comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sibił ñ corr̃pitur ex corruptõe medie cel¬
lule nͥ quo ad illũ actũqͥẽ ex phantasma¬
te. Si añt q̃ratur qͣre ñ sit in actu alio:
dicend̃ ẽ ꝙ fortiores motus ĩ anima sẽ¬
ꝑ excludunt debiliores. Unde cum motus
sensuũ et phantasie ĩhñtib corruptũ
caput sint fortiores int̾iorib motib in¬
tellõs ñ ita dep̃hend̃r motus intellc̃s nisi
q̃nq in reuelatc̃e qͣs reuelatões arx ĩ.iͦ. de

Expanded text:
sibilis non corrumpitur ex corruptione mediae cellulae nisi quoad illum actum qui est ex phantasmate. Si autem quaeritur , quare non sit in actu alio, dicendum quod fortiores motus in anima semper excludunt debiliores. Unde cum motus sensuum et phantasiae in habentibus corruptum caput sint fortiores interioribus motibus intellectus, non ita deprehenduntur motus intellectus nisi quandoque in revelatione, quas revelatione
Abbreviated transcription (Latin):
guescunt ita. Semel ĩ anno gignũt. Suẽ ocło
amisso putant cito extingni. Aliquib uita¬
rum efferant᷑ alias obnoxiũ genus morbis
anguine maxime et strume. In de sues ĩuali¬
de cruor ĩ radice sete dorso euulse caput obli¬
quũ in incessu. Penuriã lactis p̃pingnes sẽ¬
tiunt ⁊ primo fetu minus nuimerose sunt. In
luto uolutroto huicgm̾ grata ĩtorta canda.

Expanded text:
t. suem oculo amisso putant cito extingui; alioqui vitarum efferantur, et alias obnoxium genus morbis, anginae maxime et strumae. 207 index suis invalidae cruor in radice saetae dorso evolsae, caput obliquum in incessu. paenuriam lactis praepingues sentiunt et primo fetu minus sunt numerosae. in luto volut
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ corma longa ꝑ decliuũ capitis ⁊ maxillaꝵe
ad t̾ram usq dependẽtia q̃ ꝓhibent eã in t̾ra
paulo amplior qͣm mustela. In arborib
hĩtat ⁊ fetus facit a re nom̃ h̃t. In uentre namq
candidꝰ est in dorso colorẽ ht cyn̾eum elegantẽ
atq spectabilẽ. hare pellib ĩ ornatu uestiũ glo¬
uant᷑ hor̃es utriusq sexus. Ip̃a tam̃ bestiola mi

Expanded text:
enim cornua longa per declivum capitis et maxillarum ad terram usque dependentia, que prohibent eam in terra paulo amplior quam mustela, in arboribus habitat et fetus facit, a re nomen habet. In ventre namque candidus est, in dorso colorem habet cinerum, elegantem atque spectabilem, harum pellibus in ornatu vestium gloriantur homines utri
Abbreviated transcription (Latin):
turbabit sp̃m̃ animalẽ sicut uidemus qd̃
post cibum ⁊ p̃cipue in ebriis bibentib m̃
cellam logisticam q̃ est cella rõnis q̃ est inme¬
dio capitis sed ⁊̃ scd̃m qͦs reciꝑe debet sp̃s se¬
sibiles. Et ideo accidit ꝙ turbant᷑ oculi tur¬

Expanded text:
turbabit spiritum animalem, sicut nos videmus quod turbabit spiritum animalem, sicut nos videmus quod post cibum, et praecipue in ebriis bibentibus vicellam logisticam, quae est cella rationis, quae est in medio capitis, sed etiam secundum quod recipere debet species sensibiles; et ideo
Abbreviated transcription (Latin):
homo int̾ omĩa anumalia praue odorat. Uñ
dicit auisc̾ ꝙ licet hõ sit maioris ingenii
qͣm alia animalia in eliciendo odores ab
humani. Et huiꝰ signũ est qr cum sp̃es oĩ¬
um sensuũ ixponant᷑ in ymaginatõe. et
phantasia spẽs illius sensus debilius impͥ¬
munt᷑ in organo phantasie. Et huius du
de odorib ⁊ qͥn sompniat se ẽẽ in fetidis
odorib non multum ab hominat᷑ eo ꝙ phã¬
tasia semꝑ debilem motum reliquit in hõĩe.
Aliud signum ẽ qr cum phantasmatis fit
mou̾e possibilẽ intellc̃m ad disc̾nendas nã
rerum mouet illud phantasma debilit̾ in
tiarũ .s. nomĩe redolentis suie fragrantis
ueniant sp̃es rere pure optime recepte ⁊ op¬
tume retẽte int̾ omĩa animalia. Puritatẽ
aũt oꝑatur sp̃c animał̃ purissimus. Op¬
timã a receptõem ht̃ humidum ⁊ optimã
Si igͣ cum calido ẽ humid̃. cũ calid̃ sit ⁊grign¬
tinum homogeneoꝵ sͥ continue elenabit h-¬
midum uaporalit̾ a cebro. Et pp̃ hoc ꝯtimie

Expanded text:
homo inter alia animalia prave odorat. Unde dicit Avicenna quod licet homo maioris ingenii sit quam alia animalia in eliciendo odores ab humani. Et huius signum est, quia cum species omnium sensuum reponantur in imaginatione et phantasia, species istius sensus debilius imprimuntur in organo phantasiae. Et huius dupde odoribus , et quando somniat se esse in foetidis odoribus, non multum abominatur, eo quod phantasma illud debilem motum relinquit in homine. Aliud signum est, quia cum phantasmatis sit movere possibilem intellectum ad discernendum naturas rerum, movet istud phantasma debiliter intiarum, scilicet nomine redolentis sive fragrantis et erveniant species rerum purae optime receptae et optime retentae inter omnia animalia . Puritatem autem operatur spiritus animalis purissimus , optimam autem receptionem humidum, et optimam alidum sit congregativum homogeniorum sibi, continue elevabit humidum vaporabiliter a cerebro, et per hoc continue
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ sit frigidꝰ ⁊ humid̾ ut ex humido caust¬
tur facilis imp̃ssio et ex fugido bona retti¬
tio qr frigidum spissat humid̃ aliqͣntulum
lia respectu sui capitis ⁊ corꝑis. Causa ã ꝙͣ
dissimum cor cuius caliditas reprimi dedb¬
at ex fugiditate cebri. Cum enĩ temꝑatissi¬
mum animal sit ⁊ principium totins tẽꝑa¬
m̃ti sit cor impossibile ẽ ꝙ corhoĩs calidissi¬
mum sit int̾ omnia animalia. Prete̾a au¬
Si enim cor hõis ẽẽt calidissimũ continue
eleuaret uapores turbantes ut hĩtum est.

Expanded text:
 sit frigidum et humidum, ut ex humido causetur facilis impressio, et ex frigido bona retentio, quia frigidum spissat humidum aliquantulum, lia respectu sui capitis et corporis. Causa autem quam dissimum cor, cuius caliditas reprimi debeat ex frigiditate cerebri. Cum enim temperatissimum animalium sit, et principium totius temperamenti sit cor, impossibile est quod cor hominis calidissimum sit inter omnia animalia. Praeterea, auSi enim cor hominis esset calidissimum , continue elevaret vapores turbantes cerebrum , ut
Abbreviated transcription (Latin):
tia. De thimis ꝯfidentus affirmat. Iuxta
rippas enim aut petͣs dormiunt. plai aũt
pisciũ in uado ita ut sepe manu tollant᷑.
Nam delphini balleneq st̾tentes. ⁊̃ auduit᷑
In secta qͦ dormire silẽtio apparet qr ne lũi¬
iugilia.

Expanded text:
 de thynnis confidentius adfirmatur; iuxta ripas enim aut petras dormiunt, plani autem piscium in vado, ut manu saepe tollantur. nam delphini ballaenaeque stertentes etiam audiuntur. insecta quoque dormire silentio apparet, quae ne lumivigilia.
Abbreviated transcription (Latin):
ramos augent. Id increm̃tum in sexennes ꝑse-
cunt nec tam̃ decidunt. Patuit eos munqͣm¬
cum aut pauci ĩueniũt᷑ aut nulli. Ad dmoscẽ¬
dam eoꝵ uero uiuacitatẽ alexander magnus
torq̃s plurimis cerius innetuit qui post an¬
num centesimum capti. necd̾ senis indicium
uatus excrescentib pilis et cornb serpentem

Expanded text:
ramos augent. Id incrementum in sexennes persecunt nec tamen decidunt. Dentes monum aut pauci inueniudam uiuacitatem Alexander Magnus torques plurimis ceruis innexuit, qui post annum centesimum capti necdum senii indicium vatus, excrescentibus pilis et cornibus, serpentem
Abbreviated transcription (Latin):
siue irratõał uisis mouet᷑. Sz anima ra-¬
cõnalis uoluntatis arbito uł consentit uisis
uł nõ ⁊sentit. Iiratõalis ã nõ ht hoc inditiũ
ꝓ suo tam̃ gnͣe atq naͣ uiso aliquo tacta ꝓpelli¬
tur. Nec inpotestate ullius aĩe est q̃ illi uisa
lum. Nam ⁊ huic legimꝰ diuinitꝰ iussum ut
radicẽ cucurbite roderet sub cꝰumbracło ꝓpħa¬

Expanded text:
s et piscibus, uisis mouetur. sed anima rationalis uoluntatis arbitrio uel consentit uisis uel non consentit; inrationalis autem non habet hoc iudicium, pro suo tamen genere atque natura uiso aliquo tacta propellitur. nec in potestate ullius animae est, quae illi uisa lum; nam et huic legimus diuinitus iussum, ut radicem cucurbitae roderet, sub cuius umbraculo p
Abbreviated transcription (Latin):
putorio ualde ⁊simił ẽ paulo amplior qͣm
mustela int̾ album ⁊ buxeũ colorẽ ht. ⁊ ẽ aĩal
aĩosum ac fer̾ nimis ultra qͣm in uirib ei nã
concedit. Ad hoc ã edecet᷑ ut ant̾s qͥb cunicłi
delitescunt a uenatorib ĩponat: Q foueã au¬
dact̾ penetrat. impetitq morsib bestiolam
doñ angͦtiatam ĩ rethia expulsam derciat. Nꝰ
spirare uidet᷑ qnͣtũq magnũ sit ꝓ uirib
ĩpetunt. nõ ꝓ desidĩo carniũ quib utiq nõ
uescuntur. s noluntate malignandi uł ꝑ
sanguine bestiarx ut aliqui dñt quẽ utiq ĩ
potũ libent̾ ec ipiunt. Coue dñr ꝑstrati: feĩa
si matẽ nõ ht̃ q̃n luxia stimulat᷑ stumescit ⁊
morit᷑: ꝑtu quidẽ fecunda ẽ. utpote .uii. uł¬
.uiii. siml fetus edẽs. Portat aũt in uto dieb
xl. Cumq nati fu̾int catuli: ceci sunt dieb
.xxx. a temꝑe uͦ quo uid̾e ĩcipiunt usq ad .xl.
dies uenari incipiunt.¬

Expanded text:
putorio valde consimis est, paulo amplior quam mustela; inter album et buxeum colorem habet et est animal animosum ac ferum nimis, ultra quam in viribus ci natura concedit. Ad hoc autem edocetur, ut antris quibus cuniculi delitescunt, a venatoribus imponatur; qui foveam audacter penetrat, impetitque morsibus bestiolam, donec angustiatam in retia expulsam deiiciat. Nespirare videtur, quantumcumque magnum sit, pro viribus impetunt; non pro desiderio carnium, quibus utique non vescuntur, sed pro voluntate malignandi, vel pro sanguine bestiarum, ut aliqui dicunt, quem utique in potu libenter accipiunt. Coire dicuntur prostrati. Femina, si marem non habet quando luxuria stimulatur, tumescit et moritur. Partu quidem fecunda est, utpote septem vel octo simul fetus edens. Portat autem in utero diebus XL. Cumque nati fuerint catuli, ceci sunt diebus XXX. A tempore vero quo videre incipiunt, usque ad XL dies venari incipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ant ad id ꝙ amant plime nesciũt. Nec a¬
liquid appetunt etiã ip̃a corꝑa pond̾ib su-¬
is nisi ꝙ aĩe amoribz suis. Nam sicut cor¬
pus tam din mittit᷑ pond̾e siue deorsũ u̾sꝰ
siue sursum donec ad locum qͦ inuemiẽs
eis ri et̾na requies nec saltem diutna et
pp̃ea mag̃ sordidant aĩam ⁊ aggrauãt po¬
tius ut si uerum eiꝰ pondꝰ qͦ in suꝑna fert᷑
impediant. Cum gͦ anima se ip̃a delectat᷑¬

Expanded text:
ant ad id, quod amant, plurimum nesciunt; nec aant ad id, quod amant, plurimum nesciunt; nec aliquid appetunt etiam ipsa corpora ponderibus suis, nisi quod animae amoribus suis. nam sicut corpus tam diu nititur pondere siue decrsum uersus siue sursum uersus, donec ad locum, quo eis aeterna requies nec saltem diuturna; et propterea magis sordidant animam et grauant potius, ut sincerum eius pondus. quo in superna fertur, impediant. cum uero anima se ipsa delectat
Abbreviated transcription (Latin):
amus dilectõne satagimus: est aĩarum
est. In est aũt in illa requie ñ desidiosa
segnitia s q̃dam in effabilis tranqͥllitas
agnitõis ociose. Sic enĩ ab hꝰ uite oꝑib in
fine requiescitur ut ĩ alt̾ius uite actõe gay-¬
deatur. Sz qr talis actõ in dei laude agitur
sine labore m̃broꝵ sine angore curaꝵ ñ
sic ad eam fit transitus ꝑ quietẽ ut ip̃i
quieti succedat. Id est nõ sic ẽẽ incipit a¬
ctõ ut ẽẽ desinat quies. Neq enim reditꝰ
ad labores ⁊ curas sz ꝑmanet in actõe ꝙ
ad quietem ꝑtinet. nec ĩ oꝑe laborare nes
ĩ cogitatõe fluctuare. Da ergo ꝑ qͥetem ad
primam uitam uitam redit᷑ unde aĩa la¬
psa ẽ in poc̃m. pp̃ea sabb̃õ requies signifi-
dit᷑ ꝑ unam sabb̾i quẽ diẽ dñicum dicim᷑
fig᷑atur. Qre .uii. dies genesim legẽs ⁊ in¬
uenies septimum sine uesꝑe qr reqͥem sine
fine significat. Deniq de solo sabbõ dcm̃ ẽ
requiẽ siie pie aĩe siuie inique sz qͣ ꝑueni¬

Expanded text:
amus dilectione satagimus, requies est crare dignatus est. inest autem in illa requie segnitia, sed quaedam ineffabilis tranquillitas actionis otiosae. Sic enim ab hujus vitae operibus in fine requiescitur, ut in alterius vitae actione gaudeatur. Sed quia talis actio in Dei laude agitur, sine labore membrorum, sine angore curarum; non ad eam sic transitur per quietem, ut ipsi labor succedat, id est non sic esse actio incipit, ut esse desinat quies: neque enim reditur ad labores et curas; sed permanet in actione quod ad quietem pertinet, nec in opere laborare, nec in cogitatione fluctuare. Quia ergo per requiem ad primam vitam reditur, unde anima lapsa est in peccatum, propterea sabbato requies significaditur, per unam sabbati, quem diem dominicum dicimus, figuratur. Quaere septem dies Genesim legens, invenies septimum sine vespera, quia requiem sine fine significat. Prima requiem siue piae animae siue iniquae; sed qua perueni
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ta uł ꝙ sĩt armis apta .i. bello uł ꝙ hiis in
armis homĩes utunt᷑. alii arm̃ta tm̃ boues
intelligũt. ab arando dc̃a quasi aram̃ta. uł ꝙ
sint cornib armata. Discretio e est int̾ arm̃ta
⁊ greges. Namarm̃ta eqͦꝵ ⁊ boũ sũt: greges uͦ

Expanded text:
his in armis utimur. Alii armenta tantum boves intellegunt, ab arando, quasi aramenta vel quod sint cornibus armata. Discretio est autem inter armenta et greges: nam armenta equorum et boum sunt, greges vero
Abbreviated transcription (Latin):
emanant a corde. Et licet uirtus nutriti¬
ua ⁊ digestina sint in epate tam̃ emanãt
a corde ad epar. Et causa epatis ẽ p̃parans
digestionẽ nutrim̃ti. s calor cordis ẽ ⁊ple¬
modo. Et licet epar trahat primo nutri
chi ⁊ epatis ⁊ cordis et totius corpis. Pau¬

Expanded text:
icet virtus nutritiva et digestiva sint in hepate, tamen emanant a corde ad hepar, et calor hepatis est praeparans digestionem nutrimenti, sed calor cordis est complear quodammodo; et licet hepar trahat primo nutrimchi et hepatis et cordis et totius corpo
Abbreviated transcription (Latin):
digestionẽ nutrim̃ti cuiꝰ ipsi sunt sendꝰ.
hec aũt facit calor cordis ut iam. dc̃m esti
Sunt q̃ etiam quodã modo instrum̃ta oĩ-¬
um sensuum incorde non quidẽ quo ad
iudicium suoꝵ sensibiliũ s in qͣntum nl
lus sentit sine calore actuali ut hẽtur in
.ii. de anima. ⁊ ĩ principio de sensu ⁊ sens̃.
Hic enun calor actualis ꝓcedit a princi-¬
pio caloris ꝙ ẽ cor. Est etiam alio modo or¬
ganum sensus ⁊munis in corde ñ quidẽ qͥ¬
ad iudicium s in qͣntũ ip̃e suo sp̃u ⁊ calo¬
re om̃s sensus ꝓprios ⁊ ducit ad actũ. Et id

Expanded text:
digestionem nutrimenti, cuius ipsi sunt sensus. Hoc autem facit calor cordis, ut iam dictum est. Sunt etiam quodammodo instrumenta omnium sensuum in corde, non quidem quoad iudicium suorum sensibilium, sed inquantum nullus sensus sentit sine calore actuali, ut habetur in secundo de anima et in primo de sensu et sensato. Hic enim calor actualis procedit a principio caloris quod est cor. Est etiam alio modo organum sensus communis in corde, non quidem quoad iudicium, sed inquantum ipse suo spiritu et calore omnes sensus proprios conducit ad actu
Abbreviated transcription (Latin):
fit sompnus ⁊ iugłia. S tam̃ nullius eñ
ẽ sompnus ut sb̃iecti s potuis sic ẽ orga¬
noꝵ ext̾iorũ corporis sensitiuoꝵ et mobl

Expanded text:
omnus et vigilia; sed tamen nullius eorum est somnus ut subiecti, sed potius sic est organorum exteriorum corporis sensitivorum et mob
Abbreviated transcription (Latin):
sas fi possit immutatõ corꝑis cristallim.
Et curumducit᷑ acus acies cũ circũ fe̾ntian¬
gra. uł glanca ut ꝑt ex illo colore fit conge¬
gatõ et coadunatõ uirtutis nisine cuiꝰ naci
ẽ turbari nimia claritate. hac etiam de caua
albedinẽ uł claritatẽ. postea non bene in xi¬
det nisi prius coadunet᷑ uisus. Cum autẽm
humidum cristallinum receptibile sit lu-¬
minis ⁊ coloris. oportet ꝙ pellicule q̃ sunt
mutando ingredi color ⁊ lum̃ qr color nõ

Expanded text:
i immutatio humoris crystallini, et circumducitur acies circumferentia nigra vel glauca, ut ex illo colore sit congregatio et coadunatio virtutis visivae, cuius natura est turbari nimia claritate. Et hac etiam de causa albedinem vel claritatem postea non bene vident nisi prius coadunetur visus. Cum vero humidum crystallinum receptibile sit luminis et coloris, oportet quod pelliculae, quae sunt  possit immutando ingredi color et lumen, quia color non
Abbreviated transcription (Latin):
aqua dominat᷑ in oculo qͣntum ad illam ꝑ-¬
tem in qͣ fit imp̾ssio. Est enim in oculo du¬
plex humor. Quoꝵ unus ẽ in acie qui d̃
grandinosus pp̃ frigid̃ complexionale do-
infrigidatur amplius. Ideoq in temꝑib leacd¬

Expanded text:
 dominatur aqua quantum ad illam partem, in qua fit impressio. Est enim in oculo duplex humor: Quorum unus est in acie, qui digrandinosus propter frigidum complexionale domiinfrigidatur amplius , et ideo in temporibus e
Abbreviated transcription (Latin):
tunc talib apparet de uno ꝙ sint duo. Sp̃c
enim accipiẽs formam in uno situ anteꝙͣ
renuntiet eam ac plene imprimat᷑ ab illa
duplici situ acceptum apparẽt duo. Hec eadẽ
causa ẽ ut unum appareat duo qñ digitus
supponit᷑ et eleuat᷑ oculus ad situm altiorẽ
uł deprimit᷑ ad infi̾orẽ. Unde qnͣto magis

Expanded text:
tunc talibus apparet unum duo. Spiritus enim accipiens formam in uno situ, antequam renuntiet eam et plene imprimatur ab ea, n duplici situ acceptum apparet duo. Et haec eadem causa est, quare unum apparet duo, quando digitus supponitur et elevatur oculus ad situm altiorem vel deprimitur ad inferiorem . Et ideo quanto magis
Abbreviated transcription (Latin):
ex hoc ꝙ lui ambulantib in niue uł gla-¬
loca niuium ⁊ glaciei ⁊ rippe aq̃ꝵ littora
ad ruborẽ. Ideoq a quib dam pħis d̃ uititꝰ¬
claritatẽ enim ht uitri ex conuenientia cũ
cristallino cuius ille nutrim̃tũ ẽ. S tubo¬
rem ꝑticipat ex conuementia cum sangm̾e
ex quo generatur in extremitate uenaꝵ

Expanded text:
 in nive vel glaloca nivium et glaciei et ripae aquarum et litora ad ruborem, et ideo a quibusdam philosophiClaritatem enim vitri habet ex convenientia cum crystallino, cuius ille est nutrimentum; sed ruborem participat ex convenientia cum sanguine, ex quo generatur in extre|mitate venarum
Abbreviated transcription (Latin):
aũt iterum iusus ꝑficit᷑ sp̃u uisibili qui do¬
fertur ad cculos ꝑ ñuos opticos ⁊ ⁊caus¬
ab intĩori ꝑte cerebri qui .s. spiritus trahit
calorem temperatum. ideo contingit ꝙ pꝰt
hoc sompnum in quo sp̃c omnes ad int̾i
ora mouentur ad locum digestionis re-¬
linq̃ndo sensuum organa ext̾iora statim
aꝑiẽs oculos non beneuidet ante reditum
in ce̾bro magis apparet in ip̃is. Unde contĩ¬
git in hebriis in quib mł tus uini ua¬

Expanded text:
qui defertur ad oculos per nervos opticos concaab anteriori parte cerebri, qui spiritus secum trahunt calorem temperatum, ideo contingit quod post somnum, in quo spiritus omnes moventur ad interiora ad locum digestionis relinquendo organa sensuum exteriora, statim aperiens oculos non bene videt ante reditum in cerebro magis apparet in ipsis. Et ideo contingit in ebriis, in quibus multus va
Abbreviated transcription (Latin):
tang̾aꝵ .s. calor excitatꝰ ex motu ⁊ retractꝰabext̾i-¬
orib adint̾iora colliqͣtuius ẽ nutrim̃ti ⁊ ꝑ
actum nutrim̃ti inductiuus sõpmi. Scd̾am
tangit auisc̃. ꝙ labor dissoluit sp̃m in orga¬
nis sensibilib ⁊ motiuis qui dissolutus et
debilitatus de facili iuncitur a frigiditate
descendente a c̾ebro ⁊ refugit ad int̾iora. Ter-¬
ciam et qͣrtam tangit alphorabuis. Et ter-¬
cia quidẽ est ꝙ calor diminutꝰ in ext̾iorib
fugit ad int̾iora ad locum nutͥm̃ti ut in
⁊ fortetur et expellat a se complexionẽ frigo¬
ris q̃ cansata est ex dissolutoe sp̃num pp̃ la-¬
borem.¬

Expanded text:
t quia calor excitatus ex motu et retractus ab exterioribus ad interiora colliquativus est nutrimenti et per actum nutrimenti inductivus somni. Secundam tangit Avicenna, quia labor dissolvit spiritum in organis sensibilibus et motivis, qui dissolutus et debilitatus de facili vincitur a frigiditate descendente a cerebro et refugit ad interiora. Tertiam et quartam tangit Alfarabius. Et tertia quidem est, quia calor diminutus in exterioribus fugit ad interiora ad locum nutrimenti , ut in confortetur et expellat a se complexionem frigoris , quae causata est ex dissolutione spirituum propter laborem.
Abbreviated transcription (Latin):
s ꝙ ꝑ eam sentitur illi spuali uisioni tã¬
qͣm presidenti nuntiatur. Nam cũ aliqͥd
oculis cernit᷑ continuo fit ymago eius in
hanserunt oculi atq id sp̃m̃ ut eius il¬
lic ymago fieret nuntiauer̃t alicuiꝰ rei
signum ẽ aut intelligat᷑ continuo ꝙ
significat. aut queratur qr ñ intelligi¬
nec requin nͥ officio m̃tis potest. Uidit
rex balthasar articulos manus scribentiᷤ
in pariete ⁊ continuo ꝑ corꝑis senfum¬
atq ip̃o uiso fc̃o ⁊ p̃terito illa ĩ cogitati¬
one ꝑmansit. uidebatur ĩ sp̃u ⁊ non ĩ¬
telligetarur. Nec tunc intellectũ erat ħ
gnum ẽẽ intelligebatur. id hñs ex m̃tis
officio. Et qr id requirebat᷑ quid signifi¬
caret ⁊̃ ipãm inquisitõem utiq mẽs age-

Expanded text:
 per eam sentitur, illi spiritali tamquam praesidenti nuntiatur. nam cum aliquid oculis cernitur, continuo fit imago eius in hauserunt oculi atque id spiritui, ut eius illic imago fieret, nuntiauerunt, alicuius rei signum est, aut intellegatur continuo, quid significet, aut quaeratur, quoninec requiri nisi officio mentis potest. 23. Vidit rex Balthasar articulos manus scribentis in pariete, continuoque per corporis sensumatque ipso uiso facto ac praeterito illa in cogitatione permansit. uidebatur in spiritu et non intellegebatur, nec tunc intellectum erat hoc gnum esse intelligebatur, id habens ex mentis officio. Et quia requirebatur quid significaret, etiam ipsam inquisitionem utique mens ageba
Abbreviated transcription (Latin):
iectura finxĩt hoc ⁊̃ in corꝑib putat q̃ ñ
uisa riectat. At uͨ in ilł intellectualib ñ
fallitur. aut enim intellig̾ ⁊ uerx ẽ aut
in hiis errare q̃ uidet: aluid ideo errare
qr ñ uidet. Quid enim faciãt ocłi ñ hr̃t. cũ
simile corpus uiderint ꝙ ab alio disc̾nere
non possint. aut quid faciat animi intẽ¬
tio cum in sp̃u fc̃a fu̾it corꝑis similitu¬
do ꝙͣ ñ ualeat distinguere a corꝑe. Sz ad
ul utile doceant ⁊ aut inueniẽs a fructũ
suũ ꝑuenit aut ñ inueniẽs in disceptõe
se tenet ne aliqͣ ꝑnitiosa temu̾tate ꝓla¬
batur in excitabilẽ errorem.

Expanded text:
ura finxerit, hoc etiam in corporibus putat, quae non visa conjectat. At vero in illis intellectualibus visis non fallitur: aut enim intelligit, et verum est; aut in his errare quae videt, aliud ideo errare rum est. quid enim faciant oculi non habent, cum simile corpus uiderint, quod ab alio discernere non possint, aut quid faciat animi intentio, cum in spiritu facta fuerit corporis similitudo, quam non ualeat distinguere a corpore. sed gnificent uel utile doceant, et aut inueniens ad fructum suum peruenit aut non inueniens in disceptatione se tenet, ne aliqua perniciosa temeritate prolabatur in exitiabilem errorem.
Abbreviated transcription (Latin):
uehatur. ibi sine aliqͣ corꝑis si lͥtudĩ
spicua u̾itas ceriitur. nullis opimon
falsaꝵ nebulis obfuscatur. Ibi iuramꝰ
iniqua puniunt᷑ aut oꝑe prudentie
mala deuitant᷑. Una ibi ⁊ tota uirtus
ẽ amare ꝙ uideas ⁊ summa felicitas
hr̃e ꝙ amas. Ibi beata uita ĩ suo fonte
bibitur unde asꝑgitur aliquid humane
nite ut intemptatõib huius scłi tem¬
ꝑant̾ fortit̾ iuste prudent̾q uiuat᷑. Pꝑ
illud quippe adipiscend̃ ubi secura erit
requies ⁊ ineffabilis uisio u̾itatis labor
suscipitur ⁊ continendi a uoluptate ⁊
sustinendi adu̾sitates ⁊ sb̃ueniendi ĩ¬
digentib ⁊ resistendi decipientib. Ibi
nideb̃r claritas dei ñ ꝑ uisionem signi¬
ficantẽ siue corꝑalem sicut uisa ẽ in mõ¬
te signi synai sine sp̃ualem sicut ui-¬
dit ysaias uł iohes in apocalipsi s ꝑ
potest scd̃m assum̃tis dei gr̃am ut os

Expanded text:
uehatur, ubi sine ulla corporis similitudine perspicua ueritas cernitur, nullis opinionum falsarum nebulis offuscatur, ibi uirtuteiniqua puniuntur aut opere prudentiae mala deuitantur. una ibi et tota uirtus est amare quod uideas et summa felicitas habere quod amas. ibi enim beata uita in fonte suo bibitur, unde aspergitur aliquid huic humanae uitae, ut in temtationibus huius saeculi temperanter, fortiter, iuste prudenterque uiuatur. propter illud quippe adipiscendum, ubi secura quies erit et ineffabilis uisio ueritatis, labor suscipitur et continendi a uoluptate et sustinendi aduersitates et subueniendi indigentibus et resistendi decipientibus. ibi uidetur claritas domini non per uisionem significantem siue corporalem, sicut uisa est in monte Sina, siue spiritalem, sicut uidit Esaias uel Iohannes in Apocalypsi, sed potest, secundum assumentis Dei gratiam, ut os
Abbreviated transcription (Latin):
sexangulares .s̃. ce uͦ corticaraneose. Ip̃e qͦ fet̾
ineqͣlis est ⁊ barbarus. alius euolat alius ĩ aqͣ
ẽ. alius ĩ u̾micło ꝑseu̾at. Carne uescunt᷑ in
plemilumo crescũt. Hyeme recondunt᷑. actoreᷤ
dñt int̾fici puerũ bimum: t̾ nouenis punctiͣs
scrabonũ. Scrabones ⁊ uespe neqͣqͣm reges sic̃
apes hñt. ⁊ ideo ꝑitłis płimis sb̃iacẽt. horridos
sonos ac mͣmura de ꝓmũt ⁊ hec mag̃ in caui
locis. Hoꝵ mella: sunt humanis usib ĩuti¬
lia q̃ qui raꝑe uoluerit: stulto ꝑicło se sb̾dit.

Expanded text:
sexangulares sunt, cere vero cortice arenose. Ipse quoque fetus inequalis est et barbarus; alius evolat et alius in aqua est, alius in vermiculo perseverat. Carne vescuntur, in plenilunio crescunt, hyeme reconduntur. Auctores dicunt interfici puerum bimum, ter novenis puncturis scabronum. Scabrones et vespe nequaquam reges sicut apes habent et ideo periculis plurimis subiacent, horridos sonos ac murmura depromunt, et hoc magis in cavis locis. Horum mella sunt humanis usibus inutilia, que qui rapere voluerit, stulto periculo se subit,
Abbreviated transcription (Latin):
arboꝵ caunis degunt. hyeme ut cet̾a insecta
ꝯdunt᷑. uita bimat̃ ñ transit ictus eoꝵ haut
re m̾e sine febri ẽ. Actores s̃ t̾nouenis pun¬
ctis int̾fici hoĩem. Alioꝵ uͨ qui mitiores ui¬
res corꝑe qui oriunt᷑ hyeme matresq. Siẽ¬
nnio durant. Hii clem̃tes. Nidos uere fa-¬
hiis eductis alios deiide maiores indos fa¬
ciunt in quib mr̃es fut᷑as ꝓducant. Iamq
ꝓducti opifices mun̾e fungunt᷑ ⁊ pascunt
eas latior marium spẽs dubiumqz est an ha¬
beant aculeos qr ñ egrediũt᷑ cum fetu suo.¬

Expanded text:
arborum cavernis degunt; hieme ut cetera insecta conduntur; vita bimatum non transit. ictus eorum haut temere sine febri est. auctores sunt ter novenis punctis interfici hominem. aliorum, qui mitiores vires corpore, qui moriuntur hieme, matres, quae biennio durant; hi et clementes. 74 nidos vere fantur. his eductis alios deinde maiores nidos fingunt, in quibus matres futuras producant iam: tum opifices funguntur unere et pascunt eas. latior matrum species, dubiumque an habeant aculeos, quia non egrediuntur. et
Abbreviated transcription (Latin):
n̾i color ẽ. Tygr̃ hyrcam ⁊ indi ferũt aĩal fe¬
it marib enim soboł cura ñ ẽ: fert᷑ p̃ceps o¬
dore uestigigans raptor appropĩꝙͣte fmitu abic̃
unum ex catulis. Tollit illa morsu et põd̾e
⁊ ocior acta teneat. Itef̃ ꝯsequit᷑ ac sb̃iñ doñ eo
qui cumeadẽ spetie sint ut cerui

Expanded text:
imul IIII. Tigrim Hyrcani et Indi ferunt, animal vea— maribus enim subolis cura non est —, fertur praeceps odore vestigans. raptor adpropinquante fremitu abicit unum ex catulis; tollit illa morsu et pondere etiam ocior acta remeat iterumque consequitur ac subinde, donec quum eadem specie sint ut cervi
Abbreviated transcription (Latin):
m̃brana corꝑis obducta fenicłi succo ĩpedim̃¬
tum illd̃ exuit intidiusq u̾nat. Exuit aũt a
capite primũ nͨ cełiusꝙͣ uno die ⁊ nocte repli¬
cans ut extͣ fiat m̃brane ꝙ fu̾it intꝰ. Idẽ hyb̾¬
na latebra uisu obscurato maratro hbe se affri-¬
cans oculos inungit ac refouet. Si uͦ sqͣme ob¬

Expanded text:
membrana corporis obducta, feniculi suco inpedimentum illud exuit nitidusque vernat. exuit autem a capite primum nec celerius quam uno die et nocte, replicans, ut extra fiat membranae quod fuerit intus. idem hibna latebra uisu obscurato marathro herbę se se affricans oculos inungit ac refouet. Si uero squamę ob
Abbreviated transcription (Latin):
fecte ꝯcipiunt. ꝑ diem uolant nocte uͦ ꝑit̾ ĩ
unum globum ꝯgregant᷑. Cirta m̃sẽ augꝰ¬
tum de nocte ad remedium colligunt᷑ ⁊ in a
ceto merse necant: mortue uino necant᷑ suꝑ¬
fuse ⁊ suꝑ m̃brum ꝙ cunq sub uascło cereo ĩ¬
star ciphi formato posite adustionẽ suscitãt
⁊ uesicam applicatõe. sui q̃ scl̃ uesica cum acu
aurea uł cum acumĩe festuce ĩ locis płimis
ꝑforata malum humorẽ eicit. Tantũq ua-¬
let eiꝰ eiectõ ꝑ annos .xu. qͣntũ aliꝙ caut̾iũ
infra annũ. Auisc̾. ĩ .iiͦ. ca. Cantarides s̃ acu

Expanded text:
fecte concipiunt; per diem volant, nocte vero pariter in unum globum congregantur: circa mensem augustum de nocte ad remedium colligunceto merse necantur: mortue vino superfuse et super membrum quodcumque, sub vasculo cereo instar cyphi formato posite, adustionem suscitant in vesicam sui applicatione; que scilicet vesica cum acu aurea vel acumine festuce in locis plurimis perforata, malum humorem eiicit, tantumque valet eius eiectio per annos XV quantum aliquod cauterium infra annum. Cicade
Abbreviated transcription (Latin):
minant p̾ter iam dc̃a. siluestriũ iã cerui cum
a nobis alunt᷑. Oĩa ã iacentia potius qͣm stã¬
tia ⁊ hyeme mag̾ qͣm estate septenis fere mẽ¬
hii uulgares qmͣuis ex aliogn̾e sint. Qͥb ꝯti¬
nui dentes sorbẽt ut eqͥ boues. Neutr̃ ursi sza
qͣm qͦz morsu uorant. In affrica maior ꝑs fe¬
raꝵ estate ñ bibunt ĩopia ymbriũ. Qͣm obc̃ãm
capti mureᷤlibiti si bib̾int moriunt᷑. Anima-¬
p̾dantur. alia ungnib. Alia rostri aduncitate
capuint. alia latitudine ruũt. Alia cacumĩe
excauant. alia suggunt alia lambunt sorbẽt
mandunt uorant. Nec minoruarietas ĩ ped̃¬
minist̾ĩo ut raprant detrahant teneãt p̃mãt
pendeant tellurẽ scabe̾ ñ tessẽt. Idẽ .xiͦ. ł. Ap̾
lamandra ab hiis deuorata qui ed̾int moriũ

Expanded text:
minant praeter iam dicta silvestrium cervi, cum a nobis aluntur, omnia autem iacentia potius quam stantia, et hieme magis quam aestate, septenis fere menhi vulgares, quamvis ex alio genere sint. quibus continui dentes, sorbent, ut equi, boes. neutrum ursi, sed aquam quoque morsu vorant. in Africa maior pars ferarum aestate non bibunt inopia imbrium, quam ob causam capti mures Libyci, si bibere, moriuntur. praedantur, alia unguibus , alia rostri aduncitate carpunt, alia latitudine eruunt, alia acumine excavant, alia sugunt, alia lambunt, sorbent, manduntministerio, ut rapiant, distrahant, teneant, premant, pendeant, tellurem scabere non cessent. xcii 197 lamandra ab iis devorata qui edere, moriunt
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ hoc cum u̾m u̾bum ẽ tunc ẽ initium bo¬
ni oꝑis. Uerum ã u̾bum ẽ cum de scĩa b̃n
oꝑandi gignit᷑. ut etiam ibi seruet᷑ est ẽ
mendatium erit u̾bum tale nõ u̾itas.
⁊ inde pecc̃m non opus rectũ¬

Expanded text:
 hic cum verum verbum est, tunc est initium boni operis. Verum autem verbum est, cum de scientia bene operandi gignitur, ut etiam ibi servetur, Est, est; mendacium erit verbum tale, non veritas; et inde peccatum, non opus rectu
Abbreviated transcription (Latin):
Idcirco rere cãs ꝑ intelligentiã ⁊p̃rendit
⁊ insibiles actualium formas ꝑ sensus
passiones colligit ⁊ sine ꝑ sens ad sen¬
sus ad sensibilia exeat. sine ꝑ intelligt¬
tiam ad uisibilia ascendat rerx simisi¬
tudĩes ad seip̃am tͣhit. p̾sentia cognosin
absentia intellig̃ ignota ĩquirit ĩ muis¬
tis u̾sat᷑. Eafonale ⁊ intellectuale lum
qͦ rõcinamur intelligimus ⁊ saꝑim̃ m̃is

Expanded text:
ibiles rerum causas per intelligentiam comprehendit, et visibiles actualium formas per sensuum passiones colligit. Et sive per sensus ad sensibilia exeat, sive per intelligentiam ad invisibilia ascendat, rerum similitudines ad se ipsam trahit, praesentia cognoscit, absentia intelligit, ignota inquirit, et in inventis versatur. Rationale et intellectuale lumen, quo ratiocinamur, intelligimus et sapimus
Abbreviated transcription (Latin):
boues ag̾stes in g̾mania hñtes cornua ĩ tm̃ cor
nua ꝓtensa ut ut regiis m̃sis insigni capaci¬
tate ex eis gecule fiant. Solinꝰ. Uri sunt in¬
pene ad c̾uinam faciẽ in affrica ꝓcreent᷑. Istis
aũ ꝙ uros dicimus taurina cornua in tm̃ ꝓ
tendunt ut dempta ob insignẽ capacitatẽ in¬
ter regias m̃sas potulum gecula fiant. helinã¬

Expanded text:
boves sunt in Germania, habentes cornua in tantum protensa, ut regiis mensis insigni capacitate ex eis gerulae fiant, dicti uri ἀπὸ paene ad ceruinam faciem in Africa procreentur. Istis porro quos uros dicimus taurina cornua in tantum modum protenduntur, ut dempta ob insignem capacitatem inter regias mensas potuum gerula fiant. E
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ et m̃sura. Qnͣtum enĩ in ant̾iori pede ⁊¬
clud̾e potest. hoc illi ꝓ cibo cotidiano ẽ. Tinz
enĩ ne sͥ tra ꝓ cibo deficiat. In gallie ꝑtib ẽ
duos tetrũ ⁊ croceũ. h ii u̾e ꝓducunt᷑ ⁊ tc̃ uoces
tubaꝵ edunt. duoq ⁊ duo nocẽ inuicẽ. In so¬
la gallia uociferi uiuunt. elati ꝑdũt uocẽ⁊¬

Expanded text:
ntam enim in anteriori pede concludere potest, hec illi pro cibo quotidiano est: timet enim ne sibi terra pro cibo deficiat. In Gallie partibus est duos, tetrum et croceum. Hi vere prodeunt et tunc voces tubarum edunt, duoque et duo invicem reddunt. In sola Gallia vociferi vivunt, elatis vero voce
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ ueneni qͣntitatẽ qñ tangit᷑ inflat᷑. Cum
aranea pugnat ⁊ ab ea uincit᷑. Nam cum il¬
la freq̃nter eum pupug̾it: ille se uindicare
ñ ualẽs in tantũ inflando se extuberat ꝙ me¬
dius crepat ⁊ moritur. huꝰ morsꝰ pessimus
est. ⁊ insanabilis efficit᷑. Gemmã in frõte
nutrit ꝓ qͣ occidit᷑ ⁊ q̃ ab ip̃o animali borax
appelsatur. Qnͣdo extinctũ ht̃ ocłm ħ̾ba spetia¬
li utit᷑ in qͣ uisum recuꝑat: ruta uͦ int̾ficit᷑ hu¬
mida loca ⁊ marcida libent̾ inhĩtat. odit cla¬
ritatẽ solis nec eũ de facili uid̾e pacit᷑. Nocte ã¬
bulat ⁊ hoc mag̃ uias hoĩm tritas uestigi¬
is ꝑ diem uͦ latet in abditis. Odorem florẽ¬
tis uinee fugit ⁊ ꝓpe cubitalẽ magnitudinẽ
aliq̃n crescit. In hyspanie ꝑtib illud pꝑtib¬
illud p̃cipue uoracis genus hĩtat. ꝙ lapidem

Expanded text:
propter veneni quantitatem, quando tangitur inflatur: cum aranea pugnat et ab ea vincitur nam cum illa frequenter eam pupugerit, ille se vindicare non valens, intantum inflando se extuberatur, quod medius crepat et moritur. Huius morsus pessimus est et insanabilis efficitur. Gemmam in fronte nutrit, pro qua occiditur et que ab ipso animali borax appellatur. Quando extinctum habet oculum, herba speciali utitur, in qua visum recuperat: ruta vero interficitur. Humida loca et marcida libenter inhabitat. Odit claritatem solis, nec eum de facili videre patitur, nocte ambulat et magis vias hominum tritas vestigiis per diem vero latet in abdidis. Odorem florentis vinee fugit et prope cubitalem magnitudinem aliquando crescit. In Hispanie partibus illud precipue boracis genus habitat, quod lapidem
Abbreviated transcription (Latin):
epus cełitate uigens int̾ bestias ti¬
midissimꝰ est. uñ et raro nisi in nocte exit ad
pastum. Temꝑe messis exultat ⁊ mouetur ad
ludum. Testante plinio nunqͣm pinguescit.
Si tam̃ intͣ tecta domus nutriatur cum hõi¬
b ⁊ motu nelocitatis careat. nalis crassitudo
suꝑ ren eius crescit ⁊ morit᷑ Multus itaq mo¬
tus m animali pinguedniẽ minuit qͣm utiq
ex młto cibo posset ꝯtrahe. lepus cum õi prede
nascatur oportuit oportuit ut supͣ mod̃ młti¬
solus fere omnium animaliũ fetũ pariẽs a¬
liũ int̾im pilis ĩ utõ uestit aliũ sine pił ⁊ a
lium ĩ semĩe repositũ simł g̾it. Itaq dicit
basilius ꝙ ubicumq ceꝑĩt hĩtare non facile
deletur eoꝵ genus. In aliqͥb ã regionib iuxͣ
ambrosium hyeme albescunt ⁊ estate ĩ colo¬
rẽ pͥstinũ redeũt. fert᷑ ꝙ m̃tela cũ lepore lud̃.
⁊ tandẽ lassati guit᷑ dentib ac̾rime stͥngit.

Expanded text:
eleritate vigens, inter bestias timidissimum, unde et raro nisi in nocte exit ad pastum. Tempore messis exultat et movetur ad ludum; testante Plinio nunquam pinguescit. Si tamen intra tectum domus nutriatur cum hominibus et motu velocitatis careat, naturalis crassitudo super renes eius crescit et moritur: multus itaque motus in animali pinguedinem minuit, quam utique ex multo cibo posset contrahere. Lepus cum omnibus preda nascatur, oportuit ut supra modsolus fere omnium animalium fetum pariens, alium interim pilis in utero vestit, alium sine pilis et alium in semine repositum simul gerit. Itaque dicit Basilius, quod ubicumque ceperint habitare, non facile deletur eorum genus. In aliquibus autem regionibus iuxta Ambrosium, hyeme albescunt et estate in colorem pristinum redeunt: fertur quod mustela cum lepore ludit et demum lassati gut
Abbreviated transcription (Latin):
trem mollit. uuln̾a recentia sanat ⁊ hiis qͥ
ueneñ hausint ꝓdest feletiã eiꝰ medicinale est
nali plaga sunt boues feris similes setosi
colla iuba horridi. ultͣ tauros ꝑnicitate. Cap¬
ti assuesc̾e nesciunt. Hos imꝑitum uulgus bu

Expanded text:
trem emollit, vulnera recentia sanat et his qui venenum hauserint prodest: fel etiam eius medicinale est,ssimi, qui bobus fere similes, setosi collo, iubas horridi, ultra tauros pernicitate, capti assuescere manu nesciunt. Sunt et uri qu
Abbreviated transcription (Latin):
cam᷑ eĩg̾ce c̃uũ significat hos licet ⁊ alie regiões mittãt:
sz arabia plimos differt aũt sͥ. Nam arabici
bina tubera in dorso hñt reliqͣꝵ regionũ sin¬
nunꝙͣ pedes attert qr sunt ill reciptis quib¬
dam plumicłis uestigia carnulẽta. aliiq sũt
om̃ ferendo accõmodati alii uero ꝑnitõres. S il
li nõ ultͣ iustum pond̾a recipiũt nec isti ampliꝰ¬
ꝙͣ solita spatia egredi uolunt. Oder̃t equinũ
cum occasio bibendi data ẽ tantũ implent᷑ qͣn-¬
Demq isi cenosior liqͦr fu̾it: ip̃i assidua ꝯcł¬
catõe lutum excitant ut trurbidetur. Surãt ã
insolentia mutati aeris morbos tͣhant. plimiꝰ¬
l .uiii. Camelos int̾arm̃ta pascis oriẽs. Quoꝵ
duo gn̾a bractrie ⁊ arabie differ̃t ꝙ illi bina
hñt tubera in dorso: hii uͦ singła ⁊ sb̃ pectore al¬
t̾um cui incubant. Dentiũ sr̃iore ordĩe carẽt ut

Expanded text:
aeco curvum significat. Hos licet et aliae regiones mittant, sed Arabia plurimos. Differunt autem sibi; nam Arabici bina tubera in dorso habent, reliquarum regionum sinuam pedes atterunt: sunt enim illis reciprocis quibusdam pulmunculis uestigia carnulenta. Vnde eteri ferundo accommodati, alii perniciores; sed nec illi ultra iustum pondera recipiunt nec isti ampli solita spatia egredi nolunt. Geniturae cupidcum datur occasio bibendi, tantum implentur, quandenique nisi caenosior liquor fuerit, ipsi adsidua proculcatione limum excitant, ut turbidetur. Durant in a insolentia mutati aeris morbos trahant.  67 Camelos inter armenta pascit oriens, quarum duo genera, Bactriae et Arabiae; differeunt, quod illae bina habent tubera in dorso, hae singula et sub pectore alterum, cui incumbant. dentium superiore ordine, ut boves,
Abbreviated transcription (Latin):
macillenta caudam ꝑuam aspectũ benignũ
ac simplicẽ. S summe ꝑnicitatis atq crude¬
litatis est cum ad iram fu̾it ꝓuocatũ. usib
humanis accõmodatissimum est fortitudĩe
maxima pollz. Oubalus patiens laboris pi¬
los ht paucos uocẽ t̾ribilem frontẽ asꝑrimã
cutẽ durissimam. Pede sꝑgit t̾ram. In huiꝰ t̾re
nare anulus ereus cum funicło ponit᷑ ut faci-¬
lius homini cedat in opꝰ ꝙ ei fu̾it ĩpoĩtum. Ox
si onus ei graue ultͣ uoluntatẽ suam impõ-¬
nat᷑ statim ⁊motꝰ in t̾ra st̾nit᷑ nec facile icti¬

Expanded text:
lenta, caudam parvam, aspectum benignum ac simplicem. Sed summe pernicitatis atque crudelitatis est, cum ad iram fuerit provocatum. Usibus humanis accommodatissimum est, fortitudine maxima pollet. Bubalus patiens est laboris, pilos habet paucos, vocem terribilem, frontem asperrimam, cutem durissimam pede spargit terram. In huius nare annulus ereus cum funiculo ponitur, ut facilius homini cedat in opus quod ei fuerit impositum. Quod si onus grave ei ultra voluntatem suam imponatur, statim commotus in ter
Abbreviated transcription (Latin):
nea succo niuit ⁊ ideo nulla fame int̾it. In ca¬
put serpentis sub arboris umbra porrecta ara¬
nea filo se librat tantaq uis ẽ morsꝰ ip̃ius
ut eus ce̾brum us ad finẽ mortis app̃hendat
aranea. delectat᷑ aũt medie tẽperata. phisiol¬

Expanded text:
 succo vivit et ideo nulla fame interit. In caput serpentis sub arboribus umbra porrecti, aranea filo se liberat; tantaque vis est morsus eius, ut ipsius cerebrum usque ad finem mortis apprehendat. fugit aranea; delectatur autem medio temperato. Co
Abbreviated transcription (Latin):
sb̃ sensibili ꝯprehendit tres medias qͥnz pre¬
dcaꝵ. In plantis quidẽ ẽ uegetabilis sola ⁊¬
ibi non debet dici potentia s aĩa In brutis ã
tentia qr mat̾ial est ad sensibilẽ. In hoĩe uͦ s̃
tres qͣrum due ñ debent in eo dici aĩe s potẽ-
tie: qr mat̾iales s̃ ad aĩam ratõalem.

Expanded text:
b sensibili namque comprehendit tres medias quinque predictarum. In plantis est sola vegetabilis et ibi non debet dici potentie, sed anima. In brutis autentia, que materialis est ad sensibilem. In homine vero sunt tres, quarum due non debent in eo dici anime, sed potentia anime, quia materiales sunt ad animam rationalem.
Abbreviated transcription (Latin):
immobilis ẽ quia mou̾i ñ pot̾ nisi extrinse¬
cus impellat᷑. Reliqͣ tria mobłia s̃. hoc tam̃¬
int̾est ꝙ aqͣ tem̾i potest ut ñ moueat᷑ a er
⁊ ignis nõ potest. Rursum aer ad statũ te¬
n̾i nõ potest ad p̾sentiam potest. Ignis uͦ
nec ad statum tenet᷑ ut ñ moueatur nͨ ad
su plus longe s̃ mag̃ a naͣ corpoꝵ recedũt
⁊ ad naͣm spũum accedunt. Hinc est qd̃¬

Expanded text:
immobilis est, quia moveri non potest, nisi extrinsecus impellatur. Reliqua tria mobilia suntinterest quod aqua teneri potest, ut non moveatur, aer et ignis non possunt. Rursum aer ad statum teneri non potest, ad praesentiam potest. Ignis vero nec ad statum tenetur, ut non moveatur, nec ad su plus longe sunt, magis a natura corporum recedunt, et ad naturam spirituum accedunt. Hinc est q
Abbreviated transcription (Latin):
cepta operante naͣ ad ocłos usq retrahitꝰ
atq ab eisdẽ suscepta iusio nominat᷑. Dem̃
ꝑ septem ocłoꝵ tunicas ⁊ tres humores tnͣ¬
siẽs nouissĩe pͣificata ⁊ colata introrsum
ad c̾ebrum usq transducit᷑ ⁊ ymaginatõ
efficit᷑. Postea eadẽ ymaginatõ ab ant̾iore
ꝑte capitis ad mediam tnͣsiẽs ip̃ius aĩe ra-¬
tionalis sb̃am conting̃. et excitat discretõ¬
nẽ intantũ p̾ificata ⁊ sb̃tilis effc̃a ut ip̃i
spũi immediate ꝯiungat᷑ ueracit̾ tamen

Expanded text:
a, ad oculos usque retrahitur, atque ab eisdem suscepta visio nominatur. Deinde per septem oculorum tunicas et tres humores transiens, novissime purificata et collata introrsum ad cerebrum usque traducitur, et imaginatio efficitur. Postea eadem imaginatio ab anteriori parte capitis ad medium transiens, ipsam animae rationalis substantiam contingit, et excitat discretionem: in tantum jam purificata et subtilis effecta, ut ipsi spiritui immediate conjungatur, veraciter tamen
Abbreviated transcription (Latin):
stotiles putat.Idcuco ⁊ insectis sonũ eẽ
non uocẽ intus meante spũ ⁊ incluso sanan-¬
te. Alia murm᷑ ed̾e ut apes. alia tractu strido¬
ciꝑe audiri ⁊ desin̾e. Sonum enim attritu ⁊
cta uocẽ nec sonũ ullum hr̃e. S ⁊ cet̾i pisces
qͣmuis pulmone. ⁊ art̾i̾a careant ñ in tot̃ si¬
neullo sunt. Stridorẽ fi̾ cum dẽtib tauillã¬
tur. Oua ꝑientib sibilus serpentib longꝰ. te¬
studini abruptus. ranis sui gen̾is. multũ eĩ¬
na uox ut coturnicib aliis ante pugnam ut
ꝑdicib. aliis cũ uc̾e̾ ut gallinaceis. C dã toto
nares ã tubaꝵ raucitati. Bob tant̃ feĩs uox
uox auditur anteqͣm totus enĩgat uto. Primꝰ
sermo annicło ⁊ sem̃stri locutꝰ est est cresi filiꝰ
⁊ ĩ crepundiis ꝓdigio. qͦ totum id cõcidit regnũ.
Qui celius fari ceꝑint tardius ingredi ĩcipiũt
uox roborat᷑ a .xiii. annis. Eadẽ in senecta exili

Expanded text:
stoteles putat. idcirco et insectis sonum esse, non vocem, intus inmeante spiritu et incluso sonante; alia murmur edere, ut apes, alia contractum stridocipere audiri et desinere, sonum enim attritu et cta nec vocem nec sonum ullum habere: sed ceteri pisces, quamvis pulmone et arteria careant, non in totum sine ullo sunt sono — stridorem eum dentibuus. ova parientibus si- bilus, serpentibus longus, testudini abruptus. ranis sui generis, ut dina vox, ut coturnicibus, aliis ante pugnam, ut perdicibus, aliis cum vicere, ut gallinaceis. isdem nares autem turbarum raucitati. bubus tantum feminis vox  auditur ante quam totus emergat utero. primus sermo anniculo; set semenstris locutus est Croesi filius et in crepundiis prodigio, quo totum id concidit regnum. qui celerius fari coepere, tardius ingredi incipiunt. vox roboratur a XIIII annis; eadem in senecta exilio
Abbreviated transcription (Latin):
felicitas sua. Nam si nimiis flo .cx.¬
rib annus exuberat. d̃ solam curam gerẽdi
mellis ex̾cent. de prole nil cogitant. Cuiꝰ o¬
missa reꝑatõe populus idẽ labore ꝯfectus ex¬
tinguit᷑ totius gentis exicio. Itaq cum mel¬
lis nimietatẽ uid̾it ex floꝵ grandi ⁊ ꝯtinua
messe defluere ĩteriectis t̾nis dieb clauso fo¬
ramĩe ñ eas patiaris exire. Ita ad generand̾

Expanded text:
felicitas sua; nam si nimiis floribus annus exuberat, dum solam curam gerendi mellis exercent, de prole nil cogitant; cuius omissa reparatione, populus idem labore confectus extinguitur, totius gentis exitio. Itaque cum mellis nimietatem videris ex florum grandi continua messe defluere, interiectis ternis diebus, clauso foramine, non eas patiaris exire. Ita ad generandum
Abbreviated transcription (Latin):
nec sentire itꝰ apũ rane tradunt. Inimice
⁊ oues difficile lanis eaꝵ se explicantib. Cã¬
croꝵ etiam odore si quis iuxͣ cqqͣt᷑ exaniman
t. I nimica et etho ẽ resultanti sono qͥ paui-¬
das alt̾no pulset situ Inimica ⁊ nebula. Ara¬
nei qͦ maxĩe hostiles cũ p̃ualuerĩt ut intexãt¬
Nam et ip̃e ceras depascit᷑ ⁊ relinquit excre-¬
m̃ta quib t̾edines gignunt᷑. filo etiam ara-¬
nea quocunq ĩcessit. alaꝵ maxĩe langui¬
da obtexit. Nascunt᷑ ⁊ ĩ ip̃o ligno teredines
di pastus nimia floꝵ sacietate u̾no maxĩe

Expanded text:
nec sentire ictus apium ranae traduntur. inimicae et oves, difficile se a lanis earum explicantibus. cancrorum etiam odore, si quis iuxta coquat, exaniman Inimica et echo est resultanti sono, qui pavidas alterno pulset ictu; inimica et nebula. aranei quoque vel maxime hostiles: cum praevaluere, ut intexantnam et ipse ceras depascitur et reliquit excrementa, e quibus teredines gignuntur; fila etiam araneosa, quacumque incessit, alarum maxime e lanugine obtexit. 66 nascuntur et in ipso ligno teredines,ditas pastus, nimia florum satietate verno maxime
Abbreviated transcription (Latin):
rentẽ in situlam monum̃ti ⁊̃ qua pluuia a-¬
qͣm dabat. s q̃ attingi nõ posset. Ita descende
pauentẽ exp̃ssisse tali ꝯgerie qͣntum potui
dissĩmꝰ e uolucrib yrundĩes ĩdociles ẽẽ ⁊ et̾¬
restrib mures cũ elephanti iussa faciant le-¬
ones iugum subeant in mari etiam uituli
totq pisciũ gn̾a mitescant. Actor. Sũt ⁊̃ in¬

Expanded text:
rentem in situlam monimenti, in qua pluvia aqua durabat , sed quae attingi non posset ; ita descendere paventem expressisse tali congerie quantum poturo disserimus , e volucribus hirundines indociles esse, e terrestribus mures, cum elephanti iussa faciant, leones iugum subeant, in mari vituli totque piscium genera mitescant. Bibunt
Abbreviated transcription (Latin):
nenatis aculeis repugnat᷑ non tam̃ necat᷑ Mu-¬
res captos primo lusibz afficit. ⁊ pꝰt hec illusas
comedit. Ocl̃is carbunculosis tam acute c̾nit ꝙ
⁊̃ in antris tenebrosissĩs uelut in luce mures
espicit. Dentes ht̃ ad modum serre. pilos ã cir¬
caos h̃t quib ablatis audatiã ꝑdit. Olandi¬
tiis gaudet. loca caliba diligit uñ prenimia
pigricia pellẽ suã ꝯburit. Hoĩs manu ꝯtrecta¬
ri gaudet ⁊ ad ludũ facillime ꝓuocat᷑ lot᷑am
faciei lambendo priorib pedib imitatꝰ lybidĩe
impatientissime accendit᷑ ⁊ libent̾ coitꝰ temꝑe
siluester efficit᷑. S cum siluesc̾e̾ domesticꝰ ceꝑit
aures illi amputant᷑. ut scilz auriũ locis infu¬
sioni patentib guttas noctis ac pluuie ñ possit
sustine̾. sicq domꝰ tecta cogat᷑ repet̾e. Nõ solũ ã
cum predc̃is aĩalib uerum ⁊̃ inter se musiones
crudelissime pugnant. ⁊ hoc freq̃ntius ut t̾mi-¬
nos consuetos sue uenatõis obtineant. De mꝰ¬

Expanded text:
nenatis aculeis repungatur, non tamen necatur. Mures captos primo lusibus afficit et post hoc illusos comedit. Oculis tam acute cernit, quod et in antris tenebrosissimis velut in luce mures conspicit. Dentes habet ad modum serre, pilos autem circa os habet, quibus ablatis audaciam perdit. Blandiciis gaudet, loca calida diligit, unde pre nimia pigritia pellem suam comburit. Hominis manu contrectari gaudet et ad ludum facillime provocatur: loturam faciei, lambendo prioribus pedibus, imitatur. Libidine impatientissime accenditur et libenter coitus tempore sylvester efficitur, sed cum sylvescere domesticus ceperit, aures illi amputantur, ut scilicet aurium locis infusioni patentibus, guttas nivis ac pluvie non possit sustinere, sicque domus tecta cogatur repetere. Non solum autem cum predictis animalibus, verumetiam inter se musiones crudelissime pugnant et hoc frequentius, ut terminos consuetos sue venationis obtineant. M