comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
militat qui in aciestat: et cornu dextrum leuumq defendit. sed qui por¬
tas tuetur: et statione minus periculosa: non ociosa tamen fungitur:uigi¬
liasq seruat: et armentario praeest.Que ministeria quãuis incruenta
sint:in numerum stipendiorum ueniunt.Si te ad studia reuocauerisØ
omne uite fastidium effugeris: nec noctem fieri optabis tedio lucis: nec
tibi grauis eris: nec aliis superuacuus: multos in amicitiam attrahes:
afluetq ad te optimus quisq.Nunquam enim quãius obscura uiriꝰ
latet: sed mittit sui signa.Quisquis dignus fuerit: uestigiis illam colli¬
get. Nam si omnem conuersationem tollimus:et generi humano renũ¬
ciamus: uiuimusq in nos tantum conuersi. sequitur hanc solitudinem
mni studio carentem inopia rerum agendarum. Incipiemus aedific
alia ponere: alia subuertere: et mare submouere: et aquas contra difficul¬

Expanded text:
militat, qui in acie stat et cornu dextrum laevumque defendit, sed et qui pormilitat, qui in acie stat et cornu dextrum laevumque defendit, sed et qui portas tuetur et statione minus periculosa, non otiosa tamen fungitur vigiliasque servat et armamentario praeest ; quae ministeria, quamvis incruenta sint, in numerum stipendiorum veniunt. Si te ad studia revocaveris, omne vitae fastidium effugeris nec noctem fieri optabis taedio lucis, nec tibi gravis eris nec aliis supervacuus; multos in amicitiam adtrahes adfluetque ad te optumus quisque. Numquam enim quamvis obscura virtus latet, sed mittit sui signa ; quisquis dignus fuerit, vestigiis illam colliget. Nam si omnem conversationem tolli- mus et generi humano renuntiamus vivimusque in nos tantum conversi, sequetur hanc solitudinem omni studio carentem inopia rerum agendarum. Incipiemus aedificia alia ponere, alia subvertere et mare summovere et aquas contra difficul
Abbreviated transcription (Latin):
maxime in seductu actiones sunt.ita tamen delituerit:ut ubicunq: oclũ
suum absconderit: p̾rodesse uelit singulis et uniuersis: ingemo. uoces con¬
io. Nec enim his solus reipli. prodest:qui candidatos extrabit. et tu
reos. et de pace belloq censet. Sed qui iuuentutem exhortatur:quim tan¬
ta bonorum praeceptorum inopia uirtute instruat animos:qui ad pecumam
luxuriamq cursu ruentes pensat ac retrahit. et si nhil aliud recte morat
in priuato publicum negocium agit. An ille plus prestat qui inter pere¬
grinos et ciues: aut urbanos:praetor adeuntibus assessoribus uerba pronũ¬
ciat: quem quid sit uistitia: quid pietas:quid sapientia:quid fortitudo
quid mortis contemptus:quid deorum intellectus:quantum hominus
sit hona conscientia. Ergo si tempus in studia conferas: quod subduxeris
iciis non deserueris:nec minus detractaueris.Neque enim ille soli

Expanded text:
maximae in seducto actiones sunt. Ita tamen delituerit, ut ubicumque otium maximae in seducto actiones sunt. Ita tamen delituerit, ut ubicumque otium suum abs- conderit, prodesse velit singulis universisque ingenio, voce, consilio. Nee enim is solus rei publicae prodest, qui candidatos extrahit et tuetur reos et de pace belloque censet, sed qui iuventutem exhortatur, qui in tanta bonorum praeceptorum inopia virtutem instillat animis, qui ad pecuniam luxuriamque cursu ruentis prensat ac retrahit et, si nihil aliud, certe moratur, in privato publicum negotium agit. An ille plus praestat, qui inter peregrinos et cives aut urbanus praetor adeuntibus adsessoris verba pronuntiat, quam qui quid sit iustitia, quid pietas, quid patientia, quid fortitudo, quid mortis contemptus, quid deorum intellectus, quam tutum gratuitumque bonum sit bona conscientia ? Ergo si tempus in studia conferas, quod subduxeris officiis, non deserueris nec munus detrectaveris. Neque enim ille solus
Abbreviated transcription (Latin):
Duersus hoc tedium quo auxilio putem utendum queris'¬
Optimum erat ut ait Athenodorus actione rerum et reipu
tractatione: et officns ciuilibus se detinere.Nam ut quidas
sole aut exercitatione et cura corporis educunt. Athletsq utilissimum
est: lacertos suos: roburq cui se uendicauerunt: maiore temporis ꝑte nu'¬
re.Ita nobis animum ad rerum curilitra tutamen parantibus in op
esse non longe pulcherrimum est.Nam eum utilem se efficere ciuibus mor¬
talibusq propositum habeat simul exercetur et proficit. et qui meduis se of¬
ficiis posuit: communia priuataq pro facultate administrans.sed quia in
hac inquit taminsana hominum ambitione.tot caluniatoribus in dete¬
rius recta torquentibus parum tuta simplicitas est: et plus futurum semꝑ
est quod obstet quem quod succedat:a foro quidem et publico recedendu
est. Sed haber ubi se etiam in priuato lare explicet magnus animts. Nec
ut leonum animaliumq impctus: caueis coercetur. Sic hominim quorui

Expanded text:
dversus hoc taedium quo auxilio putem utendum quaerisOptimum erat, ut ait Athenodorus, actione rerum et rei publicae tractatione et officiis civilibus se detinere. Nam ut quidam sole atque exercitatione et cura corporis diem educunt athletisque longe utilissimum est lacertos suos roburque, cui se uni dicaverunt, maiore temporis parte nutrire, ita vobis animum ad rerum civilium certamen parantibus in opere esse uno longe pulcherrimum est. Nam cum utilem se efficere civibus mortalibusque propositum habeat, simul et exercetur et proficit, qui in mediis se officiis posuit communia privataque pro facultate administrans. " Sed quia in hac," inquit, " tam insana hominum ambitione tot calumniatoribus in deterius recta torquentibus parum tuta simplicitas est et plus futurum semper est quod obstet quam quod succedat, a foro quidem et publico recedendum est, sed habet ubi se etiam in privato laxe explicet magnus animus ; nec ut leonum animaliumque impetus caveis coercetur, sic hominum, quorum
Abbreviated transcription (Latin):
modo exposita: creuisti sub nouerca: quam tu quidem omni obsequio &¬
quietate: et pietate quanta uelin filia conspici potest. matrem fieri cocgisti
optimum ac fortissimũ uirum cum aduentum eius expectares amisisti łt
ne seuitiam suam fortuna leuiorem deducendo faceret infra tricesimum
diem. charissimum uirum tuũ ex quo mater trium liberorum eras extuli¬
sti ILugenti tibi luctus nunciatus est omibuo quidem absentibuo liberis
quasi de industria in id tempus coniectis malis tuis. ut nihil esset ubi se dolors
uus inclinaret. transeo tot pericula: tot mortus. quos sine interuallo uite incu¬
tantis pertulisti. modo in eundem sinum ex quo tres nepotes emiseras ossa iriũ
nepotum recepisti. Intra uigesimum diem: tu que silium meum in manibus et
in oculis tuis mortuum funeraueras raptum me audisti. Hoc ad huc defue¬
rat tibi iugere uiuos

Expanded text:
modo exposita es. Crevisti sub noverca, quam tu quidem omni obsequio modo exposita es. Crevisti sub noverca, quam tu quidem omni obsequio et pietate, quanta vel in filia conspici potest, matrem fieri coegisti;optimum ac fortissimum virum, cum adventum eius expectares, amisisti, et ne saevitiam suam fortuna leviorem diducendo faceret, intra tricensimum diem carissimum virum, ex quo mater trium liberorum eras, extulisti. Lugenti tibi luctus nuntiatus est omnibus quidem absentibus liberis, quasi de industria in id tempus coniectis malis tuis, ut nihil esset, ubi se dolor tuus reclinaret. Transeo tot pericula, tot metus, quos sine intervallo in te incursantis pertulisti. Modo modo in eundem sinum, ex quo tres nepotes emiseras, ossa trium nepotum recepisti; intra vicesimum diem, quam filium meum in manibus et in osculis tuis mortuum funeraveras, raptum me audisti. Hoc adhuc defuerat tibi, lugere vivos
Abbreviated transcription (Latin):
et animum etiam omnium erunnarum suarum conspectu collocare uix unius
patientem. Sed his cogitet quecunq usq eo pernitiosa sunt. ut contra reme¬
dium conualuerint plerumq contrariis curari. Omnes itaq luctus suos:
omnia lugubria ad mouebo. Hoc erit non molli uia mederi. sed urere acseca¬
re. Quid consequar ut pudeat animum tot miseriarum uictorem egre ferre
unum uulnus in corpore tamcicatricoso. Fleant itaq diutius & gemant qͥs
delicatas mentes eneruauit longa foelicitas: & ad leiuissimarum inuiriarũ
motus collabantur. At quorum omnes anni per calamitates transierunt: gͣ¬
ussima quoq forti et immobili constantia perferant. Unum habet assidua
infelicitas bonum: quot quos sepe uexat nouissime indurat. Nullam tibi
uacationem dedit a grauissimis luctibus: nec natale quidem tuũ excepit
Amisisti matrem statim nata: immo dum nascereris: et ad uitam quodam¬

Expanded text:
et animum in omnium aerumnarum suarum conspectu conlocare vix unius et animum in omnium aerumnarum suarum conspectu conlocare vix unius patientem ? " Sed is cogitet, quaecumque usque eo perniciosa sunt, ut contra remedium convaluerint, plerumque contrariis curari. Omnis itaque luctus illi suos, omnia lugubria admovebo ; hoc erit non molli via mederi, sed urere ac secare. Quid consequar ? Ut pudeat animum tot miseriarum victorem aegre ferre unum vulnus in corpore tam cicatricoso. Fleant itaque diutius et gemant, quorum delicatas mentes enervavit longa felicitas, et ad levissimarum iniuriarum motus conlabantur; at quorum omnes anni per calamitates transierunt, gravissima quoque forti et immobili constantia perferant. Unum habet adsidua infelicitas bonum, quod quos semper vexat, novissime indurat. Nullam tibi fortuna vacationem dedit a gravissimis luctibus ; ne natalem quidem tuum excepit. Amisisti matrem statim nata, immo dum nascens, et ad vitam quodam
Abbreviated transcription (Latin):
consolatio sed exultatio. quotq nouis breuibus uel leubus uerbis. nec
ex uulgari et quotidiana sumpnis allocutione opus erat homini ad consolan¬
dos suos: ex ipso rogo caput aleuanti. Omnis autem magnitudo doloriss
modum excedentis necesse est ut stilum delectum uerborum eripiat eumØ
sepe uocem quidem ipsam intercludat utcunq connitar: non fiducia inge¬
nii. sed quia possum instar efficacissime consolationis esse consolator. Cui
nibil negares. huic hoc utique te non esse negaturam. licet omnis moeror
contumax sit: spero ut desiderio tuo uelis a me modum statui. E SU¬
Alde quantum de indulgentia tua promiserim nihil potentiorẽ¬
me futurum apud te non dubito quem dolorem tiuim: quo ni¬
hil est apud miseros potentius. Itaq nestatim concurram. Ad¬
ero prius illi: et quibus excitetur ingeram: omnia proferam: et rescindã que
iam obducta sunt. Quidem hoc genus est consolandi: oblita mala reuocare

Expanded text:
consolatio esset, sed exulceratio. Quid, quod novis verbis nec consolatio esset, sed exulceratio. Quid, quod novis verbis nec ex vulgari et cotidiana sumptis adlocutione opus erat homini ad consolandos suos ex ipso rogo caput adlevanti ? Omnis autem magnitudo doloris modum excedentis necesse est dilectum verborum eripiat, cum saepe vocem quoque ipsam intercludat. Utcumque conitar non fiducia ingenii, sed quia possum instar efficacissimae consolationis esse ipse consolator. Cui nihil negares, huic hoc utique te non esse negaturam, licet omnis maeror contumax sit, spero, ut desiderio tuo velis a me modum statui. Vide quantum de indulgentia tua promiserim mihi. Potentioreme futurum apud te non dubito quam dolorem tuum, quo nihil est apud miseros potentius. Itaque ne statim eum eo concurram, adero prius illi et quibus excitetur ingeram ; omnia pro- feram et rescindam, quae iam obducta sunt. Dicet aliquis : " Quod hoc genus est consolandi, obliterata mala revocare
Abbreviated transcription (Latin):
AEPE IAM MATEROPTIMAI
petum cepi consolandi te:sepe continui:ui au¬
derem multa me interpellabant. Primum ui¬
debar depositurus omnia incõmoda: cumla¬
chrymas tuas etiam si supprimere non potu
me auctoritatis non dubitabam ad excitãdã
te: si prior ipse consurrexissem. Preterea time¬
bam ne a me uicta fortuna aliquem meorui
uinceret. Itaque utrumq conabar manu super plagam meam imposita: ad
obliganda uulnera uestra reptare. Hoc propositum meum erat.Rur
ipsum solatia irritarent:et accenderent. Nam in morbis quoq nihil ẽ ma¬
gis periculosum: nec perniciosum quem immatura medicina. Expectabã
dum ipse uires suas frangeret & ad sustinenda remedia mora mitigatus:
ngi se ac tractari pateretur.Preterea cum clarissimorum omnia ĩgei¬
rum monumenta: ad compescendos moderandosq luctus composita euol¬
uerem: non inueniebam exemplum eius qui consolatus suos esset:cum Ø¬
ipse ab illis comploraretur.Ita in re noua hesitabam. Uerebarq ne hoc nõ

Expanded text:
aepe iam, mater optima, impetum cepi consolandi te, saepe continui. Ut auderem, multa me impellebant. Primum videbar depositurus omnia incommoda, cum lacrimas tuas, etiam si supprimere non potuime auctoritatis non dubitabam ad excitandam te, si prior ipse consurrexissem ; praeterea timebam, ne a me victa fortuna aliquem meorum vincere L Itaque utcumque conabar manu super plagam meam imposita ad obliganda vulnera vestra reptare. Hoc propositum meum erant rurillum ipsa solacia irritarent et accenderent ; nam in morbis quoque nihil est perniciosius quam immatura medicina. Expectabam itaque, dum ipse vires suas frangeret et ad sustinenda remedia mora mitigatus tangi se ac tractari pateretur. Praeterea eum omnia clarissimorum ingeniorum monimenta ad compescendos moderandosque luctus composita evolverem, non inveniebam exemplum eius, qui consolatus suos esset, eum ipse ab illis comploraretur. Ita in re nova haesitabam verebarque, ne haec non
Abbreviated transcription (Latin):
Non habet mutendos transmaria legatos. Nec moranda in ripis hostilibe
castra. Non op̃portunis castellis disponenda praesidia. Non opus ẽ legione:
nec equestribus turmis: quemadmodum dn immortales regnum mermes
regunt & illis rerum suarum ex edito: tranquilloq tutella est. lia bie officu
sua: quauis latissime pateant: sine tumultu obit. Et omne humanum genus po¬
tentissimus eius:optimusq infra se uidet: derideas licet. Ingens spiritus res est.
Cum orientem occidentemq iustraueris animo: quo etiam remota: & solitudinib
interlusa penerrantur. Cum tot animalia tantam copiam rerum quas naturaØ
heatissime fundit aspexeris: amittere hanc dei uocem. Hac omna in ea sunt.
Sic fit ut nhil cupiat: quia nhil est extra omnia.PSS. RE SaISA¬

Expanded text:
Non habet mittendos trans maria legatos nec metanda in ripis hostilibus Non habet mittendos trans maria legatos nec metanda in ripis hostilibus castra, non opportunis castellis disponenda praesidia ; non opus est legione nec equestribus turmis. Quemadmodum di immortales regnum inermes regunt et illis rerum suarum ex edito tranquilloque tutela est, ita hic officia sua, quamvis latissime pateant, sine tumultu obit et omne humanum genus potentissimus eius optimusque infra se videt. Derideas licet : ingentis spiritus res est, cum Orientem Occidentemque lustraveris animo, quo etiam remota et solitudinibus interclusa penetrantur, cum tot animalia, tantam copiam rerum, quas natura beatissime fundit, adspexeris, emittere hanc dei vocem : " Haec omnia mea sunt ! " Sic fit, ut nihil cupiat, quia nihil est extra omnia. "
Abbreviated transcription (Latin):
rat: cum in oceano omnis loricus prefectus classibus premissis explorator erraret
et bella in ignoto mari quaereret.Non satis apparebat inopem esse:qui extra
nature terminos arma proferret:qui se in profundum: inexploratum:& ĩmen¬
sum auiditate caeca prorsus immitteret. Quid interest: quot eripuit: quot dederit
quantum terrarum tributo praemat: Tantum illi deest:quantum cupit. P
Ec Alexandri tantum uitium fuit:quem per liberi Herculisque
uestigia fcelix temeritas egit. sed omnium quos fortuna irritauit
implendo. Cyrum & Canbysen: & totum regnum persici strema ꝑ'¬
cense: quem inuenies:cui modum impern societas fecerit.Qui non uitam in
ulterius procedendi cogitatione finierit. Nec id mirum est. Quicquid cupiditati
contingit penitus hauritur & conditur.Nec interest quantum eo quod inex¬
plebile est congeras.Unus est sapiens cui omnia sunt: nec ex difficili tuenda.

Expanded text:
rat, cum in oceano Onesicritus praemissus explorator erraret rat, cum in oceano Onesicritus praemissus explorator erraret et bella in ignoto mari quaereret. Non satis apparebat inopem esse, qui extra naturae terminos arma proferret, qui se in profundum inexploratum et immensum aviditate caeca prosus immitteret ? Quid interest, quot eripuerit regna, quot dederit, quantum terrarum tributo premat ? Tantum illi deest, quantum cupit. Nec hoc Alexandri tantum vitium fuit, quem per Liberi Herculisque vestigia felix temeritas egit, sed omnium, quos fortuna irritavit implendo. Cyrum et Cambysen et totum regni Persici stemma percense. Quem invenies, cui modum imperii satietas fecerit, qui non vitam in aliqua ulterius procedendi cogitatione finierit ? Nec id mirum est ; quidquid cupiditati contingit, penitus hauritur et conditur, nec interest, quantum eo, quod inexplebile est, congeras. Unus est sapiens, cuius omnia sunt nec ex difficili tuenda.
Abbreviated transcription (Latin):
digna: non implere corpus: nec saginare: nec cupiditates irritare: quarum tutissiã
est quies: perturbatione caret:& ea quam hominum inter se rixatum ambitus cõ¬
cutiet: et ea quae intolerabilis ex alto uenit:ubi de diis famae creditum est:uii
illos nostris extimauerim.Hanc uoluptatem equalem intrepidam nunquã sen¬
sura fui tedium percipit. hicquem informamus:qui maxime: ut ita dicam: diuim
iuris atq humani peritus hic presentibus gauder: ex futuro non pendet.Nihil
enim firmi habet qui in incerta propensus est. Magnis itaq curis exemptus &
distorquentibus mentem nihil sperat aut cupit: nec se mittit in dubium suo
contentus. Nec illum existimes paruo esse contentum. Omnia illius sunt. Nõ
sic quemad modum Alexandri fuerunt: cui quando in littore maris rubriste¬
terat: plus deerat ꝗ̃ acquisierat. Illius ne. ea quidem erant: quae tenebat aui uice¬

Expanded text:
digna non implere corpus nec saginare nec cupiditates irritare, quarum tutissima digna non implere corpus nec saginare nec cupiditates irritare, quarum tutissima est quies, sed perturbatione carere et ea, quam hominum inter se rixantium ambitus concutit, et ea, quae intolerabilis ex alto venit, ubi de dis famae creditum est vitiisque illos nostris aestimavimus." Hanc voluptatem aequalem, intrepidam, numquam sensuram sui taedium percipit hic, quem deformamus cum maxime, ut ita dicam, divini iuris atque humani peritus. Hic praesentibus gaudet, ex futuro non pendet ; nihil enim firmi habet, qui in incerta propensus est. Magnis itaque curis exemptus et distorquentibus mentem nihil sperat aut cupit nec se mittit in dubium suo contentus. Et ne illum existimes parvo esse contentum, omnia illius sunt, non sic, quemadmodum Alexandri fuerunt, cui, quamquam in litore rubri maris steterat, plus deerat, quam qua venerat. Illius ne ea quidem erant, quae tenebat aut vice
Abbreviated transcription (Latin):
Aec Demetrius noster:utraq manu tenere proficientem iubet. hec¬
nusq̃ dimittere immo aspicere: et partem sui facere:eoq quotidia¬
na meditatione perduci: ut sua sponte occurrant salutaria. et ubi¬
q ac statim desiderata presto sint: & sine mora ulla ueniat illa turpis. honestiq
distincto. Sciatq nec malum esse ullum nisi turpe: nec bonum nsi honestum.
Hac regula uite opera distribuat. Ad hanc legem et agat cuncta et exigat.Mi¬
rimosq mortalium iudicet: in quantiscunq opibus refulgebunt uentri
libidim deditos. quorum animus merti ocio torpet. Dicat sibupsa uoluptas
slaginis & breuis. fastidit obiecta: quo auidius hausta est. citius in contrarium re¬
cidens. Cuius subinde necesse est: aut poeniteat: In qua nibil est magnificum: aut
quod natura hominis dns proximi deceat. Res humilis: membrorum turpiũ:
aut altilium ministerio ueniens: exitu focda. Illa est uoluptas & homine & uiro

Expanded text:
aec Demetrius noster utraque manu tenere pro fidentem iubet, haecnusquam dimittere, immo adfigere et partem sui facere eoque cotidiana meditatione perduci, ut sua sponte occurrant salutaria et ubique ac statim desiderata praesto sint et sine ulla mora veniat illa turpis honestique distinctio. Sciat nec malum esse ullum nisi turpe nec bonum nisi honestum. Hac regula vitae opera distribuat; ad hanc legem et agat cuncta et exigat miserrimosque mortalium iudicet, in quantiscumque opibus refulgebunt, ventri ac libidini deditos quorumque animus inerti otio torpet. Dicat sibi ipse : " Voluptas fragilis est, brevis, fastidio obiecta, quo avidius hausta est citius in contrarium recidens, cuius subinde necesse est aut paeniteat aut pudeat, in qua nihil est magnificum aut quod naturam hominis dis proximi deceat, res humilis, membrorum turpium aut vilium ministerio veniens, exitu foeda. Illa est voluptas et homine et viro
Abbreviated transcription (Latin):
dissimilis est.Nam qui mihi prodest ut pro me prosit & sibi. Non dedit benefi¬
cium: quia me instrumentum utilitatis fecit.Sol autem et luna etiam si nobis
prosunt sua causa: non in hoc tamen ꝑrosunt:ut per nos prosint sibi.Quidn.
nos conferre illis possumus:

Expanded text:
dissimilis est ; nam qui mihi prodest, ut per me prosit sibi, non dedit benefidissimilis est ; nam qui mihi prodest, ut per me prosit sibi, non dedit beneficium, quia me instrumentum utilitatis suae fecit; sol autem et luna, etiam si nobis prosunt sua causa, non in hoc tamen prosunt, ut per nos prosint sibi ; quid enim nos conferre illis possumus
Abbreviated transcription (Latin):
prehendit. Deinde ego quoq illi non tanquam proprium debebo: sed cõmune mu¬
nus ex populo non tanquam pro me soluam: sed tanquam pro patria conferamlts¬
Iquis patria mee pecunam credat: non dicam me illius debitorem: nec¬
ex hoc es alienum profitebor:aut candidatus:autreus adexoluendĩ
tamen hoc: portionem meam dabo.Sic istius muneris quod uniuersis
datur: debitorem menego:quia quidem dedit:sed non propter me.& mihi quidem
sed nesciens an mihi daret.Nihilominus aliquid mihi dependendum scian
ad me quoq circuitu longo peruenit. Ptopier me sactum deber esse qued me obli¬
get Isto inquit modo: nec lune: nec soli quicquam debes. Non enim propter me
mouentur: sed cum in hoc moueantur:ut uniuersa conseruent:et pro me mouen¬
tur. Uniuersorum enim pars sum. Adiice nune ꝗ nostra & horum condino dis

Expanded text:
prendit. Deinde ego quoque illi non tamquam proprium debebo, sed tamquam commune munus ; uprendit. Deinde ego quoque illi non tamquam proprium debebo, sed tamquam commune munus ; unus ex populo non tamquam pro me solvam, sed tamquam pro patria conferam. Si quis patriae meae pecuniam credat, non dicam me illius debitorem nec hoc aes alienum profitebor aut candidatus aut reus ; ad exsolvendum tamen hoc dabo portionem meam. Sic istius muneris, quod universis datur, debitorem me nego, quia mihi quidem dedit sed non propter me, et mihi quidem, sed nesciens, an mihi daret; nihilo minus aliquid mihi dependendum sciam, quia ad me quoque circumitu longo pervenit. Propter me debet factum esse, quod me obliget. " Isto," inquit, " modo nec lunae nec soli quicquam debes ; non enim propter te moventur." Sed cum in hoc moveantur, ut universa conservent, et pro me moventur ; universorum enim pars sum. Adice nunc, quod nostra et horum condicio
Abbreviated transcription (Latin):
Egas inquit ullum dare beneficium eum qui me gratuita naue per
flumen Padum tulit. Nego: aliquid boni facit: beneficium non dat.
Facii enim sua causa: aut utiq non mea. Ad summam ne ipse quidẽ
sed mihi beneficium iudicat dare: sed aui. R.P. aut uicinie: aut ambinoni sue pre¬
stat: & pro hoc aliud quoddam commodum expectat:ꝗ̃ quod asingulis recepturus
est. Quid ergo inquit si princeps ciuitatem dederit omnibus gallis: si immunita¬
tem hispanis: nihil hoc nomine debebunt: Quid i debeant: Debebunt autem nõ
tanquam proprium beneficium:sed tanquam. R. P. partem. Nullam inqi ha
tem dare: nec in me dixerit animum:Ita quare ei me sibi non substituit. cum factu¬
rus esset quod fecit. Primum cum cogitauit gallis omnibus prodesse: & mihi cogi¬
tauit prodesse. Eram enim gallus. & me etiam si non mea:publica tamen uota cõ¬

Expanded text:
" Negas," inquit, " ullum dare beneficium eum, qui me gratuita nave per " Negas," inquit, " ullum dare beneficium eum, qui me gratuita nave per flumen Padum tulit ? " Nego. Aliquid boni facit, beneficium non dat facit enim aut sua causa aut utique non mea ; ad summam ne ipse quidem se mihi beneficium iudicat dare, sed aut rei publicae aut viciniae aut ambitioni suae praestat et pro hoc aliud quoddam commodum expectat, quam quod a singulis recepturus est. " Quid ergo ? " inquit, " si princeps civitatem dederit omnibus Gallis, si immunitatem Hispanis, nihil hoc nomine singuli debebunt ? " Quidni debeant ? debebunt autem non tamquam proprium beneficium, sed tamquam publici partem. " Nullam," inquie dare nec in me direxit animum ; ita quare ei debeam, qui me sibi non substituit, cum facturus esset, quod fecit ? " Primum, cum cogitavit Gallis omnibus prodesse, et mihi cogitavit prodesse ; eram enim Gallus et me etiam si non mea, publica tamen nota com
Abbreviated transcription (Latin):
gratissimas necessitudines diligo.
Ordidissimorum quoq artificiorum institutoribus supra constitu¬
simus. In optimis uero artibus que uitam aut conseruant: aut extollunt: qui nihil
e plus estimat debere ꝗͣ pepigit ingratus est. Adiiceq talium studiorum trad
miscet animos:hoc cum factum est tam medico quem praeceptori precium õpere.
soluitur: animi debetur.
Laiom cum flumen naue transisset:nec ab illo quicquam portitor
exegisser:honori hoc suo datum credens: dixit positum illi esse apud
Platonem officium. Deinde paulopost cum alium atq alium gratis eadem transue
et sedulitate: negauit ille iam apud Platonem positum officium.Nam ut tibi
beam aliquid eo quot prestas:debes non tantum mihi prestare: sed tanquã mihi
Non potest ob id quenq̃ appellare quod spargis in populum. Quid ergo nibil ubi
debet᷑ pro hoc tanquam ab uno:nisi cũ oĩbus soluã. qd tibi cum omnibus debeo¬

Expanded text:
gratissimas necessitudines diligo. Sordidissimorum quoque artificiorum institoribus supra constiturollarium adspersimus. In optimis vero artibus, quae vitam aut conservant aut excolunt, qui nihil e plus existimat debere, quam pepigit, ingratus est. Adice, quod talium studiorum traditio miscet animos ; hoc cum factum est, tam medico quam praeceptori pretium operae solvitur, animi debetur. laton cum flumen nave transisset nec ab illo quicquam portitor exegisset, honori hoc suo datum credens dixit positum illi esse apud Platonem officium; deinde paulo post, cum alium atque alium gratis eadem sedulitate transveheret, negavit illi iam apud Platonem positum officium. Nam ut tibi debeam aliquid pro eo, quod praestas, debes non tantum mihi praestare, sed tamquam mihi ; non potes ob id quemquam appellare, quod spargis in populum. Quid ergo ? Nihil tibi debebitur pro hoc ? Tamquam ab uno nihil; cum omnibus solvam, quod cum omnibus debeo.
Abbreviated transcription (Latin):
trahimus:dum inter homines sumus: colamus humanitatem.no timo¬
ri cuiquam: non pericolo simus:detrimenta: iniurias: conuitia:uelicatio¬
nes contemnamus: &. magno animo breuia feramus incommoda. dũ
respicimus quod aiunt uersamusq nos immortalitas aderit.

Expanded text:
trahimus, dum inter homines sumus, colamus humanitatem. Non timotrahimus, dum inter homines sumus, colamus humanitatem. Non timori cuiquam, non periculo simus, detrimenta, iniurias, convicia, vellicationes contemnamus et magno animo brevia feramus incommoda. Dum respicimus, quod aiunt, versamusque nos, iam mortalitas aderit.
Abbreviated transcription (Latin):
equidem maturus immineai.Quieti potius pacatiq quantulumcunq suꝑ¬
est exigamus. nulli cadauer nostrum iaceat inuisum.Sepe rixam concla¬
mantium in uicinio incendium soluit: et interuentus fere latronem uia¬
toremq diducit. Colluctari cum minoribus malis non uacat:ubi metus
aior apparuit.Quid nobis cum dimicatione et insidiis:Nunquid
plius isti cum irasceris mortem optas etiam requiescente morietur: per¬
dis operam. Facere uis quod futurum est.Nolo inquis utiq: occidere:sed
exilio: sed ignominia: sed damno afficere. Magis ignosco ei qui uulnus ini¬
miei:quem qui insulam concupiscit.hic enim non tantum mali animi
est sed pusilli: siue de ultimis suppliciis cogitas: siue de leuioribus:quan¬
tulum est temporis: quo aut ille pena sua torqueantur:aut tu mali
dium ex aliena percipias. lam ipsum spiritum expuimus.Interim dum

Expanded text:
et quidem maturus immineat. Quieti potius pacatique quantulumcumque superet quidem maturus immineat. Quieti potius pacatique quantulumcumque superest exigamus ! Nulli cadaver nostrum iaceat invisum ! Saepe rixam conclamatum in vicinia incendium solvit et interventus ferae latronem viatoremque diducit. Colluctari cum minoribus malis non vacat, ubi metus maior apparuit. Quid nobis cum dimicatione et insidiis ? Numquid amplius isti cui irasceris quam mortem optas ? Etiam te quiescente morietur. Perdis operam, si facere vis quod futurum est. " Nolo," inquis, " utique occidere, sed exilio, sed ignominia, sed damno adficere." Magis ignosco ei, qui vulnus inimici quam qui pusulam concupiscit ; hic enim non tantum mali animi est, sed pusilli. Sive de ultimis suppliciis cogitas sive de levioribus, quantulum est temporis, quo aut ille poena sua torqueatur aut tu malum gaudium ex aliena percipias ! Iam istum spiritum exspuemus. Interim, dum
Abbreviated transcription (Latin):
as. quas implacabili gerimus animo: febris aut aliud malum corporis
etabit geri.Iam peracerrimum media mors dirimet.Quid tumulti¬
mur: et uitam seditiosi conturbamus. Stat super caput fatum: et pereũ¬
tis dies imputat propiusq ac propius accedit. Istud tempus quod alie¬
ne destinas morti fortasse circa tuam est.Quin potius uitam breuem
colligis placidamq & tibi et ceteris praestas. Quin potius amabilem
dum uiuis:omnibus desiderabilem cum excesseris reddis et con¬
tum: sed superioribus acidum ac molestum exterrere uiribus tuis tẽ¬
tas. Quid seruo: Quid domino: Quid regi: Quid dienti tuo irasceris:
Sustine paulum. Uenit ecce mors: quae nos pares faciat. Uidere solemꝰ
inter matutina harene spectacula: tauri et ursi pugnam inter se colliga¬
torum: quos cum alter alterum uexarit suus confector spectat: idem faci¬
ius. Aliquem nobiscum alligatum lacessimus:cum uicto uictoriq fin

Expanded text:
as, quas implacabili gerimus animo, febris aut aliquod aliud malum corporis as, quas implacabili gerimus animo, febris aut aliquod aliud malum corporis vetabit geri; iam par acerrimum media mors dirimet. Quid tumultuamur et vitam seditiosi conturbamus ? Stat supra caput fatum et pereuntis dies imputat propiusque ac propius accedit; istud tempus, quod alienae destinas morti, fortasse circa tuam est." Quin potius vitam brevem colligis placidamque et tibi et ceteris praestas ? Quin potius amabilem te, dum vivis, omnibus, desiderabilem, cum excesseris, reddis ? tum, sed superioribus acidum ac molestum exterere viribus tuis temptas ? Quid servo, quid domino, quid regi, quid clienti tuo irasceris ? Sustine paulum ; venit ecce mors quae vos pares faciat. Videre solemus inter matutina harenae spectacula tauri et ursi pugnam inter se colligatorum, quos, cum alter alterum vexarunt, suus confector expectat. Idem facimus, aliquem nobiscum adligatum lacessimus, cum victo victorique finis
Abbreviated transcription (Latin):
liberorum dispersit. Nihil uacuum reliquit a scelere: non glorie meõr.
non infamia metuens inemendabilis cum ex ira in odium obcaluit.Ca¬
reamus hoc malo:purgemusq mentem:et extirpemus radicitus ea uitia
quae ꝗͣuis tenuia undecunq exierint renascentur. & iram non tempere'¬
mus: sed ex toto remoueamus. Quod enim male rei temperamentũ est:
Poterimus autem: adnitamur modo. Nec ulla res magis proderit quẽ
cogitatio mortalitatis. Sibi quisq et alteri dicat. Quid iuuat tanquã
in eternum genitos iras indicere: et breuissimam aetatem dissipare:
Quid iuuat dies quos in uoluptatem honestam impendere licet: in do¬
lorem alicuius tormentumq transferre: Non capiunt res iste iactu¬
ram: nec tempus uacat perdere. Quid ruimus in pugnam: Quid certa¬
mina nobis accersimus: Quid imbecillitatis obliti ingentia odia susce¬
pimus: et ad frangendum fragiles consurgimus: Lamistas immiciti¬

Expanded text:
liberorum dispersit, nihil vacuum reliquit a scelere, non gloriae memor, liberorum dispersit, nihil vacuum reliquit a scelere, non gloriae memor, non infamiae metuens, inemendabilis, cum ex ira in odium obcalluit. Careamus hoc malo purgemusque mentem et exstirpemus radicitus, quae quamvis tenuia undecumque haeserint renascentur, et iram non temperemus, sed ex toto removeamus—quod enim malae rei temperamentum est ? Poterimus autem, adnitamur modo. Nec ulla res magis proderit quam cogitatio mortalitatis. Sibi quisque atque alteri dicat : " Quid iuvat tamquam in aeternum genitos iras indicere et brevissimam aetatem dissipare ? Quid iuvat dies, quos in voluptatem honestam impendere licet, in dolorem alicuius tormentumque transferre ? Non capiunt res istae iacturam nec tempus vacat perdere. Quid ruimus in pugnam ? Quid certamina nobis arcessimus ? Quid imbecillitatis obliti ingentia odia suscipimus et ad frangendum fragiles consurgimus ? Iam istas inimiciti
Abbreviated transcription (Latin):
distrahentur: Tantum tibi placebis: ut ibi aliquem duci iubeas ubi Ccae¬
sar est. Sic instandum potentie est:utira ex superiori loco aggredi pos¬
sit: male tractantem ac talem dumtaxat qualem modo retuli. Feram
immanem sanguinariam: que iam insanabilis est: nisi maius aliquid
extimuit. Pacem demus animo quam dabit praeceptorum salutarius
assidua meditatio actusq rerum boni:et intenta mens ad unius hone¬
sti cupiditatem. Conscientie satisfiat. nil in famam laboremus.sequa¬
tur ut mala de bene meritis.At uulgus animosa miratur. et audaces
honore sunt. Placidi pro inertibus habentur: primo forsitam asi¬
ctu. sed simulat: qualitas uite fidem facit. Non segniciem illam animi
esse sed pacem. Ueneratur idem populus illos idem colitq. Nihil ergo
habet in se utile teter iste et hostilis affectus. At omnia e contrario ma¬
la: ferrum ignes: pudore calcato:cedibus inquinauit: manus membra

Expanded text:
distrahentur ? Tantum tibi placebis, ut ibi aliquem duci iubeas, ubi Caedistrahentur ? Tantum tibi placebis, ut ibi aliquem duci iubeas, ubi Caesar est ? " Sic cui tantum potentiae est, ut iram ex superiore loco adgredi possit, male tractet, at talem dumtaxat, qualem modo rettuli, feram, immanem, sanguinariam, quae iam insanabilis est, nisi maius aliquid extimuit. Pacem demus animo, quam dabit praeceptorum salutarium adsidua meditatio actusque rerum boni et intenta mens ad unius honesti cupiditatem. Conscientiae satis fiat, nil in famam laboremus. Sequatur vel mala, dum bene merentis. At volgus animosa miratur et audaces in honore sunt, placidi pro inertibus habentur. Primo forsitan aspectu ; sed simul aequalitas vitae fidem fecit non segnitiem illam animi esse sed pacem, veneratur illos populus idem colitque. Nihil ergo habet in se utile taeter iste et hostilis adfectus, at omnia ex contrario mala, ferrum et ignes. Pudore calcato caedibus inquinavit manus, membra
Abbreviated transcription (Latin):
dit penas.Serua istud in animo tuo cum potueris et pro mora redde
castigare uero irascentem et ultro obuiamire ei incitari est.Uarie aggre¬
dieris blandeq nisi forte tanta persona eris ut possis iram commiuere:
quemadmodum fecit diuus Augustus cum cenaret apud Nedium pol¬
iussit: nec uulgari quidem periturum morte murenis obiici iubebatur
quas ingens piscina contiebat. Quis non hoc illum putaret luxuria'
causa facere: seuitia erat. Euasit e manibus puer: et confugit ad Casanis
pedes nihil aliud petiturus quem ut aliter periret ne esca fieret motus ẽ
nouitate crudelitatis Caesar: et illum quidem dimitti: et crystallina ante
omnia coram se frangi iussit: compleriq piscinam. Fuit Casari sic casti¬
gandus amicus: bene usus est uiribus suis. E conuiuio rapi homines ĩ¬
peras: & noui generis poenis lacerari: Si calix tuus fractus uiscera hoĩs

Expanded text:
dabit poenas ; serva istud in animo tuo ; cum potueris, et pro mora reddes." dabit poenas ; serva istud in animo tuo ; cum potueris, et pro mora reddes." Castigare vero irascentem et ultro obirasci incitare est ; varie adgredieris blandeque, nisi forte tanta persona eris, ut possis iram comminuere, quemadmodum fecit divus Augustus, cum cenaret apud Vedium Poliussit ne vulgari quidem more periturum ; murenis obici iubebatur, quas ingentis in piscina continebat. Quis non hoc illum putaret luxuriae causa facere ? Saevitia erat. Evasit e manibus puer et confugit ad Caesaris pedes nihil aliud petiturus, quam ut aliter periret, ne esca fieret. Motus est novitate crudelitatis Caesar et illum quidem mitti, crustallina autem omnia coram se frangi iussit complerique piscinam. Fuit Caesari sic castigandus amicus ; bene usus est viribus suis : " E convivio rapi homines imperas et novi generis poenis lancinari ? Si calix tuus fractus est, viscera hominis
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum quoq impetum quem non audet lemire fallet. Remouebit omnia
ultionis instrumenta. Simulabit iram ut tanquam adiutor et doloris co¬
mes plus auctoritatis in consiliis habebat moras necter: et dum maiore
petit poenam praesentem differt. Omni arte requiem factori dabit.Si ue¬
hementior erit: aut pudorem illi cui non resistit incutiet: aut metum.di
infirmior: sermones infert uel gratos: uel nouos: et cupiditatem cognos¬
cendi uocabit. Medicum aiunt cum regis filiam curare deberet: nec sine
ferro posset dum tumentem mamam leuiter fouet: scalpellum spongia re¬
ctum induxisse. Repugnasset puella remedio palam admoto: eadem ꝗa
non expectauit: dolorem tulit. Quedam non nisi decepta sanantur.Alteri
dices. Uide ne inimicis iracundia tua uoluptati sit. Alteri: uide ne ma¬
gnitudo animi tui creditumq apud plerosq robur cadat. IndigniorØ
mehercule et non inuenio delendi modum:sed tempus expectandii est:

Expanded text:
ipsum quoque impetum, quem non audet lenire, fallet; removebit omnia ipsum quoque impetum, quem non audet lenire, fallet; removebit omnia ultionis instrumenta, simulabit iram, ut tamquam adiutor et doloris comes plus auctoritatis in consiliis habeat, moras nectet et, dum maiorem poenam quaerit, praesentem differet. Omni arte requiem furori dabit. Si vehementior erit, aut pudorem illi cui non resistat incutiet aut metum ; si infirmior, sermones inferet vel gratos vel novos et cupiditate cognoscendi avocabit. Medicum aiunt, cum regis filiam curare deberet nec sine ferro posset, dum tumentem mammam leniter fovet, scalpellum spongea tectum induxisse. Repugnasset puella remedio palam admoto, . eadem, quia non expectavit, dolorem tulit. Quaedam non nisi decepta sanantur. Alteri dices: " Vide ne inimicis iracundia tua voluptati sit," alteri : " Vide ne magnitudo animi tui creditumque apud plerosque robur cadat. Indignor me hercules et non invenio dolendi modum, sed tempus expectandum est ;
Abbreviated transcription (Latin):
iorem quem Diogeni philosopho stoico. Cui de ira tum maximo disserẽ¬
ti adolescens proteruus inspuit. tulit hoc leuiter ac sapienter.Non qui¬
auracta pingui saliua respusset. Lentulus ille patrum nostrorum me¬
moria faciosus et impotens abstersit faciem: et affirmabo inquit omni¬
bus. Lentule falli eos qui te negant os habere. Contingit iam nobis no¬
uate bene componere animum si aut non sentit iracundiam: aut supior
est. Uideamus quomodo aliena iram leniamus. nec enim sani esse tantũ
uolumus sed sanare. Primam iram non audebimus oratione mulcere.
surda est et amens: dabimus illi spatium. remedia in remissionibus pro¬
sunt nec oculos tumentes tentabimus uim rigentem uomendo incitatu¬
. Nec cetera uitia dum feruent initia morborum quies curat.Qu.¬
tulum inquis prodest remedium tuum: si qua sponte desinentem iram
placat: Primum ut citius desinat efficit. Deinde custodierit ne recidat:

Expanded text:
iorem quam Diogeni philosopho Stoico, cui de ira cum maxime dissereniorem quam Diogeni philosopho Stoico, cui de ira cum maxime disserenti adulescens protervus inspuit ? Tulit hoc ille leniter et sapienter : " Non quiattracta pingui saliva inspuisset Lentulus ille patrum nostrorum memoria factiosus et impotens, abstersit faciem et : " Adfirmabo," inquit, " omnibus, Lentule, falli eos qui te negant os habere." Contigit iam nobis. Novate, bene componere animum ; aut non sentit iracundiam aut superior est. Videamus quomodo alienam leniamus; nec enim sani esse tantum volumus, sed sanare. Primam iram non audebimus oratione mulcere. Surda est et amens ; dabimus illi spatium. Remedia in remissionibus prosunt. Nec oculos tumentis temptamus vim rigentem movendo incitaturi, nec cetera vitia, dum fervent. Initia morborum quies curat. " Quantulum," inquis, " prodest remedium tuum, si sua sponte desinentem iram placat ! " Primum, ut citius desinat, efficit ; deinde custodit, ne reddat ;
Abbreviated transcription (Latin):
Recede longius et ride. Nunc iste aliquem se putat q custodit litigatorũ
turba limen obsessum. Nunc ille qui intra iacet felix fortunatusq est:
et beati hominis ac potentis udicat indicium difficilem ianuam. nescit
durissimum esse hostium carceris: presume animo multa esse tibi pati¬
enda. Num quis se hyeme algere miratur: Num quis in mare nauscare
uia concuti: fortis est animus ad quae praeparatus uenit minus hono¬
to loco positus. irasci coepisti conuiuatori: uocatori: ipsi qui tibi praeferebat᷑.
Demens quid interest quam lecti premas partem. Honestiorem te aut
turpiorem potest facere puluinum: Non equis quendam oculis uidisti
quia de ingenio tuo male locutus est. Recipis hanc legem. Ergo te Enni¬
& Cicero si derideres carmina eius immicus esset:Uis tu equo animos
pati candidatus suffragia. Contumeliam tibi fecit aliquis. Nunquid ma¬

Expanded text:
Recede longius et ride! Nunc iste se aliquem putat, quod custodit litigatorum Recede longius et ride! Nunc iste se aliquem putat, quod custodit litigatorum turba limen obsessum ; nunc ille, qui intra iacet, felix fortunatusque est et beati hominis iudicat ac potentis indicium difficilem ianuam. Nescit durissimum esse ostium carceris. Praesume animo multa tibi esse patienda. Numquis se hieme algere miratur ? Numquis in mari nausiare, in via concuti ? Fortis est animus ad quae praeparatus venit. Minus honorato loco positus irasci coepisti convivatori, vocatori, ipsi qui tibi praeferebatur. Demens, quid interest, quam lecti premas partem ? Honestiorem te aut turpiorem potest facere pulvinus ? Non aequis quendam oculis vidisti, quia de ingenio tuo male locutus est. Recipis hanc legem ? Ergo te Enni Cicero, si derideres carmina eius, inimicus esset. Vis tu aequo animo pati candidatus suffragia ! Contumeliam tibi fecit aliquis. Numquid ma
Abbreviated transcription (Latin):
imhi ipse abscondo. inhil transeo: quare enim quicquid ex erroribus
meis timeam cum possum dicere: uide ne istud amplius facias ne tibi ig¬
nosco. In illa disputatione pugnatius locutus es. Noli postea congredio
cum imperitis. Nolunt discere qui nunquam didicerunt. Illum liberius
ad monuisti quem debebas. itaque non emendasti sed offendisti. De cae¬
tero uide ne non tantum an uerum sit quod dicis: sed an ille cui dicit᷑
ueri patiens sit. Ad moneri bonus gaudet. Pessimus quisq correpto¬
rem asperrime patitur. In conuiuio quorumdam te sales: & in dolorem
tuum iacta uerba tetigerunt. Uitare uinlgares conuictus memento: solu¬
uor esi post uinum licentia: quia ne sobrius quidem pudor est. Iratum
uidisti amicum tuum hostiario causidici alicuius: aut uidisti quot mtrã¬
tem submouerat: et ipse pro illo iratus extremo mancipio fiusti. Irasceris
ergo cathenario cani: & hic cum multum latrauit obiecto cibo mãsuescit

Expanded text:
mihi ipse abscondo, nihil transeo. Quare enim quicquam ex erroribus mihi ipse abscondo, nihil transeo. Quare enim quicquam ex erroribus meis timeam, cum possim dicere : " Vide ne istud amplius facias, nunc tibi ignosco. In illa disputatione pugnacius locutus es ; noli postea congredi cum imperitis ; nolunt discere, qui numquam didicerunt. Illum liberius admonuisti quam debebas, itaque non emendasti, sed offendisti. De cetero vide, non tantum an verum sit quod dicis, sed an ille cui dicitur veri patiens sit. Admoneri bonus gaudet, pessimus quisque rectorem asperrime patitur." In convivio quorundam te sales et in dolorem tuum iacta verba tetigerunt. Vitare volgares convictus memento ; solutior est post vinum licentia, quia ne sobriis quidem pudor est. Iratum vidisti amicum tuum ostiario causidici alicuius aut divitis, quod intrantem summoverat, et ipse pro illo iratus extremo mancipio fuisti. Irasceris ergo catenario cani ? Et hic, cum multum latravit, obiecto cibo mansuescit.
Abbreviated transcription (Latin):
sensus perducendi sunt ad firmitatem. natura patientes sunt: si animus
illos desit corrumpere: qui quotidie ad rationem reddendam uocandus
est. Faciat hoc quod sextius. Ut consumato die cum se ad nocturnam Ø¬
quietem recepisset. interrogaret animum suum quot hodie malum tuũ
sanasti:cui uitio obstitisti: qua parte melior es: desinet ira: et erit mode'¬
ratior qui sciet sibi quotidie ad uidicem esse ueniendum. Quid ergo pul¬
chrius hac consuetudine excutiendi totum diem:qualis ille somnus post
recognitionem sui sequitur: ꝗͣ tranquillus altus ac liber: cum aut lauda¬
tus estanimus: aut admonitus: et speculator sui censorq secretus cogno¬
scet de moribus sus. Utor ac potestate: & quotidie apud me causam dico
cum sublatum e conspectu lumen est: et conticuit uxor:moris iam mei
conscia totum diem mecum scrutor. facta ac dicta mea remetior Nibil

Expanded text:
sensus perducendi sunt ad firmitatem ; natura patientes sunt, si animus sensus perducendi sunt ad firmitatem ; natura patientes sunt, si animus illos desit corrumpere, qui cotidie ad rationem reddendam vocandus est. Faciebat hoc Sextius, ut consummato die, cum se ad nocturnam quietem recepisset, interrogaret animum suum : " Quod hodie malum tuum sanasti ? Cui vitio obstitisti ? Qua parte melior es ? " Desinet ira et moderatior erit, quae sciet sibi cotidie ad iudicem esse veniendum. Quicquam ergo pulchrius hac consuetudine excutiendi totum diem ? Qualis ille somnus post recognitionem sui sequitur, quam tranquillus, quam altus ac liber, cum aut laudatus est animus aut admonitus et speculator sui censorque secretus cognovit de moribus suis ! Utor hac potestate et cotidie apud me causam dico. Cum sublatum e conspectu lumen est et conticuit uxor moris iam mei conscia, totum diem meum scrutor factaque ac dicta mea remetior ; nihil
Abbreviated transcription (Latin):
et lites et prospera: et tristia:& hominum uoces: et fremitus animalium:
latratusq. Quid miser expauescis: & ad clamorem serui: et ad tinnitum
eris: aut ianuae impulsum: cum tam delicatus fueris: tonitrua audienda.
sunt. Quod de auribus dictum transferunt ad oculos: qui non minus fa¬
stidio laborant si male instituta sunt: macula offenduntur: et sordibus
et argento parum splendido: & stagno non ad solem perlucente. Hi nepe
ocusi qui non ferunt isi uanum ac recenti curru nitens marmor:qui mẽ¬
sam nisi crebris distinctam uinis: qui nolunt dominsi auro preciosa cal¬
care equissimo animo foris & scabras lutosasq semitas spectent: & maio¬
rem partem occurrentium squalidam parietes insularum exẽsos.ruino¬
sos inequales. Quid ergo aliud est quod illos inpublico non offendat do¬
mi moueat: quem opimo illic equa et patiens: domi morosa & querula es

Expanded text:
et lites, et prospera et tristia, et hominum voces et fremitus animalium et lites, et prospera et tristia, et hominum voces et fremitus animalium latratusque. Quid miser expavescis ad clamorem servi, ad tinnitum aeris aut ianuae impulsum ? Cum tam delicatus fueris, tonitrua audienda sunt. Hoc, quod de auribus dictum est, transfer ad oculos, qui non minus fastidio laborant, si male instituti sunt. Macula offenduntur et sordibus et argento parum splendido et stagno non ad solum perlucente. Hi nempe oculi, qui non ferunt nisi varium ac recenti cura nitens marmor, qui mensam nisi crebris distinctam venis, qui nolunt domi nisi auro pretiosiora calcari, aequissimo animo foris et scabras lutosasque semitas spectant et maiorem partem occurrentium squalidam, parietes insularum exesos, rimosos, inaequales. Quid ergo aliud est, quod illos in publico non offendat, domi moveat, quam opinio illic aequa et patiens, domi morosa et querula ? Omnes