comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
passus nerborum Est gͦ pͥmũ ommm
nt princeps so totum meclatur et quid
in toto corpore Roi pubsice eius nice finat᷑
disigenter aduertat ¶Est autem tes puͣ
sicũt plutarcho placet corpus ꝙdam quos
diuinm muneris istar beneficio animatur
⁊ sume equitatis agitu nutu ⁊ Rgitur
quodam moceramine rõnis la nero que
cltum religionis in nob iustiguut ⁊ infor¬
mant ⁊ dẽime sedm plutarchum doru
dicam cerimonias tradunt uicem aie ĩ
corpore fei publice obtinent Illos u̾o qui
Religionis culti presunt quasi animai
corpons suspicere ⁊ ueneuiri opportet
Quis enĩ scĩtatis mistros dei ipus ui¬
carios ẽẽ ambigit. Porro sicut anima
tocius habet corpone pͥncipatum ita ⁊
hu quos ille io/ ligious prefectos
nocat toti corpo n presunt ¶ Au¬
gustus çesar esusq sacior ponti¬
ficibus subiectus. fuit donec et ip̃e
ne cui onino sub ⁊ esset uestalis cira¬
tus est pontifex et ꝑaulo post ad
deos Relatus est uinus ¶ Priunceꝑs nõ

Expanded text:
m, ut princeps se totum metiatur, et quod in toto corpore Reipublicae, cujus vice fruatur, diligenter advertat. Est autem Respublica, sicut Plutarcho placet, corpus quoddam, quod divini muneris beneficio animatur, et summae aequitatis agitur nutu, et regitur quodam moderamine rationis. Ea vero quae cultum religionis in nobis instituunt, et informant, et Dei ne secundum Plutarchum deorum dicam caeremonias tradunt, vicem animae in corpore Reipublicae obtinent. Illos vero, qui religionis cultui praesunt, quasi animam corporis suspicere et venerari oportet. Quis enim sanctitatis ministros Dei ipsius vicarios esse ambigit? Porro sicut anima totius habet corporis principatum: ita et hi, quos ille religionis praefectos vocat, toti corpori praesunt. Augustus Caesar eo usque sacrorum pontificibus subjectus fuit, donec et ipse, ne cui omnino subesset, Vestalis creatus est pontifex, et paulo post ad deos relatus est vivus. Princeps vero
Abbreviated transcription (Latin):
exscripsi cui si obtemperus plutarchũ ui¬
uendi habes auctorem alioquin preseutẽ
eplam testem ĩuoco quia in per mãe ĩꝑn
pubsica seduũ plucarchiu / et quid uicẽ
auime in ip̃a obtineat aut membro ⁊¬

Expanded text:
expressi, cui si obtemperas, Plutarchum viexpressi, cui si obtemperas, Plutarchum vivendi habes auctorem. Alioquin praesentem epistolam testem invoco, quia in perniciem imperii publica secundum Plutarchum, et quid vicem animae in ipsa obtineat, aut membro
Abbreviated transcription (Latin):
utat opła plutarchi traianum
uistruentis que cuadam politice
constitucionis expumit sensu ea
dicitur̃ ee lmaniodi Plutarchia trtia no
salutem dicit modestiam tua noueram no
appetere pͥncipatum quem tame sp moru
elegaucia mereri studiusti quo quidein tato
dignior indicans quanto a crimine ambiaio¬
nis inderis ee Remonior tue itaq inituti
congratulor ⁊ fortime mee si tamen Recte
gessens quem probe meruisti alioquin ⁊ te¬
dubito cum et ignania imꝑatoro Roma no
ferat ⁊ simo publicus delicta discipulorum
refundere soleat in preceptores Sic senͣ ilero¬
nis sui mento de trahencua carpitur linguis
Iidosestentiũ suoꝵ tementas in quiutillianũ
refmiditur Et sociates in pupillũ sim fuisse
clemencior aiminatur tu uero quid uis rec¬
tissuue geres si non Recessens a te ip̃o si pͥ¬
mu te composnens si tua omia disposue¬
ns ad mrtutem becte tibi procedent uni-¬
uersa politite constitucõnis maiorũ birts tͥ

Expanded text:
pistola Plutarchi, Trajanum instruentis, quae cujusdam politicae constitutionis exprimit sensum. Ea dicitur esse hujusmodi.--Plutarchus Trajano salutem dicit. Modestiam tuam noveram non appetere principatum, quem tamen semper morum elegantia mereri studuisti. Quo quidem tanto dignior judicaris, quanto a crimine ambitionis videris esse remotior. Tuae itaque virtuti congratulor, et fortunae meae, si tamen recte gesseris, quem probe meruisti. Alioquin te pem iri non dubito, cum et ignaviam imperatorum Roma non ferat, et sermo publicus delicta discipulorum refundere soleat in praeceptores. Sic Seneca Neronis sui merito detrahentium carpitur linguis, adolescentium suorum temeritas in Quintilianum refunditur, et Socrates in pupillum suum fuisse clementior criminatur. Tu vero quidvis rectissime geres, si non recesseris a te ipso. Si primum te composueris, si tua omnia disposueris ad virtutem, recte tibi procedent universa. Politicae constitutionis majorum vires tibi
Abbreviated transcription (Latin):
noru quoq strategematibus ⁊ strã¬
tegẽmaticis utitur que si ꝑ suigula ĩ¬
serantur tediosa eruit lectori ⁊ pr̃o parte
a fidei nre sinceritate recodent Ceteruum
quia sci patres ⁊ principum leges deduc¬
ta tii perfidia uidentur inherere uestigus
doctrmam eius sermone catholico ⁊ succiẽto
minum est nobis adeo qui ab omibus
geueraliter amiandus est et colenda er¬
sus probacõ noͦ dilectionis exibicio est
oꝑis et licet per seipm possit auiari caꝙͣ
qui citru opomi medu se infundat amanti
tamen ad cultu extenorem aliemꝰ medi¬
etritis int̾uentus uecessariꝰ est eo ꝙ deu

Expanded text:
orum strategematibus et strategematicis utitur, quae si per singula inserantur, taediosa erunt lectori, et pro parte a fidei nostrae sinceritate recedent. Caeterum, quia sancti Patres, et principum legesta tamen perfidia, videntur inhaerere vestigiis, doctrinam ejus, sermone catholico et succincto, minum est, nobis a Deo, qui ab omnibus generaliter amandus est, et colendus es. Probatio vero dilectionis, exhibitio operis est. Et licet per se ipsum possit amari, tanquam qui citra opem medii se infundat amanti, tamen ad cultum exteriorem alicujus medietatis interventus necessarius est, eo qu
Abbreviated transcription (Latin):
Ion solent ad ungũe
grandia sine mora
lustian Nec facile ẽ
yninciarum longitu¬
diuem ⁊ la ticudiuẽ
in mouiento transtu¬
nere. Sit Res magua
succuicte quidem a
sapiente interdũ ppo¬
uitui s nũꝙͣ peifce sub angustia ẜmomis
nimia explanatur quid auten in huamo
Rebus maiꝰ est pͥncipatu cuiꝰ officiũ qͦda¬
muodo om̃ia cucuit miplet et pelietrat et
quasi fobore mtugtis sue tociꝯ pͥnblice uole
portat emo eñi contenplacio tractũ habet
et moramꝰ exigit tum pre maguitudine¬
sui tum ꝑ uenustate quam in capite Rei pitͤ
iocundum est omibus contemplari modesta
gͦ brenitate in inspitie ndo co ipois ens imo¬
ardiatur ⁊ ⁊am deducta suꝑsaicio ne gentiliu
ficlis est in sentencus in ueibis luculenta et
in sacranio morum tantus arbiter ut facile
preceptorem truani possis agnostere Si quid
antem apus eum a fie dissentit aut moriba
temponi potius ꝙͣ uilo astribatar. Su enim
migilio le licuit auru sapie in luco q̃rere

Expanded text:
on solent ad unguem grandia sine mora lustrari, nec facile est provinciarum longitudinem et latitudinem in momento transcurrere. Sic res magna succincte quidem a sapiente interdum proponitur, sed nunquam perfecte sub angustia sermonis nimia explanatur. Quid autem in humanis rebus majus est principatu, cujus officium quodammodo omnia circumit, implet, et penetrat, et quasi robore virtutis suae, totius Reipublicae molem portat? Ejus itaque contemplatio tractum habet, et moram exigit, tum prae magnitudinesui, tum prae venustate, quam in capite Reipublicae jucundum est omnibus contemplari. Modesta ergo brevitate, in inspiciendo corpore ejus immoaudiatur. Nam, deducta superstitione gentilium, fidelis est in sententiis, in verbis luculentus, et in sacrario morum tantus arbiter, ut facile praeceptorem Trajani possis agnoscere. Si quid autem apud eum a fide dissentit, aut moribus, tempori potius, quam viro ascribatur. Si enim Virgilio licuit aurum sapientiae in luto E
Abbreviated transcription (Latin):
quatuor locis nature officu moru con¬
dicionis tocuis Reuerencie mauare trredit
onginem ¶Supsticiosius tanie ħ infideliu
mõre exequitur unde nomillas sentecias
enis seusu ⁊ sermone catholico curai
serere Ille quidem in cultu deoro eos p¬
opue assent ueuerandos qui ei fauuliang
et uicimꝰ accedunt sañt natiri ut li¬
bei et i dorun domitor hercules qui eo
ipo in se iouem ꝑtestatus est ꝙ angues
ingulauit in canis sant officio nt pou¬
tisices prefectos q sacio r¶Aut moribꝰ¬

Expanded text:
quatuor locis, naturae, officii, morum, conquatuor locis, naturae, officii, morum, conditionis, totius reverentiae manare credit originem. Superstitiosius tamen hoc infidelium more exsequitur. Unde nonnullas sententias ejus, sensu et sermone catholico curavi inserere. Ille quidem in cultum deorum eos praecipue asserit venerandos, qui ei familiarius et vicinius accedunt: aut natura, ut Liber Indorum domitor, Hercules, qui eo ipso in se Jovem protestatus est, quod angues jugulavit in cunis; aut officio, ut pontifices, praefectosq
Abbreviated transcription (Latin):
utatem ꝙ in tota Rota mortalũo ut
dici solet sola utramq pagniã indetur
odimplere uideas eam ibi Rotã uersare
nolubilem quodq magis mrer emsdẽ
tote imipulsu de pectore iouis sororuin
peusa precipitat et conculcat quisqͥs
fata inquit stoycus legunt honnies fatum
est in partibus illis quas sunus abscondit
curi reclamat futalem inquit tolle necessi¬
talem Quia ¶ Si foitnua uolet fiot de
de thore consul ¶ Si uolet hec eadem siet
de consule Rethor ¶Let̾un ut cu fortu
na mina agauiq sit ioppinatoru euentui
fonnia Et licet condiciomi indeatur pluri¬
nui uicinari eo ꝙ fortinitorum concursus
statum efficiat quem condicionem esse
predromius In eo tamen plurinu difcrt
ꝙ condicio uit a natura mit ab officio
uuit a moribus est mit a uarus fignns
enentim fortua ꝑ consistit in hũs
impnisa emergunt Eam usq quãq initit
enacuare plutarchus Et ex premssis

Expanded text:
ritatem, quod in tota ratione mortalium ut ritatem, quod in tota ratione mortalium ut dici solet sola utramque paginam videtur implere. Videas eam ibi rota versare volubilem, quodque magis mirere, ejusdem rotae impulsu de pectore Jovis sororum pensa praecipitat, et conculcat. Quisquis Fata, inquit Stoicus, regunt homines, fatum est in partibus illis, Quas sinus abscondit. curi reclamat. Fatalem, inquit, tolle necessitatem, quia, Si fortuna volet, fies de rhetore consul; Si volet haec eadem, fies de consule rhetor. Caeterum ut cum fortuna vel mitius agamus, sit inopinatorum eventuum forma, et licet conditioni videatur plurimum vicinari, eo quod fortuitorum concursus statum efficiat, quam conditionem esse praediximus, in eo tamen plurimum differt, quod conditio nunc a natura, nunc ab officio, nunc a moribus est, nunc a variis figuris eventuum. Fortuna semper consistit in his quae improvisa emergunt. Eam usquequaque nititur evacuare Plutarchus, et ex praemissis
Abbreviated transcription (Latin):
smo non est alicii prestaie i nõ p̃s ut
sit at fortima cum no sit nõ p̃t dissium
In eo siquidem quod non est non ꝑt cuiꝙͣ
constare quis sit ¶ Efferant epranti sru
cessum ⁊ more suo fortuue subitiant
bnmeisa Ego in hoc sicut ⁊ in plurinus
plutartum ceusto audiendum qui dea
cecu colendum ee negat asseiens ea inisi
a cecis coli non posse a ulta quoqz ppoit
exempla quibus in hot liquet omes cece
dee custores cecatos ⁊ precipitatos taude
in foneam excermum ¶testatii hoc gal
semum huiꝰ dee familiaritate ⁊ cultu
in bremi elatus ⁊ in breniori precipitatꝰ
ꝙ hoc uicio cecitatis ⁊ teuieritatis ꝓbrosa
dea et omibus iguonnosa numnbus
om̃ium deoro templa fedauent ⁊ deoꝵ
ouium preripuerit cultum ut preter
edes pͥnatas quas in orbe et mrbe passi
hab Rupem etiam tarpeiam occup ane¬
nt supremo iom coequata/ Et pubce
fortime ymago aurea in capitolio ab
aduenis cõuonis et indigenis pus ͭe
adoretur et tautã precetẽris h aucto¬

Expanded text:
ut sit. At fortuna cum non sit, non potest diffiniri. In eo siquidem quod non est, non potest cuiquam constare quid sit. Efferant Epicurei praprocessum, et more suo fortunae subjiciant universa. Ego in hoc, sicut et in plurimis, Plutarchum censeo audiendum, qui deam caecam colendam esse negat, asserens eam nisi a caecis coli non posse. Multa quoque proponit exempla, quibus liquet omnes caecae deae cultores caecatos, et praecipitatos tandem in foveam exterminii. Testatur hoc Galba, senium, hujus deae familiaritate et cultu in brevi elatus, et in breviori praecipitatus quod haec vitio caecitatis, et temeritatis probrosa dea, et omnibus ignominiosa numinibus, omnium deorum templa foedaverit, et deorum omnium praeripuerit cultum, ut praeter aedes privatas, quas in orbe et urbe passim habet, rupem etiam Tarpeiam occupaverit, supremo Jovi coaequata, et publicae Fortunae imago aurea in Capitolio ab advenis, convenis, et indigenis, publice adoretur, et tantam prae caeteris habet aucto
Abbreviated transcription (Latin):
mentin hestio libru ¶I mala est ueq̃o¬
laudare ⁊ postere motus ¶astioꝵ iguoro fins
ꝓmutt̾e patris ¶ Nec uolo nec possu sranari
adultꝰ ¶que mandat norũt alii nas me
nenio nust̾io ¶ fur erit atq ideo iuilli cone
ex eo tuqua ¶Maues iexticte corꝰ uo utle
dextre ¶fugio gͦ nrbe̾ tantis obsteuitatilo
pleua adulatoꝵ ueneficio toxicata suis ad
¶ Et catulꝰ/ maneant qui ngri ĩ cãdida
tunt ¶ Nec tn unia urbis tm̃ uicia de puigi
credas ia totius orb sunt quo ad istud oill
Romanũ orde ¶memini me audisse Roma¬
nu pontifice solitũ deuidere lombardes dicens
eos ꝑillenui omibus colloꝙ tibus fuceͣ eo ꝯĩ
exordio dictionis bemuolenciã captent et or
cum quibꝰ agitur capita quodam comenda¬
cionis demulceant oleo fili ni inquit sulon
si te lactanerint pccores ne acquiestus eis
et ꝙ munenba aut obso quioꝵ difficu¬
tati Salidissimie pro codit
ete uii sapientissimꝰ in filio erudia
uniu̾sos assentitorũ giam omibꝰ su¬

Expanded text:
mentiri nescio; librum, Si malus est, neqlaudare et poscere; motus Astrorum ignoro; funus promittere patris Nec volo, nec possum; ranarum adulter, Quae mandat, norunt alii; me nemo ministro Fur erit, atque ideo nulli comes exeo, tanquam Mancus, et exstinctae corpus non utile dextrae. Fugio ergo urbem tantis obscenitatibus plenam; adulatorum veneficio toxicatam, suis a, Et Catulus; maneant qui nigrum in candida vertunt. Nec tamen unius urbis tantum vitia depingi credas: jam totius orbis sunt. Quod ad istud, orbem Romam crede: memini me audisse Romanum pontificem, solitum deridere Lombardos, dicens, eos pileum omnibus colloquentibus facere, eo quod in exordio dictionis benevolentiam captent, et eorum cum quibus agitur, capita quodam commendationis demulceant oleo. Fili mi, inquit Salomon, si te lactaverint peccatores, ne acquiescas eis muneribus, aut obsequiorum difficultate, validissime procedit. Ecce vir sapientissimus in filio erudiens universos, assentatorum gratiam omnibus sus
Abbreviated transcription (Latin):
nficant tibi te argunt insipiencie du
condicõnis tue repugnante nat᷑a te
tales deos ꝑ mortalibus persnadet ee
colendos Saue in eo aliquis diumi
tibi messe moustrabas si om̃es istos q
diuinitati tue frandulent̾ applandunt
Ripi feccris ad tormenta Anis ei deor
ei pareat a quo se deceptum intelligit
Quis non uruat in eum qui ameos
ionis ocałos eruit aut argento gemisc
sublatio uestã intitur excẽcare Qus
de martis capite adamantinu luͣ ipie
temerarus esfodit ungnibus N empe
deos misibiles ⁊ imortales cir cuuemre
et eis fallacie parare insidias grauiorie
culpe est eo ꝙ ab ħus imsibiliu deor
fabrica sustentatur et regitur ⁊ houore
aut contemptum qui istis exhileti.
illi Renuiu̾ant Si sapis ergo auguste
si deceptores istos crt̾minau̾is excecatores tu

Expanded text:
rificant tibi. Te arguunt insipientiae, dum rificant tibi. Te arguunt insipientiae, dum conditionis tuae repugnante natura, te tales deos pro immortalibus persuadent esse colendos. Sane in eo aliquid divinum tibi inesse monstrabis, si omnes istos, qui divinitati tuae fraudulenter applaudunt, rapi feceris ad tormenta. Quis enim deorum ei parcat, a quo se deceptum iri intelligit? Quis non irruat in eum, qui aureos Jovis oculos eruit, aut argento gemmisque sublatis Vestam nititur excaecare? Quis de Martis capite adamantinum lumen impune temerariis effodit unguibus? Nempe deos invisibiles, et immortales circumvenire, et eis fallaciae parare insidias, gravioris culpae est, eo quod ab his visibilium deorum fabrica sustentatur et regitur, et bonorem aut contemptum qui istis exhibetur, illi remunerant. Si sapis ergo, Auguste, si deceptores istos exterminaveris, excaecatores tuo
Abbreviated transcription (Latin):
mediolauense attende Consencientes
diffuunt esse qui notu errore reticet
aut corrigere cum possint dissinuilant
S quid de eis uerocundũ odiosũq sa¬
monem ꝓtendimꝰ ut sortem coꝵ con¬
digna conclusione clandamius ꝓ culdu¬
bĩo pluet super cos dus laqueos ut
non efugiant iguis sulphur spus pro¬
ceslarum pars calicis eoꝵ et cu auco¬
ribus suo quos so doma deuoirunt
erunt scłis in fetorem et oppbrm sem¬
piteriui. Quie p̃derit qso eis tiuit di¬
uitum fauor aut quis pt esse tempora¬
lium cursus aut uoluptas quem taut
dolor et tanta erubescencia no ab sorbe
deorum ⁊ hominũ et ueritatem gratan¬
Deus ille preceteris colendus
Ccꝰ Ceciliꝰ balbus Imperator ĩquit
auguste tum in multis tum in es
max une elucet prndencia tua ꝙ isti
nondum te om̃o insanui Reddiderunt
qui ut tibi applandant non modo due
scd tibi ip̃i et ppło ininam facuit de
siquidem minunt Reu̾enciam quos pa¬

Expanded text:
Mediolanensem attende, consentientes Mediolanensem attende, consentientes definivit esse, qui notum errorem reticent, aut corrigere cum possint, dissimulant. Sed quid de eis verecundum, odiosumque sermonem protendimus? Ut sortem eorum condigna conclusione claudamus, procul dubio pluet super eos Dominus laqueos ut non effugiant, ignis, sulphur, spiritus procellarum, pars calicis eorum, et cum auctoribus suis, quos Sodoma devoravit, erunt saeculis in fetorem, et opprobrium sempiternum. Quid proderit, quaeso, eis tunc divitum favor? Aut quis potest esse temporalium usus aut voluptas, quem tantus dolor, et tanta erubescentia non absorbeadeorum et hominum, et veritatem gratan« Deus ille prae caeteris colendus Caecilius Balbus: « Imperator, inquit, Auguste, tum in multis, tum in eo maxime elucet prudentia tua, quod isti nondum te omnino insanum reddiderunt, qui ut tibi applaudant, non modo diis, sed tibi ipsi, et populo injuriam faciunt. Deorum siquidem minuunt reverentiam, quo pa
Abbreviated transcription (Latin):
pt ẽe comiptio in montis si integritate
nbi in et̾iui ẜnari puditicia ꝑt nẽc mag¬
mi est integram ee carnom ubi mens
tetra comuipcoe polluatur At nuc si de¬
ceptor amans aut uiolontus abest ita
male a tenerion etate instituntu ado¬
lescentes ut occulis lastimentibus unitu
faciei corporis gestu habituq ex tiori
et leuo auio ix ipis mere tril cibꝯ ꝯ ceffo¬
solliatent corruptores ⁊ legũ quei eos
iam plurme late sunt nullam habent
fenerencia uł tuuorem licet in eos gra¬
uissime auimadũtendum de creneruit
imperator ait eui Cum uir nibit in
fenunam unes porrecturam et quid
cupiat ubi sexus ꝑdidit locum ubi se¬
lub est quod non proficit scire insi bu
mittatur in alius forum ubi amor q¬
leges armari iura ut gladio ultore i
ex quisitis penis subdautur in fames q
sunt uł fatun sunt rei S neqz cousi¬
cientibus parcit quin eis penam moget
capitalem cum ⁊ lege diuina agentes
et consencientes pari pena plectant᷑ ipor¬
quoas magno epo auctore ambrosiu

Expanded text:
corruptio, in mentis scilicet integritate, ubi in aeternum servari pudicitia potest. Nec magnum est integram esse carnem, ubi mens tetra corruptione polluitur. At nunc si deceptor amans, aut violentus abest, ita male a teneriori aetate instituuntur adolescentes, ut oculis lascivientibus, nutu faciei, corporis gestu habituque exteriori, et lenocinio vix ipsis meretricibus cosollicitent corruptores, et legum quae in eos jam plurimae latae sunt, nullam habeant reverentiam vel timorem, licet in eos gravissime animadvertendum decreverit imperator. Ait enim: « Cum vir nubit in feminam vires porrecturam, quid cupiat? » Ubi sexus lus est id, quod non proficit scire, ubi Venus mutatur in alteram formam, ubi amor qleges, armari iura gladio ultore, ut exquisitis poenis subdantsunt, vel futuri sunt rei. Sed neque consentientibus parcit, quin eis poenam irroget capitalem, cum et lege divina facientes, et consentientes, pari poena plectantur. Ipsosque, magno episcopo auctore Ambrosium
Abbreviated transcription (Latin):
dohut lucii lo nus est odor ex qr te qualibet
Illa tuo sina semper in ote uersetur Dus
ata ip̃o ione digna poete unde siat q̃nit
si uentatis defuit gra uł ult̾iorio familiari¬
litis coh ibicio conseat Cet̾um licet utr u q
uon possio asseru et derum pͥuataro partici pa¬
conem et calculi caucones te secietis igere
qua uie arte an uestis quo qui ꝑgnut ĩpis
impentoribus nnperare stue uolunt secieta

Expanded text:
 lucri bonus est odor ex re Qualibet. Illa tuo sententia semper in ore Versetur, diis atque ipso Jove digna, poetae: « Unde habeat quaerit si veritatis deficit gratia, vel ulterioris familiaritatis exhibitio constat. Caeterum licet utrumque non possis assequi, et rerum privatarum participationem, et calculi cautiones, te secretis ingere, quavis arte. An nescis quod qui pergunt ipsis imperatoribus imperare, Scire volun
Abbreviated transcription (Latin):
tue phibicionis laquens tenet ⁊ apłtis
nuoro ampseribus arcet et cum in asus
płures uniꝰ esse licitum fuerit in regiba
ppetus obtinet ut una unia sit ⁊ ⁊ miquid
pomicari uł adult̾ari scupru ue ꝯmittere
licet cum pliibus cum nec etia generis
nultiplicandi cã aut ꝓcreandi heredis li¬
ceat nporibus ad misceri quomodo stupra
adulteria aut qua ssib fomicacõnes pu¬
met ptas eisdem subiecta cuminibꝰ ⁊ rec
nrores dauid quisꝙpͣ obiciat qui forte in
hoc sicut et in multis alus spali pͥmlegio
guuaet licet facile concesserim ꝙ et ip̃e
in hac parte deluquent Sane tu aftus
ille uporius ꝓdicione ⁊ homiadio in ad¬
ult᷑m impegit ⁊̃ rec in illiꝯ excusacione
laboro qui ppħica conentus et quictus
parabola se ip̃mi uirum mortis ee Rospo¬
dit s. Iabes itaq Regem cum Regibꝰ de¬
sinquentem ⁊ utina cum penitẽte peni¬
trant ⁊ faceantur cum confitente culpa

Expanded text:
tuae prohibitionis laqueus tenet, et a plurium tuae prohibitionis laqueus tenet, et a plurium uxorum amplexibus arcet, et cum in aliis plures unius esse licitum fuerit, in regibus perpetuo obtinet, ut una unius sit. Nunquid fornicari vel adulterari, stuprumve committere licet cum pluribus, cum nec etiam generis multiplicandi causa, aut procreandi haeredes, liceat uxoribus admisceri? Quomodo stupra, adulteria, aut quaslibet fornicationes puniet potestas eisdem subjecta criminibus? Nec uxores David quisquam objiciat, qui forte in hoc, sicut et in multis aliis, speciali privilegio gaudet. Licet facile concesserim, quod et ipse in hac parte deliquerit. Sane eum affectus ille uxorius, proditione et homicidio, in adulterium impegit, nec in illius excusatione laboro, qui prophetica conventus et convictus parabola, se ipsum virum mortis esse respondit. Habes itaque regem, cum regibus delinquentem; et utinam cum poenitente poeniteant, et fateantur cum confitente culpam,
Abbreviated transcription (Latin):
¶luanos edicta ualent ꝙͣ uita rogotis
¶Mobile mutatur sꝑ cu pͥncipe unlga
Der um singulor facultates ne quaqua
ouirum copus adequantur de loculis pprns
turi facultates sit qui priuatum que inq
suns uecosse est esse contentun que si sue¬
uuit optennata qui uut potentis appete¬
bat fulgorem pauptate sordc̃ons apasiois
sue tenebras crubescit ¶Inde ena sadede¬
mo mornui decieto ptatiba in usu publicor
bonor pncitas idicta est dum tame here¬
ditarus nti et hus que puignion fortima
castum eẽ opportet et auanciã decliuare
Dieat ler ⁊ on habebit npois plu¬
iimas que asficiant aiai eius li¬
titu quidem fuit quqi in ppło dei ut
p ag̃alide sobblis gracia ⁊ fidelem ppłm di¬
latandi plures quis sortiretur mores In
ntero alieno aucille misterio de uno suscipi¬
eus filui ismahelem ¶Iacob quoq soro¬
rum sibi dnplicato conigio fecundas ea¬
ruuidem aucillas astuũt at qui reges ppi¬

Expanded text:
Humanos edicta valent, quam vita regentis. Humanos edicta valent, quam vita regentis. Mobile mutatur semper cum principe vulgus. Verum singulorum facultates nequaquam omnium copiis adaequantur. De loculis propriritur facultates. Atqui privatum quemque suis necesse est esse contentum. Quae si fuerint extenuata, qui nunc potentis appetebat fulgorem, paupertate sordidus confusionis suae tenebras erubescit. Inde etiam Lacedaemoniorum decreto, potestatibus in usu publicorum bonorum parcitas indicta est, dum tamen haereditariis uti, et his quae pinguiori fortuna orteat, et avaritiam declinare. Adjecit lex: Non habebit uxores plurimas, quae afficiant animam ejus . Licitum quidem fuit quandoque in populo Dei, ut propagandae sobolis gratia et fidelem populum dilatandi, plures quis sortiretur uxores. It Abrahae, in utero alieno, ancillae ministerio, de viro suscipiens filium, Ismaelem. Jacob quoque sororum sibi duplicato conjugio, fecundas earumdem ancillas ascivit. Atqui reges perpe
Abbreviated transcription (Latin):
tus pro eo ꝑicusis iminentibꝰ caput oppo¬
nat cum eciam ingente natura se ꝓ ca¬
pite soleant membra eoponere ⁊ pellem
ꝓ pelle et cuucta que hab ponat y aia¬
sua ¶ Sequitur ⁊ dec Reducet ppłm sim
in egiptum equitatus nuimero sublenatꝰ
Magna si quide diligencia precauendũ e
omi qui in sublimitate constituitur nei¬
feriores corrupat exemplis ⁊ abusione
rerum et per suꝑbie aut luxurie uiam
ad confusionis tenebras reducat ppłm fie¬
ques enĩ est ut subditi suꝑiorum uicia
ymitentur quia magistratui pplus stũdet
ee confornus et unusquisq libent̾ ꝯppetit
in quo alu ceruit illustrem ¶ Celcbre
est illus uersificatoris egiegũ sensum
et nerba magni theodosu expͥmentis¬
¶ In coe mnbes siquid ceses be tenendum¬
¶ primꝰ inssa subi tut obẜ nacior equĩ
¶sit ppłus nec fenre negat cu inderit ip̃m¬
¶ Luctorem parere sibi ꝯponit᷑ orbis¬
¶ Regis ad exẽpłu nec sic inflect̾e sensꝰ

Expanded text:
tus, pro eo periculis imminentibus caput oppotus, pro eo periculis imminentibus caput opponat. Cum etiam urgente natura, se pro capite soleant membra exponere, et pellem pro pelle, et cuncta quae homo hac reducet populum in Aegyptum, equitatus numero sublevatus. Magna siquidem diligentia praecavendum est omni, qui in sublimitate constituitur, ne inferiores corrumpat exemplis, et abusione rerum, et per superbiae aut luxuriae viam ad confusionis tenebras reducat populum. Frequens enim est, ut subditi superiorum vitia imitentur, quia magistratui populus studet esse conformis, et unusquisque libenter appetit, in quo alium cernit illustrem. Celebre est illud versificatoris egregii, sensum et verba magni Theodosi exprimentis: In commune jubes si quid, censesve tenendum, Primus jussa subi: tunc observantior aequi Fit populus, nec ferre negat, cum viderit ipsum Auctorem parere sibi. Componitur orbis Regis ad exemplum, nec sic inflectere sensus
Abbreviated transcription (Latin):
ex legittia quantitate prefinitus est un̾ꝰ
hominũ que pͥncipem oꝑptet pociꝰ exterii¬
nare ꝙͣ fonerr non fuert in lege mencio
facienda que quidem omt/ ablionuacones
istas non modo a principis aula excludit
si eliminat a ppło dei equorum noie totiꝰ
familie et inipedimentoꝵ oium necessario
melligitur usus cuia legutia quantitas e
quam ro necessitatis aut utilitatis oxpo¬
sat ita tamen ut ntile ⁊ honestum coeque¬
tur ⁊ ciuilitas conscribatur houestis phis
enm iam pridem placuit puiciosiore in¬
millam ee oppunione m illor oppuione
qui ntile separnt ab houesto ⁊ sinam
uorissimam ⁊ ntilissimam ee honestum
⁊ ntile in se usq quaq conuerti ¶ plato
ut fermit hiscone gencui cum indisset
dio insium sicilie trraniui cponis sui septu
a tam multis nccͣe habias custodm hoc
ntiq pͥncipem non opptet qui officus ita
sibi oium uiucit affectus ut quisq subdi¬

Expanded text:
ex legitima quantitate praefinitus est numerus? ex legitima quantitate praefinitus est numerus? hominum, quae principem potius oportet exterminare quam fovere, non fuerat in lege mentio facienda; quae quidem omnes abominationes istas, non modo a principis aula excludit, sed eliminat a populo Dei. Equorum nomine, totius familiae et impedimentorum omnium, necessarius intelligitur usus. Cujus legitima quantitas est, quam ratio necessitatis, aut utilitatis exposcit. Ita tamen ut utile et honestum coaequentur, et civilitas conscribatur honestis. Philosophis enim jampridem placuit, perniciosiorem nullam esse opinionem, illorum opinione qui utile separant ab honesto; et sententiam verissimam et utilissimam esse, honestum et utile in se usquequaque converti. Plato, ut ferunt historiae gentium, cum vidisset Dionysium Siciliae tyrannum, corporis sui septum a tam multis necesse habeas custodiri? » Hoc utique principem non oportet, qui officiis ita sibi omnium vincit affectus, ut quisque subdi
Abbreviated transcription (Latin):
secum legetq illud omibꝰ dieba inite sue
ut distat ciuiere dum deu suũ et custo¬
due nerba et ceumonias eins q̃ in le¬
ge precepta sunt nec eleuetur cor eis
in suꝑbiam super fratres suos neq decli¬
net in paitem dexceram ul sunstrain ut
longo tpre regnet ipe et filius eis suꝑ
quem ley ista constringit ħ ntiq diuina
est et ipune solui non pt singula
nerba enis si sapiant in auribꝰ pͥncipũ
comtrua sunt Cacro de electõne et
forma eius que in pͥncipis creacoe exigi¬
tur uinendi formulai que ei pstuipta
est mecum paulisper actende cum
iuquit fuerit conscitutꝰ qui se tocius
ppłi frem cultu et ascũ caritatis ꝓfitent᷑¬
⁊ ion n ilciplicabit sibi equos quoꝵ mi
merofitate sit sul ditis ouerosus equos
si pipateticorum pͥncipem sequimur le¬
gitime ꝙͣ titates dinimicoem in singlis
bit ne ergo caues multiplicare uolucres¬
ue Rapaces aut truces bestias aut q̃lib
portelita natiue cui equorum qui as¬
miliciam necessaru sunt et usum tociꝰ uite

Expanded text:
 vitae suae ut discat timere Dominum Deum suum et custodire verba et caerimonias eius quae lege praecepta sunt nec elevetur cor eius in superbiam super fratres suos neque declinet in partem dextram vel sinistram ut longo tempore regnet ipse et filii eius super quem lex ista constringit? Haec utique divina est, et impune solvi non potest. Singula verba ejus si sapiant in auribus principum, tonitrua sunt. Taceo de electione ejus, et forma ejus, quae in principis creatione exigitur. Vivendi formulam, quae ei praescripta est, mecum paulisper attende. Cum, inquit, fuerit constitutus, qui se totiusis cultu, et affectu charitatis profiteatur, non multiplicabit sibi equos, quorum numerositate sit subditis onerosus. Equos si Peripateticorum principem sequimur, legitimae quantitatis diminutionem in singulis bit ne ergo canes multiplicare, volucresve rapaces, aut truces bestias, aut quaelibet portenta naturae, cui equorum qui aiam necessarii sunt, et usum totius vitae,
Abbreviated transcription (Latin):
mersa per . Cc. passus at nauẽ una
manu elaca qua cartus tenebat natũ¬
do ꝑueuit hic tamiẽ quia rem publicũ
armus occupauerat turinuꝰ reputatꝯ
ẽ et magua parte senatꝰ consenciẽte
strictis pugio nibus occisus in capitolio
sed et ibi honestatis menior extitit ut
eiĩ ꝯminaduertit se strctis pugionibꝰ
peti taga caput obuoluit sumil si¬
iustir manu sinũ ad yma deduxit quo
houestiꝰ cuderet ¶Successor eiꝰ au¬
gustꝰ felicissimꝰ oñm se sub int̾mina

Expanded text:
mersa, per ducentos passus ad navem una mersa, per ducentos passus ad navem una manu elata, qua chartas tenebat, natando pervenit. Hic tamen quia rempublicam armis occupaverat, tyrannus reputatus est, et magna parte senatus consentiente, strictis pugionibus occisus in Capitolio. Sed et ibi honestatis memor exstitit. Ut enim animadvertit se strictis pugionibus peti, toga caput obvolvit, simul sinistra manu sinum ad ima deduxit, quo honestius caderet. Successor ejus Augustus felicissimus omnium, se sub intermina
Abbreviated transcription (Latin):
tis aut honestatis speciem de lectubatur.
iurus ade̾o ut cum ip̃m peccuret inuaret
Idem came tantis lauaiba enudem efert
ut deoꝵ censeat muno ex irtutibꝰ te¬
perritum Romano indultũ imꝑio ut pote
qui uec prospens excolli uec aduersis
fraugi nouerit magnificꝰ siue citelita¬
te sine temeritate magnanimꝰ ꝙͣuis
ene si alia eet posset teuierariꝰ indeni
Cesar tauie andax inder nõ debet auꝰ
uolunitas deor aspirante fauore semper.
infir ptatem fuit Nemo ferum expertꝰ
cesare iusi supeibia robellaret ꝓuocata
ĩuinis prouꝰ fuit ad ueniã quos uincit
uinbꝰ puidencia autecessit excessus eiꝰ
indebantur perrire et ad insticiã aspin¬
egipto magna pars militũ enis cecidisset
et ip̃e sicũt lucauꝰ menunit ꝯgeretul.
respicere stenã qui in singular mriute
emineus inter cesarianos Obsedit munꝯ
calcante menia magnũ Insistencium
egiptioꝵ ĩpressus cesar scapham ascendit
qua mox ponde sequenciũ grauata et

Expanded text:
lectabatur injuriis, adeo ut in eum ipsum peccare juvaret: idem tamen tantis laudibus eumdem effert, ut deorum censeat munus ex virtutibus temperatum, Romano indultum imperio, utpote qui nec prosperis extolli, nec adversis frangi noverit, magnificus sine crudelitate, sine temeritate magnanimus. Quamvis enim si alius esset, posset temerarius videri, Caesar tamen audax videri non debet, cujus voluntas deorum aspirante favore, semper infra potestatem fuit. Nemo ferum expertus est Caesarem, nisi superbia rebellaret. Provocatus injuriis, pronus fuit ad veniam. Quos vicit viribus, prudentia antecessit. Excessus vero ejus videbantur sperare, et ad justitiam aspirAegypto magna pars militum ejus cecidisset, et ipse, sicut Lucanus meminit, cogeretur respicere Scevam, qui singulari virtute eminens inter Caesarianos, obsedit, . . Muris calcantem moenia Magnum, insistentium Aegyptiorum vi pressus Caesar, scapham ascendit, qua mox pondere sequentium gravata et
Abbreviated transcription (Latin):
imporite non formido indicia mois camen
rego partant apuistulis ⁊ si cunales suit
quidam ama libris eoꝵ iigͣ de rogami ĩ
aliquo si preces meas aut̃ue nolueruit
ĩ pbitatis ind̾icio tenebiuitur ebuexii qr
Ut ait marcialis Improle facit qui in alie
lbro ingenosus Que autem de cun a¬
libus uugis dc̃a sunt in nullo cor ses
forte in morte et mei similiba de prolendi
Et plane nuis aica lege constuigor si
mcipm et amicos castĩgare et em̃encare
nõ sicet profecto qui acłiot ingab̾it na¬
res fentem contuliet aut facie lubore
trement mams ꝓtermet seipm ngis
mis couincet ab noxni in quiba fuit ppo¬
siti sempor a nugio ad bona transire ad¬
senia et ad id ꝙ decet aut ꝓdest iustituẽ
uitam qui autem instum Repreliensiom
locum indent ea ex caritate licent̾ utat᷑
et de omendacione mea acquinit sibi et
possidrat premũ uite sc̃io eiũ quia¬
in in multiloquio pcciũ nõ diest d ĩuito
et caritate doi exortor lectorem que

Expanded text:
dicia, meis tamen rogo parcant opusculis; et si curiales sunt quidam, quia libris eorum nunquam derogavi in aliquo. Si preces meas audire noluerint, improbitatis judicio tenebuntur obnoxii, quia, ut ait Martialis, improbe facit, qui in alieno libro ingeniosus est. Quae autem de curialibus nugis dicta sunt, in nullo eorum, sed forte in me, aut mei similibus deprehendi; et plane nimis arcta lege constringor, si me ipsum et amicos castigare et emendare non licet. Profecto qui ad haec rugabit nares, frontem contrahet, aut faciem rubore trement, manus proterviet, se ipsum nugis nostris convincet obnoxium, in quibus fuit propositi semper a nugis ad bona transire seria, et ad id quod decet aut prodest, instituere vitam. Qui autem justum reprehensioni locum viderit, ea ex charitate licenter utatur, et emendatione mea acquirat sibi et possideat praemium vitae. Scio enim quia in multiloquio peccatum non deest, sed invito, et in charitate Dei exhort
Abbreviated transcription (Latin):
nocioni curam fincer seubere ĩ tauto
cinuuleu le gere nẽ uatat ant quia
insipida sunt seusibus uerbis inculta
non placent uł ipa deuocio nõ displi¬
ceat que houon tue scuduit insermire
Si probaueris intencionem patiecina¬
beris opori si autem ut uoluens cõ¬
tempnetur Renid emĩ ad alios nt seruũ

Expanded text:
votione curavi scribere, in tanto votione curavi scribere, in tanto tumultu legere non vacat, aut quia insipida sunt sensibus, verbis inculta non placent, vel ipsa devotio non displiceat, quae honori tuo studuit inservire. Si probaveris intentionem, patrocinaberis operi. Sin autem, ut volueris condemnetur. Quid enim a
Abbreviated transcription (Latin):
et iusti in ppcruũ uiuent ⁊ in pace
sunt licet mor insipientiba ind̾eantur
Ecce habes uia uen sunã et fidelissi¬
maui ad asse quendum statũ quẽ de si¬
deuit epicinus et si tenueno ea bñs¬
dum ꝑt sola susficire addo quidem ut
extri poita uiuersa aut nichil aut
nimimũ per fectionis auiciant nec
inliibeo quin uestibus inteas de amutio
cir ciuidatus uarietate quin epuleris coti¬
die spleudide quin primos honores hãs
Et ut pancis multa complectur quin
tempon sẽs et diuersis mouba fectus
tuuen ut es ip̃e in omibꝰ morẽ genis
et suis lenocimis ainidentem midcas
nuidum maior eĩ es ꝙͣ ut debeas aut
possis slicer iã sic cepont mulcos capi
tibus queso custodi ĩnocencia ⁊ uide et
acta et predica equitatem uec amore nec
odio timore uł spe declines a uia rectu
Iusti enim hereditabunt tenam Et ut
auccoritate ꝯstat altissiii se men ĩpi¬
or ꝑibit Si liet q̃ tibi sincera de¬

Expanded text:
Et justi in perpetuum vivent , et in pace Et justi in perpetuum vivent , et in pace sunt, licet mori insipientibus videantur. Ecce habes viam verissimam et fidelissimam, ad sequendum statum quem desiderat Epicurus. Et si edum potest sola sufficere; adeo quidem, ut extra posita universa, aut nihil, aut minimum perfectionis adjiciant. Nec inhibeo quin vestibus niteas deauratis circumdatus varietate, quin epuleris quotidie splendide, quin primos honores habeas: et, ut paucis multa complectar, quin tempori, sed et perversis moribus, rectus tamen, ut es ipse, in omnibus morem geras, et suis lenociniis irridentem irrideas mundum. Major enim es, quam ut debeas, aut possis licet jam hic ceperit multos capi tibus, quaeso, custodi innocentiam, et vide, et dicta, et praedica aequitatem, nec amore, nec odio, timore vel spe declines a via recta. Justi enim haereditabunt terram, et ut auctoritate constat Altissimi, semen impiorum peribit . Si haec quae tibi sincera de
Abbreviated transcription (Latin):
in electis operan et uelle et ꝑficere
ipam ueneror canꝙͣ uiam no Rebera
uiam que sola duct at uitã et quẽ q
boui uoti compo tem facit lactea li est
ĩocencie manifesta caudore ⁊ alimen¬
torum sedulitate iuitricis explet ofi¬
cium et sola ꝑꝑ̃at ad ꝑfectum nam
sine ea ꝓficit milla clamat ħ in
uote tule preuancatonbꝰ ut redeãt
ad cor eisqr ad aiborem sciençie
amoto gladio uersatili et flãnias
Si lius preuussis dico quia dec sola st̾
que sola put facere et semare beatum
cum ab asteto iusticie fanio ꝓueniat ne
cui noccatur ab altero aut sibi quisq et
alus psit dio tibi asture q̃ dico uis ne
beatus ee pons beatus un. qui tumet
dñm / potencia ue desiderus nõne ip̃o sed
potens int̾ra ent ⁊ semen eis an fa¬
norein sectans ⁊ landis hominu generico
tectoro benedicetur an at colebritate
dlataus ⁊ at̾ oppulenciã sinũ expandis
glona et diuicie in domo ems uis io¬
quiditatem tibi pregau in sempiternũ

Expanded text:
elle et perficere, ipsam veneror tanquam viam, imo revera viam, quae sola ducit ad vitam, et quemque boni voti compotem facit. Lactea haec est, innocentiae manifesta candore, et alimentorum sedulitate nutricis explet officium, et sola praeparat ad profectum. Nam sine ea proficit nullus. Clamat haec in voce tubae praevaricatoribus, ut redeant ad cor, eisque ad ardorem scientiae, amoto gladio versatili et flammeo, potius praemissis, dico quia haec sola sunt, Quae sola possunt facere et servare beatum, cum ab altero justitiae ramo proveniat, ne cui noceatur, ab altero, ut sibi quisque et aliis prosit. Vis tibi constare quae dico? visne beatus esse? Porro beatus vir qui timet Dominum . Potentiamne desideras? Non modo ipse, sed potens in terra semen erit ejus . An favorem sectaris, et laudes hominum? Generatio rectorum benedicetur . An ad celebritatem dilataris, et ad opulentiam sinum expandis? Gloria et divitiae in domo ejus unditatem tibi prorogari in sempiternum?
Abbreviated transcription (Latin):
sui abatur lacumis et sic lugentibꝰ uon¬
tas ipa que nec fallit nec fallitur uonĩ
bĩtudinẽ repiisit ⁊ lec uere quis ad ar¬
borem sciencie boui et mali manũ exte¬
dere pume plubicionis cremplo quia
exulem et crroneũ ad illam iuitait ille
qui decet bonuinẽ scienciã et iuxta pro

Expanded text:
sui cibatur lacrymis: et sic lugentibus versui cibatur lacrymis: et sic lugentibus veritas ipsa, quae nec fallit, nec fallitur, veram beatitudinem repromisit. Nec vereatur quis ad arborem scientiae boni et mali manum extendere, primae prohibitionis exemplo, quia exsulem et erroneum ad illam invitavit ille, qui docet homi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ stopcum ee couinoes quos at te iocundo
grandis uie compendio cum precepis itio¬
ducam ⁊ runc tamẽ nullam eo quo epi¬
cuici disfinicio tendit uiam puces ea
tibi in calte libri quasi in fine uie cona¬
bor aperire Est aute ardua et arta pla¬
ua tauien et duecca diligentiba deuin
ducente decente et subuebente nos offen¬
dit quis ad lapidem pe dein suũ Ip̃e naq
lapio osfensionis et petra scandali grridi¬
entes in se quos accipit engit et cõi ro¬
borat ut huiuiliati in se in eo glouantes
audacter et sibere preconentur. quia oia
in eo possinna qui nos confoitat Raco
nit̾ bonu et malu et in ipis loins ant
malis quid cui pp̃onderet aguostat Iugi
douide curet sollicitudine ne partem sua
faciat detenorem sed toto conatu mẽtis
et corponis preeligendis inseunat ipse
quoqr labor dulcestat sibi et tota ama¬
ritudiue ierum presencĩ ut ait beatꝰ
gregona spe temperet fucuroꝵ ⁊iam ⁊
iplieta die noctuq sub expectu ũne dei

Expanded text:
esse convinces, quos ad te, jucundo grandis viae compendio, cum praeceperis, introducam. Ne tamen ullam eo, quo Epicurei diffinitio tendit, viam putes, eam tibi in calce libri, quasi in fine viae, conabor aperire. Est autem ardua et arcta, plana tamen et recta diligentibus Deum, quo ducente, docente et subvehente, non offendit quis ad lapidem pedem suum. Ipse namque lapis offensionis et petra scandali , gradientes in se quos accipit, erigit et corroborat, ut humiliati in se, in eo gloriantes, audacter et libere praeconentur, quia omnia in eo possumus, qui nos confortat. inter bonum et malum, et in ipsis bonis aut malis, quid cui praeponderet, agnoscat: jugi deinde curet sollicitudine, ne partem suam faciat deteriorem, sed toto conatu mentis et corporis, praeeligendis inserviat. Ipse quoque labor dulcescat sibi, et totam amaritudinem rerum praesentium, ut ait beatus Gregorius, spe temperet futurorum. Nam et propheta diu noctuque sub exspectatione Dei
Abbreviated transcription (Latin):
sus et lento iumine Ramus ¶Iunou
inferne dictus sacer ħũc tetigit omis
¶ũcus et obscims aaut̾uit aualliba
umbre ¶Sr non ante datur celluris
operta subne ¶An comos ꝙͣ quis de¬
cerpsit ab arlore fetue ¶ħ sibi pulcri
sum fem pseipina munꝰ ¶Iustitiit
prino auulso nõ deficit alter ¶Ames
et simili frondestit nrgu metallo pla¬
ne quid pouarum lateat in tene mo uł
quiẽ in luio possit meren solus aguoscit
qui de arlore sciencie rauiũ bone opera¬
ciouis auellit etqz auulst alcer non
de ficit quia quo ampliꝰ exeicent᷑ eo ma¬
gis subciescunit et ꝓficiunt scie et uir¬
tutes ⁊ don tamẽ eatemis maronie aut
gencium insisto uestigus ut credti quẽ piã

Expanded text:
liis, et lento vimine ramus, Junoni infernae dictus sacer, hunc tegit omnis Lucus, et obscuris claudunt convallibus umbrae. Sed non ante datur telluris operta subire, Auricomos quam quis decerpit ab arbore fetus, Hoc sibi pulchra suum ferri Proserpina munus Instituit; primo avulso, non deficit alter Aureus, et simili frondescit virga metallo. Plane quid poenarum lateat in terrenis, vel quid in his possit mereri, solus agnoscit, qui de arbore scientiae ramum bonae operationis avellit. Eoque avulso, alter non deficit, quia quo amplius exercentur, eo magis succrescunt et proficiunt scientiae et virtutes. Non tamen eatenus Maronis, aut g
Abbreviated transcription (Latin):
qui xp̃m sic aguostit ut si erum nolle
sequi palau confiteatur/ dubitan po¬
tent au uerus monatur confessor qui
actum est de eo sed liceat cimore nõ
sture in necessitate illicitũ est fugi¬
tinus intilis infanus eĩ est tñ in quo
si pio cathediu .s. fuent decertandũ¬
¶ fertur a quibꝯdam et uerũ ẽ ꝙ
suꝑ Romauo pontificatu ab aibiciosis
qũq ymo sepe litigatũ est ⁊ non
sine sanguine fraterno scli scõrmũ
ingressũs sit pontifex concitatu
sunt iterũ bella plusꝙͣ cuulia et¬

Expanded text:
qui Christum sic agnoscit, ut se nolle eum qui Christum sic agnoscit, ut se nolle eum sequi palam confiteatur. Dubitari poterit an verus moriatur confessor, quiactum est de eo. » Sed liceat timere; non stare in necessitate, illicitum est. Fugitivus inutilis infamis est. Est tamen in quo si pro cathedra scilicet fuerit decertandum. Fertur a quibusdam, et verum est, quod super Romano pontificatu ab ambitiosis quandoque, imo saepe litigatum, et non sine sanguine fraterno Sancta sanctorum ingressus sit pontifex. Concitata sunt iterum bella, plus qua
Abbreviated transcription (Latin):
mare Quis antem uidit miliba Rigna¬
ie afectantiũ ee unlt si milis gedtoni
Ant quio logam sibi uult diari ⁊ ipło
Omubus tumẽ illud unũ deberet sufi¬
corr ꝙ gedeon a subditis petit idest si
solas er preda siba coust quatur in aures
Si cĩ q̃ lor loquitur indicare curaue¬
rit et ei obcdiens ppłus pp acquie stat
ut non sit iniquitas et cotndicto in
utendũ ẽẽ aduersa eos qui ꝓ sũmo
ꝓ tuuluis nichil quietũ est
esto ut lius liceat qui carna¬
les sunt contendere de pͥmacu
unis eccłiasticis h usque q̃qr
aibitior ee illicitum Carnalui tauie
eremplo sub ymagnie Religio nis obre¬
pit inpietas Et iam no modo a ten¬
ditur pro sacerdocio sẽd pugnatur Auci¬
qui quo udam trihebautur nuiti et
pui at martiru pumas oathedius cur¬
cers penis et cruce fugiebant, cotui
iam palam locantur ficerdo tes et pr̃o¬
nerbium nillũ diciuit noluma in¬
quiuut martires ẽẽ sed sediũ mur

Expanded text:
mare. Quis autem in tot millibus regnamare. Quis autem in tot millibus regnare affectantium, esse vult similis Gedeoni? Aut quis legem sibi vult dominari, et populo? Omnibus tamen unum illud deberet sufficere, quod Gedeon a subditis petit, id est si solas ex praeda sibi consequatur inaures. Si enim quae lex loquitur, indicare curaverit, et ei obediens populus acquiescat, ut non sit iniquitas et contradictio utendum esse adversus eos qui pro summo  tyrannis nihil quietum. Sed esto ut bis liceat, qui carnales sunt, contendere de primatu, viris ecclesiasticis hoc usquequaque arbitror esse illicitum. Carnalium tamen exemplo, sub imagine religionis obrepit impietas, et jam non modo contenditur pro sacerdotio, sed pugnatur. Antiqui quondam trahebantur inviti, et proni ad martyrium, primas cathedras, carcere pejus et cruce, fugiebant. Contra jam palam loquuntur sacerdotes et proverbium nullum dicunt. « Nolumus, inquiunt, martyres esse, sed sedium nost
Abbreviated transcription (Latin):
diu sanctũ Cum eiũ antiochns desolacio¬
nis et abhominaconis ydolum fabucasset
legis dei combussit igue et stidit eos et apͭ
quemiq inemebantur libu testamẽti diu
et quiciuiq obseinabant legem dei scdiũ
edictũ regis intiochi trucidabant enui
¶uid temporibus meis nõ nullos sacerdo tali
se inustentes officio ⁊ himeros temerurie
supponetes ut archam prenperẽt ab huine¬
no leuicarum loci iumores qui in preseute
dicitur ore percussio Alios indi qui libioe
segis deputant igni nec scindere uerentur
si in mauꝰ cor iura ꝑuenrent aut cano¬
nes ¶Tempore Regis stephaui a Reguo
iusse funt seges Romaue quas in bricãmã
do mus denabilis patris theobali bucamar
primatis asciuerat ne quis eciã libros
ietiueret ex edito Regio ꝓhibitũ est ⁊
uicario nũo indictum est filenciũ si deo
façiente eo magis mitus legie ialuit
quo eaui ampliꝯ incebatur inpietus ĩfir¬

Expanded text:
Domini sanctum. Cum enim Antiochus desolatioDomini sanctum. Cum enim Antiochus desolationis et abominationis idolum fabricasset, libros legis Dei combussit igni, et scidit eos, et apud quemcunque inveniebantur libri testamenti Domini, et quicunque observabant legem Dei, secundum edictum regis Antiochi trucidabant eum. Vidi temporibus meis nonnullos sacerdotali se immiscentes officio, et humeros temerarie supponentes, ut arcam praeriperent ab humeris levitarum, loci immemores, qui in praesentem diem dicitur orae percussio. Alios vidi, qui libros legis deputant igni, nec scindere verentur, si in manus eorum jura pervenirent, aut canones. Tempore regis Stephani a regno jussae sunt leges Romanae, quas in Britanniam domus venerabilis Patris Theobaldi, Britanniarum primatis, asciverat. Ne quis etiam libros retineret, edicto regio prohibitum est, et Vacario nostro indictum silentium; sed, Deo faciente, eo magis virtus legis invaluit, quo eam amplius nitebatur impietas infir