comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ac modoratus. CContra Sermanos faelicitor
conflixit allum marcomanitum gossor ostra
Equados Wandalor. Carmatas . Sns tos
T xem Barbariõ ꝗuantum nulla memoria
filio triuyẜauito. Cum ag̃r arario exhaus to
noludenut Iumo lostus fuis. Hic xmisit

Expanded text:
ac moderatus. Contra Germanos feliciter conflixit; bellum Marcomanicum gessit contra Squados, Wandalos, Sarmatas, Suctos et omnem barbariem, quantum nulla memoria filio triumphavit. Cum igitur aerario exhausto noluerunt, immolestus
Abbreviated transcription (Latin):
⁊uorum tõmyoribꝰ cum ⁊lemẜerius polifiratu
Romana Scclio prarossõr mi sẽt ad dumi L uiiꝰ
Butamorẽ Rex epis tola/ obsatrãs ul par
pius mandatum ⁊ hrislianus oticere tire. ot
aex offoctum piae poslulatio uis r̃õsoriuus ql
Susroptamqs fudom Britanni us is in
Homyora Siocletiani Prumpis mino la tam
intogramis quiotr peirs sdeuabãt. Laus
Aussoniui ueri ex hit lona Romaua

Expanded text:
orum temporibus, cum Eleutherius pontificatui Romanae Ecclesiae praeesset, misit ad eum Lucius Britanniarum rex epistolam, obsecrans ut per ejus mandatum Christianus efficeretur. Et mox effectum piae postulationis consecutus est, susceptamque fidem Britanni usque in tempora Diocletiani principis inviolatam integramque quieta pace servabant. Laus Antonini Veri ex historia Romana
Abbreviated transcription (Latin):
fili Ibae ffogio.  colbbief igre frum scopẽ uiuenti
colloguereturr et saepe ante mortẽ cius s. posl n
enstõriam eius ad la scuptam eet omlis asibers
epit diligentor Rogum singulorum facta ⁊ fuiꝰ
setum sism̃tere. Uilitos luce rlarius Regna
teorena O ros himauas cum labors nãpaae¬
⁊quirri cum tunore possideri tum dolo ris aui fti
e quia quibusd̃am miuis tatuidis uol ae tata

Expanded text:
ii Idae regis. Ceolwolf igitur, cum saepe viventi Bedae colloqueretur, et saepe ante mortem ejus, et post mortem historiam ejus ad se scriptam oculis adhiberet, coepit diligenter regum singulorum facta et finem secum discutere, viditque luce clarius regna terrena et res humanas cum labore perquiri, cum timore possideri, cum dolore amitti. Et quia quibusdam minus callidis, vel a
Abbreviated transcription (Latin):
uisctuy as funotum  tontra ratindori quia nõt
ꝑ repduut qnomiodo mordeãt mundi diui tra ꝓue
ad igilum denemãr et fructum taudom nulli
ꝑs seram poouitudinẽ geuerõr ⁊ h orum ihre tr̃
tallentẽ et expertum iyedichar. Seuser̃a
oñi in seipso rog num sidi muun labors fuissez
cum tremore posse ssum. Noliut uliõ tum dolo rs
ami tters. Dponta igriur dinitiatũ non /eruus
sed dontin comnnus quasi magnus uilds abietir.
Naxmne aute ancenibrat eum quod rum pueri use
mulieres unl̃gus q̃q uel etiã ontioros prosilir ent ad
cum conspĩmendum et eius beatitud̃m̃e mitandã. Epse
Iorribilibus tirris netis ⁊̃ perditionis et multimodae
calamitatis intus crutiabatur ⁊ aĩo ⁊ rorpors de toguibat
Cumq alii mditarẽi cum beatissmũ ipses qui sõei

Expanded text:
olum et contra rationem, quia nondum perceperunt quomodo mordeant mundi divitiae, quomodo ad nihilum deveniant, et fructum tandem nullum nisi seram poenitudinem generent. Horum nihil regem callentem et expertum impediebat. Senserat enim in seipso regnum sibi cum labore fuisse cum timore possessum; noluit vero cum dolore amittere. Sponte igitur divitiarum non servus, sed dominus, quasi magnus viles abjecit. Maxime autem accenderat eum quod, cum pueri vel mulieres vulgusque vel etiam ditiores prosilirent ad eum conspiciendum et ejus beatitudinem mirandam, ipse horribilibus curis necis et proditionis et multimodae calamitatis intus cruciabatur, et animo et corpore decoquebatur. Cumque alii judicarent eum beatissimum, ipse qui solus
Abbreviated transcription (Latin):
artersiuit ⁊illis uelle sẽ appoter Ioro solmmutas
paregrinatione ꝰ mam festauit. Ciubus Sobie
õss uch ementer attouiti propta dius absentiam
formidabaut priam multimode ꝓturbari. Exe¬
Ex ponõs aũt ois Willelmũ filium suum qr
Conicum apud falosĩam genuorari ab sis attetiss
ox igebas ut bunc sibi loco sui dominũ alg̃
d militia suce p rincipem prafudienr. Cu
u̾cer sub tẽnerrima dotiudretuor cetatt puduli
tamẽ de eius consolations omndr oppido ⁊hilorari
iuxtr seeetum Ducis ꝓ tuiit̾ eum ꝓ mpta domanitã

Expanded text:
t illis velle se appetere Hierosolymitanam peregrinationem manifestavit. Quibus verbis omnes vehementer attoniti, propter ejus absentiam formidabant patriam multi mode perturbari. Exponens autem eis Willelmum filium suum, quem unicum apud Falesiam genuerat, ab eis attentissime exigebat, ut hunc sibi loco sui dominum eligerent, et militiae suae principem praeficerent. Qui licet sub tenerrima detineretur aetate puerili, tamen de ejus consolatione omnes oppido exhilarati, juxta decretum ducis
Abbreviated transcription (Latin):
eius cum Salomone aduora to loci inte fitiuus¬
Semar sublatis aunthoris ⁊opetunt maro
oolifitante classis ad ora deue huntur Seque
applicant Rohhomaguuy cosqs Dux Ricarod
ualil qaiui sus rompetenti youore regalites¬
excepir¬

Expanded text:
o loci interficiuntde sublatis anchoris repetunt mare, velificante classe ad ora devehuntur Sequanae. applicant Rothomagum, eosque Richardus valde gavisus competenti honore regaliteexcepi
Abbreviated transcription (Latin):
pangonios illi frdocitatẽ nõ uiclauiłis sacramentis
Sux itaqo Rodbaius postio Saet ad uotiumm
ex xlouit filium suum fidelibus or sons ãris
tioribus ⁊ aurtoribut osp̾s ad eggitimnã atatrẽ
sub egir ⁊̃ dispositis compelento robus ad prĩa
moderamia congrueutibꝰ prum̃ Uale dicõs oĩbur¬
cum sus nobilissuuo comiitatu illam sancłis sm̃ã
liugua aur seruo go plicabit elemosy narum
ex sibitonee ogeuis ab eo quotidio distubutar :
Qut q na uibua uel orphanus egenusq̃s hostitir
qui non cius expousis sublouaorotũr:  audõ cõferto
itmorẽ ad illud benbrabile sepulihdum ꝑueuir

Expanded text:
s illi fidelitatem non violandis sacramentis. Dux itaque Robertus postquam haec ad votum explevit, filium suum fidelibus et sensatis tutoribus et auctoribus usque ad legitimam aetatem subegit, et dispositis competenter rebus ad patriae moderamina congruentibus, pium vale dicens omnibucum suo nobilissimo comitatu illam sanctissimam lingua vel sermo explicabit eleemosynarum exhibitiones egenis ab eo quotidie distributas? Aut quae vidua, vel orphanus, egenusque exstitit, qui non ejus expensis sublevaretur? Tandem confecto itinere ad illud venerabile sepul
Abbreviated transcription (Latin):
legalos ala infertis robus inẜas les tum por tauto
tubore surcsusud ronuocalis Ducatus sui prurtipis
iuss i magnam nauium classem fostinato fabrut
Quam ex omibus Norm anniti maris ꝓlibus
coartam ⁊ infta ex igui temyoris spatium in
amsorid ctis honinibusq̃s robustiss muo diligons
instrrctam stare apud fiscamiũ in litere pom feri
Iude quoq signo dato ⁊ uelit in sublunt pansĩs ine¬
potostate tempestate acti ad insulam qua G essi¬
oratur cum magno peritulo pelagi deuĩ suur
deuoluti. Quod puto ita factum c̃e Seo antẜore
prio E wardo rego quem ssponebas in futirro roguare
sue sanguruis offuisions. Ubi dum longo de tinorẽtur
fompore uento aduor so biituit flante Dux offeratis
aniuis intredibili cuiciabatur modiors. Ilouissim
autẽ uidõs se nullo modo poss ẽ trausfretare qraus
naurium proris ad sancti N lichaclis montẽ remeato
limbo maris quantorius siuir appulsi¬

Expanded text:
tis rebus, nihil laetum portantes rubore succensus, convocatis ducatus sui principibus, jussit magnam navium classem festinato fabricari. Quam ex omnibus Northmannici maris partibus coactam, et infra exigui temporis spatium in anchoris, armis hominibusque robustissimis diligenter instructam, stare apud Fiscanum in littore ponti fecit. Inde quoque signo dato, et velis in sublime pansis, nimia tempestate acti ad insulam quae Gersocatur, cum magno periculo pelagi domum sunt devoluti. Quod puto ita factum esse, Deo auctore, pro Edwardo rege, quem disponebat in futuro regnare sine sanguinis effusione. Ubi dum longo detinerentur tempore, vento adverso diutius flante, dux efferatis animis incredibili cruciabatur moerore. Novissime autem videns se nullo modo posse transfretare, gyratis navium proris, apud Sancti Michaelis montem remeato limbo maris quantocius sunt appulsi
Abbreviated transcription (Latin):
a nod fdem Itobatus redios de ferosoluus
apud uibem Nicenã obur in Christi
orio fuuictus dux pius ⁊ Ciii
Seo amabilis adorato Chrislo cũm internorum
singultium suspriut ⁊ peragiatis sauctorum l
foeliussmũ conuortẽs itor ad Rliconã ⁊egrossu

Expanded text:
od idem dux Robertus rediens ab Hierosolymis apud urbem Nicaenam obiit in Christo. Porro, invitus dux, pius et Deo amabilis, adorato Christo cum internorum singultuum suspiriis, et peragratis Sanctorum locis, felicissimum convertens iter, ad Nicaenam regressu
Abbreviated transcription (Latin):
placuerir lo beata amia plurimo iã opaũ¬
optimno rum splenlo ie candidata efe post nũde
artibus implitata matulas colligaor. Sepus
ost otiam in Basp̃lita sauctae. Mlarias a
suis intra mocura Nicaena ciurtatis Rsgnanta
Sonnno mr̃o Resũ Chxisto in pateruat marꝭ¬

Expanded text:
 beata anima plurimo jam optimorum operum splendore candidata, post mundanis actibus implicata maculas colligeret. Sepultus est etiam in basilica sanctae Mariae a suis, intra moenia Nicaenae civitatis; regnante Domino nostro Jesu Christo in paternae ma
Abbreviated transcription (Latin):
Se mortos Suem Bogid apud unh
di quod C humitus silius ois pri succoꝵ
iteum ex uocitum contra Anglos mous
reditu Eebredi in Uugliam Cde uitoria d muocũ
gitur Suenus ãpud Londoniam et
roqui tiactarios aes positione mortẽ obur inteped¬
rui fostinations apud Sanamarisam¬
tumulandum denex ex uuer.  Tuo fumuila to filius
suis nomiue Chumitus acua illuis sinmous

Expanded text:
e morte Sueni regis apud Lundoniam, et quod Chunutus filius ejus patri succedens, iterum exercitum contra Anglos movit; et de reditu Eldredi in Angliam et de victoria Danorum gitur Suenus, dum apud Lundoniam de regni tractaret dispositione, mortem obiit intecum festinatione apud Danamarchamtumulandum devexerunt. Quo tumulato, filius ejus, nomine Chunutus, arma illius sumens
Abbreviated transcription (Latin):
W illeliu pueti sod Donini qnod an mans dũ
equitans̃ loquoretur cumo pr̃e sus Wastoliuo de
ponte Erchoufrodi iul mali suspĩtans occiditur
rm fultoio silio Geron. ħon od̃io malum
dolosis ẜ ortauibus Rodulsi de waroio silu Robat¬

Expanded text:
Willelmi pueri, sed domini, quodam mane dum equitans loqueretur cum compatre suo Wascelino de Ponte Erchenfredi, nihil mali suspicans occiditur cum Fulcoio filio Geroii. Hoc vero malum dolosis hortatibus Rodulphi de Waceio, filii Rob
Abbreviated transcription (Latin):
Birrgundic̃e quẽ heuritus Educr¬
Dux eiusdem sibi mories roliguer
muitis Burg nudionisꝰ adeotũs
mus ab hine tribus emensũ ueui
Saeredem R arrgundiones cum fastu supor cilĩ
suscipore rofutaueruus Sod Raudricum
sliuee nensem C ountẽ intra tntisiodorum ad
ebollandum siurm seenur  norum trum sos

Expanded text:
Burgundiae, quem Henricus dux ejusdem sibi moriens reliquerat, invitis Burgundionibus adeptus Annis abhinc tribus emensis, Henrhaeredem. Burgundiones eum fastu supercilii suscipere refutaverunt; sed Landricum Nivernensem comitem intra Antisiodorum ad rebellan
Abbreviated transcription (Latin):
quodam Cabiliondui: ⁊ omite nomins̃ hg
Dolo capitiuor ⁊ su̾b dirã custodice diga scis
Detruditur comyedibus pp grauissinuis arctat
Cnius iicomyetentõ auxietãte Suxo
aguouil illiro hugoni expedite logatos era
mandans us absio diftitultato dilationis ꝙ
suum pro amore suo sinbret libdeum abris
⁊ egationõ uelo Datis hngo parmpendis
modo Ramaldum reddors contempsir ueli¬
istodibus ibẜibitid uos ementius custodiri tum&
iussir.  uod tum relatum Duci fuis¶ Or
protins Ricario filio suo iux teauit ut coacto in
Donum Noriamorum ex docitu Sirgnudiã alror
suamqo mutiã de funesto totis insibus unbitaroꝵ
quar ad tanti itiueris ꝯx peditions̃ opportuua
graut praparat. Deune uelut tompestas
procellosa coram so tuurta x tuebaus a pria
ogroditur confacto calle cum iinimde abilrbus
fidentes inmimiue tolis ac sagittis hostos
eperuri confostim ad sui xnitiõ ꝑ rouotarẽ
Noruiaun Iceiussio furore cancitari castcum

Expanded text:
quodam Cabilonensi comite nomine Hugone quodam Cabilonensi comite nomine Hugone dolo capitur et sub dirae custodiae ergastulo detruditur, compedibusque gravissimis artatur. Cujus incompetentem anxietatem dux ut agnovit, illico Hugoni expedite legatos direxit, mandans ut absque difficultate dilationis generum suum pro amore suo sineret liberum abire. Legationem vero ducis Hugo parvipendit, nec modo Rainaldum reddere contempsit, vestodibus adhibitis vehementius custodire tumide jussit. Quod cum relatum duci fuisset, protinus Richardo filio suo imperavit ut, coacto in unum Northmannorum exercitu, Burgundiam adiret, suamque injuriam de funesto totis nisibus vindicaretmnia quae ad tanti itineris expeditionem opportuna erant praeparat. Denique velut tempestas procellosa coram se cuncta proturbans a patria egreditur, confecto calle cum innumerabili fidentes munimine, telis ac sagittis hostes coeperunt confestim ad sui perniciem provocare. Northmanni saevissimo furore concitati, castrum
Abbreviated transcription (Latin):
tandui obsodir dous T audricum cugorbe obsil̾is ꝯ
sumptis fus suo subiungarer dominatus. Indi uoio
profectus apud Nualonum tastium ad obsidionẽ osi
castrametatus. Eiuod cum tabus mensilus
ox pugnarẽt roborõ U Bementi tandõ Sirrgundia
Uastata oppidan toatti pemutia stipendiorum
consilio ⁊ auxilio Dutrs illud̃ reddidoruur Rogi
frantorum l yrs ad uotum rite ꝓfacta pactis Rfix
par munrta castella tustodos deputauir ⁊ fadberũ
filum sium Ducatui subroy auir siq atioyãtia
ropugnantium quassata quieuis. Doinde Rox
in frantĩ U Dux tum suis redia m Nlormamiã¬
Ei nod ⁊t amaldus trans Saoua faus
onids Burgun dioram duxit filian
Ricardi Siuis Nelz. .xui.¬
oguita Qlo ¶S mirandorum operuu
Sutis opinious Iamalius traus Siaonce ã
Bargnu diouim Comos mis srs logatis salca
eurs nomine. Adhelis in copungium sibi ex pes
Ruam impetratam a paterua domo auforõs
mn Burgundiam te magno honore indux
lougo post obortis litium fomentis ipsẽ a

Expanded text:
andiu obsedit, donec Landricum cum urbe, obsidibus sumptis, suo subjugaret dominatui. Inde vero profectus apud Avalonum castrum ad obsidionem, est castra metatus. Quod cum tribus mensibus expugnaret robore vehementi, tandem Burgundia vastata oppidani coacti penuria stipendiorum, consilio et auxilio ducis illud reddiderunt regi Francorum. His ad votum rite peractis, rex per cuncta castella custodes deputavit et Robertum filium suum ducatui subrogavit, sicque arrogantia repugnantium cassata quievit. Deinde rex in Franciam et dux cum suis redit in NorthmaQuod Rainaldus trans Saonae fluvium comes Burgundionum duxit filiam Richardi ducis Adeliz. Cognita quoque mirandorum operum ducis opinione, Rainaldus trans Saonae fluvium Burgundionum comes, missis legatis, filiam ejus nomine Adheliz in conjugium sibi expetivit. Quam impetratam a paterna domo auferens, in Burgundiam cum magno honore induxit, Sed longe post obortis litium fomentis, ipse a
Abbreviated transcription (Latin):
Ducatuu Nounanma prefecit¬
nibus ad Liquidum sopitiss. M ad sunt
gati S obibto duci a Chunto Rego die eti
nuntiantes illum medietatem Auglici ⁊ egui u olle
reddeis filũt ⁊ delredi pate rata in diebus saus
eo q uod ualida grauaretur incommuditate rorpora

Expanded text:
ducatui Northmanniae praefecitibus ad liquidum sopitis, en adsunt legati Roberto duci a Chunuto rege directi, nuntiantes illum medietatem Anglici regni velle reddere filiis Edelredi regis, pace rata in diebus suis, eo quod valida gra
Abbreviated transcription (Latin):
De spo sĩt nũttors mnngliam in aduitoriũ
roguatorum suorum Edoardi ⁊ Aluredi
filiorm Rogio ⁊ delrodi y¬
empore quo Edelredus Re ing̃lorum
ot supra rentaurius a Sueno Dauorum

Expanded text:
disposuit mittere in Angliam in adjutorium cognatorum suorum Edwardi et Aluredi, filiorum regis Edelredi. Tempore quo Edelredus, rex Anglorum, ut supra recitavimus, a Sueno, Danorum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ Rrobatum de Seres mõ securibus capite eurs
ibideu contato mn sarahilitie orciduur. Quo det¬
de fuincto Willeluus Talauatiũs frator oius
successir an honore paiorio. Ise cuuctis fubus suis
an mmbus flagitus detetor dotõrior fuir ⁊in oũuis

Expanded text:
et Robertum de Belismo, securibus capite ejus ibidem contrito miserabiliter occidunt. Quo defuncto, Willelmus Talvacius frater ejus successit in honore fraterno. Ipse cunctis fratribus suis in omnibus flagitiis d
Abbreviated transcription (Latin):
A dolestous uoro Baldiunus intuõs so nõ posss
ullo mado sub sistdre aute Dncis intolliode abies
ex cursũs logalos illi cum proubus sumillimis
Crugit / patri sey eo mediatorõ cupers reconciliar
Pesudorio aius ac petitiom uir suminoe bonent̃
congratulanti affortu fauir ⁊̃ utiosqo libato pan
ostulo in pristuam rontordiam continuo rodrie
ꝓ suasir. Det litibus romprostis ultouius in
pact ĩ amorĩ quo decur x stubena. Ip

Expanded text:
Adolescens vero Balduinus intuens se non posse ullo modo subsistere ante ducis intolerabiles excursus, legatos illi cum precibus humillimis dirigit, patri se cupere eo mediatore reconciliari. Desiderio ejus ac petitioni vir summae benevolentiae congratulanti affectu favit, et utrosque libato pacis osculo in pristinam concordiam continuo redire persuasit. Sic litibus compressis, ulterius in pace et amore quo decuit perstiterunt. Ip
Abbreviated transcription (Latin):
Serori filius aluips Robrti procdrr ꝯx eocitum
cong reganr d̃ Ecenomannit Comitẽ ad̾ pugna
prouocant ⁊ uralitor praeliantos ad fugã e lel
effugaur Ioi Walterum de Sordema mrogi
militem cum duebus filus militibus ox mniis
rompresandiuid Iuta quot contrad itonto willo
nequitiae oum in paubulo suspendiur. Nlu uerc

Expanded text:
us, aliique Roberti proceres exercitum congregant, et Cenomannis comitem ad pugnam revocant et viriliter praeliantes e bello effugant. Ibi Walterium de Sordenia egregium militem, cum duobus filiis militibus eximiis, comprehendunt; inter quos, contradicente Wilellmo, nequiter eum in patibu
Abbreviated transcription (Latin):
temerarios conatus fostue cupitus rofraenaro ac
ad t obtemporaudum debita᷑ subuctiomi rouocare¬
cum hostium multitudiue infra tastri ambitum
Uallauit oun obsibione  uod̃ cum trobris
nttibus atiotum ⁊ ballistarum aliquand̾iu yopugnors
faudam a fafiei resipistonte Rodborto daus
Axtũs in pristũiam tontordiã redieouuos ⁊ frrimte¬

Expanded text:
s refrenare, ac ad obtemperandum debitae subjectioni revocarecum hostium multitudine infra castri ambitum vallavit eum obsidione. Quod cum crebris ctibus arietum et balistarum aliquandiu expugnaret, tandem a perfidia resipiscente Roberto, datis dextris in pristinam concordiam redie
Abbreviated transcription (Latin):
roddidia or obsidibus datiõ apud Rotꝭomagum
Soc so satisfacturum iureurando Duci
Ricardo spopondia. nibus ad uotum pactis
Ricardus inuenis ad pr̃õm roduit cum suis¬
Ricardum filium Bemiorem praefour

Expanded text:
reddidit, et, obsidionibus datis, apud Rothomagum ex hoc se fore satisfacturum jurejurando duci Richardo spopondit. Quibus ad votum peractis, Richardus juvenis ad patrem rediit cum suRichardum filium seniorem
Abbreviated transcription (Latin):
omluoenut se Dorcasmi castri muntiones
nempeꝰ equo tui ins ederas extunto pede fugiõs
raulat᷑ omum diuortis ⁊ lotitam quam iuduties
orar sus tollirit sulco teyit. Seurdr clauy
oplionit̃ se amities septaqp g regunĩ infatiga lulu

Expanded text:
occuluerunt se Dorcasini castri munitione. Hugo occuluerunt se Dorcasini castri munitione. Hugo nempe, equo cui insederat extincto, pede fugiens ad caulas ovium divertit, et loricam quam indutus erat, sub telluris sulco texit. Deinde chlamyde opi
Abbreviated transcription (Latin):
tuitions ⁊ uaproptor Sux asrius Sritombut
tum ⁊ lormannorum lagionibus supde Aruca
fluuum h ostilits uemẽs castium condidir quod
teguleuse Uotauit. Sumptis autẽ ex Cdlbius
romi tatu a limomis eaudẽ nunitionẽ abidantissune
ropleuir Nigellum Constantini eusem at qss
Rodulsum T̃ oemuioutm or Rogarĩ siliurm
ois deam cum dorum mulitibus iustodes in ea
roliquil Aiubus patratis prospc̃io rorossir
inde unnĩquemqs iubõs ad sua rodri C odo
tocio Comos conocatis clam ad sui suffragium
Countibus Sugone sigind̃ Cenomannensi at
Walloranno Mellendensi cum eoram militum
copus tota nocto equitãs siliculo ad Togulonse
castrum uouit pratuntibus signiforis. Quos
Lot uidoruur protoros pratitulati iustodibus
utra auiuitipium duissis ⁊epentino impetu foras
ecuuyentes cum suis cominseuuz praelium muni eis
Illuro partos duris Seo uuante ita cos
prostr auerius Dor multis per emptis plirrmurs
cpaca sylua tum latibala quaererent ¶ dis ues
atq Waleramnus quae tentos suffragium Uoita

Expanded text:
ascitis Britonibus cum Northmannorum legionibus, super Arvae fluvium hostiliter veniens castrum condidit, quod Tegulense vocavit. Sumptis autem ex Odonis comitatu alimoniis, eamdem munitionem abundantissime replevit. Nigellum Constantinensem, atque Rodulfum Toennensem, et Rogerium filium ejusdem, cum eorum militum custodes in ea reliquit. Quibus patratis prospere, recessit inde unumquemque jubens ad sua redire. Odo vero comes, convocatis clam ad sui suffragium comitibus, Hugone siquidem Cenomanensi ac Waleranno Mellendensi, cum eorum militum copiis tota nocte equitans, diluculo ad Tegulense castrum venit, praeeuntibus signiferis. Quos ut viderunt proceres praetitulati, custodibus intra municipium dimissis, repentino impetu foras erumpentes cum suis, commiserunt praelium cum illis. Illico partes ducis, Deo juvante, ita eos prostraverunt ut, multis peremptis, plurimis opaca silvarum latibula quaererent. Odo vero atque Walerannus, quaerentes suffragium vitae,
Abbreviated transcription (Latin):
Satrapa flanbreusis sobolan suam mupiẽs
nuoriuaiẽ yrosapia rogali Rodbatum Rego
Srautorum gxpotur ⁊ filiam oius Baldurmo
filio suo dari popostir N palatuus uer̃o trrclinus
adeptam tułii ⁊ ad domũ propriam in iurs
asportauir camgõ os q̃o as annos nubicios
Siligonti cura nutauit. Filius aũr ipsius mox
l nobilis puellãt amplsgibus toopit fau
aftuntate fretus rogali prõm a proprio iolo
porulir flaud rousibus ab aus fid li tate auuesie
⁊̃ m indocentor a suis destitutus Nori annorum
Sucom festinanter aggreditur suftragium
ad uasus filium postulatirus. Dux udro nobils
Uorri calamitato mi seratus contractis mrlitum
Lorbus uolut Sorridus tuibo a patria ogressus
flañdriam esi adorsus illam eoteciiuãt᷑ flamus¬

Expanded text:
lem suam cupiens innormare prosapia regali, Robertum regem Francorum expetiit, et filiam ejus Balduino filio suo dari poposcit. A Palatinis vero tricliniis adeptam tulit, ac ad domum propriam in cunis asportavit, eamque usque ad annos nubiles diligenti cura nutrivit. Filius autem ipsius mox ut nobilis puellae amplexibus coepit frui, affinitate fretus regali, patrem a proprio solo pepulit, Flandrensibus ab ejus fidelitate avulsis. Qui indecenter a suis destitutus, Northmannorum ducem festinanter aggreditur, suffragium adversus filium postulaturus. Dux ergo nobilis viri calamitatem miseratus, contractis militum bus velut horridus turbo a patria egressus, Flandoniam est aggressus, illam extermina
Abbreviated transcription (Latin):
gali euun fastigio set depouero satageret ⁊
Robbatum fic̃m̃ oiuis̾ Burgundiouim ducẽ illius
loro subrogara disponerot. Consultu iraqe suorum
ad Robertum Normannorum Ducom cum x .ii.
cuutibus confugium fecit ⁊ apud̃ si scanuũ ⁊ fides
sebitum sibi ab do subueuiri porur. Dux dũ
hononfirẽ rocopir multis dono honorauir ⁊ nõ
multo pose deconter ogius ⁊ arnũ instructium
patiuo fuo Mlalgoriõ Comiti Corbulisusi dostiana
mandaus ut suis in partibus omins incondus at
ormẽtis affligbre quod ab eius fibelitate

Expanded text:
o eum deponere satageret, et Robertum fratrem ejus Burgundionum ducem illius loco subrogare disponeret. Consultu itaque suorum ad Robertum Northmannorum ducem cum duodecim clientulis confugium fecit, ac apud Fiscannum per fidei debitum sibi ab eo subreniri petiit. Dux eum honorifice recepit, multis donis honoravit, et non multo post decenter equis et armis instructum, patruo suo Malgerio comiti Corbuliensi destinavit, mandans ut suis in partibus omnes incendiis ac rmentis affligeret, quos ab ejus fidelitate
Abbreviated transcription (Latin):
munerabut᷑ moritut᷑ illud̃ ei dolo surupuidomi
Comiti clandestina prditont tradedil. Rex ante
Ul hor tomporit odom fostunatõ mandauis quatamus
rastcum deserdeor sponte quos sidi usuepaneear¬
muistẽ. Sedille lon fisus munimine ob demrãtu
in grco alueuin S. quance rofecentibus Logaus
Regi respondir illud̃ uita couute se nulli uinq̃s
redieiõ his Rfix oppido gxatlibauus uerbis gicara
Normannorum Dutẽ ad collo quiũ accees mit
enqo rulorus sui dedetus de posuit oraus gratissimã
oius fidelitatõ subuentioram fibe no fanto p̃sumptionũ
lud ibris premeretur a suis. Dux añl opprobiũ
pui Rogis nõ forõt congrogato mitae multiudinus
exxoniu quantonius Milidunũ ueuit ⁊ illiũ Ex
Unã fluins yte obsseoir ⁊ ⁊foy in altora iaet
coustietia. Dit as utusqo partibus rastrum dis

Expanded text:
muneribus caecatus, illud ei dolo subripuit et comiti clandestina proditione tradidit. Rex autem, ut hoc comperit, Odoni festinato mandavit quatenus castrum desereret sponte, quod sibi usurparet injuste. Sed ille loci fisus munimine, ob decurrentis in gyro alveum Sequanae, referentibus legatis regi respondit, illud vita comite se nulli unquam reddere. His rex oppido exacerbatus verbis, Richardum Nortmannorum ducem ad colloquium accersivit, eique ruboris sui dedecus deposuit, orans gratissimam ejus fidelitatem subventuram sibi, ne tanto praesumptionum ludibrio premeretur a suis. Dux autem opprobrium pii regis non ferens, congregato mirae multitudinis exercitu, quantocius Milidunum venit, et illud ex una fluminis parte obsedit, et rex in altera parte constitit. Sic ab utrisque partib
Abbreviated transcription (Latin):
ren seuunnt ⁊ nõ multo pose io uentirros ofsa
nintiauexuus Dound cum suis ex xocitibus panta
tongrogan pansisqs mnanum uelis spumea sultãt&s
aquora ponti cursũ telori ad Brt anorũ funtuna
litora. sunt deuoluti. Britones autẽ dorum
ropentim̃ agnoscentos accossum a cuuctis ⁊cgni
ꝓtibus tougregan eos ad prcodam inẜiantos
incantos praeortupaio sunt arbitiati. Pagaui
ocio sorum dolos comperientos quadaĩ  se
⁊ sutra per camyi plamtiẽ q uõ illos nouor aut
Doonturos fors p rofundis suos fodoeuur cuinculos
ii supeifinis angustos ut sup etuenie mtol eguitos
reuribus equorum ronfractis inderetor huio p̃mpitarõt
sirqp gladus faciluis ꝓdentrentur. Sritones
auĩ ucuiuut ⁊ continuo supoe hostos atronta roruũt
S od paganorum denpulis prostrati tantam
saeuitiam illiro suna xpossnol uix e praolio claberẽti
pauti. Iude Borbari prosixins ptoy redientõl rastũ¬

Expanded text:
to post se venturos esse nuntiaverunt. Deinde cum suis exercitibus pariter congregati, paucisque navium velis spumea sulcantes aequora ponti, cursu celeri ad Britannorum finitima littora sunt devoluti. Britones autem eorum repentinum agnoscentes accessum, a cunctis regni partibus congregati, eos ad praedam inhiantes incautos praeoccupare sunt arbitrati. Pagani vero eorum dolos comperientes, quadam usi versutia, per campi planitiem, quo illos noverant venturos fore, profundissimos foderunt cuniculos in superficie angustos, ut supervenientes equites, cruribus equorum confractis, indecenter humo praecipitarentur, sicque gladiis facilius perimerentur. Britones autem veniunt et continuo super hostes atrociter irruunt. Sed paganorum decipulis prostrati, tantam saevitiam illico sunt perpessi, ut vix e praelio elaberentur perpauci. Inde barbari prolixius progredient
Abbreviated transcription (Latin):
ongrrogali ad suam xuitiõ ccuentis sunũ il
bellum intuloruur Cum quibus Rex est
legionum suarum aĩo atroritor conflgõs la
sos inte̾tuetione deleuit ut nulłirs ẜominũ p¬
quear supputare quot nulia in illa dic̃ corus¬

Expanded text:
ongregati, ad suam perniciem cruentissimum illi bellum intulerunt. Cum quibus rex, efferatis legionum suarum animis, atrociter confligens, tanta eos internecione delevit, ut nullus hominum queat supputare quot millia in die illa cor
Abbreviated transcription (Latin):
mortẽ Rbogis consultu fidelum suotum priecanõr
in futurum. Smmã Rogmã abstrartam ab¬
m orue post auiq uot qiet sĩi nuxir. Eẜxistiano
more daus̾ proillas cuncto exbocitui in airto
Parrgento peusum illius corporio Ex sa
succedente ompore ꝯenur filiũ nomine harde¬
Sarde chumntum postiuodum Roge Danorum
⁊ filiam uotabulo Gumuldom quel nupsir¬
S sirrito RRomancrum Impdeatrri. Diffidetos
quoqs Qundonii de sua salute quippe cum dat¬
dinturua laborarõr famt patefacta urbe se
suaqs omui ao Regi sponte dodore. Quibus
Partis onnẽ robur inglit rogui intubuit sũs
donnno Rogis ⁊ huniti. Sat in huius operis

Expanded text:
uorum praecavens in futurum, Emmam reginam abstractam ab urbe post aliquot dies sibi junxit christiano more, dans pro illa cuncto exercitui in auro et argento pensum illius corporis. Ex ea, succedente tempore, genuit filium nomine Hardechunutum, postmodum regem Danorum, et filiam vocabulo Gunnildem, quae nupsit Henrico Romanorum imperatori. Diffidentes quoque Lundonii de sua salute, quippe cum diuturna laborarent fame, patefacta urbe se suaque omnia regi sponte dedere. Quibus peractis, omne robur Anglici regni incubuit sub dominio regis Chunuti. Haec in hujus op
Abbreviated transcription (Latin):
Aui ui suo muictus ost ꝯxdecitiu contumo
Auglorum ⁊ equum tradit uoltacibus flauus
Pidentes itaq ⁊ botaci se a nullo iuuari
datis obs idibus so subiguur illuis comina tun
docio grossus ad. Lamises ora. proucsitur
hi uenentos Cantuarii fumili modo ous
sub̃dius potostati. Semude auulsis naus
ailoris alueum sultans fruminus apiu Laũ¬

Expanded text:
t exercitui, continuo Anglorum regnum tradit ultricibus flammis. Videntes itaque Eboraci a nullo juvari, datis obsidibus se subigunt illius dominatui. Inde vero egressus ad Thamisae ora provehitur. Ubi venientes Cantuarii simili modo ejus se subdunt potestati. Deinde avulsis navium anchoris, alveum sulcans fluminis, apud Lu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dauos firmato / ⁊̃ quod boraconsi
so tradideruut N de fuga Eldred
cum doxore ⁊̃ filus ad Ricardum di¬
pra fxit quand milites lutri cupidos de ex
Porto formiuo ad uemento statuto ad naue
regalia in subluue eleuantu uexilla ⁊ lihrãior
Dois uela uelificato protouse maris intoruallo
ad oborata deuehuutur torritoria. Ili quippe
Rex dinisso edocita cum nomuillit nauibis petẽdce¬
paris g̃ra apud Rolhomagum Dntem Ricardũ
aggceditur. ⁊uom cum Dux aliquanta mora
tantum nanigii laboie receetorentux pacẽ continuã
inter se firmaueruns. da utz leye ut por
succedentia Danaorum Regum Normannorumqẜ
Ducum Deurum Ducum Sceredum temptra
firma yporualiter nita sos maueror ⁊ quar
Dau abstuliss but mimiris omenda conferiõr
Nounaunis. Siguis uero Dauaorum m̃uaadꝰ
aud oulueratus amitorum indigeror iuamins
apud̃ ⁊ lormannos quasi in domo propria sus
securitato sanarotur uar lex ur ratã mauorer
as utraso parte sacrauentorum touoie principes

Expanded text:
 Danos firmatum est. Et quod Eboracenses se tradiderunt; et de fuga Eldredi regis cum uxore et filiis ad Richardum dpraefixit quando milites lucri cupidos de exteris Porro, termino adveniente statuto, ad naves regalia in sublime elevantur vexilla, et librantes ventis vela, velificato protensi maris intervallo ad Eboraca devehuntur territoria. Ibi quippe rex dimisso exercitu cum nonnullis navibus petendaepacis gratia apud Rothomagum ducem Richardum aggreditur. Quem cum dux aliquanta mora tantum navigii laborem recrearentur, pacem continuam inter se firmaverunt; ea videlicet lege ut per succedentia Danorum regum Northmannorumque ducum ac eorum haeredum tempora, firma perpetualiter inter eos maneret, et quae Dani abstulissent inimicis, emenda conferrent Northmannis. Si quis vero Danorum invalidus aut vulneratus amicorum indigeret juvamine, apud Northmannos quasi in domo propria sub securitate sanaretur. Quae lex ut rata maneret, ab utraque parte sacramentorum tenore principes
Abbreviated transcription (Latin):
Dtinq missis logatis duos Regod ad suum
ouorar surfraqiumn Larmam eguidt̃ Suauorã
⁊lauũ Noritorum. Si ad ouis auxiliũ
adutuentes cum suis copis militum totius robur
militiae sua corroborandenur uirtute. Intaca
dum hat goenutur ydelredus rex morte
Sucui audians p̃paratis ad naiigandum oĩsꝰ
cum uyoro lcetus ad ⁊sgnum suum rogroditur
sod saios saos E hardum ⁊ Uerredu tum

Expanded text:
d suum evocat suffragium: Lacman equidem Suavorum et Olavum Noricorum. Hi ad ejus auxilium advenientes cum suis copiis militum, totius robur militiae suae corroboraverunt virtute. Interea, dum haec geruntur, Eldredus rex mortem Sueni audiens, praeparatis ad navigandum omnibus, cum uxore laetus ad regnum suum regreditur; sed filios suos Edwardum et Aluredum cum
Abbreviated transcription (Latin):
latino a prbeo borar / barbarico a ꝑlitg meridiana
thuopum. ggyptiorum a barlaris intorioribus uario sermona.
Iafet flimen tigeideni. qui diudit modtam o baliloniam:

Expanded text:
boreae; barbarico; a parte meridiani, Aethiopum, Aegyptiorum, et barbaris interioribus, vario sermone, Japhet flumen Tigridem, quod dividit Mediam et Babyloniam,
Abbreviated transcription (Latin):
eperunt. Tempor quippe natiutatis eius toera per linguar
Sam primogenta pirs facta ast a p̃eesida it dactris.
Usque in Iudiar. Longir i et usquo uino cooueos ⁊ que spetes
terrarum habtur luguas sehuone barbato. De Auni inquibs
linguia gentes sunt patriarum quadengente et .ui i nni
diugesarum Riiguarum. sc̃d ut dixiꝰ ꝑatrarum dince sarum.

Expanded text:
uia tempore nativitatis ipsius terra per linguaru« Sem primogenito Noe, pars facta est a Perside et Bactris usque in Indiam longe, et usque Rhinocoruras. Quae spacia terrarum habent linguas sermone Barbarico XX et VII: In quibus linguis gentes sunt patriarum. CCCC et VI, non diversarum linguarum, sed, ut dixi, diversarum patriarum.
Abbreviated transcription (French):
amensõ aute prolixi ponti sp̃alio nouissnuẽ
cupium Danamarchaꝵ portum applicaur.
Regigo Buouo teuenta gentit suce oo itia ãtir̃a¬
Tunt dex nnio dolore cagitus enntemusecus totĩ

Expanded text:
menso autem prolixi ponti spatio, novissime cupitum Danamarchae portum applicant, regique Sueno cruenta gentis suae exitia nuntiaTunc rex nimio dolore tactus intrinsecus, toti
Abbreviated transcription (Latin):
uicumri de Ecclia alguid temeriti uee in fundo scl̃is
mansionem habuerint. extra curiam Eca lo fasticam cractus
uon placitabit. quam ⁊ uis factoo foris fecorit. insi quod
absit in curia Cocli sicistica rectum uefecerit
Ulicũq ⁊eut uoe mxius ad Ecccũm presidu cã configia¬
y quo a teuim Ecbl̃ie tenueriti a nemine inseq̃ueuto
mulla tenus app̃hendatue/ nisi y Rontificon uel muestros
eius. Quod si fugicndo donum sarcodotis uel curiam cus
intraũit cadem situritatem ⁊ pacan habeato. quani en

Expanded text:
uicunque de ecclesia aliquid tenuerit, vel in fundo ecclesiae mansionem habuerit, extra curiam ecclesiasticam coactus non placitabit, quamvis forisfecerit, nisi, quod absit! in curia ecclesiastica rectum defecerit. V. Ubicunque reus vel noxius ad ecclesiam, praesidii causa confugm ecclesiae tenuerit, a nemine insequente nullatenus apprehendatur, nisi per pontificem vel ministros ejus. Quod si fugiendo, domum sacerdotis, vel curiam ejus intravit, eamdem securitatem et pacem habeat quam et
Abbreviated transcription (Latin):
infundo Ecclie consistant. huasss lateo uoe raptit ist quad
male cepit. sz admanum est ⁊oodate. Et si illud penitua
xtrepaueris. et de suo ꝓprio unde coddat habuerit mintegcum
ei cui dampmui intulit. eestituat. Quõd sinite solito lateo ⁊os
egit. et forti fortuctu ad ecclie sel sa te ditun domos fepues
euascrit i ablatione zostituta prouinciam foris iunot. met eodes
Et si fortr̃ uoditum Fecerit. nullus eumi hospitati p̃h¬
Di quie uero sante pacem Ecc̃liȩ uiolente ahefiegerit. Estn¬

Expanded text:
in fundo ecclesiae consistant. Hic si latro vel raptor est, quod male cepit, si ad manum est, reddat; et si illud penitus exstirpaverit, et de suo proprio unde reddet habuerit, in integrum ei cui damnum intulit restituat. Quod si more solito latro taliter egerit, et forte fortuito ad ecclesiam et sacerdotum domos frequenter evaserit, ablatione restituta, provinciam foris juret, nec redeat, et si forte reditum fecerit, nullus eum hospitari prSi quis vero san
Abbreviated transcription (Latin):
prato ⁊ aqs ⁊ lmolcudins. porchis. uiuaeus. piscario uirgulta¬
C ortis ⁊ negotia tionibus ⁊ omubus rebus quas dedibit domnus
decima pars ei teddenda est : qui nouem y tes simul E xͦ.
largitur Qui cam etinuerit/ ꝑ Iusticiuam Episcori ed
Regis. si necessi fuerit/ ad reddicionem arguatur. Hec
ctiam beatus Augustins prędicauit ⁊ docuit: et het concessa
st a Rege ⁊ Baromisus  populo/ sed postea instinctu du boli
multi cam̃ detinuceunt. ⁊ sacer dotes locuploties ncgligerto
net curalaut miro la borem ad ꝑscyuandas eus/ eo quod
susficinter habebant sue uit necossaria. Maltis cuim in

Expanded text:
rato, de aquis, et molendinis, parchis, vivariis, piscariis, virgultis, hortis, et negotiationibus, et omnibus rebus quas dederit Dominus decima pars ei reddenda est, qui novem partes simul cum decima largitur. Qui eam detinuerit, per justitiam episcopi et regis, si necesse fuerit, ad redditionem arguatur. Haec enim beatus Augustinus praedicavit et docuit, et haec concessa sunt a rege, et baronibus et populo. Sed postea instinctu diaboli multi eam detinuerunt, et sacerdotes locupletes negligentes non curabant inire laborem ad persequendas eas, eo quod sufficienter habebant suae necessaria vitae. Multis enim in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊postolor. santory. quers so lempnitates a secte dotibus
dominicis diebus anunciantur : Et ommnum danctoꝵ in
Et siquispiam deuoti ad celebrationem sancti adueniat
pacem hãt ⁊ cuñdo sabsi stando. t rdcando. Etem onti
tdeundo sit cis ⁊ Snlite ad deditatunos. lo surodos
capla uenentibus, siie summoniti suit , scu per se puid

Expanded text:
omnium, et sanctorum quorum solemnitates a sacerdotibus Dominicis annuntiantur diebus, et Omnium Sanctorum in Et si quis devote ad celebrationem sancti adveniat, pacem habeat eundo, et subsistendo, et redeundo. Item omnibus et redeundo sit eis. Similiter ad dedicationes, ad synodos, ad capitula venientibus, sive submoniti sint,
Abbreviated transcription (Latin):
Most ad quisitionem ang̃lio wille Rex .iii. amo regni sui consilio
Baroñ suoro fetit sumoneei poe uniuosos anglie consulatus
Anglos nobilos. sapiantes. et sua lege teuditos: ut core
leges ⁊ fura et consuetudinos ab ipsis audiret. Electi igitua
preteomibtentes: mchil aedientes / nichil pteuaricando mutantes.
¶Eegibus itaqi sanctr mateis ecclesie sumentes mpordum
qm̃ poetam Rox ⁊ regnum folidan subssistendi haber
fundamentũ. leges libedtatis ⁊ paçis ipsuis concionati
sunt ditentes.¬
Dmuis clecus et ctian scolaros. et onnis coro uos

Expanded text:
Post acquisitionem Angliae Willelmus rex quarto anno regni sui, consilio baronum suorum, fecit submoneri per universos Angliae consulatus, Anglos nobiles, sapientes, et sua lege eruditos, ut eorum leges, et jura, et consuetudines ab ipsis audiret. Electi igitur praetermittentes, nihil addentes, nihil praevaricando mutantes. A legibus igitur sanctper eam rex et regnum solidum subsistendi habent fundamentum, leges, libertates, et pacem ipsius concionati sunt, dicentesOmnis clericus, et etiam scholaris, et omnes eorum
Abbreviated transcription (Latin):
dicẽs se minqs̃ audissẽ il aliquo Rogo ꝙ uod
nautragio perussor Eransitoq mari uelur
tontea uin olementorum pradutõs romitos solo
roforto nis ĩ facta ouis quia: plircuinos Sctus
est undo soio et infrurtuo sau ur pluribus /¬
sãprentibus uidetior egia pouitentiã signũ miditas
propter ordinõ Susto ria solunno do atiugers¬

Expanded text:
 aliquo rege quod naufragio perisset. Transitoque mari, velut contra vim elementorum, praedictos comites solo referre, nisi facta ejus, quia plurimos servorum est, unde sero, et infructuosam ut pluribus sapientibus videtur, egit poenitentiam, dignum judicaremus propter ordinem historiae solummodo br
Abbreviated transcription (Latin):
Illius aũt torrã quam habobar in Normanna
d max mã partẽ praedicti su omi taius hõtirꝰ
iã Rexfactus dodir Nigello id lbinmeo uiro
illus tu ⁊ probo. Dux ir postea uẽ Iligellus
Suud redam filiã Siraldi de Gornaro sx
Iua qduuir filium nouunis Rogoriũ de Mlomibraio.
qui tauil̃ acd hut pariuilus pri suo facto monagho
uossessionẽ in Auglia confbrenti succossũ. Ipsẽ
olam Grraldus rogalu hugonis il Sornaro pr̃is
Willclim Comitis de Warenna in apsõ itinore
mortiurs osi. U xor udro suis inde rodisus
nupsir Drogoni de Monceio ex qua ut̃ Drogo
suscõpir unũ filiũ nõis Drggonẽ Sucress ĩr¬
praedicto Orralib filius suis nõĩs lyugo qui ex¬

Expanded text:
Illius autem terram quam habebat in Northmannia et maximam partem praedicti sui comitatus, Henricus jam rex factus dedit Nigello de Albinneio, viro illustri et probo. Duxit postea idem Nigellus Gundredam filiam Giraldi de Gornaco, ex qua genuit filium nomine Rogerium de Moubraio, qui tandem adhuc parvulus patri suo facto monacho possessionem in Anglia conferenti, successit. Ipse etiam Giraldus, rogatu Hugonis de Gornaco patris sWillelmi comitis de Warenna, in ipso itinere mortuus est. Uxor vero inde rediens nupsit Drogoni de Monceio, ex qua idem Drogo suscepit unum filium nomine Drogonem. Successpraedicto Giraldo filius
Abbreviated transcription (Latin):
Interea lanomannenses damter Suro
Robectum tor ꝓturbauionibus in Normanniã
orcupatum consilium ineuut cum holya filio
Ioannis de floca uiro forti ꝓ industrio ⁊ in illa
P rouinciã potentissio ut filiã cuiusdam Comitis
ꝙ istimantos sxit occasione soꝵ possã oxcuto
a sua coruits ingim Tomina tionis Dur
Normanniat. ⁊n quo persũad euiu duitius
nmo̾rari ilłis necessẽ nõ fuil tum iã noĩa
Loir illorum admonitiond̃ꝰ dudum suo uoto pñ¬

Expanded text:
Interea Cenomannenses advertentes ducem Robertum tot perturbationibus in Northmannia occupatum, consilium ineunt cum Helia filio Joannis de Fleca, viro forti et industrio et in illa provincia potentissimo, ut filiam cujusdam comitis existimantes hac occasione se posse excutere a sua cervice jugum dominationis ducum Northmanniae. In quo persuadendo diutius immorari illis necesse non fuit, cum jam nominatus vir illorum admonitionem dudum suo voto p
Abbreviated transcription (Latin):
D augilium forenb ad monodum uandratus ds
p rolix iud cxplicandos uallonius accodero. La
Willẽlmo suam Regium Ongliaẽ procurante
Morellus nopos Rfoborti de Moubraio omilis
Noriimmber elandia pra dictum Maltonit̃
S cotiã atruplionid in Uuglia facionte Ior ũ

Expanded text:
o, admodum veneratus est, prolixius explicandus vellemus accedere. Eodem Willelmo regnum Angliae procurante, Morellus nepos Roberti de Moubraio comitis Northumbrelandiae praedictum Malcomum regem Scotiae irruptiones in Anglia facientem et
Abbreviated transcription (Latin):
festinantor uouiat D aitum ipsus ꝓusq
ad reditiugi sauim habeturus d chos auris
Auglorum opimis Inam snorumꝗs indigenti
ob itor suppleat huius aũt legauionis in
exhilaralus Rex R uilldemus m . Tormanmi
transfretans detios millẽ marcas argenti q̃
apsẽ uccitum No riuanuias pro ois uade

Expanded text:
festinanter veniat, ducatum suum usque ad reditum ipsius habiturus, de thesauris Anglorum opimis suam et suorum indigentiam obiter suppleat. Hujus autem legationis nuntio exhilaratus rex Willelmus in Northmanniam transfretans, decies mille marcas argenti ea ipse ducatum Northmanniae pro eis vadens
Abbreviated transcription (Latin):
ibi satubritor siiposur hortatus ost Ridocor
tam praefõmes q̃ ⁊̃ ablontor ut ad aberanda
sancta lora de potostate d agaũorũ a quibus
tunt poss essã contaminabantior Farusalem
pro romssioud̃ ego cossuum suorũ rrent
.uii.

Expanded text:
ibi salubriter disposuit, hortatus est fideles tam praesentes quam absentes, ut ad liberanda sancta loca de potestate paganorum, a quibus tunc possessa contaminabantur, Hierusalem pro remissione excessuum suorum irent. VII.
Abbreviated transcription (Latin):
seuastando prouinrias roepit lamare ot affagore atqs
de lere pepulum. Su aũt in megundiã xgonto ⁊
ꝓ ro Ionam in Sigonã nanigaĩo terrasĩs omnibus
affines us ĩo Clarũ monte undique serus deuastantos
Senonis prouintiõ nuas oxuur atqo cuurta de populaios¬

Expanded text:
ando provincias coepit laniare et affligere atque delere populum. Sui autem in Burgundiam pergentes, perque Jonam in Sigonam navigantes, terrasque amnibus affines usque Clarum Montem undique secus devastantes, Senonis provinciam invaserunt, atque cuncta depopula
Abbreviated transcription (Latin):
Quod Rudouicus muneribꝰ ruulti coetasꝰ
Ib nardo pucto Duci Normannorũ adurece
poplitos mina tus ost. iii.¬
Uis itaq sedatis Rex dedecus qual a reotmã iis
ꝑceperar sub occulto rẽa feruente aegre foros

Expanded text:
Quod Ludovicus muneribus Arnulphi caecatus, Richardo puero duci Northmannorum adurere poplites minatus est. His ita sedatis, rex dedecus quod a Northmannis perceperat sub occulto pectoris ira fervente aegre fer
Abbreviated transcription (Latin):
Dadõs autem Rox terrae ubectatẽ ⁊ aquarũ
salubatatẽ at syluatum plenitudiuẽ cupiditate rereti
fraudulentor icepir ois promuctire quod aliter dispa
sibi colorquero. Matos cm̃ Rrsardum pudrum
suis iussir aspoctibus prasontari quẽ egregia
forma perspitiõs decoratum tum toatauers puoris in
suo palatio dotieuir A edurandum. Intlrea dirtus
tumor totam̃ dorbam concussir ꝑt nardum suce
sper depositum sub capturã Regio mootõtor dete
Qua de re cos nuxoti cum militaribus tu riuis
fostinantes. Quorum tumultus dor rõperit
Uchementer teorilus consilio Bernardi damgi
pudrum in ulnis acripur cumqs furentium cõss
exhibuit ot sit offeros eorum motus cõpressu
sedaro consultu suorum Riardo pusto patocuã¬

Expanded text:
et aquarum salubritatem ac silvarum plenitudinem, cupiditate irretitus, fraudulenter coepit eis promittere quod aliter disponebat sibi retorquere. Mittens enim, Richardum puerum suis jussit aspectibus praesentari; quem egregia forma perspiciens decoratum, cum coaetaneis pueris in suo palatio decrevit educandum. Interea durus rumor totam urbem concussit: Richardum suae spei depositum sub captura regis indecenter detineri. Qua de re cives misti cum militaribus turmis, sfestinantes. Quorum tumultus ut comperit, vehementer territus, consilio Bernardi Dacigenae puerum in ulnis arripuit, eumque furentium conspectibus exhibuit, et sic efferos eorum motus compressit. sedare, consultu suorum puero
Abbreviated transcription (Latin):
ruod̃ Rudeuicus Rex ftantorũ Rothomagã
Demẽs ⁊ ttuhardum puerum serum fraudulẽtor
in frantiã durẽs Suratum Normanuae
urri proprio quasi tutor pudri sub didit
liquanti tamen complices posius N¬
omiti dae qui se amitissimos ficte antea fatebantur
de tectis arcauorum mentis intimis uitus dui as sc̃o sum
in propatulo denudacunt Ludouicios etenim Rex
estunãs sibi magui honotiz Ramiã patuis se mineuior
bene ficiorum ⁊ fidei a Duce scmper illi impẽsc̃e
ꝓuasi consultarus apud Normannos super illius
morte¬
morte arcelerato itiuoro ⁊fotẜomagum ueuir cõtite
Quem Radulfios ⁊ Bamardus atq Wluseet toto¬

Expanded text:
uod Ludovicus rex Francorum, Rothomagum veniens et Richardum puerum secum fraudulenter in Franciam ducens, ducatum Northmanniae juri proprio, quasi tutor pueri, subdidit. Aliquanti tamen complices ipsius homicidae, qui se amicissimos ficte antea fatebantur, detectis arcanorum intimis, virus diu absconsum in propatulo denudarunt. Ludovicus etenim rex aestimans sibi magni honoris januam patuisse, immemor beneficiorum et fidei a duce semper illi impensae, quasi consulturus apud Northmannos super illius morte, accelerato itinere Rothomagum venit concite. Quem Rodulphus et Bernardus atque Anslech tot
Abbreviated transcription (Latin):
atqs Reulsus quatuor diaboli fitii ila moribus ittũ
teũerantos tefeeunt Dũm suum melioris consit
emisisse seccetum Quem nauim ad ripam.
ectorquentem mox uot terram tetigir eotractis gradus
proh dolorͥ interiun inuotentẽ nullũ iuuiamẽ d¬
suĩs habere ualentẽ ob denorrentrs aqua ⁊pro fundis

Expanded text:
s Riulphus, quatuor diaboli filii, clamoribus illum revocantes, referunt dominum suum melioris consilii omisisse secretum. Quem navim ad ripam retorquentem, mox ut terram tetigit, extractis gladiis, proh dolor! interimunt innocentem, nullum juvamen dsuis habere valentem, ob