comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iterum uemiam pro scelere a sco leuatur de
puluere : offerens inunerum multoꝵ congeri¬
em. ministerus ꝓfuturam ecclie: atq eum ius¬
sit acd cuntatem ꝓpriam remeare. Sed qͣmuis
sẽs clei lopus senones pergeret: andesaginam
locum exilii. xp̃s pro eius meritis uirtutũ sepiꝰ
gr̃a illustrauit ⁊ ita ut iam clauso illo in pa¬
racliso: aclhuc uirtus dñi in eocdem fulgeat
loco. Ualedicentes igitur incliti sacerdotes
lupus atq umebaldus regi et proceribus
illuis: cdum uincti sc̃itatis uinculo ꝑtransi¬
rent parisius ⁊ multa reorũ turba cathena¬
rum uinculis tenta. uel ergastularibus an¬
gustus trusa. eorum uirtute soluta: eis ob¬
sio oportuna ⁊ repente immane horreum usq
ad summum plenum uallauit incendium:
nec poterat quisqͣm prestare auxilium. Tunc
uir clm̃ in oratione ꝓsternitur: fulmen emis¬
sum suꝑ incendium ceruitur. Ilico flamia
ertinguitur ⁊ illesa apotheca reseruatur: ep̃c

Expanded text:
iterum veniam pro scelere, a sancto levatur de iterum veniam pro scelere, a sancto levatur de pulvere, offerens munerum multorum congeriem ministeriis profuturam ecclesiae, atque eum iussit ad civitatem propriam remeare. Sed quamvis sanctus Dei Lupus Senonas pergeret, Andesagina locum exilii Christus pro eius meritis virtutum saepius gratia inlustravit, ita ut, iam clauso illo paradiso, adhuc virtus Domini in eodem fulgeat loco. Valedicentes igitur incliti sacerdotes Lupus atque Winebaudus regi et proceribus illius, dum iuncti sanctitatis vinculo pertransirent Parisius, multa reorum turba catenarum vinculis tenta vel ergastularibus angustiis trusa, eorum virtute soluta, eis obt mansio oportuna, repente inmanem horreum usque ad summum plenum ignis vallavit incendium, nec poterat quispiam praestare auxilium. Tunc vir Domini in oratione prosternitur; fulmen emissum super incendium cernitur. Ilico flamma extinguitur; inlesa apotheca reservatur, Christus
Abbreviated transcription (Latin):
dus cum beato Iupo ep̃o letus ad palatium
remeans: regis obtutibus antistitem presen¬
tat. Rex seu turba procerum. gratulatur sa
ricia ad pietatem promouetur. Ante ponti¬
ficis pedes in terram prosternitur: ueniam et
indulgentiam ab eo postulat. Uidens etiam
rex beatum uirum afflictum. et corpus illius
tabefactum: ut erat intonsus barba et capi¬
te pro abstinentie cumulando rigore: tremets
et euilans ad gemitum mouetur : et pietatis
more lacrimis irrigatur. reum se esse clamans¬
hunis penurie: irritationis iacula sc̃i accusato¬
ribus imprecatur. Iussit eum cum magno de¬
core reparari. et seruitium ei impendi:. comã
et barbam cum honore pristino deconderi.
Recepto itaq decore eccłastico: suo rex precepit
interesse conuiuio. gt xp̃i ope repente conuer¬
sio. Efficitur rex ex ꝑsecutore minister: ut ip̃e
suis manibus partes tribueret ⁊ qui illi prius
afflictionis penuriam ingessisset. Petens gͦ

Expanded text:
dus cum beato Lupo episcopo laetus ad palatium dus cum beato Lupo episcopo laetus ad palatium remeans, regis obtutibus antistitem praesentat. Rex seu turba procerum gratulans sacerricia ad pietatem promovetur. Ante pontificis pedes se in terra prosternit, veniam et indulgentiam illius postulat; videns etiam rex beatum afflictum et corpus illius tabefactum, ut erat intonsus barba et capite pro abstinentiae cumulando rigore, tremens et eiulans in gemitum movetur et pietatis more lacrimis irrigatur, reum se esse huius penuriae, irritationis iacula in sancti accusatoribus inprecatur. Iussit eum cum magno decore reparare et servitium inpendere, comam et barbam cum honore pristino detondi. 17. Recepto itaque decore ecclesiastico, suo rex praecepit interesse convivio. Fit Christi ope repente conversio; efficitur rex ex persecutore minister, ut ipse suis manibus partes tribueret, qui illi prius afflictionis penuriam ingessisset. Petens ergo
Abbreviated transcription (Latin):
negisilus noĩe. incitatus precib ppłi. quin poti
amore nominis xp̃i: scm Winebaldum preci¬
bus flagitauit. ut ad regem elothariũ ꝑgeret:¬
et intenta prece deposceret. quatinꝰ sc̃m lupũ
de exilio reuocaret. et ad pristiuam dignitatem
remitteret: ne plebs sine pastore a lupinis fau¬
cibus deperiret. Qua suggestione impensa:
sedata tyrannica ferocitate. rex humilitate fle¬
ctitur ÷ odium in amorem conuertitur. Mis¬
sus e latere regis uir dei Winebaldus. deuotus
ad beatum pergit antistitem: qui uidentes
se iuicem. pre gaudio flere ceperunt. Alteru
trumq colloquentes: etiam beatus Winebal¬
cdus condolut huius exilu penam. Ad hec bea¬
tus lupos respondit diumi sermonis eloquia:
quia non sunt condigne passiones huius mun¬
di quas hie patimur: ad perpetuam głam
quam łs electis suis reuelare cdignabitur. Qui
uolunt inquit pie uiuere in dño: persecutio¬
nem patiuntur ab hominib. Tunc Winebal¬

Expanded text:
negisilus nomine, incitatus precibus populi, quin potius negisilus nomine, incitatus precibus populi, quin potius amore nominis Christi, sanctum Winebaudum precibus flagitavit, ut ad regem Chlotharium pergeret, intenta prece deposceret, quatinus sanctum Lupum de exilio revocaret et ad pristinam dignitatem remitteret, ne plebs sine pastore posita a lupinis faucibus deperiret. 15. Qua suggestione inpensa, sedata tyranni ferocia, rex humilitate flectitur, odium in amorem convertitur; missus e latere regis vir Dei Winebaudus, devotus ad beatum pergens antistitem. Videntes se invicem, prae gaudio flere coeperunt; pariter alterutrum conloquentes, etiam beatus Winebaudus condolens huius exilii penuriam. Ad ea beatus Lupus respondit divini sermonis eloquia: quia non sunt condignae passiones istius mundi, quas hic patimur ad perpetuam gloriam, quam Deus electis suis revelare dignatus est. Qui volunt, inquid, pie vivere in Domino, persecutionem patiuntur ab hominibus. 16. Tunc Winebau
Abbreviated transcription (Latin):
etemplo: recordans sc̃i ioseph ex egypto cunas
seruierunt manus in officio. Gaudebat qͥꝑ¬
pem ddño: sentiens se a cdeo missum ad ppłm
incredulum instruendum. Ibiq quencdam
illuminans cecum ÷ predictum ducem suꝑbũ
tincxit in lauachro. Plurimumq francoꝵ exer¬
citum. qui achuc erroris detinebatur laqueo:
sc̃s illuminauit per baptismum. Interim cdiui¬
na dextera iudicante : ciues senonici ⁊elo uei per¬
moti dolentes abreptum impia rapacitate ꝑa¬
storem: in basilica scĩ remigii predictum mede¬
gisilum imitatorem iude ꝑ prodicionem magi¬
stri. acerba trucicdauerunt morte. Sic q infelix
negato sibi spacio penitendi: in cloacam des¬
cencuit inferni. Pollebat es tempore in trecasina
urbe sc̃s Winebalddus. ad basilicam antiqui pre¬
sulis lupi: qui quiescit corpore iuxta eandem ci¬
uitatem: abbatis fulgens officio. mirabilis sci¬
tate. Eunc archidiaconus eccłie senonice rag¬

Expanded text:
exemplo, recordans sancti Ioseph ex Egipto, cuius exemplo, recordans sancti Ioseph ex Egipto, cuius servierunt manus in officio. Gaudebat quippe in Domino, sentiens se a Deo missum ad populum incredulum instruendum, ibique quendam inluminans caecum, praedictum ducem superbum tinxit in lavacro, plurimumque Francorum exercitum, qui adhuc erroris detinebatur laqueo, sanctus illuminavit per baptismum. 13. Interim, divina dextera iudicante, cives Senonici zelo Dei permoti, dolentes abreptum impia rapacitate pastorem, in basilica sancti Remigii praedictum Medegisilum imitatorem Iudae per proditionem magistri acerba trucidaverunt morte, sicque infelix, negato sibi spatio penitendi, in cloacam descendit inferni. 14. Pollebat eo tempore in Tricasina urbe sanctus Winebaudus ad basilicam antiqui praesulis Lupi, qui quiescit corpore iuxta eandem civitatem, abbatis fungens officium mirabili sanctitate. Tunc archidiaconus ecclesiae Senonicae Rag
Abbreviated transcription (Latin):
hoc ab eo accepit responsum. Magis quam ho¬
minib: obedire semꝑ conuenit deo. Sacerdotẽ
eñ plebem regere ⁊ et principes scłi oportet diui¬
na p̾cepta docere: illos autem ad ipsum concle¬
cet conuenire. Regressus gͥ frendens farultus.¬
eo ꝗd̾ a sc̃o non fuisset plenius muneratus : plu
intulit: maxime instante uiro nequissimo
noĩe medegisilo: qui sc̃i remigii in suburbio te¬
nens monasterium: sc̃i pontificis cupiebat inui¬
dlus inuadere locum. His itaq nefarus insisten¬
tib: quasi iaculis uenenosis ⁊ rex clotharius felle
commotus. uirum dei lupuo ep̃m retrusit exi¬
lo in pago quodam neustrie nuncupatowine¬
magd: traditum duci pagano noĩe bosoni les¬
degisllo. Quem ille direxit in uillam que dẽ
andesagina. suꝑ fuuium auciam: ubi erarĩ
templa fanatica. a decurionib culta. Dumq
uir dñi ad eum ꝑuenisset locum : fruebatur
cle pegrinatione solatio. patriarcharum prioꝵ

Expanded text:
hoc ab eo accepit responsum: 'Magis quam hohoc ab eo accepit responsum: 'Magis quam hominibus oboedire semper convenit Deo. Sacerdotem enim plebem regere et principes saeculi oportet divina praecepta docere; illos autem ad ipsum condecet convenire'. 11. Regressus igitur frendens Farulfus, cur a sancto non fuisset plenius inuneratus, plurit auribus, maxime instante viro nequissimo nomine Medegisilo, qui sancti Remigii in suburbio tenens monasterium, sancti pontificis cupiebat invidus invadere locum. His itaque insistentibus iaculis venenosis, rex Chlotharius felle commotus virum Dei Lupum episcopum retrusit exilio in pago quodam Neustriae nuncupante Vinemago traditum duci pagano nomine Bosoni Landegisilo, quem ille direxit in villa quae dicitur Andesagina super fluvium Aucia, ubi erant templa fanatica a decurio nibus culta. 12. Dumque vir Domini ad eum pervenisset locum, fruebatur de peregrinatione solatio patriarcharum priorum
Abbreviated transcription (Latin):
dño. aulam petit matris eccłie in honore ꝓtho¬
martyris stephani constitute. Et clum ad euo¬
candum ppłm signũ predicte eccłie tangeret:
omnis fortitudo sensus. ab hostium caterua re¬
cessit. Tantus q terror irruit suꝑ eos: ut nulla¬
tenus euadere se crederent. nisi fuge presidium
erpetissent. O uirum clarissimum : qui exc̃plo
mosaico. dum ad celum porrexit brachium: ho
quim te confidentes sola saluas clementia. absq
clipeo aut hasta. Obtento itaq clotharius reg¬
no burgundie: precepit cuidam uiro potenti
clgnitate scłi: in magna gła prepollenti falur¬
fo nomine duci regalia negocia explicare. Qui
progressus a latere regio: cum in eius specie decre¬
ta regis implere studeret: prope senonas ueniers
erarsit iracundic flaminis: indigne ferens ni¬
mium. qũ sibi cum munerib obuiam predictus
non processisset antistes. In ciuitate naq suscep¬
tus. cum contra scm dei uultu incederet turbido:

Expanded text:
Domino aulam petiit matris ecclesiae in honore protoDomino aulam petiit matris ecclesiae in honore protomartiris Stephani constitutae, et dum ad evocandum populum signum praedictae ecclesiae tangeret, omnis fortitudo sensus ab hostium caterva recessit, tantusque terror super eos irruit, ut nullatenus evadere se crederent, nisi fugae praesidium expetissent. O virum clarissimum, qui exemplo Mosaico, dum ad caelum porrexit brachium, hosqui in te confidentes sola salvas clementia absque clipeo aut hasta. 10. Obtento itaque Chlotharius regno Burgundiae praecepit cuidam viro potenti, dignitate saeculi in magna gloria praepollenti, Farulfo nomine duci, regalia negotia explicare. Qui progressus a latere regio, cum in eius specie decreta regis studeret, prope Senonas veniens, exarsit iracundiae flammis, indigne ferens nimium, quod sibi cum muneribus obviam praedictus non processisset antistes. In civitate namque susceptus, cum contra sanctum Dei vultu incederet torvido,
Abbreviated transcription (Latin):
te: qm̃ merces ur̃a copiosa est in celis. Tunc co¬
ram predicto uiro ipsam dei ancillulam. cari¬
tatis amore osculans: ait. Nichil nocent homi¬
N aliena uerba: quem ꝓpria non maculat cor¬
sientia. Nam siego pro amore regis eterni istã
mp̃o ueraciter diligo: terrenũ ex hoc principẽ
non pauesco. Nam quia ipsam ddei uirginem
p amare ardenter agnouerat: ipsam men¬
te prissima ante dei oculos diligebat. Nec pla¬
ceie homib: exinde studebat: quia placere dño
intt nsetus satagebat: exemplo usus pauili aplĩ
quer ut.Si hominib placerem: xp̃i seriuus ñ
essemi Iaeo eñi erubescere non poterat: Quem
estis hui olate conscientie defenclebat. Sefm
cdo iguit theodenes principe: dumn nec siincoꝵ
chlotarius burgundiam cepisset intrare: ar¬
matum manu hostili blidebodem direxit au¬
cem ad senonicam urbem. Cumq eam cepis¬
sent crudeliter iaculis infestare: sc̃s ficlens in

Expanded text:
te, quoniam merces vestra copiosa est in caelis'. Tunc cote, quoniam merces vestra copiosa est in caelis'. Tunc coram praedicto viro ipsam Dei ancillulam caritatis amore osculans, ait: 'Nihil nocent homini aliena verba, quem propria non maculat conscientia; nam si ego pro amore regis aeterni istam in Christo veraciter diligo, terrenum ex hoc principem non pavesco'. Nam quia ipsam Dei virginem Christum amare ardenter agnoverat, ipsam mente purissima ante Dei oculos diligebat nec placere hominibus exinde studebat, quia placere Domino intrinsecus satagebat; exemplo usus Pauli apostoli, qui ait: Si hominibus placerem, Christi servus non essem. Ideo enim erubescere non poterat, quem testis inviolatae conscientiae defendebat. 9. Defuncto igitur Theoderico principe, dum rex Francorum Chlotharius Burgundiam coepisset intrare, armatum manu hostili Blidebodem direxit ducem ad Senonicam urbem. Cumque eam coepissent crudeliter iaculis infestare, sanctus fidens in
Abbreviated transcription (Latin):
urbis forib nuntiauit. Tunc ille ꝓphetie mune¬
re approbatus. robore fidei confortatus: lacri¬
mis compunctus. predicationis uerba ddepromp¬
sit ad socios: et sperare eos in dũo exortatus est
attenciuis : atq circunstantib offerri pocula man¬
dauit frequentius. Illo itaq tempore rex theode¬
ricus cum brunechilde auia regnum burgun¬
dic gubernabat. Cum igitur quidam regius ai¬
licus fulcarius dictus. illustrib natalibus ortus.
comes aurelianensib datus: qui maxime ob
hoc scõ uiro erait amicus. quia becto pater ipsĩ
de sacris eum susceperat fontib : ad uirum dei
ueniens indicasset. qb̾ eum in palatio ddetrabi a
quibusdam audisset. eo qd̾ ancillam dei qnclam
uerosiam nomine filiam antecessoris sui arthe¬
mii immoderate diligeret: sc̃s ac euanglica ar¬
ma recurrens : contra detrahentium impetum
xp̃i tuba insonuit. B̾cati inquit estis. cũ male¬
dixerint uob̾ homines: et dixerint om̃e malũ
aduersum uos. mentientes. Gaudete et gculta¬

Expanded text:
urbis foribus nuntiavit. Tunc ille prophetiae munere approbatus, robore fidei confortatus, lacrimis conpunctus, praedicationis verba deprompsit ad socios et sperare eos in Domino exhortatus est attentius atque circumstantibus offerri pocula mandavit frequentius. 8. Illo itaque tempore rex Theodericus cum Brunechilde avia regnum Burgundiae gubernabat. Cum igitur quidam regius aulicus Fulcarius dictus, inlustribus natalibus ortus, comes Aurelianensibus datus, qui maxime ob hoc sancto viro erat amicus, quia Betto pater ipsius de sacris eum susceperat fontibus, ad virum Dei veniens indicasset, quod eum in palatio detrahi a quibusdam audisset, quasi ancillam Dei quandam Verosiam nomine, filiam antecessoris sui Artemii, inmoderate diligeret, sanctus ad euangelica arma recurrens, contra detrahentium impetum Christi tuba insonuit: 'Beati', inquid, 'estis, cum maledixerint vobis homines et dixerint omne malum adversum vos, mentientes; gaudete et exulta
Abbreviated transcription (Latin):
necessarios delambere cibos. ac passim ore
poma detrahere. Cumq hora refectionis esset
rum mensurã deferret. Qui parens cũ abisset
diens patri columbano indicat. Ille impat¬
fr̃iut eat partẽq fructuũ in eibos urso ddimit¬
tat: et aliã s reseruet. Mira in urso obedientia

Expanded text:
necessarius delambere cibos ac passim poma ore detrahere. Cumque hora refectionis advenisset, uram pomorum deferret. Qui cum abisset, dit patrique indicat; ille imperat, ut eat partemque fructicumu in cibos fere dimittat
Abbreviated transcription (Latin):
rigabat dicens. Altissime ds ignosce mͥ pec¬
te conspiciam dñe ⁊ uł quib uerbis me corã
tuis conspectib eccusabo: Nec potero abscon¬
di ante te: qui secreta consideras. heu mͥ pecca¬
tori: qͥ sc̃o altari tuo indignꝰ assistens. nullos
iuxta uoluntatem tuam mentis ornatus exhi
formasti. et statuisti digne tibi seruire ⁊ ne
me repellas a celesti tuo sacrificio: nec me¬
renis et caducis summo se studio decorauit:
ego uͦ tibi immortali dño placere ꝓposur⁊ et
ꝑ meam negligentiã ñ implem. Ego tam

Expanded text:
s ignosce mihi pecte conspiciam Domine, vel quibus verbis me coram tuis conspectibus excusabo, nec enim potero abscondi ante te, qui secreta cordis consideras. Vae mihi peccatori, qui sancto altari tuo indignus assistens, nullum apud voluntatem tuam mentis ornatum exhibformasti. et statuisti digne tibi servire, non me repellas a coelesti tuo sacrario, nec renis et caducis summo se studio decorauit; ego tibi immortali domino placere proposui et per meam negligentiam non impleui. Ego m
Abbreviated transcription (Latin):
tes conuerti cupit ad uitam. Igitur mira¬
culum qͦd gestum est in dieb nostris uisũ
est mͥ peccatori iacobo scribere uobis fr̃ib
sc̃is: quatinꝰ audiendo uł legendo credatis:
et animab ur̃is maximũ consolationis au¬
xilium adquiratis. Misericors eñi d̃s nul

Expanded text:
converti cupit ad vitam . Audite ergo miraculum quod gestum est in diebus nostris. Visum est mihi peccatori Jacobo scribere vobis fratribus sanctis, ut audiendo vel legendo sciatis, et animabus vestris maximum consolationis auxilium acquiratis. Misericors enim Deus, qui
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ra obscurata est. sol refugiens raddios sue ela¬
s prudentia falso uendicat pͥncipatus. sapi¬
sertim cũ audati ut aliquid usurpemꝰ. ipsa
fides nr̃a ipsũ mysteriũ trinitatis sine hac
rali. rationali. Nisiq credamus illũ gn̾alite
patrẽ qͥ nob̾ genuit redẽptorem. et illum mo¬
ergo oꝑationũ distantia. nulla diserecio.
ubi ubi uel m patre. uel in filio. uel in sp̃u
sc̃o. nulla scda pleritudo irtutis. S nune

Expanded text:
terra obscurata est, sol refugit ?. 5. Eterra obscurata est, sol refugit ?. 5. Esibi prudentia falso vindicat principatum, sapisertim cum, audacius ut aliquid usurpemus, ipsa fides nostra, ipsum mysterium Trinitatis sine hac rali, rationali. Si credamus illum naturaliter Patrem qui nobis genuit redemptorem, et illum moerationum distantia, nulla discretio est. ubi uel in patre uel in filio uel in spiritu sancto nulli secunda plenitudo uirtutis e
Abbreviated transcription (Latin):
ti uiri ductus: ñ p̾sumptionis temeritatẽ gereis
homo imꝑitꝰ. s quoꝵdã fr̃m conuictus pcibus
caritatis. hoc ur̃e dilectioni hom̃ compulsus sũ
ti doctoris ambrosi exẽpla. nr̃o huic cõpendioso
opusculo annectere uisi sumꝰ. Sic eñi ait. Sc̃issimꝰ¬
uero lucas uelut quendã hystoricũ tenuit ordi
nẽt pluraq nob gestoꝵ dñi miracła reuela.¬
uit: ita tam̃ ut om̃s sapientie uirtutes. euͣngłii
sui cõplecteret᷑ hystoria. Qͥd eñi p̾cellentius ad
sui libro: cũ in illis beatitudinib docet mores
quẽ admodũm ininuicũ amare debeam̃: quẽ¬
admodũ ñ ferire et ꝑcutere uerb̾antẽ: quẽad¬
modum benefacere. mutuũ dare cũ desꝑati
tantem. Docuit eni ratronabilia: cũ lego. qm̃
qui fidelis est in minimo.⁊ in maius fidelis ẽ
quid adhuc ue nat᷑alib dicã. qd docuit ur¬
tutes celoꝵ moueri. dñm solũ eẽ unigenitũ
dei filiũ. in cuiꝰ passione tenebre ꝑdiẽ fc̃e suas.

Expanded text:
ens homo imperitus, sed quorumdam fratrum victus precibus charitatis, haec vestrae dilectioni compulsus sum ti doctoris Ambrosii exempla nostro huic compendioso opusculo adnectemus. Sic enim dicit: Sanctissimus Lucas uelut quendam historicum ordinem tenuit et plura nobis gestorum domini miracula reuelauit, ita tamen ut omnis sapientiae uirtutes euangelii istius conplecteretur historia. quid enim praecellentius ad m libro, cum me in illis beatitudinibus docet mores, quemadmodum amare inimicum debeam, quemadmodum non referire et repercutere uerberantem, quemadmodum benefacere, mutuum dare cum desperattantem. docuit etiam rationabilia, cum lego quoniam qui fidelis est in minimo et in maius fidelis est. quid adhuc de naturalibus dicam, quod docuit uirtutes caelorum moueri, dominum solis esse unigenitum dei
Abbreviated transcription (Latin):
iste.siu p̃e eleuans dicit᷑: qͥ t̾rems despectis curis sese
ad eclestia consurgendo eleuans cotom̃tis conami¬
ns. liber ex peditꝰq est dñm ꝓsecittus. Unde et pdicare

Expanded text:
sive elevans dicitur, qui terrenis despectis, sese sive elevans dicitur, qui terrenis despectis, sese ad coelestia consurgendo elevavit, et toto mentis conamine liber expeditusque est Dominum secutus. Unde et ejus
Abbreviated transcription (Latin):
moriam ip̃oꝵ et uniu̾salis sc̃e eccłie stabilimntum
contexuit. Quia dũ eundẽ głosissimum paulũ
rslẽ uen̾ abilis sequeret᷑ lucas. in plurimis qre ma¬
rsq tbulationib: digne ab illo hui modi testimo¬
nio diligentie meruit laudari. Sic enĩ chorinthiis¬
de eo seribens ait. Salutat uos lucas medicus pins m̃s
qͥẽ in dño fidelis. Et thimotheo illustri iiro scribit
de illo: int̾ reliqua salutationis uͥba eccłie dei q̃ ertt
chorinthi. Misimꝰ eciã et frẽm nr̃m. cuiꝰ est laus in
eungłio ꝑ om̃s eccłias: ñ solũ autẽ nr̃ socuis. s et or
amatꝰ ab eccłus eomes ꝑegrinationis nr̃e. uere et em̃
dicũ animaꝵ p̾dicemꝰ eũ. et cui oisũa doctrinenba
nichil aliuid resonare uident᷑. nisi amme laniguen¬
ns mediciã. ꝓꝓt̾ea ñ immerito. iste tale sortit᷑ est
nom̃. Lucas qͥuidẽ eolice: in nr̃a lingua int̾pretatur
consurgens. siue ipse eleuans. Recte itaq confurgeis

Expanded text:
moriam ipsorum, et universalis Ecclesiae stabilimentum texuit. Dumque eumdem gloriosissimum Paulum idem venerabilis Lucas sequeretur in plurimis terrae marisque tribulationibus, digne ab illo hujusmodi testimonii elegantia meruit laudari. Sic enim Colossensibus scribens ait de eo: Salutat vos Lucas medicus charissimus meus in Domino . Et Timotheo illustri viro scribensde illo inter reliqua salutationis, Ecclesiae Dei quae est Corinthi, misimus etiam fratrem nostrum, cujus laus est in evangelio per omnes ecclesias. Non solum autem, sed et ot ab ecclesiis, comes peregrinationis nostrae . Vir enim dicum animarum praedicemus eum. Cujus omnia doctrinae verba nihil aliud resonare videntur, nisi animae languentis medicinam. Propterea non immerito iste tale sortitus est nomen. Lucas quidem Aeolice, in nostra autem lingua interpretatur consurgens sive elevans. Recte itaque consurgens
Abbreviated transcription (Latin):
lium laudabat sanus gradiens dm̃. Sic tripu¬
oians plebs deuota detulit menbra martyꝵe
quo decreuerat tumulanda. Et sepeliert̃ ea ibi
in duob ut postea in quisita patuit ueritate
sepulcris. In quo loco xp̃iani postea magnã

Expanded text:
lium . laudabat sa| nus gradiens deum. sic tripulium . laudabat sa| nus gradiens deum. sic tripudians plebs deuota per| tulit . membra martyrum quo decreuerat tumu| landa . et sepelierunt . ea ibi in duobus et postea| inquesita patuit ueritate sepulchris. In quo| loco christiani postea magnam
Abbreviated transcription (Latin):
quos seruandos fut᷑is fidelib ppłis ad patrocini¬
um senũ scõꝵ ministerio occultare paululũ
uoluit: S ubi ipso imꝑante ꝑsecutionis ꝓ cel¬
la cessauit. honor deuotis plebib mor patuit.
Nã sepe p̾fati senes thesauros quos impuis occul¬
tauerant. pie fidei ppłis deuotissime ꝓdideruns
tis fidelis ppłs concursu pie deuocionis freques¬
tare cellilam pauꝑum cepit. Qua frequentia
uile egenoꝵ ẽ effectum oratoriũ regis eciam pa¬
lacium p̾minere cepit honore. Demde consilio
one deuote tumulanda p̾fatoꝵ transferre decre¬
uert̃ corpora marcyrũ. Qui collecto ingentis ppli
cetu. impositaq honorifice in feretrũ. psallentes
maxima cũ exultatione: ad iamdudũ p̃parata
oucebant remigantes sepulera. Et ut denote ple¬
corpora tetigit oblatꝰ est a parentib puer uariiᷤ
infirmitatib afflictus. cecꝰ. Surdus. mutus. et
claudus. leuatoq feretro quo sc̃a ossa fereban

Expanded text:
quos seruandus futuris fidelibus populis| ad patrociniquos seruandus futuris fidelibus populis| ad patrocinium senum sanctorum ministerio. Oculi| paulolum uoluit. Sed ut ipso inperante persecu| tionis procella cessauit. Horum honor deuotis plebi| bus mox patuit. Nam sepefatis senes thesauros| quos impiis. Occultauerant piae fidei populis de| uotissimae prodederunt tis fidelis populus . concurso pie de| uotionis frequentare ad cellulam pauperum caepit| qua frequencia uile egenorum tugurium effectum| oraturium regis etiam palacium praeminire coe| pit honore. Dein consilio iratione deuote tomulanda pre| fatorum transferre decreuerunt corpora marthyrum| Que collecto ingentis populi coeto inposita hono| rifice feretrum psallentes maxima cum exulta| tione ad iam dudum praeparata. Ducebant| Remegiendo sepulcra. Et ut deuotae pletam ferebat corpora tetigit. Oblatus est a pa| rentibus puer uariis infirmitatibus adflic| tus. Caecus . surdus . mutus . ac clodus. Leuantes| fe
Abbreviated transcription (Latin):
immo angłica admonitione securus. assũpta iã¬
dicta in solatiũ sͥ scĩ laboris germana. ad locũ ꝓperał
fluminis axone capitalẽ ꝓ confessione xp̃i susceꝑ¬
ant sententiã. nauigio ⁊d cellulam p̃fatoꝵ pauꝑ¬
um duci eoꝵdẽ martyrũ facillime corpora poteratł.
S quid agerent pauꝑes infirmi. qͥb nec nauis erat
inꝓintu: nec nauigandi ingeniũ. nec uiriũ etate
fessis contra fiuminis impetũ suppetehat fiducia:
colladoꝵ intactis a bestiis uo atilibq caclau̾ib
reppererunt inspirante liuina ꝓuidentia eciã in
amne nancłam. Tunc sublera a de trepidatione
sue infirmitatis fiducia magna: singuli sĩgĩoꝵ
leuantes martyrũ corpora. qͣi lib̾i onerib gͦracĩ¬
ebant᷑. ita in offensso uestigio ut putares eõs ñ fer¬
reiige. uele eit̾ com corporib mr̃m alacres senes
Et ut ꝑuenert̃ miracło exultantes ad uiciuam

Expanded text:
immo angelica. Ammonitione se| curus adsumpta iamimmo angelica. Ammonitione se| curus adsumpta iamdicta in solatium. Sibi sancti| laboris germana. Ad locum properape ripam| fluminis axonae capitale pro confessione cant. Sententiam nauigio ad cellulam| prefatorum pauperum duci eorundem martyrum| facillime corpora poterant. Sed quid agerent pau| peres ac infirmi quibus nec nauis erat in prumpto.| Nec nauigandi ingenium nec uirium aetate fessis| contra fluminis inpetum subpetibat fiducia . collatorum intacta a bestiis auitibusue cada| uera Repperierunt insperate . diuina+ prouidentia| etiam in amne nauiculam tunc subleuati de tre| pidatione suae infirmitatis fiducia singuli singu| lorum leuantes martyrum. Corpora quasi liberi. Oneri| bus gradiebantur. Ita inoffenso uestigio ut puta| res eos non ferremege| uelociter cum corporibus martyrum alacres senes.| Et ut peruenerunt hoc miraculo exultantes ad| uicinam
Abbreviated transcription (Latin):
dentes mres. deuote dño p̃cem fuderunt. ut eos
de colluctatione sui certaminis erectos. adse
uenire iub̾et ꝓpicius. Quib nocte eadem ꝑ re¬
uelationẽ ostensum ẽ. qd illucescente diẽ ꝑcep
uisio reigeste exibitione impleta ẽ. Nã maxi¬
mianus mox audita satellitis sui rictiouari ꝑdi¬
cione. utrũq crispinũ uidelicet et erispiniãnũ
gladio pimiri p̾cepit. Qui iã imminente cerui¬
dicebant. Grãs agimus tibi dñe qui nos de hoe
scło eripiens ad te uenire p̃cipis clementissime.
rt̃ feliciter martyriũ. Quoꝵ anime in celis ab
angłis tranlate. corpora uero a carnificib bes¬
tiis canib uel uolatilib imꝓbis uoranda suni
derelicta. que xp̃o deo custodiente a morsu eo
rũ mansert̃ intacta. Nocte itaq irrepente
tatrix cellule uetule monitum ut iã dictoꝵ
corpora mr̃m diligent̾ colligerent cura huma¬
na. Qui senex in nulla dubitatione remoratꝰ. quin

Expanded text:
dentes martyres . deuote| domino precem fuderunt . ut eos dentes martyres . deuote| domino precem fuderunt . ut eos de conluctationi sui cer| taminis ereptos . ad se uenire iuberet propitius. Quibus| nocte eadem per reuelationem ostensum est quod| inluciscente die preceptuisio rei gestae exibitione inpleta est.| Nam maximianus mox audita satillitis sui ricioua| ri perditione utrumque Crispinum uidelicet ac cris| pinianum . gladio punire precepit qui iam iamque in| minente ceruidicebant. Gracias tibi agimus domine.| qui nos de hoc seculo eripiens . ad te uenire precipis clemen| tissimae. runt .| felicis martyrium Quorum animae in celo ab an| gelis translati. Corpora uero a carnificibus| bisties canebusue ac auetibus inprobis uoranda| sunt derelicta que christo . custodiente deo a morsuo| +rum manserunt intacta. Nocte itaque repente|tatrix cellule uetula| monitum ut iam dictorum corpora diligenti college| ret cura humana Que senex nulla dubitatione| remoratus quin
Abbreviated transcription (Latin):
norẽ nõis tui dñe lib̾a nos. et ꝓpitius esto pec̃cis
nr̃is ꝓpt̾ nom̃ tuũ. ne forte dicant in gentib ubi
est d̾s eoꝵ. Quib hec orantib exiliens gutta plũ¬
bi feruentis in ocłis rictiouari. graui illũ dolore
crucians reliqͥt atlictum. At is fremens posses¬
sus insania. dũ medelã corporis animeq debuit
implorare. mortẽs accelerauit insanens. Nam pi¬
cẽ adipem. oleumq simul iussit feruere. et scõs
tẏres spri sue iimobilit̾ in cumbantes. alacres fi¬
oueialicer deo in oratione sua dixert̃. Potens es
oñe ds nr̃ nos de illatis torm̃tis ab impio libe
nõis pati. ita ad confusionẽ diaboli et sacelliti
eiꝰ ab hac eciã peua potes illesos educere. Mor
oratione finita eduxit eos angłs dñi sine dolo¬
re ab igne. Eunc uidens inimicus nichil se illa
conerẽ furens rietiouarus p̾cipitauit inignẽ
interemit cruciatu. ipse ad et̾m ignis ꝑpetuos cru¬
ciatꝰ igni p̾cipitaretur consũptus. Hec uictores ui¬

Expanded text:
s esto peccatis nostris propter nomen tuum.| Ne forte dicant gentes ubi est deus eorum quibus haec| orantibus . exiliens gutta plumbi feruentes in oculum| riciouari graui illum dolore crucians excecauit.| adflictum adis+ fremens+ possessus insania dum me| dillam corporis animaeque dibuit inplorare . mor| tem sibi adcelerauit insaniens. Nam picem . adi| pem . oleumque simul iussit feruere . et santyres spei sue inmobiliter| incumbentes alacres fiducialiter deo in oracio| ne dixerunt. Potens es domine deus noster de inlatis| nos ab impio liber sancti nominis pati. Ita ad| confessionem diabuli et satellitum eius ab hac eti| am poena inlesus educere+. Mox oratione finita| eduxit eos angelus domini sine dolore ab igne tunc| uidens se inimicus nihil inlatconcite furens.| Riciouarus precipitauit in ignem . interemerat cruciatos . ipsi ad aeterni| ignis perpetuos cruciatos igni praecipitaretur con| sumptus. Haec uictores ui
Abbreviated transcription (Latin):
gentiliũ. ut hospitiuĩ eis eo qd essent xp̃iam ac
humanitas uecaret᷑. at hii coꝑta crudelitate ger¬
tiliũ. ut sequentes doctoris gentiũ magisterium
labore manuũs presentis uite necessaria ꝓuide¬
rent. sutoꝵ artẽ que cũ quiete exerceri potest ddi¬
dicerunt. In quo oꝑe ita cunctos huiꝰ artis arti
opera mirarent᷑ parit᷑ ac diligerent. Nã et ilte
stupendũ impus ualde erat mixacłm. ut cum
om̃ib pene elegantuis oꝑarent᷑ artificib a nul
multi relicto gentilitatis errore. abdicatisq
idolis manufactis: dm̃ uerũ qũe p̾dictoꝵ scõꝵ¬

Expanded text:
icium eis eo quod essent| christiani ac humanitas uetaretur at hi conperta cru| delitate gentilium ut sequentes doctoris gencium| magisterium labore manu\u/m sibi presentes uitae| necessaria prouiderent. Suturum artem que quiete| exercere potest dedicerunt. In quo operi. Ita cunc| tus huius artis artifentes eorum opera mirarentur pa| riter ac diligerent. Nam illud stupendum impiis| ualde erat miraculum ut \cum/ omnibus pene elegancius| operarentur artificibus a nullMulti relicto gentilitatis errore abdicatisque| idolis manufactis. Deum uerum quem praedicto
Abbreviated transcription (Latin):
est xp̃c. Uel ideo bonũ dieit᷑ nuntiumi. quia an¬
borem. uutã post mortẽ. Recte ergo hoe iosum
euangłium. iste euangłista lucas ad eundem ut
p̃fati sumus scripsit cheophilum cui et librum
actus apłoꝵ id est ad dei dilectum. Ergo ettͣ
sepe conuenit quisquis es o homo. quia sideur
diligis ad de scriptũ est euangłium. et si adte
scriptũ est. suscipe preciosissimũ ominũ marga¬
ritarũ munus. euangłisteq pignis amcari
penetrabilib animi diligent᷑ obserua. Qq̃le
munus. uel qͦle pignus. si considderes. si attenda
simente ꝑtractes. Qbe si bene et puigil obserꝰ¬
uaueris ad semꝑ mansura celi gaucta te fel¬
cem ꝑducent ac sociabunt scõꝵ angłoꝵ cho
sim docet᷑. greco fuisse eloquio eruditꝰ. imino
extͣ ea que euangłiee disputationis ordo expos¬
cit. ea maxime necessitas laboris furt ut primũ

Expanded text:
dicitur nuntium, quia anm post mortem. Recte ergo hoc ipsum evangelium iste evangelista Lucas ad eumdem, ut praefati sumus, scripsit Theophilum, ad quem et librum Actuum apostolorum, id est ad Dei dilectum. Ergo et tibi convenit semper quisquis es, o homo, quia si Deum diligis, ad te scriptum est Evangelium. Et si ad te scriptum est, suscipe pretiosissimum margaritarum munus evangelistae, pignus amici in penetralibus animi diligenter observa. O quale munus vel quale pignus, si consideres, si attendas, si mente pertractes. Quae si bene et pervigil observaveris, ad semper mansura gaudia te felicem perducent, ubi sociatus angelorum chorsim dicitur Graeco eloquio eruditus, cui extra ea quae evangelicae disputationis ordo deposcit, maximae necessitatis labor is fuit, ut p
Abbreviated transcription (Latin):
et auiris catholicis corpꝰ eius humatũ est. uuĩ¬
quidem saerũ cadauer plurimis euolui an¬
noꝵ cur. iebs constantio augusto regnante.
in constantino politana urbe eũ gła honoris
translatũ et decenter locatũ est. ubi qnta et
qualia ꝓdigioꝵ miracła ac laudem sinne¬

Expanded text:
olicis corpus ejus humatum est. Cujus sanctum cadaver pluribus jam evolutis annorum circulis, Constantino Augusto regnante, ad Constantinopolitanam urbem cum gloria est translatum, et decenter locatum. Ubi quanta et qualia prodigiorum miracula ad n
Abbreviated transcription (Latin):
noticiã nrãm minime ꝑuenit omitio retex.
Noc iam diuina ꝓuidentia constat actum. ut
scilicet ꝑ plura deportatis loca istius uenerabili
fierent. pluresq ꝑ memori ã doctrite et nytiã¬
tis eius ad fidẽ et dilectionẽ ibu xp̃i am̃ nr̃i quẽ¬

Expanded text:
notitiam nostram minime pervenerunt, omitto retexere. Hoc autem divina providentia constat actum, ut scilicet per plura deportatis loca hujus Lucae evangefierent, pluresque per memoriam doctrinae et virtutis ejus ad fidem ac dilectionem Domini nostri Je
Abbreviated transcription (Latin):
cor nr̃m sepius rigare et madefacere ñ cessat.
ita et iste magne fertilitatis atq ub̃tatis eun
gł sui dogniate sc̃e eccłie toto terrarũ & be di¬
ffuse augens uerbo doctrine fidei in crenttum.
radios sue claritatis uelut iubar ab ethere ue¬
niens effudit. ac multoꝵ ceca hominũ pectora
illuminans. cotidie illuminare ñ desinit. cum

Expanded text:
cor nostrum saepius rigare et madefacere non cessat. cor nostrum saepius rigare et madefacere non cessat. ita et iste magnae fertilitatis atque ubertatis, seu evangelii dogmate sanctae Ecclesiae toto terrarum orbe diffusae, augens verbo doctrinae suae, fidei incrementum, radio suae claritatis velut jubar ab aethere veniens, ac multorum hominum pectora illustrans, quotidie illuminare non desinit, cum
Abbreviated transcription (Latin):
nistrauer̃ e et ꝑseuerantia usq acd p̃sens tẽ¬
pus monim̃ta declarant. q̃ a diuersis audoi¬
b edita. aiuersarũ heri seon fuere pͥncipia
ac basilidẽ atq
quos enumerare longũ est. Dum hoc tantũ
in p̃sentiarũ necesse sit dicere. extitisse qͦsdã
qui sine sp̃u et gr̃a dei conatisunt ordinare
lant post sp̃m suũ. qͥ dicunt hec dicit dñs.
sis obsequium uirtutis. Ec̃cłia autẽ que supͣ
petrã dñi est. uoce fundata. qm introduxit
rex in cubiculũ suũ. et ad quã ꝑforam̃ descen¬
le hinnuloq ceruoꝵ. qͣtuor flumina paradi¬
angulos habet ꝑ quos quasi archa testam̃ti.
et illa in zacharia qͣdriga que ꝑ omnẽ orbẽ
euecta. leni iugo colla sibi cunctarũ gentium
subicit. Quatuor p̃terea flumina pulcre dicuri
tudo. atq iusticia designantur. Nã sicut a
quatuor saluberrimis luculentisq fluminib
dñi irrigat᷑ paradisus. ita et eor nr̃m rigat᷑ anii¬
mo est.apłs lucas. eungłista disputator libris.

Expanded text:
 ad praesens tempus monumenta declarant, quae diversis auctoribus edita, diversarum haeresum fuerunt principia,ac Basilidem atque quos enumerare longum est, dum hoc tantum in praesentia necesse est dicere, exstitisse quosdam qui sine Spiritu et gratia Dei conati sunt ordinare lant post spiritum suum, qui dicunt: Haec dicit Dominus, sis obsequium servitutis est. Ecclesia autem quae supra petram Domini est voce fundata, quam adduxit rex in accubitum suum, et ad quam per foramen descenlis hinnulo cervorum, quatuor fluminum paradiangulos habet, per quos quasi arca testamenti Det illa in Zacharia quadriga quae per orbem evecta, jugo fidei colla cunctarum gentium subjicit. Quatuor praeterea flumina pulchre dicunttudo, atque justitia designantur. Nam sicut a quatuor saluberrimis luculentisque fluminibus Domini irrigatur paradisus, ita et cor nostrum irrigatur amo est, apostolus Lucas evangelici disputator libri,
Abbreviated transcription (Latin):
medbeicaritum beatissime luca. quout albre
pistiei p̾ciosi un guentũ redolens inderi orapecto¬
ris ur̃i archana pͥmulcens:ad semꝑ m aosu poe
gercti a ubi millus languor muillius codor rilla
gemit inuenit᷑. uoce incessabili hortari ona
nosse uiator: qd legis ipse loquor uox cua nẽpe
instigante spũ scõ. magis auditu. qmͣ uisu cog̃¬
nita. in achaie bitimeq partib hystorice siuim
coposuit eun głiũ atico sermone: sicut ablns tra¬
ditũ habuit. qͥ ab iicio uiderunt. et magistri
tuert̃ sermonis dei: incipiens a sacerdotũ. regũq
tẽporib. in hunc uidel: eet modũ. fuit in dieb
hodis regis sacerdos quidã: nõĩe ⁊acharias. Eãꝙ¬

Expanded text:
medicamentum, beatissime Luca, qui velut nardi pisticae pretiosum unguentum redolens, et interiora pectoris nostri arcana permulcens, ad semper mansura gaudia, ubi nullus languor, nullus dolor, nullusque gemitus invenitur, voce incessabili nos invitarenosse viator? Quod legis, ecce loquor, vox tua nempe instigante Spiritu sancto, magis auditu quam jussu, in Achaiae Bithyniaeque partibus historice suum composuit Evangelium Attico sermone, sicut ab iis traditum habuit, qui ab initio viderunt, eique magistri fuerunt sermonis Dei. Incipiensque a sacerdotum regumque temporibus, in hunc videlicet modum: Fuit in diebus Herodis regis Jud
Abbreviated transcription (Latin):
uacris delectati ꝓiecto molari onere ad alterã
natates illesi ꝑuenert̃ fluminis ripã. Hoc uiso
rictiouarus miracło. instigante diabolo. exagi¬
tatus ira. iussit eos rursum uinctos custo diri.
oonec plumbũ miectum igni liquefaceret. in
mas hynuium imitabant᷑ cantantes. orantes dñm¬

Expanded text:
uacris delectati proiecto molari oneri ad alteram| uacris delectati proiecto molari oneri ad alteram| natantes inlesi peruinerunt fluminis ripam hoc| uiso . Ritiouarus miraculo instigante diabulo exa| gitatus ira iussit eos rursus uinctos custoderi donec| plumbum iniectum +igni liquifierit. In mas ymnum imitabantur cantantes ora|
Abbreviated transcription (Latin):
in seruos tuos et in oꝑa tua dñe. et adiuua nosut
eos rictiouarus in torm̃tis quos eiulare p̃ dolore
credebat orantes. in digne tulit uehem̃ter. et ĩ sit
sudes in ungulis eoꝵ mitti. et corrigias singulis
ce dorso tolli. Qm iussionẽ dũ ministri esficacitͥ
conarent᷑ implere martyres sci int̾ acerrimos pe¬
et doloso. His itaq orantib exilierunt sudes de un¬
głis eoꝵ et ministros ꝑcutientes quosdã interfece¬
runt. quosdã uero uuln̾e pessimo cruciauert̃. Tc̃
rictiouarus furore insaniens molas ad singłoꝵ
colla iubet suspendi. et hiemis tẽpore in quodam¬
fluio. cuiꝰ uocabulũ est axona uelut sub glacie
oemergi. At illi scuto diume ꝓtecti uirtutis dice¬
bant dño leti. Suꝑ aqisa refectionis educasti
nos dñe.S famulante creatura suadeo. marty¬
res eius nec aqua mergere. nec petra p̾mere. nec
frigus potuit stringere. s pocius quasi estuus la

Expanded text:
in seruos tuos et in opera tua domine . et adiuua nos.| in seruos tuos et in opera tua domine . et adiuua nos.|  diens autem eos Riciouarus in tormentis quos eiu| lare prae dolore credebat. Orantes indigne tu| lit uehementer . et iussit sudis in ungulis eorum mitti.| et loreis singulis de dorso tolli. Quam iussionem dum| ministri efficaciter conarentur inplere . martyres| sancti inter acerrimos poeet doloso. His itaque orantibus| exilierunt sudes de ungulis eorum . et ministros percu| cientes quos//dam interfecerunt . quosdam uero uulneratos cruciauerunt.| Tunc riciouarus furore insaniens molas ad singulo| rum colla iubet suspendi. Et hiemis tempore in fluuio .| cuius uocabulum est axona uelut sub glaciae| demergi. At illi scuto diuine protecti uirtutis di| cebant domino laeti super aquam refectionis educa| bis nos domine. Sed famulante creatura sua deo mar| tyres eius nec aqua mergeret. nec petra premere . nec| frigos potuit stringere. Sed potius quasi \e/stiuis la|
Abbreviated transcription (Latin):
maximiano. Non potes nos illatis minis t̾rere: qͥb
et honores quos polliceris nob̾.tuis dona. Nam
ista olim ꝓ amore xp̃i nos gaudentes fatem᷑ eli¬
quisse. Quẽ si et ip̃e cognoscens diligeres ñ solũ
diuitias ac imꝑium. uerũ eciã uanã demonũ
deuotissime renuntiares culturã. a quo et remu
si in istis uanis cult᷑is ꝑstiteris. similis simulacro¬
rũ eũ diabolo crueiandus in infernũ dem̃geris.
cordem impie ignoras dm̃. qui te regnare impi¬
um ꝑmisit in debite. cuius regnũ uane in terris
cecertans conaris destruere. His auditis maximi
q̃ orbem tͣre sue subdidit ditioni te coniuro. ut hoᷤᷤ
furciferos diuersis penis affligens pessima morce
consumas. Cunc impii pͥntipis minister impuuᷤ
impietatis iussis obtemꝑans. pclaros mari es¬
extentos troclea cedi fustib iussit. At hu in torm̃tis
constituti. celestia contẽplantes dicebant. Respice

Expanded text:
dixerunt. Non| potes nos inlatis minis terreri . quidixerunt. Non| potes nos inlatis minis terreri . quiet honores quos pol| leceritis tuis dona . ista olim pro amore christi nos gau| dentes fatemur reliquisse quem si et ipse cognos| cens diligeris non solum diuiciis ac imperio. Verum| etiam uana demonum deuotissime renuntiares| cultura. A quo remnersi in istis uanis persisteris.| similis simulacrorum . cum diabulo cruciandos in in| fernum demergeris. cordem impie igno| ras deum . qui te regnare impium permisit indebitae.| Cuius regnum uane in terris decertans conares dis| truere. His auditis maximiaque orbem| terrae suae subdidit ditioni coniuro. Vt hos furciferos| diuersis poenis adfligens . pessima morte consumas.| Tunc impii principes minister impius +pietatis ius| sis optemperans preclaros martextensos +troclea| cede fustibus iussit. At hi in tormentis constituti| mente celestia contemplantes . dicebant. Respi| ce
Abbreviated transcription (Latin):
corde ceꝑunt. Audiens ħ maximianus impius:
ta sunt in predicta urbe pauꝑum sarcientes re
Crispine et crispiniane: cuius dei cultores. cuius
religionis uos ueneratores fatemini: utrũ iouẽ
an dianam aut apollinẽ colitis: aut mercurium
uel saturm̃s Sc̃i uero crispinus et crispinianus. qͥ¬
b erat fidei immobilis supra petrã solidissimam
sime ꝓtestantes cultores:. dixert̃. Iouẽ. et apolinem.
mercuriũ. ac sat᷑num. aut quẽlibet hoꝵ quos deoᷤ
ramꝰ. His auditis rictiouarus: cathenis eos innctos
anum sͥ pͣsentandos aduxer: respondit adesse
utrumq. Qui cũ introducti fuissent: maximianus
impio regi audacter respondentes dixert. Rome
tutẽ deoꝵ iuro. quia si in hac stulticia ꝑduraue¬
ritis: multis uos afflictos male ꝑdam torm̃tis ut
sitis ceteris exemplũ pessima morte consumpti. Si¬
uero resipiscentes diis sacrificaueritis meis. ditare
uos oꝑib multis. et honorib sublimari iubebo
insignib. Prefati martyres respondentes dixert̃

Expanded text:
coeperunt. Audiens autem haec maxi| mianus impius cnta sunt in predicta urbe pauperum| sarcientes repCrispine et crispiniane . cuius| die cultores. Cuius uel religionis. uos ueneratores| fatimini utrum iouem an dianam appollonem ne co| litis. Aut mercorium uel saturnum. Sancti uiro cris| pinus et crispinianus . quibus erat fidei inmobile| supra petram solidissimam antissime protes| tantes cultores dixerunt. Iouem et apollonem.| mercorium ac saturnum uel quemlibet horum .| ramus. His auditis ritiouarus catines eos uinctos anum sibi presentandos| adduxerit. Respondit adesse utrumque quibus| cum introducti fuissent. Idem maximianus impio audaciter regi. Respondentes di| xerunt romae tutes deorum| quia si in hac stulticia perduraueritis multis uos| adflictus mali perdam tormentis. Vt sitis ceteris| exemplum pessima morte consumpti. Nam si resipis| centes . diis sacrificaueritis meis ditare uos opibus| multis et honori sublimari iubebo insigni prefati| martyres. Respondentes maximiano
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃i fideli narratione oftenderet. ne uel ncdai¬
cis fabulis intenti. in solo regis desiderio tenen¬
tur. uel hereticis fabulis. et stultis sollicitatiõib
seducti. excedendo elaborarent. Oemde quidem
uelut celestis studiosus agricola. semen doctrine¬
euangłi sui innumerabiliũ mentib homi¬
nũ serens uomere sue insignis lingue dium a¬
nuntiando exulcans. ad exeatoris sui fidem eo¬
simũ secum afferens fructũ. ad geminea celi
palacia ꝑhenint̾ regnaturus. ardenti ammm
desiderio. satagens ꝓperauit. Nam martyriũ suo
corpori assidius lamentationib crebrisq ingi¬
lus menbra sua macerans ipse indixxit. Hi emi
ab ipso puericie sue tẽpore castus om̃nm ꝑ seue¬
rans. neq uxorẽ neq filios ꝑhibet᷑ habuisse. ⁊r
cescibiles martyrum rosarum flores. choruscat
om̃iumq: bonoꝵ beatoꝵ fruit᷑ consortin seorum
Tradunt p̃terea ñ nulli hunc euangłistamu¬
nũ esse exillis duob discipłis. quib post resur

Expanded text:
ione ostenderet, ne vel Judaicis genealogiis intenti, solo legis desiderio tenerentur, vel haereticis fabulis et stultis sollicitationibus seducti, excedendo laberentur. Deinde velut coelestis agricola semen doctrinae suae innumerabilium mentibus hominum serens, ac vomere suae insignis linguae nuntiando exsulcans, ad creatoris sui fidem coet centesimum secum afferens fructum ad gemmea coeli palatia perenniter regnaturus, ardentis animi desiderio satagens properavit. Nam martyrium suo corpori assiduis lamentationibus, crebrisque vigiliis membra sua macerans indixit. Hic etenim ab ipso pueritiae suae tempore castus omnimodo perseverans, neque uxorem, neque filios perhibetur habuisse. Ideoque cescibiles rosas martyrum et flores coruscat, omniumque beatorum perfruitur consortiis sanctorum. Tradunt etiam nonnulli, hunc evangelistam unum esse ex illis duobus discipulis, quibus in
Abbreviated transcription (Latin):
dima: q̃ in redẽptors nr̃i immolatione cõpleta
ẽi qͥꝑ salide tocius mundi in patibulo crucissus¬
pensus semetip̃m deo pr̃i hostiã unuiã exhibuit.
De quo eunglista pulere sedulius prbr. in pascha¬
li descriptione earminis sui heroico ꝑeurrens fa¬
mine:ait. Iura sacerdocii lucas tenet ore niuen¬
ci. et paulinꝰ sc̃e nolane sedis antistes: de isto dñi
uenerabili niro bñludeis in u̾sib canit. Hic me¬
dicus lucas pͥus arte. deinde loquela: bis medicus
lucas ut qͦndam corporis egros. trena curabat o¬
pe:. et nuc m̃tib egris. cõposuit geminos uite
medranima libros. Nã qͥo plura referã de hoe¬
tã ueridiceo uio eximioq en nglista. qͥm̃uit atas¬

Expanded text:
ctima, quae in Redemptoris nostri immolatione completa est, qui pro salute totius mundi in patibulo crucis suspensus, semetipsum Patri hostiam vivam exhibuit. De quo evangelista pulchre Sedulius presbyter in paschalis descriptione carminis, heroico percurrens carmine ait: Jura sacerdotis Lucas tenet ore virenti. Et Paulinus Nolanae sedis praesul de isto Domini venerabili viro, bene ludens versibus canit: Bis medicus Lucas, prius arte, deinde loquela, Bis medicus Lucas, ut quondam corporis aegros Artus consolidat, et nunc in mentibus aegris, Composuit geminos vitae medicamina libros. Nam quid plura referam de tam veridico eximioque evangelista, qui meruit a tan