comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quis gͥ ꝓ batus mͥ fuit remullã tebito¬
nic uł pecitniã debitã. nõ ab ip̃o sibi fs̃¬
ẽte datã sine ullo iudice rem̃e possitere.
uł. iccepisse. is qͣue sibi ius in eã rẽ di¬
xisse.ius c̾ori nõ hab̾ebit.i¬
lp̃.ł. Sicũ exceptõe ⁊ou̾sus te ꝑpetua
pollicetũt. quadruplabit᷑ aũt oẽ qd̾ ẽqͥue
restitui oporaint. ¶ S atis clem̃ter
cũ reo p̾tor eg̃ ut daret ei restituẽdi ficul¬

Expanded text:
ur probatus mihi fuerit, rem ullam debitoris vel pecuniam debitam, non ab ipso sibi sponte datam, sine ullo iudice temere possidere vel accepisse, isque sibi ius in eam rem dixisse: ius crediti non habebit.Item si, cum exceptione adversus te perpetua pollicetur: quadruplabitur autem omne quodcumque restitui oportuit. satis clementer cum reo praetor egit, ut daret ei restituendi facul
Abbreviated transcription (Latin):
diat. solẽ at̃ aufferat. siquid̾ in eo locꝰ qͦ
gͣtũ erat eũ ñ ẽẽ. põt dici nicħ ꝯtͣ serui¬
nitẽ facere. Sinu̾o eliocamino ł solũo
dicendũ erit qr ũbrã facit in loco cuicol
ris ramos quofacto locus opacꝰ ꝯdã.
minib officit s plus equo lum̃ facit.¬
¶Imtdũ dici põt eũ qͦ qui tollit et ifi¬
tiũ uł depͥmit luminib office̾ sifor¬
quatũ lum̃ in meas edes deuoluãt.¬
¶hec lexiͣditoĩs stillicidia uti nc̃ sunt
ut ita sĩt. hoc significat inposit̾a uiti¬
nis necessitatẽ stillicirioꝵ excipiẽdoꝵ
nõ illud ut q̃ ep̃tor stillicidia suscipi¬
at ediffitioꝵ uicinoꝵ hoc gͥ pollicetur
uẽditoi sibi quid̾ stillicidioꝵ ẜuitutem
deb̾i. se at nulli debere que destillicidio
da sunt. si inc̃tiũ nicͥ noĩatu̾ actũ est.

Expanded text:
t, solem autem auferat, si quidem eo loci, quo gratum erat eum non esse, potest dici nihil contra seruitutem facere: sin uero heliocamino uel solario, dicendum erit, quia umbram facit in loco, ‹cui sol›ris ramos, quo facto locus opacus quondminibus officit, sed plus aequo lumen facit.Interdum dici potest eum quoque, qui tollit aedificium uel deprimit, luminibus officere: si forquadam lumen in eas aedes deuoluatur.Haec lex traditionis 'stillicidia uti nunc sunt, ut ita sint' hoc significat impositam uicinis necessitatem stillicidiorum excipiendorum, non illud, ut etiam emptor stillicidia suscipiat aedificiorum uicinorum: hoc igitur pollicetur uenditor sibi quidem stillicidiorum seruitutem deberi, se autem nulli debere.Quae de stillicidio da sunt, si in contrarium nihil nominatim actum est.
Abbreviated transcription (Latin):
licet ailiquo caũ adfiliũ peculiũi spectet.
ut puta sipatus eiꝰ bona afisco ꝓp̃t debi¬
tum occupata sunt. Nam peculiũ eius
tiat stipulanti totẽ nõ statim cũ dedit. i
adhibenti aliqu̾e quidotẽ stipularetur

Expanded text:
licet aliquo casu ad filium peculium spectet: ut puta si patris eius bona a fisco propter debitum occupata sunt: nam peculium ei extit stipulanti dotem non statim quam dedit, uel adhibenti aliquem qui dotem stipularetu
Abbreviated transcription (Latin):
a nuo ip̃e. i ou̾sariꝰ. mͥ at semꝑ succu¬
rendumcẽ uidẽt. si mmoi sit. ⁊ seccũ¬
uenitu. siũ oiꝰ agit siue dũ ꝯuenrĩt
capt᷑ sit. ¶ S q⁊linr̃oitatem minor
iout minꝰ lucrosam. sucturntei. ut
se posuit abstinere. nã e⁊ hic captus ẽ
t̾ne nr̃ditatis ⁊ si anꝗs st exneces¬
smnis minor aunis similimoto re¬
stmitionẽ inpetrabit. ueluti siẜ ius
sit cũ ub̾tate institutus. dicendũ enĩ
ett. si se miscuit posse ei subuenir e¬
taris uñfitio. ut hãt bonoꝵ suoꝵ sepa¬
rationẽ sꝑlane qui post aditam mr̃di¬
tatẽ restituttur. deb pr̃ate siquid ex
tis inbecillitatem. ¶ nodie cto iure
utumir ut qmlucro minorib ss̃¬

Expanded text:
er succurrendum uidetur, si minor sit et se cir‹cumuenitur, siue dum agit siue dum conuenitur captus sit.Sed et si hereditatem minor adiit minus lucrosam, succurritur ei ut se possit abstinere: nam et hic ‹ca›ptus eternae hereditati, sed et si aliquis sit ex necessariis minor annis, simili modo restitutionem impetrabit, ueluti si seruus sit cum libertate institutus: dicendum enim erit, si se miscuit, posse ei subueniri aetatis beneficio, ut habeat bonorum suorum separationem. plane qui post aditam hereditatem tis inbecillitatem.Hodie certo iure utimur, ut et in lucro minoribus suc
Abbreviated transcription (Latin):
suduenictur. Nam ⁊ sifuntũ fecit uł
dapmĩ inurcia dedit. nõei subueniet.
S sicũ exdãpno tato ꝯfiteri possit ne
dupli teneat᷑. maluit negare. in hoc
solũ restituendꝰ sit. ut ꝓ ꝯfesso habeatir
Ergo cisipotuit ꝓ fure tr̃pm̃ tecit̾e ma¬
gisquã acnonẽdupli ꝑ quadrupli pa¬
tiei subuenietur. ¶ Simulier cum
culp̃a diu̾tiss uelit sibi subueniri. uł
simaritꝰ. puto restitutionẽ no̾ habñ¬
dam. Est enĩdelictũ nd modicũ. Nã si
aduit̾iũ minor ꝯmisit ei ñ subuentt̃.¬

Expanded text:
nietur. nam et si furtum fecit uel damnum iniuria dedit, non ei subuenietur. sed si, cum ex damno dato confiteri possit ne dupli teneatur, maluit negare: in hoc solum restituendus sit, ut pro confesso habeatur. ergo et si potuit pro fure damnum decidere magis quam actionem dupli uel quadrupli pati, ei subuenietur.Si mulier, cum culpa diuertisset, uelit sibi subueniri, uel si maritus, puto restitutionem non habendam: est enim delictum non modicum. nam et si adulterium minor commisit, ei non subuenit
Abbreviated transcription (Latin):
tas ꝯpetie̾nt. dicendũ ẽ posse ei sub¬
lũtas maioris im̃oitoi̾s lib̾tatẽ in¬
ponit. ¶ Exfacto q̃sitũ ẽ ad holescẽ¬
tes quidam acceꝑant curatorẽ salu¬
anĩi quẽdã noĩe: hͥcũcurã ãminia᷑¬
set. bñfitio pͥncipis urbicariã ꝓcui¬
rationẽ erat adeptꝰ. ⁊ aput p̃torem
se acura at holescentiũ excusauea̾t
aibsentib eis. ad holescentes at hierãt
p̃torẽ desicerantes mn̾ m̾ adu̾sus eũ

Expanded text:
dicendum posse ei subluntas maioris uenditoris libertatem imponit. Ex facto quaesitum est: adulescentes quidam acceperant curatorem Saluianum quendam nomine: hic cum curam administrasset, beneficio principis urbicam procurationem erat adeptus et apud praetorem se a cura adulescentium excusauerat absentibus eis: adulescentes adierant praetorem desiderantes in
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ ĩunito patͣre ex ꝯtẽpnatõe ꝯuenĩ. au¬
xiliũ inꝑetrare debebit. si p̃ẽ ꝯueni¬
atur. ¶ S anhoc auxiliũ patͥqͦ. ꝓsit.
at c̾ditor. iuxiliũ cessat. excepta mu¬
tui datiõẽ in hac eͥ sifilius. F. ussu pa¬
tric mutuã pecuniã accep̃ ñ adiuuãt.¬

Expanded text:
 inuito patre ex condemnatione conueniri: auxilium impetrare debebit, si ipse conueniatur. sed an hoc auxilium patri quoque prosit, at creditor, auxilium cessat: excepta mutui datione: in hanc enim si iussu patris mutuam pecuniam accepit, non adiuuat
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sciendum᷑ est aũt nõ passĩ iinoĩb
subueniri s cãcognita sicapti eẽ ꝓ¬
ban̾tur. ¶ Itẽ nõ restituet ꝗ sobrie
iemsuã ã ministirãs occasoe dãpni nõ
in ꝯsulte accidẽtis. si facto uelt resti

Expanded text:
Sciendum est autem non passim minoribus subueniri, sed causa cognita, si capti esse proponantur.Item non restituetur, qui sobrie rem suam administrans occasione damni non inconsulte ac
Abbreviated transcription (Latin):
lpͣ u iexcã iudicãti pignora mi¬
nons capta sint ꝯdistracta. moxresti¬
tit᷑ sit adu̾sus señtentiã p̃sitis ł pre¬
ciratons cesais. iudendũ ẽ. aneare¬
uocanidebenit q̃ distracta sũt. Mã illuc
c̃tĩ est pecũniã excã iuticati solutã ei
restituendã. s sunt̾ ẽ ip̃iꝰ corporape¬

Expanded text:
usa iudicati pignora minoris capta sint et distracta, mox restitutus sit aduersus sententiam praesidis uel procuratoris Caesaris, uidendum, an ea reuocari debeant, quae distracta sunt: nam illud certum est pecuniam ex causa iudicati solutam ei restituendam. sed interest ipsius corpora po
Abbreviated transcription (Latin):
militie dicendum est. poise eũ restitui
in̾in̾. int̃fuit enĩ eiꝰ nõ capi.cũ manc
patͥ ñ acquireret.s ip̃e haberet. ¶ Et si
hr̃s sit iitititͥtus siapatre inoiebus .c.
sit emãcipatus. mox patrẽ debuit c̃tiora¬
re. nec feci̾t cũ poss. qui eũ emãcipisser¬
⁊ si cognouissi dicent ũ eiͣt. posse eum

Expanded text:
um est posse eum restitui in integrum: interfuit enim eius non capi, cum hanc patri non adquireret, sed ipse haberet. Et si heres sit institutus, si a patre in diebus centum sit emancipatus: mox patrem debuerit certiorare nec fecerit cum posset: qui eum emancipasset, si cognouisset: dicendum erit posse eum
Abbreviated transcription (Latin):
absolutus ꝙponeretur. m̾i̾ restͥitu¬
tio desiterabatur. celsus dͥre specto
Lib̾aretur. neq ẽ extremo inquit iudi¬
gii die uiretur. Solũ deceptuc hͥ minor
s torũ ħ ex struenĩut maiore eo facto
lib̾aretur. id̾ẽ tñ ꝯfitetur sileuior sit
suspitio adu̾saru qiͣdolose u̾sati ñdebẽ
hũc inin restitui. ¶ Sc̃iõ ⁊̃ illud ali¬
egerat aliquid adebitorib pat̾nis. mox
desiderabat restitui m̃m̾ quomagis
abstine̾t pat̾na hr̃ditate. ꝯͣdicebatur
ei qiͣ maior factus ꝯpͦrobass ꝙ minoĩ
sibi plicinit. uutauimꝰ tñ restituẽtũ
spͥin̾in initio inpecto. Idẽ puto. ⁊sialie

Expanded text:
absolutus proponeretur: in integrum restitutio desiderabatur.Celsus igitur Respecto liberaretur: neque enim extremo, inquit, iudicii die uidetur solum deceptus hic minor, sed totum hoc structum, ut maiore eo facto liberaretur. idem tamen confitetur, si leuior sit suspicio aduersarii quasi dolose uersati, non debere hunc in integrum restitui.Scio etiam illud aliegerat aliquid a debitoribus paternis, mox desiderabat restitui in integrum, quo magis abstineret paterna hereditate: contradicebatur ei, quasi maior factus comprobasset, quod minori sibi placuit: putauimus tamen restituendum in integrum initio inspecto. idem put
Abbreviated transcription (Latin):
dit. si sotietatem coegit. sipecuniam
mutuã accepit. ⁊ captꝰ est. ei succurte¬
returss si ei pecina ad ebitore pat̃
deb ᷑ curatores. ut ei soluatur ꝑecunia
cerey ñ ei ꝯpelletur solue. ¶ S nõ¬
die solet pecuĩa inede teponi. ut rõp. l¬

Expanded text:
dit, si societatem coit, si mutuam pecuniam accepit, et captus est, ei succurretur.Sed et si ei pecunia a debitore paterdebet curatores, ut ei soluatur pecunia: ceterum non ei compelletur soluere. sed hodie solet pecunia in aedem deponi, ut Pomp
Abbreviated transcription (Latin):
ingultũ. meruiss aũt saluianꝰ excu¬
tationẽ. ad holescentes qͣi capti in̾m̾
restitui ap̃tore desiderauerãt. aetriᷤ
seuenꝰ q dubit᷑abat. ad ĩꝑatorẽ seueꝵ
retiuit. ad quã ꝯsultationẽ successoi̾
eiꝰ uenentio qͥeto rescpsit. nullas par¬

Expanded text:
indultum, meruisset autem Saluianus excusationem, adulescentes quasi capti in integrum restitui a praetore desiderauerant.Aetrius Seuerus quia dubitabat, ad imperatorem Seuerum rettulit: ad quam consultationem successor‹i› eius Uenidio Quieto rescripsit nullas par
Abbreviated transcription (Latin):
quid mextraneo ꝑuyillo locumifore
netesario substiticto. Et ꝗd aĩt lib̾um
stentiis ẽ. Cũ enĩ pupillus hr̃s ñfiat
s. utiies actiones nt̃. sine dubio hr̃s
manebit qui semel exstuti. ¶Itẽ
sinõ prouocaũ mt diẽ subuenitrt ei¬
ut qouocet. finge ẽ hoc desio̾ne. ¶ptẽ
ciiheremoditus eis supuenitur.
Conctat. añt oĩs eratis noĩb restaura¬
tionẽ nrmooitii pstari d̾bere. sise do

Expanded text:
in extraneo pupillo locum fore necessario substituto. et quod ait liberum stentus est: cum enim pupillus heres non fiat, sed utiles actiones habeat, sine dubio heres manebit, qui semel extitit.Item si non prouocauit intra diem, subuenitur ut prouocet: finge enim hoc desiderare.Item et in eremodiciis ei subuenitur. constat autem omnis aetatis hominibus restaurati
Abbreviated transcription (Latin):
nib suppõitum multoꝵqn sidu̾s ex¬
rõitũ iuxiliũ eis p̃tor hoc edc̃o polli¬
cptuir ẽ. q adu̾sus captiones opitulati
It̃. tp̃s ꝯpͦleri uirilẽ nigorẽ ꝯstat. ⁊ hodie
ĩo inhanc usq etatẽ. id holescentes cu¬
tatoꝵ auxilio reginitur. nec m̃ reisue

Expanded text:
nibus suppositum, multorum insidiis expositum: auxilium eis praetor hoc edicto pollicitus est et aduersus captiones opitulatiotempus compleri uirilem uigorem constat.Et ideo hodie in hanc usque aetatem adulescentes curatorum auxilio reguntur, nec
Abbreviated transcription (Latin):
dis ꝑsona erit necessaria.
milie meeut depossoẽ decedat. possõ
quidem ñ asnit᷑titur. s decolo. m ni
tere post c̾tum tp̃s postea qũa rõnes
⁊ añ redditas ioẽs ablib̾tatẽ iño ic

Expanded text:
eredis persona erit necessaria. miliae meae, ut de possessione decedat, possessio quidem non ‹a›mittitur, sed de dolo malo tere post certum tempus, posteaquam rationes et ante redditas rationes ad li
Abbreviated transcription (Latin):
rõnes eoꝵ proportionib tetteret.
respõdi. cñ lib̾um fecitł ex cã quidẽ
set ma̾u̾nuttẽ ne rationes fr̃ibr red
habebat. litem ꝓͥetatis adu̾s mus
mouere cepit. ⁊ postquã oporuni¬
tatem ẽptoris cui uemĩtm potu¬
it pͥemit. destttut. placuit possõri hor
noĩe actõnẽ infactũ cuͣ sua indep̃¬
nitate ꝯpotere.
patraris me tollere nulla alia quã
tedolo .m. aͥcͥtõ locũ habebit.

Expanded text:
ones eorum pro portionibus redderet. respondi, cum liberum fecisset, ex causa quidem set manumittere, ne rationes fratribus reddhabebat, litem proprietatis aduersarius mouere coepit et posteaquam oportunitatem emptoris, cui uenundari potuit, peremit, destitit: placuit possessori hoc nomine actionem in factum cum sua indemnitaterim, et non patiaris me tollere: nulla alia quam de dolo malo actio locum habebit.
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.ł. Hec ꝑlib̾os suos rem suã matu¬
riꝰ acuratorib recipiãt qd̾ eñĩ legious
cauetur. ut singłi mni ꝑ singulos li¬
beros remittant᷑. ad̾honores ꝑtinere
diuus.s ait. tĩ adrẽ suã recipientam.
ambitiosa eẽ int̾p̃tati sũt. ip̃i nutem
praro minorib reꝵ suaꝵ admini¬
sstationẽ extra oromẽ induixert̃ ⁊ eoꝵ
nire utimur. ¶ Siquis cũminore ꝯ¬

Expanded text:
 per liberos suos rem suam maturius a curatoribus recipiat. quod enim legibus cauetur, ut singuli anni per singulos liberos ‹r›emi‹t›tantur, ad honores pertinere diuus Seuerus ait, non ad rem suam recipiendam. ambitiosa esse interpretati sunt, ipsi autem perraro minoribus rerum suarum administrationem extra ordinem indulserunt: et eodem iure utimur.Si quis cum minore
Abbreviated transcription (Latin):
puta plebeio adu̾sus ꝯsularẽ p̃cepꝰ¬
te auctoritatis. ł luxurioso atque
est inhoꝵ ꝑsõa dicendum ẽ. ĩfac¬
nuĩ u̾bis reꝑandã actionẽ tandam
ut boc fii m̃tio fit.

Expanded text:
puta plebeio adversus consularem receptae auctoritatis, vel luxurioso atque est ? in horum persona dicendum est in factum verbis temperandam actionem dandam, ut bonae fidei mentio fi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊metũ ꝯsiquis incõpulsus aliguio
fet̃ ꝑ hoc edictum restitutit ¶uim ac̃¬
cipimꝰ atrocẽ ⁊ eã que atiłsus bonos mo¬
res fiat. ñ el quã magistiat᷑recte ĩtulit
scilicet nire licito. nure honoris quẽ
Iuir .i. Ego puto ĩ ẜuitutis timorẽ
ñ quẽlibt timorẽ s maionis mali.¬

Expanded text:
et si quis ui compulsus aliquid fecit, per hoc edictum restituitur.Sed uim accipimus atrocem et eam, quae aduersus bonos mores fiat, non eam quam magistratus recte intulit, scilicet iure licito et iure honoris quem um.Ego puto etiam seruitutis timorem non quemlibet timorem, sed maioris mali
Abbreviated transcription (Latin):
sus int̾uenire põt. ꝗ hos gen deducn¬
onis inpedut. ¶ Si ego atehĩoitate
petẽ uellem tumecũ familie hr̃tuscũ¬
gerendꝰ eit. nͥ. mi siego totam hr̃oita¬
tem possido ⁊ te ex patte dimidia hĩs¬

Expanded text:
sus interuenire potest, qui hoc genus deductionis impediat. Si ego a te hereditatem petere uellem, tu mecum familiae erciscungerendus est: nam si ego totam hereditatem pos‹s›ideo et te ex parte dimidia here
Abbreviated transcription (Latin):
uẽm̃t in hr̃ditatis petitõnẽ qd̾ infa¬
milie hertiscũte iuditõ ñ deoucũt.
ueluti si ego debitot hr̃oitariꝰ sim
uroũdo egissemꝰ ⁊ nobisea ros ad¬
iudicata cẽ̾ uenturam eã infamilie

Expanded text:
veniunt in hereditatis petitionem, quae in familiae erciscundae iudicio non deducuntur: veluti si ego debitor hereditarius sim, vidundo egissemus et nobis ea res adiudica
Abbreviated transcription (Latin):
Familie nertic̾ute iuoittũ int̃ nos accep¬
tũ est. neq ei pars que mea fuit ĩ uidnõ
partis exit decõĩones Utũ aũt imꝰ hr̃s
partẽ suã nõ aliennũt. amplures nicͥ
int̃ est. simodo aliqua portio aliena

Expanded text:
familiae erciscundae iudicium inter nos acceptum est. neque ea pars quae mea fuit in iudicio partis exit de communione. utrum autem unus heres partem suam non alienaverit an plures, nihil interest, si modo aliqua portio
Abbreviated transcription (Latin):
neq tuui ĩ siremanet in pͥstino iite.
hereditari.iꝰ qͥue est. tñ alienatõe mee
partis exit docoĩones utnũ aũt imiꝰ hr̃s
partẽ suã nõ aliennũt. anplures ne̾
int̃ est. simodo aliqua portio. aliena¬
ta ab aliquo exhĩdib hereoitaria eẽ
desut.

Expanded text:
etiamsi remanet in pristino iure hereditariaque est, tamen alienatione meae partis exit de communione. utrum autem unus heres partem suam non alienaverit an plures, nihil interest, si modo aliqua portio alienata ab aliquo ex heredibus hereditaria esse desiit.
Abbreviated transcription (Latin):
com soceri ouiortiũ factũ sit.qͣuis
pencente ꝯditõe institutoĩs dicend̾
est p̃ceptoĩ tons locũ eẽ. qr mortuo
patre q̃tam filios secũtur. aͥ añqũa
fiant ñdes ut matrimoniũ ut lihi

Expanded text:
ortium factum sit, quamvis pendente condicione institutionis dicendum est praeceptioni dotis locum esse, quia mortuo patre quaedam filios sequuntur etiam antequam fiant heredes, ut matrimonium, ut liberi,
Abbreviated transcription (Latin):
uł.Fundꝰ quidotis noĩe socero t̃¬
ditus fuit cũ socer filiũ exaliqui pãte
hĩtem mitituĩt ꝑ arbitiũ familie her¬
ciscũde p̃cipi na tebet. ut ea cã filu
sit. in qua futura eẽt sidos ꝓỹceptõnẽ¬

Expanded text:
um Fundus, qui dotis nomine socero traditus fuerit, cum socer filium ex aliqua parte heredem instituerit, per arbitrum familiae erciscundae praecipi ita debet, ut ea causa filii sit, in qua futura esset, si dos pe
Abbreviated transcription (Latin):
fungitur nõ debet astringi nõ mag̃
qu̾a siquis adexeqͣnt̃a sentẽtiã aptõe
daatꝰ distrahat. Nã ⁊ hic inea ꝯdit̾one
est ne cogat inplere. qd̾ coguntur.
hui qui suo arpitrio distrahũt. Nã
nt̃ ostm̃ suscipientis quolũtatẽ di¬
strahintis multũ int̾est. quaxst̃ re¬
i quitẽ integra stroulat᷑̃onẽ duple nĩt

Expanded text:
et adstringi, non magis quam si quis ad exsequendam sententiam a praetore datus distrahat: nam et hic in ea condicione est, ne cogatur implere quod coguntur hi qui suo arbitrio distrahunt: nam inter officium suscipientis et voluntatem distrahentis multum interest. quapropter re quidem integr
Abbreviated transcription (Latin):
cuniam muatã petit. illa actõe uin
sic̾tum petat᷑ qui at̃ alias rẽs ꝑtri¬
dum est. eas res ꝑ hanc act̃onẽ peti.
sique sĩt p̃t̃ pecuniã miatã. siue¬
inrem siue inpond̾e siue inm̃su¬
rã ꝯstẽt siue mobiles sĩt. siue soli
quarẽ fundũ qͦ ꝑ hanc actõnẽ pe¬
timꝰ ⁊ siuectigalis sit siue uis sti¬
pulatꝰ quis sit uelnti unsũ frictuo
at suã ꝑ hanc actõnẽ nemo petet
nͥ ex caulis ex quib põt. ueluti excã
furtiua uł mmobili abrepta.
ꝯdici. ⁊ sabmꝰ scubit. ⁊ ita celsus.
S ita sidñs sit qui deiectꝰ ꝯdicat. cete¬
rũ sinõ sit.possessionẽ eũ ꝯdi cere
nis tp̃s spectandũ Sin̾o desierit oẽ ĩ

Expanded text:
 illa actione utitur 'si certum petetur': qui autem alias res, per tridum est eas res per hanc actionem peti, si quae sint praeter pecuniam numeratam, siue in pondere siue in mensura constent, siue mobiles sint siue soli. quare fundum quoque per hanc actionem petimus et si uectigalis sit siue ius stipulatus quis sit, ueluti usum fructum autem suam per hanc actionem nemo petet, nisi ex causis ex quibus potest, ueluti ex causa furtiua uel ui mobili abrepta. condici Sabinus scribit, et ita et Celsus, sed ita, si dominus sit qui deiectus condicat: ceterum si non sit, possessionem eum condicere Cnis tempus spectandum: si uero desierit
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuũ eluscatum dedit. nec lib̾ari e¬
uni. quare ad tp̃s more inhis erit
reducenda exstimatõ.
luti uinũ. oleũ frum̃tũ tantilitẽ
estimandam. cassins ait. qͣti fuiss
eodie q̃ dai debuit. ¶sidedie nicͥ cõ¬
uenit qũati tc̃ cũ inditiũ acciꝑẽtur
Id̃que uins in loco ẽẽ ut pͥmum e¬
stimatõ sumatur. eiꝰ loci qͦ d̾buit cniͣ.

Expanded text:
seruum eluscatum dederit, nec liberari eum: quare ad tempus morae in his erit reducenda aestimatio. luti uinum oleum frumentum, tanti litem aestimandam Cassius ait, quanti fuisset eo die, quo dari debuit: si de die nihil conuenit, quanti tunc, cum iudicium acciperetur. idemque iuris in loco esse, ut primum aestimatio sum
Abbreviated transcription (Latin):
ple stipulatõ nõ ꝯmittaur ei
q̃r uenditor ꝙ nus agente te
exstipulatu poti̾t doli .m. excep¬
tioẽ sũ mouere. ¶Alias aũt si ser¬
uus hoĩem emerit q duplam
stipuletur. dem̃ eũ uendideit.
⁊ abemp̃tore euictus funiͣt. dño
quid̃ adu̾ius uenditorẽ inso¬
udũ ꝯpecit accõ. Emptori u̾o
adu̾sus dñm dũ taxat depecu¬
lio denũtiare uero de einctõe
emptor ẜuo nõ dño debet. ita
e euicto hoĩe utilĩt depeculio
agere poierit. Sin aũt ẜuus de¬
tesserit. ic dño dem̃tiandũ est

Expanded text:
stipulatio ei non committetur: quare uenditor quoque tuus agentem te ex stipulatu poterit doli mali exceptione summouere. alias autem si seruus hominem emerit et duplam stipuletur, deinde eum uendiderit et ab emptore euictus fuerit: domino quidem aduersus uenditorem in solidum competit actio, emptori uero aduersus dominum dumtaxat de peculio. denuntiare uero de euictione emptor seruo, non domino debet: ita enim euicto homine utiliter de peculio agere poterit: sin autem seruus decesserit, tunc domino denuntiandum es
Abbreviated transcription (Latin):
dum uendidit. ticio. ⁊ eũ ticiꝰ
seio. minor se in ea uenditõe cͥ¬
cũscͥptum dicit. ⁊ impetrat co¬
gnitionẽ nõ tm̃ adu̾sus ticͣiũ.
S q̃ adu̾sus seiũ. Seius postu¬
labat ap̃ ỹtorem utilem sibi
re euictõe stipulatõnẽ inticiũ
dari. ego dandam putabã R iu
stani rem seius postulabat. nã
si ei fundus p̃toria cognitione
ablatus fuit. equũ enit ꝑeũdẽ
p̃torem ⁊ euictõnẽ restitu.
Si yuus nuus emiͣt hominẽ.
t eũdẽ uendidit ricio. eiꝰq noĩe¬

Expanded text:
dum uendidit Titio, eum Titius Seio: minor se in ea uenditione circumscriptum dicit et inpetrat cognitionem non tantum aduersus Titium, sed etiam aduersus Seium: Seius postulabat apud praetorem utilem sibi de euictione stipulationem in Titium dari: ego dandam putabam. respondi: iustam rem Seius postulat: nam si ei fundus praetoria cognitione ablatus fuerit, aequum erit per eundem praetorem et euictionem restitui. Si seruus tuus emerit hominem et eundem uendid
Abbreviated transcription (Latin):
possunt. ¶ Oatrimonio ꝯstante ñ¬
ꝑdite uxon obhas cãs dos rẽod̾i põt.
ut sese suos ꝙ alat aut fundũ ydo¬
neũ emat aut mexiliũ uł ininsulã
re legato parenti prẽt alimonia aut
nupserit. uł minor .xii. annis ut
uxor habeatur. ex emplo dotis ꝯgͣnõi
sit. mulieris tñ est. ⁊ merito placuit
ut si indotẽ fũdũ inestimatũ dedit.
cuiꝰ noĩe duple stipul atõe cautum
mũt nꝙͣ marito euittus sit. stanm¬

Expanded text:
possunt.Manente matrimonio non perditurae uxori ob has causas dos reddi potest: ut sese suosque alat, ut fundum idoneum emat, ut in exilium uel in insulam relegato parenti praestet alimonia, aut nupserit uel minor duodecim annis ut uxor habeatur, exemplo dotis condictisit, mulieris tamen est, et merito placuit, ut, si in dotem fundum inaestimatum dedit, cuius nomine duplae stipulatione cautum habuit, isque marito euictus sit, sta
Abbreviated transcription (Latin):
ut recipiat m̃i p̃cii noĩe amulie¬
te qũantũ ded̾it ex ꝯdẽpnatione
sotio. nec audm debebit altuter
eã equitatẽ recusans. aut muuer
insinscipienda parte alt̾̃a aut uir
intestituenda. S an ꝯstante matͥ¬
monio nõ solũ pans dotalis fit.
tali loquitur q egodixi in adiutoĩo
iuamͣ botalem eẽ. ¶Sĩ manto
dotis noĩe stipulanti ꝓmisit ꝑer
rorem. ns qui ex ceptoẽ tutꝰ erat. nͥ
soluat. cogetur ei soluere c⁊ habe¬
bit ꝯditionẽ adu̾sus mulierẽ aut
pattẽ ut̃ eoꝵ delegauit. ob id qd̾
indebitũ marito ꝓmisit aũ solu̾it.
abo .ł. Auus neptis noĩe exfi¬
lio nate genero dotẽ dedit qmoi̾¬
nir. negat ẜuius dotẽ ad patrem
ieu̾ti. ⁊ egocũ ẜuio sentio. qr
ñ põt uid̾i abeo ꝓfecta. qr ncͥ ex
his boĩs nabuns. ¶pat filie no¬

Expanded text:
ii nomine a muliere, quantum dedit ex condemnatione socio: nec audiri debebit alteruter eam aequitatem recusans, aut mulier in suscipienda parte altera quoque aut vir in restituenda. sed an constante matrimonio non sola pars dotalis sit, tali loquitur, et ego dixi in auditorio illam solam dotalem esse. Si marito dotis nomine stipulanti promisit per errorem is qui exceptione soluat, cogetur ei soluere et habebit condictionem aduersus mulierem aut patrem, uter eorum delegauit, ob id quod indebitum marito promisit aut soluit.atorum.Auus neptis nomine filio natae genero dotem dedit et moritur. negat Seruius dotem ad patrem reuerti et ego cum Seruio sentio, quia non potest uideri ab eo profecta, quia nihil ex his sui habuisset.Pater filiae no
Abbreviated transcription (Latin):
putari nõ põt. ex quo ipa luiciũ nt.
iõꝙ indotata erit qd̾ si alienau̾it u¬
xor ꝓetatẽ que sine ullo mulieri:
emolumto plenior facta ẽ. adhuc do¬
rata est. qr dotis accõe teneri debet.
marit᷑ qui qñ licuit usũ .f. uti anu¬
sit eum nõ ut̾endo. nã si hrẽ ꝑseue¬
do mulieric cederet eiꝰ restitiendo. a

Expanded text:
imputari non potest, ex quo ipsa lucrum habet: ideoque indotata erit. quod si alienauerit uxor proprietatem, quae sine ullo mulieris emolumento plenior facta est: adhuc dotata est, quia dotis actione teneri debet maritus, qui quando licuit usu fructu uti amisit eum non utendo. nam si habere perseuedo mulieris c
Abbreviated transcription (Latin):
reman̾e pactꝰ est nequid maritus
infimꝰ ꝯferret. anfimeraria maritꝰ
reneatur. ⁊ ait siqurd̃ ip̃e stipulitõ
mulierẽ fimerauit locum ẽẽ pͥatro
⁊ mutilem ei fimerariã fore sino
alius funerauit posse eũ marit̃ que¬
nire. quia ꝑ acto hoc public̃ ius in¬
loge ded̾it. ꝓ muliere ad ipm̃ red¬
diret. sunmatmonio mortu eẽt
aut quoqͦ modo soluto mat̾moĩo
nõ quid hic infimꝰ ñ ꝯferat. s cimm
dos morte mulieris adeũdẽ ꝑue¬
nĩt. põt dici ꝯferre eñmi. ¶ Sima¬
ritus lucratur dotem ꝯueĩ et fimera¬
ria. pat̾ aũt nõ s in hũc caum puto
sidos qr ꝑmodica fuit infimꝰ non
suffic̃ insuꝑfluũ inpatre debere

Expanded text:
id maritus in funus conferret, an funeraria maritus teneatur. et ait, si quidem ipse stipulator mulierem funerauit, locum esse pacto et inutilem ei funerariam fore: si uero alius funerauit, posse eum maritum conuenire, quia pacto hoc publicum ius inlege dederit pro muliere, ut ad ipsum rediret, si in matrimonio mortua esset, aut quoquo modo soluto matrimonio? numquid hic in funus non conferat? sed cum dos morte mulieris ad eum pervenerit, potest dici conferre eum. Si maritus lucratur dotem, convenietur funeraria, pater autem non. sed in hunc casum puto, si dos, quia permodica fuit, in funus non sufficit, in superfluum in patrem debere
Abbreviated transcription (Latin):
mortuus sit. alt̃ .x. dignais sit solet
uno tota .x. petenda. quã ad modum
si una res empta det̾ior fac̾ta ẽ. uł
ti sit ep̃tꝰ quiꝰ suꝑ est. ¶ Ita putasse
põp refert. siquid ꝑ eũ ẜuũ quẽ exnũ¬
mis amarito donatis mulier. acꝗss
forte legatũ uł hr̃ditatẽ. aut partuc
eontus eẽt. eo qͦ noĩe petitõñe fatien¬

Expanded text:
mortuus sit, alter decem dignus sit, soletuno, tota decem petenda, quemadmodum si una res empta deterior facta est, uequanti sit emptus qui superest. Iulianum putasse Pomponius refert, si quid per eum seruum, quem ex nummis a marito donatis mulier adquisisset forte legatum, hereditatem aut partus editus esset, eo quoque nomine petitionem facien
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsup̃tũ sit. eiꝰ qui dedit ẽ demm̃tum
merito.qr manet res eiꝰ qui dedit suã¬
ꝙ rem ꝑdio̾̃it. ¶ Siquid in pueros
ex ancillic dotalib natos maritus
impend̾it. aut indoctrina aut in ali¬
m̃ta. nõ ꝯseruatur marito. qr ip̃e
mig placuit millam hñdã earum
iõem. q sane nõ amare nec tãquam
int̃ infestos. ĩ. ꝓ hibite donationis
t̾ictandũ est. S int̾ ꝯiũictos maxi¬
mo dfegu q solam mopram timẽ¬
tes. ¶Siex .x. donans sihi muliet

Expanded text:
sumptum sit, eius qui dedit est detrimentum, merito, quia manet res eius qui dedit suamque rem perdit. Si quid in pueros ex ancill‹i›s dotalibus natos maritus inpenderit aut in doctrinam aut alimenta, non seruatur marito, quia ipsmagis placuit, nullam habendam earum rationem: et sane non amare nec ta‹m›quam inter infestos ius prohibitae donationis tractandum est, sed ut inter coniunctos maximo affectu et solam inopiam timentes. Si ex decem donatis sibi mulier
Abbreviated transcription (Latin):
iuditõ simmꝰ. neq me certiorasti cyro¬
atmodum qui equo inquid uł ue¬
stim̃to alit̃ quã comodatũ est uti¬
tur. furti tenetur. ¶Usq adeo at̃
diligñtia iure ꝯmodata pr̃anta ẽ.¬
ut q̃ meaͣ que sequĩt. rem ꝯmodatã
pr̃anͣ debeat. puta equam tͥ ꝯmo¬
daui quã pi llus ꝯmitebatur.
cĩ pulli custodiam pr̃are debere ue¬
teres responderunt. ¶Intoũ plaẽ
tolũ solũ inre comodata qui roga¬
uit pr̃abit. puta siquis ita ꝯueͣnt.
uł si sua dum taxit cã ꝯmodauit.
sp̃oie forte sue uł uxori quo hone¬
stiꝰ cũ ta adse deouceretut. uł siꝗs
ludo sedens p̃tor scenitis comodaũ.
uł ip̃i p̃tori quis ultto ꝯmodauit.¬
Nunc indendũ in quib spẽb ꝯmo¬
tati accõ locñ hãt. ciestaput uetẽs
de huiꝰ sp̃eb dubitatum. ¶rem¬

Expanded text:
iudicio: si minus neque me certiorasti ibi chiroadmodum qui equo, inquit, uel uestimento aliter quam commodatum est utitur, furti tenetur.Usque adeo autem diligentia in re commodata prae in ea, quae sequitur rem commodatam, praestari debeat: ut puta equam tibi commodaui, quam pullus comitabatur: etiam pulli te custodiam praestare debere ueteres responderunt.Interdum plane dolum solum in re commodata qui rogauit praestabit, ut puta si quis ita conuenit: uel si sua dumtaxat causa commodauit, sponsae forte suae uel uxori, quo honestius culta ad se deduceretur, uel si quis ludos edens praetor scaenicis commodauit, uel ipsi praetori quis ultro commodauit.Nunc uidendum, in quibus speciebus commodati actio locum habeat. et est apud ueteres de huius
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ ego puto ueꝵ eẽ. nͥ m̃ces int̃ueĩt.
tẽ em̃ uł infacurm uł exlocatõ ⁊i cõ¬
ducto agñdum erit splane siego ꝓ
t᷑e rem pignori dedero ta uoluta¬
te mandati erit acrõ. ¶t lab̾o recie dic̃.
si am̃e culpa absit re pignonindi. c̾¬
ditor at̃ noluit reddere pignꝰ ꝯpete̾
nbi ad hoc dum tax᷑at ꝯmodati ut
tibi actõñe adu̾sus eum p̃stem. ab¬
ẽẽ at̃ culpa ame uidetur. siue solui
pocimniã siũ soluere sũ ꝑatui sũptꝰ plãẽ
litis cet̾aq eqũ est eum agnoscere
qui comodatum accepit. ¶ Sime
rogau̾is ut ẜuũ tibi cum lance cõ
uid̃i ꝯmotatam quare culpam in
eam qͦ prãndam splane siẜuus cũ
ea fugerit eũ qui comodatũ accep̃
nõ teneri. nͥ fuge p̃stitit culpam.¬
¶Si deme petisses ut tibi triclinium
ff̃nerẽ q argentum ad minist̾ium
p̃berem. ⁊ fecero. dem̃ petisses ut itẽ
sequẽti die facerẽ. ⁊ cũ ꝯmode ar¬
gentum domi referre nõ possem
ibi hoc relinquero. ⁊ ꝑierit qͣ actõe

Expanded text:
 ego puto uerum esse, nisi merces interuenit: tunc enim uel in factum uel ex locato conducto agendum erit. plane si ego pro te rem pignori dedero tua uoluntate, mandati erit actio. idem Labeo recte dicit, si a me culpa absit repignerandi, creditor autem nolit reddere pignus, competere tibi ad hoc dumtaxat commodati, ut tibi actiones aduersus eum praestem. abesse autem culpa a me uidetur, siue iam solui pecuniam siue soluere sum paratus. sumptum plane litis ceteraque aequum est eum adgnoscere, qui commodatum accepit.Si me rogaueris, ut seruum tibi cum lance commuideri commodatam: quare culpam in eam quoque praestandam. plane si seruus cum ea fugerit, eum qui commodatum accepit non teneri, nisi fugae praestitit culpam.Si de me petisses, ut triclinium tibi sternerem et argentum ad ministerium praeberem, et fecero, deinde petisses, ut idem sequenti die facerem et cum commode argentum domi referre non possem, ibi hoc reliquero et perierit: qua actione
Abbreviated transcription (Latin):
quem relicc᷑e res fũt. nisialiud nomina¬
tim cõuenit. ¶Si duob uehiculum
commodatum sit. uł locatũ sumub
celsus filius scribit lib̾ sexto dig̃.¬
q̃ri posse. intũ unꝰ quisq eoꝵ insoli

Expanded text:
quem res relictae sunt, nisi aliud nominatim conuenit. Si duobus uehiculum commodatum sit uel locatum simul, Celsus filius scribit libro sexto digesaeri posse, utrum unusquisque
Abbreviated transcription (Latin):
culum meũ eẽ uliianꝰ ait. Et ego
tta hoc ueꝵ puto si tibi ꝯmodaui
ut in machina oꝑaretur. Ceterũ
ut si deplano opus face̾̃t. tu cũ in¬
posinsti machĩne. aut simachine
culpa factũ minꝰ diligñt ñ ab ip̃o
ligate. uł funiũ ꝑticarũq uetusta¬
te. dico ꝑiculũ qd̃ culpa ꝯnĩg̃ rogã¬
tis ꝯmodatũ ipm̃ pr̃are tebereInã
⁊ mela sc̃pͥsit. siẜuus lapidario ꝯmo¬
datus submachina ꝑierit. teneri
fabrũ comodati. qui negligñtius
machinã colligauit. ¶Qum ĩox
⁊ qui aliꝰas reͥ ꝯ modata utitur. ñ solũ

Expanded text:
culum meum esse Namusa ait: sed ego ita hoc uerum puto, si tibi commodaui, ut et in machina operaretur: ceterum si ut de plano opus faceret, tu eum inposuisti ‹i›n machina, aut si machinae culpa factum minus diligenter non ab ipso ligatae uel funium perticarumque uetustate, dico periculum, quod culpa contigit rogantis commodatum, ipsum praestare debere: nam et Mela scripsit, si seruus lapidario commodatus sub machina perierit, teneri fabrum commodati, qui neglegentius machinam colligauit. Quin immo et qui alias re commodata utitur, non solum
Abbreviated transcription (Latin):
gnͣa sũt missionũ ẽ emĩ honesta que
em̃eritic stipenduc uł añ ab imꝑa¬
tore indulgetur. ẽ causaria que ꝓp̃t
ualitũomẽ laborib militie soluit. ẽ
igno miniosa ignominiosa añt mis
qi eũ ex nctoraui̾t idẽ insignia mili¬
taria decraxi̾t int̾ infames efficit lit
nõ addioiss ignomune cãse eũ exa¬
uttͣorasse. ¶ Estq̃nartũ ge̾nꝰ missie¬
nis siquis euitãtoꝵ mimerũ cã mi¬
ñ ledit. Ut est sepissime rescͥpͥtum.¬
¶Mes qui loge uilia te adultĩo fui̾t
tãpnatus. Ita infamic ẽ ut ꝯip̃a sen¬
tentia eiu sacram̃to. ignominie cã
solinit.. ¶Ignominie aũt cã missis
rar licet. ¶ Ait p̃tor ꝗ inscenã pro¬
tͥerit. infamiset icena est ut labeo
diffinit que lutoꝵ fatiendoꝵ cã quolib
leco uͥaiis ꝯsistat moueaturq spectacui¬
lũ sui p̃biturus. posita sit inpublico
hoẽs spectatuli cã admittant᷑. Eosenĩ

Expanded text:
a missionum. Est honesta, que e meritis stipendiis vel ante ab imperatore indulgetur. Est causaria, que propter valetudines laboribus militie solvitur. Est ignsi eum exauctorauerit, id est insignia militaria detraxerit, inter infames efficit, licet non addidisset ignominiae causa se eum exauctorasse. est et quartum genus missionis, si quis euitandorum munerum causa minon laedit, ut est saepissime rescriptum.Miles, qui lege Iulia de adulteriis fuerit damnatus, ita infamis est, ut etiam ipsa sententia eum sacramento ignominiae causa soluat.Ignominia autem missis rari licet.Ait praetor: 'qui in scaenam prodierit, infamis est'. scaena est, ut Labeo definit, quae ludorum faciendorum causa quolibet loco, ubi quis consistat moueaturque spectaculum sui praebiturus, posita sit in publico homines spectaculi causa admittantur. eos enim,
Abbreviated transcription (Latin):
ne cã semitẽ ut plerũq facit ñ dubita¬
bis ⁊ hoc edicto p̃toris eum ĩ famia eẽ
notatũ ñ tñ sicitra indignationẽ pͥn¬
cipis successor ei datus ẽ. ¶ Ee̾citus q¬
aũt nõ unã cohortẽ. neq umã alã dici¬
mꝰ s nuĩos multos militũ. Nãex̾citui
p̃eẽ dicimꝰ eũ quilegionẽ uł legioẽs
cũ suis auxilus abimꝑatore ꝯmissas
ãministrat.S hic q̃ eũ qui aluliquo

Expanded text:
ae causa se mittere, ut plerumque facit, non dubitabis et ex edicto praetoris eum infamia esse notatum: non tamen si citra indignationem principis successor ei datus est.Exercitum autem non unam cohortem neque unam alam dicimus, sed numeros multos militum: nam exercitui praeesse dicimus eum, qui legionem uel legiones cum suis auxiliis ab imperatore commissas adminis
Abbreviated transcription (Latin):
opͣpõita exceptõe ꝯdẽpnati sũt u¬
tentur senatus ꝯsulti exceptoe et
ita uilianꝰ scpsit in ip̃o filio famił
te patre coitum sit filio. dicendum
tessare. senatus ꝯsultũ ¶S si iussit pa¬
ter filio c̾oi. dem̃ ignorante c̾oitore
mutauit uglũtatem. locus senatꝰ¬

Expanded text:
opposita exceptione condemnati sunt, utentur senatus consulti exceptione: et ita Iulianus scribit in ipso filio familias te patre creditum sit filio, dicendum est cessare senatus consultum. sed si iusserit pater filio credi, deinde ignorante creditore mutaverit
Abbreviated transcription (Latin):
eo nepotẽ. nepoti meo e̾ditum est.
uissu patris eius. Quesitũ est an
ꝯͣ senatus ꝯsultum fieret. dixi q̃
Iuslum at huiꝰ patris nõ fufficere
quominꝰ ꝯͣ senatus ꝯsultũ. e̾ditum
extimaretur. cũ ip̃e ea cã eẽt ut pe

Expanded text:
eo nepotem: nepoti meo creditum est iussu patris eius: quaesitum est, an contra senatus consultum fieret. dixi, etiamsi iussum autem huius patris non efficere, quo minus contra senatus consultum creditum existimaretur
Abbreviated transcription (Latin):
ictõnẽ decidendi cã int̃põ̾itam aiõ si
p᷑a is qui mandauit mͣsactionẽ ratã
nõ nibiit. nõ posie eum repelli ab ac
tapͥnatũ ñ debere ꝯueiurisi at inrẽ

Expanded text:
ionem decidendi causa interpositam: et ideo si postea is qui mandavit transactionem ratam non habuit, non posse eum repelli ab actdamnatum non debere conveniri, nisi aut in re
Abbreviated transcription (Latin):
iuoi̾t nͥ. aidulto ꝯsentiente. qd̾ si ib senti
ratam eã n. ibituꝵ necesse ht̃ satiscare.
¶pena nõ defend̃entis ꝓciatoris
est ut deuẽgetur ei actio. ¶ Siprocu¬
rator. ãgͣat. ⁊p̃sẽs s absentic ẜuus. atti¬
licimiꝰ. nt ẜuocauentũ ñ procuratori.
¶Am nõ cogͣnur defentere absenrẽ tñ
siiudicatũ solui satis deõ̾it defententi
absentis grã. coͣgñdũ ꝓcuratorẽ iuditi¬
um acciꝑe̾. nedecipiat᷑ isꝗ sat̃ accepit.
ris sit pꝑ tẽporis tractum. iuomiũ eũ
acciꝑe cogñdiums. Quod si aut atfim¬
tas direpta sit ꝗut mimicitie mĩter¬
serĩt ł bõai absentis possigeri ceper̃t.¬

Expanded text:
isi adulto consentiente: quod si absenti, ratam rem eum habiturum necesse habet dare. Poena non defendentis procuratoris haec est, ut denegetur ei actio. Si procurator agat et praesens sit absentis servus, Atilicinus ait servo cavendum, non procuratori. Qui non cogitur defendere absentem, tamen si iudicatum solvi satisdedit defendendi absentis gratia, cogendum procuratorem iudicium accipere, ne decipiatur is qui satis accepit: ris sit propter temporis tractum, iudicium eum accipere cogendum: quod si aut adfinitas dirempta sit aut inimicitiae intercesserint aut bona absentis possideri coeper
Abbreviated transcription (Latin):
Ad actionẽ in uiri nr exlege cõr¬
nelia ꝓcurator turi põt. Namet si pro
ꝑͣuͣblica utilitate ex̾cet᷑. pͥuita tam̃ eit.
Ea obligatio que int̃ dnm ⁊ ꝓcurato¬
reni ꝯsistere solet. mandati acrionẽ
parit. ¶ Aliqũato m̃ nõ ꝯtitihitur
obligatõ man̾dati. sicut euei̾t cũ inrẽ
luã ꝓcuratorẽ p̃stamꝰ. eoq nõe iutuca¬
tum solui ꝓmittimꝰ. Nã si exea ꝓmit¬
sione aliguio p̃stiterimꝰ nõ mantti
expͥstina cã mantuti agcẽ telxmus.
ut fit cũ ftdenissor reũ ꝓcumtõe dedĩt.
¶Is cui hr̃ditas extrebelliano seat
ꝯsulto. restituta ẽ. hr̃oẽ iure trbit pro¬

Expanded text:
rum ex lege Cornelia procurator dari potest: nam etsi pro publica utilitate exercetur, priuata tamen est. Ea obligatio, quae inter dominum et procuratorem consistere solet, mandati actionem parit. aliquando tamen non contrahitur obligatio mandati: sicut euenit, cum in rem suam procuratorem praestamus eoque nomine iudicatum solui promittimus: nam si ex ea promissionex pristina causa mandati agere debemus: ut fit cum fideiussor reum procuratorem dedit. Is cui hereditas ex Trebelliano senatus consulto restituta est heredem iure dabit pro
Abbreviated transcription (Latin):
qui rei publice cã affuturus ẽ. aut oĩo
bo ꝑpetuo tenẽt aut qui magistͣtũ
pꝑiturꝰ ẽ aũꝗ ĩuituᷤᷤ ucomiũ pati nõ
pot. ioneus defensor intellig. ¶ tñ¬
tores qui inaliquo loco ⁊oministraue¬
rut eotẽ loco ⁊ defendi dẽbent.

Expanded text:
qui rei publicae causa afuturus est aut morbo perpetuo tenetur aut magistratum initurus est aut invitus iudicium pati non potest, idoneus defensor intellegitur. Tutores, qui in aliquo loco administraverunt, eodem loco et defendi debent.
Abbreviated transcription (Latin):
ub̾ .i. dig̃ scrbit. Nam cũ iudicatur
re meã oe᷑ simul iudicatur illiꝰ ñ eẽ.
¶rati n abitationis aũt stisoatio.
añlitis ꝯtestatioñe aprocuratore exi¬
git. Cerm̃ semel lite ꝯtestata nõ con¬
pellitur aocantione̾. ¶ Inhis nũt
ꝑsonis inquib mandatum ñ exigi¬
mꝰ dicendum est si forte euidẽ  sit ccͣuo
lũtatẽ eos exꝑiri eoꝵ proquib int̃ue¬
niũt cebere eos repelli. S no exigio
ferant cautionẽ.
ꝓcurtoi tari nõ possit. tñ dictumẽ
merito eũ qui deiuia publica agͥit. q
pu ito dãno exprombitioe affititur.
oĩ puate actionis tare posse ꝓcurato¬
rẽsm̃uto mag̃ dabit. rosepult̾ uola

Expanded text:
um scribit: nam cum iudicatur rem meam esse, simul iudicatur illius non esse. Ratihabitionis autem satisdatio ante litis contestationem a procuratore exigitur: ceterum semel lite contestata non compelletur ad cautionem. In his autem personis, in quibus mandatum non exigimus, dicendum est, si forte evidens sit contra voluntatem eos experiri eorum pro quibus interveniunt, debere eos repelli. ergo non exigferant cautionem. procurator dari non possit, tamen dictum est merito eum qui de via publica agit et privato damno ex prohibitione adficitur, quasi privatae actionis dare posse procuratorem. multo magis dabi
Abbreviated transcription (Latin):
dño hec incũbebat cantõ. ¶ Sitẽ
dõte agcit pat̾ cauereteb ntã rem
filiã habiturã. S gtecentere eam
d̃ebet ut magellus scribit. ¶ Sip¬
ater filu noĩe in uriaꝵ agat cum
due sint actiones. una patris alt̃a
filii cessat derato cauiõ. ¶Sitr

Expanded text:
o haec incumbebat cautio. Si de dote agat pater, cavere debet ratam rem filiam habituram: sed et defendere eam debet, ut et Marcellus scribit. Si pater filii nomine iniuriarum agat, cum duae sint actiones una patris altera filii, cessat de rato cautio. Si status
Abbreviated transcription (Latin):
si adu̾satiꝰ plures intendat acriones
ñ singulas singuli existant defenso¬
res susciꝑe pmnaiti. uroeri eum recte
tefenti iulianꝰ ait. Quo iure nosu¬
ẽnt ut side̾cem petantur q extant
duo defensores parati inqumque
tefentere audiãtur.

Expanded text:
si adversarius plures intendat actiones et in singulas singuli existant defensores suscipere parati, videri eum recte defendi Iulianus ait. quo iure nos uerit, ut, si decem petantur et exstant duo defensores parati in quina defendere, audiantur.
Abbreviated transcription (Latin):
Ut iniure int̃ogatus exoĩb cãĩs
spondit uł tacuei̾t renͣebitur. ¶Q
ałieno noĩe agit quacũq acnone.
ioratũ habituꝵ eũ adquẽ cares ꝑ¬
ͣ tinebit cauere d̾bẽt ¶S mĩoum
Ut puta iusiurandum ꝓcuatori
ret̾ulit. iunaurt ꝙ ab senti tariopor¬
tere. agit hoc iuditio suo nõe ꝓpt̃¬

Expanded text:
ut in iure interrogatus ex omnibus causis sponderit vel tacuerit, tenebitur. Qui alieno nomine agit quamcumque actionem, id ratum habiturum eum ad quem ea res pertinebit cauere debet. sed interdum ut puta iusiurandum procuratori rettulit, iurauit absenti dari oportere: agit hoc iudicio suo nomine p
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ ꝯsemientẽ cũ debitor eande̾ rẽ ntio
ẽditori obligaret ius sui pignoͣis re¬
misisse uid̾i. nõ q̃ titiũ in locum euis
successisse. q iõ medu c̾ditoris melio¬
rem cam effectam id̾ obẜuandũ est.
si res. P tio loco ẽdid̃it. ¶ Qui pi¬
gnons iure rẽ ꝑsecuntur. auendicatõe
rei eos remoueri solere. Siqualiscũꝙ
possessor offerre uellet. neꝙ enĩ qͦue¬
ri deber de iure possessons cũ iuis peti¬
Ioris remoueatur soluto pigre.

Expanded text:
rem consentientem, cum debitor eandem rem tertio creditori obligaret, ius suum pignoris remississe videri, non etiam tertium in locum eius successisse, et ideo medii creditoris meliorem causam effectam. idem observandum est et  tertio loco crediderit. Qui pignoris iure rem persequuntur, a uindicatione rei eos remoueri solere, si qualiscumque possessor offerre uellet: neque enim debet quaeri de iure possessoris, cum ius petitoris remoueatur soluto pignore.
Abbreviated transcription (Latin):
mulatur ⁊ aliud agitur ¶ labeo aũt.
posse ⁊ sine simulatoẽ io aguit ꝙt
cͥtũ ueniatur. possesine tolo milo
alut agi ci alud simulari. sicui
fatiĩt qui ꝑ huiꝰ mõi dissimulatõnẽ
d̾ ẜurãt ⁊ tuentur. ł sua uł alienã. Ita¬
que ip̃e sic diffiñ tolũ or õe om̃e ca¬
liontirem fulanã machinationem

Expanded text:
 Labeo autem posse et sine simulatione id agi, ut quis circumueniatur: posse et sine dolo malo aliud agi, aliud simulari, sicuti faciunt, qui per eiusmodi dissimulationem deseruiant et tuentur uel sua uel aliena: itaque ipse sic definiit dolum malum esse omnem calliditatem fallaciam machinationem
Abbreviated transcription (Latin):
Siextito edib in loco inpari põitis
edes medie suꝑiorib ẜuiant eo ib
inferiores ãt nulli ẜuiant. apͣaries
coĩs quisit int̾etes inferiores amedi¬
as altiꝰ adnõ inferioꝵ eoiũ suplatus
sit. iure eũ altiꝰ habituꝵ sabinꝰait.

Expanded text:
in loco impari positis aedes mediae superioribus seruiant aedibus, inferiores autem nulli seruiant, et paries communis, qui sit inter aedes inferiores et medias, altius a domino inferiorum aedium sublatus sit, iure eum altius habiturum Sabinus ait.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ muntui datioẽs ꝙ alus quibus
int̃tesser̃t femine ꝑtineret. tã ⁊ si
añ uidenir ita iꝰ dictũ eẽ. ne eo
noĩe abins petitõ neue ineas ac¬
tio detͣur. cum eas uirilib offitiis
fungi. qeiꝰ gnͣs obligatiõib ob¬
stringi nõ sit eqũ arbitrari seña¬
ad quo ᷤᷤ d̾eare in iure habitũ erit
si dederĩt oꝑam ut ineare senat᷑¬
amꝯuolũtas ẜuetũr. ¶Uba itaque
senatꝰ ꝯsulti excutiamꝰ pͥꝰ ꝓuidẽ¬
tia amplissimi ordinis laudãta
qr op̃e tulit mulierib ꝓp̃t sexus

Expanded text:
quibus intercesserint feminae, pertin‹et›, tametsi ante uidetur ita ius dictum esse, ne eo nomine ab his petitio neue in eas actio detur, cum eas uirilibus officis fungi et eius generis obligationibus obstringi non sit aequum, arbitrari senaad quos de ea re in iure aditum erit, si dederint operam, ut in ea re senatus uoluntas seruetur'. Uerba itaque senatus consulti excutiamus prius prouidentia amplissimi ordinis laudata, quia opem tulit mulieribus propter sexus
Abbreviated transcription (Latin):
diũ insolidũ adu̾sus eum iuditium
ullũ aũt accpiendũ est siue testato
quis siue ꝑ eplam siue u̾bis siue ꝑ
nũctiũ siue specialit̃ in uno cͣcͣt ius¬
um gerere ꝑiculo meo uidetur ad
oĩa uississe nͥ c̾ta lex aluid ꝓhibet
¶ego q̃ro anreuocare hoc uissumm
m̃ qũa e̾datur. possit. ⁊ puro pꝰse q̃¬
admodũ simãdass. ⁊ pꝰea ante cc̃tũ ꝯͣia

Expanded text:
 in solidum aduersus eum iudicium Iussum autem accipiendum est, siue testato quis siue per epistulam siue uerbis aut per nuntium siue specialiter in uno contractu iusum ge‹re› periculo meo', uidetur ad omnia iussisse, nisi certa lex aliquid prohibet. Sed ego quaero, an reuocare hoc iussum antequam credatur possit: et puto posse, quemadmodum si mandasset et postea ante contra
Abbreviated transcription (Latin):
Uelleiaño senat᷑ ꝯsulto plenissime
ꝯp̃hñsũ est. ne prõullo femine
int̃tederẽt. nã sicut morib cuu¬
lia offitia adẽpta sñt feminis ⁊
pleraq ip̃o uire nõ ualent ita mul¬
to mag̃ aoim̃dũ eis fuit id osfitiũ
rei familiaris. Oũ ãt ussũ est
ita mulieri succurri. ut ĩueterẽ
debitorem aut ineũ qui ꝓ se cõ¬
stituiss mulierẽ reã. actõ darẽtur
mag̃ eͥ ille quã c̾ditor mulierẽ decẽp̃.¬

Expanded text:
Uelleiano senatus consulto plenissime comprehensum est, ne pro ullo feminae intercederent. Nam sicut moribus ciuilia officia adempta sunt feminis et pleraque ipso iure non ualent, ita multo magis adimendum eis fuit id officium,rei familiaris. Aequum autem uisum est ita mulieri succurri, ut in ueterem debitorem aut in eum, qui pro se constituisset mulierem ream, actio daretur: magis enim ille quam creditor mulierem decep
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuo pupilli c̾ontum sit. puto siex
utilitate pupilli fui̾t c̃ditũ. ĩ pupillũ
ẽẽ tandam actõñe qd uissit tutor.
¶Si uissu dñi ancille. uł iussu patris
filie cͥditũ sit. danda ẽ ĩ eos qd̾ uistu
actõ. ¶Si iussu mõ cũ alieno ẜuo

Expanded text:
servo pupilli creditum sit, puto, si ex utilitate pupilli fuerit creditum, in pupillum esse dandam actionem "quod iussit tutor". Si iussu domini ancillae vel iussu patris filiae creditum sit, danda est in eos quod iussu actio. Si iu