comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
¶Int̾elie tũꝙui aut clam conpetere
filio familias. colonoarborib suc
ꝓhibitus fecit. quãis quic̃minus
ꝓibeatur consectus est ꝑiculũ puta
adũ saĩo dnuntiante. auit ianua pre
clusa. ¶ ꝓhibrtus aũt intelligitur
pillũ ue iact᷑antis ꝓhibũdigr̃a ¶ tã¬
clui aũt uifacit ꝓhibitus: quaidi¬
ures in eodẽ statu manebit. Nãsi po¬
stea conuenĩt cũ aclusaĩo desinit ũi
facẽ. Item si ꝓhibiti hr̃es uł is ꝙ ab
eo enũt ignorans causam p̃cedentẽ
in alia qualib te. uł am plissima mo¬
bilitñ non contine  tͥur ħ int̾ dicto¬
Siue in pͥuato siue in publico opꝰfi¬
at. siue in loco sacro. siue inreligioso. ĩ¬
t dictũ coñpetit.

Expanded text:
ictum quod ui aut clam competere filio familias colono arboribus suui prohibitus fecit quam is qui, quo minus prohibeatur, consecutus est periculo puta aduersario denuntia‹to› aut ianua puta praeclusa.Prohibitus autem intellegitur pillumue iactantis prohibendi gratia.Tamdiu autem ui facit prohibitus, quamdiu res in eodem statu permanebit: nam si postea conuenerit cum aduersario, desinit ui facere.Item si prohibiti heres uel is, qui ab eo emerit, ignorans causam praecedentein alia qualibet re uel amplissima, mobili tamen, non continetur hoc interdicto.Siue in priuato siue in publico opus fiat siue in loco sacro siue in religioso, interdictum competit.
Abbreviated transcription (Latin):
oeuane scit Plansims fui̾t ⁊ dc̾codif¬
feram aditionem. ut cumuigero. tũc
eum iubeam adire. ⁊ ntim obrem nõ
defñsam agẽ uelim: nonconmit tur
auł. Hii quiaccessionis loco ꝓmit¬
tunt. in leiuorem causam accipipꝰs.
indetĩorem non possunt. Ite. siare
dmstipulatussum. afideiussore mͥ
aut titio meliorem eausam ẽẽ fide

Expanded text:
o euanescit. plane si meus fuerit et idcirco differam aditionem, ut, cum uicero, tunc eum iubeam adire et interim ob rem non defensam agere uelim, non committitur ctum.Hi, qui accessionis loco promittunt, in leuiorem causam accipi possunt, in deteriorem non possunt. ideo, si a reo mihi stipulatus sim, a fideiussore mihi au
Abbreviated transcription (Latin):
lis qura s soris non potĩt desida̾re fide uissor
ut int̃ se ⁊ eum fideuissorem ꝓ quo
fideuissit. diuidatur obligõ. Ille
int̃ se ⁊ fide uissorem diuiclatur o¬
bligõ ꝓ inde si exduobus fideuisso¬
ribus alt̃ fide uissorem dedit: adũs¬
seum quidem nondiuditur obligõ
ꝑquo int̾uenit. Aduersus cõfideius

Expanded text:
iussoris, non poterit desiderare fideiussor, ut inter se et eum fideiussorem, pro quo fideiussit, diuidatur obligatio: ille inter se et fideiussorem diuidatur obligatio. proinde si ex duobus fideiussoribus alter fideiussorem dederit, aduersus eum quidem non diuiditur obligatio, pro quo interueni
Abbreviated transcription (Latin):
Marcełt. Lutustitius cum ꝓseio frẽ
epłam itaemisit Si petͤierit ate fr̃
m̃s. petodescinuimmos fide ⁊ ꝑicu¬
lomeo. post quam eͦpłam. sept̾itius
scio pecuniam nua̾uit. de indetitius
int̾ reliquos. ⁊ seiũ frem ꝓt̃tia par te¬
reliquit hẽdem. Quẽo anquia adu̾s
seiũ debitorem seꝑtitũ confusa sit

Expanded text:
rum Lucius Titius cum pro Seio fratre , epistulam ita emisit: "si petierit a te frater meus, peto des ei nummos fide et periculo meo": post quam epistulam Septicius Seio pecuniam numeravit: deinde Titius inter reliquos et Seium fratreliquit heredem. quaero, an, quia aduersus Seium debitorem Septicii confusa sit
Abbreviated transcription (Latin):
dis ẽ ꝗas ñpeꝑcũ multominꝰ aliiparcet.
culis ł subfideuissorib decesfint. hoꝵ
bona ñ eẽcfiscanda mandatis cauet. G
illo uideamꝰ siꝗs ẽscͥpta morte nulla ui
sta pͣcedente in reatu decessit ansiseꝑa¬
tifũint hr̃descausas susciꝑe ⁊ ĩnocen¬
tẽ defunctũ ostñd& anaudiendis: uec

Expanded text:
parcet. culis vel sub fideiussoribus decesserint, horum bona non esse confiscanda mandatis cavetur. De illo videamus, si quis conscita morte nulla iusta causa praecedente in reatu decesserit, an, si parati fuerint heredes causam suscipere et innocentem defunctum ostendere, audiendi sint nec
Abbreviated transcription (Latin):
man̾ intulit fiscouendicãi. sieo cͥmine
nex̃ fuit. ut sic̃iuincẽnt᷑ bonis careat. Si
ꝗs ant tediouite ł ĩpatientia dolorisa¬
licuiꝰ. ł aliomõ uitã fimerit: suecesso¬
ũ occidisse. mag̃ dolore filii amissi mor.¬

Expanded text:
 intulit, fisco vindicari, si eo crimine nexus fuit, ut, si convinceretur, bonis careat. Si quis autem taedio vitae vel inpatientia doloris alicuius vel alio modo vitam finierit, successoum occidisse, magis dolore filii amissi mor
Abbreviated transcription (Latin):
dep̃hnsi utsi se ĩt̃ fecint. bonaeoꝵ c̃fi.¬
scent᷑ ut aũt duuspiꝰ rescͥpsit. itad̾mũ
bonaeiꝰ ꝗ ĩreatũmorte s̃ c̃sciuit. fisco nẽ¬
dicandas sieiꝰ cͥminis reus fuit: ut sidã¬
naret᷑. morte aut portatiõe aficieꝑdꝰ̾ c̃it
Id̾ rescͥpsit. eũꝗ modici furtireus fu̾iss.
licet uitã suspendio finieĩt. ñuidi ĩ ea nd
causã ẽẽ. ut boãhr̃dib adim̃da eẽnt/sicu¬

Expanded text:
ensi, ut, si se interfecerint, bona eorum confiscentur. Ut autem diuus Pius rescripsit, ita demum bona eius, qui in reatu mortem sibi consciuit, fisco uindicanda sunt, si eius criminis reus fuit, ut, si damnaretur, morte aut deportatione adficiendus esset. Idem rescripsit eum, qui modici furti reus fuisset, licet uitam suspendio finierit, non uideri in eadem causa esse, ut bona heredibus adimenda essent, sicu
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃oꝵ sem̃itiatores ant uini exurunt᷑ aut
fuite suspendunt᷑ ¶auctores seditic̃is. ⁊
tumultus opło c̃citato ꝓquilitate dignita¬
tes uirgines corrũpũt. humiliores ĩ metil¬
lũ dãnant᷑. honestiores inĩsulã telega᷑ ai
ĩ exiliũ mittũt᷑ ¶ Quise sĩ nũmis redc̃ptũ

Expanded text:
exuruntur aut furcae suspenduntur. Actores seditionis et tumultus populo concitato pro qualitate dignitam viripotentes virgines corrumpunt, humiliores in metallum damnantur, honestiores in insulam relegantur aut in exilium mittuntur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ stituat᷑ quã causa deposcit Ilecenĩ aut seui¬
tatis aut dem̃tiegła affectandaẽ. sed ꝑpñso
uidicio ꝓut q̃q res expostulat statuend̾ ẽ.
plane inleuiorib causis ꝓcluuiores adlemi¬
tatẽ uidic̾e eẽ deb ingrauiorib ꝓenis: se¬
uĩt᷑atẽ legũ cũ aliquotꝑ̃ am̃to benignitatiᷤ

Expanded text:
constituatur, quam causa deposcit: nec enim aut seueritatis aut clementiae gloria affectanda est, sed perpenso iudicio, prout quaeque res expostulat, statuendum est. plane in leuioribus causis proniores ad lenitatem iudices esse debent, in grauioribus poenis seueritatem legum cum aliquo
Abbreviated transcription (Latin):
̃ tñ eoꝗ pꝰtea id genꝰ pene ad uinctũ ẽ po¬
⁊s᷑ stius pͥmo insuẽ ¶tẽ capitis ãputatio.
es diꝓxima morti pena metalli cohertio¬
i post dem̃ mnĩsulã deportatio cẽte pe¬
he adestimatiõẽ ñ ad capitis ꝑiculũ ꝑa¬
iores hoĩes shorestiores uõfustib ñ a¬
ficiunt᷑ id̾ꝙ pͥncipalib rescptis sp̃ilit̃¬

Expanded text:
 quod postea id genus poenae adinventum est, posterius primo visum est. item capitis amputatio. deinde proxima morti poena metalli coercitio. post deinde in insulam deportatio. Ceterae poenae ad existimationem, non ad capitis periculum iores homines: honestiores vero fustibus non subiciuntur, idque principalibus rescriptis specialit
Abbreviated transcription (Latin):
Nicħamisint. nec añsit ap̃side ãmoniti
fustib ceudimittũt᷑. aut̃⁊ spectacuł eis
int̃dicit᷑ꝙ si ita correpti in eisdẽ dep̃hñ¬
dant᷑. exilio puniendis. ñnũꝗͣ capite plec
serint ⁊ aliquocienꝰ app̃hñsi tractatile¬
m̃tłꝰ ineadẽ tenũtate ꝓpositi ꝑseuĩnt.¬

Expanded text:
admiserint nec ante sint a praeside admoniti, fustibus caesi dimittuntur aut etiam spectaculis eis interdicitur. quod si ita correcti in eisdem deprehendantur, exilio puniendi sunt, nonnumquam capite plectserint et aliquotiens adprehensi tractati clementius in eadem temeritate propositi pe
Abbreviated transcription (Latin):
niendos habideb ¶ Incalcariã ꝙͦł in sul:¬
phutũã dãnaĩ solẽt. Sedħ pene metalli ma
rii. aut aliãquã uõluptatẽ gesticulãda. ł a.¬
lit̃ semouendi grã ¶ Suos ĩmetallũ. ł ĩ opꝰ
metalli. Itẽ inludũ uenatoriũ daĩ sołe nul¬
ladubitatio ẽ ÷ si fiũnt dãnati. suipene es¬
ficiuntur. Nec ad eũ ꝑtinebt̃ cuĩ fiũntañ¬

Expanded text:
niendos haberi debet. In calcariam quoque uel sulpurariam damnari solent: sed hae poenae metalli magrii aut aliam quam voluptatem gesticulandi vel aliter se movendi gratia. Servos in metallum vel in opus metalli, item in ludum venatorium dari solere nulla dubitatio est: et si fuerint dati, servi poenae efficiuntur nec ad eum pertinebunt, cuius fuerint ant
Abbreviated transcription (Latin):
seuerante falsa demonstratiõe dãnasti.
q̃ situr᷑. dec̃sus quos eq̃ hab̾e secũm̃titus
fuat. ũtadc̃ciorẽ ipsiꝰ de sec̃fessiõe ꝑ ueni¬
resnec frust fuit tã pruden ẽsiliũ tuũ¬
ñcũ ĩtorm̃tis c̃strtit. neq illos ẽi c̃scios
fuisse ⁊ ip̃m de se tem̃e cõm̃tũ. Potesita¬
ꝙ decretigrãm facẽ ⁊ eũ ꝑofficiũ di st̃¬
bemꝰ libñt̃ tali suocarituꝵ Mhac epła si¬

Expanded text:
amnasti quaesiturus de consciis, quos aeque habere se commentitus fuerat, ut ad certiorem ipsius de se confessionem peruenires. nec frustra fuit tam prudens consilium tuum, cum in tormentis constiterit neque illos ei conscios fuisse et ipsum de se temere commentum. potes itaque decreti gratiam facere et eum per officium distrbemus libenter tali seruo cariturum'. h‹a
Abbreviated transcription (Latin):
lu ĩcap̃pats q̃stiohab̾i ñpossit. Nã pats ñde¬
b̾e torq̃ri infiliũ c̃stitutũ ẽ. ⁊putorecte dici s̃¬
necfilui fuos incap̃patͥsẽẽ ĩtrogandos. tor
ͨ sũmẽ. dũ aut lib̾toseiꝰ ꝗ̃ accusataut suos ĩ
testimoniũ uocat płimũ qͦ ĩ excucienda
uĩtate. ⁊̃ uox ip̃a ⁊ cognitiõis subtilis dili¬
gentia affert. Na ⁊ ex ẜmone ⁊ exeo quaqͥs
estantia. qua trepidatiõe ꝗd dicet᷑ ł cuiꝰest¬

Expanded text:
 patris non debere torqueri in filium constitutum est. et puto recte dici nec filii servos in caput patris esse interrogandos. Torm sumere, dum aut libertos eius quem accusat aut servos in testimonium vocat. Plurimum quoque in excutienda veritate etiam vox ipsa et cognitionis suptilis diligentia adfert: nam et ex sermone et ex eo, qua quis constantia, qua trepidatione quid diceret, vel cuius
Abbreviated transcription (Latin):
filia .f. marcellusait. q̃ sentñtia uã ẽ. ñ u¬
tiq deportatiõe dissolui matͥmoniũ. Nã
cũ liba mulier remaneat. nicħ ꝓhib. ⁊
uiꝵ maĩti affectiõe. ⁊ mulierẽ uxorisaĩui
ĩnin fuĩt deportata. dotẽ penes maĩtũ
remanẽ: p̾teauõ dissoluto inm posse
cã agẽ q̃si humanitatiᷤ ĩ tuitu hodie na
intelligi debeat: ex ip̃o nõe apparet. ñ
ubona dãnatoꝵ panniculaĩa signifi.¬
caĩꝗs ꝓhib̾e dix̃it. nec si z onã cͥcase h¬
abuit. ꝓtinꝰ aliꝗs s uendicãe debebit. s

Expanded text:
ilias, Marcellus ait, quae sententia et uera est, non utique deportatione dissolui matrimonium: nam cum libera mulier remaneat, nihil prohibet et uirum mariti affectionem et mulierem uxoris animum matrimonio fuerit deportata, dotem penes maritum remanere: postea vero dissoluto matrimonio posse eam agere, quasi humanitatis intuitu hodie natintellegi debeat, ex ipso nomine apparet. non enim bona damnatorum pannicularia significari quis probe dixerit, nec, si zonam circa se habuerit, protinus aliquis sibi vindicare debebit: sed
Abbreviated transcription (Latin):
pit̾alẽ ħ easu ñẽ irroganda ĩ absentẽ pena
sed absensreꝗrendꝰ annotaiclus ẽ ut copi¬
das ad notandos. ⁊ h deb facẽ. ut eos quo
adnota̾ũt. ecdicͣtis ad eẽ ubat. ut possit
ĩnotescẽ reꝗrendos ẽos eẽ ad notatos ⁊
Annꝰ coͣputat᷑ adse purgandos E ⁊ pãp.¬

Expanded text:
pitalem: hoc casu non est irroganda in absentem poena, sed absens requirendus adnotatus est, ut copidos adnotatos hoc debent facere, ut eos quos adnotaverint edictis adesse iubeant, ut possit innotescere requirendos eos esse adnotatos. Ex hoc annus computatur ad se purgandos. Sed et Pap
Abbreviated transcription (Latin):
nichoatam deẜuit.ontumaxnon.
cẽ desinit.⁊ huire utimur. ut iuderio¬
nauit. amplius corrigẽ sentñtiam
suam ñ possit᷑. Semł it male seube fn
ut ilire uirando deeisam ul cõfessios. S&¬
nẽuure facta̾m. nichilqueritur p̾tͣ
orationẽ diuimarei. quia in iure
niudice data ⁊ equissimũ ẽ tueri sen¬
Certe si magiftratũ mĩnor gesserit.
dicendũ ẽ: uiris dictionẽ eiꝰ non imꝓ¬
bari ⁊ si forte exconsen su iudex mi¬
nordatussit: scientibꝰis quuineũ con¬
sentiebant: rectissimedicitur ualere
sententiã ꝓm̃: siminor p̃tor. uł con¬
ualebit. Princeps.i. quiei magistra
gnora. possunt rẽuocari.

Expanded text:
nchoatam deseruit, contumax non se desinit: et hoc iure utimur, ut iudenauit, amplius corrigere sententiam suam non possit: semel enim male seu benel iureiurando decisam vel confessionem in iure factam nihil quaeritur post orationem divi marci, quia in iure nque annis iudice data. et aequissimum est tueri sencerte si magistratum minor gerit, dicendum est iurisdictionem eius non improbari. et si forte ex consensu iudex minor datus sit scientibus his, qui in eum consentiebant, rectissime dicitur ualere sententiam. proinde si minor praetor, si conualebit: princeps gnora, possunt revocari.
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ post sententiã dictã nisipneꝵ¬
p᷑adli auctõitate. nichil ẽ statuendũ¬
¶ Contraᷤ indefensos minores. tutorẽ
ut curatorẽ ñ hñtes nulla sententia
contifigit. iudicarioport. alit̃ i iu¬
dicatum tantũ int p̃sentes ten:.¶Q
apͥut fiscum causã de fendẽ sepius con¬
uẽnͣti neglererint. re̾b uidicatis sub¬
eciendisunt᷑. quod eo appnr.. si sepe conꝰ¬
uenti p̃sentiam suã face noluerintͤ
se apat̾na hr̃litate abstinuit. nec ex
ip̃sius contraciu. ni si inidꝙ facere
poͬtest condẽpnamdũ. quẽ ad modũ
aũt facẽ posse credatur uidendũ ẽ. ut̃r
decducto om̃i here alieno ut is qui ex
donatione coñuenuur. anut maritus.
⁊ patronus: nullo deducto ere alieno.
⁊ indubitati iuris ẽ. adsimilitudinẽ
uirĩ patrom eũ deducendũ p̃iglus¬

Expanded text:
 post sententiam dictam sine principali auctoritate nihil est statuendum. Contra indefensos minores tutorem vel curatorem non habentes nulla sententia contingit, iudicari oportet: aliter enim iudicatum tantum inter praesentes tenet. Qui apud fiscum causam defendere saepius conuenti neglexerint, rebus iudicatis subiciendi sunt. Quod eo apparet, si saepe conuenti praesentiam suam facere noluerint. se paterna hereditate abstinuit, nec ex ipsius contractu nisi id quod facere potest condemnandum. quemadmodum autem facere posse credatur, uidendum est, utrum deducto omni aere alieno, ut is, qui ex donatione conuenitur, an ut maritus et patronus nullo deducto aere alieno. et indubitati iuris est ad similitudinem uiri et patroni eu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmiserit R. nalla creditor excep¬
tione submouetur. lienis qui: dele¬
legatus est: potĩt uti aduersus eu cu¬
ius nõie ꝓmisit scuisimilis est mai¬
mopetat ⁊ qsicut hr̃s donat oiis in¬
sor quemindonando adhibuit. ita
restitut. ut quiuis possessor dõpno¬
dus e Sutei fiindũ restituit. frc̃ic¬
ͦ tiũi noĩe. siñ eos õm sũpsit. insolidũ
condẽ pnandus ẽ. potuit it ñ ꝑrelita¬
ri sistatim restituss. sidolo desnit pͥ¬
side ulitem iurabitur. ⁊ tãti sequit᷑
condẽpnatio. ¶Insolidũ dondẽpnat᷑¬
donator: actionẽ iudicatinisi in quã¬
t̃um facẽ põt nec tẽnetur benefitio co¬
stitutionis. Q¬

Expanded text:
it: nulla creditor exceptione summoueretur, licet is, qui ei delegatus est, poterit uti aduersus eupromisit: cui similis est mapetat. et sicut heres donatoris insor, quem in donando adhibuit, ita restituat, ut quiuis possessor damnandus est: si autem fundum restituit, fructuum nomine, si non eos consumpsit, in solidum condemnandus est: potuit enim non periclitari, si statim restituisset: si dolo desiit possidere, in litem iurabitur et tanti sequetur condemnatio. In solidum condedonator actione iudicati, nisi in quantum facere potest, non tenetur beneficio constitutionis.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ sure ditor p̃stitit creditoi quantiei
int fuit quesitue andebitor liberet᷑
putił im ꝓbũ cũ eẽ. qui uelit iterũ
quoq actio p̃cedentis sotiẽtatis iuire
causã habuisse. insolidũ condẽpnari:
deb. qm ex malo contrãc̾tu. ⁊ delicͤ¬

Expanded text:
enditor praestiterit creditori, quanti eius interfuerit, quaesitum est an debitor liberetur. et puto improbum esse eum, qui uelit iterum quoque actio praecedentis societatis uitae causam habuisse, in solidum condemnari debet, quoniam ex male contractu et delic
Abbreviated transcription (Latin):
riosiS⁊ ⁊ si curatordatus nonde¬
fendateũ remouẽdũeũ.⁊o portere¬
p̃torem dare curatorem. aliꝙ̃ ex
deditorib ut ñ am plus ꝗͣ necesse
ẽ exbonis furiosiueneant Eaqe
ẜuanda labo ait: que solent ẜuari
alne iit̃ dũbonaeiꝰ cognita causa uen
dendaerunt siuirgueat esalienũ.
sid dilatisdãp nũ sit allatura credito

Expanded text:
riosi, sed et si curator datus efendat, tunc remouendum eum et oportereaetorem dare curatorem aliquem ex creditoribus, ut non amplius, quam necesse est, ex bonis furiosi ueneat: eaque seruanda Labeo ait, quae solent seruari, Plane interdum bona eidenda erunt, si urgueat aes alienum et dilatio damnum sit allatura credito
Abbreviated transcription (Latin):
scͥpto adriam cõtinetur . quoiure u¬
timur. Celsus aũt. sexł. sitituis fũ¬
dũ quem petẽ uolo possideat. neq ab¬
iens defñdatur:. conmodius se existi.¬
mare: infundum possessionẽ. uttẽ.¬
dũ. quambona eiꝰ possidi ħadnotã¬
lũe celsus consultu n delatitate

Expanded text:
scripto Hadriani continetur, quo iure utimur. Celsus autem Sexto respondit, si fundum, quem petere uolo, Titius possideat neque absens defendatur, commodius se existimare in fundi possessionem mittendum quam bona eius possideri. hoc adnotandum est Celsum consultum non de latitante,
Abbreviated transcription (Latin):
põp putat.an adũ sus me eũ solũpꝰ.¬
se hinc uenditionẽ in petrare. ad uer¬
sus quẽ latit slatitare aũt ẽ cũfitue.¬
tu asiquo laterequẽ ad modũ facti¬
tare frequent̃ fice̾ ¶ Ad eoautem la¬
titatio aĩmũ ⁊ affectũ latitandise desi S¬
derat: ut recte dic t̾usit. furiosũ nunc
auenditionẽ patinon poᷤse. qui a nõ se¬
mit tendũ ẽ. labeo autẽ scbit sinõ
inueniatur curator uł defensor. fu

Expanded text:
Pomponius putat, an aduersus me, eumque solum posPomponius putat, an aduersus me, eumque solum posse hinc uenditionem impetrare, aduersus quem latitetur. Latitare autem est cum tractu aliquo latere, quemadmodum factitare frequenter facere. Adeo autem latitatio animum et affectum occultantis ‹s›e desiderat, ut recte dictum sit furiosum hinc uenditionem pati non posse, quia non smittendum est. Labeo autem scribit, inueniatur curator uel defen
Abbreviated transcription (Latin):
ditores. ⁊ siħ latitatio creditoris
fraud. in eatñ erit causa nehmc
posti der bona eiꝰ possunt. qui a nõ¬
haec hoc animolatit. ut fraud cͣ¬
ditois anĩnius i latitantis queri¬
causas latitandihabuit. uł plu¬
res int̃ quas ⁊̃ fraudandi creditores.
inuẽnditio recte ꝓcedat: putobã¬
dũ. siplures cause sunt latitatioĩs
sint̃ quas est̃ fraudationis causa no¬
oere debere. posseq haec bona uendi.
Quod si ad uersus quos dim occul¬
tare se consiliũ non est. aduersus
quosdam ẽ. quid dicemus s⁊ rectis¬
sime pon ponius scͥb. nonaduersus
õs latitationẽ exgendã. s ad uersꝰ
cũ quẽ quis deciꝑe.⁊ fraudare latita¬
Otione destinat. Strũgͦ om̃s bona eꝰ:
uendere possunt: quialatitat. ħẽ ⁊ sͦ
hii aduersus quos nonlatitat. quiaueᷤ¬
rũẽ ÷ latitare ¶anũo is soł adũsus quẽ
latitat. ⁊ quidẽ uerũ est eũ latitaẽ:
⁊fraudationis causalatitare. ⁊sinon
udũsusmelatit. S⁊ ⁊ illud spectandũ

Expanded text:
ditores, etsi haec latitatio creditores fraudet, in ea tamen erit causa, ne hinc possideri bona eius possint, quia non hoc animo latitet, ut fraudet creditores: animus enim latitantis quaericausas latitandi habuit uel plures, inter quas etiam fraudandi creditores? an uenditio recte procedat? et puto probandum, si plures causae sint latitationis, inter quas est et fraudationis causa, nocere debere posseque hinc bona uendi. Quid si aduersus quosdam occultare se consilium non est, aduersus quosdam est, quid dicemus? et rectissime Pomponius scribit non aduersus omnes latitationem exigendam, sed aduersus eum, quem quis decipere et fraudare latitatione destinat. utrum ergo omnes bona eius uendere possunt, quia latitat, hoc est etiam hi, aduersus quos non latitat, quia uerum est eum latitare, an uero is solus, aduersus quem latitat? et quidem uerum est eum latitare et fraudationis causa latitare, etsi non aduersus me latitet: sed illud spectandum
Abbreviated transcription (Latin):
Si sidolofecit quominus possideret
bon̾aeiꝰ possidenda. ⁊ uenͣdenda s̃.
Diuus quoq pius inꝑsona eiꝰ ꝗ hr̃dẽ¬
tatempossidens. copiam sui ñ faci¬
ebat. Resqͥpsit . inpossessionẽ reꝵ
hr̃ditaĩaꝵ adũsaĩũ in ducendum.
in quore seͥpto.⁊ fructũ ꝑciꝑe iussit
eũ qui ꝑnimiã contumaciã ꝑosses¬
hr̃s extiturus necnesit: causa cõ¬
gnita. ꝑmittioportẽ bona ẜuan

Expanded text:
sed si dolo fecit, quo minus possideret, bona eius possidenda et vendenda sunt. Divus quoque Pius in persona eius, qui hereditatem possidens copiam sui non faciebat, rescripsit in possessionem rerum hereditariarum adversarium inducendum: in quo rescripto et fructum percipere iussit eum, qui per nimiam contumaciam posseheres extaturus nec ne sit, causa cognita permitti oportebit bona rei
Abbreviated transcription (Latin):
rũ secutam. nullus mom̃tiẽe. ¶ Qd
sit uĩt latitare uideamus. Latitue
est. ut ci cõ diffinit. tur᷑ pis occultitiõ¬
sui. Potest it quis latitare nontur¬
pide cĩsi ueluti quitiranm crude¬
utatemtim. uut iumbostiũ. aut
domesticis seditiones. sis quifrau

Expanded text:
rum secutam nullius momenti esse. Quid rum secutam nullius momenti esse. Quid sit autem latitare, videamus. latitare est non, ut Cicero definit, turpis occultsui: potest enim quis latitare non turpi d‹e› causa, ueluti qui tyranni crudelitatem timet aut uim hostium aut domesticas seditiones. Sed is, qui frau
Abbreviated transcription (Latin):
itõib ueneant.p̃ter quã ⁊ pupil¬
li. ⁊ eius quirei .p. causa sine dolo
malo affuit. intelligimus eiꝰ quidi¬
lomalo defuĩt posse uenire ⁊ si ab
hostib cãptͥus fui̾t. c̃ditores eiꝰ in poᷤ¬
sessi onẽ ad mit tendi sunt: ut tam̃
nonsta tim bonoꝵ uenditio ꝑmit¬
tatur. s interim bonis curator de¬
creditores rei ẜuande causa in pos¬
sessionẽ missos exhis reb ali non
debẽrẽ. ¶Iretor̾ait. qui fraudati¬
Uonis causilatitauit: siboniuiri ar¬
bitratu non defũdetur. eius bona pꝰ¬
sidi uenͣdiq iubebo. ¶ Cuhoc edic¬
tã locũht̃ non sufficit latitãt S⁊ er
necesse est fraudationis ciusa id fi¬
cri. neq fraudationis causa.sisine
latititione sit. sitiᷤ ad possessionẽ
ciusa latitare. ⁊ ẽ freqñtissima hec
causa possessionis. Nimin̾usu lati¬
tantiu bona possidentur. ¶ Sĩꝗs
ꝑossedĩt bona aliciiꝰ quasilatitan¬
tis qui non latitabat.: uendidĩt. cõ¬
soquens erit dicere: uñditionẽ bono¬

Expanded text:
rquam pupilli et eius, qui rei publicae causa sine dolo malo afuit', intellegimus eius, qui dolo malo afuerit, posse uenire. Si ab hostibus quis captus sit, creditores eius in possessionem mittendi sunt, ut tamen non statim bonorum uenditio permittatur, sed interim bonis curator decreditores rei seruandae causa missos in possessionem ex his rebus ali non debere. Praetor ait: 'Qui fraudationis causa latitabit, si boni uiri arbitratu non defendetur, eius bona possideri uendique iubebo'. Cum hoc edictum locum habeat, non sufficit latitare, sed et necesse est fraudationis causa id fieri: neque quod fraudationis causa sine latitatione fit, satis est ad possessionem causa latitare. et est frequentissima haec causa possessionis: nam in usu latitantium bona possidentur. Si quis possederit bona alicuius quasi latitantis, qui non latitabat, et vendiderit, consequens erit dicere venditionem bono
Abbreviated transcription (Latin):
osibi p̃stituta delib̾ adiehr̃ditatẽ.
alt̃ uõ neq aditurũ. uidendũ ẽ
quid credidõib agendũ sit.⁊ plae
interim eos inpossessione nutten¬
dos custodie causa donec appareat
isqui delib utrum agͥnoicat᷑ par¬
temsua an ñ aguoscat᷑.

Expanded text:
ta deliberet adire hereditatem, alter uero neget se aditurum, uidendum est, quid creditoribus agendum sit. et placet interim eos in possessionem mittendos custodiae causa, donec appareat, is qui deliberat utrum adgnoscat partem suam an non adgnoscat.
Abbreviated transcription (Latin):
repellitur.¶ Siquis actiðne depecu
si nicbil fuit inpeculio: quia esse
poͣtest. ⁊ reiiudicate tp̃s spec̃tãmus
utrumsit: anñsit ⁊ ꝗͥ. teneat actio
⁊ sinichil inpeculio fiũt. ¶Itẽ iu¬
deamus siquis adũsus inrem actĩoẽ
latit. anbonͣa eiꝰ possicłi uenun da¬
riq possint. Estat neratii sentñtia
estimantis bona ẽẽ uendenda.⁊ ħ re

Expanded text:
repellitur. Si quis actione de pecurepellitur. Si quis actione de pecuetsi nihil fuerit in peculio, quia esse potest et rei iudicatae tempus sputrum sit an non sit, et quod teneat actio, etiam si nihil in peculio fuerit. Item videamus, si quis adversus in rem actionem latitet, an bona eius possideri venumque dari possint. extat Neratii sententia existimantis bona esse vendenda: e
Abbreviated transcription (Latin):
rib ita aũt uñdenda utq suꝑsit.
furioso detur quia hõĩs eiꝰ status:
habrtus. apupilli conditione ñ mnł¬
tũ aborr ꝙ quidẽ nẽ sineratione.
sciendũ ẽ. posse quã in eadem ciuita¬
te ẽẽ. ⁊ latitare. ⁊ inalia ciuitate eẽ::¬
non latitare ⁊eu qui amalia ciuita¬
te sit: copiamq sui fatiat: inpu blico.
ibiq apareat: anlatitat. uideam.
sitam̃ occursũ creditoꝵ eutet. lati¬
tare uideatur. Teniq eũ quoq qui
in foro eodem agat. sicͥca colim nas¬
aut stationes se occultat. uidĩ latẽre
cglatitare. adũsus altẽrũ ñ. Constatꝰ
naũt ut ipse possit bonauendẽeiꝰ adũsꝰ¬
orque latita ¶ dundiem uł sub condr¬
tionẽ debitor latit. añt᷑ quã dies uł
conditioueniat. non possuntbona
eius uenire.Quidn int̃ ẽ. debitorq̃
quis nonsit: anñdũẽueniri possit.
Mamsi non sit debitor. idem dicemꝰ
Tdemerit dicemdũ. ⁊siquis hãt ꝗd
actionẽ: s talem quȩ ꝑ exceptionẽ

Expanded text:
ribus, ita autem uendenda, ut quod supersit, furioso detur, quia hominis eius status et habitus a pupilli condicione non multum abhorret: quod quidem non est sine ratione. sciendum est posse quem in eadem ciuitate esse et latitare, et in alia ciuitate enon latitare. etenim qui in alia civitate sit copiamque sui faciat in publico ibique pareat, an latitet, videamus. si tamen occursum creditoris evitet, latitare videatur. denique eum quoque, qui in foro eodem agat, si circa colaut stationes se occultet, uideri latitarsus alterum latitare, aduersus alterum non. constat autem, ut ipse eius possit bona uendere, aduersus quem latitat. Si in diem uel sub condicione debitor latitet, antequam dies uel condicio ueniat, non poeius venire: quid enim interest, debitor quis non sit an nondum conveniri possit? nam et si non sit debitor, idem dicemus. idem erit dicendum et si quis habeat quidem actionem, sed talem, quae per exceptionem
Abbreviated transcription (Latin):
fem ⁊ sirecte defendetur. hoc ẽ. uł
ase. uł ab alio quo cumq. S si aliu̾
defendat. erit necessaria satis dã¬
tio. sup̃e: non puto necessũ ã ẽe satiᷤ.¬
dãtionẽ. Ergo ab lata defensione
deicĩ potit int̃ dicto reddito.s.

Expanded text:
rem: et 'recte defendetur' hoc est uel a se uel ab alio quocumque. sed si alius defendat, erit necessaria satisdatio, si ipse, non puto necessariam satisdationem. ergo oblata defensione deici poterit interdicto reddito. 6
Abbreviated transcription (Latin):
de fñdi pupillũ constare deb liq̃ teq
p̃toi. ut sic ꝑ mit tat bonoꝵ possessiõẽ.
ħ aũt constare deb. ⁊ sic euocandisunt
adp̃torẽ tutores pupillit defñdant
Sin aũt ñ bñt tutores. requirendĩcogͣ¬
ti. uł affines. ⁊ siqui alii fortesunt: qͥs
uirisi mile ẽ defñsionẽ pupilli. pupil¬
leue ñ eẽ amissuros uł pp̃ necessi tudiñẽ
si uł p̃p̃carĩt᷑atem uł qua aliaratione: lib̃¬
ti etiam siqui sunt.⁊ idonei uocandis
bĩt. tamdu scił. quo ad nondefñdãt᷑.
si defũdiceꝑit pupillus uł pupilla. de¬
sinent possider idẽẽ sinfurioso. Nit¬
defendetur. eos quibo possident. dep̾¬
sessione dẽoecłe iubebo. ¶Rocte defen¬
di quidsit . uideamus utrũ tantũ facẽ¬

Expanded text:
upillum constare debet liquereque praetori, ut sic permittat bonorum possessionem. hoc autem constare debet sic: euocandi sunt ad praetorem tutores pupilli, ut defenda‹n›t: si autem non hab‹e›t tutores, requirendi cognati uel adfines et si qui alii forte sunt, quos uerisimile est defensionem pupilli pupillae non omissuros uel propter necessitudinem uel propter caritatem uel qua alia ratione: liberti etiam si qui sunt idonei, euocandi bit, tamdiu scilicet, quoad non defendatur: si defendi coeperit pupillus uel pupilla, desinet possideri. idem est et in furioso. Aitdefendetur: eos, qui bona possident, de possessione decedere iubebo'. Recte defendi quid sit, uideamus, utrum tantum c
Abbreviated transcription (Latin):
sp̃ .⁊.axłi. Creditõi quiob restitub¬
tutionẽ edifitioꝵ eredidit pͥuuleqi¬
xxerunt uenut pecumaeoꝵ ad pͥ¬
ores creditores ꝑueniat. inlocũeor
añt rei uñditionẽ utiq bonis ss̃
noncar.. Quare siꝑatus fũit sode¬
fendẽ bonaeiꝰ non ueneunt.t

Expanded text:
 edictum. Creditori, qui ob restitutionem aedificiorum crediderit, priuilegixerunt, uerum ut pecunia eorum ad priores creditores perueniat, in locum eoante rerum uenditionem utique bonis suis non caret: quare si paratus fuerit se defendere, bona eius non ueneunt.
Abbreviated transcription (Latin):
erit ñẽe expec̃tandã pupilli pubta¬
tem contractũ cũ pupillo põrdici.si
sit cum ẜuo eiꝰ contractũ. Conpetit i
adũsus eũ depęculio actio. U ñ ꝓan¬
dũ ẽ. ex om̃ib causis ex quib aduers
pupillũ actio datur: Hocidẽ ẜuandũ.
⁊ facilius eritħ ꝓbandũ in fuo quim
rẽ dñiutit aut iussu eiꝰ contra x.aut
si inftitoia cũ eo agi possit. egoputo:
sicũtutore eiꝰ contractũsit. ex quacau¬
sa actioinpep̃ illuaatur. mag ẽ ut edic¬
to locussit. quai cũeo cmnt̾ractũ sit. ¶i
pupillus h̃s extitĩt alicui exque eaca
legata debeat. uidendũe. inhuic edic¬
to locussit. magisq ẽ. ut marcellus scͥ¬
bit ÷ pupilli possebona possidi ȩẽꝙ ĩ
arbitrio hr̃ditaĩoꝵ creditoꝵ quidpo¬
tius eligant. Et i udetur inꝑubes
coñfrahe cũ ad iithrditatẽ.

Expanded text:
tatem. Contractum cum pupillo potest dici et si cum seruo eius contractum sit: competit enim aduersus eum de peculio actio. unde probandum est ex omnibus causis, ex quibus aduersus pupillum actio datur, hoc idem seruandum. et facilius erit hoc probandum in seruo, qui in rem domini uertit aut iussu eius aut si institoria cum eo agi possit. Ego puto: et si cum tutore eius contractum est, ex qua causa actio in pupillum datur, magis est, ut edicto locus sit, quasi cum eo contractum sit. Si pupillus heres extiterit alicui exque ea causa legata debeat, uidendum est, an huic edicto locus sit: magisque est, ut Marcellus scribit, etiam pupilli posse bona possideri esseque in arbitrio hereditariorum creditorum, quid potius eligant: etenim uidetur impubes contrahere, cum ad
Abbreviated transcription (Latin):
conmussũ nullũ fuit. non debere
eũ ab soluere. Sinpõ qui atestator
forte soluendo nonerat Iaut ꝙ h̃ri
controusia.⁊ conputatio disficilior
cẽt. arbit̃ datus fuit. saluo offitio ab
computationẽ niehil mueniatur.
possit absoluẽ is ex suꝑiore casũ ad
p̃torem re mit tere debeat. at ab sol¬
fessus condẽpnã debͫ reinoĩe queã¬

Expanded text:
commissum fuerit, non debere eum absoluer‹e›: si uero quia testator forte soluendo non erat aut quod heres controuersia et conputatio difficilior esset, arbiter datus fuerit, saluo officio eum computatione nihil inueniatur, possit absoluere. sed et ex superiore casu ad praetorem remittere debet, ut absolconfessus condemnari debet rei nomine, qua
Abbreviated transcription (Latin):
me ꝑtine redico. Nã quãuis contrati¬
cium mesciente uidicatũ sit: nullũ
tam̃ p̃iuditiũ patior. quianeq ex:
eo iure quotituis uictus ẽ uendicos
neq potiũ titiuinterdicereqͦminꝰ
uire suoutatur. sicuti⁊ decohr̃de

Expanded text:
me pertinere dico: nam quamvis contra Titium me sciente iudicatum sit, nullum tamen praeiudicium patior, quia neque ex eo iure, quo Titius victus est, vindico, neque potui Titio intercedere, quo minus iure suo utatur, sicuti et de coherede
Abbreviated transcription (Latin):
data ẽ obest. cumquis de eare cuiꝰ
actio ut deferisio pͥmũ sibi cõmpe¬
tit ieqñ sequentiage patiatur. uelu¬
ti sidebitor ex ꝑiri passussit credito¬
rem de ꝓͥetate pignoĩs aut maritus
socerũ. uł udorẽ depͥetate rei indotẽ¬
dã accepte. Iaũt᷑ possessor unclit᷑orẽ
de ꝓetate reie̾mte. Ethet itaex
multis constitutiob intelugendi

Expanded text:
data est, obest, cum quis de ea re, cuius actio uel defensio primum sibi competit, sequent‹em› agere patiatur, ueluti si creditor experiri passus sit debitorem de proprietate pignoris, aut maritus socerum uel uxorem de proprietate rei in dote acceptae, aut possessor uenditorem de proprietate rei emptae: et haec ita ex multis constitution
Abbreviated transcription (Latin):
uitis litigatõib ac iudice: diem difrst.
Sont᷑icus aũt estimandus ẽ. quicuicũ¬
q rei agnd inpecdim̃to est  drroꝗi¬
contra naturã quẽ febrem appellant:
Igit᷑ sireuudicate tp̃r. alt̾ exlitiga¬
torib febrem habuit. res ñuidetur ĩu¬
dicata Põt tñ dici ẽẽ aliquã ⁊ febriũ
differentiam. Namsiquis alias sanus
ac robustus tempore iudicandi. leuiꝰ¬
sima febre correptus fu̾it: aut siquis
tam uerenterem quartanãhãt. ut in
eaom̃ib negotiis suꝑ ẽẽ soleat põt
dicimorbũ sonticum nonhab̾e:u¬

Expanded text:
uitis litigatoribus ac iudice diem differt. sonticus autem existimandus est, qui cuiusque rei agendae impedimento est. licontra naturam, quem febrem appellant? igitur si rei iudicandae tempore alter ex litigatoribus febrem habuit, res non videtur iudicata. potest tamen dici esse aliquam et febrium differentiam: nam si quis sanus alias ac robustus tempore iudicandi levissima febre correptus fuerit, aut si quis tam veterem quartanam habeat, ut in ea omnibus negotiis superesse soleat, poterit dici morbum sonticum non habe
Abbreviated transcription (Latin):
constitłitũ ẽ.res int̾ alios iudicatas.
aliis ñp̃iudicare ꝗ̃. tñ quandã di¬
stinctionẽ ht̃. nã sentñtia int̃ alios
sit. nicħnoe Nam scientib nichil
p̃iudicat ueluti siexduob hĩlibus
debitoris alt̾ condẽpnatur. Nã alt̾i
in tegram defensio ẽ.⁊ sicũ cohĩde
suo agi scĩerit. Itemsi ex duob petito ⁊.¬
rib al teruic̾tus acqm̾euĩt. alt̾ius
petitioni ñ p̃ iudicatur. idꝙ ita rescͥe¬
tuest s scientib sentntia intͣ alios¬

Expanded text:
constitutum est res inter alios iudicatas aliis non praeiudicare. quod tamen quandam distinctionem habet: nam sententia inter alios sit, nihil nocet. nam scientibus nihil praeiudicat, ueluti si ex duobus heredibus debitoris alter condemnatur: nam alteri integra defensio est, etiamsi cum coherede suo agi scierit. item si ex duobus petitoribus alter uictus adquieuerit, alterius petitioni non praeiudicatur: idque ita rescriptum est. scientibus sententia, quae i
Abbreviated transcription (Latin):
postea iliquam possessionẽ ex his¬
ꝓfiliasua dotem ꝓmit tendo obli¬
gunt.⁊ solu̾it. sieares acreditore e¬
uictiẽ: dicendum est maĩtum ex¬
dotis ꝓmissione agere posse ac sisti
tu liꝰbmfrẽnine subconditione lega¬

Expanded text:
postea aliquam possessionem ex hisfilia sua dotem promittendo oblet soluit. si ea res a creditore eest, dicendum est maritum exdotis promissione agere posse, ac si tuliberum remue sub condicione lega
Abbreviated transcription (Latin):
&eusuras spoponcdit. eas ꝙ paueis an¬
nis soluit.postea nullo pacto inter¬
ueniente. ꝑ errorem ⁊ ignorantam
semisse usuras soluit quero anpete¬
facto errore id quod am plus usura¬
rum nomine solutumꝰ eẽt: quam iñ

Expanded text:
usuras spopondit easque paucis annis soluit: postea nullo pacto interueniente per errorem et ignorantiam semisses usuras soluit: quaero, an patefacto errore id, quod amplius usurarum nomine solutum esset quam in
Abbreviated transcription (Latin):
ordinem potior habebitur ꝓ a
quam aliena eussa suelutifideu̾is¬
siom̃i. quod ueteres ido disfime¬
Frunt quod uerisimile uiderr. di¬
ligentem debitorem ad mouitum
utanegotium suum gestuꝵ fuisfesi
nichilodi int̃ueniat uetustior oe¬
tus añ soluetur. ¶ Simaior peceã¬
numeĩtasit quamr̃o singłoꝵ expo¬
to qui poriorerit suꝑ fluum ordi

Expanded text:
ordinem potior habebitur propria quam aliena causa, ueluti fideiussoris. quod ueteres ideo definierunt, quod uerisimile uideretur diligentem debitorem admonitum ita negotium suum gest‹u›rum fuisse. si nihil eorum interueniat, uetustior contus ante soluetur. si maior pecnumerata sit, quam ratio singulorum expoto, qui potior erit, superfluum ordi
Abbreviated transcription (Latin):
Iaius ł .. Nliudest iurestipulati¬
onis ticiosolui posse: aliud postea ꝑ¬
missumeo id continꝯẽ nim cuiiure
sti pulationis recte soluitur. ei ⁊̃ ꝓhi¬
bente me recte solui. pot. Cui uero
lias pmisero solui. ei non ierte sol ui¬
tur. si pͥus qiuam solueretur denum¬
ciauĩm ꝓmissori: ne ei solueretur.
lit̃ ueluti solutione aut cumres m
sti pulatione deducta. sine culpa ꝓ¬
missioris in rebus humanis eẽt de¬
siit Ciuilit̃ ueluti acceptilatione
ũł cum in eadem ꝑsonam ius sti
tionis. iõꝙ ⁊ inuito merecte ꝙ sal¬
uitur Ei autem cuiiussiele bito¬
rem meum p̾ost mortemmeam.
soluere nonrecte seluiin. qui nã¬
u Neacceptilatione Rsreat

Expanded text:
ibus Aliud est iure stipulationis Titio solvi posse, aliud postea permissu meo id contingere. nam cui iure stipulationis recte solvitur, ei etiam prohibente me recte solvi potest: cui vero alias permisero solvi, ei non recte solvitur, si, priusquam solveretur, denuntiaverim promissori, ne ei solveretur. liter veluti solutione aut cum res in stipulationem deducta sine culpa promissoris in rebus humanis esse desiit: civiliter veluti acceptilatione vel cum in eandem personam ius stiptionis: ideoque etiam invito me recte ei solvitur. ei autem, cui iussi debitorem meum post mortem meam solvere, non recte solvitur, quia manE ACCEPTILATIONE Modest
Abbreviated transcription (Latin):
uapetieum posse ¶ ip petuum i subla¬
ta obligõ restitui non pot ⁊ łiyuus
effectus sit alius uidet ẽẽ Mec sũm¬
ii argum̃to usus est. ut sinauem quãꝯꝰ
us ẽ. qũa teclaturum spoei disti. ut
iudeat̃ magis obligõ cessare quam
I fir sieam̃te clissolutim ẽẽnauem
posuerttait in alios usu̾s conuerterñ¬
tur tabule. deiñ mutato consilio ea¬
dem con poĩtasit alia uidetur it eẽ po¬
ff̾ior nauis. sicut ille alius homo est
Non ẽ hͥnssimilis area in qua ediffici¬
um positum Est. non it desut inreꝵ
natura ẽe. inmo ⁊ peti põt area ⁊ estima¬
deio cius solui de bebit. Pars n insule
missus abhostib captus ẽ. hic in tĩm
petiñpõt quãi ante die̾m S sire di¬
ent post li minio. recte tume ꝓetet᷑.
Ces saitit hie obligõ. Area aũt ex stit

Expanded text:
peti eum posse: in perpetuum enim sublata obligatio restitui non potest, et si seruus effectus sit, alius uidetur esse. nec simili argumento usus est, ut, si nauem, quam uis est, quam te daturum spopondisti, ut uideatur magis obligatio cessare quam le fiet, si ea mente dissolutam esse nauem posueris, ut in alios usus conuerterentur tabulae, deinde mutato consilio easdem compositas: alia enim uidebitur esse posterior nauis, sicut ille alius homo est. non est his similis area, in qua aedificium positum est: non enim desiit in rerum natura esse. immo et peti potest area et aestimatio eius solui debebit: pars enim insulae romissus ab hostibus captus sit: hic interim peti non potest quasi ante diem, sed si redierit postliminio, recte tunc petetur: cessauit enim hic obligatio. area autem ext
Abbreviated transcription (Latin):
curiquinqticio solutis iibbitur ire¬
uͦ astipulatiõ e ouoditi pot dnsitu
sihoc ip̃m exp̃ssi tn agebatur ut quai
pena acdiectasit in ꝑsonastipulan¬
tis. siticio solutum non cẽt ac ubi sĩ¬
pliciter sibi aut ticiosti pulatus solu¬
tionis tm̃ eausa alhibetur tieuis:
iõ quinq eisolutis remanebunt re¬
liqua quinq inobligatione Cesi
michi quinqilli .x. sti pulatus sum.
quinq ticio solutis non facit conͤ¬
aeptiosti pulitionis atimelibetur¬
deb̾batur. ¶ Wichirome aut ephe

Expanded text:
quinque Titio solutis liberabitur reus a stipulatore. quod ita potest admitti, si hoc ipsum expressim agebatur, ut quasi poena adiecta sit in persona stipulantis, si Titio solutum non esset. at ubi simpliciter 'sibi aut Titio' stipulatur, solutionis tantum causa adhibetur Titius et ideo quinque ei solutis remanebunt reliqua quinque in obligatione. contra si mihi quinque, illi decem stipulatus sim, quinque Titio solutis non facit conceptio stipulationis, ut a me liberdebebuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
s pecã restiuere tutor pupille
malut rescisso q gessum est acti¬
onemutͦlem in pupillam hrdẽ
magistratus accipir. ¶ Soror cui
legat᷑ ab hr̃de fr̃e debebatur. post
motam legati q̃stionẽ trans egit ut
nomine debitoĩs contempta lega¬
tum non petetplaeuit quamius
nulla delegatio sacta neq libatio
sclta eet. tñ noĩs ꝑiculum ad eam
ꝑtinere. Itaq si legatum contra pli¬
citum̃ ꝑeter. erceptionem pacti
tempore pignoraduobus cetib obli¬
gantur. p̃tium eoꝵ ꝓm̾odopeceu¬
nȩ cuiusq cͣeͣtus ereditor accepto:
facere deb. nec m arbitrio eiuselec¬
tio erit. cum debitor p̃cum pigno¬
tis sortiõi subiearit q̃ sitenpib
esgretis iuꝑ flilum pignoꝵ. obli¬
gari placuit. pus lehitum p̃tio

Expanded text:
s pecuniam restituere tutori pupillae maluerit, rescisso quod gestum est actionem utilem in pupillam heredem magistratus accipiet. Soror, cui legatum ab herede fratre debebatur, post motam legati quaestionem transegit, ut nomine debitoris contenta legatum non peteret. placuit, quamuis nulla delegatio facta neque liberatio secuta esset, tamen nominis periculum ad eam pertinere itaque, si legatum contra placitum peteret, exceptionem pacti tempore pignora duobus contractibus obligantur, pretium eorum pro modo pecuniae cuiusque contractus creditor accepto facere debet nec in arbitrio eius electio erit, cum debitor pretium pignoris consortioni subiecerit: quod si temporibus discretis superfluum pignorum obligari pla
Abbreviated transcription (Latin):
pedeaclatł uitumusuris cedere de
sedare di uiisusuris nondebere ꝓfi¬
famone dotaureos quero anl̃ sũma
inpximiannum ciagento ferride¬
beat. cum suꝑi oĩs annisit Qdiui

Expanded text:
cunia data utrum usuris cedere debse dare dixisset, usuris non debere maiore tot aureos': quaero, an haec summa in proximum annum ei accepto ferri debeat, cum superioris anni sit reli
Abbreviated transcription (Latin):
patre ꝑ m̃ acciꝑeele bemus. ae si
alienum decliss. quãuis possit resi¬
dere aput eum cuisoluta est prus
mortuo intestato filio s tunc adq¬
sita ereditur cum filius decesserit.
niticy ciius fuĩt euentus declar
nsurũtitum qllia fuit declare t.¬
¶ Miehilare .x. pũe aut tit̾io healũ¬

Expanded text:
e accipere debemus, ac si lienam dedisset, quamuis possit redere apud eum, cui soluta est, mortuo intestato filio: sed tunc adqsita creditur, cum filius decesserit: tique cuius fuerit, euentus declaret in praeteritum quid fuerit, declarent. Mihi dare decem pu
Abbreviated transcription (Latin):
tutõĩs. et pupilli debitoĩs nos fe¬
oisse conꝑationem. Nam cumtu¬
dor pupillo tenetur obid quodł
bitorem euis ñconuenit. nequi
ditio eum alto acceptõ libatur alt̃.
nee sidampnatus tutor soluĩt. ea
res ꝓdit debc̃tõi. Qum ⁊̃ dici sol
ture le cͣcia actione agñdumꝰ ut ei
pupillus aduersus debitorẽ ac¬
tionib ccclat. ¶ Siere ditor adebi¬
tore eulpasua causa cecidit. ꝓpe
est ut actione mancdati nichil
mandatore consequi debeat cimp
ipsuis incio accidit nes mandato¬
ripossit actionib cedere. ¶ Si int
emptorem ⁊ uenditorem conue¬
netit prius quam aliquid exalt̃ũt

Expanded text:
tutoris et pupilli debitoris nos fetutoris et pupilli debitoris nos fecisse comparationem: nam cum tutor pupillo tenetur ob id, quod debitorem eius non conuenit, neque iudicio cum altnec, si damnatus tutor solverit, ea res proderit debitori: quin etiam dici solet tutelae contraria actione agendum, ut ei pupillus adversus debitores actionibus cedat. Si creditor a debitore culpa sua causa ceciderit, prope est, ut actione mandati nihil a mandatore consequi debeat, cum ipsius vitio acciderit, ne mandatori possit actionibus cedere. Si inter emptorem et venditorem convenerit, priusquam aliquid ex alterut
Abbreviated transcription (Latin):
gendus est. quamsieruoluntate
serui dedit Idem respondendũ ẽ:
in solutionesti pulatus asemꝓnio.
sibi aut stichameuii ẜ uodecemda¬
iꝰ debitor meio dño peccuniam
solutͦrit. ¶ Sicrelitor debitõis hr̃s¬
ditatem adsenon ꝑtineͤmtẽ posse e
dit. ⁊ t̃m ad eum ꝑ uefut. quantũ si t¬
qui lib alius bonoꝵ possessor ei
soluẽt liba hẽdemnon põt dici
asolmsse peccuniam erelenlumẽ
aquohrditas eiun ci tur¶Solo
ofecisti quominus possideres ꝙ ex
hẽditate ad aliũptinentẽ ad p̃ hen¬
cłas. Si possessor corpusatis estima¬
tionem p̃stitit ea res tibͥl ꝓderit.
quianichil peritoĩs int̃est Cet̃m
si tu mñt conuen᷑tus ex p̃tĩto dolo
p̃strͥas nichil eares possessoĩ ꝓdit.¬
¶ Simandato meoticio peecumi ã
creclississes: eius modi contͣc tus
similis est tutõi ⁊ debitõi pupilli.
dõ in ancdatore conuento ⁊ dãp¬
nato quam guã peccuniam solu¬
ds p̃stare debrereditor actio¬
nes mandat̃ ichuersus aebito¬

Expanded text:
gendus est, quam si ex uoluntate serui dedit. idem respondendum est in solutione, si stipulato Sempronio sibi aut Sticho Maeuii seruo decem dari debitor Maeuio domino pecuniam soluerit.Si creditor debitoris hereditatem ad se non pertinentem possedit et tantum ad eum per uenit, quantum, si quilibet alius bonorum possessor ei solueret, liberaret heredem, non potest dici solvisse pecuniam credendum est, a quo hereditas evincitur. Dolo fecisti, quo minus possideres quod ex hereditate ad alium pertinente adprehenderas: si possessor corpus aut litis aestimationem praestitit, ea res tibi proderit, quia nihil petitoris interest: ceterum si tu ante conventus ex praeterito dolo praestiteris, nihil ea res possessori proderit. Si mandatu meo Titio pecuniam credidisses, eiusmodi contractus similis est tutori et debitori pupilli: et ideo mandatore convento et damnato, quamquam pecunia solustare debet creditor actiones mandatori aduersus debito
Abbreviated transcription (Latin):
quidem nonht̃ solutione autem
afacta. repeti peccã non põt. Cum
ueroseruus tieu actor absente dño
pecunam sol̃t: nec dñiũ quidem
nũmoꝵ in eam speciem obligatiõ
que abuit auxilium exaeptionis tͣns¬
latum for siex enisa solutio ficta ꝓ¬
poneretur: Quianon est it̃i limile
iuiss uũ ꝓposuisse. que solui nonde¬
hue ͤrunt. non mag̃ quam utnum¬
mos peculiares excausa fideiussio¬
nis. quam ẜ guis non exutilitate:
peculi i susceͦpit. soluen¬

Expanded text:
quidem non habet, solutione autem quidem non habet, solutione autem facta repeti pecunia non potest. cum uero seruus Titii actor absente domino pecuniam soluerit, ne dominium quidem nummorum in eam speciem obligationis, quae habuit auxilium exceptionis, translatum foret, si ex ea causa solutio facta proponeretur, quia non est uero simile niis servum praeposuisse, quae solvi non debuerunt, non magis quam ut nummos peculiares ex causa fideiussionis, quam servus non ex utilitate peculii suscepit, solve
Abbreviated transcription (Latin):
torsoluit alienos. nummis nueꝗs
nͣgat᷑ pefere quod sibi debeuur noc
osserat quod accepit exceptione do¬
li sum mouebitur Sin autem oões
num mos ereͤclam aut soluam. con¬
festim ꝓparte mea naseetur: acuo. ꝯ¬
⁊ libatio. siue insingulis. nummis
counionem ꝓ indanso quis esse
intelli̾gat. siue in pecẽi noncor ꝑa
cogłtets quaititatem Srnifide ius
sor alienos nummos incausam fidi¬
iussionis dedit. consumptisis man¬
dati agẽ põt. Ndõsieam peceuniam
soluat quam subripuerat: manda¬
tiag. post quam furtiut excausa con¬
ditionis p̃stitit. ¶ Iauius iinua¬
rius papiniano salutem. Cumti¬
cłus gaio seib deber excausafii cõ¬
nuissi certam quantit᷑atem⁊ tntͦdẽ
eidem exalia causa que petiquidem
non poterat. ei solutione autempet
sufficer: ad quantitatem unius debi¬
trcautum q eẽ ei solutum exiini¬
uerso credito¶quero id quod solliũ
sibi solutum exumn iuerlo credito Li¬
grificaret. crediti a poellatio soluis¬

Expanded text:
tor soluit alienos, nummis integris pergat petere quod sibi debeatur, nec offerat quod accepit, exceptione doli summouebitur. Sin autem communes nummos credam aut soluam, confestim pro parte mea nascetur et actio et liberatio, siue in singulis nummis communionem pro indiuiso quis esse intellegat siue in pecunia non corpora cogitet, sed quantitatem. Sedsor alienos nummos in causam fideiussionis dedit, consumptis his mandati agere potest: et ideo si eam pecuniam solvat, quam subripuerat, mandati aget, postquam furti vel ex causa condictionis praestiterit. Fabius Ianuarius Papiniano salutem. cum Titius Gaio Seio deberet ex causa fideicommissi certam quantitatem et tantundem eidem ex alia causa, quae peti quidem non poterat, ex solutione autem petefficeret ad quantitatem unius debiti, cautumque est ei solutum ex uniuerso credito: quaero, id quod solutum sibi solutum ex uniuerso credito significaret, crediti appellatio solam fid