comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cos ad uorati p̃positi centenarii uicara scabn nei qualis muliores intien iripossund constitu¬
ant ad suaminis toru extertenda Luii Demalo publico. Vt inloris ubimalls pub¬
De sacram̃tis ad palatiũ ad ramtis: Ve sacramta que ad palatiu fuerint aer hamita mipala:¬
tioꝑficianit : & cusacramtales homines cũipsouenire remnuerint : iussione dominica
unt indiculo ate sigillo ad palatiũ uenire cogarit. Luiii. Dempodimto clamatoꝵ. Declama¬
corb quimag nũ mnpedimtũ faciant in palatio adatires domnum peratoris ut missi sento
mites iloꝵmis sos trans iittant in contraillos quimertiendo uadunt ut eos conuincant:
sis puineias dueti & oceulti sunt cõtrapceptũ cdoniim poratorq. ttquicos post yceptus qpips suscer¬
pit autreocinuit bannũ dominicũ componat : HxI Denimiũ blas phemis lat rgnib: De
lt pb nib quimag nã habent blas phemiã : Quicũq aliquẽ x his conphenderit: nalla dop

Expanded text:
s inveniri possunt, constituantur ad sua ministeria exercenda. 57. De mallo publico. Ut in locis, ubi mallos pubDe sacramentis ad palatium adhramitis. Ut sacramenta quae ad palatium fuerunt adhramita, in palatio perficiantur. Et si consacramentales homines cum ipso venire rennuerint, iussione dominica aut indiculo aut sigillo ad palatium venire cogantur. 59. De impedimento clamatorum. De clamatoribus, qui magnum impedimentum faciunt in mites illorum missos transmittant contra illos qui mentiendo vadunt, ut eos convincant. ducti et occultati sunt contra praeceptum domni imperatoris, ut qui eos post praeteritum tempus suscepit aut retinuit, bannum dominicum componat . 61. De nimium blasphemis latronibus. De latronibus, qui magnam habent blasphemiam, quicumque aliquem ex his comprehenderit, nullum damnum
Abbreviated transcription (Latin):
indicib uł earã comite increpatꝰ fuerit & negaro non potuerit : soł xyculpabilis iudet᷑ Xxui
De homine quiꝑtastã libtatẽ consecuit᷑ ẽ. Siquis ꝑ cartã ingenuitatis adño suo legittima libte¬
N est consocutus : lib ꝓmaneat siuero aliquis eũ iniuste inserure top tauorit: Rille castã ie¬
nuitatis suģ ostenderit & aduor sariũ se in serure uelle conꝓbauerit: ille quiboc toptauu
multã quȩ in casta scriptac̃ soluore cogat᷑: Si uero carta non paruere. sediam ab ilo quieũ
soruirt uoluerit diffractaẽ : uuirgildũ eius componat : duas partes . lliquẽ in seruire uoli¬
merse : toiã regi etillo iterũ ꝑ p̃ceptũ legis lib̵tatẽ suã conquirat. xxuiii. Dohomine liberoq
. selo co imadiitradidit. Liber quise loco uua dn inalterius potestatẽ cõmiserit ibiq consteo¬
qul sus iuxta qualitatẽ reicogat᷑ em̃dare: si uero liberã feminã habuerit in fantos eius liberp

Expanded text:
iudicibus vel comite increpatus fuerit, et negare non potuerit, solidis quiDe homine, qui per cartam libertatem consecutus est. Si quis per cartam ingenuitatis a domino suo legitime libem est consecutus, liber permaneat. Si vero aliquis eum iniuste inservire temptaverit, et ille cartam ingenuitatis suae ostenderit et adversarium se inservire velle comprobaverit, ille qui hoc temptavit, multam quae in carta descripta est, solvere cogatur. Si vero carta non paruerit, sed iam ab illo qui eum inservire voluerit disfacta est, widrgildum eius componat, duas partes illi quem inservire voluerat, tertiam regi; et ille iterum per praeceptum regis libertatem suam conquirat. 29. De homine libero, qui se loco wadii tradit. Liber qui se loco wadii in alterius potestate commiserit, ibique constitmissus iuxta qualitatem rei cogatur emendare. Si vero liberam feminam
Abbreviated transcription (Latin):
dunsaꝑ benmnũ domenicũ soltiat Si seruus hocfeterit sententia superiore accipiat &
inseꝵ secundĩ eã legẽ con posituerũ facuat: si quis lib& homo aliqđ tale dãpnũ alicus
ceric ꝓqtioplenã conpositiono facere ñ ualeat semet psũ inuna diopser uedarestadetu
uisq dũ plonã conpositione adimpleat : Ixi Demessibus uł annonis in hosteraptis uel¬
fara usi sententiadet. RIi. Doliberohomine in hoste bannito. Quicũq lib banio ni
bos te banmtus suorit & uenire contẽpserit. plenũ horiban nũ idõ sob losꝑis ei¬
uest. Qd sinon habtie it undo illa sũmã ꝑsoltat. semiet psupitaa dionseri¬
titꝰ principstradat donoc ꝑti pora ipsebaenmas ab cofice ꝑsolutas &t ane tarũ ad seneo
lbtiatis sue r ser tat ÷ & sille homo quippt̃ horibannũ semuiser iut iutradidit enil¬
loser iutio do funtas fuerit. here desouis here ditatẽ que adeos ꝑtinet nom pdau
net libtte hrecde psobam no ob noxufiant. LxUIIiDeheribannoe xactando. Ut non

Expanded text:
at. Si servus hoc fecerit, sententiam superiorem accipiat, et insuper secundum suam legem compositionem faciat. Si quis liber homo aliquod tale damnum alicui fecerit, pro quo plenam compositionem facere non valeat, semetipsum in vadio pro servo dare studeat, usque dum plenam compositionem adimpleat. De pace admonrali subiaceat. 67. De libero homine in hostem bannito. Quicumque liber homo in hostem bannitus fuerit, et venire contempserit, plenum heribannum, id est solidos seut si non habuerit unde illam summam persolvat, semetipsum pro wadio in servitium principis tradat, donec per tempora ipse bannus ad eo fiat persolutus; et tunc iterum ad statum libertatis suae revertatur. Et si ille homo, qui propter heribannum se in servitium tradidit, in illo servitio defunctus fuerit, heredes eius hereditatem, quae ad eo pertinet, non perdant, nec libertatem, nec de ipso banno obnoxii fiant. 68. De hairibanno exactando. Ut non
Abbreviated transcription (Latin):
re noluerit. honorẽ sitũ & bene fitium ꝑdat ExxiiDe non cogendo bibere inhoste
Vt in hoste nemopatrẽ suc̃ uł quẽ lib& alterũ hominẽ : homine bibere roget: &
ueũq inexercitu &ebrius inuent fuerit ita ex cummunicet᷑ ut mbibendo¬
la aqua utat᷑ quousq semale fecisse cognostat LxxiIi Denassis ad huc inpalatio
seruientib & tamen benefitia habentib Denassis dominicis qui ad huc intraca

Expanded text:
in hoste. Ut in hoste nemo parem suum vel quemlibet alterum hominem bibere roget. Et quincumque in exercitu ebrius inventus fuerit, ita excommunicetur, ut in bibendo sola aqua utatur, quousque se male fecisse cognoscat. 73. De vassis adhuc in palatio servientibus et tamen benefici
Abbreviated transcription (Latin):
opi nos abbatos net conitos necuicar nec udices nuilusꝙ omimino submalaorcasone
maloingenior es pauperã uł minꝰ potentã. necemere nectollere audescant: sed
sicmis erces aliquid eon parare noluerit. inpublicoplacito corã idoneistestib e oũ
ratione hoc faciat. Ubicũꝙ aiutẽ alit̃ inuentũ fuerit factũ : hoc amin inoom̃detur
ꝑnus sionẽ uram xxxiii Defesciuitatibanni. Fescos dies in annocelebrare san¬
cimꝰ : hocs̃ diẽ deminicũ paschae cũ omnihionore & sobrie tate uenerari: Similimo¬
do. totã ebdomadã illã obseruare decreuimꝰ: Diem ascensionis dñi plenit̃ celobrare

Expanded text:
opi nec abbates nec comites nec vicarii nec iudices nullusque omnino sub mala occasione vel malo ingenio res pauperum vel minus potentum nec emere nec vi tollere audeat. Sed quisquis ex eis aliquid comparare voluerit, in publico placito coram idoneis testibus et cum ratione hoc faciat. Ubicunque autem aliter inventum fuerit factum, hoc omnino emendeturper iussionem nostram . 33. De festivitatibus anni. Festos dies in anno celebrare sanximus, hoc est diem dominicum paschae cum omni honore et sobrietate venerari, simili modo totam ebdomadam illam observare decrevimus; diem ascensionis Domini pleniter celebrare;
Abbreviated transcription (Latin):
tinis dedurare eriminib: Quos eportet ꝑ sđłaris pocentiȩ dis ciplinã atã pꝰ uac̃ suetudire¬
cohorceri qͥ ꝑs aluti fera sa c̃ dotũ monita noluer̃ reuocari : quoꝵ aliss iã e c̃munuca¬
uimꝰ. sđ illi hoc parui pendentes in isdẽ ꝑdurar c̃riminib: quã obrẽ urã decornat man¬
suctudo : quid detalih dein cops agendũ sit : Demagicis artis cincantationib: ã mone

Expanded text:
tinis durare criminibus; quos oportet per saecularis potenticohercere, qui per salutifera sacerdotum monita noluerunt revocari: quorum aliquos iam excommunicavimus, sed illi hoc parvipendentes in hisdem perdurarunt criminibus. Quamobrem vestra decernat mansuetudo, quid de talibus deinc
Abbreviated transcription (Latin):
beat᷑ quiomnib: congruat. et habeat unus quisq comes uicarios & centenarios suos se¬
cũ Nec non otde primis scabinus suistres aut .iiii. & in eo conuentu primũ xp̃ane religio¬
nis et ecclesi astici ordinis cunlatiofiat : De inde inquirant missinr̃i abuniuersis qualit̃
unus quisq: illorũ qui ad hoca nob̵ cimscituti s unt officiũ sibi commissũ : secundũ dĩ uolun¬
tatẽ aciussionẽ nram adminis tret inpopulo & quã concordes atq: unanimes ad hoc sint
uł qualit̃ uicis fimsibi auxiliũ ferant. administeria sua ꝑagenda : & tã diligent̃ acstu¬
diosȩ hanc inuostigatione faciant : ut omnẽ roi ueritatẽ ꝑ eoscognoscore ualeamus

Expanded text:
beatur, qui omnibus congruat. Et habeat unusquisque comes vicarios et centenarios suos sebeatur, qui omnibus congruat. Et habeat unusquisque comes vicarios et centenarios suos seeum, necnon et de primis scabinis suis tres aut quattuor. Et in eo conventu primum christianae religionis et ecclesiastici ordinis conlatio fiat; deinde inquirant missi nostri ab universis, qualiter unusquisque illorum qui ad hoc a nobis constituti sunt, officium sibi commissum secundum Dei voluntatem ac iussionem nostram administret in populo, aut quam concordes atque unanimes ad hoc sint, vel qualiter vicissim sibi auxilium ferant ad ministeria sua peragenda. Et tam diligenter ac studiose hanc investigationem faciant, ut omnem rei verit
Abbreviated transcription (Latin):
Qua ꝓpt̃ uolumꝰ uob̵ notũ facere : qualit̃ nunc dõ adiuuante eandẽ iussionẽ nram debeatis adim¬
missũ iuste acdõ placite ad honorẽ nrm̃ ac populinrĩ utilitatẽ ad ministret: & in hunc mo¬
dũ cognoscendi diligentiã adhibeant : si ea quȩ incapitularinrõ qđ eis annop̃teritodedim
continent᷑ socundũ uoluntatẽ dĩ ac uissionẽ nram fiant adimpleta : Itaq: uolumꝰ ut medio
mense maio conueniant idẽ unus quisq: in suã legationẽ cũ omnib: ep̃is abbatib: comitib: ac
uasis nr̃is aduocatis nr̃is acuice dominis abbatis sarũ nec non et eorũ qui ꝓpt̃ aliquã mnem¬
tabilẽ necessitatẽ ipsi uenire nom possunt ad locũ unũ : & si necesse fuerit ꝓpt̃ opostuni¬
tatẽ conueniendi. induob: uł trib: lacis uł maximȩ ꝓpt̃ pauperes populi idẽ conuentus ha¬

Expanded text:
Quapropter volumus vobis notum facere, qualiter nunc Deo adiuvante eandem iussionem nostram debeatis adimQuapropter volumus vobis notum facere, qualiter nunc Deo adiuvante eandem iussionem nostram debeatis adimmissum iuste ac Deo placite ad honorem nostrum ac populi nostri utilitatem administret, in hunc modum cognoscendi diligentiam adhibeant, si ea quae in capitulari nostro, quod eis anno praeterito dedimus, continentur, secundum voluntatem Dei ac iussionem nostram fiant adimpleta. Itaque volumus, ut medio mense Maio conveniant idem missi, unusquisque in sua legatione, cum omnibus episcopis, abbatibus, comitibus, ac vassis nostris, advocatis nostris, ac vicedominis abbatissarum, necnon et eorum qui propter aliquam inevitabilem necessitatem ipsi venire non possunt, ad locum unum. Et si necesse fuerit, propter oportunitatem conveniendi, in duobus vel tribus locis, vel maxime propter pauperes populi, idem conventus ha
Abbreviated transcription (Latin):
Dead monitorio hoc quod ꝑ missos dominicos ea quȩ ꝑ capitula statuta sunt omnib: noca fieri
debeant : Volumus ut omnib: notũ sit quia ad hoc constituti sunt ut ea quȩ ꝑcapitula nr̃a gene¬
nt̃ de quib: cũq: caasis statuimꝰ ꝑ illos nota fiant omnib: : et in eorũ ꝓcuratione c
de his quȩ constituimꝰ aciussim remanserit in ꝑfectũ : eorũ relatu nob̵ ad tempus indicet᷑ ut ꝑ nos
corrigat᷑ qđ ꝑ oos corrigi nom poterit. Xxuiii De ad monitorio ad eos quilegatione ftingunt tur
Nos senos credimus quanti sit ponderis legatio quã uob cõmisimus & quã sit periculo sũ tante
reicurã neg legore quantũ uos ꝓ nr̃a omniũ cõmunis alute ex nrã obligatione suscepis se nonigno¬
ratis dequa cũ uos int̃rogassemꝰ non sic nob̵ responsũẽ ut in eorus pensos ufficore potuis sec Et hoc¬
Cante uos obseruare iussimꝰ. nesine causa ins quos honoratos eẽ uolum aliqua fieret iniuria

Expanded text:
issos dominicos ea quae per capitula statuta sunt, omnibus nota fieri debeant. Volumus etiam, ut omnibus notum sit, quia ad hoc constituti sunt, ut ea quae per capitula nostra generaliter de quibuscumque causis statuimus, per illos nota fiant omnibus, et in eorum procuratione de his quae constituimus ac iussimus remanserit imperfectum, eorum relatu nobis ad tempus indicetur, ut per nos corrigatur, quod per eos corrigi non potuit. 28. De admonitorio ad eos qui legatione funguntur. Nosse vos credimus, quanti sit ponderis legatio quam vobis commisimus, et quam sit periculosum tantae rei curam neglegere, quantam vos pro nostra omnium communi salute ex nostra obligatione suscepisse non ignoratis. De qua cum vos interrogassemus, non sic nobis responsum est, ut in eo responso sufficere potuisset acaute vos observare iussimus, nec sine causa his quos honoratos esse volumus, aliqua fieret iniuria.
Abbreviated transcription (Latin):
gentia ad nram notitiã ꝑferat ut nr̃a auccoritate qđ in nr̃o capitulari continet᷑ subire cogati¬

Expanded text:
gentia ad nostram notitiam perferatur, ut nostra auctoritate quod in nostro capitulari continet, subire cogatgentia ad nostram notitiam perferatur, ut nostra auctoritate quod in nostro capitulari continet, subire cogat
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃orũ fuerit qui argentũ ꝓ hoc accipere uelit in sua maneat potestate :i uata qđ eret illi quiha¬
ꝑ soluere debet conuenorit: xxi. Deoporib: in rostaurationẽ ecclesiarũ adimplendis : Si
tius sequat uoluntas: Nullacontamen remaneat quin sicut a nob sȩptis sue . hoc¬
partib: ecclesiarũ ꝑ soluat. Et hoc orinib: nocũ sit quia quicũq: neg lugent exxenibt ugerit & co¬
rã nob̵ exxinde neglegens reꝑtas fuerit : illud uolum omnino ut sabtat qđ in nr aapidulari
deacro cõmuni consulta fideliũ nr̃orũ ordinauim xxiii. De comitib: ueminis trisee łe
in suis ministeriis adiutoros sint : Contes ministris ecđȩ eorũq: ministerus ut hoc plorius
& denris et dese & desus hominib: obtinere pos sint adiutores momnib: fiant : Ee quĩq pri¬
ma & secunda uicȩ dehis a comite ã monitus non se correxit : uolumꝰ ut ꝑ eunde comite ci negle¬

Expanded text:
episcoporum fuerit qui argentum pro hoc accipere velit, in sua maneat potestate. 23. De antiquiepiscoporum fuerit qui argentum pro hoc accipere velit, in sua maneat potestate. 23. De antiquipersolvere debet convenerit. 22. De operibus in restaurationem ecclesiarum adimplendis. Simipotius sequatur voluntas. Nullatenus tamen remaneat, quin, sicut a nobis saepe esiarum persolvatur. Et hoc omnibus notum sit, quia quicumque neglegenter exinde egerit, et coram nobis exinde neglegens repertus fuerit, illud volumus omnino, ut subeat quod in nostro capitulari de hac re communi consultu fidelium nostrorum ordinavimus. 23. De comitibus, ut ministris ecclesiae in suis ministeriis adiutores siet de nostris et de se et de suis hominibus obtinere possint, adiutores in omnibus fiant. Et quicumque prima et secunda vice de his a comite admonitus non se correxerit, volumus ut per eundem comitem eius negle
Abbreviated transcription (Latin):
fuerunt renouandis: Ue ubi pontes antiquit fuer & in his locis ubi tẽpore genieris nr̃iipso
iubente diuersarũ necos sitate causa facta fuer̃ omnino absq ulla tlilatione ab his quieos tun
peris magnitudo aut a quarsi quȩ lib& inundatio hoc ꝓhibeat : Alit̃ uero nulł qualib& occasiono¬
hoc neglegere aut differre prȩsumat. quin ad p̃dictũ cempus conpletũ fiat : & missinri
quoru supertus mentionẽ fecimus : uolumꝰ utrenuntient in quib: locis mra iussio impleta ii
quib: nog lectaẽ : ate aliqua in possibilitate uł certa ratione dilata. xxi Denonis & decimis¬
Denonis quidem et decimis unde etgemtor nrt & nos frequent̃ & indiuersis placitis ad mo¬
omni conlaboratione & deuino et foeno fidelit et plenit̃ ab omnib: nona & decima ꝑsoluat᷑¬
Denut im̃to uero ꝓdecimis. sicut actenus consuetudo fio ab omnib: obseruet᷑: Siquis tamen¬

Expanded text:
fuerunt renovandis. Ut ubi pontes antiquitus fuerunt, et in his locis, ubi tempore genitoris nostri ipso fuerunt renovandis. Ut ubi pontes antiquitus fuerunt, et in his locis, ubi tempore genitoris nostri ipso iubente diversarum necessitatum causa facti, omnino absque ulla dilatione ab his qui eos tunoperis magnitudo aut aquarum in quolibet inundatio hoc hoc neglegere aut differre praesumat, quin ad praedictum tempus adimpletum fiat. Et missi nostri, quorum superius mentionem fecimus, volumus ut renuntient, in quibus locis nostra iussio impleta, in quibus sit neglecta, aut aliqua inpossibilitate vel certa ratione dilata. 23. De nonis quidem et decimis, unde et genitor noster et nos frequenter et in diversis placitis admoomni conlaboratu et deDe nutrimine vero pro decima, sicut actenus consuetudo fuit, ab omnibus observetur. Si
Abbreviated transcription (Latin):
mus quihos qđ iubem seruare uelt & pos siet : Vt autẽ iussionr̃a macre citius impleat᷑ : uolumꝰ ut qui¬
cũq ib illa die aliũ clenariũ negoti andi causa ꝓtulerit a comite & ministriei auferat abeo:
XVI .II. Demniustis teloneis. Simibt̃ deininstis teloneis dequib: qualit̃ ab omnib: obsertan¬
uũ es sec & capitula conscituim : & croberrimas ãmonitiones fecimꝰ: Predicte mis sn
nolumꝰ ut inquisitione faciant a quib: nr̃a iussio in hoc adimpleta aquib: quoq: sit neglecta
et eũ qui implere neglexit. aut distulit ad nram uolum ut ueniat iussus p̃sentiã : ut cito ra¬
tionẽ de his sicut superius diximꝰ reddat : Et sicul pabilis inuentus fuerit . dignã correcti
accipiat. ut ceteris neglegentib: exemplũ terroris p̃beat. XX. Do pontili ubi antiquit

Expanded text:
mus, qui hoc quod iubemus, servare velit et possit. Ut autem iussio nostra in hac re citius impleatur, volumus ut quimus, qui hoc quod iubemus, servare velit et possit. Ut autem iussio nostra in hac re citius impleatur, volumus ut quicumque ab illa die alium denarium negotiandi causa protulerit, a comite et ministris eius auferatur ab eo. 21. Similiter quoque de iniustis teloneis, de quibus qualiter ob omnibus observandum esset, et capitulis constituimus, et creberrimas admonitiones fecimus, praedicti missi nostri volumus ut inquisitionem faciant, a quibus net eum qui implere neglexit aut distulit, ad nostram volumus ut veniat iussus praesentiam, ut cito rationem de his, sicut superius diximus, reddat; et si culpabilis inventus fuerit, dignam correctionem accipiat, ut ceteris neglegentibus exemplum terroris praebeat. 20. De pontibus ubi antiquitus
Abbreviated transcription (Latin):
ministerus dehociussionẽ nram̃ tunc possit habere adimpletã quatenus ab illa die non alia
sed illa sola ꝑtocũ regnũ nrm̃ ab omnib: habeat᷑ iuxtaillã constitutionẽ sicut incapitulis quȩ de aucre¬
illis comitib: dedimꝰ inquorũ ministeriis moneta ꝑcutit᷑ constitũ ẽ quia tunc uolumꝰ missos nr̃os huius
rei gratia dirigere ꝑ singulos comitatus quidiligent̃ inquirant qualit̃ comites in hoc nrãm iussionẽ
adimplere certauerint : & quicũq neglegens inde inuentus fuerit : uolemus ut ante nram̃ p̃sen¬
tiã quã totius uenire iubeat᷑. ut rationẽ reddat utrũ hoc qđ uissimus facere noluerit aut non potue¬
rit aut aliquare p̃pediente id facere non pocuerit. aut cur nobis ipsã in possibilitatẽ ad tẽpus n ad¬
nuntiauit : Quia supse aut non noluit aut siue neglegentiȩ causa nom potuit : nostalẽ in uenire uou¬

Expanded text:
tum in suis ministeriis de hoc iussionem nostram tunc possit habere adimpletam; quatinus ab illa die non alia, tum in suis ministeriis de hoc iussionem nostram tunc possit habere adimpletam; quatinus ab illa die non alia, sed illa sola per totum regnum nostrum ab omnibus habeatur, iuxta illam constitutionem, sicut in capitulis, quae de illis comitibus dedimus in quorum ministeriis moneta percutitur, constitutum est. Quia tunc volumus missos nostros huius rei gratia dirigere per singulos comitatus, qui diligenter inquirant, qualiter comites in hoc nostram iussionem adimplere certaverint. Et quicumque neglegens inde inventus fuerit, volumus ut ante nostram praesentiam quantotius venire iubeatur, et rationem reddat, utrum hoc quod iussimus facere noluerit aut non potuerit; aut si aliqua re praepediente id facere non potuit, cur nobis ipsam impossibilitatem ad tempus non adnuntiavit. Quia si ipse aut non voluit, aut suae neglegentiae causa non potuit, nos talem invenire volu
Abbreviated transcription (Latin):
nrm̃ & regnũ nob̵ cõmis sũ custodire contẽpserint : nec nrm nec regninr̃i honorẽ ulterius uo
ut habeant : Seduolumꝰ ut unus quisq fideliũ nrorũ ꝓcuratores rerũ suarũ deins specialit̃ instru¬
ant : ut quandocũq & unde cũq: legatione aduenerit. & aut litte ras aut mis sũ uiderint honori
fice illã in omni loco imperiinri ꝓpt̃ dnm̃ & totius regni honorẽ omnes suscipere non nec legant¬
nitore nrõ &a nob ꝑcapitulare ordinatis unt mis sos ad hoic specialit̃ conscitutos qui hoc iugit̃ p̃uideant
habeant : ut omnia quȩ adeas dẽ legationes suscipiendas ꝑtinent fideles nr̃i ad hoc constituti ad tẽ¬
pus p̃parare studeant ut nontunc sit necesse n delonge querere uł ad ducere. quandotẽ pus
pos sit emendari spatiũ usq: missã scĩ martini dare decreuimꝰ ut unus quisq: comit

Expanded text:
nostrum et regni nobis commissi custodire contempserit, nec nostrum nec regni nostri honorem ulterius volumus nostrum et regni nobis commissi custodire contempserit, nec nostrum nec regni nostri honorem ulterius volumus ut habeat. Sed volumus ut unusquisque fidelium nostrorum procuratores rerum suarum de his specialiter instruat, ut quandocumque undecumque legatio advenerit, et aut lifice illam in omni loco imperii nostri, propter nostrum et totius regni honorem, omnes suscipere valeantenitore nostro et a nobis per capitulare ordinati sunt, missos ad hoc specialiter constitutos, qui hoc iugiter praevideant, habeant, ut omnia quae ad easdem legationes suscipiendas pertinent, fideles nostri ad hoc constituti ad tempus praeparare studeant, ut non tunc sit necesse de longe quaerere vel adducere, quando tempus possit emendari, spatium usque ad missam sancti Martini dare decrevimus, ut unusquisque comi
Abbreviated transcription (Latin):
re sicut dec& nog lexerit. hon ore suo priuet᷑ ut scilicet neut̃ illorũ sine iusta uindicta remane¬
at: XVI De ihonoratione regisꝓpt̃ neg legentiã eorũ quilegat iones male recipiunt:
De honoratione quo que regis & regni mala fama mextoras nationes disꝑsaꝓpt̃ neglegentiã eori
quilegationes ad nos directas in suis mansionib: autmale recipiunt aut conscitutã a nob ex¬
pen sam ñ tribuunt aut parua redadona renolunt . aut furta aliquideis subripiunt aut qdđ
pessimũ ẽ aꝑtas uiclentias eos docendo & res eorũ diripiendo inipsis excercere non ꝑtimes cunt :
hoc omnib: notuẽe uolumus qđ quicũq: ex his quihonores nr̃os habent. ab hinc neglegentiã
hanc em̃dare ñ certauerint. & suos homines qui eius uice hoc agere debent ut id bene ꝑficiant non
sustruxerint aut non conscrinxerint ut ulterius illud neglegere non p̃sumant . & hononorẽ

Expanded text:
re sicut decet neglexerit, honore suo privetur; ut scilicet neuter illorum sine iusta vindicta remanere sicut decet neglexerit, honore suo privetur; ut scilicet neuter illorum sine iusta vindicta remaneat. 16. De inhonoratione regis propter neglegentiam eorum qui legationes male recipiunt. De inhonoratione quoque regis et regni, et mala fama in exteras nationes dispersa, propter neglegentiam eorum qui legationes ad nos directas in suis mansionibus aut male recipiunt, aut constitutam a nobis expensam non tribuunt, aut paravereda dare nolunt, aut furto aliquid eis subripiunt, aut quod perpessimum est, apertas violentias eos caedendo et res eorum diripiendo in ipsis exercere non pertimescunt, hoc omnibus notum esse volumus, quod quicumque ex his qui honores nostros habent, abhinc neglegentiam hanc emendare non certaverit, et suos hoinstruxerit, aut constrinxerit ut ulterius illud neglegere non praesumant, et honorem
Abbreviated transcription (Latin):
Quia quic quid in hisquȩ ad pacẽ & iuscitiã totius populiꝑtinet & ad honorẽ regni & commu¬
itinere seruanda usq:ͥ ad marchã hoc omnib: nocũ fieri uolumꝰ : qđ quicũq: auctorẽ dã pnisibi p̃te¬
nno in latinominatim cognoscit : ut iustitiã de illo quȩrat & accipiat : XV Dedenin¬
atione ut qui in hostẽ ꝑgunt suos quim suo obsequio sunt unas quisq cognoscat: De inceps
tali itinere ꝑgunt. siue sui sint siue alieni ut ille deeorũ factis sesciat redditurũ quia¬
uc quid ipsi in pace uiolanda deliquerint. ad ipsius debet periculũ ꝑtinere : Eas¬
cet conditione . ut pacis uiolator primũ iuxta facinoris qualitatẽ siue corã nob̵siue co¬
rã missonrõ dignas pȩnas ꝑ soluat. & senior quisecũ talẽ duxerit quẽ aut constringe¬
re noluit aut non potuit ut uram iussionẽ seruaret & insuꝑ in regnonrõ p̃das face

Expanded text:
Quidquid hactenus in his quae ad pacem et justitiam totius populi pertinent, et ad honorem regniQuidquid hactenus in his quae ad pacem et justitiam totius populi pertinent, et ad honorem regniitinere servanda usque ad marcham, hoc omnibus notum fieri volumus, quod quicunque auctorem damni sibi inlati nominatim cognoscit, ut justitiam de illo quaerat et accipiat. Et itiatione, ut qui in hostem pergunt, suos, qui in suo obsequio sunt, unusquisque cognoscat. Deinceps tali itinere pergunt, sive sui sint, sive alieni, ut ille de eorum factis rationem se sciat redditurum; et quicquid ipsi in pace violanda deliquerint, ad ipsius debet plevium pertinere; ea scilicet conditione, ut pacis violator primum iuxta facinoris qualitatem, sive coram nobis, sive coram misso nostro, dignas poenas persolvat; et senior qui secum talem duxerit, quem aut constringere noluit aut non potuit, ut nostram iussionem servaret et insuper in regno nostro praedas facer
Abbreviated transcription (Latin):
t diximus unus quisq: urm partẽ ministetii nr̃i ꝑ pastes habere dinoscit᷑ uolumus stuo
& ꝑclamatores & ꝑ alia quȩ libet certa indicia & ꝑmissos nros quos ad huc ordina uerimꝰ qualit
unus quis que hoccestare scudueri. & ꝑ cõmune testimoniũ idẽ ep̃orũ decomitib: comitũ de ep̃is con
pererire qualit̃ scilicet comites iustitiã diligant & faciant & quã religiose ep̃i conuersent᷑ et
concordiã cognoscere : Similit̃ &iã uolumꝰ ut om̃s illi &illi omnib: de cõmunisocietate &
statua nob̵ int̃rogati. uerũ testimoniũ sibi mutuo ꝑhibere possint .xiii. Decausaosta ad in ho¬
norationẽ regniꝑtinentẽ : Et sitalis causa inqualib& ꝓuintia aut maliquo comitat uorta fue
rit quȩ aut in honorationẽ regni aut ad cõmune dãpnũ ꝑtineat quȩ etiã sine nra potestate
corrigi non possit. nos diu latere non ꝑmitatis : quiomnia dõ auxiliante corrigere debemꝰ

Expanded text:
 vestrum partem ministerii nostri per partes habere dinoscitur, volumus studere et per clamatores et per alia quaelibet certa indicia, et per missos nostros quos ad hoc ordinaverimus, qualiter unusquisque ad hoc certare studuerit, et per commune testimonium, id est, episcoporum de comitibus, comitum de episcopis, comperire, qualiter scilicet comites iustitiam diligant et faciant, et quam religiose episcopi conversentuconcordia cognoscere. Similiter etiam volumus, ut omnes illis et illi omnibus de communi societate et statu a nobis interrogati verum testimonium sibi mutuo perhibere possint. 13. De causa orta ad inhonorationem rerit, quae aut ad inhonorationem regni, aut ad commune damnum pertineat, quae etiam sine nostra potestate corrigi non possit, nos diu latere non permittatis, qui omnia, Deo auxiliante, corrigere debemus.
Abbreviated transcription (Latin):
nispopulus sciat ad hoctẽ eos constitutos ut quicuq ꝑ neglegentiã aut incuria uł in pos¬
sibilitatẽ comitis iusticiã suã ad quirere nom potuerit ad eos primũ quȩ relã sua pos sit
destrre : & ꝑ eorũ a uxiliũ iustitiã ad quirere & quando aliquis ad nos necossitatis cau¬
sa reclamauerit ad eos possimꝰ rolatorũ quere las ad defimendũ remitere : Ipsi uero
missi nonsine certissima causa uł necessitate. huc illucq: discurrant nisi forte quan¬
dotale aliquid in cuius lib& ministerio ad logationõ suã ꝑcinentẽ ercueẽ cognotie rint
qđ torũ psentia indigãt & sine eorũ consilio uł ad intorioem̃dari nom possit : inde

Expanded text:
nis populus sciat, ad hoc eos esse constitutos, ut quicumque per neglegentiam aut incuriam vel imposnis populus sciat, ad hoc eos esse constitutos, ut quicumque per neglegentiam aut incuriam vel impossibilitatem comitis, iustitiam suam adquirere non potuerit, ad eos primum querelam suam possit deferre, et per eorum auxilium iustitiam adquirere; et quando aliquis ad nos necessitatis causa reclamaverit, ad eos possimus relatorum querelas ad definiendum remittere. Ipsi vero missi non sine certissima causa vel necessitate huc illucque discurrant; nisi forte quando tale aliquid in cuiuslibet ministerio ad legationem suam pertinente ortum esse cognoverint, quod eorum praesentia indigeat, et sine
Abbreviated transcription (Latin):
rint nocoł etea ad urm̃ notitiã ꝑferat uenullus hoept mittero p sumiat : Vasis quo¬
que & uasallis nr̃i nob̵ famulantes uolunus ut condignũ apud omnes habrant honore
sicut agenitoro nro & a nob̵ sepr ad monitue XXU De nominib: locorũ inqtib missi
domini logatione sungunt᷑: In uesentioq ẽ diocosisber nomiarchiep̃i: heiminus ep̃s &
ep̃s. & eemunt comos : Inremis eb: bo archi ep̃s. quando potuerit & quando ei non licu
ne ad legationẽ pdictorũ mis soꝑcinente : Cõmemoratio : quȩ ad ꝓdictorũ missoru legati¬
nẽ ꝑtinet. primo ut conuentũ induob aut trib locis congregent abiomis ad eorũ legationõ
ꝑtinentos conuenire possint : & omnib generalit̃ nottũ faciant quo sit eorũ legatio : scili¬
eet u hoc eẽ sea dõ missos constitutos ut siquilibet eps aut tomes ministeriũ suũ ꝓpt qđ¬
comes aliquid neglegentius insuominis terio egerit ꝑis coruã monitionẽ currigat᷑ : &om¬

Expanded text:
otitiam perferat, ut nullus hoc praetermittere praesumat. Vassi quoque et vassalli nostri nobis famulantes volumus ut condignum apud omnes habeant honorem, sicut a genitore nostro et a nobis saepe admonitum est. 25. De nominibus locorum, in quibus missi dominici legatione funguntur. In Vesuntio, quae est diocesis Bernoini archiepiscopi, Heiminus episcopepiscopus et Eemundus comes. In Remis Ebo archiepiscopus, quando potuerit; et quando ei non licuene ad legationem praedictorum missorum pertinente. Commemoratioad eorum legationem pertinentes convenire possint; et omnibus generaliter notum faciant, qualis sit eorum legatio, scilicet ad hoc esse se a nobis missos constitutos, ut si quilibet episcopus aut comes ministerium suum per qucomes aliquid negligentius in suo ministerio egerit, per istorum admonitionem corrigatur. Et om
Abbreviated transcription (Latin):
gant᷑ : quic quid aut̃ millis apopłis iusterep̃hendit᷑ in exẽplo ꝓprie c̃uersationis : urã ꝓuidentia corrigere
ñ neglegat : Neueno ecđȩ illis c̃missȩ in rescauratione aut in luminarib: iuxte possibilitatẽrerũ ab illis
ieglegant᷑: nihil ominꝰ inuigilaredeb& urã solertia : & sicut aliis ꝓhib&is nedemansis ad eccłȩ lur
tempore inatimacoꝓmis sistis & uob̵ mniunximus. in congrius locis. ubinec duꝑfectũt. nd
multorũ utilitatẽ & profectũ a uobis ordinari non łeg legant᷑. UI De ad monitione ad

Expanded text:
ngantur. Quicquid autem in illis a populis iuste reprehenditur, in exemplo propriae conversationis vestra providentia corrigere ngantur. Quicquid autem in illis a populis iuste reprehenditur, in exemplo propriae conversationis vestra providentia corrigere non neglegat. Ne vero ecclesiae illis commissae in restauratione aut in luminariis iuxta possibilitatem rerum ab illis neglegantur, vestra nihilominus invigilare debet sollertia. Et sicut alios prohibetis, ne de mansis ad ecclesiae ltempore ad Attiniacum promisistis et vobis iniunximus, in congruis locis, ubi necdum perfectum est, ad multorum utilitatem et profectum a vobis ordinari non neglegantur. 7. Vobis ve
Abbreviated transcription (Latin):
missis it̃ uitȩ p̃beant . & in monas teriis insuis parrochiis institutis scã religio obseruatafi
at & unus quis q iux tasuã ꝓfessionẽ ueracit̃ uiuat ut curã inpendat omnes uos in hoc sacro
ordine constitutos & offitio pastorali functos monemꝰ atq rogam̃ꝰ ut in hoc maximȩ elabora
ad iutores in adminis trationẽ minis terii nob̵ cõmissis existatis : ut iniuditio non condemp¬
nari pronrã & urã neglegentia sed potius ꝓutroq bono studio remunerari mere am̃ : &
non differatis . ut nr̃o auxilio suffulti qđ ur̃a auctoritas exposcit. famulante ut de
sacer dotib: ad eorũ curã ꝑtinentib: & descolis: Des acerdocib: adurãm curã ꝑtinentib: magnũ ad¬
ib&e studiũ : ut qualit̃ ui ueredebeant & quo modo popłis adsuã portionis curã ꝑtinentib: & emplo

Expanded text:
commissis iter vitae praebeant, et ut in monasteriis in suis parroechiis constitutis sancta religio observata fiat, commissis iter vitae praebeant, et ut in monasteriis in suis parroechiis constitutis sancta religio observata fiat, et ut unusquisque iuxta suam professionem veraciter vivat, curam impendant, omnes vos in hoc sacro ordine constitutos et officio pastorali functos monemus atque rogamus, ut in hoc maxime elaborareveri adiutores in administratione ministerii nobis commissi existatis; ut in iuditio non condemnari pro nostra et vestra neglegentia, sed potius pro utrorumque bono studio bono remunerari mereamur: et non differatis; ut nostro auxilio suffulti, quod vestra auctoritas exposcit, famulante, ut decet, ram curam pertinentibus magnum adhibete studium, ut qualiter vivere debeant et quomodo populis ad suam portionis curam pertinentibus exemp
Abbreviated transcription (Latin):
rator sit & omnos fidelos ad iacores ipsius Sed quã quã sũma huius minis terii in nrã ꝑ
sona consistere uideat᷑ : tam̃ & diuina auctoritate & humana ordinatione ita ꝑ pastes
diuisã cẽ cognoscit᷑ ut nnus quis q urm̃ in suoloco &ordine partẽ nr̃ĩ minis terui habe¬
re cognos cat᷑ Vnde apparet qđ ego omniũ urm̃ ã monitor eẽ debeo : &omnes cos nr̃i adui¬
toros esse debetis : Nec e nĩ ignoramus quid unicuiq: urm̃ ꝓsibi cõmissa portione con¬
niat : &ideo prȩt̃ matere non possumus quin unũ quẽq: iuxta suũ ordinẽ ad moneamꝰ :
uII. Desacro minis terio ep̃oꝵ & de ad monitione domni imperatoris adepõs. Sed qm̃ scimus
qđ specialit̃ ꝑtineat ade pos ut primũ ad sacrũ ministeriũ suscipiendũ iuste accedant. & in
todẽ minis terio religiose uiuant. & tã bene uiuendo quã rectȩ p̃dican do populis sibi

Expanded text:
rator sit, et omnes fideles adiutores ipsius. Sed quamquam summa huius ministerii in nostra rator sit, et omnes fideles adiutores ipsius. Sed quamquam summa huius ministerii in nostra persona consistere videatur, tamen et divina auctoritate et humana ordinatione ita per partes divisum esse cognoscitur, ut unusquisque vestrum in suo loco et ordine partem nostri ministerii habere cognoscatur. Unde apparet, quod ego omnium vestrum admonitor esse debeo, et omnes vos nostri adiutores esse debetis. Nec enim ignoramus, quid unicuique vestrum in sibi commissa portione conveniat. Et ideo praetermittere non possumus, quin unumquemque iuxta suum ordinem admoneamus. 4. De sacro ministerio episcoporum, et de admonitione domni im specialiter pertineat ad episcopos, ut primum ad sacrum ministerium suscipiendum iuste accedant, et in eodem ministerio religiose vivant, et tam bene vivendo quam recte praedicando populis sibi
Abbreviated transcription (Latin):
ros postquã adõ ad hoc electi sunt : in hoc prȩcipuȩ studuerunt ut honor scȩ dĩ eccłȩ &status reg¬
nidecens maneret : Nosetiã uxta modũ nrm eorũ sequentes exemplũ sȩpe uram deuotionẽ
dehisadmonere curauimus : & dõ miserante multa ũ em̃data & correcta uidem : Vnde eiustas
laudes soluere : & urẽ bonȩ intentioni multimodas debemꝰgratias referre : u. Dediuina
qnm̃ conplacuit diuinȩ ꝓuidentiae nram ne diocritatẽ ad hoc conscituero ut sc̃ȩ sue eccłȩ
& regni huius curã gereromus ad certare & nos & filios ac sotios nros dieb: utȩ nrẽ apta¬
mͦ. uttria specialit̃ capitula & a uob̵ & a nob̃dõ opẽ ferente in huius rogni ad minis tratione
specialit̃ consoruent᷑ : Idẽ ut defensio exaltatio & honor scẽ di eclȩ & seruorũ illius congru¬
as maneat : &pax et iuscitia inomnigonoralitate populinr̃i consoruot̃: In his quippe ma¬
timo scudere : Adehis inomnib placitis quȩ uobtãdõ auxiliante habituri sum̃ uos ã¬

Expanded text:
res, postquam a Deo ad hoc electi sunt, in hoc praecipue studuerunt, ut honor sanctae Dei ecclesiae et status regni decens maneret. Nos etiam iuxta modum nostrum eorum sequentes exemplum, saepe vestram devotionem de his admonere curavimus; et Deo miserante multa iam emendata et correcta videmus: unde et Deo iustas laudes persolvere, et vestrae bonae intentioni multimodas debemus gratias referre. 2. Sed quoniam complacuit divinae providentiae nostram mediocritatem ad hoc constituere, ut sanctae suae ecclesiae et regni huius curam gereremus, ad hoc certare et nos ac filios ac socios nostros diebus vitae nostrae optamus, ut tria specialiter capitula et a nobis et a vobis, Deo opem ferente, in huius regni administratione specialiter consert, et pax et iustitia in omni generalitate populi nostri conservetur. In his quippe maxime studere, et de his in omnibus placitis quae vobiscum, Deo auxiliante, habituri sumus, vos ad
Abbreviated transcription (Latin):
la habeat dema iorib: uł deminorib: uitus : ꝑquȩ cognoscere ualeat uł p̃dicare sube¬
tis sius ut secaue ant ab insidus diaboli cliuii Deeucharistia. Vt prbt semꝑ eucharistiã ha¬
beat paratã ut quando quis infirmatꝰ fuerit aut paruulus infirmus fuerit : statim eũ cõmu¬
nicet. nesine cõmunione moriat᷑ Clu Deam pullis trib: incȩna dñi habendis. Vt prbt femꝑ

Expanded text:
la habeat de maioribus vel de minoribus vitiis, per quae cognoscere valeat vel praedicare subdla habeat de maioribus vel de minoribus vitiis, per quae cognoscere valeat vel praedicare subditis suis, ut caveant ab insidiis diaboli. 16. Ut presbyter semper eucharistiam habeat paratam, ut quando quis infirmaverit, aut parvulus infirmus fuerit, statim eum communicet, ne sine com
Abbreviated transcription (Latin):
na altarib: p̃parent .CXLVI Deparrodianis alterius prbi. Vt nullus prbt alcerius
arrochianũ nisi initinere fuerit uł placitũ ibi habuerit : admissã recipiat.C
Separ rochia alterius prbi. Vtnullus prbt in alterius par rochia missã caneare
p̃sumat nisi initere fuerit : nec decimã ad alterũ ꝑtinentẽ audeat recipere GXLVIII
Det̃ mino eclesiarũ. Vt t̃minũ habeat unaquȩ q eccła de quib: uillis decimas ecipiat¬
cxluiiii Dereb: prborũ . Vt unus quisq prbt resquas post diẽ consecrationis ad quilerit
gat uinũ bibere aut carnẽ manducare : nisi ad prȩsenl ꝓ ipso unũ uł duos aut tres denr̃ ia
ta qualitatẽ pȩnitentiȩ dederit. Cli De prbis a quib: secaueant . Vt nullus prbt cartas seri¬
bat: nec conductor suis seniorib ex sistat. Clii Desepultura ubiñ fiat. Ut nullus deinceps

Expanded text:
na altaribus praeparent. 147. De parrochianis alterius presbyteri. Ut nullus presbyter alterius na altaribus praeparent. 147. De parrochianis alterius presbyteri. Ut nullus presbyter alterius parrochianum, nisi in itinere fuerit vel placitum ibi habuerit, ad missam recipiat. 148. De parrochia alterius presbyteri. Ut nullus presbyter in alterius parrochia missam cantare praesumat, nisi in itinere fuerit, nec decimam ad alterum pertinentem audeat recipere. 149. De termino ecclesiarum. Ut terminum habeat unaquus presbiterorum. Ut unusquisque presbiter res, quas post diem consecrationis adquisierit, gat vinum bibere aut carnem manducare, nisi ad praesens pro ipso unum vel duos deta qualitatem poenitentiae, dederit. 152. De presbyteris, a quibus se caveant. Ut nullus presbyter cartas scribat, nec conductor sui senioris existat. 153. De sepultura, ubi non fiat. Ut nullus de
Abbreviated transcription (Latin):
dasãdĩ restradere uoluerint. Quiressuas panima sua ad ca sãdĩ tradere uolueri
do imitraditionẽ faciat corã testib: legitimis : & que in hoste facte sunt traditiones
de quib: nullaẽ questio : stabiles ꝑmane ant: si uero aliquis alicui ressuas tradiderit
& in host̃ ꝓfectꝰ fuerit & ille cuires tradite s int̃immortuus fuerit : quires tradidic
ũ reuorsus fuerit adhibitis testib: corã quib: traditio factaẽ ressuas recipiat
Si antẽ & ipse mortuus fuerit here deseius legitimi restraditas recipiant. Cxxxui
nicationes pas sim & sine causa ñ fiant . Cxxxuii De conuersione liberi hominis
Vt lib homo qui in monasterio regulari comã deposuerit. & res suas ibidẽ delegauert
ꝓmis sione facta secundũ regulã firmit̃ teneant . Cxxxuiii Deñ cogondo bibere
Ot nemimiliceat aliũ cogere adbibendũ: CXXXUII. Demercato. Vt mercatus die

Expanded text:
ad casam Dei res tradere voluerint. Qui res suas pro anima sua ad casam Dei tradere voluerit, ad casam Dei res tradere voluerint. Qui res suas pro anima sua ad casam Dei tradere voluerit, domi traditionem faciat coram testibus legitimis. Et quae in hoste factae sunt traditiones, de quibus nulla est quaestio, stabiles permaneant. Si vero aliquis alii res suas tradiderit et in hostem profectus fuerit, et ille cui res traditae sunt interim mortuus fuerit, qui res tradidit, cum reversus fuerit, adhibitis testibus coram quibus traditio facta est, res suas recipiat. Si autem et ipse mortuus fuerit, heredes eius legitimi res traditas recipiant. 136. DeEt ut excommunicationes passim et sine causa non fiant. 137. De conversione liberi hominis. Ut liber homo, qui in monasterio regulari comam deposuerit et res suas ibidem delegaverit, promissionem factam secundum regulam firmiter teneat. 138. De non cogendo bibere. Ut nemini liceat alium cogere ad bibendum. 139. De mercato. Ut mercatus die
Abbreviated transcription (Latin):
ii ut non prbi aduersus ep̃m nondiacon aduersus prbrũ non subdiac̃ aduersus diac
non acolitus aduersus subdia conẽ ñ exorcista aduersus ac colitũ. ñ lector aduersus
exorcistã. Nostiarius ad uersus lectorẽ detaccusationẽ aliquã & non dãpnabit᷑ p̃ sul
nisi in lxxu testib: neq p̃sul summus a quoquã iudicabit᷑ qm̃ scriptũ ẽ non
ẽ dis cipulus suꝑ magistrũ : ꝓrbt autẽ : nsi in xliui testib hondã pnabit¬
subdiac̃ accolit ex orcista. lector : nisi scout scriptũẽ inuiitestimonus
falios habentos et uxores & omnino xpm̃ã dicantes. sic dat᷑ misticaue¬
ritas. cxexxiiii De confugio adeclesiã. Siq̃ ad ecclesiã confugiũ fece:¬
umt in atro ipsius ecłȩ pace habeat. nec fitei neces se ec̃clesiam ingredi. &¬
uanullus eũ ꝑuim inde abstrahere p̃sumat. sedliceat ei confiteri qđ fecit & in
de ꝑmamus bonoꝵ hominũ addiscus sionẽ in publico ꝓducat᷑ cxxxu. Dehis qui

Expanded text:
di, ut non presbiter adversus episcopum, non diaconus adversus presbiterum, non subdiaconus adversus diaconum, non acolitus adversus subdiaconum, non exorcista adversus acolitum, nec lector adversus exorcistam, sine 72 testibus. Neque praesul summus a quoquam iudicabitur, quoniam scriptum est: Non est discipulus super magistrum. Presbyter autem nisi in quadragiSubdiaconus, acolitus, exorcista, lector nisi, sicut scriptum est in septem testimoniis filios habentes et uxores et omnino Christum praedicantes. Sic datur mystica veritas. 134. De confugio ad ecclesiam. Si quis ad aeclesiam confugium fecerit, in atrio ipsius ecclesiae pacem habeat, nec sit ei necesse ecclesiam ingredi. Et nullus eum inde per vim abstrahere praesumat, sed liceat ei confiteri quod fecit, et inde per manus bonorum hominum ad discussionem in publico producatur. 135. De his qui
Abbreviated transcription (Latin):
c̃nas traditiones uniuersaliu concilioꝵ excedente. qđ ab sit innemens deuoret: Ideo meig¬
nȩ deuotiones studit̃ ã monendi et aciartandistne imo cõpellendi. ut firmafido
tigabiliꝑ seuerantia intra pat̃ nas sanctiones secõtineant. In quo cperis studo scut certis¬
sime saniitas ura nram uobis cooperaridiligentiã. Qua ꝓpt̃ & nr̃os aduos direximus missos
quiex nr̃i nominis auccoritate una uobcũco rigerent qaecorrigendaes sent. Sed ecꝰli¬
qua capitula ex tanonicis institutionib quȩ magis uob necessaria uide bant᷑ subiunximus
Nealiquis quȩ sohuius pietatis a monitionẽ esse p̃suptiosã iudicet qua nos errata corri

Expanded text:
ternas tradiciones uniuersalium conciliorum excedentem quod absit inueniens deuoret. Ideo magternas tradiciones uniuersalium conciliorum excedentem quod absit inueniens deuoret. Ideo magno deuotionis studio ammonendi et adortandi sunt immo conpellendi ut firma fide et infatigabili perseuerantia intra paternas sanctiones se contineant in quo opere et studio sciat certissime sanctitas uestra nostram uobis cooperare diligentiam. Quapropter et nostros ad uos direximus missos qui ex nostri nominis autoritate una uobis cum corrigerent que corrigenda essent. Sed et alia capitula ex canonicis institutionibus quem magis nobis necessaria uidebantur subiunximus. Ne aliquis queso huius pietatis ammonitionem esse presumptiosam iudicet qua nos errata corri
Abbreviated transcription (Latin):
nante dnõ nr̃o ihũ xp̃o in ꝑpetuũ. Ego Rarolus gratia di enusq: misericcrdia dona¬
pacis etbeatitudinis saltte: Considerans pacifico piae mentis intuitu. unacusater dotib: eetor¬
siliaris nr̃is abuandantẽ in nos nrm̃q populũ xp̃iregis dementiã et quã necefsariatꝰ non solũ
totocude et ore eius pietatiagere gratias inces santer : sedetiã continua bonꝵ operu exer¬
citatione eius insistere laudib: quatenus quinroregnotantos contulit hoores : suaꝓtec¬
tione nos nrm̃q regnũ mȩ cnũ conseruare dignetur: Quaꝓppt̃ placut nobis uram rogare
solertiam : Opastorts ecclesiarũ xp̃i ec doctoros gregis tius et clarissima mundi luminaria.: ut
uiglitura et sedula ã monitione populũdi ꝑ pascua inte aternȩ ducere secdertis &errani¬
tes oues ꝑbonoꝵ exẽplaoperũ seuados tationẽ humeris intra ecaleslasticȩ firmuatis muros
reportare satagatis nelupuis insidians aliquẽ canonicas sanctiones trans gredioitẽ uł pa¬

Expanded text:
nostro Iesu Christo in perpetuum. Ego Karolus, gratia Dei eiusque misericordia donanpacis et beatitudinis salutem. Considerans pacifico piae mentis intuitu una cum sacerdotibus et consiliariis nostris abundantem in nos nostrumque populum Christi regis clementiam, et quam necessarium est, non solum toto corde et ore eius pietati agere gratias incessanter, sed etiam continua bonorum operum exercitatione eius insistere laudibus; quatenus qui nostro regno tantos contulit honores, sua protectione nos nostrumque regnum in aeternum conservare dignetur. Quapropter placuit nobis vestram rogare solertiam, o pastores aecclesiarum Christi et ductores gregis eius, et clarissima mundi luminaria, ut vigili cura et sedula ammonitione populum Dei per pascua vitae aeternae ducere studeatis; et errantes oues bonorum exemplorum seu adortationum humeris intra ecclesiesiastice firmitatis muros reportare satagimini ne lupus insidians aliquem canonicas santiones transgredientem uel pa
Abbreviated transcription (Latin):
ut indĩ nomine scã ecda suoire liberius potiret᷑. ad sensu ordiniecelesi astico
buimus ut scilicet ep̃i per clectionẽ dericorũ & popiloꝵ secundũ statuta canonũ dȩppriadioꝯ.¬
cesi remota ꝑ sonarũ & munerũ acceptione obuite meitũ & sapientiȩ donũ elige .t: ue xam¬
plortuer bisibi subiectis us que quaq ꝓdesse ualeant᷑. Lorcunii Dedictis patruõ etn gostisꝓca omi
desidia dehones tabat᷑: opere p̃tũ luximus dõ annuente apud sacrũ conuentũ exdictis scõrũ pa¬
trũ ueluđ exdiuersis pratris quosdã uernantes flosculos carperido iti unã regalã canonicorũ¬

Expanded text:
ut in Dei nomine sancta ecclesia sua liberius potiretur honore, ad sensum ordini ecclesiastico praebuimus, ut scilicet episcopi per electionem cleri et populi, secundum statuta canonum, de propria dioecesi, remota personarum et munerum acceptione, ob vitae meritum, et sapientiae donum eligantur, ut exemplo et verbo sibi sdesidia dehonestabatur, operae pretium duximus, Deo annuente, apud sacrum conventum, ut ex dictis sanctorum patrum velut ex diversis pratis quosdam vernantes flosculos carpendo, tractando in u