comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
andream. iacobum ⁊ iohannem. de
littore ethiicorum. Plaude gͦ nimis.
plaude ꝑ cuncta beate. iam cetibus
angelicis sociatus. lam xpisti nectare
saciatus : inter apostolicas sedes in
iudicio illo magno. cum iudicabit¬
deus orbem terrȩ in equitate. cum
hoc totum donauit tibi sua gratia
xpistus: suppliciter petimus. humili¬
ter postulamus: quoᷤ illum ꝓ nobis
exorare digneris. ut nos clement̃ ex¬
audiat postulantes : & placide remu¬
neret decertantes. Postquam uero
in sorte predicationis acceperat. plu¬
rimos ethnicos ad fidem catholicam
conuertit beatus mathias apostolus.

Expanded text:
Andream, Jacobum et Joannem de Andream, Jacobum et Joannem de littero ethnicorum. Plaude ergo nimis, plaude per cuncta beatus: jam coetibus angelicis sociatus, jam Christi nectare satiatus: inter apostolicas sedes in judicio illo magno, cum judicabit orbem terrae in aequitate, cum hoc totum donavit tibi gratia Christi, suppliciter petimus, humiliter postulamus, quo eum pro nobis exorare digneris: ut nos clementer exaudiat postulantes, et placide remuneret decertantes. Postquam vero in sorte praedicationis acceperat, et plurimos ethnicos ad fidem catholicam convertit beatus Matthias apostolus
Abbreviated transcription (Latin):
in ueritate ⁊ ut possitis omnia tela
nequissimi ignea extinguere: & ga¬
leam salutis assumite. & gladium
sp̃s. quod est uerbum dei. Nonne
magnus iacobus heresis gladio tru¬
cidatur: Sed dilectus admodum
xpisto iohannes euangelista germa
de iam letus gaudio sempiterno. Et
merito: quoniam presago nomine
uocitatus. & axpisto donatus. iam
non paruus sed magnus: non infi-¬
mus in seculo. sed gloriosus fulges
in cȩlo. & quare hoc: Quo pacto:
Qua gratia: Pro eo scilicet qm̃ cum
esses humilis in corde tuo. nec lau¬
des hominum cuperes. nec fauorem:
non aurum. non gemmas. nec flu-¬
xa seculi regna: ꝓ terreno regno cȩle¬
stem patriam. pro perituris gaudi¬
is adeptus es paradisi amenitatem.
Nam te mirabiliter ut apostolum
paulum placide uocauit e cȩlo. Il¬
lum nanq prius preclaro lumine
priuans. ad gremium sanctȩ eccłe
& apostolicum fecit conscendere
thronum. Ille te nimirum elegit de
grege discipulorum: qui petrum et

Expanded text:
in veritate, ut possitis omnia tela in veritate, ut possitis omnia tela nequissimi ignea exstinguere: et galeam salutis assumite, et gladium Spiritus, quod est Verbum Dei . Nonne magnus Jacobus gladio Herodis trucidatus: sed dilectus admodum Christo Joannes evangelista germande jam laetus gaudio sempiterno: et merito, quoniam praesago nomine vocitatus, et a Christo donatus; jam non parvus, sed magnus, non infimus in saeculo, sed gloriosus polles in coelo. Et quare hoc? quo pacto? qua gratia? Pro eo scilicet, quoniam cum esses humilis in corde tuo, nec laudes hominum cuperes, nec pavorem, non aurum, non gemmas, non fluxa saeculi regna; pro terreno regno coetestem patriam; pro perituris gaudiis adeptus es paradisi amoenitatem. Nam te mirabiliter ut apostolum Paulum placide vocavit e coelo; illum namque prius praeclare lumine privans, ad gremium sanctae Ecclesiae tum celsum et apostolicum fecit conscendere thronum. Ille te nimirum elegit de grege discipulorum, qui Petrum et
Abbreviated transcription (Latin):
Passio illiuis si queritur haberi sicu¬
ti ceterorum apłorum: manifestissi¬
me constat quod ipse sibi intulerit
passionem : et crucem suam ferendo
xpistum fuerit secutus: dicendo cum
apło. Michi autem absit gloriari. ni¬
si in cruce domini nostri iħu xpisti:
ꝑ quem michi mundus crucifixus
est. & ego mundo. Cum enim ma¬
nifestum sit qͦd duo sint genera pas¬
sionum. unum in occulto. & alterũ
in manifesto: patet nimirum qm̃¬
quidem crucifixus illi mundus erat:
quia odio illum habebat. & tanquã
mortuum estimabat. Similiter et
ille mundo: quia illum ad sua gau¬
dia trahere non ualebat. Quis et¬
enim sapiens ignorat duriora esse
supplicia. cotidie spũaliter in acie
stare. diabolicȩ fraudi resistere: quã
uno momento tyrannico gladio ui¬
tam finire: Hoc sentiens beatus pe¬
dicens. Aduersarius uester diabolus
tanquam leo rugiens circuit querers
quem deuoret: cui resistite fortes in
fide. Et beatus paulus similiter.
State inquit succincti lumbos ur̃os

Expanded text:
amque illius si quaeritur haberi, sicuti caeterorum apostolorum, manifestissime constat quod ipse sibi intulerit passionem: et crucem suam ferendo Christum fuerit secutus, dicendo cum Apostolo: Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domini nostri Jesu Christi per quem mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Cum enim manifestum sit quod duo sunt genera passionum, unum in occulto, et alterum in manifesto; patet nimirum quoniam quidem illi mundus erat crucifixus, quia odio illum habebat, et tanquam mortuum aestimabat. Similiter et ille mundo: quia illum ad sua gaudia trahere non valebat. Quis etenim sapiens ignorat duriora esse supplicia, quotidie spiritualiter in acie stare, diabolicae fraudi resistere, quam uno momento tyrannico gladio vitam finire. Hoc sentiens beatus apodicens: Adversarius noster diabolus, tanquam leo rugiens circuit quaerens quem devoret, cui resistite fortes in fide . Et beatus Paulus similiter: State, inquit, succincti lumbos vestros
Abbreviated transcription (Latin):
nere uoluerint: caueant & uideant hoc
lecto. & precib effusis ad dñm. Quis
pse utiq sui apostoli electionem ꝑ ig¬
nem sp̃c scĩ confirmare dignatus est:
qui hostiam sui corporis quam ꝓ nob
obtulit. die pentecostes ꝑ ignem sp̃s
scĩ mirabilit̃ consum mauit. Sic &. enĩ
ordo sacrȩ scripturȩ ꝑ beatum euange

Expanded text:
nere voluerint, caveant et videant hoc nere voluerint, caveant et videant hoc lecto, et precibus effusis ad Dominum. 7.Ipse utique sui apostoli electionem per ignem Spiritus sancti confirmare dignatus est, qui hostiam sui corporis, quam pro nobis obtulit, die Pentecostes per ignem Spiritus sancti mirabiliter consummavit. Sic etenim ordo sacrae Scripturae per beatum eva
Abbreviated transcription (Latin):
ionas propheta sorte deprehensus sit.
indisferenter sortib est credendum:
cum priuilegia singłorum communem
legem facere omnino non possint. slam
in sorte ionȩ propħȩ gentiles tempesta¬
te coacti. auctorem periculi sorte quere¬
bant : & hic beatus mathias dilectus
dei sorte eligitur: ne eius electio alege
ueteris testamenti discrepare uideretur.:
ubi summus sacerdos sorte queri uide¬
batur. sicut de tacharia dicitur: scđ̾m
consuetudinem sacerdotii sorte exiit.
ut incensum poneret.S hanc figuram
licuit exerceri. donec ueritas in xpisto
compleretur: cuius hostia tempore
pasche immolata. sed die pentecostes
spũ sancto in igne apparente. uere con¬
summata est. Inde est. quod beatus
mathias ante pentecosten ordinatur.:⁊
illum cernere meruit: postea nequaqͣm
sortis agitatione. sed discipłorum tantũ
electione & apostoloꝵ oratione & manꝰ
impositione sunt ordinati. Quicunq
hanc regulam exemplo apostolorum te¬

Expanded text:
Jonas propheta sorte deprehensus sit, Jonas propheta sorte deprehensus sit, indifferenter sortibus est credendum: cum privilegia singularium communem legem facere omnino non possint. Nam in sorte Jonae prophetae Gentiles tempestate coacti auctorem periculi sorte quaerebant: et hic B. Matthias dilectus Dei sorte eligitur, ne ejus electio a lege Veteris Testamenti discrepare videretur, ubi summus sacerdos sorte quaeri jubebatur: sicut de Zacharia dicitur, « secundum consuetudinem sacerdotii sorte exiit, ut incensum poneret . » Sed hanc figuram licuit exerceri donec veritas per Jesum compleretur: cujus hostia tempore Paschae immolata, sed die Pentecostes, Spiritu sancto in igne apparente, vere consumma est. Inde est, quod B. Matthias ante Pentecostem sorte ordinatur: illum cernere meruit postea nequaquam sortis agitatione, sed discipulorum tantum electione, apostolorum vero oratione et manus impositione sunt ordinati.--Qui autem hanc regulam exemplo apostolorum te
Abbreviated transcription (Latin):
enim quȩcunq uoluit fecit in cȩlo et
in terra: in mari & in omnib abyssis.
Oquantum distant humana merita:
suꝑnis iudiciis atq diuinis. O quantũ
humana sapientia: illius sapientia.
de quo clamat apostolus. O altitudo
diuitiarum sapientiȩ & scientiȩ dei :¬
quam incomprehensibilia sunt iudicia
eius: et inuestigabiles uiȩ eiꝰ. Hanc enim
sapientiam completam esse uidemus
in beati mathie electione: quȩ dei sapi¬
entia in thesauro suo reconditum habu¬
it humilem & paruum: sedtam̃ uolu¬
it in scło pandere magnum ce gloriosũ:
scilicet ut in chrono illum duodecimo
exaltaret. Excipiamus ergo illum tan¬
quam a deo donatum. tanquam ab ip¬
so preordinatum: ueneremur illum tas¬
quam ab ipso inter discipulos ualde
glorificatum. Non autem iste predictus
barsabas. existimandus est ille comes be
onis: hic autem filius quietis interpre¬
lista sortem: et cecidit sors suꝑ mathi¬
am. Neq enim hoc exemplo. uel quia

Expanded text:
enim quaecunque voluit fecit in coelo et enim quaecunque voluit fecit in coelo et in terra, in mari et in omnibus abyssis. O quantum distant humana merita a supernis judiciis atque divinis! O quantum humana sapientia ab illa sapientia, de qua dicit Apostolus: O altitudo divitiarum sapientiae et scientiae, quam incomprehensibilia sunt judicia ejus et investigabiles viae ejus! Hanc enim sapientiam completam invenimus in B. Matthiae electione, quem Dei sapientia in thesauro suo reconditum habuit humilem et parvum: sed tamen voluit in saeculo pandere magnum et gloriosum, scilicet cum in throno illum duodecimo exaltaret. Excipiamus ergo eum tanquam a Deo donatum, tanquam ab ipso praeordinatum: veneremur illum et tanquam ab ipso inter discipulos valde glorificatum. Non enim ille praedictus Barsabas aestimandus est ille Barnabas onis, hic autem filius quietis interprelista, eis sortes, et cecidit sors super Matthiam. Neque etiam hoc exemplo, vel quia
Abbreviated transcription (Latin):
de has aliquid int̾rogare p̃sumant: ꝓ¬
pt̃ qd̾ dictum ẽ. Altiora te ne quesieris:
et difficiliora te. te noli examinare. Nã
sic̃ aliarum plurimarum et huiꝰ noti¬
tia bumane ꝑceptioni celata ẽ q̃ie÷ apd̃ pau¬
lum que ocłs ñ uidit. nec auris audiũ.
nec in cor hominis ascendit. que p̃para

Expanded text:
uid interrogare praesumant, propter quod dictum est: Altiora te ne quaesieris, et difficiliora te noli examinare . Nam sicut aliarum plurimarum, et hujus notitia humanae perceptioni celata est, quale est apud Paulum: Quae oculus non vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascendit, quae pra
Abbreviated transcription (Latin):
ñenstentib factꝰ est neq fuitaliquando
quando non fuit: sufficit nos erudire io¬
his euangelista scribens deeo. Nmgenit᷑
filuis qui ẽ insinui patris. Auidente qͥp¬
re deo ut ostenderet alter utrius in duu¬
saes rrei nominauit patrem et fil iumexi¬
stentem insinu patris S quia mter ei
que ex ñexistentib facta sunt u̾bũ dei
nequaquã connumerat᷑: omĩa inquit

Expanded text:
n existentibus factus est, neque fuit aliquando quando non fuit, sufficit nos erudire Joannes evangelista, scribens de eo: Unigenitus Filius, qui est in sinu Patris . Providente quippe Deo, ut ostenderet alterutris indivisas res, nominavit Patrem et Filium existentem in sinu Patris. Sed quia inter haec quae ex non existentibus facta sunt Verbum Dei nequaquam connumeratur: Omnia, inquit
Abbreviated transcription (Latin):
electi esse credantur. docente apostolo
ac dicente: qui elegit nos ante mun¬
di constitutionem. ut essemus sancti
et immaculati in conspectu eius: sed
tamen non de quolibet sicut de hoc
sancto apostolo dominus. xp̃s contu¬
lit mentionem cum diceret in euan¬
gelio: nonne duodecim horȩ sunt di¬
ei. sanctos uidelicet apostolos signans.
et iudam inter eos. Si enim inquit¬
hore erant: sancto augustino dicente
lucebant. Si lucebant: quom̃ iuidas
diem xpistum ad mortem tradebat:
Ergo non uidam dixit in hoc loco
traditorem: sed beatum mathiam
successorem eius et predicatorem.
Hunc ergo preuidit. hunc insinu¬
auit: quem in loco illiuis postea
mirabilit̾ ordinauit. Ipse &e enim in
qui in terris positus ceteros elegit
Ecce ego uobiscum sum omnib dicbꝰ:

Expanded text:
 esse credantur, docente Apostolo ac dicente: Qui elegit nos ante mundi constitutionem ut essemus sancti et immaculati in conspectu ejus ; sed tamen non de quolibet, sicut de hoc sancto apostolo, Dominus Christus contulit mentionem, cum diceret in Evangelio: « Nonne duodecim horae sunt diei? » Sanctos videlicet apostolos significans et Judam inter illos. Si enim horae erant, S. Augustino docente, lucebant: si lucebant, quomodo Judas diem Christum ad mortem tradebat? Ergo non Judam dixit in hoc loco traditorem, sed B. Matthiam successorem ejus et praedicatorem. Hunc ergo praevidit, hunc insinuavit, quem in loco illius alterius postea mirabiliter ordinavit. Ipse etenim in qui in terris positus caeteros elegit Ecce ego vobiscum sum omnibus dieb
Abbreviated transcription (Latin):
cȩlesti gła fecit ẽẽ sullimes. S qr mos
obtinuit in scã ęccła ut unius cuiꝰq
&e coronatus. in illo celebretur: nos ho
natalem tanta ueneratione excolere
debemus: quanta ut p̃dictum ẽ int̃
apłos mirabilit̃ electum eẽ comꝑimꝰ.
Sed quemadmodũ beati petri apłi
eulogio. immo sp̃c scĩ gr̃a sit patratũ:

Expanded text:
coelesti gloria fecit esse sublimes. Sed quia mox coelesti gloria fecit esse sublimes. Sed quia mox obtinuit in sancta Ecclesia ut uniuscujusqueet coronatus, in illo celebrentur; nos hodnatalem tanta veneratione excolere debemus, quanta, ut praedictum est, inter apostolos mirabiliter electum esse comperimus. Sed quemadmodum B. Petri apostoli elogio,
Abbreviated transcription (Latin):
omnium festa celebrari condecet:
quantomagis beatorum apłorum
qui specialit᷑. xpisto adheserunt. col¬
loquium cum illo habuerunt: co¬
mederunt ac biberunt: omnem¬
q illius efficatiam sitibundo pecto¬
re hauserunt: Quiq etiam ab ip¬
so domino amici ac fratres appellari
meruerunt. cum diceret: iam ñ dicã
uos seruos s amicos meos. Et alibi ait.
hi sunt fr̃s mei. Magnamq insuꝑ
uicissitudinem illis conferens. gaude¬
te inquit & exultate: qd̾ nomina ue-¬
stra scripta sunt in cęlis. Hoc qͥa ipso
annuente ita conueniebat ⁊ ꝓpt̾ hanc
excellentiam illorum sub una festiui¬
tate merita uenerari congruum fu¬
erat: sicuti communem uitam atq
consortium cum dño habuerunt. Nã
& b̾s ieronimꝰ hoc astruens in marty¬
rologio. qd̾ chromatio & eliodoro ep̃is
tradidit: coniunctos eos censuit ordi-¬
nare dicens. Sane in pͥma parte libel¬
li mei omniũ apłoꝵ festa oportunis¬

Expanded text:
omnium festa sanctorum celebrari condecet, omnium festa sanctorum celebrari condecet, quanto magis beatorum apostolorum? Qui specialiter Christo adhaeserunt, colloquium cum illo habuerunt, comederunt ac biberunt, omnemque illius efficaciam sitibundo pectore hauserunt: quique etiam ab ipso Domino fratres et amici appellari meruerunt, cum diceret: Jam non dicam vos servos, sed amicos meos . Et alibi: Hi sunt fratres mei . Magnamque insuper vicissitudinem illis conferens: Gaudete, inquit, et exsultate, quia nomina vestra scripta sunt in coelis . Hoc quia ipso annuente ita convenit, propter hanc excellentiam illorum solemnitates sub una festivitate merito celebrari congruum fuerat, sicuti communem vitam atque consortium cum Domino habuerunt. Nam et B. Hieronymus hoc astruens in Martyrologio quod Chromatio et Heliodoro episcopis edidit, conjunctos eos censuit ordinare, dicens: Sane in prima parte libelli mei omnium apostolorum festa opportunis
Abbreviated transcription (Latin):
qui erat creator cȩli & terrȩ: carnẽ
nr̃ȩ fragilitatis susciꝑe non dedig¬
natus est. Ac ꝑinde ꝑ incrementa
crescens. ut effectum uerȩ incarnati¬
onis suȩ ostendet. qm̃quidem ille es¬
set uerus dies qui duodecim horis lu¬
cebat: duodecim apłos eligere cen¬
suit. Deinde ad similitudinem septu¬
aginta duarum linguarum. septu¬
aginta duos discipulos assumpsit:
binosq misit ad predicandum. Int̃
quos siquidem beatus mathias scẽ
predicationis misterium suscipiens.
ȩccłe gremium. echnicum populum
ꝑducere curauit: ut admodum ac-¬
ceptabilis et deuotissimus. xp̃o fac¬
tus. cum traditor ille iudas dominũ
proderet. xpistum. suusq homicida
effectus apostolatum ꝑderet: iste
uir domini in loco illius sorte ce
oratione meruerit sanctorum apo¬
stolorum duodecimus apostolus or¬
dinari: cui datur sancti euangłii
predicatio in uidea. sicuti scis apłis¬
apłis in singłis regionib. Uerunta¬
men si digna religione. xpisticolaꝵ

Expanded text:
qui erat Creator coeli et terrae carnis nostrae fragilitatem suscipere non est dedignatus. At perinde per incrementa crescens, ut effectum verae incarnationis suae ostenderet; quoniam quidem ille esset verus dies, qui duodecim horis lucebat, duodecim apostolos eligere censuit: deinde ad similitudinem septuaginta duarum linguarum, septuaginta duos discipulos assumpsit, binosque misit ad praedicandum. Inter quos siquidem B. Matthias sanctae praedicationis ministerium suscipiens, Ecclesiae gremium, ethnicum populum perducere curaret. Unde admodum acceptabilis et devotissimus Christo factus, cum traditor ille Judas Deum proderet Christum, suique homicida effectus apostolatum perderet; iste vir Domini in loco illius sorte et oratione sanctorum apostolorum duodecimus apostolus ordinatur: cui datur sacri Evangelii praedicatio in Judaea, sicuti sanctis aposis in singulis regionibus. 3. Verumtamen, si in regione Christicolarum
Abbreviated transcription (Latin):
it olim sp̃s sanctus datus & ablatus: s
nequaquam ascĩs apłis et beato mathia.
Illis enim & si ad tempꝰ fuit datꝰ & ablatꝰ: ita
expediebat ita congruum erat: sicut ꝓ¬
phetantib ueritatem. Cum autem xp̃c¬

Expanded text:
it olim Spiritus sanctus datus et ablatus; sed it olim Spiritus sanctus datus et ablatus; sed nequaquam a sanctis apostolis et a B. Matthia. Illis etenim etsi ad tempus fuit datus et ablatus, ita expediebat, ita congruum fuit, sicut prophetantibus veritatem. Cum autem C
Abbreviated transcription (Latin):
guis. ꝓ ut sp̃s sc̃s dabat eloqui illis. Il¬
la nanq in lege hostia acceptabilis
deo erat. quȩ cȩlesti igne consumeba-¬
tur: sicuti diuinitus actum legimus
in holocausto iusti abel. et manue. pa-¬
tris scilicet fortissimi sansonis. atq he¬
liȩ. ceterorumq propħarum. Nam ubi
legimus. respexit dominus munera a¬
crȩ scripturȩ documento ht̃ maximam
sanctionem: scĩssimam possidendi fir¬
mitatem. Unde igit᷑ & ex quo: Qm̃
confirmans approbat illam de cȩlo dñs:
dando ignem sp̃c scĩ omnib apostolis.
utiq & ipsi beato mathiȩ: ut omniũ
gentium linguis ꝑpetuo loquerentur.
Sed forsitan dicet aliquis. Fuit utiq
tus tantummͦ illo in tempore. ⁊ illo in¬
loco: postea uero ablatus est. sicut ab
cit de muliere orbata prole ad puerum¬
suum. Dimitte illam: qm̃ anima eius
in amaritudine est: & dominus celauit
a me. & non indicauit michi. Absit in¬
quam hoc: absit acatholica ueritate.
Nam si beato heliseo ac ceteris ꝓpħis fu¬

Expanded text:
us sanctus dabat eloqui illis . Illa namque in lege hostia acceptabilis Deo erat, quae coelesti igne consumebatur; sicuti divinitus actum legimus in holocausto justi Abel, Manue patris scilicet fortissimi Samson atque Eliae et caeterorum prophetarum, nam ubi nos legimus: « Respexit Deus munera Acrae Scripturae documento habet maximam sanctionem, et sanctissimam possidet firmitatem. Unde igitur et ex quo? Quoniam confirmans approbat illam de coelo Dominus, dando ignem Spiritus sancti omnibus apostolis, utique et ipsi B. Matthiae, ut omnium gentium linguis perpetuo loquerentur. 8. Sed forsitan dicit aliquis: Fuit utiquetus tantummodo illo in tempore et in illo loco, postea vero ablatus est, sicut et ab citur de muliere orbata prole ad puerum: « Dimitte illam quoniam anima ejus in amaritudine est: et Dominus celavit a me, et non indicavit mihi . » Absit, inquam, hoc, absit a catholica veritate. Nam si B. Eliseo ac caeteris prophetis fu
Abbreviated transcription (Latin):
mathiȩ mirabili electione. ac iudȩ tra¬
ditoris deiectione. textum beati lucȩ
euangelistȩ ꝓsequens arator scȩ̃ roma
Agmine petrus erat. qͦpiscatore solebat
Squamea turba capi. subito ḋ litore uisꝰ
Sic uenerandꝰ ait. Nostis qr ꝓditor aniens
Mercedem sceleris. soluit sibi tedia noxe.¬
Aeris ut medio cõmuni poneret hosti:
Debita pena locum. Cȩlo terrȩq ꝑosus:
Int̾ utrunq ꝑit. Nullis condenda sepulcͥs:
Uiscera rupta cadunt. tenues elapsꝰ ĩ auraᷤ.¬
Nc̃ opus ẽ uotis. qͦd u̾ba ꝓpħica clamant:
Quẽ liceat supplere uicẽ. tc̃ sũma p̃cantes:
Constituere duos. ioseph cognomine iustũ.
Mathiãq dei paruũ. qd̾ nom̃ ut aiunt
hebreo sermone sonat. humilẽq uocãdo
comꝓbat. o qͣntũ distant humana suꝑniᷤᷤ
Iudiciis. parui m̾ito tͣnscenditur ille:
Laude hominũ qͥ iustꝰ erat. duodena refulge
Signa horis. t̾risq iubar iacłat᷑ olimpi.

Expanded text:
Matthiae mirabili electione ac Judae traditoris dejectione textum B. Lucae evangelistae prosequens Arator sanctae RomAgmine Petrus erat: quo piscatore solebat Squamea turba capi, subito de littore visuSic venerandus ait: Nostis, quia proditor amens Mercedem sceleris solvit sibi, todia noxAeris in medio communi poneret hosti. Debita poena locum: coelo terraeque perosus Inter utrumque perit; nullis condenda sepulcris Viscera rupta cadunt tenuesque elapsus in auranc opus est votis, quod verba prophetica clamant. Quem liceat supplere vices. Tunc summa precautes, Constituere duos, Joseph, cognomine Justum, Matthiamque: Dei parvum quod nomen, ut aiunt, Hebraeo sermone sonat, humilemque vocando, Comprobat. O quantum distant humana supernis Judiciis! parvi merito transcenditur ille, Laude hominum qui justus erat: duodena refulgent Signa chori, terrisque jubar jaculatur olympi.
Abbreviated transcription (Latin):
psalmoꝵ. Fiat habitatio eius deserta:
& non sit qui inhabitet in ea: & epis¬
copatum eiꝰ accipiat alter. Oportet gͦ
ex his uiris qui nobiscum congregati
sunt in omni tempore quo intrauit
&e exiuit inter nos dominus iħe. inci¬
piens abaptismate iohannis usq in
diem qua assumptus ẽ a nobis: testem
resurrectionis eius nobiscum fieri unũ

Expanded text:
ta: et non sit qui habitet in ea: et episcopatum ejus accipiat alius. Oportet ergo ex his viris qui nobiscum congregati sunt in omni tempore quo intravit et exivit inter nos Dominus Jesus: incipiens a baptismate Johannis usque ad diem qua assumptus est a nobis: testem resurrecti
Abbreviated transcription (Latin):
athias hebraice.
latine dicitur do¬
natus: ut subau¬
ditore. Iste enim
Hic sine cognomine solus habetur:
cui datur euangłii p̃dicatio in iudea:
cuius festum celebratur .ui. klas mar¬
tiĩ. fuit etenim. le septuaginta duob¬

Expanded text:
thias Hebraice, Latine dicitur Donatus, ut subaurioth. Iste enim Hic sine cognomine solus habetur cui datur Evangelii praedicatio in Judaea: cujus festum celebratur sexto Kalendas Martias: fuit etiam de septuaginta
Abbreviated transcription (Latin):
tius condecet enarrare. Ait enim pre-¬
fatus euangłista. Exsurgens autem
petrus in medio frũm: dixit. Erat
autem turba hominum simul: fere
centum iuginti. Hiri fr̃s oportet im¬
pleri scripturam quam predixit sp̃s¬

Expanded text:
tius condecet enarrare. Ait enim evangelista: 4. « Exsurgens autem Petrus in medio fratrum, dixit erat autem turba hominum simul fere centum viginti: Viri, fratres, oportet impleri Scripturam quam praedixit Sp
Abbreviated transcription (Latin):
sit. & quid exinde scĩ patres in eiꝰ lau¬
dem mirifice ꝓtulerint: ꝑ sacie scrip¬
turȩ seriem pandere curamus. Salua
cum ꝓpensiori &e archano consilio cen-¬
suisset mundum languidum clemen-¬
tissime uisitare: suumq plasma de
potestate diabolicȩ fraudis ẽriꝑe mira
annorum possederat: ille qui erat rex
regum & dñs dominantiũ sub pote¬
state humani generis octouiani scili¬

Expanded text:
sit, et quid exinde sancti Patres in ejus laude mirifice protulerint, per sacrae Scripturae seriem pandere curamus. Salvatcum propensiore et arcano consilio censuisset mundum languidum clementissime visitare, suumque plasma de potestate diabolicae fraudis mirabiliter annorum possederat ille qui erat Rex regum et Dominus dominantium sub potestate humani regis, Octaviani scili
Abbreviated transcription (Latin):
claruit specialiter: sciendum ẽ ꝑ omĩa
quia multas & obstupendas uirtutes
xpistus tribuit potestatem dicens. Sig¬
na quȩ ego facio: & uos facietis. Et in
alio loco. Si dixeritis monti huic tran¬
si hinc: commouebit se de loco suo.I
tidem. Habete potestatem calcandi
super bestias & scorpiones. Si enim
xpisto attestante qui ueraciter ueritaᷤ
est. de miraculorum uirtutib retinen¬
dum est. quod iste uir domini inter
ceteros apłos operatus sit. quantas
illum credimus exercuisse uirtutes
miraculorum in prouincia scilicet
iudeȩ: quȩ illi in sorte predicationis
aduenit: Neq &e enim incredulus po¬
pulus ad fidem xpisti conuerti uoluit
sine miraculorum patratione sicut

Expanded text:
claruerit, sciendum est per omnia, quia multas et stupendas virtutes Christus tribuit potestatem dicens: « Signa quae ego facio, et vos facietis ; » et in alio loco: « Si dixeritis monti huic, Transi hinc, commovebit se de loco suo . » « Identidem: Habete potestatem calcandi super bestias et scorpiones . » Si enim Christo attestante, qui veraciter veritas est, de miraculorum virtutibus retinendum est, quod iste vir Domini inter caeteros apostolos operatus sit: quantas illum credimus exercuisse virtutes miraculorum; in provincia scilicet Judaeae, quae illi in sorte praedicationis advenit? Neque enim incredulum populum ad fidem Christi convertere voluisset sine miraculorum patratione, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
pendit: His uututum florib bãtissimꝰ confessor
discipulis ad eremplum: ꝓ quib octauo kalñda¬
rum apͥlium ad xp̃m migrans. et̾ne głe meruit
acciꝑe coronam. Humili om̃s scĩ uiri uitam legen:¬
tes p̃ce deposco. ut mnertissimi scriptoris et̾ne mer-¬
cedis ꝓspectu. in orationib sue int̾cessionis memi¬
nisse dignent᷑: qͣtenus beato ermenlando confesso¬
re int̾cedñte. cum ip̃o mereamur et̾na ꝑfrui uita:¬

Expanded text:
pendit ? His virtutum floribus beatissimus confessor pendit ? His virtutum floribus beatissimus confessor discipulis ad exemplum; pro quibus, octavo Kalendarum Aprelium ad Christum migrans, aeternae gloriae meruit accipere coronam. Humili omnes viri sancti vitam legentes prece deposco, nt inertissimi scriptoris aeternae mercedis prospectu in orationibus suae intercessionis meminisse dignentur, quatenus, beato Aermenlando confessore intercedente, cum ipso mereantur aeterna perfrui vita
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ uam ꝑ quam ad orationem incedȩbat. stationẽ¬
q in qua orationi incumbere erat solitus. in mo-¬
rem nuis candidam reddidit: Quid de uigilia¬
rum eiꝰ laude referam: quib insistens continue.
animas a corpore mignͣtes longiuscule scõ illu¬
stratꝰ spũ uidere meruit: Quid de humilitate
eiꝰ &e contemplatiõe referam: qui ut illa ꝑfectius
ad quirere posfet. p̾lationis sue reliquit honorẽ.
ce ut isti ꝑfectius inhereret. in paruissima se re-¬
trudens cellula. usq ad diem uocationis sue ad
celestem głam ꝑmansit reclausus: Quid de p̃ci¬
pua eiꝰ obedientia fari possum⁊ qui obediendo
abbi suo ꝓpriũ linquens solum. exul in longĩ¬
qua cunctis dieb uite sue moratꝰ est regione: Quid
de eiꝰ patientia innotescam: qͥ amplitudinȩ fretꝰ
karitatis. ñ solum malum ꝓ malo ñ reddidit.
uerum om̃ib ꝑsecutorib suis q̃ ualuit bona im

Expanded text:
viam, per quam ad orationem incedebat, stationemviam, per quam ad orationem incedebat, stationemque, in qua orationi incumbere erat solitus, in morem nivis candidam reddidit ? Quid de vigiliarum eius laude refferam, quibus insistens continue animas a corpore migrantes longinscule, sancto inlustratus spiritu, videre meruit ? Quid de humilitate eius et contemplatione referam, qui, ut illam perfectius adquirere possit, praelationis suae reliquid honorem et, ut isti perfectius inhereret, in parvissima se retrudens cellula, usque ad diem vocationis suae ad caelestem gloriam permansit reclausus ? Quid de praecipua eius oboedientia fari possum, qui, oboediendo abbati suo proprium linquens solum, exul in longinqua cunctis diebus vitae suae moratus est regione ? Quid de eius patientia innotescam, qui, amplitudine fretus caritatis, non solum malum pro malo non reddidit, verum omnibus persequutoribus suis q
Abbreviated transcription (Latin):
płimorum esse uiderentur: nͥ qd̾ recentiori temꝑe
eiꝰ scã emicans conu̾satio. in multorũ adhuc reti¬
netͣ mentium memoria. Quid enĩ de uirtute ca
stitatis eiꝰ dicere ualeo: qui a natiuitate impollutꝰ
a contagio libidinis ꝑmanens. uirginitatis ꝓme¬
ruit acciꝑe coronã: Quid de eiꝰ digne fide enarra:¬
re possum : qui om̃s quosc̾q potuit a uariis er¬
rorib eruens. ad catholicam ꝑdux̃ fidem: Quid
de eiꝰ spȩ intimare queo: qui amore et̾norũ omĩa
de eiꝰ plenissima caritatȩ significem : cuiꝰ studium
semꝑ fuit. ñ sua s aliorum querere. ut płimi uita
ꝑ eiꝰ exercicium potirent᷑ et̾na: Quid de eiꝰ edisserã
abstinentia: qui ut eam toto exerceret rigore. relic¬
tis in monasterio fr̃ib antriginũ adiens. ieiuinio.¬
rum ꝑmarime ibi morabatur tempore: Nuid de¬
munditia orationis ciꝰ exponam: qͥ ꝓpͥis uestigiis

Expanded text:
plurimorum esse viderentur, nisi quod recenciori tempore plurimorum esse viderentur, nisi quod recenciori tempore eius sancta emicans conversatio in multorum adhuc retinetur mentium memoria. Quid enim de virtute eius castitatis dicere valeo, qui, a nativitate inpollutus a contagio libidinis permanens, virginitatis promeruit accipere coronam ? Quid de eius digne fide enarrare possum, qui omnes quoscumque potuit a variis erroribus eruens ad catholicam perduxit fidem ? Quid de eius spe intimare queo, qui amore aeternorum omnide eius plenissima caritate significem, cuius studium semper fuit, non sua, sed aliorum quaerens, ut plurissimi vita per eius exercitium potirentur aeterna ? Quid de eius edisseram abstinentia, qui, ut eam tota exerceret rigore, relictis in monasterio fratribus, Antriginum adiens, ieiuniorum permaxime ibi morabatur tempore ? Quid demunditia orationis eius exponam, qui propriis vestigiis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcutiens: dix̃. In noĩe iħu xp̃i. omnipotñtis filii:
sanare ce surge ualens. Tunc pͥmum in longum
debilia extendens menbra. eiulansq magnis
uocib surrec̃: & accipiens duos in manib ce-¬
reos. ꝑ medios psallentium choros. exiliens per¬
tnͣsiuit. Nam om̃ib dieb uite . ꝑͤcepta usus est
incolumitate. & ꝓpriĩ uigore corporis semetip¬
sum uegetans. quo uoluit ꝑrecit: qui aliorũ¬
illo fuerat iuiuamine allatꝰ. Hec ce alia multa
que huic oꝑi inserenda. satis ꝓfutura ad edifica¬
tionem fideliũ forent. multorũ eiusd̃ monastȩ¬
rũ monachorũ qui ñcusq suꝑsunt narratioẽ
cognoui: s paucis eraratis compendiĩ grã młta
p̃t̾misi. S qr uita uirtutum miraculorum p̃ce¬
dit signa. qm̃ illa uirtutẽ non ostentat s oꝑat᷑.
hec autem ostñtant. ñ autẽ faciunt: mag̃ de scĩ
patris morũ uirtutib scribñda ad imitacionem

Expanded text:
percutiens, dixit: 'In nomine Iesu Christi omnipotentis filii percutiens, dixit: 'In nomine Iesu Christi omnipotentis filii sanare et surge valens!' Tunc primum, in longum debilia extendens membra eiulansque magnis vocibus, surrexit et, accipiens duos in manibus cereos, per medios psallentium choros exiliens pertransivit. Nam omnibus diebus vitae suae percepta usus est incolomitate et, proprii vigore corporis semet ipsum vegitans, quo voluit perrexit, qui illo aliorum fuerat iuvamine adlatus. Haec et alia multa, quae huic operi inserenda satis profutura ad aedificationem fidelium forent, multorum eiusdem monasterii monachorum, qui nunc usque supersunt, narratione cognovi; sed, paucis exaratis, conpendii gratia multa praetermisi. Sed quia vita virtutum miraculorum praecedit signa, quoniam illa virtutem non ostentat, sed operatur, haec autem ostentant, non autem faciunt, magis de sancti patris morum virtutibus scribenda ad imitationem
Abbreviated transcription (Latin):
uim eorũ int̾cessio ap̃ om̃ium creatorẽ
impetndum infirmorum salutẽ cũ
de ualeret poscentium. Is aut̃ qui sanꝰ¬
tus fuerat. integritate custodita uirgi-¬
itatis. in codem bãti ermenlandi mo-¬
ast̾ĩo. magnis orõnum uigiliarũ q
udiis exercitatus: usq ad diem obitus
u quo debitum uniuse carnis ex oluit
udabilit̾ degens ꝑmansit.
aRaliticus quidã noĩe arnaldus. ꝑ
ptem annorũ uolumina graui labo¬
bat egritudine: ita ut in grabato ca-¬
Is om̃ium officio m̃brorum. ueluti ex¬
itum cadauer solo uigente capite ma¬
b portaretur aliorũ. Qui ad mona.¬
tium beati ermenlandi a deferentib
ꝑlatus est: atq ad pedes eiꝰ iuxta sepulchrũ in qͦ
scã crant condita menbra est collocatꝰ. Incipien¬
tib autem fr̃ib uesꝑtino officio congruentem an¬
tipħam in die tnslationis eiꝰdem confessoris. que
euenit infra festa paschalia alleluia confitemini

Expanded text:
um eorum intercessio apud omnium creatorem ad um eorum intercessio apud omnium creatorem ad impetrandum infirmorum salutem cum fide valeret poscentium. Is autem qui sanatus fuerat, integritate custodita virginitatis, in eodem beati Ermenlandi monasterio, magnis orationum vigiliarumque studiis exercitatus, usque ad diem obitus sui, quo debitum universae carnis exsolvit, laudabiliter degens permansit.araliticus quidam nomine Arnaldus per septem annorum volumina gravi laborabat egritudine, ita ut in grabato, carens omnium offitio membrorum, veluti extinctum cadaver, solo vigente capite, manibus portaretur aliorum. Qui cum ad monasterium beati Aermenlandi a deferentibus perlatus est atque ad pedes eius iuxta sepulchrum, in quo sancta erant condita membra, est locatus, incipientibus autem fratribus vespertino officio congruentem antiphonam in die translationis eiusdem confessoris, qui evenit infra festa paschalia: Alleluia, confitemini
Abbreviated transcription (Latin):
qͣnte bãto martino omnem incolumita¬
tem recipientes soluti sunt: & tc̃ dȩmum
ao monasterium scĩ ermenlandi agili
puenit cursu. Qui cum in eodem mo-¬
naft̾io orationi diutius incumberet: appa-¬
ruit q bãtus confessor dĩ ermenlandꝰ. men¬
tumeiꝰ tenens manu: sacrosq pollicȩs suꝑ
ꝯculos eiꝰ posuit dicñs. In noĩe sce & unice.
ndiuidueq trinitatis aꝑiant᷑ oculi tur.
mexꝑtum hactenus accipe lumȩn. Et
tatĩ eiugilans aꝑti sunt oculi eiꝰ: & poste¬
iora sanantis se. ut ip̃e fatebat᷑ more ful-¬
dris micantia asper̃. Qui crastina loto
tuore qui ex palpebrarum efflux̃ disru-¬
tione: sanis oculis cũ magno stupore
piã om̃ib omnipotñtis opificis qsͣ añ
uiderat mirabat᷑ creaturas. Constat
cõs confessores misissȩ quem citissime
se curare potuit: ut pote cuiꝰ olim ũ¬
ra om̃s quos tangebat legit᷑ egrotoᷤᷤ sa¬
asse: ut cunctis patesceret fidelib qnͣ¬

Expanded text:
dente beato Martino, omnem incolomitadente beato Martino, omnem incolomitatem recipientes, soluti sunt. Et tunc demum ad monasterium sancti Aermenlandi agili pervenit cursu. Qui cum in eodem monasterio orationi diutius incumberet, apparuit ei beatus confessor Dei Aermenlandus, mentum eius tenens manu, sacratosque polices super oculos eius posuit, dicens: 'In nomine sanctae et unicae individuaeque trinitatis aperiantur oculi tui, et inexpertum actenus accipe lumen!' Et statim evigilans, aperti sunt oculi eius, et posteriora sanantis se, ut ipse fatebatur, more fulgoris micantia aspexit. Qui crastina, loto cruore, qui ex palpebrarum effluxit disruptione, sanis oculis cum magno stupore coram omnibus omnipotentis opificis, quas ante non viderat, mirabatur creaturas. Constat sanctos confessores misisse, quem citissime per se curare potuit, utpote cuius olim umbra omnes quos tangebat legitur egrotos sanasse, ut cunctis patesceret fidelibus, quant
Abbreviated transcription (Latin):
sanitatum suffragia postulabat.⁊ ibiꝙ ꝓs¬
tratus tam diu assidiuiᷤꝰ in oratione ꝑmar¬
sit÷ usq dum intercedente beato confelo¬
re pͥstinam axͦ mereretur consequi sani¬
tatem. Et sic sospitatis comitante effectus
qui debilis uenerat incolumis ad sua rediit
decollato sͥ sanitatis beneficio grãs agñs
didici: qui ipsum hominem et cum sanart᷑
in quo signum quod narro sanitatis gestum
est. uiderunt. Octoginta annorum iam erat
quidam homo nomine ad alfredus ab egͥssu
mat̾ni uteri cecus et claudus: qui pro adqui¬
renda salute sui corporis principis apl
beatissimi petri rome adiit gloriosum sepul¬
chrum. Cumq ibi certus beati apłi clemen¬
tia. gr̃a ad quirende salutis diutius morare
dignatus ÷ dicens. Uade turonum:⁊ ibiq
precib scĩmartini pedum ac manuum a¬
cipies sanitatem: indeq antrinsem ins¬
dere insulam: et ad sepulchrum scĩerm̃lꝰ¬
di nichilominus confessoris. lumen mel¬

Expanded text:
sanitatum suffragia postulabat, ibique prossanitatum suffragia postulabat, ibique prostratus, tamdiu assiduus in oratione permansit, usque dum, intercedente beato confessore, pristinam a Christo mereretur consequi sanitatem. Et sic, sospitatis comitante effectu, qui debilis venerat, incolomis ad sua rediit, de conlato sibi sanitatis beneficio gratias agensdidici, qui ipsum hominem, et cum sanaretur, in quo signum quod narro sanitatis gestum est, viderunt. Octoginta annorum iam erat quidam homo nomine Aldefredus, ab egressu materni uteri cecus et claudus, qui pro adquirenda salute sui corporis principis apostolorum beatissimi Petri Romae adiit gloriosum sepulchrum. Cumque ibi certus beati apostoli clementia gratia adquerendae salutis diutius moraretdignatus est, dicens: Vade Turonum, ibique precibus sancti Martini pedum ac manuum accipies sanitatem; indeque Antrinsem ingredere insulam et ad sepulchrum sancti Aermenlandi nihilominus confessoris lumen mere
Abbreviated transcription (Latin):
et nullum in eo pristine deformitatis remã¬
sit uestignim. Tunc omnia que ei accide¬
rant palam per ordinem omnib enarras
mine clibaldꝰ mutus et surdus ad beati
confessoris ueniens tumulum: ꝓ restitu¬
endo sibi lingue et aurium officio. ex in¬
timo cordis affectu eius poscebat auxiliũ.
Quicum ad memoriam eius pauimento
inherens duitius funderet preces: et audi¬
tum meruit aurium ⁊ & lingue reciꝑe
officium. Et sic scĩ confessoris munitus.
debilis: quemcarnalis bauilans paterob¬
tentu eius salutis ad monast̾ium scĩerm̃ :¬
di deuexit. At ubi eum ante sepulchrum
eius posuit.⁊ gressum quem humana sul¬
traxerat conditio. confessorisopitulauo r¬
dit. Et sic gressus claudo restituitur: quis
erat ab ipsiscunabulis pedum officio pͥua¬
tus. Et qui alieno ad uitorio euectꝰ adei
sepulchrum fuerat: intercedente beato cõ¬
fessore proprii gressus uirtute ÷ reu̾sus
nomine ad sepulchrumbeati uiri uemiens

Expanded text:
et nullum in eo pristinae deformitatis remanet nullum in eo pristinae deformitatis remansit vestigium. Tunc omnia quae ei acciderant palam per ordinem omnibus enarrans mine Aclibaldus, mutus et surdus, ad beati confessoris veniens tumulum, pro restituendo sibi linguae et aurium officio ex intimo cordis affectu eius poscebat auxilium. Qui cum ad memoriam eius pavimento inherens diutius funderet preces, et auditum meruit aurium et linguae recipere officium. Et sic sancti confessoris munitus debilis, quem carnalis baiulans pater obtentu eius salutis ad monasterium sancti Aermenlaudi devexit. At ubi eum ante sepulchrum eius posuit, gressum, quem humana subtraxerat condicio, confessoris opitulatio reddidit, et sic gressus claudo restituitur, qui fuerat ab ipsis cunabulis pedum offitio privatus; et qui alieno adiutorio evectus ad eius sepulchrum fuerat, intercedente beato confessore, proprii gressus virtute est reversnomine ad sepulchrum beati viri veniens
Abbreviated transcription (Latin):
de autem sequenti ibidem ad huc consistens.
in somnis ad monitus a scõ martino ÷ : ut si
a reatu pene suȩ absolui obtaret antrinsẽ
adiret insulam: quatinus beatiermenlan¬
di confessoris p̃cib pristim status constan¬
tiam recipere mereretur. Credulus itaq
sponsionib beatissimi martini antrum
festine adiit: atq ad sanctiermenlanditu¬
mulum prostratus. gr̃a recuperandȩ salu-¬
tis sanctum interpellabat confessorem. Q
mox eius precibus annuere ẽ dignatus. Nã
fratrib uesꝑtinum decantantib officiũ.
apparuit eidem tremulo senex stola amic¬
tus candida: canitie uenustus decora: eiq
annuit. ut ad se ueniret. At ille ocłis erec¬
tis aspiciens aduocantem se uelocius ire uo¬
luit: s mox inter choros cecidit psallenti¬
um. Ibiq orationi diutissime incubuit :¬
& paulopꝰ manum fratrib tetendit: sicq
ã pauimento sanuserigit᷑. Redditur iam
precibus beati confessoris pristine sanitati.

Expanded text:
te autem sequenti ibidem adhuc consistens, te autem sequenti ibidem adhuc consistens, in somnis ammonitus a sancto Martino est, ut, si a reatu poenae suae absolvi optaret, Antrinsem adiret insulam, quatenus beati Aermenlandi confessoris precibus pristini status constantiam recipere mereretur. Credulus itaque sponsionibus beatissimi Martini Antrum festine adiit, atque ad sancti Aermenlandi tumulum prostratus, gratia recuperandae salutis sanctum interpellabat confessorem; qui mox eius precibus annuere est dignatus. Nam fratribus vespertinum decantantibus officium, apparuit eidem tremulo senex stola amictus candida, canicie venustus decora, eique annuit, ut ad se veniret. At ille oculis erectis aspiciens advocantem se, velocius ire voluit, sed mox inter choros cecidit psallentium, ibique orationi diutissime incubuit et paulo post manum fratribus tetendit, sicque a pavimento sanus erigitur. Redditur iam precibus beati confessoris pristinae sanitati,
Abbreviated transcription (Latin):
recipere mereretur. defacultatibus prediisq
suiseius ditauit monast̾ium. Cumq publice
satisfaciens. facinus sui oꝑispublicasset : pe¬
nitudinem aͥmisi gessit facinoris⁊ et sic ibi
potu ciboq refectus: ad ꝓpriam est domum pre¬
cib beati confessoris regressus incolumis.
Quidam rusticus sicbaldus nomine. scẽ resur¬
rectionis die dominica flagellum accipiens.
in aream annonã trituraturꝰ temere ingre¬
ditur: s diuina ultiodignam eius presump¬
tioni reddidit penam. Nam statim flagel¬
lum eius hesit manui: et dissolutis artu¬
um cõpaginib caput acbrachia ceteraq mem¬
bra atrociter agitabat. Nullo enim se conami¬
ne ab hac inquietudine continere poterat:
s sine respiramine horribilit̃ quatiebatur
tremore membrorum. Quicum tuironis ue¬
nisset: intercessione beati martini fiagellũ
ex eius exiliuit manu: s trementia m̾bra
pͥstinam luebant agitationis penam. Noc-¬

Expanded text:
recipere mereretur, de facultatibus praediisque recipere mereretur, de facultatibus praediisque suis eius dotavit monasterium. Cumque publice satisfaciens facinus sui operis publicasset, penitudinem admissi gessit facinoris; et sic ibi potu ciboque refectus, ad propriam est domum precibus beati confessoris regressus incolomis.Quidam rusticus Sicbaldus nomine, sanctae resurrectionis dominico die flagellum accipiens, in aream annonam trituraturus temere ingreditur; sed divina ultio dignam eius praesumptioni reddidit poenam. Nam statim flagellum eius hesit manui et, dissolutis artuum conpaginibus, caput ac brachia ceteraque membra atrociter agitabat. Nullo enim se conamine ab hac inquietudine continere poterat, sed sine respiramine horribiliter quatiebatur tremore membrorum. Qui cum Turonis venisset, intercessione beati Martini flagellum ex eius exilivit manu, sed trementia membra pristinam luebant agitationis poenam. Noc
Abbreviated transcription (Latin):
sepulchrum ueniens. cum satiffactione red-¬
deret. At ille expergefactus. sententiam sue
correctionis pauide recolens: illucescente
die equum ascendit: et sic cursim ad uillã
eiuisdem monastii quȩ cludion dicitur usq
ꝑuenit. Reꝑto quoq ibi ipsius monastii mo¬
nacho nomine odranno.causam ei sue ꝑcus¬
sionis ꝓtinus indicans: petiit ut usq ad tu-¬
mulum beati confessoris eum comitari dig¬
naretur. Quicum suis precibus ab eo ꝓmis¬
sionem executionis accepisset : suasus nichi¬
lominus ab ipso aliquid cibi potuq sumere
conatus est.S cum panem inos mitteret:
nullo quolibet gluttire ualuit modo: quĩ
etiam cum sanguine. quem temerar e p̃sũp¬
serat coram omnibus euomuit cibum. Tc̃
itinere cepto agiliter ad monast̾ium cum
prefato uenit monacho: moxq sepulchrũ
beati ermenlandi ut remedium sibi impet᷑¬
ret adiit. Quicum se ibiorationi dedisset. iul¬
lam quam tulerat reddidit. ⁊ et ut sanitatem

Expanded text:
sepulchrum veniens cum satisfactione redsepulchrum veniens cum satisfactione redderet. At ille expergefactus, sententiam suae correptionis pavide recolens, inlucescente die equum ascendit, et sic cursim ad villam eiusdem monasterii, quae Cludion dicitur, usque pervenit. Reperto quoque ibi ipsius monasterii monacho nomine Edramno, causam ei suae perculsionis protinus indicans, petiit, ut usque ad tumulum beati confessoris eum comitari dignaretur. Qui cum suis precibus ab eo promissionem exequutionis accepisset, suasus nihilominus ab ipso, aliquid cibi potusque sumere conatus est. Sed cum panem in os mitteret, nullo quolibet glutire valuit modo; quin etiam cum sanguine, quem temerare praesumpserat, coram omnibus evomuit cibum. Tunc, itinere coepto, agiliter ad monasterium cum praefato venit monacho moxque sepulchrum beati Aermenlandi, ut remedium sibi impetraret, adiit. Qui cum se ibi orationi dedisset, villam quam tulerat reddidit et, ut sanitatem
Abbreviated transcription (Latin):
ontigit ut ad monast̾ium scĩssimi confesso¬
is deueniret. Qui cummore solito a quodã
nonacho qui suꝑuenientes suscipiebat ꝑe¬
nos. ad memoriam beati confessoris fuisset
leductus: cum limina eius fuisset ingressuᷤ.
torationem ꝓ saluatione sua quia lingua
ion poterat. solo quo sensu uigebat funde¬
et corde: precibus beati confessoris lingua
oluta auribusq aꝑtis statim et loqui meru-¬
t: et auditum reciꝑe. MLultum nanq huiꝰ
uri meritum. apud ommipotentem dñm
lalere dubium non ẽ: cuius precib gestum
onstat. ut factura que ex duorum sensuũ
riuatione imꝑfecta manserat. pietate cre¬
mine rainfredus ex rebus sancti confessoris in
pago ocximensi uillam que uocatur cranna.
abstrahere nisus ẽ: sed moxa scõ albino con-¬
fessore insomnis correptꝰ huius modi excom¬
municationis ab eo accepit sententiam: ut
nichil cibi potuꝰq ꝑciꝑet. donec res quas bea-¬
to ermenlando auferre moliebatur ad eius

Expanded text:
contigit, ut ad monasterium sanctissimi confessocontigit, ut ad monasterium sanctissimi confessoris deveniret. Qui cum more solito a quodam monacho, qui supervenientes suscipiebat peregrinos, ad memoriam beati confessoris fuisset deductus, cum limina eius fuisset ingressus et orationem pro salvatione sua, quia lingua non poterat, solo quo sensu vigebat funderet corde, precibus beati confessoris, lingua soluta auribusque apertis, statim et loqui meruit et auditum recipere. Multum namque huius viri meritum apud omnipotentem Dominum valere dubium non est, cuius precibus gestum constat, ut factura, quae ex duorum sensuum privatione inperfecta remanserat, pietate cremine Eurefredus ex rebus saucti confessoris in pago Ocximense villam qui vocatur Cranna abstraere nisus est. Sed mox a sancto Albino confessore in somnis correptus, huiusmodi excommunicationis ab eo accepit sententiam, ut nihil cibi potusque perciperet, donec res, quas beato Aermenlando auferre moliebatur, ad eius
Abbreviated transcription (Latin):
ditum erat: quatenus ad eius sepulchrum
sanitatem ꝑ eius reciꝑet intercessionem. At
ipse ad beatissimi confessoris religiosorum tͣn¬
uectus presidio⁊ sicuti ad monitus fuit me¬
moriam ueniens: ꝓrestituendo corporis usu.
cepit assidua frequentatione scĩs eius se infer¬
reliminibus. Nonmulto pꝰbeato interceden¬
te confessore ita sanatus ÷: ut nil corporee sa¬
nitatis ei uideretur deesse. Et sic propͥis subi¬
to gressib exiliens. reuertebatur a scĩ confesso¬
ristumulo: qui sepe illuc alienis fuerat ma¬
nib ue ctatus. Quem ideo illuc eum abea¬
to apło missum arbitramur: ut longe lateq
claresceret. quantum ꝓ merito scĩtatis inter¬
cessio scĩ confessoris apud conditorem omni¬
um debilium sanitates impetrando uale
tus nomine domitianus:. qui a natiuitate
funditus caruerat lingue auriumq officio.
edcum alimoniam publica mendicitate
qua sustentaretur ꝑ diuersa quereret loca:

Expanded text:
ditum erat, quatenus ad eius sepulchrum ditum erat, quatenus ad eius sepulchrum sanitatem per eius reciperet intercessionem. At ipse ad beatissimi confessoris, religiosorum transvectus praesidio, sicuti ammonitus fuit, memoriam veniens, pro restituendo corporis usu coepit assidua frequentatione sanctis eius se inferre liminibus. Non multo post, beato intercedente confessore, ita sanatus est, ut nil corporeae sanitatis ei videretur deesse. Et sic propriis subito gressibus exiliens revertebatur a sancti confessoris tumulo, qui sepe illuc alienis fuerat manibus vegitatus. Quem ideo illuc eum a beato apostolo missum arbitramur, ut longe lateque claresceret, quantum pro merito sanctitatis intercessio sancti confessoris apud conditorem omnium debilium sanitates impetrando valertus nomine Domicianus, qui a nativitate funditus caruerat linguae auriumque officio. Sed cum alimoniam publica mendicitate qua sustentaretur per diversa quereret loca,