comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
redibit s si miniss tm̃ uł quoꝵda
nec om̃ium ad eum eos ne qui solu¬
crunt ꝑtinebit ita nt in porcionẽ
tẽ cet̾oꝵ is qui redemit succedat
Si si dei dmissaria lib̾tas debita cap¬
tiuo fu̾it redenptꝰ nond̾ eam ret̾e
pot̾it uisi redenptori satisfecerit
¶Si deportatum ab insula hostes ce¬
ꝑunt redentꝰ quib casib redit
in eam cãm ueniet in qũa futmnꝰ
eẽt si captuis ĩ finsset deportabit᷑
gͥ. S si in captiuo ẜuo talis p̃cesse¬
rat c̾ã que eius nł ad tẽpus nł i
ꝓpctuũ lib̾tatẽ in pedire̾ uł nec
redenp tõne ab hostibus mutabit᷑¬
ueluti si in lege̾ faiuam eni cõmi¬
sisse cõstit̾it uł ita uenierat nema
ne pena sua qui redeunt gͦ de me¬
tallo captus redenptus in penamsliã
reuertet᷑ nec tñ ut trasfuga me¬
talli pumendꝰ erit s redentor afis¬
co p̃cium recipiet quod ⁊̃ cõstitutũ
est ab imꝑatore nr̃o ⁊ diuo seu̾o

Expanded text:
redibit: si unius tantum uel quorundam redibit: si unius tantum uel quorundam nec omnium, ad eum eosue qui soluerunt pertinebit, ita ut in portione parte ceterorum ei qui redemit succedant. Si fideicommissa libertas debita captiuo fuerit, redemptus nondum eam petere poterit, nisi redemptori satisfecerit. Si deportatum ab insula hostes ceperunt, redemptus quibus casibus redit, in eam causam ueniet, in qua futurus esset, si captus non fuisset: deportabitur igitur. Sed si in captiuo seruo talis praecesserat causa, quae eius uel ad tempus uel in perpetuum libertatem impediret, nec redempveluti si in legem Faviam commisisse eum constiterat, vel ita venierat ne ne poena sua qui redemit. Ergo de metallo captus redemptus in poenam suam revertetur, nec tamen ut transfuga metalli puniendus erit, sed redemptor a fisco pretium recipiet quod etiam constitutum est ab imperatore nostro et divo Severo.
Abbreviated transcription (Latin):
minis ca᷑ptintade fuerat ius
suũ admitebat quare gͥ iste nõ
ht̃ nis manimittẽdi ¶ Si statu lib̾
fu̾it añꝙͣ ab hostib caꝑet᷑. redenptus
pendente cõdicione suam cãm retine
bebit qm̃ ⁊ si cõcessum est statu li¬
b̾o depectulio dare si tñ ꝙ ht̃ apud
himc qui redemit nũ quid inceil¬
oꝑib suis quesitum est ex alia aũt
cã ꝑto peculio pot̾ dare ita ut cõdi¬
toni benigne eum paruiste creda¬
mus ¶ Si pignori datus ẜnus fu̾at
denptore inut em obligõm
reuertitur ⁊ si creditor obtulerit ei qͥ
redenut qnto redenptꝰ est ht̃ obligo¬
donẽ ⁊ in pͥorẽ debiti cãm ⁊ in eam
sũmam qua eum lib̾auit quͣsi ea
obligonem quad̾ cõstitutõe induc¬
ta nt cum post̾ior c̾ditor pͥori satis¬
faciat cõfirmandi sui pignoris cã
insi ꝙ in hoc diu̾sa res est ꝙ postior¬
ẜnum ut apud nos eẽt esficit au co
qui tẽpore prior fuit ut infirmior
erat ⁊ om̃num noĩe ei qui redemit
restitutum p̾cium erit in cõionem

Expanded text:
nte captiuitatem fuerat, ius suum amittebat. quare igitur iste non habet ius manumittendi? Si statuliber fuerit, antequam ab hostibus caperetur, redemptus pendente condicione suam causam retinebbebit, quoniam etsi concessum est statulibero de peculio dare, hoc tamen, quod apud hunc qui redemit operis suis quaesitum est: ex alia autem causa parto peculio potest dare, ita ut condicioni benigne eum paruisse credamus. Si pignori seruus datus fuerat emptorem in ueterem obligationem reuertitur, et si creditor obtulerit ei qui redemit, quanto redemptus est, habet obligationem et in ‹pri›orem debiti causam et in eam summam qua eum liberauit, quasi ea obligatione quadam constitutione inducta: ut cum posterior creditor priori satisfacit confirmandi sui pignoris causa: nisi quod in hoc conuersa res est et posterseruum, ut apud nos esset, efficit, ab eo, qui tempore prior fuit, ut infirmiore erat et omnium nomine ei qui redemit restitutum pretium erit, in communionem
Abbreviated transcription (Latin):
Paul ẜ Ion nt aprẽ filuis ita uxor a
marito iure postliminĩ recuꝑaieͥ
pot̾ Si tũc cum uolu̾it mulier
⁊ ad huc alii post cõstitutum tẽ
latã ꝓbabili int̾ueniẽte penis dis¬
sidii tenebitur
est post reseriptũ inꝑatoris ant̃. ⁊
diui prĩs eins ad dominum indulli¬
ap̃ ꝰ ater instituto in pub̾i filio sub¬
stituerat ⁊ ab hostib captus ibi de¬
cessit post ea deflincto in pubere
legitimũ admitti qnib dã indeba¬
tur n tabulas scd̾as in eius ꝑsona
locum hr̃e qui uino patre sui uir̃¬

Expanded text:
Non ut a patre filius, ita uxor a marito iure postliminii recuperari potest, sed tunc, cum et voluerit mulier et adhuc alii post constitutum tempus causa probabili interveniente, poenis discidii tenebitur.est post rescriptum imperatoris Antonini et divi patris eius ad Ovinium Tertullu Pater instituto impuberi filio substituerat et ab hostibus captus ibi decessit: postea defuncto impubere legitimum admitti quibusdam uidebatur neque tabulas secundas in eius persona locum habere, qui uiuo patre sui i
Abbreviated transcription (Latin):
cã lucratnua hr̃e s osfõ uidicis esti¬
mandum constituto p̃cio partus
ꝑ inde atq si mat̾ quanti est ẽpta
siuul ⁊ partꝰ ueuisset ꝙ si iamna¬
tum apud hostes eo tẽpore quo
capiebat᷑ ut̾o gerebat cum ma¬
ꝓ utroq uenũdatum est estimat᷑om.¬

Expanded text:
s aestimandum constituto pretio partus, perinde atque si, quanto mater est empta, simul et partus uenisset. quod si iam natum apud hostes, quod eo tempore quo capiebatur utero gerebat, cum mapro utroque unum datum est, aestimat
Abbreviated transcription (Latin):
potitus est ¶ S si anbo apud hostes
sunt ⁊ pͥce pat̾ decedat susicaat lex
cornelia substituto non alias ꝙͣ si
apud hostes patre deficlo post¬
ea finus in cnutate decessisset
onꝑ i beno postlminĩ est ⁊̃
pace ant̾is qui m belio capti eẽnt
dequib nicħ in ꝑactis erat cop̾hẽ¬
sum ꝙ ideo placiusse seruius scri¬
bit qma set spem renertẽdi ci¬
uib in uirtude bellic .i magis
in pace qui ꝑuenerunt ad alt̾os
si bellum subito exarcisset eoꝵ
serui esficimt᷑ apud quos iani¬
hostes suo fc̃o dep̾hendunt᷑ quib
ius poit lummiĩ est tam bello qͣm
in pace nisi fed̾e cauptũ fu̾it ne
capiat᷑ ab hostibus hii. quos in po¬
destate huit sme̾to sunt utrum
cõputẽt᷑. Inam defimcto illo
apnd hostes ex quo captus est

Expanded text:
potitus est. Sed si ambo apud hostes et prior pater decedat, sufficiat lex Cornelia substituto non alias, quam si apud hostes patre defuncto postea filius in ciuitate decessissetn bello postliminium est, in pace autem his, qui bello capti erant, de quibus nihil in pactis erat comprehensum. quod ideo placuisse Seruius scribit, quia spem reuertendi ciuibus in uirtute bellica magis in pace qui peruenerunt ad alteros, si bellum subito exarsisset, eorum serui efficihostes suo facto deprehenduntur. quibus ius postliminii est tam in bello quam in pace, nisi foedere cautum fuerat, ne capiatur ab hostibus, hi, quos in potestate habuit, in incerto sunt, utrum computentur: nam defuncto illo apud hostes, ex quo captus est,
Abbreviated transcription (Latin):
fi̾ possunt id̾o eoꝵ quł ysucapie¬
bat ꝑ semet xp̃m possidens ei ꝯ
post ea captus n estͤ it̾rũpitin.
usucapio quia certũ est eũ possi¬
d̾e desisse eoꝵ uero ane sub iectaᷤᷤ¬
sibi iri suo ꝑsonas possidebat
usu q capiebat uł si aua post ea
pectuliari nõie cõp̾hendinitur
iuł scribit hr̃di suo tẽpore inple¬
ri nsncapione̾ remariẽtib hiis

Expanded text:
possunt. ideo eorum, quae usucapiebat per semet ipsum possidens qui postea ‹cap›tus est, interrumpitur usucapio, quia certum est eum possidere desisse. eorum uero, quae per subiectas iuri suo personas possidebat usuque capiebat, uel si qua postea peculiari nomine comprehenduntur, Iulianus scribit credi suo tempore impleri usucapionem remanentibus i
Abbreviated transcription (Latin):
matõ ⁊ hiic post ea reuer sus est
⁊ post hinrmo uis sim̃ recipit hu¬
manitatis ratõni eogruũ est eos
codicillos ita esfcm̃ suũ hr̃e qua¬
si in medio nilla captiuitas in¬
t̾cessiss cet̾a quem inre sunt
um potitus fuisł ¶Ei quis ser¬
num captum ab hostib redeme¬
rit ꝓtinus est redim̃tis quan¬
uis scientis alienũ fuisse s obla¬
to eo p̾cio ꝙ dedit post limimo
rediisse aut receptus ẽẽ sinis
creditur ⁊ si igriorans captimĩ
existimas uendentis cẽ redent
post legitinnim tẽpus offeren¬
dr pͥcii priori dño facultas sit
indelmus nam occurrit cõsitu¬
to que de redẽptis lata est q̃
redim̃tis snũ facit ⁊ cy meum
est usucaꝵ me intelligi ñ pot᷑¬

Expanded text:
m, et is postea reuersus est et postliminio ius suum recepit, humanitatis rationi congruum est eos codicillos ita suum effectum habere, quasi in medio nulla captiuitas intercessisset. Cetera quae in iure sunt, um potitus fuisset. Si quis seruum captum ab hostibus redemerit, protinus est redimentis, quamuis scientis alienum fuisse: sed oblato ei pretio quod dedit postliminio redisse aut recept‹us› esse seruus credetur. Et si ignorans captiuum, existimans uendentis esse redemit,post legitimum tempus offerendi pretii priori domino facultas sit, uideamus. nam occurrit, quod constitutio, quae de redemptis lata est, eum redimentis seruum facit, et quod meum iam usucapere me intellegi n
Abbreviated transcription (Latin):
nepos in reu̾si captiui pot̾ate
ut redierit Sunsq heres ei quo¬
dammodo in iuito eum imptiis
tẽpors cõditõ necessitasq faci¬
ebat ⁊ publica nuptiaꝵ utilitas

Expanded text:
nepos in reuersi captiui potestate ut a‹u›i erit suusque heres ei quodammodo inuito, cum nuptiis temporis condicio necessitasque facieba
Abbreviated transcription (Latin):
uent s ctucenor ob rer debite¬
ris subrertm furti ag̾e ñ pot̾
⁊ si uude c̾ditũ ẜ nare ñ possit
soquimꝰ ant̃ scilicet de eare q̃
pignoris uire obligata ñ sit. it̾
rei dõtͣalus noĩe que ꝑiculo mu¬
lieris est ñ mulier furti actio¬
nem ht̃ s maritus.

Expanded text:
or ob rem debitoris subreptam furti agere non potest, etsi aliunde creditum seruare non possit: loquimur autem scilicet de ea re, quae pignoris iure obligata non sit.Item rei dotalis nomine, quae periculo mulieris est, non mulier furti actionem habet, sed maritus.
Abbreviated transcription (Latin):
tibi polliẽd̾ uestim̃tũ locau̾o tu
u̾o insciouł inuito me ꝯmodau̾is
ticio ⁊ ticio furtũ fcm̃ sit ⁊ tibi
ꝯpetit furtiactõ. qr custodia
rei ad te ꝑtinet. ⁊ mͥ adu̾sus te
q ñ debueras rem ꝯmodare et
id faciendo furtũ admiseris ⁊
ita ẽ casus quo fur furti agere
pot̾ ¶si ancilla surripiat᷑ penãs
uł apud furẽ ꝯcexit ꝑtus fiłt ius
est si ue apud furẽ edat ᷑ siue ap̃
bone fid̾i possessorẽ s in ħ postĩo¬
recasu furti actõ cessat s si con
⁊ in peͣdibus obfuand̾ ẽ. ⁊ ĩ fe¬
equis nati statĩ ad bone fidĩ pos¬
tu num̾ant᷑. at ꝑtus ancille nõ
num̾atur infructu. ¶cum fur
rẽ furtuia uẽdidiss ei ꝙ nr̃mos
Ap̃cii dñs rei ꝑuim extorsit fur¬
tũ nũ moꝵ fecisse recte R̾nsũ
est: id̾ ⁊ i bonoꝵ raptoꝵ actõ¬
ne tenebitur. Quod enĩ ex res᷑¬

Expanded text:
 tu uero inscio aut inuito me commodaueris Titio et Titio furtum factum sit: et tibi competit furti actio, quia custodia rei ad te pertinet, et mihi aduersus te, quia non debueras rem commodare et id faciendo furtum admiseris: ita erit casus, quo fur furti agere possit.Ancilla si subripiatur praegnas uel apud furem concepit, partus furtiuus est, siue apud furem edatur siue apud bonae fidei possessorem: sed in hoc posteriore casu furti actio cessat. sed si concet in pecudibus seruandum est et in festatim ad bonae fidei ctu numerantur: at partus ancillae non numeratur in fructu.Cum fur rem furtiuam uendidisset eique nummos pretii dominus rei per uim extorsit, furtum eum nummorum fecisse recte responsum est: idem etiam ui bonorum raptorum actione tenebitur. quod enim ex re f
Abbreviated transcription (Latin):
instruit cõsilid ad surtũ faciẽ¬
d̾. ¶ opẽ fert qui mnust̾iurꝰ
atq adiustorñ ad surripiẽdas
res p̃bet ¶cum eo qui rubũ pã¬
mĩ ostẽdit fugauitq pectus
ut in furẽ incid̾e̾t. si auid̾ do¬
lomalo fecit furti accõ ẽ s si
ñ surtifaciẽdi cã ħ fecit ñ d
inpunitus ẽẽ ludus tam ꝑnici¬
osus. s icc̾co lab̾o scripsit infc̃m

Expanded text:
ruit consilio ad furtum faciendum: opem fert, qui ministerium atque adiutorium ad subripiendas res praebet.Cum eo, qui pannum rubrum ostendit fugauitque pecus, ut in fures incideret, si quidem dolo malo fecit, furti actio est: sed et si non furti faciendi causa hoc fecit, non debet impunitus esse lusus tam perniciosus: idcirco La
Abbreviated transcription (Latin):
noĩe qui aut̃ alieno uõie obli¬
gatur fi deunssor uocat᷑ ⁊ plerũq
ab eo quem ꝓprio nõie obliga¬
mꝰ alios accipimns qui ead̾ ob¬
ligõne tencantur dum curanꝰ
ut ꝙ in obligõnem deduamius
tucnis nobis debeatur ¶Si id ꝙ
lam est naturari rõne mutilem
ẽe stipulatonem ueluti si de hõie
sacrum aut religiosum dari sti¬
mutilis est stipł̾atõ si quis rem
suam ignorans suam eẽ stipulatꝰ
fu̾it. ¶It̃ sub in possibili crditio¬
ne fcam stipulatõnẽ ostat in¬
utilem c̃e ¶Furiosum si ne stip¬
uletur siue ꝓmittit nich ag̾e
natura manifestum ẽ. huic ꝓ¬
ximus est qui eiꝰ etatis ẽ ut ñd̾
intelligat quid agat ͦ s ꝙ ad
hũc benigniꝰ acceptum ẽ nam
qui loqui pot̾ credit᷑ ⁊ stipula¬
ri ⁊ ꝓmitt̾e recte poͣsse miu¬

Expanded text:
 qui autem alieno nomine obligatur, fideiussor uocatur. et plerumque ab eo, quem proprio nomine obligamus, alios accipimus, qui eadem obligatione teneantur. dum curamus, ut quod in obligationem deduximus, tutius nobis debeatur. Si id, qlam est naturali ratione inutilem esse stipulationem, ueluti si de homine locum sacrum aut religiosum dari siinutilis est stipulatio, si quis rem suam ignorans suam esse stipulatus fuerit. Item sub impossibili condicione factam stipulationem constat inutilem esse. Furiosum, siue stipulatur siue promittat, nihil agere natura manifestum est. Huic proximus est, qui eius aetatis est, ut nondum intellegat, quid agatur: sed quod ad hunc benignius acceptum est: nam qui loqui potest, creditur et stipulari et promittere recte posse. Mu
Abbreviated transcription (Latin):
debet᷑ furtiactionẽ ñ ht̃ si ca
ẽ eires furti ac tõnem ñ pr̃e. s
adhuc uenditoris eẽ hanc actõ¬
nem celfuir scripsit madare eũ
plane oꝑtebit en ꝑtori furti ac¬
tonem ⁊ cõditõnem ⁊ nẽdicaci¬
onẽ ⁊ si quid exhis actẽnib fint
ꝑidum rei ad emptorẽ ꝑtinetdũ¬
modo enstodiã uẽditor antetͣ¬
ditõnẽ pr̃ẽt ad eo ant̃ emptor
añ tradicionem furti ñ ht̃ ac¬
tonẽ ut sit q̃sitũ an ip̃e surri¬
piendo rem emptor furti tene
custodi am uẽditorẽ prare oꝑte¬
bit soluito p̾cio surripuerit fur¬
tiactõne ñ tenet᷑. plane si añꝙͣ

Expanded text:
debetur, furti actionem non habet, si est ei res, furti actionem non habere, sed adhuc uenditoris esse hanc actionem Celsus scripsit. mandare eum plane oportebit emptori furti actionem et condictionem et uindicationem, et si quid ex his actionibus fuerit periculum rei ad emptorem pertinet, dummodo custodiam uenditor ante traditionem praestet. Adeo autem emptor ante traditionem furti non habet actionem, ut sit quaesitum, an ipse subripiendo rem emptor furti teneacustodiam uenditorem praestare oportebat, soluto pretio subripuerit, furti actione non tenetur. plane si
Abbreviated transcription (Latin):
ñ intͥuenit cohercio qui aũt di¬
cit quem in hoc senatus ꝯsuldũ inci¬
disse accussato ñ est ¶mcidit in hoc
senatus ꝯsultum ⁊ qui acaussatorẽ
submnictit ant insligat aut aui
mandat alicui ⁊ instruit eum ad
accusatõne̾ capitaleui dando pro¬
batõnes allegando accãtõnes ⁊ me¬
rito nam dissidẽdo crimini quod mo¬
uet ⁊ eximẽdo se ꝑiculo calipni¬
e uel desercionis merto calũpniã

Expanded text:
n interuenit coercitio: qui autem dicit quem in hoc senatus consulto incidisse, accusator non est. Incidit in hoc senatus consulto et qui accusatorem summittit aut instigat, aut qui mandat alicui et instruit eum ad accusationem capitalem dando probationes, allegando accusationes: et merito: nam diffidendo crimini quod mouet et eximendo se periculo calumniae uel desertioni
Abbreviated transcription (Latin):
pp̃ ꝑsonaꝵ quĩctõnẽ ab accussatio¬
ne subinonet᷑ au u̾o stricta rõe
quibdã accussandi facuitas ñ ꝯpe¬
tat merito itl dicẽd̾ ẽ om̃s excep¬
ta muliore ⁊ miuore nisi abolicio¬
nẽ pecierint in hoc seuatꝰ ꝙ. inci¬

Expanded text:
niunctionem ab accusatione summoueatur, an uero stricta ratione quibusdam accusandi facultas non competat? merito itaque dicendum est omnes excepta muliere et minore nisi abolitionem petierint, in hoc senatus c
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑt̾e. ¶ pͥnaricatorẽ ẽẽ eum ostẽdimꝰ
qui colludit ꝯreo ⁊ traslati uemu¬
ne accussandi fũgit᷑ eo quod
ꝓp̾as quid ꝓbatões dissimularet falsas
uero excusatõnes admiteret. ¶Sn ꝗs
aut ab accusatõe citra ab olicionẽ
destit̾it punit᷑ abolicio pͥuatini ap̾¬
sidib postislari ac inpetrari solet
It ꝓ tͥbumali ñ de plano nec p̃ses
hant cogintõne̾ ait̾i demandare pͭ
¶Si plira crinima id eid̾ intulerit
ꝓ ut quid omisent eis noĩe senat᷑
ꝯsulti renam paciet᷑. ¶accussati¬
onẽ is intulit quo p̃scriptõne
sub. mou̾i pot̾at ut quilib adult̾ũ
masculo post qͥnq aimos ꝯtruos
ex die ꝯmissi adult̾ũ uł femine
post sex menses utiles ex die dinor¬

Expanded text:
. Praevaricatorem esse eum ostendimus, qui colludit cum reo, et translatitie munere accusandi defungitur, eo quod proprias quidem probationes dissimularet, falsas vero rei excusationes admitteret. § 7. Si quis autem ab accusatione citra abolitionem destiterit, punitur. Abolitio privatim a praesidibus postulari ac impetrari solet; item pro tribunali, non de plano, nec praeses hanc cognitionem alteri demandare potest. Si plura crimina idem eidem intulerit,  eius nomine senatus consulti poenam patietur. Accusationem is intulit, qui praescriptione summoueri poterat, ut quilibet adulterii masculo post quinque annos continuos ex die commissi adulterii uel feminae post ‹s›ex menses utiles ex die diuor
Abbreviated transcription (Latin):
p̃p̾ Rpsit imilierẽ que idcirco al
faisi acc̾atonẽ ñ adinitt̾et ᷑ ꝙ su¬
am suoꝵ ue unuriam ñ ꝑsequere¬
tur desistẽtẽ s enatꝰ ⁊ sulto tur¬
piliano ñ plecti nũ gͦ ⁊ mcet̾is id̾
resposurꝰ sit quid .ii. int̾ est p̃ẽ sexꝰ
infirmtade ant ip̃ status turpita¬

Expanded text:
pondit mulierem, quae idcirco ad falsi accusationem non admitteretur. quod suam suorumue iniuriam non persequeretur, desistentem senatus consulto Turpilliano non plecti. num ergo et in ceteris idem responsurus sit? quid enim interest, propter sexus infirmitatem an propter status turpit
Abbreviated transcription (Latin):
Uiy ¶ut ampnum cũ infamia aut dig¬
nitas anquam. depositionem aut
alicunis actus ꝓhibitionẽuita as¬
himit᷑ ut puta si dapͥnat᷑ aliquis
Ut gladio in eum aĩan̾tat᷑ set
aiauerti gladio oꝑt ñ seciri
nel telo uel fusti nł laqueo nel
alio aliquo modo pinde nec lilan
mortis ꝑacultatẽ ecedẽdeuis ip̃i¬
ni uecandi dini tñ frẽs rescrip¬
serunt ꝑmitẽtes sam mortis
facultatẽ shostes añt/tẽ transsige
hac pena assicnint᷑ ut uiui exurã¬
tur nec ea quid̃ pena dãpnare
ꝙ̃ op̃t ut u̾berib necet᷑ neluir¬
gis int̾imat᷑ nec torm̃tis ꝙͣuis
płiq dumi torꝙ̃t᷑ defic̾e solent
in opus metalli danpnet᷑ metal¬
la aut multa nũo sunt ⁊ quedi

Expanded text:
amnum cum infamia aut dignitatis aliquam depositionem aut alicuius actus prohibitionem. Uita adimitur, ut puta si damnatur aliquis, ut gladio in eum animaduertatur. sed animaduerti gladio oportet, non securi uel telo uel fusti uel laqueo uel quo alio modo. proinde nec liberam mortis facultatem concedendi ius prres rescripserunt permittentes liberam mortis facultatem. Hostes autem, item transfugae ea poena adficiuntur, ut uiui exurantur. Nec ea quidem poena damnari quem oportet, ut uerberibus necetur uel uirgis interematur, nec tormentis: quamuis plerique dum torquentur deficere solent.in opus metalli damnetur. metalla autem multa numero sunt et quaedam
Abbreviated transcription (Latin):
hꝰ rene int̾dc̃e sunt carcer .n. ad.
continẽdoᷤ hoĩes ñ ad piniendos
hr̃i debet. in calcariam quoq
nel sup hurariã dãpnari solent
S hee ꝑsone metalli mag̃ sunt.
dãpnati uidẽd̾ est an ẜn pene
ossiciant ᷑ solent .ii. minores hac¬

Expanded text:
enae interdictae sunt: carcer enim ad continendos homines, non ad puniendos haberi debet. In calcariam quoque vel sulpurariam damnari solent: sed hae poenae metalli magis sunt. damnati, videndum est, an servi poenae efficiantur: solent enim i
Abbreviated transcription (Latin):
nãpt᷑ gramorib uinculis punrũ¬
tur qui ni opus metalli leuiorib
ꝙq refuge ex oꝑe metalli in me¬
talla dampuant᷑ ex metallo gra¬
uius cohercẽt᷑. ¶quisꝗs aũt in
opus publicit danpuatꝰ refugit.
duplicato tẽpore danpuari sol
Eet duplicare eũ id tẽpus oꝑt
illud duplicet᷑ quo a dp̃ hẽsus in
carc̾e fuit quia si in decẽ annos
daupnatus sit aut perpetuari
debet ei pena autin opus me
talli trãsmiti plane si decẽnio dãi¬
natus suit in micio statim f¬
git nidendumẽ utrũ duplica¬
ri ei tẽpora debeant an n̾o
ꝑpetuan ⁊ transferri mopus

Expanded text:
mnantur, grauioribus uinculis premuntur, qui in opus metalli, leuioribus, quodque refugae ex opere metalli in metallum dantur, ex metallo grauius coercentur. Quisquis autem in opus publicum damnatus refugit, duplicato tempore damnari solet: sed duplicare eum id temporis opillud duplic‹e›tur, quo adprehensus in carcere fuit. et si in decem annos damnatus sit, aut perpetuari ei debet ptalli transmitti. plane si decennio damnatus fuit et initio statim fugit, videndum est, utrum duplicari ei tempora debeant, an vero perpetuari vel transferri in opus
Abbreviated transcription (Latin):
se mouẽdi grã¶ Suos in me¬
tallũ nel mopus metalli Itẽ
iniudum ueuatoriũ dan so¬
lere nulla dubitatõẽ quia si
fu̾nt dati ẜni pene essiciũtur
nec ad eum ꝑtinebunt cuiꝰ

Expanded text:
se mouendi gratia. Seruos in metallum uel in opus metalli, item in ludum uenatorium dari solere nulla dubitatio est: et si fuerint dati, serui poenae efficiuntur nec ad e
Abbreviated transcription (Latin):
dec̾us solet ei ꝗ ꝓ alt̾o depen¬
dit ex equitate cõpetet ⁊ ꝙ
depensum eẽ ꝑ collegam ni ma¬
gistratum ꝓbabitur solui ⁊ ab
hr̃dib eius p̾ses ꝓuincie mbet

Expanded text:
decerni solet, ei qui pro altero dependit ex aequitate competit. Quod depensum pro collega in magistratu probabitur, solui et ab heredibus eius praeses prouinciae iubet
Abbreviated transcription (Latin):
publicoꝵ licet ex bona fibo
cunie cum suis usuris sit inmo¬
dice ⁊ illicite ꝯputatõuis moduc
da ⁊ ysure usuraꝵ increm̃tum fã¬
ciant ¶graui existimatõe per
inniriam pꝰ emptõnem ablati q̃
rõnibus public̃ referunt᷑ cador
rei pu. dominorestitin iubeat
¶Si eo tenpore quo noĩatꝰ est
p̾do neus post ea lapsis facultati
hoc noĩe nichil pr̃ared ¶Ius

Expanded text:
publicorum, licet ex bona fide cuniae cum suis usuris fit, immodicae et illicitae computationis modus da et usurae usurarum incrementum faciant. Grani aestimationem per iniuriam post emptionem ablati, quae rationibus publicis refertur, curator rei publicae domino restitui iubeat. Si eo tempore, quo nominatus est, idoneus, postea lapsus facultatibhoc nomine nihil praes
Abbreviated transcription (Latin):
siss de di ex ciuitate ex pulisse uide¬
tur sicut facit cum aqua ⁊̃ igui
int̾dic̾et in qua siu̾a udet᷑ publi¬
iis inuciꝰ fuisse. id aut̃ maxime q̃¬
sit̾ est in hostilio miantino que
num̾atuni sibi ded̾it ñ acceꝑunt
de quo tũ lex post ca lata est ut
eet ciuis romanus ⁊ p̾turã quo
gessisse diciturde adninustratõ¬
d̾ Non ytiq de exẽplo post̾ioris
suam legem hũerunt rõnẽ miri
op̃t ¶ quod quis suo noĩe exc̾e aͥ¬
hibet ᷑ id n ꝑ subicctam ag̾e di¬
ꝑsonam ⁊ iddo si decurio subiectis¬

Expanded text:
ate expulsisse uideretur, sicut faceret, cum aqua et igni interdiceret. in qua sententia uidetur Publius Mucius fuisse. id autem maxime quaesitum est in Hostilio Mancino, quem Numantini sibi deditum non acceperunt: de quo tamen lex postea lata est, ut esset ciuis R‹o›manus, et praeturam quoque gessisse dicitur. DE ADMINISTRAT Non utique de exemplo posterioris suam legem habuerunt, rationem iniri oportet. Quod quis suo nomine exercere prohibetur, id nec per subiectam personam
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ cõiter gestus ita nrmi¬
atus fũit nt seꝑari non pos¬
sit necessario alt̾o cessante
bertatẽ in pediet nec uidẽ¬
bitur cõdicio in alt̾iꝰ ꝑsona

Expanded text:
o›mmuniter gestus ita immixtus fuerit, ut separari non possit, necessario alter cessando bertatem impediet. nec uidebitur condicio in alterius persona
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ub̃ ẽc ad lib̾tatẽ ꝑueniet
qr potest testator si nõ una
dandi cõditõe hĩdis ẜuũ ma¬
numiti iubͥe Cnce scriptura
sticus cum erit annoꝵ .xxx.
ht sticꝰ si .x. ded̾it ⁊ ad annos
ademptõ lib̾tatis uł iegati¬

Expanded text:
ueniet, quia potest testator et sine ulla dandi condicione heredis seruum manumitti iubere.Haec scriptura 'Stichus cum erit annoru‹m› trhabet 'Stichus si decem dederit et ad annos ademptio libertatis uel leg
Abbreviated transcription (Latin):
s eum aui tibi cõmodau̾it si
eam rem subripiat ñ ten̾i sur¬
datitenearis gͦ si ob aliquas
in pensas quas in re ⁊modata
fecisti retẽ tõnẽ ens habue¬
ris ⁊̃ cũ ip̃o dũo sicam subri¬
piat habebis furti actõnem
R eocasn qiͣ pignoris loco ea

Expanded text:
 eum qui tibi commodauerit, si eam rem subripiat, non teneri furdati tenearis. ergo si ob aliquas impensas, quas in rem commodatam fecisti, retentionem eius habueris, etiam cum ipso domino, si eam subripiat, habebis furti actionem, quia eo casu quasi pignoris loco ea
Abbreviated transcription (Latin):
enulemis Ex clausulare ni¬
dicata dolom. obrẽ ñ defer¬
sam insolid̃ ⁊ mmittitur stipło
ñ enĩ uidebitur defensa res
nr ibom arbitratu que n cͧeͤ

Expanded text:
onum. Ex clausula re iudicata, dolo malo, ob rem non defensam in solidum committitur stipulatio: non enim uidebitur defensa res boni uiri arbitratu, quae non
Abbreviated transcription (Latin):
alt̾ ob rem ñ defensam ꝑtẽ su¬
am solu̾it nich̾onimis res defẽ¬
di pot̾it nec tñis am solu̾it re¬
petet stipło enim ꝙ ꝑte eius ꝑ¬
enꝑta est ꝑ inde ac si accertũ
ei fuisset. ¶ notiens ex stip¬
nlatone nidicatũ solin ob rẽ
ñ defensam agit᷑ cõ sidcuissori¬
ne fi deuissores mãdati indicio

Expanded text:
alter ob rem non defensam partem suam soluerit, nihilo minus res defendi poterit. nec tamen is, qui soluerit, repetet: stipulatio enim pro parte eius perempta est, perinde ac si acceptum ei factum fuisset. Quotiens ex stipulatione iudicatum solui ob rem non defensam agitur cum fideiussorine fideiussores
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓnũcient quid̾ in insulam se relega¬
re scribant añt imꝑatori ut ip̃e¬
in insulam assignet ¶cet̾um nõ
possunt dãpnare in eam insulam
quam in ea ꝓuincia cuipre suitt
ꝑator assignet militi tradendꝰ est
relegatus ¶hec ẽ disfcrẽciam

Expanded text:
ient quidem in insulam se relegare, scribant autem imperatori, ut ipse insulam adsignet. ceterum non possunt damnare in eam insulam, quam in ea prouincia cui praesunt sulam adsignet, militi tradendus est releg
Abbreviated transcription (Latin):
co cogẽda suit ꝙͣ il decriinue fu̾it
ꝓbatum an uͥo oñumodo pribli¬
cãda sunt s diuus piꝰ modecto tan¬
riuo rescripsit si ꝑati sint hrdes de¬
fensiones suscipere ñ eẽbona pu¬
blica nda uisi de crimine ꝓbatum
fũ̾it de int̾dc̃ir ⁊ relegitas ⁊ deportãtis

Expanded text:
it probatum: an ‹u›ero omnimodo publicanda sunt. sed diuus Pius Modesto Taurino rescripsit, si parati sint heredes defensiones suscipere, non esse bona publicanda, nisi de crimine fuerit probatum. DE INTERDICTIS ET RELEGATIS ET DEPORTATIS
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓnũtiari illum ꝓmncia illa insuł¬
qr allis eis relego exced̾e̾ ꝙ debebit
intra illum diẽt relegato plane
libellũ dare principes ⁊ diui fres
cedant patriam uel in uicis amib¬
dam morẽt᷑ ¶Solet decuriombus̃
ordine int̾dici uł ad tẽpus uł iꝑpe¬
ne honores a dipiscat᷑ nec ea res fac̃
ut decurio eẽ desmat cum fi̾ possit
Ut quis decurio quid̾ fit ad hono¬
res aut̃ ñ admitdat᷑ nam ⁊ sena¬
tor quis ẽẽ pot̾ ⁊ tñ honores non
repet̾e pot̾ alicui ⁊ unus honor ĩ¬
t̾dici sic tñ ut sicui lionore uno
int̾dc̃m sit ñ tm̃ eũ honorẽ pet̾e
ñ possit uerumi nec eos quo qui
co honore maiores sunt ẽ .n. ꝑꝙͣ
tidiculum eum qui aminoribus
penc cã ꝓhibitꝰ sit ad maiores as¬
pirare maiorib tñ ꝓ hibitꝰ iinores
pet̾e ñ ꝓhibet᷑ s munib si quis ꝑe¬
ne cã fu̾it. ꝓ hibitꝰ nichil ualebit sẽ¬
buere d ¶ergo ⁊ si honorib quis
lionores isti hu̾erunt mutã mune¬

Expanded text:
pronuntiari 'illum prouincia illa insulisque eis relego excedereque debebit intra illum diem'.Relegatum plane libellum dare princi‹pi› posse diui fratres cedant patriam uel in uicis quibusdam morentur.Solet decurionibus ordine interdici uel ad tempus uel in pene honores adipiscatur: nec ea res facit, ut decurio esse desinat, cum fieri possit, ut quis decurio quidem sit, ad honores autem non admittatur. nam et senator quis esse potest et tamen honores non repetere.Potest alicui et unus honor interdici, sic tamen, ut, si cui honore uno interdictum sit, non tantum eum honorem petere non possit, uerum ne eos quoque, qui eo honore maiores sunt: est enim perquam ridiculum eum, qui minoribus poenae causa prohibitus sit, ad maiores adspirare. maioribus tamen prohibitus minores petere non prohibetur. sed muneribus si quis poenae causa fuerit prohibitus, nihil ualebit senibuere debet. ergo et si honoribus quis honores isti habuerunt mixtam mune
Abbreviated transcription (Latin):
ñ est sub se forder̾sec sirie in iuã¬
cidoriam ñ telegabit s intͣ peo̾¬
iunciain iuam pot̃ relegare It̃
in ꝑt̾e certam ꝓmncie moratiũ
relegare pot̾ ut forte ñ excedat
ciuitatẽ aliquam uel regionẽ
aliꝙͣ ñ egrediat᷑ S ⁊ in cas ꝑtes
ꝓuincie que sunt de serciores srio
p̾sides solitos relegare ¶Iut̾dic̾e
aũt quis ea ꝓuincia ꝑ ot̾ ꝙͣ regit
alia ñ pot. ⁊ ita diuifrẽs rescripse¬
rũt ũde cuemebat ut qui rele¬
satus est ab caꝓuinciani qna
do miciliũ habuit morari apnd
originẽ suam posset. s ⁊ impera¬
tor ũrtum dino fr̃e suo huit rei
ruumdus est ab eo qui regiteam
ꝓmuciam ubi quis domiciliũ
quum est ad rescripti auttorita¬
tẽꝑtinere. ¶Dubitatũ est an
t̾dicit. ut solẽt italia int̾dit̾e aui
tias indeatin: ⁊̃ ei ꝓunitit int̃d
is ꝓunitie p̾est. Non est nactus iꝰ
relegatꝰ iste trib prouniciis p̃t̾
ytaliam debeat abstinere ⁊ inqͣ de¬
liquid ⁊ in qͣm intolit ⁊ originis

Expanded text:
n est sub se: forte praeses Syriae in Macedoniam non relegabit.Sed extra prouinciam suam potest relegare.Item in parte certa prouinciae moraturum relegare potest, ut forte non excedat ciuitatem aliquam uel r‹eg›ionem aliquam non egrediatur.Sed et in eas partes prouinciae, quae sunt desertiores, scio praesides solitos relegare.Interdicere autem quis ea prouincia potest quam regit, alia non potest: et ita diui fratres rescripserunt. unde eueniebat, ut, qui relegatus esset ab ea prouincia, in qua domicilium habuit, morari apud originem suam posset. sed imperatoriundus est, ab eo qui regit eam prouinciam, ubi quis domicilium id admiserint, aequum est ad rescripti auctoritatem pertinere.Dubitatum est, an terdicit, ut solent Italia interdicere, qui tias uideis prouinciae praeest, non est nanctus ius relegatus iste tribus prouinciis praeter Italiam debeat abstinere, et in qua deliquit et quam incolit et originis.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ pͥsides ita ꝓuincie ⁊ uociens aliꝙ̃
ni insulam xeportãd̾ putant hoc
ip̃m ad notare debent nomen u̾o
eins seribende principi ut in insulam
depotet᷑ sic dem̃ principi scribe nus¬
s.a plena opimione ut pͥnceps extimnet
an sequenda sit eius sin̾a deportari¬
q. in insulam debeat. medio aũt
tẽpore dum scribit᷑ inb̾e eum debet
in carcerem ẽẽ ¶Decuriones ciuita¬
tum pp̃ capitalia crimina depotã¬
dos uel relegandos diui frẽs rescrip¬
serunt demq pͥscũ ni homicidio
⁊ incẽdio nominatum ante qõnẽ
cõfessum in mililani deportari nisse

Expanded text:
est. praesides itaque prouinciae quotiens aliquem in insulam deportandum putent, hoc ipsum adnotare debeant, nomen uero eius scribendum principi, ut in insulam deportetur: sic deinde principi scribere missa plena opinione, ut princeps aestimet, an sequenda sit eius sententia deportarique in insulam debeat. medio autem tempore, dum scribitur, iubere eum debet in carcere esse.Decuriones ciuitatium propter capitalia crimina deportandos uel relegandos diui fratres rescripserunt. denique Priscum in homicidio et incendio nominatim ante quaestionem confessum in in
Abbreviated transcription (Latin):
ata ͤ nt capipossit statim nr̃a
eẽ inteiligatur. trebacio
placuit statim nram ẽẽ. n t
eo usq nr̃am uidĩ donen᷑ eam
ꝑsequannur. ꝙ si desierimius
eam ꝑsequi desiñe nrãm eẽ
si ꝑ hoc t̾ẽpus quo eam ꝑseꝗ¬
mur alius eam ceꝑit eo aĩo
ut eam ip̃e hucri fac̾e̾t furtum
udĩnobis eum ⁊ mississe . płi¬

Expanded text:
t, ut capi possit, statim nostra esse intellegatur. Trebatio placuit statim nostram esse et eo usque nostram videri, donec eam persequamur, quod si desierimus eam persequi, desinere nostram esse si per hoc tempus, quo eam persequimur, alius eam ceperit eo animo, ut ipse lucrifaceret, furtum videri nobis eum commississe. pleri
Abbreviated transcription (Latin):
natura feiae ntaꝙ q̃ inarbore
ueo includãtur ñ magis nr̃e
ẽẽ intelligũtur ꝙͣ uolucres
que in nrã arbore nd̾ fec̃int
adeo nt si alius eas incluserit
eaꝵ dñs erit. fauos quoꝙ
si auos hee fec̾int sine furto
quil poiłide ͤ pot̾. s ut supra
quoq diximus qui in aliemĩ¬

Expanded text:
 que in arbore veo includantur, non magis tue esse intelliguntur, quam volucres que in tua arbore nidum fecerint. Ideoque si alius eas incluseritearum dominus erit.Fauos quoque si quos hae fecerint, sine furto quilibet possidere potest: sed ut supra quoque diximus, qui in alie
Abbreviated transcription (Latin):
nit est an eo ip̃o quo umu̾sitas
edificii ñgo tẽꝑe capta est
singłe quoq ret ex quib sta¬
bat capte eent lxꝰͦ ñ pͥla c nittͣ¬
¶ ex diu̾so siquis in aueno solo
sua mat̾ia edificau̾it. illius
fizedificiũ cinus solũ ẽ ⁊ si. set
alienũ solũ eẽ sua nolũtate
amisisse Eꝓpuetatem mat̾¬

Expanded text:
nis est, an eo ipso, quo uniuersitas aedificii longo tempore capta est, singulae quoque res, ex quibus constabat, captae essent: quod non placuit. Ex diuerso si quis in alieno solo sua materia aedificauerit, illius fit aedificium, cuius et solum est et, si scit alienum solum esse, sua uoluntate amississe proprietatem mat
Abbreviated transcription (Latin):
b̾um eẽ. clandius iudet᷑ absol¬
insre ⁊ id de quo q̃rit ᷑ nam hr̃di¬
b sat̃ ⁊ sultum c̃ edc̃o de fintis
¶lucius ticiꝰ testo suo itacanc¬
lid esto. quero an ouesiforus
ex hũs u̾bis ub̾tatẽ sibi nẽdica¬

Expanded text:
um esse. Claudius: videtur absolvisse et id de quo quaeritur: nam heredibus satis consultum est edicto de furtis. Lucius Titius testamento suo ita caviliber ne esto": quaero, an Onesiphorus ex his verbis libertatem sibi vindica
Abbreviated transcription (Latin):
manumitẽtis spectare debere
nam ⁊ qui sub ea cõditione ẜm̃
suũ lib̾um ẽẽ mbet ado sñ frau¬
apertisime curare uideatur ne
c̃ditores sui fraudarent᷑. Me¬
chianꝰ uerum ẽ eum quilib eẽ
inssus eẽ alienantim a testatore
si añ aditan hĩditatem eiuis¬
rursus hĩditarius fiat. mox¬
tñ ad irct᷑ hĩditas ad lib̾tatẽ

Expanded text:
manumittentis spectare debere: nam qui sub ea condicione seruum suum liberum esse iubet, adeo sine frauapertissime curare uideatur, ne creditores sui fraudarentur.  Verum est eum, qui liber esse iussus esset, alienatum a testatore, si ante aditam eius hereditatem rursus hereditarius fieret, mox adiretur hereditas, ad libertatem
Abbreviated transcription (Latin):
nie itim̃is actuis aque dnctus
⁊ si quis fatiend̾ aliqͥd stipu¬
iatiis fit ut putafud̾ ⁊ði uł fo¬
sam fodi ł insulam fabricari
dinisio corñpit stipulatões çel¬

Expanded text:
e itineris actus aquae ductus et si quis faciendum aliquid stipulatus sit, ut puta fundum tradi uel fossam fodiri uel insulam fabricari, diuisio corrumpit stipulationem. Cel
Abbreviated transcription (Latin):
u ꝓmittendi pot̾atsplane si nfu¬
lam fulciri quis stipati ne
ñ est epectãdũ ut insula ruatnt
sic demũ agi possit. nͨ si isulam
sula fabricari possit s ubiiam
cepit mora faciendi nisulam¬

Expanded text:
promittendi poterat. Plane si 'insulam fulciri' quis stipulatus sit, non est exspectandum, ut insula ruat, si deinde agi possit: nec 'insulam sula fabricari possit: sed ubi iam coepit mora faciendae insula
Abbreviated transcription (Latin):
ñ caret. planc si dnbitet utrũ
lib̾ an ẜuus sit uł facit statꝰ cõ¬
trouersiam recedend̾ erit ab ħ
tati plaeͤ ex cã suspecte ꝑsone
pillus hoc int̾dẽm desid̾et ⁊ cog

Expanded text:
n caret.Plane si dubitat, utrum liber an seruus sit, uel facit status controuersiam, recedendum erit ab hoc Plane ex causa suspectae personae pillus hoc interdictum desidere‹n›t
Abbreviated transcription (Latin):
aut .n. dies ni hiis est aut cõdi¬
tõ ant modus aut accessio. cir¬
ca diem duplex in spectõ est
nam uł ex die incipit obligatio
ant cõfertur ir diem ex die
des cuiꝰ natura hec est ut aũ
diem ñ exigatur ad̾diẽ añt
aut᷑ ad tẽpis obligonem costitu¬
i ñ posse ñ mag̾ ꝙͣ legatũ nã
ꝙ alicui deber ceꝵit certis mo¬
dic desiuit deb̾i. Plane post
tẽpus stipulator uelpacti cõnẽ¬

Expanded text:
aut enim dies in iis est aut condicio aut modus aut accessio. Circa diem duplex inspectio est: nam vel ex die incipit obligatio aut confertur in diem. ex die ndes?" cuius natura haec est, ut ante dautem ad tempus obligationem constitui non posse non magis quam legatum: nam quod alicui deberi coepit, certis modis desin‹i›t deber‹i›. plane post tempus stipulator uel pacti con
Abbreviated transcription (Latin):
sol pignoris iure capi⁊ con¬
u̾ti in cãm idicati. pͣ in pecumã¬
tam quo depositam noĩe
cham rechisam solent caye
ut idicato sat̾fiat. hoc an¬
plius ⁊ si pnpillaris pecciui¬
a inarcham reposita sit ad
eut᷑ iudicatũ soh capi et
in cãm iudicati ꝯu̾ti.¬

Expanded text:
solet pignoris iure capi et converti in causam iudicati. Praeterea pecuniam quoque depositam nomine cam reclusam solent capere, ut iudicato satisfiat. hoc amplius et si pupillaris pecunia in arcam reposita sit ad sequitur iudicatum, solet capi et in causam iudicati
Abbreviated transcription (Latin):
¶oͦͣ  ifula est nata in flumiine
cc̃ frontẽ agri menita ut ni¬
cħexced̾et longitudo regio¬
nem p̾dii mei ⁊ postͤata eͣ
paulatim ⁊ ꝓcessit ccͣ frondẽ
⁊ suꝑioris uicini ⁊ inferioris q̃¬
ro ꝙ acreuit utr̃ menm sit qͦ

Expanded text:
 Insula est enata in flumine contra frontem agri mei, ita ut nihil excederet longitudo regionem praedii mei: postea aucta est paulatim et processit contra frontes et superioris uicini et inferioris: quaero, quod adcreuit utrum
Abbreviated transcription (Latin):
2. fnum̃ istud in quo infulã
c̃t frontẽ agritui natam eẽ
scripsimꝰ ita ut ñ exte de lõ¬
giudinem agrituis antuuio¬
nis is ht̃ ⁊ insula q̃ ininitõ
⁊ ꝙ rost ea ei infule alluone
accessit. id tuum ẽ ⁊̃ siitaac¬
cessit ut ꝓced̾e̾t insula cͥcͥ frõ¬
tem nicinoꝵ suꝑioris ⁊ infe¬
rioris uel ⁊̃ ut ꝓprior eẽ fũ¬
insula ⁊ post ea totum flum̃
relicto suo alueo qͦ maior anꝰ¬
nns fuꝑx̾at ñ quid dubites qͥn
eius soli ꝙ flumen relinquit
pars fiata rogo quid sentias scͥ
sula flumen relicto alneo ma¬
iore aui it̾ eam ⁊ insuã me

Expanded text:
 flumen istud, in quo insulam contra frontem agri tui enatam esse scripsisti ita, ut non excederet longitudinem agri tui, si alluuionis ius habet et insula initio et quod postea ei insulae alluuione accessit, id tuum est, etiamsi ita accessit, ut procederet insula contra frontes uicinorum superioris atque inferioris, uel etiam ut propior esset funinsula et postea totum flumen relicto suo alueo, qu‹o› maior amnis fluerat, numquid dubites, quin eius soli, quod flumen reliquit, pars fiat mea? rogo, quid sentias scrisula, flumen relicto alueo maiore, qui inter eam insulam
Abbreviated transcription (Latin):
te eius qui accusat ᷑ fac̾e solet
ꝓmittatur qui si ñ defendatꝰ in
nincula publica ꝯuicimbet᷑ Ut
ex uinculis cãm dicat sol ita cõ
tractari an post ea dũo ꝑmittẽ¬
d̾ sit oblata sat̾datõe ẜuũ summ
uincnlic lib̾are dubitatõnẽ auget

Expanded text:
te eius qui accusatur facere soletpromittatur: quod si non defendatur, in uincula publica coici iubetur, ut ex uinculis causam dicat. Solet itaque tractari, an postea domino permittendum sit oblata satisdatione seruum suum uinculis liberare. dubitationem auget
Abbreviated transcription (Latin):
spodei ni diei instipulatõne ꝑ er¬
rorem omisus fuerit cũid agͥe᷑¬
tur u c̾to diesist̾es mꝑfcã erit t¬
stipłato ñ secus ac si quod põdere
mũo m̃smra ⁊tinetur sũ adicctõe
insulam edificari ñ demostrato lo
coł fũd̾ dari ñ adiecto noĩe ꝙ si ab
e sistes ⁊ si ñ stetisses peccuiam
dares aiͣ quelib stipla̾tõ sub ꝯdi¬
tõe ⁊cepta iires habebit. necã¬
de ꝯmitcetur ꝙͣ fuerit declatn¬
tum reũ ꝓmittẽdi sistin posre
¶s si ita stipłatꝰ fu̾o si in capitoli

Expanded text:
spondes?' si dies in stipulatione per errorem omissus fuerit, ‹c›um id ageretur, ut certo die sisteres, inperfecta erit stipulatio, non secus ac si quod pondere numero mensura continetur sine adiectione insulam aedificari non demonstrato loco, uel fundum dari non adiecto nomine. quod si ab e sisteres et, si non stetisses, pecuniam dares, quasi quaelibet stipulatio sub condicione concepta uires habebit, nec ante committetur, quam fuerit declaratum reum promittendi sisti non posse. Sed et si ita stipulatus fuero: 'si in Ca
Abbreviated transcription (Latin):
annũ adierit ⁊ satis obtulerit
ñ eẽ io cũ maudatis ut bona fisco
uendicẽt᷑ nan ⁊ si intra auinum
mortinis sit crininus cã expirat
⁊ ꝑdit bona enis ad successorẽ tr̃as

Expanded text:
annum adierit et satis obtulerit, non esse locum mandatis, ut bona fisco uindicentur. nam et si intra annum mortuus sit, criminis causa expirat et perit et bona eius ad successor
Abbreviated transcription (Latin):
dam ancillis am supͣriptam
legauit ut manumittedur
quero au septicia filia natural
ancillã supͣ soriptã manimt¬
t̾e cogi possit. Pauł R̾ndit
si unio patre nat᷑ali douatõ
aucille suc fu̾it n patus na¬
tural iudiciũ in cct̾is lega

Expanded text:
dam ancillam supra scriptam legauit, ut manumitteretur: quaero, an Septicia filia naturalis ancillam supra scriptam manumittere cogi possit. Paulus respondit, si uiuo patre naturali donatio ancillae fuit neque patris naturalis iudicium in ceteris l
Abbreviated transcription (Latin):
cet ab solutus hoc iudicionuuit ad¬
hune dñ post ea cum copot̾it ie¬
ge aquilia ali agi alit̾ ex ea cul¬
ratencat᷑ Id̾ certumẽ tã resno¬
itrat quam res alienas que tũ ꝑi¬
culo nĩo sunt in laue actõem de¬
duci ueluti. ⁊ moditas ⁊ iegatas
c̃te deposite ap̾ nos res q ꝑiculo

Expanded text:
cet absolutus hoc iudicio fuerit, adhuc tamen postea cum eo poterit lege Aquilia agi, cum ea lege etiam culpa teneatur. Item certum est tam res nostras quam res alienas, quae tamen periculo nostro sunt, in hanc actionem deduci, ueluti commodatas et locatas: certe depositae apud nos res, quia no
Abbreviated transcription (Latin):
ierint ⁊ inutoo q casu duriciamꝰ
ansi is qui prior egͥto inctus si pro¬
sit ei qui post̾ior incerit uł ꝙͣ .i.¬
⁊ alt̾i sicut ꝓdest hr̃dib libti quod¬
in fraud̾ patroni sui manumusi
sinit si cui placcat ꝓdesse ꝯseqũes
est ut cum id̾ petat exceptioni
rei indicaae abiciatur teꝑlicatie
Si ci n̾o placeat ñ ꝓdesse is hẽ¬
bit sequetẽ dubitationẽ Strum
id in quo quis uictus ẽ milluis e¬
rit an eius eẽ debeat cum quo
actum an pocuis eius qui iuĩ
cerit ut italis actõ detar ei qui
iurcerit minime aũt p̾tor pa

Expanded text:
erint. Unde in utroque casu dispiciamus, an, si is qui prior egerit uictus sit, prosit ei, quod posterior uicerit, uel coo altin fraudem patroni serui manumissi sint. si cui placeat prodesse, consequens est, ut, cum idem petat, exception‹i› rei iudicatae obiciatur replicatio: si cui uero placeat non prodesse, is habebit sequentem dubitationem, utrum id, in quo quis uictus est, nullius erit an eius esse debeat, cum quo actum sit, an potius eius qui uicerit? scilicet ut utilis actio detur ei qui uicerit, minim
Abbreviated transcription (Latin):
libtate flĩit atq ideo possessoris
ꝯmodo fruatur. ꝓbatio aũt ad
id tenpus refertur cum sine delo
.mn. ni libtate fu̾te quod pͥmum
inns aditum est ¶Si oꝑa aliciu
debcat᷑ is quo libali uidicio ex ꝑi¬
ri cã pot̾. Si quod danpnuĩ michi
dederit qui ad libtatẽ ꝓelamat illo
tenpore quo bona fideego dũs nez¬

Expanded text:
libertate fuerit atque ideo possessoris commodo fruatur. Probatio autem ad id tempus referetur, cum sine dolo malo in libertate fuerit, quo primum in ius aditum est. Si operae alicui debeantur, is quoque liberali iudicio experiri potest. Si quod damnum mihi dederit, qui ad libertatem proclamat, illo tempore, quo bona fide mihi se
Abbreviated transcription (Latin):
nichil ꝙ ad rẽ ꝑ. pecinuariam
atiuet int̾ est pupillis tutores
dari ¶is qui ultra comeatum
ab est uł ultra formam cõme a¬
tu datam ad imimera reuo cari

Expanded text:
nihil, quod ad rem pecuniariam attinet, interest pupillis tutores dari. Is, qui ultra commeatum abest uel ultra formam commeatui datam, ad mu‹n›era uocari
Abbreviated transcription (Latin):
Municipem ant natitas fa¬
cit ant manumissio aut adopͣtio
⁊ ꝓpͥe quid̾ minuerpes appellantur
mun̾ is ꝑticipes recepti in eiuitate
ut inimera uobis cuni facerent
S nũc abusiue mumcipes dicimꝰ
suc cuiꝰq enutatis ciues ut puta cã¬
panos putcolanos qni ex duobus
gͥ cãpanis parẽtib natꝰ est cãpa¬
mus est s si ex patre cãpano
matre ⁊ puteo lana eque
minuceps cãpanus est nisi forte
Pͥiulegio aligno mat̾na crigo cẽse¬
atur tñc .in. mat̾ne origuus erit
imniceps ut puta pliensib con

Expanded text:
Municipem aut natiuitas facit aut manumissio aut adoptio. Et proprie quidem municipes appellantur muneris participes, recepti in ciuitate‹m›, ut munera nobiscum facerent: sed nunc abusiue municipes dicimus suae cuiusque ciuitat‹i›s ciues, ut puta Campanos, Puteolanos. Qui ex duobus igitur Campanis parentibus natus est, Campanus est. sed si ex patre Campano, matre Puteolana, aeque municeps Campanus est, nisi forte priuilegio aliquo materna origo censeatur: tunc enim maternae originis erit municeps. ut puta Il
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ Quociens filius fa. uolũtatepa¬
tris decurio crearet᷑  ĩniu̾sis mune¬
rib q̃ decinioni filio inũguntur
sit pat̾ ut si deuissor prabit ges¬
tum aut̃ ni re pu. sic acaꝑe debemꝰ
siue erogandã decern̾e s ⁊ si cura

Expanded text:
 Quotiens filius familias uoluntate patris decurio creatur, uniuersis muneribus, quae decurioni filio iniunguntur,sit, pater ut fideiussor praestabit. Gestum autem in re publica accipere debemus siue erogandam decernere. Sed et si
Abbreviated transcription (Latin):
actoris fcm̃ eẽt. docere igit᷑
debet rõ is qui obicit excep
nas spal̾r debebit enuilare
dum modo hee sint qͣrũ do¬
lus noceat. ¶plane ex. ꝑsona
eu̾is qui exceptõnẽ obicit ĩ

Expanded text:
actoris factum est'. docere igitur debet is, qui obicit exceptnas specialiter debebit enumerare, dummodo hae sint, quarum dolus noceat. Plane ex persona eius, qui exceptionem obicit, in
Abbreviated transcription (Latin):
negocia gesta sunt ignorans
e trauxisse ant de luiqurise intel¬
ligi pot̾. S utilitatis cã recep¬
tum est mincẽ eos obligari id̾o
gant id ita receptum ẽ quia płeꝵ¬
quasi statĩ redituri nec obid ei
Cram riegõꝵ suoꝵ mandant de¬
inde nouis cãis int̾ ueniendib
ex necessitate diuicnis absiue

Expanded text:
sunt, ignorans aut contraxisse aut del‹i›quisse intellegi potest: sed utilitatis causa receptum est inuicem eos obligari. ideo autem id ita receptum est, quia plerquasi statim redituri nec ob id ulli curam negotiorum suorum mandant, deinde nouis causis interuenientibus ex necessitate diutius absunt:
Abbreviated transcription (Latin):
upillus cũ tutore s ⁊ ditra tudor
cram pupillo ht̃ actõem sũ ⁊ in¬
penderit aliquid in reuy pupilli
ut ꝙ eo fu̾it obligatus aut rẽ
suam c̃ditori enis obligauerit¬
¶Neres quo qui legatum debet
in ex cõtractun ex maleficio
obligatus ẽe intelligit᷑ nam

Expanded text:
upillus cum tutore, sed et contra tutor cum pupillo habet actionem, si uel impenderit aliquid in rem pupilli uel pro eo fuerit obligatus aut rem suam creditori eius obligauerit.Heres quoque, qui legatum debet, neque ex contractu neque ex maleficio obli
Abbreviated transcription (Latin):
quo cãu debitor lib̾atur sica
is quinissas est ac̾ditore ꝑecͣ
ticio solu̾e ꝙͣuis c̾ditor mor¬
tuns fu̾it nicħominus rec¬
te ticio solunt si modo ignora¬
nit c̾ditorem mortim̃ eẽ.¬

Expanded text:
bitor liberatur, sicut is, qui iussus est a creditore pecuniam Titio solvere, quamvis creditor mortuus fuerit, nihilo minus recte Titio solvit, si modo ignoraverit creditorem mortuum e
Abbreviated transcription (Latin):
ssisset ⁊ ascnnłnatu drett:
it̾ qui hominẽ dari ꝑmisit ⁊
uum̾atum a se offert ñ lib̾a¬
br᷑ nidicio quo accepto si ho¬
minẽ is ⁊ quo agetur nulu̾¬
a tñ a se osferet ⁊ denꝑnaride¬
bebit. s si ab anomiln̾atus

Expanded text:
sisset et a se vulneratum daret. item qui hominem dari promisit et vulneratum a se offert, non liberatur. iudicio quoque accepto si hominem is cum quo agetur vulneratum a se offert, condemnari debebit. sed et ab alio vulneratum