comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sum. R. An adolescentis illius obliniste¬
ris / cui mentio bis in hat ẜmone in cidit sero
culpa est imo quidem ut quibisdam maximis ui¬
ris par placet nullum aliud ẽ malum. D. Ciui¬
li uexamur bello. R. Infurore ciuiũ te seque¬
strum pacis exhibe. si id frustra est at tu saltẽ
pro libertate ul solus pro iustitia partes fac. qd̾
et si patrie forcassis inutile at tibi certe laudabile
uiriusq rei exemplum. una tibi urbs dabit. Me¬
nenniũ agrippam. et portium catonẽ hũc no¬
uissimũ. D. Sm placabile ciuibus bellũ est¬
R. di nil opis in te est ambi alios increpa
deprecare obstare castiga obsecra ingere quib
potes publicam ruinã que pͥuatas in se continet
et cum nullius propͥa uideatur est omiu deniq
hic pietate hic terrorib animos placa. si nil
apd homines proficis deum ora. opta ciuium
resipiscentiam ⁊ salutem patrie modisq oibi
boni ciuis offitium inple.d. Bello ciuili res¬

Expanded text:
sum. An adolescentis illius obliviscesum. An adolescentis illius oblivisceris, cuius mentio bis in hoc sermone incidit? Sero culpa est, immo quidem, ut quibusdam maximis viris placet, nullum aliud est malum. Civili vexamur bello. In furore civium te sequestrum pacis exhibe. Si id frustra est, at tu saltem pro libertate, vel solus et pro iustitia partes fac, quod et si patrie fortassis inutile, at tibi certe laudabile. Utriusque rei exemplum, una tibi urbs dabit: Menenium Agrippam, et Porcium Catonem hunc novissimum. Implacabile civibus bellum est. Si nil opis in te est, ambi alios, increpa, deprecare, obtestare, castiga, obsecra, ingere quibus potes publicam ruinam, que privatas in se continet, et, cum nullius propria videatur, est omnium; denique hinc pietate, hinc terroribus animo placa. Si nil apud homines proficis, Deum ora, opta civium respicentiam et salutem patrie, modisque omnibus boni civis officium imple. Bello civili Res
Abbreviated transcription (Latin):
uehement᷑ ab horreatꝰ pro ueritate subscͥpseri¬
D.. Grauissimis multisq uulnerib lamatͤ
sum. R. Aullum uulnꝰ grauiꝰ ẽe̾ põt ꝙͣ
ad mortem. talia uͦ uno in corpore młta esse nõ
possunt si unũ ergo grauissimũ reliqua omĩa
Lenia fuit opportet Tribus et iugiin uumeri¬
bus confixus cesar unũ non amplius letale
habuit. ut sane fuerint cunta letalia plus ne
qͣ semel mori potuit multa licet/ at profunda
sint uulnera unus ẽ uulnerũ effectus / quoꝵ
sepe enam in corpus exnnctũ in humana re¬
petitio non uulnerati penam. s seuitiam uul¬
neratis exaggerat. d̾. Uulneribus debilita¬
tus sun. R. Sit utitiam simul debilitata
superbia cum sororibus suis ⁊ accesserit uulne¬
rum. comes humilitas ne de nichilo scͥptũ
sit humiliasti sicut uulnatũ suꝑbum. honũ
uulnꝰ et utile qd̾ plurium ac maiorũ uulnerũ
medicina est. D. Uulneribus de formatus

Expanded text:
vehementer abhorreat, pro veritate subscripserivehementer abhorreat, pro veritate subscripserim. Gravissimis multisque vulneribus laniatus sum. Nullum vulnus gravius esse potest quam ad mortem. Talia vero uno in corpore multa esse non possunt; si unum ergo gravissimum, reliquia omnia levia sint oportet. Tribus et viginti vulneribus confixus Cesar, unum non amplius letale habuit; ut sane fuerint cuncta letalia: plus ne quam semel mori potuit? Multa licet ac profunda sint vulnera, unus est vulnerum effectus, quorum sepe, etiam in corpus extinctum, inhumana repetitio non vulnerati penam, sed sevitiam vulnerantis, exaggerat. Vulneribus debilitatus sum. Sic utinam simul debilitata superbia cum sororibus suis, et accesserit vulnerum comes humiltas, ne de nichilo scriptum sit: “Humiliasti sicut vulneratum superbum”. Bonum vulnus et utile, quod plurimum ac maiorum vulnerum medicina est. Vulneribus deformatus
Abbreviated transcription (Latin):
dic ei inmanibus tuis sortes mee. U cũ pie
feceris pone metum pone ambiguitatẽ pone
sollicitudinem. Ille scit quid de te acturᷤ sitin
ullius ⁊ei dubius parua quidem s firmain
nauicła magnũ suleas mare. fidus tueq sa¬
lutis amantissimꝰ gubernator est. Quid re¬
fert an uiã uector ignoret. si magistro naui¬
gii nota est..
¶ De uulnerib acceptis dolor.¬
Nncribus crutior giniussimis.
O si anime tue uulnus aspicias ꝙͣ nbi hec
Leuia uideantur s uos delicatissima corpo¬
ra insensibiles pone animas habetis altera ur̃i
parte nichil altera pati omĩa parati. qdq est
funescius non sentire. D. Uulneribus infli¬
ctis afficior. R. Bostilis mucro loricam pe¬
necrat. non aĩum ille nisi ultro suis sese ar¬
mis spoliet inuiolabilis ferro est. disputatum
habes a magno quodam uiro paruo. quidem s
arguto uolumine/. nemine̾ ledi posse nisi ledat᷑
ase ip̃o / cui sententie ꝙͣus ab oppinione hoĩu

Expanded text:
dic ei: “in manibus tuis sortes mee”; id cum pie dic ei: “in manibus tuis sortes mee”; id cum pie feceris, pone metum, pone ambiguitatem, pone sollicitudinem. Ille scit quid de te acturus sit. Nullius rei dubius, parva quidem, sed firma in navicula magnum sulcas mare: fidus tueque salutis amantissimus gubernator est. Quid refert an viam vector ignoret, si magistro navigii nota est? 77 DE VULNERIBUS ACCEPTIS Vulneribus crucior gravissimis. O, si anime tue vulnus aspicias, quam tibi hec levia videantur! Sed vos delicatissima corpora, insensibiles pene animas habetis, altera vestri parte nichil, altera pati omnia parati, quodque est funestius non sentire. Vulneribus inflictis afficior. Hostilis mucro loricam penetrat, non animum: ille, nisi ultro suis sese armis spoliet, inviolabilis ferro est. Disputatum habes a magno quodam viro, parvo quidem, sed arguto volumine, neminem ledi posse nisi ledatur a se ipso. Cui sententie, quamvis ab opinione hominum
Abbreviated transcription (Latin):
posse quiusq infinẽ bene uixerit nec cito mo
ri quibus uis inspatiis uite uiri boni munꝰ
im pleuit uł si id non licuit at spem dedit nͤ
alibi ꝙͣ in pairia qui mũdũ om̃e sibi patriã
fecit. neq alibi ꝙͣ in exilio ꝗuerã suspirat
ad pairiã dubitare ni desipis. nullo potes mͦ
Uñ igit᷑ iste ambages defortuna forsitam Nu
tibi fidem qd̾ uix ulli umq̃ fecit an suos po¬
tius mores seruet / tamq̃ pelagus procellosum.
nũc ficta tranquilitate fallax. nũc fluctibus altis
minax nũc horrenda naufragiis. Ne de hot ꝗdõ
ip̃o si qua tibi exꝑientia rerum est. dubitatio ulla
suꝑerit ꝙͣ uis eĩ euentus ambigui ip̃a tñ am¬
biguitas ip̃a ⁊ uirtus que re int̾ incerta certuĩ
faciat cerra est cui cũ te totum. dederis proui¬
sa omĩa nichil erit ambigui. D. Rnbigu¬
us status meus est mͥ.R. At non Ambi¬
guus deo id sat ẽ. illi te ip̃m fidens crede et

Expanded text:
posse qui usque in finem bene vixerit; nec cito mori, posse qui usque in finem bene vixerit; nec cito mori, qui quibusvis in spatiis vite viri boni munus implevit, vel, si id non licuit, at spem dedit; nec alibi quam in patria, qui mundum omnem sibi patriam fecit; nec alibi quam in exilio, qui veram suspirat ad patriam dubitare, ni desipis, nullo potes modo. Unde igitur iste ambages? De fortuna forsitan. An tibi fidem, quod vix ulli umquam fecit? An suos potius mores servet tamquam pelagus procellosum, nunc ficta tranquillitate fallax, nunc fluctibus altis minax, nunc horrida naufragiis? Ne de hoc quidem ipso, si qua tibi experientia rerum est, dubitatio ulla superserit: quamvis enim eventus ambigui, ipsa tamen ambiguitas, ipsa et virtus, que te inter incerta certum faciat, certa est, cui cum te totum dederis, provisa omnia, nil erit ambigui. Ambiguus status est michi. At non ambiguus Deo. Id sat est: illi te ipsum fidens crede, et
Abbreviated transcription (Latin):
fingitur ut ait cicero dumq hoc instatu fueria
nũc letus nũc tristis nũc pauidus nũc securuᷤ
nũc celer nuc̃ tardus in cedes in signi uarieta¬
re conspicuus quale aliquid traditur delutio
catilina. At ubi te primum conposueris ad
unum aliquid direxeris unũ uelle ceꝑis qd̾ bo
tem rerum optimã uniformitas quoq uultus
ac tramquilitas ꝯsequet̃. Nec spe ulla nec metu
nec merore mutanda nec gaudio res quidem
uenerabilis et paucorũ hominũ que apud ue¬
teres grecos in socrate apd̾ uros in lelio Lauda¬
Unconino et Nurelio Alixandro...¬
¶ De abiguo statu dolor.¬
abiguo in statu sum. R. Quid
est queso de quo ambigis. Morienduz
rie mortalibus An sꝑnenda que fugĩt
et nullam inprosperis spem habendam. An in¬
euitabiles casus rerum ẽe s tollerabiles nec
flecti quidem s frangi posse fortunam. Atħ
omĩa eerta sunt. S. Ambiguo instatu
positus ꝗd deme futurum nesçio. Ra. ubi

Expanded text:
fingitur, ut ait Cicero. Dumque hoc in statu fueris, fingitur, ut ait Cicero. Dumque hoc in statu fueris, nunc letus, nunc tristis, nunc pavidus, nunc securus, nunc celer, nunc tardus incedes, insigni varietate conspicuus, quale aliquid traditur de Lucio Catilina. At ubi te primum composueris, atque ad unum aliquid direxeris, unum velle ceperis, quod bonutem, rerum optimam, uniformitas quoque vultus ac tranquillitas consequetur, nec spe ulla, nec metu, nec merore mutanda nec gaudio, res quidem venerabilis et paucorum hominum, que apud veteres Grecos in Socrate apud vestros in Lelio laudaAntonino et Aurelio Alexandro. 76 DE AMBIGUO STATU Ambiguo in statu sum. Quid est, queso, de quo ambigis? Moriendum ne mortalibus, an spernanda que fugiunt et nullam in prosperis spem habendam, an inevitabiles casus rerum esse sed tolerabiles, nec flecti quidem sed frangi posse fortunam? At hec omnia certa sunt. Ambiguo in statu positus, quid de me futurum nescio. Ubi,
Abbreviated transcription (Latin):
erit ꝙͣ de hoĩe uario nullis se consiliis applicante
qui et si boni aliꝗd incepit non consistit neq perse¬
nerabit in docilis stare et fieri põt ut de hoc intelli¬
gere liceat senece illud obscurum quod tota uita e¬
labitur. aliud agentib modo ei ht modo illud agẽ¬
ntes numqͣ idem semper aliud agere sunt dicendi
ꝙ̃ uis ⁊ alios sensus locus ille recipiat. D. En¬
teruarias curas inctor. R. Quasi tumidos ĩ¬
t̾ fluctus. uite tue puppis consilii in ops et ma¬
gistro destituta concutit᷑ naufragio proxima ni
tu illam dum non du manu clauus excidit tu¬
to aliquo et salubri sistas inportu iactisq anco¬
ris conquiestas priusq te animi tempestas op¬
presserit. D. Fluctuo propositi incertus. R.¬
Hinc pret̾ anime ꝑicula que innum̾abilia et
inmensa sũt ip̃e quoq oris habitus prodit ua¬
rius et in costans similisq animo aquo uultus

Expanded text:
erit, quam de homine vario, nullis se consiliis applicante, erit, quam de homine vario, nullis se consiliis applicante, qui, etsi aliquid boni inceperit, non consistet, neque perseverabis, indocilis stare. Et fieri potest ut de hoc intelligere liceat Senece illud obscurum quod “tota vita elabitur aliud agentibus”. Modo enim hoc, modo illud agentes, numquam idem, semper aliud, agere sunt dicendi; quamvis et alios sensus locus ille recipiat. Inter varias curas iactor. Quasi tumidos inter fluctus vite tue puppis, consilii inops et magistro destituta, concutitur naufragio proxima, ni tu illam dum nondum manu clavus excidit, tuto aliquo et salubri sistas in portu, iactisque ancoris conquiescas, prius quam te animi tempestas oppresserit. Fluctuo, propositi incertus. Hinc, preter anime pericula, que innumerabilia et immensa sunt, ipse quoque oris habitus prodit varius et inconstans, similisque animo a quo vultus
Abbreviated transcription (Latin):
animũ induceret quo inperrato urbem scissam
induas ad unitatẽ salubri confessio ⁊eduxit ⁊
tu coge nł consilio uł ui partes ignobiles pare¬
re nobilib tum demum et non ałe animi pacẽ
spera. qua sublata ꝗd aliud ꝙ uaga semꝑ ⁊ pro¬
poĩti instia ⁊ fluctuãs ⁊ incostans. uirã hoĩu
est et ceca prorsus et misera. Aulti prius ex
hac uita abeunt ꝙͣ ꝗd uelint sciant d. Ia¬
Fluctuo inconsiliis nec ꝗd uelim stio. R. Iam
dixi multis hec accidere non uno aliquo im̃ ĩ
fecto ex omibq dixisti dicturus ueex uexha
malo peius aliꝗd inuenies. D. Auctuo et
indiu̾sum agor. R. Maximum argum̃tu
male se hũtis animi fluctiatio ẽ. ut ei cor¬
pus egrum sepe toro uoluinir / sic eger aĩus
consiliis agitatur. dequo uix ulla. in spes
salutis parumq abest quim melius sperem
de hoĩe intiis ꝑtinaciter in herente. qui si conu̾¬
sus fuit ad iurtutes in hiis forsitam constans

Expanded text:
animum induceret, quo impetrato, urbem scissam animum induceret, quo impetrato, urbem scissam in duas, ad unitatem salubri consilio reduxit. Et tu coge, vel consilio, vel vi, partes ignobiles parere nobilibus: tum demum, et non aliter, animi pacem spera; qua sublata, quid aliud quam vaga semper et propositi inscia et fluctuans et inconstans vita hominum est, et ceca prorsus et misera? Multi prius ex hac vita abeunt, quam quid velint sciant. Fluctuo in consiliis, nec quid velim scio. Iam dixi multis hoc accidere, non uno aliquo tantum fecto ex omnibus que dixisti dicturusve es vix hoc malo peius aliquid invenies. Fluctuo et in diversum agor. Maximum argumentum male se habentis animi, fluctuatio est. Ut enim corpus egrum sepe thoro volvitur, sic eger animus consiliis agitatur; de quo vix ulla michi spes salutis; parumque abest, quin melius sperem de homine vitiis pertinaciter inherente, qui si conversus fuerit ad virtutes, in his forsitan constans
Abbreviated transcription (Latin):
nis febrem pariunt amorũ que tanto ẽ ꝑ̾icalo¬
sior s̃to et aius corpore nobilior et ecterna
mors terribilior tpr̃ali. Urobiq tñ adhibitu
temperam̃etu et qualitas quedam ad salute
uia est. D. pugnat animꝰ nec ꝗd uelit
egit. R. ad alum simul malique causã
stringis. quia nempe non eligit.io pugnati
eligat et confestim pugna fe cessabit eligat di¬
co bonum uelle nam si malu̾ magisq cercabitur
Uitia eĩ incer se se pugnant semper u̾tutũ con¬
cordia sũtria est  Animus inpartes scissus di
moderatrice rite humane celestem serenam se¬
mꝑ deo proximam. ubi tranꝗlle honesteq uolũ¬
tates habitant. Duaꝵ reliquarum alt̾am inpecte¬
re ubi ire estuãt atq in petus. alteram subt̾
precordia. ubi concupistenne atq libidines du¬
plex huiꝰ pelagi tempestas. Quid agendum igͣ
tibi sit uides fat ꝙ mene̾niꝰ ille cuiꝰ paulo añ
memini persuasit ꝑlebi ut subesse patriciis in

Expanded text:
tus febrem pariunt animorum, que tanto est periculotus febrem pariunt animorum, que tanto est periculosior, quanto et animus corpore est nobilior, et eterna mors terribilior temporali. Utrobique tamen adhibitum temperamentum et equalitas quedam, ad salutem via est. Pugnat animus nec quid velit eligit. Malum simul malique causam stringis, quia nempe non eligit, ideo pugnat; eligat, et confestim pugna cessabit; eligat dico bonum velle, nam si malum, magis magisque certabit: vitia enim inter sese pugnant, Semper virtutum concordia summa est. Animus in partes scissus dismoderatricem vite humane, celestem, serenam, semper Deo proximam, ubi tranquille honesteque voluntates habitant; duarum reliquarum alteram in pectore, ubi ire estuant utque impetus, alteram subter precordia ubi concupiscientie atque libidines, duplex huius pelagi tempestas. Quid agendum igitur tibi sit vides. Fac quod Menenius ille, cuius paulo ante memini: persuasit plebi ut subesse patriciis in
Abbreviated transcription (Latin):
Nimi discordia labor. R. Nullũ¬
hat bellum hoc bellũ peius ne çiuile ꝗ¬
dem. Qllud enim ciuilibus int̾se hoc
homini secum est. illud int̾ ꝑtes populi im
plateis urbium hoc intͥanima inter q ip̃as
partes anme geritur. Uaq cũ sit belli quedã
steties que plusq cuile bellũ dicitur ubi non¬
solum ciues s cognati etiam inter se pugnant quale
int̾cesarem et ponpeium fuit Dequo dictum est
Ulle locns frẽs hũit locus ille parentes quanto he
bellum iustius nomẽ id iundicat ubi non pat̾
cont̃ filium nec frater ad u̾sus fratrem. s homo
ip̃e ꝯtꝰ se litigat. quo durate lingio nulla ꝗes
animo nulla pot eẽ serentas. D. Bistor¬
dat animꝰ et diu̾sis secum pugnat affectibu¬
R Diu̾sitatem illam abice unũ uelle mcipe
tũc compoita erit ⁊ in mota paxtinimi cun distõ¬
des affectus quasi sediciosi ciues muniça. con¬
uenerit uoluntatẽ alioquim ut ꝯtrarii et cor¬
rupti humores febrem corporũ sic conrãii affet¬

Expanded text:
nimi discordia laboro. Nullum hoc bellum peius, ne civile quidem: illud enim civibus inter se, hoc homini secum est, illud inter partes populi, in plateis urbium, hoc intus in anima, interque ipsas partes anime geritur. Itaque cum sit belli quedam species, que “plus quam civile” bellum dicitur, ubi nonsolum cives, sed cognati etiam inter se pugnant, quale inter Cesarem ac Pompeium fuit, de quo dictum est: ille locus fratres habuit, locus ille parentes. Quanto hoc bellum iustius nomen id vindicat, ubi non pater contra filium, nec frater adversus fratrem, sed homo ipse contra se litigat, quo durante litigio, nulla quies animo, nulla potest esse securitas? Discordat animus et diversis secum pugnat affectibus. Diversitatem illam abice, unum velle incipe: tunc composita erit et immota pax animi, cum discordes affectus, quasi seditiosi cives, in unam convenerint voluntatem. Alioquin ut contrarii et corrupti humores febrem corporum, sic contrarii affec
Abbreviated transcription (Latin):
tis genus opinaiti sunt D. Elãmis ab¬
sumor. R. Uermib ereptũ corpusculum
non putrescet. D Fauctibus obruor pistib
con uiuiũ bustum tͥ amplum nobile nitidũ
et ꝗd refert corpus terreum terre reddas
an pelago. D. Infreto morior. R. Pon
ubi s quałr moriaris ad rem ꝑtinet ubiq
bene mori l ubiq male/ non ĩ loco s ĩ aĩo ẽ
quod felicem mortẽ facit aut miseram d
Unmari pereo. R ꝑsuasum multis scio in
ad miẜzia aiũs totũ. Itaq de hac re naute
nestio cuiꝰ responsionẽ probo que cum ꝗdaz
int̾ogassent

Expanded text:
tis genus opinati sunt. Flammis abtis genus opinati sunt. Flammis absumor. Vermibus ereptum corpusculum non putrescet. Fluctibus obruor. Piscibus convivium, bustum tibi amplum, nobile, nitidum. Et quid refert corpus terreum, terre reddas an pelago? In freto morior. Non ubi, sed qualiter moriaris ad rem pertinet, ubique bene mori licet, ubique male: non in loco, sed in animo est quod felicem mortem facit aut miseram. In mari pereo. Persuasum multis, scio, inad miseriam, animus totum. Itaque de hac re naute nescio cuius responsionem probo, quem cum quidam interrogasset
Abbreviated transcription (Latin):
Mend stis an maiori exitio subtraharis qd¬
s miserrimũ censes grauioris miserie fuga
sit dixi sup̃ ut plonnũ altum abhomeso
foence graie lume eurripidem cames morsibo
Laceraruit lucretius nr̃oꝵ uatũ pͥmo ꝓximᷤ
cui tam multa urgiliũ auferie nõ puduit
amatorio potulo accepto in morbum xabiemꝙ
compulsũs gladio ad postremũ pro remedro
usũs est Berodes rex iudee tam fedo morbo
agmine crecunuẽtus interiit ut ꝯpendiosier
feeri moro inuidiosa sibi ẽẽ potuerit. ut ꝙ
auguror fuerit romantis pͥnceps hadrianᷤ
morbi tedio uictus inpatientiã doloris / ferro
ab rumpẽ si licuiss optauit. Nagnum quedã
uixũ hac erate uermes toto scatentes corpoẽ
mures alium exedisse naerant᷑ Int̾tam mlta
ludibria humani corporis si electio tribuat᷑ ꝗs
inbellis adeo ut non ferrum ambrat. D.¬
Ignibus pereo. R. Quidam aĩe uirũ natu¬
ramq igneam extimantes id facillimũ mor¬

Expanded text:
Quid scis an maiori exitio subtraharis, quodQuid scis an maiori exitio subtraharis, quodque miserrimum censes, gravioris miserie fuga sit? dixit supra, ut Plotinum alterum a Platopoetice Graie lumen, Euripidem, canes morsibus lacerarunt. Lucretius, vestrorum vatum primo proximus, cui tam multa Virgilium auferre non puduit, amatorio poculo accepto, in morbum rabiemque compulsus, gladio ad postremum pro remedio usus est. Herodes rex Iudee tam fedo morborum agmine circumventus interiit, ut compendiosior ferri mors invidiosa sibi esse potuerit, atque ut auguror fuerit. Romanus princeps Hadrianus, morbi tedio victus, impatientiam doloris ferro abrumpere, si licuisset, optavit. Magnum quendam virum hac etate vermes toto scatentes corpore, mures alium exedisse narrantur. Inter tam multa ludibria humani corporis, si electio tribuatur, quis imbecillis adeo, ut non ferrum ambiat? Ignibus pereo. Quidam anime vim naturamque igneam extimantes, id facilimum mor
Abbreviated transcription (Latin):
e̾ cuimen hic occisi ⁊ D Nosili manu pereo. R¬
Uostiles euadis manus Ille dum ue sue obse¬
quitur libertati tue consulit potestati sue detra¬
hati nil amplius inte po̾t. D. Hostis ferior
manu R. cluid tua mag̾ int̾est qua dextͦ
quã quo gladio feriare non demanu s deuulnẽ
queritis quis et pompeius manu e saria fe¬
xiri ꝓmortis solatio uideat᷑ ap̃lucanũ optare
etraip starui capaneus hipstum. ap̃ dargaliũ
eneas lausum camilla ornithum ꝙ alloꝵ ma¬
nie occidant cosolentur/ D serro morior.
A Qoĩs tibi tum maximis forruna aiꝙ
optinis uiris bona pars eoꝵ quos ul pñs ui
ta feliçissimos huit uł ecterna santissimos
het gladio piere quos si nimerẽ nõ breuilo¬
qui monitoris s longi opus ert storicudo
Eladio pereo. R. Qlii alit̾ quida laqueo
quidam lapsũ quidam uinguib leons at
apri dentibi adultio ferai copia de siit dumop¬
torent gladio perrce/. d Sero feriora Ro¬

Expanded text:
est crimen, hic occisi. Hostili manu pereo. est crimen, hic occisi. Hostili manu pereo. Hostiles evadis manus; ille, dum ire sue obsequitur, libertati tue consulit, potestati sue detrahit, nilque amplius in te potest. Hostili ferior manu. Quid tua magis interest qua dextera quam quo gladio feriare? non de manu, sed de vulnere queritur, quamvis et Pompeius manu Cesaris feriri pro mortis solatio videatur apud Lucanum optare, et apud Statium Capaneus Ipseum, apud Virgilium Eneas Lausum, Camilla Ornithum, quod illorum manu occidantur consolentur. Ferro morior. Communis tibi cum maximis fortuna, cunque optimis viris; bona pars eorum, quos vel presens vita felicissimos habuit, vel eterna sanctissimos habet, gladio periere, quos si numerem non breviloqui monitoris, sed longi opus erit historici. Gladio pereo. Alii aliter. Quidam laqueo, quidam lapsu, quidam unguibus leonis aut apri dentibus; multis ferri copia defuit, dum optarent gladio perire. Ferro ferior.
Abbreviated transcription (Latin):
moreris mors omĩs est. at siuolenẜ
nulla .D. ꝑlerium morior/. R. ꝯi
quidem uite uis affertur ꝗd int̾est febris an
gladius dum egrediare ꝗd refert an ergastuli
tui fores sponte pateant an frangantur/. D.¬
Ui morior. R. Multe sũt speties mortis
set mors una que an uiolentia sit an non
morientis arbitriũ est uim uis maior suꝑat
consensus extunguit sapiens sic instructus
est ut ꝗbus non põt obstare consentiat quid
tu inquies percussori meo ut ꝯsentiam iubes
quidam non consenserũt mͦ. s grãs egerũt
inuentus est qui percussorũ suorũ ignoran¬
tiam excusaret. et supremo illi anhelitu
ueniam precaretur. Neq ego te cruento
consentire carnifici iubeo s inuicte sorti cui
qui non sporte paruerit ui parebit. D.¬
Mlorior hostili manu. R. Quid tu igitur
amici manu mori posse credideras qnͣ id tͥ
nͥ ab ignorante cogeret. D. Bostili dexͣ
pereo. R. Satius ẽ sub in iusto hoste.
procumbore qͣ sub iusto rege Alic ei occisorio

Expanded text:
olenta mors omnis est, at si volens nulla. Per vim morior. Si quidem in te vis affertur, quid interest febris an gladius, dum liber egrediare? quid refert, an ergastuli tui fores sponte pateant, an frangantur? Vi morior. Multe sunt species mortis, sed mors una, que an violenta sit, an non, morientis arbitrium est. Vim vis maior superat, consensus extinguit. Sapiens sic instructus est, ut quibus non potest obstare consentiat. “Quid tu, inquies, percussori meo ut consentiam iubes?” quidam non consenserunt modo sed gratias egerunt; inventus est qui percussorum suorum ignorantiam excusaret, et supremo illis anhelitu veniam precaretur; neque ego te cruento consentire carnifici iubeo, sed invicte sorti, cui qui non sponte paruerit, vi parebit. Morior hostili manu. Quid tu igitur? amici manu mori posse credideras, quando id tibi nisi ab ignorante contigeret? Hostili dextera pereo. Sanctius est sub iniusto hoste procumbere, quam sub iusto rege: illic enim occisoris
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ogassent ubi nan pr eus obiisset in mari
inꝗt cumq idem ille de auo et proauo atq
actauo nominati exordine que siuisset respon¬
sumq idem de singłis accepisset intulit et nũ
ta dissimulans et ubi nã inꝗd tuus obiit
pat̾ suo ait inlectulo ubi auus inꝗt et is
nt et proauus et maiores mei ões suis
in lectulis obiere. Tum nauta Num tu ĩꝗt
quidem aliqͣtoq plusqͣ nautice. demorte iͥ
natura uiderit que mortales fecit at degnẽ
mortis de loco detp̃re uiderit fortuna̧. D¬
Ueneno morior. R. Comites tibi Ulustreᷤᷤ
p̾dem dum d̾ h uno ageret᷑ exposui Re¬
gia quidem moͬs ẽ gladius s uenenũ mag̾
et ad sũmam ridiculũ ualde̾ ẽ ubi d̾ morte
decreueris de instrum̃tis ẽẽ atixuimi. ĩ.¬
¶ De morte ignominosa .d.

Expanded text:
interrogasset, ubi nam pater eius obiisset, “In mari” inquit; cunque idem ille de avo et proavo atque atavo nominatim ex ordine quesivisset, responsumque idem de singulis accepisset, intulit: “Et nuta dissimulans: “Et ubinam, inquit, tuus obiit pater?” “Suo, ait, in lectulo.” “Ubi avuus?” inquit; “Et is, ait, et proavus, et maiores mei omnes suis in lectulis obiere.” Tum nauta. “Num tu, inquidem, aliquantoque plus quam nautice. De morte igitur natura viderit, que mortales fecit; at de genere mortis, de loco, de tempore viderit fortuna. Veneno morior. Comites tibi illustres pridem, dum de hoc uno ageretur, exposui; regia quidem mors est gladius, sed venenum magis, et, ad summam, ridiculum valde est ubi de morte decreveris, de instrumentis esse anxium. 122 DE MORTE IGNOMINIOSA
Abbreviated transcription (Latin):
ndam nũciatum. seni ẽ nũc bos cormufre¬
geriti nũc crus equus. nũc uagantẽ lup¬
us. agnum. nũc infectũ gregem mors in¬
uaseriti. nõ sat miseri ur̃is malis et morta¬
litate propria uisi estis. nisi mortes bruto¬
¶ De clephantibi⁊ camelis .6.

Expanded text:
ndam nuntiatum seni est, nunc bos cornu frendam nuntiatum seni est, nunc bos cornu fregerit, nunc crus equus; nunc vagantem lupus agnum, nunc infectum gregem mors invaserit. Non sat miseri vestris malis et mortalitate propria visi estis nisi mortes quo0 DE ELEPHANTIBUS ET CAMELIS
Abbreviated transcription (Latin):
dolorq et illusio magna uͦ ꝑs. mali fuerit
illusor rudis . G̃. Armentis ac gregibus di¬
ues sum  R Iudate diuitie s incorte et
casibus multis obnoxie. fraudib rapinis
pestibus que tam crebre et tam ualide sunt
ut sepe tantos greges totaq lacerent armẽ¬
ta nota pestis quã lucretius q̃q illũ sequẽs
maro destͥpsit et q̃ multas putas famosas mi¬
nus scͥptorum penuria s dãpnosas. eque. dẽ e¬
duues sum gregib et armentis . be. Sage pa¬
tentesq diuitie q̃ nõ dicam arcula ut / aurũ
aut gẽme s ne domo licet amplissima claude
possint iam nec aẜius nec afurib net afe¬
ris atociorib tutus es om̃ib intuas diui¬
tias datum nis . S. Er egibus et armentis
gaudeo.Ra. Gaudes semel doliturus milies
nullus dies sine rumorib mestis ibit nũc
recuerint sabei rulerinq om̃ia nec uno p¬
ueros gladio percusserĩt ut pecuoso illi quo¬

Expanded text:
dolorque et illusio. Magna vero pars mali fuerit dolorque et illusio. Magna vero pars mali fuerit illusor rudis. Armentis ac gregibus dives sum. Laudate divitie, sed incerte et casibus multis obnoxie: fraudibus, rapinis, pestibus, que tam crebre tamque valide sunt ut sepe totos greges totaque lacerent armenta: nota pestis quam Lucretius quamque illlum sequens Maro descripsit. Et quam multas putas famosas minus scriptorum penuria, sed damnosas eque? Dives sum gregibus et armentis. Vage patentesque divitie, que non dicam arcula, ut aurum aut gemme, sed ne domo licet amplissima claudi possint; iam nec a servis nec a furibus nec a feris atrocibus tutus es: omnibus in tuas divitias datum ius. Gregibus et armentis gaudeo. Gaudes semel doliturus milies; nullus dies sine rumoribus mestis ibit: nunc irruerint Sabei tulerintque omnia nec non pueros gladio percusserint, ut pecuoso illi quo
Abbreviated transcription (Latin):
speritas quã belue peperere. Gr. Nno grege̾
et armenta: Lr. In õmi amore amantis et
amanti similitudo suspecta est.S. Armenta
gregesq amo . R. Amatis or̃a nisi uos in¬
uicem. ac u̾tutẽ. que in pͥmis erant aman¬
da negligitis.que negligenda diligitis. M¬
Amo Armenta gregesq. R. Om̃i reꝵ uiliui
amatores osoresq nobilium amatis que necse
amari sentiunt nec amantibus uice̾ reddunt
cum int̾ra nec uos uice̾ recidatis amantib. to¬
toq hec malum fãcit auaritia ut nõ mͦ ẜuu
ingenio s pecus homini preferendũ extimetis.¬
G. Rrmentorũ gregumq ingens copia esti¬
R. Ci per te ip̃m illos paueris quid nͥ occup¬
atissimus pastor eris. offitium uile laudatu
licet amustis. an̾ alios acatulo ueronẽsi siũ
palios nõ tu pastor. s pastorũ ẜuus pasto¬
⁊umq dolis expositus nĩc uicinus obfuei̾t
nut precipitiũ nũc morbus nũc abactor qͦ¬
tidie demum aliꝗd fingendũ uñ dãpnũ tibi

Expanded text:
speritas quam belue peperere! Amo greges et armenta. In omni amore amantis et amati similitudo suspecta est. Armenta gregesque amo. Amatis omnia, nisi vos invicem ac virtutem: que in primis erant amanda negligitis et que negligenda diligitis. Amo armenta gregesque. O miseri rerum vilium amatores osoresque nobilium! Amatis que nec se amari sentiunt nec amantibus invicem reddunt, cum interea nec vos vicem reddatis amantibus tutumque hoc malum facit avaritia, ut non modo servum ingenuo sed pecus homini preferendum existimetis. Armentorum gregumque ingens copia est. Si per teipsum illos paveris, quid nisi occupatissimus pastor eris, officium vile, laudatum licet a multis, ante alios a Catullo Veronensi? sin per alios, non tu pastor sed pastorum servus pastorumque dolis expositus. Nunc vicinus obfuerit, nunc precipitium, nunc morbus, nunc abactor; quotidie demum aliquid fingendum, unde damnum tibi
Abbreviated transcription (Latin):
dentur grauia et sicredit᷑ oppressura sut.d.A¬
mantissimũ frẽm amisi.RSi iusum amisi¬
sse peuis fuerat illius eĩ amara huiꝰ aũt ip̃a
queq memoria dulcis est. d. Gratissimu
ip̾ius ab incunabulis ute comite̾ ꝑdidi solus.
sum. N. Non est solus cũ quo uirtus et ho¬
nesta habitant/ cũ intͥquas affiram p̾cordiis
fãs imagine̾ esse nec mors ip̃a uetuerit sic
nec frater tuus ꝑditus nec tu solus.3.
¶De morte amiti dolor.

Expanded text:
dentur gravia, etsi creditur oppressura sunt. Adentur gravia, etsi creditur oppressura sunt. Amantissimum fratrem amisi. Invisum amisisse peius fuerat: illius enim amor, huius autem ipsa quoque memoria dulcis est. Gratissimum ipsis ab incunabulis vite comitem perdidi, solus sum. Non est solus, cum quo virtus et honestas habitant, inter quas affixam precordiis fratris imaginem esse, nec mors ipsa vetuerit. Sic nec frater tuus perditus, nec tu solus. 52 DE MORTE AMICI
Abbreviated transcription (Latin):
propriis aut ext̾nis excitent argumentis s ad
plenũ fateor figmenta mortaliũ sola mors dis¬
cutit. D. Et mortalẽ et moriturũ frẽm sci¬
ui mortuũ tñ fleo. R Magna pars huma¬
norum actuũ suꝑ fluit. quid fles mortuũ
aut ꝗd illi ꝗd tibi ꝗdue alii tuus hic fletus
prodest ut sit malũ mors qd̾ docti negant qd̾
nemo negauerit mali irreparabilis ẽst. fletus
mutilis et certe siꝗd p̾ter animi uitium dici
miserũ decet siqd penitus in rebus est flebi¬
le flendu̇ potius dum inpendet ꝙͣ dum tran¬
siit qd̾ regem profecto illũ nõ batebat cuiꝰ pa¬
uloante meminimꝰ. D. Optimi morte fris
affitior. R. Nullus affectus intensior ꝙͣ pa¬
ternus ꝙobrem ⁊ que in morte filii dictã sũt
frĩs adint̾itũ tranffer et que uirobiq dici so¬
Lent/ amicorũ etia in morte profuerĩt que iac¬
tirea par sumus ẽ ferenda tñ ut zelique uno
eĩ animi robore tolleranda sũt omĩa. que ui¬

Expanded text:
ppplenum fateor: figmenta mortalium, sola mors discutit. Et mortalem et moriturum fratrem scivi, mortuum tamen fleo. Magna pars humanorum actuum suplerfluit. Quid fles mortuum? aut quid illi, quid tibi, quidve alii tuus hic fletus prodest? Ut sit malum mors, quod docti negant, quod nemo negaverit, mali irreparabilis est fletus inutilis. Et certe si quid preter animi vitium dici miserum decet, si quid penitus in rebus est flebile, flendum potius dum impendet, quam dum transit. Quod Regem profecto illum non latebat, cuius paulo ante meminimus. Optimi fratris morte afficior. Nullus affectus intensior quam paternus, quam ob rem, ut que in morte filii dicta sunt, fratris ad interitum transfer, et que utrobique dici solet, amicorum etiam in morte profuerint, que iactura par summis est, ferenda tamen ut reliqua. Uno enim animi robore toleranda sunt omnia, que vi
Abbreviated transcription (Latin):
non infirmi neq obtusi. s qd̾ excusatione care¬
at dissimulatores eximii et ad fallendũ uos¬
met ip̃os ingeniosissimi ꝗ tanto studio inuti¬
lia discitis necessaria nestire nitimini neꝗcy
tñ clausis namq sese oculis ingerũt et nesti¬
endi auidum ingenium ireumpũt et obliui¬
stendi cupidam memoriã int̾pellãt/ et multa
indies fert uita hoĩu. que uos cogitare adigãt
qd nollens que ue dissimulationes uras aut
Natrem perdidi. R. Non dum au¬
stem amiseris. en iactura. rem malam boni
nõis ꝑdisse. D. Ecẽm perdidi. R̾ Perdi¬
disti forsam qui te perditũ optabat quiq reb
obstabat tuis. multis ꝗdem magne laudis a¬
dicũ frat̾nus obstruxit luor. D. Amisi fre̾¬
R. Siliorum fortassis etatule qd̾ sepe uidimᷤ
graue iugum uite tue emułu. głie obice̾ id
qd̾ cõstat patrimonii paticipẽ amisisti frẽ ĩ¬
pio nulus hosts infestior.d. At amisi fõs¬

Expanded text:
non infirmi neque obtusi, sed, quod excusatione carenon infirmi neque obtusi, sed, quod excusatione careat, dissimulatores eximii, etsi ad fallendum vosmet ipsos, ingeniosissimi, qui tanto studio inutilia discitis, necessaria nescire nitimini. Ne quicquam tamen: clausis namque sese oculis ingerunt, et nesciendi avidum ingenium irrumpunt, et obliviscendi cupidam memoriam interpellant, et multa in dies fert vita hominum, que vos cogitare adigant, quod nolletis, queve dissimulationes vestras aut atrem perdidi. Nondum austem amiseris; en iactura: rem malam boni nominis perdidisse. Fratrem perdidi. Perdidisti forsitan, qui te perditum optabat, quique in rebus obstabat tuis, multis quidem magne laudis aditum fraternus obstruxit livor. Amisi fratrem. Filiorum fortassis etatule, quod sepe vidimus, grave iugum, vite tue emulum, glorie obicem, id quod constat patrimonii participem amisisti. Fratre impio nullus hostis infestior. At amisi
Abbreviated transcription (Latin):
d. Uix illum mori posse credidera. R Cunta
sibi uehementissimus ãmor indulget/ nilq
sibi nõ spondet. amarosq cogitatus etꝗ ꝗd ẽ
gustui ad u̾sum uitat ac refugit. Undeeta
amant pene sibi ectͥnas delitias suas fingũt
dłu sifr̃em natum noueras et mortale nosse
debueras et id circo siprouisam mortem in¬
opinũ uelud aliꝗd debes longe erxas. siin¬
pronisa au̾t fuit errasti/. D. Aciebam morta¬
lem s de morte nõ cogitabam. R̾ In consulte
set hec dissimulatio ur̃a esti. uix umq mori
creditis mortales cum et contingens mori se¬
sit nature. s uos assidue morientes sensum
ap̃ntib aĩum afĩne diu̾titis uulgare malum
qd quid ẽ aliud ꝙͣ ulro oculos c̃laudere ne ra¬
dios solis aspitiant tamꝙͣ luci ut oculis dapnũ
quis tam cecus ut nõ uideat quis tam hebes
eit nestrat ueritati rerum nichil deirahit sen¬
suũ aut intellectus infirmitas. Uoy ẽquidem

Expanded text:
. Vix illum mori posse credideram. Cuncta . Vix illum mori posse credideram. Cuncta sibi vehementissimus amor indulget, nichilque sibi non spondet, amarosque cogitatus et quicquid est gustui adversum vitat ac refugit. Unde et qui amant pene sibi eternas delitias suas fingunt; tu si fratrem natum noveras, et mortalem nosse debueras, et idcirco si provisam mortem inopinum velut aliquid doles, longe erras, si improvisa autem fuit, errasti. Sciebam mortalem, sed de morte non cogitabam. Inconsulte. Sed hec dissimulatio vestra est, vix umquam mori creditis mortales, cum et contingens mori sesit nature; sed vos adsidue morientes, sensum a presentibus, animum a fine divertitis, vulgare malum; quod quid est aliud, quam ultro oculos claudere, ne radios solis aspiciant, tamquam luci ut oculis damnum Quis tam cecus ut non videat, quis tam hebes ut nesciat? Veritati rerum nichil detrahit sensuum aut intellectus infirmitas. Vos equidem
Abbreviated transcription (Latin):
pium et beniuolum. R d mortalem nõ tutela
corporis est u̾tus uerũ animi ornam̃tũ illi gł̃ia
inmortalẽ prestat corpuscułũ mortis inꝑio nõ
eximit imo quide̾ sepe ilło añ tp̃s in morte̾ tru¬
dit qd sinature sue linquit᷑ eque boni pereut
maliq quim et uulgo inbecilles bonos et ui¬
uaces malos cernimꝰ in mortalẽ nulłu. D.
¶onum et gloriosum fre̾m perdidi. R ftatꝰ
periit suꝑstes ẽ gloria. uirtus anima. preter
quas humana omĩa pari mors turbine pro¬
pellit ac dissipat has tu igr̾ ceu totidem filios
frĩs amplectere.atq his bonis in mortalib mõ¬
talia dãpna compensa. ꝙ si filii suꝑsunt alii
uera illos pietas tuos facit.d. Amisi ger¬
manũ optimũ. R Aude illo uti debueras
id silentius egisti nõ mortis in iuria s segnities
tua est. illa suũ ius exercuit tuũ tu neglexi¬
sti. D. Mors me luxit non purabam tam
cito moriturũ. R. Omĩa que nolentibus
accidũt cito fieri uident᷑ q̃ optantib au̾t sero.¬

Expanded text:
pium et benevolum. Sed mortalem: non tutela corporis est virtus, verum animi ornamentum: illi gloriam immortalem prestat; corpusculum mortis imperio non eximit, immo quidem sepe illud ante tempus in mortem trudit, quod si nature sue linquitur, eque boni pereunt malique, quin et vulgo imbecilles bonos, et vivaces malos cernimus, immortalem nullum. Bonum et gloriosum fratrem perdidi. Si frater periit, superstes est gloria, virtus, anima, preter quas humana omnia, pari mors turbine propellit ac dissipat. Has tu igitur ceu totidem filios fratris amplectere, atque his bonis immortalibus mortalia damna compensa, quod si filii supersunt, alii vera illos pietas tuos facit. Amisi germanum optimum. Avide illo uti debueras: id si lentius egisti, non mortis iniuria, sed segnities tua est. Illa ius suum exercuit, tuum tu neglexisti. Mors me lusit: non putabam tam cito moriturum. Omnia que nolentibus accidunt, cito fieri videntur; que optantibus autem sero
Abbreviated transcription (Latin):
culam in opem s forma appatibili et insigni
lasciuia. hec duodeci paruos filios totide̾ ex
uiris genitos habebat annuis etatũ intristi¬
tiis int̾se distantes instante au̾t mortis hora
uocari propere uirum iubet. Et nõ est inquit a¬
mpli ludi tpus/ nullus horum puerorũ ad te
spectat preter maiorẽ solum. primo ei año nr̃i
cõnubii casta fui. Sedebãt forte tũc pueri õs
humi circa igne̾ more gentis aliꝗd manduça¬
tes. Stupente igitꝰ uiro atq illis rei nouita¬
te suspensis illa singloꝵ patres ordine noĩat
qd̾ audiens oĩum minimꝰ qui triẽnis erat.
panem que̾ dextra et rapam quã habebat in
manu altera interram posuit/ ac tremens
de siderio et Ambabus manib in altum erectꝰ
adorantis in morẽ. Da inquit queso m ge¬
nitzix aliquem patrem bonũ cũq illa infine
uertorũ prem paruuli noĩasset famosum quẽ¬
dam diuitemq hoĩem resũpto in manus cibo

Expanded text:
culam inopem, sed forma appetibili, et insigni culam inopem, sed forma appetibili, et insigni lascivia, hec duodecim parvos filios, totidem ex viris genitos habebat, annuis etatum interstitiis inter se distantes. Instante ante mortis hora, vocari prope virum iubet et “non est, inquit, amplius ludi tempus: nullus horum puerorum ad te spectat, preter maiorem solum. Primo enim anno nostri connubii casta fui”. Sedebant tunc forte pueri omnes, humi, circa ignem, more gentis aliquid manducantes. Stupente igitur viro, atque illis rei novitate suspensis, illa singulorum patres ordine nominat; quod audiens omnium minimus, qui triennis erat, panem quem dextera, et rapam quam habebat in manu altera, in terram posuit, at tremens desiderio et ambabus manibus in altum erectis, adorantis in morem, “Da, inquit, queso, michi genitrix aliquem patrem bonum!” cunque illa in fine verborum patrem parvuli nominasset, et famosum quendam divitemque hominem, reassumpto in manibus cibo,
Abbreviated transcription (Latin):
tympana reliquã uita omẽ int̾ suspitiones
at uargia utrobiq rephensibiles ñ am ereꝙ
re ateo actipite sit amnare nenp̃tã inseꝑabile
sic horere neq tam a mabile sic odisse decuerat
coniecturis q fallacibus ap hoĩes santissima diui¬
ne atq humane domus iura ꝯfundere atq ar¬
tissima unte hui ꝰ uincda dissolue/ D. Quid
qd meu non esse uxor ip̃a ꝯfessa ẽ. R Sin¬
gła re uelud aliꝗd narras quotidiana sũt hec
Alie uuẽtes hõc fatent᷑ alie morientes quarũ
alique nũtiandũ uiris post obitũ reliquerñt¬
d. Non ẽẽ meu̾ filiũ ip̃a mͥ falsa ẽ ꝯu̾ix.R.
falsa ẽ idem olimpias phylippo magno ui¬
ro magni filii iacturã nec fletũ nec suspi¬
rium nec querelam legimus. Aũc fabellã
accipe ridiculam. s mat̾ie nõ ineptã Cica
litus octeani qd̾ brictaneã ab adu̾so conspict
añ non multos annos fama ẽ fiusse mulier¬

Expanded text:
tympana, reliquam vitam omnem in suspitiones tympana, reliquam vitam omnem in suspitiones et iurgia: utrobique reprehensibiles. Nam neque rem adeo ancipitem sic amare, neque tam inseparabilem sic horrere, neque tam amabilem sic odisse decuerat, coniecturisque fallacibus apud homines sanctissima divine atque humane domus iura confundere, atque arctissima vite huius vincula dissolvere. Quid, quod meum uxor non esse ipsa confessa est? Singulare velut aliquid narras. Quotidiana sunt hec. Alie viventes hoc fatentur, alie morientes, quarum alique nuntiandum viris post obitum reliquerunt. Non esse meum filium ipsa michi fassa est coniunx. Fassa est idem Olympias Philippo, magno viro; magni filii iacturam, non fletum, nec suspirium, nec querelam legimus. Nunc fabellam accipe ridiculam, sed materie non ineptam. Circa litus Occeani, quod Britanniam ab adverso conspicit, ante non multos annos, fama est fuisse mulier
Abbreviated transcription (Latin):
m̾ constaret hũc puerũ meum sicut tibi constat
esse tuum. Ad hec illa mͥ fronte mota uł aĩo. eĩ
centum prati iugera ubi greges meos p̃astam¬
et de hoc ip̾o certũ ego tefaciam cũq ille inpo¬
ssibile prorsus id diceret conuotatis aꝑpe aderat
prccerib et spontione int̾poĩta. natũ illa ul¬
nis extulit. et ẽ ne hic inꝗt uere meus cuq
uir anuisset illa brachiis potẽtis ei puerum
porrexit et accipe ait/ dono eũ tibi iam haud
dubie tiuis est risu astantiũ oborto. prouxo¬
re diffinitũ et uir om̃iu sententiis ꝯdẽpnat᷑
est Crebre nimis ĩnt̾ hoies huiꝰ gn̾is lites ac
lam̃ta sũt proni in nuptias imo lubrici ac ru¬
entes uix uidere diem creditis quo mariti het
lest uiri sitis quasi alit̾ nõ possits de hinc
profusi ingaudia sen ueriuy ĩnfurores cõiugii
dies pͥmos instrepitu int̾ epulas et choreas
agitis int̾ epythalamia et iccos et cantuset

Expanded text:
michi constaret hunc puerum meum, sicut tibi constat michi constaret hunc puerum meum, sicut tibi constat esse tuum”. Ad hec illa nichil fronte mota nec animo: “Ecentum prati iugera ubi greges meos pascat, de hoc ipso certum ego te faciam”. Cum ille impossibile prorsus id diceret, convocatis qui prope aderant proceribus, et sponsione interposita, natum illa ulnis extulit. “Et est ne, inquit, hic vere meus?” Cumque vir annuisset, illa brachiis protentis, ei puerum porrexit et “Accipe, ait, dono eum tibi, iam haud dubie tuus est”. Risu astantium oborto, pro uxore diffinitum, et vir omnium sententiis condemnatus est. Crebre nimis inter homines huius generis lites ac lamenta sunt. Proni in nuptias, immo lubrici ac ruentes, vix videre diem creditis quo mariti, hoc est viri, sitis, quasi aliter non possitis, dehinc prefusi in gaudia, seu verius in furores, coniugii dies primos, in strepitu inter epulas et choreas agitis, inter epithalamia et iocos et cantus et
Abbreviated transcription (Latin):
uinculũ rescindere omes inince fre̾s estis. D.St¬
lium quem prtabam meũ nõ esse audio. E¬
Uide aquo audias et cui credas multi ẽi malis
stimulis inpulsi falsos rumores studio confa¬
gunt. alii lungue fluxu quodam effroniq inpe¬
tu et que stiu̾t et que nestiũt pari Loquutur
audatia. Eifficilis ẽst aũt defiliatione sentẽtia.¬
D gilium qui meu̾ dicebatur alienum esse
audio/. R. Cur hec aliis porius qͣ uxoris re¬
dis qua hot unũ saltem nemo cernus nouit
illa tibi certe filiũ dedit. quẽ nũc alii nitunt᷑
eripere. Audisti credo ut parrũ memoria uir
illustris fuit cui forma et gennere par uxor
obuenerat s fama pudicitie ambigua ex hac
unicus ĩnfans pulcherimus natus erat quem
cũ die quodam ingremio hñs matͥ graue curis
et suspirantẽ uirum aĩadu̾tisset que siuit que
tanti cã suspirii. rursus ille suspirans. Uelle
inquit dimidia dominii mei parte pacisti ut ita

Expanded text:
vinculum rescindere: omnes invicem fratres estis. Fivinculum rescindere: omnes invicem fratres estis. Filium quem putabam meum non esse audio. Vide a quo audias et cui credas. Multi enim, malis stimulis impulsi, falsos rumores studio confingunt, alii lingue fluxu quodam effrenique impetu, et que sciunt et que nesciunt pari loquuntur audacia. Difficilis est autem de filiatione sententia. Filium qui meus dicebatur alienum esse audio. Cur hoc aliis potius quam uxori credis, qua hoc unum saltem nemo certius novit? Illa tibi certe filium dedit, quem nunc alii nituntur eripere. Audisti, credo, ut patrum memoria, vir illustris fuit, cui forma et genere par uxor obvenerat, sed fama pudicitie ambigua. Ex hac unicus infans pulcherrimus natus erat, quem cum die quodam in gremio habens mater, gravem curis et suspirantem virum animadvertisset, quesivit que tanti causa suspirii. Rursus ille suspirans: “Vellem, inquit, dimidia dominii mei parte pacisci, ut ita
Abbreviated transcription (Latin):
Oquod morte grauius qui meus cre¬
debatur alienus est filius. R. Si
ad comune̾ spectaretis patrem ꝯmici
consilio humani nichil uobis alienũ putaretis.¬
D. Diu Alienũ filiũ ut meũ paui. R Suũ
filium pauisse natura fuerit alienũ caritas
mͦ post factum non peniteat s delectet.D
Silns ille meus dictus alienus apparuit. R¬
Aperta tibi ad magnũ et singkẽ meritũ uia
est. si huc ip̃m ut actenus̃ si de inceps quasi
tuum paueris id illi quidẽ longe gratius atq acce¬
ptius deo erit solent ei ingrati filii ceu sibi naturali
quodã uire debita patrum alimẽta ꝯtepne̾/ et pretͦ¬
ea scelus est amare filiũ ꝙ exte genitus sit et
adeo creatum homine̾ nõ amare. Itaq undiq ap̾
deum atq homines pietatẽ eximia tibi quesieris
ex alieno flagitio. D. Paui profilio qui non
erat filius. R. Pauisti ut filium pasce iam
rens. unus rẽctor. nolite ꝑ insolentiã dissim¬
ulare aut ꝑ iniidram atq odium sacrum natũe

Expanded text:
quod morte gravius qui meus credebatur, alienus est filius. Si ad communem spectaretis patrem, Comici consilio, humani nichil a vobis alienum putaretis. Diu alienum filium ut meum pavi. Suum filium pavisse natura fuerit, alienum caritas. Modo, post factum, non peniteat sed delectet. Filius ille meus dictus alienus apparuit. Aperta tibi ad magnum et singulare meritum via est, si hunc ipsum, ut hactenus, sic deinceps quasi tuum paveris: id illi quidem longe gratius atque acceptius Deo erit. Solent enim ingrati filii, seu sibi naturali quodam iure debita, patrum alimenta contemnere; et preterea scelus est amare filium, qui ex te genitus sit, et a Deo creatum hominem non amare. Ita undique apud Deum atque homines pietatem eximiam tibi quesieris ex alieno flagitio. Pavi pro filio qui non erat filius. Pavisti ut filium, pasce iam,rens, unus rector. Noli te per insolentiam dissimulare, aut per invidiam atque odium sacrum nature
Abbreviated transcription (Latin):
nuc ficta tranquilitate fallax. nuc fluctibus altis
minax nũc horrenda naufragiis. Ne de hoc ꝗde
ip̃o siqua tibi exꝑientia rerum est. dubitatio ulla
suꝑ erit ꝙͣ uis eĩ euentus ambigui ip̃a tñ am¬
biguitas ip̃a ⁊ uirtus que re int̾ incerta certũ
faciat cerra est cui cũ te totum. dederis proui¬
sa omĩa nichil erit ambigui. D. Unbigu¬
us status meus est mͥ. R. At non Ambi¬
guus deo id sat ẽ. illi te ip̃m fidens crede et
dic ei in manibus tuis sortes mee. Sd cũ pie
feceris pone metum pone ambiguitatẽ pone
sollicitudinem. Ille scit quid de te actur ᷤ sit n¬
ullius rei dubius parua quidem s firma in
nauicła magnũ suleas mare. fidus rueq sa¬
lutis amantissimꝰ gubernator est. Quid re¬
fert an uiã uector ignoret. si magistro naui¬
gii nota est..
DDe uulnerib acceptis dolor.

Expanded text:
nunc ficta tranquillitate fallax, nunc fluctibus altis minax, nunc horrida naufragiis? Ne de hoc quidem ipso, si qua tibi experientia rerum est, dubitatio ulla superserit: quamvis enim eventus ambigui, ipsa tamen ambiguitas, ipsa et virtus, que te inter incerta certum faciat, certa est, cui cum te totum dederis, provisa omnia, nil erit ambigui. Ambiguus status est michi. At non ambiguus Deo. Id sat est: illi te ipsum fidens crede, et dic ei: “in manibus tuis sortes mee”; id cum pie feceris, pone metum, pone ambiguitatem, pone sollicitudinem. Ille scit quid de te acturus sit. Nullius rei dubius, parva quidem, sed firma in navicula magnum sulcas mare: fidus tueque salutis amantissimus gubernator est. Quid refert an viam vector ignoret, si magistro navigii nota est? 77 DE VULNERIBUS ACCEPTIS Vul