comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
percarnem consensu ꝑ spm̃ quia cũ primam culpã
serpens suggessit. eua uel ut caro delectacione
adamuero uelut sp̃s consensit . & nec essarium est
cũ enĩ malignus sp̃s peccatum suggerit inmentem
Sinulla peccati delectaciosequatur peccatũ omni¬
modo ꝑ p&lnrtũ non est. Cum uero delecta reca¬
roceperit tuncpeccatũ incipit nasci Siaut̃
&iam ad confessione ex delbenrciane discendit
tunc peccatũ cognus citur ꝑfeci. In suggescio¬
nem igitur peccat inicium est in dilectacione
nutri metum. In consensuper fectio : & sȩpecontigit ut hoc iđ
malignꝰ sps seminat in cogitatione caroindelettationem trahat. Nectam̃anima
ndemdelectationic onsentiat. ⁊ cũ caro delectare sine animoneq ꝙ¬
ipsetamanimcarnis uoluptatibusreluctans indel ectatione carnalialĩ
mꝰ doligat᷑ inuitꝰ ut oiexratione contradicat ne consentiat & t̃am̃ delec¬

Expanded text:
per carnem, consensus per spiritum, quia et primam culpam per carnem, consensus per spiritum, quia et primam culpam serpens suggessit. Eva, velut caro delectata est. Adam vero velut spiritus consensit. Et necessaria est Cum enim malignus spiritus peccatum suggerit in mente, si nulla peccati delectatio sequatur, peccatum omnimodo perpetratum non est. Cum vero delectari caro coeperit, tunc peccatum incipit nasci. Si autem etiam ad consensionem ex deliberatione descendit, tunc peccatum cognoscitur perfici. In suggestione igitur peccati semen est, in delectatione fit nutrimentum, in consensu perfectio. Et saepe contingit ut hoc quod malignus spiritus seminat in cogitatione, caro in delectatione trahat, nec tamen anima eidem delectationi consentiat. Et cum caro delectari sine animo nequeipse tamen animus carnis voluptatibus reluctans, in delectatione carnali aliquo modo ligatur invitus, ut ei ex ratione contradicat, ne consentiat, et tamen delec
Abbreviated transcription (Latin):
receptacula grruantur: ab & ex indeanimus alique mrea¬
tum ñ tamenusq: ad ꝓibucionem ꝑcipiendis cĩ misteru
uel missanĩ solemnia celebnendi. Cũ fortasse aut festus
dies exigit : aut exiberemis terium proeo qđ sacerdus
alus in locod eest ips anec essitas conpell& pãsi ads ahi
aꝑcepcione s acrimis terii proibere non deb & sed abin¬
molaciones acrimis terii abstinereut arbi trorhumilt̃
ut eorũ animus &iã in somno corporis positus turpibus
imaginacionihus ñ f&etur. Qua inseunũ ostenditur
ips amens non reatu nectamen suo iudicio libert cumse
& sed ormiente corpore nihil meminit uidisse ⁊ tamus
inuigiliis corporis meminit ingluuiem cecidisse:
Sin uero ex turpicogitacioni uigilant̃ oritur inlusio dor¬
mientes pat& animoreatus suos: uiditenĩ a quo redice
inquina cio illa processit quia qđ cogitauit sciens hoc ꝑ¬
sensu. Suggescione quod sid ꝑdiabulum delectacio

Expanded text:
receptacula gravantur, habet exinde animus aliquem reareceptacula gravantur, habet exinde animus aliquem reatum, non tamen usque ad prohibitionem percipiendi sacri mysterii, vel missarum sollemnia celebrandi: cum fortasse aut festus dies exigit, aut exhiberi mysterium, pro eo quod sacerdos alius in loco deest, ipsa necessitas compellit. Nam si adsunt alii a perceptione sacri mysterii prohibere non debet; sed ab immolatione sacri mysterii abstinere, ut arbitror, humiliter ut eorum animus etiam in somno corporis positus, turpibus imaginationibus non foedetur. Qua in re unum ibi ostenditur; ipsa mens non rea, nec tamen suo judicio libera, cum se, etsi dormiente corpore, nihil meminit vidisse, tamen in vigiliis corporis meminit in ingluviem cecidisse. Si vero ex turpi cogitatione dormientis oritur illusio dormientis, patet animo reatus suus videt; etenim a qua radice inquinatio illa processerit, quia quod cogitavit sciens, hoc psensu. Suggestio quippe fit per diabolum, delectatio
Abbreviated transcription (Latin):
S quidem hunc testamen tũ u&eris lagis sicut in superiore
capitulo diximus pollutũdĩc & nisilutũ aqua eisq: adues¬
perũ intrare ecclesiã ñ concedit : Qđ tamen specialter
ad illũ populũ spee sp̃italit̃ intellegens sub eodem intellectu
accipi& quo p̃fatisumus quia quasi ꝑ somniũ in luditur
qui temptatus inmundiciauiris imaginib: incogitacionib:
inquinatur. Sed lauan dusẽ aqua ut culpa cogitacionib:
lacrimis abluat: &ni siprius ignis temptacionis rece¬
derit reũ sequasiusq: aduespenĩ cognuscat. Sedẽ in ea¬
dem in lusione nec essaria ualdediscricio q: subqht̃ pexsa¬
redebiat. ex quare accedat mentem dor mientes.
Aliquando enĩ ex cipula, alquando ex nature suꝑ flu& iẽ
aliquando ex necessi tate contngit: & quidem cũ exna ture
lusione tmenda quiahanc animũ nescienteꝑ tulisse
Magis dolendũ est quã fecisse : Cũ uero ultr modũ ad p&i¬
tũgule. insumendis alimentisiepitur adq: id circo umonĩ

Expanded text:
 quidem hunc Testamentum veteris legis, sicut in superiori capitulo jam diximus, pollutum dicit, et nisi lotum aqua, ei usque ad vesperum intrare ecclesiam non concedit. Quod tamen specialiter ad illum populum, spiritaliter autem intelligens, sub eodem intellectu accipiet quo praefati sumus, quia quasi per somnium illuditur qui, tentatus in immunditia, vanis imaginibus in cogitationibus inquinatur. Sed lavandus est aqua, ut culpas cogitationis lacrymis abluat. Et nisi prius ignis tentationis recesserit, reum se quasi usque ad vesperam cognoscat. Sed est in eadem illusione necessaria valde discretio, quae subtiliter pensare debeat, ex qua re accidat menti dormientis. Aliquando enim ex crapula, aliquando ex naturae superfluitate, aliquando ellusio non est timenda, quia hanc animus nesciens pertulisse magis dolendus est, quam fecisse. § 3. Quum vero ultra modum appetitus gulae in sumendis alimentis rapitur, atque idcirco humorum
Abbreviated transcription (Latin):
ordinationis suce tẽpus residebunt. Post ĩgressũ om̃iũ
nullꝰ se int̃ eos ingerat diaconoꝵ. Posthos in grediant᷑ dic¬
cones ꝓbabiles quosordo poposcerit int̾eẽ. et coronastic¬
ta desedib ep̃orũ. presbiteri a tergo eorũ residebuNt.
qui electione c̃ iugali in om̃ib carerit. Ingredi¬
ant᷑ quoq notarii. quos ad recittndũ et excipiendũ
ordo requirit. et obserent᷑ ianuae. Sedentesq ĩdiutur¬
no silentio sac̃ dotes et cor habentes addm̃. dicturꝰ est
unꝰ ex epĩs seniorib surgens orationẽ fundat ad dnm̃ cunc¬
tis ĩ terrã iacentib dicens. Oremus Ad te dnẽ interni¬
clamosis uocibus ꝓ cdlamantes. un animiter postulamꝰ ut
respecti tuae grę solidati. p̃cones uirtutib efficiamur

Expanded text:
ordinationis suae tempus residebunt. Post ingressum omnium nullus se inter eos ingerat diaconorum; post hos ingrediantur diacones probabiles quos ordo poposcerit interesse, et coronata de sedibus episcoporum, presbyteri a tergo eorum resideant, qqui electione concilii interesse meruerint. Ingrediantur quoque notarii quos ad recitandum vel recipiendum ordo requirit. Obseratisque januis, et sedentes in diuturno silentio sacerdotes, atque cor totum habentes ad Deum, dicturus est unus ex episcopis senioribus surgens, Orationem palam fundat ad Deum, cunctis adhuc in terram jacentibus, dicens hanc Oratclamoris vocibus proclamantes, unanimiter postulamus, ut respectu gratiae tuae solidati, praecones virtutis tuae efficiamur
Abbreviated transcription (Latin):
uid& dicatur oculus. & p̃o qđ audi tomniadi¬
catur aures ꝓeo aut̃ qđ auerqtur ãbolat: proeo
ab humanis mentib: tcitur similitudo adm̃si¬
cut ÷ obluiscens & memorens hinc est. & quod
proph& adicit iurcuit dñs exercituũ ꝑ animã
suã non qđ ds̃ animã habeat sed hocnro naritet
affectu. Nã & facies dĩ inscripturis scĩs. non ca¬
ro sed diuina cognicio intellegitur eadem rrcio
nequia ꝑfaciem conspectam quisq: cognoscitur
tigia dĩ dicuntur qui a nunc ꝑspeculũ agnuscitur
ad ꝑfectũ uero omnipotens reperitur dũ infuturo
facie ad faciem quib: q: electis p̃sentatur ut ip¬
sã speciem contemplelur culus nunc uestigia

Expanded text:
videt, dicatur oculus; et propter quod audit omnia, dividet, dicatur oculus; et propter quod audit omnia, dicatur auris; pro eo autem quod avertitur, ambulat; pro eo ab humanis mentibus trahitur similitudo ad Deum, sicut et obliviscens, et memorans. Hinc est quod et propheta dicit: Juravit Dominus exercituum per animam suam; non quod Deus animam habeat, sed hoc nostro narrat affectu. 37. Nam et facies Dei in Scripturis sanctis non caro, sed divina cognitio intene qua per faciem conspectam quisque cognosciturtigia Dei dicuntur, quia nunc Deus per speculum agnoscitur, ad perfectum vero ofacie ad faciem quibusque electis praesentabitur, ut ipsam speciem contemplentur, cujus nunc vestigia
Abbreviated transcription (Latin):
possit ad dici. ad tamen de consũ macioneal
quo modo estperfectus sed hoc uocabulũ
deusu nostro sũsit humana in opia si cut irel¬
qua uerba . quatenus id qđ in effabili ÷ ut cũ¬
q: dicipossit qnm̃ dedõnihil digne humanus
sermo dĩcsicut s̃ ⁊ ala. Creatur dictus pro
tocius mundi rebus tbipso creatisnihilenĩ ÷
quod ñ origenẽ adõtraxit ipsi& unus quia
diui diñpo test ũqui anihil aliud ẽẽpotest
qđ tandundem capiat potestatis. haec igitur
q dedicta sunt ad totã ꝑtinent trinitatẽ p̃punã¬
&ͥ quo acder nã substanciã siue ln patre siuem fihoeius
dĩpatris & fili eius unigenita Sunt &q dã uo¬
cabula exusunos : adm̃ sũpta demembris nostrs¬
siuedein feriorib: ⁊ quia in ppriana ture inuisi bils
⁊ in corporeus ÷ ꝓefficiencus tamen causanĩ in
ipsorerũ species ad scribuntur ut morelocucio¬
nis nostre facilus seipsũ insinues ut quia omnia

Expanded text:
potest adjici. Et tamen de consummatione alipotest adjici. Et tamen de consummatione aliquomodo est perfectus? sed hoc vocabulum de usu nostro sumpsit humana inopia, sicut et reliqua verba, quatenus id quod ineffabile est utcunque dici possit: quomodo Deo nihil digne humanus sermo dicit, sicut sunt et alia. Creator dictus pro totius mundi rebus ab ipso creatis: nihil enim est quod non originem a Deo traxerit. Ipse et unus, quia dividi non potest, vel quia nihil aliud esse potest quod tantumdem capiat potestatis. Haec igitur, quae de Deo dicta sunt, ad totam et coaeternam substantiam, sive in Patre, sive in Filio eius Dei Patris et Filii eius unigeniti. Sunt et quaedam vocabula ex usu nostro ad sive de inferioribus: qui in propria natura invisibilis et incorporeus est, pro efficientibus tamen causarum in ipso, rerum species ascribuntur, ut more locutionis nostrae facilius seipsum insinuet: ut quia omnia
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ inuisibilis Ideoq: noculis sed cordeq¬
rendus est In passibilis qui a nullis passionis
efficitur quibus fragilitas humana sub¬
cũbit Non enĩ adtingunt eum uallepassio¬
nis utlibido ⁊recundia. Cupiditas tmor
meror inuidia. celenx qubus mens humana
turbatur: Sed cũ dicitur dm̃ inesciaut zela¬
re aut dolerenos trousu dr̃ apud dm̃ enĩ perdr¬
bacionulla est apudquem traenquiltassũ ma
simp̃e aut̃ dicitur siuenon amitendo ꝗd hab̃
seo quia non alud ÷ ipse aliud quod in ipsoes
sicut in hominecuius aliud ÷ eẽ aludsapere
Nam& eẽ potest ⁊ sapiens ñ eẽ . ds̃ aut̃ hab essenci
ꝑsona ÷ Sũ mebonus quia in cõmutabilis ÷
Creatur uerobonũ sed non sũmũ ÷ quia mutas¬
bilis est ⁊ dũsit quidem bonũ non tamen ẽe potes
⁊ summũ : Incorporeus aut̃ ũ incorpora lis ide
cluditur sed omnia intrax eius omni potenciõ
coortantur. Perfectus dicitur qui anihile

Expanded text:
enim invisibilis, ideoque non oculo, sed corde quaerendus est. Inpassibilis, quia nullis perturbationibus afficitur, quibus fragilitas humana subcumbit. Non enim adtingunt eum ullae passiones, ut libido, iracundia, cupiditas, timor, maeror, invidia, et cetera quibus mens humana turbatur. Sed cum dicitur Deum irasci aut zelare aut dolere, nostro usu dicitur. Apud Deum enim perturbatio nulla est, apud quem tranquillitas summa est. Simplex autem dicitur sive non amittendo quod habet, seu quia non aliud est ipse et aliud quod in ipso est, sicut in homine, cuius aliud est esse, et aliud sapere. Nam et esse potest, et sapiens non esse; Deus autem habet essentiam, m est. Summe bonus, quia incommutabilis est. Creatura vero bonum, sed non summum est, quia mutabilis est; et dum sit quidem bonum, non tamen esse potest et summum. Incorporeus autem vel incorporalis ideo ncludatur, sed omnia intra ejus omnipotentiam coarctentur. Perfectus dicitur, quia nihil ei
Abbreviated transcription (Latin):
in caelũ tuibies quod ad locũ man& in proph&a
&atem substancie eius De pihlo dĩ.
sulti &iam modis xp̃s apellare inscripturis inug
Adũ ÷ equalis patrip̃pt salutẽ nostt̃ formam
serui accepit. proindeq: dãnomina illa ex diuini¬
deis ut sacrũ conficerent unguentũ quo ꝑ ungu
possent hu qui uocabantur adsacerdocium
uel adregnũ. & sicut nunc regibus indumentũ
purpore insigees tregiae dignitatis sic illss unc¬
facta spĩtalis quia spũ unctus ẽ ad opatrissicie

Expanded text:
in caelum, tu ibi es,' quod ad locum. Nam et in Prophetatem substantiae eius. De filio dei . Multis etiam modis Christus appelesset aequalis Patri, propter salutem nostram formam servi accepit. Proinde quaedam nomina in illo ex divinim fuerat Judaeis ut sacrum conficerent unguentum quo perungi possent ii qui vocabantur ad sacerdotium, vel ad regnum; et sicut nunc regibus indumentum purpurae insigne est regiae dignitatis, sic illis uncfacta spiritualis, quia spiritu unctus est a Deo Patre, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
uicia quippedelinquenciũ inttus fuenr̃s. qui dicebat turba
in contemplacionem. sed ad lucem sus pendere. & inirrip¬
sum oculũ turbatũ dolebat. qui dũ mala acta deor sum inse¬
quitur confunditur adque turbare a sũ morũ contempla¬
cione cogitabatur. & laudabilis ẽ ergo ino controouiciũ

Expanded text:
vitia quippe delinquentium iratus fuerat, qui dicebat: « Turvitia quippe delinquentium iratus fuerat, qui dicebat: « Turin contemplatione se ad lucem suspendere, et in ira ipsum oculum turbatum dolebat; quia dum mala acta deorsum insequitur, confundi atque turbari a summorum contemplatione cogebatur. Et laudabilis est ergo ira co
Abbreviated transcription (Latin):
segrauari perne quiciã prtrui uo luptatis uidit.
quãuis acdere deuerse hominum nacionis deuersa
senciuNł adque alia custo direuideantur : Romanonĩ
tamen semper ab ant qui oribus usus fuit posta mixcio¬
nempropri ae con iuges & lauacripurisi cacionis
querere & ab ingressuec clesie paulolũ reuerentes
abstenere. Nec haec dicentes culpã deputamus eẽ conlugiũ
Sed quia ipsalicita amixcio coniugis si neuo lunta te carnis
fier non potest. a sacriloci ingressu abstenendũ est
fuerat qui dicebat. Et celn iniquitatibus conceptussum
& in delictis pepert memater mea. Qui enĩ in iniquitatibus
conceptũs enouenet adelista senatũ gemebat . qui apor
minat. Sed ipsũ uidehc& uoluntatem conmixcionis.
Sunt & enĩ multa & licita ac lagitima. & tamen in eõe actu
aliquatnus foedamus. Sicut sepe inrscendo culpas in¬
sequimur : & tren quilitatem in nob̵ animũ ꝑturbamꝰ & cũ ste¬

Expanded text:
se gravari per nequitiam pravae voluntatis videt. se gravari per nequitiam pravae voluntatis videt. Quamvis de hac re diversae hominum nationes diversa sentiant, atque alia custodire videantur, Romanorum tamen semper ab antiquioribus usus fuit, post admixtionem propriae conjugis, et lavacri purificationem quaerere, et ab ingressu ecclesiae paululum reverenter abstinere. Nec haec dicentes deputamus culpam esse conjugium. Sed quia ipsa licita commistio conjugum sine voluptate carnis fieri non potest, a sacri loci ingressu abstinendum est, fuerat qui dicebat: Ecce enim in iniquitatibus conceptus sum, et in delictis peperit me mater mea . Qui enim in iniquitatibus conceptum se noverat, in delicto se natum gemebat, quia portminat, sed ipsam videlicet voluptatem admistionis. Sunt enim multa licita ac legitima, et tamen in eorum actu aliquatenus foedamur, sicut saepe irascendo culpas insequimur, et tranquillitatem in nobis animi perturbamus. Et cum rec
Abbreviated transcription (Latin):
nontam qđ exterius agitur quã id qđ interius cogitat
sollicita intencione ad tenditur ut subtilesentencia
puniatur Nã cũ multalex uelud in munda manduca re
nant hominem adq paulo p̃subiecit exponens Excorde
exiunt cogitaciones male ubiubertim indictũ ẽ quia
illud apud omnipotentẽ dm̃ pollutũ eẽ inopereosten¬
ditur. quod expoluta cogitacionis nr dicegenentur
Vnde paulus quoq: a postulus dic̃ Omniamunda mundis
quo inquinatis aut̃ & insidelibus nihil est mundum
adq: mox eiusdẽ causa quo in qui nacionis ad nuncians
sublungit. quo inqͥnata s̃ enĩ & mens eo nĩ& consciencia
cens : uit mixtus uir muleri. & lauare a quadeb&
& antesolis occasũ ecclesia ñ inture . quod tamen
intellegi spiritaliterpotest . qui a mulier uiro
miscitur quando inlicitae concupis cenciae animus
cogitacione ꝑ delectacionem coniungitur. qui anisi
prius ignis concupis cenciae amente de uerbiat dig¬
nũ se congregacionũ furtnĩ est mare non deb& qui

Expanded text:
non tam quod exterius agitur, quam id quod interius cogitatur, sollicita intentione adtenditur, ut subtili sententia puniatur. Nam cum multa lex velut inmunda manducare nant hominem . Atque paulo post subjecit exponens: Ex corde exeunt cogitationes malae . Ubi ubertim indicatum est, quia illud ab omnipotente Deo pollutum esse in opere ostenditur, quod ex pollutae cogitationis radice generatur. Unde Paulus quoque apostolus dicit: Omnia munda mundis, coinquinatis autem et infidelibus nihil est mundum . Atque mox ejusdem causam coinquinationis adnuntians subjungit: Coinquinata sunt enim et mens eorum et conscientia.  ut mixtus vir mulieri, et lavari aqua debeat, et ante solis occasum ecclesiam non intrare: quod tamen intellegi spiritaliter potest. Quia mulieri vir miscetur, quando inlicitae concupiscentiae animus in cogitatione per delectationem conjungitur; quia nisi prius ignis concupiscentiae a mente deferveat, dignum se congregationi fratrum aestimare non debet, qui
Abbreviated transcription (Latin):
patimur ex infirmitatenature ẽ. Dignodĩ iu¬
dicio postculpã ordinatum. esuriren amquesi¬
treestuare algere lascis cere ex in firmitate
nature est: & quidem aliud contia famem almen¬
ta contraxit inputum. Contircestũ. aunes. Contito¬

Expanded text:
patimur ex infirmitate naturae est digno Dei jupatimur ex infirmitate naturae est digno Dei judicio per culpam ordinatum. Esurire namque, sitire, aestuare, algere, lassessere ex infirmitate naturae est. Et quid est aliud contra famem alimenta, contra sitim potum, contra aestum auras,
Abbreviated transcription (Latin):
dauir inuentum quadũ seconti nereuolunt dispici¬
unt lasta requos gignunt. haec itaque quisilios suos
ex pntua consu&udinem alios ad nutriendũ tie duđ
Uisipurgacionis tempus tronsi erunt uiris suis nonde
bent adcriscere quippequia & sine partus causa
cũ in consu&is menstnus detentus uiris suis nonde¬
serit qu& a men mulierdũ consu&udinem menstru
turt super fluens inculpa non ualeat reputare
perhoc qđ inuita patitur iustũ ñ estidngressuec
ec clesiae priu&ur Nouimus nã que quod mulie r
q: flixũ paciebatur : sanguinis postergũ dñihumi¬
Literueniens uestimentũ eius fimbriũ t&igitiad¬
que ab eastatim sualn firmitate reces sit
Siergo influxũ sanguinis posita laudab ilrterpõta ũ
uestimentũ tangi qurq: menstniam sanginsee¬
titur ei ñ bcead dñi ecclesi a lntrre Seddicis
illa infirmitas conpulit. a suero dequibus loqui¬
mur consu&udo constringit. perpende autẽ

Expanded text:
detur inventum: quia dum se continere nolunt, despicidetur inventum: quia dum se continere nolunt, despiciunt lactare quos gignunt. Hae itaque quae filios suos ex prava consuetudine aliis ad nutriendum tradunt, nisi purgatiobent commisceri. Quippe cum et sine partus causa, dum in consuetis menstruis detinentur, viris suis at . Quae tamen mulier dum consuetudinem menstruaturae superfluitas in culpam non valet reputari, et o hoc quod invita patitur, justum non est ut ingressu ecclesiae privetur. Novimus namque quod mulier quae fluxum patiebatur sanguinis, post tergum Domini humiliter veniens, vestimenti ejus fimbriam tetigit, atque ab ea statim sua infirmitas recessit . Si ergo in fluxu sanguinis posita, laudabiliter potuit Domini vestimentum tangere, cur quae menstruam sanguinis patitur, ei non liceat Domini ecclesiam inIllam infirmitas compulit, has vero, de quibus loquimur, consuetudo constringit. Perpende enim,
Abbreviated transcription (Latin):
grocia pro ibere: In illo quippemis terio in quo om̃
culpa funditus ex tingu&ur. Ualdestultũ est sido nũ
gnciae contuo dicereposseuideatur. Cũ ueroenix
fuert mulier post qđ debeat dies ec clesia n trer
tes tamentiue teris precepcione dedicisq ut pro
terio accipitꝰ : Nã sioro eadem quia genuerit austu¬
pirgracias intr& ecclesiam nullo peccat ponde¬
regnruat᷑ : uoluptas & enĩcarnis nondolor inculpa ẽ
In carnis em̃ quo in quinacionẽ uoluptas est : nã in pro
pro ibemus ec clesiã in tere ipsã ei penã suã inculpã
depotamus. Baptizare aut̃ uelenix a muberem
dem quanatũ est nullo modo pro ib&ur: qui a sicut¬
scĩmisteri gracias euis uiuentibus ad qued iscer¬
nentbus cũ magna discricione prouidendũ est
Itahis quib: mors emin& sineulla dilatacione ofpe¬
pneuaaut inconiugatorũ moribi consu& udo surrexit
dunt quod iudelic& ex solacausa in continenciaui¬

Expanded text:
gratia prohibere? In illo quippe mysterio, in quo omnis gratia prohibere? In illo quippe mysterio, in quo omnis culpa funditus exstinguitur, valde stultum est, si donum gratiae contradicere posse videatur. Cum vero enixa fuerit muliTestamenti Veteris praeceptione didicisti, ut pro terio accipitur. Nam si hora eadem qua genuerit, actura gratias intret ecclesiam, nullo peccati pondere gravatur; voluptas enim carnis non dolor in culpa est, in carnis enim commistione voluptas est. Nam in prolprohibemus ecclesiam intrare, ipsam ei poenam suam in culpam deputamus. Baptizare autem vel enixam mulierem, dem qua natum est, nullo modo prohibetur: quia sancti mysterii gratia sicut viventibus atque discernentibus, cum magna discretione providenda est; ita his quibus mors inminet, sine ulla dilatione profePrava autem in conjugatorum moribus consuetudo surrexit,dant, quod videlicet ex sola causa incontinentiae vi
Abbreviated transcription (Latin):
cup&ur qđ genuerit. postqđ dies hochceat sacri
baptismatis saciomenta ꝑcipere. aut postquantũ
tem poris huicuir suus possit incarnis copulacionis
congungi aut si menstiua consu&udine tener&ur
Apin ec clesi a introreeiliceat. autsacri cõmunionis
saciomenta ꝑcipere. autuir suaecon luge ꝑmixtus
uel &iã adminis terium scãe cõmunionis accedere q:
omnia rudi anglorũ gentiopor tt habere conꝑta
requisitam cuilã responsũ red dedisseme arbi tror
mea apud te uolueris responsio nefirmare. Muher
enĩ prignans. cur non deb & baptizare. cũ ñ sit ante
omni potentes dĩ oculis culpa aliqua fecunditas
Nã cũ primi parentes nr̃i inpane diso delinquissent in mor¬
talitatem quã ac ceperont di iudicioꝑ diderunt.
sunditus ex tinguere noluit & in mortalratem homi¬
tem suae pia&atis fecunditatem eis obolis reseruauit:
Quodergoñ na ture humane ex omnipotentis didono
seruatũ ẽ quant cione poterit a sacribaptismatis

Expanded text:
ccupetur quod genuerit, post quot dies hoc liceat sacri baptismatis sacramenta percipere. Aut post quantum temporis huic vir suus possit in carnis copulatione conjungi. Aut si menstrua consuetudine tenetur, an ecclesiam introire ei liceat, aut sacrae communionis sacramentum percipere. Aut vir suae conjugi permistus vel etiam ad ministerium sacrae communionis accedere. Quae omnia rudi Anglorum requisitam, cui jam et responsum reddidisse me arbitror.mea apud te volueris responsione firmari. Mulier enim praegnans, cur non debeat baptizari, cum omnipotentis Dei oculos culpa aliqua fecunditas carnis? Nam cum primi parentes nostri in paradiso deliquissent, inmortalitatem quam acceperant recto Dei funditus exstinguere noluit, et immortalitatem homitem suae pietatis fecuQuod ergo naturae humanae ex omnipotentis Dei dono servatum est, qua ratione poterit a sacri baptismatis
Abbreviated transcription (Latin):
antur infirmiꝑ suasioneroborentur ꝑ uersi auc
dã scĩ sixtimartyris corporisdixer̃ uenenore :
quod tuae fre ternitate. nec uirũ nec uenr ett̃ sem̃uide¬
turcerca scĩs simi. & ꝓbatis simimar ty res benefacia
suscipiens a loreincerta nondebeat: Mibita menui¬
deur quia si corpus qđ apopulo ẽẽ cuiusdã marty¬
res essecreditur: Nullus illic mine culis corruscat
& neque ali quid de anterioribus exhistant quisepa
tentbus passiones eius ordinem audis sefateantur
ta reliquia equas p&istis eorũ condenses unt etdocu¬
in quo pfectum corpus lacit modis omnib: obseuiae
Vec ꝑmittatur populus certũ deserere elincertũuene

Expanded text:
antur, infirmi persuasione roborentur, perversi auctantur, infirmi persuasione roborentur, perversi auctndam S. Sixti martyris corpus dixerunt venerari, quod tuae fraternitati nec verum nec veraciter sanctum videtur, certa sanctissimi et probatissimi martyris beneficia suscipiens, colere incerte non debeat. Mihi tamen videtur, quia si corpus quod a populo cujusdam martyris esse creditur nullis illic miraculis coruscat, et neque aliqui de antiquioribus existunt, qui se a parentibus passionem ejus audisse fateantur, ita reliquiae quas petistis seorsum condendae sunt, ut locus quo praefatum jacet modis omnibus obstruatur, nec permittatur populus certum deserere, et incertum vene
Abbreviated transcription (Latin):
tirenseat cũ eodem arelatinses ep̃is debeat agere
tamente s ubueniat. &q: s̃ creatoris nostrilusione
contiria. ab epis coporĩmoribus conpescat:
pseaut̃ ex austorita te propria epõ galeanĩ indicars
non poteris sed suadendo blandiendo bona quo
que tua openc eonĩ inmitacione mun stitendo
procuorũ mentis ad scĩ tatisstudiũ reforma quia
scriptũ est in legeꝑ alienã messe ⁊ tonsiens. falcemit¬
terenon deb&. sed manus spicas conterre : Fal¬
cemenĩ iudi cumit tereñ potes in ea segite que al¬
teriuid&ur eẽ conmissa. Sed ꝑ affectũ boniope¬
ris frumenta domini cauiciorũ suorum paleis ex is¬
polia. & in aecclesi ae corporemonendo & suaden¬
doquasimandando conuertȩ. quicquid uero
ex austoritate agendũ est cũ p̃dict arelatins e
epĩs agatur. Nec p̃termit tpossit hoc qđ antiqui
patnĩ constrtuciolnuenit. Britanonĩ uero om̃
epĩs tuaefio ternitate cõmisimus ut indot doce¬

Expanded text:
transeat, cum eodem Arelatensi episcopo debet agere,transeat, cum eodem Arelatensi episcopo debet agere,ta mente subveniat, ut quae sunt Creatoris nostri jussioni contraria ab episcoporum moribus compescatis. Ipse autem auctoritate propria episcopos Galliarum judicare non poteris; sed suadendo, bque tua opera eorum imitationi monstrando, pravorum mentes ad studium sanctitatis reforma, quia scriptum est in lege: « Per alienam messem transiens falcem mittere non debes, sed manu spicas conterere et manducare . » Falcem enim judicii mittere non potes in ea segete, quae videtur alteri commissa, sed per effectum boni operis frumenta Dominica vitiorum suorum paleis exspolia, et in Ecclesiae corpore moriendo et persuadendo quasi mandendo converte. Quidquid vero ex auctoritate agendum est, cum praedicto Arelatensi episcopo agatur, nec praetermitti possit hoc quod antiqua Patrum constitutio invenit. Britannorum vero omnes episcopos tuae fraternitati committimus, ut indocti doce
Abbreviated transcription (Latin):
uolumus ep̃is ordinare. utipsisibi epis longo brẽual¬
lominime dis lungatur. quatenus nulla sit necessi¬
pastorũ quoque aiquorum p̃sencia quia ualdo sl
ut illis facih medebeant conuenire :ũigituraue¬
tondõ ita fuerint epĩ in propinquis locis ordindu
lis ł sapientis aut maturi disponantur exemplum
tichere ad rebus &iã carnalis possumus Certe
enĩdũ coniugia inmundo celebnrꝰtur conlugat
quiq: uocantur aut qui alnuia lam conlugii pees¬
serunt : In subsequentis quoque copulat gaudio
mis ceantur. Quurnonergo nobis in hac spitalior¬
dinacioniq ꝑsagrũ minis terium homo do conlun¬
grtur talisconueniant qui inperfesto ordinat
epĩ gaudeant uel proeius custodia omni potent
qui ab ant quis prodis cessorũ meorum temporibus
paleum arelatens is epĩs accepit quem nos priuare
austoritate preceptaminime debemus: Sigitur
contingat ut fur t̃nitas tua adgaleanĩ prouincias

Expanded text:
volumus episcopos ordinare , ut ipsi sibi episcopi longo intervalvolumus episcopos ordinare , ut ipsi sibi episcopi longo intervallo minime disjungantur; quatenus nulla sit necessitpastores quoque alii quorum praesentia valde est utilis, facitore Deo, ita fuerint elibus ut sapienter et mature disponantur, exemplum trahere a rebus etiam carnalibus possumus. Certe enim dum conjugia in mundo celebrantur, conjugati quique convocantur, ut qui in via jam conjugii praecesserunt, in subseqmisceantur. Cur non ergo nobiscum in hac speciali ordinatione qua per sacrum ministerium homo Deo conjungitur, tales conveniant, qui in profectu ordinati episcopi gaudeant, vel pro ejus custodia omnium ipsi quia ab antiquis praedecessorum meorum temporibus pallium Arelatensis episcopus accepit, quem nos privare auctoritate percepta minime debemus. Si igitur contingat ut fraternitas tua ad Galliarum provincias
Abbreviated transcription (Latin):
tate essent huhic nefando conlugioducuntur
admixti ad fidem uenientes admonendisunt ut
tampro acresacricorporis ac sanguinis dñi com¬
munione priuandis nein eis illaulcis ciuideatur
In quibus sepro ignonencia ante lauacrũ baptis¬
mats ad strxerunt . In hoc enim tempores cã
ecclesiaq: dã proferuorer corregit. que¬
uersatus portando & dissimo lando conpescat
mnes aut̃q: ad fidem ueniunt ad monendi sunt
n&ale aliquid audeant ꝑ p&nre: Siquis aut̃
ꝑp&icuerit corporis & sanguinis dñi cõmunio¬
ne priuandisunt. quia sicut in his ꝑ igno renciã
fecerunt culpã. alquatenusto lenenda est
ta in his fortiterins equenda qui me&luunt sciendopet
acit ut epis copi non facileualeat̃ conuenire ande¬
beant sine aliorũ ep̃onim p̃sencia ep̃ĩ ordinare¬
sia inqua ad huc solus tuep̃s inuenirif ordinare
epm̃ non aliter nisi sine epis copis potest inã quar
tes teptis adsietunt Sed fuot̃nitatem tuami it̃a

Expanded text:
tate essent, huic nefando conjugio dicuntur tate essent, huic nefando conjugio dicuntur admixti, ad fidem venientes admonendi sunt ut tamen pro hac re, sacri corporis ac sanguinis Domini communione privandi sunt, ne in eis illa ulcisci videantur, in quibus se per ignorantiam ante lavacrum baptismatis adstrinxerunt. In hoc enim tempore sancta Ecclesia quaedam per fervorem corrigit, quaeversatur portando et dissimulando compescat. Omnes autem qui ad fidem veniunt, admonendi sunt, ne tale aliraverunt, corporis et sanguinis Domini communione privandi sunt, quia sicut in his qui per ignorantiam fecerunt, culpa aliquatenus toleranda est, ita in his fortiter insequenda, qui non mentuunt sciendo pecjacet, ut episcopi non facile valeant convenire, an debeant sine aliorum episcoporum praesentia episcopi orsia, in qua adhuc solus tu episcopus inveniris , ordinare episcopum non aliter nisi sine episcopis potes. Nam quandotestes adsistant? Sed fraternitatem tuam ita
Abbreviated transcription (Latin):
misciatur Sed experimento dedicimus extab
conlugio sobolem non possesubcrescere. & sa¬
cielex proib& cognicionis turpitudipem reuel¬
lare undenecesse est &iã tercia uel quarta
genen cio fidelum licenter sibi coniugidebiar
Nam secunda quã diximus artem omnimodo deb&
absgnere. Cũ nouerga aut̃ mis ceregirue estfa¬
cinus quia in legescriptũ est Turpitudinem patrs
tui p̃ reuelabis : neq: enimpatris turpitudinem
reuelarepotest . Sed quia scriptũẽ. Er̃ duo incarne
una. Quitur pitudinem nouerce que un a caro cista¬
refuit reuelarep̃sumpserit profecto patris turpitu¬
dinem reuelabit. Cũ cognata quoque mis cereproi¬
b&ũ est quiꝑ lunc cionem priorem caro fratrissue¬
ritfactam: proquare &iã lohannis baptista capi¬
tetruncatus est. &scõmartrio consum mauit.
ego sum ueritas qui apro uerita te lohannis occisusẽ
Videlic& & prox p̃õsanguinem fudit : Quia uero suñ
multi in anglorũ gentem . quidũ adhuc in insideli¬

Expanded text:
misceantur; sed experimento didicimus ex tali conjugio sobolem non posse succrescere, et sacra lex prohibet cognationis turpitudinem revelare. Unde necesse est ut jam tertia vel quarta generatio fidelium licenter sibi jungi debeat. Nam secunda, quam praediximus, a se omnino debet abstinere. Cum noverca autem miscere, grave est facinus, quia et in lege scripum est: « Turpitudinem patris tui non revelabis . » Neque enim patris turpitudinem filius revelare potest, sed quia scriptum est: « Erunt duo in carne una , » qui turpitudinem novercae quae una caro cum patre fuit, revelare praesumpserit, profecto patris turpitudinem revelavit. Cum cognata quoque miscere prohibitum est, quia per conjunctionem priorem caro fratris fuerat facta. Pro qua re etiam Johannes Baptista capite truncatus est, et sancto martyrio consummatus, Ego sum veritas ; quia pro veritate Johannes occisus est, videlicet et pro Christo sanguinem fudit. Quia vero sunt multi in Anglorum gente qui, dum adhuc in infideli
Abbreviated transcription (Latin):
ergo quibusq: ec clesuis .q: piaq: relegiosa : querec¬
ta sunt elegat. & hec quasi infasciculo collesta
apud anglorum mentes in consu&udinem deponat
t̃nitas ex ꝑsonafuris pensarepotest qualrt̃ ualeat
corrigi. Sunten ĩ quidã qui habentes subsidua
furtum ꝑp&iNt & sunt alii qui hac inse ex in opia
excaritate agendũ est non ex furbre quia ipsi hoc p̃¬
statur quicor regitur negehenne ignibus tradat᷑
Siem̃ nos fidedib teneredis ciplinã debenius si cutberu
patis carpahbus desiderus soles quos & proculpis
uer beribus feriunt & tamen ipsis quos doloribus
ecclesiis abstulerint redderedebeant Sed absite
neec clesia cũ augmentũ accipiat quod de trenis ae¬
bus uid&sur amittere & lucue qua dnipladeuanis

Expanded text:
ergo quibusque Ecclesiis, quae pia, quae religiosa, quae recergo quibusque Ecclesiis, quae pia, quae religiosa, quae recta sunt elige, et haec quasi infasciculum collecta, apud Anglorum mentes in consuetudinem depone. ternitas ex persona furis pensare potest, qualiter valeat corrigi. Sunt enim quidam qui habentes subsidia furtum perpetrant; et sunt alii qui hac in re ex inopia ex caritate agendum est, et non ex furore: quia ipsi hoc praestatur qui corrigitur, ne gehennae ignibus tradatur. Sic enim nos fidelibus tenere disciplinam debemus, sicut boni patres carnalibus filiis solent, quos et pro culpis verberibus feriunt, et tamen ipsos quos doloribus Ecclesiis abstulerint reddere debeant. Sed absit ut Ecclesia cum augmento recipiat quod de terrenis rebus videtur amittere, et luc
Abbreviated transcription (Latin):
quõ deui debatur singulis prout cuiq opus eret.
Decorũ quoq stpendio cogitandũ adq prouidendũe st¬
& sub eccles iasticaregula tenendi uthonis ut bonis
morib: uiuant & canendis psalmis inuigilent & ab omi
inlicits cor. & linguã & corpus dõ austore conseruent
cũ munis uitauiuentibus lãdefacientibus porcio¬
nibus uelexibenda ospitalitate & ad implendamis enr¬
cordia nobis quiderit loquendũ cũ omne quod suꝑ ẽ in
causispiis ac relegiosis erogandũ estd ño ut magis tib¬
omniũ docente quod suꝑ est dateelmos ina &ecceomnia
ecclesiae. adque alt̃ ingalearum ec clesiisten&ur
clesiae consua &udinem inquas ememinit nutritam¬
mana siue ingaleanĩ. siue in qua lib& ecclesiae al¬
quid inuenist quodplus omni potentidõ possitplace¬
re. Solicite elegat. & in anglonĩ ecclesia que ad¬
huc adsidem nouaẽ instrtucionẽp̃cipua quã de mul¬
ts ec clesiis collegere potuit infundat: Non enĩ prolo¬
cisressed probonis reb: loca amandas̃ ex singulis

Expanded text:
 dividebatur singulis prout cuique opus erat . De eorum quoque stipendio cogitandum atque providendum est, et sub Ecclesiastica regula sunt tenendi, ut bonis moribus vivant et canendis psalmis invigilent, et ab omnibus inlicitis et cor et linguam et corpus Deo auctore conservent.  ait, vita viventibus jam de facientibus porcionibus vel exhibenda hospitalitate et adimplenda misericocausis piis ac religiosis erogandum est, Domino omnium magistro docente: Quod superest, date eleemosynam, et ecce omnia Ecclesia, atque altera in Galliarum Ecclesiis tenetuclesiae consuetudinem, in qua se meminit enutritmana, sive in Galliarum, sive in qualibet Ecclesia aliquid invenisti quod plus omnipotenti Deo possit placere, sollicite eligas, et in Anglorum Ecclesia, quae adhuc in fide nova est, institutis Ecclesiis colligere potuisti, infundas. Non enim pro locis res, sed pro bonis rebus loca amanda sunt. Ex singulis
Abbreviated transcription (Latin):
p̃s dĩ filius quiest mitiũ et finis. cõplementũ
uobis tribuat caritatis am. Etquiuos ad ex¬
plecionem huius fecit ꝑ uenire concilu. ab soluco
uos efficiat ab onini contagione ddelietaon
Utabonĩ reatuliberiores effecti absoluti actiam
secutus plenius conposuit quideufac¬
Ea sum utꝑ eos inuengre ei el scire possemuit pi¬
quireli comi euan gelista nionie simibrem tpro¬

Expanded text:
tus Dei filius, qui est initium et finis, complementum nobis tribuat caritatis. Amen. Et qui uos ad expletionem huius fecit peruenire concilii absolutos uos efficiat ab omni contagione delicti. Amen. Ut ab omni reatu liberiores effecti, absoluti etiam sariensis secutus, plenius 263 composuit. Qui ideo facti sunt, ut per eos invenire et scire possimus qui reliquorum evangelista
Abbreviated transcription (Latin):
explontre Femina itaque & menstrua sua sangui¬
infirmitate conciditur. cur non concidatur cunstis
mul eribus quenatures uaeuicio infirmantur. Scãe
tatem cõmunionis misterium in eis dem dieb ꝑcipere
Bonani quippemencium est &ibi alicomodo sua s culpas
agnus cere ubi culpanonẽ. quia sepes in eculpa agit᷑
quodueni & exculpa ĩ unde &iã cũ esuriemus. sinecul¬
qio seipsa qualis ꝑludicium factasit humananaa¬
uir cognuscat: & homoqͥculpã expontepen& neuit
reatũ culpeportidinuitus. adq femine ideo cũ se¬

Expanded text:
explorare? Feminae itaque et menstruus sui sanguiinfirmanti conceditur, cur non concedatur cunctis mulieribus, quae naturae suae vitio infirmantur? Sanctae autem communionis mysterium in eisdem diebus percipere Bonarum quippe mentium est, et ibi aliquo modo culpas suas agnoscere, ubi culpa non est; quia saepe sine culpa agitur quod venit ex culpa: unde etiam cum esurimus, sine culquo se ipsa qualis per judicium facta sit, humana natura cognoscat. Et homo qui culpam sponte perpetravit, reatum culpae portet invitus. Atque ideo
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ & sub p̃cio redigerit grãm q non pocest
uendi. ordinaueritq̃ ꝑ pecunias epõrum.
aut prbiterũ. autdiaconorum. uel quem¬
lib& exhisqui connumerantur inclero:
aut ꝓmouerit ꝑ perunias dispensatorem
autdefensorem. ułquẽquam qui sub iectu
ẽ. regule ꝓsuo turpissimilueri. comodo.
isautem h ocadtem pitodi ꝓbatum fuerit.
ꝓprii gradus periculo sub iacebit. &quior¬
dinatusẽ. nichil ex hac ordinatione uł pro¬
motione que . ẽ. ꝑ negociationẽ siccta profi¬
cicit. Sed sit alienus eadignitate uel sollicitus¬
dinẽ quã ꝑ pecuniis quesiuit. Siquis uero
acceptis extiterit. Siquidem clericus fue¬
rit. ꝓprio gradu decidat. Siuero laicus
aut monachus. a nathematizetur.

Expanded text:
non potest vendi, ordinaveritque per pecuniam episcopum aut presbyterum aut diaconum vel quemlibet ex his, qui connumerantur in clero, aut promoverit per pecunias dispensatorem aut defensorem vel quemquam, qui subiectus est regulae pro sui turpissimi lucri commodo is, cui hoc attemptanti probatum fuerit, proprii gradus periculo subiacebit, et qui ordinatus est nihil ex hac ordinatione vel promotione, quae est per negotiationem facta, proficiat, sed sit alienus ea dignitate vel sollicitudine, quam pecuniis quesivit. Si quis vero acceptis extiterit, siquidem clericus fuerit, proprio gradu decidat, si vero laicus vel monachus, anathematizetur.
Abbreviated transcription (Latin):
cione. qua fide quatemeritate queuita.
autcupidittite fecerint ner non haec autĩ¬
ecretum ẽ nesuspecti. PAPR¬
aut infames. uel criminosi. autgiitio¬
si. autca lumni atores uel affines. aut scelen¬
ti. aut facile litigantes suscipiantur accus¬
tores. Sed ales qui om̃i careant suspitionie
cusatio eorum ftccile ẽ. p̃cipienda. Dicenti
dño. Non suscipias uocẽ mendacii.
Itapłs inquid aduersus prbm inscriptio¬
nem non recipiendam absq duob ueltri¬
bus idoneis testibus. Ii

Expanded text:
tione, qua fide, qua veritate, qua vita, aut cupiditate ista sumpserint necne. Haec ecretum, ne suspecti, aut infames, aut criminosi, aut gravosi, vel calumniatores, vel affines, aut scelerati, aut facile litigantes suscipiantur accusatores, sed tales qui omni careant suspicionescoporum facile est recipienda, dicente Domino: Non suscipias vocem mendacii , et Apostolus inquit: Adversus presbyterum inscriptionem non recipiendam, absque duobus vel tribus idoneis testibus . Si
Abbreviated transcription (Latin):
UEnimis & ꝑcul est a sacerdi¬
soffitio pretium de terra concessa
os quamdõ auctore ad episcopa
onorẽ accessimus de eccła nr̃a om¬
io uetumꝰ & prauam denuo consu¬
tudinẽ ne quaquam usur pariꝑ misi¬
mus memores quidũ abraham afily
ũ adhumandũ corpꝰ coniugi postułar&
p̃miũ accipere reniuit ne commpodũ
uider&: decadauere consecutus: Siergo
tante considerationis paganus uir fuit.
quanto magis nos qui sacer dotes dicimꝰ
hoc facerenondebemus  undene hoc

Expanded text:
et procul est a sacerdotis officio, pretium de terra concessa nos postquam, Deo auctore, ad episcopatus honorem accessimus, de Ecclesia nostra omnino vetuimus, et pravam denuo consuetudinem nequaquam usurpari permisimus; memores quia dum Abraham a filiio ad humandum corpus conjugis postularet, pretium accipere renuit, ne commodum videretur de cadavere consecutus. . Si ergo tantae considerationis paganus vir fuit, quanto magis nos, qui sacerdotes dicimur, hoc facere non debemus? Unde ne hoc
Abbreviated transcription (Latin):
facinus ẽ sp̃m̃ scm̃ qui omĩa redemit ue¬
nundare s& et hoc uobis cure sit. ut qͥa si cut
nostis ne ofitũe gregius predicator ad sacer¬
doti regim̃ om̃i nou& at accedere nallũ ex
laico patiamini epm̃ consecrari. Nã qualis
magister erit qui discipulus non fuit aut

Expanded text:
 qui omnia redemit, venundari. Sed et hoc curae vobis sit, ut quia, sicut nostis, 938 neophytum egregius praedicator ad sacerdotii regimen omnino vetat accedere, nullum ex laico patiamini episcopum consecrari. Nam qualis magister erit, qui discipulus non fuit? Aut
Abbreviated transcription (Latin):
regula mea reseruanda ẽ. cũ culꝑa seni¬
oris exẽplosuo nontrahit ad interitum
corda iuniorũ: ubi autẽ senior iuuenibus
exẽplum adinteritum preb&ribi districta
us iuuenũ om̃s uos : & rursũ ꝓph& a dicit:
ta autẽ nequitia adaures meas de tua se¬
nect ute ꝑuenit: ut et̃ nisi diuinitus pensa¬
remus fixã iã maledictione feriremur:
dictum quippe ẽ. Qđ dominicorũ die pri

Expanded text:
regula observanda est; cum culpa senioris exemplo suo non trahit ad interitum corda iuniorum. Ubi autem senior iuvenibus exemplum ad interitum prebet, ibi districta eus juvenum omnes vos . Et rursum propheta dicit:  est . Tanta autem nequitia ad aures meas de tua senectute pervenit, ut eam nisi adhuc humanitus pensaremus, fixa jam maledictione feriremus. Dictum quippe mihi est quod Dominico die pri
Abbreviated transcription (Latin):
inuenta: qui& ipsebonus adõ creatus est :¬
ed qui a liberorũ arbitrio ut ꝓoter cionabils crea¬
tur cõmissus ẽ & cogitandi acciperet facultatem¬
& scienciãboniuertit ad malum &multa cogitan
quies s& suemalicieinuentur fier& & alionĩ autor
ex eomalũ uel malicia ꝑcurrit incelens rcionahs
creatups Vnde cognuscimus nihileenatunte in

Expanded text:
inventa, qui et ipse bonus a Deo creatus est. Sinventa, qui et ipse bonus a Deo creatus est. Sed quia libero arbitrio, utpote rationalis creatura, a Deo commissus est, et cogitandi acceperat facultatem, scientiam boni vertit ad malum, et multa cogitandqui esset suae malitiae inventor fieret et aliorum auctor, et ex eo malum vel malitia percurrit in caeteras rationales creat
Abbreviated transcription (Latin):
dominicis diebus subplex adque sub missius usquea
Ioenitencia uent ẽ poenitenda non admitteresed¬
I magis ad missa deflere. Satis facto poeni tencia est
causas peccatorũ excidere nec earindem suggescio¬
trcnsiturium expectamus: sicut melit anispe¬
nonł. Nonnuptianĩ copulam sicut cyrentus & m¬
ciondelectantur : Non quod ad cibũ uel ad potum
nonentes dm̃ in angulis terrñ in carneres eruan¬
das que postmilleannus regnent int̃ nc̃ iustoñ. instigas¬
tdiabulomouendi er̃ ad pugnã contrao iustosregnan¬
tes Sed dño prolustispugnantem imbre igneo conp¬
cepdas adq: ita mortuas cũ c&eris in impi& a temor¬
Atantem uenire : Nullũ inuitatũsalutem suã nisi do
auxil ante o penrri. Nullũ nisi oiendũ aux ilũ prome¬
reri. Nullũ dĩ uolunta teperire sed ꝑmis sopro
destione arbitrii nein genu& as potes tatis semel
homini ad tributam ad seruilem cogatur nec essitatẽ :¬
N alũ uel maliciam ñ eẽ adõ ereatĩ sedadiabulo :¬

Expanded text:
s supplex et submissus usque ad Poenitentia vera est poenitenda non admittere, et admissa deflere. Satisfactio poenitentiae est causas peccatorum excidere, nec earum suggestiotransitorium exspectemus, sicut Meletiani sperant; non nuptiarum copulam, sicut Cerinthius et Marcion delirant; non quod ad cibum vel ad potum norantes Deum in angulis terrarum in carne servandas; quae post mille annos regni in terra justorum, instigante diabolo, movendae sunt ad pugnam contra justos regnantes, et, Domino pro justis pugnante, imbre igneo compescendas; atque ita mortuas cum caeteris in impietate ante mortante venire; nullum invitatum salutem suam nisi Deo auxiliante operari; nullum nisi orantem auxilium promereri; nullum Dei voluntate perire, sed permissu, pro electione arbitrii, ne ingenuitas potestatis semel hominibus attributae ad servilem cogatur necessitateMalum vel malitia non est a Deo creata, sed a diabolo
Abbreviated transcription (Latin):
communicaturus satis faciat lacrimis & orcionis
& confidens dedñi misentcione quipeccata piecon¬
fessionis donare consueuit: ac cedat ad eucharis¬
ta intrepedus & secunis. Sed hoc deillodico quem
capitalia &i mortaba crimina uel pec cata nongroe¬
uant: Nã quemmortaha postbaptismum crimina cõ¬
miss a premunt. ortor prius pubhcã penitenciã
satsfacere. &ita sacerdotis iudiciore concihato
communiom sociari. Siuult ut non adiudiciũ suũ

Expanded text:
et communicaturus satisfaciat lacrymis, et orationibus, et communicaturus satisfaciat lacrymis, et orationibus, et confidens de Domini miseratione, qui peccata piae confessioni donare consuevit, accedat ad eucharistiam intrepidus et securus. Sed hoc de illo dico, quem capitalia et mortalia peccata non gravant. Nam quem mortalia post baptismum crimina commissa premunt, hortor prius publica poenitentia satisfacere, et ita sacerdotis judicio reconciliatum communioni sociari, si vult non ad judicium et
Abbreviated transcription (Latin):
nitatismis terium in ecclesia teneantur. & si cou
senciant credere. uelquies cant confiteri purgat
lã fidei integritate confirm&ur manus inposicioni
Siuero paruuls sunt uel ebites qui doc trinã nonca¬
piunt. respondeant proillis qui eos offeruntiux¬
tamonrm bapti ⁊ andi &sic manus inposicione
& cris mate commonite eucharis taemis terus
adstruantur . Illos aut qui n on scã e trinitatis in uo¬
cacione apudher&icus baptizatis unt & ueni¬
montani & manichei uaria ta impi&atis germina
uelc&ere istoñ origenis siueor dines pestis que
duo principia sibiignota in troducunt ut cerdo
ed antum sicredunt ec clesiaesidem & baptitentur
oꝗ die eucharis tae communionem ꝑcipere. nec
laudo nec u&upero. Omnib tamendominicisdie
fectu peccandinonsit: Nã habenti adhuc uoluntati
recandi grcuarimagisdico eucharistae ꝑcepto¬
ne quã purificare . &ideo quãuis quis peccatũ mor

Expanded text:
Trinitatis mysterium in ecclesia teneatur. Et sicut Trinitatis mysterium in ecclesia teneatur. Et sicut sentiunt credere, vel acquiescunt confiteri: purgati jam fidei integritate confirmentur manus impositione. Si vero parvuli sunt vel hebetes, qui doctrinam non capiant: respondeant pro illis, qui illos offerunt juxta morem baptizandi: et manus impositione et chrismate communiti, Eucharistiae mysteriis admittantur. Illos autem qui non in sanctae Trinitatis invocatione apud haereticos baptizati sunt, et veniMontani, et Manichaei, variata impietatis germina: vel caeteri istorum originis sive ordinis pestisque, qui duo principia sibi ignota introducunt, ut Cerdo : sed hoc tantum, si credant in ecclesiae fidem, et baptizentur  eucharistiae communionem percipere nec laudo nec vitupero: omnibus tamen dominicis diebin affectu peccandi non sit. Nam habentem adhuc voluntatem peccandi, gravari magis dico eucharistiae perceptione, quam purificari. Et ideo q