comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mine iste mortis magnoꝵe t̾rebunt. nec regi meo
dampnosa satis uidebitur ista iactura. Quot enĩ sa¬
tellitũ milia. et qͣntꝰ amantiũ numerꝰ hoc regi ob¬
seqͥum meliusq hoc p̃stare ñ poti̾t. Eñi uͦ ego cessi
cindaces grẽ. ur̃q iam fiam. si qͥdem ita nobis ad fidẽ
sederit uri exp̃dicatione ur̃i. p̃sertun hic lib̾alitatis
indicus facile alexandrũ doctũ huc ad uos sponte
ꝑuenire. p̃sertĩ a deo ĩ modice habendi cupidũ. atq
opib inhiantẽ. Qͥ cũ ꝑ exiguo comitatu ur̃e se fid̾s
ꝯmiseriti aut magnificiã qͥde eiꝰ exitu ꝯsultetis

Expanded text:
minae istae mortis magnopere terrebunt nec regi meo minae istae mortis magnopere terrebunt nec regi meo damnosa satis videbitur ista iactura. Quot enim satellitum milia et quantus animantium numerus hoc regi obsequium munusque hoc praestare non poterit? Enimvero ego cessi Candaces gratiae vesterque iam fuam, si quidem ita nobis ad fidem sederit uti ex praedicatione vestri, praesertim hisce liberalitatis indiciis, facile Alexandrum ductum huc ad vos sponte pervenire, praesertim adeo immodice habendi cupidum atque opibus inhiantem; qui cum perexiguo comitatu vestrae se fidei commiserit, haud magni faciam quid de eius exitio consultetis,
Abbreviated transcription (Latin):
iam ⁊ lugubris hic sederem. Dignũ gͥ fortunanĩa
erit. inter ñtium alexand̾ donatũ munerib hinc
remitti. S ad hec iunior candaces filiꝰ charogos no
moriter ac iuste etiã indignantis. si uł in hoc alexndͥ
uter ñtio eiꝰ ulciscam᷑ in uiriã. S ad hec regina candace.
ꝑ facile dampnũ est regib uno milite caruisse. Tunc
legationis uis ⁊ fedꝰ ppetuũ inter ñtioꝵ in nob claudicare.
ñ sinã. Ad hec eandaules etiã excipit. neq sane ad ista
que iusta sunt a nob̾ qͦ abierit antigono defensatio.
Neq enĩ ingenue ꝯscientie ẽ. a qͦ tͥ salutẽ datã tiusq
fatearis eiꝰ iniustũ exitium ꝓdidisse. S enĩ fortior
iuuenis. Nũqͥd gͦ maiꝰ candaule suꝑ hoc antigoni p̃imo.
bello nos decernere. utrũ enĩ sit uistius uide. ulnio
dignatio asꝑabat. Metuebatq mat̃ ne qͥd etas illa
iubet. Qͣ re reu̾sus aduuenes. neq me sane ait

Expanded text:
iam et lugubris hic sederem. Dignum igitur fortuna nostra iam et lugubris hic sederem. Dignum igitur fortuna nostra erit internuntium Alexandri donatum muneribus hinc remitti. Sed ad haec iunior Candaces filius Charagos noit igitur memoriter ac iuste etiam indignantis si vel in hoc Alexandri internuntio eius ulciscamur iniuriam. Sed ad haec regina Candace: perfacile damnum est regibus uno milite caruisse. Tunc legationis ius et foedus perpetuum internuntiorum in nobis claudicare non sinam. Ad haec Candaules etiam excipit: neque sane ad ista, quae iusta sunt, a nobis quoque aberit Antigono defensatio; neque enim ingenuae conscientiae est, a quo tibi salutem datam tuisque fatearis, eius iniustum exitium prodidisse. Sed enim fortior iuvenis: numquid ergo mavis, Candaule, super hoc Antigoni praemio bello nos decernere? Utrum enim iustius sit, vide ultiondignatio asperabatur metuebatque mater ne quid aetas illa iubet. Quare reversus ad iuvenes: neque me sane, ait,
Abbreviated transcription (Latin):
qd p̃teritas nr̃as głas obumbͣuerit. Accinio in qͥs
candace ꝓfessonẽ dignã uiro.⁊ anĩs sane regali.
S metũ hunc abicias uelim.⁊ magnitudinẽ gr̃s
tue Beneficiiq ꝯsiderans.dignanii cissi. indiuemꝰ
spera. Qd̾ eñĩ filio candali meo iubebri ciaoꝵ ułiõe
p̃sticist. id tͥ ego in tua salute p̃stapo atq apd̾ genti¬
les barbaras meos fidem uelim. dam habo. qͥppe cũ
palam sit acede tu. hom̃ies nat᷑a seuiores. haud faci¬
le temꝑat᷑os siqͥd ad fidem uenerit.p̃sertun cũ tu ⁊
pori sis interfector. cuiꝰ siliã scito iunioris mei ꝯui
gio copulatã. Qͣre esto antigonꝰ apd̃ illos. cũ mͥ sol
alexand̃ habere. Et cũ his dictis egredit᷑. atq ad can¬
daulem sie ait. fili candaule tuq margie murus
suauissima gaudeo ad modũ qd̵̃ in temꝑe fuit ur̃s
alexandri regis auxiliũ repꝑisse. cet̾o qui uob̃ uidua

Expanded text:
quod praeteritas nostras glorias obumbraverit. Accipio, inquit quod praeteritas nostras glorias obumbraverit. Accipio, inquit Candace, professionem dignam viro et animo sane regali, sed metum hunc abicias velim et magnitudinem gratiae tuae beneficiique considerans dignam vicissitudinem spera. Quod enim filio Candauli meo in Bebryciorum ultione praestitisti, id tibi ego in tua salute praestabo; atque apud gentiles barbaros meos fidem veri clam habebo, quippe cum palam sit a caede tui homines natura saeviores haud facile temperaturos, si qui ad fidem venerint, praesertim cum tu etiam Pori sis interfector, cuius filiam scito iunioris mei filii coniugio copulatam. Quare esto Antigonus apud illos, cum mihi soli Alexander habeare. Et cum hisce dictis egreditur atque ad Candaulem sic ait: fili Candaule, tuque Margie nurus suavissima, gaudeo admodum, quod in tempore fuit vestro Alexandri regis auxilium repperisse; ceteroqui vobis vidua
Abbreviated transcription (Latin):
app̃hendens in penita ꝑducit. olimq imaginẽ ꝓuisã
ostendat. Agnoscis ne ait alexandͥ illiꝰ qm mentiri ñ
tione ĩ manꝰ femine deuenisse: Qͣ re conice qͣso qͥd
te uuarit tua illa famosa prudentia. cũ nẽ canda¬
cẽ tui uides sollertiorẽ: Qd gͥ huc attinet. arrogan¬
tiã ninue prudentie iã deponito. hec illa dicente.
nec uultu ꝯstare alexͣnd̃. qͥn etiã infrendere dentib
uidebat᷑. Et regina subridens. qͥd te uiuat inqͥt hec
tui tacita indignatio sic seiuentẽ. ł sima ueł insani¬
entẽ : Ad hec ille. Unamͥ nã sane ꝑfitendũ est ait.
ł maxima indignatio est. qd̵ mͥ gładius mͥ gladius
nĩs huc comes nonsit. E cui nã usui. reguia respon¬
dit gladiũ tͥ nẽ reqͥris : At ille. Qd̾ eñĩ ĩ huiꝰ cemͦ
tẽꝑe atq reb regale ad modũ munꝰ foret. int̾fecta
te comitẽ me p̃misse morti p̃stitissem. neqͥd sit fediꝰ.

Expanded text:
apprehendens in penita perducit olimque provisam imaginem apprehendens in penita perducit olimque provisam imaginem ostendit. Agnoscisne, ait, Alexandri illius, quem mentiri non tione in manus feminae devenisse? Quare conice, quaeso, quid te iuvarit tua illa famosa prudentia, cum nunc Candacem tui videris sollertiorem. Quod igitur huc attinet, adrogantiam nimiae prudentiae iam deponito. Haec illa dicente nec vultu constare Alexander, quin etiam infrendere dentibus videbatur. Et regina subridens: quid te iuvat, inquit, haec tua tacita indignatio sic saevientem vel, si mavelis, insanientem? Ad haec ille: una mihi - nam sane profitendum - ait, vel maxima indignatio est quod mihi gladius meus huc comes non sit. Et cuinam usui, regina respondit, gladium tibi nunc requisisses? At ille: quod enim in huiuscemodi tempore atque rebus regale admodum munus foret init foedius
Abbreviated transcription (Latin):
tũ ad instar in tegͤ domꝰ marmoris p̾tiosi. oꝑe cir cũfo¬
raneo. Namq edes illa portaꝵ lapsib subter auita
xx. elephantis ad regine itinera mouebat᷑. eoq his
solita regina qͦ militatũ ꝑ geret p̃dicatur. Sy enĩ a¬
lexand̃ ne uictus rudi qͣdam ãmratione uideret᷑ am¬
teria. Ad cũ gͥ tanta metalloꝵ huiꝰ mͦi p̃cia seruirent
segnitie ꝯdempnandos fusse. si non haberent qͥb uti
ex facil licuisset. Et intelligit regina candace ĩ geniũ
iuri. et ꝓbat sane. s in respondendo sic ait. Uera mͥ
dixisti hec alexand̃ mi. Tũ audito nomĩe obstupescen.
apage inqͥt oregina hoc ame nom̃. qͥppe ip̃e antigonꝰ
uocor. Eñ uͦ alexand̾ nob̃̾ rex duit. cuiꝰ ego nẽ initer¬
ũtius huc ad ueni. Et regina pꝰ hec. Esto sane inqͥt
antigonꝰ apd̾ cet̾os mͥ tam̃ nc̃ alexand̾ rex eris. Neq
nesciens id habeo. haud differo ꝓbationẽ. Et cũ dicto

Expanded text:
tum ad instar integrae domus marmoris pretiosi opere circumfotum ad instar integrae domus marmoris pretiosi opere circumforaneo. Namque aedes illa rotarum lapsibus subter adiuta viginti elephantis ad reginae itinera movebatur cumque his solita regina quoque militatum pergere praedicatur. Sed enim Alexander, ne victus rudi quadam admiratione videretur, amteria. At cum sibi tanta metallorum huiuscemodi pretia servirent, segnitiae condemnandos fuisse, si non haberent quibus uti ex facili licuisset. Et intelligit regina Candace ingenium viri et probat sane, sed in respondendo sic ait: vera mihi dixisti haec, Alexander mi. Tum audito nomine obstupescens, apage, inquit, o regina, hoc a me nomen, quippe ipse Antigonus vocor: enimvero Alexander nobis rex cluit, cuius ego nunc internuntius huc adveni. Et regina post haec: esto sane, inquit, Antigonus apud ceteros, mihi tamen nunc Alexander rex eris. Neque nesciens id habeo: haud differam probationem. Et cum dicto
Abbreviated transcription (Latin):
alueũ auro diuitẽ. et p̾nimietate auri int̾fluen¬
tis. Aque qͦ anrigantẽ colorẽ. s eoꝵ litꝰ ⁊ margi¬
nes. insertis arborib conuirescunt. que celse sint
et odore. Cipros deniq gentilit̃ uocant fructu fua¬
ui ⁊ umbrosis frontdb diuites. Hec gͥ cuncta cũ
alexand̃ inter esset. amiratione qͥdem debita uince¬
bat᷑. Agebat in ꝯuiuio candauli sororib. Etũ uͦ
qͦ donat᷑ ꝓ fartuna tante regine ad ꝓpͥa ꝓtinꝰ reme¬
aret. Comp̃hensũ gͥ alexandrũ candace᷑ ꝑ aulam
suã oĩaq regie secreta penetͣlia circumducit. Secess
qͥsdam e elium monstranc ex unolapide. cuꝰ qd̾
fulgor ignitꝰ est. Nã ⁊ licintem etiam uocant intu¬
nee quedã macule uł in ustiones. aut secꝰ hec que
cadenti lapide st̃ fłamea uisitabant᷑. qm si celitus
septẽ astra discurrere. stellasq oĩ studio ⁊ sereno
subcemꝑe celestẽ choꝵ agere mirere. Erat et tec¬

Expanded text:
alveum auro divitem et prae nimietate auri interfluenalveum auro divitem et prae nimietate auri interfluentis aquae quoque auricantem colorem; sed eorum litus et margines insertis arboribus convirescunt quae celsae sint et odorae, cypros denique gentiliter vocant fructu suavi et umbrosis frondibus divites. Haec igitur cuncta cum Alexander intervisisset, admiratione quidem debita vincebatur. Agebat in convivio cum Candauli sororibus. Enimverquo donatus pro fortuna tantae reginae ad propria protinus remearet. Comprehensum igitur Alexandrum Candace per aulam suam omniaque regiae secreta ac penetralia circumducit, secessus quosdam ei aedium monstrans ex uno lapide, cuius quod fulgor ignitus est - nam lychnitem etiam vocant - intuneae quaedam maculae vel inustiones haud secus haec qua ei cadenti lapides sunt flammea visitabantur quam si caelitus septem astra discurrere stellasque omni studio et sereno sub tempore caelestem chorum agere mirere. Erat et tec
Abbreviated transcription (Latin):
erat płimas. et passim uͥq ꝯstitisse. qͦs ⁊ curfu̾
agere opinarere.⁊ moneri oĩa ñ discrederes.
Ita p̃ chorusco fulgore cͦołoꝵ offitio p̾u̾so labe̾ euit
opiniones intuertiũ. Ast alii currꝰ quadrigas
elephantis iunctis habebant eosq hebetio cui
cũ color bestia ueri faciliꝰ imaginẽ retinebat. sed
subter erant imp̃ssa pedib elephaatoꝵ captiuoꝵ
corꝑa succũbentiũ aut ĩ nexa ꝓbuscidib suspen¬
saq. Qͤ inter oĩa id sane p̃cipuũ regii oꝑis uide¬
batur. qd una dege̾ma scalptũ templũ. indidemq
colũpnas cerneret inter scalptas. ob sessum om̃e
ł freqñs horrore sacꝰ de demonil uultib barbaris
qd̵ plus ne formidinis an admiratioĩs darent
nemini erat discernere. Inter hec ⁊ celsa illa atq
ad celũ suspicanda palatia interfluere argiritũ
flum̃. ⁊aliũ pactolũ fliuiuim mirabat᷑ s utrũq

Expanded text:
erat plurimos et passim ubique constitisse, quos et cursum erat plurimos et passim ubique constitisse, quos et cursum agere opinarere et moveri omnia non discrederes. Ita prae corusco fulgore oculorum officio praeverso labi erat opiniones intuentium. Ast alii currus quadriiuges elephantos iunctos habebant eosque ebeno, cui concolor bestia veri facilius imaginem retinebat; sed subter erant impressa pedibus elephantorum captivorum corpora succumbentium aut innexa proboscidibus suspensaque. Quae inter omnia id sane praecipuum regi operis videbatur quod una de gemma scalptum templum indidemque columnas cerneret interscalptas, obsessum omne vel frequens horrore sacro de deorum vultibus barbaris, qui plusne formidinis an admirationis darent haud erat homini discernere. Inter haec et celsa illa atque ad caelum suspicanda palatia interfluere Argyritum flumen et alium Pactolum fluvium mirabatur; sed utrumque
Abbreviated transcription (Latin):
nata. Geminaꝵ u regaliũ utrũ magnitudines
mirarere. an uͦ colorib ducẽ. an fulgorib uince¬
rere. iuditiũ p̃stupore ñ erat. Inter aurũ sane pur¬
pureaq texta uł gẽmas. ebur młtũ. s in ebore uice¬
res artis p̃cia maiora. Onix ꝓ saxis et colũpne de
gẽmis. et earũ ꝓceritudo u̾q supͣ nr̃ates arbores.
s q̃ sint ꝓcerissime fũant tam̃ ebenͣti płima int̾¬
polante. qd̾ si sit adceruli speciem ł colorẽ. leuigatio
tam̃ plerumq ex ea purpura. aliud eẽ qm si saxũ
hebenũ m̃tiebat᷑. Illic ⁊ effigies płime tũ e mar¬
more uario. tũ metallo cuiꝰ ꝯq modi. rennuebant.
numeri estimationeꝙ om̃is curiosi diligentiam
uicerant. ad eo młta erant. qmuis insingulis
figm̃tis fu̾it suꝑbior ad nuratio. Currꝰ sane fal¬
catos eporfirite lapide. s ꝯliniatissime una cũ
animantib et aurigis adueri. faciem uidere

Expanded text:
nata. Gemmarum vero regalium utrum magnitudines nata. Gemmarum vero regalium utrum magnitudines mirarere an vero coloribus ducerere an fulgoribus vincerere iudicium prae stupore non erat. Inter aurum sane purpureaque texta vel gemmas ebur multum, sed in ebore viseres artis pretia maiora. Onyx pro saxis et columnae de gemmis et earum proceritudo ubique supra nostrates arbores, sed quae sint procerissimae, fuerant, ebeno tamen plurima interpolante; quod si sit ad caeruli speciem vel colorem laevigatio, tamen plerumque ex ea purpura aliud esse quam si saxum ebenum mentiebatur. Illic et effigies plurimae tum e marmore vario tum e metallo cuiuscumque modi renuebant numeri aestimationem, quae omnis curiosi diligentiam vinceret, adeo multa erant. Quamvis in singulis figmentis fuerit superbior admiratio, currus sane falcatos e porphyrite lapide, sed colliniatissime una cum animantibus et aurigis ad veri faciem videre
Abbreviated transcription (Latin):
itẽm ⁊ ĩ uiriã rapte ꝯiugis ultionẽ ꝓuisi bñfitii
refert. Ergo agunt gr̃as iuiuenes ⁊ regina le¬
tatur. ultionẽ parit̾ denlerati candaule. et ĩgͥte
nurus illibata leticia. Cena deniq gͣtulatoria
uͥ id tempꝰ oꝑa ⁊ regalis apponit᷑. Et est uidẽ apd̃
tatione regia ꝓcessisset. suꝑba ad mod̃ gẽmato
symmate.⁊ gẽmato diademate. fat᷑a auctior
etate ueneranda. ut alexandͦ recordanti. ad olim¬
pradam mat᷑m eiꝰ estimatio ꝯueniret. Dedit ꝓsus
sciri sese ⁊ opulentiã suã. Domꝰ uͦ egregio oꝑe e¬
laborata. hisq metallis insignita erat. ut intu¬
entib splendor ornatus parit̾ ⁊ celsitudo molimi¬
nis undiq sudo quodã ⁊ ignoto lumĩe choruscaret.
Nicħ insese dispar. aut alius possidens. Usq qͣ
lucebant oĩa este serica. colore purpurea. ĩ texta
auro. gẽmis ãmixta q̃ ueste cepta fuerant ⁊ ꝑ or¬

Expanded text:
tem et iniuriam raptae coniugis et ultionem provisi beneficii tem et iniuriam raptae coniugis et ultionem provisi beneficii refert. Ergo agunt gratias iuvenes et regina laetatur ultionem pariter temerati Candaulae et integratae nurus illibata laetitia. Cena denique gratulatoria, ubi id tempus, operosa et regalis apponitur. Et est videre apud tatione regia processisset, superba admodum gemmato syrmate et gemmato diademate, statura auctior, aetate veneranda, ut Alexandro recordanti ad Olympiadam matrem eius aestimatio conveniret, dedit prorsus sciri sese et opulentiam suam. Domus vero egregio opere elaborata hisque metallis insignita erat ut intuentibus splendor ornatus pariter et celsitudo moliminis undique sudo quodam et ignoto lumine coruscaret, nihil in sese dispar aut vilius possidens. Usquequaque lucebant omnia veste serica, colore purpurea, intexta auro, gemmis admixta, quae veste cooperta fuerant et peror
Abbreviated transcription (Latin):
reddam. In sinuat gͦ traditq candaules alexandro
uł maximã exercitus sui partẽ. in pedim̃taq om̃ia
qͥb apparatus reguus uehebatur. S eñi alexander
uiabunidꝰ cuncta curiosiꝰ spectans aĩo. ꝑ lustrabat
montes scł arduos. et cangesta saxoꝵ niuale specie
candentiũ. q̃ pleraq cristall metalla dicebant᷑. fr¬
gida sane sub celi plaga. ⁊ circũ oĩa mibib ꝯuestita.
Etũ frigꝰ hoc fertur ñ obsistẽ ub̾tati. Młta gͥ cũ ꝑ
oẽ iter udisset. audiuissetq aulexand̾. tandẽ cum
uandaule ad regiam candacis uenit. Qre iam
utatu cand̾auli obuiantes. in cõplexꝰ eiꝰ gͣtulabun¬
di irruere gestiebant. S enĩ p̃uenit uiuenis.
uec pͥus sͥ affectus eiꝰ obseqͥa deposcit. qͣm antigo¬
ne gras suꝑ aduito sese ac lib̾ata ꝯuge ꝯfossi fo¬
rent. hunc etũ antigonũ int̃nutiũ ẽẽ. regis
alexand̾ secũq legatũ. Tiĩc q̃rentib gr̃e nouita¬

Expanded text:
reddam. Insinuat ergo traditque Candaules Alexandro reddam. Insinuat ergo traditque Candaules Alexandro vel maximam exercitus sui partem impedimentaque omnia quibus apparatus regius vehebatur. Sed enim Alexander viabundus cuncta curiosius spectans animo perlustrabat, montes scilicet arduos et congesta saxorum nivali specie candentium quae pleraque crystalli metalla dicebantur, frigida sane sub caeli plaga et circum omnia nubibus convestita. Enim frigus hoc fertur non obsistere ubertati: arbores e iter vidisset audivissetque Alexander, tandem cum Candaule ad regiam Candacis venit. Quare iaae pompae comitatu Candauli obviantes in complexus eius gratulabundi irruere gestiebant. Sed enim praevenit iuvenis nec prius sibi adfectus huiusce obsequia deposcit quam Antigono gratias super adiuto sese ac liberata coniuge confessi forent. Hunc enim Antigonum internuntium esse regis Alexandri secumque legatum. Tunc quaerentibus gratiae novita
Abbreviated transcription (Latin):
bq p̃fraactis. mulierẽ ꝓtinꝰ reddunt. hoc gaudium
candaules. cũ agendis gratiis occuparet᷑. eiꝰq facinoriᷤᷤ
sũmã penes antigonũ collocarec. ꝯplexꝰ eũ his alloqͥt᷑.
Da queso te mͥ antigone ait ad mat̾m. usq conutato.
ut ꝓconsultis tius ame qͦ p̃mus munerati. Ergo in¬
qͥo alexand̾ benefet̾is si id ip̃m. a rege suꝑ meo no¬
mine postularis. Nam ⁊ nͥi haud medioere studiũ ẽ.
et uidende cuntatis tue. ⁊ regine parit̃ salutande.
Monet gͥ ptholomeũ uti petitꝰ anmieret. sescq lega¬
tũ aon̾unciũ ad candacẽ ire. nandaret. Et ptholo¬
mĩs ꝓ uissi ac si petenti ad ueniret facit. Ac sit ait
et ip̃e sane loqͥ ꝑ litt̃as habeo cũ candace. ⁊ grãm tͥ¬
qͣm ut desid̾as. eũq nob̾ qmͣ pͥmũ sospito redibeto.
Hune enĩ tͥ ut me ip̃m alexandrũ tecũ missũ habebis
Ita sane candaules ait. eũq tͥ onustũ donis regalib

Expanded text:
busque praefractis mulierem protinus reddunt. Ob hoc gaudium busque praefractis mulierem protinus reddunt. Ob hoc gaudium Candaules cum agendis gratiis occuparetur eiusque facinoris summam penes Antigonum collocaret, complexus eum hisce adloquitur: da, quaeso te, mihi, Antigone, ait, ad matrem usque comitatum, ut pro consultis tuis a me quoque praemiis munerere. Ergo, inquit Alexander, recte feceris si id ipsum a rege super meo nomine postularis. Nam et mihi haud mediocre studium est et videndae civitatis tuae et reginae pariter salutandae. Monet igitur Ptolomaeum uti petitis adnueret seseque legatum ac nuntium ad Candacem ire mandaret; et Ptolomaeus pro iussis ac si petenti adnueret facit ac sic ait: et ipse sane loqui per litteras aveo cum Candace et gratut desideras, eumque nobis quam primum sospitem redhibeto; hunc enim tibi ut me ipsum Alexandrum tecum missum habebis. Ita sane, Candaules ait, eumque tibi onustum donis regalibus
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ enĩ flãmis inmissis noctis obscuro tͦbari ciuitas ceꝑit
ad qui escet conditionib nr̃is facillime iã p̾uent.
taptaq nobis haud difficile rep̃sentabt̃. Hec cũ dixiss
antigonꝰ crederet᷑ a supplice. ꝑcidens eiꝰ ad genua can¬
daules. qm uellem ait tu ille alexand̃ fores. cũ hec rua
antigone sapientia. Non enĩ armigeri parũ nobis
calles industͥa delisses. Ergo ut consiliũ fuit irrũ¬
unt nocte barbaricũ ciuitatẽ. et iaͣ sompno dedite̾s
suꝑ ueniunt. In iectis deniq fła̾mis oĩa ꝯflagrare
cũ septis sompno ñtiarentur cãmq suꝑ uentꝰ haud¬
dubie cognouissent. undiq merepari claso iubet
candaulis illum exercitũ urorem ẽẽ repetentis. qͣ re
boni ꝯsułent si regi uyor ꝓtinꝰ redderetur. Qd̃ n
fecissent oĩs ciuitas direpta hostilit̃ conflagraret.
Id uͥ ciuib palam fc̃m ẽ. irruunt edes tẏrann. ede¬

Expanded text:
ubi enim flammis immissis noctis obscuro turbari civitas coeperit, ubi enim flammis immissis noctis obscuro turbari civitas coeperit, acquiescent condicionibus nostris facillime iam praeventi raptamque nobis haud difficile repraesentabunt. Haec cum dixisset et Antigonus consideraretur a supplice, procidens eius ad genua Candaules: quam vellem, ait, tu ille Alexander fores cum hac tua, Antigone, sapientia! Non enim armigeri parum nobis calles industria dedisses . Ergo, ut consilium fuit, irruunt nocte barbaricam civitatem et iam somno deditis superveniunt; iniectis denique flammis omnia conflagrare cum sepultis somno nuntiarentur causamque superventus hauddum cognovissent, undique increpari claso iubet Candaulis illum exercitum uxorem esse repetentis. Quare boni consulerent si regi uxor protinus redderetur; quod ni fecissent, omnis civitas direpta hostiliter conflagraret. Id ubi civibus palam factum est, irruunt aedes tyranni fori
Abbreviated transcription (Latin):
deflet ꝯlugis rapte ꝑ insolentiã regis hebricis. facies
g obsequent᷑ sinos ꝯ̃silio iiues. subiciasq et qͥd nͥc sco
opꝰest arbitrere. Ad hec alexand̾. Dignũ sane de enit
rex ait. si armato exercitu in iuriã supplicis ulcũcare
erimasq eiꝰ affectus cuiꝰ honor matͥ ꝓficiat. his aꝑtis
candauli gaudiũ. S cholom̃s ad hẽc respondit.¬
Ergo inqͥt antigone. exeqͥ istud qd subiecisti ꝯͭͥ silitĩ
atq exercitũ para. Faciam sane respond̃ alexod. S em̃¬
ꝯmodũ rex adꝯsiliũ qd̾ subrecero. Bellũ istud ĩ ferri
bebrico regi seu regno ñ die teste. neq eñi animꝰ bar¬
bar in ꝓuisa formidine incitatꝰ. ab infectione rapte
mulieris temꝑabit. Erit uͦ frustra opem supplici
ꝓcurare. si emolum̃tũ uictorie dilabat᷑. Ergo si pla¬
cet mox belli tempꝰ. et suꝑ uentꝰ eiꝰmodi ꝯfirmetur.

Expanded text:
deflet coniugis raptae per insolentiam regis Bebrycis. Facies deflet coniugis raptae per insolentiam regis Bebrycis. Facies igitur obsequenter si nos consilio iuves subiciasque ecquid nunc facto opus esse arbitrere. Ad haec Alexander: dignum te sane erit, rex, ait, si armato exercitu iniuriam supplicis ulciscare eximasque eius adfectus cuius honor matri proficiat. His compertis Candauli gaudium. Sed Ptolomaeus ad haec responditergo, inquit, Antigone, exsequere istud quod subiecisti consilium atque exercitum para. Faciam sane, respondit Alexandemihi, rex, ad consilium quod subieceram bellum istud inferri Bebrycum regi seu regno non die teste; neque enim animus barbari nisi improvisa formidine incitatus ab interfectione raptae mulieris temperabit. Erit vero frustra opem supplici procurare, si emolumentum victoriae dilabatur. Ergo si placet, nox belli tempus et superventus eiusmodi confirmetur:
Abbreviated transcription (Latin):
se moliri militiã uti ultioni ꝯsuleret. His ꝯꝑtis ꝑtho¬
lomeꝰ ad regẽ irrumpit. eiq ꝯꝑta ꝯmunicat. Qͤ qͥdẽ
gͣta alexandͦ. et ex uota accedere uidebant᷑. Surgit
gͥ electulo. et diadema ꝓtinus suũ in tholomei caput
transfert. clamidaq augustiore uł regia circũ tectũ
egredi uibet. Timc uͥ penitus a candale rex fuit ad sese
antigonũ satellitẽ uocitare.ꝓ qͦ antigono cũ ip̃e alexͣnd
ptholomeo se uelut satellitẽ optulisset. ib inqͥt cũmcta
hec mͥ ꝯminꝰ dicito. atq ame ꝯsilium suꝑ rẽ quericato.
ta ut doctꝰ est ptholonĩs ꝓtinꝰ facit. S cuncti uidentes¬
existentẽ. fũma eppectatione pendebant. et qͥd noui
ꝯ silii regis edisset. Haniq ut egressus ẽ. habiti famu¬
lantis. ꝓtinꝰ tholomeus. Cerne inqͥt antigone heican¬
daulenis candaces regine est filius. S enĩ ĩ uiriã

Expanded text:
se moliti militiam, uti ultioni consuleret. His compertis Ptose moliti militiam, uti ultioni consuleret. His compertis Ptolomaeus ad regem irrumpit eique comperta communicat, quae quidem grata Alexandro et ex voto accidere videbantur. Surgit igitur e lectulo et diadema protinus suum in Ptolomaei caput transfert chlamydeque augustiore vel regia circumiectum egredi iubet; tum, ubi petitus a Candaule rex fuerit, ad sese Antigonum satellitem vocitare. Pro quo Antigono cum ipse Alexander Ptolomaeo se veluti satellitem obtulisset, ibi, inquit, cuncta haec mihi comminus dicito atque a me consilium super re quaeritato. Ita ut doctus est Ptoloadsistentem, summa exspectatione pendebant ecquid novi consilii regi sedisset. Namque ut egressus est habitu famulantis, protinus Ptolomaeus: cerne, inquit, Antigone, hunc Candaulem: is Candaces reginae est filius, sed enim iniuriam
Abbreviated transcription (Latin):
sed insecuta est hoc fc̃m eiꝰmod fabula. filiꝰ regino
candaces. cui nom̃ candales erat una cũ eqͥtib admodũ
paucis. forte accurrit. ad quedã tentoria alexand̾ mi¬
litũ. Moti uͦ custodes exercitꝰ ꝑsone nouitate ducẽq
ip̃m et si qͥ cũ ip̃o uenerant ap̾hendunt. offeruntq
ptholomes cui cognom̃tõ soter erat. Eiꝰ enĩ dignitas
ueluti scd̃a pꝰ regis ambitũ uidebatur. qd̾ gͥ alexander
id hore sompno ꝑ diem teneret᷑. Tholomeꝰ querit ex
homĩe qͥs eẽt. quas ue hab̾et causas repentini illiꝰ
suꝑuentꝰ. Ad hec candales opinatur regẽ ẽẽ ptholomeũ.
ait ẽẽ seqͥdem filium regine candaces. s enĩ sese una
cũ ꝯuige eiuiliꝰ. et incuriosiꝰ ad sacͥfitiũ annuũ ꝯten¬
dentẽ suꝑ uentu amaronũ aqͦdam beb̾cioꝵ tiranno
uxore pͥuatũ. om̃s deniq militũ qͥ secũ una fuerant
interfectos. Qͣ re ꝯmodũ nunc nunu̾s ꝯgregatis hanc

Expanded text:
Sed insecuta est factum hoc eiusmodi fabula. Filius reginae Sed insecuta est factum hoc eiusmodi fabula. Filius reginae Candaces, cui nomen Candaules erat, una cum equitibus admodum paucis forte occurrit ad quaedam tentoria Alexandri militum. Moti vero custodes exercitus personae novitate ducemque illum et si qui cum ipso venerant comprehendunt offeruntque Ptolomaeo, cui cognomentum Soter erat; eius enim dignitas veluti secunda post regis ambitum videbatur. Quod igitur Alexander id horae somno per diem teneretur, Ptolomaeus quaerit ex homine quis esset quasve haberet causas repentini illius superventus. Ad haec Candaules, opinatus regem esse Ptolomaeum, ait esse se quidem filium reginae Candaces, sed enim sese una cum coniuge civilius et incuriosius ad sacrificium annuum contendentem supervenire Amazonum a quodam Bebryciorum tyranno uxore privatum, omnes denique militum qui una secum fuerant interfectos. Quare commodum nunc numeris congregatis hanc
Abbreviated transcription (Latin):
.d. psictacos. ui. fingasq ui. Pretq hec hammon dõ nr̃o
coronã sinaragdis ac margaritis. etiã torcumatis p̃tio¬
siorẽ. his ad loculos refertissimos cuiꝰq gen̾is margari¬
taꝵ atq gẽmarũ ad decẽ nimerũ. eburneosq alios lo¬
cũ pͥmũ aufferenda uisseris. tͣnsmiteent᷑. Hec ut ualeb̾
scͥbasq adnos uelim. et qͥte iam orb̾ uniu̾si dñm ẽẽ gͣtu¬
lemiur. Et ad hec qͥdem transferenda alexand̃ miserat.
lp̃e uͦ paulo post uendacle uidende regine studio. illo
ꝓfectus est. Qd̾ uͥ candacis cõꝑit. eius modi rem exĩge¬
nio aminiscit᷑. Unũ e pictorib ꝑitissimis ire clam u¬
bet obuiam aduentanti alexandro eumq qmͣ conlinia¬
tissime efficiat ac depingat. atq ad sese ꝓpiter picturã
qm in leuerit deferat. Id uͥ fcm est et pictor reuenit.
acceptã effigiem abdico quodã et secreto ponit in loco.

Expanded text:
 psittacos sex sphingasque sex praeterque haec Ammoni deo nostro  psittacos sex sphingasque sex praeterque haec Ammoni deo nostro coronam smaragdis ac margaritis, etiam toreumatis pretiosiorem. His ad loculos refertissimos cuiusque generis margaritarum atque gemmarum ad decem numerum eburneosque alios lout valebis scribasque ad nos velim ecqui te iam orbis universi dominum esse gratulemur. Et ad haec quidem transferenda Alexander miserat. Ipse vero paulo post videndae reginae studio illo profectus est. Quod ubi Candaces comperit, eiusmodi rem ex ingenio comminiscitur: unum e pictoribus peritissimis ire clam obviam adventanti Alexandro iubet eumque quam colliniatissime efficiat ac depingat atque ad sese properiter picturam quam illeverit deferat. Id ubi factum est et pictor revenit, acceptam effigiem abdito quodam et secreto ponit in loco.
Abbreviated transcription (Latin):
et id fame astipilat᷑ etiã oracłi maiestas. qd̵ editũ
iubet uno nos deo sacris obseqͥ. Qͣ re religiosũ ẽ.
face̾ dĩ iussa. et id moneo sua dõq rectiꝰ tͥ fadu¬
re si uenis. ñ uͦ młtũ peccat᷑e si ad nuttas. Ad hoc
candaces scribit. Uenꝰ nob̾ oracłm ẽ ãmonis dei.
neq nos in eg̾tũ militare. neq indiam nr̃am hac
ex causa debere ꝯmoueri. Eñi siqͥs huc audeat
his ut poce hostib in occursare. Qͭ re dei iussis
parere decͤtum ẽ. ac uerecundũ. nec nos estunes
excołe. qͥppe cui animi lib̾alis speties in tuenda ẽ.
ñ satis corꝑis forma p̃dicat. Id ne puces arte ti¬
s inferentib occursuros. At uͦ te ꝓbo qd̾ ad ꝯmunionẽ
nos sacͥ et obseqͥum. uoces hammonis dei qͣm maxinũ
⁊ p̃sentissimũ scimꝰ habebis. Ergo tͥ ex nob̾ anucitie ar¬
gum̃tũ .c. lat̃culos auri grandissimos. etiopas ipubes.¬

Expanded text:
et id famae adstipulatur etiam oraculi maiestas quod editum et id famae adstipulatur etiam oraculi maiestas quod editum iubet uno nos deo sacris obsequi. Quare religiosum est facere dei iussa et id moneo suadeoque rectius tibi facturae, si veneris, enimvero multum peccaturae, si omittas. Ad haec Candaces scribit: vetus nobis oraculum est Ammonis dei neque nos in Aegyptum militare neque Indiam nostram hac ex causa debere commoveri, enim si quis huc audeat, hisce utpote hostibus occursare. Quare dei iussis parere decretum est ac verecundum. Nec nos aestimes ex colore, quippe cui animi liberalis species intuenda est non satis corporis forma praeiudicat. Id ne putes arte tised inferentibus occursuros. At vero te probo quod ad communionem nos sacri et obsequium voces Ammonis dei, quem maximum et praesentissimum scimus. Habebis ergo tibi ex nobis amicitiae argumentum centum laterculos auri grandissimos, Aethiopas impubes
Abbreviated transcription (Latin):
infinẽ res geste st̃. ea re scientia participare fuit.
amicũ qͣ re uale. Post has litt̃as ad aristotilem
datas. ꝑgit ire ut scripserat ad samiramidos re¬
giãm ͥ qͦ llose et opulentie fama ducebat. et mag¬
nifica ꝑuulgatio imꝑii satis incliti ad laboretti.
Q ꝑpe urbs õis muro qmͣ ualidissimo ẽ. circũ septa
portar᷑ ualuis ere ł ferro ad sirmituditiẽ ł dcc̃o¬
rem in pendio fabre possessis. Om̃e u uppidum
qͣ dratis saris. s his ñ ineliriose leuigatis ꝯgestũ
et cultũ uisere. ñ absq ãmiratione uisentium
fuit. Eñiuͦ regina oppido erat ⁊ pulcͥtudine fa¬
mosissima. et conm̃dabił ex etate. forte tẽ uiro
ad eã ĩgit᷑ alerand̾ scbit talia. Egiptũ adueniens
ex eoꝵ in digenis. audiui illis terris ⁊ domos ur̃as
⁊ sepulc̾ ẽẽ defunctoꝵ ex qͥs palã fuit dñatos ẽẽ
pͥscos regis ur̃i indiamq enuisse. Nã ⁊ relatio
ad didit ãmona qͦr meũ militasse una uobiscũ.

Expanded text:
im finem res gestae sunt, ea te scientia participare amicum fuit. Quare vale. Post hasce litteras ad Aristotelen datas pergit ire, ut scripserat, ad Samiramidos regiam, quod illo se et opulentiae fama ducebat et magnifica pervulgatio imperii satis incliti ad laborem. Quippe urbs omnis muro quam validissimo est circumsaepta portarum valvis aere vel ferro ad firmitudinem vel decorem impendio fabre possessis . Omne vero oppidum quadratis saxis, sed hisce non incuriose laevigatis, congestum et cultum visere non absque admiratione visentium fuit. Enimvero regina oppido erat et pulchritudine famosissima et commendabilis ex aetate, forte tunc viroAd eam igitur Alexander scribit talia: Aegyptum adveniens ex eorum indigenis audivi illis terris et domos vestras et sepulchra esse defunctorum; ex quis palam fuit dominatos esse priscos reges vestri Indiamque tenuisse. Nam et relatio addidit Ammona quoque meum militasse una vobiscum
Abbreviated transcription (Latin):
acirtũ fusa młtitudine ꝑsensit obice murz postiora
tutatꝰ contrarios tulit faciliꝰ. eo usq sustinuit donꝰ
om̃is irrumꝑet. Ineo p̾lio sagitta sub mãma tͣietꝰ
fixo genu eateñ pugnauit donͨ eũ aqͦ uułn̾atꝰ eẽt
occiderit. Inde conscensis nauib cũ occeani littora
ꝑ agͣret. adurbem qͣndã cui ambira rex p̃erat ꝑue¬
nit. S in expugnatione eiuitatis magnã parteni
exercitꝰ sagutis hostiũ ueneno illis amisit. Ac pꝰ¬
herba ꝑ so̾niũ s̃ ostensã ⁊ mpotũ saucus data cũ
flum̃ ingressus. babiloniam celerit̃ redut. uͥ eũ
exterritaꝵ tociꝰ orbis ꝓuintiaꝵ legati oꝑiebantur
Hoc est carcbaginensiũ. tociꝰq affrice ciuitatũ. sed
partes italie. Tantꝰ enĩ timor ĩ sũmo oriente consti¬
tud ducis ppłos ultimi occidenti in uaserat. ut ĩ de
ꝑegͥnam cerneres. toto mundo legationẽ. quo uix
crederes ꝑuenisse rumorẽ. Alexand uͦ. apd̃ babilo¬

Expanded text:
a circumfusa multitudine persensit, muri obice posteriora a circumfusa multitudine persensit, muri obice posteriora tutatus, contrarios facilius eomnis irrumperet. In eo praelio sagitta sub mamma trajectus, fixo genu eatenus pugnavit, donec eum a quo vulneratus esset, occideret. Inde conscensis navibus cum Oceani littora peragraret, ad urbem quamdam, cui Ambira rex praeerat, pervenit. Sed in expugnatione civitatis, magnam partem exercitus, sagittis hostium veneno illi somnium sibi ostensa est, in potum sauciis data, cum flumen ingressus, Babyloniam celeriter rediit, ubi eum cum exterritarum totius orbis provinciarum legati exspectarent, hoc est Carthaginpartes Italiae. Tantus timor in summo Oriente constituti ducis populos ultimi Occidentis invaserat, ut inde peregrinam cerneres toto mundo legationem, quo vix crederes
Abbreviated transcription (Latin):
uitates. niciam et bucefalã qͣm denomĩe eqͥ sui ita
uocari p̃cepit. Inde ad restas. cathenos. p̃dias. ⁊ gan¬
garidas cesis eoꝵ exercitib macedones expugnare.
Cũ ad confides uentũ esset ibi cont᷑. cc̃. equitũ hosti
um pugnã conseruert̃. Et cũ iã estate detriti dĩo
eͥ uirib lassi. difficile uicissent. castra obmemoriã¬
Ee in alexand̾ ad amñe agessirem ꝑgit. Phiunc ĩ occen¬
nũ deuehit᷑. Ingessonas. sibosq qͦs hercules ꝯdidit.
opp̃ssit. hinc mand̾s ⁊ sub agͣs nauigat. que gs̃ eũ
nuissoq p̃lio diu anceps et cruenta pugna tandem
tͥstem pene uictoriã macelonib dedit. Nam fu
sus desiliuit. Qͤm cũ undiꝙ infesti hostes cireũ dedis¬
sent. incredibile dictu est ut eũ ñ młtitudo hostiũ.
ñ uis magna telor̃. ñ tantꝰ lacessentiũ clamos terrũ¬
it. solus tot milia cetiderit. ac fugarit. At ũ se obrus

Expanded text:
uitates Niciam et Bucefalen, quam de nomine equi sui ita uitates Niciam et Bucefalen, quam de nomine equi sui ita uocari praecepit. inde Adrestas Catthenos Praesidas et Gangaridas caesis eorum exercitibus Macedones expugnauere. cum ad Cofides uentum um pugnam commiserunt, et cum jam fessi, aetate detriti, animo egri, viribus lassi, difficile vicissent, castra ob memoriaexim Alexander ad amnem Agesinem pergit; per huno in Oceanum deuehitur: ibi Gesonas Sibosque, quos Hercules condidit, oppressit. hinc in Adros et Subagras nauigat: quae gentes mmisso praelio diu anceps et cruenta pugna tandem tristem paene uictoriam Macedonibus dedit. nam fussum desiluit: quem cum undique infesti hostes circumdedissent, incredibile dictu est ut eum non multitudo hostium, non uis magna telorum, non tantus lacessentium clamor terruerit, solus tot milia ceciderit ac fugarit. at ubi se obrui
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑa patͥ philippo p̃ponentẽ memoriã pat̾s cueret᷑
ab offenso frustra rege uenabulo tͣnffossus. ꝯmune
ꝯuiuium moriens cruentauit. S alexand̾ hũano
sangͥnis ĩ exsaturabił.siue hostiũ siue socioꝵ. re¬
pedit ut occeano ultimoq oriente finiret ĩꝑũm.
Nisan urbem adut dedalos montes. regnaq cleo
india. ꝯ ad saxum mire a sꝑitatis ⁊ abeteudinis
ĩ qͦ młti ppłi ꝯ fugerant ꝑuenisset. cognoscit her
ꝓhibitũ. emulatione ꝑ motus ut herculis acta su¬
ꝑaret. cũ sũmo labore aeꝑicło saxo potitus. õs loci
eiꝰ gentes indeditionẽ accepit. Cũ poro fortissimo
indoꝵ rege cruentissimũ bellũ gessit. inqͦ alexand̃¬
cũ tp̃o poro singularit̃ ꝯ gressus occiosoq deiectus
eqͦ concursu sacellitũ p̃sentiã mortis euasit. Porus
młtis uulñib confossus ẽ et captus. Qͦ ob testimo¬
niũ uirtutis uiregnũ restituto duas ib condidit ei¬

Expanded text:
opera patri Philippo praeponentem, memoriam patris tueretur, opera patri Philippo praeponentem, memoriam patris tueretur, ab offenso frustra rege venabulo transfossus, commune convivium moriens cruentavit. Sed Alexander humani sanguinis ipetit, ut Oceano ultimoque Oriente finiret imperium, Nisam urbem adiit, Daedalos montes, regnaque CleoIndia, cum ad saxum mirae asperitatis et altitudinis, in quod multi populi confugerant, pervenisset, cognovit Hercprohibitum. Aemulatione permotus, ut Herculis acta superaret, cum summo labore ac periculo saxo potitus, omnes loci ejus gentes in deditionem accepit. Cum Poro, fortissimo Indocant ipso Poro singulariter congressus occisoque deiectus equo concursu satellitum praesentiam mortis enasit; Porus multis uulneribus confossus et captus est. quo ob testimonium uirtutis in regnum restituto duas ibi condidit ci
Abbreviated transcription (Latin):
egiptiis addicta sit. Rodus qͦ insula ultͦ ad serui¬
entẽ tͤmefc̃a successerit. płime subiecte tauro
ꝓuintie atq ip̃e mons taurꝰ. diu decͣctatũ uigũ
hirtanos et mandros subegit. Ubi etiã illum
ad huc bello intentũ. alestris siue minothea.
excitata suscipiende abeo sobolis gr̃a cũ. cc̃c. mu
lierib ꝓcax amaton uenit. Post hec pugnam
parthoꝵ aggͦssus est. qͦs diu obsistentes deleuit.
ꝑpe modum antegͣ uicit. In de diancas. euergitas.
qͥ inradice caucasi morabãtur subegit. urbe
ibi alexandria suꝑ amnẽ tanaim ꝯstituta.S:
nec minor eiꝰ in suos crudelitas qm in hostem
rabies fuit. Docent hoc amuitas ꝯsobͥnus occisꝰ.
nouerca filiiq eiꝰ necati. parmenio ⁊ filotas
truerdati. athalus. eurilocꝰ. pausanias. młtiq
macedonie pͥncipes extincti. calitꝰ qͦ annis gͣus.
anicitia uetus nefarie inderfectꝰ qͥ cum ĩ ꝯuiuio
fiducia amicitie regie aduersum regem sua

Expanded text:
Aegyptus addicta sit, Rhodus quoque insula ultro ad seruiAegyptus addicta sit, Rhodus quoque insula ultro ad seruitutem tremefacta successerit plurimaeque subiectae Tauro prouinciae atque ipse Hircanos et Mardos subegit. Ubi etiam illum adhuc bello intentum, Halestris sive Minothea, excitata suscipiendae ab eo sobolis gratia, culieribus procax Amazon invenit. Post haec Parthorum pugnam aggressus: quos diu obnitentes delevit propemodum antequam vicit. Inde Drangas, Evergetas,  populos qui in radice Caucasi morabantur, subegit, urbe ibi Alexandria super amnem Tanaim constituta. Sed nec minor ejus in suos crudelitas, quam in hostem rabies fuit. Docent hoc Amyntas consobrinus occisus, noverca fratresque ejus necati, Parmenio et Philotas trucidati, Attalus, Eurylochus, Pausanias multique Macedoniae principes exstincti: Clitus quoque annis gravis, amicitia vetus, nefarie interfectus. Qui cum in convivio fiducia amicitiae regiae adversus regem, sua
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcensuit. ꝑsipolim capd̃ ꝑsici regni famosissimã
ꝯ fertissimãq opib tociꝰ orbis in uasit. Dariũ uͦ cũ
a ꝓpinquis suis uinctũ ꝯpedib aureis teneri conꝑiꝰs.
ꝑseqͥstatuit. Itaq iusso ut ꝑsequeret᷑ exercitu. ip̃e
cũ sex milib eqͥtũ ꝓfectus in uenit initinere ip̃m¬
solũ relictũ młtis ꝯfossum uulnerib. ⁊ extͦma uite
ꝑ̃ uuln̾a efflantẽ. Nunc mortuũ. ĩ ani miscdĩa re
referri insepuleͣ maioꝵ sepeliriq p̃cepit. cuiꝰ non
dicã mat᷑m uł uxorem. s etiam paruulas filias
crudel captiuitate retinebat. intanta maloꝵ
młtitudine difficillima dictis fides. Trib p̃lus
totidemnq annis qͥnqͥes decies centena milia pe¬
ditũ eqͥtum ꝯsumpta st̃. Et hec qͥdem extoto
decies nouies centena milene ꝓfligata referunt᷑.
qͣmqm extͣ has clades ꝑ cosdem tͤs annos. et asie ci¬
uitates płime opp̾sse sint.⁊ sẏria tota uastata ẽ.
Tytꝰ cxcisa. cilicia exinanita. cappadotia sub acta.

Expanded text:
censuit; Persepolim, caput Persici regni, famosissimam confertissimamque opibus totius orbis inuasit; Darium uero cum a propinquis suis uinctum conpedibus aureis teneri conperisset persequi statuit. itaque iusso ut subsequeretur exercitu ipse cum sex milibus equitum profectus inuenit in itinere solum relictum, multis confossum uulneribus et extrema uitae per uulnera efflantem. hunc mortuum inani misericordia referri in sepulchra maiorum sepelirique praecepit; cuius non dicam matrem uel uxorem sed etiam paruulas filias crudeli captiuitate retinebat. In tanta malorum multitudine difficillima dictis fides: tribus proeliis totidemque annis quinquiens deciens centena milia peditum equitumque consumpta, et haec quidem ex eo deciens nouiens centena milia profligata referuntur: quamquam extra has clades per eosdem tres annos et Asiae ciuitates plurimae oppressae sint et Syria tota uastata, Tyrus excisa, Cilicia exiuanita, Cappadocia subacta,
Abbreviated transcription (Latin):
en inqͥt ne fit uob̾ aliqd milites qd̾ cunctemini. que cũ ꝑ
fuerãt ex hostib noscitinda. ip̃e ꝑnie p̃sens ocłie dep̃hen¬
di. Neq si foret ꝑicłm de młticidine ignauoꝵ. ñ ꝓmpte
uob̾ fidem rei ꝯꝑte dixissem. St̃ eñe illa ineiplicabilia
hostium milia. S eñĩ seges prorsus facilisq materia
manib ac uirtutib nr̃is nisi cui ur̃m arduuş qͥdem ⁊
fugiendꝰ hic labor. o macedones uideatur. si uob̾ tanta sit
cedendi inateria qͣntĩ renuat ac recuset uictricis dext̾e
fatigatio. Ad hec dicta. gratantiũ uoces ⁊ leticia militũ
ꝯ gruebat om̃i scł alacͥtate bellũ sͥ desicdantiũ expectantiũq.
Acieb gͥ ordinatis. p̃ter lutus flumĩs strangea dartum otiã

Expanded text:
ne, inquit, ne sit vobis aliquid, milites, quod cuncteminne, inquit, ne sit vobis aliquid, milites, quod cuncteminesens oculis deprehendi. Neque, si foret periculum de multitudine ignavorum, non prompte vobis fidem rei compertae dixissem. Sunt enim illa inexplicabilia hostium milia, sed enim seges prorsus facilisque materia manibus ac virtutibus nostris, nisi cui vestrum arduus quidem et fugiendus hic labor, o Macedones, videatur, si vobis tanta sit caedendi materia quantam renuat ac recuset victricis dexterae fatigatio. Ad haec dicta gratantium voces et laetitia militum congruebat omni scilicet alacritate bellum sibi desiderantium exspectantiumque. Acie
Abbreviated transcription (Latin):
uidelicẽt uł soluta suꝑ oĩ crassirudine ac gelu.c.s¬
iuolenti gurgitis pessũ tractum auerterat. Rex uͦ
natatu qmͣ ualeatissimo em̃sus ꝑicłom alteriꝰ ris
iam potiebatur. cũ enunꝰ uidet insecutos eẽ ꝑsasĩ
lictor ad uenisse. frustia habitos spe tranigress. des¬
ꝑita etiam cõprehensione reditui ꝯsultare. &ͥ ppe cũ
ꝑ se non mͦ ad natatꝰ huiꝰmodi audere ñ soleam. s ue
niuigabile qͥdem ob nimiam uehem̃tiam flum̃ hoc
hibeant. Igitur. stupenti dario demurantiq ꝙ gesta
st̃: cassum laborem referunt in secutores.. Uerand̾ u m̃so
alueo offendit eumedinũ. qͣm una cũ eqͥs duobi ibidem qͥ
subsicdiariũ delinquerat. Tum illi ⁊ geste rei seriem ep¬
plicat. et ubi ad exercitũ redit duces qͦ letos facto parti¬
cipat. onĩem exercitũ gͥ iam ianiq ad cẽ instructũ armis
iubet. Qͥ cum om̃is incentũ ⁊ uginti milib numeraret᷑.

Expanded text:
videlicet vel soluta super omni crassitudine ac gelu cesvidelicet vel soluta super omni crassitudine ac gelu cesquum agmen violenti gurgitis pessum tractum averterat, rex vero natatu quam valentissimo emensus periculum alterius ripae iam potiebatur, cum eminus videt insecutos sese Persas iam litori advenisse frustra habitos spe transgressus, desperata etiam comprehensione, reditui consultare, quippe cum Persae non modo ad natatus huiusmodi audere non soleant, sed ne navigabile quidem ob nimiam vehementiam flumen hoc habeant. Igitur stupenti Dario demirantique quae gesta sunt cassum laborem referunt insecutores. Alexander vero menso alveo offendit Eumedinum, quem una cum equis duobus ibidem sibi subsidiarium derelinquerat. Tum illi et gestae rei seriem explicat et, ubi ad exercitum redit, duces quoque laetos facto participat. Omnem exercitum sibi iam iamque adesse instructum armis iubet. Qui cum omnis in centum et viginti milibus numeraretur,
Abbreviated transcription (Latin):
ram nocte eaq nullis lune adminicłis inlustii. aliqn¬
to cunctantiꝰ regi gradienti subpetita ẽ. forte etiã lam¬
puis erobuio. C ͤ cum ÷ͥ p̃lucens faceiseret. eo ⁊ ip̃o ꝓ¬
perautiꝰ. et nullo tali subsidio ꝑse tardiꝰ agrttabanc.
S enĩ clariꝰ mestior dõpno elapsi hostis. cũ interspen
metũq animo uolut.ret. casu eiꝰ modi ad maiorem
formidinẽ afirmatꝰ. forte in conclaui eo in qͦ ⁊ẽ
rer agehat. imago qͦdam xerri sublimiꝰ posita. uł
ob inemoriã maioꝵ ł depicture gra. dario speciabi¬
lis acceptissi ina erat. Ea repente fatiꝰdence ꝯpaclui
ꝓcidat dissilitq. Id dariꝰ ut res erat coniectãs aĩo
macerabat᷑. Eñ uͦ alexand̾ om̃e intersitũ spaciũ
ĩa m̃sus. uͥ ad strangã fliuuũ accessit. raatꝰ fore uti
eũ pariter ut uenerat ꝑuraret. Equũ qͦ qͦ uehebo :.
impellit pͥmicias ꝯgelationis inuadere. S exesa

Expanded text:
iam nocte eaque nullis lunae adminiculis illustri aliquaniam nocte eaque nullis lunae adminiculis illustri aliquanto cunctantius regi gradienti suppetiata est forte etiam lampas ex obvio. Quae cum sibi praelucens facesseret, eo et ipse properantius et nullo tali subsidio Persae tardius agitabant. Sed enim Darius maestior damno elapsi hostis, cum inter spem metumque animo volutaret, casu eiusmodi ad maiorem formidinem confirmatur. Forte in conclavi eo in quo tunc rex agebat imago quaedam Xerxi sublimius posita, vel ob io acceptissima, erat. Ea repente fatiscente compactu procidit dissilitque. Id Darius ut res erat coniectans animo macerabatur. Enimvero Alexander omne intersitum spatium iam mensus, ubi ad Strangam fluvium accessit, ratus fore uti eum pariter ut venerat perviaret, equum quoque quo vehebatur impellit primitias congelationis invadere. Sed exesa
Abbreviated transcription (Latin):
tium ferme ad ꝑicłm uergit. linus qͥppe ex ꝯuiuantib
cui uocabulũ pasarges erat olim philippi hospitio re¬
ceptus. at ibidem alerandrũ. etiam puerũ ꝯtinatue
paulatim in memoriã relabens. eundem ip̃m cẽ qmͦ opi¬
nab. atur animo ꝯfirmat. Sensim gͥ dario qm comp̃¬
henderit pasirges intinatũ uenit. Eoq ꝑnotꝰ iex¬
p̃q magnitudine ꝓsultans qͥd illud eet qd̾ tantopere
excitaretur. Nulli mage qmͣ ip̃i alexandro ꝓdit. Id eñi
qd̾ euenerat iam pͥdem animo suspectanti. unaq curi
poculis que sinu gestans habebat. ꝯcliue ꝓcurrit. ibiq
pforib offendit. imum e ꝑsis equũ quo aduectꝰ fuãt
quide eqͥ gliclio ꝑfodit. accenso autẽ eo fuge consulit.
Q̾ uͥ ꝑsis uisum incellectũq est qͣ ꝙͣ partĩ arma caꝑe.
ip̃m qͦ fugientẽ inseqͥ ꝓpabant. Eñĩ ⁊ illis molitio tar¬
dior et a lexandͦ efficatior fuga erat. nͥ qd̾ in tẽpesta

Expanded text:
tium ferme ad periculum vergit. Unus quippe ex convivantibus tium ferme ad periculum vergit. Unus quippe ex convivantibus cui vocabulum Pasarges erat olim Philippi hospitio receptus et ibidem Alexandrum etiam puerum continatus, paulatim in memoriam relabens eundem ipsum esse quem opinabatur animo confirmat. Sensim igitur Dario quem comprehenderit Pasarges intimatum venit. Eoque pe magnitudine prosultans, quid illud esset quod tantopere excitaretur nulli mage quam ipsi Alexandro prodit, id enim quod evenerat iam pridem animo suspectanti, unaque cum poculis quae sinu gestans habebat conclave procurrit ibique pro foribus offendit unum e Persis equum quo advectus fuerat quidem equi gladio perfodit, adscenso autem eo fugae consulit. Quod ubi Persis visum intellectumque est, quamquam raptim arma capere, ipsum quoque fugientem insequi properabant. Enim et illis molitio tardior et Alexandro efficacior fuga erat, nisi quod intempesta