comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
describitur. Pidem tempus causa thessa¬
lonicensis ciuitatis non minuma successit
dicte ciuuitatis. S agentib comitib occul¬
te cum imꝑatore ignorante sacerdote usq
atq plurimi interempti innocentes. Quo
facto ubi cognouit sacerdos: copiam imꝑa¬
tori ingrediende eccłie denegauit. Nec
prius dignum iudicauit cetu eccłie aut
sacramentoꝵ comraunione quã publicã
ageret penitentiã: cũ imꝑator econtra as
serdut daiuid adulterium sumil et homici¬
dium ꝑpetrasse. S responsum ilico ẽ. Q
secutus es errautem: sequere corrigentem.
Quod ubi audiuit clementissimus imꝑa¬
tor: ita suscepit animo ut publicam pemi¬
tentiam non abhorreret. Cuuis correpti¬
onis ꝑfectus: scd̾am illi parauit iucto¬
riam. ꝑidem tempiis duo potentissimi
et sapientissum uiri ꝑsatum ad famã
sacerdotis uenete mediolaniium: deferen¬
tes secum plurimas questiones. ut exhis
ꝓbarent sapientiã uiri. Cumq abhora

Expanded text:
describitur. 24. Per idem tempus causa Thessadescribitur. 24. Per idem tempus causa Thessalonicensis civitatis non minima successit dictae civitatis: sed agentibus comitibus occulte cum imperatore, ignorante Sacerdote, usqu donata, atque plurimi interempti innocentes. Quod factum ubi cognovit Sacerdos, copiam imperatori ingrediendi Ecclesiam denegavit: nec prius dignum judicavit coetu ecclesiae, vel sacramentorum communione, quam publicam ageret poenitentiam. Cui imserebat David adulterium simul et homicidium perpetrasse. Sed responsum illico est: Qui secutus es errantem, sequere corrigentem. Quod ubi audivit clementissimus imperator, ita suscepit animo, ut publicam poenitentiam non abhorreret: cujus correctionis profectus secundam illi paravit victoriam. 25. Per idem tempus duo potentissimi et sapientissimi viri Persarum ad famam Sacerdotis venere Mediolanum, deferentes secum plurimas quaestiones, ut ex his probarent sapientiam viri: cum quo ab hora
Abbreviated transcription (Latin):
supra solium regni constitui. ego te trium¬
phare fine labore feci: et tu deme
inunicis meis donas triumphos:
Cui descendisti de exedra: imperitor ait.
Contra nos ꝓposiusti hodie ep̃e. At ille res¬
pondit: ñ¬
pondit.: ñ se contra ipsum s ꝓipso
fuisse locu tum. Iunc imꝑator reuera
inquit dure p̃ceꝑam contra ep̃m defina¬
goga reꝑanda: in monachos uero iundican¬
dum eẽ. Ita et acomitib qui intempore ad¬
crant: dicebatur. Quib ep̃c. Ego quidẽ
cum imꝑatore nunc ago: uobiscum uero
m̃ aliter agendum ẽ. Atq ita obtinuit ab¬
imꝑatore: ut illa que statuta fuerant reuo¬
carentur. Nec prus ad altare accedere uo¬
imꝑator. Age fide mea. Qua sponsione
iterata: securiis ꝑgit sacerdos diuina mis¬
ttria celebrare. hoc autẽ scripta sunt incpła
quã ad germanam suam fecit: inqua trac¬
tatum inseruit: quẽ codẽ die habuerat de
baculo niceo. qui aꝓpha ieremia uisus eẽ

Expanded text:
supra solium regni constitui, ego te triumsupra solium regni constitui, ego te triumphare sine labore feci: et tu de me inimicis meis donas triumphos! Cui descendenti de exhedra imperator ait: Contra nos proposuisti hodie, Episcope. At ille respondit non se contra ipsum, sed pro ipso fuisse locutum. Tunc imperator: Re vera, inquit, dure praeceperam contra episcopum de synagoga reparanda: in monachos vero vindicandum esse. Ita et a comitibus qui in tempore aderant, dicebatur. Quibus Episcopus: Ego quidem cum imperatore nunc ago, vobiscum vero mihi aliter agendum est. Atque ita obtinuit ut illa quae statuta fuerant, revocarentur: nec prius ad altare accedere voimperator: Age fide mea. Qua sponsione iterata, jam securus peregit Sacerdos divina mysteria. Haec autem scripta sunt in epistola, quam ad germanam suam fecit : in qua tractatum inseruit, quem eodem die habuit de baculo nuceo, qui a propheta Hieremia visus esse
Abbreviated transcription (Latin):
ga ab ep̃o loci reedificaretur: in mona¬
chos uero iuudicaret᷑. S huuis p̃cepti
quia ipse intempore excurrere nou pote¬
rat qua illum conuenit ut id quod abe¬
odem statutum fuerat reuocaretur. serua¬
riq fibi debere ab illo audientiã. Qui si
dignus non eẽt qui abillo audiretur: dignꝰ
etiam ñ eẽt qui ꝓ illo adũo audiretur. uel
cui suas preces. cui sua uota comnnitteret
Paratum etiam se ẽẽ ꝓtali negotio mortem
subire. ne dissimulatione sui p̃uaricatorẽ
faceret imꝑatorẽ: qui tã inuista contra
eccłiam precepisset. Post ea uero cum medi¬
olanumi reuerderctur: posito imꝑatore in
eccłia decadem carisa tractauit inpopło. In
quo tractatu: introduxit dm̃ ꝑsonam loqũ
tis imꝑatori. Ego de exultimo imꝑatorẽ feci
ego tͥ exercitum unnici dui trad ihi ego tͥ
copias quas ille aduersum te exercitui suo
parauerat dedi ego iuimicum trum im
potestatẽ tuam dedi ego desemine tuo

Expanded text:
ga ab episcopo loci reaedificaretur, in monaga ab episcopo loci reaedificaretur, in monachos vero vindicaretur. Sed hujus praecepti , quia ipse in tempore excurrere non poterat, qua illum convenit, ut id quod ab eodem statutum fuerat, revocaretur, servarique sibi debere ab eo audientiam; quia si dignus non esset, qui ab illo aetiam non esset qui pro illo audiretur, vel cui preces suas aut cui sua vota committeret. Paratum etiam se esse pro tali negotio mortem subire, ne dissimulatione sui praevaricatorem faceret imperatorem, qui tam injusta contra Ecclesiam praecepisset. Postea vero cum Mediolanum revertitur, posito imperatore in ecclesia, de eadem causa tractavit in populo. in quo trntis imperatori: Ego te ex ultimo imperatorem feci, ego tibi exercitum inimici tui tradidi, ego tibi copias quas ille adversum te exercitui suo praeparaverat, dedi, ego inimicum tuum in potestatem tuam redegi, ego de semine tuo
Abbreviated transcription (Latin):
rium qui sp̃u inmundo grauiter uae¬
rabatur direxisset ad ep̃m: in gredientẽ
urbem diusit diabolus. timens ad sc̃m
uirum ꝑduci. Atq ita puer quaindiu
mediolani apud ep̃m fuit: mulla in illo
diaboli dñatio apparuit. S ubi egressus
laui non uullo apparuisset: confessus ẽ
diabolus se tunusse ambro osium.
Ideoq recessisse atd tempnis atq expertas¬
se ad tempus uullo loco ubi abillo recesse¬
rat donec reuerteretur: quo reuercente
uas quod deseruerat repetisset. Extincto¬
itaq maximo. posito theodosio imꝑato¬
re mediolani ambrosio uero ep̃o consti¬
tuto aquilei inpartib orientis in quodã
castelo axp̃ianis uiris synagoga iudeoꝵ
et locus ualentinianoꝵ incendio concre¬
mata sunt:
properea quod u¬
dei uel ua¬
lentunan insul¬
tarent mona chis xp̃iat¬
chis xp̃ianis.
Ualentinianorũ eñĩ heresis triginta
deos colit. S dehuiusmodi facto: comes
orientis adimꝑatorẽ relationẽ direxit.
Qui accepta. imꝑator p̃cepit ut sinago¬

Expanded text:
rium, qui spiritu immundo graviter vexabatur, direxisset ad Episcopum, egressum ex Urbe dimisit diabolus, timens ad virum sanctum perduci. Atque ita puer quamdiu Mediolani apud Episcopum fuit, nulla in illo diaboli dominatio apparuit: sed ubi egressus sset, non in illo apparuisset; confessus est diabolus timuisse se Ambrosium, et ideo recessisse ad tempus, atque exspectasse in illo loco, ubi ab illo recesserat, donec reverteretur: quo revertente, vas quod deseruerat, repetisset. 22. Exstineto Maximo, posito Theodosio imperatore Mediolani, Ambrosio vero episcopo constituto Aquileiae, in partibus Orientis in quodam castello a christianis viris synagoga Judaeorum et lucus Valentinianorum incendio concremata sunt, propterea quod Judaei vel Valentiniani insularent monachis christianis; Valentinianorum enim haeresis triginta deos colit. Sed de hujusmodi facto comes Orientis ad imperatorem relationem direxit: qua accepta, imperator praeceperat ut synago
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ acustodib loci ipsius dictum quod
apparentib suis illis traditum sit. non dis¬
cedere deloco illo ꝑ omnẽ gen̾ationẽ et
ꝓgeniẽ suoꝵ: eoqd̾ thesauri magni ineo¬
dẽ loco positi eeñit Et uere magni thesanri
quos non erugo neq tinea ext̾iminet nec
fures effodiant et furent᷑: qͥa custos eoꝵ xp̃c
ẽ et locus eoꝵ aula celestis ẽ. quib
uiuere. xp̃c fuit et mori lucrũ. Transiato
itaq corꝑe martiris ad basilicã apłoꝵ¬

Expanded text:
tamen a custodibus loci ipsius, quod tamen a custodibus loci ipsius, quod a parentibus suis illis traditum sit, non discedere de loco illo per omnem generationem et progeniem suorum; eo quod thesauri magni in eodem loco positi essent. Et vere magni thesauri, quos non aerugo, neque tinea exterminat, neque fures effodiunt et furantur ; quia custos eorum C et locus eorum aula coelestis, quibus Vivere Christus fuit, et mori lucrum . Translato itaque corpore Martyris ad basilicam Apo
Abbreviated transcription (Latin):
traditis sacerdoti: in hac luce fuit. Iost
cuuus obitum fere triennuum suꝑ¬
uxit ep̃s. Quo intempore sc̃i nataris
martyris corpus quod erat inorto po¬
situm extra ciuitatẽ: leuatum adba
tulit. Uidimus enim insepulchro in
quo iacebat corpus martyris quiꝗͣdo
fit passus usq inhodiernum scire ñ
possumus. sanguinẽ martẏris ita re¬
centẽ: qurasi eadem die fuisset effu¬
sus. Capud etiam ipsius quod abim¬
piis fuerat abcisum ita integrum
atq incorruptum cũ capillis capitis
et barba: ut nobis uderetur eodem
tempore quo leuabatur. lotum atq cõ¬
positum insepulchro. Et quid mirum
quandoquidem dñs hoc ineuangłio
ante ꝓmisit quod capillus decapite
ti sumꝰ: ut om̃iũ aromatũ iuncerit
suauitatẽ. Quo leuato corꝑe martytis
et inlectica composito: statini ad sc̃m cel¬
sũ mrẽm qui ineod̾e orto positus ẽ cũ
scõ sacerdote ad oeationẽ ꝑreximus. Num¬
quam tam̃ illum ante orasse ineodem

Expanded text:
traditis Sacerdoti, in hac luce fuit: post traditis Sacerdoti, in hac luce fuit: post cujus obitum fere triennium supervixit. Quo in tempore sancti Nazarii martyris corpus, quod erat in horto positum extra civitatem, levatum ad batulit. Vidimus autem in sepulcro, quo jacebat corpus martyris qui quando sit passus, usque in hodiernum scire non possumus sanguinem martyris ita recentem, quasi eodem die fuisset effusus. Caput etiam ipsius, quod ab impiis fuerat abscissum, ita integrum atque incorruptum cum capillis capitis atque barba, ut nobis videretur eodem tempore quo levabatur, lotum atque compositum in sepulcro. Et quid mirum, quandoquidem Dominus in Evangelio ante promisit, quod capillus de capiteti sumus, ut omnium aromatum vinceret suavitatem. 33. Quo levato corpore martyris, et in lectica composito, statim ad sanctum Celsum martyrem, qui in eodem horto positus est, cum sancto Sacerdote ad orationem perreximus. Numquam tamen illum antea orasse in eodem
Abbreviated transcription (Latin):
eugeni qui se sacrilegio miscuerit ab
eccłia respuebantur: nec orandi illi cũ
eccłia societas tribuebatur. S dñs qͥ
eccłiam suã tueri confneuit: de celo ia¬
culatus ẽ uidicium. atq omnẽ uictoriã
adreligiosũ imꝑatorẽ transtulit theodo¬
siĩ. Extincto itaq eugenio satellitib q
eus cũ scripta acciperet sc̃s ambrosius¬
cura fuif quã ut ꝓhis interueniret
quos reatus inuenerat. Obsecratus ẽ
primo scriptis: ad imꝑatorẽ misso dia¬
dico. Postea uero quã directus ẽ. ioħs
tunc tribunuis et no tarius qui nunc¬
prefectus est. ad tuitionem eorum qui
adccłiam confugerant: etiam ipse a¬
quileiam ꝑrexit adp̃candum ꝓreis
Quib facile uenia impetrata est:
quia ipse xp̃iantis imꝑator ꝓuolut᷑¬
ad pedes sacerdotis testabatur meritis
et orationib eius se ẽẽ sernatum᷑. Nec
diu clementissime memorie theodo¬
sius imꝑador susceptis filiis meccłia et

Expanded text:
 qui se sacrilegio miscuerat, ab  qui se sacrilegio miscuerat, ab Ecclesia respuebatur, nec orandi illi cum Ecclesia societas tribuebatur. Sed Dominus qui Ecclesiam suam tueri consuevit, de coelo jaculatus est judicium, atque omnem victoriam ad religiosum imperatorem transtulit Theodosium. Exstincto itaque Eugenio satellitibusque ejus, cum scripta acciperet immajor fuit quam ut pro iis interveniret, quos reatus invenerat. Obsecratus est primo scriptis imperatorem misso diacono : post ea vero quam directus est Johannes tunc tribunus et notarius, qui nunefectus est, ad tuitionem eorum qui ad Ecclesiam confugerant, etiam ipse Aquileiam perrexit precaturus pro eis, quibus facile venia impetrata est; quia ipse christianus imperator provolutus pedibus Sacerdotis testabatur meritis et orationibus ejus se esse servatudiu clementissimae memoriae Theodosius imperator susceptis filiis in Ecclesia et
Abbreviated transcription (Latin):
ego ideo posui: ut cuius fame fuerit iur
nos referente uiuene quo dam arbogastis
ad modum religioso cognouimus: qui tunc
inter fuit. Erat enim intemp ore quo hec
loquebantur: uini minister: Pfectus itaq
sacerdos de tuscie partib mediolan um re¬
uertitur. iam inde egresso eugenio contra¬
theodosium. ibiq xp̃iam imꝑatoris p̃s¬
tolabatur aduentum. securus de di po¬
tentia quod non traderet credentẽ inse
hominib inuistis. nec relinqueret
uirgam peccatoris suꝑ sortẽ uistorum:
ne extenderent usti adiniquitatẽ
manus suas : ꝓmiserat enum arbogas¬
tes tunc comes et flauianus p̃fectus
mediolan o egredientes. cum uictores
reuersi fuissent stabulum se ẽẽ factu¬
ros inbasilica eccł̃ie mediolanensis: atq
dericos subarnis pbaturos. S miserandi
homines cũ demonib suis male creduli
sunt et aꝑuint os suum inblasphemiã
apd̾ dm̃: spem sibi uictorie ademerunt.
Causa autẽ comimnotionis hec fuit: quia

Expanded text:
ego ideo posui, ut cujus famae fuerit virego ideo posui, ut cujus famae fuerit virnos, referente juvene quodam Arbogastis admodum religioso, cognovimus, qui tunc interfuit; erat enim in tempore, quo haec loquebantur, vini minister. 31. Profectus itaque Sacerdos de Tusciae partibus Mediolanum revertitur, jam inde egresso Eugenio contraTheodosium; ibi christiani imperatoris praestolabatur adventum, securus de Dei potentia quod non traderet credentem in se hominibus injustis, nec relinqueret virgam peccatorum super sortem justorum, ne extenderent justi ad iniquitates manus suas . Promiserat enim Arbogastes tunc comes, et Flavianus praefectus Mediolano egredientes, cum victores reversi essent, stabulum se esse facturos in basilica ecclesiae Mediolanensis atque clericos sub armis probaturos: sed miserandi homines cum daemonibus suis male creduli sunt, et aperiunt os suum in blasphemiam apud Deum, spem sibi victoriae ademerunt. Causa autem commotionis haec fuit, quia
Abbreviated transcription (Latin):
ut quod ꝑetatis infanciam scire non po¬
quias martyrum uitalis et agricole. quoꝵ
corꝑa in bonomensi cuutate leuauerat.
Posita enim erant corꝑa martẏrum inter
corpora uideoꝵ: nec erat cognitum ppło
xp̃iano. nisi se scĩ martyres sacerdoti ip¬
siuis eccłie reuelassent. Que cum depoue¬
rentur sub altari quod ẽ in eadem basilica
constitutum: magna illic totius plebis scã
letitia atq exultatio fuit. pena demonũ
confitentium martyrum merita. Pidem
tempus arbogastes comes aduersus gentẽ
suam hoc ẽ francorum bellum parauit
atq pugnando non paruam multitudi¬
nem manu fudit.: cum residius uero pa¬
cem firmauit. S cum in comuiuo aregib
gentis
sue in terrogaretur utrũ
sciret
ambrosium et respon¬
dis¬
set nosse se uirum.
diligi abillo. et freqnt̃
cum
illo conuiuari solitum:
audiuit. Ideo uincis comes quia ab illo ui¬
ro diligeris qui dicit soli sta: et stat. Quod

Expanded text:
ut quod per aetatis infantiam scire non pout quod per aetatis infantiam scire non poquias martyrum Vitalis et Agricolae, quorum corpora in Bononiensi civitate levaverat ; posita enim erant corpora Martyrum inter corpora Judaeorum: nec erat cognitum populo christiano, nisi se sancti martyres sacerdoti ipsius Ecclesiae revelassent. Quae cum deponerentur sub altari, quod est in eadem basilica constitutum, magna illic totius plebis sanctae laetitia atque exsultatio fuit, poena daemonum confitentium martyrum merita. 30. Per idem tempus Arbogastes comes adversum gentem suam, hoc est, Francorum, bellum paravit, atque pugnando non parvam multitudinem manu fudit, cum residuis vero pacem firmavit. Sed cum in convivio a regibus gentis suae interrogaretur, utrum sciret Ambrosium; et respondisset nosse se virum, diligi ab eo, atque frequenter cum illo convivari solitum, audivit: Ideo vincis, Comes, quia ab illo viro diligeris, qui dicit soli: Sta, et stat. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
ininuiria sacrilegis: & iterum. Qm̃ igitur
meis uocib et apud dm̃. et apud homines
teneor: aliud mͥ non licere intellexi. aliud
non oportere uisi ut consulerer mͥ quia ñ
potui tͥ. In supradita itaq ciuitate flo¬
rentinorum cum indomo darissu quol¬
dam uiri dicentis. et quod ẽ amblius xp̃ia¬
ni maueret. filius ipsius pansosuis nomi¬
ne ad modum paruulus cum sp̃u im¬
mundo laboraret: frequenti oratione et
impositione manus sacerdotis ipsius sa
natus ẽ. S post aliquantos dies subita
infirmitate correptus infantulus: exala¬
uit sp̃m. Cuuis mater ualde religiosa et
plena fide actimore di ablato illo de suꝑi¬
ori parte domus ad inferiora descendit.
atq in lecto sacerdotis ipso absente compo¬
suit. Quẽ cum reuerdens sacerdos inlecto
inuenisset. erat enĩ illo intempore extra
domum positus. miseratus matr̃e et fid̾e
ipsiuus comtẽplatus. ehseo similis supra
matri quẽ mortuum inueuerat. Ad que
etiam infantulũ libellum conscripsit:

Expanded text:
injuriam sacrae legis ? Et iterum: Quoniam igitur meis vocibus et apud Deum et apud omnes homines teneor: aliud mihi non licere intellexi, aliud non oportere, nisi ut consulerem mihi, quia non potui tibi. 28. In supradicta itaque civitate Florentinorum, cum in domo clarissimi quondam viri Decentis, et quod est amplius, christiani, maneret, filius ipsius, Pansophius nomine, admodum parvulus, cum spiritu immundo laboraret, frequenti oratione et impositione manus Sacerdotis ipsius est sanatus: sed post aliquantos dies subita infirmitate correptus infantulus exhalavit spiritum. Cujus mater valde religiosa, et plena fide ac timore Dei, ablato illo de superiore parte domus, ad inferiora descendit, ac in lecto Sacerdotis, ipso absente, composuit. Quem cum revertens Sacerdos in lectulo invenisset, erat enim illo in tempore extra domum positus, miseratus matrem et fidem ipsius contemplatus, Elisaeo similis supra matri, quem mortuum invenerat: ad quem etiam infantulum libellum conscripsit,
Abbreviated transcription (Latin):
nerat referente sibi audiret famam uiri
xp̃o credidit: cuius illũ famulũ recoguo¬
tos: postulauit ut scriptis ipsuis qualit̃
credere deberet informaretur. Ad quã ille
epłam fecit p̃clarã. in modum cathecisim
inqua etiam admonet ut suaderet uirũ
romanis pacẽ seruare. Qua accepta epła.
mulier suasit uiro ut cũ popło suo se ro¬
mains. traderet. Que cũ postea aduenis¬
quẽ destinauerat inimme repperisset.
Iam eiũ dehac luce ingrauerat. Temꝑib
ueiꝯ gratiani ut retro redeam cũ ad p̃to¬
riũ macedonis tunc magistri officioꝵ
ꝓ quodam intercedendo ꝑrexisset atq
ex p̃cepto sup̃dicti uiri fores inuenisset
clausas. nec copiã ingrediendi adeptus
ẽẽt: ait. Et tu quide uenies adeccłiam:
aꝑtisq ianius ñ inuenies qua iugredia¬
ris. Quod factum ẽ. Mortuo si quid̾e gr̃ano.
confugiens etiã macedonius ad eccł̃iam:
patentib ianius aditũ reꝑire ñ poterat

Expanded text:
nerat, referente sibi audiret famam viri, nerat, referente sibi audiret famam viri, Christo credidit, cujus illum servulum recognotos postulavit, ut scriptis ipsius qualiter credere deberet, informaretur. Ad quam ille epistolam fecit praeclaram in modum catechismi, in qua etiam admonuit ut suaderet viro Romanis pacem servare: qua accepta epistola, mulier suasit viro, ut cum populo suo se Romanis traderet. Quae cum venisquem festinarat, minime reperisset; jam enim de hac luce migraverat. 37. Temporibus vero Gratiani, ut retro redeam, cum ad praetorium Macedonii tunc magistri officiorum pro quodam intercedendum perrexisset, atque ex praecepto supradicti viri fores invenisset clausas, nec copiam ingrediendi adeptus esset, ait: Et tu quidem venies ad ecclesiam nec clausis januis invenies, qua ingrediaris. Quod factum est; mortuo enim Gratiano, confugiens Macedonius ad ecclesiam, patentibus januis, aditum reperire non poterat
Abbreviated transcription (Latin):
linquentes. Nam sacerdos ꝓstratus aute
altare dm̃: factum dui fleuit. Sed
intempore cũ reuertissent et
renuntiassent his aquib fuerant
destinati milites: dunissi lcopardi saltu
celeri ad eundẽ locũ in quo sedebant qui
deeccłia triumphabant. ascendentes gͣuiter
laniatos reliquerunt. Quod ubi audiuit
tunc stilico comes penitentia motus ẽ: ita
ut ꝑ multos dies satisfaceret sacerdoti. Et
illesum qͥdẽ illũ qui ablatus fuerat sed
quia grauissimoꝵ criminũ erat reus. et
aliter emendari ñ poterat adexilium des¬
tinauit: ñ multũ post indulgentiã conse¬
cuturũ. E ide tempꝰ cũ adpalatiũ ꝑgeret
cũq ꝓloco officii nr̃i sequeremur: theodoro
cunc notario qui postea sũma cũ gr̃a mu
ti factum conuersus sacerdos ait. Et cu
qui stas: uide necadas. Quo dicto: statĩ
his qui alienum lapsũ riserat suũ do¬
luit. ꝑidem tempꝰ fritigil queda regina
qui ad illam forte de italie partib adue¬

Expanded text:
liquentes; nam Sacerdos prostratus ante liquentes; nam Sacerdos prostratus ante altare Domini factum diu flevit. Sed in tempore cum revertissent, et renuntiassent iis, a quibus fuerant destinati milites, dimissi leopardi saltu celeri ad eumdem locum, in quo sederant qui de Ecclesia triumphabant, ascendentes graviter laniatos reliquerunt. Quod ubi vidit tunc Stilico comes, poenitentia motus est, ita ut per multos dies satisfaceret Sacerdoti, et illaesum quidem illum qui ablatus fuerat, dimisit: sed quia gravissimorum criminum erat reus, et aliter emendari non poterat, ad exsilium destinavit, non multo post indulgentia prosequente. 35. Per idem tempus cum ad palatium pergeret, eumque pro loco officii nostri sequeremur, Theodulo tunc notario, qui postea summa cum gratia Mutti factum conversus Sacerdos ait: Et tu qui stas, vide ne cadas . Quo dicto, statim is qui alienum lapsum riserat, suum doluit. 36. Per idem tempus Frigitil quaedam regina qui ad illam forte de Italiae partibus adve
Abbreviated transcription (Latin):
reliquie sũma om̃ĩ¬
um deuotione de¬
posite fuerant. cũ trac¬
taret
ep̃c: quidã de ppło repletus sp̃u immuu¬
do clamare cepit se torqueri ab ãbrosio.
At ille conũsus adeũ: dix̃. Obmutesce di¬
abole. quia ñ de torquet ambrosius. s fi¬
des scoꝵ et iniudia tua. qm̃ illuc uides
homines ascendere unde tu de iectus es.
Nam ambrosuis nescit inflari. Quo dic¬
to ille qui clamabat obimituit: ꝓstrat᷑q¬
ẽ int̾rã. nec amplius uocẽ qua obstre
diolanensi libicanarum ferarum exiberet
munus: illuc concurrente ppło data copia
est missis militib tunc abstilicone connte
hortatu cusebii p̃fecti. ut crisconuis quidã
decccłia raꝑetur. Qũẽ confugientẽ ad altare
dñi: sẽs ep̃c cũ clericis qui intempore aderãt
defendendum cirtuundedit. S multitudo
militum que duces suos habebat deꝑfidia
arrianorũ: p̃ualuit adũsus paucos. Atq
ablato crisconio exultantes ad amphiteatrũ
reuersi sunt: eccł̃ie luctum ñ modicũ re¬

Expanded text:
reliquiae summa omnium devotione depositae fuerant, cum tractaret Episcopus, quidam de populo repletus spiritu immundo, clamare coepit se torqueri ab Ambrosio. At ille conversus ad eum ait: Obmutesce, diabole; quia non te torquet Ambrosius, sed fides sanctorum et invidia tua; quoniam illuc vides ascendere homines, unde tu dejectus es; nam Ambrosius nescit inflari. Quo dicto, ille qui clamabat, obmutuit, postratusque in terram est, nec amplius vocem qua obstrepdiolanensium, Lybicarum ferarum exhiberet munus, populo illuc concurrente, data copia est missis militibus tunc ab Stilicone comite hortatu Eusebii praefecti, ut Cresconius quidam de ecclesia raperetur; iscopus cum clericis, qui in tempore aderant, defendendum circumdedit. Sed multitudo militum, quae duces suos habebat de perfidia Arianorum, praevaluit adversum paucos; atque, ablato Cresconio, exsultantes ad amphitheatrum reverterunt, Ecclesiae luctum non modicum re
Abbreviated transcription (Latin):
bebat: ꝑfidiam artianorum. Bapticait᷑
itaq: fertur omnia eccliastica officia
implesse. Atq octauo die ep̃c ordinatus
c̃: cum summa gr̃a et letitia cunctorũ.
Igitur post annos quatuor ordinatio¬
nis sue: adurbem romam hoc ẽ ad ꝓpri¬
um solum ꝑrexit. Ibiq scãm puellam
de qua supra memorauimus. cui ma¬
num offerre solitus erat indomo ꝓpria
cum germana cũ quo reliquerat inue¬
nit: iam matre defiicta. Atq cum illa
dexteram illius oscłaretur: subridens
ait illi. Ecce ut dicebam tͥ: iam sacerdo¬
tis manum oscłaris. ꝑ idem tempus
cum trans timberĩ apud quãdã claris¬

Expanded text:
vebat perfidiam Arianorum. Baptizatus vebat perfidiam Arianorum. Baptizatus itaque fertur omnia ecclesiastica officia implesse, atque octava die episcopus ordinatus est summa cum gratia et laetitia cunctorum. Igitur post annos aliquot ordinationis suae ad urbem Romam, hoc est, ad proprium solum perrexit, ibique sanctam puellam, de qua supra memoravimus, cui manum offerre solitus erat, in domo propria cum germana, sicut reliquerat, invenit, jam matre defuncta. Atque cum illa dexteram illius oscularetur, subridens ait illi: Ecce ut dicebam tibi, sacerdotis manum oscularis. 10. Per idem tempus cum trans Tiberim apud quamdam claris
Abbreviated transcription (Latin):
fugam illius impedunt. Qui inuentus
cum custodiretur apopło: inissa relatio
est ad clementissimum imperatorẽ tunc
ualentinianum. Qui summo gaudio
accepit: quod iudices ase directi ad sacer¬
dotium peterentur. Letabatur etiam pro¬
b p̃fectus: quia uerbũ euis impleretur
in ambrosio. Dixerat eiĩ ꝓficiscenti: cum
mandata abcodem darẽtur ut moris est.
dente itaq relatione. iterum fugam
parauit: atq impossessione cuiusdã
leontii clarissimi uiri. aliquandui de¬
lituit. S ubi relationi responsum est:
abrodem lcontio ꝓditur. Preceptum eiũ
erat uicario: ut insisteret reb ꝑficiendis
Qui inuincta sibi cum uellet implere.:
ꝓposito edicto coueuit omnes. ut si uel¬
lent sibi consulere rebq suis. ꝓderent
uirum. Productus itaq et adductus me¬
diolanum. cũ intelligeret circa se di uo¬
liuitatẽ. nec se diutuis posse resistere:
postulauit non se nisi acatholico ep̃o¬
debere baptizari. Sollicitam enim ha¬

Expanded text:
ereticorum, fugam illius impedivit. Qui inventus, ereticorum, fugam illius impedivit. Qui inventus, cum custodiretur a populo, missa relatio est ad clementissimum imperatorem tunc Valentinianum, qui summo gaudio accepit quod judex a se directus ad sacerdotium peteretur. Laetabatur etiam Probus praefectus, quod verbum ejus impleretur in Ambrosio; dixerat enim proficiscenti, cum mandata ab eodem darentur, ut moris est: dente itaque relatione, iterum fugam paravit, atque in possessione cujusdam Leontii clarissimi viri aliquamdiu delituit. Sed ubi relationi responsum est, ab eodem Leontio proditur; praeceptum enim erat vicario ut insisteret rebus perficiendis: qui injuncta sibi cum vellet implere, proposito edicto, convenit omnes, ut si vellent sibi consulere, rebusque suis, proderent virum. Proditus itaque et adductus Mediolanum, cum intelligeret circa se Dei voluntatem, nec se diutius posse resistere, postulavit non se nisi a catholico episcopo baptizari; sollicite enim ca
Abbreviated transcription (Latin):
li uoce remissionẽ illi peccatorum omniũ
ꝑluptismatis grãm ꝓmittebant. Eune
ille turbatus reuertens domum. philo¬
sophiam ꝓfiteri uoluit: futurus s ue¬
riis philosophus xp̃i. qui contentis scł̃a¬
rib pompis piscatorum secutus ẽ nesti¬
gia: qui xp̃o popłos congregarunt non
fucis uerborum s simplici sermone et
uera ficłi ratione missi sinc pera. sine uir¬
ga. etiam ipsos philosophos contierter̃t.
Quod ubi ne faceret reuocatus ẽ publi¬
cas mulicres publice ad se ingredi fecit.
ad hoc tantum ut ui sis his popłus ab-
intentione reuocaretur. At ucro popłs
magis magisq clamabait. Ieccatum tiium
suꝑ nos. At ille cum inderet nichil inden¬
Egressusq noctis medio cuutatẽ. cum ti¬
cinim se ꝑgere putaret: mane ad portã
cuutatis mediolanensis que romana dicit᷑
inuenitur. Dñs enĩ qui eccl̃ie sue chatho¬
lice murum parabat aduersus inimicos
suos: et turrim erigebat daiuid contra fa¬

Expanded text:
li voce remissionem illi peccatorum omnium li voce remissionem illi peccatorum omnium per baptismatis gratiam promittebant. Tunc ille turbatus revertens domum, philosophiam profiteri voluit, futurus sed verus philosophus Christi, qui contemptis saecularibus pompis, piscatorum secuturus esset vestigia, qui Christo populos congregarunt non fucis verborum, sed simplici sermone, et verae fidei ratione, missi sine pera, sine virga, etiam ipsos philosophos converterunt. Quod ubi ne faceret, revocatus est; publicas mulieres publice ad se ingredi fecit, ad hoc tantum, ut visis his, populi intentio revocaretur. At vero populus magis magisque clamabat: Peccatum tuum super nos. 8. At ille cum videret nihil intenegressusque noctis medio civitatem, cum Ticinum se pergere putaret, mane ad portam civitatis Mediolanensis, quae Romana dicitur, invenitur; Deus enim qui Ecclesiae suae catholicae murum parabat adversus inimicos suos, et turrem erigebat David contra fa
Abbreviated transcription (Latin):
destinato incubabat eccłie: cum populus
ad seditionẽ surgeret impetendo ep̃o eẽto
illi cura sedande seditionis ne popłs cuuita¬
tis imꝑiculũ sui uerderet᷑. ꝑrexit ad eccłiam
Ibiq cum alloqueretur plebem: subito
uox fertur infantis in populo sonuisse
ambrosium ep̃m. Ad cuius uocis somtum
totius populi ora sunt conuersa: acclamau¬
tis ambrosium ep̃m. Itaq qui antea tur¬
bulentissune dissidebant qm̃i et atriam sibi
et catolici sibi ep̃m cupiebant suꝑatis alte¬
rutris ordinari: repente inhunc unum
mirabili et incretibili concordia consense¬
runt. Quo ille cognito: egressus eccłiam
tribunal sibi parari fecit. Quippe mox fu¬
turus cp̃c: altiora conscendit. Tunc contra
consuetudinẽ suã: tormenta ꝑsonis russit m
ad hib̾i. Quod cum faceret: populus inchil¬
hominus acclamabat. Peccatum tuum ci
effudcrunt: dicentes. Sanguis eus suꝑ
nos. Istiuero catecuminum scientes: fide¬

Expanded text:
destinato, incubabat Ecclesiam cum populus destinato, incubabat Ecclesiam cum populus ad seditionem surgeret in petendo episcopo, essetque illi cura sedandae seditionis, ne populus civitatis in periculum sui verteretur, perrexit ad Ecclesiam: ibique cum alloqueretur plebem, subito vox fertur infantis in populo sonuisse Ambrosium episcopum. Ad cujus vocis sonum totius populi ora conversa sunt, acclamantis Ambrosium episcopum; ita qui antea turbulentissime dissidebant, quia et Ariani sibi et Catholici sibi episcopum cupiebant, superatis alterutris, ordinari, repente in hunc unum mirabili et incredibili concordia consenserunt. 7. Quo ille cognito, egressus Ecclesiam, tribunal sibi parari fecit; quippe mox futurus episcopus, altiora conscendit: tunc contra consuetudinem suam tormenta jussit personis adhiberi. Quod cum faceret, populus nihilominus acclamabat: Peccatum tuum supeffuderunt, dicentes: Sanguis hujus super nos : isti vero catechumenum scientes, fide
Abbreviated transcription (Latin):
num de terrenis ad celestia erigerent.
Postea uero cum adolcuisset. et cẽt inur¬
be roma constitutus. cum matre uidua
et sorore que uirginitatẽ iam fuerat
ꝓfessa comite alia uirgine cuius uirgi¬
nes soror candida. et ipsa ẽ euisdem ꝓfes¬
sionis que nunc cartagine degit iam
anus: cum iuderet sacerdotib adomes¬
tica sororis uel matris manus oscłari. ip̃e
ludens offerbat dexteram: dicens et sibi
uutriebat. Illa uero ut adolescentem et
nescientẽ quid diceret: respuebat. S post¬
quam edoctus ẽ liberalib disciplinis:
ex urbe egressus ẽ. Pxofessusq in auditorio
p̃fecture pretorii ita splendide causas ꝑ¬
orabat. ut eligereretur auiro illustri. ꝓ¬
bo tunc prefecto pretorii. ad consilium tri¬
bueudum. Postque: consularitatis sucepit
insigna. ut regeret liguriam emiliamq
ꝓuincias. uenitq mediolanum. Pidem tẽpꝰ
mortuo auxentio arriane ꝑfidie ep̃o. qui
ddionisio bcate memorie confessore adexiliũ

Expanded text:
num de terrenis ad coelum erigerent. num de terrenis ad coelum erigerent. 4. Postea vero cum adolevisset, et esset in urbe Roma constitutus cum matre vidua et sorore, quae virginitatem jam fuerat professa, comite alia virgine, cujus virginis soror Candida, et ipsa ejusdem professionis, quae nunc Carthagine degit jam anus; cum videret sacerdotibus a domestica, sorore, vel matre manus osculari, ipse ludens offerebat dexteram, dicens et sibi nutriebat: illa vero ut adolescentem et nescientem quid diceret, respuebat. 5. Sed postquam edoctus liberalibus disciplinis, ex Urbe egressus est, professusque in auditorio praefecturae praetorii, ita splendide causas peroravit; ut eligeretur a viro illustri Probo, tunc praefecto praetorii, ad consilium tribuendum. Post haec consularitatis suscepit insignia, ut regeret Liguriam, Aemiliamque provincias, venitque Mediolanum. 6. Per idem tempus, mortuo Auxentio Arianae perfidiae episcopo qui Dionysio beatae memoriae confessore ad exsilium
Abbreviated transcription (Latin):
que fucrit aguoscatur. Explicit ꝓlog̾¬
in adimnistratione prefecture galliar̃
patre euis ambrosio: natus ẽ ambrosiꝰ
Qui nnifans marea pretoriz incuna¬
bulis positus. cum dormitet aꝑto ore:
subito examen apum adueniens faciẽ
eius atq os compleuit. ita ut ingre
uel filia de ambulabat. ne abigerent᷑
abancilla que curam nutriendi infan¬
tis suceꝑat ꝓhibens. sollicita enĩ erat
ne infanti nocerent: ex pectabat patrio¬
affectu quo fine illud miraculum clau¬
deretur. At ille post aliquandui euo¬
lautes in totam aeris altitudinẽ suble¬
uate sunt: ut humanis ocłis minime
uiderent᷑. Quo facto territus pater: ait.
Si uixerit infantulus iste: aliquid mag¬
ni crit. Oꝑabatur cnim iam tunc dñs
inseruuli sui infantia: ut implerctur
quod scriptum ẽ. Fauus mellis sermones
boni. Illud enim examen apum scriptoꝵ
ipsius nob generabat fauos: qui celestia
bona anuinitiarent. et mentes homi¬

Expanded text:
quae fuerit, agnoscatur. 3. Igquae fuerit, agnoscatur. 3. Igin administratione praefecturae Galliarum patre ejus Ambrosio, natus est Ambrosius. Qui infans in area praetorii in cuna positus, cum dormiret aperto ore, subito examen apum adveniens, faciem ejus atque ora complevit; ita ut ingred cum matre vel filia deambulabat, ne abigerentur ab ancilla, quae curam nutriendi infantis susceperat, prohibens sollicita enim erat ne infanti nocerent exspectabat patraffectu, quo fine illud miraculum clauderetur. At illae post aliquamdiu evolantes, in tantam aeris altitudinem sublevatae sunt, ut humanis oculis minime viderentur. Quo facto territus pater ait: Si vixerit infantulus iste, aliquid magni erit. Operabatur enim jam tunc Dominus in servuli sui infantia, ut impleretur quod dictum est: Favi mellis sermones boni ; illud enim examen apum scriptorum ipsius nobis generabat favos, qui coelestia dona annuntiarent, et mentes homi
Abbreviated transcription (Latin):
pompam requitit. lector tantarum uir¬
tutum amittat scientiam. Qũẽ ñ magis
gratiorẽ habere quã breui uena stillantẽ
quorũ copiam sitis tempore reꝑire non
possunt. Et ordeacuis panis dulcis solet
ẽẽ: etiã his qui centenis uicib ferculorum
cotidiani coniuiui copias ructare con¬
suerunt. S et ortorum amena nuran¬
tib: herbe agrestes placere consurxint:
Quam obrem obsecro uos omnes inquoꝵ
manib liber iste uersabitur. ut credatis
uera ẽẽ que dicimis: nec putet me
quisquã studio amoris aliquit quod
fide careat posuisse. quando quideui
melius sit penitus nichil dicere quã
aliquid falsi ꝓfetre: cumn scianuuis nos
omniũ sermonum nr̃orũ reddituros
ẽẽ rationẽ. Nec dubitẽ et si ñ abomĩb
omĩa tam̃ adiuersis diuersa sciri: et ea
cognita non nullis eẽ. que etiam muꝰ
ipse aut audire aut uidere potui. Uñi
adie natiuitatis eius narrandi initiũ
srimam: ut gr̃a uiri ab uicunabulis

Expanded text:
pompam requirit, lector tantarum virpompam requirit, lector tantarum virtutum amittat scientiam, quem non magis gratiorem habere aquam brevi vena stillantem,is rivos, quorum copiam sitis tempore reperire non possunt. Et hordeaceus panis dulcis solet esse etiam his qui centenis vicibus ferculorum quotidiani convivii copias ructare consuerunt. Sed et hortorum amoena mirantibus herbae agrestes placere consueverunt. 2. Quamobrem obsecro vos omnes, in quorum manibus liber iste versabitur, ut credatis vera esse, quae scripsimus: nec putet me quisquam studio amoris aliquid quod fide careat, posuisse; quando quidem melius sit penitus nihil dicere, quam aliquid falsi proferre, cum sciamus nos omnium sermonum nostrorum reddituros esse rationem . Nec dubitem et si non ab omnibus omnia, tamen a diversis diversa sciri, et ea cognita nonnullis esse, quae etiam minus ipse aut audire aut videre potui. Unde a die nativitatis ejus narrandi initium sumam, ut gratia viri ab incunabulis
Abbreviated transcription (Latin):
ortaris uenerabilis pater
augustine. ut sicut beati
rommus prb̃t. stilo ꝓse¬
cuti sunt uitã scõrũ pauli et antoniz
inheremo postorũ. sicut etiã martiui
uenerabilis ep̃i turonensis eccłie seuerus dĩ¬
seruus luculento sermone contexuit: ita
tantorum uirorum qui muri eccłiarum
sunt et eloquentie fontes: ita etiam sermo¬
in me imparẽ noui. Tam̃ quia absurdũ
c̃ẽ opinor quod p̃cipis declinare: ea que
a ꝓbatissimis uiris qui ante me astiterũt
et maxime a sorore ipsuis uenerabili mar¬
cellina didici uel que ips uidi cum illi
astarẽ. uel que abhis cognoui qui illum
indiuersis ꝓuincus post obitum ipsius
se uidisse narraruuit. uel que ad illum
scripta sunt cum adhuc obisse nescuet᷑.
aduitus orationib tuis. et meritis tanti
uiri licet inculto sermone breuiter stric¬
timq describum: ut lectoris animum et¬
si sermo offend̾it: tam̃ byeuitas ad legen¬
dum ꝓuocet. Nec nerborum fucis uerita¬
tẽ obducam: ne dum scriptor elegantie

Expanded text:
ortaris, venerabilis pater Augustine, ut sicut beati ronymus presbyter stylo prosecuti sunt vitas SS. Pauli et Antonii in eremo positorum, sicut etiam Martini venerabilis episcopi Turonensis Ecclesiae Severus servus Dei luculento sermone contexuit; sic tantorum virorum, qui muri Ecclesiarum sunt, et eloquentiae fontes; ita etiam sermone me imparem novi. Tamen quia absurdum esse opinor, quod praecipis, declinare, ea quae a probatissimis viris, qui illi ante me astiterunt, et maxime ab sorore ipsius venerabili Marcellina didici, vel quae ipse vidi, cum illi astarem, vel quae ab iis cognovi, qui illum in diversis provinciis post obitum ipsius se vidisse narrarunt, vel quae ad illum scripta sunt, cum adhuc obiisse nesciretur: adjutus orationibus tuis, et meritis tanti viri, licet inculto sermone, breviter strictimque describam; ut lectoris animum etsi sermo offenderit, brevitas tamen ad legendum provocet: nec verborum fucis veritatem obducam, ne dum scriptor elegantiae
Abbreviated transcription (Latin):
ut unitetur uitam uiri. laudet di grãm
et declinet detrahentium linguas: si
maluit consortiũ habere cũ ambrosio
in refurrectione uite. quã cũ detrahentib
subire supplicium: qd̃ nullus sapiens ñ
declinat Quã. etiam p̃cor beatitudiñe
pater sc̃e augustine ut ꝓme humillimo¬
et peccatore paulino cum om̃ib scĩs qui
in ueritate orare digneris: ut quia inadi¬
piscenda gra cum tanto uiro ñ sum dignꝰ
habere consortium. ad eptus tam̃ meoꝵ
ueniam peccatorum: sit mͥ prenium

Expanded text:
ut imitetur vitam sancti viri, laudet Dei gratiam, ut imitetur vitam sancti viri, laudet Dei gratiam, et declinet detrahentium linguas; si vult magis consortium habere cum Ambrosio in resurrectione vitae, quam cum detrahentibus illis subire supplicium, quod nullus sapiens non declinat. 56. Tuam etiam precor beatitudinem, pater Augustine, ut pro me humillimo peccatore Paulino cum omnibus sanctis qui u Christi in veritate, orare digneris; ut quia in adipiscenda gratia cum tanto viro non sum dignus habere consortium, adeptus meorum veniam peccatorum, sit mihi praemium
Abbreviated transcription (Latin):
isꝑnantib illis et deserentib linguã nequam
subito uulnere ꝑcussus graui. de codẽ loco in
quo iacebat alienis manib sublatus. inlectu¬
chrum ductus. Inurbe etiã cartaginensi cũ
apud fortunatũ diaconẽ frẽm uenerabilis
uiri aurelii ep̃i ad comuiuum conuenissẽ.
una cũ iuncentio colositano ep̃o murano
ctiã ep̃o bolitano. s et aliis ep̃is et diaconib
tunc murano ep̃o detrahenti scõ uiro retuli
eitum prbi suꝑus memorati. Quod ille de
alio dictum: dese oraculum maturo siu ictu
compbauit. Nam deeodem loco inquo iace¬
bat cum subito uulnere ingenti eẽt ꝑcus¬
sus. aliens manib adlectum usc portatus
ẽ: atq inde indomum inqua hospitaba¬
tur reductus. diẽ clausit excremum.
Et finis uiroꝵ illi detrahentium fuit
Quẽ uidentes qui tunc audierant: ad¬
mirati sunt. Unde hortor et obsecro
omnẽ hominẽ qui hunc librũ legerit

Expanded text:
adspernantibus illis et deserentibus linguam nequam, adspernantibus illis et deserentibus linguam nequam, subito vulnere percussus gravi, de eodem loco in quo jacebat, alienis manibus sublatus, in lectuperductus. In urbe etiam Carthaginensi, cum apud Fortunatum diaconum fratrem venerabilis viri Aurelii episcopi, ad convivium convenissem una cum Vincentio Colossitano episcopo, Murano etiam episcopo Bolitano, sed et aliis episcopis et diaconibus; tunc Murano episcopo detrahenti Sancto viro retuli exitum presbyteri superius memorati: quod ille de alio dictum, de se oraculum maturo sui exitu comprobavit. Nam de eodem loco in quo jacebat, cum subito vulnere ingenti esset percussus, alienis manibus ad lectum usque portatus st, atque inde ad domum in iqua hospitabatur deductus, diem clausit extremum. Is finis virorum illi detrahentium fuit, quem videntes qui tunc aderant, admirati sunt. 55. Unde hortor et obsecro omnem hominem, qui hunc librum legerit,
Abbreviated transcription (Latin):
tes. Quo audito cecus cũ deprecaret᷑ scm̃ am¬
brosium ut lum̃ reciꝑet: audiuit abeo: E¬
ge mediolan ũ et occurre fr̃ĩb meis qui il¬
io uenturi sunt designans diẽ: et recipies
lum̃. Erat enĩ uir ille ut ipse asserebat de
litore dalmatino: nec se uenisse ante inci
liquiis scõꝵ occurtisset non dum uidens tac
toq loculo uidere cepisset. his itaq decursis
non arbiteor graue uideri si paululum ꝓmis¬
sionis nr̃e metas excesserimus: ut dĩ dictum
⁊ detrahentẽ occulte: ꝑsequebar. Et alibi.
Noli diligere detrahere: ne eradiceris. Ut qui¬
cumq forte huiusmodi captus ẽ confuetudi¬
ne. cumlegerit qualiter inhis qui sc̃o uiro
detrahere ausi sunt fuerit uindicatum:
ipse etiam in aliis em̃detur:
Igtur donatus quidam natione affer prb̃t
tam̃ eccłie mediolanensis. cum in coniinuo
positus inquo erant non nulli militares ui¬
ri religiosi detraheret memorie sacerdotis:

Expanded text:
tes. Quo audito nomine, cum deprecarettes. Quo audito nomine, cum deprecaretur ut lumen reciperet, audivit ab eo: Perge Mediolanum, et occurre fratribus meis, qui illo venturi sunt, designans diem, et recipies lumen. Erat enim vir, ut ipse asserebat, de littore Dalmatino, nec se ante veniliquiis sanctorum occurrisset, nondum videns: sed tacto loculo, videre coepisse. 53. His itaque decursis, non arbitror grave videri, si paululum promissi nostri metas excesserimus, ut Domini dictet detrahentem occulte, persequebar ; et alibi: Noli diligere detrahere, ne eradicemini ; ut quicumque forte hujusmodi captus est consuetudine, cum legerit qualiter in iis qui sancto viro detrahere ausi sunt, fuerit vindicatum, ipse etiam in aliis emendetur. 54. Igitur Donatus quidam natione Afer, presbyter tamen Ecclesiae Mediolanensis, cum in convivio positus, in quo erant nonnulli militares viri reliogiosi, detraheret memoriae Sacerdotis,
Abbreviated transcription (Latin):
dignum fuerat arbitratus. ut agnosceret
se inpso loco inquo scm̃ dñi uiderat sacer¬
dotẽ die tercia uctoriã adepturum. Atq
ita securus bellum inchoauit: et ꝓsꝑe con¬
summauit. Nos tam̃ ea mediolan o positi:
ipso masciaele referente cognoiumus. Nam
et inhac ꝓuincia inqua nunc postti scribimnꝰ:
pluruis hoc ipsum retulit sacerdotib. Ob
etiam referentib securius nob̾ ante cognita
hinc libro arbitrati sumus adiungere. Si sin
ni eciã et alexandri martirum qui nr̃is
temporib hoc ẽ pꝰ obitum scĩ ambrosii in
anariȩ partib ꝑsequentib gentilib uiris
martyrii coronas adepti sunt. cũ reliquiasˢ
mecdiolani summa cũ denotione susciꝑemnꝰ:
reliquie portabantur lum̃ recepit. qd̾ ꝑui¬
sum noctis uidisset nauem appropinquan¬
tẽ litori inqua erat multitudo albatorũ ui¬
roꝵ. Quib descendentib ad terrã. cum unũ
deturba dep̃caretur ut in notesceret qui eẽnt
uiri: audiuit ambrosiũ adẽẽ eiusq consor¬

Expanded text:
dignum fuerat arbitratus, ut agnosceret se in ipso loco in quo sanctum Domini viderat Sacerdotem, die tertia victoriam adepturum: atque ita securus bellum inchoavit et consummavit. Nos tamen ea Mediolani positi ipso Mascezele referente, cognovimus; nam et in hac provincia, in qua nunc positi haec scribimus, plurimis hoc ipsum retulit sacerdotibus, quibus etiam referentibus, securlus haec nobis cognita huic libro adjungernum fuerat arbitratus, ut agnosceret nii etiam et Alexandri martyrum, qui nostris temporibus, hoc est, post obitum sancti Ambrosii in Anauniae partibus, persequentibus gentilibus viris martyrii coronam adepti sunt, cum reliquias Mediolani summa cum devotione susciperemusreliquiae portabantur, lumen recepit, quod per visum noctis vidisset navem appropinquantem littori, in qua erat multitudo albatorum virorum; quibus descendentibus ad terram, cum unum de turba precaretur, ut sciret qui essent ii viri, audierit, Ambrosium ejusque consor
Abbreviated transcription (Latin):
tenens manu inuisu noctis appariut
Atq cum ꝓuolueret᷑ ad pedes scĩ uri
mascixel. ꝑcuciens terrã senex baculo qͦ
regebatur tercio. hac enĩ illi specie ap¬
paruerat: hic hic. hic. signans locum.
dedit intellectum uiro quẽ iuisitatione sua¬

Expanded text:
tenens manu in visu noctis apparuit, tenens manu in visu noctis apparuit, atque cum pro volveretur ad pedes sancti viri Mascezel, percutiens terram senex baculo quo regebatur, tertio hac enim illi specie apparuerat ait: Hic, hic, hic, signans locum; deditque intellectum viro, quem visitatione
Abbreviated transcription (Latin):
eutis adipsũ tanquã ad huc nobiscũ
habetur inmonasterio: quibidam uiris
scĩs apparuit. orans cum illis. et imponeis
illis manus. Habet enim diem epła: qua
directa ẽ. Qua lecta. inuenimus diem
ẽẽ: quo ille defunctus ẽ. Intra tusciam
etiam inciuitate florentiana ubi nunc
se petentib illis illos sepius uisitaturũ
frequenter ad altare quod ẽ inbasilica
ambrosiana que ibidem abipso consti
inqua declinans eugenuim mansit
tempore quo redegausus supradictam
cuuitatẽ obsidebat: cũ iam de se penit᷑
desperassent uiri ciuitatis ipsiuis. ꝑui
sum cuidã apparuit: et ꝓmisit alio die
salutẽ illis ad futurã. Quod narrante¬
recieati. Nam altero die adueniente
stilicone comite tunc cũ exercitu: fac¬
ta ẽ de hostib uictoria. hec pansosia
religiosa femina mater pueri pansosi
referente: cognoiumus. Mascideli etiã
desꝑanti desalute sua. uel exertitus.
quẽ ductabat contragildonẽ: baculũ

Expanded text:
entis ad ipsum tamquam adhuc nobiscum entis ad ipsum tamquam adhuc nobiscum habetur in monasterio quibusdam sanctis viris apparuit, orans cum illis, et imponens illis manus; habet enim diem epistola quae directa est, qua lecta, invenimus illum diem esse, quo ille defunctus est. 50. Intra Tusciam etiam in civitate Florentina, ubi nunc se, petentibus illis, illos saepius visitaturum, frequenter ad altare quod est in basilica Ain qua declinans Eugenium mansit, tempore quo Radagaisus supradictam civitatem obsidebat, cum jam de se penitus desperassent viri civitatis ipsius, per visum cuidam apparuit, et promisit alio die salutem illis adfuturam. Quo referenterecti; nam altero die, adveniente Stilicone tunc comite cum exercitu, facta est de hostibus victoria. Haec Pansophia religiosa femina, matre pueri Pansophii referente, cognovimus. 51. Mascezeli etiam desperanti de salute sua, vel exercitus quem ductabat contra Gildonem, baculum