comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cem mit tere: ñ aliquẽ cormi mþe tere. non
oculis toruis aspicere : s& inoma mansuetu¬
dime. usque ad sem̃ ꝓperantes altare: osculin¬
tes que rursu. in ipsa qua ingres si fuerant
paciencia repedare. Sic & reli quorum um̃¬
torum petulancia. cum illic ac ceseritnsi
etudine columbarun. cum grandi omnmni¬
racione conspicias. Dehis uero que uocitiua sunt.
nuillipenitus quempiã sub trahere lica. Nul¬
lus prius quã adbasilicã ueniat: aut commuta¬
ebris in min&: aut malin aliquot obrepit
aut dam num graue suc cedit: aut hoc qđ
abstulit morbus aufert. difficile tam̃ soie
presenti ulcionc res p̃terit.

Expanded text:
cem mittere, non aliquem cornu petere, non cem mittere, non aliquem cornu petere, non oculis torvis aspicere, sed in omni mansuetudine usque ad sanctum properantes altare, osculantesque, rursus in ipsa qua ingressi fuerant patientia repedare. Sic et reliquorum jumentorum petulantia, cum illuc accesserit F.etudine columbarum cum grandi admiratione conspicias. De his vero quae votiva sunt, nulli penitus quidpiam subtrahere licet; nullus priusquam ad basilicam veniat, aut commutafebris imminet, aut malum aliquod obrepit, aut damnum grave succedit, aut hoc quod abstulit morbus aufert. Difficile tamen sine praesenti ultione res praeterit.
Abbreviated transcription (Latin):
gabalis  quioues suas barbaris nrã instiga¬
cione commotis tradere noluit. Adue¬
nit &ferreolus martirr collega tius ex
uiennensibus: quinobis inte supplicium
incolis p̃sidium misit. Quid simphorianũ
eduum: Quid satur nnum euocas tolos¬
nim: ad gregasti c̃cilium: ut nobis inge¬
ras infernale tormentum. Hlec & issi¬
milia dicentibus : ita scõs dĩ humanis m̃tib
rep̾sentant: ut nullisit dubium eos in ibi
commorari. Multa tam̃ abhis infirmis
curantur : & sani recedunt.
Mih acbasilica uotiuorum. Qualit̾ uituli petu¬
lantes. calcitrantes equi. grunientes suggil
& eo ampluis uiris alligati funibus ducebant.
talem inhominibus impetum dare: ut putares
eos ipsos quoque dis rumperefunes. S& cum
etlem scãm ingressis: ita quieuer̃ ut arbitrari¬
ris illos tamquam agnos mansue tissimnos
ingrecdi inclinato capite. popłos amouento
rostro ñ cornibus & tamquã tribunal adro
iudicis. aliquemsensum habere timoris Fical¬

Expanded text:
Gabalis, qui oves suas barbaris, nostra instigaGabalis, qui oves suas barbaris, nostra instigatione commotis, tradere noluit. Advenit Ferreolus collega tuus ex Viennensibus, qui nobis in te supplicium, 872 incolis praesidium misit. Quid Symphorianum Aeduum, quid Saturninum vocas Tolosanum? Aggregasti concilium, ut nobis ingeras infernale tormentum. Haec et his similia dicentibus, ita sanctos Dei humanis mentibus repraesentant, ut nulli sit dubium eos inibi commorari: multi tamen ab his infirmi curantur, et sani recedunt. um in hac basilica votivorum: qualiter vituli petulantes, calcitrantes equi, grunnientes suillaaut eo amplius viris alligati, funibus ducebantur, talem in hominibus impetum dare, ut putares eos ipsos quoque dirumpere funes: sed cum aedem sanctam ingressi sunt, ita quieverunt, ut arbitreris eos tanquam agnos mansuetos haberi.ingredi, inclinato capite populos amoventes rostro, non cornibus; et tanquam tribunal adirent judicis, aliquem sensum habere timoris; non cal
Abbreviated transcription (Latin):
tempus ignara plebs mesta pende¬
bat: nesciens diem. inqua marto
beatus deber & ꝓuir tutis ac passi¬
onis ꝗła honorari. Ethec ignorancia usq
beatum ger manum autisio derensem antisa¬
tem. ẽ. ꝓtrac ta. Fac tum ẽ aut̃: ut ante¬
dictus pontifex bruiate aduenir&. Scisc¬
tatus que in colas. quo tempr̃ huius sacra
celebrarentur: senescire ꝓfessis: Tunc ille
Oremus inquid: & fortassis nobis haec dũ
potencia reuelabit. Qđcumfecissent: ma¬
ne orto . c̃uo catis semoribus loci art. quinto
kalendarum m̃sis .UII. celebrandã ẽẽ festiui¬
tatem. Exhoc nunc deuotus adueniens popli
inscm̃ dĩ cincia. curscõs alios ad sua con¬
uoc& festa. Ipsosque nominatim c̃fi¬
tentes: eorum fatentur uir tutes & me¬
rita. Pliunt enim. Sufficiat tibi uli¬
ane: nos que ꝓpria uir tute torquere.
Ut quidreliquos ꝓuocas: quid inuitas ex¬
traneos : ecce mar tininum pannonicum
uumicum iugit̾ nr̃m: quitres anris cauer¬
nis eripuit mor tuos. Ad est priuatusea

Expanded text:
tempus ignara plebs moesta pendebat, nesciens diem in quo Martyr beatus deberet pro virtutis ac passionis gloria honorari, et haec ignorantia usque ad beatam Germanum Autissiodorensem antistitem est protracta. Factum est tantum ut antedictus pontifex Brivatem adveniret, sciscitatusque ab incolis quo tempore hujus sacra celebrarentur, se nescire respondent. Tunc ille: Oremus, inquit, et fortassis nobis haec Domini potentia revelabit. Quod cum fecissent, mane orto, convocatis senioribus loci, ait V Kalendarum mensis septimi celebrandam esse festivitatem. Ex hoc nunc devotus adveniens populus, in Sanctum Dei convicia, cur sanctos alios ad sua convocet festa, ipsosque nominatim confitentes, eorum fatentur virtutes et merita. Aiunt enim: Sufficiat tibi, Juliane, nos propria virtute torquere. Ut quid reliquos provocas? quid invitas extraneos? Ecce Martinum Pannonicum, inimicum jugiter nostrum, qui tres a nostris cavernis repulit mortuos. Adest Privatus ex
Abbreviated transcription (Latin):
torina & enim mat̾ familias ea nobilistrpe
ꝓgenita. in uillesue t̾ricorio basilicam c̃struxe¬
ni. c̃diderat. Adhanc ergo ȩadẽ mulier acce¬
dit: orat ꝑtriduum. Dieͣat̃ ẽcia: aduenic
natalis baptiste bũci. Stante aut̃ popło: &
leccio cdnũ dogmata auscultante subito mag¬
nus murmur orit: Presbit̃ uero qui sollemp¬
nia celebrabat: comprimere uoces cubiers
ut̾ rogat quid hoc ẽẽt. Cui unus exeacdstan¬
tibus ait. Murmur mite scere ñ potest: qua
uir tus chũ nuraculũ ꝓdidit. Ecce eraregmu¬
lier illa quese cetam testabatur oreseri
dioxer̃ dm̃ : cognoscentes parit̃ qr fuer antȩesta

Expanded text:
turina etenim matrisfamilias ex noturina etenim matrisfamilias ex noprogenita, in villae suae territorio basilicam construxendiderat. Ad hanc ergo aedem mulier accedens, orat per triduum. Die autem tertia advenit natalis Baptistae dominici: stante autem populo, 884 et lectionum dogmata auscultante, subito murmur magnum oritur. Presbyter vero qui solemnia celebrabat, comprimere voces cupiens, interrogat quid hoc esset. Cui unus ex astantibus ait: Murmur mitescere non potest, quia virtus Domini miraculum prodidit. Ecce enim mulier illa quae se caecam testabatur ortam, edixerunt Deum, cognoscentes pariter quae fuerant gesta
Abbreviated transcription (Latin):
iterum claudi. Posthet surgens destratusuo: p¬
cedente luminc. accedit ad tumulũ scĩ. Mirũ
dictum : uidit pauim̃tum rosis rutilantibus
ẽ resꝑsum. Erant aut̃ magne ualde: cum fla¬
acsi easclem ipsius putares hore mom̃to rammis
urentibus eẽ direptas. Tunc cum grandi reueren¬
cia collet tas secretius posuit: multis exinde
infrmis. me dicamenta distribuens. Nam mer¬
guminis quidã exx turonico ueniens: ut ex in
delibuto potum sumsit. eiec to demone pur
gumulum dep̾cata ẽ. Ubi cum uenis¬
s& ꝓstrata ꝑtriduum. ante cancellos quiante
sepulcrum scĩ. antistitis habent᷑ ea trinsetus:
responsum accepit ꝑsomniũ. dicente sibiscõ
uro. Silum̃ recipere desideras.: requireban¬
lcam scĩ uiliani. Inqua dum p̃sidium martia
tibi neces sarium. simul oracionũ suarum suf
fragus reuo cabunt. Edcurgens aut̃ mulier &¬
giorans qđ inturonico huius martiris reliquie
tenerent᷑: ad sanc tonicã urbẽ clirigit. Uic¬

Expanded text:
iterum claudi. Post haec surgens de strato, praeiterum claudi. Post haec surgens de strato, praecedente lumine accedit ad tumulum Sancti: mirum dictu, vidit pavimentum rosis rutilantibus esse respersum. Erant autem magnae valde cum flaac si easdem ipsius putares horae momento ramis virentibus esse decerptas. Tunc cum grandi reverentia collectas secretius posuit, multis exinde infirmis medicamenta distribuens. Nam energumenus quidam ex Turonico veniens, ut exinde delibutum potum sumpsit, ejecto daemone purgtumulum deprecata est: ubi cum venisset, prostrata per triduum ad cancellos, qui ante sepulcrum sancti Antistitis habentur extrinsecus, responsum accepit per somnium, dicente sibi sancto viro: Si lumen recipere desideras, require basilicam sancti Juliani, in qua dum praesidium Martyritibi necessarium, simul orationum fragiis revocabunt'. Exsurgens autem mulier, ignorans, quod in Turonico huius martyris reliquiae tenerentur, ad Sanctonicam urbem dirigit. Vic
Abbreviated transcription (Latin):
cir casepulcrum iacentis sustuler̃. De quo
ut ausit infir mꝰ cum aqua: ꝓtinus assecutꝰ
ẽ medicinã. Recuperatis que uiribus: ac
restinc tafebre conualuit. Intelligite
ergonunc o om̃s qui insipientes estis i po¬
pto: & post quã ista dis cus seritis. scitotequi
nichils que ad seducendum humanum. genꝰ
diabolus operatur: Idõ moneo. utsiquis uedul¬
lum crucis signat. siquis baptis mi ablucione
muncdatus. siquis ue tus tate deposita in nouum
hominc̃ uig&. talia postponat hac negsts
uerat aut̃ ꝑatrocinia martirum: ꝑ quos
sanitatum miracula operant᷑. Postal& ad¬
uatoria c̃fessoꝵ: qui merito amicis dñici
nuncupati. & q uoluerit obtinebit
nartorarii. urbanus liaconꝰ huuis
basilice or dinatus eẽt edituus. ñux
res ad sepi lcrũ scĩ apparuit. Nam uigi¬
lante cliacono in loco suo: auditꝰ ẽ. sonitus
quasi hostim basilice panderet᷑. Post uero¬
multorũ horarum spacium: audiuuit cum

Expanded text:
circa sepulchrum iacentis sustulerunt. De quo circa sepulchrum iacentis sustulerunt. De quo ut hausit infirmus cum aqua, protinus adsecutus est medicinam, recuperatusque viribus ac restincta febre, convaluit. Intellegite ergo nunc, o omnes qui insipientes estis in populo, et post ista discusseritis, scitote, quia nihil sunt quae ad seducendum humanum genus diabolus operatur. Ideo moneo, ut, si quis vixillo crucis signatus, si quis baptismi ablutione mundatus, si quis, vetustate deposita, in novo nunc homine viget, talia postponat ac neglegat; quaerat autem patrocinia martyrum, per quos sanitatum miracula celebrantur, postolet adiutoria confessorum, qui merito amici sunt dominici nuncupati, et quae voluerit obtenebit.martyrarii Urbanus diaconus huius basilicae ordinatur aedituus, mira res ad sepulchrum sancti apparuit. Nam, vigilaquasi ostium basilicae panderetur. Post multarum vero horarum spatium, audivit ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
ripitur. Reclinatoq ad lec tulum capiti.
grauit̃ agi cepit. Erat aut̃ febris assidua: cum
stomachi pituita. ita ut si aliquid acciper&. c̃¬
rent eum miextremã uexari : ariolum quen¬
dam inuitandũ. Ille uero uenie ñ differens
accessit̃ adegrotum: & artem suã exibere
conatur: Incantaciones mur murit. artes
iactat. ligaturas collo suspendit. Promittit
uiuere: quẽ ipse mancipauerat morti. Hec
aut̃ me nesciente gerebant᷑. Que cum mͥ
delata fuis sent: amarissimꝰ reddor. Etcũ
graui suspirio illud comine moro: qđ dñs
acharon idõ delec tulo in quo ascendisti
ñconsur ges. sed mor te morieris. Nam iste
post aduentum arioli. ualidius febre suc¬
census sp̃m exalauit. Cuias post obitum:
nt̃ positis pancis diebus puer alius similila¬
bore cepit in quomodo. Tum ego in quã. Ac¬
cedite ad mar tiris tumulũ: & aliquid ea¬
nde adegrotum deportate: & uidebitis
entẽ illi. Acce dentes aut̃. Parumꝑ Pulueris

Expanded text:
ripitur, reclinatoque ad lectulum capite, ripitur, reclinatoque ad lectulum capite, graviter aegrotare coepit. Erat autem febris assidua cum stomachi pituita, ita ut si aliquid acciperet, corent eum in extrema vexari, ariolum quemdam 882 invocant. Ille vero venire non differens accessit ad aegrotum, et artem suam exercere conatur. Incantationes immurmurat, sortes jactat, ligaturas collo suspendit, promittit vivere quem ipse mancipaverat morti. Haec autem me nescio agebantur; quae cum mihi delata fuissent, amarissimus reddor, et cum gravi suspiAcharon, ideo de lectulo, in quo ascendisti, non consurges, sed morte morieris. Nam iste post adventum harioli validius febre succensus, spiritum exalavit; cuius post obitum interpositis paucis diebus, puer alius simili laborare coepit incommodo. Tum ego eis inquio: 'Accedite ad martyris tumulum et aliquid exinde ad aegrotum deportate, et videbitis n servientem illi'. Accedentes autem, parumper pulveris
Abbreviated transcription (Latin):
oyruit. fac tus que . ẽ. quasi mortuus. Con¬
uir rentes aut̃ parentes eius. calum niabant᷑
puerum: eleuauer̃ eum semiui uum. Atille
demnanibus eoꝵ elapsus. ꝑcussis palmis
cepit debac chando clamare & dicere qo
martiris uili ani uis tute edeuritur. Clericus
uero hec audiens: posita suꝑ caput ei cap¬
fir matus infide : potit᷑ it̃. totum cum psalmis
& gr̃arum accionibus carpens. & ad locum
pobtatũ martire ducente ꝑuenit. Iamex¬
inde tempr̃ ꝓcedente. quanti ibi mergu¬
mini. frigoretici. uel diuersis morbis oppres¬
si. mar tiris uir tute sanatis: nec nomima
re tineri. nec numerus potuit collig
ponimus & istud: quod insipientei
corrigat & robor& sapientes Iaitꝰ
popłi aruernaregio ab excidio luis quã in¬
guinariã uocant deuastabat᷑: ego briuato¬
sem uicum ex petii. Scilic& ut qui meries
tutari nequibã : beati martiris iuliami ora¬
uico: unus puer exnr̃is ab hoc morbo cor¬

Expanded text:
corruit, factusque est sicut mortuus. Concorruit, factusque est sicut mortuus. Concurrentes autem parentes eius, calumniabant hpuerum, levaverunt eum semivivum. At ille de manibus eorum elapsus, percussis palmis, cmartyris Juliani virtute exureretur. Clericus vero haec audiens, posita super caput ejus capfirmatus in fide portitor, iter totum cum psalmis et gratiarum actionibus carpens ad locum praeoptatum, Martyre ducente, pervenit. Jam exinde, tempore procedente, quanti ibi energumeni, frigoritici, vel diversis morbis oppressi, Martyris virtute sanati sunt, nec nomina retineri, nec numerus potuit colligi.ponimus et istud, quod insipientes corrigat et roboret sapientes. Igitur peccatis populi, Arverna regio ab excidio luis quam inguinariam vocant devastabatur , ego Brivatensem vicum expetii, scilicet ut qui meritis tutari nequibam, beati martyris Juliani salvico, unus puer ex nostris ab hoc morbo cor
Abbreviated transcription (Latin):
RAT AUTEM suꝑ ipsum alta¬
re crua olocrisa: eleganti opere
estimata: direpta ẽ. & sinu re condita. It
is quieã sustulerat tanto subito pondere p̾¬
grauat᷑: ut eã penitus sustinere ñposs&.
Statimq comfunctus uis tute mar tiris.
acpenitencia motus. deitinere trans missã
loco scõ restituit.¬
Ude niquid adbeati ulianibasilicã: & fun¬
deus oracionem supplica ut tii aliquidcere
aut pulueris desepulcro iacentis largire
dignentur editui. ut delatum ame cumbe¬
nediccione sus cipiat᷑. Illeuero ueniens q
sibifuerant imperata flagitat hac suscipit
tcum suscepta ferre uell&: tanto gra¬
uatur pondere. ut uid cer incẽ poss&xeri¬
gere. Unde tremore magno concuisiis
paum̃to ꝓsternit̾. Et iterum cum lacri¬
nis oracionem fundens sur redẽ in columis
& xeptã sensit habeundi haberelicenciã.
im sole. siti corribit᷑ yeniens aut̃ ad
cellulã uie ꝓrimã: unami casulã adiit
aquam depos ceis Daqra egre diens ui¬
uenis dare responsum  eos uidit int̾rã

Expanded text:
at autem super ipsum altare crux holocrysa, eleganti opere estimata direpta est et sinu recondita. At is qui eam sustulerat, tanto subito pondere praegravatur, ut eam penitus sustinere non posset, statimque compunctus virtute Martyris, ac poenitentia motus, de itinere transmissam loco sancto restituit., inquit, ad beati Juliani basilicam, et fundens orationem, supplica ut tibi aliquid cerae vel pulveris de sepulcro jacentis largiri dignentur aeditui, ut delatum a me cum benedictione suscipiatur. Ille vero veniens, quae sibi fuerant imperata flagitat ac suscipit. Et cum suscepta ferre vellet, tanto gravatur pondere, ut vix cervicem posset erigere. Unde tremore magno concussus, pavimento prosternitur, et iterum cum lacrymis orationem fundens, surrexit incolumis, et acceptam sensit abeundi habere se libertaum sole, siti corripitur. Veniens autem ad villam viae proximam, unam casulam adit aquam deposcens: de qua egrediens juvenis dare responsum, ut eum vidit in terram
Abbreviated transcription (Latin):
optimates. & inlustresuiri quipostea eo tempr̃ rectores
palaciumudebant᷑: glorioso childericoregi famãbeatilans¬
bti innotuer̃. & actus eius ñsilentes: s& tertimoniũ deeis¬
ꝑibentes. ꝑsuaser̃ ut quia dignus erat sacer docio fungi:
rium: fauente dño a quo iã duclũ elec tuserat subrogatus
gebat illũ p̃omĩb pontificib & optimatib suis & cum¬

Expanded text:
optimati viri et inlustrissimi, qui eo tempore rectores palatii videbantur, glorioso domno Childerico regi famam beati viri innotuerunt, et actus eius non silentis, testimonium perhibentis, ut dignus erat sacerdotium fungere rium, favente Domino, a quo iam dudum aelectus erat, subrogatusgebat illum super omnis pontefecis et obtimatibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
dl ORlosos uir lanoble¬
pontifex oppido triiec tensioriundus
fuit. & exparentibus locupletib secun¬
dum scłi cdignitatẽ. int̾ presides ueneran¬
lpseaut̃ inpuericia for mosus & nobilis erat: ingente & in ꝓ¬
genie sua electus atq benignus erat. Inter famulos atque
cognatos suos uultu fulgente in omĩ affectu pollebat.
Cm̃inente aut̃ etate: cum uidiss& pat̃ eius filium acimc¬

Expanded text:
loriosus vir Landibepontefex oppido Treiectinse oriundus fuit et alitus ex parentibus locupletis secundum dignitatem seculi, inter presidis veneranerat in pueritia formonsus et nobilis, electus in gente et in progeniem suam, crescebat benignus. Inter famulos et cognatus suus vultum fulgentem, in omne affectu pollebat aeminentem aetatem. Cum vidisset pater eius tanta fi
Abbreviated transcription (Latin):
tradidit eum uiris sapientibus &istoricis. sacris litte¬
ris edocendũ. Ille aut̃ cum magnostudio officio lec¬
cionis assidue adhesit: & uelo cit̾ ipsũ consumma¬
uit. Cum aũt inbutus fuiss& aprudentis sinis iuiris:
reuersus ad cdomũ patrissur Et puericie annos exce¬

Expanded text:
tradedit eum ad viros sapientes et sthoricos sacris litteris aedocendum; ille vero cum magno studio offitio usu assiduo adhesit et velociter ipsum consummavit. Cum autem inbutus fuisset a prudentissimis viris, reversus est ad domum patris suae; pueritiae annis exce
Abbreviated transcription (Latin):
un ciborum pabulo eatitit alienus. Quam obseruaci¬
enem ieuinii. ii.iiii. feria exxpleuit: et quod inea sacrile¬
gi. cerei facti iudio sanguineum. ut auctorem suum
dim morti traderent. pac tum statuerunt . Ul. autem
feria: quia id quod cor de c̃ceperant. ipsum cruci af¬
figentes: in hac opere compleuer̃. Corpus uero eius
ugiter cilicio tegebatur:. Uestimentis quoq: aforis
nec multi modis uilibus. nec p̃ciosis s& me clocribus
ne force humanarum laudum blandiretur fomentis
quod est muscipula eterne clampnacionis induebatur:

Expanded text:
um ciborum pabulo exstitit alienus, quam observationem jejunii in quarta feria explevit, eo quod in ea sacrilegi et rei facti Judaei sanguineum, ut auctorem suum Dominum morti traderent, pactum statuerunt: sexta autem feria, quia id quod de corde conceperant, ipsum cruci affigentes, in hac opere compleverunt. » Eamdem jugiter cilicio tegebatur, vestimentis quoque a foris nec multimodis vilibus, nec pretiosis, sed mediocribus; ne forte humanarum laudum blandiretur fomentis, quod est muscipula aeternae damnationis, induebatur;
Abbreviated transcription (Latin):
pit : & gemere ut sipossit fieri sicut scriptum ẽ. uiuos eos
sepotuiss& ahsorbere: Iam̃ repetita uoce: aitadeos
inuic tis simũ martẽ adorate. offerentes digna libaminn
ds̃ qͥ nec seipsũ deiudeoꝵ potuit manibus liberare. Sos¬
tenes &uictorres ponder̃. Q. diuapparitores tui fuimꝰ
iuissatua & audire potuimꝰ & tuere. Nunc ueromutata
milicia: illũ timemus iudicem qͥte & nos auditurus est. Tibi
Tunc priscus iussit eos ad arenã duciligatos ad stipites ussos
eisferoces dimisit. Quieuntes adorauer̃ eostantũ. Similit̃
& leonẽ habuer rapacẽ & ipse similit̾ ꝑgens ad oresolo agens¬

Expanded text:
pit gemere . ut si possit fieri .| sicut scriptum est uiuos eos pit gemere . ut si possit fieri .| sicut scriptum est uiuos eos si potuisset absorberet . tamen re| petita uoce . ait ad eos inuictissimos adoratae . offerentis digna liba| mina s qui nec se ipsum de iudeorum manibus potuit libe| rare. Sustines et uictor responderunt quamdiu appareto| res tui fuimus . iussa tua et uidire potuimus et timire. Nunc| uero mutata est milicia. Illum timimus iudicem qui et te| et nos auditurus est . tibiTunc priscus iussit eos ad teprenam du| ci et legatis ad stipidem +ursus eius feroces dimisit qui e| untes odorauerunt eos . tantum similiter et leonem habue| runt rapacem . ex ipso similiter pergens . odore solo agen
Abbreviated transcription (Latin):
insanum soc colo xxpr̃a. filium dĩ quem colit eufemia ancil¬
la enis. Tunc indignatus priscus iussit & hunc cum soste¬
nen uinculum ixar ceris coartari quousque alia dieꝓ
latus sibi iussit offerri. Quibus ait. lmmolate duis. Illiait
responder̃. Quã diucecos oculos cordis habuimus lapi¬
des &x ligna uana acsideos estimauimꝰ.: & timuimus ima¬
gines quas mures ñtimeatt &c̃texunt aranee & aues
edct̃ coranit. Nunc uero ꝑfamulã dĩ eufemiã aꝑtis ocu¬
lismentis uidimus diuinitatẽ aliquã ñposse nisi inscĩta¬
te c̃stare. Ubicumque ergo ẽ pietas fides iusticia m
nocencia ueritas castitas adque paciencia ibi est ds̃
Ubicumque aut̃ iniquitas ibi est humani generis ini¬
quitaf micus ulest clemon pessimus quihabitat insta¬
tuis istis quas tudicis coli debere & inaipsis aliquã ma¬
iestatem posse c̃stare: Friscus audiens ec ita furere ce¬

Expanded text:
insanum. Sed colo christum filium dei+ quem colit| eufemia . ancilinsanum. Sed colo christum filium dei+ quem colit| eufemia . ancilla eius. Tunc indignatus priscus . iussit et| hunc cum sustene uinculo carceris coartare . quousque alia| diae prolatos . sibi iussit offerri quibus ait immolate diis. Illi| autem responderunt quamdiu caecos oculos cordis habui| mus labides . et ligna uana . ac si deos estimauimus et timui| mus imagines quas mures non timent . et contexunt . ara| neae. et aues stercorant. Nunc uero per famulam dei eufe| miam . apertis oculis mentis . uidemus diuinitatem alibi| non posse nisi in sanctitate constare . ubicumque ergo est pietas| fides . iusticia . innocentia . ueritas . castitas . atque patientia . ibi| est deus . ubicumque autem iniquitas. ibi est humani generis inimi| cus. Idem demon pessimus . qui habitat in statuis istis quas tu| dicis coli debere . et+ in ipsis aliquam maiestatem posse constare | Priscus audiens haec ita furore coe
Abbreviated transcription (Latin):
ne sic sit ut cogitem quo interitu ꝑdã illam. Mane aut̃
facto uocauit ase unum excancelariis suis nomine uic¬
torem dicens: Uade ad carcerem & inducifacies ade¬
am omem̃ petulenciũ uuentute : ut eã tͥpit̃ fatigante
defectã faciant interire: Tunc uictor ꝑgens ingressus
est ubistabat famuladĩ inoracione extensis manibus
celũ respiciens : & dextra leuaque eius multe alie
uirgines quarũ aspec tus splendidiorsole fulgebat.
contempnenste ipsum. hocqđ in nomine diceris. fac¬
tis ꝓba. Tunc ille ꝓsternens se: cepit dicere. Ab ista
ora qua merui uidereuos. & audire uocem urãm iam
& iuste c̃tradĩ famulã indignari Illa aut̃ dr̃ẽ famula:
&ego ꝑgens ad eam uidi edcercitũ uirginum splenden¬
ciam cum quibus illa gaudens exultabiat: ñcurans nec
dete nec de officio tuo necdeminis tris tuis. &hoc tibi

Expanded text:
ne sic sit . ut cogitem quo interitu perdam illam. Mane au| tem ne sic sit . ut cogitem quo interitu perdam illam. Mane au| tem facto . uocauit ad se unum ex cancillariis suis . nominem| uictorem dicens+. Vade ad carcirem et induci facies ad eam| omnem petulantium iuuentutem . ut eam turpiter fatigantes | defectum faciant interire. Tunc uictor pergens . ingressus est| ubi stabat famula dei in oratione . et extensis manibus celos| respiciens . et dextera leuaque eius multae alies uirgines qua| rum aspectus splendidior solae fulgebat. contempnens . te ipsum hoc quod in no| mine diceris . factis proba. Tunc ille prosternens se . coepit dicere | Ab ista hora qua merui uidire uos . et audire uocem uestram . et iuste contra dei famolam indignari. Illa autem dei| est famula .ego pergens ad eam . uidi ibi exercitum| uirginum splendendum. Cum quibus illa gaudens exsult\a/t .| non curans nec de te . nec de officio tuo . nec de ministris tuis et hoc| tibi
Abbreviated transcription (Latin):
cum calcidonie int̾fectũ: sediciosũ murmus exagitant: Clami¬
incitabant. Cumque liberas sent omĩa membra eius: allatas ligna
Cumque subposito igni cepiss&e stridoremsuũ ignis euomere:
me dio incendii. suꝑ arcũ excelsũ qͥmac ta erat c̃stituit. Fact
est aut̃ post quã arsit cum om̃ibus lignis respiciens popłus
suꝑ ar cum digestofumo transacto que incendio uident ei¬
femiã suꝑ arcũ stantem in columem inlutam uestim̃tis suis
dentes popłi: ali dicebant ipsaest. aliidicebant sp̃s euis
est. alii dicebant ñ est ipsa sce parens eius ẽ. atubi om̃s fa¬
bule digestes: cepit clamare ad popłum sc̃a eufemia.
Uidete : neuos seducat ultrapriscus insanis simus udea : & sua¬
titur interire. Hec & issimilia multarȩpetens: fecer̃ impe¬
tum ciues uteã eriperent dicentes. Tollimuste & defendi¬
ciues impedire certam̃ meumgloriaosum : s& animos uros
officialibus depositã: misit incippodicens. Usque ad ma

Expanded text:
cum chalchedoniae interfectum . sediciosum murmur| et exagitant clamaincitaltant. Cumque liberassent omnem membra eius ad| lata sunt ligna Cumque supposita igne .| copisset . stridorem suum ignis euomere Ame| dio incendii supra arcum et excelsum qui iuxta erat . consti| tuit. Factum est autem . postquam arsit rota cum omnibus| lignis respiciens populus super arcum digesto fumo transac| toque incendio . uident eufemiam super arcum stantem inco| lomem . indutam uestimentis suisdentis populi dicebant| ipsa est . alii dicebant spiritus eius est . alii dicebant . non est ip| sa . parens eius est. At ubi omnes fauillae digeste sunt coepit| clamare ad populum sancta Eufemia Vidite+ ne uos ultra| seducat priscus insanissimus iudex et suatitur interire haec et his similia multa repetens . fece| runt impetum ciues . ut eam eriperent . dicentes tollimus| te . et defendiciues inpedire certamen meum gloriosum . sed animos uestros| officibus depositam . misit in cippo dicens . usque ad ma|
Abbreviated transcription (Latin):
quo temperabat rotã demanibus suis cecĩdit &dedit sonitũ Illiaut̃
utantes illũ ad signum qđ constituerat resonas se : traere ceper
cem fidentes indnõ : & sic iactate ut dũ cumpleuero cursuimmeu
uobis om̃ibus cuubus meis totũ pres tarefaciã qđ uultis. Conuener
cut̃ a hoc specꝰtaculum om̃s mulieres &r uirguies ex alius eler¬
tibus alus clamantibus aliis mur murantibus ciđ iniusta luitlea¬

Expanded text:
quod tempe| rabat rotam de manibus eius cecidit . et dedit sonitum. Illi| autem quod tempe| rabat rotam de manibus eius cecidit . et dedit sonitum. Illi| autem putantes illum ad signum quod constituerat perso| nasse. trahere coepetem fidenter| in domino expectate ut dum conpleuero cursum meum . uobis omni| bus ciuibus meis . totum prestare faciam quod uultis. Conuene| runt autem ad hoc spectaculum omnes . et mulieres . et uirgines .| et aliis flentibus . aliis clamantibus qu
Abbreviated transcription (Latin):
mereor adagonẽ accȩdere. Adplica ignẽ igni torquende. incen
uissit eã exui &solopudoris tegmine adumbrato om̃ia membra
euis nuda supra rote geminus c̃cauosq uectes arturi. Intra quos
addea teram qui utrumque latus geminum c̃stringer&. In supe¬
riore uero parte alius uectis positus sicut alignisec toribus ducant᷑
ita ut dum ab uno ducer& ab alio impeller et. Unapars que insursũ
uersus ducer& alia indeorsumtraer&. Igitur ligata uirgo sacra¬
tissima eufemia unumbrachium eius sursũ trahebatur ab unapar¬
te : alium brachiũ deorsum ut iba ipsarota possit media pars eius
signum trahentibus dicens . Ego ingredior intrarotã. ut eã to¬
dedero sonitum traherenolite. Stabant ergo trecenti uiuenes
riorepar te dediss& sonitum illisic traherent ut pars sui exterior
uulnerent᷑ & interior eẽt immobilis. S& nutudĩ ferram̃ tũ cũ

Expanded text:
mereor ad agones accedire . Applica ignes . torquae . incenmereor ad agones accedire . Applica ignes . torquae . inceniussit eam exui . et suo pudori stegmine adumbrata . om| nia membra eius nuda supra medios rotae geminos . concauos| uectes artari. Intra quos ad terram qui u| trumque latus geminum rotae constringeret . in superiore uero| partae . alius uectis positus sicut a ligni sectoribus ducebatur Ita ut dum ab uno dicitur et ab alio inpellitur . una pars rotae sur| sum uersus duceretur . alia in deorsum traheretur. Igitur ligata| uirgo sacratissema eufemia unum brachium eius sursum| trahebatur ab una parte . aliud brachium deorsum ut ibi in ipsa| rota possit media pars eius signum trahentibus di| cens . ego ingredior intra rotam autem teero sonitum trahere nolite. Stabunt ergo trecenti iu| uenis riore parte dedisset sonitum . illi sic|  traherent . ut \et/ paruolueretur . et interior| esset immobilis. Sed nutu dei ferramentum ad
Abbreviated transcription (Latin):
& adliber& usus pollueret &piuenit carcerẽ clausum. Illic cda¬
uis illiesecures illic uec tes allati nullo modo poterant ianuam ap¬
rire quousque demonio truculunto correptus hircacus redir&as
uix de manib eius euasita Iunc apellianus sofista gentilium. dixei
illã ad quisitas penas aelplica eã. Etsiconsenserit sacrificiomartis ꝓ¬
uicti utere eã ipso marte ꝓpicio. Sinuero iratomarte ubi tibi
opus erit utiea in contu meliadõꝵ obnoacia. Tunc iussit eã man
inc̃spectu popłi eiectã sacrificare & posuit ante eã rotã dupli¬
cẽ: que int̾ uectes c̃cauos ardentes prunas retiens incendia¬
Aut mistarota coartaberis: aut ad sacrificiũ martis ac cedens
istudsuppliciũ incomparabile ualebis euadere. Cuiscã eufemia
dix̃. H sunc agere cepistilegib demonũ: ut diuinis legib superers
Egouero modo cepi me int̃ difamulas computari: quia ꝓnomine

Expanded text:
t ad libitos suos | et inuenit carcirem clausum . +illic clat ad libitos suos | et inuenit carcirem clausum . +illic claues . illic secures . illic| uectes adlati . nullo modo poterant ianuam aperire . quoad| usque daemonio truculento correptus . yptcus redire ad . uix de manibus eius euasit. Tunc . ap| pellianus sofista gentilium dixit eillam ad exquisitas poenas . adplica eam . et si consenserit| sacrificio martis Inuicti uteris eam ipso marto propicio. Sin uero ira| to marte . ubi tibi opus erit ut eam in contumeliam deorum obnoxiam| Tunc iussit eam mane in conspectu populi eiectam sacrifecare . | et posuit ante eam rotam duplicem que inter uectes concauos| ardentis pruinas retinens . incendiod uis . Aut in ista rota cohar| taueris . At ad sacrificium magni martis accedens . +istud sup| plicium inconparabile euadis. Cui sancta eufemia dixit . nunc| agere coepisto laecibus tuis . ut diuinis legibus supereris . ego enim| modo coepi me inter dei famulas conputare qua pro nomine eius|
Abbreviated transcription (Latin):
clã retribuenti michi mala trans actodie locosuorestituatur
Quod cum factum eẽt cepit clamare dicens Magicis arcib in¬
fecta meobliꝗ auit. Respondens aut̃ eufemia diaẽ.Quachragin¬
ta cmonem martirib cinctã cat̾us meipsã quinqua gesimã
ab infancia & põsponsatã ausus fuisti uoluntate polluta c̃ti¬
gere: sceleratissime hominũ: agelegib qđ cepisti. Contende cu
plegibus. đoꝵ tuorũ honora cu mominib curpissimis ad quoꝵ fac¬
ta om̃is ingenuitas erubescit om̃is pudicicia ob mutescit. Tam̃si
agis dõꝵ atuorũ honor anr̃o tepudore suspendi. Nec incipias to¬
tus talis fieriqualis cepit ẽẽ manus tua. Iunc uocauit aclso maio¬
rẽ domus sue turpissimũ nomine hyrtacũ & diãei Ingenuita¬
tem & cliuicias ame c̃sequeris sustã tuhodie feceris mulierem
Tunchirtacus gaudens ꝑrex̃adcar cerẽ ut inde eã toller&¬

Expanded text:
dam retribuenti mihi mala . trans| acto diae loco suo restituetur. dam retribuenti mihi mala . trans| acto diae loco suo restituetur. Quod cum factum esset clama dicens magicis artibus  obligauit me. Respon| dens autem eufemia dixit quadragenta et nouem martirum| cinctam caeteruis . me ipsam quinquagensimam ab infantia| christi sponsam . ausus fuisti uoluntate polluta contingire Scele| ratissime hominum . age legibus quod coepisti contende tulegibus| deorum tuorum cum homines turpissimos . ad quorum facta omnis| ingenutas erubescit . omnis pudicicia ommutiscit. Tamen| si agis deorum tuorum honorem a nostro te pudore suspende ne in| cipias totus talis fieri qualis coepit esse manus tua. Tunc| aduocauit ad se maiorem domus suae turpissimum . nomine| yptacum et dixit+ Ingenuetatem et diuicias a me conseque| ris . si istam tu hodie feceris mulierem. Tunc . yptacus gau| dens perrexit ad carcirem . ut inde eam tollere
Abbreviated transcription (Latin):
leges principũ tuorum. Cui ꝓ consul ait. Quid in iuste me age¬
re putas : Eufemia respondit Quia imperatores tui ate offen
& publicũ quia deme offensam uiris eoꝵ & legũ incurris. Istienĩ
om̃s ferro uincti adgloriã ueniunt mesolã ab eoꝵ uinculofe¬
cisti alienã. Quid enim me existimas ut ñ uinculis teneas aut ne
hoc nomine subli mari Tam̃tusi udea es ses equissimus: ñ mecum
alit̾ ageres alit̃ cum istis quorum fidĩ meparticipẽ clamo credo
& consiteor. Tunc priscus ussit eã alapis celi & quicquid cedebat᷑
infaciem ultus eiuserat inmobilis ꝑseuerans easanatate quasi ut
culata & intrepicla ꝑmanebat: Tunc indignissimus apellianus
dor ꝓconsuli. Nos uerberatos & torm̃tis adfectosad comitatũ
ddirige Nanc̃ uero sacrilegã cuuis opes latuer hicscelaratissi
me ihac urbe tuo examine detine. Placuit dictũ ꝓc̃sulũ &
ꝓcansul demonũ actus stimulis currens arripuit quasi ouem

Expanded text:
legis prin| cipum tuorum agis. Cui proconsul ait quid iniuste me agelegis prin| cipum tuorum agis. Cui proconsul ait quid iniuste me agere| putas. Eufemia dixit quia imperatoris tui adoffendet publicum quia de me offensam iuris eorum et legum in| curris. Isti enim omnes ferro uincti . ad gloriam ueniunt | me+ solam ab eorum uinculo fecisti alienam quid enim me ex| istimas utinem in uinculis teneas christhoc nomine sublimare tamen si iudex essis aequissimus Non mecum aliter ageris+. aliter cum istis| quorum fide prcipem me lamo . credo . confiteor. Tunc priscus| iussit eam alapis caedi . et quidquid cedebatur in faciem uultus| eius erat immobilis . perseuerans ea sanitate . qua fuulata et intrepida faciae permanebat. Tunc indignissi| mus Appelianus . dixit proconsuli. Hos uerberatos et tormentis| adfectos ad comitatum dirige . hanc uero sacrilegam . cuius| opes latuerunt i hac urbe tuo examine detine placuit dictum| proconsuproconsul demonum actus stimulis currens| arpagat quasi ouem
Abbreviated transcription (Latin):
putans eã idõse in uiriari ad serere qđ uell& sacrificus demonũ
consentire & ait adeam.Ut quid indignant̃ tehanc in iuriã
quã pateris adseris sustinere : Cuibeata eufemia ait. Hobilem
ista ciuitas ab auis & pauis hab&. &tu ante posuisti michi ac¬
uenas & ignotos &priores eos fecisti ad palmã xp̃i ꝑtingere
trumphos numero. Et qđtu confusionem existimas ego suꝑra c̃so
lata gioriã ẽcupisco Dicit ei ꝓconsul Sperabã te ad mentes tuas
redisse & gaudere ceperã qđ tul nobilitatis tue memor ẽẽ uł
tardoiã ceperas. Unde agendũ michi ẽ ut ista ate am̃cia aufe¬
ratur: Tunc iussit eã tolli mulierib apđ quas ꝑsuasionib ageba¬
tur & carcerem custodiri p̃cepit Altera aut die mane uime
ci. Atubi p̃sentata. ẽ iudici: iterũ eum irato uultu respiciens
prior scã eufemia exxclamauit dicens. in iuste agis udex c̃tra

Expanded text:
putans| eam ideo se iniuriari adserire . quod uellet sacrificiis de| monum putans| eam ideo se iniuriari adserire . quod uellet sacrificiis de| monum consentire. Ait ad eam utquid indignanter te| hanc iniuriam quam pateris adseris sustinire. Cui bea| ta . eufemia . ait. Nobilem me ista ciuitas ab auis . et pro| auis habet et tu anteposuisti mihi aduenas et ignotos . et| priores fecisti ad palmam christi attitriumphos nu| mero et quod tu confusionem et existimas . ego supra conso| latus gloriam concupisco . Dicit ei proconsul . sperabam te| ad mentes tuas redisse . et gaudire coeperam quod tu nobili| tatis tuae memor esse uel tardo iam coeperas. Vnde agendum| mihi est ut ista a te amentia auferatur. Tunc iussit eam| tolli mulieribus apud quas persuasionibus agebatur et| carceris custodia recopi. Altera autem diae mane in ci. At ubi praesentata est| iudici . iterum cum irato uultu respiciens prior Sancta eufemia| exclamauit dicens. Iniuste agis iudex+ . contra
Abbreviated transcription (Latin):
fatigatos int̾fici Cumque ꝑsingulos dies torquerentur: iubebat
eos qui inuinculis erant p̃sentes eẽ & penas ad tendere. ut terri
scãm eufemiã fecit uarus mulierũ seduc cionib titillari &tals¬
nobiliũ quã nobiliũ feminarũ ꝑsuasionib c̃fici Et nunc unã blan¬
diendo aliã terrendo aliã seducendo docuit sibi inuicẽ ꝑdies ali¬
quantos die noc tuque suc cedere. Inuaserat ipsum priscũ clan
ad suũ terrorem uexare: clamabant adeã insupplicis positi
Uide neiste ꝑfidus teterreat. Iamtibi thalamus incelo com¬
ponit᷑ : iam tibi inoctursum quinque prudentes uir gmes uen¬
unt. habentes oleũsecũ leticia&e inuasis suis Iam regina urguñ
maria choris uisgieis cincta hominifluis uocib tibi mob̃uiꝰ
ꝓperat. his & huius modi uerbis illa ad tonita irata respicit ui¬
dicem & cepit sepati in uirias ꝓclamare Tunc uideae letus efficit᷑

Expanded text:
fatigatos interfici. Cum per singulis diis torquerentur iu| bebat fatigatos interfici. Cum per singulis diis torquerentur iu| bebat eos qui in uinculis erant praesentis esse et poenas| adtendire . ut terrotam eufemiam fecit uariis mulierum| seductionibus titillari nobiliam quam+ nobiliam| feminarum persuasionibus  Et nunc una blandiendo . alia| seducendo . alia terrendo docuit sibi inuicem per dies aliquos die| noctuque succidire inuaserat enim ipsum priscum cland| + terrorem uexare . clamabant ad eum in suppliciis| positi. Vide ne iste perfidus te terreat. Iam tibi thalamus| in caelo conponitur. Iam tibi in occursum quinque prudentes uir| gines ueniunt . habentes oleum laeticiae in uasis suis. Iam| regina uirginum . maria . choris uirgineis cincta hymni| fluis uocibus tibi in obuiam properat. His et huiuscemodi uer| bis . illa attonita irata respecit iudicem . et coepit se pa| ti iniurias proclamare Tunc iudex laetus efficitur .
Abbreviated transcription (Latin):
Erat enim gaudens eufemia & quasi iã uicisset diabolum itade
adquas puella ultro ꝓperabat. Uultu itaque ita erat ilaris ut
in eapudicia &scĩtas &uir ginitas itasplendescer&: ut eciã faciesse
adtendencuĩ inluminar& Cumque scetissent om̃s ante ꝓ c̃ sualẽ:
dicit eis ꝓc̃sul. Oms parit̃ immolate dõ marti &mlesi ab scedite
Sinalias trato dõ marte iratisque principib penali morte peribi¬
tis: Tunc om̃s unospũ atque una fide: responder̃ dicentes. dm̃ ui¬
tantes ut sisenserint iniuriã ñ eos c̃tingamus. Sin uero ñsenciunt
iniuriã : ñ poss utique nec intelligere nec sentire cul turã. Dicite
priscus ꝓc̃sul. Ob temperandũ ẽ principibus inuictissimis &dus
uis regituo: ita & nos reginr̃o. Et sienim tuplacerestudes regituo
homunimor tali : quanto magis nos in mor talidõ fidem in tegr̃a emi¬
pris cus inmutauit faciem. & iussit singulos dundi &&uariis supplicis

Expanded text:
Erat enim gaudens| eufemia . et quasi iam uicisset diabolum . ita nas . ad quas puella ultro propera| bat . uultu itaque ita erat hilares ut in ea et pudicicia| et scitat et uirginitas ita splendisceret ut etiam facili| se adtendentium inluminaret. Cumque stetissent omnes ante| proconsulem . dixit eis proconsul. omnes pariter immolatae deo| marti et inlaesi abscidite sin alias . irato deo marte iratis| que principibus . poenali mortae peribetis. Tunc omnes uno spiritu .| atque una fide. Responderunt dicentis. Deum uitantes ut si senserunt iniuriam .| non eos contingamus . si uero non sentiant iniuriam . non pos| sunt utique nec intellegire . nec sentire culturam. Dicit eis| priscus proconsul Obtemperandum est principibus inuic| tissimis. Etuis regi tuo . ita| nos regi nostro. Si enim tu placire studis regi tuo homeni mor| tali . quanto magis non inmortale deo. Fidem+ integram| et exhipriscus . inmuta| uit faciem . et iussit singulos diuidi et uariis suppliciis|
Abbreviated transcription (Latin):
alloqui & infurore ductus p̾cepit scassorib utligantes mach¬
nã deponerent illã Frat eium locus in quostabat nimis excelsis
&nerat penitus qua illuc sine machina possit ascendi lgit᷑ fac¬
tis machinis ascencdit quidã thorebus nomine & mit tenẜ ade
manum totus paraliticus factus cepit uoces &gemitus mitte¬
re adque ululatute terrimo cdireuocis emittens adeã uic
inde semi animis liberatus ẽ. Deinde ascendit ad eã alius sostenes
nomine. Et clũꝑueniss& iuxcta eam: adorare cepit eãdicens
łamula di miserere mei. Atquẽ clamare cepit officiũ ꝓc̃sulis
dicens: Miser malã mortem ducturus es . Quidẽ qđ agis
Tunc ille exxemit gladiũ suũ : quop̾cinctus erat & ait ad priscr¬

Expanded text:
alloqui et in furore| ductus . praecepit scasoribus ut ligantes machinam depone| rent illam. Erat enim locus in quo stabat nimis excelsus . et non| erat paenitus quo illic sine machinam posset ascendi. Igitur| factis machinis ascendit quidam thoribus nomine . et mittens| +eam manum+ totus paraliticus factus . coepit uoces et mugitus| mittere . atque ululatum teterrimum dirae uocis emittens . uix| inde semianimis liberatus est. Ascendit ad eam alius susti| nes nomine . et cum peruenisset iuxta eam aderare eam copi| tu dicens . Famula dei miserire mei Ad quem clamare coepit| ficium proconsulis dicens. Miser . mala morte ducturus es . | quid est quod agis. Tunc ille et exemit gladium quo praecinc| tus est et ait ad prisc
Abbreviated transcription (Latin):
UIITO
ge calcedonic: erat x̃gregacio magna xp̃ianorum
lianus inmunc¬
dissimiis marticola inimicus xp̃ianorum¬
Hic acces sit ads
memoratũ ꝓ c̃sulem priscũ & publice eum

Expanded text:
uinto te chal| chedoniae Erat congregacio magna christianlianus+ inmundissimus marticula.| Inimicus christianorum+ accessit ad memoratum proconsulem| priscum et puplice eum
Abbreviated transcription (Latin):
rificacio fut ut nono die inmolemus dõ magno marti. Quicumq
aut̃ hoc coatempserit sciat se inimieẽ salutiregũ &ut acluersari¬
morntimarestatis diuersis supplicus puniendũ. Nona itaq diȩ
enas quã uudmnartẽ Erant aut̃ occultati plurimi ap̃iani int quos
erat asi duie uirgo scũssima eusemia filia filloromi senacoris Quibus
mar ciibus dĩcultride ñsttum ipsis que erant neces saria ministri
bucsosẽ omibus egentib sollicite suc currebat expectans retri
bucionẽ suturã. Apellianus aut̃ minister satane dicit ad proẽ¬
slemie Sunt hic uiri aliqui quise insuperiora domus recludentes
suimnperatonũ decreta &eurã iussa contemnunt inridentes
sauifagranga. hoc audio ꝓc̃sul p̃cepit eos suis aspectibus

Expanded text:
urifecatio fi| at . t nona diae immole deo magno marti. Quicumque| atem hoc contempserit . sciat se inimicum saluti regum| et ut aduersarium maiestatis diuersis suppliciis puni| endum. Nona itaque diae tius quam ad martem. Erant autem occulta| ti plurimi christiani . ad quos erat adsidua uirgo sanctissema| Eufemia . filia filofronis senatoris . cuius mater dei cultrex .| non solum ipsis qua erant necessaria ministrabat . sed et| omnibus gentilibus sollicite succurrebat . et expectans retri| bucionem futuram. Appellianus autem minister satane .| dicit ad proconsulem. Sunt hic uiri aliqui . qui se in supe| riora domus recludentes . et imperatorum decreta . et uestra | iussa contempnunt inridentis sacrificia nostra. Hoc | audito proconsul . praecipit eos suis aspectibus
Abbreviated transcription (Latin):
as que deorsum etrai nequibatin. Igit̾
defluente sanguinc riuo: cumgres sum faceie
ñualer&: beati martiris implorat aua¬
lium. Paululumq: dolore represso: lic&
claudicando. it̃ qđ ceperat expetiuit.
ler cia uero nocte: cumputrescente uil¬
nerc dolor maximus incitatur. Exxpletis
tu um martiris prestolatur : sompno in¬
cumbente deprimitur. Demde consur¬
gens: nullã doloris sensit oiuriam. As¬
pectaq planta. pars sudis que egressa fue¬
rat nonuide tur. Euulsam tam̃: senciebat
apede. Quod lignum chligent̾ inquirens
instratu suo repperit. ad mirans qualit̃
fuiss& egressa. Solitus namque erat
mepiscopatusuo lo cum uulneris ostendere.
in quo magna ad huc fossa espiciebatur:
obtestenis in hoc beati mar tiris fuisse

Expanded text:
tusque deorsum extrahi nequebatur. Igitur tusque deorsum extrahi nequebatur. Igitur defluente sanguinis rivo, cum gressunon valeret, beati Martyris implorat auxilium, paululumque dolore compresso, licet claudicando, iter quod coeperat expedivit. Tertia vero nocte, computrescente vulnere, dolor maximus incitatur. Ille vero tutem Martyris praestolatur, somno incumbente deprimitur. Deinde consurgens, nullam doloris sentit injuriam, aspectaque planta, pars sudis quae ingressa fuerat, non videtur, evulsam tamen sentiebat a pede. Quod lignum diligenter inquirens in stratu suo reperit, 868 admirans qualiter fuisset egressum. Solitus namque erat in episcopatu suo locum vulneris ostendere, in quo magna adhuc fossa conspiciebatur, obtestans in hoc beati Martyris fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
O tunc temporis apud aruernam urbẽ
patruus m̃s gallus ep̃s. De quo ñ uidet̾ omit¬
t: qualit̃ mnado lescencia sua. fuerit ascĩ ir¬
tute iuuatus. Et quia sepius commemoraui
quale excidium ar uerne regioni re& teode¬
ricus intulerit: cum neque maioribus neq
minoribus natu. aliquid derebus ꝓpriis ẽ
relictũ. P̃t̾ ter ram uacuã. quam secumbar¬
bari fer rc ñ poterant. Nisergo temporibus
gloriose memorie patruus ms̃. qui postea
ut dioxi sacer dotalifasce aruernã rex̃ ecclam
pupillus erat. Cuius facultates ita direp¬
tesunt: ab exer citu: ut nichil ꝓrsus rema¬
ner& oꝓmtu. Ipse quoque cum uio tan¬
tum puerulo: adbriua tensem̃ incumple¬
rumq itmere pecdestri dis currebat. Acc¬
cdit aut̃ quodã tempr̃ dum hoc it̃ terer&
ut laxatis p̃caloresolis calciamentis nuda
incedens planta. sudem calcar& spineum.
qui tunc fortassis in cisus: ad huc t̃re herensi
erecto acuonine it̾ erbas inrides latitabiꝰ
Quidefixus plante: & suꝑ egressin: efrac¬

Expanded text:
temporis apud urbem Arvernam patruus meus Gallus episcopus, de quo non videtur omitti, qualiter in adolescentia sua fuerit a sancti virtute iuvatus. Et quia saepius commemoravi, quale excidium Arvernae regioni rex Theodoricus intulerit, cum neque maioribus neque minoribus natu aliquid de rebus propriis est relictum praeter terram vacuam, quam secum barbari ferre non poterant. His ergo temporibus gloriosae memoriae patruus meus, qui postea, ut dixi, sacerdotale fasce Arvernae rexit eclesiam, pupillus erat; cuius facultates ita direptae sunt ab exercitu, ut nihil prorsus remaneret in promtu; ipse quoque cum uno tantum puerulo usque Brivatinsim vicum plerumque itinere pedestri discurrebat. Accedit autem quodam tempore, dum hoc iter tereret, ut, laxatis prae calore solis calciamentis, nuda incedens planta, sudem calcaret spineum. Qui tunc fortassis incisus adhuc terrae haerens, erecto acumine inter herbas virides latitabat. Qui defixus plantae et superegressus effrac
Abbreviated transcription (Latin):
se. eẽ. leuiorem. Moxillis recedentib hic sp̃m̃
ex alauit. dequo aut dubium est: qualem
adphendit: ascenso que uelocit̃ ꝓperat.
Scilic& ut quilum̃ ꝑdiderat ueritatis:
ñ inuenire tur aluice. Etcuius pec tus cub¬
ditatis tenebre obsederant: illius & fir

Expanded text:
se esse leviorem; mox, illis recedentibus, hic spiritum se esse leviorem; mox, illis recedentibus, hic spiritum exalavit. De quo haud dubium est, qualem prehendit, ascensumque, velociter properat; scilicet ut qui lumen perdiderat veritatis, non inveniretur a luce, et cuius pectus cupiditatis tenebrae obsederant, eius et fur