comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mandũ uideret᷑. quod in tã pias ⁊
necessarias causas expensũ fũat.⁊
postea plusqͣm septuagies septies
restitutum. Non sum exauditus in
aliquo. qr ora eoꝵ ⁊ corcla noui me¬
tus. ⁊ antique simłtatis obstinatio
clauserat. neq iam latens odium.
s p̃rupta in omnib audacia uide¬
bat᷑. Condempnaunt me itaq in
centũ libras donandas canonicis.
quas inutilitates eccłie ⁊ legnimos
sumptus expenderant. mͥq de ca¬
pella ꝓrsus noua qͣm mͥ parañam
casulam. dalmaticã tunicam abstii¬
runt. sicq me pͥuatum pecunia
⁊ sacris spoliatũ uestib emiserunt.
Q lerne cũ ad urãm audientiã ꝑue¬
niss. sententiã eoꝵ apłica seĩitate
qͣssastis. ⁊ me sicut ex litt̃is ur̃is in¬
telligi potest: ab ip̃oꝵ uoluistis ꝑ¬
uicatia liberari. Rogo itaq ut ura
in decreto suo sententia ꝑseueret.
suumq littere ur̃e conseqͣntur effec¬
tum. michiq quod ex iniusta causa

Expanded text:
mandum videretur quod in tam pias et mandum videretur quod in tam pias et necessarias causas expensum fuerat, et postea plus quam septuagies septies restitutum. Non sum exauditus in aliquo, quia ora eorum et corda novi metus et antiquae simultatis obstinatio clauserat, neque jam latens odium, sed prorupta in omnibus audacia videbatur. Condemnaverunt me itaque in centum libras donandas canonicis, quas in utilitates ecclesiae et legitimos sumptus expenderant, mihique de capella prorsus nova quam mihi paraveram, casulam, dalmaticam, tunicam abstulerunt; sicque me privatum pecunia et sacris spoliatum vestibus emiserunt. Quod sane cum ad vestram audientiam pervenisset, sententiam eorum apostolica severitate quassastis, et me, sicut ex litteris vestris intelligi potest, ab ipsorum voluistis pervicacia liberari. Rogo itaque ut vestra in decreto suo sententia perseveret, suumque litterae vestrae consequantur effectum, mihique quod ex injusta causa
Abbreviated transcription (Latin):
redimere de manu comitis audeg̃ an
ne ip̃iꝰ designatione fu̾am ꝯsecratus.
Q ego quidẽ de ꝑmissione dñi mei
głose memorie. pp. innocentii feci. cũ
ego p̾us de meo nungentas libras in
eam cãm ⁊ ampliꝰ expendissem. In
expeditione quoq ⁊herosolimita¬
na ad qͣm me sc̃s pat̃ eugenius pp̃
destinauit inuitum: mandato ip̃iꝰ
calicem aureũ. tͥginta ⁊ nͣi. unciarũ
expendi. cum ip̃e m̃ si ampliꝰ oporte¬
ret meam cãm assum̃e concestis. Pͥre¬
tereo ne forte iactantia uideatur
qͣnta int̾im fũit hospitalitatis effu¬
sio qͣm ⁊ freq̃ns donoꝵ caritas illu¬
strabat. adeo ut ab homine meclio¬
critatis mee uix tanta posset largi¬
tas expectari. qd̾ ab his qui inder̃t
⁊ hiis qͥ exꝑti sunt. publico passim
testimonio confirmat᷑. Supplicaui
iudicib ut eoꝵ q̃ apposita sunt ⁊ de¬
trata. qͣntitate ꝑspecta: rationẽ com¬
pensationis admitt̾ent. si tñ esti¬

Expanded text:
redimere de manu comitis Andegavensredimere de manu comitis Andegavensne ipsius designatione fueram consecratus: quod ego quidem de permissione domini mei gloriosae memoriae papae Innocentii feci, cum ego prius de meo nongentas libras in eam causam et amplius expendissem. In expeditione quoque Hierosolymitana, ad quam me sanctus Pater Eugenius papa destinavit invitam, mandato ipsius calicem aureum triginta et quatuor unciarum expendi, cum ipse mihi, si amplius oporteret, mea causa assumere concessisset. Praeterea, ne forte jactantia videatur, quanta interim fuerit hospitalitatis effusio, quam etiam frequens donorum charitas illustrabat, adeo ut ab homine mediocritatis meae vix tanta posset largitas exspectari: quod ab his qui viderunt et his qui experti sunt, publico passim testimonio confirmatur. Supplicavi judicibus ut eorum quae apposita sunt et detracta, quantitate perspecta, rationem compensationis admitterent, si tamen aesti
Abbreviated transcription (Latin):
uabat. sigilloq Regis qd̾ ip̃e seruabat
secure p̃sumebat. quicqͥd uellet adñ¬
sum me ⁊ siñ Regis conscientia consig¬
nare. ut de ip̃iꝰ uoluntate ꝓcedere cre¬
deret᷑. hiis itaq dolis instruti. ⁊ iudice
spossent ab adu̾sariis imꝑari. Pro¬
posuerunt itaq me bona eccłie di¬
lapidasse ꝓfusius. cũ me mille du¬
centas libras ⁊ eo ampliꝰ ꝑpetuas ad¬
quisisse constaret.⁊ thesauro ⁊̃ in¬
tulisse quingentas. ⁊ duodecim mi¬
lia libraꝵ extantib edificiis impen¬
disse. ipãmq eccłiam ep̃alem ex mag¬
na parte sumptib meis ⁊ aquisiti¬
onib innouatam. Ad cõmuniam qͦ
canesncoꝵ sexcentas libras annuas ⁊
ppetuas ad quisrui. atq inensam ep̃a¬
lem quingentis libris ⁊ eo ampliꝰ an¬
nuis ⁊ ꝑpetius agͥmentairri. De ip̃o aũ
thesauro ut nichil subtraham decẽ
⁊ septem marcas minicio mẽẽ ꝓmo¬
tionis assũpsi. qr bona omnia ep̃alia

Expanded text:
vabat, sigilloque regis quod ipse servabat, vabat, sigilloque regis quod ipse servabat, secure praesumebat quidquid vellet adversum me, etiam sine regis conscientia, consignare, ut de ipsius voluntate procedere crederetur. His itaque dolis instructi etiam judiis possent ab adversariis imperari. Proposuerunt itaque me bona Ecclesiae dilapidasse profusius, cum me mille ducentas libras et eo amplius perpetuas acquisisse constaret, et thesauro etiam intulisse quingentas, et duodecim millia librarum exstantibus aedificiis impendisse, ipsamque ecclesiam episcopalem ex parte sumptibus meis et acquisitionibus innovatam; ad communiam quoque canonicorum sexcentas libras annuas et perpetuas acquisivi, atque mensam episcopalem quingentis libris et eo amplius annuis et perpetuis augmentavi. De ipso autem thesauro, ut nihil subtraham, decem et septem marcas in initio meae promotionis assumpsi, quia bona omnia episcopalia
Abbreviated transcription (Latin):
matos. ut ⁊ alii quilibet inintari
possent. ⁊ ampliꝰ animari. Miratus
sum ego. ⁊ nichilominꝰ qͥ auidiere
mirati sunt. qua ratione in filium.
ip̃mq sp̃alem. tam ĩmitis statim sen¬
tentia ꝓcessiss. Continui tñ manus
meas neq eas ⁊ usq ad ꝓtecti
tis mei tremebundus opposu
saumiac̃. abb̃m. continuo ꝑteanrunt
quos ex multis causis mͥ tota ꝓuintia
nou̾at adũsari. Aquib suꝑ tot tan¬
tisq capłis. nulla potuit impetͣri di¬
latio neq delibatio respondendi. Con¬
fessi sunt abmicio iudices. dum agere¬
mꝰ nullã se uris hr̃e ꝑiciam. nec ex¬
ceptionum uł quaꝑlibet allegationũ.
cõpendia recepturos. s hiis tm̃ insisfe
qd̾ eis pͥma facie uelle litt̃a uideretir
Accedebat ad gͣriamen meũ. Regis in¬
dignatio. ⁊ infatigabile studiũ Walt̾
constanc̃. qũe illi factionis sue qͣm ad¬
cipem statuerunt. ⁊ ip̃e eis in om̃ib
auxilium ⁊ fariorem regium conser¬

Expanded text:
matos, ut et alii quilibet invitari matos, ut et alii quilibet invitari possent et amplius animari. Miratus sum ego, et nihilominus qui audiere mirati sunt, qua ratione in filium, ipsumque specialem, tam immitis statim sententia processisset. Continui tamen manus meas, neque eas etiam usque ad protecttis mei tremebundus opposuiinuo protraxerunt, quo ex multis causis mihi tota provincia noverat adversari: a quibus super tot tantisque capitulis nulla potuit impetrari dilatio, neque deliberatio respondendi. Confessi sunt ab initio judices, dum ageremus, nullam se juris habere peritiam, nec exceptionum vel quarumlibet allegationum compendia recepturos, sed iis tantum insistere, quod iis prima facie velle littera videretur. Accedebat ad gravamen meum regis indignatio et infatigabile studium Walteri Constantiensis, quem illi factionis suae quam adcipem constituerunt; et ipse iis in omnibus auxilium et favorem regium conser
Abbreviated transcription (Latin):
ũsum me quecuiq uoluerunt
mendacia conscribentes. Qiuia tͦ
adũsum me de nulla in falsum po¬
terant u̾itate ꝯfidere. ⁊ me sc̃e Roma¬
ne eccłie ab ineunte adolescentia me-¬
a notum nou̾ant ⁊ acceptum: same¬
q mee integͥtatem. multa apd̾ eam
gła resplendere: ad inẽtiendũ secu¬
riꝰ mirabili ꝓcessere ꝯmento. ut mł¬
ta uelut infinita ꝯfingerent. ut
uelut auctoritatẽ faceret falsitas fal¬
sitati: nec ip̃i mendaces possent de
tot falsitatib estimari. ⁊ falsitati
testimoniũ fallax uideret᷑ assertio
ꝑhibere. Uix enĩ credi pot̾at qd̾ qͥ¬
ius p̾sumeret sinc̃itatem urãm tot
⁊ tantis obfuscare mendaciis nec
aliquis erat qͥ meo poss nomine res¬
pondere.satisq erat eis si uiel ad mo¬
mentũ opinionẽ meã possent in
aliquo de nigͣre. urãmq ad ambi¬
guum aliquatenꝰ trahere sc̃itatem.
⁊ ex magna officii ep̃alis mei parte
suspensris. ip̃osq ad dicenda. ⁊ facien¬
da que uellent. remisistis ampłiꝰ ani¬

Expanded text:
sum me quaecunque voluerunt mendacia conscribentes. Quia vero adversum me de nulla in falsum poterant veritate confidere, et me sanctae Romanae Ecclesiae, ab ineunte adolescentia mea notum noverant et acceptum, famaeque meae integritatem multa apud eam gloria resplendere, ad mentiendum securius mirabili processere commento, ut multa velut infinita confingerent, ut velut auctoritatem faceret falsitas falsitati, nec ipsi mendaces possent de tot falsitatibus aestimari, et falsitati testimonium fallax videretur assertio perhibere. Vix enim credi poterat quod quivis praesumeret sinceritatem vestram tot et tantis offuscare mendaciis, nec aliquis erat qui meo posset nomine respondere; satisque erat iis si vel ad momentum opinionem meam possent in aliquo denigrare, vestramque ad ambiguum, aliquatenus trahere sanctitatem. et ex magna officii episcopalis mei parte suspensus, ipsosque ad dicenda et facienda quae vellent remisistis amplius ani
Abbreviated transcription (Latin):
dem reputans qd̃ nicħ aliud qͣm do¬
lum malignitatis ẽe nouissimo de¬
p̃hendet effectui. Siquis eoꝵ enĩ altiꝰ
uota discutiat. intelliger qr callide
sͥ grãm eiꝰ ⁊ ip̃i laboris ac
tͥmenti mat̾iam p̃ꝑant¬
tirrĩi. Ad hoc totis an¬
helant desidiis. totis
artib elaborant. dũ mͦ
delictoꝵ imprinitas.⁊ noua delinqñ¬
di licentia reparet᷑. Hoꝵ qͣnto ꝓmptior
ẽ. malignitas tanto ẽ. efficatior ad no¬
cendĩi. qr eis familiaritas occasionemn
p̃stat ⁊ auctoritate excellentia submi

Expanded text:
dem reputans quod nihil aliud quam dodem reputans quod nihil aliud quam dolum malignitatis esse novissimo deprehendet effectu. Si quis enim eorum altius vota discutiat, intelliget quia callide sibi gratiam ejus, et ipsi laboris ac detrimenti materiam praturum. Ad hoc totis anhelant desideriis, totis artibus elaborant, dummodo delictorum impunitas, et nova delinquendi licentia reparetur. Horum quanto promptior est malignitas, tanto est efficacior ad nocendum; quia eis familiaritas occasionem praestat, et auctoritatem excellentia submin
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ. eos adũsus eccłiam cłĩ qͣi feclꝰ
inuicem contͣxisse. rit utilitates eiꝰ
semꝑ impediant. ⁊ dignitatib iuces¬
sant̾ obsistant. qr totũ sͥ reputant
uidint accessisse. Instant alacͥus eo ꝙ
eis gͣta de temꝑis oportunitate reful¬
get occasio. qr uires eis regie suffra¬
garnt᷑ qm̃ p̃dicant se in his ad statũ¬
regni conseruandũ filelem. dilisg e¬
tiã ad hibere. Aint p̃decessore se¬
plitridinẽ hũisse. ñ oportere eũ in¬
digniꝰ regnare uł remissiꝰ oꝑari i
dignitati mag̃ qmͣ utilitatib inten¬
dendũ cũ płmq cupiditatẽ lucra
redoleant dignitas semꝑ reu̾entiã
augeat ⁊ głam maiestatis illustret.
Att̾buunt gͦ dignitati q̃cquid olim
de potestate constat eẽ p̃sumptum
licet illud nͨ fidei concordet. nͨ rõn
conueniat. nec consentiat eqͥtat̾i. Ille
uͦ auidius qͣm expedirer blandos
adulantiũ sermones amplectit᷑. fi¬

Expanded text:
tum est eos adversus Ecclesiam Dei quasi foedus tum est eos adversus Ecclesiam Dei quasi foedus invicem contraxisse, ut utilitates ejus semper impediant, et dignitatibus incessanter obsistant, quia totum sibi reputant viderint accessisse. Instant alacrius, eo quod eis grata de temporis opportunitate refulget occasio, quia vires eis regiae suffragantur, quibus praedicant se in his ad staturegni conservandum fidelem diligentiam adhibere. Aiunt enim praemplitudinem habuisse, nec oportere eum indignius regnare, vel remissius operari; dignitati magis quam utilitatibus intendendum, cum plerumque cupiditatem lucra redoleant, dignitas semper reverentiam augeat, et gloriam majestatis illustret. Attribuunt ergo dignitati quidquid olim de potestate constat esse praesumptum, licet illud nec fidei concordet, nec rationi conveniat, nec consentiat aequitati. Ille vero avidius quam expediret blandos adulantium sermones amplectitur, fi
Abbreviated transcription (Latin):
suspiriis implorantes. uit sponsus
eccłie ad głam sui nominis feliei
uota urã secundet euentui. Nullus
tũ ẽ qui se uob̾ amieũ audeat con¬
fiteri. s quo mag̃ odisse crecdant᷑:
uetes inimiciclaꝵ causas allegãt
ne indicta uelut in cet̃os ꝓscͥptio¬
ne dampnent᷑. fertur enĩ de suspi¬
cione sententia. nͨ ad irrogandam
penã u̾itatis argumenta q̃runt᷑. s
in uoluunt᷑ eqͣlitate supplicii. qͦs
culpa ñ equaũat qͣlitate delicti.
ꝓfecto gtissima uob̃ eoꝵ debet ẽẽ
cõpassio. qr licet animos sublimiũ mi
noꝵ uota ñ moueant iudignationẽ
tñ diuine ⁊ maiestatis expugnant. ut
tanto fiat ad iudulgentiã ꝓmor
qͣnto ab humiliore fũĩt reu̾entia sup¬
plicatũ. Respicit ip in oĩonem humi
ut cause semꝑ iusticia sua qͣntũcũq
dilata respondeat.⁊ ꝑsone nichomi¬
nꝰ m̃ces m̃itis cõpensata concurrat.
tio.s apud regem sicut nullã impe¬
ꝓcerum ducitis inqͥrendũa. cer¬

Expanded text:
suspiriis implorantes, ut sponsus suspiriis implorantes, ut sponsus Ecclesiae ad gloriam sui nominis felici vota vestra secundet eventu. Nullus tamen est qui se vobis amicum audeat confiteri, sed quo magis odisse credantur, veteres inimicitiarum causas allegant, ne indicta, velut in caeteros, proscriptione damnentur. Fertur enim de suspicione sententia, nec ad irrogandam poenam veritatis argumenta quaeruntur, sed involvuntur aequitate supplicii, quos culpa non aequaverat qualitate delicti. Profecto gratissima vobis eorum debet esse compassio, quia, licet animos sublimium vota minorum non moveant, indignationem tamen divinae etiam majestatis expugnant, ut tanto fiat ad indulgentiam pronior quanto ab humiliori fuerit reverentia supplicatum. Respicit enim in orationem humilut causae semper justitia sua, quantumcunque dilata, respondeat, et personae nihilominus merces meritis compensata concurrat. tio, sed apud regem, sicut nullam impecerum ducitis inquirenda, cer
Abbreviated transcription (Latin):
tumeliis censuerunt. s totis studiis
se se inuicem p̾uenire certabant. tit
unusqͥsq uos uł mag̃ odisse crede¬
tur: uis in nichilo peꝑcisse. Miraba¬
tur Romanꝰ pontifex ⁊ hii penes
quios cũ eo sũma disponende eccłie
cura consistit ꝙ ories in pastorem. ꝙ
iu patrem filii ꝙ inse ip̃os deniq tan¬
ta uehementia gladios contorq̃rẽt.
Si enĩ potuissent effic̾e qd̾ q̃rebant.
nec ip̃m lib̾tatis nom̃ nec sp̃es lib̾¬
tatis aliqua reseclisset. s tanta iam
regiminis eccłiastice fuiss secrita con¬
fusio: uit nicħ ordine tͣctaret᷑ s om̃ia
stolido ꝑmisc̾ent᷑ errore. cũi sublatis
pͥstinis institutionib nicħ ad de¬
bitos suo iure dirigeret᷑ effectus. In
delem reconciliationi oꝑam ñ im¬
pendent qͥ cãm discidio p̃stiterrint
eliqui uͦ fere om̃s qui urrnfe¬
riorib sunt gͣdib constituti.
ꝑsonam urãm sincere caritatis bra¬
chiis amplexant᷑. altis s in silentio

Expanded text:
tumeliis censuerunt, sed totis studiis tumeliis censuerunt, sed totis studiis sese invicem praevenire certabant, ut unusquisque vos vel magis odisse crederetur, vel in nihilo pepercisse. Mirabatur Romanus pontifex, et hi penes quos cum eo summa disponendae Ecclesiae cura consistit, quod oves in pastorem, quod in Patrem filii, quod in seipsos denique tanta vehementia gladios contorquerent. Si enim potuissent efficere quod quaerebant, nec ipsum libertatis nomen, nec spes libertatis aliqua resedisset, sed tanta jam regiminis ecclesiastici fuisset secuta confusio, ut nihil ordine tractaretur, sed omnia stolido permiscerentur errore, cum sublatis pristinis institutionibus nihil ad debitos suo jure dirigeretur effectus. In delem reconciliationi operam non impendunt, qui causam dissidio praestiterunt Reliqui vero fere omnes qui in inferioribus sunt gradibus constituti, personam vestram sincerae charitatis brachiis amplexantur, altis, sed in silentio,
Abbreviated transcription (Latin):
maximus qm̃ nec suꝑiorem ħt qͥ
t̾reat. neq subditũ quri repugnet
nec alienis ext̾nsecus pulsat᷑ mui¬
riis. qurib ab innato domestice fe¬
ritatis mansuescat affectu s om̃s qͥ
adũsus eũ contentionis causas hñt:
pocius ad uane pacis federa ꝑitura
conueniunt. qͣm ad iuriirm exꝑim̃¬
ꝑlati quoꝵ ope iiti quoꝵ muni¬
ri consilio. quoꝵ fulciri suffragio
debuistis: a uob̃ uelut facto agmi¬
ne discesserunt. qñ maxime noĩs
sui rõnem deb̾ent agnosc̃e ⁊ se uo¬
bere. Utiuam p̾stine ꝓffessionis sue
menores extitissent. q̃ concepta semel
in seriem totã future successionis
ex tendit᷑. ⁊ nouo succedente ue¬
tus semꝑ in id ip̃m obligatio refor
dam tenebant᷑ obnoxii. si debitrim¬
libtatis attend̾ent s qͣ fide qͦ earitate
uob̾cũ immo cũ deo ceꝑint ambu¬
lare: uidistis. quia in necessitate urã
nec utendũi dissimulatione nͨ ser¬
monib temꝑandũi. nͨ parcendũ con¬

Expanded text:
maximus, quoniam nec superiorem habet qui maximus, quoniam nec superiorem habet qui terreat, neque subditum qui repugnet. Nec alienis extrinsecus pulsatur injuriis, quibus ab innato domesticae feritatis mansuescat affectu, sed omnes qui adversus eum contentionis causas habent, potius ad vanae pacis foedera peritura conveniunt, quam ad virium experimenplati quorum ope niti, quorum muniri consilio, quorum fulciri suffragio debuistis, a vobis velut facto agmine discesserunt, qui maxime nominis sui rationem deberent agnoscere et se vobere. Utinam pristinae professionis suae memores exstitissent, quae completa semel in seriem totam futurae successionis extenditur, et nova succedente vetus semper in idipsum obligatio reformdam tenebantur obnoxii, si libertatis attenderent. Sed qua fide, qua charitate vobiscum, imo cum Deo coeperint ambulare vidistis, quia in necessitate vestra nec utendum dissimulatione, nec sermonibus temperandum, nec parcendum con
Abbreviated transcription (Latin):
plicitas ꝯsecrat ⁊ confirmat. In hoc
quippe consistit unitatis eccłiastice
mirabile sacramentũ. qd̾ sic̃ una
testamentũ quo nos diume boni¬
tatis adoptio. ñ tantũ lib̃os efficit
s ⁊ coheredes. Inqͦ qͦciens lib̾tat de¬
trahit᷑ constat fidei nicħominꝰ dero¬
gari qm̃ mutua sͥ inuicem rõne
conexe eadem semꝑ ⁊dispendia
sentrunt et ꝓrientusz
orro adu̾sus eũ riob agendũ
ẽ. cuiꝰ astutiã remoti. uicini po¬
tentiã. seu̾itatem subditi reformi¬
dant. quẽ ad eo crebri successus. ⁊
ñ obsequit᷑ drcat imuriã. qͦm
qͣnto moũi faciliꝰ tanto sit diffi¬
ciliꝰ mitigari. apd̃ quẽ tem̃i tate
ñ fouet mipunitas. s indilatam
delictis irrogat ultionem. U̾m hu
pugnari. s plane qͥcqͥd fecit de
uoluntate iudeat̃ ñ de impoten
mꝓuentũ qd̃ in p̾neipe poss sa¬
tis comendabibile reputari. si gle
i dulcis usꝙ inexicrum adulatio
comꝑaret. Magnus ẽ multoꝵq

Expanded text:
plicitas consecrat et confirmat. In hoc plicitas consecrat et confirmat. In hoc quippe consistit unitatis ecclesiasticae mirabile sacramentum, quod sicut una e bonitatis adoptio non tantum liberos efficit, sed etiam cohaeredes. In quo quoties libertati detrahitur, constat fidei nihilominus derogari, quoniam mutua sibi invicem ratione connexae eadem semper et dispendia sentiunt et proventus. Porro adversus eum vobis agendum est cujus astutiam remoti, vicini potentiam, severitatem subditi reformidant. Quem adeo crebri successus et non obsequitur ducat injuriam. Quem quanto moveri facilius, tanto sit difficilius mitigari. Apud quem temeritatem non fovet impunitas, sed indilatam delictis irrogat ultionem. Verum hpugnari, sed ut plane quidquid fecerit, de voluntate videatur non de impotenroventum. Quod in principe posset satis commendabile reputari, si gloriae et dulcis usque meretricium adulatio compararet. Magnus est, multorumque
Abbreviated transcription (Latin):
libet q̃rimoniis silentia ur̃a p̃pond̃¬
ant ⁊ qͦlibet imꝓbior ẽ. fuga urã
gressu dum nob̃ fauorem priblicũ
modestia irrã conciliat. ⁊ ip̃m effica¬
trus apd̃ opinionẽ publicam tipo
qͦdam excusantis accusat. Mallet
gͥ si animũ eiꝰ seũior induraiit af¬
fectus p̃sentem freqñtib uexare mo¬
lestiis qͣm ad indulgentiã qͣlibet
ĩportunitate c̃õpelli. mallet si mi¬
tius aliqͥd qñq ꝓposuit: ut id lib̾a¬
litati eiꝰ in beneficrũ. qm patientie
ur̃e cecleret in triumphum
one tͣctandũ q̃ causa ur̃a sit. quis
ad u̾sarius. q̃ parti ur̃e studia suffra¬
gent᷑. Et cause qͥdem ĩticia manifes¬
dit᷑. qͣm ille semel in cruce libast
euicit. ⁊ redemptã imp̃ciabili p̃cioe
unrũsis qͥ ip̃ius noĩe censerent reci¬
didit uniformẽ. Sicut enĩ ima fi¬
des ẽ una ẽ. ⁊ lib̃tas qm identitas sa¬
cramentoꝵ ⁊ oꝑantis omĩa sp̃s sim¬

Expanded text:
slibet querimoniis silentia vestra praepondeslibet querimoniis silentia vestra praeponderant, et quolibet improbior est fuga vestra congressu, dum vobis favorem publicum modestia vestra conciliat, et ipsum efficacius apud opinionem publicam typo quodam excusantis accusat. Mallet igitur, si animum ejus severior induravit affectus, praesentem frequentibus vexare molestiis, quam ad indulgentiam qualibet impunitate compelli. Mallet, si mitius aliquid quandoque proposuit, ut id liberalitati ejus in beneficium, quam patientiae vestrae cederet in triumphum. one tractandum quae vestra causa sit, quis adversarius, quae parti vestrae studia suffragentur. Et causae quidem justitia manifesditis, quam ille semel in cruce liberator evicit, et redemptam impretiabili pretio universis qui ipsius nomine censentur, reddidit uniformem. Sicut enim una fides est , una est et libertas, quam identitas sacramentorum et operantis omnia Spiritus sim
Abbreviated transcription (Latin):
que ꝑsonam uram minis et ter¬
rorib ñ solũ exposuit. s obiecit
Et cli prorsus incredibile sit ip̃m
in urãm aliqͥd crudeliꝰ ercogitas¬
se. ꝑ sonam tñ ñ satis poterat
inter tot inlignationis motus
bonitas abscondita diuinari. p̃¬
sertim cũ rers̃ om̃ium signa in
urãm uident᷑ ꝑniciem conuemi¬
re. Sꝑauit siquidem uos ad obseq̃ñ¬
dum t̾rorib melinare tantoq serie¬
rius t̾rendum censuit qͣnto a ma¬
iori lesione censirit abstinendũ. De¬
niq si ur̃m uoluiss impedire dis¬
cessirm: ñ serenitas aeris. ñ uentoꝵ
grã. ñ tͣnquillitas maris. ñ uos
nautdꝵ industria dedrixiss. Ubiq
enĩ riob̾ matiꝰ regie potestatis occͣ¬
reret cinꝰ nͨ diligentia falli pot̾at
nec potentia cͥcĩiscribi. S ⁊ qͣmdiri
domestica uos cõplectentis insule
brachia contiñent. neq uob̃ tanta
nocendi pat̾er occasio. nͨ tanta nrui¬
die mafia garriendi. Nunc uͦ quib¬

Expanded text:
quae personam vestram minis et terquae personam vestram minis et terroribus non solum exposuit, sed objecit Et cum prorsus incredibile sit ipsum in vestram aliquid crudelius excogitasse personam, tamen non satis poterat inter tot indignationis motus bonitas abscondita divinari; praesertim cum omnium rerum signa in vestram viderentur perniciem convenire; speravit siquidem vos ad obsequendum terroribus inclinare, tantoque severius terrendum censuit quanto a majori laesione censuit abstinendum. Denique si vestrum voluisset impedire discessum, non serenitas aeris, non ventorum gratia, non tranquillitas maris, non vos nautarum industria deduxisset; ubique enim vobis manus regiae potestatis occurreret, cujus nec diligentia falli poterat, nec potentia circumscribi. Sed et quandiu domestica vos complectentis Insulae brachia continerent, neque vobis tanta nocendi pateret occasio, nec tanta invidiae materia garriendi. Nunc vero quibu
Abbreviated transcription (Latin):
pe concordia sp̃c unitatẽ: ũm est
uexationib concuti nulla tñ im¬
ꝓbitate conuelli. Igitur intialescen¬
te malicia qͥ ad tempꝰ crediderant
temp̾ationis. tempore recesserunt
ducisq sui si tm̃ facti st̃ desertores.
s in castra hostrũ fac̃to tͣnffugio
tͣnscesserunt. Si uͦ ceptis ꝑseuierant̃
insisterent ⁊ qͦslibet pacient exꝑi¬
rentur euentꝰ insemet ip̃am uehe¬
mentia collisa rericłet. ⁊ conceptos
ĩmanitas desꝑata frenaret affectus.
S rͥi ꝑtͤctatis animis singłoꝵ cõmu¬
ni cause pͥuate p̃ualiit desꝑatio
resũpsit audaciã. ⁊ sepultas spes re¬
diuina suscitauit. denuo q̃stiones.
U̾m t̾giuersantib immo p̃uari¬
cantib untũsis: ad standũ ex adũ
la relicta ẽ. que relemptam se¬
mel sanguine xp̃i. suo iterũ sai¬
guine redimat libertatem. Licet
enim ñ dum usq ad sanguinis
effusionem causa ꝑuen̾it: sup¬
plet tũ deuotio. meritũ passioĩs

Expanded text:
pe concordia spiritus unitatem verum est pe concordia spiritus unitatem verum est vexationibus posse concuti, nulla tamen improbitate convelli. Igitur invalescente malitia, qui ad tempus crediderant tentationis tempore recesserunt ; ducisque sui non tantum facti sunt desertores, sed in castra hostium facto transfugio concesserunt. Si vero coeptis perseverantes insisterent, et quoslibet patienter experirentur eventus, in semetipsam vehementia collisa recideret, et conceptos immanitas desperata refrenaret affectus. Sed ubi pertractatis animis singulorum, communi causae privata praevaluit, desperatio resumpsit audaciam, et sepultas spes rediviva suscitavit denuo quaestiones. Verum tergiversantibus, imo praevaricantibus universis, ad standum ex adverla relicta est, quae redemptam semel sanguine Christi suo iterum sanguine redimat libertatem. Licet enim nondum usque ad sanguinis effusionem causa pervenerit, supplet tamen devotio meritum passionis,
Abbreviated transcription (Latin):
Ibti ⁊ p̃celse fastigiũ dignitatis
qͣm iusticiam q̃ ex deo ẽ. ⁊ głam
iino fauorem p̃ferretis humanũ
⁊ ad inducendos ꝓfane nouitatis
abusus. lirã consentiret auctoritas.
poteratis ñ solum cũ sũma tranqͥl¬
litate degere.s ip̃i ⁊̃ mag̃ qͣm olim
pͥncipi conregnare. Quod aũ ur̃ãm
arbitͥo ⁊ exposito sanguine cetero¬
rũ domesticus status ũr ex omni
parte seruaret᷑ illesus. Uerũ sc̃itas
ura debitũ ep̃alis officii recogno¬
scens maluit int̾im seq̃strare po¬
tentiam facriltates expoñe. ipãm¬
qͦ ꝑsonam quiblibet iniuriis pa¬
cient offerre. Cuangelicr̃i siqͥdem
illud fideli memoria retinetis sũ¬
ini pastoris doctͥna ꝓditum ⁊ fir¬
nr̃is debeamꝰ anmas poñe ñ de
ip̃oꝵ detrimentis detestabilem lric̃
materiã comꝑare. Potat aũ onus
dnstͥbutionis leuari. si catisa cõmu¬
nis cõmuni tͣctata consilio: cõmu¬
ni suffragio niteret᷑. firmatã qͥp¬

Expanded text:
libet et perceptae fastigium dignitatis libet et perceptae fastigium dignitatis quam justitiam quae ex Deo est , et vino favorem praeferretis humanum, et ad inducendos profanae novitatis abusus vestra consentiret auctoritas, poteratis non solum cum summa tranquillitate degere, sed ipsi etiam magis quam olim principi conregnare; quod autem vestra arbitrio, et exposito sanguine caeterorum domesticus status vester ex omni parte servaretur illaesus. Verum sanctitas vestra debitum episcopalis officii recognoscens maluit interim sequestrare potentiam, facultates exponere, ipsamque personam quibuslibet injuriis offerre. Evangelicum siquidem illud fideli memoria retinetis, summi Pastoris doctrina proditum et firris debeamus animas ponere , non de ipsorum detrimentis detestabilem lucri materiam comparare. Poterat autem onus distributione levari, si causa communis, communi tractata consilio, communi suffragio niteretur. Firmatam quip
Abbreviated transcription (Latin):
om̃s regalis animi motus qͥd lenita¬
tis hãt quid uͥtutis audeat attemp¬
tare ip̃mq prudentie ur̃e magnifi¬
centiam nicħominꝰ agnouisse. qm to¬
ciens in oportunitatib ritilem ⁊ in
difficuiltatib exꝑtus sit efficacem.
Non repudiandũ ab eo blandis adu¬
latoꝵ fallaciis consilium salutare quo
consueuerit fulcire irutantia cõpla¬
uare. scrupulos obstantia dimouiere.
Que ũba cũ ad regis noticiam malig¬
nitatis inuicdia detuliss asserebant
irreuocabilit̾ indignatũ dixisse ꝙ.
totis utendum ẽẽt uirib. totis arti¬
b obsistendũ qm̃ ei cle dignitate con¬
tentio parabat᷑. Impossibilem fore con¬
cordiam. qm̃ neq uos destinata di¬
mitt̾e. nͨ ip̃e quicqm uellet dignita¬
ti regie derogare. Igitur de mc̃to o¬
pinionis ⁊ malignitatis miidia
ꝓcedente iudicio. tarie dissidentesq
sententie ferebant᷑: Porro iam ꝓcessu
temꝑis om̃is ẽ. sublata dubietas ꝓpo

Expanded text:
omnes regalis animi motus, quid levitaomnes regalis animi motus, quid levitatis habeat, quid virtutis audeat attentare ipsumque prudentiae tuae magnificentiam nihilominus agnovisse, quam toties in opportunitatibus utilem et in difficultatibus expertus sit efficacem. Non repudiandum ab eo blandis adulatorum fallaciis consilium salutare, quo consueverit fulcire nutantia, complanare scrupulos, obstantia dimovere. Quae verba cum ad regis notitiam malignitatis invidia detulisset, asserebant irrevocabiliter indignatum dixisse quod totis utendum esset viribus, totis artibus obsistendum, quoniam ei de dignitate contentio parabatur; impossibilem fore concordiam, quoniam neque vos destinata dimittere, nec ipse quidquam vellet dignitati regiae derogare. Igitur de incerto opinionis et malignitatis invidia procedente judicio, variae dissidentesque sententiae ferebantur. Porro jam processu temporis omnis est sublata dubietas, pro
Abbreviated transcription (Latin):
uere ĩuitate. Affectare uos p̾stinos can¬
cellarie mores. in hac qͦ dignitate
seruare ut nullus potentatui nr̃o
nrillꝰ audeat resisfe uoluntati. Gło¬
sum nob̃ fore si ꝓcecdentem olim de lu¬
brico uoluntatis aliene potentiã ur̃o
possetis nõi uendicare. cñ rectiꝰ eccłia¬
stice dignitati reuentia debeat᷑: qͣm
officio scłari. Sublimatũ enĩ uos et
ad altiora diuina bonitate ꝓuectũ:
nec iam uos scabellum pedis uł lat̾is
⁊ obseruare consessũ.s ip̃iꝰ diadema¬
signatio debeat ꝑtinere. Idcͥco sane
uos int̃ initia regalib obstitisse man¬
datis. ut in ip̃o erecdetur uniũsitafis
expugnata cum nulla re
possent imꝑia p̃ualere. Adcdebaner
uos int̾ ainicos aliqñ dixisse ñ foccen¬
dos in pͥncipe inconsultos elate autuen¬
tutis affectus. s statim uirilit̃ inten¬
ꝑantie resistendũ. ne dissimulatio
creet audaciam. uł insolentiã indul¬
gentia ꝓna confirmet. Notos nob̃ ẽẽ

Expanded text:
dere veritate; affectare vos pristinos candere veritate; affectare vos pristinos cancellariae mores in hac quoque dignitate servare, ut nullus potentatui vestro, nullus audeat resistere voluntati; gloriosum vobis fore, si procedentem olim de lubrico voluntatis alienae potentiam vestro possetis nomini vindicare, cum rectius ecclesiasticae dignitati reverentia debeatur quam officio saeculari. Sublimatum enim vos et ad altiora divina bonitate provectum nec jam vos scabellum pedis vel lateris etiam conservare consessum, sed ipsius diademasignatio debeat pertinere. Idcirco sane vos inter initia regalibus obstitisse mandatis; ut in ipso crederetur universitas expugnata, cum nulla relpossent imperia praevalere. Addebant vos inter amicos aliquando dixisse non fovendos in principe inconsultos elatae juventutis affectus, sed statim viriliter intemperantiae resistendum, ne dissimulatio creet audaciam, vel insolentiam indulgentia prona confirmet. Notos vobis esse
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ diligent̃ interata lectione
ꝑspectis: ncħ inuentũ ẽ. qd̾ ñ aut
humilitatẽ saꝑet. aut zelum iusti¬
cie redoleret. Placrut in zelus ũr
qr ip̃m robusta cõmendabat hum¬
litas. mutuoq sͥ inuicem fauore ze¬
lus ⁊ humilitas concurrebant. Sic
enĩ oportet ut humilitas feruoris
incendia temꝑet. ⁊ humilitatis
modestiã delus exciter ⁊ accen.¬
dat. ne aut inpusillanrmitatẽ descen¬
dat humilitas: aut in furorem zelus
incitatꝰ excedat. Hiis gͥ sese iniicem
mutua caritate cõplexis: intellexi ter¬
ciã duab accessisse constantiã q̃ sc̃ĩs
mitiis letos exitus. ⁊ felices forti pati¬
entie reꝑmittit euentus. Hec siquid̃
in uob̃ nec dampna nͨ labores atten¬
dit. s om̃i studio sincere conscientie
testimonir̃i q̃rens fortune simul ⁊
ꝑsone naufragiũ mrnoris estrmat.
qͣm iusticie uł u̾ͥtutis. Arbitrabant᷑
aliqui quoꝵ malicia consueuit de
aliena ꝯscientia diumnare ꝙ nescit

Expanded text:
quidem ter iterata lectione perspectis nihil inventum est, quod non aut humilitatem saperet, aut zelum justitiae redoleret. Placuit mihi zelus vester, quia ipsum robusta commendabat humilitas, mutuoque sibi invicem favore zelus et humilitas concurrebant. Sic enim oportet ut humilitas fervoris incendia temperet, et humilitatis modestiam zelus excitet et accendat, ne aut in pusillanimitatem descendat humilitas, aut in furorem zelus incitatus excedat. His igitur sese invicem mutua charitate complexis intellexi tertiam duabus accessisse constantiam, quae sanctis initiis laetos exitus et felices forti patientiae repromittit eventus: haec siquidem in vobis nec damna nec labores attendit, sed omni studio sincerae conscientiae testimonium quaerens, fortunae simul et personae naufragium minoris aestimat quam justitiia consuevit de aliena conscientia divinare quod nescit,
Abbreviated transcription (Latin):
ficis. ad kł februarias appellauit. Mi¬
sit iste ⁊ responsũ apłice maiestatis
expectat spans ꝙ de mandato eiꝰ a
religioso ep̃o tam sc̃e factũ ẽ. ipsius
nimirũ auctoritate fir mancdum
Neq enĩ expedit ꝓuiucie ur̃e in qͣ
cotidie tam impudent̃ impudiciti¬
a conualescit. filios sac̃dotum pater¬
nis altarib adhiberi. ne incestuosi
concubinatꝰ cͥien ab ip̃o uł auobis
ꝓfusa benignitate uideat᷑ indultũ
nec spurcicie soboles scũariũ dei ex¬
emplo patne pͣuitatis incestet. Ocu¬
li itaq ur̃i uideant eqͥtatem si ad
recognitionẽ iam cognite ũitatis
ep̃s ad quẽ ab initio causa suo or¬
dine ꝑtinebat de ea legatione qͣm
de urã uoluntate suscepit. debeat
expectari si appellationi seclis apłice
deferendũ ẽ. si religioso ep̃o qͥ cog¬
uouit exle delegatione crecdendũ
si deniq spaciũ maius indulgen¬
dirm ẽ. lt ꝑ spectis in omnib filio

Expanded text:
ficis ad Kalendas Februarias appellavit. Mificis ad Kalendas Februarias appellavit. Misit iste, et responsum apostolicae majestatis exspectat, sperans quod de mandato ejus a religioso episcopo tam sancte factum est, ipsius nimirum auctoritate firmandum. Neque enim expedit provinciae nostrae, in qua quotidie tam impudenter impudicitia convalescit, filios sacerdotum paternis altaribus adhiberi, ne incestuosi concubinatus crimen ab ipso vel a vobis profusa benignitate videatur indultum, nec spurcitiae soboles sanctuarium Domini exemplo paternae pravitatis incestet. Oculi itaque vestri videant aequitatem, si ad recognitionem jam cognitae veritatis, episcopus ad quem ab initio causa suo ordine pertinebat, de ea legatione quam de vestra voluntate suscepit, debeat exspectari: si appellationi sedis apostolicae deferendum est, si religioso episcopo qui cognovit ex delegatione credendum, si denique spatium majus indulgendum est, ut perspectis etiam omnibus filio
Abbreviated transcription (Latin):
spatet ẽẽ quesitũi qr nuillã concepit
impotentiã ꝑsone sꝑat aliquid ue¬
drationib ⁊ tͣnsactione qͣlibet extor¬
quere. Porro eccłia illa in ep̃atu ba¬
ioc̃. constituta ẽ. neq causa ullo tem¬
ꝑe ad ep̃i sui ꝑuenit exainen. s ille
q̃sitis ab apłica sede litt̃is qr rei ĩn¬
tas in eccłia baioẽ. publice nota erat.
uellet audaciꝰ affirmare. U̾m dñs
abrinc̃ uir sane religionis ⁊ pru¬
dens. ueritate diligentiꝰ inqͥsita: cog¬
nouit. Ricard̃. plus .xxx. annis con-¬
tinue possecdisse. ⁊ ꝑ uicarias sem¬
ꝑ deseruisse ꝑsonas. suoq iure be¬
neficia ꝑcepisse. Constitit ⁊ Rob̃. ẽẽ¬
filiũ sac̃dotis quẽ certũ erat eiꝰdem
eccłie uicariũ extitisse. atq ip̃m
inde sͥ ad peticionẽ possessionis frau¬
dis p̃parasse mat̾iam. qd̾ ibi q̃ patr̃ẽ
suũ ꝓ erecutione parrochialis officii
pulsus gͥ ⁊ ricardo litigii qͥete con¬
cessa. ad audientiã romani ponti¬

Expanded text:
llam concepit impotentiam personae sperat aliquid vexationibus et transactione qualibet extorquere. Porro Ecclesia illa in episcopatu Baiocensi constituta est, neque causa ullo tempore ad episcopi sui pervenit examen; sed ille quaesitis ab apostolica sede litteris, quia rei veritas in ecclesia Baiocensi publice nota erat, vellet audacius affirmare. Verum dominus Abrincensis, vir sane religiosus et prudens, veritate diligentius inquisita, cognovit Ric. plus XXX annis continue possedisse, et per vicarias semper deservisse personas, suoque jure beneficia percepisse. Constitit esacerdotis, quem certum erat ejusdem ecclesiae vicarium exstitisse, atque ipsum inde sibi ad petitionem possessionis fraudis praeparasse materiam, quod ibi quae patrem suum pro exsecutione parochialis officii pulsus igitur, et Ricardo litigii quiete concessa, ad audientiam Romani ponti
Abbreviated transcription (Latin):
Nodicti itiñis longitudine cer
aẽ ingͣnari. ⁊ domestice sarcine onꝰ
sepe p̃pondat alienũ. Heret altius
difficiliusq conuellit᷑ qͥ de p̃cedenti¬
b m̃itis adoleuit affectꝰ. semꝑq se
ũecundia reputat obligatam: donͦ
saltem q̃ p̃cepta st̃ uberiꝰ cõpensata
soluant᷑. Constat itaq delicate tͣctan¬
dos eẽ qͦs ad beneficũ ultnee grã ca-¬
ritatis inuitat. nec oblatũ lib̾aliter
podm qͥs absorbeat alienũ. s citra
uotum ⁊ largientis manꝰ contrnen¬
de st̃. ne alienã u̾tutem necessitas uł
impudentia nr̃a consumat
tͣctare prudentiã. ⁊ rõnis
instrumentis sepiꝰ expen¬
sa reuolũe ⁊ sic om̃ia
qͣi sub unũ conferatis

Expanded text:
modicum itineris longitudine certum est ingravari, et domesticae sarcinae onus saepe praeponderat alienum. Haeret altius, difficiliusque convellitur, qui de praecedentibus meritis adolevit affectus; semperque se verecundia reputat obligatam, donec saltem, quae percepta sunt, uberius compensata solvantur. Constat itaque delicate tractandos esse quos ad beneficium ultroneae gratia charitatis invitat. Nec oblatum liberaliter poculum quis absorbeat alienum! Sed citra votum etiam largientis manus continendae sunt, ne alienam virtutem necessitas vel impudentia nostra consumat. tractare prudentiam, et rationis instrumentis saepius expensa revolvere, et sic omnia quasi sub unum conferatis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ anchora pofsit de ꝑcepta statiõe
conuelli. ⁊ nauis ip̃a rursus ad ꝓ-¬
cellas pͥstinas flatu malicie reuio¬
cari. Utilius gͦ fore credimꝰ eos qͥ
ꝓuide possunt ñ ãmoueri. s ad
sollertem uigiles adhibere custo¬
diam. ut quoslibet euentꝰ pru¬
dent̃ ⁊ instant̃ obseruent. ⁊ mom̃¬
taueam hominũ fidem necessaria
stabilitate confirment. Ad ꝙ uirũ
de qͦ scribimꝰ multis exꝑimentis
nouimꝰ efficacem. eiq ad referen¬
das uob̃ gr̃aꝵ actiones. maiorem
deuotio qͣm uexatio tribuet in¬

Expanded text:
et anchora possit de percepta statione et anchora possit de percepta statione convelli, et navis ipsa rursus ad procellas pristinas flatu malitiae revocari. Utilius ergo fore credimus eos qui providere possunt non amoveri, sed ad solertem vigiles adhibere custodiam, ut quoslibet eventus prudenter et instanter observent, et momentaneam hominum fidem necessaria stabilitate confirment. Ad quod virum de quo scribimus multis experimentis novimus efficacem, eique ad referendas vobis gratiarum actiones majorem devotio, quam vexatio tribuat in
Abbreviated transcription (Latin):
si st̃ t̾ribile ꝑcepit iudiciũ ĩpe¬
ratorem . s. ip̃m singłariter exce¬
pisse cũ aliis int̾uentu regis se¬
curitatẽ tͣnsitus indulg̾et. qr .s.
matis intorq̃re sententiã ⁊ nom̃
eiꝰ in om̃ĩb quos freqñter celebra¬
uĩat conuentib eccłiasticis infama¬
re. ꝓuidete itaq amico ur̃o nͨ il¬
lũ ad partes illas aliqͣ necessitatis
instantia tͣħi. neq cap̃ eiꝰ tot tan¬
tisq ꝑiculis ꝑmittatis exponi.
Ad hec bonum ẽ. eccłie dei uiros
fideles iuxta infideles. aliqñ cõ¬
morari. lt ip̃orum u̾tute ⁊ pru¬
incõstantia contineri. Profecto ap̃
nos p̃ualuisse credebat᷑ iniqͥtas nͥ
sacerdotũ industria restitiss. ꝑ qͦs
rep̃ssa iuriliter iutemꝑantia con¬
quieuit. ⁊ adunitatẽ quos uelut
in fugam t̾ror eccłiastice potestate
impulerat st̃ reũsi. Nondũ tñ na¬
uim nr̃ãm portũ ꝑfecte securita¬
tis credimꝰ obtinere. quin ad huc

Expanded text:
si sunt, terribile percepit indicium, impesi sunt, terribile percepit indicium, imperatorem scilicet ipsum singulariter excepisse, cum aliis, interventu regis, securitatem transitus indulgeret, quia smatis intorquere sententiam, et nomen ejus in omnibus quos frequenter celebraverat conventibus ecclesiasticis infamare. Providete itaque amico vestro, nec illum ad partes illas aliqua necessitatis instantia trahi, neque caput ejus tot tantisque periculis permittatis exponi. Ad haec, bonum est Ecclesiae Dei viros fideles juxta infideles aliquando commorari, ut ipsorum virtute et pruinconstantia contineri. Profecto apud nos praevaluisse credebatur iniquitas, nisi sacerdotum industria restitisset, per quos repressa viriliter intemperantia requievit: et ad unitatem, quos velut in fugam terror ecclesiasticae potestatis impulerat, sunt reversi. Nondum tamen navim nostram portum perfectae securitatis credimus obtinere, quin adhuc
Abbreviated transcription (Latin):
pescentib ipsiꝰ deuotio ñ tepescit.
qr uidet totam ñdum. conqͥeins¬
se maliciã. ⁊ ab his quoꝵ fides in¬
uictissima credebat᷑ ꝓphana con e¬
silia ꝑcussit ⁊ federib agitari. U¬
tinã ad noticiã Romani pontificis
⁊ urãm. relatione ueridica ꝑueni¬
ret. qͣntum nouit̾ apd̃ p̾ncipem
nr̃m Regem loquor angloꝵ catho¬
lici sacerdotis industria sc̃a ꝓfecit.
cũ eum scił ad scisia maximi quoq
pͥncipum inuitarent ip̃mq metꝰ
seũitatis apłice ꝑt̾reret. Siquidem
u̾tus eiꝰ p̃cipue nob̾ nimirũ ⁊ aliis
annitentib eũ in fide ⁊ obedientia
eccłie confirmauit seq Romano
ticis scłarib q ꝑsonis publice in
ẽ. ut ope ⁊ consilio ur̃o motũ ma¬
iestatis apłice si quẽ adũsus eũ de
falsa suggestione contraxit. reuo¬
caret in grãm. ip̃iq ⁊ uob̾ in om¬
nib sinceritatẽ conscientie sue
certissimis indiciis approbaret.
Accingebatur iam cũ arege ip̃o

Expanded text:
pescentibus ipsius devotio non tepescit, quia videt totam nondum conquievisse malitiam, et ab his quorum fides invictissima credebatur, profana consilia percussis etiam foederibus agitari. Utinam ad notitiam Romani pontificis et vestram, relatione veridica perveniret, quantum noviter apud principem nostrum, regem loquor Anglorum, Catholici sacerdotis industria sancta profecit, cum eum scilicet ad schisma maximi quoque principum invitarent, ipsumque metus severitatis apostolicae perterreret. Siquidem virtus ejus praecipue nobis nimirum et aliis adnitentibus, eum in fide et obedientia Ecclesiae confirmavit, seque Romano ticis saecularibusque personis publice in est, ut ope, et consilio vestro motum majestatis apostolicae, si quem adversus eum de falsa suggestione contraxit, revocaret in gratiam, ipsique et vobis in omnibus sinceritatem conscientiae suae certissimis indiciis approbaret. Accingebatur jam, cum a rege ipso
Abbreviated transcription (Latin):
excusatione cause apd̃ iudices assig¬
natos multis atcenuati sũptib
młtis laborib sint affecti. habemꝰ
autẽ ⁊ alias causas adũsus eundẽ
abbatem de multiplici ⁊ contuma
benda ad mandatũ nr̃m satiffac¬
tione coram multis uen̾abilib ꝑ¬
sonis manifeste contraxit in eo .s. qd̾
post sententiã suspensionis ⁊ ana¬
thematis ꝑ quinq̃nnium ⁊ eo am¬
pliꝰ missas ⁊ cet̾a p̾sumpsit diui¬
na officia celebrare donec cognita
coram legatis ur̃is uitate qͣm di¬
crmꝰ de uecessitate mag̃ qͣm de pe¬
nitentia nobis se p̃stitit absoluen¬
dũ itrrato nimirũ qd ad manda¬
tũ nr̃m suꝑ trib exp̃sim staret
excessib ⁊ inodũ imposite sͥ satis¬
factionis impleret.De pͥuilegio qͦ
a uob̃ ꝑ surrectionẽ elicito. idem ab¬
bas nob̃ ⁊ eccł̃ie nr̃e tenet᷑ obnoxiꝰ
suꝑ qͦ iã tercio ip̃m ad uos cũ pͥuilegio
mitti inuenta inmirum falsitate

Expanded text:
exsecutione causae apud judices assigexsecutione causae apud judices assignatos multis attenuati sumptibus, multis laboribus sint affecti. Habemus autem et alias causas adversus eumdem abbatem de multiplici et contumacbenda ad mandatum nostrum satisfactione, coram multis venerabilibus personis manifeste contraxit, in eo scilicet quod post sententiam suspensionis et anathematis, per quinquennium et eo amplius missas et caetera praesumpsit divina officia celebrare, donec cognita coram legatis vestris veritate quam dicimus de necessitate magis, quam de poenitentia nobis se praestitit absolvendum, jurato nimirum quod ad mandatum nostrum super tribus expressim staret excessibus, et modum impositae sibi satisfactionis impleret. De privilegio quoque a vobis per subreptionem elicito idem abbas vobis et ecclesiae nostrae tenetur obnoxius, super quo jam tertio ipsum ad vos cum privilegio mitti inventa nimirum falsitate
Abbreviated transcription (Latin):
a monachoꝵ qͥ qͦ liberiꝰ effluant. se¬
cłaris potentie p̃sidia redimentes:
pͥmo ep̃is omnẽ obedientiã subtra¬
hunt. ⁊ parrochiales eccłias c̃ alta¬
riis ⁊ decimationib cet̃isq benefi¬
ciis de manu laica reciꝑe pactisq
q̃b libet saclega tem̃itate p̾sumime
In his gͦ ab eis nͨ canonicꝰ orcdo. nec
ep̃alis assensus exigit᷑. s de uocatis
ad ꝓpͥetatem omĩb incennarios in
tanta pauꝑtate ibi constituunt
sac̃dotes ut ad exhibition̾ẽ suã ⁊
ad ouera eccłie portanda ñ habe¬
ant ꝙ opilioni suffic̃ẽt aut curso¬
ri. Geñale ẽ hoc s in ep̃atu meo ue¬
hementiꝰ ħ ẽ. grassata malignitas
nͨ iam nob̃ eiuꝰlibet rõnis obtentu
s fallaciis ac muñib nob̃ p̃sidioq
uiolentie sclaris obsistunt. ad ꝙ
sedm ordinẽ institutionis eccłi¬
astice reformandum cũ ego ad¬
impetraũm: abbate semꝑ młtis
artib obsistente. nicħ ẽ adhuc effec¬
tui mancipatũ. cũ sac̃dotes nr̃i in

Expanded text:
a monachorum, qui quo liberius effluant, saecularis potentiae praesidia redimentes, primo episcopis omnem obedientiam subtrahunt, et parochiales ecclesias cum altariis et decimationibus, caetlaica recipere pactis quibuslibet sacrilega temeritate praesumunt. In his ergo ab eis nec canonicus ordo, nec episcopalis assensus exigitur; sed devocatis ad proprietatem omnibus, mercenarios in tanta paupertate ibi constituunt sacerdotes, ut ad exhibitionem suam et ad onera Ecclesiae portanda non habeant quod opilioni sufficeret aut cursori. Generale est hoc, sed in episcopatu meo vehementius haec est grassata malignitas, nec jam nobis cujuslibet rationis obtentu, sed fallaciis ac muneribus nobis praesidioque violentiae saecularis obsistunt. Ad quod secundum ordinem institutionis ecclesiasticae reformandum, cum ego adimpetraverim, abbate semper multis artibus obsistente, nihil est adhuc effectui mancipatum, cum sacerdotes nostri in
Abbreviated transcription (Latin):
instãtia supplicabat. Exaudistis
ex parte qr ab irroganda seueri¬
ore sententia temꝑastis ad tempꝰ
ñdum tñ ei optatum beneficiũ
ꝑfecte lib̾ationis arrisit. Instant
runt. eoq obnixius qr nouerunt
ꝙ dilectio urã p̃ces meas ꝯsueu̾it eram¬
dire. Preces gͥ iterare cõpellit it̾ata
p̃catio. ⁊ me genib ur̃e caritatis
aduoluit uit hic se multiplica¬
tis p̃cib uberioris remediũ gr̃e
gaudeat inuenisse. Audiui ⁊ cdm̃m¬
ꝓ eo eosq culpe qͣm contraxit
clement̾ ignosc̃e. qr ad inqͥsitio¬
nem urãm maluit humilit con¬
fiteri ꝙ fec̃at. qmͣ duplicata cul¬
pa conscientiã suã obfuscare me¬
Preces itaq p̃cib ⁊ consilio eoꝵ
censui fiducialiꝰ ad rungendas. ut
si maiestas tirã admonitioni eoꝵ
dux̃it obseq̃ndum mea qͦ tante
auctoritati infcessio sriffragetuR:

Expanded text:
supplicabat. Exaudistis ex parte, quia ab irroganda severiore sententia temperastis ad tempus, nondum tamen ei optatum beneficium perfectae liberationis arrisit. Instant runt, eoque obnixius quia noverunt quod dilectio vestra preces meas consueverit exaudire. Preces igitur iterare compellit iterata precatio, et me genibus vestrae charitatis advolvit, ut hic se multiplicatis precibus uberioris remedium gratiae gaudeat invenisse. Audivi etiampro eo, eosque culpae quam contraxit clementer ignoscere, quia ad inquisitionem vestram maluit humiliter confiteri quod fecerat, quam duplicata culpa conscientiam suam offuscare menPreces itaque precibus et consilio eorum censui fiducialius adjungendas, ut si majestas vestra admonitioni eorum duxerit obsequendum, mea quoque tantae auctoritati intercessio suffragetur.
Abbreviated transcription (Latin):
onis qͣm petebat. iiiͣi. deposuit sac̃do¬
tes. quoꝵ unus inutilis. tres uͦ reliqui
satis concordes in examinatione repti
st. At math̾s ip̃m aliqn possedisse con¬
stantissime ꝑnegauit ip̃mq coram ue¬
legatis a sublumtate ur̃a uidicib dno

Expanded text:
onis quam petebat quatuor deposuit sacerdotes, quorum unus inutilis, tres reliqui satis concordes in examinatione reperti sunt. At Matthaeum ipsum aliquando possedisse constantissime pernegavit, ipsumque coram delegatis a sublimitate vestra judicibus, do