comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
studeres. ⁊ ñ sic̃ hominẽ cȩteris similem
derideres ⁊ subsannares: ac ꝑ uariã cultu¬
ras demonũ claudicando incederes. Et
cesar ait. Si assertio tua munimine fir¬
ma eẽt totiꝰ mundi religio euacuata fue¬
rat: ⁊ potestas iouis ad nichilũ redacta.
qͥ celũ t̾rãq iusto moderamine regit. Tu
solus ueridicus : ⁊ rotus eironeus mundꝰ.
desmne falsa loqͥ. ia fandi corrige lingu̾a:¬
ad rectũ callẽ moderando dirige gressũ¬
Uera debes dicere : quãꝗͣ uideant᷑ ama-¬

Expanded text:
studueras, et non sicut hominem ceteris similem derideres et subsannares ac per varias culturas demonum claudicando incederes!». II 47 Et cesar ait: «Si assertio tua veritatis munimine firma esset, totius mundi religio evacuata fuerat et potestas Iovis ad nichilum redacta, qui celum terramque iusto moderamine regit. II 48 Tu solus es veridicus et totus erroneus mundus?II 49 Desine falsa loqui, iam fandi corrige linguam;Ad rectum callem moderando dirige gressum,Vera libens dicens, quamquam videantur ama
Abbreviated transcription (Latin):
uiuere. qũa cũ regib in p̾senti gaudere.
⁊ postmodũ in inferno ꝑpetuo cruciari:
Ista eni que nunc uident᷑ leta militando
regi terreno. post mortẽ penitꝰ nichil ꝓde¬
runt: immo ad inferos sibi famulantes
demergent. Si hoc ita ẽ. qͣre nos suadeᷤ de
bono ad malũ demergere. de ꝑpetuitate
gaudii ad inferni claustra ꝓperare: Si hoc¬

Expanded text:
vivere, quam cum regibus in presenti gaudere vivere, quam cum regibus in presenti gaudere et postmodum in inferno perpetue cruciari? II 93 Ista enim, quae nunc videntur leta militando regi terreno, post mortem penitus nichil proderunt, immo ad inferos sibi famulantes demergunt. II 94 Si hoc ita est, quare nos suades de bono ad malum demergere, de perpetuitate gaudii ad inferni claustra properare? II
Abbreviated transcription (Latin):
ts georgiũ sibi iterũ presentari Nuo¬
ua ⁊longanimitas animi nr̃a tenrutẽ¬
poris spatio tͥ indulgentiã ideo tribuit.
ut mepta cogitando relinqueres. ⁊ iusta
ingmi acumme polles. ferina amaritu¬
dinc seposita iã cognoscere ualuisti. qd¬
psruere. cu ꝓfanis dciectisq xp̃icolis infa¬
man ⁊ tormentis affici: Et ut manifesta
loquam̃. si adeo amentia ⁊ fatuitate obee:¬
ct eẽt totius orbis sapientia. ⁊ dignitas
pomani imꝑii. ut in tenebris erroris ince
miser. ⁊ meditata diu reserare festina. ne
indignata deoꝵ maiestas aut cęlesti fulmi¬
ne te consumat: aut uiiũ ad tartara m̃
nimit̾ sustines o cęsar ꝓut pollicitus es.
⁊i censure imꝑiali condecet. nõ uerbo ti
tubabo obiectioni tuȩ racionabilit̾ res¬
pondere. Dixisti eni meliꝰ eẽ mͥ cũ plurimĩ
Nonne si hoc eqͦ ordine compensare uelis.
multomagis mͥ meliꝰ est cũ mitib humi¬
liari ⁊ mori. ⁊ post mort̾e cum deo in cęlo

Expanded text:
beatum Georgium suo iterum conspectui beatum Georgium suo iterum conspectui et longanimitas animi nostri tot temporis spatio tibi indulgentiam ideo tribuit, ut inepta cogitando relinqueres et iustasingenii acumine polles, ferina amaritudine seposita, iam cognoscere valuisti, qprophanis deiectisque christicolis infamari et tormentis affici. II 88 Et ut manifesta loquamur, si adeo amentia et fatuitate obcecata esset totius orbis sapientia et dignitas Romani imperii, ut in tenebris erroris incedmiser, et meditata diu reserare festina, ne indignata deorum maiestas aut celesti fulmine te consumat aut vivum ad tartara mernimiter sustines, o cesar, prout pollicitus es et censurae imperiali condecet, non vereor nec titubo obiectioni tuae rationabiliter respondere. II 91 Dixisti enim melius esse michi cum plurimis iari. II 92 Nonne, si hoc equo ordine compensare velis, multo magis melius est michi cum mitibus humiliari et mori et post mortem cum deo in celo
Abbreviated transcription (Latin):
głam conseqͥ mereat᷑. Ecce enĩ sub obrtr
sacri modaminis pacifici pectoris ur̃i l
rebelli ⁊ nefario quodã georgio dedecu
nimiũ ueremur. ne indignati aut dis
aut pestiferã calamitatẽ ur̃o regno inis¬
ant. Ergo aut igne aut p̾cipicio pestii
ille ꝑeat : ut cęteri uidentes. fautorell
is flectere colla festinent. Tunc cesar mi¬
flãmatus ad huiꝰmodi suggestionẽ: as¬
logetico famine ita respondere curaus
Celicolȩ dii. celoꝵ sacra potestas. numi
ꝓ quoꝵ studuistis sic uigilare dignan
uob̾ cęlestia gaudia prestent. Et nos bͥi
est ÷ ex tunc uariis calamitatib uarise
cladib ꝑiclitari cepimꝰ. Hȩc gͦ scienteꝰ
modis om̃ib eos ueneremur: ⁊ xp̃ian
culturã penitꝰ de t̾ra eradicare curemil
uerũ ut factis magis qũa u̾bis hoc col¬
memꝰ. presentẽ contumac̾e georgiu qd
iterũq moneamꝰ: ne uideat᷑ inuistl¬
pescre. Si uͦ alit̾ egerit. ne ceteri lequace
aslint igns ferro. fame. ferar ietib auiĩ¬

Expanded text:
am consequi mereatur. II 78 Ecce etenim sub obtentu sacrae moderationis pacifici vestri pectoris de rebellione et nefario quodam Georgio dedecus nimium veremur, ne indignati aut cladem aut pestiferam calamitatem vestro regno iniciant. II 79 Ergo aut igne aut precipitio pestifer ille pereat, ut ceteri videntes fautoribus diis flectere colla festinent». II 80 Tunc cesar inflammatus ad huiuscemodi suggestionem apologetico famine ita respondere curavit:II 81 «Celicolae dii, celorum sacra potestas,Numine pro quorum studuistis sic vigilare,Dignanter vobis celestia gaudia prestentEt nos, dum est, ex tunc variis calamitatibus variisque cladibus periclitari cepimus; haec ergo scientes modis omnibus eos veneremur et christianam culturam penitus de terra eradicare curemus. II 83 Verum, ut factis magis quam verbis hoc confirmemus, presentem contumacem Georgium, qui iterumque moneamus, ne videatur invitero aliter egerit, ne ceteri sequaces existant,Igne, ferro, fame, ferarum rictibus atris,
Abbreviated transcription (Latin):
sacͥficiã immosare. Cõmotã ẽ ad hoc unqu̾¬
sa gentilitas: clamantes ⁊ insultantes. Qs
maior apolline qͥ corda feirea ẽdomat. et
georgiꝰ ait. Om̃is qͣrela om̃isq intentio cuiꝰ¬
libet rei tam diu exagitat᷑. ⁊ scrupulũ m̃tis
ipsa cognoscit᷑. sapienda ⁊ compͥmenda est

Expanded text:
sacrificia immolare. II 103 Commota est ad hoc univesacrificia immolare. II 103 Commota est ad hoc universa gentilitas clamantes et insultantes: «Quis est maior Apolline, qui corda ferrea edomat et dGeorgius ait: «Omnis querela omnisque intentio cuiuslibet rei tamdiu exagitatur et scrupulum mentis ipsa cognoscitur, sopienda et comprimenda est
Abbreviated transcription (Latin):
ad quirendo: ⁊ ñ saciam᷑ qͣsi nõ relinqͦndo.
Inde qd̾ decepti homines sicuti uos relicto
⁊ oblito uero deo factore celi ⁊ t̾re. in uari¬
as ac nefandas tͣnsierunt culturas: ita ut
homines sceleratos ⁊ exanimes tanqũa deoᷤ
ñ imitandũ. sicuti uos agitis ⁊ alios agere
compellitis . ẜ om̃ia nãq ille ẽ imitandus
⁊ adorandꝰ. qui celitꝰ a patre missus oꝑante
sp̃u sc̃o ex matre uirgine natus ds ⁊ hõo
mundo enituit: quatenꝰ genꝰ humanum
diaboli calliditate deceptũ. mirabilit̾ ad
dei cultura ꝑduceret. Hȩc ẽ discordia illa
qua totus mundꝰ exagitatus suꝑ xͥ cultoreᷤ
aut oC celesti fulmine consumãt. aut
unuos inferi demergant ad ignẽ: ꝓperemũᷤ
si complacet ad templa illoꝵ. ut exꝑimẽto
cernentib qͣntũ dnumitasieoꝵ uiteat: dic
cȩsar gauisus ẽ gaudio magno. ⁊ c̃epit ex¬
hortari ⁊ comon̾e magnates ut ꝓficisceren¬
tur ad templũ apollin̾is⁊ uidere xͥ militẽ

Expanded text:
acquirendo et non satiamur, quasi non relinquendo; inde est, quod decepti homines sicuti vos, relicto et oblito vero deo factore celi et terrae, in varias ac nefandas transierunt culturas, ita ut homines sceleratos et exanimes tamquam deos non imitandum, sicuti vos agitis et alios agere compellitis. II 98 Per omnia namque ille est imitandus et adorandus, qui celitus a patre missus, operante spiritu sancto, ex virgine matre deus et homo mundo enituit, quatenus genus humanum diaboli calliditate deceptum mirabiliter ad dei culturam perduceret. II 99 Haec est discordia illa, de qua totus mundus exagitatus super Christi cultores aut celesti fulmine consumant aut vivos inferi demergant ad ignes, properemus, si complacet, ad templa illorum, ut experimento cernentes, quantum divinitas eorum niteat, dictcesar gavisus est gaudio magno et cepit exhortari et commonere magnates, ut proficiscerentur ad templum Apollinis videre Christi militem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑialib infulis redimitũ: neqͥter ⁊ indis¬
cusse dehonestari. Et reuera fas imꝑat
sacrate legis: nefaria minime cuiq inge
gle complacet : nõ mei decoris. s is
nitatis. ñ abnego equidẽ s confiten
sc̃ãm fidẽ toto m̃tis amore amplecti
mortuos suscitans beata uiuere faci¬
uita. Qua ratione aũt hanc pestisti
ẽẽ dicitis: ignoro. Cui cȩsar inqͥt. Sic
polliciti sumꝰ equitatis censura obmu
complacet tͥ usq ad calcem uere asi¬

Expanded text:
perialibus infulis redimitum nequiter et indisperialibus infulis redimitum nequiter et indiscusse dehonestari, et revera fas imperat sacratae legis nefaria minime cuique inge complacet, non mei decoris sed vesstianitatis, non abnego equidem sed profiteor sanctam fidem toto mentis amore amplecti mortuos resuscitans beata vita vivere facit; qua ratione autem hanc pestiferam esse dicitis, ignoro» II 36 Cui cesar inquit: «Sicut polliciti sumus et equitatis censurae optime complacet, usque ad calcem verae ass
Abbreviated transcription (Latin):
nomine callide pͥmũ ꝑimentes. postmo¬
dũ om̃s illiꝰ sequaces: sine aliqͦ contradicti¬
one impia seueritate trucidart̃. S mirã
da uirtꝰ: mira ⁊ in conp̾hensibilis. Quanto
magis xp̃i nom̃ delere cupiebant: tanto
magis ꝑ sc̃oꝵ martyrũ triũphales uicto¬
rias ad syderea culmina exaltabat᷑. Et me¬
rito. Sic enĩ ꝑ omĩa. sic condecebat. ut hu¬
mana suꝑbia cassaret᷑ : ⁊ mysteriũ diuie
efficatie exaltaret᷑. Interea conuocato ad
se beato georgio. cȩsar modeste illũ pri¬
fidei ñ mediocrit̾ ẽẽ refertũ: adeo ut ñ
solũ. modo tͥ tuaᷤ sufficiant. s etiã pleros¬
q uretire exinde ñ reuerearis. Quibus
auditis. fidẽ penitꝰ nõ dedimꝰ. ꝓ eo scili¬
cet qd̃ te ⁊ nobili ꝓsapia exortum: ⁊ nr̃e
miliciȩ deuotũ militẽ scimꝰ. Ergo ex tuo
ore aut reformatũ aut improbatũ esse
cognoscere satagimꝰ. Nec enĩ condecet im¬

Expanded text:
nomine, callide primum perimentes postmonomine, callide primum perimentes postmodum omnes illius sequaces sine aliqua contradictione impia severitate trucidarunt. II 27 Sed mira dei virtus, mira et incomprehensibilis!, quanto magis Christi nomen delere cupiebant, tanto magis per sanctorum martyrum triumphales victorias ad siderea culmina exaltabatur; et merito: sic etenim per omnia, sic condecebat, ut humana superbia quassaretur et mysteria divinae efficaciae exaltarentur. II 28 Interea, convocato ad se beato Georgio, cesar modeste illum prifidei non mediocriter esse refertum, adeo ut non solummodo tibi tua sufficiant sed etiam plerosque irretire exinde non verearis. II 30 Quibus auditis, fidem penitus non dedimus, pro eo scilicet quod te et nobili prosapia exortum et nostrae militiae devotum militem scimus; ergo ex tuo ore aut reformatum aut improbatum te cognoscere satagimus. II 31 Nec enim condecet im
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ in talib ꝑiculis agendũ est: ad cuiꝰ
respondens aiebat. Honne ad illiꝰ qui di¬
xit. siuis ꝑfectus ẽẽ uade ⁊ uende om̃ia
siliatore nemo melior.⁊ illiꝰ consilio ni¬
chil utiliꝰ rumpamꝰ nexus cupiditatis..
qͥb uretui sumꝰ: ⁊ nosmet ipsos dignã
ꝓperans. omuĩa sua pauꝑib erogauit. Ac
aeinde in publico egressus: cepit contra
ethnicos repugnare ⁊ dicere. Cessate o mi¬
seri. cessate talia nefanda patrare. in qͥb
corda sub ebitudine mortis posita corro¬
horata s̃: cernentes se inuictissimũ ha¬
bere doctorẽ. ⁊ theorica ratione ethnicoꝵ
mino iã p̾parabat᷑. dũ eiꝰ prȩdicatio longe
lateq flagraret: tandẽ diabolico instinctu
diocletiano cesari nũtiatũ ẽ. Quo audito
ñ mediocrit contristatus est: uł qr tͥbuna¬
tus officio ad modũ famosus erat. uł quia
xp̃ianũ nom̃ audire nimis odio habebat.
Et reuera hii duo p̾dicti cesares: supͣ mo
fatũ pontificẽ romane sedis marcellinũ

Expanded text:
ergo in talibus periculis agendum est, ad cuiusrespondens aiebat: «Nonne ad illius, qui dixit “Si vis perfectus esse, vende omniasiliatore nemo melior et illius consilio nichil utilius, rumpamus nexus cupiditatis, quibus irretiti sumus, et nosmetipsos dignam preparans omnia sua pauperibus erogavit, ac deinde in publico egressus cepit contra ethnicos repugnare ac dicere: II 21 «Cessate, o miseri, cessate talia nefanda patrare, quibus dcorda sub ebitudine mortis posita corroborata sunt cernentes se invictissimum habere ductorem, theologica ratione ethnicorumino iam parabatur, dum eius predicatio longe lateque flagraret, tandem diabolico instinctu Dioclitiano cesari nuntiatum est; quo audito, non mediocriter contristatus est, vel quia tribunatus officio ammodum famosus erat, vel quia christianum nomen audire nimis odio habebat. II 25 Et re vera hii duo predicti cesares supra modephatum pontificem Romanae sedis, Marcellinum
Abbreviated transcription (Latin):
A cuiꝰ obitũ tenebre facte s̃: petre scissȩ¬
÷ i monum̃ta aꝑta s̃: mortuiꝰ resuscitati.
i ad inferos descendeñ om̃s iustos cum
ptoplausto eiq coniuge inde extͣhens:
id cli gaudia secũ ꝑduxit. Qui etiã de¬
nuo in fine scłi glosuis adueniens. iudicatu¬

Expanded text:
nebrae factae sunt, petrae scissae, monumenta aperta, mortui resuscitati sunt, et ad inferos descendens omnes iustos cum protoplasto eiusque coniuge inde extrahens ad celi gaudia secum perduxit. II 45 Qui etiam denuo in fine seculi gloriosus adveniens iudicatu
Abbreviated transcription (Latin):
ib incirnatione dñi fere ducentesimo
nonagesimo: residente in urbe roma
marcellino sũmo pontifice ⁊ unqu̾sali
ehitudo m̃tis cȩcidit suꝑ om̃s. ut ne¬
mo auderet se palam xp̃icolã confite¬
ni ades ut plurimi eligerent ĩ mõtib
uta cũ bestiis ducere: quã xp̃ianam
fid̃e supplicia uerendo negaraent. Co
tpre quo talia gerebant᷑. erat quidã
ur nobilis genere in eadẽ ꝓuitia ca¬
padotia nomine georgius: ex cuitate
mellena. tribunatꝰ officium gerens.
ei nomme scilicet illustriũ ꝓpugna¬
latine t̾re cultor dicit᷑ ꝑ scãm p̾dicatio¬
ne. ꝑ diumi eloquii meditationẽ. de
trenis cordib infidelitatis sentes euel¬
lens ⁊ celestia semina inserens: cepit
deo deuotus existere. ⁊ totã fiduciam
in agone sc̃e religionis habe. quatenꝰ
manifesto triũpho agonit̾eta existens:
deseuire cerneret. nec qͥs quam
existeret qͥ ardore fidei ꝓpugna¬
tor adesset: ex intimo pectore tra
hens longa suspiria. erexit se contͣ se.

Expanded text:
b incarnatione domini fere ducentesimo nonagesimo primo, residente in urbe Roma Marcellino summo pontifice et universali ebitudo mentis cecidit super omnes, ut nemo auderet se palam christicolam confiteri, adeo ut plurimi eligerent in montibus vitam cum bestiis ducere quam christianam fidem supplicia verendo negare. II 11 Eo etenim tempore, quo talia gerebantur, erat quidam vir nobilis genere in eadem provincia Cappadocia, nomine Georgius, ex civitate Mellena tribunatus officium gerens, ex numero scilicet illustrium propugnaLatine autem ‘Terrae cultor’ dicitur, per sanctam predicationem, per divini eloquii meditationem de terrenis cordibus infidelitatis sentes evellens et celestia in eis semina inserens, cepit deo devotus existere et totam fiduciam in agone sanctae religionis habere, quatenus manifesto triumpho agonitheta existens vdesevire cerneret, nec quisquam existeret, qui ardore fidei propugnator adesset, ex intimo pectore longa trahens suspiria erexit se contra se
Abbreviated transcription (Latin):
priꝰ ñ admiraris in effabilit̾ illũ ex us¬
gine natũ. uirgine pariente uirgine
ꝑmanente : Cuiꝰ natiuitatẽ angłi an
nũtiauert̃ gaudentes.⁊ canentes gła
in excelsis deo. ⁊ in t̾ra pax hominib

Expanded text:
prius non ammiraris ineffabiliter illum ex virgine natum, virgine pariente virgine permanente, cuius nativitatem angeli nuntiaverunt gaudentes et canentes “Gloria in excelsis deo et in terra pax homini
Abbreviated transcription (Latin):
p̾cipimꝰ. suademꝰ. admonemꝰ. ut qͣnte mi¬
gis eos ꝓpicios habere cupitis: tantomas
una nob̾cũ om̃i nisu om̃iq conamine
m̃tis. ꝓ eoꝵ honorificentia uigiletiꝰ. ma
n nefandoꝵ xp̃icolaꝵ culturã sagaciter extrr¬
atids. qͥ i palam eos infamare ñi metuuntur.
su q niba crucifixũ ⁊ am̃ uenerari nituntur.
E ubicũq reꝑti fuerint. remora oñ
acalione sine aliqua miseratione sacͥ¬
siat compellantur. a ioqͥn atrocisi i¬
nis iradant᷑ penuis: flammaꝵq combu

Expanded text:
precipimus, suademus, monemus ut, quanto maprecipimus, suademus, monemus ut, quanto magis eos propitiatos habere cupitis, tanto magis una nobiscum omni nisu omnique conamine mentis pro illorum honorificentia vigiletis, ma nefandorum christicolarum culturam sagaciter extirpando, qui et palam eos infamare non metuunt et alium quemdam crucifixum ut deum venerari nituntur. ut, ubicumque reperti fuerint, remota omni occasione, sine aliqua miseratione sacrificare compellantur, alioquin atrocissimis tradantur penis, flammarum combu
Abbreviated transcription (Latin):
sua sca p̾sentia ⁊ glosi
carnatione mũbũ nsd¬
re atq ulummare digi¬
tus ẽ: ac deinde uictor ab inferis.
surgens. cũ nr̃ȩ carnis substantu.
celũ exaltatus ẽ: plurimi rega.
deridentes: fidẽ sc̃e tͥnitatis ad n¬
chilũ deducere gestiebant. Ex quoꝵ
pio collegio tanquã de faretra sathan
ꝓ dientes: diocletianꝰ ⁊ maximianꝰ imn¬
atores augusti. diu̾sis machinationis
diu̾sis minis ⁊ suasionibꝰ: mille medi
xp̃icolas excruciare cȩꝑunt. Confident
int̾ uaria ⁊ innumerabilia genera a¬
mentoꝵ uidelicet. ut qͦs p̾miis flecct
sceleris inueniret᷑ ignarus : ꝑ unqu̾sal
ni sui ꝓuitias decretales apices desiu¬
magnatib consulib p̾fectis atq tͥbumm
omnib q ppłis nr̃e dicioni fauentibus
uota salutis. Sagacissimo ur̃o ingeni
ac toto mũdo ia notũ ẽ qd̃ diuine don¬
tiȩ altithrono ioui. ac sacris numinib
complacuisset in toto orbe t̾raꝵ romi
tudinis illud exaltare dignati s̃: ut

Expanded text:
sancta presentia et gloriosa incarnatione mundum visitare atque illuminare dignatus est, ac deinde victor ab inferis resurgens cum nostrae carnis substantia in celum exaltatus est, plurimi reges deridentes fidem sanctae trinitatis ad nichilum deducere gestiebant. II 2 Ex quorum impio collegio tamquam de faretra Sathanae prodientes Dioclitianus et Maximianus diversis machinationibus, diversis minis et suasie ceperunt, conficientes interim varia et intollerabilia genera tormentorum videlicet ut, quos premiis flectere sceleris inveniretur ignarus, per universas regni sui provincias decretales apices destinmagnatibus, consulibus, prefectis atque tribunis omnibusque populis nostrae dicioni faventibus, vota salutis. II 5 Sagacissimo vestro ingenio ac pene toto mundo iam notum est, quod divinae clementiae althitroni Iovis ac sacris numinibus complacuisset in toto orbe terrarum Rotatis ita illud exaltare dignati sunt, u
Abbreviated transcription (Latin):
iraculum laudabile brosio.¬
canite om̃s ppłi : qd̃ datũ
ẽ eccłȩ. fluctuanti in scło.
Ambrosium uatẽ magnũ prȩdestinatũ
a deo: tp̃re quo diabolus federauerat
redemit sanguine. direxit uirũ incli¬
tũ: ut airiũ destrueret. Infulas dũ ge¬
rit scłi. acqͥsiuit paradisi. iusq dũ por¬
tat gladii: suscepit eugłii. Misterium in¬
cognitũ. altissimꝰ qd̃ nouerat. nõdũ ab¬
lutus lauachro: iam pontifex eligit᷑. In¬
gressus ẽ eccłam plebẽ sedare turbidam.
cunctoꝵ ora conclamant. ãbrosium ep̃m.
dirii tunc ꝑfidia. purgat᷑ de eccła. cuncta
concrepant agnina. nec desunt xͥ mun̾a.
Nox tetͣ cedit lumini. confundunt᷑ heretici.
adest tantũ piissimꝰ. qui purget mẽtes in¬
fidas. Uirtus ex alto data ẽ ambrosio in bap¬
tismo. statimq ut renatus ẽ cepit fugare
demones. Suscepit is eccłam. gub̃nauit in¬
trepidꝰ. confessor ẽẽ meruit: dũ airianis
non cedit. Explicit.¬

Expanded text:
iraculum laudabile Canite, omnes populi, Quod datum est Ecclesiae Fluctuanti in saeculo. Ambrosium vatem magnum, Praedestinatum a Deo, Tempore quo diabolus Foedaverat redemit sanguine, Direxit virum inclytum Ut Arium destrueret. Infulas dum gerit saeculi Acquisivit paradisi, Jus dum portat gladii Suscepit Evangelii. Mysterium incognitum, Altissimus quod noverat, Nondum ablutus lavacro Pontifex eligitur. Ingressus est ecclesiam Plebem sedare turbidam, Cunctorum ora conclamant Ambrosium episcopum. Arii tunc perfidia Purgatur de ecclesia, Cuncta concrepant agmina, Nec desunt Christi munera. Nox tetra cedat lumini, Confundantur haeretici, Adest piissimus, Qui purget mentes infidas. Virtus ex alto data est Ambrosio in baptismate. Nam statim ut renatus est Coepit fugare daemones. Suscepit is Ecclesiam Gubernavit intrepidus, Confessor esse meruit, Dum Arianis non cedit. Glori
Abbreviated transcription (Latin):
nerat. Obsecratꝰ ẽ pͥmo scriptis imꝑatorẽ
misso diacono. Postea uͦ qua directus est
ioħes tunc tͥbunꝰ ⁊ notariꝰ. qͥ nunc p̾fectꝰ
ẽ: ad tuicionẽ eoꝵ qͥ ad eccłam confuge¬

Expanded text:
nerat. Obsecratus est primo scriptis imperatorem nerat. Obsecratus est primo scriptis imperatorem misso diacono : post ea vero quam directus est Johannes tunc tribunus et notarius, qui nunc praefectus est, ad tuitionem eo
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ sortẽ iustoꝵ: ne: extenđent iusti ad ini¬
qͥtates manꝰ suas. Promiserat eñi arbogasteᷤᷤ
tunc comes ⁊ fabianꝰ p̾fectus de mediolano
egredientes. cũ uictores reu̾tissent: stabulũ
se ẽẽ facturos in basilicaᷤ mediolanẽsis. atq
clericos sub armis ꝓbaturos. S miserandi
homines cũ demonib suis male creduli
sũt : ⁊ aꝑiunt os suum in blasphemiam
ad dm̃. spem sibi uictoriȩ ad emert̃. Causa
aũt comotionis hȩc fuit: qr munera i¬
ꝑatoris qͥ se sacrilegio cõmiscuerat. ab
ȩccł̃a respuebant᷑: nec orandi illi cũ ȩccła
societas tribuebat᷑. S dñs qͥ eccłam suã
tueri consueuit. de cęlo iaculatus ẽ iudi¬
qũ: atq omnẽ uictoriã ad religiosũ im¬
ꝑatorẽ tͣnstulit theodosiũ. Extincto itaq
eugenio satellitib q eiꝰ: cũ scripta acciꝑ¬
et imꝑatoris. ñ illi alia cura maior fuit:
quã ut ꝓhis int̾ueniret qͦs reatus mue¬

Expanded text:
super sortem justorum, ne extenderent justi ad inisuper sortem justorum, ne extenderent justi ad iniquitates manus suas . Promiserat enim Arbogastes tunc comes, et Flavianus praefectus Mediolano egredientes, cum victores reversi essent, stabulum se esse facturos in basilica ecclesiae Mediolanensis atque clericos sub armis probaturos: sed miserandi homines cum daemonibus suis male creduli sunt, et aperiunt os suum in blasphemiam apud Deum, spem sibi victoriae ademerunt. Causa autem commotionis haec fuit, quia munera imperatoris qui se sacrilegio miscuerat, ab Ecclesia respuebatur, nec orandi illi cum Ecclesia societas tribuebatur. Sed Dominus qui Ecclesiam suam tueri consuevit, de coelo jaculatus est judicium, atque omnem victoriam ad religiosum imperatorem transtulit Theodosium. Exstincto itaque Eugenio satellitibusque ejus, cum scripta acciperet imperatoris, non illi alia cura major fuit quam ut pro iis interveniret, quos reatus inve
Abbreviated transcription (Latin):
comes adu̾sum gent̾ẽ suã hoc ẽ francorũ
bellũ parauit. atq pugnãdo ñ paruã mul¬
titudinẽ manu fudit: cũ residuis uͭ pacẽ
firmauit. s cũ in conuiio a regib gẽtis
suȩ int̾rogaret᷑ utrũ sciret ambrosiũ: ⁊
respondisset nosse se urũ ⁊ diligi ab eo.
atq freqͥnter cũ illo conunari solitũ: au¬
diuit. Ideo uincis om̃s. qr ab illo uiro dili¬
geris qͥ dicit soli sta: ⁊ stat. Qd̃ ego ideo
posui. ut cuiꝰ famȩ fuerit uir sc̃s etiã a¬
pud barbaras gentes: legentes agnoscãt.
Nã ⁊ nos id refeͣnte uiuere quõdã arbo¬
gastis admodũ religioso cognouimꝰ: qui
tunc int̾fuit. Erat enĩ in ip̃re quo hȩc lo¬
quebant᷑: uini minister. Profectus itaq
sac̾dos de tusciȩ partib mediolanũ reu̾ti¬
tur: iã inde egresso eugenio contͣ theo¬
p̾stolabañtus aduentũ: securus de dei po¬
tentia qd̃ nõ traderet credentẽ in se homi¬
nib iniustis. nec relinquęret uirgã pc̃coꝵ

Expanded text:
comes adversum gentem suam, hoc est, Francorum, bellum paravit, atque pugnando non parvam multitudinem manu fudit, cum residuis vero pacem firmavit. Sed cum in convivio a regibus gentis suae interrogaretur, utrum sciret Ambrosium; et respondisset nosse se virum, et diligi ab eo, atque frequenter cum illo convivari solitum, audivit: Ideo vincis, Comes, quia ab illo viro diligeris, qui dicit soli: Sta, et stat. Quod ego ideo posui, ut cujus famae fuerit vir sanctus etiam apud barbaras gentes, legentes agnoscant. Nam et nos, referente juvene quodam Arbogastis admodum religioso, cognovimus, qui tunc interfuit; erat enim in tempore, quo haec loquebantur, vini minister. 31. Profectus itaque Sacerdos de Tusciae partibus Mediolanum revertitur, jam inde egresso Eugenio contra Theopraestolabatur adventum, securus de Dei potentia quod non traderet credentem in se hominibus injustis, nec relinqueret virgam peccatorum
Abbreviated transcription (Latin):
minui potest. Magis magisq in crescn
in hominibꝰ: ⁊ maxime in his qͥ in pote¬
statib erant constituti : ita ut int̾uenai¬
di illi apud illos gͣuissimꝰ labor eẽt: qui
omĩa p̾cio distrahebant᷑. Quȩ res primi
omne malũ inuexit italiȩ: ⁊ ex inde oñ
uergunt᷑ in peiꝰ. Et qͥd dicã si in huiꝰm

Expanded text:
minui potest, magis magisque increscere minui potest, magis magisque increscere in hominibus, et maxime in iis qui in potestatibus erant constituti; ita ut interveniendi illi apud illos gravissimus labor esset, quia omnia pretio distrahebantur. Quae res primo omne malum invexit Italiae, et exinde omnia verguntur in pejus. Et quid dicam, si in
Abbreviated transcription (Latin):
faciat pęnitenda. Humiliet etiã animã
dimissũ ẽ peccatũ tuũ: humilior facis
ẽ in em̃dationẽ peccati. ita ut ꝙnere
panẽ manducaret: ⁊ potũ fuũ cũ fidoi
misceret. flebat etiã amarissime. que¬
enscũq forte nũtiatũ ei fuerat de cinq̃¬
cũq scĩ obitu sac̃dotis: in tantũ ut nõ
illũ consolari uiderem᷑ ignorantes pũ
affectũ uiri: nec qua ratione ita flent
intelligentes. Quio ille huiꝰ modi respi¬
sũ reddebat ñ se flere qr recesserat qu
fuerat mortuus nũtiatꝰ. s qr se p̾ces
rat. uł qr difficile eẽt inuenire uirũ:
sũmo sacerdotio dignꝰ haberet᷑. Ip̃se aũt
de sua morte ante p̾dixit qd̃ usq ad pa¬
cha nob̾cũ futurus eẽt. Qd̃ quidẽ meni¬
it dm̃ obsecrando: qͦ maturius hinc lli¬
raret᷑. Ingͤmiscebat enĩ uehement̃. cun
uideret radicẽ omniũ maloꝵ auaricua
pullulare : quȩ neq copia neq inopu

Expanded text:
faciat poenitenda, humiliet etiam animam faciat poenitenda, humiliet etiam animam Dimissum est peccatum tuum ; humilior factus est in emendatione peccati, ita ut cinerem sicut panem manducaret et potum suum cum fletu misceret . 40. Flebat etiam amarissime quotiescumque forte nuntiatum illi fuerat de cujuscumque sancti obitu sacerdotis, in tantum ut nos illum consolari niteremur, ignorantes pium affectum viri, nec qua ratione ita fleret intelligentes. Quibus ille hujusmodi responsum reddebat: Non se flere, quia recesserat, qui fuerat mortrat, vel quia difficile esset invenire virum, qui summo sacerdotio dignus haberetur. Ipse autem de sua morte ante praedixit quod usque ad pascha nobiscum futurus esset: quod quidem meruit Dominum obsecrando, quo maturius hinc liberaretur. 41. Ingemiscebat enim vehementer cum videret radicem omnium malorum avaritiam pullulare, quae neque copia neque inopia
Abbreviated transcription (Latin):
cũ flentibꝰ. Si quidẽ quotienscũq illi
aliqͥs ob ꝑcipiendã pęnitentiã lapsus suoᷤᷤ
confessus eẽt. ita flebat: ut ⁊ illũ flere
compelleret. Uidebat᷑ eñĩ sibi cũ iacente
iacere. Causas aũt criminũ qͥs illi confi¬
tebant᷑: nulli nͥ dño soli apud quẽ int̾¬
cedebat loquebat᷑. Bonũ relinqͦns exem¬
apud dm̃ sint : magis quã accusatores
qr ipse sui accusator ẽ. Nec exspectat accu¬
satorẽ. s p̾uenit confitendo ut suũ alle¬
uet ipse delictũ: nec habeat qd̃ adu̾sariꝰ
criminet᷑. Ideo scriptura dicit. Iustus. in
pͥncipio sermonis accusator ẽ sui. uocem
enĩ eripit adu̾sario. ⁊ qͣsi dentes qͦsdam¬
paratos ad prȩdã criminatoris infesti. pec¬
catoꝵ suoꝵ confessione confringit: dan
honorẽ deo cui nuda s̃ omĩa. ⁊ qͥ uult
uitã magis pcc̃oris : qua mortẽ. Nã ipsi
penitenti ñ sufficit sola confessio. nͥ subse¬
quat᷑ emendatio facti: ut penitens nõ

Expanded text:
um flentibus ; siquidem quotiescumque illi aliquis ob percipiendam poenitentiam lapsus suos confessus esset, ita flebat, ut et illum flere compelleret; videbatur enim sibi cum jacente jacere. Causas autem criminum quae illi confitebatur, nulli nisi Domino soli, apud quem intercedebat, loquebatur; bonum relinquens exemapud Deum magis sint, quam accusatores haritas est; quia ipse sui accusator est, nec exspectat accusatorem, sed praevenit; ut confitendo suum allevet ipse delictum; ne habeat quod adversarius criminetur. ideoque scriptura tibi dicit: iustus in principio sermonis accusator est sui; uocem enim eripit aduersario et quasi dentes qparatos ad praedam criminationis infestae peccatorum suorum confessione confringit, dans honorem Deo, cui nuda sunt omnia , et qui vult vitam magis peccatoris quam mortem . Nam et ipsi poenitenti non sufficit sola confessio, nisi subsequatur emendatio facti; ut poenitens non
Abbreviated transcription (Latin):
oratũ isset. Cognouimꝰ tam̃ a custodibus
loci illiꝰ. qd a parentib illis traditũ sit:
ñ discedere de loco illo ꝑ omnẽ genera¬
tionẽ ⁊ ꝓieniẽ suoꝵ : eo qd̾ thesauri ma¬
gni in eodem loco positi eẽnt. Et uere
magni thesauri: quos ñ erugo nec u
nea exterminat. neq fures effodiunt

Expanded text:
oratum isset. Cognovimus tamen a custodibus oratum isset. Cognovimus tamen a custodibus loci ipsius, quod a parentibus suis illis traditum sit, non discedere de loco illo per omnem generationem et progeniem suorum; eo quod thesauri magni in eodem loco positi essent. Et vere magni thesauri, quos non aerugo, neque tinea exterminat, neque fures effodiunt
Abbreviated transcription (Latin):
uno die p̾cessit imꝑatorẽ. Nec dni cͥene¬
tissimȩ memoriȩ theodosiꝰ imꝑator sues¬
tis filuis in ȩccła ⁊ traditis sacerdot in hu
luce fuit. Post cuiꝰ obitũ : fere triennum
suꝑuirit. Quo in tp̃re sc̃ĩ nazarii martos
corpꝰ qd̃ erat in orto positũ extͣ quitaten
iacebat corpꝰ martyris qͥ qͣndo sit pasis
usq in hodiernũ diẽ scire nõ possumus.
sangͥnem martyris ita recentẽ: qͣsi eadt
die fuisset effusus. Caput etiã ipsiꝰ qd̾ ab
impiis fuerat abscisũ. ita integrũ atq n¬
corruptũ cũ capillis capitis atq barba:
ut nob̃ uideret᷑ eodẽ tp̃re qͦ leuabat᷑. lo.¬
tũ atq compositũ in sepulchro & qͥd m¬
misit. qd̃ capillus de capite eoꝵ ñ ꝑinit
aromatũ uinceret suauitatẽ. Leuato cn
ad scm̃ celsũ martyrẽ qͥ in eodẽ orto posi¬
tus erat : cũ scõ sacerdote ad orationem
ꝑreximꝰ. Nunꝗͣ tam̃ illũ antea orasse i
dos ad locũ ad qu̾ȩ nunquã antea fuerdi

Expanded text:
ecessit imperatorem: nec diu clementissimae memoriae Theodosius imperator susceptis filiis in Ecclesia et traditis Sacerdoti, in hac luce fuit: post cujus obitum fere triennium supervixit. Quo in tempore sancti Nazarii martyris corpus, quod erat in horto positum extra civitatem, jacebat corpus martyris qui quando sit passus, usque in hodiernum scire non possumus sanguinem martyris ita recentem, quasi eodem die fuisset effusus. Caput etiam ipsius, quod ab impiis fuerat abscissum, ita integrum atque incorruptum cum capillis capitis atque barba, ut nobis videretur eodem tempore quo levabatur, lotum atque compositum in sepulcro. Et quid momisit, quod capillus de capite eorum non peraromatum vinceret suavitatem. 33. Quo lead sanctum Celsum martyrem, qui in eodem horto positus est, cum sancto Sacerdote ad orationem perreximus. Numquam tamen illum antea orasse in dos ad locum, ad quem numquam antea fuerat,
Abbreviated transcription (Latin):
brosio in resuirectionẽ uitȩ: quã cũ de¬
trahentib illi subire suppliciũ. qd̃ nul
nũ lus sapiens ñ declinat. Tuã prȩcor eti
ci am beatitudinẽ pater augustine. ut
ꝓ me humillimo ⁊ peccatore paulmo.
neris. ut qr in adipiscenda gr̃a cũ tan¬
to uiro ñ sum dignꝰ habere consortium.
adeptus meoꝵ ueniam pecatoꝵ. sit mͥ
premiũ fugisse supplicium. am̾. Hymnũ¬

Expanded text:
brosio in resurrectione vitae, quam cum debrosio in resurrectione vitae, quam cum detrahentibus illis subire supplicium, quod nullus sapiens non declinat. 56. Tuam etiam precor beatitudinem, pater Augustine, ut pro me humillimo peccatore Paulino neris; ut quia in adipiscenda gratia cum tanto viro non sum dignus habere consortium, adeptus meorum veniam peccatorum, sit mihi praemium fugisse supplicium.
Abbreviated transcription (Latin):
in qͦ erant nõnulli militares religiosi. de¬
traheret memoriȩ sacerdotis: asꝑnantibus
illis ⁊ deserentib lingu̾a nequã. subito
uulnere ꝑcussus gͣui: de eode loco in qͦ
iacebat alienis manib subleuatus. ĩ lectu¬
lum positus ẽ: atq inde ad sepulchrum
usq ꝑductus. In urbe etiã carthaginensi
cũ apud fortunatũ diaconũ fr̃em uenera¬
bilis uiri aurelii ep̃i ad conuiuiũ conue¬
nissem. una cũ uincentio colositano ep̃o.
Qd̃ ille de alio dictũ de se oraculũ: maturo
suo exitu comꝓbauit. Nã de eodẽ loco
in qͦ iacebat cũ subito uulnere ingenu es¬
set ꝑcussus. alienis manib ad lectum por¬
tatus ẽ: atq inde ad domũ in qͥ hospita¬
aderant: admirati s̃. Unde hortor ⁊ ob¬
secro omnẽ hominẽ qͥ hunc librũ lege¬
rit. ut imitet᷑ uitam uiri. laudet dei
gr̃am: declinet detrahentum linguas.
si uult magis consortiũ habere cũ am¬

Expanded text:
in quo erant nonnulli militares viri reliogiosi, dein quo erant nonnulli militares viri reliogiosi, detraheret memoriae Sacerdotis, adspernantibus illis et deserentibus linguam nequam, subito vulnere percussus gravi, de eodem loco in quo jacebat, alienis manibus sublatus, in lectulum positus est, atque inde ad sepulcrum usque perductus. In urbe etiam Carthaginensi, cum apud Fortunatum diaconum fratrem venerabilis viri Aurelii episcopi, ad convivium convenissem una cum Vincentio Colossitano episcopo, emorati: quod ille de alio dictum, de se oraculum maturo sui exitu comprobavit. Nam de eodem loco in quo jacebat, cum subito vulnere ingenti esset percussus, alienis manibus ad lectum usque portatus est, atque inde ad domum in iqua hospitaaderant, admirati sunt. 55. Unde hortor et obsecro omnem hominem, qui hunc librum legerit, ut imitetur vitam sancti viri, laudet Dei gratiam, et declinet detrahentium linguas; si vult magis consortium habere cum Am
Abbreviated transcription (Latin):
mine. cũ dep̃caret᷑ ut lumen reciꝑet: au¬
dierit ab eo. ꝑge mediolanũ. ⁊ occuire fra¬
ib meis qͥ illo uenturi s̃: designans.
diẽ. ⁊ recipies lumen. Erat enĩ uir ut ipse
asserebat de litore dalmateno. Nec se ante
uenisse in quitatẽ asserebat. qũã recto iti¬
nere reliquiis sc̃oꝵ occuirisset. nondum
uidens: s tacto loculo uidere cepisset.i:
his itaq decursis ñ arbitror gͣue uid̃.:
si paululũ ꝓmissi nr̃i metas excesserimꝰ:
ẽ completũ ẽẽ doceamꝰ. sedentẽ aduersuᷤᷤ
fr̃em suũ ⁊ detrahentẽ occulte: ꝑseqͣbar.
Et alibi. Noli diligere detrahere: ne era¬
diceris. Ut quicũq forte eiusmodi captũ
ẽ consuetudine. cũ legerit qualit̾ in his
qͥ sc̃õ uiro detrahere ausi s̃ fuerit uindi¬
catũ: ipse etiã in aliis emendet᷑. Igit᷑ do¬
natus quidã natione afer. prbr tam̃ ȩccł̃e
mediolanensis: cũ in conuiuio positus

Expanded text:
mine, cum deprecaretur ut lumen reciperet, aumine, cum deprecaretur ut lumen reciperet, audivit ab eo: Perge Mediolanum, et occurre fratribus meis, qui illo venturi sunt, designans diem, et recipies lumen. Erat enim vir, ut ipse asserebat, de littore Dalmatino, nec se ante venisse in civitatem asserebat priusquam recto itinere reliquiis sanctorum occurrisset, nondum videns: sed tacto loculo, videre coepisse. 53. His itaque decursis, non arbitror grave videri, si paululum promissi nostri metas excesserimus, est, completum esse doceamus: Sedentem adversus fratrem suum et detrahentem occulte, persequebar ; et alibi: Noli diligere detrahere, ne eradicemini ; ut quicumque forte hujusmodi captus est consuetudine, cum legerit qualiter in iis qui sancto viro detrahere ausi sunt, fuerit vindicatum, ipse etiam in aliis emendetur. 54. Igitur Donatus quidam natione Afer, presbyter tamen Ecclesiae Mediolanensis, cum in convivio positus,
Abbreviated transcription (Latin):
duĩ usitatione dignũ fuerat arbitratus.
aut ⁊ consũmauit. Nos tam̃ ea mediola¬
n positi: ipso mascezile referente cogno¬
umꝰ. Nam ⁊ in hac ꝓuintia in qͦ nunc po
ln scribimꝰ: plurimis hoc ipsũ retulit sa¬
codotib Quib etiã referentibꝰ. securius
inte nob̃ cognita: huic libro adiungere
thutrati sumus. Sisinnii etiã ⁊ alexãdri
mirarũ qͥ nr̃is tp̃ribꝰ hoc ẽ post obitũ
sc̃ ambrosii: in anauniȩ partib ꝑseqͥn¬
ib gentilib uiris. martyrii coronã ad¬
ma cũ deuotione susciꝑent. adueniente
quobã ceco ⁊ referente cognouimꝰ: qui
code tacto loculo in qͦ sc̃oꝵ reliqͥe porta¬
bint᷑ lumen recepit: qd̃ ꝑuisum noctis
udisset nauẽ appropinquare litori. in
qͥ erat multitudo albatoꝵ uiroꝵ. Quib
descendentib ad t̾ram. cũ unꝰ de turba p̾¬
caretur ut sciret qͥ eẽnt hii: audierit am¬
brosiũ eiusq consortes. Quo audito no¬

Expanded text:
quem visitatione dignum fuerat arbitratus, quem visitatione dignum fuerat arbitratus, avit et consummavit. Nos tamen ea Mediolani positi ipso Mascezele referente, cognovimus; nam et in hac provincia, in qua nunc positi haec scribimus, plurimis hoc ipsum retulit sacerdotibus, quibus etiam referentibus, securlus haec nobis cognita huic libro adjungere arbitrati sumus. 52. Sisinnii etiam et Alexandri martyrum, qui nostris temporibus, hoc est, post obitum sancti Ambrosii in Anauniae partibus, persequentibus gentilibus viris martyrii coronam adma cum devotione susciperemus, adveniente quodam caeco et referente cognovimus, qui eodem die tacto loculo, in quo sanctorum reliquiae portabantur, lumen recepit, quod per visum noctis vidisset navem appropinquantem littori, in qua erat multitudo albatorum virorum; quibus descendentibus ad terram, cum unum de turba precaretur, ut sciret qui essent ii viri, audierit, Ambrosium ejusque consortes. Quo audito no
Abbreviated transcription (Latin):
taturũ : freqͤnter ad altare qd̾ est in bu¬
silica ambrosiana. que ibidẽ ab ipso con¬
stituta est : uisum orare ipso scõ uiro si¬
cerdote z enobio referente didicimꝰ. In
eadem etiã domo in qua declinans cu¬
geniũ mansit. tp̃re quo radagaisus sup̃¬
dictam ciuitatẽ obsidebat : cũ ia de se
penitus desperassent uiri ciuitatis. ꝑ u
aust illis affuturam. Quo referente. i¬
ni anima s̃ erecti. Nam altero die adue¬
dit stilicone tunc comite cũ ecerelur.
odai ẽ de hoste inctoria. hec pansophia
aigiosa femina matre pueri pansophii
dsente: cognouimꝰ. Mas cezili etia de¬
ant de salute sua uł exercitus qũs du¬
diat contͣ gildonẽ. baculũ tenens ma¬
u in usu noctis apparuit. Atq cũ ꝓi
posueret᷑ ad pedes sc̃i uiri mascez il: ꝑcu¬
aens i tra senex baculo q regebat᷑ tercio
u ẽ ili spetie apparuerat: ait. hic. hic.
a. signans locũ. deditq intellectũ uiro:

Expanded text:
taturum, frequenter ad altare quod est in bataturum, frequenter ad altare quod est in basilica Ambrosiana, quae ibidem ab ipso constituta est, cerdote Zenobio referente, didicimus. In eadem etiam domo, in qua declinans Eugenium mansit, tempore quo Radagaisus supradictam civitatem obsidebat, cum jam de se penitus desperassent viri civitatis ipsiusalutem illis adfuturam. Quo referente, civium animi sunt erecti; nam altero die, adveniente Stilicone tunc comite cum exercitu, facta est de hostibus victoria. Haec Pansophia religiosa femina, matre pueri Pansophii referente, cognovimus. 51. Mascezeli etiam desperanti de salute sua, vel exercitus quem ductabat contra Gildonem, baculum tenens manu in visu noctis apparuit, atque cum pro volveretur ad pedes sancti viri Mascezel, percutiens terram senex baculo quo regebatur, tertio hac enim illi specie apparuerat ait: Hic, hic, hic, signans locum; deditque intellectum viro,
Abbreviated transcription (Latin):
eccła leuaretur. portandũ ad basilicam
ambrosianã in qua positũ ẽ: ita ibi l.¬
mon ũ turba damabat. se ab ilo torͥ
ut eiulatus eoꝵ feiri ñ posset. Que q
sacerdotis ñ solũ in illo loco uerũ cue
in plurimis ꝓumtiis usq in hodietũ
diẽ manet. Iactabant etiã turbe umi
ac mulierũ oraria uł semicincia su.
ut corpꝰ scĩ aliquatenꝰ ab ipsis contigos
Erat eñĩ exsequiaꝵ turba innumerabĩs
Maiore tam̃ gr̃a: ordo p̾cedebat eoꝵ qu¬
textus epłe loquit᷑ quȩ a successore enl
uenerabili uiro simpliciano suscepta i
de partib orientis ad ipsũ tanꝗͣ adhui
nob̾cũ uiuentẽ directa. quȩ nunc usq
mediolani habet᷑. in monasterio cuidi
nens illis manꝰ. Habet enĩ diẽ epła que
directa ẽ. Qua ꝑlecta. inuenimus dicn
ẽẽ : quo ille defunctus ẽ. Intra tusciam
etiã in quitate florentina. ubi nunc ur
rat se petentib illis. illos se sepius uisi¬

Expanded text:
s, de Ecclesia levaretur, portandum ad basilicam s, de Ecclesia levaretur, portandum ad basilicam Ambrosianam, in qua positus est, ita ibi daemonum turba clamabat se ab illo torqueri, ut ejulatus eorum ferri non possent. Quae gratia Sacerdotis non solum in illo laco, verum etiam in plur manet: jactabant etiam turbae virorum ac mulierum oraria, vel semicinctia sua, ut corpus Sancti aliquatenus ab ipsis contingeretur. Erat enim exsequiarum turba innumerabilismajore tamen gratia ordo praecedebat eotextus epistolae loquitur, quae a successore ejus venerabili viro Simpliciano suscepta est de partibus Orientis ad ipsum tamquam adhuc nobiscum viventem directa, quae nunc usque Mediolani habetur in monasterio quibunens illis manus; habet enim diem epistola quae directa est, qua lecta, invenimus illum diem esse, quo ille defunctus est. 50. Intra Tusciam etiam in civitate Florentina, ubi nunc vir rat se, petentibus illis, illos saepius visi
Abbreviated transcription (Latin):
lensis cũ in suꝑiora domꝰ se in quietẽ com¬
posuisset. tercio uocẽ uocantis se audiuit:
dicentisq sibi. Surge. festina: qr modo ẽ
recessurus. Qui descendens: obtulit sc̃o do¬
mini corpꝰ. Quo accepto. ubi glutiuit: e¬
misit sp̃m. Bonũ uiaticũ secũ ferens.
ut uͥtute esce anima refecta angłoꝵ nũc
consortio quoꝵ uita uixit in t̾ris: ⁊ heliȩ
societare lȩtet᷑. Quia ut helias nũquã re¬
gib uł ullis potestatibꝰ: ita ⁊ iste pro dei
timore loqui ueritus ẽ. Atq inde ad ȩc¬
cłam maiorẽ ante lucaña horã qua de¬
functus ẽ: corpꝰ ipsiꝰ portatũ ẽ. Ibiq ea¬
dẽ fuit nocte. qua uigilamꝰ in pascha. Qũe
plurimi infantes baptizati cũ a fonte ue¬
nirent uiderunt. ita ut aliqui sedentẽ ĩ
cathedra uł tribunali dicerent: alii u̾o
ascerdentẽ suis parentib digito ostende¬
rent. Sr illis uidentib illi uidere f̃r

Expanded text:
lis cum in superioribus domus se ad quiescendum comlis cum in superioribus domus se ad quiescendum composuisset, tertio vocem vocantis se audivit, dicentisque sibi: Surge, festina, quia modo est recessurus. Qui descendens, obtulit sancto Domini corpus: quo accepto ubi glutivit, emisit spiritum, bonum viaticum secum ferens; ut in virtute escae anima refectior, angelorum nunc consortio, quorum vita vixit in terris, et Eliae societate laetetur; quia ut Elias numquam regibus vel ullis potestatibus, ita nec iste pro Dei timore loqui veritus est. 48. Atque inde ad Ecclesiam majorem antelucana hora qua defunctus est, corpus ipsius portatum est; ibique eadem fuit nocte, qua vigilavimus in pascha: quem plurimi infantes baptizati cum a fonte venirent, viderunt, ita ut aliqui sedentem in cathedra in tribunali dicerent, alii vero ambulantem suis parentibus digito ostenderent: sed illi videntes videre non
Abbreviated transcription (Latin):
illi successit in sac̾dotio: nͥ is quẽ ille bo¬
nũ senẽ trina uoce signauerat. Cui sipli¬
ciano. ueneriꝰ quȩ supͣ memorauimꝰ: suc¬
cessor fuit. Felix uero: nunc usq bononi¬
ensẽ regit ȩccłam. Castus aũt uł polemiꝰ
nutriti ab ambrosio. bone arboris boni
fructus: in eccła mediolanensi diaconii
fungunt᷑ officio. In eodẽ tam̃ loco in quo
iacebat sic̃ referente scõ basiliano ep̃o. lau¬
densis ȩcclȩ qͥ ab eodẽ audierat didicimus:
cũ oraret una cũ supͣdicto sacerdote. uide¬
rat dñm iħm aduenisse ad se ⁊ airidentẽ
sibi : nec multos post dies nob ablatus ẽ.
S eodẽ tpr̃e quo a nob migͣuit ad dñm.
ab hora circit̾ undecima diei usq ad illã
horam qua emisit sp̃m: expansis manib
in modũ crucis: orauit. Nos uͦ labia illiꝰ
moueri uidebamꝰ: uocẽ aũt ñ audieba¬
mus. Honoratus etiã sacerdos eccłȩ uercel¬

Expanded text:
illi successit in sacerdotium, nisi is quem ille boilli successit in sacerdotium, nisi is quem ille bonum senem trina voce signaverat. Cui Simpliciano Venerius, quem supra memoravimus, successor fuit: Felix vero nunc usque Bononiensem regit Ecclesiam: Castus autem et Polemius nutriti ab Ambrosio bonae arboris boni fructus, in Ecclesia Mediolanensi diaconii funguntur officio. 47. In eodem tamen loco in quo jacebat sicut referente sancto Bassiano episcopo Laudensis Ecclesiae, qui ab eodem audierat, didicimus cum oraret una cum supradicto sacerdote, viderat Dominum Jesum advenisse ad se, et arridentem sibi: nec multos post dies nobis ablatus est. Sed eodem tempore quo migravit ad Dominum, ab hora circiter undecima diei usque ad illam horam, in qua emisit spiritum, expansis manibus in modum crucis oravit: nos vero labia illius moveri videbamus, vocem autem non audiebamus. Honoratus etiam sacerdos Ecclesiae Vercel
Abbreviated transcription (Latin):
cinensi: incidit in ĩfirmitatẽ. Qũa cũ plu¬
rib dieb detineret᷑ in lectulo. comes stilico
dixisse fert᷑ : qd̃ tanto uiro recedente de
corpore. interitus immineret italiȩ. Unde
conuocatis ad se nobilib uiris illiꝰ cuita¬
tis. qͦs diligi a scõ sacerdote cognouerat:
teret a año cõmeatũ. Qd̃ ille ubi ab illiᷤᷤ
audiuit. respondit. Non ita int̾ uos uixi.
ut pudeat me uiuere. Nec timeo mori.
in extrema parte porticus in qua iacebat.
in uno positi. castus. polemius. uenerius.
⁊ felix. tunc diaconi: secũ tractarent. uo¬
ce ita repręssa ut uix inuicẽ se audirent:
qͥ post obitũ illiꝰ ep̃s ordinandꝰ eẽt. atq
de nomme sci loquerent᷑ simpliciani.
tanꝗͣ int̾esset tractatui. cũ longe posit
ab ipsis iaceret: approbans exclamauit
tercio. Senex .s: bonꝰ. Erat eñ simplicianꝰ.
euo maturus. Qua uoce audita: expaue¬
centes fugerunt. Defuncto tam̃ eo. ñ aliꝰ

Expanded text:
cinensi, incidit in infirmitatem, qua cum plucinensi, incidit in infirmitatem, qua cum plurimis diebus detineretur in lectulo, comes Stilico dixisse fertur quod, tanto viro recedente de corpore, interitus immineret Italiae. Unde convocatis ad se nobilibus viris illius civitatis, quos diligi a sancto Sacerdote cognoverat, teret a Domino commeatum. Quod ille ubi ab illis audivit, respondit: Non ita inter vos vixi, ut pudeat me vivere: nec timeo mori; tempus cum in extrema parte porticus in qua jacebat in uno positi Castus, Polemius, Venerius et Felix tunc diaconi secum tractarent voce ita pressa, ut vix se invicem audirent, quis post obitum illius episcopus ordinandus esse, atque cum de nomine sancti loquerentur Simpliciani, tamquam interesset tractatui, cum longe positus ab ipsis jaceret, approbans exclamavit tertio: Senex, sed bonus. Erat enim Simplicianus aevi maturus. Qua voce audita, expavescentes fugerunt; defuncto tamen eo, non alius
Abbreviated transcription (Latin):
questus ẽ. Qũȩ uir sc̃s cũ de ȩccła am¬
brosiana egredet᷑. requiri fecit: atq
ad se ꝑduci. Qũẽ cũ interrogasset ⁊ deprę¬
hendisset auctorẽ tanti flagicii: ait. Opor¬
tet illũ tradi in interitũ carnis: ne talia
aliqͥs in posterũ audeat admittere. Qũe
eodẽ mom̃to cũ adhuc sermo eẽt in ore
sacerdotis scĩ: sp̃s immũdus aireptũ dis¬
cerpere cȩpit. Quo uiso. ñ minimo timo¬
re repleti sumꝰ ⁊ admiratione. M ultos etiã
dieb ipsis uidimꝰ. imponente illo manus
nus ⁊ notarius qͥ ita pedũ dolore teneba¬
tur. ut raro in publico uideret᷑: cum ad
altare accessisset ut sacram̃ta ꝑciperet.
calcatusq casu a sacerdote exclamaret: au¬
diuit. Uade. ⁊ amodo saluus eris. Nec se
ampliꝰ doluisse pedes. tp̃re qͦ sc̃s sacerdos
de hac luce migͣuit: cũ lacrimis testabat᷑.
S post dies hos ordinato sacerdote ȩccłe ti¬

Expanded text:
questus est. Quem vir sanctus cum de basilica Amquestus est. Quem vir sanctus cum de basilica Ambrosiana egrederetur, requiri fecit, atque ad se perduci. Quem cum interrogasset, et deprehendisset auctorem tanti flagitii, ait: Oportet illum tradi satanae in interitum carnis, ne talia aliquis in posterum audeat admittere . Quem eodem momento cum adhuc sermo esset in ore Sacerdotis, spiritus immundus arreptum discerpere coepit: quo viso, non minimo timore repleti sumus et admiratione. Multos etiam diebus illis, imponente illo manus,no et notario, qui ita pedum dolore tenebatur, ut raro in publico videretur; cum ad altare accessisset, ut sacramenta perciperet, calcatusque casu a Sacerdote exclamasset, audivit: Vade, et amodo salvus eris. Nec se amplius doluisse pedes, tempore quo sanctus Sacerdos de hac luce migravit, lacrymis testabatur. 45. Sed post dies hos, ordinato sacerdote Ecclesiae Ti