comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
perennt: et uno anno regͣ¬
uit. Da gobertus. iram pa¬
tris sui. lotharii regis. me¬
ritus: quia consiliarium ciꝰ.
cesum et detonsum de hone¬
stauerat: parisnis ad eccle¬
siam sancti dyonsu confu¬
git Et quia inde nullomõ
extrahi potuit: locum illũ
semper cordi habuit.
raclius perside deuic¬
ta: et pace inter romanos
et persas confirmata: rediit
cum gloria. Syroy rege mor¬
tuo. a delyr regnauit post
eum. Adadodaldo rege lon¬
gobardorum extincto ro¬
tharith. regnauit post eum
rex qui cum patre suo rodo¬
aldo. a fide xpͥĩ apostauerat:
suasu edium regis. cum gẽ¬
te sua. ydolatrie ab remin cia¬
uit. Hoc tempore. arabum.
siue laracenorum princeps
erat muhãmad. Qui pseudo¬
propheta: ex orphano et in¬
ope per herelis lue presti
ad regnum prouectus est
hic de progeme ysmaelis
ortus cum esset pauper et
orphanus: ad quandam.
cognatam suam prediuitẽ
nomine cadigam primo.
Ut mercennarius. dende ut
sponsus se conungens: ꝑ

Expanded text:
peremit, et anno uno regnperemit, et anno uno regnavit. . Dagobertus iram patris sui Lotharii regis meritus, quia consiliarium ejus cesum et detonsum dehonestaverat, Parisius ad ecclesiam sancti Dionisii confugit; et quia inde nullo modo extrahi potuit, locum illum semper cordi habuit. raclius, Perside devicta et pace inter Romanos et Persas confirmata, rediit cum gloria. Syrohi rege mortuo, Adesir regnavit post eum. Adadolaldo rege Langobardorum extincto, Rotharith regnavit post eum rex, qui cum patre suo Radoaldo a fide Christi apostataverat, suasu Eduini regis cum gente sua idolatriae abrenuntiat. Hoc tempore Arabum sive Saracenorum princeps erat Muhammad, qui pseudopropheta ex orphano et inope, per heresis suae prestigia ad regnum provectus est. Hic de progenie Ismahelis ortus, cum esset pauper et orphanus ad quandam cognatam suam predivitem nomine Chadigam, primo ut mercenarius, deinde ut sponsus se conjungens, per
Abbreviated transcription (Latin):
Ippinus. filuis
karlomanni maior¬
domius regis locharii: princi¬
pabatur. Pippino in dispo¬
nenda republica. coopera¬
batur sanctus arnultiis:
filius arnoldi. filius ausbẽr¬
ti: exblitilde. filia primu loc¬
tharii regis. Mellitus. terciꝰ
persas leuihus pre
requenter fundit
austrigililus bituri¬
cenlio: et sub eo. sulpicius.
chumbertus colomensis :
et iohannes tungrensis:
In hyspaniis: ylidorus
spilensis. cum sanctitate.
cum doctrma clarebat:
Eraclius persas gra¬
iu prelio contriuit:
in quo pretorem persarũ
ommesqz pene principes per¬
emt: et persidiam. peruaga¬
tus miranda persarum pa¬
lacia. combussit. et deiecit.
Lotharius uex filium su¬
um oagobertum. in regno
ascitum: pippino et armil¬
to conmiittit. ad australiis
regnandum. E dunus rex
uordanymbrorum. a pau¬
lino episcopo baptizatur.
et post rodoaldum. poten
principibus contra
patrem suimi cosroen insur¬
rexit: et pace cum eraclio
imperatore confirmata: pa¬
trem suum cum filiis ipĩus

Expanded text:
ippinus filius Karlomanni, majordomus regis Lotharii, principabatur. Pippino in disponenda re publica cooperabatur sanctus Arnulfus, filius Arnoldi, filii Ansberti, ex Blithilde, filia primi Lotharii regis. Mellitus tertius Persas levibus praeliis frequenter fundit.Austrigisilus Bituricensis, et sub eo Sulpicius, Chunibertus Coloniensis, et Johannes Tungrensis. In Hispaniis Isidorus Spalensis tum sanctitate, tumeraclius Persas gravi prelio contrivit, in quo pretorem Persarum omnesque pene principes peremit; et Persidem pervagatus, miranda Persarum palatia combussit et dejecit. Lotharius refilium suum Dagobertum in regno ascitum Pippin et Arnulfo committit ad Austrasiis regnandum. Eduinus rex Nordanymbrorum a Paulino episcopo baptizatur, et post Radoaldum potentiprincipibus contra patrem suum Chosroen insurrexit, et pace cum imperatore Heraclio confirmata, patrem suum cum filiis ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
tinum papam. ad se con¬
stantinopoli iuicat eũ¬
q uementem et redeũtẽ ÷¬
gloria apostolico digna
honorat. Sanctus hucber¬
tus celitus ammonitus:
corpus sancti lamberti. a
traiecto. leodium. cum
magna miraculorum glo
ria refeit ⁊ sedemqz episco¬
palem. in eamdem urbem
ampliata. Ansprandus
cum baioariis ytaliam
repetit: cum aripert con¬
flgit ⁊ eoqz fugiente. et
in fluunm demerso: re¬
gnum longobardorum
recipit. Ansprando post
tres menses mortuo:
ancta oda uxor
boggis ducis aqͥ¬
tanorum: sanctitate cla¬
ret in gallia. Que eccliãs
dei. suã ditauit muniti¬
cencia: et moriens in leo¬
dicensi quieuit parrochia :¬
hillippicus. qui
et bardanius. iu¬
stimanum imperatorem
iugulat: et post eum an¬
nis duob imperat. Con¬
stantimis papa. populus¬
q romanus.nomen. lit¬
teras. et figuram phillipi¬
ci heretici imperatoris sus¬
cipere respuit
episcopus et abbas
lobiensis cenobii. obit⁊
eiq sanctus erinimus in

Expanded text:
tinum papam ad se Continum papam ad se Constantinopoli invitat, cumque venientem et redeuntem gloria apostolico digna honorat. Sanctus Hucbertus caelitus ammonitus, corpus sancti Lamberti a Trajecto Leodium cum magna miraculoruria refert, sedemque episcopalem in eamdem urbem transfert. Ansprandus cum Bajoariis Italiam repetit, cum Ariperth confligit, eoque fugiente et in fluvium demerso, regnum Langobardorum recipit. Ansprando post tres menses mortuo, ancta Oda, uxor Boggis ducis Aquitanorum, sanctitate claret in Gallia, quae aecclesias Dei sua ditavit munificentia, et moriens in Leodicensi quievit parochiahilippicus, qui et Bardanius, Justinianum imperatorem jugulat, et post eum annis 2 imperat. Constantinus papa populusque Romanus nomen, litteras et figuram Philippici heretici imperatoris suscipere respuit.episcopus et abbas Lobiensis coenobii obiit, eique sanctus Erminus in
Abbreviated transcription (Latin):
bulgaribus factam soluit:¬
eilqz congrellus: iux euasit.
Adrianus abbas anglorum.
obit. Picti et scotti. catho¬
licum paschalis obseruan¬
tieritum suscipiunt:
amnis septem principatur.
Chil deberto monarchiam
regni francorum tenente:
archangelus michael. ap¬
parens autberco abrincatẽ¬
si episcopo: monuit semel
et iterum. Ut in loco maris
qui propter eminenciam
siu tumba uocatur. funda¬
ret eccliãm in memoriam
sii: uolens talem uene¬
rationem sibi exiberi in
pellago: qualis exibetur
in monte gargano. In¬
term. taurus a latrone
furtim raptus: in illo
loco religatur. Unde ep̃s
tercio ammonitus. Ut in
illo loco fundam entum
iaceret. Ubi taurum reli¬
gatum mueniret: et sicut
truusse uideret. sic eccliẽ
ambitum duceret ⁊ eccle¬
siam in honore sancti ar¬
changeli constituit. Et
ex illo tempore. sicut in
moute gargano: ita e¬
tiam m illo loco: quod
modo dicitur in periculo
maris: ueneratio archan¬
geli frequentari cepit
rator. fidem ortho¬
doxam amplexus: constã¬

Expanded text:
Bulgaribus pactam solvie congressus, vix evasit. Adrianus abbas Anglorum obiit. Picti et Scotti catholicum paschalis observantiae ritum suscipiunt. annis 7 principatur. Childeberto monarchiam regni Francorum tenente, archangelus Michael apparens Autberto Abrincatensi episcopo, monuit semel et iterum, ut in loco maris, qui propter eminentiam sui Tumba vocatur, fundaret aecclesiam in memoriam sui, volens talem venerationem exiberi sibi in pelago, qualis exibetur in monte Gargano. Interim taurus a latrone furtim raptus, in loco illo religatur. Unde episcopus tertio admonitus, ut in illo loco fundamentum jaceret, ubi taurum religatum inveniret, et sicut trivisse videret, sic aecclesiae ambitum duceret, aecclesiam in honore sancti archangeli constituit. Et ex illo tempore, sicut in monte Gargano, ita etiam in illo loco, quod modo dicitur In periculo maris, veneratio archangeli frequentari cepit.rator fidem orthodoxam amplexus, Constan
Abbreviated transcription (Latin):
et chilpericum regem statu¬
unt. Kirolus de custodia
nouerce diuino nutu cri¬
pitur: moxq principatũ
suum. de manu ragnifredi
extorquere nititur primo¬
q rabbodum ducem freso¬
num. ragnifredo solaciẽtẽ.
aggressus: multum excerci¬
tus dampnum consequitꝰ
Sanctus egidius ueniens
agrecia: sanctitate claret
in prouincia
sium de imperio
deponens: eumq presbi¬
terum ordinans: impat
anno uno: Qui. cum fu¬
isset mers. et idiota: et
publicorum negocioꝵ
exactor. ui compulsus
est. ab excercitu imperiũ
assumere Ulyd amyras
moritur: post quem. zule¬
nordanymbrorum rege
perempto: coenred regna¬
ueniens ab hyberina. san¬
ctitate et doctrma claret
in gallia. Sanctus ger

Expanded text:
et Chilpericum regem statuet Chilpericum regem statuunt. Karolus de custodia novercae divino nutu eripitur, moxque principatum suum de manu Raginfredi extorquere nititur; primoque Rabodum ducem Fresonum Raginfredo solatiantem aggressus, multum exercitus damnum consequitur. Sanctus Aegidius veniens a Grecia, sanctitate claret in Provintia.sium de imperio deponens eumque presbiterum ordinans, imperat anno uno. Qui cum fuisset iners et idiota et publicorum negotiorum exactor, vi compulsus est ab exercitu imperium assumere. Ulid amiras moritur, post quem ZuleNordanymbrorum rege perempto, Coenred regnaveniens ab Hibernia, sanctitate et doctrina claret in Anglia. Sanct
Abbreviated transcription (Latin):
tenuus qui et anastasius.
phillippicum priuans
imperio et oculis: imperat
Regorius romane
sextus presidet. Hic consti¬
tuit. Ut tempore quadrage¬
et celebritas missarum. fie¬
ret in ecclesia quod non
fiebat antea. petronax ci¬
uis brixians diumno in¬
stinctu et gregorii pape hor¬
tatu ammatus: cenobium
sancti benedicti apud ca¬
strum cassinim nobiliter
rcedificat: et sub regiñe
suo. multos ad regularit᷑
seruiendum deo aggregat:
expletis plus centum et¬
decem annis: ex quo a lon¬
gobardis destructum fu¬
crat. Pippinus princeps:
obit filiumq suum ex
alpaide. karolum tudetẽ.
siue marcellum cogno¬
mento: Principatus su
heredem relinquit. Plic¬
trudis relicta pippimi.
karolum priuignum su¬
um. captum in coloni a
urbe. custodie mancipat
et cum nepoce suo theodo¬
aldo. maiore domus prin¬
cipatum regni usurpat
francorum rege:
clodoueus filius eius. re¬
ci contra theodoaldum.
dampnoso utrinq bello
confligunt: eoq uicto. ra¬
gnifredum. maiorem domꝰ

Expanded text:
temius, qui et Anastasius, Philippicum privans imperio et oculis, imperat Gregorius Romanae s presidet. Hic constituit, ut tempore quadrageet celebritas missarum fieret in aecclesia, quod non fiebat antea. Petronax civis Brixianus, divino instinctu et Gregorii papae hortatu animatus, coenobium sancti Benedicti apud castrum Cassinum nobiliter reaedificat, et sub regsuo multos ad regulariter serviendum Deo aggregat, et expletis plus centum decem annis, ex quo a Longobardis desolatum fuerat. Pipinus princeps obiit, et filium suum ex Alpaide Karolum, Tudetem sive Martellum cognomento, principatus sui heredem reliquit. Plictrudis relicta Pipini Karolum privignum suum captum in Colonia urbe custodiae mancipat; et cum nepote suo Theodoaldo majore domus principatum regni usurpat.Francorum rege, Clodoveus, filius ejus, reci contra Theodoaldum damnoso utrimque bello confligunt, eoque victo Raginfredum majorem domus
Abbreviated transcription (Latin):
manum ei prodere. iusti¬
manus ab eo. ao therbel¬
lem regem bulgarum fu
brorum rege mortuo osrcd
patores imperii in medio
cirti iugulat ÷ callinicum
patriarcham. excecatum
exiliat : et tantam in adũ¬
sarios ulcionem exercet:
Ut quociens. a naso sibi ab¬
sciso. defluentem rennatis
guttam detergeret: pene
toties. aliquem ex his. qui
contra euin conspirauerat
iugulari preciperet. Ĩmpe¬
rauit ergo secundo amnis

Expanded text:
nianum ei prodere, Justinianum ei prodere, Justinianus ab eo ad Therbellem regem Bulgarum fugbrorum rege mortuo, Osredpatores imperii in medio cyrci jugulat; Callinicum patriarcham excaecatum exiliat; et tantam in adversarios ultionem exercet, ut quoties a naso sibi absciso, defluentem reumatis guttam detergeret, paene toties aliquem ex his, qui contra eum conspiraverant, jugulari preciperet. Imperavit ergo secundo annis
Abbreviated transcription (Latin):
cius. puer in regnum succe¬
dit: ansprandum habens
tutorem. Dodo. interfec tor
sancti lamberti pessimo
languore cruciatus a uer¬
mibus consumitur. et ob
intolleranciam fetoris. in
mosam fluiium demer¬
gitur: onmesq huius
culpe complices. infra
annum ouunitus pum¬
untur Percussor uero san¬
cti martiris. fratri suo cõ¬
gressus: alter ab altero ꝑi
tes syriam. peri¬
rum. Ragmbertus dux
taurmensium: ansprandũ
tutorem regis luitperti. bel¬
lo superat: et amo uno re¬
gnauit. Therbellis. bulga¬
ribus dommatur:
Ortuo ragmberto.
aripert filius cius
ansprando in congressu
uicto. liitpertum regem
dum nbaioariam fugere
compellit ÷ filiumq eus
iumorem luitprandum. ad
patrem fugere ꝑmittit: et
Chintasindus confectus¬
semo: regnum uuisigo tho¬
rum dimnttit: regnatq¬
post eum filius eius. fla¬
uius recinsumdus
giens: ad caianum regẽ
auarum se contulit
obit. Caianus. pecuma
corruptus. a leone impe¬
ratore ⁊ cum uellet iusti¬

Expanded text:
ejus puer in regnum succeejus puer in regnum succedit, Ansprandum habens tutorem. Dodo interfector sancti Lamberti pessimo languore cruciatus, a vermibus consumitur, et ob intolerantiam foetoris in Mosam fluvium demergitur; omnesque hujus culpae complices infra annum divinitus puniuntur. Percussor vero sancti martyris fratri suo congressus, alter ab altero pertes Syriam, perirum. Reginbertus dux Taurinensium Ansprandum tutorem regis Luitperti bello superat, et anno uno regnat. 701. Terbellis Bulgaribus dominatur. Mortuo Regimberto, Ariperth filius ejus, Ansprando in congressu victo, Luitpertum regem dum in Bajoariam fugere compellit filiumque ejus juniorem Luitprandum ad patrem suum fugere permittit, et Chintasindus senio confectus regnum Visigothorum dimpost eum filius ejus Flavius Recinsuindusgiens, ad Cajanum regem Avarum se contulit.obit. Cajanus pecunia corruptus a Leone imperatore cum vellet Justi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtis: corum confessione di¬
uulgata est
Anctus ursmarꝰ
interuentu hyloulfi
ducis. lobiense cenobium:
apipino principe ad regen¬
dum suscipit. Synodus
aquileie facta quintam
uinuersalem synodum. a
iustimano imperatore. et
uigilio papa. constantino¬
poli celebratam suscipere
diffidit ÷ quam sergius pa¬
pa. salubriter redarguit.
et ad concordiam reducit:
Sanctus lambertus. pip
pinum increpare ausus. qd̃
pelicem alpaidem sue legi¬
time uxori plic trudi su¬
perduxerit: a dodone. frẽ
ip̃ius alpaidis. leoclii mar¬
tirizatur : et traiecti tumu¬
latur: eiq sanctus hucber¬
tus episcopus subrogatur
Absimarus. qui et tyberius
leone ab imperio pulso. eiq
naso absciso et in custodia
retruso: imperat amus sep
m. dux campanen¬
lium moritur. Grimoaldꝰ
frater eius a patre pipmo. ĩ
aula hyldeberti regis. ma¬
ior domus statuitur: eiq
filia rabbodi fresonum du¬
cis in uxorem despondetur
Mortuo compert longobar¬
dorum rege: litpert filius

Expanded text:
ptis, eorum confessione diptis, eorum confessione divulgata estanctus Ursmarus per interventum Hildulfi ducis Lobiense coenobium a Pipino principe ad regendum suscipit. Synodus Aquileiae facta quintam universalem synodum a Justiniano imperatore et Vigilio papa Constantinopoli celebratam suscipere diffidit; quam Sergius papa salubriter redarguit et ad concordiam reducit. Sanctus Lambertus Pipinum principem increpare ausus, quod pelicem Alpaidem suae legitimae uxori Plictrudi superduxerit, a Dodone fratre ipsius Alpaidus Leodii martyrizatur, et Trajecti tumulatur, eique sanctus Hucbertus episcopus subrogatus. Absimarus, qui et Tiberius, Leone ab imperio pulso eique naso absciso et in custodia retruso, imperat annis i, dux Campanensium, moritur. Grimoaldus frater ejus a patre Pipino in aula Hildeberti regis major domus statuitur, eique filia Rabbodi Fresonum ducis in uxorem despondetur. Mortuo Chunipert Langobardorum rege, Liutpert filius
Abbreviated transcription (Latin):
uat. eumq naso. et lingua
truncatum in exilio rele¬
gat. Beda presbicer et mo¬
nachus clarens manglia
tricesimum etatis annuim
agit: et reliquum tempus
uite legendo. tractando. et
exponendo sanctam scrip¬
turam utiliter exigit:
debertus frater eius
pa clemens agnomimatus:
et ad predicandum genti
fresonum. episcopus con¬
secratus. ex dono principis
pippini.sedem episcopalẽ
statuit. in loco uultaburch
dicto: qui nunc uultraie¬
gentis uultarum et traie¬
cto compositum ⁊ quasi
uultarum oppidum. Nã
traiectum. lingua gallica.
oppidum dicitur. Apud
murziburch castrum
ostrofrancie: sanctus
chyliamus. cum discipulis
sius. colomanno. et colman¬
no. dam martirizantur. a
geilana uxore gorberti. prĩ¬
cipis uiurziburgensium.
que timebat separari a uiro
suo arguente eum chiliano
quod eam uxorem quondam
tratris eus: etiam ipse ux¬
orem haberet. Quorum
mors. cum dui omnes late¬
ret. geilana. et percussorib
martyrum. a demomo arre¬

Expanded text:
vat, eumque naso et lingua vat, eumque naso et lingua truncatum in exilio relegat. Beda presbiter et monachus clarens in Anglia, tricesimum aetatis annum agit, et reliquum tempus vitae legendo, tractando et exponendo sanctam scripturam utiliter exigit. debertus frater ejus pa Clemens agnominatus, et ad predicandum genti Fresonum episcopus consecratus, ex dono Pipini principis sedem episcopalem statuit in loco Vultaburch dicto, qui nunc Vultrajegentis Vultarum et Trajecto compositum, quasi Vultarum oppidum. Non Trajectum lingua Gallica oppidum dicitur. Apud Wirziburch castrum Ostrofranciae sanctus Chilianus cum discipulis suis Colomanno et Tolmanno clam martyrizatur a Geilana, uxore Gozberti principis Wirziburgentium, quae timebat separari a viro suo, arguente eum Chiliano, quod eam uxorem quondam fratris ejus, etiam ipse uxorem haberet. Quorum mors cum diu omnes lateret, Geilana et percussoribus martyrum a daemonio arre
Abbreviated transcription (Latin):
Do : ausigisi maioris domus.
ex uualchiso fratre nepos:
hoc tempore claruit: qui ce¬
nobia. fiscanum et fontenel¬
lam deo construxit. Theoderi¬
cus rex francorum obiit. Clo¬
doueus filius eius regnat
post eum amns quatuor.
Sarracem roman os grauis¬
simo bello atterunt. E ualdꝰ
albus et eualdus inger. pres¬
biteris uementes ab anglia.
martirisãtur in gallia: et
uissu pippini. sepeliuntur
magripinensi colonia.
ducem fresonum
bello uincit: et uulle brodũ
genti illi ad predicandum
dirigit. Kyliam minzibur¬
gensis episcopi discipulus
arnual. ingallia ÷ ad ama¬
rus abbas: adelimis et ul¬
frid episcopi clarent in an¬
glia. Gens thessandrorum
dicatione sancti lamberti
traiectensis episcopi. ad
fidem xpristi conuertitur
Ustimanus impe¬
rator. sanctam sex¬
tam synodum. infirmare
intitur. et sergium papã
in hoc sibi resistentem eccle¬
sia deturbare frustra molitꝰ
Defectio solis facta est hora
diei tercia ÷ ita ut quedam
manum regno pri¬

Expanded text:
do, Ansigisi majoris domus do, Ansigisi majoris domus ex Walchiso fratre nepos, hoc tempore claruit, qui cenobia Fiscannum et Fontinellam Deo construxit. rex Francorum obiit. Chlodoveus filius ejus regnat post eum annis 4. Saraceni Romanos gravissimo bello atterunt. Evaldus albus et Evaldus niger presbiteri, venientes ab Anglia, martyrizantur in Gallia, et jussu Pipini sepeliuntur in Agrippinensi Colonia. ducem Fresonum bello vicit; et Willibrordum genti illi ad predicandum dirigit. Kyliani Wirziburgensis episcopi discipulus Arnual in Gallia, Adamanus abbas, Adhelmus et Wilfrid episcopi clarent in Anglia. dicatione sancti Lamberti Trajectensis episcopi ad fidem Christi convertiturustinianus imperator sanctam synodum infirmare nititur, et Sergium papam in hoc sibi resistentem aecclesia deturbare frustra molitur. Defectio solis facta est hora diei tertia; ita ut quaedam nianum regno pri
Abbreviated transcription (Latin):
multo post gillemaro di¬
unitus pumito: uuara¬
thone quoq mortuo : ber¬
tharius: gener. Uuaratho¬
ns. fit maior domus. sub
rothomagensis episcopus
obiit. Theodorus archiep̃s
anglorum obiit. Franci
berthario auersi. affectant
per obsides amciciam pip¬
pumi : cumq instigant
contra principatum her
bertario.pippino
congressus: Uincitur. Berta¬
rius. a sius periutur: Theo¬
dericus rex. apippino ca¬
pitur.Pippimis. neustriã
sibi subiugat. et subtheo¬
derico. solus. ton regno p̾n¬
cipando. statum rerum.
meliorat. sanc tum quoq
lambertum. intraiectensi
prelulatu relocat. Sanctꝰ
remadus hoc anno obiis¬
se oicitur: Ouicirhed
filius egberti regis. religio¬
ne et industria conforta¬
tus gentem anglorum
ab oppressione exteroꝵ
compert. regnum
longobardorum arcipit.
Cui cumpert bello congres¬
sus. eum ꝑunt ÷ regnum¬
q recipit. Duillebrodus.
ens de anglia sanctitate
claret ingallia. Sanctus
Uuandrigisilus qui et uuan¬

Expanded text:
multo post Gissemaro dimulto post Gissemaro divinitus punito, Warathone quoque mortuo, Bertarius gener Warathonis fit major domus sub rRotomagensis episcopus obiit. Theodorus archiepiscopus Anglorum obiit. Franci Bertario aversi, affectant per obsides amicitiam Pipini, eumque instigant contra principatum BertBertario, Pipino congressus, vincitur; Bertarius a suis perimitur. Theodericus rex a Pipino capitur. Pipinus Neustriam sibi subjugat, et sub Theoderico solus toti regno principando statum rerum meliorat. Sanctum quoque Lambertum in Trajectensi presulatu relocat. Sanctus Remaclus hoc anno obiisse dicitur. Wichtred filius Egberti regis, religione et industria confortatus, gentem Anglorum ab oppressione exterorum Chunipert regnum Langobardorum arripit; cui Chunipert bello congressus, eum perimit, regnumque recipit. Willibrordus ens ab Anglia, sanctitate claret in Gallia. Sanctus Wandrigisilus, qui et Wan
Abbreviated transcription (Latin):
gesimam. et orationem
dominicam. per quam
solam apostoli consecra¬
bant. post canonem cõ¬
secrationis: acdidit. Ad
hec omma. hic sergius.
hoc ultimum addidit. Ut
inter cominumcandum
agnus dei. a dero cantet
Constituit etiam ut in
annunciacione domim: in
festiuitate que dicitur ypa¬
panti domim: in natiuita¬
te et assumptione sancte
marie exeant letanie. Hic
corpus primi leomis pape
diuma reuelatione transpo¬
suit. Innocencia et meritũ
sancti leodegarii: multis
miraculis declaratur. Im¬
perator pacem cum sarrace¬
nis factam soluens. mala
eis intulit: et peiora abeis
pertulit. Ebronium. maio¬
rem domus neustrie. frã¬
cos in solenter opprimen¬
tem. ermenfridus ꝑmut:
et ad pippinum confug
Duarhato pro ebromo
maior domus statiutur:¬
Ustimanus pacen
cum bulgaribus¬
I pactam. soluit: eisq con¬
currens. primo uicit: post
ab eis exceptus. uix euasit
Inter pippinum et gillema¬
rum filium ubarathonis
apud namucum castrum
pugna committitur. Non

Expanded text:
gesimam et orationem gesimam et orationem dominicam, per quam solam apostoli consecrabant, post canonem consecrationis addidit. Ad haec omnia hic Sergius hoc ultimum addidit, ut inter communicandum Agnus Dei a clero cantetur. Constituit etiam, ut in annuntiatione Domini, in festivitate quae dicitur ypapanti Domini, in nativitate et assumptione sanctae Mariae exeant letaniae. Hic corpus primi Leonis papae divina revelatione transposuit. Innocentia et meritum sancti Leodegarii multis miraculis declarantur. Imperator pacem cum Saracenis pactam solvens, mala eis intulit, et pejora ab eis pertulit. Ebroinum majorem domus Neustriae, Francos insolenter opprimentem, Ermenfridus perimit, et ad Pipinum confugit. Waratho pro Ebroino major domus statuiturustinianus pacem cum Bulgaribus pactam solvit, eisque concurrens primo vicit, post ab eis exceptus vix evasit. Inter Pipinum et Gissemarum filium Warathonis apud Namucum castrum pugna committitur. Nec
Abbreviated transcription (Latin):
tione: que digesta sunt in
libro. qui appellatur comes.
quem ad constantium iero¬
minus scriplisse dicitur.
Alexander autem sextus pa
pa instituit aquam benedici
et aspergi ÷ instituit oleum
singulis annis benedici ab
episcopo. et uetus propter
nouicatem sacramenti incẽdi
Hic etiam inferunt memo¬
riam dommice passionis. ad
consecrationem eucharistie.
et sicut de latere crucitixi
ihũ effluxit sanguis et a¬
qua: ita aquam uio mis¬
ceri in ipsa consecratione
instituit: nec uinum sine
aqua. nec aquam smne uino
offerri debere decernens:
papa hymnum. Sanctus.
sanctus. sanctus dommus¬
&c tauus papa quadragesime
icumum. septem ebdomalib
ante pascha instituit. hym¬
num angelicum. gloria in
excelsis deo. addidit. Dama¬
pa. credo in unum deum
sollemibus diebus cã
cpiscopis. constantimopoli
gradalia offertoria. et cõ¬
mumones. ex psalmis mo¬
dulari antiphonatim m¬
stituit. Gelasius quadrage¬
lectas et prefaciones cõ¬
posuit. Gregorius sexage

Expanded text:
tione, quae digesta sunt in tione, quae digesta sunt in libro, qui appellatur comes, quem ad Constantinum Hieronimus scripsisse dicitur; Alexander autem sextus papa, qui instituit aquam benedici et aspergi, qui instituit oleum singulis annis benedici ab episcopo, et vetus propter novitatem sacramenti incendi. Hic inseruit memoriam dominicae passionis ad consecrationem eucharistiae, et sicut de latere crucifixi Jesu effluxit sanguis et aqua, ita aquam vino misceri in ipsa consecratione instituit, nec vinum sine aqua, nec aquam sine vino offerri debere decernens. papa ymnum Sanctus, sanctus, sanctus Dom 8u s papa quadragesimae jejunium septem hebdomadibus ante pascha instituit, ymnum angelicum Gloria in excelsis Deo addidit. Damapa Credo in unum Deum sollemnibus diebus cantcopis Constantinopoli gradualia, offertoria et communiones ex psalmis modulari antiphonatim instituit. Gelasius lectas et praefationes composuit. Gregorius LXI pap
Abbreviated transcription (Latin):
mus nomis presidet. Constã¬
tino imperatore mortuo: iu¬
stimanus filius eius impat
annis decem. Sarracenis.
principatur abdalan. anno
uno. Begga. relicta ansi¬
gisi. se et sua deo mancipat:
et monasterium andennen
myras. principatur sarra¬
Inter iustimanum. et adi¬
melech. pax conuent: Ut
soluant sarracem romains
singulis diebus mille nũ¬
mismata. et seruũ et equũ
Dulfoaldo maiore domus
mortuo: pippinus filius
ansigisi. Principatur mau¬
stria ÷ cum duce martmo.
Quibus congressus ebroi¬
nus: uictoria potitur. Mar¬
tinus fugiens: ab ebromo
puiitur. Etharith longo¬
bardorum rege mortuo:
cumpeit filius eius. regna¬
anglorum rege mortuo:
exteri reges. regnum an¬
glie disperdunt et discin¬
dunt amns quatuor. San¬
ctus cutbertus anglorum
lancti petri porcionem ma¬
gnam dominice crucis mue¬
int. Consequencia missam
celebrandi. iam ab integrũ
composita. ab apostolis. et
apostolicis uiris. epistolas
quippe et euangelia. recitabat
ecclesia. ex antiquorum tradi¬

Expanded text:
Constantino imperatore mortuo, Justinianus filius ejus imperat annis 10. Saracenis principatur Habdalan anno uno. Begga relicta Ansigisi se et sua Deo mancipat, et monasterium Andennensmiras principatur SaraInter Justinianum et Habdimelich pax convenit, ut solvant Saraceni Romanis singulis diebus mille nomismata et servum et equum. Vulfoaldo majore domus mortuo, Pippinus filius Ansigisi principatur in Austria cum duce Martino. Quibus congressus Ebroinus, victoria potitur; Martinus fugiens ab Ebroino perimitur. Pertarid Langobardorum rege mortuo, Cunipert filius ejus regnaAnglorum rege mortuo, externi reges regnum Angliae disperdunt et discindunt annis 4. Sanctus Cuthbertus Anglorum sancti Petri portionem magnam dominicae crucis invenit. Consequentia missam celebrandi jam ad integram composita ab apostolis et apostolicis viris, epistolas quippe et evangelia recitabat aecclesia ex antiquorum tradi
Abbreviated transcription (Latin):
ria nobilitatis: et gracia
sanctitatis. Atrabati dũ
corpus lancti uedasti trãs¬
feretur a uindiciano epõ.
presentibus lamberto tũ¬
grensi. et audomaro taru¬
uanensi: aliisq sanc tis
episcopis et abbatibus. au¬
domarus qui preseno cecꝰ
erat: dum precibus presẽ¬
cium episcoporum et meri¬
tis sancti uedasti illumma¬
tus ellet. egre ferens. le libe¬
ratum esse acecitate: qua
pro salute sua. sibi a deo
mimissam eẽ gaudebat :
rursus ad uotum suum ex¬
cecatus est:¬

Expanded text:
ria nobilitatis et gratia ria nobilitatis et gratia sanctitatis. Atrabatis dum corpus sancti Vedasti transferretur a Vindiciano episcopo, presentibus Lamberto Tungrensi et Audomaro Tarwanensi aliisque sanctis episcopis et abbatibus, Audomarus, qui pre senio cecus erat, dum precibus presentium episcoporum et meritis sancti Vedasti illuminatus esset, egre terens se liberatum esse a cecitate, quam pro salute sua sibi a Deo immissam esse gaudebat, rursus ad votum suum excecatus est
Abbreviated transcription (Latin):
Ut inter missarum sollẽma
cum sibi ip̃e papa: sanctam
commumonem porrigeret
illum spatarius suus p̾ime¬
ret. Sed spatarius. hora san¬
cte commumonis. papam
nullomodo uidere pocuit.
Exarcus uero paulo post ĩ
sicilia. a sarracems turpiter
uictus: turpius periit
Hotinen auiyra sarracenoꝵ
perempto: muh auias. ex
amyreo amyras factus ÷
principatur. Orimoaldus
maior domus. domnio
suo dagoberto. sigi berti fi¬
lio. actonso: et per dydonẽ
pic tauensem episcopum.
inscotiam directo: hylde¬
bertum filium suum. facit
austrasiorum regem:¬
Ranci dolentes
luper infidelitate
grimoaldi. contra filium
sigeberti. capcum eum. pre¬
sentauit parisius iudicio
clodouei. Quem clodoue¬
us uinculatum ÷ amaram
carcere fecit morte cõlumi:
filiumq suum iuniorem.
hildricum ÷ regem fecit au¬
strasiorum. Obiit ita mr̃
sancte gertrudis. Theodar¬
do episcopo martirizato:
sanctus lambertus. filius
apri. comitis. episcopatũ
traiectensem. illustrat: glo¬

Expanded text:
ut inter missarum solemnia, ut inter missarum solemnia, cum sibi ipse papa sanctam communionem porrigeret, illum spatarius suus perimeret. Sed spatarius hora sanctae communionis papam nullo modo videre potuit. Exarchus vero paulo post in Sicilia a Saracenis turpiter victus, turpius periit. Hotmen amira Saracenorum perempto, Muhavias ex amireo amiras factus, riit. Grimoaldus majordomus domino suo Dagoberto Sigeberti filio attonso, et per Didonem Pictaviensem episcopum in Scotiam directo, Hildebertum filium suum facit Austrasiorum regemranci dolentes super infidelitate Grimoaldi contra filium Sigiberti, captum eum presentant Parisius judicio Chlodovei; quem Chlodoveus vinculatum amara in carcere fecit morte consumi; filiumque suum juniorem Hildricum regem fecit Austrasiorum. Obiit Itta mater sanctae Gertrudis. Theodardo episcopo martyrizato, sanctus Lambertus filius Apri comitis episcopatum Trajectensem illustrat glo
Abbreviated transcription (Latin):
luper homines uem̃t. Pe¬
stilencia grauissima. trib
estuus mensibus grassata
est: cunc tis uilibiliter
apparente. bonum. et ma¬
lum angelum. noc tu cuu¬
tatem circiure⁊ et quociens
iussu angeli: malus ange¬
lus uenabulo. quod mami
ferebat. ostium cuiuscũq
domus percullisset: tot ex
eadem domo. sequenti die
interibant. Hoc tempore
sanctus foillanus fossen
rodo. famosum eiꝰ
colossum. euerterunt. ex
li onerati sunt
li pugna congressus. igno¬
mimose uincitur. Sigibertꝰ
rex austrasiorum moritur.
dagoberto filio suo ad modũ
paruulo. fidei grimoaldi cõ¬
mendato: Ut in regnum. eiꝰ
auxilio promoueatur. Osum
rex nordinymbrorum. facto
deo celi uoto÷ pende mercio¬
rum regi concurrit. cum exer¬
citu non multo: et inter mer
ciorum miam stragem. ip¬
sum regem pendam ꝑint:
gentemq merciorum. ad
xp̃m̃ conuerti fecit: pictos.
quoq regno anglorum sub
regendam ytaliam a
missus: et martinum pa¬
pam occidere uissus ÷ cum
aliter non posset. tractauit.

Expanded text:
uper homines venit. Pstilentia gravissima tribus aestivis mensibus grassata est; cunctis visibiliter apparente, bonum et malum angelum noctu civitatem circuire, et quoties jussu boni angeli malus angelus venabulo, quod manu ferebat, ostium cujuscunque domus percussisset, tot ex eadem domo sequenti die interibant. Hoc tempore sanctus Foillanus FossensRhodo famosum ejus colossum everterunt; ex li onerati sunt.li pugna congressus, ignominiose vincitur. Sigibertus rex Austrasiorum moritur, Dagoberto filio suo admodum modum parvulo fidei Grimoaldi commendato, ut in regnum ejus auxilio promoveatur. Oswi rex Nordanymbrorum, facto Deo coeli voto, Pendae Merciorum regi concurrit cum exercitu non multo; et inter nimiam Merciorum stragem ipsum regem Pendam perimit, gentemque Merciorum ad Christum converti fecit. Pictos quoque regno Anglorum subdregendam Italiam ab missus, et Martinum papam occidere jussus, cum aliter non posset, tractavit,
Abbreviated transcription (Latin):
Exta syncdus uiuer¬
salis constantmopoli
congregatur. In qua georgi
litamus. ab errore monothe¬
litarum reuocatur. Alachari¬
us uero anthiochenus. et
cuncti. duas uoluntates et
operationes. in unam xp̃i
personam negantes: anathe¬
matizantur. In hac synodo.
pitur. et cum fratre suo ger¬
mo. grauiter affligitur
Gerimus. non multopost
lapidibus obruitur. Mu¬
hauias sarracenorum amy¬
ras moritur. post quem.gi¬
zid filius eius tribus ãms
principatur. In ytalia trib
estatis mensibus grauissi
facta est

Expanded text:
exta synodus universalis Constantinopoli congregatur, in qua Georgiucopus ab errore monothelitarum revocatur; Macharius vero Antiochenus et cuncti duas voluntates et operationes in una Christi persona negantes, anathematizantur. In hac synodo fpitur, et cum fratre suo Gerino graviter affligitur. Gerinus non multo post lapidibus obruitur. Muhavias Saracenorum amiras moritur; post quem Gizid filius ejus tribus annis principatur. In Italia tribus aestatis mensibus gravissima facta est
Abbreviated transcription (Latin):
ab eis turpiter fugatus.
grauiter est attritus. et a¬
deo per romanam rem pu¬
blicam. eorum mualuit
incursus ÷ ut imperator.
pace cum eis facta: annua
pacta eis prebere sit coac¬
tus. Ebromus a luxonio
egressus uires resumitz
msidiatores suos premit.
super theodericum regem
irruit : thesauros eus. et
ecclesie diripit. Leudesiũ
maiorem domus ꝑmut.
Clodoueum quendam fin¬
gens esse filium lotharii
regis: regem sibi facit
mentum impellit. Chin¬
tilane rege cefuncto: tol¬
gan filius eius ad huc
puer: in regno uuisigo¬
thorum succedens: regna¬
hinc regnum bulgarũ
annotandum est. quoꝵ
rex bathaias erat. Aga¬
tho papa suscepit diua¬
lem iussionem principũ.
Ut luggessit. per quam
releuata est quantitas. q̃
solita erat dari. pro ordi¬
natione pontificis faciẽ¬
da÷ sic tamen ut si conti¬
gerit. post eus tranlitũ
clectionem fieri: non
debeat ordinari. qui elec¬
tus fuerit insi prius de¬
creto generali. introdu¬
catur in regiam urbem.

Expanded text:
ab eis turpiter fugatus, ab eis turpiter fugatus, graviter est attritus; et adeo per Romanam rem publicam eorum invaluit excursus, ut imperator pace cum eis facta, annua pacta eis prebere sit coactus. Ebroinus a Luxovio egressus, vires resumit, insidiatores suos premit, super Theodericum regem irruit, thesauros ejus et aecclesiae diripit, Leudesium majorem domus perimit, Chlodoveum quendam fingens esse filium Lotharii regis regem sibi facit, impellit. Chintiliane rege defuncto, Tolgan filius ejus adhuc puer, in regno Wisigothorum succedens, regnahinc regnum Bulgarum adnotandum est, quorum rex Bathaias erat. Agatho papa suscepit divalem jussionem principum, ut suggessit, per quam relevata est quantitas, quae solita erat dari pro ordinatione pontificis facienda; sic tamen, ut si contigerit post ejus transitum electionem fieri, non debeat ordinari, qui electus fuerit, nisi prius decretus generalis introducatur in regiam urbem
Abbreviated transcription (Latin):
Pui menses. stella. radiis ce¬
los penetrans. a parte orien¬
tis. agallicantu. Usq in ma¬
ne apparebat: et maxima
mortalitas. ex parte orientis
sublecuta est
ab heliopoli syrie.
ad romanos confugit : ignẽ¬
q mariuum admuenit. quo
usi romam. naues sarraceno¬
rum exusserunt : et una cũ
hominibus prorsus incen¬
derunt et ita. uictoria poci
francus. quem hildricus
ligatum ad stipitem. cedi
precepit: Hildricum in ue¬
natione exceptum. cum
blitilde uxore eius pregnã¬
te. interficit. Theodericus.
regno restituitur. Leudesi¬
us filius archinoaldi: con¬
silio leodegarii epĩ. a luxo¬
iuo reuocati. aliorumq
principum: maior domus
constituitur. Inter roma¬
nos et sarracenos. intrigni
ta annos. pax est confir¬
mata: Ut sarracem. roma¬
nis auxi libras tria milia
que et ipã ascitia
egrediens. passim debachi¬
batur: per trachiam ha¬
thaia duce grassatur Qui¬
bus constantim imperato¬
ris occurrens excercitus

Expanded text:
tres menses stella radiis coetres menses stella radiis coelos penetrans, a parte orientis a galli cantu usque in mane apparebat, et maxima mortalitas a parte orientis subsecuta est.ab Heliopoli Syriae ad Romanos confugit, ignemque marinum adinvenit; quo usi Romani naves Saracenorum exusserunt, et una cum animabus prorsus incenderunt, et ita victoria potitFrancus, quem Hildricus ligatum ad stipitem caedi praecepit, Hildricum in venatione exceptum, cum Blithilde uxore ejus pregnante interficit. Theodericus regno restituitur. Leudesius filius Erchonoaldi, consilio Leodegarii episcopi a Luxovio revocati aliorumque principum, major domus constituitur. Inter Romanos et Saracenos in 30 annos pax est confirmata, ut Saraceni Romanis auri libras tria milia quae et ipsa a Scithia egrediens passim debachabatur, per Thraciam Bathaia duce grassatur. Quibus Constantini imperatoris occurrens exercitus,
Abbreviated transcription (Latin):
ter eius succedens: regnauit
ruit in celo mense martio.
et tremuit omnis caro : ita.
synodo habita: con¬
stituit multa ecclesie uti¬
lia. Hic theodorus. scripsit
penitencialem libriter:
mirabili et cauta discreci¬
one distinguens. modum
polim applicuit. Qui dum.
per aliquot annos. xp̃iams
mainter concurrissent: ĩ
redeundo ex multa parte¬
Edimersi interierunt
tate morum suoꝵ:¬
Saccendit᷑ in se odia francoꝵ.
Sanctus leodegarius. au¬
gusti dunensis episcopus:
ab eo in luxomo retruditur.
In ytalia tante pliuue et
tointrua fuerunt: quales
nulla etas hominum memo¬
rat: Ut et hommes et peculia.
fulgure interirent. Et isi
per letamas quas cotidie fa¬
ciebant. dominus esset pro¬
piciatus: non potuissent
hommes triturare. uel in hor¬
reis frumenta recondere: ĩ
tantum. ut ex ipĩs pluuiis
legumina denuo renascerẽ¬
ins et arabibus cum roma¬
norum excercitu congressis:
occiduntur sarracenorum
trignita milia ab augusto.

Expanded text:
ter ejus succedens regnat ter ejus succedens regnat ruit in coelo mense Marcio, et tremuit omnis caro, ita usynodo habita constituit multa aecclesiae utilia. Hic Theodorus scripsit poenitentialem librum, mirabili et cauta discretione distinguens modum polim applicuit. Qui dum per aliquot annos christianis inaniter concurrissent, in redeundo ex multa parte dimersi interierunt.tate morum accendit in se odia Francorum. Sanctus Leodegarius Augustidunensis episcopus ab eo in Luxovio retruditur. In Italia tantae pluviae et tonitrua fuerunt, quales nulla aetas hominum memorat, ut etiam homines et peculia fulgure interirent. Et nisi per laetanias, quas quotidie faciebant, Dominus esset propitiatus, non potuissent homines triturare vel in horreis frumenta recondere; in tantam ut ex ipsis pluviis denuo legumina renascerenet. Saracenis et Arabibus cum Romanorum exercitu congressis, occiduntur Saracenorum 30 milia. Ab Augusto per
Abbreviated transcription (Latin):
dicis uenenata medicami¬
na defunctus est.At per¬
tarith filius aripert regis.
duunitus a percgrinatione
reuocatus: et a longobar¬
dis in regnum relocatus:
octo. Hoc tempore. claruit
sanctus prelectus ÷ aruer¬
nensis ciuis et episcopns.
Qui etiam martirizatus
est ab ipius urbis primo¬
ribus multionem hectoris
massiliensium patrici: ab
hyldrico francorum rege
perempti. propter iusti¬
cias aruernensi ecclesie ab
eo illatas. Interritorio ca
meracensi: Uirgo dei ma¬
xclendis. pro uoto uirgi¬
nitatis. Harduinum ama¬
torem suum fugiens: ab
co martiriz atur. Qui mox
excecatus: post triemnum
ab ea illummatur: D
Onstantinus mi¬
perator fratres su¬
es habens suspec tos ne cõ
regnarent: nasos corum
abscidit. Hoc tempore
quid̃ in bricanma. a mor¬
te resurgens: multa que
uidit de locis penarum. et
purgatorii ignis loco e
narrauit:
redeunt. Amatus episcopus
senonensis. a rege theoderico.
graui et in reuocabili exilio
diu tribulatur
obiit. Cui lotere fra¬

Expanded text:
dicis venenata medicamidicis venenata medicamina, defunctus est. At Pertarith filius Ariperth regis, divinitus a peregrinatione revocatus et a Langobardis in regnum relocatus, 18. Hoc tempore claruit sanctus Prejectus Arvernensis civis et episcopus, qui etiam martirizatus est ab ipsius urbis primoribus in ultionem Hectoris Massiliensium patricii, ab Hildrico Francorum rege perempti propter injustitias Arvernensi aecclesiae ab eo illatas. In termeracensi virgo Dei Maxelendis pro voto virginitatis servando Harduinum amatorem suum fugiens, ab eodem martyrizatur; qui mox excaecatus, post triennium ab ea illuminatus est. Constantinus imperator fratres suos habens suspectos, ne sibi conregnarent, nasos eorum abscidit. Hoc tempore quidam in Britannia a morte resurgens, multa quae vidit de locis poenarum et purgatorii ignis loco, enarravit. redeunt. Amatus episcopus Senonensis a rege Theoderico gravi et inrevocabili exilio diu tribulatur.obiit; cui Lothere fra
Abbreviated transcription (Latin):
Otharius rex frã¬
corum moritur.
Theodericus frater eius.
ab ebronio maiore do¬
pter insollencias
ebromi a francis repu¬
diatur: et frater eius hyl¬
dricus qui maustria re¬
gnabat. a cunctis ad
regnandum euocatur.
Porro theodericus et ebro¬
mus tonsoranturz et che¬
odericus. parisius incenobio
sancti dyonisii ebromus. ĩ
luxouio relegantur. Hil¬
drici maior donnis. erat
nulfoaldus. Hic in perro¬
chia uirdimensi. supra mo¬
sann. cenobium saucti mi¬
chaelis archangeli fundauit.
abbas anitaliano papa an
angliam diriguntur. Con
et constans omnibus lu¬
is exosus: syracusis a sius
in balneo est occisus. Ali¬
zius quidam insicilia ty¬
ranindem meditatus :
mox extinguitur. Con¬
stantis filus. constantinꝰ
post patrem imiperat an
O suui nordanymbrorũ
rege defuncto: egfridus
filius eius regnauit annis
rex longobardorum cum
nono die post fleotoniũ.
accepto arcu. columbam
percutere insus esset. uena
brachii eius disrupta est.
Et superponentibus ei me¬

Expanded text:
otharius rex Francorum moritur. Theodericus frater ejus ab Ebroino majore dopter insolentias Ebroini a Francis repudiatur, et frater ejus Hildricus, qui in Austria regnabat, a cunctis ad regnandum evocatur. Porro Theodericus et Ebroinus tonsorantur, et Theodericus Parisius in coenobio sancti Dionysii, Ebroinus in Luxovio relegantur. Hildrici major domus erat Vulfoaldus. Hic in parochia Virdunensi supra Mosam coenobium sancti Michaelis archangeli fundavit 6abbas a Vitaliano papa in Angliam diriguntur. 669.et Constans, omnibus suis exosus, Syracusis a suis in balneo est occisus. Mizius quidam in Sicilia tyrannidem meditatus, mox extinguitur. Constantis filius Constantinus post patrem imperat anniOswi Nordanymbrorum rege defuncto, Egfridus filius ejus regnat annis rex Langobardorum, cum nono die post fleotomum accepto arcu columbam percutere nisus esset, vena brachii ejus disrupta est, et superponentibus ei me
Abbreviated transcription (Latin):
abblatis: ad sciciliam ua¬
dit:¬
Onstantinus mi¬
perator impiũ
in urbem romã transfer¬
re nnititur: sed a constanti¬
nopolitanis ei resistitur.
In anglia. inter anglos
et scottos. magna de ob¬
seruatione pasche fit dis¬
ceptacio. mediante osuui
rege glorioso. qui etiam
assensus est anglis. pas¬
cha celebrantibus more
romano. Sisenando uui¬
sigothorum rege mortuo:
regnauit chintilan ãnis
ledecim. Obit sancta
S
nouiomensis e¬
piscopus. Earcombert
rex anglorum: obiit
Ciius filuis eghert re¬
gnauit post eum annis

Expanded text:
ablatis ad Siciliam vaablatis ad Siciliam vaditonstantinus imperator imperium in urbem Romam transferre nititur, sed a Constantinopolitanis ei resistitur. In Anglia inter Anglos et Scottos magna de observatione paschae fit disceptatio, mediante Oswi rege glorioso, qui etiam assensus est Anglis pascha celebrantibus more Romano. Sisenando Wisigothorum rege mortuo, regnat Chintilan annis 16. Obiit sancta s Noviomensis episcopus. Earconbert rex Anglorum obiit, et filius ejus Egbert regnat post eum annis
Abbreviated transcription (Latin):
mater qui fuit abbas pri¬
mus autrullarensium:
sancta etiam berta marcir.
et abbatissa sanctitate
clarent in francia
tit: multasq longobar¬
dorum urbes capit. Be¬
ne uentum obsidet: ibi¬
q grimoaldus rex exerti¬
tum eius. grauiter atte¬
rit. Clodoueus rex frãcoꝵ
obiit: et lotharius filius
eius succedit: et quatuor¬
amus regnauit. Huius
maior domus. post ercha¬
noaldum fuit ebronius.
Baltildis regnia mater
locharii: corbeiam. et cha¬
lam monasteria deo con¬
struxit. Abhinc francorũ
regibus a solica fortitudiẽ
et sciencia degenerantib.
regn potencia. disponeba¬
tur per maiores domus :
regibus solo nomme re¬
gnantibus: quibus moris
erat principari quidem.
secundum genus: et ml
irrationabiliter edere et
bibere domiq morari : et
in kalendis maii. preside
re coram tota gentez et
salutare et salutari: obse¬
quia et dona accipere et re¬
pendere: et sic secum usq
ad alium maium habi
qua omnibus pene que
adornatum urbis erant

Expanded text:
martyr, qui fuit abbas primartyr, qui fuit abbas primus Autuillarensium, sancta etiam Berta martyr et abbatissa, sanctitate clarent in Francia.tit, multasque Langobardorum urbes capit, Beneventum obsidet, ibique Grimoaldus rex exercitum ejus graviter atterit. Chlodoveus rex Francorum obiit, et Lotharius filius ejus succedit et 4 annis regnat. Hujus major domus post Erchauoaldum fuit Ebroinus. Balthildis regina, mater Lotharii, Corbeiam et Chalam monasteria Deo construxit. Abhinc Francorum regibus a solita fortitudine et scientia degenerantibus, regni potentia disponebatur per majores domus, regibus solo nomine regnantibus: quibus moris erat principari quidem secunirrationabiliter edere et bibere, domique morari; et in Kalre coram tota gente, et salutare et salutari, obsequia et dona accipere et rependere, et sic secum usque ad alium Maium habitqua omnibus paene, quae ad ornatum urbis erant,
Abbreviated transcription (Latin):
martino papa. proconfes¬
sione fidei issu constan¬
tini exiliato ibiq defunc
cum constantmo impera¬
core firmat pactum. ut
sarracem romanis soluãt
tributum: scilicet. per sin¬
gulos dies. nuĩmismata
mille ÷ et seruum. et equũ
Clodoueus xex. corpus sã¬
cti dyomsi parisiensis
discooperiens. minus reli¬
giose. licet cupide os bra¬
chii eius fregit et rapuit:
moxq in amenciam per¬
petuam incidit. Aripert
longobardorum rege de¬
functo godebertus et bercha¬
rith filii eius annũ agunt
non tam i regno compo¬
nendo: quani de regno cõ¬
tendendo:¬
mus tercius presidet. Obiit
sanctus amandus el no¬
nensis. Constantinus mi¬
perator : theodosium frem
suum occidit. Grimoaldus
dux taurmatium: godeber¬
tum filium aripert regis
longobardorum. dolo ꝑi¬
mit: et cius regnum ar¬
ripit: sororemq̃ godeberti.
Uxorem ducit: regnauit¬
ꝙ amns nouem. Sanctus
iuardus remensis archie¬
piscopus : et reolus succes¬
sor eius: bercharius quoq

Expanded text:
Martino papa pro confessione fidei, jussu Constantini exiliato ibique defunctcum Constantino imperatore firmat pactum, ut Saraceni Romanis solvant tributum, scilicet per singulos dies nomismata mille et servum et equum. Chlodoveus rex corpus sancti Dionysii Parisiensis discooperiens, minus religiose, licet cupide, os brachii ejus fregit et rapuit; moxque in amentiam perpetuam incidit. Aripert Langobardorum rege defuncto, Godebertus et Bertarith filii ejus annum agunt non tam in regno componendo, quam de regno contendendoae presidet. Obiit sanctus Amandus Elnonensis. Constantinus imperator Theodosium fratrem suum occidit. Grimoaldus, dux Taurinatum, Godebertum, filium Aripert regis Langobardorum, dolo perimit, et ejus regnum arripit, sororemque Godeberti uxorem ducit, regnavitque annis 9.  Sanctus Nivardus Remensis archiepiscopus, et Reolus successor ejus, Bercharius quoque
Abbreviated transcription (Latin):
larent in galliis. remi¬
gius remensis: et prin¬
cipius trater eius. suessionũ
epilcopus et uedastus. post
episcopus atrebatenlis. in
affrica fulgencius. episcopus
ruspensis : in ytalia. germa¬
cheos rome muentos. in exiliuĩ
deportari fecit: et codices eoꝵ
incendit. Hic tractatus. et
hyminos composuit. Hic in¬
ter cetera lacramentorum. pꝰ¬
phationes et orationes. cau¬
to et limato sermone fecit.
zenon imperator. regnum
ytalie. donat theoderico ostro¬
gothorum regi. Hic theoderi¬
cus. transiliam gepidatum
regem. et busam bulgarum
regem: bello uictos extinguit
Guntamundus rex. ab exi

Expanded text:
larent in Galliis Remigius Remensis et Principius frater ejus Suessonum episcopus, et Vedastus post episcopus Atrabatensis; in Africa Fulgentius episcopus Ruspensis; in Italia Germacheos Romae inventos in exilium deportari fecit, et codices eorum incendit. Hic tractatus et ymnos composuit; hic inter cetera sacramentorum prefationes et orationes cauto et limato sermone fecit. Zenon imperator regnum Italiae donat Theoderico Ostrogothorum regi. Hic Theodericus Trapsilam Gepidarum regem et Busan Bulgarum regem bello victos extinguit. Gunthamundus ab