comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
usq eo uulgare ÷ ut illd̾ nͨ qui q̃ri¬
tur qͥdem effug̾it. cogita tecũ anqͥ¬
bnumq debuisti grãm retuleris
an nlłm iniqͣm ap̃ te ꝑierit offici¬
uni. an oĩm te bñficioꝵ memoria co¬
mitet᷑. uidebis q̃ puero data sunt.
ante adolesc̾iam clapsa. q̃ in iuue¬
nẽ collata sñt ñ ꝑdurasse. in senec.¬
tu tẽ. Quedam ꝑdidimꝰ. q̃dam pro¬
iecimꝰ. q̃dam e ꝯspectu nr̃o pau latĩ
exierunt. a quibdam ccłos auer¬
timꝰ. ut excusem tͥ mbecillitatẽ
tissimis obruat. Sic fcm̃ ÷ ut mi¬
nima ap̃ te nutricis eẽt anctoritas.
quia bñficium eiꝰ longi etas seqũes po¬
suit. sic fcm̃ ÷ ut p̾ceptoris tͥ nõ esset
ulla ueneratio. Siouenit ut tͥca ꝯsu¬
laria occupato conutia. aut sacerdotio¬
rũ candidato q̃sture suffragator exti¬
d̾et. fortasse uitiumde qͦ quer̾is. si te
diligenter extusseris in stni inuenies.
Iniq publito tͥmmi irasceris stulte tuo

Expanded text:
usque eo vulgare est, ut illud ne qui queriusque eo vulgare est, ut illud ne qui queritur quidem effugerit. Cogita tecum, an, quibuscumque debuisti, gratiam rettuleris, an nullum umquam apud te perierit officium, an omnium te beneficiorum memoria comitetur. Videbis, quae puero data sunt, ante adulescentiam elapsa, quae in iuvenem conlata sunt, non perdurasse in senectutem. Quaedam perdidimus, quaedam proiecimus, quaedam e conspectu nostro paulatim exierunt, a quibusdam oculos avertimus. Ut excusem tibi imbecillitatem, tissimis obruat. Sic factum est, ut minima apud te nutricis esset auctoritas, quia beneficium eius longius aetas sequens posuit ; sic factum est, ut praeceptoris tibi non esset ulla veneratio ; sic evenit, ut circa consularia occupato comitia aut sacerdotiorum candidato quaesturae suffragator excideret. Fortasse vitium, de quo querens, si te diligenter excusseris, in sinu invenies. Inique publico crimini irasceris, stulte tuo
Abbreviated transcription (Latin):
capte cum maxĩe ciuitatis fatie in
qͣ omisso pudoris recti q respectu uires
in ꝯsilio sũt uelut signo ad ꝑnuscẽda
oĩa dato . nõ igni. ñ ferro abstinetur.
soluta legib sce ła sũt. ne religio qͥdem
q̃ int̾ arma hostilia supplices texit ul¬
lum impedim̃tũ ÷ ruentiũ in p̾dam.
hic ex priuato. hic ex publito. hic ex
ꝑfano. hic satra rapit. hic effringit.
hic tnͣsilit. hic nõ ꝯtentꝰ angusto iti¬
n̾e. ip̃a quib arcerur eu̾tit. ⁊ inlucr̃a
ruina uenit. hic sine cede ppłatur. ħͥ
spolia cruenta manu gestat. nemo ñ
fert aliqͥd ex alt̾o. In hac auiditate
gn̾is humani o ne tu nimis fortue
ꝯminiis oblitꝰ es. qui q̃xis int̾ ferentẽ
rapientes. si indignaris ingͣtos ẽẽ. in¬
dignare luxͦiosos. indignare auaros.
indignare impudicos. indignare lu¬
egros. deformes. senes. pallidos. Est
dissotiet hoĩes. qd̾ ꝯcordiã qͣ imbetil¬
litas nr̃a fulcit᷑. scindat ac dissipet. s

Expanded text:
captae cum maxime civitatis faciem, in captae cum maxime civitatis faciem, in qua omisso pudoris rectique respectu vires in concilio sunt velut signo ad permiscenda omnia dato. Non igni, non ferro abstinetur ; soluta legibus scelera sunt ; ne religio quidem, quae inter arma hostilia supplices texit, ullum impedimentum est ruentium in praedam. Hic ex privato, hic ex publico, hic ex profano, hic ex sacro rapit ; hic effringit, hic transilit ; hic non contentus angusto itinere ipsa, quibus arcetur, evertit et in lucrum ruina venit; hic sine caede populatur, hic spolia cruenta manu gestat ; nemo non fert aliquid ex altero. In hae aviditate generis humani o ne tu nimis fortunae communis oblitus es, qui quaeris inter rapientes referentem ! Si indignans ingratos esse, indignare luxuriosos, indignare avaros, indignare impudicos, indignare aegros deformes, senes pallidos! Est dissociet homines, quod concordiam, qua imbecillitas nostra fulcitur, scindat ac dissipet, sed
Abbreviated transcription (Latin):
mirab̾is nemiñe redd̾e uͥ nemo latis
accepit. Quid ÷ istoꝵ tam firme m̃tis
ac solide nt tuto apd̾ eũ bñficia deponas.
aliꝰ libidine insanit. aliꝰ ab domituser¬
spectat. alius inuidia laborat. asiꝰcrra
ambicione. ⁊ ingladios ruente. Adice
torporem m̃tis ⁊ senium ⁊ ꝯͣria huit.
inquieti pectoris agitationẽ. tumultꝰ¬
q ꝑpetuos. adice estimationẽ sui ni¬
miã ⁊ tumorẽ. ob que ꝯtempnẽdus ÷
insolentẽ. Quid ꝯtumatiã in ꝓu̾sa itẽ¬
tium. qͥd leuitatẽ semꝑ aliquo tnͣsi¬
lientẽ. huc accedit temeritas p̾ceps
et mĩqͣm fidele ꝯsiliũ datus timor ⁊
nulle errores quib uolunnur. auda¬
tia timuidissimoꝵ. discordia famłiaris¬
simoꝵ ⁊ publicũ malũ incertissimis
fidere fastidire possessa q̃ ꝯseqͥ posse
spes nõ fuit Int̾ affectꝰ inquietissimos
rẽ quietissimã fidem q̃ris. si tͥ uite nr̃e
uera yͥmago succurr̾et uide beris tibi

Expanded text:
miraberis ibi neminem reddere, ubi nemo satis miraberis ibi neminem reddere, ubi nemo satis accepit. Quis est istorum tam firmae mentis ac solidae, ut tuto apud eum beneficia deponas ? Alius libidine insanit, alius abdomini serspectat ; alius invidia laborat, alius caeca ambitione et in gladios irruente. Adice torporem mentis ac senium et contraria huic inquieti pectoris agitationem tumultusque perpetuos; adice aestimationem sui nimiam et tumorem, ob quae contemnendus est, insolentem. Quid contumaciam dicam iem semper aliquo transilientem ? Hoc accedat temeritas praeceps et numquam fidele consilium daturus timor et mille errores, quibus volvimur : audacia timidissimorum, discordia familiarissimorum et, publicum malum, incertissimis fidere, fastidire possessa, quae consequi posse spes non fuit. Inter adfectus inquietissimos rem quietissimam, fidem, quaeris ? Si tibi vitae nostrae vera imago succurret, videre1 videberis tibi
Abbreviated transcription (Latin):
ut igͣtũ eẽ aut libeat aut iuuet. Sitis
habunde q ÷ submissus ac familiaribus
u̾bis memoriã reuocare. Si bñ qͥd de te
m̾ui fuit aut tͥ qͥcqͣm dulce meñ. Ine ĩ
uitem dicat. Quid in merueris eiectũ
debeam queris. remi marse utc̃ariam. ⁊
in qͣ hanc mat̾iam ꝯsummari decet. que¬
ad mod̾ ingrari ferendi suit placido aĩo.
mansueto. magno. Nunqͣm te t̃a ihri¬
manꝰ ⁊ immemor ⁊ ingratꝰ offendat. ut
nõ tñ dedisse delectet. Numqͣm in has uo¬
ces inuria impellat. uellem nõ fecissẽ.
bñficii tui tͥ ⁊̃ infelicitas placet. semꝑ
illum penitebit si te nc̃ qͥdem peuitet.
Non ÷ qd̵ indigneris tanqmͣ aliqͥd noui
acciderit. mag̾̃ iuirari deb̾et si nõ acci¬
disset. aliũ labor. aliũ impensa det̾ret.
aliũ ꝑicłm. alium turpis u̾e condia. ne
dum redit fateat᷑ accepisse. aliũ igno¬
rantia officii. aliũ pigritia. aliũ occupa¬
tio. aspice qũe admnod̾ intuens hominũ
cupiditares hiout. semꝑ ⁊ poscant. Non

Expanded text:
aut iuvet. Satis abundeque est submissis et familiaribus verbis memoriam revocare : si bene quid de te merui, fuit aut tibi quicquam dulce meum. Ille in vicem dicat : " Quidni merueris ? Eiectudebeam ? " Quaeris rem maxime necessariam et in qua hanc materiam consummati decet, quemadmodum ingrati ferendi sint. Placido animo, mansueto, magno. Numquam te tam inhumanus et immemor et ingratus offendat, ut non tamen dedisse delectet ; numquam in has voces iniuria impellat : " Vellem, non fecissem." Beneficii tui tibi etiam infelicitas placeat ; semper illum paenitebit, si te ne nunc quidem paenitet. Non est, quod indigneris, tamquam aliquid novi acciderit; magis mirari deberes, si non accidisset. Alium labor, alium impensa deterret, alium periculum, alium turpis verecundia, ne, dum reddit, fateatur accepisse, alium ignorantia officii, alium pigritia, alium occupatio. Adspice, quemadmodum immensae hominum cupiditates hient semper et poscant ; non
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝑnitiem publicam exturrat. ꝓpostu¬
ni ego isti bñfitu suũ reddam: ne qͥd
mͥ cñ illo curis sit ampliꝰ: Si uͦ sangͥne
humano ñ tm̃ gaudet s pascit᷑. s in
supplitiis oĩm etatiũ crudelitate in¬
satiabłem ex̾cet. nͨ ira s auiditate qͦ¬
dam seniendi furit. Si mora parentũ
liberos iugulat. si ñ ꝯtentꝰ simplici mae¬
te distorquet. nͨ urit solum ꝑituros. s
extoquit si arsit eiꝰ cruorem. ⁊ semꝑre¬
centi madet. parum ÷ huic bñficiũ nõ
cisa iuris humani sotietas abscidit.S
pͥstitiss quidẽ aliqͥd mͥ si arma patrie
mee inferret. qͥcqͥd meruerat ꝑdidiss.
et referre illi gr̃am scelus haberet᷑. Si
nõ patͥam meã impugnat. s sue gͣuis
est. ⁊ sepositꝰ a mea gente suã exagi¬
tat. abscindit nich̾ominꝰ illũ tanta
efficit. pͥor q mͥ ac potioe eiꝰ officio rõ ÷.

Expanded text:
cam excurrat ? Proposuini ego isti beneficium suum reddam, ne quid mihi cum illo iuris sit amplius ? Si vero sanguine humano non tantum gaudet, sed pascitur, sed et suppliciis omnium aetatium crudelitatem insatiabilem exercet nec ira sed aviditate quadam saeviendi furit, si in ore parentium liberos iugulat, si non contentus simplici morte distorquet nec urit solum perituros, sed excoquit, si arx eius cruore semper recenti madet, parum est huic beneficium non cisa iuris humani societas abscidit. Si praestitisset quidem aliquid mihi, sed arma patriae meae inferret, quidquid meruerat, perdidisset, et referre illi gratiam scelus haberetur. Si non patriam meam impugnat, sed suae gravis est et sepositus a mea gente suam exagitat, abscindit, nihilo minus illum tanta efficit, priorque mihi ac potior eius of
Abbreviated transcription (Latin):
istis effeminatis eueniat qui r̃e tã bel¬
qͣdruplatorib eueniat qͥ tã bellam ãmo
uitionẽ int̾ amicos substulerit. Ego fñ
utar hoc iure amicitie.⁊ bñficiũ ab eo
repetã a quo petissem qͥ alt̾iis bñficuilo¬
co accept᷑us ÷ potuisse redde. Nunqͣm ue
q̃rens qͥdem dicã eiectũ littore egentem
excepi ⁊ regni demens in ꝑte locaui.
Non ÷ ista ammonitio immo ꝯuitiũ÷¬

Expanded text:
" istis effeminatis eveniat, qui rem tam bel" istis effeminatis eveniat, qui rem tam belquadriplatoribus eveniat, qui tam bellam rem, admonitionem inter amicos, sustulerunt! " Ego tamen utar hoc iure amicitiae et beneficium ab eo repetam, a quo petissem, qui alterius beneficii loco accepturus est potuisse reddere. Numquam ne querens quidem dicam : eiectum litore, egentem excepi et regni demens in parte locavi. Non est ista admonitio, conviciu
Abbreviated transcription (Latin):
similis sit oblito. memoria eiꝰ ñ appare¬
at. nec inturrat. Cum ditimꝰ bñficium
repeti ñ oport̾e. ñ ex toto repeticionem
bonis ãmonitione. Quid gͦ: occasionẽ
ignoranti nõ ostendã. nc̃citates illi meas
ñ deregã. qͣre nescisse se aut mentiat᷑
aut doleat : int̾ueniat aliqñ ãmonitio
s ueretõdia q̃ nõ poscat. nͨ in uis uocet:
Socrates amicis audientib. emissem inqͥt
pallium si nĩimos hab̾em. Nemiñe popos.¬
cit. om̃s anmonuit. a quo acciꝑet am¬
bitus fuit. Quidni eẽt ÷ qnͣtulũ .n. erat
qd̾ socrates accipiebat. aut multum erat
eum fuisse a quo socrates acciꝑet. ñ illos
castigare molliꝰ potuit. Emissem inqͥt
pallium si mĩmos hr̾em. Post hoc qͥsqͥs
ꝓpau̾it sero dat. iam socrati defuit. p̃p
acerbos exactores repet̾e ꝓhibemꝰ. ñ ut
nuqͣm fiat : s ut parce. aristippus
aliqñ delegatꝰ ungũeto. male inquit

Expanded text:
Similis sit oblito ; memoria eius non appareSimilis sit oblito ; memoria eius non appareat nec incurrat." Cum dicimus beneficium repeti non oportere, non ex toto repetitionem bonis admonitione. Quid ergo ? Occasionem ignoranti non ostendam ? Necessitates illi meas non detegam ? Quare nescisse se aut mentiatur aut doleat ? Interveniat aliquando admonitio, sed verecunda, quae non poscat nec in ius vocet. Socrates amicis audientibus : " Emissem," inquit, " pallium, si nummos haberem." Neminem poposcit, omnes admonuit. A quo acciperet, ambitus fuit; quidni esset ? Quantulum enim erat, quod Socrates accipiebat ! At multum erat eum fuisse, a quo Socrates acciperet. Num illos castigare mollius potuit ? " Emissem," inquit, " pallium, si nummos haberem." Post hoc quisquis properaverit, sero dat ; iam Socrati defuit. Propter acerbos exactores repetere prohibemus, non, ut numquam fiat, sed ut parce. Aristippus aliquando delectatus unguento : " Male," inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
hoc uolumꝰ intlłigi. p̾dicare nõ debet . nͨ
iactare nͨ gͣuis ẽẽ. Quidam .n. bñfici¬
um qd̾ deb̾unt oĩb cirtulis narrant. ħ
sobrii locunt᷑. hoc ebrii nõ ꝯtinent. hoc
umotis ing̾unt. hoc amicis ꝯmittunt.
Ut ħ nimia ⁊ exꝓbratrix memoria sub¬
sideret obluustieũ qͥ dedit iussimꝰ ⁊ plꝰ
imꝑando qm p̾stari pot̾at silentiũ su¬
asimꝰ. Quotiens parũ fidutie ÷ in hiis
quib imꝑꝑas ampliꝰ exigendũ ÷ ꝙͣ sat
÷: ut p̾stetur qntũ sat ÷. In hoc omnis
hyꝑbole extendit᷑ ut ad uer̾a mendatio
ueniat. Itaq ille cũ dixit. qui candoee
niues anteirent cursib auras qd̵ nõ po¬
terat fieri dixit ut cred̾et᷑ qͣntum płmiñ
posset ⁊ qui dixit hiis immobłior scopu¬
lis. uiolentior anne. hoc qͥdem se ꝑsua¬
saꝵ putauit. aliqũe tam innobłe̾m ẽẽ
qͣm stopulũ. Nunqͣm tm̃ sꝑat hyꝑbole
credibłia s magna ꝑueniat. Cum dicih¬
qui bñficium dedit obluuscat᷑. hoc diciũ

Expanded text:
ntellegi : " Praedicare non debet nec iactare nec gravis esse." Quidam enim beneficium, quod dederunt, omnibus circulis narrant ; hoc sobrii locuntur, hoc ebrii non continent, hoc ignotis ingerunt, hoc amicis committunt ; ut haec nimia et exprobratrix memoria subsideret, oblivisci eum, qui dedit, iussimus et plus imperando, quam praestari poterat, silentium suasimus. Quotiens parum fiduciae est in iis, quibus imperes, amplius exigendum est ut praestetur, quantum sat est. In hoc omnis hyperbole extenditur, ut ad verum mendacio veniat. Itaque ille, cum dixit : Qui candore nives anteirent, cursibus auras, quod non poterat fieri, dixit, ut crederetur, quantum plurimum posset. Et qui dixit : His inmobilior scopulis, violentior amne, ne hoc quidem se persuasurum putavit aliquem tam immobilem esse quam scopulum. Numquam tantum sperat hyperbole, credibilia perveniat. Cum dicimQui beneficium dedit, obliviscatur," hoc dicimus : "
Abbreviated transcription (Latin):
qͥdem qͥuerela amissi bñficii bñ dati
signũ÷. qͣnͣtum possumꝰ cãm eiꝰ ap̃
nos agamꝰ. fortasse nõ potuit. fretas.¬
se ignorauit. fortasse fact᷑us÷. q̃dã
nõia bona lentꝰ et sapiens creditor
fec̃. qui sustinuit ac mora fouit. Id̾
m̃ti tui temꝑa ꝑdidisti. s cum dares.
Nunc palam fc̃m est. ⁊̃ in hiis q̃ uident᷑.
Imꝑdito moderatio płimũ ꝓfuit. Ut
corꝑum ita aĩoꝵ mollit̾ uicia tractãda
sunt. Sepe qui explicauit ꝑtinatia tͣ¬
hentis abruptũ ÷. quid opꝰ ÷ maledc̃is.
qͥd querelis qͥd in sectatione. qͣre illũ
liberas q̃re dimittis. si ingͣtus ÷ iam
nicħ debet. Que rõ ÷ exacerbare enm
in qũe magna ꝯtuleris ut ex amicodu¬
bio fiat. nõ dubiꝰ inimitꝰ. ⁊ patrocnuũ
fibi nr̃a infamia querat. nec desit nestio ͥd
it. subest aliqͥd Nemo nõ sipperioris dig¬
Nec qͥsqmͣ fing̾e ꝯtentꝰ ÷ leuia cũ mag.¬
sanitatẽ uelit ⁊ amititia. unicit ma¬
los ꝑtinax bonitas. nͨ quisqͣmtã duri

Expanded text:
a amissi beneficti non bene dati signum est. Quantum possumus, causam eius apud nos agamus : " Fortasse non potuit, fortasse ignoravit, fortasse facturus est." Quaedam nomina bona lentus et sapiens creditor fecit, qui sustinuit ac mora fovit. Idemmenti tui tempora ! Perdidisti, sed cum dares ; nunc palam factum est. Etiam in his, quae videntur in perdito, moderatio plurimum profuit , ut corporum ita animorum molliter vitia tractanda sunt. Saepe, quod explicari pertinacia hentis abruptum est. Quid opus est maledictis ? Quid querellis? Quid insectatione ? Quare illum liberas ? Quare dimittis ? Si ingratus est, iam nihil debet. Quae ratio est exacerbare eum, in quem magna contuleris, ut ex amico dubio fiat non dubius inimicus et patrocinium stra infamia quaerat, nec desit vox: " Nesit ; subest aliquid " ? Nemo non superioris dignec quisquam fingere contentus sanitatem velit, etiam amicitia ! Vincit malos pertinax bonitas, nec quisquam tam duri
Abbreviated transcription (Latin):
tinent tm̃ q a platidissimis ab sũt qͣn¬
tum aueris feris. et nunqͣm humaña
manũ passis. Nemo in summ̃a neqͥtiam
uacidit qui nunqͣm hesit sapĩe. altiꝰ in¬
fectꝰ est qmͣ ut ex tote elyi. ⁊ tnͣsire

Expanded text:
tinent tantumque a placidissimis absunt, quantinent tantumque a placidissimis absunt, quantum a veris feris et numquam humanam manum passis. Nemo in summam nequitiam incidit, qui umquam haesit sapientiae ; altius infectus est, quam ut ex toto elui et transir
Abbreviated transcription (Latin):
hoc unũ mͥ p̾standũ ÷ ut qͥdam debeat
qd̾ a me accepit. Iam ult̾ioris ÷ cure. ñ
tutelam illi s fidem debeo. Multoq satiꝰ
⁊ illũ nõ hr̃e qͣm me ñ redd̾e. et credito
sinũ sicũ discinctꝰ fundet dado. Reddẽd̾
.ni. uͥi ÷ ñ seruandũ cũ reddidero. at tu¬
endũ. Bñficii accepti ñ redditi custodiã
debeo. dñ apd̾ me ÷ salim̃ sit. Cet̾m lic
accipientis manib effluat. dandũ ÷ re¬
postenti. Reddo bono cũ expediet. malo
nõ illi potes redd̾e. accepisti .n. a sapiẽte.
reddã. s ꝑ illũ cui si ad sapĩam redierit
dorus. aut phalaris. ⁊ huic bñficium qd̾
acceꝑas reddes. mutationẽ sapientis
tantã nat᷑a nõ patit᷑. nõ in pessima
stigia boni teneat. Nunqͣm tm̃ uirtus
extinguit᷑ ut nõ certiores aĩo notas mi¬
pͥmat. qͣm uel illas eradat ulla mutatõ.
fere intͤ nos educate sũt. in siluas eru¬
ꝑunt. aliqͥd mansuetud̾is pͥstine re-¬

Expanded text:
Hoc unum mihi praestandum est. Ut quidem habeat, Hoc unum mihi praestandum est. Ut quidem habeat, quod a me accepit, iam ulterioris est curae ; non tutelam illi, sed fidem debeo, multoque satius est illum non habere, quam me non reddere. Et creditorsinum suum discinctus infundet, dabo. Reddendum enim mihi est, non servandum, cum reddidero, ac tuendum; beneficii accepti, non redditi, custodiam debeo. Dum apud me est, salvum sit ; ceterum, licet accipientis manibus effluat, dandum est reposcenti. Reddam bono, cum expediet, malo,non potes reddere ; accepisti enim a sapiente, reddam, sed per illum, cui, si ad sapientiam redierit,dorus aut Phalaris,et huic beneficium,quod acceperas,reddes ?" Mutationem sapientis tantam natura non patitur. Non in pessima stigia boni teneat ; numquam tantum virtus extinguitur, ut non certiores animo notas imprimat, quam ut illas eradat ulla mutatio. Ferae inter nos educatae si in silvas eruperunt, aliquid mansuetudinis pristinae re
Abbreviated transcription (Latin):
tida siue fur. siue adult̾ enasit. habẽt
stelera leges snas. meliꝰ illos index qͣm
ingratꝰ eũdat. Nemo te malũ qͥdẽ faci¬
at. Malo bũficum ꝓhicia bono. Reddã
huic qr debeo. illi ne debeam. De alt̾o
bñficii gen̾e dubitat᷑. qd̾ si acciꝑe nõ po¬
tui nͥ sapiens. nõ redd̾e̾ quidem nͥ sapi¬
ẽti possum. Puta .n. me redd̾e. ille ñ p̃
reciꝑe. nõ ÷ iam huiꝰ rei capar. scĩam nfẽ¬
di reddidit. Quid si me remut̾e manco
pilam ubeas: stultum ÷ dare alicui qd̵
acciꝑe nõ possit. Ut respond̾e ab ultĩo
incipiam. nõ dabo ulli qd̾ acciꝑe nõ po¬
terit. Reddam ⁊̃ si reciꝑe nõ pot̾it. Ob¬
ligare .ni. ñ possũ nͥ accipientẽ. liberari
tm̃ si reddidi possum. Ille uti illo nõ po¬
terit uiderit. penes illum erit culpa
et hoc ille te infund̾e reticło iubeat aut
tribro. reddidisse te dices: aut redd̾e uo¬
les. qd̾ dum reddit᷑ int̾ duos ꝑeat. red¬
dere ÷ id qd̾ debeas ei cuiꝰ ÷ uolenti dare.

Expanded text:
cida sive fur sive adulter evasit. Habent scelera leges suas ; melius istos iudex quam ingratus emendat. Nemo te malum, quia est, faciat. Malo beneficium proiciam, bono reddam, huic, quia debeo, illi, ne debeam. De altero beneficii genere dubitatur, quod si accipere non potui nisi sapiens, ne reddere quidem nisi sapienti possum. " Puta enim me reddere : ille non potest recipere, non est iam huius rei capax, scientiam utendi perdidit. Quid, si me remittere maneo pilam iubeas ? Stultum est dare alicui, quod accipere non possit." Ut respondere ab ultimo incipiam : non dabo ulli, quod accipere non poterit ; reddam, etiam si recipere non poterit. Obligare enim non possum nisi accipientem ; liberari tantum, si reddidi, possum. Ille uti illo non poterit ? Viderit ; penes illum erit culpa, et hoc ille te infundere reticulo iubeat aut cribro, reddidisse te dices ? Aut reddere voles, quod, dum redditur, inter duos pereat ? " Reddere est id, quod debeas, ei, cuius est, volenti dare.
Abbreviated transcription (Latin):
bet. ħ nusqu dimitt̾e immo affic̾e ⁊ par¬
tem sui fac̾e. eo q cotidiana meditatione
ꝑduci ut sua sponte occurrant salutari¬
a. ⁊ ubiq ac statĩ desiderata presto
suit. ⁊ sine mora ulla ueniat illa tͦpis
honesti q distinctio. Sciat nͨ malũ esse
ullũ nͥ turpe. nͨ bonũ nͥ honestũ. hac
regła uite oꝑa distribuat. Ad hanc legẽ
et agat cũcta ⁊ exigat. miserrimos¬
q mortaliũ iudicet in qnͣtiscãq opib
refulgebunt. uentri ac libidini deditos
quoꝵ q animꝰ inherti ocio torpet. dicat
sͥ ip̃e. uoluptas fragił : breuis. fastidio
um recidens. cuiꝰ sub inde ncc̃e .℥. aut pe¬
niteat. aut pudeat. in qͣ nicħ ÷ mag¬
nificũ. aut qd̾ nat᷑am hoĩs diis ꝓxtini
deceat res hułis m̃broꝵ tur piũ aut ui¬
lium minist̾io ueniens exitu feda. Ma
⁊ uoluptas.⁊ homine. ⁊ uiro digna ñ
impłe corpꝰ nͨ saginare. nͨ cupiditates
irritare. quaꝵ tutissima ÷ quies. s

Expanded text:
bet, haec nusquam dimittere, immo adfigere et parbet, haec nusquam dimittere, immo adfigere et partem sui facere eoque cotidiana meditatione perduci, ut sua sponte occurrant salutaria et ubique ac statim desiderata praesto sint et sine ulla mora veniat illa turpis honestique distinctio. Sciat nec malum esse ullum nisi turpe nec bonum nisi honestum. Hac regula vitae opera distribuat; ad hanc legem et agat cuncta et exigat miserrimosque mortalium iudicet, in quantiscumque opibus refulgebunt, ventri ac libidini deditos quorumque animus inerti otio torpet. Dicat sibi ipse : " Voluptas fragilis est, brevis, fastidio um recidens, cuius subinde necesse est aut paeniteat aut pudeat, in qua nihil est magnificum aut quod naturam hominis dis proximi deceat, res humilis, membrorum turpium aut vilium ministerio veniens, exitu foeda. Illa est voluptas et homine et viro digna non implere corpus nec saginare nec cupiditates irritare, quarum tutissima est quies, sed
Abbreviated transcription (Latin):
fructꝰ ÷ inuenisse. Q uicqͥd nos me¬
liores beatos q fcũrum ÷ aut ĩ pa¬
rato aut in ꝓxĩo posuit. Si animꝰ
fortuta ꝯtempsit. si se supͣ metum
substulit. nec auida spe infmita com¬
plectit᷑. s didicit a se pet̾e diuitias. si
deoꝵ homniũ q formidinẽ eiecit. et
scit nõ multũ ẽẽ ab hoĩe timendum
a deo nicħ. si contemptor oĩm quibus
torquet᷑ uita dum ornat᷑. eo ꝑductꝰ ÷
ut illi liq̃at mortẽ nulliꝰ mali mat̾iã
ẽẽ. multoꝵ fice finẽ in aĩm uirtuti cõ¬
secrauit.⁊ qͣcãq uocat illa planũ pu¬
tat. si sociale ał. ⁊ in ꝯmime genitus
suam diis aꝑuit. semꝑq tanqͣm ĩ pu¬
blico uiuit. se mag̾̃ u̾itas qmͣ alior sp¬
ductꝰ ille tempestatib in solido ac sere¬
no stetit. ꝯsummauit scĩam utilem ac
nctiam. Reliqͣ oblectam̃ta ocii sũt. licet
.n. iam in tutũ retracto aĩo ad ħ ꝙͦ ex
curre̾. cultũ nõ robur ingeniis afferẽtia.

Expanded text:
fructus est invenisse ; quidquid nos mefructus est invenisse ; quidquid nos meliores beatosque facturum est, aut in aperto aut in proximo posuit. Si animus fortuita contempsit, si se supra metus sustulit nec avida spe infinita complectitur, sed didicit a se petere divitias ; si deorum hominumque formidinem eiecit et scit non multum esse ab homine timendum, a deo nihil; si contemptor omnium, quibus torquetur vita, dum ornatur, eo perductus est, ut illi liqueat mortem nullius mali materiam esse, multorum finem ; si animum virtuti consecravit et, quacumque vocat illa, planum putat ; si sociale animal et in commune genitus suam dis aperuit semperque tamquam in publico vivit se magis veritus quam alios : subductus ille tempestatibus in solido ac sereno stetit consummavitque scientiam utilem ac necessariam. Reliqua oblectamenta otii sunt ; licet enim iam in tutum retracto animo ad haec quoque excurrere cult
Abbreviated transcription (Latin):
uersario rarꝰ ÷. ⁊ qui in uno se ant
altero bñ ac diligent̾ exertuit. ⁊ eoꝵ
occasiones intentꝰ expectat. nͦ .ni. refeit
qͣm multa sciat. si scit qͣnͣtum uicto¬
rie satis ÷. sic in hoc studio multa
delectant. pauca uincunt. Licz nes¬
cias q̃ rõ occe anũ effundat ac reuocet.
qͣre .utiꝰ. qͥsq amiꝰ etati sigñ impri¬
mat. qͣre latitudo porticꝰ ex remoto
spectantib nõ feruet portionẽ suã
s ultima in angustias coeant. et
columpnaꝵ nouissime in t̾ualla
iungant᷑. qͥd sit qd̾ geminoꝵ con¬
ceptũ separet. partũ uingat. ut r̃u
unꝰ ꝯcubitꝰ spargat᷑ in duos. an toti¬
ens ꝯcepisset. tui parit̾ natis fata di¬
u̾sa sut. maxĩs q rer̃ spatiis distẽt
quoꝵ int̾ ortus minimũ iter÷. nõ
multũ tͥ nocebit tnͣsire que nͨ licet
scire uͭ ꝓdest. Inuoluta u̾itas in
alto latet. nͦ de malignitate nat᷑e
q̃ri possumꝰ. qr nłłius rei difficilis
inuentio ÷. nͥ tuiꝰ hic unꝰ iuente

Expanded text:
in uno se aut altero bene ac diligenter exercuit et eorum occasiones intentus expectat neque enim refert, quam multa sciat, si scit, quantum victoriae satis est, sic in hoc studio multa delectant, pauca vincunt. Licet nescias, quae ratio oceanum effundat ac revocet, quare septimus quisque annus aetati signum imprimat, quare latitudo porticus ex remoto sperantibus non servet portionem suam, sed ultima in angustiis coeant et columnarum novissime intervalla iungantur, quid sit, quod geminorum conceptum separet, partum iungat, utrum unus concubitus spargatur in duos an totiens concepti sint, cur pariter natis fata diversa sint maximisque rerum spatiis distent, quorum inter ortus minimum interest : non multum tibi nocebit transisse, quae nec licet scire nec prodest. Involuta veritas in alto latet. Nec de malignitate naturae queri possumus, quia nullius rei difficilis inventio est, nisi cuius hic unus inventae
Abbreviated transcription (Latin):
tnͣsire ꝑ irrita patit᷑. cui gr̃a referat᷑
indignns ÷. ita tu ingratꝰ es nͥ ei qui uo¬
lintatẽ bonã in solutũ accipit. eo libentiꝰ
debes qr dimitt̾is. Non rapias hoc uͦste¬
teris. oc̃cones reddendi nitħominꝰ q̃ras.
Redde illi qr repetit. huic qr remittit.¬

Expanded text:
transire pro irrita patitur, cui gratia referatur, transire pro irrita patitur, cui gratia referatur, indignus est, ita tu ingratus es, nisi ei, qui voluntatem bonam in solutum accipit, eo libentius debes, quia dimittens. Non rapias hoc nec testeris ; occasiones reddendi nihilo minus quaeras. Redde illi, quia repetit, huic, quia remittit
Abbreviated transcription (Latin):
qͥd sentiã queris. ⁊ uis signare res¬
ponsum: hic bñficiũ recepisse se iu¬
dicet. ulle se sciat nõ reddidisse. hic
illum dinuttat. ille se teneat. hic di¬
cat habeo. ille respondeat habeo. In
om̃i tuestione ꝓpõitum fit. nob̾ boñ
publicũ. Precludende sunt extusati¬
ones ingratis ad qͣs refug̾e nõ possint
et sub quib inficiationẽ suã tegere.
om̃ia feci. fac ⁊̃ nunt. Qauid tu tam
imprudentes uidicas maiores nr̃os fu¬
isse. ut ño intellig̾ent miquissimũẽe¬
eod̾ loco haberieum qui petumiã qͣm acre.¬
ditore atceꝑat libidini aut alee absimp¬
sit.⁊ eñ qui incendio aut latrocino. aut
aliqͦ casu tristiore. aliena cũ suis ꝑdidit.
ulłam excusationẽ receꝑunt ut hoĩes
scirent fidem utiq p̾standã. Satiꝰ .ii. erat
a paucis. ⁊̃ iustã extusatioñe nõ accipi ꝗͣ
ab om̃ib aliqͣm temptari. Om̃ia fecisti
ut redd̾es. hoc illi satis ÷. tͥ parũ. nam
qũeadmod̾ ille sienixã ⁊ sedulã oꝑam

Expanded text:
d sentiam, et vis signare responsum, hic beneficium recepisse se iudicet, ille se sciat non reddidisse ; hic illum dimittat, ille se teneat ; hic dicat : " Habeo," ille respondeat : " Debeo. " In omni quaestione propositum sit nobis bonum publicum ; praecludendae sunt excusationes ingratis, ad quas refugere non possint et sub quibus infitiationem suam tegere. " Omnia feci." Fac etiamnunc. Quid ? tu tam imprudentes iudicas maiores nostros fuisse, ut non intellegerent iniquissimum eem loco haberi eum, qui pecuniam, quam a creditore acceperat, libidini aut aleae adsumpsit, et eum, qui incendio aut latrocinio aut aliquo casu tristiore aliena cum suis perdidit ? Nullam excusationem receperunt, ut homines scirent fidem utique praestandam ; satius enim erat a paucis etiam iustam excusationem non accipi quam ab omnibus aliquam temptari. Omnia fecisti, ut redderes ; hoc illi satis sit, tibi parum. Nam quemadmodum ille, si enixam et sedulam operam
Abbreviated transcription (Latin):
singłi timent. reddam bñsiciũ qd̵ acte¬
pi. Non oꝑt mͥ neqͥtiam eiꝰ ꝓdidisse.
qd̾ meũ nõ ÷ redeat ad dñm . bonꝰ sit
fabłam poscit. Pythagoritꝰ quidam
em̾at a sutore phecafia r̃e magnan:
ñ p̾sentib m̃mis. post aliqͦt dies ue¬
nit ad tabͥnam redditus. ⁊ cũ clausã diu
pulsaret: fuit qͥ dic̾et. Quid ꝑdis oꝑãt
nr̃os amittimꝰ tͥ minime quiscis futu¬
rum ut renascant᷑ iocatꝰ in pytagoritũ.
at philosophꝰ ñr tres aut .iiiͣ. denari¬
os in inuita manu domum retulit. sub¬
inde ꝯcuciens. Doin cum rep̾hendiss hãt
suam nõ reddendi tacitã uoluptatẽ intel¬
ligens arrisisse sͥ illud lucellũ redit ad
laxau̾at .iiͦiͦi. denarios in tab̾nam nise¬
ruit ac misit. penas a se exigens imꝓbe
cupiditatis ne alieno assuesceret. qd̾
debes qͣre tui reddas. s si nemo poscer ip̃e
te appella. malus an bonꝰ sit ad te ñ perti¬

Expanded text:
singuli timent, reddam beneficium, quod accesinguli timent, reddam beneficium, quod accepi. Non oportet mihi nequitiam eius prodesse ; quod meum non est, redeat ad dominum. Bonus sit fabulam poscit. Pythagoricus quidam emerat a sutore phaecasia, rem magnam, non praesentibus nummis. Post aliquot dies venit ad tabernam redditurus et, cum elusam diu pulsaret, fuit, qui diceret : " Quid perdis operam ? eternum nostros amittimus, tibi minime, qui scis futurum, ut renascatur," iocatus in Pythagoricum. At philosophus noster tres aut quattuor denarios non invita manu domum rettulit subinde concutiens ; deinde, cum reprehendisset hanc suam non reddendi tacitam voluptatem, intellegens arrisisse illud lucellum sibi redit ad laxaverat, quattuor denarios in tabernam inseruit ac misit poenas a se exigens improbae cupiditatis, ne alieno adsuesceret. Quod debes, quaere, cui reddas, et, si nemo poscet, ipse te appella. Malus an bonus, ad te non perti
Abbreviated transcription (Latin):
seruandum inodũ credam. ⁊ si beneficiũ
illi meũ n uires maioees datum ÷ in
exitum ꝯmime nͦ ꝯfirmatum quas ht̃
ita ant̃ erit qd̾ illi reddi sine ꝑnitie pu¬
blica possit reddam. seruabo filiũ eiꝰ infã¬
tẽ. Quid hoc bñficium obest ciꝙͣ eoꝵ
qͦs crudelitas eiꝰ lacerat petimã q̃ satel¬
litẽ stipendro teneat nõ subministudo.
Si marmora ⁊ uestes desid̾au̾it nich̾ obe
rit cuqͣm id qͦ luxia eiꝰ instrinit᷑. militẽ
et arma nõ sugg̾am. s ꝓ magno petet
mini̾e artifites scene ⁊ scorta. ⁊ q̃ feri¬
tatẽ emolliant libens offeram. Cui tͥre.¬
mes. ⁊ teratas nõ mitt̾em. lusorias ⁊ cu¬
bicłatas. ⁊ alia ludibria regũ ĩ mari
lasciuentiũ mittã. et si ex toto eiꝰ sani
lid exitꝰ remediũ ÷. optĩm q ÷ obire
ei qui ad se minqͣm redit᷑us ÷. S ħ ra¬
ra neqͥtia ÷ semꝑ portenti loco habita
sic̃ hyatꝰ t̾re. ⁊ e cau̾nis marisigniũ
q̃ue inuenire in quol foro possũ. quem

Expanded text:
eneficium illi meum neque vires maiores daturum est in exitium commune nec confirmaturum, quas habet, id autem erit, quod illi reddi sine pernicie publica possit, reddam. Servabo filium eius infantem ; quid hoc beneficium obest cuiquam eorum, quos crudelitas eius lacerat ? Pecuniam, quae satellitem stipendio teneat, non subministrabo. Si marit cuiquam id, quo luxuria eius instruitur ; militem et arma non suggeram. Si pro magno petet munere artifices scenae et scorta et quae feritatem eius emolliant, libens offeram. Cui triremes et aeratas non mitterem, lusorias et cubiculatas et alia ludibria regum in mari lascivientium mittam. Et si ex toto desperatalibus exitus remedium est optimumque est abire ei, qui ad se numquam rediturus est. Sed haec rara nequitia est semper portenti loco habita, sicut hiatus terrae et e cavernis maris ignium quem invenire in quolibet foro possum, quem
Abbreviated transcription (Latin):
di ⁊ nͥ. uincła que detraħe tͥ uolui ip̃e
incidi. negabis me retulisse gr̾am. at
me hertule athenienses harmodium. et
aristogythonẽ. tyrannicida uocant. et
mutio manꝰ in hostili ara relicta in¬
star cecisi. porsenne fuit ⁊ semꝑ ꝯtra
fortimã luctata uirtꝰ ⁊̃ cit᷑ effectum
ꝓpõiti oꝑis enituit. Plus p̾stitit qui
fugientes occasiones secutꝰ ÷.⁊ alia arq
alia captauit ꝑ que referre gr̃ampos¬
set. qͣm qũe sine ulto sudore gratum
pͥma fecit occasio. Duas inqͥt res ille tͥ
pͥstitit. uoluntatẽ ⁊ rem. tu qͦ illi duas
debes. Merito istud diceres ei. qui tibi
reddidit uoluntatẽ otiosam. huic uere¬
succedit rã ꝓpensa uoluntas ⁊ cupida
reddendi. Qr si animꝰ sine re ad refe.¬
rendam grãm nõ ualet. nemo adu̾sꝰ
deos gratꝰ ÷ in qͦs uoluntas sua ꝯfert᷑.¬

Expanded text:
i in vincula, quae detrahere tibi volui, ipse incidi, negabis me rettulisse gratiam ? At mehercules Athenienses Harmodium et Aristogitonem tyrannicidas vocant, et Mucio manus in hostili ara relicta instar occisi Porsinae fuit, et semper contra fortunam luctata virtus etiam citra effectum propositi operis enituit. Plus praestitit, qui fugientes occasiones secutus est et alia atque alia captavit, per quae referre gratiam posset, quam quem sine ullo sudore gratum prima fecit occasio. " Duas," inquit, " res ille tibi praestitit, voluntatem et rem ; tu quoque illi duas debes." Merito istud diceres ei, qui tibi reddidit voluntatem otiosam, huic versuccedit tam propensa voluntas et cupida reddendi. Quod si animus sine re ad referendam gratiam non valet, nemo adversus deos gratus est, in quos voluntas sola confert
Abbreviated transcription (Latin):
tanqͣm emptor asserit. At recte utͥus¬
q dicunt᷑ ẽẽ. utriusq .ii. sũt. s nõ eod̾
mͦ. Sic pͭ tẏtus. liuiꝰ a doro acciꝑe aut
emere libros suos. Possum donare sa¬
pienti qd̵ iuntim meũ ÷. lic illiꝰ sint
om̃ia. Nam cũ regio more tuncta ꝯscĩa

Expanded text:
 recte utriusque dicuntur esse, utriusque enim sunt, sed non eodem modo. Sic potest Titus Livius a Doro accipere aut emere libros suos. Possum donare sapienti, quod viritim meum est, licet illius sint omnia ; nam cum regio more cuncta conscientia
Abbreviated transcription (Latin):
accepisses. ⁊̃ malo redd̾es creditũ. Qͥd
cur ñ ⁊ bñficiũ : qr mutatꝰ ÷ ille te mu¬
tat. Quid si qͥd a sano accepisses. egro nõ
redd̾es. cũ plus semꝑ itibecillo amico de¬
beamꝰ.⁊ hic eger ÷ aĩo. adiuuet᷑ ferat᷑.
Stultitia morb ÷ aĩ. distingũedũ ħ. qͦ
mag̃ intlłigat᷑ existimo. Duo sunt
bñficia. unũ qd̾ dare nͥ sapiens sapienti

Expanded text:
pisses, etiam malo, redderes creditum. Quid est, cur non et beneficium ? Quia mutatus est, ille te mutet ? Quid ? Si quid a sano accepisses, aegro non redderes, cum plus semper imbecillo amico debeamus ? Et hic aeger est animo ; adiuvetur, feratur. Stultitia morbus est animi. Drstinguendum hoc, quo magis intellegatur, existimo. Duo sunt beneficia : unum, quod dare nisi sapiens
Abbreviated transcription (Latin):
cũ uideas añm ñ defuisse ad suminia. Pu¬
tacum captꝰ eẽs me pecimiã mutuatum
reb meis in securitatẽ creditoris oppõitis
nauigasse hyeme tã seua. ꝑ infesta la¬
trociniis littora em̾sum quicqͥd ꝑicłi af¬
ferre pͭ. ⁊̃ pacatũ mare ꝑagratis om̃ib
solitudinib. cũ qͦs nemo fugiebat ego
q̃rerem. tandem ad pyratas ꝑueni. ĩa
te aliꝰ redemerat. Negabis me gr̾am re¬

Expanded text:
cum videas animum non defuisse. Ad summam pucum videas animum non defuisse. Ad summam puta, cum captus esses, me pecuniam mutuatum rebus meis in securitatem creditoris oppositis navigasse hieme tam saeva per infesta latrociniis litora, emensum, quidquid est etiam pacatum mare ; peragratis omnibus solitudinibus, cum, quos nemo non fugiebat, ego quaererem, tandem ad piratas perveni ; iam te alius redemerat : negabis me gratiam re
Abbreviated transcription (Latin):
referre gr̾am ꝯtigit. Debitoeis exͫ dissi¬
mile ÷ cui par̃ ÷ pecuniã que sisse nͥ sol¬
uit. Illic .n. stat acerb suꝑ caput cre¬
ditor qui nlłm diem gͣtis occid̾e paciat᷑.
hic benignissimꝰ qͥ te cũ uid̾it ꝯcursantẽ
⁊ sollicitũ atq anxium dicat. Mitte
hanc de pectore curam. desine rͥ molestꝰ
iustare: omĩa a te habeo. Iniuriam mͥ fa
plenissime ad me ꝑuenit animꝰ tiurs. dic
inqͥt mͥ si reddidisse bñficiũ dit̾es illum
si gr̃am retulisse. eod̾ gͦ loco ÷ qͥ reddidit
et qͥ nõ reddidit. Contͣ nunc illud pone:
Si oblitꝰ eẽt accepti bñficii. si nͨ temptass
qͥdem gratꝰ ẽẽ. negares illum gr̃am retu¬
lisse. at hic se dieb noctib q lassabit.
et oĩb aliis renuntiabit officiis. huic u¬
sio. Eodem gͦ loco erunt ille qui turam
referende gr̃e abiecit. ⁊ hic qui mntͣm
ab illa recessit. Iniqꝰ es sirem a me exigis

Expanded text:
referre gratiam contigit. Debitoris exemplum dissireferre gratiam contigit. Debitoris exemplum dissimile est, cui parum est pecuniam quaesisse, nisi solvit ; illic enim stat acerbus super caput creditor, qui nullum diem gratis occidere patiatur ; hic benignissimus, qui, te cum viderit concursantem et sollicitum atque anxium, dicat : " Mitte hanc de pectore curam ; desine tibi molestus instare. Omnia a te habeo; iniuriam mihi fac ; plenissime ad me pervenit animus tuus." " Dici : si reddidisset beneficium, diceres illum gratiam rettulisse ; eodem ergo loco est, qui reddidit et qui non reddidit ? " Contra nunc illud pone : si oblitus esset accepti beneficii, si ne temptasset quidem gratus esse, negares illum gratiam rettulisse ; at hic se diebus noctibusque lassavit et omnibus aliis renuntiavit officiis huic usio ; eodem ergo loco erunt ille, qui curam referendae gratiae abiecit, et hic, qui numquam ab illa recessit ? Iniquus es, si rem a me exigis,
Abbreviated transcription (Latin):
dat. ⁊ sic sibi indulgeat que ad modum
amantes solent. quoꝵ pła ostła ⁊ ꝯple¬
.n. in hac q̃ aliis data sunt argum̃ta mͣs¬
ferri. Querit᷑ an qui om̃ia fec̃ ut bñfici¬
um redd̾et reddid̾it. ut scias inqͥt illumm
nõ habuit. et creditori suo pecunam ñ
soluit. is qui ut solu̾et uͥq quesunt nͨ
muenit. Quedam eiꝰ ꝯditõis sũt ut effec¬
tum pr̾are debeant. quibdam ꝓfectũ
tie officium si om̃i uire usus ÷. Laus im¬
ꝑatori ⁊ uicto duce reddit᷑. si ⁊ pruden¬
tia ⁊ industria ⁊ fortitudo uiuenib
suis functa ÷. Om̃ia fed̃ ut bñficiũ red¬
deret. obstitit ali felicitas tua. nich mci¬
dit duriꝰ qd̾ ueram amicitiam exꝑiret᷑.
locupleti donare nõ potuit. sano assid̾e.
felici succurr̾e. Gr̃am retulit. ⁊̃ si tu
bñficium ñ recepisti. pret̾ea huic int̾e.¬
tus semꝑ ⁊ huiꝰ rei tempꝰ oꝑiens qui in
hoc multum cure multum sedulitatis
impendit. plus laborauit qmͣ cui cito

Expanded text:
dat et sic sibi indulgeat, quemadmodum amantes solent, quorum plura oscula et compleenim in hanc, quae aliis data sunt, argumenta transferri. Quaeritur, an, qui omnia fecit, ut beneficium redderet, reddiderit. " Ut scias," inquit, " illum sionem non habuit. Et creditori suo pecuniam non solvit is, qui, ut solveret, ubique quaesivit nec invenit." Quaedam eius condicionis sunt, ut effectum praestare debeant ; quibusdam pro effectu tiae officium, si omni vi usus est ; laus imperatoria etiam victo duci redditur, si et prudentia et industria et fortitudo muneribus suis functa est. Omnia fecit, ut beneficium redderet, obstitit illi felicitas tua ; nihil incidit durius, quod veram amicitiam experiretur ; locupleti donare non potuit, sano adsidere, felici succurrere : gratiam rettulit, etiam si tu beneficium non recepisti. Praeterea huic intentus semper et huius rei tempus opperiens, qui in hoc multum curae, multum sedulitatis impendit, plus laboravit, quam cui cito
Abbreviated transcription (Latin):
penitꝰ haurit᷑. ⁊ condit᷑. Nec int̾est qͣu.¬
tum eo qd̾ mexplebłe ÷ tõgeras. Unꝰ ÷
sapiens cuiꝰ om̃ia sũt ne ex difficili tu¬
enda. Non ht̃ mittendos tnͣs maria le¬
gatos. nͨ metanda in ripis hostilibus
castra. nõ oportunis castellis dispo¬
nenda p̾sidia. nõ opus ÷ legione. nec
equestrib turmis. Qũ ead modum
dii immortales regnũ inħmes regñt
et ilł rer̃ suaꝵ ex edito tnͣquillo q
tutelaz. ita hic officia sua qͣmius la¬
tissime pateant sine tumultu obit.¬
ambit
et om̃e humanũ genꝰ potentissimus
eiꝰ optimꝰ q infra se uidet. Derideat
licet. ingentis sp̃o res. cũ orientem
occidentẽq lustrau̾is aĩo qͦ ⁊̃ remota
⁊ solitudinib int̾clusa penetrant᷑.
cum tot ałia tantam copiam rer̃ qͣs
nat᷑a beatissime fundit aspex̾is. emut̾e
qͦm ex hiis laqueis in qͦs tua sponte
decidisti expliceris. Dic nͥ qũe admod̾
dum pͭ aliqͥs donare sapienti si omĩa sa¬

Expanded text:
 conditur, nec interest, quantum eo, quod inexplebile est, congeras. Unus est sapiens, cuius omnia sunt nec ex difficili tuenda. Non habet mittendos trans maria legatos nec metanda in ripis hostilibus castra, non opportunis castellis disponenda praesidia ; non opus est legione nec equestribus turmis. Quemadmodum di immortales regnum inermes regunt et illis rerum suarum ex edito tranquilloque tutela est, ita hic officia sua, quamvis latissime pateant, sine tumultu obit et omne humanum genus potentissimus eius optimusque infra se videt. Derideas licet : ingentis spiritus res est, cum Orientem Occidentemque lustraveris animo, quo etiam remota et solitudinibus interclusa penetrantur, cum tot animalia, tantam copiam rerum, quas natura beatissime fundit, adspexeris, emittere quomodo ex his laqueis, in quos tua sponte decidisti, expliceris. Dic mihi. Quemadmodum potest aliquis donare sapienti, si omnia sa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpͥum ÷ qr tenet. uti hiis illo nolente
cen̾s equestrib sunt. Non ÷ argum̃tũ
ideo aliqͥd tuum nõ ẽẽ qr uend̾e ñ potes.
qr ꝯsumere. qr mutare in det̾ius. aut
tuum ÷ accepi. s certe ñ minꝰ ne tra¬

Expanded text:
ui tenet ; uti iis illo nolente ceteris equitibus sunt. Non est argumentum ideo aliquid tuum non esse, quia vendere non potes, quia consumere, quia mutare in deterius aut tuum est. accepi, sed certe non minus. Ne tra
Abbreviated transcription (Latin):
Quid eiꝰ sit. qͥd nõ sit. sine diumuitõe
aliemĩ abiudicat᷑. alit̾ illiꝰ ⁊. sit capiẽt
uniu̾sa aĩo possidet iure ac dñio suo.
Bẏon ti om̃s sacrslegos argum̃tis ẽẽ¬
colligit. mͦ nemine. Eam om̃s de saxo

Expanded text:
e alienum abiudicatur, aliter illius est. Sic sapiens animo universa possidet, iure ac dominio sua. Bion modo omnes sacrilegos esse argumentis colligit, modo neminem. Cum omnes de saxo
Abbreviated transcription (Latin):
possessio in singłos dños descripta sũt.
et maqͣs res ht̃ possessorẽ stiũ. Itaq
dare regi ⁊ donũ ⁊ mancipiũ ⁊ pecuni¬
ampossumꝰ. nͨ donare illi de suo dici¬
nim. ad regem .n. potestas oĩm ꝑti¬
net. ad singłos ꝓpͥctates. fines athe¬
niensium aut campanoꝵ uocamniis
qͦs deinde int̾ se uitini pͥuata t̾mina¬

Expanded text:
nos discripta sunt, et unaquaeque res habet possessorem suum. Itaque dare regi et domum et mancipium et pecuniam possumus nec donare illi de suo dicimur ; ad regem enim potestas omnium pertinet, ad singulos proprietates. Fines Atheniensium aut Campanorum vocamus, quos deinde inter se vicini privata termina
Abbreviated transcription (Latin):
eutis sunt. Int̾ omĩa ⁊ ꝓstitute sũt.
gͦ ꝓstitute sapientis funt. leuo aũt
 cuiꝰ ꝓstitute sũt. gͦ sapiens leno esti
sic illum uetant emere. Dicunt enĩ
Nemo rem suã emit. om̃ia aũt sapien¬
tis sunt. gͦ sapiens nicħ enut. Sic ue¬
tant ⁊ muttuum suuere. qr ne mo
usuram ꝓ petinua sua pendat. Innu¬
merabłia sunt ꝑ que canillant᷑. cũ
pulch̾rime qͥd a nob̾ dicatur intelli¬
gant. etenĩ sit omĩa sapientis dico

Expanded text:
sunt ; inter omnia et prostitutae sunt ; ergo prostitutae sapientis sunt. Leno autem est, cuius prostitutae sunt ; ergo sapiens leno est," Sic illum vetant emere, dicunt enim : " Nemo rem suam emit ; omnia autem sapientis sunt ; ergo sapiens nihil emit." Sic vetant mutuum sumere, quia nemo usuram pro pecunia sua pendat. Innumerabilia sunt, per quae cavillantur, cum pulcherrime, quid a nobis dicatur, intellegant. Etenim sic omnia sap
Abbreviated transcription (Latin):
 posse douare. Conduxi domũ ate.
In hac aliqͥd tuũ ÷. aliqͥd meũ. Res
tua 3. usus rei tue m̃s3. Itaq nͨ frue¬
tus tanges colono tuo ꝓhibente ꝗͣuis
in tua possessione nascant᷑. et si anno¬
na carior fui̾t aut fames. heufrustꝰ
magnũ alt̾nis spectabis aceruum ĩ
tuo natũ in tuo põitum. in horrea
itͦum tua. Nec cõdutum meũ tanqͣm
sis dñs iuntrabis. nͨ sernum tuũ mer¬
cenuariũ meũ abduces. et cũ a te
rhedam cõduxero bñficiũ accipies
si tͥ in uehicło tuo sed̾e ꝑmisero. ui¬
des gͦ posse fieri ut aliqͥs accipiẽdo
qd̵ sumn: munꝰ accipiat. In om̃uib
istis q̃ mͦ retuli. ut̾q eiꝰdem rei dñs
alit̾ usus. Liberos dicimꝰ ẽẽ tyceronis.

Expanded text:
 posse donari. Conduxi domum a te ; in hac aliquid tuum est, aliquid meum : res tua est, usus rei tuae meus est. Itaque nec fructus tanges colono tuo prohibente, quamvis in tua possessione nascantur, et, si annona carior fuerit aut fames. Heu ! frustra magnum alterius spectabis acervum in tuo natum, in tuo positum, in horrea iturum tua. Nec conductum meum, quamquam sis dominus, intrabis nec servum tuum, mercennarium meum, abduces et, cum a te raedam conduxero, beneficium accipies, si tibi in vehiculo tuo sedere permisero. Vides ergo posse fieri, ut aliquis accipiendo, quod suum est, munus accipiat. In omnibus istis, quae modo rettuli, uterque eiusdem rei dominus alter usus.
Abbreviated transcription (Latin):
dam. nunqͣm selurã sui tediũ ꝑcipit is
qñe deformamꝰ. qui ÷ maxĩe uti ita di¬
cam diumi iuris atq humani ꝑitꝰ. hic
p̾sentib gaudet. ex fut᷑o nõ pendet.
sticħ̾ .n. firmi ht̃ qui in inc̾ta ꝓpensus
÷. magnis itaq curis exemptus. ⁊ dis¬
torqũtib m̃tem nich̾ sꝑat aut cuꝑit.
nec se mittit in dubium suo ꝯtentus.
Nec ⁊ illũ existimes ꝑuo ẽe ꝯtentũ. oĩa
illiꝰ sũt. ñ sic qũeadinod̾ alexandri fu¬
erunt. cui qd̾ in littore rubri maris ste¬
terat plus deerat qͣm qr uenerat. Iuiꝰ
ne ea qͥdem erant q̃ tenebat aut uic̾as
Cum in occeano onesycritꝰ p̾missus ex¬
plorator erraret.⁊ bella ⁊ ignoto ma¬
ri quer̾e̾t. tam satis apparebat inopem
ẽẽ qui extͦ nat᷑e t̾minos arma ꝓferret.
um fuit. qñe ꝑ liberi ħculis q uestigia
felix temerttas egit. s oĩm qͦs fortu¬
na irritauit implendo. tyrumi ⁊ tam¬
bysem ⁊ totũ regni ꝑsici stemina ꝑ¬
cense qũe inuenies. tui modũ imꝑii¬

Expanded text:
cipit hic, quem deformamus cum maxime, ut ita dicam, divini iuris atque humani peritus. Hic praesentibus gaudet, ex futuro non pendet ; nihil enim firmi habet, qui in incerta propensus est. Magnis itaque curis exemptus et distorquentibus mentem nihil sperat aut cupit nec se mittit in dubium suo contentus. Et ne illum existimes parvo esse contentum, omnia illius sunt, non sic, quemadmodum Alexandri fuerunt, cui, quamquam in litore rubri maris steterat, plus deerat, quam qua venerat. Illius ne ea quidem erant, quae tenebat aut vicerat, cum in oceano Onesicritus praemissus explorator erraret et bella in ignoto mari quaereret. Non satis apparebat inopem esse, qui extra naturae terminos arma proferret, um fuit, quem per Liberi Herculisque vestigia felix temeritas egit, sed omnium, quos fortuna irritavit implendo. Cyrum et Cambysen et totum regni Persici stemma percense. Quem invenies, cui modum im
Abbreviated transcription (Latin):
ontim miliberalis habeas
aimiũ uolo. In manibus
de. nõ hic te carmine lon¬
p. atq ꝑ ambages. ⁊ lon¬
ga exorsa tenebo. Reliqͣ
hicliber cogit. ⁊ exhausta materiacͥ¬
cinari mͥ debuit paulatĩ opus cresc̾e
effugit recolligo. Nec me hertule sime
nit̾roges nimis ad rẽ existimo ꝑtin̾e
uͥ dc̃a funt q̃ regunt mores. ꝓseqͥ ter̾a
nõ in remediũ aĩ. s in ex̾citationem
ingenũ inuenta. Egregie .n. ħ dic̾e
demetͥus tynitꝰ uir meo iudicio mag
nꝰ. ⁊ si maximis comꝑet᷑ solet plus
ꝓdeẽẽ si pauca p̾cepta sapĩe teneas. sed
ila in ꝓmptu tͥ. ⁊ in usu sint. qͣm si
mutta qͥdem didisceris. s illa nõ ha¬
beas ad manũ. Qũe ad mod̾ inquit
magnꝰ luctator ÷ nõ qui om̃s num̾os
uerus q ꝑdidicit. quoꝵ usus fub ad

Expanded text:
Bonum, mi Liberalis, habeas animum volo : In manibus terrae ; non hic te carmine longo atque per ambages et longa exorsa tenebo. Reliqua hic liber cogit, et exhausta materia cicinari mihi, debuit paulatim opus crescereeffugit, recolligo. Nec mehercules, si me interroges, nimis ad rem existimo pertinere, ubi dicta sunt, quae Tegunt mores, prosequi cetera non in remedium animi, sed in exercitationem ingenii inventa. Egregie enim hoc dicere Demetrius Cynicus, vir meo iudicio magnus, etiam si maximis comparetur, solet plus prodesse, si pauca praecepta sapientiae teneas, sed illa in promptu tibi et in usu sint, quam si multa quidem didiceris, sed illa non habeas ad manum. " Quemadmodum," inquit, " magnus luctator est, non qui omnes numeros nexusque perdidicit, quorum usus sub ad