferre detractat, non necessarie extra ordinem tibi subveniri desideras. etenim si solus aedificaveris nec intra quattuor mensuum tempora cum centesimis nummus pro portione socii erogatus restitutus fuerit vel, quominus id fieret, per socium id stetisse constiterit, ius dominii pro solido vindicare vel obtinere iuxta placitum antiquitus poteris.avio. Si is, contra quem precem fundis, sciens prudensque soli partem ad te pertinere, non quasi socius vel collega communis operis sollicitudine solidam balneorum extructionem ea mente, ut sumptus pro portione tua reciperet, adgressus est, sed totius loci dominium usurpare et collapsum balneum refabricare enisus est, cum aedificia quae alieno loco imponuntur solo cedant nec impensae his qui improbe id fecerint re
Abbreviated transcription (Latin):
dect ñ ꝑtotumãnũ ħĩpediri. fiuerec¬
te denũtiationẽ emiserit. etiã potͤ
annumucentiã br̃ edifficationẽ
ꝓhibere: Talẽigitur inquitatem
inhibenteᷤ s ãcimꝰ siquis denumti¬
ationẽ emiserit.in ha ꝗđ regiaur¬
bepͣfectũ urbisfestinare in pum¬
quid fuiͣt quocũq mõ ad deci si¬
onẽ ãbiguitatis inpedim̃tũ. licenti
amhieeũ quiedificationem deꝓp̃e¬
rat. õpus de quoagiturefficere ꝓͥus
fide uissore abeodato officio urbicari¬
e p̃fecture. ut ꝓuĩcialiut sinonrecte
edificauĩt. om̃ne opꝰ quod pot̾ denũ¬
tiationẽ fecerim. suis sũptib destrutt

Expanded text:
er totum annum hoc impediri, sive recte denuntiatioem emiserit, etiam post annum licentiam habere aedificationem prohibere Talem igitur iniquitatem inhibentes sancimus, si quis denuntiationem emiserit, in hac quidem regia urbe praefectum urbi festinare, in pquid fuerit quocumque modo ad decisionem ambiguitatis impedimentum, licentiam habere eum, qui aedificationem deproperat, opus de quo agitur efficere, prius fideiussore ab eo dato officio urbicariae praefecturae vel provinciali. Ut, si non recte aedificaverit, omne opus, quod post denuntiationem fecerit, s
Abbreviated transcription (Latin):
da : Cũte pecunã accepisse
⁊agros tuos obligasse fateris ñ
ht̃ rationẽ quod quereris inte coac¬
tum pignoridare Sigitur reci¬
peins retuã. solue creditori pecu¬
niã debitam¬

Expanded text:
 . Cum te pecuniam accepisse et agros tuos obligasse fateris, non habet rationem, quod quereris vi te coactum pignori dare. Si igitur recipere vis rem tuam, solve creditori pecuniam debitam
Abbreviated transcription (Latin):
mp.theos Q uiaplurime domꝰ
cũ officuis suisinportib deuxippi
ẽẽ memoranturreditus memoratoꝵ
p̾benda luminaria ⁊ edifficia ac¬
tareparanda regie huius orbis laua¬
crosine aliquauibemꝰ excusatioẽ
confem:¬
te diuini rescͥptiadiudiuntue oe¬
lsitudinis destinamdi angiport
integros uel partes suis domib ĩ¬
cluserint. seu porticus usurparur.
ꝓculdubio iura pͥstina sac̃tissime
redde ciuitati iubemus. excusatio¬

Expanded text:
. Quia plurimae domus cum officinis suis in porticibus zeuxippi esse memorantur, reditus memoratorupraebenda luminaria et aedificia ac tecta reparanda regiae huius urbis lavacro sine aliqua iubemus excusatione conferrte divini rescripti ad iudicium tuae celsitudinis destinandi angiportus integros vel partes suis domibus incluserint seu porticus usurparint, procul dubio iura pristina sacratissimae reddere civitati iubemus: mult
Abbreviated transcription (Latin):
egerit uł porticus ut quas ubre
desetatis semo seu fortuitis concus¬
ascasib reparareliceat. etiã in con¬
sultaclem̃tia nr̃a cũ reuerentia su
imaginẽ deponere ut nrã ut retro
pͥcipum reportatamq̃ pͦt refecta
edifficia loco ꝑpͥo denu ocollocare.

Expanded text:
egerit vel porticus vel quaslibet egerit vel porticus vel quaslibet aedes aetatis senio seu fortuitis concussas casibus reparari, liceat etiam inconsulta clementia nostra cum reverentia sui imaginem deponere vel nostram vel retro principum, reportatamque post refecta aedificia loco proprio denuo collocare.
Abbreviated transcription (Latin):
autq uãlib speciẽ que fuissemusũ
ornatus ꝓbabiturciuitatis eriꝑet
aliotrans ferre sine tuo iussutue su¬
blimitatis audeat. Et enĩsiquiscõ¬
tra fecerit .ui. auri librisaurimulta¬
bitur similis etiã condẽnatioor¬
dinłs ciuitatũ manebit nisiornam̃¬
tũ genitalis patrie decreti huiꝰ aucto¬
ntatede fenderĩt. horereoꝵ aũt uł sta¬
buloꝵ fabricas arbitratuꝓpoꝓiun
uinciaꝵ iudicis studiolaudãde de¬
uotionis aripiant
demaa: E difficatia que uulgo
paratẽssia nurupantur uł siqua
alia opamenib uł publicis operib
sotiata coherent ut exhisincendium
ut insidias uicinitas reformidetaũ
angustentur spacia plateaꝵ uł mi¬
nuãtur porticib latitudo. Diruiac
ꝓsterni p̃cipimꝰ¬
deaa Sialiquando homineᷤ
emergãt quanraclem̃tia opusp¬
ublicum sibip̃beripostulauĩt
ñnisi duratapenitus q̃uod dstruc¬
ta.⁊ quepaꝵ sunt inusu ciuitatũ
pcipiant intimandis huiꝰ modireᷤᷤ¬
scͥptisiudicio amplissime tue sediᷤ.

Expanded text:
quamlibet speciem, quae fuisse in usu vel ornatu probabitur civitatis, eripere vel alio transferre sine iussu tuae sublimitatis audeat. Etenim si quis contra fecerit, sex libris auri multabitur. Similis etiam condemnatio ordines civitatum manebit, nisi ornamentum genitalis patriae decreti huius auctoritate defenderint. Horreorum autem vel stabulorum fabricas arbitratu proprio provinciarum iudices studio laudandae devotionis adripiantAedificia, quae vulgo parapessia nuncupantur, vel si qua alia opera moenibus vel publicis operibus sociata cohaerent, ut ex his incendium vel insidias vicinitas reformidet aut angustentur spatia platearum vel minuatur porticibus latitudo, dirui ac prosterni praecipim Si aliquando homines emergant, qui a nostra clementia opus publicum sibi praeberi postulaverint, non nisi diruta penitusque destructa et quae parum sunt in usu civitatium percipiant: intimandis huiusmodi rescriptis iudicio amplissimae tuae sedis.
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃p acr: Sacrarũ largitionem
Me spẽdidisseime urbes ut opidaue tusti¬
te labantur dereditib fundoꝵiuris
reipublice t̃tiam partem reparationͥe
publicorũmeniũ ithermaꝵ substitu¬
moneantur. ut sciant ordines adq ĩ¬
colas urbium singuloͬꝵ muros ut no¬
uos debere facereut ueteres firmius
renouare. scilierb pactompẽdus ordi¬
nam disut ad scͥptiocurrat ꝓuirib sĩg¬
uloꝵ deinde adscͥpbantur ꝓestimau¬
onem futoꝑis tritoria cuuumneplus
poscatur aliquidquam neces sitasipe¬
trauerit neueminus neinstans impen¬
cłatureffectus oportet nãq ꝑsingula
nonsterilia iuga certa queq distribui
impartũtis p̃bendoꝵ sumptutũ necessi¬
tis imponatur nemini ex cussationeul
alia p̃sũpnone abhułmodummnunita¬
tate p̾benda.

Expanded text:
miti sacrarum largitionum. Ne splendidissimae urbes vel oppida vetustate labantur, de reditibus fundorum iuris rei publicae tertiam partem reparationi publicorum moenium et thermarum subustimoneantur, ut sciant ordines atque incolas urbium singularum muros vel novos debere facere vel veteres firmius renovare: scilicet hoc pacto impendiis ordinandis, ut adscriptio currat pro viribus singulorum, deinde adscribantur pro aestimatione futuri operis territoria civium, ne plus poscatur aliquid, quam necessitas imperaverit, neve minus, ne instans impediatur effectus: oportet namque per singula non sterilia iuga certa quaeque distribui, ut par cunctis praebendorum sumptuum necessitas imponatur: nemini excusatione vel alia praesumptione ab huiusmodi immunitate praebenda.
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ iohiᵈ De operis nouinumtia¬
tione quandam antiquis ortam fu¬
isse dubitationẽ nr̃a cognouit trãꝙꝗ¬
uitas:. dicentib siquis denũtiationẽ
adiniben dũ opus miserit: ñposse
eũpt̾ ãnũelapsũ ex quodenũnatio
miᷤsaẽ.iterũ ͤ difficationẽ ꝓhibere. ꝙ
duplicit̃ iniquum ẽt̃ nobis uid¬

Expanded text:
 . De operis novi nuntiatione quandam antiquis ortam fuisse dubitationem nostra cognovit tranquillitas, dicentibus, si quis denuntiationem ad inhibendum opus miserit, non posse eum post annum elapsum, ex quo denuntiatio missa est, iterum aedificationem prohibere. Quod dupliciter iniquum nobis
Abbreviated transcription (Latin):
inp̃orat: Prescͥptio tp̃oris uiri pub¬
lico non debrobsi steres ne rescͥpta qd̾
antiqua idõ diruenda sunt omniaque
ꝑdiũsas urbes uł inforo it inquocũq
publicolococõtͣ ornatũ ⁊ cõmodũ ac
decorã faciẽ ciuitatis exstructa noscũ¬
deaa. Ad portus ⁊ aqueductus ⁊
murorumn staurationẽ suie extructiõe
om̃scertatim factioꝑaꝵ colatione ⁊¬
instauraredebent. neq aliquis ab huꝰ¬
modiconsortia dignitatis pͥuilegus
excussari.

Expanded text:
Praescriptio temporis iuri publico non debet obsistere, sed nec rescripta quidem. Atque ideo diruenda sunt omnia, quae per diversas urbes vel in foro vel in quocumque publico loco contra ornatum et commodum ac decoram faciem civitatis extructa noscu. Ad portus et aquae ductus et murorum instaurationem sive extructionem omnes certatim facta operarum collatione instare debent neque aliquis ab huiusmodi consortio dignitatis privilegiis excusari.
Abbreviated transcription (Latin):
dea. Ecieñ tis coditionẽ
lib̾rum non posse ficns uum e iu¬
dentissimi uirisẽ Cumigit᷑ ꝓ¬
ponaspatrẽ pupilloꝵ quorum
p̃cib fecistimentiõe ułut lib̾ru̾
tepene̾se abuisse. nunisterium
lic ⁊ mactulongitẽporis ñpͣcedn¬
te uõtit᷑ulo quodomina queri
solent: mutare tuã codinonem:
minime. potuit.

Expanded text:
. Scientis condicionem liberum non posse fieri servum evidentissimi iuris est. cum igitur proponas patrem pupillorum, quorum precibus fecisti mentionem, velut liberum te penes se habuisse, ministerium, licet in actu longi temporis, non praecedente vero titulo, quibus dominia quaeri solent, mutare tuam condicionem minime potuit.
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃a. Seruiquimoneta¬
rios adulterinoam monetam
cłã destinis scelerib exercenteᷤᷤ.¬
romana donent᷑: ut eorũdñi p̃¬
niũ afisco ꝑcipiant
de.a.Siquis ẜuuᷤ raptus
uirginis facinus. dissimulano¬
ne p̃teritum. aut pact̾ione traiᷤᷤ¬
missũdetulerit inpublicum:
lib̾tate uonetur.

Expanded text:
m. Servi, qui monetarios adulterinam monetam clandestinis sceleribus exercenteRomana donantur, ut eorum domini pretium a fisco percipiant. Si quis servus raptus virginis facinus dissimulatione praeteritum aut pactione transmissum detulerit in publicum, libertate donetur.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpetuã ẜ uitutem malemeni¬
tis ẜuis mrogare ut nec ꝑsupo¬
situm emtorerem. adlibertatẽ
prodũcipossimt
ꝓ quibus causis serui p̃mio acci¬
punt libertatem¬
sa sollicitdo ad augendam ꝓ¬
uocandamꝙ fidĩ obẜ uationẽ
iuris p̃mio afficidebet:. si adu¬
lriscendam cede̾ domini in¬
corruptis probationib ac stre¬
nuo nisu cõstiteris: lib̾tatem
quãhis quidominoꝵ cedem
iuindi cant iampridt̃ senatus
cõsulto et stanitis principum
p̾stari sancͥtum est enã tupro
tã ingentib merits s̃i exip̃o
factos s adicione et señtetia p̃

Expanded text:
petuam servitutem male meritis servis inrogare, ut nec per suppositum emptorem ad libertatem produci possint. PRO QVIBVS CAVSIS SERVI PRAEMIVM ACCIPIVNT LIBERTATEMsa sollicitudo ad augendam provocandamque fidei observationem iuris praemio adfici debet, si ad ulciscendam caedem domini incorruptis probationibus ac strenuo nisu constiteris, libertatem, quam his qui dominorum caedem vindicant iam pridem senatus consulto et statutis principum praestari sancitum est, etiam tu pro tam ingentibus meritis non ex ipso facto, sed aditione
Abbreviated transcription (Latin):
blica acpͥuataedificia itasibi nouerit
fabricandũut talunt̃ uallo ⁊ publi¬
ceedes expericulouendicentur ⁊ pͥ¬
uatus edificatorutut perperam fabri¬
cato loco destructionis quãdoq futu¬
re nõtimeat detrim̃toũ.

Expanded text:
ibi noverit fabricandum, ut tali intervallo et publicae aedes a periculo vindicentur et privatus aedificator velut perperam fabricato loco destructionis futurae quandoque non timeat detrimentum.
Abbreviated transcription (Latin):
mmp. philipꝰ Nuit ꝓponis socius
edificu ad refectionẽ ei sũptus contr̃re
detractat: nõ nẽcessario extraordinẽ
tibi subueture desideraᷤ Et nsisolus
ecdificaueris. necintra iuimensium
tone socuierrogatis: restitus fuit:
uł quominus idfierz ꝑsociũ idste¬
stisse cõstiterit. ius dñii. ꝓsolido
uendicareut obtinere iuxtaplacitũ
antiquitꝰ potẽris.¬
dis sciens prudensq solipartẽ ad te ꝑ¬
tinere ñ quasi sociuᷤᷤ ut collegacom¬
munis. opissollicitudine solidam
balnoꝵ instructionẽ eam̃te ut sũp¬
tus pportione tu a reciperet ad gre¬
ssus est. s ũ totiusloci dñnum usur¬
pare ⁊ conlapsũ balncũ. refabri¬
care enisus est: cũ edificiaque alie¬
nol oco i ponũt᷑ solo cedãt. necim¬
pense hisꝗiꝓbe idfecerint reᷤ¬

Expanded text:
. Si, ut proponis, socius aedificii ad refectionem eius sumptus conferre detractat , non necessarie extra ordinem tibi subveniri desideras. Etenim si solus aedificaveris nec intra quattuor mensuum tione socii erogatus restitutus fuerit vel, quominus id fieret, per socium id stetisse constiterit, ius dominii pro solido vindicare vel obtinere iuxta placitum antiquitus poterisdis, sciens prudensque soli partem ad te petinere, non quasi socius vel collega communis operis sollicitudine solidam balneorum extructionem ea mente, ut sumptus pro portione tua reciperet, adgressus est, sed totius loci dominium usurpare et collapsum balneum refabricare enisus est, cum aedificia quae alieno loco imponuntur solo cedant nec impensae his qui improbe id fecerint re
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ppañt. Etbalneum ut desi¬
deras instruere ⁊ edificioũ ei suꝑ ponẽ
potes obẜuatatam̃ formã qua cetis
sr̃ balneae difficare ꝑmittitur. idẽũ
concamaratis suꝑ instiuas upsum ẽ¬
cameres nec modũusitatum altitu¬
dinis excedas
ere edicto diui uespassiani ⁊ sera̾tus
consultouetitũ ẽ Ceterũ de aliado¬
moinali ãtrans fferrique dãlicere
exceptumẽ . s nec dñis ita transfferre
lici ut integris edificus depõsitis pu¬
blicus deformetur. aspectus:

Expanded text:
Verus . Et balneum, ut desideras, instruere et aedificium ei superponere potes, observata tamen forma, qua ceteri super balnea aedificare permittuntur, id est ut concamaratis superinstruas et ipsa concameres nec modum usitatum altitudinis excedas. ora detrahere edicto divi vespasiani et senatus consulto vetitum est. Ceterum de alia domo in aliam transferre quaedam licere exceptum est: sed nec dominis ita transferre licet, ut integris aedificiis depositis publicus deformetur adspectus
Abbreviated transcription (Latin):
ħẽ marmora ul colũnas adrururatã¬
tulerit pͥuetur tapossessione quã or
nauerit Siquisañt exalia maliã
ciuitatẽ labentiũ parietum marmo¬
ra uł colũnas depͥpiis domib inꝓpͥaᷤ
ciat datasimilit facultate etiã depo¬
ssessione. ornatum ħmodi ad posseᷤᷤ¬
sionẽ aliãtranfferendiquauis ꝑnt
uros uł etiãꝑmediã ciuitatem ẽã
trans ferre necessesit: itaut eam solũ¬
modo queilla tanõ finͣt ciitabaspor¬
tetur
inppulianuꝰ. Neminicolũp¬
nas il statuas cuicũcmaterie exa¬
lia eadẽq ꝓuincia uł austire liceat
uł mouere.

Expanded text:
rura transtulerit, privetur ea possessione, quam ita ornaverit. Si quis autem ex alia in aliam civitatem labentium parietum marmora vel columnas de propriis domibus in proprias enter hoc faciat: data similiter facultate etiam de possessione ornatum huiusmodi ad possessionem aliam transferendi, quamvis per muros vel etiam per mediam civitatem ea transferri necesse sit, ita ut ea solummodo quae illata fuerint civitatibus exportenturJulianus . Nemini columnas vel statuas cuiuscumque materiae ex alia eademque provincia vel auferre liceat vel movere.
Abbreviated transcription (Latin):
&ã. Dcinoffitioso testamto tnͣ¬
litis. ut iure milit᷑m. uł cauli fic¬
to uł centurionis. uł gribunimũ:
patrem tuum cẽ. cdicis: aducrfus
quos detnoffitioso testim̃to. accu¬
rus çris uir succeffionis bona ad
fiscum ꝑtincnt. uł ipĩus quinti¬
auibõna ut pott urcintͥn fiscus
denet ciusam᷑ aput ꝓcuratotẽ¬

Expanded text:
. De inofficioso testamento militis vel iure militari vel civili facto vel centurionis vel tribuni numeri patrem tuum esse dicis, adversus quos de inofficioso testamento acturus eras, iure successionis bona ad fiscum pertinent, vel ipsius Quintiani bona utpote vacantia fiscus tenet, causam apud procuratore
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.ã. p arentib arbitr̃ĩum di¬
uideñde heredititis intlibos ad¬
htm̃dum nõ est dumnonminuᷤ
quipictatis sibi consius c̃: eius par¬
tis que intestito defũcto potuit
ad cum ꝑtincrt quirti cxiuditi¬
o parentis optincit quiaut̃ ag¬
nõu̾it iuditium defuc̃ti coꝙ de¬

Expanded text:
. Parentibus arbitrium dividendae hereditatis inter liberos adimendum non est, dum non minus, qui pietatis sibi conscius est, partis quae intestato defuncto potuit ad eum pertinere quarta ex iudicio parentis obtineat. Qui autem agnovit iudicium defuncti eo,
Abbreviated transcription (Latin):
fuit: uobis nõmãdaartib necritan
trins ictionẽ habentib. deture
unũ quicquã minuere potuit Nã
sicognitis quegesserit: his cõsensũ
tis  conmodastis: quãuis illa minõ
ꝓportione ꝓpͥi restitutionis
auxiliũ impĩorur possit: uobis ti¬
ñ ad comnumcindũ edicti ꝑ pe

Expanded text:
fuit, vobis non mandantibus nec ratam transactionem habentibus de iure vestro quicquam minuere potuit. Nam si cognitis quae gesserit his consensum tis commodastis, quamvis illa minor pro portione propria restitutionis auxilium implorare possit, vobis tamen ad communicandum edicti pe
Abbreviated transcription (Latin):
pͥdc̾m placuit sugitgr pignon
captis p̃diis acctistraciss. e¬
norme dap̃nũ exhuius moĩ uẽ¬
ditione. passos uos ostendetius:
p̃seriti cũ hodieq uos minores et̃
ad firmetis: auxiliũ restitutior̃

Expanded text:
dem placuit. Si igitur pignori captis praediis ac distractis enorme damnum ex huiusmodi venditione passos vos ostenderitis, praesertim cum hodieque vos minores esse adfirmetis, auxilium restitutionis
Abbreviated transcription (Latin):
cio cõsecuti. desuꝑfluo habcre ac¬
cionem iti potestis: sit. p̃r iuditi¬
iminore anius fuistis muc̃
benesitiũ etitis uobis largitur
ceterũ sipost legitimã etit᷑e sen¬
tentii ꝓlitic. iterito eandẽ ac¬
cionẽ dehisdẽ specieb inferie
nõ potestis.
sui potestite eẽ: minimeq enũ¬
crxtionẽ ase fictã ualert diccret:
ꝓcõsulc suꝑciusa cognoscente:
eius potestatiͣ subiect̃ ꝓm̃tia¬
uit: cũ aiduersus eĩ sententũm
integrũ restitui postules: isꝙ
gnitione suis parte̾ ẜleges exibebit.

Expanded text:
cio consecuti de superfluo habere actionem ita potestis, si tempore iudicii minores annis fuistis et nunc beneficium aetatis vobis largitur. Ceterum si post legitimam aetatem sententia prolata est, iterato eandem actionem de isdem speciebus inferre non potestis. sua potestate esse minimeque emancipationem a se factam valere diceret, pro consule super causa cognoscens te eius potestati subiectam pronuntiaverit, cum adversus eam sententiam in integrum restitui postules, is qgnitione suas partes secundum leges exhibebit.