comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
curcella. ad nouam uillam. eccl̃ia sancti
hẏlarii in suburbio:ad portam que uo¬
catur martis. H anc basilicam decreinit
diem cõmemorandam: ut hinc scilicet
eis in illa sufficiens refectio. ab erarii cla¬
ingero qͦt annis paretur. Et si qͥd de an¬
nuo suꝑfuerit rerum redditu. quod ad
p̃sens expendi ñ necesse sit: om̃ib censu¬
it diuidendũ. ꝓut opꝰ fuerit uniciq
eoꝵ. Item curcellam & nouam uillam
et nouẽ mansos eccl̃ie sc̃i hylarii adiacen¬
tes. statuit ligna cedere aquasq compor¬
tare: ad faciendum eis balneum. insuꝑ
& ad suidium occurrere. & si qͥd hunis¬
modi necesse sit in eoꝵ culina. qd̃ facto
opꝰ sit. Puto eos quoq intra monasterii
septa non deesse equaliõ oborta occasiõe:
exanclandis demq ip̃a qͣndo exubera¬
uerunt ruidera latrinaꝵ. efferre in locũ
hunusim colluuionib aptum. Porro &
pollinctores effodiende eoꝵ sepulture ad¬

Expanded text:
rivulum, Curcella, ad Novam villam, ecclesia sancti rivulum, Curcella, ad Novam villam, ecclesia sancti Hilarii in suburbio ad portam quae vocatur Martis. Hanc basilicam decrevit diem commemorandam, ut hinc scilicet eis in illa sufficiens refectio ab aerarii clavigero quotannis paretur. Et si quid de annuo superfuerit rerum reditu, quod ad presens expendi non necesse sit, omnibus censuit dividendum, prout opus fuerit unicuique eorum. Item Curcellam et Novara villam et novem mansa ecclesiae sancti Hilarii adiacentia statuit ligna cedere aquasque conportare ad faciendum eis balneum, insuper et ad suicidium occurrere, et si quid huiusmodi necesse sit in eorum culina, quod facto opus sit; puteis quoque intra monasterii septa non deesse, qualibet oborta occasione, exanclandis; denique ipsa, si quando exuberaverint, rudera latrinarum efferre in locum huiusmodi colluvionibus aptum; porro sicut et pollinctores effodiendae eorum sepulturae ad
Abbreviated transcription (Latin):
nescitur qͦt annis pastore uacauent sedes
rem̃sis: pleraq in loco erant collapsa que
fuerant p̃cedentium patrum studio & i¬
gore fundata: que cuncta uiriste głosꝰ
&e industrius in pristinũ celeriꝰ reparauit
statum. Nam canonicã clericis religio¬
nem instituit ÷ uycta numcrũ quoq eoꝵ
quotus illo in tempore erat. sufficientia &e
continua eis unctualia constiturt: quatinꝰ
diumo culti lib̾uis atq instantius insi¬
stere quiissent. Prius quippe quam
croptabilis hic altor ac pater eoꝵ adue¬
niret. ñ eis dabatur canonitus panis: & ñ
erant ut sunt hodie canonici. s sicut ma¬
tricula: & adhuc res ꝓpͥas cũ habitatorib
earum illis contulit. qui singulis eoꝵ ne¬
cessitatib ꝑpetuo deseruirent. Primus
rem̃sium hic ep̃oꝵ fertur cõmune eis in¬
stituisse crarium: gñalit̾ illoꝵ usib in
scła ꝓfuturum. Predictaꝵ autẽ rerum
locã his uocabulis censentur. germaca

Expanded text:
nescitur, quot annis pastore vacaverit sedes nescitur, quot annis pastore vacaverit sedes Remensis, pleraque in loco erant collapsa, quae fuerant precedentium patrum studio et vigore fundata; quae cuncta vir iste gloriosus et industrius in pristinum celerius reparavit statum. Nam canonicam clericis religionem restituit, iuxta numerum quoque eorum, quotus illo in tempore erat, sufficientia et continua eis victualia constituit, quatinus divino cultui liberius atque instantius insistere quivissent. Prius quippe quam exoptabilis hic altor ac pater eorum adveniret, non eis dabatur canonicus panis, et non erant, ut sunt hodie, canonici, sed sicut matricularii: et ad haec res proprias cum habitatoribus earum illis contulit, qui singulis eorum necessitatibus perpetuo deservirent. 3. Primus Remensium hic episcoporum fertur commune eis instituisse aerarium, generaliter illorum usibus in saecula profuturum. Predictarum autem rerum loca his vocabulis censentur: Gerniaca
Abbreviated transcription (Latin):
Ac ꝓhoc sicut ad locũ debeato scͥptum in¬
uenitur remugio. erga bene agentes pe¬
trus apparebat in uultu: erga delinquen¬
tes paulus in sp̃u. Ac sic conueniente in
unum diu̾sitate gr̃are: illius pietatis. hu¬
ius erat emulator districtiõis. Stantib
equidem si caderent: minabat᷑ penam.
Lapsis uero ut surgere appeterent: ꝓmit¬
tebat misccłiam. Illos derrebat ne presu¬
merent in bonis: istos refouebat ne desꝑa¬
rent inmalis. Proinde quoslam puis ser¬
monib assidue p̃dicationis ad meliora
euexit ÷ qͦsdam maturitate & sinceritate
multiplicis doctrine. desidio sc̃e conũsa¬
tionis accendit. Quibdam exemplum fa¬
ctus ẽ ad salutem: alios intra septa sui gre¬
gis oues fecit÷ alios educauit: om̃ib omĩa
factus ẽ. ut om̃s saluos faceret. Successit
autẽ in rem̃si pontificatu reolo magnaꝵ
u̾tutum uiro: huiꝰq ut quidam ꝑhibent
ꝓximiori cognato. Et qm̃ hoc obeunte

Expanded text:
ac per hoc, sicut ad locum de beato scriptum inac per hoc, sicut ad locum de beato scriptum invenitur Remigio, erga bene agentes Petrus apparebat in vultu, erga delinquentes Paulus in spiritu ac sic, conveniente in unum diversitate gratiarum, illius pietatis, huius erat aemulator districtionis. Stantibus equidem, si caderent, minabatur poenam, lapsis vero, ut surgere appeterent, promittebat misericordiam: illos terrebat, ne presumerent in bonis; istos refovebat, ne desperarent in malis. Proinde quosdam piis sermonibus assiduae predicationis ad meliora evexit, quosdam maturitate et sinceritate multiplicis doctrinae desiderio sanctae conversationis accendit, quibusdam exemplum factus est ad salutem; alios intra septa sui gregis oves fecit, alios educavit: Omnia omnibus factus est, ut omnes salvos efficeret. 2. Successit autem in Remensi pontificato Reolo magnarum virtutum viro huiusque, ut quidam perhibent, proximiori cognato. Et quoniam, hoc obeunte,
Abbreviated transcription (Latin):
hilperici. regum francie. uir dei
rigob̾tus. urbis rem̃sium mirifi¬
te sc̃itatis archiep̃o: qui in regi¬
one ribuarioꝵ spectabili de ꝓsapia exortꝰ.
patre siquidem ex eodem pago nomine
constantino: matre autẽ francigena. ex por¬
tensi t̾ritorio: ab etatis pͥmeue tẏrocinio. to¬
tum se celestib mancipauit disciplinis. Ca¬
stitate p̃ditus. in ingiluis sedulus. oratione
ꝑuigil: sermone uerax. refertus caritate. de¬
ditus abstinentie. dapsilis humanitate:
sapientia redimitus. iusticia insignitꝰ. it
consilio prudens. om̃iq moꝵ honestate
pollebat. Phec uͥtutum insignia. otius
occurrens in uirum ꝑfectum: quemadine¬
dum celitus electus ad pontificalis apicem
honoris ẽ sublimatꝰ. In quo suꝑna admmi¬
niculante sͥ gr̃a talis tantusq ilico appa¬
ruit: ut om̃ium oculis & amori eẽt & ti¬
mori. Nimirum bonis amori. qui deside¬
rabant eiꝰ monitis salutarib humiliter
obsequi: malis quoq nichilominꝰ erat ti¬

Expanded text:
hilperici regum Frantiae vir Dei Rigobertus urbis Remensium mirificae sanctitatis archiepiscopus. Qui in regione Ribuariorum spectabili de prosapia exortus, patre siquidem ex eodem pago nomine Constantino, matre autem Francigena ex Portensi territorio. Ab aetatis primaevae tyrocinio totum se caelestibus mancipavit disciplinis; castitatem praeditus, in vigiliis sedulus, oratione pervigil, sermone verax, refertus caritate, deditus abstinentiae, dapsilis humanitate, sapientia redimitus, iustitia insignitus, consilio prudens omnique morum honestate pollebat. Per haec virtutum insignia ocius occurrens in virum perfectum, quemadmodum caelitus electus, ad pontificalis apicem honoris est sublimatus, in quo, superna adminiculante sibi gratia, talis tantusque ilico apparuit, ut omnium oculis et amori esset et timori: nimirum bonis amori, qui desiderabant eius monitis salutaribus humiliter obsequi; malis quoque nichilominus erat ti
Abbreviated transcription (Latin):
tatione teneat: quia sicut nr̃a defendimus
ita singulis quibq cccł̃iis sua iura scruamꝰ.
Nec cuilibet fauente gr̃a ultra qͣm merctur

Expanded text:
tatione teneat, quia sicut nostra defendimus, ita singulis quibusque Ecclesiis sua jura servamus. Nec cuilibet, favente gratia, ultra quam meretur
Abbreviated transcription (Latin):
terent: atq uos hec res a paterna interim
caritate dunderet. Nunquid ñ poterat. si
quelibet contentio fuit. tranquille dispo¬
m÷ ut nec partium utilitas detͥmentum.
nec sentiret gr̃a lesionem: Lunis autem
grauitatis. cuius sanctitatis. cuiꝰ mansuctu¬
dinis suꝑscͥptus frat nr̃ sit: ñ habemꝰ in cog¬
nitum Ex qua re colligimus: quia nͥ ins
cum doloris numnia coegisset ⁊ ad hanc rem
qua uos contristatos asscritis. eius fraterni
cas nullatenꝰ ꝑuenisset. Nos tamen ubi
boc eo scribente comꝑimus. ilico ei scͥpsi¬
mus: admonentes. ut & oblationes nr̃as

Expanded text:
terent, atque vos haec res a paterna interim terent, atque vos haec res a paterna interim charitate divideret. Nunquid non poterat, si quaelibet contentio fuit, tranquille disponi, ut nec partium utilitas detrimentum, nec sentiret gratia laesionem? cujus autem gravitatis, cujus sanctitatis, cujus mansuetudinis supradictus frater noster sit, non habemus incognitum. Ex qua re colligimus quia nisi vis eum doloris nimia coegisset, ad hanc rem de qua vos contristatos asseritis, ejus fraternitas 825 nullatenus pervenisset. Nos tamen, ut hoc eo scribente comperimus, illico ei scripsimus, admonentes ut et oblationes ves
Abbreviated transcription (Latin):
Quaꝓpt̃ si correptionis meẽ uerba stutu¬
rus audieris: quam sint blanda & dulua
in fine cognosces. Ecce fateor merens loqͥs
& facti tui tristicia addictus. edere uaiba
uix ualeo: et tamen anmꝰ tiuuis astionis
sue consciꝰ. uix sufficit ferre qͦd audis: gil¬
bescit et confunditur ac auersaturs i s
ferre ñ ualet uerba pulueris: qͥd facurs
est ad uidicium conditoris: Fateor camil
credo: quod te effugere uitam conspuis.
& tamitn adhuc ad uitam reseruat: quod
uM & uenantꝰ in eadem apostalle
ꝑmanens. obortis quibdam simulta d
more commotꝰ est. cumq ñ timuit. slss¬
tum nos ea quã dirȩxistis epła iam contͥsta¬
coep̃m nr̃m. de quorum desiderabamus gau¬
dere concordia. scandalum ꝓdisse cognomi¬
mus. Quȩ us enim causa finssed. non usq
ad hoc debuit furor erumꝑe: ut armati
homines ur̃i sicut audiuimus in ep̃m irru¬
erent. & diuersa hostili more mala cõmit¬

Expanded text:
Quapropter, si correctionis meae verba secutuQuapropter, si correctionis meae verba secuturus audieris, quam sint blanda et dulcia in fine cognosces. Ecce, fateor, moerens loquor, et facti tui tristitia addictus, edere verba vix valeo: et tamen animus tuus, actionis suae conscius, vix sufficit ferre quod audit; erubescit, confunditur, adversatur. Si ergo ferre non valet verba pulveris, quid facturus est ad judicium Conditoris? Fateor tamen se maximam credo, quod te effugere vitam conspicit, et tamen adhuc ad vitam reservat: quod Cumque Venantius, in eadem apostasia permanens, obortis quibusdam simultatibmore commotus est, eumque non timuit GregoMultum nos ea quam direxistis jam contristacopum nostrum, de quorum desiderabamus gaudere concordia, scandalum prodiisse cognovimus. Quaevis enim causa fuisset, non usque ad hoc debuit furor erumpere, ut armati homines vestri, sicut audivimus, in episcopium irruerent, et diversa hostili more mala commit
Abbreviated transcription (Latin):
uelis nolis locuturus sum: quia ommi uir¬
tute. aut te cupio saluari. aut de rua mor¬
te me cripi. In quo cnim habitu recolis fu¬
eris: et suꝑne districtionis ammadũsione
postposita. ad qͦd sis delapsus agnoscis.
Culpam gͦ tuam pensa dum uacat. Disto¬
ctionem futuri iudicis. dum uales grhorres¬
ce: ne tunc iam illam amaram sentias.
fra. Teste cuangłio scis: quia diuina seue¬
ritas de ocioso sermone nos arguid: et de
uerbo mutili rationes subtiliter exquirit
Pensa gͦ quid factura est de ꝑuerło oꝑe.
si quosiam in iudicio suo reprobat de scr¬
mone. Anamas deo pecumas uonerat:
quas post diabolica uictus ꝑsuasione
subtraxit. Sed qua morte multatus est
sapis. Si ille igitur ꝑiculo mortis dignus
fuit. qui eos quos dederat nummnos deo
abstulit: considera quanto ꝑiculo in aͥi¬
uino iudicio dignus eris: qͥ non nummoᷤ
sed temctip̃m ommpotenti dño cui te fes
monachico habitu deuoueras subtiaułl¬

Expanded text:
velis an nolis, locuturus sum, quia omni virvelis an nolis, locuturus sum, quia omni virtute, aut te cupio salvari, aut de tua morte me eripi. In quo enim habitu fueris recolis, et supernae districtionis animadversione postposita, ad quid sis delapsus agnoscis. Culpam ergo tuam pensa dum vacat, districtionem futuri Judicis dum vales exhorresce, ne tunc illam amaram sententiafra: « Teste Evangelio , scis quia divina severitas de otioso sermone nos arguit, et de verbo inutili rationes subtiliter exquirit. Pensa ergo quid factura est de perverso opere, si quosdam in judicio suo reprobat de sermone. Ananias Deo pecunias voverat, quas post diabolica victus persuasione subtraxit ; sed qua morte mulctatus est, scis. Si ille igitur mortis periculo dignus fuit, qui eos quos dederat nummos Deo abstulit, considera quanto periculo in divino judicio dignus eris, qui non nummos, sed temetipsum, omnipotenti Deo, cui te sub monachico habitu devoveras, subtra
Abbreviated transcription (Latin):
que nunc usq in religioso atq monachi¬
co habitu ꝑmanscrunt. religiosam uestem
deponere: & conugib qͦd sine gram refer
re dolore ñ possumus sociari. Sed hoc qui¬
dem ut dicere uł attemptare presumant:
fauoris ur̃i patrocimo fulciri dicunt᷑. Qd̃
nos credere ꝑu̾sitatis ipsius acerbitas non
ꝑmittit. Petͥimus ergo: ut in tanto uos pec¬
cato miscere nullatenus debeatis. Nam hu¬
iusmͦi iniquitatẽ: impunitam ꝓpter d̾m
nullo mͦ patimur remanere. Unde iterum
quesumus. ut excellentia ur̃a in talium se
causarũ defensione ñ misceat: ne & deus
suam defendat iniuriam: et inter nos
aliorum pariat culpa discordiam.
tem uenantio ex monacho pat̾cio. Multi
homines stulti putauerunt: qͦd si ad or¬
dinem ep̃atus eucherer. te alloqui. ac ꝑ
epłam frequentare recusarem. Sed nõ ita
est: quia ipia iam loci mei nectitate com¬
pellor ut tacere non debeam. Et post pau¬
ca. Hac igitur consideratione compulsus.

Expanded text:
quae nunc usque in religioso atque monachiquae nunc usque in religioso atque monachico habitu permanserunt, religiosam vestemdeponere, et conjugibus, quod sine gravi dolore referre non possumus, sociari. Sed hoc quidem, ut dicere vel attentare praesumant, favoris vestri patrocinio fulciri dicuntur. Quod nos credere perversitatis ipsius acerbitas non permittit. Petimus ergo ut in tanto vos peccato miscere nullatenus debeatis. Nam hujusmodi iniquitatem impunitam propter Deum nullo modo patimur remanere. Unde iterum quaesumus ut excellentia vestra in talium se causarum defensione non misceat: ne et Deus suam defendat injuriam, et inter nos aliorum pariat culpa discordiam. » Item Venantio, exmonacho, patricio: « Multi hominum stulti putaverunt quod si ad ordinem episcopatus eveherer, te alloqui ac per epistolas frequentare recusarem. Sed non ita est, quia ipsa jam loci mei necessitate compellor ut tacere non debeam. » Et post pauca. « Hac igitur consideratione compulsus,
Abbreviated transcription (Latin):
ercellentiam urãm: prauoꝵ audatia correp¬
tionis debet aculeos. magis qͥm defensiõis
inuenire solatium. Nam sacis graue ẽ. ut
contingat illic habere prauam actionem
refugium: unde discipline debet ꝓdire
censura. Pcruenit itaq ad nos. speuiosum
quendam p̃sbiterum qui causa poscente
in monasterio a iohe fratre et coep̃o nr̃o fu¬
erat deputatꝰ. contra si pastoris exinde uo¬
luntatem crisse : & eccł̃iastice constitutionis
ugore despecto. ante dicto ep̃o ur̃a fretus
tintione resistere. Quod quia excellentie ue¬
stre sine dubio pulsat miidiam : necesse
est. ut ab cius uos habita discretione debe¬
atis tuitione suspendere: ne si nominis ue¬
stri occasione pastori suo mobediens. uel
contumax fuerit ad tempus : ur̃os contra
uos iudices defensare. atq excellentiã urãm¬
ex hac re cogatur offendere: & nos parit̃
de ur̃a discordia contristari. Comꝑimus
etiam qͦd dici nefas est. quasdam mulieres

Expanded text:
excellentiam vestram, pravorum audacia correpexcellentiam vestram, pravorum audacia correptionis debet aculeos magis quam defensionis invenire solatium. Nam satis grave est ut contingat illic habere pravam actionem refugium, unde disciplinae decet prodire 108 censuram. Pervenit itaque ad nos Speciosum quemdam, presbyterum, qui, causa poscente, in monasterio a Joanne, fratre et coepiscopo nostro, fuerat deputatus, contra sui pastoris exinde voluntatem exiisse, et ecclesiasticae constitutionis vigore despecto, antedicto episcopo vestra fretum tuitione resistere. Quod, quia excellentiae vestrae sine dubio pulsat invidiam, necesse est ut ab ejus vos, habita discretione, debeatis tuitione suspendere: ne si nominis vestri occasione pastori suo inobediens vel contumax fuerit ad tempus vestros contra vos judices defensare, atque excellentiam vestram hac ex re cogatur offendere, et nos pariter de vestra discordia contristari. « Comperimus praeterea, quod dici nefas est, quasdam mulieres,
Abbreviated transcription (Latin):
crudelit agimus. despecto deo. nobis homi¬
nem placamus: nullo mͦ. Nam ip̃e qͥ despi¬
citur: cum contra nos quem despecto deo
placare uolumus irritat. uremus ergo ꝑ
omnia placare dm: qui potens est etiam᷑
iratos homines ad mansuetudinẽ reducere
Nam sicut dixi: etiam mansueti homines
indignante deo. ad rracundiam ꝓuocant᷑.
Si autem dicitur quia sine uerb̃ib atq ter¬
rorib fraudes publice inueniri ñ possunt:
hoc admitere poteram. si in ratiocinatio¬
num causa domnus leontius ñ uenisset. Nã
uerum est. quia illi solent manib ercedere:
qui in sensu & lingua deficiunt. Ten
iNctorum iudicum cupiditates uel
sceleia. gregorius quasi chamo frenoq pon¬
tificu siu ualidissimis auctoritatib refrm¬
gebat. Et si quos dulcit᷑ a prauitate corn¬
gere ñ ualebat: scͥptoꝵ suoꝵ redargutiõib
publicabat. Inde romano gxarcho italie
residenti rauenne scribit inquiens. Apud

Expanded text:
crudeliter agimus, despecto Deo, nobis homicrudeliter agimus, despecto Deo, nobis hominem placamus? Nullo modo. Nam ipse qui despicitur, eum contra nos, quem despecto Deo placare volumus, irritat. Curemus ergo per omnia placare Deum, qui potens est et iratos homines ad mansuetudinem reducere. Nam, sicut dixi, etiam mansueti homines, indignante Deo, ad iracundiam provocantur. Si autem dicitur, quia sine verberibus atque terroribus fraudes publicae inveniri non possunt, hoc admittere poteram, si in ratiociniorum causa domnus Leontius non venisset. Nam verum est quia illi solent manibus excedere, qui in sensu et lingua deficiunt. » 48. Cunctorum judicum cupiditates, vel scelera Gregorius quasi camo frenoque pontificii sui, validissimis auctoritatibus restringebat, et si quos dulciter a pravitate corrigere non valebat, scriptorum suorum redargutionibus publicabat. Unde Romano, exarcho Italiae, residenti Ravennae, scribit, inquiens: « Apud
Abbreviated transcription (Latin):
neao. N num tamen hoc piase de constan¬
t uoti: quia &e si quam reb publitis
it. non libertas. Nam in hoc quod liberi
homines ceduntur uł induduntur: ut ta¬
ceam qͦd omp̃c deus offenditur. ut taceam
qd ur̃a opinio uehementer grauatur: pus¬
simi tamen et imꝑatoris nr̃i omnino tem¬
pora fuscantur. Hoc cnim inter reges gen¬
reges gentium. domini seruoꝵ sunt: imꝑa¬
tor uͦ romanoꝵ. dñs liberoꝵ. Unde & uos qͥc¬
quid agitis: prius quidem scruata iusticia
deinde custodita ꝑ omnia lib̾tate agere de¬
betis. Scriptum est enim. Quod tibi nõ uis
Et si ipsi a maiorib ur̃is iiuriari lib̾tatẽ
nrãm non uultis: subiectoꝵ ur̃oꝵ lib̾tateor
honorando custodite Scimus enm qui-
dirit. Celum et terra transibunt: uerba au¬
tem mea ñ transibunt. Euius qͥa uerba nõ
transcunt. sed ꝑ omma implentur: metua¬
mus quod iterum dicit᷑. In qua mensura
mensi fũitis: in ea remetictur nob̾. Quocd
dutẽ gła ur̃a cristimat. quia si suꝑbe si

Expanded text:
e constanter novi, quia, et si quam rebus publicis t, non libertas. Nam in hoc quod liberi homines caeduntur vel includuntur, ut taceam quod omnipotens Deus offenditur, ut taceam quod vestra opinio vehementer gravatur, piissimi tamen imperatoris nostri omnino tempora fuscantur. Hoc enim inter reges genreges gentium Domini servorum sunt, imperator vero Romanorum dominus liberorum. Unde et vos quidquid agitis, prius quidem servata justitia, deinde custodita per omnia libertate, agere debetis. Scriptum est enim: Quod tibi non vis et si ipsi a majoribus vestris injuriari libertatem vestram non vultis, subjectorum vestrorum libertatem honorando custodite. Scimus enim qui dixit: Coelum et terra transibunt, verba autem mea non transibunt . Cujus quia verba non transeunt, sed per omnia implentur, metuamus quod iterum dicit: In qua mensura mensi fueritis, in ea remetietur vobis . Quid autem gloria vestra existimat, quia si superbe, si
Abbreviated transcription (Latin):
rat. queq audicrat: sed & habitum uiri
& uultum atq om̃ia signa eius erposuit.
Suꝑ quo miratus uir eius. regressus ad ho¬
minem dei gr̃as refert deo: et accepta ab eo
bñdictione perrexit in pace.

Expanded text:
audierit, sed et habitum viri et vultum, atque omnia signa ejus exposuit. Super quo miratus vir ejus, regressus ad hominem Dei, gratias refert Deo; et accepta ab eo benedictione, perrexit in pace.
Abbreviated transcription (Latin):
terra uiuentium ideo quod in ea omnes
absq ullo metu mortis uiuant appellatur:
in quam ñ a moyse legis latore intromit¬
titur: neminem enim lex ut ait apłs ad ꝑ¬
fectum adduxit: sed a ihu uero. xp̃iam
ppłi ductore. bonoꝵ meritoꝵ sortes equiꝑan¬
tes remunerationẽ uite ꝑpetuc ꝑcepit. Neq
iam ꝑ figuras & ymagines eigmatice nu

Expanded text:
terra viventium, ideo quod in ea omnes terra viventium, ideo quod in ea omnes absque ullo metu mortis vivant, appellatur. In quam non a Moyse legis latore intromittitur, – neminem enim lex, ut ait apostolus, ad perfectum adduxit, – sed a Iesu vero christiani populi ductore, bonorum meritorum sortes aequiperante, remunerationem vitae perpetuae percepit. Neque iam per figuras et imagines enigm
Abbreviated transcription (Latin):
celebrauit intimare.
N huius itaq scłi heremo iter agens. man¬
nȩ id est corpore xp̃i pastus edulio. ac de
petra sp̃uali xpisto scilicet uirga crucis siue
lancea militis ꝑcusso aque uiue refectus po¬
tulo ⁊ ad septuaginta palmarum arbores
et duodecim fontes aquarum ꝑueniens:
apłorum eorumq successoꝵ dogmata. qͣsi
aquam limpidissimã animis siticulosis
imbibit. Inde iuxta preceptum diuinitꝰ sͥ
datum. lumbos a carnalib illecebris habeis
cingulo castitatis precinctos: pedesq pacife¬
ros priorum patrum eremplis contectos. co¬
lumpnam puiam oculis sollicitis semꝑ in
lutiferum in heremo ob saluationẽ
urahelis craltatum. xp̃m scilicet ꝓ salute
nr̃a in ligno crucis suspensum. die noctuq
pre oculis habens ÷ eiusq uexillum in fron¬
te portans: a morsu ignitoꝵ serpentium.
tis aduersariis : ad terram repͥmissionis. su¬
ꝑnam uidelicet regionem itinere confecto:
hodierna die feliciter ꝑintrauit. Que etiã

Expanded text:
celebraverit, intimare. In huius itaque saeculi heremo iter agens, mannae, id est corporis Christi, pastus edulio ac de petra spiritali, Christo scilicet virga crucis sive lancea militis percusso, aquae vivae refectus poculo, ad septuaginta palmarum arbores et duodecim fontes perveniens, apostolorum eorumque successorum dogmata quasi aquam limpidissimam animis siticulosis inbibit. Inde iuxta praeceptum divinitus sibi datum lumbos a carnalibus inlecebris habens cingulo castitatis praecinctos pedesque paciferos priorum patrum exemplis contectos columnam praeviam oculis sollicitis semper ilutiferum, in heremo ob salvationem Israhelis exaltatum, Christum scilicet pro salute nostra in ligno crucis suspensum, die noctuque prae oculis habens eiusque vexillum in fronte portans, a morsu ignitorum serpentiumtis adversariis, ad terram repromissionis, supernam videlicet regionem, itenere confecto, hodierna die feliciter perintravit; quae etiam
Abbreviated transcription (Latin):
one fuit occupatꝰ: cũ die t̾cio. is qui necc̃ita¬
te debiti affligebatur redut. Suꝑ archam¬
uͦ monasterii que erat frum̃to plena: subi¬
to tredetim solidi sunt inuenti. Quos uir
dci deferri iussit : et afflicto petitori tribiit:
dicens ut duodecim redderet: et unum in
cipensis ꝓpriis habcret. Sed ad ea nunc re¬
dcam: que eius discipulis in libri huiꝰ eror

Expanded text:
one fuit occupatus. Cumque die tertio is qui necessitaone fuit occupatus. Cumque die tertio is qui necessitate debiti affligebatur, rediret, super arcam monasterii, quae erat frumento plena, subito tredecim solidi sunt inventi. Quos vir Dei deferri jussit, et afflicto petitori tribui, dicens, ut duodecim redderet, et unum in expensis propriis haberet. Sed ad ea nunc redeam, quae ejus discipulis in libri hujus exor
Abbreviated transcription (Latin):
aiebat patͥs sui puerũ morbo elephantino
fuisse correptũ ÷ ita ut iam pilis cadentib
cutis intumesceret: atq increscentẽ sameim
occultare ñ posset. Qui ad uirũ dĩ ab codẽ
patre eiꝰ missus est: et saluti pristine sub
omni celeritate restitutus.
eq illud taceam qͦd eiꝰ discipulus ꝑes¬
nus nõie narrare consuerat: quia dis
quadam. fidelis uir quidam necessitate d¬
biti compulius. umum sibi forc reineduss
credidit: si ad dei uirum ꝑgeret ÷ & que eũ
urgeret debiti necc̃itas indicaret. Hent itaq
ad monasterium : om̃ipotentis di famulum
repperit: quia acreditore suo ꝓ duodecim
solidis grauit̃ affligeretur intimauit. Qui
ueñabilis pat̾ nequaqͣm se habere duodecim
solicos respondit: s tñ eiꝰ mopiam blanda
collocutione consolatꝰ ait. Hade et post bi¬
duum reũtere: quia deest hodie qͦd tͥ debe¬
am dare. In ip̃o aũ biduo more suo in orati¬

Expanded text:
aiebat patris sui puerum morbo elephantino aiebat patris sui puerum morbo elephantino fuisse correptum, ita ut jam pilis cadentibus cutis intumesceret, atque increscentem saniem occultare non posset. Qui ad virum Dei ab eodem patre ejus missus est et saluti pristinae sub omni celeritate restitutus.Neque illud taceam quod ejus discipulus Peregrinus nomine narrare consueverat: quia die quadam fidelis vir quidam necessitate debiti compulsus, unum sibi fore remedium credidit, si ad Dei virum pergeret, et quae eum urgeret debiti necessitas, indicaret. Venit itaque ad monasterium, omnipotentis Dei famulum reperit, et quia a creditore suo pro duodecim solidis graviter affligeretur, intimavit. Cui venerabilis Pater nequaquam se habere duodecim solidos respondit, sed tamen ejus inopiam blanda locutione consolatus, ait: Vade, et post biduum revertere, quia deest hodie quod tibi debeam dare. In ipso autem biduo more suo in orati
Abbreviated transcription (Latin):
peret. frequenter admoneret ⁊ ip̃e uͦ nullo
mͦ consentiret in congregatione ꝑsistere.
atq importunis precib ut relararet᷑ im¬
mineret: quadam die isdem uenerabilis
pat̃ nimietatis eiꝰ tedio affectus. iratꝰ iussit
ut discederet. Qui mox ut monasteruim
cxiit: contra se assistere aꝑto ore draconẽ
in itiñe inuenit. Cumq cum isdem drac
qui apparuerat deuorare uellet: cepit it̃
tremens et palpitans magnis uocib cla¬
mare dicens. Currite currite: quia draco
iste me deuorare uult. Currentes aũ fractes
draconc̃ minime uiderunt: s am̃tẽ atq
palpitantẽ monachũ ad monasteriũ re¬
duxerunt. Qui statim ꝓmisit nunꝗͣͦ scse¬
iam a monasterio recessurũ: atq ex hora
cadem ĩ sua ꝓmissione ꝑmansit. Quip
qui sc̃i uiri orationib contra se assistere
draconem uiderat: quem prius non i¬
dendo sequebatur.
ed neq hoc silendũ puto. qͦd illusta
uiro andonio narrante cognoui: qͥ

Expanded text:
iperet, et frequenter admoneret, ipse vero nullo iperet, et frequenter admoneret, ipse vero nullo modo consentiret in congregatione persistere, atque importunis precibus ut relaxaretur immineret, quadam die idem venerabilis Pater, nimietatis ejus taedio affectus, iratus jussit ut discederet. Qui mox ut monasterium exiit, contra se assistere aperto ore draconem in itinere invenit. Cumque eum idem draco qui apparuerat devorare vellet, coepit ipse tremens et palpitans magnis vocibus clamare, dicens: Currite, currite, quia draco iste me devorare vult. Currentes autem fratres draconem minime viderunt, sed trementem atque palpitantem monachum ad monasterium reduxerunt. Qui statim promisit nunquam se esse a monasterio recessurum, atque ex hora eadem in sua promissione permansit: quippe qui sancti viri orationibus contra se assistere draconem viderat, quem prius non videndo sequebatur.Sed neque hoc silendum puto, quod illustri viro Antonio narrante cognovi, qui
Abbreviated transcription (Latin):
dum quidam eiꝰ puerulus monachus.
parentes suos ultra quã debebat diligens.
atq ad eoꝵ habitaculum dendens sine bñ¬
dictione de monasterio erisset: eodem die
mox ut ad eos ꝑuenit defunctus ẽ. Cumq
eẽt sepultus: diẽ altero ꝓiectum in t̾ra foraͤ
corpꝰ eiꝰ inuentũ ẽ. Qd̃ rursũ tradere sepul¬
ture curaũunt. Seqñti aũ die iterum ꝓiectũ
ext̾ius. atq in humatũ sicut pͥus inuenerir̃.
Tunc conciti ad bñdicti patris uestigia cur¬
rentes: cũ magno fletu peticrunt ut ei suã
grãm largiri dignaretur. Quib uir dñi
manu sua ꝓtinus cõmunionẽ dedit corporis
tradite. Qd̃ cum factum fuisset: susceptum
corpꝰ ciꝰ t̾ra tenuit. nec ultra ꝓiecit. Perpen¬
iste uir fuerit ÷ ut enus corpus etiam terra
ꝓiceret÷ qui bñdicti grãm ñ haberit:
trus. Perpendo plane: et uehementer stu¬
uidam aũ ciꝰmonachꝰ mobilitati m̃¬
tem dederat: & ꝑmañe in monastero
nolebat. Cumq cum uir dei assidue corn¬

Expanded text:
dum quidam ejus puerulus monachus parentes suos ultra quam deberet diligens, atque ad eorum habitaculum tendens, sine benedictione de monasterio exiisset, eodem die mox ut ad eos pervenit, defunctus est. Cumque esset sepultus, die altero projectum foras corpus ejus inventum est, quod rursus tradere sepulturae curaverunt. Sed sequenti die iterum projectum exterius atque inhumatum sicut prius invenerunt. Tunc concite ad Benedicti Patris vestigia currentes, cum magno fletu petierunt ut ei suam gratiam largiri dignaretur. Quibus vir Dei manu sua protinus communionem dominici corporis tradite. Quod dum factum fuisset, susceptum corpus ejus terra tenuit, nec ultra projecit. Perpenus meriti iste vir fuerit, ut ejus corpus etiam terra projecerit, qui Benedicti gratiam non haberet. Petr. Perpendo plane, et vehementer stutem ejus monachus mobilitati mentem dederat, et permanere in monasterio nolebat. Cumque eum vir Dei assidue corr
Abbreviated transcription (Latin):
dispensator illi talis requiratur. qͥ possit eiꝰ
curam omnem agere. & locum illius in re¬
gimine eccl̃ie ip̃o non deposito. ac in custo¬
dua ciuitatis implere: ut neq d̾s omp̃c of¬
fendatur. neq ciuitas inueniatur ẽẽ neglec¬
ta. Si uͦ isdem reu̾entissimus ioħs fortasse ꝓ
molestia sua petierit. ut ab ep̃atus honore
debeat uacare: eo petitionẽ scͥpto dante. cõ¬
cedendum ẽ. Aliter autem nos id facere. ꝓ
omnipotentis dei timore om̃imͦ ñ ualemus
Quod si hoc petere ille noluerit: qͦd pussi¬
mo imꝑatori complacet. quicquid ubet fa¬
cere. in eius ẽ potestate : sicut nouit ip̃e ꝓui¬
deat: nos tantummͦ in depositionem inson¬
tis ñ faciat ꝑmisceri. Quod uͦ ip̃e fecerit. si
canonicum est. sequimur: si uͦ canonicum

Expanded text:
dispensator illi talis requiratur, qui possit ejus dispensator illi talis requiratur, qui possit ejus curam omnem agere, et locum illius in regimine ecclesiae, ipso non deposito, ac in custodia civitatis implere, ut neque Deus omnipotens offendatur, neque civitas inveniatur esse neglecta. Si vero idem reverendissimus Joannes fortasse pro molestia sua petierit ut ab episcopatus honore debeat vacare, eo petitionem dante scripto, concedendum est. Aliter autem nos id facere pro omnipotentis Dei timore omni modo non valemus. Quod si hoc petere ille noluerit quod piissimo imperatori complacet, quidquid jubet facere in ejus est potestate: sicut novit, ipse provideat; nos tantummodo in depositionem insontis non faciat permisceri. Quod vero ipse fecerit, si canonicum est, sequimur; si vero canonicum
Abbreviated transcription (Latin):
obitꝰ tempore. aquiliensis diocesis in duos m¬
tropolitanos. catholicoꝵ indelicet scismatio¬
rumq diuisa sit: neq potuit postmodum
licet om̃s gn̾aliter ad unitatẽ de scismall
repedau̾int. ad pristine coniunctiõis inib¬
nem usq hactenus reformari:xr
Uiciri nulli cłicoꝵ ꝓ infirmitate corporis
quartarum subsidia gregoriꝰ mmnuebat
ita nulli pontificum ꝓ egͥtudine qualibes
succeclendum fore docebat. Unde anatholis
constantinopolitano subdiacono rescibers
ait. Scͥpsit mͥ dilectio tua. piissimũ dñ
succedi: ne fortasse dum ep̃i iura eadem
uitas ñ habet. qͦd absit ab hostib peral.
Et quidem nusquam canones pretpils
stum est. ut si molestia corporis irruit. hono¬
re suo pͥuetur egrotus. Atq ideo hoc ꝑ nos
fieri nullatenꝰ potest: ne peccatum in mea
anima ex eiꝰ depositione ueniat. Sed sugge¬
rendum ẽ. ut si is qui ẽ in regimine egrotat.

Expanded text:
obitus tempore, Aquileiensis dioecesis in duos mobitus tempore, Aquileiensis dioecesis in duos metropolitanos, catholicorum videlicet, schismaticorumque divisa sit, neque potuit postmodum, licet omnes generaliter ad unitatem de schismate repedaverint, ad pristinae conjunctionis unionem usque hactenus reformari. 39. Sicut nulli clericorum pro infirmitate corporis quartarum subsidia Gregorius minuebat, ita nulli pontificum pro aegritudine qualibet succedendum fore docebat. Unde Anatolio, Constantinopolitano subdiacono, rescribens, ait: « Scripsit mihi dilectio tua, piissimum domisuccedi, ne forte dum episcopi jura eadem civitas non habet, quod absit, ab hostibus pereat. Et haec quidem nusquam canones praecipiustum est ut si molestia corporis irruit, honore suo privetur aegrotus. Atque ideo hoc per nos fieri nullatenus potest, ne peccatum in mea anima ex ejus depositione veniat. Sed suggerendum est ut, si is qui est in regimine aegrotat,
Abbreviated transcription (Latin):
eccł̃ie. fortitudine animi fixus ac stabilis
ꝑmaneret. Quo audito seuerus gradensis
ep̃c eiusdem caput scismatis: eum diu̾sis
primum cepit si posset suasionib a bono
reuocare ꝓposito. Quod dum ꝑficere aucto¬
re deo minime ualuisset: seditionem isli
suoꝵ cunum extitare ñ timuit. Quanta uͦ
e uicino poteritis agnoscere. Directis itaq
excellentie ur̃e iussionib. his qͥ in hystric
partib locum ur̃m agere deo auctore nos¬
cuntur districtiuus iubedote. quatinꝰ & sepe
dictum frẽm nr̃m ab illatis debeant defen¬
sare molestus ⁊ & quietẽ illius mult. is ad
imitandũ ꝓfuturam. modis omnib ꝓcura¬
re: ut hec ur̃a ꝓuisio. et conũsoꝵ sit optata
securitas. & occasio oborta seqͤntium. Drmq
scuerus qͥ ad unitatẽ scẽ uniuersalis eccl̃ic
dire ñ meruit ÷ ad scindendam quoq suc
ipsius dioceseos unitatẽ romanum pontifiũ
sua uecordia suscitauit: adeo ut ab ip̃o ilꝰ

Expanded text:
Ecclesiae fortitudine animi fixus ac stabilis Ecclesiae fortitudine animi fixus ac stabilis permaneret. Quo audito Severus, Gradensis episcopus, ejusdem caput schismatis, eum diversis primum cepit, si posset, suasionibus a bono revocare proposito. Quod dum perficere, auctore Deo, minime valuisset, seditionem illi suorum civium excitare non timuit. Quanta vere vicino poteritis agnoscere. Directis itaque excellentiae vestrae jussionibus, iis qui in Istriae partibus locum vestrum agere, Deo auctore, noscuntur, districtius jubetote, quatenus et saepe dictum fratrem nostrum ab illatis debeant defensare molestiis, et quietem illius multis ad imitandum profuturam modis omnibus procurare, ut haec vestra provisio, et conversorum sit optata securitas, et occasio oborta sequentium. » Denique Severus, quia ad unitatem sanctae universalis Ecclesiae redire non meruit, ad scindendam quoque suae ipsius dioeceseos unitatem Romanum pontificem sua vecordia suscitavit, adeo ut ab ipso illius
Abbreviated transcription (Latin):
no eccl̃ie defensore. rauennam deducitur.
Ubi ueritus cum gregorio synodalem subi¬
re conflictum: ad unitatẽ sc̃e uniu̾salis ec¬
desie. mediante ioh̾e rauennati pontifice
remeauit. Sed cum post anni spacium ad
ꝓpria redisset: ab aliis scismaticis ꝑsuasus.
non solum ad pͥstinum uomitũ rediid: ue¬
rum etiam mauricii deo semꝑ aũsi iussio¬
ne subrepta. qua iubebat᷑ ut scismatici re¬
dire ad unitatẽ eccl̃ie minime cogerent᷑: re¬
liquis ep̃is eccl̃ie sue se iungentib. maximaᷤᷤ
seditiones conflabat. Qua ꝓpt̃ gregorius
neminẽ iam reuerentium sine cãutione iu-¬
ratoria penitꝰ susciꝑe satagebat. Qua p̾sti¬
ta huiusim litteris eidem patͥcio exarcho
comm̃dabat. Firminꝰ frater & coep̃c nr̃ tre¬
gestinȩ antistes ȩccł̃iȩ. ante aduentũ ur̃e
excellentiȩ salubri consilio a scismate quo
inheserat resipiscens. atq ad unitatẽ ma¬
quatinꝰ in uere qͦd agnouerat sinũ matris

Expanded text:
o, Ecclesiae Romanae defensore, Ravennam perducitur. o, Ecclesiae Romanae defensore, Ravennam perducitur. Ubi veritus cum Gregorio synodalem subire conflictum, ad unitatem sanctae universalis Ecclesiae, mediante Joanne Ravennati pontifice, remeavit. Sed cum post anni spatium ad propria rediisset, ab aliis schismaticis persuasus, non solum ad pristinum vomitum rediit, verum etiam Mauricii, Deo semper adversi, jussione surrepta qua jubebatur ut schismatici redire ad unitatem Ecclesiae minime cogerentur, reliquis episcopis Ecclesiae se jungentibus, maximas seditiones conflabat. Quapropter Gregorius neminem jam revertentium sine cautione juratoria penitus suscipere satagebat. Qua praestita hujusmodi litteris eidem Patricio exarcho commendabat: « Firminus, frater et coepgestinae antistes Ecclesiae, ante adventum vestrae excellentiae salubri consilio ab schismate, quo inhaeserat, resipiscens, atque ad unitatem maquatenus in verae quam agnoverat sinu matris
Abbreviated transcription (Latin):
euerum aquiliensem ep̃m. caput to¬
tus scismatis existentem: romam ue¬
nire compellit dicens. Sicut gradientem
ꝑ auia. carpentem denuo rectum trami¬
t̾em tota dominus ainditate complectit᷑:
ita demum deserentem cognitam u̾itatis
uiam. maiori merore qͣm gaudio qͦ de
conu̾tente letatus fucrat. contristatur: qͥa
minoris excessus ẽ ueritatẽ ñ cognoscere.
quam in cadem agnita ñ manere. Aliuidq
est quod ab errante cõmittitur: aliud qͦd
ꝑ scientiam ꝑpetratur. Et nos siquidem
quanto incorporatum te iam pridem fu¬
isse in unitatem eccł̃ie gauisi fueramus:
abundantius nunc dissociatum a catho¬
lica societate confundimur. Pro qua re
imminente latore p̃sentium. iuxta xp̃ia¬
nissimi et serenissimm rerũ dñi iussionem.
add beati petͥ apłi limina cum tuis sequa¬
tib uenire tc uolumus: ut auctore deo
aggregata synodo. de ea que int̾ uos uer¬
ca simul imꝑialiq iussione coactus. immi¬
nente smaragdo exarcho. simulq antoni

Expanded text:
everum, Aquileiensem episcopum, caput toius schismatis existentem, Romam venire compellit, dicens: « Sicut gradientem per devia, carpentem denuo rectum tramitem, tota Dominus aviditate complectitur, ita demum de deserente cognitam veritatis viam majori moerore quam gaudio quo de convertente laetatus fuerat contristatur, quia minoris excessus est veritatem non cognoscere quam in eadem agnita non manere, aliudque est quod ab errante committitur, aliud quod per scientiam perpetratur. Et nos siquidem, 150 quantum incorporatum te jam pridem fuisse in unitate Ecclesiae gavisi fueramus, abundantius nunc dissociatum a catholica societate confundimur. Pro qua re imminente latore praesentium, juxta christianissimi et serenissimi rerum domini jussionem, ad beati Petri apostoli limina cum tuis sequacibus venire te volumus, ut, auctore Deo, aggregata synodo, de ea quae inter vos verca simul imperialique jussione coactus, imminente Smaragdo exarcho, simulque Antonin
Abbreviated transcription (Latin):
bitros eundum ẽ: partes ad eligendos iu¬
dices. ab ip̃o erecutio deputata compellat.
Si quis uero uel clericus uł laicus contra
ep̃m causam habuerit. tunc te int̾ponere
debes: ut inter cos aut ipse cognoscas. aut
certe te ammonente sͥ iudices cligant. Nam
si sua unicuiq ep̃o uirisdictio non seruat᷑:
quid aliud agitur. nͥ ut ꝑ nos ꝑ quos eccle

Expanded text:
bitros eundum est, partes ad eligendum jubitros eundum est, partes ad eligendum judicem ab ipso executio deputata compellat. Si quis vero, vel clericus, vel laicus, contra episcopum causam habuerit, tunc te interponere debes, ut inter eos aut ipse cognoscas, aut certe, te admonente, sibi judices eligant. Nam si sua unicuique episcopo jurisdictio non servatur, quid aliud agitur, nisi, ut per quos eccle
Abbreviated transcription (Latin):
ut sollicite atcendant. quatinꝰ ꝑ cdiscipline
debitum culpas quidem iure potestatis fe¬
uiant.s ꝑ humilitatis custodiam equales
sc ipsis fr̃atrib qui corriguntur agnoscant:
quamuis plerumq etiam dignum c̃. ut eos¬
dlem quos corrigimus tacita nob cogitatione
pferamus. Illorum namq ꝑ nos uicia disci¬
pline iugore feriuntur: in his uͦ quȩ ip̃i cõ¬
mutimꝰ. nec uerbi quidem in aliquo inuec¬
tione laceramur. T̃anto gͦ apud dñm obli
te seruata: romano defensori sicilie
strbio dicens. Peruenit ad nos. qͦd si quis
contra quosuibet clericos causam habcat:
deipcctis eoꝵ cp̃is. eosclem clericos in tuo fa¬
cias iidicio exhiberi. Quod si ita c̃: quia
uale constat incongruum. hac t̃ aucto¬
isto pretipimus. ut hoc aenuo facere ñ
psumas. Sed s quiis contra quemlibet cle¬
ut aut ip̃e cognoscat. aut certe ab ip̃o iudi¬
ces deputentur. Aut si ob hoc fortasse acd ar¬

Expanded text:
ut sollicite attendant, quatenus per disciplinae ut sollicite attendant, quatenus per disciplinae debitum culpas quidem jure potestatis feriant, sed per humilitatis custodiam aequales se ipsis fratribus qui corriguntur agnoscant, quamvis plerumque etiam dignum est ut eosdem quos corrigimus tacita nobis cogitatione praeferamus. Illorum namque per nos vitia disciplinae vigore feriuntur; in his vero quae ipsi committimus ne verbi quidem ab aliquo invectione laceramur. Tanto ergo apud Deum obligte servata, Romano defensori Siciliae scribit, dicens: « Pervenit ad nos, quod si quis contra quoslibet clericos causam habeat, despectis eorum episcopis, eosdem clericos in tuo facias judicio exhiberi. Quod si ita est, quia valde constat esse incongruum, hac tibi auctoritate praecipimus ut hoc denuo facere non praesumas; sed si quis contra quemlibet cleut aut ipse cognoscat, aut certe ab ipso judices deputentur. Aut si ob hoc fortasse ad ar
Abbreviated transcription (Latin):
& equalem se cũ illa ceteris cernere. & tam̃
ic peccantib zelo ultionis anteferre.Sed
hanc discretionem plenius agnoscimus:
si pastoris pͥmi exempla cernamus. Petrus
namq auctore deo sancte eccł̃ie pͥncipatũ
tenens. A bene agente cornelio. & sese ci
humilit̾ ꝓsternente. immoderatiꝰ uenerari
recusauit: seq illi similem recognouit di¬
cens. Surge ne feceris. & ego ip̃e homo sum.
Sed cum aname et saphire culpam reppe¬
rit: mor quanta potentia suꝑ ceteros excre¬
iusset ostendit. Herbo namq eorum intã
ꝑculit: quam sp̃u ꝑscrutante dep̃hendit.
Et sumium se int̾ra eccl̃iam contra pec¬
cata recoluit: qͦd honore s uehementer
impenso. coram benc agentib fratrib
ñ agnouit. Illic quippe cõmunionem
equalitatis meruit sanctitas actionis:
hic relum ultionis ius aꝑuit potestatis
it paulo post. Sed cum delinquentes sub¬
ditos p̃positi corrigunt: restat necesse est

Expanded text:
et aequalem se cum illa caeteris cernere, et tamen et aequalem se cum illa caeteris cernere, et tamen se peccantibus zelo ultionis anteferre. Sed hanc discretionem plenius agnoscimus, si pastoris primi exempla cernamus. Petrus namque, auctore Deo, sanctae Dei Ecclesiae principatum tenens, a bene agente Cornelio, et sese ei humiliter prosternente immoderatius venerari recusavit, seque illi similem recognovit, dicens: Surge, ne feceris; et ego ipse homo sum . Sed, cum Ananiae et Sapphirae culpam reperit, mox quanta potentia super caeteros excrevisset ostendit . Verbo namque eorum vitam perculit, quam spiritu perscrutante deprehendit; et summum se intra Ecclesiam contra peccata recoluit; quod, honore sibi vehementer impenso, coram bene agentibus fratribus non agnovit. Illic quippe communionem aequalitatis meruit sanctitas actionis, hic zelus ultionis jus operuit potestatis. » Et paulo post: « Sed cum delinquentes subditos praepositi corrigunt, restat, necesse est,
Abbreviated transcription (Latin):
dño accestante qui ait. Nonne cum cõs
pariuilus in oculis tuis. caput te constiti
in tribub isrł̃: Paruulum se pͥus in ociliu¬
suis uiderat: sed fultus temporali potentia.
iam se paruulum ñ uidebat. Ceterorum
namq comparationẽ se preferens: qͥa plus
cunctis poterat. magnum se pre om̃ib esti¬
mabat. Miro autom mͦ cum apud se par¬
uulus. apud dñm magnus: cum uͦ apud
se magnus apparuit. apud ddm paruulus
fuit. Plerunq gͦ dum ex subiectoꝵ affluen¬
tia animus inflatur: in buxum suꝑbie ip̃o
uidelicet potentiam bene regit: qui & teus¬
re illam nouerit & impugnare. Bene haus
regit: qui scit ꝑ illam suꝑ culpas engi: lil
cum illa ceteris equalitate compomi. Nli¬
mana etenim mens plerunq extollit:. u
cum nulla potestate fulcitur: quantomã
git: Quam tamen potestatem nt lp¬
sat. qui sollicite nouerit & sumere ex illa
quod adiuuat. et expugnare qͦd temptat.

Expanded text:
Domino attestante, qui ait: Nonne cum esses Domino attestante, qui ait: Nonne cum esses parvulus in oculis tuis, caput te constitui in tribubus Israel? Parvulum se prius in suis oculis viderat, sed fultus temporali potentia jam se parvulum non videbat. Caeterorum namque comparationi se praeferens, quia plus cunctis poterat, magnum se prae omnibus aestimabat. Miro autem modo, cum apud se parvulus, apud Deum magnus; cum vero apud se magnus apparuit, apud Deum parvulus fuit. Plerumque ergo dum ex subjectorum affluentia animus inflatur, in luxum superbiae ipvidelicet potentiam bene regit, qui et tenere illam noverit, et impugnare. Bene hanc regit, qui scit per illam super culpas erigi, scit et cum illa caeteris aequalitate componi. Humana etenim mens plerumque extollitur, etiam cum nulla potestate fulcitur: quanto maggit? Quam tamen potestatem recte dispensat, qui sollicite noverit et assumere ex illa quod adjuvat, et expugnare quod tentat,
Abbreviated transcription (Latin):
in uoces se spargit alienas: talemq se cre¬
dit qualem foras audit. ñ qualem intus
discernere debuit. Subiectos despicit : eosq
sorte potestatis excesserit. transcendisse etian
uitȩ meritis credit. Cunctis se estimat ampliꝰ
saꝑe: quib se uidet amplius posse. In quo¬
dam quippe se constituit culmine apud
semctipsum ÷ et qui equa ceteris nature con¬
ditione constringitur. ex equo ceteros respi¬
cere dedignatur: sicq usq ad cuis simili¬
tudinem ducitur de quo scͥptum ẽ. Om̃e
sublime iuidet: et ipse est rex suꝑ om̃s filioᷤ
suꝑbie. Qui singulare culmen appetens.
foucam dciectionis inuenit: dum foris i
culmine potestatis extollit. Apostate qͥppe
angelo similis efficitur: dum homo homi
nib ẽẽ similis dedignatur. Sic saul post
humilitatis meritum. in tumore suꝑbiȩ.
culmine potestatis extreuit. Per humilitatẽ
quippe prelatus ẽ. et ꝑ suꝑbiam reprobatꝰ:

Expanded text:
in voces se spargit alienas; talemque se crein voces se spargit alienas; talemque se credit, qualem foris audit, non qualem intus discernere debuit; subjectos despicit, eosque sorte potestatis excesserit, transcendisse se etiam vitae meritis credit; cunctis se aestimat amplius sapere, quibus se videt amplius posse. In quodam quippe se constituit culmine apud semditione constringitur ex aequo caeteros respicere dedignatur, sicque usque ad ejus similitudinem ducitur de quo scriptum est: Omne sublime videt, et ipse est Rex super universos filios superbiae . Qui singulare culmen appetens, foveam dejectionis invenit, dum foris se in culmine potestatis extollit. Apostatae quippe angelo similis effnibus esse similis dedignatur. Sic Saul post humilitatis meritum, in tumorem superbiae culmine potestatis excrevit. Per humilitatem quippe praelatus est, et per superbiam reprobatus,