comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ueteri nãq uire statutu ẽ. ⁊ nouo
nõ est abolituz ut qui nõ ỹuato mi¬
licie sacramẽto religionẽ ꝙͣ ꝓfite¬
tur ĩꝑugnat. ciguli amissione młte¬
tur. Fertur ħ̾ edicto uiliꝰ ꝯpescuisse
milite suu qn urbe ĩgressis nõ li¬
cuit hõies spoliare aut tẽpla deor
ꝑant. Numinib nãq romãis ciui¬
busq uirati oppug̃re nõ pot̾ant qͦs
sacramẽto milicie susceꝑant defen¬
dendos. Sic quoq gaius curio bel¬
lo dardanico ce dirachiũ. c̃ unaz
de u. legiõib sediciosaz uidiss eaz
procede iussit ĩermẽ discitaq ĩ cõ
spectu armati ex̾citus stramẽta co¬
egit secare . Postremo aut die siłr
fossa: discĩctos mulites facere ulłis¬
q p̾cibus legioĩs ĩpetrar ab co potu¬
it. ne signa eius sb̃mitt̾et nom̃ q
abołet. aDilites aũt ĩ supplemẽtur
aliar legionu distribuit. Uõ enĩ
resticuebant qͥ meruerãt pͥuari cin¬
gulo. añ ꝙͣ eos p̾cet̾is uͥrutu merita

Expanded text:
Veteri namque jure statutum est, et novo non est abolitum, ut qui, non servato militiae sacramento, religionem quam profitetur, impugnat, cinguli amissione mulctetur. Fertur hoc edicto Julius compescuisse militem suum, quando urbem ingressis non licuit homines spoliare, aut templa deorum, roperant. Numinibus namque Romanis civibusque jurati oppugnare non poterant, quos sacramento militiae susceperant defendendos. Sic quoque C. Curio bello Dardanico circa Dyrrachium, cum unam de quinque legionibus seditiosam vidisset, eam procedere jussit inermem, decinctamque in cospectu armati exercitus stramenta coegit secare, postero autem die similiter fossam discinctos milites facere, nullisque precibus legionis impetrari ab eo potuit, ne signa eius summitteret nomenque aboleret, milites autem in supplementum aliarum legionum distribuit. Non enim restituebantur, qui meruerant privari cingulo, antequam eos prae caeteris virtutum merita
Abbreviated transcription (Latin):
nutent n uictis hostib. Miis ue
legionib q punico bello milicia
de trectau̾ant ĩ cicilia uelut rele
sia senatus q cõsultu om̃s qui
pa
aprio rege epirotaru capti et
pͥca remissi erãt equites ad pe¬
dite redegit. ad leue̾ aimatura

Expanded text:
nisi victis hostibus. His vero legionibus, quae Punico bello militiam detrectaverant, in Siciliam velut relegententia, senatusque consultum omnes, qui a Pyrrho rege Epirotarum capti, et postea remissi erant, equites ad peditem redeg
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ uis uictorẽ i cõspectu ex̾citus ur¬
gis cesu securi ꝑcussit. Efuit aũt di¬
sciplina militaris sic̃ .r.p. neccia ita
filius pse ad u̾sus patre ex̾citu se¬
diter parate negau̾it tati ẽẽ c̃pc̃¬
ut ꝑꝑ illu corrũpetur disciplina mi¬
licie ⁊ optinuit ut ip̾ pũmi patet.
Apius. claudius exiis qui loco cel¬
saut decimu ꝙ̃q milite sorte duc¬
tu fuste ꝑcussit fabiꝰ rutilius cõsul
ex duab legionib q̃ loco cesẜãt ui¬
cenos sorte ductos ĩ cõspectu mili¬
tu secun ꝑcussit. Ide t̾nos exoen¬
turiis. q̃ru stacio ab hoste ꝑrupta
erat addixit sccuri. Quĩtus. fabiꝰ
maximꝰ. tnsfugaru dextras p̾cidit.
ADarcus cato tradidit ĩ furto cõp̃¬
hẽsis ĩter cõmilitones dextras eẽ p¬
scisas. aut si benigus ĩ reu aĩadũte
uoluissẽt. ĩpͥncipis sanguinẽ missu
Seditio quoq securi ꝓuocat. ita tñ

Expanded text:
quamvis victorem, in conspectu exercitus virquamvis victorem, in conspectu exercitus virgis caesum, securi percussit. Fuit autem disciplina militaris sicut reipublicae necefilius, pro se adversus patrem exercitu seditionem parante, negaverit tanti esse ter illum corrumperetur disciplina militiae, et obtinuit ut ipsum puniri paterentur. Appius Claudius ex his qui loco cesserant decimum quemque militem sorte ductum, fuste percussit. Fabius Rutilius consul, ex duabus legionibus quae loco cesserant vicenos sorte ductos in conspectu militum securi percussit. Idem ternos ex centuriis quarum statio ab hoste perrupta erat addixit securi. Q. Fabius Maximus, transfugarum dextras praecidit. M. Cato tradidit in furto deprehensis inter commilitones dextras esse praecisas, aut si benignius in reum animadvertere voluissent, in principiis sanguinem missum. Seditio quoque securim provocat, ita tamen
Abbreviated transcription (Latin):
hoste.i.p. uictoria cõculerũt scpe ũ
ta glia assecuti sũt de nctoria. ꝙ
de tementate uł negligẽtia penã. Qͥd
ꝯͦ merebitur tnͣsfuga stationis ue de¬
sertor. si exdisciplina militan tanta
seuitate corripitur tumphator. In
strategematib uilii ĩ uemt̃ clearcũ
lacedemonior ducẽ. dixisse ĩpera¬
tore excitui potiꝰ timẽdu eẽ ꝙͣ ho¬
ste co ꝙ qui ĩplio dubia mortẽ ti¬
iuerãt. eq statõe relicta certũ ma¬
nebat supplicu:. Lucius papirius
cuisor fabiuz. ruptilui. magistru:
prospere puguẽat uirgis poposcr ce¬
su secun ꝑcussurus nec cõtentõi
ut peib militu cõcessit aĩadusice
euq ꝑfugiete roniã ꝑsecutus ẽ. ne
ibi quite remisso pͥꝰ supplici metu.
uent᷑. et parit̾ senritus ac populus
regdiet. Et ne eu credas hfecisse
exodio p̃ceoẽti malliꝰ cui ĩꝑioso p¬
ea cognoniẽ fuit. filiu ꝙ his ꝯtra
edictu pr̃s cũ hoste pugnauerat

Expanded text:
contulerunt, saepe non tam gloriam assecuti sunt de victoria, quam de temeritate vel negligentia poenam. Quid ergo merebitur transfuga, stationisve desertor, si ex disciplina militari tanta severitate corripitur triumphator? In Strategematibus Julii invenitur Clearchum Lacedaemoniorum ducem dixisse imperatorem exercitui potius timendum esse, quam hostem, eo quod qui in praelio dubiam mortem timuerant, eos statione relicta certum manebat supplicium. L. Papilius Cursor, Fabium Rutilium, magistrum prospere, pugnaverat, virgis poposcit caesum, securi percussurus, nec contentioni aut precibus militum concessit animadvenec ibi quidem remissio prius supplicii metu, veretur, et pariter senatus ac populus rogarent. Et ne eum credas hoc fecisse ex odio praecedenti, Manlius, cum Imperioso postea cognomen fuit, filium, quod is contra edictum patris, cum hoste pugnaverat,
Abbreviated transcription (Latin):
luz hũisse ĩsinistre manus digito
qͥ m̃imo ꝓximꝰ ẽ celeberrime tͣdit᷑
Romanq quoqz hoies aũit sic
plerũq usitatos anulis cã q hiꝰ
rei apion. ĩ libͥs egiptiatis dic̃. ꝙ in¬
sectis aptisq corpib ut mqs fuit
est quẽdã tenuissimu n̾uu abeo
uno digito dequo diximꝰ ad cor

Expanded text:
sinistrae manus digito qui minimo proximus est celeberrime traditur. Romanos quoque homines aiunt sic plerumque usitatos annulis, causamque hujus rei Apion in libris Aegyptiacis dicit, quod insectis apertisque corporibus, ut mos fuit, est quemdam tenuissimum nervum ab eo uno
Abbreviated transcription (Latin):
p̾da remissi erãt equites ad pe¬
dite redegit. ad leuẽ armatura
ꝯib extͣ uallu issis tẽdere do¬
nee bina hostiu spolia singuli
referẽt Hec frõtinus. At pliniꝰ
csserit qr fuit ħ quoq antiqͥtus
aiadusio militaris. uibe̾ ignomi¬
nie ca nuliti uena solui ⁊ sãquĩe

Expanded text:
remissi erant, equites ad peditem redegit, ad levem armaturam omnibus extra vallum jussis tendere, donec bina hostium spolia singuli referrent. Haec Frontinus. At Plinius asserit quia fuit haec quoque antiquitus animadversio militaris, jubere ignominiae causa militi venam solvi,
Abbreviated transcription (Latin):
rere. ꝓgͥssus ad secio quid uiderit
refert. N legat se ei parere posse qͥ
se femina mallet cẽẽ. ꝙͣ uiru fit gͣ
cõiuratio qua ille audita ĩ aulam
regia se recepit. Ubi exstructa in¬
censaq: pira. ⁊se  ⁊diuitias suas ĩ
incẽdiu mittit. ħ solo ĩmitatus ui¬
ru. Et p̃cedẽtiu quidẽ regũ iobur
aluxuria emollitu ẽ. deũi ꝑsĩgłos
qĩ ꝑ q̃dus ĩualescẽte mollicia in ħ
tande effeminatu fractu ⁊ cõmi¬
nutu est. Impiu fere romanũ ex¬
haustu ẽ. ⁊diuulsu nerone ĩpãte
cuius gula fere oĩa  deuorauit ma¬
culauit libido exhausit auaricia
fregit ĩgͣuia. luxuria cũ suꝑbia exi¬
naniuit. Hic ulła uestez bis ĩduit.
ut uł ĩaliquo cet̾is singłar gła p̃lu¬
ceret. S dũ roma ꝑmisit. totur or

Expanded text:
rere, progressus ad socios, quid viderit rere, progressus ad socios, quid viderit refert. Negat se ei parere posse, qui se feminam mallet esse, quam virum. Fit ergo conjuratio. Qua ille audita, in aulam regiam se recepit. Ubi exstructa incensaque pyra, et se et divitias suas in incendium mittit: hoc solo imitatus virum. Et praecedentium quidem regum robur a luxuria emollitum est, deinde per sper gradus invalescente mollitia, in hoc tandem effeminatum, fractum, et comminutum est. Imperium fere Romanum exhaustum est, et divulsum, Nerone imperante, cujus gula fere omnia devoravit, maculavit libido, exhausit avaritia, fregit ignavia, luxuria cum superbia exinanivit. Hic nullam vestem bis induit, ut vel in aliquo caeteris singulari gloria praeluceret.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑci fides dci ꝓmissĩ q nlła. Prĩcipi¬
bus metu non pudore uł religione
parent. Prĩcipatus uõ quẽ corrũp̃.
luxuna diu stare nõ p̃t. Aut si stete¬
rit oppͥmẽte iudicio dei euomet qͥc¬
quid ĩmoderatio luxure hausit.ɨ
Modu siquidẽ sui nescit nec ante
ĩtẽꝑancia repͥmit ꝙͣ exĩdulgẽtio¬
re licẽcia ĩ extrema tupitudinẽ ꝑ¬
labatur. Asstrioru. discute plagas
⁊histonaruz testimoĩo cõiĩces regͣ
coꝵ ĩpulsu luxurie cẽ sb̾u̾sa. Inter
cet̾a refert trogus ꝙ postremꝰ rex as¬
sinor regͣnit sardanapallus ur mu¬
liere cormuptior. ad hũc uidẽdu ꝙ
nem̃i añ eu ꝑmissu fuat p̾fectus
cuz admitti mag̾ ambitõe egie ob¬
tinuiss ĩuẽit eu int̾ scortor qͥges
purpura colo nẽte muliebri ħitu
cũ mollicie cors ⁊ ocłor lasciuia
om̃s feminas añ irer pc̃sa ĩt uͥgi¬
nes ꝑciẽte. Quib uisis ĩdignatus

Expanded text:
parci, fides dicti promissique nulla. Principiparci, fides dicti promissique nulla. Principibus metu, non pudore vel religione parent. Principatus vero quem corrumpit luxuria, diu stare non potest. Aut si steterit, opprimente judicio Dei, evomet quidquid immoderatio luxuriae hausit. Modum siquidem sui nescit, nec ante intemperantiam reprimit, quam ex indulgentiore licentia in extremam turpitudinem prolabatur. Assyriorum discute plagas, et historiarum testimonio convinces, regna eorum impulsu luxuriae esse subversa. Inter caetera refert Trogus, quod postremus rex Assyriorum regnavit Sardanapalus, vir muliere corruptior. Ad hunc videndum, quod nemini ante eum permissum fuerat, praefectus, cum admitti magna ambitione aegre obtinuisset, invenit eum inter scortorum greges purpuram colo nentem muliebri habitu, cum mollitie corporis et oculorum lascivia omnes feminas anteiret, pensa inter virgines partientem. Quibus visis, indignatus
Abbreviated transcription (Latin):
iuxuria s eos du taxat quos
ante corrupit. Foq studiosius
fugiẽda ẽ ꝙ ĩclictela sua acen¬
me seuit. Antiochus. tãte luxu¬
ne ⁊̃ suꝑfluitatis ĩstruxit ex̾citũ
ut ⁊ gͥgarii milites auro caligas
facerent ꝓculcarẽt q materia
cuiꝰ amore ppłi dimicant. Gens
quoq parthor sepissime suꝑat᷑ co
ꝙ luxuriosissima ẽ. ⁊az quicqd
ad eoᷤ os tͣctus mũdiq teporẽ ibit᷑.
emollit gt̃s clemẽcia celi. Solent
nõ ĩacie cominus p̃lian. S qͦ ad
possũt hostẽ eminꝰ ledũt. Obsessas
uibes mora ⁊ uirib nescũt expu¬
gnare. Pugnãt aut̃ ꝓcurrẽtibus
cquis aut terga dãtib. sepe ⁊̃ simu¬
lãtib fugã. Signur his exantiquo
more ñ tuba s timpano dat. ⁊ lec
pugnare diu possunt. qr ĩtolłabłos
cent si qͣntꝰ ẽ. cor ĩpetus tãta cet
pseuancia.Natura taciti ad faci¬
endu ꝙ̃ ad dicẽo̾ ꝓntiores. Incibũ

Expanded text:
luxuria, sed eos duntaxat, quos luxuria, sed eos duntaxat, quos ante corrumpit. Eoque studiosius fugienda est, quo in clientelam suam acerrime saevit. Antiochus tantae luxuriae et superfluitatis instruxit exercitum, ut etiam gregarii milites auro caligas facerent, proculcarentque materiam, cujus amore populi dimicant. Gens quoque Parthorum saepissime superatur, eo quod luxuriosissima est. Nam Quidquid ad Eoos tractus, mundique teporem Labitur, emollit gentes clementia coeli. Solent non in acie cominus praeliari, sed quoad possunt, hostem eminus laedunt. Obsessas urbes mora et viribus nesciunt expugnare. Pugnant autem procurrentibus equis, aut terga dantibus, saepius etiam simulantibus fugam. Signum his ex antiquo more non tuba, sed tympano datur. Nec pugnare diu possunt; quia intolerabiles essent, si quantus est eorum impetus, tanta esset perseverantia. Natura taciti; ad faciendum quam ad dicendum promptiores. In cibum
Abbreviated transcription (Latin):
rabor. Cesans aĩu fioucia ioboa¬
uit ꝙ ei erat res ad u̾sus milite
subitu duce q em̾tu ⁊ qui lõga
pacis quiete dedidiscerat duce
dicte erigedus ẽ aius. Est enim
itdu una salus uictis nlła sꝑa¬
re saluter. ⁊ ut se uictores putet¬
si qui nõ moriãtur młti. Magni
nãq mun̾is loco ẽ satiari ultiõe
⁊ dupẽdiu uite uĩdicte solatio
cõpesan. Eacile assumit pug̃n¬
di neccĩrate cͥfugiẽoi ĩponitur
difficultas. Audatiores sũt qui
bellu ĩferũt ⁊ sepe alii dũ hone¬
ste miriliter qr mori cupuit felici¬
ter uincũt. Audẽtes nãq fortir¬
na uiuat ⁊ ut pugne discͥmẽ ĩ mi¬
ner degenẽs aĩo tuor arguit.
quo niclꝰ ignominiosuis ẽ his gͥ
nom̃ ⁊ officiu milicie profite̾t᷑.
Tinudos nãq gͣuissime lex mi¬
litans ꝑcellit. Suci quoq in
re militari diligẽtissime pcauen¬
du ẽ. ne uenꝰ ⁊ uinu pugnãcia
pectora frãgat. Sẽꝑ eni uiacit

Expanded text:
bor. Caesaris animum fiducia roboravit, quod ei res erat adversus militem subitum, ducemque emeritum, et qui longa pacis quiete dedidicerat ducem. dictae erigendus est animus. Est enim interdum Una salus victis nullam sperare salutem, et ut eo victores putent, si non moriantur inulti. Magni namque muneris loco est, satiari ultione; et dispendium vitae, vindictae solatio compensari. Facile assumit pugnandi necessitatem, cui fugiendi imponitur difficultas. Audaciores sunt qui bellum inferunt, et saepe alii dum honeste viriliterque mori cupiunt, feliciter vincunt. Audentes namque fortuna juvat, et ut pugnae discrimen imminet, Degeneres animos timor arguit, quo nihil ignominiosius est his, qui nomen et officium militiae profitentur. Timidos namque gravissime lex militaris percellit. Duci quoque in re militari, diligentissime praecavendum est, Ne Venus et vinum pugnantia pectora frangant. Semper enim vincit
Abbreviated transcription (Latin):
cus fũturu ut miserone suor ad
tedito cõpelleret oppidano. At
ali cohortan captiuos ad mortez
tortiter excipienda fide ẜuanere
romanis. Egloniẽses cu auiria¬
tohis libi ⁊ cõuiges redderẽtur
poptauerunt spectare supplicia pi¬
quor suor ꝙͣ aromãs deficere.
Numãtini ne se dedent fame
mou pnieis forib tomuu suarũ
maluerũt uicissent q romanos
mactor orosio. nisi illi sub scipi
nbtrspant ⁊̃ quatenus obcat
obcorł. ⁊ iquibus mandatis lo¬
cu prrit examinatio militaris
⁊ ĩquibus non.
leos nõ qui ducis aut
legis nõ obtẽꝑabat arbitͥo
uaria alao isio ꝓcedebat. ⁊am
alii ĩ fortuna. alii infama. alii ĩ
sanquine puniunt᷑. Frontinũ re¬

Expanded text:
us futurum, ut miseratione suorum ad deditionem compelleret oppidanos. At illi cohortati captivos ad mortem fortiter excipiendam, fidem servavere Romanis. Eglovinenses, cum a Juriaco his liberi et conjuges redderentur, praeoptaverunt spectare supplicia pignorum suorum, quam a Romanis deficere. Numantini ne se dederent, fame mori praefixis foribus domuum suarum maluerunt, vicissentque Romanos, auctore Orosio, nisi illi sub Scipioobtemperant, et quatenus debeat obediri, et in quibus mandatis locum habeat examinatio militaris; et in quibus non. In eos vero qui ducis aut legis non obtemperabant arbitrio, varia animadversio procedebat. Nam alii in fortuna, alii in fama, alii in sanguine puniuntur. Frontinum re
Abbreviated transcription (Latin):
prohiberet alia carne. ꝙ assa eli¬
Da ue milites uti. Phylippus cũ
pͥmu ex̾citu cõstitueret. uehiculo¬
ru usu õib int̾dixit equitib nõ
ampliꝰ ꝙͣ singłos latones hr̃e per¬
musit.Leditibus aũt deius singłos
qui molas ⁊ funes feurẽt. In exsti¬
ua exeuntib trigita dieru farnã
collo portar ĩpauit. Gaius marius¬
cecidentor ĩpedimẽtor gra quibus
icaxime exercitus agm̃i on̾atur. ua
s ⁊cibaria militis ĩfasciculos apta¬
a farcis pposuit. sub quib ⁊ habile
ronus ⁊ facilis requies ẽẽt. Undẽ¬

Expanded text:
prohiberet alia carne quam assa eliprohiberet alia carne quam assa elixave milites uti. Philippus, cum primum exercitum constitueret, vehiculorum usum omnibus interdixit, equitibus non amplius quam singulos lacones habere permisit, peditibus autem denis, singulos qui molas et funes ferrent. In aestiva exeuntibus, triginta dierum farinam collo portari imperavit. recidendorum impedimentorum gratia, quibus maxime exercitus agmen oneratus, vasa et cibaria militum in fasciculos aptata furcis imposuit, sub quibus et habile onus et facilis requies esset, unde
Abbreviated transcription (Latin):
antia ordinat̾oi płimu ad u̾satur.
PPorro uͥ ordo nõ ẽ cõfusio locu nõ¬
habet ⁊ nͥ repͥmatur correctõis stimło
procul dubio ignominiar exneceite
in portat. Quid c̃i faciet fortit̾. ꝙͣ
luxuria ⁊ ĩtẽꝑancia nõ taz ex arma¬
uit ꝙͣ examinauit. Quartus liber
strategematicoꝵ. Iulii frotini referi¬
ꝙ publius scipio ad numãtia cor¬
ruptuz suꝑior ducu socordia ex̾ci¬
tu correxit. dimisso ingẽti lixaru
nuo redactis ad munus cocidiana
ex̾citatõe nulitibus. quib cũ freq̃us
ĩ uigeret iter. portare cõpłiu dieru
cibana ĩꝑabat. ita ⁊ frigora aĩbres
pati. uada fluminu pedibus tͣhic̾e
assuesceret nules exprobrate sub¬
inde ĩpatore timiditate ⁊ ignaui
am frangenteq: delicatioris usus
ac paruz neccĩa expeditõi uasa.
Qd̾ maxume nobiliter accidit ga
io mimo tribuno. cui dixisse t̃dit
uigurtino siłr lapsa: milituz discipli¬
na pari seu̾itate restituit. cũ ĩ suꝑ

Expanded text:
antia ordinationi plurimum adversatur. Porro ubi ordo non est, confusio locum habet, et nisi reprimatur correctionis stimulo, procul dubio ignominiam ex necessitate importat. Quid enim faciet fortiter, quem luxuria et intemperantia non tam exarmavit, quam exanimavit? Quartus liber Strategematicorum Julii Frontini refer P. Scipio ad Numantiam corruptum superiorum ducum socordia exercitum correxit dimisso ingenti lixarum numero, redactis ad munus cotidiana exercitatione militibus. Quibus cum frequens iniungeret iter, portare complurium dierum cibaria imperabat, ita ut frigora et imbres pati, vada fluminum pedibus traicere assuesceret miles, exprobrante subinde impam, frangenteque delicatioris usus, ac parum necessaria expeditioni vasa. Quod maxime nobiliter accidit C. Nummio tribuno, cui dixisse traditur Jugurthino similiter lapsam militum disciplinam, pari severitate restituit, cum insuper
Abbreviated transcription (Latin):
tento iopia ppessi sũt ut iure ue¬
unse centu denariis memore ꝓ
ditu sit ciusq uẽditorẽ fame ꝑis¬
se emptore autẽ uixisse. ⁊ ĩ tanta
Angustia fide ẜuasse romanis. Pe¬
tilmi apenis obsessi. parẽtes ⁊ libo¬

Expanded text:
ntam inopiam perpessi sunt, ut murem venisse centum denariis memoriae proditum sit, ejusque venditorem fame periisse, emptorem autem vixisse, et in tanta angustia fidem servasse Romanis. Petilini a Poenis obsessi, parentes et lib
Abbreviated transcription (Latin):
o ui neccia ẽ disciplina
militaris. cuiꝰ ꝙͣta sit utili¬
cis no  facile dixeriz. Ur eĩz dic¬
tu ẽ romanis ad eo ꝓfuit discip¬
płina. ut orbe sue subicerẽt ditõi.
Alexander. quoq macedo exigu¬
am manu militarẽ suscepit a
patre s docta qua asue fc̃a nu¬
hostiu copias fudit. Cerses atre¬
cẽtis lacedenior adt̾mopilas uexa¬
tus cu eos manu ĩ finita płimisq
suor amissis uix cõfeciss in cose
deceptũ dicebat ꝙ młtos quide
boĩes Reret. uiros aut disciplina
tenaces nullos. Hoc equidẽ uẽ
dixit ꝙ ⁊ fuga illa restatur q̃ ap̃
salamina: cuipit᷑ uictus qui tot
gentes inbella trahebat ut duces
nõ posset facile nuari. iux una
naue euasit. EFert eni ꝙ duces
excitus eius nõ cõsueu̾it p̾młtitu¬

Expanded text:
ia est disciplina militaris, cujus quanta sit utilitas, non facile dixerim. Ut enim dictum est, Romanis adeo profuit disciplina, ut orbem suae subjicerent ditioni. Alexander quoque Macedo, exiguam manum militarem suscepit a patre, sed doctam, qua assuefacta mihostium copias fudit. Xerxes a trecentis Lacedaemoniorum ad Thermopilas vexatus, cum eos manu infinita, plurimisque suorum amissis, vix confecisset, in eo se deceptum dicebat, quod multos quidem homines haberet, viros autem disciplinae tenaces nullos. Hoc equidem vere dixit, quod et fuga illa testatur, qua apud Salaminam turpiter victus, qui tot gentes in bella trahebat, ut duces non possent facile numerari, vix una nave evasit. Fertur enim quod duces exercitus ejus non consueverit p
Abbreviated transcription (Latin):
ne eis pͥtita era ꝓced̾ent. Tribu¬
n quoq plebis de eade re ad
popullu ptulerut. oĩu q cõsesu
stabilitas ẽ disciplina. Quĩtus
ietellus macetonicus ihyspa

Expanded text:
ne eis praeterita aera procederent; tribuni quoque plebis de eadem re ad populum pertulerunt omniumque consensu stabilita disciplina est. Q. Metellus Macedonicus
Abbreviated transcription (Latin):
Nec ĩca sͥ ꝑte ꝓdest ignorãcia iu¬
ris cũ ⁊ si uira publica ꝑmittatur
suu tñ officiu nõ liceãt ignorare.
Licet ei sacerdos ĩ ordinatõe ord̃is
sui difficultatẽ ignoret eo ip̃o ꝙ si¬
ne ꝯẗdictõe oneroso succedit offi¬
cio suscepti sacerdocii onera cogit
sustinere si uõ negligit aut malig̃¬
tur corripit g̃uius eo ꝙ maiori pe¬
na digni sũt ii quib cu młtu de¬
beatur honoris. aut occulto aut
manifesto ĩ ueniunt᷑ in crimine. A¬
liter tñ cͥmina. alit̾ punũtur excessꝰ
qm illa plerũq pena irrogat sãgĩs
hec qͣi medicinale ꝓ qualitate delic¬
ti exigũt cura. Apsa nõ nũc simplex
est nũc qi quãda acͥmonia miscet
Uerũtũ cu in oĩ ꝓfessione disciplĩa

Expanded text:
Nec in ea sibi parte prodest ignorantia juris, cum etsi jura publica permittantur, suum tamen officium non liceat ignorare. Licet enim sacerdos in ordinatione ordinis sui difficultatem ignoret, eo ipso quod sine contradictione oneroso succedit officio, suscepti tamen sacerdotii onera cogitur sustinere. Si vero negligit, aut malignatur, corripietur gravius; eo quod majori poena digni sunt hi, quibus cum multum debeatur honoris, aut occulto, aut manifesto inveniuntur in crimine. Aliter tamen crimina, aliter puniuntur excessus, quoniam illa plerumque poenam irrogant sanguinis, haec quasi medicinalem pro qualitate delicti exigunt curam. Ipsa vero nunc simplex est, nunc quasi quamdam acrimoniam miscet. Verumtamen cum in omni professione disciplina
Abbreviated transcription (Latin):
quisq militari cingło decorat qc
altare posito ⁊ oblato qͣi celebr ꝓ¬
fessione fcã se ip̃m obsequio altaus
teuoueat ⁊ gladii id ẽ officii sui i¬
ger deo sponteat famulatũ. ⁊ Ncap
ista. Quis ẽi ĩ hoĩe illit̾ato ⁊ qui
mag arma debeat nosçe ꝙͣ litteras
professione exigat litt̾ata. Nlam
ep̃i ⁊ abbates ꝓfessione scrpta uł
dicta ad fider ⁊ obedĩa uidetui ar¬
tar. Et re uera cartatur. qr d̾o mẽ¬
tir nõk. Sane aut pł est aut nõ
minꝰ ꝙ mulites facrunt qͥ nõ cedu

Expanded text:
coratur, altare posito et oblato, quasi celebri professione facta, se ipsum obsequio altaris devoveat, et gladii, id est officii sui, jugem Deo spondeat famulatum. Neque ninserta. Quis enim in homine illitterato, et qui magis arma debeat nosse quam litteras, professionem exigat litterarum? Nam episcopi et abbates professione scripta vel dicta, ad fidem et obedientiam videntur arctari. Et revera arctantur, quia Deo mentiri non licet. Sane aut plus est, aut non mi
Abbreviated transcription (Latin):
Quod fides deo debita sit cuims
an ĩficeli dũ tm militet fide i¬
columi. Diccleciano. ⁊ Inluao.⁊
aluis ipiis legu̾tur militasse fideles
Icis ipefensione rei publice tacy pͥn¬
cipib fide exhibuisse ⁊ reu̾encia.
tnpug̃bant eĩ hostes ĩpi s mada

Expanded text:
Quod fides Deo debita, sit cuivian infideli, dum tamen militet fide incolumi. Diocletiano et Juliano, et aliis impiis leguntur militasse fideles, et eis in defensione reipublicae, tanquam principibus, fidem exhibuisse et reverentiam. Impugnabant enim hostes
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ p̃dixi qͥ nec ełcti sũt nͨ uirati. ⁊¬
si milituz noĩe cẽseãtur ñ magis
ĩ u̾itate milites s̃ ꝙͣ sac̾dotes aur
cłici. quos ad oromes eccłia non
uocauit. aDiles nãq sic̃ laboris
ita ⁊ honoris nom̃ ẽ. Nẽmo uero
de collato honore gliatur. aDorses
a fidelis ppłi duces cũ hostes oportu¬
erat ĩpugnari eligebãt uiros fortes
⁊ adbella doctissimo. Flectẽe nãq
ista p̾ueniũt. Qui nõ nõ electꝰ se

Expanded text:
cti sunt, nec jurati, etsi militum nomine censeantur, non magis in veritate milites sunt, quam sacerdotes et clerici, quos ad ordines ecclesia non vocavit. Miles namque sicut laboris, ita et honoris nomen est. Nemo vero , de collato honore gloriatur. Moyses et fidelis populi duces, cum hostes oportuerat impugnari, eligebant viros fortes, et ad bella doctissimos. Electionem namque ista praeveniunt. Qui vero non electus se
Abbreviated transcription (Latin):
cuuiꝰ sũt cõscͥpti milicie. Cũ u̾ero hꝰ
prestit̾int iusiurãdu cingulo mi¬
litan donãtur ⁊ pͥuilegiis. Ad eo¬
q optinuit ut electio sacͣmẽtu
militẽ facerẽt. ut siẽ clectõe nco
ꝯsenberẽt aut iuraret. sie̾ iuram̃to
nono nom̃ militis aut officiuz sor¬
tiretur. Inlibro officioꝵ. marcus
tulliꝰ refert ꝙ põpiliꝰ ĩꝑator teneba
prouicia ĩ cuius excitu filiꝰ catoĩs
tiro militabat. Cu aut̃ põpiliox
uideretur unã dimitt̾e legionem.
catonis quoq filiuz qui incadez
logiõe militabat dimisit. S cum
amore pug̃ndi ĩ ex̾citu remãsiss
cato. ad põpiliu seꝑsit ut si pat̾e¬
tur ĩ ex̾citu remanẽ eũ. scd̾o obli¬
get sac̃mẽto quia pͥore amisso u¬
re cũ hostib pugre ñ pot̾ati maci
quidẽ catoĩs senis. epła ẽ ad mar

Expanded text:
cujus sunt conscripti militiae. Cum vero hoc praestiterint jusjurandum, cingulo militari donantur, et privilegiis. Adeoque obtinuit ut electio et sacramentum militem facerent, ut sine electione nemo conscriberetur aut juraret, sine juramento nemo nomen militis aut officium sortiretur. In libro Officiorum M. Tullius refert, quod Pompilius imperator tenebat provinciam, in cujus exercitu filius Catonis tiro militabat. Cum autem Pompilio videretur unam dimittere legionem, Catonis quoque filium, qui in eadem legione militabat, dimisit. Sed cum amore pugnandi in exercitu remansisset, Cato ad Pompilium scripsit, ut si pateretur in exercitu remanere, eum secundo obliget sacramento, quia priore amisso, jure cum hostibus pugnare non poterat. M. quidem Catonis senis epistola est ad M
Abbreviated transcription (Latin):
cutesoiueurt. ei ab officialib aee.
manꝰ dext᷑ icit̾etur. Adeo q utute
ducis tũc britones ꝯfecti sũt. ux
fere qcs tota teficere uider̃. aexi¬
dulgencia iq deti regis mulieres
eo nupserit anglis. Nides ne ꝙ¬
tu electo ducis ⁊ cx̾ciciu iuuen¬
tatis milicie ꝯferant.. Quesit¬
arcptio sacͥmẽti militars. ⁊ ꝙ si¬
ne co mulitare non licer
fru tñ citra religioner ĩa¬
cramẽti ex antiqua lede ne¬
mo nulicie cingulo donabarur:

Expanded text:
eniretur, ei ab officialibus regni manus dextra praecideretur. Adeoque virtute ducis tunc Britones confecti sunt, ut fere gens tota deficere videretur, et ex indulgentia jam dicti regis mulieres eorum nupserunt Anglis. Videsne quantum electio ducis et exercitium juventutis militiae conferant? conceptio sacramenti militaris, et quod sine eo militare non licet. Verumtamen citra religionem sacramenti ex antiqua lege, nemo militiae cingulo donabatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ueqͥ onerat ut hoster sequi npos¬
Ant illa examinat᷑. ut eu tãꝙͣ ad
hostis euadit aut dici solet dũ ca¬
nis mussitat tutas latebras igre¬
ditur lupus. Nlõ est qopbedat
abente aut ĩ sequat hoste. eoꝙ
⁊ beditus. noc sufficit nec ꝓficie eõr¬
u̾sus expeditu. Ille tñ nõ maror

Expanded text:
ut hostem sequi non possint; illa exanimantur, ut eum tanquam ad hostis evadit, et, ut dici solet, dum canis mussitat, tutas latebras ingreditur lupus. Non est qui comprehendat abeuntem, aut insequatur hostem, eo quod impeditus nec sufficit, nec proficit adversus ex
Abbreviated transcription (Latin):
presidio cõnoit arsuor. Anglorte
reces uauat hostoria. q eubnto¬
nes inuptoe facta anglia de po¬
pularetur apussimo rege cae uai¬
to ad eos expugͥndo missus ẽ. dur
haroldus ilii quidẽ armis strenu¬
us ⁊lauoabiliu oꝑu fulges i sigͥlꝰ.¬
aquita suar ꝙͣ suoꝵ poss ap̃ postos
qlia dilatare. nisi m̾itoꝵ titulorne¬
quicia pris muttas ꝑfide p̃sũptore¬
gno decoloraret. Cu ꝯͦ gẽtis cogno¬
sceret leuitatez. qi pari c̾tamĩe nui¬
licia eliges expedita. cu eis dẽsu¬
u cõg dienoñ leue exerces arma¬
tura ꝑornatꝰ ĩ cete̾s fascus pectꝰ
pduro tectus corio. missilib eor
leuia obicctas ancilia. ⁊ĩ eos cõtor¬
quens. nc̃ spicula nũc mucioner
cxcens. sic fugiẽciu uestigiis c¬
de cuspis. ⁊ umbo umbone repellere¬
tur. ¶uuu itaq collẽ ĩ gͥssus ua¬
Aauit oia ⁊ expeditẽe ĩ biẽniu pro¬
roata noges cẽpit ⁊ capita eorum¬

Expanded text:
praesidio confidit armorum. Anglorum recens narrat historia, quod cum Britones, irruptione facta, Angliam depopularentur, a piissimo rege Edwardo ad eos expugnandos missus est dux Haraldus, vir quidem armis strenuus, et laudabilium operum fulgens insigquam suorum posset apud posteros gloriam dilatare, nisi meritorum titulos, nequitiam patris imitans, perfide praesumpto regno, decoloraret. Cum ergo gentis cognosceret levitatem, quasi pari certamine militiam eligens expeditam, cum eis censuit congrediendum, levem exercens armaturam, perornatus incedens, fasciis et praeduro tectus corio, missilibuseorum leva objectans ancilia, et in eos contorquens nunc spicula, nunc mucronem exercens, sic fugientium vestigiis ide cuspis, et umbo umbone repelleretur. Nivium itaque collem ingressus, vastavit omnia, et expeditione in biennium prorogata, reges cepit
Abbreviated transcription (Latin):
nu ⁊ uocez organi ĩ ꝯuiuiis mag̃
agnoscit. qua lituu aut tubã i uit¬
Ans ĩqua aut nõ fuit aut ercanit
ducis clectio. cessauit aut lãguit
disciplina. Ula si manu ꝯsere re
oporcenr ĩ aimat᷑a leui parũ sit fiou

Expanded text:
gani in conviviis magis agnoscit, quam lituum aut tubam in castris. In qua aut non fuit, aut erravit ducis electio, cessavit aut languit disciplina. Nam si manum conserere oporteat, in armatura levi parum habent fidu
Abbreviated transcription (Latin):
ceptõe dignus. qui deceat p̃ ambu¬
⁊ouerat eĩ manu militarẽ ꝓmp¬
ta ad ĩuirias. rapinis assucta. ⁊ cui
nũꝙͣ aut raro sufficiĩt sua. qn ap¬
petat aliena. Concussione gͦ ꝓh̾ita
exclusit ĩ uirias. rapinas excrimiã¬
uit excussa calupnia. Auanciam
quoq dãpnauit du p̾cepit unur¬
quẽq cõtentu ee stipendiis suis.
Sic̃ ei dictu ẽ. milite egere non
licet cui du militat milicie sue
p̃stant᷑ stipendia ⁊ cũ emeritus est
predia uł alimẽta quo ad necessi¬
Qd milites durius castigãdi s̃ si
milicie lege cõtėpta pͥulegiis abutũ
infurta dilabit᷑ ⁊ rapinas. duriꝰ ca¬
stigandꝰ ẽ ut q̃ semꝑ ferruz dura¬
q tͣctauit ⁊ ita cohibẽda ẽ auda¬
tia eius. ut ĩse ip̃o discat ꝙͣta rat
aiadu̾sione feriendi sint qui legẽ
impug̾nt. ꝙ susceꝑant defendẽd.a.
Gicut c̃i multis ĩ iminitatib ⁊ emi¬
nẽtiorib pͥuilegiis milicia gaudet.

Expanded text:
eceat praeambuNoverat enim manum militarem promptam ad injurias, rapinis assuetam, et cui nunquam aut raro sufficiunt sua, quin appetat aliena. Concussione ergo prohibita, exclusit injurias, rapinas exterminavit, exclusa calumnia. Avaritiam quoque damnavit, dum praecepit unumquemque contentum esse stipendiis suis. Sicut enim dictum est, militem egere non licet, cui dum militat, militiae suae praestantur stipendia, et cum emeritus est, praedia, vel alimenta, quoad necessi. CAP. XI. Quod milites durius castigandi sunt, si militiae lege contempta, privilegiis abutuntin furta dilabitur et rapinas, durius castigandus est, ut qui semper ferrum, duraque tractaverit: et ita cohibenda est audacia ejus, ut in se ipso discat quanta animadversione feriendi sint, qui legem impugnant, quam susceperant defendendam. Sicut enim multis immunitatibus et eminentioribus privilegiis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ĩpot᷑ate sint. ĩ castrẽsi pecuuo te¬
stari possunt ⁊ expublica sollicitu¬
dine ꝙ maximũ est nͥ pmictuntur
egere. ⁊ ĩhũc modũ płima q̃ lẽgu
eenarrare. Licet autẽ sit c̃ si nor
tẽm uitẽtur eccłie exsac̾mẽto solẽp¬
ni. quia ia excõsuetudine plerq
nõ pstat̃. nullus tn ẽ q̃ sac̃mento
tacito uł expͥsso eccłic nõ teneatu
obnoxius. Et forte idro cessat sol¬
sc̃pistas iuramẽti. quia ad ħces
suitat ⁊ coartat neccitas officui. ⁊
sucentas fitei. Dñ ia ĩ oleuit cõ¬

Expanded text:
potestate sint, in castrensi peculio testari possunt, et ex publica sollicitudine, quod maximum est, non permittuntur egere, et in hunc modum plurima, quae longum est enarrare. Licet autem sint qui sibi non teneri videntur Ecclesiae ex sacramento solemni, quia jam ex consuetudine plerumque non praestatur, nullus tamen est qui sacramento tacito vel expresso Ecclesiae non teneatur obnoxius. Et forte ideo cessat solemnitas juramenti, quia ad hoc omnis invitat et coarctat necessitas officii, et sinceritas fidei. Unde jam i
Abbreviated transcription (Latin):
clie uocat lingua pontificis illos ad
defensionẽ rcĩ publice eligit luigua
ducis.De quib officiis  locis q̃ les
⁊q̃liter. ad alt̾utru officiu eligẽdi
sit maior scͥpta  declarant. S qr
nũc scłaris milicia u̾sat ĩ manibus.
ul uegetiꝰ renatus suꝑ clectõe mili¬
tu audiatur. Ait ergo. In ħ̾ toci
rei publice salus u̾titur. ut tirones
sii delegant uires regni ⁊ romãi
nõis fundamẽtur ĩ pͥa delectꝰ exami¬
natõe cõsistũt. Nec leue ħ putetur
officiuz aut passiz quibcũq mãdã

Expanded text:
clesiae vocat lingua pontificis, illos ad clesiae vocat lingua pontificis, illos ad defensionem reipublicae eligit lingua ducis. De quibus officiis, et locis, quales et qualiter ad alterutrum officium eligendi sint, majorum scripta declarant. Sed quia nunc saecularis militia versatur in manibus, vel Vegetius Renatus super electione militum audiatur. Ait ergo: In hoc totius reipublicae salus vertitur, ut tirones estantissimi delegantur: vires regni et Romani nominis fundamentum, in prima delectus examinatione consistunt. Nec leve hoc putetur o
Abbreviated transcription (Latin):
riolis. .s atiicũ illud tibi frequẽter
occurrat minomoches ego sum i
Sustla sũ candidus esto Oũ non
deterius sapiant pamisia baucis
Empe tamen putes ĩ imicari
nulitie et uitia person aium
t offitia retorquere Ego patroci¬
niũ eius quouis renitente suscipi¬
o et eam auctore dño suffitiẽtis¬
sime excusabo ꝓꝑfessio namque
tam landabilis est ꝙͣ necessaria
et quam nemo uituperare pote¬
test salua reuerentia dei aqra
est instituta Neteris ĩstrumenti
reuolue seriemꝰ et iueĩes ita es¬
se ut dĩco Aichil enum ad rem
actinet si isti preuaricantur qm̃
eis lex militie poita nõ ẽ nec aliqͥs
eoꝵ ut recte loquaniur nules est
Lege libros ta occłiasticos ꝙͣ mũ¬
danos quib agĩt dere militari et
manifeste ĩ uẽies duo ẽẽ. q̃ militẽ
eͣi duo cõĩa sũt. his qui spũale et
corporale miliciar exercent. Pos
ci ad minist̾iu altaris ⁊ cultu ec¬

Expanded text:
nolis, Satiricum illud tibi frequenter nolis, Satiricum illud tibi frequenter occurrat, Dinomaches ego sum, suffla: sum candidus, esto. Dum non deterius sapiat Pannucia Baucis,tum. Ne me tamen putes inimicari militiae, et vitia personarum in officia retorquere, ego patrocinium ejus quovis renitente suscipio, et cam auctore domino, sufficientissime excusabo. Professio namque tam laudabilis est, quam necessaria, et quam nemo vituperare potest salva reverentia Dei, a quo est instituta. Veteris Instrumenti revolve seriem, et invenies ita esse ut dico. Nihil enim ad rem attinet, si isti praevaricantur, quoniam eis lex militiae posita non est, nec aliquis eorum, ut recte loquamur, miles est. Lege libros tam ecclesiasticos quam mundanos, quibus agitur de re militari; et manifeste invenies duo esse, quae militem  his qui spiritualem et corporalem militiam exercent. Hos enim ad ministerium altaris et cultum ec
Abbreviated transcription (Latin):
excendi uestesq formadi figendi
et cponendi nõ mõ artẽ sed u̾su
abebant et cõsuetudie uri q
otia non udulgebat iurginibusi
nequaq ꝑmittebat milites otiari
quor ꝓfẽsio istituta ẽ ad laborem
Flec qe̾ddo eñ de molliori habitu mi¬
litu głau ad quẽ nisi semiori uultu
et honestiorihitu acccdẽ filia nõ a¬
debat. Qucanus breui quodã p̾co¬
romanor adiciens inter cetera ꝙ
ei uestia fuerat pretiose huta me¬
tã suꝑ romani more quiritis ĩdu¬
uisse tõgam Erd profecto non di¬
ceret m̃si dirrioris toge usus d̾qͥ¬
ritũ ꝯsuetudie pcessiss S modo
qtu molb uestuit᷑ ĩ domib regĩ
strimo icastris et sic ad bella pro¬
cedunt quaĩ ad nuptias dalbatu
Magnis antiꝙ militie ꝓͥulegiis
se tuetur ꝙ̃ ĩ eo unitant᷑ plurimũ
ꝙ uira ignorat Et boc quidẽ tolle¬
rabile esset nisi eque duinas et i¬
hwanas ocẽpnerẽt leges ut uel aut

Expanded text:
exercendi, vestesque formandi, fingendi, exercendi, vestesque formandi, fingendi, componendi, non modo artem, sed usum habebant et consuetudinem. Utique qui otia non indulgebat virginibus, nequaquam permittebat milites otiari, quorum professio instituta est ad laborem. Nec credo eum de molliori habitu militum gloriari, ad quem nisi severiori vultu et honestiori habitu accedere, filia non audebat. Lucanus brevi quodam praecoRomanorum, adjiciens inter caetera, quod ei vestiri fuerat pretiose Hirtam membra super, Romani more Quiritis, Induxisse togam. Quod profecto non diceret, nisi durioris togae usus, de Quiritum consuetudine processisset. Sed modo qui mollibus vestiuntur in domibus regum sunt , imo in castris, et sic ad bella procedunt, quasi ad nuptias dealbati. Magnis antiquae militiae privilegiis se tuentur, quoniam in eo imitantur plurimum quod jura ignorant. Et hoc quidem tolerabile esset, nisi aeque divinas et humanas contemnerent leges, ut, velis
Abbreviated transcription (Latin):
Nłeꝙ ille aliter potuiss par ẽẽ ser¬
torio nisi se et milites suos freq̃¬
tib exciciis pꝑasset ad prelia Re¬
ceciendi assultandi ĩsiliendi arc
nõ mediceris est cuiꝰ bnficio illa
puatur cantela ut miles ad ĩferẽ¬
dũ uulnus sic ĩsurgat ĩhostẽ ut ei¬
de ex aliqua parte nõ pateat adi
plagam. Exacũ natandi ꝑ como¬
dũ est cũ ĩterrestri prelio uł naua¬
li quid cu necit.is paret nemini
ꝑspicuũ sit Nlec ẽ ꝓmptũ quẽpia
ute quã nõ didicĩt apericuł ex pe¬
quibꝰ hostis enimus leditur a tret̃¬
excicio eoꝵ lacertis robur accresçit
et laculadi ꝑitia atq usus acqͥrit
Foe aut̃ tanti excicii assidua medi¬
tatio ꝯferebat ut ĩ tumłtu bellico
utiutꝰ usaret᷑ ĩtpidi q ĩpace fuerat
ta studiose ĩstructi. Bilias quoꝙ
legit᷑ pfatus augustus sic ĩ laificio
recisse istitu ut si pter spẽ ĩ ext̾ma
uossent arte deductis facultatib
exhibe Nlã et nẽdi texendi ⁊ acu

Expanded text:
ille aliter potuisset par esse Sertorio, nisi se et milites suos frequentibus exercitiis praeparasset ad praelia. Recedendi, assultandi, insiliendi ars non mediocris est, cujus beneficio illa servatur cautela, ut miles ad inferendum vulnus, sic insurgat in hostem, ut eidem ex aliqua parte non pateat ad plagam. Exercitium natandi percommodum est, cum in terrestri praelio vel navali, quod cui necessitas paret, nemini perspicuum sit, nec est promptum quempiam arte quam non didicit a periculis expequibus hostis eminus laeditur, aut texercitio eorum, lacertis robur accrescit, et jaculandi peritia atque usus acquiritur. Hoc autem tanti exercitii assidua meditatio conferebat, ut in tumultu bellico utiliter versarentur intrepidi, qui in pace fuerant tam studiose instructi. Filias quoque legitur praefatus Augustus sic in lanificio fecisse institui, ut si praeter spem eas in extremam possent a Nam et nendi, texendi, et acum
Abbreviated transcription (Latin):
bus. Honestas c̃i rdoneu mulitẽ
reddit a u̾ecũdia du ꝓhibet fuqẽ
sepe fac̃ ẽe uictore. Q uid ẽi ꝓdest
si ex̾ceat᷑ ignobilis si płibꝰ stipeͥndiis
morẽt ĩ castris. Nũꝙͣ ex̾citus pro¬
ficit ĩ tp̃e belli. cuiꝰ improbãdis tiro¬
nibus claudicauit electo. Et ꝙͣtur
usu expimẽtisq cognouimꝰ. Hĩc
tot uͥq ab hostib illate sũt clades.
du lõga pax militer ĩcuriosiꝰ legit
dũ ĩ utiles quiq ciuilia sectãt᷑ offi¬
cia. dũ ĩdicti possessorb tirones ꝑ
gr̃a aut dissimłatõer ꝓbantiũ. ta¬
les sociant̃ auns q̃les ḋm hr̃e fa¬
stidiuit. q magnis gͦ uiris maq̃q
diligẽtia. ydoneos conuẽit eligi iu¬
niores. Cu u̾o diligẽs electio iu

Expanded text:
militem reddit, et verecundia, dum prohibet fugere, saepe facit esse victorem. Quid enim prodest si exerceatur ignobilis, si pluribus stipendis moretur in castris? Nunquam exercitus proficit in tempore belli, cujus in probandis tironibus claudicavit electio. Et quantum usu experimentisque cognovimus, hinc tot ubique ab hostibus inlatae sunt clades, dum longa pax militem incuriosius legit, dum honestiores quique civilia sectantur officia, dum indicti possessoribus tirones per gratiam aut dissimulationem probantium tales sociantur armis quales domini habere fastidiunt. A magnis ergo viris magnaque diligentia idoneos eligi con
Abbreviated transcription (Latin):
stitutoe̾ gͦ ꝑpetua ĩcidit. qr qͥ gla¬
diu accipit. gladio ꝑibit. Si uo
ĩ eo cicͥonis auc̃tas recipit is non
miles s sicariꝰ recte noiat. Ua ĩ
uet̾u scͥptis sicarii dicũtur ⁊ latͦnes
qͥcũq lege nõ p̾cipiẽte arma ẗctãt
arma nãq qͥb lex nõ utit. legẽ im¬
pugͣnt. Duos gladios sufficere ĩ
sac̃mẽto nõ obtẽpant legi. s ĩ eo
milicie sue głia constare credunt
si cõtẽptibile sit sac̾dociu. si eccłie
uilescat auc̃tas. si ita dilatauerĩt
silaudes suas p̾dicent ⁊ se ip̃os fal¬
sis p̾coniis młccãt ⁊ extollant. cũ
irrisione audiẽtiu imitãtes mili¬
te głiosu. Hoꝵ uͥtus ĩ eo maxi¬
me elucescit. syderu ⁊ ĩ erme mi¬
liciaz aut telis aut lingius cõfo¬
diant. S quis ẽ usus milicie or¬
dinate. Tuen eccłia. ꝑfidia im¬
pug̃re. sac̾dociu uenerari. paupe¬

Expanded text:
o perpetuam incidit, quia qui gladium accipit, gladio peribit . Si vero in eo Ciceronis auctoritas recipitur, is non miles, sed sicarius recte nominatur. Nam in veterum scriptis sicarii dicuntur et latrones, quicunque lege non praecipiente, arma tractant. Arma namque, quibus lex non utitur, legem impugnant. Duos gladios sufficere impsacramento non obtemperant legi, sed in eo militiae suae gloriam constare credunt, si contemptibile sit sacerdotium, si Ecclesiae vilescat auctoritas, si ita dilataverint si laudes suas praedicent, et se ipsos falsis praeconiis mulceant et extollant, cum irrisione audientium, imitantes militem gloriosum. Horum virtus in eo maxime elucescit, si clerum, et inermem militiam, aut linguis, aut telis confodiant. Sed quis est usus militiae ordinat, et sacerdotium venerari, paupe
Abbreviated transcription (Latin):
Ante comꝑanda est et teꝑanda ꝙͣ i
corous etate pig̾scat Telocitas eim
que ꝑcepta et nrmata ẽ exatio stre¬
nuui efficit bellatorẽ Mec multũ re¬
fert si cetera poitatis concuerat isi¬
quia ꝑceri sint an statie breuicẽs
itiuiis ei est milites fortes ee ꝙͣl
grandes N delectori suo fertir dixis¬
se purus Tu grandes elige egor
cos fortes readam Adtumuiu
dochemori dũ lidos solempnes g¬
qã celeoraret tideũ cãpaneo p̾stitis¬
se ꝑcelebre ẽ Quia maior ĩ exige

Expanded text:
ante comparanda est, et temperanda, quam corpus aetate pigrescat. Velocitas enim quae percepta et firmata est exercitio, strenuum efficit bellatorem. Nec multum refert si caetera probitatis concurrant insignia, proceri sint, an staturae brevioris. Utilius est enim milites fortes esse, quam grandes. Delectori suo fertur dixisse Pyrrhus: « Tu grandes elige, ego eos fortes reddam. » Ad tumulum Archemori dum ludos solemnes Graecia celebraret, Tydeum Capaneo praestitisse percelebre
Abbreviated transcription (Latin):
D anct̃e diuine pagie licitũ et
głosum ẽ publicos tyrãnos occi¬
dere si tñ fidelitate nõ sit tyrãpno
conoxius ĩterfector aut alias iuis¬
ticia aut honestatẽ nõ amittat

Expanded text:
ate divinae paginae licitum et gloriosum est, publicos tyrannos occidere, si tamen fidelitate non sit tyranno obnoxius interfector, aut alias justitiam, aut honestatem non amittat
Abbreviated transcription (Latin):
uarias hnt significatoes. Si ei afte¬
rant ꝙͣcũq tulminis lesione i fa¬
usta sunt. Un illud. Sepe malu hͦ
nob̾ si mens no leua fuiss. de cclo
tactas memini p̃dicere quercus. In
his aut̃ ⁊ illud ppẽditur. an sem̾ta
una descenderit an młtifara aeris
ruptõe diffusq sparyit ignes. Hoc
equide semp tristius ẽ. Dũ gauis
cesar cinili bello patrie unm̾eret.
ꝙͣ fulminosus aer extiterit quot
huĩt igncos turbines quot trabes
emiẜit nec uet̾es hystorie sufficiũt
derunt sidera noctes. Si uõ fulmis
careat tẽpestate. si lenu soe̾t dor
creditur nũciare fauore. Eneas¬
iouẽ asimistris tonate audiens se
eu p̾missis sacͥficiis opinatur hr̃e
propiciu. S qͣlitercuq ista se hat
in natu timore hõiu pot̾it mitiga¬
re ꝙ nemo sentiet fulminuis ictũ.

Expanded text:
varias habent significationes. Si enim aflevarias habent significationes. Si enim aflerant quamcunque fulminis laesionem, infausta sunt. Unde illud: Saepe malum hoc nobis si mens non laeva fuisset  De coelo tactas memini praedicere quercus. In his autem et illud perpenditur, an semita una descenderit, an multifaria aeris ruptione diffusos sparserit ignes. Hoc equidem semper tristius est. Dum Caius Caesar civili bello patriae immineret, quam fulminosus aer exstiterit, quot habuerit igneos turbines, quot trabes emiserit, nec veteres historiae sufficiunt derunt sidera noctes. Si vero fulminis careat tempestate, si laevum sonet, deorum creditur nuntiare favorem. Aeneas sinistris tonantem audiens, se eum praemissis sacrificiis opinatur habere propitium. Sed qualitercunque ista se habeant, innatum timorem hominum poterit mitigare, quod nemo sentiet
Abbreviated transcription (Latin):
stru ĩsicilia cui nom̃ letu erat cũ
milites accĩgerẽtur ad pugnã. Ait
Ego hodie letu capiar. Qasuq ueac
cidit cũ ip̃e eade dic fuit ĩ t̾emptus.
Alius quoq cõsul cũ asenatu desti¬
narctu ad expugnadu regẽ par
afilia qͥ in hostio domus flenteio
illa respõderet psa pisse sic ei p̃¬
Ab ip̃is ⁊̃ eleme̾tis aut tpis quali¬
tate reꝵ frequẽt trahũtur auspicia
Fortune duncia gr̃a rons aut
modestus ĩber emosit. Eocidũ quip¬
pe ⁊ suppluuiale tp̃c aer q udus di
oꝑis cuiusq ĩcũctãt᷑ ortur proseo
tur creditur eide fortimare pro¬
cessu. Cũ fortuna qͥ frgios exulo
liuẽti ccło diu ꝑst̾uxat tander be¬
niguiꝰ qͣi despecula gre respexisset
olłi. ceruleus supra caput astitit uxi¬
ber. Uenus nautrago filio apͥ didces
Bospiciũ p̃paras cute fido acate eꝰ¬
mipati. du ĩ regine grã ĩtroduge̾e
enta nsibe obterit. Somtrua qͦq

Expanded text:
strum in Sicilia, cui nomen Letum erat, cum strum in Sicilia, cui nomen Letum erat, cum milites accingerentur ad pugnam, ait: « Ego hodie Letum capiam. » Casuque sic accidit, cum ipse eadem die fuerit interemptus. Alius quoque consul cum a senatu destinaretur ad expugnandum regem Persarum, a filia quam in ostio domus flentem illa responderet, Persam periisse, sic enim caAb ipsis etiam elementis, aut temporis qualitate, rerum frequenter trahuntur auspicia. Fortunae duritiam, gratia roris, aut modestus imber emollit. Roscidum quippe, et suppluviale tempus, aerque sudus, dum operis cujusque incunctanter ortum prosem fortunare processum. Cum Fortuna quae Phrygios exsules liventi oculo diu perstrinxerat, tandem benignius, quasi de specula gratiae, respexisset, Olli caeruleus supra caput astitit imber. Venus naufrago filio, apud Didonem hospitium praeparans, eumdem fido Achate comitatum, dum in reginae gratiam introduceret, cava nube obtexit. Tonitrua quoque