comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mediũ tẽpꝰ otiosũ atheniensibꝰ relinquerẽt cũ
thebanis paciscunt᷑. ut boetioꝵ imꝑiũ eis re¬
stituerẽt. qͦd tẽꝑibꝰ belli ꝑsici amiserant. su lli
atheniensiũ bella susciꝑent. Tantꝰ furor spar¬
thanoꝵ erat. ut duobꝰ bellis impliciti. susciꝑe
t̃tiũ ñ recusarẽt. dũmͦ inimicis suis hostes
adqͥrerent. Athenienses tanta belloꝵ tẽ pesta¬
te ꝑmoti. duos duces deligt̃. ꝑiclen spectatȩ
uͥtutis uirũ. ⁊ sophoclen scͥptorẽ tragediarũ.
Qͥ diuiso exercitu ⁊ sparthanoꝵ ciuitates latȩ
ppłati st̃. ⁊ multas asiȩ ciuitates atheniensium
imꝑio adiecer̃t. hinc porro ꝑ annos qͥnqͣginta
incerta semꝑ uictoria t̾ra mariq pugnatũe.
donec sparthani ⁊ opibꝰ imminutis. ⁊ fideꝓ
fligata. sotiis quoq ꝓbro fuere.S hȩc ꝑtot
hȩc intoleranda tolerabant. qͥa in his nati uel
enutͥti erant. ⁊ meliora ñ nouerant. isti autem
ꝓpetuo inuita sua tͣnqͥllitatũ ⁊ delitiarũ sere¬

Expanded text:
medium tempus otiosum Atheniensibus relinquerent, cum Thebanis paciscuntur, ut Boeotiorum imperium eis restituerent, quod temporibus belli Persici amiserant, si illi Atheniensium bella susciperent. tantus furor Spartanorum erat, ut duobus bellis inpliciti suscipere tertium non recusarent, dummodo inimicis suis hostes adquirerent. Athenienses tanta bellorum tempestate permoti duo duces deligunt Periclen spectatae uirtutis uirum et Sophoclen scriptorem tragoediarum: qui diuiso exercitu et Spartanorum fines late populati sunt et multas Asiae ciuitates Atheniensium imperio adiecerunt. hinc porro per annos quinquaginta incerta semper uictoria terra marique pugnatum est, donec Spartani, et opibus inminutis et fide profligata, sociis quoque probro fuere. Sed haec per tot haec intoleranda tolerabant, quia in his nati uel enutriti erant et meliora non nouerant: isti autem, perpetuo in uita sua tranquillitatum et deliciarum sere
Abbreviated transcription (Latin):
suacusas opulentissimã urbẽ siciliȩ scda op¬
pugnatione uix cȩpit. Quã cũ ia pͥdẽ obsediꝰ¬
set archimedis siracus ani cius ammirabili
ingenio p̃diti. machinis repulsus expugna-¬
re nͣ potuit. Decimo anno postꝗͣ hannibal
in italiã uenerat. gneo fuluio. publio sul¬
pitio c̃sulibꝰ. hannibal de cãpania mouit
exercitũ. ⁊ cũ ingenti clade om̃iũ ꝑ sedeci
bili tociꝰ ciuitatis metu. cũ senatu ppłoq
diu̾sis curis trepido. matͦnȩ quoq amenteᷤᷤ
pauore ꝑ ꝓpugnacula currerent. ⁊ conue¬
here in muros saxa. pͥmȩq ꝓmuris pugna¬
re gestirent. Ipse autẽ cũ expeditis equitibꝰ
usq ad portã collinã infestꝰ accessit. Demn¬
de om̃s copias in aciẽ direxit. S n consules ful.¬
ui.usq ꝓconsul ñ detrectauere pugnã. At
ubi exposite utͥmq acies cͣstiter̾t in c̃spectu

Expanded text:
acusas opulentissimam urbem Siciliae secunda oppugnatione uix cepit, quam cum iam pridem obsedisset, Archimedis Syracusani ciuis admirabili ingenio praediti machinis repulsus expugnare non potuit. decimo anno post quam Hannibal in Italiam uenerat, Cn. Fuluio P. Sulpicio consulibus Hannibal de Campania mouit exercitum et cum ingenti clade omnium per Sedicbili totius cinitatis metu, cum senatu populoque diuersis caris trepido matronae quoque amentes pauore per propugnacula currerent et conuehere in muros saxa primaeque pro muris pugnare gestirent. ipse. autem cum expeditis equitibus usque ad portam Collinam infestus accessit, deinde omnes copias in aciem direxit. sed et consules Fuluiusque proconsule non detrectauere pugnam. at ubi expositae utrimque acies constiterunt, in conspectu
Abbreviated transcription (Latin):
uim hostiũ suꝑauit. Uiginti milia kartha¬
ginensiũ in eo p̃lio cȩsa st̃. flephanti quoq
ti. maximũ italicis gentibꝰ spectaculũ. p̾buer̃t.
llasdrubal cũ paucis lilibeũ ꝓfugit. atq ab¬
sens a pęnis. capitis sententia dãpnatꝰ ẽ. Post
hȩc fessi tot malis karthaginenses. petendã
esse a romanis pace̾ decreuert᷑. Ad quã remati¬
liũ regulũ antea ducẽ romanũ. quẽ iã ꝑ qͥnq
annos captiuũ detinebant. int̾ cȩt̾os legatos p̃¬
cipue mutendũ putauert̃. Quẽ ñ impetrata
pace ab italia reu̾sum. resectis palpebris. illi

Expanded text:
vim hostium superavit. Viginti millia Carthavim hostium superavit. Viginti millia Carthaginensium in eo praelio caesa sunt. Elephanti quoqueti, maximum Italicis gentibus spectaculum praebuerunt. Hasdrubal cum paucis Lilibeum profugit, atque absens a Poenis capite damnatus est. Post haec fessi tot malis Carthaginenses, petendam esse pacem a Romanis decreverunt. Ad quam rem Attilium Regulum antea ducem Romanum, quem iam per quinque annos captiuum detinebant, inter ceteros legatos praecipue mittendum putanerunt: quem non impetrata pace ab Italia reuersum resectis palpebris inli
Abbreviated transcription (Latin):
rarias. nobilẽq p̃dã crudelit̾ adqͥsitã. infelici¬
ter ꝑdidert̃. Uicit aliquando ap̃ romanos im¬
ꝓbissimã cupiditatẽ. enormitas miseriarum.
Nam patres qͥbꝰ iam nauticȩ rei ꝑtȩsũ ee̾t. de¬
dit̃ haberet᷑ italiȩ. Qđ qͥde decretũ cͣtinuo ad¬
acti indomita cupiditate rupert᷑. Pt̾ea cotta
c̃sul in siciliã transgressus. plurimis p̾liis ad¬
u̾sũ pęnos ⁊ siculos t̾ra mariq pugnauit.⁊
ꝑ totã siciliã parti hostiũ. partĩ etiã sotioꝵ
inhumatas strages reliquit.
utio cetilio metello. Gaio furio placido con¬
sulibus. hasdrubal nouus karthaginensium¬
ampliꝰ. xxx. milibꝰ. lilibeũ uenit ex affrica. Et
c̃tinuo cũ metello consule. aput panhormũ
pugnã conseruit. S metellus iuim magnã be¬
luarũ timens. pͥus eas magno usus c̾silio. uł in
fugã uł in morte̾ egit. ⁊ sic facile qͣuis magnam

Expanded text:
rarias nobilemque praedam crudeliter adquisitam infelicirarias nobilemque praedam crudeliter adquisitam infeliciter perdiderunt. uicit aliquando apud Romanos improbissimam cupiditatem enormitas miseriarum: nam patres, quibus iam nauticae rei pertaesum. esset, dedium haberetur Italiae; quod quidem decretum continuo adacti indomita cupiditate ruperunt. praeterea Cotta consul in Siciliam transgressus plurimis proeliis aduersum Poenos et Siculos terra marique pugnauit et per totam Siciliam partim hostium, partim einhumatas strages reliquit. L. Caecilio Metello, C. Furio Placido consulibus, Asdrubal dux novus Carthaginensiuamplius triginta millibus, Lilibeum venit ex Aphrica, et continuo cum Metello consule apud Panhormum pugnam conseruit. Sed Metellus vim magnam belluarum timens, prius eas, magno usus consilio, vel in fugam vel in mortem egit, et sic facile, quamvis magnam,
Abbreviated transcription (Latin):
manos nũꝗͣ diut᷑na felicitas erat. ⁊ qualescũq
successus. magnis cͣtinuo maloꝵ molibꝰ obru¬
ebantur. cũ romana classis ad italiã p̃sidis o¬
nusta remearet. infando naufragio euersa ẽ
abiectis oneribꝰ lib̾atȩ st̃. Flamilcar dux pęnoꝵ
cũ exercitu innumidiã mauritaniãq missus.
postꝗͣ hostilit̾ cruenteq in uniusos egit. cur re¬
gulũ libent᷑ suscepisse dicerent᷑. mille argenti
talentis.⁊ .xͣx. milibꝰ boum. reliqͦs condẽpnauit.
principes autẽ om̃iũ ppłoꝵ patibulo suffixit.
Tercio anno. sic̃ semꝑ indomitꝰ furor cito ꝑicu¬
loꝵ obliuiscit᷑. seruilius cępio. ⁊ semꝓniꝰ blesꝰ
consules. cͥcᷤ. lx. nauibꝰ in affricã transgressi.
uniu̾sã orã maritimã quȩ cirta sẏrtes iacet.
deppłati sunt. atq in suꝑiora ꝓgressi. captiꝰ
euersisq ciuitatibꝰ plurimis. ingentẽ pͣdam
ad classẽ deuexert᷑. Inde cũ ad italiã redirẽt.
circa palinuri ꝓmunctoriũ qͦd a lucanis mon¬

Expanded text:
manos numquam diuturna felicitas erat et qualescumque successus magnis continuo malorum molibus obruebantur — cum Romana classis ad Italiam praedis onusta remearet, infando naufragio euersa estabiectis oneribus liberatae sunt. Hamilcar dux Poenorum cum exercitu in Numidiam Mauretaniamque missus postquam hostiliter cruenteque in uniuersos egit, cur Regulum libenter suscepisse dicerentur, mille argenti talentis et uiginti milibus boum reliquos condemnauit; principes autem omnium populorum patibulo suffixit. Tertio anno — sicut semper indomitus furor cito periculorum obliuiscitur — Seruilius Caepio et Sempronius Blaesus couniuersam oram maritimam, quae circa Syrtes iacet, depopulati sunt atque in superiora progressi captis euersisque ciuitatibus plurimis ingentem praedam ad classem deuexerunt. inde cum ad Italiam redirent, circa Palinuri promuntorium, quod a Lucanis mon
Abbreviated transcription (Latin):
mox adũsus patrẽ duxit. Mitͥdates di epa¬
tissimo muro filiũ frustra p̾catus. ubi met¬
rabilẽ uidit moriturus exclamasse ferus
Qm̃ pharnaces inqͥt mori uibet uossi estil
di patrii. p̃cor ut quando cũq ⁊ ipse hanc uo¬
c̃ẽ aliberis sus audiat. Statimq descendens
aduxores. pelices. ac filias suas. uenenũ om̃ibꝰ
dedit. Qđ cũ ipse nouissimꝰ hausisset. nec tam̃
ꝓpter remedia qͥbꝰ uitalia sua adu̾sus noxios
sucos sepe obstruxerat ueneno c̃fici posset. fru¬
straᷤ spatiaret᷑. si quo tandẽ modo infusa pestiᷤᷤ
ꝑuenas uegetatione corpis acta discurreret.
gallũ quendã militẽ iam fracto muro discurren¬
tem inuitauit. eiq iugulũ p̾buit. Hc̃ exitũ ui¬
philosophos. ⁊ om̃ium artium ꝑitissimos. Si
estis inqͣt di patrii. lta ille diu colendo ac diu
querendo. ꝑsenserat hos non ẽe̾ certos deos qui¬
esse putabant᷑. Rex multȩ exꝑientiȩ atq ȩuo

Expanded text:
mox aduersus patrem duxit. Mithridates diu ex almox aduersus patrem duxit. Mithridates diu ex altissimo muro filium frustra precatus ubi inexorabilem uidit, moriturus exclamasse fertur: Quoniam Pharnaces, inquit, mori iubet, nos, si estis, di patrii, precor, ut quandocumque et ipse hanc uocem a liberis suis audiat. statimque descendens ad uxores, pelices ac filias suae uenenum omnibus dedit. quod cum ipse nonissimus hausisset nec tamen propter remedia, quibus uitalia sua aduersus noxios sucos saepe obstruxerat, ueneno cstraque spatiaretur, si quo tandem modo infusa pestis per venas vegetatione corporis acta discurreret, Gallum quemdam militem, jam fracto muro discurrentem, invitavit, eique jugulum praebuit. Hunc exitum vi semper philosophos, omniumque artium peritissimos. Si estis, inquit, dii patrii. Ita ille diu colendo, ac diu quaerendo persenserat, hos non eesse putabantur. rex multae experientiae atque aeuo
Abbreviated transcription (Latin):
randa libenter accepit. Artacen rege̾ hiberio
bello fudit. totãq hiberiã in deditionẽ accepit.
Inde cũ armȩniam. cholchos. cappadotiã ⁊ sya¬
am oridinatis rebꝰ cõposuisset. ꝓmonens de pon¬
to in parthiam. ad echbatanã urbẽ caput pal¬
thici regni. qͥnquagesimo die uenit. In besfato
mytͥdate cerealia sacra celebrante. tremotis
adeo grauis repente exortus e. ut magna cla¬
des ex eo urbiũ atq agroꝵ secuta nartetu
Fodẽ tẽꝑe castor mit̾datis p̾fectꝰ qui phana¬
gorio p̃erat. inĩfectis amicis regus. as de oeci¬
pauit n quatuor mit̾datis filios ad pͣsicra e¬
mana transiisit. Mitͥdates accensus ua inse¬
lera exarsit. Nam cõplures tunc amicos suos
⁊xipodrã filium suum interfecit. cũ antear̃
alio macharẽ parricidio trucidasset. Phatia¬
ces alter filiꝰ eius exẽplo frũm t̃ritus. exer ilñ
ad ꝑsequendũ se missum sibi conciliauit e

Expanded text:
randa libenter accepit; Artacem regem Hiberiae randa libenter accepit; Artacem regem Hiberiae bello fudit totamque Hiberiam in deditionem accepit. inde, oum Armeniam Colchos Cappadociam et Syriam ordinatis rebus conposuisset, promouens de Ponto in Parthiam ad Ecbatanam urbem caput Parthici regni quinquagensimo die uenit. In Bosporo Mithridate Cerealia sacra celebrante terrae motus adeo grauis repente exortus est, ut magna clades ex eo urbium atque agrorum secuta narretur. eodem tempore Castor Mithridatis praefectus, qui Phanagorio praeerat , interfectis amicis regiis arcem ocoupauit et quattuor Mithridatis filios ad praesidia Romana transmisit. Mithridates accensus ira in scelera exarsit. nam conplures tunc amicos suos et Exipodram filium suum interfecit, cum antea iam alio Macharem parricidio trucidasset; Pharnaces alter filius eius exemplo fratrum territus exercitum ad persequendum sese missum sibi conciliauit et
Abbreviated transcription (Latin):
t̾e romanis erat. Regui longitudinem um¬
brarũ ꝓximitatẽ hostiũ rati. cuncta in irritũ
tela fudert᷑. romani ueluti mermes postea
aggressi. sine labore uicerunt. Nãq de exer¬
citu regio .xͣl. milia cȩsa uel capta sunt. roma¬
ni uulnerati mille. uix autẽ ul. int̾fecti. Rex
inter tumultus belli fuga lapsus. aduitꝰ etiam
benefitio sublustris noctis euasit. Relictusq ab
omibꝰ amicis philosophis. scriptoribꝰ rerũ uł cat¬
minũ. ac medicis. solus ꝑ deuia equu manu tra¬
hens. atq ad om̃s nocturnos strepitꝰ trepidans.
in qͦddã castellũ diuertit. atq inde in armȩniã
ꝑrexit. Pompeuis rege̾ insecutus. inter duo flu¬
mina quȩ ab uno monte diuersis specubꝰ oru¬
tur. hoc ẽ eufraten et araxen. urbe̾ nicopolm
senibꝰ. lixis. ⁊ egris uolentibꝰ condidit. Oranti n¬
grani ueniã dedit. exercitũ horodis albanoꝵ
regis. p̾fectosq enis ter pͣlio uicit. Postea episo¬
las horodis. ⁊ munera ꝓpace cũ albanis instau¬

Expanded text:
 Romanis erat. regii longitudinem umbrarum proximitatem hostium rati cuncta in inritum tela fuderunt. Romani ueluti inermes postea adgressi sine labore uicerunt. namque de exercitu regio XL milia caesa uel capta sunt, Romani uulnerati mille, uix autem quadraginta interfecti. rex inter tumultus belli fuga lapsus, adiutus etiam beneficio sublustris noctis euasit, relictusque ab omnibus amicis philosophis scriptoribus rerum uel carminum ac medicis solus per deuia equum manu trahens atque ad omnes nocturnos strepitus trepidans, in quoddam castellum deuertit atque inde in Armeniam perrexit. Pompeius regem insecuturus inter duo flumina, quae ab uno monte diuersis specubus exoriuntur, hoc est Euphraten et Araxen, urbem Nicopolim senibus, lixis et aegris uolentibus condidit. oranti Tigrani ueniam dedit; exercitum Horodis Albanorum regis praefectosque eius ter proelio uicit; postea epistulas Horodis et munera pro pace cum Albanis instau
Abbreviated transcription (Latin):
a septentͥone danubiũ. Tracia habet ab oriente
ꝓpontidis sinũ ⁊ ciuitatẽ constantinopolim.
quȩ bizantiũ pͥus dicta ẽ. a septentͥone partẽ
dalmatiȩ ⁊ sinũ euxini ponti. ab occasu ⁊ africo
macetloniã. a meridie egeum mare. Macedonia

Expanded text:
a septentrione Danuuium. THRACIA habet ab oriente a septentrione Danuuium. THRACIA habet ab oriente Propontidis sinum et ciuitatem Constantinopolim quae Byzantium prius dicta est, a septentrione partem Dalmatiae et sinuMacedoniam, a meridie Aegaeum mare. Macedonia
Abbreviated transcription (Latin):
tas caucasi quȩ st̃ ad meridiẽ. gentes stͣ .xxxiiii.¬
S gn̾alit᷑ regio ꝓxima albania. ult̾ior sub mari ⁊
monte caspio amazonũ nominat᷑. Explicati sunt
qũabreuissime fines asiȩ. nc̃ europã in quantũ
cognitioni hominis c̃cedit᷑. stilo ꝑuagabor. Amon¬
tibꝰ ripheis ac flumine thanai meotidisq palu¬
dibꝰ quȩ st̃ ad orientẽ ꝑlitus septentͥonalis occea¬
ni. usq ad galliã belgicã ⁊ flum̃ renũ qͦd ẽ ab oc¬
casu. deinde usq ad danubiũ quẽ ⁊ histrũ uocãt.
qui ẽ ameridie. ⁊ ad orientẽ directꝰ ponto accipit᷑
ab oriente alania est. in medio dacia. ubi ⁊ gothia
deinde germania ẽ. ubi plurimã partẽ sueui te¬
nubius abarbarico ad mare nr̃m secludit expedia.
Misia ab oriente habet ostia fluminis danubii.
ab euro traciã. a meridie macedoniã. ab africo
dalmatiã. ab occasu histriã. a circio pannoniã

Expanded text:
tas Caucasi, quae sunt ad meridiem, gentes sunt trigitas Caucasi, quae sunt ad meridiem, gentes sunt trigi generaliter regio proxima Albania ulterior, sub mari et monte Caspio, Amazonum nominatur. Expliciti sunt quam brevissime fines Asiae: nunc Europam, 23 in quantum cognitioni hominis conceditur, stylo pervagabor. A montibus Riphaeis ac flumine Tanai, Maeotidisque paludibus, quae sunt ad orientem, per littus septentrionalis Oceani usque ad Galliam Belgicam et flumen Rhenum, quod est ab occasu, deinde usque ad Danubium, quem et Istrum vocant, qui est a meridie ad orientem directus, ponto excipitur: ab oriente Alania est, in medio Dacia, ubi et Gothia: deinde Germania est, ubi plurimam partem Suevi tenubius a barbarico ad mare Nostrum secludit, expediam. Moesia ab orieab euro Thraciam, a meridie Macedoniam, ab Africo Dalmatiam, ab occasu Histriam, a circio Pannoniam,
Abbreviated transcription (Latin):
toriũ samara. occidentali excipiunt᷑ occeano.
lgit᷑ amonte imauo hoc ẽ ab imo caucaso ⁊ dex¬
tra orientis parte qua occeanꝰ sericꝰ tendit᷑ usq
ad ꝓmunctoriũ boreũ. ⁊ flum̃ boreũ. indetenꝰ
scytico mari qͦd ẽ a septentͥone usq ad mare cas¬
piũ qͦd ẽ ab occasu. ⁊ usq ad extentũ caucasi
iugũ. qͦd ẽ ad meridiẽ. hẏrcanoꝵ n scitarũ gen-¬
tes sunt .xlii. ꝑꝑ trarũ infecundã diffusionem
latȩ oberrantes. Mare caspiũ sub aqͥlonis pla¬
ga ab occeano orit᷑. cuiꝰ utraq cͥca occeanũ lit¬
tora ⁊ loca deserta incultaq habent᷑. Inde me-¬
ridiẽ u̾sus ꝑ longas angustias tendit᷑. donec ꝑ
magna spatia dilatatum caucasi montis radici¬
bus t̾minet᷑. Itaq a mari caspio qͦd ẽ ad orientẽ.
ꝑora occeani septentonalis usq ad thanaim fluui¬
um ⁊ meotidas paludes quȩ st̃ ad occasũ ꝑlitus
cimerici maris qͦd ẽ ab africo usq ad caput ⁊ por

Expanded text:
turium Samara orientali excipiuntur oceano. igitur a monte Imauo hoc est ab imo Caucaso et dextra orientis parte qua oceanus Sericus tenditur, usque ad promunturium Boreum et flumen Boreum, inde tenus Scythico mari quod est a septentrione, usque ad mare Caspium quod est ab occasu, et usque ad extentum Caucasi iugum quod est ad meridiem, Hyrcanorum et Scytharum gentes sunt XLII, propter terrarum infecundam diffusionem late oberrantes. MARE CASPIVM sub Aquilonis plaga ab oceano oritur, cuius utraque circa oceanum litora et loca deserta incultaque habentur. inde meridiem uersus per longas angustias tenditur, donec per magna spatia dilatatum Caucasi montis radicibus terminetur. itaque a mari Caspio quod est ad orientem, per oram oceani septentrionalis usque ad Tanaim fluuium et Maeotidas paludes quae sunt ad occasum, per litus Ci
Abbreviated transcription (Latin):
bitror. qmͣ int̾ sacra cͣtinua incessabilibus
cladibꝰ nullus finis ⁊ nulla reqͥes fuit. nisi
cũ saluator mundi xpc̃ illuxit. Cuiꝰ aduen-¬
tui p̾destinatã fuisse imꝑii romani pace̾.
⁊ siiã suffitient᷑ ostendisse me arbit᷑e. tamͣ
paucis adhuc supplere conabor. Pͥncipio
scdĩ libelli cũ tẽꝑa romanȩ c̃ditionis stili
tenore pͣstringerẽ. multa c̃uenient̃ interͣ
babylonã urbe̾ assyrioꝵ. tc̃ pͥncipẽ genti¬
um. ⁊ romã ȩque nc̃ gentibꝰ dñantẽ. con¬
pacta conscͥpsi fuisse. Illud pͥmũ. hoc ulti¬
mũ imꝑiũ. Illud paulatĩ cȩdens. at istud
sensim cͣualescens defluxisse. Illi sub uno
tẽꝑe nouissimũ regẽ. cũ isti pͥmũ fuisse. illã
deinde tt᷑ inuadente cẏro captã. uelut in
mortẽ ocidisse. cũ istã fidutialit̃ assurgen¬
tẽ ptꝰ expulsos reges lib̾is uti cȩpisse c̃siliis.
te redierit. tẽplũq dñi sicut a ꝓpħis p̃dictũ
fuerat reformarit. Pret̾ea int̾cessisse dixerã

Expanded text:
bitror, quoniam inter sacra continua incessabilibus cladibus nullus finis ac nulla requies fuit, nisi cum saluator Mundi Christus inluxit: cuius aduentui praedestinatam fuisse imperii Romani pacem, etsi iam sufficienter ostendisse me arbitror, tamen paucis adhuc supplere conabor. Principio secandi libelli cum tempora Romanae conditionis stili tenore perstringerem, multa conuenienter inter Babylonam urbem Assyriorum tunc principem gentium et Romam aeque nunc gentibus dominantem conpacta conscripsi: fuisse illud primum, hoc ultimum imperium; illud paulatim cedens, at istud sensim conualescens; defluxisse illi sub uno tempore nouissimum regem, cum isti primum fuisse; illam deinde tunc inuadente Cyro captam uelut in mortem concidisse, cum istam fiducialiter adsurgentem post expulsos reges liberis uti coepisse consiliis; te redierit templumque Domini, sicut a, prophetis praedictum fuerat, reformarit. praeterea intercessisse dixeram
Abbreviated transcription (Latin):
thaginiensiũ esset. iam ñ tͥbutariȩ tan¬
tum ab his urbes. uerũ etiã sotũ regis
defitiebant. amicitiarũ uira. non fide
s successu pond̾antes. Erat intͣ cȩt̾os
rex cyrenarũ aphellas. qui spe imꝓba
regnũ tocius africȩ amplexꝰ. sotietatẽ
cũ agathocle ꝑ legatos iunxerat. pac¬
tusq cũ eo fuerat. ut siciliȩ illi. sibi afri¬
cȩ imꝑiũ uictis karthaginiensibꝰ cȩde¬
ret.ltaq cũ ad belli sotietatẽ cũ ingen¬
ti exercitu ipse uenisset. agathocles blan¬
do alloqͥo ⁊ humili adulatione cum se-¬
pius simul cenassent. adoptatꝰq filius
eius in aphella esset. incautũ int̾ficit.
occupatoq exercitu eius iterato. Kar̃¬
thaginienses om̃ibꝰ uiribꝰ bellũ cien¬
tes magno utusq exercitꝰ agͣnuneͤ gra-

Expanded text:
thaginiensium esset, iam non tributariae tanthaginiensium esset, iam non tributariae tantum ab his urbes, verum etiam socii reges deficiebant, amicitiarum iura non fide, sed successu ponderantes. Erat inter ceteros rex Cyrenarum Ophellas, qui spe inproba regnum totius Africae amplexus societatem cum Agathocle per legatos iunxerat pactusque cum eo fuerat, ut Siciliae illi, sibi Africae imperium victis Karthaginiensibus cederet. Itaque cum ad belli societatem cum ingenti exercitu ipse venisset, Agathocles blando adloquio et humili adulatione, cum saepius simul cenassent adoptatusque filius eius ab Ophella esset,incautum interficit occupatoque exercitu eius iterato Karthaginienses omnibus viribus bellum cientes magno utriusque exercitus sanguine gra
Abbreviated transcription (Latin):
na carissimarũ rerũ uastitatẽq agroꝵ
⁊ incendia uillarũ. de muris ipsiꝰ urbiᷤ
specularent᷑. Interea ingens tota africa
dedlȩti pȩnoꝵ exercitꝰ fama. occupa¬
tarũq urbiũ. diuulgat᷑. Stupor itaq
om̃is. ad miratioq incessit. unde tan¬
to imꝑio tam subitũ bellũ. p̃serti iaͬ
ab hoste uicto. Ad miratio deinde pau¬
latim in contẽptũ pęnoꝵ uertit᷑. Nec
multo ptꝰ ñ afri tantũ. uerũ etiã nobi¬
lissimȩ urbes nouitatẽ secutȩ. ad aga¬
thoclem defecere. frum̃toq ⁊ stipendio
uictorẽ instruxere. Nlis pęnoꝵ malis. etiã
deletus in sicilia cũ imꝑatore exercitꝰ.
uelut qͥdã erũnarũ cumulus accessit.
Nam post ꝓfectionẽ a sicilia agatho¬
dis. in obsidione syracusarũ pęni segni¬
ores redditi. ab anthando frẽ regis aga¬
thocdes. obsidione cȩsi nuntiabantur.
Itaq cũ domi forisq eadẽ fortuna kar¬

Expanded text:
na carissimarum rerum vastitatemque agrorum na carissimarum rerum vastitatemque agrorum et incendia villarum de muris ipsius urbis specularentur. Interea ingens tota Africa deleti Poenorum exercitus fama occupatarumque urbium divulgatur. Stupor itaque omnes et admiratio incessit, unde tanto imperio tam subitum bellum, praesertim ab hoste iam victo; admiratio deinde paulatim in contemptum Poenorum vertitur. Nec multo post non Afri tantum, verum etiam urbes nobilissimae novitatem secutae ad Agathoclem defecere frumentoque et stipendio victorem instruxere. His Poenorum malis etiam deletus in Sicilia cum imperatore exercitus velut quidam aerumnarum cumulus accessit. Nam post profectionem a Sicilia Agathoclis in obsidione Syracusarum Poeni segniores redditi ab Antandro, fratre regis Agathoclis, occidione caesi nuntiabantur. Itaque cum domi forisque eadem fortuna Kar
Abbreviated transcription (Latin):
nc̃ qͥa egressis acciderit. illis ad quos
eatur portendere. Porro defectꝰ na¬
t᷑alium siderũ. semꝑ p̾sentẽ rerũ sta¬
tũ mutare. Certũq esset florentibꝰ
karthaginiensiũ opibꝰ adu̾sisq rebꝰ¬
sius cõmutationẽ significari. Sic con¬
solatis militibꝰ. uniu̾sas naues consen¬
tiente exercitu incendi iubet. ut om̃s
scirent auxilio fugȩ adempto. aut
iuncendũ aut moriendũ esse. De in
cum om̃ia quęcũq ingrederent᷑ ꝓster¬
nerent. castella uillasq incenderent.
obuius ei fuit cũ .xxx. milibꝰ paganoꝵ
anno. S ⁊ pͣlio cõmisso. duo de siculis.
tͥa milia de pęnis cũ ipso duce cecide¬
re. Nac uictoria ⁊ siculoꝵ animi eri¬
gunt᷑ ⁊ pȩnoꝵ frangunt᷑. Agathocles
uictis hostibꝰ urbes castellaq expug¬
nat. pͣdas ingentes agit: hostuĩ multa
milia trucidat. castra deinde in qͥnto
lapide a karthagine statuit. ut dãp¬

Expanded text:
nunc, quia egressis acciderit, illis, ad quos nunc, quia egressis acciderit, illis, ad quos eatur, portendere. Porro defectus naturalium siderum semper praesentem rerum statum mutare, certumque esse et florentibus Karthaginiensium opibus esuis commutationem significari. Sic consolatis militibus universas naves consentiente exercitu incendi iubet, ut omnes scirent auxilio fugae adempto aut vincendum aut moriendum esse. Dein cum omnia, quacumque ingrederentur, prosternerent, castella villasque incenderent, obvius ei fuit cum XXX milibus paganorum Hanno,sed proelio commisso duo de Siculis, tria milia de Poenis cum ipso duce cecidere. Hac victoria et Siculorum animi eriguntur et Poenorum franguntur. Agathocles victis hostibus urbes castellaque expugnat, praedas ingentes agit, hostium multa milia trucidat. Castra deinde in quinto lapide a Karthagine statuit, ut dam
Abbreviated transcription (Latin):
los pȩnos uinci. s ⁊ insiciliã liberari
posse. Nec enĩ moraturos in eiꝰ obsidi¬
niri posse. Nã capta. karthagine om¬
nẽ affricã siciliãq pͥmiũ uictoꝵ fore
Glam certe tã honestã militiȩ tantã
in om̃e ȩuũ fut᷑am. ut t̾minari nul¬
lo tẽꝑe obliuionis possit. ut dicatur
eos solos in mortaliũ esse. qͥ bella quȩ
domi ferre ñ poterant. ad hostes tran-¬
stulerint. ultͦq uictores insecuti sint¬
⁊ obsessores urbis suȩ obsederĩt. Om̃ibꝰ
gͥ forti ac lȩto animo bellũ in eundũ.
quo nullũ aliud possit. aut p̃mium
uictoribꝰ ub̃ius. aut uictis moni mͣtũ
illustriꝰ dare. Nlis qͥde abhortationibꝰ.
animi militũ erigebant᷑. s t̾rebat eos
portenti religio. qͦd nauigantibꝰ sol
defecerat. Cuius rei rationẽ ñ minore
cura rex quã belli reddebat. ad firmas
si pͥusquã ꝓficiscerent᷑ factus e̾ẽt cre¬
diturũ adu̾sũ ꝓfecturos ꝓdigiũ esse.

Expanded text:
lum Poenos vinci, sed et Siciliam liberari lum Poenos vinci, sed et Siciliam liberari posse; nec enim moraturos in eius obsidiniri posse; nam capta Karthagine omnem Africam Siciliamque praemium victorum fore. Gloriam certe tam honestae militiae tantam in omne aevum futuram, ut terminari nullo tempore oblivionis possit, ut dicatur eos solos mortalium esse, qui bella, quae domi ferre non poterant, ad hostes transtulerint ultroque victores insecuti sint et obsessores urbis suae obsederint. Omnibus igitur forti ac laeto animo bellum ineundum, quo nullum aliud possit aut praemium victoribus uberius aut victis monumentum inlustrius dare. His quidem adhortationibus animi militum erigebantur, sed terrebat eos portenti religio, quod navigantibus sol defecerat. Cuius rei rationem non minore cura rex quam belli reddebat, adfirmans, si prius quam proficiscerentur factum esset, crediturum adversum profecturis prodigium esse;
Abbreviated transcription (Latin):
ministrent. foris hostẽ etiã suis ui¬
ribꝰ unci. defitientibꝰ sotiis ⁊⁊ odio
duiturni imꝑii ext̾na auxilia cucũ¬
inspitientibus. Nuc accedere. quod
urbes castellaq africȩ ñ muris cinc̾¬
tȩ. non in montibꝰ positȩ sint. s in
planis campis sine ullis munim̃tis
iacent. quas om̃s metu excidii faci¬
le ad belli sotietatẽ ꝑlici posse. Ma¬
ius gͥ karthaginiensibus ad ipsam
africã quã ex sicilia exarsurũ bellũ.
coituraq auxilia om̃iũ adu̾sũ una
urbẽ. nomine quã opibꝰ ampliorẽ
⁊ quas ñ attulerit uires inde sũpt᷑um
⁊ in repentino pȩnoꝵ metu modicũ
mom̾tum uictoriȩ fõre. qͥ tanta auda¬
tia hostium ꝑculsi trepidati sint. de¬
cessura ⁊ iullarũ incendia. castelloꝵ
urbiũq contumatiũ direptionem
tt᷑ ipsius Rarthaginis obsidionẽ. Uu¬
bus om̃ibꝰ. ñ sibi tantũ in alios s ⁊aliis
inse sentient patere bella. Ntis nͣso¬

Expanded text:
ministrent; foris hostem etiam suis viministrent; foris hostem etiam suis viribus vinci, deficientibus sociis et odio diuturni imperii externa auxilia circumspicientibus. Huc accedere, quod urbes castellaque Africae non muris cinctae, non in montibus positae sint, sed in planis campis sine ullis munimentis iaceant, quas omnes metu excidii facile ad belli societatem perlici posse. Maius igitur Karthaginiensibus ab ipsa Africa quam ex Sicilia exarsurum bellum, coituraque auxilia omnium adversus unam urbem nomine quam opibus ampliorem, et quas non adtulerit vires, inde sumpturum. Nec in repentino Poenorum metu modicum momentum victoriae fore, qui tanta audacia hostium perculsi trepidaturi sint. Accessura et villarum incendia, castellorum urbiumque contumacium direptionem, tum ipsius Karthaginis obsidionem,quibus omnibus non sibi tantum in alios, sed et aliis in se sentient patere bella. His non so
Abbreviated transcription (Latin):
secũ talenta ad p̃sentẽ usum aufeit.
cȩtera ex hoste meliꝰ quã ex sotiis pa¬
raturus. Om̃s deinde seruos milita¬
risetatis lib̾tate donatos. sacram̃to
adegit eos ⁊ maiore parte ferme mi-¬
litũ nauibꝰ imponit. ratꝰ exȩquata
utusq ordinis conditione. mutuã
int᷑ eos uirtutis ȩmulationẽ fut᷑am.
cȩt̾os om̃s ad tutelã patͥȩ relinquit.
Septimo gͥ imꝑii anno. comitibꝰ du¬
obus adultis filiis. archagato ⁊ hera-¬
clẏda. nullo militũ sciente qͦuehe¬
retur. cursum in affricam dirigit.
Cũ om̃s aut italiã p̃datũ se. aut in
sardiniã ituros crederent. tͣc pͥmũ
exposito in affricȩ luttore exercitu
consiliũ suum om̃ibꝰ aꝑit. quo in
loco sẏracusȩ positȩ sint ostendit.
quibꝰ aliud nullũ auxiliũ suꝑesset
quã ut hostibꝰ fatiant quȩ ipsi pa¬
tiantur: quippe alit̾ domi. aliter
foris bella traiectari. Domi ea sola
auxilia esse. quȩ patriȩ uires sub¬

Expanded text:
secum talenta ad praesentem usum aufert, secum talenta ad praesentem usum aufert, cetera ex hoste melius quam ex sociis paraturus. Omnes deinde servos militaris aetatis libertate donatos sacramento adegit eosque et maiorem partem ferme militum navibus inponit, ratus exaequata utriusque ordinis condicione mutuam inter eos virtutis aemulationem futuram; ceteros omnes ad tutelam patriae relinquit. Septimo igitur imperii anno comitibus duobus adultis filiis, Archagatho et Heraclida,nullo militum sciente quo veheretur, cursum in Africam dirigit, cum omnes aut in Italiam praedatum se aut in Sardiniam ituros crederent. Tunc primum, exposito in Africae litore exercitu, consilium suum omnibus aperit. Quo in loco Syracusae positae sint ostendit, quibus aliud nullum auxilium superesset, quam ut hostibus faciant, quae ipsi patiantur. Quippe aliter domi, aliter foris bella tractari. Domi ea sola auxilia esse, quae patriae vires sub
Abbreviated transcription (Latin):
concessit. s scdi certaminis eadẽ for¬
tuna quȩ ⁊ pͥoris fuit. Cum gͥ uicto¬
res pęni syracusas obsidione cinxis¬
sent. agathocles qͦd se neq uiribꝰ pa¬
rem. neq obsidionẽ ferendã instruc¬
tũ uideret. suꝑhȩc asotiis crudelita¬
te eius offensis desertus esset. statu¬
it bellum in affricã transferre. mira
ꝓrsus audatia. ut quibꝰ in solo urbiꝰ
suȩ par ñ erat. eoꝵ urbi bellũ infer¬
ret. ⁊ quia sua tueri ñ poterat. im¬
pugnaret aliena. uictusq uictoribꝰ
insultaret. lluius cͣsilii non minus
admirabile silentiũ. quã cõmentũ fu¬
it. Popło hoc solũ ꝓfessus. inuenisse
se iuictoriȩ uiã. animos illi tantu in
breuẽ obsidionis patientiã firmarẽt.
uł cui status p̾sentis fortunȩ displi¬
ceret. dare se ei discedendi liberam
potestatẽ. Cũmille sexcenti discessis¬
sent. cȩt̾os obsidionis necessitate. fru¬
m̃to ⁊ stipendio instruit. L. tantum

Expanded text:
concessit. Sed secundi certaminis eadem forconcessit. Sed secundi certaminis eadem fortuna quae et prioris fuit. Cum igitur victores Poeni Syracusas obsidione cinxissent, Agathocles, quod se neque viribus parem neque ad obsidionem ferendam instructum videret, super haec a sociis crudelitate eius offensis desertus esset,statuit bellum in Africa transferre, mira prorsus audacia, ut, quibus in solo urbis suae par non erat, eorum urbi bellum inferret, et qui sua tueri non poterat, inpugnaret aliena victusque victoribus insultaret. Huius consilii non minus admirabile silentium quam commentum fuit. Populo hoc solum professus, invenisse se victoriae viam; animos illi tantum in brevem obsidionis patientiam firmarent, vel cui status praesentis fortunae displiceret, dare se ei discedendi liberam potestatem. Cum mille sescenti discessissent, ceteros ad obsidionis necessitatem frumento et stipendio instruit; L tantum
Abbreviated transcription (Latin):
infesta. ⁊ de imꝑio siciliȩ karthagi¬
nis ȩmula. nc̃ suꝑ ciuitates sotioꝵ.
eidem titulo pacis addictas. denun¬
tiare. Igitur se hec breui ad ipsos
redundatura. ac ꝓpe diẽ sensuros.
quantũ mali non siciliȩ magis quã
ipsi africȩ artulerint. Ilis querelis se-¬
natus in amylcharẽ accendit᷑ S qͣm
in imꝑio esset. tacita de eo suffragia
tulerunt. ⁊ sententias pͥusꝗͣ recitaren¬
tur. inurnã coniectas obsignari ius-¬
sert᷑. dum alter amylchar gẏsgonis
filius asicilia reuerteret᷑. S hȩc calli¬
da cõmenta pęnoꝵ. ⁊ sententias. in¬
auclita mors amylcharis p̃uenit. li¬
batusq est fati munere. quẽ ꝑ inui¬
riam ciues in auditũ dampnauerãt.
Quȩ res agathocdi adu̾sus pȩnos oc¬
casionẽ mouendi belli dedit. P̾ma
gͥ illi cũ amylchare gẏsgonis filio
p̃lii congressio fuit. A quo uictꝰ. ma¬
iori dolore ꝑaturus bellũ. syracusaᷤ

Expanded text:
infesta et de imperio Siciliae Karthagiinfesta et de imperio Siciliae Karthaginis aemula, nunc insuper civitates sociorum eidem titulo pacis addictasDenuntiare igitur se haec brevi ad ipsos redundatura ac propediem sensuros, quantum mali non Siciliae magis quam ipsi Africae adtulerint. His querelis senatus in Hamilcarem accenditur, sed quoniam in imperio esset, tacita de eo suffragia tulerunt et sententias, priusquam recitarentur, in urnam coniectas obsignari iusserunt, dum alter Hamilcar, Gisgonis filius, a Sicilia reverteretur. Sed haec callida commenta Poenorum et sententias inauditas mors Hamilcaris praevenit, liberatusque est fati munere, quem per iniuriam cives inauditum damnaverant. Quae res Agathocli adversus Poenos occasionem movendi belli dedit. Prima igitur illi cum Hamilcare, Gisgonis filio, proelii congressio fuit, a quo victus maiori mole reparaturus bellum Syracusas
Abbreviated transcription (Latin):
atur᷑. uerũ etiam pretor syracusis
constituitur. Tc̃ amylchari expositis
ignibꝰ cȩreis. tactisq in obseqͥa pęnoꝵ
iurat. Deinde acceptis ab eo .u. milidꝰ
afroꝵ. potissimos quosq ex pͥncipibꝰ
interficit. atq ita uelut rei publicȩ
statũ formaturus. ppłm intheatrum
ad contionẽ uocari iubet. contracto
ingymnasio senatu. quasi quȩdã pͥꝰ
ordinaturus. Sic cõpositis rebꝰ. in¬
missis militibꝰ ppłm obsidet. senatu᷑
trucidat. Cuiꝰ ꝑ acta cȩde. ex plebe qͦ
locupletissimos ⁊ ꝓmptissimos inter.¬
ficit. Nis ita gestis. milites legit. exer-¬
citũq conscribit. Quo instructus.
finitimas ciuitates nichil hostile me¬
tuentes ex inꝓuiso aggredit᷑. pęnoꝵ
quoq sotios ꝑmutente amylchare
fȩde uerat. ꝓpter qͦd querelas kar¬
thaginẽ sotii. non tã de agathocle
quam de amylchare detulert. he ut
dñm ⁊ tẏrannũ. illũ ut ꝑditorem
arguentes. a quo infestissimo hosti

Expanded text:
atur, verum etiam praetor Syracusis atur, verum etiam praetor Syracusis constituitur. Tunc Hamilcari expositis insignibus Cereris tactisque in obsequia Poenorum iurat. Deinde acceptis ab eo V milibus Afrorum potentissimos quosque ex principibus interficit,atque ita veluti rei publicae statum formaturus populum in theatrum ad contionem vocari iubet contracto in gymnasio senatu, quasi quaedam prius ordinaturus. Sic conpositis rebus inmissis militibus populum obsidet, senatum trucidat,cuius peracta caede ex plebe quoque locupletissimos et promptissimos interficit. His ita gestis militem legit exercitumque conscribit, quo instructus finitimas civitates nihil hostile metuentes ex inproviso adgreditur,Poenorum quoque socios permittente Hamilcare foede vexat. Propter quod querelas Karthaginem socii non tam de Agathocle quam de Hamilcare detulerunt,hunc ut dominum et tyrannum, illum ut proditorem arguentes, a quo infestissimo hosti
Abbreviated transcription (Latin):
re imꝑium syracusanũ uoluit. bis in
exilium actus est. Amurgantinis aput
quos exulabat. odio syracusanoꝵ pri-¬
mo pͣtor. mox dux creatur. In eo bello
⁊ urbẽ leontinoꝵ capit. ⁊ patriã suã
sẏracusas obsidere cȩpit. Ad cuiꝰ auxi¬
lium amylchar dux pęnoꝵ implorat᷑.
depositis hostilibꝰ odiis. p̃sidia militu
mutit. Uno eodẽq tẽꝑe sẏracusȩ. et
ab hoste ciuili amore defensȩ. ⁊ aciue
hostili odio impugnatȩ sunt. S aga¬
thocles cũ uideret fortiꝰ defendi ur¬
bẽ quã oppugnari. p̃cibꝰ ꝑ int̾nuntioᷤ
amylcharẽ exorat. ut intse ⁊ syracu¬
sanos pacis arbitria suscipiat. peculi¬
aria in ipsũ offitia sui reꝓmitens.
Qua spe impletꝰ amylchar. sotietatem
cum eo metu eius potentiȩ uingit.
ut quantũ uiriũ agathocli adu̾sus
sẏracusanos dedisset. tantũ ipse ad
crem̃ta domesticȩ potentiȩ recuꝑa¬
ret. Igit᷑ nͣ pax tantũ agathodi c̃cili¬

Expanded text:
re imperium Syracusarum voluit, bis in re imperium Syracusarum voluit, bis in exilium actus est. 1. A Murgantinis, apud quos exulabat, odio Syracusanorum primo praetor, mox dux creatur. In eo bello et urbem Leontinorum capit et patriam suam Syracusas obsidere coepit,ad cuius auxilium Hamilcar, dux Poenorum, inploratus depositis hostilibus odiis praesidia militum mittit. Ita uno eodemque tempore Syracusae et ab hoste civili amore defensae et a cive hostili odio inpugnatae sunt. Sed Agathocles cum videret fortius defendi urbem quam oppugnari, precibus per internuntios Hamilcarem exorat, ut inter se et Syracusanos pacis arbitria suscipiat, peculiaria in ipsum officia sui repromittens. Qua spe inpletus Hamilcar societatem cum eo mutuae potentiae iungit, ut quantum virium Agathocli adversus Syracusanos dedisset, tantum ipse ad incrementa domesticae potentiae recuperaret. Igitur non pax tantum Agathocli concili
Abbreviated transcription (Latin):
tis egressus. libidinẽ auiris ad feminaᷤᷤ
transtulit. Posthȩc aput utrũq sexũ
famosus. uitã latͦciniis mutauit. Inter¬
iecto tẽꝑe cũ sẏracusas concȩssisset. ad¬
scitꝰq in ciuitatẽ int̾ incolas esset. du
sine fide fuit qͣm nec infortunis qͥd
amitteret. nec inuerecundia qͦd inqͥ¬
naret. habere uidebat᷑ In sũma grega¬
riã militiã sortitꝰ. ñminꝰ tc̃ seditiosa
quã antea turpi uita. in om̃e facinus
ꝓmptissimus erat. Nam ⁊ manu stre-¬
nuus. ⁊ in contionibꝰ ꝑfacundꝰ habe¬
batur. Breui itaq centurio. ac dem¬
ceps tribunus militũ factus ẽ. Primo
bello adu̾sus ethneos magna exꝑimꝰ
ficeret᷑. cuiꝰ uxorẽ adulterio cognitam.
post mortẽ uiri in matͥmoniũ recepit.
Nec contentꝰ qͦd ex in ope repente di-¬
ues factꝰ esset pyraticã aduersus patͥ¬
am exercuit.s aluti ei fuit qͦd sorũ cap¬
ti. tortiq de illo negauer̃t. Bis occupa¬

Expanded text:
tis egressus libidinem a viris ad feminas tis egressus libidinem a viris ad feminas transtulit. Post haec apud utrumque sexum famosus vitam latrociniis mutavit. Interiecto tempore, cum Syracusas concessisset adscitusque in civitatem inter incolas esset,diu sine fide fuit, quoniam nec in fortunis quod amitteret, nec in verecundia quod inquinaret habere videbatur;in summa gregariam militiam sortitus non minus tunc seditiosa quam antea turpi vita in omne facinus promptissimus erat;nam et manu strenuus et in contionibus perfacundus habebatur. Brevi itaque centurio ac deinceps tribunus militum factus est. Primo bello adversus Aethnaeos magna experimficeretur,cuius uxorem adulterio cognitam post mortem viri in matrimonium recepit. Nec contentus, quod ex inope repente dives factus esset, piraticam adversus patriam exercuit. Saluti ei fuit, quod socii capti tortique de illo negaverunt. Bis occupa
Abbreviated transcription (Latin):
urbs auctoꝵ originis suȩ capta. ⁊ ale-¬
xandria emula karthaginis. in tͣmi¬
nis africȩ ⁊ egypti condita. ⁊ felicitaᷤ
regis aput quẽ nec cupiditas nec for¬
tuna ullo modo tͣminabantur. Igit᷑
amilchar ꝑ parmeniona aditu regiꝰ
obtento ꝓfugisse ad regẽ. expulsũ pat̾a
fingit. militẽq se expeditionis offert
Atq ita consiliis eius exploratis. intabel¬
lis ligneis uacua desuꝑ cera inducta ci¬
iubꝰ sius omĩa ꝑscribebat.S karthagi¬
nienses post mortẽ regis reu̾sũ in patri¬
am. quasi urbẽ regi uenditasset. ñ ingra¬
to tantũ uerũ etiam ⁊ crudeli animo
necauerunt.
magnitudini pͥoris dyonisũ
successit. ad regni maiestatẽ
ex humili ⁊ sordido genere
ꝑuenit. Quippe insicilia
patre figulo natus. non
honestiorem pueritiã quã pͥncipia ori-¬
ginis habuit. Siqͥdẽ forma ⁊ corꝑis pul¬
chritudine egregius. du uitã stupͥ pa-¬
tientia exhibuit. Annos deinde pub̾ta¬

Expanded text:
urbs auctorum originis suae,capta et Aleurbs auctorum originis suae,capta et Alexandria aemula Karthaginis in terminisAfricae et Aegypti condita et felicitas regis, apud quem nec cupiditas nec fortuna ullo modo terminabantur. Igitur Hamilcar per Parmeniona aditu regis obtento profugisse se ad regem expulsum patria fingit militemque se expeditionis offert. Atque ita consiliis eius exploratis in tabellis ligneis vacua desuper cera inducta civibus suis omnia perscribebat. Sed Karthaginienses post mortem regis reversum in patriam, quasi urbem regi venditasset, non ingrato tantum, verum etiam crudeli animo necaverunt. magnitudini prioris Dionysii successit, ad regni maiestatem ex humili et sordido genere pervenit. Quippe in Sicilia patre figulo natus non honestiorem pueritiam quam principia originis habuit,siquidem forma et corporis pulchritudine egregius diu vitam stupri patientia exhibuit. Annos deinde puberta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfessus. pueros intͥiuo docebat. ut
aut a tim̃tibꝰ semꝑ inpublico uide¬
retur. aut a nͣ timentibꝰ faciliꝰ contẽp¬
neret᷑ Nam licet tyrannꝰ semꝑ uituᷤ
habundet. tam̃ simulatio hȩc uiti¬
orũ ñ naturȩ erat. magisq hȩc arte
quã amisso regali pudore fatiebat.
exꝑtus quã inuisa tyrannoꝵ forẽt
etiã sine opibꝰ nomina. Laborabat
itaq inuidiã pͣteritoꝵ contemptu
p̾sentiũ demere. neq honesta s tuta
consilia circu̾spitiebat. Inter has ta¬
men dissimulationu artes insimula-¬
tus ẽ adfectatȩ tyrannidis. nec alit̃
quã dũ contẽpnit᷑ liberatus ẽ. Inter
hȩc karthaginienses tanto successu
rerũ alexandri magni extͣriti. ueren-¬
tes ne ꝑsico regnũ ⁊ affricũ uellet ad¬
iungere mutunt ad speculandos eius
animos amlcharẽ cognom̃to rodanũ.
uirũ sollertia facundiaq pret̃ cȩt̾os
insigne̾. Augebant enĩ metũ. ⁊ tyros

Expanded text:
professus pueros in trivio docebat, ut professus pueros in trivio docebat, ut aut a timentibus semper in publico videretur aut a non timentibus facilius contemneretur. Nam licet tyranni his semper vitiis abundent, tamen simulatio haec vitiorum, non naturae erat, magisque haec arte quam amisso regali pudore faciebat, expertus, quam invisa tyrannorum forent etiam sine opibus nomina. Laborabat itaque invidiam praeteritorum contemptu praesentium demere, neque honesta, sed tuta consilia circumspiciebat. Inter has tamen dissimulationum artes ter insimulatus est adfectatae tyrannidis, nec aliter quam dum contemnitur, liberatus est. Inter haec Karthaginienses tanto successu rerum Alexandri Magni exterriti, verentes, ne Persico regno et Africum vellet adiungere, mittunt ad speculandos eius animos Hamilcarem cognomento Rodanum, virum sollertia facundiaque ceteros insignem. Augebant enim metum et Tyros,
Abbreviated transcription (Latin):
noxii supplitio tradunt᷑. ne qͥsqu̾a
aut ad imitandũ scelus. aut ad mor¬
tẽ ulciscendã. ex tam nefaria domo
suꝑesset. Interea dyonisius syracu¬
sis receptus. cũ grauior crudeliorq
indies ciuitati esset. iterata conspi¬
ratione obsidetur. Tunc deposito
imꝑio. arcẽ syracusanis cũ exercitu
tradidit. receptoq pͥuato instrumͣto.
corinthũ in exiliũ ꝓficiscit᷑. lbi hu¬
millima quȩq tutissima existimãs.
in sordidissimũ uitȩ genus descen¬
dit. ñ contentus in publico uagari.
s putare. nec conspici in popinis.
lupanaribꝰq. s totis diebꝰ desidere.¬
cũ ꝑditissimo quoq de minimis rebꝰ
discertare. pannosus ⁊ squalidꝰ ince¬
dere risum libentius p̾bere ꝗͣ capta¬
re. in macello ꝑstare. qđ emere ñ po¬
terat ocłis deuorare. ap̃ ediles adu̾sꝰ
lenones iurgare. omĩa quȩsta facere.
ut contẽpnendꝰ magis qu̾a metuendꝰ
uderet᷑. Nouissimȩ ludi magistrũ

Expanded text:
noxii, supplicio traduntur, ne quisquam noxii, supplicio traduntur, ne quisquam aut ad imitandum scelus aut ad mortem ulciscendam ex tam nefaria domo superesset. Interea Dionysius Syracusis receptus, cum gravior crudeliorque in dies civitati esset, iterata conspiratione obsidetur. Tunc deposito imperio arcem Syracusanis cum exercitu tradidit receptoque privato instrumento Corinthum in exilium proficiscitur. Ibi humillima quaeque tutissima existimans in sordidissimum vitae genus descendit:non contentus in publico vagari, sed potare; nec conspici in popinis lupanaribusque, sed totis diebus desidere;cum perditissimo quoque de minimis rebus disceptare; pannosus et squalidus incedere; risum libentius praebere quam captare;in macello perstare; quod emere non poterat, oculis devorare;apud aediles adversus lenones iurgare; omniaque ista facere, ut contemnendus magis quam metuendus videretur. Novissime ludi magistrum
Abbreviated transcription (Latin):
senatũ ⁊ sine arbitris int̾ficeret or-¬
bamq rẽ publicã facilius inuaderet.
Quare magistratibꝰ ꝑ ministros ꝓdi¬
ta. scelus declinatũ non uindicatũ
est. ne inuiro tam potenti. plus ne¬
gotii faceret res cognita. quã cogi¬
tata. Contenti itaq cohibuisse de¬
creto modũ nuptiarũ sumptibꝰ
statuunt. idq seruari non ab uno
s ab uniu̾sis iubent. ne ꝑsona desig¬
nata non uitia correcta uiderent᷑
Noc consilio pͣuentꝰ. iterũ seruitia
concitat. statutaq rursum cȩdium
die. cũ denuo se ꝓditũ uideret. ti-¬
mens iudiciũ. munitũ qͦddam ca-¬
stellũ cũ xx. milibꝰ seruoꝵ armatis
occupat. lbi dũ afros regẽq auroꝵ
concitat. capitur. uirgisq cȩsus. ef¬
fossis ocłis.⁊ manibꝰ cruribꝰq fractiꝰ
uelut a singłis m̃bris pȩne exigeren¬
tur. inc̃spectu ppłi occidit᷑ corpus
uerberibꝰ lacerum in cruce̾ figit᷑.
filii quoq cognatiq om̃s etiam in¬

Expanded text:
senatum et sine arbitris interficeret orsenatum et sine arbitris interficeret orbamque rem publicam facilius invaderet. Qua re magistratibus per ministros prodita scelus declinatum, non vindicatum est, ne in viro tam potenti plus negotii faceret res cognita quam cogitata. Contenti itaque cohibuisse decreto modum nuptiarum sumptibus statuunt idque observari non ab uno, sed ab universis iubent, ne persona designata, non vitia correcta viderentur. Hoc consilio praeventus iterum servitia concitat statutaque rursus caedium die, cum denuo se proditum videret, timens iudicium munitum quoddam castellum cum XX milibus servorum armatis occupat. Ibi dum Afros regemque Maurorum concitat, capitur virgisque caesus effossis oculis et manibus cruribusque fractis, velut a singulis membris poenae exigerentur, in conspectu populi occiditur; corpus verberibus lacerum in crucem figitur. Filii quoque cognatique omnes, etiam in
Abbreviated transcription (Latin):
lebat᷑ certatĩ om̃s feminȩ impensiꝰ
exornatȩ. intẽplũ ueneris conueni¬
unt. Quas om̃s dyonisius in missis
militibꝰ spoliat. ornam̃taq matͦna-¬
rũ in p̃dam suã uertit. quaru̾dã
uiros ditiores int̾fecit. quasdã ad
ꝓdendas uiroꝵ pecunias torquet.
Cum his artibꝰ ꝑ annos sex regnasset
conspiratione locroꝵ ciuitate puls.
in siciliã redit. lbi syracusas securis
om̃ibꝰ post longã int̾capedinẽ paciꝰ
ꝑꝓditionẽ recepit. Dum hȩc in sici¬
lia gerunt᷑. interĩ in affrica pͥncepꝰ
karthaginiensiũ anno opes suas qͥbꝰ
uires rei publicȩ suꝑabat. in occu¬
pandã dñationẽ intendit. regnũq
inuadere int̾fecto senatu conatꝰ ẽ.
Cui sceleri sollẽpnẽ nuptiarũ diem
filiȩ suȩ legit. ut religione uotoꝵ ne¬
fanda cõmenta facilius tegerentur.
ltaq plebi epulas in publicis porti¬
cibꝰ senatui in domo sua parat. ut
poculis ueneno infectis. secretius

Expanded text:
lebatur, certatim omnes feminae inpensius lebatur, certatim omnes feminae inpensius exornatae in templum Veneris conveniunt,quas omnes Dionysius inmissis militibus spoliat ornamentaque matronarum in praedam suam vertit. Quarundam viros ditiores interficit, quasdam ad prodendas virorum pecunias torquet. Cum his artibus per annos sex regnasset, conspiratione Locrorum civitate pulsus in Siciliam redit. Ibi Syracusas securis omnibus post longam intercapedinem pacis per proditionem recepit. Dum haec in Sicilia geruntur, interim in Africa princeps Karthaginiensium Hanno opes suas, quibus vires rei publicae superabat, in occupandam dominationem intendit regnumque invadere interfecto senatu conatus est. Cui sceleri sollemnem nuptiarum diem filiae suae legit, ut religione votorum nefanda commenta facilius tegerentur. Itaque plebi epulas in publicis porticibus, senatui in domo sua parat, ut poculis veneno infectis secretius