comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ea legenendidistiut manumitẽtur. ⁊
simanumissa ñ ẽẽr.c. aurei p̃starent᷑.
ñ fu̾ata fideacħominꝰ eam raptã eues¬
tigro suitutis ad lib̾tatem q̃ p̃stari pot¬
tut ꝯͣstitit᷑ nec pecumia qĩ rupta fid̾ snͤ¬
cepta recte pẽtitur cinon mͣutata
uenditoris uolũtate ꝯdicõnis poresta

Expanded text:
ea lege vendidisti, ut manumitteretur et, si manumissa non esset, centum aurei praestarentur, non servata fide nihilo minus eam raptam e vestigio servitutis ad libertatem, quae praestari potuit, constitit, nec pecunia quasi rupta fide suscepta recte petetur, cum non mutata venditoris voluntate condicionis potesta
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑm ꝓfessores ⁊ baleatores penit᷑
arceantur pacta int̃se componere
ut nequis qd altĩ comissum sit opꝰ
mpleataut mutam alti sollicitu¬
dinem alt̾ incipiat data licencia u¬
nicmq ab altõ in cohatum ⁊ derelic¬
tumopm paltum sine aliquo timo
⁊ sineidicianiis sumptib ¶ sigusat̃
monoposium ausus fuñt excere boi̾s
ꝑpriis społiatin ppetuitate dampne¬
turexsiii. ce tãtum p̃cerea ꝓfessionũ
pͥmates smmpostum aut suꝑtaxandis
retum p̃ciis aut fr̃ quiblib illicitis
placitis aufi fuerunt ꝯuementes hiꝰ
celli dec̃mimus offcõ cue sedis quin¬
cĩginta libratm amicondempr¬
acione multando simꝓhibitis mõ¬
opolin ⁊ int̃dictus corporum paccion¬

Expanded text:
ofessores et balneatores penitus arceantur pacta inter se componere, ut ne quis quod alteri commissum sit opus impleat aut iniunctam alteri sollicitudinem alter intercapiat : data licentia unicuique ab altero inchoatum et derelictum opus per alterum sine aliquo timoret sine iudiciariis sumptibus. Si quis autem monopolium ausus fuerit exercere, bonis propriis spoliatus perpetuitate damnetur exilii. Ceterarum praeterea professionum primates si in posterum aut super taxandis rerum pretiis aut super quibuslibet illicitis placitis ausi fuerint convenientes hcelli decernimus : officio tuae sedis quadraginta librarum auri condemnatione multando, si in prohibitis monopoli
Abbreviated transcription (Latin):
acionis cã dedit legedic unntatur¬
esad libtatem ꝓducerens itaur cuis
etne uolũtatis frũtaut suã decessat a
hbratem ꝑuenisti qm̃ placuit nonio¬
him aduenditos s ⁊ addonatos eamle¬
gemut manumitentur ꝑtiñe necte
potuir semel iñslato diũo inhermiam
postea alii patroelus uendẽ⁊ iõ non de

Expanded text:
ationis causa dedit lege dicta, ues, ad libertatem perducereris ita, ut civis e voluntatis fuerit aut si iam decesserit, ad libertatem pervenisti, quoniam placuit non solum ad venditos, sed etiam ad donatos eam legem, ut manumitterentur, pertinere, nec te potuit semel translato dominio in Hermiam postea alii Patroclius vendere : et ide
Abbreviated transcription (Latin):
dicionis legem ex̃ce non pot̃ qui post̃
p̃titum p̃cii soluendidiem non uend¬
icaionem reietũe s nfurarum pre¬
cii peticionem sequi malũit.
sipactũses ut iscii uendidisti possĩo¬
nem p̃cũ trardiꝰ ex soluti tibi risuraspẽ¬
fitaret non mir̾to existimas easeciã
tibi adito p̃side abemptore p̃stari de¬
bere. narasurĩcio cc̃tus non espactꝰ.
sicepis exꝑiri debiex mora dumtaxit
usuras tamab ip̃o debitore qmͣ ab eo
qui ĩomẽ cãmempti suam fid̾ astĩxit
de nire postulabis.
mp. carus. ¶um te fundumtnũ¬
c̃te reicontẽplacione int̃ uoshĩta ex¬
iguo p̃cio malium tnͣstulisse come¬
moras potĩt ea res tibi non eẽ fraudi
qñ non mpleta ꝓmisti fide diñi tru
iis infuã cam̃ reũti cõmieniat. ⁊ iõ
adicusconpetensuidex. fudũ ciriꝰ
m̃tionem facis restituitibicum fru¬
ctib suis sine ulla Iudificacione su¬
aanctoritate ꝑficier p̃cipuetum ⁊¬
duĩsa pars receptis nũmis sins rui¬
tam passa uuidi possit inuntam

Expanded text:
ionis legem exercere non potest, qui post praestitutum pretii solvendi diem non vindicationem rei eligere, sed usurarum pretii petitionem sequi maluit. Isi pactus es, ut is cui vendidisti possessionem pretii tardius exsoluti tibi usuras pensitaret, non immerito existimas etiam eas tibi adito praeside ab emptore praestari debere. nam si initio contractus non es pactus, si coeperis experiri, ex mora dumtaxat usuras tam ab ipso debitore quam ab eo, qui in omnem causam empti suam fidem adstrinxit, de iure postulabis. Imppp. Carus, certae rei contemplatione inter vos habita exiguo pretio in alium transtulisse commemoras, poterit ea res tibi non esse fraudi, quando non impleta promissi fide dominii tui ius in suam causam reverti conveniat. et ideo aditus competens iudex fundum cuius mentionem facis restitui tibi cum fructibus suis sine ulla ludificatione sua auctoritate perficiet, praecipue cum diversa pars receptis nummis suis nullam passa videri possit iniuriam.
Abbreviated transcription (Latin):
diaa. ¶ ancipia patris qui fumdum
aphispo condnrag urocessione tibi q̾sita
gestum non fecistiratum oblaro debi¬
tosinonhlocatar uire pignoris obtig.¬
ata fibi uendidir perere poteris.
diaa. Sifundum tirũpat᷑ post ema¬
ꝑuncie reddi efficiet.
obsigatas sibi nec ex oiicio uendĩoi potes

Expanded text:
io. Mancipia patris, qui fundum a Philippo conduxerat, successione tibi quaesitgestum non fecisti ratum, oblato debito, si non haec locator iure pignoris obligata sibi vendidit, petere poteris.. Si fundum tuum pater post emaprovinciae reddi efficiet. obligatas sibi nec ex officio vendendi potes
Abbreviated transcription (Latin):
nsti snitaponistuo nonine itemq fra¬
trstui ciu successisti empta ubrrcadicã
tunt noet insmuunto empiciorasma¬
treminam pecumam nm̃asecon¬
tineatur ꝑsequieamore iudiciorum

Expanded text:
ut proponis, nomine tuo itemque fratris tui cui successisti empta vobis tradita sunt, licet instrumento emptionis matrem tuam pecuniam numerasse contineatur, persequi ea more iudiciorum
Abbreviated transcription (Latin):
truparentes ea legeuendid̾unt. ut si¬
ne ipĩsiue hedes eorum emptori p̃ctũ
q̃nq uł intracc̃a tpr̃a obtulissent resli¬
tueretur teq parato sat̃facẽ. dicte cõ
dicionihes emptoris non paret ut cũ¬
qͦ fides semetur accio pscriptis u̾bis rex
uendito tibi dapitur habita racioẽ
que post obłatam expacto qnͣtitatẽ
exeo fundo ad adũsarium puenesũt

Expanded text:
tui ea lege vendiderunt, ut, sive ipsi sive heredes eorum emptori pretium quandoque vel intra certa tempora obtulissent, restitueretur, teque parato satisfacere condicioni dictae heres emptoris non paret, ut contractus fides servetur, actio praescriptis verbis vel ex vendito tibi dabitur, habita ratione eorum, quae post oblatam ex pacto quantitatem ex eo fundo ad adversarium pervenerunt
Abbreviated transcription (Latin):
officõ iudicis mhis que dolo conui¬
sa funt aduiuantur iusto enore
teductum iss fraude adũsarii cap¬
tum q̃i debitur ideẽt qd̾ reuera ñ
debebatur pepigisse mõstraĩs.¬

Expanded text:
officio iudicis in iis quae dolo commissa sunt adiuvantur, iusto errore te ductum vel fraude adversarii captum, quasi debitum id esset, quod re vera non debebatur, pepigisse monstraver
Abbreviated transcription (Latin):
sine paccio cchentium ħ admiserit ñ solũ
dñi alienacionemus mancipioꝵ ma¬
numissio nem eẽ ꝓhibendam s eciam
gnoris nȩxum penitus ꝓhibisimiliq
mõi seruitutes minime̾ mponinec
enphiteos eos cc̃tum nisi nihis tm̃¬

Expanded text:
sive pactio contrahentium hoc admiserit, non solum dominii alienationem vel mancipiorum manumissionem esse prohibendam, sed etiam gnoris nexum penitus prohiberi: similique modo et servitutes minime imponi nec emphyteuseos contractum, nisi in his tan
Abbreviated transcription (Latin):
mancipiaq cõrꝑata sũt tñ cum ẽp̃ci¬
ones matris tue noĩe fcãs eẽ ꝓponis igͦ¬
rare nondebes tradicione matrẽ tnam
dñam fuisse constitutam. plane fipec¬
ume peticiorem conpete cibi pp̃mimie

Expanded text:
ancipiaque comparata sunt, tamen cum emptiones matris tuae nomine factas esse proponis, ignorare non debes traditione matrem tuam dominam fuisse constitutam. Plane si pecuniae petitionem competere tibi propte
Abbreviated transcription (Latin):
creditorib heditariis⁊ legatariis se¬
ufidĩcomissaniste comienire uolẽ¬
tib tu respondeas.⁊ cumeo cushedita¬
tem uendidistitu exꝑtaris suo ordine
te heditatisꝑsuadente emptore qͣiexi¬
guam qͣntitaten eam uendid̾ir bo¬
ne fid̾iudicio conuemnut restrad¬
at. ulacciones mander. non conpesłĩ
suo queq iupe eorum ꝑsecucionem
d.aã. Empͣtor heditatis ¶h̃at¬
accionib mandatis eo iire uti debet
onesemptori tribui ꝑlacũt.¬
git exempto accioẽ conuentꝰ ꝙ tua int̃¬
ẽ prestare cogitur.

Expanded text:
iis seu fideicommissariis te convenire volentibus tu respondeas et cum eo, cui hereditatem venumdedisti, tu experiaris suo ordine. te hereditatis, persuadente emptore quasi exiguam quantitatem, eam vendidit, bonae fidei iudicio conveniri, ut res tradat vel actiones mandet, non compellitur suoque iure eorum persecutionemesimo. Emptor hereditatis actionibus mandatis eo iure uti debet,ones emptori tribui placugit, ex empto actione conventus quod tua interest praestare cogitur.
Abbreviated transcription (Latin):
conpelse qui nactus possessionem fiuetꝰ
poepit ꝑtem p̃cii qm penes se ht cũ usu¬
us restituere quas ꝓceptorum fructu¬
un rͣaio ⁊ minoris etatis fauornoet n¬
illã mora ic̃cessent geñant.
aliud ꝯuenit non facile adrescinden¬
dam ꝑfectam uendicionem s adp̃ci¬
umexigendum conpetit.
pecissio eorum qd̾ adteꝑtinebat nesci¬
eñs im̃ solũeturaccepisti conseq̃ns est
integramteỹciiaccionemhrecum
ꝓprii uenditoris nũm soluti nõnp̃s¬
sant emptori hb̾acionem.

Expanded text:
orem, qui nactus possessionem fructus percepit, partem pretii quam penes se habet cum usuris restituere, quas et perceptorum fructuum ratio et minoris aetatis favor, licet nulla mora intercesserit, generavit. aliud convenit, non facile ad rescindendam perfectam venditionem, sed ad pretium exigendum competit.peculio eorum, quod ad te pertinebat, nesciens unde solveretur accepisti, consequens est integram te pretii actionem habere, cum proprii venditoris nummi soluti non praestant emptori liberationem.
Abbreviated transcription (Latin):
moucr ¶s m̃i pħis quospossidẽt
atpi plsoucas pensitationes agnos¬
siuenditor autdorator ap̃ se collaci¬
onis sarcinam paccione nucita uo¬
une retinere. ⁊ finec dum m̾ssata
sit ꝓfessio censualis s ap̃priorem
tib ip̃is ur non possidentos ꝓ possi¬
dentibus exigantur. deꝑicło⁊ comͦ rei

Expanded text:
s agris quos possident publicas pensitationes agnossi venditor aut donator aput se conlationis sarcinam pactione inlicita voluerit retinere, etsi necdum translata sit professio censualis, sed aput priorem ulantibus ipsis, ut non possidentes pro possidentibus exigantur. Dat. XIIII
Abbreviated transcription (Latin):
minimeꝯ seq̃tur. neq inanibꝰmmor¬
an sinatur obiectis ut uires fibimet
locoꝵ causet incognitas quifamilianᷤᷤ
reiscire uires uł m̃ita atq emoluita¬
torum mole comp̃ssos necessita publice
rõnis astrigirꝓprias distraħe facłta¬
tes rei qͣlitas ⁊ redituum qͣntitas exti¬
meturͦ nec sub noĩe fubastacionis pu¬
blice locus fraudib relinq̃tur ur posse¬
ssignib usliore distractis plus exactor
exgiũqm̃ debitor exp̃cio consequat᷑.
hiipostremo fubempti tutulo ppetuo
domiio iuire pociantur. quitantũ
adnumĩaũint fisco qnͣtum exegert
uistitas priuatorũ. ⁊ enĩ ꝑ iniquum ẽ
ut alieris bonis fub graciosa auctione
fuge consciu multandumeẽ qd̃ ded̾ir.¬
mnꝑ. arcħ. Tessium ⁊ argenti seumã¬
cipiorũ comerdorum siquando ap̃uatis
nr̃s ea contig̾it uemmdari palatini sci¬
ant sibi copiam denegatam meos amni¬

Expanded text:
minime consequatur. Neque inanibus inmorari sinatur obiectis, ut vires sibimet locorum causetur incognitas, qui familiaris rei scire vires vel merita atque emolutorum mole depressos necessitas publicae rationis adstringat proprias distrahere facultates, rei qualitas et redituum quantitas aestimetur nec sub nomine subhastationis publicae locus fraudibus relinquatur et possessionibus viliore distractis plus exactor ex gratia quam debitor ex pretio consequatur. Hi postremo sub empti titulo perpetuo dominii iure potiantur, qui tantum adnumeraverint fisco, quantum exegerit utilitas privatorum. etenim periniquum est, ut alienis bonis sub gratiosa auctione fugae conscium multandum esse, quod dederarum. Vestium et argenti seu mancipiorum coemendorum, si quando a privatis nostris ea contigerit venumdari, palatini sciant sibi copiam denegatam: poena in eos ami
Abbreviated transcription (Latin):
subam ⁊ qd̾ emptor uiliori conparandi
uenditor cariori distrahendi uotum
gẽntes adhunc cc̃tum accedat᷑. uixꝙ
post młtas contẽstaciones paulatum
uenditore de eo qd̾ petierat detrahẽ¬
te. emptore autem hiuc qd̾ obtulerat
accedente adc̃tum consentiant p̃ciũ¬

Expanded text:
substantiam et quod emptor viliori comparandi, venditor cariori distrahendi votum gerentes ad hunc contractum accedant vixque post multas contentiones, paulatim venditore de eo quod petierat detrahente, emptore autem huic quod obtulerat addente, ad certum consentiant pretiu
Abbreviated transcription (Latin):
onis iẽgib cauta sunt custodii cõue¬
int ẜ̃ s forte quis bñtco nr̃o. eratis ue¬
niam fu̾it consecutus ex eo die quo
ioulgencia na ĩ indicio cõpetenti fu¬
eut intimata eiq ad minist̾rio rei ꝓpͥe

Expanded text:
onum legibus cauta sunt, custodiri convenit, et si forte quis beneficio nostro aetatis veniam fuerit consecutus, ex eo die, quo indulgentia nostra in iudicio competenti fuerit intimata eique administratio rei propriae
Abbreviated transcription (Latin):
conperẽ ceꝑit. ꝓͥrogari. nisi conuencõ.
aut etas ficut dc̃m ẽ int̾cessit. ut diũsi¬
tas uiiꝰq irrum ꝑsecucionis q̃ indebi¬
torem aut h̾edem eiꝰ queq monetur:
mertraneos insolo sit annor nuiio.
¶q̃ psca constituciomim sanix̃ lusticii. s
cum sld̾ eciam inforemib controũ¬
fus uentilabatur. an c̃ditor añriora
uira p̃tendens põt postĩorem c̃ditorẽ
ipotecam tenentem. ⁊ isstra .xxx. ãnos
inquietareᷤ. ut pote ymaginem debi¬
toris obtinentem eiq possidentẽ nec¬

Expanded text:
ri, nisi conventio aut aetas, sicut dictum est, intercesserit, ut diversitas utriusque rerum persecutionis, quae in debitorem aut heredes eius quaeque movetur in extraneos, in solo sit annorum numerquae prisca constitutionum sanxit iustitia. Sed cum illud etiam in forensibus controversiis ventilabatur, an creditor anteriora iura praetendens potest posteriorem creditorem hypothecam tenentem et ultra triginta annos inquietare utpote imaginem debitoris obtinentem eique possidentem, nec
Abbreviated transcription (Latin):
lñs mum m̃sium. id̾e nonagita tra
tie b simslmõ seqͣntib fine semestre
tpe siue tres priores menses scom io
abaista concedi solent insuo robꝑre
duraturis⁊ priorib accedentib um
c̃pitim annase numeum partĩ nouẽ m̃¬
sx ansiquis iegib constitutus ẽ ⁊ sere
eueniebat cum młte funt occafiones
mortales appsłatiõnum iss egritudiẽ
ilł fpacii ꝓlixitate iss ꝑalias causas q̃s
nec dici nec enum̃ari fatile sit. eundẽ
diẽ fatalem non obsuare ⁊ lites expir¬
are. hui moi luctuosis infelititatib
patrimora heminti titubare ꝓp̃hoc
fortune releuantes msidias sancimꝰ
non iminũ diem fatale standum esse
inpostm̃. s siue añ quartum d̾iẽ fat¬
Nis luminis⁊ ipm fatalem fiue post.
qnꝙ dies ex quo ortus fatalesfruelt
curauit ⁊ eam inconpetens iuidiciũ
teduxit legi uidĩ satisfactũ ne inge¬
mistat mortue cause dispendiũ. s nr̃o
er enore calcisli dierum ꝙ officiũ hũi¬

Expanded text:
nsum spatiis, id est nonaginta tribus diebus simili modo sequentibus sive semestre tempus sive tres priores menses secundumab aula concedi solent, in suo robore duraturis et prioribus accedentibus, ut partim annale numeretur, partim novem meex antiquis legibus constitutus est et saepe eveniebat  cum multae sunt occasiones mortales appellationum vel aegritudine vel spatii prolixitate vel per alias causas, quas nec dici nec enumerari facile sit, eundem diem fatalem non observari et lites expirare et huiusmodi luctuosis infelicitatibus patrimonia hominum titubare: propter hoc fortunae relevantes insidias sancimus non in unum diem fatalem standum esse in posterum, sed sive ante quartum diem fatalis luminis et ipsum fatalem sive post quinque dies, ex quo ortus fatalis effluxcuraverit et eam in competens iudicium deduxerit, legi videri satisfactum, ne ingemiscat mortex errore calculi dierum quem officium habui
Abbreviated transcription (Latin):
ponẽ. non erat eis possibile formam q̃
erãt ꝯclusi eicedẽ s nos disfimmus
⁊ omẽm eis damꝰ facisitatem si ħ ita fu̾it
subsecutum licẽ eis ⁊ ampliorẽ sũmã
p̃fata qͣnͣtitate inqͣdati funt iudices
erced̾e ⁊ non admodum sue rõms s. ad
iũtatis indaginem ferre fñani ne tãti
uidices qi iunculis pp̃editi nõ possint
legum uitati ⁊ iudici ali iugori per

Expanded text:
ponere, non erat eis possibile formam qua ponere, non erat eis possibile formam qua erant conclusi excedere. Sed nos definimus et omnem eis damus facultatem, si hoc ita fuerit subsecutum, licere eis et ampliorem summam praefata quantitate in qua dati sunt iudices excedere, et non ad modum suae rationis, sed ad veritatis indaginem ferre sententiam, ne tanti iudices quasi vinculis praepediti non possint legum veritati et iudiciali vigori per
Abbreviated transcription (Latin):
torus aut̃ libellis qui solent maxrime
insacro auditorio prudentissimor u
igatores qmͣ nbelloꝵ dictatores ñbosis
uti adscͥpcionsb ⁊ ẽa que iam ꝑortatã
sunt itĩn resuscitare. s ħ sola eis inscri¬
beque conpendiosa nairacione causas
ꝓ uocicionis posamt eiplanare uł alig
noui continẽt uładde qd̃ derelictum ẽ.
scitimi qd̃ si ħ fuit p̃termissum non de¬
erit adũfus ubelloꝵ conditor es ampli¬
ssimi iudicu conpetens indagacio qd̃
sufficiant gestor uotumina introdu¬
cra ⁊ iror spectabiltum magistor scͥ¬
nior breues: omĩa aꝑtiillme ostendere.
ũ cum scimus legem nr̃am eẽ ꝓ mulga
tãm ꝑ qmͣ more confultacionum ĩ cãis
quid que usq ad .x. libras aun exten¬
duntur. unum uidicem sancimꝰ suppo¬
ni ue. at libris duos sub limissimos iu¬
dices. s cum prima quid̃ facie uideba¬
tur non tãtam suñtam excede indiffin¬
itiua aut̃ fña apparebat iudici iss iud¬
icib eciam maiorem qntitatem deb̾e in¬

Expanded text:
toriis autem libellis, qui solent maxime in sacro auditorio prudentissimorum igatores quam libellorum dictatores verbosis uti adsertionibus et ea quae iam perorata sunt iterum resuscitare, sed haec sola eis inscribere, quae compendiosa narratione causas provocationis possunt explanare vel aliquid novi continent vel addere quod derelictum est: scituri, quod si hoc fuerit praetermissum, non deerit adversus libellorum conditores amplissimi iudicii competens indignatio, quod sufficiant gestorum volumina introducta et virorum spectabilium magistrorum scriniorum breves omnia apertissime ostendere. Sed cum scimus legem tam, per quam more consultationum in causis quidem, quae usque ad decem libras auri extenduntur, unum iudicem sanximus superponi, viginti autem duos sublimissimos iudices, sed cum prima quidem facie lis videbatur non tantam summam excedere, in definitiva autem sententia apparebat iudici vel iudicibus etiam maiorem quantitatem debere im
Abbreviated transcription (Latin):
te młorientali tracti uscy adiuirasqe
ticitias num̃ando issarmeniis uł ge¬
tib ⁊ om̃i isłiico cã fuit more. appssaci¬
onũ m̃smissa primũ semestre spaciũ
pemtus neq deminui. neq ad cresc̾e.¬

Expanded text:
 ad utrasque Cilicias numerando vel Armeniis et gentibus et omni Illyrico causa fuerit more appellationum transmissa, primum semestre spatium penitus neque deminui neque adcresce
Abbreviated transcription (Latin):
gnitoris opp̃ssa pͥutatur ẽẽ iusticia ea
condicione ut si ꝓconsules ulcomes
orientis anguifalis. iss uicarii fum̃t
cogitores noͣn tãm ad dem̃ciã nr̃ãm
qui ad amplissimas potestates sciant
eẽ resferendumꝰ eoꝵ enĩ dehis plem̃eẽ
uolumꝰ iudicirmꝰ qui si ita res ẽ ⁊ cͥmẽ
cregĩt rectius possint punire damp¬
int̃poĩta suspecti iudicis uelit ꝓlatã
potestatem nec timeat contumeliã
uidĩcioꝵcum ⁊ ab ip̃a inut̾ia possit
facsle ꝓuocare ꝑmissum sit. sciant gͥ
cuncri sibi ab iniuriis. ⁊ suspectiꝰuudi¬
cib ⁊ incapitali supliciõ acfortunar̃
dispendio ꝓuocacionem ẽẽ concessam.
mp̃. hon . a. Siapplłacionem oblata
in quauł tue amptitudinis iss urbane
p̃fecture sacrum auditorum postula¬
tur index non susceꝑit uł suscepta a¬
pplłacione appłoꝵ cõpiam denegatu̾it:
ad deponendam fuꝑ hanc miquitatem
applło suscepta non fu̾it. inqua infenͣoꝵ
iudicum sacra desid̾ãtur audicio adħ eadẽ

Expanded text:
tatur esse iustitia: ea condicione, ut, si proconsules vel omnes Orientis, Augustalis, vicarii fuerint cognitores, non tam ad clementiam nostram quam ad amplissimas potestates sciant esse referendum. Eorum enim de his plenum volumus esse iudicium , qui, si ita res est et crimen exegerit, rectius possint punire damerposita suspecti iudicis velit prolataberam habeat potestatem nec timeat contumeliam iudiciorum, cum et ab ipsa iniuria possit facile provocare, mcuncti sibi ab iniuriis et suspectis iudicibus et a capitali supplicio ac fortunarum dispendio provocationem esse concessam. . Si appellationem oblatam, in qua vel tuae amplitudinis vel urbanae praefecturae sacrum auditorium postulatur, iudex non susceperit vel suscepta appellatione apostulorum copiam denegaverit, ad deponendam super hac iniquitate appellatio suscepta non fuerit, in qua inferiorum iudicum sacra desideratur auditio, ad haec eadem
Abbreviated transcription (Latin):
mp uist . I nostendis puocationb. ex
quilr consultatiomini more nego cuuie no¬
m̃i satrum palacium miroduci solebat:
ħ aodendum ee censemus ut nquid̾ non
eitedat niserrimacio decem ubranimau¬

Expanded text:
us . In offerendis provocationibus, ex quibus consultationum more negotium in nostrum sacrum palatium introduci solebat, hoc addendum esse censemus, ut, si quidem non excedat litis aestimatio decem librarum au
Abbreviated transcription (Latin):
sq constinuicionẽs alii ꝑspeciales larg¬
itates sibi p̃stita puslegia p̃tendunt.
etpensis rtrum suꝑ minuendisisspert
non agnoscendis. ꝑ hanc legem decer¬
nimꝰ ũt quicũq huiꝰmõĩ prruilegio ẽ

Expanded text:
sque constitutiones, alii per speciales largitates sibi praestituta privilegia praetendunt texpensis litium vel minuendis vel penitus non agnoscendis, per hanc legem decernimus, ut, quicumque huiusmo
Abbreviated transcription (Latin):
ita ur au siantiuicex p̃beat ofpruonis
exemprum ⁊ acta cum refutatorius par¬
arar sunsq ntt̾is ad nõsdirigat ꝓpre¬
fectis aut ptorio ꝓuocare non sinimꝰ.
qd si uictus obłatam nͨ receptam ab
iudice applłacionem asfirmat. ꝓrefẽc¬
tosadeat ut ap̃ eos demregro litiget.
tanqͣm appilacione fuscepta su ꝑanuis
eniꝰ si muiste appsłare uidebitur ute
uo õita notatus abscedr. ant siuicent
e tc̃eum iudicem qui applłacionem ñ
iceꝑit. ad nos resfere necesse ẽ. ut
digno supplicio pinuatur.¬

Expanded text:
ita ut appellanti iudex praebeat opinionis exemplum et acta cum refutatoriis partium suisque litteris ad nos dirigat. A praefectis autem praetorio provocare non sinimus. Quod si victus oblatam nec receptam ab iudice appellationem adfirmet, praefectos adeat, ut apud eos de integro litiget tamquam appellatione suscepta. Superatus enim si iniuste appellare videbitur, lite perdita notatus abscedet: aut si vicerit, contra eum iudicem, qui appellationem non receperit, ad nos referre necesse est, ut digno supplicio puniatur
Abbreviated transcription (Latin):
d.a. E ciamcos qui maginem prĩ¬
tipalis disceptacionis accipiunt a pp¬
ellacigmim aminicula necesse ẽ ac
p̃torem dum qͣstio uentilaturab ali¬
qua parte aueslium ꝓuocacionis fue¬
ntͣ obiectum p̃fecture urbis iudiciũ
sactum applsator obseruet.
nis exemislum nec refuratonas preces
cienda ħ applłatoris cura defũit deser¬
ta ab es ꝓuocatio extimetur. moxq de¬
bitum exigatur.

Expanded text:
. Etiam eos, qui imaginem principalis disceptationis accipiunt, appellationum adminicula necesse est acaetorem, dum quaestio ventilatur, ab aliqua parte auxilium provocationis fuerit obiectum, praefecturae urbis iudicium sacrum appellator observet. nis exemplum nec refutatorias preces cienda haec appellatoris cura defuerit, deserta ab eo provocatio aestimetur, moxque debitum exigatur.
Abbreviated transcription (Latin):
s oris uł ronalis fũit ꝓuocatum ad fin¬
centatemtuam negotrum tnͣsferatur.
ue si mediocritas negocri aut longin¬
quitas regionis ad iudicium tuũ litig¬
atores uenire non pagrgntur: iudioo
rectoris ꝓuincie quem ip̃e ꝓbaius ne¬
gocium deleges.
ułedictis fc̃e citra consilium pubũcum
nonualent. dequib nec appllare nece¬
sse ẽ. si sollempnitas de ẽ.¬

Expanded text:
ssoris vel rationalis fuerit provocatum, ad sinceritatem tuam negotium transferatur, ut, si mediocritas negotii aut longinquitas regionis ad iudicium tuum litigatores venire non patitur, iudicio rectoris provinciae, quem ipse probaveris, negotium deleges.vel edictis factae citra consilium publicum non valent: de quibus nec appellare necesse est, si sollemnitas dee
Abbreviated transcription (Latin):
tum ilł quib cumq moĩs fauoris
gram pterem audiendumes sbset¬
uandumur insta priora statuta so¬
Nempnitatis more exp̃leto gesta ad
comiratũm omĩa diriitantur.¬

Expanded text:
tum vel quibuscumque modis favoris gratiam praeferens audiendum est, sed observandum, ut iuxta priora statuta sollemnitatis more expleto gesta ad comitatum omnia dirigantur
Abbreviated transcription (Latin):
mpgor .a. Inrlotrcio p̃fidis apd
acta signata nisi sotutiomi debin
isqui conuenitur obsequium p̃sta¬
ssꝰ. diplum ser qͣdrupluminferat.
uoluntas poci cominantis qm suã ẽ¬

Expanded text:
 . Interlocutio praesidis apud acta signata: " nisi solutioni debiti is qui convenitur obsequium praestitisset, duplum seu quadruplum inferat" voluntas potius comminantis quam
Abbreviated transcription (Latin):
epłares p̃cipimꝰ officiis uideli eõꝵ cum
qnͣib uir illustris q̃stor uidicat exeq̃ntib
iudieara. E⁊ħ si appsscõ fiñt oblara iuidi¬
ci qui non exdelegacione cognoscit eo¬
rum enĩ sentencis appllacione fuspẽ¬
sis qui exdelegacione cognoscunr: ne¬
cesse ẽ eos existimare unte nec ne fuĩt
applsatum qui causas delegau̾mr uidi¬
candas. ¶ Huie salubrune legiiltudr̃
eoꝵ ue diffinicio fult appllacionẽ firspẽ¬
oꝰ qui inro ẽ comitatu cirmuo ilio¬
ficiprant cogniciones mduc auttis
itietatorsb eamt qui eciamapardite

Expanded text:
 eorum, cum quibus vir illustris quaestor iudicat, exsequentibus iudicata. Haec, si appellatio fuerit oblata iudici, qui non ex delegatione cognoscit. eorum enim sententiis appellatione suspensis, qui ex delegatione cognoscunt, necesse est eos aestimare, iuste nec ne fuerit appellatum, qui causas delegaverint iudicandas. Huic saluberrimae legi illud etiam eorumve definitio fuerit appellatione suspeo, qui in nostro est comitatu, cum viro illususcipiant, cognitiones inducant et ea litigatoribus edant: qu
Abbreviated transcription (Latin):
neq aquolib peti nec seꝑatĩ censeri.
ł funccionẽs cergihac ꝑpetua lege ua¬
litura santimꝰ. ne uł aluuignimig¬
norare uitiauss rem noxiam posse¬
siorsb uideam induc̃e similit noc
ea quid̃ que patudib ant̃. uł̾ pasciñ
tñslata sunt. issuendiiss peti ł qͣi ferti¬
lia separatĩ censeri ul finictiones exi¬
gi concedimꝰ. nec doleant diligentes
⁊ opanisuam agri dedisse cislture nec
diligenciã suam sibidampnosã in¬
stẽstigãnt. cuiꝰ legistenĩatores quin¬
quaginta libratum aur condempna

Expanded text:
im censeri vel functiones exigi hac perpetuo lege valitura sancimus, ne vel adluvionum ignorare vitia vel rem noxiam possessoribus videamur indicere. Similiter nec ea quidem, quae paludibus antea vel pascuis translata sunt, vel vendi vel peti vel quasi fertilia separatim censeri vel functiones exigi concedimus, ne doleant diligentes operam suam agri dedisse culturae nec diligentiam suam sibi damnosam intellegant. Huius legis temeratores quinquaginta li
Abbreviated transcription (Latin):
iequrrere ait ħ qd ueu̾a inducitur dam¬
pnimm. reddatur. ⁊ non ex q̾ib dĩ ma¬
chinacionsb ⁊ im modicis ꝑũsionib̾.
incuruitus mextͥcabiles redigatur.
nedum ininfinitũ opputacio reduci¬
tur: ꝓsua inpossibstitate cadat. cumi sci
gi que cum conpetẽnti mod̾amine ꝑ¬
feritnt᷑ uł aleggib c̃to fine conctuse st¬
atuũtur ⁊ ħnon sotum indampno. s

Expanded text:
ur damnum, hoc reddatur et non ex quibusdam machinationibus et immodicis perversionibus in circuitus inextricabiles redigatur, ne, dum in infinitum computatio reducitur, pro sua impossibilitate cadat, cum scimugi, quae cum competenti moderatione proferuntur vel a legibus certo fine conclusae statuuntur. Et hoc non solum i
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.a. Dominꝰ litis cãm appllacionis qmͣ
ꝓcirraior sius litigando inteiposiur:
orem calculum reportaũit: tam ip̃e qm̃
curator ad ꝓuocacionis auxiliũ poss¬
it ꝑuenire curator uo solus ꝓuocaci¬
onis litem excebit. smaut̃ mtim ad¬
olescens ueniam etatis inpetͣuent
adlegitimam etatem ꝑuen̾it. pocest
suo noĩe applłacionem ex̃cere.¬

Expanded text:
. dominus litis causam appellationis, quam procurator suus litigando interposuit, riorem calculum reportaverit, tam ipse quam curator ad provocationis auxilium possunt pervenire, curator vero solus provocationis litem exercebit. Sin autem interim adulescens veniam aetatis impetraverit vel ad legitimam aetatem pervenerit, potest suo no
Abbreviated transcription (Latin):
sentẽ sm̃am dari sole. id enĩ eoꝑtiner
ut eciam absentes dampnare possis ñ
ut omĩo necesse habeas
iudicio adeẽ noluerunt. snãm aiu¬
ꝗd̾ub ab sentib ⁊ ignorantibiatq ĩ¬
defensis dicitis eẽ ꝓlatum si ubi pemi¬
um cognonistis non illico destatus¬
⁊ q̃relam dẽtulistisita enĩ firmitatem

Expanded text:
sententiam dari solere. id enim eo pertinet, ut absentem damnare possis, non ut omnimodo necesse habeas.iudicio adesse noluerunt, sententiam ab iuquod vobis absentibus et ignorantibus atque indefensis dicitis esse prolatum, si, ubi primum cognovistis, non ilico de statutis querellam detulistis. ita enim firmitatem
Abbreviated transcription (Latin):
updice .a. E unpulacione parta acci¬
õne pacisciꝓriins ꝑsonissuadendo. pre¬
uue tolli tantum ucet᷑ extingue ñ pot̾.
nec uorom̃is iuidicis iudicati continet
auicroritatem. cum potestatẽ fñe c̃ris fi¬
ibi concludi sepe sir constitttĩ q̃ pp̃ si nͥ
causa cognita scd̃m iuitis rationem ꝓ
is accionem tuam ꝑimere siquam l¬

Expanded text:
us . Ex stipulatione parta actione pacisci proximis personis suadendo praeiure tolli tantum licet, extinguere non potest, nec vox omnis iudicis iudicati continet auctoritatem, cum potestatem sententiae certis finibus concludi saepe sit constitutum. Quapropter si nihil causa cognita secundum iuris ratis actionem tuam perimere, si quam h
Abbreviated transcription (Latin):
paites ꝓninꝰciet. s migis suꝑ quo.
hesitandumpuiaũt nr̃am consulit
sciam aut si tufit snam mninine post¬
eane ase ꝑugcenir relacione ꝑmissa t̃¬
reat litig᷑antes. sciens qd̾ sib fec̾it. inc¬
hilominꝰ uteappssacionum res agfiĩ
s nec. i nos mitatar aliguid. qd̾ pleu̾
instiuctione indigeat. quociens aut̃
ad nr̃am sciãm iuder se posliceatur. re¬
laturum consultacionis exemplum
litigatorib illico edi ap̃acta uibeat
ut situi forte relacio minus plenquii
cẽna nideatur: e refutatorias p̃ce̾s fiłi
ap̃ acta sñ alꝗ̃ srustritoria disacione

Expanded text:
partes pronuntiet, sed magis super quo haesitandum putaverit, nostram consulat scientiam aut, si tulerit sententiam, minime postea, ne a se provocetur, relatione promissa terreat litigantes, sciens, quod, si hoc fecerit, nihilo minus iure appellationum res agitabitur. Sed nec ad nos mittatur aliquid, quod plena instructionem indigeat. Quotiens autem ad nostram scientiam iudex se polliceatur relaturum, consultationis exemplum litigatoribus ilico edi apud acta iubeat, ut, si cui forte relatio minus plena vel contraria videatur, is refutatorias preces similiter apud acta sine aliqua frustratoria dilatione
Abbreviated transcription (Latin):
iꝑ philip.a. ¶um̃eor quipnciꝑ¬
alit fisco cenchantur bona ea lege fiõ¬
uissorib ꝓcurator tradi ussĩt. ut ipsi
indempnitatem fisco pstareur. necͥa
senti ei int̃cesserit ꝓuocicio. conseq̃ns
ẽ date forme ꝯꝑtemperm.¬

Expanded text:
 Philippus . Cum eorum, qui principaliter fisco tenebantur, bona ea lege fideiussoribus procurator tradi iusserit, ut ipsi indemnitatem fisco praestarent, nec a sententia eius intercesserit provocatio, consequens est datae formae obtemper
Abbreviated transcription (Latin):
udux ᷤ qd̾ iss fuccessor es facere curabu
aquõ r̃ citatus si contumacit p̃senciã
sui facẽ neglee̾it. non ab re erit usad co¬
gnoscendum eũm ut se rep̃sentaret. po¬
ssessionem bonoꝵ ci incumbĩt ad te
transfeire. ⁊ adũsanum petitorẽ consti¬
tuere ł auditis defensionib tuis id qd̃
uirs racio exeg̾it. iudicare.¬

Expanded text:
re curabit. A quo ter citatus si contumaciter praesentiam sui facere neglexerit, non abs re erit vel ad cogendum eum, ut se repraesentaret, possessionem bonorum cui incumbit ad te transferre et adversarium petitorem constituere, vel auditis defensionibus tuis id quod iuris ratio exegerit iudicar
Abbreviated transcription (Latin):
t̃.ã. Cum non uolũtatis tue arbi¬
mo. s necessitare ꝓfectus es. quicquid
cẽ absentem statutum frũit. qñ ab sencie.
necessaria causa sit: officere tibi uiris
racio non ꝑmͣitnit.
d.ã. Cump̃sentib partib utem in¬
coatam ꝓponas. si postea qm cc̃ te licet
ab sentem ꝓnuntiatum ẽ intͣ p̃fiir¬
ti diem non appssasti latam iñamt
escindi postulanti missie facre cua¬
tuciones iestragantur. de sentẽctis¬

Expanded text:
. Cum non voluntatis tuae arbitrio, sed necessitate profectus sis, quidquid contra absentem statutum fuerit, quando absentiae necessaria causa sit, officere tibi iuris ratio non permittit.. Cum praesentibus partibus litem inchoatam proponas, si, posteaquam contra te licet absentem pronuntiatum est, intra praefinitum diem non appellasti, latam sententiam rescindi postulanti multae sacrae constitutiones refragantur. DE SENTENTI
Abbreviated transcription (Latin):
asti rem iudicatam p̃ses ꝓiuĩcie ecrã
pignorib captis. ⁊c distractisad emo¬
m̃tum ꝑduciudebit qd̾ sinoirata
cã ẽ. exstipuslatii tibi actio conpetit. et
iudice acxpto scd̃m uiis formam ee
mora solucionis que int̾cessit constã¬
cius desid̾at remedium. si itaq p̃sidẽ
ꝓuĩcie qui rem iudicatam exequi deb
adiens ⁊ alegau̾is res solique pigno¬
n date sũt diu subastatas ex conpacto
fine ambicionedũse partis emptorẽ
non inuemre mnpossessionẽ earũ te
mitet. ut iss ħ remedio res tam diu¬
tracta ad effectum ꝑducatur.
cum rem iudicatam possit aniis iniͣn

Expanded text:
asti, rem iudicatam praeses provinciae etiam pignoribus captis ac distractis ad emolumentum perduci iubebit. Quod si novata causa est, ex stipulatu tibi actio competit et iudice accepto secundum mora solutionis, quae intercessit, constantius desiderat remedium. Si itaque praesidem provinciae, qui rem iudicatam exsequi debet, adieris et adlegaveris res soli, quae pignori datae sunt, diu subhastatas ex compacto sive ambitione diversae partis emptorem non invenire, in possessionem earum te mittet, ut vel tracta ad effectum perducaturcum rem iudicatam possit aliis ration
Abbreviated transcription (Latin):
cione. ad p̾iudicium eciam publicatimi¬
rerum fuccionum solucionis irahe con
an⁊ siquid ꝑ ranti iss amplioris ip̃ris lap¬
sum mimme ulmin qũ oportuerat
inbutoꝵ nomine solutum ẽ. non pos¬
nr̃e legis obuiare noscatin. ioqͦ iubemꝰ
eos qui remaliqͣm ꝑcontinuui anuor
q̃ draginta omicissum sine qͣdam legi¬
tima int̃pellacione possedunt de possessi¬
one quid rei seudo minio neqͣqͣh ꝓemo¬
sueriᷤꝰ. funciones aut̃ seu cuule cautione
uł aliam qnͣdam publicam collationẽ
int̃poĩtam eis dependẽ conpelli. nec huic
ccionem ꝑ potecanan mei trancos.
quid̾ suppoite rei detentatores annor
.xxx. finiri spãtiis siñ int̾ruptum erit
uõ debiores aut hedes eoꝵ p̾mos uel
ultĩores nullis expirare lustrorũ
curfib nr̃e ꝑuisionis ẽẽ ꝓspeximꝰ. hoc
quoq enĩdare. ne possessores huimoi
ꝓpe inmortali tiore teneantur: quã¬
obrem iubemus ypotecaram ꝑsecuo¬
onem que rerum mouetur grã łap̃
debitores consistentium iss apẽor ħ¬

Expanded text:
iudicium etiam publicarum functionum solutionis trahere conari et, si quid per tanti vel amplioris temporis lapsum minime vel minus quam oportuerat tributorum nomine solutum est, non posnostrae legis obviare noscatur. Ideoque iubemus eos, qui rem aliquam per continuum annorum quadraginta curriculum sine quadam legitima interpellatione possederunt, de possessione quidem rei seu dominio nequaquam removeri, functiones autem seu civilem canonem vel aliam quandam publicam collationem impositam ei dependere compelli nec huicctionem hypothecariam in extraneos quidem suppositae rei detentores annorum triginta finiri spatiis, si non interruptum erit vero debitores aut heredes eorum primos vel ulteriores nullis expirare lustrorum cursibus: nostrae provisionis esse perspeximus hoc quoque emendare, ne possessores eiusmodi prope immortali timore teneantur. Quamobrem iubemus hypothecarum persecutionem, quae rerum movetur gratia vel apud debitores consistentium vel apud
Abbreviated transcription (Latin):
ducte sunt siue que minorib spacus
concluduntur. ¶ adħ cum nich ꝓh¬
ib eciam ea que aliqͣm dubitacionem
coepunt. cdatiorib ⁊ conpendiosis san¬
tionib ienonati aubem om̃s ꝑ sonales
acciones quas ũb̾osa quordam inter¬
p̃tacio iactaꝵe extra metas .xx. ãnor

Expanded text:
ductae sunt, sive quae minoribus spatiis concluduntur. Ad haec cum nihil prohibet etiam ea, quae aliquam dubitationem acceperunt, clarioribus et compendiosis sanctionibus renovare, iubemus omnes personales actiones, quas verbosa quorundam interpretatio iactare extra metas triginta annorum
Abbreviated transcription (Latin):
ceptis omib accionib licet ꝑsonales
sint que ĩiudiciũ dedutte funt. ⁊ cogni¬
conalia accepunt c̃tamina postea n¬
lentio ttadite funt. in quib ñ.ux. s. qͣd
inssimo litigatores tacuerit̃ nr̃a lexan¬
tea ꝓmisigauĩt. ¶ ne aũt inꝑfecta sa¬
cio uideatur. cum ĩmat̾nis quid̾ irb
flliis famslias ip̃r ex cepcõnũ cinirie
dispoĩtum erat. ex quo sacris patĩis ab¬
soluti sunt. inanis aut que nimme a¬
cum possũt ħ non fu̾at specialit᷑ ꝯ¬
stitutũ. aꝑtissima diffinicione sanci¬
mus. filus familias om̃ĩb inhiscafi¬
bus ĩquib hñt res minime ꝓatrib
suuis ad quisitas. millã ip̃ralem excepci¬
onem opponi nisi ex quo accionẽ mo¬
uere potuerunt. id ẽ postiiñi. manu p¬
am̃a łeuis ĩcui potestate erant coniti

Expanded text:
ceptis omnibus actionibus, licet personales sint, quae in iudicium deductae sunt et cognitionalia acceperunt certamina et postea silentio traditae sunt, in quibus non vissimum litigatores tacuerunt, nostra lex antea promulgavit. Ne autem imperfecta sanctio videatur, cum in maternis quidem rebus filiis familias tempore exceptionum currere dispositum erat, ex quo sacris paternis absoluti sunt, in aliis autem, quae minime adquiri possunt, hoc non fuerat specialiter constitutum, apertissima definitione sancimus filiis familias omnibus in his casibus, in quibus habent res minime patribus suis adquisitas, nullam temporalem exceptionem opponi, nisi ex quo actionem movere potuerint, id est postquam manu paterna vel eius in cuius potestate erant consti
Abbreviated transcription (Latin):
d .a. S ipuerum non ꝑdelicio hiui.
s ab hostib uulũ atm sumptibrnus
sc̃t aseueras libũ extimans curamae
gi remporis prescrpaione quo minus
diisei oifens eiogata recte uendicer de¬

Expanded text:
 . Si puerum non pro derelicto habitum, sed ab hostibus vulneratum sumptibus tuis, sicut adseveras, liberum existimans curasti longi temporis praescriptione, quominus dominus eius offerens erogata recte vindicet, de
Abbreviated transcription (Latin):
uau mpossibile egpmũ⁊ enĩtiatura
eiꝰ obsuationis cũ oñscrupulosita¬
te. ⁊ dificultate conpoĩta ẽ. cũ multa
cõcuiere debẽnt ut ea nascauo an
iñ illud sꝑacium annale. a quide
ita effinse int̃pretabãtur ut pͥossit us¬
q ad decẽnmum errendi. aliusq

Expanded text:
enim naturae eius observatio cum omni scrupulositate et difficultate composita est, cum multa concurrere debent, ut ea nascatur. 1a . Deinde illud spatium annale alii quidem ita effuse interpretabantur, ut possit usque ad decennium extendi, alii
Abbreviated transcription (Latin):
ali p̃dia tua distrahentur. si legitĩ
tp̃ris spãtiũ exuendicionis die flux̃.¬
is qui ꝓuĩciam regit. int̃nos cognos¬
cet ⁊ quod pͥublico urri scͥptum ẽ.sta¬
tũer. fĩ aut non dum exdie publice
duendicionis legitimũ tp̃e trãsmiss.¬
um sit. uidex examinatis allegacio¬
datum ẽ. scd̃m pͥncipaliũ stotutoꝵ tẽ¬
norem. malafide emptorib bestirui
non oportere.
defertur: ut eos post qͣdragnita ann¬
oꝵ spacia qͣlib tõne decursa in quie¬
tare non licẽat cumͣ lex constatĩniañ¬
d̾ Ensbear abhispossonis inicium non
Requiri. qui sibͥ pociꝰ qmalti possed̾ut
cõs aur̃ possores non conuenir appłła¬
ri qui ita tenent. ut ob ħ ip̃m solitam
alienas res tenendo. ius sibiꝓpͥetatis
usurpetꝰ nec cogantur diñaut amit¬
tẽ qd̃ locaũunt aut conductores util¬
es fibi fortassis excludẽ. issannii omib
suꝑ dm̃o suo publice ꝓtestari.

Expanded text:
ali praedia tua distraherentur, si legitimi temporis spatium ex venditionis die fluxit, qui provinciam regit inter vos cognoscet et, quod publico iure praescriptum est, statuet. Si autem nondum ex die publicae venditionis legitimum tempus transmissum sit, iudex examinatis adlegatiodatum est, secundum principalium statutorum tenorem mala fide emptoribus restitui non oportere.defertur, ut eos post quadraginta annorum spatia qualibet ratione decursa inquietare non liceat, cum lex Constantiniana iubeat ab his possessionis initium non requiri, qui sibi potius quam alteri possederunt, eos autem possessores non convenit appellari, qui ita tenent, ut ob hoc ipsum solitam alienas res tenendo ius sibi proprietatis usurpet, ne cogantur domini aut amittere quod locaverunt aut conductores utiles sibi fortassis excludere aut annis omnibus super dominio suo publice protestari.
Abbreviated transcription (Latin):
simo p̃torianẽ p̃fecime iudicio si con¬
tra uis selesos asfirmant. non ꝓ̃uiocã¬
di s supplicandi licenciam ininistramꝰ.
lioet ꝓcriria. uł qualib publica utilita¬
te seu alia causa dicatur ꝓlata sna nec

Expanded text:
simo praetorianae praefecturae iudicio, si contra ius se laesos adfirment, non provocandi, sed supplicandi licentiam ministramus, licet pro curia vel qualibet publica utilitate seu alia causa dicatur prolata senten
Abbreviated transcription (Latin):
anũo q̃i foencio cirea eas hũo tp̃rerpi¬
rare isło ex nic̾ra ubest confectione
aminiciuio ei ad quisito. sancimuis itar
millam muidiciis inpostĩn locum hre
talem confusionẽ s. quiob noxiũ suũ
ĩtudicium cdaniaiur. ⁊ libestum cõue¬

Expanded text:
asi silentio circa eas habito tempore expirare, nullo ex incerta libelli confectione adminiculo eis adquisito. Sancimus itaque nullam in iudiciis in posterum locum habere talem confusionem, sed qui obnoxium suum in iudicium clamaverit et libellum conve
Abbreviated transcription (Latin):
sensib minꝰ continetur: inplentos. ꝑ
hant inꝑpetuũ ualitutã legem sanci¬
mus ut siquis cc̃tus. siqua accio que ẽ
non eẽt exp̃ssim sepedictis ipr̃alibꝰ p̃s¬
cripcionib concepta quordam tñ ł
fortinta uł excogitata inĩpreracione
sepeditarũ excepcionum laq̃oseuad̾e
posse iudeatur. huic saluberrime nre
sancioni subcunbar ⁊ qͣdragnnta ciri¬
cilis annoꝵ ꝓculdubio soptatur mi¬
llumq uis priuatũ uł publicũ inq̃ẽ

Expanded text:
sensibus minus continetur, implentes per hanc in perpetuum valituram legem sancimus, ut, si quis contractus, si qua actio, quae, cum non esset expressim saepe dictis temporalibus praescriptionibus concepta, quorundam tamen vel fortuita vel excogitata interpretatione saepe dictarum exceptionum laqueos evadere posse videatur, huic saluberrimae nostrae sanctioni succumbat et quadraginta curriculis annorum procul dubio sopiatur, nullumque ius privatum vel publicum in
Abbreviated transcription (Latin):
nes ultra .xxx. annoꝵ spacrum mi¬
mme ꝓtendantur. s siqͣ rẽs ł uisali¬
qd̾ postnletrir. usł psona qͣlitumq ac¬
cionens ꝑsecucione pulsetur. nicho
non asuo debitore set abalio ꝑ lon¬
petere iure ceperunt: uiuendi islr¬
ius non hãnt fncultãtemnec suffi.
crat p̃cib õblatis spãle quodam licer
panotacionem ꝓm̃uisse responsũ
eciam iniudiciis allegasse. insi alle¬
gato sacro rescͥpto ᷤᷤ aut iniuidico post.¬
ulacione deporta fin̾t fisosecura ꝑ ex¬
ecutoren conuencio. non sexus fragi¬
litate non absentia non milicia cͣco
hanc legem defendenda s pupillari
etate dum taxat qm̃ius fubtutoris

Expanded text:
m minime protendantur. Sed si qua res vel ius aliquod postuletur vel persona qualicumque actione vel persecutione pulsetur, nihilo non a suo debitore, sed ab alio per lonpetere iure coeperunt, vivendi ulterius non habeant facuciat precibus oblatis speciale quoddam, licet per adnotationem, meruisse responsum vel etiam iudiciis allegasse, nisi allegato sacro resculatione deposita fuerit subsecuta per exsecutorem conventio 1a . Non sexus fragilitate, non absentia, non militia contra hanc legem defendenda, sed pupillari aetate dumtaxat, quamvis sub tutoris
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑspicuo iure sancimꝰ. ut siue ex do¬
nacione siue ex alia lueratrua causa
poris possoris memorata iongi rpris
excepcio sĩdubio ei conpetar noc oc¬
casione lucratine cãe repellatur.

Expanded text:
perspicuo iure sancimus, ut, sive ex donatione sive ex alia lucrativa causa prioris possessoris, memorata longi temporis exceptio sine dubio ei competat nec occasione lucrativae causae repellatur.
Abbreviated transcription (Latin):
manib ꝓcuratoris.iss colom issinqui¬
cipe ⁊ defidia uł delo fuꝑsedit fũt ip̃e
qui eum transinsir. ex mala sua elas¬
ex menio:atatũ psonat isl machina¬
tioneiss negligentia accedens. hoc

Expanded text:
coloni vel inquicipere desidia vel dolo supersedit, tunc ipse qui eum transmisit ex mala sua elecex memoratarum personarum vel machinatione vel neglegentia accedens. Hoc
Abbreviated transcription (Latin):
d a. Necexũa uendicione possõnem.
qninonfũat emptor adeptnsmꝓbe re
ne falsa uelud emptorcum sineoblig¬
acione pignoris pecumiã mutua dedi¬
Set fimdũ nrumpens alienũ retinẽ¬
diuistam habet causam.
sł or n tuplicem eẽ rõnẽ. aliam que
ui consistit. aliam q̃ corpore. utrani
Adusanoꝵ filentio. ac taciturnitare
firmetir᷑ int̾psłacione uõ ⁊ controũ¬
sia ꝓgressa. non posse eum malligipo¬
seierem quilicet corpore tenear᷑ tant̃
ex iĩposita contestacione ⁊ cã miudi¬
tram deducta. super iure possessioĩs
uacillet᷑. duuitet.

Expanded text:
. Nec ex vera venditione possessionem, quam non fuerat emptor adeptus, improbne falsa velut emptor, cum sine obligatione pignoris pecuniam mutuo dedisset, fundum inrumpens alienum retinendi iustam habet causam. ssionis duplicem esse rationem, aliam quae iure consistit, aliam quae corpore, utramque adversariorum silentio ac taciturnitate firmetur: interpellatione vero et controversia progressa non posse eum intellegi possessorem, qui, licet corpore teneat, tamen ex interposita contestatione et causa in iudicium deducta super iure possessionis vacillet ac dubitet.
Abbreviated transcription (Latin):
bentib ⁊ suꝑ reb quas ꝓ tp̃i serenissmm
pͥnceps dine auguste constante nra¬
trimonio dõnauerit ułipẽ aseremssi¬
ma augusta ꝑdonacionis titulum cõ¬
seqͣtur. uit maneat illi donacio pena mi¬
lo alio affirmagionis ip̃r eipectando. ita
ur h uideatur inꝑiale ẽẽ priuslegium.
qui enĩ siuis consiliis siusq laborib. pro
toto orbe tfiarum die nõtuq labor¬
ant. qͣre non hant dignã sua p̃sogati¬
uam fortuna. q̃re gͥ ꝓ augusto hono¬
re ⁊ cautela bes accipientium ur̃a sta¬
tuit ec̾nitas. ħ tam sisblimitas tũaꝙͣ
ex eo tpr̾ ualitura ex quo nutu dium
omꝑiales suscepimus infulas. Neei

Expanded text:
nissimus princeps divinae Augustae Constante matrimonio donaverit vel ipse a serenissima Augusta per donationis titulum consequatur, ut maneat ilico donatio plena, nullo alio adfirmationis tempore expectando, ita et hoc videatur imperiale esse privilegium. Qui enim suis consiliis suisque laboribus pro toto orbe terrarum die noctuque laborant, quare non habeant dignam sua praerogativam fortuna Quae igitur pro Augusto honore et cautela res accipientium nostra statuit aeternitas, haec tam sublimitas tua quam ex eo tempore valitura, ex quo nutu divino imperiales suscepimus infulas. I
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑfectissime conpoĩta. ⁊ nemo pot ħ du¬
bitet. neq inĩpresentes neq int̃ absẽ¬
tes quid statuend̾ sic ut bono initio po
ssessionẽ tenentis ⁊ urũq partis domi¬
cstio requisito sit eppedira q̃stio ꝓ rebr
¶ubicumq poĩtissnulla sna uss ignora¬
cia expectanda. ne altã dubitacionis
¶mertntabis oriatur occasio eod̾ obsua¬
do. ⁊ fires nõ solisĩt: s incorporales que
ĩuire consistut᷑ uelut ustis fructus.
⁊ cetere seruitures. inqͥb cais cessat lõ

Expanded text:
perfectissime composita et nemo posthac dubitet, neque inter praesentes neque inter absentes quid statuendum sit, ut bono initio et possessione tenentis et utriusque partis domicilio requisito sit expedita quaestio pro rebus ubicumque positis, nulla scientia vel ignorantia expectanda, ne altera dubitationis inextricabilis oriatur occasio. Eodem observando et si res non soli sint, sed incorporales, quae in iure consistunt, veluti usus fructus et cete