comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Simeni putat. cuius fiã utmyͣ.
¶Lane appellatõecatens exten
Lane appellatrẽ.tom̃tum ñsti¬
nebitur s nec ca lana exqua qͦ
qi uestim̃tum fecãt. ualitudĩs.
uel delitiarum grã ꝯtinebitit.
nͨ eã qd̾ que fomẽtatõis grã
pata funt. uel medicine lana¬
rum appellatõe ꝯtinẽtur. s ⁊pel¬
les lanate ꝯtmeantur. ⁊ h̾ lane
cedere manifestumẽ. ¶Lana
legata ⁊̃ lanam lepͦormam a⁊¬
nĩt. lana legata utiq ñ ꝯtiebr̃.
lmo aũt legatotam fcm̃ qua
infectum ꝯtineiur. qd̃ꝙ nẽtu.
qd̃ ꝙ intelã ẽ. ꝙ est. non dum d̾¬
textu. galium inlinoq̃m inla¬
na ẽ⁊ ꝗdem si tinctum limim
fin̾t.credo linostinebr̃ uersi co¬
lorib ucendum ẽ. ⁊ ostabat a¬
pud uet̾es lane appellatõe uersi¬
co loria ñ ꝯtineri. s ea onniã ui¬
deri legata q̃ tincta sunt. ⁊ necta.
q̃ neq deteͬxta neq ꝯtextapm̃¬
q̃ran purpure appellatõe uersi¬
colorͥimꝯtineãtur ⁊ ego arb̾i¬

Expanded text:
ineri putat, cuius sententia utimur. Lanae appellationem eatenus extendLanae appellatione tomentum non continebitur. Sed nec ea lana, ex qua quis quasi vestimentum fecerit valetudinis uel deliciarum gratia, continebitur. Ne ea quidem, quae fomentationis gratia parata sunt uel medicinae, lanarum appellatione continentur. Sed et pelles lanatae contineantur? et hoc lanae cedere manifestum est. Lana legata etiam leporinam lanautem lana legata utique non continebitur. Lino autem legato tam factum quam infectum continetur quodque netum quodque in tela est, quod est nondum detextum. ergo aliud in lino quam in lana est. et quidem si tinctum linum sit, credo lino continebitur. Uersicoloribus uidendum est. et constabat apud ueteres lanae appellatione uersicoloria non contineri, sed ea omnia uideri legata, quae tincta sunt, et neta, quae neque detexta neque contextaan purpura appellatione versicolorum contineatur. et ego arbi
Abbreviated transcription (Latin):
roan ea quor q̃ indiem morti
ibi finssẽt .i. fenum. pabulu
paleam.item machinauasa
uinaria .i.cuppe ⁊ dolia q̃ incel¬
la defixasatem granana lega¬

Expanded text:
an ea quoque, quae in diem mortis ibi fuissent, id est faenum pabulum pale‹a›, item machina, uasa uinaria, id est cuppae et dolia, quae in cella defixa sunt, item granaria lega
Abbreviated transcription (Latin):
q̃iuo eac̃alisnature sũthit
sepius in sua redigi possint.i¬
iitia. ea matĩe potentia uicta.
num q̃m uires enis effugiant.
qd ꝓprio noĩe appellãt.
qn usi colonibo cedãt.nem o
dubitab̾. qnͨ minus porro coa̾¬
dinumaut isgimimut melie¬
nuĩ suo nõie quam coctu ꝑur¬
puram ue designãtuͣ. ¶Cũ
uir ita legass. q̃ uxoris cã pata
s̾.ei dolego ego ap̃ pretorem fi¬
deiomissarium eteban q̃res
estimatas. qrum p̃tiumindo¬
tẽm erat. nec optinint qĩ inte¬
stator ñ sensissi. dehis reb at¬
qn.si musum eius date sint.
loꝯꝑate sunt. pa apud burm¬
um ualẽtem inuenit ita rela¬
tum.mułr.res estimatas in do

Expanded text:
quae talis naturae sint, ut saepius in sua redigi possint initia, ea materiae potentia uicta numquam uires eius effugiant.prio nomine appellatur quin versicoloribus cederet, nemo dubitavit. quin minus porro coracinum aut hysginum aut melinum suo nomine quam coccum purpurave designatur? Cum vir ita legasset: "quae uxoris causa parata sunt, ei do lego", ego apud praetorem fideicommissarium petebam etiam res aestimatas, quarum pretium in dotem erat, nec optinui, quasi testator non sensisset de his rebus. atquin si in usum eius datae sint, comparatae sunt. postea apud Aburnium Valentem inveni ita relatu
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bis que ibi inobilia s̃ meai¬
bi erunt. do lego.nummos ibi
repoitos ut mũtin darẽtur. nõ
ẽẽ legatos.ꝓculus aitãt eos qͦs
p̃sidii cã repositos ht̃ait qb¬
dam belł cunlib fatitassent
eos legatos ꝯtineri. ⁊ audisse se
rusticos senes ita dicẽtes peciñ¬
am sine peculio fragilem ẽẽ. pe¬
culium applantes ꝙ p̃sidii cã
reponẽtur. ¶Area legatasi
medifficata medio tprfuit.ac
rursus area sit. qͣuã ꝙͣ tũc peti
ñ ꝑoterat. nc̃ tam̃ debetur.
tui i ꝯumctim legari. hoc est.
totam hr̃ditatem ⁊ tota lega̾.¬
ta singulis data eẽ. ꝑtes aute
concursu fieri.

Expanded text:
bis: "quae ibi mobilia mea erunt, do lego" nummos ibi repositos, ut mutui darentur, non esse legatos Proculus ait: at eos quos praesidii causa repositos habet, ut quidam bellis civilibus factitassent, eos legato contineri. et audisse se rusticos senes ita dicentes pecuniam sine peculio fragilem esse, peculium appellantes, quod praesidii causa seponeretur. Area legata si inaedificata medio tempore fuerit ac rursus area sit, quamquam tunc peti non poterat, nunc tamen debetur.  coniunctim legari hoc est: totam hereditatem et tota legata singulis data esse, partes autem concursu fieri.
Abbreviated transcription (Latin):
queq ibi erũt cum moriar nũ¬
mos ad hiẽ exactos adebitorib.
ut aliis nominib collocarẽtur:
ñ puto legatos ẽẽ. ⁊labeonis di¬
stinctõem ualde ꝓbo quiscrip¬
sit. nec qd̾ casu abee̾t. minus eẽ
legatum. nec qd̾ caũ ibi sit. mag
eẽ legatum.
ea fea sit. deberi non placet. ¶S
⁊ mat̾ia legata.naues armariu¬
ue exea factum.ñ uendicetur.
¶Dau es aũt legata dissolutan
mat̾ia.neq nais debẽtui m̃as¬
sa aũt legata. syphy exea fr̃i exi¬
gi possunt᷑.

Expanded text:
ea ibi erunt, cum moriar", nummos ad diem exactos a debitoribus, ut aliis nominibus collocarentur, non puto legatos esse et Labeonis distinctionem valde probo, qui scripsit nec quod casu abesset, minus esse legatum nec quod casu ibi sit, magis esse legatum. ea facta sit, deberi non placet. Sed et materia legata nauis armariumue ex ea factum non uindicetur. Naue autem legata dissoluta neque materia neque nauis debetur. Massa autem legata scyphi ex ea facti exigi possunt.
Abbreviated transcription (Latin):
instrã emptionum. at̾ debitoꝵ
q̃ infundo p̃legato remasert̃.
ñ inderi legatoꝯtim̃. ¶his
n̾bis domib legatis. fidei here¬
dum meorum ꝯmittout si nac¬
nt eum hrẽ domus meas ĩq
bhĩtonullo om̃mno exͣcepto.
cum om̃i instrõ ⁊ repoĩtis oĩbꝰ
ñ uderi testatorem depẽcuma
numãta aut instris debitorũ¬

Expanded text:
instrumenta emptionum, item debitorum, quae in fundo praelegato remanserunt, non videri legato contineri. His verbis domibus legatis: "fidei heredum meorum committo, uti sinant eum habere domus meas, in quibus habito, nullo omnino excepto cum omni instrumento et repositis omnibus" non videri testatorem de pecunia numerata aut instrumentis debitoru
Abbreviated transcription (Latin):
quid exhr̃ditate bonisue me¬
is adte puenit cummorieris
restituas.fructus quos hr̃s in¬
non uenre plactasse uran¬
Secenim ꝗcqͣm preponi exqͦ
dehis quoq restituendis testa¬
tricem rogasse ꝓbari pot̃. ¶Id
testator.qui libertis fideiꝯmis¬
sum relinq̃bat. substitutioe
int̾ eos facta exp̾ssit ut p̾t mõ¬
tem extremi ad posteros eoru
ptinẽt. Quero cũ nemo alius
sit. insi lib̾tus eius qui extreõ
mortuus est.anis ad fideiomis¬
sum admitti debeat.1. postrõ¬

Expanded text:
"quidquid ex hereditate bonisve meis ad te pervenerit, cum morieris, restituas", fructus, quos heres vivnon venire placuisse: nec enim quicquam proponi, ex quo de his quoque restituendis testatricem rogasse probari potest. Idem. testator, qui libertis fideicommissum relinquebat, substitutione inter eos facta expressit, ut post mortem extremi ad posteros eorum pertineret: quaero, cum nemo alius sit nisi libertus eius qui extremo mortuus est, an is ad fideicommissum admitti debeat. respo
Abbreviated transcription (Latin):
Querebatur extrib qui primꝰ
moriebatim utrum ntriq uł
alti exhis qui sͥ inlegato ꝯmẽ¬
ti eẽnt.relin q̃re ꝑtem suam de¬
beret an possit. uelalii con hͣ¬
b̾to sũoeam telin q̾re.placuit
factirre⁊ siabi reliquissiqosi
ꝯnuinidedilla occirpatis an oĩ¬
um collib̾torum ⁊ñ corum

Expanded text:
 ex tribus qui primus moriebatur utrum utrique uel alteri ex his, qui sibi in legato coniuncti essent, relinquere partem suam deberet, an possit uel alii conliberto suo eam relinquere. placuit, facturum, etsi alii reliquisset. quod si nulli dedisset, occupantis an omnium conlibertorum et num eorum
Abbreviated transcription (Latin):
q̃cum ꝙ decã redacte. eidem tn
rõm fuerint destinate. fideicõ¬
missocedant.
Nrcꝰ. Iegatis ẜus exceptiᷤ
negotiatoĩb. labeo scripsit. eo
legato exceptos inderi. qui p̃po¬
siti eẽnt negotii exercendi cã.
uelunqui ad em̃dum locanõ
ꝯdricẽdum ꝓpositi eẽnt. cubi¬
qui piscatorib p̃positi sunt
ñ inderi negotiatoĩs appella¬
tõe ꝯtineriaputo ueram eẽ la¬
beonis smam. ¶Siexoffitõ
ꝗs a dartifitium tr̃asierit. qdã
recte putãt legatum extĩgi.
qr offitium artifitio mutatur
Don idem ecc̃rio. cum lecticarꝰ
cocͤus p̾a factus ẽ. ¶Siumiᷤᷤ
seruus. pła artifitia sciat. ⁊ alii
coci legati fuerũt.alii tectores.
alii lectiearii. ei cede̾ ẜuum di¬
cendum ẽ. cui legati st.iqͦ artifi¬
iõpłmq u̾sab̾atur. ¶Orna¬
tricib legatiis. celsus scripsit.
eas q̃duos tmmenses ap̃ma¬
gistrum fuerũt. legato nõ ce¬
dere alii.⁊ ħas cẽd̾e. ne nec ẽẽ si nł¬

Expanded text:
quacumque de causa redactae, eidem tamen quacumque de causa redactae, eidem tamen rationi fuerint destinatae fideicommisso cedant. num. Legatis seruis exceptis negotiatoribus Labeo scripsit eos legato exceptos uideri, qui praepositi essent negotii exercendi causa, ueluti qui ad emendum locandum conducendum praepositi essent: cubiqui piscatoribus praepositi sunt, non uideri negotiationis appellatione contineri: et puto ueram esse Labeonis sententiam. Si ex officio quis ad artificium transierit, quidam recte putant legatum exstingui, quia officium artificio mutatur: non idem e contrario cum lecticarius cocus postea factus est. Si unus seruus plura artificia sciat et alii coci legati fuerunt, alii textores, alii lecticarii, ei cedere seruum dicendum est, cui legati sunt in quo artificio plerumque uersabatur. Ornatricibus legatis Celsus scribsit eas, quae duos tantum menses apud magistrum fuerunt, legato non cedere, alii et has cedere, ne necesse sit nu
Abbreviated transcription (Latin):
Inrepetẽdis legatis.ħ
u̾ba que adici solẽt. Item dare
dãpnas esto⁊ adoditiones et
addies legatorum. easdem repe¬
tendas referri.sab̾.xe.¬
Ff Qmi filium ⁊ nepotẽ hr̃¬
des instituerat c̾ta predia q̃¬
toka lendariomortis tpor mea
arca in qua in strã ⁊ cautões d̃¬
bitorum erãt.pecuniam mĩa¬
ta inuenta ẽ. płisq in debatur
nix inͣsimile eẽ ut testator de
pecumam nũatam sensiss. E¬
goaũt illud dignum aĩãdu̾¬
sione extimabam. cũ ꝗs kalẽ¬
darnim pr̃an alicui uoluerit.
u̾trumne noiadum taxat de¬
bitorum pr̃ari uoluisse intel¬
ligẽdum est. an u̾o ⁊̃ pecum¬
am si q̃ abhis cxacta erdem tñ
kalendarii destinata fintima¬
gis puto q̃mad̾m si exacte pe¬
cume. ⁊ rursus collate eent.ꝓ
mutatio nominũ nõ ꝑmiet.
mini b fatiẽdis destin ate es¬
sẽt. eidem fideiꝯmisso cedere de¬
beant. Quin ⁊̃ illud quo pu¬
tem defendi posse.ut non mõ
a debitorib exacte pecumes

Expanded text:
In repetendis legatis haec verba quae adici solent "item dare damnas esto" et ad condiciones et ad dies legatorum easdem repetendas referri Sab Qui filium et nepotem heredem instituerat, certa praedia quto kalendario: mortis tempore in ea arca, in qua instrumenta et cautiones debitorum erant, pecunia numerata inventa est. plerisque videbatur vix verosimile esse, ut testator de pecunia numerata sensisset. ego autem illud dignum animadversione existimabam, cum quis kalendarium praestari alicui voluerit, utrumne nomina dumtaxat debitorum praestari voluisse intellegendus est an vero etiam pecuniam, si qua ab his exacta, eidem tamen kalendario destinata fuerit. et magis puto, quemadmodum, si exactae pecuniae et rursus collocatae essent, permutatio nominum non peremeret nominibus faciendis destinatae essent, eidem fideicommisso cedere debeant. quin etiam illud quoque putem defendi posse, ut non modo a debitoribus exactae pecuniae, sed
Abbreviated transcription (Latin):
quos quis pigͦri. ypothaece ue
dedit.sine dubioiit̾ quos le¬
gasse uidebitur debĩtor.editor
nequ̾aq̃m pĩn si quis seruos ha¬
buit ꝓprios si quorum opas lo¬
cabat. uel pistoricas uł istori¬
in ẜuorum appellatione ⁊ hos
legasseindeatur. qd ⁊ p̃sum o¬
portet.mñ cc̃riam noluntas te¬
statoris appareatiç̃ im quena¬
liciãia uitam exerc̃ebat. puto
uł enismodi mancipia nisi eri¬
dens uoluntas fint. ⁊̃ dehis sen¬
ut illicodistrahet. m̃cis magis
loco q̃m suorum hũisse cã cre¬
dendus ẽ icarios aũt suor.

Expanded text:
qu‹o›s quis pignori hypothecaeue dedit, sine dubio inter suos legasse uidebitur debitor: creditor nequaquam. Proinde si quis seruos habuit proprios, sed quorum operas locabat uel pistorias uel histriseruorum appellatione etiam hos legasse uideatur? quod et praesumi oportet, nisi contraria uoluntas testatoris appareat. Eum, qui uenaliciariam uitam exercebat, puto uelle eiusmodi mancipia, nisi euidens uoluntas fuit ravit, ut ilico distraheret, mercis magis loco quam suorum habuisse credendus est. Vicarios autem servorum
Abbreviated transcription (Latin):
ueluti uina mea ⁊ uestem meã
uideatur ꝓꝯditione hoc u̾bus
sint indeãtir legata. qd̾ nõpu¬
to fortit᷑ posse defendi.s hic po¬
tiuse. ⁊uestem. uł uinum qd̾
za cuerit. uinum legato ce¬
de̾.si id uini nũo testator hũis¬
si. p̃lanc inmortis tpr coliatũ¬

Expanded text:
stem meam', uideatur pro condicione hoc uerbum sint, uideantur legata. quod non puto fortiter posse defendi, sed potius et hic uestem uel uinum, quod etiam quod coa‹c›uerit uinum legato cedere, si id uini numero testator habuisset. plane in mortis tempore collatu
Abbreviated transcription (Latin):
maximã ꝑtem facultatum de¬
derim ꝯtẽptus ẽẽ debes fundo si
mĩs ei dem epłã talemmisit r¬
gẽtum ⁊ oẽm suppellectilem q̃c̃¬
heotibi dono⁊ qcquid inpdio
simpniano hẽo an suppellex q̃
ma liis p̃liis uel domib eẽt ad
eo fundo alii legaũ.rensum est

Expanded text:
maximam partem facultatium dederim, contentus esse debes fundo Semmis. eadem epistulam talem emisit: "argentum omne et supellectilem, qeo, tibi dono et quidquid in praedio Semproniano habeo'. an supellex, quae in aliis praediis uel domibus esset, ad ex eo fundo aliis legauit? responsum est
Abbreviated transcription (Latin):
aliis datos demininsse filii lega¬
tum deargẽto ⁊ suppellectili q̃ a
libi ẽẽt. eum cuius notio ẽ ex¬
timaturumut id optineatꝙ
testatori placiisse alegatario
appbitur. ¶ꝑdia ꝗdam reli¬
quid adiectis his u̾bis uti ame
possessa sunt. ⁊q̃cumq ibi er̃t
cummoriar. qͣitum ẽ demanci¬
piis q̃ mhis ṗdiis morata fuer̾.
uł opis rustici cã uel alt̾ius m¬
offitii.cet̾isq reb q̃ ibi fuerunt.
indie mortis an adlegatanu¬

Expanded text:
datos deminuisse filii legatum. de argento et suppellectili quae alibi esset eum cuius notio est aestimaturum, ut id optineat, quod testatori placuisse a legatario adprobabitur. Praedia quidam reliquit adiectis his verbis: "uti a me possessa sunt et quaecumque ibi erunt cum moriar": quaesitum est de mancipiis, quae in his praediis morata fuerunt vel operis rustici causa vel alterius officii, ceterisque rebus, quae ibi fuerunt in diem mortis, an ad legata
Abbreviated transcription (Latin):
netur arm̃to aũt legato ⁊ bo¬
ues ꝯtineri ꝯuenit. non q̃gre¬
ges ouium⁊ caprarumouibꝰ
legatis.n agnos.neꝙ arietes
ꝯtineri ꝗdam recte existimãt.
Onium uo grege legato ⁊ ari.¬
etes ⁊ agnos deberi nemo duhͣ
licet post mortem testatua
app̃hendatur. fundo legatout
instructus est etiam ip̾elega¬
to cediͣt.

Expanded text:
nentur. Armento autem legato etiam boues contineri conuenit, non etiam greges ouium et caprarum. Ouibus legatis neque agnos neque arietes contineri quidam recte existimant. Ouium uero grege legato et arietes licet post mortem testatoris adprehendatur, fundo legato, ut instructus est, etiam ipse legato cedit.
Abbreviated transcription (Latin):
si bibliothecam legam̾t. utrũ
armarium solum.uł armaria
bliothe̾ca e⁊ alias armanu sicy¬
ti dicimus eboream bibliothe
emit.alias libros. sicuti dicimꝰ
bibliothecam emͣnsse qd̾ igitir
scribit sab.libros bibliotheca
non sequinon pomma uerũ
est. Dam int̾lum armaria qͦq¬

Expanded text:
si bibliothecam legauerit, utrum si bibliothecam legauerit, utrum armarium solum uel armaria bliothecam eo: alias armarium, sicuti dicimus "eboream bibliothecam emit": alias libros, sicuti dicimus "bibliothecam emisse". Quod igitur scribit Sabinus libros bibliothecam non sequi, non per omnia verum est: nam interdum armaria q
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtineri dem̃ adiecit. n armaria
neꝙ scrinea.neq ceteã in qb
libri sduntur deber q̃d tam̃
cassius dem̃branis puris scrip¬
sit.uerum ẽ.nam nec carte pu¬
re debentur libris legatis./ nec
cartis legatislibri debebuntũ.
nisi forte ⁊ hicnos urserit uola¬
tas.ut puta.si quis forte cartaᷤᷤ
sic relinq̃rit.cartas meas uni¬
u̾sas. qui nich̾ aliud qͣm libros
hẽbat.studiosus studioso. nẽo
enim dubitabit. libros debe̾ri.
Nam ⁊ inusu.płiꝙ libros car¬
so.nͥ Quid ergosiquis cartas
legam̃t purasm̃brane.non
ꝯtinebun̾tur. neq cefe adscri
brilegatisint. an ꝯtineãtur. ñ¬
dum ꝑscripti⁊ ñ puto contiñ.
non mag̾ quam uestis appella¬
toẽ. non dum detexta ꝯtinetur.
s prescriptilibriñ dum malle¬
ati.uł ornati ꝯtinebuntu p̃¬
m̃ ⁊ nõ dum olutinati. uel e¬
m̃dati ꝯtinebuntur. S⁊ et men¬
brane ñ dum ꝯsũte contineby¬
tur. ¶Cartis legatisnz papi¬
rum ad cartas patum.n carte
ñ dum ꝑfecte ꝯ tinebuntu S

Expanded text:
tineri, deinde adiecit neque armaria neque scrinia neque cetera, in quibus libri conduntur, deberi. Quod tamen Cassius de membranis puris scripsit, verum est: nam nec chartae purae debentur libris legatis nec chartis legatis libri debebuntur, nisi forte et hic nos urserit voluntas: ut puta si quis forte chartas sic reliquerit "chartas meas universas", qui nihil aliud quam libros habebat, studiosus studioso: nemo enim dubitabit libros deberi: nam et in usu plerique libros char. quid ergo, si quis chartas legauerit puras? membranae non continebuntur neque ceterae ad scribbri legati sint, an contineantur nondum perscripti. et non puto contineri, non magis quam uestis appellatione nondum detexta continetur. sed perscripti libri nondum malleati uel ornati continebuntur: proinde et nondum conglutinati uel emendati continebuntur: sed et membranae nondum consutae continebuntur. Chartis legatis neque papyrum ad chartas paratum neque chartae nondum perfectae continebuntur. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
ñ dum ꝯcisas. insi q̃ mimitatĩ
ꝯcrduntum. uideri ei legatas cri
ligna legata sunt.Egoaũt ar
tin fint ꝯ cifum. si iam ꝯcidend̃
fuit destinatum ꝓm si si luam
hiic rei hebat destinatam.ꝗde e
silua ñ cedẽt driecte aũt arbores.
lignorum appellatõe ꝯtmebũ¬
tur. msi aliud testator sensit li¬
gnis aũt legatis. qd o burẽdi
cã patum ẽ ꝯtinetur. siue ad bal¬
nei calefactõẽm.siue diẽtarũ ad¬
ypocustarumsine ad calce̾.siue
adaliam rem coq̃ndam solebat.
sit. nec sarm̃ta ligni appellatõe
ꝯtineri E si uoluntas nõ refra¬
gatur. ⁊ uirgule ⁊ grema. ⁊ san¬
stirpeis atq radices ꝯtinebũt᷑
lignorum appellatõe. in ꝗbda
regiom brut in egiptoabiarũ¬
dine ne ꝓligno utuntur. ⁊ arũ¬
dines ⁊ papirum ꝯburuntur.
pres ꝯtinebuntur. quid mirũ
hãcremutuntur ¶Siligñr
sit patumad carbones ꝯ q̃ndoᷤ
atꝙ ꝯfitiẽdos.ait offilus.l.u.¬

Expanded text:
nondum concisas, nisi quae minutatim conciduntur, uideri ei legatas, cui ligna legata sunt. ego autem tim fuit concisum, si iam concidendo fuit destinatum. proinde si siluam huic rei habebat destinatam, silua quidem non cedet, deiectae autem arbores lignorum appellatione continebuntur, nisi aliud testator sensit. Lignis autem legatis quod comburendi causa paratum est continetur, siue ad balnei calefactionem siue diaetarum hypocaustarum siue ad calcem uel ad aliam rem coquendam solebat usit nec sarmenta ligni appellatione contineri: sed si uoluntas non refragatur, et uirgulae et gremia et sarrpes atque radices continebuntur. Lignorum appellatione in quibusdam regionibus, ut in Aegypto, ubi harundine pro ligno utuntur, et harundines et papyrum comburitur vepres continebuntur. quid mirum?hanc rem utuntur. Si lignum sit paratum ad carbones coquendas atque conficiendas, ait Ofilius l
Abbreviated transcription (Latin):
tis boues ñ ꝯtin̾entur. nec stra.
eq̃s aut legatis ⁊ eq̃ ꝯtinentir
¶Ouibo legatis agni ñ otinẽt᷑
qͣm diuaut agnorum locos.
exusu cuiusq locisum̃dum
ẽ. nam in qbodam locis. ouiu
numero ẽẽ indentur. cum ad
res ꝓhasiani ⁊galine ⁊ amiaĩa
debebunturphasiañarni añt
⁊ pastores anserum ñ ꝯtinent̃.
nisi id testator exp̃ssit.
Artianꝰ.¬

Expanded text:
tis boues non continentur nec contra. Equis autem legatis et equae continentur. Ouibus legatis agni non continentur: quamdiu autem agnorum loco sunt, ex usu cuiusque loci sumendum est: nam in quibusdam locis ouium numero esse uidentur, cum ad res phasiani et gallinae et auiaria debebuntur: phasianarii autem et pastores anserum non continentur, nisi id testator expressit. arcian
Abbreviated transcription (Latin):
illis sensit que ppetuo ibi sũt.
eam quoꝙ ꝑtem fundi sup̃scͥp¬
sum uideri reliquisse. quam ex
cã pignoris natuis ẽ. saluo .s. ix
net. fidei cominissum petiñ poᷤ¬
se. ¶Seruos communes ase¬
ia ita relictos. si meierunt. cum
moriar ñ deberi. si mõ hocͣ sesit
testatrix. ut ita deb̾enti.si inso¬
lidum eius fuissi. ¶Pdns ẽ
hĩs entheticis q̃ in ea pone sũt¬

Expanded text:
illis sensit, quae perpetuo ibi sunt. eam quoque partem fundi supra scripsum reliquisse, quam ex causa pignoris nactus est, saluo scilicet net', fideicommissum peti non posse. Seruos communes a Seia ita relictos 'si mei erunt cum moriar' non deberi, si modo hoc sensit testatrix, ut ita deberentur, si in solidum eius fuissent. Praediis cum his enthecis, quae in ea pos
Abbreviated transcription (Latin):
ra uxori legatis. q̃ enis cã ꝯpata
destinass⁊ adͦusunn uxoris. set
om̃is ꝯinixta eẽt. non disimilẽ
ẽẽ celiberatẽem.cum penus le¬
gata eet.⁊ multas res que penꝰ
eẽt reli quisset. ex quib pater.
fam̃. solitus uent̾e solitus eẽt.
nam siuͥna diffubisset hĩturuᷤᷤ
usui ip̃e ⁊ hr̃s eius.tamen᷑ oñx
ipenu extimari. s cum ꝓbaret᷑
eum qui testm̃ feciss ⁊ ꝑte pen̾
uen̾dẽ solitum ẽẽ. ꝯstitutum eẽ.
ut exeo qd adamiuum opus es¬
si. hr̃s legatario daret. sic m̃ pla¬
cet. ⁊ in lanͥa ficriait exea ꝙ ad
usum amnnum mułri sat̃ eẽt.
ea sumẽt. non enim deducto
eo qd̾ adumi usum opus eẽt.
reliquum uxori legatum eẽt.¬

Expanded text:
ra uxori legatis, quae eius causa parata destinasset ad usum uxoris, sed omnis commixta esset, non dissimilem esse deliberationem, cum penus legata esset et multas res quae penus essent reliquisset, ex quibus pater familias vendere solitus esset. nam si vina diffudisset habiturus usioni ipse et heres eius, tamen omne in penu existimare. sed cum probaretur eum qui testamentum fecisset partem penus vendere solitum esse, constitutum esse, ut ex eo, quod ad annum opus esset, heredes legatario darent. sic mihi placet et in lana fieri, ut ex ea quod ad usum annuum mulieri satis esset, ea sumeret: non enim deducto eo, quod ad viri usum opus esset, reliquum uxori legatum esse
Abbreviated transcription (Latin):
manẽat. eã ei debetũr s ut lga¬
tum ualeat.mortis tp̃r uxore
ẽẽ deb̾e ꝓculus scripsit. ⁊ueru
.ẽ. sepatio enim dissoluit lega
q ⁊ꝯtinebũtur que ip̃i s̃ at̾tĩ¬
buta pel destinãta.

Expanded text:
maneat, ea ei debetur. Sed ut legatum ualeat, mortis tempore uxorem esse debere Proculus scribsit et uerum est: separatio enim dissoluit legatet continebuntur quae ipsi sunt adtributa uel destinata.
Abbreviated transcription (Latin):
tuanum legat̃ inderiait. To¬
pinarium ornadi. saltuari
aũt tuẽd̾i ⁊ custodiendi fũdi.
mag̃ quam colendi ꝑatum eẽ.
Asinum machin̾ariũ legatũ
inderi. ⁊tem oues q̃ stercor adi
fundi cã paranͣtur ite opilioẽ
si eius gmis oues curaret.
tum ẽ. an ⁊his quem pa exhi
hostianum feciss. legatoti¬
ita legaũ. mulos duos ꝗ mei
erũt. cum moriar seio hr̃s dato.
idem nullos mulos duos ꝗ mĩ¬
erũt set duas mulas reli q̃rat.

Expanded text:
tuarium legatum videri ait: topiarium enim ornandi, saltuarium autem tuendi et custodiendi fundi magis quam colendi paratum esse: asinum machinarium legatum uideri: item oues, quae stercorandi fundi causa pararentur: item opilionem, si eius generis oues curaret. tum est, an et is, quem postea ex his ostiarium fecisset, legatoita legavit: "mulos duos, qui mei erunt cum moriar, heres dato": idem nullos mulos, sed duas mulas reliquerat.
Abbreviated transcription (Latin):
ilł testĩ facti tp̃r fuerũt ced̃t. s
etiã que pa acͥcesserunt.si mõte
estator hoc manifeste expressit.
cummanifestum ẽ. aliud sen¬
sisse testatorem. ¶Titius co¬
dicilł sins ita cauit: publio n¬
meuio omnes iuuiͥ enes quos
intelligi debeantur. marcellu.
re. quos u̾bis que ꝓpon̾entur.
demostrare uoluerit testator.

Expanded text:
enti facti tempore fuerunt, cedent: sed et quae postea accesserunt, si modo hoc testator manifeste expressit. cum manifestum est aliud sensisse testatorem. Titius codicillis suis ita cauit: 'Publio Maeuio omnes iuuenes, quosintellegi debeant. Marcellus respondit, quos uerbis quae proponerentur demonstrare uoluerit test
Abbreviated transcription (Latin):
p̃. Qui cƿrog̾phum legat.
non tm detabuł cogitat.s etiã
actõib. quarum ꝓbatio tabu¬
lis ꝯtinetur. appellatoẽ emi ey¬
rographiuti nos ꝓipĩs actoĩ¬
b palam ẽcũm uenditis cyro¬
graphis antelligimꝰ nom̃ ueĩs¬
se.quin ⁊̃ si nomen ꝗs legam̃t.
id ꝙ in actiombest. legatu

Expanded text:
. Qui chirographum legat, non tantum de tabulis cogitat, sed etiam de actionibus, quarum probatio tabulis continetur: appellatione enim chirographi uti nos pro ipsis actionibus palam est, cum uenditis chirographis intellegimus nomen uenisse. quin etiam si nomen quis legauerit, id quod in actionibus est legatum
Abbreviated transcription (Latin):
um q̃reretur agni
legatiq̃tenus q udẽntur. qdã
a gebant agnum dũ taxat sex
insium eẽ. set uerius est eos le¬
gatos ce qui minores annier¬
lis eẽnt. ¶ Seruis ⁊ ancul¬
in banis legatis agaͣsonẽ
lira egato non stineri.ix. eos

Expanded text:
um quaereretur, agni legati quatenus viderentur, quidam aiebant agnum dumtaxat sex mensum esse: sed verius est eos legatos esse, qui minores anniculis essent. Servis et ancillis urbanis legatis agasonem mulionem legato non contineri res
Abbreviated transcription (Latin):
igni appellatio gnͣa
aliqd mat̾ia aliquid ligñum
mat̾ia ẽ.que ad edificandum
fulciendũq neccia est lignũ.
ꝗcquid ꝯburendĩ cã patum ẽ.
s utrumita demum siocisum
sit. an ⁊ si ñ sit. ⁊ quint̾ mutiuᷤᷤ¬
refert. si cui ligna legata eeñt. q̃
fundo erãt arbores ꝗdẽ matĩe
cã succisasñ deheri.nec adiecit.
si non ꝯburendi gr̃a succises̃¬

Expanded text:
igni appellatio nomenaliquid materia, aliquid lignum. materia est, quae ad aedificandum fulciendum necessaria est, lignum, quidquid conburendi causa paratum est. sed utrum ita demum, si concisum sit an et si non sit? et Quintus Muciurefert, si cui ligna legata essent, quae in fundo erant, arbores quidem materiae causa succisas non deberi: nec adiecit, si non comburendi gratia succis
Abbreviated transcription (Latin):
Item legãto ꝯtinẽtr̃
mancipia. puta lecta carii ꝗso
lum matre.fam̃. portabantur.
It ium̃t᷑a uel lectica. uel sella.
uł burdonesatmancipia ali¬
apuelle fortassis q̃s sibi co¬
moatas mułres exornatsi ⁊ si
sum mutari.dicẽdum erit ip̃iꝰ
patasint ei legata an ip̃ius cã
ẽpta. ꝑatis enim oĩa ꝯtinẽtur
q̃ ip̃ius usib fuerũt destinata.
empta uo̾. ea sola que ppea ep̃¬
ta fecit maritus.uñ non ꝯti¬
nebuntim. ep̃tis solis legatiᷤ.
ei destinauit urroꝙ aũt lega
tostinebuntur. ⁊ q̃ maritus
emi mãdauerat. uł que eme¬
rat.nec dum aũt ei designare¬
ratasignatimis siuixiss.¬
ch̾interest. ¶Siuxori aurỹ
qd̾ eius cã ꝑatim ẽ legatu sit.
⁊ postea sit coflatumanat̾ia tñ¬

Expanded text:
Item legato continentur mancipia, puta lecticarii, qui solam matrem familias portabant. item iumenta uel lectica uel sella uel burdones. item mancipia alia, puellae fortassis, quas sibi comatas mulieres exornant. Sed et si usum mutuari, dicendum erit ipsius parata sint ei legata an ipsius causa empta: paratis enim omnia continentur, quae ipsius usibus fuerunt destinata, empta uero ea sola, quae propter eam empta fecit maritus. unde non continebuntur emptis solis legatis, ei destinauit: utroque autem legato continebuntur et quae maritus emi mandauerat uel quae emerat, necdum autem ei adsignauerat, adsignaturus si ui‹x›issihil interest. Si uxori aurum, quod eius causa paratum est, legatum sit et postea sit conflatum, materia t
Abbreviated transcription (Latin):
Titius hr̃des institint.
Corpus m eũ uxorimee uolo
tradi sepelliẽduminfundo il¬
lo⁊ monum̃tum exstrui usq
puemãt.an hac scriptura ab
ea solamonum̃tu s testator ex¬

Expanded text:
Titius heredes instituit 'corpus meum uxori meae uolo tradi sepeliendum in fundo illo et monumentum exstrui usque perueniant, an hac scriptura ab ea sola monumentum sibi testator ex
Abbreviated transcription (Latin):
tiuł. Argentolegato ꝯstat¬
arculas adlegataiumñ pt̃mẽ.
Item anilis legatis deactilioth¬
thece non cedunt.
dem̃ postea scripsero ita. hoc anscoes¬
plius sinaius exasia uenerit.
hr̃s m̃s ei fundum datouius
est eo uͥ boamplius supiora
rep̾eti. sicuti dicimus hatiusti¬
tius plebi quiã dedit. hoc ãpliꝰ¬

Expanded text:
um Argento legato consarculas ad legatarium non pertinere. Item anulis legatis dactyliothecae non cedunt. deinde postea scripsero ita: "hoc amplius si navis ex Asia venerit, heres meus ei fundum dato", verius est eo verbo " amplius" superiora repeti, sicuti dicimus "Lucius Titius plebi quina milia dedit, hoc ampli
Abbreviated transcription (Latin):
Nam ałralias accipiat᷑.⁊ ple¬
rumq potãtis lib̾ationem cõ¬
tinet. plerumq pub̾tatem .ł.
tate cum sensisse que caret mĩ
tegrum restitutõe. Idem siquis c̃
tari deuoluntate pot̃.non minꝰ
ꝙͣ si ita ascripserit. cum iuste e
tatis sit fes̃. uel cum mature e¬
puenerit. tc̃ debebitur. cum ui¬
ri potẽs facta fuerit.
lp̃. ilxxorum appellatõe
ꝯtinẽtur omĩa uolumina. siue
in carta.siue inm̃brani ᷤ sint. six̃
fituuntur.aut maliquo alioco¬
rioadẽ ent dicendimmgõ si in
codicib sunt m̃bran̾eis uel in¬
cartaseis uel ⁊̃ eboreis uel altiyᷤ
matie uel inceratis ecodicilłan
debeantur. uidcamꝰ⁊ gaius cassi¬
us scrib̾ deberi ⁊ m̃branas librĩ
legatisꝯ sequent igitur ceiea qͦ¬
ꝙ debebitur.si ñ aduersetur uo¬
luntaᷤtestators. ¶sici .c. lihri
sint legati.c. uolumina ei plibi
dum e Si homeri corpus sitle¬
gatua non sit plenum qntecũ¬

Expanded text:
nam aliter alias accipiatur: et plerumque potestatis liberationem continet, plerumque pubertatem vel tate eum sensisse, quae caret in integrum restitutione. Idem et si quis 'cum tari de uoluntate potest, non minus quam si ita adscripserit 'cum iustae tatis sit factus" vel "cum maturae apervenerit", tunc debebitur, cum viripotens facta fuerit. . Librorum appellatione continentur omnia uolumina, siue in charta siue in membrana sint siue ficiunt aut in quo alio corio, idem erit dicendum. quod si in codicibus sint membraneis uel chartaceis uel etiam eboreis uel alterius materiae uel in ceratis codicillis, an debeantur, uideamus. et Gaius Cassius scribit deberi et membranas libris legatis: consequenter igitur cetera quoque debebuntur, si non aduersetur uoluntas testatoris. Si cui centum libri sint legati, centum uolumina ei dabimudum est. Si Homeri corpus sit legatum et non sit plenum, quantaecu
Abbreviated transcription (Latin):
li oͤtheca legata tr̃tat.⁊ ait any¬
los quoꝙ ꝯtimͣ non solum the¬
cãm. q̃ anulorum ca pata sit.
⁊ siquos pterea anulos hẽo. eti¬
ta labeonem quo extimassea¬
it sunt tam̃ q̃dam que om̃m¬
molegatum secuntur. ut lectõ
legatum.contieat ⁊ consultã
⁊armariisuinclis. claustras

Expanded text:
liotheca legata tractat: et ait anulos quoque contineri, non solum thecam, quae anulorum causa parata sit: et si quos praeterea anulos habeo" et ita Labeonem quoque existimasse ait. Sunt tamen quaedam, quae omnimodo legatum sequuntur: ut lectum legatum contineat et fulctra et armariis et loculis cla
Abbreviated transcription (Latin):
riti cius  idei commissi deboi
cum ea mułr ali nubet.ã man¬
dato mułris dotem marito eni
dediͣt a s̾ reddi eam stipłatus ẽ.
si sine lib̾is filia morẽtur. Mu¬
iz.sinec rataͣm hũiss dotem da¬
tam suꝑ ẽẽ sideiꝯmissi petitoẽm.
Io quesiit ansi pat̾ accepto facẽ
stipłationem uelit mułri ꝑse¬
cutio fideiomissorum denegan
retur.si ita dediss. ut mułr ratr̃
hr̃et pꝰse condice̾. ¶Seia ma¬
ritum scripsit hrdemeiq sb̾sti¬
tuit papiam alũpnam suã. fidi¬
q hr̃dis omisit.ut p̾t morte
suam hr̃ditate eidem alũpne

Expanded text:
iti eius fideicommissi debitor, cum ea mulier alii nuberet, non mandatu mulieris dotem marito eius dedit et sibi reddi eam stipulatus est, si sine liberis filia moreretur: murespondit, si nec ratam habuisset dotem datam, superesse fideicommissi petitionem. idem quaesiit, an si pater accepto facere stipulationem uelit, mulieri persecutio fideicommissorum denegandretur, si ita dedisset, ut mulier ratum haberet, posse condicere. Seium maritum scripsit heredem eique substituit Appiam alumnam fideique heredis commisit, ut post mortem suam hereditatem e
Abbreviated transcription (Latin):
tisfem̃ erit. moriẽi. nullo filio.
fina ue exeo relicto. pat uirgiẽ
siliam nup tui collocaũ. enis ꝙ
noĩe dotem dedit. ⁊ post diuor¬
tium eã dem recep̃ ⁊ alii. minm̾.¬

Expanded text:
tum erit, morieris nullo filio filiaue ex eo relicto'. pater uirginem filiam nuptum collocauit eiusque nomine dotem dedit et post diuortium eandem recep
Abbreviated transcription (Latin):
Si filie pat̾.dotẽ arbi¬
tratu tutoris dan iussiss tu¬
b̾oꝑ in hoc habẽdum acait si
um boni arbitratu legatũ sitͤ.
labeo q̃rit q̃mad̾m apparet q̃n¬
tam dotem cuiꝰq filie um bo¬
niarbitratu ꝯstitin oportet.
⁊ ait ñ ẽẽ difficile exdignita¬
te ex facultatib exm̃io liboꝵ

Expanded text:
Si filiae pater dotem arbitratu tutorum dari iussisset, Tubero perinde hoc habendum ait ac si viri boni arbitratu legatum sit. Labeo quaerit, quemadmodum apparet, quantam dotem cuiusque filiae boni viri arbitratu constitui oportet: ait id non esse difficile ex dignitate, ex facultatibus, ex numero liberorum
Abbreviated transcription (Latin):
gatum sit. płmq sentiendu
fiat.s ut pubes. Cet̾um si ma¬
ter que suspectam hũit. mari¬
tia quo diu̾terat uitam. filio
suo.quamuis inprib legẽt. ñ
ur sensisse decõ tpr quopnbe
eẽt.Nam ⁊ si pubes fuit. młto
mag̃ dicenus cepatre fam̃. eã
tutele sit. deprib̾ta te sensit in
testãtis appareat. nam si inpu¬

Expanded text:
gatum sit, plerumque sentiendum fiat, sed ut pubes. ceterum si mater, quae suspectam habuit mariti a quo diuorterat uitam, filio suo quamuis impuberi leget, non uidetur sensisse de eo tempore, quo pubes est nam et si pubes fuit, multo magis dicemus de patre familias eam tutelae sit, de pubertate sensit, intestantis appareat. nam si iam pu
Abbreviated transcription (Latin):
D̾.xorem ⁊ filium coẽm
h̃rces instituit. ⁊uxoris fideis
xorne exfimdo titiano ꝑten
tibi uepices scias me uninẽ¬
sam emptoem enus fundi fecis¬
se. s b̃n fecisse affectionis ⁊ pie¬
tatis quan tibi debui eade ep̃¬
tõẽm cum nũmis meis ꝯpasse
tecum cõicassem. Quesitumẽ
an eum fũdum insolidn filii
eẽ uoluerit.i2. eum de quo q̃re
retur ꝑm̃ rõnem infundo hrĩ
uoluisse ac si uniu̾sis br̃dita¬
rius eẽt. ut ꝓ dimidia ꝑte ⁊ u¬
xor. ⁊ filius agrum hr̃ditariũ
hãt. ¶Intestõ ita seriptum
fuit. domũmeam c̃ orto appli¬
citolib̾tis meis ediuolo. ⁊ a¬
lio capĩte fortiio hb̾to meo
exdomomea qͣm liħtis meis
redidietam in q̃ hĩtabamatẽ
cellãir nictum eroem diete ab
brde mõccedi uolo. Quesitu
est an hr̃s testatõis honãtus
indeatur in pr̃ando legato for¬
tunio. q̃mius domus uniu̾sa
meis. ⁊ quos uinus. ⁊ quosis¬

Expanded text:
xorem et filium communem heredes instituit et uxoris fidei xor, ne ex fundo Titiano partem tibi vindices, cum scias me universam emptionem eius fundi fecisse, sed beneficio affectionis et pietatis, quam tibi debui, eandem emptionem, cum nummis meis comparassem, tecum communicasse": quaesitum est, an eum fundum in solidum filii erationem in fundo haberi voluisse ac si universus hereditarius esset, ut pro dimidia parte et uxor et filius agrum ut hereditarium habeant. In testamento ita scriptum fuit: "domum meam cum horto applicito libertis meis concedi volo" et alio capite: "Fortunio liberto meo ex domu mea, quam libertis dedi, diaetam, in qua habitabam, item cellarium iunctum eidem diaetae ab herede meo concedi uolo'. quaesitum est, an heres testatoris oneratus uideatur in praestando legato Fortunio, quamuis domus uniuersameis et quos uiuus et quos
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝙ m relictum fuĩt supͣ qd̃
cape nossum alii restituã posse
bat. ei uestẽs pr̃dris ꝯcubine
Dntẽdam dedat. dem̃ ita legaũ
uestrm que enis cã ẽpta pata
eẽt. Casellus uabiatus negit.

Expanded text:
 relictum fuerit supra quod capere possum, alii restituam, posse bat, ei uestem prioris concubinae utendam dederat, deinde ita legauit: 'uestem, quae eius causa empta parata esset'. Cascellius
Abbreviated transcription (Latin):
lem pietatis mtintu peremere.
b̾tatemdt dãut sundum gari¬
lianm legaũ cũ cu̾ et alio ca¬
pite. titio filio q̃m exꝑte qͣrta
hrdem scripsat p̃legaua̾t in ħ̾
u̾ba.nti sili hoc amplius deme¬
dio sumitto legata mea q̃ m̃ tã
pat̾ tuus p̃sens. quam cocliu
iustus frat patris reliq̃runt. q̃¬
situm ẽ cum fundus gariana¬
titii filii legatus sic.cuius fun¬
dus excã fidei commissi debet᷑.
utrum titio filio tant̾an feliciᷤ
nisi haoc que spalit legaintrro
filium cui hr̃ditatisq sue ꝑ¬
tem reliqdlegatum griali ser¬
mone transfure noliisse.
¶Testõita pueros leganat. pu¬
blio memno dominomeo abhe¬
redib meis dari uolo pueros.x.
exmeis dum taxat. int̾annes.¬

Expanded text:
tu pertinere. bertatem dederat, fundum Gargilianum legavit cum casa, et alio capite Titio filio, quem ex parte quarta heredem scripserat, praelegaverat in haec verba: "Titi fili, hoc amplius de medio sumito legata mea, quae mihi tam pater tuus praesens quam Coelius Iustus frataesitum est, cum fundus GargiliaTitii filii legatus sit, cui fundus ex causa fideicommissi debeatur, utrum Titio filio tantum an Felicinisi haec quae specialiter legauit, ad filium, cui et hereditatis suae partem reliquit, legatum generali sermone transferre uoluisse. Testamento pueros ita legauerat: 'Publio Maeuio dominulo meo ab heredibus meis dari uolo pueros quinque ex meis dumtaxat intra
Abbreviated transcription (Latin):
ut ea dertiniacipia filii ssius. cñ
obuit iestitũet qͣitum ẽ agña¬
ta exhis an defucrifila bordibõ
restituẽda sint post mortez le¬
gatarii. an remaneãt ap̃brdem¬

Expanded text:
ut eadem mancipia filiis suis cum obiret restitueret. quaesitum est, adgnata ex his an defuncti filii heredibus restituenda sint post mortem legatariae an remaneant apud her
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓponẽtur. non tr̃ri. ¶ Heres ł
legatarius rogatus ẽ. ut q̃nda
ad optẽt. his uerb̾adiectis.siałi¬
nd fecĩt. ex hr̃s esto uel pdat lga¬
tum. Quesitum ẽ si ñ adopta¬
uĩt.an ei qui ad optatus nonẽ
gatur ut ad optetratum nõ eẽ.
¶ Agri ir plagam.que ẽ mregioẽ
ulla meuio publio ⁊gaio trans¬
scribi uõlo. p̃tio fc̃o niri boniar¬
bitratu ⁊hr̃ditauillato duple
einctõe exꝓmissaita ut reliqs¬
agra plagam.ptemue eius ad

Expanded text:
ponerentur non teneri. Eius heres vel legatarius rogatus est, ut quendam adoptet, his verbis adiectis: "si alias fecerit, exheres esto" vel "perdat legatum". quaesitum est, si non adoptaverit, an ei qui adoptatus non est gatur ut adoptet, ratum non esse. 'Agri plagam, quae est in regione illa, Maeuiis Publio et Gaio transcribi uolo, pretio facto uiri boni arbitratu et hereditati illato, duplae euictione expromissa reliqagri plagam partemue eius ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓligouł ei cin p̾tor exca cura¬
torem ded̾it. ita sit legãtũ.pu¬
to ⁊ deeo sensum cãu. quocu e
⁊ tũtele lib̾etu exhis ⁊ huius¬
moĩ apparet uoluntatis qõẽ
sabinum int̾pretatumanti
rem sensisse.sic aũt hec scriptã
uania ẽ auoluntatem h̃t que¬
stiones.ut illa quo si quisita

Expanded text:
igo uel ei, cui praetor ex causa curatorem dedit, ita sit legatum, puto et de eo sensum casu, quo curae et tutelae liberetur. Ex his et huiusmodi apparet uoluntatis quaestionem Sabinum interpretatum: et rem sensisse. Sic autem haec scriptura uaria est et uoluntatis habet quaestionem, ut illa
Abbreviated transcription (Latin):
adfideis. claudius post mortẽ
eĩcins utiq c̾ditur datum.
¶Hrdis scripti fidei ꝯmiyat. ut
seie uxoriannu̾sam restituet.¬
hr̃ditatem ⁊ uxoris fidei ꝯmi¬
qd ad te exhr̃ditate mea pye¬
nerit. exceptis his si qua tibi
supra legaui reliquum cẽ red¬
das restituas meine in fanti
dulcissime. aq̃ seia satis exigi
ueco cu sciam eam potius re
acturam. q̃m detrim̃to futũa.
qĩtum ẽ.an statim meuia fit̃¬
ꝯmissum aseia pet̾e possit. N.¬

Expanded text:
issum. Claudius: post mortem enim utique creditur datum. Heredis scripti fidei commisserat, ut Seiae uxori universam restituerhereditatem et uxoris fidei commiidquid ad te ex hereditate mea peruenerit, exceptis his, si qua tibi supra legaui, reliquum omne reddas restituas Maeuiae infanti dulcissimae. a qua Seia satis exigi ueto, cum sciam eam potius rem aucturam quam detrimento futuram'. quaesitum est, an statim Maeuia fideicommissum a Seia petere possit.
Abbreviated transcription (Latin):
uxoris cã pari.sab̾. lbrisadin¬
telliũ ita scripẜit. qd̾ musu fre¬
q̃ntissime u̾satur.ut in lega¬
tis uxoris aditiatur. q̃ enis cã
pata sint. hãc in t̾pretatõem op¬
tinuit. qd̃ mag̃ uxoris cã quã
comuis ꝓmiscueͬq usus pa

Expanded text:
uxoris causa parari? Sabinus libris ad Vitellium ita scripsit: quod in usu frequentissime versatur, ut in legatis uxoris adiciatur "quod eius causa parata sint", hanc interpretationem optinuit, quod magis uxoris causa quam communis promiscuique usus ca
Abbreviated transcription (Latin):
to hr̃de relicto qͣitum ẽcu pu¬
ella ñ excã legati pecrnam ĩdo¬
temabhrdib patris accepat.s
mortuo ẜo marito. mat̾ fam̃i. fcã.
cotẽ rẽcupmãt. an hr̃s eñs ex
c̃ã fidei omissi. frĩ defimcte tñatũ.
ineã pecumam qͣm pcipere posset:

Expanded text:
to herede relicto. quaesitum est, cum puella non ex causa legati pecuniam in dotem ab heredibus patris acceperat, sed mortuo secundo marito mater familias facta dotem reciperaverat, an heres eius ex causa fideicommissi fratri defunctae teneatur in eam
Abbreviated transcription (Latin):
familia mibet legaũ adiecit
ita. fideitue silia committo.nt
cum infamilia mibas. ⁊ quot̃¬
cumq nubes.patiaris ex dote
tua quam dabꝑtem dimidiã
stiplari frẽm tuumaseia ma¬
trem tuam. ꝓptib dimidiis
bes. siue diuortio fcõ priusqm
dos rua redlatim eo ue noie sa

Expanded text:
familia nuberet, legauit et adiecit ita: 'fidei tuae, filia, committo, ut, cum in familia nubas et quotienscumque nubes, patiaris ex dote tua, quam dabis, partem dimidiam stipulari fratrem tuum et Seiam matrem tuam pro partibus dimidiis us cui nubes siue diuortio facto, priusquam dos tua reddatur eoue nomine sa
Abbreviated transcription (Latin):
tate defuncti colligi posse qͦ¬
factionem.⁊ in eo fundo. ⁊ inex̃¬
¶Iũliꝰagĩppa primipilaris. testõ
suo caiit. ne ullo mõ reliqas
ens ⁊ p̃dium suburbanum ar̃
domũmaiorẽhr̃s enis pigno¬

Expanded text:
tate defuncti colligi posse factionem et in eo fundo in extIulius Agrippa primipilaris testamento suo cavit, ne ullo modo reliquias eius et praedium suburbanum aut domum maiorem heres eius pign
Abbreviated transcription (Latin):
du s̃.iꝵ. in solioum prarisseiã
exdodrãte meuium exq̃dran¬
te instituant hr̃des. fider seies
misit. in ħ ueba ate peto. tueq
ficeiomitto. ꝗcquio exhr̃dita¬
te mea adte puem̃t. restituas
filio tͣu e retentis t̾ortis meis.
Quesitum ẽ cum gn̾ali capi¬
te fi deicominisiss quisꝗs hr̃s
ꝙ legass. prari fieriue uississ.
an cum dodransebr̃ditatis re¬
stituẽt ortos in assemuedicaẽ

Expanded text:
in solidum praestari. Seiam ex dodrante, Maevium ex quadrante instituit heredes, fidei Seiae commisit in haec verba: "a te peto tuaeque fidei committo, quidquid ex hereditate mea ad te pervenerit, restituas filio tuo retentis tibi hortis meis". quaesitum est, cum generali capite fideicommississet" quisquis heres  legasset praestari fieriue iussisset, an, cum dodrante‹m› hereditatis restituerit, hortos in assem uindicare
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ .c. ei relictos filiis testatoris
ostitint. ¶Propoĩtum est
nõ hñtem libos nec cognatos
in discrinẽuite ꝯstitutum pĩ
firmitatem accersitis amcis
gaioseios tubñali dixiss qd̃
uellet ei relinq̃re p̃chia que no¬
minass. ea q̃ dicta intestatõe
testatore in t̾rogato an ea dixi¬

Expanded text:
est, centum ei relictos filiis testatoris constituit. Propositum est non habentem liberos nec cognatos in discrimine uitae constitutum per infirmitatem arcessitis amicis Gaio Seio contubernali dixisse, quod uellet ei relinquere praedia quae nominasset, eaque dicta in testationem testatore int
Abbreviated transcription (Latin):
.D̾. Pamphilolibto hoc ã¬
plius qua codicilł reliꝗdanda¬
riuolo cẽtum.Scio oĩa que t
pãpbile relin quo ad filiosnx¬
os puẽtura cum affectõem tu¬
am cuca eos bñ ꝑspectam hẽõ.
Quero ã mu̾bis suprascriptiᷤ

Expanded text:
. 'Pamphilo liberto hoc amplius, quam codicillis reliqui, dari uolo centum. scio omnia, quae tibi, Pamphile, relinquo, ad filios meos peruentura, cum affectionem tuam circa eos bene perspectam habeo.' quaero, an uerbis supra scriptis
Abbreviated transcription (Latin):
dam tẽpli legaiit inlaec uͥba¬
legaũ ate petrone peto uti ea
duomilia solidorum redlas
collegio cuiꝰdam templiqĩtu
sit. utrum legatum ad pet̃omi¬
um ꝑtineat. an uõ ap̃ hr̃dem
remanẽ debeat.N2. petronium
iuẽ pete. utiq si pͥ eimm ñ stetit
parẽ defuc̃ti uoluntati. ¶Mã¬
ter filios hr̃des scripẜat.⁊ adiec̾¬

Expanded text:
duo milia legavit, in haec verba: "a te, Petroni, peto, uti ea duo milia solidorum reddas collegio cuiusdam templi". quaesit, utrum legatum ad Petronium pertineat an vero apud heredem remanere debeat. respondit Petronium iure petere, utique si per eum non stetit parere defuncti voluntati. Mater filios heredes scripserat et adiec
Abbreviated transcription (Latin):
cum iusiurãdum dedisse suph̃
testator ad firmanit. cͥdenda est
seriptura. ¶Titiã hoestissĩa
feminacum innegotiis suis o
to manu suãita cau̾nt. grecu¬

Expanded text:
cum iusiurandum dedisse super hoc testator adfirmauit, credenda est scriptura. Titia honestissima femina cum negotiis suis opto manu sua ita cauit:
Abbreviated transcription (Latin):
q̃rentur. ¶Concubmeint
cetera his uerb̾ legau̾at. simd̾
inapͥia cumuihicosuo ⁊ ꝯtub¬
nali enis ⁊ filiis. dari uolo. qͣitr̃
ẽ an nepotes quo inlici ⁊otu¬
B̾nalis eius.testator ad ꝯcribi¬
namptm̃e uoluit.iz. meb̾ ꝓpo

Expanded text:
rentur. Concubinae inter cetera his verbis legaverat: "fundum in Appia cum vilico suo et contubernali eius et filiis dari volo": quaesitum est, an nepotes quoque vilici et contubernalis eius testator ad concubinam pertinere voluit. respo
Abbreviated transcription (Latin):
fidxiomissum ualeat. ¶Dũ¬
as filias eqs exptib hr̃des feᷤᷤ¬
ab ea petigrat ut soror sue .xx.
daret.ab eadem filia petit. ut
ptem dimidiã fundi erdem so¬
rori restituet. qͣitum ẽ.an .xx.
patris suscep̃ta ẜ apatruo nt
legittĩmo hr̃de petierat.ut pã¬
tem br̃ditatis anunculo suo
daret.⁊agros duos adutrũq
aũt ut ꝓximum cognatũ suc¬
cessio eius ꝑtinint ꝑ borum.¬
br̃ditatis fidriomissumnõs
duas.i. unam qͣm suo si iure ꝑ¬

Expanded text:
ideicommissum valet. Duas filias aequis ex partibus heredes feceab ea petierat, ut sorori suae viginti daret: ab eadem filia petit, ut partem dimidiam fundi eidem sorori restitueret: quaesitum est, an patris suscepta a patruo ut legitimo herede petierat, ut partem hereditatis avunculo suo daret et agros duos: ad utrumque autem ut proximum cognatum successio eius pertinuit per bonorumhereditatis fideicommissum non duas, id est unam, quam suo iure
Abbreviated transcription (Latin):
exstipłatu abbr̃dib patris.etͣ
fitei comiisso abbis quoru
interest. qi debitorem ꝯueniu
posse. maxime p̾t ꝯstitutõem.
din pii q̃ hoc indux̃. ¶Uup¬
tura duob filiisquos exprio¬
reb manto huati man̾dauait.¬
xx. q̃ doti oabatꝰ stipłarentut ĩ
omem caum qͦ solui poss ma¬
trsoniumat q̃ alt̾utri exhisto¬
ta dos soluatur.ꝯstãte. nim̾io.
un o exfiliis mortuo mouxor
ꝑ eplam petit a supstite filiou¬

Expanded text:
ex stipulatu ab heredibus patris et fideicommisso ab his quorum interest quasi debitorem conveniri posse, maxime post constitutionem divi Pii, quae hoc induxit. Nuptura duobus filiis suis, quos ex priore marito habebat, mandavitquae doti dabat, stipularentur in omnem casum, quo solui posset matrimonium, ut etiam alterutri ex his tota dos soluatur: constante matrimonio uno ex filiis mortuo uxor per epistulam petit a superstite filio