comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
picum quecũq habicantur spacia umbram mittũt in austrum eo tp̃re
quo sol cancrum tenet. tunc enĩ fit eis sol septẽtrionalis cum tropicum
tenet. eo qd̃ ab illis ad septẽtrionalem recedit. Ciuitas autem siene que
prouincie thebaidos post suꝑiorum montiũ deserta principiũ est sub
ip̃o estiuo tropico constituta est. E eo die quo sol certam partẽ ingredit᷑.
potest in terra de quolibet corpore umbra iactari. Sed nec stilus hemi¬
sperii monstrantis horas. quem stilũ gnoniona uocant. tunc de se po¬
test ubram creare. E hoc est quod lucanus dicere uoluit. nec tamẽ
plene ut haletur absoluit. dicendo eiũ atq innbras uusꝙͣ flectẽte siene¬
rem quidem attigit. sed turbauit uerum. Non enĩ ninꝙ̃ flectit. sed
uno tempore. qd̾ cum sua rõne retulimus. His relatis constat solem nũ¬
ꝙͣ egredi fines ꝑuste. quia de tropico in tropicũ zodiacus obliquatus ẽ.

Expanded text:
picum, quaecumque habitantur spatia umbram mittunt in austrum eo tempore picum, quaecumque habitantur spatia umbram mittunt in austrum eo tempore quo sol Cancrum tenet. Tunc enim fit eis sol septentrionalis cum tropicum tenet, quod ab illis ad septentrionem recedit. Ciuitas autem Syene, quae prouinciae Thebaidos post superiorum montium deserta principium est, sub ipso aestiuo tropico constituta est; et eo die quo sol certam partem ingreditur Cancri, potest in terram de quolibet corpore umbra iactari sed nec stilus hemisphaerii monstrantis horas, quem gnomona uocant, tunc de se potest umbram creare. Et hoc est quod Lucanus dicere uoluit, nec tamen plene ut habetur absoluit. Dicendo enim atque umbras numquam flectente Syenerem quidem attigit, sed turbauit uerum. Non enim numquam flectit, sed uno tempore, quod cum sua ratione rettulimus. His relatis constat solem numquam egredi fines perustae, quia de tropico in tropicum zodiacus obliquatus est.
Abbreviated transcription (Latin):
solem recipit. quippe quẽ orientem. quem obeũtem respectet. recipit. et
a meridie. quia omne iter solis in nr̃o meridie est. ut instruit uisum
ante lata descriptio. Nũqͣm uero solem fenestra septẽtrionis admittit.
quia nũqmͣ a .p. signo ad .o. sol accedit. Sed a .p. semꝑ retrocedendo nũꝙͣ
fines poli septemtrionalis attingit. et ideo nunꝙͣ ꝑ hunc cardinem ra¬
dius solis infunditur. Eusdem rei probationẽ umbra quoq cuiuslibet
corporis sufficiet astruere. Nam in occasum cadit oriente sole. ꝙ ĩ ortũ
cum sit occiduus. Medio autem die quia sol meridiem tenet in septẽ¬
est umbram cuiꝰ libet corporis cadere. quia semꝑ in aduersam
soli partem umbra iactatur. Aduersus autem austro apud nos sol esse
uon poterit. cum nũꝙͣ fines septẽtrionalis attingat. Sane qm̃ pars illa
puste que temperate uicina est admittit habitantes illic id est trans tro¬

Expanded text:
solem recipit, quippe quem orientem obeuntemque prospectet; recipit et solem recipit, quippe quem orientem obeuntemque prospectet; recipit et a meridie, quia omne iter solis in nostro meridie est, ut instruit uisum antelata descriptio. Numquam uero solem fenestra septentrionis admittit, quia numquam a P signo ad O sol accedit, sed a P semper retrocedendo numquam fines poli septentrionalis attingit, et ideo numquam per hunc cardinem radius solis infunditur. Eiusdem rei probationem umbra quoque cuiuslibet corporis sufficiet adstruere. Nam et in occasum cadit oriente sole, et in ortum cum fit occiduus; medio autem die, quia sol meridiem tenet, in septennem impossibile est umbram cuiuslibet corporis cadere, quia semper in aduersam soli partem umbra iactatur. Aduersus autem austro apud nos sol esse non poterit, cum numquam fines septentrionalis attingat. Sane quoniam pars illa perustae quae temperatae uicina est admittit habitantes, illic, id est trans tro
Abbreviated transcription (Latin):
Erusta duobus tropicis clauditur id est a .g. in.p. estiuo. & ab
.f. in .q. hiemali. Ab .f. autem in .p. zodiacum describendo ꝑdu¬
xinus. Ergo signum .p. tropicus ille cancer habeatur. et sig¬
num.F. capricornꝰ. Constat autem solem neq sursum ultra cancrũ. neq
ultra capricornũ deorsum meare. Sed cum ad tropicorũ signa ꝑuenerit.
mox reuerti. unde et solsticia uocãtur. Et quia estiuus tropicus temꝑa¬
te nr̃e terminꝰ est. ideo cum sol ip̃m finem uenerit. facit nobis esti¬
uos calores de uicino urens sensu maiore subiecta. Illo demq tepore au¬
strali generi reuerti hiemem nou potest ambigi. quia tunt ab illis sol
om̃i uie suę spacio recedit. Rursus cum ad .F. signũ id est ad capricornũ
uenerit faciat uobis hiemem recessu suo. ẜ illis uicinitate reducit es¬
tatem. Hlic notandum est de trib tantũ cardinib in quãcunq edem
ingredi solem. de quarto nũqͣm. Nlam et ab ortu et ab occasu fenestra

Expanded text:
erusta duobus tropicis clauditur: id est a G in P, aestiuo, et ab F in Q, hiemali. Ab F autem in P zodiacum describendo perduximus; ergo signum P tropicus ille Cancer habeatur, et signum F Capricornus. Constat autem solem neque sursum ultra Cancrum neque ultra Capricornum deorsum meare, sed cum ad tropicorum confinia peruenerit, mox reuerti: unde et solstitia uocantur. Et quia aestiuus tropicus temperatae nostrae terminus est, ideo, cum sol ad ipsum finem uenerit, facit nobis aestiuos calores, de uicino urens sensu maiore subiecta. Illo denique tempore australi generi reuerti hiemem non potest ambigi, quia tunc ab illis sol omni uiae suae spatio recedit. Rursus cum ad F signum, id est ad Capricornum, uenerit, facit nobis hiemem recessu suo et illis uicinitate reducit aestatem. Hic notandum est de tribus tantum cardinibus in quamcumque aedem ingredi solem, de quarto numquam. Nam et ab ortu et ab occasu fenestra
Abbreviated transcription (Latin):
unũ. hic numerus sonũ parit. quem tonon nusici uocauerũt. Sonũ
uero tono miuorẽ ueteres quidem senitoniũ uocitare uolerunt. Sed
non ita accipiendũ est ut dimidius tonus putetur. Quia nec semiuo¬
calem in litteris pro medietate uocalis accipimus. Seinde tonus ꝑ na¬
turam sui in duo diuidi sibi ęqua non poterit. Cum em̃ ex nouenario
nuniero constet. nouem autem equaliter nũꝙͣ diuidantur. tonus in
duas diuidi medietates recusat. Sed semitoniũ uocitauerũt sonũ tone
ĩorem. quem tam paruo distare a tono dep̃hensum est. qnͣtum hi
duo nuneri inter se distant id est ducenta quadragnita tria. et duc̃ẽ¬
ta quinquagĩta sex. hoc semitoniũ pitagorici quidem ueteres diesin
nounuabant. sed sequens usus sonum semitomo minorẽ diesui con¬
stituit nominãdum. Plato semitoniũ lunam uocitauit. Sunt igit᷑¬

Expanded text:
unum. Hic numerus sonum parit quem τόνον musici uocauerunt. Sonum unum. Hic numerus sonum parit quem τόνον musici uocauerunt. Sonum uero tono minorem ueteres quidem semitonium uocitare uoluerunt. Sed non ita accipiendum est ut dimidius tonus putetur, quia nec semiuocalem in litteris pro medietate uocalis accipimus. Deinde tonus per naturam sui in duo diuidi sibi aequa non poterit. Cum enim ex nouenario numero constet, nouem autem numquam aequaliter diuidantur, tonus in duas diuidi medietates recusat. Sed semitonium uocitauerunt sonum tono minorem, quem tam paruo distare a tono deprehensum est quantum hi duo numeri inter se distant, id est ducenta quadraginta tria et ducenta quinquaginta sex. Hoc semitonium Pythagorici quidem ueteres δίεσιν nominabant, sed sequens usus sonum semitonio minorem δίεσιν constituit nominandum. Plato semitonium λεῖμμα uocitauit. Sunt igit
Abbreviated transcription (Latin):
citur simphonia quȩ appellatur diatesseron. Henuolius est cum de¬
duob uumeris maior habet totum minorem. et usuꝑ eius medieta¬
ten ut sunt tria ad duo. Nam in tribus sunt duo. et media pars
eonim id est unũ. et ex hoc numero qui hennolius dicitur nascitur
simphonia quȩ appellatur dyapente. Puplaris numerus est cũ de
duobus numeris in maiore minor bis numeratur ut sunt quatuor
ad duo. et ex hoc duplari nascitur simphonia. cui nomen est diapson.
Triplaris autem cum de duob numeris minor quat̾ in maiore nu¬
cunt diapson dyapente. Quadruplus est cum de duob numeris ini¬
uor quater in maiore numerat᷑ ut sunt quatuor ad unũ qui numerꝰ
facit simphoniam quã dicunt disdyapason. Epogious est numerꝰ
qui intra se habet minorem. et insuꝑ eius octauam partem. ut .uiiii.
ad .uiii. quia in nouem et octo sunt. et insuꝑ octaua pars eoꝵ id est

Expanded text:
musica appellatur diatessaron. Hemusica appellatur diatessaron. Heduobus numeris, maior habet totum minorem et insuper eius medietatem, ut sunt tria ad duo. Nam in tribus sunt duo et media pars eorum, id est unum. Et ex hoc numero, qui hemiolius dicitur, nascitur symphonia quae appellatur διὰ πέντε. Duplaris numerus est cum, de duobus numeris, minor bis in maiore numeratur, ut sunt quattuor ad duo. Et ex hoc duplari nascitur symphonia cui nomen est διὰ πασῶν. Triplaris autem, cum, de duobus numeris, minor ter in maiore nu διὰ πέντε. Quadruplus est cum, de duobus numeris, minor quater in maiore numeratur, ut sunt quattuor ad unum. Qui numerus facit symphoniam quam dicunt δὶς διὰ πασῶν. Epogdous est numerus qui intra se habet minorem et insuper eius octauam partem, ut nouem ad octo, quia, in nouem, et octo sunt et insuper octaua pars eorum, id est
Abbreviated transcription (Latin):
sibi diuersitas ponderum continet᷑. a malleis ad fides conuertit examẽ
et intestina ouium uel boum ueruos tam uariis ponderib illigatis
tetendit qualia in malleis fuisse didicerat. Talisq ex his concentus
euenerat. qualem prior obseruatio non frustra anmaduersa promi¬
serat adiecta dulcedine. quã natura fidium sonora prestabat. Hic
pitagoras tanti secreti compos deprehendi numeros ex quibus soni
sibi consoni nascerentur. adeo ut fidibus sub hac numeroꝵ obserua¬
tione compositis. certe certis. aliȩq aliis conuenientiũ sibi nunieroꝵ
concordia tenderentur ut uua impulsa plectro. alia licet longe po¬
sita sed numeris conueĩens simul sonaret. Ex om̃i autem ĩnumera
uarietate numeoꝵ pauci et ĩnumerabiles inuenti sunt qui sibi ad
efficiendam musicam couuẽirent. Sunt autem hi ex om̃ib epitritus.
hemiolus. duplaris. triplaris. quadruplaris et epogdous. Et est epi

Expanded text:
sibi diuersitas ponderum continebatur, ex malleis ad fides uertit examen, sibi diuersitas ponderum continebatur, ex malleis ad fides uertit examen, et intestina ouium uel boum neruos tam uariis ponderibus inligatis tetendit qualia in malleis fuisse didicerat, talisque ex his concentus euenit qualem prior obseruatio non frustra animaduersa promiserat, adiecta dulcedine quam natura fidium sonora praestabat. Hic Pythagoras, tanti secreti compos, deprehendit numeros ex quibus soni sibi consoni nascerentur, adeo ut, fidibus sub hac numerorum obseruatione compositis, certae certis aliaeque aliis conuenientium sibi numerorum concordia tenderentur, ut, una impulsa plectro, alia, licet longe posita sed numeris conueniens, simul sonaret. Ex omni autem innumera uarietate numerorum pauci et numerabiles inuenti sunt qui sibi ad efficiendam musicam conuenirent. Sunt autem hi sex omnes: hemiolius, duplaris, triplaris, quadruplaris et epogdous. Est
Abbreviated transcription (Latin):
sione remearet. et ex uariis impulsib unũ sibi consonans nascẽtur. hic
occasionem sibi oblatam ratus dep̃hendit oculis et manib quod olim
cogitatione querebat. fabros adit. et imminens operi curiosius intu¬
etur. annotans sonos. qui de singulorũ lacertis conficiebantur. quos
cum ferientiũ uiribus asscribendos putaret. iubet ut inter se malleos
mutent. quib mutatis sonoꝵ diuersitas ab homĩbus recedens mal¬
leos sequebatur. Tunc omnẽ curam ad pondera eorum examinãda
conuertit. Cumq diu̾sitatem sibi ponderis quod habebatur in sin¬
gulis annotasset. aliis ponderib in mauis minus ue excedentib fieri
malleos imꝑauit. quoꝵ ictibus som nequaꝙͣ priorib similes. nec
ita sibi cõsonantes exaudiebantur. Tunc ammaduertit cõcordiam
uocis lege ponderum prouenire. collectieq numeris quibus consentiẽs

Expanded text:
sione remearet, et ex uariis impulsibus unum sibi consonans nasceretur. Hic, sione remearet, et ex uariis impulsibus unum sibi consonans nasceretur. Hic, occasionem sibi oblatam ratus, deprehendit oculis et manibus quod olim cogitatione quaerebat. Fabros adit et imminens operi curiosius intuetur, adnotans sonos qui de singulorum lacertis conficiebantur. Quos cum ferientium uiribus adscribendos putaret, iubet ut inter se malleolos mutent. Quibus mutatis, sonorum diuersitas, ab hominibus recedens, malleolos sequebatur. Tunc omnem curam ad pondera eorum examinanda conuertit, cumque sibi diuersitatem ponderis quod habebatur in singulis adnotasset, aliis ponderibus in maius minusue excedentibus fieri malleos imperauit, quorum ictibus soni nequaquam prioribus similes nec ita sibi consonantes exaudiebantur. Tunc animaduertit concordiam uocis lege ponderum prouenire, collectisque numeris quibus consentiens
Abbreviated transcription (Latin):
tuitum. nhilq tumultuariũ peruenire. Sed unuersa illic diuinis
legibus et rata racione procedere. quia et sonũ ex motu fieri necesse
est. et racio que duums mest fit sono cã modulationis. Hec pitago¬
ras primus om̃ium graie gentis hominũ mente concepit. et intel¬
lexit quidem compositũ quiddam de speris sonare propter necessita¬
tem racionis que a celestib non recedit. Sed quȩ ẽẽt illa racio. uel
quib obseruanda modis. non facile deprehendebat. Cumq eum
frustra tante tamq archanȩ rei diuturna inquisitio fatigaret. fors
obtulit qd̾ cogitatio alta non repperit. Cum enĩ casu pret̾i̾ret in pu¬
blico fabros ignitum ferrũ ictib mollientes in aures eius malleorũ
som certo respondentes ordine repente ceciderunt. in quib ita grauitati
acumina consonabant ut utrũq ad audientis sensum statuta dunẽ¬

Expanded text:
tuitum, nihil tumultuarium prouenire, sed uniuersa illic diuinis tuitum, nihil tumultuarium prouenire, sed uniuersa illic diuinis legibus et stata ratione proceest, et ratio quae diuinis inest fit sono causa modulaminis. Haec Pythagoras, primus omnium Graiae gentis hominum, mente concepit, et intellexit quidem compositum quiddam de sphaeris sonare, propter necessitatem rationis quae a caelestibus non recedit. Sed quae esset illa ratio, uel quibus obseruanda modis, non facile deprehendebat, cumque eum frustra tantae tamque arcanae rei diuturna inquisitio fatigaret, fors obtulit quod cogitatio alta non repperit. Cum enim casu praeteriret in publico fabros ignitum ferrum ictibus mollientes, in aures eius malleorum soni certo sibi respondentes ordine repente ceciderunt, in quibus ita grauitati acumina consonabant ut utrumque ad audientis sensum stata dimen
Abbreviated transcription (Latin):
um fere modus est. quod docti homines nerius imitati atq cantib
aperuerunt sibi reditum in hunc locũ. Exposito sperarum ordine
motuq descripto. quę.un. subiecte in contrariũ celo ferũtur cõsequẽs
est ut qualem sonum tantarũ impulsus efficiat. requiratur. Ex ip̃o
enim circũductu orbium sonum necesse est. quia ꝑcussus aer. ip̃o int̾¬
uentu ictus de se fragorem emittit ip̃a cogente natura ut in sonimi de¬
sinat duorum corporũ iuolenta collisio. Sed dissonus qui ex qualicũq
aeris ictu nascitur. aut dulce quoddam in aures et musicum defert. aut
meptum et asperũ ꝑsonat. Nam si ictum obseruatio numeroꝵ certa
moderetur compositum sibiq consenciens modulamen educitur. ac cũ
increpat tumultuaria. et nullis modis gubernata collisio. fragor tur¬
bidus. et inconditus offendit auditum. In celo autem nihil constat for¬

Expanded text:
um fere nodus est; quod docti homines nervis imitati atque cantibus um fere nodus est; quod docti homines nervis imitati atque cantibus aperuerunt sibi reditum in hunc locum, motuque descripto, quo septem subiectae in contrarium caelo feruntur, consequens est ut qualem sonum tantarum molium impulsus efficiat hic requiratur. Ex ipso enim circumductu orbium sonum nasci necesse est, quia percussus aer, ipso interuentu ictus, uim de se fragoris emittit, ipsa cogente natura ut in sonum desinat duorum corporum uiolenta conlisio. Sed is sonus, qui ex qualicumque aeris ictu nascitur, aut dulce quiddam in aures et musicum defert, aut ineptum et asperum personat. Nam si ictum obseruatio numerorum certa moderetur, compositum sibique consentiens modulamen educitur; at cum increpat tumultuaria et nullis modis gubernata collisio, fragor turbidus et inconditus offendit auditum. In caelo autem constat nihil for
Abbreviated transcription (Latin):
Uperiore cominẽtario eustachi luce nuhi dilectior clariorq¬
filii usq ad stellifere spere cursum. et subiectarũ octo sermo
precesserat. Nunc de musica earum modulatione disputet᷑.
Quid hic inꝙͣ: quis est qui complet aures meas tantus et tam dulcis
sonus: Hic est inquit ille qui interuallis disiunctus imparib. sed tñ
pro rata parte rõnis distinctis impulsu et motu ip̃o orbium efficitur.
et acuta cum grauib temperans equabiliter cõcentus effecit. Nec emĩ
silentio tanti motus inicitari possunt. et natura fert ut extrema ex al¬
tera parte grauiter. ex altera autẽ acute sonent. quamob causã sum¬
mus ille cęli stellifer cursus cuius conuersio concitatior est acuto et
extitato mouetur sono. Grauissimo autem hic lunaris atq infimus.
Ilam terra nona ĩmobilis manens nna sede semper hȩret complexa
mundi medium locũ. Illi autem octo cursus in quib eadem us est duo¬
rum. Un. efficiunt distinctos interualli sonos. qui numerus rerũ om̃i¬

Expanded text:
uperiore commentario, Eustathi luce mihi dilectior fili, usque ad stelliferae sphaerae cursum et subiectarum septem sermo processerat. Nunc iam de musico earum modulamine disputetur. «Quid? Hic», inquam, «quis est qui complet aures meas tantus et tam dulcis sonus?» «Hic est», inquit, «ille qpro rata parte ratione distinctis inpulsu et motu ipsorum orbium efficitur et acuta cum gravibus temperans varios aequabiliter concentus efficit; nec enim silentio tanti motus incitari possunt, et natura fert, ut extrema ex altera parte graviter, ex altera autem acute sonent. Quam ob causam summus ille caeli stellifer cursus, cuius conversio est concitatior, acuto et excitato movetur sono, gravissimo autem hic lunaris atque infimus; nam terra nona inmobilis manens una sede semper haeret complexa medium mundi locum. Illi autem octo cursus, in quibus eadem vis est duorum, septem efficiunt distinctos intervallis sonos, qui numerus rerum omni
Abbreviated transcription (Latin):
disdiapason. Sed hic numerus simphomarũ ad musicam ꝑtinet.
quam uel flatus humanus intendere. uel capere potest humanue
auditus. Ultra autem se tetendit armonie celestis accessio. id ẽ usq
merauimꝰ disseramus. Simphoma diatesseron constat de duobus to¬
nis et semitonio ut muuicias que in additamento sunt relinqua¬
mus. ne difficultatem creemꝰ. & fit ex epitrito. Dapente constat
ex trib touis et sennitonio. et fit de ennolio. Diapason constat
et pitagorice successione doctrine et ingeni proprii diuna profun¬
ditate cõgnouit nullã cẽ sine his numeris iugabilem cõpetentiam
n thineo suo nundi animã per istorum numerorũ contextionem
mesfabili prouidentia tei fabricatoris instituit. Cuius sensus si huic
operi fuerit appositus. plurimũ nos ad u̾borum citeronis. quȩ cirta disci¬
plinam musice uidentur obscura intellectũ uiuabit. Sed ne quod in pa

Expanded text:
. Sed hic numerus symphoniarum ad musicam pertinet quam uel flatus humanus intendere uel capere potest humanus auditus. Vltro autem se tendit harmoniae caelestis accessio, id est usquminauimus disseramus. Symphonia διὰ τεσσάρων constat de duobus tonis et hemitonio ut minutias quae in additamento sunt relinquamus, ne difficultatem creemus, et fit ex epitrito; διὰ πέντε constat ex tribus tonis et hemitonio, et fit de hemiolio; διὰ πασῶν constat et Pythagoricae successione doctrinae et ingenii proprii diuina profunditate cognouit nullam esse posse sine his numeris iugabilem competentiam, in Timaeo suo mundi animam per istorum numerorum contextionem ineffabili prouidentia dei fabricatoris instituit. Cuius sensus, si huic operi fuerit appositus, plurimum nos ad uerborum Ciceronis, quae circa disciplinam musicae uidentur obscura, i
Abbreviated transcription (Latin):
sicut punctus corpus non est. sed ex se facit corpora. ita monas nu¬
nierus ẽẽ non dicitur. sed origo numerorũ. Primus ergo numerus in
duob est. qui similis est linee de puncto sub gemima puncti t̾minati¬
one productȩ. Hic numerus duo. gemĩatus de se efficit .iiii. ad siłitu¬
dinem mathematici corpis. quod sub .iii. punctis lougo latoq distẽ

Expanded text:
rpus non est, sed ex se facit corpora: ita monas numerus esse non dicitur, sed origo numerorum. Primus ergo numerus in duobus est, qui similis est lineae de puncto sub gemina puncti terminatione productae. Hic numerus duo geminatus de se efficit quattuor, ad similitudinem mathematici corporis quod sub quattuor punctis longo latoq
Abbreviated transcription (Latin):
duob est. qui similis est linec de puncto sub gemma puncti t̾minati¬
oue producte. Hic numerus duo. geñatus de se efficit .iiii. ad siłitu¬
dinem mathematici corpis. quod sub .iiii. punctis longo latoq distẽ¬
ditur. Quaternarius quoq ip̃e genimatus octo efficit. qui numerus
solidum corpus imuitatur. sicut duas lineas diximus duab superpo

Expanded text:
obus est, qui similis est lineae de puncto sub gemina puncti terminatione productae. Hic numerus duo geminatus de se efficit quattuor, ad similitudinem mathematici corporis quod sub quattuor punctis longo latoque distenditur. Quaternarius quoque ipse geminatus octo efficit, qui numerus solidum corpus imita
Abbreviated transcription (Latin):
possunt. Sed pro diu̾sitate circuspicientis habitantis ue uariant᷑. Meri¬
dianus enim est quẽ sol cum suꝑ hominũ uerticem uenerit ip̃m diem
medium efficiendo designat. & quia globositas t̾re habitationes om̃iu
equales sibi esse non patitur. non cadem pars celi om̃umi u̾ticẽ despicit.
E ideo unus om̃ibus meridiauus esse non poterit. Sed singulis gentib

Expanded text:
. Meridianus est enim quem sol, cum super hominum uerticem uenerit, ipsum diem medium efficiendo designat. Et quia globositas terrae habitationes omnium aequales sibi esse non patitur, non eadem pars caeli omnium uerticem despicit; t ideo unus omnibus meridianus esse non po
Abbreviated transcription (Latin):
tem facit circũspectio singuloꝵ. Est enim orizon uelut quodam cuto de¬
signatus terminus cęli quod suꝑ t̾ram uidetur. E quia ad ip̃m uere finẽ
non potest humana acies puenire qnͣtum quisq oculos cirtumferẽdo
conspexerit ꝓpriũ sibi celi quod supra t̾ram est terminũ facit. Hic ori¬
zon quem sibi uniꝰ cuiusq cirtũscribit aspectus ultra trecenta et sexagin¬

Expanded text:
odam circo designatus, terminus caeli quod super terram uidetur. Et quia ad ipsum uere finem non potest humana acies peruenire, quantum quisque oculos circumferendo conspexerit, proprium sibi caeli quod super terram est terminum facit. Hic horizon, quem sibi uniuscuiusque circu
Abbreviated transcription (Latin):
iinores. et ip̃i ex utraq parte zone puste terminos faciunt. Pieter hos
alii duo sunt coluri. quib nomen dedit imꝑfecta conuersio. Ambientes
enim septemtrionalem uertitẽ. atq in diuersa diffusi. et se in summo
intersecant. et quinq pararellos in quat̾uas partes equaliter diuidunt.
zodiacum ita int̾secantes. ut unus eoꝵ ꝑ arieteni et libram. alter per¬

Expanded text:
ores, et ipsi ex utraque parte zonae ustae terminum faciunt. Praeter hos alii duo sunt coluri, quibus nomen dedit imperfecta conuersio. Ambientes enim septentrionalem uerticem atque inde in diuersa diffusi, et se in summo intersecant, et quinque parallelos in quaternas partes aequaliter diuidunt, zodiacum ita int
Abbreviated transcription (Latin):
poreis liberauerit. huc tibi aditus patere non potest. quia sicut ut pote iã
receptus in celum nisi perfectę puritati celestis habitatuli aditum non
patere. Pari autem constancia mors nec uemiens ꝑ naturã timenda est.
nec contra ordinem cogenda naturȩ. Ex his quȩ platonem quȩq plotinũ
de uoluntaria morte pronũtiasse retulimꝰ. uihil in uerbis ciceronis quib¬

Expanded text:
todiis liberauerit, huc tibi aditus patere non potest», quia scit, iam receptus in caelum, nisi perfectae puritati caelestis habitaculi aditum non patere. Pari autem constantia mors nec ueniens per naturam timenda est, nec contra ordinem cogenda naturae. Ex his quae Platonem quaeque Plotinum de uoluntaria morte pronuntiasse ret
Abbreviated transcription (Latin):
molenter extruditur. quia exit rupto uinculo uõ soluto fit ei ip̃a neces¬
sitas. octasio passionis. et malis uinclis dum rumpit afficitur. Hanc qͦ
supiorib adicit rõnem non sponte ꝑeundi. Cum constet inquit remune¬
rationẽ animis illic esse tribuendam pro modo ꝑfectionis ad quam ĩ hac
uita imaqueq ꝑuenit. non est p̃cipitandus uite finis cum adhuc pro

Expanded text:
rupto uinculo, non soluto, fit ei ipsa necessitas occasio passionis, et malis uinculi, dum rumpit, inficitur. Hanc quoque superioribus adicit rationem non sponte pereundi: cum constet, inquit, remunerationem animis illic esse tribuendam pro modo perfectionis ad quam in hac uita unaquaeque peruenit, non
Abbreviated transcription (Latin):
Constat enĩ numeroꝵ certam constitutãq rõnem anmnas sociare corpo¬
rib. hi numeri dum suꝑsunt. ꝑseuerat corpus animari. Cum uo̾ defici¬
unt. mox archana illa uis soluitur. qua societas ipa constabat. E hoc ẽ
qd̃ fatum. et fatalia uite temꝑa uocamꝰ. Amna gͦ ip̃a non deficit. qͥppe
quȩ imnortalis at ꝑpetua est. Sed impletis numeris corpus fatiscit. Nec
auima laxatur auimando. sed officium suũ deserit corpus. cum iam non
possit animari. hinc illud est doctissimi uatis. explebo nimerũ. reddarq
tenebris. hec est igitur naturalis uere mors cum finem corꝑis solus nu¬
meroꝵ suoꝵ defectus apportat. non cũ extorquetur uita corpori adhuc ido

Expanded text:
 numerorum certam constitutamque rationem animas sociare corporibus. Hi numeri dum supersunt, perseuerat corpus animari; cum uero deficiunt, mox arcana illa uis soluitur qua societas ipsa constabat, et hoc est quod fatum et fatalia uitae tempora uocamus. Anima ergo ipsa non deficit quippe quae immortalis atque perpetua est, sed impletis numeris corpus fatiscit; nec anima lassatur animando, sed officium suum deserit corpus cum iam non possit animari. Hinc illud est doctissimi uatis: ... explebo numerum reddarque tenebris. Haec est igitur naturalis uere mors, cum finem corporis solus numerorum suo
Abbreviated transcription (Latin):
ficiendi eẽ possit accessio. Nec frustra hoc dictũ est. Nam in archanis de
ammȩ reditu disputationib fertur. in hac uita delinquentes simules esse
suꝑ equale solum cadentib. quib denuo sine difficultate presto sit surgere.
Animas uo̾ cum ex hac uita cum delictoꝵ sordib recedentes. equãdas his
qui in abruptum ex alto p̃cipitiq delapsi suit. unde nũꝙͣ facultas sit re

Expanded text:
t accessio. Nec frustra hoc dictum est. Nam in arcanis de animae reditu disputationibus fertur in hac uita delinquentes similes esse per aequale solum cadentibus, quibus denuo sine difficultate praesto sit surgere; animas uero ex hac uita cum delictorum sordibus recedentes aequandas his qui in abruptum ex alto praecipi
Abbreviated transcription (Latin):
ri septenarius origo est. nã si ab uno usq ad septem qnͣtur singnue
nimeri expͥmunt tantũ antecedentib addendo procedas nuemesͥ
xxum nata de septem. Hunc eciam iluerũ qui m quater septesos
equa sorte digeritur. ad totam zodiati latitudiem emetiendeł teme¬
endais censiuant. Nam septem dieb ab extreunt ate seporẽtt ocuies
ore oblique ꝑ lacum incando ad medietatẽ lattietuotuis pareettiomalis
cuis apelutur echpticus. Septem sequentib a medios aplieuit auistlo¬
le selabitur. Septem rursus ad mediũ obligatae conscendut. ultiste
septeni septẽtrionali redditur sũnnitatiꝰ. lq astei nscendi septemis
piteria iomlibs quoq dispensationib ebdomadã lumĩs sin aute dicm¬
peternd lege uariando disponit. Prims enumi septẽ uiꝵ ad mediete se
poon todũ penroscentes agues colligendonoun cop ad catule stae tundos ot¬

Expanded text:
ri septenarius origo est. Nam si ab uno usque ad septem quantum singuli ri septenarius origo est. Nam si ab uno usque ad septem quantum singuli numeri exprimunt tantum antecedentibus addendo procedas, inuenies uiginti octo nata de septem. Hunc etiam numerum, qui in quater septenos aequa sorte digeritur, ad totam zodiaci latitudinem emetiendam remetiendamque consumit. Nam septem diebus ab extremitate septentrionalis orae oblique per latum meando ad medietatem latitudinis peruenit — qui locus appellatur eclipticus —, septem sequentibus a medio ad imum australe delabitur, septem aliis rursus ad medium obliquata conscendit, ultimis septem septentrionali redditur summitati. Ita isdem quater seprit. Similibus quoque dispensationibus hebdomadum luminis sui uices sempiterna lege uariando disponit. Primis enim septem usque ad medietatem bem totum renascentes ignes colligendo
Abbreviated transcription (Latin):
mense metitur. Ponamꝰ gͦ sole in pͥma parte arietis constituto ab
ip̃ius ut dicam orbe emersisse lunã. qd̾ eam nasci uotamꝰ. hec post
uigiti octo diee et horas fere septem ad primam ꝑtem arietis redust
S illic non nuenit solem. Inte̾a em̃ et ix̃ progressionie sue lege ulti
accessit. A ideo uec dumi putatur eo unde profecta fuerat reneitisse. qma
oculi ur̃i tunt non a prima parte arietis. sed a sole eam seuserant pua¬
cessisse. Hunc ergo dieb reliquis io est duob plus mimusue consesptur.
E tunc orbi eius denuo succedens. ac tenuo inde procedens iuesi dicitur
uasci. Inde fere nũꝙͣ in eodem signo bis contiuuo nascitur. młi i gemi¬
is ubi hoc non nũqm̃ euenit. quia dies in eo sol duos supra triginta
altitudine signi morante consumit. Rarissimo in aliis etiam si catrat
pͥmam sigii partẽ a sole procedat. Huiꝰ ergo iugn̾iti octo diex nume¬

Expanded text:
mense metitur. Ponamus ergo, sole in prima parte Arietis constituto, ab mense metitur. Ponamus ergo, sole in prima parte Arietis constituto, ab ipsius, ut ita dicam, orbe emersisse lunam, quod eam nasci uocamus. Haec post uiginti septem dies et horas fere octo ad primam partem Arietis redit. Sed illic non inuenit solem: interea enim et ipse, progressionis suae lege, ulterius accessit, et ideo ipsa necdum putatur eo unde profecta fuerat reuertisse, quia oculi nostri tunc non a prima parte Arietis, sed a sole eam senserant processisse. Hunc ergo diebus reliquis, id est duobus plus minusue, consequitur, et tunc, orbi eius denuo succedens ac denuo inde procedens, rursus dicitur nasci. Inde fere numquam in eodem signo bis continuo nascitur, nisi in Geminis, ubi hoc non numquam euenit, quia dies in eo sol duos supra triginta altitudine signi morante consumit; rarissimo in aliis, si circa primam signi partem a sole procedat. Huius ergo uiginti octo dierum nume
Abbreviated transcription (Latin):
ex his uimieris facta contextio gnãtionem aĩc imꝑio treatoris esfecit.
Non parua eugo huic potentia numeri eiꝰ ostenditu. quia nũdea¬
ne aiuimȩ origõ leptem finib continetur. Septem quoq uagatium
sperarũ ordinem illi stellifere et om̃s continenti subiecit artifex fabri¬
catoris prouidentia. quȩ et suꝑiorib rapidis montib obuarent. et in¬
feriora omĩa gubernarent. Lunam quoq quasi ex illis septimam mi¬
merus septenarius mouet. cursiunq eus ip̃e dispensat. qd̾ cum multis
modis probetur. ab hoc incipiat ostendi. Luna octo et xx. prope dieb
totiue zodiaci ambitum conficit. Nam et si ꝑ trignita dies ad solem
a quo profecta est remeat. solos tamen fere iugnatiocto in tota zodia¬
ci curuitione consiunit. Reliquis solem qui de loco in quo eum reliqͥt
obscesserat comp̃hendit. Sol enm imũ de duodecim signis integro

Expanded text:
ex his numeris facta contextio generationem animae imperio creatoris effecit. ex his numeris facta contextio generationem animae imperio creatoris effecit. Non parua ergo hinc potentia numeri huius ostenditur quia mundanae animae origo septem finibus continetur, septem quoque uagantium sphaerarum ordinem illi stelliferae et omnes continenti subiecit artifex fabricatoris prouidentia, quae et superioris rapidis motibus obuiarent et inferiora omnia gubernarent. Lunam quoque, quasi ex illis septimam, numerus septenarius mouet cursumque eius ipse dispensat. Quod cum multis modis probetur, ab hoc incipiat ostendi: luna octo et uiginti prope diebus totius zodiaci ambitum cοnficit. Nam etsi per triginta dies ad solem a quo profecta est remeat, solos tamen fere uiginti octo in tota zodiaci circumitione consumit, reliquis solem, qui de loco in quo eum reliquit accesserat, comprehendit. Sol enim unum de duodecim signis integro
Abbreviated transcription (Latin):
pellart deunda animositas. quani thymicon uoquat. seitiã cupidiras
phoniie quorũ musicis constitisse dubitanit. Inter has non parise ro¬
tencie est que dicitur diapason. hec constat ex duabus id estrdiatesse¬
ex epitrud. et est pͥmus hemolius ternarius. et primꝰ epitritue qua¬
tuor quod quale sit suo loco planus exeq̃nur. Ego ex his duoba
generatrr. U̾nde uirgilius nullius discipline expers plene et ⁊phaiã
bratos exprimere uolens ait. Oterq quater beani. Heree partibns
septenarii uumeri sectantes compendia diximꝰ. de ip̃o quoq pauta dis¬
cemus. Hic numerus eptas nunc uocatur antiqͥto usu primę lutere.
Apud ueteres enim septas uocitabat᷑. qd̾ greco nouñe testatur uenera¬
tionem debitã numero. Nam pͥmo om̃ium hoc nuneto aĩa nindaria
geuerata est. sicut et thimeꝰ platonis edocuit. Mlonade em̃ m utice
locati t̾ni numeri ab eadem ex utraq parte fluxerunt. ab hac pares¬
ab illa mipares. Id est post monadeni a parte altera duo. demdꝑ qua

Expanded text:
tertia cupiditas phoniis quoque musicis constitisse dubitauit. Inter has non paruae potentiae est quae dicitur διὰ πασῶν. Haec constat ex duabus, id estex epitrito; et est primus hemiolius tria et primus epitritus quattuor. Quod quale sit suo loco planius exsequemur. Ergo ex his duobus generatur; unde Vergilius, nullius disciplinae expers, plene et per omnia beatos exprimere uolens, ait: ... o terque quaterque beati. Haec de partibus septenarii numeri sectantes compendia diximus. De ipso quoque pauca dicemus. Hic numerus ἑπτάς nunc uocatur, antiquato usu primae litterae; apud ueteres enim σεπτάς uocitabatur, quod Graeco nomine testabatur uenerationem debitam numero. Nam primo omnium hoc numero anima mundana generata est, sicut Timaeus Platonis edocuit. Monade enim in uertice lοcata, terni numeri ab eadem ex utraqab illa impares, id est post monadem a parte altera duo, deinde
Abbreviated transcription (Latin):
est inter aquam et aerem armomia dicitur id est apta et consonans
conuemencia. quia hoc spacium est quod supiorib inferiora conciliat
luculentis obediencia copulantur. armoma media coninctionẽ ⁊ sti pior ã¬
stante. Ex quatuor igitur clemẽtis et trib eorꝰ interstitinẽ blolusdone
corporũ constare mamfestũ est. Eigo hi duo nnterstitie absolucione¬
tuor tam multiplici inter se cognationis necessitate soͥtiati etfisi ene
utrisq corporib consensu mmnistri federis obsequũtu. ¶et soluñ er¬
plicaaidis corpib hi duo nuimeri collatiuũ prestant fanoren. rd ex¬
ternariũ quitem pitagorei quem

Expanded text:
est inter aquam et aerem Harmonia dicitur, id est apta et consonans est inter aquam et aerem Harmonia dicitur, id est apta et consonans conuenientia, quia hoc spatium est quod superioribus inferiora conciliat lutulentis Oboedientia copulantur, Harmonia media coniunctionem utrisque praestante. Ex quattuor igitur elementis et tribus eorum interstitiis absolutionem corporum constare manifestum est. Ergo hi duo numeri, tria dico et quattuor, tam multiplici inter se cognationis necessitate sociati, efficiendis utrisque corporibus consensu ministri foederis obsequuntur. Nec solum explicandis corporibus hi duo numeri collatiuum praestant fauorem, sed quaternarium quidem Pythagorei, quem
Abbreviated transcription (Latin):
thematica sunt id est alũna geometrie. aut talia quȩ uisum tactũ ue
paciantur. Hoꝵ priora tribus incrementoꝵ gradib constant. Aut em̃
linea crescit ex puncto. aut ex lmea suꝑficies. aut ex planicie soliditas.
Altera uo̾ corpora quatuor elementoꝵ collato fenore. i robur substã¬
tie corpulente concordi concretione coalescunt. Nec nõ om̃ium corpor
tres sunt dimensiones. longitudo. latituid. ꝓfunditas. Cermim annu¬
merato esfetu ultuno quatuor. punctũ. linea suꝑficies. et ipã soliditas.
teut tuem qͣtuor suit elementa ex quib constant corꝑa. tra. aq̃ aer.
ad ignem. Et a tra quidem usq ad aquã spacium necessitas a phisicis
dicitur. quia uincire et solidare creditur. qd̾ est in corporib lutulen¬
in trani & aquam resoluamĩ m id dicens qd̾ est in natura humana
tut bidr.⁊ quo facta est hoñ priua concretio. Illud uõ spacium qd̃

Expanded text:
thematica sunt alumna geometriae aut talia quae uisum tactumue thematica sunt alumna geometriae aut talia quae uisum tactumue patiantur. Horum priora tribus incrementorum gradibus constant. Aut enim linea crescit ex puncto, aut ex linea superficies, aut ex planitie soliditas. Altera uero corpora quattuor elementorum collato tenore in robur substantiae corpulentae concordi concretione coalescunt. Nec non omnium corporum tres sunt dimensiones: longitudo, latitudo, profunditas; termini, adnumerato effectu ultimo, quattuor: punctum, linea, superficies et ipsa soliditas. Item, cum quattuor sint elementa ex quibus constant corpora — terra, aqua, aer  usque ad ignem. Et a terra quidem usque ad aquam spatium Necessitas a physicis dicitur, quia uincire et solidare creditur quod est in corporibus lutulennquit, in terram et aquam resoluamini», in id dicens quod est in natura humana turbidum, quo facta est homini prima concretio. Illud uero quod
Abbreviated transcription (Latin):
inter aerem et ignem. E qd̾ int̾est inter ignem et aerẽ tenuitatis le¬
uitatisq causa. hoc inter aerem & aquã est. E quod est inter aerem
& aquam. hoc inter aquã intelligitur & t̾ram. Nec solum sibi iuicina
& coherentia comꝑantur. sed eadem alt̾ins saltib custoditur equalitas
Nam qd̃ est t̾ra ad aerem. hoc est aqua ad ignem. & quociens ueti̾e
candem repies uigabilem competẽtiam. Ita ex ip̃o ꝙ inter se sunt equa¬
biliter diuersa sõciantur. Hec eo dicta sint ut aꝑta rõne constaret neq
plauiciem sine trib. ueq soliditatem sinc quatuor posse uinciri. Eigo
septenarius numeriis geminã ium obtinet iunciendi quia ambȩ ꝑtes
cius iuncula pͥma sortite sunt. t̾narius cum una medietate. quat̾narius
cum duab. Huic in alio loco eiusdem sõpni cicero de septenario dicit.
qui uumerus rerũ om̃ium fere nodus est. Item om̃a corpora aut ma¬

Expanded text:
inter aerem et ignem. Et contra quod interest inter ignem et aerem tenuitatis leinter aerem et ignem. Et contra quod interest inter ignem et aerem tenuitatis leuitatisque causa, hoc inter aerem et aquam est, et quod est inter aerem et aquam, hoc inter aquam intellegitur et terram. Nec solum sibi uicina et cohaerentia comparantur, sed eadem alternis saltibus custoditur aequalitas. Nam quod est terra ad aerem, hoc est aqua ad ignem, et quotiens uerteris, eandem reperies iugabilem competentiam. Ita ex ipso quo inter se sunt aequabiliter diuersa sociantur. Haec eo dicta sint ut aperta ratione constaret neque planitiem sine tribus neque soliditatem sine quattuor posse uinciri. Ergo septenarius numerus geminam uim obtinet uinciendi, quia ambae partes eius uincula prima sortitae sunt, ternarius cum una medietate, quaternarius cum duabus. Hinc in alio loco eiusdem somnii Cicero de septenario dicit: «qui numerus rerum omnium fere nodus est.» Item omnia corpora aut ma
Abbreviated transcription (Latin):
instituere fabricator incipiens uidit duo conuenire sine medio colligã¬
te non posse. et hoc esse optimũ uniculũ. quod et se pariter et a se li¬
ganda deuinciat. Unam uõ inf̾iectionem tũc posse suffice̾ cum suꝑficies
sine altitudine uincienda est. At nbi artanda uinculis est alta dimẽsio.
nodum insi gemĩa interiectione non necti. Inde aerem et aquam inter
ignem t̾ramq contexuit. et ita ꝑ om̃a una et sibi conueĩens iugabilis
competentia cuturrit. elementoꝵ diu̾sitatem ip̃a differenciaꝵ ęqualitate
cõsocians. Nam qnͣtum int̾est uit̾ aquam et aerem causa densitatis &
ponderis tantũdem inter aerem & ignem est. Et rursum qd̾ interest
inter aerem et aquã causa leuitatis et raritatis. hoc interest int̾ aquã
et t̾ram. Item qd̵ it̾est inter t̾ram et aquam causa densitatis & ponde¬
ris. hoc int̾est niter aquã et aerem. Et qd̾ inter aquam & aerẽ. hoc

Expanded text:
instituere fabricator incipiens uidit duo conuenire sine medio colliganinstituere fabricator incipiens uidit duo conuenire sine medio colligante non posse, et hoc esse optimum uinculum quod et se pariter et a se liganda deuinciat; unam uero interiectionem tunc solum posse sufficere cum superficies sine altitudine uincienda est; at ubi artanda uinculis est alta dimensio, nodum nisi gemina interiectione non necti. Inde aerem et aquam inter ignem terramque contexuit, et ita per omnia una et sibi conueniens iugabilis competentia cucurrit, elementorum diuersitatem ipsa differentiarum aequalitate consocians.» Nam quantum interest inter aquam et aerem causa densitatis et ponderis, tantundem inter aerem et ignem est. Et rursus quod interest inter aerem et aquam causa leuitatis et raritatis, hoc interest inter aquam et terram. Item quod interest inter terram et aquam causa densitatis et ponderis, hoc interest inter aquam et aerem, et quod inter aquam et aerem, hoc
Abbreviated transcription (Latin):
singulis qualitatib uelut quibusdam amplectãtur ulnis. aqua t̾ram.
frigore acrem sibi nectit humore. Aer aque humecto siili. ꝙ igin calore
sociatur. Igns aeri imscetur in calido. terre iũgitur siccitate. Terra ignẽ
sicco patitur. aquani frigore nõ respuit. Hȩc tamen uarietas uinculorũ
si elementa duo forent inhil inter ip̃a firiitatis habuisset. Si tria. mi¬
nus quidem ualido. aliquo tamen nexii uucienda nodaret. Int̾ quatuor
u̾o insolubilis colligatio est cum due sũmitates duab interiectiombꝰ
uinciũtur. qd̾ erit mamfestius si in medio posuerimꝰ ip̃am continẽtiã
sensus de thimeo platonis exceptã. Num decoris inquit ratio postula¬
bat talem fieri mũdum qui & uisum pateretur & tactum. Constabat
autẽ neq uideri aliquid posse siue ignis beneficio. neq tangi sine solido.
et solidum nihil ẽẽ nsi terra. Unde om̃e mũdi corpus de igne et terra

Expanded text:
singulis qualitatibus uelut quibusdam amplectantur ulnis: aqua terram singulis qualitatibus uelut quibusdam amplectantur ulnis: aqua terram frigore, aerem sibi nectit humore; aer aquae humecto simili et igni calore sociatur; ignis aeri miscetur ut calido, terrae iungitur siccitate; terra ignem sicco patitur, aquam frigore non respuit. Haec tamen uarietas uinculorum, si elementa duo forent, nihil inter ipsa firmitatis habuisset; si tria, minus quidem ualido, aliquo tamen nexu uincienda nodaret; inter quattuor uero insolubilis colligatio est, cum duae summitates duabus interiectionibus uinciuntur. Quod erit manifestius si in medio posuerimus ipsam continentiam sensus de Timaeo Platonis excerptam. «Diuini decoris, inquit, ratio postulabat talem fieri mundum qui et uisum pateretur et tactum. Constabat autem neque uideri aliquid posse sine ignis beneficio, neque tangi sine solido, et solidum nihil esse sine terra. Vnde omne mundi corpus de igne et terra
Abbreviated transcription (Latin):
meo platonis assertum est. Non aliter tam controu̾sa sibi. ac repugnan
lem competẽtiam federari uisi duob mediie aeris et aquę nexib uincirẽ¬
tur. Ita enĩ elementa inter se diuersissua. opifex tamen deus ordinis o¬
portunitate cõuexit ut facile uĩgerentur. Nam cum bine eẽnt in sin¬
gulis qualitates. talem uniciuq de duob alteram dedit. ut in eo cui here¬
ret. cognatam sibi & similem repiret. Terra est sicta et frigida. aqua u̾o̾
frigida et humecta est. hec duo elementa licet sibi ꝑ siccum humectũq
contraria sint. ꝑ frigidum tamen cõuume uĩguntur. Aer humectus &
calidus est. et cum aque frigide contrarius sit calore. conciliatione tamẽ
socii copulatur humoris. Suꝑ hunc ignis cum sit calidus et sictus hu¬
morem quidẽ aeris respuit siccitate. Sed cõnectitur per societatẽ calo¬
ris. & ita fit ut singula quęq elementoꝵ duo sibi huic et inde uicina

Expanded text:
maeo Platonis adsertum est, non aliter tam controuersa sibi ac repugnantimaeo Platonis adsertum est, non aliter tam controuersa sibi ac repugnantibilem conpetentiam foederari, nisi duobus mediis aeris et aquae nexibus uincirentur. Ita enim elementa inter se diuersissima opifex tamen deus ordinis opportunitate conexuit ut facile iungerentur. Nam cum binae essent in singulis qualitates, talem unicuique de duabus alteram dedit ut in eo cui adhaereret cognatam sibi et similem reperiret. Terra est sicca et frigida, aqua uero frigida et humecta est. Haec duo elementa, licet sibi per siccum humectumque contraria sint, per frigidum tamen commune iunguntur. Aer humectus et calidus est, et cum aquae frigidae contrarius sit calore, conciliatione tamen socii copulatur humoris. Super hunc ignis, cum sit calidus et siccus, humorem quidem aeris respuit siccitate, sed conectitur per societatem caloris. Et ita fit ut singula quaeque elementorum duo sibi hinc inde uicina
Abbreviated transcription (Latin):
nitione het pro dicta effectate breuitatis necessitate suffitiant. merticõ
est te trib et qͥuatuor. q̃ qnͣtum ualeat ieuoluamꝰ. Geometriti corporis
ab imnpari pnia plauicies in trib liueis constat. hie enuim trigonalis for¬
ma concluiditur. Pari uõ prnua in quatuo ĩuenitur. Item sane iecuidul
platonem id est secundũ ip̃ius ueritatis archanũ illa forti inter se uincło
colligari. quib int̾iecta medietas prestat uinculi firmitatẽ. Cum uo̾ medi¬
ctas ip̃a geminatur. ea quȩ extima sunt non tenatiter tantũ sed eciã inso¬
lubiliter uinciũtur. Primo gͦ trinario contigit numero ut inter duo sũma
mediũ quo iunciretur acciperet. Quat̾narius uo̾ duas medietates primꝰ
onĩium nactus est. quas ab hoc numero deus nũdane molis artifex condi¬
torq mutuatus insolubili inter se uinculo elementa deuĩxit. Sicut ĩ thi¬

Expanded text:
niunctione dicta haec pro affectatae breuitatis necessitate sufficiant. Tertia niunctione dicta haec pro affectatae breuitatis necessitate sufficiant. Tertia est de tribus et quattuor, quae quantum ualeat reuoluamus. Geometrici corporis ab impari prima planities in tribus lineis constat his enim trigonalis forma concluditur; a pari uero prima in quattuor inuenitur. Item scimus secundum Platonem, id est secundum ipsius ueritatis arcanum, illa forti inter se uinculo colligari quibus interiecta medietas praestat uinculi firmitatem. Cum uero medietas ipsa geminatur, ea quae extima sunt non tenaciter tantum, sed etiam insolubiliter uinciuntur. Primo ergo ternario contigit numero ut inter duo summa medium quo uinciretur acciperet; quaternarius uero duas medietates primus omnium nactus est. Quas ab hoc numero deus mundanae molis artifex conditorque mutuatus, insolubili inter se uinculo elementa deuinxit, sicut in Ti
Abbreviated transcription (Latin):
iefertur. quia he quoq ab illa quȩ aplanes dicitur ni numerũ scisse. et in
uarii motus contrarietatẽ retorte sunt. Hic gͦ numerus cum quinario ap¬
tissime iũgitur. cum hit ad errantes ut dixnuꝰ ad celi zonas ille referatur.
ded ille iõne scissionis hic numero. Illa nõ quinario numero ꝓpͥetas excepta
poteucie ultu ceteias enuiueutis euenit. ꝙ solus om̃ĩa queq sunt quȩq iudẽ¬
tuir esse complexus est. Esse autem dicimꝰ intelligibilia uideri eie porpdẽ¬
li omĩa. seu diuinũ corpꝰ haleant. sen caducũ. Hit eigo numerus sił onm̃a
et supera et subiecta designat. Aut enĩ summꝰ teuis estianerus ulł ꝓũia
pats i que rerũ spẽs continentur. aut mũdi anina que aiaru omno
fuus est. aut celestia sunt usq ad nos. aut trena natura est. st sit quina¬
rut ouieneras rerũ omĩum ĩpletur. De secunda septenarii numeruco¬

Expanded text:
refertur quia hae quoque ab illa quae aplanes dicitur in numerum scissae et in refertur quia hae quoque ab illa quae aplanes dicitur in numerum scissae et in uarii motus contrarietatem retortae sunt. Hic ergo numerus cum quinario aptissime iungitur, cum hic ad errantes, ut diximus, ad caeli zonas ille referatur, sed ille ratione scissionis, hic numero. Illa uero quinario numero proprietas excepta potentiae ultra ceteras eminentis euenit quod solus omnia quaeque sunt quaeque uidentur esse complexus est esse autem dicimus intellegibilia, uideri esse corporalia omnia, seu diuinum corpus habeant seu caducum. Hic ergo numerus simul omnia et supera et subiecta designat. Aut enim deus summus est aut mens ex eo nata in qua rerum species continentur, aut mundi anima quae animarum omnium fons est, aut caelestia sunt usque ad nos, aut terrena natura est: et sic quinarius rerum omnium numerus impletur. De secunda septenarii numeri co