comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nũ. patris gerualui ⁊ ꝓthasii. Qui militans cũ pau¬
lino iudice rauennã ingressiis ẽ: &e cũ uideret in
consyectu iucucis sui xp̃ianũ nomine ursicinu. ar¬
te inedicũ. ratione liguriũ. pꝰ mirua dormenta ca¬
pitalẽ accepisse sententiã. cũq ia ueniret ad pal¬
niã & expauisset exclanauit. Noli noli ursicine me¬
dice. qui alios curare consueuisti: te ipsũ eterne no¬
cis iaciuo uiuneraie Et qͥ ꝑ passiones uimias uenisti
marrytuim consũmanit idẽ ursicinꝰ. starĩ beatiis ui¬
talis eorpꝰ ei rapiens intra iauennatiũ urbẽ seꝑ eluut
ad iudicẽ ultra uenire ipse cõtemynens. Tentus rtiq¬
Ea paulmo consulari osuł maxime qͥa beatũ ursi¬
cim̃ in passionis agone positũ. suis ex hortationib
roborasser. Qui pꝰ eculei tormenta: uissus ẽ ꝑduci
ad palmã. Locꝰ aũ ubi decollabantur xp̃ianiꝰ liec
⁊ bebat uoc̃abulũ. eo qd̾ arbore s palme iln ce̾ni
cũ fac ta fouea ibi mueniretur aqua ibi iupinꝰ

Expanded text:
nctorum Gervasii et Protasii: qui militans cum Paulino judice, Ravennam ingressus est. Et cum videret in conspectu judicis sui Christianum nomine Ursicinum, arte medicum, natione Ligurium, post nimia tormenta capitalem accepisse sententiam, et cum venisset ad palmam et expavisset, exclamavit: Noli, noli, Ursicine medice, qui alios curare consuesti, te ipsum aeternae mortis jaculo vulnerare! Et qui per passiones nimias venisti martyrium consummavit idem Ursicinus, statim beatus Vitalis corpus ejus rapiens intra Ravennatium urbem sepelivit, ad judicem ultra venire contemnens. Tentus itaque a Paulino consulari ob id maxime, quia praefatum Ursicinum in passionis agone positum suis exhortationibus roborasset, post equulei tormenta jussus est perduci ad palmam. Locus autem ubi decollabantur Christiani hoc habebat vocabulum, eo quod arbores palmae illic essent. Et facta fovea quousque inveniretur aqua, ibi supinus
Abbreviated transcription (Latin):
Uie toris ⁊ sorone sub antonino imꝑatore. duce alem¬
dnĩe sebastirano. E rat aũ uictor miles a cilicia: ciiꝰ sebuꝰ¬
Dori eofesione fidĩ eõfringi digitos. ⁊ euelli uissit a ced
bem̃ ill̃ mitti in caminũ ignis libi triduo ꝑmaness ã.
letus. Deĩde uenenũ bibe uissus ñ ẽ mortiuis s uenea

Expanded text:
ictoris et Coronae, sub Antonino imperatore, duce Alexandriae Sebastiano. Erat autem Victor miles a Cilicia, cui Sebastianus in confessione fidei confringi digitos et evelli jussit a cute; deinde illum in caminum ignis mitti, ubi triduo permanens non est laesus; deinde venen
Abbreviated transcription (Latin):
saluatoris de eonarrat. Dñs aũ cũ dedisset sindonẽ seruo sa¬
cerdotis. uenit ad iacobũ iustũ. & apparuit ei. Iurauerat
iacob se ñ comessurũ panẽ ab illa hora qua biberat calicẽ
lulũ. afferte ait dñs mnensã ⁊ panẽ. Statĩq additur. Fu¬
lit panẽ ⁊ benedixit ac fregit. deditq iacobo iusto. Dixso¬
q ei. Fir̃ mi: comede panẽ tuũ. quia resurrexit filiꝰ ho¬
minis a mortius. Triginta itaq aunis hierosolimoꝵ rexit¬

Expanded text:
salvatoris sic refert: dominus autem cum dedisset sindonem servo sacerdotis, ivit ad Iacobum et apparuit ei: iuraverat enim Iacobus non se commesturum panem ab illa hora qua biberat, calicem  panem. Statimque additur: Tulit panem et benedixit, ac fregit, et dedit Jacobo justo, et dixit ei: Frater mi, comede panem tuum, quia resurrexit Filius hominis a dormientibus. Triginta itaque annos Hierosolymor
Abbreviated transcription (Latin):
persus insidias. deio orbe ꝓfugus agitur nec ei ullus tutꝰ
ea sex continuis anni ita latiꝰ se fert᷑ in lacu cisterne ñ haben¬
ipderet ꝓditꝰ si qͥdẽ fuerat ꝑ ancilã qͣ sola c̃scia erat domino
osficus qͥ ei latebras p̃buerant. ad cõstantẽ galliarũ pͥncipber
fugit. pquo satis honorifice religioseq susceptꝰ ẽ. Quiq. con¬
Pari esꝰ quc̃ feria eͦopererat diligentiꝰ cognitã scribit dfr

Expanded text:
pessus insidiis, toto orbe profugus agitur, nec ei ullus tutus pessus insidiis, toto orbe profugus agitur, nec ei ullus tutus tur. Interea sex continuis annis ita latuisse fertur in lacu cisternae non habenvideret proditus siquidem fuerat per ancillam, quae sola conscia erat dominorum officiis, qui ei latebras praebuerant, ad Constantem Galliarum principem it. A quo satis honorifice religioseque susceptus est. Quique caussa ejus, quam fama compererat, diligentius cognita, scribit ad fr
Abbreviated transcription (Latin):
responderunt. simul ab eo qͥ int̾rogauẽrat. ubi uidit
scdm religionis nr̃e ritũ eũcta cõst̾re. colloquutꝰ cũ cõcilio
clericoꝵ statuisse tͣdit᷑ ilł qͥb integͥs int̾rogationib ł res¬
ponsionib aqua fuerat infusa iterari baptismũ nͣ
bere. s adimpleri ea qͦ a sacerdotib mos ẽ Achari¬
siũ uͦ atq eos qͥb ludus ille uelut prb̃io usus fuerat
gre. ⁊ a grãmatico sufficient̾ athanasiꝰ fuisset instr uetꝰ.
ontinuo tãꝗͣ. fidele dñi cõmendatũ a parentib rest¬
turur sacerdoti. ac uelut samuhel quidam in tẽplo dñi
mittitur. & ab eo ꝑgente ad patres in senec tute bona. ephot¬
te agones fuert᷑. ut etiã de hoc udeatui dictũ ẽe illud
ð̾scriptũ. ẽ. Ego i ostẽdam ei. quanta eũ oporteat pati¬
ꝓ nomine meo: In huiꝰ ⁊ enĩ ꝑsequutiones uniu̾sus conui¬
iauit orbis & comoti st̃ principes terre gentes. regna.
exercitus coier̾t aduersus eum. Mutasq arrianoꝵꝰ per

Expanded text:
 ab eo, qui interrogaverat; ubi videt secundum religionis nostrae ritum cuncta constare, collocutus cum concilio clericorum, statuisse traditur illis, quibus, integris interrogationibus, et responsionibus, aqua fuerat infusa, iterari baptismum non debere, sed adimpleri ea quae a sacerdotibus mos est; Athanasium vero atque eos quos ludus iste vel presbyteros visus fuerat gre, et a grammatico sufficienter Athanasius fuisset instructus, continuo tanquam fidele Domini commendatum a parentibus, restituitur sacerdoti, ac velut Samuel quidam in templo Domini nutritur, et ab eo pergente ad patres in senectute bona, te agones fuerunt, ut etiam de hoc videatur dictum esse illud quod scriptum est: Ego enim ostendam ei, quanta eum pati oporteat pro nomine meo . In hujus etenim persecutiones universus conjuratus orbis, et commoti sunt principes terrae: gentes, regna, exercitus coieru
Abbreviated transcription (Latin):
Qui ꝑsecutione ualeriani. pꝰ longũ exiliũ ap̾ p̃fatã urbẽ
in qua tc̃ maxime gentiliũ ceco furore ⁊ officns militarib
ad temptandũ ustoꝵ fidem rabies diaboli infestaittis in
festantis inhiabat. ex illustri sacerdotio. effecti st̃
martyres gloriosi. Passi st̃ in eoꝵ collegio ⁊ uilianꝰ nules.
t̃tulla ⁊ antonia sacre uͥgines.⁊ quedã mulier cũ suis
Quoꝵ pͥor lector. sequens diaconꝰ erat. & cũ iã pͥdẽ infestatio¬
nes datiane ꝑsecutionis in c̃fessione xp̃i eiicisset. iterũ cũ
ta supplicia. ita ut marianꝰ ꝑ sũmos apices pollicũ suspen
rec tꝰ in gallias. ab eodẽ etiã pontificalis ordinis grãm consequui¬
tꝰ impleto huiꝰ officii ordine ꝑacta in incredulis p̾dicatione
insurgentib paganis. quos auctor inuidie cređe ñ ꝑmisit
liso capite inctor occubiit. Deniq pꝰ multa annoꝵ spatia cũ
cem capius qua in parte defixũ fuerat securis acumꝰ. Cũq se¬

Expanded text:
Qui persecutione Valeriani post longum exsilium apud praefatam urbem, in qua tunc maxime gentilium caeco furore et officiis militaribus ad tentandum justorum fidem rabies diaboli infestantis inem inhiabat, ex illustri sacerdotio effecti sunt martyres gloriosi. Passi sunt in eorum collegio Emilianus miles, Tertulla et Antonia, sacrae virgines, et quaedam mulier cum suis quorum prior lector, sequens diaconus erat. Et cum jam pridem infestationes Decianae persecutionis in confessione Christi evicisset, iterum cum  exquisita supplicia, ita ut Marianus per summos apices pollicum suspensrectus in Gallias; ab eodem etiam pontificalis ordinis gratia consecratus, impleto hujus officii ordine, peracta in incredulis praedicatione, insurgentibus paganis, quos auctor invidiae credere non permisit, illiso capite victor occubuit. Denique post multa annorum spatia, cum cem capitis, qua in parte defixum fuerat securis acumen. Cumque se
Abbreviated transcription (Latin):
apłis ep̃i ordinati.⁊ ad p̾dicandũ u̾bũ di ad hispaniaͦ ad
huc gentili errore inplicitas. directi sc̃. Cũq ad euit.m
accntanã uenissent. & ꝓpt̾ laborẽ itineris modicũ qͥescẽts
causa uic tꝰ em̃di discipulos in urbẽ misissent. mox paganoꝵ
multitudo qui tẽ forte diis suis festa celebrabant eoi usͦq ad
Auiui ꝑsecuta ẽ. In quo pons mire magnicudinis e firmi
etite transertib scłis di nutucũ om̃i sequert tint
ultitudine funditꝰ corruit. Ad qd miculũ ceteri treos
⁊ cuida mague senat̾cis lupanarie. qͦ diui itꝰ inspirata eos
berugne suscipiens credidit exemplũ secuti relic tis idolis
xp̃o dño crebiderunt. Post hec diu̾sis urhil ei angłrantes
innimieras multitudines xp̃i fidei subiugantes. torquatus.
ac ty sefonuergii. secundꝰ abula. inde lectꝰ urci. ceciliꝰ helhes¬
u hesicius carcese Eufrasiꝰ elicͦgi quieuer̃t. Eatat uscillis
te miraculũ. ad comendationem p̃ciose mortis. Na eadem

Expanded text:
piscopi ordinati, ad praedicandum verbum Dei ad Hispanias, tunc adhuc gentili errore implicatas, directi sunt. Cumque ad civitatem Accitanam venissent, et propter laborem itineris modicum quiescentes, et causa victus emendi discipulos in urbem misissent, mox paganorum multitudo, qui tunc forte diis suis festa celebrabant, eos usque ad fluvium persecuta est; in quo pons mirae magnitudinis et firmictus, transeuntibus sanctis, Dei nutu cum omni insequentium multidine funditus corruit. Ad quod miraculum caeteri territi, ei cujusdam magnae senatricis Lupariae, quae divinitus inspirata, eos benigne suscipiens, credidit, exemplum secuti, relictis idolis omino crediderunt. Post haec diversis urbibus evangelizantes, et innumeras multitudines Christi fidei subjugantes Torquatus Accii, et Isefon Vergii, Secundus Abulae, Indalecius Urci, Caecilius Heliberri, Esicius Carcesae, Eufrasius Eliturgi, quieverunt. Apud ins. Nam eadem
Abbreviated transcription (Latin):
dem̃ oleũ bulliens mitti m pudendis eiꝰ. Post n uisset lap¬
des ardentes suspensi ad latera applicari: pꝰ hoc acetũ era¬
nã uic tori: alt̾am s missã. Cũq & hoc cũctis audien¬
tib ꝓtestaret᷑: tenta.ẽ. a udice. Iussũq ẽ. Suas arbo.¬
res palme curuari ad inuicẽ. canabinis funib ⁊ ligari
fieret: diuisa ẽ. corona induas partes. Erat aũ annoꝵ¬

Expanded text:
de oleum bulliens mitti in pudendis ejus. Post haec jussit lampades ardentes suspenso ad latera applicari; post hoc acetum et canam Victori et alteram sibi missam. Cumque hoc cunctis audientibus protestaretur, tenta est a duce, jussumque duas arbores palmae curvari ad invicem, et cannabinis funibus ligari fieret, divisa est Corona in duas partes. Erat autem anno
Abbreviated transcription (Latin):
mr̃i fesiciꝰ auc tꝰ sit ad coronã. ipsiq ꝓ fidei cõfessione co¬
rona mirii aueta xp̾iam itaq noc tu uenientes. ibi in
eodẽ loco ubi arbor sceterat que cadens nimiã terre
fodere: quiꝯq manꝰ apposuerurit. a diabelo correpti stͣ
N bi poster pacis tẽꝑe basilica fabricata. ẽ.⁊ mirm memoria

Expanded text:
coronam, ipsique pro fidei confessione corona martyrii aucta. Christiani itaque noctu venientes, in eodem loco ubi arbor steterat, quae cadens nimiam terraefodere, quicunque manus apposuerunt a diabolo correpti sunt. Ubi postea pacis tempore basilica fabricata est, et martyrum memoria
Abbreviated transcription (Latin):
łi eiꝰ. tuler̃t corpꝰ esꝰ ⁊ posuer̃t illud in momẽto ap̃ sebasten
palestine: que quondã samaria dicta . ẽ ubi aliqͦt annos iacu¬
it. usq ad tẽꝑa impiissimi iuliani cesaris. Qui cũ xp̃ianis eet
infestatissimꝰ. pagani ap̾ sebasten sepulcͥrũ eidẽ beati iohis
baptiste inuadunt. ossa disꝑgunt. eadẽ rursus collecta ⁊ cre
tautũ thesaurũ ꝓpͥis seruare iugiliis. ad pontificẽ maximu
tc̃ athanasiũ ꝑ uilianũ dliaconẽ sinĩ mitat. Que ille suscepta. pau
arbitris sub cauato pariete inclusã ꝓphetico spũ ꝓ futura
pis sepulchro: scĩ ioħis ibiclẽ conseerauit ecđam. Porro caput
siiũ duob monachis orientalib qͥ causã oiutionis hierosolimnã¬
uenerant: idẽ beatꝰ ioħes iuxta herodis quondã regis

Expanded text:
 et tulerunt corpus ejus, et posuerunt illud in monumento apud Sebasten, urbem Palestinae, quae quondam Samaria dicta est: ubi per aliquot annos jacuit usque ad tempora Juliani impiissimi Caesaris. Qui cum Christianis esset infestissimus, pagani apud Sebasten sepulcrum ejusdem Joannis Baptistae invadunt, ossa dispergunt; eadtantum thesaurum propriis servare vigiliis ad pontificem maximum tunc Athanasium per Julianum diaconum suum mittit: quae ille suscepta, paucis arbitris sub cavato sacrarii pariete inclusa, prophetico spiritu profutura pis sepulcro, sancti Joannis ibidem consecravit ecclesiam. Porro caput suum duobus monachis Orientalibus, qui causa orationis venerant Hierosolymam, idem beatus Joannes juxta Herodis quondam regis
Abbreviated transcription (Latin):
rtate que est remimeratio nr̃a quã eipectatis ꝓ his toi¬
mentis. Uident enĩ mͥ magna: & magnifica. e̾e. Cii.xx.iii.¬
uenerandi martyres. dixert̃. Repectamꝰ qd nec ociolus
uidit nec auris aucliuit. nec in eor haminiꝰ ascendt
enarrabile bonũ: qd p̃ꝑauit ds his qui diligunt eũ. an¬
diens hec adrianꝰ: ste̾tim exilieus stetit in medio eoꝵ⁊¬

Expanded text:
 quam exspectatis pro his tormentis? videtur enim mihi magna et mirifica esse. Cui viginti tres martyres dixerunt: Exspectamus quod nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, inenarrabile bonum, quod praeparavit Deus his qui diligunt eum . Audiens haec Adrianus, statim exsiliens stetit in medio eo
Abbreviated transcription (Latin):
iocletiano infatore. Qui de nobilib ore
is cłi inforo crudelia erdicta pandere cala¬
reminio fidei ignitꝰ. pullice popto ispec tanto
ceta manii librũ inque ligis detrahit ac mnui
s erpit august loc letianoui cadẽ urhe sui

Expanded text:
Diocletiano imperatore. Qui de nobilibus ortversus cultores Dei in foro crudelia edicta pendere, calore nimis fidei ignitus, publice populo inspectante injecta manu, librum iniquae legis detraxit, ac minutatim discerpsit, Augusto Diocleti
Abbreviated transcription (Latin):
biculi irgu pposit᷑. habens secũ officio side ⁊ magna iii¬
tute parẽ gorgoniũ. Muoꝵ institutionib optinus. om̃s
pene cubculi inmistri infide di igilant̾ ⁊ lib̾e ꝑsistebant
hn deniq cũ uiderent quedã martẏrẽ crudelib atq nina¬
nib supplieus cruciari: constant̾ ⁊ libere auint. durua
eultꝰ. ⁊ uanimis eadẽq sententia. quos ille cũm medui uenir

Expanded text:
um officio, fide, et magnanimitate parem Gorgonium. Quorum institutionibus optimis omnes pene cubiculi ministri in fide Dei vigilanter et libere persistebant. Hi denique cum viderent quemdam martyrem crudelibus atque immanibus suppliciis cruciari, constanter et libere aiunt: Cur, cultus, et unanimis eademque sententia. Quos ille cum in medium nih
Abbreviated transcription (Latin):
uite. Ad beatꝰ adrianꝰ. dixit. Ege nc̃ soror mea iͥ
domũ tuã. ⁊ ci agnouero fieri interrogationẽ mãm.
accirsiã te ut uideas fine̾ rei. Post aliquot dies ciun¬
iã questio ĩnuneret. beatꝰ adrianꝰ dato p̃cio custodib
⁊datis fideissorib prexit ad domũ suã uocare bea¬
bene illũ nouerat. ⁊ p̃currens ad domũ nuntiauit eũ
uenire. Qilla audiens. primo ñ credidit. Quis inquit
potuit eũ absoluere de iunculis illis: Non mͥ contingat
ut absoluatur. nequando separetur ascis illis. & cũ pu¬
er domesticꝰ suꝑueniens affirmaret eũ dimissu. suspica¬
cata illa qd martyriũ pefugisset: coͬtristata fleuit ama¬
rissime & cũ iam uide adrianũ cepisset. ꝓiecit que erãt
inmianib . & accurrens clausit hostiũ domꝰ: clamans:
dicens. Longe efficiatur a me hic qui corrut. ⁊ mn¬
titus . e̾. dño deo suo. Non loquatur mh. nec audiã lin¬
guã que dolose egit in conspec tu factoris sui. W

Expanded text:
uam beatus Adrianus dixit: Perge nunc, soror mea, in domum tuam, et cum agnovero fieri interrogationem nostram, accersam te, ut videas finem rei. Post aliquot dies cum quaestio immineret, beatus Adrianus dato pretio custodibus, et datis fidejussoribus, perrexit ad domum suam vocare beabene illum noverat, et praecurrens domum, nuntiavit eum venire. Quod uxor audiens, primo non credidit. Quis, inquit, potuit eum absolvere de vinculis illis? Non mihi contingat, ut absolvatur, nequando separetur a sanctis illis et cum puer domesticus superveniens affirmaret eum dimissum, suspicata illa, quod martyrium refugisset, contristata flebat amarissime. Et cum jam videre Adrianum inciperet, projecit quae erant in manibus, et accurrens clausit ostium domus, clamans et dicens: Longe efficiatur a me hic qui corruit, et mentitus est Domino Deo suo. Non loquatur mihi, nec audiam linguam, quae dolose egit in conspectu Factoris sui. Et
Abbreviated transcription (Latin):
Plurimiq de apparitorib fulminib ꝑcussi. pauei fuga
uix euasert̃. Accurrentes int̾ta xpĩan. rapuert̃ ex ĩg¬
no iã extincto reliquias mr̃m.ascensis nauib fuge
ibi.Non longo pꝰ temꝑe. beati adrian corpꝰ ionie etiã tris¬
lacũ honorabili templo exornatu e. Nathalia ũ tipsa de ni¬
homedia sc̃o ntrrm amore byantiũ en uugans. pꝰ pa¬
cos dies aduen̾ sui dormitionẽ accepit in di uxca scõ

Expanded text:
ribus fulminibus percussi, pauci fuga vix evaserunt. Accurrentes interea Christiani, rapuerunt ex igne jam exstincto reliquias martyrum, et ascensis navibus fugeibi. Non longo post tempore beati Adriani corpus Romam etiam translatum honorabili quoque templo exornatum est. Natalia vero ipsa de Nicomedia sanctorum martyrum amore Byzantium enavigans, post paucos dies adventus
Abbreviated transcription (Latin):
aũ sc̃itatis pꝰea fuerit. quãq potens in miraculis. ñ faci¬
ie ingua alicuiꝰ explicat. Alec tꝰ deindie ab uniuiso por
amicerrine ciuitatis sacͥdociũ adipiscit᷑. Inde ꝑmo¬
dñ sub inꝑctore nerua cũ aliis di seruis eutice ⁊ me¬
une ab aureliano iudice pͥmo relegat᷑ in sexag eiinio
niliario ab urbe ina salaria: deinde apͥ eũ locii qu
cotilias appellatur ubi pittentes aque ianaut ⁊ su¬
phuree. in ipsis capit deorsũ ꝑhoras tres suspens ũ. te¬
sũq una die ussu aureliam corpis eiꝰ inhumatũ
iacun set uenerunt amit̾nenses popłi ap̃iam. ⁊ ra¬
pientes in suiꝰ territoriũ transtulerut ⁊ honoritica

Expanded text:
autem sanctitatis postea fuerit, quamque potens in miraculis, non faciautem sanctitatis postea fuerit, quamque potens in miraculis, non facile lingua alicujus explicabit. Electus deinde ab universo populo Amiterninae urbis sacerdotium adipiscitur. Inde postmodum sub imperatore Nerva, cum aliis Dei servis Euthyche et Marone, ab Aureliano judice primo relegatus in sexagesimo milliario ab urbe via Salaria: deinde apud eum locum qui Cotilias appellatur, ubi putentes aquae manant et sulphureae, in ipsis capite deorsum per horas tres suspensum teCumque una die jussu Aureliani corpus ejus inhumatum jacuisset, venerunt Amiternenses populi Christiani, et rapientes in suum territorium transtulerunt. Maronem a
Abbreviated transcription (Latin):
in se aliquando reuersiis siluas deseruit. ad frem secieri¬
nĩ repedauit. Pudore du uocẽ subpͥmens: tandem cau¬
am facti exposuit. Ipse sibi pen̾a statuens. findens nãq
arborẽ manꝰ ꝑ fissinã inserens: p̃duratã cuneis
pessulans: ci catricem arboris claudit. S mox seuerinꝰ
factũ penãq fr̃is ep̃o suo nũtiat. Ille ueniens pͥmu
solatur. discedit. Uir aũ dñi qui se grauissima peniten¬
tia dãpnauerat: dnĩca die tandẽ modicũ panis & aqͥ
coactꝰ afre̾ ꝑcipiebat. Q ui etiã se simili cibo ⁊ ieumo ꝓ¬
fr̃e macerabat. Iit᷑ in hinꝰ modi ẽstrictione: trienniũ
ucluit᷑. Qũq iam omines pene mouisset eiꝰ in xp̃o unitan¬
da nimilitas sc̃s ep̃c ciuitatis rediens: uix agere potur.
se se i pena qua ipse menior tremendi uidicu dãpnaue¬
rat. absĩptis pene carnib ꝑmitteret resoliu. Quante

Expanded text:
In se autem aliquando reversus silvas deseruit, ad fratrem SeveriIn se autem aliquando reversus silvas deseruit, ad fratrem Severinum repedavit; pudore diu vocem supprimens, tandem causam facti exposuit: ipse poenam sibi statuens. Findens namque arborem manusque per fissuram inferens, praeduratam cuneis pessulans, cicatricem arboris claudit. Sed mox Severinus factum poenamque fratris episcopo suo nuntiat. Ille veniens primum solatur, discedit. Vir autem Domini, qui se gravissima poenitentia damnaverat, Dominica tantum die modicum panis et aquae coactus a fratre percipiebat, qui etiam se simili cibo et jejunio macerabat. Igitur in hujusmodi constructione, triennium volvitur. Cumque jam omnes pene movisset ejus in Christo imitanda humilitas, episcopus civitatis rediens, vix agere potuit, ut sese a poena, qua ille memor tremendi judicii se damnaverat, absumptis pene carnibus, permitteret resolvi. Quantae
Abbreviated transcription (Latin):
fert̃ Eripe frendentub apͥs. eripe seuientib lupis. ⁊ rictib un¬
soꝵ. Sduictura sũ tuũ erit. Si moriar. tuum. Satis suꝑq suf¬
ficeret. operiri limine tuo. Non longũ quero habitaculũ. uniꝰ
noetis tantũ hospes ero. Reserat inctorinꝰ cellã.: & hostẽ dũ
miseretur secũ includit. Uix hore sꝑaciũ intercesserat. d
int̾ molimina. ⁊ assiduũ corꝑis motũ ꝑtenso ꝑede tetigit
hominẽ dei. ⁊ uelut conpungens uulnere norio calore suc¬
cendit. Addit igniculũ dulcedo sermonis: urget facinꝰ
tudo. Oid moror: Facit᷑ coluna arboriᷤᷤ: alta radice qͤ diũ
fundata steterat. Furtiuus amor: scelus ꝑficit. Exclamat
iam uctor uctorini diabolus Qiud agis inquit uir ꝑfec dis¬
sime. cuui etiã fr̃ grauisfuit: Iam iungeris alteri. qui re¬
cessisti a tuo. Quid agis qui nouu dogma siluis consttuens
suadebas scopulis castitatẽ : hec iactans: ex oculis decertiu
lut fumꝰ euaniit. &t his qui ceciderat uelut exangͥs iacuit

Expanded text:
ferunt; eripe me a frendentibus apris, eripe a saevientibus lupis, et a rictibus ursorum. Quod victura sum tuum erit, si moriar tuum. Satis superque sufficiat operiri limine tuo. Non longum quaero habitaculum: unius tantum noctis hospes ero. Reserat Victorinus cellam, et hostem, dum miseretur secum includit. Vix horae spatium intercesserat, dum inter molimina, et assiduum corporis motum protenso pede tetigit hominem Dei, et velut compungens vulnere noxio calore succendit. Addit igniculum dulcedo sermonis, urget facinus solitudo. Quid moror? facit casum columna arboris alta radice quae diu fundata steterat. Furtivus amor scelus perficit. Exclamat jam victor Victorini diabolus: Quid agis, inquit, vir perfectissime, cui etiam frater gravis fuit? Jam jungeris alteri qui recessisti a tuo. Quid agis, qui novum dogma silvis constituens suadebas scopulis castitatem? Haec jactans ex oculis decepti velut fumus evanuit. At is qui ceciderat, velut exsanguis jacuit.
Abbreviated transcription (Latin):
martyrũ triũ pu̾eroꝵ rufini siluana ⁊ iutalice. ab illoꝵe ⁊ł
dẽ conuertisset. cabillonẽsiũ expetens ciuitatẽ. priscũ quen¬
dam p̾sidem dnssius immołantẽ incurrit Cũq ab eo add ꝓfanũ
erait cur idolis de seruirent libera inerepatione corriꝑet. inau¬
dito crudelitatis genere defodiri eũ cingłotenꝰ erectu p̃ses isit.
Ticq sc̃s dĩ mĩr tercia die in di amore ⁊ laudib ꝑseuerans. in

Expanded text:
martyrum trium puerorum, Rufini, Sylvani, et Vitalicae. Cabilone natale Christi convertisset, Cabilonensium expetens civitatem Priscum quemdam praesidem, diis suis immolantem incurrit. Cumque ab eo aerant, cur idolis deservirent, libera increpatione corriperet, inaudito crudelitatis genere, defodiri eum cingulo tenus erectum praeses jussit: sicque sanctus Dei martyr tertio die in Dei amore a laudibus perseverans, in
Abbreviated transcription (Latin):
ni.presidi. mansueti germani. fuscul Qui ꝑse¬
gis arriani ꝓ assertione holice uerratis du¬
m noi letũ strenuũ at doctissimũ iuru
pꝰ diuturnos carceris squalores.incendio crema¬
uit. Sc̃ etiã decrero publico ꝑ diu̾sas ꝓuincias
erequutores dirigens epĩs quasi ad conciliũ carths¬
ine cougregans. uina die uniu̾se affrice eccłas olan¬

Expanded text:
ni, Praesidii, Mansueti, Germani, Fusculi, qui persegis Ariani, pro assertione catholicae veritatis dumine Laetum, strenuum ac doctissimum virum, post diuturnos carceris squalores, incendio concremavit. Tunc etiam decreto publico per diversas provincias exsecutores dirigens, episcopis quasi ad concilium Carthagine congregatis, una die universas ecclesia
Abbreviated transcription (Latin):
ualens. simulat se puellã: ⁊ ante fores iiri gementia u̾ba¬
geminat. Heu inquit mȩ miserã. silius errore ⁊ tenebris
uagã. Locꝰñ agnoscit᷑. iter querit᷑. Quis qͥs es loci huiꝰ
in cola. celũ ⁊ undiq silue famã uirtutũ tuarũ opꝰq¬

Expanded text:
valens, simulat se puellam et ante fores viri verba gementia invalens, simulat se puellam et ante fores viri verba gementia ingeminat: Heu, inquit, me miseram, silvis errare, et tenebris vagam, locus non agnoscitur, iter quaeritur. Quisquis es loci hujus incola
Abbreviated transcription (Latin):
tis obitũ se inuicẽ pedagogantes. pari custodia se mutuis ob¬
sequus emulantes. gemanitatis uiculo ꝓbabiles. deo semet¬
ipsos hostiã uuia obtulert. Cũq in tatũ excreiussent ut sua
omĩa ꝑfectionis intutu relinquerent.⁊ uendentes pauꝑib cen¬
sũ rerũ suarũ erogassent cleo expediciꝰ seruituri nudi fcut
tacib omĩb remansert᷑. Alter itaq seruiens alt̾i: i .ti a
uice ⁊emula karitate seriuebat Imꝑiũ libertas nichũ dee¬
sũ qd sibi parebant irꝑfectumꝰ cõputans nec sitis sibifetum
ualteri liceret in alteid. aut alt̾ alteri seruitiũ exhibet. he¬
reinũ ingredit᷑. Seditq inspecu exeelse rupis qiã subtei.¬
fluentis aque geminũ sinuarat abruptũ. Uni tant̃u hospiciũ
uiro ut sedens sõnũ caꝑet ł si reciꝑet alterũ se oraret bere¬
rat hostiolũ iumine. assidiuis in lectione. ⁊ oratione ma¬
nebat Ceruit iniudus omĩs boni ꝓfec tũ uiri. ⁊ ferre nͣ

Expanded text:
tis obitum se invicem paedagogantes pari custodia se mutuis obsequiis aemulantes germanitatis vinculo probabiles, Deo seipsos hostiam vivam obtulerunt. Cumque in tantum excrevissent, ut sua omnia perfectionis intuitu relinquerent, et vendentes res suas, censum earum pauperibus erogassent Deo expediens alteri, mutua vice, et aemula charitate serviebat. Imperium, libertas. Nihil deeidipsum quod sibi parebant, imperfectum computans, nec satis sibi factum, si alteri liceret in altero, aut alter alteri servitium exhiberet: Eremum ingreditur, seditque in specu excelsae rupis, quam subterfluentis aquae geminum sinuarat abruptum uni tantum hospitium viro ut sedens somnum caperet, vel si reciperet alterum, stans oraret. Texerat ostiolum vimine: assiduus in lectione et oratione manebat. Cernit interim invidus omnis boni profectum viri, et ferre non
Abbreviated transcription (Latin):
beeta pata  inelefica audi imꝑiale p̃ceptũ. ⁊ sacfica dis¬
uosestis qͥ negatis dm̃ uiuĩ ⁊ uerĩ ⁊de monia ador uuo tie
Sae riticiu. sune dignat᷑ suiscipe licet peccattice cars ⁊ p̃sanã¬
excussa de fuste de quo cedebat᷑ iurgo di astella ⁊exiliut
moculũ p̃sidis. Quẽ pꝰ dolorẽ iuscñ fectt &tet  etilius

Expanded text:
Biothanata et malefica, audi imperiale praeceptum, sacrifica diBiothanata et malefica, audi imperiale praeceptum, sacrifica diuos estis, qui negatis Deum uiuum et uerum, et demonia adorando cum sacrificium, si me dignatur suscipere, licet peccatricem, tanus. Et excussa de fuste, de quo caedebatur virgo, Dei astella exsilivit in oculum praesidis, quem post dolorem luscum fecit. Et iratus
Abbreviated transcription (Latin):
le ugine: ingressi inuenerunt scãni łi orantẽ. Fuue no
iꝰ impudicos uelut mortuoꝰ terre ꝓstratos. Itaq alrei
factũ cũ plurimi c̃ currerent: nterũ p̃ses iuisit ꝓtrihu¬
alib sibi eã adduci.⁊ imꝑ ande p̾side. deportati stͣ u
uenes. ⁊ positi ante conspectũ ipsiꝰ Ad qͦs beata uͥgo fact
oratione accedens: tetigit illos dicens. In noĩe duurhu
pedes suos. Quos p̃ses interrogauit. Quid faciendo hec mu¬
lier: dementes uos fecit ⁊ resolutos: Ingressus ẽ. in quiuint
quidã iuuenis decorꝰ mireq magnitudinis qui totꝰ speride¬
bat sic̾ sol. Stans q int̾ noᷤ & puellã hanc tremore ⁊ defectio¬
ne claritate sua concrssit Preses ad beatã seraphiã cõuersus
sacͥfica duis inquit. ne morte plectariꝰ. s in uirgo. Nonfaciã
uoluntatẽ patͥs tui sathane quia xp̃iana sũ. Gc̃ preses istt
lampades ardentes laterib eiꝰ apponi s statĩ qui eas tene¬
bant cecidert̃ retrorst̃. Preses ni iterũ beate ingini diͦ

Expanded text:
rgine; ingressi invenerunt sanctam Dei orantem, juvenes vero impudicos velut mortuos terrae prostratos. Itaque ad rei factum cum plurimi concurrerent, iterum praeses jussit pro tribunali eam sibi adduci. Et imperante praeside deportati sunt iidem juvenes, et positi ante conspectum ipsius. Ad quos beata virgo, facta oratione, accedens tetigit illos dicens: In nomine Dominipedes suos. Quos praeses interrogavit: Quid faciendo haec mulier dementes vos fecit et resolutos? Ingressus est, inquiunt, quidam juvenis decorus, miraeque magnitudinis, qui totus splendebat sicut sol, stansque inter nos et puellam hanc, tremore et defectione claritate sua concussit. Praeses ad beatam Seraphiam conversus: Sacrifica diis, inquit, ne morte plectaris. Cui virgo: Non facio voluntatem patris tui Satanae, quia Christiana sum. Tunc praeses jussit lampades ardentes lateribus ejus apponi, sed statim qui eas tenebant, ceciderunt retrorsum. Praeses vero iterum beatae virgini dixit:
Abbreviated transcription (Latin):
passio ⁊ natł fee̾ seraphie uͥg̾. sub adriano imꝑatore iudice
berillo. ħ ec antiochena fuit genere. Cũ in domosabine
p̃clarissime femine. apud urbẽ cõmaneret: rapta ab
officio p̃sidis: exhibita ẽ. in conpectueiꝰ. Cuiz dixit. Sacri¬
fica diis inmortalib: quib sacrificant dñi imꝑatores. Be
ata seraphia respõdit. Timeo ⁊ colo omĩnocete̾ clm̃. qui
fecit celũ ⁊ terrã. ⁊ que st̃ in eiꝰ. Nã deos. quos iubes ad¬
orare non st̃ duis: st̃ demonia: & ideo nͥ lic mͥ adorare

Expanded text:
alis beatae Seraphiae virginis, sub Adriano imperatore, judice Berillo. Haec Antiochena genere, cum in domo Sabinae praeclarissimae feminae apud urbem commaneret, rapta ab officio praesidis, exhibita est in conspectu ipsius. Cui praedixit: Sacrifica diis immortalibus quibus sacrificant domini imperatores. BSeraphia dixit: «Timeo et colo omnipotentem Deum, qui fecit celum et terram, et quae sunt in eis. Nam deos, quos iubes me adorare, non sunt dii, sed sunt demonia, et ideo non licet michi adorare
Abbreviated transcription (Latin):
aurũ iempit̾nũ. uel margaritã p̃ciosã reposuit in moniumto suo
qd ipla sibi cũ sũmo studio ⁊ ornatu fecerat. Deinde int̾positis aliqͦt
dieb cõyhensa. Nidici helpidio p̃sentat᷑. Quã ille uidens. tu es inqͥt
sabina uxor qͦnclã ualentini illustrissime memerie.⁊ filia herodis:
QuII sc̃a matrona respõdit. Ego sũ. & gr̃as ago ihũ xp̃o dño: qͥ me

Expanded text:
aurum sempiternum uel margaritam pretiosam reposuit in monumento suo, quod ipsa sibi cum summo studio et ornatu fecerat. Deinde, interpositis aliquot diebus, comprehensa judici Helpidio praesentatur. Quam ille videns: Tu es, inquit, Sabina uxor quondam Valentini illustrissimae memoriae, et filia Herodis? Cui sancta matrona respondit: Ego sum et gratias ago Domino
Abbreviated transcription (Latin):
succedentib flagellatorib cedi. donec aꝑtis costis nis¬
ocera pateficren. Iterũ constrictꝰ in carcerẽ mittit᷑.
Qͥ cũ aliquib dieb eũ reliqͥs scis di clausũ ib fiuss
candẽ reduet simul & cũ eo alii ques inmensitas penara
pene absũpserat sistitur maxinnano. Huos ille ĩa uiden
inreuocabiles. uissit ut uecte magno ferreo c̃fringerent᷑
tibie eoꝵ. Confrac tis itaq crurib agpedib ineisis insti¬
ꝑ beato adriano mcila manꝰ. orantes. ⁊ gias dño agentes emi

Expanded text:
succedentibus flagellatoribus caedi, donec apertis costis vissuccedentibus flagellatoribus caedi, donec apertis costis viscera patefierent. Iterum constrictus ferro in carcerem mittitur. Et cum aliquibus diebus cum reliquis sanctis Dei clausus ibi fuisset, tandem reductus, simul et cum eo alii, quos immensitas poenarum pene absumpserat, sistitur Maximiano. Quos ille jam videns irrevocabiles, jussit ut vecte magno ferreo confringerentur tibiae ipsorum. Confractis itaque cruribus, ac pedibus incisis, insuper beato Adriano manu incisa, orantes et gratias agentes Domi
Abbreviated transcription (Latin):
exeuntes ꝓꝑabant ad confessione. ut in nunoro coro¬
natoꝵ adriauꝰ inueniret᷑. Cũ adhuc c̾eut ĩ iua dix bicat᷑
adrianꝰ. Soror mea : dic qͦm̾ orelinasti substantiã tuĩ.
omĩa corruptibilia. solũmꝰ illa festina uide que repo¬
sita st̃ tͥ. &e scĩs cũ qͥb ambulas in uia cłi. Cõpleta ita¬
q die ut ꝑducerent. exhibiti st̃ bettissuni martyres
in conspectu maximiani. Putrefactis ia̾ carnib eor
p̃acerbitate torm̾tor. ut u̾mes de ulcerib cor sca¬
curirent. Nathalia uero applicas se beato adriano
dieebat. Uide dñe m̃s. ut solũmꝰ ad dm fiat mens tua
nec tuũ cor inaliq̾ trepidet. dũ uidis t̾ ꝓposita torm̾
tio. Mirinnanꝰ respiciens adrianũ. ait. dhuc ꝑmia¬
nes in insania tua: Ueitꝰ imr respõdit. ꝑro hac amer¬
tia ⁊ insania paratꝰ sũ hanc uitã finire. Sratꝰ pꝰ ꝑiã con¬
fessionẽ ipsiꝰ cyramiꝰ iussit eũ tã crudelit̾ iniuce̾ sibi

Expanded text:
exeuntes, properabant ad confessionem, ut in numero coronatorum Adrianus inveniretur. Cumque adhuc essent in via, dixit beatus Adrianus: Soror mea, dic quomodo ordinasti substantiam tuam? omnia corruptibilia, solummodo illa festina videre, quae reposita sunt tibi et sanctis, cum quibus ambulas in via Dei. Completa itaque die ut produceretur, exhibiti sunt beatissimi martyres in conspectu Maximiani, putrefactis ita jam carnibus eorum prae acerbitate tormentorum, ut vermes de ulceribus eorum scaturirent. Natalia vero applicans se beato Adriano, dicebat: Vide, domine meus, ut solummodo ad Deum fiat mens tua; nec tuum cor in aliquo trepidet, dum videbis tormenta tibi tio. Maximianus respiciens Adrianum, ait: Adhuc tu permanes in insania! Beatus martyr respondit: Pro hac amentia et insania paratus sum hanc vitam finire. Iratus post piam confessionem ipsius tyrannus, jussit eum tam crudeliter invicem sibi
Abbreviated transcription (Latin):
plũ serapis dũ cogeret᷑ ad sacͥficandũ. exsufflauit infaciẽ
statue eree. ⁊ stat̾im cecidit. Itẽ duc tꝰ ad mercurũ statuam.
ad simulachrũ diane: qd̾ parim deiecit. Reduct ad ꝑfec
set. Beatꝰ felix respondit. Non maleficus diaboli: s beleficus
bat demonib cõsecrata. iuxta quã tẽplũ. ut ibi ad sacͥficã¬
dũ impelleret᷑. Quo ꝑductꝰ. ouatione facta. dixitad arborẽ.
tẽplũ ac simulachrũ. uel arã eiꝰ funditꝰ cõrunuas. ut am¬
pliꝰ cultu tuo anime ñ decipiant᷑. Que statiꝰ ad u̾bũ ipsiꝰ ita
eu̾sa.ẽ. ut ⁊ tẽplũ ⁊ simulachr̃u cõminueret. ⁊ qͥd fuerit¬

Expanded text:
eretur ad sacrificandum, exsufflavit in faciem statuae aereae, et statim cecidit. Item ductus ad Mercurii statuam iad simulacrum Dianae, quod pari modo dejecit. Reductus ad praset, beatus Felix respondit: Non maleficiis diaboli, sed beneficiis bat daemonibus consecrata, juxta quam erat templum, ut ibi ad sacrificandum impelleretur. Quo perductus, oratione facta, dixit ad arborem:templum ac simulacrum, vel aram ejus funditus comminuas, ut amplius cultu tuo animae non decipiantur. Quae statim ad verba ipsius ita eversa est ut et templum ac simulacrum comminueret,
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ ⁊ eiꝰ precepta fide armatꝰ cõtempiens: calce mensam ꝑcꝰsit.
eã eutens eũ om̃ib sup᷑posttus. Tc̃ iracũdia repletꝰ marimi¬
anꝰ. iꝰsit eũ tͦdi uni exminist̾s. Oi euaginato gladio ste¬
tit stupidꝰ.ferire ñ audens. Cui maximianus. ad huc stas male
miles  At lle respondit. Caput eiꝰ sic̾ mons ẽ anteme unde
totꝰ contremisco. Iunc maxinuan tradidit euuit occideretur

Expanded text:
uitatem, et ejus praecepta fide armatus contemnens calce mensam percussit, uitatem, et ejus praecepta fide armatus contemnens calce mensam percussit, evertens eam cum omnibus suprapositis. Iracundia repletus Maximianus jussit tradi uni ex ministris. Qui, evaginato gladio, stetit stupidus, ferire non audens. Cui Maximianus: Adhuc stas, male miles? At ille respondit: Caput ejus sicut mons est ante me, unde totus contremisco. Tunc Maximianus tradidit eum aliis ut occideretur.
Abbreviated transcription (Latin):
te uocaui. nut sacrifices. Cõꝑi cm̃ te delinquentẽ deos ños.
xpĩanũ ẽẽ factũ. & hec dicens. petut sibi mensã. quãq ad¬
positã. ⁊ lintheamine cooꝑt̾a. cepit agere cũ beito al¬
xandro ut sacͥficaret. Sc̃s alexander in celũ re̾picieus. dix.
Atq utinã tantã mͥ cłs grãm claret qͥcũcta ꝑ iħm xp̃m postu
lantib p̃stat. ⁊t possim ⁊ tuã uoliatatẽ ad cłĩ agnitionẽ con¬
uertere ⁊ uanissimã illã incredulitatẽ a te auertere. B cuqͥ¬
dẽ insanabile habes malũ. ⁊ uetuste huic uanitati adierẽs
credere non ius. Me auͣ uocauit ille. qui ex gentib ad sua
grãm olĩ uocare ꝓmisit. Parce cõsilus tuis diabolicis. plau¬
ge ⁊ cognosce actꝰ tuos malos. ⁊ crede in dm̃ unũ ͥ fecto
omĩa. Tẽ maximianꝰ ad tata eiꝰ fiduciã cõmotꝰ. iussit as¬
tantib ut deposito sacrificio inuito ei offerrent applicitis
armatis econtra. At ille beatissimꝰ confinidens regiam iniq¬

Expanded text:
te nisi ut sacrifices. Comperi enim te derelinquentem deos nostros, Christianum esse factum. Et hoc dicens, petit sibi mensam. Eaque apposita, et linteamine cooperta, coepit agere cum beato Alexandro ut sacrificaret. Sanctus Alexander in coelum aspiciens, dixit: Atque utinam tantam mihi Deus gratiam daret, qui cunctatatem ad Dei agnitionem convertere, et vanissimam istam incredulitatem a te avertere! Sed tu quidem insanabile habes malum; ex vetustate huic vanitati adhaerens, credere non vis. Me autem vocavit ille qui ex gentibus ad suam gratiam olim vocare promisit. Parce consiliis tuis diabolicis, plange, et cognosce actus tuos malos, et crede in Deum vivum, qui fecit omnia. Tunc Maximianus, ad tantam ejus fiduciam commotus, jussit astantibus ut de apposito sacrificio invito ei offerrent, applicitis armatis econtra; at ille beatissimus, confundens regiam iniq
Abbreviated transcription (Latin):
cordie in cloaca missũ leuauert. S ipsoꝵ quoq corꝑa
leuauit iustinꝰ prbr. & sepelunt in cripta iuxta beatũ lau¬
rentium A pud iuctimiliũ castrũ italiȩ. N scĩ secundi mar̃. iuri
spec tabił ⁊ ducis. ex legione scõꝵ thebeoꝵ. qͥ ante heatũ maurici¬
um ⁊ cet̾os: pꝰ uncula ⁊ carcerem martyriu capitis abscisione cõ

Expanded text:
oacam missum levaverunt. Et ipsorum quoque corpora levavit Justinus presbyter, et sepelivit in crypta juxta beatum Laurentium. Apud Victimilium castrum Italiae, natalis beati Secundi martyris, viri spectabilis, et ducis ex legione sanctorum Thebaeorum, qui ante beatum Mauritium et caeteros, post vincula et carceres martyrium capitis abscis
Abbreviated transcription (Latin):
quare temet ipsã uilẽ reddlis. aut qͣre nͦ cõsideras
que es aut cuiꝰ filia es: Cõninxisti enĩ te xp̃ianis. & ob¬
lita es natales tuos. ⁊ memoriã tantiu eui filia tuisti.
⁊ deoꝵ quoꝵ quide uereor ne incurras. Reuerte magis
in domũ tuĩ⁊ cdimitte hanc nefandã que ꝑ maletiia
lua lures de uutanit a deoꝵ cultonra Beato obu¬

Expanded text:
quare temetipsam vilem reddis, aut quare non consideras quae es, aut cujus filia es? Conjunxisti enim te Christianis, et oblita es natales tuos, et memoriam tanti viri, cujus fuisti; et deorum, quorum iram vereor ne incurras. Revertere magis ad domum tuam, et dimitte hanc nefandam, quae maleficiis te et plures demutavit a deorum cultura. Beata
Abbreviated transcription (Latin):
licet clisciplinis imbutꝰ quas liberales uocant. Na ⁊ gram¬
maticã pͥus. in sua ciuitate: ⁊ rethoricã in africe capite
tatissimꝰ deo. ⁊ optimis uiris p̃clarissimꝰ sacerdos ambrosiꝰ
Huiꝰ int̾ea u̾bi dei p̃dicatoris frequentissimis in eccła dis
ũ ẽ. diuina p̃stante opitulatione: ut ꝑ illũ tantũ ac taler
antistitẽ ambrosiũ.⁊ doc trinã salutarẽ eccłe catholice.⁊ di¬

Expanded text:
iplinis imbutus, quas liberales vocant. Nam et Grammaticam prius in sua civitate, et Rhetoricam in Africae capite tissimus Deo, et in optimis viris praeclarissimus sacerdos Ambrosius. Hujus interea verbi Dei praedicatoris frequentissimis in Ecclesia dtum est, divina praestante opitulatione, ut per illum talem tantumque antistitem Ambrosium, et doctrinam salutarem Ecclesiae catholicae,
Abbreviated transcription (Latin):
i ante tribunal iudicis exceptoris functꝰ officio eim
imꝑia quib xp̃iani puniri iubebantur edicta nollet exci
passto sccr iusti ⁊ pastoris frm. Qncũ adhuc ꝑueri lito u
mbuerent᷑. piectis in scola tabuł. sponte ad martẏriũ ei¬
irrert & mex adatiano teneri uissi cũ se mutuis exh¬
tatiomb constantissime roborarent. extͣ ciuitatẽ ꝑ ducti. ⁊ in
cãpo laudabili a carnificib igulati st̃. Ubi in basilica su

Expanded text:
qui ante tribunal judicis exceptoris functus officio, cum impia, quibus Christiani puniri jubebantur, edicta nollet excipanctorum Justi et Pastoris fratrum. Qui cum adhuc pueri litteris imbuerentur, projectis in schola tabulis, sponte ad martyrium cucurrerunt; et mox a diacono teneri jussi, cum se mutuis exhortationibus constantissime roborarent, extra civitatem producti, et in Campo laudabili, a carnificibus jugulati sunt. Ubi etiam in basilica sui
Abbreviated transcription (Latin):
ee̾ lumen. hc̃ eẽ ueritatẽ. heͦ ee̾ pietatẽ. ⁊ ꝑ ipsũ uos ad peni¬
tentiam posse ꝑtingere. Ad hec imꝑator diocletianꝰ uehe
ad sacrificia cõpellendũ. A quo in equuleo suspensus.
ungularũ diutissima laceratione uexatꝰ. lamꝑadib etiã¬
inflãmatꝰ cũ in fide ꝑsisteret dicens. non ẽ. rex preter eũ ꝗͣ.
ego uidi.⁊ adoro ⁊ colo ꝓ eiꝰ cultura si milies occiłar: ipse ero
poterunt. Ualde ⁊ enĩ peniteo qd̾ ante nom̾ scm̃. ⁊ in om̃ib sc̃is ex¬
nerrui. ⁊ satis tardiꝰ ad adorandũ uerũ rege̾ miles suꝑb accessi
Martyrii coronã capiti obtrucatione ꝓmeruit: Uiiii. Kł seꝑtꝰ¬

Expanded text:
lumen, hunc veritatem, hunc esse pietatem, et per ipsum vos ad indulgentiam posse pertingere. Ad haec imperator Diocletianus vehead sacrificia compellendum; a quo in equuleo suspensus, et ungularum diutissima laceratione vexatus, lampadibinflammatus, cum in fide persisteret, dicens: Non est rex praeter illum quem ego vidi, et adoro, et colo, pro cujus cultura si millies occidar, ipse ero poterunt; valde etenim poeniteo quod ante nomen sanctum, et in hominibus sanctis exhorrui, et satis tardius ad adorandum verum Regem superbus miles accessi. Martyrii coronam capitis obtruncatione promeruit VIII Kale
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ huiꝰ rei grã syec tante imꝑatore ⁊ om̃i popło in medio che¬
atri quasi egrotꝰ decũbens se posceret baptizari: mymniũ
in hec uerba ꝓposuit. Eia nr̃i. gͣue̾ me sentio. leue̾ me fieri
uolo Illi respondert. Quomͦ te leuẽ facimꝰ. si grauis es: Uũ¬
qͥd nos fabii sumꝰ. ⁊ ad runcinã temissuri sumꝰ: Hec uerba
ex hibuerunt popło risu᷑ Genesiꝰ iterũ. Uesanꝰ xpĩanꝰ deside¬
te deo inspirante credidit. Nam illi iuxta lec tũ iꝑsiꝰ qilasi egro¬
tanti cũ resedissent: dicunt ei. Quid ad nos misisti filiole:
S enesiꝰ iã non simulate ⁊ ficte: s ex puro corde respon¬

Expanded text:
 hujus rei gratia spectante imperatore et omni populo, in medio theatri quasi aegrotus decumbens se posceret baptizari, mimum in haec verba proposuit: Eia nostri, gravem me sentio, levem me fieri volo. Illi responderunt: Quomodo te levem facimus si gravis es? Numquid nos fabri sumus, et ad runcinam te missuri sumus? Haec verba exhibuerunt populo risum. Genesius iterum: Vesani, Christianus desidete a Deo inspiratus credidit. Nam illi juxta lectum ipsius quasi aegrotantis cum resedissent, dicunt ei: Quid ad nos misisti, filiole? Genesius autem non simulate ac ficte, sed ex puro corde respon
Abbreviated transcription (Latin):
xime illi a uttellio tenti.⁊in equuleo leuati. nerus quoq dis¬
tenti. ac deinde fustib cesi st̃. Quib  flãme ad latera eoꝵ post¬
mocłu apposite. s cũ infide xp̃i fidelissime ꝑsisterent. tan¬
dẽ depositi de equuleo st̃. Ꝙ cũ nichilominꝰ in cõfessione
dñe iħuxp̾e. Reclusi itaq ĩ carcerẽ. cũ hẏminos deo die
noc tuq ꝑsonarẽt. uenit qͥdã iã .iiiiͬ. annis cecꝰ sacerdos ca¬
tiratꝰ. ẽ. Que gesta uitelliꝰ cõmodo cũ renũtiasset. ille ussit
os puniri. & pꝰ triduũ de carcere ȩducti: ad petrã scel

Expanded text:
xime, ipsi a Vitellio tenti, et in equuleo levati, nervis quoque distenti, ac deinde fustibus caesi sunt; quibus et flammae ad latera eorum postmodum appositae. Sed cum in laude Christi fidelissime persisterent, tandem depositi ab equuleo sunt. Et cum nihilominus in confessione hymnis Dei die noctuque personarent, venit quidam jam quatuor annis caecus sacerdos Catizatus est. Quae gesta Vitellius Commodo cum renuntiasset, jussit eos puniri. Et post triduum de car
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑatori fuisset exhibitꝰ: stans in editiori loco ita concio¬
natꝰ ẽ. aliidi imꝑator ⁊ omi̾s exercitꝰ. sapientes. ⁊ popłi huiꝰ
rui. & in confessione ꝑmanentib insultaui. Ego etiam
arentes meos ⁊ affines causa nominis xpĩant execr
sũ. ⁊ intanta derisione habui xp̃ianõ: ut mysteria eoꝵ
diligenti examinatione ꝑquirerem. ⁊ ex eoꝵ sc̃ificatione
ludũ uob̾ exhibere᷑. At ubi me aqua nudum tetigit.
⁊ interrogatus credere me resꝑondi: uidi suꝑ me ma¬
num celitus uenientem. ⁊ angłos dei radiantes iuxta
nie stetisse. qui omĩa ꝑeccata que̾ ab infancia feci reci¬
tart᷑ de libro. quẽ mox in ipsa aqua lauert᷑ in qͣ ego cõ¬
spectui ur̃o ꝑfusus sũ. ⁊ mͥ candidiorẽ niue pꝰmodũ ostẽ¬
dert̃. Nunc gͥ ielite imꝑator. ⁊ uos am̃s poꝑłi qui de his¬

Expanded text:
peratori fuisset exhibitus, stans in editiori loco ita concionatus est: Audi, imperator, et omnis exercitus, sapientes et populi hujus rui, et in confessione permanentibus insultavi. Ego etiam parentes meos, et affines causa nominis Christiani execratus sum, et in tanta derisione habui christianos, ut mysteria eorum diligenti examinatione perquirerem, et ex eorum sanctificatione ludum vobis exhibere vellem. At ubi me aqua nudum tetigit, et interrogatus, credere me respondi, vidi super me manum coelitus venientem, et angelos Dei radiantes juxta me stetisse, qui omnia peccata, quae ab infantia feci, recitarunt de libro, quem mox in ipsa aqua laverunt, in qua ego in conspectu vestro perfusus sum, et mihi candidiorem nive postmodum ostenderunt. Nunc i
Abbreviated transcription (Latin):
a pside clibanũ calcis accensũ. ⁊ in ore illiꝰ prunas cu ture exhi¬
bitas. ⁊ p̃sidẽ dixisse xpͣianis. Eligite e duob unu. aut thiua
suꝑ his carbonib offerte ioui aut in calcem demergemini. Hc̃
trecenti iuri fide armatisẽ ictu rapidissimo xp̃i dei filiũ dñi
fatentes eiecẽrt᷑ in igne̾.⁊ int̾ uapores calcis puluerei st̃ dem¬
si. Ex quo etia candidatꝰ ille exercitꝰ beatoꝵ. massa candida

Expanded text:
aeside clibanum calcis accensum, et ante ora illius prunas cum thure exhibitas, et praesidem dixisse Christianis: Eligite e duobus unum: aut thura super his carbonibus offerte Jovi, aut in calcem demergemini. Tunc trecenti viri fide armati, se ictu rapidissimo Christum Dei Filium Deum fatentes, jecerunt in ignem, et inter vapores calcis in pulverem sunt conversi. Ex quo etiam candidatus ille exercitus beatorum Massa candida
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cũ dei serius iuuere ceꝑit. scđm modĩ ⁊ regulã sub
scĩs apłis consticutã maxime ut nemo qͥcꝗͣ. ꝓpͥum in illa
societate haberet: s eis eis ee̾nt omĩa cõmu̾inia. ⁊ distri¬
id ualerio agente. om̃ib gratulantib atq id fieri in gen¬
ti desidio clamantib epatũ susciꝑet suo inuente ep̃o eom¬
pulsus atq coactꝰe atq ita factũ.ẽ. ut ep̾s multo instã¬
tius ac feruentiꝰ maiori auc toritate uerbũ salutis etne
lacrit̾ prilulante atq crescente p̃dicaret. Uixit in ele¬

Expanded text:
et cum Dei servis vivere coepit secundum modum et regulam sub sanctis Apostolis constitutam : maxime ut nemo quidquam proprium in illa societate haberet, sed eis essent omnia communia, et distri Valerio id agente, omnibus gratulantibus, atque id fieri ingenti desiderio clamantibus, episcopatum suscipere, suo vivente episcopo, coactus est. Atque ita factum est ut episcopus multo instantius ac ferventius majore auctoritate verbum salutis aeternae alacriter pullulanti atque crescenti Domi
Abbreviated transcription (Latin):
lios carnis. ñ cliuitias. ñ honores scłi querens. s deo cũ sius ser¬
uire studuit. & cũ his qui eidẽ adherebant deo uiuebat
euunui ⁊tnationib bonis oꝑib in lege dñi meditans
di ac nocte. Ot de his que sibi ds cogitanti acq or¬
ti iniellecta reuelabat ⁊ p̃sentes. ⁊ absentes sei mo

Expanded text:
on carnis divitias, non honores saeculi quaerens, Deo cum suis servire statuit. Unde cum his qui eidem adhaerebant Deo vivebat jejuniis, orationibus, bonis operibus in lege Domini meditans die ac nocte. Et de his, quae sibi Deus cogitanti atque oranti intellecta revelavit, et praesentes et absentes