comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
¶ ip̃. ⁊ .a .u. ad edictur Prefectus
egipti ñ pus deponit p̃fecturã.
et imꝑnĩ ꝗͣ ad similitudinẽ ꝓconsu¬
us iege sub augusto ei datũ ẽ. qͣm
asexand̾am ingressꝰ sit successoris er.
ucet inꝓu̾niciã uen̾it.⁊ ita manda¬
tis eiꝰ continetur. d effõ p̃sidis.
presidis gn̾ale ẽ eoq et ꝓcõsules
et legati cesaris. et omnes ꝓuincias
regentes licet senatores sint p̃sides

Expanded text:
into decimo ad edictum. Praefectus Aegypti non prius deponit praefecturam et imperium, quod ad similitudinem proconsulis lege sub Augusto ei datum est, quam Alexandriam ingressus sit successor eius, licet in prouinciam uenerit: et ita mandatis eius contpresidis generale est, eo quod et consules et legati cesaris et omnes provincias regentes, licet senatores presides
Abbreviated transcription (Latin):
ueluti eum q̃ ꝓuincie prez adire po¬
tis ⁊ cum hac adiectione is estimab̾
qͥd sit parciũ suaꝵ. ñ impoñ necc̃itaᷤᷤ
ꝓ consuli ⁊ iegato suscipiende cogniti¬
onis. q̃uis ñ sit adiectum. is estimabit.
quid sit parciũ suar̾ s estimare debet
utr̃ ipse cognoscat. an iudicem dare

Expanded text:
ire poteris' uel cum hac adiectione 'is aestimabit, quid sit partium suarum', non imponitur necessitas proconsuli uel legato suscipiendae cognitionis, quamuis non sit adiectum 'is aestimabit quid sit partium suarum': sed is aestimare debet, utrum ipse cognoscat an iudicem dare
Abbreviated transcription (Latin):
nores et ꝯsuetudiẽ que ret̾ obtinut
d̾are. e des sacras ⁊ oꝑa publica cͥcune
inspiciendi grã anfarta tectaq sint.
tan aliqua refectione indigeant. et
opꝰ fũit adcuratores adiuuandos dare.
¶Cũm plenissimꝰã aũ iurisdictionẽ
ꝓconsul h̃at. omniũ partes ꝗ rome
⁊ qĩ magistrãtꝰ. uł ex ordinẽ iusdñt:

Expanded text:
ores et consuetudinem quae retro optinuit dare. Aedes sacras et opera publica circumire inspiciendi gratia, an sarta tectaque sint uel an aliqua refectione indigeant, et opus fuerit, ad curatores adiuuandos dare. Cum plenissimam autem iurisdictionem proconsul habeat, omnium partes, qui Romae uel quasi magistratus uel extra ordinem i
Abbreviated transcription (Latin):
medioeres desicłia sua nõ ꝓferant.
quia au omnino ñ ad hibuer. au
minꝰ frequentes. neq in aliqua dig¬
nitate positis aduocatos sͥ prosperer.
aduocatos quoq petentib debeb̾ in¬
uas debilib ⁊ his qui sue m̃tis nõs
siquis eis petat. ł si nemo sit qui pe¬
tat ultro eis dare debeb̾it. s siquis
ꝑ potentiã adu̾sarii ñ inuenire se ad¬
uocatũ dicat. eq oꝑteb̃ ei ad uocatũ
dare. Cet̾m op̃pmmi aliq̃ ꝑadu̾sarii su

Expanded text:
mediocres desideria sua non proferant, qui aut omnino non adhibuerunt, aut minus frequentes neque in aliqua dignitate positos aduocatos sibi prospexerunt. Aduocatos quoque petentibus debebit inalias debilibus uel his, qui suae mentis non sunt, si quis eis petat: uel si nemo sit qui petat, ultro eis dare debebit. sed si qui per potentiam aduersarii non inuenire se aduocatum dicat, aeque oportebit ei aduocatum dare. ceterum opprimi aliquem per aduersarii su
Abbreviated transcription (Latin):
rus ⁊ antonimꝰ. Iumo rufino ꝓre¬
fecto ingilũ ita rescͥpser. insularios ⁊
eos qui negligent̃ ignes ap̃ se nũnt
potes fustib ⁊ flagest cecti iube. eosã
qui dolo fecisse incendiũ ꝯuncent
quid̾ ꝓ ꝯsinanã insignia ht̃. stati
itq urbem egress ⁊ potesfarẽ autem
dec̾ta es̃t.
statĩ qͣm urb̃ egressi fu̾nit iñt
uũsdictionẽ s nõ ꝯtentiosam. s uolũ¬
tariã ut ecce manuntti ap̃ eos pos¬
sunt. tam libi qͣm serui ⁊ adoptiones
prebend honẽt ꝓuinciã. Ut imꝑator
nr̃ cũ patre aufidio seueriano rescͥpsit.
nemo ꝓ ꝯsulum stratores suos nr̃e põt.
s uice eoꝵ militos imnistĩo inpuinci¬
is fungunt:. A ficissi aũ ꝓ ꝯfulem me¬

Expanded text:
rus et Antoninus Iunio Rufino praefecto uigilum ita rescripserunt: 'Insularios et eos, qui neglegenter ignes apud se habuerint, potes fustibus uel flagellis caedi iubere: eos autem, qui dolo fecisse incendium conuincequidem proconsularia insignia habet statim atque urbem egressus est: potestatem autem decreta est. statim quam urbem egressi fuerint habent iurisdictionem, sed non contentiosam, sed uoluntariam: ut ecce manumitti apud eos possunt tam liberi quam serui et adoptiones praebendis oneret prouinciam, ut imperator noster cum patre Aufidio Seueriano rescripsit. Nemo proconsulum stratores suos habere potest, sed uice eorum milites ministerio in prouinciis funguntur. Proficisci autem proconsulem me
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmune ñ ꝑtinet. aquibdam ꝓpͥa s̃¬
dico ĩputari euentꝰ mtalitatis ñ deb.
ita qd̾ ꝑ imꝑiciã ꝯmisit: ĩputari ei
deb. ꝑ recextu humane fragilitatis
delictũ decipientis inꝑiculo homĩes
ĩ noxium eẽ nõ debet. ¶Qunũsas
ꝓuinctas regunt. ius gladii hñt. et
ĩ metallũ. dandi potestas eis ꝑmissa ẽ
ꝑreses ꝓuincie si mulctã ꝗ̃ iirogauit
ex p̃sentib faciliatib eoꝵ quib eã
maũr. redigi nõ posse dep̾hendit:
Neccĩtatem solutionis modetur. Re¬
p̾hensa exactoꝵ illicita auaricia. re¬
missa ꝑꝑ mopiãm muleta apuincias

Expanded text:
mune non pertinet, a quibusdam proprdico imputari eventus mortalitatis non debet, ita quod per imperitiam commisit, imputari ei debet: praetextu humanae fragilitatis delictum decipientis in periculo homines innoxium esse non debet. Qui uniuersas prouincias regunt, ius gladii habent et in metallum dandi potestas eis permissa est. Praeses prouinciae si multam quam irrogauit ex praesentibus facultatibus eorum, quibus eam dixit, redigi non posse deprehenderit: necessitate solutionis moderetur repraehensa exactorum illicita auaritia. remissa propter inopiam multa a prouincias
Abbreviated transcription (Latin):
uaide inhumanil ẽ anemine acci¬
ꝑe s pͣassim uilissim̃ ẽ ⁊ ꝑ omura a¬
uarissinĩ ẽ ⁊ qd̾ mandatis continet᷑.
ne domũ. ⁊ munꝰ ipse p̃pconsul ⁊
qui ĩ aliquo offõ erit. accipiat emat.¬
uequd nͥ uictus cotidiam cã adex¬

Expanded text:
ualde inhumanum est a nemine accipere, sed passim uilissimum est et omnia auarissimum.' et quod mandatis continetur, ne donum uel munus ipse proconsul uel qui in alio officio erit accipiat ematue quid nisi uictus cottidiani causa, ad x
Abbreviated transcription (Latin):
fuisse cautum ẽ.⁊ sane crebrior ap̃
ne quendi q̃storos uncio dictos.⁊
iuntas. ⁊ trebatiꝰ. ⁊ fenestella sc̃bunt.
Ex questorib quidã solebant ꝓuincia
sortiri ex senat cõsulto qd factum ẽ
decimo druso ⁊ portunia ꝯfulibꝰ. Sa¬
ne ñ om̃s questores ꝓuincias sorcie¬
bant̃. u̾m excepti eant candidati. pͥn¬
cipis. in ⁊ n. soł ubris pͥncipalib ĩ se¬
natu legẽnd̾ uaccant. hodieq obtimi¬
it indiffẽnt̾ questores cãri. tam pat̾ͥci¬

Expanded text:
fuisse certum est: et sane crebrior apudnere quaerendi quaestores initio dictos et Iunius et Trebatius et Faenestella scribunt. Ex quaestoribus quidam solebant prouincias sortiri ex senatus consulto, quod factum est Decimo Druso et Porcina consulibus. sane non omnes quaestores prouincias sortiebantur, uerum excepti erant candidati principis: hi etenim solis libris principalibus in senatu legendis uacant. Hodieque optinuit indifferenter quaestores creari tam patrici
Abbreviated transcription (Latin):
dr ꝑtin̾e.S siquid intͣ centesimũ
miltariũ ad missũ sit. ad p̃fectum
uxorẽ fuã. ap̃ p̃fectũ urb eĩt audiẽ¬
dꝰ. S exint̾dictis ꝙ. ui aut clam.
au int̾dicto uñ in audire pot̃. ¶ So¬
lent ad p̃fecturã urb̃ remitti ⁊ tutoros
siue curatore. qͥ male intutela. siu
cura u̾sati guiore aminadu̾sione ĩ¬
aigent. ꝙ ut sufficiat ei suspectoꝵ
infania. quos ꝓbare pot̾it ⁊ minim¬

Expanded text:
d et si quid intra centensimum miliarium admissum sit, ad praefectum uxorem suam, apud praefectum urbi erit audiendus. Sed et ex interdictis quod ui aut clam aut interdicto unde ui audire potest. Solent ad praefecturam urbis remitti etiam tutores siue curatores, qui male in tutela siue cura uersati grauiore animaduersione indigent, quam ut sufficiat eis suspectorum infamia: quos probari pot
Abbreviated transcription (Latin):
testatẽ nõ ht̃ exͣ urbem enĩ s potest
uibe̾ iudicare. De offõ. questoris. Rr
lp̃ .ł. singulari. de offõ questoris.
rigo questorib candis antiqͥs¬
sima ẽ ⁊ pene ante om̃s magistratꝰ
testatib ⁊ ip̃m romulũ ⁊ nũmam
pampiliũ umos q̃stores hũisse. qͦs
ipsi nõ sua uoce: s p̃p sũffragio ca¬
rent refert. S sicuti dubiũ ẽ. an ro¬
mulo ⁊ miniia regnantib q̃stor
fu̾it. ita a tullio hostilio rege. q̃stores

Expanded text:
testatem non habet: extra urbem potest testatem non habet: extra urbem potest iubere iudicare. DE OFFICIO QUAESTORIS 1 Ulpianus libro singulari de officio quaestoris. Origo quaestoribus creandis antiquissima est et paene ante omnes magistratus. ipsum Romulum et Numam Pompilium binos quaestores habuisse, quos ipsi non sua uoce, sed populi suffragio crearent, refert. sed sicuti dubium est, an Romulo et Numa regnantibus quaestor fuerit, ita Tullo Hostilio rege quaestores
Abbreviated transcription (Latin):
aut fustib castigare. aut ult̾iꝰ proce¬
de inpenameiꝰ solet. Nam ⁊ pum¬
endi płmq s̃ lib̃ti. c̾te si se delatũ
alib̾to. uł ꝯspirasse eum cc̃ secum
inm̾nicis doceat. ⁊ metalli pena ni
eum statui debet. ¶Cura caris oĩs
ĩi iusto p̃cio p̾beatur ad curam pre
spectant ad ip̃ius curam ꝑtinet. ¶ Q¬
es quoq popularnũ ⁊ disciplina spec¬
tac̾uloꝵ adp̾fecti urb̃ curam ꝑtin̾e
idr. ⁊ sane deb ⁊̃ dispo̾sitos milites
stacionarios hr̃ ad tuendam ppłariũ
quietẽ ⁊ ad refendum s̃ quid u aga¬
tur. ⁊ urbe int̾dice p̃fectus urb̃ ⁊ qua
alia solĩtariũ regiom̃ pͥot.⁊ negocia¬
tione. ꝓfessione. ⁊ ad uocationib ⁊ fo¬
ro. ⁊ ad tempꝰ.⁊ inꝑpetuũ int̾dic̃e po¬
t̾it. ⁊ spectacuł ⁊ si quẽ releget ab ita¬
lia. sub mou̾e eum ⁊ apulħcͥia sua̾
diuus seuer rescͥpsit seos ⁊ qui illi¬
citũ collegiũ cogisse dñr. ap̃ p̃fectũ
urb̃ accufandos. eẽ
urb cum t̾minos urb̃ exient po¬

Expanded text:
aut fustibus castigare aut ulterius procedere in poena eius solet: nam et puniendi plerumque sunt liberti. certe si se delatum a liberto uel conspirasse eum contra se cum inimicis doceat, etiam metalli poena in eum statui debet. Cura carnis omnis ut iusto pretio ‹p›raebeatur ad curam praespectant ad ipsius curam pertinent. Quies quoque popularium et disciplina spectaculorum ad praefecti urbi curam pertinere uidetur: et sane debet etiam dispositos milites stationarios habere ad tuendam popularium quietem et ad referendum sibi quid ubi agatur. Et urbe interdicere praefectus urbi et qua ‹a›lia solitarum regionum potest, et negotiatione et professione et aduocationibus et foro, et ad tempus et in perpetuum: interdicere poterit et spectaculis: et si quem releget ab Italia, summouere eum etiam a prouincia sua. Diuus Seuerus rescripsit eos etiam, qui ‹i›llicitum collegium coisse dicuntur, apud praefectum urbi accusandos. 2 urbi cum terminos urbis exierit, po
Abbreviated transcription (Latin):
potit ĩ firimitate ⁊ aliqua iusta cã un¬
pectitꝰ: collegã posse manumissionẽ
expetire senatꝰ censuit. ¶ Consules
ap̃se seruos suos manumut̾e posse
manumitt̾e ñ potĩt. cum ipse sit
qui ex senatꝰ ꝯsulto ꝯsilii cãm exa¬
minat ap̃ collegam u̾ cã ꝓbata potit

Expanded text:
poterit infirmitate uel aliqua iusta causa impeditus, collegam posse manumissionem expedire senatus censuit. Consules apud se seruos suos manumittere possmanumittere non poterit, cum ipse sit, qui ex senatus consulto consilii causam examinat: apud collegam uero
Abbreviated transcription (Latin):
fectos preco anciquitus istitutos eẽ
a quib dam pͥr torb tͣditum ẽ.
Nam cũ ap̃ uet̾es dictatorib ad t̃ꝑꝰ
sũma potestas credetur ⁊ magistros
equitũ s̃ elig̾ent. qui ad sociati pͥn¬
dos potestatẽ g̾rrent regĩtis reipu¬
blice ad imꝑres ꝑpetuo t̾mla̾tis adsi

Expanded text:
tus institutos esse a quibusdam scriptoribus traditum est. nam cum apud ueteres dictatoribus ad tempus summa potestas crederetur et magistros equitum sibi eligerent, qui adsociati pareos potestatem gererent: regimentis rei publicae ad imperato
Abbreviated transcription (Latin):
sulari inio: impet̾re sosent᷑ apͣnci¬
p̃e quii praro: ut nupte it̾m minõ¬
ris dignitatis uiro nicħominꝰ ĩ ꝯsu¬
tari maneãt dignĩtate. ut scio anto¬
ninũ augustũ ulie mãme ꝯsob̾ne
sue ingulsisse. Senatores ais accipi¬

Expanded text:
sulari viro impetrare solent a principe, quamvis perraro, ut nuptae iterum minoris dignitatis viro nihilominus in consulari maneant dignitate: ut scio Antoninum Augustum Iuliae Mamaeae consobrinae suae indulsisse. Senatores autem accipi
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ auctoritas nnciata mtm m̾uit¬
ñs augĩ. u t applłari ap̃fecti p̃torio non¬
possit. Nam cum añ quesitũ fuiss
anlic̾et ap̃fectisp̃torio appłłari ⁊ iure
lic̃et. ⁊ extarent exempla eoꝵ qui ꝓuo¬
cau̾int pꝰea publice sña pͥncipali lec¬
ta. appllanda facultas int̾dicta ẽ. C re¬
did̃ .N. pͥnceps eos qui obsingłarem
ĩdustam ⁊ ex plorata eoꝵ fide ⁊ gͣuita¬
ge ad huiꝰ officii magnitudinẽ ad hi¬
bñr ñ ałr iudicaturos ẽẽ ꝓsapientia
ac luce dignitatis sue qua ipse for
idicatur. Subnixis ⁊̃ alio p̾ilegi
o ppͣ. ne asententiis eoꝵ minores eta¬
te ab aliis magistratib ñ ab ipsis p̃¬
fectisp̃torio restitu pͣossint. De officio

Expanded text:
 auctoritas initiata in tantum meruit augeri, ut appellari a praefectis praetorio nonpossit. nam cum ante quaesitum fuisset, an liceret a praefectis praetorio appellare et iure liceret et extarent exempla eorum qui prouocauerint: postea publice sententia principali lecta appellandi facultas interdicta est. credidit enim princeps eos, qui ob singularem industriam explorata eorum fide et grauitate ad huius officii magnitudinem adhibentur, non aliter iudicaturos esse pro sapientia ac luce dignitatis suae, quam ipse foret iudicaturus. Subnixi sunt etio, ne a sententiis eorum minores aetate ab aliis magistratibus nisi ab ipsis praefectis praetorio restitui possint. DE OFFICIO
Abbreviated transcription (Latin):
re alt̃iꝰ alĩ dispoliaret᷑. ñ qiͣ mali¬
uolos ne alt̃ locupletõr fiẽt Si
mãtii aut natali die dediss d̾õa
som̾o aut ĩũguẽtis aut ĩ eibariis
uir sibaria uxoĩs familie iuim̃tis

Expanded text:
re alterius alter despoliaretur, non quasi maliuolos, ne alter locupletior fieret.Si Martiis aut natali die dedisset, donasonio aut in unguentis aut in cibariis uir cibaria uxoris familiae iumentis
Abbreviated transcription (Latin):
mũ eĩ spectem̃ iudiciũ. q̃ ad mod̾
cͥca fidĩ ꝯmifsa solem̃. ł ĩ legatis cũ d̃
dolis exceptd̃e opposita tͣctem̃. ut
sit ãbulatoia uolũtas eĩ usq ad
uite supp̃me exinũ. S⁊ uͥ semeldo¬
natorẽ penitunt. ⁊̃ hr̃di reuocãdi
porestatẽ tͥbumĩ. si appareat desũc¬
tũ eiudẽt̃ reuocasse uolũtatẽ. ꝙ

Expanded text:
mum eius spectemus iudicium, quemadmodum circa fideicommissa solemus, uel in legatis cum de doli exceptione opposita tractamus, ut sit ambulatoria uoluntas eius usque ad uitae supremum exitum.Sed ubi semel donatorem paenituit, etiam heredi reuocandi potestatem tribuimus, si appareat defunctum euidenter reuocasse uoluntatem: quod
Abbreviated transcription (Latin):
bñficiũ datũ ĩ ploraũ. ut gͥ ualeat
dõaũ añ decesẜit. ⁊ socer p̃rea du¬
ri donet. filii ꝑ sõa ⁊ mõtẽ spectam̃.¬
¶ Sinur̾ socero dõauĩt. mõtẽ
tatẽ srpectare nos opõi lod fiso¬
cer añ decessit. dicenĩ estic̃tã dõa¬
tioͬnẽ. an ꝗa marit̾ uiuit. siuxoͣ
dõatõnẽ. ut siqd̾ mait̾ soł socero
hr̃s estitit: qiͣ noua dõatõ põt ẜua¬
ri imaitũ collata. ut illa funta

Expanded text:
 ualeat donauit ante decesserit, et socer postea duri donet, filii personam et mortem spectabimus.Si nurus socero donauerit, mortem tatem spectare nos oportet. quod si socer ante decesserit, dicemus exstinctam donationem an, quia maritus uiuit, si uxori donationem? et si quidem maritus solus socero heres exstitit, quasi noua donatio potest seruari in maritum collata, ut illa finita
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ p̃op̃ ĩt̃eẽ putãt utrũ imo p̃noue¬
tota .x. potẽda q̃ admod̾ suma res
ep̃ta deterior fc̃a sit. ł grex. ł cãrũ
ł̃ aliqͣ pãs iñ ꝑiss. sidiud̃sis hoc solũ
nũ putasse põp. refert. ¶Siꝗd ꝑ¬

Expanded text:
e putant, utrum uno pretio uetota decem petenda, quemadmodum si una res empta deterior facta est, uel grex uel carrucha et aliqua pars inde perisset: si diuersis, hoc solum num putasse Pomponius refert, si
Abbreviated transcription (Latin):
aduerso patrẽ ł dñn de peculiodũ¬
tarat dandã action. Id̾q ÷ ⁊ si sui
iuris eẽ eos putaũi. Nam ⁊ si fi̾uĩ
ñ necc̃iũm einero filio tuo ⁊ tu ratũ
habĩis nicħ ãgͥ rati habitione. Eod
loco pompꝰ scrib. ħ ad iecto ꝗ putat
⁊ si nicħ sit in p̃eculio qm̃ plus patͥ

Expanded text:
aduersus patrem uel dominum de peculio dumtaxat dandam actionem. idemque est et si sui iuris esse eos putaui. nam et si seruum non necessarium emero filio tuo et tu ratum habueris, nihil agitur ratihabitione eodem loco Pomponius scribit hoc adiecto, quod putat, etsi nihil sit in peculio, quoniam plus patri
Abbreviated transcription (Latin):
ł pigno tuũ lib̾et aduerso te negõ¬
r̃ g̃toꝵ habeo actionẽ ad uersꝰ eum
cum quo cc̃xi nullã. ꝗd̾ tñ si apcu¬
ratore tuo stipłatꝰ sim: pot̃ dici suꝑ¬
oñ. quia ex abunidanti hanc stipło¬
ñ int̾posu. ¶ Siquis pecumã t ali¬
am quandã rem ad me ꝑfendam
acceꝑit. qr meũ neg̃m gessit. negõꝵ¬

Expanded text:
vel pignus tuum liberet, adversus te negotiorum gestorum habebo actionem, adversus eum cum quo contraxi nullam. quid tamen si a procuratore tuo stipulatus sum? potest dici suponem, quia ex abundanti hanc stipulationem interposui. Si quis pecuniam vel aliam quandam rem ad me perferendam acceperit: quia meum negotium gessit
Abbreviated transcription (Latin):
accĩone. I ꝑse tam sicͥca res meas ali¬
quid impendit ñ m᷑ id qd̾ ei ab ẽ.
qr imꝓbe ad negã mea accessit. s ĩn
quo ego locupletior factus sũ ħt cẽ
mẽ accion ¶ Siquis ita simpłr uer̃
satus ẽ. ut suuͣ negm in suis bonis
qĩ m̃eũ gessit. nulla ex ũtroq late
nascr̃ accõ. quia nec fidos boña hoc
patitur. Qd si ⁊ sitũ. ⁊ meũ qĩ meũ
gessit in meũ tenebr. R am ⁊ sicui
mandaũ ut meũ neg̃m gerat. qd̾¬

Expanded text:
actione. ipse tamen si circa res meas aliquid impenderit, non in id quod ei abest, quia improbe ad negotia mea accessit, sed in quod ego locupletior factus sum habet contra me actionem. Sisatus est, ut suum negotium in suis bonis quasi meum gesserit, nulla ex utr‹o›que latere nascitur actio, quia nec fides bona hoc patitur. quod si et suum et meum quasi meum gesserit, in meum tenebitur: nam et si cui mandauero, ut meum negotium gerat, q
Abbreviated transcription (Latin):
negã gessim compet̃ mͥ ad uersus eũ
negõꝵ gestoꝵ actio. Curatori aũ furi¬
osi ⁊ furiose aduersꝰ eũm eamaie
illud tempꝰ. quo quis pꝰ mortẽ ali¬
cuiꝰ negã gesfit. de quo fuit necc̾iũ
ti. neq hrdis qui nond̾ adiit negm̃
gessisse uidr. S siquid accessit post
mortẽ utputa. partus. ⁊ fetꝰ.⁊ fructꝰ.¬

Expanded text:
a gesserim, competit mihi aduersus eum negotiorum gestorum actio: curatori autem furiosi uel furiosae aduersus eum eamue illud tempus, quo quis post mortem alicuius negotia gessit: de quo fuit necessariti neque heredis qui nondum adiit negotium gessisse uidetur. sed si quid accessit post mortem, ut puta partus ‹et fet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsita muliei doi tũ eẽt qͦ eaũ si sol
pait̃ pet̾ eẽt sine filia: siue adiũc
pactũ ꝯuẽtũ. Nec si sola filia eg̃t.
neq noit̃ neq nocebit ei suͦ tilia
sola pcta fuit. qͦ pa to melier ꝯdi¬
cio patͥs fiet. ꝓdĩt ⁊ patti. qm̃ ꝑf¬

Expanded text:
sita mulieri dos tum esset. quo casu si solus pater pactus esset sine filia, sive solus apactum conventum nec, si sola filia aget, neque proderit neque nocebit ei. si vero filia sola pacta fuerit, quo pacto melior condicio patris fiet,
Abbreviated transcription (Latin):
souł̃ notat. Si oĩb ĩ tegris manẽ tib
de augẽdo łdiminuẽdo prenorͣũs
quenit: recessũ apriore ꝯtͣciui ⁊ noua
lege uẽomoĩs illa fc̃a. siꝗs: sacri aut
religiosi. aut publici ẽ et nicħ uenit.
siree ñiusu publico. s ĩpatrimonio
fisci etit. uõoitio eiꝰualebit. nec uẽoi¬
torioderit exceptio q̃ sihut loeũ.¬

Expanded text:
s notat: si om‹nib›us integris manentibus de augendo uel deminuendo pretio rursum conuenit, recessum a priore contractu et noua Lege uenditionis illa facta 'si quid sacri aut religiosi aut publici est, eius nihil uenit', si res non in usu publico, sed in patrimonio fisci erit, uenditio eius ualebit, nec uenditori proderit exceptio, quae no
Abbreviated transcription (Latin):
ut ĩꝗlino liceat habitae̾. ⁊ colono
ut ꝑsru liceat. ad eẽrũ tp̃s: magis
et̃ iui putabat. exuedito ẽe actone
demꝙ tubõ ait. si iste colonꝰ dẽo¬
nũ dedĩt: ẽptc̃e aexepto agẽte cõ¬
gsc̃e pꝰse uẽditorẽ. ut exlocato eũ
colono exꝑiat᷑ ut qe ꝙ tuĩt ꝯsecu

Expanded text:
t, ut inquilino liceat habitare, uel colono ut perfrui liceat ad certum tempus, magis esse Seruius putabat ex uendito esse actionem: denique Tubero ait, si iste colonus damnum dederit, emptorem ex empto agentem cogere posse uenditorem, ut ex locato cum colono experiat
Abbreviated transcription (Latin):
hib̃i de sidnint. siti soͥ ebat p se sor
suũ pascenͣ. s s lebat situti pascit
loci exhib̾e deb suis sũpnib. si fd̃¬
te ꝓponas data oꝑa. eñ ĩlocũ abdi¬
tũ res ꝯtulisse. ut acto̾i ĩ ꝯmodior
eẽt exhibitõ. nã ĩ huc̃ cãũ suis sũp¬
nib ⁊ ꝑicło debebit exhib̾e ĩ eũ locũ
lͥagͥ. ne ei calliditaᷤ suã ꝓsit. ¶Si

Expanded text:
hiberi desiderauit, si non solebat possessor seruum pascere: nam si solebat, sicuti pascit,loci exhibere debet suis sumptibus, si forte proponas data opera eum in locum abditum res contulisse, ut actori incommodior esset exhibitio: nam in hunc casum suis sumptibus et periculo debebit exhibere in eum locum ubi agatur, ne ei calliditas sua prosit. Si
Abbreviated transcription (Latin):
cõi diuidũdo uidiciũ p̾st̃ exe̾ce̾. ¶ Ex
ꝗb dã aũ cãis uẽdicatõ cessat. si tñ ĩ¬
ta cã ẽ p̾sidẽdi: utile iudiciũ cõi di¬
uidũdo ꝯpetit. ut puta si excã ĩ de¬
biti soluti res pꝰsideat᷑. ¶Int̃ p̃dões
aũ ħ iudiciũ locũ ñ ht̃. nec srp̃ca̾io
p̃sideãt locũ habeb̾. nͨ si aut ui aut¬

Expanded text:
i diuidundo iudicium possunt exercere. Ex quibusdam autem causis uindicatio cessat, si tamen iusta causa est possidendi, utile communi diuidundo competit, ut puta si ex causa indebiti soluti res possideatur. Inter praedones autem hoc iudicium locum non habet, nec si precario possideant locum habebit nec si
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ reus tucdicio ꝯuẽtꝰ cũ recusae ulł
subusitĩs creditã ẽẽ. pec̃iã. sideĩsor⁊
soliuẽdouiuãs potestatẽ recusãcti
easreo sustuliss⁊. peciã areo ñ peti¬
tibꝵ s sireus ficieĩ soi denũtiasset.
ut recusar sub nsu̾rs debitã ẽẽ. nec

Expanded text:
cum recusare uellet sub usuris creditam esse pecuniam et fideiussor soluendo usuras potestatem recusandi eas reo sustulisset, eam pecuniam a reo non petiturum. sed si reus fideiussori denuntiasset, ut recusaret sub usuris debitam esse nec
Abbreviated transcription (Latin):
bito eyigat᷑. ¶ Sñ t̃mãitũ ⁊ soceꝵ id
adicciũ eẽt. ł tacito ĩtellectu: ut hoñ
exibẽde uxoĩs admaĩtũ redir. pr̃ãte pa¬
tre dotisusuãs: nullã actionẽ suꝑfõre
puelle exhitõnẽ madane sedoceat:

Expanded text:
itum et socerum id actum esset uel tacito intellectu, ut onus exhibendae uxoris ad maritum rediret praestante patre dotis usuras, nullam actionem superfore puellae exhibitionem mandasse se doceat,
Abbreviated transcription (Latin):
ueñ. qͣs secũ ẜũ abstulit ꝗa õẽ dãp¬
nũ duplicat᷑. neq ĩ t̾erit an ad eũ
plate fũit᷑ res an ad aliũ siue ⁊̃ꝯ
fuerit delicti: ꝗͣ ad eũ aq̃ res ꝑ

Expanded text:
uenit, quas secum seruus abstulit, quia omne damnum duplatur, neque intererit, ad eum perlatae fuerint res an ad alium siue etiafuerit delicti, quam eum quae
Abbreviated transcription (Latin):
accõ sit. forte si donandi animo fide¬
iussint. dicend̾ ẽ ñ ꝓdẽẽ excẽpͥtionẽ
fidenissori.
q̃m exfalio hebat dotẽ ꝓmisit.⁊
pactus ẽ ne ase ne ueafilio suo dos
ꝑet̾etur. ¶si ab cohrd fai dos petatur
ip̃ quid̃ exceptione ꝯuentiomis tuen¬
dꝰ ñ etͣit. filiꝰ ũ exceptione quentõis r̃¬
utitur: quippe hrdi ꝯsuli. cessũ est.
nͥ quecꝗ̃ obstat uni tm̃ ex hr̃dib ꝓ¬
uide. si hr̃s factus sit. cen̾s aũ nõ ꝯ¬
ñ posse pacto repudiari. ñ mag̃
qͣm ut quis dicat. nolle suũ libͣm eẽ¬
⁊ seia. comuñ heditatẽ int̾se ddun¬
scr̃. Instrumtis int̾positis quib di¬
uisisse mat̾nam ħrditatẽ dixer̃. nicħ¬
q sͥ cõmune remansisse cauer. s pꝰea
tes erat᷑ tꝑi mortis mat̾ͥs sue. cognouẽ¬
r̃ pecuniã aureã afr̃e suo̾ ẽe subtractã.
cuiꝰ nulta m̃tio instrum̃to diuisiõis¬

Expanded text:
ctio nulla sit, forte si donandi animo fideiusserit, dicendum est non prodesse exceptionem fideiussori. quam ex filio habebat, dotem promisit et pactus est, ne a se neue a filio suo dos peteretur, si a coherede filii dos petatur, ipse quidem exceptione conuentionis tuendus non erit, filius uero exceptione conuentionis rutetur. quippe heredi consuli concessum est nec quicquam obstat uni tantum ex heredibus providere si heres factus sit, ceteris autem non non posse pacto repudiari, non magis quam ut quis dicat nolle suum eet Seia communem hereditatem inter se diuiserunt instrumentis interpositis, quibus diuisisse maternam hereditatem dixerunt nihilque sibi commune remansisse cauerunt. sed ptes erant tempore mortis matris suae, cognouerunt pecuniam auream a f‹r›atre suo esse subtractam, cuius nul
Abbreviated transcription (Latin):
pactũ ꝯuentũ. qr meliorẽ ꝯdicionẽ
suã facẽ ei ⁊ sine tutoris auctorita¬
te ꝯcessum ẽ. ¶Si curator furiosi.
au ꝓdigi pactus sit: ne afimoso
aũ ꝓdigo petetur. longe utile est
curatoris recipi pactiones. E ñ ec̃.
Si filiꝰ aũ seruꝰ pactus sit ne ip̃
pactiꝰ eoꝵ rata hlida erit ad uersꝰ
patrẽ. dñm ue. Si lib̾am peculii
ad ministronẽ hant.⁊ ea res de qͣ¬

Expanded text:
ctum conuentum: quia meliorem condicionem suam facere ei etiam sine tutoris auctoritate concessum est. Si curator furiosi aut prodigi pactus sit, ne a furioso aut prodigo peteretur, longe utile est curatoris recipi pactiones: sed non contra. Si filius aut seruus pactus sit, ne ipspactio eorum rata habenda erit aduersus patrem dominumue, si liberam peculii administrationem habeant et ea res, de q
Abbreviated transcription (Latin):
pac̾tũ: s ut mĩueret.⁊ p̾ostĩꝰ pac¬
pactã muliem ut p̃senti die dos
reddẽtur. Dem pacisci ut tꝑr ei legi
b dato dos iradatur. Incipiet dos
redire ad ius suũ. Nec dicend dẽt̾i
brem ꝯuentioñ dotis fieri ꝑ pactũ.

Expanded text:
t, sed ut imminueret, posterius pacpactam mulierem, ut praesenti die dos redderetur, deinde pacisci, ut tempore ei s dato dos reddatur: incipiet dos redire ad ius suum. nec dicendum est rem condicionem dotis fieri per pactum:
Abbreviated transcription (Latin):
actio filii nocitura ñ sit pat̾ age̾ uo¬
ientr dubitari ñ oꝑtet. ¶ꝙ: pecum¬
am a seruo stipłatus ẽ qͣm s ticius
debebat. si aticio petat. an ex cepti¬
one pacti ꝯuenti sũmoiũ possit.⁊
serui de p̃eculis tatio danda ẽ .i. si
iustam cãm int̾cedendi serus hũit
qi forte find̾ pecunie ticio debuit.
Qd si qĩ fidenissor int̾uenit: ex quã
cã inpe̾culiũ actio ñ detũr. ñ c̃e inhi¬
bend cͥditorẽ quo minꝰ aticio petat.
cũm sĩtũ libm ẽẽ credidiss ¶ Si su
bꝯdicione. spsilatꝰ fu̾im ate: quod
ticiꝰ mͥ pũrer et. an deficiente
ꝯditione si at̾itio p̃etam exceptione
paccti ꝯuenti. ⁊ possim. ⁊ debeã sũmo¬
u. ⁊ mag̃ ẽ exceptionẽ nõ cẽ opponẽ¬

Expanded text:
actio filii nocitura non sit patri agere uolenti, dubitari non oportet. Qui pecuniam a seruo stipulatus est, quam sibi Titius debebat, si a Titio petat, an exceptione pacti conuenti summoueri et possit et serui de peculio actio danda est, id est si iustam causam intercedendi seruus habuit, quia forte tantandem pecuniam Titio debuit: quod si quasi fideiussor interuenit, ex qua causa in peculium actio non daretur, non esse inhibendum creditorem, quo minus a Titio petat: eum servum liberum esse credidisset. Si sub condicione stipulatus fuerim a te quod Titius mihi pure deberet: an deficiente condicione si a Titio petam, exceptione pacti conventi et possim et debeam summoveri? et magis est exceptionem non esse oppone
Abbreviated transcription (Latin):
tiłone un rei tota oblig̾o resolũe¬
tur: ita pacto quoq ꝯuenid de una¬
re ñ petenda int̾posito: totam obligõ¬
nẽ sũmou̾i. S si id̾actũ int̾ nos sit:
ne .x. mn s stichꝰ p̃stetur. possum
efficacit᷑ de stico age̾ nulla excep¬
tione opponenda. Id ẽ ⁊ si destico
in hominẽ debeas ⁊ paciscar ne
sticũ petam: sticũ quid̃ petendo:
paeti excepͣtio m opponet᷑. Aliũ aũ
hominẽ si petam recte agam ¶Itẽ
si pactus ħrditatẽ pet̾e̾m. singulas
ros ut hr̃s petam exeo ꝗ. pactũ erit
pacti ꝯuenti exceptio aptanda erit
quemad̾ si ꝯuen̾it. ne fund̾ petam:
et usumf petã. aut ne nai. edifi¬
cuĩ ue pet̾em. ⁊ dissolutis his sin¬
tacita pactione id actũ uidr᷑ ne pete¬

Expanded text:
tilatione unius rei tota obligatio solveretur, ita pacto quoque convento de unanon petenda interposito totam obligationem summoveri. sed si id actum inter nos sit, ne decem mihi, sed Stichus praestetur: possum efficaciter de Sticho agere, nulla exceptione opponenda. idem est et si de Sticho mihi hominem debeas et paciscar, ne Stichum petam: Stichum quidem petendo pacti exceptio mihi opponetur, alium autem hominem si petam, recte agam. Item si pactus, ne hereditatem peterem, singulas res ut heres petam: ex eo, quod pactum erit, pacti conventi exceptio aptanda erit, quemadmodum si convenerit ne fundum peterem et usum fructum petam, aut ne navem aedificiumve peterem et dissolutis his sintacita pactione id actum videtur, ne pete
Abbreviated transcription (Latin):
ea natũ eẽt ad ea ꝑtineat stari pacto
ꝯuẽto ꝯpõtebit. Nã ꝯstat p̃se ĩ t̃ uxo¬
rẽ ⁊ uiꝵ cõueniri. ut dos qͥ ĩpeẽia nu¬
merata eẽt ꝑmutaret᷑.⁊ tͣnsferat᷑ ĩ cõ¬
pora. tũ mulieri prodest.

Expanded text:
his natum esset ad eam pertineat, stari pacto conuento oportebit: nam constat posse inter uxorem et uirum conueniri, ut dos, quae in pecunia numerata esset, permutaretur et transferatur in corpora, cum mulieri prodest.
Abbreviated transcription (Latin):
rit mĩiliei̾ decefẜit. unio adhuc
dõatõe dõatõnẽ euaneseẽ. ꝗa deb̾¬
beat aliqͦ moñto ĩ t̃põito fiei.
sic admulier ẽ tͣnsire. ꝙ ita ꝓced̾
si ea cͥ dabat᷑ eũ ĩ t̃posunt ñ is ꝗdo
nabat. Põto si amarito ĩt positͥ ⁊¬

Expanded text:
i, decesserit vivo adhuc donatore, donationem evanescere, quia debeat aliquo momento interposito fieri et sic ad mulierem transire: quod ita procedit, si ea cui donabatur eum interposuit, non is qui donabat. porro si a marito interposit
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃i.s Siꝙ ꝓuxoe sua uettigal
fiat. ansi nulla sit donãtõ ⁊ ma¬
sterioꝵ eĩ uirũ itieris sui eã
datas repetẽ ñ posse. it aũ fu¬
isse urẽ uiri oã ⁊ eũ uxor adiu¬
rũ ꝑueñ. nee ĩt ee an aliqd de

Expanded text:
e sua uectigal, fiat, an uero nulla sit donatio? et maisteriorum eius uirum itineris sui causa datas repetere non posse: iter autem fuisse uidetur uiri causa et cum uxor ad uirum peruenit. nec interesse, an aliquid de
Abbreviated transcription (Latin):
exsolinn. nec de suo putatur pro¬
fieisei ꝙ de alieno plenĩ restituũt. uo¬
lutatem defũcti secuti nec ĩ merito
sepe credim̃ aliꝗd defũctũ uoluisse. et
restatuere. ⁊ tñ ĩ regrã fidẽ prestito¬
fidĩõmisso senat᷑ ꝯsulti ꝯmodo. hic
it uere fidẽ exsolint uolũtatẽ tes¬
tatoĩs obsecut̾. ħ ita siñ ꝑ erorem
ealeu̾li feẽ. cet̃m ĩ debiti fidĩꝯmis
bonis eregat᷑. recte dł ualere dõa¬
tionẽ. ubicũq pͥ ñ diminuit de
facltatib suis ꝗ dõauit. ualz.ł ⁊̃ si¬

Expanded text:
onant nec de suo putant proficisci, quod de alieno plenius restituunt voluntatem defuncti secuti: nec immerito saepe credimus aliquid defunctum voluisse et trestituere et tamen integram fidem praestitit omisso senatus consulti commodo: hic enim vere fidem exsolvit voluntatem testatoris obsecutus. hoc ita, si non per errorem calbonis erogatur, recte dicitur valere donationem. ubicumque igitur non deminuit de facultatibus suis qui donavit, valet,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmissũ sit.utrũ eoꝵ cotalẽ eẽ
maluit. Plane uttũ uelit aliena¬
tioꝵ altm alienariñ p̃se. si eñ ali¬
enũ rursus redimat adhuc ĩ eius
porestate ẽ. an eũ ꝗͣ retmmuiss ali¬
enareuelit.

Expanded text:
promissum sit, utrum eorum dotalem esse malit. plane utrum uelit, alienaturum: alterum alienari non posse. si tamen alienum rursus redimat, adhuc in eius potestate est, an eum, quem retinuisset, alienari uelit.
Abbreviated transcription (Latin):
uecia ĩ põtata. pignori eẽnt do¬
nec mẽces tͥ soluta satis fc̃m eẽt.
de in me̾tedis nõe fidei̾sorẽ acoło¬
sio acceꝑisti satis factũ tͥ uidei
oris cui quidam exhisdem fun¬
dis dati erant. ad eãdem ꝑsonã
hereditas oeuenerat. debitor of̃¬
ferebat. quͣantũ aposteriore cce¬
ditore mutuatus fuerat. respõ¬
di. cogendum accipere: saluo
iure pigris prioris cõtractis.
licio edicto. et redibitoria actioe
et quanto minoris. R̾.¬

Expanded text:
gnori essent, donec merces tibi soluta aut satisfactum esset: deinde mercedis nomine fideiussorem a colono accepisti. satisfactum tibi uideri oris, cui quidam ex isdem fundis dati erant, ad eandem personam hereditas deuenerat: debitor offerebat, quantum a posteriore creditore mutuatus fuerat. respondit cogendum accipere saluo iure pignoris prioris contractus. LICIO EDICTO ET REDHIBITIONE ET QUANTI MINORIS
Abbreviated transcription (Latin):
Siouenit ut ꝓypotheca fideiser
dares. ⁊datꝰ sit: sarisfactũ uidedr̃.
ut ypothecalib̾et᷑. aliud ẽ. siiꝰ obli¬
gatõis uẽdidit ereditor ⁊ pec̃iã ac¬
cepit t̃ i manẽt õs obligatões

Expanded text:
ut pro hypotheca fideiussor daretur, et datus sit, satisfactum uidebitur, ut hypotheca liberetur. aliud est, si ius obligationis uendiderit creditor et pecuniam acceperit: tunc enim manent omnes obligationes
Abbreviated transcription (Latin):
gnꝰ datũ uẽdidit. andenuo piori
oignoris potestas exereeat᷑.¬
ãtiañ.¶ũ s creditor oblata pe¬
sor. soluta pecĩa piga susceeĩt
recte eis offet. qͣuis ẽpitis trulo
ea tenuerũt.

Expanded text:
gnus datum uendidit an denuo pignors uendendi pignoris potestas exerceatndus creditor oblata pr fideiussor soluta pecunia pignora susceperint, recte eis offertur, quamuis emptionis titulo ea tenuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
sãe leg̃ aquie acionẽ susto a me¬
tu duetꝰ. ne adse ignis ꝑueniret
uicinas hedes ĩ eidit ⁊ siue puerit
ignis. siue añ estĩct᷑ꝰ ẽ: ex istunat
legis aqł. actõnẽ cessae.

Expanded text:
sare legis Aquiliae actionem: iusto enim metu ductus, ne ad se ignis perueniret, uicinas aedes intercidit: et siue peruenit ignis siue ante extinctus est, existimat legis Aquiliae actionem cessare.
Abbreviated transcription (Latin):
aũ ꝑuast: de uuln̾ato act̃o ꝯpetit.
non de occiso.
deicer. ł machinari̾ hõiẽ p̾t̾eũtẽ oc¬
cidit. ita tenet᷑. si is ĩpublicũ deci¬
dat. nͨ ille ꝓclamaũ. ut cãus eĩ eui¬

Expanded text:
autem perierit, de uulnerato actio erit, non de occiso. deiceret uel machinarius hominem praetereuntem occidit, ita tenetur, si is in publicum decidat nec ille proclamauit, ut casus eius eui
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ eũ pecudes aliꝙ pigͦri cepiss. ⁊ fa¬
me eas necauiss. dũ ñ patit᷑ te eiꝰ
cibaia aiffe̾re: ĩ fẽm act̃o dãda ẽ.
¶It si dũ putat se ex lege caꝑe pi¬
gnus ñ exlege oeꝑit. ⁊ res tͥtas cor¬
ruptasq reodat: dicit᷑ legẽ aqliã

Expanded text:
et cum pecudes aliquis pignori cepisset et fame eas necauisset, dum non patitur te eis cibaria adferre, in factum actio danda est. item si dum putat se ex lege capere pignus, non ex lege ceperit et res tritas corruptasque reddat, dicitur legem Aquiliam
Abbreviated transcription (Latin):
nautis agẽd oa ꝑaui refert an¬
nauẽ ĩmittẽdo. aut fera cłũ ana¬
ue ducẽdo. antua manu dãpnũ
afficior. S si fune rupto aut cũ
antło rege̾t᷑ nauis ĩ cũriss cũ dño

Expanded text:
nautis agendum, quia parui refert nauem immittendo aut serraculum ad nauem ducendo an tua manu damnum adficior: sed si fune rupto aut cum a nullo regeretur nauis incur‹r›isset, cum do
Abbreviated transcription (Latin):
tĩguiat᷑. ⁊ idẽ dicẽd̾ ẽ: ut ñ ext̃igt᷑.
ti eoib. testator alias nouas res¬
titiũt. plane siꝑpãtes reficiat. li¬
ꝓcł dubio extĩgͦt᷑. ¶S⁊ ⁊ si stãgni
ui .f. leget᷑. ⁊ exaruei̾t. sic ut age̾
sit fẽs. mutata re us.f. extĩguit᷑.
ete si silue uif legato sil¬

Expanded text:
tinguatur: et idem dicendum est, ut non extinguatur. tis aedibus testator alias nouas restituerit: plane si per partes reficiat, liprocul dubio extinguetur. Sed et si stagni usus fructus legetur et exaruerit sic, ut ager sit factus, mutata re usus fructus extinguitur. neae si
Abbreviated transcription (Latin):
R̾dit. ñ obẽẽ exẽpto agẽti ꝙ de¬
nũtiatõ ꝓeuictõe ĩtposita n eẽt.
sipacto ei remissa eẽt denũtiãdi
necessitas. ¶Gaia seia fũd̾ alutõ
auctorẽ laudau̾at.⁊ eictõe se¬
cuta: sũdꝰ oblatꝰ ⁊ risco adiudicatꝰ

Expanded text:
dit non obesse ex empto agenti, quod denuntiatio pro euictione interposita non esset, si pacto ei remissa esset denuntiandi necessitas.Gaia Seia fundum a Luciauctorem laudauerat et euictione secuta fundus ablatus et fisco adiudicatus
Abbreviated transcription (Latin):
misit: ꝑ młos ãn̾os minões pr̃tat. he¬
res ẽditõis semisses petit. cũ ꝑdebito¬
rẽ ñ stetĩt qͦmiñ minores soluat:
si exsoluẽdis exmõe usũs ꝑtãta tp̃a
mõa ꝑ debitorẽ ñ suit p̃se ẜm ea que

Expanded text:
missit, per multos annos minores praestitit: heres creditoris semisses petit. cum per debitorem non steterit, quo minus minore‹s› soluat, si exsoluendis ex more usuris per tanta tempora mora per debitorem non fuit, posse se
Abbreviated transcription (Latin):
atian. Piacuit. siue supͣ statutũ mo¬
dũ ꝙ usuas stiplat᷑ fui̾t. siue usicroꝵ
usuas. ⁊ ĩllicite adietũ ẽ. ꝓñadiec.¬
to habi ⁊ licitas peti p̃se
uitatib usue c̃ditaꝵ abeis pec̾iaꝵ.¬

Expanded text:
tionum.Placuit, siue supra statutum modum quis usuras stipulatus fuerit siue usurarum usuras, quod illicite adiectum est pro non adiecto haberi et licitas peti posseuitatibus usurae creditarum ab eis pecunia
Abbreviated transcription (Latin):
diget. ħ ꝯstitintõ ad ĩfm̾itũ mod̾ exce̾¬
dit euid gͦ: sic tẽꝑãda ẽ res: ut ĩ futu¬
rũ dũ tauat oxdie cesatõis crescat
usura. ¶Diuus pĩita resc̾psit. surũ
iuste p̃titas iisuas petis ꝗͣs omisisse te
lõgi tp̃is ĩ t̃uallũ ĩ dicas ꝙeas a debito¬
re tuo. ut gͣtior ap̃ eũ uidelic eẽs.
petẽdas ñputastiIntacito fid̾icõ¬
muło oe emolumetũ hr̃di auferẽdũ.

Expanded text:
o ad finitum modum excedit: quid ergo? sic temperanda res est, ut in futurum dumtaxat ex die cessationis crescat usura.Diuus Pius ita rescripsit: 'Parum iuste praeteritas usuras petis, quas omisisse te longi temporis interuallum indicat, qui eas a debitore tuo, ut gratior apud eum uidelicet esses, petendas non putasti'.In tacito fideicommisso omne emolumentum heredi auferendum
Abbreviated transcription (Latin):
tome ratum habendo. pecunã suã
face qr ꝓcurator. in accipiendo dum¬
tarat c̾ditoris negm̃ gessit. ⁊ iõc̾ditoris
na gens plꝰ ꝗͣ oꝑtet impendit. recu¬
eu̾ ic̃dis ẽẽt ħrditas: magistratꝰ actores hoꝵ
sine auctoritate.⁊ siñe ꝯsensu mag̃¬
tratuũ postaliq̾t tempꝰ testam̃tũ
gitimꝰ hr̃s defumcti excitit. S ex his
auetorib unꝰ ñ soluen̾do decessit:

Expanded text:
to me ratum habendo pecuniam suam facere, quia procurator in accipiendo creumtaxat negotium gessit: et ideo creditorisna gerens plus quam oportet impenderit, reciesset hereditas, magistratus actores horum sine auctoritate et sine consensu magistratuum. post aliquod tempus testamentum, gitimus heres defuncti extitit: sed ex his actoribus unus non soluendo decessit e
Abbreviated transcription (Latin):
tem uidend gͣ ne indubio ħ an
ratum hãmi. actio neg̃oꝵ gestoꝵ
pendẽat. Nam quom cum semel
ceꝑit nuda uoluntate tollẽtur: S
supis ita u̾m se putaie si do̾lꝰ malꝰ
ate absit. Sceuola ĩmoputo ⁊ si cõ¬
ꝓbẽm ad huc negõꝵ gestoꝵ actionẽ

Expanded text:
teneri. uidendum ergo ne in dubio hoc, an ratum habeam, actio negotiorum gestorum pendeat: nam quomodo, cum semel coeperit, nuda uoluntate tolletur? sed superius ita uerum se putare, si dolus malus a te absit.Scaeuola: immo puto et si comprobem, adhuc negotiorum gestorum actionem
Abbreviated transcription (Latin):
sue etatis alio uͦ minore annis cũ
hĩent cõmunia p̃dia rustica maior
fr̃ insaltu cõmuni hñte habitationes
pat̾nas. ampla edificia edificaũ̾at
C umq eund̃ saltũ cũ fr̃e duidet¬
tus nulla reurgente s uoluptãtis
cã factos. eũ de quo qr ac̃tionꝰ n ħr

Expanded text:
suae aetatis, alio uero minore annis, cum haberent communia praedia rustica, maior frater in saltu communi habenti habitationes paternas ampla aedificia aedificauerat: cumque eundem saltum cum fratre diuidetus nulla re urguente, sed uoluptatis causa factos eum de quo quaeritur
Abbreviated transcription (Latin):
negõꝵ gestoꝵ ut restituas obligatꝰ
ñ es. S si anteꝗͣ usucapias cognos¬
cas rem meã eẽ. subicẽ debes aliq̃
qui ate petat meo nomine.ii ⁊ mͥ
tione. Ido eñ ħ fac̾e̾. debes. ne accõe
sortem. ⁊ u̾m usuras ex pecuma alie¬
ł quas er m̃a pecuiia ꝑciꝑe potuimꝰ.
q̃m maliena negã pecuma impen¬
dimꝰ su̾abimꝰ negoꝵ gestoꝵ ĩudi¬

Expanded text:
 gestorum ut restituas obligatus non es. sed si, antequam usucapias, cognoscas rem meam esse, subicere debes aliquem, qui a te petat meo nomine, ut et mtione: ideo enim hoc facere debes, ne actione sortem, uerum etiam usuras ex pecunia aliel quas ex nostra pecunia percipere potuimus quam in aliena negotia impendimus, seruabimus nego
Abbreviated transcription (Latin):
actio. quia ⁊ gerendi negocii mei ha¬
bũit ffectionẽ. ⁊ is fuit quẽ obligare
possem. ¶Cum me absente negotia
mea geres imprudens rẽ meã enui¬
sisti ⁊ ignorans usucepisti iñ iudicio¬

Expanded text:
actio, quia et gerendi negotii mei habuerit affectionem et is fuit, quem obligare possem.Cum me absente negotia mea gereres, imprudens rem meam emisti et ignorans usucepisti: mihi
Abbreviated transcription (Latin):
taria negã siue ea que alicinꝰ eẽt̃
g̾e̾ns aliquid nẽccĩo rem em̃it. licet
m̃tũ aũ uiñ. familie comꝑau̾it. id¬
qicasu quodam int̾ierit. forte incẽ
diũ dampͥnandꝰ sit. ab surd̾ ẽ cum
istar rer̃ nomine q̃ ita ꝯ sumpte s̃

Expanded text:
taria negotia siue ea, quae alicuius essent, gerens aliquis necessario rem emerit, licet mentum aut uinum familiae parauerit idque casu quodam interierit, forte incenddium damnandus sit, absurdum est eum istarum rerum nom
Abbreviated transcription (Latin):
iu̾m queniad̾ rccipt̾am. Item si
uendidit ipse demq siquid impẽ¬
d: quemad̾ recipiet. Nam utiq
mandatu ñ est erit gͣ ⁊ pot rati hã¬
binonẽ neg̃õꝵ gestoꝵ accio.
bũitur actio sumptuis quos fe
nẽ ¶Is aut̃ qui negõꝵ gestoꝵ ag̃
is solum si effectũ. hũit negm̃ ꝗ
si utiłr gessit. ⁊ si effect̃ ñ huĩt ñegm̃
et ideo si insulam fulsit. ⁊ sĩuim egr̃
curauit. ⁊ si insula exusta ẽ.ł su̾ꝰ
obiit aget negoꝵ gestoꝵ. Idq ⁊ la¬
beo ꝓbat. s ũ celsꝰ refert ꝓculꝰ ap̃
eũ noͣtat. ñ semꝑ debe dari. Quid
eni si eam insulam fulsit. quã dñs¬
cinq licet ⁊ dampni infecti nomĩe
rem delinqu̾e. S⁊ istam sñam cel¬

Expanded text:
im? quemadmodum recipiam? item si uendiderit? ipse denique si quid impendit, quemadmodum recipiet? nam utique mandatum non est. erit igitur et pos‹t› ratihabitionem negotiorum gestorum actio.buitur actio sumptuum quos fecnem. Is autem qui negotiorum gestorum agit non solum si effectum habuit negotiumsi utiliter gessit, etsi effectum non habuit negotium. et ideo si insulam fulsit vel servum aegrum curavit, etiamsi insula exusta est vel servus obiit, aget negotiorum gestorum: idque et Labeo probat. sed ut Celsus refert, Proculus apud eum notat non semper debere dari. quid encuique liceat et damni infecti nomine rem derelinquere. sed istam sententiam Cel
Abbreviated transcription (Latin):
tat. quia ides aneñ cum cet̾is hedi¬
tariĩs hom̃b ad eum transiit. ¶ Si
inuo ticio negã eiꝰ ãministrare ce¬
p̃i: ĩnt̾imite mortuo eo ñ debeo. no¬
uã tm̃ incoare necce mͥ ñ ẽ. uet̾a ex¬
plicare ac ꝯsu̾are necc̾ium ẽ. ũ ac¬
cicł eũ alter ex sociis mortinisẽ. Nã¬

Expanded text:
ceteris hereditariis oneribus ad eum transit.Si uiuo Titio negotia eius administrare coepi, intermittere mortuo eo non debeo: noua tamen inchoare necesse mihi non est, uetera explicare ac conseruare necessarium est. ut accidit cum alter ex sociis mortuus est: na
Abbreviated transcription (Latin):
eo ꝗ si data fu̾it aduersꝰ eũ actio. ne¬
cc̃e erit ⁊ eum ꝑstrmͣgi ꝗ uetuit. S
⁊ illud eĩt iiquũ. eũ ꝙ ñ ꝓhibu̾it
alieno fac̾to libari. Cum ⁊ si uni
tuam ꝑccumã altĩ ex sociis ꝓ hiben¬
te socio decdissem: utiq eũ obligare.

Expanded text:
ta fuerit aduersus eum actio, necesse erit et eum pertingi qui uetuit: sed et illud esse iniquum eum qui non prohibuit alieno facto liberari, cum ‹et› si mutuam pecuniam alteri ex sociis prohibente socio dedissem, utique eum obligarem.
Abbreviated transcription (Latin):
ine psatin: decem tam̃ q̃ impendim
retentur. id̾ sola nonaginta restituen
cent̃ custodirent᷑ ueluti si ꝑicłm eãt
ne p̃dia in public̃ cõmui̾tt̾entur. ne
pena inuecaicie pecume augetur: au
ex ꝓꝓmisso comittẽtur ñ solũ .x. que

Expanded text:
estaturum, decem tamen quae impenderim retenturum, id est sola nonaginta restituendcentum custodi- rentur, ueluti si periculum erat, ne praedia in publicum committerentur, ne poena traiecticiae pecuniae augeretur aut ex compromisso committeretur: non solum de
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃t .x. ad Si aut̃ is fuit qͥ
ñegã ãministrauit aq̃ mandatũ
ñ exigebatur. posse ei imp̾utari cur
oblata de rato cautione. eũ ñ ꝯuem̾̃it
si mͦ facilẽ ei fu̾it satisdare c̾te in sua
ꝑsona intubit᷑atũ ẽ.⁊ iõ si erea cã fu¬

Expanded text:
tum Si autem is fuit qui negotia administravit a quo mandatum n exigebatur, posse ei imputari, cur oblata de rato cautione eum non convenit: si modo facile ei fuerit satisdare. certe in sua persona indubitatum est: et ideo si ex ca
Abbreviated transcription (Latin):
uitute gestum ẽ. demq si temꝑe ser¬
uitutis aream em̃it.⁊ in ea insulã
edificau̾it. eaq corrũit. dem̃ man¬
umissꝰ. fu̾nd̃ locau̾it. sola locatio fũ¬
doꝵ: iniudicio negõꝵ gestoꝵ deducĩ.
Quia exsuꝑioris tꝑis ãministr̃one me¬
ħ ampliꝰ in iudicio deduci pot̃. qͣm

Expanded text:
vitute gestum est. denique si tempore servitutis aream emerit et in ea insulam aedificaverit eaque corruerit, deinde manumissus fundum locaverit: sola locatio fundorum in iudicio negotiorum gestorum deducetur, quia ex superioris temporis administratione nihil amplius in iudicio
Abbreviated transcription (Latin):
fuer̃ negã qui aꝑ̃ hostes decessĩt.
hactio danda erit ¶S si filii.f. nulitis
defincti testa̾m̃to fcõ gessi. simiłł eĩt
ctanda actio. Sic̃ aũ innegotũs uiuo¬
qui m̃ quinquaginta debebat
decessit hꝯ ħrditatis cinationẽ susce¬
pi.⁊ impendi.x. deiñ redacta ex uẽ¬
ditione rei hrditarie centũ in arca
reposui. ħ sine cũlpa mea ꝑier̃ que¬

Expanded text:
fuerunt negotia, qui apud hostes decessit, haec actio danda erit.Sed si filii familias militis defuncti testamento facto gessi, similiter erit danda actio.Sicut autem in negotiis uiuoqui mihi quinquaginta debebat, decessit: huius hereditatis curationem suscepi et impendi decem: deinde reda‹c›ta ex uenditione rei hereditariae centum in arca reposui: haec sine culpa mea perierunt. quae
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ asemet ipso ñ exẽgit. neg̾oꝵ gestoꝵ
actione pr̃atur. si aliquid hũit inpe¬
cułio. cuiꝰ retentione. Id suari pot᷑.
fuit. ⁊ si inpeculio nicħ ħũit. ⁊ si pꝰ¬
ea hũit. sͥ postea solũe dt̃. in eod̾ actu
ꝑuͣtatẽ se ꝗ sabmꝰ scrib. deb̾e ac̃apĩte

Expanded text:
a semet ipso non exegerit, negotiorum gestorum actione praestaturum, si aliquid habuit in peculio, cuius retentione id servari potest. fuit etiamsi in peculio nihil habuit, et si postea habuit, sibi postea solvere debet in eodem actu putare se, quod Sabinus scribit debere a capite
Abbreviated transcription (Latin):
Si negã ab sentis ⁊ ignorantis ge¬
ras. ⁊ culpaͬm ⁊ dolum prãre debes.
s ꝓculꝰ int̾dum ⁊ casum pr̃are de¬
be. ueluti si nouũ negm̃ ꝗ ñ sit᷑ so¬
litus ab sens face tu nomine eiꝰ ge¬
ras. uduti uenales nõiitios coem̃¬
do ł aliq̃m negãt̾ion ineundo. Nã¬
ssi quod dampnũ er ea re sequutũ

Expanded text:
entis et ignorantis geras, et culpam et dolum praestare debes. sed Proculus interdum etiam casum praestare debere, ueluti si nouum negotium, quod non sit solitus absens facere, tu nomine eius geras: ueluti uenales nouicios coemel aliquam negotiationem ineundo. si quid damnum ex ea re
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ. Debitor pactꝰ ẽ. ut q̃ ẽq ĩ p̃sia
ĩpõt̾atã. ibi nata. pãtaue eẽnt:
pig̾ri ẽẽt̃ eoꝵ p̃oioꝵ. pãs sine cõ¬
lonis fitit. eaq actoi suo colẽda
oebitor ita tͣclidit. assigͥtis ⁊ ei ẜi̾

Expanded text:
 Debitor pactus est, ut quaecumque in praedia importata ibi nata paratave essent, pignori essent: eorum praediorum pars sine colonis fuit eaque actori suo colenda debitor ita tradidit adsignatis et servis