comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ma igitur. thebani auxilio atheni¬
ensium fulti. Superiore clade sau¬
cios. ac trepidos. ad grediuntur.
multa animati fiducia. ꝓpter uir¬
tutem atq industriã epaminondȩ.
ducis sui. cũ quo sibi facile optinere
posse imperiũ totius grȩciȩ uide¬
bantur. Fit itaq terrestre p̃lium
thebanis minimo negotio uincentib
uincitur enim etiam hoc conflictu
lisander. & occiditur. Pausanias quo¬
q dux alter lace dȩ moniorum: insimu¬
latus ꝓditionis. in exilium truditur:
Thebani autem: uictoria potiti: col¬
lecta uniuersi exercitus manu: spar¬
tam contendunt. Putantesse uacuã
p̃sidio ciuitatẽ. nullo intraturos ne-¬
gotio. cuius iam pene om̃s copias cum
ipso rege delessent. atq ab om̃ib so¬
cus destitutos uiderent. Lace dȩ mo¬
nii periculo ciuitatis inpulsi. habito
in exercitati militis qualicũq dilec¬
tu : obuiã hosti ꝓcedunt. Sed uictis
semel: aduersum uictores. obsistendi

Expanded text:
mi igitur Thebani, auxilio Athenimi igitur Thebani, auxilio Atheniensium fulti, superiore clade saucios ac trepidos adgrediuntur, multa animati fiducia propter uirtutem atque industriam Epaminondae ducis sui, cum quo sibi facile obtinere posse imperium totius Graeciae uidebantur. fit itaque terrestre proelium, Thebanis minimo negotio uincentibus. uincitur enim etiam hoc conflictu Lysander et occiditur; Pausanias quoque dux alter Lacedaemoniorum insimulatus proditioni sin exilium traditur; Thebani autem uiotoria potiti, collecta uniuersi exercitus manu, Spartam contendunt, putantes se uacuam praesidio ciuitatem nullo intraturos negotio, cuius iam omnes paene copias cum ipso rege delessent atque ab omnibus sociis destitutos uiderent. Lacedaemonii periculo ciuitatis inpulsi habito inexercitati militis qualicumque dilectu obuiam hosti procedunt. sed uictis semel aduersum uictores obsistendi
Abbreviated transcription (Latin):
mã ꝑuagaretur. Conon uero suscep¬
tum negotium: duplici cura inpen¬
debat. debens sociis sollicitudinẽ. patriȩ
fidem. ut huic exhiberet naturam:
illis prȩberet industriam. In hoc ꝓ¬
pensior ciuib quo quieti liber̾atiq
eorum. alieni sanguinis discrimen
inpenderet. pugnaret aduersus
insolentissimos hostes. periculo
regis. prȩmio patriȩ. Consenserunt
itaq nauale certamen perse. conon¬
espartani pisan dro duce. milites.
remiges: ipsiq ductores. uno pari¬
ter inmuniam cȩdem ardore rapi¬
untur. Magnitudinem atq atroci¬
tatem belli istius: inclinatus exhoc
semꝑ in posterum lace dȩ monioꝵ
status ꝓdit. Namq exillo fluere.
ac sublabsa referri retro spartanoꝵ
spes uisa. donec adsurgendo aegrȩ
ac misere re cidendo confecta: et
potestate careret et nomine. Athe¬
niensib uero: hȩc eadem pugna ini¬
tium recuperande potentię̧: sicut
lace dȩ moniis amittendȩ fuit. Pri¬

Expanded text:
mam peruagaretur. Conon uero suscepmam peruagaretur. Conon uero suscepto negotio duplioem curam inpendebat debens sociis sollicitudinem, patriae fidem, ut huic exhiberet naturam, illis praeberet industriam: in hoc propensior ciuibus, quod quieti libertatique eorum alieni sanguinis discrimen inpenderet et pugnaret aduersus insolentissimos hostes periculo regis, praemio patriae. conserunt itaque nauale certamen Persae Conone, Spartani Pisandro duce; milites remiges ipsique ductores uno pariter in mutuam caedem ardore rapiuntur. magnitudinem atque atrocitatem belli istius inclinatos ex hoc semper in posterum Lacedaemoniorum status prodit: namque ex illo fluere ac sublapsa retro referri Spartanorum spes uisa, donec adsurgendo aegre ae misere recidendo confecta et potestate careret et nomine. Atheniensibus uero haec eadem pugna initium recuperandae potentiae sicut Lacedaemoniis amittendae fuit. pri
Abbreviated transcription (Latin):
mo rerum statu. mallent sibi regẽ¬
sibi claudicare: quã regnum: raro
umquam. ita pares om̃i industria
duces: inunum coire bellum. quia¬
cerbissimis inuicem p̾lus fatigati.
et multo sanguine obliti: uelut inuic¬
ti ab alterutro recesserunt. Igitur
conon. accepto iterum ꝑseipsum are¬
ge magno stipendic : reuersus ad
classem. inuadit hostiles agros. turres
castella. ceteraq prȩsidia expugnat.
et ueluti effusa tempestas. quacũq incu¬
buit: cuncta prosternit. Lace dȩmo¬
nii uero. domesticis malis circũ uenti:
hesternis inhiare desistunt. abici¬
untq spem dominationis. in minen¬
tem periculo seruitutis. Agesilaũ
q cum exercitu inasiam miserant.
ad subsidium patriȩ reuocant.
terea pisander. dux. apud
spartam. perage silaum regem re¬
lictus: maximã mutissimꝰaq tunc
classem instruxerat. motus aemu¬
latione uirtutis agesilai: ut illope¬
destrem expeditionẽ agitante. ipse
quoq naualidis cursu. oram mariti¬

Expanded text:
mo rerum statu mallent sibi regemo rerum statu mallent sibi regem claudicare quam regnum. raro umquam ita pares omni industria duces in unum coiere bellum, qui acerbissimis inuicem proeliis fatigati et multo sanguine obliti uelut inuicti ab alterutro recesserunt. igitur Conon accepto iterum per se ipsum a Rege Magno stipendio reuersus ad classem inuadit hostiles agros, turres castella ceteraque praesidia expugnat et ueluti effusa tempestas quacumque incubuit cuncta prosternit. Lacedaemonii uero domesticis malis circumuenti externis inhiare desistunt ahiciuntque spem dominationis inminente periculo seruitutis; Agesilaum, quem cum exercitu in Asiam miserant, ad subsidium patriae reuocant. interea Pisander , dux apud Spartam per Agesilaum regem relictus, maximam munitissimamque tunc classem instruxerat, motus aemulatione uirtutis Agesilai, ut, illo pedestrem expeditionem agitante, ipse quoque nauali discursu oram mariti
Abbreviated transcription (Latin):
farnabalum. et ussa fernen. pugnan¬
dum uider&. ꝓuiso ad tẽpus consilio
ut pondus geminȩ congressionis elu:¬
deret: unum denuntiato bello ad petit
alterum pacta pace suspendit: farna¬
bu lustissa fernen. apud artar xer sen
cõmunẽ tunc regem. defert ut ꝓditorẽ.
prȩsertĩ ꝗcũ hoste belli tempore defe¬
deris conditione pepi gisset. hortatur
q regem: uti in locum eius cononem
atheniensium uirum: qui tune forte
apud crrũ exsolabat ducẽ nauali
bello constituat. Acceptis igitur. quin¬
gentis argenti talentis. conon perfar
naba Tum euocatur. classiq prȩficitur:
quibus conꝑtislacedȩ monii. & ipsi auxi¬
lia naualis bellii. a rege aegrpti her¬
cinione. ꝑlegatos petiunt. A quocen¬
tum instruetas naues triremes: & ses¬
centa milia modium frumenti acceper̃
a sociis etiã: undiq magna contraxere
subsidia: cuimilitiȩ : consensu om̃ium
agesilaum ducem decreuerunt. uirũ
pede claudum. Sed qui in difficilli¬

Expanded text:
Pharnabazum et Tissafernem pugnanPharnabazum et Tissafernem pugnandum videret, proviso ad tempus consilio, ut pondus geminae congressionis eluderet, unum denuntiato bello appetit, alterum pacta pace suspendit. Pharnabazus Tissafernem apud Artaxerxem, communem tunc regem, defert ut proditorem, praesertim qui cum hoste belli tempore de foederis conditione pepigisset: hortaturque 148 regem, ut in locum ejus Cononem, Atheniensem virum, qui tunc forte apud Cyprum exsulabat, ducem navali bello constituat. Acceptis igitur quingentis argentnabazum euocatur classique praeficitur. quibus conpertis Lacedaemonii et ipsi anxilia naualis belli a rege Aegypti Hereynione per legatos petunt, a quo centum instructas triremes et sescenta milia modium frumenti acceperunt; a sociis etiam undique magna contraxere subsidia. cui militiae consensu omnium Agesilaum ducem decreuerunt, uirum pede claudum, sed qui in difficilli
Abbreviated transcription (Latin):
ne posuerunt. Nam quidtam indi¬
gnum liberis et fortibus uiris. quã
longe remoti sȩpe uicti adhuc hostis
et de inde minitantis imperio arma
deponere. paciq seruire. si non ipso
tantum ad nuntiatę pacissono. ꝑ cor¬
da cunctoꝵ aegra bellit abuisset in¬
tentio. et post diuturnas laboꝵ uigi¬
lias oscitantes. ac stupe factos. quies.
inopina laxasset prius quam ipsam
quietẽ: uoluntas pacta componeret:
unde autem tanta fatigatio om̃ium.
ꝑ totam gręciã ppłoꝵ corda. corpora¬
q ob presserit: que efferos animos.
ignoto ad quiescere otio tam facile
ꝑ suasit. quam breuissime ostendam.
Lace dȩmonii ut pote homines. et grȩci
homines quo plura habebant. eo am¬
pliora cupientes: post quam atheni¬
ensim potitisunt. uniuersam asiã
spe dominationis auxerunt. Itaq
toto orienti bellum mouentes. hir¬
cyliden ducẽ in hanc militiã legunt .
quicum sibi aduersus duos potentissimos
artar xersis ꝑsarum regis prȩfectos.

Expanded text:
ne, deposuerunt: nam quid tam indine, deposuerunt: nam quid tam indignum liberis et fortibus viris, quam longe remoti, saepe victi, adhuc hostis, et deinde minitantis, imperio arma deponere, pacique servire? si non ipso tantum annuntiatae pacis sono per 147 corda cunctorum aegra belli tabuisset intentio: et, post diuturnas laborum vigilias, oscitantes ac stupefactos quies inopina laxasset, priusquam ipsam quietem voluntas pacta componeret. Unde autem tanta fatigatio omnium per totam Graeciam populorum corda corporaque oppresserit, quae efferos animos ignoto acquiescere otio tam facile persuasit, quam brevissime ostendam. Lacedaemonii, utpote homines, et Graeci homines, quo plura habebant, eo ampliora cupientes, postquam Atheniensium potiti sunt, universam Asiam spe dominationis hauserunt. Itaque toti Orienti bellum moventes, Dereyllidam ducem in hanc militiam legunt, qui cum sibi adversus duos potentissimos Artaxerxis Persarum regis praefectos,
Abbreviated transcription (Latin):
et si cognoscendi imaginem: prȩfert
tamen intellegendi ugorem. Sed
ego cum utrũq uitandum sciam utrũ¬
q. faciam. ut quocũq modo. alteru¬
tra temperentur: sinec multa p̃ter¬
missa. nec multum constricta uidean¬
tur
sicut grauissimũ ꝓpter ignotã sibi
captiuitatẽ. roma ꝑsensitꝰ ita magni¬
ficum propter insolitã pacem. grȩcia
habuit. Eosiquidem tẽpore quo gal¬
li romam captam incensamq tenu¬
erunt. ac uendiderunt. artar xersef
rex ꝑsarum discedere ab armis. et ꝗ¬
escere in pacem uniuersam grȩciam
ꝑlegatos prȩcepit. denuntians contrã¬
dictorem pacis bello inpetendum.
Quẽ ita iubentem. potuissent utiq
grȩci tam constanter contẽnere: quã
fortiter sepe uicerunt. nisi porrectã
unde cũq occasionem. quã auide
desiderauerant. tam libenter ausis¬
sent. Ostenderunt enim. quã aegre.
et misere. illa eatenus gesserint: quȩ
tam facile. indigna etiam conditio¬

Expanded text:
etsi cognoscendi imaginem praefert, aufert etsi cognoscendi imaginem praefert, aufert tamen intellegendi uigorem. sed ego cum utrumque uitandum sciam, utrumque faciam ut quocumque modo alterutra temperentur, si nec multa praetermissa nec multum constricta uideantur. sicut grauissimum propter ignotam sibi captiuitatem Roma persensit ita magnificum propter insolitam pacem Graecia habuit, eo siquidem tempore, quo Galli Romam captam incensamque tenuerunt ac uendiderunt, Artaxerxes rex Persarum discedere ab armis et quiescere in pace uniuersam Graeciam per legatos praecepit, denuntians contradictorem pacis bello inpetendum. quem ita iubentem potuissent utique Graeci tam constanter contemnere, quam fortiter saepe uicerunt, nisi porrectam undecumque occasionem quam auide desiderauerant, tam libenter hausissent — ostesderunt enim, quam aegre et misere illa tam facile, indigna etiam conditio
Abbreviated transcription (Latin):
HISTORIARUM LIBER .II
T SUPERIORE IAM LIBRO
contes tatus sum. et nunc necessa¬
rie repeto. scđm prȩceptum tuũ. de
anteactis conflictationibus scłi. nec
omĩa. nec ꝑ omĩa posse. quȩ gesta
et sicut gestasunt explicari. Qm̃ ma
gna atq innumera. copiosissime
et aplurimis scripta sunt. Scripiores
autẽ. et si non easdem causas. easdem
tamen res habuere ꝓpositas. Quippe
cum illi bella: nos belloꝵ miserias uol¬
luamus. prȩterea ex hac ipsa dequa
quȩror abundantia angustia oritur
mihi. et condudit me sollicitudo nodo¬
sior. Sienim aliqua studio breuitatis
omitto: patabuntur aut mihi nunc de¬
fuisse. aut in illo tunc tẽpore ñ fuisse.
si uero significare cuncta nec exprime¬
re studens. conpendiosa breuitate suc¬
cingo obscura faciam. et ita a apud
plerosq erunt dicta: ut nec dicta uide¬
antur: Maxime cũ e contrario. nos
uim rerũ. ñ imaginẽ cõmendare cit¬
remus. breuitas autẽ. atq obscuritas.
immo ut est semꝑ obscura breuitas.

Expanded text:
HISTORIARVM ADVERSVM Et superiore iam libro contestatus sum et nunc necessarie repeto secundum praeceptum tuum de anteactis conflictationibus saeculi: nec omnia nec per omnia posse quae gesta et sicut gesta sunt explicari, quoniam magna atque innumera. copiosissime et a plurimis scripta sunt, scriptores autem etsi non easdem causas, easdem tamen res habuere propositas: quippe cum illi bella, nos bellorum miserias euoluamus. praeterea ex hac ipsa de qua queror abundantia angustia oritur mihi et concludit me sollicitudo nodosior. si enim aliqua studio breuitatis omitto, putabuntur aut mihi nunc defuisse aut in illo tunc tempore non fuisse; si uero significare cuncta nec exprimere studens conpendiosa breuitate succingo, obscura faciam et ita apud plerosque erunt dicta, ut nec dicta uideantur: maxime cum e contrario nos uim rerum, non imaginem commendare curemus; breuitas autem atque obscuritas, immo ut est semper obscura breuitas,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑse multaq ꝑduces et legatos bella ges¬
sit. nam inter cȩteros & piso aduersum uen¬
delicos missus est. quibus subactis: uictor
ad caesarem lugdunũ uenit. pannonios
nouo motu intumescentes. tiberius pri¬
uignus caesaris cruentissima caede deleuit.
idemq continuo germanos bello arripuit.
equibus qua draginta milia captiuorum
uictor ab dux̃. qđ reuera bellum maximũ
et formidulosissimũ. quindecim legionib
ꝑtriennium gestum est: nec fere ulũm aĩ¬

Expanded text:
se multaque per duces et legatos bella gessit. nam inter ceteros et Piso aduersum\' Vindelicos missus est; quibus subactis uictor ad Caesarem Lugdunum uenit. Pannonios nouo motu intumescentes Tiberius priuignus Caesaris cruentissima caede deleuit. idemque continuo Germanos bello arripuit, e quibus quadraginta milia captiuorum uictor abduxit. quod reuera bellum maximum et formidulosissimum quindecim legionibus per triennium gestum est, nec fere ullum mai
Abbreviated transcription (Latin):
quã rei publicȩ cladem caesar augustus
adeo grauiter tulit. ut saepe ꝑuim dolo¬
Pris caput parieti conlidens. clamaret quin¬
tili. uare. redde legiones : bos foranos uõ
agrippa superauit. & signis romanis quȩ
illi quondam submithridate sustulerant.
bello recuperatis. uictos addeditionẽ co¬
egert parthi quasi toto terrarũ orbe
uel domito uel pacato om̃ium oculis sig¬
narentur. atq: inse solos omĩs uigor ro¬
mani imperii uertendus esset. quippe
quos pristina ulciscendae crassianae cȩ¬
dis conscientia mordebat. ultro signa quȩ
crasso inter fecto abstulerant ad cȩsarẽ
remiserunt. regiisq obsidibus traditis.
firmũ foedus fideli supplicatione meru¬
erunt. Itaq aburbe condita annoseptin¬

Expanded text:
quam reipublicae cladem Caesar Augustus adeo grauiter tulit, ut saepe per uim doloris caput parieti conlidens clamaret Quintili Vare, redde legiones. Bosporanos uero Agrippa superauiilli quondam sub Mithridate sustulerant, bello recuperatis uictos ad deditionem coegit. Parthi, quasi toto terrarum orbe uel domito uel pacato omnium oculis signarentur atque in se solos omnis uigor Romani imperii uertendus esset, quippe quos pristina ulciscendae Crassianae caedis conscientia mordebat, ultro signa, quae Crasso interfecto abstulerant, ad Caesarem remiserunt regiisque obsidibus traditis firmum foedus fideli supplicatione meruerunt. Itaque anno ab Vrbe condita DCCLI
Abbreviated transcription (Latin):
donibus dedit hnam fusis hostium copi¬
is. alexander exercitum adurbem du¬
xit: et cũ murum primus in scendisset.
uacuam ciuitatem ratus solus introrsũ
desiluit: quẽ undiq infesti hostes cir¬
cum dedissent: in credibile dictu est.
ut eum non multitudo hostium. non uis
magnateloꝵ. non tantus lacessentium
clamor terruerit. solustot milia ceci¬
derit acfugarit: atubi se obrui acircum¬
fusa multitudine persensit: muri obice
posteriora tutus. contrarios facilius eo
usq sustinuit. donec ad periculum eius
clamoremq hostium. ꝑ fractis muris
exercitus om̃is in rumper& Ineo prȩ¬
lio sagitta sub mamma traiectus. fixo
genu eatenus pugnauit: donec eum aquo
uulneratus est occideret. Inde conscen¬
sis nauibus cum oce anilitora ꝑ agraret.
adurbem quandam cui ambira rex prȩ¬
erat: peruenit: sed inex pugnatione
ciuitatis. magnam partẽ exercitus sa-¬
gittis hostium ueneno inlitis amisit:
lac post herba ꝑsomnium sibi ostensa.

Expanded text:
donibus deditdonibus deditis Alexander exercitum ad urbem duxit; et cum murum primus escendisset, uacuam ciuitatem ratus solus introrsum desiluit: quem cum undique infesti hostes circumdedissent, incredibile dictu est ut eum non multitudo hostium, non uis magna telorum, non tantus lacessentium clamor terruerit, solus tot milia ceciderit ac fugarit. at ubi se obrui a circumfusa multitudine persensit, muri obice posteriora tutatus, contrarios facilius eo usque sustinuit, donec ad periculum eius clamoremque hostium perfractis muris exercitus omnis inrumperet. in eo proelio sagitta sub mamma traiectus, fixo genu eatenus pugnauit, donec eum a quo uulneratus esset occideret. inde conscensis nanibos cum Oceani litora peragraret, ad urbem quandam cui Ambira rex praeerat peruenit. sed in expugnatione ciuitatis magnam partem exercitus sagittis hostium ueneno inlitis amisit, ac post herba per somnium sibi ostensa
Abbreviated transcription (Latin):
gressus. occisoq deiectus equo. con¬
cursu satellitum presentiã mortis
euasit. Porus multis uulneribus con¬
fossus. & captus est. quo obtestimoniũ
uirtutis in regnum restituto duas ibi
condidit ciuitates niciam. & bucefalã.
quam de nomine equi sui ita uocari
p̃cȩpit: Inde ad restas. chattenos. p̃si¬
das & gangaridas cęsis eoꝵ exercitib
macedones expugnauere: cum ad co¬
fides uentum esset. ibi contra ducenta
milia equitum hostium: pugnã conse-¬
ruerunt. Et cum iam aetate detriti
animo aegri uiribus lassi. difficile ui¬
cissent: castra obmemoriã plus solito
magnifica condiderunt Exim ale¬
xander ad amnen agesinem pergit.
perhunc in oceanum deuehitur. ibi ge¬
sonas. sibosq quos hercules condidit.¬
uigat. quȩ gentes eum armatis octogin¬
ta milibus peditum & sexaginta mili¬
bus equitum excipiunt. Commisso
proelio diuanceps. et cruenta pugna
tandem tristem pene uictoriam mace¬

Expanded text:
gressus occisoque deiectus equo congressus occisoque deiectus equo concursu satellitum praesentiam mortis enasit; Porus multis uulneribus confossus et captus est. quo ob testimonium uirtutis in regnum restituto duas ibi condidit ciuitates Niciam et Bucefalen, quam de nomine equi sui ita uocari praecepit. inde Adrestas Catthenos Praesidas et Gangaridas caesis eorum exercitibus Macedones expugnauere. cum ad Cofides uentum esset, ibi contra cc milia equitum hostium pugnam conseruerunt; et cum iam aetate detriti, animo aegri, uiribus lassi difficile uicissent, castra ob memoriam plus solito magnifica condiderunt. exim Alexander ad amnem Agesinem pergit; per huno in Oceanum deuehitur: ibi Gesonas Sibosqas navigat: quae gentes eum armatis octoginta millibus peditum, et sexaginta millibus equitum, excipiunt. Commissoque praelio, diu anceps et cruenta pugna tandem tristem pene victoriam Mace
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtinaci impetu in bella ꝓcurrens:
chorasmos. & dahas in domitã gentẽ
inde ditionem accepit : callis thenen
philo sofum. sibi que apud aristotelem
condiscipulum cum plurimis aliis
principibus. cur eum deposito salu-¬
tandimore ut dm̃ non ad orarent occi¬
dit Post haec indiam petit. ut oceano
ultimoq oriente finir& imperium.
Nysam urbem adiit. dedalos montes
regnaq cleo filis reginȩ expugnauit.:
quȩ cũ sedisset concubitu. regnum rede¬
mit : ꝑ agrata ꝑdomitaq alexander
india. cum ad saxum mirȩ asperitatis
& altitudins in quod multi ppłi con.¬
fugerant ꝑuenisset. cognoscit her-¬
culem ab expugnatione eiusdem
saxi terre motu prohibitum aemu¬
latione ꝑmotus. ut herculis acta su¬
peraret: cũ summo labore acpericulo
saxo potitus. om̃s locieius gentes
indeditionem accepit: cumporo
fortissimo indorum rege cruentis¬
simum bellum gessit. in quo alexan¬
der cum ipso poro singulariter con-¬

Expanded text:
pertinaci impetu in bella procurrens pertinaci impetu in bella procurrens Chorasmos et Dahas indomitam gentem in deditionem accepit; Callisthenen philosophum sibique apud Aristotelen condiscipulum cum plurimis aliis principibus, cur eum deposito salutandi more ut deum non adoraret, occidit. Post haec Indiam petit, ut Oceano ultimoque Oriente finiret imperium; Nysam urbem adiit; Daedalos montes regnaque Cleophylis reginae expugnauit: quae cum se dedidisset, concubitu. regnum redemit. peragrata perdomitaque Alexander India cum ad saxum mirae asperitatis et altitudinis, in quod multi populi confugerant, peruenisset, cognoscit Herculem ab expugnatione eiusdem saxi terrae motu prohibitum. aemulatione permotus, ut Herculis acta superaret, cum summo labore ac periculo sare potitus omnes loci eius gentes in deditionem accepit. cum Poro fortissimo Indorum rege cruentissimum bellum gessit: in que Alexander cant ipso Poro singulariter con
Abbreviated transcription (Latin):
quos diu obnitentes. deleuit ꝓpe mo¬¬
dum antequã uicit Inde drancas: euer¬
getas .pari mas parapa menos. ad as¬
pios cȩterosq ppłos qui in radice causi
morabantur subegit urbe ibi ale-¬
xandria superamnẽ tanaim con¬
stituta: sed nec minor eius in suos crũ¬
delitas. quam inhostem rabies fuit
Docent hoc amyntas consobrinus
occisus nouerca. fratresq eius necati:
parmenio et filiotas trucidati. at¬
talus eurilochus. pausanias multi¬
q macedoniȩ principes extincti:
clitus quoq annis grauis. amicitia
uetus. ne farie inter fectus . ¶quicũ in
conuiuio fiducia amicitiȩ regiȩ. ad¬
uer sus regem sua opera patriphilip¬
po prȩponentẽ memoriã patiis tue¬
retur. ab offenso frustra rege uena¬
bulo trans fossus. commune conuiuiũ
moriens cruentauit ssed alexander
humani sanguinis in ex saturabilis.
siue hostium. siue etiã socioꝵ recen¬
tẽ tamen semꝑ sitiebat cruorẽ. Itaq

Expanded text:
quos diu obnitentes deleuit propemoquos diu obnitentes deleuit propemodum antequam uicit. inde Drangas Euergetas Parimas Parapamenos Adaspios ceterosque populos qui in radice Caucasi morabantur subegit, urbe ibi Alexandria super amnem Tanaim constituta. sed nec minor eius in suos crudelitas quam in hostem rabies fuit. docent hoc Amyntas consobrinus occisus, nouerca fratresque eius necati, Parmenio et Philotas trucidati, Attalus Eurylochus Pausanias multique Macedoniae principes exstincti, Clitus quoque annis grauis, amicitia uetus nefarie interfectus: qui cum in conuinio fiducia amicitiae regiae aduersus regem, sua opera patri Philippo praeponentem, memoriam patris tueretur, ab offenso frustra rege uenabulo transfossus, commune conuiuium moriens cruentauit. sed Alexander, humani sanguinis inexsaturabilis siue hostium. siue etiam sociorum, recentem tamen semper sitiebat cruorem. itaque
Abbreviated transcription (Latin):
xandri regis epiri inlucania ⁊ophirion
p̃fecti in scythia gerebatur. quoꝵ hagidi¬
lacedȩmonius: excitata et rebellante
secũ uniuersa grȩcia: cum antipati for¬
tissimis copiis congressus. intermagnas
utrurũq strages et ipse ꝓcubuit. Ale¬
xander autem: in italia adfectans oc-¬
cidentis imperium : aemulans alexan¬
drum magnũ. post numerosa & grauia
bella ibidem gesta. abrutis. lucanisq
superatus est. corpusq eius ad sepultu¬
ram uenditum: Tophirion uero p̃fec¬
tus ponti. adunato triginta milium
exercitu: scythis bellũ inferre aus
& usq ad internecionem cesus. fundi¬
tus cum om̃ib copiis suis ab rasus est.
gitur alexander magnus post darii
mortẽ hircanos. et mandos sub egit
ubi etiam illum adhuc bello intentũ.
halestris siue minothea. excita susci¬
piendȩ ab eo sobolis gratia. cũ trecentis
mulieribus ꝓcax amãton inuenit.
Post hȩc: parthoꝵ pugnam ad gressus.

Expanded text:
xandri regis Epiri in Lucania, Zopyrionis xandri regis Epiri in Lucania, Zopyrionis praefecti in Scythia gerebatur. quorum HagidLacedaemonius excitata et rebellante secum uniuersa Graecia cum Antipatri fortissimis copiis congressus inter magnas utrorumque strages et ipse procubuit. Alexander autem in Italia adfectans occidentis imperium aemulans Alexandrum Magnum, post numerosa et grauia bella ibidem gesta a Bruttiis Lucanisque superatus est corpusque eius ad sepulturam uenditum. Zopyrion uero praefectus Ponti adunato triginta milium exercitu Scythis bellum inferre ausus et usque ad internecionem caesus funditus cum omnibus copiis suis abrasus est. Igitur Alexander Magnus post Darii mortem Hyroanos et Mandos subegit: ubi etiam illum adhuc bello intentum Halestris siue Minothea, excita suscipiendae ab eo subolis gratia cum trecentis mulieribus procax Amazon inuenit. post haec Parthorum pugnam adgressus:
Abbreviated transcription (Latin):
maiorum. sepelliriq p̃cepit: Cuius
nondicam matrem uel uxorem. sedetiã
paruulas filias crudeli captiuitate ren¬
nebat Intanta maloꝵ multitudine.
difficillima dictis fides. tribus p̃liis
totidemq annis. quin quies deciens
& hȩc quidem exeoregno. illisq ppłis.
unde iam ante annos non multo plures
deciens nouiens centenamilia. ꝓfliga¬
ta referuntur. Quam quã extra has
clades: ꝑ eosdem tres annos. & asiae ciui¬
tates plurimȩ oppressesint. Et syria
tota uastata. tyrus excisa. cilicia exi¬
nanita cappa docia. subacta. aegyptus
addictasit rhodus quoq insula ultro ad¬
seruitutem treme facta successerit. plu¬
req subiectȩ tauro ꝓuinciȩ : atq ipse
mons taurus diudetrectatum iugum
domitus & uictus acceperit . Et neforte
tuncquis quã opinetur. uel orientem solũ
alex andri uiribus sub actũ. uel italiam
tantũmodo romana in qui etudine fatiga¬
tam. tunc etiã bellum hagidis sparta¬

Expanded text:
majorum sepelirique praecepit: cujus majorum sepelirique praecepit: cujus non dicam matrem vel uxorem, sed etiam parvulas filias crudeli captivitate retinebat. In tanta malorum multitudine, difficillima dictis fides, tribus praeliis totidemque annis quinquies decies ca sunt: et haec quidem ex eo regno illisque populis, unde jam ante annos non multo plures decies novies centena millia profligata referuntur: quamquam extra has clades per eosdem tres annos et Asiae civitates plurimae oppressae sint, et Syria tota vastata, Tyrus excisa, Cilicia exinanita, Cappadocia subacta, Aegyptus addicta sit: Rhodus quoqservitutem tremefacta successerit; plurimaeque subjectae Tauro provinciae, atque ipse mons Taurus diu detrectatum jugum domitus et victus acceperit. Et ne forte tunc  Al., nunc quisquam opinetur vel Orientem solum Alexandri viribus subactum, vel Italiam tantummodo Romana inquietudine fatigatum, tunc etiam bellum Hagidis, Sparta
Abbreviated transcription (Latin):
Etes: raro inullo proelio tantum sangui¬
nis fusumest. Sed darius cum uincisuos
uideret: mori inbello paratus. ꝑsua su
suoꝵ fugere conpulsus est .Hoc pręlio.
asiȩ uires et regna cȩciderunt. totusq
oriens inpotestatem macedonici cessit
imperii. atq ita atrita est in hoc bello
persarum om̃is fiducia ut post hoc
nullvs rebellare ausussit. patienter¬
q persȩ post imperium tot annorum
iugum seruitutis acceperint. Alexin¬
der triginta quattuor continuis dieb
castroꝵ prȩdam percensuit. Per sepo¬
lim caput persici regni. famo sissimam
confertissimãq: opibus totius orbis
inuasit. Darium uero cum a propinqus
suis uinctum conpedibus aureis ten
conperisset: ꝑ sequi statuit. Itaq iusso
ut subsequeretur exercitu: ipse cum
sex milibus equitum ꝓfectus. in uenit
initinere solum relietum multis con¬
fossum uulneribus. & extremauitȩ
per uulnera efflantem .: hunc mortuu
in ani misericordia referri insepulcha

Expanded text:
tes. raro in ullo proelio tantum sanguites. raro in ullo proelio tantum sanguinis fusum est. sed Darius cum uinci suos uideret, mori in bello paratus persuasu suorum fugere conpulsus est. hoc proelio Asiae uires et regna ceciderunt totusque Oriens in potimperii, atque ita attrita est in hoc bello Persarum omnis fiducia, ut post hoc nullus rebellare ausus sit, patienterque Persae, post imperium tot annorum, jugum servitutis acceperint. Alexander triginta quatuor continuis diebus castrorum praedam percensuit; Persepolim, caput Persici regni, urbem famosissimam confertissimamque opibus totius orbis, invasit. Darium vero, cum a propinquis suis vinctum compedibus aureis teneri comperisset, persequi statuit. Itaque jusso ut subsequeretur exercitu, ipse cum sex millibus equitum profectus invenit in itinere solum relictum, multis confossum vulneribus, et extrema vitae per vulnera efflantem. 186 Hunc mortuum inani misericordia referri in sepulcra
Abbreviated transcription (Latin):
obsistentẽ : oppressit & cepit. Exind
ciliꝰam. rhodum atq aegyptũ. ꝑti¬
naci furore ꝑuadit. Inde ad templũ
iouis ad monis pergit. ut mendacio
ad tempus conposito. ignominiam
sibi patris incerti. & infamiam adul¬
terȩ matris aboleret Nam arcessi¬
tum ad se fani ipsius antistitem. ex
occulto monuit. quid sibi tãquam
consulenti responderi uelit. sicut his¬
torici eoꝵ dicunt. Ita certus alexan¬
der fuit. nobisq prodidit. dis ipsis mu¬
tis & surdis uel in potestate esse antis¬
titis quiduelit fingere. uel inuolun¬
tate consulentis quid malit audire.
Reuertens abhammone ad tertium
ꝑsicum bellum. alexandriã inȩgypto
condidit. Darius uero spe pacis amissa.¬
et centũ milia equitum. alexandro
ab aegypto reuertenti: apud tharsum
bello opponit. nec pugnȩ mora om̃s
cȩca rabiȩ inferrum ruunt: macedo¬
nes totiens aseuictis hostibus animo¬
si. persȩ nisi uincant mori prȩoptan¬

Expanded text:
obsistentem, oppressit et cepit. exim obsistentem, oppressit et cepit. exim Ciliciam Rhodum atque Aegyptum pertinaci furore peruadit. inde ad templum Iouis Hammonis pergit, ut mendacio ad tempus conposito ignominiam sibi patris incerti et infamiam adulterae matris aboleret. nam arcessitum ad se fani ipsius antistitem ei occulto monuit, quid sibi tamquam consulenti responderi uelit, sicut historici eorum dicunt. ita certus Alexander fuit nobisque prodidit, dis ipsis mutis et surdis uel in potestate esse antistitis quid uelit fingere uel in uoluntate consulentis quid malit audire. reaertens ab Hammone ad tertium Persicum bellum Alexandriam in Aegypto condidit. Darius uero spe. pacis amisset C milia equitum Alexandro ab Aegypto reuertenti apud Tarsum bello opponit. nec pugnae mora; omnes caeca rabie in ferrum ruunt : Macedones totiens a se uictis hostibus animosi, Persae nisi uincant mori praeoptan
Abbreviated transcription (Latin):
ac tam diu certamen anceps fuit: quo ad
fuger& darius : exinde: cedes ꝑsarum se¬
cutaest. Ibi tunc peditum octoginta milia.
equitũ decẽmilia cęsa. capta autẽ qua¬
draginta milia fuere. Ex macedonibus
uero: cecidere pedites centũ triginta.
equites centũ quinquaginta. in castris
ꝑsarum. multũ auri & ceterarumq opũ
repꝑtũ. Inter captiuos castroꝵ. mater
& uxor. eademq soror. & filiȩ duȩ
darii fuere. quarum redemłtionẽ darius
cum etiã oblata regni dimidia parte
non inpetrauisset : tertio cunctis ꝑsaꝵ
uirib sociorumq auxiliis contractis.
bellum instaurat.Seddum hȩc darius
agit : alexander parmenionẽ ad in¬
uadendam ꝑsicam classem cũ copus
mittit. ipse insiriam ꝓficiscitur. ubi
exmultis sibi regibus cum in fulis ultro
occurrentibus: alios allegit. alios
mutauit. alios ꝑdidit. Tprũ urbem
antiquissimã & florentissimã. fidu¬
ciam carthagiensium sibi cognatorũ

Expanded text:
ac tam diu certamen anceps fuit, quoad ac tam diu certamen anceps fuit, quoad fugeret Darius. Exinde caedes Persarum 183 secuta est. Ibi tunc peditum octoginta millia, equitum decem millia caesa, capta autem quadraginta millia fuere. Ex Macedonibus vero cecidere pedites centum triginta, equites centum et quinquaginta. In castris Persarum, multum repertum. inter captiuos castrorum mater et uxor eademque soror et filiae duae Darii fuere; quarum redemptionam Darius cum etiam oblata regni dimidia parte non inpetrauisset, tertio cunctis Persarum uiribus sociorumque auxiliis contraetis, bellum instaurat. sed dum haec Darius agit, Alexander Parmenionem ad inuadendam Persicam classem cum copiis mittit, ipse in Syriam proficiscitur, ibi ex multis sibi regibus cum infulis ultro occurrentibus alios allegit, alios mutauit, alios perdidit, Tyrum urbem antiquissimam et florentissiman, fiducia Carthaginiensium sibi cognatorum
Abbreviated transcription (Latin):
cepit. ac direptioni dedit. Inde. nuntia¬
tosibi dariꝯ cũ magnis copiis aduentu.
timens angustias quibus inerat locoꝵ.
taur̃ montẽ miraceleritate transcen¬
dit. Et quingentis stadiis sub una die
cur su trans missis. tharsum uenit. ibiq
cũ sudans in cydnum prȩfrigidũmamnẽ
descendisset: obriguit. contractuq ner-¬
uoꝵ. ꝓximus mortifuit. Interea darius
cũ trecentis milibus peditũ. & centũ milib
equitũ: inaciem ꝓcedit: mouebat hȩc mul¬
titudo hostium etiã alexan drũ maxime
respectu paucitatis suȩ. quam uis iam
pridem sescentis milibus hostiũ eadẽ
paucitate superatis. non solum ñtimere
pugnam. sed etiã uictoriam sperare didi¬
cisset. Itaq cum intra iactum teli ut̃q
constitiss& exercitus. & intentos ad signũ
belli populos discurrentes. principes uarus
incitamentis acuerent : ingentibus utrim¬
q animis. pugna cõmittitur. Inqua ãbo
reges & alexander. et darius. uulnerantur:

Expanded text:
cepit ac direptioni dedit. Inde nuntiacepit ac direptioni dedit. Inde nuntiato sibi Darii cum magnis copiis adventu, timens angustias quibus inerat locorum, Taurum montem mira celeritate transcendit, et quingentis stadiis sub una die cursu transmissis, Tarsum venit: ibique cum sudans in Cydnum praefrigidum amnem descendisset, obriguit, contractuque nervorum proximus morti fuit. Interea Darius cum trecentis millibus peditum et centum millibus equitum in aciem procedit. Movebat haec multitudo hostium etiam Alexandrum maxime respectu paucitatis suae, quamvis jam pridem sexcenta millia hostium eadem paucitate superatis non solum non timere pugnam, sed etiam victoriam sperare didicisset. Itaque cum intra jactum teli uterque constitisset exercitus, et intentos ad signum belli populos discurrentes principes variis incitamentis acuerent, ingentibus utrimque animis pugna committitur. In qua ambo reges et Alexander et Darius vulnerantur:
Abbreviated transcription (Latin):
sit. Quos insuꝑ etiã multo metusoluit:
thebanos cum diruta ciuitate deleuit.
reliquos sub corona uendidit. cȩteras
urbes achaiȩ & thessaliȩ uectigales fecit:
yllirios. et thracas. translato mox abhinc
bello domuit. Inde ꝓfecturus ad ꝑsicũ
bellum om̃s cognatos ac proximos suos
inter fecit In exercitu eius fuere pedi¬
tum triginta duo milia. equitũ quat¬
tuor milia quingenti. naues centum
octoginta: hac tam parua manu: uni¬
uersum terrarum orbem. utrũ ad mira¬
biliussit quia uicerit. anquia ad gredi
ausus fuerit. in certum est. Primo eius
cum dario rege congressu: ses centa milia
ꝑsarum in acie fuere.quȩ non minus
arte alexandri superata: quã uirtute
macedonum: terga uerterunt. Magna
igmir cedes ꝑsarum fuit. in exercitu
alexandri: centũ uiginti equites. & nouẽ
tantum pedites de fuere. Deinde gor¬
dien: phrigiȩ ciuitatem. quȩ nunc sar¬
dis uocitatur: obsessam expugnatamq

Expanded text:
sit, quos insuper etiam mulctae metu solvit: sit, quos insuper etiam mulctae metu solvit: Thebanos cum diruta 181 civitate delevit, reliquos sub corona vendidit: caeteras urbes Achaiae et Thessaliae vectigales fecit. Illyrios quoque et Thracas, translato mox abhinc bello, domuit. Inde profecturus ad Persicum bellum, omnes cognatos ac proximos suos interfecit. In exercitu ejus fuere peditum triginta et duo millia, equitum quatuor mille ducenti, et naves centum et octoginta. Hac tam parva manu universum terrarum orbem, utrum admirabilius sit quod vicerit, an quod aggredi ausus fuerit, incertum est. Primo ejus cum Dario rege congressu, sexcenta millia Persarum in acie fuere, quae non minus arte Alexandri superata, quam virtute Macedonum, terga verterunt. Magna igitur caedes Persarum fuit. In exercitu autem Alexandri, centum et viginti equites, et novem tantum pedites, defuere. 132 Deinde Gordien Phrygiae civitatem, quae nunc Sardis vocitatur, obsessam oppugnatamque
Abbreviated transcription (Latin):
moriendo uicerunt nec cȩdi pariter. uel
cȩdere destiterunt: nisi postquã uictis sã¬
nitibus. & capto duce eorum: iugum repo¬
suerunt. Idem deinde papirius. satricũ
expulso indesamnitico prȩsidio. expu¬
gnauit & cepit .¶Hic autẽ papirius. adeo tẽ
apud romanos belli cosissimus. ac strenu¬
issimus habebatur : ut cum alexander
magnus disponere. diceretur. aboriente
descendens obtinere uiribus africam atq
inde in italiam trans uehi. romani interꝰ
ceteros duces tunc inre publica suos opti¬
mos hunc prȩcipuum fore. quialexan¬
driimpetum sustinere posset meditarent᷑
IGITUR AL EXANDER ANXO ABURBE
Hatri philippo successit in regnum: qui
primã experientiã animi & uirtutis¬
ꝯ suȩ conpressis celerit̃ grecoꝵ motibus
dedit. quibus auctor ut ab imperio mace¬
donũ deficerent: demostenes orator
auro ꝑsarum corruptus exstiterat: Itaq
atheniensibus bellum dep̃cantibus remi¬

Expanded text:
moriendo uicerunt; nec caedi pariter uel moriendo uicerunt; nec caedi pariter uel caedere destiterunt, nisi postquam uictis Samnitibus et capto duci eorum iugum reposuerunt. idem deinde Papirius Satricum expulso inde Samnitico praesidio expugnauit et cepit. hic autem Papirius adeo tunc apud Romanos bellicosissimus ac strenuissimus habebatur, ut cum Alexander Magnus disponere diceretur ab Oriente descendens obtinere uiribus Africam atque inde in Italiam transuehi, Romani inter ceteros duces tunc in republica sua optimos hunc praecipuum fore qui Alexandri impetum sustinere posset meditarentur. Igitnr Alexander anno ab Vrbe patri Philippo successit in rprimam experientiam animi et virtutis suae, compressis celeriter Graecorum motibus, dedit: quibus auctor, ut ab imperio Macedonum deficerent, Demosthenes orator, auro Persarum corruptus, exstiterat. Itaque Atheniensibus bellum deprecantibus remi
Abbreviated transcription (Latin):
uni uersum exercitũ romanũ turpiter
captũ. armis etiã uestimentisq nudatũ:
tantũ singulis uilioribus operim̃tis ob
uerecunda corpoꝵ tegenda concessis. sub
iugum missũ seruitioq subiectũ. lon¬
gum agere pompȩ ordinẽ p̃ ceperunt.
Sescentis autẽ equitibus romanis in obsi¬
datũ receptis: oneratos ignominia. cere¬
ris rebus uacuos consules remiserunt
quid de exaggeranda huius foedissimi
foederis macula. uerbis laborem. qui
tacere maluissem : Hodie enim romani
aut om̃ino non essent.: aut samnio domi¬
nante seruirent. si fidem foederis quã
sibi seruari a subiectis uolunt. ipsi subiec¬
tissamnitibus serua uissent. Posteri ore
anno: infringunt romani firmatã cum
samnitibus pactionẽ. eosq inbellum
cogunt. quod papirio consule insiftente
cõmissum. magnas strages utriusq ppli
dedit. Cum hinc ira recentis infamię
inde gła ꝓximȩ uictoriȩ. pugnantes
instimular&. tandem romani ꝑtinacũ

Expanded text:
uniuersum exercitum Romanum turpiter uniuersum exercitum Romanum turpiter captum armis etiam uestimentisque nudatum, tantum singulis uilioribus operimentis ob uerecunda corporum tegenda concessis, sub iugum missum seruitioque subiectum, longum agere pompae ordinem praeceperunt. sesoentis autem equitibus Romanis in obsidatum receptis oneratos ignominia, ceteris rebus uacuos consules remiserunt. Quid de exaggeranda huius foedissimi foederis macula uerbis laborem, qui tacere maluissem? hodie enim Romani aut omnino non essent aut Samnio dominante seruirent, si fidem foederis, quam sibi seruari a subiectis nolunt, ipsi subiecti Sanno infringunt Romani firmatam cum Samnitibus pactionem, eosque in bellum cogunt, quod Papyrio consule insistente commissum, magnas strages utriusque pdedit. cum hinc ira recentis infamiae, inde gloria proximae uictoriae pugnantes instimularet, tandem Romani pertinaciter
Abbreviated transcription (Latin):
si alexander ei non successisset & in regnũ
Cui bella immo subcuius bellis. mundi
mala ordine sequentia suspendo paulisꝑ.
ut in hoc loco ꝓconuenientia tempoꝵ roma¬
na subiciam.
uicesimo sexto : Candinas furculas. satis
celebres et famosas. insignis romanorũ
fecit in famia. Nam cum superiore bello
uiginti milia samnitũ. fabio magistro
equitũ pugnã conserente cecidissent: cir¬
cum spectͥore cura. samnites. ac magis in¬
structo apparatu. apud caudinas furculs
conseder̃. Ubi cũ ueturium. & post umiũ
con sules om̃sq copias romanoꝵ angustus
locoꝵ armisq clausissent: pontius dux
eoꝵ. intantum abusus est uictoriȩ secu¬
ritate : ut herenium patrẽ consulendum
putaret. utrũ occiden& clausos. anpar¬
ceret subiugatis. ut uiuos tamen dede con
reseruaret elegit : romanos enim antea
sȩpissime uinci. & occidi. nũquam autẽ
capi. aut ad deditionẽ cogi potuisse con¬
stabat. Itaq samites uictoria potiti.

Expanded text:
si Alexander ei non successisset in regnum. si Alexander ei non successisset in regnum. cuius bella immo sub cuius bellis mundi mala ordine sequentia suspendo paulisper, ut in hoc loco pro conuenientia temporum Romana subiciam. CCCXXVI Caudinas furculas satis celebres et famosas insignis Romanorum fecit infamia. nam cum superiore bello uiginti milia Samnitum equitum, pugnam conserente, cecidissent, circumspectiore cura Samnites, ac magis instructo apparatu, apud Caudinas furculas consederunt. Ubi cum Q. Veturium et Posthumium consules, omnesque copias Romanorum angustiis locorum armisque clausissent, Pontius dux eorum in tantum abusus est uictoriae securitate, ut Herennium patrem consulendum putaret, utrum occideret clausos an parceret subiugatis: ut uiuos tamen dedecori reseruaret, elegit. Romanos enim antea saepissime uinci et occidi, numquam autem capi aut ad deditionem cogi potuisse constabat. itaque Samnites nictoria potiti
Abbreviated transcription (Latin):
ulescente. in angustiissine custodibus cir¬
cum uentus. occisus est. Asserant nunc
multis que hȩc uocibus efferant. quasi ui¬¬
rorum fortium laudes & facta felicia.
quibus amarissime aliorum calamitates
indulces fabulas cȩdunt. si tamen nũ quã
ipsi in iurias. quibus aliquando uexant᷑.
relatu tristiore deplorant. Si uero de ꝓ¬
priis quȩrimoniis tantum alios audien¬
tes adficiuolunt: quantum ipsi ꝑpetien¬
do senserunt prius ipsi non ap̃sentibus
prȩterita. sed gestis gesta conparent. & utra¬
q exauditu. uel ut alienorum arbitrii
iudicent.
eMer uiginti et quinq annos incendia
ciuitatum. excidia belloꝵ. subiectiones
ꝓunciarum. cȩdes hominũ. opũ rapinas.
p̃das pecoꝵ. mortuoꝵ uenditiones. capti¬
uitatesq uiuorum. unius regis fraus. fero¬
cia. & dominatus agitauit. Sufficerent
ista ad exemplum miseri arum insinuata
memoriȩ nr̃ȩ gesta ꝑphilippum: etiam¬

Expanded text:
ulescente in angustiis sine custodibus cirulescente in angustiis sine custodibus circumuentus occisus est. Adserant nunc multisque haec uocibus efferant quasi uirorum fortium laudes et facta felicia, quibus amarissimae aliorum calamitates in dulces fabulas cedunt, si tamen numquam. ipsi iniurias, quibus aliquando uexantur, relatu tristiore deplorant. si uero de propriis querimoniis tantum alios audientes adfici uolunt, quantum ipsi perpetiendo senserunt, prius ipsi non praesentibus praeterita sed gestis gesta conparent et utraque ex auditu uelut alienorum arbitri indicant. per uiginti et quinque annos incendia ciuitatum, excidia bellorum , subiectiones prouinciarum, caedes hominum, opum rapinas, praedas pecorum, mortuorum uenditiones captiuitatesque uiuorum unius regis fraus ferocia et dominatus agitauit. sufficerent ista ad exemplum miseriarum insinuata memoriae nostrae gesta per Philippum, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
scriptȩ copiȩ degrȩcia congregantur.
alexandri quierat o lympiade uxoris
suȩ frater. & post asabinis in lucania pro¬
stratus est. quẽ epiri regem obmercedẽ
stupri ineum ꝑpetrati constituerat. nup¬
tias in copulando ei filiã suam deo patrã
celebrare decreuit. Quicũ pridie quam
occideretur interrogatus fuisset: quis
Afinis homini magis esset optandus: respon¬
Idisse fertur. eum esse optimũ qui uiro
forti post uirtutum suarũ glorias in pace
Iregnanti. sine conflictatione corporis
et dedecore animi. subitus & celeri nopina¬
to ferro potuisset accidere. qd ipsimox
optigit. necabiratis. dis. quos parui semꝑ¬
penderat. quorum que aras templa & si¬
mulacra sub uerterat. qui nec lectissimã
ut ipsi uidebatur mortem adipisceretur.
potuit impediri qna die nuptiarum. cũ
adludos magnifice apparatos. interduos
alexandros filium generumq conten¬
der&: apausania nobili macedonũ ad¬

Expanded text:
scriptae copiae de Graecia congregantur, scriptae copiae de Graecia congregantur, Alexandri — qui erat Olympiadis uxoris suae frater et post a Sabinis in Lucania prostratus est —, quem Epiri regem ob mercedem stupri in eum perpetrati constituerat, nuptias in copulando ei filiam suam Cleopatram celebrare decreuit. qui cum pridie quam cocideretur interrogatus fuisset, quis finis homini magis esset optandus, respondisse fertur, eam esse optimum, qui uiro forti post uirtutum suarum glorias in pace regnanti sine conflictatione corporis et dedecore animi subitus et celer inopinato ferro potuisset accidere: quod ipsi mox obtigit. nec ab iratis dis, quos parui semper penderat quorumque aras templa et simulacra subuerterat, quin electissimam ut ipsi uidebatur mortem adipisceretur, potuit inpediri. nam die nuptiarum cum ad ludos magnifice apparatos inter duos Alexandros filium generumque contenderet, a Pausania nobili Macedonum ad
Abbreviated transcription (Latin):
ipse rerum exitus docuit. Nam hic
dies apud uniuersam grȩciam. ad quisitȩ
dominationis głam. & uetussimȩ liber¬
tatis statum finiuit. Postea philippus
cruentissimã uictoriam inthebanos
et lacedȩ monios exercuit: si quidem
principes ciuitatũ. alios securi ꝑcussit:
alios in exilium egit: om̃s bonis pri¬
uauit. pulsos dudũ aciuib inpatriã restituit.
exꝗb trecentos. exules iudices rectoresq
p̃fecit ꝗ ut antiquũ dolorẽ noua potestate
Acurarent. pressos infeliciter populos. inspẽ
Ulibertatis respirare non sinerent. Prȩte¬
rea magno dilectu militũ in subsidiũ
regiȩ dispositionis extota grecia ha¬
bito: ducenta milia peditũ. & quinde¬
cim milia equitũ. absq exercitu mace¬
donũ. et infinita gentium barbaria.
ꝑsicȩ expeditioni in asiã missurus
instruxit Itres duces hoc est par meni¬
onem. amyntam. & attalum. prȩmit¬
tendos in persas legit: & dum supra¬

Expanded text:
ipse rerum exitus docuit: nam hic ipse rerum exitus docuit: nam hic dies apud uniuersam Graeciam adquisitae dominationis gloriam et uetustissimae libertatis statum finiuit. Postea Philippus cruentissimam nictoriam in Thebanos et Lacedaemonios exercuit: siquidem principes ciuitatum alios securi percussit, alios in exilium egit, omnes bonis priuauit. pulsos dudum a ciuibus in patriam restituit: ex quibus trecentos exules iudices rectoresque praefecit, qui ut antiquum dolorem noua potestate curarent, pressos infeliciter populos in spem libertatis respirare non sinerent. praeterea magno dilectu militum in subsidium regiae dispositionis ex tota Graecia habito, ducenta milia peditum et quindecim milia equitum absque exercitu Macedonum et infinita gentium barbaria Persicae expeditioni in Asiam missurus instruxit. tres duces hoc est Parmenionem Amyntam et Attalum praemittendos in Persas legit. et dum supra