comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Rmo reuitones eis coreritato praes tantioros sylũas cur su pori¬
bant tendentibuegs l ad maenia ruesum a tergo a¬
rant hac arte diu sapons fatuati sunt et Innumera scr
corum fiobat donec in duuo x tes exercitum diuiserunt : Et dum
sna paes bebem co pugnarent esset eioa tergo contra r eetloni
eocur sus sellatorum acus ordmata ⁊ Cunt uetõ Oiues Dinturo
fane contreti cum iam pondus infectantum ⁊ ferre ue quetent
Sumes ons gladn de uorati sunt cũ mulierib ⁊ parmulis. Otag¬

Expanded text:
tunc Britones eis celeritate praestantiores silvas cursu petetunc Britones eis celeritate praestantiores silvas cursu petebant, tendentibusque ad moenia rursum a tergo aderant. Hac arte Saxones diu fatigati sunt, et innumera strages eorum fiebat, donec in duas partes exercitum diviserunt, ut dum una pars urbem expugnaret, esset eis a tergo contra Britonum excursus bellatorum acies ordinata. Tunc vero cives diuturna fame contriti, cum jam pondus infestantium perferre nequirent, omnes ore gladii devorati sunt cum mulieribus et parvulis, ita
Abbreviated transcription (Latin):
In Britamal: et regnanit Ese si luis̃ emo pͣ eũ x xxiii am tempore
zenonis Imperatoris: Euius imperium fuit xeuni am̃ e se anton
patria uirtute patriam contra reritamos potentie temus: et
regnum suum Regnis eoxinui ampliauit.
Legnum sussee dncoepit quod elle dia ⁊ potentissime tr
uenerant enin ei anpiliaros a patria iua Anno tertio pos mor
hengis ti temyora Anas tasu tmperatorios Romani qui regnar
xexuii annis. fretus igitur copiis ingentibus obsẽdit Aud rodesẽ
Uebem nntuit issmiam. Conggiegati sunt Britanni quasi apes es
die expngnãbant qb sidentes insidiis̃ et nocte in eursibnet .e Nullus dis
erat. milla nox erat: quibua sinstrĩ ⁊ recentes nñtii saxonum can
aimn acerharent⁊ Iude tamon ardentiores effeti contunus in suẽti
ursem in festabantr S emy ueti diyn assilerent iustabant eis re¬
tonee a tergo cun uiris sagittariis et amentatio toloeũ miscia
Simissis g̾rtur maembus gressus et arma dirigebant In sos ꝑi ayas

Expanded text:
in Britanniam, et regnavit Esc filius ejus pro eo XXXIV annis, tempore Zenonis imperatoris, cujus imperium fuit XVII annis. Esc autem patria virtute patriam contra Britannos potenter tenuit regnumque suum regnis eorum ampliavit. Regnum Sudsexe incipit, quod Ella diu et potentissime tenuit: venerant enim ei auxiliares a patria sua anno tertio post mortem Hengisti, tempore Anastasii imperatoris Romani, qui regnavit XXVII annis. Fretus igitur copiis ingentibus, obsedit Andredecester urbem munitissimam. Congregati sunt igitur Britanni quasi apes, et die expugnabant obsidentes insidiis, et nocte incursibus: nullus dies erat, nulla nox erat, quibus sinistri et recentes nuntii Saxonum animos non acerbarent. Inde tamen ardentiores effecti continuis insultibus urbem infestabant; semper vero, dum assilirent, instabant eis Britones a tergo cum viris sagittariis et amentatis telorum missilibus. Dimissis igitur moenibus gressus et arma dirigebant in eos pagani;
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ plentig ot fissa.
gitur dux Elle cun filis ius ⁊ classo muilitarib copiis
tus trugissima ni rritanmna ad Eymenesore appulerunt⁊
Egredientibus autem Saponibus de mari ⁊eritanni clamorem
ꝙci fauermt: ot circ innadiacentib locis ⁊mumeri conuo lauerint
et Ratim bellum initum ests Sapons uero otatura  uigoro
maximi impudentor eos recipiebantꝵ ll. uoro impendentir uemo bant
Nam spar sum ⁊ x intrrualla uenientes a com lomeratis intepficie.¬
bantur. et ut guigz astouiti uemebant rumoros smĩstroa ex
improuiso sentubant s fugati sunt igitur ⁊ suitanni usq ded
proymium nemus: quod uocatur andre des lerge. Saxones autem
occupauerunt littora maris in Gussex magio magiogs sili
regionis spatica capessentes os q ad nouum anuri aduentus
eorum. duc̃ uerõ cũm audagr̃r pegionour in Conginquum cape sperent

Expanded text:
et Cissa. Igitur dux Aelle cum filiis suis et classe militaribus copiis instructissima in Britannia ad Cymenesore appulerunt. Egredientibus autem Saxonibus de mari, Britanni clamorem excitarunt, et a circumadjacentibus locis innumeri convolarun, et statim bellum initum est. Saxones vero statura et vigore maximi, imprudenter eos recipiebant; illi vero imprudenter veniebant. Nam sparsim et per intervalla venientes a conglomeratis interficiebantur, et ut quique attoniti veniebant, rumores sinistros ex improviso sentiebant. Fugati sunt igitur Britanni usque ad proximum nemus quod vocatur Andredesleige. Saxones autem occuparunt littora maris in Sudsexe, magis magisque sibi regionis spatia capessentes usque ad nonum annum adventus eorum. Tunc vero cum audacius regionem in longinquum capesserent,
Abbreviated transcription (Latin):
heausieeãt ħ deuorauit ⁊ Ultiouẽ suam innorẽs ex
hoslibus meulis ⁊ corporis beati ponuficis ad
remearunt. Sod nõ multꝰ posl Isi olagiau
haciesi itreum pullulante precibus oñn Iacire
Britanae redut Seemanurs cumi beuero Ep̃o Trs

Expanded text:
transierant, devoravit; ultionem suam innocens exercitus hostibus mentis et corporis beati pontifices ad sua remearunt. Sed non multo post Pelagiana haeresi iterum pullulante precibus omnium sacerdotum Britanniae rediit Germanus cum Severo epis
Abbreviated transcription (Latin):
aut ciuitãtẽ Constantiã in eaxte Galli¬
filiam Regis Butanuiti d. Coloroslie m
nomo  orar Cole Ialicel he lenã qu ai¬
A sanctam¬
fhde dicimus Et genut exra Costu
magnum. Sbut aũt Conslan tins do
sumunat muaguitudius Et murlitatis is¬

Expanded text:
al. civitatem Constantiam in ea parte Gallifiliam regis Britannici de Colecestre, cui nomen erat Coel, scilicet Helenam, quam sanctam dicimus, et genuit ex ea Constantinum magnum. Obiit autem Constantius vir summae magnitudinis et civilitatis i
Abbreviated transcription (Latin):
Dicõs iclius publicas opds a priuatis d ab ou
q̃s intra unum claustrum roseruari. Cultus
ia mn tis aniii. l it nõ modo amabilis  d̃d
euerabilis otiam Dallis fuit.
onstãtinus flos Britãnios
rog uauit .xxx. annis ⁊. x. mensibus hic
ig̃r Sritamutus gnr̃e ⁊ patria auto ꝙuẽ
ue post suuulis dli ogrossũs i Britãnia

Expanded text:
dicens, melius publicas opes a privatis haberi quam intra unum claustrum reservari: cultus modici, mitis animi. Hic non modo amabilis sed venerabilis etiam Gallis fuit. Constantinus, flos Britanniae, regnavit XXX annis et X mensibus. Hic igitur Britannicus genere et patria; ante quem nec post similis est egressus de Britannia:
Abbreviated transcription (Latin):
Quod cũm intde alios ip̃sẽ ẜtiam caruifox
eum ꝓcussurirs uidiss ot gonibus pĩus ad nolutus
fulelis ⁊cum do martyr factus est. Ious puã
martyris sius affuit qui post marty ⁊iũ reuars
est ad natuam Eculi aut xintiẽtos dum cum
capite saucti in terrã eecuderunt. assus osi
Wadliꝯocestre : uhi postoa occlao muirandi qpdris
coustructa est ⁊ abbatia nobilissima. ubi
oña usq̃ rodie fit curatio infiriuorum ⁊ operatio
retutum. Passi sunt quoqs eo tempoore Marõ
ol Iuluis cogionum urbis tinos. A lu ꝙuoqs¬
pueps plirros uotrus q̃s sexuz mandita
mbub ro rurm difroꝵ siscerptions ⁊duoe sis
tiuriatib ꝰ an tos timomũ Dei excelsi. Ftaet
ꝑ serntio tam crebra erar Ut nitea unũ
mõ en ix uii milia martyrũ pro Christo
passa mnuomãt2. Cumi aũt xix rogni sui
anuo Diocleas Alichomediaẽ. saxii auus
Mlodio laui spuram deposuer uut coepir ꝓsotuio
miligari dos q̃⁊ ad rempus Arrii / Laus Biocletiaui
Scoclonanus mõrat / callis fuit. Sagax

Expanded text:
m inter alios ipse etiam carnifex eum percussurus vidisset, genibus ejus advolutus, fidelis et cum eo martyr factus est: fons etiam martyrio ejus adfuit, qui post martyrium ejus reversus est in naturam; oculi autem percutientis eum cum capite sancti in terram deciderunt. Passus est Wadlingeceaster, ubi post ecclesia mirandi operis constructa est, et abbatia nobilissima; ubi etiam usque hodie fit curatio infirmorum et operatio virtutum. Passi sunt quoque eo tempore Aaron et Julius legionum urbis cives; alii quoque plures utriusque sexus inaudita membrorum discerptione et diversis cruciatibus in testimonium Dei excelsi. Haec persecutio tam crebra erat, ut intra unum mensem XVII millia martyrum pro Christo passa inveniantur. Cum autem vigesimo regni sui anno Diocletianus Nicomediae, Maximianus Mediolani purpuram deposuerunt, coepit persecutio mitigari usque ad tempus Arii. Laus Diocletiani: Diocletianus moratus calli
Abbreviated transcription (Latin):
uendicatio tandim frande Allocti sui Iocii
inteiomy tus ett.Allatus poslra croptã
Carausio Iusulam ꝑ frieminũ truuit. Quĩ
Saleriũ Maximiũ in oriente assu̾uũt in
regnim. Lo Iempore xsecuio cendi lissima
ubiqs lecearum exarsa in Cfusliauos.
Sauctus Albanus sa Sdo facusinũ ea
tempostate ob tulit. Oi q uo fortimnatus in
Albarm ogrogiũ fodtunda Britãn

Expanded text:
entis, tandem fraude Allecti socii sui interemptus est. Allectus postea erepta Carausio insula per triennium tenuit, quem Galerium Maximinum in Oriente assumunt in regnum. Eo tempore persecutio crudelissima ubique terrarum exarsit in Christianos. S. Albanus se Deo sacrificium ea tempestate obtulit, de quo Fortunatus in Albanum egregium fecunda Britan
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ maltficos ab ca cuelat/ ⁊ desteuatz ⁊ pentus disradan.
Euod insi feterit net Regñ nom̃e in eo constabit q uoram¬
Rarolus filus cius net dum reges sed Principos sut
Regr francor Nelo stulto scripsconus iuibentis ⁊ ita ꝑmas¬
ne de bibent frantre Rogis  solo Regio noĩe contianti a quo
res ponsuñ est. Illos decer uocari Regios. qui uol uigilantee
defeudunt ⁊ Regunt Ectle sian dei ⁊ populum enus innitati
Legtan dsalmigrapbun dicenten: Mon habitabi i mdio

Expanded text:
et maleficos ab ea evellat et destruat et penitus disperdat. Quod nisi fecerit, nec nomen regis in eo constabit; verumCarolus filius ejus, necdum reges, sed principes, sub rege Francorum stulto scripserunt, quaerentes si ita permanere deberent Francorum reges, solo regio nomine contenti. A quo responsum est: Illos decet vocari reges qui vigilantes defendunt regum Ecclesiam Dei, et populum ejus imitari reg
Abbreviated transcription (Latin):
Cass ebellam Rregis. et erar filius Lund Rogio
fortissami qui multas insulas maris bellis
cum tota anc̃ sua. coduna subitoss morti
diconsqs pugnandum cum Blitanius magis
Ius tiueret Iugar indulii. N orsomuti suus
Satanui Romauos multis q peremptĩs ner
nemorũm uiciui tate cohibitis uut T ertio Ea
congressus osl Britannos talitags saoi
ex hortatus et
onsortes fortiscuni quoruum  inti me
s pontas matis not labor terrarũ refragan
potũes ꝗ uorum uries inl audania Sa blorũ
uot Iortitudo Sdruanorum ofoere Ins tui

Expanded text:
Cassibellani regis: et erat filius Liud regis Cassibellani regis: et erat filius Liud regis fortissimi, qui multas insulas maris bellis cum tota acie sua caedunt, subitoque morti dicensque pugnandum cum Britannis magis ustineret, fugae indulsit. Persecuti sunt Britanni Romanos; multisque peremptis, nemorum vicinitate cohibiti sunt. Tertio Caesar congressus est Britannos, taliterque suos exhortatus est: Consortes fortissimi, quorum virtuti nec asperitas maris, nec labor terrarum refragari potuit, quorum vires nec audacia Gallorum, nec fortitudo Germanorum perferre susti
Abbreviated transcription (Latin):
prastantiorel ui compulsũs q̃ ħ nauds ren
Tunt ueio tomyos tata rorrextus maguã
lassis xtom magnũm militũ nnmerũ eguiu
Ldio omndi pẽus ami sit⁊ Confusus yroudesũs
Salliã. acrius exartĩt legionibusq̃ hycma tis
sexrẽtas nauos utuus q̃s̃ comumnadi parauit.
aut oix ex perta to mun maxuuis ropus Britã¬
renchitur. ⁊ gredies cum exuocitu in hostõm
⁊ gd bate nauds intorim auchoieis fixie tempes ta te
corripiu turr colliduntur confringuntur. Ex quibꝰ
qua draginta perideunt : caetoraꝵ post longuin
nõ sune difficultate sunt roparatar. Dux
ig̃r magnus p̃e Iugiendi amissa: acrius aĩõr
alitum Iort aliue: ⁊ in apso yortaiu hostibus
extensĩs pugnatur dum Rlomanis/ por fugiend̃i
nulla ritanuis spos uintendi ix olito ⁊cota:
Labionus dego tribimus militum dũm primã
acis in dolo bolli cunenm ꝑui pe de ar
taedi ꝓstoenir ⁊ p cosequitue rogalis arios
intar Easareas ⁊ tub Labieni phalaugos
infigilus Il ex aut uorabatur Solums frate

Expanded text:
praestantiores, vi compulsus est naves reintrare. Tunc vero tempestate correptus, magnam classis partem, magnum militum numerum, equites vero omnes pene amisit; confusus et reversus in Galliam acrius exarsit, legionibusque hiemantibus sexcentas naves utriusque commodi paravit; vere autem vir exspectato cum maximis copiis Britarevehitur; egrediens cum exercitu in hostem pergebat: naves interim anchoris fixae tempestate corripiuntur, colliduntur, confringuntur. Ex quibus quadraginta perierunt; caeterae post longum non sine difficultate sunt reparatae. Dux igitur magnus, spe fugiendi amissa, acrius animos militum hortatur, et in ipso hortatu hostibus extensis pugnatur, dum Romanis spes fugiendi nulla, Britannis spes vincendi ex solito certa. Labienus ergo tribunus militum, dum primam aciem in Dolobelli cuneum, qui prcaedit, prosternit, et persequitur, regalis acies inter Caesareas, et Labieni phalanges infigitur. Rex autem vocabatur Belinus frater
Abbreviated transcription (Latin):
nõ suit hoc tamẽ tortum est quod ab
paro dorum ogrossã tatiam in Britamna
Dritonibus ⁊ pictis gonto  adduddo unt.
Iam ⁊̃ uars quoe ibi remansĩr ad ẜut eadẽ
Iotilur lingua ⁊ rauarũ uocãt s
aut̃ timms morit xmax̾imũs qui antigni ti
gontom Pritonum a pictis setornobar
ii al octuleuts in terras longo spãtio ocũpĩ
ad uemientes sãbi locum patriar Iocdonur

Expanded text:
 sint, hoc tamen certum est quod ab pars eorum egressa tertiam in Britannia Britonibus et Pictis gentem addiderunt: nam et pars, quae ibi remansit, adhuc eadem utitur lingua, et Navari vocantur. Est autem sinus maris permaximus, qui antiquitus gentem Britonum a Pictis secernebat, qui ab occidente in terras longo spatio erumpit, dvenientes, sibi locum patriae fecer
Abbreviated transcription (Latin):
abi ax plus q̃ tuduana romauet. Nomo
propter hy dme aut foena / otaro aos tate. aut
stabula fabricat fumentis. Nullum ibr uildre
illõ de Britannia allati sarpenor mocesur
proximã re terris nauigio odore a aduis illui

Expanded text:
ibi nix plusquam triduana remaneat: nemo propter hiemem aut foena secet aestate, aut stabula fabricet jumentis: nullum ibi reptileam saepe illo de Brittania adlati serpentes, mox ut proximante terris navigio, odore aeris illius
Abbreviated transcription (Latin):
Incipit liber secũdus de
zactatum est in superiot ibus¬
Suitam Britanniam q̃s caferas num¬
muudi ꝓtos iexerunt quorum si aliꝗ ui gli
potumoturr in toolit̃ illam fantum Sabent ꝓ iua
iam hir¬

Expanded text:
R SECUNDUS. actatum est in superioribusqui tam Britanniam quam caeteras mundi partes rexerunt: quorum si aliqui gloria potiuntur in coelis, illam tantum habent, quia jam hi
Abbreviated transcription (Latin):
Prasuls hoc sumni canduntur membra se pulchro.
Sui tamer Innumeros uiuit ubis boms.
Englos ad xp̃mn uertit puetato magistra
Nuitiplicans fidli semna yente noua
Sic Consul Domini. factuos letare SRSGORI
Iamꝗ triumphalis Iam tihi lauons adost

Expanded text:
Praesulis hoc summi clauduntur membra sepulcro Praesulis hoc summi clauduntur membra sepulcro Qui tamen innumeris vivit ubique bonis. Anglos ad Christum vertit pietate magistra, Multiplicans fidei semina gente nova. Sic consul domini factus laetare, Gregori: Namque triumphalis jam tibi laurus adest.
Abbreviated transcription (Latin):
eay qua esser uoca bulun Sentis Illuo. Respongumi ẽ qud d
Socarentny. At Illo: Rono Angyunit. Mani et amrelicani facier
habent. et taloa angetorum In cuolis decet esse roherudes. Qa
habet porouincia nomeni ꝯpã ĩ de qua sunt allati ap̃i. tesponguni es
quos Deiri uocarentur Ibidem prouinciales. At Adlo rgene Inque
Seixi de ira eruti. et ad uisoercordiam Der uocuti. Ror prue
Sleuis quomodo bocatue: Responcumi d̃ quod Ella dicerotur. A⁊ io
alludens ad nomon ait. Alloluia ad laudem Ereatoris Illis in ytile
oportet cantari. Accodeno Agitur ad Bontificem Romanid nondrt
emmi pontitox faus orat / legationem p̃dicandi eis potiit . Dunda
Ampotraro non posset moy dt ipe pontises faus d̃ y alios on
Dui de sidoeatũ. ꝓfocit. Sexultus est autem In eccliã sai xot
¶roitoli ante sacratiũ uli Epit ap buuim huinsimodi:
Suscipe Terra tuo corpus de corpore sumptum
Reoder quod ualeas luusicante PgO
Xpͣs es astra petu. locthi ml Iura nocebune.
Cin uita alterm mors magis ip̃a uia est.

Expanded text:
um gentis illius, responsum est, quod Angli vocarentur. At ille: « Bene, inquit; nam et angelicam faciem habent, et tales angelorum in coelis decet esse cohaeredes. » Quod habet provincia nomen ipsa de qua isti sunt allati? responsum est, quod Deiri vocarentur iidem provinciales. At ille: « Bene, inquit, Deiri, de ira eruti, et ad misericordiam Christi vocati. » Relius quo modo appellatur? responsum est, quod Alle diceretur. At ille alludens ad nomen ait, « Alleluia ad laudem Creatoris in illis partibus oportet cantari. » Accedens igitur ad pontificem Romanum nondum enim erat pontifex factus, legationem praedicandi iis petiiipse pontifex factus est, per alios opus diu desideratum perfecit. Sepultus est autem in ecclesia Beati Petri apostoli ante sacrarium ubi est epitaphium hujusmodi: Suscipe terra tuo corpus de corpore sumptum, Reddere quod valeas, vivificante Deo. Spiritus astra petit, lethi nil jura nocebunt, Cui vitae alterius mors magis ipsa via est.
Abbreviated transcription (Latin):
ad cos ⁊irumn y fectum ⁊ ꝓbatum euangelizare ineuitum caluor
Orientalos autor Saxons Tamisi dixmuntur a Cantia. Quorima
met ropolis sundonia multorum emporium populorũ toera maruq
Sementiũ estidbi tuc̃ tp̃is Sebertus nepoa Sdelberti sub es
tamen regnabat. Smaoĩbus . ut p̃dutum est uoqz ad humibram
Emꝑabat. Raigit᷑ bñ popoeata. ⁊ Rego debirto ⁊ populo ad fidem¬

Expanded text:
ad eos virum perfectum et probatum evangelizare, Mellitum scilicet. Orientales autem Saxones Tamesi dirimuntur a Cantia: quorum metropolis Londonia multorum emporium populorum terra marique venientium est. Ibi tunc temporis Sebertus nepos Aedelberti sub eo tamen regnabat, qui omnibus, ut supra dictum est, usque ad Humbram imperabat. Re igitur b
Abbreviated transcription (Latin):
trem̃ diu̾sum. Nulla harum portio minuõ quaui Tiecentõ hor
halerot q̃ oẽs de labore manuũ guarum uiugro solebant. hus
erge ꝓhsurenime ad memoratam aciom xacto teiduano Ierunio cn
aduentur cum Antollixispet Rex Edegfrid ait: Gego si aduo
not ad dominũ sunmi clamant. Srofento ⁊ Iỹi quaniuus abz

Expanded text:
uam trecentos homines haberet: qui omnes de labore manuum suarum vivere solebant. Horum ergo plurimi ad memoratam aciem peracto triduano jejunio cum aliis adventus cum intellexisset rex Edelfridus, ait: « Ergo si adversum nos ad dominum suum c
Abbreviated transcription (Latin):
Auiu stmegae li tobur angnotun / In confimĩo ꝑ iaornus ꝑ occidenꝰ¬
tasuũ saponũ apollantur. Cumos de colebrationo ꝓascse contra
Scottos ⁊ ꝓuros cortaret: Et Illi uic lissims ration assemirer
nolent. assertio nom suam confremauis. Caeco anglico in cõmuno
adducto ad sanandum do comic̃tone ad aeterutrins partis conturmãdco
Quom camn Reontisias c̃muro non posẽeni ⁊logrons genua ea rgnstnus¬

Expanded text:
Augustini, in confinio Wicciorum et occidentalium Saxonum appellatur. Cumque de celebratione Paschae contra Scotos et Pictos certaret, et illi invictissimae rationi assentire nollent, assertionem suam confirmavit caeco Anglico in commune adducto ad sanandum, ex conventione ad alterutrae partis confirmationem. Quem cum pontifices eorum curare non possen
Abbreviated transcription (Latin):
paimolare. uerõ tamen deo hices et nion Polis tnmolantea
iam sacriticia ipã non essent: hat igitur dileitionem tuam p̃dicr
frĩ  necesse est dicere. Ut ipẽ in pñti Allie positua perponda
qualitor oĩa debeat dispenzare Deue te An columem cus todua
dileciss̃: fui Data die quintod ocimo Calomh myante dño n¬

Expanded text:
erant, vero tamen Deo haec et non idolis immolantes, erant, vero tamen Deo haec et non idolis immolantes, jam sacrificia ipsa non essent. Haec igitur dilectionem tuam praedicto fratri necesse est dicere, ut ipse in praesenti illic positus perpendat qualiter omnia debeat dispensare. Deus te incolumem custodiat, dilectissime fili. Data die quinto decimo Kalen
Abbreviated transcription (Latin):
debet eis etiam habere aligua solẽntas Immutari. Et die dedica:¬
tionis uel nataligiis sanitorum martgeum quorum allie roliguis
ponunt ᵃ tabae naiła sibi circã casdom ecclosias quie in fais sunt
cõmuitata de xanus arborum faciant et rel i ioms cõniniis solem.¬
nitatem colebrent : Nec diabolo Sam animnatia Immolent õd ad
Caudom Dei in E su suo aminalia occidant: ot donatori ommũ
de satietate sua gratias agant. Et dins eis aligua gotdeiuer
gandia essoruantiro ad Anteriota gaudia facilius consentire laleam.
Nam duris mentisus uuul oiã abscindero Amposciolo esse non
oubium est. Quia et huõ q Iumimuni locume ascendere nititur
gradebous uorpa scibs non autem galtibus et euatur. Sic Ferugabem¬
eis sacriticiorum duo que diabolo colebat ꝙhiberoytu eultu
proptio rẽ sẽeuauit. ue eis in suo sacrificio añmalia Anmolare
yrociperot. Quntena cot mutantes a liud de Sacritic̃io amittorent

Expanded text:
debet iis etiam hac de re aliqua solemnitas immutari, et die dedicadebet iis etiam hac de re aliqua solemnitas immutari, et die dedicationis vel natalitiis sanctorum martyrum, quorum illic reliquiae ponuntur, tabernacula sibi circa easdem ecclesias, quae ex fanis commutatae sunt de ramis arborum faciant, et religiosis conviviis solemnitatem celebrent. Nec diabolo jam animalia immolent, sed ad laudem Dei in esu suo animalia occidant, et donatori omnium de satietate sua gratias referant. Et dum iis aliqua exterius gaudia reservantur, ad interiora gaudia facilius consentire valeant. Nam duris mentibus simul omnia abscindere impossibile esse non dubium est, quia et is, qui summum locum ascendere nititur, gradibus vel passibus, non autem saltibus elevatur. Sic Israeeis sacrificiorum usum, quem diabolo solebant exhibere, in cultu proprio reservavit, ut eis in suo sacrificio animalia immolare praeciperet: quatenus cor mutantes aliud de sacrificio amitterent,
Abbreviated transcription (Latin):
Gentie nr̃a apertẽ demonstrat ita scribene. Dilo ctisonno filio
Mecato abbati Sregorius secuus geruerũ dei. Post discossicñẽ
congregatioma ⁊r̃e quie tocum est quetaa ept ualde sumui
sus pensi redditi qma inhil de prosperitate tmneris uri auonsse
nos contigit. Cum srgo Somnina omp̃o tos ad Reuerende ssin un
Uirum frem̃ nẽm angust̾mum Episcopuni ꝑduxerit digite et
quod diu mecum de causa amilorum cogitans tractaui: uidelz e ꝯuia
fana Idolorum destrui in gadem Gente minme debeant ses ip̃a quae
in eis sunt Idola de struantur ⁊ qua bndicta fiat. et in en h fanis
aspyatur. altaria construautur ⁊etiguis componantur Quia si funa
caid bene constructa sunt necesse est ut a cultũ demouun In
os seguiunt ueri der de beant cõmutari ⁊ Rot dum sene ip̃a ean
fana sua nou uidet destrui. de corde ceporem deponat Et dominiũ
cognoscens ueeum. ⁊ adoraue ad loca quę consueuit familiarina cur¬
rat. Et quia rouos solent in sacrificio Deemonũ multos occidero

Expanded text:
erit, aperte demonstrat, ita scribens: Dilectissimo filio MELLITO abbati GREGORIUS, servus servorum Dei. Post discessionem congregationis nostrae, quae tecum est, valde sumus suspensi redditi, quia nihil de prosperitate vestri itineris audisse nos contigit. Cum ergo Dominus omnipotens vos ad reverendissimum virum fratrem nostrum Augustinum episcopum perduxerit, dicite ei quid diu mecum de causa Anglorum cogitans tractavi, videlicet quia fana idolorum destrui in eadem gente minime debeant; sed ipsa, quae in iis sunt, idola destruantur, aqua benedicta fiat, in iisdem fanis aspergatur, altaria construantur, reliquiae componantur. Quia si fana eadem bene constructa sunt, necesse est ut a cultu daemonum in obsequium veri Dei debeant commutari, ut, dum gens ipsa eadem fana sua non videt destrui, de corde errorem deponat, et Deum verum cognoscens et adorans ad loca, quae consuevit, familiarius currat. Et quia boves solent in sacrificio daemonum, multos occidere,
Abbreviated transcription (Latin):
gnqs ei uita comes guerit pallun ttibuere dñõ Iauontẽ diri¬
minus. Quem tamon tus fraterm̃tatis uolumus dispogitiomi sal¬
iacero. sost obitũ uerõ tuum Ita Eyiscopis quot ordinanor
prarit Et Condomeñ opiscopi ullo mõdo subiaceat dition.
Sit uero inter Lundome et Eborace Duitatis E prscops
in posterum honorio iota distĩtio sot ip̃e prior habeatur qu
sentiant. Et ea q̃ senserinit non sibimet discreando yficuri
Tua uerõ fratornitas non solum Episcopos quos ordinauorit ne
hos tantũ modo qui y E borate E piscopun fuorint ordinat

Expanded text:
si vita comes fuerit, pallium tribuere, Domino favente, disponimus: quem tamen tuae fraternitatis volumus dispositioni subjacere. Post obitum vero tuum ita episcopis, quos ordinaverit, praesit, ut Lundomensis episcopi nullo modo subjaceat ditioni: sit vero inter Lundoniae et Eboracae civitatis episcopos imposterum honoris ista distinctio, ut ipse prior habeatur quisentiant, et ea quae senserint non sibimet discrepando perficiant; tua vero fraternitas non solum eos episcopos quos ordinaverit, neque hos tantummodo, qui per Eboracae episcopum fuerint ordinati;
Abbreviated transcription (Latin):
tan duxta c̃ Santreum regnum uenturum ost qnad mill dig
fno ꝯotorit terminari. A rypiiguante antor eors mundi toemue
auulta Imminent quie ante non fuorunt. Didob dinmutatir
coris torrore zos deiclaeclo. et contra ordmnationom temporm
tempostas belea Iames. postilentie torre enotua y hocas

Expanded text:
um regnum venturum est, quod nullo unquam fine poterit terminari. Appropinquante autem eodem mundi termino multa imminent, quae ante non fuerunt, videlicet immutationes aeris, terroresque de coelo, et contra ordinationem temporum tempestates, bella, fames, pestilentiae, terrae motus per loca.
Abbreviated transcription (Latin):
amo. Er ui genoro Romanue ortu nobias duntiis gubietus monasican
olegit ditam. Postoa uoro de monasturio abstratne Conotantigoli
apocrisiarius a felica papa diroctur eot. ⁊bi moralia fos inghoauit
qui uocatur ꝑastoralis. librogg̃r dialogorũ guatuor. Et omelias
xl. Shrimaings ⁊ ultimant Ezechielis xtem exposut ⁊ ruamuis
ois Iuuontutis sus tp̃o uiscerum dolorib et stomachi ambocillitato
et lontis quidom o tamen continus febrib cruciarotur. haec quidem
de Immortali euis Augenio dictla suut⁊ quõd nec tanto corporis dolore
potuit res trigi. Nam alni guĩdem Pontificis Ecclesis ornando
dabant operant ⁊ hic antem oĩã xauperios dispergebat. Et plluo btr
Iob dicera posset.: Aurio audiena beatiicabat me. Et oculuo uidens
test momũ reddebat mihi quod liberarom xauporem uocificantom
et xupillum Sui non esset adiutor. ⁊Sendictio perituri uemebat¬

Expanded text:
nno. Qui genere Romanus, ortu nobilis, divitiis abjectis monachicam elegit vitam. Postea vero de monasterio abstractus, Constantinopolim apocrisiarius a Felici papa directus est, ubi Moralia Job inchoavit,qui vocatur Pastoralis, librosque Dialogorum IV et Homilias XL, primamque et ultimam Ezechielis partem exposuit, quamvis omnis juventutis suae tempore, viscerum doloribus et stomachi imbecillitate, et lentis quidem, sed tamen continuis febribus cruciaretur. Haec quidem de immortali ejus sunt dicta ingenio, quod nec tanto corporis potuit dolore restringi. Nam alii quidem pontifices ecclesiis ornandis operam dabant; hic autem omnia pauperibus dispergebat, ut illud beati Job dicere posset: Auris audiens beatificavit me, et oculus videns testimonium reddebat mihi, quod liberarem pauperem vociferantem, et pupillum, cui non esset adjutor. Benedictio perituri supe
Abbreviated transcription (Latin):
puus seenorim Dei. Cũm certum sit pro oĩpotenti deo labot¬
rantibs qne ffabilia aetorm Regn praernia resoruur: nobĩs
tamen eis necesge est honorim bñticia trisuero ut in gpũa lis
operie studio ex temino ratione ualsaut multiy licius Insuidare.
Dus Raxgiente et te laborante perdura est usum tili palli
in ca ad sola ꝓusc̃orum solẽm̃a egenda concedumus i fta Dt u

Expanded text:
servus servorum Dei. Cum certum sit pro omnipotente Deo laborantibus ineffabilia aeterni regni praemia reservari, nobis tamen eis necesse est honorum beneficia tribuere, ut in spiritualibus operis studio ex remuneratione velut multiplicius insudare. Edem Domino largiente, et te laborante perducta est, usum tibi pallii in ea ad sola missarum solemnia agenda concedimus, ita ut per
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯloria Idcirco est propegita ⁊⁊y bona q̃ rosio conce sc̃a cunt cubiato es
uobis genti guxna buf̃icia praestarontga. Et ieo glorios sili eañ quam
accgyiti diuinitus gratiam Iolcita mente custod̃t xpianam fidem i xpilis
h. sudditis extendere festina. Iolum reditudinis tue in eorũ quer sione
corrigendo. et boni operis exemplo monstranlo adifica se derium reere.¬

Expanded text:
gloria idcirco est praeposita, ut per bona quae nobis concessa sunt, etiam sgloria idcirco est praeposita, ut per bona quae nobis concessa sunt, etiam svobis genti superna beneficia praestarentur. Et ideo, gloriose fili, eam quam accepisti divinitus gratiam, solicita mente custodi, Christianam fidem in populis tibi subditis extendere festina, zelum rectitudinis tuae in eorum conversione corrigendo, et boni operis exempla monstrando aedifica: ut illum retri
Abbreviated transcription (Latin):
mn tommunt nullo tane poe Conutatũ Tedbaldi
latrante No hi oclo illa de ficinis ⁊ cyalia
osistente distiasitur captu¬
⁊ nõd necessirate compuesptaᵗ ox Lolar
T sobaldut omna quce Duci Ricane

Expanded text:
n commune, nullo cane per comitatum Thebaldi latrante. Ubi vero illa deficiunt, regalia sistente distrahitur captiQuod necessitate compulsi rex Lotharius et Thebaldus, omnia quae duci
Abbreviated transcription (Latin):
more te ddidit. Sliebratia uirõ cũ huis⁊ mabili honora
nuptiia non nubto post cũ Rumisisia nnmobus coa
ouantca abni grbunsit: Gnuffendua x ea pos t modum
Anglcium Rex roguum quod sub magna
potontis siorum Regum gloria sui floruorar
tanto nefarice proditionis stoldro ⁊egimnis
sui tempore polluit ur pagan tam sxetrabile
nefaz sorrendum mditarõt. Ilam dauos p̃or
omue aesquum̃ do nanimi tontordia secum ros abitantos
mortis pociculum inimins suspicantos subito furoro
esse defossas ⁊ foronisiis cambus couritatis
mãmillas ad etrium pictoribus cabelita gtorqua.
Lactantos uelo pueros ad domorum postos allisõs
ox terebiari iussir nullis crminũ oxistentibus

Expanded text:
more tradidit. Celebratis vero cum inaestimabili honore nuptiis, non multo post eum immensis muneribus eos ovantes abire permisit. Gaufridus ex ea postmodum Anglorum rex regnum quod sub magna potentissimorum regum gloria diu floruerat, tanto nefariae proditionis scelere regiminis sui tempore polluit, ut et pagani tam exsecrabile nefas horrendum judicarent. Nam Danos per omne regnum unanimi concordia suum cohabitantes, mortis periculum minime suspicantes, subito furore enus terrae esse defossas, et ferocissimis canibus concitatis mamillas ab earum pectoribus crudeliter extorqueri, lactentes vero pueros ad domorum postes allisos excerebrari jussit, nullis criminum existentibus
Abbreviated transcription (Latin):
optinanbus diueotõs illi satisforir fooderibus partis
urratis qs sacramentis. Sis itagõ salubutor dux
x pletis pagauorum plurimos ad fud̃ Christĩ sacas¬
monitio couue tĩr alios in paganismo ꝑmaners
desponentes ad h̃ spamas trantiuittir ubi

Expanded text:
optimatibus divertens illi satisfecit, foederibus pactis, juratisque sacramentis. His itaque salubriter dux xpletis, paganorum plurimos ad fidem Christi sacmonitis convertit, alios in paganismo permanere disponentes ad Hispanias transmisit. Ubi,
Abbreviated transcription (Latin):
Se crudelitate Sedredi Rogis Auge
ini Dauos qui parifite̾ secum in Uuus
commnanobant i quiburdam Iuueuis
oius dbm gentis qui euadentos Ategi
Danamarchie. Sueno mortõ propius
uri in statu supta intellecto sus tunp¬

Expanded text:
te Eldredi regis Anglorum in Danos, qui pacifice secum in Anglia commanebant; et de quibusdam juvenibus ejusdem gentis, qui evadentes regi Danamarchae Sueno mortem propinquorum Dum in statu supra intellecto sub t
Abbreviated transcription (Latin):
addurareut. Sis uoii edirtis cos ire cun
festiuatione ipoeaus. ani sudidurtis in altũ
nambut ueliuolo sulcanter cequora ueuto ad litora
Sarad douoliuntior ꝑ meusõ maris limbo. hinc
prorimpentes e nauibus contumo maritima
ronfina exitiali uultano tradiuis. Quodul
Mig ellus a speculatoribus compdur milites
Uonstantim ausãs cum multitud iut Uulgi
rongrshauir impetuq ⁊ ropentiuo supde cos rrruir
tantaq ꝓ illos strage deleuit Ut nullus poenitus
rauaucror qui factas postors nuntiaror. Ila
Dnus illorum tursũ nimio fatigatus a longe
refedorat tt resedoras qui uidõs sociorum infortumia
timore torritus corporis q̃s nubetillitatẽ oblitus
ad nauol cutirorit quantocius ccoterorum ꝯxitia
nũtiãt tustodibus. Qui paritee ex ommi bus
ad tros tutioros se conforentes intra sinũ maris
rsungio se contuloruus de uita diffidentos.
ausit io uolis in subluus cur su ntissimo reỹo
suum ex petibeuur uento ad uotum  spiranto¬
⁊ uos ui uidir protunus Ducẽ ab oͣyagois roepir

Expanded text:
s vero edictis, eos ire cum tione imperavit. Qui subductis in altum avibus, velivolo sulcantes aequora vento, ad littora Sarae devolvuntur permenso maris limbo. Hinc prorumpentes e navibus continuo maritima confinia exitiali Vulcano tradunt. Quod ut Nigellus a speculatoribus comperit, milites Constantiniensis cum multitudine vulgi congregavit, impetuque repentino super eos irruit, tantaque illos strage delevit, ut nullus penitus remaneret, qui facta posteris nuntiaret. Nam unus illorum cursu nimio fatigatus a longe resederat, qui videns sociorum infortunia, timore territus, corporisque imbecillitatem oblitus, ad naves cucurrit quantocius, caeterorum exitia nuntians custodibus. Qui pariter ex omnibus ad res tutiores se conferentes, intra sinum maris remigio se contulerunt, de vita diffidentes. Pansisque velis in sublime, cursu citissimo regem suum expetierunt, vento ad votum spirante. Quos ut vidit, protinus ducem ab eis exigere coepit.
Abbreviated transcription (Latin):
proposito xsistentium rrebris cectamiuũ tuiuultis
demutõs uita prinauil alios oo ulss do suis inub
x tarbauit. Willeluurs tandam post quinguen
cuiusdam sui militis factione longissmio fune ⁊
cmiuentiorem fenestram a turre lapsus eft fugan
muiis Qui diobus meg a xquirontibus reptre
Delitestont ⁊ noctibus itde carpc̃s nom ssũe deitt̃
deliberauis ayud se cequurs ille fore tiuñ uoita
descruuino clementiam fũs attentaro q̃s tuuas pran
Regis aut Comitis suffragium inhil sibi quauioqs profrit̃
ex petere. Sud har quippe de libere atioue anmin
confitiẽs quadam die Dartem roporit se in saltu
Decuensĩ gyedtentem oenatuum ludis. Mox cuĩs
ostigus solotenus prouolutus uenrã comnuss⁊ ab
so ex petebas lugubus. Protiuus oum ux¬
misericordia motis Iauente Rodulto ⁊ omits a¬
torra drchx is at ut euasiouis sue ipso narrante¬
casum aguouit non solum orrata illi indulsir uorũ¬
otam beneuolo aĩo dot trẽm charissimũ deiceps
dilexit i non multo pose Oteniem Comitatũ

Expanded text:
s devincens, vita privavit, alios exules de suis finibus exturbavit. Willelmus tandem post quinquennium, cujusdam sui militis factione, longissimo fune per eminentiorem fenestram a turre lapsus fugam iniit. Qui diebus, ne a perquirentibus reperiretur, delitescens, et noctibus iter carpens, novissimeliberavit apud se, aequius illi fore cum vitae discrimine clementiam fratris attentare, quam cujuspiam regis aut comitis suffragium nil sibi quandoque profuturum expetere. Sub hac quippe deliberatione animi conficiens, quadam die ducem reperit, se in saltu Vernensi exercentem venatuum ludis. Mox ejus vestigiis solo tenus provolutus, veniam commissi ab eo expetebat lugubris. Protinus eum duxmisericordia motus, favente Rodulpho comitet, ac ut evasionis suae, ipso narranteagnovit, non solum errata illi indulsit, verum benevolo animo ut fratrem charissimum deinceps dilexit. Cui non multo post Ocensem comitatum
Abbreviated transcription (Latin):
red doceus. h̃is iustici go portis fostuiato contionisꝰ
omi sis ad sua aratra suur rouasi
ipsuis Ducis tui doderãt xinousom
Com̃itatum ⁊ quomiodo ⁊&̃ W illeluus
caplus ĩ fri postea reconciliatus rensãm
Comitatum ab ipso Duce douo arepir nũ
ad fempas tate quendam Sucit uonoͣ ex
pr̃e sicm progenitum nõie Willelmũ q uorumdã
protemia improborum ferir tũmidum ⁊rebellẽ
Lo om̃ fiateruo tontubamo Exomeusẽ ab ipso¬
accipibs in nunere Comitatum Ur iide ex habdis
ei militia statuta statuta prauorum illoctios callidita
Domnnũ cuos spreuir  ab ilłius fidelitatos
obsẽquio sas tohabusr.  ui diuni y logatos a du

Expanded text:
redderent. His rustici expertis, festinato concionibus redderent. His rustici expertis, festinato concionibus omissis, ad sua aratra sunt reversiipsius ducis, cui dederat Oximensem comitatum, et quomodo idem Willelmus captus et fratri postea reconciliatus, Ocensem comitatum ab ipso duce dono accepit, cum Eadem tempestate quemdam ducis uno ex fratrem primogenitum, nomine Willelmum, quorumdam protervia improborum fecit tumidum et rebellem. Is enim fraterno contubernio Oximensem ab ipsaccipiens munere comitatum, ut inde exhiberet ei militiae statuta, pravorum illectus calliditate, dominium ejus sprevit, et ab illius fidelitatis obsequio se cohibuit. Qui d
Abbreviated transcription (Latin):
Dnam sapientor roprossi unanm̃ẽ
romuirationẽ rustitorum quã rontra pan
pria moliebantur
uni tanta probitatis exuberaret
in mitio suac Iuuentutis intra Noruianium̃
Ducatum contigit quod dam postiferi orrri
sciinarium diftecdit. Ilam rustiti unam
P Suiso sos totius Nounauita prĩcs tomi tatus
plurima agontor conuenticula iuxta suos libiti¬
Lomere decernebans. Q natenus tam in s̃lui
romyendut qp̃ in aquarum tonusrtus nullol
obsis tente aute statuti uoris obite legibus ut¬
suis. Luo or rata aauerẽt as unoquoqs ratu furentis
oulgi duo oliguutur Logati qui didtreta ad
me diterraneum roboranda ferrõs conuentum. Quod¬
o Sux Rcardus aguouir protinus Ralulfum Comuĩte
cum nulitum multitudius illis destinauĩt qui agrostẽ
⁊ui nõ morãs issã cuuctos confestim logatos tum
nouiuillis aluĩs coepis truitatii q̃s manibus at pedisꝰ
mutiles suis remi sir qui eos a talibus compestorẽt
Dus doteciora patorentur suis euentibut cantos

Expanded text:
sapienter repressit unanimem conjurationem rusticorum, quam contra pacem patriae moliebantur. Dum igitur tantae probitatis exuberaret in initio suae juventutis intra Northmannicum ducatum contigit quoddam pestiferi oriri seminarium dissidii. Nam rustici unanimes per diversos totius Northmannicae patriae comitatus plurima agentes conventicula, juxta suos libitvivere decernebant, quatenus tam in silvarum compendiis quam in aquarum commerciis, nullo obsistente ante statuti juris obice, legibus utsuis. Quae ut rata manerent, ab unoquoque coetu furentis vulgi duo eliguntur legati, qui decreta ad mediterraneum roboranda ferrent conventum. Quod ut dux agnovit, protinus Rodulphum comitem cum militum multitudine illis Qui, non morans jussa, cunctos confestim legatos cum nonnullis aliis cepit, truncatisque manibus ac pedibus, inutiles suis remisit, qui eos a talibus compescerent, et ne deteriora paterentur suis eventibus cautos
Abbreviated transcription (Latin):
u trla ueue abilõ ẜuclunũ primũ albate ⁊
constrrctorom ipsurs ⁊̃ consilio ⁊ rõbus iuuir
Dl qua ecc̃la ⁊ prabiito dius a̧bbate prore donti
fractatu loro competenti pro ur docor mentionẽ
Raciemus. Sir ueio ista ꝑ auticipationẽ brouita
Uix isle sufticiat

Expanded text:
uinum primum abbatem et constructorem ipsius et consilio et rebus juvit. De qua ecclesia et praedicto ejus abbate, procedenti tractatu, loco competenti prout docet, mentionem faciemus. Hic vero ista per anticipationem breviter dixisse sufficiat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ delredo Rogi Auglorumn nup sir d qua ult
longo post dolis intetemptum prorreauit.rdo
uocro sadius uotata Soiffredo Britannorũ
Comiti incta si lannũ or ⁊uodons Ducos
progemur. Tertia quidem nonius nlatsiliꝰ is
dom Comiti de qua in postoris ic̃uno oriet
Semuir otram duos filios ⁊ tondom filia s qo
rentubinis. Quorum unus Gadefaidus il
Docio dicobatur Willeluus. Sorum prior
C omos fuis Anconsis. uo de fuurto arcopir
frator ouit ound̃ Comitatum quẽ adħut¬
Scrrodos oiuis urre succoss iouis possudout. Ricor
omds Siseobortus filus Sod fuidi Comitis
ipsum Comitatum parumpor touuerir ante q̃ s
ocudorotur. S it Giseobatus gomit Ricardum
strenuiss mũ nulitõ qui tam ipse pp̃ filui enis
Siseobaius Rogeruus Waltorius Robartios ⁊cclan
Decceusem maguo affortu dilixdenur ⁊ magnus¬

Expanded text:
Edelrodo regi Anglorum nupsit, de qua idem longo post dolis interemptum procreavit. Secunda vero Hadvis vocata Goiffredo Britannorum comiti juncta, Alanum et Eudonem duces progenuit. Tertia quidem Mathildis Odoni comiti, de qua sermo in posteris orietur. Genuit etiam duos filios et totidem filias ex concubinis. Quorum unus Godefridus, alter vero dicebatur Willelmus. Horum prior comes fuit Aucensis. Quo defuncto, accepit frater ejus eumdem comitatum quem adhuhaeredes ejus jure successionis possident; licet comes Gislebertus filius Godefridi comitis ipsum comitatum parumper tenuerit, antequam occideretur. Hic Gislebertus genuit Richardum strenuissimum militem, qui tam ipse quam filii ejus, Gislebertus, Rogerius, Walterius, Robertus, ecclesiam Beccensem magno affectu dilexer
Abbreviated transcription (Latin):
Lisciter hat tempora. E debrodus Rox
ꝙ uibusdam mortis dissensionum inren tuus Duni
uorere ⁊ dedotora igocere sitieus maxinã naus
multitud̾iuẽ in mare iuissir impolli ac militibud¬
ex omn ⁊eguo mãdauir ur coustituta ab eo die
ad eas conueurrõi loricis ⁊ galoĩs Secentor arua¬
nius iussro gratantor Augli obtomyer autol
namiiues assmto ad nauor Rex igitue prose
multa  optime iustructa sx egnaus topia asus
nltia suce Satrapis animui sui propos dum
exponẽs ualida austeutato rogio moro prara
Ur omites totam Mormannã rapinis d incend̃

Expanded text:
Circa haec tempora Eldredus rex s, quibusdam exortis dissensionum incentivis, duci nocere et dedecora ingerere sitiens, maximam navium multitudinem in mare jussit impelli, ac militibuex omni regno mandavit ut constituto ab eo die ad eas convenirent, loricis et galeis decenter armaCujus jussis gratanter Angli obtemperantes, unanimes adsunt ad naves. Rex igitur prospecta multa et optime instructa exercitus copia, ascitis militiae suae satrapis, animi sui propositum exponens, valida austeritate regio more praecepit ut euntes totam Northmanniam rapinis et incendiis
Abbreviated transcription (Latin):
ffa xxxix annis rognauit i fs Regom ureslsexe
A meuo st bello minorauit . C enteuses
Igfred filius Offe rogis uno ad plouũ anno unnere
nõ sufficir
comunim morte
Ccoltol .iii. annub roguũ cbemt tenuil quod tunt
oi Banulfͤ ferox dicupit
cornulf.iͦ. mno reguaui Et as E gberto noge
bello uictus demarcuit
Iu̾lechen rox sp̃nco anuo tegurenate sui mu tonsu libur
suis quinq occisus est
Milas a Rego e grudo uictus bollando tubutane᷑

Expanded text:
vit. Offa XXXIX annis regnavit. Is regem Westsere Kinewolf bello minoravit, et Centenses, Egferd, filius Offae regis, uno ad plenum anno vivere non suffecit. communi morte. Ceolwolf tribus annis regnum tenuit, quod tunc ei Beornulf ferox diripuit. Beornulf uno anno regnavit, et ab Egbricto rege bello victus demarcuit. Ludicen rex primo anno regni sui cum consulibus quinque suis occisus est. Wilaf, ab rege E
Abbreviated transcription (Latin):
uenerant / galute coterna dño supplicabant. Cuinꝯgad Iusgir¬
Regis residentes ueroum ei uitae una cuni ommbus qui ader an
eis conitibus predicarent te spondit eis dicens.
Iulchea sunt quidem uerba et promisza qua asfeetis: Sed ꝓui
noua funt ⁊ Iucerta non his possum assensun tribuere roli
quia de longẽ huc ꝑoeregunu uenistis: Et ut ego inhi uideor
yspexisse ea q̃ dos uera ⁊ optimna credebatis no des quoys
comuncare de sidecastis / nolumus molesti esse uosis quin pes
necessaria, munsteare. Noc progibomus quin omues ꝙuor¬

Expanded text:
venerant, salute aeterna Dovenerant, salute aeterna Doe una cum omnibus qui aderant ejus comitibus praedicarent, respondit ille dicens: Pulchra sunt quidem verba et promissa quae affertis; sed quia nova sunt et incerta, non his possum assensum tribuere, relii. Verum quia de longe huc peregrini venistis, et ut ego mihi videor perspexisse, ea quae vos vera et optima credebatis, nobis quoque communicare desiderastis, nolumus molesti esse vobis; quin potius necessaria min
Abbreviated transcription (Latin):
Deo uino et uero futurum gm̃e ulla dubietate ꝓnuitiorot un
hec andiena manore Alloa in eq quam adierant ongula. et eur
grrecescaria nuinstrari domer uiderot quĩo de illio faceret Iuser
Ntam et antea sama cũ eum xp̃ianş ⁊ eligionis ꝓuenerat ut patr̾
qui et uxorom habebat xplanam de Gente Irancornu Regman
uocabulo Berte iquam ea conditionr a parentib acceperat
ut ritum fidor ac tohugrionis sue cum er piscopo quem adiutarr
dederant noĩc Tedhaxdo ⁊nuolatum ilicontiam haberet. Post
dies uorõ Paucos/. ueme ad iusulam Rey. et residens sub due
Iussit Angustĩnum cum sociie sine ad suumi abidem uenire a¬
quium. Cauerat onim ne in aliguam domuim ad se introirent
setero uius angurio ne suxuentu suo al iyind malgsite arto
habussent euu guꝑorando deciperent. At illi non dae momaca
sos duuua uirente praediti uemobant erucem pro uepillo ferentes
argenteam: Et imaginem domini saluatoris in tabulis depita
letamasq canentea pro sua simil ⁊ eormis proptre quos ⁊ ad quis

Expanded text:
Deo vivo et vero futurum sine ulla dubietate promitteret. Qui hoc audiens manere eos in ea, quam adierant insula, et iis necessaria ministrari, donec videret quid de illis faceret, jussit. Nam et antea faqui et uxorem habebat Christianam de gente Francorum reginam vocabulo Berte, quam ea conditione a parentibus acceperat, ut ritum fidei ac religionis suae cum episcopo, quem adjutorem dederant, nomine Ludhardo inviolatum servare licentiam haberet. Post dies vero paucos venit ad insulam rex, et residens sub divo jussit Augustinum cum sociis suis ad suum ibidem advenire colloquium. Caverat enim ne in aliquam domum ad se introirent veteri usus augurio; ne superventu suo, si quid maleficae artis habuissent, eum superando deciperent. At illi non daemoniaca sed divina virtute praediti veniebant, crucem pro vexillo ferentes argenteam, et imaginem Domini Salvatoris in tabulis depictam, litaniasque canentes pro sua simul et eorum, propter quos et ad quos
Abbreviated transcription (Latin):
Monachos cun eo p̃dicaturos in Eugliam Anno aduentus Aug le
in Boritanuã crecitee Contesio quingnaresimo. Qui Iuss
dintificalibus obtempocantea cũm Augliam appropinguarent he
cuins mot luignam no scont Iadito cogitabant ⁊ Nec mora argis
quem e yi scopamn ordmandid si as Anglis de susciperẽtur digriie
Domun ⁊cmitount. gui a lcõ Dregori humaeli suys lioaer estmeu¬

Expanded text:
monachos praedicaturos in Angliam, anno adventus Anglorum in Britanniam circiter centesimo quinquagesimo. Qui jussis pontificalibus obtemperantes, cum Angliam appropinquarent, hocujus nec linguam nossent, adire cogitabant. Nec, mora Augustinum quem iis episcopum ordinandum, si ab Anglis susciperentur, disposuerat, domum remittunt, qui a
Abbreviated transcription (Latin):
quia appropuiguantr Suntati mots suo cun Oruco iua et dmnagiuis magni
Ragis domin nõr Is su xp̃i. hanc letaniam consona uoce modularen¬
tur. Deprecamur te dñe in onni misericordia tua ut auferatur
suror tuus et Ira tua a dutato Igta et de domo ⁊na scła quoniã
peccauimue alleluia.
Iugres oi Agitut urbem Sitam a postilicam primitine ecclesis
Iuitantes conuex satione Ocelesti et dulcodina doitrix multos ad
fidem ⁊ baptimaur compuldeunt. Baptiabant autem miscasqr
celebrabant dn sccliã ocłi martim ad orientem xpius su̾itatis

Expanded text:
ppropinquantes civitati more suo cum cruce sua et imagine magni regis Domini nostri Jesu Christi hanc litaniam consona voce modularentur: Deprecamur te, Domine, in omni misericordia tua, ut auferatur furor tuus et ira tua a civitate ista et de domo tua sancta, quoniam peccavimus. Alleluia. Ingressi ergo urbem, vitam apostolicam primitivae Ecclesiae imitantes, conversatione coelesti et dulcedine doctrinae multos ad fidem et baptismum compulerunt. Baptizabant autem, missasque celebrabant in ec