comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
int̾dusuros: Romani ut retenta posses¬
sione arcis ostencłent. ñ ut ac uirtute s
ꝓditione ac furto tarentũ amissum:
taq ex utraq parte signo dato cum ro¬
stris concurrissent. neq retro nauem
inhib̾ent: nec cdirumi ab se hostem pat̾en
tur: qͣuis indeptus nauem erat. ferrea
iniecta manu. ita conserebant: ⁊ ꝓpinqͦ
pugnam. ut ñ missilib tm̃. s gladiis q̃
ꝓpe collato pede quereretur: Pre inter
se iuncte herebant puppes alieno remi¬
gio circumagebanturꝰ ita in arto stipate
erãt naues. ut uix ullum telum in mari
uanum int̾cið̾et frontib uelut pedestris
acies urgebant. ꝑuieq naues pugnantibꝰ
erant. Insignis tam̃ inter ceteras pugna fuit
duarum. que prime agminis concurrerãt
inter se: In romana naue: ipse quinetus
erat: In tarentina uico cui ꝑconi fuit
cognom̾ non publico modo. s pͥuato ꝙ̃
odio inuisus atq infestus romanis qd̃
eius factionis erat. quȩ tarentũ hanni¬

Expanded text:
interclusuros, Romani ut retenta possesinterclusuros, Romani ut retenta possessione arcis ostenderent non ui ac uirtute, sed proditione ac furto Tarentum amissum. itaque ex utraque parte signo dato cum rostris concurrissent neque retro nauem inhiberent nec dirimi ab se hostem paterentur quam quis indeptus nauem erat ferrea iniecta manu, ita conserebant ex propinquo pugnam ut non missilibus tantum, sed gladiis etiam prope conlato pede gereretur res. prorae inter se iunctae haerebant, puppes alieno remigio circumagebantur; ita in arto stipatae erant naues ut uix ullum telum in mari uanum intercideret; frontibus uelut pedestris acies urgebant peruiaeque naues pugnantibus erant. insignis tamen inter ceteras pugna fuit duarum quae primae agminum concurrerant inter se. in Romana naue ipse Quinctius erat, in Tarentina Nico cui Perconi fuit cognomen, non publico modo sed priuato etiam odio inuisus atque infestus Romanis quod eius factionis erat quae Tarentum Hanni
Abbreviated transcription (Latin):
quinq remes: Postremo ipse asotiis re¬
ginisq. ⁊ auellia ⁊ apesio debitas ex fede
exigendo classes.x.x.x. nauium. sicut
ante dictum ẽ efficit: Huic ab regio
ꝓfecte classi democrathes cũ pari classi
me ab urbe ad sacri portem obuius fuit:
el istum forte imꝓuidus futuri certami¬
nis romanus ueniebat. s circa crothonẽ
sibarimq suppleuerat remigio naus
instructamq ⁊ armatam egregie pro
magnitudine nauium classem habebat:
E tum forte sub idemtꝑs ⁊ uenti uis omĩs
cecidit. ⁊ hostes in conspectu fuere ut cõ¬
ponenda armam̃ta expediend̃q remi¬
gem ac militem ad imminens certamen
satis tꝑris ẽẽt: Raro alias tantis anime
iuste concurrert classes: Quippe. cum in
maioris discrim̃ rei ꝗͣ ipse erant pugna¬
rent: Tarentini ut recuꝑata urbe ab ro¬
manis post centesimũ ꝓpe annum arcẽ
etiam lib̾arent: spe commneatꝰ qͦ hostib
sinauli p̃lio possessionẽ maris ademisseñ

Expanded text:
quinqueremes: postremo ipse a sociis Requinqueremes: postremo ipse a sociis Reginisque et a Uelia et a Paesto debitas ex foedere exigendo classem uiginti nauium, sicut ante dictum est, efficit. huic ab Regio profectae classi Democrates cum pari me ab urbe ad Sapriportem obuius fuit. uelis tum forte improuidus futuri certaminis Romanus ueniebat; sed circa Crotonem Sybarimque suppleuerat remigio naues, instructamque et armatam egregie pro magnitudine nauium classem habebat; et tum forte sub idem tempus et uenti uis omnis cecidit et hostes in conspectu fuere ut ad componenda armamenta expediendumque remigem ac militem ad imminens certamen satis temporis esset. raro alias tantis animis iustae concurrerunt classes, quippe cum in maioris discrimen rei quam ipsae erant pugnarent, Tarentini ut reciperata urbe ab Romanis post centesimum prope annum, arcem etiam liberarent, spe commeatus quoque hostibus si nauali proelio possessionem maris ademissent
Abbreviated transcription (Latin):
tissimi equitum: toto punico exercitu
erant: Itaq quamꝗͣ imꝓuisa res fuit:
Nec usus equoꝵ in urbe erat: tam̃ armis
inter tumultum captis. & eruptionem
temptauerunt: & cum euade nequirẽt.
pugnantes. ad ultimum occubuerunt:
ui uenerunt: Plusq aliqͣto damni. hec
ala equitum missa hannibali ꝗͣ salapia
fuit: Nec deinde unꝗͣ penus qͥ longe
płimum ualuerat. equitatu suꝑior fuit:
idem tꝑs cũ in arce tarentina uix inopia
tolerabilis ẽẽt. spem omnẽ p̃sidium qd̃
ibi erat romanum p̃fectusq p̃sidii atq
arcis.m. leuius. in cõmeatib ab sicilia
missis habebant: Qui ut tuto p̃ter ue¬
herentur horam italie classis .xx. fer¬
me nauium regii stabat: Perat classi
cõmeatibq. d. quintus obscuro gn̾e
ortus. cet̾m multis fortib factis militari
gła illustris: Pͥmo quinq naues quaꝵ
maxime due triremes:
a marcello ei tradite erant. habuit pos¬
tea rem impigre sepe gerenti. tres addite

Expanded text:
tissimi equitum toto Punico exercitu tissimi equitum toto Punico exercitu erant. itaque, quamquam improuisa res fuit nec usus equorum in urbe erat, tamen armis inter tumultum captis et eruptionem temptauerunt et, cum euadere nequirent, pugnantes ad ultimum occubuerunt, ui uenerunt. plusque aliquanto damni haec ala equitum amissa Hannibali quam Salapia fuit; nec deinde unquam Poenus, quo longe plurimum ualuerat, equitatu superior fuit. per idem tempus cum in arce Tarentina uix inopia tolerabilis esset, spem omnem praesidium quod ibi erat Romanum praefectusque praesidii atque arcis M. Liuius in commeatibus ab Sicilia missis habebant, qui ut tuto praeterueherentur oram Italiae, classis uiginti ferme nauium Regii stabat. praeerat classi commeatibusque D. Quinctius , obscuro genere ortus, ceterum multis fortibus factis militari gloria inlustris. primo quinque naues, quarum maximae duae triremes, a Marcello ei traditae erant habuit: postea rem impigre saepe gerenti tres additae
Abbreviated transcription (Latin):
sio res transigi ñ poterat: Qultum ac
diu cunctatus. et tum quoq magis
inopia consilii potioris ꝗͣ spe effectus
dasium appellabat: At ille cum ab re
aduersus tum emulo potentatus ini¬
micus rem hannibali aꝑit: Accertito
utroq hannibal cum ꝓ tribunali que¬
dam ageret. mox de blatthio cognitu¬
rus staret sumioto ppło accusator.
et reus blatchius de ꝓditione dasium
appellabat: Enim uͦ ille uelut in manu¬
testare exclamat sub ocuł hanuibalis
secum de ꝓditione agi: Hambali atq
eis qui aderant quo auoatior res erat
minus suił ueri uisa ẽ: E mulationẽ
ꝓfecto atq ooium ẽẽ: & id crimen af¬
ferri: Ꝙd qr testem habere ñ posset:
lib̾ius fingentis: Ita inde dimissi sunt:
Nec blatchius ante abstige. tam̃ audaq in¬
cepto ꝗͣ idem optundendo dicendoq ꝗͣ
eares ipsis patri eque salutaris eẽt ꝑui
erant salapiaq trad̾etur marcello: Nec
sine cede multa tradi potuit: Longe for¬

Expanded text:
sio res transigi non poterat. multum ac sio res transigi non poterat. multum ac diu cunctatus, et tum quoque magis inopia consilii potioris quam spe effectus, Dasium appellabat; at ille, cum ab re auersus, tum aemulo potentatus inimicus, rem Hannibali aperit. arcessito utroque Hannibal cum pro tribunali quaedam ageret mox de Blattio cogniturus, starentque summoto populo accusator et reus, Blattius de proditione Dasium appellat. enimuero ille, uelut in manifesta re, exclamat sub oculis Hannibalis secum de proditione agi. Hannibali atque eis qui aderant quo audacior res erat, minus similis ueri uisa est: aemulationem profecto atque odium esse, et id crimen adferri quod, quia testem habere non posset, liberius fingenti esset. ita inde dimissi sunt. nec Blattius ante abstitit tam audaci incepto quam idem obtundendo, docendoque quam ea res ipsis patriaeque salutaris esset, peerant—Salapiaque traderetur Marcello. nec sine caede multa tradi potuit. longe for
Abbreviated transcription (Latin):
cappua ꝑtinatus oppugnata ab roma¬
nis ꝗͣ defensa ab se. ⁊ multoꝵ italie po¬
płoꝵ animoꝵ auerterat qͦs neq om̃is
tenere p̃sidiis. nͥ uellet in multas par¬
uasq partis caꝑe exercitum qd̃ mini¬
me tum expediebat poterat. ne deduc-¬
tis p̃sidiis spei lib̃am uel obnoxiam t¬
mori sotioꝵ relinquere fidem: Pceps
in auaritiam et crudelitatẽ animus ad spo-¬
liancda que tueri nequibat. ut uastata ho¬
st relinquerẽtur inclinauit: Io fedũ con¬
silium cum incepto tum etiam exitu fuit:
Neq enim ineligna patientia mͦ ab alie¬
nabantur animi. s ceteroꝵ etiam qͥppe
ad płis exemplum ꝗͣ ꝑtinebat: Nec cõ¬
sul romanus temptandis urbib sic un¬
de spes aliqua se ostendisset deerat:. Sa¬
lapie pͥncipes erant datius ⁊ blatchius:
Datrus hannibali amicus. blatchius ꝗͣ¬
tum ex tuto poterat rem romanam fo-¬
uebat. ꝙ ꝑ occultos nuntios spem ꝓditi¬
onis fecerat marcello s sine adiutore da¬

Expanded text:
Capua pertinacius oppugnata ab RomaCapua pertinacius oppugnata ab Romanis quam defensa ab se multorum Italiae populorum animos auerterat, quos neque omnes tenere praesidiis nisi uellet in multas paruasque partes carpere exercitum quod minime tum expediebat poterat, nec deductis praesidiis spei liberam uel obnoxiam timori sociorum relinquere fidem. praeceps in auaritiam et crudelitatem animus ad spolianda quae tueri nequibat, ut uastata hosti relinquerentur, inclinauit. id foedum consilium cum incepto tum etiam exitu fuit. neque enim indigna patientium modo abalienabantur animi, sed ceterorum etiam; quippe ad plures exemplum †quam† pertinebat; nec consul Romanus temptandis urbibus sicunde spes aliqua se ostendisset deerat. Salapiae principes erant Dasius et Blattius, Dasius Hannibali amicus; Blattius quantum ex tuto poterat rem Romanam fouebat et per occultos nuntios spem proditionis fecerat Marcello; sed sine adiutore Da
Abbreviated transcription (Latin):
quadã uice pensate: Philippus hostis tp̃r
haud satis oportuno factus etholii noui
adsciti sotii. atthalusq asie rex iam uel
desponte fortuna romanis imptum orꝵ¬
entis. Carthaginenses quoq cappua
amissa: & tarentũ captum equabant:
& ut ad menia urbis romane nullo phibẽ¬
te se puenisse in gła ponebart: ita ꝑige¬
bat irriti incepti. pudebatq ad eo se sp̃¬
tos. ut sedentib ipsis ad romana me¬
m̃a. alia porta exercitus romanus in
his paniam duceretur: Ipse quoq
his panie quo ꝓpius spe uenerant. tan¬
tis duob ducib exercitibꝰq cesis de¬
bellatum ibi. ac pulsos inde romanos
ẽẽ. eo pł. ibus. ab.L. martio tumultu¬
ario duce. ad uanum ⁊ irritũ uictoriã
redactam ẽẽ: indignationes p̃bebant:
Ita equante fortuna suspensa om̃ia utri¬
usq erant. integra spe. integro metu.
uelut illo tꝑre primũ bellum incipent:
Hannibalem ante om̃ia angebant. qd̃

Expanded text:
quadam uice pensatae: Philippus hostis tempore quadam uice pensatae: Philippus hostis tempore haud satis opportuno factus, Aetoli noui adsciti socii Attalusque Asiae rex, iam uelut despondente fortuna Romanis imperium orientis. Carthaginienses quoque Capuae amissae Tarentum captum aequabant, et ut ad moenia urbis Romanae nullo prohibente se peruenisse in gloria ponebant, ita pigebat inriti incepti, pudebatque adeo se spretos ut sedentibus ipsis ad Romana moenia alia porta exercitus Romanus in Hispaniam duceretur. ipsae quoque Hispaniae quo propius spem uenerant tantis duobus ducibus exercitibusque caesis debellatum ibi ac pulsos inde Romanos esse, eo plus ab L. Marcio tumultuario duce ad uanum et inritum uictoriam redactam esse indignationis praebebant. ita aequante fortuna suspensa omnia utrisque erant, integra spe, integro metu, uelut illo tempore primum bellum inciperent. Hannibalem ante omnia angebat quod
Abbreviated transcription (Latin):
ło: ut pͥma inter pͥmos nomina sua uel¬
lent in publicis tabulis ẽẽ. tit nec trtum¬
uiri accipiundo. nec scrib̾e ferundo suf¬
ficerent. Hunc consensum: senatus eqͥs¬
ter ordo ẽ secutus: E questris ordmnis
plebs: Ita sine edicto. sine coercitationẽ
magistratus. nec remiges in supplem̃tũ
nec stipendio. res. p. eguit: Paratisq
om̃ib ad bellum: consules in ꝑiuntias
ꝓfecti funt: N eq aliud magis tꝑs bel¬
li fuit. quo carthaginenses romaniq
pariter uariis casib immixtis magis
in ancipiti spe ac metu fuerinit: Nam
romanis ⁊ in ꝑuintiis. hinc in hispaniã
aduerse res. hinc ꝓsꝑe in sicilia. luctũ
⁊ leticiam miscuerant: & in italia cum
tarentum amissum damno ⁊ dolore.
tum arce cum p̃sidio retenta. p̃ter spem
gaudio fuit: & terrorem subitũ patio¬
remq urbis rome obsessa. & oppugna¬
ta cappua. post dies paucos capta: in le¬
ticiam uertit: Transmarine qͦ res.

Expanded text:
to ut prima aut inter primos nomina sua uelto ut prima aut inter primos nomina sua uellent in publicis tabulis esse ut nec triumuiri accipiundo nec scribae referundo sufficerent. hunc consensum senatus equester ordo est secutus, equestris ordinis plebs. ita sine edicto, sine coercitione magistratus nec remige in supplementum nec stipendio res publica eguit; paratisque omnibus ad bellum consules in prouincias profecti sunt. neque aliud tempus belli fuit quo Carthaginienses Romanique pariter uariis casibus immixti magis in ancipiti spe ac metu fuerint. nam Romanis et in prouinciis hinc in Hispania aduersae res, hinc prosperae in Sicilia luctum et laetitiam miscuerant, et in Italia cum Tarentum amissum damno et dolori, tum arx cum praesidio retenta praeter spem gaudio fuit, et terrorem subitum pauoremque urbis Romae obsessae et oppugnatae Capua post dies paucos capta in laetitiam uertit. transmarinae quoque res
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ filio bullam: & quib filie uefunt: sin¬
gulas uncias pondo auri relinquant.
rgenti qui curuli sella seder̃t. equ orna¬
menta ⁊ libras pondo ut lignum patel¬
lamq dõꝵ causa hab̾e possint. Cetera
senatores libram argenti tantum exis
signati quina milia in fingulos patres
samilie relinquamus: C eterum omne
aurum. argentum. es. signatum ad
trium uiros mensarios extmplo defera¬
mus: Nullo ante .s. c. facto. ut uolun¬
taria collatio.⁊ certamen adiuuande
rei .p. excitet ad emulandũ animos
pͥmum equestris ordinis. dem reliquȩ
plebis hanc unam uiam multa inter nos
collocuti consules inuenimus: Ing̾duni¬
ni diis bene iuuantib res .p. incolumis
& pͥuatas res facte saltias pr̃at publica
ꝓdendo tua ne quicꝗͣ serues: In hȩc tã¬
to animo consensum est: ut gre ultro cõ¬
sulib agerentur: Senatu inde misso. ꝓ
se quisq aurum. argentum:⁊ es inpu¬
blicum conferunt tanto certamine mmiec¬

Expanded text:
et filio bullam et quibus uxor filiaeue sunt sinet filio bullam et quibus uxor filiaeue sunt singulas uncias pondo auri relinquant: argenti qui curuli sella sederunt equi ornamenta et libras pondo, ut salinum patellamque deorum causa habere possint: ceteri senatores libram argenti tantum: aeris signati quina milia in singulos patres familiae relinquamus: ceterum omne aurum argentum aes signatum ad triumuiros mensarios extemplo deferamus nullo ante senatus consulto facto, ut uoluntaria conlatio et certamen adiuuandae rei publicae excitet ad aemulandum animos primum equestris ordinis, dein reliquae plebis. hanc unam uiam multa inter nos conlocuti consules inuenimus; ingredimini dis bene iuuantibus. res publica incolumis et priuatas res facile saluas praestat: publica prodendo tua nequiquam serues.' in haec tanto animo consensum est ut gratiae ultro consulibus agerentur. senatu inde misso pro se quisque aurum argentum et aes in publicum conferunt, tanto certamine iniec
Abbreviated transcription (Latin):
recusatio ẽẽt. uerterunt orationem eo
ut dicerent pͥuatis id seu equum. seu
iniquum onus iniungendum esse:
Nam unde cum pecunia in erario ñ eẽt
paraturos nauales sotios: Quomodo
autem sine classib aut sicilia optineri aut
italia philtppum arceri posse. aut tuta ita¬
lie lutora ẽẽ: Cum in hac difficultate re¬
rum consilium hereret. ac ꝓpe torpor qͥdã
occupaslet hominum mentes: tum leuin᷑
consul magistratus senatui. ⁊ senatum
popło sicut honore p̃stigt:. ita ad om̃ia
quę dura atq asꝑa ẽent subermda ducẽ
deb̃e ẽẽ si quid inumgere inferioei: uel to
pͥus ante actuos ipse iuris statueris. fa¬
cllius om̃is obedientis habeas. Nec in
te s quemq cape pͥncipium uident:
taq classes habeat quȩ ornare uolums
dare nob̾met ipsis pͥmum imꝑemus au¬
rum. argentum signatum om̃s senato¬
res crastino die in publicũ conferamus:
ita ut anulos s̃ quisq ⁊ coniugi. ⁊ libis

Expanded text:
recusatio esset, uerterunt orationem eo recusatio esset, uerterunt orationem eo ut dicerent priuatis id seu aequum seu iniquum onus iniungendum esse; nam unde, cum pecunia in aerario non esset, paraturos nauales socios? quomodo autem sine classibus aut Siciliam obtineri aut Italia Philippum arceri posse aut tuta Italiae litora esse? cum in hac difficultate rerum consilium haereret ac prope torpor quidam occupasset hominum mentes, tum Laeuinus consul: magistratus senatui et senatum populo, sicut honore praestet, ita ad omnia quae dura atque aspera essent subeunda ducem debere esse. 'si quid iniungere inferiori uelis, id prius in te ac tuos si ipse iuris statueris, facilius omnes obedientes habeas; nec impte sibi quemque capere principum uident. itaque <si> classes habere atque ornare uolumusdare, nobismet ipsis primum imperemus. aurum argentum <aes> signatum omne senatores crastino die in publicum conferamus, ita ut anulos sibi quisque et coniugi et liberis,
Abbreviated transcription (Latin):
deesset. Scd̃m siculos campanosq:
plebem romanam ꝑdendam. lacerandãq
sͥ consules sumpsisse: ꝑ tot annos tribu¬
to exhaustos sͥ nich reliqui p̃ter terrã
nudam ac uastam habere: Tecꝰta: hos¬
ts incendisse: Seruos agri cultores .r.ꝑ.
abduxisse: Nunc ad milttiam paruo
ere emendo. nc̃ remiges imꝑando. cui
si quid argenti. exi. sue fuerit stipendio
remigum. ⁊ tributis annus ablatum:
Seudent qd̃ ñ habeant nulla ui. nullo
imꝑio cogi posse : bona sua uenderent
in corpora que reliqua ẽent seuirent
ne unde redimantur quid̃ quicꝗͣ suꝑiꝰ
atq oculis ipsoꝵ consulum ingens tur¬
ba circumfusi fremebant: Nec eos seda¬
re consules nc̃ castigando. nc̃ consolan¬
do poterant. Spagum deinde his tri¬
bui sedare ad cogitandũ dixerunt. quo
ipsi ad rem inspiciendam. expediendã
usi sunt. Senatum postero die habue¬
runt de remigum supplem̃to Ubi cũ
multa disseruissent cum equa plebis

Expanded text:
deesset: secundum Siculos Campanosque deesset: secundum Siculos Campanosque plebem Romanam perdendam lacerandamque sibi consules sumpsisse. per tot annos tributo exhaustos nihil reliqui praeter terram nudam ac uastam habere. tecta hostes incendisse, seruos agri cultores rem publicam abduxisse, nunc ad militiam paruo aere emendo, nunc remiges imperando; si quid cui argenti aerisue fuerit, stipendio remigum et tributis annuis ablatum. se ut dent quod non habeant nulla ui nullo imperio cogi posse. bona sua uenderent; in corpora quae reliqua essent saeuirent; ne unde redimantur quidem quicquam supatque oculis ipsorum consulum ingens turba circumfusi fremebant; nec eos sedare consules nunc castigando, nunc consolando poterant. spatium deinde iis tridui se dare ad cogitandum dixerunt; quo ipsi ad rem inspiciendam <et> expediendam usi sunt. senatum postero die habuerunt de remigum supplemento; ubi cum multa disseruissent cur aequa plebis
Abbreviated transcription (Latin):
niente agro futrino nepe sinoue agro
sent. bona uenirent cappue iussert:
Lib̾a corpora que uenuncdari placuerat
romam mitt. ac rome uenire: Signa sta¬
tuas eneas que capta de hostib dicẽntur
quȩ eoꝵ sacra ac ꝓphana eẽnt ad pontisi¬
cum collegium reiecerunt: Ob hec decre¬
ta mestiores aliqͣto quã romam uene-¬
rant. campanos dimiserunt: Nec iam.
fuluiii seuitiam in sese. s iniquitatẽ dr̃a
atq execrabilem fortunam suam ineu-¬
sabant: Dimissis siculis campanisꝙ:
dilectus habitus: Scripto deinde exer¬
citus de regimum supplem̃to agi ceptũ:
In quam rem eum neq bominũ satis.
nec ex qua pararentur stipendium q
acciꝑent. pecunie quicꝗͣ ea tempestate
in publico ẽẽt. edixerunt consules: ut
pͥuatim ex censĩ ordinibꝰ q antea remi¬
ges darent cum stipendio dari isq
dierum .xxͣ.x: ad id edictum tantus
fremitus hominum tatita indignatio
fuit: ut magis dux ꝗͣ mat̾ia seditioni

Expanded text:
iente Sutrino Nepesinoue agro,iente Sutrino Nepesinoue agro,sent bona uenire Capuae iusserunt: libera corpora quae uenum dari placuerat Romam mitti ac Romae uenire. signa statuas aeneas quae capta de hostibus dicerentur, quae eorum sacra ac profana essent ad pontificum collegium reiecerunt. ob haec decreta maestiores aliquanto quam Romam uenerant Campanos dimiserunt; nec iam Q. Fului saeuitiam in sese, sed iniquitatem deum atque exsecrabilem fortunam suam incusabant. dimissis Siculis Campanisque dilectus habitus. scripto deinde exercitu de remigum supplemento agi coeptum; in quam rem cum neque hominum satis nec ex qua pararentur stipendiumque acciperent pecuniae quicquam ea tempestate in publico esset, edixerunt consules ut priuatim ex censu ordinibusque, sicut antea, remiges darent cum stipendio cibariisque dierum triginta. ad id edictum tantus fremitus hominum, tanta indignatio fuit ut magis dux quam materia seditioni
Abbreviated transcription (Latin):
captiua p̃ter equos ⁊ mancipia. p̃ter
pub̾es turiles sexus. ⁊ omnia quȩ solo
ñ continerentur restituenda censue¬
rint dm̃s: C ampanos om̃is atella¬
nos. calatnos. sabbatinos. extra quã
qui eoꝵ aut ipsi aut parentes eoꝵ apud
hostes eẽnt lib̾os ẽẽ iusser̾t: ita ut nemo
eoꝵ cruis .R̃. aut latini nominis. s neue
quis eoꝵ qui cappue fuisset dum porte
clause ẽent in urbe agroue campano in¬
tra certam diem maneret: Locus uͥ ha¬
bitarent trans tyb̃im: qui ñ contingẽt
tyb̃im daretur: Quin et capte nec in
urbe campanͥa. quȩ apopło .r. defecis¬
set ꝑ bellum fuissent: eos cis lirim am¬
nem romam uersus: Qui ad romanos
transissent. pͥusꝗͣ cappuam hannibal
ueniret cis uulturnum emouendos
censuerunt. in equis eoꝵ ꝓpius mare
quindecim milib passuum agrum
eclificiumue hab̾et qui eoꝵ trans tibe¬
rim emoti ẽẽnt. ne ipsi posterius eorum
uspiam pararent hab̾entue: nͥ inue¬

Expanded text:
captiua praeter equos et mancipia praeter captiua praeter equos et mancipia praeter puberes uirilis sexus et omnia quae solo non continerentur restituenda censuerunt dominis. Campanos omnes Atellanos Calatinos Sabatinos, extra quam qui eorum aut ipsi aut parentes eorum apud hostes essent, liberos esse iusserunt, ita ut nemo eorum ciuis Romanus aut Latini nominis esset, neue quis eorum qui Capuae fuisset dum portae clausae essent in urbe agroue Campano intra certam diem maneret; locus ubi habitarent trans Tiberim qui non contingeret Tiberim daretur: qui nec Capuae nec in urbe Campana quae a populo Romano defecisset per bellum fuissent, eos cis Lirim amnem Romam uersus, qui ad Romanos transissent priusquam Capuam Hannibal ueniret, cis Uolturnum emouendos censuerunt, ne quis eorum propius mare quindecim milibus passuum agrum aedificiumue haberet. qui eorum trans Tiberim emoti essent, ne ipsi posteriue eorum uspiam pararent haberentue nisi in Ue
Abbreviated transcription (Latin):
ius e̾ẽt. Itaq censeo. cum. tr̃. pł. agen¬
dum ẽẽ ut eoꝵ unus ples ue rogationẽ
ferant ad plebem qua nobis statuendi
ħ uerba rogauit: Om̃s campani a¬
tellanum calami sabbatini qui se dechi¬
derunt in arbitrium. ditionemq¬
cum dedide agrum. urbemq diuina
humanaq. utensiliaq. siue quid ali¬
ud dedidert̃. de his reb quid fieri
uelttis uos rogo quirites. Olebes sic
iussit. qͦs senatus uratus maxima
pars censeat qui adsidens id uolumꝰ
libemusq: Ea hoc plebei scito senatꝰ
consultus appie cluuieq pͥmũ bona
aclib̾tatem restituit: Si qua alia pre¬
mia petere ab senatu uellent uenire e¬
as romam: Campanis in familias sin¬
canda ipsos lib̾osq eoꝵ ⁊ colluges uẽ¬
dendas extra filias quȩ enupsissent pͥ
os inuincula condendos. ac de his
posterius consulendum: Alioꝵ cãꝑa¬
noꝵ suminã etiam census distinxert
publicancda nec ne bona ẽẽnt pecua

Expanded text:
ius esset. itaque censeo cum tribunis plebis agenius esset. itaque censeo cum tribunis plebis agendum esse ut eorum unus pluresue rogationem ferant ad plebem qua nobis statuendi haec uerba rogauit: 'omnes Campani Atellani Calatini Sabatini qui se dediderunt in arbitrium dicionemcum dedidere agrum urbemque diuina humanaque utensiliaque siue quid aliud dediderunt, de iis rebus quid fieri uelitis uos rogo, Quirites.' plebes sic iussit: 'quod senatus iuratus, maxima pars, censeat, qui adsient, id uolumus iubemusque.' ex hoc plebei scito senatus consultus Oppiae Cluuiaeque primum bona ac libertatem restituit: si qua alia praemia petere ab senatu uellent, uenire eas Romam. Campanis in familias sincanda, ipsos liberosque eorum et coniuges uendendas, extra filias quae enupsissent prios in uincula condendos ac de iis posterius consulendum: aliorum Campanorum summam etiam census distinxerunt publicanda necne bona essent: pecua
Abbreviated transcription (Latin):
a cappua. nec differri campanos uel¬
lent. int̾rogatus sententiam .in. atq¬
lius regulus cuius ex his qui ad capꝰ¬
puam fuerant maxima auctoritas
erat: in consilio inquit arbitror me
fiusse consulib cappua capta: Cum
quereretur qui campanoꝵ bene mitꝰ
tum ẽ bestiam oppiam a tellanã cap¬
pue habitantem. ⁊ flauculam clui¬
uiam quȩ quodam questum corpore
fecisset illam cotioie sacrificasse ꝓ salu¬
te ⁊ uictoria. pͥ . R. hanc captuis egen¬
tib alim̃ta clam suppeditasse: Ceteroꝵ
omniũ campanoꝵ eumd̃ gͣ nos ani¬
mum quem carthaginiensium fuisse
securiq ꝑcussos. a. Q. fuluio uicisse.
magis quoꝵ dignitas inter alios quã
quoꝵ culpe minebat ꝑ senatum agi
de campanis. qui ciues romani sunt
in iussu popłi ñ uideo posse. Iq ⁊ ma
iores nr̃os in satrianis factum ẽẽ cum
rogationem ferret. sciretq plebs. ut
senatui de satrianis sententiȩ dicende

Expanded text:
a Capua nec differri Campanos uela Capua nec differri Campanos uellent, interrogatus sententiam M. Atilius Regulus , cuius ex iis qui ad Capuam fuerant maxima auctoritas erat, 'in consilio' inquit 'arbitror me fuisse consulibus Capua capta cum quaereretur ecqui Campanorum bene merertum est Uestiam Oppiam Atellanam Capuae habitantem et Paculam Cluuiam quae quondam quaestum corpore fecisset, illam cottidie sacrificasse pro salute et uictoria populi Romani, hanc captiuis egentibus alimenta clam suppeditasse: ceterorum omnium Campanorum eundem erga nos animum quem Carthaginiensium fuisse, securique percussos a Q. Fuluio fuisse magis quorum dignitas inter alios quam quorum culpa eminebat. per senatum agi de Campanis, qui ciues Romani sunt, iniussu populi non uideo posse, idque et apud maiores nostros in Satricanis factum esse cum ius rogationem ferret scisceretque plebs uti senatui de Satricanis sententiae dicendae
Abbreviated transcription (Latin):
Neq enim meritas penas negare pote¬
rant. nec tiranni erant in quos culpã
deferrent: s satis pensum penarum:
ot ueneno absumptis. tot securi ꝑcussis.
senatorib credebant: Paucos nobilium
suꝑiores ẽẽ. quos nec sua conscientia. ut
quicꝗͣ de se grauius consulent impuile¬
rit. Ne uictoris ira capitis cdamnau̾it:
Eos lib̾tatem sͥ fuisq ⁊ bonoꝵ aliꝗͣ par¬
tem orare ciuies romanos affinitatibus
plerosq ⁊ ꝓpinquis iam iam cognatio¬
nib ex conubio uetusto iunctos. Sum¬
motis deunde ⁊ templo paulisꝑ dubita.¬
tum an arcessendus a cappua .&. sul¬
uius e̾ẽt : M ortuus enimpost captã
cdaudius consul erat: Coram
imꝑatore qui res gessisset. sicut inter
marcellum siculosq disceptatũ fue¬
rat. disceptaretur: Dem cum .m. at¬
tilium. cn. fuluiũ. fr̃s flacoi. legatos
eius atq munitum. et .L. ueturrũ
phylonem: Item claudii legatos. qui
omnib gerendis reb an fuerant in
senatu uident. nec fuluium auocari

Expanded text:
neque enim meritas poenas negare poterant, nec tyranni erant in quos culpam conferrent, sed satis pensum poenarum tot ueneno absumptis, tot securi percussis senatoribus credebant: paucos nobilium superstites esse, quos nec sua conscientia ut quicquam de se grauius consulerent impulerit nec uictoris ira capitis damnauerit; eos libertatem sibi suisque et bonorum aliquam partem orare ciues Romanos, adfinitatibus plerosque et propinquis iam cognationibus ex conubio uetusto iunctos. summotis deinde e templo paulisper dubitatum an arcessendus a Capua Q. Fuluius esset—mortuus enim post captam Claudius consul erat—ut coram imperatore qui res gessisset, sicut inter Marcellum Siculosque disceptatum fuerat, disceptaretur. dein cum M. Atilium C. Fuluium fratrem Flacci legatos eius et Q. Minucium et L. Ueturium Philonem item Claudi legatos qui omnibus gerendis rebus adfuerant in senatu uiderent nec Fuluium auocari
Abbreviated transcription (Latin):
sisteret. ne quid fidem respiceret habenti
ne rem orandi quidẽ causam in italia
fore: Regium etiam nuntum mittit¬
ad p̃fectum p̃sidii. qd̾ ab leuino. cõs.
aduersus brutchios ibi locatũ erat.
.UIII.hominum pars maxima ab aga¬
thirena. sicut ante dictum ẽ ex sicilia
traducta rapto uiuere homnũ assuetoꝵ
Additi erant bruttoꝵ indidem ꝑfuge
⁊ audate. & audiendi omnia necessita¬
tib pares: Hanc manum ad butqum
pͥmum agrum depostulandum duci
iussit: Inde ad cantoneam urbem op¬
pugnandam imꝑata. ñ impigre solũ
s etiam auide exsecuti. direptis fuga¬
tisq cultorib agri summa in urbem
oppugnabant: Marcellus et. cõs. litte¬
ris exercitus. ꝙ qr induxerunt in am¬
mum neminem duce romanum duee¬
tam parem hannibali ꝗͣ se ẽẽ. ubi pͥmũ
in agris pabuli copia fuit. ex hibernis
ꝓfectus ad canusium hannibali occur¬
rit: Sollicitabat ad defectionem ca¬
nusmnos penus: Ceterum ut appro¬
pinquare marcellum audiuit. castra

Expanded text:
sisteret nec quod fidum respiceret habenti, ne remorandi quidem causam in Italia fore—, Regium etiam nuntad praefectum praesidii quod ab Laeuino consule aduersus Bruttios ibi locatum erat, octo milia hominum, pars maxima ab Agathyrna, sicut ante dictum est, ex Sicilia traducta, rapto uiuere hominum adsuetorum; additi erant Bruttiorum indidem perfugae, et audacia et audendi omnia necessitatibus pares. hanc manum ad Bruttium primum agrum depopulandum duci iussit, inde ad Cauloniam urbem oppugnandam. imperata non impigre solum sed etiam auide exsecuti direptis fugatisque cultoribus agri summa ui urbem oppugnabant. Marcellus et consulis litteris excitus et quia ita induxerat in animum neminem ducem Romanum tam parem Hannibali quam se esse, ubi primum in agris pabuli copia fuit ex hibernis profectus ad Canusium Hannibali occurrit. sollicitabat ad defectionem Canusinos Poenus; ceterum ut appropinquare Marcellum audiuit, castra
Abbreviated transcription (Latin):
um legionem equites in sicilia erant
ad diderunt. acerbitati etiam tempus
ne p̃terita stipendia ꝓcederent hisq
equo publico emeruerant. s de nas¬
cendi equis pͥuatis facerent. magnũ
p̃terea numerum eoꝵ conquisierunt
qui equo mereri defrenatq ex his qui
pͥncipio eius belli septem decem annos
nati fuerant neq militauerant om̃s &¬
rarios fecerunt locauerunt inde refi¬
cienda que circa forum incendio consũ¬
ta erant. septem tab̃nas marcellũ atri¬
um regiam : Transactis omnib quib
rome agenda erant. consules ad bellũ
ꝓfecti. prior fuluius p̃gressus cappuã
post paucos dies consequutus fabius
qui et collegam coram obtestatus. et
ꝑ litteras marcellũ ꝗͣ acerrimo bello
detineret hannibalem. dum ipse ta¬
rentum oppugnaret: E a urbe ademp¬
ta. hostium undiq pulsone uiri con

Expanded text:
um legionum equites in Sicilia erant. um legionum equites in Sicilia erant. addiderunt acerbitati etiam tempus, ne praeterita stipendia procederent iis quae equo publico emeruerant, sed dena stipendia equis priuatis facerent. magnum praeterea numerum eorum conquisiuerunt qui equo merere deberent, atque ex iis qui principio eius belli septemdecim annos nati fuerant neque militauerant omnes aerarios fecerunt. locauerunt inde reficienda quae circa forum incendio consumpta erant, septem tabernas, macellum, atrium regium. transactis omnibus quae Romae agenda erant consules ad bellum profecti. prior Fuluius praegressus Capuam: post paucos dies consecutus Fabius, qui et collegam coram obtestatus et per litteras Marcellum ut quam acerrimo bello detinerent Hannibalem dum ipse Tarentum oppugnaret— ea urbe adempta hosti iam undique pulso, nec ubi con
Abbreviated transcription (Latin):
plebem est: plebesq sciuit. S enatus
legionem contentio inter censores de
pͥncipe legendo tenuit: S emꝑni lectio
erat: Ceterũ cornelius morem traditũ
patrib sequendũ agebat: ut pͥmus
censor ex his qui uiuerent fuisset eum
pͥncipem legerent: & ibi manilius tor¬
quatus erat. sempnius. cui dii sortem
legendi dedissent᷑. & ius lib̃m eosdem
dedisse deos se io suo arbitrio lecturũ
facturumq .Q. fabium maximũ quẽ
tum pͥncipem romane ciuitatis ẽẽ. uel
hannibale uidice uicturus ẽẽt: C um
diu certatum uerbis eẽt concedente
collega lectus asempnio pͥnceps in se¬
natu .Q. fabius maximus. cõs. inde ali¬
us lectus senatus octo p̾terttis. inter
quos .i. cecilius metellus erat infa¬
mis auctor deserende italie post can¬
nensem: In equestrib quoq notis ead
seruata causa. sederant ꝑpauci. quos
ea infamia attingeret illis omnib. ⁊
multi erant adepti equi. qui cannensi¬

Expanded text:
plebem est plebesque sciuit. senatus plebem est plebesque sciuit. senatus lectionem contentio inter censores de principe legendo tenuit. Sempronii lectio erat; ceterum Cornelius morem traditum a patribus sequendum aiebat ut qui primus censor ex iis qui uiuerent fuisset, eum principem legerent; is T. Manlius Torquatus erat; Sempronius cui di sortem legendi dedissent ei ius liberum eosdem dedisse deos; se id suo arbitrio facturum lecturumque Q. Fabium Maximum quem tum principem Romanae ciuitatis esse uel Hannibale iudice uicturus esset. cum diu certatum uerbis esset, concedente collega lectus a Sempronio princeps in senatum Q. Fabius Maximus consul. inde alius lectus senatus octo praeteritis, inter quos M. Caecilius Metellus erat, infamis auctor deserendae Italiae post Cannensem cladem. in equestribus quoque notis eadem seruata causa, sed erant perpauci quos ea infamia attingeret; illis omnibus—et multi erant—adempti equi qui Cannensi
Abbreviated transcription (Latin):
auctores erant: & rome intus cellam
edis fortis fortune de capite signũ qd̾ in
corona erat. in manũ sponte sua plapsũ:
Epͥuerni satis constabat bouem locutũ
uolturiumq frequenti choro in taber¬
nam deuolasse: & sinuesse natum am¬
biguo inter marem ac feminã sexu in¬
fantem quos androginos uulgus:
ut plera faciliore ad duplicanda uerba
greco sermone appellat: ⁊ lacte pluisse.
et cum elefanti capite puerum natum:
Ca ꝓdigia hostiis maiorib ꝓcurata. et
supplicatio circa omnia puliunaria. ob¬
secratio in unum diem indictaret decre¬
tum: ut .c. hostiliis. p̃tor ludos apolli¬
nis. sicut his annis uoti factiq erant
uoueret faceretq. ꝑeos dies ⁊ censorib
creandis .. fuluius. cõs. comitia ha¬
buit: Ereati censores ambo. qui ñdum
cõs. fuerant .m. cornelius. cothegus.
publius. sempnius tuditanus: Eenso¬
res ut agrum campanũ fluendũ loca¬
rent. ex auctoritate patrũ latum in

Expanded text:
auctores erant, et Romae intus in cella auctores erant, et Romae intus in cella aedis Fortis Fortunae de capite signum quod in corona erat in manum sponte sua prolapsum. et Priuerni satis constabat bouem locutum uolturiumque frequenti foro in tabernam deuolasse, et Sinuessae natum ambiguo inter marem ac feminam sexu infantem, quos androgynos uolgus, ut pleraque, faciliore ad duplicanda uerba Graeco sermone appellat, et lacte pluuisse et cum elephanti capite puerum natum. ea prodigia hostiis maioribus procurata, et supplicatio circa omnia puluinaria, obsecratio in unum diem indicta; et decretum ut C. Hostilius praetor ludos Apollini sicut iis annis uoti factique erant uoueret faceretque. per eos dies et censoribus creandis Q. Fuluius consul comitia habuit. creati censores ambo qui nondum consules fuerant, M. Cornelius Cethegus P. Sempronius Tuditanus . ii censores ut agrum Campanum fruendum locarent ex auctoritate patrum latum ad
Abbreviated transcription (Latin):
fieri ueterunt. neq illos dimitq̃. neq
detineri. neq appellari a consulib.
Tatacita castigatio. maxime ex dignitate
.pr̃. uisa est: Cetera expedientib que
ad bellum opus erant consulibꝰ : aurũ
uicissim. aurum qd̃ in sanctione exario
ad ultimos casus seruabatur ꝓmipla¬
cuit: Prompta ad pondo auri. inde
quinquagena pondo data consulib
erat sortitus: Additumq fabio. cõs.
.c. pondo auri p̃cipuum. qd in arcem
tarentinam portaretur: C etero usi ft̃
ad uestim̃ta p̃senti pecunia locanda exer¬
citui. qui in hispania bellum scd̾m sua
fama ducisq gerebat: ꝑdigia quoq
pͥusꝗͣ ab urbe consules ꝓficiscerentur ꝓ¬
curari placuit: In albano monte tacta
de celo erant. signum iouis arborq tem¬
plo ꝓpinqua: E hostium lacus: & cap¬
pue lat murus. fortuneq edis:⁊ sinu eẽ
murus portaq. H de celo tacta: Cruen¬
tem etiam fluxisse aquã. albanã quidã

Expanded text:
fieri patres uetuerunt, neque illos dimitti neque fieri patres uetuerunt, neque illos dimitti neque retineri neque appellari a consulibus; ea tacita castigatio maxime ex dignitate populi Romani uisa est. cetera expedientibus quae ad bellum opus erant consulibus, aurum uicesimarium quod in sanctiore aerario ad ultimos casus seruabatur promi placuit. prompta ad quattuor milia pondo auri. inde quingena pondo data consulibuserat sortitus, additumque Fabio consuli centum pondo auri praecipuum quod in arcem Tarentinam portaretur; cetero auro usi sunt ad uestimenta praesenti pecunia locanda exercitui qui in Hispania bellum secunda sua fama ducisque gerebat. prodigia quoque priusquam ab urbe consules proficiscerentur procurari placuit. in Albano monte tacta de caelo erant signum Iouis arborque templo propinqua, et Ostiae lacus, et Capuae murus Fortunaeque aedis, et Sinuessae murus portaque. haec de caelo tacta: cruentam etiam fluxisse aquam Albanam quidam
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ut e re.p̃. dlcerent. temptatis pͥus
aliaꝵ coloniarũ animis. citauerunt
legatos. quesiertq ab his quid milites
ex formula paratos hab̾ent ꝑ duo de
xx. colonis: M. sextilius fregellanus res¬
pondit. ⁊ milites paratos formula ẽe. et
plurib opus ẽẽt plurib daturos.⁊ qͥcqͥd
aliud imꝑaret. uelletq popłs .r̃. enixe
p̃fati pro merito eoꝵ sua uoce collaudari
eos. nisi uniu̾si in curia gr̾as egissent:
sequi in senatu eos iusserunt: S enatus
ꝗͣ poterat honoratissimos decreto allo¬
stitissent. recens etiam meritũ eoꝵ in rẽ
p. cõmemorarent. ne nunc quid̃ post
tot scła sileantur fraudentur. nec lau¬
de sua: Signini fuere.⁊ norani. saticu
mari potiam. ⁊ prestani. & cosani. et
mediterrani. beniuentani. esernini.
& spoletim. & placentin. ⁊ cremonẽses:
Harum coloniaꝵ subsidio tum imꝑium
quȩ detractauerunt imꝑium m̃tionẽ

Expanded text:
que ut e re publica ducerent, pertemptatis prius que ut e re publica ducerent, pertemptatis prius aliarum coloniarum animis citauerunt legatos quaesiueruntque ab iis ecquid milites ex formula paratos haberent. pro duodeuiginti coloniis M. Sextilius Fregellanus respondit et milites paratos ex formula esse, et si pluribus opus esset plures daturos, et quidquid aliud imperaret uelletque populus Romanus enixe bi uideri praefati pro merito eorum sua uoce conlaudari eos nisi uniuersi patres iis in curia gratias egissent, sequi in senatum eos iusserunt. senatus quam poterat honoratissimo decreto adlostitissent recens etiam meritum eorum in rem publicam commemorarent. ne nunc quidem post tot saecula sileantur fraudenturue laude sua: Signini fuere et Norbani Saticulamari Pontiani et Paestani et Cosani, et mediterranei Beneuentani et Aesernini et Spoletini et Placentini et Cremonenses. harum coloniarum subsidio tum imperiuquae detractauerunt imperium mentionem
Abbreviated transcription (Latin):
manis debere si ulla pietas. si memo¬
ria antique patrie ẽẽt: Consulerent
gͥ de integro: Namtum quid que
temere agitassent ea ꝓdendum imꝑio ro¬
mam tradendi hannibali uictorie ẽẽ:
Cum alternis hec consules dimastassent.
nicħ moti legati. neq se qd̃ domum re¬
nuntiarent ħre dixerunt: Neq sena¬
tum suum quid noui consułet. ubi nec
miles qui legeret. nec pecunia que daret᷑
in stipendium ẽẽ: Cum obstinatos eos
uid̾ent consules: rem ad senatũ detule¬
runt. Ubitantus pauor animis homi¬
num ẽ mestus. ut magna pars actum
de imꝑio diceret. idem alias colonias
facturas. ioem sotos consensisse omnis
ad ꝓdendam hannibali urbẽ romanam:
Consules hortari. & consolari senatum. ⁊
dicere alias colonias in fide atq officio
pͥstino fore: E as quoq ipsas quȩ offi¬
cio decessissent. si legati circa eas colonias
mittantur qui castigent ñ qui p̃centurꝰ:
uerecundiam imꝑii habituras esse:

Expanded text:
manis debere, si ulla pietas, si memomanis debere, si ulla pietas, si memoria antiquae patriae esset. consulerent igitur de integro; nam tum quidem quae temere agitassent, ea prodendi imperii Romani, tradendae Hannibali uictoriae esse. cum alternis haec consules diu iactassent, nihil moti legati neque se quid donum renuntiarent habere dixerunt neque senatum suum quid noui consuleret, ubi nec miles qui legeretur nec pecunia quae daretur in stipendium esset. cum obstinatos eos uiderent consules, rem ad senatum detulerunt, ubi tantus pauor animis hominum est iniectus ut magna pars actum de imperio diceret: idem alias colonias facturas, idem socios; consensisse omnes ad prodendam Hannibali urbem Romanam. consules hortari et consolari senatum et dicere alias colonias in fide atque officio pristino fore: eas quoque ipsas quae officio decesserint si legati circa eas colonias mittantur qui castigent, non qui precentur, uerecundiam imperii habituras esse.
Abbreviated transcription (Latin):
entes in hoc sõcios uideant romani: ꝓfec¬
to de pace cũ carthaginiensib iungenda
cogitaturos. aliter nunꝗͣ uno hanniba¬
le sine bello italiam fore: Hȩc acta in cõ
eẽnt negauerunt. cõs. ẽẽ: unde milites
pecuniamq darent. Heȩ fuere ardea
Nouare. coñs. ict. cum absterrere eos a
tam detestabile consilio uellent. castigan¬
do. increpandoq. plusꝗͣ lenit̾ agendo
ꝓfecturos rati eos ausos ẽe consulibus
dicere aiebant. qd consules in senatu
ꝓnuntiarent in animũ inducere ñ pos-¬
sent. Non enim detrectationẽ eam nume¬
rum militie: s aꝑtam defectionẽ a. p̾r.
ẽẽ : Redirent itaq ꝓꝑe in colonias. et
tanꝗͣ integram re loquuti magis ꝗͣ.
ausi tantum nefas cũ siuis consulent.
admonerent ñ campanos. neq tarenti¬
nos eẽ eos. s romanos inde oriundos.
inde colomas. atq in agrum bello
captum urbis augende causa missos:
Quȩ lib̾i parentib deb̾erent ea illosro¬

Expanded text:
entes in hoc socios uideant Romani, profecentes in hoc socios uideant Romani, profecto de pace cum Carthaginiensibus iungenda cogitaturos: aliter nunquam uiuo Hannibale sine bello Italiam fore. haec acta in conciessent, negauerunt consulibus esse unde milites pecuniamque darent. eae fuere Ardea, noua re consules icti cum absterrere eos a tam detestabili consilio uellent, castigando increpandoque plus quam leniter agendo profecturos rati, eos ausos esse consulibus dicere aiebant quod consules ut in senatu pronuntiarent in animum inducere non possent; non enim detractationem eam munerum militiae, sed apertam defectionem a populo Romano esse. redirent itaque propere in colonias et tamquam integra re, locuti magis quam ausi tantum nefas, cum suis consulerent. admonerent non Campanos neque Tarentinos esse eos sed Romanos, inde oriundos, inde in colonias atque in agrum bello captum stirpis augendae causa missos. quae liberi parentibus deberent, ea illos Ro
Abbreviated transcription (Latin):
minos laudaret castigaretq: ita tantũ
ea cura frum̃ti ꝓuenit. ut romam mit¬
teret. ⁊ catinam conueheret ut unde exer¬
citui qui ad tarentum estiua aucturus
isset posset p̃beri: Ceterum transportati
nulites in siciliam. & erat maior pars lati¬
ni nominis sotiosq in conciliis. ortus¬
decunum annum dilectib stipendiis
exhaustos ẽẽ. Quot anns ferme clade
magna pugnare. alios in acie occidi.
alios morbos absumi. magis pire sͥ ci¬
uem qͥ ab romano mules letus sit. qͣ qui
ab peno captus: Qͥppe ab hoste gratis
remitqi in patriam ab romanis extra ita¬
liam in exilium uerius ꝗͣ in miligam
abligari: Octauum iam ibi annum se¬
nescere cannensem militem moriturum
anteꝗͣ italia hostis excecdat: Qͥ ppe nunc
tum maxime florens uirib excelat. siue¬
tres milites ñ redeant in patriam. noui
leganturꝰ : breui neminem suꝑfuturũ:
Itaq qd ꝓpe diem res ipsa negatura sit. pͥ¬
us ꝗͣ ad ultimam solitudinẽ. atq egestatẽ

Expanded text:
minos laudaret castigaretque. ita tantum ea cura frumenti prouenit ut et Romam mitteret et Catinam conueheret unde exercitui qui ad Tarentum aestiua acturus esset posset praeberi. ceterum transportati milites in Siciliam—et erant maior pars Latini nominis sociodecimum annum dilectibus stipendiis se exhaustos esse; quotannis ferme clade magna pugnare; alios in acie occidi, alios morbo absumi; magis perire sibi ciuem qui ab Romano miles lectus sit quam qui ab Poeno captus: quippe ab hoste gratis remitti in patriam, ab Romanis extra Italiam in exsilium uerius quam in militiam ablegari. octauum iam ibi annum senescere Cannensem militem, moriturum ante quam Italia hostis, quippe nunc cum maxime florens uiribus, excedat. si ueteres milites non redeant in patriam, noui legantur, breui neminem superfuturum. itaque quod propediem res ipsa negatura sit, priusquam ad ultimam solitudinem atque egestatem
Abbreviated transcription (Latin):
naualib pugna exꝑiebantur. Hec ex¬
tra urbem terra mariq corpora simul
animos q ad bellum. acuebant: R. p̃.
ipsa strepebat apparatu belli. fabris om¬
nium generum. inpublica officina in¬
clusis. data cuncta pari cura subibat.¬

Expanded text:
naualis pugnae experiebantur. haec exnaualis pugnae experiebantur. haec extra urbem terra marique corpora simul animosque ad bellum acuebant; urbs ipsa strepebat apparatu belli fabris omnium generum in publicam officinam inclusis. dux cuncta pari cura obibat
Abbreviated transcription (Latin):
cum armis: tum benignitate ac benefi-¬
ciis:. Itaq dilectum clientium habito.
paucos dies ad scippionem reuertit:
Seippio retentum secum lelium dum cap¬
tiuos obsidesq et p̾dam ex confilio eiꝰ
disponeret satis omnib compositis da-
fere senatorib qui simul eum eo capti
erant in naue impositis nuntiũ uicto¬
rie romam amittit: Ipse paucos dies.
quib morari carthagine statuerat exer¬
cendis naualib pedestribq copiis ab¬
sumpsit: Primo die legiones in armis
quattuor milium spacio decurrerunt:
Sccło die arma curare. ⁊ tergere ante ten¬
toria iussit: Tercio die rudib inter se in
modum iuste pugne concurrerunt. p̃¬
pilatisq missilib iaculati sunt: Quarto
die: quies data: Quinto iterum in ar¬
mis decursum ẽ: Hunc ordinẽ laboris
quietisq. quo ad carthaginem morati
sunt seruarunt: Remigium classi ci¬
uesq milites tranquillo in altum eue¬
c agilitatem nauium simulachri

Expanded text:
cum armis, tum benignitate ac beneficum armis, tum benignitate ac beneficiis. itaque dilectu clientium habito us intra paucos dies ad Scipionem reuertit. Scipio retentum secum Laelium, dum captiuos obsidesque et praedam ex consilio eius disponeret, satis omnibus rebus compositis, datagone et quindecim fere senatoribus qui simul cum eo capti erant in naues sex impositis nuntium uictoriae Romam mittit. ipse paucos dies quibus morari Carthagine statuerat exercendis naualibus pedestribusque copiis absumpsit. primo die legiones in armis quattuor milium spatio decurrerunt; secundo die arma curare et tergere ante tentoria iussi; tertio die rudibus inter se in modum iustae pugnae concurrerunt praepilatisque missilibus iaculati sunt; quarto die quies data; quinto iterum in armis decursum est. hunc ordinem laboris quietisque quoad Carthagine morati sunt seruarunt. remigium classicique milites tranquillo in altum euecti, agilitatem nauium simulacris