comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
eam lucens cereus ipse igne consũptus est.
Similiter eodẽ tempore ingressa in eccle¬
siam. cũ diutissime solo recũbens oratione
cõpleta apauim̃to surrexisset: cereus nec¬
dum ab igne contactus diumo nutu suc¬
census. in manu eiꝰ illuminatꝰ est.tem
incellula sua auint cereum in mami eiꝰ si¬
ne succensione ignis illuminatũ. De qͦ etiã
cereo plures infirmi fide instigante aliqͥd
cũ reuerentia auferentes: pͥstinã recepere
sanitatẽ. Q uedã femina furtim abstu¬
lit eiꝰ calciam̃ta. Que ut ad domũ suã ꝑue¬
uit: continuo oculoꝵ lum̃ amisit. Ergo ut
cognouit furuncula celitꝰ in se ulcisei in¬
iuriã beate uirginis: alteriꝰ ad eam duca¬
tu reportans calciam̃ta : ruensq ad pedeᷤ
manu eã ab humo subridens leuauit: et
signans ocłos eiꝰ pͥstinũ lumen restituit.
N luglunensi oppido qͥd miratuli ꝑ eã do¬
minus fecit: edicere series lectionis expostis¬
lat. Aduemiente siquidem genouefa: haut

Expanded text:
eam lucens cereos ipse igne consumtus est. 23. Similiter eodem tempore ingressa in ecclesiam, cum diutissime solo recubans, oratione conplaeta, a pavemento surrexit, cereos necdum ab igne contactos, divino nuto succensus, in manu eius inluminatus est. Idem in cellola sua agiunt cereum in manu eius sine succensione ignis inluminatum, de quo etiam cereo plures infirmi, fide instigante, paulolum cum reverentia auferentes, pristinam receperunt sanitatem. 24. Quedam femina furto abstullit eius calciamenta, que ut ad domum suam pervenit, continuo oculorum lumen amisit. Ergo ut cognovit furuncula, caelitus in se ulcisci iniuriam Genuvefae, alterius ad eam ducatu revectans calciamenta ruensque ad pedes manu eam ab umo subridens levavit, et signans oculos eius, pristinum visum restituit. 25. In Lugduninsi oppido quid miraculi per eam Dominus fecit, edicere series lecciones expostulat. Adveniente Genuvefa aut
Abbreviated transcription (Latin):
p̃clariori uatitinans manifestũ dedit eloqͥũ.
dixitq ad eos. Egrediatur qͦso sc̃itas ur̃a et de¬
ambulate ꝑpontẽ ciuitatis: et que audieriti
renunciate mi. Qui cũ egressi ẽẽnt: stabant
luntati audirent. Et ecce duo custodes porcoꝵ
ñ longe ab eis stantes. cũ inter se ad inuicẽ¬
sermocinarent᷑: ait unus ad alterũ. Dũ su¬
is uestigiũ ob pastum uagantis legerẽ: in¬
ueni furnũ calcis mire magnitudinis. Cui
alter pastor econtͣrio respondit. Itẽ et ego
inueni insilua arborẽ radicitꝰ auento euul¬
sam: et sub radicib eiꝰ similiter furnũ calqᷤ.
oculisq in celũ pre gaudio fixis: dm benedi¬
xerunt. qui tantã grãm famule sue geno¬
uefe dignatꝰ est conferre. Cõꝑientes gͣ loca
in qͥb siti erant furmi calcis. de qͥb custo¬
des porcoꝵ concionabant᷑: regressi prb̃ri

Expanded text:
preclariore vaticinans manifestum dedit eloquium dixitque ad eos: 'Egrediatur, queso, sanctitas vestra, et deambulantes per pontem civitates, que audieritis renuntiate mihi'. Qui cum egressi fuissent in bant attoniti, et ecce! duo custodes porcorum non longe ab eis stantes, cum inter se sermocinarentur, ait unus ad alterum: 'Dum suis vestigio ob partum vagantes legerem, inveni furnum calces mire magnitudines'. Alter pastor e contrario respondit: 'Idem et ego inveni in silva arborem radicetus a vento evulsam et sub radicibus eius similiter furnum calces, oculisque in caelo prae gaudio fixis, Deum benedixerunt, qui tantam graciam famulae suae Genuvefe dignatus est conferre. Conperientes ergo loca, in quibus siti erant furni calces, de quibus custodes porcorum contionabantur, regressi presbiteri,
Abbreviated transcription (Latin):
genouefam ab ipso oppido. psallentes et ex¬
ultantes popłi deduxer̃t. Cum ẽẽt in¬
signis childericus rex francoꝵ. ueneratio¬
nem qua eam dilexit effari nequeo: a dõ
ut uice qͣdam ne uinctos qͦs interimere i¬
dem rex cogitabat genouefa abriꝑet. ingre¬
diens urbẽ pariscͥoꝵ portã firmari p̃cepit.
At ubi ad scãm genouefã ꝑ fidos inter¬
nuntios regis deliberatio ꝑuenit: confestĩ
ad liberandas animas ꝓꝑans direxit. Hon
minimũ popłi admirantis fuit spectacłm:
quẽadmodũ porta ciuitatis int̾ manꝰ eiꝰ si¬
ne claue reserata ẽ. Sicq regẽ consecuta: ne
uinctoꝵ capita amputarent᷑ optinuit.
uit quidã sc̃s in partib orientis ualde
contẽptor scłi noĩe symeon insyria cilicie
eminus ab antiochia: manens incolũna
annis fere quadraginta. Quẽ aiunt negoti¬
atores illuic euntes et redeuntes: sedule de¬
genouefa interrogasse. Quã etiã uenerati¬
one ꝓfusa salutasse: et ut eiꝰ inorationib

Expanded text:
Genuvefa ab ipso oppido psallentes et exultantes populi deduxerunt. 26. Cum esset gentiles Childericus rex Francorum, veneratione qua eam dilexit effari nequeo, adeo ut vice quadam, ne vinctus, quos interemere cogitabat, Genuvefa abreperet, egrediens urbem Parisiorum, portam claudi precepit. Adubi ad Genovefa per fidus internuntius regis deliberatio pervenit, convestim ad liberandas animas properans direxit, Non minimum populi mirantes fuit spectaculum, quemadmodum se porta civitatis inter manus eius sine clave reseravit. Sicque regem consecuta, ne vinctorum capita amputarentur, obtenuit.uit quidam sanctus in partibus Orientis valde contemptor seculi nomine Simeon in Siria Ciliciae eminus ab Anthiocia constitutus in colomna annis fere quadraginta. Quem aiunt sedole negotiatores euntes ac redeuntes de Genovefa interrogasse, quam etiam veneratione profusa salutasse et, ut eum in orationibus
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ca positis lacͥmas fundens: uͥ sensit se op¬
tinuisse qd̾ p̾cabatur: surgens oratione com¬
pleta. signũ crucis suꝑ uas potuli fecit. Mi¬
rabile dictu statim cupa usq ad sũmũ po¬
culo impleta ẽ. Et ex eo qui ad oꝑandũ acci¬
ti fuerant. qͣndiu omne opꝰ basilice consum¬
matũ est uberrime potantes: maximas l̃o
grãs retuler̃t. Fuit illi deuotio: ut om¬
nem noctem sabbatique lucescit in pͥma
sabbati uixta traditionẽ dñi: quẽadmodũ
seruus p̃stolans dñm suũ qͣndo redeat de
nuptiis totã ꝑuigilẽ duceret. Uice quadã
post intẽpestam noctẽ. iam ꝓximũ diẽ do¬
minicũ gallorũ plausu uł cantu indicante:
egreditur de receptaculo suo ut ad basilicã
sc̃i dionisii ꝑgeret. Et contigit ut cereus qui
ante eã deferebat᷑ extingueret᷑. Turbateq st̃
uirgines que cũ ea erant ab horrore tetre
noctis: et animio ceno uł ymbre qͥ nimius

Expanded text:
in terra fixis, lacrimas fundens, ubi sensit se obin terra fixis, lacrimas fundens, ubi sensit se obtenuisse, que praecabatur, surgens, oratione conpleta, signum crucis super vas poculi fecit. Mirabile dictum! Statim cupa usque ad summum poculo iinpleta est, et ex eo, qui ad operandum accersiti fuerant, quam diu omne opus basilice consummatum est, uberrime potantes, maximas Deo gratias retullerunt. 22. Fuit illi devotio, ut noctem sabbati, que lucescit in prima sabbati, iuxta tradicionem Domini quemadmodum servus prestolans dominum suum, quando duceret. Vice quadam post intempesta nocte, iam proximum diem dominicum gallorum cantu vel plausu indicante, egreditur de receptaculo suo, ut ad basilicam sancti Dionisi pergeret. Contigit, ut cereos qui ante eam deferebatur extingueret, turbateque sunt virginis qui cum ea erant ab horrore tetre noctis et a nimio cyiio vel imbre, qui ab
Abbreviated transcription (Latin):
ri. quẽadmodũ posset in honorẽ sũmi an¬
tistitis ac martiris sc̃i dionisii basilicã con¬
struere. Que luce pͥma uigiliis confecta ad ge
q eum quatenus basilicã insupͣscripti mar¬
tiris honore construerent.Cui et de calcib
quas ds ꝓuiderat indicauit. Et eñi genesiꝰ¬
prb̃r uͥ de calcib audiuit: metu suꝑatꝰ ge¬
nouefam ꝓnꝰ int̾ra adorauit: ac reꝓmisit¬
indies noctesq se obnixe qͦ iusserat᷑ imple¬
turũ. Uniu̾sis demiq ciuib genouefa im¬
plorante auxiliũ ferentib: in honorẽ sepe
dicti martyris dionisii ad fastigiũ usq ba¬
fecit. Cũ collectis carpentariis qui ad cre¬
bro dictũ edificiũ que de lignis opus erant
in saltu alii inciderent ac dolarent ⁊ aliiin
plaustra conueherent: contigit ut potus
deficeret. Et genouefe erat incognitum:¬
usq ille ad ciuitatẽ ꝑgeret. potũq uelocit̃
exhiberet. His auditis genouefa. uas inquo
bet a se om̃s seorsum secedere. Et illa genib

Expanded text:
ossit in honorem summi antestites ac martires sancti Dionisi basilicam construere. 20. Que luce prima vigiliis confecta ad Gensevitque eum, quatenus basilicam in suprascripti martires honorem construerent, cui et de calcis, quas Deus providerat, indicavit. Etenim Geneslcis audivit, metu superatus, Genuvefa pronus in terra adoravit hac repromissit, dies noctisque se obnixe que iusserat impleturum. Universis denique civibus, Genuvefa inplorante, auxilium ferentibus, in honorem sepe dicti martires ad fastigium usque bam, collectis carpentariis, que ad crebro dictum aedificium de ligno opus erant, in salto alii inciderint ac dolarent, alii in plaustra conveherent, contigit, ut potum deficeret, sed Genovefe, quod potumusque ille ad civitatem pergeret potumque velociter exhiberet. His auditis, Genuvefa vas, in quo  a se omnes seorsum discedere. Et illa genibus
Abbreviated transcription (Latin):
Ut uideo ñ ut filios tuos ab hac intentione tol¬
leres poposcissi ꝓbaris indutias: s ut has anileᷤᷤ
fabulas ad nr̃a tͥbunalia meditatas efferres. Trai¬
qͥllinus dixit. Non meditantur discipuli xp̃i: qͥd
inconspectu iudicũ ꝓseqͣnt᷑. Sic eñi p̃monuit di¬
cens. Quando potestatib huiꝰ mundi uos causa

Expanded text:
Ut video, non ut filios tuos ab hac intentione tolleres poposcisse probaris inducias, sed ut has aniles fabulas ad nostra tribunalia meditatus afferres. Tranquillinus dixit: Non meditantur discipuli Christi quid in conspectu judicum prosequantur. Sic enim praemonuit dicens: Quando potestatibus hujus m
Abbreviated transcription (Latin):
sum infirmitutractꝰ. At uͥ unũ dm̃ in
celis didici osteniione xp̃ianoꝵ: ab negaui
uniũsa que sine causa coluerã⁊ et tradidi fi¬
dẽ animi mei xp̃o. Mox autẽ ut unũ et ue¬
rum dm in celis regnare confessus sũ statim
omnis quam ꝑ .xi. annos amiserã ad me re¬
uersa ẽ. sanitas : et omĩs ame ẽ ꝓtinꝰ infir¬
mitas separata. Hec audim aurib ꝓbaui
ocłis: corde credidi. Suꝑ ẽ. ut qd̾ fecistis tͣnqͥl¬
tum distat inter ignẽ uiuũ et picturã eiꝰ⁊ tas¬
tum distat inter dolores quos ñc patit᷑ cor¬
lino et mͥ faciatis: ut possim mei corporis re¬
ciꝑe sanitatẽ. Policarpꝰ prb̃r dixit. Si tͣnse¬
untes dolores aĩa hoĩs ñ suffert : qͥd de illis
dolorib actura ẽ qͥb nullus unqͣm euenit fi¬
nis. nulla dat᷑ omĩno successio: Nam isti do¬
lores: illoꝵ doloꝵ imaginẽ portant. Et qͣn¬
pus. et illos qͦs anima passura ẽ si ignara

Expanded text:
sum infirmitate contractus: at ubi unum Deum in sum infirmitate contractus: at ubi unum Deum in coelis didici ostensione Christianorum, abnegavi universa quae sine causa colueram, et tradidi fidem animi mei Christo. Mox autem ut unum et verum Deum in coelis regnare confessus sum, statim omnis, quam per undecim annos amiseram, ad me reversa est sanitas, et omnis a me est protinus infirmitas separata. Haec audivi auribus, probavi oculis, corde credidi; superest ut quod fecistis Tranqtum distat inter ignem vivum et picturam ejus, tantum distat inter dolores quos nunc patitur corlino et mihi faciatis, ut possim mei corporis recipere sanitatem. 50. Polycarpus presbyter dixit: Si transeuntes dolores anima hominis non suffert, quid de illis doloribus actura est, quibus nullus umquam evenit finis, nulla datur omnino successio? Nam isti dolores illorum dolorum imaginem portant, et qpus, et illos quos anima passura est, si ignara
Abbreviated transcription (Latin):
fectꝰ. Dic gͦ michi qͥd faciã: ut consequi ualeã
qd̾ sꝑo. Dicit ei policarpꝰ. Si credidis ex toto
corde tuo sicut credidit tͣnqͥllinꝰ: saluus eris.
Dicit ei p̃fectꝰ. Quo ordine crede debeã intima¬
to. Tc̃ sc̃s policarpꝰ cathezirauit eũ: et indix̃
ei ut ꝑ tͥduũ ieiunaret. Et conuocans ad se
scm̃ sebastianũ. tͥb dieb et tͥb noctib ieu¬
nauit cũ eouet cũ lacͥmis pariter orabant.
ut fidẽ nõis sui in salutẽ uolentis credere
ueniunt parit̾ ꝓꝑantes. Qui ingressi dixert̃.
Pax fidei tue. At ille resalutauit eos officio¬
sissime: et hortat᷑ sede̾ iuxta se. Et dixit. Exo¬
re tͣnqͥllini ratio egressa: ocłoꝵ meoꝵ asser¬
tione declarat᷑. Hidi em̃ hunc sanissimum:
quẽ podagrico et ciragrico uiderã dolore
contractũ. A qͦ genus medicam̃ti unde fuisset
saluatꝰ inqͥrens: tale ab eo recepi responsum.
Dũ fidẽ meã inidoł ponerẽ: debilis et nima

Expanded text:
aefectus: Dic ergo mihi quid faciam, ut consequi valeam aefectus: Dic ergo mihi quid faciam, ut consequi valeam quod spero. Dicit ei Polycarpus: Si credideris ex toto corde tuo, sicut credidit Tranquillinus, salvus eris. Dicit ei praefectus: Quo ordine credere debeam intimato? Tunc S. Polycarpus catechizavit eum, et indixit ei ut per triduum jejunaret. Et convocans ad se S. Sebastianum tribus diebus et tribus noctibus jejunavit cum eo: et cum lacrymis pariter orabant, ut fidem nominis sui in salutem volentis credere veniunt pariter properantes. Qui ingressi dixerunt: Pax fidei tuae. At ille resalutavit eos officiosissime; et hortatur eos sedere juxta se, et dixit: Ex ore Tranquillini ratio egressa oculorum meorum assertione declaratur. Video enim hunc sanissimum quem podagrico et chiragrico videram dolore contractum. A quo genus medicamenti unde fuisset salvatus inquirens, tale ab eo recepi responsum: Dum fidem meam in idolis ponerem, debilis et nimia
Abbreviated transcription (Latin):
alienis manib tradebat᷑. Ilico ut xp̃m ue
rum dm ẽẽ credidi salutis mee gaudia rece¬
pi: et sum in columis. qr uerũ d̃m saluatorẽ
meũ agnoni. Tunc p̾fectꝰ dimisit eũ dicens.
Ad duc ad me qui te xp̃ianũ fecit: ut si michi
ꝓmiserit sanitatẽ. possim et ego fieri xp̃ianꝰ.¬
Statim tͣnqͥllinꝰ ueniens ad sc̃m policarpum
Et ducens eum intͣ domũ occulte: p̾fecti as
pectib p̾sentauit. sui p̾fectꝰ ait. Licet grauis
animadu̾sio pͥncipũ xp̃ianis infesta sit: tam̃
spe recuperande salutis offerã uob̾ qͥcqͥd illud
ẽ usq ad dimidiũ bonoꝵ patͥmonii mer: si
ab hac nodositate condologinatũ mei fuerint
mẽbra corporis resoluta. Tc̃ sc̃s policarpꝰ sub¬
corꝑis tui restitutor. Nã pecunã siue qui offe¬
runt siue qui oblatam accipiunt ⁊ ñ solum
nullã dolentib confer̃t medicinã: s etiam
ipsi insanabilẽ morbũ assumunt. Dicit ei p̃¬

Expanded text:
alienis manibus tradebatur: illico ut Christum alienis manibus tradebatur: illico ut Christum verum Deum esse credidi, salutis meae gaudia recepi, et sum incolumis, quia verum Deum salvatorem meum agnovi. 48. Tunc praefectus dimisit eum dicens: Adduc ad me qui te Christianum fecit, ut si mihi promiserit sanitatem, possim et ego fieri Chritem Tranquillinus veniens ad S. Polycarpum et ducens eum intra domum occulte, praefecti eum aspectibus praesentavit. Cui praefectus ait: Licet gravis animadversio principum Christianis infesta sit, tamen spe recuperandae salutis afferam vobis quidquid illud est usque ad dimidium bonorum patrimonii mei, si ab hac nodositate condylomatum mei fuerint membra corporis resoluta. Tunc S. Polycarpus subcorporis tui restaurator. Nam pecuniam sive qui afferunt, sive qui oblatam accipiunt, non solum nullam dolentibus conferunt medicinam, sed etiam ipsi sibi insanabilem morbum assumunt. Dicit ei pr
Abbreviated transcription (Latin):
natio ꝗͣ diuina. Nunqͥd si in medio canũ la¬
trantiũ uenerimꝰ. et uano furore nos ceꝑint
morsib attrectare. posst̃ nob̾ de aĩo tolłe hoc
qd̾ nos hoĩes sumꝰ rationabiles ⁊ cũ sint illi ca¬
nes et irrationabiles et insani: Ita qͥ nob̾ rec¬
te credentib irascunt᷑⁊ seuire qͥdẽ possunt et
inferre iniqͣ supplicia: nunꝗͣ tam̃ de corde nr̃o
riis dicens. Exima te audiã sessione. Post
occulte: et offerens ei infinitũ pondꝰ auri dice¬
bat. Ostende mͥ medicam̃tũ: ex quo recuꝑasti sa¬
lutẽ. Cui tͣnqͥllinꝰ ait. Scias grandẽ irã et furo¬
rem dei passuros ẽẽ: qui gr̃am eiꝰ uł uenundai¬
dam estimant uł emendã. Unde si uis a poda¬
grico dolore lib̾ari: crede xp̃m filiũ dei et li¬
berab̾is: et sicut hodie me uides. ita saluus e¬
ris. Nẽpe uix manib deferebar : et undetim
annis ꝑ om̃s uncturas neruoꝵ in corpore

Expanded text:
natio, quam divina. Numquid si in medio canum lanatio, quam divina. Numquid si in medio canum latrantium venerimus, et vano furore nos coeperint suis morsibus attrectare, possunt nobis de animo tollere hoc quod nos homines sumus rationabiles, cum sint illi canes, et irrationabiles, et insani? Ita qui nobis recte credentibus irascuntur, saevire quidem possunt, et inferre iniqua supplicia; numquam tamen de corde nostro riis, dicens: Proxima te audiam sessione. CAPUTocculte, et offerens ei infinitum pondus auri dicebat: Ostende mihi medicamentum ex quo recuperasti salutem. Cui Tranquillinus ait: Scias grandem iram et furorem Dei passuros esse, qui gratiam ejus vel venundandam existimant vel emendam. Unde si vis a podagrico dolore liberari, crede Christum Filium Dei, et liberaberis, et sicut hodie me vides, ita salvus eris. Nempe vix manibus deferebar, et undecim annos per omnes juncturas nervorum in corpore
Abbreviated transcription (Latin):
qͣmini. Dabit᷑ eñi uob̾ diuinitꝰ in illa hora quid
dicatis. Non eñĩ uos estis qͥ loqͥmini: s sp̃s dei qͥ
loqͥtur in uob̾. Non gͦ meditando ego: s credendo
inuem creatorẽ meũ. Et qui erã podagrico et ei¬
ragͥco dolore contractꝰ et quassatꝰ: statĩ ut xp̃o
credidi. ac si paruulus omĩum mẽbroꝵ meorũ
recepi sanitatẽ. Constat gͦ apud animũ meĩi
ipsum me creasse qͥ me renouare dignatꝰ ẽ: et
sicut dedit restaurationẽ corpori. ita qͦq aĩe
pꝰt istã uitã dare ꝓmisit: si tam̃ ñ dubiꝰ nec ti¬
midus hominũ terrorib frangar. si in eiꝰ nõis
confessione ꝑdurans. fidẽ integrã qͣm me deuᷤᷤ
fecit inuenire conseruẽ. Prefectꝰ dixit. Ignoraᷤᷤ
tͣnqͥlline qͣnta inuictissimoꝵ pͥncipũ erga xp̃i¬
anos ira deseuiat: et ideo qͣsi securus qd̃ tͥ uide¬
tur sine timore ꝓsequeris. Tranqͥllinus dixit.
Stultꝰ timor ẽ: quo plus timet᷑ humana indig¬

Expanded text:
in illa hora quid loquamini. Non enim vos estis qui loquimini, sed Spiritus Dei, qui loquitur in vobis . Non ergo meditando ego, sed credendo inveni Creatorem meum, et qui eram podagrico et chiragrico dolore contractus et quassatus, statim ut Christo credidi, ac si parvulus omnium membrorum meorum recepi sanitatem. Constat ergo apud animum meum, ipsum me creasse qui me renovare dignatus est, et sicut dedit restaurationem corpori, ita quoque animae post istam vitam dare promisit, si tamen non dubius nec timidus hominum terroribus frangar; sed in ejus nominis confessione perdurans fidem integram, quam me Deus fecit invenire, conservem. 46. Praefectus dixit: Ignoras, Tranquilline, quanta invictissimorum principum erga Christianos ira desaeviat, et ideo quasi securus quod tibi videtur sine timore prosequeris. Tranquillinus dixit: Stultus timor est, quo plus timetur humana indig
Abbreviated transcription (Latin):
sacͥs. Diem festũ sacratissime uirgi¬
nis celebremꝰ. Hinc psalmi resoneñ
inde concrepent lectiones. Hinc
popłoꝵ turbe letentur: inde suble¬
uentur pauꝑes xp̃i. Om̃s gͦ gratulem᷑ in dño: et
ad edificationẽ uirginũ qualiter passa sit agneᷤᷤ
beatissima ad memoriã reuocemꝰ. Tercio decimo
qr solum uite dilexit auctorẽ. In fantia cõputa¬
batur in annis: s erat senectꝰ mentis imm̃sa. Cor¬
pore quidẽ iuuencła: s aĩo cana. Pulchra facie:
a p̾fecti urbis filio adamatur. Cuiꝰ parentes cum
requisisset et inuenisset:cepit offerre plurima¬

Expanded text:
sacris. 1. Diem festum sacratissimae virginis celebremus: hinc psalmi resonent, inde concrepent lectiones: hinc populorum turbae laetentur, inde subleventur pauperes Christi. Omnes ergo gratulemur in Domino, et ad aedificationem virginum qualiter passa sit Agnes beatissima, ad memoriam revocemus. Tempore illo quia solum vitae dilexit Auctorem. Infantia quidem computabatur in annis, sed erat senectus mentis in moribus: corpore quidem juvencula, sed animo cana. Pulchra facie, a praefecti Urbis filio adamatur. Cujus parentes cum requisissent, et invenissent, coeperunt pu
Abbreviated transcription (Latin):
tue uictorie palmã acquirant. Hec ego
ambrosius seruus xp̃i dum in uolummnib
abditis inuenisẽ scripta: ñ sũ passus in fru¬
ctuoso silentio tegi. Ad honorẽ gͥ tante mr̃is
sicut gesta eiꝰ agnoui conscͥpsi: et ad edifica¬
tionem ur̃am o uirgines xp̃i textũ passionis
eiꝰ credidi destinandũ: obsecrans iurtutẽ scĩ sp̃s :¬

Expanded text:
tuae victoriae palmam acquirant. 19. Haec ego tuae victoriae palmam acquirant. 19. Haec ego Ambrosius servus Christi, dum in voluminibus 484 abditis invenissem descripta, non sum passus infructuosa silentio tegi. Ad honorem igitur tantae martyris sicut gesta ejus agnovi, conscripsi; et ad aedificationem vestram, o virgines Christi, textum passionis ejus credidi destinandum, , obsecrans virtutem Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
corpore tuo pateris sanitatẽ. Ad hanc uocẽ
constantia eiugilat sana: ita ut nec signũ
in eiꝰ membris alicuiꝰ uulneris remaneret. Re¬
uersa gͥ ad palaciũ sanissima: facit gaudiũ
et patri augusto. et fr̃ib suis imꝑatorib. Coro¬
natur tota ciuitas: fit leticia et militantib
delitas gentium confundebat᷑: et fides dñica
illic mausoleũ collocari p̾cepit. Cucurrit
autẽ hec opinio ad om̃s: et quot qͦt credentes
ad eiꝰ tumulũ aduenissent saluabant᷑. quacũ¬
q fuissent infirmitate detenti. Qd fac̃e xp̃m
nullus ambigat usq in hodiernũ diẽ. ꝑseue¬
rauit autẽ constantia augusti filia in uirgi¬
nitate: ꝑ qͣm multe uirgines et mediocres et
nobiles et illustres sacra uelamina suscepe¬
runt. Et qr fides mortis damna ñ patit᷑: usq
quasi in corpore manentẽ attendunt: et eius
exemplo ꝓuocate uirilit̾ integre perseuerant:
credentes sine dubio qd̃ ꝑ seuerantes ꝑpe¬

Expanded text:
corpore tuo pateris, sanitatem. Ad hanc vocem corpore tuo pateris, sanitatem. Ad hanc vocem Constantia evigilat sana, et sic sana, ut nec signum in suis membris alicujus vulneris remaneret. Reversa igitur ad palatium sanissima, facit gaudium et patri suo Augusto, et fratribus suis imperatoribus. Coronatur civitas tota, fit laetitia militibus t fides Dominicillic mansionem collocari praecepit. Cucurrit autem haec opinio ad omnes, et quotquot credentes ad ejus sepulcrum advenissent, salvabantur, quacumque infirmitate denullus dubitat usque in hodiernum diem. Perseveravit autem ipsa Constantia Augusti filia in virginitate, per quam multae virgines et mediocres, et nobiles, et illustres sacra velamina susceperunt. Et quia fides mortis damna non patitur, usqquasi in corpore manentem aspiciunt, et ejus exemplum agentes viriliter, et integre perseverant, credentes sine dubio quod perseverantes perpe
Abbreviated transcription (Latin):
Nidete ne me quasi mortuã lugeatis ⁊ s con¬
gaudete mͥ atq congͣtulamini: qr cũ his oĩb
lucidas sedes accepi. Et illi sum uincta in celis:
quẽ interris posita tota animi intentione dile¬
.xi. Et his dictis ꝑ tͣnsiit. hec uisio publice ab õĩb
qui uiderant cotidie uulgabat᷑. Unde factũ
ẽ ut post aliqͣntos annbs ad constantiã constan¬
tini augusti filiã. hoc factũ ab his qͥ uiderant
narraret᷑. Erat eñi ipsa constantia regina uir¬
go prudentissima: s ita obsessa uulnerib:
ut acapite usq ad pedes nulla membroꝵ pat̾
libera remansisset. Accepto autẽ consilio spe
recuꝑande salutis⁊ uenit ad tumulũ mr̃is
nocte: et licet pagana. tam̃ credula. animi
intentione p̃ces fidelit̾ effundebat. Qd̃ dũ fa¬
ceret. repentina somni suauitate corripit᷑: et
uidet ꝑ uisũ agnẽ beatissimã talia sͥ monita
ꝓferentẽ. Constanter age constantia ⁊ et crede

Expanded text:
Videte ne me mortuam lugeatis, sed conVidete ne me mortuam lugeatis, sed congaudete mihi et congratulamini; quia cum his virginibus lucidas sedes accepi, et illi sum juncta in coelis, quem in terris posita tota devotione dilexi. Et his dictis, pertransiit. 17. Haec visio publice ab omnibus, qui viderant, divulgata est. Unde factum est ut post aliquantos annos ad Constantiam Augusti filiam hoc factum ab his qui viderant, narraretur. Erat enim ipsa Constantia virgo prudentissima, sed ita obsessa vulneribus, ut a capite usque ad pedes nulla membrorum pars libera remaneret. Accepta autem spe recuperandae salutis, venit ad sepulcrum martyris nocte; et licet pagana, tamen credula animi intentione preces fideliter fundebat. Quod cum faceret repente somni suavitate corripitur, et videt per visum beatissimam Agnem talia sibi monita praeferentem: Constanter age, Constantia, et crede D
Abbreviated transcription (Latin):
euaser̃t. Emerentiana autẽ que fuerat
collactanea eiꝰ uirgo scĩssima licet cathecu
dũ turbis furentib diceret lapidata ẽ ab eis:
sanguine sit baptrzata: que ꝓ defensione
iusticie dum confiteretur dñm mortẽ
con stanter excepit. Cadẽ deniq hora fit
tas: tante choruscationes. tantaq fulgura
ac tonitrua extiter̃t: ut pars maxima insa¬
ni popłi expiraret. Unde factũ ẽ: ut nullus
penitus ex eo aduenientib ad sepulchra sc̃o¬
rũ aliquas molestias excitaret. Uenientes
cte abstuler̃t corpꝰ sc̃e uirginis emerentiane:
et sepelier̃t illud in confinio agelli sc̃e uir
eiꝰ⁊ uident in medio noctis silentio exercitum
uirginũ: que om̃s auro textis cycladib in¬
dute cũ ingenti lumine p̾teribant. Int̾ qͣs
fulgentẽ: et ad dexterã eiꝰ agnũ stantẽ iuiue¬
eiꝰ et qͥ simul erant: stuporẽ mentis incurr̃t.
S beata agnes rogat scãs uirgines parũꝑ
gradum figere: et stans parentib suis dixit.

Expanded text:
uerunt. Emerentiana autem que fuerat collactanea eius uirgo sancta licet cathdum turbis furentibus diceret, lapidata est ab eis, sanguine sit baptizata, quae pro defensione justitiae, dum confiteretur Dominum, mortem constanter excepit. Eadem denique hora fit itas, tantae coruscationes, tantaque fulgura et tonitrua exstiterunt, ut pars maxima insani populi exspiraret. Unde factum est ut nullus penitus ex eo advenientibus ad sepulcra sanctorum aliquas molestias excitaret. Venientes cte, abstulerunt corpus Emerentianae, et sepelierunt illud in confinio agelli beatissimejus, vident in medio noctis silentio exercitum virginum, quae omnes auro intextis cycladis indutae cum ingenti lumine praeteribant: inter quas fulgentem, et ad dexteram ejus Agnum stantejus, et qui simul erant, quasi stupore mentis detenti sunt. Sed beata Agnes rogat sanctas virgines parumper gradum figere, et stans parentibus suis dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
ista gessisti: si dep̃cata fueris ipsũ angelũ. ut
restituat mͥ filium meũ sanũ. Cui beata ag
nes dixit. Licet fides tua hoc impetrare non
mereat᷑ a dño: tam̃ qr tẽpus ẽ ut uirtꝰ dñi
mei iħu xp̃i manifestetur ÷ egredimini om̃s
foras. ut solitã ei orationẽ offerã.
Cumq uniu̾si fuissent egressi: ꝓsternens se
in faciẽ plorans ro gare cepit dñm ut
iuiuenẽ suscitaret. Orante autẽ ila apparuit

Expanded text:
magicis artibus ista gessisti, si deprecata fueris ipsum angelum, ut magicis artibus ista gessisti, si deprecata fueris ipsum angelum, ut restituat mihi filium meum sanum. Cui beata Agnes respondit: Licet fides vestra hoc impetrare non mereatur a Domino; tamen quia tempus est ut virtus Domini mei Jesu Christi manifestetur, egredimini omnes foras, ut solitam ei orationem offeram. Cumque universi foras fuissent egressi, prosternens se in faciem pavimenti, rogare coepit Dominum, ut juvenem suscitaret. Orante autem illa, apparuit
Abbreviated transcription (Latin):
fecit. Fit repente concursus popłoꝵ ad thea¬
trum: et uaria uulgi furentis acclamatio. A¬
lii dicebant maga. alii innocentẽ: alii sacͥle¬
gam conclamabant. Prefectꝰ autẽ audiens fi¬
lium suũ intexisse: cũ ingenti tumultu et li¬
ctu uenit ad theatrum. Et ingressus locũ in
qͦ corpꝰ filii eiꝰ iacebat ex aĩe: cũ ingenti clamore
dicebat beatissime uirgini. Crudelissima õiũ
feminarũ. ad filium meũ uoluisti apodixen
artis tue magice demonstrare: Et cũ talia at
mortis eiꝰ ab ea uehem̃ter inquireret: ait ad
eum beata agnes. Ille cuiꝰ uoluntatẽ uolebat
ꝑ ficere: ipse ineum potestatẽ accepit. Quare
lis xp̃o consecratũ ẽ et oblatũ. Uidentes gͦ splen¬
dorẽ angłicum adorabant om̃s et abscede¬
bant illesi: hic autẽ impudens statim ut in¬
gressus ẽ seuire cepit et fremere. Cũq manĩi
suã ad me contingendã aptaret: dedit eũ ange

Expanded text:
fecit. Fit repente concursus populorum ad theafecit. Fit repente concursus populorum ad theatrum, et varia furentis populi acclamatio. Alii dicebant magam, alii innocentem, alii sacrilegam conclamabant. 10. Praefectus autem audiens filium suum interiisse, cum 482 ingenti tumultu ac luctu venit ad theatrum; et ingressus locum, in quo corpus filii ejus jacebat exanime, cum magno clamore dicebat beatissimae virgini: Crudelissima omnium feminarum, ad filium meum voluisti apodixin tuae artis magicae demonstrare; et cum talia atque mortis ejus ab ea vehementer inquireret, ait ad eum beatissima Agnes: Ille cujus voluntatem volebat perficere, ipse in eum potestatem accepit. Quare lis Christo consecratum est et oblatum. Videntes autem splendorem angelicum, adorabant omnes, et abscedebant illaesi: hic autem impudens statim ut ingressus est, saevire coepit et fremere; cumque manum suam ad me contingendam aptaret, dedit eum angel
Abbreviated transcription (Latin):
umq hec agerentur: p̃fecti filiꝰ qui auctor
huiꝰ erat scełis. uenit ad locũ cũ sodalib suis
iuuencłis. quasi insultaturus puelle ⁊ cũ qͥb
libulinis sue se credebat ludibriũ exercere. Et
ratione et ingenti ad miratione egressos cepit
impotentes arguere: atq uanos et molleᷤ¬
et effeminatos et miseros iuidicare. Et irri¬
dens eos: locum in qͦ uirgo orabat audacter
ingressus ẽ. Et uidens tantũ lum̃ circa eã ñ
dedit honorẽ deo: s irruens in ipsũ lum̃ priꝰ¬
qͣm uł manu eam conting̾et cecidit in faciẽ
suam ⁊ et p̾focatꝰ adiabolo expirauit. Uidenteᷤᷤ
autẽ socii eiꝰ qd̾ moras intus innecteret: pu¬
tabant obscenis eum oꝑib occupari. Et ingre¬
diens unus ex iuuenib qui ei familiarior e¬
rat. ut qͣs congͣtularetur insultatiomi eius
et mortuũ eum inueniens: exclamauit uoce
magna dicens. Piissimi romani succurrite:
magicis artib ista meretrix p̾fecti filiũ in ter¬

Expanded text:
gerentur, praefecti filius qui auctor erat hujus sceleris, venit ad locum cum sodalibus suis juvenculis, quasi insultaturus puellae, cum quibus libidinis suae se posse credebat ludibrium exercere: sedratione et ingenti admiratione egressos coepit impotentes arguere, atque vanos et molles ac miseros judicare. Et irridens eos, locum in quo virgo adorabat, audacter ingressus est: et videns tantum lumen circa eam, non dedit honorem Deo: sed irruens in ipsum lumen, priusquam vel manu eam contingeret, cecidit in faciem suam, et praefocatus a diabolo exspiravit. Videntes autem socii ejus, quod moras intus innecteret, putabant obscoenis eum operibus occupatum. Et ingrediens unus ex juvenibus, qui ei familiarior erat, ut quasi congratularetur insultationi ejus, et mortuum eum inveniens, exclamavit voce magna, dicens: Piissimi Romani, succurrite: magicis artibus ista meretrix praefecti filium inter
Abbreviated transcription (Latin):
iuditur: et ardor incendii huiꝰ ad eos a quib
ministrat᷑ refundit᷑. Benedico te pater p̃dican¬
de: qͥ etiã inter flãmas intrepidã me ad te ue¬
nire ꝑmittis. Eoce iam qd̃ credidi uideo ⁊ qd̾ spe¬
raui iam teneo: qd̾ concupiui cõplector. Te confi¬
teor labiis. et corde: te totis inscerib contupis¬
co. E cce ad te uenio unũ et uerũ dm: qui cum

Expanded text:
viditur, et ardor incendii hujus ad eos a quibus ministratur, effunditur. Benedico te, Pater praedicande, qui etiam inter flammas intrepidam me ad te venire permittis. Ecce jam quod credidi, video: quod speravi, jam teneo: quod concupivi, complector. Te confiteor labiis et corde, et totis visceribus concupisco. Ecce ad te venio vivum et verum Deum, qui cum
Abbreviated transcription (Latin):
nis extinctus ẽ. ut nec tepor quidẽ incendii
tẏrem consecrauit. Parentes uͦ eiꝰ nullã peni
tus tristiciã habentes. cum om̃i gaudio ab¬
stuler̃t corpꝰ eiꝰ: et posuer̃t illud in p̃diolo
suo ñ longe ab urbe in uia que dr num̃ta¬
na. Ubi cũ om̃is turba xp̃ianoꝵ conturreret:¬

Expanded text:
nis exstinctus est, ut nec tepor quidem incendii tyrem consecravit; parentes vero ejus tus tristitiam habentes, cum omni gaudio abstulerunt corpus ejus, et posuerunt illud in praedio suo non longe ab Urbe, via quae dicitur Numentana. Ubi cu
Abbreviated transcription (Latin):
et ĩmedio eam p̃cepit iactari flãmarũ. Qd̾
cum fuisset impletũ: statim induas par¬
tes diuise st̾ flãme. et hinc atq illinc secli¬
tiosos popłos exurebant ⁊ ipsã autẽ penitꝰ
in nullo contingebat incendiũ. Et magis
hoc ñ uirtutib diuinis s maleficiis depu¬
tantes: dabant fremitꝰ inter se popłi. et in¬
finitos clamores ad celũ.T unc beata agneᷤᷤ
ex pandens manus suas in medio ignis: his

Expanded text:
et in medium eam praecepit jactari flammarum. Quod et in medium eam praecepit jactari flammarum. Quod cum fuisset impletum, statim in duas partes divisae sunt flammae, et hinc atque illinc seditiosos populos exurebant: ipsam autem penitus in nullo contingebat incendium. Et magis non hoc virtutibus divinis, sed maleficiis reputantes, dabant fremitus inter se populi, et infinitos clamores ad coelum. 13. Tunc beata Agnes extendens manus suas in medio ignis, his
Abbreviated transcription (Latin):
angłs dm̃ qͥ et eleuauit eã flentẽ: et con¬
fortans animũ eiꝰ uiuenẽ suscitauit. Qui e¬
gressus foras: cepit publica uoce clamare
et dic̾e. Unus d̾s in celo et interra et in ma
dii qui coluntur om̃s uani st̃: et penitꝰ nec
sibi possunt nec aliis aliqd̃ auxiliũ exhib̾e.
Ad hanc uocẽ om̃s aruspi¬
ces. et tẽploꝵ pontifices conturbantur: et fit
ꝑ eos uehem̃tior qͣm fuerat seditio popłorĩ:
atq om̃s una uoce clamabant. Tolle magã:
tolle maleficã: que et m̃tes immutat : et a¬
nimos alienat. Prefectꝰ autẽ uidens tanta
mirabilia: obstupuit. S ueritꝰ ꝓscͥptionẽ
si contra tẽploꝵ pontifices ageret. et agnẽ
contͣ suas sententias defensaret: uicariũ
ad seditionẽ popłi udicẽ dereliqͥt. Ipse au¬
tẽ tristis abscessit: qd̾ eã ñ potuit post resur¬
rectionẽ filii sui liberare. Tunc incariꝰ as¬
pasius noĩe popłi sedicionẽ ñ ferens ⁊ iussit
in conspectu omniũ ignẽ copiosũ accendi:

Expanded text:
angelus Domini, et levavit eam flentem, et confortans animum ejus, juvenem suscitavit. Qui egressus foras coepit voce publica clamare et dicere: Unus est Deus in coelo et in terra et in mardii qui coluntur, omnes vani sunt, et penitus nec sibi possunt, nec aliis aliquod auxilium exhibere. 12. Ad hanc vocem omnes haruspices, et templorum pontifices conturbabantur, et fit per eos vehementior quam fuerat, seditio populorum, atque omnes una voce clamabant: Tolle magam, tolle maleficam, quae et mentes mutat, et animos alienat. Praefectus autem videns tanta mirabilia, obstupuit: sed veritus proscriptionem, si contra templorum pontifices ageret, et Agnem contra suas sententias defensaret, vicarium suum ad seditionem populi judicem dereliquit, ipse autem tristis abscessit, quod eam non potuit post resurrectionem filii sui liberare. Tunc vicarius Aspasius nomine, populi seditionem non ferens jussit in conspectu omnium ignem copiosum accendi,
Abbreviated transcription (Latin):
ta ẽ crine soluto: tantã densitatẽ capillis eiꝰ
gr̃a diuina concessit: ut melius eoꝵ fimbri¬
is uderetur qͣm uestib tecta. Ingressa autẽ
si radians sol inuirtute sua. Et qͣnto qͥs curios¬
or ocłis eẽ uoluisset: tanto sui uisus acies ob¬
tundebat᷑. Cũq se in orõnẽ dño ꝓstrasset: ap¬
paruit ante ocłos eiꝰ stola candidissima. Et app̃¬
hendens eã induit se. et dixit. Grãs tͥ ago dñe
putans uestẽ hanc mͥ largiri p̃cepisti. Ita nã¬
q ad mensurã orpusculi eiꝰ aptum erat uesti¬
mentũ: et ita nimio candore conspicuũ: ut
nullus dubitaret hoc ñ nisi manib angeliciᷤᷤ
preparatũ. In terea lupanar locus or̃onis effi¬

Expanded text:
ta est, crine resoluto tantam densitatem capillis ejus ta est, crine resoluto tantam densitatem capillis ejus gratia divina concessit, ut melius eorum fimbriis videretur quam vestibus tecta. Ingressa autem si radians sol in virtute sua; et quanto quis curiosior esse voluisset, tanto sui visus aciem obtundebat. Cumque se in orationem Domino prostravisset, apparuit ante oculos ejus stola candidissima, et apprehendens eam induit se, et dixit: Gratias tibi ago, putans, vestem hanc mihi largiri praecepisti. Ita namque ad mensuram corpusculi ejus aptum erat indumentum, et ita nimio candore conspicuum, ut nullus dubitaret hoc angelicis manibus praeparatum. Interea lupanar effi
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ d̾s m̃s: ñ ista tu ex tuo ore ꝓferres. Unde qr
noui uirtutẽ dñi mei iħu xp̃i secura contẽp¬
no minas tuas: credens qd̃ neq sacͥficẽ ido¬
lis tuis. neq polluar sordib alienis. Mecũ
eñi habeo custodẽ corporis mei:angłm do¬
mim Nã unigenitꝰ di filiꝰ quẽ ignoras muruᷤ
miens: et defensor mͥ ẽ nunꝙͣ deficiens. Dũ autẽ
tui aut erei st̃ ex qͥb cucume meliꝰ fiunt ad usuꝰ
hoĩum: aut lapidei ex quibꝰ platee ad euadendĩ¬
lutũ meliꝰ sternuntur. Diumnitas gͦ ñ in lapidi
bus uanis habitat s in celis: neq in ere aut in
ritis: similis uos pena concludet. Sicut eñi illi
igne conflati st̾ ut fund̾ent᷑: sic colentes eos ꝑ¬
petuo incendio conflabunt᷑. Non ut fundant᷑.
ad lupanar duci sub p̾conis uoce dicentis. Agnẽ
saclegã uirginẽ diis blasphemiã inferentẽ: scor
tum lupanarib datã. Statim autẽ ut expolia¬

Expanded text:
est Deus meus, non ista ex ore tuo proferres. Unde ego, quia est Deus meus, non ista ex ore tuo proferres. Unde ego, quia novi virtutem Domini mei Jesu Christi, secura contemno minas tuas, credens quod neque sacrificem idolis tuis, neque polluar sordibus alienis; mecum enim habeo custodem corporis mei angelum Domini. Nam unigenitus Dei Filius, quem ignoras, murus miens, et defensor mihi est numquam deficiens: dii autem tui aut aerei sunt, ex quibus cacabi melius fiunt ad usus hominum: aut lapidei, ex quibus plateae melium melius sternuntur. Diuinitas ergo . non in lapidi| bus uanis habitat . sed in caelis non in aera Aut in ritis, similis vos poena concludet; sicut enim illi igne conflati sunt, ut funderentur; sic colentes eos perpetuo incendio conflabuntur: non ut fundantur,ad lusacrilegam virginem, diis blasphemiam inferentem, scortum traditam lupanaribus. Statim autem ut spolia
Abbreviated transcription (Latin):
ut motus deoꝵ incurras. Beata agnes dix̃
Noli infantiã corporalẽ ita in me despis
ut putes me te uelle habere ꝓpiciũ. fidese¬
nim ũ in annis s in sensib gerit᷑: et ds
omp̃s mentes magis cõꝓbat quã etates. De¬
os autẽ tuos quoꝵ me motꝰ incurrere ñ uis:
ipsos irasci ꝑmitte. ipsos loqͥ. Ipsi hoc mͥ
p̃cipiant⁊ ipsi iubeant se coli: ipsi iubeañ
qd̃ impetͣre ñ poteris: qͥcqͥd tͥ uidetur exerce
Sẏmphroniꝰ prefectꝰ dixit. Unum tͥ eduob
elige. Aut cum uirginib deẽ ueste sacͥfica:
aut cũ meretͥtib scortab̾is incontubnio lu¬
panari ⁊ et longe er̃t ate xp̃iani qͥ te ita
magicis artib imbuert: ut hanc calamita¬
tẽ intrepido aĩo te ꝑferre posse confidas. Un¬
de ut dixi aut sacͥfica dee ueste ad laudẽ ge¬
neris tui: aut ad ignominiã nataliũ tuorĩ
eris publice abiectionis scortũ. Tunc beata ag¬
nes cum ingenti constantia dixit. Si scires qͥs

Expanded text:
ut motus deorum incurras. Beata Agnes respondit: ut motus deorum incurras. Beata Agnes respondit: Noli infantiam corporalem ita in me despicere, ut putes me te velle habere propitium. Fides enim non in annis, sed in sensibus geritur: et Deus omnipotens mentes magis comprobat, quam aetates. Deos autem tuos, quorum motus me incurrere 481 non vis; ipsis irasci permitte, ipsis loqui jube: ipsi hoc mihi praecipiant, ipd impetrare non poteris, quidquid tibi videtur, exerce. 7. Symphronius praefectus dixit: Unum tibi e duobus elige, aut cum virginibus deae Vestae sacrifica, aut cum meretricibus scortaberis in contubernio lupanari. Et longe erunt a te christiani, qui te ita magicis artibus imbuerunt, ut hanc calamitatem intrepido animo te posse perferre confidas. Unde, ut dixi, aut sacrifica deae Vestae ad laudem generis tui: aut ad ignominiam natalium tuorum eris publicae abjectionis scortum. Tunc beata Agnes cum ingenti constantia dixit: Si scires quis
Abbreviated transcription (Latin):
nalib uissit. Cui et dixit. Suꝑstitio xp̃ianoꝵ
de quoꝵ te magicis artib iactas. nͥ ate fuerit
segregata ⁊ ñ pot̾is ĩsaniã abicere pectoris:
neq eqͥssimis consiliis p̃bere consensũ. Unde
ad uenerandã deam uestã te ꝓperare necesse ẽ:
ut cui ꝑ seuerantia uirginitatis placet ⁊ eius
die noctuq sacͥficiis uenerandis insistas. Ad
hec beata agnes dixit.. Si fili¬
um tuũ qͣmuis iniqͦ amore uexatũ tam̃ ui¬
uentẽ hoiẽm recusaui. hominẽ utiq qͥ ẽ et
rationis capax. qͥ et audire et uidere et pal¬
pare ⁊ ambulare potest. et fulgore lucis hii¬
ius cũ bonis ꝑfrur: si gͦ hc causa amoris xp̃i
nulla possũ ratione respicere ⁊ qͦmͦ possũ ido¬
la muta et surda et sine sensu et sine aĩa
colere. et ad iniuriã sũmi łi ceruices meas
infantie tue: et ad huc te deos blaspheman¬
tẽ iccirco differo ⁊ qr annos tuos infra sen¬
sum respicio. Noli gͦ temet ipsã ita despic̾e:

Expanded text:
nalibus jussit, cui et dixit: Superstitio christianorum, de quorum te magicis artibus jactas, nisi a te fuerit segregata, non poteris insaniam abjicere pectoris, neque aequissimis consiliis praebere consensum. Unde te ad venerabilem deam Vestam properare necesse est, et si perseverantia virginitatis placet, ejus die nocteque sacrificiis reverendis insistas. Ad haec beata Agnes respondit: Si filium tuum, quamvis iniquo amore vexatum, tamen viventem hominem recusavi: hominem utique qui est rationis capax, qui et audire, et videre, et palpare, et ambulare potest, et fulgore lucis hujus cum bonis perfrui: si ergo hunc causa amoris Christi nulla possum ratione respicere; quomodo possum idola muta et surda, et sine sensu et sine anima colere, et ad injuriam summi Dei cervicem meam infantiae tuae, et adhuc te deos blasphemantem idcirco differo, quia annos tuos infra sensum aspicio. Noli ergo temetipsam ita despicere,
Abbreviated transcription (Latin):
Tc̃ beatꝰ sebastianus apparuit in somnis sc̃e lu¬
cine cuidam matror ⁊ religiosissime dicens. In
eloaca illa que ẽ iuxta circũ inuenies corpꝰ meũ
pendens in unco. Hoc tudũ leuaueris ꝑduces
ꝑ se cum seruis suis media nocte abiit. Et leuais
eum posuit in pauone suo. et ꝑduxit ad locĩ
uͥ ipse imꝑauerat: et cũ om̃i diligentia sepeli¬
uit. Ipsa autẽ sc̃a lucina ꝑ.xxx. dies aloco sc̃o
ipso ñ discessit. Post aliqͣntos autẽ annos:
pax eccłie est reddita. Que statim ut eccłia glo¬
riam pacis accepit: domũ suã fecit eccłiam.

Expanded text:
Tunc B. Sebastianus apparuit in somnis S. LuTunc B. Sebastianus apparuit in somnis S. Lucinae cuidam matronae religiosissimae dicens: In cloaca illa, quae est juxta circum, invenies corpus meum pendens in gompho. Hoc tu dum levaveris perduces per se cum servis suis medio noctis abiit, et levans eum posuit in pavone suo, et perduxit ad locum, ubi ipse imperaverat, et cum omni diligentia sepelivit. Ipsa autem sancta Lucina per XXX dies a loco sancto ipso non discessit. 90. Post aliquantos autem annos pax Ecclesiae est reddita: quae statim ut Ecclesia gloriam pacis accepit, domum suam fecit ecclesiam.
Abbreviated transcription (Latin):
domũ suã inscala excelsa uͥ manebat ad pala¬
tium: et ibi intra paucos dies salutẽ integer
xp̃iani ad eum conuenirent: hortabantur eĩi
abscełe. Ille autẽ or̃one facta discessit. Et stans
suꝑgradus eliogabeli: uenientib imꝑatorib
dixit. Iniqͥs surreptionib animos imꝑii ur̃i
tẽploꝵ pontifices obsident: suggerentes de xp̃ia¬
nis falsa cõm̃ta. dicentes eos reipublice aduer¬
sarios. quoꝵ orationib ipsa respublica meli¬
romani exercitus orare ñ cessant. Cum hec et a¬
lia diceret: diocletianꝰ ait. Tu ne es sebastianꝰ
quẽ nos dudũ sagitis iusseramꝰ interficiꝰ Se
ram om̃i popło iniusto iudicio ꝑsecutionem
urãm in xp̃i famulos ebullire. Tunc uissit ẽ¬
um in ypodronno palacii duci: et tandiu
fustigari qͣndiu sp̃m exalaret. Tunc tuleruã
corpꝰ eiꝰ nocte et incloacã maximã miser̃t: di¬
centes ne forte xp̃iani eũ sibi martyrẽ faciauł.

Expanded text:
domum suam in scala excelsa ubi manebat ad paladomum suam in scala excelsa ubi manebat ad palatium, et ibi intra paucos dies salutem integerre omnes Christiani ad eum convenirent, hortabantur eum abscedere. Ille autem oratione facta descendit, et stans super gradus Heliogabali, venientibus imperatoribus dixit: Iniquis subreptionibus animos imperii vestri templorum pontifices obsident, suggerentes de Christianis falsa commenta, dicentes eos Reipubl. esse adversarios; quorum orationibus ipsa Respublica meliRomani exercitus orare non cessant. Cum haec et talia diceret, Diocletianus ait: Tune es Sebastianus, quem nos dudum sagittis jusseramus interfici? S. coram omni populo, injusto judicio persecutionem vestram in Christi famulos ebullisse. 88. Tunc jussit eum in hippodromo palatii duci, et tam diu fustigari, quamdiu spiritum exhalaret. Tunc tulerunt corpus ejus nocte, et in cloacam Maximam miserunt dicentes: ne forte Christiani eum sibi martyrem faciant.
Abbreviated transcription (Latin):
poris tegim᷑ indum̃to. Cũq tͣnsisset una
dies et una nox. et illi in psalmis et ym¬
martyrii głam ad sid̾a regna migrauert.
Itẽ sepulti st̃ et ipsi uia apia miliario scd̃o
ab urbe.in loco qui uocatur ad arenas: qr
cripte arenaꝵ illic erant ex qͥb urb̃ me¬
diximꝰ uidebat᷑ sub clamide latere cũ mileᷤᷤ
eẽt dignissimꝰ xp̃i: suggessit de eo p̾fectus
diocletiano imꝑatori. Quẽ diocletianꝰ ad se
conuocans: ait. Ego te inter pͥmos palacii
mei semꝑ habur. et tu contra salutẽ meanz
in iniuriã deoꝵ hactenꝰ latuisti: Sc̃s seba¬
stianꝰ dixit. ꝑ salute tua xp̃m semꝑ colur.¬
adoraui: considerans auxilũi a lapidib pe¬
tere insani ẽẽ capitis et uani. Tunc iratꝰ dio¬
cletianꝰ iussit eum duci in mediũ cãpũ. et l¬
gari quasi signum ad sagittã: et iussit ut
sagittarii meũ iacerent. Tunc posuer̃t e¬
sepeliret. Et inuemiens eũ uiuentẽ adduxit ad

Expanded text:
poris indumento. Cumque transisset una poris indumento. Cumque transisset una dies et una nox, et illi in psalmis et hymmartyrii gloriam ad siderea regna migraverunt. Item sepulti sunt et ipsi in via Appia, milliario secundo ab Urbe, in loco qui vocatur Ad Arenas, quia cryptae arenarum illic erant, ex quibus Urbis moediximus, videbatur sub chlamyde latere, cum miles esset dignissimus Christi, suggessit de eo praefectus Diocletiano imperatori. Quem Diocletianus ad se convocans, ait: Ego te inter primos palatii mei semper habui. Et tu contra salutem meam in injuriam deorum hactenus latuisti. S. Sebastianus dixit: Pro salute ua semper Cadoravi, considerans a lapidibus auxilium petere insani capitis esse et vani. Tunc iratus Diocletianus jussit eum duci in medium campum, et ligari quasi signum ad sagittam, et jussit ut sagittarii eum figerent. Tunc posuerunt esepeliret. Et inveniens eum viventem adduxit ad
Abbreviated transcription (Latin):
ernũ diẽ. P ost hec autẽ torquatꝰ egit: ut ca¬
stulus ⁊ etariꝰ palatii hospes scõꝵ cõprehend̾et᷑.
Qui cũ fuisset artatꝰ et t̾cio appensus. tercio
auditꝰ. in confessione dñi ꝑ seuerans missus ẽ
in foueã: et dimissa ẽ suꝑ eũ massa arena¬
ria: et ipse cũ palma martyrii migrauit ad
xp̃m. Tenentur post hec uiri sc̃i marcelli¬
anus et marcꝰ: et ambo ligati at stipitẽ. cla¬
uos inpedib acutos accepert̃. Quib dice¬
bat insanissimꝰ fabianꝰ. Tandu fixis stabitiᷤᷤ
plantis: qͦ usq diis debitũ reddatis officiũ.
Tunc ambo fr̃s in uno ligno confixi: psalle¬
bant inter se dicentes. Loce qͣm bonũ et qͣm
iocundũ habitare fr̃s in unũ. Dicit eis fabi¬
anus. In felices et miseri deponite amentiã:
et liberate uos acruciatib imminentib¬
qͣm tam bene epulati sumꝰ. Modo cepimus
ẽẽ fixi in amore xp̃i. Utinã nos sic ẽẽ sicut
sumꝰ tandiu ꝑmiitas: quandiu huiꝰ cor¬

Expanded text:
es. 83. Post haec autem Torquatus egit ut Castulus zetarius palatii, hospes Sanctorum, comprehenderetur: qui cum fuisset arctatus, et hic tertio appensus, tertio auditus, in confessione Domini perseverans, missus est in foveam et dimissa est super eum massa arenaria, et ipse cum palma martyrii migravit ad Dominum. 84. Tenentur post haec Marcellianus et Marcus; et ambo ligati ad stipitem clavos in pedibus acutos acceperunt; quibus dicebat insanissimus Fabianus: Tamdiu fixis stabitis plantis, quousque diis debitum redhibeatis officium. Tunc ambo fratres in uno ligno confixi psallebant dicentes: Ecce quam bonum et quam jucundum habitare fratres in unum. Dicit eis Fabianus: Infelices et et liberate vosmetipsos a cruciatibus imminentibquam tam bene epulati sumus, modo coepimus esse fixi in amore Christi: utinam nos sic esse, sicut sumus, tandiu permittas, quandiu hujus regimur cor