comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tudinem uel maxime pertinere arbitraretur. duas enim non unam dumtaxat
uxores ip̃um suscepisse fertur. nam quidam xanthippem morosam ilam & uirgiosã
& mirthonem aristidis illius iusti hominis filiam eisdem. quidam uo diuersis tem¬
poribus utramq habuisse tradunt. Qui autem uariis eum temporibus duas uxo¬
res accepissedicunt. Xanthippem prius Mirthonem posterius duxisse scribunt cuiꝰ
opinionis Aristotheles auctor est. Qui uõ simul ambas accepisse putant. hanc eiuis¬
modi acceptionis causam fuisse aiunt. Athenienses enim diuturnis bellis & assidiu
pestibus manem ciuibus & pene ex haustam ciuitatem conspicientes eam quoad
poterant reparare sobolemq propagare contendebant. Quo circa decreuisse inꝗũt
ut quibuscumq athenarum custodibus cultoribus duas uxores simul habere ac
ducere liceret. atq huius moli atheniensium decreto socratem parusse merro¬

Expanded text:
tudinem vel maxime pertinere arbitraretur. Duas enim, non unam duntaxat tudinem vel maxime pertinere arbitraretur. Duas enim, non unam duntaxat uxores ipsum suscepisse fertur. Nam quidam Xantippem, morosam illam et iurgiosam, et Mirthonem, Aristidis illius iusti hominis filiam, eisdem, quidam vero diversis temporibus utranque habuisse tradunt. Qui autem variis eum temporibus duas uxores accepisse dicunt, Xantippem prius, Mirthonem posterius duxisse scribunt. Cuius opinionis Aristoteles auctor est. Qui vero simul ambas accepisse putant, hanc eiusmodi acceptionis causam fuisse aiunt. "Athenienses" enim diuturnis "bellis" et assiduis pestibus inanem "civibus" et pene "exhaustam civitatem" conspicientes, eam, quoad poterant, "reparare sobolemque propagare" contendebant. Quocirca "decrevisse" inquiunt, ut quibuscunque Athenarum cultoribus duas uxores simul habere ac ducere liceret; atque huiusmodi Atheniensium decreto Socratem paruisse, commemo
Abbreviated transcription (Latin):
adeptus: Ut humane sapientie quasi quoddam terrestre oniculum uideri et
appellari meruerit. Quid plura momnibus deniq disputationibus suis: ea lo¬
cutus est que ip̃i philosophi ne dum homines quos tulit uita conmunis ut
supra diximus diuinitus ferunt esse dicta. Serum hec pauca ex multis de
moribus eius deiceps breuiter dicemus. Pusillo corpore fuisse. ac simas nare
frontemq recaluam habuisse perhibetur & ut uno uerbo corporis sui cumctas¬
deformitates in eptiasq complectar deformis & fedus erat ceu hyeronimus in
libro contra iouinianum palam & aperte sensisse uidetur. & ꝙͣꝙͣ summus ut di¬
ximus philosophus fuerit ciuilem tamen uitam ceterorum ciuium more athe¬
nis degebat. si quidem & atheniensibus conuersabatur & matrimonio iungebatur.
&o ciuitatis magistratus gerebat. & nihil deniq omittebat: quod ad cuulem consue¬

Expanded text:
adeptus est, ut "humane sapientie quasi quoddam terrestre oraculum" videri et adeptus est, ut "humane sapientie quasi quoddam terrestre oraculum" videri et appellari meruerit. Quid plura? In omnibus denique disputationibus suis ea locutus est, que ipsi philosophi, nedum homines, quos tulit vita communis, ut supradiximus, divinitus ferunt esse dicta. Verum hec pauca ex multis de moribus eius deinceps breviter dicemus. Pusillo corpore fuisse ac simas nares, frontemque recalvam habuisse perhibetur et, ut uno verbo cunctas corporis sui deformitates ineptiasque complectar, deformis et fedus erat, ceu Hieronimus in libro primo Contra Iovinianum palam et aperte sensisse videtur. Et quanquam summus, ut diximus, philosophus fuerit, civilem tamen vitam ceterorum civium more Athenis degebat, siquidem et cum Atheniensibus conversabatur, et matrimonio iungebatur, et civitatis magistratus gerebat, et nihil denique omittebat quod ad civilem consue
Abbreviated transcription (Latin):
uenustate & subtilitate. tum uo eloquentia uarietate copia quam secumq in partem
dedisset omnium fuit facile princepes. hunc igitur sapientissimum uirum libri
quos non scripsit: non tam bene diss dixisse.: ꝙ discipuli quos ab eo profluxisse diximꝰ
probe docuisse testantur. Ad comparandam autem hãc tantam & tam singularem
eius sapientiam ob ingenii acrimoniam & incredibilem inuestigandi diligentiã
sibi peregrinationibus uti quẽ ad modum ceteris philosophantibus opus non fuit: nisi
inquantum militauit & inquantum cum Archelao phasico eius magistro ut su¬
pradiximus poregro prosectus est sed semper in eodem loco manens contentius cũ¬
familiaribus ac studiosis hominibus disputtbat sum̃oq ingenii sui a cumine ño
tam illos ex sententia refellere: ꝙͣ ipse quid uerum esset muenire nitebatur ꝑ
hunc igitar madum tantam humanarum & diuinarũ rerum cognitionem

Expanded text:
venustate ac subtilitate, tum vero eloquentia, varietate, copia, quam se cunque in partem venustate ac subtilitate, tum vero eloquentia, varietate, copia, quam se cunque in partem dedisset, omnium fuit facile princeps". Hunc igitur sapientissimum virum libri, quos non scripsit, non tam bene dixisse quam discipuli, quos ab eo profluxisse diximus, probe docuisse testantur. Ad comparandam autem hanc tantam et tam singularem eius sapientiam ob ingenii acrimoniam et incredibilem investigandi diligentiam sibi peregrinationibus uti, quemadmodum ceteris philosophantibus, opus non fuit, "nisi in quantum militavit" et in quantum cum Archelao phisico, eius magistro, ut supradiximus, peregre profectus est. "Sed semper in eodem loco manens, contentius cufamiliaribus ac studiosis" hominibus "disputabat"; "summoque ingenii" sui "acumine non tam illos ex sententia refellere quam ipse quid verum esset invenire" "nitebatur". Per hunc igitur modum tantam humanarum et divinarum rerum cognitionem
Abbreviated transcription (Latin):
te eius loquemur latius dicemus. Nunum igitur doctrine sue apud nos monumẽtũ
extat. nisi siquis forte platonis libros Socratis magistri sui monumenta. appellare uel¬
let. in quibus fere omnibus cum Socrates loquens exprimatur eas socratis senten¬
tias fuisse uere simul atq eleganter dici potest: que in platonis dialogis ulius uerbi
efferuntur: & uersa uice eas platonis opiniones extitisse dicemus: que ex ore Socratis
pronuntiatur. In hac siue yronia ut greci siue dissimulatione. ut latini tradunt.
ipũm longe lepore & humanitate ceteris omnibus prestitisse ferunt. Inuentu sunt ꝗ
hãc sophisticam dicendi exẽtitationem cum ip̃i doctrina & ingeniis habundarent. ut
ait cicero exagitarent atq contemnerent. quorum princeps Sccrates fuit is quiom¬
nium eruditorum testimonio totiusq uidicio grecie cum prudentia & acumine

Expanded text:
te eius loquemur, latius dicemus. Nullum igitur doctrine sue apud nos monumentum te eius loquemur, latius dicemus. Nullum igitur doctrine sue apud nos monumentum extat, nisi si quis forte Platonis libros Socratis, magistri sui, monumenta appellare vellet. In quibus fere omnibus, cum Socrates loquens exprimatur, eas Socratis sententias fuisse vere simul atque eleganter dici potest, que in Platonis dialogis illius verbis efferuntur; et versa vice eas Platonis opiniones extitisse dicemus, que ex ore Socratis pronuntiantur. In hac sive ironia, ut Greci, sive dissimulatione, ut Latini tradunt, ipsum longe lepore et humanitate ceteris omnibus prestitisse fertur. "... inventi sunt qui" "hanc sophisticam dicendi exercitationem, cum ipsi doctrina et ingeniis abundarent ... ", ut ait Cicero, "exagitarent atque contemnerent. Quorum princeps Socrates fuit. Is, qui, omnium eruditorum testimonio totiusque iudicio Grecie, cum prudentia et acumine,
Abbreviated transcription (Latin):
suam sequebatur. nam in omnibus rebus suis agente & impellente eius natura: i ronia
uel maxime utebatur. inquo longe secus ꝙ̃ magnus quidam eius temporis sophistar
numerus agebat. ili enim cum nihil uel pauca quedam cognoscerent de quacumor
tamen re ita audaces & impudentes erant se dicturos in conuentu hominum profi¬
tebantur. hic uõ cum multa sciret. se nilil intelligere pre se ferebat. quoniam uel ma¬
xime gloriosa instar irronicorum ab eo longe ab esse predicabat yronici enim ut m¬
quit Aristotheles maxime gloriosa negant: ceu socrates faciebat : qui & si plura camoscer&
cuncta tamen sese ignorare dictitabat. hanc ergo yronie opinionem omni uite suetem¬
pore secutus numꝗ adduci potuit: ut aliquid scriberet: nisi pridie qͣ moreretur. tũc
enim esopiam fabulam & laudes appollinis carminibus descripsit. ut paulost cum de mõ¬

Expanded text:
suam sequebatur. Nam in omnibus rebus suis, agente et impellente eius natura, ironia suam sequebatur. Nam in omnibus rebus suis, agente et impellente eius natura, ironia vel maxime utebatur. In quo longe secus quam magnus quidam eius temporis sophistarum numerus agebat. Illi enim cum nihil vel pauca quedam cognoscerent, de quacumque tamen re, ita audaces et impudentes erant: se dicturos in conventu hominum profitebantur. Hic vero cum multa sciret, se nihil intelligere pre se ferebat, quoniam vel maxime gloriosa, instar ironicorum, ab eo longe abesse predicabat. "Ironici enim", ut inquit Aristoteles, "maxime gloriosa negant, ceu Socrates faciebat, qui, etsi plura cognosceret, cuncta tamen sese ignorare dictitabat". Hanc ergo ironie opinionem omni vite sue tempore secutus, nunquam adduci potuit ut aliquid scriberet, nisi pridie quam moreretur. Tunc enim Esopiam fabulam et laudes Apollinis carminibus descripsit, ut paulo post, cum de mor
Abbreviated transcription (Latin):
stigiis ac oculis alrectis. tamꝙͣ in stupore mentis atonitus ceu ilibro noc̾tuum
athicarum testatur Agellius persistere reperiretur. Si quantum igitur primum
ingenio ualuerit si quanta demde diligentia plures egregios phlosophes audue¬
rit si quantum deniq & ꝙͣ multos dectos homines discendi gratia interagtueit
ac ꝓ se ipum perpetua cogitauerit: uel saltem parumper considerabitur : omnis ila
de uirtutibus suis admiratio cessabit. & quanq tanta ac tam multa copnoueit. semp
tamen nihil se scire fatebatur: uel potius tamꝗͣ maximus quidam y ronicus. ut exp̃rẽ¬
siuis dixerim cuncta nisi hoc solum quod nihil sciebat se ignorare predicabat adunũ
a soerate situm Archesilas ita postea moleste tulit. ut tamꝙ̃ professorem nimis auda¬
cem reprehendere ausus sit. In hac tam humili nihil sciendi professione naturam

Expanded text:
stigiis" atque "oculis" "directis", "tanquam" in stupore "mentis" attonitus, ceu in libro Noctium stigiis" atque "oculis" "directis", "tanquam" in stupore "mentis" attonitus, ceu in libro Noctium Atticarum testatur A. Gellius, persistere reperiretur. Si quantum igitur primum ingenio valuerit, si quanta deinde diligentia plures egregios philosophos audiverit, si quantum denique et quam multos doctos homines discendi gratia interrogaverit ac per se ipsum perpetuo cogitaverit vel saltem parumper considerabitur, omnis illa de virtutibus suis admiratio cessabit. Et quanquam tanta ac tam multa cognoverit, semper tamen nihil se scire fatebatur; vel potius tanquam maximus quidam ironicus, ut expressius dixerim, cuncta nisi hoc solum, quod nihil sciebat, se ignorare predicabat. Id unum a Socrate scitum Archesilas ita postea moleste tulit, ut tanquam professorem nimis audacem reprehendere ausus sit. In hac tam humili nihil sciendi professione naturam
Abbreviated transcription (Latin):
quodam loco scribit. Quod Socrathes semper interogabat. nec aliquando respondebat.
quia se nescire fatebatur. Cicero insuper idipum his uerbis manifeste testatur. Hec
est enim ut scis uetus & socratica ratio contra alterius opinionem disserendi: nam
ita facillime quod uerisimillimum esset mueniri posse Socrates arbitrabatur. q̃ uis
autem se nihil scire predicaret: ita tamen plerumq disputabat: ut ea que ab ipso di¬
sputata essent philosophis & sapientibus uiris admirabilia & preter cõmunem omniũ¬
hominum opinionem uiderentur: ex quo paradoxa grece appellabant: atq diuini¬
tus dicta fuisse existimabant. Tantam itaq & tam ingentem curam icrebris ma¬
gnarum rerum cogitationibus adhibebat. Ut non numq firmus & inmobilis a sũ¬
mo lucis ortu usq ad alterum solem orientem statu quodam pertinaci eisqͥemq ue¬

Expanded text:
quodam loco scribit quod Socrates semper interrogabat nec aliquando respondebat, quodam loco scribit quod Socrates semper interrogabat nec aliquando respondebat, quia se nescire fatebatur. Cicero insuper id ipsum his verbis manifeste testatur: "Hec est enim, ut scis, vetus et socratica ratio contra alterius opinionem disserendi. Nam ita facillime quod verisimillimum esset inveniri posse Socrates arbitrabatur". Quamvis autem se nihil scire predicaret, ita tamen plerunque disputabat, ut ea, que ab ipso disputata essent, philosophis et sapientibus viris admirabilia et preter comunem hominum opinionem viderentur. Ex quo Paradoxa grece appellabant, atque divinitus dicta fuisse existimabant. Tantam itaque et tam ingentem curam in crebris magnarum rerum cogitationibus adhibebat, ut nonnunquam firmus et "immobilis" "a summo lucis ortu" usque "ad alterum solem orientem" "statu" quodam "pertinaci" "eisdemque" "ve
Abbreviated transcription (Latin):
appareat. Cicero etiam quodam loco: cum de Socrate loqueretur: ita dicit. sic enim prin¬
ceps ile phlosophie disserebat. Ceterum nequis forte ip̃um tantarum & tam magnaꝵ
rerum cognitionem habuisse suspicetur preter acre ingenium. sigularemq memo¬
riam: quibus maxime pollebat in percontando ac perdiscendo admirabili quadam
& pene incredibilis diligentia utebatur. Quippe ut ex libris platonis: atq exsententia
aristothelis plane aperteq deprehenditur mira discendi cupiditate flagrabat. Nam
& plato in libris suis inquibus fere omnibus Scerates loquens exprimitur ip̃um ple¬
rumq & gorgiam leontinum & prodicum chium ethippiam eleum aliosq celebrato
eius temporis Sophistas qui dequa quisq re audire uellet: ut mos tunc in uniuersa
grecia erat se dicere paratos esse denuntiarent: interogantem inducit: & Aristotheles

Expanded text:
s, clarius appareat, Cicero etiam quodam loco, cum de Socrate loqueretur, ita dicit. Sic enim prins, clarius appareat, Cicero etiam quodam loco, cum de Socrate loqueretur, ita dicit. Sic enim princeps ille philosophie disserebat. Ceterum ne quis forte ipsum tantarum et tam magnarum rerum cognitionem habuisse suspicaretur preter acre ingenium singularemque memoriam quibus maxime pollebat, in percontando ac perdiscendo admirabili quadam et pene incredibili diligentia utebatur. Quippe, ut ex libris Platonis atque ex sententia Aristotelis plane aperteque deprehenditur, mira discendi cupiditate flagrabat. Nam et Plato in libris suis, in quibus fere omnibus Socrates loquens exprimitur, ipsum plerunque et Gorgiam Leontinum et Prodicum Chium et Hippiam Eleum aliosque celebratos eius temporis sophistas, qui, de qua quisque re audire vellet, ut mos tunc in universa Grecia erat, se dicere paratos esse denuntiarent, interrogantem inducit. Et Aristoteles
Abbreviated transcription (Latin):
posteri simpliciter defenderunt. hi qui nunc uoluptate omnia metiuntur dum uere¬
cundius idagunt: nec dignitati satisfaciunt. quam non aspernantur: nec uoluptatem
tuentur dum uerecunorus id aguͣnt quam amplexari nolunt. fuerunt etiã alia
genera philosophorum: qui se omnes fere socraticos esse dicebant. Crethicorum. Frillorũ
megaricorum pyrrhoneorum. Quappr Socratem ip̃um totius philo sophe atq: eloquẽ¬
tie principem non inmerito dicere & predicare debemus: cum paulofost cicero noster
in hunc modum subiunxerit. hec autem ut ex apennino fluminum sic ex cõmuni sa¬
pientium iugo sunt doctrinarum facta diuortia. Ut philosophi tamqͣ in superũ mare
ionium defluerent gratum quoddam & portuosum. oratores autem m inferũ hoc
tuseũ & barbarum scopulosum atq infestum laberentur: & ut id quod dicimus darius

Expanded text:
posteri simpliciter defenderunt. Hi qui nunc voluptate omnia metiuntur, dum vereposteri simpliciter defenderunt. Hi qui nunc voluptate omnia metiuntur, dum verecundius id agunt, nec dignitati satisfaciunt, quam non aspernantur, nec voluptatem tuentur, quam amplexari volunt. Fuerunt etiam alia genera philosophorum, qui se omnes fere Socraticos esse dicebant: Ereticorum, Erillorum, Megaricorum, Pirroneorum, ... ". Quapropter Socratem ipsum totius philosophie atque eloquentie principem non immerito dicere et predicare debemus. Cum paulo post Cicero noster in hunc modum subiunxerit: "Hec autem, ut ex Apennino fluminum, sic ex comuni sapientium iugo sunt doctrinarum facta divortia, ut philosophi tanquam in superum mare Ionium defluerent, gratum quoddam et portuosum, oratores autem in inferum, hoc Tuscum et barbarum scopulosum atque infestum laberentur, ... ". Et ut id, quod dicimu
Abbreviated transcription (Latin):
tis suis plato tradidit. cum ipse socrates nullam luteram reliquisset. Hinc di¬
scidium illud destitit. extitit. quasi lingue atq cordis absurdum sane & inutile
ac reprehendendum ut alii nos sapere alii dicere docerent. tlam cum essent
plures orti fere a socrathe quod exillius uariis & diuersis & in omnem partem
diffusis disputationibus alius aliud apprehenderat proseminate sunt. quas. fami¬
lie dissentientes interse & multum disiuncte & dispares cum tamen omnesse phi¬
losophi de dici uellent & esse arbitrarentur: ac primo ab ip̃o platone aristotheles
& xenocrathes quorum alter peripatheticorum. alter achademie nomen obtinuit.
Demde ab Anthisthene qui & patientiam & duritiam in socratico sermone maxie
adamarat. cynici primum deinde Stoyci: tum ab Aristippo quem ille magis udup¬
tarie disputationes delectarant cyrenaica disputatio manauit: quam ille & eius

Expanded text:
tis suis Plato tradidit, cum ipse Socrates nullam litteram reliquisset. Hinc ditis suis Plato tradidit, cum ipse Socrates nullam litteram reliquisset. Hinc discidium illud extitit quasi lingue atque cordis absurdum sane et inutile ac reprehendendum, ut alii nos sapere, alii dicere docerent. Nam cum essent plures orti fere a Socrate, quod ex illius variis et diversis et in omnem partem diffusis disputationibus alius aliud apprehenderat, proseminate sunt quasi familie dissentientes inter se et multum disiuncte et dispares, cum tamen omnes se philosophos et dici vellent et esse arbitrarentur. Ac primo ab ipso Platone Aristoteles et Xenocrates, quorum alter Peripateticorum, alter Achademie nomen obtinuit. Deinde ab Antisthene, qui et patientiam et duritiam in Socratico sermone maxime adamarat, Cinici primum, deinde Stoici. Tum ab Aristippo, quem ille magis voluptarie disputationes delectarant, Cirenaica disputatio manavit, quam ille et eius
Abbreviated transcription (Latin):
dubitari non potest: quin quicquid ab his duabus excellentibus & precipius phi¬
losophorum heresibus bonarum artium prouenerit. ab eo ip̃o tamꝗͣ a capite &
fonte acceptum referre debeamus. Quod cicero his uerbis palam & aperte expressi¬
sse uidetur. Itaq illius uere elegañtisq philosophie que ducta a socrate inperi¬
patheticis adhuc permansit. & idem alio modo dicentibusstoicis: cum achademici
eorum controuersias discerperent. nulla fere sunt aut pauca admodum latina
monumenta. & alibi. Urgerent preter ea inquit philosophorum greges iam ab
illo fonte & capite Socrate nihil te de bonis rebus inuita: nihil demalis nihil.
de animi permotionibus. nihil de hominum moribusi nihil de ratione uite
didicisse: nihil omnino quesisse nihil suire conuincerent. Et alio loco de eo ip̃o
loquens uerba hec posuit: cuius ingenium uariosq sermones immortalitati scrip¬

Expanded text:
dubitari non potest, quin quicquid ab his duabus excellentibus et precipuis phidubitari non potest, quin quicquid ab his duabus excellentibus et precipuis philosophorum heresibus bonarum artium provenerit, ab eo ipso tanquam a capite et fonte acceptum referre debeamus. Quod Cicero his verbis palam et aperte expressisse videtur: "Itaque illius vere elegantisque philosophie, que ducta a Socrate, in Peripateticis adhuc permansit et idem alio modo dicentibus Stoicis, cum Achademici eorum controversias discerperent, nulla fere sunt aut pauca admodum Latina monumenta". Et alibi: "Urgerent preterea", inquit, "philosophorum greges iam ab illo fonte et capite Socrate, nihil te de bonis rebus in vita, nihil de malis, nihil de animi permotionibus, nihil de hominum moribus, nihil de ratione vite didicisse, nihil omnino quesisse, nihil scire convincerent". Et alio loco, de eo ipso loquens, verba hec posuit: "... Cuius ingenium variosque sermones immortalitati scrip
Abbreviated transcription (Latin):
disse fertur. Magnum mihi munus dedisti: conabor igitur ut meliorem te tibi
reddam ꝙͣ acceperim. At cum Alcybiadi persuasisset eum nihil hominis esse. nec
quicquam inter alcybiadem summo loco: summaq corporis pulchritudinis ceteris
omnibus prestantem & quemius baiulum interesse, ita se adolescens afflctabat.
ut lacrimis non parceret: ideoq Socrati supplex fuit ac etiam atq etiam rogauit.
Ut sibi uirtutem traderet turpitudinemq depelleret. ac ꝑ hunc modum Alcybi¬
ades in socraticam disciplinam se contulit. Inter multos autem nobilitatos eius
discipulos qui post mortem suam Socratici sunt appellati. Xenophontem & pla¬
tonem preceteris omnibus floruisse accepimus. Placonicorum uõ discipulorum
praestantissimus aristotheles fuit. Unde cum alter achademice. alter autem pe¬
ripathetice opiniones auctores & principes fuerint. qui a socrate profluxerũt

Expanded text:
disse fertur: "Magnum mihi munus dedisti. Conabor igitur ut meliorem te tibi disse fertur: "Magnum mihi munus dedisti. Conabor igitur ut meliorem te tibi reddam quam acceperim". At "cum" "Alcibiadi persuasisset" "eum nihil hominis esse, nec quicquam inter Alcibiadem, summo loco natum" summaque corporis pulchritudine ceteris omnibus prestantem, "et quemvis baiulum interesse"; ita se adolescens afflictabat, ut lacrimis non parceret. Ideoque "Socrati supplex" fuit ac etiam atque etiam rogavit, "ut sibi virtutem traderet turpitudinemque depelleret". Ac per hunc modum Alcibiades in Socraticam disciplinam se contulit. Inter multos autem nobilitatos eius discipulos, qui post mortem suam Socratici sunt appellati, Xenophontem et Platonem pre ceteris omnibus floruisse accepimus. Platonicorum vero discipulorum prestantissimus Aristoteles fuit. Unde cum alter Achademice, alter autem Peripatetice opinionis auctores et principes fuerint, qui a Socrate profluxerunt,
Abbreviated transcription (Latin):
scientie & urtutis opinio hinc inde ferebatur: ut cum athenis honarũ artium
studia deceret ad eum audiendum discipuli confluebant. Unde tanta ac taim
magna discentium multitudo quotidie concurrebat. ut cius ludus precipius &
egregiis adoloscentibus frequentaretur: qui discendi gratia certatim accedebant. neq
ia mercede: aliqua ductus sed gnatuito fabi faciebat. cuiꝰ rei testis erat igens
hominis paupertas: qua grauiter premebatur.: qui u̾o diuites atq opulenti uide¬
bantur non nulla munera magistro & preceptori suo donare consuerant. Unđd
Eschines unus exdiscipulis cum itti pauper esset: ut ob paupertatem neq pecuniã
neq munera dare posset: nibil inquit te dignum inuenio quod tibi donare
ualeam in quo uno me pauperem & mopem esse recognosco. Itaq me ip̃um quo
nihil carius habeo tibi do. cui Socrates humanissime simulatq liberalissime respõ¬

Expanded text:
scientie et virtutis opinio hinc inde ferebatur, ut cum Athenis bonarum artium scientie et virtutis opinio hinc inde ferebatur, ut cum Athenis bonarum artium studia doceret, ad eum audiendum discipuli undique confluebant. Unde tanta ac tam magna discentium multitudo quotidie concurrebat, ut eius ludus precipuis et egregiis adolescentibus frequentaretur, qui discendi gratia certatim accedebant. Neque id mercede aliqua ductus, sed gratuito faciebat. Cuius rei testis erat ingens hominis paupertas, qua graviter premebatur. Qui vero divites atque opulenti videbantur, nonnulla munera magistro et preceptori suo donare consuerant. Unde Eschines, unus ex discipulis, cum ita pauper esset, ut ob paupertatem neque pecuniam neque munera dare posset: "Nihil", inquit, "te dignum invenio, quod tibi donare valeam; in quo uno me pauperem et inopem esse recognosco. Itaque me ipsum, quo nihil carius habeo, tibi do". Cui Socrates humanissime simul atque liberalissime respon
Abbreviated transcription (Latin):
ac legatos ꝑ munerum oblationem ad sese aduocarem & accersire conarentur. na
& archelaum macedonem & scopam crhamonium: eurilochumq larisseum illõ
ad sese euocasse mgentesq pecunias ut libentius accederet. donodandas misisse
legimus. at socrates preciosa memoratorum regum munera magnanimiter a¬
spernatus neq missas pecunias accepit. neq ad eos proficisci ipse uoluit: tantao
athenis eius auctoritas erat. ut non numq contra ciuium morem agere auder&e
id sibi obsingularem quandam hominis auctoritatem iure permicti uidebatur.
Cicero enimꝰ in libro de officiis ita dicit: nec quemꝗ̃ hoc herrore duci oportet. Ut
siquid Soerates aut ariscippus contra morem consuetudinemq ciuilem fecerint
locutiue sint idem sibi arbitretur licere Miagnis enim illi &diuinis bonis hanc
licentiam assequebantur. Quid plura. destudiis suis loquar. tanta deniq ip̃ius

Expanded text:
ac legatos per munerum oblationem ad sese advocare et accersere conarentur. Nam ac legatos per munerum oblationem ad sese advocare et accersere conarentur. Nam et "Archelaum Macedonem et Scopam Crannonium Eurilocumque Larisseum" illum ad sese evocasse ingentesque pecunias, ut libentius accederet, dono dandas misisse legimus. At Socrates, pretiosa memoratorum regum munera magnanimiter "aspernatus", "neque" "missas pecunias accepit, neque ad eos proficisci ipse voluit". Tantaque Athenis eius auctoritas erat, ut nonnunquam contra civium morem agere auderet. Id sibi ob singularem quandam hominis auctoritatem iure permitti videbatur. Cicero enim in libro De officiis ita dicit: "... Nec quenquam hoc errore duci oportet ut, si quid Socrates aut Aristippus contra morem civilemque consuetudinem fecerint locutive sint, idem sibi arbitretur licere. Magnis enim illi et divinis bonis hanc licentiam assequebantur". Quid plura de studiis suis loquar? Tanta, denique, ipsius
Abbreviated transcription (Latin):
tamen accurate legentibus attulisse uidebatur. quo uirtutes ardentius appeteret
uitia enixius euitarentur: Quod Secrates & plato precipue apud grecos apud ñros
uo cicero & seneca preceteris fecisse laudantur: ut suasionibus suis ad incredibi¬
lem quandam uirtutum amorem simul atq uiciorum detestationem & dormiẽ¬
tes homines. & aliud agentes uehementius excitarentur. quẽ admedum de cicero¬
nis hortensio a beato augustino senptum esse uidemus: in quem librum cũ forte
madisset. tantum philosophie ardorem cuius ex hortationem continebat inter¬
legendum sibi miecisse dicit. Ut mirabile dictu mentem suam repente. mutaue¬
rit & uota ac desideria sua longe alia fecerit. tanta ergo huius singularissimi uir
atq optimi philosophi fama & opinio ꝑuniuersam precipue greciam iam dudum
merebuerat. ut ide plures illustres reges atq clarissimi principes ip̃um per epła

Expanded text:
tamen accurate legentibus attulisse videbatur, quo virtutes ardentius appeterentur, tamen accurate legentibus attulisse videbatur, quo virtutes ardentius appeterentur, vitia enixius evitarentur. Quod Socrates et Plato precipue apud Grecos, apud nostros vero Cicero et Seneca pre ceteris fecisse laudantur, ut suasionibus suis ad incredibilem quendam virtutum amorem simul atque vitiorum detestationem et dormientes homines et aliud agentes vehementius excitarentur, quemadmodum de Ciceronis Hortensio a beato Augustino scriptum esse videmus; in quem librum cum forte incidisset, tantum philosophie ardorem, cuius exhortationem continebat, interlegendum sibi iniecisse dicit, ut — mirabile dictu! — mentem suam repente mutaverit et vota ac desideria sua longe alia fecerit. Tanta ergo huius singularissimi viri atque optimi philosophi fama et opinio per universam precipue Greciam iam dudum increbuerat, ut ideo plures illustres reges atque clarissimi principes ipsum per epistolas
Abbreviated transcription (Latin):
sponsum inueterata respondendi consuetudine ꝑ enigmata traditum atq ambiga¬
um esse arbitraretur: unũ quodq genus hominum eorum qui consensu omnium
sapientes habebantur experiri statuit an se sapientiores essent. Unde &e rerumpu.
gubernatores & opifices & poetas & philosophos: deniq tentandi & experiendi gratia
percontatus neminem illorum sapientem plane esse eo & aperte consensit & iuidit
sed se a memoratis omnibus. eo solo differre animaduertit: quod uli ea que nescie¬
bant: sescire profitebantur. Ipse uõ quemad modum ignorabat: ita se ignonare as-¬
seuerabat. ac ꝑ hunc modum ambiguam & obscuram oraculi sententiam arbitra¬
interpetrabat᷑: quasi ita dicturus esset ex uobis o homines is sapientissimus foret
si quis ceu socrates se nihil scire intelligeret. Insuper lic& Aristotheles de diffiniẽ¬
dis & inter se dedistinguendis animi uirtutibus probe egregieq tractauerit nill

Expanded text:
sponsum, inveterata respondendi consuetudine, per enigmata traditum atque ambigusponsum, inveterata respondendi consuetudine, per enigmata traditum atque ambiguum esse arbitraretur unumquodque genus hominum eorum, qui consensu omnium sapientes habebantur, experiri statuit an se sapientiores essent. Unde et rerum publicarum gubernatores et opifices et poetas et philosophos denique tentandi et experiendi gratia percontatus, neminem illorum sapientem esse plane et aperte et sensit et vidit. Sed se a memoratis omnibus eo solo differre animadvertit, quod illi ea, que nesciebant, se scire profitebantur; ipse vero, quemadmodum ignorabat, ita se ignorare asseverabat. Ac per hunc modum ambiguam et obscuram oraculi sententiam interpretabatur, quasi ita dictum esset: "Ex vobis, o homines, is sapientissimus foret, si quis ceu Socrates se nihil scire intelligeret". Insuper, licet Aristoteles de diffiniendis atque inter se distinguendis animi virtutibus probe egregieque tractaverit, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
pollinis oraculo sapientissimum omnium iudicatum memorie prodiderunt. cũ
ante philosophi qued primus pictagoras nomen muenit non sapientes appellarẽt᷑
& quamuis apollo uera proferret: propterea tamen ip̃um contra mueteratam re¬
spondendi consuetudinem palam & aperte e nuntiasse creditur: ut perinde uiro
omnium⁊ iustissimo atq integerrimo populari inuidia conflata mortem ma¬
chinaretur: atq ita moriens multiplices humane uite molestias euitaret. id&
propterea adducor ut credam quoniam ipse anceps & obscurus erat: ac semper ꝑ
quedam muoluera atq enigmata respondere solebat. Cam igitur memorato
appollinis oraculo sapientissimus omnium ut qͥiximus iudicatus esset: satis admirari
non poterat: propterea quod. nec se sapientem esse intelligebat. nec oraculũ mẽtiri
ac falsa proferre existimabat. Hac itaq admiratione ductus cum hoc appolli nisre¬

Expanded text:
pollinis oraculo sapientissimum omnium iudicatum memorie prodiderunt. Cum pollinis oraculo sapientissimum omnium iudicatum memorie prodiderunt. Cum antea philosophi, quod primus Pithagoras nomen invenit, non sapientes appellarentur, et quamvis Apollo vera proferret, propterea tamen ipsum contra inveteratam respondendi consuetudinem palam et aperte enuntiasse creditur, ut perinde viro omnium iustissimo atque integerrimo, populari invidia conflata, mortem machinaretur atque, ita moriens, multiplices humane vite molestias evitaret. Idque propterea adducor ut credam, quoniam ipse anceps et obscurus erat ac semper per quedam involucra atque enigmata respondere solebat. Cum igitur memorato oraculo sapientissimus omnium, ut diximus, iudicatus esset, satis admirari non poterat, propterea quod nec se sapientem esse intelligebat, nec oraculum mentiri ac falsa proferre existimabat. Hac itaque admiratione ductus, cum Apollinis re
Abbreviated transcription (Latin):
neq uiuendum profecisse iuderetur. Nunc Socrates postea catone secutus de uirtu¬
tibus ipsis planius ac uerius disputauit: in quo licet ab Aristothele philosophorũ s̃plato¬
nem semper excipio magistro ac principe redarguatur irrideatur. & si ciceroni cre¬
dimus cottemnatur. quoniam uirtutes scientias esse diffiniuerit: a platone tñ
nobilitato eius discipulo: cuius ego iudicium ꝙ ius aristothelico non anteponam
inferius tamen illius censura existimandum esse non arbitror: simulq atq a cetis
egregiis sapientibus ita laudatur: ut solus & primus philosophiam. ut aiunt ece¬
lo euocasse de murbibus collocasse uideatur. Sed ut aristothiles hoc loco de ipsa.
socratis obiurgatione tamdem aliquando refellatur: ob hanc solam ut arbitror mo¬
ralium rerum cognitionem summa quadam morum & probitate uite conditam
Socrathem non modo uno cunctorum hominum consensu: sed diuino quoq a¬

Expanded text:
ateque vivendum profecisse videretur. Hunc Socrates postea secutus, de virtuateque vivendum profecisse videretur. Hunc Socrates postea secutus, de virtutibus ipsis planius ac verius disputavit. In quo licet ab Aristotele, philosophorum — Platonem semper excipio — magistro et principe, redarguatur, irrideatur et, si Ciceroni credimus, contemnatur, quoniam virtutes scientias esse diffiniverit, a Platone tamen, nobilitato eius discipulo, cuius ego iudicium, quamvis Aristotelico non anteponam, inferius tamen illius censura existimandum esse non arbitror; simul atque a ceteris egregiis sapientibus ita laudatur, ut solus et primus philosophiam, ut aiunt, e celo evocasse et in urbibus collocasse videatur. Sed, ut Aristoteles hoc loco de ipsa Socratis obiurgatione tandem aliquando refellatur, ob hanc solam, ut arbitror, moralium rerum cognitionem, summa quadam morum et probitate vite conditam, Socratem non modo uno cunctorum hominum consensu, sed divino quoque A
Abbreviated transcription (Latin):
spicaretur. risisse dicitur. Phisice preterea non ignarus extitit tam &esi se aliosue
homines atq quoscumq pmlosophos quiequam scire posse inficiaretu. hoc enim unũ
& solum se scire quod nesciebat tantum modo. extrema uo etate profitebatur: at&
eosolo a ceteris sapientibus se se differre dicebat: quod ceteri ea que ignorarent se
scire asseuerabant. Ipse uõ que madmodum nesciebat: ita se nescire predicabat Postre¬
mo ethycen abstrusam prius & incognitam solus exignorantie tenebris ubi a consti¬
tutione mundi permulta secula hactenus demersa iaeuerat in lucem euocauit. nã
de si picthagoras non nulla de uirtutibus & moribus ut diximus primitus tradidissee:
ita tamen obscura & falsa erant cum adnumerum omnia referret: ut traditio.¬
nibus suis. uel parum uel parum & adueram uirtutum cognitionem & ad beatebe¬

Expanded text:
spicaretur, risisse dicitur. Phisice preterea non ignarus extitit, tametsi se aliosve spicaretur, risisse dicitur. Phisice preterea non ignarus extitit, tametsi se aliosve homines atque quoscunque philosophos quicquam scire posse inficiaretur. Hoc enim unum et solum se scire quod nesciebat tantummodo extrema fere etate profitebatur; atque eo solo a ceteris sapientibus sese differre dicebat: quod ceteri ea, que ignorarent, se scire asseverabant; ipse vero, quemadmodum nesciebat, ita se nescire predicabat. Postremo Ethicen, abstrusam prius et incognitam, solus ex ignorantie tenebris, ubi a constitutione mundi per multa secula hactenus demersa iacuerat, in lucem evocavit. Nam etsi Pithagoras nonnulla de virtutibus et moribus — ut diximus — primitus tradidisset, ita tamen obscura et falsa erant, cum ad numerum omnia referret, ut traditionibus suis vel parum vel nihil et ad veram virtutum cognitionem et ad bene be
Abbreviated transcription (Latin):
raret inqua quidem opmione & cicero noster esse iudetur. qui in libro de senectute
uerba hec ponit. quod cum fecisse Secratem infidibus audirem. uellem etiam ulua
difebant enim fidibus antiqui. & que secuntur. & alibi. Summam inquit eruditionẽ
greci sitam censebant in neruorum e uocumq cantibus. igitur &e epaminondas princep
meo iudicio grecie fidibus preclare cecinisse dicitur. Themistolesq aliquot ante annos
cum mepulis recusaret liram est habitus idectior. guidam ũo icciro eam psallen¬
di artem didicisse autumant: ut quandocumq crebris altissimarum rerũ meditationi¬
bus defaitigaretur: exinde aliquatenus relaxaretur. Qui ita putant eo uel maxĩe
argumento ducuntur: quod arundine cruribus supposita relaxandi animi causa ñ¬
terdum cum paruulis ludebat. Quod dum alcybiades amicis & familiaris eius con¬

Expanded text:
raret. In qua quidem opinione et Cicero noster esse videtur. Qui in libro De senectute raret. In qua quidem opinione et Cicero noster esse videtur. Qui in libro De senectute verba hec ponit: "Quod cum fecisse Socratem in fidibus audirem; vellem etiam illud discebant enim fidibus antiqui!... ", et que secuntur. Et alibi: "Summam", inquit, "eruditionem Greci sitam censebant in nervorum vocumque cantibus. Igitur et Epaminundas, princeps meo iudicio Grecie, fidibus preclare cecinisse dicitur; Themistoclesque aliquot ante annos cum in epulis recusaret liram, est habitus indoctior". Quidam vero idcirco eam psallendi artem didicisse autumant, ut quandocunque crebris altissimarum rerum meditationibus defatigaretur, exinde aliquatenus relaxaretur. Qui ita putant eo vel maxime argumento ducuntur: quod, arundine cruribus supposita, relaxandi animi causa interdum cum parvulis lubebat. Quod dum Alcibiades, amicus et familiaris eius, con
Abbreviated transcription (Latin):
etiam & promptus addicendum fuit: predicareq solebat omnes i eo quod scirent
satis esse eloquentes disserendi insuper artem quam greci dyaletincen appellant ita
intellexit ut de ea publice docere: ac precepta tradere non dubitauerit. quod necui
mirum esse uidecitur. Apuleium audiat: qui de platone i libro de eius dogmate lo¬
quens ita ferme inquit. Plato naturalem philosoplnam a picthagoreis: dialethic̃ã
uõ hoc est rationalem ac moralem ex ipso socratis fonte suscepit & ne omnino ma¬
sice expers haberetur: fidibus canere instituit cui quidem rei cum prouecta etate
operam dare. non erubesceret. an requuescendi animi an discendi gratia fecerit. Ut
apud non nullos auctores scriptum uidemus incertum est. quidam enimip̃um prop¬
terea fidibus cecinisse aiunt: quoniam ea discere turpe esse non putaret. que quisq igno¬

Expanded text:
etiam et promptus ad dicendum fuit; predicareque "solebat" "omnes in eo, quod scirent, etiam et promptus ad dicendum fuit; predicareque "solebat" "omnes in eo, quod scirent, satis esse eloquentes". Disserendi insuper artem, quam Greci dialecticen appellant, ita intellexit, ut de ea publice docere ac precepta tradere non dubitaverit. Quod ne cui mirum esse videatur, Apuleium audiat, qui De Platone in libro De eius dogmate loquens, ita ferme inquit: "Plato naturalem philosophiam a Pithagoreis, dialecticam vero, hoc est rationalem ac moralem, ex ipso Socratis fonte suscepit". Et ne musice omnino expers haberetur, "fidibus canere" instituit; cui quidem rei cum provecta etate operam dare non erubesceret, an requiescendi animi an discendi gratia fecerit, ut apud nonnullos auctores scriptum videmus, incertum est. Quidam enim ipsum propterea fidibus cecinisse aiunt, quoniam ea discere turpe esse non putaret, que quisque igno
Abbreviated transcription (Latin):
sed id quod admirari sepe soleo maioribus quoq nostris hoc ita uisum intelligo mul¬
tis seculis ante Socratem a quo hec omnis que est de uita & moribus philosophnia.
manauit & alibi mofficiorum libris cum de honesto & utili loqueretur: sic mot
Itaq accepimus socratem execrari solitum eos qui primum hec natura coherentia
opinione distraxissent.cui quidem ita sunt stoyciassensi & ut & quicqud honestuã
esset: id utile esse censerent: nec utile quicquiam quod non honestum. Et insecũ¬
do definibus uerba hec ponit. Quando enim Socrathes qui parens philosophne uere
dici potest quicquam tale fecit: tantumq ingenio & diligentia ualuit : ut tam¬
&e si bis in longinqua quemadmodum ostendimus loca militauerit: & duas quos
Uxores habuerit & plures exinde filios susceperit: & non nullos demq athenis ma¬
gistratus gesserit poeticam tamen ut a leuoribus incipiam non ignorauit. Acer

Expanded text:
sed id quod admirari sepe soleo, maioribus quoque nostris hoc ita visum intelligo: mulsed id quod admirari sepe soleo, maioribus quoque nostris hoc ita visum intelligo: multis seculis ante Socratem, a quo hec omnis que est de vita et moribus philosophia manavit". Et alibi in Officiorum libris, cum de honesto et utili loqueretur, sic inquit: "Itaque accepimus Socratem execrari solitum eos, qui primum hec natura coherentia opinione distraxissent. Cui quidem ita sunt Stoici assensi, ut et, quicquid honestum esset, et utile esse censerent; nec utile quicquam, quod non honestum". Et in secundo De finibus verba hec ponit: "Quando enim Socrates, qui parens philosophie iure dici potest, quicquam tale fecit?". Tantumque ingenio et diligentia valuit, ut tametsi bis in longinqua, quemadmodum ostendimus, loca militaverit et duas quoque uxores habuerit et plures exinde filios susceperit et nonnullos denique Athenis magistratus gesserit, poeticam tamen, ut a levioribus incipiam, non ignoravit. Acer
Abbreviated transcription (Latin):
conuertit: quibus ita sededit ut non multo post eius philosophie primus inuentor &
summus princeps haberetur : primus quippe ob excellentiam suam quamꝙ antea
picthagoras demoribus & uirtutibus non nulla reliquisset. phnlosophnam tamen e
loco uerba hec ponit. Sed ab antiqua philosophia usq ad Socratem qui archelaum ana¬
xagore discipulum audierat numeri motusq tractabantur. & unde omnia orirent᷑
quoue recederent studioseq ab his siderum: magnitudines: interualla cursus requi¬
rebantur & cuncta celestia. Socrathes autemprimus pha losophiam euocauit e celo &
in urbibus collocauit: & in domos etiam introduxit & coegit de uita & moribus re¬
busq bonis & malis querere: cuius multiplex ratio disserendi rerumq uarietas et
ingenii magnitudo memoria & literis consecrata philosopina genera efficit disseren¬
tium phalosophorum & in eodem libro ins uerbis usus est non mihi quidem soli

Expanded text:
convertit. Quibus ita se dedit, ut non multo post eius philosophie primus inventor et convertit. Quibus ita se dedit, ut non multo post eius philosophie primus inventor et summus princeps haberetur. Primus quippe ob excellentiam suam, quanquam antea Pithagoras de moribus et virtutibus nonnulla reliquisset, philosophiam tamen e loco verba hec ponit: "Sed ab antiqua philosophia usque ad Socratem, qui Archelaum, Anaxagore discipulum, audierat, numeri motusque tractabantur et unde omnia orirentur quove recederent, studioseque ab iis siderum magnitudines, intervalla, cursus requirebantur et cuncta celestia: Socrates autem primus philosophiam evocavit e celo et in urbibus collocavit et in domos etiam introduxit et coegit de vita et moribus rebusque bonis et malis querere: cuius multiplex ratio disserendi rerumque varietas et ingenii magnitudo, memoria et litteris consecrata, plura genera efficit disserentium philosophorum". Et in eodem libro his verbis usus est: "Non mihi quidem soli,
Abbreviated transcription (Latin):
tas: posteaꝙ aliquotiens militauit moralibus ut diximus studiis operam dedit.
Qiuppe & mamphipolim armatam militiam secutus est: prelioq circa delum cõ¬
misso xenophontem equo lapsum apprehendit atq seruauit: quando fugientibu
ceteris atheniensibus e prelio superatus abibat: ac sepe clam retro ulciscendigra¬
tia respiciebat: si quis sea tergo in uadere temptasset: ꝑ mare quoq usq in potinde¬
am militauit: nam pedibus fremente & obsistente bello eo nequaꝙͣ accedere lice¬
bat. ibiq cum nocte tota uno habitu permansisset & in ea expeditione fortissime
pugnasset adextremumq uicisset. uictoriam alcibiadi quem plurimũ diligebat
sponte sua concessise dicitur. atq his & eius modi egregis rei militaris facinoribus
magna cum nominis suigloria peractis animum admoralia ut prediximus stucdia

Expanded text:
tas, posteaquam aliquotiens militavit, moralibus, ut diximus, studiis operam dedit. tas, posteaquam aliquotiens militavit, moralibus, ut diximus, studiis operam dedit. Quippe et "in Amphipolim" armatam militiam "secutus est"; "prelioque" "circa Delium" "commisso" "Xenophontem" "equo" "lapsum" "apprehendit atque servavit", quando "fugientibus" "ceteris" "Atheniensibus" e prelio superatus "abibat" ac "sepe clam retro" ulciscendi gratia respiciebat, "si quis" se a tergo "invadere tentasset". "Per mare" quoque usque "in Potideam" militavit. "Nam pedibus" fremente et "obsistente bello" eo nequaquam accedere licebat; ibique cum "nocte tota uno habitu" permansisset et "in ea expeditione fortissime pugnasset", ad extremumque "vicisset, victoriam Alcibiadi", quem plurimum diligebat, "sponte sua concessisse" dicitur. Atque his et eiusmodi egregiis rei militaris facinoribus magna cum nominis sui gloria peractis, animum ad moralia, ut prediximus, studia
Abbreviated transcription (Latin):
singula fiant: atq intereant: cuncta perciperet. longa tamdem magnarum & altis¬
simarum perscrutatione defessus ethice operam nauauit: siue quod nihil certi ue¬
ri uesciri posse arbitraretur.Ut est uetus quedam achademicorum que ab eo tamꝙ
a capite & fonte emanauit & fluxit opinio siue potius quod nullum naturalis
historie fructum ad bene beateq uiuendum fore existimaret & crederet. Ut la¬
ertius diogenes in libro de uita & moribus philosophorum plane & aperte sensisse
uidetur: siue ut mente ob hec ip̃a uere phlosophne studia omnium uitiorum
labe purgata in cognitionem altissimarum ac diuinarũ rerum facilius deueniret.
ouẽadmodum beatus augustinus octauo de ciuitate dei libro testatus est. Quo cir¬
ca huiusmodi rebus tamꝗͣ obscuris friuolis & manibus penitus pretermissis ac pro
nihilo habitis quando exinde nulla adhumanam uitam prouentura esset utili-¬

Expanded text:
singula fiant atque intereant cuncta perciperet, longa tandem magnarum et altissingula fiant atque intereant cuncta perciperet, longa tandem magnarum et altissimarum rerum perscrutatione defessus, Ethice operam navavit: sive quod nihil certi verive sciri posse arbitraretur ut est vetus quedam Achademicorum, que ab eo tanquam a capite et fonte emanavit et fluxit opinio!, sive potius quod nullum naturalis historie fructum ad bene beateque vivendum fore existimaret et crederet ut Laertius Diogenes in libro De vita et moribus philosophorum plane et aperte sensisse videtur!, sive ut mente ob hec ipsa vere philosophie studia omni vitiorum labe purgata, in cognitionem altissimarum ac divinarum rerum facilius deveniret quemadmodum beatus Augustinus octavo De civitate Dei libro testatus est!. Quocirca huiusmodi rebus tanquam obscuris, frivolis et inanibus penitus pretermissis ac pro nihilo habitis, quando exinde nulla ad humanam vitam proventura esset utili
Abbreviated transcription (Latin):
colentes uenerabantur: nihil esse aliud ꝙͣ sapidem ardentem diffiniuerit. qued
socrati postea dum in uidicium capitis ab accusatoribus uocaretur obiectũ fuisse
tradunt. Inter plurima enim obiectum est: quod solem lapidem: lunam uo terã
esse existimarit: & dixerit. Damnato igitur araxogora ad archelaum pinsicum eiꝰ
illius discipulum se contulisse dicitur: ut ab eo ueras naturalium rerum causas
perscrutaretur. Cicero enim quodam loco Socrates inquit archelaum anaxagore
discipulum audierat. Gerum enim uo cumdiutius ip̃um uiua ut aiunt uoce
audisset: atq propterea secum siue insaniu siue in pichonem siue in insthinum
ut sunt uarie philosophorum de hac eius cum archelaio profec̾tione sententie per¬
uenisset posteaq defuncti anaxagore libros assidua & accurata lectione perlegis¬
set: & in quodam heracliti opusculum discendi cupidus incidisset: ut ex quibus

Expanded text:
colentes venerabantur, nihil esse aliud quam lapidem ardentem diffiniverit. Quod colentes venerabantur, nihil esse aliud quam lapidem ardentem diffiniverit. Quod Socrati postea, dum in iudicium capitis ab accusatoribus vocaretur, obiectum fuisse tradunt. Inter plurima enim obiectum est quod solem lapidem, lunam vero terram esse existimarit et dixerit. Damnato igitur Anaxagora ad Archelaum phisicum, illius discipulum, se contulisse dicitur, ut ab eo veras naturalium rerum causas perscrutaretur. Cicero enim quodam loco: "Socrates", inquit, "Archelaum, Anaxagore discipulum, audierat". Verum enim vero cum diutius ipsum viva, ut aiunt, voce audisset atque propterea secum sive in Samum sive in Pithonem sive in Isthmum ut sunt varie philosophorum de hac eius cum Archelao profectione sententie! pervenisset, posteaquam defuncti Anaxagore libros assidua et accurata lectione perlegisset et in quoddam Heracliti opusculum discendi cupidus incidisset, ut ex quibus