comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
astoral ad modimmi cams
põ tici. iongum .s. ⁊ gracile. dentes
ht acutissimos pellcm delicatam ac
nobilem. que qnͣto nigrior ẽ tanco p̾cõsi¬
or. Colores in pilis ht uelut taxꝰ s ꝑui sb̃¬
tiles sunt ⁊ puitu. ⁊ on ꝑt̃ diu sbsũtere insi
caudam inaqua teneat. qm̃ ht utiq ꝑisciũ
cande siłem. sapor e qr cuis ⁊ spem. unde ⁊

Expanded text:
animal ad modum canis pontici, longum scilicet et gracile, dentes habet acutissimos, pellem delicatam ac nobilem, que quanto nigrior est, tanto pretiosior, colores in pilis habet velut taxus, sed pili subtiles sunt et pulchri; non potest diu subsistere nisi caudam in aqua teneat, quam habet utique piscium caude similem, saporemque eius et speciem: unde et
Abbreviated transcription (Latin):
tuam. milquid optata uenis. Rreges ⁊ matro¬
nas quos nommnas. tu mmportuna adis. ⁊
tua onĩa c̃e bicis. cum ubi. iccedis fugaaris un¬
dici quasi iniriosa abigeris. estace ualer
druma non appares. ẽgo uero dclcio sa hỹe¬
me sum sȩcura. meq secũtur gaudia. tu sr̃
uencosa. flauello repellens sordida. Item ꝙt
pauperem suꝑbum. In prato quodam rana
iudit pascencem bonem putabat se posre fĩ
taiem si iugosam impleret pellem. Et illãs
senatos suds int̾ogauit. Sum ip̃a quanta

Expanded text:
tuam. Nunquid optata venis? Reges et matrotuam. Nunquid optata venis? Reges et matronas quas nominas, tu importuna adis; et tua omnia esse dicis, cum ubi accedis fugaris, undique quasi iniuriosa abigeris. Estate vales bruma non appares: ego vero deliciosa hyeme sum secura, meque sequuntur gaudia: tu autem ventoso flabello repelleris sordida. Item contra pauperem superbum. In prato quodam rana vidit pascentem bovem: putabat se posse fieri talem, si rugosam impleret pellem. Et inflans se, natos suos interrogavit: sum ipsa quanta
Abbreviated transcription (Latin):
magnum se iaccet exhortatur gaates.
fingens ꝙ graculus pemnias pauo cxre¬
umimꝰ que ceciderant sustult ⁊ inde se
onciuit. suos qr ꝯtempnere cepit ⁊ gregr
ꝓauo num se ininistuit. atilli ignoto ri
pudenti pemas nuriose eupirt scutions¬
cum ac morsib tatigant. Misera semim
ab cis uelictus. io ꝓpdum genus redux tumuit
uꝰ cum ess orucitus. inuitͦos iniuriose terruit
tunc unus ex hiis ait uri. si nestes tatis tua s
quas natura tua dedit tibi amasles  tibi su¬
fficerent. nec ab ilł Iumnam passus. nec ano¬
bis puisus fuisses. ¶tem ꝯtra illos qui se contẽ¬
coselandant. formita ⁊ musca concendebat
acciter que melior illanm ess. musca t.
nunquit te m̃is potes compare landro. uͥ uno¬
lantur exta primagusto. In capite regis sedco
⁊ omĩb matconis oscuia dulcia figo. de qui¬
b reb tu nichil tormica at ait. Contra hec
cu diris imꝓba pestis. laudas importiũtatem

Expanded text:
magnum se iactet, exhortatur, magnum se iactet, exhortatur, fingens quod graculus pennas pavonum que ceciderant sustulit et inde se ornavit; suosque contemnere cepit et gregi pavonum se miscuit. At illi ignoto et impudenti pennas iniuriose eripiunt, calcibus ac morsibus eum fatigant, miserque semivivus ab eis relictus, ad proprium genus redire timuit: ubi cum esset ornatus, multos iniuriose terruit. Tunc unus ex his ait illi. Si vestes tuas, quas natura dedit tibi, amasses, he tibi sufficerent, nec ab illis iniuriam passus, nec a nobis pulsus fuisses. Item contra illos qui se contentiose laudant. Formica et musica contendebant acriter, que melior istarum esset: musica ait, nunquid te nostris potes comparare laudibus, ubi immolantur exta prima gusto, in capite regum sedeo et omnibus matronis oscula dulcia figo; de quibus rebus tu nihil. Formica, ait. Contra te hoc tu dixeris improba testis, laudas importunitatem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtra ulos qui mins pusillanimes statii suũ
fene non possunt. sic compoint. ¶Uni stopi¬
tus magnus ad lepores ueniret sbitus. consi¬
lium mieñt. ut se papicarent pp̃ assiduos me¬
tus. at ubi ad horam aumĩs uener̃t. raue
inuite que ibi ernt exꝑane iunc. ⁊ in flmmen s
iactaunt. iepores cum hc inderunt. unus inc
illoꝵ. Sunc ⁊ alii tunentes sequamur iitame
ut ceñ feranus. si quid actidit. n eut toto tẽ¬
pore malum. Quicumq ergo mauim collaie
non pot. alioꝵ mala inspitiat. ¶tem ꝯtror
illos qui cedio uuti ⁊ labore mortẽ deliderant
fuit quidem negeniator inuia. quiet omistũ
asellum flagesio ⁊ tuste cedebat ut cicius uem¬
ret aomindinas lurri tausai. asselus auter
mortem oꝑ tabat. putans se post esse sec
iassatus ⁊ quassatus deisiui pelle. furnt timi¬
pana ⁊ tribra. que semꝑ uattuntur iqui pu¬
tabat se tore secutum post mortem tedigre.
tem ne quis de alienis loms item ꝯ aro¬

Expanded text:
contra illos qui nimis pusillanimes statum suum contra illos qui nimis pusillanimes statum suum ferre non possunt, sic componit. Cum strepitus magnus ad lepores veniret et subitus; consilium inierunt, ut se precipitarent propter assiduos metus: at ubi ad oram fluminis venerunt, rane multe que ibi erant expaverunt et in fluvium se iactaverunt. Lepores cum hoc viderunt, unus inquit illorum. Sunt et alii timentes, sequamur vitam ut ceteri, feramus si quid accidit, neque erit toto tempore malum. Quicumque ergo malum tolerare non potest, aliorum mala inspiciat. Item contra illos qui tedio victi et labore, mortem desiderant. Fuit quidam negotiator in via, qui onustum asellum flagello et fuste cedebat, ut citius venire ad nundinas lucri causa: asellus autem mortem optabat, putans se post esse securum, lassatus et quassatus: de ipsius tamen pelle fiunt tympana et cribra, que semper patiuntur et qui putabat se fore securum post mortem, tenditur. tem ne quis de alienis bonis
Abbreviated transcription (Latin):
asmus cotidie uidebat catello ulandir do¬
nuũ ⁊ de mensa sacurau ⁊ famiuam illi
largui plura. Sic qr dixisse asimus fcitu.
Si Ał m̃uidissimum sic diligit domunus
neus ita ⁊ famina/ crͣtum me si obsequi¬
nm illi fecero plu e m meliore su ołsegu¬
tib alor. tibus michi mudus catur. me¬
nor sum catello. mehori uita fii possum
⁊ maximum honorem hẽe. tum ħ asms se¬
cum ccgitass. indit dominũ introire. occur¬
rit uelocius clamans ꝓsiluit ⁊ suꝑstecit le¬
uans pedes priores imposuit ambos hu
more autem dñi ꝯcitatur om̃is familia.
tustes ⁊ lapides arcipunit cismum taci¬
unt debile membris costis q fuictis. Sic
abicunt ad presepia iaꝑ su acq semimiiũ
magnos dabat. Omnns nacio ut audint me ᷤᷤ¬
timuit. cunccisq pturbatis nillus sui memor
erat. moni ille tandem peꝑit niem. Nuius
fama uolat. ⁊ qd manuim putabant. In uichil¬
lum omib uenit quos timor iuasat tem

Expanded text:
Asinus quotidie videbat catellum blandiri doAsinus quotidie videbat catellum blandiri domino et de mensa saturari et familiam illi largiri plura: sic que dixisse asinus fertur. Si animal immundissimum sic diligit dominus meus, ita et familia; quantum me si obsequium illi fecero? Plus enim melior sum canetibus alor, cibus mihi mundus datur; melior sum catello, meliori vita frui possum et maximum honorem habere. Cum hec asinus secum cogitasset, vidit dominum introire, occurrit velocius, clamans prosilivit et superstetit, levans pedes priores imposuit humeris dmore autem domini concitatur omnis familia; fustes et lapides arripiunt, asinum feriunt, debilem membris, costisque fractis, sic abiiciunt ad presepia, lassum atque semivivum. magnos dabat; omnis natio ut audivit, timuit; cunctisque perturbatis nullus sui memor erat, mons ille tandem peperit murem: huius fama volat et quod malum putabant, in nihilum omnibus venit, quos timor invaserat. Item
Abbreviated transcription (Latin):
sumius tibi ⁊pemiarum tuatum quam ma¬
gaus est icor. Qualis decor ess. si uocem
claram hisisses. Nusla prior ans fiiss. at
ille dum placere noluit ⁊ uocem suam uali¬
dius oñdere: Sursum clamauit ⁊ dee patefõe
caseum oblitus deiecit. quem̾ doloia nlpes
auidius iapuit. tunc stupeus cornus nige¬
nunt. ⁊ deceptus penituit. fingit ⁊̃ Idem fa¬
bulam. homines indignitate mansuecos
ec̃ ꝯmonentem. hoc mo̾do. amis defectus
⁊ uitib leo cum granatis Iacent sp̃m cxtre¬
mum trahens aꝑ ad eum uert iratus spu¬
frontem appuit. Et ille cumi gemitu susꝑir̾
sic dixisse feitur eum ess muitus mca. fuit
tugerent ⁊ opimo ip̃a teireret ples. Quo
autem bemuoles non lesi. quib ⁊ aneiliacoꝵ
fui. ip̃i malignantur ip. et quia sum siueui¬
rib nullus est honor płstinus. Item contra
illos qui in decenter ad officia meliora redẽc¬
da indigni se ingetunt. hanc quaꝵ fingit.

Expanded text:
similis tibi et pennarum tuarum, quam masimilis tibi et pennarum tuarum, quam magnus est nitor? Qualis decor esset, si vocem claram habuisses, nulla prior avis fuisset? At ille dum placere voluit et vocem suam validius ostendere, sursum clamavit et ore patefacto caseum oblitus deiecit; quem celeriter doloes avidius rapuit; tunc stupens corvus ingemuit ac deceptus penituit. Fingit etiam idem fabulam, homines in dignitate mansuetos esse commonentem, hoc modo. Annis defectus et viribus leo, cum gravatus iaceret, spiritum extremum trahens, aper ad eum venit iratus, spufrontem aperuit: et ille cum gemitu suspirans, sic dixisse fertur. Cum esset virtus mea, fuitugerent et opinio ipsa terreret plures. Quos autem non lesi quibus et auxiliator fui ipsi modo malignantur mihi: et quia sum sine viribus, nullus est honor pristinus. Item contra illos, qui indecenter ad officia meliora reddenda indigni se ingerunt, hanc quoque fingit.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ uimuꝑant utilia. Ceruus de fonte bibens sua
rormua magna ut uidit mimũ laudare ce¬
pit. aura tenu a uicuꝑauit. Ꝙ cum fateret.
uenatoꝵuoces ac repente latrare canes au¬
diens fuga ꝑ campum enasit. at ubi cum
suua suscepit. magnitudo illa cormũ eu ue¬
nantib cum recimut. tunc mortem suam iu¬
deus ait. Que michi erant utilia intuꝑaui
⁊ decepciosa laudaui. Item ne quis hosti atma
p̾stet. securis cum frã ess homo postulabat
ib arborib ut illi manubrim carent de ligꝰ
ꝙ furium ess. Quo fc̃o homo manubrium sũ¬
psit ⁊ aptata seaui ramos. ic robora magna
omia que uoluitmadit. time fraciio queto
ait. digne ⁊ bñ patimus r qui riganti hosti
nr̃o utceci manubria dedimꝰ Ideo quis. cxuii¬
ante crgitet ne hosti aliqua prestet. ⁊ efignitis
¶itum ꝯtra ilos qui laudati eiusd̾ ꝯtͣ¬
bucrbis sõdolis gaudent i postea uane głi¬
penitent. hanc labuiam fingit. Eñ sos
tit huncindit de ꝯtra sic ait. Ocorne quis

Expanded text:
ibens, sua cornua magna ut vidit, nimium laudare cepit, crura tenuia vituperavit; quod cum faceret, venatorum voces ac repente latrare canes audiens, fuga per campum evasit. At ubi eum sylva suscepit, magnitudo illa cornuum venantibus eum retinuit tunc mortem suam videns, ait; que mihi erant utilia vituperavi et deceptuosa laudavi. Item ne quis hosti arma prestet securis cum facta esset, homo postulabat ab arboribus, ut illi manubrium darent de ligno, quod firmum esset: quo facto, homo manubrium sumpsit et aptata securi, ramos, ac robora magna et omnia que voluit incidit. Tunc fraxino quercus ait. Digne et bene patimur, qui roganti hosti nostro, ut ceci manubria dedimus. Ideoque ante cogitent, ne hosti aliqua prestent. DE FIGMENTISIterum contra illos qui laudari verbis subdolis gaudent et postea penitent, hanc fabulam fingit. Cum de fut hunc vidit, de contra sic ait; o corve, quis
Abbreviated transcription (Latin):
cogitanda quis icͦquatur ⁊ apud quem ⁊ dequo
⁊ ubi i quo tempore quid egent quid acturis
sit. aut quid pati posut. si hoc consulta ne xxi¬
dgetur ⁊ ornatur oro etiam figiuuis
udel orum ⁊ sinarum. Nam quia dur̃a
⁊penetua or̾o fatigationem atq fasti¬
dtum tam dicendi ꝙͣ audiendi creat flectenda
estam alitis uersanda cormas. ut ⁊ dicentem
reficiat ⁊ornacior fiat ⁊ iudicem du̾so uuitu aii¬
diuiq deflertat. Equib płime supius aconai¬
tomitematib artis gramatice amnotate st¬

Expanded text:
cogitanda, quis loquatur et apud quem et de quo cogitanda, quis loquatur et apud quem et de quo et ubi et quo tempore; quid egerit, quid acturus sit, aut quid pari possit, si hec consulta neglexgetur et ornatur oratio etiam figuris verborum ac sententiarum. Nam quia directa et perpetua oratio fatigationem atque fastidium tam dicendi quam audiendi creat, flectenda est et in alias versanda formas, ut et dicentem reficiat, et ornatior fiat, et iudicem diverso vultu audituque deflectat. E quibus plurimae superius a Donato
Abbreviated transcription (Latin):
diuisio est inconueniens ⁊ mendacium ¶Inco¬
uementis spẽs sunt ꝙ in honestum est ⁊ cx mu¬
tile. Item in bonestum tractatur aut indcis au
inftis. Mendaciu tres ht̃ species. incredible
inpossibile ꝯtrarum. Id autem in anascena
requuanius. nequid auud significare uolu̾nt
quia ista finxerunt. ut scillam non maxĩam.
s maritimam femĩam. nec surtuitam camb
s rapacem aliquan ⁊ hospitalem uementib
extitisse. O rosopeia est tum in animalibur
⁊ ꝑsona ⁊ sino fingitur. Nam ⁊ montes ⁊ fiu¬
mma ⁊ arbores loquentes in ducimus ꝑ sona
imponentes iei que no ht naturam loquendi
ꝙ ⁊ tragedis usitandimi est. ⁊ in or̃omib freq¬
tissime nuenituiꝰ ¶thopciam ucro illam uo¬
iusapit. audax abmmptã. teiu̾anã eut oracio
Cum femine sino simiuatur: setui ꝯuenire d
oratio. Iam uero a dolescentis ⁊ senis militis ⁊ iiꝑ
nter etiam loruitur gaudio affectus alit mu¬
nenitus. in quo genere dcĩonis illa sunt maxie

Expanded text:
divisio est, inconveniens et mendacium inconvenientis species sunt, quod inhonestum est et quod inutile. Item inhonestum tractatur, aut in dictis, aut in factis. Mendacium tres habet species incredibile, impossibile, contrarium. Id autem in anasceva requiramus, ne quid aliud significare voluerunt, qui ista finxerunt; ut Scillam non marinam, sed maritimam feminam; nec succinctam canibus, sed rapacem aliquam et inhospitalem venientibus extitisse. Prosopopeia est, cum in animalibus et persona et sermo fingitur: nam montes et flumina et arbores loquentes inducimus, personam imponentes rei, que non habet naturam loquendi; quod et tragedis usitatum est et in orationibus frequentissime invenitur. Ethopeiam vero illam vosuscipitur, audax, abrupta, temeraria erit oratio: cum femine sermo simulatur, sexui convenire debet oratiiter etiam loquitur gaudio affectus, aliter vulneratus; in quo genere dictionis illa sunt maxime
Abbreviated transcription (Latin):
de grege ppñs gusto. canes ingemõ deludo.
uine ut consuelusti. ego ut consuem ita mũo
si forte pluiq liceat in smonib publicis recita¬
re. ꝙ cniam nomilli prudẽcium taciũt pp̃ audi¬
encium tedia releuanca quitalib desctantur
simul ⁊ pp̃ argiũta sb̃iũcta. cille aliquid ed¬
ficacionis hyelne hr̃e uidentur nũꝙͣ tamen ri
taute ⁊ ꝑte id estimo faciendum. ne qui u̾bis
sacris ad luctum pnĩe deiq deuociomi ꝓuoca¬

Expanded text:
de grege prius gusto, canes ingenio deludo; de grege prius gusto, canes ingenio deludo; vive ut consuevisti, ego ut consuevi ita vivotsi forte plerumque liceat in sermonibus publicis recitare; quod etiam nonnulli prudentium faciunt, propter audientium tedia relevanda, qui talibus delectantur; simul et propter argumenta subiuncta, que aliquid edificationis habere videntur, nunquam tamen nisi caute et parce id estimo faciendum, ne qui verbis sacris, ad luctum penitentie, deique
Abbreviated transcription (Latin):
cas comederat. Nolpes autem ante spelunca
uenien stetit ⁊ salut. auit eum. Inc̾ogata aut̃
aleone quare non intrasti: rendit. Qm̃ intro¬
cuntiũ uestigia uideo. Etemicium autem nͥ
udeo. tenł ad ꝯmendaciom lib̾tatis fingi
Quod ãmis ⁊lupus in siua dum ꝯuenirẽt
ait lupus. cani. unde fr̃ sic nitidus ⁊ ꝑigui
es. Qui i̾udit. Quia domi custos sum ꝯłra
latrones affertur michi panis. dat dominus
ossa amat me tota famina. Quis michi ci¬
bum porrigit. aqua non ea deest. sb̾ tectis
cubo ⁊ criosus uitam gero. Cui lupus. bñ in
ut criosus sacarer cibo. ⁊ melior inuerem sõ
tecto. Canis ait lupo. si ius ec̃ tibi bnĩ. uemi
mecum noli timere. Cumq summul ambiuarẽt
udit lupus camis collum althena tutum et
Et canis quia sum inquit acrior medum ligoe.
ouluc. Cui lupue. enmpus Non est opus
michi utis suere. que laudasti. muere uolo li¬
la impedit causa me michi parent. in cuui po

Expanded text:
eas comedebat. Vulpes autem ante speluncam eas comedebat. Vulpes autem ante speluncam veniens stetit et salutavit eum. Interrogata auintrasti? Respondit quoniam introeuntium vestigia video, exeuntium autem non video. Item ad commendationem libertatis fingit, quod canis et lupus in sylva dum convenirent, ait lupus cani: unde frater sic nitidus et pinguis es? Qui respondit; quia domi custos sum contra latrones affertur mihi panis, dat dominus ossa, amat me tota familia, quisque mihi cibum porrigit, aqua non deest, sub tectis cubo et ociosus vitam gero. Cui lupus: bone inut ociosus satiater cibo et melior viverem sub recto. Canis ait lupo; si vis esse tibi bene, veni mecum, noli timere. Cumque simul ambularent, vidit lupus canis collum catena tritum et Et canis: quia sum, inquit, acrior interdiu ligor, dormio. Cui lupus: non est opus mihi istis frui, que laudasti: vivere volo lil
Abbreviated transcription (Latin):
nõ michi uacabat ꝑ sepes ob errabam uancan¬
do. formica igitur ricens ⁊ fumientum indudẽs
ait. ui esdateͦ cantasti. hieuie saita. ħi fabuia
pignum docet ut certo tempore laboret. ne dum:
mius hu̾it non acapiet. cum pecient. Itm cio¬
possunt uerbis camen se posse ⁊ uolle ad lib̾tatio¬
oudunt. fame cracta niupes unan sursumom̃
gere sursum non potuit. tandem irata nolo cri¬
te acerbam ⁊ iinaturani. inquit. ⁊ qiͣ eam
tangere nolens abiit. Item ꝯtra illos qui iu¬
tute facere nichucilent ⁊uerbis manib augs
terent. asimis e diu̾so leomi acuint. ⁊ sic ait
ascendamus in cacumien montis ⁊ oñdam ⁊
quia ⁊ iuici me timet. leo nidens ait. Eamꝰ
Cumq uenirent ad locum. staus asellus. medi¬
to lado uoce diissa clamare cepit. Quem. au¬
dientes nulpes ⁊ lepores ciuere cepunt. ẽm
rem fuigebut ⁊ ꝑ hanc fallaciam cum cetebe
bestie. idͦ insitandum eum introirent: Mox

Expanded text:
quando mihi vacabat, per sepes oberrabam cantanquando mihi vacabat, per sepes oberrabam cantando. Formica igitur ridens, frumentum includens, ait: si estate cantasti, hyeme salta. Hec fabula pigrum docet, ut certo tempore laboret, ne dum minus habuerit, non accipiat cum petierit. Ipossunt, verbis tamen se posse et nolle ostendunt. Fame coacta vulpes uvam sursum es voluit attingere sursum, non potuit. Tandem irata: nolo te acerbam et immaturam inquit: et quasi eam tangere nolens, abit. Item contra illos qui facere nihil valent et verbis inanibus alios terrent. Asinus e diverso leoni occurrit et sic ait: ascendamus in cacumen montis et ostendam tibi quia et multi me timent. Leo ridens ait: eamus. Cumque venirent ad locum, stans asellus in edito loco, voce dimissa clamare cepit. Quem audientes vulpes et lepores currere ceperunt. Cui rem fingebat et per hanc fallaciam, cum certe bestie ad visitandum eum introirent, mox
Abbreviated transcription (Latin):
Ego auidsi u̾m dixo. Int̾ogatus ergo ab illo sum¬
o. dic tu quid simi ego. ⁊ hiis quos aute me ui¬
des. Ille qui u̾itatem amabat rendit. tu si¬
imus es. ⁊ hii omnes simiisunt simules cibi.
Continuo inbetur lac̾ari dentio ⁊ ungnib
fingit indig̾natos mianus ⁊ pedes neu¬
tri cidum dareuoluisse/ eo ꝙ sui ullo reple¬
atur labore. Illoq sedente caoso ꝯtra eum in¬
dignantes laborare noluerut ⁊ suicim ne¬
gauiennit. uenter uero uero esuriens clama¬
bat. At illi nichil per paucos dies dare uolu¬
crunt. Ieuimo autem uentre membra onmia
laxam̾it. postremo uero cioniu dare uolentes
retusat uenter quia iam clauserat mas. Sͨ
membra ⁊ uenter simul laxa int̾ienunt. ten
ꝯtra pigro. formica hieme frumentin. ex
canema trahens siccabat. ꝙ estate cosagens co¬
aguiaiat. Citada autem eam regabat esiui¬
en̾s. ut daret aliquid illi de cibo utuiueret. cui
formica. quit faciebas inquit mestate. at ulla

Expanded text:
ego quid si vetum dixero? Interrogatus ergo ab illo simiego quid si vetum dixero? Interrogatus ergo ab illo simio; dic tu quid sum ego et hi quos ante me vides? Ille qui veritatem amabat, respondit. Tu simius es et hi omnes simii sunt similes tibi. Continuo iubetur lacerari dentibus et unguibus, fingit indignatas manus et pedes, ventri cibum dare noluisse, eo quod sine ullo repleatur labore. Illoque sedente ocioso, contra eum indignantes, laborare nolverunt et servitium negaverunt: venter vero esuriens clamavit; at illi nihil per paucos dies dare voluerunt. Ieiuno autem ventre membra omnia lassaverunt: postea vero cibum dare volentes, recusat venter, quia iam clauserat vias: sic membra et venter simul interierunt. Item contra pigros. Formica hyeme frumentum ex caverna trahens siccabat, quod estate colligens coagulaverat. Cicada autem eam rogabat esuriens, ut daret aliquid illi de cibo, ut viveret. Cui formica: quid faciebas, inquit, in estate? At illa,
Abbreviated transcription (Latin):
cumum siña campnatus. eo ꝙ suoc reliquia.
plims sius expoliatus est. ut lucem fugicus
noctib midus uolaret. Sic qui se duabi paro¬
b obuorium ꝯmiscrit hic ⁊ illic ingratus num
⁊ s̾ ponis reusenit. Item ꝯtra adulatores i
fruitores corum. duo homines unus fallax.
alius u̾ax. cum ambularent nen̾ut in pnui¬
cium samoꝵ. Ques ucuidit unus eoꝵ quis
puorem aliis ꝯstituerat. mlit hommes illos
tem ⁊ quid de ip̃o dixissent interegan iuslit
quoq omnes simios sibi sumlec ante se ⁊ de¬
tra lenq stare. sibiq sedem contin parar. li¬
cut uiderat imꝑatorem aliquando tacere. i¬
uentur igitur homines ili in medium addu¬
ci. Dixit qr maior ille summus. Quid lum exo
frillar ait. tu es impator. Iterum me. ⁊ut d
cestui prmicii. minces ⁊ cecera officire. Ille
cigo in mendatio laudatus est ⁊ mrarauiisso
qlia aduiatus eit ⁊ ounes illos fefellit. iue
iutem uerax homo ħ apud se aebar diiste
qui mendaꝵ est. sic est acteptus ⁊ miniatus.

Expanded text:
ia damnatus, eo quod suos reliquisset, plumis suis expoliatus est, ut lucem fugiens, noctibus nudus volaret. Sic qui se duabus partibus obnoxium commiserit, hic et illic ingratus vivit et sibi potius reus erit. Item contra adulatores et eorum fautores. Duo homines unus fallax, alius verax, cum ambularent, venerunt in provinciam simiorum: quos ut vidit unus eorum, qui se priorem aliis constituerat, iussit homines illos teneri et quid de ipso dixissent interrogari. Iussit quoque omnes simios sibi similes ante se et dextra levaque stare, sibique sedem contra parari, sicut viderat imperatorem aliquando facere. Iubentur igitur homines illi in medium adduci: dixitque maior ille simius: quid sum ego? Fallax ait: tu es imperator. Iterum ille: et iites tui primicerii, milites et ceteri officiales. Ille ergo in mendacio laudatus est et munerari iussus, quia adulatus est; et omnes illos fefellit. Ille autem verax homo hec apud se aiebat: si iste qui mendax est, sic est acceptus et muneratus:
Abbreviated transcription (Latin):
enim ꝓcerrore ponitur. id̾ m pcitore mini ẽ fira
est. fmens a fenerando ctus est. Ideo cecus. qd̃¬
omĩs auarcia ceca sit. que sua non iudet. hnic
suo comedere nõ ꝑmittit. Q. iuitem eius prdia

Expanded text:
enim pro terrore ponitur; ideo et in pectore Minerve fixa enim pro terrore ponitur; ideo et in pectore Minerve fixa e ponitur; a fenerando Fineus dictus est. Ideo cecus, qomnis auaritia ceca sit quae sua non uidet; ideo suo comedere non permittit. At uero quod eius prandia
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur. S euidencer poete allusciumt argucia
no depositum cui fallax aqua gulosus labia
citiulamentis antingit. poma quoq fugitiuis
cm̃escencia tactib de suꝑficie tenus apparent
pendula. Huic ergo lauples uisus ⁊ panper
effectui. dum ita se illi mida fasiax preb ut
siciat. ita se ponia ingernt ut esimiat. Sed
hanc fabuiam petromꝰ breuit᷑ exponit dicẽs
stec bibit int̾. iquas pomã nec appendicia car¬
ꝑit. tantaluc infelx quem sua uota premũt.
diuitis hoc magni faties erctonia late. It de¬
qm penet ⁊ sicco ꝯpriut ore famem. libi dĩe¬
auctuacio. Iceo tuceps pingitur quiarei
omoris moĩ sunt .s. incipere. ꝑficere. finire
Aũ enim nouit̾ amor ueuit quasi ico ferali
belloforõs cocidit .i. bona consuitacio insidens
equo pegaso quasi pegasioni .i. fonti eterno.
costustrat. Ex sangume .i. morte gorgone iratꝰ
dr̃. Quia ñtium lapicucietimor est. Gorgena

Expanded text:
dicitur. Sed evidenter poete alluserunt argutiasdicitur. Sed evidenter poete alluserunt argutiasno depositum, cui fallax aqua gulosis labia titillamentis attingit, poma quoque fugitiuis cinerescentia tactibus desuper facie tenus apparent pendula. Ergo huic locuples uisus et pauper effectus; ita se illi unda fallax praebet ut sitiat, ita se poma ingerunt ut esuriat. Sed hanc fabulam Petronius breuiter exponet dicens: ‘Nec bibit inter aquas nec poma pendentia carpit Tantalus infelix quem sua uota premunt. Diuitis haec magni facies erit, omnia late qui tenet et sicco concoquit ore famem’. XVI. luctuatio: ideo triceps pingitur; quia tres amoris modi sunt, scilicet incipere, perficere, finire: dum enim noviter amor venit, quasi leo feraliter erophontes occidit, id est bona consultatio, insidens equo Pegaso, quasi pegasion id est fonti eterno, collustrat. Ex sanguine id est morte Gorgone natus dicitur, quia initium sapientie timor est: Gorgona
Abbreviated transcription (Latin):
.conca etiam marna portari pͥiugitur. eo sy
hiusmõi aninial toto corpore simul ꝗ perto ĩ
couum misteatur. sicuc quba in phifllogias
natus est uber pater ⁊ int̾ deos deputatus
ẽum semele itaq .iiii. forores appellate
funt. quia quatuor funt ebrietatis gena .s.
uero agane comparatur isanie. quia capͥ
firii molent̾ amputauit. liber autem dcis est
quianim passio libtras mentes facit. tigndi¬
b insidere dicitur co q uinolencia feritati scmp
uñ ⁊ licus uoratur qiͣ leuitatem prestans. In¬
uenis autem pingitur. quia nũtyͣ ebrietas ma¬
tura est. Ideo eciam udus. quia undus ebrio
Syrene grece tractatorie diãtur. trib enĩm
uitate. quedam spei ucnustate. Quedam ⁊ le
peciit. ut quicquid tetigiss. aurum fieret.
penuria. sam ⁊ cib ⁊ potus cuui materia n¬
gebat. Ituq appolmem pecut. ut inale desidera¬
la conulerteret. renlum q ua accepit. ut t̾cio
capud sõ pactoli amiũs midas so̾deret. Quo
fco pactolus deiceꝑs harenas aureas trahere

Expanded text:
Conca etiam marina portari pingitur, quod huius generis animal toto corpore simul aperto in coitu misceatur, sicut Iuba in fisiologis natus est Liber pater et inter deos deputatus. Cum Semele itaque quatuor sorores appellate sunt, quia quatuor sunt ebrietatis genera, svero Agane, comparatur insanie, quia caput filii violenter amputavit. Liber autem dictus est, quia vini passio liberas mentes facit. Tigribus insidere dicitur, eo quod vinolentia veritati sempunde et Lienus vocatur, quasi lenitatem prestans. Iuvenis autem pingitur, quia nunquam ebrietas matura est. Ideo etiam nudus, quia nudus ebriosSyrene vitate; quedam speciei venustate; quedam etiampetiit, ut quicquid tetigisset, aurum fieret. penuria. Nam et cibus et potus auri materia rigebat. Itaque Apollinem petiit, ut male desiderara converteret. Responsum accepit, ut tertio caput sub Pactoli fluminis undas subderet, quo facto Pactolus deinceps aureas arenas trahere
Abbreviated transcription (Latin):
ud utim nos ꝑmittant dicere. De posituus¬
sensus ꝑ cola ⁊ comata ⁊ꝑiodos aue cixri¬
puncts positis annotantur. uł quia iͥ uor ꝓ
int̾uallo distĩccionis deponitur. a pud poetas
quid̾ insimilsu post duos pedes silla remani
eoma est quia ibi post scansionem p̾scisio i¬
oi frã est. uͦ uero post duos pedes de parte ore¬
ns mihil supest cola est. totus autem uersus
piodus et. Preterea quedam scupturanim no
tiqui ad distinctionem scrpturatum tatimb
⁊ hysdorus apposuerunt. Note. autem uertib
I.sccipus asteriscum arifames reꝑit. ħ appoi¬
tur in hiis que omula sunt. ut uluscestant.
ꝑ eam notam que tẽe uidentur. S̾tella enm
aster dr̃ greco ẜmone a quo asteriscus esse est
saguta quedam ngul supuatua atq fła ⁊
lumuscus .i. urgula int̾ gemnos puctos.ia¬
tenꝰ arromtmlius locis. que satre scup̾ture
int᷑ptes eodem senlu. s duisis emonib franc¬

Expanded text:
ud interim nos permittant dicere. DE POSITUud interim nos permittant dicere. DE POSITUsensus per cola et commata, et periodos, quae uia punctis positis annotantur, vel quia ibi vox pro intervallo distinctionis deponitur, apud poetas quidem, ubi in versu post duos pedes syllaba remanet, comma est; quia ibi post scansionem precisio facta est. Ubi vero post duos pedes, de parte orationis nihil superest, colon est. Totus autem versus periodus est. Preterea quedam scripturarum nottiqui, ad distinctionem scripturarum, carminibus et historiis apposuerunt. Note autem versibus infrascriptis: asteriscum Ariafanes reperit. Hec apponitur in his que omissa sunt, ut illucescant per eam notam que deesse videntur, stella enim aster dicitur greco sermone, a quo asteriscus est derivsagitta quedam iugulet supervacua, atque falsa Liminiscus id est virgula inter geminos punctos iacens, apponitur in his locis, que sacre scripture interpretes, eodem sensu, sed diversis sermonibus trans
Abbreviated transcription (Latin):
preceptiue. uetatiue. Ntgatiue. minitiue. Ad¬
monentes iuidentes gementes. ẽxhoratiue. cõ¬
solatue ꝯmiserantes. quarum quot sp̃t figu¬
re tot ⁊ in puilciando uoces. Suut ⁊ anfidore
caruu. aradoron cst. cum dicimus inopmatũ
aliquid accidisse. parissima est or̾o lib̾tatis ⁊ fidi¬
tie piena. Stopeia est cum smonem exaliena
pcona inducimus. Euergia est rerum gestaꝵ
atit quasi gestarũ fubccilus moucao Apolio¬
resis est. cum id ꝙ cc̃i udetamur silencio mi¬
cipimus. quoc ego. s moces prestat compone
auitus. spanalemplis eit digressio. anamĩ¬
tii est comemoro eius rei ꝙ oblitos nos fuisse
tingunus. ⁊lpatasis est cum io ꝙ in animos
tio figure alicuius cxp̾ssa. ¶acrismos ꝑliui¬
mor sensus breuite cxpeditte in unum sccu
craceniat. Prose ptia est. cum in animalium
⁊ psona ⁊ emo fungitur s pensis .i. solucquiura
cum ad int̾rogati ip̃i nob̃ign demus. Sine¬
reris cst. cum differimus aliqo petentes ut ali¬

Expanded text:
receptive, vetative, negative, mirative; admonentis, irridentis, gementis, exhortative, consolative, commiserantes; quarum quotquot sunt figure, tot et pronunciando voces. Sunt et anfidoxe, catur. Paradoxon est cum dicimus inopinatum aliquid accidisse. Parisia est oratio libertatis et fiducie plena. Etopeia est cum sermonem ex aliena persona inducimus. Energia est rerum gestarum, aut quasi gestarum, sub oculis inductio. Aposiopesis est cum id quod dicturi videbamur, silentio intercipimus: quos ego, sed motos prestat componere fluctus. Epanalensis est digressio. Anaminisis est commemoratio eius rei, quod oblitos nos fuisse fingimus. Aparasis est cum id quod in animos tio figure alicuius expressa. Latrismos, plurimos sensus breviter expeditos, in unum locum coacervat. Prosopopeia est, cum in animalibus et persona et sermo fingitur. Peusis, id est soliloquium, cum ad interrogata ipsi nobis respondemus. Sinerosis est cum differimus aliquid petentes, ut ali
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sbitet inlatinam mguam ꝯuerit. Crono
Entencia est dc̃m inꝑsonaler de mii¬
ut obsequiũ amicos. U̾itas odium figi¬
parit. huic si ꝑsona fuent a diecta tran ce¬
eut ꝯta offendit a chulies agamẽnonem uera
dicendo metcofanes ꝓu̾ut gr̾am mitrdotis
obscqnendo. ¶atastena cst con̾firmacio pposite
ici a nclcena antem c̃ria suꝑiori. Reuincit euĩ¬

Expanded text:
presbyter in latinam linguam convertit; cronos presbyter in latinam linguam convertit; cronos ententia est dictum impersonale, ut obsequium amicos, veritas odium parit. Huic si persona fuerit adiecta crian erit; ita, offendit Achilles, Agamemnonem, vera dicendo; Metrofanes promeruit gratiam Mithridatis obsequendo. Catasceva est confirmatio proposite rei. Anasceva autem c
Abbreviated transcription (Latin):
Iad. uoi supͣ. hystoria est nartacio reigesce ꝑ
quem cã que in p̃tito gesta sunt dinosctur
Suta autem hystoria a poto hystorm. amd̃e
rebit hystonan ic qui int̾tuiss ⁊ ca queconse¬
benda essent uidiss ¶ hystoriam auter a pue
nos. panius moyses. demicio mundi conserp¬
ns. lipstone gencium nõ impediũt. legenti
m hriis que utilia dixeĩt. Si quidem ⁊ ꝓhysto¬
nam sima retio tempoꝵ annoꝵ que suppuca¬
tio conphenditurt ꝑ ꝯsinum regũ q succellũ
multa ncña ꝑstrutantur. Estenus applłat
unius diei gestio. kalendana applsanitur. que
in menses ssngulos digeriutur. anales sunt
rel singulor damoꝵ. hystoria autem inuitoꝵ
ne sunt res uere que facte fre sagimentast̃
quer si fc̃a non sunt fi̾ tamen post̾. tabulene
suut que nec fc̃e sunt. nec postiut. quia con
natiuam sunt. Cconica grece dr̃ que latime
temporum senci appllatur qualem apud gi¬
cos ensebius cesarien ep̃c edidit. ⁊ iomimus

Expanded text:
ibri XX Historia est narratio rei geste, per quam ea que in preterito gesta sunt, dignoscuntur. Dicta autem historia a potu historin, id esbebat historiam nisi is qui interfuisset et ea que conscribenda essent vidisset. Historiam autem apud nos primus Moyses de initio mundi conscripsit. Historie gentium non impediunt legentes, in his que utilia dixerunt. Siquidem et per historiam summa retro temporum annorumque supputatio comprehenditur et per consulum regumque successum multa necessaria perscrutantur. Ephemeris appellatur unius diei gestio. Calendaria appellantur, que in menses singulos digeruntur. Annales sunt res singulorum annorum. Historia autem multorum rie sunt res vere, que facte sunt. Argumenta sunt, que etsi facta non sunt, fieri tamen possunt. Fabule vero sunt, que nec facte sunt, nec possunt, quia contra naturam. Chronica grece dicitur, que latine temporum series appellatur, qualem apud Grecos Eusebius Cesariensis episcopus edidit. Et Hieronymus
Abbreviated transcription (Latin):
qili orei aco nari nontedistianesteristiut
aurgeco rliptus ac miser effeitus iusudomi¬
isin adiuliam duttus est. ut agui portari
steitus. acceptis q iusticis ornamentis per
scmitam ibat omistus. Quem iam in telicer
in prato pascens ille ꝯgnome aseli e auq
sononcrepanit. Quid tibi ꝓtuernt ora¬
meotania prcciosa. ut taiem heres audacia

Expanded text:
isti ut currendo ruptus ac miser effectus, iussu domini sui ad villam ductus est, ut agris portaret stercus. Acceptisque rusticis ornamentis, per semitam ibat onustus, quem iam infelicem in prato pascens ille cognovit asellus, talique sono increpavit. Quid tibi profuerunt ornamenta illa pretiosa, ut talem haberes audacia
Abbreviated transcription (Latin):
mucus. adhibebantur antem fim̾ib acq
iamentis. similiter ⁊ minc Epicha phynin
grece latme sĩtumulum. est entm titulus¬
mortuorum. scabitur enim ibi uita mores
ietts corum. ¶ ꝑigrana est ticulus. qd̾ ĩ
latimi suꝑscciito int̾ptatur. de fabui pce

Expanded text:
Lyricus. Adhibebantur autem funeribus atque Lyricus. Adhibebantur autem funeribus atque lamentis; similiter et nunc. 20. Epitaphium Graece, Latine supra tumulum. Est enmortuorum. Scribitur enim ibi vita, mores et etas eorum. Epigramma est titulus, quod in latinum superscriptio interpretatur. DE FABULIS POE
Abbreviated transcription (Latin):
trum. ab inuentorib ut saꝑbitum. cutilor¬
tum. saffica. safto mulier edidit. amloicus
monides pceta liricus. ꝯposuit a frequenta¬
torib ut islepiodia a reb que scribuntur
stat a duob pedib dactio ⁊ spondeo acle¬
mum fitutiuisq mixtura. hoc primum
moyles intantico deutrononiii longe. iũ
femaidem ⁊ omcĩ cetuisse ꝓbatur. unde appa¬
rent antiquiora fuissesipud hebreos. studia
caminum ꝙͣ apud gentiles. siquidem ⁊ Iob
moysi temporib deqnatus cexametro uetsu
datilo spondeoq cecnit. elogiatus aut̃
dcũs est. eo ꝙ modulacio tiusdem camũs
quemat misetis. bucolicum .i. pastorale car¬
men appellatur abob de maiori parte ꝓlus
opilionim captatioꝵq ẜmones. inhus ⁊
cantica meantur. ymꝑui aitem cx greco ĩ
latinum lauides Incprecantur. eꝑitalami¬
a sunt carrima mibencium que decantan¬
tur a scolasticis in honorem sponsi ⁊ sponse.
uocatum autem epitalamium. ꝙ intalanus
est post hunc apud grecos symo indes poera

Expanded text:
trum. Ab inventoribus, ut saphicum, archiloicum. Saphica Sapho mulier edidit. Archilochmonides poeta lyricus composuit. A frequentatoribus, ut asclepiadea. A rebus que scribuntur, nstatque duobus pedibus, dactilo et spondeo: at seus fit utriusque mixtura. Hoc primum Moyses in cantico deuteronomii; longe ante Fereciden et Homerum cecinisse probatur. Unde apparet antiquiora fuisse apud Hebreos studia carminum, quam apud gentiles. Siquidem et Iob Moysi temporibus adequatus, exametro versu, dactilo spondeoque decurrit. Elegiacum autem dictum est eo quod modulatio eiusdem carminis conveniat miseris. Bucolicum, id est pastorale carmen, appellatur a bobus de maiori parte, quamvis opilionum caprariorumque sermones in his et cantica inserantur. Hymni autem ex greco in latinum laudes interpretantur. Epithalamia sunt carmina nubentium, que decantantur a scholasticis in honorem sponsi et sponse. Vocatum autem epithalamium, quod in thalamisest. Post hunc apud Graecos Simonides poeta
Abbreviated transcription (Latin):
paginũ exponĩitutꝰ ut ubi ator. inliminanbus
hunsmõi signum inuenerit ad textum returrẽ
cuius similem sub iacentem notam inue̾n̾it. In
brcuiculis quoꝵ quib militum nomina ꝯtine¬
bantur ꝓpria noca erat apud ueceres qua in¬
spic̾entur. quanti exmilitib suꝑessent. Qnͣti¬
q in bello recidissent. t. tauison incapiti uetsi¬
culi posita suꝑstitem designabat .s. tleca uero
ad umus cumsu definicti nomen apponebt.
ta. inctipendiorum quoq largicione ꝓpriee¬
rant notas cciam lrarum mͦter se ueteres
faciebant. u⁊ quicquid ecculte inuitera scriꝑ¬
tura sigificare ueslent. mutue striberent. il
rat notabat ignorantib aius quidis sibiuel¬
lent hec nite. Ccłar quoq augustus ad fuu
que scribere altutium oporteat. ⁊ ẽe serreta ne¬

Expanded text:
paginarum exponuntur, ut ubi lector in liminaribus huiusmodi signum invenerit, ad textum recurrens cuius similem superiacentem notam invenerit. In breviculis quoque quibus militum nomina continebantur, propria nota erat apud veteres, qua inspiceretur quanti ex militibus superessent, quantique in bello cecidissent. Tau nota in capite versiculi posita, superstitem designabat. Thita vero ad uniuscuiusque defuncti nomen apponebatuita. In stipendiorum quoque largitione proprie erant. Notas etiam literarum inter se veteres faciebant, ut quicquid occulte invicem scriptura significare vellerat notabat; ignorantibus aliis quid sibi vellent he litere. Cesar quoque Augustus ad filiuque scribere alterutrum oportet et esse secreta, ha
Abbreviated transcription (Latin):
tiuociensin ꝯuera orone ꝑliuib uerbis. unam
remi siginticanns. ut aic citero. inchu agis. ncħ
a primic ⁊ ultinis ꝯuenut. ut apud psuimi.
sare tuũ nichil est. n scuxtuil sciat alt aradi¬
altore ẽ quociens id. ꝙ dicimus intpretatione
duscetimiuus. cum te ꝓ astuto sapientem apcelsa
ꝑ inconfidato fortem. ꝓ illibali diligentem an¬
timetabole est couusio uerboꝵ. que ordine muta
toꝯ̃tium effiat sensimi nõ ut etam uino. s ut
ninam eco. Et ilud siꝯtuator rei publice

Expanded text:
st quoties in connexa oratione pluribus verbis unam rem significamus, ut ait Cicero: nihil agis, nihil a primis et ultimis conveniunt; ut apud Persium. Scire tuum nihil est, nisi scire tuum sciat alter. Paradiastole est, quoties id quod dicimus interpretatione discernimus; ut cum te pro astuto sapientem appellas, pro inconsiderate fortem, pro illiberali diligentem. Antimetabole est converso verborum, que ordine mutato contrarium efficit sensum; non ut edam vivo, sed ut vivam edo. Et illud s
Abbreviated transcription (Latin):
liitre TAn adipiosis est ꝯgeminacio uerborum
int hre tamen iuit ⁊iam insenatu uenit
mox est gradacio cum. abcouerco. quo sensũs
dus dicendi ordo fuatur. ut ẽ ulud aftucam. ex
mnocentia nascitur digintas ex dignitate lx¬
nior. ex honore impuim. ex imꝑio uleitas n¬
tero. Ex hac parte pudor pugnat ulic peculan¬
tia. lrme constancia. illnc. furor. huic honestas
Iuic turpitudo. hic contmencia. Nemc hbico.
huie demiq equitas. tempancia. fortituco. pri¬
dencia uitutes. om̃s certant tum miquitatẽ.
niruna. i onauia. tem̾tate. hunismoi lctucio

Expanded text:
plosis est congeminatio verborum, ut hic; tamen vivit etiam in senatu vivit. Climax est gradatio, cum ab eo verbo quo sensus sdus, dicendi ordo servatur; ut est illud Aphricani. Ex innocentia nascitur dignitas, ex dignitate honor, ex honore imperium, ex imperio libertas. Ancero: ex hac parte pudor pugnat, illinc petulantia; hinc constantia, illinc furor; hinc honestas, illinc turpitudo; hinc continentia, illinc libido: hinc denique equitas, temperantia, fortitudo, prudentia, virtutes omnes certant cum iniquitate, luxuria, ignavia, temeritate. Hu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ t̾t usi cuum capent fãs parcib leo sic a¬
it. Ego primus tollo quia leo. S̾a pars
mea est. quia forcior uob̃ sim. terciam ucro
michiꝰ. quia plus uob̾ cucum. Quartam ⁊
qui tecigit iminicum me hebit. Sic q tota
fabulam ꝯpouit dicens. Ossa dim in pꝰ de¬
uoraret uiiim cxilł tnͣsisum grauit᷑ infau¬
cib hesit. lupus magno p̾cio qui ho malũ
eximiheret imicanit᷑. kogabatur grus collo
longo ut mediciam p̾staret lupo. Id egitut
petut. ⁊ lupus ait. O miuria meis mitutib
ingrata est ula grus que caput incolumis e¬

Expanded text:
r et cervum caperent, factis partibus leo sic ar et cervum caperent, factis partibus leo sic ait. Ego primus tollo, quia leo; secunda pars mea est, eo quod fortior sum vobis; tertiam vero mihi defendo, quia plus vobis cucurri: quartam autem qui tetigerit inimicum me habebit: sicque totam fabulam componit, dicens. Ossa dum lupus devoraret, unum ex illis transversum graviter in faucibus hesit; lupus magno pretio, qui hoc malum extraheret, invitavit. Rogabatur grus collo longo, ut medicinam prestaret lupo. Id egit, upetiit: et lupus ait: o iniuria, meis virtutibus ingrata est illa grus, que caput incolumis e
Abbreviated transcription (Latin):
fiegit. ꝙ alius fumen tͣsien paor ca¬
bram amuidiss in aqua patefetit os suũ
nt illam caperet. statim eam quam prius
tonebat aunius tuliti illam quam eẽ ib̾ aqͣ
pucarat optinere nõ potuit. Sic quisquis an¬
unde nates suas curpissimas tegeret. Q
eumi inquid utile ut sit pondus sine cauia
tante longitudinis caude quam ꝑ tenam
trahis. cili nulpes ait. longior fiat ⁊ ma¬
ior ut ꝑ t̾ram ulam tratam. siue ꝑ petras ⁊
spinas ⁊lutum/ netu meo tegnime pulctior
iudearis. Iccuples in quic ⁊ auare temũc fabu¬
la racrepat. qmi non das ꝙ tibi suꝑat. Con¬
tra guiosos. qui ad unum pnͣdium rem sua
pariem michi porrigas. nũquid postea datu¬
uuis es michi. cum fame uictus fuero: non pͥ¬
sencem tm uitam uolo. s futuram ꝓuideo.
Nolo iguur fauces meas pane clandas Si
uisi redessis ip̃e ꝯtra te latrabo. dñm. cui
scnantur potentib fingit ꝙ cantos.
nacra ⁊ capella ⁊ ons funt sociẽ sumil
cumleone. Qui cum insaltib uenarent᷑.¬

Expanded text:
fingit, quod canis flumen transiens, pabram cum vidisset in aqua, patefecit os suum, ut illam caperet et statim eam quam prius tenebat fluvius tulit et illam quam sub aqua esse putabat, obtinere non potuit. Sic quisquis alunde nates suas turpissimas tegeret; quid enim, inquit, utile, ut sit pondus sine causa tante longitudinis caude quam per terram trahis. Cui vulpes ait, longior fiat et maior, ut per terram illam traham, sive per petras et spinas et lutum, ne tu meo tegmine pulchrior videaris. Locuples, inquit, et avare, te tunc fabulam increpat, qui non das quod tibi superat. Contra gulosos qui ad unum prandium rem suammihi panem portigas, nunquid postea daturus es mihi cum fame victus fuero, non presentem tantum vitam volo, sed futuram provideo, nolo igitur fauces meas pane claudas, sed nisi recesseris, ipse contra te latrabo, dominum ociantur potentibus, fingit quod vacca et capella et ovis fuerunt socie simul cum leone. Qui cum in saltibus venarentu
Abbreviated transcription (Latin):
ysopice ant libistite. nysopice sunc tũ auim.¬
ua puita mõ se imonnasse fĩngntur. ux que
ammam nõ hũt. ut uites ⁊ montes petre ⁊
fumima. noistice autem dum roim ami bei¬
delctandi cania fixunt quascam ad natina
terum. nomnuas ad mores homuũ nt̾p¬
tatisint. Delttandi causa fictas ut esse
tnias mugo dicunt quales plantui ⁊tcen¬
cus composuerunt. ad naturas renum fa
dcencia ut ico dnudium iuite tempꝰ uradis¬
amum ut cãpra eo cꝑ aciissime iudeat tũc
fit sonectus casib ifexisut drato. sicnp¬
potentau fabulam ẽẽ confictam. lhoimi¬
nimi ⁊ mustela nulpetule. ut ꝑ nomatione

Expanded text:
e. Esopice sunt, cum animalia muta inter se sermocinasse finguntur, vel que animam non habent: ut urbes et montes, petre et fulmina. Libistice autem dum hominum cum besdelectandi causa finxerunt, quasdam ad naturam rerum, nonnullas ad mores hominum interptati sunt. Delectandi causa fictas, ut eas, quas vulgo dicunt, vel quales Plautus et Terentius conposuerunt. Ad naturam rerum fabscentia, ut leo; dimidium vitae tempus lucidissimum, ut caprea, eo quod acutissime videat; tunc fit shipocentauri fabulam esse confictam, id est homimuri et mustella vulpecule, ut per narratione
Abbreviated transcription (Latin):
inpuit simul ⁊ rauam pendentem susulit.
item ꝯͣ insidiosos. Inuido iuscie cum accipi¬
ter sederet ut specularetur aas pmos i¬
ue pullos nuenit. luscina cito sup̾uenit ⁊
irabat cum partere pulis luis. faciam i
com nuenat nou bũ cancastiiquitprend̾¬
q unum arpuir ⁊ ccuorare cepit. E diuso eiu

Expanded text:
rapuit, simul et ranam pendentem sustulit. rapuit, simul et ranam pendentem sustulit. Item contra insidiosos. In nido luscinie cum accipiter sederet, ut specularetur auras, parvos illic pullos invenit. Luscinia cito supervenit et rogabat eum parcere pullis suis: faciam indam invenerat: non bene cantasti inquit; prenditque unum de pullis et devorare cepit. E diverso enim
Abbreviated transcription (Latin):
aies sunt. ⁊ morales esopĩ fabule ꝯtra
de quib exempli causa nõ millas calm̃¬
ħ in lacd placuit brenit᷑ inserere mosos ⁊¬
Nam ⁊si legena ur audienti misceant isidiose¬
usunr. acuũt tamen ingenium . u̾. gr̾a ꝯͣ tem. Aci¬
calumpmoso fingit ꝙ aguus ⁊ lupus sciciẽ¬
tes ad uuulum edulso uen̾t. Sursum uire¬
uat iupus longeq infior agnus. inpus ut
agnum uidit sic at. turbasti michi aquam
bibenti. agnus paciens dicit. Quonio aqmͣ
turtami tibi. ate ad me decurit. eui aitmꝑ
et maledicis michi inquit. at ille. non ma
plri uoce. dixit. Et ad huc michi loqueris la¬
tio. Stacinq nncum direxit ⁊ inucrenti in¬
tam en puit. ¶ Ontia ilios qui aliene salu¬
ti insidias parant. fuugit ꝙmus ut anm̃
transir anxaumi aͥ irtnia peciit ulia gͥrosui
fuum perens mutem ad pecem s̾ ngauit ⁊ na¬
tarecepit. In medio uero aumine uana se ĩ¬
metsit. at iueuandius. dum teneret uires
miluus eꝯtra uolans murem cumi unguib

Expanded text:
ales sunt et morales Esopi fabule, de quibus exempli causa nonnullas hoc in loco placuit breviter inserere. Nam etsi legenti vel audienti misceant risum, acuunt tamen ingenium. calumniosos fingitur, quod agnus et lupus sitientes ad rivulum e diverso venerunt, sursum bibebat lupus, longeque inferior agnus. Lupus ut agnum vidit, sic ait: turbasti mihi aquam bibenti. Agnus patiens dixit, quomodo aquam turbavi tibi? A te ad me decurrit. Cui lupus: et maledicis mihi inquit. At ille: non malproba voce dixit. Et adhuc mihi loqueris latro: statimque in cum direxit et innocenti vitam eripuit. Contra illos qui aliene saluti insidias parant, fingit quod mus ut flumen transiret, auxilium a rana petiit, illa grossum filum petens, mutem ad pedem sibi ligavit, et natare cepit: in medio vero flumine rana se immersit: at ille validius dum teneret vires, milvus econtra volans, murem cum unguibus
Abbreviated transcription (Latin):
s nccͣm cõmenti s̾ utriusq magnificencia
ad religionem deoꝵ suorum extrgitam̾it lau¬
des q eoꝵ ⁊ uerbis illustriorib ⁊ iocundiori¬
b nim̾sextulunt. Id gems qr forma qua¬
dam efficitur que poetes dr̃. poema nccitatu¬
ncc̃itatum est eisq fictore s poete. iuici po¬

Expanded text:
commenti, sibi utriusque magnificentiam ad religionem deorum suorum excogitaverunt, laudesque eorum et verbis illustrioribus bus numeris extulerunt. Id genus, quia forma quadam efficitur, que ‘poiotes’ dicitur, poema vocatum est eiusque fictores poete”. Hii