comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uti seseͣnt. Que postqͣ exiua insteuixitiũ te pesta nite
detpinso multitu sine numi saꝵp arrli castra arcuue¬
nitimilites romani ꝑcussi tunuuiltu ⁊ solito armaca¬
ꝑeralh. ali sese abdere ꝑs teritos cofirmare. trepiat
om̃ib Rocis ius magꝰ hostiu erat.celrĩ nocte atq nibi¬
b oscuratũ ꝑrailu anceps. Postremo fuge animan¬
ere tociꝰ foret in inceto erat. s exeo nño / quos panloan
coruptos Nxim/ cohors una ligurii aĩ suab turmis
tracũ ⁊ panias grecariis milrtib trasiere a Prege. Et
cencurio pͥmi pili terne legionis ꝑmunitioe qua uti

Expanded text:
esta nocte de inproviso multitudine Numidarum Auli castra circumvenit. milites Romani, perculsi tumultu insolito, arma capere alii, alii se abdere, pars territos confirmare, trepidare omnibus locis. vis magna hostium, caelum nocte atque nubibus obscuratum, periculum anceps; postremo fugere an manere tutius foret, in incerto erat. sed ex eo numero, quos paulo ante corruptos diximus, cohors una Ligurum cum duabus turmis Thracum et paucis gregariis militibus transiere ad regem, et centurio primi pili ter
Abbreviated transcription (Latin):
ta mimidis quos i ispaĩa mictebat. S ea res lonꝯe ałi
ac ratꝰ erat euenit. Nam ingnͣta ut erat ĩ pigro atq acri
issie ꝑenio ysepe obuiã eulo ꝑiculis i tanta claritudie¬
ẽet. bonuis rosilio quois alterũ exprudena timd̾e / aldep
exandacia te meritate affere pleio solet.git mꝑa¬

Expanded text:
t Numidis, quos in Hispaniam mittebat. sed ea res longe aliter, ac ratus erat, evenit. nam Iugurtha, ut erat inpigro atque acri stissume parendo et saepe obviam eundo periculis in tantam claritudierat et bonus consilio, quorum alterum ex providentia timorem, alterum ex audacia temeritatem afferre ple
Abbreviated transcription (Latin):
utio rufo cõsulatũ gerebat ꝑ suadet. qm extr̃pe
massi misse sit. Igurtã obscełera inuidia nim¬
etu urgeat. regnui nrimine asenatri petat. aui¬
sus consul belli gerenia /mouere ꝙ sene sce omia male¬
bat. Ip̃i miũcia. nurnisia mutiẜe maceonia euene¬
u mala fama ⁊timor ĩ pediebat. homilcari yxĩo ac
mayĩe furo sͥ imꝑat.pͣtio sicti murlta ꝯfecerati
I. uatores massine paret. ac magiẽ ocailte. sin uꝰ p
Ixedti. quo uis mõ numiia int̾ficiat. bomil
dabat/ insinias teniit. Tgiti unꝰ exeo nuĩo q adcede
pati erant. panlo incõsultꝰ massinã asgresit᷑ illu¬
⁊ ettesstat. s ip̃e sepͣhensus mults ortãtibẽ p¬

Expanded text:
ucio Rufo consulatum gerebat, persuadet, quoniam ex stirpe Masinissae sit Iugurthamque ob scelera invidia cum metu urgeat, regnum Numidiae ab senatu petat. avidus consul belli gerundi movere quam senescere omnia malebat. ipsi provincia Numidia, Minucio Macedonia evenea fama et timor impediebat, Bomilcari, proxumo ac maxume fido sibi, imperat, pretio, sicuti multa confecerat, insidiatores Massivae paret ac maxume occulte, sin id parum procedat, quovis modo Numidam interficiat. Bomilclabat, insidias tendit. igitur unus ex eo numero, qui ad caedem parati erant, paulo inconsultius Massivam aggreditur. illum obtruncat, sed ipse deprehensus multis hortantibus
Abbreviated transcription (Latin):
tata libiio extignẽdi me ĩ nasit. ut n nos n deos ĩ mõ¬
araccotales ĩ aĩo heat. sangrine meriꝙ̃ oia malits Itaqi ꝗn¬
auxiliat᷑. ferro an fame accus iig̾ea sã ĩ tertus. pla¬
rasde Ingñta scͥbere sebtat᷑ me fortuna mea. etia ana ey¬
ꝑtus su. parũ sidei miszis ẽe. no in intelligo illii
sup quã eꝙ sũ pet̾e.n simuil amicitia ur ⁊ regnũ
Nam inicio occidit hiesale frez men de in patrio.

Expanded text:
asit, ut neque vos neque deos inmortalis in animo habeat, sanguinem meum quam omnia malit. itaque quinauxiliantur; ferro an fame acrius urgear, incertus sum. Plura de Iugurtha scribere dehortatur me fortuna mea, et iam antea expertus sum parum fidei miseris esse; nisi tamen intellego illum supra quam ego sum petere neque simul amicitiam vostram et regnum nam initio occidit Hiempsalem fratrem meum, deinde patrio
Abbreviated transcription (Latin):
ra iqna.y. B. Itoi nõb bello n puce ana
cãgitꝰ de afflica ⁊ eiis ⁊coł ad necessitulien
srei sans dem esti. pestq diuiso regno legtati
umia scelerie a deptu se se uid. certũ de rat
gexamicig a ꝑ numatia acceꝑat. omia rome
uenalia tẽ. simul yilloꝵꝑ pollicitacobib acce¬
sus quos paulo an mutierib ex plenerat
Tiregnr a sherbalt aiur itendit. ip̃e atte lelli¬
cosus. At is que petebat ꝗetꝰ ibelł erat. pla¬
ado ingenio opõtun ĩ uire metues maq̃

Expanded text:
 bello neque pace antea cognitus. de Africa et eius incolis ad necessitudinem rei satis dictum. Postquam diviso regno legati A praemia sceleris adeptum sese videt, certum esse ratex amicis apud Numantiam acceperat, omnia Romae venalia esse, simul et illorum pollicitationibus accensus, quos paulo ante muneribus expleverat, in regnum Adherbalis animum intendit. ipse acer, bellicosus; at is quem petebat quietus, inbellis, placido ingenio, opportunus iniuriae, metuens magis quam
Abbreviated transcription (Latin):
nommꝑatur cocesse. postea fenites alii mltitudis
Romi minuede gra ꝑs imꝑii ar piẽde sollicitata
plebe ⁊ alii nouaꝵ rerpiauidi. iponẽ ar metum
leptim alrasq uebes ĩ ore maritima codidere:
heq brerri muiltu aucte ꝑs originib suis p̾sidio.
alie decori fuere. Nam decartagine sile melip
uto q parp dicẽ. qͣm alio ꝓperre tps monet
Igitur altabatmon. ꝗ lause egiptri abaffeica diuidit.
szo mari pͣ arene est colrnia tererri. Ae siteps
Sue sut sirtes. ⁊̃ terq eas ẽ loptis. din filenors

Expanded text:
imperantium concessere. Postea Phoenices, alii multitudinis domi minuendae gratia, pars imperi cupidine sollicitata plebe et aliis novarum rerum auidis, Hipponem Hadrumetum Leptim aliasque urbis in ora maritima condidere; eaeque brevi multum auctae, pars originibus suis praesidio, aliae decori fuere. nam de Carthagine silere melius puto quam parum dicere, quoniam alio properare tempus monet. Igitur ad Catabathmon, qui locus Aegyptum ab Africa dividit, secundo mari prima Cyrene est, colonia Theraeon, ac deinceps duae Syrtes interque eas Lepcis, deinde Philaenon
Abbreviated transcription (Latin):
ne u̾ba inimici añ stã sua ponent. dem̃ ntriiꝑ curia
agrediut᷑.senatꝰ statĩ cõsulit᷑. fauictoẽs Pegator p̾terea
senat magͬ ꝑs grã dyp̃ata apherbale dicta cõtene.
Iugite iũtute extollere laudib. gra. noce. Neniqo
seuere indicada censebat. S exor̃b magĩe emeli
starre ho nobił impiger. factiosus aup̃us pacetie
honoris dininaꝵ. Ceteru nitia fua callide an il¬
tas Is postoy nid regis largitoe famosã ĩpxud

Expanded text:
mici ante facta sua ponerent. deinde utrique curia egrediuntur. senatus statim consulitur. fautores legatorum, praeterea senatus magna pars gratia depravata Adherbalis dicta contemnere, Iugurthae virtutem extollere laudibus; gratia, voce, denique seuere vindicandam censebant, sed ex omnibus maxime Aemilius Scaurus, homo nobilis impiger factiosus, auidus potentiae honoris divitiarum, ceterum vitia sua callide occultans. Is postquam videt regis largitionem famosam impud
Abbreviated transcription (Latin):
ssus plerosq ap̃. pancis cariõ fides ꝙ pecuiã
furit. indinitione que ꝑs numisie maueitana
atungit. agris auid opulẽtio ingũte traditur. illã
nata erati ashorbal possidet. res pestulare uilet applicesi¬
tĩ paucis exponẽ et eas yntes ꝗb ñ nõb̃ bellũ aut am

Expanded text:
ides quam pecunia fuit. in divisione, quae pars Numidiae Mauretaniam attingit, agro virisque opulentior, Iugurthae traditur; illam exornata erat, Adherbal possedit. Res postulare videtur Africae situm paucis exponere
Abbreviated transcription (Latin):
uictu nob ingiita fore alt corꝑ m̃catꝰ ẽ. altius
ip̃e ego manus ip̃ias ux effugi. Quis agazarit ꝙ
potissim ĩ felix accedã. gnis p̃sipia om̃ĩa eꝓticta st¬
pr̃ ut nẽce erat nẽ cõcessit fri quẽ minime decuit
ꝓpinqus ꝑscelus uitã eripurit. affines. aĩcos
ppinquos ceteros meos aliiĩ alia clade opp̃ssit.
crpti aunigũta ꝑs ĩ teuce acti ꝑs bestiis obiecti Et
panci ꝗb relicta ẽ aĩa clansi ĩtenebris aĩme¬
rore ⁊ luctu mote grauiorẽ uita exigut. si oĩa¬

Expanded text:
iunctum nobis fore. Alter eorum necatus est, alterius ipse ego manus impias vix effugi. Quid agam? Aut quo potissimum infelix accedam? Generis praesidia omnia extincta s naturae concessit. fratri, quem minume decuit, propinquos per scelus vitam eripuit. affinis amicos propinquos ceteros meos alium alia clades oppressit: capti ab Iugurtha pars in crucem acti, pars bestiis obiecti sunt, pauci, quibus relicta est anima, clausi in tenebris cum maerore et luctu morte graviorem vitam exigu
Abbreviated transcription (Latin):
factiosi iomi potẽtes. ap sotios clari mãg̃ ꝙ honesti.q
inguͣte nõ meniare arĩi pollratãlo accedebat/. si mi¬
assa rex ocadiss. fore uti solus ĩ ꝑio numidie ponet᷑
ĩ ip̃o maxia iũtutẽ. rome oia ienalia ẽẽ. G postq
numatia dele ta .p. sei pio dimicte auxilia sĩpesomũ
reuerti deceeuit. Sonatũ atq laniatũ magͥfice ꝓcõtre¬

Expanded text:
lari magis quam honesti, qui Iugurthae non mediocrem animum pollicitando accendebant, si Micipsa rex occidisset, fore uti solus imperi Numidiae potiretur: in ipso maxumam virtutem, Romae omnia venalia esse. sed postquam Numantia deleta P. Scipio dimittere auxilia et ipse revorti domum decrevit, donatum atque laudatum magnifice pr
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓsug i piñciã. ac d in romã ꝯtendit. tñ ingr̃ta patis.
ꝯ siliis. pstꝙͣs om̃a numide potielat᷑ ⁊ otio facinus suu
diedi cũ auro ⁊ arge̾to młto roma legatos mctit ꝙ pa¬
acgrãt. posremo qm̃ꝙ possẽt Rargieio ꝑarãe ne cũtets
S il rom̃a bestiti uene̾ ex p̾cepto regis hospitib ali ꝙ
quors ea tẽpestate ĩ se natu autoĩtus pollebat. magneo
miinet mise.tata comutãto ĩ cessit. Et eymaq ĩ uisia
ĩ gr̃a ⁊ fandẽ nobilitatis iuguta ueniret. quor po
spe alii pͬmio ⁊̃ sucti singlos exsenatu ãbiedo nitebat .
n grauius ĩeu cõsuleret᷑. Hitͣ nͥ legati satis cofidut.
die ꝯstitrito senatꝰ utrisq datͣ tñ apherbale hoc mõ

Expanded text:
inciam ac deinde Romam contendit. tum ugurtha patratis consiliis, postquam omni Numidia potiebatur, in otio facinus suomdiebus cum auro et argento multo Romam legatos mittit, qurant, postremo quaecumque possint largiundo parare ne cunctentur. sed ubi Romam legati venere et ex praecepto regis hospitibus aliisque, quorum ea tempestate in senatu auctoritas pollebat, magna munera misere, tanta conmutatio incessit, ut ex maxuma invidia in gratiam et favorem nobilitatis Iugurtha veniret. quorum pars spe, alii praemio inducti singulos ex senatu ambiundo nitebantur, ne gravius in eum consuleretur. igitur ubi legati satis confidunt, die constituto senatus utrisque datur. tum Adherbalem hoc modo
Abbreviated transcription (Latin):
spe prede trãguersos agiti. Ab hoc studia numirai
⁊ ingnͣta adcensa e̾ gb si tale uirũ solis ĩter fecisẜ.
nequa seditio aut bellũ oriret angius erat.
giis difficultatib ciͣcũuent ri uiset. neq piũ
neq insidiis oppmi posse hoĩe tã acce ptũ ppła¬
rib quo erat ⁊̃ inguta manu ꝓutus ⁊a petes

Expanded text:
spe praedae transvorsos agit, ad hoc studia Numidarum in Iugurtham accensa, ex quibus, si talem virum dolis interfecisset, ne qua seditio aut bellum oriretur, anxius erat. his difficultatibus circumventus ubi videt neque per vim neque insidiis opprimi posse hominem tam acceptum popularibus, quod erat Iugurtha manu promptus et
Abbreviated transcription (Latin):
Lica ducebat. tał ea te pestate fama re cassio erat.
Igit᷑ ingnͣta ꝯtͣ decꝰ reqiĩ cultu q maxie misi¬
abili cũ cassio roma uenit. At ta ⁊ si ipo ma¬
qna uis aĩ eãt. tꝯ̃ cofirmat a bomib. quor
potẽtia aut scelere aicta ea gesserat. que sup
diximus. G. bebur teibirni plebis magna
mercede parat. cd ip usentia ꝯtͣ ius ⁊ĩin¬
rias om̃s munitꝰ foret EAt quꝰ memnia dnoca¬
ta ꝯtioe. ꝙͣ ꝙ regi infesta plebs erat. ꝑs ĩ iuđa
Sirci inbedat. ꝑs ñ socios sceleris sui aꝑiret.
more maioꝵ ut Rehosce supliau sumi. Digtati
ꝙͣ ire mag̃ ꝯsulensise dare motꝰ. aios eor /mo¬
Rire. posteemo con firmare fide .P. ꝑse se in uio

Expanded text:
licam ducebat: talis ea tempestate fama de Cassio erat. Igitur Iugurtha contra decus regium cultu quam maxime miserabili cum Cassio Romam venit. Ac tametsi in ipso magna vis animi erat, confirmatus ab omnibus, quorum potentia aut scelere cuncta ea gesserat, quae supra diximus, C. Baebium tribunum plebis magna mercede parat, cuius impudentia contra ius et iniurias omnis munitus foret. at C. Memmius advocata contione, quamquam regi infesta plebes erat et pars in vincula duci iubebat, pars, nisi socios sceleris sui aperiret, more maiorum de hoste supplicium sumi, dignitati quam irae magis consulens sedare motus et animos eorum mollire, postremo
Abbreviated transcription (Latin):
atterierat. iapiniissa rex muni saip inamicitia rece¬
ptꝰap. sapion ꝑi aui posti ea affricanod agnome ox
uͣtutꝰ fut. ꝗ multa ⁊ pͣclara rei militaris facinera
fecerat. osq iuctis cataginẽsib ⁊ capto si face cui ĩ
amicitia massimisse bona ac honesta nõb̃ ꝑm̃asit. Sed
regnũ solus oꝑtinuit. manastabile ⁊ gulussa frabas¬
eius morbo ꝯsupti s is atherbale ⁊ hiensalem ex¬
LX

Expanded text:
um in amicitiam receptus a P. Scipione, quoi postea Africano cognomen ex virtute fuit, multa et praeclara rei militaris facinora fecerat. ob quae victis Carthaginiensibus et capto Syphace, quoius in amicitia Masinissae bona atque honesta nobis permansit. seregnum solus obtinuit Mastanabale et Gulussa fratribus morbo absumptis. is Adherbalem et Hiempsalem ex
Abbreviated transcription (Latin):
orpedius inpꝰ acie uirsari. laborantib sucaurere.
pugre. sepe hostez ferire. strenui militis et boniͤi¬
ꝑatoris officia simul exequebat. pͭ ͤ ͤ nͥ uidet cati¬
lina cotra qũe ratus erat. mag ui cotenne. crhrͣ¬
tem rtoriã in medios hostes ind̾nat. eosq ꝑturba¬
e atq alios alibi resistentes interficit. de in utͥs¬

Expanded text:
expeditis in prima acie versari, laborantibus succurere, pugnare, saepe hostem ferire: strenui militis et boni imperatoris officia simul exequebatur. Petreius ubi videt Catilinam, contra ac ratus erat, magna vi tendere, cohortem praetoriam in medios hostis inducit eosque perturbatos atque alios alibi resistentis interficit. deinde ut
Abbreviated transcription (Latin):
pͬclara facies magneq diuitie ad hoc uix torporͬs
⁊ alia omia hiriscemoi breui dilabut᷑ at ĩgenii
egregia facinora sic̃ aia ⁊̃ mͬotalia sut. Postremo co¬
coris. fortune bonoro ut initirĩ sic finis est. Oniaq
erta occisũt. ⁊ aricta senest̾ut. Anis ĩ coruptꝰ et̾nd
cector huani gn̾ĩs agit atq ht̃ ñta: m ip̃e habet᷑.¬

Expanded text:
r. igitur praeclara facies, magnae divitiae, ad hoc vis corporis et alia omnia huiusce modi brevi dilabuntur; at ingeni egregia facinora sicuti anima inmortalia sunt. postremo corporis et fortunae bonorum ut initium sic finis est, omniaque orta occidunt et aucta senescunt: animus incorruptus, aeternus, rector humani generis agit atque h
Abbreviated transcription (Latin):
hiq mature oppida huere. Nam fretꝰ diuisi abyspara
mutare ros intͣse instituerat. nom eop parilatin
libes dornꝑe. baebara lingna mauros ꝑmedisap¬
pellãtes. Sed ris ꝑsary breni apoleuit. ac postea
noĩe numide ꝑꝑ multitudie apparetib siꝗgressipo¬
ssidere ea loca. que ꝓxie cartagirie numidia appell¬
acͣ. Deiñ nt̾q alteris freti finiti mos arinis aut
metu subipiu sur iegere. nom Iloriãq a ddidere sibi

Expanded text:
iique mature oppida habuere; nam freto divisi ab Hispania mutare res inter se instituerant. nomen eorum paulatim Libyes corrupere, barbara lingua Mauros pro Medis appellantes. sed res Persarum brevi adolevit, ac postea nomine Numidae, propter multitudinem a parentibus digressi, possedere ea loca, quae proxuma Carthaginem Numidia appellatur. deinde utrique alteris freti finitumos armis aut metu sub imperium suom coegere, nomen gloriamque sibi
Abbreviated transcription (Latin):
ria desperti exstis. hen heu me missũ una ne miciy¬
sa pr bnsitia tua enaẜe. Ut que tu pare tiris labis
regniq ꝑticipe fe cisti. is potissiu sar pis tue eyticto
sit.Anaꝙ ne ego familia n᷑r̃a ꝗeta erit. semꝑne ĩ
sangine ferro suga ner sabit ¶n catagineses i coluẽs
fue uire. omia sena patiebam᷑ hostes ablatẽ. nos aĩai
pail spes dis iarmis erat. pestꝙ illa pestis exaffaca
eieta a. beti poacẽ agitabamus. ꝯppe ꝗb hostis null
us. nͥ forte que nos inssissotis. ecce at exi puiso
mii ou rognĩ sceseris sui preda fecisti. pestii
me eiepem dolis neꝗt cape nicħ horus ꝙ mant

Expanded text:
eheu me miserum! hucine, Micipsa pater, beneficia tua evasere, ut, quem tu parem cum liberis tuis regnique participem fecisti, is potissumum stirpis tuae extinctor sit? numquamne ergo familia nostra quieta erit? semperne in sanguine ferro fuga vorsabitur? dum Carthaginienses incolumes fuere, iure omnia saeva patiebamur: hostes ab latere, vos amici procul, spes omnis in armis erat. postquam illa pestis ex Africa eiecta est, laeti pacem agitabamus, quippe quis hostis nullus erat, nisi forte quem vos iussissetis. ecce autem ex inproviso rimum regnum eius sceleris sui praedam fecit; post ubi me isdem dolis nequit capere, nihil minus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ tpriꝰ buigne respodit. nucipsa paricis post Dieb mo¬
rit᷑ spostꝙͣ illi more regio gli sta magͥfice fecerait. re¬
gul ĩ unũ cõueneit ut interse decucas negotiis di¬
stẽptareti. S hiensal ꝗ minimd exillis erat na feroy.
et aña ĩgnobilitãtẽ uigũtae ꝗͣ mat̾no gne̾ ĩꝑerat. de¬
sapiã es. dextͣ arherbale assedit. ne meiꝰ extrib ꝙ¬
ap̃ numilas honõi drat᷑ ingu̾ta foret. de iñ ut in
ut iͨtati cocedet᷑ fatigatꝰ afre uix ĩꝑte altera trag¬

Expanded text:
re benigne respondit. Micipsa paucis post diebus moritur. postquam illi more regio iusta magnifice fecerant, reguli in unum convenerunt, ut inter se de cunctis negotiis disceptarent. sed Hiempsal, qui minumus ex illis erat, natura ferox et iam antea ignobilitatem Iugurthae, quia materno genere inpar erat, despiciens, dextra Adherbaleapud Numidas honore ducitur, Iugurtha foret. Dein tamen, ut aetati concederet, fatigatus a fratre, vix in partem a
Abbreviated transcription (Latin):
aius imbutus malis artib aut facile libidinibus
ebat. eo ꝑfusuiꝰ om̃ib moĩs questu nͤ ͤ suptin deditꝰ erat. no
Ntanta itaq ⁊ ta cõrupta ciuitate catilina ratꝰ
atq facinorasorp cĩcu se tãꝙͣ suipatoꝵ cat̾uas habebat.
Nam ꝯũq ĩpudicus adulter gineo matiu uetre pene¬
alia bona patria lacerau̾ãt iqq alienu es grãde cõfla¬
uerãt. quo Ragitiũ aut facinus rodimet. p̃terea oñs
undiꝙ pariade saceilegni conicti indiciis aut ꝓfas.¬

Expanded text:
animus inbutus malis artibus haud facile lubidinibus carebat; eo profusius omnibus modis quaestui atque sumptui deditus erat. In tantatque facinorum circum se tamquam stipatorum catervas habebat. Nam quicumque inpudicus, adulter, ganeo manu, ventre, pene bona patria laceraverat quique alienum aes grande conflaverat, quo flagitium aut facinus redimeret, praeterea omnes undique parricidae, sacrilegi, convicti iudiciis aut
Abbreviated transcription (Latin):
P Bestia. gntus curiꝰ. preterea exẽquestei ordine.m. fuluiꝰ nobi¬
sior e scatilius.P. ꝯibinius capito: Si cornelius. Sd
Bec musti: excollonis ⁊ muni cipiis dmii nobilesierat᷑ p̃¬
terea qͣplures paulo occultius cosilii huiꝰscemor paroci¬
des nodiles. quos mãq̃ spes dñationis ortabat / ꝙͣ ĩopia.

Expanded text:
L. Bestia, Q. Curius; praeterea ex equestri ordine M. Fulvius Nobilior, L. Statilius, P. Gabinius Capito, C. Cornelius; ad hoc multi ex coloniis et municipiis domi nobiles. erant praeterea complures paulo occultius consili huiusce participes nobiles, quos magis dominationis spes hortabatur quam inopia
Abbreviated transcription (Latin):
copyis desla lesta cũ opulenos regib adhoc for¬
tune sepe iuolentia tollera sse. facundia grecos gl oĩa
bessi gallos ante romanos fuisse. ac mͥ multa agitati
constabat. paucoꝵ cuiiuiz ogrogia itute cuta patea¬
iisse. eoq ftm uti diuilias parꝑtag multitudiẽ
pauatas suꝑaret. Sed̃ postca lugu atq desidia¬

Expanded text:
copiis bella gesta cum opulentis regibus, ad hoc saepe fortunae violentiam toleravisse, facundia Graecos, gloria belli Gallos ante Romanos fuisse. ac mihi multa agitanti constabat paucorum civium egregiam virtutem cuncta patravisse, eoque factum, uti divitias paupertas, multitudinem paucitas su
Abbreviated transcription (Latin):
eqdes dicere id qd̾ res ht̃. ĩ luctu: atq misiis mortes
ẽrũnarũ requ nõ cruciatu ex̃ ea cũcta mals mor
talu dissoluere ultra n cure n gaudio locũ es.s
ꝑ deos ĩ mortales q obrẽ insentẽtia nõ addidisti utĩ
prius uetherib ĩ eos aĩadu̾teretur. Anq lex portia
uetot At alie leges Ite̾ cõde̾natis ciub non iuitam
rupi sed exiliu ꝑmicti Iubet. An ideo fecisti he qr¬
giausius uerberar ꝙq necaꝵ ꝗd aũt acepbis aut nimis
uius est ꝗd cõuenit in minori negotio lege̾ timere
cũ ea ĩ maiore neglexeris. at enii ꝗs reprehendet
do gentib moderatur illi merito accidet ꝯtꝗd euenerit
ceter uos pr̃es ꝯscripti ꝗd ĩ alios statuatis ꝯsiderate. oĩa
mala xxẽpla ex bonis reb orta st̃ s ubi ĩperium ad ignaros
ciues aut minus bonos ꝓ uenit nomẽt illud nouu exẽ¬
plu abdignis ⁊ idoneis ad indignos ⁊ non idon eos tr̃asfe̾t᷑

Expanded text:
iis mortem aerumnarum requiem, non cruciatum esse; eam cuncta mortalium mala dissolvere; ultra neque curae neque gaudio locum esse. sed, per deos inmortalis, quam ob rem in sententiam non addidisti, uti prius verberibus in eos animadvorteretur? an quia lex Porcia vetat? at aliae leges item condemnatis civibus non animam eripi, sed exilium permitti iubent. an quia gravius est verberari quam necari? quid autem acerbum aut nimis vius est, qui convenit in minore negotio legem timere, cum eam in maiore neglexeris? At enim quis reprehendedo gentibus moderatur. Illis merito accidet, quicquid evenerit; ceterum vos patres conscripti, quid in alios statuatis, considerate! Omnia mala exempla ex rebus bonis orta sunt. Sed ubi imperium ad ignaros eius aut minus bonos pervenit, novum illud exemplum ab dignis et idoneis ad indignos et non idoneos transfertur.
Abbreviated transcription (Latin):
coyia nobis qꝑ illis est. uer̃ alia fuert q̃ illos
magnos fecere. que nobis nulla sit. domin¬
Mustia foris insmi ĩxiii aiĩs ĩ conqulen do sib¬
er neq delicto neꝙ libidini obnoxius ptix
bonos et malos discͥmen nullu. om̃ia uitutis
p̃mia ambitio possidet. neꝙ mirũ ubi seꝑatim
sibi ꝗsq consiliui capitis u domi n iuptatibus

Expanded text:
copia nobis quam illis est. Sed alia fuere quae illos magnos fecerunt, quae nobis nulla sunt: domi industria, foris iustum imperium, animus in consulendo liber, neque delicto neque libidini obnoxius. Pro bonos et malos discrimen nullum; omnia uirtutis praemia ambitio possidet. Neque mirum: ubi uos separatim sibi quisque consilium capitis, ubi domi uoluptatibus,
Abbreviated transcription (Latin):
rea douuratione &e cadez gali fatẽt᷑ at se nau lu
dessi mnilianto tẽaguutur preter dittecast sess¬
nonu quts ille hicabere solitus erat. ex libris seber¬
quis for ceuiẽtu. Igitur ꝑ lectis litenis cũ priuis
omnes sua signa cognotissẽt seratus deceroui
ati aedicatus amagistratu fentulus. Ite ceteri in
sberis cuscodiis haberẽtur. Itaq lentulus .p. lentuli
sintaeri ꝗ cũ ẽdilis erat. cetegus. R. cornificio
Statilius .S. cesari. Gabinas. A. crasso. sesarriis
enatori traditur. Interea patefacta ꝯuiratione
mutato mẽte caciline consilia exerceri. lice¬
ronem ad celu tollere. ueluti exseruitute ene¬
pta gacidiũ atꝙ letitiã agitabat. Nanꝙ alia belli
facinora prede maq̃ ꝙ detrimẽto fore incẽdiu uo crude¬
brs modceatu at si bimarie calamitosu piutalat. aore di
om̃s copie in usu condicno ⁊ cultu corꝑis etat  ap cui

Expanded text:
fatentur ac Lentulum dissimulantem coarguunt praeter litteras sermonibus, quos ille habere solitus erat: ex libris Sibylcivili cruentum fore. igitur perlectis litteris, quom prius omnes signa sua cognovissent, senatus decernit, uti abdicato magistratu Lentulus itemque ceteri in liberis custodiis habeantur. itaque Lentulus P. Lentulo Spintheri, qui tum aedilis erat, Cethegus Q. Cornificio, Statilius C. Caesari, Gabinius M. Crasso, Caeparius Terentio senatori traduntur. Interea plebs coniurationemutata mente Catilinae consilia execrari, Ciceronem ad caelum tollere: veluti ex servitute erepta gaudium atque laetitiam agitabat. namque alia belli facinora praedae magis quam detrimento fore, incendium vero crudele, inmoderatum ac sibi maxume calamitosum putabat, quippe quoi omnes copiae in usu cottidiano
Abbreviated transcription (Latin):
iperio pͣditi ĩ excelso etate aqunt eoꝵ facta cũdtĩ mor¬
toles nouere. Ita ⁊̃ merima fortuna minima licẽtia
est n studere n odisse sed minime irasci decet que
aput alios iracundia dicitur ea ĩ perio suꝑbia atq
crudelitas apellatur. Equide ego sic eetimo prẽs
cõsccipti oñs cruciatus in mores q̃ facinora illor
eẽ. Sed pleriq mortales meminere postrema ⁊ ĩ osi

Expanded text:
imperio praediti in excelso aetatem agunt, eorum facta cuncti mortales novere. ita in maxuma fortuna minuma licentia est; neque studere neque odisse, sed minume irasci decet; quae apud alios iracundia dicitur, ea in imperio superbia atque crudelitas appellatur. equidem ego sic existumo, patres conscripti. omnis cruciatus minores quam facinora illorum esse. sed plerique mortales postrema memi
Abbreviated transcription (Latin):
plo ꝑ senatus de cretu cõsul gladiu eduxit ꝗs
illi finẽ statuet: aut ꝗs moderabit᷑. Maiores
si modo proba erãt imitatẽt᷑ Arma atq tela mi¬
idoneum uidebatur omniu sũmo studio domi ex¬
equebaint᷑. imitari qͣ inuide̾ bonis malebat. ded
codem ħcodem tpre grecie more imitatiuerberib ad¬
uertebat. ĩ ciues. decõsenatissimos sum̃u Iumebat.¬

Expanded text:
plo per senatus decretum consul gladium eduxerit, quis plo per senatus decretum consul gladium eduxerit, quis illi finem statuet aut quis moderabitur? Maioressi modo proba erant, mitarentur. arma atque tela miidoneum videbatur, cum summo studio domi exequebantur: imitari quam invidere bonis malebant. sed eodem illo tempore Graeciae morem imitati verberibus animadvortebant in civis, de condemnatis sum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ oĩb in uisu ĩ dẽpnatus necare. Ea legͣe ppłs letari
⁊ merito fieri dicere. Post uti paulati lic̾entia ereuit ipr̃
bonos⁊ malos libidinose ĩterficere ceteros metu terrert
Ita euutas seruitute oppressa stulte letine giaues pe¬
nas dedit Nostra memoria uictor silla cũ damasippum
tioĩb . R. P. xx aigitauerãt meritos necatos aiebãt᷑. S ra
res magne inditiu cladis fuit.na uti qsq domũ aut
uilla põstremo uas aut uestimẽtu alicuius cõcupiueãt
dabat oꝑa ut is ꝑ scriptoꝵ numero esset Ita illi quib¬
tralebantat n damasippi mors letitie fuerat. Paulo
post ip̃i trahebantur n prius finis uigilandi fuit q sula
oñs suos diuitiis expleuit Atq hec r̾go im .m. tulio
n in hiis tũrib uereor set in tam magna ciui:¬
tate multa et uaria ingenia sunt. Potest alio
tpr̃e alio tẽpore cõsube cui ite xrercitus in x¬
manu sit falsu aliꝗd pro uero credi ubi hec exẽ.¬

Expanded text:
s laetari et merito dicere fieri. post ubi paulatim licentia crevit, iuxta bonos et malos lubidinose interficere, ceteros metu terrere: ita civitas servitute oppressa stultae laetitiae gravis poenas dedit. nostra memoria victor Sulla quom Damasippum tionibus rem publicam exagitaverant, merito necatos aiebant. sed ea res magnae initium cladis fuit. nam uti quisque domum aut villam, postremo vas aut vestimentum aliquoius concupiverat, dabat operam, uti is in proscriptorum numero esset. ita illi, quibus Damasippi mors laetitiae fuerat, paulo post ipsi trahebantur, neque prius finis iugulandi fuit, quam Sulla omnis suos divitiis explevit. atque ego haec non in M. Tullio neque his temporibus vereor, sed in magna civitate multa et varia ingenia sunt. potest alio tempore, alio consule, quoi item exercitus in manu sit, falsum aliquid pro vero credi. ubi hoc exem
Abbreviated transcription (Latin):
miserati s̃ que belli scĩa eeñt que metis acciderẽt
emimeraũere zapi uirgines paruos diuelli liberos apa¬
uinius epolera matres familioꝵ pati que ĩ morib ton¬
libuissent. fama atq domos spoliarꝰ =t cedes ĩcedia
it an uti uõs infestos cõiuratõi faceret. silicet que
res tata ⁊ ta atiox nõ ꝑ mouit eũ or̃o acce̾det no ita

Expanded text:
miserati sunt. quae belli saevitia esset, quae victis acciderent, enumeravere: rapi virgines, pueros; divelli liberos a parentum conplexu; matres familiarum pati quae victoribus conlubuissent; fana atque domos spoliari; caedem, incendia it? an uti vos infestos coniurationi faceret? scilicet, quem res tanta et tam atrox non permo
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ presidii cauta cũ telis eãt critũ ede cõcordie seu pe¬
liculi magnitudñ seu c̃a mobilitate impulsi quo studiũ
suu ĩ ⁊ .p. clarius esset egrediẽti ex senatu cesdri gla¬
dio minitarẽt᷑. Du hec instnatu agũtꝰ ⁊ du legatis alo¬
brogũ ⁊ tito uulturtio cõpbato eoꝵ inditio piemia
de cernũt᷑ libertini ⁊ pauci excliẽtib lẽtuli diueisis iti¬
nerib opifices atq seruitia ĩ uitis adeu eripiẽdu solli¬
citãduibant: parti exqrebãt duces multitudinũ ꝗ p̾tio
ꝵ.p. uexare soliti erant. Cethegus aũt ꝑ nũptios fa.¬
milia atq libertos suos electos ad bellũ exercitatos oraba
in aiudacia ut grege sc̃o cũ telis ad sese r̃cupent. sosul
ubi ea parari cognouit dispositis p̾sidiis ut res atq tp̃s
monebat cõuotato senatu refert qd de hiis fieri placebat.
ꝗ incustodia traditi erãt. Sed eos paulo ãn frequens
sillanus primus snĩa rogatus ꝙ eo tpr̃e cõsul desigꝰtus

Expanded text:
 praesidi causa cum telis erant circum aedem Concordiae, seu periculi magnitudine seu animi mobilitate inpulsi, quo studium suom in rem publicam clarius esset, egredienti ex senatu Caesari gladio minitarentur. Dum haec in senatu aguntur et dum legatis Allobrogum et T. Volturcio, conprobato eorum indicio, praemia decernuntur, liberti et pauci ex clientibus Lentuli divorsis itineribus opifices atque servitia in vicis ad eum eripiundum sollicitabant, partim exquirebant duces multitudinum, qui vexare soliti erant. Cethegus autem per nuntios familiam atque libertos suos, lectos et exercitatos, orabat in audaciam, ut grege facto cum telis ad sese inrumperent. consul ubi ea parari cognovit, dispositis praesidiis, ut res atque tempus monebat, convocato senatu refert, quid de iis fieri placeat, qui in custodiam traditi erant. sed eos paulo ante frequens Iunius Silanus primus sententiam rogatus, quod eo tempore consul designatus
Abbreviated transcription (Latin):
ne. magtudo aĩ par fuit. It qloia Sed alia alii
eiar bnfitiis ac munificẽtia magnus fuit abe¬
lux. gntegritate cato uite. ille mansuetudte
dideeat. Cesar dando subleuado ignoscendo cato ncħ¬
lareiendo nuc gloĩa a deptus est/. Inaltero re
Ritas huiꝰ constantia landabat᷑. ꝑestremo cosar ĩam
Suxorat. laborare iugilar̃ Intẽtꝭ amicoip nedo¬
ths sua negsige̾ nichił denecpire qd doro Dignu
cabat. ndi iñtus en itesce̾ posset. at catoni studun
modestie decoris ẜ mayie seritatis erat.Non cu¬
diuite de diuiths. neq factioẽ cũ factiost sed cuy
strenno uĩute. cñ modesto pudore. au ĩnecente astera¬
entia. certaat. ẽẽ ꝙͣ uideri bonus mabebat. Ita quo
minus peteb̾at ꝯforiã. Eo madĩe ilam assequelant
Cposto ut dixi senatus ins mar eionis dis cefsit cosis¬

Expanded text:
nitudo animi par, item gloria, sed alia alii: Caesar beneficiis ac munificentia magnus habebatur, integritate uitae Cate; ille mansuetudinediderat». largiundo gloriam adeptus est. In altero mislitas, huius constantia laudabatur. Postremo Caesar in animum induxerat laborare, vigilare; negotiis amicoe, nihil denegare quod dono dignum tabat, ubi virtus enitescere posset. at Catoni studium modestiae, decoris, sed maxume severitatis erat; non divitiis cum divite neque factione cum factioso, sed cum strenuo virtute, cum modesto pudore, cum innocente abstinentia certabat; esse quam videri bonus malebat: ita, quo minus petebat gloriam, eo magis illum adsequebatur. Postquam, ut dixi, senatus in Catonis sententi
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰstemodi uerba locutur to¬
Mnes hoĩes pr̃es ꝯstricti q de reb dubiis cõsultãt
dio amicitia ira atq misericordia uacuos ei de¬
cet haud facile aĩus ueꝵ prouidet ubi illa officiũt
deris ingeniu ht ualet. Si libido possidet ea dñat
auis nichil ualet. Magna copia michi ẽ memo
and .p.c. ꝗ reges atq ppłi ira aut misericordia
ĩpulsi malẽ ꝯsuluerũt. Sed ea malo dicẽ que nũ
macedonio qd̾ cũ rege ꝑse gessiꝰ rodioꝵ ciuitas ma
fida ⁊ aduersa nobis fuit. Sed postq bello cõfecto de
rodiis ꝯsultũ est maiores nt̃i neꝗs diuitiar magis q̃
in uirie cã bellu ĩ ceptũ diceret᷑ ĩ punitos eos dimiset̃
Ite bellis punicis oĩb cu sepe cartaginẽses in pace
e ꝑ indutias multa nefaria facinora fecissent nũqͣ
ip̃i ꝑ ocasione talia fece̾ magis qd̾ se dignũ foret
q qd̃ ĩ illos iure fier posẜ querebãt. hec ite uobis

Expanded text:
huiusce modi verba locutus mnis homines, patres conscripti, qui de rebus dubiis consultant, ab odio, amicitia, ira atque misericordia vacuos esse decet. haud facile animus verum providet, ubi illa officiunt,deris ingenium, valet; si lubido possidet, ea dominatur, animus nihil valet. magna mihi copia est memo quae reges atque populi ira aut misericordia inpulsi male consuluerint. sed ea malo dicere, quae mMacedonico, quod cum rege Perse gessimus, Rhodiorum civitas magfida et advorsa nobis fuit. sed postquam bello confecto de Rhodiis consultum est, maiores nostri, ne quis divitiarum magis quam iniuriae causa bellum inceptum diceret, inpunitos eos dimisere. item bellis Punicis omnibus, quom saepe Carthaginienses et in pace et per indutias multa nefaria facinora fecissent, numquam ipsi per occasionem talia fecere: magis quid se dignum foret, quam quid in illos iure fieri posset, quaerebant. hoc item vobis
Abbreviated transcription (Latin):
si tebimis pledis quone hita quereretur. fe
diuisa boc mo d̾icebant᷑ statilius ꝯabi¬
s yti cu magna manu ducheci simuł opo¬
cuna loca urbis ĩcendent quo tumultũ facilio
di adcosulem ceterosq ꝗb insidie ꝑabatu¬

Expanded text:
stia tribunus plebis contione habita quereretur de divisa hoc modo dicebantur: Statilius et Gabinius uti cum magna manu duodecim simul opportuna loca urbis incenderent, quo tumultu facilior aditus ad consulem ceterosque, quibus insidiae para
Abbreviated transcription (Latin):
suiladat parare iubet. Ip̃e presidiis dispoits. ben¬
tulu incacerẽ dedricit. Idem fit ceteris ꝓpretores.
Est ĩcartere locus. qd̃ tulliatiũ ꝓ ꝓpellat. il pou

Expanded text:
stulabat, parare iubet. Ipse praesidiis dispositis Lentulum in carcerem deducit; idem fit ceteris per praetores. Est in carcere locus, quod Tullianum appellatur, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
sus a marcho erasso qͥ catiline nũptiaret ne eu lẽtu¬
lus nccthegus ⁊ alii ex ediuratõe de p̾hensi terrer̃et
cuoqs rsgis prope iaros ad urbe accedere quo ⁊ teteo
ãos reficeret.⁊ illi faciliꝰ eperitulo eriperẽt Seo
diuitus sũma potẽtia: alii ⁊e incredibile rati. Par
tã ⁊ si ueꝵ xxistimabãt tñ qr ĩ tali tpr̃e tãta uic
hoĩs mag̃ leniũda q ex agitãda uidebãtur pleriq cas¬
cuceronu faequẽs senatus creuit tarqni uidiciu falsũ
metitussi de eo indicaret: cuius ꝯsilio tãtapteetin¬
bretaus o fuãt eo tpra q ectimarãt uidiciu illuo a pu
fios more suo suscepto malor patrocinis ⁊ pagtii becit¬

Expanded text:
sum a M. Crasso, qui Catilinae nuntiaret, ne eum Lentulus et Cethegus aliique ex coniuratione deprehensi terrerent, eoque magis properaret ad urbem adcedere, quo et ceterorum animos reficeret et illi facilius e periculo eriperentur. sed  pars tametsi verum existumabant tamen quia in tali tempore tanta vis hominis magis leniunda quam exagitanda videbatur, plerique CrasCicerone frequens senatus decernit Tarquini indicium falsum ciundam, nisi de eo indicaret, cuius consilio tantam ret indicium illud a P. e Crassus more suo suscepto malorum patrocinio rem publi
Abbreviated transcription (Latin):
Cops̃ oneri inpunitate ꝑdende rey. P. cã
re credebat ¶Igitur cõfirmato aio/ nocariad
so inbilentulu cetegn statilur. ꝯabiniu. ite ꝙ
cepariu quenda terracinesez.qui ina prilia
adconcitanda ẜuitia ꝓficisti parabat. coteri
sine mora ueniut. Ceparius panlo añ do¬
moregressus.congͥto indicio/ exurbe ꝓfugorat.
Consus lentulũ qd preto erat : ipe manuite¬
riẽs insenatu ꝑd̾nat. resiquos cu custod̾ib inede
concordie uenire uib. Eosenatũ aduotat magh¬
q frequetia eius ordinis nultͣtm cu legaitis
inccodticit fractũ pretorẽ scriniũ cũ luteris quas alꝙ¬
atis acctpebat edde afferre uibor. Uultertius inte¬
cogatus de intione de site ris pestgeno qd sautq¬

Expanded text:
 oneri,inpunitatem perdundae rei publicae fore credebat. igitur confirmato animo vocari ad sese iubet Lentulum,Cethegum, Statilium, Gabinium itemque Caeparium Terracinensem, qui in Apuliam ad concitanda servitia proficisci parabat. ceteri sine mora veniunt; Caeparius, paulo ante domo egressus, cognito indicio ex urbe profugerat. consul Lentulum, quod praetor erat, ipse manu tenens in senatum perducit, reliquos cum custodibus in aedem Concordiae venire iubet. eo senatum advocat magnaque frequentia eius ordinis Volturcium cum legatis introducit, Flaccum praetorem scrinium cum litteris, quas a legatis acceperat, eodem adferre iubet. Volturcius interrogatus de itinere, de litteris, postremo q
Abbreviated transcription (Latin):
nicate ana sollicitaas. armig exornat. cu fascib atqa
liis imꝑni insignib incascra ad maluu contendic. Hec nͥ rõme
comi a sunt.senatus catilma ⁊ maliu kostes iudicat. cetere mł¬
tiudini dic statuit. añ ꝙͣ die siñ frande illis licẽt abar¬
mis discedere. pͣter rerꝑ capitaliũ conden̾atos. pͣterea de¬
creuit. uti consules delectu hẽat.antonius cu exertitu
catilia ꝑsequi matuẽt. cicero urbi presidio sit. ea te¬

Expanded text:
rmis exornat, cum fascibus atque aliis imperi insignibus in castra ad Manlium contendit. haec ubi Romae comperta sunt, senatus Catilinam et Manlium hostis iudicat, ceterae multitudini diem statuit, ante quam sine fraude liceret ab armis discedere praeter rerum capitalium condemnatis. praeterea decernit, uti consules dilectum habeant, Antonius cum exercitu Catilinam persequi maturet, Cicero urbi praesidio sit. Ea tem
Abbreviated transcription (Latin):
namq duod. Deccetis senatus stanta multitudine n pͥm¬
o inductus. cõniratioe patefecerat. n eycastris catiline
osq ciuiu aĩos inuaẜat. n solu illis aliena mens
rat: qui constii cõuiratidis fuerãt. S oĩno cuta pleso
nouaꝵ reip studio catiline incepta ꝑbabat. Idadeo mo¬
re suo ui dedat᷑ face᷑. Nam semꝑ incũritate quib opes n¬
ulse sunt bonis inui dent. malos extollũt. uetera oder.
noua exoptant odio suaꝵ reip mutari omĩa student. tureba
atq seditionib sm̃ cura alunt̾. Qm̃ egestas aut facile hẽt
sine dano E urbana plebs uo̾ preceps erat demultis
caius. pͥmu oiu qui uͥq ꝓbro atq petulantia maỹie
p̃stabat. Itꝭ alii qui ꝑdecora patͥmoniis amissis. pestreo
om̃s quos flagiti aut facinus domo expulerat. hiiro¬
mam sicut aqua insentina confluxerat. Sein multi
me mores sillane inctorie ꝙ extogregaens militibra lioa sare u¬
mes uises me. alios ita duniteecat rectio netilato testa iinten¬

Expanded text:
namque duobus senati decretis ex tanta multitudine neque praemio inductus coniurationem patefecerat neque ex castris Catilinaerosque civium animos invaserat. neque solum illis aliena mens erat, qui conscii coniurationis fuerant, sed omnino cuncta plebes novarum rerum studio Catilinae incepta probabat. id adeo more suo videbatur facere. nam semper in civitate, quibus opes nullae sunt, bonis invident, malos extollunt, vetera odere, nova exoptant, odio suarum rerum mutari omnia student, turba atque seditionibus sine cura aluntur, quoniam egestas facile habetur sine damno. sed urbana plebes, ea vero praeceps erat de multis causis. primum omnium qui ubique probro atque petulantia maxume praestabant, item alii per dedecora patrimoniis amissis, postremo omnes quos flagitium aut facinus domo expulerat, ii Romam sicut in sentinam confluxerant. deinde multi memores Sullanae victoriae, quod ex gregariis militibus alios senatores videbant, alios ita divites, ut regio
Abbreviated transcription (Latin):
iono ⁊̃ pellẽ poturr ut ꝑ allobrogis aut ꝑ aliuside
Catulus ex petitiõne pontificatus odio incẽsus ꝙ gettema
etate meiximis honorib usus ab adeloscẽtulo cesare uictꝰ
discesserat ⁊es aũt oportuna uidebatur ꝙ s priuatiua
egregia uberalitate publice maximis munerib grad
petunia debebat. Sed ubi cosule ad tantũ facinus inpe¬
Rere neqͥueũt ip̃i sigillati circuẽdo atq eme̾tiendo ea q̃
se go uult̾tio aut alobrogib audisse dicerẽt magnũ ulli

Expanded text:
potuere, uti per Allobroges aut alium indicem iustum, Catulus ex petitione pontificatus odio incensus, quod extrema aetate, maxumis honoribus usus, ab adulescentulo Caesare victus discesserat. res autem opportuna videbatur, quod is privatim egregia liberalitate, publice maxumis muneribus grandem pecuniam debebat. sed ubi consulem ad tantum facinus inpellere nequeunt, ipsi singillatim circumeundo atque ementiundo, quae se ex Volturcio aut Allobrogibus audis
Abbreviated transcription (Latin):
mnũs hoiu. ꝙ m̃o bello usui foret. Agr.p. umbreno cil¬
in negotiũ dat. uti legatos allobrogũ regrat  extimãs
⁊ ꝯallica bellicosa eet. facile eos adtale neꝯotui ad
posse. Onbrenus ꝙ ingillia negotiatus erat. ⁊ ꝑłis
aritia magratu. accusce senatũ.ꝙ ĩ eo auxili nichil
ffugiatis. hec uͥ dixit. allobrages ĩmax̾ia spe aducti. n¬
brenũ orax. uti sui miẜet. Nichtil cã asperii n tã siffi¬
cile ẽẽ. ꝙ nõ cupidissie fairi eẽt. duzea res ciuitatem¬

Expanded text:
num, quod modo bello usui foret. Igitur P. Umbreno cuidam negotium dat, uti legatos Allobrogum requirat eoss Gallica bellicosa esset, facile eos ad tale consilium adduci posse. Umbrenus quod in Gallia negotiatus erat, plerisqaritia magistratuum, accusare senatum, quod in eo auxili nihil ffugiatis'. haec ubi dixit, Allobroges in maxumam spem adducti Umbrenum orare, ut sui misereretur: nihil tam asperum neque tam difficile e
Abbreviated transcription (Latin):
more maior lege uti n amisso patrimonio libero cõp
maiores nr̃i miẜti sunt plebis romane becretis suis
ĩ opie eius opitulati sũt. Ac nouiss ẽ in nra memo¬
ria ꝓter magͥtudĩe heris alieni uolentib omĩd dois
argentu cõi ere solucũ e. sepe issa ꝑlebs aut dnandi
studio ꝑmota quit suꝑbia magratu armata apatri¬
S secessit. At nos nõ imꝑin neq diuitias petimus.
quaꝵp rei cã bella atq certamina omia intermõtales
sunt. S libertate quã nemo bonus nͥ cã aĩa simul
amictit. te atq senatu obtestatnũ. ut co

Expanded text:
more maiorum lege uti neque amisso patrimonio liberum corpmore maiorum lege uti neque amisso patrimonio liberum corpmaiores vostrum, miseriti plebis Romanae, decretis suis inopiae eius opitulati sunt, ac novissume memoria nostra propter magnitudinem aeris alieni volentibus omnibus bonis argentum aere solutum est. saepe ipsa plebs, aut dominandi studio permota aut superbia magistratuum, armata a patribus secessit. at nos non imperium neque divitias petimus, quarum rerum causa bella atque certamina omnia inter mortalis sunt, sed libertatem, quam nemo bonus nisi cum anima simul amittit. te atque senatum obte
Abbreviated transcription (Latin):
exgnam. dem̃ se cxcuria domũ ꝓripuit. Ibi secu rp̃e in¬
neta noluens. qd neq insidie consuli precededat. ab.
ci ndio intelliꝯebat ⁊irbe nigiliis munitã optimũ fã
ratus erercitu auaer. Ac pͥus qͣrͣ legiones scriberetur ml¬
ta in cape. que bello usui forent. Nocte ĩ tempesta cum
panas in maliana castra ꝓfcuse. d ceteco atq lent¬
uło ceterisq quoiꝰ crcgnouerat : ꝑnta audaciã mandat.¬
ut quibus rebus possent opes cõuirdis cõfirmet. insidias
consusi maturet. cedezancendia aliaq belli facinora
par t sese ꝓpedie cũ magno epercitu adhurbe accessuꝵ.
du hec rome grunt᷑. G. malius ex suo nuo legatos
admãtiũ regem mictit. cu mãdatis hulscemoi deos
horesq testamũ.o. imꝑatõ nos axma n cont patͥar
cepisse. n quo ꝑiualu al iis face̾mus.sed uti corpora
nra abiniuria tuta forent. qui miẜn egentes uiole¬
tia ciq crudelitate fenerators pleriq patria. S om̃s

Expanded text:
stinguam.' deinde se ex curia domum proripuit. ibi multa ipse secum volvens, quod neque insidiae consuli procedebant et ab incendio intellegebat urbem vigiliis munitam, optumum factu credens exercitum augere ac, prius quam legiones scriberentur, multa antecapere, quae bello usui forent, nocte intempesta cum paucis in Manliana castra profectus est. sed Cethego atque Lentulo ceterisque, quorum cognoverat promptam audaciam, mandat, quibus rebus possent, opes factionis confirment, insidias consuli maturent, caedem incendia aliaque belli facinora parent: sese propediem cum magno exercitu ad urbem accessurum. Dum haec Romae geruntur, C. Manlius ex suo numero legatos ad Marcium Regem mittit cum mandatis huiusce modi: 'Deos hominesque testamur, imperator, nos arma neque contra patriam cepisse neque quo periculum aliis faceremus, sed uti corpora nostra ab iniuria tuta forent, qui miseri, egentes violentia atque crudelitate faeneratorum plerique patria, sed omnes
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ia honesta atq msonesta nen iere mox orat. S preto¬
culo exercitũ comꝑarent. Adbec siquis indicauisset. de
uo libertatẽ ⁊ cent̾u seytertia: libero inpuinitate eius rei
famisie capua et inceͬta mimicipia distribuererit᷑. ꝓcuiꝰ¬
q opibus. rome ꝑtota urbe iigilie crebre hñtur.
siiaq minoret magautu p̾a en Enũb cebuono

Expanded text:
omnia honesta atque inhonesta vendere mos erat —, sed praetoculo exercitum conpararent. ad hoc, si quis indicavisset de rvo libertatem et sestertia centum, libero inpunitatem eius rei familiae Capuam et in cetera municipia distribuerentur pro quoiusque opibus, Romae per totam urbem vigiliae haberentur iisque minores magistratus praee
Abbreviated transcription (Latin):
ynodilitate max̾ia ꝑs orat.parẽtes int̾¬
eñt simul cede ⁊ĩcendio ꝑcussis omib adtati¬
uã inrupent. Intͤe hec paͬrata atq decreta ce¬
egus semp querebat᷑ de ignauia sotiors. illos
nditado ⁊ dies ylatando magnas opoͬtunitat
seq panci adiuuarẽt. langu̾etib aliis ĩpet᷑u

Expanded text:
te maxuma pars erat, parentis interficerent; simul caede et incendio perculsis omnibus ad Catilinam erumperent. inter haec parata atque decreta Cethegus semper querebatur de ignavia sociorum: illos dubitando et dies prolatando magnas opportunitatseque, si pauci adiuvarent, languentibus aliis impetum
Abbreviated transcription (Latin):
parabat in illi eñ adcauendu dolus aut astu¬
cia dberat. Naq apͥncipio sui consulatus multa
pollicendo ꝑfulma effecerat. Ut qutus curius de
quo paulo an memoraui consilia sͥ ꝓdet᷑ sara dlrec co¬
cessere. constituit bellu facẽ ⁊ eỹma omĩa exꝑiri.
qm̃ que ccculte tentauerat. asꝑa bẽddaq ei¬

Expanded text:
 illi tamen ad cavendum dolus aut astutiae deerant. namque a principio' consulatus sui multa pollicendo per Fulviam effecerat, ut Q. Curius, de quo paulo ante memoravi, consilia Catilinae cessere, constituit bellum facere et extrema omnia experiri, quoniam quae occulte temptaverat aspera foedaque
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑuisse consilum suñ atq co dictate fecisse quo itter
se maq̃fidi forẽt alius aliitanti facinoris dasstltio¬
nũel̾ ficta ẽẽ hec ⁊ multa alia p̃ca eytimabat᷑ ablriis
qui ciceronis inuidia q postea orta ẽ leniri nõ posse¬
crebedant. abcocitate sceleris cor qui penas dederat.

Expanded text:
eruisse consilium suom, atque eo dictitare fecisse, quo inter se fidi magis forent alius alii tanti facinoris conulli ficta et haec et multa praeterea existumabant ab iis, qui Ciceronis invidiam quae postea orta est leniri credebant atrocitate sceleris eorum, qui poenas dederant.