comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Stellionatus accusatio
ad p̃sidis cognitionem spectatistelsa¬
onatum aut̃ obicipossehis quiddo¬
lo quid fecerunt: sciendumẽ. scili
lus criminis defeẽ. illiestellionatũs
obitiemus maximeaũt in his locũ
ht̃ siquis forte remalii obligatam
dissimulata obligatione. ꝑcallditate
luitum dedĩt. Nam h os sp̃es stelliona¬
tum continent. s isiquis merces.
suppo suĩt. uł obligatas aũtit. uł si S¬
cõruꝑit. equestellionatus reusent.
Item siquis inposturã fecĩt. uł collu¬
sionem innecem alt̾̃ius. stellionatus
na aũt stellionitus nulla legitima ẽ.
cum nec legitimũ c̃mensit: Solent
aũt exħ extͣhordinẽ plecti: dũmõñ
debeat opusmetalli ħ pena imple¬
beis egͣdi in his aũt quisunt maliqͦ
honore poĩti: ad tp̃s telegatio: uł ab
ꝯdine motio remittnda est. ¶Qui
merees supp̃ sit. spalit̾ hoccrimine
postulãi põt.¬

Expanded text:
Stellionatus accusatio ad praesidis cognitionem spectat.Stellionatum autem obici posse his, qui dolo quid fecerunt, sciendum est, scillus criminis deficit, illic stellionatus obiciemus. maxime autem in his locum habet: si quis forte rem alii obligatam dissimulata obligatione per calliditatem lutum dederit: nam hae omnes species stellionatum continent. sed et si quis merces supposuerit vel obligatas averterit vel si corruperit, aeque stellionatus reus erit. item si quis imposturam fecerit vel collusionem in necem alterius, stellionatus na autem stellionatus nulla legitima est, cum nec legitimum crimen sit. solent autem ex hoc extra ordinem plecti, dummodo non debeat opus metalli haec poena in plebeis egredi. in his autem, qui sunt in aliquo honore positi, ad tempus relegatio vel ab ordine motio remittenda est. Qui merces suppressit, specialiter hoc crimine postulari pot
Abbreviated transcription (Latin):
iubeĩ excedere quib nulla sp̃ał pem
rescͥptis principalib inpoĩta ẽ idcͥco
eã cognita lib̾meit arbitrium statu¬
endi ei qui cognoscit similimͦ ⁊ saccu¬
laĩ i⁊detractariierunt puniendi.
ltem ⁊ infractͦores: s ⁊diuus marcus
effractoremequitem romanum qui
quennio abstinẽ iussit ꝓuintiasiaaf¬
frica imerat. ⁊urbe. ⁊ italia ¶Oporte¬
bit autem eq ⁊ inefractores.⁊ met̃os.
sup̃ scͥptos. c̃cognitastatui. ꝓut ãmis¬
sum suggĩt dummmõnequis inplet᷑¬
beio oꝑis plublicipenam. ut moneꝗ¬
stiores. religationis excedats¬

Expanded text:
iuberi excedere. quibus nulla specialis poena rescriptis principalibus inposita est: idcirco causa cognita liberum erit arbitrium statuendi ei qui cognoscit.Simili modo et sacculari et der‹ec›tarii erunt puniendi, item effractores. sed enim diuus Marcus effractorem equitem Romanum, quiquennio abstinere iussit prouincia Africa, unde erat, et urbe et Italia. oportebit autem aeque et in effractores et in ceteros supra scriptos causa cognita statu‹i›, prout admissum suggerit, dummodo ne quis in plebeio operis publici poenam uel in honestiore relegationis excedat
Abbreviated transcription (Latin):
genus ẽ s̃eceptatoꝵ. si ne ꝗb
dicanacceptͥa ul surreptoꝵ partẽdimiser̃.¬
u aꝑgnatos latro conẜuatus ẽ. neq ab solim̃¬
dosmeq seuẽ admodum pũiendos sñi
par ẽ eoꝵ delictum ⁊ eoꝵ qui nicħ adse
ꝑtinentes latrones reci pͥiunt. ꝓfurib b
audiendis u̾nt.i. eĩ cognata puniendi.
blici tp̃arii mołnonegͣdiendũ. Idem
⁊mbal neari isfurib s sitelo sefines de¬
fendunt. uł affrãtões ł c̾tihis sumles nec
quã quam ꝑcusserĩt. metalli pena uł

Expanded text:
 receptatorum, sine quibus accepta uel subreptorum parte d‹i›misergnatus latro conseruatus est, neque absoluendos neque seuere admodum puniendos: non enim par est eorum delictum et eorum, qui nihil ad se pertinentes latrones recipiunt. DE FURIBUS Baudiendi et causa cognita puniendi, blici temporari modum non egrediendum. Idem et in balneariis furibus. Sed si se telo fures defendunt vel effractores vel ceteri his similes nec quemquam percusserunt, metalli p
Abbreviated transcription (Latin):
uãicationis em̃ int̾ clatur. publicũ
iuditium ñe. Necint̃ ẽ publico.ã
pͥuatouiditio p̃uaĩcatus dicatur.¬
¶ Si iõ quis accusetur. ꝙ dieat̃ cͥm̃
iudicꝰ publici destitiuisse: uidiciũ
publicum ñ ẽ quia neq lege aqͥłis¬
dehaere cautum ẽ. nec ꝑ senatud¬
consultum auopena. aurilibra¬
rum in desistentemstatuitur.pͦ.¬
accu̾satio inducta est.utidecalũs

Expanded text:
intendatur, publicum iudicium non est: nec interest, publico, an priuato iudicio praeuaricatus dicatur.Si ideo quis accusetur, quod dicatur crimen iudicii publici destituisse, iudicium publicum non est, quia neque lege ade hac re cautum est, neque per sconsultum, quo poena quinque arum in desistentem statuitur, pubaccusatio inducta est. 4 Idem
Abbreviated transcription (Latin):
De abieg̃eis puniendis ita
diuus adrianus c̃ suliuectice
rescͥpsit ¶ Bige i cum durissi¬
me puniuntur: ad gladium dampna¬
ggri sol puniuntur qurissime. ñubiq
s⁊ ubifre qñtius ẽ idgenus maleficiĩ:
alioquͥm ⁊ inopus ⁊ ñumquã tp̃aliũ
subtrahunt.⁊ quodãmꝰ de p̃dantur:
ambigñdistudi quãi artem exer¬
aent. equos degͣgib ut boues dearm̃¬
tis abducentes.¶Cetm̃ siquis bouem
oberrantem. uł equos in solitudinem
relictos abduxĩt. ñẽ ã bigenuss fur
potiu . ¶S : quis porcum. ut cipram. ł¬
uer uiem abiduxᷤt ñtã gͣuit᷑ qũali¬
q̃ maiena. aĩalia ambig̃t plectidebent.¬
¶Quã quam aũt adrianus metalli pe
o adhanc penam ꝑtinẽ sS aut relegã¬
dierunt. aut iernouesidi ordine ¶Sanẽ
quicum gladio ambigunt. nõiniꝙ
bestus sb̃iciuntur. ¶ Qui pecora de
quoꝵ ꝓͥetate fatiehat controuersiam
abegit. ut saturninus quidẽ scͥbit.
ad examinationẽ cuulem re mit tn
color abi geatus quesitus ẽ. S⁊ uere

Expanded text:
De abigeis puniendis ita diuus Hadrianus consilio Baeticae rescripsit: 'abigei cum durissime puniuntur, ad gladium damnari solent. puniuntur autem durissime non ubique, sed ubi frequentius est id genus maleficii: alioquin et in opus et nonnumquam tempor‹ar›ium subtrahunt et quodammodo depraedantur, et abigendi studium quasi artem exercent, equos de gregibus uel boues de armentis abducentes. ceterum si quis bouem aberrantem uel equos in solitudine relictos abduxerit, non est abigeus, sed fur potius. Sed et qui porcam uel capram uel uequi maiora animalia abigunt, plecti debent.Quamquam autem Hadrianus metalli poebent ad hanc poenam pertinere, sed aut relegandi erunt aut mouendi ordine. sane qui cum gladio abigunt, non inique bestiis obiciuntur.Qui pecora, de quorum proprietate faciebat controuersiam, abegit, ut Saturninus quidem scribit, ad examinationem ciuilem remittendcolor abigeatus quaesitus est, sed uere
Abbreviated transcription (Latin):
cͥmine abalio accusatum.⁊ absolũtũ:
cauetur lege uilia iuditioꝵ publi¬
coꝵ. ut non pͥus accusetur: quam
de pͥoris accusatõis p̃uaicatione cõ.¬
stitit.⁊ ꝓnũtiatum fũit Sĩ ergo p̃¬
uãicatioĩs ꝓnuntiatio publici iu

Expanded text:
crimine ab alio accusatum et absolutum, cauetur lege Iulia publicorum, ut non prius accusetur, quam de prioris accusatoris praeuaricatione constiterit et pronuntiatum fuerit. huius ergo praeuaricationis
Abbreviated transcription (Latin):
aut furem. aut abigeum fatͦunt Ꝙ
eg̃ domitum pecus. nonasilua uł ag¬
uł altũm pecus surripiunt: tm̃ abi¬
geisunt ¶ Leceptores abigeoꝵ qua
pena plecti debeant: epładiui adria¬
nis relegarentur. E p̃ uaricatõi
ꝓ uaĩcator quidiũsam par¬
quod nom̃ lab̾o auaĩa c̃tatio¬
ne tͣc tum ait ¶am qui p̃uãicatur
ex utraq parte consistit qumĩmmo

Expanded text:
aut furem aut abigeum faciunt. qegit domitum pecus, non a silua nec guel alterum pecus subripuerint, tamen abigei sunt. Receptores abigeorum qua poena plecti debeant, epistulanis relegarentur. DE PRAEUARICATI varicator, qui diversam parQuod nomen Labeo a varia certatione tractum ait. Nam qui praevaricatur ex utraque parte constitit, quinimo
Abbreviated transcription (Latin):
aũt appellatione continetur. omĩs
matĩa ex qua edifitia constant. ui¬
neeq necessaĩa. Undequidam auĩt
tegulam quoq ⁊ lapidem. ⁊ testam.
cctãq si qua edifitiis sunt utilia.
Tigna it ategendodicta sunt ħ ampli¬
us. ⁊ calcem.⁊ a renam tignorz appel
pellatione omĩa uineis necessaĩa c̃¬
tinentur. Y puta ꝑtice. pęlam̃ta.
¶sadexhibñdum danda est actio.
Nec̃ it parcieio porta. quisciens ali¬
enim rem eclificio inelusit. in iunc¬
xitue. Noni sic eum conueniem̃

Expanded text:
autem appellatione continetur omnis materia, ex qua aedificium constet, uineaeque necessaria. unde quidam aiunt tegulam quoque et lapidem et testam ceteraque, si qua aedificiis sunt utilia tigna enim a tegendo dicta sunt, hoc amplius et calcem et harenam tignorum appelpellatione omnia uineis necessaria continentur, ut puta perticae pedamenta.Sed et ad exhibendum danda est actio: nec enim parci oportet ei, qui sciens alienam rem aedificio inclusit uinxitue: non
Abbreviated transcription (Latin):
oni furtiui nomine edib iuncti
bactum. delib̾aĩ potĩt. anextr¬
secus sit reuindicatio.⁊ ee nondu¬
bito. d iqlus testanto libeẽ ius¬
sus fui̾t ⁊ p̾t mortendin añ adi

Expanded text:
gni furtiui nomine aedibus iuncti actum, deliberari poterit, an extrinsecus sit rei uindicatio. et esse non dubito. SI IS, QUI TESTAMENTO LIBER ESSE IUSSUS ERIT, POST MORTEM DOMINI ANTE ADI
Abbreviated transcription (Latin):
Et eñifiẽi potest utquis ñ rogauit
s hãt p̃caĩo. U̾ puta ẜuus m̃s rogi¬
uat michi ad quisnut p̃cãiũ uł q
alius ꝗ iuri meo subiectus ẽ. Itẽ si
rẽ meã p̃caĩo rogauõ. rogaui quid
ꝑcaĩo. s ñhabeo p̾caĩd̃. idcirco quia

Expanded text:
quis non rogau‹er›it, sed habeat precario. ut puta seruus meus rogauit: mihi adquisiit precarium: uel quis alius, qui iuri meo subiectus est.Item si rem meam precario rogauero, rogaui quidem precario, sed non habeo precario idcirco, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Usulle ñ reuoe. posse int̃dic̃e. qua¬
siabillo peaĩohabeas ñquãi ame.
⁊ si passus ẽ aliquotp̃ra se p̃caĩo
habere. recte int̃dic quãĩ asep̃caĩo
ptor quidolo fecit ut hab̃e desiner.
Illud aũnotatur ꝙ cul pã ñ p̃stat is
qui p̃cãiorogauit. S⁊ dolũ solũ p̃¬
stat quãꝗͣ isꝗ c̃ modatũ suscepit ñ¬
totũhc̃ ex lib̾alitate descendat eiꝰ
ꝗ p̃eaĩo ẽ cessit. ⁊ satissit. sidolus
tñ p̃stetur. Culpãtam̃ dolo ꝓximã
dicto restuideb in pͥstinã causam

Expanded text:
ille non reuocet, posse interdicere quasi ab illo precario habeas, non quasi a me: et si passus est aliquo tempore a se precario habere, recte interdicet, quasi a se precario holuit praetor, qui dolo fecit, ut habere desineret. illud adnotatur, quod culpam non praestat is qui precario rogauit, sed solum dolum praestat, quatotum ex liberalitate descendat eius qui precario concessit et satis sit, si dolus tantum praestetur. culpam tamen dolo proximam dicto restitui debet in pristinam causam
Abbreviated transcription (Latin):
disunt.⁊ qui in eodem munitipiona
intellegere debemius non solum de¬
quib controũsia fuit. ⁊ sñ quesine c̃¬
trousia sint possessa. sic us uapio
t̃minata tnͣsactione conpositalon
tuncuerum est. cum de ipsius iure q̃¬
ritur. aliis aũt non ꝓdest nisinatussa
B. l.i. Sicalũitur. ⁊ moretur.
⁊ frustetur. inde ⁊ calumpniatores ap¬
pellatisunt. qui ꝑ fraudem ⁊ frustitio¬
nem alios uexar᷑ litibus inle ⁊ caiul¬
latio dicta est sp̾leł ianu̾aruas aie ter¬
tio ꝓsalute pͥncipis uota suscipiunt̃.
ut ⁊ lapis. ⁊ lignum ⁊ feriũ.hoc noĩe
continetur dic tumꝙ ab eo quodin
longinquũ mittitur. g̃ca uo ce figu¬
onem inuenire possumus. ⁊ ingͣcono¬
mine. Namꝙ nos telum appellamus.
go quidem id sig̃catur. quod ab arcu
mit titur. s nonminus ome sig̃eat̃
quod mittitur manugcum. ⁊ id qd
abartu mittitur. ap̃gõos quiclem ꝓͥo
nomine tore yma uocatur. ap̃nos
autem con muninoĩe ⁊ telum appel¬
lamus: eos ueteres ꝑduelles appella

Expanded text:
di sunt et qui in eodem municipio naintellegere debemus non solum quibus controuersia fuit, sed etiam quae sine controuersia sint possessa: 230 Idem librterminata, transactione composita, longtunc uerum est, cum de ipsius iure quaeritur: aliis autem non prodest nisi natus. . 'Si caluitur': et moretur et frustretur. inde et calumniatores appellati sunt, quia per fraudem et frustrationem alios uexarent litibus: inde et cauillatio dicta est.Post kalendas Ianuarias die tertio pro salute principis uota suscipiuntur.ut et lapis et lignum et ferrum hoc nomine contineatur: dictumque ab eo, quod in longinquum mittitur, Graeca uoce figuonem inuenire possumus et in Graeco nomine: nam quod nos telum appellamus, go quidem id appellatur, quod ab arcu mittitur: sed ‹non minus› omne significatur, quod mittitur manu: go quidem id appellatur, quod ab arcu ab arcu mittitur, apud Graecos quidem proprio nomine τόξευμα uocatur, apud nos quod mittitur manu: ilamus, eos ueteres 'perduelles' appella
Abbreviated transcription (Latin):
bant. ꝑeam aduet ionem iudicantes
cum quibus bellum ess locuples est.
quisatis idonee ht ꝓmagnitudine
rei quamactor restituendam ẽẽ pet.¬
Uerbum uiuẽ. quidam putantad
cibum ꝑtinere s offilius ad atticum
ait his uerbis ⁊ uestim̃ta et stam̃ta cõ¬
tineri sinehis eñi uiuẽ neminẽ pꝰseͤ.
oius suo corpore bauilat. potariea
que quis iumento secum ducit. Agi
ea queanĩmalia sunt fabrostignaĩ¬
os dicimus noneos dumta rat quiti¬
adicere debrunummalum anbonũ.
tum est mitt᷑at. Cum id quodnos
uenenum appellamus gei. qͥapma¬
Ron clicunt. apud illos quoq. tãme¬
dicam̃ta quamq̃ nocer hoc nomi¬
ne continentur. un adiectionẽ alt̾iꝰ
nom̃i̾nis distinctio fit admon nos
sũmus apudeos poetarum homeru
appellatione omĩs fructus continẽ¬
tur. ut iabole nus ait exemplo gei
ꝓmonis. aput quos om̃s arborum sye¬
cies an poapyappellantur.
ues sine senatorib etestatuẽ testa¬
tione denuntiatum I ignus appel¬

Expanded text:
bant, per eam adiectionem indicantes cum quibus bellum esset. 'Locuples' est, qui satis idonee habet pro magnitudine rei, quam actor resti tuendam esse petit.Uerbum 'uiuere' quidam putant ad cibum pertinere: sed Ofilius ad Atticum ait his uerbis et uestimenta et stramenta contineri, sine his enim uiuere neminem posse.quis suo corpore baiulat: 'portari' ea, quae quis iumento secum ducit: 'agi' ea, quae animalia sunt. 'Fabros tignarios' dicimus non eos dumtaxat, qui ‹t›iadicere debet, utrum malum an bonum:tum esset, mutat. cum id, quod nos uenenum appellamus, Graeci φάρμακον dicunt, apud illos quoque tam medicamenta quam quae nocent, hoc nomine continentur: unde adiectione alterius nomine distinctio fit. admonet nos summus apud eos poetarum Homerusappellatione omnis fructus continetur, ut Iauolenus ait, exemplo Graeci sermonis, apud quos omnes arborum species ἀκρόδρυα appellantur.ues sine senatoribus. 'Detestatum' est testatione denuntiatum. 'Pignus' appel
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ñis quisolum consilum fugendia
cdño suscepit. lic id se factũm iacta¬
uĩt. s qui in ipso facto fuge uicium
m̃te deduxit. Nam: furem. adulte¬
rum. aleatorem. quam quã aliquã
significationẽ examini ꝓ̃põitione
cuiusq s oladicete posse.⁊ is quinũ¬
num quã alienam matrem famili¬
as corrupit. simodoeiꝰ m̃tissit ut oc¬
casione data id conmissurꝰ sit. tm̃ o¬
p̾ortere eadem hec cͥmine̾ assũpto
s qͥcum aliquo actu intelligi constat.

Expanded text:
 is, qui solum consilium fugiendi a domino suscepit, licet id se facturum iactauerit, sed qui ipso facto fugae initium mente deduxerit. nam et furem adulterum aleatorem quamquam aliqua significatione ex animi propositione cuiusque sola quis dicere posset, ut etinumquam alienam matrem familias corruperit, si modo eius mentis sit, ut occasione data id commissurus sit, tamen oportere eadem haec crimina adsumpto itionem solam, sed cum aliquo actu intellegi constat.
Abbreviated transcription (Latin):
exbõa fideoritur. ¶ Hab̃e p̃cãioru¬
detur quipossessionẽ uł corꝑis. ł iuii
adeptus ẽ. ex hac solumo causa ꝙ pͣ
rogau̾is ut ꝑfundũ meũ ire uł agẽ

Expanded text:
ex bona fide oritur. Habere precario uidetur, qui possessionem uel corporis uel iuris adeptus est ex hac solummodo causa, quod rogaueris, ut per fundum meum ire uel age
Abbreviated transcription (Latin):
tendũ conceditur. tandui ꝗ̃¬
diuis qui cõcessit patitur.
Quodgenus libalitatis ex
iure gentiũ descendit. ⁊ distat adõa¬
tione eoꝙ quidonat: sic dat nereci¬
prat. Qͣui p̃caĩo ẽ cedit. sicdat quasi
tunc recepturus cũsibi lib̾uit p̃cãi¬
ũ soluẽ. Et ẽ sim̾ile cõmodato. Nã
⁊ qui cõmodat rẽ suã. sic cõmodatũ
ñfiat rem accip̃ientis. sut ei uti
abillo habes. audolomalo fecisti
ũdesinert᷑ hab̾e. quadere agit᷑ id illi
restituas. HHoc int̃dictũ restitutõiũ
ẽ. ⁊ naturalẽ ht̃ in se equitatem. Nã¬

Expanded text:
tendum conceditur tamdiu, quamdiu is qui concessit patitur. Quod genus liberalitatis ex iure gentium descendit. Et distat a donatione eo, quod qui donat, sic dat, ne recipiat, at qui precario concedit, sic dat quasi tunc recepturus, cum sibi libuerit precarium solvere. Et est simile commodato: nam et qui commodat rem, sic commodat, ut non faciat rem accipientis, sed ut ei uti ab illo habes aut dolo malo fecisti, ut desineres habere, qua de re agitur, id illi restituas". Hoc interdictum restitutorium est. Et naturalem habet in se aequitatem, na
Abbreviated transcription (Latin):
am ex fundo meo infundũtuũ dep̃¬
hendĩs eamq infundo tuo collocaiĩs.
ũt᷑ile ẽ int̾clictũ ꝙ ui aut clam intͣ
annũ. disi annus p̃tierit: nullã rẽma¬
nere acionẽ ⁊ radices que ex fundome
osint: tu̾as fiẽi. quiahis aocessiore̾ sint¬
¶Siquis ui aut clam arĩau̾it. pritoeũ
tenĩ ħ int̃dicto. ꝑ uĩ atq si fossam feciᷤ¬
s. Nonit ex qu̾alitate oꝑis hiuie int̃ dic¬
tolocus est. s exoꝑefactoꝙ quo eret
solo. ¶ diad ianũam meamtabulas
fixeris. ⁊ ego eas pͥus quã tibi denunti
tas michi ut absoluat: c̃dẽ nãdũte
qua sirẽ ñ resti tuas. quantimea inter¬
sit. aut certe excptionẽ michi ꝓfu¬
¶¶ Distertus ꝑ fundũmeũ tułis. cũ id

Expanded text:
am ex fundo meo in fundum tuum deprehenderis eaque in fundo tuo coaluerit, utile est interdictum quod vi aut clam intra annum: sed si annus praeterierit, nullam remanereo sint, tuas fieri, quia his accessiones sint.Si quis ui aut clam arauerit, puto eum teneri hoc interdicto perinde atque si fossam fecisnon enim ex qualitate operis huic interdicto locus est, sed ex opere facto, quod cohaeret solo. Si ad ianuam meam tabulas fixeris et ego eas, priusquam tibi denuntiatas mihi, ut absolvar, condemnandum te, quasi rem non restituas, quanti mea intersit, aut certe exceptionem mihi profuSi stercus per fundum meum tuleris, cum id
Abbreviated transcription (Latin):
diuin sepulchi ũ miserit ⁊̃ si ipũ mo¬
num̃to̾ non tãgẽt. recte cũ eo agiꝙ ĩ
se puchio iaut clam factũ sit. quiase¬
puchri sit. ñ solũis locus quirecipiat
¶ Suis quide nũtiauĩt seopus factuꝵ
cõfestĩ opus fecĩt. clam fecisse ñ intel¬
ligitur. Namsi pꝰtempus. iudebitur

Expanded text:
ulchrum immiserit, etiamsi ipsum monumentum non tangeret, recte cum eo agi, quod in sepulchro vi aut clam factum sit, quia sepulchri sit non solum is locus, qui recipiat Si is, qui denuntiaverit se opus facturum, confestim opus fecerit, clam fecisse non intellegitur: nam si post tempus, videbitur
Abbreviated transcription (Latin):
cum patre ht̃ at si pat̃ familias. cũ
mortis causa donationẽ accẽpiss in
Adoptionem sededit. ⁊ es ip̃a adona¬
tore reppetitur. Nec hiuc similis est
is quirem quam mortis eius a atreꝑat
alii porro dedit. Nam donatorbuie.
plius parte capere p̃o̾tat legatus ẽ
fundus sidecem dediss hr̃di nonto¬
tã summã is dare deb. ut par tem
fudiht. s pa tenilumtaxat pro
rata qua legatum consequitur.

Expanded text:
cum patre habet: at si pater familias, cum cum patre habet: at si pater familias, cum mortis causa donationem accepisset, in adoptionem se dederit, res ipsa a donatore repetitur. nec huic similis est is, qui rem, quam mortis causa acceperat, alii porro dederit: nam donator huic plius parte capere poterat, legatus est fundus, si decem dedisset heredi: non totam summam is dare debet, ut partem fundi haberet, sed partem dumtaxat pro rata, qua legatum consequitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ditione ut si conualiuss alt̾ũt corũ
redlatur sibires. si dicesserit maneat
aprit meuium. ¶ Sidonaturus michi
mortis causa. debitorẽmtuum credi¬
tori meo delegͦaũs. om̃imodo caꝑe
tenus debitor soluendo fiũt mam
⁊ siconualuiss creditor. idemq dõa¬
tor conditione: aut infaet̾um actio¬
ne. debitonobligationem dumtarit
reciꝑ⁊ Ititia cirografa debitorũ
suorum sepͣtii ⁊ meuii donatura iiꝰ.
egenie dedit. ⁊ rogauit eam: ut ea si
decessiss illis daret dicon ualuiss s
redder. Morte secuta meua titiae
filia hr̃es extitit. Ageria autem f ro¬
gataerat cirographa septitio ⁊ me¬
iuio suprascptis dedit. Queritur
simeuiahr̃s sũmam que debebatur
excirographis suprascͥptis petat. uł
Talias obligatum mortis causa accepit.
tantum cepisse intelligendus est qͣn¬
ti is homo uenire poͣtuss. Ademĩ fũ¬
doqui obligatus est obs uaĩpoaĩt uͥ p̃¬
c̃um excutiatur
luiss donator actionem depeculio

Expanded text:
dicione, ut, si conualuerit alteruter eorum, reddatur sibi res, si decesserit, maneat apud M‹ae›uium. Si donaturus mihi mortis causa debitorem tuum creditori meo delegaueris, omnimodo capere tenus debitor soluendo fuerit: nam et si conualuisset creditor idemque donator, condic‹t›ione aut in factum actione debitoris obligationem dumtaxat reciperet. Titia chirographa debitorum suorum Septicii et Maevii donatura illis Ageriae dedit et rogavit eam, ut ea, si decessisset, illis daret, si convaluisset, sibi redderet: morte secuta Maevia Titiae filia heres extitit: Ageria autem, ut rogata erat, chirographa Septicio et Maevio supra scriptis dedit. quaeritur, si Maevia heres summam, quae debebatur ex chirographis supra scriptis, petat vel vel alias obligatum mortis causa acceptantum cepisse intellegendus est, quanti is homo uenire potuisset. idem in fundo qui obligatus est obseruari poterit, ut pretium excutiatur.luisset, donator actionem de peculio
Abbreviated transcription (Latin):
epłam talemmisit. ille illi salutẽ
¶ Ipitio illo quam diuuoluerisĩs¬
taris. suꝑiorib dietis omnib gratu¬
ito. idq te exuollntate mei facere
acepła notumtibi fatio. Quẽro an
heredes eius habitationem ꝓhibe
tatem.

Expanded text:
am talem misit: 'ille illi salutem. hospitio illo quamdiu uolueris utaris superioribus diaetis omnibus gratuito, idque te ex uoluntate mea facere hac epistula notum tibi facio': quaero an heredes eius habitatione eum protatem.
Abbreviated transcription (Latin):
modum enĩsi si soluiss fidem testatõi
suo adimples seuidebatur nulla ei
re petitio concessa fu̾it ita ⁊ sti pula¬
tione p̃oe dente contrafidem testa¬
toris quam agnouit. uenientieimi¬
to occurretur:¬
res: creditõĩ meo delegante me ꝓmi¬
sisti factumuals. Ille n suumtece¬
pit ¶s⁊ sidebitore m ineum tibi do
ansũmoiũs donatioĩs exceptione nec¬
ne tractabitur fim̃s quidem debitõ
exceptione te agente i re pellere nõ
põt. quia ꝑinde sunt quasiexac̃t᷑am
adebitore m̃o sumã tibidonauĩm
tuillam eicredideris s⁊ ego quidem
pecuni e adebitore meo non dũ solu¬
te sĩmͣt. habeo acłũsus debitorem meũ
resscis soririã. irdꝙ supra legis mo¬
dum tibi ꝓmisit. ituit in reli quii tan¬
tũmodo tibimaneat obligatus/ Sin
autem pecunias adebitore meo eregi¬
sti in quod hoc modum legis excedit
contrate conditionem habeo. i p

Expanded text:
m testatori suo adimplesse uidebatur et nulla ei repetitio concessa fuerat, ita et stipulatione procedente contra fidem testatoris, quam adgnouit, uenienti ei merito occurreturres creditori meo delegante me promisisti: factum ualet, ille enim suum recepit.Sed si debitorem meum tibi donan summoueris donationis exceptione necne, tractabitur. et meus quidem debitor exceptione te agentem repellere non potest, quia perinde sum, quasi exactam a debitore meo summam tibi donauerim et tu illam ei credideris. sed ego, si quidem pecuniae a debitore meo nondum solutae sint, habeo aduersus debitorem meum rescissoriam in id, quod supra legis modum tibi promisit ita, ut in reliquum tantummodo tibi maneat obligatus: sin autem pecunias a debitore meo exegisti, in hoc, quod modum legis excedit, habeo contra te condictionem. 22
Abbreviated transcription (Latin):
causadonatus fundus extat. ⁊ in
nieum in p̃nse necessario: atquti
les facte sunt: fundum uendican¬
tes. dolimali exceptione subno
tat: cum testamento relin quendi
c̃uiuelint adeptisint Fiii famili

Expanded text:
 in eum impensae necessariae atque les factae sint, fundum uindicantes doli mali exceptione summounotat: cum testamento relinquendi, cui uelint, adepti sint filii famili
Abbreviated transcription (Latin):
re moriatur filius: patuiuat. q̃sitũ
est quiduiris sit .Re. morte filii con¬
ditionẽ conp̃etere Si modorpsi po¬
tius filio: quam patridonaturus
dederit. Alio quin siquãi miniffio
eius pat usussit ipsius patris mor¬
temspectam dã essȩ sidꝙ iuris fore
factũ eẽt mortis eiuisa. sicon ualuerit
donator etiam tempore lib̾ato ei põt
fãcit mortis causa donare põt ¶N¬
lius familias qui non potest facere
destamentum necuoluntate patris.
decesserunt: neutrius hr̃s repetit

Expanded text:
riatur filius, pater uiuat, quaesitum est, quid iuris sit. respondit morte filii condictionem competere, si modo ips‹i› potius filio quam patri donaturus dederit: alioquin, si quasi ministerio eius pater usus sit, ipsius patris mortem spectandam esse, idque iuris fore factum esset mortis causa, si conualuerit donator, etiam tempore liberato ei potest facit mortis causa donare potest.Filius familias, qui non potest facere testamentum nec uoluntate patris, decesserunt, neutrius heres repetet
Abbreviated transcription (Latin):
tor consiltum creditorum fraudã¬
dorum non habuiss auellires mor¬
tis eausi ab eodonata deb. Nam
uideri ⁊ donationes mortis cã fics¬
te rescindi debere. quialegatir

Expanded text:
tor consilium creditorum frauddorum non habuisset, auelli res mortis causa ab eo donata debet, nam uideri etiam donationes mortis causa factae rescindi debere, quia legator
Abbreviated transcription (Latin):
uer sus heredes meos mandati actiõẽ
Sisciens nonhabe̾bis. ¶ Si quis seruio
pecumam credicdit. dem̃is lib̾ factus.
eam exꝓmiserit: nonerĩt donatios: de¬
biti solutio. Ideminpupillo quisine
tutoĩs auctoritate debuit dicendũ ẽ.¬
si postea tutorem auctore ꝓmit tat᷑.
¶S⁊ hae stipulationes que ob causam
fiuĩt nonhab̃ donationem. Demiꝙ pe¬
gasus putabat. sitibicentum spopon¬
deo hacconditione: suurasses tenom̃
meum laturum. nee ẽẽ donationẽ. ꝗ a
ob iem facta est.⁊res secuta est.
bit᷑a parte hr̃s institͦuaturꝰ libtus fidĩ
ẽuis conĩusit. ut quid daͬr hoc stipulã¬
Ti fidĩ coninissario ꝓmesserit noneĩt
cogendus soluere. nepars ex legibus
uereumdie patronali debitaminuat᷑.¬

Expanded text:
versus heredes meos mandati actionem: versus heredes meos mandati actionem: si sciens, non habebis. Si quis servo pecuniam crediderit, deinde is liber factus eam expromiserit, non erit donatio, sed debiti solutio. idem in pupillo, qui sine tutoris auctoritate debuerit, dicendum esi postea tutore auctore promittat.Sed et hae stipulationes, quae ob causam fiunt, non habent donationem.Denique Pegasus putabat, si tibi centum spopondero hac condicione, si iurasses te nomen meum laturum, non esse donationem, quia ob rem facta est, res secuta est. 20 bita parte heres instituatur et libertus fidei eius commisit, ut quid daret, et hoc stipulanti fideicommissario promiserit, non erit cogendus soluere, ne pars ex legibus uerecundiae patronali debita minuat
Abbreviated transcription (Latin):
ait. Siquis michi rem alienam donaeuito
aetionem contraonatorem conꝑere
Prane dedo̾lo posseme acluersus eułn
habere actionem.
queritur. illud solum spectetur: utrũ
obeousam aliquam iustam rei publice
si ob honoieiss aliquem ꝓmittat: tene¬
atur. Simiͥnusnon. ¶Labeoait ertͣ
causam donationũ ee ilium officioꝵ¬
n meroedes ut puta sitibi affuero. sisa¬
tis ꝓte dedero. siqualib inreopera ⁊
gr̃a mearisus fueris. ¶lonpõt libab¬
tas nolenti acl quͦir. CSiquis dedenͣt
pecuniam mutuamtitio. red dendã
seio cuidonatum uolebat : dem̃ titus
mor tuo donatore seio dedisse ꝓpona¬
turerit consequens dicere pecuniam
seii fieri siue mortuum scuũt. siue igͦ¬
rauĩt is quidabat qui pecuniam fu¬
it dãtis. S si quidem ignorauĩt mor¬
a ᷤ tuum ẽrit lib̾atus. si sic mutuam pecu¬
Iniam accepit soluendam seio. Si aũt
emandauero tibi ut pecuiiam titio
des. cuidonare uolebam.⁊tuignorans
memortuum hoc feceris habebis ad¬

Expanded text:
ait, si quis mihi rem alienam donauerit actionem contra donatorem competere: plane de dolo posse me aduersus eum habere actionem, quaeritur, illud solum spectetur, utrum ob causam aliquam iustam re‹i› publicae si ob honorem aliquem promittat, teneatur, si minus, non.Labeo scribit extra causam donationum esse talium officiorum mercedes ut puta: si tibi adfuero, si satis pro te dedero, si qualibet in re opera uel gratia mea usus fueris.Non potest liberalitas nolenti adquiri.Si quis dederit pecuniam mutuam Titio reddendam Seio, cui donatum uolebat, deinde Titius mortuo donatore Seio dedisse proponatur, erit consequens dicere pecuniam Seii fieri, siue mortuu‹m› sciuit siue ignorauit is qui dabat, quia pecunia fuit dantis: sed si quidem ignoravit mortuum, erit liberatus, si sic mutuam pecuniam accepit solvendam Seio. si autem mandavero tibi, ut pecuniam Titio des, cui donare volebam, et tu ignorans me mortuum hoc feceris, habebis ad
Abbreviated transcription (Latin):
non posse mortis cã clonare haee omĩa
locumhabebunt in pãgͣim ¶ cet̃m qui
habent castrem se pecuilium. uel quaĩ
castrem se in ea conditione sunt: ut dõa
re mortiscã ⁊ non mortis cã possint scute¬
tis cã p̃stant. ea nõneonantur. res enĩ
habitare gratis donatio uideturi idu
ipsum capere uideat᷑ur quihabitat. ꝗͣ
mereedem ꝓhabitatione non soluit.
I oͣst enim ⁊ citracor p̾oris dationem
ualere doñatio. ueluti sidonationiscã¬
cum de bitore meo paciscar. ne antecer¬
tum tempus ab eo petam ¶ Exre bris¬
donatis fructus receptus inratione¬
donationis: noncom putatur. Iuiono

Expanded text:
non poss‹e› mortis causa donare.Haec omnia locum habebunt in paganis: ceterum qui habent castrense peculium uel quasi castre‹n›se, in ea condicione sunt, ut donare et mortis causa et non mortis causa possint, cum tetis causa praestant, ea non donantur: res enim habitare gratis donatio uidetur: id enim ipsum capere uidetur qui habitat, quod mercedem pro habitatione non soluit. potest enim et citra corporis donationem ualere donatio, ueluti si donationiscum debitore meo paciscar, ne ante certum tempus ab eo petam.Ex rdonatis fructus perceptus in rationdonationis non co
Abbreviated transcription (Latin):
omne quic quid habes tam in nomini¬
bus. quam inrebus mouentibus. siue
innumerato me tibi concedere. hac
epła manumea scͥpta notum tibi fati¬
o Eundem libertum testam̃to facto
exbesse seͥpsit heredem. sem pronium
extriente. noc peculiumsti cho ligaũ.¬

Expanded text:
omne, quidquid habes tam in nominibus quam in rebus mouentibus siue in numerato, me tibi concedere hac epistula manu mea scripta notum tibi facio'. eundem libertum testamento ex besse scripsit heredem, Sempronium ex triente: nec peculium Sticho legau
Abbreviated transcription (Latin):
filii nomine donationis animo pctu
bigi non põt. ¶ Siquis aliquem ala¬
trum̃culis uł hostibus eripuit. ⁊ aliꝗd
ꝓed ab i po accipiat. hecdonatio in re¬
uõcabi lis est meroes eñilaboris exi¬
mi ĩ appellandaest .ꝙ. contem platiõe
salutis certomõ extimã non placuit.
numiserat epłam misit inhee uerba.
titius sticho liberto suo salutem. Cũte
manu miserim peculuon quoꝙtuũ¬

Expanded text:
filii no‹m›ine donationis animo pecunbigi non potest.Si quis aliquem a latrunculis uel hostibus eripuit et aliquid pro eo ab ipso accipiat, haec donatio inreuocabilis est: non merces eximii laboris appellanda est, quod contemplatione salutis certo modo aestimari non placuit.numiserat, epistulam misit in haec verba: "Titius Sticho liberto suo salutem. cum te manumiserim, peculium quoqu
Abbreviated transcription (Latin):
nem iulicati non frustra de siderat
inquantum facere põt conueinri.
¶Cilege donationis pecuniatitionu¬
merata. ut statim clonatori mutuod¬
tur. non inpeditur dñii trans latio.
ac p̃t̃eus demnũmis donatorieredi¬
tis nouu dominium in hisqueritur¬
¶ Mutus ⁊ surdus donare non ꝓħibe¬
tur¶Sicũ primus tibi donare uelln
donandi scdo uoluntatem haberes¬
¶ Primus sodo exuoluntate tuastipu
ianti ꝓmiserit ꝑficitꝰ donitio qa
n ichl primus sedo a quo conuenit do¬
nauit: quidem in solidum. non idq
facere põt condẽpnatur. Adq custo¬
ditur.⁊ side legante coquidonatiõem

Expanded text:
ne iudicati non frustra desiderat in quantum facere potest conueniri. Ea lege donationis causa pecunia Titio numerata, ut statim donatori mutuo detur, non impeditur dominii translatio: ac propterea isdem nummis donatori creditis nouum domi nium in his quaeritur. Mutus et surdus donare non prohibentur. Si, cum Primus tibi donare uellet et tu donandi Secundo uoluntatem haberes, Primus Secundo ex uolulanti promiserit, perficitur donatio et, quia nihil Primus Secundo, a quo conuenitur, donauit, et quidem in solidum, non in id quod facere potest condemnatur. idque custoditur et si delegante
Abbreviated transcription (Latin):
¶Pat qui fili e quam habuit ĩsua
potestate mantipia donauit.⁊ pe¬
culium emancipate. nonademit
ex post factodonationẽ uideatur
per fecisse. ¶Eius mõi legi depõi¬
tamilledearea.ut eaipse solus qui
deposuit tolleret. aut post mortẽ
dñi eluissꝑatus non uideri & lebra¬
tam donationem sx ¶Perfectedo¬
nationes esse nonpossunt: posteri¬
men ꝑduellionis gontractum cũ
heredem quoꝙ ten̾eat si nondum
postulatus deuita decesserit.

Expanded text:
Pater, qui filiae, quam habuit in Pater, qui filiae, quam habuit in potestate, mancipia donavit et peculium emancipatae non ademit, ex post facto donationem videbatur perfecisse. Eiusmodi lege deposita in aede arca, ut eam ipse solus qui deposuit tolleret aut post mortem domini Aelius speratus, non videri celebratam donationem respondi. Ratae donationes esse non possunt post crimen perduellionis contractum, cum heredem quoque teneat, etsi nondum postulatus vita decesserit.
Abbreviated transcription (Latin):
cognate uiuentis nullam fuisse
constabat uẽrum ei quidonaũ.
ac postea iii re p̃toĩo suecessit.
qm̃ aduersus bonos mores. ⁊ uis
gentium festinass actiones he¬
reditãias intotum de negandas
posse reuocariconuenit Nec si
matͥmonium int̃ eosdem poste¬
a fũit contractum adirritumre¬
scidere: quod ante iuire ualuiti an
autem maritalis honoret affecti¬
o pridem precesserit᷑ ꝑsonis con¬
parãtis uite conuictione consi¬
derata per pndendum eẽ re spõ¬
dit. Neq enim tabulas facere¬
matrimonium. ¶S p̃es ertra
dotem amatre filiae nomi ne q̃
ditas uideri. Rlnec matrem of¬
fen̾sam petitionem habe. uł eas
recte uendicare. quodiur caiuis¬
traditas. cum ea significatione ñ¬
nłodus donationis declaratur.
nec abusu ꝓͥ etas sẽparetur. s pe¬
culium adote puelle distinguet᷑.
Iudioemtñ extimaturum simat̃
iũẽ contrafiliam offen̾sa easres
reuocare uelit. ⁊ uere cum die ma¬
terne congruam boniꝰuiri arbi¬
trb oonꝑetentem ferre sentntiam

Expanded text:
cognatae uiuentis nullam fuisse constabat: uerum ei, qui donauit ac postea iure praetorio successit, quoniam aduersus bonos mores et ius gentium festinasset, actiones hereditarias in totum denegandas posse reuocari conuenit nec, si matrimonium inter eosdem postea fuerit contractum, ad irritum reccidere quod ante iure ualuit. an autem maritalis honor et affecto pridem praecesserit, personparatis, uitae coniun‹c›tione consderata perpendendum esse respondi: neque enim tabulas facerematrimonium. Species extra dotem a matre filiae nomine uiroditas uideri respondi nec matrem offensam repetitionem habere uel eas recte uindicare, quod uir cauistraditas, cum ea significatione non modus donationis declaretur nec ab usu proprietas separetur, sed peculium a dote puellae distingueretur. iudicem tamen aestimaturum, si mater iure contra filiam offensa eas revocare velit, et verecundiae maternae congruam bonique viri arbitrio competentem ferre sententiam.
Abbreviated transcription (Latin):
tionis pecuniae usuras nondebe.
sum me equi̾tatis ẽ mauime. cũ
in bonefidei contractib donatio¬
⁊ remittere ⁊ minuere ꝓacto posse:
nec in eadonatͣione ex sũna quanti¬
tatis aliquiduitiieurr̾e ¶ode¬
stinus .R. mente captum donare ñ
poͣsse.
abolenus. l.xiiii. excã. F idesuis¬
s orieius quidonationis eã pecciũ¬
am supramodum legis ꝓmisit ex¬
ceptio darideb etiam in uitoreo. ne
remut titio meo nomine donares:¬

Expanded text:
is pecuniae usuras non debere, summae aequitatis est, maxime cum in bonae fidei contractibus donatioet remittere et minuere pacto posse nec in ea donatione ex summa quantitatis aliquid uitii incurrere.Modestinus respondit mente captum donare non posse. 24 Iauolenus lsori eius, qui donationis causa pecuniam supra modum legis promisit, exceptio dari debet etiam inuito reo, ne,rem, ut Titio meo nomine donares
Abbreviated transcription (Latin):
nec actiones p̃stariiussit quesitum ẽ
ugrumin assemsticho actiodetur.s
corumdem nominũ que in peculio a¬
portionibus conpetere. ¶Lutius.
titius fundum meui e donauit.⁊ an
traditionem eumdem fundum post
dies paueos seio pignori obligauit.
⁊ intradies Xx. meuiam inua cuã
possessionẽ eius dem fundi induxit:
queroandonatio ꝑfecta sit R sodm¬
ea que ꝓponentur perfectam/ Uer
creditorem firmam pignoris obliga
tuam dedit. nusuras semper ^ oepit. ⁊
instrum̃ta debitorum Alebeonẽ
ni obligatus est. ꝑfectam donationẽ
Mortiscãdonatio est¬

Expanded text:
nec actiones praestari iussit. quaesitum est, utrum in assem Sticho actio detur eorundem nominum, quae in peculio haportionibus com‹p›etere.Lucius Titius fundum Maeuiae donauit et ante traditionem eundem fundum post dies paucos Seio pignori obligauit et intra dies triginta Maeuiam in uacuam possessionem eiusdem fundi induxit: quaero, an donatio perfecta sit. resea quae proponerentur perfectam: verum creditorem firmam pignoris obligatcuniam dedit, et usuras semper cepit et instrumenta debitorum a Labeone rni obligatus est, perfectam donationem MORTIS CAVSA DONATIO
Abbreviated transcription (Latin):
is filia satis facere deb uel sihde mi¬
nime satis fatiat.⁊ creditores contͣ
patrem ueniant. ogendam eamꝑ
actionem p̃scͥptis uerbis patremad¬
uersus eõs defendere.
terrogatus: nichil sibi debere tuto¬
ris heredes. Re eum actionem iure
con fessus est. suam con fessionẽ
infirmare non posse. CHonationẽ
quidem partis bonorum ꝓaime

Expanded text:
is filia satisfacere debet, uel, si hoc miis filia satisfacere debet, uel, si hoc minime faciat et creditores contra patrem ueniant, cogendam eam per actionem praescriptis uerbis patrem aduersus eos defendere.terrogatus nihil sibi debere tutoris heredes respondit. eum actionem iure confessus est, suam confessionem infirmare non posse.Donationem quidem partis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tuonomine eieam dedis: anfactam
mine eidederis.quantum adiuris
subtilitatem accipientis facta ñ ẽ
tufurti obligaris. S benignus est.
siagam contraeum quiremacce pit.
exceptione dolimali mesum mouẽi
alique in debitorem. ut puta quod
clonare libero homini uolumus
uoet referamus inrationes nras de¬
ĩuuenis. ad nicostratum p̃torem ita
isti ⁊ me eloquentia ⁊ diligentiatui
meliorem reddisti donoł ⁊ ꝑmitto
habitare in illo cenaculo. eoqi de sũe¬
to regulo controuersiam habitati¬
onis patiebatur nicostratus. ⁊ cum
de eare mecum contuliss diciposse.
R nonmeram donationem ẽẽ.Uẽ
rum etiam officium magistri qua¬
dam mercede temimeratũ regulũ
Idõnonuideridonationem seqñ¬
tis temporis irritam eẽ.quod siex¬
pulsus nicostratus ueniat ad iudi¬
oem adexem plum int̃ dicti quod
fructuario ꝓponitur. deffendẽdu̾e¬
rit. quaĩ loeo possessoris constitu¬
t d. quiusum eenaculi accepit.
donauit. creditoribus hereditari¬

Expanded text:
 tuo nomine eam ei dederis, an factam mine ei dederis, quantum ad iuris suptilitatem accipientis facta non est et tu furti oblig‹a›ris: sed benignius est, si agam contra eum qui rem accepit, exceptione doli mali me summouerialiquem debitorem: ut puta quod donare libero homini uolumus licet referamus in rationes nostras deiuuenis ad Nicostratum rhetorem ita fuisti et me eloquentia et diligentia tua meliorem reddidisti, dono et permitto tibi habitare in illo cenaculo eoque uti'. defuncto Regulo controuersiam habitationis patiebatur Nicostratus et cum de ea re mecum contulisset, dixi posse defendi non meram donationem esse, uerum officium magistri quadam mercede remuneratum Regulum ideoque non uideri donationem sequentis temporis irritam esse. quod si expulsus Nicostratus ueniat ad iudicem, ad exemplum interdicti, quod fructuario proponitur, defendendus erit quasi loco possessoris constitutus qui usum cenaculi accepit. donauit: creditoribus hereditari
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ legata accipere possunt.
dõnatumest pͥosse substitui. constat
in hunc modũm. ut ꝑmitͣ alicuisi
ap se capere noñ possit. uel sub ali̾a cõ
tris nomine ꝑcalũpniam: ut in possẽ¬
sionẽ mit ti desider. pecuiam acce¬
pͤit. forte dum substituto patipcina¬
tur. ut institutum aliquaration̾e ex¬
eluclat mortis cã eam caꝑe: iulianus

Expanded text:
 legata accipere possunt. donatum est, posse substitui constat in hunc modum, ut promittat alicui, si ipse capere non possit, uel sub alia conditris nomine per calumniam ut in possessionem mitti desideret, pecuniam accepit, forte dum substituto patrocinatur, ut institutum aliqua ratione excludat, mortis causa eam capere Iulianus
Abbreviated transcription (Latin):
as milites libam facultatem credi
põt᷑. ea etiam remissa. que in dõa¬
diones mortus eausa fieridebent.¬
Paulus notat hoc ⁊ constitutun
est. ⁊ ad exemplum legatorum
mortis causa donationes reu̾oca¬

Expanded text:
as milites liberam facultatem, credi potest ea etiam remissa, quae donationes mortis causa fieri prohibent.Paulus notat: hoc et constitutum est et ad exemplum legatorum mortis causa donationes reuoca
Abbreviated transcription (Latin):
hocanimo reni traclidit. ut madqui¬
gtrat. ille quãĩ sibi ad quisiturus accepe¬
rit. nichil agit in sua ꝑsonas michuad ͤ¬
dum donatsonis cã ex colit: nullanis
re tentionem p̃p mpñsas faci quia
dnł ies abeo inuectas continuo effic̃.
pitalȩ crimen donatiõe facte ualene fe
herecsesmei me uestem uniuer sam.
ac res cetãs quas cumq in die mortis
mee mecum habui. illi. ⁊ illi. lib ti̾me¬
is uiuũ donasse: dominium acllibers¬
bouationis cã deductumsit: ⁊ stipulati¬
odonationis cã acceptolata ¶ i cenel̾
est: locum libationem habere.  mor¬
l̃i tibi tra didero adhoc ut eum post
qum qñni um mitͥtas. non posse añt
quinquenuim agedonatio aliqua
inee uidetur. Alit̃ atq inquit. si obl
tibitradidissem ut continuo manu¬
mittas. hic enim necdonationilocũ
c̃ẽ. Et icdõ ee obligationem. d⁊ ⁊ suprꝰ¬
põpait. Pot enim quinquennu
nonadhocee poitum᷑ aliquid dõnet᷑.
donationibus u̾sari põpait. Et
magis putat. ut si ita done tur. upost

Expanded text:
hoc animo rem tradiderit, ut mihi adquirat, ille quasi sibi adquisiturus acceperit, nihil agit in sua persona, sed dum donationis causa excolit, nullam retentionem propter impensas faciet, quia domini res ab eo iniectas continuo efficit.pitale crimen do nationes factae non ualent eheredes mei me uestem uniuersam ac res ceteras, quascumque in diem mortis meae mecum habui, illi et illi libertis meis uiuum donasse' dominium ad libernouationis causa deductum sit et stipulatio donationis causa accepto lata, dicendum est locum libuum tibi tradidero ad hoc, ut eum post quinquennium manumittas, non posse ante quinquennium agi, quia donatio aliqua inesse uidetur: aliter atque, inquit, si ob hoc tibi tradidissem, ut continuo manumittas: hic enim nec donationi locum esse et ideo esse obligationem. sed et suppotest enim quinquennium non ad hoc esse positum, ut aliquid donetur. donationibus versari Pomponius ait et magis putat ut, si ita donetur, ut post
Abbreviated transcription (Latin):
donẽ. fructus ꝑceptiuen i ͣ incompu¬
tatĩonem donationis. ¶ Quod filius¬
f patris iussu aut uolundate donabnͣt¬
luntate remmeam tundmine tuo titio¬
dones ¶ Donari non põt nisi quod frate

Expanded text:
donem, fructus percepti uenient intationem donationis.Quod filius patris iussu aut uoluntate donauittate rem meam tu nomine tuo Titiodones.Donari non
Abbreviated transcription (Latin):
debͥuit. quantũ promisit uale doãti¬
ointelligitur. ꝑĩn acsiquemlibr ali¬
um debitoiem pat̃ iussiss pecuniam
ꝓmit tere. Cum uõ egotitio pecu¬
niam donaturus: te qui michi tan
fecta est¶ iliudiurerit. si pecuniam
quam me tibi debere existinabam
iussutuo spopondessinci cuidonaẽ

Expanded text:
debuit, quantum promisit, valere donatio intellegitur, perinde ac si quemlibet alium debitorem pater iussisset pecuniam promittere. Cum vero ego Titio pecuniam donaturus te, qui mihi tanturfecta est. Aliud iuris erit, si pecuniam, quam me tibi debere existimabam, iussu tuo spoponderim ei cui
Abbreviated transcription (Latin):
de ussorem dediss: Piuo pat doã¬
turus titio pecuniam. iussĩt̃ filiũ
suum ẽam ꝓmit tere. poterit dici
int̃ ẽẽ debitor filius patrisuo fuĩt
nec ne. Nam sitantundẽ filius pat̾¬

Expanded text:
deiussorem dedisset.Si uero pater donaturus Titio pecuniam iusserit filium suum eam promittere, poterit dici interesse, debitor filius patri suo fuerit nec ne: nam si tantumdem filius pat
Abbreviated transcription (Latin):
quam me tibi debere eristimabam.
ꝓmisero petñtr̃dolima exceptione sũ¬
mo uebo ⁊̃ am plius incerti agendo
cunstipulatore consequar. ut michi
acc ptam fatiatstipulationem ¶Si
pecuniam michititius dedit. absq
ullastipulatione eatn condit̾ione
ut tunc demũ meafier cum seiis cõ¬
sul factus eẽtssiue furente eo siue
mortuoseius consulatum adeptus
fiũt meafi. S siquis donaturus
michi pecuniam decłit alaeui ũ ad
me ꝑferr. ⁊ añ mortilus erie quad
me perferat non fieri pecuniam do¬
minii mei constat᷑. ¶Titio .x. donaui
ea conditione ut indestichum sibi e¬
mer. quero: cum homo ante quam
emeretur mortuussit. analiqua ac¬
dedi: utstichum e merz alit̃ nonda¬
turus. mortuosticho conditidnere¬
petam. Siuõ alias quoq donaturus

Expanded text:
quam me tibi debere existimabam, promisero, petentem doli mali exceptione summouebo et amplius incerti agendo cum stipulatore consequar, ut mihi acceptum faciat stipulationem.Si pecuniam mihi Titius dederit absque ull‹a› stipulatione, ea tamen condicione, ut tunc demum mea fieret, cum Seius consul factus esset: siue furente eo siue mortuo Seiusit, mea fiet. Sed si quis donaturus mihi pecuniam dederit alicui, ut ad me perferret, et ante mortuus erit quam ad me perferat, non fieri pecuniam dominii mei constat. Titio decem donaui ea condicione, ut inde Stichum sibi emeret: quaero, cum homo antequam emeretur mortuus sit, an aliqua acdedi, ut Stichum emeret, aliter non daturus, mortuo Sticho condic‹t›ione repetam: si uero alias quoque donaturus
Abbreviated transcription (Latin):
res sunt. dat aliquis eamente ut sta¬
tim uelit accipientis fieri. Necullo
facit. quam utͥ libalitatem. ⁊ mumni¬
ficentiam exceat h aec ꝑae donatioa¬
pellatur. ¶dat aliquis ut tunc demũ¬
accipientis fiat cum aliquid secuł¬
tum fuĩt. haec non pro priae donati¬
o appellabitur. s cotumhoe donatio¬
ĩe sub conditione est ¶tem cum ipse
eamente dat ut statim quidem fati¬
at accipientis. sitñ aliquid factũ
fu̾it. aut nonͣ fũit. uelit asereũti ñ
propriedonatiodicitur. S⁊ tꝰotub.
donatio est. que sconditione soluit.¬
qualis ẽ moͬrtis cãdonatio. Igitur¬
cum dicimus int̾ sponsum ⁊ sponsã

Expanded text:
res sunt. dat aliquis ea mente, ut statim uelit accipientis fieri nec ullo facit, quam ut liberalitatem et muficentiam exerceat: haec proprie donatiopellatur. dat aliquis, ut tunc demaccipientis fiat, cum aliquid sectum fuerit: non proprie donato appellabitur, sed totum hoc donatisub condicione est. item cum quis ea mente dat, ut statim quidem faccipientis, si tamen aliquid factum fuerit aut non fuerit, velit ad se reverti, non proprie donatio dicitur, sed totum donatio est, quae sub condicione solvatqualis est mortis causa donatio. Igitucum dicimus inter sponsum et sponsam