comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ Dolus ẽptoris qualitate fci nõ qͣnti¬
tatẽ p̃tii estimatur. Quem si fui̾t int̾¬
cessisse ꝓbatu. nõ adu̾sus eum inque
emptor dñĩu trãstulit᷑ rei nendicatio i¬
uenditori. s ꝯtra illũ cũ quo ꝯtraxerat

Expanded text:
 Dolus emptoris qualitate facti, non quantitate pretii aestimatur. quem si fuerit intercessisse probatum, non adversus eum, in quem emptor dominium transtulit, rei vindicatio vend
Abbreviated transcription (Latin):
niui morte filii. ł filie fuerit solu¬
tu. nullo enĩ mͦ possit gener uł
nurus. filiis uiuẽtib ad tale fidei¬
fieri. ut post eos liberti ꝑueniãt.
hoc eodẽ ualente. sisiꝗs rẽ ĩ mobilẽ
alien ꝓhibiit aliciensut sihe¬

Expanded text:
nium morte filii vel filiae fuerit dissolutum. nullo etenim modo possint gener vel nurus filiis viventibus ad tale fideiadatim fieri, ut post eos liberti veniant. Hoc eodem valente, et si quis rem immobilem alien
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ĩ oĩb hui̾modo casib siue ĩ stitu¬
tionũ. siue legatoꝵ siue froĩ ꝯmis¬
soꝵ ł libertatium seu tutelaꝵ. hoc
ẽẽ in telligendu. ⁊ ambo ueniant
equa lance ad hereditatẽ. ambo le¬
gata simiłr accipiãt fidĩ ꝯ missum
in utrũq diuidatur. libertas utrũ¬
q capiat. tutoris ambo fungantur
offc̃o. sic neõ de fraudetur a como¬
do testatoris. sic maior ꝓuidẽtia pu¬
pillis inferatur. ne dũ dubitabat᷑ ap̃
quẽ debet ẽẽ tutela. ĩ medio res pup¬

Expanded text:
ibus huiusmodi casibus sive institutionum sive legatorum sive fideicommissorum vel libertatum seu tutelarum hoc esse intellegendum, et ambo veniant aequa lance ad hereditatem, ambo legata similiter accipiant, fideicommissum in utrumque dividatur, libertas utrumque capiat, tutoris ambo fungantur officio. Sic nemo defraudetur a commodo testatoris, sic maior providentia pupillis inferatur, ne, dum dubitatur, apud quem debet esse tutela, in medio res pup
Abbreviated transcription (Latin):
um qͣuidã slt ł institutiõe.
ł legatũ ł fidĩ ꝯmissu ł lbertatẽ
ł tutelam scripsisset. ille ł ille heres
mͥ esto. ł illi aut illido lego. ł dari
uolo .ł illuz aut illu libeꝵ ł tutorẽ
eẽ uolo .ł iubeo. dubitabat᷑ utru¬
ne in utilis sit huiꝰ mͦ ĩstitutõ sit. ⁊le¬
gatu ⁊ fidĩ ꝯmissu ⁊ libertas ⁊ tu¬
toris datõ. an occupantis melior cõ

Expanded text:
um quidam sic vel institutionem vel legatum vel fideicommissum vel libertatem vel tutelam scripsisset: "ille vel ille heres mihi esto" vel " illi aut illi do lego" vel "dari volo", vel "illum aut illum liberum" vel "tutorem esse volo" vel "iubeo", dubitabatur, utrumne inutilis sit huiusmodi institutio et legatum et fideicommissum et libertas et tutoris datio, an occupantis melior c
Abbreviated transcription (Latin):
Uem Ociam si non mãdã¬
te neq subcribente neq in
iubente dũa peciiam imu¬
tuam s̾uo p̾sce dedisses. tam̃
ea quãtitas si in rem dñe ey
iustis erogatõnib u̾sa est. de
inrem u̾so ap̃ suũ iidicem
eam conuieni ꝯsecutus scd̾m

Expanded text:
Etiam si non mandante neque subscribente neque iubente domina pecuniam mutuam servo Priscae dedisses, tamen ea quantitas si in rem dominae eius iustis erogationibus versa est, de in rem verso apud suum iudicem eam conveni, consecuturus
Abbreviated transcription (Latin):
.anui utilis tp̃s. S pocuis ex eo
die quo asseritur ꝯmissus dolus
intra ꝯtimui biemnum de dole
p̾sto est is qui dolum se passumꝯ
queratur. om̃s igitur sciant ne.
incipiende post biemiũ nec añ
ꝯpletum biemuum cepte post bi

Expanded text:
anni utilis tempus, sed potius ex eo die, quo adseritur commissus dolus, intra continuum biennium de dolo praesto est is, qui dolum se passum esse conqueratur. omnes igitur sciant neque incipiendae post biennium neque ante completum biennium coeptae, post bi
Abbreviated transcription (Latin):
tu tibi debe dotem afĩsco qui boua dãp¬
uati pr̃ĩs tui suscepit. licet .i. inro
quodam tuo pat̾ cuiꝰ h̃es extit̾it at¬
tũ iuri tuo ħ derogari nonpot cum
⁊ ip̃e pr̃ sũ issotate tua nec exigere
nec acciꝑe ꝙptem poterit
cpi dũ. Ei ignorans statũ hero¬
ltis ut liberũ duxisti. ⁊ dotẽ dedist
p̾t̾ea tibi debuisse eñ apparuerit
filu autẽ tui ut ex lib̾a nati ĩcerto
tũ pr̃e spurii ingeniu ĩtlłigũt᷑¬

Expanded text:
tui tibi debere dotem a fisco, qui bona damtui tibi debere dotem a fisco, qui bona damnati patris tui suscepit. licet enim viro quondam tuo pater tuus heres extiterit, attamen iuri tuo hoc derogari non potest, cum et ipse pater sine voluntate tua nec exigere nec accipere dotem poteratiae. Si ignorans statum Erotis ut liberum duxisti et dotem dedistipraeterea tibi debuisse eum apparuerit. filii autem tui, ut ex libera nati incerto tamen patre, spurii ingenui intellegunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ hus statuta sũt Int̾ clpas aut̃ uxo¬
ris ⁊ ꝯstinitõib enim̾iatas ⁊ has addi¬
uiꝰ si forte uxor sua ope ł ex indnsf̾a
abortũ fecerit ułita luxuriosa est
ut cõe lauacrũ iuris libidinis causa
tũ sibi fĩ conata fuit: ⁊ ĩ hus q̃d̾ cõis
mariti qͣm uxoris locant ut ꝙ̃ad mod̾
dos ⁊ donatq̃ pp̃ npcias perit ita
⁊ nuiłies indotate ĩ quartã ꝑtẽ q̃m
⁊ uiris ⁊ mułibous ex hac lege desti¬
nauimus anussionis ꝑicłm sustineãt
iudicio de moribus ꝙ anea quid̃ in
antiq̃s legibus positũ erat ñ autẽ
firq̃utabatur penitus abolito õibus
.⁊. eĩ causis reqͥsitis ⁊ ꝑ lectieqͣs
antiquitas introdncebat nicħ uali¬
dũ p̾t̾ eas qͣs anteriores costitutões
⁊ p̾sẽs dispoĩtõ introduxit ĩuenimꝰ¬
latõne int̾posita ut ip̃e res sisoluto
mat᷑monio extarent uxori reddãtͤ
picillas ꝯ ꝑtu ex stipularu iudicio
restitui oportere.
ecũdñ rõnem uiris estimas resti¬

Expanded text:
 his statuta sunt. Inter culpas autem uxoris constitutionibus enumeratas et has addimus, si forte uxor sua ope vel ex industria abortum fecerit, vel ita luxuriosa est, ut commune lavacrum viris libidinis causa tum fieri sibi conata mariti quam uxoris loquuntur, ut, quemadmodum dos et donatio propter nuptias perit, ita et mulieres indotatae in quartam partem, quam et viris et mulieribus ex hac lege destinavimus, amissionis periculum sustineant. Iudicio de moribus, quod antea quidem in antiquis legibus positum erat, non autem frequentabatur, penitus abolito: omnibus etenim causis requisitis et perlectis, quas antiquitas introducebat, nihil validum praeter eas, quas anteriores constitutiones et praesens dispositio introduxit, invenimlatione interposita, ut ipsae res, si dissoluto matrimonio extarent, uxori reddantur, ancillas cum partu ex stipulatu iudicio restitui oportere.ecundum rationem iuris existimas resti
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃. uałe. Si qnd̾ nuit apud
hostes uxor tua nũdũ frater ei
quasi his dotem reper̾e porest
si u̾o deinde defũcta est ħ̾rditatem
eiuis possit uendicare dotis quor
repetio ei uire conpetit cum in
stipulatũ deducta sit. ¶Mpr.

Expanded text:
. Tauro. Si quidem vivit apud hostes uxor tua, nondum frater eius quasi heres dotem repetere potest. si vero diem functa est et hereditatem eius possit vindicare, dotis quoque repetitio ei iure competit, cum in stipulatum deducta sit. PP.
Abbreviated transcription (Latin):
detur eod̾ modo ẜ̾uando ⁊ ĩ nuiłibus
q̃ indotate costitute sñ cłpa mariticos¬
titutõib cognita eos repudiau̾int
ł ip̃e cł̾pam ĩnocẽti marito p̾bu̾nt
uł ex utraq ꝑte equa lance ⁊ equiras
⁊ pena ẜuetur. hoc lucro qͣrte ꝑtis¬
filus quid̃ non extandib ip̃is uiro
⁊ inułi ꝯpetẽte ⁊ ab husquomõ nolu
eruit disponẽdo. fius mt̃ ⁊ dem̃ceps

Expanded text:
detur. Eodem modo servando et in mulieribus, quae indotatae constitutae sine culpa mariti constitutionibus cognita eos repudiaverint vel ipsae culpam innocenti marito praebuerint, ut ex utraque parte aequa lance et aequitas et poena serveturpa mariti consvel ipsae culpam innocenti marito praebuerint, ut ex utraque parte aequa lance et aequitas et poena servetur. H
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Potõris gradus indicibus
ab inferiorib ꝯpetens reu̾encia t̾bu¬
atur s ubi publica tiacratus utilitas
⁊ si imõr uidex u̾tatem inuestigau̾it
nlła maiori irrogatas ĩ uriã. Sa¬
ne qui insignia dignitatis adħ exc̃¬
cet. ut nõ digius inurus existim
asficiendos. eos ꝙ osficia ꝯpotãte mo¬
d̾antur ñ declinabit nr̃e ĩ dignatõis

Expanded text:
pu. Potioris gradus iudicibus ab inferioribus competens reverentia tribuatur. sed ubi publica tractatur utilitas, etsi minor iudex veritatem investigaverit, nulla maiori inrogatur iniuria. sane qui insignia dignitatis ad hoc exercet, ut indignis iniuriis existimet adficiendos eos, qui officia cum potestate moderantur, non declinabit nostrae indignationis
Abbreviated transcription (Latin):
n ano senꝓano cet̾is qr ult̾ius per
masculum sexis ꝑsonas ꝯtinua
gn̾is serie ꝯ nĩctis. Nlib̾os quos ha¬
bent in potesttite pat̾a. i fum̃ fili
ius linea sibi ꝯ nũtos ꝑ emãcipatõ¬
uem n ipsentes ⁊ ꝑegre degentes
uł in huide. locis: sen r egionib ciui¬
matibat ꝯmorantes .i iudicio u̾o
nõ pͥsentes iris sui costitũe malu

Expanded text:
u proavo ceterisque ulterius per masculini sexus personas continua generis serie coniunctis, si liberos, quos habent in potestate propria, id est filis linea sibi coniunctos, per emancipationem vel absentes et peregre degentes vel in isdem locis seu regionibus et civitatibus commorantes, in iudicio vero non praesentes, iuris sui c
Abbreviated transcription (Latin):
pĩs rerũ expͣim̃tis cognomimꝰ
.ad publicami utilitatẽ ꝑtin̾e ut satisda¬
legatis it̃ fid̾iꝯmissis inducte sũt eoꝵ¬
dẽ nolũtate remitri possint q̃uoc̃q eĩ
indicio uolũtatis cantõ legari uł si¬
di ꝯmissi remnti potest  ⁊¬

Expanded text:
is rerum experimentis cognovimus ad publicam utilitatem pertinere, ut satisdalegatis, item fideicommissis inductae sunt, eorundem voluntate remitti possint. quocumque enim indicio voluntatis cautio legati seu fideicommissi remitti potest.
Abbreviated transcription (Latin):
sarusdatõnem reninti posse duũi mar¬
cum ⁊ diũcomodo costitusse utaut̃
bomuiri arbitratu is cui isusti na
relictus est utatur fruatur mĩme
satisdatõe remita testam̃to posse i¬

Expanded text:
satisdationem remitti posse divum Marcum et divum commodum constituisse: ut autem boni viri arbitratu is, cui usus fructus relictus est, utatur fruatur, minime satisdationem remitti testamento posse
Abbreviated transcription (Latin):
comodũ imꝑalit̾ existimãtes. Locu aut̃
huic legi costiuimus inhus defũcroꝵ
elogus que post hanc ꝯposita fu̾int
anteriores ⁊ ẽĩ casuis suo marte dis¬
du r̾e cedimus ħ omĩa ad nos patres
ꝯsc̾pti duximus ẽẽ sancianda ut nem̃i
maneat incognitus nr̃e beniguolẽcie
labor s edicus ex sollẽpnitate a nr̃is
magistratib ꝓpõitis om̃ib ĩnotescat

Expanded text:
commodum imperialiter existimantes. Locum autem huic legi constituimus in his defunctorum elogiis, quae posthac composita fuerint: anteriores etenim casus suo Marte discurrere concedimus. Haec omnia ad vos, patres conscripti, duximus esse sancienda, ut nemini maneat incognitus nostrae benivolentiae labor, sed edictis ex sollemnitate a nostris magistratibus propositis omnibus innot
Abbreviated transcription (Latin):
uantes ea que ab ipõꝵ st̃ statnta põtifi¬
pinius ⁊ ab onñeccã catholita ẽẽ ussi¬
mus a lienos ua errore dãpnato doc¬
trinã mãm ꝙͣtocius sequi ab illa re¬
gulari ꝓ fessione signau̾unt equin
quippe est ut siquis nrĩs uñmneobedi¬
enciam accomodñt statutis ect̃iis habe.¬

Expanded text:
ab ipsorum sunt statuta pontifipimus et ab omni ecclesia catholica esse iussimus alienos, nisi errore damnato doctrinam nostram quantocius sequi habita regulari professione signaverint. Aequum quippe est, ut, qui nostris minime oboedientiam com
Abbreviated transcription (Latin):
m̃siam mãm. ut si pp̃o errore doposito
⁊ pͣna ĩtentõe depuisa ad imitatem
ceptis indiguatõins nr̃e remoneatis
aculeos ⁊ nod̾ int̾cedñtibus benigni
diguetur custodire tꝑ̃ibus Inhac
uera religione ⁊ inutaite ⁊ uen̾atõne
apłice sedis cuins p̾ncipatũ ut xp̃am

Expanded text:
prio errore deposito et praua institutione depulsa ad unitatem ceptis indignationis uestrae remoueatis aculeos et nobis intercedentibus benigni dignetur custodire temporibus in hac uera religione et unitate et ueneratione apostolicae sedis. cuius principatum ut
Abbreviated transcription (Latin):
antiqui ⁊ in reb mobilib uł
se mouentib que fu̾ant aliena¬
te uł quocũq mõ bona fide tilmẽ
decente usncapionem extendebũt
nõ in ytalico solo. uerũ sed moẽ
orbem t̾rarũ ⁊ hanc annali tp̃re
ꝯclude bant ⁊ eamduxiius esse
corrigendainlut sicus alienam
rem mobilem sen se mouenten
oiali bona fide ꝑ ꝯtimiũ trienmũ
derinuit is fir mo iure eam possi
antenoris iusti possessoris ⁊ cõm
bilibus obẜuandil esse ceusemus
sut iom̃ibus iusto titulo possessi¬
onis añceioris iusta detẽto q̃ mr̃e
sitan aliene rei sciã licet extitulo
lucratiuo ea capta est ¶tnet eñ
ampliatur ꝙͣ longi tp̃is mat̾ia q̃
ei subdita est mimiatur aut̃ usu¬
capio nõ dpendiosa dñii iactiun ⁊
eius iura nogentia. cũ ⁊̃ res diui¬
di mancipii ⁊ nec mãcipi saneãti¬
qͣuni est ⁊ m̾ito antiquari oportet¬

Expanded text:
 in rebus mobilibus vel se moventibus, quae fuerant alienatae vel quocumque modo, bona fide tamen, detentae, usucapionem extendebant, non in Italico solo nexu, sed in omnem orbem terrarum, et hanc annali tempore concludebant, et eam duximus esse corrigendam, ut, si quis alienam rem mobilem seu se moventem vinciali bona fide per continuum triennium detinuerit, is firmo iure eam possidanterioris iusti possessoris et connbilibus observandum esse censemus, ut in omnibus iusto titulo possessionis antecessoris iusta detentio, quam isitan alienae rei scientia, licet ex titulo lucrativo ea coepta est. Ita etenim ampliatur quidem longi temporis materia, quae ei subdita est, minuitur autem usucapionum compendiosa dominis iactura et eius iura nocentia. Cum etiam res dividi mancipi et nec mancipi sane antiquum est et merito antiquari oportet
Abbreviated transcription (Latin):
apr̃ Per lib̾am ꝑsonã igno¬
Aranti quoq ad quiri possessionem
⁊ post quã scĩa int̾uen̾it usucapio¬
ns conditõnem inchoari posse tã
tñ est

Expanded text:
 Per liberam personam ignoranti quoque adquiri possessionem et, postquam scientia intervenerit, usucapionis condicionem inchoari posse tam tum est
Abbreviated transcription (Latin):
sunt alie maĩoris eui ꝯtinẽ¬
tes ꝓlixitatẽ satis inutile est
alib autẽ reclude̾ sed ⁊ siquis
res alienas ytalicas cũ bona
fide possidebat ꝑ bieniũ in¬
seri dñi rerũ excludebantu.
⁊ ulłs ad eas reẜnabatur. re¬
gressus que u nescientibus
dñis ꝓcedebant quo nicħ euat
in humanius si hõ absens et
nesciens tam augusto tp̃r siu
cadebat possessionib ¶ deo ꝑ
p̾sentem legem ⁊ in ytaliciso¬
li rebz que ĩmobiles sũt uł
esse intlłiginitur. sic̃ annalẽ

Expanded text:
sunt aliae maioris aevi continentes prolixitatem, satis inutile est alibus autem recludere. Sed et si quis res alienas, italicas tamen, bona fide possidebat per biennium, miseri rerum domini excludebantur et nullus eis ad eas reservabatur regressus. Quae et nescientibus dominis procedebant: quo nihil inhumanius erat, si homo absens et nesciens tam angusto tempore suis cadebat possessionibus. Ideo per praesentem legem et in Italicis solis rebus, quae immobiles sunt vel esse intelleguntur, s
Abbreviated transcription (Latin):
bem. Dec ex uer nenditõn
roicliditem quã nõ fu̾at eptor
ad eptus ĩpłe retnĩe potett. at
młto minus is qui asseu̾atõne fal¬
mpr̃ ⁊ ¶emo ambigit possessi¬
onis duplicem esse ratonemaliar
om̃i adiisarioꝵ silencio ac tacit p¬
intate fur metur: int̾pellatõne uoͫ
⁊ controu̾sia ꝓgressa nõ posse eum
pore teneat tamẽ ex int̾positacõ¬
testatõne ⁊ ex ea causa mindici

Expanded text:
. Nec ex vera venditione possessionem, quam non fuerat emptor adeptus, improbe retinere potest: ac multo minus is, qui adseveratione fal . Nemo ambigit possessionis duplicem esse rationem, aliomnium adversariorum silentio ac taciturnitate firmetur: interpellatione vero et controversia progressa nopore teneat, tamen, ex interposita contestatione, et causa in judici
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. It Imꝓba possessio fir¬
mũ titulũ ꝑciadendi nlłm paii¬
re potest. Unde ingrediente te
ĩ uatuam posse. Unẽ alieni fũdi
nõ ꝯsenciente dño uł accore qui
eius rei ꝯcedende porestatẽ habu¬
it cãm iuistam possessionis ad ipis¬
ti non potuisse cerra est

Expanded text:
. Improba possessio firmum titulum possidendi nullum praestare potest. Unde ingredientem in vacuam possessionem alieni fundi non consentiente domino vel actore, qui eius rei concedendi potestatem habuit, causam iustam possessionis adipisci non potuisse certum est
Abbreviated transcription (Latin):
mere qui uł certe admĩstiatõis
nł ab hus fu̾mt dati ⁊ mł̃to mͣ¬
gis si a nr̃a magestate delegata
quid penitus dubitondum relĩ¬
quatur. ⁊ hoc addendũ esse cen¬

Expanded text:
dministrationi, vel ab his fuerint dati, et multo magis si a nostra maiestate delegata quid penitus dubitandum relinquatur, et hoc addendum esse cen
Abbreviated transcription (Latin):
uꝰ. ¶ ultimi int̾est utrñ ne
nim̾astiei qr poiẜio tradita est
an contractũ ep̃nonis a te no¬
mĩe tuo m̃to tiñuxoris nomẽ
post miti mũtis scribi fec̾is
Acan si quidem uror tua nõie
suo emit eiq res tradite sũt
nec inte qͥcquam de hus ꝓcessit
nõ nisi de p̾cio adu̾sus eam inꝙͫ

Expanded text:
. Multum interest, utrumne numerasti eique possessio tradita est, an contractu emptionis a te nomine tuo habito tantum uxoris nomen post instrumentis scribi feceris. Nam si quidem uxor tua nomine suo emit eique res traditae sunt nec in te quicquam de his processit, non nisi de pretio adversus eam, in
Abbreviated transcription (Latin):
g̾ato insertas pentõ ĩ tp̃s legnime
etatis delata indetur ⁊ ideo si elya se¬
uerma silia restatoris qui legat᷑ relicͣ¬
tum est die legori cedenre uira fũcta
est ad ħrtẽ suñ accõnẽ rr̃smissit sci¬
licet ut eo tp̃r solutõ fiat quo senesa
si reb hũanis substracta nõ finsset
nicesimum quintũ anpmi etatis ĩ

Expanded text:
o in tempus legitimae aetatis dilata videtur. Et ideo si Aelia Severina filia testatoris, cui legatum relictum est, die legati cedente vita functa est, ad heredem suum actionem transmisit, scilicet ut eo tempore solutio fiat, quo Severina, si rebus humanis subtracta non fuisset, vicesimum quintum annum aetatis
Abbreviated transcription (Latin):
nonsunt inuicem si sbstituti sed cum
extraneis seusolisint iustituti ⁊ an̾
aptãs tabulas defuncti sn se nou̾itͥ
sc̾ptos hides sũ ignorau̾int in lib̾os
suos cimistũq sint sexus uł gradꝰ
d̾elictã sibi hiditariã portõnem posse

Expanded text:
non sint invicem substituti, seu cum extraneis seu soli sint instituti et ante apertas tabulas defuncti, sive se noverint scriptos heredes sive ignoraverint, in liberos suos, cuiuscumque sint sexus vel gradus, derelict
Abbreviated transcription (Latin):
U̾ Eꝑti fides ac uendi¬
ti sñ q̃ntitare c̾ta nlła est pla¬
cito autt p̾cio nõ inim̾ato
s solum tradita pesẜone istiꝰ¬
modi contractus non hẽtur
irritus: ut idcuto is qui cõ¬
ꝑauit minus recce pouid
ꝙ soluta sĩmia qͣm daricon¬
uenerat negatur. s indo¬
natone gr̃a predii ficto uẽ¬
ditõne si tradito sequatur

Expanded text:
 Empti fides ac venditi sine quantitate nulla est. Placito autem pretio non numerato, sed solum tradita possessione istiusmodi contractus non habetur irritus, nec idcirco is qui comparavit minus recte possidet, quod soluta summa quam dari convenerat negatur. Sed et donationis gratia praedii facta vendition
Abbreviated transcription (Latin):
. se .ꝯ. uelb auxiliũ regressũ¬
.sĩautẽ sũ sc̃ptis int̾cesẜit
possit stipulator ostend̾e eã
accepisse peciũam uł res sic¬
sb̃isse obligatõni repelli eã¬

Expanded text:
egressumautem sine scriptis intercesserit possit stipulator ostendere accepisse pecunias vel res bisse obligationem, repelli ea
Abbreviated transcription (Latin):
simili modo ao post̾itint in
sicut apud antigintatem
huius cansa uentiletur sc̃¬
mus societatem cortrabi
posse nou solum pure s
⁊ sb̾ conditõne uolintates
⁊ eiũ legĩme contrahenciũ
dm̃imodo obẜuande sunt
U̾. Eancimus uet̾i du¬
uitatõne remota licenciã
hre furiosi curatorem disso¬
lue si małint societatem
furiosi. ⁊ socus hic̾e ei renĩ¬
ciare q̃ admodũ nõibus ali¬
is contrctibus legitima.
auccoritatem ei dedimuis
⁊ iti inhac ꝑte eum ꝑ mi¬
timius ꝯpetenter comodis
furiosi proiidere. Ne¬

Expanded text:
simili modo apud posteritatem sicut apud antiquitatem huiusmodi causa ventiletur, sancimus societatem contrahi posse non solum pure, sed etiam sub condicione: voluntates etenim legitime contrahentium omnimodo conservandae suntpp. Sancimus veterum dubitatione semota licentiam habere furiosi curatorem dissolvere, si maluerit, societatem furiosi, et sociis licere ei renuntiare. et quemadmodum in omnibus aliis contractibus legitimam auctoritatem ei dedimus, ita et in hac parte eum permittimus competenter commodis furiosi providere.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinentis spẽi. uł cuuusib mat̾ie
ꝓ sua anccoritate uł sacro iay
cucito aut in poster inneliciendo
rescͥpto aut pͥgmatica sanct̃one
ur sacre nr̃e pietatis auotatõe
monopolum audcat excere.
neueqius illicitis habitis cõ

Expanded text:
pertinentis speciei vel cuiuslibet materiae pro sua auctoritate, vel sacro iam elicito aut in posterum eliciendo rescripto aut pragmatica sanctione vel sacra nostrae pietatis adnotatione, monopolium audeat exercere, neve quis ill
Abbreviated transcription (Latin):
Ctarum exhus tĩmõ sp̃ebrs qͣs
ce locis ꝓpis unde ꝯueniunt huc
deportontur occonarii uectige
accipũt quas nõ ex romino so¬
lo que sũt tñ lege concesst adaba
resteruntur has habeat a psta¬
tõne mininnes hac libas¬

Expanded text:
tarum ex his tantum speciebus, quas de locis propriis, unde conveniunt, huc deportant, octavarii vectigal accipiant : quas vero ex Romano solo, quae sunt tamen lege concessae, ad propria deferunt, has habeant a praestatione immunes ac lib
Abbreviated transcription (Latin):
mpr.Si puellani ea legeuẽdi¬
diti ut manumitt̾etur ⁊ si
p̾starentur nõ ẜuata fide ui¬
ch̾ioniuus eami prormptam
euestigio ẜunuitis ad lib̾tatem
que p̾stari porit ꝯstiant
Nec pecunia q̃si rupta fide
siscepta recte petitur. ꝯñ
mutata uenditoris uolũta¬
te ꝯditõnis potestate post
tari oꝑtima rõne placuit

Expanded text:
Si puellam ea lege vendidisti, ut manumitteretur et, si praestarentur, non servata fide nihilo minus eam raptam e vestigio servitutis ad libertatem, quae praestari potuit, constitit, nec pecunia quasi rupta fide suscepta recte petetur, cum non mutata venditoris voluntate condicionis potestate post tari optima ratione placuit
Abbreviated transcription (Latin):
robus quas ad usum ꝓpͥum nł adfisc̃
inferunt uł excercendi mr̃ giã re¬
uehuntur ulłu uecrigal a staciona¬
rus exigantur: ea u̾o que exrra pre¬
dcãs causas uł negociatõnis gr̃a ea
erga portantur. solite pͥstatõnis sub

Expanded text:
s ad usum proprium vel ad fiscum inferunt vel exercendi ruris gratia revehunt, nullum vectigal a stationariis exigantur. Ea vero, quae extra praedictas causas vel negotiationis gratia portantur, solitae praestationi sub
Abbreviated transcription (Latin):
on solent nouã nectigalia in¬
ꝯsulns p̾ncipibus institui. eigͦ
exigi aliquid ꝙ ibicite poscatur
eractimi idetur. si contra rõ¬
ueni iuris eractũ est restitin
nbebit.¶dem. Si ꝓuincia

Expanded text:
on solent nova vectigalia inconsultis principibus institui. ergo et exigi aliquid, quod illicite poscatur, exactum videtur, si contra rationem iuris extortum est, restitui iubebi
Abbreviated transcription (Latin):
mpꝰ. Qui excercendoꝵ merta¬
Aruimi aut ñidinarũ licenciã uł
toritate meruerunt i ta bñfitõ
resc̾pti pociantur: ut ulłm in
m̃cantib atq ñdinis ex nego¬
uenalitus uit locoꝵ tp̃rali q̃stu
comodum priuata exactõne
sectentur uł su̾ p̾textu priuati
cebiti aliquami obitemi ꝯcurrẽ¬
tibus molestiam possint inferre
missus es ante q̃stiouẽ lib ꝯmissis¬
ꝯmissi motam statimituũ uectigał
uoĩe conneli non est ẽcium
dicitur si lite res antioͥpata nõ est
uendicari potest. ueq p re que in
cõmissi cãm cecidit: si ip̃a nõ exstat
ꝯmisi tenerentin: ꝓinde deposito hec
metu. si qua porraria desere te appar¬
ruerit erorne. Impr¬
enos illũ uecuig alia mariere oport.
qui suꝑior inlicitatõnẽ exfiterit nta
ut nõ minus ꝙ̃ t̾emũ trienniumi fius̾¬
suͣ locatõ ꝯcludanir nec ullo modo
int̾iũpaniir tp̃s exigendum uettiga¬

Expanded text:
Qui exercendorum mercatuum aut nundinarum licentiam vel toritate meruerunt, ita beneficio rescripti potiantur, ut nullum in mercatibus atque nundinis ex negovenaliciis aut locorum temporali quaestu et commodo privata exactsectentur, vel sub praetextu privati debiti aliquam ibidem concurrentibus molestiam possint inferre.missus es ante quaestionem commissi motam, statum tuum vectigalis nomine conveldicitur, si lis anticipata non est, vindicari potest, neque pro re, quae in commissi causam cecidit, si ipsa non extat commissi tenerentur. proinde deposito hoc metu, si qua portoria debere te apparuerit, exsolve. Impenes illum vectigalia manere oportet, qui superior in licitatione extiterit, ita ut non minus quam triennii fine locatio concludatur nec ullo modo interrumpatur tempus exigendis vectiga
Abbreviated transcription (Latin):
arceantur pacta int̾ se conpo¬
uere ut necius ꝙ alt̾i ꝯmissũ
fit opus inpleat aut ĩuictam
alt̾i sollicitudinem alt̾ int̃cipi¬
at data licencia inuciiq ab
alt̾o incohactum ⁊ delelictum op̾
ꝑ alt̾m sine alicino timore dispẽ¬
dir m̃plere onĩaq hunsmodi
facmnora demĩciandi sme ulla for¬
midine ⁊ sñ indiciarus sũprib¬
¶ Si ꝯiuis autẽ monopolimi ausiss

Expanded text:
componere, ut ne quis quod alteri commissum sit opus impleat aut iniunctam alteri sollicitudinem alter intercapiat : data licentia unicuique ab altero inchoatum et derelictum opus per alterum sine aliquo timore dispendii implere omnique huiusmodi facinora denuntiandi sine ulla formidine et sine iudiciariis sumptibus. Si quis autem monopolium ausus
Abbreviated transcription (Latin):
apr̃. Si prediũ quis sb̾ cale¬
ge ꝯꝑau̾it ut si displicu̾it in¬
id̾ obẜuati ⁊ si pestibilis fũ¬
dus .i. pestibulas. uł herban
ieniferam bñs ignorante ep̃to¬
emptore distiactus est. Nã eciam
quo redibñdũ esse
Dẽ. Habito semł bona fide con¬
ꝑactu suancipioq suscepto eti
p̾cio soluto ita demũ repetodi
precũ potestas est ei qui niãci
baris s eciam in puicialib
S̾iis nure p̾sc̾ptum est

Expanded text:
. Si praedium quis sub ea lege comparaverit, ut, si displicuerit, inIdem observatur et si pestibilis fundus, id est pestibulas vel herbas letiferas habens, ignorante emptore distractus sit : nam in hoc quoque redhibendum esse. Habito semel bonae fidei contractu mancipioque suscepto et pretio soluto ita demum repetendi pretii potestas est ei qui mancipibaris, sed etiam in provincialibus servis iure praescriptum est
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Dec magistratuũ ult̾ius ꝓ¬
cedat licencia plemus designamis
nec par̾monialem colonũ sũ alium
quip̾ulegio ab hac nĩcupatõne def¬
Senditur tutele mun̾is ast̾ugñt

Expanded text:
. Ne magistratuum ulterius procedat licentia, plenius designamus, ne patrimonialem colonum sive alium, qui privilegio ab hac nuncupatione defenditur, tutelae muneris adstringat
Abbreviated transcription (Latin):
i scdm mandatum triplio¬
ns ac felicis cquos tuã
tum a pͥmo debitore tibi
traditos uni de hus ut̾¬
usq uoluntate dedisti ad
pnrdũ placitis eos mã¬
dati iuditõ ꝯuentos toñ¬

Expanded text:
i secundum mandatum tryphonis ac felicis equos tua tum a proprio debitore tibi traditos uni de his utriusque voluntate dedisti, ad parendum placitis eos mandati iudicio conventos bon
Abbreviated transcription (Latin):
uicessima honestã uł cãna missi¬
onem secuti sunt. hõmuͣ ⁊̃ iume¬
rũ ꝑsoualiũ nacatõnẽ ꝯcessimus
huiꝰ aut̃e indulgencie ur̃e tenorẽ
remim̾antes fidam deuotõnem
sitatem remisumus

Expanded text:
ipendia honestam vel causariam missionem consecuti sunt, onerum et munerum personalium vacationem concessimus. Huius autem indulgentiae nostrae tenore remunerantes fidam devotionem di necessitatem remisimus
Abbreviated transcription (Latin):
lebritas omnittatur ulłs existimet ob id de¬
esse rc̃te alias into mat̾monio firmita¬
tẽ uł exeo natis lib̾is una posse legitimoꝵ
ausferri int̾ pores honestate ꝑsonas
nlła lege ĩpediente ꝯsorciũ quid̾ ipõꝵ ꝯse sũ

Expanded text:
lebritas omittatur, nullus aestimet ob id deesse recte alias inito matrimonio firmitatem vel ex eo natis liberis iura posse legitimorum auferri, inter pares honestate personas nulla lege impediente consortium, quod ipsorum consensu
Abbreviated transcription (Latin):
Iraq cũ ĩiustũ sit ẜnos quo lib̾tare do¬
uaros posse ꝑ diuinã indulgencia nata¬
libus sius restitui. post q huiꝰmodi p̃n¬
cipale br̃sc̃iũ ita degere qͣsi mĩꝙͣ deẜnissẽt
S ut nigemu nati eẽnt. mułies autẽ q̃
scenatis auid̾ se se ludis ĩmiscuerñt post¬
ea u̾o sp̾ta malacõditõne ad meliorẽ mi¬
grare sĩ am ⁊ ĩ honesã ꝓ fesionẽ efuge

Expanded text:
Itaque cum iniustum sit servos quidem libertate donatos posse per divinam indulgentiam natalibus suis restitui postque huiusmodi principale beneficium ita degere, quasi numquam deservissent, sed ingenui nati essent, mulieres autem, quae scaenicis quidem sese ludis immiscuerunt, postea vero spreta mala condicione ad meliorem migravere sententiam et inhonestam professionem effuge
Abbreviated transcription (Latin):
sollepnt̾ suũ te rueri starũ ⁊ cõse¬
cont̃ ꝙ̃ fudis p̾ces yius dicarur ei.¬
q lib̾tas ex manumissione mia ñdi¬
ceum ꝓbatõ ẜuitutis originis et
bñficu maniissionis nb̾tatẽ ei as¬
signans tuũ. ⁊̃ ins patronatus tuer̃
sin u̾o ꝯsensiat ẜuituti tue iure con¬
cari non licet. sic ꝑ ea que nõ manu¬
mittẽdi cansa dñi cũ ẜuis ꝓp̾is agũt
nich sibi detrahunt

Expanded text:
statum et consecontra quem fundis preces, servus dicatur eique libertas ex manumissione tua vindicetur, probatio servitutis originis et beneficium manumissionis libertatem illi adsignans tuum etiam ius patronatus tuetur. si vero consentiat servituti, tunc iure concari non licet, sic per ea, quae non manumittendi causa domini cum servis propriis agunt, nihil sibi detrahunt
Abbreviated transcription (Latin):
U̾tatis nõ sñ dolo malo reꝑitur ms
intute costitute sil̃e hre p̾udicum
erit utrũ ex ẜuitute in lib̾tatẽ petatur
an exnb̾tate in ẜuitutẽ sui ꝯceꝑtõne ma¬
ifeste ꝓbatur nec a quã uł qͥcqͣm ancille

Expanded text:
ne dolo malo reperitur, in servitutem constitutae simile habere praeiudicium erit, utrum ex servitute in libertatem petatur an ex libertate in servitutem" sui conceptione manifeste probatur, nec quicquam ancillae
Abbreviated transcription (Latin):
uũ ⁊ mũdi tocius elem̃ta ꝓcesserunt
est. ꝯ itaq nicħ tam studiosum in
oĩbus rebus ĩnẽmur ꝙͣ legum aucto¬
ritas q̃ ⁊ diuinas ⁊ humanas res bñ
disponit ⁊ om̃en ĩquitatem expesli̾
reppiis aut̃ om̃eni legũ tranitẽ
qui ab urbe romana ꝯdira ⁊ romuleis¬

Expanded text:
et mundi totius elementa processerunt est. Cum itaque nihil tam studiosum in omnibus rebus invenitur quam legum auctoritas, quae et divinas et humanas res bene disponit et omnem iniquitatem expellit, repperimus autem omnem legum tramitem, qui ab urbe condi
Abbreviated transcription (Latin):
natris tne uictus eẽt. matr̃e tuam
circĩmienerit. ut ei caueat ulłam se
ꝯtrou̾siam de ẜuis moturam id pacc̃
ntala fidefcm̃ irritum est ⁊ ꝯ ex ea cõ.¬
uentõne ꝯ matre tua agi ceꝑit iue n¬
dex eam lib̾abit

Expanded text:
matris tuae victus esset, matrem tuam circumvenerit, ut ei caveret nullam se controversiam de servis moturam, id pactum mala fide factum irritum est, et cum ex ea conventione cum matre tua agi coeperit, iudex eam liberabit
Abbreviated transcription (Latin):
testamento datum dicis & non po¬
test uideri iure fcm̃. Qd siut ꝓpo¬
nis animistratõni se mistuitꝰ ue¬
gõꝵ gestoꝵ acc̃o tam adu̾sus eũ
qui contia hr̃edes eius ꝯpetit¬

Expanded text:
testamento datum dicis: quod non potest videri iure factum. quod si, ut proponis, administrationi se miscuit, negotiorum gestorum actio tam adversus eum quam contra h
Abbreviated transcription (Latin):
pamcostituto costitute h̾rditos sit
telicta ⁊ ił ab incestato delata. amatͤ
uł  linea ex qua mat̾ descendit uł
alus quibuscũq ꝑsonis. licehit ꝑa¬
rentib eis sub quoꝵ potestate ẽ
rens negler̾ir ⁊ in memorara¬
etate infans decesẜit tc̃ parẽtẽ
quidẽ suꝑstirẽ orña exquatũ suc¬
cessione ademindẽ infantẽ de uolu

Expanded text:
constituto vel constitutae hereditas sit derelicta vel ab intestato delata a matre vel linea ex qua mater descendit vel aliis quibuscumque personis, licebit parentibus eius sub quorum potestate est rens neglexerit et in memorata aetate infans decesserit, tunc parentem quidem superstitem omnia ex quacumque successione ad eundem infantem devolu
Abbreviated transcription (Latin):
Da.A p̃unos primoꝵ locorũ uolu¬
nis sollicitud iem ger̾e. ut romanos
captiuos qui reu̾si fu̾int uenio teneat
nemo inuirus uł cãpnis asficiat¬
abus uł ancillis pccãndi necc̃atem ĩposu¬
erint liceat filiabus uł ancilł ĩplorato

Expanded text:
ianos proximorum locorum volumus sollicitudinem gerere, ut Romanos captivos qui reversi fuerint nemo teneat, nemo iniuriis aut damnis adficiatabus vel ancillis peccandi necessitatem imposuerint, liceat filiabus vel ancillis episco
Abbreviated transcription (Latin):
uendidisti ⁊ ꝓ marito peciui¬
am soliisti desficit ꝯuxilium
tuc a marito tuo pignorida.¬
te sunt non tenentin: ꝙ si ꝯ¬
sensisti obligatõn sciente c̾dr¬
trise auxilio senatus ꝯsultint
potes Qd̾. si pacienciam p̾sti¬
tisti ut quasi suas xes marit᷑
obligaret deciꝑe uolinsti mu¬
tuam pecĩam danteur ⁊̃ ĩo
tibi uon sucturetur senatus
ꝯsulto quo infusmta uł cnͣ

Expanded text:
endidisti et pro marito pecuniam solvisti, deficit auxilium tuae a marito tuo pignori datae sunt, non tenentur. quod si consensisti obligationi sciente creditrice, auxilio senatus consulti uti potes. quod si patientiam praestitisti, ut quasi suas res maritus obligaret, decipere voluisti mutuam pecuniam dantem et ideo tibi non succurretur senatus consulto, quo infirmitati, n
Abbreviated transcription (Latin):
mpr̃ S ⁊ filius tuus inpotes¬
tate tuaagens contrri semaius
ꝯsultum maced̾ inutuam sũp¬
sit pecumam acc̃o de peculio
adu̾sus te iõ nonũe esficacit᷑
dirigi nequaꝙ̃ potest ꝙ sena¬
tus ꝯsulti auxliũ. licet filios
fam̃ menunit ad nepotes ⁊
ꝓnepotes porrigitur

Expanded text:
 Si filius tuus in potestate tua agens contra senatus consultum macedonianum mutuam sumpsit pecuniam, actio de peculio adversus te eo nomine efficaciter dirigi nequaquam potest. Quod senatus consulti auxilium, licet filii familias meminit, ad nepotes et ad pronepotes porrigitur
Abbreviated transcription (Latin):
eo ꝙ̃ ꝓꝑte ħ̾rdẽ institu̾at ita reliq̾sse
ꝓponas. Si sñ lib̾is institutus obisset
diem. isq nepotẽ ꝙ̃ ex filia suscepit
hrdem instituerat ꝯdicõnẽ adsc̾ptã
fid̾i ꝯmisso defecisse mãifest̃ est usi alĩ
defũcti uolumtus eiudent̾ ꝓbabit᷑

Expanded text:
o parte heredem instituerat, ita reliquisse proponas, si sine liberis institutus diem obisset, isque nepotem, quem ex filia susceperat, heredem instituerat, condicionem adscriptam fideicommisso defecisse manifestum est, nisi alia defuncti
Abbreviated transcription (Latin):
uł insulam relinquo ita ut q̾nq
milia ex hiis. uł eamdẽ insulam me¬
a duuo seu̾o  admissũ ẽ s inpecunia¬
rus causis uoluntatis tuende gr̃a nõ
ĩmerito recipiendũ est ut ħ ex huiꝰnõi
unt. sũ ad dandũ. uł ad faciendũ aliqͥd

Expanded text:
vel insulam relinquo, ita ut quinque millia ex his vel eandem insulam mea divo severo hoc admissum est. Sed in pecuniariis causis voluntatis tuendae gratia non immerito recipiendum est , ut etiam ex huiusmodi iunt, sive ad dandum vel fac
Abbreviated transcription (Latin):
traxit humanũ est ut uł p̃¬
cumi re restituente  emp¬
torib fimdum uenditum re¬
cipias auctoritate int̾cedente
est iusto p̾cio recipiet: nimi
aut̃e p̾ciũ esse udetur. si nec
dimidia ꝑs iusti p̾cu solutas¬

Expanded text:
traxit, humanum est, ut vel pretium te restituente emptoribus fundum venditum recipias auctoritate intercedente est iusto pretio recipies. Minus autem pretium esse videtur, si nec dimidia pars veri pretii soluta
Abbreviated transcription (Latin):
appr̃. Om̃s ꝓ hus agris quos po¬
ssident publicas pensitatõnesas¬
noscant net pactõnib contrariis
adumentur. ¶Si uenditor aut
conator ap̃ se collatõnis saitmaui
.uaccõne illicita uołi̾nt reri¬
nere ⁊ si neodum translata
sit ꝓfrilio censualis s⁊ apnd
gͬorem fundi dñm forte ꝑma¬
ueat dissimulantib ip̃is ut
non possidentes ꝓ possicenrib

Expanded text:
pro his agris quos possident publicas pensitationes agnoscant nec pactionibus contrariis adiuventur, si venditor aut donator aput se conlationis sarcinam pactione illicita voluerit retinere, etsi necdum translata sit professio censualis, sed apud priorem fundi dominum forte permaneat, dissimulantibus ipsis, ut non possidentes pro possidentibus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectam uenditõnem om̃e co¬
modum ⁊ incomodũ ꝙ rei uẽ¬
dite ꝯtingit ad emptorem ꝑti¬
uer ¶ Iccor Eñ ex hus rantum
cousis suo ordine tencunz que
ex p̃cedente tp̃r cãm e uicroie
parant ⁊ ita si ei demĩcimm
est ut cause agente adessor
⁊ nõ ab sente accore cori eũ
mp̃. Qum conuenit ut singłe
anphore in iucerto p̾cio uene¬
ant ante ꝙ̃ rradantur iupstã¬

Expanded text:
fectam venditionem omne commodum et incommodum, quod rei venditae contingit, ad emptorem pertinet. Auctor enim ex his tantum causis suo ordine tenetur, quae ex praecedente tempore causam evictionis parant, et ita, si ei denuntiatum est, ut causae agendae adesset, et non absente emptore contra eum . Cum convenit, ut singulae amphorae vini certo pretio veneant, antequam tradantur
Abbreviated transcription (Latin):
uarie emolumenta tactantes
cognouimus hanc eẽ causam
maxime reliquorũ ꝙ nõ ulli̾
captantes aliquoꝵ mom̃tarias
nectãtes sb̾ hac conditõne fũdos
feuant ⁊ inmunes eos possideant
iõq placuit ut si ꝙ̃ costiterit huiꝰ
hu̾isse contractũ arq hac lege po¬
ssessionem ẽẽ m̾̃carum tam ꝓ so¬
lidis censib fundi ꝯꝑati ꝙͣ ꝓ re
hiaius nim̾isis eiusd̃ possonis ob¬
norius teneatur ꝯ necĩte sit em̃ns
quui oꝑat censum rei oꝑare agnos¬

Expanded text:
nariae emolumenta tractantes cognovimus hanc esse causam maxime reliquorum, quod nonnulli captantes aliquorum momentarias necessitates sub hac condicione fundos ferant et immunes eos possideant. Ideoque placuit, ut, si quem constiterit huiusmodi habuisse contractum atque hac lege possessionem esse mercatum, tam pro solidis censibus fundi comparati quam pro reliquis universis eiusdem possessionis obnoxius teneatur, cum necesse sit eum qui
Abbreviated transcription (Latin):
tutoris bona si debitores existãt
tãquã pignoris obligara titulo¬
unõres sibimet uendicare mĩme
ꝓhibũtur. Id̾ est. ⁊ situtor uł cura¬
tor quis costitutus res minoꝵ non

Expanded text:
toris bona, si debitores existant, tamquam pignoris titulo obligata minores sibimet vindicare minime prohibentur. Idem est et si tutor vel curator quis constitutus res minorum non
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. De successione sua tutores
Afrust᷑ timent ꝯ hus qui tutelam
ad ministinu̾unt testam̃ti fact̃o ñ
denegetur nec de bonis suis conare
aliquid ꝓhibentur.¬
ebitoribus pupille ꝓ officii ratõe
tutorem te costiratũ ad seuerans ad te
nominũ ꝑicło ꝑtinente parere soło¬
i. ni demĩcia qui satis non fec̾int ñ
uenditõne ꝑignoꝵ uti comimũ iu¬
re potes dem. ⁊iptor licet¬
.absens detreto datus si sciens sollẽ¬
inter non excussau̾it admĩstra¬
tõni costiruitur obnoxiue¬

Expanded text:
. De successione sua tutores frustra timent, cum his qui tutelam administraverunt testamenti factio non denegetur. Nec de bonis suis donare aliquid prohibenturebitoribus pupillae pro officii ratione, tutorem te constitutum adseverans ad te nominum periculo pertinente, parere solutioni denuntia. Qui si satis non fecerint, in venditione pignorum uti communi iure potes DIabsens decreto datus, si sciens se sollemniter non excusaverit, administrationi constituitur obnoxiu
Abbreviated transcription (Latin):
D̾. Pon oni titulo rer̃ pii Isis¬
pilli potãtem alienandi tutores ha¬
bent: s administrarõnis tm̃ causa
distrahentes. q̃ uenũdare eis licet
iustam cãm possidendi ꝯꝑantibus
p̾stant. ꝯ itaq donare ulła racõe
res coꝵ quoꝵ administͣnt uego

Expanded text:
. Non omni titulo rerum pupilli potestatem alienandi tutores habent, sed administrationis tantum causa distrahentes, quae venum eis dare licet, iustam causam possidendi comparantibus praestant. Cum itaque donare nulla ratione r
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ sollempniũ publicar̃ fũc
tõnun debu̾as noie ꝯpẽsatu¬
rõ tibi uĩcł petitur̃ postea
muriauo sc̃ ꝑ sisti redditis q
ueu̾ant iuconpensatõnem ñ
indebiti soluti repetitõ s añ
dẽbita ꝯpetit exacc̃o

Expanded text:
 sollemnium publicarum tionum debueras nomine, compensaturo tibi nihil petiturum postea Muciano scripsisti, redditis quae venerant in compensationem non indebiti soluti repetitio, sed ante debiti competit exactio
Abbreviated transcription (Latin):
heres extitit nec eo ꝓp̃ ꝙ intͣ pancos
Dies mortis pat̾s sui ꝯcessit in fatũ
tu ad einsdẽ frĩs tui  ꝑotes accet̾e suc¬
cessionem. Q uod si cũ sui iuris eẽt
añ adhitam hrditatẽ decessit tua
fr̃i tuo legitimus ħes extitisti seu
intra tp̃ra edicta p̾finita bonorũ
possessionem agnonisti que facl̾tatũ
stt uł que ab alio iuuria dermẽtur
p̃sidis diligẽcia tibi restituũtur
ꝓp̃r. Hilio famił delata h̾rditate.
Si pat̾ ꝓ h̾rde uolũtate filu gessit
sollẽpnitati iuris satisfactũ inderi

Expanded text:
intra paucos dies mortis patris sui concessit in fatum, tu ad eiusdem fratris tui potes accedere successionem. Quod si, cum sui iuris esset, ante aditam hereditatem decessit tuque fratri tuo legitimus heres extitisti seu intra tempora edicto praefinita bonorum possessionem agnovisti: quae facultatum sunt vel quae ab alio iniuria detinentur, praesidis diligentia tibi restituentur. Filio familias delata hereditate si pater pro herede voluntate filii gessit, sollemnitati iuris satisfactum videri
Abbreviated transcription (Latin):
uł alt̾ius cunscñq cãe grã nã
siquid huiusmõi stm̃ fu̾it p̾¬
ncipale debitũ ab mito ex q̃mi¬
ti sunt maiores usuras sti¬
pulari alios medros subiciũt
quib hoc non ita int̾ccm̃ est
resecantes iubenus siquid
ri nsinam necesse est hac si
ip̃e qui aliũ int̾posint fuisl

Expanded text:
 alterius cuiuscumque causae gratia. nam si quid huiusmodi factum fuerit, principale debitum ab initio ea quantiti maiores usuras stipulari alios medios subiciunt, quibus hoc non ita interdictum est, resecantes iubemus, si quid ari usuras, ut necesse esset, si ipse qui alium in
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ alocũ rectoꝵ ꝓuĩciarũ nostuntur au¬
tontatem hr̃e tutores sen curatores p¬
tentib dare dec̾timi ĩt̃põitõne ad alie¬
nandas mĩoꝵ similiũ q eis ꝑsonarũ
sencurialiũ facłrares emãcipatõnes
quo legibus celebrare ⁊ omĩa q̃ admri¬
ditõnem rectoris ꝓmĩcie ꝑtinent reci¬
tare p̃cip̾e dignata est. ꝓ dispõitõne.
nre celsitudinis p̾fatas huiꝰmõi sollicitu

Expanded text:
inciarum noscuntur, auctoritatem habere tutores seu curatores petentibus dare, decretum etiam interponere ad alienandas minorum similiumque eis personarum seu curialium facultates, emancipationes quoque legibus celebrare et omnia quae ad iurisdictionem rectoris provinciae pertinent actitare, praecipere dignata est pro dispositione vestrae celsitudinis praefatas huiusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
B̾. Si quid̃ intẽtõnem acco¬
ris ꝓbatõne defic̾e ꝯfidis ulłat̾
deffensio necessaria est. Siu̾o de
hac confitẽdo exceptõne munit̃¬
te asseueras de hac teneriagi cõ¬
uenis. Rã si ⁊̃ deintẽtõne dubi¬

Expanded text:
. Si quidem intentionem actoris probatione deficere confidis, nulla tibi defensio necessaria est. Si vero de hac confitendo exceptione te munitum adseveres, de hac tantum agi convenit. Nam si etiam de intentione dubi
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. a  ibiguitates legis uilie
miscelłe guali lege tollentes ulłm
ꝯcedmius fieri iuram̃tũ scd̾m p̃deam
legenis peninis eam ima ꝯmudia¬
na cantõne suꝑ hac cansa qmescẽte li¬
cẽ mulierib ⁊̃ maritoꝵ suoꝵ mitima

Expanded text:
pp. Ambiguitates legis Iuliae miscellae generali lege tollentes nullum concedimus fieri iuramentum secundum praedictam legem, sed penitus ea cum Muciana cautione super hac causa quiescente licere mulier
Abbreviated transcription (Latin):
t̃it᷑a fuisset mẽtõ. semł autẽ sẽp ii
qͥd staruendũ est ⁊ quio uiris sit siꝰ
uicti an seꝑatĩ eis relinauatu. su in
legato hoc ꝯsistat siũ ĩ ħ̾rditate huiͦ¬
modi g̾ decidentes antiqua ꝯtrou̾siam sã¬
cimus cuicũq fu̾it uł ħ̾rditas uł ager
memoratis casibus sũ ꝯm̃ctĩ słi soli sũ
sepuis eidẽ relict̃ equa lance ⁊ ħ̾idita

Expanded text:
o, semel autem Sempronii, quid statuendum est, et quid iuris sit, si coniunctim an separatim eis relinquatur, sive in legato hoc consistat sive in hereditate? Huiusmodi igitur decidentes antiquam controversiam sancimus, cuicumque fuerit vel hereditas vel ager in memoratis casibus sive coniunctim sive soli sive saepius eidem relictus, aequa
Abbreviated transcription (Latin):
saciam̃to collocato ꝑiuriũ ꝑmittatur
cũ ei mułies ad ħ natira ꝓgenuit ut
ꝑtus ede̾nt ⁊ maxĩ e cupiditus ĩ hoc
ꝯmuciana cantõe suꝑ hoc introducta
m̃re publica seꝑata angeri ⁊ eĩ mag̃ ñn
rẽpublicã ⁊ młns hõib legitimis ꝓgi

Expanded text:
iurium committatur. Cum enim mulieres ad hoc natura progenuit, ut partus ederent, et maxima eis cupiditas in hoc cum Muciana cautione super hoc introducta, a re publica separata. augeri etenim magis nostram rem publicam et multis h
Abbreviated transcription (Latin):
d̾i ꝯmissorũ uł lib̾tatũ sen turelar̃
ħ eẽ int̾lłigendũ ⁊ ambo ueniãt eq̃
lance ad ħiditatẽ ambo legata simi¬
lit̾ accipiant fid̾i ꝯmissũ ĩutrũq
diuidãtin. lib̾tas ntrñq capiat tu¬
toris ambo fungãt᷑ osficio. Sic ne¬
mo de frandetm. a comodo testatirs
sic maior ꝓuidencia pupillis ĩfera¬
tur. nedũ dubitati ap̃ ꝙ debet eẽ
tutela ĩ medio res pupilloꝵ depereãt¬

Expanded text:
deicommissorum vel libertatum seu tutelarum hoc esse intellegendum, et ambo veniant aequa lance ad hereditatem, ambo legata similiter accipiant, fideicommissum in utrumque dividatur, libertas utrumque capiat, tutoris ambo fungantur officio. Sic nemo defraudetur a commodo testatoris, sic maior providentia pupillis inferatur, ne, dum dubitatur, apud quem debet esse tutela, in medio res pupillorum depere
Abbreviated transcription (Latin):
Dui uagestioni. illiciatone ad¬
uocatonis. ⁊ espondentes dec̾minus fã¬
mille nomen talem hałe nigorem
parentes ⁊ lib̾os omsq ꝓpmquos
⁊ substiana lib̾tos ẽ ⁊ patronos

Expanded text:
uggestioni Illyricianae advocationis respondentes decernimus familiae nomen talem habere vigorem: parentes et liberos omnesque propinquos et substantiam, libertos etiam et patronos
Abbreviated transcription (Latin):
8Lid̾ ꝙ de legatis uł fid̾iomis
rẽꝑalib ut pote irritis a legũ cõditoribꝰ
deslnt᷑ est emedare ꝑspeximus sãcien¬
tes talẽ legatoꝵ unł fid̾i ꝯmissoꝵ speciẽ
nałe ꝯfirmitatẽ habe ꝯ ei iã costitũt
est fieri posse tp̃ales donatõnes ⁊ ꝯ̃ct

Expanded text:
d de legatis vel fideicommissis temporalibus utpote irritis a legum conditoribus definitum est, emendare prospeximus sancientes et talem legatorum vel fideicommissorum speciem valere et firmitatem habere. Cum enim iam constitutum est fier
Abbreviated transcription (Latin):
snstirutõnẽ ei addidit ⁊ ab sustituto
gato ulło fid̾iꝯmisso huiꝰ mõi sustitut᷑̃
ꝙ exħrdato pupille datꝰ est p̾giaua¬
ri nec si ipãm rẽ ꝙͣ pupillo lesauit
a sustituto eiꝰ uł legare uł fidiꝯ mut̾e uo

Expanded text:
substitutionem ei addidit et a substituto gato nullo fideicommisso huiusmodi substitutum qui exheredato pupillo datus est praegravari, nec si ipsam rem quam pupillo legavit a substituto eius vel legare vel fideico
Abbreviated transcription (Latin):
rp̃s relicta sut ad eamd̾e similitudinẽ
ꝯfui mari post ꝯplet̃ uidel tp̃s ad hrdem
husce̾ legatis uł fidi̾ꝯmissis remeantib
nectãte habñte legatario uł fidĩꝯmissa¬
rio caurõnẽ ĩ ꝑsonã ħ̾rdis expon̾e ut
post t̾nsact̃ tp̃s res nõ cłpa eꝰ det̾ior

Expanded text:
icta sunt, ad eandem similitudinem confirmari: post completum videlicet tempus ad heredem isdem legatis vel fideicommissis remeantibus, necessitatem habente legatario vel fideicommissario cautionem in personam heredis exponere, ut post transactum tempus res non culpa eius deterior
Abbreviated transcription (Latin):
a me bona fide facce. absens ⁊
indesfensus ꝯdap̃narus es insta¬
uratõnem iudicu uire desid̾as
ut ex integro deffensiouib
tius uraris: Namcos quoq
qui legatõuis osficio fungũt
ĩ eo primlegio ẽẽ quo sũt qui
rei publice cansa absunt re¬
ceptum estdem¬

Expanded text:
d me bona fide factae absens et indefensus condemnatus es, instaurationem iudicii iure desideras, ut ex integro defensionibus tuis utaris. nam eos quoque, qui legationis officio funguntur, in eo privilegio esse, quo sunt qui rei publicae causa absunt, receptum est