comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
etiã hodie ꝑ eos ꝑ quos loqͥt᷑ ipse annuntiat᷑
Quod dic̃ lingͣm meditari qͦd cordis fac̃e pr¬
pͥum ẽ: exunione membroꝵ qͦd cordis ẽ. li¬
gue attribuitur

Expanded text:
 hodie, per quos loquitur, ipse annuntiatur. Quod dicit linguam meditari, quod cordis est proprium facere, ex unione membrorum, quod cordis est, linguae attribuit
Abbreviated transcription (Latin):
popłs in laqueũ in ipsũ. ut supͣ expositũ est.
Uel idem ẽ. in laq̃o in ipso. Uel cadat in laq̃¬
um in ipso .i. in ipsa machinatione. Et cap¬
tio qm̃ ab scondit app̃hendat eũ. scił. illa
uis qmͣ ipsi paraueruñ dño. sit causa qͣre ipsi
destruant᷑ corꝑalit̾. Hic incipit scd̃a parsͥ.

Expanded text:
» populus « in laqueum ipsum » ut supra expositum est. Vel idem est in laqueo, vel cadat in laqueum « in ipso, » id est, ipsa machinatione; « et captio quam abscondit apprehendat eum, » scilicet illa vis quam ipsi paraverunt Domino, sit causa quare ipsi destruantur corporaliter. Hic incipit secunda pars.
Abbreviated transcription (Latin):
laudabo te. Ego laudabo te: illi aut̃ qͥ adũ¬
sant᷑ mͥ inique instrendo mala. ñ suꝑ gaudeant
.i. si gaudent ad tt̃pus suꝑ me ñ gaudeant usq
infinẽ: nec illi qͥ odert̃ me gͣtis. scił sine merito
meo: ⁊ annuunt occłis .i. alios ocłoꝵ nutu ꝓuo

Expanded text:
« laudabo te » . Ego laudabo te, illi autem qui adversantur mihi, inique inferendo mala « non supergaudeant, » id est, si gaudent ad tempus, non gaudeant usque in finem: nec illi « qui oderunt me gratis, » id est, sine merito meo: « et annuunt oculis, « id est, alios nutu
Abbreviated transcription (Latin):
In pͥma parte: poñ or̃onẽ. In sccła. enum̃iat
passionẽ cũ exultatione resurrectionis. In
t̃tia: qͥd illa passio ⁊ resurectio efficiat. Et¬
sic̃ antea in psalmo deus deus m̃s respice in
me. passionẽ enum̃auit. sic ⁊ in nsto. Sed ꝙͣ¬

Expanded text:
prima parte ponit orationem. In secunda enumerat passionem cum exsultatione resurrectionis. In tertia, quid illa passio et resurrectio efficiat, sicut in psalmo: Deus, Deus respice in me, passionem enumerat, sic in isto: sed qu
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ in circu̾itu tim̃tiũ eu᷑. Hanc littaturã ꝓbat
alia tnͣslatio. que. habet cirtũdat angłs dm̃
ingiro timentes eũ. Dico accedite illumi¬
namini & accedentes illuminati: gustate. dñ¬
ci corꝑis refectionẽ. Qui enĩ ñ accedens ꝑ uir tu¬
tes ⁊ ñ illuminatꝰ illud gustaret: iudiciũ s̃¬

Expanded text:
in circuitu timentium eum. » Hanc litteram comprobat alia translatio, quae habet: circumdat angelus Domini in gyro timentes eum. Dico accedite, illuminamini, et accedentes et illuminati « gustate » Dominici corporis refectionem. Qui enim non accedens per virtutes, et non illuminatus, gustaret i
Abbreviated transcription (Latin):
positis tẽꝑalib: l ipse exaudiuit me .i. suĩ
ne peccõr uel demonu᷑. Postꝙͣ. admonuit¬
nos ad cantandũ secũ ad ipsã cõmunionem
sacͥficii: ncͣ popłos hortatur accede Quia
uirtutũ: lilluminamini maiori cognitione
di. Quanto enĩ magis aliqͥs ad dm accedit: tan-¬
to eũ d̾s sue. gre maiori cognitione ꝑ funditꝰ
Uel illummamini sacͣ p̃ceptione: ⁊ pꝰꝙͣ illumi¬
nati fueritis facies ur̃e .i. intellectꝰ ur̃i ñ ꝯfundeñ.
Illi enĩ qͥ ñ intelligõ: crubescunt. sicuti illi qui
abierunt retro: dicentes. durꝰ ÷ h sermo Dico
accedite. & illuminamini ⁊ habebitis auxiliũ
angłi dñ custodientis uos. Et hoc est. lnmit¬
tit angłm dñs. Et de hoc potestis eẽ. securi
libet uerus pauꝑ clamait ⁊⁊ dñs exaudiuit

Expanded text:
ibus temporalibus: « et ipse exaudivit me, » id est, sui ne peccatorum et daemonum. Postquam admonuit ad cantandum, secum ad ipsam communionem novi sacrificii populos hortatur accedere. Covirtutum « et illuminamini » majori cognitione Dei. Quanto enim magis aliquis ad Deum accedit, tanto eum Deus sua abundantiori cognitione perfundit: vel « illuminamini » sacra praeceptione: et postquam illuminati » Illi enim qui non intelligunt, erubescunt: sicut illi qui abierunt retro dicentes: « Durus est hic sermo » Dico accedite, illuminamini, et habebitis auxilium angeli Domini custodientis vos: et hoc est: Immittit angelum Dominus: et de hoc potestis esse certi ilibet verus pauper « clamavit, et Dominus exaudi
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd inde agit. ꝓpt̾ int̾p̃tationẽ. Post illaꝰ auͦ
mutationẽ dd̃ psalmũ istũ composuit: nec
ideo qͦd de illa mutatione carnali intendet:
s. ꝑ illã spalẽ mutationẽ intelligebat. litulꝰ
sic exponit᷑. P salmꝰ iste ꝯuenit dauid ꝓpħe¬

Expanded text:
quod nunc agit, propter interpretationem. Post illam autem mutationem David psalmum istum composuit: nec ideo quod de illa mutatione carnali intenderet, sed per illam spiritualem mutationem intellexit. Titulus sic exponitur, Psalmus iste convenit David p
Abbreviated transcription (Latin):
tas eiꝰ fuit in lege dm̃ .i. uoluntatẽ habu¬
it in plendi lege diũ. Cex enĩ dm̃i : inde¬
uitandis pectatis bomisq ꝑ pecłidis sc̃a p̾¬
ceptio. In lege eiꝰ implenda meditabitur¬
adimpleat᷑. Non dicit meditabit᷑ qͦd ipse
meditaret᷑. s ideo qͥ a sicuti aliqͥs meditãs
meliꝰ adimplet aliqͥd ñ meditante: ita
Cñ futurũ ponit scilicet meditabit᷑ scam
homiiẽ loquit᷑. Est enĩ mos hominũ ut

Expanded text:
tas ejus fuit in lege Domini, id est voluntatem habuit implendi legem Domini. Lex enim Dei est, in devitandis peccatis, bonisque perpetrandis sancta praeceptio. In lege, et s impleatur. Non dicit meditabitur, quod ipse meditaretur: sed ideo, quia sicuti aliquis meditans melius implet aliquid non meditante, ita Cum futurum ponit, id est meditabitur, secundum hominem lo
Abbreviated transcription (Latin):
hoĩes apecc̃is lib̾arent᷑. cognoscunt eos dli fi-¬
lios. eẽ. ⁊ tandẽ angłicis manib inꝑpetuã
reqͥem deportandos. Ipsi dicent magnifica¬
uit dñs fac̾e cũ eis. nec in hoc st̃ fatui uel
insipientes: qͥa ita uerũ. ẽ: s magnifica¬

Expanded text:
is per Christum liberentur, cognoscent eos esse Dei filios, et tandem in angelicis manibus in perpetuam requiem deportandos. Ipsi dicent: « Magnificavit Dominus facere cum eis, » nec in hoc sunt fatui vel insipientes, quia ita verum est, sed et « magnifica
Abbreviated transcription (Latin):
mus iste ꝓponit᷑ filiis chore. adͥ
intelligendum: qui d̾r cantici: qr de
re agit᷑. unde nob̃.ẽ. maxime cxultar¬
dũ qr nob̃ exponit magnã dignitati
P salmꝰ dico habitꝰ in scda sabbati
.i. de re significata ꝑ rem factã in .nͣ.
sabbati .i. de fundatione. eccł̃ie q̃ sig¬
nificat᷑ ꝑ fundationẽ t̾re. q̃ fcã fuit in¬
scda die. Prima em̃ die segregata est
lux a tenebris. in quo significat᷑ re¬
surrectio xp̃i. quia lux immortalita¬
tis a morte discreta ẽ. In scda die fun
Mat̾ia ÷ ipsa ecch̃a dilatanda. Mo¬
dus talis. In pͥma parte multis mo¬
rem. ꝑ hos etiã quidã uolentes eã¬

Expanded text:
mus iste praeponitur filiis Chore ad intelligendum, qui dicitur cantici, quia de re agit unde nobis maxime est laetandum, quia nobis exponit magnam dignitatempsalmus dico habitus in secunda sabbati, id est, de re significata per rem factam in secunda sabbati, id est, de fundatione Ecclesiae, quae significatur per fundationem terrae, quae facta fuit secunda die. Prima enim die secreta est lux a tenebris, in quo significatur resurrectio Christi, qua lux immortalitatis a morte discreta est. In secunda die fundMateria est ipsa Ecclesia dilatanda. Modus: In prima parte multis morem, per hoc etiam quod quidam volentes ea
Abbreviated transcription (Latin):
ut eos. ꝑ similitudinẽ dic̃. Sic̃ i pratum
pascit᷑. ⁊ tñ radices remanent: sic illi. Dicit᷑
etiã paseere in alia sig̾catione. sic̃ pastor
dic̃. Pasco gregẽ. Similit̾ mors .i. diabolus
apparebit iustis: iusti qͥ in hac uita st̃ de¬
cũs eoꝵ ueterascet .i. cõparabile erit uet̾i
uestim̃to qͦd nullã h̃t utilitatẽ ĩ ĩ ferno.
dimet animã meã de manu hoc est de po
sic dampnabunt᷑.⁊ iustoꝵ animas redimes
mulciplicata fuerit gła domꝰ eiꝰ: i. cũ unꝰ¬

Expanded text:
cet, per similitudinem dicit. Sicut enim pratum depascitur, et tamen radices remanent, sic illi. Dicitur etiam pascere in alia significatione, sicut pastor dicit, pasco gregem. Similiter mors, id est, diabolus apparebit, « justi » qui in hac vita sunt deitiis « veterascet, » comparabile erit veteri vestimento, quod nullam habet utilitatem « in inferno. dimetsic damnabuntur, et justorum animas redimes, multiplicata fuerit gloria domus, » id
Abbreviated transcription (Latin):
Caph. In hoc octonario ostendit᷑ fi¬
delis qͥ loqͥt᷑ iam fessus longa milicia.
recusans laborẽ. ⁊ ido bene ei caph p̾scͥbitur:
qđ incuruatꝰ int̾ptat᷑. Congruus ordo uid̃et᷑
ut qͥ iocundas habuit passiones: legem di
obtinuit iugi meditacione. ut iã qͥescere

Expanded text:
» In hoc octonario ostenditur fidelis qui loquitur, jam fessus longa militia, recusans laborem: et ideo bene ei Caph praescribitur, quod interpretatur incurvatus. Congruus ordo videtur, ut qui jucundas habuit passiones, legem Dei obtinuit jugi meditatione, ut jam quiescere
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cet̾a. Anima defecit abom̃i peticione¬
t̾renoꝵ. ⁊ etiã ocłi mei interiores scił racio.
ocłi dico bene illuminati: defectĩt ab om̃i
ꝯsideratione ⁊ delectatione terrenoꝵ. ten¬
me: Id .ẽ. qͣndo ꝑduces me ad optatũ pͥn¬
upium. ut cũ xꝑo iam qͥescam. Id̾o opus :
i ꝯsolatione. qͥa hic mali ꝑmulta flagel
la uolunt me abono rethere. Et hoc dũ.
Quia factus sũ sic̃ uter in priuina. cõpareis
seutri qđ . ẽ. coriũ mortui aĩalis. innuit.
suã mortificationẽ. scił qđ ieunando ⁊
ugilando ⁊ aliis similib modis carnem
suã mortificet. Et sic̃ ut̃ bene retinet in fu
ut iam liquorẽ cõmissũ seruare ñ possit.
ita ficelis iste positus int̾ malos frigore in¬
fidelitatis ⁊ turpis uite macłis astrictus
multis ꝑsecutorib cogit᷑ dimitt̾e ⁊ effundẽ
liquorem diuini uerbi sͥ cõmissũ. Et licet

Expanded text:
 » Anima defecit ab omni appetitu terrenorum, et etiam « oculi mei » interiores, scilicet ratio bene illuminata, « defecerunt » ab omni consideratione et delectatione terrenorum, tenme, » id est, quando perduces me ad optatum principium, ut cum Christo jam requiescam. Ideo opus est mihi consolatione, quia hic mali per multa flagella me volunt a bono retrahere; et hoc dicit: « quia factus sum sicut uter in pruina: » comparans se utri, quod est corium mortui animalis, innuit suam mortificationem, scilicet quod jejunando et vigilando, et aliis similibus modis, carnem suam mortificet: et sicut uter bene retinet infusuut jam liquorem commissum conservare non possit, ita fidelis iste positus inter malos, frigore infidelitatis et turpis vitae maculis astrictos, multis persecutionibus cogitur dimittere et fundere liquore
Abbreviated transcription (Latin):
disposicione.ẽ. fundata. s etiã dies .i. sapientio¬
res uiri ⁊ illustͥores meccła qͥ alios illuminare
possũt ꝑseuerat ordinacione tua ꝯtͣ fluciꝰ mũ¬
di. Bene dico diem tua disposicione ꝑseuerare.
unt tͥ. in qͦ apparet te. eẽ. potentissimũ. Tu tal
es: qͥdic̃. ordinasti. t̾rã statusti. ⁊ lex tua talis

Expanded text:
dispositione est fundata, sed etiam « dies, » id est sapientiores viri, et illustriores in Ecclesia, qui alios illuminare possunt, « perseverant ordinatione tua » contra fluctus mundi, bene dico diem tua dispositione perseverare, unt tibi » in quo apparet te esse omnipotentissimum. Tu talis es qui diem ita ordinasti, terram statuisti, et lex tua talis
Abbreviated transcription (Latin):
.I. illos qͥ se cognoscent ruisse ꝓpria peccata ⁊ ꝑ
peccata patrũ suoꝵ. implebit bonis. qͥa ⁊ ma¬
la remouebit: ⁊qd de illis erat suplebit. Capi¬
ta autẽ .i. altitudines ⁊ sipꝑbias multoꝵ in hac
faciet eos decid̾e de uicio impeiꝰ: ⁊ ħ int̾ra .i. in

Expanded text:
 illos qui se cognoscunt ruisse per propria peccata et per peccata patrum suorum, « implebit » bonis, quia et illa removebit, et quod illis deerat, supplebit: « capita autem, » id est altitudines, et superbias « multorum » in hac faciet eos decidere de judicio in pejus: et hoc « in
Abbreviated transcription (Latin):
stantiã eoꝵ accipit rationẽ. ꝑ qmͣ ipsi debent uiu̾e.
imn bonis oꝑib sustentari. Hanc scrutat᷑ diabolus.
qũ eos ã bono retͣbit. ⁊ rationẽ ipsoꝵ in pͣuosusus
ipse subsistit. ⁊ scrutet᷑ .i. diligent᷑ inqͥrat ut ꝑsin¬
gulis malitiis qͣs exercuer̃t: reldat eis diabolus
multiplices penas. Et aliem diripiãt labores eiꝰ.
sicuti romani qͥ in possessiõib eoꝵ hereditauer̃t.

Expanded text:
stantiam eorum accipit rationem, per quam ipsi debent vivere, et in bonis operibus sustentari: hanc scrutatur diabolus, quando a bono eos retrahit, et rationem eorum in pravos usus ipse subsistit. « Scrutetur, » id est, diligenter inquirat, ut pro singulis malitiis quas exercuerunt, reddat eis diabolus multiplices poenas. « Et alieni diripiant labores ejus, » sicut Romani in possessio nibus eorum haereditaverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝰ uultꝰ fieri: Aaledixert gͦ ei.⁊ dixer̃t. Tu discipłs
tio elongabit᷑ ab eopopło: qͥa excecatis iudeis. tnͣsibit
illuminatio adgẽtes. Et ille popłs induit maledic¬
tionẽ .i. petcatũ mee mortis sic̃ uestimtũ. qͥa putabat
iñ apparere uicinis suis ualde ornatr ⁊ decori. Et ipsa
maledictio introuit in int̾iora eiꝰ. u alens ad mortẽ eoꝵ.
sic aqua penetͣns ad int̾iora.:⁊ sic oleũ inossib eiꝰ: qͥa
sic̃ oleũ hilarẽ ⁊ letã reddit faciẽ.i ta ipsi leci fuert de¬
morte mea Tuinc fuit percatũ illud qͣsi uestim̃tũ ac¬
cedens ad cos. qũ sua dente diabolo assenseñt. Tunc fri¬
it qͣsi aqua penetus in int̾iora. qñ laboraueĩt ⁊ cor¬
poraliter quesiert uͭ me morti trad̾ent. ꝑ ostqͣm uͦ
ꝑ fecer̃t. iã gaudentes ⁊ exhilarptati de morte mea. fu¬
it eis qͣs ioleũ. Dico qđ popłs ille indinit maledictio¬
cundatꝰ maledictioe illa qđ ñ expedire ab ea se ualeat.

Expanded text:
ltis fieri? Maledixerunt ei, et dixerunt: Tu discipulus tio « elongabitur ab eo » populo, quia, excaecatis Judaeis, transibit illuminatio ad gentes. « Et induit id est peccatum meae mortis; « sicut vestimentum, » quia putabant tamen apparere vicinis valde ornati et decori. « Et ipsa maledictio intravit in interiora ejus, » jam valens ad mortem eorum: « sicut aqua » penetrans ad interiora; « et sicut oleum in ossibus ejus: » quia sicut oleum hilarem et morte fuerunt. Tunc fuit peccatum illud quasi vestimentum accedens ad eos, quando persuadenti diabolo assenserunt. Tunc fuit quasi aqua penetrans ad interiora, quando laboraverunt, et corporaliter quaesierunt ut me morti traderent. Postquam vero perfecerunt, jam gaudentes et exhilarati de morte mea, fuit eis quasi oleum. Dico quod populus ille induit maledictiocumdatus illa maledictione, ut expedire se ab ea non valeat.
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ interpellat ꝓ nobis. Et hoc scđm ordinem
melchisedech. qa sic̃ melchis edech obtulit abiahe
panem ⁊ uinũ sic xp̃c obtulit discipłis suis cali¬
cem ⁊ panẽ : i. corpꝰ suũ in qͣlitate panis ⁊ uim: ndo
sacͥficiũ ꝑ omnẽ eccł̃iaminstituit. Sic̃ autẽ melchi¬
sedech sine pͥncipio⁊ sine fine fuit. ñ qđ ñ habue

Expanded text:
m interpellat pro nobis: et hoc « secundum ordinem Melchisedech: » quia sicut Melchisedech obtulit Abrahae panem et vinum , sic Christus discipulis obtulit calicem et panem, id est corpus suum in qualitate panis et vini: et idem sacrificium per omnem Ecclesiam instituit. Sicut autem Melchisedech sine principio fuit et sin
Abbreviated transcription (Latin):
lis erat. Cũdic̃ patrẽ dñm: ⁊ filiũ dñm notat
dit̃. Sede a dextͥs meis .i. expleta militia tuar ⁊
ꝑacca obedientia: qͥesce in potiorib meis bonis.
ist addiẽ iudicu in qͣ subiecti er̃t tͥ. Donec dic̃. ñ
qđͣ postea ñ secdeat: s tẽ xp̃c głosus om̃ib appare
It de qͦ quodã mͦ dubitant᷑: uł ꝑpedes huma
Aii. qͥa illa bumantatẽ hoc meriuisse intelliget̃.

Expanded text:
Filium Dominum, notat dixit: « Sede a dextris meis, » id est expleta militia tua, et peracta obedientia, quiesce in potioribus bonis meis.usque ad diem judicii, in qua subditi erunt tibi. « Donec » dicit, non quod pos de quo quidam modo dubitant. Vel per pedes humanditi, quia illam humanitatem hoc promeruisse intelligent,
Abbreviated transcription (Latin):
signat᷑. itau̾ nec ꝑrationẽ aliquid bom agat.
ualet qͣntũ ⁊ enuntiatio: qđ iudet. illis futurũ.
⁊ uidas ⁊ eiꝰ ꝯsentanei a scõꝵ ꝯsortio se iungentur
Uel cũ iudiat᷑ oitulto iudicio i hac uta exeatã
consortio sc̃õꝵ ꝯdẽpnatus. ueluti iudas qͥ tͣdito
inpeccatũ. Iude or̃o inpeccatũ fuit. qñ in desꝑa¬
tionẽ cecidit. ueluti cũ audiret dnm̃ resurrexis¬
se. dixit. peccaui tͣdens sangumẽ iustũ: ductꝰq
desꝑatione laqueo se srispendit. Pot̾ qͦq dici cõ¬

Expanded text:
t neque per rationem aliquid boni agat. valet quantum et enuntiatio, quod videt illis futurum. d Judas et ejus consentanei a sanctorum consortio sejungentur. Vel, cum judicatur occulto judicio in hac vita, exeat a consortio sanctorum condemnatus, veluti Judas qui, tradito in peccatum. » Judae oratio in peccatum fuit, quando in desperationem cecidit; veluti cum Dominum audiret resurrexisse, dixit: « Peccavi, tradens sanguinem justum, » ductusque desperatione, laqueo se suspendit. Potest quoque com
Abbreviated transcription (Latin):
bonã oꝑationẽ ꝓponit. scił humiliationẽ qua
genꝰ humanũ .i. dilectos suos lib̃auit. ex qua
ex militia xͥ tã digne ⁊ tã diligent ꝑacta: ꝓces¬
hoc psalmo nouis uerbis ñ utit᷑ ꝓpħa. s pͥmãpar
tem que ÷ usq ut lib̃ent᷑ dilecti tui: mutuat de
ex diu̾sis psalmis psalmũ istũ cõpon̾e: qͥa uidet

Expanded text:
bonam operationem proponit, scilicet humiliationem, qua genus humanum, id est dilectos suos, liberavit. Ex qua ex militia Christi, digne et tam diligenter peracta, proceshoc psalmotem quae est: Ut liberentur dilecti tui, mutuat de ex diversis psalmis istum psalmum componere, quia vidit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ñ do sapientia attͥbuebant: ⁊ ido eoꝵ sapientia
nullũ ꝓfectũ habuit. s potiꝰ mutilis inuentade¬
fecit. Quͦ ꝑ potentias ⁊ alia huiꝰ modi inqͥr̃t defici¬
unt. qm̃i recta uia ñ incedunt. E ⁊ qͥa sic defecer̃:
errore solitudinis. ⁊ ducens in eccłia. sapientiã ue¬
rã monstrauit eis. Eripuit dico cũ tribularen᷑:
.i. cũ maxime anxiarent᷑ ignorantiar⁊ aliis necelli¬
tatib peccati Eripiit dico ⁊ deim̃ dedurit eos

Expanded text:
non Deo, sapientiam attribuebant, et ideo eorum sapientia nullum profectum habuit, sed prorsus inutilis inventa, defecit; qui vero per potentias et alia hujusmodi inquirunt, deficiunt, quia recta via non incedunt. « Et » quia sic defecerunte ignorantia et errore solitudinis, et ducens in Ecclesiam, sapientiam veram ministravit eis: « eripuit » dico « cum tribularentur, » id est cum maxime angustiarentur ignorantia et aliis necessitatibus peccati. « Eripuit » dico,
Abbreviated transcription (Latin):
cundũ. ego uͦ delectabor in dño. Et hic notat᷑ familia¬
ris icissitudo int̾ dm ⁊ homẽ. S iem̃ habeat d̃i flilectio¬
nẽ uł delectationẽ in do ⁊ ipse ds stati delectat in ho¬
mine. Ego delectabor in dño.:⁊ utinã alii pecc̃ores fiat̃
similes m. Et ħ ẽ. Deficiant peccatores ã terra .i. a t̾re¬
intate. ut iã t̾renitatẽ ñ appetant. ⁊ iniqͥ ꝯtͣ pximũ ita¬

Expanded text:
cundum, « ego vero delectabor in Domino. » Et hic notatur familiaris vicissitudo inter Deum et hominem: si enim habeat homo delectationem in Deo, et ipse Deus statim delectabitur in homine. « Ego delectabor in Domino, » et utinam alii peccatores fiant mihi similes; et hoc est « deficiant peccatores a terra, » id est a terrenitate, ut jam terrenitatem non appetant; « et iniqui
Abbreviated transcription (Latin):
dem dñe nob̃. Et ħ ẽ. Saluos fac nos dñe dñe
imitatiõe gentiii. Ad hoc ꝯgrega. ut ꝯfiteam᷑
nominisc̃o tuo.⁊ glem᷑ in laude tudi .i. głosi aparea¬
mus de eo qđ te laudabimꝰ. Et ñ tm̃ ualet hec
optatio. qͣntũ enuntiatio. Et inde dic̃. Qtria nos

Expanded text:
« salvos fac nos, Domine imitatione gentium. Ad hoc congrega « ut confiteamur nomini sancto tuo, et gloriemur in laude tua, » ut gloriosi appareamus de hoc quod te laudamus, et tantum valet haec optatio quantum enumeratio. Et inde dicit, quia nos
Abbreviated transcription (Latin):
głam babebit. Et uͭ lib̾ent᷑ dilectitui saluũ
lectoꝵ lib̾atio. Dilectos uocat: a ileo p̾electos ͭ
alioꝵ p̾cat᷑ lib̾ationẽ. Ipse enĩ sciebat qͥ essent
dilect: ⁊pipsis orabat. Eccłia uͦ qͥa ñ cognosca
det̾minate qui st̃ saluandi: ꝑ omĩb orat in dis¬
cretis. Saltũ fac dico. dextera .i. potentia tua

Expanded text:
t « ut liberentur dilecti tui, salvum lectorum liberatio. Dilectos vocat a Deo praeelectos, nec aliorum petit liberationem. Ipse enim sciebat qui essent dilecti, et pro ipsis orabat: Ecclesia vero, quia non cognoscit determinate qui sunt salvandi, pro omnibus orat indiscrete. « Salvum fac » dico, « dextera tua
Abbreviated transcription (Latin):
diuina p̾cepta sp̃alit̾ ad implet. si cuti fuit añ
tẽpꝰ passionis: ⁊ citharã uocat eandẽ huma¬
nitatẽ sc m mortificationẽ carnis: sicuti fuit
inpassiõe. Ideo dico exurge ad bene oꝑandũ.
qͥa ꝑ hanc bonã oꝑationẽ certꝰ sũ de mea resur
surgã. Et p̾resurrectionẽ: ꝯficebor tͥ in popłis¬
.i. ingentib. ne tales remaneant quales st̃ nati.¬

Expanded text:
divina praecepta spiritualiter implet, sicut fuit ante tempus passionis. Citharam vocat eamdem humanitatem secundum mortificationem carnis, sicut fuit in passione: ideo dico exsurge ad bene operandum, quia per hanc bonam operationem certus sum de mea resurrsurgam. Et post resurrectionem « confitebor tibi, Domiin Gentibus, quae tales remanent quales sunt nat
Abbreviated transcription (Latin):
num̾ũ electoꝵ. sic̃ cũ mulciplicati st̃ pisces qd̾
scissũ ÷ recte. ⁊ illi qͥ suꝑflui erant exiert̃. scãm
oͦs figurati st̃ heretici. qui ab eccłia recedunt.
s potiꝰ uirtutes in eis mulciplicauit. Iꝑsebe¬
nedixit eis: ⁊ tñ paucifactist ad cõꝑationẽ ma¬
loꝵ. ⁊ uerati st̃ a tͥbulatione maloꝵ. ⁊ etiã uexa¬
ti sunt dolore. quẽ habebant ꝓpt̾ peccatialioꝵ¬

Expanded text:
numerum electorum: sicut: Tantum multiplicati sunt pisces, quod scissum est rete, et illi qui superflui erant, exierunt : secundum quos figurati haeretici, qui ab Ecclesia recedunt. sed potius in eis virtutes multiplicavit. Ipse benedixit eis, « et » tamen « pauci facti sunt » ad comparationem malorum; « et vexati sunt a tribulatione malorum, et » etiam vexati sunt a « dolore » que
Abbreviated transcription (Latin):
sola habitandũ ẽ Et ipsi ibidẽ positi semi¬
.i. cũ magno labore qͦsdã edit̾icauer̃t. ⁊ ipsise¬
minati ⁊ plantatifecer̃t fructũ natiuitatis .i.
doctͥnã magistrorũ st̃ oꝑib nnitati. Ille facit
fructũ natiuitatis. cuisip̃dicat᷑ castitas: caste
uunt. Ille uͦ ñ fac̃ fructũ nat̾̃. in qͦ si plantatur
castitas u̾bo p̃dicatoris. ipse tñ foruicationẽ red¬
dit: sic̃ agit qͥ recepto frumto ⁊ iraniã reddit.
⁊ ita ñ facit fructũ natiuitatis. Et benedixit

Expanded text:
sola habitandum est. « Et » ipsi ibidem positi, « semi cum magno labore aedificaverunt; et ipsi seminati « et » plantati, « fecerunt fructum nativitatis, » id est, doctrinam magistrorum sunt in operibus imitati. Ille facit fructum nativitatis, cui si praedicatur castitas, caste vivit: ille non facit fructum nativitatis, in quo si plantatur castitas verbo praedicatoris, ipse tamen fornicationem reddit: sicut ager qui, recepto frumento, zizania reddit, et ita non facit fructum nativitatis. « Et benedixit
Abbreviated transcription (Latin):
.i. repleiit sp̃ali sapientia. Satiaiit dico
ipsos aut̃ sedentes .i. cõmorantes in tenebris ẜ
⁊ sedentes in umbra mortis: in turpi uita. q̃ eẽt
uinctos ⁊ alligatos ĩ mendicitate.i. in digentia
turalis indicabat eis. ħ cẽfaciendũ. Et ꝯsiliũ altis

Expanded text:
t, replevit spirituali sapientia. « Satiavit » dico ipsos « sedentes, » id est, commorantes « in tenebris, » id » sedentes « in umbra mortis, » id est, in tdico « vinctos in mendicitate, » id est, indigentia  naturalis indicabat eis hoc non esse faciendum. « Et consilium Altis
Abbreviated transcription (Latin):
randos eos.:⁊ illa facta fuer̃t miranda. Et ħ est.
oo irabilia in t̾ra chã: i. in eadẽ egipto. Uel ꝑmi
rabilia posst̃ intelligi beneficia. q̃ fecit eis łs
in egipto. Obliti st̃ t̾ribilia facta in mariru¬
bro. qͥa cũ hostes uid̾ent inuolui in mari: ti¬
mere potuer̃t ne sͥ idẽ ꝯting̾et. Et tc̃ dñs

Expanded text:
t facta miranda; et hoc est: « mirabilia in terra Cham » in eadem Aegypto; vel per « mirabilia » possunt intelligi beneficia quae fecit eis Deus in Aegypto. Obliti sunt « terribilia » facta « in mari Rubro, » quia cum hostes essent in mari involuti, timere potuerunt ne sibi idem contingeret. « Et » tunc
Abbreviated transcription (Latin):
dentes in mare. qͥa cũ uenissẽt ad mare. ⁊ hostes
ab hostib lib̾are ñ posset. de cuiꝰ potentia dn-¬
bitandũ ñerat. qͥa in egipto multis portentis
manifesta fuerat. s dicebãt qͥa id̃o edix̃ nosut
int̾fic̾em᷑ meliꝰ aut̃ nob ẽc̃t. ut in nr̃is domib mo

Expanded text:
 Deum « ascendentes in mare, » quia cum venissent ad mare, et hostes ab hostibus liberare non posset, de cujus potentia dubitandum non erat, quia in Aegypto multis portentis manifesta fuerat; sed dixerunt: Ideo eduxit nos ut interficeremur, melius autem esset ut in domibus no
Abbreviated transcription (Latin):
sentiã future ire in qͣ dãpnabis malos: a facie mn¬
dignationis tue .i. correctionis qͣm in hac uita facis
ñ ad dãpnandũ: s adpurgandos p̃destinatos
oã m̃bra: s scm quedã. H enedicome ꝯsid̾a¬
re futurã irã qͣsi p̃sentẽ. qͥa dies mei declinaue¬
runt .i. defecert̃ nichil utilitatis afferentes. qͥ dies
st̃ sic̃ umbra. qͥa hic ñ habet᷑ uera illuminatio.
inqua declinatiõe q̃ ex pecc̃o ÷ cognosco futurã
et̾nũ ꝑmanes: ⁊ memoriale tuũ .i. illud in sõgne factũ
scił redẽptio humani gen̾is ꝑfiliũ tuũ ꝑquẽ tu tene¬
ris in memoria oĩum: in gen̾atiõe p̾senti dciratura.
⁊ gen̾atioẽ subsequente. Et tu qͥ eternꝰ es. qͥ ind̃is
doimisse dũ distulisti misereri. mͦ exurgens miscreb̃is
qͣd habet de illa miseratiõe. U ere miserebis syon:

Expanded text:
acie « indignationis, » id est, correctionis tuae, quam in hac vita facis, non ad damnandum, sed ad purgandum praedestinatos.ico me considerare futuram iram quasi praesentem, quia « dies mei » mihi nihil utilitatis afferentes, quia dies sunt « sicut umbra, » quia hic non habetur vera illuminatio; in qua declinatione, quae ex peccato est, cognosco futuram et memoriale tuum, » id est, illud insigne factum, scilicet redemptio humani generis per Filium propter quam tu teneberis in memoria hominum « in generatione » praesenti duratura, « et generatione » subsequente. Et « tu » qui aeternus es, qui videris dormisse, dum distulisti misereri, modo « exsurgens, misereberis quod habet ex illa miserat
Abbreviated transcription (Latin):
solẽ: qͥ sol cognouit occasũ suũ. Quasi ꝑsolẽ ⁊ lunã fec̃
ds uicissitudines teꝑoꝵ. Positis uncissitudinib noctis
⁊ diti: ostendit q̃ ds disposuit facienda in nocte: ⁊ p̾ca
q̃ indie: qͣsidic̃et. Sol cognouit occasũ ain qͥ occiden¬
te posiusti tenebras ueluti ꝓpe initiũ noctis.: ⁊ dem̃ facta:¬

Expanded text:
unam fecit Deus vicissitudines temporum. Positis vicissitudinibus noctis et diei, ostendit quae Deus disposuit facienda in nocte, et postea quae in die. Quasi diceret: Sol cognovit occasum, quo occidente, « posuisti tenebras, » veluti prope initium noctis: « et
Abbreviated transcription (Latin):
abutens lege:i sine pr̃e dõ e lebes .i. coctio ⁊ustio
spei meẽ. qͣ ꝑ illas exustiones purgant᷑ illi qͥs ego
sꝑo me habiturũ. Adhuc deuerb̃ di Et qͥa
m̃s: Calaad ⁊ alios tales habeo: gͦ extindam
scił affectiones euͣngłi zantiũ. ne pͣingantur spi¬
nis ꝯcupistentie. ne ue aliqͦ luto inquiment᷑. Ex¬
ciam annuntiarieringłiũ:⁊ ꝑ adnuntiationẽ

Expanded text:
abutens lege et sine Patre Deo: est lebes, id est, coctio et ustio spei meae: quia per illas exustiones purgantur illi quos ego spero me habiturum. Adhuc de verbis Dei. Et quia meus est Galaad, et alios tales habeo, ergo « extendam id est, affectiones evangelizantium, ne pungantur spinis concupiscentiae, neve aliquo luto inquinentur: exciam annuntiari Evangelium: et per annuntiationem
Abbreviated transcription (Latin):
mane uite: ii ea cognita festinẽ ad et̃nã uitã. Et me
currentẽ ad etnã uitã ne reuo ces acursu illo. scił ne
subtrabas gr̃a: qͥa tc̃ subsisterẽ ego in dimidio dierũ
ciꝑe h̃ic uitã iustoꝵ. qͥa in ea habct᷑ uera illuminatio.
ut sic dicamꝰ. Ne reuoces me ã cursu et̾ne uite. ut

Expanded text:
manae vitae; ut ea cognita festinem ad vitam aeternam. Et me currentem ad vitam aeternam « ne revoces » a cursu illo, hoc est ne subtrahas gratiam; quia tunc subsisterem ego « in dimidio dierum accipere vitam justorum, quia in ea habetur vera illuminatio, ut sic dicatur: Ne revoces me a cursu aeternae vitae, ut
Abbreviated transcription (Latin):
numerus. Reptilia scił aĩalia pusilla cũ mag¬
nis. St̃ i demones alii maiores alus: ñ substan¬
ta s potestate. ⁊ illic .i. in ħ mari scił ĩ ħ mundo
mundi: nec tñ sub m̾gunt᷑. Et ibi .i. in ħ mundo¬
draco iste.i. pͥncipalis diabolus scił beel zebub
qͥ ꝑ leuiathan significat᷑. quẽ pͥma creatiõe for¬
masti bonũ. pͦ casũ uͦ formasti eũ adilludendũ ei:
.i. illusibilẽ fecisti. Alludunt enĩetiã ei meretͥ

Expanded text:
numerus, reptilia, scilicet animalia pusilla et magna, sunt enim daemones alii majores aliis, non substantia, sed potestate. Illic, id est in hoc mari, scilicet in mundo, mundi draco iste, id est, principalis diabolus, scilicet, Beelzebub, qui per Leviathan significatur, quem prima creatione creasti bonum, post casum vero formasti ad illudendum, id est, illusibile
Abbreviated transcription (Latin):
tempꝰ idoneũ: in qͦ iste bestie qͦ erãt sͥ uictũ. ostendit de
quib dixerat bestiis. scił catuli leonir ⁊ ipsileones tnͣsi¬
bunt ⁊ similit̾ alie bestie rugientes⁊ clamantes adm.
Ad hoc ꝑtͥnsibt̃ ut rapiant sͥescã. ⁊ q̃rant ea a deo.
licta alicuiꝰ pauꝑis. ꝑmittit ouẽ suã uł aliqͥd tale a
sitionẽ di. qͣsi dic̾et. Ita sit in nocte. cũ aut̃ ortꝰ: sol:

Expanded text:
 idoneum in quo illae bestiae sibi quaerant victum. Ostendit de quibus dixerat bestiis, scilicet, « catuli leonum » et ipsi leones pertransibunt, et similiter aliae bestiae « rugientes » et clamantes ad Deum, ad hoc pertransibunt ut « rapiant sibi escam et quaerant » eam « a Deo. licta, permittit ovem suam vel aliquid tale a sitionem diei; quasi diceret: Ita fit in nocte, cum autem « ortus
Abbreviated transcription (Latin):
In scd̾a humibatiõe exequit᷑: ⁊ inducit ipsũ łm ꝓ
mittentẽ libationẽ electorũ. que cõpleta fuit ꝑ
ipsũ xp̃m. Intentio: muitare nos ut exemplo
suihumilit᷑ patiam᷑ : ⁊ ipsapacientia iurtutem
⁊ securitatẽ nr̃am dm faciamꝰ. Uñ dic̃ infine
psalmi. In do faciemꝰ uirtutẽ. Est ÷ psalmꝰ iste
celos: ostendit eũ uerii dm esse. Nã si tm̃ ħo
fuiss. nullatenꝰ ita exaltatꝰ ẽc̃. Ybi autẽ eũ dic̃¬
humiliatũ: ostendit eũ uerũ fuisse hominẽ.

Expanded text:
 inducit ipsum Deum promittentem liberationem electorum, quae completa fuit per ipsum Christum. Intentio est invitare nos, ut exemplo sui humiliter patiamur, et ipsa patientia virtutem et securitatem nostram Deum faciamus. Unde dicit in fine psalmi: « In Deo faciamus virtutem, » etc. Et istecoelos, ostendit eum vere Deum esse: nam si tantum homo fuisset, nullatenus ita exaltatus fuisset. Ubi autem eum humili
Abbreviated transcription (Latin):
lũ fac̾ent inseruos eiꝰ. uł laborẽ aggͣuando. uł
p̾ciñ subtrahendo. Et qͥa dolũ ita faciebat᷑:
⁊ ꝓdigioꝵ in t̾ra cham: ⁊ ꝑ illos legatos cominatꝰ
fuit egiptus: qđ nͥ dimittent popłm suũ. fa¬
ceret in eis signa: uł ut tenebras ⁊ alia mino¬
ra: ⁊ ꝓdigia de occisiõe pͥmogenitoꝵ: ⁊ taliũ.

Expanded text:
lum facerent in servos ejus » vel labore aggravando, vel pretium subtrahendo. Et quia dolum ita faciebant, et prodigiorum in terra Cham. » Per illos legatos suos comminatus fuit Aegyptiis, quod nisi dimitterent populum suum, faceret in eis signa, velut tenebras, et alia minora, et prodigia de occisione primogenitorum, et talium.
Abbreviated transcription (Latin):
s qđ iꝰtũ ÷ agnoscit. ⁊ de peccatis udicaturũm
telligit. tim̃dũ reputat: ⁊ õĩb modis placandĩ
M
cõparat se pauꝑ iste penitens passeri intecto habi¬
tanti. ql es st monachi. ⁊ boni canonici. qͥ coparan¬
tir passeri: qͥa calidi st̃ inuitandis laqueis mimi¬

Expanded text:
quia justum cognoscit, et de peccatis vindicaturum intelligit, timendum reputat, et omnibus modis placandum; mcomparat se pauper iste poenitens passeri, in tecto habitanti: quales sunt monachi et boni canonici, qui comparantur passeri, quia calidi sunt in vitandis laqueis di
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃s st̃s ꝑ aqͣs significat᷑ quia sicut ter
la ꝑ aqͣm solidatur & facit fructũ sic ꝑ
sitĩ: sic sp̃c sc̃s ardorẽ peccati. Decurrẽ¬
tes dicit: quia nullũ obstaculũ spui¬
terat resistẽ sapientie & spũ qͥ loque¬
batur.
Seiꝰ dicit. qͥa natura humanitatis ñ fuit
defluentes. Unde ioħs in apocalipsi dicit.
Aque multe: popłi multi. Secꝰ popłos xp̃m¬

Expanded text:
s per aquam significatur, quia sicut per aquam terra solidatur et facit fructum, sic per sitim, sic Spiritus sanctus ardorem peccati. Decurrentes dicit, quia nullum obstaculum Spirterat resistere sapientiae et spiritui qui loquebatur . » « Secus, dicit, quia natura humanitatis non fuit defluentes; unde Joannis in Apocalypsi dicit: « Aquae multae sunt populi multi. » Secus populos
Abbreviated transcription (Latin):
sione sua redim̃do animas de potestate
surrectione autẽ: spẽ dedit nobis resur¬
gendi. In ascentione ii. celestes nobis aditus
patefecit. & ita xp̃c in lignũ uite nob̾ datꝰ fuit
Aufert enĩ xp̃c a nobis ꝑ sui corporis usũ.
& imitacionẽ iꝰticie: mortẽ eternã & semũ.

Expanded text:
sione redimendo animas de potestate rectione spem dedit nobis resurgendi, in ascensione coelestes nobis aditus patefecit, et ita Christus in lignum vitae nobis datus fuit. Aufert enim Christus a nobis per sui corporis usum, et imitationem justitiae, mortem aeternam et
Abbreviated transcription (Latin):
tib inp̾senti ⁊ inbeatitudine post mortẽ
notam ueritatẽ tuã .i. ꝓmissiones tuas. qͥa
ñius morte peccatoris. s magis ut ꝯu̾tat᷑ ⁊¬
uiuat. sic̃ etiã hodie notifico ꝑ infirmita¬
tem ⁊ sanationẽ meã. ⁊ ut possim ꝯfcceri.
dñe sic̃ incepisti de inceps saluũ me fac ⁊
alios. Et cõmunit̾ psalmos nr̃os cantabi.¬
mus cunctis dieb uite nr̃t in domo dm̃: i.
mexcelsis. sũ huc usq ꝓmisi.¬

Expanded text:
in praesenti, et in beatitudine post mortem,notam veritatem tuam, id est promissiones tuas, quod non vis mortem peccatoris, sed potius ut ivat : sicut et ego hodie notifico per infirmitatem et sanationem meam. Et ut possim confiteri, Domine, sicut coepisti, deinceps salvum me fac et alios, et communiter psalmos nostros cantabimus cunctis diebus vitae nostrae in domo Domini, non in excelsis, sicut hucusq
Abbreviated transcription (Latin):
lata: ꝑfenennã uidaitꝰ popłs. qͥ antea do
acceptuis p̾ea ẽ. repudiatus. Per samuelem:
datus. Modus ẽ. qđ ostendit qͣlit̾ ipsa an¬
na ꝓfilio sibi dato se habuerit. scił quod
deo datori gratias retulit ⁊ qͦd ꝑ ipsum sa¬
tructio hostium. Intentio est hortari
AOLAUDE M DEI.

Expanded text:
elata: per Fenennam Judaicus populus, qui ante a Deo acceptus, postea est repudiatus: per Samuelem, datus. Modus est, quod ostendit qualiter ipsa Anna pro filio sibi dato se habuerit, scilicet, quod Deo datori gratias retulit, et quid per ipsum Satructio hostium. Intentio est, hortari ad laudem Dei,
Abbreviated transcription (Latin):
intelligã. doce me scientiã .i. cognitionẽ uti¬
liũ rerũ: ut intelligã me. eẽ. inpec̾cis corrup¬
tibilẽ ⁊ miserũ. & ñ posse abhis malis libera¬
ri nͥ ꝑdisciplinã tuã: ⁊ ponunt᷑ iste retͦ grado
ui mandata tua. Et qͥa ꝑtͥbulationẽ me

Expanded text:
est, cognitionem utilium rerum, ut intelligam in peccatis me esse corruptibilem et miserum, et non posse ab his malis liberari, nisi per disciplinam tuam: et ponuntur ista retrogrado vi mandata tua. Et quia per tribulationem me
Abbreviated transcription (Latin):
mittendo me afflixisti. Et hoc.ẽ. B onum¬
ut discã iustificatioes tuas: impletione ⁊ imi¬
tatione. siue cognitione. Ideo dico qͥa ipsa
suꝑ milia auri ⁊ argenti. uł suꝑ quascunq

Expanded text:
mittendo me afflixisti; et hoc est: Bonuut discam justificationes tuas » impletione et cognitione. Ideo dico quia ipsa super millia auri et argenti, » id est,
Abbreviated transcription (Latin):
que lex ipsa me instruit. adhoc ut iocunde¬
in sinc tͥbulationes. Tu iam dociusti boni
tem .i. fac me talẽ. ut ꝑamplitudinẽ carita¬
tis iocunde m sint tͥbulationes. Et ut illam
possi habere bonitatẽ: doce disciplinã .i. mitte¬

Expanded text:
quia lex ipsa me instruit ad hoc ut mihi jucundae sint tribulationes. Tu jam docuisti bonittem, » id est, fac me talem, ut per amplitudinem charitatis jucundae sint mihi tribulationes: « et » ut possi
Abbreviated transcription (Latin):
ui.⁊ malas cognoui: ⁊ ido conuerti pedes meos
.i. affectiones meas intestimonia tua cõplenda
Dito c̃uerti. sic scił qd eciã si ueniant mala.
paratus sum ut custodiã mandata tua. E
bat. Et oͣ qͥd paratꝰ: Contͣ peccata uel tͥbuila¬
tones que me undiq cutũuallentes: uolunt
qͥa ccundant ex om̃i parte. ⁊ tam̃ ego ñlum¬
Inde apłs. Uideo legẽ inmente mea repus¬
nantẽ legi carnis mee. Uel funes possumꝰ q

Expanded text:
vi, et malas cognovi, et ideo « converti pedes meos, » id est affectiones meas, « in testimonia tua » complenda. Dico « converti, » sic quod etiamsi veniant mala, « paratus sum ut custodiam mandata tua; » batus. » Contra quid paratus? Contra peccata vel tribulationes, quae me undique circumvallantes, volunt » quia circumdant ex omni parte, « et » tamideo aliam legem in mente mea, repugnantem legi carnis meae . » Vel funes possumus d
Abbreviated transcription (Latin):
mala inferentib. s qͥa derelinquentib legẽ tuã. ꝑro
illis deficiebã. s ut omnẽ tediũ auferrẽ ame: can¬
tabã dño psalmos ⁊ hymnos incorde. meo. Et hoc
ẽ. Michi existenti in loco ꝑegrinationis mee .i. inhac
uita inqͣ me ꝑegrinũ. ee. cõgnosco. erant cantabiles r̾i¬
ficationes tue .i. psalmi ⁊ hymni qͥhomines iustifi¬
cant pure. cantantẽ: iuxta illud apłi. In psalmis
mee iustificationes iđo fuert̃ cantabiles: qͥao dñe in
dns corrigat seruũ. Et iło custodiui legem tuã : i. pa

Expanded text:
mala inferentibus, sed quia « derelinquentibus legem tuam. » Pro illis deficiebam, sed ut a me omne taedium auferrem, cantabam Domino psalmos et hymnos in corde meo; et hoc est: existenti « in loco peregrinationis meae, » in hac vita, qua me peregrinum esse cognosco, « erant mihi cantabiles justificationes tuae, » id est psalmi et hymni, qui hominem justificant pure cantantem, juxtadeo justificationes fuerunt cantabiles, quia, o « Domine, in Dominus corrigat; « et » ideo « custodivi le
Abbreviated transcription (Latin):
nem tituli. negantes xp̃m ẽc̃. regẽ iudeorũ. Mat̾ia est
xp̃c. Modꝰ. In pͥma parte sic̃ in aliis psalmis uͥ de pas¬
celo ⁊ lib̾auit me: tangit breuit̾ de passione ⁊ glori¬
ficatione sua. In t̾uia qͦ incipit paratũ cor meũ cłs. os¬
tendit se magnã laudẽ dõ ex sua glorificatione fac̃e.
bene monet. cũ ostñdit xp̃m licit aliqͣndo passũ: tñ ual¬
de glorificatũ:⁊ ex sua glorificatione in om̃igente deo

Expanded text:
nem mutaverunt, negantes Christum esse regem Judaeorum . Materia est Christus. In prima parte sicut in aliis psalmis ubi de pascaelo et liberavit me: tangit breviter de passione sua et glorificatione. In tertia quae incipit, Paratum cor meum Deus: ostendit, se magnam laudem Deo ex sua glorificatione facere. bene monet, cum ostendit Christum, licet aliquando passum, tamen valde glorificatum, et ex sua glorificatione in omni gente Deo
Abbreviated transcription (Latin):
incͥuauer̃t aĩam meã: qͥa fecert̃ me tͥstari de din¬
tia corũ. Uñ in alio psalmo dicit. Humiliabã in
itrunio aiãm meã. Et qͣsi aliqͥs dic̾et. ñ paraut̃
s potiꝰ romani te int̾fecert. ad hoc respondit Tmta
parauer̃t̃. qͥa licet manib ñ int̾fecerint: lingua

Expanded text:
incurvaverunt animam meam, quia fecerunt me contristari de duritia eorum. Unde in alio psalmo dicit: Humiliabam in jejunio animam meam. Quia aliquis diceret: Non paraverunt, sed potius Romani te interfecerunt, ad hoc respondit: imo paraverunt, quia, licet manibus non interficerent, tamen
Abbreviated transcription (Latin):
aliqͥs. Hic incip̾ de t̾cia parte. I deo ñ timebo. qͥar⁊
si auferant᷑ mͥ ħ temporalia: tñ remanebit mͥ uñ ser¬
uire possim. qͥa in mest õ d̾s uota tua.ian meo int̾io¬
ne ita sũ certꝰ. ac siiã hab̾em. Et pedesmcos .i. affectio¬
nes meas eripies de lapsu. qͥa ibi nullo mͦ mouebit᷑
lumine uiuentiũ .i. ut habeã cognitionẽ de dõ. ꝙͣ. ha¬
bent ueri uiuentes: i ut placeã nͥ ⁊ bonis om̃ib. ⁊ co¬

Expanded text:
aliquis. Hic incipit de tertia parte. Ideo non timebo, quia et si auferantur mihi haec temporalia, tamen remanebit mihi unde tibi servire possim, quia « in me, » id est in meo interione ita sum certus ac si jam haberem « et pedes meos, » id est affectiones meas, eripies « de lapsu, » quia ibi nullo modo movebitlumine viventium, » id est ut habeam cognitionem de Deo, quam habebunt vere viventes, « placeam
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ declinabañ in me machinantes mͥ mortĩ
Uel iniqͥtates suas remouendo ã se: declinauert in
me. uocantes me potatorẽ: ⁊ cet̾a. Est in ira molelt
tio fuit: cũ uidei mortẽ ei minarent᷑. ⁊ fortitudo
mortis .i. horror mortis uenientis suꝑ me in qͥ ma
beatꝰ laurentiꝰ ⁊ alii sc̃i uid̾unt formidinẽ mo¬

Expanded text:
er declinabant in me, machinantes mihi mortem. Vel iniquitates suas removendo a se declinaverunt in me, vocantes me peccatorem, etc., « et in ira molesti tio fuit, cum Judaei mortem ei minarentur, « et formido mortis, » id est horror mortis venientis « super me » in hoc Laurentius, et alii sancti vicerunt formidinem ra
Abbreviated transcription (Latin):
uideis corporalit̾:⁊ reqͥ escã ab om̃i tumultu. Ma
qͥn ipse posset. ẽẽ. quietꝰ int̾ om̃s tumultꝰ huiꝰ u¬
te. s ut cdaret nob̾ exẽplũ recedendi ã tumultu
corporaline moueamꝰ alios ad maiorẽ furorem
Tumultꝰ quidẽ ext̾ior fugiendꝰ ẽ: qͥa ipse: causa
inqͥetudinis animi. Quesiui ut darent᷑ pen¬

Expanded text:
Judaeis corporaliter, « et requiescam » ab omni tumultu? Maxquin ipse posset esse quietus inter omnes tumultus hujus vitae, sed ut daret nobis exemplum recedendi ab isto tumultu corporalia, ne moveremus alios ad majorem furorem. Tumultus quidem exterior est fugiendus, quia ipse est causa inquietudinis animi. Ecce quaesivi ut darentur pen
Abbreviated transcription (Latin):
ẽt ⁊ iphei. Hi autẽ erant ꝯtͥbules dd scilicet de
tribu uida. apud qͦs cũ lat̾et do fugiens saulẽ:
ipsi ñ putantes eũ regẽ futurũ. nuntiauert̃.
sauli ut eũ incautũ cõp̾hend̾et. Dauid autẽ
dolũ eoꝵ ꝑsentiens. discessit ab eis: ilib̾atꝰ fuit.
post hanc lib̾ationẽ cantauit dd psalmũ istũ
ñ de hac sua lib̾atione s de lib̾atione eccłie.ã
tpheis.i. ã florentib huiꝰ mundi. Tiphei nã¬
q florentesint̾p̾tãt᷑. Titulus sic exponit᷑. ꝑsalmꝰ

Expanded text:
i. Hi autem erant contribules David de tribu Juda, apud quos cum lateret David fugiens Saul, ipsi non putantes eum regem futurum nuntiaverunt Sauli, ut eum incautum comprehenderet: David autem dolum eorum praesentiens, discessit ab eis, et liberatus fuit : post hanc liberationem cantavit David psalmum istum, nec de hac sua liberatione, sed de liberatione Ecclesiae a Zipheis, id est a florentibus hujus mundi: Ziphei namque florentes int
Abbreviated transcription (Latin):
gilitatẽ: ꝓetit lib̾ationẽ. cũ di cit. E xaudi dłs
or̃onẽ meã de optinendis bonis: ne despȩxeris dep̾¬
cationẽ meã. qͥn semꝑ remoueas mala. Posset it da¬
Et cũ bumanitas mea ita sit humilis qd̾ ad altitu¬
exaudime. Et opꝰ ÷ ut exaudias. qͥa ego sum
ꝯt̾statꝰ in exercitatione mea: i. exercto me ut bonus
agͥcola inꝑrimis meis: ut sa cͥficet᷑ in xp̃o. qͥa m¬

Expanded text:
cit: « Exaudi, Deus, orationem meam » de obtinendis bonis: « et ne despexeris deprecationem meam » quin semper removeas mala: posset enim daet cum humanitas mea ita humilis sit, quod ad altitu« exaudi me. » Opus est ut exaudias, quia ego « sum contristatus in exercitatione mea, » id est, exerceo me, ut bonus agricola, in proximis meis, ut fructificem, in quo q
Abbreviated transcription (Latin):
÷ pͥncipalis eccłia: ⁊ ꝑoppositũ seqͣces antixp̃i.
Modꝰ talis. In pͥma parce redarguit ebs qͥsi
de familia antix̃p̃i. In scła parte ponit dape¬
tionẽ eoiũ. In t̾cia ponit saluationẽ i̾torũ.
Intentio: ꝯformare eccłiam otͣ m̃bra antm̃¬
receꝑunt uisitatorẽ suũ: qssimiles uide os
qͥa sic̃ illi negauer̃t xp̃m sic isti negabunt ii
siam. Uox eccłie sic eos redarguentis. I nli¬

Expanded text:
situm sequaces Antichristi. Modus: In prima parte redarguit eos, quia sunt de familia Antichristi. In secunda parte ponit damnationem eorum. In tertia parte ponit salvationem justorum. Intentio est, informare Ecclesiam contra membra Antristum visitatorem suum, quia similes videt eos, qui sicut illi negaverunt Christum, sic isti negabunt Messiam siam. Vox Ecclesiae, sic eos redarguentis « Insi
Abbreviated transcription (Latin):
.i. si aliqͣndo pharise ꝯtͣdiceb ant in tẽplo. tumͥ ꝯsen¬
tiebas: icũ ita mͥ familiaris ce̾s. qͣre gͦ tuħo sic in me
peccasti: Et qͥa iste qͥ tã mͥ familiaris erat sic me tͣcta¬
tui cͤmant᷑. Et alĩ qͥ scient̾ peccauert. descendant
i infernũ uiuentes .i. ita gͣuit̾ puniant᷑: ac si tiui cre

Expanded text:
ndo Pharisaei contra dicebant in templo, tu mihi consentiebas, et cum mihi ita familiaris esses, quare ergo tu homo in me peccasti? Et quia iste, qui tam familiaris mihi erat, sic me traditui cremantur, et alii qui scienter peccaverunt, « descendant in infernum
Abbreviated transcription (Latin):
dne eos de altitudine regni sui in ꝯtẽptu hominũ
ut sͥ ñ ꝯsentiant in scͥpturis: sic̃ nͨ hodie faciunt.
Aamodũ eoꝵ imp̃cat᷑ eiꝰ: q̃ ꝯtͣ dm̃ turrim edifi¬
cantes. ft̃ p̃cipitati ⁊ diuisi ꝑ linguas. Et debes p̾ci
Potest legi in bonũ sic p̾cipita eos. de suꝑbia inhu¬
militatẽ. diuide linguaseorũ: ne sͥ ꝯsentiant in
malũ. Cct̾a ñ mutant᷑. Et qͥa fecert̃ inqͥtatẽ
inme: ido circũdabit eã ciuitatẽ inqͥtas die ac
rescuntatis qͥ st̃ murus ⁊ defensio ciuitatis. Et in
la ñ facient occulte. immo manifeste. Isti . iiii.

Expanded text:
aecipita, » eos de altitudine regni sui, in contemptu hominum, et hodie faciunt. Admodum imprecatur eis, qui contra Deum turrim aedificantes, sunt praecipitati et divisi per linguas, et debes praecPotest legi in bonum sic: Praecipita de superbia in humilitatem: divide linguas eorum, ne sibi consentiant in malo, caetera non mutantur. Et quia fecerunt iniquitatem in me, ideo « circumdabit eam » civitatem « iniquitas die ac res civitatis, qui sunt murus et defensio civitatis: « et ila non facient occulte, imo manifeste, et hoc
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ dicit. Uoluntarie sacͥficabo tͥ. Et etiã si ñ ba¬
berent᷑ in psalmolaudes: tñ ÷ mat̾ia digna lau¬
dib que eccłie creptionẽ apte declarat. Intelle¬
dirigens in finẽ. Mat̾ia ÷ eccłia. Alodꝰ talis. In pͥma
re hostias reꝯpensationis soluit dõ. Ubidicit au̾ce
mala. ⁊ ecce d̾s adiuuat me: intendit ꝯformare ma¬
iores eccłie. ut ñ tm̃ ꝓse orent: s ꝓ inimicis. ac si di

Expanded text:
ubi dicit: Voluntarie sacrificabo, et etiam si non haberentur in psalmo laudes, tamen materia esset digna laudibus, quae Ecclesiae ereptionem aperte declarat, intelledirigens nos in finem. Materia est Ecclesia. Modus: In prima re hostias recompensationis solvit Deo. Ubi dicit: « averte mala, » et ecce « Deus adjuvat me » , intendit conformare mores Ec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsidabo uiastuas.i. uerũ intellectũ in preceptis
bor. qͥa ñ potest bab̾i uerꝰ intellectꝰ. nͥ p̃cedat bo¬
naoꝑatio. Dico ꝯsidabo. ⁊ ñ obliusscas cognitoᷤ
sermones tuos. ido qͥa sc̃ꝑ meditabor in iꝰtificatio¬
nib tuis: i. p̃cepta tua in quoꝵ obseruatione inue¬
iit᷑ iꝰticia semꝑ habebo in assidua meditatione.

Expanded text:
» id est, verum intellectum in praeceptis bor, quia non potest haberi verus intellectus, nisi praecedat bona operatio. Dico considerabo, et « non obliviscar » cognitos « sermones tuos, » ideo quia semper « meditabor in justificaid est, praecepta tua in quorum observatione invenitur justitia, semper habebo in assidua meditatione.