comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tes corporib facile adepti fessos er castra impetu ceper̃. et castris exutũ hostem.
uelitius ꝑsecuti uno agmine uictores cũ uictis in urbem irmpere plũsq ibi
sanguis ꝓmiscua oĩm generĩ cede quã in ip̃a dimicatione factũ. pauas da¬
ca uenia / qui in ermes in deditionẽ uenerũt. ¶Dum hec iniuscis genĩtur
dictator sabinos ubi longe płimũ belli fuerat fundit fugat q exuic castris
equitatu in misso med̾iam curbauenat hostium aciem. Quadũ se cornua saci
pandũt parũ apte introrsum ordinib aciem firmaueiũt. Turbatos pedes ĩ¬
uasit eodem impetu castra capta debellatũq est.Post pugnã a regilsum sacũ
nõ alia illis annis pugna cdanor fuit dictator triumphans urbem inuehitur
suꝑ solitos honores socus in cĩco ip̃i postensq ad spectaculũ datuo sessa in eo
lõco cũrusis posita. Uulsas deuictis uesit̾nus ager adep̃cus uesitias cosom

Expanded text:
tes corporibus, facile adepti fessos, et castra impetu ceperunt et castris exutum hostem tes corporibus, facile adepti fessos, et castra impetu ceperunt et castris exutum hostem Uelitras persecuti uno agmine uictores cum uictis in urbem inrupere; plusque ibi sanguinis promiscua omnium generum caede quam in ipsa dimicatione factum. paucis data uenia, qui inermes in deditionem uenerunt. dum haec in Uolscis geruntur, dictator Sabinos, ubi longe plurimum belli fuerat, fundit fugatque exuitque castris. equitatu immisso mediam turbauerat hostium aciem, quam, dum se cornua latius pandunt, parum apte introrsum ordinibus aciem firmauerant; turbatos pedes inuasit. eodem impetu castra capta debellatumque est. post pugnam ad Regillum lacum non alia illis annis pugna clarior fuit. dictator triumphans urbem inuehitur. super solitos honores locus in circo ipsi posterisque ad spectaculum datus; sella in eo loco curulis posita. Uolscis deuictis Ueliternus ager ademptus; Uelitras coloni
Abbreviated transcription (Latin):
montum tutabant᷑. Ascer consus in uulscos ꝓfectus ne et ipẽ cererer cp̃s uastã¬
dis maxime agns hostẽ ad cõferenda ꝓpius castra dimicandũq acie exciuit
medio int castin cãpo ante suũ quisq uallum in festis signis cõsticere multi¬
tudine aliꝙcũ uulsi superabant. Icaq effusi et cõcenam puguam iniere. cõs
roman nec ꝓmouit atiem nec csamorem redd̾i passus defixis piłis sture suos iu¬
ssit. ub̾i ad manũ uenisset hostis cũ cohorces tota ui gladiis rem gessere uulsci
cu̾su et claniore fessi cũ ueluc se stupentib metũ intulissent romanis p̾quã ĩp̃ssi¬
onem sensere ex aduso factami et ante oculos micare gladios haud secus quã si
in insidias incidissent curbati uͥtunt cͥga et ne ad fugã quidẽ sacis iuriũ fuit
qr cursu in pliũ ierant. Romani ꝯtra qui a pͥncipio pugne quieri steterãt uigẽ¬

Expanded text:
montium tutabantur. alter consul in Uolscos profectus, ne et ipse tereret tempus, uastanmontium tutabantur. alter consul in Uolscos profectus, ne et ipse tereret tempus, uastandis maxime agris hostem ad conferenda propius castra dimicandumque acie exciuit. medio inter castra campo ante suum quisque uallum infestis signis constitere. multitudine aliquantum Uolsci superabant; itaque effusi et contemptim pugnam iniere. consul Romanus nec promouit aciem, nec clamorem reddi passus defixis pilis stare suos iussit: ubi ad manum uenisset hostis, tum coortos tota ui gladiis rem gerere. Uolsci cursu et clamore fessi cum se uelut stupentibus metu intulissent Romanis, postquam impressionem sensere ex aduerso factam et ante oculos micare gladios, haud secus quam si in insidias incidissent, turbati uertunt terga; et ne ad fugam quidem satis uirium fuit, quia cursu in proelium ierant. Romani contra, quia principio pugnae quieti steterant, uigen
Abbreviated transcription (Latin):
m. ualerum dictatorẽ uosesi filium creant. Psebes et si adu̾sus se creatũ dicta¬
corem usdebat cam̃ cũ ꝓuocationẽ sñs sege habet nihił ex ea familia triste nec
suꝑbum cunebat. Edictũ dẽinde a dictatore ꝓpositum cõfirmauit aĩos: seruilii fere
cõsulis edicto cõueniens sed et hoĩ ec potãti melius rati credi omisso ce̾camine
noia dedere quãt nũꝙͣ ã te ex̾cit᷑. legiones decẽ effecte cẽne inde date cõsusib
quacruor diccator usus nec iã pocenit bellum diffem equi sacinũ agrũ inuasemũt
oratores satinoꝵ absenatu petebant ut aut mictent subsidium aut seip̃os tu¬
endoꝵ finiũ causa capere arma sinerent. Tutius uisum est defendi mermes
satmos quã paci retrctare arma uetusius consul missus est. his finitis inhil¬
ipłãtionis fuit cessere eqͥ campis socoq magis quã armis freti sũmis se uigis

Expanded text:
M'. Valerium dictatorem Volesi filium creant. plebes etsi adversus se creatum dictaM'. Valerium dictatorem Volesi filium creant. plebes etsi adversus se creatum dictatorem videbat, tamen cum provocationem fratris lege haberet, nihil ex ea familia triste nec superbum timebat. edictum deinde a dictatore propositum confirmavit animos Servili fere consulis edicto convenomina dedere. quantus nunquam ante exercitus, legiones decem effectae; ternae inde datae consulibus, quattuor dictator usus. nec iam poterat bellum differri. Aequi Latinum agrum inuaserant. oratores Latinorum ab senatu petebant ut aut mitterent subsidium aut se ipsos tuendorum finium causa capere arma sinerent. tutius uisum est defendi inermes Latinos quam pati retractare arma. Uetusius consul missus est; is finis populationibus fuit. cessere Aequi campis, locoque magis quam armis freti summis se iugis
Abbreviated transcription (Latin):
pecraueñt ꝓuocare siceat. Age dum inquit dictatorem a quo ꝓuocatio nõ est cre¬
emus. Nã hic quo nũc oma ardent conticescet furor. Pulset cũ michi lictorem
qui sciet uis de tergo uitaq sua penes unũ illum ẽẽ cuĩ maiestatẽ uiolauit.
Multis ut erat hornda et atroy uidebat᷑ appii sia. Eursus uerginii largiiq en¬
oło aut salubrẽ utiq largii putabant sententiã que totã fidem colleret. Me¬
dium maxime et moderatũ utroq cõsil̃iũ uerginii habobat᷑ sod factione restec¬
tuq ierũ p̾uataꝵ que semꝑ offecere officient ꝙ publicis cõsiliis. Appius uicit ac
ꝓpe̾ fuit ut dictator ille idem crearetur. Que res utiꝙ alienassec plebem penculo¬
sissimo tp̃r cũ uulsa eqͥq et sabu forte una om̃s marmis eẽnt. Sed̾ cure fuit
cõsulib et semiorib patiũ ut imꝑio suo uehemẽs mausuetudo p̃micte̾tur ingeĩo¬

Expanded text:
peccauerint prouocare liceat. 'agedum' inquit, 'dictatorem, a quo prouocatio non est, crepeccauerint prouocare liceat. 'agedum' inquit, 'dictatorem, a quo prouocatio non est, creemus; iam hic quo nunc omnia ardent conticescet furor. pulset tum mihi lictorem qui sciet ius de tergo uitaque sua penes unum illum esse cuius maiestatem uiolarit.' multis, ut erat, horrida et atrox uidebatur Appi sententia; rursus Uergini Largique exemplo haud salubres, utique Largi putabant sententiam, quae totam fidem tolleret. medium maxime et moderatum utroque consilium Uergini habebatur; sed factione respectuque rerum priuatarum, quae semper offecere officientque publicis consiliis, Appius uicit, ac prope fuit ut dictator ille idem crearetur; quae res utique alienasset plebem periculosissimo tempore, cum Uolsci Aequique et Sabini forte una omnes in armis essent. sed curae fuit consulibus et senioribus patrum, ut imperium sua ui uehemens mansueto p
Abbreviated transcription (Latin):
re et strepitu. Tandem cũ ire resedissẽt exprobrãtib cõsulib nichiło plus sa¬
nitatis in curia ꝙͣ in foro ẽẽ ordine cosuli cepit. Tres fuere siũe. p̃. uerginius
rem nõ uulgabat/ de his cãcũ qui fide̾ secuti publii ẜuilii cõs nulsco arũco sa¬
binoq milicassẽt bello agendum cen sebat. Ticius largius nõ id tp̃s eẽ ut mĩta
tãtũmodo ex soluerẽt᷑ tocã plebem ere alieno demersam eẽ nec sisti posse in oĩb
cõsulat᷑ qui usi alia alioꝵ sic cõdicio accendi mag̃ discordiã ꝙͣ sedari. Appͣ clau¬
dius er natura inmitis er efferat᷑ hunic pleb odio illic patrũ laudib nõ miseriis
aic sed sicẽtia tãtum cõcitã turbam et sasciuire mag̃ plebẽ ꝙͣ seuire. Id ad̾eo ma¬
sum ex ꝓuocatione natũ quippe minas ẽẽ cõsulum nõ imꝑium ubi ad eos qui una

Expanded text:
re et strepitu. tandem cum irae resedissent, exprobrantibus consulibus nihilo plus sare et strepitu. tandem cum irae resedissent, exprobrantibus consulibus nihilo plus sanitatis in curia quam in foro esse, ordine consuli coepit. tres fuere sententiae. P. Uerginius rem non uolgabat; de iis tantum qui fidem secuti P. Seruili consulis Uolsco Aurunco Sabinoque militassent bello, agendum censebat. T. Largius , non id tempus esse ut merita tantummodo exsoluerentur; totam plebem aere alieno demersam esse, nec sisti posse ni omnibus consulatur; quin si alia aliorum sit condicio, accendi magis discordiam quam sedari. Ap. Claudius , et natura immitis et efferatus hinc plebis odio, illinc patrum laudibus, non miseriis ait sed licentia tantum concitum turbarum et lasciuire magis plebem quam saeuire. id adeo malum ex prouocatione natum; quippe minas esse consulum, non imperium, ubi ad eos qui una
Abbreviated transcription (Latin):
nob̾ habencib disotum acernmmi cuĩq arbitno qñ ita placet rem agemꝰ. Redeunt
in tribunał cican noiatim umĩ exhis qui in cõspectu erant dedita oꝑa iubent.
Cum staret cacit᷑ ec cum eũ aliqͦt hoium ne forte molaret᷑ cõsticisset głob lictorẽ
ad eũ cõsules mictũt. Quo repulso cũ uero indignũ faciñ eẽ clamicantes qͥ patiũ
cõsulib aderãt deuosant de tribunali ut lictori auxilio eẽnt. Sed ablictore nihil
aluid quã p̃ndere ꝓhibito cũ cõuersus in patres impetus eẽt. Consulum int̾ cur¬
su rixa sedata est in qua tam̃ siñ sapide sine teso plus clamoris atq nrꝵ quã
ĩuine fuerat. Senatus tumultuose uocat tumulcuosius cõsulit᷑ qõnẽ potulan¬
tib hiis qui pulsati fuerãt dece̾nẽte ferocissimo qͦ nõ sẽtentiis mag̃ quã clao¬

Expanded text:
nobis habentibus dilectum. acerrimi cuiusque arbitrio, quando ita placet, rem agemus.' redeunt nobis habentibus dilectum. acerrimi cuiusque arbitrio, quando ita placet, rem agemus.' redeunt in tribunal; citari nominatim unum ex iis qui in conspectu erant dedita opera iubent. cum staret tacitus et circa eum aliquot hominum, ne forte uiolaretur, constitisset globus, lictorem ad eum consules mittunt. quo repulso, tum uero indignum facinus esse clamitantes qui patrum consulibus aderant, deuolant de tribunali ut lictori auxilio essent. sed ab lictore nihil aliud quam prendere prohibito cum conuersus in patres impetus esset, consulum intercursu rixa sedata est, in qua tamen sine lapide, sine telo plus clamoris atque irarum quam iniuriae fuerat. senatus tumultuose uocatus tumultuosius consulitur, quaestionem postulantibus iis qui pulsati fuerant, decernente ferocissimo quoque non sententiis magis quam clamo
Abbreviated transcription (Latin):
cũ fusa muscicudo incõtionis modũ negaret ustra decipi plebe posse nũꝙͣ unũ mi¬
sicem h̾icinos ni p̃staret᷑ fides pubsica sib̾catẽ unicuiq pͥus reddendam cẽ quã
arma danda ut ꝓ pacria cuib q nõ ꝓd̾nĩs pugnet.Cõs quid mandatũ eẽt a
senatu uidebant sed eoꝵ qui intra parieres ane ferocit᷑ soquerẽtur neminẽ ad ẽẽ
iuidie sue ꝑticipem et apparebat atros cum plebe cẽtam̃. Pͥus itaq quã uscima
exꝑirent᷑ senatũ icerũ cõsulere placuit. Tum uoͣ ad sellas cõsulũ ꝓpere cõuola¬
uere minim quisq natu patrũ abdicare cõsulatũ iubences et deponẽ imꝑium
ad qd̾ tuendũ aũis deẽt. Utinq re satis exꝑta tũ demũ cõsules ne p̃damñ negetis¬
p̃ .c. ad est ingens sedicio postulam᷑ ut hii qui maxune ignauiã inc̾pant assic̃

Expanded text:
cumfusa multitudo in contionis modum negare ultra decipi plebem posse; nunquam unum micumfusa multitudo in contionis modum negare ultra decipi plebem posse; nunquam unum militem habituros ni praestaretur fides publica; libertatem unicuique prius reddendam esse quam arma danda, ut pro patria ciuibusque, non pro dominis pugnent. consules quid mandatum esset a senatu uidebant, sed eorum, qui intra parietes curiae ferociter loquerentur, neminem adesse inuidiae suae participem; et apparebat atrox cum plebe certamen. prius itaque quam ultima experirentur senatum iterum consulere placuit. tum uero ad sellas consulum prope conuolare minimus quisque natu patrum, abdicare consulatum iubentes et deponere imperium, ad quod tuendum animus deesset. utraque re satis experta tum demum coulamus ut hi qui maxime ignauiam increpant adsint
Abbreviated transcription (Latin):
nõ sicuit adeo tumustuose excepta est clamonb undiq et indignatiõe patrũ siqͥd̾
impio cõsułan exeꝙͣdum eẽt iuidiã ci cõsuses ad senatũ reicerẽt. ꝓfecto si eẽnt in
re pubsica magrãt nullũ fatinũ fusse rome nisi publicũ cc̾ciliũ nũc in mille cu¬
nas cõtionesos cũ asia i esquisis alia m auẽtino fiant cõcilia dispsã ec dispẽsatã
ẽẽ rem.p̃. unũ hertułe uitũ id eĩ płus eẽ ꝙͣ cõsusem quałis appius csauduis fuent
mom̃to tp̃ns discussurũ illos cetus fuisse correpti cõs cum quid ergo se face̾ uellet̃¬
nhił eiũ segnius mossuis ue quã patrib placeat acturos ꝑcintarent᷑ dece̾nunt
ut disc̾tum quã ace̾imi habeant otiolasciuire plebem. Dimisso senatu cõsules
in trbunas descendũt citãt noĩati uniores. Cum ad nom̃ nemo responderet cir¬

Expanded text:
non licuit; adeo tumultuose excepta est clamoribus undique et indignatione patrum, si quod non licuit; adeo tumultuose excepta est clamoribus undique et indignatione patrum, si quod imperio consulari exsequendum esset, inuidiam eius consules ad senatum reicerent: profecto si essent in re publica magistratus, nullum futurum fuisse Romae nisi publicum concilium; nunc in mille curias contionesque cum alia in Esquiliis, alia in Auentino fiant concilia dispersam et dissipatam esse rem publicam. unum hercule uirum—id enim plus esse quam consulem—qualis Ap. Claudius fuerit, momento temporis discussurum illos coetus fuisse. correpti consules cum, quid ergo se facere uellent—nihil enim segnius molliusue quam patribus placeat acturos—percontarentur, decernunt ut dilectum quam acerrimum habeant: otio lasciuire plebem. dimisso senatu consules in tribunal escendunt; citant nominatim iuniores. cum ad nomen nemo responderet, cir
Abbreviated transcription (Latin):
tionũ uissit. Ille cum a sictorib iã craherer᷑ ꝓuocauit nec cessisset ꝓuocationi
cõsuł qr nõ d̾ubiĩ erat ppli uidiaũ nisi egre uicta ꝑtinatia foret cõsiłio magis et
aucrontate pͥncipum qͣ ipsi clamorẽ. Ad̾eo saperãt aĩ ad substinẽdã ĩuidiam. Cre¬
scere inde masũ indies nõ csamonb modo aꝑtis s qd̾ in alto ꝑiitiosius enit se ce¬
ssione octustisq colloquiis. Tandẽ inuisi ꝑsebi cõs magratu abeñt. Seruilius neu¬
tris appius patrib mire gnit᷑. A. iurgineus inde et .t. necusius cõsusatũ ineunc
Tum uõ psebs ince̾r̾a quałes hĩcura cõsułes eẽt cetus noctũnos pars esqͥliis pars
in auẽtio facere/ ne in foro subitis trepidare cõsiłiis er omã teme̾ ac fortuito age¬
re cãrẽ cõsuses rati ut erat ꝑniciosam ad patres defer̃ Red delatã cõsulere ordine

Expanded text:
tionum iussit. ille cum a lictoribus iam traheretur prouocauit; nec cessisset prouocationi tionum iussit. ille cum a lictoribus iam traheretur prouocauit; nec cessisset prouocationi consul, quia non dubium erat populi iudicium, nisi aegre uicta pertinacia foret consilio magis et auctoritate principum quam populi clamore; adeo supererant animi ad sustinendam inuidiam. crescere inde malum in dies, non clamoribus modo apertis sed, quod multo perniciosius erat, secessione occultisque conloquiis. tandem inuisi plebi consules magistratu abeunt, Seruilius neutris, Appius patribus mire gratus. A. Uerginius inde et T. Uetusius consulatum ineunt. tum uero plebs incerta quales habitura consules esset, coetus nocturnos, pars Esquiliis, pars in Auentino facere, ne in foro subitis trepidaret consiliis et omnia temere ac fortuito ageret. eam rem consules rati, ut erat, perniciosam ad patres deferunt, sed delatam consulere ordine
Abbreviated transcription (Latin):
data eẽt facrum. quã ad consulum ignominiã seuire inde utiq cõsusum alt̾ patre ᷤᷤ¬
q sed psebi creuerãt animi et songe alia quã pͥmo instituerant uiã giassabant᷑
desperito enĩ consulũ senat᷑q auxilio cum in ius duci debitorẽ uidissent undiq
cõuosabiunt noꝙ decretum oxandin cõsusis p̃strepitu et cdamore poterat/ neq cũ dece¬
uisset quisꝙͣ obtẽ perabiit. Ui agebat᷑ met̾ oĩs et piculũ sib̾tatis cũ in cõspectu cõsu¬
sabin belli delectuq decito/ neno nom̃ dedit furẽte appio et insectãte ambitionẽ
coslege qui ppłan sisentio rem publicã ꝑderet et ad id qd̾ de credita pecuma ius nõ
pͦ neq piectũ cõsulare impium seunũ er sue et patrũ maiestatis uindicẽ fore. Sum
crcũstaret cotidiana musticudo sicentia accensa arripiimũ insignem ducem sedi¬

Expanded text:
data esset factum quam ad consulum ignominiam. saeuire inde utique consulum alter patresqudata esset factum quam ad consulum ignominiam. saeuire inde utique consulum alter patresque; sed plebi creuerant animi et longe alia quam primo instituerant uia grassabantur. desperato enim consulum senatusque auxilio, cum in ius duci debitorem uidissent, undique conuolabant. neque decretum exaudiri consulis prae strepitu et clamore poterat, neque cum decresset quisquam obtemperabat. ui agebatur, metusque omnis et periculum, cum in conspectu consuSabini belli; dilectuque decreto nemo nomen dedit, furente Appio et insectante ambitionem collegae, qui populari silentio rem publicam proderet et ad id quod de credita pecunia ius non  neque proiectum consulare imperium; se unum et suae et patrum maiestatis uindicem fore. cum circumstaret cotidiana multitudo licentia accensa, arripi unum insignem ducem sedi
Abbreviated transcription (Latin):
Srabant sua quiso bessi mĩta ai catncesq accoptas postusabñt ut aut refei̾et ad
senatum aut uit auxisio eẽt cõsul ciuib sius Impenitor misitib. Cmouebant
cõns hec sed tengiuer san res cegebat. Ad̾eo in astam cãm nõ cossega solum p̃ce¬
petic / sed oĩs fuctio nobilumm. Ita med̾ium se gerendo nec plebis ui tauit odium
nec apud̃ patres grãm iiit. Patres mossem consulem et ambiciosum inti ple¬
bes fassacem breuiq cpparuit equasse eũ appii odium. Certam̃ cõsulib incide¬
uat ucͣ dedicaret menumi edem. Senatus ase rẽ ad ꝓpłm reiecit u̾tu eor dedica¬
tio iu̾issu ipłi tata eẽt eũ p̃cẽ annone meiatoꝵ cossegum instituere sossep̃nia ꝓ
pontifice iussit susciꝑe ⁊płs dedicationẽ edis d̾at.m̃. lãtouo pͥmipiso centunoi.
Q uod faole appareret/ nõ cam ad honorem eius an curatio altior fastigio suo

Expanded text:
brabant sua quisque belli merita cicatricesque acceptas. postulabant ut aut referret ad brabant sua quisque belli merita cicatricesque acceptas. postulabant ut aut referret ad senatum, aut ut auxilio esset consul ciuibus suis, imperator militibus. mouebant consulem haec, sed tergiuersari res cogebat; adeo in alteram causam non collega solum praeceps erat sed omnis factio nobilium. ita medium se gerendo nec plebis uitauit odium nec apud patres gratiam iniit. patres mollem consulem et ambitiosum rati, plebes fallacem, breuique apparuit aequasse eum Appi odium. certamen consulibus inciderat, uter dedicaret Mercuri aedem. senatus a se rem ad populum reiecit: utri eorum dedicatio iussu populi data esset, eum praeesse annonae, mercatorum collegium instituere, sollemnia pro pontifice iussit suscipere. populus dedicationem aedis dat M. Laetorio , primi pili centurioni, quod facile appareret non tam ad honorem eius cui curatio altior fastigio suo
Abbreviated transcription (Latin):
postero die iã in magnaiam spe undiq parate pacis legati anĩci senatũ adeut̃
ni decedat᷑ uulsco agro bellum indicences. Cum legatis simł exercit᷑ arunco¬
rũ domo ꝓfectus erat cui̾ fuma aut ꝓcul iã ab ancia uisi tãto tumultu ꝯcinit
.R. ut nec cõsuli ordine patres nec pacatũ respõsum arma inferẽtib arma ip̃i
capientes dare possent. Ariciã infesto agmine itur nec ꝓcul inde cũ anĩcis sigͦ
collata p̃lioq uno debeslatũ est.
usis arũcis uictor cot incri paucos dies bellis romañ ꝓmissa cõsulis fidemq¬
E
senatus expectabat cum appius ex̃ isica supbia aĩo er ut coslege uanã faceret fidẽ
qua asbime potat uis deaiẽditis pecunis dicere deinceps et qui ante nexi fuem̃t
cnditonb tiudebant᷑ et nectabant᷑ ałii qd ubi cui misici madert. Sossegam
arpellabat. Concisus ad ẜuisium fiebat. Ac illus ꝓmissa iactabant. Illĩ expio¬

Expanded text:
postero die in magna iam spe undique partae pacis, legati Aurunci senatum adeunt, postero die in magna iam spe undique partae pacis, legati Aurunci senatum adeunt, ni decedatur Uolsco agro bellum indicentes. cum legatis simul exercitus Auruncorum domo profectus erat; cuius fama haud procul iam ab Aricia uisi tanto tumultu conciuit Romanos ut nec consuli ordine patres nec pacatum responsum arma inferentibus arma ipsi capientes dare possent. Ariciam infesto agmine itur; nec procul inde cum Auruncis signa conlata, proelioque uno debellatum est. fusis Auruncis, uictor tot intra paucos dies bellis Romanus promissa consulis fidemque senatus exspectabat, cum Appius et insita superbia animo et ut collegae uanam faceret fidem, quam asperrime poterat ius de creditis pecuniis dicere. deinceps et qui ante nexi fuerant creditoribus tradebantur et nectebantur alii. quod ubi cui militi inciderat, collegam appellabat. concursus ad Seruilium fiebat; illius promissa iactabant; illi expro
Abbreviated transcription (Latin):
segionib ductis intr paucos dies opidũ capit᷑. Captum p̃de dacũ uide paulum
recreatus egens miles cõsul cum maxima głia sua uictorẽ reduxit exatũ ro
mam. Decedencẽ romã macetranoꝵ uulscoꝵ legati reb suis timẽtes/ po̾ pometiã
t̾ntauere. Tumultus eĩ fuit uerius ꝙͣ bellum. Nocte in urbe nũtiatũ est ex̾ci¬
tum sabmũ p̃dabundũ ad anienẽ aninẽ ꝑuenisse ibi passim diripi atq ĩcedi
uillas. Missus ex cempło eo cum om̃ib copiis equitũ ẽ postumius qui dictatõ
bello latino fuerat. Secut consul seruilius cum delcta manu peditũ plerosq
pasantes eques arcũuenit nec ad uenienti peditũ agmini restitit sabina legio.
fessi cum itine̾ cũ ppłatione noctũna magna ꝑs in uillis repleti cibo uinoq i
iuix fuge qd̾ satis eẽt uiriũ habuere. Necre una audico ꝑfectaq bello sabinio

Expanded text:
legionibus ductis, intra paucos dies oppidum capitur; captum praedae datum. inde paulum legionibus ductis, intra paucos dies oppidum capitur; captum praedae datum. inde paulum recreatus egens miles; consul cum maxima gloria sua uictorem exercitum Ro. decedentem Romam Ecetranorum Uolscorum legati, rebus suis timentes post Pometiam territauere; tumultus enim fuit uerius quam bellum. nocte in urbem nuntiatum est exercitum Sabinum praedabundum ad Anienem amnem peruenisse; ibi passim diripi atque incendi uillas. missus extemplo eo cum omnibus copiis equitum A. Postumius , qui dictator bello Latino fuerat; secutus consul Seruilius cum delecta peditum manu. plerosque palantes eques circumuenit, nec aduenienti peditum agmini restitit Sabina legio. fessi cum itinere tum populatione nocturna, magna pars in uillis repleti cibo uinoque, uix fugae quod satis esset uirium habuere. nocte una audito perfectoque bello Sabino,
Abbreviated transcription (Latin):
Sopa enituit.
Os copias ꝯtͣ hostem educitꝰ paruo dium̃te int̾uallo castra ponit/ et ꝓxima
inde nocte uulsa discordia romana freti siqua nocturna trãsitio ꝓdicione fien
possit cep̃tant castra. Sensere ugiles. Excitat᷑ ex̾cit᷑ signo dato cõcursum ẽ ad
arma. Ita fiustra id inceptũ uulscis fuit reliqũ noctis ut̾nq quieti datũ. Poster
die pͥma luce uulsci fossis repsetis uallum inuadũt. Iãq ab oĩ ꝑte munim̃ta ue
endi aiõs milicũ cã parũꝑ moratus postꝙͣ satis apparebat ingens ardor dato tan¬
dem ad erũpendum signo militẽ auidũ certamĩs emictit. p̾mo statĩ in cu̾su pul¬
si hostes fugientib quo ad insequi pedes potuit cerga cesa eques usq ad castra
pauidos egit hostes mox ip̃a castra legionib curũdatis cũ iuilscos inde etiã pauor
eypulsisset capta direptaq.postero die ad suessam pometiã quo cõfugerãt hostes

Expanded text:
opera enituit. opera enituit. consul copias contra hostem educit; paruo dirimente interuallo castra ponit. proxima inde nocte Uolsci, discordia Romana freti, si qua nocturna transitio proditioue fieri posset, temptant castra. sensere uigiles; excitatus exercitus; signo dato concursum est ad arma; ita frustra id inceptum Uolscis fuit. reliquum noctis utrimque quieti datum. postero die prima luce Uolsci fossis repletis uallum inuadunt. iamque ob omni parte munimentendi animos militum causa parumper moratus, postquam satis apparebat ingens ardor, dato tandem ad erumpendum signo militem auidum certaminis emittit. primo statim incursu pulsi hostes; fugientibus, quoad insequi pedes potuit, terga caesa; eques usque ad castra pauidos egit. mox ipsa castra legionibus circumdatis, cum Uolscos inde etiam pauor expulisset, capta direptaque. postero die ad Suessam Pometiam quo confugerant hostes
Abbreviated transcription (Latin):
bus ostendit ut cõsuat᷑ plebi. Ceterũ delibentiom de maxima quidẽ illa/ sed
ram̃ ꝑce ciuitatis metũ ꝓ uniu̾sa .r̃. p̃ int̾uenisse nec posse cũ hostes ꝓpe ad
nisi mercẽde pͥus acceptt arma ꝓ patua nõ cepisse na patub satis decoꝵ ꝑmetu
potius ꝙͣ postmodũ uoluntate adfłiotis ciuiu suoꝵ fortuns cõsuluisse. Contioĩ
Deĩ edicto addid finem quo edixit ne quis ciuem romanũ uic̃tum auc clausum
teneret quo mm̃ ei noĩs edendi apud cõsules potãs fieret ne quis milicis donec n
castns eẽt bona possiderec aud uendet᷑ siberos nepotes ut euis moniret᷑. hoc ꝓpo¬
sico edicro et qui ad eranc nexi ꝓfiteri excimpso noĩa eo undiq ex tota urbe ꝓripi¬
entium se ex pͥuato cũ retinendi nis credicon nõ eẽt cõcursus in forũ ut sacramen¬
to dicerent fien. Magna ea mañ fuit/ neq alioꝵ mag̃ in uussoo bello uĩtus atq

Expanded text:
ibus ostendit ut consulatur plebi; ceterum deliberationi de maxima quidem illa sed ibus ostendit ut consulatur plebi; ceterum deliberationi de maxima quidem illa sed tamen parte civitatis metum pro universa re publica intervenisse. nec posse, cum hostes prope ad nisi mercede prius accepta arma pro patria non cepisse, neque patribus satis decorum per metum potiusdeinde edicto addidit fidem quo edixit ne quis ciuem Romanum uinctum aut clausum teneret, quo minus ei nominis edendi apud consules potestas fieret, neu quis militis, donec in castris esset, bona possideret aut uenderet, liberos nepotesue eius moraretur. hoc proposito edicto, et qui aderant nexi profiteri extemplo nomina, et undique ex tota urbe proripientium se ex priuato, cum retinendi ius creditori non esset, concursus in forum ut sacramento dicerent fieri. magna ea manus fuit, neque aliorum magis in Uolsco bello uirtus atque
Abbreviated transcription (Latin):
freꝙ̃tiq tandẽ cutia nõ modo ut̾ patres sed ne int̾ cõsules quidẽ ipõs satis cõ¬
uenietat. Appius uehem̃tis ingenii uir imꝑio cõsusan rem agendam censelũc
uno aut altõ an repto quieturos alios ẜuilius senib remediis apnor cõcitacos
aios flecti quã frangi pucabut: Tñ cucius cũ facisius eẽ. ¶ Int hec maior ali̾
ce̾ror satini equites cũ tumustuoso ad uosant nũcio uulsdos infesto ex̾citu ad ur¬
bem oppugnãdum uenire. Que cudica a deo duas ex una cuutate discordia fe¬
cerat songe ałr patres ac plebem affecere exultare gaudio plebs ultores suꝑ¬
bie paccũ ad eẽ dicẽ deos. Alius aliũ cõfirmare noĩa durẽe cum oĩb potius quã
sdlos ꝑituros pacres miłitarẽt: paties arma caperẽt uc penes cosdem ꝑiaula bel¬
si penes qͦs p̃mia eẽnt. Ac uo̾ aina mesta ac trepida ancipiti metu et ab aue et

Expanded text:
frequentique tandem curia non modo inter patres sed ne inter consules quidem ipsos satis confrequentique tandem curia non modo inter patres sed ne inter consules quidem ipsos satis conveniebat. Appius , vehementis ingenii vir, imperio consulari rem agendam censebat: uno aut altero arrepto quieturos alios; Servilius, lenibus remediis aptior, concitatos animos flecti quam frangi putabat cum tutius tum facilius esse. inter haec maior alius terror: Latini equites cum tumultuoso advolant nuntio Volscos infesto exercitu ad urbem oppugnandam venire. quae audita—adeo duas ex una civitate discordia fecerat— longe aliter patres ac plebem adfecere. exsultare gaudio plebes, ultores superbiae patrum adesse dicere deos; alius alium confirmare, ne nomina darent: cum omnibus potius quam solos perituros; patres militarent, patres arma caperent, ut penes eosdem pericula belli, penes quos praemia essent. at vero curia maesta ac trepida ancipiti metu et ab cive et
Abbreviated transcription (Latin):
dius toͣ cõpmẽdam sedicionẽ int̾uenissẽt. Ac in eos mult̾itũdo uersa ostenta¬
ro uincusa sua deformitatẽq aliam.hec se mĩcos dice̾ exprobrãtes suam osq
cilius asibi misitiam postusare musto minacit᷑ magis ꝙͣ suppsicit ut senatum
ilatitiont curiãq. Ip̃i futum arbitri mod̾eracoresq publici cõsiłii ci cũ sistunt
Pauaĩ ad̾ mdd̾ũ pattũ quos casus ob̾cułerat cõtincti ad cõsułes cotos metus ñ
auria mod̾o sed etiã foro arcebat. Nec agi quicꝙͣ ꝑꝑ infreꝙ̃tiã potenit senat᷑.
Tũ uõ eludi acq extrahi se multitudo putaret et paties qui ab̾ eent nõ cusu
nõ meru sed unpediende rei cã ab eẽ et cõs ip̃os tgiu̾san. nec dubie sudibno ẽ
nuẜias suas. Ia ꝓpe ere ut ne cõsulũ quidẽ maiestas coherteret iis hoium aũ
incẽti morando an ueniendo plus ꝑicusi cõcraherẽt. Tandẽ in senatũ ueniunt

Expanded text:
dius , ad comprimendam seditionem interuenissent. at in eos multitudo uersa ostentadius , ad comprimendam seditionem interuenissent. at in eos multitudo uersa ostentare uincula sua deformitatemque aliam. haec se meritos dicere, exprobrantes suam quisque alius alibi militiam; postulare multo minaciter magis quam suppliciter ut senatum uocarent; curiamque ipsi futuri arbitri moderatoresque publici consilii circumsistunt. pauci admodum patrum, quos casus obtulerat, contracti ab consulibus; ceteros metus non curia modo sed etiam foro arcebat, nec agi quicquam per infrequentiam poterat senatus. tum uero eludi atque extrahi se multitudo putare, et patrum qui abessent, non casu, non metu, sed impediendae rei causa abesse, et consules ipsos tergiuersari, nmiserias suas. iam prope erat ut ne consulum quidem maiestas coerceret iras hominum, cum, incerti morando an veniendo plus periculi contraherent, tandem in senatum veniunt;
Abbreviated transcription (Latin):
cantorqr i pplãtiones agri nõ fiuctu modo canuierit sed uissa incensa fuent direꝵ
as pmo seago pat̾no auitoq exuisse dem̃ fortunis alis postremo uelud cabem
puenisse ad corpus ductũ se ab creditore nõ in ẜuitiũ sed ĩergastulum et cl̃n¬
ficina ee ande ostentare tengũ fedũ recẽtib uestigiis uerteñ. ad hec iusa andi¬
taq ciamo ingͥens ont̃. Nõ iã foro se tumłtus sustimnet sed passim totã urb̃em ꝓua¬
dit. Nexi u̾mcai solutiq se undiq in publicũ ꝓnpiũt ĩplomĩc qͥricũ fidẽ soco nllo
deẽ seditioĩs uoluntanus comes młtis passim agminib ꝑ oms̃ uas cum clamo¬
re in forũ cũnt᷑ magno cum ꝑicuso suo qui forte pattũ m foro eraut in eam turbã
mcrdenit. Nec tẽpenatũ manib foret/ iꝓpere cõsuses p̃ ẜ ulius et app̃. olau¬

Expanded text:
antem, quia propter populationes agri non fructu modo caruerit, sed uilla incensa fuerit, direpta antem, quia propter populationes agri non fructu modo caruerit, sed uilla incensa fuerit, direpta ris primo se agro paterno auitoque exuisse, deinde fortunis aliis; postremo uelut tabem peruenisse ad corpus; ductum se ab creditore non in seruitium, sed in ergastulum et carnificinam esse. inde ostentare tergum foedum recentibus uestigiis uerberum. ad haec uisa auditaque clamor ingens oritur. non iam foro se tumultus tenet, sed passim totam urbem peruadit. nexi, uincti solutique, se undique in publicum proripiunt, implorant Quiritium fidem. nullo loco deest seditionis uoluntarius comes; multis passim agminibus per omnes uias cum clamore in forum curritur. magno cum periculo suo qui forte patrum in foro erant in eam turbam inciderunt; nec temperatum manibus foret, ni propere consules, P. Seruilius et Ap. Clau
Abbreviated transcription (Latin):
no int̾ pacres plebẽq flagrabat odio maxime ꝑꝑ nexos obes alienũ fremebant se
foris ꝓ libtate et impio dimicãtes domi a auib captos et opp̃ssos eẽ. Tutiorẽq
in besso quã in pace int̾ ho stes quã int̾ aues lib̾tatẽ plebis ẽẽ ĩiudiãq eã sua spõ¬
te gliscentem ĩsignis uni calamitas accendit. Magno natu quidã cum oĩim
maioꝵ suor insignib se in fonĩ ꝓiecit obfita erat squalore uestis fedior corpo¬
no habit᷑ passore ac matie ꝑempti ad hoc ꝓmissa barba et capilli effenauerãt
spem hons. Noscebut᷑ tam̃ in tãta deformitate et ordines duxisse aiebant aliaq¬
misicie decora uulgo miscruntes eum iaccabant. Ipe cestes honestaꝵ aliqͦt saris
pugnaꝵ aica tnces a du̾so peccore ostentabat: Sciscitantib unde ille hĩtus unde
desormitas cũ cunrũ fusa turba cẽc ꝓpe ĩ cõtionis mod̾um sabmo fesso ait se mili

Expanded text:
no inter patres plebemque flagrabat odio, maxime propter nexos ob aes alienum. fremebant se, no inter patres plebemque flagrabat odio, maxime propter nexos ob aes alienum. fremebant se, foris pro libertate et imperio dimicantes, domi a ciuibus captos et oppressos esse, tutioremque in bello quam in pace et inter hostes quam inter ciues libertatem plebis esse; inuidiamque eam sua sponte gliscentem insignis unius calamitas accendit. magno natu quidam cum omnium malorum suorum insignibus se in forum proiecit. obsita erat squalore uestis, foedior corporis habitus pallore ac macie perempti; ad hoc promissa barba et capilli efferauerant speciem oris. noscitabatur tamen in tanta deformitate, et ordines duxisse aiebant, aliaqmilitiae decora uolgo miserantes eum iactabant; ipse testes honestarum aliquot locis pugnarum cicatrices aduerso pectore ostentabat. sciscitantibus unde ille habitus, unde deformitas, cum circumfusa turba esset prope in contionis modum, Sabino bello ait se milit
Abbreviated transcription (Latin):
laciũ passim dimictũt. Sed rerẽs ad regillum lacũ accepta clados rri odioq eius
quicũq arma suaderet ne ab legatis quidem iuolandis abstinuit cõp̃hensosq
uulscos romã duxere. ¶Ibi traditi cõsulib indicatũq est uulscos hernicoeq
parare bellum romanis. Relaca res ad senatũ adeo fuit gratũ patiib ut captiuo¬
ad nouos magistiat᷑ traiecerer. Enĩuero tũ latini gaude̾ facte pacis auctores
ĩ ingẽti głia ẽẽ coronã aureã ioui donũ in capitosũi mictũt. Cum segatis donoq
qui captiuoꝵ remissi fuerant magna cĩcũfusa młticudo uenit ꝑgũt domos eor
apd̃ quẽ quisq ẜuierãt giũs agũt siberalit᷑ habiti cultiq in calamitate sua.
Inde hospicia uingũt nũꝙͣ alias aut publice pͥuacĩq latinũ nom̃ romañ ĩpio
cõuĩtius fuit. Sed et bellum uulscum ĩminebat et auitas secũ ip̃a discors ĩcesti¬

Expanded text:
Latium passim dimittunt; sed recens ad Regillum lacum accepta cladis Latinos ira odioLatium passim dimittunt; sed recens ad Regillum lacum accepta cladis Latinos ira odioque eius, quicumque arma suaderet, ne ab legatis quidem uiolandis abstinuit; comprehensos Uolscos Romam duxere. ibi traditi consulibus indicatumque est Uolscos Hernicosque parare bellum Romanis. relata re ad senatum adeo fuit gratum patribus ut et captiuoad nouos magistratus traicerent. enimuero tum Latini gaudere facto; pacis auctores in ingenti gloria esse. coronam auream Ioui donum in Capitolium mittunt. cum lent, magna circumfusa multitudo, uenit. pergunt domos eorum apud quem quisque seruierant; gratias agunt liberaliter habiti cultique in calamitate sua; inde hospitia iungunt. nunquam alias ante publice priuatimque Latinum nomen Romano imperio coniunctius fuit. sed et bellum Uolscum imminebat et ciuitas secum ipsa discors intesti
Abbreviated transcription (Latin):
alibi maiore cura habiti inide ppłares iã cẽ fabii nec hoc ulla alia re insi salubri
rei p̃. parte. Qgit᷑ nõ patrũ mag̃ ꝙͣ plebiis scudiis. c̃. fabius cũ cito uergimo coñe
factus neq bessa neq desect᷑ noq ussam aliam pͥorem curũ agere quã ut iã aliqua ex¬

Expanded text:
alibi maiore cura habiti. inde populares iam esse Fabii, nec hoc ulla nisi salubri alibi maiore cura habiti. inde populares iam esse Fabii, nec hoc ulla nisi salubri rei publicae arte. igitur non patrum magis quam plebis studiis K. Fabius cum T. Uerginio consul factus neq
Abbreviated transcription (Latin):
cosusis corpore patefecissene una portahostib uiam. Ea enĩpunt. Consternatoꝵ
aos nuine ab̾euntes in uiccorem alt̾m madunt cõfulem. Ibn cenĩ cesi fusio passim
uicrona egregia parta tnstis tam̃ duob cam cians fimenb. Itaq cõsuli dece̾nẽte
senatu ttiumiphum si ebat᷑ sine imꝑatore trũphare possit ꝓ eximia belli oꝑa facile
passuñ respondic se familia fuesta quinti fabii frĩs morte re puͣ ex ꝑte orba cõsu¬
se astero amisso publico pͥuatoꝙ defornẽsuctu sauream nõ accepturũ. Omĩ acto tͥũpꝰ
Depo sit triumphus csarior fuit adeo spreta in tpre glia medum cumulatior redit. Su
iẽ maximõ ꝑtem eanum ferret. Neq ĩmemor eius qd initio cõsulat᷑ ĩ bib̾erat recon¬
ciliand̾i aiõs plebis saucios milices curandos diuidit patrib. Fabiis płimi dati nec

Expanded text:
consulis corpore patefecissent una porta hostibus uiam. ea erumpunt; consternatoque consulis corpore patefecissent una porta hostibus uiam. ea erumpunt; consternatoque agmine abeuntes in uictorem alterum incidunt consulem; ibi iterum caesi fusique passim. uictoria egregia parta, tristis tamen duobus tam claris funeribus. itaque consul decernente senatu triumphum, si exercitus sine imperatore triumphare possit, pro eximia eo bello opera facile passurum respondit; se familia funesta Q. Fabi fratris morte, re publica ex parte orba consule altero amisso publico priuatoque deformem luctu lauream non accepturum. omni acto triumpho depositus triumphus clarior fuit; adeo spreta in tempore gloria interdum cumulatior rediit. fuipse maximam partem earum ferret. neque immemor eius quod initio consulatus imbiberat, reconciliandi animos plebis, saucios milites curandos diuidit patribus. Fabiis plurimi dati, nec
Abbreviated transcription (Latin):
suscinuisset. Mamilius qͦ ad rescituendam aciem se ip̃e comũ offert duoꝵ cõsuli
cõgnita ora accendunt militũ aĩos simul er uanior iã erat hostiũ acies dũ abũ¬
dante multitudine freti subtracta subsidia mictut ad castiu oppugnãda. In que
haud magno certamine imperu fc̃õ dum p̃de mag̃ ꝙͣ pugne memores tererẽt
tpõs criani romani qui pͥmã irruptionẽ subscinẽ nõ potuerãt missis ad cõsuses
nũtiis quo soco res eẽnt cõglobati ad p̃toriũ redeũt et sua sponte ip̃i p̃liũ reno¬
uant et manisius cõsul reuect᷑ in castra om̃s portas milice opposito hostib uiam
csauseint. Ea despacio tuscis rabiẽ mag̃ ꝙͣ andatiam accendit. Nã cum incu̾sãtes
quacũq exitum ostendet spes uano aliquotiens unpetu issent glob uiuenũ unus
manos tir ꝑ cota castiu trepidos agit et ad extrema uẽtũ foret insegati mpto

Expanded text:
sustinuisset. Manlius quoque ad restituendam aciem se ipse coram offert. duorum consulum sustinuisset. Manlius quoque ad restituendam aciem se ipse coram offert. duorum consulum cognita ora accendunt militum animos. simul et uanior iam erat hostium acies, dum abundante multitudine freti, subtracta subsidia mittunt ad castra oppugnanda. in quae haud magno certamine impetu facto cum praedae magis quam pugnae memores tererent tempus, triarii Romani qui primam inruptionem sustinere non potuerant, missis ad consules nuntiis quo loco res essent, conglobati ad praetorium redeunt et sua sponte ipsi proelium renouant. et Manlius consul reuectus in castra, ad omnes portas milite opposito hostibus uiam clauserat. ea desperatio Tuscis rabiem magis quam audaciam accendit. nam cum incursantes quacumque exitum ostenderet spes uano aliquotiens impetu issent, globus iuuenum unus manos terror per tota castra trepidos agit, et ad extrema uentum foret ni legati rapto
Abbreviated transcription (Latin):
ne istis fr̃ ut pugnẽt te impetinturĩ credis dĩi imperrabũt ꝑ quos uirauẽ et nos
uc decet ꝓceres ut fabio noĩe est dignũ pugnãdo poci ꝙͣ adhortando accendam mi¬
sitũ aĩos. Sic in pͥmũ infensis hastis ꝓuolant duo fabii totãq mouenĩt secum
atiem. P̃sio ex ꝑte una restituto nichilo segni in cornu astõ. oñ. manisius coñs pu¬
nam cieb̃at. Ubi ꝓpe similis fortuna est u̾sata. Nã ut alto in cornu.q. fabuĩ sic̃ in
hoc ip̃o cõsulem manilium iã uelus fusos agẽtẽ hostes ec impigre misites scaiti
sũt eo ut ille grini uulne ictus ex acie cessit inc̾fectũ inti gradum reculere. Ce¬
ssissent ꝙ soco ni coñs ast̃ cum asiquot curmis equitũ in eã ꝑtem citata equo ad¬
uectus uiuere clamitans cossegã se uictore fuso astero cornu adeẽ rẽ inclinatã

Expanded text:
isne istis, frater, ut pugnent, te impetraturum credis? di impetrabunt per quos iurauere; et nos, isne istis, frater, ut pugnent, te impetraturum credis? di impetrabunt per quos iurauere; et nos, ut decet proceres, ut Fabio nomine est dignum, pugnando potius quam adhortando accendamus militum animos.' sic in primum infensis hastis prouolant duo Fabii, totamque mouerunt secum aciem. proelio ex parte una restituto, nihilo segnius in cornu altero Cn. Manlius consul pugnam ciebat, ubi prope similis fortuna est uersata. nam ut altero in cornu Q. Fabium , sic in hoc ipsum consulem Manlium iam uelut fusos agentem hostes et impigre milites secuti sunt et, ut ille graui uolnere ictus ex acie cessit, interfectum rati gradum rettulere; cessissentque loco, ni consul alter cum aliquot turmis equitum in eam partem citato equo aduectus, uiuere clamitans collegam, se uictorem fuso altero cornu adesse, rem inclinatam
Abbreviated transcription (Latin):
in man̾ iã ad gladios ubi mars est atrocissim uenerat. Int̾ pͥmores gens fa¬
b̃ium insigne spectaculo exemploq auib erat ex hiis quĩtũ sabiũ t̾rio hic ãno
ance cõsul fuerat. pͥncipem ĩ cõfertos ueientes eũtẽ feroy uirb er armoꝵ arte
tuscus mauitũ int̾ młtas uersantẽ hostiũ manꝰ gladio ꝑ pect᷑ trnssigit. Telo exc̃c¬
to p̃ceps fabuis in uulnꝰ abiit sensic utraq aties umͦ ur casum cedebutq inde
roman̾ cũ.m. fabius cõsul trãsiliuit corpus iacẽtis. Obiectaq pũma hoc uinastis in¬
quit milites fugiences uos in castra redicuros adeo ĩnouissimos hostes magis
timetis ꝙͣ iouẽ martẽq ꝑ quos uirastis. At ego ĩunt᷑ aut uictor ren̾tar aut ꝓpe
te hic quinte fabi dimicans cadã. Consuli tũ gauis fabius pͥons anni cõsul. uerb¬

Expanded text:
in manus, iam ad gladios, ubi Mars est atrocissimus, uenerat. inter primores genus Fain manus, iam ad gladios, ubi Mars est atrocissimus, uenerat. inter primores genus Fabium insigne spectaculo exemploque ciuibus erat. ex his Q. Fabium —tertio hic anno ante consul fuerat—principem in confertos Ueientes euntem ferox uiribus et armorum arte Tuscus, incautum inter multas uersantem hostium manus, gladio per pectus transfigit; telo extracto praeceps Fabius in uolnus abiit. sensit utraque acies unius uiri casum, cedebatque inde Romanus cum M. Fabius consul transiluit iacentis corpus obiectaque parma, 'hoc iurastis' inquit, 'milites, fugientes uos in castra redituros? adeo ignauissimos hostes magis timetis quam Iouem Martemque per quos iurastis? at ego iniuratus aut uictor reuertar aut prope te hic, Q. Fabi , dimicans cadam.' consuli tum Caeso Fabius, prioris anni consul: 'uerb
Abbreviated transcription (Latin):
marrem cisiosq iurat̃ inuocat deos: Idem denicers om̃is ex̾ait᷑ in sequisq uinit u¬
ratis dat᷑ signũ. Arm capunt eunt in pugnã nux speiq płeni nũc iubent erru¬
seos probra iacere nũc armatis sibi quisq lingua prõpeũ hostẽ offerri. Oũm
illo die qua plebis qua patrũ eximia uitus fuit. Fabium nom̃ fabia gẽs maxĩe
enituit młtis ciuilib certaminib infensas plebis aĩos illa pugna sibi recõcilia¬
re stacuũt. Instiuit᷑ acies nec ueiens hostis ecrusceq legiões detraciãt ꝓpe certa
spes enit nõ magͣ secũ pugnaturos ꝙͣ pugnauent cum equis maus q̃q̃ aliqd̾
in tã inicatis aĩs er occasione ancipiti haud̾ desperandũ ẽẽ facm res asit̾ songe
euenit. Nã nõ asio ance besso infestior roman adeohĩc contumesis hostes hinc
cõsuses moui exacerbauerãt p̃liũ miit uix explicandi ordĩs spatiũ eciuscis fuit
cum pisis int̾ pͥmã trepidationẽ abiectis cemere magis quã emissis pugna iã

Expanded text:
Martem aliosque iratos inuocat deos. idem deinceps omnis exercitus in se quisque iurat. iuratis datur signum; arma capiunt; eunt in pugnam irarum speique pleni. nunc iubent Etruscos probra iacere, nunc armati sibi quisque lingua promptum hostem offerri. omnium illo die, qua plebis, qua patrum, eximia uirtus fuit; Fabium nomen Fabia gens maxime enituit; multis ciuilibus certaminibus infensos plebis animos illa pugna sibi reconciliare statuunt. instruitur acies, nec Ueiens hostis Etruscaeque legiones detractant. prope certa spes erat non magis secum pugnaturos quam cum Aequis; maius quoque aliquod in tam inritatis animis et occasione ancipiti haud desperandum esse facinus. res aliter longe euenit; nam non alio ante bello infestior Romanus—adeo hinc contumeliis hostes, hinc consules mora exacerbauerant—proelium iniit. uix explicandi ordinis spatium Etruscis fuit, cum pilis inter primam trepidationem abiectis temere magis quam emissis, pugna iam
Abbreviated transcription (Latin):
andinos cunane cohortes arte adu̾sus iũ use declinaue pansulũ effaseꝙ p̃latos
hostos cosis siguis ab tengo adorces. Icam medio ꝓpe iã uictores cesi eriusa pis¬
suplar delansũt Ibi benigne excepti dunsio in hospitia. Curatis nubñd alii ꝑfec

Expanded text:
Aricinos: Cumanae cohortes arte aduersus uim usae declinauere paululum, effuseque praelatos Aricinos: Cumanae cohortes arte aduersus uim usae declinauere paululum, effuseque praelatos hostes conuersis signis ab tergo adortae sunt. ita in medio supplicum delati sunt. ibi benigne excepti diuisique in hospitia. curatis uolneribus, alii profec
Abbreviated transcription (Latin):
sorincera nite resictus. Int̾iectos deiñ haud magno sꝑatio qd nusnenb curndiᷤ
uipsendoꝙ ex ticui sacis eẽt tũ im maiore tũ uinb eniã auctis pometiẽ arma is¬
sata et cũm uineis refectis ałiaq mose Gessi iam in eo ẽẽt ut in muros euadet
miles dedicio est fcñ. Cererã nichoñ fede dedita urbe quã si capta forec anĩci
nussim pͥncipes secun pcussi sub̾ corona uenieĩt. Cosoni asii oppidũ dimptum¬

Expanded text:
haud magno spatio, quod uolneribus curandis supplendoque exercitui satis esset, cum ira maiore, tum uiribus etiam auctis Pometiae arma inlata. et cum uineis refectis aliaque mole belli iam in eo esset ut in muros euaderet miles, deditio est facta. ceterum nihilo minus foeda, dedita urbe, quam si capta foret, Aurunci passi; principes securi p
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ in spem uentũ erat discordia intestina dissolui rẽ romanã posse ꝓͥnapesq in
oĩum ecrune ppl̃oꝵ cõciliis fremebant ec̾nas opes eẽ romanas. nisi int semet ipõs
seditionib seuiant. Id unũ uenenũ eã sabem ciuitatib opusentis reptã uc ꝑ¬
magna impia mortalia eent. Dui sustentatũ id malũ plci patũ cõsifis partim

Expanded text:
quod in spem uentum erat discordia intestina dissolui rem Romanam posse. principesque in quod in spem uentum erat discordia intestina dissolui rem Romanam posse. principesque in omnium Etruriae populorum conciliis fremebant aeternas opes esse Romanas nisi inter semet ipsi seditionibus saeuiant; id unum uenenum, eam labem ciuitatibus opulentis repertam ut magna imperia mortalia essent. diu sustentatum id malum, partim patrum consiliis, p