comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
o nunc hostes potuint᷑. et illins mare hinc terra circũsedebimꝰ arcem
oratio nõ spem modo effectus/ sed ingente etiã ducis admiratione fent. Contracta
extemplo undiq plaustra/ iunctaq inter se et macchine ad subducendas
naues admote numi tumq iter quo faciliora plaustra minorq moler irio
transitu esset. Iumenta inde ⁊ homines contracti. et opus inpigre ceptim
cosq post dies classis instructa ac parata circurau̾chit᷑ arce et antei
portũ anchoras iacit. hunc statum ⁊ eꝵ hannibal tarenti ⁊eliquit ⁊ cgressus
ip̃e ĩ hiberna. Cetoꝵ defectio tarentinoꝵ  utrum priore anno an hoc facta sit¬
in diuersum auctores trahunt. Rome consules p̃boresq usq an dic quinto
kł maias latine tenuerunt. Eo die ꝑpetrato sacro in monte ĩ suas quisꝙ ꝓfi
ciscuntur ꝓiuncias. Religio deinde noua obiecta est ex carminib martianis.

Expanded text:
quo nunc hostes potiuntur, et illinc mari, hinc terra circumsedebimus arcemquo nunc hostes potiuntur, et illinc mari, hinc terra circumsedebimus arcemoratio non spem modo effectus sed ingentem etiam ducis admirationem fecit. contracta extemplo undique plaustra iunctaque inter se et machinae ad subducendas naues admotae munitumque inter quo faciliora plaustra minorque moles in transitu esset. iumenta inde et homines contracti et opus impigre coeptum; paucosque post dies classis instructa ac parata circumuehitur arcem et ante os ipsum portus ancoras iacit. hunc statum rerum Hannibal Tarenti relinquit, regressus ipse in hiberna. ceterum defectio Tarentinorum utrum priore anno an hoc facta sitin diuersum auctores trahunt; plures propioresque aetate memo Maias Latinae tenuerunt; eo die perpetrato sacro in monte in suas quisque prouincias proficiscuntur. religio deinde noua obiecta est ex carminibus Marcianis.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpiusq inopiam erãt obsidentes ꝙ̃ obsessi.Harinbal conuccatis pͥncipib
tarentinor om̃s p̃sentes difficultates exposuit/ noq arcis tam munite
eypugnande ceraere uiam neq ĩ obsidione quicqua hr̃e sper donei
arcessuros aut dedituros se hostes. Assentiebant᷑ tarentini. ceteri ei qui
liu afferret opem qua ĩ eam rem afferendã esse censtbant. Prmni
enun naues ex sicilia accitas id posse facere/. suasq sinu exiguo inclusas
Cum claustra portus hostis haberet. quẽ admodu inde ĩ aptum mare
euasuras. Euadent inquit hamubal. Multa que impedite nature sunt ꝯsilio
expediunt᷑. Urbem ĩ eam positam habctis. Plane ⁊ satis late uie patent in
ĩs partes. uua que est ĩ portu ꝑ mediam urbem admare trãfmissa e
plaustris trans ucham naues haud magna mole/ et mare nostrum erit.

Expanded text:
propiusque inopiam erant obsidentes quam obsessi. Hannibal conuocatis principibus propiusque inopiam erant obsidentes quam obsessi. Hannibal conuocatis principibus Tarentinis omnes praesentes difficultates exposuit: neque arcis tam munitae expugnandae cernere uiam neque in obsidione quicquam habere spei doneaut abscessuros aut dedituros se hostes. adsentiebantur Tarentini; ceterum ei qui consilium adferret opem quoque in eam rem adferendam censebant esse. Punicas enim naues ex Sicilia accitas id posse facere: suas, quae sinu exiguo intus inclusae essent, cum claustra portus hostis haberet, quem ad modum inde in apertum mare euasuras? 'euadent' inquit Hannibal. 'multa, quae impedita natura sunt, consilio expediuntur. urbem in campo sitam habetis; planae et satis latae uiae patent in omnes partes. uia, quae ex portu per mediam urbem ad mare transmissa est, plaustris transueham naues haud magna mole et mare nostrum erit,
Abbreviated transcription (Latin):
modicũ p̃sidium siuul int̾faciende muro adiuuaret. Ip̃e ꝓfectus cũ ceteris
ad calesum flumen quinque milia ab urbe abest posuit castra. Ex
statiuis regressus ad inspiciendum opus qd̾ aliquantu opinione eius celerius
uerat / spem cepit etiam arcem expugnari posse. Et est nõ altitudu
cetera tuta. sed loco plano poĩta/ et ab urbe muro tantũ ac fossa diuisa. Cuz
iam macchinationum om̃i genere et operib oppugnaret᷑: missum a metapõ
p̃sidium romanus fecit animũ. ut nate exinproniso opera hostium
inuaderent. alia disiecerunt. alia igni coruperunt. Isq finis hanmibali
uit ea parte arcem oppugnare. Reliqua erat ĩ obsidione spes. net
satis efficax quia arcem tenentes que ĩ pene insula poĩta iminet faucibus
portus mare liberũ habebant. Urbs contra exclusa maritimis ꝯmeatib

Expanded text:
modicum praesidium, simul ut in perficiendo muro adiuuaret: ipse profectus cum ceteris modicum praesidium, simul ut in perficiendo muro adiuuaret: ipse profectus cum ceteris copiis ad Galaesum flumen—quinque milia ab urbe abest—posuit castra. ex his statiuis regressus ad inspiciendum quod opus aliquantum opinione eius celerius creuerat, spem cepit etiam arcem expugnari posse. et est non altitudine, ut ceterae, tuta sed loco plano posita et ab urbe muro tantum ac fossa diuisa. cum iam machinationum omni genere et operibus oppugnaretur, missum a Metaponto praesidium Romanis fecit animum ut nocte ex improuiso opera hostium inuaderent. alia disiecerunt, alia igni corruperunt, isque finis Hannibali fuit ea parte arcem oppugnandi. reliqua erat in obsidione spes nec ea satis efficax, quia arcem tenentes, quae in paene insula posita imminet faucibus portus, mare liberum habebant, urbs contra exclusa maritimis commeatibus
Abbreviated transcription (Latin):
ferocius ꝓcurrissent magna cede ita attenuai p̃sidii uires ut facile ꝑ st
ip̃i tarentini urbem ab iis tueri possent. Ubi ceptura opus est patefacta
epente porta/ ĩ munientes impetum fecerunt romani. pelliq se st
est que ꝓ opere erat: ut successu cresceret audatia. pluresq ⁊ longiꝰ pulsos
ꝓsequerent᷑. Tum signo dato coorti undiq peni sunt: quos instructos ad ha
hannibal tenuerat. Et substinuere impctum romani. sed ab effusa fuga lai
angustie eos inpeditaq alia opero iam cepto alio apparatu oꝑis morabãt᷑.
lurimi ĩ fossam p̃cipitati occisiq sunt plures ĩ fuga ꝙ̃ in pugna
et opus nullo ꝓhibente fiori ceptum. fossa ingens ducta. et uallum intra
eani crigitur. mõdicoq post interuallo muru etram eadem regione addere
parat. ut uel sine p̃sidio tueri aduersus romanos possent. Reliquit tam̃

Expanded text:
ferocius procucurrissent, magna caede ita attenuari praesidii uires ut facile per se ferocius procucurrissent, magna caede ita attenuari praesidii uires ut facile per se ipsi Tarentini urbem ab iis tueri possent. ubi coeptum opus est, patefacta repente porta impetum in munientes fecerunt Romani pellique se statio passa est quae pro opere erat, ut successu cresceret audacia pluresque et longius pulsos persequerentur. tum signo dato coorti undique Poeni sunt, quos instructos ad hoc Hannibal tenuerat; nec sustinuere impetum Romani; sed ab effusa fuga loci angustiae eos impeditaque alia opere iam coepto, alia apparatu operis morabantur; plurimi in fossam praecipitauere occisique sunt plures in fuga quam in pugna. inde et opus nullo prohibente fieri coeptum. fossa ingens ducta et uallum intra eam erigitur modicoque post interuallo murum etiam eadem regione addere parat, ut uel sine praesidio tueri se aduersus Romanos possent. reliquit tamen
Abbreviated transcription (Latin):
forib nomen suũ inscribere. se domos eas que inscͥpte nõ essent signo
extemplo dato diripi iussuii. Siquis ĩ hospitio c̾uus romani uacuas aũt
enebat domos nõm inscripsisset/ eum se ꝓhoste habituꝵ. Cõtion
cum titulis notate fores discrimen pacate ab hostili domo fecissent slgno
ito ad diripienda hospitia romana passim discursum est. et fuit
aliquantum. Postera die ad oppugnanda arce ducit. quã cum et mari
quo ĩ pene insule modum pars maior tircumluit p̃ altis rupib et ab ipa
e muro et fossa ingenti septam uideret. eoq nec ut nec operib
gnabilem fore  ne aut̃ se ip̃m cura tuendi tarentinos maiorib reb morarẽt
ut ĩ ⁊clictos sine ualido p̃sidio tarentiuos impetum exarce cim uel
romaui facerent: uallo urbem intersepire statuit ab arce. Non sinẽ ulla
etiam spe tum prohibentib opus romanis manu posse conseri. et si

Expanded text:
foribus nomen suum inscribere; se domos eas quae inscriptae non essent signo foribus nomen suum inscribere; se domos eas quae inscriptae non essent signo extemplo dato diripi iussurum; si quis in hospitio ciuis Romani—uacuas autem tenebant domo— nomen inscripsisset, eum se pro hoste habiturum. contione dimissa cum titulis notatae fores discrimen pacatae ab hostili domo fecissent, signo dato ad diripienda hospitia Romana passim discursum est; et fuit praedae aliquantum. postero die ad oppugnandam arcem ducit; quam cum et <a> mari, quo in paene insulae modum pars maior circumluitur, praealtis rupibus et ab ipsa urbe muro et fossa ingenti saeptam uideret eoque nec ui nec operibus expugnabilem esse, ne aut se ipsum cura tuendi Tarentinos a maioribus rebus moraretur aut in relictos sine ualido praesidio Tarentinos impetum ex arce cum uellent Romani facerent, uallo urbem ab arce intersaepire statuit, non sine illa etiam spe cum prohibentibus opus Romanis manum posse conseri et, si
Abbreviated transcription (Latin):
qualla c̾e̾rincapta urbt solet. sed quid rei esset nemo satis ꝓ certo scire. Tarẽtin
romanos ad dirpiendam urbem credere coortos. Romanis seditio aliqua
inde acceptus scapha ĩ arcem confugit. Terrorem et tuba audita ex
heatro faciebat. Nlam et romana erat aproditorib ad hoc ipm p̃pa
et inscienter a grecho inftata/quis aut quib signum daret incertũ efficiebat
Ubi illuxit et romanis punica et gallica arma crgnita. tum dubitationem
ĩ arcem confugerant: etist conticiscebat paulatim̃ tumultus. Timue
hanubal tarẽtiuos conucai sine armis iubet. Conuenere om̃s p̃ter ꝙ̃
qui cedentes ĩ arcem romanos ad omẽ adeunda simul fortunã ꝑsecuti
fuerant. Ibi haunib al benigne alloquutꝰ tarentinos testatusq q̃ p̃stitisset
cuub eoꝵ quos ad transimenũ aut ad cannas cepisset. simul ĩ suꝑbam

Expanded text:
qualis esse in capta urbe solet; sed quid rei esset nemo satis pro certo scire. Tarentini qualis esse in capta urbe solet; sed quid rei esset nemo satis pro certo scire. Tarentini Romanos ad diripiendam urbem credere coortos; Romanis seditio aliqua tum effugit; inde acceptus scapha in arcem circumuehitur. errorem et tuba audita ex theatro faciebat; nam et Romana erat, a proditoribus ad hoc ipsum praeparata, et inscienter a Graeco inflata quis aut quibus signum daret incertum efficiebat. ubi inluxit, et Romanis Punica et Gallica arma cognita tum dubitationemin arcem confugerant conticiscebatque paulatim tumultus, tum Hannibal Tarentinos sine armis conuocari iubet. conuenere omnes, praeterquam qui cedentes in arcem Romanos ad omnem adeundam simul fortunam persecuti fuerant. ibi Hannibal benigne adlocutus Tarentinos testatusque quae praestitisset ciuibus eorum quos ad Trasumennum aut ad Cannas cepisset, simul in dom
Abbreviated transcription (Latin):
ingredit᷑ equites subsistere ubet. ut quo res postulet anirr̃e libero campo
possent. Et philemenus portule parte alia qua cõmeare assucuerat / appro¬
pinquabat. nota uox eius afamiliare iam signum cum excifasset ugilo
icentis uix sustinere grandis bestie onus portula aperit᷑. Inferente
duo iuuenes secutus ip̃e cum expedito uenatore iugilem iñ cautus miracło
magnitudinis ĩ eos qui ferebant uersum uenablo traiitit. Ingressi deinde
ferine trignita armati ceteros ugiles obteuncãt refringuntq portam
maximã. et agmen sub signis confestim irrupit. Inde cum silentio ĩ forØ
ducti. hanmibali se st conum xerunt. Tum duo millia gallori penus mͦ
fieri id posset. p̃cipet iuuenib tarentims ut ub quem suori ꝓcul uidissẽt
quiescere ac silere ac bono aĩo esst uiberent. Iam tumultus ceat clom̃oꝵ

Expanded text:
ingreditur, equites subsistere iubet ut, quo res postulet occurrere libero campo ingreditur, equites subsistere iubet ut, quo res postulet occurrere libero campo possent. et Philemenus portulae parte alia, qua commeare adsuerat, adpropinquabat. nota uox eius et familiare iam signum cum excitasset uigilem, dicenti uix sustineri grandis bestiae onus portula aperitur. inferentes aprum duos iuuenes secutus ipse cum expedito uenatore uigilem, incautius miraculo magnitudinis in eos qui ferebant uersum, uenabulo traicit. ingressi deinde triginta fere armati ceteros uigiles obtruncant refringuntque portam proximam et agmen sub signis confestim inrupit. inde cum silentio in forum ducti Hannibali sese coniunxerunt. tum duo milia Gallorum Poenus in fieri id posset, praecipit iuuenibus Tarentinis ut, ubi quem suorum procul uidissent, quiescere ac silere ac bono animo esse iuberent. iam tumultus erat clamorque
Abbreviated transcription (Latin):
die inberet exire ad arcendum populationib hostem Interca adeo nichil obidic̃ter
cuara est ut contra ꝓ argumento fucrit illa ꝓcursatio numidaꝵ hanuibalem
excitunq castris nõ mouisse . haniubal concubia nate mouit diexphilemen
erat ⁊ cn solito capte uenationis onere: ceteri ꝓditores ea que ꝯposita erante
exprtabant ⁊tenuenerat aũt ut philemenus portula assueta uenationẽ ĩ ferẽ
armatos inducet. parte alia portam Temenitida adhiret hamubal
mediterranca regio ẽ. orientem spectabat. aliquantum intra menia includunt. Cu
orte ꝓpiñ quaret/ editus ex composito ignis ab hanmbale est. refulsitq
reditiun a Nichone signum/ extincte derade utriq flam̃e sunt. hannibal
ilentio ducebat ad portam. Nicho ex improiuso ad portas sopitos iu
cobilib suꝑs obtruncat . portamq aperit. Hannubal cum peditũ agminie

Expanded text:
ostero die luce prima iuberet exire ad arcendum populationibus hostem; in cetera adeo nihil ab eo intenta ostero die luce prima iuberet exire ad arcendum populationibus hostem; in cetera adeo nihil ab eo intenta cura est ut contra pro argumento fuerit illa procursatio Numidarum Hannibalem exercitumque <e> castris non mouisse. Hannibal concubia nocte mouit. dux Philemenus erat cum solito captae uenationis onere; ceteri proditores ea quae composita erant exspectabant. conuenerat autem ut Philemenus portula adsueta uenationem inferens armatos induceret, parte alia portam Temenitida adiret Hannibal; mediterranea regio est orientem spectans; busta aliquantum intra moenia includunt. cum portae adpropinquaret, editus ex composito ignis ab Hannibale est refulsitque idem redditum ab Nicone signum; exstinctae deinde utrimque flammae sunt. Hannibal silentio ducebat ad portam. Nico ex improuiso adortus sopitos uigiles in cubilibus suis obtruncat portamque aperit. Hannibal cum peditum agmine
Abbreviated transcription (Latin):
mora suspecta esse desierat. Cetori postꝙͣ Tarentum rre consaituit. decem
millib peditum atq equitum quos ĩ expeditione uelaitate corpoꝵ ac louitate
arinoꝵ aptissimos esse ratus est electis. quarta uigilia natis sigͣ maui
carentq omiã aculis ne quis agrestium ꝓcul spectator agminis fallere
p̃gressos retraherent. obiuos acciderent ut p̃domĩ magis ꝙ̃ ex̾citus actolis
spẽs esset. Ipe raptim agmine facto quindecim ferme miliu spatio castra a
monuit uia om̃s irent nec diuerti quẽꝙͣ aut excede ordine agminis paterẽt
et ĩpͥmis intenti ad imꝑia accipienda essent. nequid nisi ducu iussu facerẽt.
se ĩ tꝑẽ editini que uellet agi. Eadem ferine hora Tarentum fama ỹuenerat
numidas equites paucos populari agros terroremq late agrestib mietisse

Expanded text:
suspecta esse iam segnis mora eius desierat. ceterum postquam Tarentum ire constituit, decem suspecta esse iam segnis mora eius desierat. ceterum postquam Tarentum ire constituit, decem milibus peditum atque equitum, quos in expeditionem uelocitate corporum ac leuitate armorum aptissimos esse ratus est, electis, quarta uigilia noctis signa mouit, erlustrarentque omnia oculis, ne quis agrestium procul spectator agminis falleret; praegressos retraherent, obuios occiderent, ut praedonum magis quam exercitus accolis species esset. ipse raptim agmine acto quindecim ferme milium spatio castra ab monuit uia omnes irent nec deuerti quemquam aut excedere ordine agminis paterentur et in primis intenti ad imperia accipienda essent neu quid nisi ducum iussu facerent; se in tempore editurum quae uellet agi. eadem ferme hora Tarentum fama praeuenerat Numidas equites paucos populari agros terroremque late agrestibus iniecisse.
Abbreviated transcription (Latin):
specta ea pda iuuenu est minus quia iteꝵ ac sepius id cos audere miraculo
fuit. Congressi cam hanmbale rursus/ fide sanxerunt/ liberos tarentinos leges
recepturos ꝓdita p̃sidia catagiaẽsium fore. Hec ubi conuenerunt tum uero
hilemenus consuetudinem nacte egrediundi redeundiq ĩ urbe frcqũ
face̾. et erat uenandi studio insignis/ canesq ⁊ alius appatatꝰ seauebat᷑. captiiq
ferme aliquid aut ab hoste ex p̃parato allatum ⁊ cportando donabat aut p̃fecto
aut custedib portaꝵi. Nacte maxime cõnicare ꝑꝑmetu hostiu credełãt. Ubi ian
eo consuetudins adducta res est/ ut quãũq nactis tp̃e sib loco dedisset sigꝰ
orta aperiref. ip̃s agende ⁊ ei hannibaliuisum est. Tridui uia ab
ubi quominus mirum esset uno eodemq loco statiua eum tamdiu halrre
⁊ simulabat. Ramanis qua qui ĩ p̃sidio tarenti erant segnis ei¬

Expanded text:
specta ea praeda iuuenum est minusque iterum ac saepius id eos audere miraculo specta ea praeda iuuenum est minusque iterum ac saepius id eos audere miraculo fuit. congressi cum Hannibale rursus fide sanxerunt liberos Tarentinos leges recepturos; prodita praesidia Carthaginiensium fore. haec ubi conuenerunt, tunc uero Philemenus consuetudinem nocte egrediundi redeundique in urbem frequentiorem facere. et erat uenandi studio insignis, canesque et alius apparatus sequebatur, captumque ferme aliquid aut ab hoste ex praeparato allatum reportans donabat aut praefecto aut custodibus portarum; nocte maxime commeare propter metum hostium credebant. ubi iam eo consuetudinis adducta res est ut, quocumque noctis tempore sibilo dedisset signum, porta aperiretur, tempus agendae rei Hannibali uisum est. tridui uiam aberat; ubi, quo minus mirum esset uno eodemque loco statiua eum tam diu habere, aegrum simulabat. Romanis quoque, qui in praesidio Tarenti erant,
Abbreviated transcription (Latin):
axerunt. deducti ĩ comitio uirgisq approbante ppło cesi de saxo deiitiũt᷑.
Huius atrocitas pene duaꝵ nobilissimaꝵ ĩ italia grecaꝵ ciuitatu aĩes irritauit.
olice tum etiam singłos priuatim: ut quisq tam fede interemptos aut
entini conuirauerunt. quoꝵ pͥncipes Nicho et philemenus erant. hii¬
ꝙͣ aliquid mouerent/ colloquendu cũ hamubale rati nocte ꝑ spem uenandi urtẽ
egressi ad cum ꝓficiscunt᷑. Et cum haud ꝓcul castris abessent ceteri silua ꝓpc
id petentes ad hamubale deducti.sunt. Qui cum ⁊ cauas consilii sui. et quid
pararent exposuissent. collaudati honoratiq ꝓmissis iubent᷑ ut fide ppłarih
facerent. predandi cauã se urbe egressts pecora cartaginensiũ que pastum ꝓpulsa
essent ad urbem agerent. tuto ac siñe certamine id facturos ꝓmissum ẽ. Con¬

Expanded text:
os omnes retraxerunt. deducti in comitium uirgisque approbante populo caesi de saxo deiciuntur. os omnes retraxerunt. deducti in comitium uirgisque approbante populo caesi de saxo deiciuntur. huius atrocitas poenae duarum nobilissimarum in Italia Graecarum ciuitatium animos inritauit cum publice, tum etiam singulos priuatim ut quisque tam foede interemptos aut Tarentini coniuraverunt, quorum principes Nico et Philemenus erant. hi priusquam aliquid moverent, conloquendum cum Hannibale rati, nocte per speciem venandi urbe egressi ad eum proficiscuntur. et cum haud procul castris abessent, ceteri silva proid petentes, ad Hannibalem deducti sunt. qui cum et causas consilii sui et quid pararent exposuissent, conlaudati oneratique promissis iubentur, ut fidem popularibus facerent, praedandi causa se urbe egressos, pecora Carthaginiensium quae pastum propulsa essent ad urbem agere; tuto ac sine certamine id facturos promissum est. con
Abbreviated transcription (Latin):
solito magis sanguncoꝵ similis Hoꝵ ꝓdigioꝵ caua diem unũ supplitãt
fuit. et ꝑ aliquot dies consules rcb diunis operam dederunt. et ꝑ cosdm
dies saccum nouẽ diale fuit. Cuni Tarentinoꝵ defectio iam diũ ẽspe
haniubali et ĩ suspitione romanꝑs esset causa forte ex trinsec/ maturande
eius int̾uenit. Philcas tarentuius diu iam ꝑ spc̃m legatioĩs rome cũ esset
uir inquieti animi et minime aiu quo tum diutino senescere nidebatur
patientis/ additum sibi ad obsides tarentinos inuenit. Custodicbanturĩ
atrio libertatis minore tura. quia nec ipĩs nec cuutati eoꝵ fallẽ romanos
expediebat. hos crebris colaruiis solicitatos corruptis editiuis duob ꝗ cũ eos¬
primis tenebris custodia eduxisset ipe comes orulti itineris factus . Profugit.
luce prima uulgata ꝑ urbem fuga ẽ. missiq qui sequerent a Terracina. ꝯp̃hensos

Expanded text:
solito magis sanguineoque similis. horum prodigiorum causa diem unum supplicatio solito magis sanguineoque similis. horum prodigiorum causa diem unum supplicatio fuit et per aliquot dies consules rebus diuinis operam dederunt et per eosdem dies sacrum nouendiale fuit. cum Tarentinorum defectio iam diu et in spe Hannibali et in suspicione Romanis esset, causa forte extrinsecus maturandae eius interuenit. Phileas Tarentinus diu iam per speciem legationis Romae cum esset, uir inquieti animi et minime otium, quo tum diutino senescere uidebatur, patientis, aditum sibi ad obsides Thurinos <et> Tarentinos inuenit. custodiebantur in atrio Libertatis minore cura, quia nec ipsis nec ciuitatibus eorum fallere Romanos expediebat. hos crebris conloquiis sollicitatos corruptis aedituis duobus cum primis tenebris custodia eduxisset, ipse comes occulti itineris factus profugit. luce prima uolgata per urbem fuga est missique qui sequerentur ab Tarracina comprens
Abbreviated transcription (Latin):
consules allate/ ac ꝑ eos ĩ senatu recitate sunt. Consultꝰq de hiis litteris
ita decceuit senatus. Militib qui ad cannas cõnulitones suos pugnantes
ꝓconsuli aliteruideret᷑ faceret qd̾ e Republita fiduciaq sua duceret dũ
ncquis eoꝵ munere uacaret neue dono malb militari uirtutis
donaretur / neu ĩ italia reportaret᷑ donet hostis intra itałia esset. Comitia
deinde apretore urbano de senatus sitĩa plebisq scito hĩta quib creat st᷑
quĩq iuri muris turrib reficiendis et triũ uiri bim̃ uni sacris ꝯꝗrẽdis
tacta decelo multa. duc ĩ capitolio edes. Uallum ĩ castris multis lcris sup̃
suessulam et duo uigiles exanimati. murus turesq quedã cumis nõ icte
moda sulminib sed etiam decusse. Rcate saxum nigens uolitare ⁊ sol rubete

Expanded text:
ae ad nouos consules allatae ac per eos in senatu recitatae sunt; consultusque de iis litteris ae ad nouos consules allatae ac per eos in senatu recitatae sunt; consultusque de iis litteris ita decreuit senatus: militibus, qui ad Cannas commilitones suos pugnantes si M. Claudio proconsuli aliter uideretur, faceret quod e re publica fideque sua duceret, dum ne quis eorum munere uacaret neu dono militari uirtutis ergo donaretur neu in Italiam reportaretur donec hostis in terra Italia esset. comitia deinde a praetore urbano de senatus sententia plebique scitu sunt habita, quibus creatis sunt quinqueuiri muris turribus reficiendis et triumuiri bini, uni sacris conquirendis tacta de caelo multa, duae in Capitolio aedes, uallum in castris multis locis supra Suessulam, et duo uigiles exanimati; murus turresque quaedam Cumis non ictae modo fulminibus sed etiam decussae. Reate saxum ingens uisum uolitare, sol rubere
Abbreviated transcription (Latin):
iuroꝵ ut militum officio fungamur. bellum ĩ sicilia iam alteru añi ingẽn
dimu catione gerit. Uirbes alias penus alias romanus expugnat: peditum
cquitum acies concũrunt. Ad siratusas terra mariq res geritur:
pugnantium crepitumq armor exaudimꝰ resides ip̃i ac segnes tamꝙ̃ nͥ
ianus nec arma habramus.Seruoꝵ legib. Li. dempronius consul
iam cum hoste signis collatis pugnauit. opere p̃tiu ht libertate ciutatẽq.
Pro seruis saltem ad hac bellum emptis nobis simul num hoste congredĩ¬
ceat. et pugnando querere libertatem. uis tu mari. uis terra u
uis urbib expugnandis experiri uirtute : aspercima queq ad laborem picłmq
postea uiximus id om̃e destinatu ignomuue est. Sub her dicta ad mãcelli
genua pubuer̃t. Marcellus id nec iuris nec potestatis sue ẽẽ dixit. Senatui¬

Expanded text:
uirorum, ut militum officio fungamur. bellum in Sicilia iam alterum annum ingenti uirorum, ut militum officio fungamur. bellum in Sicilia iam alterum annum ingenti dimicatione geritur; urbes alias Poenus, alias Romanus expugnat; peditum, equitum acies concurrunt; ad Syracusas terra marique geritur res; clamorem pugnantium crepitumque armorum exaudimus resides ipsi ac segnes, tamquam nec manus nec arma habeamus. seruorum legionibus Ti. Sempronius consul totiens iam cum hoste signis conlatis pugnauit; operae pretium habent libertatem ciuitatemque. pro seruis saltem ad hoc bellum emptis uobis simus; congredi cum hoste liceat et pugnando quaerere libertatem. uis tu mari, uis terra, uis acie, uis urbibus oppugnandis experiri uirtutem? asperrima quaeque ad laborem periculumque postea uiximus id omne destinatum ignominiae est.' sub haec dicta ad genua Marcelli procubuerunt. Marcellus id nec iuris nec potestatis suae esse dixit; senatui scri
Abbreviated transcription (Latin):
redemptio merchabãt. nos uulgo homines laudabant ꝙ ⁊ ci publice nos
seruassemus. ꝙ ad Consulem uenusiam redissemus: et spem iusti ex̃citus
fecissemus. Nunc deteriore ꝯditione suꝰ ꝙͣ apud patres nr̃os fuerant
captiui. Quippe illis arma tantũ atq ordo militandi lausq ĩ qͦ tenderẽt¬
ris est mutatus: que tam̃ semel niutata nauata rei publix oper
et uno felici p̃lio recuperarunt. Nemo eoꝵ relegatus ĩ exilum est. nemini
spes emerendi stipendia adempta. hostis deniq ẽ dat᷑ cum qͦ dimicantes
aut uitam semel aut ignominia finirent. Nos quib insi ꝙ cõmisimus ut ꝗsꝙͣ¬
spes neq arasio abolende ignominie neq placande ciuiu ire neq demq beni
moriendi sit neq ignominie finem net uirtutis p̃miu petimus. modo
exꝑiri aũii et uirtute exercere liccat. laborem ⁊ periculum petimus: ut

Expanded text:
redemptio negabatur, nos uolgo homines laudabant quod rei publicae nos redemptio negabatur, nos uolgo homines laudabant quod rei publicae nos reseruassemus quod ad consulem Uenusiam redissemus et speciem iusti exercitus fecissemus; nunc deteriore condicione sumus quam apud patres nostros fuerunt captiui. quippe illis arma tantum atque ordo militandi locusque, in quo tenderent in castris, est mutatus, quae tamen semel nauata rei publicae opera et uno felici proelio reciperarunt; nemo eorum relegatus in exsilium est, nemini spes emerendi stipendia adempta; hostis denique est datus, cum quo dimicantes aut uitam semel aut ignominiam finirent; nos, quibus, nisi quod commisimus ut spes, ne qua occasio abolendae ignominiae, ne qua placandae ciuium irae, ne qua denique bene moriendi sit. neque ignominiae finem nec uirtutis praemium petimus; modo experiri animum et uirtutem exercere liceat. laborem et periculum petimus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
petere et gerere ⁊ ꝓuincias obtinere audiuimus. An nob̾ ur̃isq liberis¬
aliis auitatis fugere. cum spes alia nulla ẽẽt turpe nõ fuit. milites utiq
morituros ĩ aciem misistis. Ad alliam ꝓpe om̃is ẽxcitus fugit. Ad furcalas
caudinas neq exꝑtus quidem certamen arma tradidit hosti. ut alias pu¬
dendas clades ex̾cituu taceam. tantum tam̃ afuit ab eo ut illa igͦmina
int̾ ex̾citus quereretur. ut ea urbs roma ꝑ eum excitum qui ab allia ĩ¬
ueios transfugerat recuperaretur. Et caudine legiones que sinẽ armis
redierant romam armate remisse ĩ saninium eumdez illu hostem sub
gum miẜunt: qui hac sua ignominia latus fuerat. Cannense
quis qͣ e̾xcitum fuge aut pauoris insimulare põt. ubi plusꝙͣ quin quagita
millia haminũ teciderunt. Unde consul cum equitib septuaginta Eli fugit.
nemo suꝑ est : nisi quem hostis cedendo fessus ⁊eliquit᷑: cum capti

Expanded text:
petere et gerere et prouincias obtinere audiuimus. an uobis uestrisque liberis ignospetere et gerere et prouincias obtinere audiuimus. an uobis uestrisque liberis ignosaliis ciuitatis fugere, cum spes alia nulla esset, turpe non fuit, milites utique morituros in aciem misistis? ad Alliam prope omnis exercitus fugit; ad Furculas Caudinas ne expertus quidem certamen arma tradidit hosti, ut alias pudendas clades exercituum taceam; tamen tantum afuit ab eo ut ulla ignominia iis exercitibus quaereretur ut et urbs Roma per eum exercitum qui ab Allia Ueios transfugerat reciperaretur, et Caudinae legiones quae sine armis redierant Romam armatae remissae in Samnium eundem illum hostem sub iugum miserint, qui hac sua ignominia laetatus fuerat. Cannensem uero quisquam exercitum fugae aut pauoris insimulare potest, ubi plus quinquaginta milia hominum ceciderunt, unde consul cum equitibus septuaginta fugit, unde nemo superest nisi quem hostis caedendo fessus reliquit? cum captiuis
Abbreviated transcription (Latin):
hiberna ad. M. Marcellum miẜunt. equib unus potate dicendi facta
Consul te. Marce marcelle ĩ italiam adissemus. cum pͥmu de nobis
et si nõ iniquu certe triste senatusconsũltum factum ẽ. nisi hoc sperassen
ĩ ꝓuinciam nos morte regum turbata ad graue bellum aduersus siculos
simul penos q micti et sangiũẽ nr̃o uulnerib q magr̃atui satisfactũes
ẽẽ sicut patrum menioria qui capti apirro ad heracleam erãt. adu̾sus
uideor cum te Marcelle intucor. quem si ad cannas cõsule habuissemus
nr̃a queror noxam cuyꝰ arguimur nos purgare sinc dei ira nec fati cuiꝰ
lege ĩ mobilis reꝵ humanaꝵ ordo serit᷑. sed culpa perimus ad cannas
uius tande ea culpa fuit militum an imꝑator. equide miles u¬
de Re publica/ cui post fugam actam nisi ꝑ om̃s anuas ꝓrogatu imperium.
os item ex reliquis dadis eius quo tribunos militu habuimꝰ hono

Expanded text:
hiberna ad M. Marcellum miserunt, e quibus unus potestate dicendi facta: hiberna ad M. Marcellum miserunt, e quibus unus potestate dicendi facta: 'consulem te, M. Marcelle , in Italia adissemus, cum primum de nobis, etsi non iniquum, certe triste senatus consultum factum est, nisi hoc sperassemus in prouinciam nos morte regum turbatam ad graue bellum aduersus Siculos simul Poenosque mitti, et sanguine nostro uolneribusque nos senatui satisfacturos esse, sicut patrum memoria qui capti a Pyrrho ad Heracleam erant aduersus uideor, cum te, M. Marcelle , intueor, quem si ad Cannas consulem habuissemus, dicione nostra queror, noxam cuius arguimur nos purgare. si non deum ira nec fato, cuius lege immobilis rerum humanarum ordo seritur, sed culpa periimus ad Cannas, cuius tandem ea culpa fuit? militum an imperatorum? equidem miles de re publica, cui post fugam Cannensem per omnes annos prorogatum imperium. ceteros item ex reliquiis cladis eius, quos tribunos militum habuimus, honores
Abbreviated transcription (Latin):
ios creari uissit. alteros qui citra. alteros qui ult quinquagesm
lapidem ĩ plateis forifq ⁊ conciliabulis om̃e copiam ingenuoꝵ ĩspĩceãt
et qui roboris satis ad ferenda arma habere uiderentur etiã si nondũ
itari etate essent milites facerent. ut qui minores septem ⁊ decẽ ⁊
sacramento dixissent . iis ꝑ inde stipendia ꝓcederent. ac si seꝑtem ⁊ dece añoꝵ¬
aut maiores milites facti essent. Ex hx senatusconsulto triũ uici bini ꝯꝗsitõe¬
ingenuoꝵr ꝑ agras fecerunt Eo dem tꝑc̃ ex sicilia littere allate Marcelli de
postulatis militum qui cum .P. lentulo militabant ĩ senatu recitate sũt.
carensis reliquie cladis. hic exercitus erat delegatus ĩ siciliam sic̃ ante
diiũm est: ne antr punici belli fine ĩ itałia reportarentur. hii ꝑmissu lẽtuli
rimores cquitũ centurionũq et robora exlegionib peditum/ legat

Expanded text:
binos creari iussit, alteros qui citra, alteros qui ultra quinquagesimum binos creari iussit, alteros qui citra, alteros qui ultra quinquagesimum lapidem in pagis forisque et conciliabulis omnem copiam ingenuorum inspicerent et, si qui roboris satis ad ferenda arma habere uiderentur, etiamsi nondum militari aetate essent, milites facesacramento dixissent, iis perinde stipendia procederent ac si septem decem annoraut maiores milites facti essent. ex hoc senatus consulto creati triumviri bini coingenuorum per agros habuerunt. eodem tempore ex Sicilia litterae M. Marcelli de postulatis militum qui cum P. Lentulo militabant in senatu recitatae sunt. Cannensis reliquiae cladis hic exercitus erat, relegatus in Siciliam, sicut ante dictum est, ne ante Punici belli finem in Italiam reportarentur. hi permissu Lentuli primores equitum centurionumque et robora ex legionibus peditum legatos in
Abbreviated transcription (Latin):
Cuiũs rei periculum uitantes pleriq ĩ exiłiũ abierunt. Hũc fraus pub¬
licanor deinde fraudem audacia ꝓtegens exitũ hũit. Comitia deinde
pontifiçi maximo creando sunt habita. Ea comitia nouus pontifex.n.
Cornelius cethegui hũit. Res ingenti certamĩe acta. Petierunt fuluiꝰ
flaccus consul qui et ante bis consul et censor fuerat. et. I. manilius
torquatus: et ipẽ duoba osulatib et oensura insionis et licuus rastu
qui edilitatem curulem petiturꝰ erat. Hic senes honoratosq iiuenes ĩ
o certamine deuicit. Ante hunc intra centũ annos ⁊ iuginti nem
P. cornelum calussam pontifex maxiinus creatus fuerat qui sella curuli
nõ sedisset. Consules aun delectum egre conficẽnt. ꝙ mopia iunioru
nõ facile ĩ utrumq et noue et urbane legiones : et supplementũ ueti
scriberetur. sufficiebat. Senatus absistẽ eos incepto uetuit. et tͥumuiros

Expanded text:
cuius rei periculum uitantes plerique in exsilium abierunt. hunc fraus pubcuius rei periculum uitantes plerique in exsilium abierunt. hunc fraus publicanorum, deinde fraudem audacia protegens exitum habuit. comitia inde pontifici maximo creando sunt habita; ea comitia nouus pontifex M. Cornelius Cethegus habuit. tres ingenti certamine petierunt, Q. Fuluius Flaccus consul, qui et ante bis consul et censor fuerat, et T. Manlius Torquatus , et ipse duobus consulatibus et censura insignis, et <P.> Licinius Crassus, qui aedilitatem curulem petiturus erat. hic senes honoratosque iuuenis in eo certamine uicit. ante hunc intra centum annos et uiginti nemo praeter P. Cornelium Calussam pontifex maximus creatus fuerat qui sella curuli non sedisset. consules dilectum cum aegre conficerent, quod inopia iuniorum non facile in utrumque ut et nouae urbanae legiones et supplementum ueteribus scriberetur sufficiebat, senatus absistere eos incepto uetuit et triumuiros
Abbreviated transcription (Latin):
p̃sentia furori atq audacie paucorꝵ uinciq se ac ppłm romanũ passi
sunt. et comitia que reus ui atq armis ꝓhibiturus erat/ ne cauĩã
querentib dimicationẽ daret᷑ uoluntate ip̃ius substulerunt. hec cum
oso exemplo factam. Senatus decẽneret. confestim Caruilii tribum
plebis ocaissa multe certatione rei capitalis. diem postumio dixerunt.ac
iades daret parendi auiatore atq ĩ carcerem duci uisserũt. Postu
uadib datis nõ affuit. ENbuni pleb̾ uocauerunt plets q ita sciuit.
Si .m. postumius ante kl̾. maias non ꝓdisset citatusq eo die non
idisset. neq excusatus esset uideri eum ĩ exilio esse bonaq eyue
ip̃i. aqua et igni placẽ int̾dici. Singulos deinde coꝵ qui turbe ac tumłtꝰ
concitatores fuerunt : rei capitalis diem dicẽ ac uades postere ceperunt.
nõ dantes deinde eos qui dare possunt ĩ cartere coniiciebant

Expanded text:
praesentia furori atque audaciae paucorum uincique se ac populum Romanum passi praesentia furori atque audaciae paucorum uincique se ac populum Romanum passi sint et comitia, quae reus ui atque armis prohibiturus erat, ne causa quaerentibus dimicationem daretur, uoluntate ipsi sua sustulerint. haec cum am et pernicioso exemplo factam senatus decresset, confestim Caruilii tribuni plebis omissa multae certatione rei capitalis diem Postumio dixerunt ac ni uades daret prendi a uiatore atque in carcerem duci iusserunt. Postumius uadibus datis non adfuit. tribuni plebem rogauerunt plebesque ita sciuit, si M. Postumius ante kalendas Maias non prodisset citatusque eo die non respondisset neque excusatus esset, uideri eum in exsilio esse bonaque eius uenire, ipsi aqua et igni placere interdici. singulis deinde eorum qui turbae ac tumultus concitatores fuerant, rei capitalis diem dicere ac uades poscere coeperunt. primo non dantes, deinde etiam eos qui dare possent in carcerem coniciebant;
Abbreviated transcription (Latin):
diũm xsabat: cum ĩ eo parum p̃esidii esset . turbande rei causa
ꝑ uacuum ĩ sum̃oto loco ĩ eos ir̃uperunt uirgantes simul cum p̃płos t̾ͥbunisq
dimicatione res erat. cum fuluius consul tribunis iudetis ne ĩc
plebis concilium. ꝑlebe dimissa/ senatus uocatur et consules referunt de
concilio plebis turbato ui atq audatia publicanoꝵ. .N. furiũ Camillũ
cuius exilium ruina urbis sequutura fui̾t. dãpnari se ab iñgratis cuub
passum esse. detem iuros ante cum/ quoꝵ legib ĩ cam die uiuerẽt: multos
postea priñcipes auitatis iudicium de se ppłi passos. Postumiu pirgensem
igium ppło extorsisse ꝯciliu plebi sustulisse. Tribrnos ĩ ordinẽ o
aplebe int̾cludet . tribus ĩ suffragium uocari ꝓhibe̾. nichil aliud a cede ac
dimicatione ꝯtinuisse homĩes nisi patientia magistratuũ. ꝙ cesserint ĩ

Expanded text:
animum uersabat. cum in eo parum praesidii esset, turbandae rei causa animum uersabat. cum in eo parum praesidii esset, turbandae rei causa  uacuum submoto locum cuneo inruperunt iurgantes simul cum populo tribunisque. nec procul dimicatione res erat cum Fuluius consul tribunis 'nonne uidetis'plebis concilium?' plebe dimissa senatus uocatur et consules referunt de concilio plebis turbato ui atque audacia publicanorum: M. Furium Camillum , cuius exsilium ruina urbis secutura fuerit, damnari se ab iratis ciuibus passum esse; decemuiros ante eum, quorum legibus ad eam diem uiuerent, multos postea principes ciuitatis iudicium de se populi passos; Postumium Pyrgensem suffragium populo Romano extorsisse, concilium plebis sustulisse, tribunos in ordinem coa plebe intercluderet, tribus in suffragium uocari prohiberet. nihil aliud a caede ac dimicatione continuisse homines nisi patientiam magistratuum, quod cesserint in
Abbreviated transcription (Latin):
ac ꝑ cum ad senatum delata nec tum ullo senatus consulto notata. qr
patres ordine publicanoꝵ ĩ tali tempore offensum uolebant. Populus
r uindex fraudis erat . Excitatiq tandem duo tribum plebis
Spurius.ct .l. caruiluis cum rem ĩiuisam infamemq cernerent ducẽtigmilliu
heris mulctam.M. postumio dĩx̾unt. Cui cectande cum dies aduenisset ꝯsili
tam frequens plobis adesset ut multitudine arx caprtolii uix caperet
ꝑ crata cuũa. una spes uidebatur esse. Si. G. seruilius casca: tribuniig
bis qui ꝓpiquus erat cognatusq postumis prius ꝙ̃ ad suffrage
tribus uocarent intercessisset. Testib datis tribimi ppłm submouert
si te illa que lata ẽ ut sortirent᷑ ũb latim suffragium ferrent. Int̾i
blicam casche instare ut con cilio diem exmerẽt. ppłs ⁊eclan
Et forte ĩ cormi p̃mus sedebat casta cui simul metus. pudor q

Expanded text:
ac per eum ad senatum delata nec tamen ullo senatus consulto notata, quia ac per eum ad senatum delata nec tamen ullo senatus consulto notata, quia patres ordinem publicanorum in tali tempore offensum nolebant. populus seuerior uindex fraudis erat; excitatique tandem duo tribuni plebis, Sp. et L. Caruilii , cum rem inuisam infamemque cernerent, ducentum milium aeris multam M. Postumio dixerunt. cui certandae cum dies aduenisset conciliumque tam frequens plebis adesset ut multitudinem area Capitolii uix caperet, perorata causa una spes uidebatur esse si C. Seruilius Casca tribunus plebis, qui propinquus cognatusque Postumio erat, priusquam ad suffragium tribus uocarentur, intercessisset. testibus datis tribuni populum submouerunt sitellaque lata est ut sortirentur ubi Latini suffragium ferrent. interim publicani Cascae instare ut concilio diem eximeret; populus reclamare; et forte in cornu primus sedebat Casca, cui simul metus pudorque
Abbreviated transcription (Latin):
progate. Item .p. lentulo qua uetus ꝓuntia ĩ sicilia esset.M. marlll
siracuse et qua hieronis regnum fu̾istet. T. Otatilio classis gretia
consulum..M. postumii pirgensis cum magno ꝓpe motu reꝵ fcũm̃
t. Publicanus erat postumius qui multis parem. fraude auari
nemine ĩ ciuitatt haluerat. P̃tor.l.pomponiũ ueientanũ. quẽ popu¬
lantem̃ temere agra ĩ lucanis ductu hannonis priore anno ceperant
urtagin enses. Ii quia publicura ꝑiculum erat a ui tempestatis
que portarentur ad ex̾citum. et ementiti erant facta naufragia et
ca ip̃a que uera renũtiauerant. fraude ipõꝵ facta erant. nõ casu.
ĩ ueteres quassatasq naues/ paucis ⁊ parui p̃tii reb impositis cum mersissi
cas ĩ alto/. exceptis ĩ p̃patatas scafas nautis multiplites fuisse merces
tiebant᷑. Ea fraus indicata.M. Emilio p̃tori priore anno fuera

Expanded text:
prorogatae; item P. Lentulo qua uetus prouincia in Sicilia esset, M. Marcello prorogatae; item P. Lentulo qua uetus prouincia in Sicilia esset, M. Marcello Syracusae et qua Hieronis regnum fuisset, T. Otacilio classis, Graecia M. consulum M. Postumii Pyrgensis cum magno prope motu rerum factum impediit. publicanus erat Postumius, qui multis annis parem fraude auaritiaque neminem in ciuitate habuerat praeter T. Pomponium Ueientanum , quem populantem temere agros in Lucanis ductu Hannonis priore anno ceperant Carthaginienses. hi, quia publicum periculum erat a ui tempestatis in iis quae portarentur ad exercitus et ementiti erant falsa naufragia et ea ipsa quae uera renuntiauerant fraude ipsorum facta erant, non casu. in ueteres quassasque naues paucis et parui pretii rebus impositis, cum mersissent eas in alto exceptis in praeparatas scaphas nautis, multiplices fuisse merces ementiebantur. ea fraus indicata M. Aemilio praetori priore anno fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
instaurati. et cõgii olei in uicos singulas dati .l. Uillius .I. apullus et
M. fundanius fundulus ediles plebei aliquot matronas apud ppłm probri.
accusarunt. quasdam ex cis damnatas in exilium egerunt. ludi pleteii ꝓ
biduum instaurati. et touis epulum fuit ludol caua. Q. fuluiꝰ flacius
sunt .P. cornelius urbanam et peregrinam. que duoꝵ ante sors fuerãt¬
Sncus fuluus flacchus apułia. C. elaudius Nero suessulam.
lumus silans creatus consul. Consulib bellum cum hamnbale et
bine legiones decrete. Altera fabio superioris armi consuli. alt̾a fuluro
Neronis claudii que ĩꝑiceno sub.T. Terentio fuissent legiones essent.
plementu ĩ eas ip̃e scriberet sibi .M. iunio intꝰ ppłi legionee
uebane prioris annidate . T. Sempronio graccho et. p. Semꝑmo
Tuditano imperiũ ꝓucieq lucam et gallie cum siuis ex̃ cctibur

Expanded text:
instaurati, et congii olei in uicos singulos dati. L. Uillius Tappulus et instaurati, et congii olei in uicos singulos dati. L. Uillius Tappulus et M. Fundanius Fundulus , aediles plebeii, aliquot matronas apud populum probri accusarunt; quasdam ex eis damnatas in exsilium egerunt. ludi plebeii per biduum instaurati et Iouis epulum fuit ludorum causa. Q. Fuluius Flaccus as sortiti sunt, P. Cornelius Sulla urbanam et peregrinam, quae duorum ante sors fuerat, Cn. Fuluius Flaccus Apuliam, C. Claudius Nero Suessulam, M. Iunius Silanus Tuscos. consulibus bellum cum Hannibale et binae legiones decretae; alter a Q. Fabio superioris anni consule, alter a Fuluio io praetore, Neronis Claudi quae in Piceno sub C. Terentio fuissent legiones essent; supplementum in eas ipsi scriberent sibi; M. Iunio in Tuscos legiones urbanae prioris anni datae. Ti. Sempronio Graccho et P. Sempronio Tuditano imperium prouinciaeque Lucani et Gallia cum suis exercitibus
Abbreviated transcription (Latin):
ab co mag̃r equitum ẽ dictus. Q. fuluius flacchus. Dictator pͥmo cõitiali
die crcauit consules. Q. fuluũ flacchum magrin equitũ. Appiũ claudño
pulccum cui sicilia prouincia ĩ p̃tura fuerat. Tum p̃tores crcaty. Cñ. fuliũ
flactus. Claudius nero. M. iunius silanus. P. cornelius suilla. Comitiis
ꝑfectis. dictator magr̃atu abiit. Edilis curulis fuit eo anno cum. M. cõncdio
.P. cornelius scipio. cui post Africanus fuit agnomen. huic petẽt
edilitatem/ cum obsisterent tribuni plobis/ negantes rat̾ione cius habendã
ꝙ nõdum ad petendũ legitia ctas esset. Sime inquit om̃s quirites
facẽ uoluit: satis annor habro. Tanto inde fauore ad suffragium ferendũ
ĩ tribus discarsum ẽ ut tribuni repente incepto destiterĩt. Edilitra largitio
xc fuit. lu di romam pro tꝑ̃is illius copiis magnifice facti et dĩe

Expanded text:
ab eo magister equitum est dictus Q. Fuluius Flaccus . dictator primo comitiali ab eo magister equitum est dictus Q. Fuluius Flaccus . dictator primo comitiali die creauit consules Q. Fuluium Flaccum , magistrum equitum, et Ap. Claudium Pulchrum , cui Sicilia prouincia in praetura fuerat. tum praetores creati Cn. Fuluius Flaccus <C.> Claudius Nero M. Iunius Silanus P. Cornelius Sulla . comitiis perfectis dictator magistratu abiit. aedilis curulis fuit eo anno cum M. Cornelio Cethego P. Cornelius Scipio , cui post Africano fuit cognomen. huic petenti aedilitatem cum obsisterent tribuni plebis, negantes rationem eius habendam esse quod nondum ad petendum legitima aetas esset, 'si me' inquit 'omnes Quirites aedilem facere uolunt, satis annorum habeo.' tanto inde fauore ad suffragium ferendum in tribus discursum est ut tribuni repente incepto destiterint. aedilicia largitio haec fuit, ludi Romani pro temporis illius copiis magnifice facti et diem unum
Abbreviated transcription (Latin):
urbis negotium asenatu datum est. ut et iis religionib ppłm liberaret. Is
et ĩ contione senatuscensultum recitauit/ et edixit ut quicũq libros uaticimos
p̃dicationis ue aut artem sacrificandi conscriptara haberet. eos libras om̃s
asq ad se ante klendas apriles deferret . neu quis ĩ publico sacro
lcco nouo aut externo ritu sacrificaret. Aliquot publici sacerdotes co anno
mortui sunt. Lutius cornelius pontifex maximus et.C. papirius.C.F. Masso
ifex et. p. furius filus augur. et .C. papirius lemasso decem iuris
In lentuli lacum. M. cornelius Cethegus. ĩ papirii. Cornelius seruilius
Cepio pontifices suffecti sunt. Augur crcatus. L.Quintuis flaminius.
derem uir sacroꝵ .l. Cornelius lentulus ÷ Comitioꝵ consularium iam
appetebat tp̃s. s quia consules abello intentos auctare nõ placebat. T.
Sempronius consul conctioꝵ caua dictatore edixit. C. claudiũ cẽtonẽ.

Expanded text:
urb. negotium ab senatu datum est ut eis religionibus populum liberaret. is urb. negotium ab senatu datum est ut eis religionibus populum liberaret. is et in contione senatus consultum recitauit et edixit ut quicumque libros uaticinos precationesue aut artem sacrificandi conscriptam haberet eos libros omnes litterasque ad se ante kalendas Apriles deferret neu quis in publico sacroue loco nouo aut externo ritu sacrificaret. aliquot publici sacerdotes mortui eo anno sunt, L. Cornelius Lentulus pontifex maximus et C. Papirius C. filius Masso pontifex et P. Furius Philus augur et C. Papirius L. filius Masso decemuir sacrorum. in Lentuli locum M. Cornelius Cethegus , in Papiri Cn. Seruilius Caepio pontifices suffecti sunt; augur creatus L. Quinctius Flamininus , decemuir sacrorum L. Cornelius Lentulus . comitiorum consularium iam appetebat tempus; sed quia consules a bello intentos auocare non placebat, Ti. Sempronius consul comitiorum causa dictatorem dixit C. Claudium Centonem .
Abbreviated transcription (Latin):
et rei publice et scrietatib infidus damnosusq. Sempronius consul ĩ lucãis
multa prelia parua haud ullo digna memoratu fecit. et ignobilia opida
et ea magna ex parte externa. ciuitate incessit: ut homines aut dei repẽte
alii iuderent᷑ facti.Nec iam ĩ secreto modo atq intra parietes ab hosteten¬
ebant᷑ romani ritus s iu priblico etiam. ac foro capitolioq mulieꝵ turba
erat. nec sacrificantiũm nec p̃cantium deq more patrio saccificuli atq uates
errore facilis quem uelut ex concesse artis usu excebant. Primo sccret e
nfestisq agris egestate ⁊ inetu ĩ urbem compulsa. et questus ex ali
it res. Incusati grauiter asenatu ediles triũuiriq capitales: ꝙ
ꝓhiberẽt cum moueri eam multitudinq eforo ac disiicere apparatus sacror
conati essent: haud ꝓcul abfuit quin uiolarent᷑: Ubi potentus iam essr id
malum apparuit: ꝙ ut minores ꝑ magr̃atus scdaret᷑. M. Eitulio p̃tori

Expanded text:
et rei publicae et societatibus infidus damnosusque. Sempronius consul in Lucanis multa proelia parua, haud ullum dignum memoratu fecit et ignobilia oppidat ea magna ex parte externa, ciuitatem incessit ut aut homines aut dei repente alii uiderentur facti. nec iam in secreto modo atque intra parietes abolebantur Romani ritus, sed in publico etiam ac foro Capitolioque mulierum turba erat nec sacrificantium nec precantium deos patrio more. sacrificuli ac uates errore facilis, quem uelut concessae artis usu exercebant. primo secretaenfestisque agris egestate et metu in urbem compulsa; et quaestus ex alieexcessit res. incusati grauiter ab senatu aediles triumuirique capitales quod non prohiberent, cum emouere eam multitudinem e foro ac disicere apparatus sacrorum conati essent, haud procul afuit quin uiolarentur. ubi potentius iam esse id malum apparuit quam ut minores per magistratus sedaretur, M. Aemilio praetori