comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ceguint pugnã neq sustinen poterant ni exͣ ordinane cofortes pm corpoꝵ aĩoꝵq iobore
se obiecisset̃. Cuẽ int̾ pͥmores d̾uoꝵ ppsos res gent᷑ quiqquid hic̃ aut issic coĩs mars
beslo aufe̾ret mustiplex quã ꝓ nũo dap̃nũ est nusgus aliud armator uesud desegata
pmonb pugna euentum suũ in ui̾tute abiena ponit mła utͥnq aadũt płes uusnera
accipuĩt tãdem equices alius alium ĩ crepantes quid̾dem̃ restaret quendo si naq ex
eq̾iuis pepulissẽt hostem neq pedices queꝙͣ momĩti facerẽt quã c̾tiã expettarent pugͣ
Quidꝰ añ pugnã fenres ꝓsiluissẽt̃ et alieno pugnarẽt soco ħis int̾ se uocib cõcitati
clamore renouato infetũt pedem et pͥmũ gradi mouẽ hostem dem̃ pepulo postremo
iam haud dubie au̾tũt neq tũ iuires pares que suꝑauit res facile deũ est nͥ m p

Expanded text:
tegrant pugnam; neque sustineri poterant, ni extraordinariae cohortes pari corporum animorumque robore tegrant pugnam; neque sustineri poterant, ni extraordinariae cohortes pari corporum animorumque robore se obiecissent. tunc inter primores duorum populorum res geritur; quidquid hinc aut illinc communis Mars belli aufert, multiplex quam pro numero damnum est. uolgus aliud armatorum, uelut delegata primoribus pugna, euentum suum in uirtute aliena ponit. multi utrimque cadunt, plures uolnera accipiunt; tandem equites alius alium increpantes, quid deinde restaret quaerendo, si neque ex equis pepulissent hostem neque pedites quicquam momenti facerent? quam tertiam exspectarent pugnam? quid ante signa feroces prosiluissent et alieno pugnarent loco?—his inter se uocibus concitati clamore renouato inferunt pedem et primum gradu mouerunt hostem, deinde pepulerunt, postremo iam haud dubie auertunt; neque, tam uires pares quae superauerit res facile dictu est, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
ui̾tutes acuit neqr segni ap̃a ustes belsum appaut᷑ qui er ꝑti ante d̾econs i
memores neq ignar aucrar uinum hostis suas qͦ uires augẽr. Om̃e hernicu
nom̃ omis militans eras excit᷑ quadiugenane octo cohortes locta robora uiror
scnbunt᷑ hũc exumiũ fłorem iuuẽtutis eo etiã qd̾ ut duplex acciperẽt scipendui
decreuerãt spei cuĩoꝵq impleue̾ ĩmunes qͦ oꝑum militariũ erãt ut in unum
macie locati quo cõspectior ui̾tus eet. Dui miliũ planities castra romana ab
hernicis dirimebat ibi par fẽme ut̾nq spatio ĩmedio pugnatũ est pͥmo stent
ambigna spe pugna/ ne quicꝙͣ sepe conatis equitib romanis ĩpetu tũbure hoscru
atiẽ. Postꝙy eq̃stus pugna efferni ꝙͣ conatib uanior erat cosulto ptius dicratar̃¬
equites pmissudem̃ eius reliotis equis clamore ingenti ꝓuolant añ signa et nouan in¬

Expanded text:
uirtutes acuit. neque segnius ad hostes bellum apparatur, qui et parti ante decoris uirtutes acuit. neque segnius ad hostes bellum apparatur, qui et parti ante decoris memores neque ignari auctarum uirium hostis suas quoque uires augent. omne Hernicum nomen, omnis militaris aetas excitur; quadringenariae octo cohortes, lecta robora uirorum, scribuntur. hunc eximium florem iuuentutis, eo etiam quod ut duplex acciperent stipendium decreuerant, spei animorumque impleuere; immunes quoque operum militarium erant, ut in unum in acie locati quo conspectior uirtus esset. duum milium planities castra Romana ab Hernicis dirimebat; ibi pari ferme utrimque spatio in medio pugnatum est. primo stetit ambigua spe pugna nequiquam saepe conatis equitibus Romanis impetu turbare hostium aciem. postquam equestris pugna effectu quam conatibus uanior erat, consulto prius dictatorequites, permissu deinde eius relictis equis, clamore ingenti prouolant ante signa et nouam in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsonat appium cladium qr dissuaserat legem maiore aĩ auctoritace euentu
rephesi abse cõsilii icuisantẽ dictatorẽ cõsensu pacricior ẜuilius cõsul ducit
dilctusq er iusticiũ indictu. ¶ Prius ꝙͣ dicrator legioneeq noue in hernicos
uenirerouctu .c. sulpicu legaci nes ꝑ occasioe gesta egregie est.In hernicos
morce cõsulis cotẽptim ad castra romana cum haus dubia expugnãdi spe suc¬
cendentes hortante segato er psenis ur acq ĩd̾ignitatis misicũ animis enp¬
tio ost frã mltũ abspe ad̾eundi ualli res heͥnicis abfuit adeo turbatis ordĩb¬
ind̾e abscesse̾. dDicratons demn aduetu nouus ueten excit᷑ iũgit᷑ et copie dupli¬
cant᷑ et ꝑ cõtione dictator saudib segati misitũq quoꝵ ñcũte castra defensa
em̃t sił audientib laudes mĩtas sub̾stulit animos sims cetos ad emulandas

Expanded text:
personat. Ap. Claudium , quia dissuaserat legem, maiore nunc auctoritate euentum personat. Ap. Claudium , quia dissuaserat legem, maiore nunc auctoritate euentum reprehensi ab se consilii incusantem, dictatorem consensu patriciorum Seruilius consul dicit, dilectusque et iustitium indictum. priusquam dictator legionesque nouae in Hernicos uenirent, ductu C. Sulpici legati res per occasionem gesta egregie est. in Hernicos morte consulis contemptim ad castra Romana cum haud dubia expugnandi spe succedentes, hortante legato et plenis irae atque indignitatis militum animis eruptio est facta. multum ab spe adeundi ualli res Hernicis afuit; adeo turbatis inde ordinibus abscessere. dictatoris deinde aduentu nouus ueteri exercitus iungitur et copiae duplicantur; et pro contione dictator laudibus legati militumque, quorum uirtute castra defensa erant, simul audientibus laudes meritas tollit animos, simul ceteros ad aemulandas
Abbreviated transcription (Latin):
sius auspiciis gestunis eet ꝑ aide ut eueniret res ita comunicatos honcos
ꝓbe ne aut secus cõsulto habitura forte ita tulit caũs ut gemitius ad hoste
magno conatu ꝓfert᷑ in ĩsidias precipitaret᷑ legionib nec opinato pauoire
fusis cõsus ciͥcuuẽt ab ĩsciis quẽ int̾fecissẽt ocaderet᷑ quod est̾ ubi est romam
nutiatum neqͣꝙͣ tãtũ puͣ calamitate mesti patres ꝙͣtũ feroces infelia cõsulis
plebeii ductu fiemut oĩb locis nõt crearẽt coñs ex plebe ciñsfe̾ñt auspitia oͦ
nefas eet potuisse pres plebiscito pelli hononb sius nũ etiã in dõs ĩmortales
ĩ auspicata legem ualuisse uindicasse ipõs suũ num̃ sua auspitia que ut pͥ¬
mũ cõtacta sĩt ab eo a qͦ nec ius nec fas fuert deletum cũ duce excitũ docum̃¬
to fuisse ne inde turbato gẽtiũ uire comitii haberent᷑. his uocib curia et for

Expanded text:
suis auspiciis gesturus esset, perinde ut euenisset res, ita communicatos honores suis auspiciis gesturus esset, perinde ut euenisset res, ita communicatos honores pro bene aut secus consulto habitura. forte ita tulit casus, ut Genucius ad hostes magno conatu profectus in insidias praecipitaret <et> legionibus necopinato pauore fusis consul circumuentus ab insciis quem intercepissent occideretur. quod ubi est Romam nuntiatum, nequaquam tantum publica calamitate maesti patres, quantum feroces infelici consulis plebeii ductu, fremunt omnibus locis: irent crearent consules ex plebe, transferrent auspicia quo nefas esset; potuisse patres plebi scito pelli honoribus suis: num etiam in deos immortales inauspicatam legem ualuisse? uindicasse ipsos suum numen, sua auspicia, quae ut primum contacta sint ab eo a quo nec ius nec fas fuerit, deletum cum duce exercitum documento fuisse ne deinde turbato gentium iure comitia haberentur. his uocibus curia et forum
Abbreviated transcription (Latin):
eet silencio fc̃o tẽpla deoꝵ ĩmortaliũ que foro ĩminet᷑ capitoliũq ĩtuentẽ etc
manus nuc̃ in cellu nũc ĩ pacetes cẽr hiat ad des manes pongentẽ se deuo¬
uisse. Equo dem̃ quã poterat mayune ex ornaco insidencẽ armatũ se in speam
ĩmusisse donaq ac finges suꝑ cum a mla tudine uiror ac mulier cõgestas sa¬
c̃q cũtiũ nõ ab antiquo ilło ticitatii misite c̃tio mectio sed̾ ab hoc ap̾pessatũ
cum nõ deesser siqua ad̾uer uia ĩquirentẽ fe̾ret nũo same reꝵ stãd̾um est ũ
certã deragat uerustas fidem et lacus nom̃ abhac recẽtiõe insignius fabul
est ¶ Post tanti ꝓdigii ꝓcuuitioe eodem ãno de he̾nicis cõsult senat᷑ cũ frcĩ¬
ales ad̾ res repetendas ne quicꝙͣꝵ misisser pͥmoqͦ die ferendũ ad ppłm de besli
indicendo hernicis cẽsuit ppłsq id̾ bellum frequẽs iussit .l. gemitio cõsuli
uĩtia sorte euenit. In expetratioe aiutas erat qd̾ pͥmꝰ ille de p̃sebe cõsus belłim

Expanded text:
t, Capitoliumque intuentem et manus nunc in caelum, nunc in patentes terrae hiatus ad deos manes porrigentem, se deuouisse; equo deinde quam poterat maxime exornato insidentem, armatum se in specum immisisse; donaque ac fruges super eum a multitudine uirorum ac mulierum congestas lacumque Curtium non ab antiquo illo T. Tati milite Curtio Mettio sed ab hoc appellatum. cura non deesset, si qua ad uerum uia inquirentem ferret: nunc fama rerum standum est, ubi certam derogat uetustas fidem; et lacus nomen ab hac recentiore insignitius fabula est. post tanti prodigii procurationem eodem anno de Hernicis consultus senatus, cum fetiales ad res repetendas nequiquam misisset, primo quoque die ferendum ad populum de bello indicendo Hernicis censuit populusque id bellum frequens iussit. L. Genucio consuli ea prouincia sorte euenit. in exspectatione ciuitas erat, quod primus ille de plebe consul bellum
Abbreviated transcription (Latin):
um saioionẽ int̾ regem cõcordie cũ obs uare segẽ liciiuã comitiis cõsularib ui¬
seie p. uaieno publicole daitus e plebe cossega.c. mia̾tius ritilius. Inclinatis
semel in cõcoidiam aĩs noui coñs senebrẽ qͦ ir̃ que destinare un aic̃s iude bat᷑
quos mensanos ab dispẽsatioẽ pecunie appellam̃t menti equitate cuiuq sunt
ut ꝑ oĩum ãnaliũ monum̃ta celebres noĩb eẽnt fuere auc̃.c. duellius. p.
decius mus mareus papirius qnius publuis ec .c. enulius qui rẽ difficillimã
tnctatu et plerũq ꝑti utriq sõp ce̾te alci ꝓmuem cũ alia modertioẽ cũ ĩpendio

Expanded text:
nterregem concordiae causa obseruare legem Liciniam comitiis consularibus iusnterregem concordiae causa obseruare legem Liciniam comitiis consularibus iussere. P. Ualerio Publicolae datus e plebe collega C. Marcius Rutulus . inclinatis semel in concordiam animis noui consules fenebrem quoque rem, quae distinere una animos uidebatur, quos mensarios ab dispensatione pecuniae appellarunt. meriti aequitate curaque sunt, ut per omnium annalium monumenta celebres nominibus essent; fuere autem C. Duillius P. Decius Mus M. Papirius Q. Publilius et T. Aemilius . qui rem difficillimam tractatu et plerumque parti utrique, semper certe alteri grauem cum alia moderatione tum impendio
Abbreviated transcription (Latin):
ioassens ꝙͣ uet̾ mĩtum ut maleficii ꝙͣ bñficii poni ĩmemores eẽnt. Itaq i
nis eodem noxios camine nis belli coũsa est s hostes nusꝙͣ ĩuẽti cũ pplacione
uigrii fines cẽnt ab oppugnatiõe urbiĩ temꝑatũ legionib q romã reductis ie¬
pauũ amn nuns cuͣribrꝵ reficiendis cõsũptũ ex edes apollims dedicata est
eoemo año comitia cõsularia cẽtam̃ paciũ ac plebis diremit tribunis negã¬
eibus rossuros comitia hr̃e ni scdm sianiã legẽ haberent̃ dicratore obstinato tol¬
sei poti totũ e re p. cõsulatũ ꝙͣ piisciũ patrib ac plebi face. Piolatandio igͥ
cuomitiis cũ dierator magiatu abisser ues ad ĩt̾regnũ rediit infestam inde patui¬
bus plrbẽ int̾reges cũ qcxpisset᷑ ad undecimũ int̾regẽ sedicionib certacũ est
segis sicinie patirriniũ tribum iacrabat̃ ꝓpͥor dolor plebi fenors ĩgniuescẽts euit
curq pͥnate in co̾taminib pubsicis eruĩpesũt. ¶Quar tedio patres. s. cõnesi¬

Expanded text:
aesens quam uetus meritum, ut maleficii quam beneficii potius immemores essent. itaque pax liscos eodem noxios crimine uis belli conuersa est; sed hostes nusquam inuenti. cum populatione peragrati fines essent, ab oppugnatione urbium temperatum; legionibusque Romam reductis reliquum anni muris turribusque reficiendis consumptum et aedis Apollinis dedicata est. extremo anno comitia consularia certamen patrum ac plebis diremit, tribunis negantibus passuros comitia haberi ni secundum Liciniam legem haberentur, dictatore obstinato tollere potius totum e re publica consulatum quam promiscuum patribus ac plebi facere. prolatandis igitur comitiis cum dictator magistratu abisset, res ad interregnum rediit. infestam inde patribus plebem interreges cum accepissent, ad undecimum interregem seditionibus certatum est. legis Liciniae patrocinium tribuni iactabant: propior dolor plebi fenoris ingrauescentis erat curaeque priuatae in certaminibus publicis erumpebant. quorum taedio patres L. Corne
Abbreviated transcription (Latin):
cia eẽnt ꝓfessus consurã se petere .c. ma̾tius rutilius qui pͥmus dictator de plebe
faerat cõcordiam ordinũ turbauit quod uidebat᷑ quidẽ tpr̃ alieno fecisse quia
ambo tũ forte patricii coñs eiũt qui rõnẽ ei̾ sehĩturos negabat. Sed ex ipẽ cõ¬
sum adiuuerũt cũ ip̃ius uin magestas nullius honoris fastigiũ nõ equabat
Tum ꝑeundem ad dictatum̃ aperusset uicẽ cẽsiuũ qͦ in ꝑtẽ uocan plebes uole¬
bat nec uanatũ comitus est qn cũ mallio neuio censor maͬtius airaret᷑. ¶ Dic¬
catorẽ qͦ hic ãnus hũit .i. fabiũ nullo t̾rore belli s ne licinia lex comiciis cõ¬
sulanb obẜuaret᷑ magr̃ equitũ dictaton addit̾ ẜuilius nec tñ dictatum poten¬
tiorem eũ cõsensu pacrũ cõsulanb comiciis fecit ꝙͣ ma̾ci rutilu cẽsoris fuerat

Expanded text:
tia essent, professus censuram se petere C. Marcius Rutulus , qui primus dictator de plebe tia essent, professus censuram se petere C. Marcius Rutulus , qui primus dictator de plebe fuerat, concordiam ordinum turbauit; quod uidebatur quidem tempore alieno fecisse, quia ambo tum forte patricii consules erant, qui rationem eius se habituros negabant; sed et ipse consum adiuuerunt, et cum ipsius uiri maiestas nullius honoris fastigium non aequabat, tum per eundem, qui ad dictaturam aperuisset uiam, censuram quoque in partem uocari plebes uolebat. nec uariatum comitiis est, quin cum Manlio †Naeuio censor† Marcius crearetur. dictatorem quoque hic annus habuit M. Fabium , nullo terrore belli sed ne Licinia lex comitiis consularibus obseruaretur. magister equitum dictatori additus Q. Seruilius . nec tamen dictatura potentiorem eum consensum patrum consularibus comitiis fecit quam censoriis fuerat:
Abbreviated transcription (Latin):
uent᷑ ant extiriatio equis ror p̃tiis liberuit ut nõ modo siñ ĩiuria si et̃ sine
ouermoniis ꝑtis utͥusq ex hausta us ingens eris aliem ita t̾ror inde uanus
ceror foris trãquilla oiã fuere teptatũ domi ꝑ dicitorẽ ut amby patricii coñs crea¬
renc rem ad ĩcerregnũ pduxit. Duo int̾reges.c̃. sulpici et.m. fabius ĩt̾positi
obtinue qd̾ dictator frustiri terenderat miciore iã ꝑlebe obiecens mentũ senati
ens asieni ut ambo patricii uns̃ cirarẽt᷑ cirati ipẽ.c. sulpici peticus qͥ pͥor ĩcregͦ
abit et .l. quintius penue quidam cosonẽ alii caruomen quĩtio adiciũt. Ead̾
talus senio uicta uonusq ꝑtinatia ipłi est ut pͥmum a cons̃ dem̃ pmissu eonĩ
ab senatu ĩducias pererẽt in q̃dingita anos ĩpetrauerũt ita posita duor belloꝵ
que iminebat̃ cum dũ aliqua ab armis quies eẽt qr solucio ens alieni mltari
rer muraueuit dños censum agi placuit cetin cũ censorib creandis in dicta comi¬

Expanded text:
 ut non modo sine iniuria sed etiam sine querimoniis partis utriusque exhausta uis ingens aeris alieni sit. terror inde uanus ceterum foris tranquilla omnia fuere: temptatum domi per dictatorem, ut ambo patricii consules crearentur, rem ad interregnum perduxit. duo interreges, C. Sulpicius et M. Fabius , interpositi obtinuere quod dictator frustra tetenderat, mitiore iam plebe ob recens meritum leuati aeris alieni, ut ambo patricii consules crearentur. creati ipse C. Sulpicius Peticus , qui prior interregno abiit, et T. Quinctius Poenus ; quidam Caesonem, alii Gaium praenomen Quinctio adiciunt, ad tabis senio uicta utriusque pertinacia populi est, ut primum a consulibus, dein permissu eorum ab senatu indutias peterent. in quadraginta annos impetrauerunt. ita posita duorum bellorum quae imminebant cura, dum aliqua ab armis quies esset, quia solutio aeris alieni multarum rerum mutauerat dominos, censum agi placuit. ceterum cum censoribus creandis indicta comi
Abbreviated transcription (Latin):
tã gratos noiuis cõrũpenẽt maleficiis florẽtẽq połm romanũ ac felicissimũ bel
lo sibi desument hostẽ ciũ afflicci amicitiã cepissẽt ne appellaret cõ siliũ queuis
ac nonͣtas appllanda eẽt ciñseũtes agmine infesto ꝑ agnĩ suĩ tã quinienses
cum p̃t uiã nicħ petissẽt craxisse quosdã agsciũ populatioĩs eiꝰ que sibi crimĩ
det̃ comites/ eos sen dedi placeat dedere se pacos ce sen suplcio affia da curos n¬

Expanded text:
tam gratos, nouis corrumperent maleficiis florentemque populum Romanum ac felicissimum beltam gratos, nouis corrumperent maleficiis florentemque populum Romanum ac felicissimum belius adflicti amicitiam cepissent? ne appellarent consilium, quae uis ac necessitas appellanda esset. transeuntes agmine infesto per agrum suum Tarquinienses, cum praeter uiam nihil petissent, traxisse quosdam agrestium populationis eius, quae sibi crimini detur, comites. eos seu dedi placeat, dedere se paratos esse, seu supplicio adfici, daturos
Abbreviated transcription (Latin):
maliliii dixit is cum sibi magrm equitũ corneliũ cossum dixisser cõsulan exetu¬
ex auctonitate patiũ ac połi iussu ceritib hellũ indixit. Cũ pͥniũ centes caiꝙͣ
in u̾bis hosciũ ius maior ad bellũ sig̾ficando ꝙͣ in sius stis qui ꝑ pplacioẽ roma¬
nos sacessi eiãc etiã uerus belli tẽror ĩuasit. Et qm̃ nõ suaꝵ uiriũ ea dunarato
eẽt ce̾nebãc penitebatq ipłationis ca̾quinienses execabãt᷑ defecnoĩs auctoͬ
nec arma aut bellum quisꝙͣ apparare s ꝑse quisq segacos micti ibebut
ad perendã er̃ons ueniã segati senatũ cũ adisset ab̾ senatu reiecti ad ipłm dõs
rogauerũt quoꝵ sacra bello gallico accepra nce pamussẽt ut romanos Nlorẽtes
ea ne mĩtos crẽder quisꝙͣ hostes repẽte siñ cã scõs aut siqd hostiłr fecisser̃ cosi¬
lio id mag̃ quã furore lapsos feasse ut sua uetem bñficia locata p̃ẜtim apud̃

Expanded text:
ilium dixit. is cum sibi magistrum equitum A. Cornelium Cossum dixisset, consulari exeuctoritate patrum ac populi iussu Caeritibus bellum indixit. tum primum Caerites, tamquam in uerbis hostium uis maior ad bellum significandum quam in suis factis, qui per populationem Romanos lacessierant, esset, uerus belli terror inuasit, et quam non suarum uirium ea dimicatio esset cernebant; paenitebatque populationis et Tarquinienses exsecrabantur defectionis auctores; nec arma aut bellum quisquam apparare sed pro se quisque legatos mitti iubebat ad petendam erroris ueniam. legati senatum cum adissent, ab senatu reiecti ad populum deos rogauerunt, quorum sacra bello Gallico accepta rite procurassent, ut Romanos florentes eane meritos crederet quisquam hostes repente sine causa factos? aut, si quid hostiliter fecissent, consilio id magis quam furore lapsos fecisse, ut sua uetera beneficia, locata praesertim apud
Abbreviated transcription (Latin):
iuix ducos eminẽt aliquotiẽs stustra in cãpũ descensũ cũ eẽt mł̃tiq ꝑ seditioẽs
acti comitiales dies postremo uicta ꝑseuerãtia cõsulũ plebs eo dolore rupit
ut trbunos actũ eẽ de lib̾tate uociferãtes resĩquendũq nõ cãpum iã solum
S eriã urbem captã atq orp̾ssam regno patricioꝵ in esta plebs seq̃ret᷑. ¶ Coñs
relicti a ꝑte ppłi ꝑ ĩfreꝙ̃ciã comicia nicho segni ꝑficuĩt creaci coñs ambo patͥcii.
ex hio urbs capta ceteruqi oppida eandẽ fortunã habuissẽt̃ in uniu̾sa gens posl¬
tis armis in fidem cons uenisset triũphatũ de ciburtibi. Asicꝗn mitis uicto a
trucidatũ nec poss̃ in eos qui missi romã eiãt mitior fuit. Med̾io in spro ces aui¬
gis cesi ac seam pcussi id ꝑ ĩmolatis in foro tñquiniẽsiũ romanis pene hostibr
redditũ. ¶ Res bello bñ geste ue samnites ꝙͦ anuatiã peterẽt effecemĩt segabis

Expanded text:
uix duces eminent. aliquotiens frustra in campum descensum cum esset multique per seditiones acti comitiales dies, postremo uicit perseuerantia consulum: plebis eo dolor erupit, ut tribunos actum esse de libertate uociferantes relinquendumque non campum iam solum sed etiam urbem captam atque oppressam regno patriciorum maesta plebs sequeretur. consules relicti a parte populi per infrequentiam comitia nihilo segnius perficiunt. creati consules ambo patricii, em pugnatum. Sassula ex his urbs capta; ceteraque oppida eandem fortunam habuissent, ni uniuersa gens positis armis in fidem consulis uenisset. triumphatum de Tiburtibus; alioquin mitis uictoria trucidatum. nec populus in eos qui missi Romam erant mitior fuit: medio in foro omnes uirgis caesi ac securi percussi. id pro immolatis in foro Tarquiniensium Romanis poenae hostibus redditum. res bello bene gestae ut Samnites quoque amicitiam petere
Abbreviated transcription (Latin):
peritus .iii.m uaserius pubsicola eodeq die magrãtũ inierũt quadrĩgẽtesimo ã¬
no ꝙ̃ utbo romana cõdita enit. quĩcto encessimo ꝙ̃ agallis recepta.ab
sata post nonũ ãnũ a plebe cõsulatu patrcii coñs ambo ex intregno magm̃atũ
auere suspitius peticus. in.m. ualenus pͥublicosa estepulũ eo ãno ex tib̾urtib
haud meinorundo ce̾tamiẽ captũ siue duoꝵ coñs auspicio bellũ ibi gestũ est
ur scpͥsere quidã seu ꝑidẽ cp̃s cãquiniensiũ oͦ sũt uastati agn a sulpitio coñs
quo ualerus adusus ciburtes segiones duxit. ¶Domi mauis ce̾ram̃ coñs cũ
plebe ac trbunis eiat fidei iã sue nõ solũ uitutis dicebãt ẽẽ ut accepissent
duo patricii cõsulatũ ita ambob patriciis mandare. Quin aut toto cedendum
ost si plebeius iã magñt cõsulatus fiat auc cotũ possidendꝰ quã posẜonem
integñ a patrib accepissẽt̃ plebes ꝯc̃ fremit quio seuiue̾. quid in ꝑte ciuium

Expanded text:
e die magistratum inierunt, quadringentesimo anno quam urbs Romana condita erat, quinto tricesimo quam a Gallis reciperata, ablato post undecimum annum a plebe consulatu patricii consules ambo ex interregno magistratum iniere, C. Sulpicius Peticus tertium M. Ualerius Publicola . Empulum eo anno ex Tiburtibus haud memorando certamine captum, siue duorum consulum auspicio bellum ibi gestum est, ut scripsere quidam, seu per idem tempus Tarquiniensium quoque sunt uastati agri ab Sulpicio consule, quo Ualerius aduersus Tiburtes legiones duxit. domi maius certamen consulibus cum plebe ac tribunis erat. fidei iam suae non solum uirtutis ducebant esse, ut accepissent duo patricii consulatum, ita ambobus patriciis mandare: quin aut toto cedendum esse, si plebeius iam magistratus consulatus fiat, aut totum possidendum quam possessionem integram a patribus accepissent. plebes contra fremit: quid se uiuere, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ĩspens cum plena religione auicas eẽt senacui plaaut dicratorẽ fenar cõstituen¬
diu cadici dictus.p. ualeri publicola magr̃ eqͥtũ ei quotꝰ fabius arabi seis ditus est
nõ trib cãtũ siupsicatũ ire placuit s finitunos et̃ ppsos ordli his qͥ ꝗs q idie suhsicaret᷑
surut iuidicia eo ano ppli tnsetia infenemtores stũ quib abedilibuis dcẽ dielicar¬
tiñdunt᷑. Et res hauc ulla insigni ad memonã cã ad int̾irgnũ redit exintregio
ut id accũ uiden posset. ¶ Ambo patucii coñs creati sut̃ .M. ualerius corius
.iii.a. cornelius cossus.¶Maiora iam hinc bella et uirib hostiũ et sogĩquit¬
ce uł regionũ uł cp̃tum spatio quib bessatũ est dicent᷑. Nãd eo ãno adu̾sus sã¬
rudes gentẽ opib armisq uallidã mota aͥma sãniciũ bessum ancipiti maͬte gestũ¬

Expanded text:
inspectis cum plena religione ciuitas esset, senatui placuit dictatorem feriarum constitueninspectis cum plena religione ciuitas esset, senatui placuit dictatorem feriarum constituendarum causa dici. dictus P. Ualerius Publicola ; magister equitum ei Q. Fabius Ambustus datus est. non tribus tantum supplicatum ire placuit sed finitimoanno populi tristia in feneratores facta, quibus ab aedilibus dicta dies estraduntur; et res haud ulla insigni ad memoriam causa ad interregnum redit. ex interregno, ut id actum uideri posset, ambo patricii consules creati sunt, M. Ualerius Coruus tertium A. Cornelius Cossus . maiora iam hinc bella et uiribus hostium et longinquitate uel regionum uel temporum spatio quibus bellatum est dicentur. namque eo anno aduersus Samnites, gentem opibus armisque ualidam, mota arma; Sa
Abbreviated transcription (Latin):
.c.malliũ capitolinũ dix̃. Et cũ qd̾ ꝑ magnos tumult̾ fieri solitũ erat isticio ĩ dicti
delctus sin uacationib habit᷑ eẽt legiones ꝙͣ tũ matuum potuit in auñcos ducte
ibi p̾donũ mag̃ ꝙͣ hostiũ animi ĩuẽti pͥma utiq acie debellatũ ese. Bictator cam̃ qr
et ultro bellum ĩculenĩt et sin detiaccioe se ce̾tami offerebãt. Deor qͦ ores ichiben¬
das unit̾ int ip̃am dimicatiõe edem unioni monete uouit au̾ dl̃natus uon. Cum
uictor romã reu̾tisset dictatura se abdicauit. ¶Senat̾ dr̃ uiros ad ea odem
maslii capitolimi fuenit. ¶ Cons̃ dictatoris exatu ad bellum ualscum usi sorm
hoscib ĩcautos adorti cepunc ¶ Anno postꝙyͣ uota er̃t edeo moẽte dedicat᷑ c maͬtio
sto mõcis albam ꝓdigio. Nãq et sapidib pluit et nos int dui uisa incendi lidns ꝙ

Expanded text:
Cn. Manlium Capitolinum dixit; et cum—quod per magnos tumultus fieri solitum erat—iustitio indicto Cn. Manlium Capitolinum dixit; et cum—quod per magnos tumultus fieri solitum erat—iustitio indicto dilectus sine uacationibus habitus esset, legiones quantum maturari potuit in Auruncos ductae. ibi praedonum magis quam hostium animi inuenti; prima itaque acie debellatum est. dictator tamen, quia et ultro bellum intulerant et sine detractatione se certamini offerebant, deorum quoque opes adhibendas ratus inter ipsam dimicationem aedem Iunoni Monetae uouit; cuius damnatus uoti cum uictor Romam reuertisset, dictatura se abdicauit. senatus duumuiros ad eam aedeManli Capitolini fuerat. consules dictatoris exercitu ad bellum Uolscum usi Soram ex hostibus, incautos adorti, ceperunt. anno postquam uota erat aedes Monetae dedicatur C. Marcio sto montis Albani prodigio; namque et lapidibus pluit et nox interdiu uisa intendi; librisque
Abbreviated transcription (Latin):
ante siquid ab roma moueret᷑ copiis ooau̾issent nulla mora int̾ infensos diui¬
no odio dimicandi fcã est uulscor ad rebellandũ mag̃ m adbellandũ gens cõta¬
mne uicta fuga effusa satͥci menia petũt. ¶Et ue ĩ muris quidẽ sacis fima spe
se se dedidere opidum diritũ acq ĩcensum ab ed̾e tãtum matris macute abstuue̾
curum criũphans egit uenditis dem̃ magnã pecuniã in erariũ redegit. Sut̃ qui
hac̃ mltitudinẽ captiuã ẜuor fuisse serbant id̾q magis uerisimile est ꝙͣ deditos
uenisse hos. ¶ Coñs secuti sũt.m.fabius dorsuo ser̃. sulpitius camerinus ĩ aum̃cũ
inde bessum ab repentina ppłatioe ceptũ metuq ne id̾ frm̃ ipłi uni cõsilii oĩ noia
sanni eẽt. Dictator uelud adusum amatũ iã satiũ .s. furius aeatur magr̃m equitĩ

Expanded text:
ante, si quid ab Roma moueretur, copiis occurrissent, nulla mora inter infensos diutiante, si quid ab Roma moueretur, copiis occurrissent, nulla mora inter infensos diutino odio dimicandi facta est. Uolsci, ferocior ad rebellandum quam ad bellandum gens, certamine uicti fuga effusa Satrici moenia petunt; et ne in muris quidem satis firma spe, inem imbellem sese dedidere. oppidum dirutum atque incensum: ab aede tantum Matris Matutae abstinuere onsul ante currum triumphans egit; uenditis deinde magnam pecuniam in aerarium redegit. sunt qui hanc multitudinem captiuam seruorum fuisse scribant, idque magis ueri simile est quam deditos uenisse. hos consules secuti sunt M. Fabius Dorsuo Ser. Sulpicius Camerinus . Auruncum inde bellum ab repentina populatione coeptum; metuque ne id factum populi unius consilium omnis nominis Latini esset, dictator—uelut aduersus armatum iam Latium— L. Furius creatus magistrum equitum
Abbreviated transcription (Latin):
annositacum ab anciatib cosonia deducta destitutuq urbs quã sacui diruerãt
x cum cartaginensib segatis rome fedus ictũ cum amicitiã ac societatẽ petẽtes
uenissent idem ocur domi foriso mãsit. ¶ C. malsio torquato.ii.c. plantio cons
senuñciariũ tancũ ex untiano fen stm̃ ex ĩpensioẽs equas triẽni ita nc qͣrta pre¬
sens eẽt solucio ens aliem dispensata est er sic qͦ ꝑte plebis affecra fides tam̃ pił
p̾uacis difficultatib porior ad curm senatui fuit lenate maxime res qr tributo
ac desetur supsessum. ¶ Tertio anno post satucum resticutũ a uulscs .m. nalen
coruus .n. cõsus cũ.c. perisio ftus cum exsatio nũciatũ eẽt segatos abantio cͥcũ¬
ur pplos sacioꝵ ad cõcitandũ bessũ priusꝙ plus hostiuĩ fieret uulscis amia ĩfe̾re
nissus ad satricũ ex̾citu ĩfesto ꝑgit̾. Quo cũ antiates aliiq nulsa p̃panitis iã

Expanded text:
anno Satricum ab Antiatibus colonia deducta restitutaque urbs quaanno Satricum ab Antiatibus colonia deducta restitutaque urbs quaet cum Carthaginiensibus legatis Romae foedus ictum, cum amicitiam ac societatem petentes uenissent. idem otium domi forisque mansit T. Manlio Torquato ii† C. Plautio consulibus. Semunciarium tantum ex unciario fenus factum et in pensiones aequas triennii, ita ut quarta praesens esset, solutio aeris alieni dispensata est; et sic quoque parte plebis adfecta fides tamen publica priuatis difficultatibus potior ad curam senatui fuit. leuatae maxime res, quia tributo ac dilectu supersessum. tertium anno post Satricum restitutum a Uolscis M. Ualerius Coruus iterum consul cum C. Poetelio factus, cum ex Latio nuntiatum esset legatos ab Antio circumire populos Latinorum ad concitandum bellum, prius quam plus hostium fieret Uolscis arma inferre iussus, ad Satricum exercitu infesto pergit. quo cum Antiates aliique Uolsci praeparatis iam
Abbreviated transcription (Latin):
agtũ dissipati sũt inde Apuliam ac mare inferũ petier̃t coñs cõtione ad uan¬
ca landatum tribunũ decẽ hob aureaq corona donat ipẽ inssus absenaraa
bessum mantimũ curare cum p̾tore uir̃it castra ibi qr res trihi segitia ac̃or
nõ cõmictẽtiũ se in aciã uidebant E dictatorẽ comitior cã t malliũ tor¬
qͣtum ex auctontate senat dixit dictator magr̃o equitũ .a. cornelio cosso dicto
a cnnullo nlla memombilis gesta irs nec illi tera nec roman man bellato eme
sse tyrmos credidini nã ultior gtia cẽpestate ĩ testino fessa bello ia macedonu
oyes hrrebat. Excitib dimissis cũ et fons par et domi cõcordia or dnium
ocium eẽt ne nimis sete res eẽnt pestisencia ciiitatem adorta coegit senatũ ĩꝑar
o uuins uc libios sobissinos inspicerent eoꝵq monicu sectisternui fuit. ¶ Eodẽ

Expanded text:
agrum dissipati sunt; inde Apuliam ac mare inferum petierunt. consul contione aduocaagrum dissipati sunt; inde Apuliam ac mare inferum petierunt. consul contione aduocata laudatum tribunum decem bubus aureaque corona donat; ipse iussus ab senatu bellum maritimum curare cum praetore iunxit castra. ibi quia res trahi segnitia Graecorum non committentium se in aciem uidebantur, dictatorem comitiorum causa T. Manlium Torquatum ex auctoritate senatus dixit. dictator magistro equitum A. Cornelio Cosso dicto a Camillo nulla memorabilis gesta res; nec illi terra nec Romanus mari bellator sse tyrannos crediderim; nam ulterior Graecia ea tempestate intestino fessa bello iam Macedonum opes horrebat. exercitibus dimissis, cum et foris pax et domi concordia ordinum otium esset, ne nimis laetae res essent, pestilentia ciuitatem adorta coegit senatum imperare decemuiris ut libros Sibyllinos inspicerent; eorumque monitu lectisternium fuit. eodem
Abbreviated transcription (Latin):
sims ac mñte turbatũ uasenus obtiũcat coruus ex cõspecti esat orentẽ potĩt suc¬
tenus qui ete utͥnqr stationes fuere postꝙy spoliare corpus cosi hostis tubuna
cepit ne galli statioe se tenuerũt er romanor cũsus ad iuictoriã enã otior fus
Ibi cĩca iatentis galli corp̾ cõtuicto ce̾tamine pugna atror cõatat iã nõ ma¬
nipulis primar stationũ s legionib utnq effusis res gent᷑. Camillus leratũ
ĩsignẽ sposiis tnbunũ huc̃ muitare miles aiebat et ci̾ca iacẽtẽ ducõ stẽnẽ galłoꝵ
cnteruas dii hoiẽsq illi affuen pugne de pugnatũq haus hnuc q̃ ꝙͣ cẽtami ne
ambiguo cũ gallis est adeo duor milicũ euẽtũ unt̾ quos pugnatũ emit utrtara¬
cies animis p̾cepat int̾ pͥmos qͦr cõcũsus asios excuiemt atrox p̃tur fuit . alia
młtitudo p̾usꝙ̃ ad cõiectũ teli uenurit terga utit pͥmo ꝑ uulscos faleriumua

Expanded text:
simul ac mente turbatum Ualerius obtruncat; coruus ex conspectu elatus orientem petit. hacsimul ac mente turbatum Ualerius obtruncat; coruus ex conspectu elatus orientem petit. hactenus quietae utrimque stationes fuere; postquam spoliare corpus caesi hostis tribunus coepit, nec Galli se statione tenuerunt et Romanorum cursus ad uictorem etiam ocior fuit. ibi circa iacentis Galli corpus contracto certamine pugna atrox concitatur. iam non manipulis proximarum stationum sed legionibus utrimque effusis res geritur. Camillus laetum entem ducem sterne Gallorum cateruas.' di hominesque illi adfuere pugnae depugnatumque haudquaquam certamine ambiguo cum Gallis est; adeo duorum militum euentum, inter quos pugnatum erat, utraque acies animis praeceperat. inter primos, quorum concursus alios exciuerat, atrox proelium fuit: alia multitudo, priusquam ad coniectum teli ueniret, terga uertit. primo per Uolscos Falernumque
Abbreviated transcription (Latin):
git ubi cum stationib quieti tp̃s tẽiem̃t gallus ꝓcossit magnitudine atq amieos
insignis quatiens saitũ hasta cum silentiũ feasset puocat o int᷑ptẽ umi ex e¬
orem eo decore se quã .t. malliũ uit pͥus sascitat᷑ cõsulis uolũtatẽ in mediuñ dg¬
matus ꝓcessit min insigne ce̾tam̃ linãnũ numine ĩtdosito deoꝵ fim Naq cõserẽ¬
ti iam manũ romano coruus repente in galea cõsedit in hostem usus ad d̾mo
ut augunũ celo missum letus accepit tribunus p̃catus dem̃ sid̾iuus sid̾iua eẽt
qui sibi p̃petem misisset uolens ꝓpitius adesset dictu mirbile tenuit nõ solium
ales captum semel sedem sed quotiensaĩq ce̾ram iitũ est seuãs se ales  os
mu loaqi hostis rostro et unguib appetit donee tentũ ꝓdigutalis iusu oculiecs

Expanded text:
git. ubi cum stationibus quieti tempus tererent, Gallus processit magnitudine atque armis git. ubi cum stationibus quieti tempus tererent, Gallus processit magnitudine atque armis insignis; quatiensque scutum hasta cum silentium fecisset, prouocat per interpretem unum ex Ro haud indigniorem eo decore se quam T. Manlium ratus, prius sciscitatus consulis uoluntatem, in medium armatus processit. minus insigne certamen humanum numine interposito deorum factum; namque conserenti iam manum Romano coruus repente in galea consedit, in hostem uersus. quod primo ut augurium caelo missum laetus accepit tribunus, precatus deinde, si diuus, si diua esset qui sibi praepetem misisset, uolens propitius adesset. dictu mirabile, tenuit non solum ales captam semel sedem sed, quotienscumque certamen initum est, leuans se alis os oculosque hostis rostro et unguibus appetit, donec territum prodigii talis uisu oculisque
Abbreviated transcription (Latin):
xͣͥ. quas uix ceͣi capit orbis cõtracte in unũ hauo faciłe efficiãt adeo in que
laboram sola creuim diuitiis luxunaq ¶Int cera tͥstitia eius anni cons alt̾
arpi csaudius in ip̃o belli apparatu morit̾. Redieratq res ad camissum cui
unico cõsuli ul obaliã dig̾cioe haud subiçiendã dictature uł ob omen fuustũ
ad gallicũ cumltũ agnomis dictatorẽ abrogari haud satis decoꝵ uisũ est
patrib cons duab legionib urbi ĩp̃ositis acro cũ.l. pinano p̃core d̾auisis
memor patue uitutis gullicũ sibi bessũ ex̾ sortẽ sumit p̃corẽ maritimã ortim tuca¬
n gierosq arrere siconbi uissic et cum magium pomptunimꝰ desceñdisset qmia
neq in campis congiedi nussa agente re uolebat et phibendo populatõnib. quis
ipta uiuere noitas cogerer satis doman crẽdebat sostẽ socũ rdoneũ statuibs drie¬

Expanded text:
uli Romani, quas uix terrarum capit orbis, contractae in unum haud facile efficiant; adeo in quae uli Romani, quas uix terrarum capit orbis, contractae in unum haud facile efficiant; adeo in quae laboramus sola creuimus, diuitias luxuriamque. inter cetera tristia eius anni consul alter Ap. Claudius in ipso belli apparatu moritur; redieratque res ad Camillum, cui unico consuli, uel ob aliam dignationem haud subiciendam dictaturae uel ob omen faustum ad Gallicum tumultum cognominis, dictatorem adrogari haud satis decorum uisum est patribus. consul duabus legionibus urbi praepositis, octo cum L. Pinario praetore diuisis memor paternae uirtutis Gallicum sibi bellum extra sortem sumit, praetorem maritimam oram tutari Graecosque arcere lipulationibus quos rapto uiuere necessitas cogeret satis domari credebat hostem, locum idoneum statiuis dele
Abbreviated transcription (Latin):
Gassi ex asbanis mõtib qr hyemis nim paci nequiuerãt ꝑ cãpos mantimaq
son uagi populabant᷑ mare infestũ classib Grecoꝵ erat oiuq litons anti¬
atis saurensq tract᷑ or tobens hostia ut predones mantimi cũ t̾restribus
cõa⁊ossi ancipiti semel p̃lio dece̾taret. Dubiiq discesserĩt in castra gulli gre¬
ci retro ad naues ĩceͬti uictos se an uictores puraiẽt Int hos longe maxim
extitit teͣror cõciłia ppłoꝵ satinoꝵ ad lucũ ferentinui hĩta respõsũq haud abiguũ
imperantib nulites romanis datum absisterẽt ĩperre hiis qͦr auxilio egerẽt
satinos ꝓ sua sib̾tate poti ꝙ ꝑ alieno imꝑio laturos aͬma. Int d̾uo simul bel¬
la extna defectioe etia sotioꝵ senatus anxius cũ cẽnetͣ metu tenẽdos quos fideᷤ
no cenuisset extende os unpii uires cons delctu habendo uissit ciuili quidem

Expanded text:
Galli ex Albanis montibus, quia hiemis uim pati nequiuerant, per campos maritimaque Galli ex Albanis montibus, quia hiemis uim pati nequiuerant, per campos maritimaque loca uagi populabantur; mare infestum classibus Graecorum erat oraque litoris Antiatis Laurensque tractus et Tiberis ostia, ut praedones maritimi cum terrestribus congressi ancipiti semel proelio decertarint dubiique discesserint in castra Galli, Graeci retro ad naues, uictos se an uictores putarent. inter hos longe maximus exstitit terror concilia populorum Latinorum ad lucum Ferentinae habita responsumque haud ambiguum imperantibus milites Romanis datum, absisterent imperare iis quorum auxilio egerent: Latinos pro sua libertate potius quam pro alieno imperio laturos arma. inter duo simul bella externa defectione etiam sociorum senatus anxius, cum cerneret metu tenendos quos fides non tenuisset, extendere omnes imperii uires consules dilectu habendo iussit: ciuili quippe
Abbreviated transcription (Latin):
et uusnus degranabat ex subioẽ excitum opulentũq gallicis spoliis romã
reduxit. ¶aom̃ tnumpho uułm̃ cons̃ actulit eadẽq cã dictatoris desidenũ
senatui fecit ut ec̃t qui egris cõsusib comitia habe̾t᷑ dictator.l. fumia cami¬
lus dictus abdito magro equitũ .p. cornelio scipione reddidit parrib posse¬
ionẽ pnstim cõsulat ipẽ ob id mitũ ingẽti patiũ studio creat᷑ coñs collegã
apium csandiũ crassum dixit pͥus ꝙͣ mirent noui cõsules magnĩtũ tͥũpħus
a popisio de gallis acrus magno fuuiore ꝓsebis musantesq int̾ se rogitabat᷑
nũ quẽ płobei cõsułis peniteret suns dictatorẽ increpabat qui segis sicinie
sõte mercẽdem cõsulatũ pͥuata cupiditate ꝙͣ publica ĩuidia fec̾iorem cepisset
ut se ip̃ẽ cõsulem dictator crearet. ¶ Annus młtis uariisq motib fuic ĩsigͥᷤ

Expanded text:
et uolnus degrauaet uolnus degrauareduxit. moram triumpho uolnus consulis attulit eademque causa dictatoris desiderium senatui fecit, ut esset qui aegris consulibus comitia haberet. dictator L. Furius Camillus dictus addito magistro equitum P. Cornelio Scipione reddidit patribus possessionem pristinam consulatus. ipse ob id meritum ingenti patrum studio creatus consul collegam Ap. Claudium Crassum dixit. prius quam inirent noui consules magistratum, triumphus a Popilio de Gallis actus magno fauore plebis; mussantesque inter se rogitabant num quem plebeii consulis paeniteret; simul dictatorem increpabant, qui legis Liciniae spretae mercedem consulatum priuata cupiditate quam publica iniuria foediorem cepisset, ut se ipse consulem dictator crearet. annus multis uariisque motibus fuit insignis:
Abbreviated transcription (Latin):
tar ꝓpe timecto cesserat parũꝑ ex acie. Iamq emissa cuctando uictoria erit
Cũ cõsul iilne alligato renect᷑ ad pͥma signa quid stas mił inouit nõ cũ lac¬
no sabmo foste res est que uictis armis socum ex hostefacias in belluas serm
se pubites egistis stiatis corponib hostiũ supstatio. Complete ead̾e stinge cam¬
seos qua montes reusestis. olite spectare dum stantes uos fugiat inferẽda
funcsig na et uadendim in hostem. hiis adhortationib itm cohorti pessunt
saro ⁊nos mampulos galsoꝵ cuneĩ dem̃ in mẽdiũ agm̃ ꝑrũpũt. Inde barbauĩ
diss pti ouib nee cẽta imꝑia nec duces eẽnt ue̾tut impetũ in fuos fusiq ꝑ
dampos es pt castra ecia sua fuga p̃lati quod̾ editissimũ int̾ equales tumu¬
ses ocuiisebat ocuilis arcẽ albanã potut. Consul nõ ultra castia insecut quia

Expanded text:
tari prope traiecto cesserat parumper ex acie. iamque omissa cunctando uictoria erat, tari prope traiecto cesserat parumper ex acie. iamque omissa cunctando uictoria erat, cum consul uolnere alligato reuectus ad prima signa 'quid stas, miles?' inquit; 'non cum Lano Sabinoque hoste res est, quem uictum armis socium ex hoste facias; in beluas strinle praecipites egistis, stratis corporibus hostium superstatis; complete eadem strage campos qua montes replestis. nolite exspectare dum stantes uos fugiant; inferenda sunt signa et uadendum in hostem.' his adhortationibus iterum coorti pellunt loco primos manipulos Gallorum; cuneis deinde in medium agmen perrumpunt. inde barbari dissipati, quibus nec certa imperia nec duces essent, uertunt impetum in suos; fusique per campos et praeter castra etiam sua fuga praelati, quod editissimum inter aequales tumulos occurrebat oculis, arcem Albanam petunt. consul non ultra castra insecutus, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ad uiuic ut pila oĩa hasteq nõ tãꝙͣ ex eqno missa uana qd płerũq fit cade¬
rent s oĩa libruta pondib figẽnt᷑. Oneintiq tellis galli quib aũ corponi
tiãfira aut p̃gnauata ĩ herentib gerebat᷑ scuta cũ cu̾sũ pene in adust̃ĩ subisset
pͥmo ince̾̃ti restitere. Dem̃ cũ ip̃a cuẽtatio er his aĩos minuisset et auxisser
hosti ĩpulsi retro ruere.Ali suꝑ alios stragẽq ĩt̾ se cede ipa fediorẽ dait adeo
p̃c̃ipici turba obtriti plures ꝙͣ fe̾ro necati nec dum x̾ta romais uictoria erat
alia in campũ digressis superat moles nãq mlticudo gallor sẽsum oẽm ta¬
lis dap̃ni exuperins uelud noua rũsus ex oriente acie integrũ milicẽ adu̾sus
uictorẽ hostẽ ciebat stetit q supp̃sso ĩperu roman et qr itm̃ fexio sub eunda
dimicatio erat et ꝙ cõns dũ int̾ pͥmores ĩ caut agitat seuo humero mac¬

Expanded text:
adiuuit, ut pila omnia hastaeque non tamquam ex aequo missa uana, quod plerumque fit, cadeadiuuit, ut pila omnia hastaeque non tamquam ex aequo missa uana, quod plerumque fit, caderent sed omnia librata ponderibus figerentur; oneratique telis Galli, quibus aut corpora transfixa aut praegrauata inhaerentibus gerebant scuta, cum cursu paene in aduersum subissent, primo incerti restitere; dein, cum ipsa cunctatio et his animos minuisset et auxisset hosti, impulsi retro ruere alii super alios stragemque inter se caede ipsa foediorem dare; adeo praecipiti turba obtriti plures quam ferro necati. necdum certa Romanis uictoria erat; alia in campum degressis supererat moles. namque multitudo Gallorum, sensum omnem talis damni exsuperans, uelut noua rursus exoriente acie integrum militem aduersus uictorem hostem ciebat; stetitque suppresso impetu Romanus, et quia iterum fessis subeunda dimicatio erat et quod consul, dum inter primores incautus agitat, laeuo umero ma
Abbreviated transcription (Latin):
ordinẽ datum is ĩpigre excicu scpͥto cũ oĩs ex poͣtã capenã ad martis ed̾ẽ cõueni¬
re aͬmatos uiniores uississet signaq eodẽ questores ex emirio defẽre.iiii. expłe¬
tis legionib quod suꝑfuit militũ .p. ualeno publicole p̃tori cͣddidit auccoib
patrib scribendi alterius excit̾ qui ad ĩce̾tos belli euẽtus subsidiũ rei .p. eẽt ipẽ
ducẽ cepit. Gens ferox er ingenii auidi ad pugnã cũ ꝑcul uisis romanoꝵ signis
ue ex tẽplo p̃liuĩ untura explicuisset aciem postꝙͣ neq in equũ dimicti agmen
udit et cũ soci asticudinẽ tũ ualło et̃ cegi romanos pculsos pauore inta simul
oportuniores quod̾ uitenti tũ maxĩe oꝑi eẽnt trua clamore aggredit᷑ ab̾ romaĩs
nec opus intmissum triarii erat qui muniebat et ab hastatis pͥncioibq qui
ꝓ munitionib intenti armatiq steterũt p̾liũ initũ ũt̾ ui̾tutẽ locus qͦ suꝑior

Expanded text:
 is impigre exercitu scripto, cum omnes extra portam Capenam ad Martis aedem conuenire armatos iuniores iussisset signaque eodem quaestores ex aerario deferre, quattuor expletis legionibus, quod superfuit militum P. Ualerio Publicolae praetori tradidit, auctor patribus scribendi alterius exercitus, quod ad incertos belli euentus subsidium rei publicae essetducere coepit. gens ferox et ingenii auidi ad pugnam cum procul uisis Romanorum signis ut extemplo proelium initura explicuisset aciem, postquam neque in aequum demitti agmen uidit et cum loci altitudine tum uallo etiam tegi Romanos, perculsos pauore rata, simul opportuniores quod intenti tum maxime operi essent, truci clamore adgreditur. ab Romanis nec opus intermissum— triarii erant, qui muniebant—et ab hastatis principibusque, qui pro munitoribus intenti armatique steterunt, proelium initum. praeter uirtutem locus quoque superior
Abbreviated transcription (Latin):
ut qui p̃cor maximus sic ydib sepcẽbrib cdauũ pangat fira fuit dextro lacen
edis iouis optimi maximi ea qua ꝑte mine̾ue cẽpłũ ẽ eũ dauũ qr nne ꝑ ea

Expanded text:
ut qui praetor maximus sit idibus Septembribus clauum pangat; fixa fuit dextro lateri ut qui praetor maximus sit idibus Septembribus clauum pangat; fixa fuit dextro lateri aedis Iouis optimi maximi, ex qua parte Mineruae templum est. eum clauum, quia ra
Abbreviated transcription (Latin):
ceptum tenuit uiuẽtus. Nec ab histiionib pollui passa est eo ĩstitutũ manet uͭ
pareret quã ab sano initio res in hanc iux opulentis regnis tosembilem ĩsani¬
am uenĩt nec tam̃ lũdoꝵ pͥmũ initiũ ꝓcurãdis resigionib datum auc rełiq¬
one aĩos aut corpora morb̾is seuauic. On etiã cũ medios forte lũdos aicũs
tiber suꝑfuso intigat̾ impedisset id uo uelud ausis iam diis asꝑnãtibq p̃cam¬
na ue t̾rorem ingẽtẽ fecit. ¶Itaq .c. genucio lucio emilio mamĩco. N. coñs¬
cũ piaculoꝵ magis cõquisicio aĩos ꝙͣ corponi morbi a fficerẽt repetitũ ex semoꝵ
memona dicitͣ pestilenciã quondam clauo ab dictatore fixo sedatã eaq religi¬
one adduct̾ senatus dictatorẽ claui figendi cã dici uissit dictͥ .s. maltius ĩpio¬
sus.l. piuanũ magrũ equitũ dixit. lex uerusta est priscis sictis uerbisq scͥptu

Expanded text:
ceptum tenuit iuuentus nec ab histrionibus pollui passa est; eo institutum manet, ut ceptum tenuit iuuentus nec ab histrionibus pollui passa est; eo institutum manet, ut pareret quam ab sano initio res in hanc uix opulentis regnis tolerabilem insaniam uenerit. nec tamen ludorum primum initium procurandis religionibus datum aut religione animos aut corpora morbis leuauit; quin etiam, cum medios forte ludos circus Tiberi superfuso inrigatus impedisset, id uero, uelut auersis iam dis aspernantibusque placamina irae, terrorem ingentem fecit. itaque Cn. Genucio L. magis conquisitio animos quam corpora morbi adficerent, repetitum ex seniorum memoria dicitur pestilentiam quondam clauo ab dictatore fixo sedatam. ea religione adductus senatus dictatorem claui figendi causa dici iussit; dictus L. Manlius Imperiosus L. Pinarium magistrum equitum dixit. lex uetusta est, priscis litteris uerbisque scripta,