comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
imbuti. Deinceps aut̃ quicũq
adhoc scm̃ ꝓpositũ uenire dis¬
posuerint. ñ alit̃ illis iter dabi¬
tur assequi. neq hoc antea poti¬
runt adipisci nisi prius in mona¬
teniis instituti & scđm sc̃as mo¬
nasteriorũ regulas plenius eru
ri doctrinę. Illos autẽ quos tan¬
tũ extrema uesania occuparit
ut incertis uagi ac morũ depra¬
uationib in honesti nullã ꝓrs
uł stabilitatẽ sedis uł honesta¬
tẽ mentis habere extiterint
cogniti. qui cũq ex sac̃ dotib
uł ministris uagantes repꝑe¬
rint. aut si fuerint ꝓpe corno¬
biorũ patrib corrigendos assi¬
gnent. aut si difficile ẽ. ꝓ sola
honestate uigoris suȩ potesta¬
tierudiendos inclinent. Ex .uiiii.
SERUENIT ADTOTIUS CONeXUI¬
cilii sacrũ auditũ quosdam
sac̃ dotes ac ministros obliuis¬
centes maiorũ acueterũ con¬
stitutorũ. aut uxorũ aut qua¬
rũ cũq feminarũ in munda so¬
cietate & execrabili contagio¬

Expanded text:
imbuti. Deinceps autem quicunque imbuti. Deinceps autem quicunque ad hoc sanctum propositum venire disposuerint, non aliter illis iterum dabitur assequi, nec hoc antea poterunt adipisci, nisi, prius in monasteriis instituti, et secundum sanctas monasteriorum regulas plenius erudri doctrinae. Illos autem quos tantum extrema vesania occuparit, ut in certis locis vagi, ac morum depravationibus inhonesti, ullam prorsus, nec stabilitatem sedis, nec honestatem mentis habere exstiterint cogniti, quicunque ex sacerdotibus vel ministris vagantes repererint, aut si fuerint prope, coenobiorum Patribus corrigendos assignent, aut si difficile est pro sola honestate vigoris suae potestati erudiendos inclinent. VI. ervenit ad totius concilii sacrum auditum quosdam sacerdotes et ministros, obliviscentes majorum et veterum constitutorum, aut uxorum, aut quarumcunque feminarum immunda societate et exsecrabili contagio
Abbreviated transcription (Latin):
IOS AUOS IN CELLULIS PRO¬
priis reclusos scẽ uitȩ ambi¬
tio ten&. et quos eiusdẽ scĩ ꝓpo¬
siti & merita uiuant & ꝓbitas
ornat. hos dĩ auxilio & nr̃o fauo¬
re tutos eẽ constat. Illos autem
quos in tali ꝓposito ignauia im¬
pulit si prudentię cognitio de¬
putauit. quosq nulla uite dig¬
nitas ornat . s qđ est de terius
& ignorantia fedat & morũ exe¬
cratio turbat. decernimꝰ ab his
abici cellulis aut locis in qͥb aut
ferunt᷑ uagi aut tenent᷑ inclusi
atq ab ep̃is siue rectorib mona¬
steriorũ ex quorũ congregatione
fuerint uł in quorũ uicinitate
consistunt in monasteriis om̃imnꝰ
deputent᷑. ut illic scĩ ordinis
medit antes doctrinã. primũ pos¬
sint discere quȩ sunt apatrib
instituta ut postea ualeant do¬
cere quȩ sunt scã meditatione ꝑ¬
cepta. atq tunc demũ sidoctri¬
nȩ & scĩ oꝑis fructu extiterint
foecundati. ad sumã uirtutis
ꝓꝑent exercitio sc̃ẽ institutionis

Expanded text:
os quos in cellulis propriis reclusa sanctae vitae ambitio tenet, quosque ejusdem sancti propositi et merita juvant, et probitas ornat, quia hos Dei auxilio, et nostro favore tutos esse constat, illos vero quos in tali proposito ignavia impulit, non prudentiae cognitio deputavit, quosque nulla vitae dignitas ornat, sed quod est deterius et ignorantia foedat, et morum exsecratio turbat, decernimus ab his abjici cellulis atque locis in quibus aut feruntur vagi, aut tenentur inclusi, atque ab episcopis sive rectoribus monasteriorum ex quorum congregatione fuerunt, vel in quorum vicinitate consistunt, in monasteriis omnimodo deputentur, ut illic sancti ordinis meditantes doctrinas primum possint discere quae sunt a Patribus instituta, ut postea valeant docere quae sunt sancta meditatione percepta, atque tunc demum si doctrinae et sancti operis fructu exstiterint fecundati ad summam virtutis properent exercitio sanctae intentionis
Abbreviated transcription (Latin):
poterit tẽ. Postea uͦ hanc cũ uolu¬
tate parentũ. ansuȩ deuotionis
sit solitariũ uotũ erit filuis lictũ
religionis assumere cultũ. Quis¬
quis autẽ uł oblitione tonsurȩ uł
scł aris usus assũptione de tectus
fuerit adtigisse trans gressio¬
nẽ. ex cõmunicationis censurã
accipiat. & religioni semꝑ in¬
danda sunt: iudiciũ sanguinis
igitare ñ lic&. Et ideo magnopeta
lib excessib ꝓhibendũ est. ne in¬
discretȩ p̃sumptionis motib agi¬
tati. aut qđ morte plectendũ est
sententia ꝓpria iudicare p̃sumañ
auc truncationes quib lib& ꝑ sonis.
aut ꝑ se inferant. aut inferendas
p̃cipiant. Qđ siquisquã horũ im me¬
mor p̃ceptorũ aut eccłȩ suȩ fami¬
liis aut in quib lib& ꝑsonis tale
aliqͥd fecerit. & concessi ordinis
honore priuatus & loco: sub ꝑpe¬
tuo dãpnationis teneat᷑ religat᷑
ergastulo. Cui tam̃ cõmunio ex¬
eunti ex hac uita ñ neganda ẽ ꝓpt̃¬

Expanded text:
poterit esse, postea vero an cum volupoterit esse, postea vero an cum voluntate parentum an suae devotionis sit solitarium votum, erit filiis licitum religionis assumere cultum. Quisquis autem vel abolitione tonsurae vel saecularis vestis assumptione detectus fuerit attigisse transgressionem, et excommunicationis censuram accipiat et religioni semper intanda sunt, judicium sanguinis agitare non licet: et ideo magnopere talium excessibus prohibendum est, ne indiscretae praesumptionis motibus agitati, aut quod morte plectendum est, sententia propria judicare praesumant: aut truncationes quaslibet personis aut per se inferant, aut inferenda praecipiant. Quod si quisquam horum immemor praeceptorum, aut in ecclesiae familiis, aut in quibuslibet personis tale aliquid fecerit, et concessi ordinis honore privatus et loco, sub perpetuo damnationis teneatur religatus ergastulo. Cui tamen communio exeunti ex hac vita non neganda est
Abbreviated transcription (Latin):
uestẽ in transgressione dedis¬
se. ex cõmunicationis senten¬
tiã ferant. & rursũ mutato
habitu in monasteriis donec
diẽ ultimũ claudant sub erũ¬
nis arduȩ poenitentiȩ mane serͥ¬
ant religati. IT Ẽ EX EODẼ¬
te uł religionis tonsura ut
religioni deditã uestẽ in utroq
sexũ filiis aut unus aut ambopa¬
rentes dederint. aut certi nolen¬
tib uł nescientib se suscepta son
mox uisã in filiis abdicauerint
s uł corã se uł corã eccła palãq
in conuentu eosdẽ filios taliaha¬
bere ꝑmiserint. ad scłarẽ reueri
habitũ ipsis filiis quandoq pen¬
tus ñ licebit .s conuicti qđ tonsi¬
rã aut religiosã uestẽ aliqͥndo ha¬
buerint: mox ad religionis cul¬
tũ habitũq reuocent᷑. & substre¬
nua districtione huiꝰcemodi obse¬
uantiȩ in seruire cogant᷑. Paren¬
tib sane filios suos religioni con¬
tradere ñ amplius quã usq ad
decinũ ȩtatis eorũ annũ licentua

Expanded text:
vestem in transgressione dedisvestem in transgressione dedisse, et excommunicationis sententiam ferant, et rursum mutato habitu in monasteriis donec diem ultimum claudant sub aerumnis arduae poenitentiae maneant religatae. VI. De vel religione tonsuram, vel religioni debitam vestem in utroque sexu, filiis aut unus aut ambo parentes dederint, certe vel nolentibus aut nescientibus se susceptam, et non mox visam in filiis abdicaverint; sed vel coram se, vel coram ecclesia palamque in conventu eosdem filios talia habere permiserint, ad saecularem reverti habitum ipsis filiis quandoque penitus non licebit, sed convicti quod tonsuram aut religiosam vestem aliquando habuerint, mox ad religionis cultum habitumque revocentur, et sub strenua districtione hujusce observantiae inservire cogantur. Parentibus sane filios suos religioni contradere non amplius, quam usque ad duodecimum aetatis eorum annum licentia
Abbreviated transcription (Latin):
IDUA QUAE SC̃R RELIBIONIS
Cobtinere ꝓpositũ uolue¬
rit sac̃ doti uł ministro ad quẽ
aut ipsa uenerit aut quẽ ad
se uenire contigerit. scriptis
ꝓfessionẽ faciat ase aut signe
aut scriptione notatã: con¬
tinentẽ se & religionis ꝓpo¬
sicũ uelle. & hoc ꝑennit᷑ in¬
uiolate seruare. Tunc accep
ta a sac̃dote uł ministro apta re¬
ligionis huiꝰ ueste. seu lectulo qui¬
escens siue quocũq in loco consis¬
ut absq ulla suspicione trans¬
ad testimoniũ ꝓbitatis. Ut aut̃
deinceps nil deuocet᷑ in dubiũ.
pallio purpurei uł nigri coloris
caput contegat abinicio suscep¬
tȩ religionis. ut dũ illic tulerit
signũ ꝓbabilis sc̃itatis ubi nulliꝰ
falli poterit uisio intuentis.
nũquã ad tẽpt& ausus de testan¬
capita contegant. & conscrip¬
tã roboratãq ꝓfessionis faci¬
Nant scripturã. ꝑ quã ulteriꝰ
ñ sinantur relabi ad p̃uari¬
cationis audatiã. Quȩ uͦ ex om̃i¬
.b his fuerint reꝑtȩ animũ aut

Expanded text:
idua quae sanctae religionis obtinere propositum voluerit, sacerdoti vel ministro ad quem aut ipsa venerit aut quem ad se venire contigerit, scriptis professionem faciat a se aut signo aut subscriptione notatam, continentem se et religionis propositum velle et hoc perenniter inviolate sta a sacerdote vel ministro apta religionis hujus veste seu lectulo quiescens, sive quocunque in loco consisut absque ulla suspicione transad testimonium probitatis. Ut autem deinceps nil devocetur in dubium, pallio purpureo, vel nigri coloris caput contegat ab initio susceptae religionis, ut dum illic tulerit signum probabilis sanctitatis, ubi nullius falli poterit visio intuentis, nunquam attentet astus detestancapita contegant et conscriptam roboratamque professionis faciant scripturam, per quam ulterius non sinantur relabi ad praevaricationis audaciam: quae vero ex omnibus his fuerint repertae animum aut
Abbreviated transcription (Latin):
in oblationẽ cõmemoratiofiat.
pant. Similit̃ aut̃ & de his pla¬
euit fieri. qui ꝓsuis sģelerib
ORPORA DEEUNCTORŨ
nullo modo intra basilicã
scõrũ sepeliant᷑. s si necesse
fuerit de foris circamurum
basilicȩ poter sepeliri. Nam
si fir missimũ hoc priuilegiũ
magis hoe uenerabilium
martrrũ deb& reuerentia

Expanded text:
in oblatione commemoratio fiat pant. Similiter et de his placuit fieri, qui pro suis sceleribus orpora defunctorum nullo modo intra basilicam sanctorum sepeliantur, sed si necesse est de foris cbasilicae sepeliantur. Nam si firmissimum hoc privilegium magis venerabilium martyrum debet reverentia
Abbreviated transcription (Latin):
quosdã subdiacones postqͣm
ad sacri ordinis ꝑuenerint gra¬
dũ non solũ carnis inmunditia
sordidari. cũ scriptũ sit. mun¬
damini qui frrtis uasa dñi. sed
rib copulari. asserentes hoc
ideo sibilicere. qr benedictio¬
nẽ apontifice se nesciunt ꝑce¬
pisse. Proinde om̃i excusationũ
discisso uel a mine id p̃cipimꝰ ob¬
seruari: ut cũ idẽ subdia cones
ordinant᷑. cũ uasis ministeri
benedictio eis ab ep̃o detur.¬

Expanded text:
quosdam subdiacones, postquam ad sacri hujus ordinis pervenerint gradum, non solum carnis immunditia sordidari, cum scriptum sit: Mundamini qui fertis vasa Domini: sed ribus copulari, asserentes hoc ideo sibi licere, quia benedictionem a pontifice se nesciunt percepisse. Proinde omni excusationum discisso velamine id praecipimus observari, ut cum iidem subdiacones ordinantur, cum vasis ministerii benedictio eis ab episcopo detur
Abbreviated transcription (Latin):
nobilit̃ excludatis. & scđmboni
oꝑis segetẽ. in imici sem̃ cresiȩre
ñ sinatis. Dñicȩ orationis uerbare¬
plus ualrat culpa quã uenia. E¬
cessus alior ũ głȩ ur̃e bonitas suꝑ&
& magis salubrit̃ ignoscendo rru
faciat. quẽ potest ꝑsistens asꝑi
illi unde uerecundiã habeat. &
ñ seruet᷑ qđ doleat. Nam plerũq
plus uiriũ hab& disereta in coher¬
tione remissio. quã in exequenda
ultione districtio adeo qr ñ num¬
quã hȩc fideliorẽ atq subiectũ.
illa uͦ obstinatũ faciat & emulũ.

Expanded text:
nobiliter excludatis, et secus boni nobiliter excludatis, et secus boni operis segetem inimici semen crescere non sinatis. Dominicae orationis verbaplus valeat culpa quam venia. Excessus gloriae vestrae bonitas superet, et magis salubriter ignoscendo devotum faciat quem potest persistens facere illi unde verecundiam habeat, et non servetur quod doleat. Nam plerumque plus virium habet discreta in correctione remissio, quam in exsequenda ultione districtio; adeo ut nonnunquam haec fideliorem atque subjectum, illa vero obstinatum faciat et aemulum.
Abbreviated transcription (Latin):
REGOR EP̃S. CONONI ABBATI
ditã uigilat. hostis insidias decli¬
nat. ltaq bonite dulcẽ. praui sen
tiant correptorẽ. In qua uidel ic&
correptione hunc ee ordinẽ noue¬
ris obseruandũ. ut ꝑsonã diligas
& uicia ꝑsequaris. ne si alit̃ fortas
se agere uolueris. transeat in cru¬
delitatẽ correptio. & ꝑdas quos
emendare desideras. Sic enĩ uul¬
nus debes abscidere. ut ñ possis
ulcerare qđ sanandũ ẽ. nesi plus
quã res exigit ferrũ impresscris
noceas cui ꝓdẽe festinas. Ipsa enĩ
inte dulcedo cauta sit ñ remissa.
correptio uͦ diligens sit ñ seuera
s sic alterũ condiat᷑ ex altero
ut & boni habeant amando qđ
caueant. & praui metuendo qđ
latũ est reticere ñ debeo. ne
minus eẽ caritatis incipiat. si
silentio p̃mat᷑ qđ ad rm̃dationẽ
dicendũ est. Nuntiatũ siqͥdẽ m est
qr siqͣndo uos quisquã offenderit.
dolorẽ in remissibiltẽ retinetis. Q
si uerũ est. qr qͣnto diligo tanto
contristor. peto ut hoc a iob uitiũ

Expanded text:
regorius Cononi abbati ditam vigilat, hostis insidias declinat. Quam tiant correctorem. In qua videlicet correctione hunc esse ordinem noveris observandum, ut personas diligas, et vitia persequaris, ne si aliter agere fortasse volueris, transeat in crudelitatem correctio, et perdas quos emendare desideras. Sic enim vulnus debes abscindere, ut non possis ulcerare quod sanum est; ne si plus quam res exigit ferrum impresseris, noceas cui prodesse festinas. Ipsa enim in te dulcedo cauta sit, non remissa; correctio vero diligens sit, non severa. Sed sic alterum condiatur ab altero, ut et boni habeant amando quod caveant, et pravi metuendo quod erlatum est, reticere non debeo, ne minus esse charitatis incipiat, si silentio prematur quod ad emendationem dicendum est. Nuntiatum siquidem mihi est quod si quando vos quisquam offenderit, dolorem irremissibiliter retinetis. Quod si verum est, quia quantum vos diligo, tantum contristor, peto ut hoc a vobis vitium
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃is. Siquis de religioso ꝓposito
& disciplinis monasterialib eru¬
ditꝰ ad clericale munꝰ accedit. in¬
primis eiꝰ uita p̃teritis acta tẽpo¬
rib in qͥrat᷑. Si nullo graui faci¬
nore ꝓbat᷑ infectus. si scđam ñ ha¬
buit fortasse ux orẽ. nec a marito
reiectã sortitus ostendit᷑. si poe¬
nitentiã publicã fortasse ñ ges¬
sit. nec ulla corporis parte ui-¬
ciatus appar&. si seruilis aut
originariȩ ñ ẽ conditionis ob¬
nox ius si curuȩ etiã ꝓbat᷑ nexi¬
b absolutus. si assecutꝰ ẽ litte¬
ras. sine quib uix fortassis osti
continuo lector uł notarius
aut certe defensor effectus. pꝰ
tres m̃ses existat acholitꝰ. ma¬
xime si huic ȩtas etiã suffraga¬
tur. sexto m̃se sub dia conii no¬
cxxuI. men accipiat. Ac si modo iste
conũsationis honestȩq uolun¬
cõpl&oq anno: sit prb̃r. Cui
tam̃ quot annorũ fuerant int̃¬
stitia collatura. sc̃i ꝓpositi spon¬
te suscepta docet᷑ p̃stitisse de¬

Expanded text:
is etiam de religioso proposito, et disciplinis monasterialibus eruditus ad clericale munus accedat, imprimis ejus vita praeteritis acta temporibus inquiratur, vel si nullo gravi facinore probatur infectus, si secundam non habuit fortassis uxorem, nec a marito relictam sortitus ostenditur, si poenitentiam publicam fortassis non gessit, nec ulla corporis parte vitiatus apparet, si servili, aut originariae non est conditioni obnoxius, si curiae jam probatur nexibus absolutus, si assecutus est litteras, sine quibus vix fortassis ostiacontinuo lector, vel notarius, aut certe defensor effectus post tres menses existat acolythus, maxime si huic aetas etiam suffragatur, sexto mense subdiaconi nomen accipiat, ac si modestae conversationis, honestaeque voluncompletoque anno sit ptamen quod annorum fuerint interstitia collatura, sancti propositi sponte suscepta docetur praestitisse de
Abbreviated transcription (Latin):
Constant̃ tenenda ẽ iustitia. & be¬
nigne p̾standa clem̃tia Odio habe¬
antur peccata ñ homines. Corripi¬
ant᷑ tumidi tolerent᷑ infirmi. Et
sȩtuentis plectatur anino. s meden

Expanded text:
Constanter tenenda est justitia, et benigne praestanda clementia. Odio habeantur peccata, non homines. Corripiantur tumidi, tolerentur infirmi; et saevientis plectatur animo, sed meden
Abbreviated transcription (Latin):
da. ut ta quȩ sunt ab apłis eorũq
successorib ordinata & instigante
scõ spũ instituta. nec dissimulatio
negligere. nec aliqua p̃sũptio uale¬
at ꝑturbare s sicut hoc qđ ratio¬
nis exigebat utilitas oportuit dif¬
finire. ita qđ diffinitũ est ñ deb&

Expanded text:
da, ut ea quae sunt ab apostolis eorumque successoribus ordinata, et instigante sancto Spiritu instituta, nec dissimulatio negligere, nec aliqua praesumptio valeat perturbare. Sed sicut hoc quod rationis exigebat utilitas oportuit definire, ita quod definitum est non debet
Abbreviated transcription (Latin):
tus qr ait ꝑfectus ee xp̃ianꝰ nequa¬
quã pterit. nec sedem habere int̃
ꝑfectos. siñ necessitate s in curia aut
uauntate remanserit. tunc demũ¬
x oꝑib bonis ostendat in se simili¬
tudinẽ eiꝰ qui eũgenuit patris. Post
hac uͦ agnoscat dm̃ honorare. honor
aut̃ eius ut ita uiuat. sic ut ipse

Expanded text:
ter perfectus esse Christianus nequaquam poterit, nec sedem habere inter perfectos si non necessitate, sed incuria aut voluntate remanserit, ut ex operibus bonis ostendat in se similitudinem ejus, qui eum genuit, Patris. Post haec vero agnoscat Dominum honorare, honor autem ejus est, ut ita vivat sicut ipse
Abbreviated transcription (Latin):
do ecołastica demonstrat. ue¬
rũ etiã illa lectio actuũ apłoꝵ
quȩ asserit paerũ & loħem eẽ
directos. qui iam baptizatis
zatos unguere lic& . s qđ
ab ep̃o fuerit conseeratũ. ñ tam̃
frontẽ eodẽ oleo signare. qđ solis
debet᷑ ep̃is. cũ tradunt sp̃m pa¬

Expanded text:
do ecclesiastica demonstrat, vedo ecclesiastica demonstrat, verum et superior illa lectio Actuum apostolorum, quae asserit Petrum et Joannem esse directos, qui jam baptizatis zatos unguere licet, sed quod ab episcopo fuerit consecratum; non tamen frontem ex eodem oleo signare, quod solis debetur episc
Abbreviated transcription (Latin):
norib ꝑfici ñ potest. ita & maio¬
ri ueneratione uenerandũ ꝙ
tenendũ est. S ita coniuncta
sunt hȩc duo sacram̃ta. ut ab
inuicẽ nisi morte p̃ueniente
nullatenꝰ possint segregari. &
unũ sine al cero rite ꝑfici non
potest. Nam unũ p̃ueniente mor¬
te saluare sine altero potest. aliud
ablium. post baptismũ roboram᷑.
acsic continuo transituris suffici¬
ant regenerationis benefitia.
uicturis autẽ necessaria sunt con¬
firmationis auxilia. Re generao¬
tio ꝑ se saluat mox in pace beati
scłi recipiendos. confirmatio ar
mat & instruit adagones mun¬
dihuiꝰ & p̃lia reseruandos. Qui
aut̃ post baptismũ cũ ad qͥsita in¬
nocentia immaculatꝰ ꝑ uenit
ad mortẽ. confirmat᷑ morte
qr iã non potest peccare pꝰmortẽ.
nandis infantib manifestũ ẽ.
Fñ ab alio quã abep̃o fieri licere.
Nam prb̃i lic& sint sac̃dotes.
pontificatꝰ tam̃ apicẽ ñ habent.
hoc autẽ pontificib solis debi.
ut uł consignent uł paraclrtũ

Expanded text:
noribus perfici non potest, ita et majori veneratione venerandum et tenendum est. Sed ita conjuncta sunt haec duo sacramenta, ut ab invicem nisi morte praeveniente nullatenus possint segregari, et unum sine altero rite perfici non potest. Nam unum praeveniente morte salvare sine altero potest, aliud abluimur, post baptismum roboramur, at si continuo transituris sufficiant regenerationis beneficia, victuris tamen necessaria sunt confirmationis auxilia. Regeneratio per se salvat mox in pace beati saeculi recipiendos, confirmatio autem armat et instruit ad agones mundi hujus et praelia reservandos. Qui autem post baptismum cum acquisita innocentia immaculatus pervenit ad mortem confirmatur morte, quia non potest peccare post mortem.nandis infantibus manifestum est, non ab alio quam ab episcopo fieri licere. Nam presbyteri, licet sint sacerdotes, pontificatus tamen apicem non habent. » Hoc autem pontificibus solis deberi, ut vel consignent, vel paracletum
Abbreviated transcription (Latin):
grauitas & uitx ac sidei institutio
sc̃a cõm̃dat. clericorũ officis ag¬
gregari & optamꝰ & uolumꝰ. ita
ut qui intra .xx.x. annũ etatis st̃
digni. in minorib ꝑ gradus singu¬
los crescente tẽpore ꝓmoueantur
ordinib. & sic addiaconatꝰ uł p̃s¬
biterii in signia maturȩ ȩtatis con¬
secratione ꝑueniant. Nec ꝑ saltus
ad episcopatꝰ culm̃ ascendant. nͥ
inhis eadẽ quȩ singulis dignita¬

Expanded text:
gravitas, et vitae ac fidei institutio sancta commendat, clericorum officiis aggregari, et optamus, et volumus, ita ut qui intra tricesimum annum aetatis sunt digni in minoribus, per gradus singulos crescente tempore promoveantur ordinibus, et sic ad diaconatus vel presbyterii insignia maturae aetatis consecratione perveniant, nec per saltus ad episcopatus culmen ascendant, nisi in his eadem quae singulis dignita
Abbreviated transcription (Latin):
qđ circa baptirandos in uniũ so
mundo sc̃a eccła uniformit̾ agit.
ñ ocioso contẽplam᷑ intuitu. cũ
siue paruuli siue iuuenes ad re¬
generationis ueniunt sacram̃¬
tũ. ñ prius uite fontẽ adeunt
quã ex orcismis & ex sufflatio¬
nib clericoꝵ sp̃s ab eis in mundꝰ
abigat᷑. ut tunc uere appare¬
at quomͦ princeps mundi huiꝰ
mittat᷑ foras. & quomͦ prius alli¬
grt᷑ fortis & deinceps uasa eiꝰ di¬
ripiant᷑ inpossessionẽ trans lata
uictoris. qui captiuã ducit cap¬
tiuitatẽ. & dat dona hominibus.¬

Expanded text:
universo mundo sancta Ecclesia uniformiter agit, non otioso contemplemur intuitu, cum sive parvuli, sive juvenes ad regenerationis veniunt Sacramentum, non prius fontem vitae adeunt, quam exorcismis et exsufflationibus clericorum spiritus ab eis immundus abigatur; ut tunc vere appareat, quomodo princeps mundi hujus mittatur foras , et quomodo prius alligetur fortis, et deinceps vasa ejus diripiantvictoris, qui captivam ducit captivitatem, et dat dona hominibus
Abbreviated transcription (Latin):
aliud quã singularũ sunt ple¬
biũ capita: & tam̃ sub uno capi
cta breui cingulo locutionis ꝑ¬
stringam. scĩ ante legẽ. scĩ sub
lege. scĩ sub gr̃a. Om̃s hii ꝑfici¬
entes corpus dñi in mẽbris sunt¬
ȩccłȩ constituti. & nemose um¬
quã uniũsalẽ uocari uoluit.
Urã gͦ scĩtas agnoscat quantũ
apud se tumeat. qui illo nomi¬
ne uocari appetit. qͦuocari nul¬
lus p̃sũpsit. qui ueracit̃ ses fu¬
Uia originẽ ꝑditionis nr̃ȩ
strum̃tũ redẽptionis nr̃ȩ. in¬
uenta ẽ humilitas dĩ. Hostis
quippe nr̃ int̾ om̃ia conditꝰ
uideri supra om̃ia uoluit elatꝰ.
Redẽptor aut̃ nr̃ magnꝰ ma¬
nens suꝑ om̃ia. fieri int̃ om̃ia¬

Expanded text:
aliud, quam singularum sunt plebium capita? Et tamen sub uno capitcta brevi cingulo locutionis adstringam, sancti ante legem, sancti sub lege, sancti sub gratia, omnes hi perficientes corpus Domini, Ecclesiae constituti, et nemo se unquam universalem vocari voluit. Vestra ergo sanctitas agnoscat, quantum apud se tumeat, quae illo nomine vocari appetit, quo vocari nullus praesumpsit, qui veraciter sanctus fuuia originem perditionis nostrae strumentum redemptionis nostrae inventa est humilitas Dei. Hostis noster inter omnia conditus, videri supra omnia voluit elatus, Redemptor autem noster magnus, manens supra omnia, fieri inter om
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib orthodoxs. Quãuis unuter¬
sȩ ꝑ orbẽ catholicȩ xcłe unus tha
catholica & apłica xccł. nullis sino¬
dicis constitutis ceteris ȩłus p̃la¬
ta est. s euangłica uoce dñi e sal¬
uatoris nr̃i primatũ obtinuit.

Expanded text:
omnibus orthodoxis. Quamvis universae per orbem Catholicae Ecclesiae unus thalcatholica et apostolica Ecclesia nullis synodicis constitutis ceteris ecclesiis praelata est, sed evangelica voce Domini et salvatoris nostri primatum obtinuit.
Abbreviated transcription (Latin):
& peculiari quadã prȩ rogati¬
ua p̃cellunt. Uerũ int̃ ipsos qͥs
cui p̃ponat᷑. incertũ est. Puto
enim illos equales esse meritis.
qui xquales sunt passione. & si¬
mili cos fidei deuotione uixisse.
quos simul uidemus ad marts¬
ti głam ꝑuenisse. Non enĩ sine
causa factũ pitamꝰ qđ una die
uno in loco iaius trranmigolera¬
inlosne alteri roma de esset
Sub uno ꝑsecutore. ut iqualis
ꝑsecutor decretus e ꝓuirtũte. It
in quo tandem loco martyriũ ꝑ¬
tulerunt In urbe roma. quȩ pͥn¬
cipatũ & caput obtin& nationũ.
scilic& ut ubi caput suꝑstitionis
erat. illic caput quiescer& scĩ¬
tatis. & ubi gentiliũ principes
habitabant: illic ȩccłarũ prin¬
cipes morerentur.

Expanded text:
 peculiari quadam praerogativa praecellunt. Verum inter ipsos quis cui praeponatur incertum est. Puto enim illos aequales esse meritis, qui aequales sunt passione; et simili eos fidei devotione vixisse, quos simul videmus ad martyrii gloriam pervenisse. Non enim sine causa factum putemus quod una die, uno in loco, unius tyranni tolerain loco, ne alteri Roma deesset: sub uno persecutore, ut aequalis oria, persecutor decretus est pro virtute. At in quo tandem loco martyrium pertulerunt? In urbe Roma, quae principatum et caput obtinet nationum; scilicet ut ibi caput superstitionis erat, illic caput quiesceret sanctitatis; et ubi gentilium principes habitabant, illic Ecclesiarum principes morerentur.
Abbreviated transcription (Latin):
Cuidata ẽ etiam socirtas beatis¬
simi Pauli apłi uasis el ectionis. qͥ
non diuerso sicut heretici garr¬
unt . s uno tempore. uno eodẽq
die. głosa morte cũ P&ro in urbe
roma sub cȩsare nerone agoni¬
zans coronatus ẽ. & parit̃ supra¬

Expanded text:
ita est etiam societas beatissimi Pauli apostoli, vasis electionis, qui non diverso, sicut haeretici garriunt, sed uno tempore uno eodemque die gloriosa morte cum Petro in urbe Roma sub 165 Caesare Nerone agonizans coronatus est; et patientes supra
Abbreviated transcription (Latin):
recipimꝰ ne in aliq̃ aplica
& caronica decr& a uiolent᷑. &
his ȩccła dñi regenda credatͣ.
qui legiamarũ institutionum
nesci. & totius humilitatis
ignari ñ ab infimis sumere in¬
crem̃tũ .s a sũmis uolunt hade
principiũ. sũ ualde iniquũ sit
& absurdũ. ut imꝑiti magistris.
noui antiquis. rudes p̃ferant᷑

Expanded text:
m? Ne in aliquo apostolica et canonica decreta violentur, et his Ecclesia Domini regenda credatur, qui legitimarum institutionum nescii, et totius humilitatis ignari non ab infimis sumere incrementum, sed a summis volunt habere principium, cum valde iniquum sit, et absurdum, ut imperiti magistris, n
Abbreviated transcription (Latin):
debent. qui episcopatus
culm̃ in matura cupiunt
festinatione conscendere.
Huiꝰ saltẽ rei se cõparatione
considerent. & aggredi re¬
pente in exꝑtos labores time¬
ant. ne cȩca honoris ambitio
& ipsis in poena sit. & aliis
pestifera erroris semina
iaciant. quippe qui ñ didi¬
cere quod doceant. Pro in¬
de uos pat̃no salutantes
affectu. petimus p̃cellen¬
tissimi filii. ut tam detes
nulla contra animã ur̃am
suggestio locũ inueniat.
qi ꝓcul dubio facientis cul¬
pam hab&. qui qđ potest
corrigere. negligit emen¬
dare

Expanded text:
debeant qui episcopatus debeant qui episcopatus culmen immatura cupiunt festinatione conscendere? Hujus saltem rei se comparatione considerent, et aggredi repente inexpertos labores timeant, ne caeca honoris ambitio, et ipsis in poenam sit, et aliis pestifera erroris semina jaciant, quippe qui non didicere quod ipsi doceant. Proinde paterno salutantes affectu, petimus, praecellentissimi Filii, tio, nulla contra animam vestram suggestio locum inveniat, quia procul dubio facientis culpam habet, qui quod potest corrigere negligit emendare
Abbreviated transcription (Latin):
cendus ad ducit᷑. atq hinc sac̃do¬
tes ñ ꝓficere s ꝑire potius indi¬
cant᷑. Uulneratonamq: pasto¬
re. quis curandis ouib adhibeat
medicinã Aut quando popłm
oationis clypeo tueat᷑. qͥ iacłis
se hostiũ feriendũ exponit.
aut qualem de se fructũ ꝓdu¬
cturus ẽ cuiꝰ graui peste radix
locis illis for& calamitas. ubi
tales int̾cessores ad locũ regi¬
minis adducunt᷑. qui dĩ in se
magis iracundiã ꝓuocent. qͣm
ꝑ sem& ipsos popłis placare
debuerant. IEM INEISDEM¬
ñ patit᷑ negligent̃ admit¬
tere. qđ quidã instinctu in¬
anis głȩ illecti ex laico repen¬
te habitu sac̃ doti honorem
ctores. & qui docendi sunt
doctores non erubescunt ui¬
deri nec metuunt. Duc atũ
animarũ impudent̾ assu¬
munt. quib uia om̃is igno¬
ta doctoris ẽ: & quo uł ipsi gra-¬
di ant᷑ ignari sunt. Nam dum
dux excercitus ñ nisi labore &
sollicitudine exꝑtus eligit᷑
quales animarũ duces esse

Expanded text:
cendus adducitur, atque hinc sacerdocendus adducitur, atque hinc sacerdotes non proficere, sed perire potius indicantur. Vulnerato namque pastore, quis curandis ovibus adhibeat medicinam? Aut quando populum orationis clypeo tueatur, qui jaculis se hostium feriendum exponit? Aut qualem de se fructum producturus est, cujus gravi poste radix locis illis foret calamitas, ubi tales intercessores ad locum regiminis adducuntur, qui 82 Dei in se magis iracundiam provocent, quam per semetipsos populis placare debuerant. « Nepatitur negligenter omittere, quod quidam, instinctu gloriae inanis illecti, ex laico repente habitu, sacerdotii honorem ctores, et qui docendi sunt doctores, nec erubescunt videri, nec metuunt. Ducatum animarum impudenter assumunt, quibus via omnis ignota ductoris est, et quo vel ipsi gradiantur ignari sunt. dux exercitus non nisi labore et sollicitudine expertus eligitur, quales animarum duces esse
Abbreviated transcription (Latin):
genda cũ uita. Si uita de ẽ. fides
meritũ non hab&. Beato lacobo
attestante quiait. Fides sine opi¬
.b mortua ẽ. Quȩ enĩ oꝑa eẽ uale¬
ant sac̃ dotis. qui honores cant
sacram̃ti conuincit᷑ obtinere p
p̃cium. Ex qua re agit᷑. ut ipsi
qui sacros ordines appetunt
ñ uitã corrigere. ñ mores cõpo¬
nere student .s diuitias quib
Hinc fit etiã ut in sontes & pau¬
ꝑes a sacris ordinib ꝓhibiti despe¬
ctiq sint. Et dũ innocentia pau¬
est qđ p̃miũ illic delicta cõ m̃da
qr ubi aurũ plac&. et uiciũ. hine
gͥ ñ solũ in ordinatoris & ordinati
sionib iuuari debuerat p̃graua¬
tur. Si enĩ is dignus sac̃ dotio cre¬
dit᷑ cui ñ actionis merita s p̃miqꝵ
copiȩ suffragant᷑. restat ut nihil
sibi in honores eccłasticos grauitas
nihil defendat industria s totũ
auri ꝓpbanꝰ amor obtineat. & dũ
uitia honore munerant᷑ : in locũ
ultoris is qui fortasse fuerat ulcis¬

Expanded text:
genda cum vita; si vita deest, fides genda cum vita; si vita deest, fides meritum non habet, beato Iacobo attestante, qui ait: 'Fides sine operibus mortua est'. Quae enim opera esse valeant sacerdotis, qui honorem tanti sacramenti convincitur optinere per praemium? Ex qua re agitur, ut ipsi quoque, qui sacros ordines appetunt, non vitam corrigere, non mores componere studeant, sed divitias satagant. Hinc fit etiam ut insontes et pauperes a sacris ordinibus prohibiti despectique resiliant, et dum innocentia pauest quod praemium illic delicta commendet, quia ubi aurum placet, et vitium. Hinc igitur non solum in ordinatoris et ordinati sionibus juvari debuerat, praegravatur. Si enim is dignus sacerdotio creditur, cui non actionis merita, sed praemiorum copia suffragatur, restat ut nihil sibi in honores ecclesiasticos gravitas, nihil defendat industria, sed totum auri profanus amor obtineat; et dum vitia honore munerantur, in locum ultoris is qui fortasse fuerat ulcis
Abbreviated transcription (Latin):
ut sac̃dotalis dignitas in despe¬
tu & ses sit honor incrimine
Perit itaq reuerentia adimit᷑
disciplina: qr qui culpas debuit
emendare cõmitcit & ne faria
ambitione honorabilis sac̃dotii
ducit᷑ in dep̃datione censura
Nam quis denuo ueneret᷑ qđ uen¬
dit᷑. aut qͥs ñ uile puta eẽ quod
emitur : Unde ualde contristor
& corde illis condoleo qr dum¬
spm̃ scm̃ quẽ ꝑ ianꝰ impositionẽ
om̃ps ds hominib largiri dignat᷑
diuino munere habere despici¬
unt s p̃mus assequunt᷑. & sac̃do¬
tiũ illic subsistere diuñ arbitror
Nam ubi dona suꝑnȩ gẽe uenalia
quȩ rit᷑ s magis contra dm̃ pe¬
euniȩ uenerantur. Ix emlN
francoꝵ regib Fertur symoni¬
aea heresis que prima contra qu
eccłam diabolica platatione
sub repsit. & in ipso ortusuo telo
apłicȩ ultionis ꝑcussa atq dãp¬
nata ẽ. in regni ur̃i finib doni¬
nari. cũ insac̃dotib fides sit eli¬

Expanded text:
ut sacerdotii dignitas in despeut sacerdotii dignitas in despectu et sanctus sit honor in crimine. Perit itaque revedisciplina, quia qui culpas debuit emendare committit, et nefaria ambitione honorabilis sacerdotii ducitur in depravatione censura. Nam quis denuo veneretur quod venditur, aut quis non vile putet quod emitur? Unde valde contristor et terrae illius condoleo, quSpiritum, quem per manus impositionem omnipotens Deus hominibus largiri dignatur, divino munere habere despiciunt, sed praemiis assequuntur, sacerdotium illic subsistere diu non arbitror. Nam ubi dona supernae gratiae quaeritur, sed magis contra Deum pecuniae venerantur. Item Francorum. Fertur symoniaca heresis, quae prima contra Dei ecclesiam diabolica plantatione surrepsit et in ipso ortu suo zelo apostolicae ultionis percussa atque damnata est, in regni vestri finibus dominari. Cum in sacerdotibus fides sit eli
Abbreviated transcription (Latin):
tanta sicut didicimus ambitio¬
ne ꝑductũ est. ut sac̃ dotes subi¬
to qđ graue nimis ẽ ex laicis or di¬
nentur. S quid isti acturi. quid
popło p̃staturi sunt. qui ñ ad uti¬
litatẽ s fieri ad honorẽ ep̃i con¬
cupiscunt. His gͥ qͥnecdũ qđ
docere debeant didicert̃ quid
aliud agit᷑. nisi ut paucorũ ꝓue¬
ctus illicitus. fiat multis interitꝰ.
& in confusionẽ ecc łastiee mode¬
rationis obseruantia deducat᷑.
quippe. ubi nullus regularis
ordo seruatur.: Nam qui ad eiꝰ
regim̃ in ꝓuisus ł p̃cipitatꝰ acce¬
dit. qua ãmonitione subiectos
ȩdific&. cuiꝰ exemplũ non ratio¬
nẽ docuit sed errorem Puda
ꝓfecto. pud& aliis imꝑare. qđ ip¬
se nescit custodire. Nec illud qͥdẽ
qđ simili emendatione radendũ ÷
p̃terimꝰ .s om̃ino execrabile &
eẽ grauissimũ de testam᷑. eo qđ
sacriillic ordines ꝑsymoniacam
heresim quȩ prima contra ȩccle¬
siã orta & districta maledictione
dã pieta c̃ conferant᷑ hincg agit᷑

Expanded text:
llic, sicut didicimus, ambitionem perductum est, ut sacerdotes subito, quod grave nimis est, ex laicis ordinentur. Sed quid isti acturi, quid populo praestituri sunt, qui non ad utilitatem, sed fieri ad honorem episcopi concupiscunt? Hi ergo qui necdum quod docere debeant didicerunt, quid aliud agunt, nisi ut paucorum provectus illicitus fiat multis interitus, et 1015 in confusionem ecclesiasticae moderationis observantia deducatur, quippe ubi nullus regularis ordo servatur? Nam qui ad ejus regimen improvidus et praecipitatus accedit, qua admonitione subjectos aedificet, cujus exemplum non rationem docuit, sed errorem? Pudet profecto, pudet aliis imperare quod ipse nescit custodire. Nec illud quidem quod similiter emendationi tradendum est praeterimus, sed omnino execrabile, et esse gravissimum detestamur, quod sacri illic ordines per simoniacam haeresim, quae prima contra Ecclesiam orta et districta maledictione damnata est, conferantur. Hinc ergo agitur
Abbreviated transcription (Latin):
hostiȩ impiorũ ab hominabiles
quȩ offerunt᷑ ex scelere. Quic qͥd
enim in dĩsacrifitio ex scelere of
non placat. s irritat. Hinc rursus
scriptũ est. Honora dñm. de tuis
iustis laborib Qui gͦ male tollit
ut quasibene p̃beat. constat si¬
ne dubio: qr dm̃ ñ honorat. Hinc
ꝑsalomonẽ dicit᷑. Qui offert sa¬
crifitiũ de substantia pauꝑis. ac
si uictim& filiũ inconspectu pa¬
tris. Quantꝰ aut̃ dolor patris sit
ꝑpendamꝰ sim eiꝰ conspectu filiꝰ
uictunet᷑ : & hinc facile cogno¬
scimꝰ quanto dĩ om̃ps dolore ex¬
asꝑat᷑. qͣndo ei sacrifitiũ ex ra¬
pina tribuit᷑. Nimis gͦ declinan¬
dũ est dilectissimi fr̃s. sub obten¬
tu elemosinȩ peccata symonia¬
&e hereos ꝑpetrare. Nam aliud
est ꝓpt̃ percata elemosinas fa¬
cere. aliud ꝓpt̃ elemosinas pec

Expanded text:
Hostiae impiorum abominabiles Hostiae impiorum abominabiles quae offeruntur ex scelere. Quicquid enim in Dei sacrificio ex scelere offracundiam, sed irritat. Hinc rursus scriptum est: Honora Dominum de tuis justis laboribus. Qui ergo male tollit, ut quasi bene praebeat, constat sine dubio, quia Dominum non honorat. Hinc Salomonem dicitur: 'Qui offert sacrificium de substantia pauperis, ac si victimet filium in conspectu patris'. Quantus autem dolor patris sit, perpendamus, si in eius conspectu filius victimetur, et hinc facile cognoscemus, quanto Deus omnipotens dolore exasperatur, quando ei sacrificium ex rapina tribuitur. Nimis ergo declinandum est, dilectissime frater, sub optentu elemosinae peccata symoniacae hereseos perpetrare. Nam aliud est propter peccata elemosinas facere, aliud propter elemosinas pec
Abbreviated transcription (Latin):
ctionẽ conũtit᷑. qui ad hoc ut fiat
hereticus ꝓmouetur. ITE IN¬
& cauenda ẽ hostis astutia. ne
quos aꝑta nequit tẽptatione sub¬
uertere. latent̃ telo seuiꝰ ualeat
trucidare. Neq enĩ elemosina
reputanda ẽ. si pauꝑib dispen¬
setur qđ exc illicitis reb accipit᷑.
qr qui hanc intentione male ac¬
cipit ut quasi bene dispens&.
grauat᷑ potius quã iuuet᷑. Ele¬
mosina redẽptorinr̃o illa plac&.
quȩ ñ de illicitis iniquitate con¬
gerit᷑ .s quȩ de reb: concessis
& bene adquisitis impendit᷑. Vn¬
de etiã illud certũ est. qr & si
monasteria aut xenodochia
ul quid aliud construat᷑ mer¬
& emptor honoris in locũ trans
mittit᷑. & alios ad suisimilitudi¬
nẽ uł cõmodationẽ constituit.
plura male ordinando destruit.
quã ille potest ȩdificare qͥ ab eo
mosine obtentu cũ peccato ali¬
quid studeamus acciꝑe. aꝑte
sacra scriptura nos ꝓhib& dicens.

Expanded text:
ctionem vertitur, qui ad hoc, ut fiat ctionem vertitur, qui ad hoc, ut fiat hereticus, promovetur? Quicavenda est hostis astutia, ne, quos aperta nequit temptatione subvertere, latenter telo saevius valeat trucidare. Neque enim elemosina reputanda est, si pauperibus / dispensetur quod ex illicitis rebus accipitur, quia, qui hac intentione male accipit, ut quasi bene dispenset, gravatur potius quam iuvatur. Elemosina redemptori nostro illa placet, quae non de illicitis et iniquitate congeritur, sed de rebus concessis et bene acquisitis impenditur. Unde etiam illud certum est, quia, etsi monasteria aut xenodochia vel quid aliud construitur, mer emptor honoris in locum venditoris transit et alios ad sui similitudinem sub commodi datione constituit, plura male ordinando destruit, quam itte potest aedificare, qui ab eo mosynae cum peccato aliquid studeamus accipere, aperte sacra scriptura nos prohibet, dicens:
Abbreviated transcription (Latin):
sũma sac̃ dotii ñ suffragio uendi¬
torũ ꝓuectus. s dĩ credat᷑ eẽ uidi¬
tio. Nam quã graue om̃ino sit
facinus dĩ donũ uł p̃tio cõparare
ctoritas. Templũ aut̃ dñs & redẽp¬
tornr̃ ingressus. cathedras uen¬
dentiũ columbas euertit. Quid
aliud est colũbas uendere. nisi
p̃ciũ de manus impositione ꝑci
Quorũ sac̃ dotiũ ante dĩ ocłos ca¬
dere. cathedrarũ utiq: patent̃
euersione signatũ est & tam̃
exerit adhuc nequitiȩ prauitas
uires suas Nam cogit uendere.
quos decepit ut emerent. Et
dũ si adtendit᷑ qđ diuina uoce
p̃cipet᷑. gratis accepistis. gratis
date. agit᷑ ut crescat & gemi¬
nata fiat in uno eodẽq delicto
conditio. ementis scilic& et
uendentis: ut cũ liqueat hanc
heresim. om̃s radice pestifrra¬
sub repsisse atq in ipsa sua origi¬
ne aplica ẽẽ detestatione dãpna¬
tam. cur ñ cauet᷑. cur ñ ꝑpendi¬
tur. qr benedictio illi in maledi¬

Expanded text:
summam sacerdotii non suffragio vendisummam sacerdotii non suffragio venditorum provectus, sed Dei credatur esse judicio. Nam quia grave omnino sit facinus, Dei donum vel pretio comparare, ctoritas. Templum enim Dominus et Redemptor noster ingressus, cathedras vendentium columbas evertit . Quid aliud est columbas vendere, nisi pretium de manus impositione percQuorum sacerdotium ante Dei oculos cadere, cathedrarum utique patenter eversione signatum est; et tamen exerit adhuc nequitiae pravitas vires suas. Nam cogit vendere, quos decepit ut emerent. Et dum non attenditur quod divina voce praecipitur: Gratis accepistis, gratis date , agitur ut crescat, et geminata fiat in uno eodemque delicti contagio, ementis scilicet et vendentis. Et cum liqueat hanc haeresim ante omnes radice pestifsubrepsisse, atque in ipso, sua origine apostolica esse detestatione sic dampnatam, cur non cavetur, cur non perpenditur, quia benedictio illi in maledi
Abbreviated transcription (Latin):
tio apud uosolim discurrente uul¬
gatũ est: qđ in galliarũ partib
sacri ordines ꝑ symoniacã here¬
sim conferant᷑ & uehem̃titedio
meroris afficim᷑. si in eccłasticis
officuis quemquã hab& locũpe¬
cunia. & fit scłare qđ sacrũ est
ne ꝑciꝑe. sac̃dos ñ esse. s dicita¬
tũ modo in anit̃ concupiscit.
Quid scilic&. quid ꝑ hoc agitur
nisi ut nulla de actu ꝓbatio.
nulla sollicitudo de moribus
nulla sit deuita discussio. sed
ille solũ mođo dignus quidari
p̃tiũ suffecerit estimetur .e
Ex quare si recti libraminis
festinat utilitatis arriꝑe. eo
ipse magis quod honorem quȩ¬
rit indignus est. Sicut autem
is qui inuitatus renuit quesi¬
tus refugit. sacris est altarib
admouendus sic qui ultro
ambit uł in portunũ se ingerit
ẽ ꝓcul dubio repellendus
Nam qui sic nitit᷑ ad alriora
conscendere. quid agit. nisiut cres¬
cendo decrescat. & ascendendo ex
simplex sine uenalitate consen¬
sus. pura p̃ferat᷑ electio. ut ad

Expanded text:
tio apud nos olim discurrente, vulgatum est quod in Galliarum partibus sacri ordines per simoniacam haeresim conferantur. Et vehementi taedio moeroris afficimur, si in ecclesiasticis officiis quemquam habet locum pecunia, et fit saeculare quod sacrum est. ne percipere, sacerdos non esse, sed dici tantummodo inaniter concupiscit. Quid scilicet? quid per hoc aliud agitur, nisi ut nulla de actu probatio, nulla sollicitudo de moribus, nulla sit de vita discussio: sed ille solummodo dignus, qui dare pretium suffecerit, aestimetur? Ex qua re si recti libraminis festinat utilitatis arripere, eo ipso magis, quod honorem quaerit, indignus est. Sicut autem is qui invitatus renuit, quaesitus refugit, sacris est altaribus admovendus: sic qui ultro ambit vel importune se ingerit, est procul dubio repellendus. Nam qui sic nititur ad altiora conscendere, quid agit, nisi ut crescendo decrescat, et ascendendo extsimplex sine venalitate consensus, pura praeferatur electio, ut ad
Abbreviated transcription (Latin):
quẽ aut seditio extorsit. aut am¬
bitus occupauit. etiã simorib atq.
actib ñ offendit ipso tam̃ iicu
sui ẽ ꝑniciosus exemplo. Et diffici¬
le est ut bono ꝑ agant᷑ exitu. qui
malo sunt inchoata principio. Qđ
dent̃ scient̃q seruandũ: ut in
domo dñi nihil sit in ordinatũ
nihilq p̃posterũ. quanto magis
el abor andũ: ut in electione eiꝰ
qui supͣ om̃s gradus constituitur
ñ erretur.: Nam totius familiȩ
dñi status & ordo notabit᷑. si quod
requirit᷑ in corpore. ñ inuenit᷑ in
Ictũ qui rectũ ten& in eligendo
sac̃dote iuditiũ. ita graui sem&¬
ipsũ afficit dãpno. qui ad suȩ digni¬
tatis collegiũ sublimat in dignũ.
Non in cuius quã ꝑsona p̃cermit¬
tendũ est. qđ institutis generali¬
b continet᷑. nec putandus est
honor ille legitimꝰ. qui fuerit
contra diuinȩ legis p̃cepta collat.¬

Expanded text:
quem aut seditio extorsit, aut ambitus occupavit, etiamsi moribus atque actibus non offendit, ipso tamen initii sui est perniciosus exemplo, et difficile est ut bono peragantur exitu quae malo sunt inchoata principio. Quod denter scienterque curandum est ut in domo Domini nihil sit inordinatum, nihilque praeposterum, quanto magis elaborandum est ut, in electione ejus qui supra omnes gradus constituitur, non erretur? Nam totius familiae Domini status et ordo nutabit, si quod requiritur in corpore, non invenitur in eligendo sacerdote judicium, ita gravi semetipsum afficit damno, qui ad suae dignitatis collegium sublimat indignum. Non enim in cujusquam persona praetermittendum est quod institutis generalibus continetur, nec putandus est honor ille legitimus, qui fuerit contra divinae legis praecepta collat
Abbreviated transcription (Latin):
Uoidinatio eoiũ consueto iuditio
p̃sidentiũ factae: potest rata habi.
itaut in ipsis eccłis ꝑseut̾rent.
Alit̃ autem uana habenda ẽ confe¬
ctatio. quȩ nec loco fundata est.
nec aactoritate munita. li ẽ insaciu¬

Expanded text:
ordinatio eorum consueto iudicio presidentium facta est, potest rata habita ut in ipsis Ecclesiis perseverent, aliter autem vana habenda est consecratio, quia nec loco fundata est, nec auctoritate munita. CAP.
Abbreviated transcription (Latin):
Nulli sac̃dotũ liceat
canones ignorare.
nec quicquã facere
qđ patrum possit regu¬
UID PRODERIT C.U.¬
ꝑ singula clericos sn¬
stipendia militasse. & om̃em
eggisse in dominicis castris ȩtatẽ
si hii qui ꝓfuturi sunt ex laicis
requirantur  Qui uacantes
scło & om̃em eccłasticũ ordinẽ
nescientes. saltu p̃ꝓꝑo in alie¬
nũ honorẽ ambiunt in modẽ¬
rata cupiditate transcendere.
& in aliud uite genus calcata
reuerentia eocł afticȩ discipli¬
nȩ transire. Talib: itaq fr̃s¬
Rmi necesse ẽ obuiemꝰ. bisq
frat̃nitatẽ ur̃am epistolis
cõmonemus. nequis laicũ xxiui¬
ad ordinẽ clericatus ad mittat¬
& sinat fieri. unde & illũ de¬
cipiat. & sibi causas gener&.
quib reus constitutorũ de¬
cretalium fiat.

Expanded text:
Nulli sacerdoti liceat suos canones ignorare, nec quidquam facere, quod Patrum possit reguuid proderit per singula clericos stipendia militasse, et omnem egisse in Dominicis castris aetatem, si hi qui praefuturi sunt ex laicis requirantur. Qui vacantes saeculo et omnem ecclesiasticum ordinem nescientes, saltu proprio in alienum honorem ambiunt immoderata cupiditate transcendere, et in aliud vitae genus, calcata reverentia ecclesiasticae disciplinae, transire. Talibus itaque, fr necesse est obviemus, hisque fraternitatem vestram epistolis commonemus, ne quis laicum ad ordinem clericatus admittat, et sinat fieri unde et illum decipiat, et sibi causas generet, quibus reus constitutorum decretalium fiat.
Abbreviated transcription (Latin):
uł tenuiter scienti uel pleni¬
ter sapienti dubiũ est. quod
eccła romana fundam̃tũ &
forma sit xccłarũ. a qua om̃s
xccłas principiũ sũpsis se
nemo recte credentiũ igno¬
par ess& electio. beato tam̃
P&ro concessũ est. ut ceteris
p̃miner&. Unde & cȩphas uo¬
cat᷑. qr caput & primus est¬
om̃ium apłorũ. Et qđ in capi¬
te p̃cessit. in mẽbris sequi ne¬
cesse est. Quã obrem sc̃a ro¬
mana eccła eius merito dñi
ten& om̃iũ ȩccłarũ. Ad quã
tam sũma ep̃orũ negotia &
iuditia atq quȩ relȩ. quã &
maiores ȩccłarũ questiones

Expanded text:
vel tenuiter sentienti, vel pleniter sapienti dubium est, quod Ecclesia Romana fundamentum et forma sit Ecclesiarum, a qua omnes ecclesias principium sumpsisse nemo recte credentium ignopar esset electio, beato tamen Petro concessum est, ut caeteris praeemineret, unde et Cephas vocatur, quia caput est et primus omnium apostolorum. Et quod in capite praecessit, in membris sequi necesse est. Quamobrem sancta Romana Ecclesia ejus merito Domini tenet omnium Ecclesiarum, ad quam tam summa episcoporum negotia et judicia atque querelae, quam et majores
Abbreviated transcription (Latin):
causas ds uoluit ꝑ homines
uauit arbitris. Uoluit beati
bere innoentiam. & subtilis¬
simi dis. &soris indagini in uio¬
latam exhibere conscientiã.

Expanded text:
causas deus uoluerit per homines uauit arbitrio. uoluit beati bere innocentiam et subtilissimi discussoris indagini inuiolatam exhibere conscientiam.
Abbreviated transcription (Latin):
ni ȩccła fas habeat iudican¬
di. neq cuiquã de eiꝰ liceat
iudicare iuditio. Siquidem
ad illã de qualib&r mundi
parte appellandũ est: ab
illa autẽ nemo est appella¬
re ꝑmissus Sed nec illa p̃¬
terimus. qđ apłica sedes
sine ulla sęnodo p̃cedente
ex soluendi quos synodus
iniqua dampnauerat. & dãp¬
nandi nulla existente sẏno¬
do quos oportuit habuerit
facultatẽ. Et hoc nimirũ ꝓ
suo principati quẽ beatus

Expanded text:
ni Ecclesia fas habeat judicandi; neque cuiquam de ejus liceat judicare judicio, siquidem ad illam de qualibet mundi parte appellandum est; ab illa autem nemo sit appellare permissus. » Sed nec illa praeterimus, quod apostolica sedes sine ulla synodo praecedente, exsolvendi quos synodus iniqua damnaverat, et damnandi, nulla existente synodo quos oportuit, habuerit facultatem. Et hoc nimirum pro suo principatu; quem beatus