comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
inuidia.u. Potentia multa sum.
.R. Et periculis multis . u. Poten¬
tia sum ingenti i Ra. Et laborib infinitis
⁊ inextricabilibus curis . G. Nulta sum. Re.
Quo plus inalios potes ⁊ plus alii inte. S.¬
Potentie est plurimũ. R. Quo potentie ma¬
gis et maius. in illam imperium fortune tre¬
pide se epercet imparuis. uberem eligit ma¬
teriam im magna lignorũ mole creptantius
seuit incendium magna prosperitas mag
ne miẜum uidebis qui nõ ualde felix ha¬
bitus fuerit nõ põt ignoti hoĩs nota eẽ
calamitas . G. Quod uolo et possu.R
Cura ergo neꝗd mali uelis/ et stito quo
potentie plus eo plus eẽ negotii minsue li¬
centie. G. Potentia ingens est. Re. Quid
scis an eis diutuna. piget exequi qui potenteᷤᷤ
dreui ad potentiã seui ꝗ reges ad infãme ẜui¬
tium sũt redacti. Uepricosi ⁊ lubrici sunt
humanoꝵ gradus astensi tremulus uerteꝵ.
precipitiũ horrendũ/ egre constendit᷑ ad emni¬
nentem statũ. Unxie ibi consistit᷑ grauit̾ in¬

Expanded text:
multa sum. Et in periculis multis. Potentia sum ingenti. Et laboribus infinitis et inextricabilibus curis. Multa possum. Quo plus in alios potes, et plus alii in te. Potentie est plurimum. Quo potentie magis, eo maius in illam imperium fortune: tepide se exercet in parvis, uberem eligit materiam; in magna lignorum mole crepitantius sevit incendium, magna prosperitas magne ne miserum videbis, qui non valde felix habitus fuerit. Non potest ignoti hominis nota esse calamitas. Quod volo et possum. Cura ergo ne quid mali velis et scito quo potentie plus, eo plus esse negotii minusve licentie. Potentia ingens sum. Quid scis an diuturna? Piget exequi qui potentes brevi ad impotentiam, seu qui reges ad infame servitium sunt redacti. Vepricosi et lubrici sunt humanorum gradus ascensuum, tremulus vertex, precipitium horrendum; egre conscenditur ad eminentem statum, anxie ibi consistitur, graviter in
Abbreviated transcription (Latin):
adult̾um est secuca. R. Malles ne tuuz
incubicũlũ adultu̾m induxisset. hic saltem
pudor inpudice fuit turpem uitam procil
agere peꝑtit oculis erubuitq presentiã tuam
inpudicitiam potes accusare/ non fugam. La¬
Seda uyor abiit . R. Si ho doles dignus
ds ut manserit. dignus ut redeat .ꝯꝰ. i¬
¶ de uxore sterilis dolor.

Expanded text:
adulterum est secuta. Malles ne tuum adulterum est secuta. Malles ne tuum in cubiculum adulterum induxisset? Hic saltem pudor impudice fuit, turpem vitam procul agere, pepercit oculis erubuitque presentiam tuam, impudicitiam potes accusare, non fugam. Feda uxor abiit. Si de hoc doles, dignus es ut manserit, dignus ut redeat. 22 DE UXORE STERILI Ster
Abbreviated transcription (Latin):
uxoris infamor. R. Ef alieno pecçato dap¬
mnũ dolorq nasti põt. non infamia sicut ex
aliena u̾nute gaudium non gloria tua te uirtus
aut uitiu gloriosum. efficiet aut infamem¬
d Conuigie uxor infamia. R. ul sile.
uł fuge/. u ulcistere. Medium fecit ille uir
sanctus nactus desimplicitate cognomem
et profecto pͥmũ molle nimis t̾tium predu¬
eum. medium honesti humaniq. consi¬
lii uideat᷑ his presertim. quorum media i¬
tidem est fortuna nan superbis potentibus
fristea lex ponitua. Uolumtas libido. Ira im¬
petus. he potentis inpotentieĩsolentie legess
sunt. om̃e uulgus ferio r estindendum/ pu¬
tant multa sunt aut que non ferio egeant
sy fom̾tis/. D Uipudica est uxor/. Re Ri
pati eligis etas fortassis illam frange. Et
labor et filii et morbi et rei familiaris aas¬
ustia quibuidam frenum unile pudor fuit¬
dd. Uxor infamis abiit/. Re Optane xe¬
deat ne abieriti. serum uotum. D. Ueor

Expanded text:
uxoris infamor. Ex alieno peccato dauxoris infamor. Ex alieno peccato damnum dolorque nasci potest, non infamia, sicut ex aliena virtute gaudium, non gloria: tua te virtus aut vitium gloriosum efficiet aut infamem. Coniugis uror infamia. Vel sile vel fuge, vel ulciscere. Medium fecit ille vir sanctus nactus de simplicitate cognomen, et profecto primum molle nimis, tertium predurum, medium honesti humanique consilii videatur, his presertim quorum media itidem est fortuna. Nam superbis potentibus frustra lex ponitur, voluntas, libido, ira, impetus, he potentis insolentie leges sunt. Omne vulnus ferro rescindendum putant, multa sunt autem que non ferro egeant, sed fomentis. Impudica est uxor. Si pari eligis, etas fortassis illam franget, et labor et filii, et morbi et rei familiaris angustia, quibusdam frenum utile pudor fuit. Uxor infamis abiit. Opta ne redeat, ne abierit ferum votum. Uxor
Abbreviated transcription (Latin):
quas postremo noxios casu. obuios asupplitio
retraxisse legumq et capitalis sententie uing
fregisse sola uͥginitatis magestate comperiᷤᷤ
quara pret̾ea exdiu̾so non facimus tg̃i turpe
s habitus aut ẜmo liberior pena graui atq
infamia non carebat et honoris tñ et deco¬
uis innemores et terroris intestrece dapna¬
teq et defosse subterram uiue ꝑ historias.
occursabũt.I. nũc tot exemplis et tamcla¬
ris et tam facris obrutus intanta pudicitie
ruina tot probriis illustriũ concussam pau¬
lulum humilioris cubiculi fidem defle. d¬
Axor adultera est. R. Id non nullis mutan¬
de inmelius uite causa fuit qui maritali compe¬
de liberati reiectoq graui faste ue altius cepe¬
rumt. quid te uetat coniugis feditatem: pͥmũ
tibi quoq gradum facere aduite liberioris e¬
scensum. sere pondus sepe  comaeo edest e¬
fediissimos retardauit/. Ibis otius quocuis
decieuens solus ac uacuus/.d. Turpitdine

Expanded text:
quas postremo noxios casus obvios a supplicio quas postremo noxios casus obvios a supplicio retraxisse, legumque et capitalis sententie vim fregisse, sola virginitatis maiestate comperimus, quarum preterea, ex diverso, non facinus tantum turpe, sed habitus aut sermo liberior, pena gravi atque infamia non carebat, et honoris tamen et decoris immemores, et terroris incestive damnateque et defosse sub terra vive, per historias occursabunt. I nunc, tot exemplis et tam claris et sacris obrutus, in tanta pudicitie ruina, tot probris illustrium, concussam paululum humilioribus cubiculi fidem defle. Uxor adultera est. In nonnullis mutande in melius vite causa fuit, qui, maritali compede liberati, reiectoque gravi fasce, ire altius ceperunt, quid te vetat coniugis feditatem primum quoque tibi gradum facere ad vite liberioris ascensum? Sepe et pondus, sepe et comes pedes expeditissimos retardaverit. Ibis ocius quocunque decreveris solus ac vacuus. Turpitudine
Abbreviated transcription (Latin):
totiens mundi duõs passos nouit uł non
ferenda mollities uł suꝑbia uideatur. To¬
maximis inuidiosisimisq mortaliũ ꝓĩñ
non hominibus nni nuptas s deo etiam
desponsatas/ inhec flagitia labi solitas
uides propudor nec tanti sponsi reuerentia
infelicem precipitemq aiam frenat cui
aut parcet effrenis ac rabida/ libido que
nec celo parcit nec celestem metuit iundi¬
ctam. seu quibus abstineat quenet deo sa¬
cris corporib abstinendũ censet. Nec ũo
tm hac etate monstra hec tam feda libi¬
dinum cernuntur qͣuis nulla umqͣ reto
iuditio fediora esse potuerint lesiq maioris
ieam merita. s euo.illo quo ita prodigiuz
scelus erat ut nũc uirtus uisa equidem
ac punita nostuntͣ. Uirgines ip̃e uestales
quarum exactissime castitati tribunitiam
ac censoriam. potestatem cesisse non puduit
quas suorum thriumphantiũ currib inse¬
disse ne aquoq forte rriumphus impediret᷑.

Expanded text:
totiens mundi dominos passos novit, vel non totiens mundi dominos passos novit, vel non ferenda mollities, vel superbia videatur. Tomaximis invidiosissimisque mortalium. Proinde non hominibus tantum nuptas, sed deo etiam desponsatas, in hec flagitia labi solitas vides: ac proh pudor, nec tanti sponsi reverentia infelicem precipitemque animam frenat: cui autem parcet effrenis ac rabida libido, que nec celo parcit, nec celestem metuit vindictam, seu quibus abstineat, que nec deo sacris corporibus abstinendum censet? Nec vero tantum hac etate, monstra hec tam feda libidinum cernuntur quamvis nulla unquam recto iudicio fediora esse potuerint, lesique maioris iram merita, sed evo illo, quo prodigium scelus erat, ut nunc virtus visa equidem ac punita noscuntur. Virgines ipse Vestales, quarum exactissime castitati, Tribuniciam ac Censoriam potestatem cessisse non puduit, quas suorum triumphantium curribus insedisse, ne quoquam forte triumphus impediretur,
Abbreviated transcription (Latin):
magestas prĩs asteruisse debuerat Samulq
huius filia et noiẽ et lasciuia matri par ha¬
rumq seu uite fortune uestigiis herens iu¬
lia seueri non sat pudicitie faustum nomẽ
Quid domitiani coniugem domitiam Quid
herculanillam laudii. seu qn̾ hic adultera¬
rum fortunatus cõn uigium princeps fuit
eiusdem mesalinã simmũ imꝑii probum
loquar que secordem uirum ac cesareum de¬
serens cubile noctu lupanaria circumibat il¬
la faciens que referri etiam / pudor prohibet
Auid has ego ꝗd ue alias stringam. seu
quis fornix augustis meretriçib nõ angustis
sit. quarum cõmemoratio fateor nec hone¬
sta est nec ulla exꝑte adulterii crimen leuat
quin potius grauat habet tñ aut spernẽdã
consolationis efficatiam similitudo cõspecta
miserie ac paritas erũnarum nõ ꝙ alieno
quisꝙ nͥ maliuolus delectet᷑ malo s ꝙ hu¬
milioris fortune hominũ indignantꝰ priti que

Expanded text:
maiestas patris absterruisse debuerat; simulque maiestas patris absterruisse debuerat; simulque huius filia, et nomine et lascivia matri par; harumque seu vite seu fortune vestigiis herens Iulia Severi, non sat pudicitie faustum nomen. Quid Domitiani coniugem Domitiam? Quid Herculanillam Claudii, seu quando hic adulterarum fortunatus coniugum princeps fuit?, eiusdem Messalinam, summum imperii probrum, loquar, que socordem virum ac cesareum deferens cubile, noctu lupanaria circuibat, illa faciens que referri etiam pudor prohibet? Quid has ego, quidve alias stringam, seu quis tam fornix augustis meretricibus non angustus sit? Quarum commemoratio, fateor, nec honesta est, nec ulla ex parte adulterii crimen levat, quin potius gravat. Habet tamen haud spernendam consolationis efficaciam, similitudo conspecta miserie ac paritas erumnarum, non quod alieno quisquam, nisi malivolus delectetur malo, sed quod humilioris fortune hominem indignanter pati que
Abbreviated transcription (Latin):
qui uł negiectũ gemum calcatamq tori fidem
Iugeant uł ignari solitulgo non dedecoris xi¬
deantur. Crebri ora illa quidem numqͣq
nõ auribus modo s ocl̃is quocumq terrarũ
prexens defutura at maiorib in est conso¬
latio/ eeges cogita quos uidisti ac tͥrarum
dños dehinc scͥptis famaq cognitos recorda¬
re. Respice et arturi fabulam et historias ee¬
liquorum in mentẽ redent olimpias phihipi
cleopatra tho lomei Agamenonis olitemestra
Menelai helena pasiphe amois/ phedra che¬
seb. neue ipam urbem romam olim quoq dũ
quoddam quasi pudicie templam esset mali
huiꝰ exꝑtem credas redent admemoriam Mete¬
lla uyor sille illius qui si eius nosset adulte¬
ria non tm rome ꝑq omem ytaliam uulga¬
ta. s que acthenis iam ac ꝑgretiam cantabã¬
tire/ minime ut aebitror felicis nomẽ sibi ꝓ¬
rorsus indebitũ usurparet. Posthanc iulia
agrippe / quam hĩc afflagitio iuri u̾tus. hic

Expanded text:
qui vel neglectum genium calcatamque thori fidem qui vel neglectum genium calcatamque thori fidem lugeant, vel ignari soli vulgo noti dedecoris rideantur. Crebriora illa quidem, nunquamque non auribus modo, sed oculis quocunque terrarum perrexeris defutura; at maioribus maior inest consolatio. Reges cogita quos vidisti ac terrarum dominos; dehinc scriptis famaque cognitos recordare; respice et Arthuri fabulam, et historias reliquorum, in mentem redeat Olympias Philippi, Cleopatra Ptolemei, Agamemnonis Clytemnestra, Menelai Helena, Pasyphe Minois, Phedra Thesei, neve ipsam urbem Romam, olim quoque dum quoddam quasi pudicitie templum esset, mali huius expertem credas. Redeat ad memoriam Metella, uxor Sille, illius qui si eius noscet adulteria, non tantum Rome, perque omnem Italiam vulgata, sed que Athenis etiam per Greciam cantabantur, minime, ut arbitror, “felicis” nomen sibi prorsus indebitum usurpasset. Post hanc Iulia Agrippe, quam hinc a flagitio viri virtus, hinc
Abbreviated transcription (Latin):
proprius uixo certe prudentia atq constantia
sua esse debet. iraq omĩs inuiro q inmulie¬
re dementia animiq leuitas eo est fedior quo
uiro debita magis est grauitas. d. Coniu¬
gis adulterio mestus sum. R. U̾sitatus dolor
uetus iniuria nec minus crebra. uix ciebrior
coniugii q adulterii usus est/. deniq hoc est
ꝙ ut aĩt qui nec ꝑmicti nec prohiberi po̾test
quia stilicet alterum honestas libido alterum
fieri uetat. Tu ne tibi ergo feminam unam
tuam totam atq integram uoluisses/ qd̾ nec
ferocissimis tirãpnorũ nec regum maximis
tua potuit etate contingere/ nec pͥore potuerat
adicto recentia ne quos forte presentium offendã¬
tutius est hẽculem ferire q uilicum. Nec uͦ cunta
ueterum attingam. formidatissimorũ sũmorũq
hominũ fame parcam. Nostri aut hisq uł insi¬
lentio gemitã tuũ frena. Alioquim urbem lu¬
stra scruptare uiciniam dextra leuaq aderũt

Expanded text:
proprius, viro certe prudentia atque constantia proprius, viro certe prudentia atque constantia sua esse debet. Itaque omnis in viro, quam in muliere, dementia animique levitas, eo est fedior, quo viro debita magis est gravitas. Coniugis adulterio mestus sum. Usitatus dolor, vetus iniuria, nec minus crebra: vix crebrior coniugii quam adulterii usus est. Denique hoc est, quod ut ait quidam, nec permitti, nec prohiberi potest, quia scilicet alterum honestas, libido alterum fieri vetat. Tu ne tibi ergo feminam unam, tuam totam atque integram voluisses, quod nec ferocissimis tyrannorum, nec regum maximis potuit tua etate contingere, nec priore potuerat? Mitto recentia, ne quos forte presentium offendatutius est Herculem ferire quam villicum. Nec vero cuncta veterum attingam: formidatissimorum summorumque hominum fame parcam. Nosti autem, hisque vel in silentio gemitum tuum frena; alioquin urbem lustra, scrutare viciniam: dextera levaque aderunt,
Abbreviated transcription (Latin):
deflexit insaniant. Sic seuerus aliis sic indu¬
lgens sibi. sic inquus rerum arbit̾ quisq est¬
D. Coniugalis m fides frangitur. R. Uide ne
tu hanc aliis non maritis tm̃ s uxori tue fregei̾s
Nam sunt qui abuxore exigunt qd nõ prestant
qui lasciuiã suam titulo urbanitatis excusent
alienã ut grauissimũ stelus seuerissime punien¬
tes qui cunta sibi cum ꝑmiserint cunta aliis
negent iniquissimi iudices ꝗ depudicitia iu¬
dicent impudici in pune passim agunt oĩa
et ceu soluti legibus uaga libidine rapiunt᷑
uxores diuine atq huma domus sotie s capte.
exhostibus / aut empte pretio sint ancille cu
et si ob sequii plustubũ fidei nichil plus tua tibi
coniuꝵ debeat q̃ tu sibi. par debitum equus
amor mutua couigii fides esti. Non excuso uxo¬
res. uiros arguo pͥmanq illis culpe parte ri¬
buo ꝑsepe eĩ uxori dux atq extemplum lasti¬
uie uir fuit ⁊ inde mali processit / initium unͣ
remedium debebatur. qͣuis aũt pudor femine

Expanded text:
deflexit insaniant: sic severus aliis, sic indulgens sibi, sic iniquus rerum arbiter quisque est. Coniugalis michi fides frangitur. Vide ne tu hanc aliis, non maritis tantum sed uxori tue fregeris. Nam sunt qui ab uxore exigunt quod non prestant; qui lasciviam suam titulo urbanitatis excusent, alienam ut gravissimum scelus severissime punientes; qui cuncta sibi permiserint, cuncta negent iniquissimi iudices; qui de pudicitia iudicent impudici, impune passim agunt omnia, et ceu soluti legibus, vaga libidine rapiuntur. uxores, divine atque humane domus socie, sed capte ex hostibus aut empte pretio sint ancille; cum etsi obsequii plusculum, fidei, nichil plus tua tibi coniunx debeat, quam tu sibi. Par debitum, equus amor, mutua coniugii fides est. Non excuso uxores: viros arguo, primamque illius culpe partem tribuo. Persepe enim uxori dux atque exemplum lascivie vir fuit, et inde mali processit initium, unde remedium debebatur, quamvis autem pudor femine
Abbreviated transcription (Latin):
esti coniux R. Si incomodũ corporis curati
premium debetur / quid nõ leuanti animi an¬
gores ac molestias debeatur/. Si quis tibime¬
dicus rertianam febrem abstulisset et gram
illi haberes. et pretium dares quid nũc fãci¬
as/ Continiã auferenti. D. Rapta ẽ uyor¬
R Nestis quid raptori debeas cura igens oro¬
de cissumq litigiũ una cũ coiuge forsitam et gra¬
ue ꝑiculum tue domus limen excesserit. aIu¬
In ꝑierunt / qui iuixissent si uł xaptu uł abẽ cõ¬
iugibus caxuissent int̾uite mala nichil peius
ꝙ intestina distͥmina /. Di Rapta uyor abiit¬
R di coactaiuit ignostito At si uolens uno
actu duplex tibi queritur uiedicta/. Nam et
ad ultera situm. ad tortorem habiit etilleni
um iurus suam transtulit indomũ qualem
eĩ mocho speret que talis fuerit marito. de.¬
Gior cum captore libeno abiit. R. Sme¬

Expanded text:
est coniunx. Si, incommodum corporis curanti, est coniunx. Si, incommodum corporis curanti, premium debetur, quid non levanti animi angores ac molestias debeatur? Si quis tibi medicus tertianam febrem abstulisset, et gratiam illi haberes et pretium dares, quid nunc facies continuam auferenti? Rapta est uxor. Nescis quid raptori debeas! Cura ingens indecisumque litigium, una cum coniuge, forsitan et grave periculum tue domus, limen excesserit. Multi perierunt qui vixissent si vel rapto vel aliter coniugibus caruissent. Inter vite mala nichil peius quam intestina discrimina. Rapta uxor abiit. Si coacta ivit, ignoscito; at si volens, uno actu duplex tibi queritur vindicta. Nam et adultera suum ad raptorem abiit, et ille, tuum virus, suam transtulit in domum. Qualem enim mecho speret, que talis fuerit marito? Uxor cum raptore libens abiit. S
Abbreviated transcription (Latin):
iugii sepe unum alt̾ius adulterii pena est. eoq
uistior simultorum Cogita antuumq alii fece¬
ris unde hoc tibi fieri nũc abalio dignum sit.
iniusta enĩ atq inpudens est querela pati qd̾
fecerit indignantis et abalio expectare alleri
qd feceris lex moralis iubet/ et facere alis qd̾
tibi abaliis fieri uelis scdm adeo dogma est ut
illud profami etiam cogente sententie grauitate
atq equitate laudauerint. B mortalis petu¬
lantio licentiam legum salubrium abrogatax
ome fas ne fasq confundit. Itaq passim ad¬
ulti occursant qui cũ thalamos uicinorũ coniu¬
giamq fedauerit suas int̾im coniuges ułm
publico cerni nolit et siquis in illas oculum
por mͥ preripitur. R. Uiolentũ om̃e mo¬
lestum patienti fateor. at res ipar si ꝑ se
illam. extimes q queso tante molestie cãm
habet cum profecto si inportuna est uyor eius
amissio magni on̾is sit leuam̃/ d. Rapta

Expanded text:
iugii, sepe unum alterius adulterii pena est, eoque iugii, sepe unum alterius adulterii pena est, eoque iustior si multorum. Cogita an tu unquam alii feceris, unde hoc tibi fieri nunc ab alio dignum sit. Iniusta enim atque impudens est querela pati quod fecerit indignantis; et ab alio expectare, alteri quod feceris, lex moralis iubet, et facere aliis quod tibi ab aliis fieri velis, sanctum adeo dogma est, ut illud prophani etiam cogente sententie gravitate atque equitate laudaverint. Sed mortalis petulantie licentia, legum salubrium abrogatrix, omne fas nefasque confundit. Itaque passim adulteri occursant, qui cum thalamos vicinorum coniugiaque fedaverint, suas interim coniuges, vel in publico cerni nolint, et si quis in illas oculumor michi preripitur. Violentum omne molestum patienti, fateor, at res ipsa, si per te illam extimes, quam, queso, tante molestie causam habet, cum profecto si importuna est uxor, eius amissio magni oneris sit levamen? Rapta
Abbreviated transcription (Latin):
mpudica uyor domo est mͥ. An dde¬
llem xapta esset aut etiam inportuna
moribusq asperis potiusq̃ lastiura ac
tuepibus ferenda tñ omĩa ingenti uisu ingen¬
tiq animo et xerum mortalium contẽptore in¬
numerabiles sunt hominũ miserie quibus eãb¬
una uitus obicitur. D. Impudica m est uxor.¬
R Pudiçitia insignis imperiosas efficit ma¬
ronas nichil metut que sibi nichil est costi¬
entia huic malo igitur ha saltem boni meste
esse ram molesta minus incipiet minusq in¬
folens. lesa enĩ coscientia femineu premit am¬
mi timorem. et sepe obsequentior in reliquis ui¬
eo est que se meminit inpuditam. D. Hasto¬
ua est uyor. R. Non mirandum si formosa.
non curandum si deformis. D. Ueor inpu¬
dica est. R. Pulcra dum limen uxor subiit
subire animũ debet illud satyri. Aara eadeo
concordia forme atq pudicitie. Nam si turpis
insaniat prope gaudendũ est carusam adesse di¬
uorni D. Adult̾a uxor est. R Adulteri¬
um sepe quidem equo ardentius expetui con¬

Expanded text:
mpudica uxor domi est michi. Mallem rapta esset, aut etiam importuna moribusque asperis, potius quam lascivis ac turpibus. Ferenda tamen omnia ingenti nisu ingentique animo, et rerum mortalium contemptores; innumerabiles sunt hominum miserie, quibus una virtus obicitur. Impudica est michi uxor. Pudicitia insignis, imperiosas efficit matronas, nichil metuit que sibi nichil est conscia. Huic malo igitur, hoc saltem boni inest: esse iam molesta minus incipiet, minusque insolens. Lesa enim conscientia, femineum premit animi tumorem, et sepe obsequentior in reliquis viro est, que se meminit impudicam. Lasciva est uxor. Non mirandum si formosa, non curandum si deformis. Uxor impudica est. Pulchra dum limen uxor subit, subire debet animum illud Satyrici: Rara est adeo concordia forme, atque pudicitie. Nam si turpis insaniat, prope gaudendum est: causam adesse divortii. Adultera uxor est. Adulterium sepe quidem equo ardentius expetiti con
Abbreviated transcription (Latin):
optimũ igit᷑ nõ irasti. Pximũ non ul¬
cisti.s frenare iram/ ne animũ rapiat
quo non decet. t̾tium est ulcisti nõ posse
etram siuelis. D. ulcra mͥ preripitur
uindicta. R. P ulcrior uenia relinꝗtꝰ
et pulcherima omĩu obliuio. Hec in¬
tͥ omẽs prinçipes hulium cesarem illu¬
strauit. Innumere ⁊ ĩgentes uiri huiuo.
uictorie gloriosissimi sunt trihumphis in comꝑa¬
bilis reiꝰ militaris excellentia altissimũ ingen¬
ium.predara eloquentia. nobilitas gñis/ fotã
corporis et in uicti animi magnitudo /cũ cunta
collegeris nil ineo clarius dlementia offensaꝵ
ob liuione yeperies / que ꝙ̃q̃ sibi materiam mõ¬
tis actulerit ut iure paccunianũ ilłd in fune̾
cane̾ men seruasse ut esset qui me ꝑderent
ex quo in necessario moriendu erat/ põt quoda¬
modo tali ex cã optabilis mors uderi..
¶De hodio populari dolor.

Expanded text:
Optimum igitur non irasci, proximum non ulOptimum igitur non irasci, proximum non ulcisci, sed frenare iram ne animum rapiat quo non decet, tertium est ulcisci non posse, etiam si velis. Pulchra michi preripitur vindicta. Pulchrior venia relinquitur, et pulcherrima omnium oblivio. Hec, inter omnes principes, Iulium Cesarem illustravit: innumere et ingentes viri huius victorie, gloriosissimi sunt triumphi, incomparabilis rei militaris excellentia, altissimum ingenium, preclara eloquentia, nobilitas generis, forma corporis et invicti animi magnitudo, cum cuncta collegeris, nichil in eo clarius clementia et offensarum oblivione reperies, que quanquam sibi materiam mortis attulerit, ut iure Pacuvianum illud in funere caneretur: Men servasse, ut essent, qui me perderent? Ex quo tamen necessario moriendum erat, potest quammodo tali ex causa optabilis mors videri. 34 DE ODIO POPULARI Po
Abbreviated transcription (Latin):
Collubrũ tibie manibus excidifse.credito.
uide ne iterum subrepetat. Nichil homini
tam contrariũ q inhumanitas ꝑ hanc
enĩ homo esse desinit idq sic esse ip̃m
nomen iuditio est nullus morbus tam
contrarius ne mors quidem illa ẜm na¬
turam accidit hec aut contͣ seriure in
lominẽ inhumanũ est qͣuis meritum.
Non opportet exulcerati animi motũ seq
et pͥutiti menicera doloriẜ nature comunis
obliuisti. D. ade ulcisti uetitum in per¬
petuum dolebo. R. forsam imperpetuũ
gaudebis. quotiens putas post inimici¬
tias depositas et ingratiã reditum cohor¬
ruisse aliquos amicorũ in amplexibus
cogitantes hũc ego ꝑditum uolui et in¬
rerdum. a successu impio parum ab fui .o.
sors optima in qͣ piam partem consiliũ
crudele uertisti. iustam iram exequi nõ
sinor. iuxtam iram uix inuenias cum
sit scͥptum. iea uiri iustitia dei nõ oꝑat᷑
et ruesus abaltero. Sra furor breuis est

Expanded text:
Colubrum tibi e manibus excidisse credito, Colubrum tibi e manibus excidisse credito, vide ne iterum subrepat. Nichil homini tam contrarium quam inhumanitas; per hanc enim homo esse desinit, idque sic esse, ipsum nomen indicio est; nullus morbus tam contrarius, nec mors quidem: illa secundum naturam accidit, hec autem contra. Sevire in hominem inhumanum est, quamvis meritum: non oportet exulcerati animi motum sequi, et privati memoria doloris, nature communis oblivisci. Me ulcisci vetitum in perpetuum dolebo. Forsan in perpetuum gaudebis. Quotiens putas, post inimicitias depositas, et in gratiam reditum cohorruisse aliquos, amicorum in amplexibus, cogitantes: “hunc ego perditum volui, et interdum a successu impio parum abfui? O sors optima in quam piam partem consilium crudele vertisti!”. Iustam iram exequi non sinor. Iram iustam vix invenias, cum sit scriptum: “Ira viri, iustitiam Dei non operatur”, et rursus ab altero: ira furor brevis est.
Abbreviated transcription (Latin):
ptate facultas exipit/ ultionis/. R. Cu
pectatum eripitur. nichil eripitur. multũ¬
q iribuitur quedam hñtib eripi lucru
est ea ne habeantur obstare lucrum maius.¬
d gacultatẽ ultionis perdidi. R. Felieia¬
ctura qd̾ uocat amisisse. D. Aboptata et spe¬
rata ultione prohibeor R. P rimũ erat/ no¬
lle male agere proximũ prohiberi. d. Nece¬
sse est occationẽ ultionis omictere. E¬
dipulcherimuan iundicte genus est nolle
ulcisci. pulcherima est nẽcessitas non sim.
uitro u̾tutem amplecti optimũ proximum
est compelli. D. Rreptam mͥ uindictam
doleo. R. Ueniet tp̃us çito forte quo ga¬
udeas. neq ałr accidisse ullo uelis modo ꝗ¬
dam adque coacti ueniunt uelle incipiunt
et amare et denecessitate consensus/ oritur.
dumq uoluntas fieri incipit desuit esse
necessitas. D. Uidebar ulcisti posse nec
potui. R. Non posse mãlũ agere pote¬
ntra magna est/. nempe que oĩpotentis ẽ
propͥa. D. Uindicta mͥ presens excidit. R¬

Expanded text:
ptate facultas eripitur ultionis. Cui peccatum eripitur, nichil eripitur, multumque tribuitur; quedam habentibus eripi lucrum est; ea ne habeantur obstare lucrum maius. Facultatem ultionis perdidi. Felix iactura quod noceat amisisse. At optata et sperata ultione prohibeor. Primum erat nolle male agere, proximum prohiberi. Necesse est occasionem ultionis omittere. Si pulcherrimum vindicte genus est nolle ulcisci, pulcherrima est necessitas non sini; ultro virtutem amplecti optimum, proximum est conpelli. Ereptam michi vindictam doleo. Veniet tempus cito, forte, quo gaudeas, neque aliter accidisse ullo velis modo. Quidam ad que coacti veniunt, velle incipiunt et amare, et de necessitate consensus oritur, dumque voluntas fieri incipit, desinit esse necessitas. Videbar ulcisci posse, nec potui. Non posse malum agere, potentia magna est, nempe que omnipotentis est propria. Vindicta michi presens excidit.
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ utinam inu̾tute saltem aut głia poneretur
hoc sane nasci hominẽ ad ha ẽi tp̃us dari con¬
scat. ut creatorẽ suum colat amet cogitet
quicꝗd hinc excidit ꝑditur aut dubie. Didere
igitur quantum ꝑditi tpr̃is quantũq nõ ꝑditi.

Expanded text:
quod utinam in virtute saltem aut gloriam poneretis, quod utinam in virtute saltem aut gloriam poneretis, hoc sane nasci hominem, ad hoc tempus dari constat, ut creatorem suum colat, amet, cogitet. Quicquid hinc excidit, perditur haud dubie. Videte igitur, quantum perditi temporis, quantumque non perditi.
Abbreviated transcription (Latin):
est. Si nil horum est incausa ꝗd aliuid estz
qͣ torpor et ignauia. sic ad id reuertimur. qd̾
ait Seneca. Turpissima est iactura que ꝑ
negligentia uenit/. D. Ut amictã tpũs
mesta necessitas mecogit. R. Non dum
capio ꝗd reisit. Nam site hostis ĩuindis¬
habeat simors instet / possũt fateor actus bonos
impedire. s non pios santosq cogitatus/ qui in¬
axime in eo statu eminẽt.atq effulgent/ quib
incuris tp̃s certe non perditur. nec scio an alibi
us minus que profecto et indolũ regoli et in
taurum phalaridis introire possunt/ et incru¬
cem theodori cirinensis ascendere. Sic quocũ¬
q te u̾teris inte unum. amissi tpr̃is culpa
reflectitur At uos exmore natura accusantes
que uolubile tp̃s fecit cũ ħ nõ esset et̾nitas.
in oĩb uos met ipõs ab soluitis cũ rei omĩu
soli sicis om̃e eĩ fere tpus ꝑditis / imo proicitis
et quasi rem uilem ab iectamq contemnitis

Expanded text:
est. Si nil horum in causa, quod aliud est est. Si nil horum in causa, quod aliud est quam torpor et ignavia? Sic ad id revertimur quod ait Seneca: “turpissima est iactura que per negligentiam venit”. Ut amittam tempus, mesta necessitas me cogit. Nondum capio quid rei sit. Nam si te hostis in vinhabeat, si mors instet, possunt, fateor, actus bonos impedire, sed non pios sanctosque cogitatus, qui maxime in eo statu eminent atque effulgent; quibus enim curis tempus certe non perditur, nec scio an alibi usquam minus. Que profecto et in dolium Reguli, et in taurum Phalaridis introire possunt, et in crucem Theodori Cyrenensis ascendere. Sic quocunque verteris, in te unum omissi temporis culpa reflectitur. At vos ex more naturam accusantes, que volubile tempus fecit, cum hic non esset eternitas, in omnibus vosmet ipsos absolvitis, cum rei omnium soli sitis. Omne enim fere tempus perditis imo proicitis, et quasi rem vilem abiectamque contemnitis,
Abbreviated transcription (Latin):
et ciuis egregii fructus offio es ꝙ uis non igͦ¬
rem hoĩes/ ꝗcꝗd preter auaritie studium agitur
uulgo tp̃s ꝑditum uocare cum id demum ma¬
xime uereq sit perditũ qd illi studio ribuit᷑.
et ꝗdstimus antu quoq populariter perditũ
tp̃s uoces / qd̾ sicrederem/ omissa incurabili
morbi cura nõ iam tpũs s teipm̃ male per¬
ditum faterer/. Nam si tpũs qd̾ maluerĩ deo
tuo nõ dicam/ donas et restitius qd̾ sine
uera non geritur pietate ingens alq inexti¬
mabile lucrũ priso scito. pro parui eim prĩs
inpendio ecternitatẽ queris quis umiq
mercator ꝑmutatione tam prospera usus
est. D. Pcorsus alia iͥ perdendi tpris
causa est. R. Non intelligo quã tu mͥca¬
dis falleris/ oĩum eadem est ratio. qua auari¬
tie diximus omẽs uoluntarie nulla ẽ uioleta
qd̾ et sano p intellectu et/ acicerone multis
in locis disputatum/ et creberrime repetitum

Expanded text:
et civis egregii functus officio es; quamvis non ignet civis egregii functus officio es; quamvis non ignorem homines, quicquid preter avaritie studium agitur, vulgo tempus perditum vocare, cum id demum maxime vereque sit perditum, quod illi studio tribuitur. Et, quid scimus, an tu quoque populariter perditum tempus voces? Quod si crederem, omissa incurabilis morbi cura, non iam tempus, sed te ipsum male perditum faterer. Nam si tempus quod maluerim Deo tuo non dicam donas sed restituis, quod sine vera non geritur pietate, ingens atque inextimabile lucrum scito. Pro parvo enim temporis impendio, eternitatem queris. Quis unquam mercator permutatione tam prospera usus est? Prorsus alia michi perdendi temporis causa est. Non intelligo quam tu michi cadis, falleris: omnium eadem est ratio quam avaritie diximus; omnes voluntarie, nulla est violenta. Quod et sano patet intellectui, et a Cicerone multis in locis disputatum, et creberrime repetitum
Abbreviated transcription (Latin):
ri põt tp̃us et necessariũ prorsus et rereꝑabile
est. nͥ quia nolenti pecunia / ualenti aut ip̃uy
eripitur. qͣ uis illd fatear grauiora damna. Ce
que culpa patientis exaggerat iustam t̃ que¬
rele causam nego ubi qui patitur uolens pati¬
amictere/. R. Quero iterũ quenã hec tam
uiolenta necessitas/ nͥ forte dñoꝵ negotiis un¬
plecitus tua negligis / quasi uͦ nõ adhot te sola cu¬
piditas et in explebilis lucri spes impellat. po¬
ne cupiditates proprias dñoꝵ cupiditatibus
non parebis. s hoc uirus in medicabile uenis
infusum et ꝑ errans uistera sensum hebetat
et nõ solum tpus s libertatem uitamq ip̃am ⁊.¬
non sentientibus eripit. Qd̾ siforte nec tuis
nec alienis cupiditatibus s curis honestioribus
tue rei.p. tpu̾s impenditur non hec tpris amissio
s laudabilio est impensa. rem caram rei oĩuz
carissime que interris sũt larginus et uiri boni

Expanded text:
ri potest, tempus et necessarium et prorsus irreparabile ri potest, tempus et necessarium et prorsus irreparabile est, nisi quia nolenti pecunia, volenti autem tempus eripitur; quamvis illud fatear, graviora damna esse que culpa patientis exaggerat, iustam tamen querele causam nego, ubi, qui patitur, volens patiamittere. Quero iterum: quenam hec tam violenta necessitas? Nisi forte, dominorum negotiis implicitus, tua negligis, quasi vero non ad hec te sola cupiditas et inexplebilis lucri spes impellat. Pone cupiditates proprias: dominorum cupiditatibus non parebis. Sed hoc virus immedicabile venis infusum et pererrans viscera, sensum hebetat, et non solum tempus, sed libertatem vitamque ipsam non sentientibus eripit. Quod si forte nec tuis nec alienis cupiditatibus, sed curis honestioribus, tue Reipublice, tempus impenditur, non hec temporis amissio, sed laudabilis est impensa, rem caram rei omnium carissime que in terris sunt largitus, et viri boni
Abbreviated transcription (Latin):
pecuniam querebare. Sam proiectã que¬
rere. Non ne ultro te obligans pocuniã
proieasti uulgaris insania plurimorum. qua ꝑ¬
facile et pecuniã perdideris et umicum. d. Pro
altero fidem obstunxi meam. R. Pro te ipõ
illam solues et nildebere/ ac sine conpedib age¬
re ꝙͣ iocundum sit tuo distes inçõmodo.d. Ua¬
dem pro amico dedime. R. Da post hac
amicis egentib aurum Argentũ uinum oleũ
frumentũ uestes/ domos predia Consiliũ auxi¬
lium solanum. cum amiis demum omĩa par¬
tire unam tibi habe. nulliq umqͣ tuam dederis
libertatem/. dd. Promissi pro alt̾o en solue¬
ndi dies ad est. R. An tu affuturamigno¬
rabas/. an te uicturũ nõ sperabas an non hedez
pena redundat erroris/ Bentio aut dilatio
te fefellit adedia ꝓmissiois int̾ ac solutiois
diem spatia. uana mente metimini que ut
eo iustior qͣ suꝑior querela quo leuior est
pecunie iactura qͣ tpris / ꝙ nec necessaiã
ad bene uiuendũ est pecunia et amissa restaura¬

Expanded text:
pecuniam querebare, iam porrectam quereris. Nonne te ultro obligans pecuniam proiecisti? Vulgaris insania plurimorum, qua perfacile et pecuniam perdideris et amicum. Pro altero fidem obstrinxi meam. Pro te ipso eam solves; et nil debere, ac sine compedibus agere, quam iucundum sit tuo disces incommodo. Vadem pro amico dedi me. Da posthac amicis egentibus aurum, argentum, vinum, oleum, frumentum, vestes, domos, predia, consilium, solatium; cum amicis demum omnia partire; unam tibi habe nullique unquam tuam dederis libertatem. Promisi pro altero: en solvendi dies adest. An tu affuturam ignorabas? an te victurum non sperabas? an non heredpena redundat erroris. Sentio autem, dilatio te fefellit: media promissionis inter ac solutionis diem spatia, vana mente metimini; que ut eo iustior quam superior querela, quo levior est pecunie iactura quam temporis, quod nec necessaria ad bene vivendum est pecunia, et amissa restaura
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓse as aliquid audituis ad ieceriti aut
uisis. qd̾ cum multi fecerint auctum breui
mendatiorũ uideas aceruũ. sic permanus
ut auant traditum inter manus etrã cre¬
stit malum qd̾q ait eximius poeta mobi¬
litate uiget uiresq acquirit eundo. S.¬
Hactenus letissima fama est. R. Oed
si mulcet ut feriat sepe letum. ⁊umore
mesta clades sequitꝰ crebre. hic fortune sti¬
lus. ut profundius uulneret spem prem¬
ictit cuspidemq uulnificam leri cuiuspiã
rumoris illitam dulcedine iugulo gaude¬
ntis infligit. qd̾ uix detus intelligens le¬
tis nũptiis non quatitur heretq in mo¬
bilis secum uoluens. uł contrarium esse
uł id ip̃m . quod tam faustum. uideatur
incontrarium uerti posse. S. Reto ru¬
more moueor . R. stxpecta saltem duz
et certus sit. tũc quoq uirilem animu
rumustulis agi turpe est licet ueris
falsissimis uero turpissimũ. adultos ga¬
uisos esse puduit uerumq mercorem.

Expanded text:
pro se quisque aliquid auditis adiecerit aut pro se quisque aliquid auditis adiecerit aut visis; quod cum multi fecerint, auctum brevi mendaciorum videas acervum. Sic per manus, ut aiunt, traditum inter manus etiam crescit malum quodque ait eximius poeta: mobilitate viget viresque acquirit eundo. Hactenus letissima fama est. Quid si mulcet ut feriat? Sepe letum rumorem mesta clades sequitur, crebrer hic fortune stilus ut profundius vulneret spem premittit cuspidemque vulnificam, leti cuiuspiam rumoris illitam dulcedine, iugulo gaudentis infligit. Quod vir doctus intelligens, letis nuntiis non quatitur heretque immobilis, secum volvens vel contrarium esse vel id ipsum quod tam faustum videatur in contrarium verti posse. Leto rumore moveor. Expecta saltem, dum et certus sit; tunc quoque virilem animum rumusculis agi turpe est, licet veris, falsis vero turpissimum. Multos gavisos esse puduit verumque merorem
Abbreviated transcription (Latin):
tei animas et ingenia ur̃a submiitos
pro inde tu quid teneas uiderisi me
sequi uoles expectabis equanimis ad
teamquillus non ꝗd astea dete sed da¬
spcorum creator ac regnator sany̾it agẽs
aliꝗd indies ardentius quo illius amo¬
re fias dignior. de euentu nõtͥ uer̃at
in animũ solicitare istos quibus igno¬
tior estrueritas qͣ tibi. deniq sic habe¬
bis futurra nosse durum honum nea
licere si ex pediat nec expedire si liceat.
¶ De leto rumore. spẽ.¬
Etus rumor insonuit. Ratio¬
Aoli fame çiedore mendax este S.
Ault letos nuntiant zumores.¬
R. qepetutius uni ceditꝰ q multions
Quid tot nuntiis affertur falsum. peni¬
tus esse non pot. R. Dos famẽ uul¬
gaus notus est ueris falsa mistere pau¬
cis ueris multa mendatia condiuntux
omĩa mentienti nicħ creditur.: S. Ru¬
mor auctor primus uerax estrafe de
nomo qtum audiert aut uidert xefede
contentus esti. Aichil est actum. nisi

Expanded text:
tri animas et ingenia vestra submittitis. tri animas et ingenia vestra submittitis. Proinde quid tu teneas videris; si me sequi voles, expectabis equaminis et tranquillus, non quid astra de te sed astrorum creator ac regnator sanxerit, agens aliquid in dies ardentius, quo illius amore fias dignior. De eventu non tibi veniat in animum sollicitare istos, quibus ignotior est veritas quam tibi. Denique sic habebis: futura nosse durum homini, nec licere, si expediat, nec expedire, si liceat. 113 DE LETO RUMORE Letus rumor insonuit. Noli fame credere, mendax est. Multi letos nuntiant rumores. Sepe tutius uni creditur quam multis. Quod tot nuntiis affertur, falsum penitus esse non potest. Mos fame vulgaris notus est, veris falsa miscere; paucis veris multa mendacia condiuntur: omnia mentienti nichil creditur. Rumoris auctor primus verax est. At nemo quantum audierit aut viderit referre contentus est: nichil est actum, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
lapsas uoces eo trahitis nõ quons
illarum s quo ur̃a cupaditas uocat.
scalicets quia centurio ille dixiti. hit
optime manebimus ne mundi capiama¬
nfforietur. ca fuit. Nut quia persomite¬
riisse fletus infantula profecturo ibe¬
llum. nuntiauit pr̃i uinci macedonum
legem consequẽs iudicatum est O ha¬
mana menis ebria et mitabunda a
facili inpulsu exeoris in foueam euis.¬
s Reta aderant ꝯsopito. Rae aestn
aderunt ꝙrpereetto .S leta dor miens
uidebam. e aesta uigilanis uidebis.¬
ss helix eram perquietem. Enmui ser
eris porlaborem. sepe nichil somnide de¬
nuntiãt et sepe contrariumi..s. Dere
pius falsa. par est aũt hud̾ er ⁊eliqu¬
arum huius cemodi uanitatum no
Anum casu incidens uerum. in numeris
falsis ascipulatur. Uenturoq inhiaus
pretertum mens non iuideti e esulta
muntiant diuini . R. Empostores egor
hos non miror qui demore suo pascunt
artifitio. N s uos stupeo. qui illorũ uen¬

Expanded text:
lapsas voces eo trahitis non quovis lapsas voces eo trahitis non quovis illarum, sed quo vestra cupiditas vocat, scilicet quia centurio ille dixit: “Hic optime manebimus”, ne mundi caput transferetur causa fuit, aut quia Persam periisse flens infantula profecturo in bellum nuntiavit patri, vinci Macedonum regem consequens iudicatum est! O humana mens ebria et mirabunda, quam facili impulsu erroris in foveam ruis! Leta aderant consopito. Mesta adeunt experrecto. Leta dormiens videbam. Mesta vigilans videbis. Felix eram per quietem. Miser eris per laborem; sepe nichil somnia denuntiant et sepe contrarium. Sepe pius falsa! Par est autem huius et reliquarum huiusmodi vanitatum ratio: unum casu incidens verum innumeris falsis astipulatur venturoque inhians preteritum mens non videt. Multa nuntiant divini. Impostores ego hos non miror, qui de more suo pascuntur artificio, sed vos stupeo, qui illorum ven
Abbreviated transcription (Latin):
capitibus. zeliqua in humati ferpi¬
umq et piscium morsibus ac uolu¬
trum rostris expoĩti et laceri misera¬
ndum fortne spectacułũ iacuere hi
nũc diuinosq untes nega. qui tam
certa pͥnuntiat et. Gratumi augu¬
rum notaui .R. O amentiam in¬
portuna miser homo successun notã
suor q̃ sibi nulla est auolucribus
sporatꝰ quid hoc stultius fieri xote qa
sudiis placet et deiotarumo regere
lusa aquila inpendenti preriprutdoris¬
ine et agrippe ebreo insiare carceris
exitum finemq miẜie ac ꝓsperua¬
tis initium ministrauit supͣ uer¬
ticem. sedens bubo auis alioquum
in famis cuiusq uiegilii carmine
carmen ferale destͥbit id. Lelon
omen incidit .R. Omen mbhõie
dictum nomen humane dementie
argumentũ est. quo ł aliad semꝑ nõ
extnarum modo ⁊erum s earuor que
q i inuobis sũt animos inerx ids
Rahat nec delicamentis anilibus ulla
pars rerum. uacet. Utaq exstenuto¬
mẽta seruorum et natorum fortuito

Expanded text:
capitibus, reliqua inhumati ferarcapitibus, reliqua inhumati ferarumque et piscium morsibus ac volucrum rostris expositi, cesi et laceri miserandum fortune spectaculum iacuere. I nunc divinosque vates nega, qui tam certa prenuntiant! Gratum augurium notavi. O amentiam importunam! Miser homo successuum notitiam suorum, que sibi nulla est, a volucribus sperat. Quid hoc stultius fieri potest? quia, si diis placet, et Deiotarum regem visa aquila impendenti preripuit ruine et Agrippe Hebreo instare carceris exitum finemque miserie ac prosperitatis initium nuntiavit supra verticem sedens bubo avis, alioquin infamis cuiusque Virgilii carmine carmen ferale describitur. Letum omen incidit. Omen ab homine dictum nomen humane dementie argumentum est, quo aliquid semper non externarum modo rerum, sed earum quoque que in vobis sunt animos in errorem trahat, ne deliramentis anilibus ulla pars rerum vacet. Itaque et sternutamenta servorum et natorum fortuito
Abbreviated transcription (Latin):
nullo negotio crediderim. proptum est
persiradere uolentibus. quibusdam ꝑ¬
suasor necessarius nõ est ip̃i d sẽ uãtes.
et occursus animantium uolatusq a¬
uium et gaͬritus letum mauguriu
dicunt. At si quotiens te ista fefelle¬
rĩt recogitas. si de hacire uicinos in¬
terogas n uł tu ultro te fallis ul illi
ꝑticipes erioris. querunt facile depre¬
ndondes quorsum hiis prestigiis rede¬
ndum sit. nͥ tres illi sũmi hominũ
⁊ erumq moderatores. ꝑompeuis cua¬
ssus et cesar. iurati forte contrariuz
dictum sint quib qd̾ constat magno
quidem omiumq familiarissimo. te¬
ste adarco tulio calde om̃es aruspnçes¬
q promiserãti. ꝙ pledaro fine om̃s
beati senes. inpatia morerent. idq
ꝙ uerum fui̾t non expectas audire fe¬
reo om̃o duo miẜ̾abilib q longissi¬
me abytalico romanoq orbe sectis
pheudoq ludibrio reconditis uenera¬
tis illis totoq diu formidatis orbe

Expanded text:
nullo negotio crediderim; promptum est nullo negotio crediderim; promptum est persuadere volentibus, quibusdam persuasor necessarius non est: ipsi sibi sunt vates et occursus animantium volatusque avium et garritus letum in augurium ducunt. At si quotiens te ista fefellerint recogitas, si de hac re vicinos interrogas, nisi vel tu ultro te fallis vel illi participes erroris querunt, facile deprehendes quorsum his prestigiis credendum sit, nisi tres illi summi hominum rerumque moderatores Pompeius, Crassus et Cesar iurati forte contrarium dicturi sint quibus, quod constat magno quidem omniumque familiarissimo teste Marco Tullio, Chaldei omnes aruspicesque promiserant quod preclaro fine omnes beati senes in patria morerentur. Idque quam verum fuerit non expectas audire: ferro omnes, duo miserabilius quam longissime ab Italico Romanoque orbe, sectis fedoque ludibrio reconditis veneratis illis totoque diu formidatis orbe
Abbreviated transcription (Latin):
cato ille rigidus. mirari se qd̾ nõ ridet
Aruspex aruspicem c̃ uidissent id ad
om̃s eque augures auspices sortilego
coniectores caldeosq et mathematicos
ac totam quam dixi manticem thrai
põt tam incertum est an illoꝵ fraus tur¬
pior. an ridiculosior ur̃a dementia. Illor
tñ argutiis ac ratiuculis respondere fã¬
cile. s prolixum est. notumq adeo
tamq a notis atq illustrib agitatum
ut nõ suꝑ uacua tm̃ repetitio s temer¬
aria uideatur.Urẽ autẽ ĩ eptissime
uanitati ꝗd aliud dici põt nͥ dignos uos
q ab homunculis nõ terrestrib mõ set
luteis ⁊ nullius nͥ qua stultos ludant
notitiam artis habentib scientie. in sigͣ
obtentu et celo insuꝑ auctore fallami¬
ni..S.. Bersuasum est mͥ prospera
instare quorũ expectatio dulcis leta tea
inquilla est.Ra. Umo quidem amara
nistis turbida s uos sensu ꝑdito deobi¬
ceto sensuum uidicaris. ꝑ suasum sane

Expanded text:
Cato ille rigidus, mirari se, quod non rideret Cato ille rigidus, mirari se, quod non rideret aruspex aruspicem cum vidisset. Id ad omnes eque augures, aruspices, sortilegos, coniectores Chaldeosque et mathematicos ac totam, quam dixi “manticen” trahi potest, tam incertum est an illorum fraus turpior ac ridiculosior vestra dementia; illorum tamen argutiis atque ratiunculis respondere, facile sed prolixum est notumque adeo tamque a notis ac illustribus agitatum, ut non supervacua tantum repetitio, sed temeraria videatur. Vestre autem ineptissime vanitati quid aliud dici potest, nisi dignos vos qui ab homunculis non terrestribus modo, sed luteis et nullius nisi qua stultos ludant notitiam artis habentibus, scientie insignis obtentu et celo insuper auctore fallamini? Persuasum est michi prospera instare, quorum expectatio dulcis, leta et tranquilla est. Immo quidem amara, tristis, turbida; sed vos sensu perdito de obiecto sensuum iudicatis. Persuasum sane
Abbreviated transcription (Latin):
diuim uͥri. quid tamdem cause est ꝗd¬
ue suspitioĩs ut non audiendus unus
et in multis primus ac maximus ill¬
orum cicero uideatux. certe hiis totum
lt illusionũ ac fallaciarum genus da¬
mirat. ridet. ac despicit et ad sũma
obmissis que locus iste non capit omĩs
et que illam suo calle sequit poesis n
sancti mͦ s docti om̃ẽs hanc respunt
uanitatem p̃t̾ illos solos qui uł hinc
uiuũt uł abhiis seducti in eorum ten¬
diculis lapsi sunt quorum dãpnis atq
errorib lucrum sibi atq artem facũit
in qua ilłd sũmum ac precipuu obscu¬
ritate fraudem tegere et sic biceps am¬
biguũq responsum dare ut predictũ
uideri possit ꝗcꝗd euenerit. qd̾ om̃ib
futuri notitiam professis incomune
prouisum est. qua in re/ nõ ars ip̃a que
nulla est nõ ingenium qd̾ sine literis
rerumq notitra nuddum est set illoꝵ
calliditas et audatiã et inpudentia ip̃a
mirabilis. Ende qd festiue admõs ait

Expanded text:
divini viri, quid tandem cause est quiddivini viri, quid tandem cause est quidve suspitionis, ut non audiendus unus et in multis primus ac maximus illorum, Cicero videatur? Certe is totum hoc illusionum ac fallaciarum genus damnat, ridet ac despicit et, ad summam, omissis que locus iste non capit, omnis et que illam calle suo sequitur poesis, nec sancti modo, sed et docti omnes hanc respuunt vanitatem, preter illos solos, qui vel hinc vivunt, vel ab his seducti in eorum tendiculas lapsi sunt, quorum damnis atque erroribus lucrum sibi atque artem faciunt, in qua illud summum ac precipuum, obscuritate fraudem tegere et sic biceps ambiguumque responsum dare, ut predictum videri possit quicquid evenerit; quod omnibus futuri notitiam professis in commune provisum est, qua in re non ars ipsa, que nulla est, non ingenium, quod sine literis rerumque notitia nudum est, sed illorum calliditas et audacia et impudentia ipsa mirabilis, unde quod festive admodum ait