comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
pͥbit testimonim penafalsi tĩm ꝓ
mitiatum ẽ. Demprndenia eius qu¬
u diũsa duob testimona p̾bint. cm̃
ita anceps fides uacillat. qd enmie
falsi tñatin. nec dubitandum est¬
¶Qui se promilite gessit. ul illicitis
insignib nsus c̃. uł flõduplomate
mas comeanit proadmissiquali
tate grauissime puniendus est.
pignoris obligatio mentiãtur. fli
nncie tam pacta quã ꝑlibelli intpci¬
latione. meb agitimosiaccusatus
enimpunitur.atq si falsum fecent
sunt aũt rescripta de care sufficit. ãi¬

Expanded text:
t testimonium, poena falsi teneri pronuntiatum est. de inpudentia eius, qui diuersa duobus testimonia praebuit, cuius ita anceps fides uacillat, quod crimine falsi teneatur, nec dubitandum est.Qui se pro milite gessit uel illicitis insignibus usus est uel falso duplomate uias commeauit, pro admissi qualitate grauissime puniendus est. pignoris obligatio mentiatur, falsiuinciae, tam per acta quam per libelli interpellationem nihil agit. immo si accusatus enim punitur, atque si falsum fecerit. sunt enim rescripta de ea re: sufficit a
Abbreviated transcription (Latin):
stam̃to uetiticalimaci dm̃ ꝑfideio¬
missum libertas.⁊ portio hrditati
erelictaerat. abhis qui. ex .xi. portõ¬
nb hrdes crant instituti ꝓfessus ẽ
minditio apud maximillam filia¬
maciaapud magratum introgatus

Expanded text:
stamento Betiti Callinici per fideicommissum libertas et portio hereditatis relicta erat ab his, qui ex undecim porheredes erant instituti, professus est indicium apud Maximillam filianici. et apud magistratus interrogatus
Abbreviated transcription (Latin):
beius inopus metalli et inme¬
tallum oatur:ichil enim refẽ¬
re,nec  diu̾sa pena est oꝑio ⁊ me¬
talli. nisiquod refuge opens no
morte.S pena metalli subĩtun
nonproprie ex malefitio oblig¬
atus indetur: set quia neq excõ¬
tractu obligatus est. ⁊ utiq pec¬
casse aliquid in telligitur liceti
ꝑinprudenciam ideo uideturqu¬
asi ex maleficio teneri in factum
actione:⁊ quantum deeare equ¬
um religioniindicantis uisum¬
fuerit penam sustinebit. Entie x¬

Expanded text:
beius in opus metalli uel in metallum datur: nihil enim refert, nec diuersa poena est operis et metalli, nisi quod refugae operis non morte, sed poena metalli subiciunnon proprie ex maleficio obligatus videtur. sed quia neque ex contractu obligatus est et utique peccasse aliquid intellegitur, licet per imprudentiam: ideo videtur quasi ex maleficio teneri, et in quantum de ea re aequum religioni iudicantis videbitur, poenam sustinebit. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
etã int̾uenit faciẽdi
nouimus causa ut multi solent¬
iideamus an possit quasi man¬
datortenerset nõputotenen. q
hic monstrat magis nomenqu
ãsi mandattam ⁊ silaudat nom̃¬
Itemdico et si aliquid fylatro phi¬
nomine accipit. nec exlocato q¬

Expanded text:
t faciendi nominis, ut multi solenuideamus an possit quasi mandator teneri. et non puto teneri, quia hic monstrat magis nomen am mandat, tametsi laudet nomem dico, et si aliquid phinomine acceperit: nec ex locato
Abbreviated transcription (Latin):
plone adusus procuracorẽ pot
ut ratumhat dñs̃. ut p̾sit disce¬
nere utrum ne dño ꝯlici debeat
id qd̾ indebitũ solutum sit. Si is

Expanded text:
one adversus procuratorem potest, ut ratum habeat dominus, ut possit dinosci, utrumne domino condici debeat id quod indebitum solutum sit, si is
Abbreviated transcription (Latin):
mittitur stipło. Nam et siqͣmii
adnͥsus petẽtem. ꝯpensatõe. de¬
ductõe nensus sit. recte dietuzẽ
petisse eñ uideri⁊ stiplonem cõ¬
mitti amplius nõ peti.Nam ⁊
hr̃s quidãpnatus e no pete. siho¬
rum ꝗcq̃ feciss extestam̃to tñt.¬

Expanded text:
committitur stipulatio: nam et si quis adversus petentem compensatione deductioneve usus sit, recte dictum est petisse eum videri et stipulationem committi amplius non peti. nam et heres, qui damnatus non petere, si horum quicquam fecisset, ex testamento tenet
Abbreviated transcription (Latin):
crit.millã remanẽ actom ⁊ ra¬
dices queinfũdomco it tuas
ficri.qrbio  accessiones sunt¬
¶Siquĩs uiant clam arauerit.
puto cum tim: hor int̾clicto ꝑ¬
inde. ⁊tqsi fossam feciss no ciu
exqualitate opis huic inter
tabula s fixens ⁊ego cas pͥus¬
q̃ tibi demĩtinem refixcro. dem̃
clam egrrmis nisurmita

Expanded text:
erit, nullam remanere actionem radices, quae in fundo meo sint, tuas fieri, quia his accessiones sint.Si quis ui aut clam arauerit, puto eum teneri hoc interdicto perinde atque si fossam fecisset: non enim ex qualitate operis huic interdtabulas fixeris et ego eas, priusquam tibi denuntiarem, refixero, deinde clam egerimus: nisi
Abbreviated transcription (Latin):
sumptus eet restituere. alĩquis
mant clamsustuliss. mehomi¬
nus tdem ille omimio inbetur
mcũ opus facere. cũ quatũ ad
me ꝑtinet in clam destinẽa sus¬
pitocm no uenuet ẜuus ante¬

Expanded text:
sumptus esset, restituere, alius quis ui aut clam sustulisset, nihilo minus idem ille omnimodo iubetur meum opus facere, cum, quantum ad me pertinet, in clandestini suspicionem non uen
Abbreviated transcription (Latin):
reliquĩ est peculu soluatur. libta¬
tem ita testo dedit. cupitum ẜuum
meũcummartianus  filius meus
xri. innos ĩpleuit rõibr rectlitis li¬
bm ce uolo post mortẽ testatoris
tutores cupito ex. ictõemꝯmiserut
q numos iecdactos expensanit cius¬
dem tutorib demfilius ĩpubes de¬
cesẜit. cuins mat̾hrs exticit ⁊ tuto¬
rem tutele inditio filu odempnatũ
bũit cupitus adlibtatem proclama

Expanded text:
reliquum est peculii, soluatur.Libertatem ita testamento dedit: 'Cupitum seruum meum, cum Marcianus filius meus sedecim annos impleuerit, rationibus redditis liberum esse uolo': post mortem testatoris tutores Cupito exactionem commiserunt isque nummos redactos expensauit eisdem tutoribus: deinde filius impubes decessit, cui mater heres extitit et tutorem tutelae iudicio filii condemnatum habuit: Cupitus ad libertatem proclamat
Abbreviated transcription (Latin):
Aul.l. Sprius noctumeaq̃
furtus michi xessa fuit. de in̾
postra . alia  cessione die aq̃
lures sũt ẜuitutes diu̾sarum
c̃arum facte. ¶ Recte placuit.
no al plapidem aq̃duci posse
nisi hoc inẜuitute ꝯstituẽdaꝯp̾¬
hensũsit.no enimꝯ fuctudinis:
tum ducat. illa aut que fere ĩ
ꝯsuetudine ee solent. ut pfisty¬
las aquaducatur.etiasincb
sit ꝯp̃hensum inẜuitute ꝯstim¬
enda sic fieri possimtatatñ ut

Expanded text:
um Si prius nocturnae aquae servitus mihi cessa fuerit, deinde postea alia cessione diurnae plures sunt seruitutes diuersarum causarum. Recto placuit non alias per lapidem aquam duci posse, nisi hoc in seruitute constituenda comprehensum sit: non enim consuetudinis tum ducat: illa autem, quae fere in consuetudine esse solent, ut per fistulas aqua ducatur, etiamsi nihil sit comprehensum in servitute constituenda, fieri possunt, ita t
Abbreviated transcription (Latin):
tñscuntimagnitudo fluminis.
tutem uicimis debeat. s ult̾iori
agerepot̾o ius ẽẽ michi mieag¬
cre adillum fũdum supiorem
quais suitutẽ ipe pfundũ me¬
um nõ ham sicut int̾ucmẽte ni¬
a ꝑublica. uł flumie qd̃nado.

Expanded text:
transeunti magnitudo fluminis. vitutem vicinus debeat, sed ulteriori, agere potero ius esse mihi ire agere ad illum fundum superiorem, quamvis servitutem ipse per fundum meum non habeam, sicut interveniente via publica vel flumine q
Abbreviated transcription (Latin):
int̾dc̃m omĩbrꝯpetit. nemo
cnim ꝓbibendus c̃ lib̾tati fa¬
uore.planc exca suspecte ꝑsõc
remouende sũt. si forte talis p¬
sona sit. q uensilc sit colludẽ ul
calũpniar. S et si mulier nł
pupillus hoc int̾clem desidet
pro cognato ul ꝓpnrente. ul affi¬
ne suo solicitato dand̃ ẽẽ cis n¬

Expanded text:
ompetit: nemo enim prohibendus est libertati fauere.Plane ex causa suspectae personae remouendae sunt, si forte talis persona sit, quam uerisimile est colludere uel calumniari.Sed et si mulier uel pupillus hoc interdictum desidere‹n›t pro cognato uel parente uel adfine suo solliciti, dandum esse eis in
Abbreviated transcription (Latin):
meum milco expiri. ulcidem
sincerceptõc ułal. ¶ Hoc inter¬
dictum ⁊ inabsentem ee inog̃a¬
dum. labeo scubit. Grsi yõ defc̃¬
datur.inbonacius cũdum. ait.¬
¶ Hoc int̾liccum ppetuumest.

Expanded text:
terdicto experiri uel eidem sine exceptione uel alii.Hoc interdictum et in absentem esse rogandum Labeo scribit, sed si non defendatur, in bona eius eundum ait.Hoc interdictum perpetuum est.
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ semcl tmisit. uelit retlniẽ Si
cum quis irtincat filiũ q̃ non
M faccre uidebitur pictas en
inteeclat prom̃⁊ silibtum su¬
ui. uł alumpnĩ. ul nore ddi
¶ Siquis uolentem retineat no

Expanded text:
l remisit, uelit retinere.Si eum quis retineat filium, quem non malo facere uidebitur: pietas enim intercedat. proinde et si libertum suum uel alumnum uel noxae dedite.Si quis uolentem retineat, no
Abbreviated transcription (Latin):
ex cõmntõc exfide. exdignita¬
te. actorem hoc int̾dco eligend¬
alius hoc int̾lc̃o agere desidẽt
tucrit aliqd diciitaq ẽ cogi¬
ta. amplius q̃ semel iniclictũ
hoc ent mouendũ. niam nec ĩ
publicis indicus ꝑmittitur.
amplius agipca q̃ semelactũ
nt dampnatus prioraccator
Giti reus condepnatus ma

Expanded text:
ex coniunctione, ex fide, ex dignitate actorem hoc interdicto eligendalius hoc interdicto agere desideret, tuerit aliquid dici. itaque causa cognita amplius quam semel interdictum hoc erit mouendum. nam nec in publicis iudiciis permittitur amplius agi quam semel actum rit damnatus prior accusator. si tamen reus condemnatus ma
Abbreviated transcription (Latin):
tñ sinccalidita tecicũnentur
nl sechuc̾tũul solicitatum. neq
ntrumlib an ẜuus sit. ul ficit
status ꝯ trou̾siam reccdendñ
crit ab hoc int̾tlco⁊ igenda ca
libtatis ⁊ cĩ rccte placuit. tunc
demũ hoc intdc̃m locum hre.

Expanded text:
tamen sine calliditate circumuentum uel seductum uel sollicitatum, nequeutrum liber an seruus sit, uel facit status controuersiam, recedendum erit ab hoc interdicto et agenda causa libertatis. etenim recte placuit tunc demum hoc interdictum locum habere,
Abbreviated transcription (Latin):
qui non sunt prohibiti. doli
mali. exceptones ñ moueb¬
buntur. Si uero penanlla po¬
sita sit. tunc pro p̾nte euis tã¬
tum qui probibitus est. con¬
muteturstipulatio. mic¬
stiplone nuchibrdiq meo
urelicepe . Sethec diffra illam
bab rõnem. qd ubi imus ex
brdib probibetur. non põt
cobrs exstipłatu agere euiꝰ
nicħ̾ int̾est isi pena subie¬
ecta sit nampena subiecra
efficiet ur omnib comimi¬
tratur. qua bie nõ querit᷑
cinus intetsit eninin̾onbi

Expanded text:
qui non sunt prohibiti, doli mali exceptione summovebuntur: si vero poena nulla posita sit, tunc pro parte eius tantum qui prohibitus est committetur stipulatio. tione: 'mihi heredique meo habere licere?' Sed haec differentia illam habet rationem, quod, ubi unus ex heredibus prohibetur, non potest coheres ex stipulatu agere, cuius nihil interest, nisi poena subiecta sit: nam poena subiecta efficit, ut omnibus committatur, quia hic non quaerimus, cuius intersit. enimuero ubi
Abbreviated transcription (Latin):
nata est. s aut statim repetĩ põt.
aut impeclesi ẽdonec alius de¬
tͥur. eiusde glicrois ẽ hecstiplo
sticum. aut pamphylum dari
omnes dederĩnt. non eĩ exꝑsõa
hrdum. ꝯdict̃o obligarõis ĩmu¬
tãtur⁊ ido sidiuisione respro¬
missa nõ recĩpit. ueluri iu̾abr¬

Expanded text:
nata est, sed aut statim repeti potest aut in pendenti est, donec alius detur. eiusdem condicionis est haec stipulatio: 'Stichum aut Pamphilum dari?' mnes dederint: non enim ex persona heredem condicio obligationis immutatur. et ideo si diuisionem res promissa non recipit, ueluti uia
Abbreviated transcription (Latin):
noui nutiare. nani ẽt uendĩca
et io furioso ⁊ infanti fien porust
nec turoris auctoritas mea i
nuntiatione exigitim.

Expanded text:
novum nuntiare: nam ei vindicatiet ideo furioso et infanti fieri potest nec tutoris auctoritas in ea nuntiatione exigitur.
Abbreviated transcription (Latin):
cet qd̾ plerĩq accideret.sisu
bolicoe dande alicm peciñc
hr̃s insticutus sit.nec dies
ppositus sit Sr hoc q̃tum adbo¬
na ita obẜuadum ẽ cctumli

Expanded text:
et: quod plerumque accideret, si sub condicione dandae alicui pecuniae heres institutus sit nec dies adpositus sit. sed hoc quantum ad bona ita obseruandum: ceterum li
Abbreviated transcription (Latin):
mel accepta mbrdes t¬
ransmitti possunt.
alienatiomi. cui aut̾e do¬
nare non ceditur ꝓban¬
dum crit. nec sidonatio¬
nis causa cõsensert. rata

Expanded text:
mel accepta in heredes transmitti possunt. alienationi. cui autem donare non conceditur, probandum erit nec, si donationis causa consenserit, ratam
Abbreviated transcription (Latin):
Lp̃.l. Qui cam̃ce alienum qͥe
ꝯtractamt ut lucri faceret. ta¬
et si mutato ꝯsitio id dño po¬
stea reddidit.furẽ. nemocita¬
li peccato ponitetia sua nocẽs
ta sit dum ap̾furesit. legam̃t
cam michi. anisip̾ea furea ꝯtĩ¬

Expanded text:
lium Qui ea mente alienum quid contrectavit, ut lucrifaceret, tametsi mutato consilio id domino postea reddidit, fur est: nemo enim tali peccato paenitentia sua nocensta sit, dum apud furem sit, legauerat eam mihi, an, si postea fur eam contre
Abbreviated transcription (Latin):
feit Cid si nesciat nõ facies fur¬
tulisse pot̾it uirder. cũ fintũfẽm.
no sit s dabitur actio ifemi⁊
as micbi detur. q̃uis mea mnt¬
ẽet eumnosumpi. tũ surrepto
eo exstiplatuno teneans si tñ pe at
te fem nosit quominus mich
daretur: non tamen fintiactio¬
nem me habere.

Expanded text:
quod si nesciat, non facies furtulisse potest videri cum furtum t: sed dabitur actio in factum in as mihi detur", quamvis mea interesset eum non subripi cum subrepto eo ex stipulatu non teneris, si tamen per te factum non sit quo minus mihi daretur, non tamen furti actionem me habere
Abbreviated transcription (Latin):
nentur. Imꝑator seuerus et
antonus rescripserũt. et sima¬
ptinorum omnmodo infisco
romane. ut cuics  romanisẽꝑ¬
egennt. diui fratres ꝓcuratoi¬
bus hr̃ditatum rescripserunt¬
sine dubitatione ius coru ab
obsidis ꝯditione seꝑatum esse
benefitio principali ideoq ide
sialegittimis cuubus romaĩs hcibut:¬
h̾rdes instituti fuisent.

Expanded text:
nent, imperatores Seuerus et Antoninus rescripserunt: et, siptiuorum omnimodo in fiscuRomanae ut ciues Romani sempegerint, diui fratres procuratobus hereditatium rescripserusine dubitatione ius eorum ab obsidis condicione separatum esse beneficio principali, ideoque idem a legitimis ciuibus Romanis heredes instituti fuissent.
Abbreviated transcription (Latin):
quas ad cundo confundit n¬
ł restitiumtur. Nam et inco q¬
post.aditam hr̃ditatem defũc¬
ti mortem non defendit. Imp¬
ator noster cum patre rescpͥsit
obligationeso fuxas nõ resu

Expanded text:
quas adeundo confudit, non restituuntur: nam et in eo, qpost aditam hereditatem defuncti mortem non defendit, impator noster cum patre rescripsit obligationes confusas non resu
Abbreviated transcription (Latin):
ti. Comines sunt stiplones
et sciendumẽ. om̃s stiplore
natura sin cantõnales ẽe. hoc
emmagitur. instiplombus
ut quis cantiorsit ⁊ securi¬
or interpoita stipulatione
Stiplomm istarũpretoria¬
rum q̃dam sunt que satis¬
datoem exigunt. quecłã nu¬
dam repromissione. s ꝑpa¬
issionem hñt. quib emĩati
apparebit ceteras nõ eẽ re¬
promissiones.s satisdatio¬

Expanded text:
ones, Et sciendum est omnes stipulationes natura sui cautionales esse: hoc enim agitur in stipulationibus, ut quis cautior sit et securior interposita stipulatione. Stipulationum istarum praetoriarum quaedam sunt, quae satisdationem exigunt, quaedam nudam repromissionem: sed perpaissionem habent, quibus enumeratis apparebit ceteras non esse repromissiones, sed satisdatio
Abbreviated transcription (Latin):
Ip. Siquis stipłatus fuit
rint amplius mel soluinor
pot. Item si michiaut tirio
stiplatus fuerodari. deind
petam amplititio solui no
gocuis aliens uona fide sol¬
uerit. qrqñ libeturiait mił.¬

Expanded text:
i quis stipulatus fuerit rint, amplius mel solui non potest.Item si mihi aut Titio stipulatus fuero dari, deinde petam, amplius Titio solui nongotiis alienis bona fide soluerit, quando liberetur? et ai
Abbreviated transcription (Latin):
ei ad quẽ ꝑtineat ꝙͣti obẽa
rem equum ẽẽ indebitur¬
iudici ocdempnet / si nemo
erit adꝙ̃ ꝑtineat. siue agert
nollet. qcimq ag̾e uolet᷑ ei.
c.aureorum actoem dabo si
ples agere uołẽt. cuiꝰ iustissi¬
ma cã ẽẽ nidebitur. ei agẽcli
potãtem faciam. ¶Siquis
eclificiu ue. aliud ne qua¬

Expanded text:
ei, ad quem pertineat, quanti ob eam rem aequum uidebitur, condemnetur. si nemo erit, ad quem pertineat, siue agere nolet: quicumque agere uolet, ei centum aureorum actionem dabo. si plures agere uolent, cuius iustissima causa esse uidebitur, ei agendi potestatem faciam. si quis aedificiumue aliud, quam
Abbreviated transcription (Latin):
era quis diruat cessat aqui¬
lia qd ni tñ aurclamagẽ¬
dum entaita ad statuã de
monumto euulsam. celsu
scribit. idem q̃rit.sineq ap¬
plumbata fuit.neq fixa ar
ꝑs monum̾ti effc̃a sit. an ue
maneat in bonis nys⁊ cel¬
sus seribit sic ẽẽ monumti
ut ossuariam⁊ ideo qd. ii.
aut clam intͣdc̃o locu fore

Expanded text:
lchrum quis diruit, cessat Aquilia: quod vi tamen aut clam agendum erit: et ita de statua de monumento evolsa Celsus scribit. idem quaerit, si neque adplumbata fuit neque adfixa, an pars monumenti effecta sit an vero maneat in bonis nostris: et Celsus scribit sic esse monumenti ut ossuaria et ideo quod vi aut clam interdicto locum fore
Abbreviated transcription (Latin):
lꝑ.l. U Eobligatus ẽ induplũ
debere. promsiquidcinda obhanc
actõcm licito nur delit dicendu
ẽ in hoc edictum cader duplũ obli¬
gatum uł ip̃i uenditori. accipcit
de benins uł aluobligatum nar
qd dedit siuc ip̃iuenditorism̃ auii
cx inssucius. sinc ip̃e sinc auus ꝓco¬
declic eq ꝯtinebitur obligatũ acci¬
pe debemus. Siexcepto sctuerino

Expanded text:
 obligatus est, duplari debere. Proinde si quid cuidam ob hanc actionem licito iure dedit, dicendum est in hoc edictum cadere duplarive. Obligatum vel ipsi venditori accipere debemus vel alii obligatum: nam quod dedit, sive ipsi venditori sive alii ex iussu eius sive ipse sive alius dederit, aeque continebitur. Obligatum accipere debemus, si exceptione se tueri non
Abbreviated transcription (Latin):
frustra his caib ratum hetur. s¬
⁊ illudoseqñs futuꝵetiã sipeni¬
tet illum petisse. ratũ hr̃i nõ p̾se
qd utiq sit absirclur. rectius
itaqz dicitur neutra eorii cam

Expanded text:
frustra his casibus ratum habetur. sed illud consequens futurum etiam si paeniteat illum petisse, ratum haberi non posse, quod utique sit absurdum. rectius itaque dicitur neutram eorum ca
Abbreviated transcription (Latin):
lum filu. s etiam nepotis ꝑ soĩ
ꝯp̃hendenda erit instipłone qd
cnim prohibet. ⁊ patie ⁊ filiuz añ¬
quamsciret ꝓemitore egisse. dece¬
dere quo can iniquiẽ fidenissore
notim nepote iumarum agente.
satis dedit. implius no peti. post
mditi acceptũ e eͣtiti I ip per¬

Expanded text:
otis persona comprehendenda erit in stipulatione: quid enim prohibet et patrem et filium, antequam scirent procuratorem egisse, decedere? quo casu iniquum est fideiussores non teneri nepote iniuriarum agente. satisdedit amplius non peti: post iudicium acceptum extitit, qui e
Abbreviated transcription (Latin):
nec que publicis usibus sunt¬
destinata Sz siquasunt crita¬
tum uł ut bona.sen peculiaẜ
norum cuntatum ꝓcuidubio
publicabũtur. ¶Publicaue¬
ctigalia intelligẽ debemus. ex
quib nectigal fiscus capit q¬
uale est uectigal portus. uł ne¬
nalium rerum ⁊tem salinaru:
⁊ metallorũ et piscariorum.
dis dicitur uno donum. ⁊ iñ
muña dicidan mittiue Alt̾o
honus. qd cum reritt itur na¬
cationem nulicie murũsq p̃¬
stat/ñ mmunitatem appellãi
Tertio officumun munera m
ilitaria. ⁊ quosdam mlites in¬
unificos uocari Igitur munic
bani diffunt quod qued̃ã agã¬
qͥdagatur. ut instipullatione. sũ¬
re ut muneratione. ¶Cont̃¬
ctum autem ultro citroq obli¬

Expanded text:
e publicis usibus destinata sunt: sed si qua sunt ciuitatium uelut bona. sed peculia seruorum ciuitatium procul dubio publica habentur. 'Publica' uectigalia intellegere debemus, ex quibus uectigal fiscus capit: quale est uectigal portus uel uenalium rerum, item salinarum et metallorum et picariarum.dis dicitur: uno donum, et inde munera dici dari mittiue: altero onus, quod cum remittatur, uacationem militiae munerisque praestat inde immunitatem appellari. tertio officium, ilitaria et quosdam milites munificos vocari: igitur municibani definit, quod quaedam "aganre quid agatur, ut in stipulatione vel numeratione: contractum autem ultro citroque obli
Abbreviated transcription (Latin):
esset effic̾it abco qͣui tempore
prior fuit. ut infirmmordimit¬
fuãt et oiũm noĩe ei qui recl¬
demit restitutum precium eĩt
incõionem reddibit. Set si u¬
adenm eos nequi soluert ꝑtĩe¬
bit ita ut inportioe sua pristĩ
ius obtineant. ut ĩptes cet̾or
is qui reddemit succedat Sif¬
deiꝯ missaria lib̾tas debita cͣͥ¬
tiuo fuĩt reddeptus mundu
cam petẽpotent nisi redẽptor
satisfecit. Si deportatu ab in¬
sula hostes ceperunt reddẽptu
captus non fiusset deportab¬
itur. Igitur set si incaptiuo ⁊¬
ẜuo talis precesserat cã que
eius uł adtempus. uł ĩppetu¬
um lib̾tatem impediret᷑. nec

Expanded text:
esset, efficit, ab eo, qui tempore prior fuit, ut infirmiore dimitfuerat et omnium nomine ei qui redemit restitutum pretium erit, in communionem redibit: si ad eum eosue qui soluerunt pertinebit, ita ut in portione sua pristinum ius optineant et in parte ceterorum ei qui redemit succedant.Si fideicommissa libertas debita captiuo fuerit, redemptus nondum eam petere poterit, nisi redemptori satisfecerit. Si deportatum ab insula hostes ceperunt, redemptuscaptus non fuisset: deportabitur igitur. Sed si in captiuo seruo talis praecesserat causa, quae eius uel ad tempus uel in perpetuum libertatem impediret, nec
Abbreviated transcription (Latin):
stipulatur. si adiciat primis
uł ꝓximis. nullam br̃e dubi¬
tatoem palam ẽ. Ser ⁊ sidicat
aliis. eq dirrimit qͥstionem.
Si antemno addat qͥb kłis
ianuariis fc̃i qonem in ducẽ.
quid forre senẜit. hoc est quid
inter eos actum sit. ntiq eĩ
hoc seqmur qd int̾eos actum
appareit. dicedum est. qd̾ sab̾.i

Expanded text:
stipulatur, si adiciat "primis" vel "proximis", nullam habere dubitationem palam est: sed et si dicat aliis, aeque dirimit quaestionem. si autem non addat quibus Ianuariis, facti quaestionem inducere, quid forte senserit, hoc est quid inter eos acti sit utique enim hoc sequimur quod actum appareat, d
Abbreviated transcription (Latin):
ndesequetibklis. ¶ Qũocies
añr mobligatõib dies ño põi¬
tur p̾sentidie peecuma debetur
ubilocuis adiectus spatin tẽ¬
poris inducat quo illo possir
pucniri. uerum dies adiecius
efficit ne p̃senudicpeccunia
debeatmr: exquo apparet. dieu

Expanded text:
Quotiens in obligationibus dies non ponitur, praesenti die pecunia debetur, si locus adiectus spatium temporis inducat, quo illo possit perueniri, uerum dies adiectus efficit, ne praesenti die pecunia debeatur: ex quo apparet die
Abbreviated transcription (Latin):
missum est cũcomodum erit
timus marimusq eẽt. etad¬
ieci. ius fundi deterius factũ
plius eo prestabitur nichis
si priorps qua scriptum est.i¬
uti optimus maximusq sit
liberum esse significat: eoq si
postenor ꝑs adiecta non esset
liberum prestare debere tn in¬
fenore ꝑte satis me lib̾atum
puto / qd ad iurama attinet. ne
quid aliud prestare debeami
quamius fundi ꝑ dominum
deterius factum non esse.

Expanded text:
missum est "cum commodum erit"timus maximusque esset" et adieci "ius fundi deterius factum plius eo praestabitur nihil, etiamsi prior pars, qua scriptum est "ut optimus maximusque sit" liberum esse significat eoque, si posterior pars adiecta non esset, liberum praestare deberem. tamen inferiore parte satis me liberatum puto, quod ad iura attinet, ne quid aliud praestare debeam, quam ius fundi per dominum deterius factum non esse.
Abbreviated transcription (Latin):
cuiu int̾est. fintibt actõem sr
Sirei surepte dñs nemoex¬
traret. nec extiturus eẽt. furẽ
bre funi actõemino magis
enim tuc euuis interẽẽ intelli
q furti actoem inchoat adu̾¬
sus alterunchomimus du¬
rat.sz et condictionem qui¬
a ex diu̾sis factis tenentur

Expanded text:
cuius interest furti habet actionem, si cuius interest furti habet actionem, si si rei subreptae dominus nemo exstaret nec exstaturus esset, furem habere furti actionem: non magis enim tunc eius e furti actionem inchoat, aduersus alterum nihilo minus duret: sed et condictionem, quia ex diuersis factis tenentur.
Abbreviated transcription (Latin):
duploquati eius int̾est extia
ndebet dño aut duplo quati
ea mulierfuĩtnee nos mone
debet. qd̃ duob pena funti pra¬
bitur. quippe cñ enisdẽ reinoie
pretur eptorieius possessiois
dño ipius.ꝓprietatis cã pran¬
bat se procuratore ẽe esficeret
ut uł sibi uł cui me deleganr
promnte tem fuiti cũ eoagere
non possum. quonia nullum
corpus ĩteruenisset. quod fu¬
randianmo contractaretur
Dem. Uuire sibi ꝯmodata.l
apud se depoĩta nsus ẽ aliter
atq accepit. si eximabat se
nõ minto dño id facere finti
non tntur: s nec depositrullo
moꝙ̃bit᷑m: ꝯmodati ã tenea¬
tur inculpa estimatio eritad
est an no  debuent estimarei
id dim ꝑ missumĩ. ¶ Si quis
alti fuitũ fecit.⁊ id qd sump¬
puent. alius ab eo sumpunt.
cum postenore furedñs ens
rei fiiti agere põt fur priorn¬
ris fun̾s. ut id qd̾ simreptim
est salinm ẽet. hec quintus
mutius refert ⁊ uera sũt.Lã
licet int̾sit furis rẽ saluam eo

Expanded text:
duplo, quanti eius interest, aestimari debet, domino autem duplo, quanti ea mulier fuerit. nec nos mouere debet, quod duobus poena furti praestabitur, quippe, cum eiusdem rei nomine praestetur, emptori eius possessionis, domino ipsius proprietatis causa prabat se procuratorem esse, effecisset, ut uel sibi uel cui me delegauit promitterem, furti cum eo agere non possum, quoniam nullum corpus interuenisset, quod furandi animo contrectareturm. Qui re sibi commodata uel apud se deposita usus est aliter atque accepit, si existimauit se non inuito domino id facere, furti non tenetur. sed nec depositi ullo modo tenebitur: commodati an teneatur, in culpa aestimatio erit, id est an non debuerit existimare id dominum permissurum. Si quis alteri furtum fecerit et id quod subripuit alius ab eo subripuit, cum posteriore fure dominus eius rei furti agere potest, fur priorris furis, ut id quod subreptum est saluum esset. haec Quintus Mucius refert et uera sunt: nam licet intersit furis rem saluam ess
Abbreviated transcription (Latin):
pit cũ deuendeclo pignore no¬
hil ꝯueisset. uendidit ant In
quadies nẽclitois uemiret. pe¬
cunia non soluta id fecit furti
se obligat.

Expanded text:
pit, cum de uendendo pignore nihil conuenisset, uendidit, aut ante, quam dies uenditionis ueniret pecunia non soluta, id fecit: furti se obligat.
Abbreviated transcription (Latin):
rat. fintiipius admisit. agi cũ
siꝯmocłati. actoi futiͦ exceptio
babeatur. ¶ Enis rei que ꝑ hrde
possidetur. funrti actio ad possorẽ
ño ꝑtinet. quaus usu capereq
possit. qr fuiti agere põt is enm
int̾est rem ño surpi.interẽe an¬

Expanded text:
rat, furtum ipsius admisit, agi cum si commodati, action‹i› furti exceptio obicitur. Eius rei, quae pro herede possidetur, furti actio ad possessorem non pertinet, quamuis usucapere quis possit, quia furti agere potest is, cuius interest rem non subripi, inter
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. iquis remaliquam. uoi¬
ent. nõto obuigatur. que res ꝑso¬
nam uouentis. non re q̃nouetũ
obligatrsenim que uonetur
soluta quidemliberat uota. ip̃a
nõ sacra non effititur xõto autẽ
patris fa. obligant᷑. puberes. sin
ne patris dominiue anctoitate
uoto non obligatur. ¶ Sidẽciã
quis bonoꝵ uouit. decima ñ pri

Expanded text:
m. Si quis rem aliquam uouerit, uoto obligatur. quae res p‹er›sonam uouentis, non rem qu‹ae› uouetur obligat. res enim, quae uouetur, soluta quidem liberat uota, ipsa uero sacra non efficitur. Uoto autem patres familiarum obligantur puberes sui ne patris dominiue auctoritate uoto non obligantur. Si decimam quis bonorum uouit, decima non pri
Abbreviated transcription (Latin):
us esse in bonis desiit qua fuit
sepata. Et si forte qui dccimam i¬
uouit. decesẜit ante scꝑatione.¬
ͥ hr̃s ipĩus hr̃ditario noĩe decĩe

Expanded text:
us esse in bonis desinit, quam fuerit separata. et si forte qui decimam uouit decesserit ante sepositionem, heres ipsius hereditario nomine decus esse in bonis desinit, quam fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
Apl. ¶Um uir p̾diumdotale
uendident scientiul ignoranti
de fucta postea mulicit minio.
mariticessit.⁊dem uinis est. cum
is quiitm furcuiamuendiderit.
posterdno hers crtiterit.
natio uo nõ impedictur brdis
et cristimam. cũ.arroatio nor

Expanded text:
 Cum vir praedium dotale vendidit scienti vel ignoranti defuncta postea muliere in matrmariti cessit. idem iuris est, cum is, qui rem furtivam vendidit, postea domino heres exstitit.atio vero non impedietur heredis esse existimavi, cum adrogatio non
Abbreviated transcription (Latin):
usuc.ipe. qr intelligit.alicnum se
possidere⁊ obiomala fide p̾sidet.
srsialubona sidc accipienti tclide¬
nt potitis usucape. qr neq uipos¬
sessum. neq fructum̃ possidct.b¬
olita est enim quorundam uet¬

Expanded text:
usucapere, quia intellegit alienum se possidere et ob id mala fide possidet. sed si alii bona fide accipienti tradiderit, poterit is usucapere, quia neque ui possessum neque furtiuum possidet: abolita est enim quorundam uet
Abbreviated transcription (Latin):
ce interfuit.Lm freqͥterigno¬
rantia libos emmius no. nut ta
facilis ⁊ tã fitquens adoꝑtoul
aiogatio filiorũ est. ¶Lonsta
surm.alicna sciẽti michi nẽdas

Expanded text:
ce interfuit, nam frequenter ignorantia liberos emimus, non autem tam facilis frequens adoptio vel adrogatio filiorum est. Constat, si rem alienam scienti mihi vendas,
Abbreviated transcription (Latin):
qui nõ erat. munianim cumco
agino põt si ꝯstitͥutões eos te
I neste nestitas mimus peccare
indecur multo minus sim̾etri.¬
tia ueste femine no matrũ faĩ¬
ll.nim uestite finssẽt sugutũ
aiomationali habitu feminanesti
fu̾it.⁊ quis eã appellam̃t nł ci
netur. Commitẽ accipe debemꝰ¬

Expanded text:
qui non erat, iniuriarum cum eo agi non potest, sed constitutiones eos tenri ueste uestitas, minus peccare uidetur: multo minus, si meretricia ueste feminae, non matrum familiarum uestitae fuissent. si igitur non matronali habitu femina fuerit et quis eam appellauit uel ei netur.Comitem accipere debem
Abbreviated transcription (Latin):
ius aliquẽ ptineatnti posside¬
tis int̾dictũ ei ꝯpetit s phibeaẽ
ius suum er̾ceit qm̃ad priua¬
tam iamc̃am ꝑtinet.no ad pr¬
blicã hec res. ut pote cum deure
fruendiagatur qd̃ ex prinata
cã ꝯtingat.nõ expublica ad pͥ¬

Expanded text:
ad aliquem pertineat, uti possidetis interdictum ei competit, si prohibeatur ius suum exercere, quoniam ad priuatam iam causam pertinet, non ad publicam haec res, utpote cum de iure fruendo agatur, quo‹d› ex priuata causa contingat, non ex publica. ad p
Abbreviated transcription (Latin):
ananetes inteidem dedeñt
Si forte publice hoc ghirxert
ilamius ci prohibẽdi ẽ que
minus ꝯluetõe sua fruatur.
siquẽ tñante ecles meas.
an̾ pretoriu meũ piscan phi¬
beam. qd dicedum ẽa.ic in¬

Expanded text:
eres interdictum dederunt, si forte publice hoc conduxit: nam uis ei prohibenda est, quo minus conductione sua fruatur. si quem tamen ante aedes meas uel ante praetorium meum piscari prohibeam, quid dicendum est? me in
Abbreviated transcription (Latin):
amalicinus spectartidez aut
adũsus bonos mores sie acci¬
piendum. nontiq eius qui
fecit. S gn̾alit̾ accipiẽdumad¬
nsus bones mores huius ci
p̃senti. uerum absentiquoq
fien posse. labro senbi prom¬

Expanded text:
t 'aduersus bonos mores' sic accipiendum non eius qui fecit, sed generaliter accipiendum aduersus bonos mores huius ciutum praesenti, uerum absenti quoque fieri posse Labeo scribit.Pro
Abbreviated transcription (Latin):
siquis m̃tem alicurus medica¬
meto alio ne quomo alienau¬
etait muniam̃ adu̾sus eni
agiposse. ¶Siquis pulsatus
qdem nõ est.ũm manus. adu̾¬
sus eñleuate ⁊ seꝑe teͣritus est¬
qͣiuapulaturts. nõ tñ peu̾ssit.
p̃tor. q adũsus bonos mores
ꝯuitiũ cui fecisse. cuiusucopo¬

Expanded text:
us medicamento alioue quo alienauet ait iniuriarum aduersus eum agi posse.Si quis pulsatus quidem non est, uerum manus aduersus eum leuatae et saepe territus quasi uapulaturus, non tamen percussit: praetor: 'qui aduersus bonos mores conuicium cui fecisse
Abbreviated transcription (Latin):
tenciam nonoportet. ¶Eum
qui piculum comimis co dẽt¬
nationis duudi postullauit
Quod ꝑticipes indicati solũe¬
do essent reuocatis alienatior¬
bus quas srandulent̾ fecerãt
non iideri causam peccume⁊

Expanded text:
oportet.Eum, qui periculum communis condemnationis diuidi postulauit, quod participes iudicati soluendo essent reuocatis alienationibus quas fraudulenter fecerant, non uideri causam pecuniae
Abbreviated transcription (Latin):
rit. hac actõe non tñt᷑ur neq
emincedit. uł succedit. uł sub
quis sius manib.siuenduz.
impat ẜuo arbores cingisub¬
secar. ecdi hac actõe tenetur
suo nõ precepit dns. s ip̃e su¬
a nolũtate id admisit.sabi au

Expanded text:
rit, hac actione non tenetur: neque enim uel caedit uel succidit uel subsquis suis manibus, siue dum imperat seruo arbores cingi subsecari caedi, hac actione tenetur. suo non praeceperit dominus, sed ipse sua uoluntate id admiserit, Sabinu
Abbreviated transcription (Latin):
¶Que pecculiar nõie ẜui cap¬
tiorum possidẽt insuspenso
sunt. Namsidomni post limĩe
redicrint eoꝵ fc̃a intelliguntũ
subi decesẜint ꝑ legem corneli¬
amadh̃rdes corum ꝑtinebũt
¶siquis cum pregnantẽ uxoe
hret in hostium potatem ꝑue¬
nẽrit. nato deinde filio ⁊ mort
uo ibi decesẜit eius testm̃ nuil¬
um est quia et corum qui inci¬
intate remanserunt hoc casui
testamenta numpuntur.
Dem. S qui pregnãte uxorei
relictam hostium potate puen¬
erit. mox natus filius eius uxo¬
reducta filium ułfiliam pro¬
creauĩt. ac tunc postlimimo ⁊
auus reusus fuit om̃ia uirane¬
potis nõie ꝑinde capiet. ac siis
filius natus incuritate fuisset

Expanded text:
Quae peculiari nomine servi captivorum possident, in suspenso sunt: nam si domini postliminio redierint, eorum facta intelleguntur, si ibi decesserint, per legem Corneliam ad heredes eorum pertinebunt. Si quis, cum praegnatem uxorem haberet, in hostium potestatem pervenerit, nato deinde filio uo, ibi decesserit, eius testamentum nullum est, quia et eorum, qui in ciuitate manserunt, hoc casu testamenta rumpuntur.m Si quis praegnate uxore relicta in hostium potestatem pervenerit, mox natus filius eius uxore ducta filium vel filiam procreaverit ac tunc postliminio avus reversus fuerit: omnia iura nepotis nomine perinde capiet, ac si filius natus in civitate fuisset
Abbreviated transcription (Latin):
beo. nclutisiaciumi lignorum
cmcio ⁊ cumucditortõllere me
nisẜ it.simul.atq: enstodia posu¬
issem tclitus michiudr. Idc in¬
uidcamns iqt. ne loçipa corpo¬
ralis tclitio sit. qr nicħ intest. n¬

Expanded text:
beo: ueluti si aceruum lignorum emero et eum uenditor tollere me iusserit, simul atque custodiam posuissem, traditus mihi uidetur. idem iuuideamus, inquit, ne haec ipsa corporis traditio sit, quia nihil inte
Abbreviated transcription (Latin):
statio lib̾tatis domini fiat a¬
translatio certẽ ap̃bostes ma¬
mussus lib̾atur atamensieñ¬
nactus dñs ipĩus netus ĩtra
presidia nr̃a fiusset quarus ñ
secutus res nr̃as.S⁊ cũ eo con¬
scilio uenisset. ut ad illos reu̾¬
tetur ẜ num retinet uire post¬
liminu. Quod inlib̾tis. aliter
erat. non eipost liminioren¬
tebatur nisi qui hoc aĩoad suoᷤ
uerrifs. Ut corum res scquẽt
illosq relinquerat aquibus
abisset quia ut sab̾.scribit de
Esna quaq cuntate cuiq ꝯsti¬
tuendi facultas uba est node

Expanded text:
statio libertatis dominii fiat translatio? certe apud hostes manumissus liberat‹ur›, et tamen sinctus dominus ipsius uetus intra praesidia nostra fuisset, quamuis non secutum res nostras, sed dum eo consilio uenisset, ut ad illos reuerte‹re›tur, seruum retineret iure postliminii. quod in liberis aliter erat: non enim postliminio reuertebatur, nisi qui hoc animo ad suos uenisset, ut eorum res sequeretur illosque relinqueret, a quibus abisset: quia, ut Sabinus scribit, de sua qua ciuitate cuique constituendi facultas libera est, non
Abbreviated transcription (Latin):
libertatem assequi tractam
quid eni sinũquã ille pretiũ
eius offerrat. sinet cõneiecl
eius sit facultas bbererit sci¬
uuis qui nulo ñto suo pote¬
iqͣnũ et cc̃ institutu ama¬
iorib lib̾tatis fauorẽ certe ⁊
neteri iure. Si ob hoc quis sci¬
ens alienum ẽẽ redemisset.i
alius bona fide emisset usu ca¬
pere adlib̾tatẽq ꝑducẽ potint
et isto quoq modo prior dñs
quiante captinitatefuerat
ius suum amittebat. q̃riste
te conditione suam cãm reti
ꝯcessum est statu lib̾o depecłio
dare hoc tñ qd̃aput hunc qui
redoemit ħt. munquid uce
illius sit qd̃ ap̃ hostes q̃sisset
utiq siexre illiũs aut exopib
sius qiͣtũ est exalia autez ca i
pͣtͣo recłio põt dan itant con¬
ditiomi bẽigne cõpnise cred¬
amris. ¶Sipignorismus
datus fuerat ante captunta¬
tem post dimissum reddeñte¬
rem inueterẽ obligationem
ren̾titur. et si creditorobtul¬
lerit ei qui reddemit quanto
redenturus est b̾t obligatoe

Expanded text:
libertatem adsequi, tractamus. quid enim, si numquam ille pretium eius offerat? si nec conueniendi eius sit facultas? liber erit seruus, qui nullo merito suo poteiniquum et contra institutum a maioribus libertatis favorem. certe et veteri iure si ab hoc, qui sciens alienum esse redemisset, alius bona fide emisset, usucapere ad libertatemque perducere potuit, et isto quoque modo prior dominus, qui ante captivitatem fuerat, ius suum amittebat. quare igte condicione suam causam retconcessum est statulibero de peculio dare, hoc tamen, quod apud hunc qui redemit habet, numquid vice illius sit, quod apud hostes quaesisset? utique, si ex re illius aut ex operis suis quaesitum est: ex alia autem causa parto peculio potest dare, ita ut condicioni benigne eum paruisse credamus. Si pignori servus datus fuerat ante captivitatem, post dimissum redemptorem in veterem obligationem revertitur, et si creditor obtulerit ei qui redemit, quanto redemptus est, habet obligationem
Abbreviated transcription (Latin):
fumtum uilius quã innonaer¬
gent. uendere. ⁊̃ tem rescrpsenĩt ut¬
ins nõ c̃et ordinicums q cuitat
p̾cnm gram qd̃ inuenitur. statuẽ
item inhec ñba rescripsunt ⁊ sinoi
cens prefectum ãnone doccre pote
Ad legemintiam peculatus ⁊
de lacruegis et deiesidins.Rn¬

Expanded text:
annona exigit uendere'. Item scripserunt ius non esse ordini cuiusque ciuitatis pretium grani quod inuenitur statuere. Item in haec uerba rescripserunt: 'Etsi, non ceris, praefectum annonae docere potes'. AD LEGEM IULIAM PECULATUS ET DE SACRILEGIS ET DE RESIDUIS
Abbreviated transcription (Latin):
dicto qdui aut clamgitar.
simatura simlit cecluaneq
dampno dñs affectus ẽ meh
tio iuberet. ne opus nomim
tibi nũciaret clam indis oꝑ
fecisse qd̾ int̾im feceris. ¶In¬

Expanded text:
dicto quod ui aut clam tenetur: si maturam similiter caeduam neque damno dominus adfectus est, nihil cium iuberet, ne opus nouum tibi nuntiaret, clam uideris opus fecisse, quod interim feceris.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽplanesim̃cenaius mens ex¬
cnit. mchi exemt.szsus qui
ame emerat siuc m̃ccde oduxe¬
ratuit paterer cum sibi uure cxi¬
mere.si anq̃eximat. me ꝑpenitu¬
ent.meus lapis  duratisipostra
ip̃ius fcm. aduocant nõ possu
qĩtradino eĩ factacẽ idetiu.
cum eximicur. dñi nolũtãte.

Expanded text:
plane si mercennarius meus exemit, mihi exemit. sed si is qui a me emerat sive mercede conduxerat, ut paterer eum sibi iure eximere, si antequam eximat, me paenituerit, meus lapis durat, si postea, ipsius factum avocare non possum: quasi traditio enim facta videtur, cum eximitur domini volu
Abbreviated transcription (Latin):
men an uõ postea ꝙͣ ꝯuenit de¬
bitorem. an uõpostea q̃ relatĩ
est inter noia debitorũ. quẽit̾
et quidem est usuras exinde pe¬
tifiscales et si breuiores debe¬
antur ex quo conuenit certuz¬
⁊ debitorem et cõfitentẽ. At im
prilegio uarie sciptum est
puto tamen exinde pͥuilegio
esse  locum ex quo internomia
debitorum :elatumnomen est.¬
¶Quodcunq priulegiũfisco
copetit hoc idem et cesaris ratõ
⁊ anguste habere solet᷑.
controuersiam faciat fisci adi¬
nocatus adẽe debet. Quare. si
sine fisci aduocato promncia¬
tumsit. duus marchus rescͥ¬
sit nichil actum ⁊ ideo ex inte¬
gro cognosci oportere.
aprocuratoribus nõ possunt
et sidistrahantur intam fien¬
uenditionem rescriptum est
Dem .ł. IYtius ticius fecit
brdes sororẽmsuam exdodran¬
te uxorem meruam et soceruz
ex reliquis portionib institu
it.eius testamentũ postumo
nato ruptum est. qui postum
atq ita omnis brditas adma¬
trem postumi deuoluta est. so¬

Expanded text:
osteaquam conuenit debitorem, an posteaquam relatum est inter nomina debitorum, quaeritur. et quidem usuras exinde petit fiscales, etsi breuiores debeantur, ex quo conuenit certum debitorem et confitentem. at in priuilegio uarie rescriptum est: puto tamen exinde priuilegio esse locum, ex quo inter nomina debitorum relatum nomen est.Quodcumque priuilegii fisco competit, hoc idem et Caesaris ratio et Augustae habere solet.controuersiam faciat, fisci aduocatus adesse debet. quare si sine fisci aduocato pronuntiatum sit, diuus Marcus rescripsit nihil esse actum et ideo ex integro cognosci oportere. a procuratoribus non possunt, et, si distrahantur, irritam fieruenditionem rescriptum estrum.Lucius Titius fecit heredes sororem suam ex dodrante, uxorem Maeuiam et socerum ex reliquis portionibus: eius testamentum postumo nato ruptum est, qui postumus atque ita omnis hereditas ad matrem postumi deuoluta est. so
Abbreviated transcription (Latin):
uuleciꝯ petit¶Sipensio non¬
boc cessare. nisipatus sit eam
pensione solue ꝓromsiseme¬
strem soluitꝰ semestris debeat̃
mutilit intthicet. nisi solu̾it.¬

Expanded text:
competet. Si pensio nonhoc cessare, nisi paratus sit eam pensionem soluere. proinde si semenstrem soluit, sexmenstris debeatur, inutiliter interdicet, nisi soluerit
Abbreviated transcription (Latin):
ue noĩe satiffemẽ. aut siꝑte
stat quomĩ soluatur.ita qro
minus ei quipignoris nõicĩ¬
duxit. inde ab ducẽliceat. iũ
fierineto. Hoc int̾clem ꝓpoĩtar
inqlno quisolutapensione
nuit migrarena colonono
cõpetir cuireietĩa crordinẽ
subuenini põt ergo ĩfirqͥnͣs

Expanded text:
ue nomine satisfactum est aut per te stat, quo minus soluatur: ita, quo minus ei, qui eum pignoris nomine induxit, inde abducere liceat, uim fieri ueto'. Hoc interdictum proponitur inquilino, qui soluta pensione uult migrare: nam colono non competit. Cui rei etiam extra ordinem subueniri potest: ergo infrequens
Abbreviated transcription (Latin):
ptinebunt. Item siẜuus ab exẽ¬
o hr̃s institutus fuĩt russu hr¬
dis captuu. adire poterit. ¶A
sifilius eius qui in hostr̃ pota¬
te est accipiat aut stipullatur
patre prius ꝙ p̃t liminio reclo¬
iret mortuo ipi acquisitũ inte¬
lligitur. et siumo patre decesse¬
rit᷑ ad hrdem pat̾ris ꝑtiriebita
iamstatus oium quorũpates

Expanded text:
b extero heres institutus fuerit, iussu heredis captiui adire poterit. Quod si filius eius, qui in hostium potestate est, accipit aut stipulatur, id patre priusquam postliminio rediret mortuo ipsi adquisitum intellegitur, etsi uiuo patre decesserit, ad heredem patris pertinebit. nam status hominum, quorum patres
Abbreviated transcription (Latin):
stirpibus aut radicib renase¬
atur. Stipłaĩ lectaẽ. spicein ⁊¬
messem deiecte. nec dũ lecte.
quas rustici cũ uacauerint co¬
iligunt. ¶Noualis est terra

Expanded text:
stirpibus aut radicibus renascitur. 'Stipula illecta' est spicae in messe deiectae necdum lectae, quas rustici cum uacauerint colligunt. 'Noualis' est terra
Abbreviated transcription (Latin):
ui sumipiati: qr desut mea
int̾erẽe cum semelsim ꝯsecutis
hec ita si sine meã culpa sump¬
aturnam siculꝑa mea quia
intest eo qd̾ teneor pignorati¬
cia accoe agere poͬtero. qd si eus¬
pa abest. sine dubio actõ ꝯpet̾e

Expanded text:
um subripiatur, quia desiit mea interesse, cum semel sim consecutus. hoc ita, si sine culpa mea subripiatur: nam si culpa mea, quia interest eo quod teneor pigneraticia actione, agere potero. quod si culpa abest, sine dubio domino
Abbreviated transcription (Latin):
piculo ens res ẽẽ ceꝑit. quiea
ꝯtractauit. ¶pap̾tractat si dr¬
os ẜuos ob.x. ameos pignori¬
acceꝑim. ⁊ alt̾ sumripiatur. curi¬
alt̾ quoq qui sit retẽtus. non¬

Expanded text:
ius esse res coeperit qui eam contrectauit. Papinianus tractat, si duos seruos ob decem aureos pignoriperim et alter subripiatur, cualter quoque, qui sit retentus, non
Abbreviated transcription (Latin):
Ansl. Sifidcisori subadic¬
toc obligatosi nanis exasia ue¬
nerit. que sbhoc mõaccepi ut
usqad tp̃s uite suedum taxat
obligaretur pendente ꝯclictõe
accep̾tolatum̃ finit. ⁊ is fideĩsor
ad hucpendete ocdictoe morturs
fiĩrofestim arco petẽ possũm.
quia existens olictioneq obli¬
gatoem ĩꝑsoam iam mortuie
efficere. neq accepcilãtonem
confirmare possit.

Expanded text:
s.Si fideiussori sub condicione obligato 'si nauis ex Asia uenerit', quem sub hoc modo accepi, ut usque ad tempus uitae suae dumtaxat obligaretur, pendente condicione acceptum latum fuerit et is fideiussor adhuc pendente condicione mortuus fuerit: confestim a reo petere possum, quia existens condicio neque obligationem in personam iam mortui efficere neque acceptilationem confirmare possit.
Abbreviated transcription (Latin):
capillos submitat. ant sicã¬
tẽt aliquid gḋ pͥudorẽ alicui
ledat. ¶Ed ait p̾tor siquis
adu̾sus ea fecerit. ꝓut queq̃
res erit. aĩadũtam. sic intes¬
ligedirm ẽ. ut plemor ẽẽt p̃¬
ꝗagit iumarũ actõem ailei
adu̾sus q̃ agiturul etia iure
ip̃a inqualitate ĩnine no aui¬
diat eum quiagit. ¶Siq̃s
libello daconi principi uel
alicini famã aliena nsectat

Expanded text:
submittat, aut si cartet aliquod, quod pudorem alicuius laedat. Quod ait praetor: "si quis adversus ea fecerit, prout quaqua re erit, animadvertam", sic intellegendum est, ut plenior esset pragit iniuriarum actionem uel eius aduersus quem agitur uel etiam in re ipsa, in qualitate iniuriae, non audiat eum qui agit.Si quis libello dato uel principi uel ali cui famam alienam insectat
Abbreviated transcription (Latin):
utims c̃ hoc ẽ refitias. sicutiper
sie accipimus. ad pristin. mifor¬
mam iter⁊acrũ reduc̃e. hocẽ ne
quis dilatet ant ꝓclucat. antḋ¬
primat ant exageret aliud est
enim longe reficẽ  aliud facere.
¶Apud labeonem qutur si pote¬

Expanded text:
"uti ius est" hoc est sic uti per sic accipimus ad pristinam formam iter et actum reducere, hoc est ne quis dilatet aut producat aut deprimat aut exaggeret: aliud est enim reficere, longe aliud facere. Apud Labeonem quaeritur, si po
Abbreviated transcription (Latin):
antmutm qd recte tnsactum ẽ
sup uenente delicto pot.
bit sicum. me recte uiantebans
de indeemptor iephibint. licet
clam indcas ab continaquip¬
hibitus utitur:climncitur tñir
mtcliccum tibi cõpere intra. mi
quia hoc.mo noui nõclamnor
pcanio usus sis ⁊tem sciendum c̃

Expanded text:
mutari, quod recte transactum est, superueniente delicto potesibit: si, cum a me recte uia utebaris, deinde emptor te prohibuit: licet clam videaris ab eo uti nam qui prohibitus utitur, clam utitur, tamen interdictum tibi competere intra annum, quia hoc anno non vi non clam non precario usus es. Item s
Abbreviated transcription (Latin):
fore.¶Art p̾tor quoitinẽ. actu¬
cario. abalio nsus es quomire
iditerictuq ut tibi ius ẽ refirias
numfier ucto Qui hoc inglc̃o
uti uolet.ie adusanio dampmi
fecti qd̾ peius uicm̃ datmum sit
canciartilitas suasit hoc quoq
intcictũ ꝓponẽ nãq oscquens¬

Expanded text:
fore.Ait praetor: 'Qu‹o› itinere actucario ab alio usus e‹s›, quo minus id iter actumque, ut tibi ius esset, reficias, uim fieri ueto. qui hoc interdicto uti uolet, is aduersario damni infecti, quod per eius uitium datum sit, caueat'.Utilitas suasit hoc quoque interdictum p
Abbreviated transcription (Latin):
Siquis sciens libmement. no de¬
negabitur. uendito ĩlibtatt̃ procla
int ignorans denegãda c̃cilibertas.¬
¶ Si duosimul emerit ꝓtes. alt̾ scic̃s
alt̃ ignorans indendiicrit m̃qdis
quiscit nõ debeat noceit ignorati.
antotũ⁊ qd dicemus de aliapte.ar
ad cũ quisciat. ꝓtincat. s ille ĩdi¬
gnus c̃ qdembre quisciens emerit.
qd ilius ignor.nĩts ut ⁊ ilicc̃acer¬

Expanded text:
Si quis sciens liberum emerit, non denegatur uendito in libertatem proclamsciuit, ignorans, deneganda est ei libertas. Si duo simul emerint partes, alter sciens, alter ignorans, uidendum erit, numquid is qui scit non debeat nocere ignoranti:an totum? et quid dicemus de alia parte? an ad eum qui scit pertineat? sed ille indignus est quid habere, quia sciens emerit. quod alius ignorauit. Sunt et aliae