comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sic orans iuxta monumentũ
p̾missa. ostium antiquũ trudẽs
ac ponens in suo cardire ianu¬
am conclusit totam. Nec ali¬
quid defuit de eius plenitudine.
nec ulla in eius magnitudine
suꝑflua parᷤ reꝑta est. Et sic illa
brigida illud extendit in alti¬
tudinem ostium. ut tota por¬
ta illa sit ab eo conclusa. nec
in ea ullus locus conclusus pa¬
tefactus uidet᷑. nisi cũ retrudi¬
tur. ut in eccl̃ia intret᷑. Et hoc
iurtutes dm̃ce miracłm om̃iũ
⁊ ualuam manifeste patet. Et
quis sermone:a explicare po¬
test maximum decorem huius
eccłie ⁊ in numera illius mona¬
sterii ciuitatis quam dicemus
miracła si fas est dici ciuitas

Expanded text:
sic orans juxta monumentum sic orans juxta monumentum missa, ostium antiquum trudens ac ponens in suo cardine, januam conclusit totam: nec aliquid defuit de ipsius plenitudine, nec ulla in ejus magnitudine superflua pars reperta est. Et sic sancta Brigida illud ostium extendit in altitudinem, ut tota porta illa ab eo sit conclusa, nec in ea ullus locus patefactus videatur, nisi cum ostium retruditur, ut ecclesia intretur. Et hoc virtutis det valvam manifeste patet. Et quis sermone explicare potest, maximum decorem hujus ecclesiae, et innumera illius civitatis qui dicemus miracula? si fas est dici civitas
Abbreviated transcription (Latin):
de qͦ in huiꝰ opꝰcłi pͥncipio breuẽ feci¬
miꝰ mentionẽ oꝑarios ⁊ lapidũ ceso¬
res querere lapidẽ ⁊ iucudere mola
transmisit. Et illi sine ꝓuidentia ullo¬
uiã ad cacumen petrosi montis ꝑrer¬
r̃t. ⁊ eleger̃t lapidẽ grandẽ in ip̃o mor¬
tis altissimi cacumine. Et cedentes
eũ de oniĩ parte in rotundũ ⁊ ꝑfora¬

Expanded text:
in ejus opusculi principio brevem fecimus mentionem, operarios et lapidum caesores quaerere lapidem et incidere molarre, transmisit. Et illi sine ulla proviam, ad cacumen petrosi montis perrexerunt, et elegerunt lapidem grandem in ipso montis altissimi cacumine. Et caedentes eum de omni parte in rotundum, et perfora
Abbreviated transcription (Latin):
li inlesaꝑuenit. Et sie signis ⁊ uir¬
cutib suã confirmans doctnã. ser¬
monib salutarib ⁊ sermone diuino
conditis plebẽ hortata est. Et hoc
tandũ. C ũ aper ferus singłaris ⁊ sil¬
uestris derritꝰ ⁊ fugituuis ẽẽt: ad
gregẽ porcor brigide felicissime
concitus cursu p̃cipiti ꝑuenit. Quẽ
ip̃a euentri inter suas cernens fues¬
benedixit. Deinde inpaiidus ac

Expanded text:
li, illaesa pervenit, et sic signis et virli, illaesa pervenit, et sic signis et virtutibus sua confirmans, doctrina, sermonibus salutaribus, et sale divino conditis, plebem exhortata est. Et hoc tandum. Cum aper ferus singularis et silvestris territus et fugitivus esset, ad gregem porcorum Brigidae felicissimae concitus cursu praecipiti pervenit. Quem ipsa ventum inter suas cernens benedixit. Deinde impavidus ac
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃iꝰ furati sunt. S eos eundẽ reu̾tẽ¬
tes uiã: impetꝰ ingentis flumiuis
inundatione aquaꝵ subita contur¬
bauit. N enĩ flumen iustar muri
erectũ scelestissimã fraudẽ beate¬
brigide ꝑ se transire ꝑmisit: s eõ
fures dimergens. ⁊ secũ trahens bo¬
ues de ip̃oꝵ manib lib̾ati. loris
in cornib pendentib. ad ꝓpͥũ ar¬
m̃tũ ac boelliũ reu̾si st̃. Ecce ⁊ hic
uirtꝰ diuina apparet. Cũ quadam
die ip̃a beatissima brigida cogente
ru sedens. in eqͥs binis uehebat᷑. &.
cũ in suo uehicło ineditatione the¬
orica celestẽ agens int̾ris nitã. suũ
ut solebat dominatorẽ oraret: de
alto ꝓcidens loco. alt̾ bruto aĩo e¬
quus siliens sub curru ⁊ in refrena¬
exterritꝰ ꝑ cãpestͥa cucurrit. Et sic
manꝰ dñi diuina iugũ pendens sine
p̃cipitio sustentans. Et uidente tͣba
c̃ uno e quo sub curruposito ad ple¬
bis conuentionẽ discursu placabi¬

Expanded text:
ipsius furati sunt. Sed eos eamdem revertenipsius furati sunt. Sed eos eamdem revertentes viam impetus ingentis fluminis, inundatione aquarum subito facta, conturbavit. Non enim flumen instar muri erectum scelestissimam bouBrigidae per se transire permisit; sed eosdem fures demergens et secum trahens, boves de ipsorum manibus liberati, loris in cornibus pendentibus, ad proprium armentorum ad bubulum reversi sunt. Ecce et hic virtus divina apparet. Cum quadam die ipsa sanctissima Brigida, cogente ru sedens equis binis vehebatur, et cum in suo vehiculo meditatione theorica coelestem agens in terris vitam, suum, ut, solebat, dominatorem oraret, de alto procidens loco, alter bruto animo equus saliens in curru, et inrefrenaexterritus per campestria cucurrit; et sic manus Domini jugum pendens sine praecipitio sustentavit. Et vidente turba, cum uno equo sub curru posito, ad plebis conventionem, discursu placabi
Abbreviated transcription (Latin):
tatis tracti: accedens inter eos in¬
gratꝰ qͥdã lepsus: optunã de arm̃¬
touaccã cũ optimo uitulo om̃iũ
uituloꝵ insimul sͥ donari poscebat.
Nec ip̃a sͥ audiens p̃ces distulit: s
niox illã quã optimã didicit ex
om̃ib uaccã. ⁊ alicuiꝰ uacce uitulũ
eligantẽ ⁊ optimũ roganti infirmo
uoluntarie donauit. Et misericor¬
dit̃ suũc̃ illo transmittens currũ
ꝑ iter longũ ⁊ latissimũ cãpũ ne
molestia in uacca minanda infir¬
mꝰ longo fessus itinere sustentaret.
uitulum pꝰ t̃gũ eiꝰ incurrũ poni
p̃cipiebat. Et sic eũ uacca lingua
tangens. ⁊ tanquã ꝓpͥũ diligens.
nemine eã cogente. usq ad loca
destinata consecuta est: Km̃i uide
dinẽ famulabant᷑ aĩalia. Et quodã
interuallo tẽꝑis. alii nequissimi fu¬
res qͥ nec dm̃ nec hoĩes reuerebant᷑
de aliqua ꝓuintia ob latrocinũ
uenientes. ⁊ ꝑ amnẽ grandem fa¬
cili metu pedũ egredientes: boues

Expanded text:
tatis tracti, accedens ad eam inter eos intatis tracti, accedens ad eam inter eos ingratus quidam leprosus, optimam de armento vaccam cum optimo vitulo omnium vitulorum insimul sibi donari poscebat. Nec ipsa ejus audiens preces distulit; sed mox illam quam optimam de omnibus vaccam, et alius vaccae vitulum elegantem et optimum roganti infirmo voluntarie donavit; et misericorditer suum cum illo transmittens currum pariter, longum et latissimum campum, ne molestiam in vacca minanda infirmus longo fessus itinere sustentaret, vitulum post tergum ejus in currum poni praecipiebat. Et sic eum vacca lingua lambens, et tanquam proprium diligens, nemine eam cogente, usque ad loca destinata consecuta est. Charissimidinem ei famulabantur animalia. Quodam intervallo temporis alii nequissimi fures, qui nec Dominum nec homines verebantur, de aliqua provincia ob latrocinium venientes, per amnem grandem facili meatu pedum egredientes, bovem
Abbreviated transcription (Latin):
se transacto. integra ⁊ intacta reꝑta
ẽ.N enĩ canis ausus ẽ comedere de¬
positũ beate uirginis. s custos pati¬
ens larde. ⁊ idoneus contra suũ solitũ
morẽ diuina refrenatꝰ uirtute edoini¬
tꝰ exutit. Et crescente cotidie mira¬
cłor numero q̃ uix enarrari posst̃
quantũ mĩe ⁊ pietatis ⁊ in pauꝑes
elemosinaꝵ oportune ⁊ ĩportune po¬
stulantiũ oꝑata ẽ. Nã cũ aliquis in¬
digens cybo pauꝑũ eã rogaret. illa
ad eos qͥ carnes coxerant ut ab illis
aliqͥd pauꝑi deferret festinauit. ⁊ il¬
lor unꝰ stolidissimꝰ famulꝰ qͥ carnes
coxerat. insipient̃ partẽ nondũ car¬
nis coctã in albate ip̃iꝰ sinuate uestis
receptacłm transiecit. Et sic illa ñ
fuscato mantili. s in suo candido
colore manente portans pauꝑi tri¬
buit. Nec non ⁊ hoc de eiꝰ gestis
felicib ad mirari deb Confluenti¬
b eni ad eã undiꝙ pauꝑib ⁊ pegͥnis
ingentifama uirtutũ ⁊ nine largi¬

Expanded text:
se transacto, intacta et integra reperta est. Non enim canis ausus comedere depositum beatae virginis, sed custos patiens lardi et idoneus contra suum solitum morem divina refrenatus virtute exstitit. Accrescente quotidie miraculorum numero, quae vix enumerari possunt, quantum mieleemosynarum opportune et inopportune postulantium operata est! Nam cum aliquis indigens cibo pauperum eam rogaret, illa ad eos qui carnes coxerant, ut ab illis aliquid pauperi deferret, festinavit, et illorum unus stolidissimus famulus, qui carnes coxerat, insipienter partem nondum carnis coctam, in albatum ipsius sinuatae vestis receptaculum transjecit, et sic illa, non suffocato mantili, et in suo candido colore manente portans pauperi tribuit. Nec non et hoc de gestis felicibus admirari debet. Confluentibus enim ad eam undique pauperibus et ingenti fama virtutis, et nimiae largi
Abbreviated transcription (Latin):
Idẽ ⁊ ħ sc̃a fulsit brigida miracło.
qr c̃ regis ip̃iꝰ patͥe in qͣ ip̃a fuit.
eiꝰ erant ditione ⁊ ugo inuales¬
fundam̃ positis. ⁊ munitionib qͥb¬
dã firmissimis. iugronna ꝓfonda ⁊
pene intransmeabili. ⁊ insocis humen¬
tib atq in paludib inqͥb grandis
currebat flumiꝰ. E constructa qua¬
drigas ⁊ eqͥtes ⁊currus ⁊ plaustror

Expanded text:
et hoc sancta fulsit Brigida miraculo. Quia cum regis illius patriae in qua ipsa fuit ejus erant ditione praeceptum invalesfundamento positis, et munitionibus quibusdam firmissimis in gronna profunda et bene intransmeabili, et in locis humentibus, atque in paludibus, in quibus grandis currebat fluvius, quae constructa quadrigas, et equites, et currus, et plaustrorum
Abbreviated transcription (Latin):
sue consuetudinis omĩb seminar.
uidit nouem uiros informa quadã
speciali uane ⁊ diabolice suꝑstiu¬
onis plausũ habentes uocis ridicu¬
le.⁊ insaniã mentis maximã in qͦs
uis contritio erat. ⁊ infelicitas. qͥ
antiquo hosti quim illis regnabat
uotis scelestissimis ⁊ iuramentis
sitientes effusionẽ sanguinis aute¬
ꝑ ueniret. uenturã aliors iugula¬
tionẽ ⁊ homicidia facere disposu¬
ert̃. Qͥb reuerentissima. ⁊ affabilis
brigida melliflua uerbor copia
p̾dicauit. ut mortiferis errorib re¬
lictis. suacrimina ꝑcordis conpu¬
cͣtionẽ ⁊ uerã delerent penitentiã.
Qͥ hebitudinẽ mentis sue nͥpͥus
uana sua cõplessent uota. illud re¬
ꝓhac refusis ad dum̃ p̾cib assidu¬
exemplo om̃s saluos fieri ⁊ ad agni¬
tionẽ uenire u̾itatis. Et ingredienteᷤ
illi uefarii. imaginẽ instar uiri quẽ
⁊ continuo suis iugulantes lance¬
is. ⁊ gladiis decollantes quasi post
tis reuersi multis apparuert. Mi-¬

Expanded text:
e consuetudinis omnibus seminaret, vidit novem viros in quadam forma speciali vanae et diabolicae superstitionis plausum habentes, vocis ridiculae ac insaniam mentis maximam. In quorum viis contritio et infelicitas, et antiquo hosti, qui in illis regnabat votis scelestissimis et juramentis, sitientes effusionem sanguinis, antepervenirent, venturi, aliorum jugulationem et homicidia deposuerunt. Quibus reverentissima et affabilis Brigida melliflua verborum copia praedicavit, ut mortiferis erroribus relictis, crimina per cordis compunctionem et veram delerent poenitentiam. Qui hebetudine mentis suae, nisi prius vana sua complessent vota, illud repro hac re fusis ad Deum precibus affluexemplo, omnes salvos fieri, et ad agnitionem veritatis. Et egredientes illi nefarii imaginem instar viri, quem et continuo suis jugulantes lanceis, et gladiis decollantes, quasi post is reversi multis apparuerunt. Mi
Abbreviated transcription (Latin):
omĩa q̃ꝙ natio ⁊ familiã suã sͥ credi¬
tã contruxiss partẽ. Et cũ illa pars
fluminis difficillima ⁊ laboriosa in
sorte alicuiꝰ ex ip̃is nationib ceder¬
euentu. ip̃a natio durissimũ deui¬
tans laborẽ. ꝑ suã fortitudinẽ sc̃ẽ
brigide infirmiore coegit nationẽ
ut hanc oꝑaret᷑ difficilem partẽ
instructura uie. ⁊ suã quã facilio¬
rẽ euentu habebat partẽ eligens
ip̃a crudelis ⁊ in iusta natio edifi¬
caret sine ulla fluminis tͣbatõne
Atq c̃ ad scãm brigidã sui scd̾m
carnẽ cognati uenissent querello¬

Expanded text:
ognatio et familia suam sibi creditam construxisset partem. Et cum illa pars fluminis difficillima, et laboriosa in sorte alicujus ex ipsis nationibus evenisset, ipsa natio durissimum devitans laborem, per suam fortitudinem sanctae Brigidae infirmiorem coegit nationem, ut hanc operaretur difficilem pariter in structura viae; ut suam quam faciliorem habebat partem eligens, ipsa crudelis natio aedificaret sine ulla fluminis perturbatione. Atque cum ad sanctam Brigidam sui secundum carnem cognati fuissent religio
Abbreviated transcription (Latin):
li mͦ unꝰ contra plures comedere po¬
terat. Dep̃catꝰ est ut ꝓse dñm oraret
om̃ipotentẽ ut eiꝰ ingluiiẽ qͣ suꝑflu¬
a deuorabat. tẽꝑaret. nec antiqͣ. uir¬
cutẽ sui corꝑis ꝓ hac amisiss causa
Et sic ip̃a brigida illũ bñdicens ⁊ ꝓ
illo dnm̃ oraus: ip̃e pꝰ ea uictu unius
uiri satis contentꝰ. ac ut antea solebat
laborans. sic̃ duodecim oꝑarii oraban¬
t᷑. in eadẽ antiqͣ ꝑ mansit uirtute. Itẽ¬

Expanded text:
poterat, deprecatus est, ut ipsa Dominum oraret Omnipotentem, ut ejus ingluviem, qua superflua devorabat, temperaret; nec antequam virtutem sui corporis pro hac amisisset causa. Et sic illa Brigida illum benedicens, et pro illo Dominum orans; ipse postea victu unius viri satis contentus, ac, ut antea solebat, laborans, sicut duodecim operarii operabatur, in eadem antiqua permansit virtute. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
pauꝑib posito donabat. alia simi¬
lia ꝑ omĩa uestim̃ta pͥorib tã tex
didit ꝓ aliis. Uoluitarie enĩ alia
pauꝑib uestim̃ta obtulit. ⁊ hec ꝓ
eis oportune recepit. Nam c̃ ip̃a

Expanded text:
pauperum posito donabat, alia similia per omnia vestimenta prioribus tam textdidit pro aliis. Voluntarie enim alia pauperibus vestimenta obtulit, et haec pro eis opport
Abbreviated transcription (Latin):
pis iu eadẽ forma pͥoris: palam
multitudinis mirabile factũ. il¬
lũ solui ⁊ liberũ abire quifuerat.
antea reus delicti iussit. Nec mł¬
to pꝰ cͣ scã brigida solutione ip̃iꝰ ⁊
lib̾tate facta ad suã remearet do¬
mũ ip̃a uulpis dolosa se intur
pis torquens ⁊ callide mouens.¬
fugitiua ad loca deserta ⁊ siluestͥa
⁊ ad suũ antrũ multis equitib ⁊ ca¬
nib sepesequentib inludens ac
ꝑpatentes cãpos fugiens incolu
die anates pectore carnali natan¬
des in aqua ⁊ ꝑ aera interdũ uo¬
litantes beata brigida. eas ad se
uenire accersiuit. Que pennge¬
ro uolatu ⁊ tanto ardore obedien
tangens ⁊ amplectens ⁊ ꝑ aliꝗͣ tu¬
lũ tẽꝑis hoc idem faciens. redire
ac uolare suis in aerem alis ꝑmi¬
sit. conlaudans creatorẽ om̃iũ re
gerendi. Qͣ ex his omib manifeste
intelligi potest ꝙ. omĩs natura be¬
stiaꝵ ⁊ pecors ⁊ uolucrũ subiecta fu
it eiꝰ ĩꝑio. Et hoc eiusde̾ miracłm

Expanded text:
pis, in eadem forma prioris palam otis mirabile factum, illum solvi, et liberum abire, qui fuerat ante reus delicti, jussit. Nec multo post, cum sancta Brigida solutione ipsius et libertate facta, ad suam rediret domum, ipsa vulpes dolosa se inter turbas torquens, et callide movens,fugitiva ad loca deserta et silvestria, et ad suum antrum, multis equitibus et canibus sequentibus se, illudens ac per patentes campos fugiens, incoludie anates pectore carnali natantes in aqua, et per aera interdum volitantes, beata venire jussit. Quae pennigero volatu, et toto ardore obedienttangens, et amplectens, et per aliquantum temporis hoc idem faciens, redire ac volare suis in aerem alis permisit. Collaudans Creatorem omnium rergerendi. Et ex his omnibus manifeste colligi potest quod omnis natura bestiarum et pecorum et volucrum subjecta ejus fuit imperio. Et hoc ejus miraculum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽt. illũ iussit occidi ⁊ uxorẽ ⁊ filios
suos ⁊ omiã q̃ habuit in seruitutẽ
redigi p̾cepit. Et cũ rẽ gestã sc̃a ac
uenerabilis brigida didiciss: tan¬
to mĩam ⁊ pietatis affectu ꝑmota
currũ suũ sͥ iungi p̃cepit. ⁊ exinti¬
mo corde dolens ꝓ ip̃o infelici qui
iniuste iudicatꝰ est p̾cib ad dñm ꝓ
fusis ⁊ ꝑ planitiem campi equit᷑ans.
ꝑrexit inuiã q̃ ad regis palatiũ du¬
cebat᷑. Nec mora dñs exaudiens
ip̃am. suas fundentẽ ad dum̃n assi¬
duas p̾ces. unã de suis uulpib fe¬
ris ad eamueniro ꝓmisit. E cũ ue¬
locissimo eursu ꝑ campestͥa uoni¬
ret. ⁊ beatissime brigide currui
adppinquaret. leuiter se eleuans
incurrũ intrauit. ⁊ sic receptacłm
uestis brigide se constituens. sobri¬
e cũ ea in cuirn sedebat. Ac cũ ip̃a
ad regẽ ueniret. ut ille miser in¬
ꝓuidus qͥ illo reatu sue ignorantie
tenebat᷑. liber ⁊ absolutꝰ de uincłis
egrederct᷑. cepit p̾cari. & eũ rex eiꝰ

Expanded text:
 uxorem et filios et omnia quae habeat in servitutem redigi praecipit. Cumque rem gestam sancta et venerabilis Brigida didicisset, tanto miseriarum et pietatis affectu permota, currum sibi jungi praecepit, et ex intimo corde dolens pro ipso infelici, qui injuste judicatus est, precibus ad Dominum fusis, et per planiciem campi equitans, perrexit in viam quae ad regis palatium ducebat. Nec mora Dominus exaudit ipsam, suas fundentem assiduas preces. Unam de suis vulpibus feris ad eam venire jussit. Quae cum velocissimo cursu ad eam veniret, et beatissimae Brigidae currui appropinquaret, leviter se elevans in curru sedebat, et sub receptaculum Brigidae vestis se constituens, sobrie in curru cum ea sedebat. At cum ipsa ad regem veniret, ut ille miser improvidus, qui reatu suae ignorantiae tenebatur, liber et absolutus de vinculo egrederetur c
Abbreviated transcription (Latin):
cerũ in eadẽ forma uitulũ c̃ suam
uenit nacca quẽ ut pͥorẽ ip̃a dile¬
xerat. ⁊ telaria ligna similit᷑ sͥ ꝓ
tate in qͦ pͥora fuerant contẽpla¬
ta ẽ. Et sic sc̃a brigida felici ꝓgres¬
su ⁊ mirabili facta uirtute domus¬
⁊ habitatorib uale dicens pacissi¬
Et ecce in tanta multitudine mi¬
mirari solet. Trib enĩ leꝓsis ⁊ infir¬
nus qd̃ c̃q ab ea acciꝑe. uas largita
ẽ argenteũ. G ne illis eẽt causa dis¬
cordie ⁊ contentionis si illi int̃ se di¬
uiderent. cuidã in pondib aurr
argenti cõꝑto dixit. ut iñt illos ħ¬
lib partib. Et c̃ excusare se cepiss
dicens. ponderare equalit ñ posse
ip̃a felicissim a feminaꝵ. brigida ad¬
p̃henso uase argenteo. ip̃m allidit
contra lapidẽ.⁊ confregit urtres ut
Mirũ ĩmodũ c̃ postea ip̃e intres par¬
ẽẽnt em̃se. nulla pars alia minoe
ul᷑ maior q̃ aliã superaret. licer u¬

Expanded text:
terum in eadem forma vitulum cum sua terum in eadem forma vitulum cum sua invenit vacca, quem ut priorem ipsa dilexerat. Et telaria ligna similiter sibitate in qua priora fuerant, contemplata est. Et sic sancta Brigida felici progressu, et mirabili facta virtute, et habitatoribus valedicens, pontifiEt ecce in tanta miraculorum maadmirari solet. Tribus enim leprosinus aliquodcunque ab ea accipere, vas largita est argenteum. Et ne illis esset causa discordiae et contentionis, si illi inter se dividerent, cuidam in ponderibus auri et argenti comperto dixit ut inter illos libus partibus. Cumque excusare se coepisset dicens, ponderare se aequaliter non posse, ipsa felicissima Brigida, apprehenso vase argenteo, allidit contra lapidem, et confregit in tres, ut Mirum in modum, cum postea istae tres paressent emensae, nulla pars alia minor vel alia quae aliam superaret, licet u
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ monstrans sͥ suã ꝓpͥã sentẽ. multiᷤ
testantib qͥ eã agnoscere poterant
ñ aliã e̾ẽ. s ipsã de qua talis sermo
ferebat᷑ adherentẽ sͥ feminã pudi¬
cã de manib tyranni crudelissimi
lib̾auit. ⁊ sic ille pꝰ ea confitens suã
culpã sc̃e brigide humilit̃ sua sub
redit ꝓpͥã. Et his miracłis gło̾s ũ¬
fideli femina hospitiũ umungide¬
bet. ¶ͦ prosꝑũ iter faciens scã bri¬
gida indĩ uoluntate in amplissimo
cãpobreg ẽ declinaret ad uesꝑum
dies. ad habitacłm eius ueniens. c̃
ea ꝑ noctauit. Que obuiis manib
⁊ gratulant̃ suscipiens ⁊ grãs õĩpo¬
tenti dõ agens de felici aduentu re-
unde ignẽ nutriret. ⁊ eybũ unde
tales hospites eybaret. incidens
ligna telaria in qͥb texura telaꝵ
acto ugiliis exꝑgescentes pꝰ illã
de mane noctẽ. ut nullũ de recep¬
tione ⁊ refectione sc̃e brigide ulliꝰ
rei sustineret dãpnũ. ip̃a hospita¬
lis q̃ uitulũ sue amiserat uacce. al¬

Expanded text:
monstrans sibi eamdem sentem, multis testantibus, qui eam agnoscere poterant, non aliam esse, sed ipsam de qua talis sermo ferebatur, adhaerentem sibi feminam pudicam de manibus tyranni crudelissimi liberavit. Ille vero postea confitens suam culpam, sanctae Brigidae humiliter sua subdrediit propriam. Et his miraculis glofideli femina hospitium jungi debet. Quo prosperum iter faciens sancta Brigida in Dei voluntate in amplissimo campo Breg, cum declinaret ad vesperum dies, ad habitaculum ejus veniens cum ea pernoctavit. Quae obviis manibus et gratulanter suscipiens, gratias Omnipotenti agens de felici adventu reveunde tales nutriret, et cibum unde tales hospites cibaret, incidens ligna telaria, in quibus textura telarum acta vigiliis, expergiscente post illam de mane noctem, ut nullum de receptione et refectione sanctae Brigidae ullius rei sustineret damnum ipsa hospitalis, quae vitulum amiserat suae vaccae, al
Abbreviated transcription (Latin):
li quoꝙ euentu ab hac uenera¬
bilibrigide lepsiceruisã flagi¬
tantes cũ non haberet: illa uidẽs
aquã ad balnea paratã. ⁊ cũ uir¬
ture fidei benedicens in optimã
conuertit ceruisã ⁊ ab undanter
sitientib exhausit. Ille enĩ qui in
chana galilee aquã com̾̃tit in uinũ
ꝑ huiꝰ quoq beatissime femine fidẽ
a quã mutauit inceruesam. Dũ aũ

Expanded text:
li quoque eventu ab hac venerali quoque eventu ab hac venerabili Brigida leprosi cervisiam petentes, cum non haberet illa, videns aquam ad balnea paratam, cum virtute fidei benedicens, in optimam convertit cervisiam, et abundanter sitientibus exhausit. Ille enim, qui in Cana Galilaeae aquam convertit in vinum, per hujus quoque beatissimae feminae fidem aquam mutavi
Abbreviated transcription (Latin):
i solari umbracło uestis pependit
Et cũ ipsiꝰ domꝰ habitatores ⁊ uici¬
culsi: hanc incõꝑabilem dignis
laudib exdollebant. Et hoc silen¬
tio opus ñ est p̃dereundũ. Cũ enĩ
hec scã brigida in agro iuxta gre¬
gem ouiũ pascendum cura pasto¬
rali ess sollicita: aliquis nequã ado¬
lescens callide subripiens.⁊ ip̃ius
largitate in paupere cõpbans. ⁊
ueniens: septẽ ab ea ueruices in
una detulit die ⁊ in secreto abscon
adnum̾atus: sine dãpno sui mirũ
inmodũ totus integro reꝑtꝰ ẽ nu¬
mero. Et admirantes hi qui con¬
scii factifuerant uirtutẽ d̃i mani¬
feste factã ꝑ uirginẽ. septẽ quas ab¬
sconder̃t ueruices. ad suũ duni¬
ser̃t gregẽ. Q ille gregis numerꝰ
nec plus nec minus. s ut ante
integer reꝑtus ẽ. Hec ⁊aliis innu¬
merabilib uirtutib. famosissi¬
ma hec famula dĩ inore omĩum
suꝑ om̃s ñ in merito. s dignis lau¬
dib excesissima uisa est. Mirabi¬

Expanded text:
i solari umbra vestis pependit. i solari umbra vestis pependit. Et cum ipsius domus habitatores vicierculsi, hanc incomparabilem dignis laudibus extollebant. Et hoc silentio opus non est praetereundum. Cum enim haec sancta Brigida in agro juxta gregem ovium pascendum cura pastorali esset sollicita, aliquis nequam adolescens callide subripiens, et ipsius largitatem in pauperibus comprobans, et utato septem ab ea verveces in una die detulit, et in secreto abscondadnumeratus, sine damno mirum in modum totus integro repertus est numero. Et admirantes hi, qui conscii facti erant, virtutem Dei manifeste factam per virginem, septem quos absconderunt verveces ad suum remiserunt gregem, et ille gregis numerus nec plus nec minus, sed ut ante integer repertus est. His et aliis innumeralibus virtutibus famosissima DEI famula in ore omnium non immerito, sed dignis laudibus excelsissima visa est. Mirabi
Abbreviated transcription (Latin):
uircutes ip̃iꝰ. hoc opꝰ digñu ad mira¬
tione iidet᷑ e̾ẽ ⁊ admirabile. Ad ue¬
mentib enĩ epĩs ⁊ cũ ea hospitan¬
tib. cũ ñ haberet. unde eos cybaret.
adiuta dĩ multiplici iurtute. solito
more abundanter ut sua poscebat
necessitas. uaccã unã eandemq
trib contra consuetudinẽ in una
die uicib mulsit. Qꝙ. solet de op¬
timis trib uaccis expͥim ip̃a mi¬
rabili euentir: de una sua exp̃ssit
uacca. Ecce ⁊ hanc uirtutẽ beati¬
tudimi ur̃e. insinuare censeo: in
qua mens pura uirginalis ⁊ ma-¬
suasoꝑe pastorali pasceret ciues
incãpestri ⁊ herboso loco. largita¬
te nimia pluuiaꝵ ꝑfusa. humidis
uestib domũ redit. Q: cũ umbra
solaris ꝑforamina domũ intraret
intrinsecus illã umbrã obtunsa
ocłoꝵ acie arborẽ fuisse transuer¬
sã ⁊ fixã putans. ac desuꝑ suã com¬
plutã uestẽ cõpouens. tanquã in¬
arborẽ grandi ⁊ firma in ip̃a denu¬

Expanded text:
virtutes ipsius hoc dignum admiravirtutes ipsius hoc dignum admiratione videtur esse, et admirabile. Advenientibus enim episcopis, et cum ea hospitantibus, cum non haberet unde eos cibaret, adjuta Dei multiplici virtute solito more abundanter, ut sua poscebat necessitas, vaccam unam tribus, contra consuetudinem, in una die vicibus mulsit. Et quod solet de optimis tribus vaccis exprimi, ipsa mirabili eventu de una sua expressit vacca. Ecce et hanc virtutem beatitudini vestrae intimare censeo, in quam mens pura virginalis, et masuas ope pastorali pasceret oves in campestri, loco herboso, largitate nimia pluviarum profusa, humidis vestibus domum rediit. Et cum umbra solaris per foramina domum intrinsecus intraret, illam umbram obtusa oculorum acie, arborem fuisse transversam et fixam putans, ac desuper complutam vestem ponens tanquam inarbore grandi et firma, in ipsa tenu
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. Nã cũ illa aliquando in calda-¬
ria lardã aduenientib hospitib
coxerat cani adulanti ac flagitan
diuisa. ac si ñ eẽt dempta plenissi¬
me reꝑta ẽ. E ualde hi qui hoc ui¬
der̃t ad mirantes puellã in cõꝑabi¬
lẽ uirtutũ fidei ⁊ mĩto bonaꝵ uir¬
cutũ dignis laudib diuulgauer̃t.
Et eadem messores ac oꝑarios cõ¬
uocauit in messẽ suã. E t facta illa
messoꝵ conuentione. nebulosa
ac pluiialis dies illa accidit con¬
uentionis. Et pluuns largit᷑ ex
nubib effusis. ꝑ totã illã incircu¬
itu ꝓuintiam ac riuulis guitaꝵ. af¬
fluentia. ꝑ cõualles. ⁊ rimas terraꝵ
currentib. sua messis sola arida si¬
ne pluuiaꝵ impedĩto ⁊ turbati¬
one ꝑsticit. Et cũ om̃s messores ip̃iꝰ
di fuissent. sui sine ũbra ullaᷤ caligi¬
nis pluuie. illa die dota ab ortu usꝙ
adoccasũ solis. messores dĩ potentia
opꝰ exercebant. Ecce int̃ ceteras

Expanded text:
est. Nam cum illa aliquando in caldaest. Nam cum illa aliquando in caldario lardum advenientibus hospitibus coxerat, cani adulanti, ac flagitantdivisa, ac si non esset dempta, plenissime reperta est. Et valde hi qui hoc viderunt, admirantes puellam incomparabilem virtute fidei, merito bonarum virtutum, dignis laudibus divulgaverunt. Et eadem messores ac operarios convocat in messem suam; et facta illa messorum conventione, nebulosa ac pluvialis dies illa accidit conventionis. Et pluviis largiter ex nubibus effusis, per totam illam in circuitu provinciam, ac rivulis guttarum effluentia per convalles et rimas terrarum currentibus, sola messis sua arida sine pluviarum impedimento et perturbatione perstitit; et cum omnes messores undique ali die, sui, sine ulla umbra caliginis pluviae, illa die tota, ab ortu usque ad occasum, messores, Dei potentia opus exercebant. Ecce inter caeteras
Abbreviated transcription (Latin):
racłm in notuit. Et laudantes dñm
qͥ hoc fecit tantã fidei uirtutẽ in¬
iurginali pectore constitisse. ad mi¬
Il. ratisunt. Ac ñ multo pꝰ cũ eam
sui parentes in ore humano uiro
desponsare uolebant. illa celitus
inspirata se uirginẽ castã exhib̾e
memorie maccaille ꝑrexit. Q ce¬
leste intuens desideriũ ⁊ pudiciti¬
ã. ⁊ tante castitatis amorẽ intali
uirgine. palliũ albũ ⁊ uestẽ can¬
didam suꝑ ip̃iꝰ uenerabile caput
ĩposuit. Que corã dõ ⁊ ep̃o ac alta¬
ligneum quo altare fulciebat᷑ ma¬
nu detigit. Qd̃ lignũ in cõmemora¬
tione pristine uirtutis usq ad pre¬
sens tẽpꝰ uiride ac si non eẽt excisũ
⁊ decorticatũ. s in radicib fixum ui¬
rescit:⁊ usq hodie langores ⁊ mor¬
bos de omĩb expellit fidelibus.
Nec p̃tereundum mͥ uidet᷑ cõme¬
morare de illa uirtute ꝗͣ. hec famo¬
sissima famula dĩ. ac diumo inces¬
santer famula tui tradita oꝑata

Expanded text:
raculum innotuit, et laudantes Dominum, raculum innotuit, et laudantes Dominum, qui hoc fecit, tantam fidei virtutem virginali pectore constitisse admirati sunt. Ac non multo post, cum eam sui parentes, more humano, viro desponsare vellent, illa coelitus inspirata, se virginem castam exhibememoriae Macca perrexit. Qui coeleste intuens desiderium et pudicitiam, et tantae castitatis amorem in tali virgine, pallium album et vestem candidam super ipsius venerabile caput imposuit. Quae coram Deo et episcopo ac altaligneum, quo altare fulciebatur, tetigit. Quod lignum in commemoratione pristinae virtutis, usque ad praesens tempus viride, ac si non esset excisum, et decorticatum, sed in radicibus fixum viresceret; et usque hodie languores et morbos de hominibus expellit fidelibus. Nec praetereundum mihi videtur commemorare de illa virtute, quam haec famosissima famula dicitur ac divino incessanter famulatui tradita, operata
Abbreviated transcription (Latin):
oportunũ aduenit tẽpꝰ ut om̃s
redderent fructũ uaccaꝵ. ad eam
ꝑuentũ ẽ. Et cũ cooꝑatrices eiꝰ mõ¬
strabant sua oꝑa cõpleta. quesitũ
abeata supra dicta uirgine ut ⁊ ip̃a
similit adsignaret suũ opꝰ. s ip̃a
matͥs timore paiuida cũ non habe¬
ret qd̃ monstraret qr dotũ pauꝑib
erogauit crastinũ non ꝓcurans tẽ¬
pꝰ. tanta ⁊ in extingiubili flãma
sid̾i accensa ac firma ad dnm̃ se
conu̾tẽs orauit. Nec mora. dñs uo¬
cẽ uirginis audiens ac p̃ces. lar¬
gitatẽ diuimi munis sic̃ ẽ ad uitor
inoportunitatib ad fuit. sł pro
sua inse uirgine confidenti afflu¬
ent̃ butẏrũ restituit. Mirũ in mo¬
dũ. ⁊ illa hora pꝰ orationẽ uirgo
sc̃issima nichl de suo oꝑe deẽe̾ oftẽ¬
dens. s suꝑ om̃s cooꝑatrices ab un¬
das se monstrauit cõplesse suũ of¬
ficiũ. &. cũ plenissime inuentũ
in ocłis om̃iũ tanti muneris mi¬

Expanded text:
opportunum advenit tempus, ut omnes opportunum advenit tempus, ut omnes redderent fructum vaccarum, ad eam perventum est. Sed cum cooperatrices ejus monstrabant sua opera completa, quaesitum est a beata supradicta virgine, ut et ipsa similiter assignaret suum opus. Et ipsa matris timore pavida, cum non haberet quod monstraret, quia totum pauperibus erogavit, crastinum non procurans tempus, et inexstinguibili flamma fidei accensa, ac firma, ad Dominum se convertens oravit. Nec mora, Dominus vocem virginis audiens ac preces, largitate divini Numinis, sicut est adjutor in opportunitatibus, adfuit, et pro sua in se virginis confidentia affluenter butyrum constituit. Mirum in modum et illa hora post orationem virgo sanctissima, nihil de suo opere deesse ostendens, sed super omnes cooperatrices abundasse monstravit complesse suum officium. Et cum plenissime inventum in oculis, omnium tanti muneris mi
Abbreviated transcription (Latin):
bilib ꝙ parentib de bona acpru¬
dentissima ec̃tech ꝓsapia in scotia
orta patreq dubtõcho. ⁊ matre
broccha gẽnita asuapueritia bo¬
naꝵ rerũ studiis inoleuit. Electa
enĩ ex dõ puella morib sobrietati
ac pudicitie plena: in meliora sẽ¬
ꝑ crescebat. Et quis sua oꝑa ac
uirtutes q̃ ⁊̃ in hac etate gessit ple
ne enarrare ualet:S hec pauca¬
⁊ de innumerabilib exẽpli causa
posita demonstrabimꝰ. Exinde
hec cũ tẽpꝰ maturũ aduenit. in
opꝰ coagli ut de curbato uaccaꝵ
lacte butyrũ congregaret ama¬
tre transmissa ẽ. Ut sic̃ alie fei¬
ne hoc opꝰ exercere soleb ant
⁊ ut cũ cetis intẽꝑe placito nac¬
caꝵ fructũ ac pondus mensurã¬
ꝙ butyr solitũ plenissime in ui¬
sũ readeret. S hec morib pulcher¬
rima ⁊ hospitalis uirgo. obedire
magis uolens dõ quã hominib: pau¬
ꝑib ⁊ hospitib lac largit᷑. ⁊ buty¬
rũ distribuit. Et cũ scdm̃ morem

Expanded text:
bilioribusque parentibus, de bona ac prudentissima Etech prosapia in Scotia orta, patre Dubtocho, et matre Brocca genita, a sua pueritia bonarum rerum studiis inolevit. Electa enim ex Deo puella moribus sobria, aetatis ac pudicitiae plena, in meliora semper crescebat. Et quis sua opera, quae etiam in hac aetate gessit, plene potest enarrare? sed haec pauca de innumerabilibus exempli causa posita demonstrabimus. Exinde haec, cum tempus maturum advenit, in opus coaguli, ut de turbato vaccarum lacte butyrum aggregaret, a matre transmissa est; ut sicut aliae feminae hoc opus exercere solebant, ; ut cum caeteris in tempore placido, vaccarum fructum ac pondus, mensuratumque butyri solitum plenissime in usum redderet. Sed haec moribus pulcherrima et hospitalis virgo, obaudire magis volens Deo quam hominibus, pauperibus et hospitibus lac largitur, et butyrum distribuit. Et cum secundum
Abbreviated transcription (Latin):
poss reddere sͥ ẽẽt ancilla. ⁊ eiꝰ pꝰ¬
ea uteret᷑ ut uellet ãplexib ma¬
chinatꝰ ẽ hoc ꝑficere. malũ. nulla
alia re ac redẽptõne placatꝰ fieri
posse dicens. nisi aut ꝓpͥa sͥ sente
argentea reddita aut ip̃a femina
in seruitutẽ mei redacta ꝓ causa
culpabili fragilis concupiscentie
uteret᷑. Et hec dimens pudica femi-¬
na tanꝗͣ. ad ciuitatẽ resũgit cu¬
tissimã ad scãm confugit brigidã¬
Que c̃ talẽ cõꝑiss causã. uł quid
ꝓhac re debueret cogitaret. Cũ
nec dũ u̾ba cõpless. suꝑuenit ad
se quidã cũ piscib de flumine tractis
sentis illa argentea ꝗͣ. ille crudelis
medio umius expiscib reꝑta ẽ. Ꝙ
sic pꝰea secura m̃te eã sentẽ sec̃ portãs

Expanded text:
ddere, sibi esset ancilla, et ejus postea uteretur, ut vellet, amplexibus, machinatus est hoc perficere malum, nulla alia re ac redemptione placatus fieri posse dicens, nisi aut propria sibi sente argentea reddita, aut ipsa femina in servitutem sibi redacta pro causa culpabili fragilis concupiscentiae uteretur. Et haec timens pudica femina quasi ad civitatem refugii tutissimam, ad sanctam BrigidaQuae cum talem comperisset causam, vel quid pro hac re ageret cogitaret, cum nec dum verba complesset, supervenit ad se quidam cum piscibus de flumine tractis.sentis illa argentea, quam ille crudelis medio unius piscis reperta est. Et sic
Abbreviated transcription (Latin):
securib excisaẽ. Ad quã cõuentio
uiroꝵ fortiũ ꝓpt̃ eiꝰ molestiã ⁊ ingen¬
tẽ molẽ loca aifficillima inqͥb ramor
c̃ fragore suor ruit ut deponerent
ac traherent c̃ multis bubus ⁊ ar¬
dificũ manus ad loc̃ destinatũ ut
necessitas reiposcebat congregata
ẽ. Et c̃ nec multitudo uirors ⁊ ui¬
res boũ ⁊ uarie artific̃ artes moue¬
re uł trahere eã arborẽ ullo mͦ pote¬
rant recedentib cunctis ab ea ꝑ for
gano euuangłice uocis docet. Mon¬
tes mutantur sic̃ possibilia sunt oĩa
credentib eã grauissimã arborẽ an¬
gelice uirtutis ꝑ diuuina mysteria nul¬
lo mortaliũ auxilio leuantes. sine
scã brigida destinatã detulert ac ꝑ
om̃s ꝓuincias tanta diuine uirtu¬
dis huiꝰ excellentia diuulgata est
Et nr̃o occurrit animo non exclu¬
dere ⁊ han uirtutẽ silentio nr̃o . ꝙͣ

Expanded text:
securibus excisa est. Ad quam conventio virorum fortium propter ejus molestiam et ingentem molem, loca difficillima in quibus ramorum cum fragore suorum, ut deponerent, attraherent cum multis bubus, et artificum machinis ad locum destinatum, ut necessitas rei poscebat, congregata est. Et cum nec multitudo virorum, vires boum, et variae artificum artes, movere vel trahere recedentibus cunctis ab ea, per fgano evangelicae vocis docet, montes moventur, sic possibilia sunt omnibus credentibus , eam gravissimam arborem evangelicae virtutis, per divina mysteria, nullo mortalium auxilio levantes sine uit sancta Brigida, detulerunt, ac per omnes provincias tanta divinae virtutis excellentia divulgata est. Et nostro occurrit animo, non excludere et hanc virtutem silentio nostro.
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ die c̃ aliqͥs nulla suffultꝰ scien¬
tia uulpẽ ꝑegis palatiũ anibulan¬
tẽ iuideret. putans illã obcecatis
sensib suis ferã ẽt bestiã. Et qd̃
aulã regis familiaris ⁊ mansueta ẽẽt
uariis artib docta agilitate corꝑis
⁊ subtilitate animi regi ⁊ suis comi¬
tib grande spectacłm p̃stans igno¬

Expanded text:
em die, cum aliquis nulla suffultus scientia, vulpem regis ad palatium ambulantem videret, putans illam, obcaecatis sensibus suis, feram esse bestiam, et quod in aula regis familiaris et mansueta esset, variis artibus edocta agilitate corporis, et subtilitate animi, regi et suis comitibus grande praestans sign
Abbreviated transcription (Latin):
tu ⁊ celebre nom̃ p̃ omĩb coetaneis
uirginib habere meruit. &: quadã
die cũ una ex adherentib sibi extrin¬
secus femina cũ filia duodeci annos
etatis ex naturali ꝓcreatõre muta
ad eam ueniret iusitandam: cũ dig
inclinans. ⁊ humili collo ad eiꝰ paci¬
ficũ oscłm ꝓcidens. ip̃a om̃ib affa¬
bilis brigida ac felix conditis sale
cuta est: ac saluatoris nr̃i exemplo
nibentis paruulos ad se uenire. fili¬
e manũ retinens manusua. nesci¬
ente illa qd̃ ẽẽt muta ⁊ uoluntatẽ
ip̃iꝰ interrogans utrũ uelato capi¬
te ꝑmanere uirgo. an nuptiis tra¬
denda esse uella: matre ip̃iꝰ admonen¬
te qd̃ sͥ filia nulla daret responsa.
respondens matri. dixit se non di¬
missurã filie manũ. nisi sͥ pͥus red¬
dit filia sͥ dicens. non aliud nͥ qd tu
uolueris agere uolo. Ac sic postea
aꝑto ore. sine ligue impedim̃to et
tor aurib antea in auditũ scrupu¬

Expanded text:
bre nomen prae omnibus coaetaneis bre nomen prae omnibus coaetaneis virginibus habere meruit. Et quadam die, cum una ex adhaerentibus sibi extrinsecus femina, cum filia duodecim annos aetatis, ex naturali procreatione muta, ad eam veniret visitandam, cum digninclinans et humili collo ad ejus pacificum osculum procidens, ipsa omnibus affabilis Brigida, et felix, conditis sale cuta est, ac Salvatoris nostri jubentis exemplo parvulos ad se venire, filiae manum retinens manu sua, nesciente illa quod esset muta, et voluntatem ipsius interrogans, utrum velato capite permanere virgo an nuptiis tradenda esse vellet, matre ipsius admonente, quod sibi filia nulla daret responsa, respondens matri dixit, se non dimissuram filiae manum, ni sibi prius resdit filia sibi dicens: Non aliud, nisi quod tu volueris, volo agere. Ac sic postea aperto ore sine linguae impedimento, et torum auribus inauditum scrupu
Abbreviated transcription (Latin):
biles uenire solebant ꝓ suis necessi¬
tatib: ip̃a beatissima brigida in il¬
lahora salẽ factũ de lapide quẽ bñ¬
dixit inopus poscentis sufficient᷑
largita ẽ. Et sic ab ea portans salem.¬
letus ꝓpͥam domũ redut. Et hoc po
tous instar imiitatrix diuini nominis
excelsissimã oꝑata ẽ uirtutẽ. Nam
scd̾m exẽplũ dñi. ⁊ hec ocłos ceci ape
dñs largitꝰ ẽ suis. Qͥa cũ de se ip̃o lo
queret᷑. Ego sũ lipx mundi: nichilo¬
minꝰ suis dicit apłis. Uos estis lux
mundi. Et de hisdem idẽ dicens in¬
tulit. Opera q̃ egofacio. ⁊ ip̃i faciẽt.
⁊ maiora horũ facient. Inde quẽ na¬
turalis partꝰ cecũptulit natum: fi¬
des eiꝰdẽ brigide grano cõꝑata syna¬
pis ⁊ consimilis: eidem ocłos sĩplices
⁊ lucidos ingenti miracło aperuit
Hec itaq tantis uirtutib inlustris
humilitate cordis ⁊ puritate m̃tis¬
⁊ morũ tẽperantia ⁊ sp̃itali gr̾a ple¬
na: tantã auctoritatẽ in diuino cul¬

Expanded text:
abiles venire solebant, pro suis necessitatibus, ipsa beatissima Brigida in illa hora sal factum de lapide, quem benedixit, in opus poscentis sufficienter largita est. Et sic ab ea sal portans laetus propriam domum rediit. Et hoc potalvatoris instar imitatrix, divini nominis excelsissimam operata est virtutem. Nam secundum exemplum Domini et haec oculos caeci Dominus largitus est suis, quia de se ipso cum loqueretur: Ego sum lux mundi , nihilominus suis dicit apostolis: Vos estis lux mundi, , et eisdem dicens intulit: Opera quae ego facio, ipsi facient, et majora horum facient . Inde quem naturalis partus caecum protulit natum, fides ejusdem Brigidae grano operata sinapis, et consimilis eidem, oculos simplices et lucidos ingenti miraculo aperuit. Haec itaque tantis virtutibus illustris, humilitate cordis et puritate mentis, morum temperantia et spirituali gratia plena, tantam auctoritatem et
Abbreviated transcription (Latin):
tẽꝑe infideliũ insana multitudo
sactificiis sacͥlegis insudabat Ibi
itaq uir dĩ ꝑueniens. contͥuit idolũ
subuercit aram succidit lucos atq
in ip̃o tẽplo apollinis: oracłm be¬
ati martini fecit. Ubi uͦ ara exaus¬
dẽ apollinis fuit oracłm sc̃i coir ⁊obis¬

Expanded text:
tempore infidelium insana multitudo tempore infidelium insana multitudo sacrificiis sacrilegis insudabat. Illuc itaque vir Dei perveniens, contrivit idolum, subvertit aram, succendit lucos, atque in ipso templo Apollinis oraculum beati Martini, ubi vero ara ejusdem Apollinis, fuit oraculum sancti Joannis con
Abbreviated transcription (Latin):
naret᷑ corã humilib resurgere. Qͣ¬
tuiꝰ ⁊ illi uiderent .q. contempnerẽt
⁊ isti qd̾ uenerarent᷑ a mare debu¬
issent. Et qͦ mist̾i̾o actu ẽ ⁊ dũ su¬
ꝑbi aspiciunt despectũ mortis. hu¬
miles contra mortẽ acciperent głã
potestatis. pet RS Queso tẽ
pꝰ hec adqͣ loca uir sc̃s migrauit
uł si aliquas in eis uircutes osten
ad alia migrans loca. non hostem
mutauit. Nã tanto pꝰ grauiora p̃¬
lia ꝑtulit. quanto contra se aꝑte
pugnantẽ ip̃m magistrũ militie
inuenit. Castrũ uanq qd̃ casinũ
dicit᷑. in excelsi montis latere situͣ
ẽ. Qͥ uidelicet mons distenso simi
hoc idẽ castrũ recipit. s ꝑ tͥa milia
in altũ se subrigens uelut ad ethe¬
ra cacumen tendit. Ubi uetustis¬
simũ fanũ fuit in quo ex antiquo¬
rũ more gentiliũ ab stulto rusti¬
coꝵs ppło appͦllo colebat᷑. Circͣqͣ
etiã in cultu demonũ luci suc¬
creuerant in quib adhuc eodẽ

Expanded text:
naretur, coram humilibus resurgere: qunaretur, coram humilibus resurgere: quatenus et illi viderent quod contemnerent, et isti quod venerantes amare debuissent. Ex quo mysterio actum est, ut dum superbi aspiciunt despectum mortis, humiles contra mortem acciperent gloriam potestatis. Petr. Quaeso te post haec, ad quae loca vir sanctus migraverit, vel si aliquas in eis virtutes postmoad alia demigrans loca non hostem mutavit. Nam tanto post graviora praelia pertulit, quantum contra se aperte pugnantem ipsum malitiae magistrum invenit. Castrum namque quod Cassinum dicitur, in excelsi montis latere situm est, qui videlicet mons distenso sinu hoc idem castrum recepit, sed per tria millia in altum se subrigens, velut ad aera cacumen tendit: ubi vetustissimum fanum fuit, in quo ex antiquorum more gentilium a stulto rusticorum populo Apollo colebatur. Circumquaque etiam in cultu daemonum luci succreverant, in quibus adhuc eodem
Abbreviated transcription (Latin):
adhuc aloco eodẽ iux decẽ milib
aberat estimauit esse nuntiandũ
occubuit. ul̃ quia de munici mor¬
te discipłs exultauit. Qua de re
dere de inimici morte psũpsisset.
detn S Miranda sunt ⁊
multũ stupenda qͣ dicis. N am ĩ
aqua ex petra ꝓducta moysen.¬
Inferrũ uero quo de ex ꝓfundo
aque rediit heliseũ. In aque itin̾e
petrũ. In corui obedientia. heliam.
In luctu aũ mortis inimici dauid¬
Ut uideo ⁊ ꝑpendo. iur iste spũ¬
habuit. qui ꝑ concessã redẽptionis
grãm. electoꝵ corda omiũ ĩpleuit.
De quo ioh̾es dicit. Erat lux ue¬
ra que inluminat omnẽ hominẽ
uenientẽ in hunc mundũ. Et de
quo rursus scͥptũ est. De plenitu¬
dine eius nos om̃s accepimꝰ. Nã
sci dĩ hoĩes potuert a dño urtu¬
tes habere non ⁊̃ aliis tradere. Il¬
le aũ signa uirtutis dedit subditiᷤ
qui se daturũ signũ ione ꝓmisit
inimicis ut corã suꝑbis mori dig¬

Expanded text:
adhuc a loco eodem vix decem millibus adhuc a loco eodem vix decem millibus aberat, aestimavit esse nuntiandum, occubuit, vel quia de inimici morte discipulus exsultavit. Qua de re dere de inimici interitu praesumpsisset. Petr. Mira sunt et multum stupenda quae dicis. Nam in aqua ex petra in ferro vero, quod ex profundo aquae rediit, Elisaeum. In aquae itinere, Petrum. In corvi obedientia, Eliam. In luctu autem mortis inimici, David video et perpendo. Vir iste sphabuit qui per concessae redemptionis gratiam electorum corda omnium implevit, de quo Joannes dicit: Erat lux vera quae illuminat omnem hominem venientem in hunc mundum . De quo rursus scriptum est: De plenitudine ejus nos omnes accepimus . Nam sancti Dei homines potuerunt a Domino virtutes habere, non etiam aliis tradere. Ille autem signa virtutis dedit subditis, qui se daturum signum Jonae promisit inimicis : ut coram superbis mori dig
Abbreviated transcription (Latin):
to celle cui bñdictꝰ erat. ante e¬
oꝵ ocłos nudas sept̾e puellas
mitteret. que corã eis sibi inuicẽ
manꝰ denentes. ⁊ diutiꝰ ludentes
illor⁊ ment̾ẽ ad ꝑuersitatẽ libi¬
diuis inflãmarent. Qd̃ sc̃s uir
de cella conspiciens: lapsũq
adhuc teneriorib discipłis ꝑti¬
mescens. idque ꝓ sua soliꝰ fieri ꝑ¬
secutione ꝑtractans. iniuidie loc
dedit atq oratoria cunctaꝙ̃ ꝯ
struxerat substatutis p̃possi̾tis
adiunctis sr̃ib ordinauit. ⁊ pau¬
cis secũ monachis ablatis. habi¬
tatõnẽ mutaui loci. Moxq ut
uir dĩ eius odia humilit᷑ declina¬
sit. Nam cũ predictꝰ prb̾t stans in
solario bñdictũ discessise cognos¬
ceret ⁊ exaltaret ꝑduraute ĩmobi¬
lit̃ tota domus fabrica hoc ipsum
in quo stabat solariũ cecidit ⁊ bea
di bñdicti hoste̾ conterens extinxͣ.
Qd̃ uiri dĩ discipłs maurus noĩe
statĩ uen̾abili patͥ bñdicto qui

Expanded text:
to cellae, cui Benedictus inerat, ante eto cellae, cui Benedictus inerat, ante eorum oculos nudas septem puellas mitteret, quae coram eis sibi invicem manus tenentes, et diutius ludentes, illorum mentes ad perversitatem libidinis inflammarent. Quod vir sanctus de cella conspiciens, lapsumque adhuc tenerioribus discipulis pertimescens, idque pro sua solius persecutione fieri pertractans, invidiae locum dedit, atque oratoria cuncta quae construxerat, substitutis praepositis adjunctis fratribus ordinavit, et paucis secum monachis ablatis habitationem mutavit loci. Moxque ut vir Dei ejus odia humiliter declinasit. Nam cum praedictus presbyter stans in solario Benedictum discessisse cognosceret et exsultaret, perdurante immobiliter tota domus fabrica, hoc ipsum in quo stabat solarium cecidit, et Benedicti hostem conterens exstinxit. Quod viri Dei discipulus, Maurus nomine, statim venerabili Patri Benedicto qui
Abbreviated transcription (Latin):
pit. s eũ que pestis lateret in pane
non latuit. Ad horã uero refectio¬
nis illiꝰ auicina silua. coruus ue¬
nixe consueuerat.⁊ panẽ de ma¬
nu illiꝰ acciꝑe. Qͥ cũ more solito
uenisset panẽ quẽ prb̃r trans
in loco. ꝓice. ubi a nullo homine
possit inueniri. Tunc coruus aꝑto
ore ⁊ expansis alis circa eundem
panẽ cepit discurrere atq crãci¬
tare. Ac si aꝑte diceret ⁊ õbedire
se uelle. ⁊ tamen uissa implere ñ
curus: atq ibi ꝓice ubi inueniri
ñ possit. Quẽ du demoratꝰ qnͣq
coruus momordit. Leuauit. ⁊ re¬
cessit. Post triũ uͦ horaꝵ spatio ab¬
iecto pane rediit ⁊ de manu hoĩs
dĩ annonã quã consueuerat ac¬
cepit. Senerabilis aũ pat contͣ
uitã suã in ardescere sacerdotis
anumũ uidens illi magis quã sͥ
doluit. S p̃dictꝰ florentiꝰ quia
magistͥ corpus necare non potu¬
it se ad extinguendas discipłoꝵ
anumas accendit. ita ut in hor¬

Expanded text:
pit, sed eum quae pestis lateret in pane pit, sed eum quae pestis lateret in pane non latuit. Ad horam vero refectionis illius ex vicina silva corvus venire consueverat, et panem de manu ejus accipere. Qui cum more solito venisset, panem quem presbyter transmin loco projice, ubi a nullo hominum possit inveniri. Tunc corvus aperto ore, expansis alis circa eumdem panem coepit discurrere, crocitare, ac si aperte diceret, et obedire se velle, et tamen jussa implere noncurus, atque ibi projice ubi inveniri non possit. Quem diu demoratus, quandoque corvus momordit, levavit, et recessit. Post trium vero horarum spatium abjecto pane rediit, et de manu hominis Dei annonam quam consueverat accepit. Venerabilis autem Pater contra vitam suam inardescere sacerdotis animum videns, illi magis quam sibi doluit. Sed praedictus Florentius, quia magistri corpus necare non potuit, se ad exstinguendas discipulorum animas accendit: ita ut in hor