comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
accessinraan dipit. id acceaet quos tibi totuis
Si eum fũdũ tradiditi in quo sepulcrũ hab¬
uisti nec noiãtim tͥ sepulcrum excepisti. pa¬
rum eo noĩe cautum. pauł nnio si
mon ni sepulcrum it̃ ruplicũ transit.
Si hĩtatorib hĩtatio lege uendooĩs ĩecepta
cepta hĩtatio ÷. pauł. ĩmo sicum in ei in¬
sula quam uendideris gratis hĩtadõm ded̾

Expanded text:
am esse dixeris, id accedet, quod tibi totius Si eum fundum uendidisti, in quo sepulcrum habuisti, nec nominatim tibi sepulchrum excepist‹i›, parum habes eo nomine cautum. Paulus: minime, si modo in sepulchrum iter publicum transit. Si habitatoribus habitatio lege uenditionis recepta recepta habitatio est. Paulus: immo si cui in ea insula, quam u
Abbreviated transcription (Latin):
emptio ⁊ uenditio idẽ locatio ⁊ uuctio ut
inquib:dam qri soleat utr̃ emptio ⁊ ren¬
ditio sit. au locatio ⁊ ꝯucuo ut occe sicũ
aurifice tͥn ꝯueu̾it ut is ex auro suo an¬
ulos mͥ faceret. cti pond̾is. c̾ceq forme.

Expanded text:
emptio et uenditio, item locatio et conductio, ut in quibusdam quaeri soleat, utrum emptio et uenditio sit an locatio et conductio. ut ecce si cum aurifice mihi conuenerit, ut is ex auro suo anulos mihi faceret certi ponderis certaeque formae
Abbreviated transcription (Latin):
ł̃ .uiii. dig̃. scͥpsit. cum ꝯuenitut uenditor pͥt̾¬
itam incedem engat. et emptori p̾raret. ñ.
sał dolum s ⁊̃ culꝑam eum p̃rare debere:
idẽ ccł .I. sodem scribit. fundi quem cum titõ
coẽm habelis ꝑtem tuam uenoidisti. ⁊ ante¬
si tͥ finidus tocus adiudicatus ÷. totum ĩ quio eũ
emptori trades. s ita ut ille soluat. ꝙ eb eã
rem citio adempnatuis ÷ s ob eam adem ꝑtem
ram autem tm̃ de dolo malo ꝓmitt̾e. eum ẽ¬
ib fundum int̾ te ⁊ titium udex diuisit.
sũ dubio ꝑtẽ q̃ adiudicata ÷ ep̃dori trade̾ debes
Si ꝑd senio distracto uenditor donauit ante
traditõm. hoc quor restitu debet. ħrdita¬
des quoq ꝑ seruum ad ꝗsite ⁊ legata oiã¬

Expanded text:
 digestorum scripsit, cum conuenit, ut uenditor praeteritam mercedem exigat et emptori praestet, non solum dolum, sed et culpam eum praestare debere. Idem Celsus libro eodem scribit: fundi, quem cum Titio communem habebas, partem tuam uendidisti et antesi tibi fundus totus adiudicatus est, totum, inquit, eum emptori trades, sed ita, ut ille soluat, quod ob eam rem Titio condemnatus es. sed ob eam quidem partem,ram autem tantum de dolo malo repromittere: aequum eibus fundum inter te et Titium iudex diuisit, sine dubio partem, quae adiudicata est, emptori tradere debes. Si quid seruo distracto uenditor donauit ante traditionem, hoc quoque restitui debet: hereditates quoque per seruum adquisitae et legata o
Abbreviated transcription (Latin):
obligau̾at hiꝰ n noit ꝯsenslis erit nocts¬
saruis eadẽ cĩ erit ⁊ si rei puplict cã p̾dra
tacgturnitate utusq patris cosonũ rocõ¬
diuisse inideri ita accipiendũ ÷ ut ip̃o an¬
no quotacu̾it uideatim eandẽ lacatõni pe¬
nouasse. ñ ÷̃ insenĩtib annis ⁊ si lustr̃
faite abinitio fu̾at uuctõi pͥstitũ
SS ⁊ si scaoĩ auo anno post finitũ łustr̃

Expanded text:
t necessarius. eadem causa erit et si rei publicae praedia taciturnitate utriusque partis colonum reconduxisse uideri, ita accipiendum est, ut in ipso anno, quo tacuerunt, uideantur eandem locationem renouasse, non etiam in sequentibus annis, etsi lustrum forte ab initio fused et si secundo quoque anno post finitum lustrum
Abbreviated transcription (Latin):
sibi tradito serno adꝗsiturut fuisset:
ut̾q nr̃m eandẽ rem emit a ñ dũo c̃ ep̃¬
tio uendcõq sñ dolo malo fieret tmoita q
est. su ab eodẽ emimus sũ ab alio atar al¬
itis iniquis pond̾ib accepiss ut ĩ mado
fasset .ł. ep̃tor cirrum scͥptuis sit a uendi¬
tore ponderib minorib pomp̃. ait posse
dici uenditore sibi dare oport̾e ad̾ płs est
it accõm qua ⁊demꝑtus ẽẽ possit

Expanded text:
bi tradito seruo adquisiturus fuisset. Uterque nostrum eandem rem emit a non domino, cum emptio uenditioque sine dolo malo fieret, traditaque est: siue ab eodem emimus siue ab alio atque alitis iniquis ponderibus accepisset, ut in modo me falleret, uel emptor circumscriptus sit a uenditore ponderibus minoribus, Pomponius ait posse dici uenditorem sibi dare oportere quod plus eit actionem, qua contentus esse possit
Abbreviated transcription (Latin):
tñ aliquã ꝑteni c̾tam se ũ possid̾e non
c̾tiorũnt emptorẽ.an ex ep̃to itiogio tẽ¬
nertur. cum ħ̃ generał adiectio ad ea
qo spilit̾ nouit ꝗ uendidit. uec exce¬
ceꝑat seriutudes si que debentur et . N.¬

Expanded text:
tem certam se non possidere non certiorauerit emptorem, an ex empto iudicio teneatur, cum haec generalis adiectio ad ea, quae specialiter nouit qui uendidit nec exceceperat: 'seruitutes si quae debentur,
Abbreviated transcription (Latin):
tis aut de arrana cauendum est uenditori
quam de ceteris que sunt pretiosiori:
labeo geu̾alit̾ scribit ea que ꝑpetui usus cã
in edifitiis sunt. edificii sunt. que uero ad
p̃sens ñ eẽ edificii ut puta fistule tp̃as ꝗdẽ
cã poside. non sunt ediumueruntamen
si ꝑpetuo fĩunt posite. edium sunt. castella
plumbea. pntea. opcula ruteoꝵ. apiconei. fist¬
ulũ ad plum ata. aut que cera ꝯciuentur
quãuis non sint ad fua edium c̃ẽ ꝯstit :
ea que ex edifitio detenta sunt. ut reponunt᷑
edifitii sinit. atqr patata sut. ut in pon¬
antur non sunt edificii ¶elliqui unce
causa ꝑadi sunt. ante quain collocentur

Expanded text:
tis aut de harena cavendum est venditori tis aut de harena cavendum est venditori quam de ceteris quae sunt pretiosiora. Labeo generaliter scribit ea, quae perpetui usus causa in aedificiis sunt, aedificii esse, quae uero ad praesens, non esse aedificii, ut put‹a fistul›ae temporis quidem causa positae non sunt aedium, uerum tamen si perpetuo fuerint positae, aedium sunt. Castella plumbea, putea, opercula puteorum, epitonia fistulis adplumbata aut quae terra continentur quamuis non sint adfixa aedium esse constat. Ea, quae ex aedificio detracta sunt ut reponantur, aedificii sunt: at quae parata sunt ut imponantur, non sunt aedificii. Pali, qui uineae causa pa
Abbreviated transcription (Latin):
dei ꝯmisit. ut onĩs ad lib̾catẽ postannum
ꝑduc̾et. cũ legataria fideicomissil ad seꝑ
tin̾e noluis nec tũ hrdem a sua petoe li
dit nlła ꝯmoratoe fideicomisse lib̾tatis
fc̃a. ep̃tor cũ płib amĩ. mancipta sr̃ccͥpta

Expanded text:
dei commisit, ut omnes ad libertatem post annum perduceret. cum legataria fideicommissum ad se pertinere noluisset nec tamen heredem a sua petitionedit nulla commemoratione fideicommissae libertatis facta: emptor cum pluribus annis mancipia supra
Abbreviated transcription (Latin):
Dmỹ umfimous locetur : estima¬
tum ĩ strumtum colonis accipiat. ꝓcuł
ait. id agi ut instrumñtum emptũ hãt
colonus. sicuti fient cum quid estimatũ iu
dotem daretur
morte qui locauit tollitur.

Expanded text:
m fundus locetur, et aestimatum instrumentum colonus accipiat, Proculus ait id agi, ut instrumentum emptum habeat colonus, sicuti fieret, cum quid aestimatum in dotem daretur.morte eius qui locauit tollitur.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ cet̾os dransnt ꝯtendit tisiũ ꝯu̾tit ⁊ ser¬
iimi quassauit .ł. occidit puto ex locati
is subire ñ poss ĩ aliam nauem m̃ces
transtułat. ei q nains ĩ hostio rlumi¬
nis ꝑierit. tenetur pͥus iuicularnus
labeo si culpa caret ñ cen̾iait. cccũ si in
unto dño fecit. uł auo ñ debuit tp̃r aut

Expanded text:
dum ceteros transire contendit, cisium euertit et seruum quassauit uel occidit. puto ex locato ea subire non posset, in aliam nauem merces transtulerit eaque nauis in ostio fluminis perierit, tenetur primus nauicularius? Labeo, si culpa caret, non teneri ait: ceterum si uel inuito domino fecit uel quo non debuit tempore aut
Abbreviated transcription (Latin):
diligens ꝑatf. inꝑaturus ei seruo ñ fu̾it
Q si ħoc exceptũ ñ fu̾it. cñ pot̾ ei seruo rẽ¬
nouani inperare. quam impaturus ñ fu¬
nses si ũ ueniss. ueluti si ei imperasti ut
ad emptorem iret qui ꝑegre eet. nam certe
ca res tuo ꝑicło ẽẽ ñ debet. itaq tota ea res
ad doł malum duntaxit. ⁊ id culram uendi¬
doris orrigenda ÷ ¶ Si dolia occoginta accid̾e̾¬
infundo que info̾ssa ẽẽnt amĩ erit plura er
ant quamad eum mĩrm dabit emꝑcoei ex
oĩb que uult duminado integra det. si sola
occoginta sint. qualiacumq sint emptorẽ
seauentur. nec ꝓ non integris quicauam¬
ei uenditor prestabit.
etur in hostium potestate sit. octiuenus
magis putat uise einꝑtõm ⁊ stipulitionẽ.
qr int̾ ementem ⁊ uendentem eẽt cou̾itiũ
potius .n. difficultitem imꝑmdo eo incẽ ꝗͣ.

Expanded text:
milias imperaturus ei seruo non fuerit. quid si hoc exceptum fuerit? tamen potest ei seruo nouam rem imperare, quam imperaturus non fuisset, si ‹non› uenisset: ueluti si ei imperasti, ut ad emptorem iret, qui peregre esset: nam certe ea res tuo periculo esse non debet. itaque tota ea res ad dolum malum dumtaxat et culpam uenditoris dirigenda est. Si dolia octoginta accedere fundo, quae unt quam ad eum numerum, dabit emptori ex omnibus quae vult, dum integra det: si sola octoginta sunt, qualiacumque emptorem sequentur nec pro non integris quicei uenditor praestabit.etur, in hostium potestate sit, Octauenus magis putabat ualere emptionem et stipulationem, quia inter ementem et uendentem esset commercium: poti
Abbreviated transcription (Latin):
q casu accionem exempto habebis
Serium tuum ĩprudens a fure dona fide
emi is ex peculio quod ad te ꝑtinebat lioĩem
qd̾ is gessiss ĩuicem me tecian accurum
de peculio casstus ueramopinionẽ sabini
retulit. ĩ aua ego quoᷤ sum ¶Seruo uẽ¬
deute hõem fideiussor uenditõis orĩ pͥrare
debet ĩ qua obligaretur si ꝓ libo̾ hoĩe fider¬
ussiss nã ⁊ in dno accio sic datur. ut empt¬
or eam ꝯ sequaticr que lib̾o uendente ꝯseiꝑ
debuiss s ultra peculii taxationẽ aomi¬
nus non condempnabitur:
cũ petentẽ p̾cium eireptõenti pot̾it. si ea pe

Expanded text:
que casu actionem ex empto habebis. Seruum tuum imprudens a fure bona fide emi: is ex peculio quod ad te pertinebat hominem quod is gessisset, inuicem me tecum acturum de peculio. Cassius ueram opinionem Sabini rettulit, in qua ego quoque sum. Seruo uendente hominem fideiussor uenditionis omnia praestare debet, in quae obligaretur, si pro libero fideiussisset: nam et in dominum actio sic datur, ut emptor eadem consequatur, quae libero uendente consequi debuisset, sed ultra peculii taxationem dominus non condemnatur. Qui pendente
Abbreviated transcription (Latin):
tat ex uendito ag̾e potest. Isi ꝯsecutus fu̾¬
it qñtum pene noĩe stipłatus ẽẽt. agentẽ
exstipulatu doli mali exceptio submouebit.
Si exstipulitu penam ꝯsecutus fu̾is ip̃o ui¬
re exuedito age non poteris Iuisi in id qd̾
sĩis eius int̾fint. id non fieri :¬

Expanded text:
tat, ex uendito agere potest: si consecutus fuerit, quantum poenae nomine stipulatus esset, agentem ex stipulatu doli mali exceptio summouebit: si ex stipulatu poenam consecutus fueris, ipso iure ex uendito agere non poteris nisi in id, quod pluris eius int
Abbreviated transcription (Latin):
ad ei seañda que ei ab ep̃tore pͥrri oꝑtet.
uennent & in hoc uiditiũ infia sciuta. in
pͥmis p̾tium. ⁊ añti res uenit. itẽ usure pͥt¬
ii post diem tiditõis. nam cum ue emxtor fr¬
uendito agendo ꝯsequetur ⁊̃ sũptus ꝙ facci
sũt in re distracta. ut puta si ꝗd in re distrac¬
ta errogatum est. scribit .N. labeo ⁊ treb̾. ex
oncm itẽ siꝗd inpensũ ÷ in egri serui ciratio
hoc ampliꝰ labeo ait. ⁊ si ꝑo ĩ finnus mortui
serui ĩpensum sit. ex uendito ꝯseqni oport̾e.
si modo sũ culpa uenditoris mordem obiert.
cum res ueniret ut locuples ab ẽptore reus det̃.
ex uendito ⁊ga posse ut id fat fSi int̾ emptorẽ
p̾dior. et uenditorem ꝯueniss si ea p̃ora empt¬

Expanded text:
enda, quae ei ab emptore praestari oportet. Ueniunt autem in hoc iudicium infra scripta. in primis pretium, quanti res uenit. item usurae pretii post diem traditionis: nam cum re emptor fruendito agendo consequetur etiam sumptus, qui facti sunt in re distracta, ut puta si quid in aedificia distracta erogatum est: scribit enim Labeo et Trebatius onem. idem et si in aegri serui curationhoc amplius Labeo ait et si quid in funus mortui serui impensum sit, ex uendito consequi oportere, si modo sine culpa uenditoris mortem obierit. Item si conuenerit, cum res ueniret, ut locuples ab emptore reus detur, ex uendito agi posse, ut id fiat. Si inter emptorem praediorum et uenditorem conueniss
Abbreviated transcription (Latin):
ulł nt̾ cum ꝗ sciens ꝙ aut ignorans uendid¬
cus morbosũ. aut tĩgnũ uitiossĩ uendidit. siꝗͥ
tigni coruerst. edium estimatom. ssi pecora ꝯti¬
gione morbosi pocoris perierint. quod inder¬
fuit ydonce. uenisse. emptori er̃ prandum
itẽ ꝗ fure uendidit aut fugitĩn. sciens ꝗdẽ pr̃a

Expanded text:
um, qui sciens quid aut ignorans uendidcus morbosum aut tignum uitiosum uendidit, si quidem tigni corruerunt, aedium aestimationem, siue pecora contagione morbosi pecoris perierunt, quod interfuit idone‹a› uenisse erit praestandum. Item qui furem uendidit aut fu
Abbreviated transcription (Latin):
ostendit. si cũ uenditor sciret fundũ płib imi¬
icipiis legata acb̃e. ĩ tabłła ꝗdem ꝯscͥpserit u
mmunicipio deberi. uerum postea legem ꝯsingn¬
au̾it si que tͥbudo. aut uectigał. sue inditionis
ꝗdem noĩe aut ad uie collatõm p̾stare oportet
id emptorem dare facere p̾stare qr oport̾e. ex
empto eum teu̾i qĩ docepiss ep̃torem q̃ siuã

Expanded text:
ostendit: si, cum uenditor sciret fundum pluribus municipiis legata debere, in tabula quidem conscripserit uni municipio deberi, uerum postea legem consignauerit, si qua tributorum aut uectigalis indictionisue quid nomine aut ad uiae collationem praestare oportet, id emptorem dare facere praestareque oportere, ex empto eum teneri, quasi decepisset emptorem: quae
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tio ñ soluto uenditori dupłm p̾staretur in
fraudem ꝯstitutionũ inderi adiectum ꝙ usu
licitum cc̃haturs: lex cc̃tui ñ ĩꝓbata addicatur
Si ꝗͤs colludente. ꝓcuratore meo ab eo emerit
an possit ag̾e̾ ex empto. et puto acerais ut
xilo. pupillum sibi non obligat
Si uenditor hĩtatomn exceꝑit ut inꝗlinio lice¬
at ħitare .ł. colono ut ꝑfrui liceat ad certũ
tp̃s. mag̾ eẽ seruius putabat ex uendito. cẽ.
acc̃om ¶demq tub̾o ait si iste colonus aĩp
ono expiatur. ut ĩ de ꝗoes fu̾it ꝯsecutus emp¬
tori redaait edib aistractis .ł. legatis ei
tib unginitur quãuis londe ercurrãt ex
edifitium esium sunt:itẽ cinales. pisdes
aͥ ꝗ sunt inpisdim ñ sũt ediumm nec fundi:¬

Expanded text:
pretio non soluto uenditori duplum praestaretur, in fraudem constitutionum uideri adiectum, quod usurlicitum contrahatur, sed lex contractui non improbata dicatur. Si quis colludente procuratore meo ab eo emerit, an possit agere ex empto? et puto hactenus, ut pillo, pupillum sibi non obligat. Si uenditor habitationem exceperit, ut inquilino liceat habitare, uel colono ut perfrui liceat ad certum tempus, magis esse Seruius putabat ex uendito esse actionem: denique Tubero ait, si iste colonus damnuono experiatur, ut quidquid fuerit consecutus, emptori reddat. Aedibus distractis uel legatis ea tibus iunguntur, quamuis longe excurrant extra aedificium, aedium sunt: item canales: pisces autem qui sunt in piscina non sunt aedium nec fundi
Abbreviated transcription (Latin):
ium hereditarium erat. non tenegir
Qͣuis supra dit᷑ cum incorpore ⁊sentia¬
mus. de qualitate dissendiamus cp̃tõni
ñ eẽ. tũ uenoitor teneri debet. aĩti int̾:¬
or quo nescit ħ ultĩ simensas qĩ citre¬
cum ꝑ uenditorem ñ stet̾it anominꝰ
ri ⁊ lucs. fac̾e̾. id estaandũ ÷ ñ magis.
qiã si tͥciciim eñnt.⁊ ob eam rem auod
ũ sit traditũ familia eiꝰ fame laborunt.

Expanded text:
ium praedium erat, non tenetur. Quamuis supra diximus, cum in corpore consentiamus, de qualitate autem dissentiamus, emptionem esse, tamen uenditor teneri debet, quanti interor quoque nesciet: ueluti si mensas quasi citreCum per uenditorem steterit, quo minus ri et lucrum facere, id aestimandum est, non magis quam si triticum emerit et ob eam rem, quod non sit
Abbreviated transcription (Latin):
io egtͣ accessit. non dam̾ siꝗd erre uenonteis:
Si titnus fundũ in quo nonaginta ingera
erant uendiderit ⁊ in lege emptoĩs dom̃÷
in fundo .c. eẽ. iugera ante quã modus ma¬
nifestet᷑ .x. uig̾a alluuione acreunt. płac
mͥ neracii sũia enstimantis ut siꝗdem sci¬
ens uendidit ex empto accio ꝯpetat adu̾sus
cũ quãuis .x. iugera decreu̾int. qr dolo fecit.
nec doliis purgatur. Si uero ĩgnorans ue

Expanded text:
 accessit, non tamen si quid ex re uenditoris. Si Titius fundum, in quo nonaginta iugera erant, uendiderit et in lege emptionis dictum est in fundo centum esse iugera et antequam modus manifestetur, decem iugera alluuione adcreuerint, placet mihi Neratii sententia existimantis, ut, si quidem sciens uendidit, ex empto actio competat aduersus eum, quamuis decem iugera ad‹c›reuerint, quia dolo fecit nec dolus purgatur: si uero ignorans ue
Abbreviated transcription (Latin):
agatur. si eiꝰ ubi ma tradi oporteat. nãꝗ abrũ
mł Niserunm mͥ ignoranti sciens furem
uł nonum ẽẽ uendid̾is quãuis dupłam ꝓmis¬
eris. ten̾iis mhͥ ex empto qñti mea int̾erit sdisse.
qi ex stipłatu eo noie asd̾e dec ñ p̾sũ añ̃ mͥ ͥd ałrẽ.¬

Expanded text:
adi oportet. Paulus servum mihi ignoranti, sciens furem vel noxium esse, vendideris, quamvis duplam promiseris, teneris mihi ex empto, quanti mea intererit scisse, quia ex stipulatu eo nomine agere tecum non possum an
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ritromĩ stabit quomiuꝰ obligitõ
transfatur ad̾ uit patronũ excepdẽ
aͦ reo submouend̾ sego moueor q̃ ad̾.
de dolo acclo dabitur cumsit alia acto
nͥ forte qs ita dicat. qm̃ exceptõe pat¬
romis submoi̾n potest. si agat cũ
pcõẽ repellitar & dolo decernendam
atꝗ patroniis tunc submouetur.
si noluit exꝓmissarem ip̃m manu¬
missum accipe. ¶ Ex ꝓmissori pła¬
ne adu̾sus manimissũ dari d de
dolo actio aut si ñ sit saluendo eiꝑin¬
issor. dño dabitur.Si dolo malo
ꝓcurator passus sit uinc̾e adu̾sari¬
un meum ut absoluetur. an de
exceptoe hac si collusum÷.Alio¬
qu de dolo accõm dandã .s. sicum ꝓ¬

Expanded text:
 patronum stabit, quo minus obligatio transferatur, dicendum ait patronum exceptione a reo summouendum. ego moueor: quemadmodum de dolo actio dabitur, cum sit alia actio? nisi forte quis dicat, quoniam exceptione patronus summoueri potest, si agat cum ptione repellitur, de dolo decernendam: atquin patronus tunc summouetur, si nolit expromissorem ipsum manumissum accipere. expromissori plane aduersus manumissum dari debebit de dolo: aut si non sit soluendo expromissor, domino dabitur.Si dolo malo procurator passus sit uincere aduersarium meum, ut absolueretur, an de exceptione hac 'si collusum est': alioquin de dolo actio erit danda, scilicet
Abbreviated transcription (Latin):
pniã ñ facit ĩ inriam ei ꝗ redemit .s ꝓ
.x. que accepit. ip̃m seruum q̃ne emit
testitu et aut si añ decessisse ꝓponitur
nl p̾stabit. si modo ꝑ ip̃m fcm̃ ñ est.
Q si fugit nͨ culpa cindtingit. ꝗ rede¬
mit. nͣł p̾stabit ¶ plane repuntt᷑e eũ
oportet. si in pot̾atem suã ꝑueniat.
restituturĩt.S si accepit pecrnum
ut seruum maiaumttat is ꝙ fug̾it pͥ
quã manumut tur. iudend̾ an adicipo¬
ssit ꝗ accepit.  siꝗdẽ distractur̾ erat
caueb̾it ut si ĩ pot̾atẽ suã ꝑuen̾it seris
restituat id qd̾ accepit. co minꝰ quo uilior

Expanded text:
ia non facit iniuriam ei qui redemit, sed pro decem quae accepit ipsum seruum quem emit restituet aut, si ante decessisse proponatur, nihil praestabit, si modo per eum factum non est. quod si fugit nec culpa eius contigit qui redemit, nihil praestabit: plane repromittere eum oportet, si in potestatem suam peruenerit, restitutum iri. Sed si accepit pecuniam ut seruum manumittat isque fugerit prius quam manumittatur, uidendum, an condici possit quod accepit. et si quidem distracturus erat cauebit, ut, si in potestatem suam peruenerit seruus, restituat id quod accepit eo minus, quo uilior
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾ dix̃ petõm cessare sicum liceit penit̾e
ei qui deoit ꝓculdubio repetetur id q datũ
.ẽ. nͥ forte tua int̾sit ñ accepisse te ob hnc
cãm pectãm Sã si um ita res se hait ut
ut neccẽ lũs ꝓficissi .ł. sũptus ꝗ neccũ fũ

Expanded text:
petitionem cessare: sed cum liceat paenitere ei qui dedit, procul dubio repetetur id quod datum est, nisi forte tua intersit non accepisse te ob hanc causam pecuniam. nam si ita se res habeat, ut, ut nece
Abbreviated transcription (Latin):
c̾ta sit nũmo estimitio .nͥ. forte deco ꝗs nret
qd̾su ĩt̾fuit nũmos sibi sua die readitos
eẽ. Qͥo .n. si sub peni pecc̃m debuit aut sb̃
d astractũ est
incẽps subire. curatores q pupilli .ł. adolos¬
centis ñ eẽ cogendos ulitẽ unare. srtis ĩp¬
cantam affectõm pupillo suo .ł. adoleicenti
titores .ł. curatores p̾stare uolunt. auccorit
Aduloscentes eu siuelint iurut possũt ¶defe

Expanded text:
certa sit nummorum aestimatio. nisi forte de eo quis iuret, quod sua interfuit nummos sibi sua die redditos esse: quid enim, si sub poena pecuniam debuit? aut sub  distractum est?anceps subire. curatores quoque pupilli uel adulescentis non esse cogendos in litem iurare rescriptis imptantam affectionem pupillo suo uel adulescenti tutores uel curatores praestare uolunt, auctoritaadulescens uero si uelit iurare potest. Defe
Abbreviated transcription (Latin):
s qoĩs ÷ estimatio ei utr̃ dũtixat fĩ deb¬
cit. qd̾ seruus ĩ corpe .ł. ĩ. nĩo dampnũsen¬
serat. li ÷ qñto uilior seruus factus sit an
seruus ob id qd̾ coeupt᷑ sit. minoeis est.
nit quas serius focũt ab stulit. qome dã¬
pnũ duplicatur. nec int̾ent au ad eum
onẽ ñ uenire. quã suãm sam eẽ ruto ñ¬

Expanded text:
estimatio utrum eius dumtaxat fieri debeat, quod seruus in corpore uel in animo damni senserit, hoc est quanto uilior seruus factus sit, anseruus ob id, quod subpertus sit, minoris sit.nit, quas secum seruus abstulit, quia omne damnum duplatur, neque intererit, ad eum onem non uenire. quam sententiam ueram puto: n
Abbreviated transcription (Latin):
hec̃ accio adu̾sus fatentẽ indupłm÷. quãu¬
is aꝗł ĩfitiente̾ dũtaxat coh̾rceit.¬
Siꝗs seruus serui ue fecisse dicatur iudi¬
tium cum noxe deditõe tenct᷑. ħ̃ act̃
reftur ad dẽs seru corupti .ł. recepti .ũ.
ad tp̃s pͥsens ⁊ ide si decesserit .ł. alienatꝰ

Expanded text:
etiam aduersus fatentem in duplum est, quamuis Aquilia infitiantem dumtaxat coerceat.Si seruus seruaue fecisse dicetur, iudicium cum noxae deditione redditur.Haec actio refertur ad tempus serui corrupti uel recepti, non ad
Abbreviated transcription (Latin):
plane soł tenetur: ut caueit se exlubitu¬
tũ. si ĩ pot̾ate eiꝰ ꝑuen̾it. S ⁊ si ñ sit in
fuga. ꝑmiseris. aũt ei ubi uelit morari
idẽ er̃. dd̾. aut ꝑegre a te missus sit. aut
sigillum candelabro. uendicari ñ potest.¬

Expanded text:
plane solum tenebitur, ut caueat se exhibiturum, si in potestatem eius peruenerit. sed et si non sit in fuga, permiseris autem ei ubi uelit morari, idem erit dicendum, aut peregre a te missus sit, uel sigillum candelabro uindicari non potest
Abbreviated transcription (Latin):
se hͣrdẽ exasse. ĩ asse ĩstitica acidẽ. ꝯuenitur.
ec̃ sicũ eẽt ꝗs exsemisse łirs. duit se ex quadi¬
ietur. ñ .n. debinit ũtir dũ se minoris portoĩs
b̃rdem assegat.Int̾oũ tñ iusti roẽ potest
opirari se h̾roem &ẽ. erminori ꝑte. &d .n. si
nescut sibi ꝑcem accreuisse .ł. ex ĩcͥta ꝑte fu̾it
ĩstitutus cur ei rsũ noceit. ¶ Qͥticutq̃q̃:

Expanded text:
se heredem ex asse, in assem instituta actione convenietur. Si, cum esset quis ex semisse heres, dixerit se ex quadritur: non enim debuit mentiri, dum se minoris portionis heredem adseverat. interdum tamen iusta ratione potest opinari esse heredem ex minore parte: quid enim, si nescit sibi partem adcrevisse vel ex incerta parte fuit i
Abbreviated transcription (Latin):
uł intleũit .i. deleu̾it. dd̾. er̃ coruptorẽ ho¬
actaꝵ. noiẽ serui ceupti ꝯpetatactio. tñ
et furtiag̾e pꝰsumꝰ. oꝑe. H ⁊ ossuo solicitatoris ui¬
dentur ues abrẽ. nͨ suffictit alt̾utra actõe egis¬
se. qralt̾a alt̾am. ñ. minuit. idẽ ⁊ ĩeũ ꝗ seru¬
um recepit. ł celiuit ⁊ at̾iorẽ fecit. uił scͥbit.

Expanded text:
icendum erit corruptorem hoactarum nomine serui corrupti competat actio, tamen et furti agere possumus, ope enim consilio sollicitatoris uidentur res abesse: nec sufficiet alterutra actione egisse, quia altera alteram non minuit. idem et in eo, qui seruum recepit et celauit et deteriorem fecit, Iulianus scribit:
Abbreviated transcription (Latin):
bit. casu mortuũ eẽ . ꝙ ñ incidiss si tur
exh̃tus fuiss ¶ Siĩssta ex cĩ statĩ exħ¬
ib̃i res .ñ. pot̾it. uissu iudicis cau̾i debebit.
se illo die exhibitur̃. quo podest.
Itẽ ħrs possoris suo nor̃ tenetur. gͥ. ñ ꝓced¬
it qͥrere an h̃roi .ł. ĩ ħrdẽ danda sit.
pline exdolo definicti danda ĩ ħ̃rdẽ ħ̃ accõ
si locupletior ħrditas e noie̾ fcã sit. ułti ꝑ
pͥtiũ rei ꝯsecutus sit.

Expanded text:
idisset, si tum exhibitus fuisset. Si iusta ex causa statim exhiberi res non possit, iussu iudicis cavere debebit se illo die exhibiturum. Heres item heres possessoris suo nomine tenetur: igitur non procedit quaerere, an heredi et in heredem danda sit. plane ex dolo defuncti danda est in heredem haec actio, si locupletior hereditas eo nomine facta sit, veluti quod pretium rei consecut
Abbreviated transcription (Latin):
rem fec̾it. forte seruũ uulu̾ando. aut ani¬
mũ & cor pendo aut arboees ex fr̃do eiscĩdendo¬
Si cõis serui grã noxe noiẽ płs pͥstit̾it socius
estimabitur seriis ⁊ eiꝰ ꝑoem ꝯsequetur.¬
Itẽ siunꝰ ĩ solidum de peculio ꝯuentꝰ. ⁊ damꝑ

Expanded text:
rem fecerit, forte seruum uulnerando aut animum eius corrumpendo aut arbores ex fundo excidendo.Si communis serui gratia noxae nomine plus praestiterit, aestimabitur seruus et eius partem consequetur.Item si unus in solidum d
Abbreviated transcription (Latin):
stipulm uelmmis. int̾agare ĩ iure ang̃rs eiꝰ
uł locus sit. ex quo dampnũ timeatur. ⁊ ꝓ
qua ꝑde. ut si neget. suũ p̾dium eẽ. nec care¬
at damꝑni ĩ fecti aut cede̾ aut si res i st⁊ end̾
putau̾it. q̃i dolo u̾satus tradẽ ꝯpellatur.

Expanded text:
stipulari velimus, interrogare in iure, an aedes eius vel locus sit, ex quo damnum timeatur, et pro qua parte, ut, si neget suum praedium esse nec caveat damni infecti, aut cedere aut, resistendum putaverit, quasi dolo versatus tradere compellatur.
Abbreviated transcription (Latin):
cessit. quinĩmo eruendito posse ꝯueniri emp¬
corem ut recipit totũ ¶ Solũ illd̾ specta¬
dum erit. an fraus aliqua forte uenditor¬
is int̾uen̾it: S ⁊ si dutracta ꝑte cesserit. iuic¬
tus licitatoẽ uenditoe eque ut p̾cium resttu

Expanded text:
cessit: quin immo etiam ex vendito posse conveniri emptorem, ut recipiat totum: solum illud spectandum erit, num forte fraus aliqua venditoris intervenit. sed et si distracta parte cesserit victus licitatione venditor, aeque,
Abbreviated transcription (Latin):
edifidio uicinus nĩtiau̾it. neꝗd oꝑis fie¬
ret si innas exsotiis ex haccã ampratꝰ
eẽ si int̾fuindediũ hoc fĩ¬
R̾ ĩdõ inditiũ locũ ht̃ ĩ uectigali agͦ
uectigał ager. an regionib diuidi possit

Expanded text:
aedificio vicinus nuntiavit ne quid operis fieret, si unus ex sociis ex hac causa damnaesse, si interfuit aedium hoc fido iudicium locum habet et in uectigali agro. uectigalis ager an regionibus diuidi possit,
Abbreviated transcription (Latin):
bona fide p̾stit̾it. seruaturum quãuis poc¬
uliũ postea int̾cd̃it. ħ ita si neutͥus culpa
int̾uen̾it . ⁊. N. dñs cum quo de poculio agͥ
si ꝑatus sit reb peculiarib petitori cedere.
ex cã audiendũ putauit .s. si sñ dolo malo¬

Expanded text:
bona fide praestiterit seruaturum, quamuis peculium postea interciderit. haec ita, si neutrius culpa interuenerit: etenim dominum, cum quo de peculio agitur, si paratus sit rebus peculiaribus petitori cedere, ex ca
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃ offm̃ fu̾it depositus ex hibendus cibarti
ria pot̃. si ñ solebat possõr scruũ pusc̾e. nim
si solebit. sicuti pascit ita ⁊ ciłaru ñ potest
recusare. Int̾dũ cñ coloci ex hibi d siis sũpti¬
b si forte ꝓponas data oꝑa ĩ cumlocũ adłutim
.ł. ies ꝯtulisse. ut ictori ĩ comodior eẽt exħĩtio.
nã in hũc casũ siuis sũptib ⁊ ꝑicło debebit ei¬

Expanded text:
apud officium fuerit depositus exhibendus, cibaria si non solebat possessor servum pascere: nam si solebat, sicuti pascit, ita et cibaria potest non recusare. interdum tamen eo loci exhibere debet suis sumptibus, si forte proponas data opera eum in locum abditum res contulisse, ut actori incommodior esset exhibitio: nam in hunc casum s
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃ Met̾si hroitas amissa sit. ob id qd̾ ser¬
uus ñ exhibeitur. cassimũ ÷ estimari off
iudicis dmiꝑnũ ħrditatis..Eͦ ⁊ loco ex¬
retur. ꝑicło ⁊ ĩpensis actoris ꝑ ferendã. ꝓd¬
ucendã ue. co loctubi actum sit.
hoc actorem agnosc̾e oporte. si forte ipẽ
seriuns ex oꝑis .ł. artifitio suo se soleit
exhibere. nunc ẜo cogͥ uacare. ꝓinde si¬

Expanded text:
 et si hereditas amissa sit ob hoc, quod servus non exhibeatur, aequissimum est aestimari officio iudicis damnum hereditatis. Quo autem loco exretur, periculo et inpendiis actoris perferendam perducendamve eo loci ubi actum sit. dum etiam haec actorem agnoscere oportere, si forte ipse servus ex operis vel artificio suo solebat se exhibere, nunc vero cogitur vacare. proinde
Abbreviated transcription (Latin):
hãt. sic ut actor rẽ possideit. is aũt cũ quo
agetur utatur fruat᷑.: ¶Idẽ nił sc̾bit
emꝑcorẽ ꝙ eruta cesa.ñ. restituit. ad exhbẽd̾¬
accoẽ den̾a in quantũ inlitẽ iurau̾o s ab̾
adicit. si emptor possideat .ł. dolo mało fec̃
auominus possideat. ¶Itẽ ceł scͣbit.
sterchus quod ĩ arreã meĩ diecisti. ꝑ adex¬
hibend̾ accõm posse de ꝯseꝗ ut collas. sic
tñ ut tocũ tollas. cet̾m alias .ñ. posse.
s ⁊ si ratis delaca fu̾it. ui flumĩs ĩ agr̃
alt̾ius. posse eum dueniri adexhubendũ nei

Expanded text:
at sic, ut actor rem possideat, is cum quo agetur utatur fruatur. Idem Iulianus scribit emptorem, qui ruta caesa non restituit, ad exhibendum teneri in quantum in litem iuravero: sed ibi adicit, si emptor possideat aut dolo fecit quo minus possideat. Item Celsus scribit stercus, quod in aream meam congessisti, per ad exhibendum actionem posse te consequi ut tollas, sic tamen ut totum tollas: ceterum alias non posse. Sed et si ratis delata sit vi fluminis in agrum alterius, posse eum conveniri ad exhibendum Neratius
Abbreviated transcription (Latin):
hibitõis efficit ut quãius adexbibendũ agi
nĩ possit. ĩ fc̾iũ tñ actio dat᷑. ut uł tractat
hoe rõẽs a te possident᷑. desid̾o eas exhib̾i. ait
iuł sl ꝗdem ĩ mea carta scͥeta sint. locũ eẽ s
huic actoĩ. qr ⁊ uendicare eis possũ. Inã cũ car

Expanded text:
hibitionis efficit, ut, quamvis ad exhibendum agi non possit, in factum tamen actio detur, ut Iulianus tractat. hae rationes a te possidentur: desidero eas exhiberi. ait Iulianus, si quidem mea charta scriptae sint, locum esse huic actioni, q
Abbreviated transcription (Latin):
diuidũdo indõ agi pouit. ⁊ ait mele ita
xmũ posse agi si solũ sit ci cõe
hoc iuditiũ bone fidei :. qr si uni res ĩd¬
nusa relicta sit. ualebit utiq ⁊ cet̾aꝵ re
ip̃i rei diuisio uenit ĩ coĩdõ iuditiũ ita¬
sas fec̾it. ꝯsequatur.S si ñ cum ipõ
socio agat s cum h̃rde sotii. lab̃o rec¬
te enstunait ĩpensas ⁊ fructus a de fil̃¬
cco ꝑceptos uenire ¶ pane fruccus

Expanded text:
 ait Mela ita demum posse, si solum eius commune sit.Hoc iudicium bonae fidei est: quare si una res indiuisa relicta sit, ualebit utique et ceteraruipsius rei diuisio uenit in communi diuisas fecerit, consequatur. sed si non cum ipso socio agat, sed cum herede socii, Labeo recte existimat impensas et fructus a defuncto perceptos venire. plane fructus
Abbreviated transcription (Latin):
sati qñto mag̾ hoc inbonefidei possõribus
recipiend̾ est. ꝗ płs uir̃ ĩ ꝑcipiendis fructi¬
b hñt. cum fructnril ꝗdẽ ñ funt. ante¬
quam ab eo ꝑcipiantar: ad bone fidei ũtt poss¬
essorem ꝑtineant quoquo modo a solo seꝑiti
funt. sicuti enis qui uectigalẽfas̾ ht̃ fru¬
dus fiunt. simł atq a solo seꝑiti sint.¬
bone fidei cimytor seilstͦ. ⁊ añ grĩ fructus ꝑ¬
cipet cognouit fund̾ aliemĩ eẽ. an ꝑceptoe fr¬

Expanded text:
sati, quanto magis hoc in bonae fidei possessoribus recipiendum est, qui plus iuris in percipiendis fructibus habent? cum fructuarii quidem non fiant, antequam ab eo percipiantur, ad bonae fidei autem possessorem pertineant, quoquo modo a solo separati fuerint, sicut eius qui uectigalem fundum habet fructus fiunt, simul atque solo separati sunt.Bonae fidei emptor seuit et antequam fructus perciperet, cognouit fund
Abbreviated transcription (Latin):
alfinitas. s ⁊ post̾ioxs si nirem mori fuit
ab illo ⁊ redde ꝯebuit̃. oio restituendi sunt.
⁊łi fructus. liciut ei neglig̾e fund̾:¬
Itẽ si in debitum fund̾ solui ⁊ repeto frucc
us conaitus sit. ⁊ reualu̾it. ꝗ donauit. ata.
ita ⁊ dcõ nascaturIn faiuana qͥ. actõẽ ⁊ pa¬
ultima ꝑ guam q̃ in t̾raudẽ credito. aliena¬
da sunt reuocantur. fruct̾ q̃ restituũtur
ue cã rem traditã ũ alit̾ m restituisse uidct̃
um ñ fuit. ulti ex stipulatu fruct᷑ ñ ⁊ seauer
⁊̃ si mora fcã sit. ꝙ . si ᷤ ᷤcestũ sit iuditiũ time
restituendi sunt. s ⁊ s societatib fruct᷑ coĩcã¬
di sunt si possoĩti iaturalẽ reuocẽ ꝓpͥctas
inca maneat uidcamus de fructib ⁊ ꝗdẽ depo¬

Expanded text:
posteriores, si in re mora fuit, ut ab illo, qui reddere debeat, omnimodo restituendi sunt. tituere fructus, licuerat ei neglegere fundum.Item si indebitum fundum solui et repeto, fructus sit donatus et reualuerit qui donauit atque ita condictio nascatur. In Fabiana quoque actione et Pauliana, per quam quae in fraudem creditorum alienata sunt reuocantur, fructus quoque restituuntur: ue causa rem tradam, non aliter mihi restituisse uidetur, um non fuit, ueluti ex stipulatu, fructus non consequarsi mora facta sit: quod si acceptum est iudicium, tunc restituendi sunt.Sed in societatibus fructus communicandi sunt.Si possessionem naturalem reuocem, proprietas mea manet, uideamus de fructibus. et
Abbreviated transcription (Latin):
de Num ꝗdã cauiss se quot annis qͥcunci¬
es usuras ẜsttur᷑. ⁊ si quo anno ñ soliuisset.
tunt tottus pect̃ẽ ex die qua mutirit᷑ ÷ semi¬
ssas solutur ⁊ redditis ⁊ aliquot armos usur̃
de ciuus miꝗtate q̃stus÷ admod̾ iuste exactio¬
Oͥd gͦ: sic temꝑanda res ÷ ut ĩ futur̾ dñtaiat.
ex du cessatoĩs crescat usura ¶ Diuus piꝰ
omisisse de longi tp̃rs int̾uallum indicat. ꝙ
ea a gebitore tuout gratior ap̃eum uidelicat.
cẽs pͥetendas . ñ. putasti ¶In tacito fidei ⁊mi
torem fidei ꝯmissũ solui non possit ñ ind̾i mo¬
ꝗd̾ placuit minorib ⁊̃ inhiis succarri que

Expanded text:
 quidam cauisset se quotannis quincunces usuras praestaturum et, si quo anno non soluisset, tunc totius pecuniae ex die qua mutuatus est semisses soluturum, et redditis per aliquot annos usuris de cuius iniquitate questus es, ad modum iustae exactioquid ergo? sic temperanda res est, ut in futurum dumtaxat ex die cessationis crescat usura.Diuus Pius iomisisse te longi temporis interuallum indicat, qui eas a debitore tuo, ut gratior apud eum uidelicet esses, petendas non putasti'.In tacito fideicommitorem fideicommissum solui non potuit, non uideri moquod placuit minoribus etiam in his succurri quae
Abbreviated transcription (Latin):
tus xepti dotis fiunt. ⁊ cũ ea restitiunntur¬
colam an fructꝰ oundi debeant. p. deduction¬
em ĩpensa ⁊ puto diuidendos. In cet̾is quor
bone fidei iudiciis. fructus oĩmod p̾stant᷑.¬
Si dos plegata fiuit. añ inptias ꝑcepti fructͤ
ĩ cã legati ueniunt.

Expanded text:
restituunturcolam, an fructus diuidi debeant post deductionem im pensarum? et puto diuidendos.In ceteris quoque bonae fidei iudiciis fructus omnimodo praestantur.Si dos praelegata fuerit, ante nuptias percepti fructus in causa legati ueniunt.
Abbreviated transcription (Latin):
optuna roẽ fiat more admirand̾. Qͥd .n.
si amicos adhsbendos debitor reꝗrat .ł. expe¬
diendi debiti .ł. fidenissorib rogandis .ł. ex¬
ceptio aliqua allegetur. mora fcã ñ iridet᷑
iuditi im aũt accixe ꝑattis fu̾it. si uidebit᷑
fecisse moram utiq si uiste ad iuditiũ ꝓu¬
ocauit cum reus moram facit. ⁊ fidenisso:
tenetur ¶Mraiuidetur creditori fĩ siue
ip̃i sũ ei cinmandaint. sũ ei ꝙ necotta eiꝰ
gerebat. mora facta sit. noc hoc casu ꝑ lib̾¬
am ꝑsonã aderi indetur. s offm̃ impleri
sicuti cum ꝗs mͥ furtum fatientẽ dephet¬
d̾it. negotium meum gͥens. manifesti fu¬
rti accõm mͥ parat.Itẽ cum ꝓcurator
int̾peisau̾it. ꝓmissorẽ hominis. ꝑpetuam
tẽcit stipulatõm¬
uł Qauscit fand̾ sibi cum alio cem̃cẽ
fructus quos exco ꝑcepit. in uito isł ignorã¬
de socio. non a more ex ꝑte suos facit ais

Expanded text:
optima ratione fiat, morae adnumerandum: quid enim si amicos adhibendos debitor requirat uel expediendi debiti uel fideiussoribus rogandis? uel exceptio aliqua allegetur? mora facta non uidetuiudicium autem accipere paratus fuit, non uidetur fecisse moram: utique si iuste ad iudicium prouocauit.Cum reus moram facit, et fideiussor tenetur.Mora uidetur creditori fieri, siue ipsi siue ei cui mandauerat siue ei qui negotia eius gerebat mora facta sit: nec hoc casu per liberam personam adquiri uidetur, sed officium impleri, sicuti, cum quis furtum mihi facientem deprehendit, negotium meum agens manifesti furti actionem mihi parat: item cum procurator interpellauerit promissorem hominis, perpetuam facit stipulatui scit fundum sibi cum alio communem esse, fructus, quos ex eo perceperit inuito uel ignorante socio, non maiore ex parte suos facit quam
Abbreviated transcription (Latin):
latior int̾p̾tatio fcã ÷ sieno .n. ambigit
tutela restituatur in eum diem quo restit¬
us usuras. p̃stari ¶ plane si tutele iudit¬
io nolentẽ eixiri. tutto ultro ꝯueñit. ⁊ pe¬
cimiã obtusit. eamq. obsignatã deposu̾it.¬

Expanded text:
latior interpretatio facta est: nemo enim ambigit tutela restituatur, in eum diem quo restituit usuras praestari. plane si tutelae iudicio nolentem experiri tutor ultro conuenerit et pecuniam optulerit eamque obsignatam deposuerit
Abbreviated transcription (Latin):
ito nidicis usurar̾ medus ex more regio
em ñ offendat. ¶ Socius si ita ꝯdempma¬
tus erit. qd pecc̃am coẽm ĩuaserit .ł. in
suos usus dlitit. omni modo ⁊̃ mora ñ
ĩtueniente. pͥstabuntur usine. nec tã
iudepiuditio bonefidei recte iubebit int̾¬
pomi cautoẽs. ut si tardius sinẽ demyna

Expanded text:
io iudicis usurarum modus ex more regionnon offendat.Socius si ideo condemnanus erit, quod pecuniam communem invaserit vel in suos usus converterit, omnimodo etiam mora non interveniente praestabuntur usurae. Nec tamen iudex iudicii bonae fidei recte iubebit interponi cautiones, ut, si tardius sententiae co
Abbreviated transcription (Latin):
aliud simulatur ⁊ aliud agͥ¶labõ aͥ pos¬
se ⁊ sũ simłatõe id agi ut ꝗs cirtũueniat᷑.
posse ⁊ sũ dolo malo aliud agi ⁊ aliuo sin¬
Itaq ip̃e sic diffinit. colũ mał eẽ omẽm
calliditatem falłam machuatom̃n ad cͥc¬
umuemend̾ fallend̾ deciꝑiend̾ alt̾um adh¬
ibitã. labõis diffinitio mz. sõ fuit a

Expanded text:
iud simulatur et aliud agitur.Labeo autem posse et sine simulatione id agi, ut quis circumueniatur: posse et sine dolo malo aliud agi, aliud siitaque ipse sic definiit dolum malum esse omnem calliditatem fallaciam machinationem ad circumueniendum fallendum decipiendum alterum adhibitam.Labeonis definito uera
Abbreviated transcription (Latin):
ħ fit ilł ũbis edcĩ n ei res arb̾it̾o ui¬
dicis restituitur: Ig᷑ si ĩ fuga sit ser¬
uiis sñ dolo malo ⁊ culpa eius cũ quo
ꝑsecutus reddit.:S et sñ culpa eiꝰ
cum auo agitur abicrit. si tñ ꝑitura
res ñ fu̾it simetum ũ adħibuisset.
tenebitur reus ¶Sicͤut in int̾ocã in¬
d ui. uł quod in aut clam odseruit᷑
Itaq ⁊ int̾dum hoĩs mortui p̾ciũ
recepit. qͥ eum uenditurus fu̾it.

Expanded text:
 uerbis edicti 'neque ea res arbitrio iudicis restituetur'. ergo si in fuga sit seruus sine dolo malo et culpa eius cum quo persecutus reddat. sed et si non culpa ab eo quocum agitur aberit, si tamen peritura res non fuit, si metum non adhibuisset, tenebitur reus: sicut in interdicto unde ui uel quod ui aut clam obseruatur. itaque interdum hominis mortui pretium recipit, q
Abbreviated transcription (Latin):
ulła ex bona fidei obligoe possumꝰ uti
cũ funta sit dũ amutitur. ⁊ mag̾ ÷ ut
iͥ simił spẽs acceptiłatoĩs sit. ⁊ ideo pͥtoeu
uacio uascitur: ¶ Si metu coact᷑ adhu
ħroititẽ ꝑuto me hrdẽ esfiti qr qͣuis si li¬
ber̃ ẽẽt noluissem tñ coactus uolui si
⁊ p̾corẽ restitur̃dꝰ sũ ut abstmendi pot̃
tas mͥ tõuatur. ¶ Si coactus hrorta¬
dẽ reꝑudiem. duplici ua mͥ p̃tor suctur¬
rit. aut utiles accoẽs aĩ h̃rdi dando au̾

Expanded text:
ti, cum finita sit dum amittitur: et magis est ut similis species acceptilationis sit, et ideo praetoria actio nascitur.Si metu coactus adii hereditatem, puto me heredem effici, quia quamuis si liberum esset noluissem, tamen coactus uolui: sed per praetorem restituendus sum, ut abstinendi mihi potestas tribuatur.Si coactus hereditatem repudiem, duplici uia praetor mihi succurrit aut utiles actiones quasi heredi dando aut
Abbreviated transcription (Latin):
ei opem fe. nãcum liceat in ꝗd uĩ ui
repelse. qd focit passut:. qr ⁊ si metu
mecag̾it sibi ꝓ mitt̾e. mox ego eum
cogdo de metu accerto lib̾are nl ẽẽ quod
ei restituatur. ¶Iuł ait eum qui uĩ
adħibuit debitori snio ut ei solu̾et. ħ
edcõ ñ demñi. pp̃. naturam metus cã ac¬
toĩs que dampnuum engit. quãuisne¬
gari ñ possit in legem inliam de ui
eum incidisse. ⁊ ius crediti amisisse

Expanded text:
 opem ferre: nam cum liceat, inquit, uim ui repellere, quod fecit passus est. quare si metu te coegerit sibi promittere, mox ego eum coegero metu te accepto liberare, nihil esse quod ei restituatur.Iulianus ait eum, qui uim adhibuit debitori suo ut ei solueret, hoc edicto non teneri propter naturam metus causa actionis quae damnum exigit: quamuis negari non possit in Iuliam eum de ui incidisse et ius crediti amisisse
Abbreviated transcription (Latin):
metũ sibi illatũ ẽẽ .ł. uim. ⁊ ex hac re eũ
ꝗ ꝯuenidur ⁊ si cͥmine careit lucr̃ tũ sen¬
sire. nam cum metus inse lit ignorĩti¬
am m̃nito as ñ astͥngitur ut designet ꝗs
ei metum .ł. uimi adhibuit. ⁊ ideo ad łi¬
accor astͥngitur tm̃ ut doceit metũ in cĩ
fiuisse. ut alicui acceptã peccãm faceret
uł rem trndet .ł. ꝙ aliud fac̾et.nec cͥꝗͣ
tam usq nd siuãm ab arbitro datã restitu
fec̾it ure m̾itoq quadrupli xempnatio¬
nẽ picietur. ¶ Aliañ tñ ⁊ si metꝰ ad hub¬
itus ꝓponitur. arbitͥum udicis absoluti

Expanded text:
metum sibi illatum uel uim, et ex hac re eum qui conuenitur, etsi crimine caret, lucrum tamen sensisse. nam cum metus habeat in se ignorantiam, merito quis non adstringitur ut designet, quis ei metum uel uim adhibuit: et ideo ad actor adstringitur, ut doceat metum in causa fuisse, ut alicui acceptam pecuniam faceret uel rem traderet uel quid aliud faceret. nec cuiquam tiam usque ad sententiam ab arbitro datam restitutfecerit, iure meritoque quadrupli condemnationem patietur.Aliquando tamen et si metus adhibitus
Abbreviated transcription (Latin):
cum marcius drẽt. iuim nllam feci
cesar duit. tu uimi putas eẽ solũ si ho¬
quotiens id quod ꝗs deb̾i sibi putat
ñ ꝑ iudicem reposcit.: Qͥs quis gͥ
ꝓbatus mͥ fu̾it. rem ullam debitorit
sibi datam sine iillo iudice temere ꝑo

Expanded text:
Cum Martianus diceret: vim nullam feci, Cesar dixit: tu vim putas esse solum, si hoquis id, quod deberi sibi putat, non per iudicem reposcit. Quisquis igitur probatus mihi fuerit, rem ullam debitoris sponte datam, sine ullo iudice temere po
Abbreviated transcription (Latin):
at ĩ quadrupłm ĩ eum iudiciũ polliceti
Q druplabitur a om̃e quodcũq restitm̃
oportuit. ¶ Sat̃ clem̃t̾ cum reo p̾toi eg¬
it. ut daret ei uostituendi facultatẽ. si
uult perum eutare. postannũ eo
In carse ã cõgnidoẽ ħ u̾satur ut si accio
alia ñ sit tunc ħ dtur¶ et sane qd̾ cũ ꝑ¬
metũ fcĩ iniuria anno ꝗdẽ utili exoleu̾it
Idonea eẽ cã d ut post annũ acto haiidebãt¬

Expanded text:
at, in quadruplum in eum iudicium pollicetur: Quadruplabitur autem omne, quodcunque restitui oportuit. Satis clementer cum reo pretor egit, ut daret ei restituendi facultatem, si vult penam evitare. Post annum vero In causae autem cognitione uersatur, ut, si alia actio non sit, tunc haec detur: et sane cum per metum facta iniuria anno et quidem utili exoleuerit, idonea esse causa debet, ut post annum actio hae
Abbreviated transcription (Latin):
accõmi Et si alia accio tp̃i finita sit
hanc ꝯpet̾e nõ deb̾e sibi ĩputaturo eo
missus sit ut tp̃s euret. ¶Siꝗs cũ act¬
orẽ cuulem brẽt .ł. hon̾inam instipul¬
atum deductã acceptilitoẽ .ł. alio sustu

Expanded text:
 et si alia actio tempore finita sit, hanc competere non debere, sibi imputaturo eo missus sit ut tempus exiret.Si quis cum actionem ciuilem haberet uel honorariam, in stipulatum deductam acceptilatione uel
Abbreviated transcription (Latin):
fecizdedit aecc̃am ne secum ag̾et᷑
ex eo tp̃r cedit ex quo dedit. si pot̾ais
ei fieret. exxiundi. In illiꝰ uero. ꝑ.
cum quo ut agcatur aliꝰ pect̃am ded¬
it. dubitari pot̾ utr̃ ex die date pecu¬
ex auo cognonit didã ẽẽ. qr ꝗ nestit¬

Expanded text:
dedit pecuniam ne secum ageretur, ex eo tempore cedit, ex quo dedit, si modo potestas ei fieret experiundi. in illius uero personam, cum quo ut agatur alius pecuniam dedit, dubitari potest, utrum ex die datae pecuex quo cognouit datam esse: q
Abbreviated transcription (Latin):
offõ uiditis. ut si xuim res tradita ẽ.
retradatur. ⁊ dedolo sicut dem̃ ÷ repim¬
dcatur. ne forte det̾iae res sit facta:
Et si acceptilatõe lib̾atio int̾uien̾it.
restituenda er̃ ĩ pͥstinũ statum obli
facca ÷ .nͥ. ł solutur .ł. restituta obli
sint. restituende erunt. ¶ Cum a̾ ħ
accio ĩ rem scͥpta sit. nec ꝑionã im fi¬
cientis cohercet. s adu̾sus om̃s restitui
sor uumm intulit. ut accerto lib̾etur ĩ re¬
um ñ restituendã eẽ actõm. s fideuissorẽ
nͥ adĩius reum q̃ actom restituat. debe

Expanded text:
o iudicis, ut, si per uim res tradita est, retradatur et de dolo sicut dictum est repromittatur, ne forte deterior res sit facta. et si acceptilatione liberatio interuenit, restituenda erit in pristinum statum obligfacta est, nisi uel soluatur uel restituta obligsunt, restituendae erunt.Cum autem haec actio in rem sit scripta nec personam uim facientis coerceat, sed aduersus omnes restitui ssor uim intulit, ut accepto liberetur, in reum non esse restituendam actionem, sed fideiussorem, nisi aduersus reum quoque actionem resti
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ditor ob id factũ ad restituend̾ uidõ qd
de xĩgnore dato reaitri cũ iuudeatur uis
suum uendioride  non tenebitur.
ignorante u̾gme mat̾ a sposo filie res
xonarᷤ accerit qr manoati .ł. depositi ce¬
siat accio negõs gõꝵ. agitur¬

Expanded text:
ditor ob id factum ad restituendum iudicio, quod de pignore dato redditur, cum videatur ius suum vendidisse, non tenebitur. Ignorante virgine mater a sponso filiae res donatas suscepit: quia mandati vel depositi cessat actio, negotio
Abbreviated transcription (Latin):
incidunt. qui ꝗodẽ ꝓcõpeo stupro acce¬
ꝑunt. preti: tñ ⁊̃ ut restituat. int̾¬
ĩstrum̃ta status mei int̾usurus :
nͥ dem. ñ dubitatur. ꝗn ⁊̃ iusto metu
ꝯpellar utiq si im ĩ. seruitutẽ petir.
ri ñ possumR. sided̾it ne stuprum
cum ht̃. cum uiris bonis iste metus.
ait .n. metum illatum accipiendũ .i.
si illatus timor÷ ab aliquo ¶ Demar

Expanded text:
incidunt, quod pro conperto stupro acceperunt. praetor tamen etiam ut restituant inteinstrumenta status mei interuersurus est nisi dem, non dubitatur quin maximo metu compellat, utique si iam in seruitutem petor ri non possum.Quod si dederit ne stuprum cum habet, cum uiris bonis iste metus mait enim metum illatum accipiendum, id est si illatus est timor ab aliquo. denique
Abbreviated transcription (Latin):
postulare. ⁊ p̾torẽ me assidente int̾ locu¬
tũ eẽ. ut sũ acdoẽ uellit adu̾sus campa¬
nos exꝑiri eẽ ꝓpositã accõm. sũ erceptã
adi̾sus petentes. ñ de eẽ exceptõm:
Er qua ꝯstoẽ colligitur. ut sũ ꝑfocta su
ĩ ꝑfecta res sit. ⁊ accio ⁊̃ exceptio detur.

Expanded text:
postulare, et praetorem me adsidente interlocutum esse, ut siue actione uellet aduersus Campanos experiri, esse propositam, siue exceptione aduersus petentes, non deesse exceptionem. ex qua constitutione colligitur, ut siue perfecta siue imperfecta res sit, et actio et exce
Abbreviated transcription (Latin):
sĩ illi deab ꝯstititũ : cum geituita c̾tmi
integrã abstinentẽ onmi lucro p̾stare ĩdẽ
deb̾ent. licentia qua ut abuti maximit
usuris uice cͦoã pene subitultur. ħ bona
ratoe aceꝑit ab alio mutuũ ⁊ ĩ usuras

Expanded text:
titutum est, cum gratuitam certe integram et abstinentem omni lucro praestare fidem deberent, licentia, qua videntur abuti, maximis usuris vice cuiusdam poenae subiciuntur: hic bona ratione accepit ab alio mutuum et usuris