comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rõtã uissus ẽ. Ita in castra ꝑducit̾ ex temoloꝵ imposit̾ in nauẽ et carchaginẽ missus
ne motu alio qͦ capue ox indiguitate rei orto senacũ qͦ reniteret dediti pͥnapis. Et
segatiõe missa ad rerecendũ eũ. Ne aut negando rẽ ꝙͣ pͥmũ perent offendi sibi no¬
iu sotii aut tribuendo habendus capue eẽt sediciõis ac turbaꝵ auctor. Nauẽ cirenas de¬
cusit tempestas q̃ cũ indictioẽ regũ erat. Ibi cũ magi ad statuam ptosomĩ regis cõfugi¬
s deportat᷑ a custodib alexandriã ad ꝑtosomeũ dũ eũ docuisset ꝯtͣ uis federis uictũ se
ab hannibale ẽẽ uĩculis liba̾t᷑ pmissũq ut rediret seu romã seu capuã masset. Nec
magni capuã sibi tutã dice̾ et romã eo tp̃r quo it̾ romanos campanos q bellum sit

Expanded text:
portam iussus. ita in castra perducitur extemploque impositus in nauem et Carthaginem missus, portam iussus. ita in castra perducitur extemploque impositus in nauem et Carthaginem missus, ne motu aliquo Capuae ex indignitate rei orto senatum quoque paeniteret dediti principis et legatione missa ad repetendum eum aut negando rem quam primam peterent offendendi sibi noui socii aut tribuendo habendus Capuae esset seditionis ac turbarum auctor. nauem Cyrenas detulit tempestas, quae tum in dicione regum erant. ibi cum Magius ad statuam Ptolomaei regis confugisset, deportatus a custodibus Alexandream ad Ptolomaeum, cum eum docuisset contra ius foederis uinctum se ab Hannibale esse, uinclis liberatur, permissumque ut rediret seu Romam seu Capuam mallet. nec Magius Capuam sibi tutam dicere et Romam eo tempore quo inter Romanos Campanosque bellum sit
Abbreviated transcription (Latin):
pa̾no initio minui uidebat᷑ uis sib̾tatis. Egressus curia in tẽpło magrãtuũ cõsedit cõr̃¬
sendiq magiũ deciũ atq añ pedes destitutũ cam̃ dicẽ ussit. Qui cũ manẽte fenria aĩ
neguret sege fedis id̾ cogi posse cũ uuecte cathene duciq añ lictorẽ in castin est ius¬
sus. Quo ad capite opto est duct̾ cõtionabundus incessit ad cirũfusam undiq młt¬
tudinẽ uocifenins. habetis lib̾cacẽ ampani ꝙͣ pecistis. Foro medio luce clara uidentib
uob̾. ⁊ isłi campanoꝵ scd̾a uictus ad mortẽ rapior. Quid iuolenti capua capta fieret
Ite obuiã hanmbali ex hornate urbem diẽq aduẽt̾ eĩ cõseciaate ut hũc triũrhũ de ciue
ur̃o specteris. hec uocifemãte c̃ moni uulg̾ uidetur obuolutũ caput ẽ otiq mui extra

Expanded text:
paruo initio minui uidebatur ius libertatis. egressus curia in templo magistratuum consedit compreparuo initio minui uidebatur ius libertatis. egressus curia in templo magistratuum consedit comprehendique Decium Magium atque ante pedes destitutum causam dicere iussit. qui cum manente ferocia animi negaret lege foederis id cogi posse, tum iniectae catenae ducique ante lictorem in castra est iussus. quoad capite aperto est ductus, contionabundus incessit, ad circumfusam undique multitudinem uociferans: 'habetis libertatem, Campani, quam petistis. foro medio, luce clara, uidentibus uobis nulli Campanorum secundus uinctus ad mortem rapior. quid uiolentius capta Capua fieret? ite obuiam Hannibali, exornate urbem diemque aduentus eius consecrate, ut hunc triumphum de ciue uestro spectetis.' haec uociferanti, cum moueri uolgus uideretur, obuolutum caput est ociusque rapi extra
Abbreviated transcription (Latin):
factuꝵ cuse. CTũ uiuenis. Ego quidẽ inquit ꝙͣ patue debeo pietatẽ exsoluã paen.
Cuã doleo uicem tui ter ꝓdite patrie suscmnendũ crim̃ est. Semel cum defectiõe ĩmis¬
sa ab romanis. Icm cum pacis cum hannibale fuisti auctor. Tertio hodie cũ rescituẽ¬
de romanis capue mora atq ĩpedim̃tũ tu es. O patria fem̃ĩ quo ꝓ te armat᷑ hac̃ ar¬
cem defende uolebam hosti minime ꝑcens parẽs qñ extorguet recipe. hoc cũ dixiss
gladiũ in publicũ tñs maceriã hosti abiecit et qͦ minꝰ res suspecta eẽt se ipẽ cõuiuio
redidic. Poscero die senat̾ firꝙ̃s dat̾ hannibali uͥ pͥma ei orõ ꝑ blanda ac bengna
fuit qͣ gnĩs egit campanio ꝙ amicitiã suã romãe societati ũposuissẽt et int̾ cererai magͥ¬
debe̾. Magiuĩ decium eũ postulare ut sͥ declat᷑ ac se p̃sente de eo referat᷑ senac̾q cõsul

Expanded text:
facturum tale. tum iuuenis 'ego quidem' inquit, 'quam patriae debeo pietatem exsoluam patri. facturum tale. tum iuuenis 'ego quidem' inquit, 'quam patriae debeo pietatem exsoluam patri. tuam doleo uicem, cui ter proditae patriae sustinendum est crimen, semel cum defectionem inisti ab Romanis, iterum cum pacis cum Hannibale fuisti auctor, tertio hodie, cum restituendae Romanis Capuae mora atque impedimentum es. tu, patria, ferrum, quo pro te armatus hanc arcem hostium inii, quoniam parens extorquet, recipe.' haec cum dixisset, gladium in publicum trans maceriam horti abiecit et, quo minus res suspecta esset, se ipse conuiuio reddidit. postero die senatus frequens datus Hannibali; ubi prima eius oratio perblanda ac benigna fuit, qua gratias egit Campanis quod amicitiam suam Romanae societati praeposuissent, et inter cetera magndebere, Magium Decium; eum postulare ut sibi dedatur, ac se praesente de eo referatur senatusque consult
Abbreviated transcription (Latin):
fedus. Te id̾ pͥus scre nolu si forte ad eẽ dum facin ratrat᷑ malles. Que ub̃indit an¬
diuitq senex uelud̾ si iam agend̾is q̃ audiebat int̾ esset cam̃ metu. Sego te inquit
fili q̃cũq iura sibos ungũt parẽcib p̃cor q̃soq ne añ ocusos patus fucẽ et pati om̃ĩa mn¬
fanda uelis.Pance hoie sũt incia que uirantes quicqd̾ deoꝵ est dextras dextie uĩgẽtes
fidem obstriximꝰ ut sacnita fid̾e mansissem digssi a colloquo ex temrolo in eũ armamut¬
encare uis hospitis sanguie. hannibale patꝰ filio mõ ꝑotui placare filiũ hmmbali non
possum. S si nicħ sc̃i nõ fides nõ religio nõ pietus andiant᷑ infanda si nõ pntiẽ nobis
cum scelere fenĩt. Un aggressur᷑ es hannibale quid illa turra tot libor ẜuorqodia
ne ip̃m fere corpus meum orponẽtẽ ꝓ corpore hannibilis sustineb acq ꝑmeũ pectus re¬
ato oscło seres nõ añ p̃cib ab̾scitit ꝙͣ ꝑ uiat ut gladium poner fideq daret nicħ̃

Expanded text:
e id prius scire uolui, si forte abesse, dum facinus patratur, malles.' quae ubi uidit audiuitque senex, uelut si iam agendis quae audiebat interesset, amens metu 'per ego te' inquit, 'fili, quaecumque iura liberos iungunt parentibus, precor quaesoque ne ante oculos patris facere et pati omnia infanda uelis. paucae horae sunt intra quas iurantes per quidquid deorum est, dextrae dextras iungentes, fidem obstrinximus—ut sacratas fide manus, digressi a conloquio, extemplo in eum armarementares hospitis sanguine? Hannibalem pater filio meo potui placare, filium Hannibali non possum? sed sit nihil sancti, non fides, non religio, non pietas; audeantur infanda, si non perniciem nobis cum scelere ferunt. unus adgressurus es Hannibalem? quid illa turba tot liberorum seruorme ipsum ferire corpus meum opponentem pro corpore Hannibalis sustinebis? atqui per meum pectus peatque osculo haerens non ante precibus abstitit quam peruicit, ut gladium poneret fidemque daret nihil
Abbreviated transcription (Latin):
sepustũq quidã auctores sũt. Eos qui amusiũ ꝑfugerãt mułr paula noĩe bui la
genẽ clara diuiciis menib cm̃ tectieꝙ a canusinis acceptis frum̃to ueste uiati¬
cõ et̃ inuit. Pro qua ei muificẽtia po̾ea bello ꝓfecto ab senatu honores hiti sut̃
Corm cum ibi. tr̃. mił quatuor eẽne fabius maximꝰ de legiõe pͥma cui ꝑit pͥore
anno dictator fuenit et de legione ẜa .l. publius bibulus et .p̃. oornelius sepio¬

Expanded text:
fugerant mulier Apula nomine Busa, genere clara ac diuitiis, moenibus tantum tectisque a Canusinis acceptos, frumento, ueste, uiatico etiam iuuit, pro qua ei munificentia postea bello perfecto ab senatu honores habiti sunt. ceterum cum ibi tribuni militum quattuor essent, Fabius Maximus de legione prima, cuius pater priore anno
Abbreviated transcription (Latin):
reciuẽtur. Postero die cõsultꝰ a. M̃. pomponio. ur̃. senat᷑ decieuit edictaton senbẽ¬
dum utisie. E. p̃. cẽseret ee̾ ad cõsules subrogandos uenirer cũ magr̃o equitũ
ce pr̃ m marcesso ut exhis p̃sentib noscẽ pitres possent ꝯͦ scatu res ũ. cet cõsi¬
siaq ex reb caperent. Qui acciti erant oẽs uenemĩt resictis segatis qui segionibus
pͥessor. Dictator de se pauca ac modice socutꝰ in magro equitũ.ti. sempniũ gͣchi
magua pto glie u̾tit comiciao edioit. Quib .s. postumĩ c̾tiũ abseno qͥ cũ gus¬

Expanded text:
sultus a M. Pomponio praetore senatus decreuit dictatori scribendum uti, si e re publica censeret esse, ad consules subrogandos ueniret cum magistro equitum et praetore M. Marcello , ut ex iis praesentibus noscere patres possent quo statu res publica esset consiliaque ex rebus caperent. qui acciti erant, omnes uenerunt relictis legatis qui legionibus praeessent. dictator de se pauca ac modice locutus in magistrum equitum Ti. Sempronium Gracchum magnam partem gloriae uertit comitiaque edixit, quib
Abbreviated transcription (Latin):
ulouit familiatũ coerteant sisentiũ ꝑ urb̃e faciãt nũtios reꝵ oñm ad p̃tores¬
deducendos curent. sue quisq fortune donuauctorẽ cxpectẽt custõdes p̃cerea ad por¬
tas ponant qui phibeat᷑ quẽꝙͣ egdi urbem agãtq hoĩes nlła ñ urb̾e ac menib̾us
saluis salucẽ sꝑãre ubi cõticuĩt rrcte tumłtus cũ in curiã ratres renocãdos cõsułen¬
dũq de urb̃ custod̾ia ẽẽ. Cum in hãc sentiã ped̾ib om̃o issent/ sũnotaq foro ma

Expanded text:
arum coerceant, silentium per urbem faciant, nuntios rerum odeducendos curent, suae quisque fortunae domi auctorem exspectent, custodesque praeterea ad portas ponant qui prohibeant quemquam egredi urbe cogantque homines nullam nisi urbe ac moenibus saluis salutem sperare. ubi conticuerit recte tumultus, tum in curiam patres reuocandos consulendumque de urbis cust
Abbreviated transcription (Latin):
ceruicẽ ugusũq et resiquũ sanguinẽ sibantes aurre inuẽti quidã sut mͣsis in effo¬
sam t̾ram capitib qsͦ si ipõs feasse foueas obruentisq ora subiecta suꝑ humo
inc̾clusisse spm̃ apparebat. P̾cipue cou̾tit os̃ sub̾strat᷑ numide mortuo suꝑ ĩcũden¬
ti romanꝰ niuus. Naso aurib q sacenitis cũ manib ad capiendũ cełu in uti¬
sib in rabiẽ im u̾sus saniando dencib hostem expirisse. Spoliis ad mustũ delde
obiecto eos excludit. Cerm ab oĩb sabore ugisiis uusuenb et̃ fessis macuno
rpĩs spe de ditione fcã pacti ut arma atq equos craderẽt. In capita.Rͣ. cucenis
nũmis quadrigatis. In socios ducenis. In ẜuos cẽtenis. Et ut eo p̃tio psoluto cũ
suigulis abuẽt uestim̃cis. In cascra hostis accepunt cindiciq in custodiã os sut̃ se
coꝵ ciues sotii qͣ dum ibi tp̃s cent᷑. Inte̾a cum ex maiorib castris quib satis ninũ

Expanded text:
quum sanguinem iubentes haurire; inuenti quidam sunt mersis in effossam terram capitibus quos sibi ipsos fecisse foueas obruentesque ora superiecta humo interclusisse spiritum apparebat. praecipue conuertit omnes subtractus Numida mortuo superincubanti Romano uiuus naso auribusque laceratis, cum manibus ad capiendum telum inutilibus, in rabiem ira uersa laniando dentibus hose eos excludit. ceterum ab omnibus labore vigiliis volneribus etiam fessis maturior ipsius spe deditio est facta. pacti ut arma atque equos traderent, in capita Romana trecenis nummis quadrigatis, in socios ducenis, in servos centenis, et ut eo pretio persoluto cum sorsum cives sociique. dum ibi tempus teritur, interea, cum ex maioribus castris, quibus satis virium
Abbreviated transcription (Latin):
intolusisse sp̃m apparebat. P̾cipue cõu̾tit os̃ substrat᷑ numide mortuo suꝑ ĩdãden¬
ti romanꝰ nuius. Naso auribq saceratis cũ inanib ad apiendũ cełũ in uti¬
lib in rbiẽ ima u̾sus saniando dentib hostem expirasse. Spoliis ad̾ mustũ deld
tis hamnibul ad minora ducit castra orpugnãda et oiũm pͥmũ brichio flumine
obiecto eos excludit. Cetm ab oĩb sabore iugiliis uuluenb et̃ fessis matuno
upĩs spe de dicione ftã pacti ut arma atq equos craderẽt. In capica .Rͥ. cucenio
nũmis quadrigatis. In socios ducenis. In ẜuos cẽtenis. Et ut eo p̃tio ꝓsoluto cũ¬

Expanded text:
pparebat. praecipue convertit omnes subtractus Numida mortuo superincubanti Romano vivus naso auribusque laceratis, cum ille, manibus ad capiendum telum inutilibus, in rabiem ira versa laniando dentibus hostem exspirasset. spoliis ad multum diei lectis Hannibal ad minora ducit castra oppugnanda et omnium primum bracchio obiecto a flumine eos excludit. ceterum ab omnibus labore vigiliis volneribus etiam fessis maturior ipsius spe deditio est facta. pacti ut arma atque equos traderent, in capita Romana trecenis nummis quadrigatis, in socios ducenis, in s
Abbreviated transcription (Latin):
ac ociose gesta romanos pt insicã industriã aĩs fortuna et̃ cuctari ꝓhibebat. Nam nẽc
cõsus ussi rei q̃ ꝑ eũ agenda eẽs deerat ec diciator.m. uimi reb diuinis ꝑfans sataa
bus cõscnpte fuerũt et ẜuoꝵ deleotũ cohortesꝙ ex agro piceno et galłico coslatas
qui capicale finmuidẽ ausi. quiq pecunia indicati in uĩculis eẽnt qui eoꝵ apd̾ se milices
fierent eos noxa pecuniaq se ex solui uissuꝵ. Ea sex milia hoiũm gassias spolis q̃
ne quicꝙͣ tep̃tasset in agrũ nosanũ ex̾citũ tuiducit. Et ut nõ hostiłr stat̃ qr non
desꝑabat uolutana dedicionẽ ita si moniẽt᷑ spẽ nich eoꝵ q̃ pati auc cimẽ posset᷑ p̾ter
ut soset reꝵ acꝙ hannibali toca eẽ metũq agroꝵ ppłatioĩs. et perenda in obsidione
multa grauia indignaq ꝓponẽ aĩo. N eq auctores defectior̃s deerant: Itaq uͭ seria¬
tum metus acrepit si placã cendens resisti młticudĩ cõcitate nõ posse s cl̃a sunulando

Expanded text:
bus, segniter otioseque gesta; Romanos praeter insitam industriam animis fortuna etiam cunctari prohibebat. nam nec consul ulli rei quae per eum agenda esset deerat, et dictator M. Iunius Pera bus conscriptae fuerant et seruorum dilectum cohortesque ex agro Piceno et Gallico collectasqui capitalem fraudem ausi quique pecuniae iudicati in uinculis essent, qui eorum apud se milites fierent, eos noxa pecuniaque sese exsolui iussurum. ea sex milia hominum Gallicis spoliis, quae nequiquam temptasset, in agrum Nolanum exercitum traducit, ut non hostiliter statim, quia non desperabat uoluntariam deditionem, ita, si mut solet, rerum atque Hannibalis tota esse metumque agrorum populationis et patienda in obsidione multa grauia indignaque proponere animo; neque auctores defectionis deerant. itaque ubi senatum metus cepit, si propalam tenderent, resisti multitudini concitatae non posse, secunda simul
Abbreviated transcription (Latin):
tis quietẽ et ip̃e sibi sumet ec fessis dare  militib mahrbal p̃fect̾ equitũ minime
cessandũ rat᷑ ĩmo ut quid hac pugna sic accũ scias die .u. inquit uiccor in cupito¬
sio epulabis seq̃re cũ equite uc pͥus te uenisse ꝙͣ uẽtuꝵ sciãt. Precedãt hannibal¬

Expanded text:
entis quietem et ipse sibi sumeret et fessis daret militibus, Maharbal praefectus equitum minime entis quietem et ipse sibi sumeret et fessis daret militibus, Maharbal praefectus equitum minime cessandum ratus, immo , ut quid hac pugna sit actum scias, die quinto inquit victor in Capitolio epulaberis. sequere ; cum equite, ut prius venisse
Abbreviated transcription (Latin):
portas etũpamꝰ. Eerro atq audatia fiãt ꝙͣuis ꝑ cõferto sostiũ cuneo quidẽ hoc sapsũ
arq solutũ aqm̃ ut si nicħ obstet us scias. Itaq ite mecũ qui et uos meripõs et rẽ
.p̃. saluã uultis. hec ubi dcã dedit stungit gladiũ cuneoq facco ꝑ medios uadit hostre
Et cũ in sãtus dextrũ ꝙ dũ petebat numide iacusarent᷑ tinssatis in dextrũ scutis in ma¬
iora oastni ad dc ͫ hostiũ milia enaẜunt atq iñ ꝑtin asio magno agmine adiucto
canusiũ ĩcolumes ꝑueniũt. hec apd̾ uictos mag̃ impetu aĩor ꝙ ingeniũ suũ cuiq
auc sors dabat ꝙͣ ex cõsilio ipoꝵ aut imꝑio cuiꝙ agebant᷑. hannibali uictori cũ ceci¬
cͥ cõfusi gintusarent᷑ suaderẽeq ut tãto ꝑfũct bello diei ꝙ resiquũ eẽt noctisq ĩ seꝙ̃¬

Expanded text:
portis, erumpamus. ferro atque audacia uia fit quamuis per confertos hostes. cuneo quidem hoc laxum portis, erumpamus. ferro atque audacia uia fit quamuis per confertos hostes. cuneo quidem hoc laxum atque solutum agmen, ut si nihil obstet, disicias. itaque ite mecum qui et uosmet ipsos et rem publicam saluam uoltis'. haec ubi dicta dedit, stringit gladium cuneoque facto per medios uadit hostes et, cum in latus dextrum quod patebat Numidae iacularentur, translatis in dextrum scutis in maiora castra ad sescenti euaserunt atque inde protinus alio magno agmine adiuncto Canusium incolumes perueniunt. haec apud uictos magis impetu animorum, quos ingenium suum cuique aut fors dabat, quam ex consilio ipsorum aut imperio cuiusquam agebatur. He ut tanto perfunctus bello diei quod reliquum esset noctisque insequ
Abbreviated transcription (Latin):
cũ seꝵ debe̾nt cum sua uolutate milites in legionib facti eẽnt. Capta eo p̾sio tria milia
pest pugnã accide leuiora qr ab hoste cesi satũ ẽ sic strige excit᷑ grauior fediorq fuga
do semi armus suie ducib eẽr nũtiũ qui maiorib p̃eranc inittũt: Dum pliũ dem̃ ex
secitia epusis facigatos quies noctima hostes p̃meret ut ad se trinsirẽr una camisium
cũ eque cũuĩgi posset̃ qr uidel plena hostiũ oiã in med̾io eẽnt ec alioꝵ ꝙͣ sua ꝑiculie
manq capita ura er exquiri p̃tia ab int̾rogantib. Romañ cius sis an satin socius
ut ex tua cõtumesia alti ẜonos q̃rat̾᷑ ñ. Siquidẽ .l. emisii qui se bñ mor ꝙͣ curpit̾ uiuẽ
maluit ec tor fortissimoꝵ uiroꝵ qui aͥca eũ cumusati iacẽt ciues estis. S añ ꝙͣ oppͥmat
sux maioraq hostuĩ agmina obsepiant it phos qui ĩ ordinati atq ĩcõpositi obscrepũt

Expanded text:
tum legi deberent cum sua uoluntate milites in legionibus facti essent. capta eo proelio tria milia e levior, quia ab hoste est cessatum, sic strage exercitus gravior foediorque. fuga do semiermis sine ducibus esset, nuntium qui in maioribus erant mittunt, dum proelio deinde ex laetitia epulis facum aeque coniungi possent? quia uidelicet plena hostium omnia in medio essent, et aliorum quam sua marique capita uestra et exquiri pretia ab interrogantibus Romanus ciuis sis anis, qui se bene mori quam turpiter uiuere maluit, et tot fortissimorum uirorum qui circa eum cumulati iacent ciues estis. sed antequam opprimit lux maioraque hostium agmina obsaepiunt iter, per hos, qui inordinati atque incompositi obstrepunt
Abbreviated transcription (Latin):
hit hẽ natum et in oĩb ĩnutẽ fenĩq insuꝑ dux ip̃e effemuit poncib ac molibus
ex h̾uãnoꝵ corpoꝵ scrue faciendis et ꝙ ꝓloqui eciã piget uescit̾ hũanis corporibus
docendo his ĩfundis pastos epulis qͦs cõtinge̾ ẽt̃ nefas sit ude̾ atq hr d̾nõs et ex
afftica ex ex carthagine uira pece̾ et itasia numidaꝵ ac mauroꝵ pati ꝓuĩtiã eẽ cui
fortune ur̃e fidẽ hab̾etis nec hannibal se uicisse sentier nec .R.p. se uictos eẽ. hãc
orõnem coñs dimissis redeuntib ꝗ domũ legatis u ex his sũuiᷤ un̾ ꝙs̃ ueniet¬

Expanded text:
hit. hunc natura et moribus immitem ferumque insuper dux ipse efferauit, pontibus ac molibus hit. hunc natura et moribus immitem ferumque insuper dux ipse efferauit, pontibus ac molibus ex humanorum corporum strue faciendis et, quod proloqui etiam piget, uesci corporibus humanis docendo. his infandis pastos epulis, quos contingere etiam nefas sit, uidere atque habere dominos et ex Africa et a Carthagine iura petere et Italifortunae vestrae fidem habetis, nec Hannibal se vicisse sentiet nec Romani victos esse. ab hac oratione consulis dimissis redeuntibusque domum legatis unus ex iis, Vibius Vi
Abbreviated transcription (Latin):
nimis deregendo cdadẽ nudandoꝵ. Nã cũ segati egre fe̾re senatũ ppłm q cãpanũ
adu̾si ꝗcꝙͣ euenisse romanis nũciasset̃ poslicent̾q oia que ad bellum opus eẽnt
morẽ magis inquit laꝙdi cũ sociis ẜuastis campani iubentes q̃ opus eẽnt ad
bellum imꝑare ꝙͣ cõuenient̾ ad p̃sentẽ fortune nre scatũ locuti estis. Quid enim
uinq pecunia cõmeat᷑ auc in acie aut in rumis po̾tero die amissis castus ꝑiert̃
taq nõ uiuetis nos in belło oportet cãpani s peni bellu ꝓ nob̃ suscipiatis ueniat
in mentem ut tiepidos quosdã maiores ur̃os intra menia cõpussos nec sãnicem
maximũ fuit ciuitatẽ nũm magne ꝑti nr̃oꝵ dedimꝰ cõmunicanimꝰ q uob̾cũ.Itaq
cõem uos hac dadẽ q̃ accepca est cd̾e̾ campani oporcet cõẽm pacͥam cuenda arbi¬
cranetse. ñ cũ sãnite auc errusco res est ut ꝙ a nob̾ ab latũ sit in icalia cã ĩpui

Expanded text:
nimis detegendo cladem nudandoque. nam cum legati aegre ferre senatum populumque Campanum aduersi quicquam euenisse Romanis nuntiassent pollicerenturque omnia quae ad bellum opus essent, 'morem magis' inquit 'loquendi cum sociis seruastis, Campani, iubentes quae opus essent ad bellum imperare, quam conuenienter ad praesentem fortunae nostrae statum locuti estis. quid enim uirique, pecunia, commeatus aut in acie aut binis postero die amissis castris perierunt. itaque non iuuetis nos in bello oportet, Campani, sed paene bellum pro nobis suscipiatis. ueniat in mentem, ut trepidos quondam maiores uestros intra moenia compulsos, nec Samnitem m magnae parti vestrum dedimus communicavimusque vobiscum. itaque communem vos hanc cladem quae accepta est credere, Campani, oportet, communem patriam tuendam arbitrari esse. non cum Samnite aut Etrusco res est, ut quod a nobis ablatum sit in Italia tamen imperium
Abbreviated transcription (Latin):
sincune publice pͥnateq resinquit cssq ꝓximos mõtes leua pedites instruetos cõdie
dexem equites ĩpedim̃ta ꝑ cornu in modiũ agm̃ traducit ut diripiendis uł ut destis
fuga dñoꝵ castris occupatũ impeditũq hostem oppͥmet̾. Crebn relicti in castrs ignes
ue fides fieret dum ip̃e longiꝰ spaciũ fuga p̃ripẽt falsa imagine castror sic̃ fubiũ pͥore
ppi ad eñtib ĩsasicũ silẽtiũ ad̾miraciõ fecit tã satis cõꝑta solitudine in castris co¬
cursus fit ad p̃coria cõsulũ nũtiantiũ fugã hostiũ adeo trepida ut cabnaculis stãtib
casti rebqueñt.Quoq suga obscanor eẽt crebros et resictos ignes. Clamor iñ ort
ue signa ꝓfen iuberẽt ducentq ad yseydos hostes ac ꝓtin castra dirnpienda. Et cõ¬
sus alt̃ ulud un turbe militaris ciut. Paulus et̃ atq ⁊̃ indicẽ ꝓuidendũ p̃cauendũq¬

Expanded text:
fortunae publicae priuataeque relinquit, transque proximos montes laeua pedites instructos condit, fortunae publicae priuataeque relinquit, transque proximos montes laeua pedites instructos condit, dextra equites, impedimenta per conuallem mediam traducit, ut diripiendis uelut desertis fuga dominorum castris occupatum impeditumque hostem opprimeret. crebri relicti in castris ignes, ut fides fieret dum ipse longius spatium fuga praeciperet falsa imagine castrorum, sicut Fabium priore propius adeuntibus insolitum silentium admirationem fecit. tum satis comperta solitudine in castris concursus fit ad praetoria consulum nuntiantium fugam hostium adeo trepidam ut tabernaculis stantibus castra reliquerint, quoque fuga obscurior esset, crebros etiam relictos ignes. clamor inde ortus ut signa proferri iuberent ducerentque ad persequendos hostes ac protinus castra diripienda et consul alter uelut unus turbae militaris erat: Paulus etiam atque etiam dicere prouidendum praecauendumq
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵꝙ ob inopiã transitio ꝑata fuit̾ si mauuritas tprm expectata foret. Cean teme¬
ncade cõsulis ac ꝓsꝑo ingenio matiam ẽt fortana dedit ꝙ in ꝓhibendis p̃darorib
tumultuario p̃lio ac ꝓcarsu mag̃ milicũ ꝙ ex p̃painto aut uissu imꝑatoꝵ orto
corisis. Cetm̃ uictorib effase seꝙ̃tib meru insidiaꝵ obstitit paulus cõsul cui eo die¬
nã asc̾nis ĩpitabant imꝑium erat uarcine indignãte ac uociferãte emissũ hostẽ
emanib debellanq ui cessatũ forer potuisse hannibal id dapnũ hand egerino pi¬
ti quin potius crede̾ uelud in escacã tentatẽ ferocions cõsuł ac nouoꝵ maxinie
misitũ ẽẽ ec oiũm ei hostiũ haud secus ꝙͣ sua om̃ia nota erãt dissimiles discordes¬
q impitare duas ꝓpe pates tyronũ militũ in ebctu eẽ. Itaq socũ er tp̃s insidiis
aptũ sehrẽ iatus nocte ꝓyima nicħ p̃e arma secũ ferẽts milites castra plena onñs

Expanded text:
norumque ob inopiam transitio parata fuerit, si maturitas temporum exspectata foret. ceterum temeritati consulis ac praepropero ingenio materiam etiam fortuna dedit, quod in prohibendis praedatoribus tumultuario proelio a procursu magis militum quam ex praeparato aut iussu imperatorum orto occisis. ceterum uictoribus effuse sequentibus metu insidiarum obstitit Paulus consul, cuius eo die—nam alternis imperitabant—imperium erat, Uarrone indignante ac uociferante emissum hostem e manibus debellarique ni cessatum foret potuisse. Hannibal id damnum haud aegerrime pati; quin potius credere uelut inescatam temeritatem ferocioris consulis ac nouorum maxime militum esse. et omnia ei hostium haud secus quam sua nota erant: dissimiles discordesque imperitare, duas prope partes tironum militum in exercitu esse. itaque locum et tempus insidiis aptum se habere ratus, nocte proxima nihil praeter arma ferente secum milite castra plena omnis
Abbreviated transcription (Latin):
gam seditiosum ac tementriũ iurũ atq auctoritatis fore se popułare ĩcenduin
pore cõsulatu se ĩiustũ effugisse.optare ut oĩa pspe uenirẽt et siquid adu̾si caperet
hosciũ setelis potĩ ꝙͣ suffragiis nntoꝵ ciuium cipuc obiectuꝵ. Absye ẜmone ꝓfatũ
pausum ciadiĩt ꝓseỹtib p̾morib patnũ. ꝓsebeum cõsułe sua plobe ꝓseaita tũbi
cõspectior cum digͥtates deessent ur u castra uenerũt ꝑmigco nouo exatu ac uenꝰ
castras bifanã factis ue noua minora cent ꝓpnus hanmibalis in uetib maior¬
ꝑs ec oẽ robur uirum eẽt cõsusem cũ anni pͥoris.m.acibum ecatem excusantẽ romã¬

Expanded text:
gam seditiosum ac temerarium uirium atque auctoritatis fore? se populare incendium gam seditiosum ac temerarium uirium atque auctoritatis fore? se populare incendium priore consulatu semustum effugisse; optare ut omnia prospere euenirent; sed si quid aduersi caderet, hostium se telis potius quam suffragiis iratorum ciuium caput obiecturum. ab hoc sermone profectum Paulum tradunt prosequentibus primoribus patrum: plebeium consulem sua plebes prosecuta, turba conspectior cum dignitates deessent. ut in castra uenerunt, permixto nouo exercitu ac uetere, castris bifariam factis, ut noua minora essent propius Hannibalem, in ueteribus maiorrs et omne robur uirium esset, consulum anni p
Abbreviated transcription (Latin):
haunibal pen imp̃r cupit duob ducib un resistas oporcet. Resistes aũt̃ aduer¬
sus famã rumoresq hoĩm si satis firm stetĩs si ce neq cossege nana glia n tua
fassa infamia mouit.a uĩtate. laborare nimis hio sere auit.extĩgui ñꝙͣ. Gliam
qui sp̃uit uam habebit. Sine timidĩ ꝓ cauto cardũ ꝓ cõsiderato in bellẽ ꝑ ꝑito belli
uõcẽ malo te saipiens hostis mecuat ꝙͣ stulti ciues saudet. Dim̃a audentẽ cõcep̃ner
hannibal ou temẽ agentẽ metuet. Nec ego ut nicħ agat̾ s ut agẽtẽ te intio duoit
suã ocrasioẽr hosti des. Om̃ia nõ ꝑꝑanti clam ce̾caq erut festinatio ĩ puida est et
cera. Adu̾sus ea or̃o cõsulis haud̾ sane leta fuit mag̃ futentis ea q̃ diceret uã ꝙͣ fua¬
lia actu eẽnt. Bictatori magrũm equitũ ĩcolerabilem fuisse qd̾ cõsilii adusũ cose¬

Expanded text:
Hannibal Poenus imperator cupiet. duobus ducibus unus resistas oportet. resistes autem, aduerHannibal Poenus imperator cupiet. duobus ducibus unus resistas oportet. resistes autem, aduersus famam rumoresque hominum si satis firmus steteris, si te neque collegae uana gloria neque tua falsa infamia mouerit. ueritatem laborare nimis saepe aiunt, exstingui nunquam. gloriam qui spreuerit, ueram habebit. sine timidum pro cauto, tardum pro considerato, imbellem pro perito belli uocent. malo te sapiens hostis metuat quam stulti ciues laudent. omnia audentem contemnet Hannibal, nihil temere agentem metuet. nec ego ut nihil agatur <hortor> sed utsuam occasionem hosti des. omnia non properanti clara certaque erunt; festinatio improuida est et caeca.' aduersus ea consulis oratio haud sane laeta fuit, magis fatentis ea quae diceret uera quam facilia factu esse; dictatori magistrum equitum intolerabilem fuisse; quid consuli aduersus colle
Abbreviated transcription (Latin):
aliena in hostili ẽ t̾ra int̾ oiã mimica infestaq poul a domo a pña. Neq illi temi
neqi mari est uix. Nusse eũ urbes accipũt. nusia menia. nich usꝙͣ sui uidet. In
diẽ cãpto uiut. Parcẽ uix t̾ciam ex̾cit ei ħt quẽ hibu̾m ãnem trieat. Plures fa¬
mes ꝙͣ fe̾rũ absup̃sit. Nec his paucis iã uict̾ supedicat. Dubitas gͥ qͥn sedendo
eñ suꝑatur sumꝰ. oui senescat in dies. nõ cõmeat᷑. nõ supplem̃tũ. nõ uecuniã habe¬
at. ꝙͣ diuꝑ sẽnoni castessi apusee inopis tamꝙͣ ꝑ car thaginis memiis. S ne adu¬
sus ce qͥdem eggo gliabor. p̃. seruilius acq actilius ꝑximi cõsules uide ꝙ̃ ad modũ
eũ sudificati sũt. hec una salutis est uia.l. paule ꝙͣ difficilem infestãq ques sibb
mag̃ ꝙͣ hostes facient. Idẽ eĩ tui ꝙhostiũ militea uolut̃. Nẽ uarro cõsuł.r̃. ꝙ¬

Expanded text:
aliena, in hostili est terra inter omnia inimica infestaque, procul ab domo, ab patria; neque illi terra aliena, in hostili est terra inter omnia inimica infestaque, procul ab domo, ab patria; neque illi terra neque mari est pax; nullae eum urbes accipiunt, nulla moenia; nihil usquam sui uidet, in diem rapto uiuit; partem uix tertiam exercitus eius habet quem Hiberum amnem traiecit; plures fame quam ferro absumpti; nec his paucis iam uictus suppeditat. dubitas ergo quin sedendo superaturi simus eum qui senescat in dies, non commeatus, non supplementum, non pecuniam habeat? quamdiu pro Gereoni, castelli Apuliae inopis, tamquam pro Carthaginis moenibus sedet? ne aduersus te quidem de me gloriabor: Seruilius atque Atilius, proximi consules, uide quemadmodum eum ludificati sint. haec una salutis est uia, L. Paule , quam difficilem infestamque ciues tibi magis quam hostes facient. idem enim tui quod hostium milites uolent; idem Uarro consul
Abbreviated transcription (Latin):
dum tͥ sie. uano dux tiuis mibirib ce sit oppugaturas. Omĩs etiã tibi cã adsit. c̃ fła¬
muni memora. Tam̃ ille cõ sul demũ es i puĩtia es ad excitũ cepit furere. hic pͥusq
petõt cõsulatũ dem̃ in perendo cõsulatũ nc̃ qͦ cõsul pͥusꝙͣ castin uideat aut hosten
ram niuẽtutẽ censes fc̃ꝵ er ubi extemplo uerba res sequit᷑. At qui si ħic qd̾ ftũꝵ se
denũtiat ex tempło pugnauit̾ aut ego rẽ militare fesli hoc genꝰ hostẽ hũe ignoro
cuit nobilior ałius tnsimeno socus nris dad̾ib erit. Ne gli̾andi tp̃s adu̾sus unu
ẽ ut ego cõtep̃nendo poti ꝙͣ appetendo gliam mod̾ũ excesseñ s ita res se ħt̃ u̾na
In italia bellum gerim in sede ac solo uro. Omĩa cura plena ciuũ ac sotioꝵ sũt Armis
uins. equis cõmeatib uiuant iuuabt̃q. Id iã fidi᷑ docum̃tũ in ad̾u̾sis rebus nr̃is
dederũt. meliores prũdentiores cõstantiores nos tps dieaq fucit. hannibas cõtra in

Expanded text:
ominis etiam tibi causa absit C. Flamini memoria. tamen ille consul demum et in provincia et ad exercitum coepit furere: hic, priusquam peteret consulatum, deinde in petendo consulatu, nunc quoque consul, priusquam castra videat aut hostem, tam iuventutem censes facturum et ubi extemplo res verba sequitur? atqui si, quod facturum se denuntiat, extemplo pugnaverit, aut ego rem militarem, belli hoc genus, hostem hunc ignoro, aut nobilior alius Trasumenno locus nostris cladibus eritest, et ego contemnendo potius quam appetendo gloriam modum excesserim; sed ita res se habet: una in Italia bellum gerimus, in sede ac solo nostro; omnia circa plena ciuium ac sociorum suntuiris, equis, commeatibus iuuant iuuabuntque,—id iam fidei documentum in aduersis rebus nostris dederunt; meliores, prudentiores, constantiores nos tempus diesque facit. Hannibal contra in
Abbreviated transcription (Latin):
cetis seuiũ armoꝵ auxiliis pͥma acies facta cõsuses cornua cenuerũt. Terentius
seuu emisius dextrũ gemino ẜuilio med̾ia pugna tuenda data. hannibał suce
ita in acie socabat. Gallos hyspanos ꝙ equites ꝓpe npã seuo in cornu adu̾sus ro¬
manũ equitatũ dexttũ coru numidis equitib datũ media acie peditib firmata
ita ut a ffroꝵ utͣq cornua eẽnt int̾ponerent᷑ ħis medii gassi atq hspani affi
Romanã magna ex pte credes aciẽ. Ita armati erãt armis ex actrebia cet̾m mag̾
ex ꝑte ad transimenũ captis. Gallis hyspanisq scuta eidẽ forme fere emĩt diqͣ¬
pares ac dissimiles gladii gallis p̃longi ac sine mucronib hispano prcti mag̃
ꝙͣ cesi assuero petẽ hostẽ breuicace subiles et cũ mucronib añ celeus aiat᷑ gẽtũ

Expanded text:
ceteris leuium armorum auxiliis prima acies facta. consules cornua tenuerunt, Terentius ceteris leuium armorum auxiliis prima acies facta. consules cornua tenuerunt, Terentius laeuum, Aemilius dextrum: Gemino Seruilio media pugna tuenda data. Hannibal luce ita in acie locabat, Gallos Hispanosque equites prope ripam laeuo in cornu aduersus Romanum equitatum; dextrum cornu Numidis equitibus datum media acie peditibus firmata ita ut Afrorum utraque cornua essent, interponerentur his medii Galli atque Hispani. Afros Romanam crederes aciem: ita armati erant armis et ad Trebiam, ceterum magna ex parte ad Trasumennum captis. Gallis Hispanisque scuta eiusdem formae fere erant, dispares ac dissimiles gladii, Gallis praelongi ac sine mucronibus, Hispano, punctim magis quam caesim adsueto petere hostem, brevitate habiles et cum mucronibus. ante alios ha
Abbreviated transcription (Latin):
tos e̾ntur. hannibas exaciẽ ꝙ ad mustũ d̾iei cenuenait instruccã cũ in castra ceteras
reciber copias numidas ad inuadendos exminonb castus romanoꝵ aqtores trans
fillm mictit. Quã ĩ cõd̾itã turbã cum uix dum in ripa eg̾ssi clamore ac tamustu
iuisum ab tumust̾uano auxilio iã et castra romana t̾ren uo eamͦ una causa ne ex
tunpło transirẽt fłum̃ dingerẽtq aciem tenuit romanos ꝙ sũma imꝑii eodie peneᷤ
paulum fuerit. Itaq uarro poero die cui sors eius diei imꝑii euat nich cõsulto col¬
segn signũ ꝓposuit. Instrucrasq copias flum̃ transuie sep̃te paulo qr mag̃ non
pbare ꝙͣ nõ aduiuare cõsiłiũ potat. Transgssi flum cas qͦ quas in castris mino¬
rib habuerãt copiis sius adiũgũt atq ita instuiar acie in dexcro cornu id̾ eiit
flumĩ ꝓpͥus romanos equites laaint deiñ pedices seuũ cornu extremi equites
socioꝵ intra pedices ad med̾iũ uĩca legionib romanis tenuerũt iacusatores ex

Expanded text:
teritur, Hannibal ex acie, quam ad multum diei tenuerat instructam, cum in castra ceteras reciperet copias, Numidas ad inuadendos ex minoribus castris Romanorum aquatores trans flumen mittit. quam inconditam turbam cum uixdum in ripam egressi clamore ac tumultu uisum ab tumultuario auxilio iam etiam castra Romana terreri, ut ea templo transirent flumen derigerentque aciem tenuerit Romanos, quod summa imperii eo die penes Paulum fuerit. itaque postero die Varro, cui sors eius diei imperii erat, nihil consulto collega signum proposuit instructasque copias flumen traduxit sequente Paulo, quia magis non probare quam non adiuvare consilium poterat. transgressi flumen eas qribus habuerant copias suis adiungunt atque ita instructa acie in dextro cornu—id erat flumini propius—Romanos equites locant, deinde pedites: laeuum cornu extremi equites sociorum, intra pedites, ad medium iuncti legionibus Romanis, tenuerunt: iaculatores ex
Abbreviated transcription (Latin):
tionib acesa plebo cẽt tribunis potutis ꝑetentib p. coenelo merenda.l. manlio
uossone.M. emilio sepido duob nobilib ac familiarium plebeis.c. accilio serrano
et attisio peto quoꝵ ast pontifer astꝰ augur eint .C. cẽntius. cõs. in catur ut
in manu ei ẽẽnt comitia rogando college tũ cũ exꝑta nobilitas paꝵ fuisset
uinũ in cõpetitorib eĩ.s. emiliũ pansũ ꝯui cũ. M. siuio cõsus erat et dcipnatioẽ
college et sua ꝓpe ambustus euasenit in fostũ pseba diu ac mstũ recusantõ
ad recitionẽ cõpussum uiris ꝓximo ꝓ comitiali die cõcoedentib oĩb qui cũ uor¬
ridicũ põronio int̾ ciues .B. et funo int peregnnos euenit. Addici duo ptores
.M. claudius marcellus in siciliã.ã. pͥnimꝰ alb̃in in gassia. Os̃ ab̃sentes oa̾ci

Expanded text:
tionibus accensa plebs esset, tribus patriciis petentibus, P. Cornelio Merenda L. Manlio tionibus accensa plebs esset, tribus patriciis petentibus, P. Cornelio Merenda L. Manlio olsone M. Aemilio Lepido , duobus nobilium iam familiarum plebeiis, C. Atilio Serrano et Q. Aelio Paeto , quorum alter pontifex, alter augur erat, C. Terentius consul unus creatur, ut in manu eius essent comitia rogando collegae. tum experta nobilitas parum fuisse uirium in competitoribus eius, L. Aemilium Paulum , qui cum M. Liuio consul fuerat et damnatione collegae sui prope ambustus euaserat, infestum plebei, diu ac multum recusantem ad petitionem compellit. is proximo comitiali die concedentibus omnibus, qui cum Uar Pomponio inter ciues Romanos et peregrinos euenit; additi duo praetores, M. Claudius Marcellus in Siciliam, L. Postumius Albinus in Galliam. omnes absentes c
Abbreviated transcription (Latin):
conutia ꝑfice̾ ꝑ ĩuidiã eoꝵ fauorẽ candidato suo cõciliatat. Ab hoĩb nobilib ꝓ multos
annos bellum haunibalem in italiã adductũ. Ab hisdem cum debellari possit frande in¬
nutius absente fabio pspe pugnasser duas legiones hosti ab eodem c biectas de inde
ex ipã cede ereptas uopatronusq appessaret᷑ qui pͥus uince̾ ꝓẜibuiss iomanosꝙͣ nĩci
biles ictũ. Nec finẽ añ belli habitaros qͣm consulem uẽ plebeium id ẽ hoĩem nouũ feri¬
ssent. Nam plebeios nobiles iã eisdem mitiatos eẽ sacris et cõtep̃nẽ plebem ex quo
miret᷑ ut in patrũ potãte comitia eẽnt. Id cõsules ambos ad excitũ morundo osi¬
sse id postea ĩuitis his dictator cẽt dcũs comitioꝵ cãm erpugnatã es ut nitiosus dic¬
tator ꝑ auguies fieret Abhoriẽ igͥ int̾regnũ eos cõsusatũ unũ ce̾te pses iomane

Expanded text:
comitia perficere, per inuidiam eorum fauorem candidato suo conciliabat: ab hominibus nobilibus, per multos comitia perficere, per inuidiam eorum fauorem candidato suo conciliabat: ab hominibus nobilibus, per multos annos bellum quaerentibus, Hannibalem in Italiam adductum; ab iisdem, cum debellari possit, fraude nucius absente Fabio prospere pugnasset, duas legiones hosti ad caedem obiectas, deinde ex ipsa caede ereptas, ut pater patronusque appellaretur qui prius vincere prohibuisset Romanos quam vinci. biles ictum nec finem ante belli habituros quam consulem uere plebeium, id est, hominem nouum fecissent; nam plebeios nobiles iam eisdem initiatos esse sacris et contemnere plebem, ex quoiniretur, ut in patrum potestate comitia essent? id consules ambos ad exercitum morando quaesisse; id postea, quia inuitis iis dictator esset dictus comitiorum causa, expugnatum esse ut uitiosus dictator per augures fieret. habere igitur interregnum eos; consulatum unum certe plebis Romanae
Abbreviated transcription (Latin):
ast cor ad cõsules cirtandos romã ueniret se in eadẽ diẽ quã ississẽt comitia dictir.
Adħ a cõsulib resc̾ptum siñ det̾m̃to rei .u. abscedi nõ posso ab hoste. Itaq yint̾ regẽ
comitia habenda ẽẽ potius ꝙͣ cõsul alt̾ a besso nocaret᷑. Patrib rectius insum ẽ dicta¬
ad int̾regnũ rediit. Consulib progatũ in annũ ĩꝑium Iut̾reges ꝓuidit us a pa¬
trb. c̃ sl. clandius appi filius cenco. iñ .p̃. cornelius asina. In eiꝰ int̾ regno comitia
hĩca magno ce̾tanuẽ patrũ ac pleb̾.c. terentio uaione. Qũe sui gni̾s hoĩem plebes
in seccaticẽ pͥncipũ ppsarib q artib cõcisiatũ atq fabio opib e dictatorio impio cõ¬
aisso aliena ĩuidia splendentẽ uulgus extruhere ad cõsulatũ ntebat. Patres sũma ope
obstabant ne se in sectando sibi equan ad fuescerent hoĩes. Bebi heremiũ cribim plet
cognat᷑.c. terenti criminando nõ senatũ mͦ ẜ etiã augures ꝙ d̾ictatore pbibuissent¬

Expanded text:
em quam iussissent comitia edicturum. ad haec a consulibus rescriptum sine detrimento rei publicae abscedi non posse ab hoste; itaque per interregem comitia habenda esse potius quam consul alter a bello auocaretur. patribus rectius uisum est dictaad interregnum res rediit. consulibus prorogatum in annum imperium. interreges proditi sunt a patribus C. Claudius Appi filius Cento , inde P. Cornelius Asina . in eius interregno comitia habita magno certamine patrum ac plebis. C. Terentio Uarroni , quem sui generis hominem, plebi insectatione principum popularibusque artibus conciliatum, ab Q. Fabi opibus et dictatorio imperio concusso aliena invidia splendentem, volgus extrahere ad consulatum nitebatur, patres summa ope obstabant, ne se insectando sibi aequari adsuescerent homines. Q. Baebius Herennius tribunus plebis, cognat
Abbreviated transcription (Latin):
.ũ. malis cõsiliis idem ac bonis uins et pocestatis ent. Eras eĩ .ł. paule si cib m¬
nus cetamĩs cũ. c̃. terẽtio ꝙͣ cum hannibalẽ futura censes. Nescio an infestio.
hic adusanus ꝙͣ ille hostis maneat. Et cũ ilło in adie tñ cũ hoc oĩb soas as tpñ¬

Expanded text:
publica malis consiliis idem ac bonis iuris et potestatis erit. erras enim, L. Paule , si tibi mpublica malis consiliis idem ac bonis iuris et potestatis erit. erras enim, L. Paule , si tibi minus certaminis cum C. Terentio quam cum Hannibale futurum censes; nescio an infestior hic adversarius quam ille hostis maneat te, et cum illo in acie tantum cum hoc omnibus locis ac t
Abbreviated transcription (Latin):
be saret q̃sibi agenda armato forẽt et diẽ qͦ p̃dice poss qua cũ hoste signis
cossatis eẽt dimicaturus se oue cõsisia mag̃ res der hoĩb ꝙͣ hoĩes res ea ance
tp̃s in matura nõ p̃ceptuꝵ. Optaret ut q̃ auice ac cõsulte gesta eẽnt satis ꝓspere
euenirent. Temĩtatẽ p̃t̾ quã ꝙ stusta sit ĩfelioẽ ⁊̃ ad id̾ socoꝵ fuisse id sua sponte
apparebat tuta celib cõsilis p̃posituꝵ ec ꝙ ĩcõstãtuis useuemrer. Eabuis maxim
sic eũ ꝓficiscẽtẽ allocut᷑ fert᷑. Si aut collegã id ꝙ massem tui similem.ł. emiłi habe¬
res aut tu college cui similis eẽs supuacanea eẽt oro mea. Nã et duo bomi cõsules
nõ me indigẽtes oiã.e. R.p. fide urã face̾tis et mallem nec nea u̾ba aurib uñs¬
nec cõsilia aĩs reapetis. Nuẽ ex cossegã tuũ et te calẽm unĩ intuentimͥ cecum
oĩs orõ est. quẽ uideo ne quicꝙͣ et uinĩ bonũ ex cuiẽ fore si alcũ rãte claudicet res

Expanded text:
be sciret quae sibi agenda armato forent, et diem quoque praedicere posset qua cum hoste signis collatis esset dimicaturus. se , quae consilia magis res dent hominibus quam homines rebus, ea ante tempus immatura non praecepturum. optare ut qeuenirent; temeritatem, praeterquam quod stulta sit, infelicem etiam ad id locorum fuisse. et sua sponte apparebat tuta celeribus consiliis praepositurum, et, quo id constantius perseueraret, Q. Fabius Maximus sic eum proficiscentem adlocutus fertur: " si aut collegam, id quod mallem, tui similem, L. Aemili, haberes aut tu collegae tui esses similis, supervacanea esset oratio mea; nam et duo boni consules etiam me indicente omnia e ronsilia animis acciperetis. nunc et collegam tuum et te talem uirum intuenti mihi tecum omnis oratio est, quem uideo nequiquam et uirum bonum et ciuem fore, si altera parte claudente re
Abbreviated transcription (Latin):
conatu atq ĩpetu rẽ aptã ꝙͣ pͥonb annis qr spẽ posse uĩti hostẽ dictator pb̃u¬
erat. Cerm pͥusꝙͣ signa ab urbe noue segiones mouerẽt decẽ uin libros adire
mag̃ crebat et in uia fornicata q̃ ad campũ erat aliquot hoĩes de ceso tacti exa¬
minatiq fuerãt. Ea ꝓdigia ex sibris ꝓciunta. legnti apesto pateras aureas ro¬
mam actuserũt.his sic̃ neaposetanis grẽ acte. Auꝵ nõ acceptũ ꝑ eosdem dies

Expanded text:
tu atque impetu rem actam quam prioribus annis, quia spem posse uinci hostem dictator praebuerat. ceterum priusquam signa ab urbe nouae legiones mouerent, decemuiri libros adire acciderat, magis terrebat; et in uia fornicata, quae ad Campum erat, aliquot homines de caelo tacti exanimatique fuerant. ea prodigia ex libris procurata. legati a Paesto pateras aureas Romam attulerunt. iis, sicut Neapolitanis, gratiae actae, aurum non acceptum. per eosdem dies
Abbreviated transcription (Latin):
endi auc cĩus ẜuandi cã id̾ ex uolũtanio int̾ ip̃os fedẽ ad eubunos ad segitimã
iunsuirandi ad actionẽ tãassacũ. Cõtiones pͥusꝙͣ ab urbe signa mouentur cõsu¬

Expanded text:
iendi aut ciuis seruandi causa. id ex uoluntario inter ipsos foedere ad tribunos ac legitimam iendi aut ciuis seruandi causa. id ex uoluntario inter ipsos foedere ad tribunos ac legitimam iuris iurandi adactionem translatum. contiones, priusquam ab urbe signa mouerentur, consu
Abbreviated transcription (Latin):
rent eã tenerẽto er haberẽt ꝓp̾am et ꝑperuã. Ad̾uexisse .÷̃. coc. milia modior
tritici ducẽta ordei ne comeat᷑ deessẽt ex ꝙͣtũ p̃tea opus eẽt qͦ iussissẽt subue¬
ac fundicoꝵ apta manu aduersus baleares ac maures pugnacosq alias gentes. Ad
ea dona cõsilio qͦ addebat ut p̃tor au ꝓuĩtia sicilia eẽt dassem in affncam crnceret
ut et hõstes in cera sua bellum haberẽt nimisq saxam̃ti dbuaẽt his auxiłia hann¬
bali sũmictenda.absenatu ita responsum regi est. uuũ bonũ eg̃guĩq socium hiero¬
pet sedẽq ei se diue dare dicare capicoliũ templũ iouis optimi maximi in ea ar
sagittanosq et frum̃tũ traditũ cõsulib qnq remes ad nauiã cłassẽ que cũ .m.¬
cam tmicerent. Delctu ꝓfecto cõsules paucos monti dies dũ sotii ab noĩe latino
bituros neq ex ordine recessuros nͥ teli sũmendi aut petendi ec aut hostis fen¬

Expanded text:
rent eam tenerentque et haberent propriam et perpetuam. aduexisse etiam trecenta milia modium tritici, ducenta hordei, ne commeatus deessent, et quantum praeterea opus esset quo iussissent subueac funditorum, aptam manum aduersus Baliares ac Mauros pugnacesque alias missili telo gentes. ad ea dona consilium quoque addebant ut praetor, cui prouincia Sicilia euenisset, classem in Africam traiceret, ut et hostes in terra sua bellum haberent minusque laxamenti daretur iis ad auxilia Hannibali summittenda. ab senatu ita responsum regi est: uirum bonum egregiumque socium Hiero divae dare dicare Capitolium, templum Iovis optimi maximi. in ea arcsagittariique et frumentum traditum consulibus. quinqueremes ad quinquaginta naviumcam traiceret. dilectu perfecto consules paucos morati dies dum ab sociis ac nomine Latino abituros neque ex ordine recessuros nisi teli sumendi aut petendi et aut hostis fer
Abbreviated transcription (Latin):
acte ꝑ munificentia cuinq ratem q̃ pondis minimi fuit accepta. ⁊ eosdem diee specta¬
tor carthagnensis qui ꝑ biennũ fefellat iome dephensus p̃asisq manib dimictit᷑
Et siui ꝯuinq et.xx. in crucẽ acti ꝙ in campo martõ cõunssent: Indici data libtas
et ens gienus.xx. segati et ad̾ phylippũ mace̾donũ regẽ missi ad deposcendũ demetriũ
phatum qui bello uitus ad eũ fugisẜ. Et alii ad sigures ad expostusandũ ꝙ penum
ooib auriliisq suis uiuissent simul ad uisendũ ex ꝓpinquo q̃ in doiis atq in subri¬
bus gererent᷑. Ad pmeũ qͦ regem in illicos segati missi ad scipendiũ cũ dies accipiendoᷤᷤ¬

Expanded text:
actae pro munificentia curaque; patera, quae ponderis minimi fuit, accepta. per eosdem dies speculator Carthaginiensis, qui per biennium fefellerat, Romae deprensus praecisisque manibus dimissus, et serui quinque et uiginti in crucem acti, quod in campo Martio coniurassent; indici data libertas et aeris grauis uiginti milia. legati et ad Philippum Macedonum regem missi ad deposcendum Demetrium Pharium, qui bello uictus ad eum fugisset, et alii <in> Ligures ad expostulandum quod Poenum opibus auxiliisque suis iuuissent, simul ad uisendum ex propinquo quae in Boiis atque Insubribus gererentur. ad Pinnem quoque regem in Illyrios legati missi ad stipendium, cuius dies exie
Abbreviated transcription (Latin):
4. fabiũ q̃ cõsułẽ in locũ.c̃. flammii suffecisse. Dictator cõtionib se abscinuit in
actioñ minime ppłans ne in senatu quidẽ satis equis aurib audiebat᷑. hũc cũ hostẽ
extosset u̾bis bienuiq clades ꝑ temitatẽ atq insciẽtiã ducũ acceptas referet magͦꝰ

Expanded text:
Q. Fabium quam consulem in locum C. Flamini suffecisset. Dictator contionibus se abstinuit in Q. Fabium quam consulem in locum C. Flamini suffecisset. Dictator contionibus se abstinuit in actione minime populari. ne in senatu quidem satis aequis auribus audiebatur, cum hostem verbis extolleret biennique clades per temeritatem atque inscitiam ducum acce