comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uel maximam manendi causam. ut quo ad posst̃
naturaliter uiuere et manere de siderent, Quare
nchil est / quod ullo modo queas dubitare cũcta
q̃ sunt / appetere naturaliter constanciã permanẽdi
deuitareqz perͣmciem ¶E. Confiteor inꝙͣ me
nũc indubitato cernere que dudum incerta uide¬
bantur: P. Quod autem inquit subfiscere
at permanere appetit. Id unum esse defiderat . hͦ
enm sublato non ẽẽ quidem cuiꝙͣ permanebit:¬
¶z: uerum est imꝙͣ ¶P. Omnia igitur in qͥt
unum esse desiderant ¶B. Consensi ¶ P. Sedunũ
id esse monstrauimus quod bonum est ¶ B. Itaqͥdẽ¬
est ¶ P. Cumicta igitur bonum petunt. Quod qͥdẽ
ita destribas/ licet ipm bonum esse quod desideratur
ab om̃ibus ¶ B: nichil inꝙͣ uerius excogitari p̃t̃
nam uelad nichilum cuncta referuntur Et uno ue¬
lutiuertice destituta, Sine rectore fluitabunt Aut
si quid est ad quod uiiuersa festinent. Id erit sũmũ
omnium bonorum/ Et illa ¶P . Nimium ĩqͥt

Expanded text:
uel maximam manendi causam ut quoad possunt naturaliter manere desiderent. Quare nihil est quod ullo modo queas dubitare cuncta quae sunt appetere naturaliter constantiam permanendi, deuitare perniciem. – Confiteor, inquam, nunc me indubitato cernere quae dudum incerta uidebantur. – Quod autem, inquit, subsistere ac permanere petit id unum esse desiderat; hoc enim sublato ne esse quidem cuiquam per- manebit— Verum est, inquam. — Omnia igitur, inquit, unum desiderant. — Consensi. — Sed unum id ipsum mon- stravimus esse, quod bonum. — itaem. – Cuncta igitur bonum petunt, quod quidem ita describas licet ipsum bonum esse quod desideretur ab omnibus. – Nihil, inquam, uerius excogitari potest; nam uel ad nihil unum cuncta referuntur et uno ueluti uertice destituta sine rectore fluitabunt aut si quid est ad quod uniuersa festinant id erit omnium summum bonorum. – Et illa: Nimium, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
prouintiam uideretur: certamen aduersus p̃fectum
pretorii cõmunis conmodi racione sustepi rege co¬
gnostente contendi nne coemptio exigeretur euic¬
¶ Paulinũ consularem uirum cuius opes palatim
canes. Iam spe ⁊ ambicione deuorassent, ab ipĩs hi¬
ancium faucibus traxi. Et ne albinũ confularem
uirum preidicate accusacionis pena corriperet: odi
is cipriani delatoris oppoͣsui ¶ Satis ne in me mag¬
nas uideor exacerbasse discordias. S cẽ apudcltos

Expanded text:
prouinciam uideretur, certamen aduersum praefectum praetorii communis commodi ratione suscepi, rege cognoscente contendi et ne coemptio exigeretur euici. Paulinum consularem uirum, cuius opes Palatinae canes iam spe atque ambitione deuorassent, ab ipsis hiantium faucibus traxi. Ne Albinum consularem uirum praeiudicatae accusationis poena corriperet, odiis me Cypriani delatoris opposui. Satisne in me magnas uideor exacerbasse discordias? Sed esse apud cet
Abbreviated transcription (Latin):
didisteris cognates de quibus loquũtur rebus oportẽ
felix qui potuit grauis
Terre soluere unicula
Quondain funera conuigis
Gates traiuis gemens
Postquam flebilibus modis
Siluas currere mobiles
Aines scare cregerat
uuxit qz intrepidum latus
Sems cerua leombus
Nec uisum timuit lepus
Iam cantu placidum canem
Cum flagrancior intima
Fcͣmior pectoris ureret
Nec qui cuncta subegerat
Mulcerent dominũ modi
Imuittes suꝑos querens
Infernas adut domos
llic blanda sonantibus
Nordis carmina temꝑans
Quid quid precipius dee
Matris fontibus hauserat
Quod luctus dabat impotens
Quod luctũ gemians amor
Seflet trenara conmouens
Et dula ueniain prece
Smbrarum dominos rogat
Otirpet cer geminus nouo
Captus carmine iaintor

Expanded text:
didiceris cognatos de quibus loquuntur rebus oportereFelix qui potuit grauis Terrae soluere uincula. Quondam funera coniugis Vates Threicius gemens Postquam flebilibus modis Siluas currere mobiles. Amnes stare coegerat, Iunxitque intrepidum latus Saeuis cerua leonibus, Nec uisum timuit lepus Iam cantu placidum canem, Cum flagrantior intima Feruor pectoris ureret, Nec qui cuncta subegerant Mulcerent dominum modi, Inmites superos querens Infernas adiit domos. Illic blanda sonantibus Chordis carmina temperans Quidquid praecipuis deae Matris fontibus hauserat, Quod luctus dabat impotens, Quod luctum geminans amor, Deflet Taenara commouens Et dulci ueniam prece Vmbrarum dominos rogat. Stupet tergeminus nouo Captus carmine ianitor
Abbreviated transcription (Latin):
uidetur blanda mentitur. Hec semper uera est: cum
se instabilem mutatione demonstrat. Illa fallit. hec
instruit. Illa mendacium specie bonorum mentes
fruencium ligat. hec cognicione fragilis felicitatis
absoluit. Itaq illam uideas. uentosam fluentẽ. suiq¬
semper ignaram. Hanc sobriam suctintamq / ⁊ ip̃unt ad¬
uersitatis exercitatione prudentem: Postremo: felix a
uero bono deuios blandiciis trahit: aduersa. plerũq ad
uera bona reduces uiico retrahit. An hec intramũm
escimandum putasses quod amicorum fidelium mences
tibi hͨ. aspera. hec horribilis fortuna decexit: hec tibi c̾tos
sodalium uultus ambignosq secreuit. discedens suosab¬
stulit tuosqz relinquit quanti hoc integer. ut uideba¬
ris tibi fortunatus emisses. Nunc eciam admissas
opes quereris quod preciosissimum est diuiciarum genꝰ
amicos inuenisti
uod mũdꝰ stabilĩfide¬
Concordes uariat uices
Quod pugnancia seĩã
Fedus perpetuum tenent

Expanded text:
uidetur blanda, mentitur; haec semper uera est, cum uidetur blanda, mentitur; haec semper uera est, cum se instabilem mutatione demonstrat. Illa fallit, haec instruit, illa mendacium specie bonorum mentes fruentium ligat, haec cognitione fragilis felicitatis absoluit. Itaque illam uideas uentosam, fluentem suiqusemper ignaram, hanc sobriam succinctamque et ipsius aduersitatis exercitatione prudentem. Postremo felix a uero bono deuios blanditiis trahit, aduersa plerumque ad uera bona reduces unco retrahit. An hoc inter minima aestimandum putas quod amicorum tibi fidelium mentes haec aspera, haec horribilis fortuna detexit, haec tibi certos sodalium uultus ambiguosque secreuit, discedens suos abstulit, tuos reliquit? Quanti hoc integer, ut uidebaris tibi fortunatus, emisses! Nunc et amissas opes querere; quod pretiosissimum diuitiarum genus est amicos inuenisti. Quod mundus stabili fidConcordes uariat uices, Quod pugnantia semina Foedus perpetuum tenent,
Abbreviated transcription (Latin):
Licz remotos fana populos means
Diffusa linguas expliz¬
Et magna titulis fulgeat claris domus
Mors speruit altamn gloriam¬
Anuoluit humile paricer et altum caput
E quat qz sunmis insima
Sbi nunc fidelis ossa fabrici manent
Q uid brutus. aut rigidus cacho
Signat supersces fama ⁊ tenus
Pauculis mane nomen literis
Sed quod decora nouimus uocabula
Non stire consumptos datur
Iacetis ergo prorsus ignorabiles
Nec faia notos efficit
Quod si putatis longus uitam trahi
Mortalis aura nominis
Cum sera rapuerit nobis hic cciã dies
am nos secunda mors manet
ed me mexorabile ne¬
re contra fortunam gerere bellum putes:
est aliquando cum de hominibus. illa fallap
bene mereatur. Tum stilz cum se aperit cũ
frontem decegit, mores q profitetur. Nondum forte
quid loquar intelligis: mirum est quod dicere gestu
eoqz sentenciam uerbis explicare, uix queo: Etemin
plus homimibus reor aduersam ꝙͣ prosperam prodesse
fortunam. Illa enim semper/ specie felicitatis cum

Expanded text:
Licet remotos fama per populos means Diffusa linguas explEt magna titulis fulgeat claris domus, Mors spernit altam gloriamInuoluit humile pariter et celsum caput Aequatque summis infima. Vbi nunc fidelis ossa Fabricii manent, Quid Brutus aut rigidus Cato? Signat superstes fama tenuis pauculis Inane nomen litteris. Sed quod decora nouimus uocabula, Num scire consumptos datur? Iacetis ergo prorsus ignorabiles Nec fama notos efficit. Quod si putatis longius uitam trahi Mortalis aura nominis, Cum sera uobis rapiet hoc etiam dies, Iam uos secunda mors manet. Sed ne me inexorabile contra fortunam gerere bellum putes, est aliquando eum de hominibus illa, fallax illa nihil, bene mereatur, tum scilicet cum se aperit, cum frontem detegit moresque profitetur Nondum forte quid loquar intellegis. Mirum est quod dicere gestio, coque sententiam uerbis explicare uix queo. Etenim plus hominibus reor aduersam quam prosperam prodesse fortunam. Illa enim semper specie felicitatis cum
Abbreviated transcription (Latin):
¶z. dubitari in quã nequit XIn centrarium igitur
lapsa est res. namꝯ̃ sufficientes sibi face̾ putabãtur
opes alieno pocius prefidio faciunt indigentes. Quis
autem modus est quo pellatur diniciis indigencia :
Num enim diuites esuri re nequeunt, Nun sitire
non possunt. Nun frigus hibernũ pecumiosorum
membra non senciunt : ded adest inquies opulc̃tis
quo famen sacient, quo sitim eciam frigusqz depellẽt
Gz hot modo consolari quidem diuitus indigencia p̃t̃:
aufferri penitus non potest: Nain si hec in hians sꝑ.
aliquid atq postens opibus expletur: maneat ncce
est quo possit expleri. Taceo ꝙ nature minimum ꝙ
auaricie nichil satis est. Quare si opes nec submou̾e
indigenciaz possunt et ip̃e suam faciunt: quid est e
eas sufficienciam prestare credatis.e.¬
uinus fluete diue sauuggite
non expleturas cogaͣt auarus opes
Oneretqz banis colla rbri lictoris

Expanded text:
re. – Dubitari, inquam, nequit. – In contrarium igitur re. – Dubitari, inquam, nequit. – In contrarium igitur relapsa res est; nam quae sufficientes sibi facere putabantur opes alieno potius praesidio faciunt indigentes. Quis autem modus est quo pellatur diuitiis indigentia? Num enim diuites esurire nequeunt, num sitire non possunt, num frigus hibernum pecuniosorum membra non sentiunt? Sed adest, inquies, opulentis quo famem satient, quo sitim frigusque depellant. Sed hoc modo consolari quidem diuitiis indigentia potest, auferri penitus non potest; nam si haec hians semper atque aliquid poscens opibus expletur, maneat necesse est quae possit expleri. Taceo, quod naturae minimum, quod auaritiae nihil satis est. Quare si opes nec summouere indigentiam possunt et ipsae suam faciunt, quid est quod eas sufficientiam praestare credatis? Quamuis fluente diues auri gurgite non expleturas cogat auarus opes oneretque bacis colla rubri litoris
Abbreviated transcription (Latin):
misti nequeo ¶P. nõne qr uel aberat quod abesse nolius¬
ses uel aderat quod adesse noluisses ¶ B: ita est ĩꝙͣ ¶P. illiꝰ
mitur pñciam huiu̾s absenciam desiderabas ¶. cõfite
Qui uero eget aliquo non est usqz quaq sufficiens sibi
¶S. mimme inꝙͣ. ¶P. tu angͣ hant insufficientiam
igitur nichilo indigentem sufficientem q sibi facere
nequeunt et hoc erat quod promttẽ uidebantur. Atqͥ
hoc quoq maxime considerandum puto ꝙ nichil heãt
snaꝑte natura pecunia. ut hus a quibus possidetꝰ
inuitis nequeat aufferui G. fateor inꝙͣ ¶ P. Quid¬
ny fateare cum eam cotidie ualencior aliquis eripiat¬
querimoiie insi quod ui uel fraude nolentibus pecuie¬
repetuntur erepte: B. ¶ Ita est inꝙͣ ¶ P. egebit igit᷑
inquit extrinsecus petito presidio quo suam pecuniam
quisqz tueatur G. Quid id inꝙͣ neget ¶P ; at qͣ
non egeret eo insi possideret pecumã ꝙͣ poss a mitte¬

Expanded text:
minisci non queo. – Nonne quia uel aberat quod abesse non ueminisci non queo. – Nonne quia uel aberat quod abesse non uelles uel aderat quod adesse noluisses? – Ita est, inquam. – Illius igitur praesentiam, huius absentiam desiderabas? – Confiteot, inquam. – Qui uero eget aliquo non est usquequaque sibi– Minime, inquam. – Tu itaque hanc insufficientiam igitur nihilo indigentem sufficientemque sibi facere nequeunt, et hoc erat quod promittere uidebantur. – Atqui hoc quoque maxime considerandum puto quod nihil habeat suapte natura pecunia ut his quibus possidetur inuitis nequeat auferri. – Fateor, inquam. – Quidni fateare, cum eam cotidie ualentior aliquis eripiatquerimoniae, nisi quod uel ui uel fraude nolentibus pecunirepetuntur ereptae? – Ita est, inquam. – Egebit igitur, inquit, extrinsecus petito praesidio quo suam pecuniam quisque tueatur. – Quis id, inquam, neget? – Atqui non egeret eo nisi possideret pecuniam, quam possit amitte
Abbreviated transcription (Latin):
us quoq O trena :¬
ammalia cenui licet ymagine brin tam̃
principium sompniatis, uerumq illũ
btĩtudinis finem licet minime prospicati
qualicunq tamen cognicõe prospicitis. Eoq uos ⁊¬
ad uerum bonum naturalis ducit intencio et ab eodem ml¬
tiplex error abducit; Considera namqz an per ea quibus
se homines adepturos bt̃ĩtudinem putant ad descinatum
finem ualeant peruenire Si enim pecuniã, uel honores
ceteraqz tale quid afferant. cui nichil bonorum abesse
bideatur : nos quoq fateaniur fieri aliquos horum adep¬
cione felices. ¶ si neqz id ualent efficere quod promittũt
bonis queqz pluribus carent; nonne liquido falsa in eis
beatitudinis species deprehenditur. primũ igitur te ipm̃
qui paulo ante diuicus affluebas interrogo. Inter illas
habundantissimas opes nũꝙͣ ne animũ tuũ concepta
ex qualib muiria confundit auxietas ¶U̾. atqͣ inquã
libero me fuisse ammo quin aliquid semper angeret re¬

Expanded text:
s quoque, o terrena animalia, tenui licet imagine uestrum tamen principium somniatis uerumque illum beatitudinis finem licet minime perspicaci qualicumque tamen cogitatione prospicitis, eoque uos ad uerum bonum naturalis ducit intentio et ab eodem multiplex error abducit. Considera namque an per ea quibus se homines adepturos beatitudinem putant ad destinatum finem ualeant peruenire. Si enim uel pecunia uel honores ceteraque tale quid afferunt cui nihil bonorum abesse uideatur, nos quoque fateamur fieri aliquos horum adeptione felices. Quodsi neque id ualent efficere quod promittunt bonisque pluribus carent, nonne liquido falsa in eis beatitudinis species deprehenditur? Primum igitur te ipsum, qui paulo ante diuitiis affluebas, interrogo: inter illas abundantissimas opes numquamne animum tuum concepta ex qualibet iniuria confudit anxietas? – Atqui, inquam, libero me fuisse animo quin aliquid semper angerer re
Abbreviated transcription (Latin):
pericli est letargium patitur, Communem illusarum
menciũ morbum, Sui paulisper oblitus est recorda¬
bitur facile, si quidem nos ante cognouit, Quod ut
possit ⁊ paulisper sumina eius mortalium rerum mibe
caligancia cergamus. ⁊ hec dixit oculos¬
qz meos flecibus undantes contracta in nigã ueste

Expanded text:
pericli est, lethargum patitur, communem illusarum mentium morbum. Sui paulisper oblitus est. Recordabitur facile, si quidem nos ante cognouerit; quod ut possit, paulisper lumina eius mortalium rerum nube caligantia tergamus. Haec dixit oculosque meos fletibus undantes contracta in rug
Abbreviated transcription (Latin):
dum ruituros moles ip̃a trahit neuter quod uoluit effecit
¶ Trest igitur ista potentia ꝙͣ pertimescunt habentes. ꝙͣ n ͨ
cum hẽre uelis tutus sis. Et cum deponere cupias uitare
non possis ¶ An preciosi sunt amici quos non uirtus. s
fortuna cenciliat. Sz si quem felicitas amicum fecit in¬
fortunium faciet mimitum: q̃ uero pestis efficatior ad no¬
cendum ꝙͣ familiaris mimitus
an uolet se esse
potente in
Ammos doinz ille feroces

Expanded text:
dum ruituros moles ipsa trahit, neuter quod uoluit effecit. Quae est igitur ista potentia, quam pertimescunt habentes, quam nec cum habere uelis tutus sis et cum deponere cupias uitare non possis? An praesidio sunt amici quos non uirtus sed fortuna conciliat? Sed quem felicitas amicum fecit infortunium faciet inimicum. Quae uero pestis efficacior ad nocendum quam familiaris inimicus? Qui se uolet esse potentem, animos domet ille feroces
Abbreviated transcription (Latin):
odisse racione caret : nam sicuti corporum langnor¬
ita uitiositas quidem est qiͣ morbus ammorum. Cu
egros corpore mimiie dignos odio s pocius misera¬
cione iudicemus multomagis non insequendi sz mi¬
serandi st̃. Quorum mentes omni Languore atrotior
urget improbitas
¶iud tãtos Iiuisit contare motꝰ
Et propria fatum sollititare manu
Si mortem petitis propinquat ipã
Oponte sua uolucres nec remorat equos
uos serpens leo, tigris, ursus aper
ente petunt idem se tñ ense petunt
n distant qr discidentqz mores
mustas acies, et fera bella mouent
lteriusqz nolunt perire telis
on est insta satis seuicie racio
is aptam meritis uicem referre
ilige iuire bonos ⁊ misereste malis

Expanded text:
odisse ratione caret. Nam si, uti corporum languorodisse ratione caret. Nam si, uti corporum languorita uitiositas quidam est quasi morbus animorum, cum aegros corpore minime dignos odio sed potius miseratione iudicemus, multo magis non insequendi sed miserandi sunt quorum mentes omni languore atrocior urget improbitas. Quod tantos iuuat excitare motus Et propria fatum sollicitare manu? Si mortem petitis, propinquat ipsa Sponte sua uolucres nec remoratur equos. Quos serpens leo tigris ursus aper Dente petunt, idem se tamen ense petunt. An distant quia dissidentque mores, Iniustas acies et fera bella mouent Alternisque uolunt perire telis? Non est iusta satis saeuitiae ratio. Vis aptam meritis uicem referre? Dilige iure bonos et miseresce malis
Abbreviated transcription (Latin):
Illatam cuilib iniuriã non accipientis s inferẽtis.
oratores/ pro luis enim qui graue quid at̾bũ q
perpessi sunt miseracionem iudicũ excitare co¬
nantur. cum magis admittentibus iustior mise¬
racio debeatur ¶ Quos non ab iratis sz propicuis
debeatur potius miserantibusq accusatoribus ad
iudicium ueluti egros ad medicũ duci oportebat
ut culpe morbos supplicio resecarent ¶ Quo pacto-
deffensorum opera uel tota frigeret. uel si prodesse
hominibus malet in accusacionis hĩtũ reuertẽtur
Ipĩ quo improbi si eis aliqua rimula uirtutem
relictã fas ess aspicere, uiciorum q fordes penaꝵ
truciatibus se deposituros uide̾nt conpensacõe adipi¬
scende probitatis. nec hos crutiatus esse dicerent
defenforumqz operam repudiarent. ac se totos accu¬
satoribus indicibusq ꝑ mitterent ¶ Quo fit ut
apud sapientes nillus prorsus locus odio relinqͣtur
nam bonos quis insi stultissimus oderit. malos dõ

Expanded text:
inlatam cuilibet iniuriam non accipientis, sed inferentis eoratores; pro his enim qui grave quid acerbumque perpessi sunt, miserationem iudicum excitare conantur, cum magis admittentibus iustior miseratio debeatur, quos non ab iratis, sed a propitiis f potius miserantibusque accusatoribus ad iuut culpae morbos supplicio resecarent. Quo pacto defensorum opera uel tota frigeret, uel si prodesse hominibus mallet, in accusationis habitum uerteretur. Ipsi quoque improbi, si eis aliqua rimula uirtutem relictam fas esset aspicere uitiorumque sordes poenarum cruciatibus se deposituros uiderent compensatione adipiscendae probitatis, nec hos cruciatus esse ducerent defensorumque operam repudiarent ac se totos accusatoribus iudicibusque permitterent. Quo fit ut apud sapientes nullus prorsus odio locus relinquatur. Nam bonos quis nisi stultissimus oderit? Malos uero
Abbreviated transcription (Latin):
titatis alluderet. Deprehendisti ceti nimmis, ambiguos
uultus. que se se ad huc aluis uelat tota tibi prorfus ĩnotiut
Si probas utere moribus nec queraris. Si perfidiam per¬
horrestis sperne. atq abice perniciose ludentem gnamq̃
nũc tibi tanti causa meroris hec eadem transquillitatis

Expanded text:
itatis alluderet. Deprehendisti caeci numinis ambiguos uultus. Quae sese adhuc uelat aliis, tota tibi prorsus innotuit. Si probas, utere moribus, ne queraris. Si perfidiam perhorrescis, sperne atque abice perniciosa ludentem; nam quae nunc tibi est tanti causa maeroris, haec eadem tranquillitatis
Abbreviated transcription (Latin):
Terras ac pelagns regens
Et celo imꝑtans amor¬
Hit si freua remiserit
Quicquid nuĩc amat inuicem.
Bellum continuo geret
Et quam nunt socia fide
Pulcris motibus incitant
Tercent soluere machimãd

Expanded text:
terras ac pelagus regens et caelo imperitans amorHic si frena remiserit, quicquid nunc amat inuicem bellum continuo geret et quam nunc socia fide pulchris motibus incitant certent soluere machina
Abbreviated transcription (Latin):
tudinũ morsus expellere formidiñ aculeos uitare
nequit. Acqui uellent ipĩ uixisse securi. sed nequeũt
dehinc ptãte gloriantur. An tu potentem censes quẽ
Gideas uelle quod non possit efficere ¶ Potentem cẽses
qui sacellite latus ambit, qui quos terret ip̃e plus me¬
tuit. qui ut potens esse uideatur in feruientium ma¬
nũ situm est ¶ Nam quid ego de Regum familiarib
disserã cum regna ipã tante imbecillitatis pleua de¬
monserem. Quos quidem sepe regia potestas inco¬
lumis sepe autem lapsa prosteruit, nero senecãd fami¬
liarem pceptorem q suum ad eligende mortis coegit
arbitrium. Pampiniand̃ diu inter aulitos potẽtem
militum gladus antonius obiecit/. Atqui ut̾q poteñ

Expanded text:
itudinum morsus expellere, quae formidinum aculeos uitare itudinum morsus expellere, quae formidinum aculeos uitare nequit? Atqui uellent ipsi uixisse securi, sed nequeunt; dehinc de potestate gloriantur. An tu potentem censes quem uideas uelle quod non possit efficere, potentem censes qui satellite latus ambit, qui quos terret ipse plus metuit, qui ut potens esse uideatur in seruientium manu situm est? Nam quid ego de regum familiaribus disseram, cum regna ipsa tantae imbecillitatis plena demonstrem? Quos quidem regia potestas saepe incolumis, saepe autem lapsa prosternit. Nero Senecam familiarem praeceptoremque suum ad eligendae mortis coegit arbitrium, Papinianum diu inter aulicos potentem militum gladiis Antoninus obiecit. Atqui uterque poten
Abbreviated transcription (Latin):
Cõmeret ⁊ inueis lapillis
inuisus tamen omĩbus iugebat
npurie nero senientis
Sz quõdam dabat improbus uerendis
Prĩbus indecores curules
Quis illos igitur putet beatos
Quos miseri tribuunt honores
n uero regna regu¬
qz familiaritas efficere potentẽ ualent⁊¬
Quid ni. Qñ eorum felicitas perpetuo perdurat, Atqui
plena est exemplorum uetustas. plena eciam pñs etas
qui reges felicitatem calamitate mutauerint. O. p̃clare
potencia q̃ nec ad conseruationem sui quidem satis effi¬
cax inuenitur. Quid si hec regnorum ptãs btĩtudinis
accrix est. non ne si qua parte defuit felicitatem minu¬
at. miseriam importet. s quanuis late humana ten¬
uantur imperia plures neccesse est gentes relinqui. qͥbz
regum quisqz non imꝑet. Qua uero parte btõs faciẽs
desmit ptãs hac impotencia subintrat que miseroe
facit. hoc igitur modo maiorem messe regibus ncce
titanuis regni metus pendentis supra uerticem gladu
terrore similauit. Q est igitur hec potestas q̃ sollia¬

Expanded text:
comeret et niueis lapillis, inuisus tamen omnibus uigebat luxuriae Nero saeuientis; sed quondam dabat improbus uerendis patribus indecores curules. Quis illos igitur putet beatos quos miseri tribuunt honores? An uero regna regumque familiaritas efficere potentem ualetQuidni, quando eorum felicitas perpetuo perdurat? Atqui plena est exemplorum uetustas, plena etiam praesens aetas, qui reges felicitatem calamitate mutauerint. O praeclara potentia, quae ne ad conseruationem quidem sui satis efficax inuenitur! Quodsi haec regnorum potestas beatitudinis auctor est, nonne, si qua parte defuerit, felicitatem minuat, miseriam importet? Sed quamuis late humana tendantur imperia, plures necesse est gentes relinqui quibus regum quisque non imperet. Qua uero parte beatos faciens desinit potestas hac impotentia subintrat, quae miseros facit; hoc igitur modo maiorem regibus inesse neceannus regni metus pendentis supra uerticem gladii terrore simulauit. Quae est igitur haec potestas, quae sollic
Abbreviated transcription (Latin):
quare ncce erit humanũ genus uti paulo ante
cantabas disseptum atq disu̾ctũ suo fõte facistere
ue Nam discors ⁊.¬
federa rerum..
Cã resoluit quis tãta deus
Ueris statuit bella duobus
Ot que carptin singula couscent

Expanded text:
Quare necesse erit humanum genus, uti paulo ante Quare necesse erit humanum genus, uti paulo ante cantabas, dissaeptum atque disiunctum suo fonte fatiscere. Quaenam discors foedera rerum causa resoluit? Quis tanta deus ueris statuit bella duobus ut quae carptim singula constent
Abbreviated transcription (Latin):
igitur, nec uircutes quicqm fuerint s omnium
meritorũ pocius imixta at indistreta confusio. queo
nichil sceleratius excogitari potest. cum ex prouidẽ¬
tia rerum omnis ordo ducatur, nichilqz cõsilus
liceat humanis. fit ut uicia quoz ad bonorum
ommiũ referantur auctorem: igitur nec spandi aqͥd
nec deprecandi ulla racio est. Quid emm speret qͥs
uel eciam deprecetur. qñ optanda omiã series inde¬
flexa connectit: Auferetur igitur uincum illud
inter homines dm̃q cõmercium sꝑandi stilicet ac
deprecandi. si quidem iuste huilitatis p̃cio mescima¬
bilem uicem diuine gr̃e promeremur. qui solus modꝰ
est quo cũ deo colloqui honmes posse uideantuꝵ illiq
maccesse luci prius quoq ꝙͣ impetrent ip̃a sup̾pliqi¬
di racione comũgi. que si recepta futurorum necces¬
fitate, nichil birium here credantur. quid erit quo
sũmo illi rerum principi conecti atq herere possimꝰ

Expanded text:
igitur nec uirtutes quicquam fuerint, sed omnium igitur nec uirtutes quicquam fuerint, sed omnium meritorum potius mixta atque indiscreta confusio; quoque nihil sceleratius excogitari potest, cum ex prouidentia rerum omnis ordo ducatur nihilque consiliis liceat humanis, fit ut uitia quoque nostra ad bonorum omnium referantur auctorem. Igitur nec sperandi aliquid nec deprecandi ulla ratio est; quid enim uel speret quisque uel etiam deprecetur quando optanda omnia series indeflexa conectit? Auferetur igitur unicum illud inter homines deumque commercium, sperandi scilicet ac deprecandi, si quidem iustae humilitatis pretio inaestimabilem uicem diuinae gratiae promeremur; qui solus modus est quo cum deo colloqui homines posse uideantur illique inaccessae luci prius quoque quam impetrent ipsa supplicandi ratione coniungi. Quae si recepta futurorum necessitate nihil uirium habere credantur, quid erit quo summo illi rerum principi conecti atque adhaerere possimus?
Abbreviated transcription (Latin):
que nichl certum nichil scablẽ comphendit:
aut quid hͦ. refert uatitimo illo ridiculo tyresye:
Quitquid dicam aut erit. aut non/ Quid eciã
diuina prouidencia humana opinone prescitit
si uti hommes incerta udicat quorum est inter¬
tus euentus. Quod si apud illum rerũ omnium
certissimũ ducem nichil incerti esse p̃t. certus eoꝵ
est euentus q̃ futura firmiter ille p̾scierit. Qxe
milla est humanis consilus accõmbus q libertas
quas diuina mens sine falsitatis errore cuncta
prospiciens. ad unum alligant ⁊ constringit
euentum quo semel recepto. quantus occasus hu¬
manarũ rerum consequatur liquet Crustra
emm bomĩs malisq premia pene ue preponuntur que
millus meruit Liber ac uoluntarius motus anmorũ
Iq omnium uidebitur imiquissimum. quod nñt
equissimũ udicatur uel puniri improbos, uel re¬
munerari probos quos ad alterutrũ non propria mitt̾
uolu̾tas. s futuri cogit certa neccessitas. Nec uicia

Expanded text:
quae nihil certum, nihil stabile comprehendit? quae nihil certum, nihil stabile comprehendit? Aut quid hoc refert uaticinio illo ridiculo Tiresiae Quicquid dicam aut erit aut non? Quid etiam diuina prouidentia opinione praestiterit si uti homines incerta iudicat quorum est incertus euentus? Quodsi apud illum rerum omnium certissimum fontem nihil incerti esse potest, certus eorum est euentus quae futura firmiter ille praescierit. Quare nulla est humanis consiliis actionibusque libertas, quas diuina mens sine falsitatis errore cuncta prospiciens ad unum alligat et constringit euentum. Quo semel recepto quantus occasus humanarum rerum consequatur liquet. Frustra nim bonis malisque praemia poenaeue proponuntur, quae nullus meruit liber ac uoluntarius motus animorum, idque omnium uidebitur iniquissimum quod nunc aequissimum iudicatur, uel puniri improbos uel remunerari probos, quos ad alterutrum non propria mittit uoluntas sed futuri cogit certa necessitas. Nec uitia
Abbreviated transcription (Latin):
ficuti cum quid esse scio id ipm̃ eẽ neccesse est÷
prescite rei. nequeat euitari. Postremo si quid
aliquis aliorsum, atqz res se se habet exiscumz¬
id non mod̾o sciericiã non est. sz est opimio fallax abstĩe¬
cie ueritate longe diuersa. Qr si quĩ ita futurum
est ut eius certus ac neccessarus non fit euentus
id euenturum esse presciri qui pocerit, Sicut em̃
sciã ipã imperimxta est falsitati. ita id quod ab
ea concipitur esse aliter, atoz concipitur nequit.
Ea naiqz causa est. cur mendacio, stiencia careat
quod se ita rem quainoz hẽre neccesse est. uti eam se¬
se habere sciã comprehendit. Quid igitur. Quo¬
nãmodo deus hec incerta futura prenoscit. Nam
si in eintabiliter euentura censet. que eciain non
euemire possi ͭ ͤ est. fallitur quod non sentice modo
ne fas est. sz eciam uoce proferre. Aut si ita uti
sunt ea futura esse decerint. ut eque uel fieri ea
uel non fieri posse cognostat. que est hec presciã

Expanded text:
sicuti cum quid esse scio id ipsum esse necesse est sicuti cum quid esse scio id ipsum esse necesse est praescitae rei nequeat euitari. Postremo si quid aliquis aliorsum atque sese res habet, existimid non modo scientia non est, sed est opinio fallax ab scientiae ueritate longe diuersa. Quare si quid ita futurum est ut eius certus ac necessarius non sit euentus, id euenturum esse praesciri qui poterit? Sicut enim scientia ipsa impermixta est falsitati ita id quod ab ea concipitur esse aliter atque concipitur nequit. Ea namque causa est cur mendacio scientia careat, quod se ita rem quamque habere necesse est uti eam sese habere scientia comprehendit. Quid igitur, quonam modo deus haec incerta futura praenoscit? Nam si ineuitabiliter euentura censet quae etiam non euenire possibile est, fallitur; quod non sentire modo nefas est sed etiam uoce proferre. At si ita uti sunt ita ea futura esse decernit, ut aeque uel fieri ea uel non fieri posse cognoscat, quae est haec praescientia,
Abbreviated transcription (Latin):
rursus si de quopiã uera fit opimo qm̃ sedet eũ
sedere intẽ est. In utroq igitur neccessitas mese
In hͦ quidem sedendi. Ac uero in altero ueritatis.
s non idcrco quisq sedet, qui uera est opinio. s
het pocuis uã est, qm quempiain sedere p̃cessit
Ita cũ cã ueritatis / ex altera parte uitatis procedat
In est tñ cõmunis in utraq neccessitas. Similia
de prouidencia futurisqz rebus raciocinari patz
Nam eciã si id̾circo qm̃ futura sunt preuidẽtur
non bero ideo, qm̃ prouidentur eueniunt nichilo
minꝰ tñ a deo uentura prouideri, uel prouisa
imiendã arbitru libertatem solum satis est. Iã
uero quod preposterum est, ut eterne presciẽcie
temporalium rerum euentus cã eẽ dicatur. Eͦd
est autem aliud arbitrari ideo deum futura qͦma
suit euentura prouidẽ ꝙͣ putare que olim acci¬
derũt, cam̃ sũme illiuis prouidentie. Ad hec

Expanded text:
rursus, si de quopiam uera sit opinio quoniam sedet, eum rursus, si de quopiam uera sit opinio quoniam sedet, eum sedere necesse est. In utroque igitur necessitas inest, in hoc quidem sedendi, at uero in altero ueritatis. Sed non idcirco quisque sedet quoniam uera est opinio, sed haec potius uera est quoniam quempiam sedere praecessit. Ita cum causa ueritatis ex altera parte procedat, inest tamen communis in utraque necessitas Similia de prouidentia futurisque rebus ratiocinari patet. Nam etiam si idcirco quoniam futura sunt, prouidentur, non uero ideo quoniam prouidentur eueniunt, nihilo minus tamen ab deo uel uentura prouideri uel prouisa rimendam arbitrii libertatem solum satis est. Iam uero quam praeposterum est ut aeternae praescientiae temporalium rerum euentus causa esse dicatur! Quid est autem aliud arbitrari ideo deum futura quoniam sunt euentura prouidere quam putare quae olim acciderunt causam summae illius esse prouidentiae? Ad haec,
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sciencia s opimio pocus incerta ꝙ de deo credẽ
nephas indico Neq emm illam priboraciorem¬
qua se quidã credũt hc̃ questionis nodum posse
dissoluere Auint enm non ideo quid esse eus̃¬
turum qm̃ prouidentia id futurum esse prospe¬
xerit. s econtrario pocius. qm̃ quod futurum est
id diuinã prouidenciã Latere non possit, Goq
nõ neccessarium h ͦ in contrariã relabi partem
Neq emm nccẽ est contingere que prouidentur
s ncce̾ est que futura sunt prouideri. Quast
uero que cuiꝰqz causa rei sit prestiencia ne futõꝵ
neccessitati. an futurorum neccessitas prouidẽa
Laboretur. At non illud demonstrare intamur¬
quoquomodo se se habeat/ ordo causarũ constat neccessa¬
rium esse euentum prestitarũ rerum. eciã si p̾stiẽtu
futuris rebus euemendi neccessitatem non uideatur
inferre. Et enumi si quis piam sedeat opmionẽ q̃
eum sedere comectat uerã esse nccẽ est. Atq ecou̾so

Expanded text:
praescientia, sed opinio potius incerta; quod de deo credere praescientia, sed opinio potius incerta; quod de deo credere nefas iudico. Neque enim illam probo ratioqua se quidam credunt hunc quaestionis nodum posse dissoluere. Aiunt enim non ideo quid esse euenturum, quoniam id prouidentia futurum esse prospexerit, sed e contrario potius, quoniam quid futurum est, id diuinam prouidentiam latere non posse eoque modo necessarium hoc in contrariam relabi partem, neque enim necesse esse contingere quae prouidentur, sed necesse esse quae futura sunt prouideri—quasi uero quae euius rei causa sit praeseientiane futurorum necessitatis an futurorum necessitas prouidentiae laboretur, ae non illud demonstrare nitamurquoquo modo sese habeat ordo causarum, necessarium esse euentum praescitarum rerum, etiam si praescientia futuris rebus eueniendi necessitatem non uideatur inferre. Etenim si quispiam sedeat, opinionem quae eum sedere coniectat ueram esse necesse est; atque e conuerso
Abbreviated transcription (Latin):
Haud sic magni cenditor orbis
Hinc ex alto cuncta tuenti
Nulla terre mole refiscunt
Non nox atris nbibus obstat
Que sint que fuerint. uemantqz
Sno mentis ceruit in ictu
Qquia respicit omma solus
Serum possis dicere solem
difficiliore rursus ambiguitate confrĩ¬
dor. Que nam inquit ista est.. Iã
enim quibus perturbare comecto E
rmnũ imiqm aduersari ac repugnare uidetur pre¬
nostere uiiuersa dñi . et eẽ bllum libertatis arbi¬
traum. Nam si cuncta prospicit deus. neq uilo
modo falli potest, euemre neccesse est. quos pro¬
iidencia futurum esse neccessariũ. p̃iderit. Qrͣ¬
si as eterno nõ hominũ fcã modo s eciam cõfilia
cõ lũtatesq prenostit. nilla erit arbitrui libertas
Neq enim factum aliud ullum uel quelib existẽ
poterit uoluntas. nͥ ꝙ nestia falli prouidencia
diuina presenserit, Nam si aliorsum ꝙͣ prouise
st̃ detorqueri ualent. non iam erit futuri firma

Expanded text:
Haud sic magni conditor orbis: Haud sic magni conditor orbis: huic ex alto cuncta tuenti nulla terrae mole resistunt, non nox atris nubibus obstat; quae sint, quae fuerint ueniantque uno mentis cernit in ictu; quem quia respicit omnia solus uerum possis dicere solem. difficiliore rursus ambiguitate confundor. – Quaenam, inquit, ista est? Iam enim quibus perturbere, coniecto. – Nimium, inquam, aduersari ac repugnare uidetur praenoscere uniuersa deum et esse ullum libertatis arbitrium. Nam si cuncta prospicit deus neque falli ullo modo potest, euenire necesse est quod prouidentia futurum esse si ab aeterno non facta hominum modo sed etiam consilia uoluntatesque praenoscit, nulla erit arbitrii libertas; neque enim uel factum aliud ullum uel quaelibet exsistere poterit uoluntas nisi quam nescia falli prouidentia diuina praesenserit. Nam si aliorsum quam prouisa sunt detorqueri ualent, non iam erit futuri firma
Abbreviated transcription (Latin):
conftitus Nam suꝑnis diuinis q subscacus¬
⁊ perspicax indiaium ⁊ corrupta uoluntas. et¬
efficax optatorum presco est potestas ¶Dumanas uero
ammas Liberiores quidem eẽ ncce est cum se in mẽt
diuine speculacione conseruant, Minus uero cũ
dilabuntur ad corpora. minusqz eciam cum t̾renis
artubus colligantur. Extrema uero est seruitus
cum uicus, dedite racionis proprie a possessione ce¬
ciderunt. nam ubi occulos a sũme luce uitatis ad
inferiora, et tenebrosa deiecerint. mox institie
nibe caligantur perinciosisq turbantur affectib
quibus accedendo consentiendoq ꝙͣ inuex̾e̾ sibi ad¬
uiuiant seruitutem. Et sunt quodam modo ꝓp̾a
Libertate captiue. q̃ tñ ille ab eterno clĩcta prospi¬
tiens/ prouidencie decerut intuitus et suis q̃z m̾itis
uro clarũ lin̾e ꝓ hesũ
Melliflui caint oris homerus
Qui tñ intima uistera terre
Non ualet aut pelagi radiorũ
nfima prorumpere Luce

Expanded text:
constituo. Nam supernis divinisqconstituo. Nam supernis divinisqet perspicax iudicium et incorrupta uoluntas etefficax optatorum praesto est potestas. Humanas uero animas liberiores quidem esse necesse est cum se in mentis diuinae speculatione conseruant, minus uero cum dilabuntur ad corpora, minusque etiam, cum terrenis artubus colligantur. Extrema uero est seruitus, cum uitiis deditae rationis propriae possessione ceciderunt. Nam ubi oculos a summae luce ueritatis ad inferiora et tenebrosa deiecerint, mox inscitiae nube caligant, perniciosis turbantur affectibus quibus accedendo consentiendoque quam inuexere sibi adiuuant seruitutem et sunt quodam modo propria libertate captiuae. Quae tamen ille ab aeterno cuncta prospiciens prouidentiae cernit intuitus et suis quaeque meritis uro clarum lumine Phoebum melliflui canit oris Homerus; qui tamen intima uiscera terrae non ualet aut pelagi radiorum infirma perrumpere luce.
Abbreviated transcription (Latin):
Si creant cursum q iterum reuocẽtur ⁊ bnũ
Confluat alterni quod trahit unda uadi
Conueniunt puppes ⁊ uulci flumĩe trũti
Mixtaqz fortuitos impleat bnda modos
Quos camen ip̃a uagos terre dechiia casus
Gurgitis ⁊ lapsi defluus ordo regit
Sic quoq permissis fluitare bĩdet᷑ habenis
Fors patitur frenos ip̃aqz lege meat
in hac herenciũ .s. serie causarũ
est ne ulla nruĩ arbitru libertas
an ipos idẽm quoq humanorum motus amio¬
rum fatalis cathena constringit ¶ P. Est ĩqͥt
req enim fu̾it ulla racionalis natura quĩ
eidem libertas assit arbitru/ Nam quod racõt
uti potest naturaliter. id habet iudicium quo
quicquid discernat, per se igitur, fugienda
optandaq dinostit. Quod uero quisquis
Poptandum esse iudicat petit refugit uero quod
existimat esse fugiendũ ¶ Qr̃ quibus in
ipĩs inest racio in est etiam colendi nolendi¬
q libertas ¶ S hanc non momĩbus equã esse

Expanded text:
Si coeant cursumque iterum reuocentur in unum, Si coeant cursumque iterum reuocentur in unum, confluat alterni quod trahit unda uadi, conuenient puppes et uulsi flumine trunci mixtaque fortuitos implicet unda modos; quos tamen ipsa uagos terrae decliuia casus gurgitis et lapsi defluus ordo regit. Sic quae permissis fluitare uidetur habenis fors patitur frenos ipsaque lege meatin hac haerentium sibi serie causarum estne ulla nostri arbitrii libertas an ipsos quoque humanorum motus animorum fatalis catena constringit? – Est, inquit; neque enim fuerit ulla rationalis natura quin eidem libertas adsit arbitrii. Nam quod ratione uti naturaliter potest, id habet iudicium, quo quidque discernat; per se igitur fugienda optandave dinoscit. Quod vero quis optandum esse iudicat, petit; refugit vero, quod aestimat esse fugiendum. Quare, quibus in ipsis inest ratio, inest etiam volendi nolentuque libertas, sed hanc non in omnibus aequam esse
Abbreviated transcription (Latin):
lendi agri causa fodiens humũ, de fossi auri
pondus mueniat . hͦ igitur fortuitu quidem
accidisse creditur, uerum non de nnichilo est. Nam
prop̾as causas ht̃ quarum improuisus, mopi¬
natus qz concursus casum uidetur operatus.
nam nnsi cultor agri humũ foderet infi eo
loco pecumam suam depoĩtor obruissz, aurum
non esset inuentum. hee sunt igitur fortuiti
cause compendu quod ex obuuis. sͥ. et cõfluẽtib
tausis non exgerentis intentione prouenit.
Neqz emin uel qui aurum obruit, uel qui agrũ
exercuit, Et pecuma ea reperiretur intendit
s uti dixi, quo ille obruit. hc̃ fodisse cõuenit
atq cencurrit. Licet igitur definire casum
esse mopmnatum / ex confluentibus, cauẜ in his
que ob aliquid aliud geruntur euentum. Cocͣre
uero/ atq confluere cãs facit ordo ille menita¬
bili connexione procedens, qui prouidencie fõte
Tigris et eufrates uno se fonce resoluit
Et mox abiu̾ctis dissociantur aquis

Expanded text:
lendi agri causa fodiens humum defossi auri lendi agri causa fodiens humum defossi auri pondus inueniat. Hoc igitur fortuitu quidem creditur accidisse, uerum non de nihilo est; nam proprias causas habet, quarum inprouisus inopinatusque concursus casum uidetur operatus. Nam nisi cultor agri humum foderet, nisi eo loci pecuniam suam depositor obruisset, aurum non esset inuentum. Hae sunt igitur fortuiti causae compendii, quod ex obuiis sibi et confluentibus causis, non ex gerentis intentione prouenit. Neque enim uel qui aurum obruit uel qui agrum exercuit ut ea pecunia repperiretur intendit, sed, uti dixi, quo ille obruit hunc fodisse conuenit atque concurrit. Licet igitur definire casum esse inopinatum ex confluentibus causis in his quae ob aliquid geruntur euentum. Concurrere uero atque confluere causas facit ordo ille ineuitabili conexione procedens qui de prouidentiae fonte Tigris et Euphrates uno se fonte resoluunt et mox abiunctis dissociantur aquis.
Abbreviated transcription (Latin):
Quis enim cohercence mordinem cũcta deo, Locus
esse ullus temeritati reliquꝰ potest ¶ Nam nchl
existere ex nichilo, uera sencencia est. cui nemo
uinqͣm ueterum refragatus. ꝙꝙͣ id illi non de ope¬
rance principio. s de mat̾iali subdito. hͦ. est omi
de natura racionũ. qiͣ quoddam iecerit fundamẽ¬
tum ¶ At si nillis ex carifis aliquid oriatur id
de nichilo ortum esse uidebitur. Quod si h. fi
nequit, nec casum quidem huiusmodi possibile est
qualem paulo ante defimiumus ¶. Quid
igitur unqͣm. nichil ne est quod uel casus uel
fortuitũ iure appellari possit, An est aliquid tam¬
si uulgus lateat, cui uocabula ista conuemant¬
¶ O: Aristotiles nis̃ id inquit in phisicis. et breuit̾¬
⁊ ueri propinqua racione diffimunt ¶ B: Qͦnã
niqͣm modo. Quociens ait aliquid cuiuspiam
rei grã geritur / aliudq quibusdam de cauẜ ꝙͣ qͦd
intendebat obtingit casus uocatur ut si quis col¬

Expanded text:
Quis enim cohercente in ordinem cuncta deo locus Quis enim cohercente in ordinem cuncta deo locus esse ullus temeritati reliquus potest? Nam nihil ex nihilo exsistere uera sententia est, cui nemo umquam ueterum refragatus est, quamquam id illi non de operante principio sed de materiali subiecto hoc omnium de natura rationum quasi quodam iecerint fundamentum. At si nullis ex causis aliquid oriatur, id de nihilo ortum esse uidebitur; quodsi hoc fieri nequit, ne casum quidem huius modi esse possibile est qualem paulo ante definiuimus. – Quid igitur, inquam, nihilne est quod uel casus uel fortuitum iure appelari queat? An est aliquid, tametsi uulgus lateat, cui uocabula ista conueniant? – Aristoteles meus id, inquit, in Physicis et breui et ueri propinqua ratione definiuit. – Quonam, inquam, modo? – Quotiens, ait, aliquid cuiuspiam rei gratia geritur aliudque quibusdam de causis quam quod intendebatur obtingit casus uocatur, ut si quis co
Abbreviated transcription (Latin):
quod cu dudum de prouidencia questionem plĩs¬
alus implicitam esse dixisa. rem experior/ Quero em̃
an esse aliquid ommino ⁊ quid nam esse casum arbi¬
trere. Tum illa: ¶ P. ¶ Lestmo inquit de¬
bicum promissionis absoluere. uiam tibi qua pa¬
triam reueharis aperire. hec autem ⁊ si per utilia co¬
gnitu. tñ a propositi nri tramice paulisper auersa st̃
uerendum qz est. ne deiuis facigatus ad emenciendũ
rectum iter sufficere non possis Ine id imqͣm pror¬
sus uereare/. Nom quietis michi loco fuerit, ea qͥb
maxime delector agnoscere. simul cum ome dispu¬
tationis tue latus indubitata fide consciterit nchi
de sequentib ambigetur: ¶ P. Tum illa. morẽ
inquit geram tibi. Simuilõz sit exorsa est. Si qͥdẽ
inquit aliquis euentum tenierario motu, nullaqz
causarum connexione productum casum esse diffiãt
Nichil ommino casum esse confirino. ⁊ preter subiecte
rei sigͣcõnẽ manem prorsus. uocem esse decerno.

Expanded text:
quod tu dudum de prouidentia quaestionem plurquod tu dudum de prouidentia quaestionem pluraliis implicitam esse dixisti re experior. Quaero enim an esse aliquid omnino et quidnam esse casum arbitrere. – Tum illa: Festino, inquit, debitum promissionis absoluere uiamtriam reueharis aperire. Haec autem etsi perutilia cognitu tamen a propositi nostri tramite paulisper auersa sunt, uerendumque est ne deuiis fatigatus ad emetiendum rectum iter sufficere non possis. – Ne id, inquam, prorsus uereare; nam quietis mihi loco fuerit ea quibus maxime delector agnoscere. Simul, cum omne disputationis tuae latus indubitata fide constiterit, nihil de sequentibus ambigatur. – Tum illa: Morem, inquit, geram tibi, simulque sic orsa est: Si quidem, inquit, aliquis euentum temerario motu nullaque causarum conexione productum casum esse definiat, nihil omnino casum esse confirmo et praeter subiectae rei significationem inanem prorsus uocem esse decerno.
Abbreviated transcription (Latin):
Quos ferus uasto recubans mantro
Mersit in main poliphenius aluo
Sz tñ ceco furibundus ore
Gaudium mestis lacruuis rependit¬
¶ Herculem duri ce lebrant labores
Ille centauros domuit superbos¬
A bstulit seuo spolium leom
.Fixit certis uolucres sagictis
Poma cernenti rapuit dracom
Aureo leuain grauior metallo
.Cerberum traxit triplici cathena
ntor mͣmitem posuisse fertur
P abulum seras dominũ quãdrigis
Lydra combusto perut beneno
ronte turpatus achelons anus
Ora dimersit pudibunda ripis¬
s. O traint antheum libicis areis
Cacͣtus euandri saciaiit iras¬
d. Q uosqz pressurus foret altus orbis
Setiger spumis humeros nõtauit
.Ultimus celum labor in reflexo
Susculit collo p̃ciumqz rursus
Sultnin celum meruit laboris
SIte nĩt fortes ubi celsa magni¬
S Ducit exempli uia. cur inhertes
Cerga midatis suꝑata telsus sidera doris¬
cursum ad alia quedam tractanda
atqz expedienda uertebat. Tum
ego. recta quidem in qͣm exortatio
tuaq prorsus auccoritate dignissima ¶S

Expanded text:
quos ferus uasto recubans in antro mersit immani Polyphemus aluo; sed tamen caeco furibundus ore gaudium maestis lacrimis rependit. Herculem duri celebrant labores: ille Centauros domuit superbosabstulit saeuo spolium leoni, fixit et certis uolucres sagittis, poma cernenti rapuit draconi aureo laeuam grauior metallo, Cerberum traxit triplici catena, uictor immitem posuisse fertur pabulum saeuis dominum quadrigis, Hydra combusto periit ueneno, fronte turpatus Achelous amnis ora demersit pudibunda ripis, strauit Antaeum Libycis harenis, Cacus Euandri satiauit iras, quosque pressurus foret altus orbis saetiger spumis umeros notauit; ultimus caelum labor inreflexo sustulit collo pretiumque rursus ultimi caelum meruit laboris. Ite nunc, fortes, ubi celsa magni ducit exempli uia. Cur inertes terga nudatis? Superata tellus sidera docursum ad alia quaedam tractanda atque expedienda uertebat. Tum ego: Recta quidem, inquam, exhortatio tuaque prorsus auctoritate dignissima, sed
Abbreviated transcription (Latin):
tͥbuat. malis optata concedat. ⁊ insi causa cõprehẽ¬
datur quid est quod a fortuitis casibus differre bide¬
atur ¶Nec mirum inquit. Si quid ordinis igno¬
rata racione cemerariũq confusum q credatur a S
tu ꝙͣiuis causam tance dispoĩcionis ignores. tñ qm̃.
bomis mundum rector tꝑãt recte fieri cuncta ne du

Expanded text:
tribuat, malis optata concedat, nisi causa deprehentribuat, malis optata concedat, nisi causa deprehendatur, quid est quod a fortuitis casibus differre 5 videatur? Nec mirum, inquit, si quid ordinis ignorata ratione, temerarium confusumque credatur. Sed tu quamvis causam tantae dispositionis ignores, tamen quoniam bonus mundum rector temperat, recte fieri cuncta ne du