comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
facit: Equidem si uobiscum u̾bi simul posite traditeq ꝑmanus religiones
nulle ee̾nt tamen euidens numen hac tempestate rebus affuit romanis
mem negligentiam diuini cultus exemptam hominibus putem. Intuen¬
ni enim horum deinceps annorum uel secundas res uel adusas: inuenietis
omnia ꝓspere euenisse sequentib deos adu̾sa spernentib. Iam pͥmũ omniũ
iens bellum ꝑ aliquot aimos ꝗͣto labore gestum non ante cepit finẽ ꝗ̃ i
nitu deorum aqua ex lacu albano emissa est. Quid hoc tandem urbis nostre
clades noua non exorta ẽ ꝗͣ spreta uox decello emissa de aduentu gallorũ
ꝗͣ gentium ius ab legatis nr̃is uiolatum ꝗ̃ abuobis cum uindicari deberet
eadem negligentia qua deorum p̃termissum. Igitur uicti captiq ac redempti
ntum penarum diis hominibusq dedimus ut terrarum orbi decumẽto en

Expanded text:
fecit? equidem si nobis cum urbe simul positae traditaeque per manus religiones fecit? equidem si nobis cum urbe simul positae traditaeque per manus religiones nullae essent, tamen tam euidens numen hac tempestate rebus adfuit Romanis ut omnem neglegentiam diuini cultus exemptam hominibus putem. intuemini enim horum deinceps annorum uel secundas res uel aduersas; inuenietis omnia prospera euenisse sequentibus deos, aduersa spernentibus. iam omnium primum, Ueiens bellum—per quot annos, quanto labore gestum. —non ante cepit finem, quam monitu deorum aqua ex lacu Albano emissa est. quid haec tandem urbis nostrae clades noua? num ante exorta est quam spreta uox caelo emissa de aduentu Gallorum, quam gentium ius ab legatis nostris uiolatum, quam a nobis cum uindicari deberet eadem neglegentia deorum praetermissum? igitur uicti captique ac redempti tantum poenarum dis hominibusque dedimus ut terrarum orbi documento ess
Abbreviated transcription (Latin):
scquente ascendit atq ita u̾ba fecit
A deo mihi acerbe sunt quirites contentiones cum tribunis pleb ut nec tristis¬
ni exilii solatium aliud habuerim quoad ardee uixi: qͣ ꝙ protul abhis e¬
tamib eram & ob eadem hec non si me senatus consulto pͥpłiq iussu reuoca¬
ritis crediturus unqͣ fuerim nec nunc me ut redirem mea uoluntas i¬
tata: sed ur̃a fortima ppulit. Quippe ut sua insede maneret priã id agebat᷑
non ut ego utiq in priã eẽm: & nunc quiescerem & taterem libenter nisi
hec quoq propatria dimicatio eẽt cui de ẽẽ quod aduita suppetat alii
pe. Camillo etiam nefas ẽ. Quid enim repetimus quid ob sessam exhostiũ
manibus eripimus si recuꝑatam ipsi deserimus: & cum uictorib gallis capta
tota urbe. Capitolium tamẽ atq arcem diiq & homines romani tenu¬
habitauerintq uictorib romanis recupata urbe arxq & capitoliũ desere¬
rentur: Et plus uastitatis huic u̾bi secunda ur̃a fortuna fatiet ꝗͣ ad

Expanded text:
sequente escendit atque ita uerba fecit. 'adeo mihi acerbae sunt, Quirites, contentiones cum tribunis plebis, ut nec tristissimi exsilii solacium aliud habuerim, quoad Ardeae uixi, quam quod procul ab his certaminibus eram, et ob eadem haec non si miliens senatus consulto populique iussu reuocaretis, rediturus unquam fuerim. nec nunc me ut redirem mea uoluntas mutata sed uestra fortuna perpulit; quippe ut in sua sede maneret patria, id agebatur, non ut ego utique in patria essem. et nunc quiescerem ac tacerem libenter nisi haec quoque pro patria dimicatio esset; cui deesse, quoad uita suppetat, aliis turpe, Camillo etiam nefas est. quid enim repetiimus, quid obsessam ex hostium manibus eripuimus, si reciperatam ipsi deserimus? et cum uictoribus Gallis capta tota urbe Capitolium tamen atque arcem dique et homines Romani tenuerint, uictoribus Romanis reciperata urbe arx quoque et Capitolium deseretur et plus uastitatis huic urbi secunda nostra fortuna faciet quam aduersa
Abbreviated transcription (Latin):
fabio ꝑmissam est. Et cum ꝓ detius se in saniũ & in etruriam ꝓficuti
paratum ẽe̾ ostendisset tanta letitia ac gratulatio frat: ut p̃ciperetur
uictoria animis triumphiisq non bellum decretum consulibus uideret᷑
In uenio apud quosdam extemplo consulatu inito profectos in etruriã
abium deciumq sine ulla mentione sortis prouintiarum certami
inter collegas que exposui. Sunt quib ne hec quidem tertanima expo¬
nere satis fuerit: adiecerunt & appii criminationes. de fabio absente
d ppłm & ꝑtinatiam ad u̾sus pñtem consulem pretoris. contempi¬
nemꝙ aliam in ter collegas. tendente detio ut sue quisq prouintiȩ sor¬
tem tueret. Constare res incipit exeo tp̃re quo ꝓfecti ambo consules ad

Expanded text:
Fabio permissum est; et cum P. Decius se in Samnium uel in Etruriam proficisci Fabio permissum est; et cum P. Decius se in Samnium uel in Etruriam proficisci paratum esse ostendisset, tanta laetitia ac gratulatio fuit ut praeciperetur uictoria animis triumphusque non bellum decretum consulibus uideretur. inuenio apud quosdam extemplo consulatu inito profectos in Etruriam Fabium Deciumque sine ulla mentione sortis prouinciarum certaminumque inter collegas quae exposui. sunt <qui>, quibus ne haec quidem <certamina> exponere satis fuerit, adiecerint et Appi criminationes de Fabio absente ad populum et pertinaciam aduersus praesentem consulem praetoris contentionemque aliam inter collegas tendente Decio ut suae quisque prouinciae sortem tueretur. constare res incipit ex eo tempore quo profecti ambo consules ad
Abbreviated transcription (Latin):
io p̃toris. ꝑ Detium censuisse ferunt ut omnia integra ac libera ꝗnti
fabio seruarent donec uel ip̃e si percomodum rei p ͭ  posset romã uenisset
uel aliquem ex legatis misisset a quo disceret senatus quantũ in etruria bel¬
li eẽt quantisq ad ministrandum copiis &x quot ꝑduces eẽt Fabius ut romã
rediit & insenatu est productus ad ppłm mediam orationem hiñt: ut nec
augere nec minuere uideret᷑ belli famam magisq in alto assumendo duce
aliorum indulgere timori ꝗͣ suo aut rei pute ꝑitulo consulere. Ceteriun
si sibi adictorem belli sotiumq imꝑii cdarent quonammodo se obliuisci
p. detii consulis per tot collegia exꝑti posse: neminem omnium secũ con¬
iungi malle & copiarum satis sibi cum ꝑ detio: & nĩꝗ nimium hostuã
fere sine collega quid aliud malit ac sibi LUolummum darent ad¬
itorem. omnium rerum arbitrium & appło & a senatu & ab ip̃o coll

Expanded text:
 P. Decium censuisse ferunt, ut omnia integra ac libera Q.  P. Decium censuisse ferunt, ut omnia integra ac libera Q. Fabio seruarentur, donec uel ipse, si per commodum rei publicae posset, Romam uenisset uel aliquem ex legatis misisset, a quo disceret senatus quantum in Etruria belli esset quantisque administrandum copiis et quot per duces esset. Fabius, ut Romam rediit, et in senatu et productus ad populum mediam orationem habuit, ut nec augere nec minuere uideretur belli famam magisque in altero adsumendo duce aliorum indulgere timori quam suo aut rei publicae periculo consulere: ceterum si sibi adiutorem belli sociumque imperii darent, quonam modo se obliuisci P. Deci consulis per tot collegia experti posse? neminem omnium secum coniungi malle; et copiarum satis sibi cum P. Decio et nunquam nimium hostium fore. sin collega quid aliud malit, at sibi L. Uolumnium darent adiutorem. omnium rerum arbitrium et a populo et a senatu et ab ipso collega
Abbreviated transcription (Latin):
ere iñ pͥmo relicta secunda legione ad clusium qđ camarisolima appella
prepositoq castris Lscipione propretore romam ip̃e ad consultandũ
debello rediit siue ip̃e sponte sua quia bellum maius in conspectu erat quã
quantum esse fame crederat siue senatus consultam accitus. nam
uolunt cum in senatu & apud ppłm id qđ ꝑ litteras assidue fecerat: ter-¬
orem belli etrusci augeret non suffecturum ducem unũ nec ex̾citũ i
adu̾sus quatuor ppłos. ꝑiculosum e̾ẽ: sure uicti unum p̾mant siue id diu̾¬
si gerant bellum: ne ad omnia simul obire unus non possit duas se ibi
giones romanas reliquisse. & minus quinq milib peditum equitin
cum fabio uenisse. Sibi placere.p. decium consulem primo quoq tpr̃e in
etruriam ad collegam proficisci L olumnio samniiam ꝓiũtiã dari si con¬
sul malit insuam᷑ ꝓuintiam ire. Uolummum in etruriam ad cõsulẽ cũ
excitu iusto consulari proficisci De eodem Cum magnam ꝑtem moueret

Expanded text:
ere inde primo relicta secunda legione ad Clusium, quod Camars olim appellabant, praepositoque castris L. Scipione pro praetore Romam ipse ad consultandum de bello rediit, siue ipse sponte sua, quia bellum ei maius in conspectu erat quam quantum esse famae crediderat siue senatus consulto accitus; nam uolunt, cum in senatu et apud populum, id quod per litteras adsidue fecerat, terrorem belli Etrusci augeret: non suffecturum ducem unum nec exercitum unum aduersus quattuor populos; periculum esse, siue iuncti unum premant siue diuersi gerant bellum, ne ad omnia simul obire unus non possit. duas se ibi legiones Romanas reliquisse et minus quinque milia peditum equitumque cum Fabio uenisse. sibi placere P. Decium consulem primo quoque tempore in Etruriam ad collegam proficisci, L. Uolumnio Samnium prouinciam dari; si consul malit in suam prouinciam ire, Uolumnium in Etruriam ad consulem cum exercitu iusto consulari proficisci. cum magnam partem moueret
Abbreviated transcription (Latin):
bis tectis templis ac menibus romanis arcerent t̾rorem si sacra reuocata rite
rocurata prodigia eẽnt. Iam ludi latineq instaurate erant iam ex lo
albano aqua missa in agros. ueiosq fata appetebant¬

Expanded text:
bis tectis templisque ac moenibus Romanis arcerent Ueiosque eum auerterent terrorem, si sacra renouata rite, bis tectis templisque ac moenibus Romanis arcerent Ueiosque eum auerterent terrorem, si sacra renouata rite, si procurata prodigia essent. iam ludi Latinaeque instaurata erant, iam ex lacu Albano aqua emissa in agros, Ueiosque fata adpetebant
Abbreviated transcription (Latin):
Ticinius Genacuisq tribuni militum ꝓfecti ad¬
us faliscos capenatesq. dum bellum maiore animo gerunt ꝗͣ cõsilio p¬
cipitauere insidias. Genutuis morte honesta temeritatem luens ante signa
inter pͥmores cecidit. Ticinius ineditũ tumulum exmulta trepidatione mili¬
us collectis atiem restituit nec se tñ equo loco hosti cõmisit. Plus ignon
erant q̃ cladis accepti que ꝓpe incladem ingentemutit tiñ inde terroris nõ
romȩ modo quo multiplex fama ꝑuenerat. sed incastris quoq fuit adue¬
ios. Egre ibi miles retentus ab fuga est. Cum ꝑuasisset castra rumor ducib
ex̾cituq ceso uictorem capenatem ac faliscos etrurieq omnem uiuentutẽ
ad procul aburbe. His tumultuosiora rome iam in castra adueios opp¬
gnari iam ꝑtem hostium tendere adurbem agmĩe infesto crediderant Con¬
cursumq inmuros est. & matronarum quas ẽx domo conciuerat publicus
pauor obsecrationes intemplis facte precibus. abdiis petitum: ut exutũ abur¬

Expanded text:
Titinius Genuciusque tribuni militum profecti aduersus Faliscos Capenatesque, dum bellum maiore animo gerunt quam consilio, praecipitauere se in insidias. Genucius morte honesta temeritatem luens ante signa inter primores cecidit; Titinius in editum tumulum ex multa trepidatione militibus collectis aciem restituit; nec se tamen aequo loco hosti commisit. plus ignominiae erat quam cladis acceptum, quae prope in cladem ingentem uertit; tantum inde terroris non Romae modo, quo multiplex fama peruenerat, sed in castris quoque fuit ad Ueios. aegre ibi miles retentus a fuga est cum peruasisset castra rumor ducibus exercituque caeso uictorem Capenatem ac Faliscum Etruriaeque omnem iuuentutem haud procul inde abesse. his tumultuosiora Romae, iam castra ad Ueios oppugnari, iam partem hostium tendere ad urbem agmine infesto, crediderant; concursumque in muros est et matronarum, quas ex domo conciuerat publicus pauor, obsecrationes in templis factae, precibusque ab dis petitum ut exitium ab ur
Abbreviated transcription (Latin):
tibus latinis atq hernicis reddita. reliquam ꝑtem dictator subhasta uẽdidit¬
propositoq consule castris ip̃e triumphans inuectus urbem dictatura se abdicauit¬

Expanded text:
tibus Latinis atque Hernicis reddita, partem sub hasta dictator uendidittibus Latinis atque Hernicis reddita, partem sub hasta dictator uendiditpraepositoque consule castris, ipse triumphans inuectus urbem dictatura se abdicauit
Abbreviated transcription (Latin):
enti pugnant. Unus postumius ictus saxo prefracto capite atie excessit. Non
dictatorem humerus uulneratus: non fabium ꝓpe affixum equo femur. nõ
rachium ascisum consulem extam ancipiti prelio submouit. Messium
petus ꝑfractos cede hostes tum fortissimorum uiuenum globo extulit ad castra.
uolscorum quȩ nondum capta erant. Eodem omnis aties inclinat᷑. consul
effusos usq ad uallum persecutus tentoria castra uallumq agreditur. Eodem
& dictator alia ꝑte copias admouet non segnior oppugnatio ẽ ꝗͣ pugna fuãt
sulem signum quoq intra uallum miecisse ferunt. quo milites acrius subii
repetendoq signa pͥma impressione facta & dictator prorupto uallo iam inca¬
stra p̃lium intulerat. Tum abici passim arma & dedi hostes cepti. castrisq his
aptis hostes preter senatores uenundati sunt omnes. prede pars sua cognos¬

Expanded text:
enti pugnant. unus Postumius ictus saxo, perfracto capite acie excessit; non enti pugnant. unus Postumius ictus saxo, perfracto capite acie excessit; non dictatorem umerus uolneratus, non Fabium prope adfixum equo femur, non brachium abscisum consulem ex tam ancipiti proelio submouit. Messium impetus per stratos caede hostes cum globo fortissimorum iuuenum extulit ad castra Uolscorum, quae nondum capta erant. eodem omnis acies inclinatur. consul effusos usque ad uallum persecutus ipsa castra uallumque adgreditur; eodem et dictator alia parte copias admouet. non segnior oppugnatio est quam pugna fuerat. consulem signum quoque intra uallum iniecisse ferunt, quo milites acrius subirent, repetendoque signo primam impressionem factam. et dictator proruto uallo iam in castra proelium intulerat. tum abici passim arma ac dedi hostes coepti, castrisque et his captis, hostes praeter senatores omnes uenum dati sunt. praedae pars sua cognoscen
Abbreviated transcription (Latin):
p̃bituri inquit uos telis hostium estis indefensi multiq: Quid igit᷑ arma ha-¬
betis : aut quid ultro bellum contulistis. in otio tumultuosi inbello segnes
hic stantibus spei est: an deum aliquẽ protecturum uos rapturãq bii
putatis : ferro uia fatienda est. hac qua me progressurum uidetis agite ꝗ
uisuri domos parentes coniuges liberos estis ite mecum. non murus nec uallũ
sed armati armatis obstant uirtute pares necessitate: que ultimum ac maxi¬
mum tellum ẽ suꝑiores eẽtis. Hec locutũ exequitemq dicta recdintegrato
more secuti dant impressionem: qua postumius albus cohortes obicerat.
mouerunt uictorem donec dictator pedem iam referentibus suis aduenit. eoq
omne plium u̾sum. Uni uectio Messio fortuna hostium inititur. multa utrĩq
iulnera. multa passim cedes est. Iam ne duces Iam ne quidem romani u¬

Expanded text:
'hic praebituri' inquit, 'uos telis hostium estis indefensi, inulti? quid igitur arma ha'hic praebituri' inquit, 'uos telis hostium estis indefensi, inulti? quid igitur arma habetis, aut quid ultro bellum intulistis, in otio tumultuosi, in bello segnes? quid hic stantibus spei est? an deum aliquem protecturum uos rapturumque hinc putatis? ferro uia facienda est. hac qua me praegressum uideritis, agite, qui uisuri domos parentes coniuges liberos estis, ite mecum. non murus nec uallum sed armati armatis obstant. uirtute pares, necessitate, quae ultimum ac maximum telum est, superiores estis'. haec locutum exsequentemque dicta redintegrato clamore secuti dant impressionem qua Postumius Albus cohortes obiecerat; et mouerunt uictorem, donec dictator pedem iam referentibus suis aduenit eoque omne proelium uersum est. uni uiro Messio fortuna hostium innititur. multa utrimque uolnera, multa passim caedes est; iam ne duces quidem Romani incru
Abbreviated transcription (Latin):
iore profectos agmine exploratum fuerat. Inde M. geganium cum coh¬
tibus delectis misit. qui postꝗ̃ intentos homines inꝑiculum euentum piculi
alieni prose intantis neglectis uigiliis stationibusq est ad ortus pruis pene
epit castra. ꝗ̃ oppugnari hostis satis scirent. Inde fumo ut conuenerat
signum. Ubi conspectum adictatore conclamat capta hostium castra: nun¬
tiariq passim iubet & iam lucescebat omniaq sub oculis erant. & fabius
um equitatu impetum dederat: quia consul eruptionem e castͥs inti¬
dos hostes fecerat. Pictator autẽ ꝑte altera subsidia & secundam atiẽ ad¬
ortus circũ agentem ad dissonos clamores ac subitos tumultus hosti undiq
obicerat uictorem peditem equitatumq. Circumuenti igitꝰ iam in medio
adunum omnes penas rebellionis dedissent. i uetius Messius ex uolscis no-¬
ilior uir factis ꝗ̃ gñe iam orbem uoluentes suos increpans. clara uoce

Expanded text:
maiore agmine profectos exploratum fuerat, M. Geganium cum cohmaiore agmine profectos exploratum fuerat, M. Geganium cum cohortibus delectis misit. qui postquam intentos homines in euentum periculi alieni, pro se incautos neglectis uigiliis stationibusque est adortus, prius paene cepit castra quam oppugnari hostes satis scirent. inde fumo, ut conuenerat, datum signum ubi conspectum ab dictatore est, exclamat capta hostium castra nuntiarique passim iubet. et iam lucescebat omniaque sub oculis erant. et Fabius cum equitatu impetum dederat et consul eruptionem e castris in trepidos iam hostes fecerat; dictator autem parte altera subsidia et secundam aciem adortus, circumagenti se ad dissonos clamores ac subitos tumultus hosti undique obiecerat uictorem peditem equitemque. circumuenti igitur iam in medio ad unum omnes poenas rebellionis dedissent, ni Uettius Messius ex Uolscis, nobilior uir factis quam genere, iam orbem uoluentes suos increpans clara uoce
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq hostes nulla
lio iusto relicta spe noctu ad orti castra consulis rem incasum ancipitis e¬
tus cõmittunt. clamor subito ortus non consulis modo uigiles ex̾citum dem̃
omnem sed dictatorem quoq exsomno exciuit. Ubi pñti oꝑe res egebant. con¬
sul nec animo defecit nec consilio: pars militum portarum stationes firmant
pars corona uallum tingunt. in alt̾is apud dictatorem castris. quominus tumul¬
us est. eo plus aĩadũtitur quid opus facto sit: misso ex templo ad castra
locum maxime secretum abtumultu petit unde nec exopinato adusum
tem inuadit. & Sulpitium legatum p̃fecit castris M. fabio legato assigi
equites: nec ante lucem mou̾ẽ iubet manum internocturnos tumultus mo-¬
derato dificilem. omĩa que uel alius imꝑator prudens & impiger intali re p̃¬
cipẽt ageret. p̃cepit ordine atq agit. Illud eximium consilii animiq specimẽ
& neutiq uulgate laudis: ꝙ ultro ad oppugnanda castra hostium. Unde

Expanded text:
itaque hostes nulla in proelio iusto relicta spe, noctu adorti castra consulis rem in casum ancipitis eventus committunt. clamor subito ortus non consulis modo vigiles, exercitum deinde omnem, sed dictatorem quoque ex somno excivit. ubi praesenti ope res egebant, consul nec animo defecit nec consilio: pars militum portarum stationes firmant, pars corona 8 vallum cingunt. in alteris apud dictatorem castris quo minus tumultus est, eo plus animadvertitur quid opus facto sit. missum extemplo ad castra locum maxime secretum ab tumultu petit unde ex necopinato aversum hostem inuadat. Q. Sulpicium legatum praeficit castris; M. Fabio legato adsignat equites, nec ante lucem mouere iubet manum inter nocturnos tumultus moderatu difficilem. omnia quae uel alius imperator prudens et impiger in tali re praeciperet ageretque, praecipit ordine atque agit: illud eximium consilii animique specimen et neutiquam uolgatae laudis, quod ultro ad oppugnanda castra hostium, unde
Abbreviated transcription (Latin):
senatus. Cum uo̾ cludi atq extrahi se multitudo putare & patres qui abee̾nt
non casu non metu sed impendende rei causa abesse. & consules ipos tergiu̾sari¬
nec dubie ludibrio ẽẽ miserias suas. iam prope erat ut ne consulur qͦuidẽ
maiestas coherceret iras hominum. Cum incerti morando an ueniendo plus
piculi contraherent tandem insenatum ueniunt. frequentiq tandem curia nõ
modo interpatres sed ne interconsules quidem ip̃os satis corueniebat. Ap¬
pius uiehementis in genii uir imꝑio consulari rem agendam censebat. Uno aut
altero arrepro quieturos alios. Seruilus lenibus remediis apeiuis concit
animos flecti  frangi pritabat cum titius tutius tũ facilius ẽẽ Deeodem &¬

Expanded text:
senatus. tum uero eludi atque extrahi se multitudo putare, et patrum qui abessent, senatus. tum uero eludi atque extrahi se multitudo putare, et patrum qui abessent, non casu, non metu, sed impediendae rei causa abesse, et consules ipsos tergiunec dubie ludibrio esse miserias suas. iam prope erat ut ne consulum quidem maiestas coerceret iras hominum, cum, incerti morando an veniendo plus periculi contraherent, tandem in senatum veniunt; frequentique tandem curia non modo inter patres sed ne inter consules quidem ipsos satis conveniebat. Appius , vehementis ingenii vir, imperio consulari rem agendam censebat: uno aut altero arrepto quieturos alios; Servilius, lenibus remediis aptior, concitatos animos flecti quam frangi putabat cum tutius tum facilius esse. inter
Abbreviated transcription (Latin):
Ad hec uisa auditaq clamor ingens oritus
m iam foro se tumultus sustinet. sed passim totam urbem ꝑuadit. Nexi ĩ¬
atiq solutiq se undiq inpublicum proripiunt implorant quiritum fidem nul¬
lo loco de est seditionis uoluntarius comes. multis passim agminibus ꝑ omnes
uias cum clamore inforam curritur. magno cum ꝑiculo suo qui forte pru
inforo erant in eam turbam inciderunt. ec temꝑatum manibus foret ni pro¬
pere consules .P. seruilius & appius claudius ad comprimendam seditionem
interuenissent. At in eos multitudo u̾sa obstentare iuincula sua deformitatẽ¬
q aliam. hec se meritos dicere exprobrantes suam quisq alius alibi militiam
postulare multo inagis minaciter ꝙͣ suppliciter ut senatum uocarent curiãq
ipsiq futuri arbitrii moderatoresq conscilii publici. Circumsistunt pauci ad¬
modum prũm quos casus obtulerat contracti ad consules ceteros metus non
iria modo sed etiam foro artebat. nec agere quicꝗͣ per infrequentiã poti

Expanded text:
ad haec uisa auditaque clamor ingens oritur. non iam foro se tumultus tenet, sed passim totam urbem peruadit. nexi, uincti solutique, se undique in publicum proripiunt, implorant Quiritium fidem. nullo loco deest seditionis uoluntarius comes; multis passim agminibus per omnes uias cum clamore in forum curritur. magno cum periculo suo qui forte patrum in foro erant in eam turbam inciderunt; nec temperatum manibus foret, ni propere consules, P. Seruilius et Ap. Claudius , ad comprimendam seditionem interuenissent. at in eos multitudo uersa ostentare uincula sua deformitatemque aliam. haec se meritos dicere, exprobrantes suam quisque alius alibi militiam; postulare multo minaciter magis quam suppliciter ut senatum uocarent; curiamque ipsi futuri arbitri moderatoresque publici consilii circumsistunt. pauci admodum patrum, quos casus obtulerat, contracti ab consulibus; ceteros metus non curia modo sed etiam foro arcebat, nec agi quicquam per infrequentiam poterat
Abbreviated transcription (Latin):
Et censura clara eo anno Appii claudii
& C. plaucii fuit. memorie tamen fellitioris ad posteros nomen Apii ꝙ uiã
mumuit & aquam inurbem duxit eaq unus ꝑfecit: quia ab infamẽ atq
miniosam senatus lectionem uerecundia uictus collega magratu se a¬
dicauerat. Appius iam inde antiquitus insitam ꝑnitiem familie gerendo
solus tensuram obtinuit. Eodem appio auctore poticii gens cuius ad arã
maximam hertulis familiare sacerdotium fuerat seruos publicos ministe¬
rii delegandi causa solemnia euis sacri docuerat. traditur in dictu mirabile
demouendis statu suo sacris religionem afferre posset: Cum xii. fa¬
miliȩ ea tempestate poticiorum ee̾nt puberes ad xxx. omnes intra an¬
num cum stirpe extinctos. nec nomen tm̃ potitiorum intisse sed censorẽ

Expanded text:
et censura clara eo anno Ap. Claudi et C. Plauti fuit; memoriae tamen felicioris ad posteros nomen Appi, quod uiam muniuit et aquam in urbem duxit; eaque unus perfecit quia ob infamem atque inuidiosam senatus lectionem uerecundia uictus collega magistratu se abdicauerat, Appius iam inde antiquitus insitam pertinaciam familiae gerendo solus censuram obtinuit. eodem Appio auctore Potitia gens, cuius ad Aram Maximam Herculis familiare sacerdotium fuerat, seruos publicos ministerii delegandi causa sollemnia eius sacri docuerat. traditur inde, dictu mirabile et quod dimouendis statu suo sacris religionem facere posset, cum duodecim familiae ea tempestate Potitiorum essent, puberes ad triginta, omnes intra annum cum stirpe exstinctos; nec nomen tantum Potitiorum interisse sed censorem
Abbreviated transcription (Latin):
m mixtus muliebri pueriliq ploratu ad terrorem ut solet primo ortul
romanis auxit aiuim & turbauit uolscos: ut pote capta urbe qui ad ferredã
opem uenerant. Ita fusi uolsci antiates. corioli oppidum captum. tantũ sua
e obstitit fame consul matuis ut nisi fedus cum latinis colupna enea
in sculptum monumento eẽt ab spurio cassio unoq collega abfuerat actum
postumium cominium bellum gessisse cum uolscis memoria cessisset.

Expanded text:
m mixtus muliebri puerilique ploratu ad terrorem, ut solet, primum orto et m mixtus muliebri puerilique ploratu ad terrorem, ut solet, primum orto et Romanis auxit animum et turbauit Uolscos utpote capta urbe cui ad ferendam opem uenerant. ita fusi Uolsci Antiates, Corioli oppidum captum; tantumque sua laude obstitit famae consulis Marcius ut, nisi foedus cum Latinis <in> columna aenea insculptum monumento esset ab Sp. Cassio uno, quia collega afuerat, ictum, Postumium Cominium bellum gessisse cum Uolscis memoria cessisset.
Abbreviated transcription (Latin):
Spurius cassius & postumius comunius consulatum inierant. his consulib cum
latims ppłis ictum fedus ad id feriendum consul alter rome mansit alter
luolscum bellum missus antiaces uolscos fundit fugatq compulsos i
pidum longulam persecutus menibus potitur. inde protinus uuscametem uol¬
scorum cepit. tum magna ui ad ortus est coridos. Erat tum incastris int̾ pri¬
ores uiuenum Gneus martius adolescens & consilio & manu prompti
cui cognomen postea coriolanus fuit. cum subito ex̾citum romanum coriolos
sidentem atq in opidanos quos intꝰ clausos habebat intentum sine i
metu extrinsecus ĩminentis belli uolsce legiones profecte abantio ĩuasissẽt
eodemq tp̃re ex oppido errupissent hostes forte instatione martius fuit
um delecta militum manu non modo impetum erumpentium retudit
ꝑ patentem portam ferox irrũpit: cedeq improxima urbis facta ignem te¬
mere abreptum iminentibus muro edificiis iniecit. Clamor inde oppidano

Expanded text:
Sp. Cassius et Postumius Cominius consulatum inierunt. iis consulibus cum Latinis populis ictum foedus. ad id feriendum consul alter Romae mansit: alter ad Uolscum bellum missus Antiates Uolscos fundit fugatque; compulsos in oppidum Longulam persecutus moenibus potitur. inde protinus Poluscam, item Uolscorum, cepit; tum magna ui adortus est Coriolos. erat tum in castris inter primores iuuenum Cn. Marcius , adulescens et consilio et manu promptus, cui cognomen postea Coriolano fuit. cum subito exercitum Romanum Coriolos obsidentem atque in oppidanos quos intus clausos habebat intentum, sine ullo metu extrinsecus imminentis belli, Uolscae legiones profectae ab Antio inuasissent, eodemque tempore ex oppido erupissent hostes, forte in statione Marcius fuit. is cum delecta militum manu non modo impetum erumpentium rettudit, sed per patentem portam ferox inrupit, caedeque in proxima parte urbis facta ignem temere arreptum imminentibus muro aedificiis iniecit. clamor inde oppidano
Abbreviated transcription (Latin):
Quo postꝗ̃ uentum ẽ. perfectis patris man¬
tis cupido incessit animos iuuenum sciscitandi ad quem eorum regnun
romanum e̾e̾t uenturum. ex infimo specu uocem redditam ferunt imꝑium
sũmum rome hẽbit. qui nr̃m pͥmus o iuuenes osculum matri tulerit. Tarqui
uus sexus qui rome relictus fuerat ut ignarus respensi expersq imꝑii
rem suma ope taceri iubent. ip̃i inter sẽ ut prior cum romam rediisset ma¬
tri osculum daret. sorti ꝑmittunt. brutus alio ratus spectare phiticã uotẽ
si prolapsus cecidisset terram osculo contigit. scilicet ꝙ ea comunis
mater omnium mortalium eẽt¬

Expanded text:
quo postquam uentum est, perfectis patris mandatis cupido incessit animos iuuenum sciscitandi ad quem eorum regnum Romanum esset uenturum. ex infimo specu uocem redditam ferunt: imperium summum Romae habebit qui uestrum primus, o iuuenes, osculum matri tulerit. Tarquinii ut Sextus, qui Romae relictus fuerat, ignarus responsi expersque imperii esset, rem summa ope taceri iubent; ipsi inter se uter prior, cum Romam redisset, matri osculum daret, sorti permittunt. Brutus alio ratus spectare Pythicam uocem, uelut si prolapsus cecidisset, terram osculo contigit, scilicet quod ea communis mater omnium mortalium e
Abbreviated transcription (Latin):
Commoti sunt patres uite fortunarum huanaꝵ si ille p̃po¬
tens opibus opłus luxuria suꝑbiaq clarus. a quo paulo ante auxiliuĩ fini¬
mi petissent adeo infractos gereret animos ut se ipe suaq oimia potes¬
tis aliene fecerat. tum iam fides agi uisa deditos non prodi. nec facturũ
equa sannitum ppłm censebant si agrum urbemq ꝑdeditionẽ factam
ppłi romani oppugnarent. Legatos itaq extẽplo mitti ad sannites placuit
data mandata sunt ut p̃ces campanoꝵ responsum senatus amicitie
sannitum memoris deditionẽ fcam postremo sannitib exprimerẽt. pe¬
terent prosotietate amicitiaq ut dediticiis suis parterẽt. neq in eum
agium ꝗ ppl̃i rõ fcãs eẽt. hostilia arma inferent. si lenit̾ agedo parum
proficerent. denuntiarent sannitib ppłi ro. senatusq u̾bis ut capua Cam
panoq abstinerent. Hec legatis agentib inconcilio sannituĩ adeo est fe¬
rotiter rñsum / ut non solum gesturos se e̾e̾ dicerent iel bellum/ sed magi¬

Expanded text:
commoti patres uice fortunarum humanarum, si ille praepotens opibus populus, luxuria superbiaque clarus, a quo paulo ante auxilium finitimi petissent, adeo infractos gereret animos, ut se ipse suaque omnia potestatis alienae faceret. tum iam fides agi uisa deditos non prodi; nec facturum aequa Samnitium populum censebant, si agrum urbemque per deditionem factam populi Romani oppugnarent. legatos itaque extemplo mitti ad Samnites placuit. data mandata, ut preces Campanorum, responsum senatus amicitiae Samnitium memor, deditionem postremo factam Samnitibus exponerent; peterent pro societate amicitiaque, ut dediticiis suis parcerent neque in eum agrum qui populi Romani factus esset hostilia arma inferrent; si leniter agendo parum proficerent, denuntiarent Samnitibus populi Romani senatusque uerbis, ut Capua urbe Campanoque agro abstinerent. haec legatis agentibus in concilio Samnitium adeo est ferociter responsum, ut non solum gesturos se esse dicerent id bellum sed magis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ euentus timori hominum congruens fuerat & ꝙ subsidia que respici
inrem trepidam p̃parauerant. atribuno militũ iussuq eiusdem ꝑminores
magistratus. sedato inurbe tumultu speculatores ꝓpe̾ missi nunti auere tusculi
duces ex̾citumq eẽ: hostem castra loco non mouisse¬

Expanded text:
quod euentus timori hominum congruens fuerat, et quod subsidia quae respicerent quod euentus timori hominum congruens fuerat, et quod subsidia quae respicerent in re trepida praeparata erant ab tribuno militum. iussuque eiusdem per minores magistratus sedato in urbe tumultu, speculatores propere missi nuntiauere Tusculi duces exercitumque esse, hostem castra loco non mouisse
Abbreviated transcription (Latin):
.Que cũ
allata romam eent. dicitur Q. Seruiliuis etate & usu doctus precatusq ab
diis immortalib ne discordia tribunorum dãpnosior rei pu ͭ ͤ ee̾t ꝗͣ ac
ios fuisset & uelut haud dubia clade ĩminente institͣisse filio ut milites
scriberet & arma pararet. nec falsus uates fuit. nam ductu lucii cuis di¬
es imꝑii erat loco iniquo sub hostium castris tum quia simulato metu
ceꝑat se hostis aduallum tum quia spes uana expugnandi castra eo retraxis¬
set: repentino impetu equorum ꝑsupinam uallem fusi sunt romani. multiq
nruina maiore ꝗͣ fuga oppressi obtruncatiq: castraq eo die egre ret
Postero die circũ fusis iam magna exꝑte hostibus. per adu̾sam portam fuga
turpi deserunt᷑. duces legatiq & quod circa signa roboris de ex̾citu fuit.
tusculum petiere spersi palati alii ꝑ agros passim multis itinerib maioris ꝗͣ
accepta erat c ladis nuntii romam contenderunt. Minus trepidatiõis fuit

Expanded text:
quae cum allata Romam essent, dicitur Q. Seruilius , aetate et usu doctus, precatus ab dis immortalibus ne discordia tribunorum damnosior rei publicae esset quam ad Ueios fuisset, et uelut haud dubia clade imminente, institisse filio ut milites scriberet et arma pararet. nec falsus uates fuit. nam ductu L. Sergi , cuius dies imperii erat, loco iniquo sub hostium castris, cum quia simulato metu receperat se hostis ad uallum, spes uana expugnandi castra eo traxisset, repentino impetu Aequorum per supinam uallem fusi sunt, multique in ruina maiore quam fuga oppressi obtruncatique; castraque eo die aegre retenta, postero die circumfusis iam magna ex parte hostibus per auersam portam fuga turpi deseruntur. duces legatique et quod circa signa roboris de exercitu fuit Tusculum petiere: palati alii per agros passim multis itineribus maioris quam accepta erat cladis nuntii Romam contenderunt. minus trepidationis fuit,
Abbreviated transcription (Latin):
maiestatem romani nominis fore. nr̃m id nobis uelut familiare bellum pri¬
uato sumptu in aio est. res pu ͭͣ & milite illic & pecunia uacet gratie ĩ gen¬
tes acte. Consul ecaria egressus comitante fabiorum agmine. qui ĩ uesti¬
alo curie senatus consultum expectantes. steterant: domum recliit Iu
armati posterodie ad limen consulis ad eẽ. domos inde discedunt. manat
tota urbe rumor. fabios ad celum laudibus ferunt familiam unam subiisse
uitatis omis Ueiens bellum ĩ priuatam curam ĩ priuata arma u̾sum.
agente omnes finitimos subigi ppłos posse

Expanded text:
maiestatem Romani nominis fore. nostrum id nobis uelut familiare bellum primaiestatem Romani nominis fore. nostrum id nobis uelut familiare bellum priuato sumptu gerere in animo est; res publica et milite illic et pecunia uacet.' gratiae ingentes actae. consul e curia egressus comitante Fabiorum agmine, qui in uestibulo curiae senatus consultum exspectantes steterant, domum redit. iussi armati postero die ad limen consulis adesse; domos inde discedunt. manat tota urbe rumor; Fabios ad caelum laudibus ferunt: familiam unam subisse ciuitatis onus; Ueiens bellum in priuatam curam, in priuata arma uersum.mano tranquillam pacem agente omnes finitimos subigi populos posse
Abbreviated transcription (Latin):
Uexabant᷑ in cursionibus
equorum latini eo cum ex̾citu ceso missus iniporum equorum agrum depo¬
ulla pugna memorabilis fuit. Et ab ueyente hoste clades accepta te¬
tate alterius consulis actumq de ex̾citu foret ni ceso fabius in tpr̃e subsi¬
dio uenisset. Exeo tp̃re neq pax neq bellum cum ueientibus fuit res ꝓxĩe
informam latrocinii uenerat legionib romanis cedebant inurbem ubi ad¬
ductas senserunt legiones agros incursabant bellum quiete bello qͦuietem
iniucem eludentes. Ita neq omitti tota res neq perfici poterat. E
cladis transiret quiescentibus aut mox moturos se apparebat sabinos semper
infestos etruriamq omnem: Sed ueyens hostis assiduus magis ꝗ̃ grauis
meliis sepius ꝗͣ ꝑiculo animos agitabat quod nullo tp̃re negligi poterat aut
au̾ti alio sinebat. Tum fabia gens senatum adiit consul pro ea gente loquit᷑
alia bella curare. fabios hostes ueyentib date. Auctores sumus tutam ibi

Expanded text:
exabantur incursionibus Aequorum Latini. eo cum exercitu Caeso missus in ipsorum Aequorum agrum deponulla pugna memorabilis fuit. at a Ueiente hoste clades accepta temeritate alterius consulis, actumque de exercitu foret, ni K. Fabius in tempore subsidio uenisset. ex eo tempore neque pax neque bellum cum Ueientibus fuit; res proxime formam latrocinii uenerat. legionibus Romanis cedebant in urbem; ubi abductas senserant legiones, agros incursabant, bellum quiete, quietem bello in uicem eludentes. ita neque omitti tota res nec perfici poterat; etcladis transiret quiescentibus, aut mox moturos se apparebat Sabinos semper infestos Etruriamque omnem. sed Ueiens hostis, adsiduus magis quam grauis, contumeliis saepius quam periculo animos agitabat, quod nullo tempore neglegi poterat aut auerti alio sinebat. tum Fabia gens senatum adiit. consul pro gente loquitur: alia bella curate, Fabios hostes Ueientibus date. auctores sumus tutam ibi
Abbreviated transcription (Latin):
potentissimo ppło ꝑingens benefitium ꝑpetuam firmare pacẽ amicitiãq alto̾
ra uires romana res. bellum differre. Tertium nullum consilium ẽẽ. Cum
filius aliiq pncipes ꝑcundtando exquirerẽt: quid media uia consilii cape-¬
retur: ut dimitterent᷑ in columes & leges hiis iure belli uictis imponeret᷑
Ista snĩa inquit ea est eaq neq amicoi parat & inimicos tollit. Seruate
modo quos ignominia irritaueritis. ea est romana gens que uicta quies
nesciat uiuet semꝑ impectorib eorum quicquid istuc pñs necessita
in iuxerit. neq eos ante multiplices penas expetitas a nobis quiescẽ sinet
N eutra sentẽtia accepta. herennius domum e castris est aduectus Peticio¬

Expanded text:
potentissimo populo per ingens beneficium perpetuam firmare pacem amicitiamque; altero potentissimo populo per ingens beneficium perpetuam firmare pacem amicitiamque; altero ra uires Romana res esset, bellum differre; tertium nullum consilium esse. cum filius aliique principes percontando exsequerentur, quid si media uia consilii caperetur, ut et dimitterentur incolumes et leges iis iure belli uictis imponerentur, 'ista quidem sententia' inquit 'ea est, quae neque amicos parat nec inimicos tollit. seruate modo quos ignominia inritaueritis; ea est Romana gens, quae uicta quiescere nesciat. uiuet semper in pectoribus illorum quidquid istuc praesens necessitas inusserit neque eos ante multiplices poenas expetitas a uobis quiescere sinet.' neutra sententia accepta Herennius domum e castris est auectus. et i
Abbreviated transcription (Latin):
Cannitib quidem consilium intam letis suppetebat rebus. Itaq uniuersi
erennium pontiũ prẽm imꝑatoris ꝑ litteras consulendum censeat Iam
grauis annis non militarib solum: sed ciuib quoq abscesserat mimerib
in corpore tamen affecto ungebat uis animi consiliiq. Is ubi acceperat ad
culas caudinas inter duos saltus clausum ẽẽ excitum romanum con¬
saltus abnutio filii censiat omnes iñ ꝗͣ pͥmum inuiolatos dimittendos que
ad unum omnes in terfitiendos. Que ubi tam discordia interse uelut ex
ancipiti oraculo rñsa data sunt ꝗͣ q̃ filius ip̃e impͥ̾mis iam animũ quoq
atris consueuisse inaffecto corpore rebatur.tam in assensu omnium ui
est ut ip̃m̃ in consilium accirent. Nec grauatas senex plaustro incastra dicit᷑
aduectus uocatusq inconsilium ita ferme locutus est ut nihil snĩe suȩ
mutaret causas tm̃ condicere. priore se consilio qđ optimum ducẽt cum

Expanded text:
amnitibus quidem consilium in tam laetis suppetebat rebus; itaque uniuersi Herennium Pontium, patrem imperatoris, per litteras consulendum censent. iam is grauis annis non militaribus solum sed ciuilibus quoque abscesserat muneribus; in corpore tamen adfecto uigebat uis animi consiliique. is ubi accepit ad Furculas Caudinas inter duos saltus clausos esse exercitus Romanos, consultus ab nuntio filii censuit omnes inde quam primum inuiolatos dimittendos. quaad unum omnes interficiendos. quae ubi tam discordia inter se uelut ex ancipiti oraculo responsa data sunt, quamquam filius ipse in primis iam animum quoque patris consenuisse in adfecto corpore rebatur, tamen consensu omnium uictus est ut ipsum in consilium acciret. nec grauatus senex plaustro in castra dicitur aduectus uocatusque in consilium ita ferme locutus esse, ut nihil sententiae suae mutaret, causas tantum adiceret: priore se consilio, quod optimum duceret, cum
Abbreviated transcription (Latin):
iudicem non eat pro dampnato in uinc la duci iubere. ut haud quoꝗͣ implorate
sic magno motu aĩorum cum tanti uiri supplitio sua & plebis iam nimia
ibertas uideretur: incarterem est coniectus. tribunis ei diem predixit.

Expanded text:
ad iudicem non eat, pro damnato in uincla duci iubere. ut haud quoquam improbante, ad iudicem non eat, pro damnato in uincla duci iubere. ut haud quoquam improbante, sic magno motu animorum, cum tanti uiri supplicio suamet plebi iam nimia libertas uideretur, in carcerem est coniectus; tribunus ei diem prodixit.
Abbreviated transcription (Latin):
ontra ea uirgimus unum appium claudium & legum ex ꝑtem & cuulis
mani federis eẽ aiebat. respicerent tribunal homines castellum omnium sceleꝵ
ubi decem uir ille perpetinis bonis tergo sanguini ciuium infestus uirgas secu¬
÷ omnibus minitans deorum hominumq contemptor carnificibus non
ctoribus stipatus iam abrapinis & cedibus aĩo ad libidinem u̾so uirginem in¬
genuam in oculis ppłi ro. uelut bello captam ab complexu patris abreptam mi¬
nistro cubiculi sui. clienti dono uinditiis dederit: ubi crudeli decreto nefan-¬
disq uditiis dextram patris infiliam armauerit: ubi tollentes corpus semiani¬
ne uirginis sponsum animumq incarcerem duci iusserit stupro interpel
magis q cede motus. & illi carcerem hedificatum ẽẽ: quod domialium plebis
romine uocare sit solitus. Proinde ut ille iterum ac sepus prouocet sic se iterũ
sepius illi indicem ferre ne uinditias alibertate inseruitutem dederit. si

Expanded text:
ontra ea Uerginius unum Ap. Claudium et legum expertem et ciuilis et humani foederis esse aiebat: respicerent tribunal homines, castellum omnium scelerum, ubi decemuir ille perpetuus, bonis, tergo, sanguini ciuium infestus, uirgas securesque omnibus minitans, deorum hominumque contemptor, carnificibus, non lictoribus stipatus, iam ab rapinis et caedibus animo ad libidinem uerso uirginem ingenuam in oculis populi Romani, uelut bello captam, ab complexu patris abreptam ministro cubiculi sui clienti dono dederit; ubi crudeli decreto nefandisque uindiciis dextram patris in filiam armauerit; ubi tollentes corpus semianime uirginis sponsum auumque in carcerem duci iusserit, stupro interpellato magis quam caede motus. et illi carcerem aedificatum esse quod domicilium plebis Romanae uocare sit solitus. proinde ut ille iterum ac saepius prouocet, sic se iterum ac saepius iudicem illi ferre ni uindicias ab libertate in seruitutem dederit; si
Abbreviated transcription (Latin):
Aliis annalibus ꝓditum ẽ neq dictatorem ualerium dictũ. sed
sules omnem rem actam ne anteꝗͣ romam ueniret sed rome eã multi¬
tudinem cõiuratorum ad arma consternatam eẽ. nec intiti quintii uillam
sed inedem CManlii. nocte impetum fc̃m̃ eũq a coniuratis cõprehensum
dux fieret inde ad quartum lapidem profectos loco munito consedis
nee ab ducibus mentionem concordie ortam sed repente cum in atiẽ ar-¬
mati excitus ꝓtessissent salutationem factam & ꝑmixtos dextras iungere
ac cõplecti inter se lacrimantes milites cepisse. coactosq cõsules cum i̾¬
rent aduisos adimicatione militum aĩos retulisse ad prẽs decontõdia recon¬
anda adeo nihil preterꝗ̃ sedicionem fuisse eamq compositam inter an¬
tiquos rerum auctores cõstat. Et huius fama seditionis & susceptũ cum san¬
nitibus graue bellum aliquot ppłos ab romana societate au̾tit. & preter
latinorum infidum iam diu fedus. pͥuernates et non ardeates tm̃. si

Expanded text:
aliis annalibus proditum est neque dictatorem Ualerium dictum sed per consules omnem rem actam neque antequam Romam ueniretur sed Romae eam multitudinem coniuratorum ad arma consternatam esse nec in T. Quincti uillam sed in aedes C. Manli nocte impetum factum eumque a coniuratis comprehensum ut dux fieret; inde ad quartum lapidem profectos loco munito consedisse; nec ab ducibus mentionem concordiae ortam sed repente, cum in aciem armati exercitus processissent, salutationem factam et permixtos dextras iungere ac complecti inter se lacrimantes milites coepisse coactosque consules, cum uiderent auersos a dimicatione militum animos, rettulisse ad patres de concordia reconanda. adeo nihil praeterquam seditionem fuisse eamque compositam inter antiquos rerum auctores constat. et huius fama seditionis et susceptum cum Samnitibus graue bellum aliquot populos ab Romana societate auertit, et praeter Latinorum infidum iam diu foedus Priuernates etiam Norbam atque Setia
Abbreviated transcription (Latin):
Omnem
ncordiam pu ͭ ͤ quirites rem maxime in hoc tempus utilem memoria
magr̃atus:. uos his comitiis petere insequentẽ annum uideo si collegas eosdẽ
reficitis etiam usu meliores factos me iam non eundem. sed umbram nomeq
licinii relictum uidetis uires corporis effecte sensus ocalorum atq auru
hebetes memoria labat. uigor animi obtusus. En uos inquit uuenẽ filiũ
tenens effigiem atq imaginem eius quer uos antea tribunum militũ ex
plebe pͥmum fecistis. hunc ego institutum disciplina mea: uicarium pro
me rei pu ͭ ͤ do deditoq Uosq quirites queso delato mihi ultro honorem
cum his quos suprascripsimus declaratus.

Expanded text:
omen concordiae, Quirites, rei maxime in hoc tempus utili, memoria nostri magistratus uos his comitiis petere in insequentem annum uideo. sed collegas eosdem reficitis, etiam usu meliores factos: me iam non eundem sed umbram nomenque P. Licini relictum uidetis. uires corporis adfectae, sensus oculorum atque aurium hebetes, memoria labat, uigor animi obtunsus. en uobis' inquit, 'iuuenem', filium tenens, 'effigiem atque imaginem eius quem uos antea tribunum militum ex plebe primum fecistis. hunc ego institutum disciplina mea uicarium pro me rei publicae do dicoque, uosque quaeso, Quirites, delatum mihi ultro honorem cum iis quos supra scripsimus declaratus.
Abbreviated transcription (Latin):
agrorum per contameliam urbi ostentantes. Unde postꝗ̃ multi predam p̃se agen
tro ad corbionem agmine iere quintius consul ad contionẽ ppłm uocauit.
ibi in hanc sententiam locutum accipio

Expanded text:
agrorum per contumeliam urbi ostentantes. unde postquam inulti, praedam prae se agentes, agrorum per contumeliam urbi ostentantes. unde postquam inulti, praedam prae se agentes, retro ad Corbionem agmine iere, Quinctius consul ad contionem populum uocauit. ibi in hanc sententiam locutum accipio:
Abbreviated transcription (Latin):
Titus quintius capitolinus qrto & agrippa furi¬
us consules inde facti nec seditionem domi nec bellum foris accep̃e. Sed ĩminebat
atrũq. Iam non ultra discordia ciuium repͥmi poterat & tribimis & plebe in
in patres. cum dies alicui nobilium dicta nouis semꝑ certaminibus contiones tur¬
baret . ad quarum primum strepitum uelut signo accepto arma cepere equi ac uol
simul quod ꝑsuaserant his duces cupidi preclarum biennũ añ delectum in¬
ctum hr̃i non potuisse. abnuente iam plebe imperium. eo adu̾sus se non ee̾ mis¬
sos ex̾citus. dissolui licentia militandi morẽ. nec procomuni iam patria romã esse
quicꝗd irarum simultatumq cum ext̾nis fuint in ipos u̾ti. occecatos lupos ine
rabie oppͥmendi occasionem ẽẽ coniunctis ex̾citibus latinum pͥmum agrum ppłati
sunt. deinde postꝙ ibi nemo uindex occurrebat. tum uõ exultantibus belli aucto
ad menia ipã rome ppłabundi regione porte exꝗllie accessere uastationem

Expanded text:
T. Quinctius Capitolinus quartum et Agrippa Furius consules inde facti nec seditionem domi nec foris bellum acceperunt; sed imminebat utrumque. iam non ultra discordia ciuium reprimi poterat, et tribunis et plebe incitata in patres, cum dies alicui nobilium dicta nouis semper certaminibus contiones turbaret. ad quarum primum strepitum, uelut signo accepto, arma cepere Aequi ac Uolsci, simul quod persuaserant iis duces, cupidi praedarum, biennio ante dilectum indictum haberi non potuisse, abnuente iam plebe imperium: eo aduersus se non esse missos exercitus. dissolui licentia militandi morem, nec pro communi iam patria Romam esse. quicquid irarum simultatiumque cum externis fuerit in ipsos uerti. occaecatos lupos intestina rabie opprimendi occasionem esse. coniunctis exercitibus Latinum primum agrum perpopulati sunt; deinde postquam ibi nemo uindex occurrebat, tum uero exsultantibus belli auctoribus ad moenia ipsa Romae populabundi regione portae Esquilinae accessere, uastationem