comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uari sacrilegium quae religio numini ascripsit. Sic & totum mundum deorũ esse
immortalium: templum solum quidem amplitudine illorum: ac magnificentia
dignum: tamen a sacris prophana discerni:et non omnia licere in angulo:cui no'¬
men phani impositum est:que sub caelo & conspectu syderum licent. Iniuria sacri¬
legus deo quidem non potest facere: quam extrictum sua diuinitas posuit: sed¬
tamen punitur: quia tanquam deo fecit. Opimo illum nostra: ac sua obligat pene
Quomodo ergo sacrilegus uidetur:qui aliquid aufert sacri: & si quocunq transtu¬
lit: quod surriperat inter terminos est mundi: & sic & sapienti furtum põt fieri.
Aufertur enim illi non ex his que uniuersa haber: sed ex his quibus dominus ̃¬
scriptus est: quae uiritm ei seruiunt: illam alteram passionem agnoscet. Hanc
nolet habere si poterit. Emittitq illam uocem quam romanus imperator emisit

Expanded text:
vari sacrilegium, quae religio numini adscripsit. Sic et totum mundum deorum esse vari sacrilegium, quae religio numini adscripsit. Sic et totum mundum deorum esse immortalium templum, solum quidem amplitudine illorum ac magnificentia dignum : tamen a sacris profana discerni; non omnia licere in angulo, cui fani nomen impositum est, quae sub caelo et conspectu siderum licent. Iniuriam sacrilegus deo quidem non potest facere, quem extra ictum sua divinitas posuit, sed punitur, quia tamquam deo fecit : opinio illum nostra ac sua obligat poenae. Quomodo ergo sacrilegus videtur, qui aliquid aufert sacri, etiam si, quocumque transtulit, quod surripuerat, intra terminos mundi est, sic et sapienti furtum potest fieri ; auferetur enim illi non ex iis, quae universa habet, sed ex iis, quibus dominus inscriptus est, quae viritim ei serviunt. Illam alteram possessionem adgnoscet, hanc nolet habere, si poterit, emittetque illam vocem, quam Romanus imperator emisit,
Abbreviated transcription (Latin):
uniuersa imperio eius sunt. In patrimonio propria quid eius sit sine diminu¬
tione imperii queritur. Nam id quoq: quod tanquam alienum abiudicaturiØ
aliter illius est.Si sapiens uniuersa animo possidet:iure ac domino sua.
lon modo omnes sacrilegos argumentis esse collegit: modo neminẽ
cum omnes de sacro derecturus est dicit. Quisquis id quod deorũ¬
est sustulit & consumpsit. atq in usum suum uertit. sacrilegus c̃
Omnia autem deorum sunt. Quod quisq ergo tollit:deorum tollit. quorũ omma
sunt. Ergo quisq tollit aliquid sacrilegus est. Deinde cum effringi templa
pilari impune capitolium iubet: dicit nullum sacrilegium esse. Quia quid subla¬
tum est:ex eo loco qui deorum erat:in eum transfertur locum qui deorum ẽ Hic
respondetur: Omnia quidem deorum esse: sed non omma diis dicata. In his obser¬

Expanded text:
universa in imperio eius sunt, in patrimonio propria. Quid eius sit, quid non sit, sine diminuuniversa in imperio eius sunt, in patrimonio propria. Quid eius sit, quid non sit, sine diminutione imperii quaeritur ; nam id quoque, quod tamquam alienum abiudicatur, aliter illius est. Sic sapiens animo universa possidet, iure ac dominio sua. Bion modo omnes sacrilegos esse argumentis colligit, modo neminem. Cum omnes de saxo deiecturus est, dicit : " Quisquis id, quod deoruest, sustulit et consumpsit atque in usum suum vertit, sacrilegus est ; omnia autem deorum sunt ; quod quisque ergo tollit, deorum tollit, quorum omnia sunt ; ergo, quisquis tollit aliquid, sacrilegus est. " Deinde, cum effringi templa et expilari impune Capitolium iubet, dicit nullum sacrilegum esse, quia, quidquid sublatum est, ex eo loco, qui deorum erat, in eum transfertur locum, qui deorum est. Hic respondetur omnia quidem deorum esse, sed non omnia dis dedicata ; in iis obser
Abbreviated transcription (Latin):
si tibi in uehiculo tuo sedere promisero. Uides ergo posse fieri:ut aliquis accipi¬
endo quod suum est munus accipiat.
Nomnibus istis que modo reituli: uterq eiusdem rei dominus est.
Quomodo: quia alter rei dominus est.alterusus. Libros dicimus ẽẽ
Ciceronis. Eosdem Dorus librarius suos uocat: & utrunq uerũ est.
Alter illos tanꝗͣ auctor sibi. Alter tanꝗ̃ emptor asserit. At recte utriusq dicũt᷑
esse. Utriusq enim sunt: sed non eodem modo. Sic potest Titus Liuius a Doro ac¬
cipere: aut emere libros suos. Possum donare sapienti quod uiritim meum est:
licet illius sunt omnia. Nam cum regio more cuncta conscientia possideat: sin¬
ilarium autem in unum quemq proprietas sit sparsa: & accipere munu:
debere emere: & conducere. Cesar omnia haber fiscus cuius tantum ac sua

Expanded text:
si tibi in vehiculo tuo sedere permisero. Vides ergo posse fieri, ut aliquis accipisi tibi in vehiculo tuo sedere permisero. Vides ergo posse fieri, ut aliquis accipiendo, quod suum est, munus accipiat. In omnibus istis, quae modo rettuli, uterque eiusdem rei dominus est. Quo modo ? Quia alter rei dominus est, alter usus. Libros dicimus esse Ciceronis ; eosdem Dorus librarius suos vocat, et utrumque verum est. Alter illos tamquam auctor sibi, alter tamquam emptor adserit; ac recte utriusque dicuntur esse, utriusque enim sunt, sed non eodem modo. Sic potest Titus Livius a Doro accipere aut emere libros suos. Possum donare sapienti, quod viritim meum est, licet illius sint omnia ; nam cum regio more cuncta conscientia possideat, singularum autem rerum in unumquemque proprietas sit sparsa, et accipere munus et debere et emere et conducere potest. Caesar omnia habet, fiscus eius privata tantum ac sua ; et
Abbreviated transcription (Latin):
Nimuero sic omnia sapientis esse dico:ut nihilominus propriũ quis¬
q in rebus suis dominum habeat. Quemad modum sub optimo Re'¬
ge: omnia rex imperio possidet singulari domino:Tempus istud probande rei ueni¬
et. Interim hoc huic questioni sat est. Id quod est meum: aliter sapiens est: aliter:¬
meum: meum est habere posse donare sapienti. Nec mirum est aliquid ei cuius est
totum posse donari. Conduxi domum ate. In aliquod tuum est: aliquod meũ. Res
tua est. Usus rei tue meus est. liaq nec fructus tanges colono tuo prohibenie:ꝗͣ¬
uis tua in possessione nascantur. Et si anona carior fuerit aut fames heu frustra
magnum alterius spectabis aceruum: in tuo natum:in tuo positum:i horrea ini¬
im tua. Nec conductum meum: quanꝗ̃ sis dominus intrabis: nec seruum tu
mercenarium meum abduces:& ad te reddam si conduxero. Beneficium accipies

Expanded text:
Etenim sic omnia sapientis esse dico, ut nihilo minus proprium quisEtenim sic omnia sapientis esse dico, ut nihilo minus proprium quisque in rebus suis dominium habeat, quemadmodum sub optimo rege omnia rex imperio possidet, singuli dominio. Tempus istius probandae rei veniet; interim hoc huic quaestioni sat est me id, quod aliter sapientis est, aliter meum est, posse donare sapienti. Nec mirum est aliquid ei, cuius est totum, posse donari. Conduxi domum a te ; in hac aliquid tuum est, aliquid meum : res tua est, usus rei tuae meus est. Itaque nec fructus tanges colono tuo prohibente, quamvis in tua possessione nascantur, et, si annona carior fuerit aut fames. Heu ! frustra magnum alterius spectabis acervum in tuo natum, in tuo positum, in horrea iturum tua. Nec conductum meum, quamquam sis dominus, intrabis nec servum tuum, mercennarium meum, abduces et, cum a te raedam conduxero, beneficium accipies,
Abbreviated transcription (Latin):
suo minus. Non enim adeo nihil habet seruus:quia non est habiturus. si domi¬
nus illum habere noluerit.Nec ideo non est munus cum uolens dedit:ꝗa potuit
eripi etiam si noluisset. Quemadmodum probemus omnia: nunc enim ommas
sapientis esse inter duos conuenit illud quod queritur colligendum est: quomo¬
do hbertatis materia aduersus eum supersit: eius uniuersa esse contempsimus.
Omnia patris sunt:quae in hberorum manu sunt.Quis tamen nescit donare ali¬
quid et filium patri: Omnia deorum sunt:tam & diis posuimus donũ: & stipẽ
iecimus. Non ideo quod habeo meum non est:si meum tuum est. Potest enim idẽ
uerant emere. Dicunt enim. nemo tem suam emit. Omnia autem sapientis sunt.
Ergo sapiens nihil emit. Sic uetant & mutuum sumere:quia nemo usuram pro pe'
sua pendat. Innumerabilia sunt per quae cauillantur:cum pulcherrimes
quid a nobis dicatur intelligant.

Expanded text:
suo munus. Non enim ideo nihil habet servus, quia non est habiturus, si domisuo munus. Non enim ideo nihil habet servus, quia non est habiturus, si dominus illum habere noluerit ; nec ideo non est munus, cum volens dedit, quia potuit eripi, etiam si noluisset. Quemadmodum probemus omnia ? Nunc enim omnia sapientis esse inter duos convenit ; illud, quod quaeritur, colligendum est, quomodo liberalitatis materia adversus eum supersit, cuius universa esse concessimus. Omnia patris sunt, quae in liberorum manu sunt ; quis tamen nescit donare aliquid et filium patri ? Omnia deorum sunt ; tamen et dis donum posuimus et stipem iecimus. Non ideo, quod habeo, meum non est, si meum tuum est ; potest enim idem vetant emere, dicunt enim : " Nemo rem suam emit ; omnia autem sapientis sunt ; ergo sapiens nihil emit." Sic vetant mutuum sumere, quia nemo usuram pro pecunia sua pendat. Innumerabilia sunt, per quae cavillantur, cum pulcherrime, quid a nobis dicatur, intellegant.
Abbreviated transcription (Latin):
Oc inquis ipsum uolui. teneote: uolo uidere quomodo his laqueis¬
in quos tua sponte decidisti expliceris. Dic mihi que madmodum
potest aliquis donare sapienti. si omnia sapientis sunt:Nam id qͦ
quod illi donat ipsius est.Itaq non potest dari beneficium sapienti cui quicquid
datur. Atqui dicitis sapienti posse donari.Idem autem me scito.& de amicis in¬
eius qui possidet: cui datum & assignatum est. Ture ciuili omnia regis sunt. Et tamẽ
illa quorum ad regem pertinet uniuersa possessio: in singulos dnos descripta sunt.
et una quaq res habet possessorem suum. Itaq dare regi: et domum:& mancipiũ.
& pecuniam possumus: nec donari illi de suo dicimur. Ad reges enim potestas õi¬
um pertinet:ad singulos proprietas.Emes Athemensium aut Campanorum uo¬¬
camus: quos deinde inter se uicini priuata terminatione distingunt.Ioq c
ter mei.Nunꝗͣ dubium est quin seruus cum peculio domini sit.dat tamen dño

Expanded text:
 inquis, " volui! teneo te ! Volo videre, quomodo ex his laqueisin quos tua sponte decidisti, expliceris. Dic mihi. Quemadmodum potest aliquis donare sapienti, si omnia sapientis sunt ? Nam id quoque, quod illi donat, ipsius est. Itaque non potest beneficium dari sapienti, cui, quidquid datur, de suo datur ; atqui dicitis sapienti posse donari. Idem autem me scito et de amicis ineius, qui possidet, cui datum et adsignatum est. Iure civili omnia regis sunt, et tamen illa, quorum ad regem pertinet universa possessio, in singulos dominos discripta sunt, et unaquaeque res habet possessorem suum. Itaque dare regi et domum et mancipium et pecuniam possumus nec donare illi de suo dicimur ; ad regem enim potestas omnium pertinet, ad singulos proprietates. Fines Atheniensium aut Campanorum vocamus, quos deinde inter se vicini privata terminatione distinguunt ; ter mei. Numquid dubium est, quin servus cum peculio domini sit ? Dat tamen domino
Abbreviated transcription (Latin):
fieri. Quid ergo: ista inter se mixta diuidimus. Non est beneficium cui deest
pars optima datum esse iudico. Alioquin pecunia ingens sine ratione:nec re¬
cta uoluntate donata: non magis beneficium est quem thesaurus. Multa sunt
autem quae oporter accipere mec debere: sESS INOħA¬

Expanded text:
fieri. Quid ista inter se mixta dividimus ? Non est beneficium, cui deest fieri. Quid ista inter se mixta dividimus ? Non est beneficium, cui deest pars optima, datum esse iudicio : alioqui pecunia ingens, si non ratione nec recta voluntate donata est, non magis beneficium est quam thesaurus. Multa sunt autem, quae oportet accipere nec debere. Li
Abbreviated transcription (Latin):
Uid ergo est:cum sit nulla bonesta uis animi etiam si a recta uoluta¬
te incepit: nsi quam uirtutum motus fecit. Ueto liberalitatem tecus¬
potiri.: Tunc iuiuat accepisse beneficium & supinis quidem manibus. ubi illud
ratio ad dignos perducit: non quot quilibet casus & consilii indigens impetus
differt: quod ostentare libet: & inscribere sibi. Beneficia tu uocas: quorum aucto¬
ritatem fateri pudet. At illa quanto gratiora sunt: quantoq in partem te¬
neriorem anum: nunquam exitura descendunt: cum delectant cogitantem: ma¬
gis aquo quem quid acceperis. Chrysippus pansienus solebat dicere quorũ.¬
dam se uidicium malle. quem beneficium: & quorumdam beneficium male
quem iudicium & subiciebat exempla: Malo aiebat diui Augusti iudicium
Malo Claudn beneficium. Ego uero nullius puto expetendum esse benefici¬
um. cuius uile uidicium est. Quidergo: Non erat accipiendum a Claudios
quod dabatur: erat. Sed sicut a fortuna quam scires statim esse uidico malam

Expanded text:
uid ergo est ? Cum sit nulla honesta vis animi, etiam si a recta voluntate incepit, nisi quam virtutem modus fecit, veto liberalitatem nepotari. Tunc iuvat accepisse beneficium et supinis quidem manibus, ubi illud ratio ad dignos perducit, non quolibet casus et consilii indigens impetus defert ; quod ostentare libet et inscribere sibi. Beneficia tu vocas, quorum auctorem fateri pudet ? At illa quanto gratiora sunt quantoque in partem interiorem animi numquam exitura descendunt, cum delectant cogitantem magis a quo, quam quid acceperis ? Crispus Passienus solebat dicere quorundam se iudicium malle quam beneficium, quorundam beneficium malle quam iudicium, et subiciebat exempla. " Malo," aiebat, " divi Augusti iudicium, malo Claudii beneficium." Ego vero nullius puto expetendum esse beneficium, cuius vile iudicium est. Quid ergo ? Non erat accipiendum a Claudio, quod dabatur ? Erat, sed sicut a fortuna, quam scires posse statim malam
Abbreviated transcription (Latin):
ribus: aut in accessionem ualidioris conuersis oriuntur. Omnes autem iste populo¬
rum transformationes:quid aliud ꝗ̃ publica exilia sunt.
Uid tam longo te circuitu trahos Quid interest enumerare Anthe¬
norem Patauii conditorem: & Euandum in ripa tyberis regna Ar'¬
chadum collocantem: Quid Diomedem:aliosq quos troianum bel¬
lum uictos simul uictoresq per alienas terras dissipauit: Romanum imperiũ
nempe auctorem exulem respicit. quem prosugum capta patria exiguas reliꝗas
trabentem necessitas & uictoris moetus longinqua querentem in Italiã deducit
Hic deinde populis quod colonias iomnes prouincias misit:ubicunq uicit
Romanus habitat. ad hanc commutationem locorum libenter nomina dabat.
et relictis aris siuis trans maria sequebatur eolonis senex.Res quidem non
desiderat plurium enumerationem. Unum tamen adiiciam quod in oculos se

Expanded text:
ribus aut in accessionem validioris conversis oriuntur. Omnes autem istae populoribus aut in accessionem validioris conversis oriuntur. Omnes autem istae populorum transportationes quid aliud quam publica exilia sunt ? Quid te tam longo circumitu traho ? Quid interest enumerare Antenorem Patavi conditorem et Euandrum in ripa Tiberis regna Arcadum conlocantem ? Quid Diomeden aliosque, quos Troianum bellum victos simul victoresque per alienas terras dissipavit ? Romanum imperium nempe auctorem exulem respicit, quem profugum capta patria, exiguas reliquias trahentem necessitas et victoris metus longinqua quaerentem in Italiam detulit. Hic deinde populus quot colonias in omnem provinciam misit! Ubicumque vicit Romanus, habitat. Ad hanc commutationem locorum libentes nomina dabant et relictis aris suis trans maria sequebatur colonos senex. Res quidem non desiderat plurium enumerationem; unum tamen adiciam, quod in oculos se
Abbreviated transcription (Latin):
armis sibi uis in aliena terra fecerunt Quasdam gentes cum ignota pererent
mare bausit. Quidam ib consederunt ubi illos rerum inopia deposiut. Nec
omnibus eadem causa relinquendi. querendiq patriam fuit. Alios excidia
urbium suarum hostilibus armis clapsos: in aliena spoliatos suis expulerut
Alios domestica seditio submouit. Alios superfluentis populi frequentia
ad exonerandas uires emisit. Alios pestilentia: aut frequens terraru hiatus
aut aliqua intoleranda felicis soli uitia eiecerunt. Quosdam fertilis ore in
maius laute sama corrumpit. Alios alia causa extinuit domibus suis. Illa
itaq est manisestum. Nihil eodem loco mansisse quo genitum est. Assiduus hu¬
mani generis discursus est. Quotidie aliquid in tam magno orbe mutatur.Noua
urbium fundamenta iaciuntur. Noua gentium nomina extinctis nominibꝰ prio¬

Expanded text:
armis sibi ius in ahena terra fecerunt ; quasdam gentes, cum ignota peterent, armis sibi ius in ahena terra fecerunt ; quasdam gentes, cum ignota peterent, mare hausit, quaedam ibi consederunt, ubi illas rerum omnium inopia deposuit. Nec omnibus eadem causa relinquendi quaerendique patriam fuit. Alios excidia urbium suarum hostilibus armis elapsos in aliena spoliatos suis expulerunt ; alios domestica seditio summovit ; alios nimia superfluentis populi frequentia ad exonerandas vires emisit; alios pestilentia aut frequentes terrarum hiatus aut aliqua intoleranda infelicis soli vitia eiecerunt; quosdam fertilis orae et in maius laudatae fama corrupit. Alios alia causa excivit domibus suis ; illud utique manifestum est, nihil eodem loco mansisse, quo genitum est. Adsiduus generis humani discursus est ; cotidie aliquid in tam magno orbe mutatur. Nova urbium fundamenta iaciuntur, nova gentium nomina extinctis prio
Abbreviated transcription (Latin):
grationem: cum dei natura assidua & citatissima commutatione: uel delectet
tonibus grece urbes: Quid inter indos persasq macedonicus sermo: Scythi¬
a et totus ille ferarum indomitarumq gentium tractus. Ciuitates achaie'
ponticis impositas littoribus ostentat. Non perpetue hyemis seuitia non ho¬
minum ingenia. ad similitudinem celi su horrentia transferentibus domus
lum in diuersa effudit. Totum Italie latus quod inferiori mari abluitur maior
grecia fuit. Tuscos Asia sibi uendicat. Tyri. Africam incolunt In Hispania por¬
ni. Greci se in Galliam ĩmiserunt. In se Grȩciam Galli Fyreneas Germanoꝵ
tranfitus non inhibuit: per inuia per incognita uersauit humana leuitas. Li¬
beros coniugesq et graues senio parentes traxerunt. Ali longo errore iactati.
non uidicio eligerunt locum. sed lassitudine proximum occupauerunt. Alno

Expanded text:
grationem puta, cum dei natura adsidua et citatissima commutatione vel delectet grationem puta, cum dei natura adsidua et citatissima commutatione vel delectet ionibus Graecae urbes ? quid inter Indos Persasque Macedonicus sermo ? Scythia et totus ille ferarum indomitarumque gentium tractus civitates Achaiae Ponticis impositas litoribus ostentat ; non perpetuae hiemis saevitia, non hominum ingenia ad similitudinem caeli sui horrentia transferentibus domos lum in diversa effudit ; totum Italiae latus, quod infero mari adluitur, maior Graecia fuit. Tuscos Asia sibi vindicat; Tyrii Africam incolunt, Hispaniam Poeni; Graeci se in Galbam immiserunt, in Graeciam Galli; Pyre- naeus Germanorum transitus non inhibuit— per invia, per incognita versavit se humana levitas. Liberos coniugesque et graves senio parentes traxerunt. Alii longo errore iactati non iudicio elegerunt locum, sed lassitudine proximum occupaverunt, alii
Abbreviated transcription (Latin):
impatiens: & noussimarum rerum letissima. quod non miraberis: si pro¬
priam eius originem aspexeris. non ex terreno & graui concreta corpore ex¬
illo celesti spiritu descendit. Celestium autem natura semperm moni esti ługit
et uelocissimo cursu agitur. Aspice sydera mundi illustria. Nullum corpuostat
Labitur assidue: et locum ex loco mutat quaus cum uniuerso uersatur in con¬
trarium. nihilominus ipsi mundo refertur: peromnes signorum partes disc̃
rit perpetua eius cogitatio: et alium de alio commigratio est. Omna uoluun¬
tur. Semper intumultu sunt: et ut lex & nature necessitas ordinauit aliũde
alio deferuntur. Cum percerta annorum spatia orbes suos explicuerunt ite¬
rum ibunt per quae uenerunt. Nunc ei animum humanum ex isdem ꝗbus
diuina constant: compositum seminibus moleste ferre puta transitum ac mi¬

Expanded text:
impatiens et novitate rerum laetissima. Quod non miraberis, si primpatiens et novitate rerum laetissima. Quod non miraberis, si primam eius originem aspexeris. Non est ex terreno et gravi concreta corpore, exillo caelesti spiritu descendit; caelestium autem natura semper in motu est, fugit et velocissimo cursu agitur. Aspice sidera mundum inlustrantia; nullum eorum perstat. Sol labitur adsidue et locum ex loco mutat et, quamvis cum universo vertatur, in contrarium nihilo minus ipsi mundo refertur, per omnis signorum partes discurrit, numquam resistit ; perpetua eius agitatio et aliunde alio commigratio est. Omnia volvuntur semper et in transitu sunt ; ut lex et naturae necessitas ordinavit, aliunde alio deferuntur ; eum per certa annorum spatia orbes suos explicuerint, iterum ibunt per quae venerant. I nunc et humanum animum ex isdem, quibus divina constant, seminibus compositum moleste ferre transitum ae mi
Abbreviated transcription (Latin):
nes urbes circue. Nulla est ubi magnam partem peregrine multtudi¬
non inuenias. Hunc transiliens ab ipsis quarum amena positio et opportu¬
niias regionis plures alliciet: deserta loca: et asperimas insulas. Ciatum ei
non aliquis cum causa moretur:Quid tam nudum muenire potest: quid
tam obrutum undique q̃ hoc saxum: quid ad copias respicienti ieiumus:
quid ad homines immansuetius:quid ad ipsum loci situm horridius: ꝗd
a celi naturam intemperantius: plures tamen hic peregrini quem ciues sunt¬
et consistunt. Usq eo ergo commutatio ipsa locorum grauis non est: ut hic
quoq locus a patria quosdam abduxerit. Inuenio qui dicant inesse naturale
quandam animis irritationem commutandi sedes & transferendi domici¬
lia. Mobilis enim et inquieta mens homini data est.Nunꝗͣ se tenet:spargi¬
tur: et cogitationes suas in omnia nota atq ignota dimittiti uaga et ꝗetis

Expanded text:
nes urbes circumi; nulla non magnam partem peregrinae multitudines urbes circumi; nulla non magnam partem peregrinae multitudinis habet. Transi ab iis, quarum amoena positio et opportunitas regionis plures adlicit ; deserta loca et asperrimas insulas, Sciathum et non aliquis animi causa moretur. Quid tam nudum inveniri potest, quid tam abruptum undique quam hoc saxum ? Quid ad copias respicienti ieiunius ? Quid ad homines inmansuetius ? Quid ad ipsum loci situm horridius ? Quid ad caeli naturam intemperantes ? Plures tamen hic peregrini quam cives consistunt. Usque eo ergo commutatio ipsa locorum' gravis non est, ut hic quoque locus a patria quosdam abduxerit. Invenio qui dicant inesse naturalem quandam irritationem animis commutandi sedes et transferendi domicilia; mobilis enim et inquieta homini mens data est, nusquam se tenet, spargitur et cogitationes suas in omnia nota atque ignota dimittit, vaga et quietis
Abbreviated transcription (Latin):
intolerabile est. Aspicc hanc frequentiam cui uix urbis immensa tecta suffici¬
unt. Maxima pars illius turbe patria caret municipiis et colonis suis:ex toto
deniq orbe terrarum confluxerunt:alios adducit ambitio:alios necessitas offi¬
cn publici:alios imposita legatio:alios luxuria: opulentum et opportunu ui¬
tus locutum querens: alios liberalium studiorum cupiditas: alios spectacula.
Quosdam traxit amicitia. quosdam industria. latam ostendende uirtuti nacta
materiam quidam uenalem formam suam attulerunt: quidam uenalem elo'¬
uentiam. Nullum non hominum genus concurrit in urbem:& uirtut
et uitus magna precia ponentem. Iube omnes istos ad nomen citari. Et unde
domo quisq sit quere. Uidebis maiorem partem esse que relictis sedibus su¬
is uenerit in maximam quidem ac pulcherrimam urbem non tamen suam
Deinde ab hac ciuitate discede: quae ueluti communs patria potest dicisom¬

Expanded text:
intolerabile est." Aspice agedum hanc frequentiam, cui vix urbis immensae tecta sufficiintolerabile est." Aspice agedum hanc frequentiam, cui vix urbis immensae tecta sufficiunt ; maxima pars istius turbae patria caret. Ex municipiis et coloniis suis, ex toto denique orbe terrarum confluxerunt. Alios adduxit ambitio, alios necessitas officii publici, alios imposita legatio, alios luxuria opportunum et opulentum vitiis locum quaerens, alios liberalium studiorum cupiditas, alios spectacula ; quosdam traxit amicitia, quosdam industria laxam ostendendae virtuti nancta materiam; quidam venalem formam attulerunt, quidam venalem eloquentiam— nullum non hominum genus concucurrit in urbem et virtutibus et vitiis magna pretia ponentem. Iube istos omnes ad nomen citari et " unde domo " quisque sit quaere. Videbis maiorem partem esse, quae relictis sedibus suis venerit in maximam quidem ac pulcherrimam urbem, non tamen suam. Deinde ab hac civitate discede, quae veluti communis potest dici, om
Abbreviated transcription (Latin):
ac decepturo fuco circunlinita inueniantur:pihil habentia fronti sue simile. Nã
in illis quae mala uocantur:nihil tam terribile ac durum inuenio:ꝗ̃q: opinio¬
uulgi de incommodis exilii minabatur. Uerbum quidem ipsum per suasione ꝗͣ¬
um et consensu iam asperius ad aures uenit: et audientes tanquam triste et
ecrabile ferit. ita enim populus uissit. Sed populi scita ex magna parte sapi¬
entes obrogant.
Emoto igitur iudicio plurium:quos prima rerum facies utcunq:¬
credita est aufert. Uideam quid sit exilium. Exilium quidem
nempe loci commutatio est. Angustare uideor uim eius: & quicquid pessimum
in se habet subtrahere. Hanc commutationem loci sequuntur incommoda: pau¬
pertas ignominia: contemptus. Aduersus ista postea confringam. Interim pri'¬
mum illud intueri uolo: quid acerbi afferat ipsa loci cominutatio. Carere patria

Expanded text:
ac deceptorio fuco circumlita inveni, intra nihil habentia fronti suae simile. Nunc ac deceptorio fuco circumlita inveni, intra nihil habentia fronti suae simile. Nunc in his, quae mala vocantur, nihil tam terribile ae durum invenio quam opinio volgi minabatur. Verbum quidem ipsum persuasione quadam et consensu iam asperius ad aures venit et audientis tamquam triste et execrabile ferit. Ita enim populus iussit ; sed populi scita ex magna parte sapientes abrogant. Remoto ergo iudicio plurium, quos prima rerum species, utcumqucredita est, aufert, videamus, quid sit exilium. Nempe loci commutatio. Ne angustare videar vim eius et quidquid pessimum in se habet subtrahere, hanc commutationem loci sequuntur incommoda : paupertas, ignominia, contemptus. Adversus ista postea confligam ; interim primum illud intueri volo, quid acerbi adferat ipsa loci commutatio. " Carere patria
Abbreviated transcription (Latin):
siti & adaptati primum qui tumultuosissimus est: ictum facile exicipii. Nunꝗͣ
ego fortuna credidi: enam si uideretur pacẽm agere.omnia illa que in me dili¬
gentissime conferebat pẽcunam: honores: gloriam eo loco posui unde posset ea¬
sine motu meo repetere. Interuallum inter me et illam magnum habui.Itaq
abstulit illa: non auulsit. Neminem aduersa fortuna cõminuit: nisi quem se¬
nda decepit.Illi qui munera eius uelut sua & perpetua amauerunt.qui
mos omnis solide uoluptatis ignaros: falsa & mobilia oblectamenta destitu¬
unt. At ille qui se latis rebus non inflauit: nec mutatis contrahit aduersus
utrumq statum inuictũ animum tenet explorate iam firmitatis. Nam ĩ ipsa
licitate quidem contra infcelicitatem ualeret est expertus.liaq: ego in illi
omnes optant extimam semper nihil ueri boni inesse. Cum inania & spcciosa

Expanded text:
siti et aptati primum, qui tumul- tuosissimus est, ictum facile excipiunt. Numquam siti et aptati primum, qui tumul- tuosissimus est, ictum facile excipiunt. Numquam ego fortunae credidi, etiam cum videretur pacem agere ; omnia illa, quae in me indulgentissime conferebat, pecuniam, honores, gratiam, eo loco posui, unde posset sine motu meo repetere. Intervallum inter illa et me magnum habui ; itaque abstulit illa, non avulsit. Neminem adversa fortuna comminuit, nisi quem secunda decepit. Illi qui munera eius velut sua et perpetua amaverunt, quimos, omnis solidae voluptatis ignaros, falsa et mobilia oblectamenta destituunt ; at ille, qui se laetis rebus non inflavit, nec mutatis contrahit. Adversus utrumque statum invictum animum tenet exploratae iam firmitatis ; nam in ipsa felicitate, quid contra infelicitatem valeret, expertus est. Itaque ego in illis, quae omnes optant, existimavi semper nihil veri boni inesse, tum inania et specioso
Abbreviated transcription (Latin):
buc est & quod in neuiram pariem magnas uires habet. Nee secuda sapientem
cuehunt. nec aduersa demiitunt. Laborauit enim semper ut in se plurimum¬
poneret: intra se omne gaudium peteretur. Qud ergo sapientem me esse dico.
Minime. Nam quidem si prositeri possemmon tantum negarem miserum me¬
esse: sed omnium fortunatissimum:&in uicinum deo perductum predicarem.
Nunc quod satis est:ad omnes miserias lemendas:sapientibus uiris me dedi:
et nondum in auxilium mei ualidius:ialieha castra confugi: eorum .s.
facile se & sua tuentur. Illi melitisserunt stare assidue uelut in presidio positu.
et omnes conatus fortune:& omnes impͥetus prospicere mulio antequam in¬
currant. Illis grauis ipsa fortuna est: quibus est repentina. Facile eam susti¬
nere potest:qui semper expectat. Nam & hostium aduentus eos prosternii: qͦs
inopinate occupauit. Atqui futuro se bello ante bellum parauerunt: compo¬

Expanded text:
bus est et quod in neutram partem magnas vires habeat. Nec secunda sapientem bus est et quod in neutram partem magnas vires habeat. Nec secunda sapientem evehunt nec adversa demittunt; laboravit enim semper, ut in se plurimumponeret, ut a se omne gaudium peteret. Quid ergo ? Sapientem esse me dico ? Minime ; nam id quidem si profiteri possem, non tantum negarem miserum esse me, sed omnium fortunatissimum et in vicinum deo perductum prae- dicarem. Nunc, quod satis est ad omnis miserias leniendas, sapientibus me viris dedi et nondum in auxilium mei validus in aliena castra confugi, eorum scilicet, qui facile se ae suos tuentur. Illi me iusserunt stare adsidue velut in praesidio positum et omnis conatus fortunae, omnis impetus prospicere multo ante quam incurrant. Illis gravis est, quibus repentina est ; facile eam sustinet, qui semper expectat. Nam et hostium adventus eos prosternit, quos inopinantis occupavit ; at qui futuro se bello ante bellum paraverunt, compo
Abbreviated transcription (Latin):
Incam puto primum:si ostendero nihil me pati propter quod pol
sim dici miser. Nedum propter quod miseros etiam quos contin¬
gam faciam. Deinde subuincam dolorem: si ad te transiero: et probauero: ne
tuam quidem grauem esse fortunam: que tota ex mea pendet. Hoc prius ag¬
grediar quod pietas tua audire gessit mbil mali esse mibi. si non sub hoc ti
bi demonstrare potero: ipsas res quibus meputas praemi non esse intolerabi¬
les faciam manifestum. Sin id credi non poterit. At ego mibi ipse satis placebo
quor inter eas res beatus ero que miseros solent facere. Non est quot de me a¬
ins credas ipse tibi: ne quid in certis opimonibus perturberis uidico me nõeẽ
miserum. Adiciamq securior sis nec fieri quidem me posse miserum sNS¬
Ona conditione conditi sumus. si cam non deseruimus. Id egit reꝵ¬
natura: ut ad bene uiuendum non magno apparatu opus eẽt. Unus¬
quisq facere se beatum potest. Leue momentum in aduentieus re¬

Expanded text:
tem, puto, primum si ostendero nihil me pati, propter quod ipse dici possim miser, nedum propter quod miseros etiam quos contingo faciam, deinde si ad te transiere et probavero ne tuam quidem gravem esse fortunam, quae tota ex mea pendet. Hoc prius adgrediar, quod pietas tua audire gestit, nihil mihi mali esse. Si potuero, ii esse. Si potuero, ipsas res, quibus me putat premi, non esse intolerabiles faciam manifestum ; sin id credi non potuerit, at ego mihi ipse magis placebo, quod inter eas res beatus ero, quae miseros solent facere. Non est, quod de me aliis credas ; ipse tibi, ne quid incertis opinionibus perturberis, indico me non esse miserum. Adiciam, quo securior sis, ne fieri quidem me posse miserum. Bona condicione geniti sumus, si eam non deseruerimus. Id egit rernatura, ut ad bene vivendum non magno apparatu opus esset; unusquisque facere se beatum potest. Leve momentum in adventiciis re
Abbreviated transcription (Latin):
ria concio est. Pugnate contra coniuges: pugnate contra liberos. Aras: focos pena¬
tes armis incensite. Quiue triumphaturi quidem intrare urbem iniussu senatus
deberetis: quibusq exercitum uictorem reducentibus curia extra muros praeber̃
nunc ciuibus caesis: perfusi cruore cognato: urbem sub rectis intrare uexil
Obmutescat inter militaria signa libertas: & ille uictor: pacatorque gentium po¬
pulus: remotis procul bellis: omni terrore compresso: intra muros obscessus:
aquilas suas horreat.

Expanded text:
ria contio est : " Pugnate contra coniuges, pugnate contra liberos ! Aras, focos, penaria contio est : " Pugnate contra coniuges, pugnate contra liberos ! Aras, focos, penates armis incessite ! " Qui ne triumphatum quidem inire urbem iniussu senatus deberetis quibusque victorem exercitum reducentibus curia extra muros praeberetur, nunc civibus caesis perfusi cruore cognato urbem subrectis intrate vexillis. Obmutescat inter militaria signa libertas, et ille victor pacatorque gentium populus remotis procul bellis, omni terrore compresso, intra muros obsessus aquilas suas horreat.
Abbreviated transcription (Latin):
humano generi conuitium fir non publica querela est beneficia perisse & paucis¬
simos esse. qui de benemerentibus non inuicem pessime mereantur. Nec est q hanc
tantum nostram murmurationem putes. Ero pessimo prauoq numerantiũ:quic
quid citra recti formulam cecidit. Ecce nescio quendam qui non ex philosophorũ
domo clamat ex medio conuentu: populos gentesq damnatura uorx mittit. Non
hospes ab hospite tutus.Non socer a genero fratrum quoq gratia rara est. Immi'¬
net exitio uir coniugis. illa mariti. Hoc iam amplius est. Beneficia in scelus uersa
sunt & sanguini corum non parcitur: pro quibus sanguis fundendus est. Gladio
ac uenenis beneficia sequimur. Ipsi patrie manus afferre: & fascibus suis illam p̃-
mere poientia ac dignitas est. Humili se ac depresso loco putat stare: quisquis non
supra rempi. stetit. Accepti ab illa exercitus in ipsam conuertuntur: & imperato¬

Expanded text:
humano generi convitium fit? Nonne publica querela est beneficia periisse et paucishumano generi convitium fit? Nonne publica querela est beneficia periisse et paucissimos esse qui de bene merentibus non invicem pessime mereantur? Non est quod hanc tantum nostram murmuratquid citra recti formulam cecidit. Ecce nescioqui non ex philosophorum domo clamat, ex medio conventu populos gentesque damnatum vox mittihospes ab hospite tutus, Non socer a genero. Fratrum quoque gratia rara est. Imminet exitio vir coniugis, illa mariti sunt, et sanguini eorum non parcitur, pro quibus sanguis fundendus est ; gladio ac venenis beneficia sequimur. Ipsi patriae manus adferre et fascibus illam suis premere potentia ac dignitas est ; humili se ac depresso loco putat stare, quisquis non supra rem publicam stetit ; accepti ab illa exercitus in ipsam convertuntur, et imperato
Abbreviated transcription (Latin):
est ipse quoq in simili materia gratus esse debebit. & illa qualiacunq sunt cũ pro
bonis acceperint: pro bonis reddere. Aes alienum habere dicitur: et qui aureos
debet: et qui eorum forma publica percussum: quale apud lacedemomios fint qdđ
usum numerate pecunie prestat. Quo genere obligatus es. hoc fidem exolue S ̃¬
Uid sint beneficia:an et in hanc sordidam humnilemq materia de¬
duci magnitudo nominis clari debeat ad nos pertinet:sed ad alios
Aspectat. Uerum uos ad speciem ueri componite animum: & dum ho¬
nestum dicitis: quicquid est: id quod nomen honesti iactatur. id colite. Quomodo
inquit nemo per uos ingratus est: sic rursus omnes ingrati sunt. Nam ut dicims
omnes stulti mali sunt. Qui autem habet uitium unum: habet omnia. Omnes
autem stulti: & mali sunt. Omnes ergo ingrati sunt. Quid ergo non undique

Expanded text:
est, ipse quoque in simili materia gratus esse debebit et illa, qualiacumque sunt, cum pro est, ipse quoque in simili materia gratus esse debebit et illa, qualiacumque sunt, cum pro bonis acceperit, pro bonis reddere. Aes alienum habere dicitur et qui aureos debet et qui corium forma publica percussum, quale apud Lacedaemonios fuit, quod usum numeratae pecuniae praestat. Quo genere obligatus es, hoc fidem exsolve. Quid sint beneficia, an et in hanc sordidam humilemque materiam deduci magnitudo nominis clari debeat, ad vos non pertinet ; in alios quaeritur verum. Vos ad speciem veri componite animum et, dum honestum discitis, quidquid est, in quo nomen honesti iactatur, id colite. " Quomodo," inquit, " nemo per vos ingratus est, sic rursus omnes ingrati sunt." Nam, ut dicimus, omnes stulti mali sunt ; qui unum autem habet vitium, omnia habet ; omnes autem stulti et mali sunt ; omnes ergo ingrati sunt. Quid ergo ? Non
Abbreviated transcription (Latin):
sed ad literas altiores non perductum. Sic qui male uestitum & pannosum uidit
nudum sc uidisse dicit. Beneficia ista non sunt: habent tamen beneficii specie. Quo¬
modo ista sunt tanquam beneficia sic & ille tanquam ingratus est. non ingratus Fal¬
sum ẽ. qui illa beneficia. et qui dat appellat: et qui accipit. Ita qui uiri boni spem fesel¬
lit. tam ingratus q̃ ueneficus: qui saporem cum uenenum crederet miscuit. N IN¬
Leantes uehementius ait licet inquit beneficium non sit quod accepit¬
ipse tamen ingratus est: quia non fuit redditurus etiam si accepisset.
Sic latro est etiam anteꝗ̃ manus inquinet: quia ad occidendum iam ar¬
matus est. et habet spoliandi atq interficiendi uoluntatem. Exercetur & aperinir
sus malum ingratus est quisq cum malo dari beneficium non possit: ea s. rõnc

Expanded text:
sed ad litteras altiores non perductum ; sic, qui male vestitum et pannosum vidit, sed ad litteras altiores non perductum ; sic, qui male vestitum et pannosum vidit, nudum vidisse se dicit. Beneficia ista non sunt, habent tamen beneficii speciem. " Quomodo ista sunt tamquam beneficia, sic et ille tamquam ingratus est, non ingratus." Falsum est, quia illa beneficia et qui dat appellat et qui accipit. Ita, qui veri beneficii speciem fefellit, tam ingratus est quam veneficus, qui soporem, cum venenum esse crederet, miscuit. Cleanthes vehementius agit. " Licet," inquit, " beneficium non sit, quod accepitipse tamen ingratus est, quia non fuit redditurus, etiam si accepisset. " Sic latro est etiam antequam manus inquinet, quia ad occidendum iam armatus est et habet spoliandi atque interficiendi voluntatem ; exercetur et aperitur sus malum ingratus est quisquam, cum a malo dari beneficium non possit ? " Ea scilice
Abbreviated transcription (Latin):
sunt corporis: sunt fortune. Illa animi bona a stulto ac malo submo¬
uentur. Ad hec admittitur que accipere potest et debet reddere:et si nõ reddit
ingratus. Non hoc ex nostra constitutione tantum. Peripateticiquoq: qui foeli¬
citatis humanae longe lateq terminos ponunt: aiunt:minuta peruenire
cit ad malos. Hec qui non reddit in gratus est. Nobis itaq beneficia esse non¬
placet que non sunt ammum factura meliorem. commoda tamen illa esse & ex¬
peienda non negamus. Hec et uiro dono dare malus potest: & accipere a bono: ut pe¬
cuniam: uestem honores. & uitam. Que si non reddet in ingrati nomen incider At
quomodo ingratum uocas: eo non reddito. quod negas esse beneficium: Quedam
etiam si uera non sunt. propter similitudinem eodem uocabulo comprehensa sunt
Sic parapsidem & argenteam & auream dicimus. Sic illiteratum non ex toto rudẽ

Expanded text:
sunt corporis, sunt fortunae. Illa animi bona a stulto ac malo submosunt corporis, sunt fortunae. Illa animi bona a stulto ac malo submoventur ; ad haec admittitur, quae et accipere potest et debet reddere, et, si non reddit, ingratus est. Nec hoc ex nostra tantum constitutione. Peripatetici quoque, qui felicitatis humanae longe lateque terminos ponunt, aiunt minuta beneficia perventura ad malos ; haec qui non reddit, ingratus est. Nobis itaque beneficia esse nonplacet, quae non sunt animum factura meliorem ; commoda tamen illa esse et expetenda non negamus. Haec et viro bono dare malus potest et accipere a bono, ut pecuniam et vestem et honores et vitam ; quae si non reddit, in ingrati nomen incidet. "At quomodo ingratum vocas eo non reddito, quod negas esse beneficium ? " Quaedam, etiam si vera non sunt, propter similitudinem eodem vocabulo comprehensa sunt. Sic pyxidem et argenteam et auream dicimus ; sic inlitteratum non ex toto rudem,
Abbreviated transcription (Latin):
potest. Quia bona malaq dissentiunt: nec in unum eunt: Ideo nemo illi pi
Quia quicquid ad illum peruenit id prauo usu corrumpitur. Quemad modũ sto¬
machus morbo uitiatus: & colligens labem: quoscunq accepit cibos mittit. et oẽ
alimentum in causam doloris trahit.Ita animus cecus quicquid illi cõmiseris:
id onus suum: & perniciem: & occasionem miserie facit. Ecelicissimis itaq opulen¬
tissimisq plurimum aestus subest: minusq se inueniunt quo in maiorem n¬
riam inciderunt: qua fluctuarentur. Ergo nihil potest ad malos ꝑuenire quod
prosit. immo nibil quod non noceat. Quecunq enim illis contigerunt. in natu¬
ram suam uertunt: & extra speciosa profuturaq si meliori darent. illis pestifera
sunt: ideo nec beneficium dare possunt. quonam nemo potest quod non habet
dare. Hic benefaciendi uoluntate caret.oIAIS A¬
is similia sint:quibus non redditis ingratus erit. Sunt animi bona

Expanded text:
potest, quia mala bonaque dissentiunt nec in unum eunt. Ideo nemo illi prodest, potest, quia mala bonaque dissentiunt nec in unum eunt. Ideo nemo illi prodest, quia, quidquid ad illum pervenit, id pravo usu corrumpitur. Quemadmodum stomachus morbo vitiatus et colligens bilem, quoscumque accepit cibos, mutat et omne alimentum in causam doloris trahit, ita animus scaevus, quidquid illi commiseris, id onus suum et perniciem et occasionem miseriae facit. Felieissimis itaque opulentissimisque plurimum aestus subest minusque se inveniunt, quo in maiorem materiam inciderunt, qua fluctuarentur. Ergo nihil potest ad malos pervenire, quod prosit, immo nihil, quod non noceat. Quaecumque enim illis contigerunt, in naturam suam vertunt et extra speciosa profuturaque, si meliori darentur, illis pestifera sunt. Ideo nec beneficium dare possunt, quoniam nemo potest, quod non habet, dare ; hic bene faciendi voluntate caret. Sis similia sint, quibus non redditis ingratus erit. Sunt animi bona,
Abbreviated transcription (Latin):
n faciant. Dicitur nemo ingratus esse. Id sic colligitur. Beneficium est quod p¬
dest: prodesse autem nemo homini malo potest: ut dicitis stoici: ergo beneficiũ non
accipit malus. ingratus est. Quomodo etiam nunc beneficium honesta & probabi¬
lis res est: Apud malum nulli honeste rei aut probabili locus est:ergo nec benesi¬
cio. quod si accipere non potest. nec reddere quidem debet. Et ideo non sit ingratus
Etiam nunc ut dicitis: Bonus uir omnia recte facit. Si omnia recte facit. ingra¬
tus esse non potest. Malo uiro beneficium nemo dare potest. Bonus benesicium
reddit: malus non accipit. Quod si est: nec bonus quisquam ingratus est nec ma¬
lus. Ita ingratus in rerum natura est nemo. & hoc inane: unum est apud nos bo¬
num honestum. Id peruenire ad malum non potest.Desinit emm malus esse:si
ad illum uirtus intrauerit. Quamdiu autem malus est: nemo illi dare beneficiũ

Expanded text:
um faciant. Dicitur nemo ingratus esse ; id sic colligitur: " Beneficium est, quod proum faciant. Dicitur nemo ingratus esse ; id sic colligitur: " Beneficium est, quod prodest ; prodesse autem nemo homini malo potest, ut dicitis Stoici; ergo beneficium non accipit malus,ingratus est. " Etiamnunc beneficium honesta et probabilis res est; apud malum nulli honestae rei aut probabili locus est, ergo nec beneficio ; quod si accipere non potest, ne reddere quidem debet, et ideo non fit ingratus. " Etiamnunc, ut dicitis, bonus vir omnia recte facit; si omnia recte facit, ingratus esse non potest. Malo viro beneficium nemo dare potest. Bonus beneficium reddit, malus non accipit ; quod si est, nec bonus quisquam ingratus est nec malus. Ita ingratus in rerum natura est nemo, et hoc inane nomen." Unum est apud nos bonum, honestum. Id pervenire ad malum non potest ; desinet enim malus esse, si ad illum virtus intraverit ; quam diu autem malus est, nemo illi dare beneficium
Abbreviated transcription (Latin):
Ideor tibiiam illud quod in principio dixeram mentitus.Dicis me
abesse ab eo qui opere precium facit: immo totam operam bona fide
perdere. Ex pecta etiam hoc uerius dices:simul ad te ad has latebras perduxero:
a quibus cum euaseris: nihil amplius assecutus eris: quem ut eas difficultate
gias in quas licuit non descendere. Quid enimbomi est nodos operose soluere.quos
ipse ut solueres feceris: Sed quemadmodum quedam in oblectamentum: ac iocum
sic intelligantur: ut eorum solutio imperito difficilis sit. Que illi qui explicuit sine
ullo negocio spirat: quia cõmmissuras eorum & moras nouit. Nihilominus illã
habent aliquam uoluntatem. Tentant enim acumen animorum & intentionem
excitant. Ita hec que uidentur callida & in sidiosa. securitatem: torporenrac
segitiem ingenus auferunt. quibus modo campus in quo uagentur sternẽdus
est modo crebri aliquid et fragosi obiciendum per quod erepant: et folicite uestigi¬

Expanded text:
ideor tibi iam illud, quod in principio dixeram, mentitus. Dicis me abesse ab eo, qui operae pretium facit, immo totam operam bona fide perdere. Expecta, et iam hoc verius dices, simul te ad has latebras perduxero, ex quibus cum evaseris, nihil amplius eris adsecutus, quam ut eas difficultates effugeris, in quas licuit non descendere. Quid enim boni est nodos operose solvere, quos ipse, ut solveres, feceris ? Sed quemadmodum quaedam in oblectamentum ac iocum sic inligantur, ut eorum solutio imperito difficilis sit, quae illi, qui implicuit, sine ullo negotio paret, quia commissuras eorum et moras novit, nihilo minus illa habent aliquam voluptatem temptant enim acumen animorum et intentionem excitant, ita haec, quae videntur callida et insidiosa, securitatem ac segnitiam ingeniis auferunt, quibus modo campus, in quo vagentur, sternendus est, modo creperi aliquid et confragosi obiciendum, per quod erepant et sollicite vestigi
Abbreviated transcription (Latin):
ergo facies: Non arma sumenda sunt: et fortasse erunt. Non maria emetienda. sor¬
tasse etiam uentis minantibus solues. Uis reddere benesicium: Benigne accipe:Ret¬
tulisti gratiam: non ut soluisse te putes: sed ut securior debeas. POl

Expanded text:
ergo facies ? Non arma sumenda sunt : at fortasse erunt. Non maria emetienda : forergo facies ? Non arma sumenda sunt : at fortasse erunt. Non maria emetienda : fortasse etiam ventis minantibus solves. Vis reddere beneficium ? Benigne accipe ; rettulisti gratiam, non ut solvisse te putes, sed ut securior debeas. Liber
Abbreviated transcription (Latin):
hebeboro. His ipsis quos uocamus insanos: & suffragium: & iurisdictionem cõ¬
mittimus. Sic dicimus eum qui beneficium hono animo accepit: gratiam ret¬
tulisse. Nihilominus illum in ere alieno relinquimus: gratiam relaturum:ẽt
cum reddiderit: ex hortano est illa non inficiatio beneficii:timeamus ne uel in¬
tollerabili sarcina depressi deficiamus.Animo bono mihi donata sunt:et fama
gratiam potero:quando ille ueniet dies:quo illianimum nostrum ostendam:
Hic ille est quo ipse suum ostendit. Excipe beneficium:amplexare: gaude:
quot accipias: sed ꝙ reddas: debiturusq sis.Non adibis iam magnẽ reip¬
riculum: ut casus ingratum facere te possit. Nullas tibi proponam difficultates
Ne despondeas animo. Ne laborum ac longe seruitutis expectatione deficias.
Non differo te de presentibus fiat. Nunquam eris gratuis. nisi staum sis Qa

Expanded text:
lleboro ; his ipsis, quos vocamus insanos, et suffragium et iuris dictionem comlleboro ; his ipsis, quos vocamus insanos, et suffragium et iuris dictionem committimus. Sic dicimus eum, qui beneficium bono animo accipit, gratiam rettulisse, nihilo minus illum in aere alieno relinquimus gratiam relaturum, etiam cum rettulit. Exhortatio est illa, non infitiatio beneficii, ne beneficia timeamus, ne ut intolerabili sarcina pressi deficiamus animo. " Bona mihi donata sunt et fama gratiam potero ? Quando ille veniet dies, quo illi animum meum ostendam ? " Hic ipse est, quo ille suum ostendit ! Excipe beneficium, amplexare, gaude, non quod accipias, sed quod reddas debiturusque sis ; non adibis tam magnae rei periculum, ut casus ingratum facere te possit. Nullas tibi proponam difficultates, ne despondeas animum, ne laborum ac longae servitutis expectatione deficias ; non differo te, de praesentibus fiat. Numquam eris gratus, nisi statim es. Quid