comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nuente translatum. Enno sexage¬
simo quarto post transitum gl̾i̾osi¬
domni martini: beatus perpetinuis
turonice sedis cathedram sortitus est
Signitatis. Adeptusq hunt apicẽ
cum magno deuotorum consensirfũ¬
damenta templi ampliora quam fu¬
erant supra beata membra locare dis¬
posuit. Quod sagati in sistens studi¬
o: mirifice mancipauit effectui. De
qua fabrica multum qd̃ loquerem
erat: Sed quia presens ẽ conticere
ex inde melius putauimus. Ioue¬
mente ergo optato tempore sacerdo¬
ti ut templum dedicaretur. et scm̃
corpuscutum a loco ubi sepultum
fuerat tranfferretur: conuiocauit
beatus perpetuus ad diem festum
uicinos pontifices: sed et abbatum.
acdiu̾sorum dericorum non mini¬
mam multitudinem. Et quia hoc ĩ
kalendis niln agere uolebat: uigi¬
iata una nocte. facto mane accepto
sarculo terram que super sanctum
erat tumulum ceperunt effodere. Qͦ
de tecto: manus ut eum commoue¬
rent ĩiciunt. Ibiqz multitudo tota

Expanded text:
nuente, translatum. Anno sexagenuente, translatum. Anno sexagesimo quarto post transitum gldomni Martini beatus Perpetuus Turonicae sedis cathedram sortitus est dignitatis. Adeptusque hunc apicem, cum magno votorum consensu fundamenta templi ampliora quam fuerant supra beata membra locare disposuit. Quod sagaci insistens studio, mirifice mancipavit effectui. De qua fabrica multum quod loqueremur erat; sed, quia praesens est, conticere exinde melius putavimus. Adveniente ergo optato tempore sacerdoti, ut templum dedicaretur, et sanctum corpusculum a loco ubi sepultum fuerat transferretur, convocavit beatus Perpetuus ad diem festum vicinos pontifices, sed et abbatum ac diversorum clericorum non minimam multitudinem. Et quia hoc in Kalendis Iulii agere volebat, vigilata una nocte, facto mane, accepto sarculo, terram quae super sanctum erat tumulum coeperunt effodere. Quo detecto, manus, ut eum commoverent, iniciunt, ibique multitudo tota
Abbreviated transcription (Latin):
more seriutio: capiteltum tantum no
exaitantibus non expleui. Tunc illi stu¬
pefacti pariter et ad mirantes diem et tẽ¬
pus post notant. solliite requirentes.
Qui ipam diem tempusq reperiunt.
quo beatus confessor dixerat se enis
obsequiis deseruisse. Obeatum uirũ:
mauus transitu scõrum caint nime¬
rus: angeloꝵ exultat chorus. omnũ¬
q celestium uirtutum occurrit exerci
tus: diabo lus presumpcione confun¬
ditur: ecca uirtute poboratur: sacer¬
dotes reuelatione glorificantur Qͤ
michael assumpsit cum angelis:
maria suscepit cum uirginũ choris
paradysus retinet letum cum scĩs.
Ded quid nos in laudem eis tempta¬
mus quod nõ sufficimus ad ĩplere:
Ipse ẽ enm laus illius: cimis laus
ab enis ore niniquã recessit. Ram
nos utinam uel simplicem possimꝰ
ystonam explicare.
Nere precium ẽ enim. etiam il¬
nid inserere lectiomi: qualiter
sanctum eius corpusculum. in locum
ubi minc adoratur fuerit angelo an¬

Expanded text:
more servitio, capitellum tantum, vobis more servitio, capitellum tantum, vobis excitantibus, non explevi'. Tunc illi stupefacti pariter et admirantes, diem et tempus notant, sollicite requirentes. Qui ipsa die tempusque repperiunt, quod beatus confessor dixerat, se eius exsequiis deservisse. O beatum virum, in cuius transitu sanctorum canit numerus, angelorum exultat chorus, omniumque caelestium virtutumtus: diabolus praesumptione confunditur, Ecclesia virtute roboratur, sacerdotes revelatione glorificantur; quem Michael assumpsit cum angelis, Maria suscepit cum virginum choris, paradisus retinet laetum cum sanctis! Sed quid nos in laudem ejus tentamus, quod non sufficimus adimplere? Ipse est enim laus illius, cujus laus ab ejus ore nunquam recessit. Nam nos utinam vel simplicem possimus historiam explicare.erae pretium est enim etiam ilud inserere lectioni, qualiter sanctum ejus corpusculum in locum ubi nunc adoratur fuerit, angelo an
Abbreviated transcription (Latin):
Onamqz tempore beatus
ambrosius. cunis hodie flo¬
res elequ pertotam ecchĩam redolẽt.
medio la nensi auitati preerat ep̃s.
Cui celebranti festa domnnice diei
ista erat consuetudo: ut uemens lec¬
tor cum libro non antea legere pre¬
sumeret quam sc̃s mitu nssisset.
Factum est autem. ut illa die doͭͣ
ꝓphetica lectione iam lecta ante alta¬
restante qui lectionem beati pauli
proferret: heatissimus antistes am¬
brosins sanctum altare obdormiret.
Quod iudentes multi: cum mislus
eum penitus exsctare presumieret
transactis fere duarum aut trium
horarum spatiis excitauerunt dicen¬
tes, Iam hora preterit nbeat domn
iectori lectionem legere. Expectat em̃i
populus: ualde iam lapsus uespõ¬
dens autem bs ambro sius: nolite
inquit turbari. Multum enĩ michi
ualet sit obdormisse ͦ cui tale mira¬
cunum dominus ostendisse digna¬
tus sit. Nam noueritis fratrem me¬
um martinũ sacerdotem egressum
fuisse de corpore: me autem enis furieri
obsequium prebuisse. Per acto qz ex

Expanded text:
namque tempore beatus Ambrosius, cuius hodie flores eloquii per totam eclesiam redolent, Mediolanensi civitati praeerat episcopus. Cui celebranti festa dominici diei ista erat consuetudo, veniens lector cum libro non antea legere praesumeret, quam sanctus nutu iussisset. Factum est autem, ut illa die dominica, prophetica lectione iam lecta, ante altare stante qui lectionem beati Pauli proferret, beatissimus antistis Ambrosius super sanctum altare obdormiret. Quod videntes multi, cum nullus eum penitus excitare praesumeret, transactis fere duarum aut trium horarum spatiis, excitaverunt, dicentes: 'Iam hora praeterit. Iubeat domnus lectori lectionem legere; spectat enim populus valde iam lassus'. Respondens autem beatus Ambrosius: 'Nolite', inquid, 'turbari. Multum enim mini valet obdormisse, cui tale miraculum Dominus ostendisse dignatus sit. Nam noveritis, fratrem meum Martinum sacerdotem egressum fuisse de corpore, me autem eius funere obsequium praebuisse, peractoque ex
Abbreviated transcription (Latin):
Tercia uero die. cũ ille uel parentes eiꝰ
in or̃one ac ieumio ꝑdurarent: ex orto
mĩe lumine. distortis tibiis. a parẽ¬
tibus ĩ columis ẽ receptus. Ntͣ. uni¬
Ie et alius seuator nomine
de crataconno andecauensi
iuco. dũm die dominico cauẽfacit.
digiti euis ambirũ manuũ contraxe¬
runt: unguibus qz in palinã defreis
qui ostiũ pandẽ uotit. manus rese¬
rare nõ poterat. De huic quatuor mẽ
sibus ex actis. iam iguibz in carne
defiris. computrescente palma: auxili¬
a erpecut confessoris. Et per quatuor
dies oroni ac ieimo uacans: manꝰ
sanas eleuans. incotunuis ẽ regressus:
colaudans iurtutẽ antistitis: ⁊ ut mil¬

Expanded text:
Tertia vero die cum ille vel parentes eius Tertia vero die cum ille vel parentes eius in oratione ac ieiunio perdurarent, exorto misericordiae lumine, distortis tibiis, a parentibus incolomis est receptus. 7. Sic et alius Senator nomine de Cracatonno Andecavinsi vico, dum die dominico clavem facit, digiti ei ambarum manuum contraxerunt, unguibusque in palmam defixis, qui ostium pandere voluit manus reserare non sibus exactis, jam unguibus in carne defixis, computrescente palma, auxilia expetiit Confessoris, et per quatuor dies orationi ac jejunio vacans, manus sanas elevans, incolumis est regressus, collaudans virtutem Antistitis,
Abbreviated transcription (Latin):
eus ad opus pͥstinũ restituta ẽ. Alio
uero anno. in hac scã die. operam ꝓpter
quam pͥus increpitus a dõ fuerat app̾¬
hendit. rucsum ei lignum in inanu
ad hesit Ille nero cum dolore plorans ba
silicam sc̃i repetut: sed nõ protinus me¬
nt eraudir. Post duos uero amnoo.
ad eandem festiuitatẽ qua puellam¬
sanatã retulimus. ⁊ iste liberatus est¬
ab onere ligi.N iiii.
nec lien oculorum hẽbat: deportatꝰ
fempe lumine caruerat o¬
ailorum: ad eandem festiuitatem
uenit. Et facta orone: dum ante sã¬
ctum sepulchrum staret: subito aꝑ¬
turonice. dum ualitudne
mna ac diiturna consumitur:
omuibus mẽbris debilitatur: et sine spe
gressuum a febre retiquitur. Cuius
tibie. ceu funes intorti: sꝑari non pote¬
rant Post discessum uero febris: ex ꝑe¬
tint a parentibus ut eum ad sc̃ãm bã¬
silicam deportarent. Quo exhibito
deponentes eum ad pedes sũ. or̾onem
faciũt ut ei uirtus solita subueniret.

Expanded text:
eius ad opus praestinum restituta est. Alio eius ad opus praestinum restituta est. Alio vero anno in hac die sancta operam, propter quam prius increpitus a Deo fuerat, adprehendit, rursum ei lignum in manu adhaesit. Ille vero cum dolore plorans, ad basilicam sancti repetiit, sed non protinus meruit exaudiri. Poet duos vero annos ad eandem festisanatam retulimus, et iste liberatus estab onere ligni. CAPUT nec lumen oculorum habebat, deportatustempore lumine caruerat oculorum, ad eamdem festivitatem venit. Et facta oratione, dum ante sanctum sepulcrum staret, subito apTuronicae, dum valetudine nimia ac diuturna consumitur, omnibus membris debilitatur et sine spe gressuum a febre relinquitur, cuius tibiae ceu funes intortae separari non poterant. Post discessum vero febris, expetiit a parentibus, ut eum ad sanctam basilicam deportarent. Quo exhibito, deponentes cum ad pedes sancti, orationem faciunt, ut ei virtus solita subveniret.
Abbreviated transcription (Latin):
Tertia uero defestiuitate die. nocat
patrem yuella dicens. Sitio. Eͥ gau¬
dens quod filie uocẽ quam nũ quam
audierat meruissetaudire: aicurrit
ueloaus: ⁊ assũptum paululũ aque.
puelle deturit ad bibendum. Qua hau¬
sta: ait. Porrige michi manũ. App̾¬
hensam quoq pat̾. euis dexterai le¬
uit eam. Que stans super pedes suos:
eleuatis ad celum manibz oculis ꝙ
gratias inquit tibi ago op̃s deus: qͥ
respiciens humilitatem meã me
ꝑ scm̃ antistitem tuum saluare dig¬
natus es. Et sic redĩtegratis mẽb̾s ui¬
autem annos quam hec a¬
gerentur: quidam non mecuens. neqz
Impoĩtumqz trititim molã manu
uertere cepit. Ex plicitumqz opus: non
poterat nolam apperire: sed cum t̾ui
dolore fustem quem apprehendãt tenebat
mintus Post hec indens se nõ lazari: in¬
cisum ab utraq parte fustẽ ad sancti¬
basilicam uenit. Factaqz or one. et iu¬
giliis celebratis: laxatis digitis. manꝰ

Expanded text:
Tertia vero de festivitate die, vocat Tertia vero de festivitate die, vocat patrem puella, dicens: 'Sitio'. Qui gaudens, quod filiae vocem, quam numquam audierat, meruisset audire, cucurrit velocius et adsumptum paululum aquae puellae detulit ad bibendum. Qua hausta, ait: 'Porrege mihi manum'. Adprehensa quoque pater eius dextera levavit eam. Quae stans super pedes suos, elevatis ad caelum manibus oculisque: 'Gratias', inquit, 'tibi ago, omnipotens Deus, qui respiciens humilitatem meam, me per sanctum antistitem tuum salvare dignatus es'. Et sic, redintegratis membris, Viutem annos, quam haec agerentur, quidam non metuens neque inpositumque triticum, molam manu vertere coepit. Explicitumque opus, non poterat volam aperire, sed cum gravi dolore, fustem quem adprehenderat tenebat invitus. Post haec videns se non laxari, incisumque ab utraqbasilicam 1084 venit, factaque oratione, et vigiliis celebratis, laxatis digitis, manus
Abbreviated transcription (Latin):
panimento: ꝓ fusisqz cum gemitu lacͥ¬
mis. auxilium deprecor confessoris. De¬
hinc erectus: uelo qui dependebat gulã
fancesqz ⁊ reliquũ capitis actigi Ilec
mora saintatẽ recepr: et priusquam li¬
mina sancta egrederer. nullam fatiga¬
tionem sensi. Quid tamen acules ma¬
ius deueneritz iguoro. Ron eum reieci ꝑ
uomictũ: nõ discessisse sensi in alium̃
Unum tantũ scio: quod ita me ĩ ueloa¬
tate sensi sanatũ ut putarem. quod in¬
iecta aliquis manu. illa q̃ miuriam
faucibz intulerãt ab stulisset..
Della uero annoꝵ duodecim.
onmibz in embris debilis per
sex annos tanqz mortua ĩ domo parẽ¬
tum lectulo decubabat; non gressum
faciens: non opus maniium implẽs.
nõ lucem cernens: nõ ẜmonem eloq̃ns:
nõ audiens elocutũ. Ad bĩ tumulum
fundunt parentes p̾ces pro filia: offeĩt
munera. et ad huc uota ꝑmictunt Cõ¬
uenit autem ppls̃ ad solempina: cele¬
bratur cum gandio sacra festiuitas.

Expanded text:
pavimento, profusisque cum gemitu lacrpavimento, profusisque cum gemitu lacrimis, auxilium deprecor confessoris. Dehinc erectus, velo, qui dependebat, gulam faucesque et reliquum capitis adtigi. Nec mora, sanitatem recepi et, priusquam limina sancta egrederer, nullam fatigationem sensi. Quid tamen aeuleus malus devenerit, ignoro. Non eum reieci per vomitum, non discessisse sensi in alvum. Unum tantum scio, quod ita me in velocitate sensi sanatum, ut putarem, quod iniecta aliquis manu illa quae iniuria faucibus intulerant abstulisset. 2. uella vero annorum duodecim omnibus membris debilis per sex annos tamquam mortua in domo parentum lectulo decubabat, non gressum faciens, non opus manuum implens, non lucem cernens, non sermonem eloquens, non audiens elocutum. Ad beati tumulum fundunt parentes preces pro filia, offerunt munera et adhuc vota promittunt. Convenit autem populus ad solemnia, caelebratur cum gaudio sacra festivitas.
Abbreviated transcription (Latin):
ii: quia quocienscumqz aut do lor ca¬
pitis irruit: aut tempora pulsus mi¬
pulit: aut aures auditus grauauit
aut oculorum aciem caligo suffudit:
aut aliis membris dolor in sedit sta¬
timi ut locum dolentẽ uel tumulo nł
pendente uelo actigi. ꝓtinus santa¬
tem recepi: mirans tacitus. in ip̃o tat¬
tu dolorem recessisse cum cursu..
pͥmum ĩseram huic li bello
mira culum. Dum ad cõuinium re¬
sidentes post ieunnũ ederemus piscis
infertur ĩ ferculo. Quẽ dominita cru¬
ce signatum. dum edimus: ia in
ex aristis ip̃ius piscis ĩutrio sissime
ad hesit ingutture. Que dolores cõmo¬
nens graues. incidebat fances acumĩe.
⁊ ip̃am gulam longitudine ob sera¬
bat impedierat nocis somimy z neq
ip̃m saliue liquorem. qui sepe apal¬
lato defliit transire sinebat Tertia
autẽ die. cũ neqz tussiens. neqz er creãs
eam ualerem ꝓicere. recurri ad nota pre¬
sidia. Accedo ad tumulum: ꝓ uoluor in

Expanded text:
rari: quia quotiescunque aut dolor carari: quia quotiescunque aut dolor capitis irruit, aut tempora pulsus impulit, aut aures auditus gravavit, 1082 aut oculorum aciem caligo suffudit, aut aliis membris dolor insedit, statim ut locum dolentem, vel tumulo vel velo pendente attigi, protinus sanitatem recepi, mirans tacitus in ipso tactu dolorem recessisse cum cursu. Cprimum inseram huic libello miraculum. Dum ad convivium resideinfertur in ferculo, quem dominica cruce signatum dum aedimus, una mihi ex aristis ipsius piscis iniuriosissime adhaesit in gutture. Quae dolores commovens graves, incidebat fauces acumine et ipsam gulam longitudine obserabat; impediebat vocis sonum et neque ipsum salibae liquorem, qui saepe a palato defluit, transire sinebat. Tertia autem die cum neque tussiens neque excreans eam valerem proicere, recurri ad nota praesidia. Accedo ad tumulum, provolvor in
Abbreviated transcription (Latin):
Eitium ordian¬
te xp̃o li bellum de
untutib beati m̃¬
fiu scribẽ incipiẽ¬
tes: gratias acinius ommpotenti deo
qui nobis talem medicum tribuere
dignatus ẽ. qui inficmnitates nr̃as pur¬
garet. nulnera diluẽt: ac salubria me¬
dicamenta conferret. Rain adenis btĩn
tumulum. si humlietur animus et
or̃o lublunetur: si defluent la crume
et cõpunctio uera succedat: si abimo
cor de emittantur suspiria ⁊ pectora
fatinor o sa tundantur: ĩuenit plora¬
tus leticiam: culpa nemam: dolor p¬
toris ꝑuenit ad medelam. N am sepius
tactũs utĩ sepulchri. ꝓ fluinis imꝑan ͭ
sistere: cecis uidere: paralitias suitere:
et ip̃am quoqz pectoris amaritudiem
longe discedere. Quod ego plerumiq
exꝑtus: ut dignũ me iudico ut inter
tantorum miraculoꝵ moles. eti am
illa hie iseram. que suꝑ me oꝑari
dignatus ẽ Sed iterum timeõ. ne no¬
xialis appaream: si ea tanquam frau¬
dulentus abscondam. Testor et emm
credens me ab illiis mĩa non frust¬

Expanded text:
ertium, ordinante Christo, libellum de virtutibus beati Martini scribere incipientes, gratias agimus omnipotenti Deo, qui nobis talem medicum tribuere dignatus est, qui infirmitates nostras purgaret, vulnera dilueret, ac salubria medicamenta conferret. Nam si ad ejus beatum tumulum humilietur animus, et oratio sublimetur, si defluant lacrymae, et compunctio vera succedat; si ab imo corde emittantur suspiria, et pectora facinorosa tundantur; invenit ploratus laetitiam, culpa veniam, dolor pectoris pervenit ad medelam. Nam saepius tactus beati sepulcri profluviis imperavit sistere, caecis videre, paralyticis surgere, et ipsam quoque pectoris amaritudinem longe discedere. Quod ego plerumque expertus indignum me judico, ut inter tantorum miraculorum moles etiam illa hic inseram, quae super me operari dignatus est. Sed iterum timeo ne noxialis appaream, si ea tanquam fraudulentus abscondam. Testor enim credens me ab illius misericordia non frust
Abbreviated transcription (Latin):
Et si potum aliquod accipiebat mox
reiciebat a bstomacho: nichil tamen
capiens cibi. Cum qz in hoc la bore qͣr¬
to. aut ꝯũto die fatigaretur peciit ut ei
parumper exhiberent de sepulchri pul¬
ad bibendtim. Quo exhibito. unoq
de luto: ut hausit fideliter recepta sa¬
uita te conualuit.

Expanded text:
et si potum aliquod accipiebat, mox et si potum aliquod accipiebat, mox reiciebat ab stomacho, nihil tamen capiens cibi. Cumque in hoc labore quarto aut quinto die fatigaretur, petiit, ut ei pulvere parumper exhiberent de sepulchro ad bibendum. Quo exhibito vinoque deluto, ut hausit fideliter, recepta sanitate, convaluit.
Abbreviated transcription (Latin):
altis partinicionis doloribz me edidit:
dolorem ĩ uno tybie musculo ĩcurrit.
Erat em subitaneus: tanꝙͣ sy dlamis
affigens. Et ita fictam graiussimam
dabat: ut plerũqz edyp sim generaret.
Nec erat quod eũ imitigare posset: nisi
cũ dinitissime contra ignẽ tentus a ua¬
pore foci obscupescẽt. Sed q si unguẽ¬
tum aliod̾ parumꝑ fuisset infusum:
quiescebat. Quid plura ; Post ordĩa¬
tionem meã aduenit turonis: uel ad
occursum antistitis sã: uel cã desiderii
mei. Cũqz ibidem ꝑ duos ãt tres mẽ¬
ses cõmorata fuisset, assidue utĩ põ¬
tificis auxilium precabatur. Tandẽ
respiciente mniseratione consueta. dis¬
cessit dolor atrbia: qui ꝑ trigita qua¬
tuo: amios feminan fatigauãt xi.
ed ⁊ alia mulier de andega¬
siõ territorio. digitis ĩpalma
defiris: ut ad locum scm̃ p̾ces effudit
directis digitis sanata mami discessit
reptus a febre: grauiter ure¬
uatur. Ardebant enim extrinsecus ĩn¬
bra: intrinsecus uero sitis ualida erat.

Expanded text:
actis parturitionis doloribus edidit, dolorem in uno tibiae musculo incurrit. Erat enim subitaneus, tamquam si clavus adfigens ita fictam gravissimam dabat, ut plerumque eclypsim generaret, nec erat quod eum mitigare posset, nisi cum diutissime contra ignem tentus a vapore foci obstupisceret; sed et, si unguentum aliquod parumper fuisset infusum, quiescebat. Quid plura? Post ordinationem meam advenit Turonus vel ad occursum antistitis sancti vel causa desiderii mei. Cumque ibidem per duos aut tres menses commorata fuisset, assidue beati pontificis auxilium precabatur; tandem respiciente miseratione consueta, discessit dolor a tibia, quae per triginta quattuor annos feminam fatigaverat. 11. Sed et alia mulier de Andecavo territurio, digitis in palma difixis, ut ad locum sanctum preces effudit, digitis directis, sanata manu discessit. reptus a febre, graviter urebatur. Ardebant enim extrinsecus membra, intrinsecus vero sitis valida erat;
Abbreviated transcription (Latin):
miniculante ꝑficiebat Ad ante dictã
basilicam. nonem pꝰ amnios aduenit.
fusaqz or̃one ꝑ triduum. antet̾cium
festiuitatis diem. poplice directo sur¬
rexit. Aduemẽte autẽ ad sc̃i sollemp¬
na pplo: qualiter ꝑ urtutem eius
lauatus eẽt edocuit.

Expanded text:
miniculante perficiebat. Ad antedictam miniculante perficiebat. Ad antedictam basilicam novem post annos advenit, fusaque oratione per triduum, ante tertium festivitatis diem, poplite directo, surrexit. Advenienti autem ad sancti solemnia populo, qualiter per virtutem eius sanatus esset, edocuit.
Abbreviated transcription (Latin):
aut honoris alicuius gr̃ãm erhibemꝰ
Et hec dicens: relicto ante altare in fan¬
ĩueniunt eum ad altare coniersum.
Hec mirantes: suscepit eum mater in
ulis. Et cognoscens eũ resumpsisse fla¬
tum: applicat ad papillam. Qui proti¬
nus hausto iacte: conforta tus ẽ. Tunc
mat̾ cũ patre uet onm domo. eleuata
ĩ celum uoce: benedixerunt demm dicẽtes.
Nune cognonimus quia magnus es.
⁊ facis mirabilia solus: qui nobis par¬
nulum confessoris tui or̃one restitius. Mã
et ioco illi: maiorem quã prius fecerant
reuerẽciam erhibebant. Hec ex ip̃ius flo¬
rencu ore. ita gesta cognoui.
lericus erat ab urbe pictaua.¬
agro regionis illius. qui ad sã¬
Itam basiticam ꝑtinebat; unius pedis
usu debilis. Quẽm ut ip̃e asserebat: per
mairsum demonii meridiam perdi¬
derat. Qui inciso fuste ad mensuram
geniculi; pelle suꝑ poĩta ad ip̃m genicu¬
lum. excenso retrorsum nestigio: gressũ
quem pede intebatur a gere. fuste ad¬

Expanded text:
aut honoris alicuius gratiam exhibemus". aut honoris alicuius gratiam exhibemus". Et haec dicens, relicto ante altare infanientes, invenerunt eum ad altare conversum. Haec mirantes, suscepit eum mater in ulnis, et cognoscens eum resumpsisse flatum, adplicat ad papillam, qui protinus, hausto lacte, confortatus est. Tunc mater cum patre vel omni domo, elevata in caelo voce, benedixerunt Deum, dicentes: „Nunc cognovimus, quia magnus Deus es et facis mirabilia solus, qui nobis parvulum confessoris tui oratione restituis". Nam et loco illi maiorem, quam prius fecerant, reverentiam exhibebant'. Haec ab ipsius Florenti ore ita gesta cognovi. 9. Clericus erat ab urbe Pectavaagro regionis illius, qui ad sanctam basilicam pertenebat, unius pedis usu debilis, quem, ut ipse adserebat, per incursum daemonii meridiani perdiderat. Qui, inciso faste ad mensuram geniculi, pelle superposita, ad ipsum geniculum extensum retrorsum vestigio, gressum, quem pede nitebatur agere, fuste ad
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt: a febre pulsatur. Et ĩtantũ erma¬
intur: ut neqz palpillam sugẽ neq ul¬
lum alimentũ ualẽt accipere. Interea
ꝑdurante morbo. aibo negato. palpitã¬
te tantum spiritu: solus trausitus pre¬
stolatur. Nec mora: ip̃e quoq ex alatur
spũs. Tunc mater mesta uel auia de
uiice ac pͥmogenite sobolis morte app¬
hensum inter brachia. ante altare beati
martin iam er amne corpusculũ spe
nõ incerta deposuerunt. Et tanꝙͣ si scm̃n
insibilibz ceruerent oculis: auus alloquit᷑.
ra: quibus morbi depellerentur febres
extinguerentur: fugarentur tenebre: et
uel iuuens fecis. uel post transitũ oꝑe¬
ris. llam audiuimus te orone mor̃tuo ͤ
susatasse: lepram osculo dupulisse: mer¬
guminos airasse uerbo: uenena digito
comyslisse: ⁊ alia multa fecisse: Dic
apparebit uirtus tuaz si et nunc iuxta
fidem nr̃am hunt ressuscitaueris par¬
nulum. Quod si non feceris: nõ hic ul¬
tra colla curuanius: Iumen accendimꝰ

Expanded text:
esset a febre pulsatus, in tantum exinesset a febre pulsatus, in tantum exinanitur, ut neque papillam sugere, neque ullum alimentum valeret accipere. Interea perdurante morbo, cibo abnegato, palpitante tantum spiritu, solus transitus praestolabatur. Nec mora, ipse quoque exhalatur spiritus. Tum mater moesta, vel avia, de unicae ac primogenitae sobolis morte, apprehensum inter brachia ante altare beati Martini jam exanime corpusculum spe non incerta deposuerunt: et tanquam si Sanctum visibilibus cernerent oculis, anus Al., avusasse, per quae morbi depellerentur, febres exstinguerentur, fugarentur caecitatis tvel vivens feceris, vel post transitum operaris. Nam audivimus te oratione mortuos suscitasse, lepram osculo depulisse, energuminos curasse verbo, veneno digito conpressisse et alia multa fecisse; hic apparebit virtus tua, si et nunc iuxta fidem nostram hunc resuscitaveris parvulum. Quod si non feceris, non hic ultra colla curvamus, lumen accendimur
Abbreviated transcription (Latin):
quo talia apud urbẽ turoni¬
cam gerebantur: legati de hispaniis.
id est florentius et exupius. ad chispe¬
ricum regem uemebant. Quos cum
ad comuinum ecclĩe recepissem: epu¬
lantibus nobis. eo ꝙ se assererẽt esse ca¬
choli cos: flozencius qui erat etate seĩor.
sosticite flagitat aliqua de utĩ iuiri
uirtute cognosc̃e. It ego gracias deo¬
agens: int̾rogo si uel nomen euis ĩ illis
regionib audrretur: uel uita illius legẽ¬
cur ab aliquo. Hec me interrogante. ait.
euis. Sed ⁊ se pecicliarem alumpnnum
antistitis uarrat: dicens suꝑ se magriã
rius urtutẽ ostensam fuisse Auus in¬
quit eis: ante multorum amioemy
acelertanti oꝑe ex ornatam: turonis
clericos religio sos destinauit expetens
pontificis reliquias: ut salicet locrum
quẽ in eius noĩe edificauerat. aus ret¬
ꝯuns consecraret. Quod cũ fecissẽt: ꝑ
singlõs dies uemebat: ⁊ ꝓstratus solo
cũ conuige. sã pontificis auxilium
ĩplorabat. Post multum uero tempus.

Expanded text:
quo talia apud urbem Turonicam gerebantur, legati de Hispaniis, id est Florentius et Exsuperius, ad Chilpericum regem veniebant. Quos cum ad convivium ecclesiae recepissem, epulantibus nobis, eo quod se assererent esse catholicos, Florentius, qui erat aetate senior, sollicite flagitat aliqua de beati Viri virtute cognoscere. At ego Deo gratias agens, interrogo si vel nomen ejus in illis regionibus audiretur, vel Vita illius legeretur ab aliquo. Haec me interrogante, ait ejus; sed et se peculiarem alumnum Antistitis narrat, dicens super se magnam ejus virtutem ostensam fuisse. Avus, inquit, meus ante multorum curriculac eleganti opere exornata, Turonis clericos religiosos destinavit, expetens Pontificis reliquias, ut scilicet locum, quem in ejus nomine aedificaverat, ejus reliquiis consecraret. Quod cum fecisset, per singulos dies veniebat, et prostratus solo cum conjuge, sancti Pontificis auxilium implorabat. Post multum vero 1086 tem
Abbreviated transcription (Latin):
sus ẽ. Regressusqz ad hospiciũ suum.
quieuit ab opere. Post missarum uero
sollempnna celebrata: iterum ictis bu¬
bus opus ceptũ pergit explere. Comple¬
tumqz plaustrũ feno: statim oculi eiꝰ
qͣi a quisdam aculeis puncti. dolorẽ ma¬
ximũ intulerũt Quibus concusis: nũ¬
quam deniceps aperire potuit. Sicqz ꝑ
tempore et alius contractus aduemiẽs
utute sã directus ꝓpriis gressibus ad ur¬
hem suam regressus est.  xluii.
duenerat quidam exbritan¬
iia nomine patermanus: qͥ
cecus. mutus ac surdus. manibz con¬
tractus. per quoddam contagium fuerat:
et confectis omnibus mẽhris a morbo.
soli tiñ pedes p̾bebant hoĩ sustenta culũ¬
Patroni p̾pocentis hic erpeciit ba silicã:
oĩonem fudit: apertis oculis lucem
ꝑditam aspexit: manus adusum pri¬
stimĩ recepit et se saluacum utĩ anti¬
scicis uͥ tute demirans. sospitatis su¬
e gr̃ãm pplĩs declarauit. Ob huius
miraculi gr̃am. a multis muera

Expanded text:
sus est, regressusque ad hospitium suum, sus est, regressusque ad hospitium suum, quievit ab opere. Post missarum vero solemnia celebrata, iterum iunctis bubus, opus coeptum pergit explere, conpletumque plaustrum fenu, statim oculi eius quasi a quibusdam aculeis puncti, dolorem maximum intulerunt. Quibus conclusis, numquam deinceps aperire potuit. Sicque ptempore et alius contractus adveniens, virtute sancti directus, propriis gressibus ad urbem suam regressus est. 46. Advenerat quidam ex Brittania nomine Paternianus, qui caecus, mutus ac surdus, manibus contractus per quoddam contagium fuerat, et confictis omnibus membris a morbo, soli tantum pedes praebebant homini sustentaculumPatroni praepotentis hic expetiit basilicam, orationem fudit, apertis oculis lucem perditam cernit, manus ad usum pristinum recepit, et se salvatum beati antistitis virtute demirans, sospitatis suae gratiam populis declaravit. Ob huius miraculi gratiam a multis munera
Abbreviated transcription (Latin):
faricus pb̃r altero puero febricitanti
studium ad hibens: et ille protinus
febre carens conualiit.I Xxlu.
Linapins quidam uͥ bomis.
pẽtragorice urbis cius: ame¬
gtiam nescio quã incurrisse. putaha¬
tur. Et tam grauit̾ a gebat interdũ.
ut sensu uidetur ex ci dere. Quod cum
multis m ensibus ꝑferret bt̃i antisti¬
tis basilicam expetiuit. Ibiqz ut ar¬
bitror quatuor residens menses: ab sti¬
nens se a cibo carmum acuino: adui¬
tus confessoris bl̃i presidio. in colunis
dounu sue restitutus est
T quia rusticitas hominũ.
Tum parũ predicationem sa¬
cerdotalẽ sequitur. ip̃a se dei p̾parat ad
offeusam: quid nuꝑ gestũ fuit edicã.
Lendulfus quidã bĩturige urbis homo.
cũ fenum secuisset: metuẽs ne aduentu
pluuie uenẽtis ĩfuderetur. et laborẽ
suũ ꝑderet: die dominico inane iũctis
bubus ad paratũ direxit: ac suꝑ plan¬
strum fenum agglomerare cepit Sta¬
timoz pes euis riis: qͣi ardens ei ui¬

Expanded text:
faricus presbiter altero puero febricitanti faricus presbiter altero puero febricitanti studium adhibens, et ille protinus febre carens, convaluit. 44. Principius quidam vir bonus, Petrocoricae urbis civis, amentiam nescio quam incurrisse putabatur, et tam graviter agebat interdum, ut de sensu videretur excedere. Quod cum multis mensibus perferret, beati antestitis basilicam expetivit; ibique, ut arbitror, quattuor resedens menses, abstenens se a cibo carnium ac vino, adiutus confessoris beati praesidio, incolomis domui suae restitutus est. 45. Et quia rusticitas hominum, dum parum praedicationem sacerdotalem sequitur, ipsa se Dei praeparat ad offensam, quae nuper gestum fuit edicam. Leodulfus quidam Biturigae urbis homo, cum fenum secuisset, metuens, ne adventu pluviae venientis infunderetur et laborem suum perderet, die dominico, mane iunctis bubus, ad pratum direxit ac super plaustrum fenum adglomerare coepit; statimque pes eius unus quasi ardens ei vi
Abbreviated transcription (Latin):
rellus quidã ex domo ponticonen si . s¬
nus agim ducis. qͥ mense marcio per
incursionẽ nescio quam unꝰ poplitis
ꝑdiderat usum. et gressum figere nõ
ualens. ad hibito sͥ ad gemiculũ fus¬
te ut mos claudorum ẽ affuit. Is cum
per triduũ or̃onem fudisset ad dominũ:
quarta die quod ẽ in crastinũ de festiui¬
tate. genu directo sanus abscessit. Post
paucos autẽ dies: homines qui carcei̾s
uinailis tenebantur diuinitus ab so¬
uiti. sã basilicam sunt ingressi: et ꝑ
iudicem nimimes a dãno larati sũt.
edibusqz contractis. de uilla
themello in pago turonice urbis. inci
mens: dum int̾ reliquos petentes pos¬
taret uictus scipem: iusitatus a sãcti
ammari ab eadem ꝑntaretur: de pul¬
uere sã sepulchri pbr̃ leuãs. ac fimi¬
urias palle super posite disrumpens.
secum deculit. Puluerẽqz pu̾o han¬
riendum dedit: fimbrias uero collo
illius alligauit Nox febre restinc¬
ta: sanatus ẽ. Non dispari modo et ul¬

Expanded text:
rellus quidam ex domo Ponticonensi, serrellus quidam ex domo Ponticonensi, servus Agini ducis, qui mense Martio per incursionem nescio quam unius poplitis perdiderat usum, et gressum figere non alens, adhibito sibi ad geniculum fuste, ut mos claudorum est, adfuit. Is cum per triduum orationem fudisset ad Dominum, quarta die, quod est in crastinum de festivitate, genu directo, sanus abscessit. Poet paucos autem dies homines qui carceris vinculis tenebantur divinitus absoluti, sancti basilicam sunt ingressi et per iudicem immunes a damno laxati sunt. edibusque contractis, de villa Themello in pago Turonicae urbis vici ncti, dum inter reliquos petentes postularet victus stipem, visitatus a Sancti animari ab eadem putaretur, de pulvere sancti sepulchri presbiter levans ac fimbrias pallae superpositae disrumpens, secum detulit pulveremque puero hauriendum dedit, fimbrias vero collo illius alligavit. Mox febre restincta, sanatus est. Non dispari modo et Ul
Abbreviated transcription (Latin):
uidit ante pedes suos aureum. similitu¬
dine triantis. Quo assumpto. pensatoqz
unius solidi appensus ẽ ponde̾. Quod i
cernens; dixit intra se. Reddidit mͥ uirtꝰ
bt̃i martin meritũ: ꝓ fenore qd̾ eius tẽ¬
plo direri. Et accẽsus desiderio. uoluit ĩbnã
atqz aliam nauẽ conscende: sed aparenti¬
bus ẽ retentus. Reperta autẽ tercia na¬
ui: retineri penitus non potuit. Qua
ascen sa, cũ impellente uento altimi
mare ingressi fuissent: ꝙ eius uirtus
sc̃i antistitis reserauit. Qui ertensis ad
celum manibz.: Iocutus ẽ. dicẽs. Or̃as
tibi ago op̃s deus. qui me it sulcare is¬
sisti. Iam em̃ priusquã templũ sã tui
uideam: eius benefiens sum refertus. Qͥ¬
hus nauigantibz burdegale urbi ap¬
pulsi sunt. Egressusqz hic de nam: ad
basilicam sc̃i accedens. ac uotum suũ
ex soluens: que scripsimus ab ip̃is
ore relata cognouimus. xlii
Lia nero festuntate aduemẽ
te q̃ hieme celebratur: mau¬

Expanded text:
vidit ante pedes suos aureum in similituvidit ante pedes suos aureum in similitudine triantis. Quo adsumpto pensatoque, unius solidi appensus est pondere. Quod ille cernens, dixit intra se: 'Reddidit mihi virtus beati Martini meritum pro fenore, quod eius templo direxi'. Et accensus desiderio, voluit in unam atque aliam navem conscendere, sed a parentibus est retentus. Reperta autem tertia nave, retenere penitus non potuit. Qua ascensa, cum inpellente vento altum mare ingressi fuissent, os eius virtus sancti antistitis reseravit. Qui, extensis ad caelum manibus, locutus est, dicens: 'Gratias tibi ago, omnipotens Deus, qui me hoc iter sulcare iussisti. Iam enim, priusquam templum sancti tui videam, eius beneficiis sum refertus'. Quibus navigantibus, Burdigala urbe adpulsi sunt; egressusque hinc de navi, ad basilicam sancti accedens ac votum suum exsolvens, quae scripsimus ab ipsius ore relata cognovimus. 41. Alia vero festivitate adveniente, quae in hieme caelebratur, Mau
Abbreviated transcription (Latin):
dati: duo paralytiti contratti restitutis
gressibus ĩcolumes redierunt. ixl.
les quosdam urbis turonice.
iuditis sententia carcerali ergasculo
condusisset. lamentantibz iuuctis. uͥtꝰ
bt̃ĩ confessoris apparuit. Que distuptis
uniculis compeditoꝵ: liberos ĩ basilicã
ab ire ꝑmisit. Sieqz et hn a uidice re¬
larati: ad ꝓpria abscesserunt. itͬ. xli.¬
idam ĩ regione cantabrie
nãuranus nomine. mane a
lectulo consurgens: cũ de donio egredit᷑
uisum ẽ ei qͣi ab aliquo paissus fuerit
in teruice. Qui ꝓtimus ruens ĩ terram
factus ẽ tanꝯm̃ mortinis. Ac per tridiũ
solo spũ unuens: tanꝙͣ mortuus puta¬
batur. Quarta autẽ die apertis oculis: iu¬
chil poterat loqui. Abla ta enĩ ei fuerat
fandi facultas. Auditis eñ bt̃i martii
miraculis:. unũ triantẽ nautis porrigͭ.
iunuens ãi supplicatione. ut eun ad
bt̃i antistitis templũ deferrent. Quibz
ab emntibz: ille ad domũ suam reu̾sus.

Expanded text:
dati, duo paralytici contracti, restitutis dati, duo paralytici contracti, restitutis gressibus, incolumes redierunt. CAPUTles quosdam urbis Turonicae, judicis sententia carcerali ergastulo conclusisset, lamentantibus vinctis, virtus beati Confessoris apparuit, quae diruptis vinculis compeditorum, liberos in basilicam abire permisit. Sicque et hii a iudice relaxati, ad propria abscesserunt. 40. Qidam in regione Cantabriae Mauranus nomino manc a lectulo consurgens, dum de domo egreditur, visum est ei quasi ab aliquo percussus fuerit in cervicem. Qui protinus ruens in terram, factus est tamquam mortuus, ac per triduum solo spiritu vivens, tamquam mortuus putabatur. Quarta autem die apertis oculis, nihil poterat loqui. Ablata enim ei fuerat fandi facultas. Auditis enim beati Martini miraculis, unum triantem nautis porregit, innuens cum supplicatione, ut eum ad beati antistitis templum deferrent. Quibus abeuntibus, ille ad domum suam reversus,
Abbreviated transcription (Latin):
tibusqz febribus. tremore suꝑuemẽ¬
te quatiebatur. Id cum nobis fuis
set questus: depuluere sã sepulchri
potũ ei porreximus. Quem haurĩes:
compresso tremore conn aluit. In
sequenti uero nocte. cũ dies ille quo frã¬
gi consueuerat aduenisset: uidit ꝑ u
sum aduementẽ ꝑ sonam tetrimam
dicentẽqz sͥ. Ecce iam tempus tui tre¬
moris aduenit. Quid dissimulas. Age
quod consueiuisti. Hec ea dicente: ad¬
uenit uir quidam. nultu splendidꝰ:
cesarie muens: uultu decorus: dicens
ei. Ne tremueris: sed facito suꝑ frontẽ
tuam signum uenerande crucis: sta¬
cunqz sanaberis. In hac uisione exꝑge¬
factus: munitus hoc signaculo quõ fu
erat iussus: m̃quam ulterius q̃ pati
solẽt passus ẽ. Ab hoc typo regine ꝓuel¬
la afflictata: ac potum huius sancti
lempnitatẽ sc̃ dies ammus
Gretulisset: nos a rege regressi. festiuitati
affiumus. In qua quatuor ceci luĩe
recepto regressi sunt. duo mergum mũ¬

Expanded text:
tibusque febrebus, tremore supervenientibusque febrebus, tremore superveniente, quatiebatur. Id cum nobis fuiset questus, de pulvere sancti sepulcri potum ei porreximus: quem hauriens, compresso tremore convaluit. In sequenti vero nocte cum dies ille, quo frangi consueverat, advenisset, vidit per visum advenientem personam teterrimam, dicentemque sibi: Ecce jam tempus tui tremoris advenit, quid dissimulas? Age quod consuevisti. Haec eo dicente, advenit vir quidam vultu splendidus, caesariae niveus, vultu decorus, dicens ei: 'Ne tremueris, sed facito super frontem tuam signum venerandae crucis, statimque sanaberis'. In hac visione expergefactus, munitus hoc sierat jussus, nunquam ulterius quae pati soleret passus est. Ab hoc typo reginae puella fatigata, potu hujus sancti lemnitatis sanctae dies annuus recurrisset, nos a rege regressi, festivitati ejus adfuimus, in qua quatuor caeci lumine recepto regressi sunt, duo energumeni mun
Abbreviated transcription (Latin):
iiuste dampnari Sicqz nobis cũ
uidice colloquẽtibus: ab sqz fatigacõe
de cultura uiro p̾misso rediret: subi¬
to int̾ manus de lapsa comitantĩ.
terre corruit. Ligataq lingua: nl¬
ium u̾bum exore potens ꝓ ferre om¬
mutuit. Interea accedentibus ariolis.
ac dicentibz eam meridiam demoni
ĩcursum pati: ligamina herbarum
atqz incantationũ uerba ꝓferebãt:
sed mail in eduaminis iux morẽ
conferre poterant periture. Cũqz
familia mixto ululatu ꝑstreperet᷑
filius eius ad neptem nrãm euste¬
mam anhelus accurrit. ñtians
matrẽ suam extreme iutet̾mi¬
num attigisse. Que adnemẽs
ad egrotam. eamqz uisitans: a¬
motis ligaminibz que stulti indi¬
derant oleum ut̃i sepulchri ori eius
quitie dolo direpto: egra cõualuit.
Empore autẽ quo xxxuiii.¬
pt obitum gl̾io sissimi re¬
gis gunthrammi. childebertus rex
aureli anensem urbem adiuit pu¬
erorum uus aulicorum. grauit
a typo terciano accedentibus discedẽ¬

Expanded text:
injuste damnari. Sicque nobis cum injuste damnari. Sicque nobis cum judice colloquentibus, absque fatigationede cultura, viro praemisso rediret, subito inter manus dilapsa comitantium terrae corruit, ligataque 1135 lingua, nullum verbum ex ore potens proferre, obmutuit. Interea accedentibus ariolis, ac dicentibus eam meridiani daemonii incursum pati, ligamina herbarum atque incantationum verba proferebant; sed nil medicaminis juxta morem conferre poterant periturae. Cumque familia mixto ululatu perstreperet, filius ejus ad neptem nostram Eusteniam anhelus accurrit, matrem suam extremae vitae terminum attigisse. Quae adveniens ad aegrotam camque visitans, amotis ligaminibus quae stulti indiderant, oleum beati sepulchri ori eius quitiae dolo dirempto, aegra convaluit. 37. Tempore autem, quo post obitum gloriosissimi regis Gunthramni Childebertus rex Aurilianensim urbem adivit, puerorum unus aulicorum graviter a typo tertiano, accedentibus disceden
Abbreviated transcription (Latin):
dies in cumbens: ⁊ uoci redditur et sẽ¬
sui: ⁊ mẽbris omnibz ꝙͣi rediuiuus
sospes est redditus.
Ec illud pret̾ mittendum pu¬
to: qd̃ innocenter hõ accusatꝰ
ꝑ calumpinas maloꝵ: adducebatur
a d urbem iũctus loro. ut truderetur
ergasculo. Cumqz ante basilicam sc̃i
petri apłi in publicũ ad ductus agerẽ
deuemisset: dissolute sunt manus eiꝰ.
dixitqz custodibus. In hoc apparet me
a culpa qm dicitis eẽ iniinunem: cũ
mee manis diuinitus sunt solute.
Tunc illi indignãtes. arctius eum
reuinxerunt; ⁊ in suꝑ ad huc alio loro
ligamini ad iecto. ut ita dicã uindã
ip̃a uixerũt. Contigit autem eo tẽꝑe
ut nos de basilica sã martimi ꝑ płã¬
team u emrenus. Dii antẽ tum no¬
pis ĩ obiuã uemẽtes appropinqͣrẽt:
ut pͥmũ sc̃ĩ uasilicam hono uinttꝰ
aspexit: statim solute sunt manus
eius. Exiliens q de caballo ĩ quo sede¬
bat: pedes nr̃os arripuit: exponens se

Expanded text:
dies incumbens, et νοci redditur et sendies incumbens, et νοci redditur et sensu et membris omnibus quasi redivivus sospes est redditus. Nec illuc praetermittendum puto, quod innocenter homo accusatus per calumnias malorum adducebatur ad urbem vinctus loro, ut truderetur ergastulo. Cumque ante basilicam sancti Petri apostoli in publicum adductus agerem devenisset, dissolutae sunt manus eius, dixitque custodibus: 'In hoc apparet me a culpa quam dicitis esse inmunem, cum meae manus divinitus sunt solutae'. Tunc illi indignantes artius cum revinxerunt, et insuper adhuc alio loro ligamini adiecto, ut ita dicam, vincula ipsa vinxerunt. Contigit autem eo tempore, ut nos de basilica sancti Martini per plateam veniremus. Hii autem cum nobis in obviam venientes adpropinquarent, ut primum sancti basilicam homo vinctus aspexit, statim solutae sunt manus eius, exiliensque de caballo in quo sedebat, pedes n
Abbreviated transcription (Latin):
Et illud silere puto: qd̾ hoc
tempore cumplato ep̃atum
pictaue urbis ad eptus ẽ: uͥtus sc̃ fu¬
it ostensa. Domus adiuncta ecclĩastice
domui incendio maximo cremabat᷑.
ac scuitille cũ carbonibus super do¬
mum ecclĩe uento impellente cade¬
bant. Sed ille de puluere bt̃i sepul¬
chri secum hnͣs: eleuatum chrisma¬
rium contra ignem: ex ortus subito
uentus uẽto illi contrarius. flãmas¬
a tecto ecclĩa stico de fendens. aliam
ualitudine acerbissim a febris ex¬
ustus iacerẽt in lectulo: ⁊ iam qͣi ex aĩs
haheretur: ut de hoc pulue̾ de lito por¬
rexit infirmo: ꝓtinus fugata febre pu̾
conualuit de labore Sed ad ba silicam
sancti redeannus.s xxxu.
Ui autem ante hos annos t̾¬
re motus magnus ferrã contereret:
cunctaqz ualde mouerentur. ꝯ̃i ĩ imo
momĩto casura: leodulfus: quidam ue¬
hement ab eo exaissus. non solũ seusu
multatur: sed etiam omnibz membͥs
debilis ẽ effectus. Qui ueniens ad basi¬
licam sã turonus. et orom per paucos

Expanded text:
ec illud silere puto, quod hoc tempore, cum Plato episcopatum Pectavae urbis adeptus est, virtus sancti fuit ostensa. Domus adiuncta eclesiasticae domui incendio maximo cremabatur, ac scintillae cum carbonibus super domus eclesiae, vento inpellente, cadebant. Sed ille de pulvere beati sepulchri secum habens, elevatum chrysmarium contra ignem, exortus subito veritus vento illi contrarius, flaa tecto ecclesiastico defendens, aliam valetudine acerbissima febre exustus jaceret in lectulo, et jam quasi exanimis haberetur; ut de hoc pulvere diluto porrexit infirmo, protinus fugata febre puer convaluit de labore. Sed ad basilicam sancti redeamus. 34. Cum autem ante hos annos terrae motus magnus terram concuteret, cunctaque valde moverentur quasi in uno momento casura, Leodulfus quidam vehementer ab eo excussus, non solum sensu multatur, sed etiam omnibus membris debilis est effectus. Qui Veniens ad basilicam sancti Turonus et orationi paucos
Abbreviated transcription (Latin):
lus eum cũ iniquis angelis retine̾
temptauit. Nichilqz snnim in eodẽ
reperiens; confusus abscessit Ouid
ento de nobis peccatoribus erit: si
tantum sacerdotem. uoluit pars
mmiqua nocere; Hec sacerdote loquẽ¬
te: notatum tempus archidiaconuᷤ
turonus mi sit ueloiter qui hec dili¬
genter inquireret. Qui nemens eo
die horaqz manfestissime cogno¬
int transisse beatum nirum quo
sanctus seuerims audnit ꝑ sallen¬
tium chorum. Sed et si ad feuen re¬
arranus ystoriam: ip̃a hora eum
sibi scripsit cum libro uite sue fu¬
isse reuelatum¬

Expanded text:
lus eum cum iniquis angelis retenere lus eum cum iniquis angelis retenere temptavit, nihilque suum in eundem repperiens, confusus abscessit. Quid ergo de nobis peccatoribus erit, si tantum sacerdotem voluit para iniqua nocere?' Haec sacerdote loquente, notatum tempus, archidiaconus Turonus misit velociter qui haec diligenter inquireret. Qui veniens, eum diem horamque manifestissime cognovit transisse beatum virum, quo sanctus Severinus audivit psallentium chorum. Sed si ad Severi recurramus historiam, ipsa hora eum sibi scripsit cum libro vitae suae fuisse revelatum
Abbreviated transcription (Latin):
ensis ciuitatis eps iur honeste
uite et per cuncta laudabilis: dimidi¬
i dominica loca sancta ex confuetu¬
dine post matutinos tum sius cde
ohiit audiuit chorum canentium
insublimi. Uocato qͦ archidia conoͦ
interrogat si aures euis percuterẽt
uoces quas ille actentius audiret
respondit. Nequaquam. Cunt ille.
Diligenter in quit ausculta. Irchi¬
diaconus autem cepit sursum col¬
ium ertendere: aures erigere: et suꝑ
summnis articulis baculo sustentãn¬
te stare. Ded credo eum non fuisse
equatis meriti: aquo hec non me¬
rebantur audiri. Tunc pro strati tre
deprecantur: ut hoc ei dimina pie¬
tas audire permitteret. E rectis an¬
tem: rursum interrogat senex. Quid
audis. Qui ait. Uoces ysallemii
tanquam in celo audio: sed quid sit
prorsus ignoro. Cui ille. Ego tibi
quid sit narrabo. Dominus meu ᷤ
martinuis ep̃s migrauit ex hoc mũ¬
do: et nunc angelicanendo eum de¬
ferunt in excelsum. Et ut parumꝑ
mora ẽẽt ut hec audirentur: diabo¬

Expanded text:
ensis civitatis episcopus, vir honestae ensis civitatis episcopus, vir honestae vitae et per cuncta laudabilis, dum die dominico loca sancta ex consuetudobiit, audivit chorum canentium in sublimi. Vocatumque archidiaconum interrogavit si aures ejus percuterent voces quas ille attentus audiret. Respondit: Nequaquam. Tunc ille: Diligentius, inquit, ausculta. Archidiaconus autem coepit sursum collum extendere, aures erigere, et super summos articulos, baculo sustentante, stare. Sed credo eum non fuisse aequalis meriti, a quo haec non merebantur audiri. Tunc prostrati terraDominum 1006 deprecantur, ut hoc ei divina pietas audire permitteret. Erectis autem, rursum interrogat senex: Quid audis? Qui ait: Voces psallentium tanquam in coelo audio, sed quid sit prorsus ignoro. Cui ille: Ego tibi quid sit narrabo. Dominus meus Martinus episcopus migravit ex hoc mundo; et nunc Angeli canendo eum deferunt in emora esset, ut haec audirentur, diabo
Abbreviated transcription (Latin):
domnus martimus decedẽ¬
ete iam mundo solnouus exoriẽs.
situtanterior narrat y storia. a¬
pud sabariam pannonie ortus.
ad saluacione galliarum opitu¬
lante deo dingitur. Quas iurtuti¬
bus et signis illu strans: in urhe
tironica episcopatus honorem ĩ¬
iitus populo cogente su scepit. in
quo glonio sam et pene ĩmutabi¬
lem agens uitam. perquinquẽ¬
na quinqz bis in super gem̃s
mensibus cum decem diebus octo¬
gesimo primo etatis sue anno ce¬
sario etartico consulibus nocte me¬
dia qui euit in pace. Glorio sum er¬
go et toto mundo laudabilem eiꝰ
transitum. die domiita fuisse
manfestissimum Idq ĩ sequẽti
certis testimoniis comprobanus.
Quod non pariu meriti fuisse cẽ¬
setur ut illa die eum domimis
in parady so susciperet. qua idem
redemptor et domimus uictor ab
inferis surrexisset: et ut qui do¬
minca sollempnia semper cele¬
urauerat ĩpoitute. post munnidi
pressitras doninica die locare-¬
tut in requie.
atus antem seuerus colom¬

Expanded text:
domnus Martinus, decedente iam mundo, sol novus exoriens, sicut anterior narrat historia, apud Sabariam Pannoniae ortus, ad salvationem Galliarum opitulante Deo diregitur. Quas virtutibus et signis inlustrans, in urbem Turonicam episcopatus honorem invitus, populo cogente, suscepit; in quo gloriosam et pene inimitabilem agens vitam per quinquennia quinque bis insuper geminis mensibus cum decim diebus, octogesimo primo aetatis suae anno, Caesareo et Attico consulibus, nocte media quievit in pace. Gloriosum ergo et toto mundo laudabilem eius transitum die dominica fuisse, manifestissimum est, idque in sequenti certis testimoniis conprobamus. Quod non parvi meriti fuisse censetur, ut illa die eum Dominus in paradiso susciperet, qua idem Redemptor et dominus victor ab inferis surrexisset; et, ut qui dominica solemnia semper celebraverat inpollutae, post mundi pressuras dominica die locaretur in requie. 4. Beatus autem Severinus Colo
Abbreviated transcription (Latin):
Le uiore uentris mei Nni.
De linguas labns meis. i
e puero a febre sanato. Naiiii.
e contratto et ceca.
e seruo theodulfi.
de multis ĩfirmitatibz sanatis un.
e una apud galliciam. Numi.
e basilica sc̃i apd̃ urbẽ scõnicã ix.
e duobus dissincerics
e patenis quas sc̃ exhibuit. xi.
e blederico cui filii nõ erãt datixn.
le ceca apud tornacẽ sim uillã xiii.
e manu arida restituta.

Expanded text:
entris mei. 2. De lingua et labiis meis. 3. De puero a febre sanato. 4. De contracto et caeca. 5. De servo Theodulfi. 6. De multis infirmitatibus sanatis. 7. De uva apud Galliciam. 8. De basilica sancti apud urbem Sanctonicam. 9. De duobus disentericis. 10. De patenis, quas sanctus exhibuit. 11. De Blederico, cui filii non erant dati. 12. De caeca apud Tornacensim villam. 13. De manu arida restituta.