comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ait p̃tor cuius deare uiris dictio ẽ. melius scͥp¬
qui iuris dictionẽ ñ habent. sed hñt dequa uis
salia causa notionẽ. T Si uidex aliquẽ sic ꝯdẽpͦ¬
iri. ut ꝙ habeat extestamento uł codicillis
meuii. restitueret titio: sic accipiendũẽ. q̃si
quantitatẽ nq̃ auĩt quae testam̃to uł codicilłꝰ
relictaẽ sed ⁊si fidĩ cõmissũ sine scͥptura pro

Expanded text:
dictum.Ait praetor: 'cuius de ea re iurisdictio est'. melius scripdictum.Ait praetor: 'cuius de ea re iurisdictio est'. melius scripqui iurisdictionem non habent, sed habent de quavis alia causa notionem. Si iudex aliquem sic condemnet, ut, quod habet ex testamento vel codicillis Maevii, restitueret Titio, sic accipiendum est, quasi quantitatem nominavit, quae testamento vel codicillis relicta est. sed et si fideicommi
Abbreviated transcription (Latin):
Si se ñ obtulit ꝓcurator. iudicati actiomeu
denegabit̃. sed indñm dabit᷑ si se obtulit
inipsũ dabit ¶ Optulisse se litiuidet᷑. ñhisꝙ
inrẽ suã ꝓcurator datussit. nãhic alia rati¬
Sone recusare iudicati actionẽ non pot̃. Quia
Shic non inalien ã sedinsuãrẽ ꝓcurator fictus o¬
dẽ Tutor quoq uł curator inea ꝯditione sũt.
ut nondebeant se uidi liti obtulisse. id circos
Qdeb denegari in eos iudicati actio. A¬
tor municipũ potest rẽ iudicata recusart
inmunicipes enĩiudicati actiodabit. Iait¬
p̃tor condepnatus ut pecuniã soluatsa pidica
Qũt paratus sit. quid dicimus. ⁊ labeo ait de¬
buisse hocquoq adici neq eonoĩe satis faci.¬
at: fieri enĩ posse. ut idoneũ ex ꝓmissorẽ ha¬
beat sed ratio pecuni e. exigende haecfuit ꝙ¬

Expanded text:
curator, iudicati actio in eum denegabitur et in dominum dabitur: si se optulit, in ipsum dabitur. optulisse autem se liti uidetur non is, qui in rem suam procurator datus sit: nam hic alia ratione recusare iudicati actionem non potest, quia hic non in alienam, sed in suam rem procurator factus st. Tutor quoque vel curator in ea condicione sunt, ut non debeant videri se liti optulisse, idcircoque debet denegari in eos iudicati actio. Actor municipum potest rem iudicatam recusare: inpraetor: 'condemnatus ut pecuniam soluat'. a iudicautem paratus sit, quid dicimus? et ait Labeo debuisse hoc quoque adici "neque eo nomine satisfaciat": fieri enim posse, ut idoneum expromissorem habeat. sed ratio pecuniae exigendae haec fuit, q
Abbreviated transcription (Latin):
arcellus. libro scđ digestoꝵ. Quicũse pro
partẽ familias fingeret: mutuã pecuniã ac¬
cepit. ⁊ ex heredes apatre. uel emancipatus
sit. quãuis factre ñ possit. deb ꝯdẽpͥnari.
elsus. lib .u. digestoꝵ. Sikalendis fieri a¬
liquid stipulatus sũ. ñ epe quandocũꝙ post
kalendas accepto iudicio. tantitam̃ estiman
dalis ẽ quanu int̃ fuit mea. Kalendis id fieri.
ex eo tr̃atp̃r quicquid estimat᷑ ꝙ nouissime sol¬
i potit.
arcellus. lib quarto digestoꝵ. ndepositi.
ł cõmodati iudicio. quã quã dolo ad ũsarures
ab sit. ꝯdẽpnato succuritre sol. ut ei actioni¬
eisus. lib̾sexto digestoꝵ. Siqͥuis ab alio
decẽ. abaliosatis daristipulatus ẽ. estimandũ
erit. quantũ stipulatoris int̃sit sãtis dasi. idꝙ¬

Expanded text:
lus libro secundo digestorum. Qui, cum se pro patre familias fingeret, mutuam pecuniam accepit et exheres a patre uel emancipatus sit, quamuis facere non possit, debet condemnari. 11 Celsus libro quinto digestorum. Si kalendis fieri aliquid stipulatus sum, nempe quandocumque post kalendas accepto iudicio tanti tamen est, quanti interfuit mea kalendis id fieri: ex eo enim tempore quidque aestimatur, quod nouissime solui poterit. 12 Marcellus libro quarto digestorum. In depositi uel commodati iudicio, quamquam dolo aduersarii res absit, condemnato succurri solet, ut ei actionlsus libro sexto digestorum. Si quis ab alio decem, ab alio satisdari stipulatus est, aestimandum erit, quantum stipulatoris intersit satisdari, id
Abbreviated transcription (Latin):
Ne ratius. libro iuinto m̃branar. Asu c̃apioᷤ
reꝵ etiã ex aliis causis concessa interim ꝓpite¬
rea quae nr̃a existimantes possidemus consti¬
tutaẽ. ut aliquis litiũ. finiscẽt sedidꝙ quis
oni non obstet. ueluti si obid aliquid possid¬
cã. ꝙ. ẜuumeũ aut eiũs cuius in locũ heredi¬
tario uire successi emisse id falso existimẽre:
quia inalieni facti ignorantia tolleribilis er
inter lociombus.¬

Expanded text:
Neratius libro quinto membranarum Vsucapio rerum, etiam ex aliis causis concessa interim, propter ea, quae nostra existimantes possideremus, constituta est, ut aliquis litium finis esset. Sed id, quod oni non obstet, ueluti si ob id aliquid possideam, quod seruum meum aut eius, cuius in locum hereditario iure successi, emisse id falso existimem, quia in alieni facti ignorantia tolerabilis erroINTERLOCVTIONIBVS
Abbreviated transcription (Latin):
ditarii. separationẽ bonoꝵ impetraũĩnt. ⁊inue¬
niat᷑ nidonea hoditas. ħes aũt idoneus. ñ pote¬
r reuti adħeredẽ. sedeo ꝙ semel postulaues sta¬
redebent: sed sipost impetratã seꝑationẽ aliꝗͥ
heres ad quisierit. siquidẽ ex hereditatẽ. admi.¬
ttidebebunt. adidꝙ ad quisitũẽ. illi quiscꝑa¬
tionẽ impettauer̃. S⁊ sulli satis factũ fuĩt. qđ¬

Expanded text:
 impetrauerunt et inue impetrauerunt et inueniatur non idonea hereditas, heres autem idoneus: non poterunt reuerti ad heredem, sed eo, quod semel postulauerunt, stare debent. sed si post impetratam separationem aliquid heres adquisierit, si quidem ex hereditate, admitti debebunt ad id quod adquisitum est illi qui separationem impetrauerunt: sed si illis satisfactum fuerit, q
Abbreviated transcription (Latin):
quidergo: sibonis fide uissoris seꝑatis solidũ
ex heditate stipulator. conseꝗ nonpossit.: utr¬
um portio cũcet̾is heredis creditorib ex quiren¬
da erit. ancontẽptus cẽ debebit bonis que sepa¬
ris creditoris potiũnt ratioñ patit᷑ cũ inppo¬
sito sũmorũ. S⁊ inquolib alio creditore quise¬
parationẽ impetrauit ꝓbari cõmodius ẽ. ut
si solidũ ex hereditate seruari non possit. itab
demũ aliquid exbonis herodis ferat. si ꝓpͥicͤ¬
ditores hedis fuĩnt dimissi. ꝙ sinc dubio ad¬
mitendũ ẽ. cirta creditores bedis. dimissis
hereditariis.
Dem. lib duo decimo responsoꝵ. Creditorib
quib exdie uł sub condit᷑ione debet̃. ⁊ppt̃ hoc
ñdũ pecuni ã petere possunt. etseparatioda
bit᷑. qm̃ npsis cau̾tione cõmuni consulet᷑. Le¬
gatarios aũt in eatantũ parte qua debonis ẜua¬
ripotuit. habe pignoris causã conuenit.

Expanded text:
Quid ergo, si bonis fideiussoris separatis solidum Quid ergo, si bonis fideiussoris separatis solidum ex hereditate stipulator consequi non possit? utrum portio cum ceteris heredis creditoribus ei quaerenda erit an contentus esse debebit bonis, quae separis creditoribus potuerit, ratio non patitur eum in proposito summoveri. Sed in quolibet alio creditore, qui separationem impetravit, probari commodius est, ut, si solidum ex hereditate servari non possit, ita demum aliquid ex bonis heredis ferat, si proprii creditores heredis fuerint dimissi. quod sine dubio admittendum est circa creditores heredis dimissis hereditariis. Idem libro duodecimo responsorum Creditoribus, qui ex die vel sub condicione debentur et propter hoc nondum pecuniam petere possunt, aeque separatio dabitur, quoniam et ipsis cautione communi consuletur. Legatarios autem in ea tantum parte, quae de bonis servari potuit, habere pignoris causam convenit.
Abbreviated transcription (Latin):
si non attigent. bona patroni. in ea causasit. uͥ
quicquid postea acquisierit seꝑaret᷑. scdi siquid
ei atestarore debetꝰ  natalit s ĩs. petetiu
ei atestarore debet᷑
a pͥmianus. li uicesimo quito qlestionum i¬
Ibberede uendita heditate. seꝑatiofrustra deQͣ¬
siderabit᷑ sutiq sinulla fraudis incurrat suspi ꝗ̃¬
cio. nã quoq̃ bonafide medio tp̃r ꝑhedẽ gesta
sunt. rata con seruari solcnt᷑ aduetis t  cͣ¬
dem. lib uicesimo septimo questionũ. Debi Nõ¬
tor fide iussor heres extitit eĩus bona uen̾ier̃:
quãuis obligatio fide iussioris extincta sit. ni¬
chilominus seꝑatio imꝑabit̃. petente co cuifi¬
de iussor fuerat obligatus. siue solus sit. here
ditario us creditor. siue plures. neꝙ enĩrtatioui
riscausã fide iussionis ꝓpt̃ principalẽ obliga¬
tionẽ. que maior fuit exclusit. dãpnodebiaf¬
ficere creditorẽ. qui sibi diligent ꝓspexãt:

Expanded text:
si non attigerit bona patroni, in ea causa sit, ut ei si non attigerit bona patroni, in ea causa sit, ut ei quidquid postea adquisierit separetur: sed et si quid ei a testatore debetur. 2 Papinianusei a testatore debetur. 2 Papinianus libro uicensimo quinto quaestionum.Ab herede uendita hereditate separatio frustra desiderabitur, utique si nulla fraudis incurrat suspicio: nam quae bona fide medio tempore per heredem gesta sunt, rata conseruari solent. 3 Idem libro vicensimo septimo quaestionum Debitor fideiussori heres extitit eiusque bona venierunt: quamvis obligatio fideiussionis extincta sit, nihilo minus separatio impetrabitur petente eo, cui fideiussor fuerat obliditarius creditor siue plures. neque enim ratio icausam fideiussionis propter principalem obligationem, quae maior fuit, exclusit, damno debet adficere creditorem, qui sibi diligenter prospexerat.
Abbreviated transcription (Latin):
dã non secuti. ⁊ qui hedẽ sccuti ñsunt impetta¬
uerint ĩeꝑationẽ. ancos secũ admittãt qui se¬
cuti sunt᷑: Et putẽ nichileis ꝓdẽc. hosenim
scũ creditorib bedis nuandos Nte scienduẽ.
uulgo placere creditores quid ẽ ħedis si ꝗd
suꝑfiĩt exbonis testatoris posse habe insuum
debitũ creditorss uero testatoris exbonis ħedini
chil. cunusrei ratio illa c̃. ꝙ quimpetrauit seꝑa¬
tionẽ sibi deb imputare suã facilitatẽ. sicum
ẽẽnt bona idonea ħedis. illimaliũt bona poti¬
us defuncti sibi scꝑari. ħedisaũt crditorib ħ
imputari nom possit. At si creditores defuncti
desiderent ut etiã inbonis hedis substituant᷑.
ditores defuncti impetrare uen̾iã possunt. ui¬
stissima scilie⁊ ignorantie causa allegata ħItẽ S Ic.¬
sciendũe necessariũ ħedẽ ẜuũ cũ lib̾tate insti¬
tutũ. impetrare posse separationẽ. scilic ut

Expanded text:
quidam non secuti, et hi, qui heredem secuti non sunt, impetraquidam non secuti, et hi, qui heredem secuti non sunt, impetraverint separationem, an eos secum admittant, qui secuti sunt. et putem nihil eis prodesse: hos enim cum creditoribus heredis numerandos. Item sciendum est vulgo placere creditores quidem heredis, si quid superfuerit ex bonis testatoris, posse habere in suum debitum, creditores vero testatoris ex bonis heredis nihil. cuius rei ratio illa est, quod qui impetravit separationem, sibi debet imputare suam facilitatem, si, cum essent bona idonea heredis, illi maluerint bona potius defuncti sibi separari, heredis autem creditoribus hoc imputari non possit. at si creditores defuncti desiderent, ut etiam in bonis heredis substituantur, ditores defuncti, impetrare ueniam possunt, iustissima scilicet ignorantiae causa allegata. Item sciendum est necessarium heredem seruum cum libertate institutum impetrare posse separationem, scilicet ut,
Abbreviated transcription (Latin):
Sidoneũ ñ acceper᷑. ⁊ sibuim putent curminus
idoncas fide iussores accipicbant. Tpreterea cg¬
sciendũẽ. postta quã bona hereditaria. bonis
heredis mixta sunt. non posse impetrari se¬
parationẽ. Confusis enĩbonis. ⁊unitis sepatũ¬
o impetrari non potĩt. Tergo: Sipdlia ex¬
ni pot. hicutiq potit impetrari separatio. ñ¬
ee ferendus ẽ qui causat̃ bonacontbuta. cũp̃¬
dia contribiu ñ possint. nisiita coniuncte pꝰ¬
sessiones ⁊ ꝑmixte ꝓpriis. ut impossibilẽ
sepationẽ effecerint. ꝗ quidẽ ꝑraro c̃tingere
rinom posse dictũẽ. ita erit accipiendũ. ut uft̃¬
sͦ quinquenniũ post aditionẽ nũandã sepatio
non postulet᷑. Elehis aut om̃ib anadmitten¬
da sepꝗuosit. necne p̃toris erit. uł p̃sidis nori¬
o. nullius alterius. hocẽ. eiusquiseꝑationẽ
Sindulturus c̃. TSiquis pignus ab hede accepit
sint plures creditores. quidã secuti ħedẽ ꝗ

Expanded text:
idoneum acceperunt? et sibi imputent, cur min‹us› idoneum acceperunt? et sibi imputent, cur min‹us› idoneos fideiussores accipiebant. Praeterea sciendum est, posteaquam bona hereditaria bonis heredis mixta sunt, non posse impetrari separationem: confusis enim bonis et unitis separatio impetrari non poterit. quid ergo si praerari potest? hic utique poterit impetrari separatio nec ferendus est, qui causatur bona contributa, cum praedia contribui non possint, nisi ita coniunctae possessiones et permixtae propriis, ut impossibilem separationem effecerint: quod quidem perraro contingere ri non posse, ita erit accipiendum, ut ultra quinquennium post aditionem numerandum separatio non postuletur. De his autem omnibus, an admittenda separatio sit nec ne, praetoris erit vel praesidis notio, nullius alterius, hoc est eius, qui separationem indulturus est. Si quis pignus ab herede acceperit, sint plures creditores, quidam secuti heredem,
Abbreviated transcription (Latin):
culiũ habͣt. anseparatio fiat int̃ castrenses
creditores. ee tõsq uidẽamus : simul ergo ad¬
mititit̃. dũmodo si qui cũ eo contr. xxert̃.
antequã militari. fõrtasse debeant sepata¬
si. ꝗ puto ꝓbandũ. engo qui ante contrare¬
t̃. sibona castrensia abhis distrahant᷑. non
possunt uemre. cũ castrensib creditorib Itẽ
si quid inrẽ ũfũe. forte poterit ⁊ creditori
contra dici necastrense peculiũ inquietet.
⁊cũ possit potius cũ patre experiri Illud sci¬
endũe. cosdemũ crecditores posse impetrare
seꝑationẽ quiĩmouandi animo abhede sti¬
pulati sunt. ceterũ sicũ ħ animo secuti sunt s
quodã modo cũ eleger sed ⁊ siusurã abeo ea
m̃te quasicũ eligendo exegerint: idẽ erit ꝓ¬
bandũ. TItẽ querit̃ sisatis acceper ab eoanim¬
petraret separationẽ. ⁊ nonputo. bi enĩ secuti
sunt eũ forte quẽ mouebit. quid ergosisatisꝰ

Expanded text:
culium habet, an separatio fiat inter castrenses culium habet, an separatio fiat inter castrenses creditores ceterosque, videamus. simul ergo admittentur, dummodo, si qui cum eo contraxerunt, antequam militaret, fortasse debeant separari: quod puto probandum. ergo qui ante contraxerunt, si bona castrensia distrahantur, non possunt venire cum castrensibus creditoribus. item is versum est, forte poterit et creditori contradici, ne castrense peculium inquietet, cum possit potius cum patre experiri. Illud sciendum est eos demum creditores posse impetrare separationem, qui non novandi animo ab herede stipulati sunt. ceterum si eum hoc animo secuti sunt, amquodammodo eum elegerunt. sed et si usuras ab eo ea mente quasi eum eligendo exegerunt, idem erit probandum. Item quaeritur, si satis acceperunt ab eo, an impetrent separationem. et non puto: hi enim secuti sunt eum. forte quem mouebit: quid ergo, si satis non
Abbreviated transcription (Latin):
p̃stet᷑. Itẽ uideamus. siquis heres parenti ex¬
titĩt.: cũẽet inpubes. demde intra pub̾tatẽ
decessĩt.⁊ substituti bonaueneunt. qui im¬
pubis hereditatẽ adiit: anpatris creditores
possĩt sepasationẽ impetrare :⁊putoposse.¬
hocamplius. putoetiã in pubis creditores.
posse seꝑationẽ ad ũsus creditores beredis
eiuis impetrare: scđ̾m haec uideamus si pfiu
scd̃m heredẽ scripsert. scds. tertiũ. ⁊ t̃tu
bona ueneunt. qui creditores possint seꝑa
tionẽ impetiare. ⁊puto siquidẽ primi cre¬
ditores petant. utiq audiendos. sed adũsus
scdi.⁊ adũsus t̃tu creditores. suio scđi credi¬
tores petant. aduersus tertii. utiq eos im¬
petrare. posse. aduersus pͥmi aũt ñ possesĩ¬
pͥmi quidẽ creditores adũsus om̃s impetia¬
re possunt separationẽ. scd̃i creditores adũ¬
ssus pͥm̃i si possunt. adũsus tuũ possunt. Si
filii familias bonaueneunt. quicastrense pe¬

Expanded text:
praestetur.Item uideamus, si quis heres parenti expraestetur.Item uideamus, si quis heres parenti extiterit, cum esset impubes, deinde intra pubertatem decesserit et substituti bona veneant, qui impuberis hereditatem adiit, an patris creditores possint separationem impetrarehoc amplius puto etiam impuberis creditores posse separationem aduersus creditores heredis eius impetrare.Secundum haec uideamus, si Primus Secundum heredem scripserit, Secundus Tertium et Tertii bona ueneant, qui creditores possint sepacreditores petant, utique audiendos et aduersus Secundi et aduersus Tertii creditores: si uero Secundi creditores petant, aduersus Tertii utique eos impetrare posse, aduersus Primi autem non possesus omnes impetrare possunt separationem, Secundi creditores adversus Primi non possunt, adversus Tertii possunt. Si filii familias bona veneant, qui castrense pe
Abbreviated transcription (Latin):
ũ recepti sint smediᷤaũt tp̃r receptas. in resti¬
tutionem non uenre . Itẽ partũ ancille ꝑ fraudẽ a lienate
quã ageret᷑. peꝑit. nullã ẽẽ dubitationẽ qui¬
in partus restitui ñ debeat: siuõ cũ alienaret̃.
p̃gnãs fuĩt posse dici partũ quoꝙ restitui opõ-¬
tẽ sutrũ frucͥtus aut fundo cohesisse ñ satis in-¬
tellegẽ se labeoait. utrũ dũtaxat. quimatur:
anetiã inmaturi fuĩnt p̾tor significi. cet̾m
etiã sidehis sensĩt̃ quimatun fuĩnt. nichilo¬
minus magis posessionẽ restitui oportere:¬

Expanded text:
um recepti sint: medio autem tempore perceptos in restium recepti sint: medio autem tempore perceptos in restitutionem non venire. item partum ancillae per fraudem alienatae quam ageretur, pepererit, nullam esse dubitationem, quin partus restitui non debeat: si vero, cum alienaretur, praegnas fuerit, posse dici partum quoque restitui oportere. Fructus autem fundo cohaesisse non satis intellegere se Labeo ait, utrum dumtaxat qui maturi an etiam qui inmaturi fuerint, praetor significet: ceterum etiamsi de his senserit, qui maturi fuerint, nihilo magis possessione
Abbreviated transcription (Latin):
a aũt scierit. tenebit᷑ filia: susoutq scient. u
t̃ꝙ tenebit᷑. at sine ut̃ scior ⁊ quidã existimant
nichilominus infiliã dandã actionẽ. quia in¬
telligit. quasi exdonatione aliquid ad eam
ꝑuenisse autcerte cauere eã debe ꝗ consecuta
fuĩt. strestituturã inse maritũ aũt quiignora¬
uit. non dandã actionẽ ñ magis quã incredito¬
rẽ. quia fraudatore ꝙ: ei deberet̃ accep̃tũeis
indotatã uxorẽ ducturus mnon fuĩt ¶ Itẽ siex¬
traneus filiae familiaes nõe fraudandicausa:
dotẽ dedit tenebit᷑ maritus. sieͣrit eꝙ mulier:¬
necminus ⁊ pat̃ si non ignorauĩt ita ut caueat¬
s si asse dos ꝑuenĩt. restituit eã. Tdi ꝓcurator i¬
gnorante dño cũ scieret debitorẽ cuis fraudan¬
dicepiss consiliũ. iussit ẜuõ abcõ acciꝑe hac¬
nauonis tp̃r t̃re coherent. quia inboms frau¬
datoris fuer̃ sitẽ eosquipost inchoatũ iudici¬

Expanded text:
a autem scierit, tenebitur filia: si uero uterque scierit, ua autem scierit, tenebitur filia: si uero uterque scierit, uitur. at si neuter scierit, quidam existimant nihilo minus in filiam dandam actionem, quia intellegitur quasi ex donatione aliquid ad eam peruenisse, aut certe cauere eam debere, quod consecuta fuerit se restituturam: in maritum autem, qui ignoraverit, non dandam actionem, non magis quam in creditorem, qui a fraudatore quod ei deberetur acceperit, cum is indotatam uxorem ducturus non fuerit. Item si extraneus filiae familiae nomine fraudandi causa dotem dederit, tenebitur maritus, si scienec minus et pater, si non ignorauerit, ita ut caueat, si ad se dos pervenerit, restitui eam. Si procurator ignorante domino, cum sciret debitorem eius fraudandi cepisse consilium, iussit servo ab eo accipere, hacnationis tempore terrae cohaerent, quia in bonis fraudatoris fuerunt, item eos, qui post inchoatum iudici
Abbreviated transcription (Latin):
fide iussor suoscienti acceptũ tulerit si rreus ñ
ignorauĩt. ufqr tenebit̃. siminus. his quiscient.
sitam̃ ille cin acceptũ factũ ẽ. si soluendo n sit. ui¬
dendũ ẽ. anmreũ ctiã sugnoraũt. actiodanda
sit. qͣuia exdonatione capit contra sire eo sci. dd¬
enti a ceptũ latũ latusit. fide uissor qc si npA
se scierit tenebit᷑ siud ignorauĩt. nũquid ñeꝙ
tnusq causaessi a socero fraudotores sciens ge¬
ner acceperit. dotẽ tenebit᷑ actiõe iͥrestituent
eã desinit dotẽ habe. nec quicquã emanc̾ipate
diuortio facto restitutuꝵ labeo ait quiabaecs
Iact̾ĩorei restituonde gr̃a nonpene nõedaret̃
idõꝙ absolui solreus sirestituĩt s sip̾usquã:
creditores cũco exprrẽt̃ reddidĩt fili. e doit̃ ĩu¬
ditio dotis nõe conuentus inchilominus cum
d actioͥtenĩ. labeoait. nec ullũ regressũ habi¬
tinꝵ ad mulier̃e Isño sinc uidice uidendũ an
ulla repetitio cõpetatei ꝙ. sihis ignorauĩt. fili¬

Expanded text:
n ignorauerit, uterque tenebitur, si minus, is qui scierit. si tamen ille, cui acceptum factum est, soluendo non sit, uidendum est, an in reum, etiamsi ignorauerit, actio danda sit, quia ex donatione capit. contra si reo scient‹i› acceptum latum sit, fideiussor quoque, si et ipse scierit, tenebitur: si uero ignorauerit, numquid non triusque causa est. Si a socero fraudatore sciens gener accepit dotem, tenebitur hac actione et, si resteam, desinit dotem habere: nec quicquam emancipatae diuortio facto restituturum Labeo ait, quia haec actio rei restituendae gratia, non poenae nomine daretur ideoque absolui solet reus, si restituerit. sed si priusquam creditores cum eo experirentur, reddiderit filiae dotem iudicio dotis nomine conuentus, nihilo minus eum hac actione teneri Labeo ait nec ullum regressum habiturum ad mulierem: sin uero sine iudice, uidendum, an ulla repetitio competat ei. quod si is ignorauerit, fili
Abbreviated transcription (Latin):
perauĩt. tẽ bona hereditatis possidi. uenũꝙ dari
exedicto suo ꝑmittẽ ubebit: plane sidoceat᷑ nicħ
exbonis alienasse. nec sit ꝗ ei iuste p̃t̃ pauꝑtatẽm
obiciat᷑. contentus õẽ p̃tor deb. ut iubeat eũ nif
minuere ꝗ sinec mnopia. laboranic̃ cũ creditores
ostende potuerint. iuinaꝵ actione hitenehũt᷑.
aulus lib singulari regulaꝵ. ꝑ rui legiꝗ nõ
extp̃r estimant᷑. sed ex cau̾sa. ⁊si eusdẽ titulifu
es concurt. lici diusitates tp̃is inbis fuenn
Il pianus. lib̵ .iii. regular. Si pupillus eccon¬
tractu suo nidefendat᷑. dõq bonaeius creditoreᷤ
possidere cepint. deminutio ex his bonisfigide .o.¬
b uescendi pupilli causa. Pefendere debitorẽ
sicut añ quã bona eius possiderent᷑. licuita post
bonoꝵt qq̃ possessionẽ eius siue ipse su siunc ali¬
us defensionẽ enus susupiãt. deb satisdare. ut

Expanded text:
peraverit, tunc bona hereditatis possideri venumque dari peraverit, tunc bona hereditatis possideri venumque dari ex edicto suo permittere iubebit. Plane si doceatur nihil ex bonis alienasse nec sit quod ei iuste praeter paupertatem obiciatur, contentus esse praetor debet, ut iubeat eum nihil minuere. Quod si nec inopia laborantem eum creditores ostendere potuerint, iniuriarum actione ei tenebuntur. Paulus libro singulari regularum Privilegia non ex tempore aesti concurrunt, licet diuersitates temporis in his fuerint. 33 Ulpianus libro tertio regularum.Si pupillus ex contractu suo non defendatur ideoque bona eius creditores possidere coeperint, deminutio ex his bonis fieri debet uescendi pupilli causa.Defendere debitorem sicut ante, quam bona eius possiderentur, licet, ita post bonorum quoque possessionem eius, siue ipse sui, siue alius defensionem eius suscipiat, debet satisdare, ut
Abbreviated transcription (Latin):
UIlpianus. lb scd̃o de omib tribunalib. Sicre u.¬
ditores hered ẽ suspectũ putant satis dationẽ ex¬
igere possunt ꝓ suo debito reddendo cuius rei
grã cognoscere p̃torẽ oportit. nec statim eũ satis¬
dationis necessitati s ubicere deb nis causa cog.¬
nuta constinũ ꝓspicidebe hisquisuspectu cã po¬
stul auer suspectis heres ñbis dẽ modis quib su¬
spectus tutor estimat̃. siquidẽ tutorẽ ñ facultates
sed fraudu lenta inreb pupillarib uł callida con¬
ũsatio suspectũ cõm̃cb hendẽ uõ sole facultites. i¬
planc inrecenti adite heditatis audiendier̃. qui
suspectũ postulant: cẽten si pbsiit᷑ passieã inhere¬
ditatẽ moran. nec in eoquicquã possint obicere
criminis. qua sidosose u̾sato co. ñ debebit. post
mult̾u tp̃is ad hanc necessitatẽ cõpellis ꝗ si qua
si suspectus satis dare iussus decrito p̃roris n optẽ¬

Expanded text:
Vlpianus libro secundo de omnibus tribunalibus Si creVlpianus libro secundo de omnibus tribunalibus Si creditores heredem suspectum putent, satisdationem exigere possunt pro suo debito reddendo. cuius rei gratia cognoscere praetorem oportet nec statim eum satisdationis necessitati subicere debet, nisi causa cognita constiterit prospici debere his, qui suspectum eum postulaverunt. Sed suspectus heres non isdem modis, quibus suspectus tutor aestimatur: siquidem tutorem non facultates, sed fraudulenta in rebus pupillaribus et callida conversatio suspectum commendet, heredem vero solae facultates. Plane in recenti aditae hereditatis audiendi erunt, qui suspectum postulant: ceterum si probentur passi eum in hereditate morari nec quicquam possint obicere criminis quasi dolose versato eo, non debebit post multum temporis ad hanc necessitatem compelli. Quod si suspectus satisdare iussus decreto praetoris non obtem
Abbreviated transcription (Latin):
dũ lib̾um eñĩe. post obligationẽ ut ñ om̃imodo
sindefendit̃ ipsius bonaueneant. ita ne separa¬
re ꝗ esalienũ patris. filii potit᷑. quo casu effici¬
etur. ut creditorib incũ actiodar debcat ꝙ
si substitutus. hes heredititẽ ñ adierit. credito¬
rib patris inidꝙ pupillus reliquit᷑ actiodãn
es alienũ patnis. neꝙinbonis patis ẽ. ꝙ prpillꝰ
acquisiͥt.
Paulus. lib qunto adlegẽ uiliã ⁊ pipiã. Aufi¬
dius refert statuas in publico positas. bonis di¬
stractis cius. cuius in honorẽ posite st̃. ñ ẽẽ ẽpto¬
ris bonoꝵ eius: sed aut publicas siornandi mu¬
incipi causa posit e sint. aut eius cuius in ho¬
nort posite st̃. aut inullomodo cas det᷑ hi posse.
Papirius uistus. libro primo de ꝯstitutionib In¬
peratores. antonius. ⁊ seuerus augusti resc̃p¬
ser̃ eos quibona sua negant uire uenisse. p̃iũdi¬
cio expiri debert.⁊ frustra principe desinere¬

Expanded text:
dum liberum ei non est obligationem, ut non omnimodo, dum liberum ei non est obligationem, ut non omnimodo, si non defenditur, ipsius bona veneant, ita ne separare quidem aes alienum patris et filii potetur, ut creditoribus in eum actio dari debeat. quod si substitutus heres hereditatem non adierit, creditoribus patris in id, quod pupillus reliquit, actio dariaes alienum patris neque in bonis patris est quod pupillus adquisiit. Paulus libro quinto ad legem Iuliam et Papiam Fufidius refert statuas in publico positas bonis distractis eius, cuius in honorem positae sunt, non esse emptoris bonorum eius, sed aut publicas, si ornandi municipii causa positae sint, aut eius, cuius in honorem positae sint: et nullo modo eas detrahi posse. Papirius Iustus libro primo de constitutionibus Imperatores Antoninus et Verus Augusti rescripserunt eos, qui bona sua negant iure venisse, prdebere et frustra principem desidera
Abbreviated transcription (Latin):
b. patris ed anda sit actio cũ ex bonis paternis
que scilic⁊ adcreditores missos ad bona ꝑ¬
tinent. nichil adquitant. ⁊ cũcreditoreᷤ
nichiliuris inbonis pupilli habuĩnt. eo¬
tũ q nichil int̾ fuĩt adirex̃. necne pup¬
illi hereditas. cũ ea bona om̃issa substituto
hereditate adereditores ñ ꝑtinebant. me il¬
t̃na herditate. se abstur p̃stat. nebonis pa¬
triseius uenditis ineũ actio det̾tã ⁊ sipostea
cihereditas obuenit. creditorib nret̾dat. id̃
pudon partit᷑. ut potius patris quã eius bona
uencant itaꝙ iomidꝙ postea ei obuenit. actio
creditorib denegat᷑. quia id ex aduenticio ad¬
quisitũ ẽ. ñ ꝑpatrẽ ad cũ puenit: at cũ substitu¬
tus filio hereditatẽ adit. postquã pupillus se
pat̃ nemis cũcrit. bereditati. tẽ ħeditas ⁊ patris
⁊filii. una ẽ. ⁊ in om̃i ħe alicno. ꝗ aut patris aut
fili fuĩt. etiã inuitus heres obligat᷑ quẽ admo¬

Expanded text:
is paternis, quae scilicet ad creditores missos in bona pertinent, nihil adquirat et cum creditores nihil iuris in bonis pupilli habuerint eorumque nihil interfuerit, adiretur necne pupilli hereditas, cum ea bona omissa a substituto hereditate ad creditores nterna hereditate se abstinet, praestat, ne bonis patris eius uenditis in eum actio detur, tametsi postea ei hereditas obuenit, creditoribus non reddat, ipudori parcitur, ut potius patris quam eius bona ueneant, itaque in id, quod postea ei obuenit, actio creditoribus denegatur, quia id ex aduenticio adquisitum est, non per patrem ad eum peruenit. at cum substitutus filio hereditatem adiit, postquam pupillus se paternae miscuerit hereditati, tunc hereditas et patris et filii una est et in omni aere alieno, quod aut patris aut filii fuerit, etiam invitus heres obligatur: et quemadmo
Abbreviated transcription (Latin):
quor pecunia ad creditores priui legiarios¬
ꝑuenit. ꝑuenisse aũt quẽ admodũ accipimꝰ
utrũ sistatim ꝓfecta ẽ. ab inferiorib ad pͥui¬
legiarios: anuõ ⁊ siꝑdebitoris ꝑsonã hoc est.
siañt apec̃. einumeratasit. ⁊ sic debitoris fa¬
cta. creditori. pͥui legiario nũataẽ. ꝗ quid̃
potest. benigne potest dici. simodo ñ pot̃ a¬
liꝗ int̃ uallũ id factũ sit.
dem. li sexagesimo .iiii. adedictũ. Nit
p̃tor ꝙ postea contractũ erit. quã his cuius
bonauenierint. ꝯsiliũ receꝑint fraudandi
sciente eo qui contraxit. neactio eo nõe det̃
Paulus. lib.ui. decimo reuis edicti Qui
innauẽ extruendã. uł instruendã pͣriuile
giũ habi.
Ilpianus. lib pͥmo deofficio consulis. Sima¬
gistratus fidi comissi ꝓ uandi causa in posses¬
sionẽ miserint. dare arbitriũ possunt adea
distra henda quamora deteriora futũa st̃
ita ut p̃tiũ exhis redactũ. ap̃fidĩ cõmissari¬

Expanded text:
quorquorperuenit. peruenisse autem quemadmodum accipimus, utrum si statim profecta est ab inferioribus ad priuilegiarios an uero et si per debitoris personam, hoc est si ante ei numerata sit et sic debitoris facta creditori priuilegiario numerata est? quod quidem potest benigne dici, si modo non post aliquod interuallum id factum sit. 25 Idem libro sexagesimo quarto ad edictum.Ait od postea contractum erit, quam is, cuius bona venierint, consilium receperit fraudare, sciente eo qui contraxerit, ne actio eo nomine detur". Paulus libro sexto decimo brevis edicti Qui in navem exstruendam vel instruendam cregium habet. Vlpianus libro primo de officio consulis Si magistratus fideicommissi servandi causa in possessionem miserint, dare arbitrum possunt ad ea distrahenda, quae mora deteriora futura sunt, ita ut pretium ex his redactum apud fideicommissari
Abbreviated transcription (Latin):
talitate. uł subductus reb mobilib ut reb solis
ad irritũ ꝑductis idꝙ acceꝑit creditor reuoca ꝰ¬
rinullo pacto potest: qm̃ alu creditores suaenꝰꝯ¬
eglegentie expͥensũ ferre debeant s ꝗd ergosicũ ͦ
eo eẽnt. ut bona debitoris meiuenirent᷑. solũt
mͥ pecuniã anactionẽ reuocari ea possit a me
Alidistinguendũ ẽ: his optulĩt mͥ añego illiex¬
torserim inuitou̾t si uextor serim inuitͥoreuo¬
cet̃ siñ exͣ seri nonrẽuocet᷑: seduigilaui meliorẽ
meã conditionẽ fecsins ciuile uigilantib scͥp¬

Expanded text:
talitate uel subductis rebus mobilibus uel rebus soli ad irritum perductis, id quod acceperit creditor reuocari nullo pacto potest, quoniam alii creditores suae neglegentiae expensum ferre debeant. quid ergo, si, cum in eo essent, ut bona debitoris mei uenirent, soluerit mihi pecuniam, an actione reuocari ea possit a me? an distinguendum est, is optulerit mihi an ego illi extorserim inuito et, si extorserim inuito, reuocetur, si non extorserim, non reuocetur? sed uigilaui, meliorem meam condicionem feci, ius ciuile uigilantibus scrip
Abbreviated transcription (Latin):
s instituit᷑. s possunt m̃creditores. sitrescurato¬
res fui̾nt. ⁊unus ex his nichil aitigerit. anine¬
ũ quinichil atͥti sigit. actiodandaẽ. ⁊ cassius
existimat modũ actori ñ debe constitui. posi¬
ꝗ eũ cũ quo uult exꝑiri. putocassii sententiã
ueriorẽ. spectandũ cnĩ ꝙ redactũẽ. nunquida
dcuratorẽ unũ ꝑuenĩt. tita utimur. nisi inuiꝰ

Expanded text:
constituitur, sed possunt et non creditores. Si tres curatoconstituitur, sed possunt et non creditores. Si tres curatores fuerint et unus ex his nihil attigerit, an in eum, qui nihil tetigit, actio danda est? et Cassius existimat modum actori non debere constitui posseque eum cum quo vult experiri. puto Cassii sententiam veriorem: spectand curatorem unum peruenerit, et ita utimur, nisi inuitus
Abbreviated transcription (Latin):
mom̃tiett respondit. creditorẽ iͥd circo ꝓh¬
ibendũ aꝑsctutione pignoꝵ ꝙ inuetus cre-¬
ditumut obligaret᷑ pactus eẽt: nisi id ⁊ infra
curatur. qua creditoꝵ fraudes rescindi sol̃.
dem lib tncesimo scd̾o digestoꝵ. Primog̃¬
dus scripsit hedescũ aĩadũtẽ. bona defunc¬
tiuix ad quartã partẽ aris alieni sufficire fa

Expanded text:
ondit creditorem non idcirco prohibendum a persecutione pignorum, quod, in vetus creditum ut obligaretur, pactus esset, nisi id in fraudcurratur, qua creditorum fraudes rescindi solent. Idem libro trigensimo secundo digestorum Primo gradu scripti heredes cum animadverterent bona defuncti vix ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ gestoꝵ uenir. si possi ⁊ agireslituendumꝰ.
acreditore.
Ulpianus. lib seragesimo scđ̃o adedictũ Cũ
plures creditores inpossessionẽ rei debitoĩs
mittant᷑. ne corrũpantur rationes uniħne
gotiũ acreditorib cẽ dandũ. quẽ maior par
creditoꝵ elegit egoputo creditorib instra
scribant ipsa corpora instrum̃toꝵ. sed ꝙͣ st̃
dequare fint subnotent sib ⁊ quasi muen¬
tarũ faciant. ꝗ etiã uniuso face eis ertt ꝑ¬
mittendũ. p̃terea ñ nũ quã p̃tor causa cogni.¬
taetiã describere aliꝗd ex instrum̃tis credi¬
torib debebit ꝑmittẽ. siqua ido nea causa
int̾ ueniat. utrã semel. anetiã sepius recogn¬
itio disputalio concedenda sit. croditoribus
uideamus. ⁊ ait labeo. amplius quã semel ñ
calũpniae causa se postulare neq abħe quẽ
dispuncxĩt. iteꝵ ei faciendã potestatẽait.

Expanded text:
 si posset agi, restituendum a creditore. Vlpianus libro sexagesimo secundo ad edictum Cum plures creditores in possessionem rerum debitoris mittantur, ne corrumpantur rationes, uni hoc negotium a creditoribus esse dandum, quem maior pars creditorum elegerit. ego puto creditoribus instruscribant ipsa corpora instrumentorum, sed quot sint, de qua re sint, subnotent sibi et quasi inventarium faciant: quod etiam universorum facere eis erit permittendum. praeterea nonnumquam praetor causa cognita etiam describere aliquid ex instrumentis creditoribus debebit permittere, si qua idonea causa interveniat. Vtrum semel an etiam saepius recognitio et dispunctio concedenda sit creditoribus, videamus. et ait Labeo amplius quam semel non calumniae causa se postulare neque habere quae dispunxerit, iterum ei faciendam potestatem ait
Abbreviated transcription (Latin):
ditio defenso. simodo ñ magis eũ expedit
dede. quã retinere. ꝙꝗ sidede expedit. con¬
sequens erit. repetere eũ debere ign̾alit̃ etiã
dicendũ ẽ. quicꝗd impendit inrẽ simodo
sine dolomalo impendit. petere tũ posse. q̃¬
nã negotioꝵ gestor agẽ ñ magis pot̃. quã ÷¬
si sotius cõmune aedificiũ fulsit. quia hic¬

Expanded text:
dicio defenso, si modo non magis eum expedit dicio defenso, si modo non magis eum expedit dedere quam retinere: quod si dedere expedit, consequens erit repetere eum ‹non› debere.Generaliter etiam dicendum est, quidquid impendit in rem, si modo sine dolo malo impendit, repetere eum posse: nam negotiorum gestorum agere non magis potest quam si socius commune aedificiu
Abbreviated transcription (Latin):
ait. etiã dect̃is quȩcũq exre debitoris ꝑ̃ue¬
uer̃. intellegendũ ẽ. ⁊ sane debuit. hocita ẽẽ.
quid em̃ si excõ ꝓmisso uł alio casu penã con¬
secutus ẽ. nãcã penã quã consecutus ẽ p̃stare de¬
b. Qđ an p̃tor siue ꝗ inpense nõe sine dolom¬
alo fec̃ ei ñ p̃stabit᷑. hoc cospectat ut siquad ipse
erogauit creditor sine dolomalo erogaiishoc
ei p̃stet̃. Sufficit igit᷑ sine dolo erogasse etiã¬
sinichil ꝓfuit erogatio eius rei debitori shis q̃¬
uerbis adquẽ eares ꝑtim etiã curator bonis
distraherdis datus ꝯtinebit̃. ⁊ ipse debitor si
contĩgĩt. nebona eius uencant. ⁊ ipsutaq cre¬
ditori adũsus hos dabit̃r actio. quos enu¬
merauimus. siue ꝗd infructib recipiendis
erogauit. siue infamilia alenda. curanda¬
ue. uł p̃diis fulciendis. uł reficiendis. uł d¬
ãpno infecto ꝓmittendo. uł ẜuo noxali u¬

Expanded text:
ait, etiam de ceteris, quaecumque ex re debitoris perueait, etiam de ceteris, quaecumque ex re debitoris peruenerunt, intellegendum est. et sane debuit hoc ita esse: quid enim, si ex compromisso uel alio casu poenam consecutus est? nam eam poenam, quam consecutus est, praestare debet.Quod ait praetor 'siue quod impensae nomine sine dolo fecit, ei non praestabitur', hoc eo spectat, ut, si quid ipse erogauit creditor, si modo sine dolo malo erogauit, hoc ei praestetur: sufficit igitur sine dolo erogasse, etiamsi nihil profuit erogatio eius rei debitor‹i›.His uerbis 'ad quem ea res pertinet' etiam curator bonis distrahendis datus continebitur et ipse debitor, si contigerit, ne bona eius ueneant. et ipsi itaque creditori aduersus hos dabitur actio, quos enumerauimus, siue quid in fructibus percipiendis erogauit siue in familia alenda curandaue praediis fulciendis uel reficiendis uel damno infecto promittendo uel seruo noxali iu
Abbreviated transcription (Latin):
chil p̃tor locutus ẽ. ndõ libum arbitriũ cre¬
ditorib datũ uidet̃. quanto tp̃r locet᷑. quẽ a¬
dmodũ illud ẽ. in arbitrio eoꝵ uendant uł
locent. scilici sine dolomalo. Exc culpa aũtꝰ
rei non fũint. ssi unus sit quipossideat bona. ex¬
peditũ erit. delocatione: ꝙ sinon unus sit. fi¬
plures sint. quis eoꝵ debeat locare uł uendere
querit᷑: ⁊̃ siquidẽ ꝯuenit int̃ cos expeditissimũ.
ẽ. nã ⁊om̃s possunt locare. nini hoc negotium
dare. si uõnon conuenit. tunc dicendũ ẽ p̃to¬
rẽ causa cognita eligere debere qͥloc⁊ ueł uen¬
Dem. lib sexagesimo scd̃o adedictũ. Pre
torait. si quis cũmpossessionẽ bonoꝵ cẽt
quoᷤ co nõe fructus ceꝑit: ei ad quẽ cares ꝑ¬
tini ñ restituat᷑. siue ꝗ inpense nõe sinedolo
malo fecerit: ci non p̃stabit̃: siue dolo malo
eius defĩor causa possessionis facta ẽẽ dicit̃.
deeare iudiciũ infactũ dabosꝗ defructib

Expanded text:
 creditoribus datum videtur, quanto tempore locent, quemadmodum illud est in arbitrio eorum, vendant vel locent, scilicet sine dolo malo: ex culpa autem rei non fiunt. Si unus sit, qui possideat bona, expeditum erit de locatione: quod si non unus, sed plures sint, quis eorum debeat locare vel vendere, quaeritur. et si quidem convenit inter eos, expeditissimum est: nam et omnes possunt locare et uni hoc negotium dare: si vero non convenit, tunc dicendum est praetorem causa cognita eligere debere, qui locet vel venIdem ait: 'Si quis, cum in possessione bonorum esset, quod eo nomine fructus ceperit, ei, ad quem ea res pertinet, non restituat: siue, quod impensae sine dolo malo fecerit, ei non praestabitur: siue dolo malo eius deterior causa possessionis facta esse dicetur, de ea re iudicium in factum dabo'.Quod de fructibus
Abbreviated transcription (Latin):
cendũ ẽ etiã siminor duodecĩ annis indom¬¬
mittente nube possit.
Ulpianus. lib sexagesimo .ii.adedictũ. Oa¬
bimusq ex his causis. ipͣsimulieri priuilegi.¬
sum. TSiquis cũtutor ñeẽt: ꝓtutore negotia
gessit priuilegio locũ ẽe manifestũ ẽ. necint̃¬
ẽ ipse debeat qui gessit siue hes eius ceteriq
successores:. ipse aũt pupillus. hab pͥuilegiũ.
si eius sliccessores ñ habent: sed equissimũ eĩt.
cetis quoq quib curatores. quasi debilib uł
ꝓdigis dant᷑.¬
Paulus. lib sexagesimo .iiii. adedictum.
Uel surdo. muto.¬
Gaius. lib uicesimo .iiii. adedictũ ꝓuintiale
Nel fatuo.
Ilpianus. lib sexagesimo .iii. aded. Idem¬

Expanded text:
cendum etiam, si minor duodecim annis in domcendum etiam, si minor duodecim annis in dommittente nubere possit 19 Ulpianus libro sexagesimo tertio ad edictum. dabimusque ex his causis ipsi mulieri priuilegium.Si quis, cum tutor non esset, pro tutore negotia gessit, priuilegio locum esse manifestum est: nec interest, ipse debeat qui gessit siue heres eius ceterique successores. ipse autem pupillus habet priuilegium, sed eius successores non habent. sed aequissimum erit ceteros quoque, quibus curatores quasi debilibus uel prodigis dantPaulus libro sexagesimo ad edictum. uel surdo muto,Gaius libro uicessimo quarto ad edictum prouinciale. uel fatuo 22 Ulpianus lib
Abbreviated transcription (Latin):
Ilpianus. li seragesimo tertio adedictum.¬
Ixesitũ ẽ utrũ itademũ pͥui legiũ habeat fun¬
Ien. raria. sihis cuius bonauęneunt. funcra¬
tus sit: anetiã si ꝓponas aliũ oe funeratum.
⁊ hociure utimur ut quicũꝙ sit funeratus.
siue is cuius debonis agit᷑. siue quidhis dbiũ
ꝙ redde eũ siuiueret funeraria actiõe cogio¬
porter⁊ priuilegio locussit paruiq referre
dicamus qua actiõe hic sũptũs repetat᷑ fune¬
rana anfamiliae hercis cunde. anqua alia:
dumodo sũptus funĩs causa factus sit: quã¬
cũꝙ igit᷑ actione obsumĩs sũptũ utat᷑ etiam
funerariã ei cõpetẽ qr sunstipulatũ funeris
inpensa deductasit. dicendũ ẽ. locũẽe pͥuile.¬
gio. simodoquis non abiciendi priuilegiica.¬
susa stipulatus ẽ. Nis poͣnsa dedit dott̃ inup¬
tus renuntiatũ ẽ. tã ⁊ supsa dotẽ ꝯdicit. tam̃
equũ ẽ hanc ad priui legiũ admitti. licet
nullũ matrimoniũ contractũ ẽ ĩdẽ putodi¬

Expanded text:
esimo tertio ad edictum.Quaesitum est, utrum ita demum priuilegium habet funeraria, si is cuius bona ueneunt funeratus sit, an etiam si proponas alium esse funeratum. et hoc iure utimur, ut quicumque sit funeratus, id est sive is, cuius de bonis agitur, sive quid is debuit, quod reddere eum, si viveret, funeraria actione cogi oporteret, privilegio locus sit parvique referre dicamus, qua actione hic sumptus repetaturia an familiae erciscundae an qua alia, dummodo sumptus funeris causa factus sit. quacumque igitur actione ob funeris sumptum utatur, etiam funerariam ei competere. quare si in stipulatum funeris inpensa deducta est, dicendum est locum esse priui legio, si modo quis non abiciendi priuilegii causa stipulatus est. Si sponsa dedit dotem et nuptiis renuntiatum est, tametsi ipsa dotem condicit, tamen aequum est hanc ad priuilegium admitti, matrimonium contractum est: idem puto di
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpnihedis creditores: ꝓpriaũt heredis credito¬
res. habęnt ꝓpͥa eius bona ⁊ ꝑsonã quȩ post do¬
nec uiuit adquirere.
ulianus. lib quad ragesimo. UI. digestoꝵt.¬
Quotiens heredis bonͣa soluendoñ sunt. ñsolum
Icreditores testatoris sictiã eos quib legatum
fuerint impetrare bonoꝵ seꝑationẽ equũ est.
itaut cũ creditorib solidũ adquisitũ fũit. le¬
gatariis: uł solidũ. uł portioquerat᷑. T Silibta¬

Expanded text:
edis creditores. proprii autem heredis creditores habent propria eius bona et personam, quae potest donec uiuit adquirere. 6 Iulianus libro quadragensimo sexto digestorum.Quotiens heredis bona soluendo non sunt, non solum creditores testatoris, sed etiam eos, quibus legatum fuerit, impetrare bonorum separationem aequum est, ita ut, cum in creditoribus solidum adquisitum fuerit, legatariis uel solidum uel portio quaeratur.Si liberta
Abbreviated transcription (Latin):
artianus. libsccđoregulaꝵ. Qui iuditiũ
dictauer̃ heredis sepationẽ. quasi heditani poᷤ¬
sunt impettare. qui ã exnetesitate hoc fecert.¶
decuratore bonis dandoꝑ
AUIIIIS. libro quinquagesimo.¬
uii. adeđ. Si sub conditione ħes
institutus. ẽ. cogendus ẽ. conditiõs
parere si potẽ : aut sirespondit señ aditurũ.
etiã siconditio extrãt uendenda er̃ bona
defuncti: Ꝙsinichil facẽ pot᷑ curator bo¬
nis constituenduseritꝰ. aut bonauendenda.
si sigue es alienũ sit. ꝗ expena crescat. ꝑcura¬
torẽ soluendũ esalienũ . sicuticũuent̃ inposse¬
sione su. aut pupillus hes tutorẽ ñ habeat de

Expanded text:
arcianus libro secundo regularum.Qui iudicium dictauerunt heredi, separationem quasi hereditarii possunt impetrare, quia ex necessitate hoc fecerunt. DE CURATORE BONIS DANDO 1 Paulus libro quinquagensimouis sub condicione heres institutus est, cogendus est condicioni parere, si potest, aut, si responderit se non aditurum, etiamsi condicio extiterit, uendenda erunt bona defuncti.Quod si nihil facere potest, curator bonis constituendus erit aut bona uendenda.Sed si graue aes alienum sit, quod ex poena crescat, per curatorem soluendum aes alienum, sicuti cum uenter in possessione sit aut pupillus heres tutorem non ha
Abbreviated transcription (Latin):
defuncto fide iussit. post mortẽ cius soluit.
Ulpianus. lib sexagesimo pͥmo ad edictũ. In
uenditionẽ boͬnoꝵ etiã u̾sus fructus uenit.
quia appellatione dñi fr̾uctuarius quoq ꝯ¬
tĩnet᷑ ¶ Si quis frucͤtus exp̃dio debitoris capi
porit. himc c retditor. ꝗipossessionẽ p̃dii mi¬
ssus ẽ. uende. ł locare deb. sed ħitademũ si
ante qͣu t uenierit. neq locatus erit. nãsuam
bit p̃tor uenditionẽ. ⁊ locationẽ. adebitore
dat creditorib ut ex integro locationẽ ł uen¬
ditionẽ faciant: decetera quoq reꝵ fructi¬
b idẽ erit dicendũ. ut siqui locari possint lo¬

Expanded text:
mortem eius soluit. 8 Ulpianus libro sexagensimo primo ad edictum.In uenditionem bonorum etiam usus fructus uenit, quia appellatione domini fructuarius quoque continetur.Si quis fructus ex praedio debitoris capi poterit, hunc creditor, qui in possessionem praedii missus est, uendere uel locare debet: sed hoc ita demum, si ante ‹ne›que uenierit neque locatus erit. nam si iam bit praetor venditionem et locationem a debitore dat creditoribus, ut ex integro locationem vel venditionem faciant. De ceterarum quoque rerum fructibus idem erit dicendum, ut, si qui locari possint, lo
Abbreviated transcription (Latin):
tũẽ. quantũ ꝑciperet᷑ silocatus uł distrac¬
tus. fructus ẽet. nichil ei imputabit̃. p̃stat
aũt ꝑid tantũ tp̃is quoin possessionẽ fuit.
tipsc uł iussu cius. aliusquo adinde depos¬
sessione d ecessũẽ. nã neq hocimputat᷑ cre¬
ditori. cur in possessionẽ nonuenĩt. neꝙ il¬
lud cur depossessione decessit̃ cũ uolunta¬
riũ.⁊ suũ potius negotiũ creditor gerat.
Estimatio aũt fit quantũ int ẽ cius. ꝗeꝑit̾.¬
Mhe actiones. neq tp̃arie e sunt. ⁊ tabedib
quãin hedes dãbunt᷑. ceterosq successoressi
possessionis causa detĩor factaeẽ dicet̃. do¬
loeius quimpossessionẽ missussit. actiom
eũ exdõlodat᷑. quae neq postãnnũ neꝙ in
hesdes cetõsq successores dabit̃. cũ ex deli¬

Expanded text:
ciperetur, si locatus vel distractus fructus esset, nihil ei imputabitur. praestat autem per id tantum temporis, quo in possessionem fuit vel ipse vel iussu eius alius, quoad inde de possessione discessum est: nam neque hoc imputatur creditori, cur in possessionem non venerit, neque illud, cur de possessione decesserit, cum voluntarium et suum potius negotium creditor gerat. aestimatio autem fit, quantum interest eie actiones neque temporariae sunt et tam heredibus quam in heredes dabuntur ceterosque successores. Si possessionis causa deterior facta esse dicetur dolo eius, qui in possessionem missus sit, actio in eum ex dolo datur, quae neque post annum neque in heredes ceterosque successores dabitur, cum ex deli
Abbreviated transcription (Latin):
ut ultione remittenda nõ ẽ
Uisumẽ enĩ ipsos ĩsua potes¬
tate habuisse. Nã ponus est
discedere acausa tetam̃ qã
ño omissa debere uolũtatid̾
religio aut onestior causa ul
calamitas aliq̃ uł maions rei
familiaĩs. aut capitis fameue
pupilli quid̃ ꝗ tutorẽ ñ hnt̃
lli libertos eripi quia miquñ ẽ¬
t̃ ⁊ subuentt̃ his quo cautum ẽ de
is qui iusta cã abeent̃ ut nec lib̃¬
tas impethat᷑ nec lib̃tas eripiat᷑
is qui fraude careat. Isiꝑ pio¬
curatorem quis defendatur sẽꝑ
iusta ex cã ab eẽ dr̃ nec lib̃tus
ei eripit᷑. Pnichilfacit adinter¬
pellandam eius iuris dictionẽ¬

Expanded text:
ut ultio remittenda non esset: uisum est enim ipsos in sua potestate habuisse: nam potuissent discedere a causa testamenti: qua non omissa debere uoluntati dereligio aut honestior causa uel calamitas aliqua uel maior res familiaris aut capitis famaeue pupilli quidem, qui tutores non habent, lis libertos eripi, quia et iniquum eulto subuenitur his, quo cautum est de his, qui iusta ex causa abessent. ut nec libertas impediatur nec libertus eripiatur his, qui fraude careant. Si per procuratorem quis defendatur, semper iusta ex causa abesse dicitur nec libertus ei eripitur. Nihil facit ad interpell‹a›ndam iurisdictione
Abbreviated transcription (Latin):
fidei ꝯmissaiã libt̃as ⁊ isẜuus
rationes amministrasse dicatur
diuus .m. rescripsit mora libt̃ati
ñ ẽẽ faciendam ex ꝯtinenti tm̃ ar¬
buram dandumeẽ ꝗ ꝯputatio¬
nem inheat. u̾ba rescripti itase

Expanded text:
fideicommissa libertas et is seruus rationes administrasse dicatur, diuus Marcus rescripsit moram libertati non esse faciendam, ex continenti tamen arbitrum dandum esse, qui computationem ineat. uerba rescript
Abbreviated transcription (Latin):
ficdĩ cõmisã lib̾tas relictaẽ ñ ẽ
traendũ alii ut abeo manumtãt᷑
⁊ fiat altĩus libtus qĩ ꝗrogat ẽ
manum̃tere.¶ cãpamus ait simi¬
nor annis .xx. rogauĩt hr̃dẽ ut
ei lib̃tatem quia lex eliesentia
locum ñ ht̃. ¶ Seriius legat᷑ ext̃
calfurnio flacro isq rogatꝰ eat̃

Expanded text:
fideicommisso libertas relicta est, non est tradendus alii, ut ab eo manumittatur et fiat alterius libertus, quam qui rogatus est manumittere. Campanus ait, si minor annis uiginti rogauerit heredem, ut ei libertatem, quia hic lex Aelia Sentia locum non habet. Seruus legatus erat Calpurnio Flacco isque rogatus erat