comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lumiis religione u̾sari. qͣm di¬
uinum petrum apłm tradi¬
disse romanis religio usq ad
huc ab ip̃o insinuata decla¬
rat: qͣmq pontificem clama¬
sum sequi claret.: ⁊ pecrum
alexandrie ep̃m uirum apos¬
tolice scĩtatis. hoc est ut se¬
cundum apłicam discipli¬
nam. enͣnͣgelicaui q doctri¬
nam. patris ⁊ silii ⁊ sci sp̃c. un¬
am deitatem sub pari maies¬
tate ⁊ subpia tͥnitate creda¬
mus. hanc legem seq̃ntes xͥ¬
anorum catholicorum nom̃
inbenius amplecti. reliquos
u̾o dementes nesanosq iudi¬
cantes heretici domatis iu sa¬

Expanded text:
lumus religione versari, quam divinum petrum apostolum tradidisse Romanis religio usque ad nunc ab ipso insinuata declarat quamque pontificem Damasum sequi claret et petrum Alexandriae episcopum virum apostolicae sanctitatis, hoc est, ut secundum apostolicam disciplinam evangelicamque doctrinam patris et filii et spiritus sancti unam deitatem sub parili maiestate et sub pia trinitate credamus. Hanc legem sequentes Christianorum catholicorum nomen iubemus amplecti, reliquos vero dementes vesanosque iudicantes haeretici dogmatis infa
Abbreviated transcription (Latin):
nõ inseruiunt. desiuant affec¬
catis doł alienum uere religio¬
nis nom̃ assum̾e. ⁊ sins aꝑtis
cͥminib denotentur: ab omni¬
um submnoti ecc̃arum limine
penit᷑ arceantur. Cum omnes
hereticos illicitas agere fc̃o con¬
congregacõnes uecennis ac si
quid erupcõ factiosa tempta¬
tͥmmnato furore ꝓpelliinbemꝰ.
ut cunctis ortodoxis ep̃is quini¬
cenainfidemtenent catholice
ecõe toto orbe reddantur.

Expanded text:
 inserviunt, desinant adfectatis dolis alienum verae religionis nomen adsumere et suis apertis criminibus denotentur. Ab omnium submoti ecclesiarum limine penitus arceantur, cum omnes haereticos illicitas agere incongregationes vetemus. Ac si quid eruptio factiosa temptaterminato furore propelli iubemus, ut cunctis orthodoxis episcopis, qui nicaenam fidem tenent, catholicae ecclesiae toto orbe reddantur.
Abbreviated transcription (Latin):
pesli cam a scnatꝰ consulti iu¬
uamine. ¶Sin u̾o hoc mini¬
me fu̾it abco aꝓpbatum. tẽ
mulieri suꝑ cẽ auxilium. et
antiqͣm accõem adu̾sus eũ
seruari. ꝓ quo mulier inter¬
cessit ur ei actõem parari.
S simimus ydonce mulieri ꝯ¬
stitute aliquis pecunas uel
res dedit ut ꝓ eo se obligaret.
mulieri quide in que reuera
hec accepit uullus pateat adi¬
cus ad senatꝰ consulti auctorita¬
tem. ¶ E reditori autẽ liceat
ab ea exig̾e. ⁊ in reliquum de¬
bitorem anticiuum aggredi
uł in parcem si aliquit a uiu¬
liere possit acciꝑeuł intotum
si ea penitꝰ iopia fatigatur.

Expanded text:
pelli eam a senatus consulti iupelli eam a senatus consulti iuvamine. 1b . Sin vero hoc minime fuerit ab eo approbatum, tunc mulieri superesse auxilium et antiquam actionem adversus eum servari, pro quo mulier intercessit, vel ei actionem parari. 1c . Sed si minus idoneae mulieri constitutae aliquis pecunias vel res dedit, ut pro eo se obligaret, mulieri quidem, quae re vera haec accepit, nullus pateat aditus ad senatus consulti auctoritatem, creditori autem liceat ab ea exigere et in reliquum debitorem antiquum adgredi, vel in partem, si aliquid a muliere possit accipere, vel in totum, si ea penitus inopia fatigatur.
Abbreviated transcription (Latin):
tisf̾acͤere. ut ꝙ abiuicõ spon¬
te scͥptum aut inpollitatio¬
nem deductumẽ: hoc ab ĩ¬
uitis postea compleatur omĩ
auctoritate uelleiani seuatꝰ
consulti in hac causa cessan¬
rit. siue ab inicõ siue postea a¬
liquid accipiens iit se se inter¬
ponat. omnimodo tem̾. ⁊ nõ
posse senatꝰ consulti uelleiani
uti auxilio. siue sine scͥptis si
ue ꝑscͥpturam se se interpo¬
su̾t. ¶ S siqͣuidem in ip̃o ĩ¬
strum̃to intercessionis drcit
se se aliquid accepisse. ⁊ sicad
inc̾cessionem uenisse. ⁊ hoc
iustrum̃tum publice confec¬
tumimuieniatur: ⁊ atrib ces¬
cib consignatum omnimodo
ẽẽ credendum eam pecumã
uł res accepisse. ⁊ nõ ẽẽ ad sena¬
tꝰ consulti ueileiani auxiliũ
regressum. ¶ Sin aucem sũ
scͥpcis indercesserit. uł instru¬
m̃to nõ sic cõfecto. cunc si pos¬
sit stipulator ostendere eam
accepisse pocuniam uelres
⁊ sic subisse obligacõnemi re¬

Expanded text:
tisfacere, ut, quod ab initio spontisfacere, ut, quod ab initio sponte scriptum aut in pollicitationem deductum est, hoc et ab invitis postea compleatur, omni auctoritate Velleiani senatus consulti in hac causa cessanrit, sive ab initio sive postea aliquid accipiens, ut sese interponat, omnimodo teneri et non posse senatus consulti Velleiani uti auxilio, sive sine scriptis sive per scripturam sese interposuerit. Sed si quidem in ipso instrumento intercessionis dixerit sese aliquid accepisse et sic ad intercessionem venisse et hoc instrumentum publice confectum inveniatur et a tribus testibus consignatum, omnimodo esse credendum eam pecuniam vel res accepisse et non esse ei ad senatus consulti Velleiani auxilium regressum. Sin autem sine scriptis intercesserit vel instrumento non sic confecto, tunc, si possit stipulator ostendere eam accepisse pecunias vel res et sic subisse obligationem, re
Abbreviated transcription (Latin):
recte omnimodo senatus cõ¬
sulcum uelleianum in hoc
casu cacere impetntes. Sa¬
cis ⁊ enim acerbum ẽ ⁊ pie¬
tatis rõni contrarium domi¬
num serui qui credidit mu¬
lieri sine soli siue post post¬
serui ꝓmissionem. ⁊ liber¬
samulun ꝑdere ⁊ ea mini¬
me accipere quib fretꝰ ad
huiusmodi uenit liberali¬
tatem.
ut si quis maior uiginti an
nis siue masculus siue femi¬
na dotem uł pollcit᷑ sit uel
spopondit ꝓ qualibet muli¬
cre cumqͣ matͥmonium li¬
citum ẽ ominimodo compel¬
latur suam confessionem
adimplere. Necs enini ferẽ¬
dum ẽ quasi cãu fortuito
int̾ueniente mulierem fi̾i
dotatam. ⁊ sic a uiro forsitã
repesli ⁊ distrahi mat̾moni¬
um. Eum ⁊ enimscinius fa¬
uore dotium ⁊ antiqͦs iuris
conditores seu̾itatem legis se¬
pius mollire mico ⁊ nos ad
huiusmodiueniinus saucti¬
onem. Nam si spontanea uo¬
luntate ab inicõ lib̾alitatem
suam ostendit. nocẽ est eimi
uł eam suis ꝓmissionib sa¬

Expanded text:
recte omnimodo senatus consultum Velleianum in hoc casu tacere imperantes. Satis etenim acerbum est et pietatis rationi contrarium dominum servi, qui credidit mulieri sive soli sive post servi promissionem, et liberfamulum perdere et ea minime accipere, quibus fretus ad huiusmodi venit liberalitatem. ut, si quis maior viginti quinque annis sive masculus sive femina dotem vel pollicitus sit vel spoponderit pro qualibet muliere, cum qua matrimonium licitum est, omnimodo compellatur suam confessionem adimplere. Neque enim ferendum est quasi casu fortuito interveniente mulierem fieri indotatam et sic a viro forsitan repelli et distrahi matrimonium. cum enim scimus favore dotium et antiquos iuris conditores severitatem legis saepius mollire, merito et nos ad huiusmodi venimus sanctionem. Nam si spontanea voluntate ab initio liberalitatem suam ostendit, necesse est eum vel eam suis promissionibus sa
Abbreviated transcription (Latin):
tis obligatõ canqmͣ nec con¬
fecta nec penitꝰ scͥpta. ut nec
senatꝰ consulti auxiliumu im¬
ploretur. s si libera ⁊ absoluta
qͣi penitꝰ nullo in eadem cau

Expanded text:
tis obligatio tamquam nec confecta nec penitus scripta, nec senatus consulti auxilium imploretur, sed sit libera et absoluta, quasi penitus nullo in eadem cau
Abbreviated transcription (Latin):
ypotheca data conueniri ce¬
ꝑis. exceptõne oppoĩta seu
doli.sen non mim̾ate ꝑecu¬
nie compellitu petitor pro¬
nis agnoscens etiam solucõ¬
nem porcõnis debiti u usu¬
rarum feceris. intelligis de
nõ muu̾ata pecunia niii¬
ris habes utieo iure potes.
Iguorare auteninõ de¬
bes nõ num̾ate peciune ex¬
cepcõnẽ ibilocum hr̃e. uͥ
qͣiͣ credita pecunia petit᷑:
Eum autẽ ex p̾cedenti cau¬
sa cebiti in cyrographum
qnͣtitas redigitur: nõ reqiui¬
ritur ancunc cauebatur ab¬
eo nuiu̾ata sit. s auiusta cã
debiti pͥcesserit.

Expanded text:
ypotheca data, conveniri coeperis, exceptione opposita seu doli seu non numeratae pecuniae compelletur petitor pronis agnoscens etiam solutionem portionis debiti vel usurarum feceris, intellegis de non numerata pecunia nimiris habes, uti eo potes. ignorare autem non debes non numeratae pecuniae exceptionem ibi locum habere, ubi quasi credita pecunia petitur, cum autem ex praecedenti causa debiti in chirographum quantitas redigitur, non requiri, an tunc cum cavebatur numerata sit, sed an iusta causa debiti praecesserit.
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. morem pecuniã
ce accepisse ⁊ maioris cautõ¬
nem interposuisse si ap̃eu
qui suꝑ ea re cogniturus ẽ ꝯ¬
stit̾it nichil ultra qmͣ accepis¬
ti cum usuris instipulatum
deductis restituere inbehit.
se se ꝓ aliis interponant san¬
cimus nõ aliter eas in cali con¬
tractu posse se ꝓ aliis obliga¬
re nisi in instrum̃to publice
confecto ⁊ acrib cestib subsig¬
nato accipiant homines amu¬
liere ꝓ aliis confessionem. tẽ
⁊ enim cantummodo eas ob¬
ligari. ⁊ sic omma cracfariqĩ
de indercessionib feminarũ.
uł uet̾ib legib cauta uł ab
imperiali auctoritate cradita.¬
introducta sunt. ¶ Sin aut̃
extra eãdem obsuacõem mu¬
lieres susceꝑint homines iu¬
cͥcedentes ꝓ nichilo habeatur
huiꝰmodi scͥptura uł sine scͥp¬

Expanded text:
Minorem pecuniam te accepisse et maioris cautionem interposuisse si apud eum qui super ea re cogniturus est constiterit, nihil ultra quam accepisti cum usuris in stipulatum deductis restituere te iubebit. sese pro aliis interponant, sancimus non aliter eas in tali contractu posse se pro aliis obligare, nisi instrumento publice confecto et a tribus testibus subsignato accipiant homines a muliere pro aliis confessionem: tunc etenim tantummodo eas obligari et sic omnia tractari, quae de intercessionibus feminarum vel veteribus legibus cauta vel ab imperiali auctoritate introducta sunt. Sin autem extra eandem observationem mulieres susceperint intercedentes, pro nihilo habeatur huiusmodi scriptura vel sine sc
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. S iue seruisunt hui
quorin p̾cib fecisti mentõ¬
neur domi eos conuemi quia
int̾ cominos ac seruos iudici¬
un constare nullum potest
sine post delictum manumiᷤ¬
si sunt. ex añcedentib post
datam lib̾tatem cos nilla
rõ iurifa dominis qͦndam ꝯ¬
ueniri pacitur. ¶Sane si
post manumissionem quid
ullicite cominiserunt. hoc
ap̾ pͥsidem ꝓuincie argue ex¬
ceptur᷑ ex iure sentenciam.

Expanded text:
. Sive servi sunt ii, quorum precibus fecisti mentionem, domi eos conveni, quia inter dominos ac servos iudicium constare nullum potest: sive post delictum manumissi sunt, ex antecedentibus post datam libertatem eos nulla ratio iuris a dominis quondam conveniri patitur. Sane si post manumissionem quid illicite commiserunt, hoc apud praesidem provinciae argue accepturus ex iure sententiam.
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Si debitum nõ infici¬
antur hiicͦs obuorios debito¬
rib sisci ec̃ ꝓponis. potest uid̾i
nõ ẽẽ imiquum. ꝙ desideras ut
ad soludoem ꝑ officium ꝓcu¬
racoris compellantur. Nam
siq̃õ aliqua referatur id conce¬
dinõ oportere at ip̃e ꝓspicis.
neos nõ eẽ certissim uris est.

Expanded text:
. Si debitum non infitiantur hi, quos obnoxios debitoribus fisci esse proponis, potest videri non esse iniquum quod desideras, ut ad solutionem per officium procuratoris compellantur. nam si quaestio aliqua refertur, id concedi non oportere et ipse perspicis. neos non esse, certissimi iuris est.
Abbreviated transcription (Latin):
libero contraxe mmissio¬
ris. tamen ex ante nẽ tene¬
gesto ce nõ habere cũ atur.¬
co post impletam con¬
dicõem libertatis accͥõnẽ
scire debes.
insuitute pecuniam credi¬
derunt nulla adu̾sus ce ac¬
cõ competit. marime cum
peculium tͥ nõ ẽẽ legatum
ꝓponas.
micteres. si posta qͣm ma¬
numisisti stipulatus ab eo
nõ ẽ adu̾sus eum peticõem
ꝑ infactum accõem habes.

Expanded text:
libero contraxeris, tamen ex ante gesto te non habere cum eo post impletam condicionem libertatis actionem scire debes.  in servitute pecuniam crediderunt, nulla adversus te actio competit, maxime cum peculium tibi non esse legatum proponas. mitteres, si, posteaquam manumisisti, stipulatus ab eo non es, adversus eum petitionem per in factum actionem habes.
Abbreviated transcription (Latin):
cractum ẽ. neq contra sena¬
tꝰ consultum inacedonianũ¬
pecunia mutua tata ẽ am¬
plius duncarat de peculio
accõem sustinere cogitur. or¬
ꝓp̃ pater quor cuus si ei ꝑecu¬
nia a creditore frĩs tui ex orta
ẽ ob qͣm reddendam nõ tene¬
batur. p̾sidis ꝓuincie aucto¬
cate eam recuperabit.
coritatem ab eo qui prẽmues¬
trum a quo emancipatos
nos ẽẽ dicitis ad munus ciui¬
le deuocauerat in quietemi¬
ni pͥses ꝓuincie ꝓuidebit.
ꝓeo patrem in quietari nõ
posse iure maifestissimo

Expanded text:
tra senatus consultum Macedonianum mutua data est, amplius dumtaxat de peculio actionem sustinere cogitur. Quapropter pater quoque tuus, si ei pecunia a creditore fratris tui extorta est, ob quam reddendam non tenebatur, praesidis provinciae auctoritate eam recuperabit. toritatem ab eo, qui patrem vestrum, a quo emancipatos vos dicitis, ad munus civile devocaverat, inquietemini, praeses provinciae providebit. pro eo patrem inquietari non posse iure manifestissimo
Abbreviated transcription (Latin):
La conima manumitteris sũ¬
doseuis coliusti. postea q ad¬
empto peculio lib̾tati dona¬
cus es. ob reliqua si qua pridẽ
contracta sunt res bonorum
qͣs postea ꝓpriis laborib que¬
sistiinquietari miniie pos

Expanded text:
a domina manumittereris, fundos eius coluisti posteaque adempto peculio libertate donatus es, ob reliqua, si qua pridem contracta sunt, res bonorum, quas postea propriis laboribus quaesisti, inquietari minime pos
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓea se obuorium fecit cer¬
tissimum enimẽ exalteruis
contractu neminem obligari.
na filiitui commneniores cõ¬
ueniri ꝙ ꝓ debitis ens aliqͥdꝰ
intulisse uidearis. defensioni¬
b tius uti apͥ eum cinꝰ suꝑ ea
renotõ ẽ minime ꝓhiberis.
ut ͥ u ad solucõem alieni debi¬
tiurgeri de nõ paciatur. aucͣ.

Expanded text:
ea se obnoxium fecit. certissimum enim est ex alterius contractu neminem obligari. na filii tui commemores conveniri, quod pro debitis eius aliquid intulisse videaris, defensionibus tuis uti apud eum, cuius super ea re notio est, minime prohiberis, ut is ad solutionem alieni debiti urgueri te non patiatur. D.
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Patris nomine su¬
ꝑstitis silium nec munerũ
emilium nec debiti cansa ꝑ¬
son aliposse conueniricon
stat actõne
mini contractu lib̾tiuel ser¬
Pũi conueniri nõ possunt.

Expanded text:
eo. Patris nomine superstitis filium nec munerum civilium nec debiti causa personali posse conveniri constat actione.mini contractu liberti vel servi conveniri non possunt.
Abbreviated transcription (Latin):
dicati debitores sunt ꝯ enatoͥr¬
stituti cum sua causa nem¬
res suas alieuare. pocint
gͦ curator cuus fundum
sium cum suo onere obli¬
gars fisco nr̃o naur ⁊ pͥuato
fuiss exsolutum emp¬
trix arras ꝑderet. ⁊ domi¬
unumad ce ꝑtineret fides
contractus seruanda est.
des tui ea lege uendiderint
ut siue ip̃i siue heredes eoꝵ ẽp¬
cͥta cempora obtulissent resti¬
tueretur. te q parato satissa¬
cͥe ꝯdictõni dõe heres empto¬
ris nõ pareret ut contractus
fides seruetur. actõ pͥscͥptis
u̾bisuł exuendito tͥ dabitur.
hĩta rõne eoruui q̃ post obla¬
tam ex pacto qnͣtitatem ex
co fundo ad adu̾sarium ꝑue¬
nerint.

Expanded text:
dicati debitores sunt constituti, cum sua causa res suas alienare. Potuit ergo curator tuus fundum suum cum suo onere obligare fisco nostro: nam et privato fuisset exsolutum, emptrix arras perderet et dominium ad te pertineret, fides contractus servanda est. tes tui ea lege vendiderunt, ut, sive ipsi sive heredes eorum empcerta tempora obtulissent, restitueretur, teque parato satisfacere condicioni dictae heres emptoris non paret, ut contractus fides servetur, actio praescriptis verbis vel ex vendito tibi dabitur, habita ratione eorum, quae post oblatam ex pacto quantitatem ex eo fundo ad adversarium pervenerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
is nulla passa possit ind̾uni¬
ria̾m.
cuius memiiustr ⁊ conueuit
ut sutra certum cempꝰ solu¬
ta su̾it data qnͣtitas sit res in¬
empta renutti hanc conuen¬
cõem rescͥpto nro nõ iure pe¬
tis. s si se subtrahat iire ut

Expanded text:
is nullam passa videri possit iniuis nullam passa videri possit iniuriam cuius meministi et convenit, ut, si intra certum tempus soluta fuerit data quantitas, sit res inempta, remitti hanc conventionem rescripto nostro non iure petis. Sed si se subtrahat, ut
Abbreviated transcription (Latin):
Pem.. Commissorie uendi¬
cõnis legem ex̾cere nõ pocest
qui post p̾stituͣm p̾ci soluẽ¬
di diem nõ uendicacõem rei
eligere s usurarum p̾cii peti¬
cõnem sequi maluit.
pactus es ut is cui uendidisti
possonem pͥ cii trardiꝰ ex solu¬
ti tͥ usuras pensitaret nõ min̾i¬
co existimas etiam eas tͥ adito
can cebere. Nansi innicõ cõ¬
cractꝰ es nõ ꝑactus. si ceꝑis ex¬
piri ex mora dum caxat usu¬
ras cam ab ip̃o debitore qͣm ab
co quim oninem cãm empti
suam fidem astringat de uire
postulabis.¬
np̃r. un ce fundum
cuum cerce rei contemplacõ¬
ue int̾ uos hĩta exigno pͥcio
in alium cͣnstulisse comine¬
mores. pot̾it ea res tͥ nõ esse
frandi. quͣdo nõ impleta pro¬
missi fide dominii tui ius i
suam cãm reu̾ti conueniat.
ndco aditꝰ competens udex
fundum cuius mentõen fil¬
cis restituitͥ cum fructib suis
sine ulla ludificacõne sua auc¬
doritate ꝑficiet. ⁊ pͥcipue cum
diu̾sa pais receptis nũims su¬

Expanded text:
. Commissoriae venditionis legem exercere non potest, qui post praestitutum pretii solvendi diem non vindicationem rei eligere, sed usurarum pretii petitionem sequi maluit. pactus es, ut is cui vendidisti possessionem pretii tardius exsoluti tibi usuras pensitaret, non immerito existimas etiam eas tibi adito tari debere. Nam si initio contractus non es pactus, si coeperis experiri, ex mora dumtaxat usuras tam ab ipso debitore quam ab eo, qui in omnem causam empti suam fidem adstrinxit, de iure postulabisnus . Cum te fundum tuum certae rei contemplatione inter vos habita exiguo pretio in alium transtulisse commemoras, poterit ea res tibi non esse fraudi, quando non impleta promissi fide dominii tui ius in suam causam reverti conveniat. Et ideo aditus competens iudex fundum cuius mentionem facis restitui tibi cum fructibus suis sine ulla ludificatione sua autoritate perficiet, praecipue cum diversa pars receptis nummis su
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Milites n tormentis
u plebeicorum penis in cau¬
sis crimimin subiungi cou¬
cedimuis ⁊̃ sinon em̾itis stipẽ¬
dis indeant᷑ ẽẽ dimissi excep¬

Expanded text:
dem. Milites neque tormentis neque plebeiorum poenis in causis criminum subiungi concedimus, etiamsi non emeritis stipendiis videantur esse dimissi, excep
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Pridem placuit do¬
mestica sernorum seuliber¬
torim ꝓpriorimmuł materno¬
rum interrogacõne incansi
ad dominosuł patronos per
calib uł pecuuiariis q̃stioni¬
b u̾itatis nmoptiu̾e possit.
qd̃ inconfessione ab eis fu̾it
deductum.

Expanded text:
. Pridem placuit domestica servorum seu libertorum propriorum vel maternorum interrogatione in causis ad dominos vel patronos perttalibus vel pecuniariis quaestionibus veritatis vim obtinere possit, quod in confessionem ab eis fuerit deduc
Abbreviated transcription (Latin):
agialtur cum cognicionalit
iup̃r. Primim serm alieni
interrogabuntin: si p̾stita fu¬
erint ex tanto scełe argirũta¬
ut uideant᷑accedere aduisimi
q̃atur q̃ uenenis siis inscera
hominis extiuxit.
Dem. SSicuti cominctis con¬
fessisq ad societatemscelum
nocantib cos aquib appͥhẽ¬
si custoditiue fu̾int. facilec̾¬
dinõ oportet. itasi eudentib
rõnib post cominissumcomi¬
muniter facinꝰ ad cuitandam
bar publice uindẽe nõ sunt
subtrahendi.

Expanded text:
A. Cum cognitionaliter dixit: primum servi alieni interrogabuntur. si praestita fuerint ex tanto scelere argumentantur accedere ad verisimilqueatur, quae venenis viscera hominis extinxit.A. Sicuti convictis confessisque ad societatem scelerum vocantibus eos, a quibus apprehensi custoditive sunt, facile credi non oportet, ita, si evidentibus rationibus post commissum communiter facinus ad evitandam robati, publicae vindictae non sunt subtrahendi.
Abbreviated transcription (Latin):
rap̃r. In pecunianis causis
matis tenor. hanctantumfe¬
rat de iure censuram ut int̾
reos aduotati. nõ tantum pa¬
tͥmonium debeant tnͣsferre.
s fame extimacõem ledere.
uis ccͣ dominos hreinõ opor¬
tẽt exceptis adult̾ucͥminib
Item. frandi ccusus accusacõ¬
nib ⁊ cͥminc maiestatis qd̃ ad
salutemprincipis ꝑtinet. In¬
catumi siman formare nõ de¬
beant. tam̃si aliis quor ꝓba¬
cõmib sides u̾itatis inuestige¬
tur. p̾scͥpcõnis inuidia eua¬
nescat. ¶In pecumariis u̾o
causis noc inopia ꝓbõnum
seruos ec dominnn interro

Expanded text:
niariis causis matis tenor hanc tantum ferat de iure censuram, ut inter reos adnotati non iam patrimonium debeat transferre, sed famae existimationem laedere. vis contra dominos haberi non oportet, exceptis adulterii criminibus, item fraudati census accusationibus, et crimine majestatis, quod ad salutem principis caturi sententiam formare non debeant, tamen si aliis quoque probationibus fides veritatis investigetur, praescriptionis invidia evanescit. In pecuniariis vero causis nec inopia probationum servos contra dominum in
Abbreviated transcription (Latin):
etiam simplicem donacõm
alt̾a neq dodem. neq dona¬
cõem ante iptias a paren¬
te suo suscepit uł susceꝑit. s
simplicem cantumimodo doua¬
cõem ne ex eo ũiustum aliqͥd
oriatur. ea qud̾ ꝑsona que¬

Expanded text:
etiam simplicem donationem altera neque dotem neque donationem ante nuptias a parente suo suscepit vel susceperit, sed simplicem tantummodo donationem, ne ex eo iniustum aliquid oriatur, ea quidem persona, qu
Abbreviated transcription (Latin):
uud sine racõne
aquib dam indubietatem
deductum plana sanctõne re¬
uelamus ut omnia q in quar¬
tam portõem ab incestato suc¬
cessionis computantur. huis
qui ad actõm de inofficioso

Expanded text:
ud sine ratione a quibusdam in dubietatem deductum plana sanctione revelamus, ut omnia, quae in quarta portione ab intestato successionis computantur his, qui ad actionem de inofficioso
Abbreviated transcription (Latin):
ditatem uenint omnimo¬
do coheredib sius conferant.
ꝙycam in aliis qmͣ in huis q̃oc
cõne miliceie uni herr dum
ex defuncti pecumis ad quisi¬
talucrantur is qui miliciam
m̾uit. locum hẽbit. ut lũcr̃
ꝙ cempore mortis defuncti
ad eum ꝑuenire pot̾at nõ so¬
lum testam̃to condito qͣrte ꝑt̾i
ab intestato successionis cõ¬
pucetur. s ⁊̃ ab incestato cõ¬
feratur. ¶ Hcͤs autẽ regula

Expanded text:
eniunt, omnimodo coheredibus suis conferant. Quod tam in aliis quam in his, quae occasione militiae uni heredum ex defuncti pecuniis adquisitae lucratur is qui militiam meruit, locum habebit, ut lucrum, quod tempore mortis defuncti ab eum pervenire poterat, non solum testamento condito quartae parti ab intestato successionis computetur, sed etiam ab intestato conferatur. Haec autem regu
Abbreviated transcription (Latin):
bit.ut possit quis dicere ⁊̃ il¬
la q̃ confermitur omniimo ĩ
qͣtam ꝑcen his compntari
qui adinofficiosi querelam
uocantur. ea enim cautum¬
modo ex hiis cbͣnferuntur
memorate patrom compu¬
tabuntur. ꝓ quib sp̃aliter
logib ut hoc sieret expͥssum

Expanded text:
quis dicere etiam illa quae conferuntur omnimodo in quartam partem his computari, qui ad de inofficioso querellam vocantur: ea enim tantummodo ex his quae conferuntur memoratae portioni computabuntur, pro quibus specialiter legibus, ut hoc fieret, expressum
Abbreviated transcription (Latin):
ce res anticipata nõ ẽ uindica¬
ti potest. necs. ꝓ re que in com¬
missi cãm cecidit su p̃a nõ extat
nec colo subprimatur p̾cium
peti pot̃.
fessiones pena commnissi ceue¬
rentur. ꝓide cepoĩto hoc me¬
cu si qua porcõra cebere te ap
lia manere opordet qui suꝑi¬
or iulicitacõne extiterit. itant ñ
minus qͣm triemi sine loca¬
cõ concludatur nec ullo modo
int̾cumpatur tempꝰ exigendiᷤ
uectigalib pͥstitutum quo ꝑ¬
acto cempore licitacõnumi iu¬
ra conducõnum ꝙrecreari o.
ac similimodo aliis locau.
phis reb qͣs adusum ꝓprium
uł ad fiscum inferunt. uł ex¬
cendi ruris gr̃a reuehunt nul¬
lumuectigal astaconariis exi¬
guntur. ea u̾o que extra ꝑdcãs
causas uł nego ciacõis gr̃a por¬
cancur. solite p̾stacõni subiu¬
ganius capitali pena ꝓpoĩtasta

Expanded text:
 lis anticipata non est, vindicari potest, neque pro re, quae in commissi causam cecidit, si ipsa non extat nec dolo supprimatur, pretium peti potestfessiones poena commissi tenerentur. proinde deposito hoc metu, si qua portoria debere te applia manere oportet, qui superior in licitatione extiterit, ita ut non minus quam triennii fine locatio concludatur nec ullo modo interrumpatur tempus exigendis vectigalibus praestitutum. quo peracto tempore licitationum iura conductionumque recreari oportet ac simili modo aliis collocari. pro his rebus, quas ad usum proprium vel ad fiscum inferunt vel exercendi ruris gratia revehunt, nullum vectigal a stationariis exigantur. Ea vero, quae extra praedictas causas vel negotiationis gratia portantur, solitae praestationi subiug
Abbreviated transcription (Latin):
cassa cadem sit. uoctigillium enĩ
nõ parua fuuctõ est. q̃ cebet ab
omnib qui negociacõnis seu
cnͣsferendarum m̾cium hũt eu¬
raui equa rõne dependi. excep¬
tis nacuiculariis cumsͥ rem
gererc ꝓlubuntur.
lium millius omnino nomine
cricqͣm minnatur. quinocta¬
uas more solite constitutas om¬
ne hominum genus ꝙ comm̾¬
ciis uolu̾it int̾eẽ cependat. ul¬
la suꝑ hoc milicariũm excẽp¬
dõne facienda.
mp̃r. A legatis gentium de¬
uocarum ex his cantuni speci¬
br qͥis de locis ꝓpriis unde comie¬
munt hunc deportant octaua¬
rii uectigal accipiant cis u̾oer
romano solo q̃ sunt cameule¬
ge concesse ad ꝓpria deferunt᷑. a¬

Expanded text:
cassa eadem sit. vectigalium enim non parva functio est, quae debet ab omnibus, qui negotiationis seu transferendarum mercium habent curam, aequa ratione dependi: exceptis naviculariis, cum sibi rem gerere probabuntur. lium nullius omnino nomine quicquam minuatur, quin octavas solite constitutas omne hominum genus, quod commerciis voluerit interesse, dependat, nulla super hoc militarium exceptione facienda. m. A legatis gentium devotarum ex his tantum speciebus, quas de locis propriis, unde conveniunt, huc deportant, octavarii vectigal accipiant : quas vero ex Romano solo, quae sunt tamen lege concessae, ad propria deferunt,
Abbreviated transcription (Latin):
is ad angustiarum suarum so¬
lacia q̃sierunt siue illa functi¬
onib curialium ordinum ꝓ¬
futura siuit. seu quib cuniq
aliis carumndem cruitatum usi¬
b designantur. firmahisq ad
habendum perpetua manere
p̾cipimꝰ n ullam concrariaui
supplicantium suꝑ his moies¬
ciam formidari.

Expanded text:
is ad angustiarum suarum solacia quaesierunt, sive illa functionibus curialium ordinum profutura sunt seu quibuscumque aliis earundem civitatum usibus designantur, firma his atque ad habendum perpetua manere praecipimus neque ullam contrariam supplicantium super his molestiam formidari.
Abbreviated transcription (Latin):
m̾cib comueniant. uł in ue¬
nalibant lo corum cempora¬
li questic⁊ cominodo pͥuata ex¬
actõne sectentur. uł sub pre¬
cextu priuati debiti aliqͣm ibi¬
dem concurrentib molestiam
possint inferre. de uestigaliꝑꝰ¬

Expanded text:
mercibus conveniant, vel in vemercibus conveniant, vel in venaliciis aut locorum temporali quaestu et commodo privata exactione sectentur, vel sub praetextu privati debiti aliquam ibidem concurrentibus molestiam possint inferre. DE VECTIGALI
Abbreviated transcription (Latin):
denunciandi sine ulla formidi¬
ne ⁊ siue iudicianis sumptib.¬
.¶ Si quis autẽ monopolium
ausus fu̾it excere. bonis ꝓpriis
expoliatꝰ ꝑpecuitate campuet᷑
excilii. ¶ Eec̾arum p̾t̾ea pro¬
fessionum primates si inpost̾¬
um aut suꝑ caxandis rerum
pͥciis aut suꝑ quib libet silici¬
tis placitis ausi fu̾int conueni¬
entes hunismodi se pactis cõ¬
string̾e quinqua ginta librax
auri solucõem ꝑcelli decerm¬
mus offo cuc sedis quadragin¬
ta li braruni auri condempna¬
cõne multando. siin ꝓhibitis
monopoliis ⁊ inderdcĩs corpoꝵ
pacdõuib cominissas forte si ħ
euen̾it salub̾ime nr̃e disposi¬
tiouis condempnacõnes uena¬
litate int̾dum aut dissimula¬
cõne uł quolib uicõ minus
fi̾nt executum. de mũdiuie¬
mp̃r. qui excercendorum
mercatuum aut nundinax
liñam uł uet̾um indulto uł
nr̃a auctoritate meruerunt.
ita beneficia rescͥpti pociant᷑:
ut nullum in mercatib ates
nundinis ex negociatoruu

Expanded text:
denuntiandi sine ulla formidine et sine iudiciariis sumptibus. Si quis autem monopolium ausus fuerit exercere, bonis propriis spoliatus perpetuitate damnetur exilii. Ceterarum praeterea professionum primates si in posterum aut super taxandis rerum pretiis aut super quibuslibet illicitis placitis ausi fuerint convenientes huiusmodi sese pactis constringere, quinquaginta librarum auri solutione percelli decernimus : officio tuae sedis quadraginta librarum auri condemnatione multando, si in prohibitis monopoliis et interdictis corporum pactionibus commissas forte, si hoc evenerit, saluberrimae nostrae dispositionis condemnationes venalitate interdum aut dissimulatione vel quolibet vitio minus fuerit exsecutum. D. XVIIp. Qui exercendorum mercatuum aut nundinarum licentiam vel veterum indulto vel nostra auctoritate meruerunt, ita beneficio rescripti potiantur, ut nullum in mercatibus atque nundinis ex negotiatorum
Abbreviated transcription (Latin):
aut echini. uł cuiꝰ¬
libet alterius ad ie   ͦ¬
uisum ꝑtinentis spẽi.
uł cuiuslibet materie ꝓ
sua auctoritate. uł sacroiã
elicitoaut inpost̾um elicien¬
dorescͥptouł pragmatica sanc¬
tione un sacra nr̃e pietatis an¬
notacõne. monopolium aude¬
at exͥcere. uł uequis illicitis hĩ¬
tis conuencõnib coniurare au̾
placisci. ut spẽs diu̾sorum cor¬
ponim negocia cõnis nõ minoris
qͣminterise statu̾int uenundẽ¬
cur. ¶Edificiorum quoq ar¬
cifices uł ergolabi aliorum q
diu̾sorum oꝑum professores. ⁊
balneatores penitꝰ arceantur pac¬
ca int̾ se compou̾e. ut nequis
ꝙx alt̾i comimissum sit opꝰ imple¬
cudinem alc̃ intercipiat. data
lm̃a unicuiq ab alt̾o inchoatũ

Expanded text:
aut echini vel cuiuslibet alterius ad uusum pertinentis speciei vel cuiuslibet materiae pro sua auctoritate, vel sacro iam elicito aut in posterum eliciendo rescripto aut pragmatica sanctione vel sacra nostrae pietatis adnotatione, monopolium audeat exercere, neve quis illicitis habitis conventionibus coniuraret aut pacisceretur, ut species diversorum corporum negotiationis non minoris, quam inter se statuerint, venumdentur. Aedificiorum quoque artifices vel ergolabi aliorumque diversorum operum professores et balneatores penitus arceantur pacta inter se componere, ut ne quis quod alteri commissum sit opus impletudinem alter intercapiat : data licentia unicuique ab altero inch
Abbreviated transcription (Latin):
ac ꝑsonarum q̃ priuatam de¬
gunt uitamin publicis fumc¬
ideo dicimus quia nõ nulli pri¬
natorum elicitas sustragio fe¬
runt sanctõnss quib nectiga¬
lia uł cet̾a huiusmodi que in¬
ferrifisco moris ẽ qͥ asserant

Expanded text:
ac personarum, quae privatam degunt vitam, in publicis funcideo dicimus, quia nonnulli privatorum elicitas suffragio proferunt sanctiones, quibus vectigalia vel cetera eiusmodi, quae inferri fisco moris est, sibi adserant
Abbreviated transcription (Latin):
redisse contendis iudex compe¬
cens ꝓspectis omnib ꝓ reꝑte
reiqualitate ꝓferre curabit
lege comparau̾it ut si displicu¬
it inemptumerit id ut pote sub
condicõne uenditum resolui ⁊
redibitoriam adu̾sus uenditorẽ
competere palamẽ. Idemobser¬
uatur. ⁊ si pestibił fundus. idẽ
pestibulas uł herbam letiferã
hñs ignorante emptore distractꝰ¬

Expanded text:
redisse contendis, iudex competens perspectis omnibus pro repertae rei qualitate proferre curabit lege comparaverit, ut, si displicuerit, inemptum erit, id utpote sub condicione venditum resolvi et redhibitoriam adversus venditorem competere palam est. Idem observatur et si pestibilis fundus, id est pestibulas vel herbas letiferas habens, ignorante emptore distract
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. P iquis sine ꝑsona
mancipium id ẽ salinariũ
conductoru sales em̃it uen¬
cerẽ ue demptau̾it siue ꝓpͥa
audacia siue nr̃o munitus ora¬
culo sales ip̃i cum ima eoꝵ
pͥcio mancipib addicantur.
uectigales largicionaliun
titulorin uł pragmaticis
sacris uł annotacõnib fu̾it
elicitum: effectu ⁊ uirib ca¬
uere censennis.
mp̃r. E xceptis his uectiga¬
lib q̃ ad sacrum patͥmomũ
nr̃m quocumq cempore ꝑ¬
uenerunt cet̾arim rei pub¬
lice ciuitatum acq ordimim
estimatis dispenduis q̃ ꝓpub¬
licis necc̃itatib postulare nõ
diffimunt reseruentur. cum
duas portõnes erario nro con¬
ferri prisca institucõ disposu¬
erat. acq hanc c̾ciam iubem̃
a deo indilectõne ur bumimu¬
nicipum q consistere ut ꝓpͥi
compendii curam nõ in alie¬
nopocius qminsuo arbitͥo no¬
u̾int coustitutã. Designate gͥ
consortium porcõiis ea cenus¬
se iuri ordinum ciuitatumq
obuorium mancat. ut etiam
locandi qͣnͣti suiit̾ est liũam

Expanded text:
quis sine persona mancipum, id est salinarum conductorum, sales emerit vendereve temptaverit, sive propria audacia sive nostro munitus oraculo, sales ipsi una cum eorum pretio mancipibus addicantur. utitulorum vel pragmaticis sacris vel adnotationibus fuerit elicitum, effectu et viribus carere censemus.p. Exceptis his vectigalibus, quae ad sacrum patrimonium nostrum quocumque tempore pervenerunt, cetera rei publicae civitatum atque ordinum aestimatis dispendiis, quae pro publicis necessitatibus tolerare non desinunt, reserventur, cum duas portiones aerario nostro conferri prisca institutio disposuerat : atque hanc tertiam iubemus adeo in dicione urbium municipumque consistere, ut proprii compendii curam non in alieno potius quam in suo arbitrio noverint constitutam. Designatae igitur consortium portionis eatenus iuri ordinum civitatumque obnoxium maneat, ut etiam locandi quanti sua interest licentiam
Abbreviated transcription (Latin):
enne qͣntitate eiꝰ cͣmme
ministi inuicem debiti ac¬
cõem tͥ adu̾sus debitoremp
quo solinsti diciscẽ manda¬
cam. ⁊ andeqͣm eo nonine li¬
tem coͣntestareus siue ħede
creditorem fatuminꝰ imples¬
se ꝓponis q̃ sitͥa sunt utił ac¬
cõ tͥ coͣmpetit.
datis qmins nec deiegacõ pre¬
cessit nec licis cõdestatõ sub¬
secuta sit. utilem cam̃mnã¬
rico actõem ad similtudinẽ
eĩ quinomẽ emit. dari opor¬
cere sepe rescͥptum ẽ.
pensionib ex placito satis¬
facientes ꝑ qm imuriosum

Expanded text:
ae quantitate ei cuius meministi in vicem debiti actiones tibi adversus debitorem, pro quo solvisti, dicis esse mandatas et, antequam eo nomine litem contestareris, sine herede creditorem fati munus implesse proponis. quae si ita sunt, utilis actio tibi competit. datis, quamvis nec delegatio praecesserit nec litis contestatio subsecuta sit, utilem tamen marito actionem ad similitudinem eius qui nomen emerit dari oportere saepe rescriptum est. pensionibus ex placito satisfacientes perquam iniuriosum
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. Sicum exiguampe¬
cuniam reuera susciperes.
longe maiorem de accepisse
cauisti eoꝙ tͥ patrocimum
cumdicas sidemꝓmissi nõse¬
cutam ut libereris oblign¬
cõne eius. ꝙ nõ acceptum
ap̃sꝑatum patrocinum
spospondisti ꝑ conͣdictõnẽ
conseq̃ris.
cium cuum ꝓcuratorem fe¬
cisti. cum hoc legib inter¬
dẽm sit. ac pp̃ hoc pecuniam
ei num̾iasti: quicquid obhãc¬
cãm datum ẽ causa nõ secͦu¬
ca restititͥ competens iudex
cure hẽbit.
Dem. Cum aueillam pa¬
crem urm̃ ei contra q̃i sup¬
picatis dedisse ꝓponatis int̾
dedit. an ob manmuitcen¬
dam filiam qͣm aucillam
existimabat cum ꝑfecta qͥd̾¬
⁊ conacõ reuocari nõ possit. cã
u̾odonandi nõ secnta repe¬
cicõ competit.
Dem. Sĩrepetendi ꝙ do¬
nabas uxori eius qmi ad ꝓ¬
ficiscendum tecum huius¬
cemodi liberalitate ꝓuoca¬
re ꝓposueras m̾illam addi ÷¬
disti condicõnem remanet
incegra donacõ. cum leui¬
tati ꝑfectam donacõem re¬
uocare cupientium iure

Expanded text:
e. Si, cum exiguam pecuniam re vera susciperes, longe maiorem te accepisse cavisti eo, quod tibi patrocinium cum dicas fidem promissi non secutam, ut libereris obligatione eius, quod non acceptum propter speratum patrocinium spopondisti, per condictionem consequeris. tium tuum procuratorem fecisti, cum hoc legibus interdictum sit, ac propter hoc pecuniam ei numerasti, quidquid ob causam datum est, causa non secuta restitui tibi competens iudex curae habebit.. Cum ancillam patrem vestrum ei, contra quem supplicastis, dedisse proponatis, intededit, an ob manumittendam filiam, quam ancillam existimabat, cum perfecta quidem donatio revocari non possit, causa vero dandi non secuta repetitio competat. . Si repetendi, quod donabas uxori eius, quem ad proficiscendum tecum huiusmodi liberalitate provocare proposueras, nullam addidisti condicionem, remanet integra donatio, cum levitati perfectam donationem revocare cupientium iure
Abbreviated transcription (Latin):
temp̃ debita exigi non ĩ uata¬
possut. camensi ce expͥ causa¬
in p̾ilo debitorem fisci con¬
stitutum ad prĩmonium tu¬
um exhaustum p̾ses ꝓuin¬
cie compererit: ut ad solucõ¬
nis seu̾itatemsolum fenebͥs
pecinne subsidium suꝑ eẽ
iudcat᷑. commonebit debito¬
rem tuum si salcem ip̃e sol¬
uendo sit. ut auce diffinitum
ut fisco cuiꝰ ob ueccĩtates pb̾¬
licas cãm pociorem ẽẽ opor¬
cet debita pecuma exͣsoluat᷑.¬

Expanded text:
tempus debita exigi non possunt, tamen si te ex primipilo debitorem fisci constitutum ac patrimonium tuum exhaustum praeses provinciae compererit, ut ad solutionis securitatem solum fenebris pecuniae subsidium superesse videatur, commonebit debitorem tuum, si saltem ipse solvendo sit, ut ante definitum ut fisco, cuius ob necessitates publicas causam potiorem esse oportet, debita pecunia exsolvat
Abbreviated transcription (Latin):
lig̾e debetis uoluntane obli¬
gacõnisemelnos nexos abhͣc
nõ consenciente alt̾a parce
cuiꝰ p̾cib fecistis mencõem:
mimine posse discedere.

Expanded text:
legere debetis voluntariae obligationi semel vos nexos ab hac non consentiente altera parte, cuius precibus fecistis mentionem, minime posse discedere.
Abbreviated transcription (Latin):
porum incorum domum ad¬
uersario dẽdisse ꝓfiteaxis. frus¬
tra eam restiti cibi desideras.
cum impari. causa possõris
melior condicõ habeati¬
nũ causa de disse te ap̃ compe¬
centem iudicem eide quo q̃¬
ris indubia ꝓhacõnis iuce
consticerit instancia euis re¬
ciꝰp̃ies qͣm memor censure pb̾¬
lice post restitucõem pecumi¬
e eciam concussionis cͥmen
multum ẽẽ nõ pacietur:¬
Dem. QQuoͣciens accipiẽ¬
cis nõ etiam dantis curpis iu¬
uenitur c̃a. l hec secuta fu̾it
datum condici cantum nõ
eciami usure peti possunt.
dem. Mercalem ce habu¬
celligis ⁊ confessionem leno¬
eñm pͥces cuas contin̾e. ⁊ cau
ceqnͣtitatis obturpem cãm
exacõneilocum nõ ẽẽ. Qmͣ¬
iis enim utriusq curpitude
u̾satur. ac soluta qnͣtitate
cessat repeticõ tam̃ ex huius¬
modi stipulacõne ccͣ bonos
mores int̾poĩta denegandas
ẽẽ actõnes iuiris auctoritate

Expanded text:
porum meorum domum adversariae dedisse profitearis, frustra eam restitui tibi desideras, cum in pari causa possessoris melior condicio habeatnii causa dedisse te apud competentem iudicem ei de quo quereris indubia probationis luce constiterit, instantia eius recipies: qui memor censurae publicae post restitutionem pecuniae etiam concussionis crimen inultum esse non patietur. Quotiens accipientis, non etiam dantis turpis invenitur causa, licet haec secuta fuerit, datum condici tantum, non etiam usurae peti possunt.mercalem te habutellegis et confessionem lenocinii preces tuas continere et cautae quantitatis ob turpem causam exactioni locum non esse. quamvis enim utriusque turpitudo versatur ac soluta quantitate cessat repetitio, tamen ex huiusmodi stipulatione contra bonos mores interposita denegandas esse actiones iuris
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Pecumam ate da¬
culpa accipientis s fortuito
c̃au secuta nõ ẽ. minime re¬
peti posse c̾tum est.
datãm pecuniam si ꝑ̃cͥos cͥ
acceꝑuit quo minus sus¬
ceptaufidem impleant
stetisse ꝓbetur. restituendã

Expanded text:
e. Pecuniam a te daculpa accipientis, sed fortuito casu secuta non est, minime repeti posse certum est. datam pecuniam, si per eos qui acceperant, quominus susceptam fidem impleant, stetisse probetur, restituendam
Abbreviated transcription (Latin):
dem. i Indebitum solutinu
sciens nõ repẽtit citra manda¬
tm̃im autemab alio re distrar¬
ta. dominus enicta reuł ob.
p̾cedens ui cĩ satis emͥptori
faciens in debitum p̾tendere
contractum hũisse ꝓbans a
se debitum ostendit solutũ.
rat unum ex his soluendoli¬
berarr⁊ utrumq ꝑ ignoran¬
rei datur a legib ei repeticõ:
utrum ne sui an pecunie ⁊
utrum stipulator an ꝓmis¬
sorhãt huius rei fãcultatẽ.
¶Et ulpianus qui dem elc¬
tionem ip̃i pẽastat qui utr̃q
accepit ut hoc reddat ꝙ sibi
placuerat ⁊ cam marcellum
qmcelsum sͥ consonantes
refert. ¶papimanus aut̃
ip̃iqui utrum ꝑ soluit elec¬
cõnem donat. qui ⁊ auteqͣm
dependit ip̃e hãt electõem
tencie sublimissimum cestẽ.
adducit saluium iuliamini
sumine auccoritatis homi¬
nem ⁊ p̾torii edicti ordiua¬
corem. Nobis hec decidenti¬
b iliani ⁊ papimani pla¬
cet sĩa ut ip̃e hat electio

Expanded text:
e. Indebitum solutum sciens non repetit. Citra mandatum autem ab alio re distracta dominus evicta re vel ob praecedens vitium satis emptori faciens non indebitum praetendere, contractum habuisse probans a se debitum ostendit solutum. rat unum ex his solvendo liberari, utrumque per ignoranrei datur a legibus ei repetitio, utrumne servi an pecuniae, et utrum stipulator an promissor habeat huius rei facultatem. Et Vlpianus quidem electionem ipsi praestat qui utrumque accepit, ut hoc reddat quod sibi placuerit, et tam Marcellum quam Celsum sibi consonantes refert. Papinianus autem ipsi qui utrumque persolvit electionem donat, qui et antequam dependat ipse habet electionem tentiae sublimissimum testem adducit Salvium Iulianum summae auctoritatis hominem et praetorii edicti ordinatorem. Nobis haec decidentibus Iuliani et Papiniani placet sententia, ut ipse habeat electio
Abbreviated transcription (Latin):
donacõ resolu̾etur eaq contͣ
fidem negocii gesti u̾sata ẽ. ñ
ẽ iniquum acc̾õem condictõ¬
nis ad repeticõem rerumdo¬
uacariunt᷑ qui patri succes¬
sisti dec̾ni.

Expanded text:
donatio resolveretur, eaque contra fidem negotii gesti versata est, non est iniquum actionem condictionis ad repetitionem rerum donatarum tibi qui patri successisti decerni.
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. Ea que ꝑ insiciacõ¬
neminlitem crescunt. ab
ignorante etiam indebita
soluta repeti nõ posse certis¬
simiuiris ẽ.
S ⁊ si caucõ indebite pecine
eadem ex causa int̾ponatur
condictõmi locum nõ eẽ cõ¬
emancipatꝰes ⁊ nõ intracẽpo¬
ra p̾ͥstituta iure honorano
suocessisti: quicquid in debi¬
tũm postea ꝑ errorenuit po¬
de patris successor dedisti eiꝰ
condictõem cͥ competere ñ
ẽ incertiuris.
facti in debitam solutam ꝙͣ
soluta ẽ restitui co agente ꝓ¬

Expanded text:
. Ea, quae per infitiationem in lite crescunt, ab ignorante etiam indebita soluta repeti non posse certissimi iuris est. sed et si cautio indebitae pecuniae ex eadem causa interponatur, condictemancipatus ei non intra tempora praestituta iure honorario successisti, quidquid indebitum postea per errorem utpote patris successor dedisti, eius condictionem tibi competere non est incerti iuris. facti non debitam solutam quasoluta est restitui eo agente p
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm te ob dotem acce ob tãm¬
pisse pactumq int̾poĩ ditor
cum ut fi̾ cum iuremat̾ um¬
monium contrahitur ab¬
soluet ꝓponis impediente qͦ¬
cumq modo iuris auctorta
pecuniam qͣm eonomine
accepisseti: iure cõdictonis
resticuere debes. ⁊ pactumꝙ
ita intͥpoĩtum ẽ ꝑ inde ac su ĩt̾

Expanded text:
m te ob dotem accepisse pactumque interpositum  ut fieri, cum iure matrimonium contrahitur, adsolet proponis: impediente quocumque modo iuris auctoritapecuniam, quam eo nomine accepisti, iure condictionis restituere debes et pactum, quod ita interpositum est, perinde ac
Abbreviated transcription (Latin):
solu̾ũt pecumaur c̾tamen le¬
gis ladorib incidit. utrumq
id ꝙ ancipiti animo ꝑ solu̾int
possint repetere annon. Q d̾
nos decidentes saucimuꝰ omĩb
quiinc̾to animo indebitani
dederunt pecumamuł aliam
ticõem nõ denegari. ⁊ p̾sump¬
cõem cnsactõnis nõ contra coᷤ

Expanded text:
solverunt pecuniam, certamen legislatoribus incidit, utrumne id, quod ancipiti animo persolverunt, possint repetere an non. Quod nos decidentes sancimus omnibus, qui incerto animo indebitam dederunt pecuniam vel aliam titionem non denegari et praesumptionem transactionis non contra
Abbreviated transcription (Latin):
dictõnis ea sola qnͣtitas repe¬
titur que indebita soluta ẽ.
coem pecuniam in debitam
alieno creditori ꝓmittere
delegata es. adu̾sus eãm̃ q̃ te
delegauit coudictõem hr̃e
potes.

Expanded text:
dictionis ea sola quantitas repetitur, quae indebita soluta est.tionem pecuniam indebitam alieno creditori promittere delegata es, adversus eam quae te delegavit condictionem habere potes.
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. ILec honore nec legib
ep̃cad testimoniimiflagitet᷑ꝰ
Idem dixit ep̃ẽ ad testimoniũ
dicendum admitti nõ debere.
tas sac̾dotis eecepta contumdit.¬
tionis destimonium dicãtur.
itatam̃ ut falsa nõ simulent.
cet̾iu̾o cłici qui corum gradũui ͤ
ordinem scquitur. si ad cesti¬
monium dicendum petiti fu¬
erint. ꝓut leges p̾ͥcipiunt: au¬
diantur. Salua tam̃ sit litiga.¬
corib falsi acto. si forte pbr̃i qͥ
suo nomine suꝑioris loci testi e¬
monium dr̃e citra aliqͣmcor¬
poralem inuranisunt pͥcep¬
ci. hoc ip̃o qd̾ nicħ mu̾tuãt uera
suppͥsserint. multo mag̃ ⁊ em̃
penasunt digni quib cum płi¬
anũ honoris ꝑ urãm iussioneni¬
⁊̃ delatum ẽ occulto inueniunt᷑

Expanded text:
 Nec honore nec legibus episcopus ad testimonium flagitatur. Item dixit: episcopum ad testimonium dicendum admitti non decet: tas sacerdotis excepta confundittionis testimonium dicant, ita tamen, ut falsa non simulent. ceteri vero clerici, qui eorum gradum vel ordinem sequuntur, si ad testimonium dicendum petiti fuerint, prout leges praecipiunt, audiantur. Salva tamen sit litigatoribus falsi actio, si forte presbyteri, qui sub nomine superioris loci testimonium dicere citra aliquam corporalem iniuriam sunt praecepti, hoc ipso, quod nihil metuant, vera suppresserint. multo magis etenim poena sunt digni, quibus cum plurimum honoris per nostram iussionem delatum est, occulto inveniuntur
Abbreviated transcription (Latin):
lata mintegru
restitucõe: ominia
insuo statueẽ debere
donec res finiatur: ꝑ¬
Ispicuinuis est idq cura¬
abit is: ad cuius ꝑtes eares

Expanded text:
lata in integrum restitutione omnia in suo statu esse debere, donec res finiatur, perspicui iuris est, idque curabit is, ad cuius partes ea
Abbreviated transcription (Latin):
ut eis cantum qͦs supͣ enim¬
ciauimus. liceat de mincegr̃
restitucõne disceptare. siue
hoc sꝑ̾alit̾ eis fuit maudatũ
qd̾ ⁊ uet̾ib nõ fuerat in cogni¬
cumuł sign̾alit̾ iudicos da¬
cisunt. uł in aliis specieb iu¬
inintegrum inb
⁊ morari nõ debet
ita nec in lu̾cro et
ideo quic quid ad
uł ex alio contractu hoc
debet restit᷑uere. S ⁊ siint̾¬
cessor minor iuginti qͥnes
anuis interuen̾it: inuer̾em
debitorem debetrestitui ac
hr̃ditatem restituitur mox
quicquid ad euu exheredi¬
cate ꝑuẽnit debet pͥstare.
uenit.

Expanded text:
ut eis tantum quos supra enumeravimus liceat de in integrum restitutione disceptare, sive hoc specialiter eis fuerit mandatum, quod et veteribus non fuerat incognitum, vel si generaliter iudices dati sunt, vel in aliis speciebus, inin integrum,  morari non debet, ita nec in lucro: et ideo quidquid ad vel ex alio contractu, hoc debet restituere. Sed et si intercessor minor viginti quinque annis intervenit, in veterem debitorem debet restitui acereditatem et restituitur, mox quidquid ad eum ex hereditate pervenit, debet praestare. venit.
Abbreviated transcription (Latin):
obligatas distrariuit: poteris
adito p̾side ꝓuinciemintegr̃
resticucõem impẽtrare retrac¬
careta q uendicõne: recipios
possõ emr oblato autẽ debitouł
pͥcio siminus debito fuiss¬

Expanded text:
obligatas distraxerunt, poteris adito praeside provinciae in integrum restitutionem impetrare retractataque venditione recipies possessiones, oblato ante debito vel pretio, si minus debito fuiss
Abbreviated transcription (Latin):
mpr̃. Ei que diutissime
fuit cum marito qui nulicie
operam daret: nõ officͣit pre¬
scripcõ lengitemporis. Set qi
hunismodi diutine absencie
cominẽta callide adhĩta atq
compoĩta obeẽ omnino non
debent: decernimus. ut si tał¬

Expanded text:
. Ei, quae diutissime fuit cum marito qui militiae operam daret, non officit praescriptio longi temporis: sed quia huiusmodi diutinae absentiae commenta callide adhibita atque composita obesse omnino non debent, decernimus, ut, si ta