comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uirͣ sontiu flum̃ qd nõ lõ¬
ge aba qlegia labit castra
cõpones dum hubimis
que co loco habe̾t᷑ pascuiᷤ
fatigata aliquatulũ eriti¬
nens longitudine uimẽ¬
ta reficẽt.abi mor ei cum
grandi suorũ ex̾citu totĩq
odoncacer Italic uinbus
occunt. Que ceodoricus
alacrit̾ excipiens magno
tit. ¶ Ecinde cheodorie
mouens cũueronã ueĩss
iteꝵ adũsus cum Odone¬
acernõ minori qua pͥus
belli sese apparatu oppoĩt.
Cotra qu̾e deodoric ha
baud pcul auonẽsi urbe ꝯ¬
fligens nimia cĩ cr̃citũ ce¬
de cõtriuit.ap̃mq panter
et cẽm illi młtitudinẽ dac̃
t̾ga coegit. Qui dur fuge
metu seͬycipites mathẽsir
fluuu mergũt.ermagna
pte rapidissimis eĩ gurgi¬
tib implicati suffocantur.
petu sb̾sequit fugiẽtes ue¬
ronam illico pauore cuubꝰ
cõst̾natis muadit. Odon¬
caceraũt cũhis qui cua¬
Fant fugiens romaz ꝯten¬
dit.S: obseratis ꝯtinuo
portis erdusus est. Qui
dum sibi denegai̾ introitũ

Expanded text:
ontium flumen, qui non longe ab Aquileia labitur, castra componens dum uberrimis, quae eo loco habentur, pascuis fatigata aliquantulum ex itineris longitudine iumenta reficeret, ibi mox ei cum grandi suorum exercitu totisque Odovacer Italiae viribus occurrit. quem Theodericus alacriter excipiens magno tit. exinde Theodericus movens cum Veronam venisset, iterum adversus eum Odovacer non minori quam prius belli sese apparatu opponit. contra quem Theodericus haud procul a Veronensi urbe confligens nimia eius exercitum caede contrivit ipsumque pariter et omnem illius multitudinem dare terga coegit. qui dum fugae metu se praecipites in Atesim fluvium mergunt, ex magna parte rapidissimis eius gurgitibus inplicati suffocantur. petu subsequitur fugientes, Veronam ilico pavore civibus consternatis invadit. Odovacer autem cum his, qui evaserant, fugiens Romam contendit sed obseratis continuo portis exclusus est. qui dum sibi denegari introitum
Abbreviated transcription (Latin):
mẽbra eaḋ parte cesanes.
uellendo steriles gene
neq tã ingẽtes oculierãt
Nescio an. ⁊ tanta gratia
tant̾q flo infantie.seu
tanta dignitas mĩcessu
fuiss. mens uõ prsus siłis
ado ut nich diciq̃at. ꝙ ex¬
libris mistu iudeat᷑ tras¬
cors. coĩs.solo bĩtudiffer¬
re secet̾is purans ĩhoĩes
om̃s honorificꝰ. ueꝵ effũsiꝰ
in bonos.Simplicia ĩgenia
diligere erudita miran.s
moria largin.magno aĩo.¬

Expanded text:
membra eadem, par caesaries membra eadem, par caesaries vellendo steriles genae neque tam ingentes oculi erant; nescio an et tanta gratia tantusque flos in facie seu tanta dignitas in incessu fuisset. mens vero prorsus similis adeo, ut nihil dici quelibris in istum videatur transcors, communis, solo habitu differre se caeteris putans, in omnes homines honorificus, verum effusius in bonos, simplicia ingenia diligere, erudita mirari, sed innoxia; largiri magno animo
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt uehemẽs. turbo ue̾toꝵ
apnrte cheodosi mora ho¬
stummnuit. qui ⁊ ab eĩpte
spicula missa ualẽt̾ bosti
infigeret. et hostili manu
missa repellẽt. nec mora ꝑ¬
ua suorur data strage. Uic¬
tor cheodosiꝰ bostiles ex̃¬
cit̾ pstrauit. Eugenĩ c ꝓt̾
atq int̾fectꝰ est. Arbogastẽ
manusua se inpcusit. Pre¬
misrit demiq pͥus theodo¬
sius decẽmilia auxiliatoꝵ
gochoꝵ que abarbogaste
comite funditꝰ delcta sũt.
Quor utiq cheodosio per¬
didisse mag̾ lucrũ qua
detͥmẽtur fuit. ad cuiꝰ lau¬
dem obinsigne uictoriar
doeta qd̾ exĩmĩ ẜ infideł¬
ñsiculos cecinit. Omĩum
dilecte dei tibimilitat e¬
cher. Et cõiurati ueniunt
ad classica uenti. Huic fe¬
rũt sõmo nom̃ parentes
deceptis theodoꝵ cũ sibi
impiu debere p̾sumeret¬
sceleste cupidis supplici
dosius ꝓpagator rei.p.
atq defensor erimĩ. mori¬
b⁊ corpe traiano similis.
cura docẽt. aquo ⁊ origiez
traxit. Sic eminẽs status

Expanded text:
esset, vehemens turbo ventorum a parte Theodosii in ora hostium ruit, qui et ab eius parte spicula missa valenter hosti infigeret et hostili manu missa repelleret. nec mora parva suorum data strage victori se Theodosio hostilis exercitus prostravit. Eugenius captus atque interfectus est; Arbogastes sua se manu percussit. praemiserat denique prius Theodosius decem milia auxiliatorum Gothorum, quae ab Arbogaste comite funditus deleta sunt; quos utique Theodosio perdidisse magis lucrum quam detrimentum fuit. ad cuius laudem ob insignem victoriam poeta quidam eximius sed infideversiculos cecinit: 'o nimium dilecte dei, tibi militat aether et coniurati veniunt ad classica venti'. || Huic ferunt nomen somnio parentes deceptus Theodorus, cum sibi imperium deberi pscelestae cupidinis supplicia dosius propagator rei publicae atque defensor eximius; moribus et corpore Traiano similis, turae docent, a quo et originem traxit: sic eminens status,
Abbreviated transcription (Latin):
stim ad eccłia catholica
fugiens uirͣ more fitci
baptisma rͥ suscepit.To¬
doric uõ dum pide tp̃s
pacifice apditalia regna¬
ret ꝑsingła queq celebͥo¬
ra loca regia sibihĩtacula
costruxit. ¶nastasius
itaq dum hr̃si quaḋlap¬
sus fuãt pseuaret.duasq
inxp̃o naturas deitatis
denegaret. Hormuda pp̃. ꝗ
tos cum catholice fideiscͥ¬
tem. Is nõ solum salubria
eoru monitaspreuit. s in sr̃
etia asius cõspectib̾ nõ sñ
cõtumelia expulit.nauiq
fragili impoĩtos mandat ne
uspiam ꝑtota grecia ada¬
liqua cuntatu accederẽt.
qua eĩ impia tementate
diuma cõtimo ulcio sb̃se¬
cuta est. Nam cũiam septiͦ
et uigesimur impu ageret
annur ui fulminis pcussus
interiit anno ĩcamatioĩs do¬
Quingentesimo octauo
decimo punito lnastasio b̾r¬
cico. Iustiñ catholic. Angusta¬
lipotitꝰ est solio. Aohuñc ob
cam reitegrada fider directꝰ¬

Expanded text:
tim ad ecclesiam catholicam fugiens iuxta morem fidei baptismum Christi suscepit. Theodoricus vero dum per idem tempus pacifice apud Italiam regnaret, per singula quaeque celebriora loca regia sibi habitacula construxit. Anastasius itaque dum in haeresi, qua delapsus fuerat, perseveraret duasque in Christo naturas, deitatis denegaret, Hormisda papa, qui tos cum catholicae fidei scrgremium. is non solum salubria eorum monita sprevit, sed insuper etiam a suis conspectibus non sine contumelia expulit navique fragili inpositos mandat, ne uspiam per totam Graeciam ad aliquam civitatem accederent. quam eius impiam temeritatem divina continuo ultio subsecuta est; nam cum iam septimum et vicesimum imperii annum ageret, vi fulminis percussus interiit. Anno ab incarnatione dquingentesimo octavo decimo punito Anastasio haeretico Iustinus catholicus Augustali potitus est solio. ad hunc ob causam redintegrandae fide
Abbreviated transcription (Latin):
cessa secum redurit. Igit
Teodoric̾ ertĩcto apuo
rauena Odouacre.tociꝰ
italie adept̾ est digͥtatẽ¬
dictioem nec młto post
roma ꝓfectꝰ aromanis
magno gaudio suscept̾
est. Quib ille singulis
cͥcici ad subsidii anni.e
cetũ xx. millia modiorũ
cõcessĩt. Dum hec apud
italia gennt᷑ auulgais
umu̾sa t̾ratia crudeliter de¬
uastat: Constantinopol
etiã ip̃is dieb magͦ con¬
flagrauit icedio. ¶ At
uõ apd affrica hunicus
qui mortuo censerico in
regnuz successat Anana
perfidia trusis inctiliuz
cfugatisq ampliqu̾a tre¬

Expanded text:
it. igitur Theodericus extincto apud Ravennam Odovacre totius Italiae adeptus est ditionem nec multo post Romam profectus a Romanis magno gaudio susceptus est, quibus ille singulis tritici ad subsidium annis centum viginti milia modiorum concessit. Dum haec apud Italiam geruntur, a Bulgaris universa Thracia crudeliter devastatur. Constantinopolis etiam ipsis diebus maximo conflagravit incendio. At vero apud Africam Hunuricus, qui mortuo Geiserico in regnum successerat, Arriana perfidia trusis in exilium effugatisque amplius quam tre
Abbreviated transcription (Latin):
regnu.qui no pre hrticũ
monita. recce frdei cultor e¬
nituit. hunc pãt trasam̃d̾
admortez ueniens qr cer¬
nebat cum catholice ꝑti
fauere sacrameti nodis
ad stringt̃ curauit. Ne ñ¬
quã in suo regno catholici
cõsulẽt. Qui mor ut suus
genitor uita canut. prius
etia qua regni uira assũ¬
mẽt uniu̾sos ep̃os qͦs tran¬
regredi fecit. cisq cc̃ca̾s re

Expanded text:
regnum. qui non patrem haereticum, monita sequens rectae fidei cultor enituit. hunc pater Transamundus ad mortem veniens, quia cernebat eum catholicae parti favere, sacramenti nodis adstringere curavit, ne umquam in suo regno catholicis consuleret. qui mox, ut suus genitor vita caruit, prius etiam quam regni iura adsumeret, universos episcopos, quos Tranregredi fecit eis
Abbreviated transcription (Latin):
nes abocçitente guisigo¬
che.idẽ cecidentales sunt
applłati. ¶Zco igit̾ au¬
gust̾ postqu̾a oriẽntale
decem .⁊ septem annis
rexit impiuz diem clau¬
cone.Ceno cõtinuo
Iugustalem̃ nact̾ est di¬
gͥtãtem. Leonẽ itaq deqͦ
premissu est quẽ pat̾ leo
in regni ascui̾at ꝑtatem.
Mater sua çenonis impe¬
cum formidans occulte
cdericu fecit. etigenteq
nebemẽt᷑ çenonẽ ut filiũ
pdẽt. ꝓco aliu forma si¬
milem obtulit. Qui leo
demcepe inclencatu. adiu¬
italiam adũsus nepo¬
tem cũ er̾citu ueniens. ne¬
pote efugato imꝑu regi¬
men mua̾sit. Annuali de¬
inceps cͥculi euoluto cu
rege uuandalorũ Gense¬
nco fedus ĩnitũ est abo¬
reste pattio. hec duz apd
romanes gernt. Odoua¬
cercũ fortissima henilo
młtitudĩe fret̾ in sup cur¬
cilingorur siue syroru
auxilus italiar abertre¬
mis p̾mone finib ꝓpare
cõtendit. Qui dum.ad hͦ
degebat inlocis ad cuzs
bndictioem petiturꝰ acce̾¬
sic. Qui dum bñdictione

Expanded text:
nes, ab occidente Wisigothae id est occidentales sunt appellati. Leo igitur Augustus postquam Orientale decem et septem annis rexit imperium, diem clauone Zeno continuo Augustalem nactus est dignitatem. Leonem itaque, de quo praemissum est, quem pater Leo in regni adsciverat potestatem, mater sua Zenonis impetum formidans occulte clericum fecit exigentique vehementer Zenoni, ut filium proderet, pro eo alium forma similem obtulit. qui Leo deinceps in clericatu ad IuItaliam adversus Nepotem cum exercitu veniens effugato eo imperii regimen invasit. Annali deinceps circulo evoluto cum rege Wandalorum Geiserico foedus initum est ab Oreste patricio. Haec dum apud Romanos geruntur, Odovacer cum fortissima Herolorum multitudine fretus insuper Turcilingorum sive Scirorum auxiliis Italiam ab extremis Pannoniae finibus properare contendit. qui dum adhuc degebat in locis, ad eum sibi benedictionem petiturus accessit. qui dum benedictione
Abbreviated transcription (Latin):
nas ut alamanic Sothi¬
c̃ francise̾ dermanic An¬
ticus Alanicꝰ Sũadalicus.¬
nantia mirabilibreuita¬
tioẽs pͥncipu que utiq ĩ
ĩtra duodecĩlibro corata¬
cem Iustimanũ applłan
p̃cepit. Rursusq singłor
magr̃atuũ siuc iidicu
leges. que usq ad duo
mĩlia penes libros erant
digestoru sinc pãdett.a¬
in uocabulo nũcupaũ.
Quatuor etiã institutio¬
nũlibros ĩ quib breuit̾¬

Expanded text:
rias, ut Alamannicus, Gothicus, Francicus, Germanicus, Anticus, Alanicunantia, mirabili brevitationes principum, quae utique intra duodecim libros coartacem Iustinianum appellari praecepit. Rursumque singulorum magistratuum sive iudicum leges, quae usque ad duo milia pene libros erant Digestorum sive Pandectarum vocabulo nuncupavit. Quattuor etiam institutionum libros, in quibus brevit
Abbreviated transcription (Latin):
Nam ⁊ ip̃e anno seq̃ti a
cransila etu milite. cũ xxx.
annis impiuz gessissr. cõ¬
fossus interut. Exquibus
cum cheodosio soccro.xxi.
regni uira marimꝰ apd̃
urbem muadit. nec dum
duob erpletis mẽsibus.
aromanis pempt̾ ẽ. Cõ¬
tinuo aducct̾ erafrica na¬
uib ad est gensenc̾. cum
cxercitu. fult̾ ĩ sup̃ p̃sidio
maurorĩ cum ad huc ro¬
mane cccłie bt̃issim̃ leo a¬
geret põtificatũ. pculsis
itaq romanis tam t̾ribi¬
li nũtio. nobilibꝰ̾q simul
ac ppłanb̾ erurbe fugien¬
tibrurbem omĩ p̃sidio
uacua gensericus obti¬
nuit. orcũrente sibi ertra
portam eod̃scõ leone ep̃o
cuĩ supplicatio ita cum do
adiuuante limuit. ut cũ
omĩa potestati eĩ eẽt tra
et libera scrutatioe̾ oĩb
opib sus roma uacua¬
ta est.Multaq milia cap¬
tuioruz put cuiq etate
aut arte placuerãt. cũ re¬
gina eudoria q̃ gensericũ
adh facm̃ inuitau̾at dua¬
bq eĩ filiab cartaginẽ ad¬
ducta sũt. Capta ĩtaq m¬

Expanded text:
nno sequenti a Transila Aetii milite, cum triginta annis imperium gessisset, confossus interiit, ex quibus cum Theodosio socero viginregni iura Maximus apud urbem invadens nec dum duobus expletis mensibus a Romanis peremptus est; continuo advectus ex Africa navibus adest Geisericus cum exercitu fultus insuper praesidio Maurorum, cum adhuc Romanae ecclesiae beatissimus Leo ageret pontificatum. perculsis itaque Romanis tam terribili nuntio nobilibusque simul ac popularibus ex urbe fugientibus urbem omni praesidio vacuam Geisericus obtinuit occurrente sibi extra portam eodem sancto Leone episcopo, cuius supplicatio ita eum deo adiuvante linivit, ut, cum omnia potestati eius essent tradet libera scrutatione omnibus opibus suis Roma vacuata est multaque milia captivorum, prout cuique aetate aut arte placuerant, cum regina Eudoxia, quae Geisericum ad hoc facinus invitaverat, duabusque eius filiabus Carthaginem abducta sunt. capta itaq
Abbreviated transcription (Latin):
cila consistens dumutrũ
adiret roma ansistet aio
fluctuaret nõ urbi cui ĩfe¬
stus erat cõsulens. s ala¬
rici eremplum pauens. q
capte ase urbi nõ diutus
suꝑuicit. Dum ergo has
aĩo tempestates reuol¬
ueret. repente illi legatõ
placidissima aromã ad¬
uenit. Nam ꝑse uir scĩssi¬
m̾ leo pp̃. ad eum accessit
Qui cum ad regez barba¬
roru introgressus eẽt
cunctaut optau̾at opti¬
nens. nõ so luz rome.sz ⁊
tocius italie salutem re¬
portauit. Tenit̾ namq
nutu dei fuerat attila. nͥ
aliud xp̃i sacdoti loqua
luit nisi ꝙ ip̃e p̾optaba.
fertur itaq post disces¬
sum pontificis in t̾roga¬
cur ultra solituz morem
tataz reu̾entiam romano.¬

Expanded text:
tila consistens dum, utrum tila consistens dum, utrum adiret Romam an desisteret, animo fluctuaret, non urbi, cui infestus erat, consulens sed Alarici exemplum pavens, qui captae a se urbi non diutius supervixit, dum ergo has animo tempestates revolveret, repente illi legatio placidissima a Roma advenit. nam per se vir sanctissimus Leo papa ad eum accessiQui cum ad regem barbarum introgressus esset, cuncta ut optaverat, obtinens, non solum Romae, sed et totius Italiae salutem reportavit. Territus namque nutu Dei fuerat, nec aliud Christi sacerdoti loqui valuit, nisi quod ipse praeoptavit. Fertur namque post discessum pontificis interrogacur ultra solitum morem tantam reverentiam Romano
Abbreviated transcription (Latin):
s candore pudicitie ãpli
decorata. hecdu hĩtacłm
sup ip̃a urbis menia hr̃et
turre:q excelsam sue do¬
mui ĩminẽtez sb̾t̃ quam
ludibriu fie̾t.aĩeq pulc̾¬
ne uitiaret. mor ut ing̾ssũ
hostem captamq urbem
p̃sensit esuma se ead̾ ture
obuoluto capite ĩgurgi¬
tem p̾cipite dedit. metuq
ãmittende pudicitie me¬
morabili eritu t̾mmnauit.
Plura p̃t̾ea eiꝰde regionis
castella ĩmanis hostis er¬
tinctis uł captius cuub
succendit ac diruit. Con¬
cordia. altinu. siue pata¬
uiuz uicmnas acqlegie ci¬
uitates illi̾ instar demoli¬
ens solo coeqͣuit. Erinde
puniũsas uenetiaꝵ urbe̾
britiam. ꝓgamũ. seu reliq̃s
nlło resistente hunmi ba¬
chant᷑. mediolanũ ticinũ¬
q pan sorte dmpiunt. Ab
ignitam̃ ⁊ ferro abstinẽ
tes. Deinde emilie cunta¬
tib similit̾ expoliatis. no¬
uissime eo loco quo min¬
cius fluruꝰ̃ mn padu fluit.
castramẽtati sunt. ubi at¬

Expanded text:
sed candore pudicitiae amplius sed candore pudicitiae amplius decorata. haec dum habitaculum super ipsa urbis moenia haberet turremque excelsam suae domui inminentem, subter quam ludibrium fieret animaeque pulchne vitiaret, mox ingressum hostium captamque urbem praesensit, e summa se eadem turre obvoluto capite in gurgitem praecipitem dedit metumque amittendae pudicitiae memorabili exitu terminavit. plura praeterea eiusdem regionis castella inmanis hostis extinctis vel captivatis civibus succendit ac diruit, Concordiam, Altinum sive Patavium, vicinas Aquileiae civitates illius instar demoliens solo coaequavit. exinde per universas Venetiarum urbes, Brixiam Pergamum seu reliquas nullo resistente Hunni bacchantur, Mediolanium Ticinumque pari sorte diripiunt ab igni tamen abstinentes et ferro. deinde Aemiliae civitatibus similiter expoliatis novissime eo loco, quo Mincius fluvius in Padum influit, castra metati sunt. ubi At
Abbreviated transcription (Latin):
puisioẽ detͥmentu pat̾e.
dum au̾tere cupit ĩges¬
sit. At uõ attila cernens
se relicto hostes aoppria
remeasse. erectis aisac.
sepe salutis elcuat̾. pano¬
nias repedauit. młtuq
pociorem er̾citu coacer¬
uans ytalia fimbũo in¬
troiit.ac pͥmũ acqlegia
ciuitate impo italie sita
pͥncipio expug̃re ag̾ssꝰ ẽ.
Qua cõtinuo tennio ob¬
sidens cũ adu̾sus cu stre¬
nuc cuub repugñatibus
sin crercit̾ nõ ualentis fa¬
mis tolerare penunaz au¬
ĩqreret. Cernit repente a¬
ues medifitioꝵ fastigiis
nidificare solitas que ci¬
come uocant. y no impetu
ecurbe migrare. ferq suos
sublatos rostris piura fo¬
bitis machinis corm̃tĩq
ortat᷑ suor acrit̾ expugna
urbem ac sñ mora capit. di¬
npiunt᷑ opes. captiuant᷑
uł trucrdant cuies. resiou¬
um dixeptiom igne sup¬
poĩto flãma ꝯsumit. Sue.¬
rat siquider mea cuiitate
feminar nobilissima noĩe.
digna. forma quid̃ eximia.

Expanded text:
provisione detrimentum patriae, provisione detrimentum patriae, dum avertere cupit, ingessit. At vero Attila cernens se relicto hostes ad propria remeasse, erectis animis ac spe salutis elevatus Pannonias repedavit multumque potiorem exercitum coacervans Italiam furibundus introiit. ac primum Aquileiam civitatem in ipso Italiae sitam principio expugnare adgressus est; quam continuo triennio obsidens, cum adversus eam strenue civibus repugnantibus sui exercitus non valentis famis tolerare penuriam auare, inquireret, cernit repente aves in aedificiorum fastigiis nidificare solitas, quae ciconiae vocantur, uno impetu ex urbe migrare fetusque suos sublatos rostris per rura fobitis machinis tormentisque hortatur suos, acriter expugnat urbem ac sine mora capit: diripiuntur opes, captivantur vel trucidantur cives, residuum direptioni igni supposito flamma consumit. fuerat si quidem in ea civitate feminarum nobilissima Digna nomine forma quidem eximia
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾e.statuit attila obsi¬
dionc coartare.ut eñ cĩq
ex̾citu ad int̾itioẽ usq
deleret. Sũe attila denite
fidutia iam despans ereq¬
tatorus ingẽtez pirra il¬
lic cõstruxit.utibitez se
gothis ĩminc̃tib̾ suppoĩ¬
to igne remanẽt. ne aut
quisquã de eiꝰ letaret᷑ nul¬
nere. Aut rex tantaꝵ gẽ¬
tiummnpt̾ate hostium
deueiret. Ecus uo ĩcan¬
te ppendens romanos a
gothis pempto attila
depͥmi. nec deĩcepx adũ¬
sum gochor si neccĩtas ĩ¬
rimũdo qͣi eius reb ꝯ su¬
lens ꝑsuadẽt ut domuz
reuerteret᷑ regnũ pat̾nu
accipet. Ne si abeĩ muade¬
retur gͥmanis acerbiꝰ ei
eẽt cum sus. qua cũ hos¬
tib dimicare. hoc ille cõ¬
siliu tãqu̾a psua salute.
platu libent̾ amplectẽs
domu reu̾sus est. regñq.
pat̾nu suscepit. Ceteꝵ Eci
et obhoc talia machinatꝰ
estait attila abeĩ mp̃ssio¬
ne sub ducẽt. Inscia heu
mens hoĩuz quatũ hac

Expanded text:
funere statuit Attilam obsifunere statuit Attilam obsidione coartare, ut eum eiusque exercitum ad internicionem usque deleret. tum Attila de vitae fiducia iam desperans ex equitatoriis ingentem pyram sellis construxit, ut ibidem se Gothis inminentibus supposito igne cremaret, ne aut quisquam de eius laetaretur vulnere aut rex tantarum gentium in potestatem hostium deveniret. Aetius vero incaute perpendens Romanos a Gothis perempto Attila deprimi nec deinceps adversum Gothos, si necessitas inrico quasi eius rebus consulens persuadet, ut domum reverteretur regnum paternum arriperet, ne, si ab eius invaderetur germanis, acerbius ei esset cum suis quam cum hostibus dimicare. hoc ille consilium tamquam pro sua salute prolatum libenter amplectens domum reversus est regnumque paternum suscepit. ceterum Aetius et ob hoc talia machinatus est, ut Attilam ab eius inpressione subduceret. inscia heu mens hominum, quantum hac
Abbreviated transcription (Latin):
dum mo Etiu sius moti¬
b fortit̾ obsistente pos¬
sit ertingnͣe. Cõmitcit i¬
taq pug̾na iam ĩuespeꝵ
die uergente ut si supare¬
tur ab hostib Imminẽtis
se noctis tenebris occul¬
leret. Cõueniũt hinc et
inde fortissime nationes
cõserunt᷑ acies. fit belluz
acrenimis ⁊ ꝑtinax. q̃le
uir ulla narrat᷑ historia
quieuere. qũa eis nor su¬
pueniens pugñadi uo¬
luntatẽ adimeret. Eo si
cesa referũt᷑ tãtũq ẽ san¬
gñis effus. ut puulꝰ qui
ibid̃ labebat᷑ nuulus in¬
modic subito torres ef¬
fect̾ cadaua secu traheͬt
pemptor. Attila sane de
morte Ecii sua suspitio fe¬
fellit. Nam ĩcolumi Etio
rer ibi gothoꝵ thodoric
occubuit. In quo p̃lio ꝙͣ¬
uis neut̾ ceci cessiss er̾cit̾.
cõstat tam̃ actila fuisse
supatu. Qui cũdie altea
ĩtra plaustroruz munimẽ¬
ta se cõtinens erumpere
nõ auderet. nec tñ cessaẽt
tub ⁊ ca clamore pstrepe.
Torm̃idus theotorici re¬
gis fili dolens depaterno

Expanded text:
tium suis motibus fortiter obsistentem possit extinguere. committit itaque pugnam iam in vesperum die vergente, ut, si superaretur ab hostibus, inminentis se noctis tenebris occuleret. conveniunt hinc et inde fortissimae nationes, conseruntur acies, fit bellum acre nimis et pertinax, quale vix ulla narratur historia. quievere, quam eis nox superveniens pugnandi voluntatem adimeret. eo si caesa referuntur tantumque est sanguinis effusum, ut parvulus, qui ibidem labebatur, rivulus inmodicus subito torrens effectus cadavera secum traheret peremptorum. Attilam sane de morte Aetii sua suspicio fefellit: nam incolumi Aetio rex ibi Gothorum Theodoritus occubuit. in quo proelio quamvis neuter cessisset exercitus, constat tamen Attilam fuisse superatum. qui cum die altera intra plaustrorum munimenta se continens erumpere non auderet nec tamen cessaret tubis et clamore perstrepere, Torismund Theodoriti regis filius dolens de paterno
Abbreviated transcription (Latin):
qͣten̾ cam sibi frẽ inmatriõ¬
Accila hoc nũtio qr iam
italie fines excesẜat. nec fa¬
di pot̾at.madat ualc̃tima¬
no impatori minirans
peiora se ꝓrimo illaturuz
italie. minor nͥ mor ei suã
germana cum ꝑte regni
debita transmisiss. Qui re¬
n̾sus adipͥas sedes supra
plures quas bẽbat uroeͬs
puellar ualde decorã ildi¬
co noĩe sibi ĩmatͥmoniuz
uincrit. Obcĩ nuptias ꝓ¬
fusa cõuuua ereres.dum
tantũ ium qu̾atũ nũqũa
antea insimł bibissẽt. cu
supĩ quiescẽt emptione
sanguĩs qui eidenanbz
solit erat effluere suffoca¬
tus ertinctꝰ est. Eade: de¬
niq apd̃ cõstãtinopoli
nocte. martiano impato¬
n insõms dñs apparens
arcum attile fractũ ostẽ¬
dit. Quo scił armoꝵ gnͣe
gens illa fidere in bello
britania pelagianc
herescos ad sertores brit¬
canoru tẽptabãt sb̾uer¬
tere fidem. qui agaloruz
cp̃is aurilium petentes
adrecte fidei defensioem
tisq iam u̾tutib darum

Expanded text:
am sibi a fratre in matrimoAttila nuntio, quia iam Italiae fines excesserat nec stadi poterat, mandat Valentiniano imperatori minitans peiora se proxime inlaturum Italiae, nisi mox ei suam germanam cum parte regni debita transmisisset. qui reversus ad proprias sedes supra plures, quas habebat, uxores puellam valde decoram Ildicco nomine sibi in matrimonium iunxit; ob cuius nuptias profusa convivia exercens dum tantum vini quantum numquam antea insemel bibisset, cum supinus quiesceret, eruptione sanguinis, qui ei de naribus solitus erat effluere, suffocatus extinctus est. eadem denique apud Constantinopolim nocte Marciano imperatori in somnis Dominus apparens arcum Attilae fractum ostendit, quo scilicet armorum genere gens illa fidere in bello Brittaniam Pelagianae haereseos adsertores Brittanorum temptabant subvertere fidem; qui a Gallorum episcopis auxilium petentes ad rectae fidei defensionem ltisque iam virtutibus darum
Abbreviated transcription (Latin):
et fame affligerẽt. aduc¬
niens comes litori. hos¬
tes infugam uertit. et ci¬
uitatem. allata frum̃cti
copia. a fame lib̾auit. De¬
hinc anno seq̃ti belluz ad¬
u̾sus gothos humnis an¬
riliant̾ib gestum est. hac
tempestatẽ gẽisenc̾ apd̃
africam ĩtra hĩcatioĩs suc.
limites cupiens catholi¬
cam fidem amane ĩpicta¬
te sbũtẽ. quosdaz nr̃os ep̃os¬

Expanded text:
et fame affligerent, adet fame affligerent, adniens comes Litorius hostes in fugam vertit et civitatem adlata frumenti copia a fame liberavit. Dehinc anno sequenti bellum adversum Gothos Hunnis auxiliantibus gestum est. Hac tempestate Geisericus apud Africam intra habitationis suae limites cupiens catholicam fidem Arriana inpietate subvertere quosdam nostro
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃mprecit. Eod tp̃ pace
tocius orbet cõsensione
mirabili. Bomifatiꝰ abafri¬
ca aditaliam purbẽ rediit.
accepta magñ militũ di¬
gͥtate.qui cum resistẽte
suo degeret ibiq eũ
quidaz eius emulus repe¬
tino incursu oppͥm̃e tẽp¬
tass ꝓfugus adurbem
atq illinc ad dalmatiam.
demḋ p̃monias adhun¬
nos pueĩt. suorũ amicitia
aucilioq usus pacẽ pͥnci¬
pum.etius int̾polate po¬
testatis optinint. Nec
młto post patͥciatꝰ etiã di¬
gͥtatem adept̾ est. post
camigit᷑ que p̾missa est
africe cdade. data ꝑtẽn¬
um adhabitandu ĩuan¬
duł africe portioe̾ par cuz
eisdem necessaĩa mag ꝙ̃
ntił fc̃a est. his etiã tp̃ri¬
b gundicanu burgun¬
dionũ regem int̾ galliã
bĩtante etius patritiũ
bello obtinuit. pacemq
ci supplicanti cõcessit. Int̾¬
ca gothi pacis placida ꝑ¬
curbant et pleraq mam¬
cupant. Cumq cẽnt mari¬
me opido narbonẽsi ĩfesti
Ciesq ci longa obsidioe

Expanded text:
perrexit. Eodem tempore pace totius orbis et consensione mirabili Bonifatius ab Africa ad Italiam per urbem rediit accepta magistri militum dignitate. qui cum resistente suo degeret ibique eum quidam eius aemulus repentino incursu opprimere temptasset, profugus ad urbem atque illinc ad Dalmatiam, deinde Pannonias ad Hunnos pervenit, quorum amicitiis auxilioque usus pacem principum et ius interpolatae potestatis optinuit nec multo post patriciatus etiam dignitatem adeptus est. post eam igitur, quae praemissa est, Africae cladem data per Trigetium ad habitandum Wandalis Africae portione pax cum eisdem necessaria magis quam utilis facta est. His etiam temporibus Gundicarium Burgundionum regem intra Gallias habitantem Aetius patricius bello obtrivit pacemque ei supplicanti concessit. interea Gothi pacis placida perturbant et pleraque muncupant cumque essent maxime oppido Narbonensi infesti civesque eius longa obsidione
Abbreviated transcription (Latin):
temperauit. Tuz rege respõ¬
disse. nõ se cius qui adue¬
alium se uiꝵ uixͣ eum inhĩ¬
cusacdotali adstãte uidi¬
se. forma augustiorẽ. cani¬
tie uen̾abile illũq cuagi¬
nato gladio sibit̾nbilit̾
morte minãte nisi cũcta
que ille expetebat erpless.
Igit actilatali m̃o asua se¬
uitia rep̃ssus relicta italia
pannonias repetit. Ao que
honoria ualentinam pͥnci¬
pis gernana.dum afrẽ ob
dec̾ pudicitie districte ẜua

Expanded text:
respondisse non se eius, qui advealium se virum iuxta eum in habitu sacerdotali adstantem vidisse forma augustiore canitie venerabilem illumque evaginato gladio sibi terribiliter mortem minitantem, nisi cuncta, quae ille expetebat, explesset. igitur Attila tali modo a sua saevitia repressus relicta Italia Pannonias repetit. ad quem Honoria Valentiniani principis germana, dum a fratre ob decus pudicitiae distric
Abbreviated transcription (Latin):
lexx.x. euolutis pot q̃
romano cepat uin parẽ.
Sequeti dem̃ anno gen¬
seric̃ adsciciliam traliẽs.
dum magͥs eam cal ami¬
tatib afflige̾t. accepto
nũcio desebastiano. qui
ab hispanis adafrica ten¬
dẽt. celent̾ cartaginem
redut. Rat̾ pidosu sibi
ac sius fore.si uir bellãdi
pentꝰ. recipiende cartagi¬
ni incubuiss. Uoꝵ ille a¬
micu se mag̾ quã hostẽ.
uiden uolens. cu de re¬
gis barban amicitus ĩp¬
uise p̃sumẽs. infelici mor¬
te ꝑ emptꝰ est. Post ħ̾ mi¬
pitor chodosius bellũ cc̃
uuandalos mouit. Ario¬
nindo.⁊ ansila. atq Ger¬
mano ducib. magͣ cum
cdasse duectis. qui lõgis
cunctationibꝰ negou
differentes. scilie magis
honoris quã africe presi¬

Expanded text:
evolutis, postquam Romano coeperat iuri parere. sequenti deinde anno Geisericus ad Siciliam transiens, dum magnis eam calamitatibus affligeret, accepto nuntio de Sebastiano, qui ab Hispaniis ad Africam tenderet, celeriter Carthaginem rediit ratus periculosum sibi ac suis fore, si vir bellandi peritus recipiendae Carthagini incubuisset. verum ille amicum se magis quam hostem videri volens, dum de regis barbari amicitiis inprovise praesumit, infelici morte peremptus est. Post haec imperator Theodosius bellum contra Wandalos movit Ariovindo et Ansila atque Germano ducibus magna cum classe directis. qui longis cunctationibus negotium differentes Siciliae magis oneri qua
Abbreviated transcription (Latin):
ret. His deniq diebꝰ ua¬
lentinian̾ August̾ adtho¬
dosi pͥncipem suũ fratru¬
clem. const̾atinopoli ꝑ¬
dumq anispicu respõsi
et demonu sigͥficatiõib̾
credit. pugna cũ gothi
inprudẽt̾ conseruit. ac
pͥmu quid magna ho¬
stiuz stragem dedit. Po̾t¬
trucioates.ip̃e agothis
cum ciste par fea est. cũ
cam romani post hui la¬
crimabił belli puitiẽ hu¬
mili qua ũqua antra po¬
poscissent. Aetio itaq re.
gensenc̃ deciũ amicitia
nich metuebat᷑ cartagi¬
nem dolo pacis muad̾it.
diu̾soru cormẽtorũ gñe
ciib ⁊ ius suu uertit.
abstinens. quas sac̾s ua¬
sis ermanitis. ⁊ sacdo tũ
administratiõe pͥuatas.
nõ iam diuni cultꝰ loc .a.
s suorũ cẽ iussit hĩtacula.
dinem seuus s ycipue no¬
bilitatis et religioĩ infe¬
stus. ut discerm om̃o nõ
possit hoĩb mag̾an deo
bellum inculiss. Caͣtago¬
Sit̾ carthago capit.¬

Expanded text:
his denique diebus Valentinianus Augustus ad Theodosium principem suum fratruelem Constantinopolim pdumque aruspicum responsis et daemonum significationibus fidit, pugnam cum Gothis inprudenter conseruit. ac primum quidem magnam hostium stragem dedit, posttrucidatis ipse a Gothis cum iisdem facta est, cum eam Romani post hujus lacrymabilis belli perniciem humilius quam unquam antea poposcissent. Aetio itaque in Gensericus, de cujus amicitia nihil metuebatur, Carthaginem dolo pacis invadit, diverso tormentorum genere civibus, in jus suum vertit, iatione abstinens, quas sacris vasis exinanitas, et sacerdotum administratione privatas non iam divini cultus loca sed suorum esse iussit habitacula, dinem saevus, sed praecipue nobilitali et religioni infestus, ut discerni omnino non possit, hominibus magis an deo bellum intulisset. igitur Carthago a
Abbreviated transcription (Latin):
mor anna cõripiẽtes ho¬
stib obuia ꝑgunt. Su
quibꝰ bt̃issim̃ gͥman̾ spõ¬
te se offerens una pgit
adp̃lium. Cumq ip̃e dur
belli ante cõẜtam atiem
cõstitiss.aamq hostes ꝯ¬
globati ꝓpius aduẽtarẽt
ṅo tube clangorib non
gladus fidens impat so¬
lũm̃o sc̃s antistes. ut euz
ip̃e pͥor indamass om̃s õs
uore cõsona cundez respõ¬
sultassent. cõtinuo tant̾
hostec pauor muadit. at
dissoluta atie fugam ar¬
ripientes ac si singłorum
ceruicib gladĩ ĩmmeret.
tremebũdi adppria refu¬
muidiaz pant. ualenti¬

Expanded text:
mox arma corripientes hostibus obviam pergunt, cum quibus beatissimus Germanus sponte se offerens una pergit ad proelium, cumque ipse dux belli ante consertam aciem constitisset iamque hostes conglobati propius adventarent, non tubae clangoribus, non gladiis fidens imperat solummodo sanctus antistes, ut, cum ipse prior inclamasset, omnes voce consona eundem responsultassent, continuo tantus hostes pavor invadit, ut dissoluta acie fugam arripientes, ac si singulorum cervicibus gladius immineret, tremebundi ad propria refuvidiam parit, Valenti
Abbreviated transcription (Latin):
ga dedere.Sildo et ip̃o
ampiens fuga ascen¬
sa naui cum inaffricaz
rediss post aliqͥt dies
stragulatꝰ interiit. Sa¬
ne rd̃ez marelzer rerum
scdar insolentia tumẽs.
eccam dei temeraẽ ausꝰ
est.atq erea quosdã no
dubitauit ettrehere se
cuta mor poeñ saclegi
regnu temptaẽt madẽ.
morte iustissima poenas
tabat honorii regnu⁊
ip̃e ꝑse eucherio filio af¬
fectans. ingentia rei.p.
intulit mala. Nam cur
sepe delere poss barbaq̃
fouit sepe alacris cũ go¬
this uicit. sepe ꝯlusit.
liamimpetu. Na fuisse
meĩ ppło plusqͣ̃ ducẽta
milia gothorũ femĩt. Hic
supra hanc ĩcredibilẽ mł¬
titudine in domitãq u̾¬
cutem barbar̾ erat ⁊ scita
qui oẽm romani gm̃s sã¬
gumez dus sius ꝓpmare¬

Expanded text:
dedere; Gildo et ipse fugam arripiens ascensa navi, cum in Africam redisset, post aliquot dies strangulatus interiit. sane idem Mascelzer rerum secundarum insolentia tumens ecclesiam dei temerare ausus est atqne ex ea quosdam non dubitavit extrahere; secuta mox poena sacrilegregnum temptaret invadere, morte iustissima poenas tabat Honorii regnum et ipse Eucherio filio affectans ingentia rei publicae intulit mala: nam cum saepe delere posset barbaros, fovit, saepe Alaricum cum Gothis suis vicit, saepe conclusit, liam impetu. nam fuisse in eius populo plus quam ducenta milia Gothorum ferunt. hic supra hanc incredibilem multitudinem indomitamque virtutem barbarus erat et Scytha, qui omnem Romani generis sangu
Abbreviated transcription (Latin):
gum nũo ercitit. Hic ro¬
mam decus impii Euthi¬
chianc heresce illuuie o¬
macłauit. hui tp̾ris tãtã
ꝓpt̾ symachi aclauren¬
c clectioe̾m rome dissẽ¬
sio fea est. Ut fastus sena¬
tor nobli̾ssim. ⁊ ercõ sul.
et alĩ ercõsul ꝓbinꝰ. laure
tuptib fauentes aduer¬
sum faustur cõsule cete¬
rosq qui symaco adhe¬
rebant põcifici bellũ ĩ fer¬
rent. multasq cedes ⁊ ho¬
micidia ĩmedio urbic fa¬
cientes plerosq ersacdo¬
tali nũo.młto etiã cl̾ico¬
ruz ꝑplurec ciuiuz roma¬
noꝵ ertuigue̾nt. ¶ Eo tr¬
pore trãsamond̾ qm frat̾

Expanded text:
gum numero extitit. hic Romani decus imperii Eutychianae haereseos inluvie maculavit. Huius temporibus tanta propter Symmachi ac Laurentii electionem Romae dissensio facta est, ut Festus senatorum nobilissimus et exconsul et alius exconsul Probinus Laurentii partibus faventes adversus Faustum exconsulem ceterosque, qui Symmacho adhaerebant, pontifici bellum inferrent multasque caedes et homicidia in medio urbis facientes plerosque ex sacerdotali numero, multos etiam clericorum, perplures civium Romanorum extinguerent. Eo tempore Transam
Abbreviated transcription (Latin):
locustaꝵ crodt. auferẽtes
erinde gallaz placicham
theodosii pͥncipis filiã so¬
rorem honori.qua sibi
athaulsus apd foꝵ corne¬
lii cõuigio sociauit. que
fuit. Nam ad hoc manti
aium acemmo ĩgenio
sb̾tilib blandim̾etis in¬
feritut ultro aromanis
pacem experet. Qui ad g¬
gallias proficiscẽs. de m̃
apo barcilonez. fraude su¬
oꝵ occisus est. Post quez
Segene regnuz capiens
dum pacem romanis sez¬
uare disponit. etip̃e asins
pemptꝰ est. Demd̾ uallia
regñ.adi uira suscepit ad
hoc clectꝰ agothis ut pacẽ
infungẽt. ad hoc ado ordi¬
natus ut cõfirmaret Inte¬
rea comes stilico muada¬
loꝵ ꝑfioe et dolose gr̃tis
gnͣe editꝰ. cuchenu utdic¬
tuz est filiuz iam puoꝵ rͥa

Expanded text:
locustarum eradunt auferentes locustarum eradunt auferentes exinde Gallam || Placidiam Theodosii principis filiam, sororem Honorii, quam sibi Athaulfus apud Forum Cornelii coniugio sociavit. quae fuit. || nam ad hoc mariti animum acerrimo ingenio subtilibus blandimentis inflexit, ut ultro a Romanis pacem expeteret. || qui ad Gallias proficiscens dein || apud Barcilonem fraude suorum occisus est. post quem Segericus regnum capiens, dum pacem Romanis servare disponit, et ipse a suis peremptus est. deinde Wallia regnandi iura suscepit ad hoc electus a Gothis, ut pacem infringeret, ad hoc a deo ordinatus, ut confirmaret. || Interea comes Stilico Wandalorum perfidae et dolosae gentis genere editus, Eucherium, ut dictum est, filium iam a
Abbreviated transcription (Latin):
uolator securosq ẽẽ de si¬
nerent. Deinde in ꝙͣtum
possint p̃de inhiantes a
sanguine teparẽt. Roma
anno nulło cẽtesimo
seragesimo qito cõditio¬
nis sue diem añ t̾tiam.
sponte gothi urbe disce¬
dunt.facto aliqũataru
ediũ incendio.s ne tãto
quid. qũatu oliz acesa¬
re sc̃m est. Deind̃ ꝑ cãpa¬
niaz. lucania.britiamq
siłi strage bachantes. re¬
regĩn ꝑuenere insciciliã
transfrecare cupientes.
Quo cũ tr̃asmeare ascẽsis
n auib uellent ipessi nau¬
fragiuz plures suorũ a¬
miseruĩt. Alanc̾ int̾ hec
dum qd agẽt delibera¬
ret apud ꝯsentia sb̾ita
morte defunctꝰ est. Sothi
basentũ amnẽ de aluco
suo captiuoꝵ labore de¬
nuantes.alancũ ĩmedio
cqui aluco cũ młtis opib̾
sepeliunt. amnẽq meatui
pprio reddentesne qͥs lo¬
cum scire possit. captiuo
qui int̾fuerãt extingunt.
Regem deinceps atã alsu
alanci affine gothi ꝯsti¬
cuentes. roma redeunt.
si quid residui fuit more

Expanded text:
olatos securosqnerent, deinde in quantum possint praedae inhiantes a sanguine temperarent. || anno millesimo centesimo sexagensimo quarto conditionis suae. || die sane tertia sponte Gothi urbe discedunt facto aliquantarum aedium incendio, sed ne tanto quidem, quantum olim a Caesare factum est. || deinde per Campaniam Lucaniam Britiamque simili strage bacchantes Regium pervenere in Siciliam transfretare cupientes. quo cum transmeare ascensis navibus vellent, perpessi naufragium plures suorum amisere. Alaricus inter haec dum, quid ageret, deliberaret, apud Consentiam subita morte defunctus est. Gothi Basentum amnem de alveo suo captivorum labore derivantes Alaricum in medio eius alveo cum multis opibus sepeliunt amnemque meatui proprio reddentes, ne quis locum scire possit, captivos, qui interfuerant, extingunt. Regem deinceps Athaulfum Alarici adfinem Gothi constituentes Romam redeunt: siquid residui fuit, more
Abbreviated transcription (Latin):
pium. Qui cõpto patrui
sin honorii func. mor ua¬
lentinanuz amite sue pla¬
cidie filium cesarẽ effectũ
cũmatre augusta. adre¬
cipiendu occidẽtis din¬
git regnu. Quo tp̃r ioh̾s
dum affricam qua boĩfa¬
cius obtinebat bello re¬
poscit. ad defensioe̾ sui ĩ¬
firmior fẽs est. Deniq o
uenientes placidia augu¬
sta ⁊ ualentimañ cesar.cũ
mira felicitate cõtinuo o¬
oppͥmũt. regniq gub̾na¬
quorũ tũc milites rauen¬
eo qd illimarie ciues tyrã¬
nice parti fauissent. Casti¬
nãt ecilio.cuĩ ampuisse
meassent. ⁊dipͥa. ualenti¬
man̾igit᷑ cõsensu tocius
italic impator efficit᷑. Dñ¬

Expanded text:
perium, qui conperto patrui sui Honorii funere mox Valentinianum amitae suae Placidiae filium Caesarem effectum cum matre Augusta ad recipiendum Occidentis dirigit regnum. quo tempore Iohannes, dum Africam, quam Bonifatius obtinebat, bello reposcit, ad defensionem sui infirmior factus est. denique venientes Placidia Augusta et Valentinianus Caesar mira eum felicitate continuo opprimunt regnique gubernaquorum tunc milites crudeleo, quod illius maxime cives tyrannicae parti favissent. Castinant exilio, cuius arripuisse meassent ad propria. Valentinianus igitur consensu totius Italiae imperator efficitur
Abbreviated transcription (Latin):
morientis ꝑtib ser ãnis
gratiano uuĩcte regnass.
Itaq iustis necessanisq
cansis. ad bellur cuule per¬
mot̾. Cum eduob Augu¬
stis fr̃ĩb unĩ in t̾fectis ul¬
tione alt̾ius restitutione
ꝓcuraret.sese adũsur mari¬
mu tyiranu sola fro ma¬
ior. Nam longe minor u¬
muersi apparat bellici ꝑcõ¬
ragatĩcomes ei sũma bel¬
li aministrabat. qui cum
largissimis militũ copui
pium ac fluminu adit̾
expeditioẽ incautũ hostẽ
rat claustra deseruit. Ita
theodosi nemine sẽtiẽte
uacuas alpes ĩtrauit. at
q aquileia inpusus ue¬
norũ gentib tributa ac
stipendia solo t̾rore noĩs
crigente sñ cõtrou̾sia
cdausit. cepit occidit. Hãc
marima ꝑditioem beat̾
martin̾. ante p̃dix. Ualẽ¬
timanus recepto italic
potit̾ impio est. Andra¬
gatius comes cognitaɨ
mariminece p̃cipitẽ sese
en aui mundis dedit aci
suffocatꝰ est. Todosius in¬
qruenta uictoria deo ꝓcu

Expanded text:
in Orientis partibus sex annis Gratiano vivente regnasset. itaque iustis necessariisque causis ad bellum civile permotus cum e duobus Augustis fratribus unius interfecti ultionem, alterius restitutionem procuraret, sese adversum Maximum tyrannum sola fide maior nam longe minor universi apparatus bellici conragathius comes eius summam belli administrabat: qui cum largissimis militum copiispium ac fluminum aditusexpeditione incautum hostem rat claustra deseruit. ita Theodosius nemine sentiente, uque Aquileiam improvisus advenorum gentibus tributa ac stipendia solo terrore nominis exigentem sine controversia clausit cepit occidit. || hanc Maximo perditionem beatus Martinus ante praedixit. || Valentinianus recepto Italiae potitus imperio est; Andragathius comes cognita Maximi nece praecipitem sese e navi in undas dedit ac suffocatus est. Theodosius incruentam victoriam d
Abbreviated transcription (Latin):
pictorũq ĩfestatoe nõ fe̾rẽ¬
tes roi mittũt ac sinsbicctoẽ
pmissa ꝯͣ bosteᷤᷤ auxilia flagit¬
eãt. Qb̾ statĩab hõrio missa
militũ legato magna babãor
młticudiẽ stͣuit. Cet̾osq bri¬
tame finib̾ expulit.S mox
ut discesseroam aduectuteꝵ

Expanded text:
Pictorumque infestationem non ferentes Romam mittunt ac sui subiectione promissa contra hostes auxilia flagitant. quibus statim ab Honorio missa militum legio magnam barbarorum multitudinem stravit ceterosque Brittaniae finibus expulit. sed mox ut discessere
Abbreviated transcription (Latin):
dum adgallias ꝑgẽs.
obrecupatioẽ iumẽtoꝵ
apd pulentia aliꝙͣtu¬
lum resediss.stilico co
belli sũma sauli pagaõ
duci ꝯmisit. qui ip̃o sac̃¬
tissimo die pasce gothi
niltale suspicãtib suꝑ
eo irruit. magnaq cõ¬
rum ꝑtem prostrauit.
Nam pͥmu ꝓturbati go¬
chi ac pꝑ religionẽ cẽdẽ

Expanded text:
dum ad Galliam pergens dum ad Galliam pergens ob recuperationem iumentorum apud Pollentiam aliquantulum resedisset, Stilico combelli summam Sauli pagano duci commisit. qui ipso sacratissimo die Paschae || Gothis nil tale suspicantibus super eos inruit magnamque eorum partem prostravit, nam primum perturbati Gothi ac || propter religione
Abbreviated transcription (Latin):
nnt magnoꝵ sacra deoꝵ.
magͥs qͣreł ubiq agit.
et ꝯtinuo de repetendis
sacris celebradisq tc̃c.x̾.
feruent tota uibeblas¬
lues aliqua ꝓbris ĩgra¬
uat᷑. Conducũt᷑ aronis
adũsus radagaisur duo
pagani duces gothoru.
sinit ds̃ rem sue potẽtie.
infideliu ñcute uidere.i
Cont̾rit̾ nãq diumitꝰ ra¬
dagais. maspo fesulam
montis uigo urgẽte un¬
diq timore cocluditur.
Agnimaq quib angusta
didur urdebat italia latẽ¬
dispe munũ ac puũ u̾ticẽ
trudunt᷑. quo cum fame
et siti coficeret. Rer rada¬
gaius solus syez fuge
Sumẽs. captus arõm¬
anis ĩuinda cõnectit᷑.
ac paulisꝙ retentꝰ uita
pͥuat᷑. Tanta uo młtitu¬
do captiuoꝵ gothoruz
fuisse fertur. ut uilissiõ¬
ru pecudu modo sigu¬
lis aurcis passiz gges
hõĩum uenderent᷑. alai̾c¬
italiam ingssus gͥsb̾.
tum ab honorio sedes
quo cũ suo er̾citu cõsi¬
stere possit expeteret.
bonori delibato ꝯscilio
ei gallias cõcessit. Qui

Expanded text:
rint magnorum sacra deorum. magnis querelis ubique agitur et continuo de repetendis sacris celebrandisque tractatur; fervent tota urbe blaslues aliqua probris ingravatur. conducuntur a Romanis adversus Radagaisum duo pagani duces Gothorum sinit deus rem suae potentiae infidelium virtutem videri; conterritus namque divinitus Radagaisus in aspero Faesulani montis iugo urguente undique timore concluditur agminaque, quibus angusta dudum videbatur Italia, latendi spe in unum ac parvum verticem truduntur; quo cum fame et siti conficerentur, rex Radagaisus solus spem fugae sumens captus a Romanis in vincla coicitur ac paulisper retentus vita t. tanta uero multitudo captiuorum Gothorum fuisse fertur, ut uilissimorum pecudum modo singulis aureis passim greges hominum uenderentur. Italiam ingressus cum ab Honorio sedes, quo cum suo exercitu consistere possit, expeteret, Honorius deliberato consilio ei Gallias concessit; qui
Abbreviated transcription (Latin):
Augustmñ. ¶ Int̾ea un al¬
la gothorrex deunditõ
trit placioa apd se hone¬
ste hĩta erĩgete Costan¬
tio frĩ honorio redlidit.
paceq cũ eo datis lctissi¬
mis obsidib̾ pepigit. se
q ꝓromanis adusuc bã¬
baros. qui hispaĩa ĩuafãt
pugͥtuꝵ spopodit. Mittũt
sucuorũq reges pͥncipi
honorio legatioe mhis ũ

Expanded text:
. Interea || Wallia Gothorum rex dei iudicio territus Placidiam apud se honeste habitam exigente Constantio fratri Honorio reddidit pacemque cum eo datis lectissimis obsidibus pepigit seque pro Romanis adversus barbaros, qui Hispanias invaserant, pugnaturum spopondit. mittunt Suevorumque reges principi Honorio
Abbreviated transcription (Latin):
sima ꝓuidẽtia affnca opo¬
suiss. stimulãte ĩuidia uis¬
sus aualente int̾fici apd̃
cartaginez baptiçari mre¬
ac demu głosa morte oc¬
cubuit. porissori ugulum
ultro prebuit. Gens hun¬
gens hunnoꝵ. cliii. in¬
accessis se clusa mõtibus
repentina rabie ꝑdita er¬
arsit ingothos cosq ꝯtur¬
bato abantiqͥs sedib ex¬
pulit. Sothi trasito dan¬
nubio fugiẽtes. aualẽte
sñ ulla federis pactioẽ su¬
scepta sunt. Deinde pꝑ ĩ
tollerabilez auaritia ma¬
runi ducis fame cõpulsi
marma surgẽtes uicto ua¬
lentis erercitu sese ꝑtra¬
chias infud̾e omĩa. cedib̾
incendiisq uastãtes. Db̃
cognitis ualens antio¬
chĩ a egressus cũ. adũsus
gothos er̃citum aptaret.
ser a peccati penitetia sti¬
reuoc.an de eriliis impa¬
uit. Demiq laciimali cũ
gothis bello ꝯmisso. ad
primu gothorũ impetũ.
pturbite rom. anoꝵ eꝗtũ
turme. nudatos pedes de¬
seruere. qui mor eqͥtatu

Expanded text:
sima providentia Africam conposima providentia Africam conposuisset, stimulante invidia iussus a Valente interfici apud Carthaginem baptizari in reac demum gloriosa morte occumbens percussori iugulum ultro praebuit. Ea gens Hunnorum diu inaccessis seclusa montibus repentina rabie percita exarsit in Gothos eosque conturbatos ab antiquis sedibus expulit, Gothi transito Danubio fugientes a Valente sine ulla foederis pactione suscepti sunt. deinde propter intolerabilem avaritiam Maximi ducis fame conpulsi in arma surgentes victo Valentis exercitu sese per Trachias infudere omnia caedibus incendiisque vastantes. quibus cognitis Valens Antiochia egressus cum adversus Gothos exercitum aptaret, sera peccati paenitentia stirevocare de exiliis imperavit. || denique lacrimabili cum Gothis bello commisso || ad primum Gothorum impetum perturbatae Romanorum equitum turmae nudatos pedes deseruere, qui mox equitatu
Abbreviated transcription (Latin):
sua pulcͥtudinez iustine.
sͥ cam sociauit ĩmatͥmoĩo
legesq ꝓpt̾ illam cõcessit.
ut omis qui uoluiss ĩpu¬
ne bina mat̾monia suscipe¬
ret. Nam idro ppłosas fo¬
re gentes quiah apd̃ eas
solempne est. Accepta
timi. añ iustina edidit
erea q̃tuor filios. ualenti¬
manur que sibiut p̃mi¬
sim̃ gratianu sociauit ĩ
regno et grata. iustãq
gallam. Ualens igitur
impietatez qua dudur
meditatꝰ fua̾t opib ex¬
plens lege data ut mo¬
nachi militaret. nołetẽ
ꝑtribunꝙ er milites ius¬
sit fustib int̾fici. Quorũ
ĩnumera młtitudo ꝑ ua¬
stas tunc egypti solitu¬
dines effuia p̃cipucq a¬
pd̃ intriam martyni ꝯse¬
cuta est palmar. ac ꝑsin¬
gulas ubiq pũtias ad¬
uersus catholicas eccłiaᷤ
et recte fidei pplos diu̾sa
sũt illata in comoda.
mu sese ercitatis man¬
roriz getib rege cõsti¬
q uastauit. Contͣ ꝙ̃ theo¬
dosius cheodosii qui pot
timano missus effusas o
git. Qui postꝙͣ expientis¬

Expanded text:
sua pulchritudinem Iustinae sibi eam sociavit in matrimonio legesque propter illam concessit, ut omnis, qui voluisset, inpune bina matrimonia susciperet; nam ideo populosas fore gentes, quia hoc apud eas sollemne est. accepta tinianus Iustina edidit ex ipsa quattuor filios Valentinianum, quem sibi, ut praemisimus, Gratianus sociavit in regno, et Gratam Iustamque et Gallam. || Valens igitur impietatem, quam dudum meditatus fuerat, operibus explens || lege data, ut monachi militarent, nolentes per tribunos et milites fustibus iussit interfici; quorum innumera multitudo per vastas tunc Aegypti solitudines effusa praecipueque apud Nitriam martyricuta est palmam. Ac per singulas ubique provincias adversus catholicas Ecclesias, et rectae fidei populos, diversa sunt illata incommoda. mus sese excitatis Maurorum gentibus regem constique vastavit. contra quem Theodosius Theodosii, qui post tiniano missus effusas Magit; qui postquam experientis