comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mãcio u ultiorẽ hispaniã p̃misso paucos moiit̾ dies dũ imꝑatã pecinĩam m¬
ilenporos pnumerarẽt cũ expeditis maͣtiũ iã appiop̃i ꝙ̃tẽ ocreano assequit᷑. Iam in¬
choata res añ de masunssa asiis atq aliis de caĩs disata erat ꝙ numid cũ ipon
cu iꝯ gredi scipione uolebut atq eiꝰdem dextra fidem sancine. Et tũ uinens cam
bonge ãe tñ deuii cũ fuit scipioni. Masimissa cã gadib eẽt cẽtior aduẽtan eũ
et facẽ et eno et ipõs sentie adhuc equitẽ marcescere desidia ppusit ut se tnicer
numidaa p̃mictit ad cõs socũq cõsoquio statuendũ duos ꝓ obsidib retinem iso
dio uiriũ robore ꝙ psem nitiduisq ex morbo uesut renouat fłes uiuence faciẽ¬
bat. Prope acronit᷑ ip̃o cõgͥssu numida gm̃s de fñs filio remisso aiꝑit. Ex eo

Expanded text:
Marcio in ulteriorem Hispaniam Marcio in ulteriorem Hispaniam Ilergetes pernumerarent, cum expeditis Marcium iam adpropinquantem Oceano adsequitur. incohata res iam ante de Masinissa aliis atque aliis de causis dilata erat, quod Numida cum ipso utique congredi Scipione uolebat atque eius dextra fidem sancire; ea tum itineris tam longi ac tam deuii causa Scipioni fuit. Masinissa cum Gadibus esset, certior adueet facere ceteris et ipsos sentire, ad hoc equitem marcescere desidia, ltMagonemgt perpuliNumidarum praemittit ad tempus locumque conloquio statuendum. duos pro obsidibus retineri ab dio uirium robore, quod plenius nitidiusque ex morbo uelut renouatus flos iuuentae faciebat. prope attonitus ipso congressu Numida gratias de fratris filio remisso agit. ex eo
Abbreviated transcription (Latin):
reb exꝑta fide et clementia scipioĩs int̾ mandoniũ frẽm ad eum mictit. Qui aduo¬
lucue genib facasem rabiem cpñs eiꝰ accusat cũ uelid cõtugione qͣdam pestifera
nõ ilegertes mͦ et saceumi s castm qͦ romana insanienĩt. Suã quidẽ et frs ex re¬
siquoꝵ ppłãnium eã cõdicionẽ ẽẽ ut ant si ita uideat᷑ reddat᷑ spm̃.p̃. scipiani ab illo
hr̃. mos uerustus eitt rͥs cum quo necto edere ue quis segib iuĩgẽtur amicitia non
pͥus imꝑio in eũ tãꝙͣ pacatũ ut ꝙ̃ oĩa diuina huãnaq dedisset obsides accepti ar¬
ma adep̃ta psid̾ia urbib imposita forẽt. Scipio młtis ĩuect᷑ in p̃sẽtẽ mandoniũ absẽ¬
crẽo indibile ubis issos quidẽ mito pisse ipõꝵ maleficio ait uicturos suay .p̃. s
tos et̃ hos neq se in obsides m̃oxios s in ip̃os si defeceñt seuitirꝵ uet ĩeinisset

Expanded text:
rebus experta fide et clementia Scipionis ratus, Mandonium fratrem ad eum mittit; qui aduorebus experta fide et clementia Scipionis ratus, Mandonium fratrem ad eum mittit; qui aduolutus genibus fatalem rabiem temporis eius accusat cum uelut contagione quadam pestifera non Ilergetes modo et Lacetani sed castra quoque Romana insanierint. suam quidem et fratris et reliquorum popularium eam condicionem esse ut aut, si ita uideatur, reddant spiritum P. Scipioni ab eodem illo habere. mos uetustus erat Romanis, cum quo nec foedere nec aequis legibus iungeretur amicitia, non prius imperio in eum tamquam pacatum uti quam omnia diuina humanaque dedidisset, obsides accepti, arma adempta, praesidia urbibus imposita forent. Scipio multis inuectus in praesentem Mandonium absentemque Indibilem uerbis, illos quidtos animos—neque se in obsides innoxios sed in ipsos, si defecerint, saeuiturum, nec ab inermi
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ campi qr miscen ex gene̾ utioq p̃liũ angustie nõ paciebunt᷑ pugnabãt. hispanoꝵ
cum neq pedites equiti neq acies pediti auxilio eẽt pedes fiducia equitis teme cõmis¬
sus campo ce̾netur eques aicũuẽt nec peditẽ a frõce iã enĩ strate pedestres copie etãt¬
nec abcergo equitẽ substinet et ip̃i cũ dui in orbem se se stantib equis defendisset̃
ad unũ õs̃ cesi sũt nec quisꝙͣ peditũ equitũ ue suꝑfuit qui in ualle pugnanenĩt. Eeͥ¬
tia ꝑs que in cosse ad spectaculũ mag̃ tutũ ꝙͣ ad ꝑtem pugne capescendã stetent
et locũ et tp̃s ad fugiendum hũit. Int cos et reguli ip̃i fugenĩt pͥus ꝙ̃ cota cͥcũne¬
plius.xxx. hoĩim. Mmꝰ cruenta uictora fuisset si ꝑacẽnore campo et ad̾ fugã cape¬
scendam facile foret. Purgatũ ind̾ibilis abiectis bessi cõsiłiis nich cuti in affłictis

Expanded text:
dinem campi, quia misceri ex genere utroque proelium angustiae non patiebantur, pugnabant. Hispanorum dinem campi, quia misceri ex genere utroque proelium angustiae non patiebantur, pugnabant. Hispanorum cum neque pedes equiti neque eques pediti auxilio esset, pedes fiducia equitis temere commissus campo caederetur, eques circumuentus nec peditem a fronte—iam enim stratae pedestres copiae erant—nec ab tergo equitem sustineret, et ipsi cum diu in orbem sese stantibus equis defendissent ad unum omnes caesi sunt, nec quisquam peditum equitumue superfuit qui in ualle pugnauerunt. tertia pars, quae in colle ad spectaculum magis tutum quam ad partem pugnae capessendam steterat, et locum et tempus ad fugiendum habuit. inter eos et reguli ipsi fugerunt priusquam tota circumuelia hominum. minus cruenta uictoria fuisset si patentiore campo et ad fugam capessendam facili foret pugnatum. Indibilis abiectis belli consiliis nihil tutius in adflictis
Abbreviated transcription (Latin):
ne pulłi iuiderẽt᷑ pͥmaluce̾ postero die in aciẽ ꝓcessere. Nõ capiebut eo copias
angusta sicut andtm̃ est uallis. Due ferme peditũ ptes omis equitat᷑ unaciem
des cendit q roliquũ peditũ eit oblico cõstituenit colle. Scipio ese cet s etiꝰ gest
eum lecũ detnicra hostiũ acies eẽt qui nõ cẽm mulcitudinẽ eoꝵ capet nouo etiã
cosilio adiedit aiũim equidẽ ẽẽ posse aicudare cornib in cã angusto spotio et ho¬
stin tt̃ĩ pedite eduxisset uucisem fore. Itaq imꝑat sesio ut ꝑ collis ꝙͣ occusto¬
ssimo itnẽ clcũduent equites segregetꝙ ꝙ̃tũ possic equestrem a pedestn pugͥ
ipẽ oiã signa pedicum in hostes u̾tit. Quatuor cohorces in fronte statuit quia latus pĩ¬
dere aciem nõ potenit. Moram pugnandi nussam fect ut ip̃o oe̾tamine auerteret
a cõspectu a cõspecr tm̃soñtiñ ꝑ colłes equitũ n añ cicũductas ce̾ne̾ ꝙ tumnltum

Expanded text:
erculsi uiderentur prima luce postero die in aciem processere. non capiebat omnes copias angusta, sicut ante dictum est, ualles; duae ferme peditum partes omnis equitatus in aciem descendit: quod reliquum peditum erat obliquo constituerunt colle. Scipio pro se esse loci angeum locum detracta hostium acies esset qui non omnem multitudinem eorum caperet, nouo etiam consilio adiecit animum; equitem nec se posse circumdare cornibus in tam angusto spatio, et hosti, quem cum pedite deduxisset inutilem fore. itaque imperat Laelio ut per colles quam occultissimo itinere circumducat equites segregetque quantum possit equestrem a pedestri pugnam: ipse omnia signa peditum in hostes uertit; quattuor cohortes in fronte statuit quia latius pandere aciem non poterat. moram pugnandi nullam fecit ut ipso certamine auerteret ab conspectu transeuntium per colles equitum; neque ante circumductos sensere quam tumultum
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipũ oĩonib Cacerari añ õs . &. fabius natũ eũ ad cõrũpendã disciplinã milicarẽ¬
qm̃ arguere. Sic et in hispania plus ꝑꝑ sedicionẽ militũ ꝙͣ bello amissum ext̾no
et regio more et indusgen sicẽtie miłicũ et seuire in eos. Sciẽtiã de iñ eq trucẽ
orõni ãdietit pseminiũ segatũ uictũ rͫ deportar psacẽ er ex iũculis cam̃ dicere¬

Expanded text:
principum orationibus lacerari. ante omnes Q. Fabius natum eum ad corrumpendam disciplinam militareprincipum orationibus lacerari. ante omnes Q. Fabius natum eum ad corrumpendam disciplinam militarem arguere: sic et in Hispania plus prope per seditionem militum quam bello amissum; externo et regio more et indulgere licentiae militum et saeuire in eos. sententiam deinde aeque trucem orationi adiecit: Pleminium legatum uinctum Romam deportari placere et ex u
Abbreviated transcription (Latin):
an unto hãnibali et penis ad suppliciũ dedatis. Nõ postulam ut extẽplo nobis
uo de absente uidicte cã cirdatis ueniat corã uẽ audiat ip̃e diluat si ocpͣ sce¬
seris ꝙ ho in hoĩes edere tot̃ in nos p̃termisit nõ recusam quin et nos oiã eadom
tm̃ si pati possum paciam̃ et ille oĩ diuino huãnoq sibẽtur scelere. Hec cũ ab lega¬
tis dcã eõnt q̃sissetq abhis . Q. fabius detulissẽt ne eas q̃resas ad.p̃. scipione
Rndenĩt missos legatos ẽẽ s eũ bessi apparatu occuꝑatũ ẽẽ in affricã aut iã traie¬
cisse aut uitm paucos dies traiectur er segati gr̃m ꝙͣta eẽt apd impatorẽ exꝑ¬
tos ẽẽ cum int eũ et tribunos in uĩcula cõietert segatũ eq sontẽ aut mag̃ etiã
in ea potãte resiquent Inssis excede̾ ex tẽplo legatis nõ psemini mͦ s et scpio

Expanded text:
an irato Hannibali et Poenis ad supplicium dedatis. non postulamus ut extemplo nobis, an irato Hannibali et Poenis ad supplicium dedatis. non postulamus ut extemplo nobis, ut de absente, ut indicta causa credatis: ueniat, coram ipse audiat, ipse diluat. si quicquam sceleris quod homo in homines edere potest in nos praetermisit, non recusamus quin et nos omnia eadem iterum si pati possumus patiamur et ille omni diuino humanoque liberetur scelere.' haec cum ab legatis dicta essent quaesissetque ab iis Q. Fabius detulissentne eas querellas ad P. Scipionem , responderunt missos legatos esse sed eum belli apparatu occupatum esse et in Africam aut iam traiecisse aut intra paucos dies traiecturum; et legati gratia quanta esset apud imperatorem expertos esse cum inter eum et in ea potestate reliquerit. iussis excedere templo legatis, non Pleminius modo sed etiam Scipio
Abbreviated transcription (Latin):
aut in miłitib ur̃s cesserat un dee aliquotiẽs iã int̾ se signis cõlatis cõcũrer̃t
Dux alt̾ius paͬtis płeminĩ altius duo. cr̃. militũ erãt nõ acnius a carthaginẽ
sib ꝙͣ int̾ se ipĩ ferro dimicauerut. p̃buissẽtq occasionẽ furore suo lucros reci¬
piendi hãnibali ni acat᷑ ab nob̃ scipio int̾uenisset. At henule milites ꝯtractos
sacrsegio furons agitat in ducib ipĩs puniendis nullum dee num̃ apparuit
gͥs est resict᷑. Recirat dein segat᷑ ex iuisnib. cr̃. mił in iũcula cõiectos dem ũ
re fiis ꝙͣ reposica sacra pecunia in thesauris fuent.Maiores quonda nñ graui
crotonensiũ bello qr exͣ urbem cemplũ est trãsfe̾re in eã pecuniã uolunt nocte au¬
dita ex delubro uox abstinent man̾ deã sua tẽpła defensurã. Quia mouendi in
excitata eĩt menia cũ subito c̃lata iuina sut Sed̾ et nũc et sepe alias dea suam
sedem suũq tẽplum aut tutata est aut a uiolatonb grauia piacula exegit. Nraᷤ

Expanded text:
aut in militibus vestris cessat ira deae. aliquotiens iam inter se signis conlatis concucurrerunt; dux alterius partisibus quam inter se ipsi ferro dimicauerunt, praebuissentque occasionem furore suo Locros recipiendi Hannibali nisi accitus ab nobis Scipio interuenisset. at hercule milites contactos sacrilegio furor agitat, in ducibus ipsis puniendis nullum deae numen apparuit. coniectos, dein re furiis quam reposita sacra pecunia in thesauris fuerit. maiores quondam nostri graui Crotoniensium bello, quia extra urbem templum est, transferre in urbem eam pecuniam uoluerunt; noctu audita ex delubro uox est: abstinerent manus, deam sua defensuram. quia mouendi inde ito conlapsa ruina sunt. sed et nunc et tunc et saepe alias dea suam sedem suumque templum aut tutata est aut a uiolatoribus grauia piacula exegit: nostras
Abbreviated transcription (Latin):
tiauerac reges nũtius adert camcine iã eẽ haut pue iei uidiciũ senatũ tene¬
bat qui uir optim in auitate eẽt uerã crͣte uictonam ed rei sibi quisq masset
ꝙͣ ulla imꝑia honores ue suffragios et patrũ sen pleb delatos .p̃. scipionẽ filiũ
ei qui in hispama cecidat ad olescentẽ nõdũ questoriũ iudicauem̃t in cora cuitate
uirũ bonũ optimũ eẽ id̾ quib ui᷑tintib inducti ita uidicauerũt. Sic̃ traditũ a ꝓxi¬
mis memoue cpĩum illoꝵ scytonb sibes postens tindẽm ita meas oppiniones
ferendã cum matronies poscꝙ̃ nauis ad hostiũ amnis cibim accessit sic̃ erat iussi
in salũ naue euect᷑ a sacerdotib deam accepit extulicq in t̾ram. Matrone oͥmo¬
res ciuitatis int quas uni claudie qͥnte insigne est nom̃ accipere cui dubia ut
tradit᷑ ancea fama clamorem ad posteros tã religioso ministio pudiatia feat¬

Expanded text:
tiauerat, recens nuntius aderat Tarracinae iam esse. haud paruae rei iudicium senatum tenetiauerat, recens nuntius aderat Tarracinae iam esse. haud paruae rei iudicium senatum tenebat qui uir optimus in ciuitate esset; ueram certe uictoriam eius rei sibi quisque mallet quam ulla imperia honoresue suffragio seu patrum seu plebis delatos. P. Scipionem Cn. filium eius qui in Hispania ceciderat, adulescentem nondum quaestorium, iudicauerunt in tota ciuitate uirum bonorum optimum esse. —id quibus uirtutibus inducti ita iudicarint, sicut traditum a proximis memoriae temporum illorum scriptoribus libens posteris traderem, ita meas opiniones ferendam matronis. postquam nauis ad ostium amnis Tiberini access salumn nave evectus ab sacerdotibus deam accepit extulitque in terram. matronae primores civitatis, inter quas unius Claudiae Quintae insigne est nomen, accepere; cui dubia, ut traditur, antea fama clariorem ad posteros tam religioso ministerio pudicitiam fe
Abbreviated transcription (Latin):
eosdem s. corneliũ sentulu ⁊ ĩ. maliũ acdiũ ꝑ quos sic̃ pore ãño cenuissẽt ob¬
tinẽ cas ꝓũcias uissenit. Cõsuł diłctum habe̾ instituenĩc et ad nonas senben¬
das in bratios segioẽs er in cetor ita eĩ uissi ab senatu erãt opcitũ suppsem̃tum
carthagniẽses cam̃ in eã spem erecta auitas orat in affaca eo ãno bellatũ ire
finẽq bello punico adesse. Impleuerit ea res suꝑstitionũ aiõs ꝓniq et adnũtiã¬
da er ad credenda ꝓdigia erãt. Eo plura uulgabãt᷑ duos soles uisos et nocte ĩt¬
suxisse et facẽ scelłe ab orcusolis ad eccidentẽ porrigi uisam tamraane portã ananie
portam et mlt̃is socis murũ de ceso cactũ in ede uinonis sopite canniuii cũ hor¬
rendo fragore strepitu edictũ eoꝵ ꝓcu̾sandoꝵ cã diẽ unũ supplicano fuit et nõ¬
uendiale sacnĩ ꝗd de celo lapidatũ gẽt factũ eo accessit cõsustatio de matre idea acai

Expanded text:
re anno tenuissent, obtinere eas prouincias iusserunt. consules dilectum habere instituerunt et ad nouas scribendas in Bruttios legiones et in ceterorum—ita enim iussi ab senatu erant—exercituum supplementum. Carthaginienses, tamen in eam spem erecta ciuitas erat in Africa eo anno bellatum iri finemque bello Punico adesse. impleuerat ea res superstitionum animos, pronique et ad nuntianda et ad credenda prodigia erant; eo plura uolgabantur: duos soles uisos, et nocte interluxisse, et facem Setiae ab ortu solis ad occidentem porrigi uisam: Tarracinae portam, Anagniae et portam et multis locis murum de caelo tactum: in aede Iunonis Sospitae Lanuui cum horrendo fragore strepitum editum. eorum procurandorum causa diem unum supplicatio fuit, et nouendiale sacrum quod de caelo lapidatum esset factum. eo accessit consultatio de matre Idaea acci
Abbreviated transcription (Latin):
cum scipendiũ q̃ ĩmpetrasset̃ alii aliis mag̃ ieausan iac eolamare negare cm̃ ini¬
sicum effici posse uix si p̃liũ ex formula ĩper em̃siurs. Orure atq obsẽciure at sͥ
senatũ adire ac dep̃care licet. Nicħ seqͣre ꝑue mito debeno admisisse s si percũ¬
dum etiã foret neq suũ delictũ neq ĩrã . .p̃. e. ut płus miliciũdar̃t ꝙͣ ħaberẽt¬
tus habendos nͥ sũma militũ q̃ imꝑata eẽt rͫ adducra  naminẽ ħis senatũ dacur
Ita p̃̾cisa spe senatũ adeũdi dep̃candiq delect̾ in his .iii. colemiis plengã uacatio¬
nem nuoͣ uinioꝵ aucto haud difficult̾ est ꝑfect̾ altera itõres ꝓpe equosonge ne¬
glecta sisentio resata a .mͦ. csaudio cos̃ reddi candẽ emo equũ eẽ diẽ nec miran¬

Expanded text:
 stipendiumque imperassent, alii aliis magis recusare ac reclamare: negare tantum militum effici posse: uix si simplum ex formula imperetur enisuros: orare atque obsecrare ut sibi senatum adire ac deprecari liceret: nihil se quare perire merito deberent admisisse; sed si pereundum etiam foret, neque suum delictuos ad dilectus habendos: nisi summa militum quae imperata esset Romam adducta, neminem iis senatum daturum. ita praecisa spe senatum adeundi deprecandique dilectus in iis duodecim coloniis, per- longam vacationem numero iuniorum aucto, haud difficulter est perfectus. altera item res prope aeque longo neglecta silentio relata a M. Valerio Laevi
Abbreviated transcription (Latin):
uissisq refe̾re cõsulib decreuerũt ut trib pensionib ħ pecunia solue̾t᷑. Pma p̃¬
sentes hii qui cũ ẽẽnt duas cesti et anti.c. cõs numerarent om̃s deiñ alias curas
una occupauit postꝙͣ locrensiũ clades q̃ ignote ad eã diem fuerãt legatoꝵ aduẽ¬
cu uulgate sũt nec tã plemini scelus ꝙͣ sc̃ĩpiois in eo aut ambitio aut negũgẽna
uus hoiũim mutauit. Decẽ segati sociensium obsicis calore et sordib tn comi¬
tio sedentib cõsulib uelam̃ta suppłiciũ ramos olee ut grecis mos est pongen¬
tes añ crbunal cum flebili uociferacione humi ꝓcubueu̾ĩt. Querencib cõfulib
sit et redicũ in uram dicionẽ appareat nõ uolutate sołu s eẽ oꝑe ac ui̾tute nm̃ ma
gis indignemĩ bonis ac fidelib sotiis tã indignas ĩuinas ab segato nrõ milicib q
fien. S ego cam̃ utͥusq defectiois̃ nr̃e in aliud tp̃s differendã arburor s faꝵ reꝵ

Expanded text:
t tribus pensionibus ea pecunia solueretur; primam praesentem ii qui tum essent, duas tertii et quinti consules numerarent. omnes deinde alias curas una occupauit postquam Locrensium clades, quae ignoratae ad eam diem fuerant, legatorum aduentu uolgatae sunt; nec tam num homirnum inritavit. decem legati Locrensium, obsiti squalore et sordibus, in comitio sedentibus consulibus velamenta supplicum, ramos oleae, ut Graecis mos est, porgentes ante tribunal cum flebili vociferatione humi procubuerunt. quaerentibus consulibus sit, et reditum in vestram dicionem appareat non voluntate solum, sed ope etiam ac virtute nostra, magis indignemini bonis ac fidelibus sociis tam indignas iniurias ab legato vestro militibusque fieri. Sed ego causam utriusque defectionis n
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfectã a carthagine cũ q̃ absente scipione nõ sacis cutũ eẽt ꝯ̃ħi ce̾tam. ab lo
ẜmone dimisso masinissa lelius Postero die naues p̃da onustas ab huppone
solint reuect᷑q in siciliã masinisse uda scpiomi oyposuit. Eisdem fẽme diebu
naues que a carchagine ad magonẽ misse eiãt int albinos caunos sigures gr¬
nuãd accesseiũt.In hio socis cũ force mago cenebat classem. Qui legnto au¬

Expanded text:
fectam a Carthagine, cum qua absente Scipione non satis tutum esset contrahi certamen. ab hoc sermone dimisso Masinissa Laelius postero die naves praeda onustas ab Hippone solvit, revectusque in Siciliam mandata Masinissae Scipioni exposuit. eisdem ferme diebus naves quae ab Carthagine ad Magonem missae erant inter Albingaunos Ligures Genuamque accesserunt. In iis locis tum forte Mago tenebat classem; qui legatorum au
Abbreviated transcription (Latin):
nos cũ p̃sidm̃ punicũ in arce nr̃a habe̾m multa fed̾a et indigna a p̃fecro p̃sidii ha¬
miscare et ab numidis a fusq passos eẽ s quid illa sũt clara cum his q̃ hodie pi¬
abillis passi sum aut a ur̃o p̃̾sidio nũc cũ maxime pacim extimandũ romanum
ac punicũ impium sit nemo nõ iłłos sibi ꝙͣ uos d̾nõs p̃optet. Et tam̃ indece ꝙ̃¬
ad modũ logenses in nos aiãti sit cũ a carchaginẽsib ĩ uinas młto minores accipe¬
mus ad ur̃m̃ inpprete cc̃sugim cuĩ a ur̃o p̾sid̾io płusꝙy hostilia patiam᷑ nusꝙ alio ꝙͣ
ad uos q̃resas demisim. Aut nos itcipietis ꝓditas res ĩs .p̃. c̃. aut ne ab dĩx¬
ꝯuidẽ ĩ mobtalib ꝙ p̾mim᷑ quim̃ suꝑ est. Q psemini segat᷑ missus est cũ p̃sidio
rad recpiendos a carthugiẽsib sccros er cum eode ux reuctũ est p̃sid̾io in hoc sego¬

Expanded text:
nos, cum praesidium Punicum in arce nostra haberemus, multa foeda et indigna et a praefecto praesidii Hamilcare et ab Numidis Afrisque passos esse; sed quid illa sunt, conlata cum iis quae hodie paab illis passi sumus aut a uestro praesidio nunc cum maxime patimur aestimandum Romanum ac Punicum imperium sit, nemo non illos sibi quam uos dominos praeoptet. et tamen uidete quemadmodum in uos Locrenses animati sint. cum a Carthaginiensibus iniurias tanto minores acciperemus, ad uestrum imperatorem confugimus: cum a uestro praesidio plus quam hostilia patiamur, nusquam alio quam ad uos querellas detulimus. aut uos respicietis perditas res nostras, patres uod precemur quicquam superest. Q. Pleminius legatus missus est cum praesidio ad recipiendos a Carthaginiensibus Locros et cum eodem ibi relictus est praesidio. In hoc lega
Abbreviated transcription (Latin):
gie naues lacemte naufiagiis nich in t̾m̃ integͥ p̃t̾ sacm̃ pecumã dee q̃m asporta¬
me rei pseminiꝰ p̃enit milicũ ꝑs sub eo ꝙ̃ ip̃e ab̾regio ab duxat pas sub̾ cub̾iuĩs
erat. Rapto pocuso argẽto ex oppidam domo plemini miles fugiens seq̃tibus
quoꝵ emt obui̾ force sengio ex metieno. tr̃. militũ fuit. Cui cũ uissui tubunor
inbunoꝵq ut suis quisq oportius ad uenent. multitudine sinuuł ac tumuilca
crescente iucti pleminii misites cũ ad pfeminiũ cuorẽ et uusnem ostẽtãtes. m̃ sũ
uocifenticẽ atq indig̾noẽ cõcu̾nsset̃ probra in eũ iactata in uinriis referet o. aarẽ¬
sus un domo sese ꝓnpuit uocatosq tubunos nuda ac niͣgis expedir inbec. Dũ
spoliandis his repugnabat eĩ militũq implonibãt auxiliũ tp̃s ce̾rit᷑ repẽte misites ĩ¬

Expanded text:
giae naues laceratae naufragiis nihil in terram integri praeter sacram pecuniam deae quam asportagiae naues laceratae naufragiis nihil in terram integri praeter sacram pecuniam deae quam asportamae rei Pleminius praeerat; militum pars sub eo quam ipse ab Regio adduxerat, pars sub tribunis erat. rapto poculo argenteo ex oppidani domo Plemini miles fugiens sequentibus quorum erat, obvius forte Sergio et Matieno tribunis militum fuit; cui cum iussu tribunorum tribunorumque, ut suis quisque opportunus advenerat, multitudine simul ac tumultu crescente. victi Plemini milites cum ad Pleminium, cruorem ac volnera ostentantes, non sine uociferatione atque indignatione concurrissent probra in eum ipsum iactata in iurgiis referentes, accensus ira domo sese proripuit uocatosque tribunos nudari ac uirgas expediri iubet. dum spoliandis iis—repugnabant enim militumque fidem
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ crcẽ ceꝑat ad cuendã inbe resicto cum ꝯuib ueneiut copiis messanã traiecit. ta
supbe et ccudełr habiti socrẽses ab carchagiẽsib post defectionẽ ab rͥs fueĩt ut mo¬
dicas ĩuiras nõ equo mõ ão pati si ꝓpe iubenti possẽt. ueꝵ enĩ uõ cm̃ pleminĩ hamis
carẽ p̃sidii p̃fectũ tãtũ p̃sidiani milites rͥ penos scelere acq auantia supauerũt ut
nõ aͥmis s uitiis uide̾tur ce̾tar. Nich oĩum que mopi inuisas opes pocẽtiores futi¬
nt p̃c̾missũ in oppid̾anos est. ab duce aut amilitib in corponi ip̃õꝵ in libos in cõ¬
iiges infande cõtumesie edite. Nã auantia ne sacroꝵ quidẽ spoliatione abstinuit
nec asia mͦ tẽpła uiolata s ꝑserpine et̃ intacti oĩ etate chesaur p̃t̃ quã ꝙ a pĩro qͥ
cũ magno piaculo sactilegii sui manubias retulit sposiati dicebant᷑. Gͦ. sic̃ a mere¬

Expanded text:
quod arcem ceperat ad tuendam urbem relicto, cum quibus venerat copiis Messanam traiecit. ita quod arcem ceperat ad tuendam urbem relicto, cum quibus venerat copiis Messanam traiecit. ita superbe et crudeliter habiti Locrenses ab Carthaginiensibus post defectionem ab Romanis fuerant ut: modicas iniurias non aequo modo animo pati sed prope libenti possent; verum enim vero carem praesidii praefectum, tantum praesidiarii milites Romani Poenos scelere atque auaritia superauerunt ut non armis sed uitiis uideretur certari. nihil omnium quae inopi inuisas opes potentioris faciunt praetermissum in oppidanos est ab duce aut a militibus; in corpora ipsorum, in liberos, in coniuges infandae contumeliae editae. iam auaritia ne sacrorum quidem spoliatione abstinuit; nec alia modo templa uiolata sed Proserpinae etiam intacti omni aetate thesauri, praeterquam quod a Pyrrho, qui cum magno piaculo sacrilegii sui manubias rettulit, spoliati dicebantur. ergo sicut ante re
Abbreviated transcription (Latin):
ingressi sũt.Postero die cepta ex arce pͥenis pugna ex hãnibal iã scalis aliisq oĩb
ad oppugnationib imꝑatis subibat muros cũ repente in eũ nich minꝰ ꝙͣ całe quicꝙͣ
uc cõsule adesse sensit in castra recepit nũtioq misso ad eos qui in aire enĩt ut sͥ¬
mer ip̃ĩs cõsulerẽt nocte motis castris abiit et qui in aire emĩt igni ũecos cectis q̃ tene¬
bant ut is cumult᷑ hostẽ mouiret᷑ agm̃ suoꝵ fuge simili curuãte nocte ad secut
sũt. Scipio ut et arcẽ relictã ab hostib ex uacua uidit castui uocatos ad cõtionẽ
socrẽses gͣuit᷑ ob defectionẽ incusauit de auctonb suppliciũ sup̃sit bonaq eom̃
nec ompere se ꝗcꝙͣ locrẽsib dixit romã mictent legatos qͣm senat᷑ equũ cẽsuisset eã
mtis. rͥs fucuros ꝙͣ sub amias carchigniesib fueñt. Ip̃e pleminio segato p̃sidiaꝵ

Expanded text:
ingressi sunt. postero die coepta ex arce a Poenis pugna, et Hannibal iam scalis aliisque omnibus ingressi sunt. postero die coepta ex arce a Poenis pugna, et Hannibal iam scalis aliisque omnibus ad oppugnationem paratis subibat muros cum repente in eum nihil minus quam tale quicquam : ceteros Hannibal, ut consulem adesse sensit, in castra recipit, nuntioque misso ad eos qui in arce erant ut sibimet ipsi consulerent nocte motis castris abiit. et qui in arce erant igni iniecto tectis quae tenebant ut is tumultus hostem moraretur, agmen suorum fugae simili cursu ante noctem adsecuti sunt. Scipio ut et arcem relictam ab hostibus et uacua uidit castra, uocatos ad contionem Locrenses grauiter ob defectionem incusauit; de auctoribus supplicium sumpsit bonaque nec eripere se quicquam Locrensibus dixit;, Romam mitterent legatos; quam senatus aequum censuisset, eam iratis Romanis futuros quam sub amicis Carthaginiensibus fuerint. ipse Pleminio legato praesidioque
Abbreviated transcription (Latin):
penop ad̾ r  momasser. Scipionĩ uc nĩtiatũ est in maior discumine uoco tẽ
ueti i p̃mq hambalem ad̾uẽtare ne p̃sid̾io etiã ꝑiclicaret᷑ hant facili m̃ receptũ
et ip̃e amessana sapione fre̾ in p̃sidio ib̃i resicto cũ pͥmũ estu fietũ incsinati
est naues man sclo misit. hãmbal abufuco amui haut pcul his ab̃ urbe loctis
abest nũtio p̃misso ut sui luce pͥma sũma n p̃liũ cum r̾e ac sociẽsib̾ cõsereren
dum ipẽ adusis oĩb in eũ tumustũ ab̾ tergo urbe ĩ cuicã ageiedetitꝰ ullce reptã
ĩuenit puguã ip̃e nec in anẽ se includeꝰ curba locũ artũ ĩpeatimios uoluit neq seułas
quib scandet muros attucenit saranis in acuũ cõiectis cũ hant ħuuit pcus muis
ꝓgressus ad munĩ scorpione ictus qui ꝓxiiͦ eũ forte scetent cõn̾itus iñ cã piauloso
casu receptu cauẽ cũ iussisset castin ꝓcul abictu celi cõmunit. Classis tͦ amessana lõ

Expanded text:
 discrimine Locris rem uerti ipsumque Hannibalem aduentare, ne praesidio etiam periclitaretur haud facili inde receptu, et ipse a Messana L. Scipione fratre in praesidio ibi relicto cum primum aestu fretum inclinatum est †naues mari secundo misit. et Hannibal a Buloto amni—haud procul is ab urbe Locris abest—nuntio praemisso ut sui luce prima summa ui proelium cum Romanis ac Locrensibus consererent dum ipse auersis omnibus in eum tumultum ab teinuenit pugnam, ipse nec in arcem se includere, turba locum artum impediturus, uoluit, neque scalas quibus scanderet muros attulerat. sarcinis in aceruum coniectis cum haud procul muris gressus ad murum scorpione icto qui proximus eum forte steterat, territus inde tam periculoso casu receptui canere cum iussisset, castra procul ab ictu teli communit. classis Romana a Messana Locr
Abbreviated transcription (Latin):
fecissẽt. tr̃. militũ cum ħis.mͥ. sergius ⁊ .p̃.matien missi uissiq ab regio cua
milia militũ socres ducere acq poleminio ꝓ p̃toni ro. scͥptam ne rei agende adtẽt
Profecti ab regio scalis ad dedicam astitudinẽ aris fabricatas portãtes media
fe̾me nocte ex eo sod uñ couenerat signũ dedẽ ꝑditonb arcis qui pati intentiq
ex ip̃i sailas ad id ipm̃ fras cum demisissẽt płib q simł socis scandentes acceꝰ¬
pissẽt pͥusꝙ̃ csamor onret᷑ ĩuuigises penor ut in misso tasi meti sopitos ĩpet᷑
ese stas. Qnoꝵ gemiit᷑ pͥmo monentiũ oxaudit᷑ dem subica cõste̾natio ex sõno
¶er om̃ nanł au̾gẽte noerirno tumsci fecisset. Itaq uelud̾ psena bos tĩ aice de̾¬
fiti pem omi¶ d dertamine in astam arcẽ due sũt fand mustũ ins se distattes cõ¬

Expanded text:
fecissent, tribuni militum cum iis M. Sergius et P. Matienus missi iussique ab Regio tria fecissent, tribuni militum cum iis M. Sergius et P. Matienus missi iussique ab Regio tria milia militum Locros ducere; et Q. Pleminio propraetori scriptum ut rei agendae adesset. profecti ab Regio, scalas ad editam altitudinem arcis fabricatas portantes, media ferme nocte ex eo loco unde convenerat signum dedere proditoribus arcis; qui parati intentique et ipsi scalas ad id ipsum factas cum demisissent pluribusque simul locis scandentes accepissent, priusquam clamor oreretur, in vigiles Poenorum, ut in nullo tali metu sopitos, impetus est factus. q omnia vana augente nocturne tumultu, fecisset. itaque velut plena iam hostium arce territi Poeni omisso certamine in alteram arcem—duae sunt haud multum inter se distantes— con
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ duces sicebat excursices in hostiũ fucere. Abhis regressi quida urlem lecreses etr¬
cũuẽti regiũq abstiacti fuerãt in eo captuoꝵ nũo fub̃n qui dudũ fuere adsueri
apd̾ penos mercede opus in arce socroꝵ face. hi cogniti ab sociẽsiũ pͥncipib pussis
ab adusa factiõe q̃ hãnibali socros cradiderat regiũim se cõtuseñt. Cum ceteri paic¬
tantib ut mos est qui dui absũt q̃ domi agerent᷑ exposuissẽt sõe fecerũt si redep̃¬
ti ac remissi forẽt arẽ schis ciidicurs ibi se hitare fidẽq sibi reꝵ oĩum int̾ canha¬
ginẽses eẽ. Itnq ut qui simł desidio pat̾e agent᷑ simuł cupiditate iimces nsa¬
scendi arderẽt redep̃tis ex tĩplo his remissioq cum ordinẽ agende iri cõposuissẽt
signaq ꝓcul edita obẜ uarẽt ip̃i ad scipionẽ suncusas ꝓfect̾ĩ apd quẽ ꝑs exulũ
erãt referẽtes ib̃i ꝓmissa captiuoꝵ. Cum spem ab affectu hant abhortẽtẽ cõsuli

Expanded text:
per duces licebat, excursiones in hostium agros facere. ab iis egressi quidam urbe Locrenses circumventi Regiumque abstracti fuerant. In eo captivorum numero fabri quidam fuere, adsueti forte apud Poenos mercede opus in arce Locrorum facere. hi cogniti ab Locrensium principibus, qui pulsi ab adversa factione, quae Hannibali Locros tradiderat, Regium se contulerant, cum cetera percunctantibus, ut mos est qui diu absunt, quae domi agerentur exposuissent, spem fecerunt, si redempti ac remissi forent, arcem se iis tradituros; ibi se habitare, fidemque sibi rerum omnium inter Carthaginienses esse. itaque , ut qui simul desiderio patriae angerentur, simul cupiditate inimicos ulciscendi arderent, redemptis extemplo iis remissisque, cum ordinem agendae rei composuissent signaque quae procul edita observarent, ipsi ad Scipionem Syracusas profecti, apud quem pars exsulum erat, referentes ibi promissa captivorum cum spem ab effectu haud abhorrentem consuli
Abbreviated transcription (Latin):
apta defecocẽ infescissimũ hostẽ nicħ usꝙͣ spei nich auxilu eẽ nec magone ex
gaslia mouẽ tumustus quisꝙͣ nec cõiũgere se se hãnibasi: et hãnibale ipm iam
er fema senescere et uinb. In hec deflenda ꝓlaysos ab recẽt nũcio a ĩos: ⁊urs
teror instans reuocauit ad cõsustiundũ qͦnã mn obuam p̃sentib ꝑiculis aretur

Expanded text:
aperta defectione infestissimum hostem. nihil usquam spei, nihil auxilii esse. nec Magonem ex aperta defectione infestissimum hostem. nihil usquam spei, nihil auxilii esse. nec Magonem ex Gallia mouere tumultus quicquam nec coniungere sese Hannibali, et Hannibalem ipsum iam et fama senescere et uiribus. in haec deflenda prolapsos ab recenti nuntio animos rursus terror instans reuocauit ad consultandum quonam modo obuiam praesentibus periculis iretur.
Abbreviated transcription (Latin):
uer cassem iomanã scipionẽꝙ imperatorẽ ec fama iã fuerat in sicisiã tiãs gre¬
ssam aduenisse ue quot naues uidisset̃ nec ꝙ̃ta man agros ppłanet satis gna
n oiã in maius metu augẽce accpiebãt. Itaq pͥmo t̾ror pauorq de ĩ mesti cra
aiõs incessit tm̃ fortunã mutasse ut qui m ipi ex̾citũ añ menia romana habi¬
iset̃ uictores totq stratis hosciũ ex̾citib os̃ itasie ppłos aut ui aut uolũtate m
dedicionẽ accepisset᷑. hi u̾so maͣte affrice ppłacioẽs ex obsidionẽ carthagins isu
i forẽt ne quiꝙͣ ꝑi ad panenda ex robore ac roman fuisset ilłis romanã plebẽ
sua plebẽ in urbe inbellem eẽ mẽcede ꝑar auxilia ex agns gẽce ad oẽm auũ spei mo¬
bil̃i arq infida.Iam regẽ siphacẽ pose cõsoquiũ cũ scipione alienatũ masinissã

Expanded text:
 classem Romanam Scipionemque imperatorem—et fama fuerat iam in Siciliam transgre classem Romanam Scipionemque imperatorem—et fama fuerat iam in Siciliam transgressum—aduenisse. nec quot naues uidissent nec quanta manus agros popularetur satis gnari omnia in maius metu augente accipiebant. itaque primo terror pauorque, dein maestitia animos incessit: tantum fortunam mutasse ut qui modo ipsi exercitum ante moenia Romana habuissent uictores stratisque tot hostium exercitibus omnes Italiae populos aut ui aut uoluntate in deditionem accepissent, ii uerso Marte Africae populationes et obsidionem Carthaginis uisuri forent, nequaquam pari ad patienda ea robore ac Romani fuissent. illis Romanam plebem, lem in agris esse; mercede parari auxilia ex Afris, gente ad omnem auram spei mobili atque infida. iam reges, Syphacem post conloquium cum Scipione alienatum, Masinissam
Abbreviated transcription (Latin):
cõferẽtib tuidẽtibꝙ arma et dedencib se se respõsũ est. In dediciõe ita accipi
eoe si mandoniũ cetõsꝙ belli cõcicatores cradidissẽt uiues. Simmꝰ exctũ se in agᷤ
ꝙ in cõcilũ. Ibi mandonius cetiq pͥncipes cõphensi ec traditi ad supplitui. ħis¬
panie ppłis pax reddica stipendiũ eis anni duplex ex fium̃tũ sex mensiuĩ impitũ
sagaꝙ et coge excitui et obsid̾es ab̾ .xxx. fe̾me ppłis accepti: Ita hisdanie felel¬
santie cuniłtu h̾aud magno motu intr paucos dies cõcitato et cõp̃sso. u affricã
diõ tẽro u̾sus .C. sesius nocte ad hipponẽ regiũ cũ accessisẜ suce pͥma ad pplãn¬
dum agtũ sub̾ signis milites socios ꝙ nauales duxit. Oĩb pacis m in curia se
agentib magna dades in sata nũcisq crepidi carthaginẽ froir ingẽti cople

Expanded text:
conferentibus tradentibusque arma et dedentibus sese, responsum est in deditionem ita accipi conferentibus tradentibusque arma et dedentibus sese, responsum est in deditionem ita accipi eos si Mandonium ceterosque belli concitores tradidissent uiuos; si minus, exercitum se in agrum que in concilium. Ibi Mandonius ceterique principes conprehensi et traditi ad supplicium. Hispaniae populis reddita pax; stipendium eius anni duplex et frumentum sex mensum imperatum sagaque et togae exercitui, et obsides ab triginta ferme populis accepti. ita Hispaniae rebellantis tumultu haud magno motu intra paucos dies concito et compresso, in Africam omnis terror versus. C. Laelius nocte ad Hipponem Regium cum accessisset, luce prima ad populandum agrum sub signis milites sociosque navales duxit. omnibus pacis modo incuriose agentibus magna clades inlata; nuntiique trepidi Carthaginem terrore ingenti
Abbreviated transcription (Latin):
stum impetũ Gorsar mñ reguluis indebisis ip̃ẽ cũ equitib ad pedes digssis añ pri¬
ma signa peditũ se obiecisset. Ibi aliꝙͣd̾m accoy pngna stetit. Tandem poscp hn
qui cnra regem seminecẽ restantẽ dem̃ piło ce̾re ad fixum pugnabãt obniti celie
occubuerũt. Tum fuga passim cepta pleeq oesi quia equos conscendedi equitib
spatium nõ fuert et quia ꝑailsis acnt̾ insticeñt .rͥ. nec añ abscessum est ꝙͣ c
hispani at ꝯui ex p̃lio effugem̃t sparsi pͥmo ꝑ agiis dem̃ in suas quisq ciuitates
rẽdiem̃t. Tũ a mandonio euocati in cõsiliũ cõqͥstiq ibi cdades suas increpicis auc¬
tonb bessi segatos mictendos ad arma cindenda dedicionẽq faciendam cẽfuere.
Quib cuspa in ancrorẽ belli indibile cetosq pͥncipes qͦꝵ psenq in acie cecidissẽt

Expanded text:
stum impetum barbari, ni regulus ipse Indibilis cum equitibus ad pedes degressis ante pristum impetum barbari, ni regulus ipse Indibilis cum equitibus ad pedes degressis ante prima signa peditum se obiecisset. ibi aliquamdiu atrox pugna stetit; tandem postquam ii qui circa regem seminecem restantem deinde pilo terrae adfixum pugnabant obruti telis occubuerunt, tum fuga passim coepta. plures caesi, quia equos conscendendi equitibus spatium non fuerat, et quia perculsis acriter institerunt Romani; nec ante abscessum est quam Hispani aut qui ex proelio effugerant, sparsi primo per agros, deinde in suas quisque ciuitates redierunt. tum a Mandonio euocati in concilium conquestique ibi clades suas increpitis auctoribus belli legatos mittendos ad arma tradenda deditionemque faciendam censuere. quibus culpam in auctorem belli Indibilem ceterosque principes quorum plerique in acie cecidissent
Abbreviated transcription (Latin):
stium acies uias ꝑmictẽ equos ubeat ip̃e cepta paꝵ ꝓsꝑere pedestr pugna cm̃ mo¬
ratus. dũ cedenti duodecime segioni q̃ in seuo cornu adusus ilegẽtes ꝑna erat
c̾niãdeaimã legionẽ ex subsidiis in pͥmã aciẽ firmaͣtũ ducit. Posaꝙͣ equa ibi pugn
est ad .l. manlium int̾ pͥma signa ortantẽ ac subsidia quib res postulabat ec loc᷑
induçẽtẽ uenit indicat cuta ab leuo cornu eẽ a se corneliũ seruiũ ꝓcella eq̃stri ho¬
stis cĩcũ fusuꝵ uix hec dcã dederat cũ rͥ equites ĩmedios ĩuecti hostes simł pedestreᷤᷤ
acies turbauerũt simł equitib hispanoꝵ uiã ĩmictendi equos clauserũt.Itaq omi¬
ssa pugna pedestr equesta ad pedestiẽ hispami descendũt. R impatores ur tũba¬
coo hostum ordines ec trepidationẽ pauorẽq et fluctuantia uideñt signa hortã

Expanded text:
stium acie uias permittere equos iubeat. ipse coepta parum prospere pedestri pugna tantum mostium acie uias permittere equos iubeat. ipse coepta parum prospere pedestri pugna tantum moratus dum cedenti duodecimae legioni, quae in laeuo cornu aduersus Ilergetes locata erat, tertiam decimam legionem ex subsidiis in primam aciem firmamentum ducit, postquam aequata ibi pugna est, ad L. Manlium inter prima signa hortantem ac subsidia quibus res postulabat locis inducentem uenit; indicat tuta ab laeuo cornu esse; iam missum stes circumfusurum. vix haec dicta dederat cum Romani equites in medios invecti hostes simul pedestres acies turbarunt, simul equitibus Hispanorum viam immittendi equos clauserunt. itaque omissa pugna equestri ad pedes Hispani descenderunt. Romani imperatores ut turba hostium ordines et trepidationem pauoremque et fluctuantia uiderunt signa, hortan
Abbreviated transcription (Latin):
spatio ꝓcul a castris coꝵ posuemĩt castra. Primo ꝑ legatos ne qͥꝙ cẽpcatũ ut discẽ¬
deretur ab armis dem cum in pabulatoies ns. impetus repente ab equitib hispa¬
nis fcũs eẽt sũmisso ab statioe xͦ equitatu eq̃stre pliũ fuie haut siñ inomonindo
in ꝑcem ullam euencu. Sole orence postero die armati instructiq õs mille fẽme
passus ꝓ sua a castus rͥs aciem ostendẽ medii auserani erãt cornu dextrũ ilergeres
leuũ ignobiles cenebut hispani populi Int̾ cornua et mediã aciẽ int̾ualla pacẽtia
sacis late fecem̃t qͣ equitatũ uͥ tp̃s eẽt emiccent et rͥ more suo excitũ cũ in strpei¬
ssent id mͦ hostiũ iitati sũt ut int̾ segiones et ipĩ patẽtes cquiti reliquerent
uias. Cerm sentulus ei paͬci usum equitis fore int᷑ q̃ pͥor indehiscẽtẽ int̾ualli ho¬
stium aciẽ equites emisisset ser̃ cornesio cr̃ militũ imꝑat equites ꝑ patẽtes in ho¬

Expanded text:
spatio procul a castris eorum posuerunt castra. primo per legatos nequiquam temptatum ut discederetur ab armis; dein cum in pabulatores Romanos impetus repente ab equitibus Hispanis factus esset, summisso ab statione Romana equitatu equestre proelium fuit haud sane memorando in partem ullam eventu. sole oriente postero die armati instructique omnes mille ferme passus procul a castris Romanis aciem ostendere. medii Ausetani erant; cornua dextrum Ilergetes, laevum ignobiles tenebant Hispani populi; inter cornua et mediam aciem intervalla patentia satis late fecerant qua equitatum, ubi tempus esset, emitterent. et Romani more suo exercitum cum instruxissent, id modo hostium imitati sunt ut inter legiones et ipsi patentes equiti relinquerent uias. ceterum Lentulus ei parti usum equitis fore ratus quae prior in dehiscentem interuallis hostium aciem equites emisisset, Ser. Cornelio tribuno militum imperat equites per patentes in ho
Abbreviated transcription (Latin):
Sicilia eẽ. Ior respiraꝵ micto ad siphacem segatioẽs ałiceq reguios firmande foc¬
eritis causa cepta. Ad physipũ ꝙͦ missi qui ducẽta angẽti talenta posłientꝰ ise
in sialiam aut in italiam cuceret missi et ad duos impenitores m italiam ut ni
peditum oetĩgẽti equites ec .uii. esephanti. Adhuc magna pecinia ad egduceinda. an
xilia quib firtus ꝓpius urbem romanã excitũ admouee cõmũgetq se hamibali cet
sidiis agentem masimissa fama romane classis excit᷑ cum equitib pauao ueit
Is segnit rem agi a scipione questus ꝙ iã nõ excitũ in affnca traieaisser prul¬
sio carthaginẽsib siphace ĩpedito finitimis belsis quẽ mcertii habẽ si spatiu ai
sua ut uelud̾ cõponenda detur nicħ sincem fide cum rͥs actuni hortaretar ac
stimulare sapionem nõ cessaret se ꝙꝙͣ regno pulsus eẽt cũ aut cõcep̃nẽdis¬

Expanded text:
iratum mittique ad Syphacem legationes aliosque regulos firmandae societatis causa coeptae. ad Philippum quoque missi qui ducenta argenti talenta pollicerentur ut in Siciliam aut in Italiam traiceret. missi et ad suos imperatores in Italiam ut omni peditum, octingenti equites, sxilia, quibus fretus propius urbem Romanam exercitum admoveret coniungeretque se Hannibali. haec sidiis agentem Masinissa, fama Romanae classis excitus, cum equitibus paucis venit. is segniter rem agi ab Scipione questus, quod non iam exercitum in Africam traiecisset, perculsis Carthaginiensibus, Syphace impedito finitumis bellis; quem certum habere, si spatium ad sua ut velit componenda detur, nihil sincera fide cum Romanis acturum. hortaretur , stimularet Scipionem ne cessaret; se, quamquam regno pulsus e
Abbreviated transcription (Latin):
aĩalia ed̾ere uos portẽta eẽ putatis. hoc est portẽtũ ꝙ nussis hostiis nusłis sup¬
secim ꝑcussi sũt. Sed ilłi pͥmũ nõ atnũ umbiũ semilixam noĩs ecã abħoiandi
ducem ẜ in bellum. Tẽ. militie secuti sũt nec cum piro nec cũ sãntib aut luca
er arma cõsoriaturi fuistis Illi sic̃ campani cpuã cuscis uecib aistonbus
ubi si uos discedens cõfecra ꝓuĩtia impr̃ relĩquem d̾m̃ hõuimiq fidem ĩpłora¬
re debebatis ꝙ nõ redieritis ad cõuges sib̾osq uns ẜ ħoꝵ qͦ memoriã siõ pat̾e

Expanded text:
animalia edere uos portenta esse putatis: hoc est portentum quod nullis hostiis nullis supanimalia edere uos portenta esse putatis: hoc est portentum quod nullis hostiis nullis supsecuri percussi sunt. Sed illi primum non Atrium Umbrum semilixam, nominis etiam abominandi um tribunum militum secuti sunt, nec cum Pyrrho nec cum Samnitibus aut Lucanet arma consociaturi fuistis. illi, sicut Campani Capuam Tuscis ueteribus cultoribus ubi si uos decedens confecta prouincia imperator relinquerem, deum hominumque fidem implorare debebatis quod non redieritis ad coniuges liberosque uestros. 'sed horum quoque
Abbreviated transcription (Latin):
ti cestes quid adu̾sus auspitia sub quib militatis quid adu̾sus morẽ milicie di¬
scipsinãq maioꝵ quid adusus sũmi imꝑii maiestatẽ ausi sicis de me ip̃o caceo te¬
mere poti ꝙ auide crediditis. Deniq ego sim cunis imꝑitia edẽ ex̾citũ minime
mirandũ sit pat̾a quid de uob menierat qm cum mandonio et indibili cõsociande
cõsilia ꝓdebatis. Quid p̃. t̃. cum imꝑium ablatum ab cnbuiis suffiugio p̃p creatis
ad hoĩes pͥuatos detusistis. Cum eo ip̃o nõ cõtep̃ti si ꝓ tribunos issos haberetis fasces
In ũcorio cetendenĩt albuis et att̾us classicum apud eos cecinit signũ adħis p¬
citum est. Sederũt in tribunali. p̃. scipioĩs liccor apparuit sũmoto incesserãt fa¬
sces cum securib p̃laci sũt sapides płuere ex fułmina iaci de ceło ec ĩsuetos fet̾

Expanded text:
nti testes, quid aduersus auspicia sub quibus militatis, quid aduersus morem militiae dinti testes, quid aduersus auspicia sub quibus militatis, quid aduersus morem militiae disciplinamque maiorum, quid aduersus summi imperii maiestatem ausi sitis. 'de me ipso taceo—temere potius quam auide credideritis, is denique ego sim cuius imperii taedere exercitum minime mirandum sit—: patria quid de uobis meruerat, quam cum Mandonio et Indibili consociando consilia prodebatis? quid populus Romanus, cum imperium ablatum ab tribunis suffragio populi creatis ad homines priuatos detulistis, cum eo ipso non contenti si pro tribunis illos haberetis, fascesin praetorio tetenderunt Albius et Atrius; classicum apud eos cecinit; signum ab iis petitum est; sederunt in tribunali P. Scipionis ; lictor apparuit; summoto incesserunt; fasces cum securibus praelatis sunt. lapides pluere et fulmina iaci de caelo et insuetos fetus
Abbreviated transcription (Latin):
Inuit᷑ ea cãꝙͣ uulnera attingo s nisi tracta acq cractata sanan nõ possũt. Equidẽ
nõ solum adu̾sus socios gesseram s etiã adu̾sus hostes in castus on mĩs ꝙͣtũ op¬
pinio fefellir fama sortis mee nõ accepta solũ s ẽt expectaca est nõ ꝙ ego uul¬
gar facin̾ ꝑ oõ uelim. Equidẽ si cotũ excitũ mortem mͥ optasse cirdem hic statĩ
an ocułos nrõs morerer. Nec me uitã uiuaret ĩuisa cuub̾ et misitib mĩs sed
młatudo oĩs sic̃ nã maris ꝑse ĩmobilis est si eͣt uẽti et aure cient itã aut tnͣqͥl¬
slum auc ꝓcesse in uob̾ sũt et cã atq origo oĩs oĩs furons penqs auctores est uos
cõtagioe insanistis qui mn ne hodie quidem scur uidemĩ qͦ amẽtie ꝓgressi sicis
Quid fncinoris in me quid̾ in patͥam parẽcesq ac libos urõs quid in dos̃ sacrum̃¬

Expanded text:
'inuitus ea tamquam uolnera attingo; sed nisi tacta tractataque sanari non possunt. equidem 'inuitus ea tamquam uolnera attingo; sed nisi tacta tractataque sanari non possunt. equidem non solum aduersus socios gesseram sed etiam aduersus hostes: in castris en meis—quantum opinio fefellit.—fama mortis meae non accepta solum sed etiam exspectata est. non quod ego uulgari facinus per omnes uelim—equidem si totum exercitum meum mortem mihi optasse crederem hic statim ante oculos uestros morerer, nec me uita iuuaret inuisa ciuibus et militibus meis. sed multitudo omnis sicut natura maris per se immobilis est, et uenti et aurae cient; ita aut tranquillum aut procellae in uobis sunt; et causa atque origo omnis furoris penes auctores est, uos contagione insanistis; qui mihi ne hodie quidem scire uidemini quo amentiae progressi sitis, quid facinoris in me, quid in patriam parentesque ac liberos uestros, quid in deos sacrame
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ res ex̾cueñ s qr ꝓpe a puentia in castris habit᷑ assueuemã miłitarib ingeniis
ast ad uos quẽ admodũ lequar nec cõsiłiũ nec or̃ suppedicas qͥs neq noĩe quĩar
appellare debeam. Scio ciues qui a patra nr̃ descistis an misites quĩ impium
auspitiũq abnuistis sacram̃ti religionẽ ipistis hostis corpora ora uestitum
habitũ cuium agnosco stã dc̃a cõsiliã aĩos hostiũ uideo. Quid̃ enĩ uos ñ qd.i siriites
aut sacetani aut optastis aliud aut spenistis et illi tam̃ mandoniũ atq indibdilẽ
regie nobilitatis iuros duces furoris secuti sũt uos auspitiũ et impium ad ũbn¬
um atnum et calenũ albiũ detulistis. ⁊ legate uos om̃s ĩd fecisse aut factũ uol¬
uisse milces. Pancoꝵ cã stnoiẽ atq am̃entiã eẽ libent credã negãtib nec cĩ
ea sũt cõmissa que nulgata in oẽm ex̾citum siñ piaculis ingentib cxpiari possit᷑

Expanded text:
ngeniis: apud uos quemadmodum loquar nec consilium nec oratio suppeditat, quos ne quo nomine quidem appellare debeam scio. ciues? qui a patria uestra descistis. an milites? qui imperium auspiciumque abnuistis, sacramenti religionem rupistis. hostes? corpora, ora, uestitum, habitum ciuium adgnosco: facta, dicta, consilia, animos hostium uideo. quid enim uos, nisi quod Ilergetes et Lacetani, aut optastis aliud aut sperastis? et illi tamen Mandonium atque Indibilem, regiae nobilitatis uiros, duces furoris secuti sunt: uos auspicium et imperium ad Umbrum Atrium et Calenum Albium detulistis. negate uos id omnes fecisse aut factum uoluisse, milites; paucorum eum furorem atque amentiam esse libenter credam, negantibus; nec enim ea sunt commissa quae, uolgata in omnem exercitum, sine piaculis ingentibus expiari possint.