comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
seria cihec rõꝵ erat a cartagiuisib opugnauĩ cept̾
ẽ eã obsidionẽ siñ cͥtuĩe adueniẽs .c. stipio soluit.
¶Ad mũdam ex iñ castra punica mota ⁊ rõn
co ꝯfestĩ secuti st̃.ibisignis collatis pugnatũ. p
erat. pauorq crca eu cepat milites ne mortife¬
rum eẽt uulñ. ceter haud dubiũ fuit qn nͥ ca
mora intͥueniss castra eodie punica capi po¬
tuert. iã nõ milites iblũ s. elephãti q̃ usqr adua¬

Expanded text:
ec Romanorum erat—a Carthaginiensibus oppugnari coepta est. eam obsidionem sine certamine adueniens Cn. Scipio soluit. ad Mundam exinde castra Punica mota et Romani eo confestim secuti sunt. ibi signis conlatis pugnatum pererat pauorque circa eum ceperat milites ne mortiferum esset uolnus. ceterum haud dubium fuit quin, nisi ea mora interuenisset, castra eo die Punica capi potuerint; nam non milites solum sed elephanti etiam usque ad ua
Abbreviated transcription (Latin):
secũ tũ attalãt ei ẜuai̾ iuissũ talib cũ ĩcͥdiu so¬
lutũ custodes stq̃bãt nocte clansu asernabãt.
¶Arpis domi pͥmũ desiderari q̃riq ẽ cept̃i
deinde fuma ꝑ totã urbẽ uulgatã tumultũ
ꝓ pͥncipe amisso fecit. metuq res nouarum
ex tĩplo nũtii missi qb offenssus nequaꝙ¬

Expanded text:
tum attulerat ei seruari iussum. Calibus eum interdiu solutum custodes sequebantur, nocte clausum adseruabant. Arpis domi primum desiderari quaerique est coeptus; dein fama per totam urbem uolgata tumultum, ut principe amisso, fecit, metuque rerum nouarum extemplo nuntii missi. quibus nequa
Abbreviated transcription (Latin):
orico yb̾nauit ¶Eodẽ año ĩ yspaĩa uarie
res geste. nã prĩ ꝙͣ rõui ãne yber transirẽt
ingentes copias yspanor magoi asdru¬
bal fuderũt defrtiss q arõnis ulti̾or yspama
ni .p. corneli inptĩtiuducto excitu yberũ
dubiis sirioꝵ aĩs ĩtp̃r aduẽis . po adcast
altũ locꝰ ẽ insignis cede amilciris. castra¬
agnĩqi ronͣu ĩ pune obũsatũ abcquitib
hostiũ fua̾t ad .xx. milia moraton auit pa¬
pacta loca iad mortẽ uictorie castra cõ¬
muniere ¶ Eo quastipio ꝯõib copiis as¬
drubal gisonis fili̾ tͥcĩ cuitaginensium
ꝓfaĩs ad loca airca iusenda haut fefellit
hostes op̃ssissentq eũ ĩ patẽtib cãpis ni
tumulu in ꝑpinquo cepisẜ. ibi qͦ arcũ¬
sessus aduen̾tu frĩs obsidione eximitur
castulo urbis yspaĩa ualida ac nobilis
⁊ adeo ꝯm̃cta sinetate penis ut uxor iñ
anibali cẽt ad rõnꝙ defecit ¶Cartaginẽ¬
ses ylliargũ opugnare a dorti qr p̃sidiu

Expanded text:
Orici hibernauit. eodem anno in Hispania uarie res gestae. nam priusquam Romani amnem Hiberum transirent, ingentes copias Hispanorum Mago et Hasdrubal fuderunt; defecissetque ab Romanis ulterior Hispania, ni P. Cornelius raptim traducto exercitu Hiberum dubiis sociorum animis in tempore aduenisset. primo ad Castrum Album—locus est inagmenque Romanum inpune incursatum ab equitibus hostium fuerat et ad duo milia aut moratorum aut papacata loca et ad montem Uictoriae castra communiuere. eo Cn. Scipio cum omnibus copiis et Hasdrubal Gisgonis filius, tertius Carthaginiensium profectus ad loca circa uisenda haud fefellit hostes oppressissentque eum in patentibus campis, ni tumulum in propinquo cepisset. ibi quoque circumsessus aduentu fratris obsidione eximitur. Castulo, urbs Hispaniae ualida ac nobilis et adeo coniuncta societate Poenis ut uxor inde Hannibali esset, ad Romanos defecit. Carthaginienses Iliturgim oppugnare adorti, quia praesidium
Abbreviated transcription (Latin):
uii. c⁊ .l. ¶Ad aurigẽ inde uibẽ peni irresie̾ ⁊ ut
tͥritis instaret scait̾ rõn̾ ibi iter stipio lecticula
ĩ aciẽ delat̾ ꝯflie̾ nec dubia uictoria fuit mi¬
frem̃ isse b̃ui repleuit excitũ aĩosq ad tẽptandũ
de integto c̾tum̃ fecit. alii płiq nulites si q̃ ꝓ pte
tociẽs intra pauces dies uicta idẽ aĩs qbi. piror

Expanded text:
inta. ad Auringem inde urbem Poeni recessere et, ut territis instaret, secutus Romanus. ibi iterum Scipio lecticula in aciem inlatus conflixit nec dubia uictoria fuit; mia fratre misso breui repleuit exercitum animosque ad temptandum de integro certamen fecit. Galli plerique milites, iique pro parte totiens intra p
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ad quã uooẽ tant̾ extiplo pͥmũ a cretensibus
clamor ẽ ort̾ deinde except̾ abaliis ut facile
si ultͣ tenderẽt aparẽt eis timendum esse.
¶Soliciti incertiq rer suas megar uñ ꝓfaĩ¬
erãt ꝓfeũ siena iubẽt nũciosq destaui pñti
sira cusus mittũt friuidẽ quoq ypocrates ad¬
dit ĩclinatis ad oẽm suspitõem aĩs ꝯcretensiu
ꝯbidã ad itin̾a insidenda missis uelud ĩt̾cep¬
tas lrãs quas ipẽ ꝯposua̾t iecitat p̃tores sira¬

Expanded text:
ti. ad quam vocem tantus extemplo primum a Cretensibus clamor est ortus, deinde exceptus ab aliis, ut facile, si ultra tenderent, appareret eis timendum esse. solliciti incertique rerum suarum Megaraerant, referri signa iubent nuntiosque de statu praesenti Syracusas mittunt. fraudem quoque Hippocrates addit inclinatis ad omnem suspicionem animis et Cretensium quibusdam ad itinera insidenda missis uelut interceptas litteras quas ipse composuerat, recitat: 'praetores Syra
Abbreviated transcription (Latin):
¶y pocrates inde murgantiũ ymilco agri¬
m̃tu sest recepit. cũ acciti a ꝓditorib ncqd̾¬
retro ĩ leontinq reddit frum̃toq ⁊ comea¬
cib aliis ĩ castra ꝯuectis p̃sidio ĩ modico ir
licto adsiracsas obsidendas ueĩt. ¶ñ apiũ
claudiũ romã ad ꝯsulatũ petendũ mispo. ⁊
qutiũ crispinũĩ eiꝰ locũ classi castrisq ꝓftc̃¬

Expanded text:
Hippocrates inde Murgantiam, Himilco Agrigentum sese recepit, cum acciti a proditoribus nequiin Leontinos redit frumentoque et commeatibus aliis in castra conuectis, praesidio modico ibi relicto, ad Syracusas obsidendas uenit. inde Ap. Claudio Romam ad consulatum petendum misso T. Quinctium Crispinum in eius locum classi castrisq
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ gͦ armatiq exspectabitis. cgo ĩ ꝯtĩr eto et
tp̃s quo ad oĩa instructa sint loqñdo alt̾cã¬
doq trahã. cũ trga signũ dederi tũ m̃ undiqi
clamore sublato turbã ĩ uadite ac stͥnite
itii nob̾ ualetes ꝓpicii adsicis si uitãde ⁊ nõ
milibes or tarer si ꝯ armatis dimicatio futa
eẽt ĩ eimies ĩ cautos adsucietatẽ trua dabi¬

Expanded text:
gnum exspectabitis. ego in contione ero et tempus, quoad omnia instructa sint, loquendo altercandoque traham. cum toga signum dedero, tum mihi undique clamore sublato turbam inuadite ac sternite ita nobis volentes propitii adsitis, si vitandae, non milites, hortarer, si cum armatis dimicatio futura esset; inermes, incautos ad satietatem trucidabi
Abbreviated transcription (Latin):
ac loco simcisanũ sibi ex̾atũ obiua fort ẜ tñ
copiis quas hẽbat par eẽt ꝙͣ pof̾at maxieidẽti
atii agmĩe ad om̃s caũs ꝯpoĩto ibat forte aua
castris poñdis ĩ ꝯ poĩtis ac disꝑsty nactꝰ ess et
plecosq ĩ ermes ꝙ peditũ fuit aroiueĩt cques
leui critaiẽ inito ꝯypoctate acras persugit
ta pugno deficientes ab roñis cũ cohibius siculos
mãcellus siracusas reddit. ⁊ post paucos dies hy¬
milco adiũto ypocrate ad flum̃ a natĩ octo ferme
inde milia castra posuit. ¶ Subidẽ fere tp̃s mna¬
ĩ magnũ portũ siracusis ex alto decurẽ ⁊⁊ rõna itẽ
suc̃ u̾sũqi abitalia bellũ adco ut̃q populus ĩsi¬
ciliã intent̾ fiusse uidei̾ pot̾at legionẽ rona
que expoĩta panorini erat uenienti si moistis
prede aut dubie sibi futurã ymilco int̾ uia de¬
cipr̃ medit̾ranca nãq pen itinẽ dux̃ legio ma¬
ritimis lois classt ꝑstqñte ad apiũ claudiũ pa¬

Expanded text:
ac loco Syracusanum sibi exercitum obvium fore; sed tamen copiis quas habebat par esset, quam poterat maxime intentus atque agmine ad omnes casus composito ibat. forte ea castris ponendis incompositos ac dispersos nanctus eos et plerosque inermes quod peditum fuit circumvenit; eques levi certamine inito cum Hippocrate Acras perfugit. ea pugna deficientes ab Romanis cum cohibuisset Siculos, Marcellus Syracusas redit; et post paucos dies Himilco adiuncto Hippocrate ad flumen Anapum, octo ferme inde milia, castra posuit. sub idem forte tempus et nain magnum portum Syracusas ex alto decurrere, et Romana isuere; versumque ab Italia bellum—adeo uterque populus in Siciliam intentus—fuisse uideri poterat. legionem Romanam quae exposita Panormi erat uenientem Syracusas praedae haud dubie sibi futuram Himilco ratus uia decipitur. mediterraneo namque Poenus itinere duxit; legio maritimis locis classe prosequente ad Ap. Claudium Pa
Abbreviated transcription (Latin):
roñis hẽbant qua euaderẽt mosꝰ ex crdib a¬
rãnoꝵ ortis siracusis quo ue odes agẽt noua
atq t̃ iblita lib̾tas opiens. ¶ ꝑ cosdem dies cã
ad marcellũ uenientr̃ ĩ sialiã logati siracurã
misi ab apio ceñt auditis ꝯdõib pacis ma

Expanded text:
nus habebat, quonam evaderent motus ex caedibus tyrannorum orti Syracusis quove eos ageret nova atque insolita libertas opperiens. per eosdem dies cum ad Marcellum venientem in Siciliam legati Syracusani missi ab Appio essent, auditis condicionibus pacis Ma
Abbreviated transcription (Latin):
erit. fediꝰ qr hic trucidabim̃ ꝙͣ murganae
p̾sidiũ in t̾fcm̃ ẽ. noctẽ unã egit ad ꝯsultãd̾
supsi quau& c̾ciores ꝑiaili ĩstũtis facerem
orta luce ꝯtr̃ hĩturi st̃ acrimi nandũ me
ꝯcitandũq ĩ uo ppłm ataqi crastino die
aut urõ aut herũstũ sangiuẽ hetnaĩ u̾dab¬

Expanded text:
 Murgantiae praesidium interfectum est. noctem unam aegre ad consultandum sumpsi, qua uos certiores periculi instantis facerem. orta luce contionem habituri sunt ad criminandum me concitandumque in uos populum. itaque crastino die aut uestro aut Hennensium sanguine Henna inundab
Abbreviated transcription (Latin):
p̃bebat. ¶ta ꝯsilio hĩto quo oĩs conat ludibrio
eẽt absisit̃ opugnatõe atii obsistendo tm̃ arcere
tͥra mariq comcatib hostt̃ placuit. ¶Interi ma
focti q̃ ĩ mouui ter ad cartagiẽses defecerant
pelloꝵ atq herbessũ dedentis i pĩs recip̃ megarã
ui captã diruit ac diripuit ad reliquor ac ma¬

Expanded text:
conatus ludibrio esset, absistere oppugnatione atque obsidendo tantum arcere terra marique commeatibus hostem placuit. interim Marfectus quae in motu rerum ad Carthaginienses defecerant, Helorum atque Herbesum dedentibus ipsis recipit, Megara ui capta diruit ac diripuit ad reliquorum ac ma
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuecti cum cruentã regia ulestẽ atqr in signe
ubent. młtitudo ps ꝓcur̾it ĩ uas ꝑs ĩ uestibu¬
ł stat. ꝑs extoctis fenestris q ꝓspectũt ⁊ ꝗd reisit
crgitãt oĩa lũib collucẽt. strepituq uai̾o ꝯplc̃t
armati locis patẽtib ꝯg̾gunt. ĩ ermes exolĩ¬
pi Ious tẽplo spolia gallor yliorqr donadata
Iouẽ ut uolens ꝓpitĩ p̃brat sacra arma ꝓ prĩa
ꝓ dñi delubris ꝓlib̾tate sest armãtib. hec qut¬
q młntudo statoĩb ꝑ principes regionũ urbis

Expanded text:
inuecti, cum cruentam regiam uestem atque insigne iubent. multitudo pars procurrit in uias, pars in uestibulis stat, pars ex tectis fenestrisque prospectant et quid rei sit rogitant. omnia luminibus conlucent strepituque uario complentur. armati locis patentibus congregantur; inermes ex Olympii Iouis templo spolia Gallorum Illyriorumque, Iouem ut uolens propitius praebeat sacra arma pro patria, pro deum delubris, pro libertate sese armantibus. haec quoque multitudo stationibus per principes region
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ flati uano nũcio erãt tñ ad ꝓprĩ pre¬
sentĩq malũ crutoẽs eẽ ⁊⁊ iã ad auxilũ
portas aꝑirẽt sinerẽtq coẽm prĩa defendi
ab ĩpetu rõnor ¶Ia ims t̾rorib exapili
aꝑtis septi erãt recipi cũ p̃tores int̾uene¬

Expanded text:
io erant, tamen ad propius praesentiusque malum cautiores esse. et iam ad Hexapylum portas aperirent sinerentque communem patriam defendi ab impetu Romanorum. iam unis foribus Hexapyli apertis coepti erant recipi, cum praetores intervene
Abbreviated transcription (Latin):
se. q̃ cũ bue tp̃s lib̾tas adfulsis in antiquam
ẜuitutẽ recidetãt ¶Hec nũciata cũ essent
rõnis exleontinis mota sẜ extĩplo castra ad
siracusas ⁊ ab apio legati ꝑ portũ missi for¬
te inquq remi etãt p̃misra quadri temis
cũ intrasẜ fauces port̾ capr̃. legati egre effu
ta erãt cũ rõnꝰ ex̾cit adolimpĩniouis ad
stra posuit. inde quai legato p̃mitti placu¬
it qb intrarẽt urbẽ ex̃ portã ypoctades at¬
qi epiaides ꝯsuis ꝓcessũt. ¶ Ron or ar̃o nõ

Expanded text:
saeque, cum breve tempus libertas adfulsisset, in antiquam servitutem reciderant. haec nuntiata cum essent Romanis, ex Leontinis mota sunt extemplo castra ad Syracusas. et ab Appio legati per portum missi forte in quinqueremi erant. praemissa quadriremis cum intrasset fauces portus, capitur; legati aegre effugta erant, cum Romanus exercitus ad Olympium-Iovis id stra posuit. inde quoque legatos praemitti placuit; quibus, ne intrarent urbem, extra portam Hippocrates atque Epicydes
Abbreviated transcription (Latin):
te machinanĩtuq alia quaciendis minis põ¬
tabãt. adu̾sus hũc naualẽ a ꝑatũ archimcib
uarie magnitudĩs torm̃ta ĩ muris disposuit
ĩ eas q̃ ꝓculerãt naues suxa inge̾ti ponder e¬
mittebat ꝓpriotes leuiorib eas mag̃ crebro
petebat tellis. postremo ut suio uuluc intacti
tella ĩ hostẽ ingererẽt muyabimo adsũmũ
ruit p̃que cuua ꝑs sagittis pestorpionib
modias exaulto peteb ãt hostt̃ q̃ ꝓpi q̃dã sub
bibãt naues quo inf̾iores ictib torm̃toꝵ eent

Expanded text:
a quatiendis muris portabant. aduersus hunc naualem apparatum Archimedes uariae magnitudinis tormenta in muris disposuit. in eas quae procul erant naues saxa ingenti pondere emittebat; propiores leuioribus eoque magis crebris petebat telis; postremo, ut sui uolnere intacti tela in hostem ingererent, murum ab imo ad summum ruit, per quae caua pars sagittis, pars scorpionibus modicis ebibant naves, quo interiores ictibus torment
Abbreviated transcription (Latin):
qr aĩces tãto m̃to pͥmũ deinde pignore cõ
ciliarẽt ex ꝑtiq quã unã aut leuiauta
mobile uulg̾ cẽr militẽ macti ex eo numͣo
quo ĩleontinis obsessi erãt sb̾ornãt ut sira¬
cusas ꝑferrẽt nũciũ ꝯuenientẽ eis q̃ admil

Expanded text:
 amicos tanto merito primum, dein pignore sibi conciliarent. expertique quam uana aut leui aura mobile uolgus esset, militem nancti ex eo numero qui in Leontinis circumsessi erant, subornant, ut Syracusas perferret nuntium conuenientem eis quae ad Myl
Abbreviated transcription (Latin):
tande fidei haut absistens sulapiã uẽdi frum̃tũ
ex agris metapẽtino atq eraclensi iã media¬
estas exacta erat ⁊ yb̾ius placebat locꝰ ꝯportat
¶ p̃datũ iñ numide mauriq ꝑ salẽtinũ agru
ꝓximosq apulee saltꝰ dimusi uñ ceteͣ p̃de haut in¬

Expanded text:
ctandae fidei haud absistens. Salapiam ut venit, frumentum ex agris Metapontino atque Heracleensi—iam enim aestas exacta erat et hibernis placebat locus—conportat. praedatum inde Numidae Maurique per Sallentinum agrum proximosque Apuliae saltus dimissi; unde cete
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ficerẽt mors ꝓibuit .p.furii m attili̾ magt̾atu
se abdi cauit ¶ ꝯsilia ꝯsularia hĩta afabio i¬
axĩo ꝯsule crrati ꝯsules ambo absentes .q. fabiꝰ
pͥmũ fcꝙ̃ ab curules edilib mẽori ꝓdit̾ edilis
tuditanꝰ hic erit ꝯ ad cãnas aliis pauore ĩ tã¬
ta clade torpentib ꝑ medio hostes auxiliis
comitiis ꝓfcũs austt .q. fabio ꝯsule desigti
ꝯsules romã accersiti magr̾atũ ĩ eũt. senabua¬

Expanded text:
buit P. Furi; M. Atilius magistratu se abdicavit. comitia consularia habita ab Q. Fabio Maximo consule. creati consules ambo absentes Q. Fabius primum factos ab curulibus aedilibus memoriae proditur. aedilis Tuditanus hic erat qui ad Cannas pavore aliis in tanta clade torpentibus per medios hostes duxit. his comitiis perfectis auctore Q. Fabio consule designati consules Romam accersiti mag
Abbreviated transcription (Latin):
suit. ¶ Et senatũ ꝗde̾ tã uite cesi ꝙ̃ peronimꝰ
idbatur añ auiã uarie atq inc̾te teꝵ mul¬
tirudĩs clamor erat ꝙ̃ ferocit minitãte ĩ ue¬
stibulo curie corꝑa ꝯuiratoꝵ eo metu ꝯpres¬
ẜũt ut silentes integrã plebẽ ĩ ꝯtõe stq̃tent᷑.
¶Sopr̃ mãdatũ asenatu ⁊ collogis ut u̾ba

Expanded text:
suit. et senatui quidem tam iure caesi quam Hieronymus videbantur: ante curiam variae atque incertae rerum multitudinis clamor erat. quam ferociter minitantem in vestibulo curiae corpora coniuratorum eo metu compresserunt ut silentes integram plebem in contionem sequerentur. sopatro mandatum ab senatu et a collegis ut verba
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯcede młtoꝵ fecit q̃ aĩ ceñt nũciata mãcello
logatos extiplo si racuras misit ꝗ pacisfidẽ tuꝑ¬
tũ eẽ dicetẽt noc belli defuctirã umꝙ̃ cã nisi
y pocra tesatq epiçides nõ asi racusis mõ str
ꝓ ꝑte suia ꝯcitando bello ꝓstũs ⁊ ip̃e ⁊̃ lcontins

Expanded text:
 essent nuntiata Marcello, legatos extemplo Syracusas misit qui pacis fidem ruptam esse dicerent nec belli defuturam umquam causam, nisi Hippocrates atque Epicydes non ab Syracusis modo, sed pro parte sua concitando bello, profectus et ipse in Leontinos,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ coĩtiis dies quo nõ opinãtib oĩb unus
exultia nuba epiaidẽ noĩãuit. lum m̃ali
uͦpoenitẽ. crebriores de in hec uoces ꝯ cum
haut dubio asensu młtitudĩs eẽ ꝯeuit cõ¬
fusa ꝯtio nõ ppłari m̃o ẜ militat quap magͥ¬

Expanded text:
est comitiis dies; quo necopinantibus omnibus unus ex ultima turba Epicyden nominavit, tum inde alius Hippocratem; crebriores deinde hae voces et cum haud dubio adsensu multitudinis esse. et erat confusa contio non populari modo sed militari qu
Abbreviated transcription (Latin):
ini sra subito uelut cy muro cadenten
nauẽ ꝯigẽti trepidatõe nautaꝵ ita uñ a fli¬
gebant ut q̃ si recepta reciderẽt aliꝙ̃tũ aque
acciperẽt. ¶Ita marituna opugnatio ẽ elusa
ẜ ea quaq ꝑs codẽ oĩ aꝑatu torm̃toꝵ ĩstructa
erat yeroĩs inpensis curaq ꝑ młtos an̾os archi¬
ita ꝓcliua ẽ ut nõ solũ missa torm̃ta ẜ q̃ q̃ pode᷑¬

Expanded text:
em cum ingenti trepidatione nautarum ita undae adfligebant ut etiamsi recta recciderat, aliquantum aquae acciperet. ita maritima oppugnatio est elusa ed ea quoque pars eodem omni apparatu tormentorum instructa erat Hieroita proclive est ut non solum missa tormento, sed e
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cũ alic ccupate urb̾ ꝑtes tñ ꝑs insule ue¬
lud munitiisiã ꝓdica atq alienata ast euo¬
catũ eũ alegatis damarata uxor filia ye
q̃ pedib tractũ nõ insudentt̃ equo irlinquẽ
tirãnidẽ dixit debt̃ facile c̃ẽ momĩto ꝗs uelit
cede̾ passione magne fortune facc̾ ꝯparait
cã dificile atq arduũ ẽ.paululũ sũ meret
ad ꝯsultandũ alcgatis eo uteret᷑ adarcestras

Expanded text:
cum aliae occupatae urbis partes, tum pars Insulae vel munitissima prodita atque alienata. sed evocatum eum ab legatis Damarata uxor, filia Hiqua pedibus tractum, non insidentem equo relinquere tyrannidem dixerit debere. facilssione magnae fortunae; facere et parare eam difficile atque arduum esse. spatium sumeret ad consultandum ab legatis; eo uteretur ad arcessendos
Abbreviated transcription (Latin):
bu optimatesq ut moliri claes atq struẽ̾
ut si racust ꝑ spem̃ recõciliande sirietatis ĩ diet̃
tude maior ĩ dies si racusas ꝯfluebat nec epicidi solũ
spem nouãdar rer ẜ andronodoro cĩ p̾lebat qd fecissit
taidẽ ux oris uocib mouc̃tib nũc illud ẽc tp̃s cccu¬
pandi res dũ curbata oĩa noua atq ĩcognita libẽ¬
tatieeñt dũ regis scipendiis passus obu̾satet᷑ mi¬
les dũ ab anbale missi duces assueti militibus
uiuare possent ¶ Incepta cũ temissio cui gelois
filia nupta erat ꝯsociatã paucos p̃dies ari¬
stoni cuidã tragico auetoĩ cui ⁊ alta arcana
cẽmite̾ assueuãt ĩcaute aꝑit huic ꝯ gen cifor¬
tuma honesta etãt. nec arc qr nich tale ap̃
gͥtos pudori est. ea deferebat ituq fidẽ peciorẽ
ratꝰ ꝙ̃ patrie debebat inditiũ adp̃tores dc¬
fert ¶ Qui ubi rẽ haut uanã ẽẽ cͥtis uidi¬
sidio ad fores poĩto ĩ g̾ssi curiã temistodẽ

Expanded text:
iri clam eos atque struere ut Syracusae per speciem reconciliatae societatis in dicione itudo maior in dies Syracusas confluebat nec Epicydi solum spem nouandarum rerum sed Adranodoro etiam praebebat. qui fessus tandem uxoris uocibus monentis nunc illud esse tempus occupandi res, dum turbata omnia noua atque incondita libertate essent, dum regiis stipendiis pastus obuersaretur miles, dum ab Hannibale missi duces adsueti militibus iuuare possent incepta, cum Themisto, cui Gelonis filia nupta erat, rem consociatam paucos post dies Aristoni cuidam tragico actori, cui et alia arcana committere adsuerat, incaute aperit. huic et genus et fortuna honesta eGraecos pudori est, ea deformabat. itaque fidem potiorem ratus quam patriae debebat, indicium ad praetores defert. qui ubi rem haud vanam esse certis indisidio ad fores posito ingressos curiam Themistum
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ sepiebat insulã ꝯsensu oĩu depleta ẽ. st¬
cube ⁊ cer̾e res hãc ĩ clinatã aĩoꝵ adlib̾tatem
¶ypocrate atq epiades audita morte tir¬
anui quã ppocrater ã nũcio iutͥrõo celare. ulo¬
luãt desiti amlitib qr id tutissimũ expñtił.
uidebat simaisas reddire uͥ noc suspocti obsir¬
uͥ arẽnt᷑ tumꝙͣ nouandi res aliꝙͣ ocallouẽ q̃¬
il elle ad anibalẽ reqͥdat. cetea cũ iper tutumo
nõ sit uaganab pasti p̃fota sicilia̾ rõnus añus¬

Expanded text:
intersaepiebat Insulam consensu omnium deiecta est. secutae et ceterae res hanc inclinationem animorum ad libertatem. pocrates atque Epicydes audita morte tyranni, quam Hippocrates etiam nuntio interfecto celare uoluerat, deserti a militibus, quia id tutissimum ex praesentibus uidebatur, Syracusas rediere; ubi ne suspecti obuersarentur tamquam nouandi res aliquam occasionem qut. uelle ad Hannibalem redire; ceterum, cum iter tutum non sit uagantibus passim per totam Siciliam Ro
Abbreviated transcription (Latin):
runt tutꝰ ĩ prĩam redditꝰ patẽt cedis autrẽs
dedant᷑. ⁊ lib̾tas legesq si racusis restituant᷑
nicħ armis opꝰ ẽẽ si ea nõ fiãt ꝗtũq ĩ mora
sit bello ꝑsecuturs ¶adea epicides siqua ad
sse cũ ĩ cor adquos uenĩt manu res si tacusa¬
na eẽt tũ reu̾terent᷑ si bello lacessẽt ipa re in¬
tellecturis. nequaꝙͣ idẽ eẽ si maaisus ac lcon¬
tins opugnare.itaq legutis relictis portas cla¬
usit. ¶Inde tr̃a mariq simł cepte opugnari
si nicuse. tͥri ab exapilo mari abachradina
cuiꝰ murus fluctu abluit᷑ ⁊ qr sic̃ leontinq tẽ.¬
rore ac pͥmo ĩpetuceꝑant nõ difidebãt ua¬
rut ⁊ hiũ̾iss cãto ĩpetu cepta res fortunã nͥ hõ
uñ siracusis ca tẽpestate fuisẜ archimedesqs
erat unicꝰ spactator celi sideꝵ q mitabiliorq
tñ ĩuẽtor ac machinator bellicoꝵ tornitor ope
m̃to ludificaret᷑ murus ꝑ ĩ qquales duct colles
płaqi alia ⁊ difiçilia addit̾ sỹmissu q̃dã c⁊ q̃

Expanded text:
es dedantur, et libertas legesque Syracusanis restituantur, nihil armis opus esse; si ea non fiant, quicumque in mora sit bello persecuturos. ad ea Epicydes, si qua adsse; cum in eorum ad quos venerint manu res Syracusana esset, tum reverterentur. si bello lacesserent, ipsa re intellecturos nequaquam idem esse Syracusas ac Leontinos oppugnare. ita legatis relictis portas clausit. inde terra marique simul coeptae oppugnari Syracusae, terra ab Hexapylo, mari ab Achradina, cuius murus fluctu adluitur. et quia, sicut Leontinos terrore ac primo impetu ceperant, non diffidebant uarunt. et habuisset tanto impetu coepta res fortunam, nisi unus homo Syracusis ea tempestate fuisset. Archimedes is erat, unicus spectator caeli siderumque, mirabilior tamen inuentor ac machinator bellicorum tormentorummento ludificaretur. murum per inaequales ductum colles, pleraque alta et difficilia aditu, summissa quaedam et quae
Abbreviated transcription (Latin):
qr hoĩes exꝑtes adu̾sus notũ malũ irritatos
eẽ distordia cuł quas inportat clades andi¬
sse mag̃ aprib si racusang ꝙͣ ip̃s iudisse.
armaq inpigre cepissẽt laudare mag̃ ⁊ la¬
udator s nõ utant̃ nͥ ultã nccͣitate cohacti
ĩ pñtia leguto ad andronodoꝵ muti placere

Expanded text:
que homines expertos adversus notum malum inritatos esse: discordia civilis quas inportet clades, audisse magis a patribus Syracusanos quam ipsos vidisse. arma quod inpigre ceperint, laudare; magis laudaturum, si non utantur nisi ultima necessitate coacti. in praesentia legatos ad Adranodorum mitti placere
Abbreviated transcription (Latin):
gio attelano ꝗ eo ãno medis tuticus erat. ser¬
uitiaq ad plebẽ ꝓmistue armat ut castra rõna
ĩuadet. Intẽto rõno ꝯsule ad casilinũ opugnan¬
dũ nicħ coꝵ fabiu fefellit. Ituq nolaĩ ad co¬
llega mittit. alc̾o excitu cũ casilinũ opugͣ¬
ret᷑ op̾eẽ ꝗ cãpanis oponat᷑ uł ip̃o relicto nole
secure res ab anibale eeñt .t. gnicũ abñueto¬

Expanded text:
gio Atellano , qui eo anno medix tuticus erat seruitiaque et plebem promiscue armarat ut castra Romana inuaderet intento consule ad Casilinum oppugnandum. nihil eorum Fabium fefellit. itaque Nolam ad collegam mittit: altero exercitu dum Casilinum oppuge qui Campanis opponatur; vel ipse relicto Nolaesecurae res ab Hannibale essent, se Ti. Gracchu
Abbreviated transcription (Latin):
oriret᷑ morsq timĩni duces mag̃. pigas
cello alti ꝯsulũ eã ꝓuĩcia decͥaũt ¶ S̾in Iecomĩ¬
uociferatũq ferocit parentãd̾ regis sãgnie ꝯuiã¬
toꝵ ẽẽ. denĩ lib̾tatis restitute duloe auditũ nomẽ
crebeo usurpatũ. spes fcã expecuĩa irgia largiti¬
onis militi atqr fungende pociorib ducib ⁊ rela¬
ta tirãm feda sceleta fediorisq libidines a deo
mutane̾ aĩs ut ĩ seꝑultũ iacc᷑ corp̾ pauloañ desld¬
rati rrgis paterẽt᷑. ¶ Cũ cet̾i ex ꝯuiratis ad excitũ

Expanded text:
oreretur morsque tyranni duces magis inpigrcello alteri consulum eam provinciam decernunt. secvociferatumque ferociter parentandum regi sanguine coniuratorum esse. deinde libertatis restitutae dulce auditu nomen nornen crebro usurpatum et spes facta ex pecunia regia largitionis militiaeque fungendae potioribus ducibus et relata tyranni foeda scelera foedioresque libidines adeo mutavere animos ut insepultum iacere corpus paulo ante desiderati regis paterentur. cum ceteri ex coniuratis
Abbreviated transcription (Latin):
ces ĩ es tegione Ꝯscriptas Ꝯp̃sco senor ĩ agro
hostul p̃datũ misit ¶ Eꝙ efuse palatis hãno
adhort haut młto minorẽ ꝙͣ abeneuẽto ac¬
tetro uñ uenãt nolã rediit fabiꝰ ĩ saniu ad
pplandũ agros recipiendasq armis q̃ defecer¬
ant urbes ꝓcessit caudinꝰ sanis graru̾ deuiꝰ
deuãstat pusti late qi agri prede potiũde hom̃qr¬

Expanded text:
agros hostium praedatum misit. eos effuse palatos Hanno adortus haud multo minorem quam ad Beneventum acretro unde venerat Nolam rediit, Fabius in Samnites ad populandos agros recipiendasque armis quae defecerant urbes processit. caudinus Samnis gravius devastatus: perusti late agri, praedae pecudum hom
Abbreviated transcription (Latin):
haut uaniqdã hoĩes palã ferit ꝑbñ detectã
ĩ leontinis eẽ auaritiã ꝯccudelitatẽ rõnoꝵ
eadẽ si intrassent siracusas aut fedioraq̃
quo maĩ sibi auaritie p̾miũ eẽt filctũg
fuisse. itaq claudendaᷤ ꝯtis portas ci custo¬
diendã urbẽ censes.ẜ nõ ab hiisdc̃ oĩs te

Expanded text:
aud uani quidam homines palam ferre perbene detectam in Leontinis esse auaritiam et crudelitatem Romanorum; eadem, si intrassent Syracusas, aut foediora etiam, quo maius ibi auaritiae praemium esset, facturos fuisse. itaque claudendas cuncti portas et custodiendam urbem censere; sed non ab
Abbreviated transcription (Latin):
tr̃m malitẽs accipetẽt nulnã nẽc sutis ĩ cẽp¬
tũ sucecat᷑ fabi obmittendã tr̃ ꝑuã ac iux
magr̃ difiale ꝗ stendendũq iñ censebat cũ res
maiores instatẽt ¶ Marcelł młta magnis du¬
ab sic̃. nõ agredienda ita stiuel ag̾ssis non
dimitenda eẽ diceudo qr magne fame mo¬
nĩta ⁊̃ nitrũq ꝑtẽ fierẽt tenuit ne ĩ mom̃to in¬

Expanded text:
 neque satis inceptu succederet, Fabius omittendam rem parvam ac iuxta magnis difficilem abscedendumque inde censebat, cum res maiores instarent; Marcellus multa magnis ducibus sicut non adgredienda, ita semel adgressis non dimittenda esse dicendo, quia magna famae momenta in utramque partem fierent, tenuit ne inrito in
Abbreviated transcription (Latin):
nũ sr undiq abstisa ꝯsiliũ eẽ rati ut se militib̾
ꝑmiterẽt ⁊ assuetis magna expte sibi ut tũ fa¬
ma codis comilitonũ a ccrisis obuiã agnũ pro¬
cedendũ. pͥa forte signa. de. cretensiũ erãt q ard̾
yeroĩmũ meruerãt sb̾ eis ⁊ anibał bnficiũ hebãt
cuapti ad trãsmenũ int̾ rõnor auxilia dimissiq
quos ubi ex signis armator hĩtu cagnoue̾ ypo¬
crntes atqr epicides rumos olee ac uelamenta
alia supliçia porrigentes or are ut recipoãt sese

Expanded text:
num spe undique abscisa consilium esse rati, ut se militibus permitterent et adsuetis magna ex parte sibi et tum fama caedis commilitonum accensis, obviam agmini procedunt. prima forte signa sescentorum Cretensium erant, qui apud Hieronymum meruerant sub eis et Hannibalis beneficium habebant, capti ad Trasumennum inter Romanorum auxilia dimissique. quos ubi ex signis armorumque habitu cognouere Hippocrates atque Epicydes, ramos oleae ac uelamenta alia supplicum porrigentes orare ut reciperent sese,
Abbreviated transcription (Latin):
ne abscessit .iiii. gulli eꝗtes duo numide
totã ferme longitudinẽ ytalie enĩsi e eñt
dũ metapontũ tendentẽ ambalẽ secuntur
incͥtis itinĩb tarentũ delati auagis ꝑ agͦs
ppłatorib rõnus ad .q. cliudiũ pro p̾rͣ dedu¬
di ad claudiũ ꝯsulẽ tradunt᷑ simł due tuͣ¬

Expanded text:
ne abscessit quattuor Galli equites, duo Numidae ne abscessit quattuor Galli equites, duo Numidae totam ferme longitudinem Italiae emensi essent, dum Metapontum cedentem Hannibalem sequuntur incertis itineribus Tarentum delati, a uagis per agros pabulatoribus Romanis ad Q. Claudium propraetorem dedudi ad Claudium consulem traduntur; duae
Abbreviated transcription (Latin):
eꝗs agm̃ suoꝵ assecũt᷑. ¶ ꝯsul silentiũ in
castris a ne pauor ꝗdẽ q pͥa luce ob ãbula¬
uerãt ꝑte ulla cernebat duob equb specu¬
latũ ĩ castris p̃missis. postꝙͣsatis tuta omĩa
eẽ exploratꝰ eẽt ĩ ferri signa iussit. h̃iq in
moratꝰ dũ mlites ad p̃da discurr̃t receptui
gns iti nib fumã ⁊ uestigia agiũs stquẽs
haud ꝓcul uenusiã hoste astit᷑. ibi quoq
tumłtuaria pugna fuit. sup̃ xx. mulia pe¬
noꝵ cesa. iñ nacĩus mõtanisq itiñib penꝰ
ne laũ pugnandi daret metaponcũ peciit.
¶Anibal copiis eiꝰ ad suas additis uenu¬
sia retro qb uenat᷑ itinĩb tepeciit. atq iñ
camisiu ꝓcedit nũꝙy not̃ uestigis hostis
abstiterat ⁊ q fuluiũ cũ metapontũ ꝓficistr¬
tur ĩ lucuĩs ne regio ea siĩ p̃sidio cẽt aͥcerebat
¶Int̾ hec adrubale posti aplacẽtie obsidio¬

Expanded text:
equis agmen suorum adsequuntur. consul ubi silentium in equis agmen suorum adsequuntur. consul ubi silentium in castris et ne paucos quidem qui prima luce obambulauerant parte ulla cernebat, duobus equitibus speculatum in castra praemissis postquam satis tuta omnia esse exploratum est, inferri signa iussit; tantumque ibi moratus dum milites ad praedam discurrunt receptui gnis itineribus famam et uestigia agminis sequens haud procul Uenusia hostem adsequitur. ibi quoque tumultuaria pugna fuit; supra duo milia Poenorum caesa. inde nocturnis montanisque itineribus Poenus ne locum pugnandi daret Metapontum petiit. Hannibal copiis eius ad suas additis Uenusiam retro quibus uenerat itineribus repetit atque inde Canusium procedit. nunquam Nero uestigiis hostis abstiterat et Q. Fuluium , cum Metapontum ipstur, in Lucanos ne regio ea sine praesidio esset arcessierat. inter haec ab Hasdrubale postquam a Placentiae obsidio
Abbreviated transcription (Latin):
uerẽ excitu ⁊ duci ueñ haud facile ẽ inter tu¬
multũ ac tͥrorẽ instruxisset anibal ni cohortiũ
audit̾ merũ neitͥcluderent᷑ castris ĩ leciss. in
pauor ĩ cussus ⁊ fuga passim fi cepta ẽ minor¬
q cedes fuit.qr ꝓpinꝗtas castror buiorẽ fugum
pculsis fecit. eqbes ei t̾go inherebãt intrasu̾sa
latͥa ĩuaẜant cohortes.ẜis collib uia nuda ac
facili decurretes. tñ sup̃ octomilia hoĩu cesa su¬
p̃ septigẽtos capa.signa militara nouẽ adẽpta
clephanti ĩ quoꝵ nlło usus ĩ repetina ac tu młiua¬
ꝗeuit rõn ĩ aciẽ copiis ductis postꝙ̃ neĩe signa
efferre iudit spolia legi cesor hostiũ ⁊ suoru
corꝑa collata ĩ unũ sepelliri iussit. ĩnĩ stqñtib̾
ꝯtimus dieb aliquot ita ĩstitit portis ut ꝓpe
ĩferre signa uideret donec anibal tria uigilia
ide ex ꝯpoĩto paulisꝑ ĩ portis se ualloq ab¬
stẽtnue̾ fuistratiq aliꝙͣdiu hostes citatis

Expanded text:
ere exercitu et duce ueteri haud facile est—inter tumultum ac terrorem instruxisset Hannibal, ni cohortium auditus metum ne intercluderentur a castris iniecisset. inde pauor incussus et fuga passim fieri coepta est; minorque caedes fuit, quia propinquitas castrorum breuiorem fugam perculsis fecit. equites enim tergo inhaerebant; in transuersa latera inuaserant cohortes secundis collibus uia nuda ac facili decurrentes. tamen supra octo milia hominum occisa, supra septingenti capti; signa militaria nouem adempta; elephanti etiam, quorum nullus usus in repentina ac tumultuaquieuit: Romanus, in aciem copiis eductis postquam neminem signa contra efferre uidit, spolia legi caesorum hostium et suorum corpora conlata in unum sepeliri iussit. inde insequentibus continuis diebus aliquot ita institit portis ut prope inferre signa uideretur, donec Hannibal tertia uigilia idae ex composito paulisper in portis se ualloque ostentauere, frustratique aliquamdiu hostes citatis
Abbreviated transcription (Latin):
bellũ gere̾t audendũ aliꝗd̾ ĩxiusũ iopina¬
tũq ẜceptũ nõ minorẽ ap̃ciues ꝙ hostes
t̾rorẽ facẽt ꝑpetratũ ĩ magnãletitiã exma¬
gno metu uertẽt lĩs asdrubał romã adse¬
natũ missis simł a ip̃e pũs ꝯstripti qd pa¬
raret edocet ut cũ ĩ umbria sese otursurum
asdrubal frĩ stribat legionc acapua ro. arce¬
ssant. dilectũ rome hant exctũ urbanũ ad
narniaz hostioponãt. ¶ Senatu stripta pir¬
missi. Itẽ ꝑ agr larinatẽ Marrũ cinu ferm
om̃s ex agris urbibiq comeat patis militi
aduestendii ĩ uia defertẽt equo iumẽtaq
alia ꝓduceret ꝯueiculoꝵ fessis copiaeẽt. ⁊ pt̃
detoto excitu ciuũ strioꝵq qd̾ roboris erat
tacio legato qui casiris preesset.

Expanded text:
isum, inopinatum, quod coeptum non minorem apud ciues quam hostes terrorem faceret, perpetratum in magnam laetitiam ex magno metu uerteret—, litteris Hasdrubalis Romam ad senatum missis simul et ipse patres conscriptos quid pararet edocet; monet ut cum in Umbria se occursurum Hasdrubal fratri scribat legionem a Capua Romam arcessant, dilectum Romae habeant, exercitum urbanum ad Narniam hosti opponant. haec senatu scripta. praemissi item per agrum Larinatomnes ex agris urbibusque commeatus paratos militi ad uescendum in uiam deferrent, equos iumentaque alia producerent ut uehiculorum fessis copia esset. ipse de toto exercitu ciuium sociorumque quod roboris erat Catio legato qui castris praeesset.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩsardina ⁊ galliaduas.E trentiꝰĩ etruria d
Chostiliꝰ tubulus. capue due urbane ut
creauit ut ĩ cet̾as ꝯsules miẜũt. Epriusꝙͣ
ꝯsules ꝓficisterent nouẽdiale saccũ fuit qr¬
uc̃his de celo lapidauãt sy̾ uni ꝓdigii ut fit
m̃tõe alia quoq nũciata mint᷑ni sedem
Ionis ⁊ lucũ maricei tematelle. Et porta
pue lupꝰ nocte portã ĩ g̾ssus iugilẽ lamauãt
Hec ꝓairata hostiis maiorib ꝓdigia⁊ su
plicatio diẽ unũ fuit ut exdec̾to pontificu
iñ iter nouẽdiale ĩstauratũ qd̾ ĩ armila¬

Expanded text:
et Sardinia et Gallia, duas C. Terentius in Etruria, dC. Hostilius Tubulus Capuae; duae urbanae ut s miserunt. priusquam consules proficiscerentur, novendiale sacrum fuit, quia Veis de caelo lapidaverat. sub unius prodigii, ut fit, mentionem alia quoque nuntiata, Minturnis aedem Iovis et lucum Maricae, item Atellae murum et portam puae lupus nocte portam ingressus vigilem laniaverat. haec procurata hostiis maioribus prodigia, et supplicatio diem unum fuit ex decreto pontificum. inde iterum novendiale instauratu
Abbreviated transcription (Latin):
sulatu ppͥuiditie dapnatͥ quã in¬
gnoĩa adco egre tullãt ut r. migraẽt
hõiu ectauo ferme p̾ dãpnatꝰ año/ M
claudi marcelł ⁊ m ualeri leuinꝰ ꝯsules
reduxerũt eũ ĩ urbẽ si derat uesit obsoli¬
ta. capilloq ⁊ barba ꝓlisa p̃se referens
ĩ uultũ hĩtuq ĩ signẽ memoriã ignoie
accepte .l. uetiuiꝰ ⁊ plicimꝰ censrrer eum¬

Expanded text:
quam ignominiam adeo aegre tulerat ut rus migrarit hominum. octauo ferme post damnationem anno M. Claudius Marcellus et M. Ualerius Laeuinus consules reduxerant eum in urbem; sed erat ueste obsoleta capilloque et barba promissa, prae se ferens in uoltu habituque insignem memoriam ignominiae acceptae. L. Ueturius
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s peditũ cꝗtũq ĩ aciẽ edux̃. ¶ Paulo post
⁊ anibale signũ pugne ꝓ oĩtu ẽ clamor qr ĩ castiͣ
adarma disturrentiũ ẽ sublatꝰ. inde eques pedesqi
certatĩ portis rue̾ ac pallati ꝑ ca̾pr ꝓpare ad
hostes ¶Quꝙ̃ ubi efuxo ꝯsul uid tri. nulitũ
t̾cie legioĩs C arũ cłeio in pat ut cites legi¬
pecor mõ ĩ ꝯpoĩtis toto possi se cãpo fudisie ut
sterm obtiq prĩ ꝙ instruant᷑ possit᷑ ¶ Nundũ
anibal castris exierat cũ pugnatũ clamorez au¬
diuit. ataq excitꝰ tumłtu rapti adhostes copias
agit. iã pͥmꝙ ccaipauãt eꝗtes tͥror peditũ niam
pͥma legio ⁊ descra ala p̾luiz mibat ¶Inꝯ̃poĩti
hostes ut quemq aut pediti aut eqti cañs ob

Expanded text:
omnes peditum equitumque in aciem eduxit. paulo post et ab Hannibale signum pugnae propositum est clamorque in castris ad arma discurrentium est sublatus; inde eques pedesque certatim portis ruere ac palati per campum properare ad hostes. quos ubi effusos consul uidet, tribuno militum tertiae legionis C. Aurunculeio imperat ut equites legipositos toto passim se campo fudisse ut sterni obterique priusquam instruantur possint. nondum Hannibal e castris exierat cum pugnantium clamorem audiuit; itaque excitus tumultu raptim ad hostem copias agit. iam primos occupauerat equestris terror; peditum etiam prima legio et dextra ala proelium inibat. incompositi hoste
Abbreviated transcription (Latin):
qͥb ꝯsul adũsus anibalẽ gerẽt reliqas copias
hostili̾ capuã duce̾ uissus ut.q. fuluio ꝓ ꝯsuli
tradẽt ¶anibal undiq ꝯͣcto excitu quẽ yb̾is¬
aut ĩp̃sidiis agn brutii hãt ĩ lucano adgamĩtu
uenit sse recipiendi opida q̃ ꝑmetũ ad rõnqs de¬
locauit ab hoste qrum̃ti menib ꝓpe ĩ uectũ ui¬
debaf penoꝵ uallũ qngẽti passus int̾erũt castra
punica ac ro. int̾ia cebat cãpꝰ collis ĩ minebat
nudi sinistro alt̾i cartagiñsiũ destro rõnoꝵ ne¬
uiri suspecti ꝙ nich silue n adĩsidias latebrap
hẽbant ĩ medio cãpo astatoĩb ꝓcursates cer¬

Expanded text:
sul adversus Hannibalem rem gereret: reliquas copias Hostilius Capuam ducere iussus, ut Q. Fulvio proconsuli traderet. Hannibal undique contracto exercitu, quem iaut in praesidiis agri Bruttii habuerat, in Lucanos ad Grumentum uenit spe recipiendi oppida quae per metum ad Romanos delocat ab hoste. Grumenti moenibus prope iniunctum uidebatur Poenorum uallum; quingenti passus intererant. castra Punica ac Romana interiacebat campus: colles imminebant nudi sinistro lateri Carthaginiensium, dextro Romanorum, neutris suspecti quod nihil siluae neque ad insidias latebrarum habebant. in medio campo ab stationibus procursantes cer
Abbreviated transcription (Latin):
tubulus ĩ poĩto agnũe t̾ribilẽ tumulũ intullit
ad .xxx. milia hõiu cecidit nouẽ sigͦ militai̾acẽp
¶Mouãt exib̾uis ad famã hostis q claudius
ꝗ ꝑ uibes agri salẽtim custra dispoĩta hẽbat. ita¬
q ne ꝯduob eẋcitib simł ꝯfligẽt anibal noc¬
te castra exagro tarẽtino mouit atq ĩbrutios

Expanded text:
 tumultum intulit; ad quattuor milia hominum occidit, nouem signa militaria cepit. mouerat ex hibernis ad famam hostis Q. Claudius , qui per urbes agri Sallentini castra disposita habebat. itaque ne cum duobus exercitibus simul confligeret Hannibal nocte castra ex agro Tarentino mouit atque in Bruttios
Abbreviated transcription (Latin):
torm̃tor qr oĩ gnẽ exsicilia aduecto opu¬
guasẜ. Magom iã haud ferme fidete re¬
tẽptuꝵ defensiuiq se urbẽ pͥma spes morte
nũcata marcelli afulsit sccut iñ nũtiꝰ
a celerare posẜ ꝯpedicũ aꝯmĩe stq ituq uͥ
pͥmũ numidas e dc̃o specuł signo aduẽtue᷑
sensit yipe patefc̾a repẽtefero ⁊ hostes erũpit

Expanded text:
tormentorumque omni genere ex Sicilia advecto oppugnabat. magoni iam haud ferme fidenti retenturum defensurumque se urbem, prima spes morte nuntiata Marcelli adfulsit. secutus inde nuntius adcelerare posset, cum peditum agmine sequi. Itaque ubi primum Numidas edito e speculis signo adventare sensit, et ipse patefacta rep
Abbreviated transcription (Latin):
siciliaqi gesta quassata re.pu. ex cep̃ ⁊ ip̃m int̾¬
spaçiũ dedisse adrespirandũ ne duo bella my
talia acreptaduo celeberimi noĩs duces çir¬
cũstare urbẽ rõna ꝯunũ ĩ locũ totã ꝑicłi mo¬
lẽ oe on ĩ cubuisse q eoꝵ pͥor uiass int̾ ꝯals
uictuꝵ. t̾rebat a pximꝰ anus lugubris duoꝵ cõ¬
suilũ funib his ansii aras hoĩes digredientes
aduc ira ĩ ciues m liuiũ adbellu ꝓficiscẽtẽ mo¬
ñti ꝗ fabio nepriꝙͣ gñs hostiũ noss temere
gaudiũ mĩtu c̾te aisiño honestam cupiam.¬

Expanded text:
Siciliaque gesta quassatam rem publicam spatium dedisse ad respirandum. nunc duo bella in Italiam accepta, duo celeberrimi nominis duces circumstare urbem Romanam, et unum in locum totam periculi molem, omne onus incubuisse. qui eorum prior uicisset, intraurum. terrebat et proximus annus lugubris duorum consulum funeribus. his anxii curis homines digredientes adhuc irae in ciues M. Liuium ad bellum proficiscentem monenti Q. Fabio ne priusquam genus hostium cognosset temere gaudium meritum certe, etsi non honestum, capiam'
Abbreviated transcription (Latin):
placusst ꝙ ẜm trũca ⁊ turpia esta miñ leta
a paruissent. ceter ꝯsulẽ marcellũ tũta cupi¬
ditus t̾nbat dimi cuandi ꝯ anibale ut nũꝙͣ saf
castris castra collata crrar ¶Tui qͦr ualloc
grediens signũ dedit ut ad laũ nules cẽt pa
N ut si colł quẽ speculatũ urt̾ placuisuasa
colligeret ⁊ seq̃irt᷑ eriguũcãpi añ ea castra
erat inde ĩ collẽ apta undiqi ⁊ ꝯspecta friebat
uia ¶Numdis speculator nequaꝙ ĩ sp̃e tãtt

Expanded text:
cundum trunca et turpia exta nimis laeta apparuissent. ceterum consulem Marcellum tanta cupiditas tenebat dimicandi cum Hannibale ut numquam satis castra castris conlata diceret; tum quoque uallo egrediens signum dedit ut ad locum miles esset pa ut si collis in quem speculatum irent placuisset, uasa conligerent et sequerentur. exiguum campi ante castra erat; inde in collem aperta undique et conspecta ferebat uia. Numidis speculator nequaquam in spem tantae
Abbreviated transcription (Latin):
reti̾ adre ĩ spiciendã ꝗ retuller̃t inisiist seauĩ
masiliensib ducib ꝗ ꝑhospites cor pͥncipes ga¬
ni ꝙ cune yeme alpes ceñt ĩ laũ m mãcel¬
corneli dolabella rex saccor ĩ augurat ẽ
ĩ locũ in martii ꝗ biẽnio añ mortius erat.
¶Hoc eod̾ ãno ⁊ lustr ꝯditũ ẽ acensorib
ꝑ senpnio tuditano ⁊ i cornelio cethegho

Expanded text:
ecius ad rem inspiciendam rettulerant misisse se cum Massiliensibus ducibus qui per hospites eorum principes Ga clausae hieme Alpes essent. in locum M. MarcelCornelius Dolabella rex sacrorum inauguratus est in locum M. Marci qui biennio ante mortuus erat. hoc eodem anno et lustrum conditum est a censoribus P. Sempronio Tuditano et M. Cornelio Cethego
Abbreviated transcription (Latin):
usitati nãq cĩna alienigenis nec uidẽ ipĩ adue¬
nã ĩ sua tͥra assucti oĩ gnẽ hãno ĩ sinabiles crãt
cuerat uia tm̃ alpis ẽẽ duas im p̃ualidas ur¬
bes magno int̾ se maris t̾rarq spatio distretas
dempio ⁊oꝑib cͥtare. hec cũe apierãt alpes as¬
drubali ¶Ceter ꝙ celetare itinĩs ꝓfcm̃ erat
id mora ad placẽtia dũ frustra obrid magis
ꝙ̃ opugnat cõripit. c̾diderat cãpestris opidi
facilẽ expugnatõem eẽ.⁊ nobilitas colonie
induxãt eũ magno se excidio eiꝰ urb t̾ror̃e crtis
ratũ ĩiectur nõ ipm̃ solũ ca opugnatio ĩ ped̾¬

Expanded text:
 ipsi aduenam in sua terra adsueti, omni generi humano insociabiles erant; cuerat uiam tantum Alpes esse; duas praeualidas urbes magno inter se maris terrarumque spatio discretas de imperio et opibus certare. hae causae aperuerant Alpes Hasdrubali. ceterum quod celeritate itineris profectum erat, id mora ad Placentiam dum frustra obsidet magis quam oppugnat corrupit. crediderat campestris oppidi facilem expugnationem esse, et nobilitas coloniae induxerat eum, magnum se excidio eius urbis terrorem ceteris ratum iniecturum. non ipse se solum ea oppugnatione imped
Abbreviated transcription (Latin):
par fidens suar piũçiar excitib collega ex
potẽm ꝯsulib fecit ⁊ suplendi uñ uell ⁊ elli¬
roboris auxilia exyspaia quaii a.p. scipione
liuio missa ꝗdã adid bellũ auctores st̃. erto
milia yspanor galloꝵqr ⁊ duo milia de lagi
qi iñ lucretiũ has copias nauib adduxisse
misisse ¶ Auxerũt rome tumultũ lrẽ ex gallia
allate a .l. porno p̃tore to. asdrubale̾ mouisse
exib̾uis cĩ alpes transire acto milia ligur ꝯst̾p¬
tũ armataq ꝯuĩctura se tr̃s gͦsu ĩ ytuliã eẽ
nͥ mitteret᷑ ĩ ligures ꝗ eꝯ bello occuparet secũ ĩ
diderat recordando q̃ ip̃e ĩ trãsitu nũc rodani
nũc alpiũ ꝯhoĩba locisq pugñado ꝑqnq m̃sts¬

Expanded text:
parum fidens suarum prouinciarum exercitibus: collegam ex potestatem consulibus fecit et supplendi unde uellent et eliroboris auxilia ex Hispania quoque a P. Scipione M. Liuio missa quidam ad id bellum auctores sunt, octo milia Hispanorum Gallorumque et duo milia de legioque; M. Lucretium has copias nauibus aduexissemisisse. auxerunt Romae tumultum litterae ex Gallia allatae ab L. Porcio praetore: Hasdrubalem mouisse ex hibernis et iam Alpes transire; octo milia Ligurum conscripta armataque coniunctura se transgresso in Italiam esse nisi mitteretur in Ligures qui eos bello occuparet; se cum ididerat, recordando quae ipse in transitu nunc Rhodani nunc Alpium cum hominibus locisque pugnando per
Abbreviated transcription (Latin):
onib sic̃ suꝑiorib ãnis ẜ du̾se ex bremis y¬
talie finib alt̾i adu̾sus anibalẽ brutii lu
cani alti gallia ad u̾sus asdrubalẽ quẽ ĩ
alpib aꝓpinquare fama erat dec̾ta. exatũ
oduob ꝗ ĩ gallia ꝯꝙ ĩ etruria eẽt adiecto nͣ¬
bano elliget᷑ quẽ mall ꝗ galliã eẽt sortitus¬

Expanded text:
 sicut superioribus annis, sed diuersae extremis Italiae finibus, alteri aduersus Hannibalem Bruttii et Lucani, alteri Gallia aduersus Hasdrubalem quem iam Alpibus adpropinquare fama erat, decreta; exercitum e duobus qui in Gallia quique in Etruria esset addito urbano eligeret quem mallet, qui Galliam e
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuentũ ab etholo quodã ꝑlatũq ĩ etoliã adstẽ¬
dileũ cuinotũ erat ĩ signe galee famã ĩ eftĩ
regis uulgauit. p̾ ꝓfcc̃e ex achaia regis sulpiꝰ
nlło añ bello acciderat duo ꝯsules sin memo¬
rando p̃lio int̾fc̃i uelud orbã rẽ.p. relinquerãt
dc̃ator malli magr̃m eꝗtũ ẜuiliũ tũ edił cu

Expanded text:
 in Aetoliam ad Scerdilaedum, cui notum erat insigne galeae, famam interfecti regis uolgauit. post profectionem ex Achaia regis Sulpicinullo ante bello acciderat, duo consules sine memorando proelio interfecti uelut orbam rem publicam reliquerant. dictator Manlius magistrum equitu
Abbreviated transcription (Latin):
am decimꝰ castris demetriadẽ ĩ tesaliã ꝑueniãt
ibi alii maiorẽ asserẽtes tumultũ nũtiis oc¬
currit dardanss ĩ macedoĩa efuyos horestide
iã tenẽ ac des cendisse ĩ argesteũ campum
famãqr int̾barbaros celebrẽ eẽ philippũocci¬
sum expeditoe caqua Ꝯppłatorib agr ad sici¬
onẽ pugnauit ĩ arborẽ illias ĩpetu eq ad in

Expanded text:
am decimis castris Demetriadem in Thessaliam peruenit. ibi alii maiorem adferentes tumultum nuntii occurrunt, Dardanos in Macedoniam effusos Orestidem iam tenere ac descendisse in Argestaeum campum, famamque inter barbaros celebrem esse Philippum occisum. expeditione ea qua cum populatoribus agri ad Sicyonem pugnau
Abbreviated transcription (Latin):
statiq aporta ĩgario uico ĩ for ĩuenc̾. ĩ foro
põpa ꝯsistens ꝑ manꝰ rete data iurgines so¬
nu uois pulsu pedũ modulantẽ it̾ fecerũt
inde uico tusto uł abrocoq ꝑ houariũ forũ
ĩ cliuũ publicũ atq ede Iunonis regĩe p̃ciũ
ibi due hostie a.x. iuris ymolate  simulacra

Expanded text:
xtatique. a porta Iugario uico in forum uenere; in foro xtatique. a porta Iugario uico in forum uenere; in foro pompa constitit et per manus reste data uirgines sonum uocis pulsu pedum modulantes incesserunt. inde uico Tusco Uelabroque per bouarium forum in cliuum Publicium atque aedem Iunonis reginae perrectum. ibi duae hostiae a