comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
retur et uereatur illum quẽ prudẽtẽ
fortem temꝑautem credit ⁊ instũ hic
est eciã consiłĩ sapientis ei qui timen
appetit amari honorari ⁊ preferu ut
denni tuueat amet uen̾etur et ei se to¬
ta deuocione submittat ¶Coudicõnẽ
quidem ẽẽ diffimunt fortuitũ ꝑsone
statumꝰ quo a diuersis doprimitur aut
q alios ueueranuir ingenuos alus serui¬
les contuuelias uroganiꝰ istorun dini¬
nas colmua Illoro contempnima panper¬
tatem N aturum diffiuite disfiure diss¬
ile ce asserit tulliꝯ ego difficilia credo
illia aliqua sõstancia est ⁊ ⁊atura si qͥde

Expanded text:
retur, et vereatur illum, quem prudentem, retur, et vereatur illum, quem prudentem, fortem, temperantem, credit et justum? Hinc est etiam consilium sapientis, ei qui timeri appetit, amari, honorari, et praeferri, ut Deum timeat, amet, veneretur, et ei se tota devotione submittat. Conditionem quidam esse definiunt, fortuitum personae statum, quo aut adversis deprimitur, autquod alios veneramur ingenuos; aliis serviles contumelias irrogamus. Istorum divitias colimus; illorum contemnimus paupertatem. Naturam diffinire difficile est, ut asserit Tullius. Ego difficilius credo illius aliqua substantia est. Natura siq
Abbreviated transcription (Latin):
que uis alia ꝓuiulgaco. hec eni iura
uł cauones iguoriati ex usu cotidiauo
yspicuũ est Pono rcionẽ officiorũ eo
nõ modo cauonũ et legum scita sod et
ethicorum om̃um ꝓcepta exequintur
¶Mõs autem ẽ mentis habitꝰ ex quo
siguloꝵ operum assiduitas manat
non oiũ si quid sit seuił aut ampliꝯ
stati moribus aggatur insi assiduitate
faciendi uertatur in nsum hic autẽ
niitutes et uicia eque cõplectit᷑ licet
uiciã non mores eẽ sed aplerisq di¬
cautur moribus obmare in quo pla¬
nõ est solas iurtutes censeri nomine
morum cum bonos tamẽ aut malos
dicimꝰ morts incia distinguimꝰ et
nirtutes / unde morritos a bouos sine
morigeros morosos nõ a uicis noiama
quos et ip̃m plenicudiuis nouiẽ uidet᷑
tuuere cum nulli in carue contingat
adẽe sacietutem morum ⁊ multis assit
suꝑflutas uiciorum cum itaq a moni¬
bus quis Renerenciam coutirhore dicit᷑
ei uirtutes quibus honor exibendꝰ ẽ
messe signifficatim quis eiũ nõ uene¬

Expanded text:
ura, vel canones ignoranti, ex usu quotidiano perspicuum est. Porro rationem officiorum, non modo canonum et legum scita, sed et ethicorum omnium praecepta exsequuntur. Mos autem est mentis habitus, ex quo singulorum operum assiduitas manat. Non enim si quid fit semel aut amplius, statim moribus aggregatur, nisi assiduitate faciendi vertatur in usum. Hic autem virtutes et vitia aeque complectitur, licet vitia non mores esse, sed a plerisque dicantur moribus obviare. In quo planum est, solas virtutes censeri nomine morum, cum bonos tamen, aut malos dicimus mores, vitia distinguimus et virtutes. Unde moratos a bono, sive morigeros, morosos vero a vitiis nominamus. Quod et ipsum plenitudinis nomen videtur innuere, cum nulli in carne contingat adesse satietatem morum, et multis adsit superfluitas vitiorum. Cum itaque a moribus qui reverentiam contrahere dicitur, ei virtutes quibus honor exhibendus est, inesse significatur. Quis enim non vene
Abbreviated transcription (Latin):
nunuiuis extalit ut alus preessent ex
causa pocuis familiari ꝙͣ officio publico
Seimo quidein publica est et om̃i repro¬
bacone dignus sensusq nerborũ qui
phi non decet S forte quid de natura
deorũ sentuet in amibus comipti ppłi
ꝓloz in non audebat qui le gerat combustos
uerit an de dus uera eent q̃ a uulgo d¬
cebantur Quid eigo contrariũ audeiz
asserere qui nec ipam dubitationem
enoris nouerat ipimitam est itaq
uerissile ꝙ morem auditonbus gessent
et ut eos ab illicitis renocaret aliquid
indulsisse enon nam in doct̾ua moruy
lucule ncissuus est eoq huic oppiunomi faa.¬
sius acquiesto ꝙ apłus gencui side tauie et
religione incolium omibus oia stus o ut
o mes lucͥsuceret Nos ante quibus de celo
ueritas illuxit non deorũ qui nulli sunt
ses deci dei nustris et amncis magña Reu̾en¬
ciam crcdimꝰ exibendam sẽd et inimias ciꝰ
interdum qui hoc ipe precepit qui sepe maxi¬
ma ad erudicione suoꝵ pessums homibus

Expanded text:
praeessent, ex causa potius familiari, quam officio publico. Sermo quidem perfidus est, et omni reprobatione dignus, sensusque verborum, qui philosophum non decet. Sed forte quid de natura deorum sentiret, in auribus corrupti populi proloqui non audebat, qui legerat combustos verat, an de diis vera essent, quae vulgo dicebantur. Quid ergo contrarium auderet asserere, qui nec ipsam dubitationem erroris noverat impunitam? Est itaque verisimile quod morem auditoribus gesserit, et ut eos ab illicitis revocaret, aliquid indulsisse errori. Nam in doctrina morum, luculentissimus est. Eoque huic opinioni facilius acquiesco, quod Apostolus gentireligione incolumi, omnibus omnia factus est, ut omnes lucrifaceret. Nos autem quibus de coelo veritas illuxit, non deorum, qui nulli sunt, sed veri Dei ministris, et amicis, magnam reverentiam credimus exhibendam; sed et inimicis ejus interdum, quoniam hoc ipse praecepit, qui saepe maximam ad eruditionem suorum, pessimis hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
cunitates ⁊ trumphos insignes milita¬
us manꝯ iuidia conatata dampnata
et ex pulsus est cuntate quasi preda
coi miquiꝰ distributa irruentibus
se nonibus gallis in nrlem ⁊ doma
recederent Canullus ecia ingrãte
compaciens patrie eoseem occidit auru
absculit Romanor a quilas reportauit
unde in uiͦ. uirgilu mter ceteros eueadas
predixit enras Referente signa cauullu
Itaq ab epilio reuocatus tertio tͥuphas
urbem ingressus e ⁊ apellatꝰ sedus
domulus quasi alter patne conditor
tefert Nain precedençia plutarchi in
institucoe ciaian Et Iulu fiontun in
libro stracegenatu sunt Deuerunt
gͦ sub legati ainitu ad gaui sabriciu
multas et magnas tes memonuites
quas beue ac benuole pꝰ reodita pace
sanitibus fecerut offerentes douo guadem
pecuniam et orantes ut ea acciperet
et nteretur eos multa ad necessitate
nictus et splendorem douius tanto uno

Expanded text:
civitates et triumphos insignes, militacivitates et triumphos insignes, militaris manus invidia concitata, damnatus et expulsus esset civitate, quasi praeda communi iniquius distributa: irruentibus Senonibus Gallis in urbem, et Romrecederent, Camillus etiam ingratae compatiens patriae, eosdem cecidit, aurum abstulit, Romanorum aquilas reportavit. Unde in sexto Virgilii, inter caeteros Aeneadas praedicit Aeneas referentem signa Camillum. Itaque ab exsilio revocatus, tertio triumphans urbem ingressus est, et appellatus secundus Romulus, quasi alter patriae conditorefert. Nam praecedentia Plutarchi in Institutione Trajani, et Julii Frontini in libro Strategematum sunt. Venerunt ergo secundo legati Samnitum ad C. Fabricium, multas et magnas res memorantes, quae bene ac benivole post redditam pacem Samnitibus fecerat, offerentes dono grandem pecuniam, et orantes ut eam acciperet et uteretur, eo quod multa ad necessitatem victus, et splendorem domus tanto viro
Abbreviated transcription (Latin):
sibi iusticia deixit ¶ Sile est quod
scipio africanus in hyspania gessisse le¬
gitur cui cum migo nobilis onnium
se decoris admiracione couertes ocłõs
adducta eet eam sponso nouue aliao
reddidit adicientes ⁊ auri quod pare¬
tes in Redempaonem captine attule¬
rnt ut eet nirgin in dotom aus
marito in munꝰ nupciale Icaque
multiplia magnificencia uniu̾sa ges
uicta que foĩte al cessura no fuenit
Romani nupu ppło accessit ¶ Camillo
falistos ob sideuti magister
leros faliscorum tanꝙ̃ ambulandi ca
ox tr uiuru eductos t̾radidit dicens
fetentis obsidibus citatom necessa¬
solum spreuit ꝑfidiam sed restrctis ma¬
nibus post terga magrmn irgis a¬
gendum ad par̃emtes p̃ueus trudist
adeptus bnficio nictorlam qua fraude
uon concupierat ⁊ iamfalisti ob hac
nsticiam ponte se Reddiderunt ¶ex¬
tat quoq eui dem Camilli no igno¬
uilior titulus. Cum em post subactas

Expanded text:
sibi justitia devinxit. Simile est quod sibi justitia devinxit. Simile est quod Scipio Africanus in Hispania egisse legitur, cui cum virgo nobilis omnium in se decoris admiratione convertens oculos, adducta esset, eam sponso nomine Alicio reddidit, adjiciens et aurum, quod parentes in redemptionem captivae attulerant, ut esset virgini in dotem, aut marito in munus nuptiale. Itaque multiplici magnificentia universa gons victa, quae forte alias cessura non fuerat, Romani imperii populo accessit. Camillo Faliscos obsidenti, magister ludi liberos Faliscorum tanquam ambulandi causa, extra murum eductos, tradidit, dicens retentis obsidibus, civitatem, necessasolum sprevit perfidiam, sed restrictis manibus post terga, magistrum virgis agendum ad parentes pueris tradidit, adeptus beneficio victoriam, quam fraude non concupierat. Nam Falisci ob hanc justitiam sponte se dediderunt. Exstat quoque ejusdem Camilli non ignobilior titulus. Cum enim post subactas
Abbreviated transcription (Latin):
¶munere sola dos equat clemecia nob
¶Nõc dubie suspectus agas neu flus aicis
Etumoru ue auidus qui talia carat ianes
¶oiebit ne strepitus nulla no auia hora
¶ Con sic excubie nec cir auistancia pila¬
¶Qua tutatus amor no ex torbis amari
¶iot alt̾ua fides hoc simpler gui donat
¶llexander cum hyeme ducens ex citu
resideret ad ignem Recogno stere pretere¬
untes copias cepit cuq consper isset ꝙda
pe exammatu fuigore uissit en sedere
n loco suo dicens si in persis natus
ecs in Regia sella resedisse capitale foret
sed in macedonia nato concedit ¶Roi
tur et aliud de codem ꝙ cu migo exinne
pulortudnus funitue gentis pͥncipi
de ponsata mei captiuas adee nicia¬
ietur ei abstiuencia suma peptit ut
ue illam quidem asperent qua moy ad
sponsum remissa uniu̾se gentis ꝑ hoc be¬
neficui eibi mentes conciliait Sic
humanitate suorum alienorũ aios

Expanded text:
Munere, sola deos aequat clementia nobis. Munere, sola deos aequat clementia nobis. Neu dubie suspectus agas, neu falsus amicis, Rumorumve avidus: qui talia curat, inanes Horrebit strepitus, nulla non anxius hora Non sic excubie, non circumstantia tela, Ut tutatur amor non extorquebis amari Hoc alterna fides, hoc simplex gratia donatAlexander cum hieme ducens exercitum, resideret ad ignem, recognoscere praetereuntes copias coepit, cumque conspexisset quemdam prope exanimatum frigore, jussit eum sedere in loco suo, dicens: « Si in Persis natus esses, in regia sella resedisse capitale foret, sed in Macedonia nato conceditur. » Fertur et aliud de eodem, quod cum virgo eximiae pulchritudinis, finitimae gentis principi desponsata, inter captivas adesse nuntiaretur, ei abstinentia summa pepercit, ut ne illam quidem aspexerit. Qua mox ad sponsum remissa, universae gentis per hoc beneficium sibi mentes reconciliavit. Sic humanitate suorum, alienorum animos
Abbreviated transcription (Latin):
cedere cum caput eius se intile ee cogno¬
scit iusi fidelicer membns cohereat ħ ille
Equidem eleganter et uere/ sedut miche
uidetim cohere ncia fidclis et firma eẽ
non ꝑt ubi non est tenay unio uolucatu
et quasupaꝵ aiarum conglutinaco
si defuent honunu frustra sibi cogrunt
opera cum dolus in perniciem pergat sine
afectu ꝓficiendi Simuulatores inquit Iob
it cullidi ꝓuocant iram dei ueq clama¬
diuit cũ mĩcti suerut morietur i tepesta¬
te aia eoro ⁊ nita eors init̾ osfemiatos
operibus namq cam prestat no pudor
tiuor int̾ dui s mecur illa solidissia
que ex adipe fidci ⁊ dilectionis ꝓcedit¬
et in solo uirtutis fundamento sub sistit
opera camem quia morũ aigniuentu
sunt gram parnnt qua nichil utiliꝰ id
mlul eficacius est ad statum magistratuu
⁊ procissim ¶ nde est illud imperatoris
aut si mauio uisificatono egrgu du
truen idem eos sensisse non aiidigis
¶ pius in pͥmis na cu uincant᷑ ĩ oi

Expanded text:
cum caput ejus se utile esse cognoscit, nisi fideliter membris cohaereat. » Haec ille, et quidem eleganter et vere. Sed, ut mihi videtur, cohaerentia fidelis et firma esse non potest, ubi non est unio tenax voluntatum, et quasi ipsarum animarum conglutinatio. Quae si defuerit, hominum frustra sibi congruunt opera, cum dolus in perniciem pergat, sine affectu proficiendi. Simulatores, inquit Job, et callidi provocant iram Dei, neque clamabunt, cum vincti fuerint. Morietur in tempestate anima eorum, et vita eorum inter effeminatos . Operibus namque causam praestat nunc pudor, timore interdum. Sed junctura illa solidissima est, quae ex adipe fidei et dilectionis procedit, in solo virtutis fundamento subsistit. Opera tamen quia morum argumenta gratiam pariunt, quia nihil utilius, nihil efficacius est ad statum magistratuum, et processum. Inde est illud imperatoris, aut si mavis versificatoris egregii, dum tamen idem eos sensisse non ambigas. Sis pius in primis, nam cum vincamur in omni
Abbreviated transcription (Latin):
no dinturna neq nuimero amioꝵ copu¬
tata głia senu camcies cam sunt senso
honus etas senectutis iita iiaculata
beatus plaue qui hauc apphondit etate
ut de mocencia uite consuencie testio¬
nio gaudeat S dicis forte Quis e hic
et laudabima utiq no eum arbitior ex¬
pectaudiu daudis consilus qui pton no
fecerit sed quem peccare no uluat qui
pcciui oderit mitute gandeat et eam
magno deside no concupiscat honuine .s.
boue uolutatis s nec r̃ ad ungue re¬
secandum est benigniori pociã ut diot᷑
iinerua qui non simpliat᷑ sed aliorũ
coslacione mocens indeatur Quis em
gliabitur se nsꝙ quaq castu ħere cor
cu et astiri nuida nõ suit in consptu

Expanded text:
iuturna, neque numero annorum computata . Gloria senum canities . Cani sunt sensus hominis, et aetas senectutis vita immaculata . Beatus plane qui hanc apprehendit aetatem, ut de innocentia vitae, conscientiae suae testimonio gaudeat. Sed dicis forte: Quis est hic, et laudabimus eum? Utique non eum arbitror exspectandum dandis consiliis, qui peccatum non fecerit, sed quem peccare non juvat, qui peccatum oderit, virtute gaudeat, et eam magno desiderio concupiscat, hominem scilicet bonae voluntatis. Sed nec istud ad unguem resecandum est, benigniori potius ut dicitur Minerva, qui non simpliciter, sed aliorum collatione innocens videatur. Quis enim gloriabitur, se usquequaque castum habere cor, cum et a
Abbreviated transcription (Latin):
gd arcendi sunit suꝑbi et et auari et
ouus huiꝯmodi pestio hominũ nichil
eni pniciosius ẽ iniquo diuitis consi¬
siario omi inquit custodia se tua cor
tui qui ex ipo inta procedit Est itaꝙ
pudendum ptati ne consiliar enis ĩ¬
Bigeluit ne aliena imoderatia concupis¬
cait quod ecia ad eos usq quaq ꝑten¬
ditur qui in corpore rei publice ĩterioꝵ
obtinent uicem quos q̃stores ⁊ comen¬
tanenses ⁊ rerum p̾uataro comites ee
prediomꝰ ħec eni omia ad sacietate
beficienaa sunt et hauc ex uccͣitate
et nsu ħ abita racone ꝓsonarũ opꝑtet
int̾pretari Si em reficiantur auidiꝰ
⁊ minꝰ digerant generunt morbos
aut inturabiles aut disficiles In¬
possibile siquidem e queniquã iusti¬
cia et pecumiã sequi aut eiũ uni istoꝵ
quilib adherrbit et alterum ꝯtepuet¬

Expanded text:
et avari, et omnis hujusmodi pestis hominum. Nihil enim perniciosius est iniquo divitis consiliario. Omni, inquit, custodia serva cor tuum, quoniam ex ipso vita procedit . Est itaque providendum potestati, ne consiliarii ejus indigeant, ne aliena immoderatius concupiscant. Quod etiam ad eos usque protenditur, qui in corpore reipublicae, interiorum obtinent vicem, quos quaestores et commentarienses, et rerum privatarum comites e omnia ad satietatem reficienda sunt, et hanc ex necessitate, et usu, habita ratione personarum, oportet interpretari. Si enim reficiantur avidius, et minus digerant, generant morbos, aut incurabiles, aut difficiles. Impossibile siquidem est, quemquam justitiam et pecuniam sequi. Aut enim uni istorum quilibet adhaerebit, et alterum
Abbreviated transcription (Latin):
bulantem capere solitum cibos legima¬
¶Hanis curio cum uictis ad eo sabinis
ex senatus consulto ampliaretur modus
agri que mn cosumati milites accipiebat
gregalia porcione contentus fuit malu
ciuem dicens cu non eet idem ꝙ cetens
satis Dniu̾si quoq exercitꝰ sepe notabi¬
lis fuit continencia sicut eis qui sub
marco stauro insiguem gliam meruit
⁊Lain memorie tradidit staurus cotine¬
ciam militarem pomifera inquit arbore
quam in pede castrornm fuerit complexa
metacio Postrro die cocinentibꝰ eneatori¬
bus et abeuntibus nobis intactis fructi¬
bus ic exercitus Reliquit indempnem
¶Iuspicus gͦ impenitoris cesaris domi¬
ciani angusti gerimauico bello ꝙ in liꝰ

Expanded text:
bulantem, capere solitum cibos legimbulantem, capere solitum cibos legimus. C. Curius cum victis ab eo Sabinis, ex senatusconsulto ampliaretur ei modus agri, quem consummati milites accipiebant, gregalium portione contentus fuit, malum civem dicens, cui non esset idem, quod caeteris, satis. Universi quoque exercitus saepe notabilis fuit continentia, sicut ejus qui sub M. Scauro insignem gloriam meruit. Nam memoriae tradidit Scaurus continentiam militarem: « Pomiferam, inquit, arborem, quam in pede castrorum fuerat complexa metatio, postremo die concinentibus aeneatoribus, et abeuntibus nobis, intactis fructibus exercitus reliquit indemnem. Auspiciis ergo imperatoriis Caesaris Domitiani Augusti Germanic
Abbreviated transcription (Latin):
cum auicis amicis ambulante accepto
pane nesci solitum ¶Idem et de aleya¬
dro macedone dicitur ¶ Augustus ce sar
ninimi cibi erat atq uulgans fere
scdarium panie ⁊ pisciculos iniuutos
et casenm bibulum mauu pressum ⁊
ficus bisferas uindes maxie appetebat
ueste baturq aute cena quotũq tõpore
tiberi tam diligenter sabb̃m sernat
ꝙͣ ego hodie sernaui qui in balueo po
horam pͥmam noctis duas buccatas
manducam priusꝙͣ ungi incipere in
Irm quoq citissime remittebat dumi¬
nimiantis auinu inderet ĩnuitatu
et sicut ip̃e dicebat celens ꝙͣ asparagi
coquantur ħ eni uerbo rei festinate ue¬
locitatem solebat expͥmere in sermone
siquidem ⁊ hec et quedam alia nobilit᷑
nsipauerat quod lre eius autigͣphe
ondiuit in quibus cu aliquid ni ꝙͣ
futurum credebat illuᵈ fore dicebat
ad kalendas grecas Caãsmissam
uonagesimũ etatis añu habentem
merdois ante tabernaculu stante nl ain¬

Expanded text:
cum amicis ambulantem, accepto cum amicis ambulantem, accepto pane vesci solitum. Item et de Alexandro Macedone dicitur. Augustus Caesar minimi cibi erat atque vulgaris. Fere secundarium panem, et pisciculos minutos, et caseum bibulum manu pressum, et ficus biferas, virides maxime, appetebat. Vescebaturque ante coenam, quocunque tempore Tiberi, tam diligenter Sabbatum servat, quam ego hodie servavi, qui in balneo post horam primam noctis, duas buccatas manducavi, priusquam ungi inciperem. » Iram quoque citissime remittebat, dum injuriantis animum videret immutatum, et sicut ipse dicebat, celerius quam asparagi coquantur. Hoc enim verbo rei festinatae velocitatem solebat exprimere. In sermone siquidem et hoc, et quaedam alia nobiliter usurpaverat, quod litterae ejus antigraphae ostendunt. In quibus cum aliquid nunquam futurum credebat, illud fore dicebat ad Kalendas Graecas. Masinissam nonagesimum aetatis annum agentem, meridie ante tabernaculum stantem, vel am
Abbreviated transcription (Latin):
nouẽ meruit cum in funbus copiaꝵ bella
¶Quid de continencia dicam reriu q
contemptu qn quidem plutarchi strutegre¬
matica non nulla pmisi ¶ Marcu catoue
eo dem uino quo Remiges contentu fuisse
traditur ¶ Acilius Regulus cu sumis
rebus prefuisset adeo panꝑ fuit ut se co¬
iugem liberosq tolleraret agello qui co¬
lebatur per uñu uillicum ciua audita mor¬
te sonpsit senatu de successore sibi creado
et descitutis Rebus obitu serin necessana¬
eẽ presenciã suam ¶ Tñeiꝰ scipio post
res prospete in hispania gestas in suma
pauꝑtate decessit ne ea quide teluta pemia
publice dotauit senatus ¶Idem p̃stite¬
gere solitus non requiescebat aute nocte
crepustulo demũ socios ad ceuã nocabat
neq amplia ꝙͣ dnobꝰ lectis discimbebalit
apnd eum ¶ Idem cu sub hasdinbale
nilitaret imꝑatore plernuq suꝑ mida
hunui sagnlo tectus sompnos capiebat¬
¶ Emilianũ scipionem traditur ĩ itin̾e

Expanded text:
nomen meruit, cum in finibus copiarum nomen meruit, cum in finibus copiarum Quid de continentia dicam, rerumque contemptu, quandoquidem Plutarchi strategematica nonnulla promisi? M. Catonem eodem vino, quo remiges, contentum fuisse traditur. Attilius Regulus, cum summis rebus praefuisset, adeo pauper fuit, ut se, conjugem, liberosque toleraret agello, qui colebatur per unum villicum. Cujus audita morte, scripsit senatui de successore sibi creando, et desesse praesentiam suam. Cn. Scipio post res prospere in Hispania gestas in summa paupertate decessit, ne ea quidem relicta pecunia, publice dotavit senatus. Idem pgere solitus non quiescebat ante noctem, crepusculo demum socios ad coenam vocabat, neque amplius quam duobus lectis discumbebatur apud eum. Idem cum sub Hasdrubale militaret imperatore, plerumque super nudam humum, sagulo tectus, somnos capiebat. Aemilianum Scipionem traditur in itinere
Abbreviated transcription (Latin):
si te clam interfecisset illud nos negaui mꝰ
uesse ne ob eam Rem quiapͣ comod expet¬
te cerciorem faceremꝰ ne quid huiquiod
si accidisset nr̃o consilio frũ pucarent cuui¬
tates sciture ꝙ nobis nõ placet ꝓmissis
aut precio aut dolis pugnare tu uisi caues
iacebis Qut̃s Referam ꝙ cũ ei regui medie¬
tatem punuis obtulisset ut pacem condicio¬
nibꝰ equis aduitteret contemptus est si
nec Regui modietatem acquieuit acciꝑe
ut auucicia ꝓuutteret regi Cũ uo cineas
uir prescantissuꝰ qui Rouiã missꝰ fu̾at
reuersus int̾rogaretin qualis roma cet
respondit se Regum iudisse patriam eo ꝙ
fere omes tales essent illit qualis esset
solus purus in quiro uł Reliqua grecia
Adica gͦ constancia fabricu inquit Rer
hit est utiq ille fabricius qui difficlis a
iitute ꝙͣ sol a tirisu sus auerti potest
¶Imperritor cesar augustus ger mauicꝰ
eo billo quo uictis hostibus germanici cog¬

Expanded text:
si te clam interfecisset. Id nos negavimus si te clam interfecisset. Id nos negavimus velle, neve ob eam rem quicquam commodi expecte certiorem faceremus, ne quid hujusmodi, si accidisset, nostro consilio factum putarent civitates, sciturae quod nobis non placet promissis, aut pretio, aut dolis pugnare. Tu, nisi caves, jacebis. » Quid referam, quod cum ei regni medietatem Pyrrhus obtulisset, ut pacem conditionibus aequis admitteret, contemptus est. Sed nec regni medietatem acquievit accipere, ut amicitiam promitteret regi. Cum vero Cyneas vir praestantissimus, qui Romam missus fuerat reversus interrogaretur qualis Roma esset, respondit se regum vidisse patriam, eo quod fere omnes tales essent illic, qualis esset solus Pyrrhus in Epiro, vel reliqua Graecia. Audita ergo constantia Fabricii, inquit rex: « Hic est utique ille Fabricius, qui difficilius a virtute, quam sol a cursu suo averti potest. » Imperator Caesar Augustus Germanicus, eo bello quo victis hostibus Germanici cog
Abbreviated transcription (Latin):
cam quibus nece sara aut grata no
est iugeratis Romani siquid̃ no curit
habere aurum s imꝑare uolunt habe¬
tiuꝰ uero refert quia ad fabucimm
soret constitueretur quo faciuore fabucius
gere uitam suam abitratus regi medicu
decexit acqi ea fide meruit ut ad amiciaam
fomauorũ o appetendam compelleret puru
pace media Decertant ĩ cau isto ualerius
marima et claudius quadngana ꝯtendetes
de nouuue et officio proditons antimocares fu¬
ent irta balerni pater illiꝰ qui in Regis co¬
nino pocula mistrribat an sc̃dm quadrgariu
nicias medicus ⁊ ion multũ ciro dum modo
constet consules Romauoro co subegisse pi̾u
ꝙ ꝑfidiam fuerant aspernati Epłam u̾o
consulu ad puri hauc fuisse quaduganꝰ
lefert Consules Romaui salute dicut pn̾o
regi Nos pro tus mirus continuo aĩo
motu iiuuciciter tecu bellare studenus¬
sc̃s comuinus exepli et fidei gͦ uisu est
ut te saluii ueliiꝰ quo sit que armis po¬

Expanded text:
eam quibus necessaria, aut grata non est, ingeratis. Romani siquidem non curant habere aurum, sed imperare volunt habetinus vero refert, quod ad Fabricium foret, constitueretur. Quo facinore Fabricius egere victoriam suam non arbitratus, regi medicum detexit. Atque ea fide meruit, ut ad amicitiam Romanorum appetendam, compelleret Pyrrhum. Pace mea decertent in casu isto Valerius Maximus, et Claudius Quadrigarius, contendentes de nomine et officio proditoris. An Timochares fuerit juxta Valerium pater illius, qui in regis convivio pocula ministrabat, an secundum Quadrigarium Nicias medicus, non multum curo, dummodo constet consules Romanorum eo subegisse Pyrrhum, quod perfidiam fuerant aspernati. Epistolam vero consulum ad Pyrrhum, hanc fuisse Quadrigarius refert.-- « Consules Romani salutem dicunt Pyrrho regi. Nos pro tuis injuriis continuo animo commoti, inimiciter tecuSed communis exempli et fidei ergo visum ut te salvum velimus, ut esset quem armis vi
Abbreviated transcription (Latin):
to uir instus sed eum in hylaritate tẽ¬
porulis meptia nulla resoluit ⁊ quidqui
tenemi erat in moribus uultũ uerebat᷑
austerum Si uoluissem ne ad cos sede¬
lam pͥmus Prmmia si iuidem cathedrr
diguus erat qui alios cantaro mitu¬
cũm itiuere precedebat Cuuiq sederet
quasi roy famulantiba alus lacrimas me¬
rencui abstergebat᷑ Iocunda quidem ꝯclusio
cum potestas pubłica sit studet pesse ut
in uniu̾sitate sua tͥstem alique ee no paci¬
atur qua uero arte ĩ fiet moralis capus
subiectus exequitur tanta quide amenita¬
te florum et fructuu ubertate ut siquis
enm ingreditur paradisi se delicus gauleat
interesse amars forte et attouitꝰ obstupe¬
stis queꝙͣ in exilio carius huiꝰ tante dulee¬
diuis ee participem et celestui cuuu ee
conciuem sed an ita ee possit ex oꝑibꝰ uni
isti tu ip̃e diuidica Si negani quod uo¬
leluit paupibꝰ et oculos in due expectare

Expanded text:
te vir justus, sed eum in hilaritate, temte vir justus, sed eum in hilaritate, temporalis ineptia non resolvit, et quidquid terrenum erat in moribus, vultum verebatur austerum. Si voluissem ire ad eos, sedebam primus. Prima siquidem cathedra dignus erat, qui alios tantarum virtutum itinere praecedebat. Cum sederet rex famulantibus aliis, lacrymas moerentium abstergebat. Jucunda siquidem conclusio; cum potestas publica sic studet praeesse, ut in universitate sua tristem aliquem esse non patiatur. Qua vero arte id fiet, moralis campus subjectus exsequitur, tanta quidem amoenitate florum, et fructuum ubertate, ut si quis eum ingreditur, paradisi se deliciis gaudeat interesse. Miraris forte et attonitus obstupescis, quemquam in exsilio carnis hujus, tantae dulcedinis esse participem, et coelestium civium esse concivem. Sed an ita esse possit, ex operibus viri justi tu ipse dijudica. Si negavi quod volebant pauperibus, et oculos viduae exspectare
Abbreviated transcription (Latin):
materiam credat aptam ee litigus ãbigi¬
tur quid enim custor sciat an docilis płꝰ
Brundusi inimici melia uia ducat an
appii Precerea que habundant sui co¬
piositate uilescunt et cu multilo quio
pecui no desit Panca prndent̾ loquetis
sermo est preçiosus ¶unde Socrates q̃¬
renti a nomodo quis fama optiia copa¬
rret Si gessent inquit optia ⁊ locuta
fuerit panca hoc est ꝙ ui iustus ⁊ ueritꝰ
delinquere in sermone dt stillasse eloqͥu
suu qui eui non delinquit in uerbo hic
perfectus e uir Si quando Ridebam ad
cos non credebant risus leuitatis i di¬
cium ⁊ quo patencior eo impudencio ⁊ ⁊
Repreheusibilior est Ait oui stultus in
risu eraltat uocem suam Et saluator
fleint qui utiqi Risisse non legitur/ Nec
enm facile crediderim pun ẽẽ ad cachinũ
qui sub tanta aibiguitate de Risu loqͥt᷑
nt et si Riserit non oedatur Et lux uul¬
tus mei non cadebat in terra Risit for¬

Expanded text:
materiam credat aptam esse litigiis: Ambigimateriam credat aptam esse litigiis: Ambigitur quid enim Castor sciat, an docilis plus, Brundusium Numici melius via ducat, an Appi. Praeterea quae abundant, sui copiositate vilescunt, et cum multiloquio peccatum non desit, pauca prudenter loquentis sermo est pretiosus. Unde Socrates quaerenti quo modo quis famam optimam compararet: « Si gesserit, inquit, optima, et locutus fuerit pauca. » Hoc est quod vir justus, et veritus delinquere in sermone, dicit stillasse eloquium suum. Qui enim non delinquit in verbo, hic perfectus est vir. Si quando ridebam ad eos, non credebant. Risus levitatis indicium, et quo patentior, eo impudentior, et reprehensibilior est. Ait enim: Stultus in risu exaltat vocem suam ; et Salvator flevit, qui utique risisse non legitur. Nec enim facile crediderim pronum esse ad cachinnum, qui sub tanta ambiguitate de risu loquitur, ut etsi riserit non credatur. Et lux vultus mei non cadebat in terram. Risit for
Abbreviated transcription (Latin):
iustus iuder Unde sequitur gloriã
mea semper mouabitur et arcus meus
Instaurabitur quia est aliquis quo tendit ⁊
in quo dingit arcum iustus nec passim st
coruos testaq lutoq qui me audiebant ex¬
pectabant sentencia ⁊ cͣ depe dcm e sente¬
ciam in bono semper accipiendam ee ipta
illus Sapiencior uidetur sibi piger septe ui¬
rio loquentibus sentencias Audis in sapie¬
te tria contunrẽ intenti inquit tacebant
ad consilui meu uerbis meis nicħ allere
audebant stalabat super eos eloquin men
Res ardna de sĩerat actencionem ⁊ uiru gra¬
ue decet consilia meditari ut quidꝙͣ agit
quid quid loquitur sit ꝓ consilio hoi sapien¬
ciam afectanti. Est autem oris arciicisi
illa ꝑfene quibus nichil demi liceat nel
aponi Est autem uno grani tmpissinũ
si iugiter se fabulio et migis musteat ⁊
nitei congamentes pstipat ueluti iabu¬
lus aciser admixtus oleribus ⁊ omem

Expanded text:
justus judex. Unde sequitur: Gloria justus judex. Unde sequitur: Gloria mea semper innovabitur, et arcus meus instaurabitur, quia Est aliquid quo tendit, et in quo dirigit arcum justus, Nec passim sequitur corvos testaque lutoque. Qui me audiebant, exspectabant sententiam, etc. Saepe dictum, sententiam in bono semper accipiendam esse, juxta illud: Sapientior videtur sibi piger septem viris loquentibus sententias . Audis in sapiente tria concurrere. Intenti, inquit, tacebant ad consilium meum, verbis meis nihil addere audebant, stillabat super eos eloquium meum. Res ardua desiderat attentionem, et virum gravem decet consilia meditari, ut quidquid agit, quidquid loquitur, sit pro consilio homini sapientiam affectanti. Est autem oris circumcisi illa proferre, quibus nihil liceat demi vel apponi. Est autem viro gravi turpissimum, si jugiter se fabulis et nugis immisceat, et inter congarrientes perstrepat, veluti rabulus anser admistus oloribus, et omnem
Abbreviated transcription (Latin):
uec in tenum flectitur sed aduersus
pondus resingit et sursum nititur
recuruatiq Propterea inquit plutar¬
cus placuit palliuã signũ ee uictone
in certaminibus qui ligni igemum
huiꝯ modi est ut ingentibꝰ oppͥmeu¬
tibus ꝙ non cedat ¶ sertur item ꝙ ra
uius eius paliue que giece dicitur
basileros auelli uõ pt̃ si truhat᷑ deor sũ
sed si sursum producatum cedit Coustat᷑
autem quia triicus paliue ul stipes
a Radice contrahitur sed in suꝑioribꝰ
dilatatur Secus autem est in q̃us
arbore que tauto magis tuigosait quo
ad cerrã scipes uiciniꝰ accedit ¶p̃
paliuaui eigo siguisficatim iusticia
uincibilis que desceusum nõ uouit ẜ
solum ad supenora processum unde
Iustus ut paliua florobit Radix mea
aperta ost secus aquas scripturarum
ntiq ⁊ initutũ de quibus supͣ et
Ros si gracie morubitur in messione mea
nitellige bouoꝵ oꝑum quoro mauipu¬
los clectis ieponẽt apud se in illa die

Expanded text:
nec in terram flectitur, sed adversus nec in terram flectitur, sed adversus pondus resurgit, et sursum nititur, recurvaturque. Propterea, inquit Plutarchus, placuit palmam signum esse victoriae in certaminibus, quoniam ligni ingenium hujusmodi est, ut urgentibus opprimentibusque non cedat. » Fertur item quod ramus ejus palmae, quae Graece dicitur basileros, avelli non potest, si trahatur, deorsum, sed si sursum producas cedit. Constat autem quia truncus palmae, vel stipes a radice contrahitur, sed in superioribus dilatatur. Secus autem est in quavis arbore, quae tanto magis turgescit, quod ad terram stipes vicinius accedit. Per palmam ergo significatur justitia invincibilis, quae descensum non novit, sed solum ad superiora processum. Unde: Justus ut palma florebit . Radix mea aperta est secus aquas, Scripturarum utique et virtutum, de quibus supra: Et ros, scilicet gratiae, morabitur in messione mea. Intellige bonorum operum, quorum manipulos electis reponet apud se in illa die
Abbreviated transcription (Latin):
cionibꝰ ꝙleuissume limitatã ut ei ait
echicus Ad penitendum ꝓerat quisquis
cito iudicat CConterebam molas miqui
Iuiquus est quis quis in iudicus sequitur
non causain sed predam/ quia sic mune¬
ii diligit ut sequatur re trbuciones et
licet equui sit quod deceruit ad precium
auarice sermens pergit in mortem uul
se quitur. Et de dentibꝰ illiꝰ auferebam
predam Dicebauiq in ndulo meo mon¬
ar Mentem utiq composuerat qui reꝵ
suarum amplitudine contento erat nec
auaricie aut aibicionis scimiulo inge¬
batin ut domu donui agni agro co¬
iugeret usq ad t̾mios loci ac si solus
habitaturus eet in suꝑficie tene Et
sicut paliua musçiplacabõ dies. Rem ad¬
murrindam ¶Itistotues in uiiᵒ. pbleuma¬
tum Et plutantus in uiii. mẽmorabiliu
dicit Si suꝑ paliue inquiunt mboris
signũ magua poudeni ĩponas/ ac cãtũ
gniuiter iugeas oueres/ ut magnitudo
sustinen nõ queat non deorsum cedit

Expanded text:
tionibus plenissime limitata. Ut enim ait tionibus plenissime limitata. Ut enim ait ethicus: « Ad poenitendum properat, quisquis cito judicat. » Conterebam molas iniqui. Iniquus est, quisquis in judiciis sequitur non causam, sed praedam, qui sic munera diligit, ut sequatur retributiones. Et licet aequum sit, quod decernit ad pretium, avaritiae serviens pergit in mortem. Unde sequitur: Et de dentibus illius auferebam praedam, dicebamque: In nidulo meo moriar. Mentem itaque composuerat, qui rerum suarum amplitudine contentus erat. Nec avaritiae aut ambitionis stimulo urgebatur, ut domum domui, agrum agro conjungeret, usque ad terminos loci, ac si solus habitaturus esset in superficie terrae. Et sicut palma multiplicabo dies. Rem admirandam! Aristoteles in septimo problematum, et Plutarchus in octavo Memorabilium dicit: « Si super palmae, inquiunt, arboris lignum, magna pondera imponas, ac tantum graviter urgeas, et oneres, ut magnitudo oneris sustineri nequeat, non deorsum cedit,
Abbreviated transcription (Latin):
auimia et thesamios cotdis sepiꝰ liugua
uicauta dispargit ꝙ uero audieus et
uideus adiecit supientis in diciũ expͥut
mxͣ illud beatus qui loquitur in aure
audientis N on itaq beatifficatũ so dicit
liugius honiinũ que in alt̾utrã partem
uł amore uł odio fiequenter impellinit᷑
sufficit eui testiouium constiencie/ p̃ser¬
tum cum Roboratũ sit iudico sapientũ
eo s inquit ꝙ liberasse in pauperẽ pupillu
⁊ piturũ et consolatus sum cor uidue
In hus eni maxime pͥncipalis claret auc¬
tonitus que a/ duo iustituta ẽ ad nu¬
as ꝓpulsandas/. Hec quidem suit operu
misencordie et ent nomen ageutis
ea benedcmi in secula/. S ne credas cũ
iemussiore clemencia uicus audaciã p̃sti¬
tisse / insticia inquit indutus sum a dya¬
demate indicio meo / causam quã nestiebã
diligentissiẽ mestigabam Opportet oi
uidicem cuucta Ruuari ⁊ ordiuẽ iors
plena inqui sitione discutere/ nec aute
obiuare alicui ꝙͣ causa sit legittimis Ra¬

Expanded text:
dis saepius lingua incauta dispergit. Quod vero audiens et videns adjecit, sapientis judicium exprimit, juxta illud: « Beatus qui loquitur in aure audientis. » Non itaque beatificatum se dicit linguis hominum, quae in alterutram partem vel amore, vel odio frequenter impelluntur. Sufficit ei testimonium conscientiae, praesertim cum roboratum sit judicio sapientum. Eo, inquit, quod liberassem pauperem, pupillum, et periturum, et consolatus sum cor viduae. In his enim maxime principalis claret auctoritas quae a Domino instituta est, ad injurias propulsandas. Haec quidem opera sunt misericordiae, et erit nomen agentis ea, benedictum in saecula. Sed nec credas eum remissiore clementia vitiis audaciam praestitisse: Justitia, inquit, indutus sum, et diademate judicio meo. Causam quam nesciebam, diligentissime investigabam. Oportet enim judicem cuncta rimari, et ordinem rerum plena inquisitione discutere, nec ante obviare alicui, quam causa sit legitimis ra
Abbreviated transcription (Latin):
mee egressa e mecu si despeyi predemite
eo ꝙ non habuerit indumentu e absꝙ
openmento paupere. Si no leuediouut᷑
michi latera eius ⁊ de uellenbus omum
mearum caleftus est Si leuaui suꝑ pu¬
pillum manu mea cum uiderent me in

Expanded text:
ecum. si despexi pereuntem, eo quod non habuerit uestimentum, et absque operimento pauperem. si non benedixerunt mihi latera eius, et de uelleribus ouium mearum calefactus est. si leuaui super pupillum manum meam, etiam cum uiderem me in
Abbreviated transcription (Latin):
In hus autem que sit agenda sunt
alia ad publitum alia ad suũ cuiꝯq ꝑ
tiuent scatum/ ho quo liquet osficioꝵ
quedam publica quedam priuata cõne¬
menter dici/ ponatorum n̾o tanta
uiulciplicitas est quanta fere ẽ uni¬
uersitas ꝑsonarum Publica quidem
omiã refermitur ad duas sp̃es aut
eui a diuino aut ab humano mre de¬
sceudunt. ¶hec autem ex libus ossi¬
cio rum lacĩꝰ patent Sod pertinet¬
ad presentem articuluun ut publias
osficus ren̾enciã impendatua cãta
uauiq debetur cis ꝙͣta est eindencia
icuiꝯlib magistratꝰ hunc quidem aut
facit aut iudicat uniꝯciuiꝰq competes¬
nõ iridictio cum Reu̾encia magistra¬
tuũ aut contemptus Redundet in ho¬
uorem aut contineliã subiector u¬
¶ unde in constitucõniba pͥnapũ ma
gistratuũ edictis aut ꝓmulgacioniba
naru ut non tam persone ꝙ̃ uniu̾¬

Expanded text:
In his autem quae sic agenda sunt, In his autem quae sic agenda sunt, alia ad publicum, alia ad suum cujusque pertinent statum. Ex quo liquet officiorum quaedam publica, quaedam privata convenienter dici. Privatorum vero tanta multiplicitas est, quanta fere est diversitas personarum. Publica quidem omnia referuntur ad duas species, aut enim a divino, aut ab humano jure descendunt. Haec autem ex libris officiorum latius patent, sed pertinead praesentem articulum, ut publicis officiis reverentia impendatur. Tanta namque debetur eis, quanta est eminentia cujuslibet magistratus. Hanc quidem aut facit, aut indicat uniuscujusque competens jurisdictio, cum reverentia magistratuum, aut contemptus redundet in honorem, aut contumeliam subjectorum. Unde in constitutionibus principum, et magistratuum edictis, aut promulgationibus, naru
Abbreviated transcription (Latin):
euerentia gͦ que corponisit̾ ĩpẽ¬
ditur aut in porso nis consistit
ant in febus personarũ uero
racio habetur aut a natura aut ab ofi¬
cio aut a moribus aut a condicõe aut
a fortuua/ Natura parentes uen̾amur
et siseros. et quos nobis caro coniuxit
ut puta ur̃ cognatos et affiues unde
⁊ genciũ ire feceptĩo est eo ꝙ ꝑ eque
sit apud om̃es gentes ad hor eciã ⁊ di¬
uino iure ingenuir qui siriptũ nouimꝰ
honora patiem tuũ ⁊ matrem ut sis
longenus super terram ⁊ qui pr̃i ul
matri maledixerit moite morietur
liberos non muctũ opportuit cõmende
rellquit et matrem adherens nror sue
ut sit̾ duo in carne una non tamen
in hat parte diuine legis maudata de sut
et si ꝓp̃r̃ nature stimulũ qui satis iuget
rario iserantur protendiuitur tamẽ
ad coguatos ⁊ asfines quos per se nat᷑a
cõmendat ¶sficiũ uero: est debitum
exequendi que unicuiq ex institutis
aut moribus agenda sunt ex eo nãq
ꝑ sonis suigulis pprii congrunt acto

Expanded text:
everentia ergo quae corporaliter impenditur, aut in personis consistit, aut in rebus. Personarum vero ratio habetur aut a natura, aut ab officio, aut a moribus, aut a conditione, aut a fortuna. Natura parentes veneramur et liberos, et quos nobis caro conjunxit, utputa uxorem, cognatos et affines. Unde et gentium jure receptum est, eo quod peraeque fit apud omnes gentes. Ad hoc etiam divino jure urgemur, qui scriptum novimus: Honora patrem tuum et matrem, ut sis longaevus super terram: et qui patri vel matri maledixerit, morte morietur . Liberos non multum oportuit commendarrelinquit et matrem, adhaerens uxori suae, ut sunt duo in carne una . Non tamen in hac parte divinae legis mandata desunt, etsi propter naturae stimulum, qui satis urget, rarius inserantur, protenduntur tamen ad cognatos et affines, quos per se natura commendat. Officium vero est debitum exsequendi quae unicuique ex institutis, aut moribus agenda sunt. Ex eo namque personis singulis proprii congruunt actus.
Abbreviated transcription (Latin):
głiam asseciuitur put ipie plurima
extorquere qui parno no put yno non
dignantur ee contenti ¶Notu quide
est et gu̾ale prouerbi quia sermet
eternu qui paruo nestiet uti ne tauie
cu hus me bellum mexorubile gerere
putes munera curiales libent̾ accipiat
du no extorq̃ant impndenter pudor
aute abiatur siuil ad exactionco uen¬
tum est uerbum inquit derecundum
nec gratis tulit qui cu Rogaret accepit
bis enim emit qui Rogat ad iri naq
uł spei precui uerecnuidiã uendit mu¬
nꝯ uero inste Reprehensionis nõ hab
notam quod de nocio libeuilitatis obtulit
no ĩprobitas de precnitis extorsit ita tui
ut inquor nuera nõ acceptet cũ
ingrati honus sit uotis no fouẽ beue¬
ficiũ et impu pro munenbꝰ iustificare

Expanded text:
gloriam assequuntur. Possunt impune plurima gloriam assequuntur. Possunt impune plurima extorquere, qui parvo non possunt, imo non dignantur esse contenti. Notum quidem est, et generale proverbium, quia Serviet aeternum, qui parvo nesciet uti. Ne tamen cum his me bellum inexorabile gerere putes, munera curiales licenter accipiant, dum non extorqueant impudenter. Pudor autem abjicitur, simul ac ad exactiones ventum estnec gratis tulit, qui cum rogaret accepit. Bis enim emit, qui rogat. Ad rei namque vel spei pretium, verecundiam vendidit. Munus vero justae reprehensionis non habet notam, quod devotio liberalitatis obtulit, non improbitas deprecantis extorsit. Ita tamen ut iniquorum munera non acceptet, cum ingrati hominis sit, votis non fovere beneficium, et impium pro muneribus justificare,
Abbreviated transcription (Latin):
solet funibus agenteis unicias nec
siliatur gra alioꝵ iuidia conatatiu.
Sibi nauiq preceptũ arbitrantur quod
aluio crogatur ho hic aute a maxis
trausit ad minimos qui inisi mulce a¬
tur obsequiis ⁊ reficiantur munibꝰ
sibi fieri mitiam suspicantur ¶mauia
queq doma seruis e plena supbis
¶E eadem cupidis ꝑlena e ⁊ auans
¶Illi tamen puiciosiꝯ nocent inter
omes cunie mgatotes qui sub ptertu
honestatis ⁊ liberalitatis miserie sue
solent iepcias colorre qui in tidiorts
icedunt qui splendidia epulantur qui
ppriam ad mensam sepius extrraneos
compellunt accedere humamores doni
sotis benignioies a fabiliorts i simoue
liberiores in sentencus in primoru
cultu munifici et eium mitutum
imitacone preclan Ut eui ait ethica
Tocius imisticie nulla est capitalior
ꝙͣ eoꝵ qui tum mauie decipuit illud
agunt ut lom uin ee indeautur hus

Expanded text:
solet, funibus argenteis vincias. Necsolet, funibus argenteis vincias. Necnciliatur gratia, aliorum invidia concitatur. Sibi namque praereptum arbitrantur, quod aliis erogatur. Hoc autem a maximis pertransit ad minimos, qui nisi mulceantur obsequiis, et reficiantur muneribus, sibi fieri injuriam suspicantur. Maxima quaeque domus servis est plena superbis, et eadem cupidis plena est et avaris. Illi tamen perniciosius nocent inter omnes curiae nugatores, qui sub praetextu honestatis et liberalitatis, miseriae suae solent ineptias colorare, qui nitidiores incedunt, qui splendidius epulantur, qui propriam ad mensam saepius extraneos compellunt accedere, humaniores domi, foris benigniores, affabiliores in sermone, liberiores in sententiis, in proximorum cultu munifici, et omnium virtutum imitatione praeclari. Ut enim ait ethicus: « Totius injustitiae nulla est capitalior, quam eorum, qui cum maxime decipiunt, id agunt, ut boni viri esse videantur. » His
Abbreviated transcription (Latin):
seres aut stilus incũltꝰ oberit aut
a publica forma notaru ul strimaru
diuertens beniguitas aut negligencia
uiris ⁊ aliquis sp nodus pecunua uni¬
dice iudigebit ut nero iiuimũ longa
expectacione tonineberis du difertim
quod uegari no pt Experto ciede In
de fabulis mutuenur portitor mitis
caron qui nemini pepercit nuꝙͣ istis lo¬
ge clemencior est scipe siquidem uel
triente solet ẽẽ contentus At isti assto
integios sibi multiplicari iubẽt Seb
quid est ꝙ apud curiales omia queror
ẽe uenalia cũ ea eciam que nõ siuit
rerum .s. prinaciones uenalicio ꝯstat
ce obuouias non opus no ẜmo gra¬
tuitus est non tacetur iusi ad pcium
Silenciu namiq res uenalis e hoc
forte a de mostene accepunt qui cum
ariscodauiũ auctorem fabular int̾ro¬
gasset ꝙͣtum mercedis ut ageret acce
tacerem Canstãcoꝵ siquidem est
liugna dampnfica nsi eam ut dici

Expanded text:
series, aut stylus incultus oberit, aut series, aut stylus incultus oberit, aut a publica forma notarii vel scriniarii divertens benignitas, aut negligentia juris, et aliquis semper nodus pecunia vindice indigebit. Ut vero minimum laedat. longa exspectatione torqueberis, dum differtur quod negari non potest. Experto crede, in de fabulis mutuemur, portitor immitis Charon, qui nemini pepercit unquam. istis longe clementior est. Stipe siquidem, vel triente solet esse contentus. At isti asses integros sibi multiplicari jubent. Sed quid est, quod apud curiales omnia queror esse venalia, cum ea etiam quae non sunt, rerum scilicet privationes, venalitio constet esse obnoxia? Non opus, non sermo, gratuitus est, non tacetur nisi ad pretium. Silentium namque res venalis est. Hoc forte a Demosthene acceperunt, qui cum Aristodemum actorem fabularum interrogasset, quantum mercedis uti ageret acceptacerem. » Causidicorum siquidem est lingua damnifica, nisi eam, ut dici
Abbreviated transcription (Latin):
aut sepiole aut ingre lolligins fuca
tibi constet ineptus sed et ipas sillabas
et apices nisi eum tibi ꝓpiciũ feceris
sic distoriine bit tot tibi uerboꝵ pouet
teudiculas ut pro pace bella ꝑ quiete
litigii auuci instrinuento indeatu
iustribere Si cuigulum forte tibi
uonustius fuerit si incisorim apcia si qͥd
minuta supellectili decentia rebꝰ eus
conuiniera iisi tibi pue uelis opera et
npensam aut enim precibus extorq¬
bitur aut eas libe raalicate preuenies
tandem ꝓillenu qualecuq sit asporta¬
bit amicus in memoria tui Iam a cosso
digiedcus sed tibi iguis pugatoriꝰ
ninet Super uegento quem̃ multa solli¬
citibio instuicia ⁊ magno artificio gesti
pcum ⁊ muneru ut tẽ clauso labello
respiciat tunc de singulis uerbis in
consilui itur deliberãciomi prestribitur
tempus et ꝯpices singuli pomtur in
statera nisi enmi premulsers occuret
tibi non fideliter rei geste concepta

Expanded text:
aut sepiolae, aut nigrae loliginis succus, aut sepiolae, aut nigrae loliginis succus, tibi constet ineet apices, nisi eum tibi propitium feceris, sic distorquebit, tot tibi verborum ponet tendiculas, ut pro pace bellum, pro quiete litigium, amici instrumento videatur inscribere. Si cingulum forte tibi venustius fuerit, si incisorium aptius, si quid in minuta supellectili decentius, rebus ejus connumera, nisi tibi perire velis operam, et impensam. Aut enim precibus extorquebitur, aut eas liberalitate praevenies. Tandem pileum qualecunque sit, asportabit amicus in memoriam tui. Jam a Cosso digrederis, sed tibi ignis purgatorius imminet, superest Veiento, quem multa sollicitabis instantia, et magno artificio gestus, precum, et munerum, ut te clauso labello respiciat. Tunc de singulis verbis in consilium itur, deliberationi praescribitur tempus, et apices singuli ponuntur in statera. Nisi eum praemulseris, occurret tibi non fideliter rei gestae concepta