comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sissiuper occupatam quatunt milium persarũ: presidio
terrebat. Sed cum obsidionem tolerare non posset urbe tta¬
dita pactus. ut in columi abire liceret:imbrum petit.
deditis macedones pepercerunt.Darius desperata pa¬
ce: quam per luteras legatosq impetrari posse crediderã
ad recuperandas uires: bellumq impigre renouandum
intendit animum: Duces ergo copiarum babiloniã con¬
coacto: descendere ad se iubet.Sunt autem bactriani inter
illas gentes prõptissimi: horridi ingeniis. multumq a per¬
sarum luxu abhorrentibus.siti haud procul scitharum
bellicosissima gente: & rapto uiuere assueta:semper in ar¬
mis erant. Sed bessus suspecta perfidia:haud sane equo
animo in secundo se continens gradu: regem terrebat: nã
cum regnum affectaret: proditio qua sola id assequi pote¬
rat timebatur. Cieterum alexander quam regionem
darius petisset: omni cura uestigans. tamen explorare
non poterat:more quodam persarum atcana regum mi¬

Expanded text:
sis nuper occupatam II milium Persarum praesidio tenebat, sed, cum obsidionem tolerare non posset, urbe tradita pactus, ut incolumi abire liceret, Imbrum petit. Deditis Macedones pepercerunt. Dareus desperata pace, quam per litteras legatosque inpetrari posse crediderat, ad reparandas vires bellumque inpigre renovandum intendit animum. Duces ergo copiarum Babylon iam concoacto, descendere ad se iubet. Sunt autem Bactriani inter illas gentes promptissimi horridis ingeniis multumque a Persarum luxu abhorrentibus : siti haud procul Scytharum bellicosissima gente et rapto vivere adsueta semper in armis erant. Sed Bessus suspecta perfidia haud sane aequo animo in secundo se continens gradu regem terrebat: nam cum regnum adfectaret, proditio, quo sola id adsequi poterat, timebatur. Ceterum Alexander, quam regionem Dareus petisset, omni cura vestigans tamen explorare non poterat more quodam Persarum arcana regum mi
Abbreviated transcription (Latin):
destinabat alym amnem qui ly diam terminat: nunc quice¬
quidinter hellespontum & eufraten est: in dotem filie offer
quam tibi tradit: ochum filium quem habes pacis & fidei ob¬
sidem retine: matrem & duas filias uirgines redde: pro tribuꝰ
corporibus. xxx. milia talentum auri precatur accipias.
nisi moderationem animi tui notam haberem. nõ dicerẽ
hoc esse tempus quo pacem non dare solum: sed etiam oc¬
cupare deberes.Respice quantum post te reliqueris. in¬
tuere quantum petas:periculosum est pregrande impe

Expanded text:
destinabat Halym amnem, qui Lydiam terminat: nunc, quidquid inter Hellespontum et Euphraten est, in dotem filiae offert, quam tibi tradit. Ochum filium, quem habes, pacis et fidei obsidem retine, matrem et duas virgines filias redde: pro tribus corporibus milia talentum auri precatur accipias. Nisi moderationem animi tui notam haberem, non dicerem hoc esse tempus, quo pacem non dare solum, sed etiam occupare deberes. Respice, quantum post te reliqueris: intuere, quantum petas. Periculosum est praegrave impe
Abbreviated transcription (Latin):
pectant. liberum: coniugum: parentumq letitia: pax.
quies. rerum per uirtutem partarum:secura possessio.
Sed innouo & si uerum fateri uolumus praecario imperio
adhuc iugum eius: rigida ceruice subeuntibus barbaris
tempore milites opus est:dum mitioribus ingeniis imbu¬
untur: & efferatos melior consuetudo permulcet. Frugeᷤ

Expanded text:
pectant, liberum, coniugum parentumque laetitia, pax, pectant, liberum, coniugum parentumque laetitia, pax, quies, rerum per virtutem partarum secura possessio. Sed in novo et, si verum fateri volumus, precario imperio adhuc iugum eius rigida cervice subeuntibus barbaris tempore, milites, opus est, dum mitioribus ingeniis inbuuntur et efferatos melior consuetudo permulcet. Fruge
Abbreviated transcription (Latin):
Magnitudinem rerum quas
gessimus milites intuentibus uobis: minime mirũ est.
& desiderium quietis et saturitatem gloriae occurrere:
ut omutam. yllirios: triballos: boeciam: tracyam: spar¬
tam: acheos.peloponnesum:quoꝵ alia ductu. meo: alia
imperio: auspitioq: perdomui:ecce orsum bellum ad hel¬
lespontum. ionas: eolidem seruitio barbarie impotentis e¬
xemimus: caryam: Ndiam: capadociam:phrygiam: pa¬
phlagoniam: pamphyliam: piside̾s: ciliciam: sỹriam: phe¬
nicem: armeniam:persidem: medos: parthienen.habemꝰ¬
tes in potestatem: Plures regiones cõpleus sum: quã alii ur¬
bes ceperunt: & nescio anne numeranti mihi quedami¬
psarum rerum multitudo subduxerit: Itaq si crederẽ
satis certam esse possessionem terraru. quas tanta ueloci¬
tate domuimus: ego enim omilites ad penates meos: ad
parentem:sororesq & caeteros ciues: uel retinentibus uo¬
bis erumperem ut ibi potissimum parta uobiscũ laude
& gloria fruerer. ubi uos uberrima uictoriae praemia ex¬

Expanded text:
Magnitudinem rerum, quas gessimus, milites, intuentibus vobis minime mirum est et desiderium quietis et satietatem gloriae occurrere. Ut omittam Illyrios, Triballos, Boeotiam, Thraciam, Spartam, Achaeos, Peloponnesum, quorum alia ductu meo, alia imperio auspicioque perdomui, ecce orsi bellum ab Hellesponto Ionas, Aeolidem servitio barbariae inpotentis exemimus, Cariam, Lydiam, Cappadociam, Phrygiam, Paphlagoniam, Pamphyliam, Pisidas, Cili- ciam, Syriam, Phoenicen, Armeniam, Persidem, Medos, Parthienen habemus in potestate. Plures provincias conplexus sum, quam alii urbes ceperunt, et nescio an enumeranti mihi quaedam ipsarum rerum multitudo subduxerit. Itaque si crederem satis certam esse possessionem terrarum, quas tanta velocitate domuimus, ego vero, milites, ad penates meos, ad parentem sororesque et ceteros cives vel retinentibus vobis erumperem, ut ibi potissimum parta vobiscum laude et gloria fruerer, ubi nos uberrima victoriae praemia ex
Abbreviated transcription (Latin):
se memoriae traditum est: Duarũ nobilissimarũ bello gẽ¬
tium exercitus pari marte pugnabant: Lacedemonii
uerera: macedones presentia decora intuebantur. Illi
pro libertate: hii pro lominatione pugnabant: Lacede¬
moniis dux: macedonibus locus deerat: diei quoq uni¬
us tam multiplex casus. modo spem: modo metum utri¬
usq partis augebat: uelut de in dustria inter fortissimos
uiros certamen equante fortuna: Caeterum angustiae lo¬
ci: in quo heserat pugna: non patiebantur totis ingredi
uiribus. Expectabant ergo plures quã inierant praeliṽ
& qui extra teli iactum erãt: clamorem inuicem suoᷤᷤ
accendebant.Tandem lacedem acies languescere lu

Expanded text:
se memoriae proditum est. Duarum nobilissimarum bello gense memoriae proditum est. Duarum nobilissimarum bello gentium exercitus pari Marte pugnabant: Lacedaemonii vetera, Macedones praesentia decora intuebantur, illi pro libertate, hi pro dominatione pugnabant, Lacedaemoniis dux, Macedonibus locus deerat. Diei quoque unius tam multiplex casus modo spem, modo metum utriusque partis augebat velut de industria inter fortissimos viros certamen aequante fortuna. Ceterum angustiae loci, in quo haeserat pugna, non patiebantur totis ingredi viribus: spectabant ergo plures, quam inierant proelium, et, qui extra teli iactum erant, clamore invicem suos accendebant. Tandem Laconum acies languescere lu
Abbreviated transcription (Latin):
fectus: pugne discrimeninmisit: obtruncatisq qui promp¬
tius resistebant: magnam partem hostium perpulit. Caperãt
fugere uictores: donec auidius sequentes in planum dedu¬
xere. multi cadebant. Sed ut primum locus in quo stare pos¬
sent fuit: equis uiribus dimicatum est. Inter omnes tamẽ
lacedemonios rex iminebat: non armoꝵ modo & corporis
spetie: sed etiam magnitudine animi: quo uno uinci non po¬
tuit: Undiq cominus nunc: nunc eminus petebatur: diq ar¬
ma cireumferens: alia tela clipeo excipiebat.corpore alia ui¬
tabat: donec hasta femina perfossa plurimo sanquine effuso
destituere pugnantem.Ergo clipeo suo exceptum armige¬
ri raptim incastra referebãt. iactationem uulnerũ: ha-¬
ut facile tolerantem. Non tamen omisere lacedemonii
pugnam: & ut primum sibi quã hosti: equiorem locum ca-¬
pere potuerunt: densatis ordinibus effusi fluentem in se a¬
ciem excepere.Non aliud discrimen uehementius fuis-¬¬

Expanded text:
edium pugnae discrimen inmisit obtruncatisque, qui promptius resistebant, magnam partem hostium propulit. Coeperant fugere victores et, donec avidius sequentes in planum deduxere, inulti cadebant: sed ut primum locus, in quo stare possent, fuit, aequis viribus dimicatum est. Inter omnes tamen Lacedaemonios rex eminebat, non armorum modo et corporis specie, sed etiam magnitudine animi, quo uno vinci non potuit. Undique nunc comminus, nunc eminus petebatur diuque arma circumferens alia tela clipeo excipiebat, corpore alia vitabat, donec hasta femina perfossa plurimo sanguine effuso destituere pugnantem. Ergo clipeo suo exceptum armigeri raptim in castra referebant iactationem vulnerum haud facile tolerantem. Non tamen omisere Lacedaemonii pugnam et, ut primum sibi quam hosti aequiorum locum capere potuerunt, densatis ordinibus effuse fluentem in se aciem excepere. Non aliud discrimen vehementius fuis
Abbreviated transcription (Latin):
tum persecuta sunt: At in eos qui lentius sequebantur
incidebant uniuersa fugientium agmina. Uix credibile
dictu plus captiui: quã qui caperent erãt. Adeo omnem
sensum territis fortuna penitus excusserat.: ut nec hostiṽ
paucitatem: nec multitudinem suoꝵ satis cerneren. In¬
terim iumenta quae darium uehebant:nullo regente de¬
cesserant: militari uia & errore delata.per.iiii. stadia in
quadam constiterunt ualle: estu simul uulneribusq fati¬
gata. Haud procul erat fons: adquem monstratum aperi¬
tis: polistratus macedo: siti maceratus accessit. Ac dũ galea
austam aquam sorberet: tela iumentoꝵ deficientium cor¬
poribus infixa conspexit: miratusq confossa potius quã ab¬
acta esse semiuiui hominis.¬

Expanded text:
uitum persecuta sunt. At in eos, qui lentius sequebantur, uitum persecuta sunt. At in eos, qui lentius sequebantur, incidebant universa fugientium agmina. Vix credibile dictu, plures captivi quam, qui caperent, erant : adeo omnem sensum territis fortuna penitus excusserat, ut nec hostium paucitatem nec multitudinem suam satis cernerent. Interim iumenta, quae Dareum vehebant, nullo regente decesserant militari via et errore delata per quattuor stadia in quadam valle constiterant aestu simulque vulneribus fatigata. Haud procul erat fons: ad quem monstratum a peritis Polystratus Macedo siti maceratus accessit аc, dum galea haustam aquam sorbet, tela iumentorum deficientium corporibus infixa conspexit. Miratusque, confossa potius quam abacta esse, semivivi hominis
Abbreviated transcription (Latin):
uulneribus relinquunt: Iumenta quoq ne longius prose¬
qui possent: conuulnerantuꝵ. duobus seruis qui regem
comitabantur occisis. Hoc edito facinore:ut uestigia fuge
spargerent: nabarzanes hyrcaniam: bessus bactra: paucis
equitum comitantibus petebant: Barbari ducibus destͣuti
qua quenq aut spes ducebat: aut pauor. dissipabantuꝵ.
Ouingentos tantum equites congregauerant: sed incerti
adhuc resistere melius esset:anfugere. Alexander hostiũ
trepidatione comperta:nicanorẽ cum equitum parte
ad inhibendum fugam emittit: ipse cum caeteris sequit᷑.
Tria ferme milia resistentia dccisa sunt: reliquum agmẽ
pecudum more: intactum agebatur iubente rege. ut
cedibus abstineretur. Nemo captiuorũ erat qui mõstra¬
re darii uehiculum posset.singuli ut quenq prender&
scruptabantur: nec tamen ullum uestigium fuge reqis
extabat: Festinantem alexandrum:uix tria milia eꝗ¬

Expanded text:
vulneribus relinquunt. Iumenta quoque, ne longius prosevulneribus relinquunt. Iumenta quoque, ne longius prosequi possent, convulnerant duobus servis, qui regem comitabantur, occisis. Hoc edito facinore, ut vestigia fugae spargerent, Nabarzanes Hyrcaniam, Bessus Bactra paucis equitum comitantibus petebant. Barbari ducibus destituía, qua quemque aut spes ducebat aut pavor, dissipabantur : D tantum equites congregaverant se incerti adhuc, resistere melius esset an fugere. Alexander hostium trepidatione conperta Nicanorem cum equitum parte ad inhibendam fugam emittit, ipse cum ceteris sequitur. Tria ferme milia resistentia occisa sunt, reliquum agmen pecudum more intactum agebatur iubente rege, ut caedibus abstineretur. Nemo captivorum erat, qui monstrare Darei vehiculum posset: singula, ut quaeque prenderent, scrutabantur, nec tamen ullum vestigium fugae regis extabat. Festinantem Alexandrum vix III milia eq
Abbreviated transcription (Latin):
quin cupiditatem consequendi transfuga iniecerat: Itaq
calcaribus subditis: effuso cursu eunt: Iamq fremitus ho¬
stium iter in gredientiũ ex audiebatur. Sed prospectum a¬
demerat pulueris nubes: Paulisper uero inhibuit cursum
donec consideret puluis: Iamq: conspecti abarbaris erant.¬
& abeuntium agmen conspexerant:nequaquã futuri pa¬
res:si besso tantum animi fuisset adprelium: quantũ ad
parricidium fuerat: Nanq & numero barbari prestabãt¬
& robore. Ad haec refecti cum fatigatis certamen inituri erãt.
Sed nomen alexandri et fama: maximum in bello utique
momentũ pauidos in fugam conuertit. Bessus ueno & c&¬
teri facinoris eius participes:uehiculum darii assecuti:
caeperunt hortari eum: ut conscenderet equum & se fuga hosti
eriperet.Ille deos ultores adesse testatur: & alexandri fi¬
dem implorans:negat se parricidas uelle comitari. Tv
uero ira accensi:tela iniciunt in regem. multisq confossũ

Expanded text:
qui cupiditatem consequendi transfuga iniecerat: itaque qui cupiditatem consequendi transfuga iniecerat: itaque calcaribus subditis effuso cursu eunt. Iamque fremitus hostium iter ingredientium exaudiebatur, sed prospectum ademerat pulveris nubes. Paulisper ergo inhibuit cursum, donec consideret pulvis. Iamque conspecti a barbaris erant et abeuntium agmen conspexerant nequaquam futuri pares, si Besso tantum animi fuisset ad proelium, quantum ad parricidium fuerat. Namque et numero barbari praestabant et robore: ad hoc refecti cum fatigatis certamen inituri erant. Sed nomen Alexandri et fama, maximum in bello utique momen tum, pavidos in fugam avertit. Bessus vero et ceteri facinoris eius participes vehiculum Darei adsecuti coeperunt hortari eum, conscenderet equum et se hosti fuga eriperet. Illе deos ultores adesse testatur et Alexandri fidem inplorans negat se parricidas velle comitari. Tum vero ira quoque accensi tela coiciunt in regem multisque confossum
Abbreviated transcription (Latin):
iungit dorso.hii grauiora arma portabant: Caeterũ eꝗs
uehebantur: cumres locusq: poscer&:pedestris acies erã.
Haec agentem alexandrum: adeunt orsiles & mitracenis¬
qui bessi parricidium exosi. transfugerant: nuntiabants
stadia quingenta abesse persas: ipsos breuius iter monstra¬
turos. Gratus regi aduentus transfugarum fuit: Itaq:
prima uespera: ducibus hisdem:cum expedita equitv
manu. monstratam uiam ingreditur: phalange quantũ
festinare posset sequi iussa: Ipse quadrato agmine incedẽs
ita cursum regebat: ut primi coniungi ultimis possent.
Trecenta stadia processerant: cum occurrit brorubelus ma¬
zei filius. syriae quondam praetor: Is quoq transfuga nun¬
tiabat bessum: haud ampliusquã ducenta stadia abesse.
Exercitum ut pote precaueret in compositum: inorhina¬
tumq proceclere. hurã iam uideri perituros. si festinaret
sequi superuenturum. Darium adhuc uiuere. Strenuo alio¬

Expanded text:
iungit. Dorso hi graviora anna portabant, ceterum equis iungit. Dorso hi graviora anna portabant, ceterum equis vehebantur: cum res locusque posceret, pedestris acies erant. Haec agentem Alexandrum adeunt Orsines et Mithracenes: Bessi parricidium exosi transfugerant nuntiabantque stadia D abesse Persas, ipsos brevius iter monstraturos. Gratus regi adventus transfugarum fuit. Itaque prima vespera ducibus isdem cum expedita equitum manu monstratam viam ingreditur phalange, quantum festinare posset, sequi iussa. Ipse quadrato agmine incedens ita cursum regebat, ut prim i coniungi ultimis possent. CCC stadia processerant, cum occurrit Brochubelus, Mazaei filius, Syriae quondam praetor: is quoque transfuga nuntiabat Bessum haud amplius quam ce stadia abesse, exercitum, utpote praedae avidum, inconpositum inordinatumque procedere. Hyrcaniam videri petituros: si festinaret tes, superventurum. Dareum adhuc vivere. Strenuo alio
Abbreviated transcription (Latin):
ge nuntiant praecipitem fugam: bactra petere darium
Certiora deinde cognoscit: ex bagistane babilonio: nõ equi¬
dem uinctum regem sed inpericulo positum: aut mortis
aut uinculoꝵ affirmabat: Rex ducibus aduocatis: maxi¬
mum inquit opus:sed labor breuissimus superest.Daruᷤ
haud procul destitutus asuis:aut oppressus.H illo corpore
posita est nostra uictoria: & tanta resceleritatis est premiũ
omnes pariter conclamant: paratos ipsos insequi: nec la¬
bori: nec periculo parcere: Igiturraptam agmen: cursus
magis quã itineris modo ducit: necturna quidem quie¬
te: diurnum laborem relaxante:Itaq quingenta stadia
processit: Peruentum erat inuicum inquo darium bessu
conprehenderat. Ibi melon darii interpres excipitur: cor¬
pore eger: non potuerat agmen assequi: & deprehensus
celeritate reꝗis. transfugam se esse assimilabat: ex hoc
acta cognoscit: sed fatigatis necessaria quies erat.Itao
delectis equitum. ui. ccc. quos dimicas appellabant: ad¬

Expanded text:
e nuntiant praecipiti fuga Bactra petere Dareum. Certiora deinde cognoscit ex Bagistane Babylonio, qui nondum vinctum regem, sed in periculo esse aut mortis aut vinculorum adfirmabat. Rex ducibus convocatis: “Maximum,” inquit, “opus, sed labor brevissimus superest. Dareus haud procul destitutus a suis aut oppressus: in illo corpore posita est nostra victoria, et tanta res celeritatis est praemium.” Omnes pariter conclamant paratos ipsos sequi: nec labori nec periculo parceret. Igitur raptim agmen cursus magis quam itineris modo ducit ne nocturna quidem quiete diurnum laborem relaxante. Itaque D stadia processit, perventumque erat in vicum, in quo Dareum Bessus conprehenderat. Ibi Melon, Darei interpres, excipitur: corpore aeger non potuerat agmen adsequi et deprehensus celeritate regis transfugam se esse simulabat. Ex hoc acta cognoscit. Sed fatigatis necessaria quies erat: itaque delectis equitum vi milibus CCC, quos dimachas appellabant, ad
Abbreviated transcription (Latin):
ontis asperi ac praerupti cylicia includitur : quod cũ
amari surgat: uelut sinu quodam: flexuq curua¬
tum:rursus altero cornu in diuersum litus occurnit
Per hoc dorsum:qua maxime introrsus mari cedit:as¬
peri tres aditus & perangusti sunt:quorũ uno eylicia
intranda est campestris. eadem qua uergit ad mare.
planitiem eius crebris distinguentibus riuis. pyramuꝰ
& cignus incliti amnes fluunt. Cidnus non spatio a¬
quarum. sed liquore memorabilis. quippe. leni tractu
ẽ fontibus labens puro solo excipitur: nec torrentes
incurrunt:qui placide manantem alueum turben.
ltaq in corruptus.idemq frigidissimus quippe: mul¬
ta riparum amenitudine inumbratus. ubique fonti

Expanded text:
ontis asperi ac praerupti Cilicia includitur: quod cum ontis asperi ac praerupti Cilicia includitur: quod cum a mari adsurgat, velut sinu quodam flexuque curvatum rursus altero cornu in diversum litus excurrit. Per hoc dorsum, qua maxime introrsus mari cedit, asperi tres aditus et perangusti sunt, quorum uno Cilicia intranda est. Campestris eadem, qua vergit ad mare, planitiem eius crebris distinguentibus rivis: Pyramus et Cydnus, incliti amnes, inferfluunt. Cydnus non spatio aquarum, sed liquore memorabilis: quippe leni tractu e fontibus labens puro solo excipitur, nec torrentes incurrunt, qui placide manantis alveum turbent. Itaque incorruptus idemque frigidissimus, quippe multa riparum amoenitate inumbratus, ubique fonti
Abbreviated transcription (Latin):
quin quaginta stadia ab aditu quo cylitiam intra¬
mus:pilas incole dicunt artissimas fauces:muni¬
menta quae manu ponimus.naturali situ imitãte.
Igitur arsanes qui ciliciae praeerat: reputans quid
initio belli mennon suasisset:quondam salubre con¬
silium sero exequi statuit: igne ferroq cyliciam ua¬
stat: ut hosti solitudinem faciat. quic quid usui pote¬
st esse corumpit.sterile ac nudum solum: quod tue¬
ri nequibat relicturus. Sed longe utilius fuit angu¬
stum aditum qui cyliciam aperit:ualido occupare
praesidio: iugumq oportune utineri iminens obtine¬
re. unde multuf subeuntem hostem: aut prohibe¬
re: aut opprimere. potuisset: Tunc paucis qui collibuᷤ
praesiderent relictis retro ipse concessit:populator
terr&e quã populationibus uindicare debebat. Ergo
qui relicti erant perditos se rati: nec conspectum ꝗ¬
dem hostis substinere ualuerunt:cum uł pauciores
locum obtinere potuissent: nanq perpetuo iugo i¬

Expanded text:
quinquaginta stadia ab aditu, quo Ciliciam intraquinquaginta stadia ab aditu, quo Ciliciam intramus: Pylas incolae dicunt artissimas fauces munimenta, quae manu ponimus, naturali situ imitantes. Igitur Arsames, qui Ciliciae praeerat, reputans, quid initio belli Memno suasisset, quondam salubre consilium sero exequi statuit: igni ferroque Ciliciam vastat, ut hosti solitudinem faciat, quidquid usui potest esse, corrumpit sterile ac nudum solum, quod tueri nequibat, relicturus Sed longe utilius fuit angus aditus, qui Ciliciam aperit, valido occupare praesidio iugumque opportune itineri imminens obtinere, unde inultus subeuntem hostem aut prohibere aut opprimere potuisset: nunc paucis, qui callibus praesiderent, relictis retro ipse concessit, populator terrae, quam a populationibus vindicare debebat. Ergo qui relicti erant, proditos se rati ne conspectum quidem hostis sustinere valuerunt, cum vel pauciores locum obtinere potuissent. Namque perpetuo iugo m
Abbreviated transcription (Latin):
ccuniam regis sexcenti muli &qrẽgenti uehebant. prae¬
sidio sagutarioꝵ prosequente. propinquoꝵ amicoꝵo¬
coniuges huic agmini proximae.lixarumq & ca¬
lonum greges uehebantur. Ultimi erant cum suis
quisque ducibus: qui cogerent agmen leuiter arma¬
ti. Contra siquis aciem macedonum intueretur di¬
spar acies erat. equis uirisq non auro:non discolo¬
ri ueste:sed ferro atq ere fulgentibus. agmen & sta¬
re paratum & sequi: nec turba: nec sarcinis praegra¬
ue intentum adducis non signum modo: sed e¬
tiam nutu: & castris locus & exercitui cõmetatus su¬
ppetebant. Ergo alexandro in acie miles non de¬
fuit. Darius autem multitudinis rex: loci in quo
pugnauit angustiis redactus est ad paucitatẽ quã
in hoste contempserat. Interea alexander ab sta¬
menẽ cappadociae preposito litiam petens: cum
omnibus copiis regionem quae castra ciri appellã¬
tur peruenerat:statiua illic habuerat cĩrus cũ ad¬
uersus cresum inlydiam duceret: Aberat ea regic

Expanded text:
cuniam regis sexcenti muli et trecenti cameli vehebant praesidio sagittariorum prosequente. Propinquorum amicorconiuges huic agmini proximae lixarumque et calonum greges vehebantur. Ultimi erant cum suis quisque ducibus, qui cogerent agmen, leviter armati. Contra si quis aciem Macedonum intueretur, dispar facies erat equis virisque non auro, non discolori veste, sed ferro atque aere fulgentibus: agmen et stare paratum et sequi, nec turba nec sarcinis praegrave, intentum ad ducis non signum modo, sed etiam nutum. Et castris locus et exercitui commeatus suppetebant. Ergo Alexandro in acie miles non defuit, Dareus, tantae multitudinis rex, loci, in quo pugnavit, angustiis redactus est ad paucitatem, quam in hoste contempserat. Interea Alexander Sabistamene Cappadociae praeposito Cificiam petens cum omnibus copiis in regionem, quae Castra Cyri appellatur, pervenerat: stativa illic habuerat Cyrus, cum adversus Croesum in Lydiam duceret. Aberat ea regio
Abbreviated transcription (Latin):
iando: nunquã conmutatur diuinitas: herculem &
patrem liberum: consecrate inmortalitatis refereba exẽ¬
pla: credasne illosunanimi decreto deos factos: Frius ab
eret: Scilicet ego & tu deo deos facimus: a nobis diui
fac aliquem regem si deum potes facere: facilius caelum
dare: quã imperium: dii propitii sine inuidia quae deo
lixerit audiant: eodemq cursum quo fluxere adhuc
res ire patiantur:nostris moribus uelint nos esse cõten¬
tos: Non pudet patrie nec desidero adquem mocdũ tex
sed abillis leges quis uiuamus accipimus. E quis aurib

Expanded text:
uando, numquam comitatur divinitas. Herculem modo et uando, numquam comitatur divinitas. Herculem modo et Patrem Liberum consecratae inmortalitatis exempla referebas. Credisne illos unius convivii decreto deos factos? Prius ab eheret. Scilicet ego et tu, Cleo, deos facimus, a nobis divinfac aliquem regem, si deum potes facere! Facilius est caelum dare quam imperium? Di propitii sine invidia, quae Cleo dixit, audierint eodemque cursu, quo fluxere adhuc res, ire patiantur. Nostris moribus velint nos esse contentos. Non pudet patriae, nee desidero, ad quem modum rex si ab illis leges, quis vivamus, accipimus.” Aequis aurib
Abbreviated transcription (Latin):
prostraturum humi corpus: debere idem facere ceteros
& inprimis sapientia preditos. ab illis enim cultus in regem
exemplum esse prodendum. Haud perplexe in calistenẽ
dirigebatur oratio grauitas uiri et prompta libertas: in¬
uisa erat regi: quasi solus macetdonas paratos ad tale ob¬
sequium moraretur.Istamen silentio facto: unum ill¬
tantum intuentibus caeteris: Si rex inquit sermoni tuo
affuisset: nullus profecto uox responsuri tibi desideraret᷑
res. neu rebus infelicissime gestis. inuidiam tali adula.¬
tione contraheres: sed quoniam abest:ego tibi ꝓ illo
espondeo:nullum esse eundem & duturnum :& prec¬
quem fructum: celestesq honores non dare se regi: sed
iu ferre: interu allo enim opus est ut credatur deus:se¬
perq hanc gratiam magͥis iuris posteri retulerũt. Ego au¬
tem seram ĩmortalitatem precor regi: & ut uita diutur¬
ia sit: et ecterna maiestas hominem consequitur aliq¬

Expanded text:
prostraturum humi corpus. Debere idem facere ceteros prostraturum humi corpus. Debere idem facere ceteros et in primis sapientia praeditos: ab illis enim cultus in regem exemplum esse prodendum. Haud perplexe in Callisthenen dirigebatur oratio. Gravitas viri et prompta libertas invisa erat regi, quasi solus Macedonas paratos ad tale obsequium moraretur. Is tum silentio facto unum illum intuentibus ceteris: “Si rex,” inquit, “sermoni tuo adfuisset, nullius profecto vox responsuri tibi desiderareturres neu rebus felicissime gestis invidiam tali adulatione contraheres. Sed quoniam abest, ego tibi pro illo respondeo nullum esse eundem et diuturnum et praecoquem fructum, caelestesque honores non dare te regi, sed auferre. Intervallo enim opus est, ut credatur deus, semperque hanc gratiam magnis viris posteri reddunt. Ego autem seram inmortalitatem precor regi, ut et vita diuturna sit et aeterna maiestas. Hominem consequitur aliq
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlum illi aperiebant: herculemq & patrem liberum: et
cum polluce castorem: nouo numinis cessuros esse iactabat᷑.
Igitur festo die omni opulentia conuiuium exornari iubet.
cui non macedones modo & greci principes amicorum: sed
etiam nobiles adhibentur: cum quibus cum discubuisset ⁊¬
rex. paulisper epulatus conuiuio egreditur: cleo sicut pre¬
paratus erat: sermonem cum admiratione laudum eius ĩ¬
stituit: merita deinde percensuit: quibus uno modo referri
gratiam posse: si quem intelligerent: deum esse confiteren¬
tur: Exiqua turis impensa beneficia pensaturi: persas qui¬
dem non pie solum: sed etiam prudenter reges suos: inter
deos colere: maiestatem enim imperii salutis esse tutelam
ne herculem quidem & patrem liberũ: priusdicatos deos
quã uisissent. secum uiuentiũ inuidiam: Tantumdem qͦq
posteros credere: quantum presens etas spopondiss&: ođ¬
si ceteri dubitent: semet ipsum rex inisset conuiuiuꝙ

Expanded text:
caelum illi aperiebant Herculemque et Patrem Liberum et caelum illi aperiebant Herculemque et Patrem Liberum et cum Polluce Castorem novo numini cessuros esse iactabant. Igitur festo die omni opulentia convivium exornari iubet, cui non Macedones modo et Graeci, principes amicorum, sed etiam hostium nobiles adhiberentur. Cum quibus cum discubuisset rex, paulisper epulatus convivio egreditur. Cleo, sicut praeparatum erat, sermonem cum admiratione laudum eius instituit. Merita dein de percensuit: quibus uno modo referri gratiam posse, si, quem intellegerent deum esse, confiterentur exigua turis inpensa tanta beneficia pensaturi. Persas quidem non pie solum, sed etiam prudenter reges suos inter deos colere: maiestatem enim imperii salutis esse tutelam. Ne Herculem quidem et Patrem Liberum prius dicatos deos, quam vicissent secum viventium invidiam: tantum de quoque posteros credere, quantum praesens aetas spopondisset. Quodsi ceteri dubitent, semetipsum, cum rex inisset convivium,
Abbreviated transcription (Latin):
scutis argenteas laminas: equis frenos aureos addidit.
loricas quoq alias argento: alias auro adornauit.cxx.
armatorum erant quae regem ad id bellum sequebant᷑.
matura: quonam modo celestes honores usurparet cepit
agitare: iouis filium non dici se: sed etiam credi uolebat
tanquã perinde animis imperare posset:ac linguis. Itao
more persarum macedonas uenerabundos ipsum salutare
prosternentes humi corpora: Non deerat talia concupiscẽ¬
ti pernitiosa adulatio:perpetuum malum regum:quoꝵ¬
pes sepuis assentatio quã hostis euertit:Sed grecoꝵ qui¬
professionem honestarũ artium: malis corrumperãt mo¬
ribus. Bages quidam arqiuus piissimoꝵ carminũ post
coberilium conditor: & ex sicilia deo: hic quidem nõ in¬
genii solum: sed etiam nation is uitium adulator: & caetera
urbium suarum purgamenta: quae propinquis esse maxi¬
moꝵ exercituũ: etiam ducibus are ferebantur. habitv

Expanded text:
scutis argenteas laminas, equis frenos aureos addidit, scutis argenteas laminas, equis frenos aureos addidit, loricas quoque alias auro, alias argento adornavit. CXX milia armatorum erant, quae regem ad id bellum sequebantur.maturum, quonam modo caelestes honores usurparet, coepit agitare. Iovis filium non dici tantum se, sed etiam credi volebat, tamquam perinde animis imperare posset ac linguis, iussitque more Persarum Macedonas venerabundos ipsum salutare prosternentes humi corpora. Non deerat talia concupiscenti perniopes sępius assentatio quam hostis euertit 47. Auruperant moribus, Agis quidem Argivus, pessimorum carminum post Choerilum conditor, et ex Sicilia Cleo, hic quidem non ingenii solum, sed etiam nationis vitio adulator, et cetera urbium suarum purgamenta, quae propinquis etiam maximorumque exercituum ducibus a rege inserebantur. Hi tum
Abbreviated transcription (Latin):
geniturus qui uictoribus imperaret:Pudebat amicos suꝑ
uinum & epulas socerum ex deditis esse deleftum. Sed
post cliti cedem libertate sublata uultu qui maxime seruit
entiebantur: Caeterum indiam & inde occeanũ petitu¬
rus: ne quid atergo qđ destinata impedire posset moue¬
tur: ex omnibus prouinciis.xxx. iunioꝵ el eqi uissi
& ad se armata perduci: obsides simul habiturus & milites.
Ceterum ad persequendos austanem & cathenem qui
ab ipso defecerant misit: quorum austanes captus est.
cathenes inprelio occisus.Polipercon regionem quoq q̃¬
bullacen apellatur in dictionem redegit: Itaq omnib
compositis: cogitatione bellum indicum uertit: Diueᷤ
reqio habebatur:non auro modo:sed gẽmis quoq mar¬
garitisq: quae ad luxum magis quã ad magnificen¬
tiam. exculpta:m periti militares: auro & ebore fulgo¬
re dicebant: Itaq nec nisi mentretur caeteris prestar&

Expanded text:
geniturus, qui victoribus imperaret. Pudebat amicos super geniturus, qui victoribus imperaret. Pudebat amicos super vinum et epulas socerum ex deditis esse delectum, sed post Cliti caedem libertate sublata vultu, qui maxime servit, adsentiebantur. Ceterum Indiam et inde Oceanum petiturus, ne quid a tergo, quod destinata inpedire posset, moveretur, ex omnibus provinciis XXX milia iuniorum legi iussit et ad se armata perduci obsides simul habiturus et milites. Craterum autem ad persequendos Haustanen et Catanen, qui ab ipso defecerant, misit: quorum Haustanes captus est, Catanes in proelio occisus. Polypercon quoque regionem, quae Bubacene appellatur, in dicionem redegit. Itaque omnibus conpositis cogitationes in bellum Indicum vertit. Dives regio habebatur non auro modo, sed gemmis quoque margaritisque, ad luxum magis quam ad magnificentiam exculta. Periti militum res auro et ebore fulgere dicebant: itaque, necubi vinceretur, cum ceteris praestaret,
Abbreviated transcription (Latin):
non satis cauta mortalitas est:Itaq: ille diu qui uxorẽ danii
qui duasfilias uingines:quibus forma praeter roxanẽ com¬
parari nulla poterat: haud alio animo quã parentis in spe¬
xerat: Tunc in amore uirgumcule si regie stirpi cõparare¬
tur: ignobilisita effusus est:ut diceret ad stabiliendum
regnum pertinere.persas & macedones connubio iungi
hoc uno modo & pudorem uictis & superbiam uictoribus
detrahi posse: Achillem quoq: a quo genus deduceret cum
captiua coisse:ne inferri nephas arbitrarentur:Ita matri¬
monii iure uelle iungi. Insperato gaudio letus pater: ser¬
monem eius excipit & rex in medio cupiditatis ardore
coeuntium pignus: quem diuersum gladio uterq libaba
Credo eos qui gentis mores condiderunt parco & patabili uic¬
tu ostendere uoluisse iungentibus opes quantulo contenti
esse deberent:Hoc modo rex asye & europe introductã
inter conuiuales ludos.matrimonio sibi adiunxit captiuã

Expanded text:
non satis cauta mortalitas est. Itaque ille, qui uxorem Darei, non satis cauta mortalitas est. Itaque ille, qui uxorem Darei, qui duas filias virgines, quibus forma praeter Roxanen conparari nulla potuerat, haud alio animo quam parentis aspexerat, tunc in amorem virgunculae, si regiae stirpi conpararetur, ignobilis ita effusus est, ut diceret ad stabiliendum regnum pertinere Persas et Macedones conubio iungi: hoc uno modo et pudorem victis et superbiam victoribus detrahi posse. Achillem quoque, a quo genus ipse deduceret, cum captiva coisse: ne inferri nefas arbitrentur victi, matrimonii iure velle iungi. Insperato gaudio elatus pater sermonem eius excipit, et rex in medio cupiditatis ardore coeuntium pignus —, quem divisum gladio uterque libabat. Credo eos, qui gentis mores condiderunt, parco et parabili victu ostendere voluisse iungentibus opes, quantulo contenti esse deberent. Hoc modo rex Asiae et Europae introductam inter convivales ludos matrimonio sibi adiunxit ex captiva
Abbreviated transcription (Latin):
Rex gratia sibi relata fisimithe. prefatus. sex dierũ cotta
cibaria ferre milites iussit. Sagos petente totã hant regic¬
nem depopulatus.xxx.milla pecorũ ex preda: sisimi¬
thri dono dat: Inde peruenit in regionem cui corthan¬
dus satrapes nobilis praeerat: qui se regis ponti fideiq ꝑ¬
misit: Ille imperio ei retidito haud amplius quã ut duo
ex tribus filiis secum militarent exegit: Satrapes & eũ
qui penes ipsum relinquebatur tradidit: Barbara opulen¬
tia conuiuium quo regem accipiebat instruxerat: Id cũ
multa comitate celebrarent: introduci.xxx. nobiles uir¬
ꝯines iussit:inter quas erat filia ipsius roxane nomine
eximia corporis spetie & detore habitus in barbaris ra¬
ro. quae quanquã inter electas processerat. omniũ tamẽ¬
oculos conuertit in se:maxime regis. minusiam cupidi¬
tatibus suis imperantis. inter obsequia fortune: cõtra quã

Expanded text:
Rex gratiam sibi relatam a Sisimithre perlaetus sex dierum cocta Rex gratiam sibi relatam a Sisimithre perlaetus sex dierum cocta cibaria ferre milites iussit, Sacas petens. Totam hanc regionem depopulatus XXX milia pecorum ex praeda Sisimithri dono dat. Inde pervenit in regionem, cui Oxyartes, satrapes nobilis, praeerat, qui se regis potestati fideique permisit. Ille imperio ei reddito haud amplius quam, ut duo ex tribus filiis secum militarent, exegit. Satrapes etiam eo, qui penes ipsum relinquebatur, tradito barbara opulentia convivium, quo regem accipiebat, instruxerat: id cum multa comitate celebraretur, introduci xxx nobiles virgines iussit. Inter quas erat filia ipsius, Roxane nomine, eximia corporis specie et decore habitus in barbarie raro. Quae quamquam inter electas processerat, omnium tameoculos convertit in se, maxime regis minus iam cupiditatibus suis imperantis inter obsequia fortunae, contra quam
Abbreviated transcription (Latin):
tos: durante ad huc habitu in quo mors quenquã deprehe¬
derat. Forte maceclo gregarius miles seq & arma substẽ¬
tans. tandem in castra peruenerat. Ouo uiso rex quanqͣ¬
ipse tum maxime admoto igne refouebat artus.ex sella
sua exiliuit: torpentemq militem: et uix cõpotem mẽtis
demptis armis in sua sede iussit considere.ille diu nec u
requiesceret. nec a quo esset acceptus agnouit. Tandem re¬
cepto calore. uitali: ut regiam regemq uidit: territus sur¬
git: quem intuens alexander: hec quid intelligis miles in¬
quit: quanto meliore sorte quã perse sub rege uiuatis. il
is in sella regis consedisse capitale foret: tibi saluti fuit
ostero die conuocatis amicis:copiarumq: ducibus: pronun¬
aari iussit: ipsum omnia quae amissa essent reddituruor
& promisso fides extitit.Nam si simites multa iumẽta
& cameloꝵ duomilia adduxit: petoraq & armenta quae
listributa pariter militem & danno et fame liberaue

Expanded text:
tos durante adhuc habitu, in quo mors quemque deprentos durante adhuc habitu, in quo mors quemque deprenderat. Forte Macedo gregarius miles seque et arma male sustentans tamen in castra pervenerat: quo viso rex, quamqipse tum maxime admoto igne refovebat artus, ex sella sua exiluit torpentemque militem et vix compotem mentis demptis armis in sua sede iussit considere. Ille diu nec, ubi requiesceret, nec, a quo esset exceptus, agnovit. Tandem recepto calore vitali, ut regiam sedem regemque vidit, territus surgit. Quem intuens Alexander: “Ecquid intellegis, miles,” inquit, “quanto meliore sorte quam Persae sub rege vivatis? Illis enim in sella regis consedisse capital foret, tibi saluti fuit.” Postero die convocatis amicis copiarumque ducibus pronuntiari iussit, ipsum omnia, quae amissa essent, redditurum. Et promisso fides extitit. Nam Sisimithres multa iumenta et camelorum 11 milia adduxit pecoraque et armenta: quae distributa pariter militem et damno et fame liberaverunt.
Abbreviated transcription (Latin):
contrahere dispersos:alleuiare prostratos: ostendere pro¬
cul euolutum ex tuguriis fumum: hortariq ut proxima
quaeq suffugia occuparent: nec ulla resmagis saluti fuit ꝗͣ
qđ multiplicato sufficientem malis regem deserere: erube¬
scebant. Caeterum efficacior in aduersis necessitas: quã ra¬
tio frigoris remedium inuenit: Dolabris enim siluas ster¬
nere aggressi: passim aceruos struesq accenderũt: & cõ¬
tinenti incendio ardere crederes saltum: & uix inter flã
mas relictum loc̃um agminibus. hic calor stupentia con¬
mouit membra: paulatimq spiritus quẽ continuerat ri¬
gor:meare libere cepit.Excepere alios tecta barbarorum
quȩ inultimo saltu abdita necessitas in uestigauerat: ali¬
os castra quae inhumido quidem: sed etiam caeli nutescẽte
seuitia locauerunt: Uigiti milites atq: lixaꝵ calonumq
pestis illa consumpsit:Memoriae proditũ est:quosdã ap¬

Expanded text:
contrahere dispersos, adlevare prostratos, ostendere procontrahere dispersos, adlevare prostratos, ostendere procul evolutum ex tuguriis fumum hortarique, ut proxima quaeque suffugia occuparent. Nec ulla res magis saluti fuit, quam quod multiplicato labore sufficientem malis, quis ipsi cesserant, regem deserere erubescebant. Ceterum efficacior in adversis necessitas quam ratio frigoris remedium invenit: dolabris enim silvas sternere adgressi passim acervos struesque accenderunt. Continenti incendio ardere crederes saltum et vix inter flammas agminibus relictum locum. Hic calor stupentia membra commovit, paulatimque spiritus, quem continuerat rigor, meare libere coepit. Excepere alios tecta barbarorum, quae in ultimo saltu abdita necessitas investigaverat, alios castra, quae in humido quidem, sed iam caeli mitescente saevitia locaverunt. Duo milia militum atque lixarum calonumque pestis illa consumpsit. Memoriae proditum est quosdam ad
Abbreviated transcription (Latin):
irmis suistecti exceperant: Sediam nec retinere arm
lubrice. & rigentis manus poterant:nec ipsi destinare.
⁊quã regionem obuertent corpora: cum undiq: tẽpe¬
statis uiolentia maior quã uitabatur occurreret. Ergo
ordinibus solutis per totũ saltum errabundũ agmen fere¬
batur. multiq prius metu quã labore defatigati prostra¬
uerant humi corpora: quanquã ymbrem: uis frigoris
concreta gelu adstrinxerat: Alii se stipitibus arberum
admouerant: id plurimis & aminiculum & suffug
erat: nec fallebat ipsos morti locum eligere:cũ in mobi¬
les uitalis calor linqueret: sed grata erat pigritia corpo¬
rum fatigatis. nec recusabant ex tingui quiescendo.oꝓ
pe non non uehemens modo:sed etiam pertinax uis ma¬
li insistebat: lucemq naturale solatium preter tempesta¬
tem: haud disparem nocti siluarum quoq umbra sup¬
presserat: Rex unus tanti mali patiens: circiure milite

Expanded text:
armis suis tecti exceperant, sed iam nec retinere arma armis suis tecti exceperant, sed iam nec retinere arma lubrica et rigentes manus poterant nec ipsi destinare, in quam regionem obverterent corpora, cum undique tempestatis violentia maior, quam vita batur, occurreret. Ergo ordinibus solutis per totum saltum errabundum agmen ferebatur, multique prius metu quam labore defetigati prostraverant humi corpora, quamquam imbrem vis frigoris concreto gelu adstrinxerat. Alii se stipitibus arborum admoverant: id plurimis et adminiculum et suffugium erat. Nec fallebat ipsos morti locum eligere se, cum inmobilis vitalis calor linqueret: sed grata erat pigritia corporum fatigatis, nec recusabant extingui quiescendo. Quippe non vehemens modo, sed etiam pertinax vis mali insistebat, lucemque, naturale solacium, praeter tempestatem haud disparem nocti silvarum quoque umbra suppresserat. Rex unus tanti mali patiens circumire milites,
Abbreviated transcription (Latin):
pherni hyrcaniam cardos cum thaphiris tradidit:mã¬
dauitq ut pharadatem cui succedebat: ad se incusto¬
diam muteret. Arsami dramearũ profecto substitutus
est. trasonor. Arsace in mediam missus:ut oxidato in¬
de discederet:Babilonia mortuo mareo:ditameni sub¬
iecta est. His compositis tertio mense ex hibernis mo¬
uet exercitum: regionem quȩ gabaza appellatur adi¬
turus: Primus dies quietum iter tribuit: proximus ei
non dum quidem procellosus:obscurior tamen pristino
non sine crescentis malo danno preteriit:Tertio ab om¬
ni parte caeli emicare fulgura: & nunc internitẽte lu¬
ce: nunc condita: nunȩ oculos modo meantis exercituᷤ
sed etiam animos terrere ceperunt:Erat prope conti¬
nuus caeli fragor. & passim cadentium fulminum spetie ᷤᷤ
uidebatur: altonitisq auribus stupens aomen: nec pro¬
redi: nec considere audebat:Tum repente imber gran¬
li incutiens torrentis modo effunditur.At Primo qd ẽ

Expanded text:
pherni Hyrcaniam et Mardos cum Tapuris tradidit manpherni Hyrcaniam et Mardos cum Tapuris tradidit mandavitque, ut Phradaten, cui succedebat, ad se in custodiam mitteret. Arsami, Drangarum praefecto, substitutus est Stasanor, Arsaces in Mediam missus, ut Oxydates inde discederet. Babylonia demortuo Mazaeo Stameni subiecta est. His conpositis tertio mense ex hibernis movit exercitum regionem, quae Gazaca appellatur, aditurus. Primus dies quietum iter praebuit, proximus ei nondum quidem procellosus et tristis, obscurior tamen pristino non sine minis crescentis mali praeteriit, tertio ab omni parte caeli emicare fulgura et nunc internitente luce, nunc condita non oculos modo meantis exercitus, sed etiam animos terrere coeperunt. Erat prope continuus caeli fragor, et passim cadentium fulminum species visebatur, attonitisque auribus stupens agmen nec progredi nec consistere audebat: cum repente imber grandinem incutiens torrentis modo effunditur. Ac primo quidem
Abbreviated transcription (Latin):
nec quis esset nosci satis poterat:Engo rex certior factus
humanum caput afferre:eum in tabernaculo excepit.
percontatusq quid rei sit:illo profitente cognoscit. Uarie
hinc coqitationes inuicem animum diuersa aqitantem
conmouerant:Meritum ingens in semet esse credeba.
qđ transsuga & proditor tantis rebus si uixisset inuectũ¬
rus moram: interfectus ess&: Contra facinus ingens ad¬
uersabatur: cum optime meritũ de ipsa: cõmunium
parentem liberorum:per insidias interemisset. Uicit
tamen gratiam meriti: sceleris atrocitas: denuntiariq
iussit: ut excederet castris:neu licentiae barbare exem¬
plar: ingnecorum mores & mitia ingenia transferret.
Dache spitamenis morte cõperta: stataphernem defectio¬
tus eius participem:uinctum alexandro:seq: dedvN
Ille maxima presentium curarũ parte liberatus. cõuer¬
tit animũ ad uindicandas iniurias eoꝵ quibus apraeto¬
ribus suis auare ac superbe imperabatuf. Engo pharata¬

Expanded text:
nec, quis esset, nosci satis poterat: ergo rex certior factus, nec, quis esset, nosci satis poterat: ergo rex certior factus, humanum caput adferre eum, tabernaculo excessit percontatusque, quid rei sit, illo profitente cognoscit. Variae hinc cogitationes invicem animum diversa agitantem commoverant. Meritum ingens in semet esse credebat, quod transfuga et proditor, tantis rebus, si vixisset, iniecturus moram, interfectus esset: contra facinus ingens aversabatur, cum virum optime meritum de ipsa, communium parentem liberum per insidias interemisset. Vicit tamen gratiam meriti sceleris atrocitas, denuntiarique iussit, ut excederet castris, ne licentiae barbarae exemplar in Graecorum mores et mitia ingenia transferret. Dahae Spitamenis caede conperta Dataphernen, defectionis eius participem, vinctum Alexandro seque dedunt. Ille maxima praesentium curarum parte liberatus convertit animum ad vindicandas iniurias eorum, quibus a praetoribus suis avare ac superbe imperabatur. Ergo Phrata
Abbreviated transcription (Latin):
censebat. muliebriter forsan. sed fida tamen mente
suasisset: deceto futurã inuiri potestate. Spitameneᷤ
simulato captus obsequio: de die conuiuium aptari iu¬
bet: uino quoq et epulis grauis: & semisonnis in cubi¬
culum fertur: Quem ut alto et graui sonno sopitum es¬
se sensit uxor. gladium quem ueste occultauerat,
stringit: caputq eius abscisum cruore respersa. seruo
conscio. facinoris tradidit. Eodem comitante sicuti
rat cruenta ueste: macedonum castra peruenit:nũtia¬
riq alexandro iubet: esse quae ex ipsa deberet agnoscere.
llle protinus iussit admiti:Quã ut respersam cruore re¬
spexit:ratus ad deplorandam contumeliam uenisse:di¬
cere quae uellet iubet.At illa seruum quẽ in uestibulo sta¬
re iusserat.introduci desiderauit: Quiq caput spitame¬
nis ueste tectum habebat: suspectus scruptantibus quid
occuleret ostendit. Cõfuderat oris exanquis notas pallor.

Expanded text:
censebat, muliebriter forsitan, sed fida tamen mente censebat, muliebriter forsitan, sed fida tamen mente suasisset: de cetero futuram in viri potestate. Spitamenes simulato captus obsequio de die convivium apparari iubet vinoque et epulis gravis et semisomnus in cubiculum fertur. Quem ut alto et gravi somno sopitum esse sensit uxor, gladium, quem veste occultaverat, stringit caputque eius abscisum cruore respersa servo suo conscio facinoris tradit. Eodem comitante, sicuti erat cruenta veste, in Macedonum castra pervenit nuntiarique Alexandro iubet, esse, quae ex ipsa deberet agnoscere. Ille protinus barbaram iussit admitti. Quam ut respersam cruore conspexit, ratus ad deplorandam contumeliam venisse, dicere, quae vellet, iubet. At illa servum, quem in vestibulo stare iusserat, introduci desideravit. Qui, quia caput Spitamenis veste tectum habebat, suspectus scrutantibus, quid occuleret, ostendit. Confuderat oris exsanguis notas pallor,