comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
asseuerant firiiter ascendisse unide in tempoie tiergarum sapientes ip si
Iherosolimnam ascendentes codites Eunangeliorum sibi exhiberi postulabant
docuit/ et maxime p̃p̃ enuangelium luce scilicet anssus est tabriel angela
qᵈ litterate inter ees sepe repetunt et iotractant Lex autem eorum qui
Dyabolo dittante ininisterio serctu monachi a potestate et hereticie marco¬
metiss saracens ded̃ scriptum est arabite et celadio t̾iumabitur imo

Expanded text:
ascendisse credunt. Unde quando tempore treugarum sapientes ipsorum Iherosolimam ascendebant, codices ewangeliorum sibi postulabant docuit, et maxime propter ewangelium Luce: Missus est angelus Gabriel, quod litterati inter eos sepius repetunt et retractant. Lex autem eorum, quam diabolo dictante ministerio Sergii monachi et apostate ac heretici Machometus Sarracenus d
Abbreviated transcription (Latin):
a bispascentẽ iam die arma fessi deponunt de assultu palacioꝵ
in crastino tractatini Iuos ixcollit impator et ⁊ uristinam hortatꝰ
et pagnam asserens qd m̃os in potestate niunit hẽat intra mͬoꝵ
septa concluẜ /S nocte latenter dat tertea de uictus Quo cemꝑto
gircorum plebs attonita de substituendo imꝑatore ꝑtractat ⁊ dim
mane facto ad nommationem tiuusd̃ Coustantim ꝑcedunt pedit
Nr̃i non expectata seliberatione maiorum ad arma ꝓsiluit Et ttra
entib grcs forti sfina et nunti ssina palatia ł lelinquintur¬

Expanded text:
aduesperascente iam die arma fessi deponunt, de assultu palatiorum aduesperascente iam die arma fessi deponunt, de assultu palatiorum in crastino tractaturi. Suos recolligit imperator, et crastinam hortatur ad pugnam asserens quod nostros in potestate nunc habeat inter murorum septa conclusos; sed nocte latenter dat terga deuictus. Quo comperto, Grecorum plebs attonita, de substituendo imperatore pertractat, et dum mane facto ad nominationem cuiusdam Constantini procedunt, pedites nostri, non expectata deliberatione maiorum, ad arma prosiliunt, et terga dantibus Grecis, fortissima et munitissima palatia relinquunt
Abbreviated transcription (Latin):
Conturbati gͦ plirrimum ⁊ conteiiti ẜ deide in domino Roborati
est feria ii post passionem dñi dei flante borra rursum applitant᷑
ad minos Ical naum scal turiũ applicatis cum multo labore ñoꝵ
ꝑ multum resistentib cretis. S ex quo commius tla dios sensere
noram non diti belli, anceps duraũ euentus due siquid̃ nanes
piter colligate que ños Epos suessioneñ uidelicet at trecensem
Ital suis scalas turrium attigorunt et feliai. hospicio peretͥrios
ꝓ paradiso coitantes hostibus admouerunt Prima nutros obtinẽt
uexilla pontificum ꝯmuistusq delestrum secietorum Primãdecelo
nri audacter milttibus portas appunit Quorum cũ imꝑpator qui
non ꝓcril amuiris intentorus stabat armatus ꝯspicaretur ingͤss
Itatim tentoria dereliquit et fupit nr̃ai ced̾ occupaitur Cinitas
Lapitur populosa Recipimitur in palacus inpralibus qui neftes
en sef esfacunt multaꝙ cede facta tͥxoruni nr̃i sese iecelligũt

Expanded text:
Conturbati ergo plurimum et preterriti, sed demum in Domino roborati,est feria Il post Passionem Domini, flante Borea rursum applicamur ad muros, scalis nauium, scalis turrium applicatis cum multo labore nostrorum, permultum resistentibus Grecis. Sed ex quo comminus gladios sensere nostrorum, non diu belli anceps durauit euentus. Due siquidem naues pariter colligate, que nostros episcopos Suessionensem uidelicet ac Trecensem e scalis suis scalas turrium attigerunt, et felici auspicio peregrinos pro paradyso certantes hostibus admouerunt; prima muros obtinent uexilla pontificum, ministrisque celestium secretorum prima nostri audacter militibus portas aperiunt. Quorum cum imperator, qui non procul a muris in tentoriis stabat armatus, conspicaretur ingressum, statim tentoria dereliquit et fugit; nostri cedibus occupantur; civitas capitur populosa; recipiuntur in palaciis regalibus qui nostrorum enses effugerant multaque cede facta Grecorum, nostri sese recolligunt,
Abbreviated transcription (Latin):
oĩumda in Quitate nazareth orta iherosolimis in templo domaini
nutrita fuit pater euts Ioachim denna mater dicebitron s dornes
paterna ex Epalilea ciuitate nrazareth maternum cheruis ex bedo¬
Reen erat uita eorum sumplex ⁊ Recta iente deum Apud harhes
iniecomprehensabil ⁊ pil erat. Nam oinnem substan suam tphie

Expanded text:
riunda: in civitate Nazareth nata, Jerosolymis in Templo Domini nutrita fuit. Pater ejus Joachim: Mater vero Anna dicebatur. Domus paterna est ex Galilaea et civitate Nazareth. Maternum autem genus ex Bethlehem erat. Vita eorum simplex et recta apud Dominum, apud homines irreprehensibi
Abbreviated transcription (Latin):
maioros sena alarun Remigia sex pedes duos dentes
sapide duriores. habentes ut / Castiruuy a cies tiiatuy
Bolentẽs diices / cum ꝑaucis iturẽ unus dixi p̾rttentes
ad metenda castra bentire multitudiui cĩca horam niona
Alocum pͥii sum uenientes ibiꝙ solis ortum exptantes
ꝑ spatiam unis Siei dlera uelabant ipsum solis splendi¬
os sunbctentes ore Late eytenso in testimonia iuridia il
bis ⁊ iulrribus bastabant spatilim diueni itieris uii.
aut quinque milib extendentes hoc mmiẜabili spertatulo
usꝙ ad mare britamncum I urnementes flactu bertoꝵ¬

Expanded text:
majores, sena alarum remigia, sex pedes, duos dentes lapide duriores habentes, ut castrorum acies turmatim volantes, duces cum paucis itinere unius diei premittentes ad metanda loca venturae multitudini, circa horam nonam ad locum previsum venientes, ibique solis ortum expectantes, per spacium unius diei aerem velabant, ipsum solis splendorem obnubilantes; ore lato, extenso intestino, omnia viridia in herbis et arboribus vastabant, spatium diurni itineris quatuor aut quinque milibus extendentes. Hoc miserabili spectaculo usque ad mare Brittannicum pervenientes, t
Abbreviated transcription (Latin):
retem bulgarum in impperium receptus reonem tyberium
u supatores imperit in medio enci uigulat ⁊ callimei impri¬
archam excecatum exiliat ⁊ tandem in aduer sarios ultĩoem
excercet / ut quociens auaso sibi absiso de fluentem renmãs
guctam decertceret pene totiens Aliquem ex hus qͥ contra
eum conspirauerant iuteulari preciperat

Expanded text:
 Bulgarum regis imperium recipit; Leonem et Tyberium usurpatores imperii in medio cyrci jugulat; Callinicum patriarcham excaecatum exiliat; et tantam in adversarios ultionem exercet, ut quoties a naso sibi absciso, defluentem reumatis guttam detergeret, paene toties aliquem ex his, qui contra eum conspiraverant, jugulari preciperet
Abbreviated transcription (Latin):
Sisliord dare se ei discedendi liberam potestatẽ. Cũ mille sexcenti
dis cessissent: cet̾os obsidionis necessitate frumento ⁊ stipendio in¬
struit. Quinquaginta tantũ secũ talenta ad p̃sentẽ u̾sũ aufert:
cet᷑a ex hoste melius qmͣ ex sociis ꝑaturꝰ. Om̃s deinde seruos mili¬
taris ecatis libertate donatos sacramento adegit eos. ⁊ maiorem
ꝑtem ferme militũ nauisb ĩponit̃. ratꝰ ex equata utͥusq ordinss
condicione mutuã int̾ eos uirtutis emulationẽ futurã: cet̾os
cursũ ĩ affricam dixigit : cũ om̃s aut ĩ it aliã p̃datũ se. aut ĩ sar¬
diniam ituros cred̾ent᷑.

Expanded text:
iceret, dare se ei discedendi liberam potestatem. Cum mille sescenti discessissent, ceteros ad obsidionis necessitatem frumento et stipendio instruit; L tantum secum talenta ad praesentem usum aufert, cetera ex hoste melius quam ex sociis paraturus. Omnes deinde servos militaris aetatis libertate donatos sacramento adegit eosque et maiorem partem ferme militum navibus inponit, ratus exaequata utriusque ordinis condicione mutuam inter eos virtutis aemulationem cursum in Africam dirigit, cum omnes aut in Italiam praedatum se aut in Sardiniam ituros crederent.
Abbreviated transcription (Latin):
Romanꝰ grecoꝵ ĩꝑator filios suos stephanũ ⁊ constantiũ q
dño suo constant sno ĩꝑatore ĩꝑare constituit. ip̃o constantino
ĩꝑatore opere manuũ picturam scilic pulcre xxercendo sibu
tũ querente. : Hatonem magũtinũ archiepam cuiꝰ dolo oli
adelbertus perierat rex germanie corrardus sollicitat en
contra henricũ saxonie ducem ꝓpt̾ potentiã ip̃iꝰ sibi suspecta¬

Expanded text:
Romanus Grecorum imperator filios suos Stephanum et Constantinum, cum domino suo Constantino imperatore imperare constituit; ipso Constantino imperatore opere manuum suarum, picturam scilicet pulchre exercendo, sibi victum quaerente. Hattonem Moguntinum episcopum, cujus dolo olim Adelbertus perierat, rex Conradus sollicitat etiam contra Heinricum Saxonum ducem, propter potentiam ipsius sibi suspect
Abbreviated transcription (Latin):
nũ affect abat interfecto. ciuitatib qͦ que ad eũ defec̾ant sine dilatione
ceptis. ⁊ ĩ eis francoꝵ comitib constitutis: eadem qua uen̾at uia ue¬
⁊it᷑ reu̾sus est. Cui uix alpes tnͣsgresso: occurrerũt qui mĩciarent
coꝵ qdꝰ in eo posuerat᷑ expulsĩt. Oigisburgũ aliud castellũ oppug⁊ coũ e
funisse. s non captũ. Eo qd̾ hii qui in eo causa p̃sidii fuerant rru cuti.s
iruptione incautos atq apugnationi intentos saxones a t̾s ꝯ ĩmaser

Expanded text:
nterfecto, civitatibus quoque, quae ad eum defecerant, sine dilatione receptis et in eis Francorum comitibus constitutis eadem, qua venerat, velocitate reversus est. Cui vix Alpes transgresso occurrerunt, qui nuntia rent, ncoquidem, sed, non captum, eo quod hii qui in eo causa praesidii fuerant constituti, facta eruptione incautos atque obpugnationi intentos Saxones a tergo invaser
Abbreviated transcription (Latin):
¶themistodes dux atheniensis post uictoriã eiꝰ belli qd̾ cũ ꝓsis fuit. di¬
iñ concione se hr̃e consiliũ rei publice salutare: s id sciri nõ opus ese
Postulauit᷑ q ut aliquẽ ppłs daret qui cõmunicaret. Datus et aribi¬
des. Huit ile classem lacedemõioꝵ que subducta erat ad gicheũ pordũ
Qd aristides cũ audisset ĩ concionẽ magna expectatione uenit. Dnti¬
ꝙ perutile cõsiliũ esse qdꝰ themistodes dix̾at: s minime honestũ. Itaꝗ¬
at henienses qd̾ honestũ nõ esset. id nec utile quidem putauerũt .: totã¬
q eã rem qua nõ audierant anctore ai istide repudiauerũt. He

Expanded text:
Themystocles, inquit, post victoriam eius belli, quod cum Persis fuit, din concione se habere consilium rei publicae salutare, sed id sciri non opus esse; postulavit, ut aliquem populus dar et, quicum communicaret. Datus est Aristides. Huic ille: classem Lacedemoniorum, quae subducta esset ad Getheum,  Quod Aristides cum audisset, in concionem magna expectatione venit, dixitque perutile esse consilium, quod Themistocles Athenienses quod honestum non esset, nec utile quidem putarunt, totamque eam rem, quam ne audiverant quidem auctore Aristide repudiarunt. Me
Abbreviated transcription (Latin):
ricꝰ ĩꝑator ad debellandũ papam hildebrannũ it aliã petit.
sontra quẽ papa urbib ⁊ castellis munitis se ad rebellã¬
dũ accingit: eũq romã hostilitꝰ ad eũtem non recipit.
Mericꝰ autẽ ĩꝑator expugnatis urbib ⁊ castellis que ꝯtͦ
se ꝓ hildebranno erant : romam leonianã obsidet. In gal¬

Expanded text:
rator ad debellandum papam Hildebrandum Italiam petit: contra quem papa urbibus et castellis munitis se ad rebellandum accingit, eumque Romam hostiliter adeuntem non recipit. Henricus autem, expugnatis urbibus et castellis, quae contra se pro Hildebrando erant, Romam Leonianam obsidet. GUI
Abbreviated transcription (Latin):
Mdo ex monacho clugmacensi ep̃s ostiensis. ꝯtra ĩpate¬
al÷ ab altero dissidet. dũ regnũ ĩ sacerdociũ dissentit. d
alt alterũ excõitat. Alt̾ alteriꝰ excõicationẽ aut ex cause.
candi auctoritate magis ex suo libitu qmͣ ex iusticie n¬
pectu abutitꝰ: auctoritas illiꝰ qui dedit potestatẽ ligãdi
ac soluendi omnino despicitꝰ.

Expanded text:
scopus Ostiensis, contra impecidia, dum alter ab altero dissidet, dum regnum et sacerdotium dissentit, dum alter alterum excommunicat, alter alterius excommunicationem aut ex causae municandi auctoritate magis ex suo libitu, quam ex justitiae respectu abutitur, auctoritas illius, qui dedit potestatem ligandi ac solvendi, omnino despicitur
Abbreviated transcription (Latin):
iuberet. Cũ autẽ eũ m̃ egypto fnuenisset. osculũq ei rex obtulisset
nam coluerat int̾ cet̾os pompiliũ antiochꝰ cũ esset rome obses : tũc
pompiliꝰ facessere interim priuaram amiciciã iubet. cũ mãdata pa¬
trie int̾cedant. ISrolatoq senatꝰ decreto. ⁊ tradito. cũ cũctari eũ
uideret. consultationẽq ad amscos referre: ibi pompiliꝰ uirga quã
ĩ manu g̾ebat amplo circulo inclusũ ut amicos caꝑet. consulere eos
iubet. nec pͥus inde exire qmͣ responsũ senatui daret. aut pacem
aut bellũ cũ romanis habiturũ : adeoq hec austeritas aĩum regis fregitt
ut pariturũ se senatui responderet.

Expanded text:
iuberet. Cum in Aegypto eum invenisset osculumque ei rex obtulisset nam coluerat inter ceteros Popilium Antiochus, cum obses Romae esset, tunc Popilius facessere interim privatam amicitiam iubet, cum mandata patriae intercedant;prolatoque senatus decreto et tradito, cum cunctari eum videret consultationemque ad amicos referre, ibi Popilius virga, quam in manu gerebat, amplo circulo inclusum, ut amicos caperet, consulere eos iubet nec prius inde exire, quam responsum senatui daret, aut pacem aut bellum cum Romanis habiturum. Adeoque haec austeritas animum regis fregit, ut pariturum se senatui responderet.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑrnent incredulus at ꝙ fidelis. Celsũ cũ scĩs eui iam t̾mino ĩ ip̃o.
sic aĩe cũ carne aderũt. quos iudicet ip̃e. Cũ iacet inoultꝰ densio
q ueprib orbis. Reicient simulacra uir. cũctam qͦ gazam. Exunt
ꝯculros actꝰ recegens. tũc qͥsꝙ loquetꝰ Secreta. atq deus reserabit
peeora luci. Tunc erit ⁊ luctꝰ. stridebũt dentib om̃s. Eripit᷑ solis
sibi ⁊ thorus int̾it astris. Soluetꝰ celũ. lunaris splendor obibit.
quaet colles. ualles extollet ab Imo. sion erit ĩ reb hõinũ sublime
iatũ. Iam exequant᷑ tampis montes. ⁊ cerula ponti. Sĩa cessabũt.
tillus confracta peribit. Sit ꝑit̾ fontes torrent᷑. fluminaꝙ p
cstuba duĩ sonitũ tristem dsmũtet ab alto. Olbe gemens facinꝰ mi¬
arũ. uariosq labores. Tartareũq chaos montrabit t̾ra dehisc̃es
Et coram dño reges sistentur ad innũ. Recidet e celo ignis ⁊ sul¬
ihuris amnis. Tũc iudicabit dñs scd̃m uniuscuiꝰq opus. ⁊ ibũt

Expanded text:
nt incredulus atque fidelis Celsum cum sanctis evi iam termino in ipso. Sic anime eum carne aderunt, quas iudicet ipse. Cum iacet incultus densis in vepribus orbis, Reicient simulacra viri, curam quoque gaçam Exuret Ocultos actus retegen tunc quisque loquetur Secreta, atque Deus reserabit pectora luci. Tunc erit et luctus, stridebunt dentibus omnes. Eripitur solis iubar, et chorus interit astris. Volvetur caelum, lunaris splendor obibit. Deiciet colles, volles extollet ab imo. Non erit in rebus hominum sublime vel altum. Iam equantur campis montes, et cerula ponti Omnia cessabunt, tellus confracta peribit. Sic pariter fontes torrentur fluminaque igni. Sed tuba tum sonitum tristem demittet ab alto Orbe, gemens facinus miserum variosque lEt coram hoc Domino reges sistentur ad unum, Recidet e coelis ignisque et sulphuris amnis. Tunc judicabit Dominus secundum uniuscujusque opus, et ibunt
Abbreviated transcription (Latin):
serra lignea ꝑ mediũ secar⁊ fecit. Qui dũ in pͥncipio sectionis angusti¬
aretꝰ peciit sibi dari a quã ut biberet. Et cũ nollent ei dare. dñs de sub¬
limi ĩnisit aquã in os eiꝰ ⁊ expirauit : nec tñ carnfices destiterũt
a sectione. Ob hanc aque emissionẽ confirmatũ est nomen s loe: quad
int̾pretat᷑ missus. Nec sepelierũt eũ iñ sepulcro ꝓpħaꝵ. sed sub q̃rcu
roges iuxta tnsitũ aquaꝵ quẽ fec̾at ezechias rex mñ memoriã mira

Expanded text:
a per medium secari fecit. Qui dum in principio sectionis angustiaretur, petiit sibi dari aquam, ut biberet, et cum nollent ei dare, Dominus de sublimi misit aquam in os suum, et exspiravit, nec tamen carnifices destiterunt a sectione. Et ob hanc aquae missionem confirmatum est nomen Siloe, quod interpretatur missus, nec sepelierunt eum in sepulcro prophetarum, sed sub quercu Rogel juxta transitum aquarum, quem fecerat Ezechias in me
Abbreviated transcription (Latin):
bat. accusauerũt eũ dicentes arist obolo. Frat̾ tuus audiens
te egrotanteni. in manu forti ⁊ armata intrauit : ut te ꝑimat¬
⁊ regnet. Quod ita ꝓbare potes. Iube eũ uenire ad te. Si ue¬
uerit armatꝰ : suꝑ huiꝰs que dicimꝰ certꝰ esto. Posuit u̾o̾ ad sug¬
restionẽ uxoris sue aristobolus armatos in subt̾raneo: qui si
uenret armatꝰ. eũ occid̾e̾nt. Et aduocans fratrẽ aristobolus :¬
p̃cepit nũcio ut dic̾e̾t ei ne ueniret armatꝰ. S regina corru¬

Expanded text:
bat, accusabant eum, dicentes Aristobulo: « Fratrer tuus audiens te aegrotantem in manu forti, et armata intravit, ut te perimat, et regnet. Quod ita probare potes. Jube eum venire ad te, si venerit armatus, super his quae dicimus certus esto. » Posuit ergo ad suggestionem uxoris Aristobulus armatos in subterraneo, qui Piveniret armatus, eum interficerent. Et advocans fratrem Aristobulus praecepit nuntio, ut diceret ei, ne veniret armatus. Sed regina corru
Abbreviated transcription (Latin):
ex ip̃is multitudinem occidit. Coegitq ut ꝓmitt̾ent se omnẽ uolit tẽ
illiꝰ esse facturas: ⁊ ãnis singulis honoris cͥausa ad gen̾alem comientẽ
equos trecentos sibi ꝓ mun̾e daturos. Et his ita compositis. at mõu

Expanded text:
ex ipsis multitudinem cecidit coegitque, ut promitterent se omnem voluntatem illius esse facturos et annis singulis honoris causa ad generalem conventum equos CCC pro munere daturos. His ita compositis et more
Abbreviated transcription (Latin):
am cccupant.: Sanctus furseus in hyberma claruit. qui ꝑeg rinatio pro
p̃o egressus ad gallias usq ꝑuenit. ⁊ a clodoueo rege francoꝵ honorifice
utus laciniacũ cenobiũ fũdauit. Quem non młto post fratres sui foillanꝰ¬
us ertorudie uirginis fossense monasteriũ postea fũdauit: ubi etiam mar¬
nĩ coronatꝰ qui escit¬

Expanded text:
am occupant. Sanctus Furseus in Hibernia claruit; qui peregrinationem pro Christo aggressus, ad Gallias usque pervenit, et a Chlodoveo rege honorifice susceptus, Latiniacum coenobium fundavit. Quem non mlanus dono Gertrudis virginis Fossense monasterium postea fundavit, ubi etiam martyrio coronatus quiescit
Abbreviated transcription (Latin):
Quintꝰ ennius poeta tarenti nascitꝰ. qui a catone questore romã tnͣsla¬
tꝰ habitauit̃ in monde auentino. parco admodũ sũptu contentꝰ: ⁊ imi¬
us ancille minist̾io.: In ꝑiceno flumine sanguis effluxit: ⁊ apd̾ tu¬
menses qui ex condicione pacis romanis parere debebant: eos ad re¬
helandũ impellentes. Uenit̃ tñ romã legatio carthaginensiũ : et
pacem impetrauit̃.

Expanded text:
Q. Ennius poeta Tarenti nascitur, qui a Catone quaestore Romam translatus, habitavit in monte Aventino, parco admodum sumptu contentus, et unius ancillae ministerio. nienses, qui ex condicione pacis Romanis parere debebant, ad rebellandum inpellentes. venit tamen Romam legatio Carthaginiensium et pacem impetravit.
Abbreviated transcription (Latin):
imsco suo castigatõis arbitriũ mandauit᷑. Ip̃e qͦ plato crinuni¬
ciones difficillime recipiebat. Aliqnͣdo eĩ senoctatẽ discipulũ suũ audi¬
erat de se młta ĩpia fuisse locutũ: respuit̃ q criminationẽ. Insta¬
bat criminator: q̃rens cur sibi non cred̾e̾tꝰ. Respondit plato nor
esse credibłe. ut quẽ tanto tẽꝑe amau̾at : ab eo inuscem ñ dilig̾t᷑.
Uolente criminatore ad iuiurandũ ꝓdire : affirmauit̃ plato ñqͣn¬
u senocratẽ dicturũ fuisse. nisi expedire sib ea dici iudicasset.

Expanded text:
amico suo castigationis arbitrium mandavit. Ipse quoque Plato criminationes difficillime recipiebat. Aliquando enim cum Xenocratem discipulum suum audierat de se multa impia fuisse locutum, respuit criminationem. Instabat criminator, querens cur sibi non crederet, adiecit non esse credibile ut quem tantopere amaret, ab eo invicem non diligeretur, volente criminatore ad iusiurandum prodire, affirmavit numquam ea Xenocratem dicturum fuisse, nisi expedire sibi ea dici iudicasset.
Abbreviated transcription (Latin):
sq̃puo ꝑsas hoc temꝑe xp̃ianitas dilatata est. Iam maruthas ep̃s
gatione ad eos fũctus. filiũ sdigerdis regis orando a demonio lib̾a¬
uit. ꝑ qd̾ maior quidem gloria fidei accreuit. fit contra ab inimicis
de grauior ĩ xp̃ianos ꝑsecutio exarfit. Eudoxia nugusta theodo¬
si iunioris filia ualentiman ĩꝑatoris uxor ierosolimam ex uoto ꝓꝑa¬
uit. ⁊ inde reliquias ꝓthomartiris stephani ⁊ duas cathenas qua
igelus de manib petri apłi deiecit dei mitu attulit. eisq adiũta ca¬
china qua etiã idem petrus rome iunctꝰ fuit triadem fecit. ⁊ md
cũ consilio romani pontificis sollẽpnitatẽ scĩ pecti que dicitꝰ ad
uincula rome instituit kalendis augusti. Ideo maxime ut ppłm i
uocaret a gentilis suꝑsticionis pompa. qd̾ adhuc sollẽpnizabat in
hic die ciu̾i̾tas ex ritu gentili ꝓ uictoria octouiani augusti d
intonio ⁊ cleopatra ĩ kalendis augusti collata.: Oyabolus iu¬

Expanded text:
stianitas hoc tempore dilatata est. Nam Maruthas episcopus legatione ad eos functus, filium Sdigerdis regis orando a daemonio liberavit; per quod major quidem gloria accrevit, at contra ab inimicis Dei gravior in christianos persecutio exarsit. Eudoxia augusta, uxoi, Hierosolimam ex voto properavit, et inde reliquias prothomartiris Stephani et duas catenas, quas angelus de manibus Petri apostoli disjecit, Dei nutu attulit; eisque adjuncta catena, qua etiam Romae Petrus vinctus fuit, triadem fecit, et inde cum consilio Romani presulis solemnitatem S. Petri, quae dicitur Ad vincula, Romae instituit Kal. Aug., ideo maxime, ut populum revocaret a gentili superstitionis pompa, quod adhuc sollemnizabat in hac die civitas ex ritu gentili pro victoria Octaviano Augusto de Antonio et Cleopatra collata in Kal. Augusti. Diabolus Ju
Abbreviated transcription (Latin):
iumioris augusti edita est: que nestoriũ duas ꝑsonas ĩ xp̃o asserentẽ iusto
anathemate dãpnauit : ostendens manere ĩ duas naturas dñi nr̃i iħu xp̃¬

Expanded text:
junioris augusti edita est; quae Nestorium duas personas in Christo asserentem justo junioris augusti edita est; quae Nestorium duas personas in Christo asserentem justo anathemate condemnavit, ostendens manere in duas naturas unam Domini
Abbreviated transcription (Latin):
timꝑ romano ĩꝑio a ferrea firmitate ĩ testaceam decidente fragilitater
puserant tenebant : eaq tantũ pars galliaꝵ romane suberat dicioni. qũa
rethii fluenta ⁊ annis ligeris determinant.
sceimꝰ pappa ãd scothos ĩ xp̃m credentes palladiũ pͥmũ micit ep̃m. Pust̃
quẽ ad eosdem ab eodem celest ino mnissus est sc̃s patriciꝰ gen̾e brito. filiu
conches sororis scĩ martim turonensis. qui ĩ bapt ismo quidem dictꝰ est
criciꝰ: a quo archiep̃s scothoꝵ ordinatꝰ. ꝑ sexaginta ãnos signis. scĩtate¬
⁊ doctrina excellens: totam insulam hyberme conuertit ad xp̃m. : Fle¬
storiꝰ constantinopolis ep̃s factꝰ. fit actor he̾sis seꝑantis ĩ xp̃o hoĩem a deo
dicens purũ hoĩem xp̃m ñ deũ de maria natũ. ⁊ a iudeis crucifixũ.Wã¬
dalos qui olim timore athanulphi excesserant a galliis. Wallia rex go¬
thoꝵ expellere parat etiã ab hyspanis¬
tercia synodus unluersalis ophesina pͥma ducentoꝵ ep̃oꝵ iussu theodosii

Expanded text:
 Romano imperio a ferrea firmitate in testaceam decidente fragilitatem, serant provinciam, eaque tantum pars Galliarum Romanae suberat ditioni, quam Rheni fluenta ac amnis Ligeris determinant.s papa ad Scottos in Christum credentes, Palladium primum mittit episcopum. Post quem ad eosdem ab eodem Caelestino missus est S. Patricius, genere Britto, filius Conches sororis S. Martini Turonensis, qui in baptismo quidem dictus est tritius, a quo archiepiscopus Scottorum ordinatus, per 60 annos signis, sanctitate, doctrina excellens, totam insulam Hyberniam convertit ad Christum. Nestorius Constantinopolis episcopus factus, fit auctor heresis separantis in Christo hominem a Deo, dicens purum hominem, non Deum de Maria natum et a Judeis crucifixum. Wandalos, qui olim timore Atauulfi excesserant a Galliis, Wallia rex Gothorum expellere parat etiam ab HispaniiTertia synodus universalis, Ephesina prima, 200 episcoporum jussu Theodosii
Abbreviated transcription (Latin):
nchil. dolo pacis carthaginẽ capit. Et omnẽ affricam sibi subiciens:
crimabili clade potentiã romani regni deiecit. Hic nichil pensi neq sc̃i
abens. ⁊ infestꝰ cũctis maxime nobilitati ⁊ religioni: oĩa diuinie
ubiq ꝑsequi iussit. Carthago igue a wandalis hoc modo capta est : ãris
ngentis octoginca qͥnq euolutis. postqm romano ceꝑat iuri parci¬
iusfu leonis pappe ĩ britãniã dirigũt᷑ ut hesira pelagianã que ibi ast
aliquos ãnos pullulau̾at confutarent : ⁊ rectã fidem apłica aucto
tate solidarent. Interim hostib ex more insulã ingursantib. Germa
om̃s ad resistendũ animans ⁊ ip̃e dux eoꝵ factꝰ.iam ĩ ꝓcinctu pollo

Expanded text:
cus dolo Carthaginem coepit, et omnem Africam sibi subjiciens, lacrimabili clade potentiam Romani regni dejecit. Hic nichil pensi neque sancti habens, et infestus cunctis, maxime nobilitati et religioni, omnia divina et ulisset. Igitur Carthago a Vandalis hoc modo capta est, annis quingentis octoginta quinque evolutis, postquam Romano coeperat juri parnnis in Britanniam diriguntur, ut heresim Pelagianam, quae ibi ante aliquot annos pullulaverat, confutarent, et rectam fidem aecclesiastica auctoritate solidarent. Interim hostibus ex more insulam incursantibus, animans omnes ad resistendum Germanus et ipse dux eorum factus, jam in procinc
Abbreviated transcription (Latin):
ilus si pat᷑ uellet ꝓfectu ũ: ⁊ in deoꝵ benignitate se cõfid̾ iuctis hostibus
ilucas aderta d grecia domi redicurũ esse. Ftam sibi in yda filua cũ ĩ uena¬
tu abisset in sompnis mercuriũ adduxisse nuonẽ. uenerem ⁊ mineruã
ut mñt  eas de forme specie iudicaret: ⁊ tũo sibi uenerere pullacicameses
biã sprtiem meliorẽ haꝵ facie iudicaret. daturã ł er rxore quena grecu sce¬

Expanded text:
ictis hostibus laude adepta de Graecia domum rediturum esse. Nam sibi in Ida silva, cum venatum abisset, in somnis Mercurium adduxisse Iunonem Venerem et Minervam, ut inter eas de specie iudicaret: et tunc sibi Venerem pollicitam esse, si suam speciosam faciem iudicaret, daturam se ei uxorem, quae in Graecia spe
Abbreviated transcription (Latin):
sapientia qmͣ fortitudine regis ad gratiã eiꝰ reducũtꝰ. Solus aru¬
ad hũgaros cũ uyore ⁊ filiis fug̾iens: usq ad mortẽ regi
remansit.

Expanded text:
sapientia quam fortitudine regis ad ejus gratiam reducuntur. Solus Arnaudus Hungaros cum uxore et filiis fugiens, usque ad mortem regis ibi mansit.
Abbreviated transcription (Latin):
belisario conflixit : s facta maxima suoꝵ strage ĩ fugam conuersus est:
Lue ioħes magist᷑ militũ cognomento sanguinar iͦ noctu fugrentẽ ꝑl¬
quens uiuũ comp̃hendit: ⁊ romã ad belisariũ adduxit. Helisariꝰ uo sic d¬
witigem regem. Quo iustinianꝰ usso: ualde lecatꝰ est. Eũq ñ młtũ post
atriciũ effectũ. admsnistracionem illi iuxta ꝑsaꝵ t̾minos tribust. ul¬
a clarent fratres uterini. uno ⁊ eoder die nati. ⁊ pontifices consecrat
medardus ad ticulũ nousomensem gildardus ad rothomagensem: ⁊ uno d
absoluti a scło ⁊ assũpti a xp̃o.  In italia clarent ep̃i sabruꝰ camisinus. cas
iarmensis. fulgent tꝰ utincolensioi serbontus pepulon.sẽtariꝰ

Expanded text:
Belisario conflixit factaque maxima suorum strage in fugam conversus est. quem Iohannes magister militum cognomento Sanguinarius noctu fugientem persequens vivum conprehendit Romamque ad Relisarium adduxit. patrata Relierens. quo viso Iustinianus valde laetatus est eumque non multum post patricium effectum administrationem illi iuxta Persarum terminos tribuit clarent fratres uterini, uno et eodem die nati, et pontifices consecrati, Medardus ad titulum Noviomensem, Gildardus ad Rothomagensem, et uno die absoluti a saeculo, et assumpti a Christo, in Italia episcopi Sabinus Canusinus, Cassius Narniensis, Fulgentius Utricol
Abbreviated transcription (Latin):
t: ut p̃ magnitudine ĩopie natoꝵ suoꝵ carnes romani comed̾e uellent.
io ignꝰ romanio. nec ualentib sua menia tueri: totila a porta hostie
irbem ingressus est. Qui ꝑc̾e̾ romanis cupiens. ꝑ totã noctẽ clang̾e bucei¬
no iubet: quo se a gladũs ostrogothoꝵ aut ĩ eccłus tuerent᷑. aut quibcũq
rodio se occulerent. Qui postiodũ aliquãdiu habitauit cũ romanis quasi pa¬

Expanded text:
 magnitudine inopiae natorum suorum carnes comedere vellent. fessis nimium Romanis nec valentibus moenia tueri Totila a porta Ostensi urbem ingressus est. qui parcere Romanis cupiens per totam noctem clangere bucinam iubet, quo se a Gothorum gladiis aut ecclesiis tuerentur aut quibuscumque modis occulerent. habitavitque aliquantum temporis cum Romanis quasi pa
Abbreviated transcription (Latin):
n use. Huiꝰ eciã morte atheniensiũ uirtꝰ int̾cidit. ut siqͥdem amisso¬
us emulari cõsueuerant i in segniciã torporemq resoluti. ñ ut olim in
dissem ⁊ ex̾citꝰ. E in dies festos apparatuq lũdoꝵ redditꝰ publicos effũ¬
ũ ⁊ cũm auc torib nobilissimis poetisq teatra celebrant. fre¬
qñtiꝰ scenã qmͣ castra uisentes. u̾sific atoresꝙ meliores qm̃ du¬
ces laudantes. Tño uectigal publicũ quo antea milites ⁊ re¬
miges alebant ᷑ ubano s̃pło diuidi ceptũ: quib rebus effoctũ
qr. ut int̾ ocia grecoꝵ sordidũ ⁊ obscurũ antea macedonien

Expanded text:
misso,cui aemulari consueverant, in segnitiamtorporemque resoluti non ut olim in classem et exercitus, sed in dies festos apparatuque ludorum reditus publicos effunduntet cum auctoribus nobilissimis poetisque theatra celebrant, frequentius scenam quam castra visentes versificatoresque meliores quam duces laudantes. Tunc vectigal publicum, quo antea milites et remiges alebantur, cum urbano populo dividi coeptum. Quibus rebus effectum est, ut inter otia Graecorum sordidum et obscurum antea
Abbreviated transcription (Latin):
fic contra stephanũ papam sentiens reconciliauit ordinatos a
frrmoso quos st epħs ꝑ uim intꝰ rome. ⁊ non foris exordinau̾at.
nt tamen p̃sũpserat eos iterũ consecrare. His reconciliatis: the¬
nus papa libros abrenũciationis reddidit. ⁊ igni cremari pre¬
. Hic etiã ad confirmandam formosi ordinationẽ quã stepħs
chiep̃is ⁊ rege apud rauennã statuit. ⁊ coram eis combusta
ł synodus quã stepħs ĩ ordinationẽ formosi fec̾at.: Hũgaroꝵ
rus barbara que quibdã clusis remota. nec ad meridianã pla¬
am. nec ad octidentalem exeũdi antea habuerat facultatẽ.ꝑ ar¬
rmaniam. it aliãq ut ferz tẽpestas diffũditur.: zuendebaldus

Expanded text:
Hic contra Stephanum papam sentiens, reconciliavit ordinatos a Formoso, quos Stephanus per vim intus Romae et non foris exordinaverat; nee tamen praesumpserat eos iterum consecrare. His reconciliatis Theodorus papa libros abrenuntiationis reddidit, et igni cremari prae. Hic etiam ad confirmandam Formosi ordinationem, quam Stephanus piscopis et rege apud Ravennam statuit, et coram eis cumbusta est synodus, quam Stephanus in damnationem Formosi fecerat. Hungarorum gens barbara, quae quibusdam clusis remorata nec ad meridianam plagam, nec ad occidentalem exeundi antea habuerat facultatem; Galliam, Germaniam, Italiam, ut tempestas diffunditur. Zuendebaldus
Abbreviated transcription (Latin):
surtꝰ ⁊ nomen scĩ ioh̾is baptiste miraculis declarat᷑ apd̾ urbeen gal
ia ołim mulier sc̃o baptiste nimis deuota expet ebat a deo dona
sibi aliquid de membris eiꝰ. ⁊ in hac orandi instantia ꝑ triemitũ
i manducaturã donec qd̾ petebat acciꝑet. Et sic septem dieb ieni¬
uns septima tandem die desuꝑ altari pollicem miri candoris appare¬
nudens: leca donũ dei accepit. ad qd̾ adorandũ tres ep̃i uenientes cũ
alx sc̃õ pignore partẽ elicere uellent: tres sanguinis guitas exdo
floe in linteo supposito obstupuerũt. ⁊̃ singuli singulas se teruisse

Expanded text:
uirtus et nomen sancti Iohannis baptiste miraculis declaratur apud urbem Gallie tam. In ea olim mulier sancto baptiste nimis deuota expetebat a deo donari sibi aliquid de membris eius; et in hac orandi instantia per triennium non manducaturam donec quod petebat acciperet. Et sic septem diebus ieiunans septima tandem die desuvidens, leta donum Dei accepit. Ad quod adorandum tres episcopi venientes, cum de hoc sancto pignore partem elicere vellent, tres sanguinis guttas ex eo stillare in linteo supposito stupuerunt, et singuli singulas se meruisse
Abbreviated transcription (Latin):
unte. romani gregorio ꝑappe iam defũcto derogantes. qd̾ thesauroi
cle sua nimia liberalitate dissipasset. cũ non adesset ꝑsona in
ũ ii. desc̾ent. memorsam noĩs illiꝰ ĩ libris eiꝰ delere uolebaat.
scsapiꝰ  ioq confirmans iurisiurandi sacrament c pageio¬
res ey condicto fidem fent suo testamerot. Sicente ꝑeule

Expanded text:
vante, Romani Gregorio papae jam defuncto derogantes, quod thesauros aecclesiae sua nimia liberalitate dissipasset, cum non adesset persona, in quam exarderent, memoriam nominis ejus in libris illius delere volebant. vidisse. Idque confirmans iurisiurandi sacramento, mox moriens ex condicto, fidem fecit suo testimonio. DE
Abbreviated transcription (Latin):
tũ uastant. audouerpũ opidũ ⁊ widant emporiũ sitũ iuxta hostiũ
mosi fluminis incendũt. a frisonib tributũ accipiũt.: Grg¬
riꝰ papa plures it alie urbes aut uetustate aut hostilitate dirutis
nouis fabricis aut muris rest aurauĩt. Sarracenis de affrica¬
ãd depredendũ usq ad portũ romanũ uenient ib. romãni instantu
leonis pape auxiliantib sibi eciã neapolitanis. eos bello excipiunt.
¶Cometes in signo libre apparuit.: Dani qui ⁊ norinãni walacti¬
insulã uastant᷑. ⁊ cributũ exigũt. : Eodem ãno ꝑrexit ex̾citu¬

Expanded text:
estatum vastant; Andoverpum oppidum et Witlant emporium situm juxta ostium Mosae incendunt, a Fresonibus tributum accipiunt. Gregorius papa plures Italiae urbes aut vetustate aut hostilitate dirutas novis fabricis aut muris restaurat. Saracenis ad depredandum usque ad portum Romanum venientibus, Romani instantia Leonis papae, auxiliantibus sibi etiam Neapolitanis, eos bello excipiunt, 8. Cometes in signo Librae apparet. Northmanni Walacinsulam vastant, et tributum exigunt. 839.
Abbreviated transcription (Latin):
tass captas securadduxit ⁊ pie seruari iussit. Rome paulo papa mortuo:a
stantinꝰ quidam subito ordinatꝰ sacer dos ex laico. tyrannica ambicione papi
uuaso: eccłie dei magno fuit scandalo. Contra hũc philippꝰ quidã a quibusoħ
romanoꝵ papa constit uitꝰ  ⁊ ñ młto post deponitꝰ.
finitur: quia gaiferus a suis maloꝵ ꝑtesis ĩ graciã piꝑini apud perrie¬

Expanded text:
et neptes captas secum abducit. Romae Paulo papa mortuo, Constantinus quidam subito ordinatus sacerdos ex laico, tyrannica ambitione papatu invaso, aecclesiae Dei magno fuit scandalo. Contra hunc Philippus a quibusdam Romanorum papa constituitur, et non multo post deponitur r, quia Waiferus a suis malorum pertaesis in gratiam Pipini peri
Abbreviated transcription (Latin):
felicitatis magnitudine agnoĩatꝰ est magniꝰ. compardito cũ fr̃ẽ suo Rarlo¬
mãno regno: regnat post᷑ pattem ãnis quadraginta sex.: Constantino
pseuds papa ꝑ zelũ fideliũ ab eccłia detur bato. oculisq priuato. ftepd
ab ytalia ep̃oꝵ synodũ rome congregauit: in qua oĩa a constant fuo ordii¬
ca reordinat pret̾ haptismũ ⁊ crifma: decernente syrodo ut ep̃i ab illo
nsecrati ad gradũ qũe ante consecrationem hẽbant redirent. Et si
oimꝰ iudicarent᷑ iterũ electi.iterũ consecrarent  Presbit̾i uo ⁊ dyaco
unt redicen . Etnenp̃i si digni essent iterũ qͥdem consecrarent  s ad alti¬
em gradũ uł ordinem ⁊iũ qiti ascend̾ent. Laici uero ab illo i dyaconos uł p̃s¬
steros ordinati oĩno degnadarent᷑ : ⁊ ĩ religioso hĩtu ꝓseuerarent. uꝰ pe¬
conẽ etiñ sccri y maginũ confir mauit eaꝵ ꝙ ꝓphanatores anat henus¬
ciauit. Constituit etiã ut oĩ die dñico ad missam głoria in gxcelsig deoca¬

Expanded text:
felicitatis magnitudine agnominatus Magnus, compartito cum fratre suo Karlomanno regno, regnat post eum annis 47. Constantino pseudopapa per zelum fidelium ab aecclesia deturbato oculisque privato, Stephanus ab Italia episcoporum sinodum Romae congregat, in qua omnia a Constantino ordinata exordinat preter baptismum et chrisma; decernente sinodo, ut episcopi ab illo consecrati ad gradum, quem ante hanc consecrationem habebant, redirent, et si digni judicarentur, iterum electi iterum consecrarentur; presbiteri vero ac diaconi  redirent; et ipsi si digni essent, iterum quidem consecrarentur, sed ad altiorem gradum vel ordinem numquam ascenderent; laici vero ab illo in diaconos vel presbiteros ordinati omnino degradarentur, et in religioso habitu perseverarent. Venerationem etiam sanctarum imaginum confirmat, earumque profanatores anathematizat. Constituit etiam, ut in omni die dominico ad missam Gloria in excelsis Deo ca
Abbreviated transcription (Latin):
ndua latere eiꝰ aꝑto : exiuit de ea sanguis ⁊ aqua. Quod illi subposita
pilli suscipientes. ad exꝑimentĩ utrũ fuerint uera miracula
s iħm fecisse audierant. om̃s infirmos ĩ synagoga sua collectos. hoc
sargufne asꝑgebant. ⁊ a quocũq langor decinebantꝰ. om̃s sanabantur. bi¬
de tandem iudei cõpũcti ad adeodatũ ciuitatis ep̃m om̃s cucurrerũt : ei
re enarrata ymaginẽ cũ sanguine sibi dederũt. Quib ad petictonẽ ip̃oꝵ u¬
atis : ep̃s sanguinem ꝑ ampullas diuisũ. longe lateꝙ diriens. pdicabat
Constantinꝰ ĩꝑator ⁊ habdallas ãmiras sarracenoꝵ ꝑari uesania ĩ orthodox

Expanded text:
ncea latere ejus aperto, exivit de eo sanguis et aqua. Quod illi supposita ampulla suscipientes, ad experimentum, utrum fuerint vera miracula, Jesum fecisse audierunt, omnes infirmos in synagoga sua collectos hocsanguine aspergebant; et a quocumque languore detinebantur, omnes sanabantur. Unde Judaei tandem compuncti, ad Adeodatum civitatis episcopum omnes cucurrerunt, eique re enarrata, imaginem cum sanguine ei dederunt. Quibus baptizatis, episcopus sanguinem per ampullas divisum longe lateque dirigens, predicabat Constantinus imperator et Habdallas amiras pari vesania in orthodoxos
Abbreviated transcription (Latin):
occurrit: nec młto piost p̃liũ cũ antiocho cdmissũ est. Cũq ĩ dext̾io¬
re cornu legio romana maiore dedecore qmͣ ꝑiculo ad castra fug̾et. mr
chus emilius t̾ͥbuꝰ militũ ad tutelã castroꝵ relictꝰ armare se mili¬
tes suos ⁊ extra uallũ ꝓgredi iubet: strictisq gladiis fugientib mi¬
nari. morituros dicens ni ĩ p̃liũ reu̾tant᷑. infẽstioraq sua qmͣ hostiũ
castra inuenturos. Adtonita tam ambiguo ꝑiculo legio. comitanti¬

Expanded text:
occurrit, nec multo post proelium cum Antiocho commissum. Cum in dexteriore cornu pulsa legio Romana maiore dedecore quam periculo ad castra fugeret, M. Aemilius, tribunus militum, ad tutelam castrorum relictus armare se milites suos et extra vallum progredi iubet strictisque gladiis fugientibus minari, morituros dicens, ni in proelium revertantur, infestioraque sua quam hostium castra inventuros. Adtonita tam ambiguo periculo legio comitanti
Abbreviated transcription (Latin):
roni refugit. Cũq senatꝰ de eo submoriendo i elibaret. pat᷑ eiꝰ fabiue
niimꝰ ꝑg nonimsã filii dep̃catꝰ. legatũ se filio iturũ ultro optultarsi
ili depellende ignominie. iterũq gerendi belli facultas daret᷑ Qua
ĩntrata p̃lioq conserto. cũ subito pugnantẽ filiũ consulem. ĩsstente
poto samntaꝵ duce. ⁊ infestis hostiũ telis cõclusũ uideret ⁊ ni medũ
se erũ pius fenex equo uectꝰ ingessit. Quo fod ꝑmoti romani cdaũ
tubũ nouere dcie donec ip̃m ducem pontiũ deleto hostili ex̾citu
cata abuten ⁊ moilia cũ rege suo pontio. Tractũ est hoc hellit ꝑ qͥnanla

Expanded text:
um senatus de summovendo eo deliberaret, pater ejus Fabius Maximus ignominiam filii deprecatus, legatum se filio iturum ultro obtulit, si illi depellendae ignominiae, et gerendi iterum belli facultas daretur. Qua impetrata, praelioque conserto, cum subito pugnantem filium cos., insistente Pontio Samnitarum duce, et infestis hostium telis conclusum videret, in medium se agmen pius senex equo vectus ingessit. Quo facto permoti Romani, tota ibi incubuere acie, donec ipsum ducem Pontium deleto hostili exercitu capta autem IV millia cum reg
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ contimiũ bieniniũ iinensa romanos pestis afflixit: seqũtoiq
ĩno secutũ est satis triste ꝓdigiũ. Si quidem in medio urbis t̾ra
dissilut : uastoq p̃rupto hyancia subito inferna patuerũt. Qd̾
dũ diuciꝰ ita maneret. cũctisq t̾rorem inferret : tandem ĩtꝰ¬
p̾centib aruspicib qd̾ uiui hõĩs sepulturã expet̾et. marchus
curciꝰ eques romanꝰ se in id bararrũ armatꝰ imecit. sic q cla¬
sum est.

Expanded text:
 continuum biennium Romanos pestis afflixit || sequentique anno secutum est satis triste prodigium, si quidem in medio urbis terra dissiluit vastoque praeruptu hiantia subito inferna patuerunt. quod cum diutius ita maneret cunctisque terrorem inferret, tandem interpretantibus haruspicibus, quod vivi hominis sepulturam expeteret, M. Curtius eques Romanus se in id baratrum armatus iniecit sicque conclusum est.
Abbreviated transcription (Latin):
xoiem. Tanteq pudicicie fuit : ut illo qͦ seculo ꝓ exemplo fuerit qͣ
⁊pudicicia monstrũ erat ñ uiciũ. Hic duellus iãm senee ⁊ tremen¬
⁊ corꝑe ĩ quodã iurgio audiuit sibi exprobrari os fecidũ: ⁊ trutio
se domũ contulit. Tũ ꝑ apd̾ uxorem questꝰ esset. quare mũqm se mo¬
nuisset ut huic uicio med̾e̾tur : fecissem inquit illa nssi putassem
ẽb uiris sic es olere. Laudanda in ut roq pudica ⁊ nobilis femina

Expanded text:
plo fuit, quo impudicitia monstrum erat, non vitium. Is iam senex et trementi corpore, in quodam iurgio audivit exprobrari sibi os fetidum et tristis se domum contulit. Cum uxorem questus esset, quare nunquam se monuisset, ut huic vitio mederetur ; fecissem inquit illa, nisi putassem omnibus viris sic os olere. Laudanda in utroque pudica et nobilis mulie
Abbreviated transcription (Latin):
urbes capiłt. De hoc plio sic uarrat orosius. Gueno corinelio asinsi
marit ina ĩnstructa septuagentaa nauiũ classe uastaret. romiani
⁊ ip̃i classem fabricari atꝙ instrui preceperũt. Qd diulrꝰ cõsul
celerit̾ ĩpleuit. Nã ĩntra sexagm̃ta dies qua arbores cese enpieli
centũ trnita nauiũ clasis deducta in anchoris sterit: Cormeli
asina consiul alt̾. cũ sex decłm nauib hparam insulã ꝓecłe aũdoi ar
hambale duca quasi ad collogunũ patis euocatꝰ ꝑunicafraude capa
ita naul adu̾sus hanbalem ꝓfectꝰ est. Cõmiso nauali p̾ho: ha
ibal amissa naui qua uehebat᷑ sc̃apha subductꝰ anfugit. Tringinta
una naues eiꝰ capte. tredecim merse : tria milia hominũ ocrisa. tͥa¬

Expanded text:
ornelio Asina maritimam instructa septuaginta nauium classe uastaret, Romani et ipsi classem fabricari atque instrui praeceperunt. quod Duilius consul celeriter inplenit; nam intra sexaginta dies quam arbores caesae erant centum triginta nauium classis deducta in anchoris stetit. Cornelius Asina consul alter cum sedecim nauibus Liparam insulam petiit; ubi ab Hannibale quasi ad conloquium pacis euocatus Punica fraude captibus aduersus Hannibalem profectus est. commisso nauali proelio ibal, amissa naui qua uehebatur, scapha subductus aufugit; triginta et una naues eius captae, tredecim mersae, tria milia hominum occisa,
Abbreviated transcription (Latin):
stulit.: Theophilus alexandrie ep̃s ciclũ de obseruacione pasche ꝑ cent
ãnos digestũ quẽ lat̾culũ uocauit: ab hoc ãno incoautt̃.: Damasus pappa

Expanded text:
transtulit. Teophilus Alexandriae episcopus cyclum de observatione paschae per centum transtulit. Teophilus Alexandriae episcopus cyclum de observatione paschae per centum annos diges
Abbreviated transcription (Latin):
clarũ fieret: ip̃m ppsalt̾iũ distiñxit ꝑ astericos. id est st ellã. ⁊ ꝑ obelos ad est uir¬
gam iacentẽ. docens ea que cont mentur sub aster iẜo usq ad duo pũcta. in he¬
o haberi. ⁊ a septuag int a p̃t̾missa esse. Ea iro̾ que continent᷑ sub obelo usq
ad duo pũcta in hebreo ñ haberi. s a septuaginta addita esse: iuxta theodocionis
taxat translationẽ. Hoc psalt̾iũ damasus pappa rogatu ieromini ĩ gallican
eccłus cantari insticuit᷑. ⁊ ꝓpt̾ hoc gallicanũ uocat᷑: romanis psalteriũ scdm¬
tuagiuta retinentib sibi. ꝓpt̾ qd̾ romanũ uocat᷑. Hec duo psalt̾ia cũ ñ suf¬
c̾ent ad ꝓponenda ⁊ estimonia de xp̃o contra iudeos qui ñ recipiũt insi ea que
habentur ĩ hebreo addidit ⁊ t̾ciũ qd̾ hebraicũ uocat᷑. ꝓ eo qd̾ regatu sophro
nis uiri sapientis tnͣstulit illud de hebraica ueritate ĩ lat snũ u̾bo ad uerbũ
Q uad psalt̾iũ ⁊ alia ieronimi opuscula idem sophronius de latm̃o ĩ grecũ

Expanded text:
clarum fieret, ipsum psalterium distinxit per asteriscos, id est stellam +, et per obelos, id est virgam jacentem ÷, docens ea quae continentur sub asterisco + usque ad duo puncta .. in Hebreo haberi et a LXX pretermissa esse; ea vero quae continentur sub obelo ÷ usque ad duo puncta: in Hebreo non haberi, sed a LXX addita esse, justa Theodotionis dumtaxat translationem. Hoc psalterium Damasus papa rogatu Hieronimi in Gallicanecclesiis cantari instituit, et propter hoc Gallicanum vocatur: Romanis Psalterium secundum LXX retinentibus sibi, propter quod Romanum vocatur. Haec duo Psalteria cum non sufficerent ad proponenda testimonia de Christo contra Judaeos, qui non recipiunt nisi ea quae hanii viri sapientis transtulit illud de Hebraica veritate in Latinum verbo ad verbum. Quod psalterium et alia Hieronimi opuscula idem Sophronius de Latino in Grecum
Abbreviated transcription (Latin):
loie sue fecit. Qui theodosiꝰ incredibili celeritate ⁊ mira felicitate
ctis młtis tũc barbaris gentib lassam rem publicam ĩ orientis
parcib reꝑait̃. Clarebant eo tẽꝑe damasus rome t̾ciũ decsinũ pa¬
pditꝰ ãnĩ agens. Didimꝰ alexandrinꝰ : qui a quarto etatis ãno lumsne ceca¬
tꝰ. quĩius esset elementoꝵ ignarꝰ tñ ĩ lict̾aꝵ scientia erat philosoph mi
bilis. Ieronimꝰ totꝰ diuine scripture ĩcũbens. Gregorsus nisenꝰ. Grego/¬
riꝰ naranzenꝰ. martmnꝰ turonensis ep̃s. Ambrosiꝰ mediolanensis. R uf

Expanded text:
um ordinatus, incredibili celeritate et mira felicitate devictis multis barbaris gentibus, lassam rem publicam in orientis partibus reparavit. Clarebant eo tempore Damasus Romae, 13u m papatus annum agens; Didimus Alexandrinus, qui a quarto aetatis anno lumine captus, quamvis esset elementorum ignarus, tamen in litterarum scientia etiam philosophibilis; Hieronimus, totus divinae scripturae incumbens; Gregorius Nisenus, Gregorius Nazanzenus, Martinus Turonensis episcopus, Ambrosius Mediolanensis, Rufin
Abbreviated transcription (Latin):
mabili cũ gothis bello cõmisso. ad pͥmũ gothoꝵ ĩperũ ꝑturbate roma¬
noꝵ equitũ turme: nudata peditũ deseruere p̃sidia. Qui mox equi¬
itu hostiũ septi a sagutaꝵ nubib obruti. cũ amentes metũ huc il¬
sagũta saueiꝰ. uersusq ĩ fugam ob dolorem nimiũ sepe ẽquo lab̾e̾t᷑.
atq ĩ uilissĩmã casulam deportatꝰ esset : suꝑuenientib gothis ignes¬
casule supposito concrematꝰ est. Iusto it aq dei iudicio ab illis crenar
pecunia plebi largita ab urbis uastacione tũc hostem submoꝵ par

Expanded text:
mabili cum Gothis bello commisso || ad primum Gothorum impetum perturbatae Romanorum equitum turmae nudatos pedes deseruere, qui mox equitatu hostium saepti ac sagittarum nubibus obruti cum amentes metu huc ilsagitta saucius versusque, in fugam || ob dolorem nimium saepe equo laberetur || atque in vilissimam casulam deportatus esset, supervenientibus Gothis ignique supposito concrematus est. || denipecunia plebi largita ab urbis vastatione hostem submovit,
Abbreviated transcription (Latin):
diũsi hĩtꝰ ⁊ ꝓfessionis scĩmoĩales ⁊ mulieres deo deuore ã con¬
tiuentia ⁊ pauꝑtate sub obedient ie iugo regularit̾ uiuen¬
tes feruore religionis se inbicem ꝓuocarent: ⁊ noua certa¬
tim in diu̾sis locis monast̾ia fũdarent. Cũ his etiã monachi
Qui p̃ cet̾is cont iuent es pesti auaritie qua plurtmos sib
ceat statuerũt. Et ip̃i singulas singulis cellas habentes par
uulas. raro iissi ob dei cultũ. uł ob mutuũ ĩ caritate solaciũ¬
simul cõuenient es: ꝑfectiꝰ mori mondo ⁊ cet̾is tanto diligen

Expanded text:
us atque professionis sanctimoniales et mulieres Deo devotae, in continentia atque paupertate sub obedientiae jugo regulariter viventes, fervore religionis invicem provocarent, et nova certatim diversis in locis monasteria fundarent. Cum his etiam monachi qui pre ceteris continentes, pesti avaritiae, qua plurimos sub ceat, statuerunt; et ipsi singulas singuli cellas habentes, ac raro vel ob Dei cultum, vel ob mutuum in caritate solacium convenientes, perfectius mori mundo et ceteris di
Abbreviated transcription (Latin):
aiũt ẽẽ serapin. Si quidem cũ frẽm egialoũ regem p̃fecisset achaie: ipt cũ
ꝑiclitari. tñ peꝑit filiũ. Egrediente autẽ aĩa p̃dolore par tus morieiꝰ. uoca¬
min: id est filiũ dext̾e. Sepulta est autẽ rachel ĩ uia q̃ ducit bet hleem: ⁊ sola
int cognatos honorẽ sepulture abrahe habere nõ meruit. Etexto q iacob ei¬
tulũ suꝑ sepulerũ eiꝰ qui ibi appar et usq in ẜsentẽ diem

Expanded text:
in esse Serapin: siquidem cum fratrem Aegialeum regem praefecisset Achaiae, ipse cum periclitari, tamen peperit filium. Egrediente autem anima prae dolore partus, moriens, vocamin, id est filium dexterae. Sepulta est ergo Rachel in via, quae ducit Bethleem, et sola inter cognatos, honorem sepulturae Abrahae habere non meruit. Erexitque Jacob titulum super sepulcrum ejus, qui apparet usque in praesentem diem