comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cõmouerant recidebant. Nec stare gͦ poterant nec
niti. ne testitudine quidẽ ꝓtegi. cum tantȩ molis
onera ꝓpellerent barbari. Regẽ ñ dolor mͦ. sed etiã
pudor temere in illas angustias eiecti exercitus
angebat. Inuictꝰ ante eam diẽ fuerat nichil frustͣ
ausꝰ. Impunę ciliciȩ fauces intrauerat. mare qͦq
nouum in pamphiliam itinera ꝑuenerat. lunc
hesitabat dep̃hensa felicitas. nec aliud remediũ
erat. quã reuerti qua uenerat. Itaq signo recep¬
tui dato. densatis ordinib scutisq suꝑ capita con¬
sertis. retro euadere ex angustiis uibet. Triginta
fuere stadia que remensi sunt. lum castris undiq
aꝑto loco positis ñ consultare mͦ quid agendum
eet. s uates quoq adhibere cepit a suꝑsticione
animi. Sed quid tum predicere aristander cui
tum plurimũ credebat. ex uatib poterat. Itaq
dãpnatis intempestiuis sacrificiis peritos locoꝵ

Expanded text:
conmoverant, recidebant. Nec stare ergo poterant nec conmoverant, recidebant. Nec stare ergo poterant nec niti, ne testudine quidem protegi, cum tantae molis onera propellerent barbari. Regem non dolor modo, sed etiam pudor temere in illas angustias coniecti exercitus angebat. Invictus ante eam diem fuerat nihil frustra ausus, inpune Ciliciae fauces intraverat, mare quoque novum in Pamphyliam iter aperuerat: tunc haesitabat deprehensa felicitas, nec aliud remedium erat quam reverti, qua venerat. Itaque signo receptui dato densatis ordinibus scutisque super capita consertis retro evadere ex angustiis iubet. XXX fuere stadia, quae remensi sunt. Tum castris undique aperto loco positis non con- sultare modo, quid agendum esset, sed vates quoque adhibere coepit a superstitione animi. Sed quid tunc praedicere Aristander, cui tum plurimum credebat ex vatibus, poterat? Itaque damnatis intempestivis sacrificiis peritos locorum
Abbreviated transcription (Latin):
itinere ꝓcedere iubet. Ipse cum expedito agmine
ugũ montiũ cȩpit. quoꝵ ꝑpetuum dorsum in
ꝑsidẽ excurrit. Om̃i hac regione uastata. tercio
die ꝑsidẽ. quinto angustias. quas illi susidas pi¬
las uocant. intrat. Ariobarzanes has cum uigin¬
et pauentib similes. donec in artissimas fauces pe¬
netraret agmen. Quod ubi contẽptu sui ꝑgere ui¬
dent. Tum uͦ ingentis magnitudinis saxa ꝑ mon¬
tium ꝓna deuoluunt. Quȩ incussȩ sepiꝰ subiacen¬
tib petͥs. maiore ui incedebant. nec singulos mͦ
s: agmina ꝓterebant. fundis quoq excussi lapi¬
des. et sagitte. undiq ingerebantur. Nec id miser¬
rimum fortib uiris erat. s qͦd multi qͦd ferarum
ritu ueluti in fouea dep̃hensi cederent᷑. Ira gͥ in
rabiẽ uersa. Eminentia saxa complexi. ut ad ho¬
stẽ ꝑuenirent alius alium leuantes conabantur
Ea ipsa multorum simul manib conitulsa. in eos qui

Expanded text:
itinere procedere iubet, ipse cum expedito agmine itinere procedere iubet, ipse cum expedito agmine iugum montium cepit, quorum perpetuum dorsum in Persidem excurrit. Omni hac regione vastata tertio die Persidem, quinto angustias, quas illi Susidas pylas vocant, intrat. Ariobarzanes has cum et paventibus similes, donec in artissimas fauces penetraret agmen. Quod ubi contemptu sui pergere vident, tum vero ingentis magnitudinis saxa per montium prona devolvunt, quae incussa saepius subiacentibus petris maiore vi incidebant nec singulos modo, sed agmina proterebant. Fundis quoque excussi lapides et sagittae undique ingerebantur. Nec id miserrimum fortibus viris erat, sed quod inulti, quod ferarum ritu veluti in fovea deprehensi caederentur. Ira igitur in rabiem versa eminentia saxa conplexi, ut ad hostem pervenirent, alius alium levantes conabantur ascendere: ea ipsa multorum simul manibus convolsa in eos, qui
Abbreviated transcription (Latin):
Uiu sisigambis suppliciũ precib repugnauit. ab nu¬
ens deprecationẽ ꝓ illis ñ conuienire fortunȩ in qua
esset. Adicitq sese metuere ne uictoris indulgentiã
fatigaret. Sepiꝰq cogitare captiuã. eẽ. se quã regi¬
nã fuisse. Ad ultimũ uicta. litteris alexandrum
ita deprecata. ẽ: ut ipsum excusaret. qͦd depreca¬
ret᷑. Petere se ut illis quoq si minꝰ sibi ignosceret. pro
necessario ac ꝓpinquo suo. iam ñ hoste supplice. tan¬
tum uitã precari. Moderationẽ clementiãq regis
quȩ tunc fuit. uel una hȩc res possit ostendere. Non
medati mͦ ignouit. sed om̃s et deditos et captiuos.
et libertate atq immunitate donauit. Urbem
reliquit intactã. agros sine tributo colere ꝑmisit.
Auictore dario. plura mater ñ impetrasset. Uxioꝵ
dein gentẽ subactã. susianoꝵ satrapȩ contribuit.
Diuisisq cum parmenione copiis. illum campestri

Expanded text:
Diu Sisigambis supplicum precibus repugnavit abnuDiu Sisigambis supplicum precibus repugnavit abnuens deprecationem pro illis non convenire fortunae, in qua esset, adiecitque metuere sese, ne victoris indulgentiam fatigaret, saepiusque cogitare, captivam esse se quam reginam fuisse. Ad ultimum victa litteris Alexandrum ita deprecata est, ut ipsum excusaret, quod deprecaretur: petere se, ut illis quoque, si minus, sibi ignosceret: pro necessario ac propinquo suo, iam non hoste, sed supplice, tantum vitam precari. Moderationem clementiamque regis, quae tunc fuit, vel una haec res possit ostendere: non Medati modo ignovit, sed omnes et deditos et captivos et libertate atque inmunitate donavit, urbem reliquit intactam, agros sine tributo colere permisit. A victore Dareo plura mater non inpetrasset. Uxiorum dein gentem subactam Susianorum satrapaе contribuit divisisque cum Parmenione copiis illum campestri
Abbreviated transcription (Latin):
bant tam̃ quia rex int̾ primos constiterat. int̾ro¬
gans tot urbium uictores. anerubescerent here¬
re in obsidione castelli exigui et ignobilis simul
obiecta. milites ut discederet pellere nequiuerats
tuebant᷑. Tandẽ tauron suꝑ arcẽ urbis se cũ suo
agmine ostendit. Ad cuius conspectum. et hostiũ
ammi labare. et macedones acrius p̃lium iuire
ceperunt. Anceps oppidanos malum urgebat. nec
sisti uis hostrum poterat. Paucis ad moriendum
plurib ad fugã aminꝰ fuit. Magna pars m arcem
concessit. Inde .xxx. oratorib missis ad deprecan¬
dum. triste responsum a rege redditur. Non. ẽẽ.
ueniȩ locum. Itaq supplicioꝵ quoq metu ꝑculsi.
ad sisigambim darii matrẽ occulto itinere ignoto¬
q hostib mutunt. qui peterent ut ipsa regẽ miti¬
garet. haud ignari parentis eam loco diligi. coliq
et medates. sororis eiꝰ filiã secum matrimonio iun¬
xerat darium ꝓpinqua cognatione contingens.

Expanded text:
bant tamen, quia rex inter primos constiterat interrobant tamen, quia rex inter primos constiterat interrogans, tot urbium victores an erubescerent haerere in obsidione castelli exigui et ignobilis, simul obiecta milites — ut recederet, erpellere nequierant — tuebantur. Tandem Tauron super arcem urbis se cum suo agmine ostendit. Ad cuius conspectum et hostium animi labare et Macedones acrius proelium inire coeperunt. Anceps oppidanos malum urguebat, nec sisti vis hostium poterat. Paucis ad moriendum, pluribus ad fugam animus fuit, magna pars in arcem concessit. Inde XXX oratoribus missis ad deprecandum triste responsum a rege redditur, non esse veniae locum. Itaque suppliciorum quoque metu perculsi ad Sisigambim, Darei matrem, occulto itinere ignotoque hostibus mittunt, qui peterent, ut ipsa regem mitigaret, haud ignari, parentis eam loco diligi colique. Et Medates sororis eius filiam secum matrimonio iunxerat, Dareum propinqua cognatione contingens.
Abbreviated transcription (Latin):
orum ꝑuenit. Finitima susis. ẽ. et in pͥmã ꝑsidẽ
excurrit. artũ int̾ se et susianos aditũ relinquens
Madathes erat regionis p̃fectꝰ haud sane tempoꝵ
homo. Quippe ultima ꝓfide exꝑiri decreuerat.
Sed ꝑiti locorum alexandrum docent occultum
iter. eẽ. ꝑ calles. et auersũ ab urbe. si paucos misis¬
set leuiter armatos. suꝑ capita hostium euasuros.
Cum consilium placuisset. idem itinerum fuert̃
duices. mille. et. d. mercede conducti. et agriani
fere mille. tauroni p̃fecto dati. ac pꝰ solis occasum.
ingredi iter nissi. Ipse tercia uigilia castris motis.
circa lucis ortum suꝑat angustias. cesaq materia
cratib et pluteis faciundis. ut qui turres ad mo¬
uerent extra teli iactum ee̾nt. urbẽ obsidere cę¬
pit. Prerupta erant omnia. saxis et cotib impe¬
dita. Multis gͦ uulnerib depulsi. ut quib ñ cũ
hoste solum. s etiã cum loco dimicandũ ẽe̾t. subi¬

Expanded text:
orum pervenit. Finitima Susis est et in primam Persidem orum pervenit. Finitima Susis est et in primam Persidem excurrit artum inter se et Susianos aditum relinquens. Medates erat regionis praefectus, haud sane temporum homo: quippe ultima pro fide experiri decreverat. Sed periti locorum Alexandrum docent occultum iter esse per calles et aversum ab urbe: si paucos misisset leviter armatos, super capita hostium evasuros. Cum consilium placuisset, idem itinerum fuerunt duces. M et D mercede conducti et Agriani fere M Tauroni praefecto dati ac post solis occasum iter ingredi iussi. Ipse tertia vigilia castris motis circa lucis ortum superat angustias caesaque materia cratibus et pluteis faciundis, ut, qui turres admoverent, extra teli iactum essent, urbem obsidere coepit. Praerupta erant omnia saxis et cotibus inpedita. Multis ergo vulneribus depulsi, ut quibus non cum hoste solum, sed etiam cum loco dimicandum esset, subi
Abbreviated transcription (Latin):
Ipse gͦ ꝑuenit ad eã. Et mat̾ inqͥt. hanc uestẽ qua
indutꝰ sum. sororum ñ solum donum. sed etiã opꝰ
indes. Hrĩ deceꝑe memores. Caue obsecro. ne in
contumeliã acceꝑis. ignorationẽ meam. Quȩ tii
moris eẽ. cognoni. ut spero habunde seruata suns.
Scio apud uos filio in conspectu matris nefas. ee. con¬
sidere nͥ cum illa ꝑmisit. Quotienscumq ad te
ueni. donec ut considerẽ annueres restiti. P rocum¬
bens. uenerari me sepe uoluisti inhibui. Dulcissi¬
mę matris olimpiadis nom̃ debitum tͥ reddo. Mi¬
tigato animo eiꝰ. rex quartis castris ꝑuenit ad ty¬
grim fluuiũ. fasim tẏgrim incolȩ uocant. Oritur
in montib uxiorum. et ꝑ quinquaginta stadia
siluestrib ripis preceps int̾ saxa deuoluit᷑. Acci¬
piunt deiñ eum campi. qͦs clementiore alueo p̃terit.
stadia mollioris soli. ꝑ qͦd leni tractu aquarũ ꝑsico
mari se insinuat. Anne suꝑato. cum nouẽ milib

Expanded text:
Ipse ergo pervenit ad eam et: “Mater,” inquit, “hanc vestem, qua Ipse ergo pervenit ad eam et: “Mater,” inquit, “hanc vestem, qua indutus sum, sororum non donum solum, sed etiam opus vides: nostri decepere me mores. Cave, obsecro, in contumeliam acceperis ignorationem meam. Quae tui moris esse cognovi, ut spero, abunde servata sunt. Scio apud vos filio in conspectu matris nefas esse considere, nisi cum ilia permisit: quotienscumque ad te veni, donec, ut considerem, adnueres, ipse steti. Procumbens venerari me saepe voluisti: inhibui. Dulcissimae matri Olympiadi nomen debitum tibi reddo.” Mitigato animo eius rex quartis castris pervenit ad Tigrim fluvium: Pasitigrim incolae vocant. Oritur in montibus Uxiorum et per l, stadia silvestribus ripis praeceps inter saxa devolvitur. Accipiunt deinde eum campi, quos clementiore alveo praeterit, stadia mollioris soli, per quod leni tractu aquarum Persico mari se insinuat. Amne superato cum vnn milibus
Abbreviated transcription (Latin):
susam urbem archelao. et presidium .iiii. milia
tradidit. Xenephilo. arcis cura mandata. ẽ. Mace¬
domim ȩtate grauib presidere arcis custodie uissis.
thesauroꝵ callicrati tutela ꝑmissa. Satrapea regio¬
nis susianȩ restituta abulithȩ. Matrẽ quoq et si¬
beros in eadẽ urbe deponit. Ac forte macedonicas
uestes. multãq purpurã dono ex macedonia sibi
missã. Cũ his qͤ c̃fecerant tͣtli sisigãbĩ iubet. Um̃i nãq
honore eã. ⁊ filii qͦq pietate ꝓsequebat᷑. Ad moueriq
¶iussit ut si
cordi quoq uestis ee̾t. conficere eã. neptes suas ad¬
suefaceret. donoq se doceret dare. Ad hanc uo¬
cem. lacrimȩ obortȩ. ꝓdidere animũ asꝑnantis
id munꝰ. Quippe ñ aliud magis in contumeliam
psarum feminȩ accipiunt. ꝗͣ ad mouere lanę manꝰ.
Nuntiant qui dona tulerant tristẽ. ẽe sisigambim.
Dignaq res et excusatione. et consolatione uisa.

Expanded text:
Susa urbem Archelao et praesidium III milium Susa urbem Archelao et praesidium III milium tradidit, Xenophilo arcis cura mandata est mille Macedonum aetate gravibus praesidere arcis custodiae iussis, thesaurorum Callicrati tutela permissa, satrapea regionis Susianae restituta Abulitae. Matrem quoque et liberos Darei in eadem urbe deponit. Ac forte Macedonicas vestes multamque purpuram dono ex Macedonia sibi missam cum iis, quae confecerant, tradi Sisigambi iubet — omni namque honore eam et filii quoque pietate prosequebatur — admonerique iussit, ut, si cordi ei quoque vestis esset, conficere eam neptes suas adsuefaceret, donoque se, quae docerent, dare. Ad hanc vocem lacrimae obortae prodidere animum aspernantis id munus: quippe non aliud magis in contumeliam Persarum feminae accipiunt quam admovere lanae manus. Nuntiant, qui dona tulerant, tristem esse Sisigambim, dignaque res et excusatione et solacio visa.
Abbreviated transcription (Latin):
uictorẽ tͣnsferente fortuna. Ut uͦ urbem intrauit.
incredibilẽ ex thesauris summã pecuniȩ gessit.
Quinqͣginta milia. talentum auri ñ signati forma
s rerudi pondere. Multi reges. tantas opes longa¬
bant᷑. Quas una hora in externi regis manus intulit.
Consedit deiude in regia sella. multo excelsiore quã
ꝓ habitu corporis. Itaq cum pedes unum gradum
ñ contingerent. unus ex regiis pueris mensam
subdidit pedib Et cum spadonẽ qui darii fuerat
ingemiscentẽ conspexisset. rex causam mesticiȩ
requisiuit. Ille indicat darium uesci in ea solitum.
seq sacrãq eius mensam ad ludibrium recidentẽ
sine lacrimis conspicere ñ posse. Subiit gͦ regem
uerecundia. uiolandi hospitales deos. Iamq subduci
iubebat. cum philotas minime uͦ hȩc feceris rex. s om̃
quoq accipe mensam. ex qua libauit hostis epulas
tuis pedib. ẽẽ. subiectã. Rex ꝑsidis finẽ aditurus

Expanded text:
victorem transferente fortuna. Ut vero urbem intravit, victorem transferente fortuna. Ut vero urbem intravit, incredibilem ex thesauris summam pecuniae egessit, L milia talentum argenti non signati forma, sed rudi pondere. Multi reges tantas opes long: quas una hora in externi regis manus intulit. Consedit deinde in regia sella multo excelsiore quam pro habitu corporis. Itaque, cum pedes imum gradum non contingerent, unus ex regiis pueris mensam subdidit pedibus. Et cum spadonem, qui Darei fuerat, ingemiscentem conspexisset rex, causam maestitiae requisivit. Illе indicat Da reum vesci in ea solitum, seque sacram eius mensam ad ludibrium recidentem sine lacrimis conspicere non posse. Subiit ergo regem verecundia violandi hospitales deos, iamque subduci iubebat, cum Philotas: “Minime vero haec feceris, rex, sed omen quoque accipe, mensam, ex qua libavit hostis epulas, tuis pedibus esse subiectam.” Rex Persidis finem aditurus
Abbreviated transcription (Latin):
describerent᷑. seorsus a ceteris exemplo nationũ
discrimine p̃fectis ñ utiq suarum gentiũ. sed
delectis attribuit. Tuba cum castra mouere uel¬
let. signum dabat. Cuiꝰ sonꝰ. plerũq tumultu¬
antium fremitu ex oriente haud satis exaudiebat᷑.
Ergo ꝑticã quȩ uudiq conspici posset. supͣ pretori¬
um statuit. Ex qua signum eminebat. omĩb con¬
spicuũ. Obseruat᷑ ignis noctu. fumꝰq int̾dui.
Iamq susam ei adituro. abulithes regionis eiꝰ prefec¬
tus. siue darii uissu ut alexandrum preda retine¬
ret. siue sua sponte filium obuiã misit. traditurũ
se urbẽ ꝓmittens. B enigne iuuenẽ excepit rex
et eodẽ duce ad eohaspin amnẽ ꝑuenit. dedicata
ut fama. ẽ. uehementẽ aquã. Hic ab ulithes cum
donis regalis opulentiȩ occurrit. Promades cameli
phanti a dario. ex india acciti. Iam ñ terror ut spe¬
rauerant. macedonum. s auxilium. opes uicti. ad

Expanded text:
discriberentur seorsus a ceteris, exempto nationum discriberentur seorsus a ceteris, exempto nationum discrimine praefectis non utique suarum gentium, sed delectis attribuit. Tuba, cum castra movere vellet, signum dabat, cuius sonus plerumque tumultuantium fremitu ex oriente haud satis exaudiebatur: ergo perticam, quae undique conspici posset, supra praetorium statuit, ex qua signum eminens pariter omnibus conspicuum observabatur ignis noctu, fumus interdiu. Iamque Susa ei adituro Abulites, regionis eius praefectus, sive Darei iussu, ut Alexandrum praeda retineret, sive sua sponte filium obviam misit, traditurum se urbem promittens. Benigne iuvenem excepit rex et eodem duce ad Choaspin amnem pervenit, delicatam, ut fama est, vehentem aquam. Hic Abulites cum donis regalis opulentiae occurrit. Dromades cameli phanti a Dareo ex India acciti, iam non terror, ut speraverat, Macedonum, sed auxilium, opes victi ad
Abbreviated transcription (Latin):
gulis militũ milib p̃futuri erant. Chiliarchas
uocabant. Tunc pͥmum in hunc numerum copiis
distributis. namq antea quingenariȩ cohortes
fuerant. nec fortitudinis p̃mia gesserant. Ingens
militũ turba conuenerat. egregio int̾futura cer¬
tamini. testis eadẽ cuiꝰq factorum. et de iudicib
latura sententiã. Quippe uͦ ne anfalso honos cuiq
haberet᷑. ignorari ñ poterat. Primus omnium uir¬
tutis causa donatꝰ. ẽ adarrihas senior. qui omissum
apud halicarnason a uiniorib p̃lium. unꝰ maxime
accenderat. Proximus ei antigenis uisus. ẽ. Terciũ
locum philotas augheus optinuit. Quartꝰ amyn¬
tȩ datꝰ. Post hos autigonꝰ. Et ab eo lincestes amẏn¬
tas fuit. Septimum locum theodetꝰ. Ultimum
optinuit hellanicꝰ. In disciplina quoq milita¬
ris rei a maiorib pleraq suinma utilitate muta¬
uit. Nam cum ante equites in suã quisq gentẽ

Expanded text:
gulis militum milibus praefuturi erant — chiliarchas gulis militum milibus praefuturi erant — chiliarchas vocabant—tunc primum in nunc numerum copiis distributis: namque antea quingenariae cohortes fuerant nec fortitudini praemia cesserant. Ingens militum turba convenerat egregio interfutura certamini, testis eadem cuiusque factorum et de iudicibus latura sententiam: quippe verone an falso honos cuique haberetur, ignorari non poterat. Primus omnium virtutis causa donatus est Atarrhias senior, qui omissum apud Halicarnason a iunioribus proelium unus maxime accenderat, proximus ei Antigenes visus est, tertium locum Philotas Augaeus obtinuit, quartus Amyntae datus, post hos Antigonus et ab eo Lyncestes Amyntas fuit, septimum locum Theodotus, ultimum obtinuit Hellanicus. In disciplina quoque militari relicta a maioribus pleraque summa utilitate mutavit. Nam cum ante equites in suam quisque gentem
Abbreviated transcription (Latin):
hȩc incrementa sunt et rudimenta. Igitur rex
arci babylone agathone preside. ẽẽ. iusso. cum sep¬
tingentis macedonum trecentisq mercerde con¬
ductis. pretores qui regioni babyloniȩ ac ciliciȩ
preessent. manetã et apollodorum relinquit. duo
milia similit̾ cum ducentis talentis. Dat utriq
preceptum. ut in supplementũ milites legerent.
Mazeum tͣnsfugã. satrape babilonȩ donat. Bago¬
phanẽ qui arcẽ tradiderat se sequi iussit. Arme¬
nia mithreni sardium ꝓditori data.ẽ. Ex pecu¬
nia deiñ babiloniȩ tradita. macedonũ equitib
sesceni denarii tributi. Peregrinꝰ eques. quingen¬
sum. his ita compositis in regionẽ quȩ satrapenȩ
uocatur ꝑuenit. fertilis terra. copia rerum. et
om̃i cõmeatu habundans. Itaq diutiꝰ ibi substitit.
Ac ne desides ocio dimitterẽt̃ animos. uidices de¬
dit. p̃mia que ꝓposuit. de uirtute militari cer¬
tantib. Nouem qui fortissimi iudicati ee̾nt. sin¬

Expanded text:
haec incrementa sunt et rudimenta. Igitur rex haec incrementa sunt et rudimenta. Igitur rex arci Babylone Agathone praesidere iusso cum septingentis Macedonum trecentisque mercede conductis praetores, qui regioni Babyloniae ac Ciliciae praeessent, Meneta et Apollodorum relinquit. n milia his militum cum mille talentis data: utrique praeceptum, ut in supplementum milites legerent. Mazaeum transfugam satrapea Babylone donat, Bagophanem, qui arcem tradiderat, se sequi iussit, Armenia Mithreni, Sardium proditori, data est. Ex pecunia deinde Ba- bylone tradita Macedonum equitibus sesceni denarii tributi: peregrinus eques quingensum. His ita conpositis in regionem, quae Sittacene vocatur, pervenit: fertilis terra copia rerum et omni commeatu abundans. Itaque diutius ibi substitit ac, ne desides otio demitterent animos, iudices dedit praemiaque proposuit de virtute militari certantibus nova: qui fortissimi iudicati essent, sin
Abbreviated transcription (Latin):
comitas habetur. uulgati corporis uilitas. Inter
hec flagitia exercitꝰ ille domitor asie ꝑ.xxx.iiiͬi.
dies saginatꝰ. ad ea que sequebantur discrimina
haud dubie debilior futurus fuit. si hostem habu¬
isset. Ceterum quo minꝰ dampnum sentirent. idẽ¬
tidẽ incremento renouabatur. Namq amyntas
andromeni ab antipatro macedonum peditum
sex milia addux̃. Quingentos preterea eiꝰdẽ gene¬
ris equites. cum his sexcenta milia trachras adiunc¬
tis peditib suȩ gentis tria milia quingentis. Et
ex peloponenso mercennariꝰ miles ad quatuor mi¬
lia aduenerat. cum trecentis octoginta equitib.
Idem amyntas adduxerat quinquaginta princi¬
pum macedonie liberos adultos. ad custodiam cor¬
poris. Quippe int̾ epulas. hi sunt regis ministri.
Idẽq equos ineuntib prelium admouent. uenantesq
comitantar. et uigiliarum inces ante cubiculi fo¬
res seruant. magnorumq prefectorum et ducum

Expanded text:
comitas habetur vulgati corporis vilitas. Inter comitas habetur vulgati corporis vilitas. Inter haec flagitia exercitus ille domitor Asiae per XXIIII dies saginatus ad ea, quae sequebantur, discrimina haud dubie debilior futurus fuit, si hostem habuisset. Ceterum, quo minus damnum sentiret, identidem incremento renovabatur. Namque Amyntas Andromeni ab Antipatro Macedonum peditum VI milia adduxit, D praeterea eiusdem generis equites, cum his DC Thracas adiunctis peditibus suae gentis in milibus D, et ex Peloponneso mercennarius miles ad IIII milia advenerat cum trecentis octoginta equitibus. Idem Amyntas adduxerat L principum Macedoniae liberos adultos ad custodiam corporis. Quippe inter epulas hi sunt regibus ministri idemque equos ineuntibus proelium admovent venantesque comitantur et vigiliarum vices ante cubiculi fores servant: magnorumque praefectorum et ducum
Abbreviated transcription (Latin):
coniugis uictũ. quȩ desiderio nemorum siluarũ¬
q in campestrib locis. uirũ compulit. amęnitatẽ
nature. genere huiꝰ oꝑis imitari. Ditius in hac
urbe quã usꝗͣ constitit rex. nec alio loco disciplinȩ
militari magis nocuit. Nichil urbis eiꝰ corruptiꝰ
morib nichil ad irritandas illiciendasq immo¬
dicas cupiditates instructiꝰ. liberos coniuigesq
cum hospitib stupro coire. mͦ precium flagicii
detur. parentes. maritiq patiunt᷑. Conuiuales
ludi tota ꝑside regib purpuratisq cordi sunt.
babilonii maxime in uinũ. et quȩ ebrietatem
sequunt᷑ effusi sunt. feminarũ conunua in eun¬
tium. in principio modestꝰ.ẽ habitꝰ. dem sum¬
ma quȩq amicula exeunt. Paulatĩq pudorẽ
ꝓfanant. Ad ultimũ honos aurib habitꝰ sit.
una corpoꝵ uelamenta ꝓiciunt. Hec meretricũ
hoc dedecꝰ. ẽ. s matronarũ. uiroꝵq apud hoqͦs

Expanded text:
coniugis victum, quae desiderio nemorum silvarumconiugis victum, quae desiderio nemorum silvarumque in campestribus locis virum conpulit amoenitatem naturae genere huius operis imitari. Diutius in hac urbe quam usquam constitit rex, nec alio loco disciplinae militari magis nocuit. Nihil urbis eius corruptius moribus, nihil ad inritandas inliciendasque inmodicas cupiditates instructius. Liberos coniugesque cum hospitibus stupro coire, modo pretium flagitii detur, parentes maritique patiuntur. Convivales ludi tota Perside regibus purpuratisque cordi sunt, Babylonii maxime in vinum et, quae ebrietatem sequuntur, effusi sunt. Feminarum convivia ineuntium in principio modestus est habitus, dein summa quaeque amicula exuunt paulatimque pudorem profanant, ad ultimum — honos auribus habitus sit — ima corporum velamenta proiciunt. Nec meretricum hoc dedecus est, sed matronarum virginumque, apud quas
Abbreviated transcription (Latin):
arcẽ uulgatũ grecoꝵ fabulis miraculũ orti sunt
toꝵq arborum umbra et ꝓceritate amenos. Saxo
pile quȩ totũ onus sustinent instructȩ. sunt. Suꝑ
pilas lapide quadrato. solum stratũ. ẽ. patiens ter¬
re quã altã iniciunt. et humoris quo rigant t̾ras.
adeoq ualidas arbores sustinent moles. ut stipi
tes earum nouẽ cubitarum spacium crassitudine
equent. in quinquaginta pedum altitudinẽ emi
neant. frugifere equȩ sint. ut si terra sua alerent᷑.
Et cum uetustas ñ oꝑa solũ manufacta. sed etrã ipsã
naturã paulatim exedendo ꝑunat. hȩc moles qͣ
tot arborum radicib premitur. tantiq nemoris
pondere onerata. ẽ. inuiolata durat. Quippe ui
ginti lati parietes sustinent. undecim int̾uallo
distantes. ut ꝓcul uisentib siluȩ montib suis im¬
minere uideant᷑. Syriȩ regẽ babyloniȩ regnan¬
tem. hoc opꝰ. e̾e. molitũ. memorię ꝓditũ. ẽ. amore

Expanded text:
arcem, vulgatum Graecorum fabulis miraculum, pensiles arcem, vulgatum Graecorum fabulis miraculum, pensiles multarumque arborum umbra et proceritate amoeni. Saxo pilae, quae totum onus sustinent, instructae sunt: super pilas lapide quadrato solum stratum est patiens terrae, quam altam iniciunt, et humoris, quo rigant terras: adeoqutes earum octo cubitorum spatium crassitudine aequent, in quinquaginta pedum altitudinem neant frugiferaeque sint, ut si terra sua alerentur. Et, cum vetustas non opera solum manu facta, sed etiam ipsam naturam paulatim exedendo perimat, haec moles, quae tot arborum radicibus premitur tantique nemoris pondere onerata est, inviolata durat: quippe XX pedes lati parietes sustinent XI pedum intervallo distantes, ut procul visentibus silvae montibus suis inminere videantur. Syriae regem Babylone regnantem hoc opus esse molitum memoriae proditum est, amore
Abbreviated transcription (Latin):
dinib coercetur. s om̃ium oꝑum magnitudinẽ
circũueniunt cauernȩ ingentes in altitudinẽ
pressȩ. ad accipiendum impetũ fluminis. Qđ
ubi adpositȩ crepidinis fastigium excessit. urbis
tecta corriꝑet. nͥ eent specꝰ lacusq qui exciꝑent
coccili saterculo structi sunt. Iotum opus bitu¬
mine adstringit᷑. Pons lapideꝰ flumimi impositꝰ
iungit urbẽ hic quoq int̾ mirabilia orientis oꝑa
nimeratꝰ. ẽ. Quippe euphrates altum limum
uehit. Quo penitꝰ ad fundamenta iacienda ege¬
sto. uix sufficiendum oꝑi firmo. repperiunt solũ.
harenȩ autẽ subinde cumulate. et saxis quis pons
sustinet᷑ adnexȩ morant᷑ aminẽ. Qui retentꝰ acriꝰ
quã libero cursu mearet inlidit᷑. Arcẽ quoq am¬
bitꝰ .xx. stadia complexã habent. Trigunta pedũ
in terrã. trium fundamenta demissa sunt. Ad.
lxxx. summũ munimenti fastigiũ ꝑuenit. Suꝑ

Expanded text:
dinibus coercitus. Sed omnium operum magnitudinem dinibus coercitus. Sed omnium operum magnitudinem circum veniunt cavernae ingentes in altitudinem pressae ad excipiendum impetum fluminis quod ubi appositae crepidinis fastigium excessit, urbis tecta corriperet, nisi essent specus lacusque qui exciperent. coctili laterculo structi sunt. totum opus bitumine adstringitur. Pons lapideus siumini im. positus iungit urbem. Hic quoque inter mirab lia orientis opera numeratus est. quippe Euphrates altum limum vehit, quo penitus ad fundamenta iacienda egesto, vix fulciendo operi firmum reperiunt solum. harenae autem subinde cumulatae et saxis, quis pons sustinetur, adnexae morantur amnem, qui retentus acrius, quam si libero cursu mearet, inliditur. Arcem quoque ambitu XX stadia conplexam habent. XXX pedes in terram turrium fundamenta demissa sunt, ad LXXX summu munimenti fastigium pervenit. Super
Abbreviated transcription (Latin):
Serairamis eam condiderat. ñ ut pleriq credidere
belus. Cuiꝰ regia ostendit᷑ murꝰ instructꝰ later¬
culo coctili. bitumine int̾litꝰ. S patium triginta
et duoꝵ pedum. latitudinẽ amplectitur. Quadri¬
gȩ int̾ se occurrentes. sine ꝑiculo cõmeare dicunt᷑.
Altitudo muri . l. cubitoꝵ. eminet spatio. Turres
denis pedib. quã murus altiores sunt. Totius
oꝑis ambitꝰ .ccc. lxuiii. stadia complectitur. Sin¬
guloꝵ stadioꝵ struturã. singulis dieb ꝑfectã. ẽẽ.
memoriȩ traditum. ẽ. Edificia ñ sunt ad mota
muris. s fere spatiũ ingeri unius absunt. Ac
ne totã quidẽ urbẽ tectis occupauerunt. ꝑ.lxxx.
stadia habitabat᷑. Nec omnia continua funt. cre¬
do quia tuciꝰ uisum. ẽ. et plurib locis spargi. Ce¬
tera serunt. coluntq ut si externa uis ingrauat¬
obsessis. alimenta ex ipsuis urbis solo subminis¬
trent᷑. Euphrates int̾fluit. magnęq molis crepi¬

Expanded text:
Samiramis eam condiderat, non, ut plerique credidere, Samiramis eam condiderat, non, ut plerique credidere, Belus, cuius regia ostenditur. Murus instructus laterculo coctili bitumine interlito spatium XXX et duorum pedum in latitudinem amplectitur: quadrigae inter se occurrentes sine periculo commeare dicuntur. Altitudo muri L cubitorum eminet spatio: turres denis pedibus quam murus altiores sunt. Totius operis ambitus CCCLXV stadia conplectitur: singulorum stadiorum structuram singulis diebus perfectam esse memoriae proditum est. Aedificia non sunt admota muris, sed fere spatium iugeri unius absunt. Ac ne totam quidem urbem tectis occupaverunt — per LXXX stadia habitabatur —, nec omnia continua sunt, credo, quia tutius visum est pluribus locis spargi. Cetera serunt coluntqobsessis alimenta ex ipsius urbis solo subministrent. Euphrates intersluit magnaeque molis crepi
Abbreviated transcription (Latin):
florib coronisq constrauerat argenteis altarib
utroq latere dispositis. Quȩ ñ ture mͦ. s omnib
odorib cumulauerat. Dona eum sequebantur.
greges pecorũ equoꝵq leones quoq et pardales
caueis preferebant. Magi deinde suo more carm̃
canentes. Post hos chaldei babylonioꝵq ñ uates
mͦ. sed etiã artifices cum fidib sui generis ibañ.
Laudes hi regum canere soliti. chaldei syderũ motꝰ
et statutas uices temporum ostendere. Equites
deinde babilonii suo equoꝵq cultu. ad luxuriã
magis quã ad magnificentiã exacto. ultimi ibant.
Rex armatis stipatus oppidanoꝵ turbã post ultimos
pedites ire iussit. Ipse cum currii. urbẽ ac deinde
regiam intrauit. Postero die suppellectilẽ darii et
omnẽ pecuniã recognouit. Ceterum ipsuis urbis
pulchritudo. ac uetustas ñ regis mͦ sed etiã omni¬
um oculos in semet haud immerito conuertit.

Expanded text:
floribus coronisque constraverat argenteis altaribus floribus coronisque constraverat argenteis altaribus utroque latere disposais, quae non ture modo, sed omnibus odoribus cumulaverat. Dona eum sequebantur greges pecorum equorumque, leones quoque et pardales caveis praeferebantur. Magi deinde suo more carmen canentes, post hos Chaldaei Babyloniorumque non vates modo, sed etiam artifices cum fidibus sui generis ibant: laudes hi regum canere soliti, Chaldaei siderum motus et statas vices temporum ostendere. Equites deinde Babylonii suo equorumque cultu ad luxuriam magis quam ad magnificentiam exacto ultimi ibant. Rex armatis stipatus oppidanorum turbam post ultimos pedites ire iussit: ipse cum curru urbem ac deinde regiam intravit. Postero die supellectilem Darei et omnem pecuniam recognovit. Ceterum ipsius urbis pulchritudo ac vetustas non regis modo, sed etiam omnium oculos in semet haud inmerito convertit.
Abbreviated transcription (Latin):
castris ad medium urbẽ ꝑuenit. Cauerna ibi. ẽ.
ex qua fons ingentẽ bituminis uim effundit.
adeo ut satis constet babilonios muros ingentis
oꝑis huiꝰ fontis bitamine int̾lidos. ẽẽ. Ceterum
babylonã ꝓcedenti alexandro. mazeus qui ex
acie in eam urbem confugerat. cum adultis
liberis supplex occurrit. urbẽ seq dedens. Gratꝰ
aduentꝰ eiꝰ regi fuit. quippe magni oꝑis obsidio
futura tam munitȩ urbis. Ad hoc uir illustris
et manu ꝓmptꝰ. faina quȩ etiam ꝓximo p̃lio cele¬
bris. et ceteros ad deditionẽ sui incitaturus exem¬
plo uidebatur. Igitur hunc quidẽ benigne cum
liberis excipit. Ceterum quadrato qͦd ipse duce¬
bat agmine uelut in acie migrent ingredi suos
iubet. Magna pars babilonioꝵ constiterat in mu¬
ris. auida cognoscendi suum regẽ. Plures obuã
egressi sunt. Inter qͦs bagofanes arcis et regiȩ pe¬
cunię custos. ne studio amareo uinceret᷑. totũ iter

Expanded text:
castris ad Mennim urbem pervenit. Caverna ibi est, castris ad Mennim urbem pervenit. Caverna ibi est, ex qua fons ingentem bituminis vim effundit, adeo ut satis constet Babylonios muros ingentis operis huius fontis bitumine interlitos esse. Ceterum Babylona procedenti Alexandro Mazaeus, qui ex acie in eam urbem confugerat, cum adultis liberis supplex occurrit urbem seque dedens. Gratus adventus eras regi fuit: quippe magni operis obsidio futura erat tam munitae urbis. Ad hoc vir inlustris et manu promptus famaque etiam proximo proelio Celebris et ceteros ad deditionem suo incitaturus exemplo videbatur. Igitur hunc quidem benigne cum liberis excipit: ceterum quadrato agmine, quod ipse ducebat, velut in aciem irent, ingredi suos iubet. Magna pars Babyloniorum constiterat in muris avida cognoscendi novum regem, plures obviam egressi sunt. Inter quos Bagophanes, arcis et regiae pecuniae custos, ne studio a Mazaeo vinceretur, totum iter
Abbreviated transcription (Latin):
totis iacentium campis uulgauerat. maturiꝰ castra
mouit. Euntib a parte leua arabia odorum fer¬
tilitate nobilis regio. campestre iter int̾ tẏgrin
et euphraten. iacentia tam uberi et pingui ut
a pastu repelli peccora dicantur. ne sacietas ꝑimat.
Causa fertilitatis. ẽ. humor. qui ex utroq amne
manat. toto fere solo ꝓpter uenas aquarum resu¬
dante. Ipsi amnes. ex armeniȩ montib ꝓfluunt.
A magno deinde aquarum diuortio iter qͦd cȩpert̃
ꝑcurrunt. duo milia et quingenta stadia emen¬
sa sunt. qui amplissimum int̾uallum circa ar¬
meniȩ montes. notauerunt. Idem cum medie
et gordia eoꝵ terrã secare cȩperunt. paulatim
in artius coeunt. et quo longius manant. hoc
angustius int̾ se spatium terrȩ relinquunt.
Uicina maxime sunt in campis. qͦs incolȩ meso¬
potamiã appellant. mediã namq ab utroq la¬
tere dudunt. Eadem ꝑ babẏloniorum fines in
rubrum mare irrumpunt. Alexander quartis

Expanded text:
totis iacentium campis vulgaverat, maturius castra totis iacentium campis vulgaverat, maturius castra movit. Euntibus a parte laeva Arabia, odorum fertilitate nobilis regio: campestre iter est in terra inter Tigrin et Euphraten iacenti tam uberi et pingui, ut a pastu repelli pecora dicantur, ne satietas perimat. Causa fertilitatis est humor, qui ex utroque amne manat, toto fere solo propter venas aquarum resudante. Ipsi amnes ex Armeniae montibus profluunt ac magno deinde aquarum divortio iter, quod coeperunt, percurrunt: 11 milia et quingenta stadia emensi sunt, qui amplissimum intervallum circa Armeniae montes notaverunt. Idem cum Mediam et Gordyaeorum terram secare coeperunt, paulatim in artius coeunt et, quo longius manant, hoc angustius inter se spatium terrae relinquunt. Vicini maxime sunt in campis, quos incolae Mesopotamiam appellant: mediam nam que ab utroque latere cludunt. Tandem per Babyloniorum fines in Rubrum mare inrumpunt. Alexander quartis
Abbreviated transcription (Latin):
ra. et impedimenta. Eadem trahentẽ alexandrum.
quib reb antea uicisset. inferiorẽ fore. Plena omini¬
b desperationis uidebatur oratio. Quippe babilonã
urbẽ opulentissimã de dicertantib iam susa. iam
cetera ornamenta regni causamq belli uictorẽ occu¬
paturum. At ille docere ꝑgit. ñ speciosa dictu.
s usu necessaria in reb aduersis sequenda. e̾ẽ.
Ferro geri bella ñ auro. Uiris ñ urbium tectis. omĩa
sequi armatos. Sic maiores suos ꝑculsos in pͥncipio
rerũ. celerit̾ pͥstinã reparasse fortunã. Igitur
siue confirmatis eorum animis. sue imꝑium ina¬
gis ꝗͣ consilium sequentib medie fines ingressꝰ
ẽ. Paulo post alexandro harbela traditur. regia
suppellectili. ditiq gaza repleta. Quatuor milia
talentum fuere. Preterea preciosȩ uestes totius ut
supradictum. ẽ. exercitꝰ. opib in illam sedẽ conge¬
stis. Ingruentib deinde morbis. qͦs odor cadauerũ

Expanded text:
ra et inpedimenta. Eadem trahentem Alexandrum, ra et inpedimenta. Eadem trahentem Alexandrum, quibus rebus antea vicisset, inferiorem fore. Plena omnibus desperationis videbatur oratio: quippe Babylona, urbem opulentissimam, dedi cernentibus: iam Susa, iam cetera ornamenta regni, causam belli, victorem occupaturum. At illе docere pergit non speciosa dictu, sed usu necessaria in rebus adversis sequenda esse: ferro geri bella, non auro, viris, non urbium tectis. Omnia sequi armatos: sic maiores suos perculsos in principio rerum celeriter pristinam reparasse fortunam. Igitur sive confirmatis eorum animis sive imperium magis quam consilium sequentibus Mediae fines ingressus est. Paulo post Alexandro Arbela traduntur regia supellectile ditique gaza repleta: mi milia talentum fuere, praeterea pretiosae vestes, totius, ut supra dictum est, exercitus opibus in illam sedem congestis. Ingruentibus deinde morbis, quos odor cadaverum
Abbreviated transcription (Latin):
UE INERIOO DICU
imꝑioq alexandri uel in gre¬
cis uel illiriis ac thracia ge¬
sta sunt. si suis quęq tempo¬
rib reddere uoluero. inter¬
rumpendȩ sunt res asiȩ
quas utiq ad fugã mortẽq darii uniuersas in cons¬
pectu dari. et sicut int̾ se coherent ita oꝑe ipso con¬
iungi. haud paulo aptius uideri potest. Igitur
quȩ prelio apud arbela coniuncta sunt. ordiar
dicere. Darius media fere nocte arbelã ꝑuenerat.
eodẽq magnȩ partis amicoꝵ eiꝰ ac militum fugã
fortuna compulerat. Quib conuocatis. exponit
haud dubitare se quin alexander celeberrimas
urbes agrosq omĩ copia rerum habundantes.
petiturus. eet. Predã opimã paratãq ipsum et
milites eiꝰ spectare. Id suis reb tali in statu salu¬
tifore. Quippe se deserta cum expedita manu
et ex longa fame saciaret. se auro mox futuro predȩ.
sibi usu didicisse. preciosam suppellectilẽ pelicesq
et spadonum agmina nichil altud fuisse quã oue¬

Expanded text:
e interim ductu imperioque Alexandri vel in Graecis vel Illyriis ac Thraecia gesta sunt, si suis quaeque temporibus reddere voluero, interrumpendae sunt res Asiae, quas utique ad fugam mortemque Darei universas in conspectum dari et, sicut inter se cohaerent, ita opere ipso coniungi haud paulo aptius videri potest. Igitur, quae proelio apud Arbela coniuncta sunt, ordiar dicere. Dareus media fere nocte Arbela pervenerat, eodemque magnae partis amicorum eius ac militum fugam fortuna conpulerat. Quibus convocatis exponit haud dubitare se, quin Alexander celeberrimas urbes agrosque omni copia rerum abundantes petiturus esset: praedam opimam paratamque ipsum et milites eius spectare. Id suis rebus tali in statu saluti fore: quippe se deserta cum expedita manu et ex longa fame satiaret se auro, mox futura praedae sibi: usu didicisse pretiosam supellectilem pelicesque et spadonum agmina nihil aliud fuisse quam one
Abbreviated transcription (Latin):
amicos quib: maxime ad sucuerat. ius sit: quippe summadũ¬
caxat cutis infemine ꝑstrict& ñ ꝓhibebat inter eẽ conuuio
cũ repente eproximo cabernaculo lugubris elamorbarba¬
ro ululatu planctuq ꝑmixtus aepulantes conterruit
cohorsquoq quar excubabat ad tabernaculũ regilien¬
ta nemaioris motus principiũ e& armaresete perat.
causci subiti pauoris fuit qđ mater uxorq darei cũ captius
nobilib regem quẽ int̃fectũ eẽ credebant ingentige¬
mitu h eiulatuq: defluebant: unusnãq: ec aptiuis spado¬
nib: qui forte ante ipsarũ tabernaculam ste cerat. amicu¬
lũ qđ dareus si cut paulo antedictũ est neccultu ꝓder&un
ab iecerat. in manib eĩ qͥreꝑ tũ ferebat agnouit. ratus que
interfecto daractũ ẽefalsum nuntiũ mortis q̃ ad tulitra
Noc mulierũ errore comꝑto alexandr fortune dareiap

Expanded text:
amicos, quibus maxime adsueverat, iussit — quippe summa dumamicos, quibus maxime adsueverat, iussit — quippe summa dumtaxat cutis in femine perstricta non prohibebat interesse convivio —, cum repente e proximo tabernaculo lugubris clamor barbaro ululatu planctuque permixtus epulantes conterruit. Cohors quoque, quae excubabat ad tabernaculum regis, verita, ne maioris motus principium esset, armare se coeperat. Causa subiti pavoris fuit, quod mater uxorque Darei cum captivis nobilibus regem, quem interfectum esse credebant, ingenti gemitu eiulatuque deflebant. Unus namque e captivis spadonibus, qui forte ante ipsarum tabernaculum steterat, amiculum, quod Dareus, sicut paulo ante dictum est, ne cultu proderetur, abiecerat, in manibus eius, qui repertum ferebat, agnovit ratusque interfecto detractum esse falsum nuntium mortis eius attulerat. Hoc mulierum errore conperto Alexander fortun
Abbreviated transcription (Latin):
uene rabilis: haec for mȩ pulchritudine: ne illa quidem sorte
orruptȩ receperat insinũ filiũ nondũ sextũ annũ a& aus
ogressũ inspem cantȩ fortnȩ quantã pat̃ eĩ paulo antea mi¬
serat genitũ: at in gremio anus auiae. iacebant adulte due
rgines ñ suo tantũ : sed &iã illius mȩrore c̃fectae : ingenscir¬
i eam nobiliũ fȩminarũ turba constiterac. laceratiser ini
abscisaq ueste. pristini decores in iemores. reginas. domi¬
usq u&eris quondam. tunc alienis nominib: inuocantes: il¬
binde mutantem longius fuga abstulerat: in acie aut̃ cȩsas̃
quingentis aucii fuere expeditib: xxomnino & duo deside¬
atisunt.ȩquitũ .c. quinqua ginta interfeca.
antulo inpendio ingens uictoria st&it rex qͥdiudartũ ꝑse¬
uendo fagatus postquã & nox ad p&ebat & consequendi spes
erat in castra paulo antea suis capta ꝑuenit: nuitari deinoa

Expanded text:
enerabilis, haec formae pulchritudine ne illa quidem sorte enerabilis, haec formae pulchritudine ne illa quidem sorte corruptae. Receperat in sinum filium nondum sextum annum aetatis egressum, in spem tantae fortunae, quantam pater eius paulo ante amiserat, genitum. At in gremio anus aviae iacebant adultae duae virgines non suo tantum, sed etiam illius maerore confectae. Ingens circa eam nobilium feminarum turba constiterat laceratis crinibus abscissaque veste, pristini decoris inmemores, reginas dominasque veris quondam, tunc alienis nominibus invocantes. Ilbinde mutantem longius fuga abstulerat. In acie autem caesa suor milia quingenti saucii fuere, ex peditibus CCC omnino et duo desiderati sunt, equitum centum quinquaginta interfecti. Tantulo inpendio ingens victoria stetit. Rex avidius Dareum persequendo fatigatus, postquam et nox adpetebat et consequendi spes non erat, in castra paulo ante a suis capta pervenit. Invitari deinde
Abbreviated transcription (Latin):
ondus ñ belli sedluxurie apparatũ diripuerant milites.
q plus raperent p̃assimstrata erant itinera uiliorib scrcinis.
uas in comparatione meliorũ auaritia contempserat: iãq: ad
minas ꝑuentũ erat qͥb: quocariora ornamentas. uiolentius
darahebant᷑: necor porib qͥ demuis aclibido parcebat om̃ãplane¬
di tumultuq ꝓut cuiq fortuna erat castra repleuerant nec
Illa facies mali deerat: cũꝑ om̃s ordines &atesq uictoris crude¬
btas aclicentia uagar&ur: Tunc uero in potentis fortunae
species conspicipotuit cũ iquidareo taber naculũ exhor¬
auerant. omnilu xu&opulentia instructu eadẽ illa cilexan¬
dri quasi u&eri dño reseruabant: nãq: id solũ intactũ omise¬
pint milites. ita tradito more ut uictorẽ . uictiregis taberna¬
culo exciperent: sed omniũ oculos animosq: in sem& auerterant
ciptiua emater c̃iunxq: decrgi: illa ñ maiestates sed &iã &ate

Expanded text:
pondus, non belli, sed luxuriae apparatum, diripuerant milites, pondus, non belli, sed luxuriae apparatum, diripuerant milites, cumque plus raperent, quam capere possent, passim strata erant itinera vilioribus sarcinis, quas in conparatione meliorum avaritia contempserat. Iamque ad feminas perventum erat. Quibus quo cariora ornamenta sunt, violentius detrahebantur: ne corporibus quidem vis ac libido parcebat. Omni planctu tumultuque, prout cuique fortuna erat, castra repleverant, nec ulla facies mali deerat, cum per omnes ordines aetatesque victoris crudelitas ac licentia vagaretur. Tunc vero inpotentis fortunae species conspici potuit, cum ii, qui Dareo tabernaculum exornaverant omni luxu et opulentia instructum, eadem ilia Alexandro, quasi veteri domino, reservabant. Namque id solum intactum omiserant milites ita tradito more, ut victorem victi regis tabernaculo exciperent. Sed omnium oculos animosque in semet averterant captivae mater coniunxque Darei: ilia non maiestate solum, se
Abbreviated transcription (Latin):
obidgenus graues agmenqđ celeritate maxime constat.
e gremoliebant᷑ quippe incircũ agendis equissuis hessalianul¬
a occupauerant : Hactam prospera pugnanuntiata cilexi¬
derñ ante ausus ꝑ sequi barbaros utrimq iã uictor instatre
fugientib coepit : Haudamplius regẽ quã mille equites se¬
quebant᷑ cũ ingens multitudo hostiũ cader& : sedquis hau
inuictoria. cut infugã copias numerat a gebant᷑ ergo
ata mpaucis pecoꝵ modo & idem m&ds quicogebat fugere
fugientes morabatur: at greciqui ndartipartib ste teran
aminta ducep̃tor hicalexandrifuerat: tunc trans fuga
abrupti ac&eris. haudsane fugientib similes euas erant:
barbarilonge diuersã fugã intender̃ alii quarec tũ ner
inꝑsidẽ ducebat: quidã circuitur upis. saltusq: montiũ occulas
p&iuere pauci castra dcofi: sediã illa quoq uictor intraue¬
rat : omni quidem opulentia ditic ingens auriar gentiqu

Expanded text:
obsiti, genus grave tegmine, quod celeritate maxime constat, obsiti, genus grave tegmine, quod celeritate maxime constat, aegre moliebantur: quippe in circumagendis equis illos Thessali inulti occupaverant. Hac tam prospera pugna nuntiata Alexander, non ante ausus persequi barbaros, utrimque iam victor instare fugientibus coepit. Haud amplius regem quam mille equites sequebantur, cum ingens multitudo hostium cederet: sed quis aut in victoria aut in fuga copias numerat? Agebantur ergo a tam paucis pecorum modo, et idem metus, qui cogebat fugere, fugientes morabatur. At Graeci, qui in Darei partibus steterant, Amynta duce — praetor hic Alexandri fuerat, tunc transfuga — abrupti a ceteris haud sane fugientibus similes evaserant. Barbari longe diversam fugam intenderunt: alii, qua rectum iter in Persidem ducebat, quidam circumitu rupes saltusque montium occultos petivere, pauci castra Darei. Sed iam ilia quoque victor intraverat omni quidem opulentia ditia. Ingens auri argentique
Abbreviated transcription (Latin):
tũ est: Iamq quidarfũ uehebant equi confossi hastis & dolore
efferatiiugũ quatere & regẽcurru & cutere coeperanticum
ille ueritus neuiuus uenir& in hostium potestatẽ. desi lit & in
equum qui ad hocipsũs equebat᷑ in ponitur. insignib: quoq: im¬
perune fugã ꝓcederent in decore ab iectis. tum uero c&en
dissipant᷑ m&u & quȩ cuiq ad fugã pa tebat uiaerum punt
arma iacientes. quaepaulo ante ad uitelcn corpoꝵ sumpse¬
rant: adeo pauor & ic̃ auxilia formidat: instabatfugientibus
eques aparmenione emissus & forte in illud cornuom̃s fuga
abstulerat. at index troꝑsae tes salos equites uehementer ur¬
gebał: iamq: una hala ipsoim p&u ꝓculcata erat c̃ũthesseli
sͦ trenue circũ actis equis dilapsirursus in p̃liũ redeunt. spar¬
sosq & in compositis uictoriae fiduciabar baro singenti caede
pros cernunt: equipariter equitesq: ꝑsarũsiriae lamnaru

Expanded text:
tum est. Iam que, qui Dareum vehebant equi, confossi hastis et dolore tum est. Iam que, qui Dareum vehebant equi, confossi hastis et dolore efferati iugum quatere et regem curru excutere coeperant, cum ille veritus, ne vivus veniret in hostium potestatem, desilit et in equum, qui ad hoc ipsum sequebatur, inponitur insignibus quoque imperii, ne fugam proderent, indecore abiectis. Tum vero ceteri dissipantur metu et, qua cuique ad fugam patebat via, erumpunt arma iacientes, quae paulo ante ad tutelam corporum sumpserant: adeo pavor etiam auxilia formidat. Instabat fugientibus eques a Parmenione emissus, et forte in illud cornu omnes fuga abstulerat. At in dextro Persae Thessalos equites vehementer urgebant, iamque una ala ipso inpetu proculcata erat, cum Thessali strenue circumactis equis dilapsi rursus in proelium redeunt sparsosque et inconpositos victoriae fiducia barbaros ingenti caede prosternunt. Equi pariter equitesque Persarum serie lamnarum