comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ta. cũ scripsit. ꝑpetuo
exilio. tradi oportet. magis¬
tratus autẽ qui eadẽ stru¬
m̃ta admiser̃. & ad officia¬
les qui operã deder̃. & mo
num̃tis intiment᷑ donatio¬
nes: uł cetere alienationes
actis ur̃ uenientib confir¬
ment᷑. non solũ magistratus.
sed etiã dignitate & faculta¬
tib suis cedant. Remittit
quosdã contractos quos in se¬
quentib exponit capitulis
ꝑ quos ȩecłarũ immobiles
res alienari possunt cheno¬
dochiũ. id .ẽ. locus uenerabi¬
lis inquo egroti peregrini
id .ẽ. locus uenerabilis. in quo

Expanded text:
menta conscripsit, perpetuo menta conscripsit, perpetuo exilio tradi oportet. Magistratus autem, qui eadem strumenta admiserunt, et officiales qui operam dederunt ut et monumentis intimentur donationes, vel ceterae alienationes actis intervenientibus confirmentur, non solum magistratu, sed etiam dignitate et facultatibus suis cedant. Remittit quosdam contractus, quos in sequentibus exponit capitulis, per quos et ecclesiarum immobiles res alienari possunt. Exendochium, id est locus venerabilis in quo peregrini id est locus venerabilis in quo
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ immobilẽ. siue domũ siue
agrũ. siue ortũ. siue rusticũ
mancipiũ. uł panes euules.
neq creditorib specialis. hy¬
pothete titulo obligare: Ali¬
enationis autẽ uerbũ contine¬
at. uenditionẽ. donationẽ ꝑ¬
mutationẽ & emphiteus¬
eos ꝑpetuũ contractũ. sed
om̃s om̃i no sacerdotes. huiꝰ¬
modi alienatione. abstine¬
ant poenas. timentes. quas
leonianas. constitutio mi
nat᷑. id .ẽ. ut his quidẽ qui
cõparauerit rem loco uenera¬
bili reddat. euiꝰ & ante fue¬
rat. Scilicet cũ fructib aliis¬
que emulum̃tis que in medio
tẽpore facta sunt. Hyconomũ
qđ ex huiꝰ modi ꝓhibata alie¬
natione senserit. uł eccła dap̃¬
no effecerit. ita ut in posterũ
hyconomꝰ. nonsit. Non solũ
autẽ ipse sed etiã successores
eiꝰ. teneant᷑. siue ipse archico¬
nom. alienauerit. siue respi¬
ciens alienantẽ ep̃m non ꝓ¬
hibuerit. multomagis si con¬
senserit. Tabellionẽ autẽ
quitalia inter dicta stru¬

Expanded text:
e, sive domum, sive agrum, sive hortum, sive rusticum mancipium, vel panes civiles, neque creditoribus specialis hypothecae titulo obligare. Alienationis autem verbum contineat conditionem, donationem, permutationem, et emphiteuseos perpetuum contractum. Sed omnes omnino sacerdotes ab hujusmodi alienatione abstineant, poenas timentes quas Leoniana constnatur, id est, ut is quidem qui comparaverit, rem loco venerabili reddat cuius et antea fuerat, scilicet cum fructibus aliisque emolumentis, quae in medio tempore facta sunt; hyconomum quod ex se huiusmodi prohibita alienatione senserit, vel ecclesiam damno effecerit, ita ut in posterum hyconomus non sit. Non solum autem ipse, sed etiam successores eius teneantur, sive ipse archyconomus alienaverit, sive respiciens alienantem episcopum non prohibuerit; multo magis si consenserit. Tabellionem autem, qui talia interdicta stru
Abbreviated transcription (Latin):
E pbris qui accipie̾di
coismat graciam
ad cuntates In cena dm̃
uemire soliti erãt sancitũ
est ut de his qui loge poson
funt de octo uel decẽ unus¬

Expanded text:
eris qui accipiendi chrismatis gratia ad civitates in Coena Domini venire soliti sunt, sancitum est ut de his qui longe positi sunt de octo vel decem
Abbreviated transcription (Latin):
anathematis entur
dicat᷑ se sociant Ea 3¬
⁊ huo uero qui sacris
uirgmibz se somant
pla in decreto pape gelasii
oapło xp̃ continetur
uirgmibz sarois temere
se quosd socare irgno¬
minꝰ et post duatit
doo proposituus iucesta
sedera sacroilega q misc̾e
ques protuyꝰ equum est
a saria iõmunone Detrudꝰ
Et insi publuã porobatam¬
qz enerĩt peiitenciam
om̃ne non Re cipi aui
hus certe uiatiemin de
secule transeuntibus
si tamen peiituerĩt nõ
negetur Si uero de
iopulacrone sacrarum
uirgnũ lamn senere
sermtur quãto seuerins
seriendi suna qui eas
Rapiũt Idco sicui premĩs sũ
est necesse est ut ab
om̃ibz In xpistiaua
Religione iõsistentibus
Rigore auctoritato diuine
uel humane hoc malłũ
ladicitꝰ amputetur.
de puellis quo tp̃e uelẽt.¬
E uero puelle Indiserete
uelentur placut eciam
nobis de sacris cauombis
qualiter obsernandum set
hic iuferre de tempore
uelendarũ puellarum In
apaffrucano cõ sillio capło¬
.xui. continet. ut no ante

Expanded text:
anathematizentur. dicatis se sociant. De his vero qui sacris virginibus se sociant, ita in decretis papae Gelasii capitulo 20 continetur: Virginibus sacris temere se quosdam sociare cognovimus et post dicatum Deo propositum incesta federa sacrilegaque miscere; quos protinus aequum est a sacra communione detrudi, et nisi publicam probatamque egerint poenitentiam, omnino non recipi. Aut his certe viaticum de seculo transeuntibus, si tamen poenituerint, non negetur. Si vero de copulatione sacrarum virginum tam severe feriuntur, quanto severius feriendi sunt qui eas rapiunt? Ideo, sicut praemissum est, necesse est, ut ab omnibus in christiana religione consistentibus rigore auctoritatis divinae vel humanae hoc malum radicitus amputetur. 227. De puellis, quo tempore velente vero puellae indiscrete velentur, placuit nobis etiam de sacris canonibus qualiter observandum sit hic inserere. De tempore velandarum puellarum in Africano concilio capitulo 16 continetur, ut non ante
Abbreviated transcription (Latin):
sout rel acciprende
Catutum est ut nullus
qui libet ecclo srasticuo ab his
perosõnis Ieo deiceps ompere
presumat quarum liberi
ac propinqui In hac con¬
Iulia oblatiõe possim lex
propriarũ erhereditari Quod
si aliguis Demeeps hoc sace̾
tempotancrit a iynodul uel
smpernahi sententia modis
anctoritate uel consensu
epesioporũ põri in quibuslib
eulesus nec cõstilnatur nec
copellant᷑ Et si layui cłicos
probabelis uite et doctoit epi¬
scopis cõsecrandos siusq in
ecelesuo cõitituendos obtultoit
milla qualibet ocrasiont
cos Reciartiro De mansis
curusq ecclesie
ancitum est ut unicuiq
Iece lesie unus mansus

Expanded text:
accipiendae. Statutum est, ut nullus quilibet ecclesiasticus ab his personis res deinceps accipere praesumat, quarum liberi aut propinqui hac inconsulta oblatione possint rerum propriarum exheredari. Quod si aliquis deinceps hoc facere temptaverit, a sinodali vel imperiali sententia modis auctoritate vel consensu episcoporum presbyteri in quibuslibet ecclesiis nec constituantur nec expellantur. Et si laici clericos probabilis vitae et doctrinae episcopis consecrandos suisque in ecclesiis constituendos obtulerint, nulla qualibet occasione eos reiciant. 85. De mansis scuiusque ecclesiae. Sancitum est, ut unicuique ecclesiae unus mansus
Abbreviated transcription (Latin):
quadragesial tempore
a ꝯmitates iõuocentur¬
predicandi ãt ꝯfirma
ontri essent populis años
admoint polliciti sunt
se deinceps. hoc cauere
uelle et co tempore suũ
ministerm In ꝙͣtũ facultas
dabatur exeqni quo eoꝵ
xcrfectio quãtum in Illis
erat his quib prodesse
xossunt et debent nõ sit
Importima uel ouerosa¬
pueris tondedis et
E pueri suit uolutate
parctum tonsorentur¬
uee puelle uelenturo mod
emuib. Inhibĩtũ est. et qui
hoc facere temptauerit
muletã que In capitulis
legio mũdant ⁊ nobis
costituto cõtinetuo pero¬
soluere cogaturr
de femimĩs uiros amicte¬
E feminis que uirros
amĩtũt placet ne se
sunt hac tenus Indistoete
post uecessum unoi su
expectent et post xxxⁿ. dic̃
pero cõsilmuin epescopi sun uel
si cp̃us absens fuent cõsiliũ
aliorum deligiorũ sacerootũ
suoꝵ q parentũ atq amutor
po quos cligere de benteli¬
gant. Et quia a sacro con¬
uentr Rogati ut hi qui publicã
gercbant penitettia et femĩt

Expanded text:
quadragesimae, tempore ad civitates convocenturpraedicandi aut confirmandi oneri essent populis, a nobis admoniti polliciti sunt, se deinceps hoc cavere velle, et eo tempore suum ministerium, in quantum facultas dabitur, exequi, quo eorum profectio, quantum in illis erat, his quibus prodesse possunt et debent, non sit importuna vel onerosapueris tondendis et e pueri sine voluntate parvel puellae velentur, modis omnibus inhibitum est; et qui hoc facere temptaverit, multam quae in capitulis legis mundanae a nobis constitutis continetur, persolvere cogatur. 222. De feminis viros amitteDe feminis, quae viros amittunt, placet, ne se sicut actenus indiscrete post discessum viri sui expectent et post tricesimum diem per consilium episcopi sui, vel si episcopus absens fuerit, consilio aliorum religiosorum sacerdotum suorumque parentum atque amicorum id quod eligere debent eligant. Et quia a sacro conventu rogati, ut hi, qui publicam gerunt poenitentiam, et feminae,
Abbreviated transcription (Latin):
futoi ne non uelato
punoiat ͦ u exigentibus
carentibus ant his
gnoꝵ curam perfinet
qd de Isto annoꝵ mumero
costiturm est unde colligitur
quia iuxta prĩore sanctronen

Expanded text:
fuerit, ne non velata moriatur, aut exigentibus parentibus aut his, ad quorum curam pertinet, quod de isto annorum numero constitutum est. Unde colligitur, quia iuxta priorem sanctionem
Abbreviated transcription (Latin):
plenit̃. & ordinabilit̃ ꝑ noc¬
turnale uel gradale officiũ
rex decertauit ut fieret.
quando gallicanũ cantũ tu¬
lit obuinimitatẽ apłicȩ se¬

Expanded text:
et ordinabiliter per nocturnale vel gradale officium rex decertavit ut fieret, quando Gallicanum tulit ob unanimitatem apostolicae se
Abbreviated transcription (Latin):
ut sibi habear et alus
quia per plurmia
eta fames ualida esse
uidetur ut omes
epistopi abbateo
ab batespo optimateo¬
et comuites stu domestin
et mucti fideles qui
benefiria Regalia ia
de Rebus ecclesiastirꝭ¬

Expanded text:
beat et aliis quia per plurima loca famis valida esse videtur, ut omnes episcopi, abbates, abbatissae, obtimates, comites, seu domestici, et cuncti fideles qui beneficia regalia, tam de rebus ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
coram populo legatus et
coram sacerdotibuo uel
coram fidelibus lamcio
ante cormu altap sunt
In nostra auctoritate gtĩet
Remota qualibet caliditate
libertatẽ consequat᷑ et
tunt demum ad gradus
eec lesiasticos prouchatur
Suuliter quoq de his
agende est quos layci de
familia ecclesiarũ ad sacros
odomes promonert uolucrĩt
Sed et de his quos preposeti
cauoincoꝵ aut monachor
ordinandos expetiuerunt
cad forma sernanda est

Expanded text:
coram populo legatur, et coram populo legatur, et coram sacerdotibus vel coram fidelibus laicis ante cornu altaris, sicut in nostra auctoritate continetur, remota qualibet calliditate, libertatem consequatur; et tunc demum ad gradus ecclesiasticos promoveatur. Similiter quoque de his agendum est, quos laici de familia ecclesiarum ad sacros ordines promovere voluerint. Sed et de his quos praepositi canonicorum aut monachorum ordinandos expetiverint, eadem forma servanda est
Abbreviated transcription (Latin):
et utoũ sermis sit Ignorantrt
legibus eum acquisierit sãcitũ
est ut si dñs cius Ilh libertatẽ
dare uoluerit in gradi sno
permancat. E uero enm
cachena. scruitut a castris
dm̃c extra here uoluerit gra¬
dum auuietat quia iuxͣ sacros
ordines uilis persona manẽs
sacerdocii dignitatem fang
non potest. De Rebus uero
Ilor uel peculiaria qui apro¬
prns dñs libertan donãtur
Ut ad grudus ecclesiasticos
Iure promontant᷑ statutũ est
ut in potestate dñor cõsistat
utrum Illis concedere an sib
uindicare uoluerĩt Ceterum
si post ordinatione aliquid
acquisierit Illud obseouetur
quod In canonib de roserratis
nichil habentib cõstitutũ
est. De ecclesiarum uero
seruis cõmumi seutencia
decretum est ut archiẽpi
per singłas prouincias
cõstituti nr̃am auctoritate
suffraganei uero Illorum
exemplar Illius penco se
habeant et quãdocunqz de
familia eccłie utilis Innetꝰ
aliquis ordinandus est
in ambone tpa ancoritas

Expanded text:
et utrum servus sit ignoraverit, et utrum servus sit ignoraverit, legibus eum adquisierit, sancitum est, ut si dominus eius illi libertatem dare voluerit, in gradu suo permaneat; si vero eum catena servitutis a castris dominicis extrahere voluerit, gradum amittat: quia iuxta sacros ordines vilis persona manens sacerdotii dignitate fungi non potest. De rebus vero illorum vel peculiare qui a propriis dominis libertate donantur, ut ad gradus ecclesiasticos iure promoveantur, statutum est, ut in potestate dominorum consistat, utrum illis concedere an sibi vindicare voluerint. Ceterum, si post ordinationem aliquid adquisierit, illud observetur, quod in canonibus de consecratis nihil habentibus constitutum est. De ecclesiarum vero servis communi sententia deper singulas provincias constituti nostram auctoritatem, suffraganei vero illorum exemplar illius penes se habeant. Et quandocumque de familia ecclesiae utilis inventus aliquis ordinandus est, in ambone ipsa auctoritas
Abbreviated transcription (Latin):
dasposuerimꝰ ex parte et quomͦ
ex se tpĩs sibi eligendi abbatto
liceñ ded eriꝰ et qualiter
deo opitulante quiele uniere
proxositũ ꝙ iñdefessi custo dipe
dalerẽt odmauermmꝰ in alia
sedula diligenter ad notari feciꝰ
et ut apno sucessores nosties
Ratum foret et ut Inmuolabilu
cõsernares confromami¬
E seruorũ bero ordiationt
qui passim ad goudus
ecclesiasticos in disciete pro¬
monebant placuit omibns
cum sucris canomons cõtor¬
dari debert unde statutu
est ut nullus ep̃os denceps
cos ad sacros ordines pro-¬
mouere presumat insi urius
libertatem consecut su cruit
Et si quilibet seruus dñm
sũu fugiens aut latitans
aut adhibits testrbz mumeie
qualibet caliditate Qocꝭ.
frande ad gradus ecclesiasticos
peruenerit decretum est ut
dexonatur et dñs emus eum
Recipiar. Si uero anns uel
pater ab alia prĩa In aliam
migrans in cadem promtia
filiũ genuerit et ipẽ filius
ubid̃ educatus et ad gradus
ecclesiastitos promotꝰ futut

Expanded text:
disposuerimus, et quomodo ex se ipsis sibi eligendi abbates licentiam dederimus, et qualiter Deo opitulante quiete vivere propositumque suum indefesse custodire valerent ordinaverimus, in alia scedula diligenter adnotari fecimus; et ut apud successores nostros ratum foret et inviolabiliter conservaretur, confie servorum vero ordinatione, qui passim ad gradus ecclesiasticos indiscrete promovebantur, placuit omnibus cum sacris canonibus concordari debere. Et statutum est, ut nullus episcoporum deinceps eos ad sacros ordines promovere praesumat, nisi prius libertatem consecuti fuerint. Et si quilibet servus dominum suum fugiens, aut latitans, aut adhibitis testibus munere qualibet calliditate vel fraude ad gradus ecclesiasticos pervenerit, decretum est ut deponatur, et dominus eius eum recipiat. Si vero avus vel pater ab alia patria in aliam transmigrans, in eadem provincia filium genuerit, et ipse filius ibidem educatus et ad gradus ecclesiasticos promotus fuerit,
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ singillatĩ nominauit cũ
om̃i studio ꝓhibeant᷑. intelli¬
gentes quãsit terribile illud
qđ dix̃. Qm̃ quitalia agunt
regnũ dĩ non possidebunt:
Sed & om̃i instantia ãmonete
eos dilectione dĩ & ꝓximi.
Defide & sp̃e indõ. Dehumili¬
tate & pacientia. De castita¬
te & continentia. debenigni¬
tate & misericordia. De ele¬
mosinis & confessione pecca¬
torũ suorũ. & ut debitorib
suis scđm dominicã orationẽ
sua debita dimittant. Scien¬
tes cer tissime qđ qui talia
agunt regnũ dĩ possidebunt
Et hoc diligentius inuingimꝰ
ur̃i caritati. quia scimꝰ tẽporib
nouissimis doctores pseudo¬
eẽ. uenturos. Sicut ipse dñs
in euangelio p̃dix̃. Et apłs
paulus adtimot heũ testat᷑:
Idõ dilectissĩmi toto corde pre¬
parem nos inscientia uerita¬
tis. ut possimꝰ contradicentib
ueritati resistere & diuina do¬
nante gratia uerbũ dĩ crescat
& currat & multi plicet᷑ in pro¬
fectũ scȩ̃ dĩ ecełȩ & salutẽ ani¬

Expanded text:
Dei singillatim nominavit, cum omni studio prohibete, intellegentes quam sit terribile illud quod dixit: Qui talia agunt, regnum Dei non consequentur. Sed omni instantia ammonete eos de dilectione Dei et proximi, de fide et spe in Deo, de humilitate et patientia, de castitate et continentia, de benignitate et misericordia, de elimosinis et confessione peccatorum suorum, et ut debitoribus suis, secundum Dominicam orationem, sua debita dimittant: scientes certissime quod qui talia agunt, regnum Dei possidebunt Et hoc ideo diligentius iniungimus vestrae caritati, quia scimus temporibus novissimis pseudodoctores esse venturos, sicut ipse Dominus in Euangelio praedixit, et apostolus Paulus ad Timotheum testatur. Ideo, dilectissimi, toto corde praeparemus nos in scientia veritatis, ut possimus contradicentibus veritati resistere, et divina donante gratia verbum Dei crescat et currat et multiplicetur in profectum sanctae Dei aeclesiae, et salutem ani
Abbreviated transcription (Latin):
Lȩe sunt festiuitates in anno
quȩ ꝑ om̃ia uenerari debent
Natał dñi. Scĩ stephani.
Sc̃i ioħis euangłistȩ Innocentũ
Octaue dñi. Epiphania.
Octalie epiphaniȩ. Purifica¬
uo scȩ mariȩ. Pascha dies
octo Letania maior. As¬
censio dñi. Pente costen.
Sc̃i ioħis baptistȩ. Sc̃ĩ petri
& pauli. Sc̃ĩ martini. Sc̃i
andreȩ. De as sumptione scȩ̃
mariȩ. In terrogandũ reliqͥ mͦ.
de amonidione Sacer
tsacerdotes ad. dotã¬
moneant populũ. ut elemo¬
sinã dent. & orationes faci¬
ant. ꝓdiuersis plagis. quas
assiduȩ ꝓpeccatis nr̃is patim̃.
de Dredicatione ad plese:
t ipsi sacerdotes unus quisq
scđm ordinẽ suũ. p̃dicare
& docere studeat. plebẽ sibi
cõmissã. de ebrietate
De ebrietate. ut primo omniũ
seniores semet ipsos ex inde
caueant. & eorũ iuniorib:
exemplũ bonũ sobrietates
ostendint. de ad Monitio¬

Expanded text:
e sunt festivitates in anno, quae per omnia venerari debent: natalis Domini, sancti Stephani, sancti Iohannis euangelistae, innocentum, octabas Domini, epiphania, octabas epiphaniae, purificatio sanctae Mariae, pascha dies octo, letania maior, ascensa Domini, pentecosten, sancti Iohannis baptistae, sancti Petri t Pauli, sancti Martini, s. De adsumptione sanctae Mariae interrogandum reliquimus. 159. De admonitione sacerdotum. Ut sacerdotes admoneant populum, ut elimosinam dent et orationes faciant pro diversis plagis quas assidue pro peccatis nostris patimur. 160. De praedicatione ad plebem. Ut ipsi sacerdotes unusquisque secundum ordinem suum praedicare et docere studeat plebem sibi commissam. 161. De ebrietate. De ebrietate, ut primo omnium seniores semetipsos exinde caveant et eorum iunioribus exemplum bonum sobrietatis ostendant. 162. De admoniti
Abbreviated transcription (Latin):
It qui ecclesiarũ beneficia. olu¬
habent. nonã & decimã ex eis
eccłȩ cuiꝰ ressunt donent. &¬
qui tale beneficiũ habent. ut¬
ad medietatẽ laborent & de
eorũ portione ꝓpria prbo
decimas donent. de festi¬

Expanded text:
t qui ecclesiarum beneficia habent, nonam et decimam ex eis ecclesiae cujus res sunt donent; et qui tale beneficium habent, ad medietatem laborent, et de eorum portione proprio presbytero decimas donent. De e
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerit. et legittimo domino
ea contra dixerit. et illi postea¬
in de fugerint : secom legẽ
ea sol uere cogat᷑.
DE TERRA TRIBUTARIA:¬
1.
UICUN QUE TERRAM
tributariã unde tributũ ad
partem nrãm exire solebat.
Quel ad ecđam uł cuilibet alteri
tradiderit. hisqui eã susce perit.
tributũ qđ inde soluebat᷑. om̃i modo
ad partẽ nram ꝑsoluat nisiforte
talẽ fir mitatẽ de parte dominica
habeat. ꝑ quã ipsũ tributũ. si ꝑ
donatũ possit ostendere sui.
DEBENEFIUIIS DeS TRUCTIS

Expanded text:
oluerit et legitimo domino ea contradixerit, et illa inde postea effugerint, secundum legem ea solvere cogatur. 35. De terra tributaria. uicumque terram tributariam, unde tributum ad partem nostram exire solebat, vel ad ecclesiam vel cuilibet alteri tradiderit, is qui eam susceperit, tributum quod inde solvebatur, omni modo ad partem nostram persolvat; nisi forte talem firmitatem de parte dominica habeat, per quam ipsum tributum sibi perdonatum possit ostendere. 36. De beneficiis destructis
Abbreviated transcription (Latin):
de honorib: ecclesiarũ :
SIQUIS AUT EXLEUI
causa. aut sine causa hominẽ
inȩcclesia interfeterit : deuita
componat : Si .uͦ. foris rixati
fuerint . et unus alterũ in ȩccłam
fugerit. et ibi sedefendendo eũ
interfecerit : sihuius factitestes
sede fendendo eũ interfetisse :
quã illo homicidio polluerat. et
in suꝑ bannũ nr̃m soluere togat᷑ :
s. uͦ. qui int̃fectus ẽ absq cõpositione
iaceat. Hacdeinde int̃fector
secdmiudiciũ canonicũ congruã
facinori quod amisit penitentiã
accipiat : Si proprius seruus hoc
cõmiserit : iudicio aquȩ feruentis
examinet. utrũ hoc sponte anse
defendendo fetisset. Et simanus
eius exusta fuerit : int̃ficiatur :
Di autẽ non fuerit dominꝰ euis:
iuxta qđ uuirgil dus illius ẽ.
ad ȩtcłam ꝑ soluat. aut eũ si
uoluerit. eidẽ ȩccłȩ tradat
Deȩcclesi astico. et fiscalino. et
beneficiario seruo. uolumꝰ ut

Expanded text:
De honore ecclesiarum. Si quis aut ex levi causa aut sine causa hominem in ecclesia interfecerit, de vita conponat. Si vero foris rixati fuerint, et unus alterum in ecclesiam fugerit, et ibi se defendendo eum interfecerit, si huius facti testes se defendendo eum interfecisse, e ecclesiae quam illo homicidio polluerat, et insuper bannum nostrum solvere cogatur; is vero qui interfectus est, absque conpositione iaceat: ac deinde interfector secundum iudicium canonicum congruam facinori quod admisit paenitentiam accipiat. Si proprius servus hoc commiserit, iudicio aquae ferventis examinetur, utrum hoc sponte, an se defendendo fecisset. Et si manus eius exusta fuerit, interficiatur. Si autem non fuerit, dominus eius iuxta quod wirgildus illius est, ad ecclesiam persolvat; aut eum, si voluerit, eidem ecclesiae tradat. De ecclesiastico et fiscalino et beneficiario servo volumu
Abbreviated transcription (Latin):
Ut bauga et brunia nondent᷑
negotiatoribus s uiii.
Demensuris. ut sȩcđm iussionem
nr̃am ȩ quales fiant s unu
Ut non mittant᷑ testimonia super
uestiturã dõni Pippiniregis : dc.
Utnec colonus nec fiscalinꝰ possint
alicubi traditiones facere. IxI
Ut nullus p̃sumat hominẽ in iuidi¬
ciũ mittere sine causa. nisi uidi¬
catum fiat¬
VIt lib homo qui in monasterioregn.¬
lari comã de posuerit: et ressuas
ibidẽ de legauerit. ꝓmissionẽ
factã secdm regulã firmit̾teneat
iuxta qđ in lege continet᷑. plenit̃
secdm ipsã legẽ reuuadiata fiant
et inpostmodũ uł dãmis rex.
uł illecuius causa ẽ. iuxta qđ ei

Expanded text:
Ut bauga et bruniae non dentur negotiatoribus. 6. De mensuris, ut secundum iussionem nostram aequales fiant. 7. Ut non mittantur testimonia super vestituram domni Pippini regis. 8. Ut nec colonus nec fiscalinus foras mitio possint alicubi traditiones facere. 11. Ut nullus praesumat hominem in iuditio mittere sine causa, nisi iudicatum fiatUt liber homo qui in monasterio regulari comam deposuerit, et res suas ibidem delegaverit, promissionem factam secundum regulam firmiter teneatiuxta quod in lege continetur pleniter secundum ipsam legem rewadiata fiant, et in postmodum vel domnus rex vel ille, cuius causa est, iuxta quod ei
Abbreviated transcription (Latin):
stnullus ebrius suã causã in
mallo possit conquirere. neo
testimoniũ dicere. nec placitũ
comes habeat nisi ieiunꝰ.
Ut neminiliceat aliũ cogere ad
Demissis nr̃is discurrentib uł ceteris
hominib: ꝓpt̃ utilitatẽ nr̃am iter¬

Expanded text:
Ut nullus ebrius suam causam in mallo possit conquirere, nec testimonium dicere. Nec placitum comis habeat, nisi ieiunus. Ut nemini liceat alium cogere ad De missis nostris discurrentibus, vel caeteris hominibus in utilitate
Abbreviated transcription (Latin):
rius. Et ut arma et brunias ñducant
aduenundandũ. Quodsi inuenti
fuerint portantes. om̃is substantia
eorũ auferat᷑ ab eis. dimidia qͥdẽ
pars palacii. alia .uͦ. medietas inter
iam dictos missos et inuentorẽ diuidat
nec iudicio scabinorũ ad qui escere.
nec blas phemare uolunt . ut antiqua
consuetudo seruet᷑ . Id ẽ. ut incusto¬
dia redudant᷑. done treduob: eligant.¬

Expanded text:
rius. Et ut arma et brunias non ducant ad venundandum. Quod si inventi fuerint portantes, ut omnis substantia eorum auferatur ab eis, dimidia quidem s palatii, alia vero medietas inter iam dictos missos et inventorem dividatunec iudicium scabiniorum adquiescere nec blasphemare volunt, antiqua consuetudo servetur, id est ut in custodia recludantur, donec unum e
Abbreviated transcription (Latin):
libet ꝓpriũ seruus hoc cõmis¬
serit. iudicia aquȩ feruentis
examinet᷑. utrũ hoc sponte.
anse defendendo fecisset. &
man eiꝰ exusta fuerit inter¬

Expanded text:
Si proprius servus hoc commiserit, judicio aquae ferventis examinetur utrum hoc sponte an se defendendo fecisset; et si manus ejus exusta fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ aliquantũ tẽpꝰ. ut nob placu¬
erit. Res tam̃ suas ñ amittat¬
IViii. Quae in compositionem
uiurgildi darinon debeant
NCOM POSITIONS
uuirgiluii uolumꝰ ut eadent᷑
quȩ in lege continent᷑ excepto
accipitre. et spata: Quͥa propt̃
illa duo aliquotiens ꝑiurium
cõmittt᷑ quando maioris p̃cu
quã illa sint. eẽ iurant᷑¬
deraptu alienarũ sponsarũ

Expanded text:
r ad quantum tempus nobis placur ad quantum tempus nobis placuerit, res tamen suas non amittat. 237. Quid in conpositionem wirgildi dari non debeat. In conpositionem wirgildi volumus ut ea quae in lege continentur, excepto accipitre et spata; quia propter illa duo aliquoties periurium committitur, quando maioris pretii, quam illa sint, esse iurantDe raptu alienarum sponsaru
Abbreviated transcription (Latin):
faciat eiusdẽ uestiturȩ. nehere di
ulla occasio remaneat. hanc
traditionẽ immutandi sed potius
netessitas incũ bat illã ꝑficiendi:
Et sinondũ ressuas cũ coheredib
suis diuisas habuit: non ei hoc sit
impedimento. Sed coheredes
eius. si sponte noluerint. aut ꝑ
comitẽ. aut ꝑmis sũ eius distringant᷑.
ut diuisionẽ cũ illo faciant: adquẽ
defunctus hereditatẽ suã uoluit
ꝑ uenire. Et sicuilibet ȩcđȩ eam
tradere rogauit .: coheredes eius
eã legẽ cũ illa ȩccła. de p̃dicta
hereditate habeant. quã cũ alio
coherede suo habere de bebant
Et hoc obseruet᷑ ergapa trẽ et filiũ
et ne potẽ usq ad annos legittimos
Postea ipsȩres adimmunitatẽ ipsius
ȩcđȩ redeant
VU DE HOMI¬
CIDUS PROLIBENDIS:
UICUNQUE HOMINẼ
aut ex leuicausa. autsine
causa inter fecerit : uuirgildũ
eius ad hos ad quos ille ꝑtinet
componat᷑. Ipse .uͦ. propt̃ talẽ
prȩ sũptionẽ in exiliũ mittat᷑.¬

Expanded text:
faciat eiusdem vestiturae, ne heredi faciat eiusdem vestiturae, ne heredi ulla occasio remaneat hanc traditionem immutandi, sed potius necessitas incumbat illam perficiendi. Et si nondum res suas cum coheredibus suis divisas habuit, non ei hoc sit impedimentum; sed coheres eius si sponte noluerit, aut per comitem aut per missum eius distringatur, ut divisionem cum illo faciat, ad quem defunctus hereditatem suam voluit pervenire. Et si cuilibet ecclesiae eam tradere rogavit, coheres eius eam legem cum illa ecclesia de praedicta hereditate habeat, quam cum alio coherede suo habere debet. Et hoc observetur erga patrem et filium et nepotem usque ad annos legitimos. Postea ipsae res ad emunitatem ipsius ecclesiae redeant. 236. De homicidiis prohibendis. Quicunque hominem aut ex levi causa aut sine caejus iis ad quos ille pertinet, componat: ipse vero propter talem praesumptionem in exsilium mittatu
Abbreviated transcription (Latin):
GI HOMINEM
publicã poenitentiã agentẽ
int̃fecerit: bannũ nr̃m intriplo
componat. et uuirgildum eius
proximis eius ꝑ soluat¬
sa lute animȩ sue uel ad aliquẽ
uenerabilẽ locũ uel ꝓpinquo
suo. uł cuilibet alteri tradere
uo luerit. et eotẽpore intra
ipsũ comitatũ fuerit. in quores illȩ
positȩ sunt. legittima tradi¬
tionẽ facere studeat. Quod
si eodẽ tempore quo illastradere
uult. extra eundẽ comitatũ
fuerit. Id .ẽ siue in exercitu.¬
siue in palatio. siue in alio quo libet
loco adhibeat sibi uel desuis
pagensibus. uel de alus qui eadẽ
lege uiuant. qua ipseuint.
testesido neos. V elsullos habere
non potuerit : tunc de aluis qual es
ibi meliores in ueniripossint.
et corã eis rerũ suarũ traditionẽ
faciat. et fide iussores uestiturȩ
donet. qui ei qui illã traditionẽ
accipit. uestiturã faciant
Et postquã hȩc traditio ita facta
fuerit: heredes illius nullam¬
dep̃ dictis rebus petionẽ facere

Expanded text:
i hominem publicam poenitentiam agentem interfecerit, bannum nostrum in triplo conponat, et wirgildum eius proximis eius persolvatsalute animae suae, vel ad aliquem venerabilem locum, vel propinquo suo, vel cuilibet alteri tradere voluerit, et eo tempore intra ipsum comitatum fuerit in quo res illae positae sunt, legitimam traditionem facere studeat. Quod si eodem tempore quo illas tradere vult extra eundem comitatum fuerit, id est sive in exercitu,sive in palatio, sive in alio quolibet loco, adhibeat sibi vel de suis pagensibus, vel de aliis qui eadem lege vivant qua ipse vivit, testes idoneos; vel si illos habere non potuerit, tunc de aliis quales ibi meliores inveniri possint; et coram eis rerum suarum traditionem faciat, et fideiussores vestiturae donet, qui ei qui illam traditionem accipit vestituram faciat. Et postquam haec traditio ita facta fuerit, herede praedictis rebus valeat facere
Abbreviated transcription (Latin):
in ecclesia factis:
ANGUINIS ETEUSIO
Din ȩtclesia facta cũ fuste
si pres bit̃ fuerit triplo cõpo¬
nat᷑. Duas partes eidẽ presbi¬
tero tertiã profredo adȩcłam
insuꝑ bannꝰ noster : Similit̃
dediacono iuxta compositionẽ
eius intriplo cũ banno nostro
cõponat᷑. De subdia conosimi¬
lit̃ intriplo seam suã cõposi¬
tionem
Et de unius cuiusq ordinis clerico
secđm suã compositi onẽ triplũ
Si militer et deict u sine sanguinis
effusione. deunius cuiusq ordinis
clerico secðm suã cõpositionem
triplo et bannus nr̃. Et quinon
unde ad ȩcclesiã ꝑ soluat : tradat
se inseruitiũ e idẽ ȩccłȩ usqcredũ
totũ debitũ ꝑ soluat
VIDVIS. ET PVUPILLIS: ET PAUEE

Expanded text:
in ecclesiis factis. Sanguinis effusio in ecclesiis facta cum fuste, si presbiter fuerit, triplo conponatur, duas partes eidem presbitero, tertia pro fredo ad ecclesiam, insuper bannus noster. Similiter de diacono iuxta conpositionem eius in triplo cum banno nostro conponatur. De subdiacono similiter triplo secundum suam conpositionem. Et de uniuscuiusque ordinis clerico secundum suam conpositionem triplum Similiter et de ictu sine sanguinis effusione de uniuscuiusque ordinis clerico secundum suam conpositionem triplo, et bannus noster. Et qui non habet unde ad ecclesiam persolvat, tradat se in servitium eidem ecclesiae, usque dum totum debitum persolvat. viduis, et pupillis, et paupe
Abbreviated transcription (Latin):
ed qm̃ scimꝰ qđ specialit̃ ꝑ¬
tineat ad ep̃os. ut primũ ad
sacrũ ministeriũ suscipien¬
dũ iuste accedant. & ln eodẽ
ministerio religiose uiuant.
Et ta bene uiuendo. quã recte
p̃dicando. populis sibi cõmissis
Iter uite p̃beant. & in monaste¬
rus insuis parrochus. constitu¬
tis. scã religio obseruata fiat.
& unꝰ quisq iuxta suã ꝓfessio¬
nẽ ueracit̾ uiuat curã impen¬
dant: Om̃s uos in hoc saero or¬
dine constitutos. & officio pas¬
torali functos monemꝰ. atq
rogamꝰ. ut in hoc maxime ela¬
borare studeatis. & ꝑuos met¬
ipsos. & ꝑ uobis sub iectos. quan¬
tũ ad urm̃ ministeriũ ꝑtinet.
nobis ueri ad iutores in ministra¬
tione ministeru nobis cõmissi
existatis. ut in iuditio non con
gentia. sed potius ꝓ utrorũq
bonostudio remunerari. me¬
ream. & ubicũq ꝑ negligen¬
aliqđ uobis difficultatis in
hoc aparuerit obstaculũ nr̃ȩ
dinoscentiȩ id ad tẽpus insi¬
nuare non differatis. ut nr̃o

Expanded text:
m scimus, quod specialiter pertineat ad episcopos, ut primum ad sacrum ministerium suscipiendum iuste accedant, et in eodem ministerio religiose vivant, et tam bene vivendo quam recte praedicando populis sibi commissis iter vitae praebeant, et ut in monasteriis in suis parrochiis constitutis sancta religio observata fiat, et ut unusquisque iuxta suam professionem veraciter vivat, curam impendant ; omnes vos in hoc sacro ordine constitutos et officio pastorali functos monemus atque rogamus, ut in hoc maxime elaborare studeatis, et per vosmetipsos et per vobis subiectos, quantum ad vestrum ministerium pertinet, nobis veri adiutores in administratione ministerii nobis commissi existatis, ut in iudicio non condgentia, sed potius pro utrorumque bono studio remunerari mereamur. Et ubicumque per neglegenaliquod vobis difficultatis in hoc apparuerit obstaculum, nostrae dinoscentiae id ad tempus insinuare non differatis; ut nostro
Abbreviated transcription (Latin):
studio. & correptione. sicut
decet cõpescite: & si aliqua
ꝑsona in aliquo uob impedi¬
m̃to. fuerit. qui neaq̃: dicimꝰ
facere non ualeatis. nob ad
tẽpus illud notũ fiat. ut
nr̃a auctoritate. ad iutimi¬
nisteriũ urm digne ad¬
implere possitis. de amo¬
nitione ad laicos pro
honore ecclesias ti¬
cos. con seruardo
Om̃s uero laicos monemꝰ. ut
honorẽ ecclesiastieũ con¬
seruent. & dignã uenerati¬
onẽ ep̃is. & dĩ sacerdotib
exibeant. & ad eorũ p̃dica¬

Expanded text:
studio et correctione, sicut studio et correctione, sicut decet, compescite. Et si aliqua persona in aliquo vobis impedimento fuerit, quin ea quae dicimus facere non valeatis, nobis ad tempus illud notum fiat, ut nostra auctoritate adiuti ministerium vestrum digne adimplere possitis. 7. De admonitione ad laicos pro honore ecclesiastico conservando. Omnes vero laicos monemus, ut honorem ecclesiasticum conservent, et dignam venerationem episcopis et Dei sacerdotibus exhibeant
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃is concordit̃ uiuatis & eis
ad iutoriũ ad suũ ministe¬
riũ. ꝑ agendũ p̃beatis. & ut
uos ipsi inministeris ur̃is
pacẽ & iustitiã faciatis. &
quȩ nr̃a auctoritas publice
fieri de cernit. ut in ur̃is mi¬
nisteriis studiose ꝑficiat᷑
studeatis. Pro inde monemꝰ
urãm fidelitatẽ. ut memores
sitis fidei nobis ꝓmisse & in
parte ministerii nr̃i uobis
cõmissi. In pace scilicet &
iustitia facienda uos met¬
ipsos corãdõ & corã homini¬
b: tales exibeatis. ut & nr̃i ue¬
ri ad uitores. & populi conser¬
uatores iuste dici. & uocari
possitis. & nulla quelibet
causa. aut munerũ acceptio.
aut amicitia cuiꝰ libet uel
odiũ. aut timor. uel gratia
iudicetis : pupillorũ uero &
uiduarũ. & cȩterorũ paupe¬
rũ ad iutores ac defensores.
illius honeratores. iuxt̃a urãm
possibilitatẽ sitis. Illos quoq
qui temeritate & uio lentia
infurtis & latrocinus. siue
rapinis. cõmunẽ pacẽ popu¬
li ꝑturbare moliunt᷑. urõ

Expanded text:
ris concorditer vivatis, et eis adiutorium ad suum ministerium peragendum praebeatis, et ut vos ipsi in ministeriis vestris pacem et iustitiam faciatis, et quae nostra auctoritas publice fieri decernit, ut in vestris ministeriis studiose perficere studeatis. Proinde monemus vestram fidelitatem, ut memores sitis fidei nobis promissae, et in parte ministerii nostri vobis commissi, in pace scilicet et iustitia facienda, vosmetipsos coram Deo et coram hominibus tales exhibeatis, ut et nostri veri adiutores et populi conservatores iuste dici et vocari possitis. Et nulla quaelibet causa aut munerum acceptio aut amicitia cuiuslibet vel odium, aut timor vel gratia r iuste iudicetis. Pupillorum vero et viduarum et caeterorum pauperum adiutores ac defensores illius honoratores iuxta vestram possibilitatem sitis. Illos quoque, qui temeritate et violentia in furto et latrocinio sive rapinis communem pacem populi perturbare moliuntur, vestro
Abbreviated transcription (Latin):
filios & ministros eccłȩ instru¬
endos uł edocendos. sicut nob̾
p̃terito tẽpr̃ ad attina cũ ꝓ¬
mis sistis. & uobis inuiximꝰ. in
congruis locis. ubi needũ ꝑfec¬
tũ. ẽ. ad multorũ utilitatẽ.
& ꝓfectũ a uob̾ orilinari non
neglegat᷑. de admonitio¬
ne. ad eocites. Proutili¬
obis uero comitib dicimꝰ. uosq¬

Expanded text:
filios et ministros ecclesiae instrufilios et ministros ecclesiae instruendos vel edocendos, sicut nobis praeterito tempore ad Attiniacum promisistis et vobis iniunximus, in congruis locis, ubi necdum perfectum est, ad multorum utilitatem et profectum a vobis ordinari non neglegatur . 6. De admonitione ad comites pro utiliVobis vero comitibus dicim
Abbreviated transcription (Latin):
Ne sacerdotib uero. adurãm
curã ꝑtinentib magnũ ad¬
hibete studiũ. qualit̃ uuere
debeant & quomodo populis
ad suȩ portionis curã ꝑtinen
tib exemplo. & uerbo ꝓsint
auobis cũ magna cura edoce
re studeant. ur̃a pontificali.
auctoritate constringant᷑
Quic qͥd autẽ in illis apopulis
iuste rep̃ hendit᷑ in exemplop¬
priȩ conuersationis: ur̃a pro¬
uidentia corrigere non ne¬
gligat. Ne uero eccłȩ illis cõ¬
misse. in restauratione. aut
inluminarib: iuxta possibili¬
tatẽ rerũ abillis neglegant᷑xi
ur̃a nihil hominꝰ inuigilare
debet solercia: Et sicut alios
ꝓ hibetis. nede mansis ad ecđȩ̃
luminariadatis. aliqͥd accipi¬
ant ⁊ sic & uos & ur̃i archidia¬
coni.de eisdẽ mansis nibil
accipiendo. aliis exemplũ pre¬
heatis. sed potius ad id. qđ da¬
ta sunt seruire concendant᷑.
Ut totũ sicut dictũ. ẽ. In restau¬
rationẽ ecclesiarũ. & lumina¬
rib ur̃a auctoritate & studio
cedere possit. Scolȩ sane ad

Expanded text:
e sacerdotibus vero ad vestram curam pertinentibus magnum adhibete studium, ut qualiter vivere debeant, et quomodo populis ad suae ptibus exemplo et verbo prosint, a vobis cum magna cura edoceare studeant vestra pontificali auctoritate constringantur. Quicquid autem in illis a populis iuste reprehenditur, in exemplo propriae conversationis vestra providentia corrigere non neglegat. Ne vero ecclesiae illis commissae in restauratin luminaribus juxta possibilitatem rerum ab illis negligantur vestra nihilominus invigilare debet solertia. Et sicut alios prohibetis ne de mansis ad ecclesiae luminaria datis aliquid accipiant, sic et vos et vestri archidiaconi de eisdem mansis nihil accipiendo, aliis exemplum praebeatis. Sed potius ad id quod data sunt servire concedantur; ut totum, sicut dictum est, in restauratione ecclesiarum et luminaribus vestra auctoritate et studio cedere possit. Scolae sane ad
Abbreviated transcription (Latin):
rationẽ uel insidias contra
pastorẽ suũ faciant :
de acus satione Laicorũ
CORTRA E ꝑis co pos:
tẽ in eodẽ concilio. ut laici
ep̃os aut clericos non ad¬
cussent nisi prius eorũ dis¬
cutiat᷑ existimationis opi¬
nio: De MoNas te ROs
DÕ dicatis:

Expanded text:
rationem vel insidias contra pastorem suum faciant. 30. De accusatione laicorum contra episcopos. Item in eodem concilio, ut laici episcopos aut clericos non accusent, nisi prius eorum discutiatur existimationis opinio. 31. De monasteriis Deo dicatis
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerit ad cuius potestatem
uel illa ȩclesia. uł illa uilla per¬
tinet. nisi forte filius aut nepos
sit eius. qui eã tradidit. et eieadẽ
terra ad tenendũ placita sit
Sed in hacre considerandũ ẽ utrũ
ille qui hant terrã tenet . diues
aut pauꝑsit. et utrũ aliudbene¬
ficiũ habeat. uł etiã ꝓpͥũ. Et¬
qui horũ neutrũ habuerit: erga
hunc miseri cordit̃ a gendũ est.
ne ex toto des poliatꝰ. megestatẽ
incidat. ut aut talẽ censũ inde ꝑ¬
soluat. qualis ei fuerit constitutꝰ.
ut portionẽ aliquã inde in bene¬
ficiũ accipiat. unde sesustentare
ualeat

Expanded text:
oluerit, ad cuius potestatem vel illa ecclesia vel illa villa pertinet; nisi forte filius aut nepos eius sit, qui eam tradidit, aut ei eadem terra ad tenendum placita sit. Sed in hac re considerandum est, utrum ille, qui hanc tenet, dives an pauper sit, et utrum aliud beneficium habeat qui horum neutrum habet, circa hunc misericorditer agendum est, ne ex toto dispoliatus in egestatem incidat, aut talem ille censum inde persolvat, qualis ei fuerit constitutus, vel portionem aliquam inde in beneficium accipiat, unde se sustentare valeat
Abbreviated transcription (Latin):
¶Dicta autẽ stipulatio abstipula.
Uleteres enĩ quando sibialiꝗd
ꝓmittebant. stipulã tenentes
frangebant. quã iterũ ingen¬
tes sponsiones suas agnoscebant.

Expanded text:
Dicta autem stipulatio ab stipula. Veteres enim, quando sibi aliquid promittebant, stipulam tenentes frangebant, quam iterum iungentes sponsiones suas agnoscebant
Abbreviated transcription (Latin):
De conspirationib uͦ. quicunq facere
p̃sũpserit et sacram̃to quã cunq
conspirationẽ firmauerint ut
tripliciratione iudicent᷑. primo ut
ubicunq aliqđ malũ ꝑhos ꝑpetratũ
fuit. Auctores facti in t̃ficiant᷑
Adiutores .uͦ eorũ singuli alter
ab altero flagellent᷑ et nares sibi
inuicẽ p̃cidant Vbi .uͦ. nihilmali
ꝑpetratũ ẽ. similit̃ quidẽ int̾sȩ
flagellent᷑ et apillos sibiuicissim
decondeant Pi .ͦ. ꝑdextras aliqua¬
conspiratio fuerit siliberisunt.

Expanded text:
facere praesumpserint, et sacramento quamcunque conspirationem firmaverint, triplici ratione judicentur. Primo, ut ubicunque aliquod malum per hoc perpetratum fuit, auctores facti interficiantur. Adjutores vero illorum singuli alter ab altero flagellentur, et nares sibi invicem praecidant. Ubi vero nihil mali perpetratum est, similiter 375 quidem inter se flagellentur, et capillos sibi vicissim detondeant. Si vero per dextras conspiratio facta fuerit, si liberi sunt
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ineodẽ deꝓhibenda
auaritia ut nullus alienos
fĩnes usurp& uł terminos
patrũui transcendat. CAP¬
tẽ inodẽ dehis qui inperi¬
culo constituti sunt & cõ¬
uertant se ad dr̃ ut cano¬
nicem quitant᷑. recõcilia¬
tionẽ & canonicere concili¬
tẽ in eodẽ ut illiqui noni suđ
bonȩ cõuersationis & eoꝵ
uita est acusabilis ut ñon
top̃ sũpsiose cõmuni caue¬
rit ex cõmunicet᷑ & ipse

Expanded text:
tem in eodem, de prohibenda avaritia, ut nullus alienos fines usurpet, vel terminos patrum transcendat. Otem in eodem, de his qui in periculo constituti sunt, et convertunt se ad Deum, ut canonice inquirant reconciliacionem, et canonice reconcilitem in eodem, ut illi qui non sunt bonae conversationis et eorum vita est accusabilis, non to praesumptiose communicaverit, excommunicetur et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
tẽ ineodẽ utnec uxor
Lauiro dimissa aliũ acci¬
piat uirũ. Uiuente uiro
suo necuir aliã accipiat
iuuente uxore pͥore

Expanded text:
tem in eodem, ut nec uxor a viro dimissa alium accipiat virum vivente viro suo; nec vir aliam accipiat vivente uxore priore
Abbreviated transcription (Latin):
pecuniã accipiat ñ speciẽr
aliã et adeũdẽ speciẽm
quantũ dederit accipiat.
nc̃ cilio africano ut uir¬
gines dõ sacrate agra¬
uiorib ꝑsonis diligenti
custodia seruent᷑. Cã p
drã suȩ paro chiȩ negle¬
gere & aliquã eccłam
insua diocesi magis fre
martrrũ & in certe scoꝵ
memoriañ uenerant᷑¬

Expanded text:
ipiat. Si speciem aliam, eandem speciem quantum dederit accipiet concilio Africano, ut virgines Deo sacratae a gravioribus personis diligenti custodia serventur EPISCOdram suae parrochiae neglegere, et aliquam ecclesiam in sua diocesi magis freqmartyrum et incertae sanctorum memoriae non venerent
Abbreviated transcription (Latin):
soł intriplo cõponat. Et si inuitã
eã duxit : legẽ suã componat.
illã .uͦ. ulterus non ad tingat.
poenitentiam a gentẽ int̾ fecerit :

Expanded text:
s, in triplo conponat. Et si invitam eam duxit, legem suam ei conponat, illam vero ulterius non adtingat. paenitentiam agente interfect
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit. et filios ñ dimiserit.
sipat̃ aut mat̾ suꝑ fuerint.
ipsi inhereditate succedant:
S i pat̃ aut mat̃ non suꝑ fuerint
et fratres aut sorores reliquert¬
ipsi hereditatẽ optineant
Quod si nec istifuerint: sorores
patris inhereditate succedant
i .uͦ. sorores patris non extiterint :
sorores matris eius hereditatẽ
sibi uindicent. Niautẽ nulli
horũ fuerint : quicunq proximi¬
ores fuerant de paterna gene¬
ratione. ipsi inhereditate suc¬
cedant : Deterra uͦ. salica nulla
portio hereditatis muli eri ueniatꝰ.
sed aduirilẽ sexũ tota terrȩ
hereditas ꝓueniat:¬

Expanded text:
fuerit et filius non dimiserit, si pater aut mater superfuerit, ipsi in hereditate succedant; si pater aut mater non superfuerint, et fratres vel sorores reliqueripsi hereditatem optineant. Quod si nec isti fuerint, sorores patris in hereditatem eius succedant. Si vero sorores patris non extiterint, sorores matris eius hereditatem sibi vindicent. Si autem nulli eorum fuerint, quicumque proximiores fuerint de paterna generationem, ipse in hereditate succedant. De terra vero Saliga nulla portione hereditatis mulieris veniat, sed ad virilem sexu tota terra hereditatis perveniat
Abbreviated transcription (Latin):
De furtis uel male factoribus¬
ita decreuimus obseruare.
ut siquinq aut septẽ bonȩ fidei
homines absq inimicia int̾posita
positione esse dixerunt. quo¬

Expanded text:
De furibus et malefactoribus decrevimus observari, ut si quinque aut septem bonae fidei homines absque inimicitia proposita enti interpositione esse dixerint, quo
Abbreviated transcription (Latin):
eradu:
.imi. Et homicidas aut cȩteros reos
qui legibus moridebent si in
ȩcclesia confugerint. non ex¬
cusentur neq eis ibidẽ iuctus

Expanded text:
radu. nsentur. 8. Ut homicidas aut caeteros reos qui legibus mori debent, si ad ecclesiam confugerint, non excusentur, neque eis ibidem victus
Abbreviated transcription (Latin):
genitor nr̃ in suo palacio consti¬
tuit et sp̃ nodus : conseruari uolu mꝰ:
cui. Derebus .uͦ. ecclesiarũ unde
nunc census exeunt. decima et
nona cũ ipso censu sit soluenda.
Et unde antea non exierunt:
similit̃ nona et decima ciũipsocensu¬

Expanded text:
ter in sua placita constituit et in synodis, conservare volumus. 13. De rebus vero ecclesiarum, unde nunc census exeunt, decima et nona cum ipso censu sit soluta; et unde antea non exierunt, similiter nona et decima de
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃is. Ab batibus uirisq illustrib¬
et ea quȩ erga ministerium
illorũ emendanda cognoscunt.
libentianimo emendent
non sint ordinent᷑ sine tarditate :
puellarũ ordinem suum custo¬
diant. Etunaquȩq abbatissa
in suo monasterio sine inter¬
missione resideat¬
illorum parro eohias potestatẽ
habeant secđm canones
tepi de incestuo sis hominib¬

Expanded text:
pis, abbatibus, virisque inlustribe erga ministerium illorum emendanda cognoscunt, libenti animo emendent non sunt, sine tarditate orpuellarum ordinem sanctum custodiant. Et unaquaeque abbatissa in suo monasterio sine intermissione resideatillorum parrochiam potestatem habeant secundum canones. 124. De incestuosis hominib
Abbreviated transcription (Latin):
non sunt scribant᷑ et sit discretio
int̃ precarias de uerbo ñ factas
et inter eas qͥspontanea uolun¬
tate deipsis ȩcdesiarũ faciunt¬
XIIII. Destrute faciendũ nemop̃sumat᷑
a longo tempore fuit conseruent᷑
xui Desacramentis ꝓghilduni e
inuicem coniuratũ. ut nemo
facere p̃sumat. alio uͦmodo de
illꝙ elemosyna. aut de incen¬
dio aut denaufragio quanuis
conuenciã faciunt nemo in hoc
iurare p̃sumat. Dei teran¬
tibus qui ad placitũ aut ali.¬
cubiꝑgunt ut eos cũ collectã nemo
sit ausus ad sallire et nemo alte¬
rius herbã defensionis tẽpore
tollere p̃sumat nisi in hoste per¬
gendũ aut missus nr̃ sit et qui
Detholoneis qui iamante a for¬
banniti fuerunt. ne motollat

Expanded text:
non sunt, scribantur. Et sit discretio inter precarias de verbo nostro factas, et inter eas quae spontanea voluntate de ipsis rebus ecclesiarum faciunt. 14. De truste faciendo nemo praesumat. a longo tempore fuit, observetur. 16. De sacramentis per gildonia invicem coniurantibus, ut nemo facere praesumat. Alio vero modo de illorum elemosinis, aut de incendio, aut de naufragio, quamvis convenentias faciant, nemo in hoc iurare praesumat. 17. De itinerantibus. Qui ad palatium aut aliubi pergunt, ut eos cum collecta nemo sit ausus adsalire. Et nemo alterius erbam defensionis tempore tollere praesumat, nisi in hoste pergendum, aut missus n5. De teloneis quae iam antea forbannita fuerunt; nemo tollat,
Abbreviated transcription (Latin):
De eo qui ꝑuirium feceritꝰ
nullam redemptionem. nisi
manũ ꝑdat. Quod si accusator
contendere uoluerit deipso ꝑ¬
iurio. stent ad crucẽ : Et suurator
uicerit. legem suã accusator
emendet. Eoc uͦ. deminorib:
causis obseruandũ. Demaiorib:
uͦ rebus. aut destatu ingenu¬
itatis setłm legem custodiant
Deuindicta et iudicio inlatro¬
nibus factũ ẽ testimonium
epõrũ. Absq peccato comiti esse
dicunt. ita et ut absq. in uidia
aut occasione mala. et sinihil
nisi pro iustitia facienda hominẽ
de fecerit. honorem suũ ꝑdat.
et legẽ contraquẽ iniuste fecerit.
se cđm poenã quã intulit emendet

Expanded text:
De eo qui periurium fecerit, nullam redemptionem, nisi manum perdat. Quod si accusator contendere voluerit de ipso periurio, stent ad crucem. Et si iurator vicerit, legem suam accusator emendet. Haec vero de minoribus causis observandum. De maioribus vero rebus, aut de statu ingenuitatis, secundum legem custodiant. De vindicta et iudicio in latrones facto testimonio episcoporum absque peccato comitis esse dicunt, ita tamen, ut absque invidia aut occasione mala nihil nisi pro iustitia facienda hominem punierit, honorem suum perdat, et legibus, contra quem iniuste fecit, secundum poenam quam intulit