comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tuit. iniure monastu sine difficultate
aliqua reuertat. Quia neq mundanaꝵ
legum. neq sacrorum canonum statu¬
ta ꝑmittunt res monastii ab eius iure
quolib titulo segregari. Ea ꝓpt̃ donati¬
onem eiusdem terre q̃ contrarationem
facta ẽ. sine aliqua dilatione restitue:¬
Sed notandum est. quod aliud est insu¬
os. uł ꝓpinquorum usus res eccłe ꝯũtẽ
nones ubiq prohib̾⁊̃. ⁊ dampnabilem
ostendunt: aliud ẽ quod exdispensatio¬
ne carctatis.humane infirmitati conso¬
sacroꝓposito manere contempnit. ꝗd
ñ tamiure fori. quam iure poli. ñ nulloᷤ
scõrum fecisse legimus. Beatus eni ioħs
eugłista duobus iuuenib quos penitu
b erogasse: aurum ⁊ gemmas redclidit
ut cuncta q̃ uendid̾ant. sibi redimerẽt.
Sed obicitur. beatus iohs ñoblata red¬
didit q̃ pauꝑib iam erogata fuerãt. s⁊
alia recompensauit: quem pauꝑm ł¬

Expanded text:
onasterii sine difficultate aliqua revertatur, quia nec mundanarum legum, nec sacrorum canonum statuta permittunt res monasterii de jure ejus quolibet titulo segregari. Eapropter donationem ejusdem terrae, quae contra rationem facta est, sine aliqua dilatione restitueSed notandum est, quod aliud est in suos vel propinquorum usus res ecclesiae connones ubique prohibent, et damnabilem ostendunt, aliud est quod ex dispensatione caritatis humanae infirmitati consusacro proposito manere contemnit. Quod non tam jure fori quam jure poli nonnullos sanctorum fecisse legimus. Beatus enim Joannes evangelista duobus juvenibus, quos poenitueet pauperibus erogasse, aurum et gemmas reddidit, ut cuncta, quae vendiderant, sibi redimerent. Sed objicitur: B. Joannes non oblata reddidit, quae pauperibus jam erogata fuerant, sed alia recompensavit, quae
Abbreviated transcription (Latin):
miam proximi sui iniquitate oꝑatur
Qui autem pecuniam uel res eccłe absto¬
uerit: sacrilegium facit. Item exconc̃. il
uerdensi. Segregetur abeccta clicus: ꝗ
seruum ut discipłm suum adeam fu¬
fuum. aut cdiscipłm suum ꝯ fugientem
adeccłam: extrahere audeat. uei flagel¬
iare presumat. Quod si fecerit. donee
digne peniteat: aloco cui honorem ñ
dedit segregetur. Siqui uõ cłiciinmuto¬
am cedem proruꝑit: prout dignitas
officiorum intali excessũ ꝯtumesia ꝑ¬
tułit. apontifice districtius uindicetur.
porticibus eccłe confugientem abstra

Expanded text:
iam proximi sui iniquitatem operatur qui autem pecuniam uel res ecclesiae abstulerit sacrilegium facit et ut sacrilXIX. Segregetur ab ecclesia clericus, qui servum aut discipulum suum ad eam fvum aut discipulum suum fugientem ad ecclesiam extrahere audeat, vel flagellare praesumat. Quod si fecerit, donec digne poeniteat, a loco, cui honorem non dedit, segregetur. § 1. Si qui clerici in mutuam caedem proruperint, prout dignitas officiorum in tali excessu contumeliam pertulerit, a pontifice districtius vindicetur.porticibus ecclesiae fugientem abstra
Abbreviated transcription (Latin):
causa religionis doceat ꝯtemonere do¬
minum suum: ⁊ recedere a serurtio eius
currissime inõibs arguatur. Item exẽ.¬
cart. cup.xxx.i. primatum insinuetun
neressitas: que res eccłe dastranere com

Expanded text:
causa religionis doceat contemnere dominum suum, et recedere a servitio ejus, durissime in omnibus arguatur. C. XXXIX. Primati insinuetur necessitas, quae res ecclesiae distrahere
Abbreviated transcription (Latin):
d constituimus obfuandum.: qđ
ecchastici canones decreuerunt ⁊ lex
romana ꝯstrturt. ut ab ecde atriio uł
domoepi eos abstrahere oĩo ñlicea
s. nec alteri ꝯsignare. nisi adeuaglia
datis sacram̃tis. demorte ⁊ debuita¬
te ⁊ omm penarum genere sit. seco¬
riataut ei cuius reus fuerit crimino¬
sus desatis factione conueniat. Qui
sisacram̃ta fua coniictus fuerte enio¬
lasse reuis ꝑuri ñ solum acõ õe eglłe

Expanded text:
d constituimus observandum quod ecclesiastici canones decreverunt et lex Romana constituit, ut ab ecclesiae atriis vel domo episcopi reos abstrahere omnino non liceat, sed nec alteri consignari, nisi ad Evangelia datis sacramentis de morte et debilitate et omni poenarum genere sint securi; ita ut ei cui reus fuerit criminosus de satisfactione conveniat. Quod si sacramenta sua convictus fuerit violasse, reus perjurii non solum a communione Eccle
Abbreviated transcription (Latin):
aliqñ⁊̃ hominum dispositiones ñ solũ
uoce prolatas. uerum⁊ cogitatione cõ¬
ceptas. cum signa quedam exanimo ex¬
primuntur incorpore tota facilitate
prediscunt. atq hinc q̃ multa futura
prenuntiant. Aliis uideł mira qui ista
disposita ñ nouerunt fallunt. q̃ studio
fallendi ⁊ inuidauoluntate. qua hoĩ¬
num errore letantur. sine ap̃cultores
suos pondus auctoritatis amittant id
agunt ut intemporib suis signorũq fy¬
orum coniectorib culpa tribuant᷑. qñ ip̃i
d̾cepti fuerint ut mentiti. Non nũquã
uõ ip̃i maligni sp̃s ⁊ illusores hoĩnum atq
iniusores sauitis eorum solent predicere
defectum culture sue. ⁊ idolorum ruinã
quatinus prescii uideantur quid in
gunt ñignorant:quid ergo mirum su
am imminente templorum ⁊ simulach¬
rorum.euersione quam prophe dei fr̃¬
mitando ante predixerunt. seraphis
demon alicui cultorum suorum. hoc
deproximo prodidit ut suam quasidi¬
umationem recedens. uł fugiens com¬

Expanded text:
am hominum dispositiones, non solum voce prolatas, verum etiam cogitatione conceptas, cum signa quedam ex animo exprimuntur in corpore, tota facilitate perdiscunt atque hinc multa futura prenunciant, aliis videlicet mira, qui ista disposita non noverunt. Fallunt etiam studio fallendi et invida voluntate, qua honum errore laetantur. Sed no apud cultores suos pondus auctoritatis amittant, id agunt, ut interpretibus suis signorumque suorum conjectoribus culpa tribuatur, quando vel decepti fuerint, vel mentiti. Nonnunquam vero ipsi maligni spiritus et illusores hominum atque invisores salutis eorum, solent praedicere defectum culturae suae et idolorum ruinam, quatenus prescii videantur quid in gunt non ignorant. Quid ergo mirum, si jam imminente templorum et simulacrorum eversione, quam prophetae Dei summi tanto ante praedixerant, Serapis daemon alicui cultorum suorum hoc de proximo prodidit, ut suam quasi divinitatem recedens vel fugiens com
Abbreviated transcription (Latin):
feminam uluus deminii correctione
atq exclusione mundauit: Om̃s igit̃
artes huiusmodiuł nugatorie. uel
noxie suꝑstitionis exquadam pestife¬
ra societate hominum et demonum
quasi pacta infidelis ⁊ dolose amiciti¬
e constituta penitus sunt repudian¬

Expanded text:
feminam illius daemonii correptione feminam illius daemonii correptione atque exclusione mundauit. omnes igitur artes huius modi uel nugatoriae uel noxiae superstitionis ex quadam pestifera societate hominum et daemonum quasi pacta infidelis et dolosae amicitiae constituta penitus sunt repudian
Abbreviated transcription (Latin):
ut cum tibi dicitur singultienti. ut de
guntur milia manissimarum obfuati¬
onum si membrum aliquod salierit si
ainctim ambulantib amicis: lapis au
men calcare cum ante  domum suam t̃n¬
sit redire adlectum siquis sedum calc¬
at sternutauerit redire ad domum si
proceders offenditur. uł siuestis asori¬
cibus roditur. Neq ab hoc genere suꝑ
tiones dierum. Nũc autem mathema¬
tici uocantur. Nam et ip̃i quamuis ue¬
ram stellarum positionem: cum quisq
tiones nostras uł actionum euenta ꝓ¬
deterruit animum ut ꝓpterea talia ne¬
garet ẽẽ sectenda. quia falsa dicunt᷑
a professorib eorum s et si dixĩnt uo¬
bis inquit et ita euenit nec credatis ei .
non enim quia imago samuelis mor¬
tui sauliuera pronuntiauit ꝓpterea
talia sacrilegia quibus illa imagop̃¬
sentata est minus ex secranda s̃: aut
uentriloqua uerum testimonium ꝑ¬
hibuit apłis domini. Ido paulus apo¬
stolus pepercit spĩn ilui ac non potius

Expanded text:
ut quum tibi dicitur singultienti, ut dexut quum tibi dicitur singultienti, ut dexguntur millia inanissimarum observationum, si membrum aliquod salierit, si junctim ambulantibus amicis lapis aumen calcare, quum ante domum suam transit, redire ad lectum, si quis, dum se calceat sternutaverit; redire domum, si procedens offenderit; quum vestis a soricibus roditur, derationes dierum, nunc autem vulgo mathematici vocantur. Nam et ipsi, quamvis veram stellarum positionem, cum quisquetiones nostras, vel actionum eventa pdeterruit animam ut propterea talia negaret esse sectanda, quia falsa dicuntur a professoribus eorum, sed etiam si dixerint vobis, inquit, et ita evenerit, ne credatis eis . Non enim quia imago Samuelis mortui Saultalia sacrilegia, quibus imago illa praesentata est, minus execranda sunt, aut entriloqua femina uerum testimonium perhibuit apostolis domini, ideo Paulus apostolus pepercit illi spiritui ac non potius
Abbreviated transcription (Latin):
ti suꝑstitiosum ẽ partim ñ ẽ. suꝑsti¬
tiosum est. Suꝑstitiosum ẽ ꝗcquidĩ¬
stitutum ẽ ab hominib ad facienda¬
dam sicut dm̃ creaturam partemue ul¬
Lam creature. uł adꝯsultationes.⁊ pacta
quedam significationum cum demoni¬
bus placita atq fedata qualia s̃ moli¬
mina magicarum artium.q̃ quidam cõ¬
memorare potius quam docere.sol⁊̃
poete. Ex quogenere s sedquasi licenti¬
ori uanitate auri spicum et augurum
ubri. Ad hoc ⁊̃ genus ꝑtinent om̃s liga¬
ture atq remedia q̃ medicorũ quoq
disciplina condempnat. siue inprecã¬
tationibus sie inquibusdam notis
quas caracteres uocant siue inꝗbusc̃q
rebus suspendendis: atq ligandas uł q̃
saltandis quodam mõ ñ adtemꝑatio¬
nem corporum. sed adquasdam signi¬
ficationes. Aut occultas. aut manifesta.
q̃ eminentiori noĩe physicam uocant
ut quasi si suꝑstitionẽm implicare s
nature ꝓdeẽ uideantur. sicut s̃ in aure
ructionum ossibus ansule indigitis. A¬

Expanded text:
 partim non est superstitiosum. Superstitiosum est quidquid institutum est ab hominibus ad faciendam sicut deum creaturam partemue ullam creaturae uel ad consultationes et pacta quaedam significationum cum daemonibus placita atque foederata, qualia sunt molimina magicarum artium, quae quidem commemorare potius quam docere assolent poetae, ex quo genere sunt, sed quasi licentiore uanitate, aruspicum et augurum libri. ad hoc genus pertinent omnes etiam ligaturae atque remedia, quae medicorum quoque disciplina condemnat, sine in praecantationibus siue in quibusdam notis, quos caracteres uocant, sine in quibusque rebus suspendendis atque ligandis uel etiam saltandis quodam modo, non ad temperationem corporum, sed ad quasdam significatquae eminentiori nomine physicam vocant, ut quasi non superstitionem implicare, sed naturae prodesse videantur, sicut sunt inaures ruthiorum ossibus ansulae in digitis, a
Abbreviated transcription (Latin):
bus fuerit immolatum: quod reliquũ
ẽ ideo credatur eẽ immundum aut su
psum quod oblatum fuerit anobisi¬
gnorantib summi contigĩt: iõ creda¬
mus nos deliquisse. Unde aug̃ ad pu
munda quia abarea uł torculari a¬
liquod ad demonum sacrificia tol
i dearea uel torcular tolutur a ltor.¬
lquid adsacrificia demoniorũ scien¬
te xp̃iano: ideo peccat quia ꝑmittitfi
eri prohibendi ubi potestas est. Quod si
factum comꝑit:aut prohibendi pote¬
statem ñ habuit utitur mundis reliꝗ
fructibus unde illa sublata sunt.¬

Expanded text:
bus fuerit immolatum, quod reliquum bus fuerit immolatum, quod reliquum est ideo credatur esse immundum, aut, si ipsum, quod oblatum fuerat, a nobis ignorantibus sumi contigerit, ideo credamus nos deliquisse. Unde Augustinus munda, quia ab area vel torculari aliquid ad daemonum sacrificia toli de area uel torculari tollatur aliquid ad sacrificia daemoniorum sciente Christiano, ideo peccat, si fieri permittit, ubi prohibendi potestas est. quod si factum comperit aut prohibendi potestatem non habuit, utitur mundis reliquis fructibus, unde illa sublata sunt
Abbreviated transcription (Latin):
na et uera pietas ꝯsequent̃ expellit:⁊
dampnat. Item ier̃. cultura sunt ydo¬
qm̃ qui formcatur incorpus suum pe¬
ccat. non istud corpus solum quod
teplum dei effectum ẽ. sed ⁊ illud qđ
dicitur quia omnis eccła corpus xp̃iẽ.
Et momnem eccłam uidetur derelin¬
quere qui corpus suum comaculaue¬
rit: quia ꝑunum membrum macula
inomne corpus diffunditur. Est ⁊illu
obprobrium egypti quod si neglexis
et post iordanis transitum ⁊ post bap¬
tismi scđam circumcisionem uetuste ꝯ¬
suetudinis inustione suggeritur ob¬
seruare auguriam requirere stellarũ
cursus. ⁊ euentus exhis futurorũ rima
ri ceterisq huius modi suꝑstitiõĩb im¬
plicari ydolatrie maternamq: est eg¬
ptus exqua certum est.huiusmodiꝰ
obprobria pululare.Que si transito ior¬
dane susceꝑis. et his te laqueis rursus il¬
ligaueris tecum sinedubio obprobria
legia nonusq Adeo sunt detestandaut
si aliquid de area uł torculari demoni¬

Expanded text:
na et vera pietas consequenter repellit et na et vera pietas consequenter repellit et damnat. C. IX. Cultura est idoam qui fornicatur in corpus suum peccat, non istud corpus solum, quod templum Dei effectum est, sed et illud, quod dicitur, quia omnis ecclesia corpus Christi est. Et in omnem ecclesiam videtur delinquere qui corpus suum maculaverit, quia per unum membrum macula in omne corpus diffunditur. § 1. Est et illud opprobrium Aegypti, quod, si neglexeris, etiam post Jordanis transitum, et post baptismi secundam circumcisionem vetustae consuetudinis inustione suggeritur, observare auguria, requirere stellarum cursus, et eventus ex iis futurorum rima ceterisque hujusmodi superstitionibus implicari. Idololatriae namque mater est Aegyptus, ex qua certum est hujusmodi opprobria pullulare, quae, si transito jam Jordane susceperis, et his te rursus laqueis illigaveris, tecum sine dubio opprobria legia non usque adeo sunt detestanda, ut, si aliquid de area vel torculari daemoni
Abbreviated transcription (Latin):
tem uult habere. et sine uera sapienti¬
a estimat se prudentem fieri posse: nõ
sanus sed eger. ñprudens. s stultus. in
egritudine assidua laborabit inceci¬
tate noxia stultus. ⁊ demens ꝑmaneb̃
acꝑinde ommis acquisitio ⁊ omnis cy¬
ratio que adiuinis ut magis uł abip¬
sis demonus inidolorum cultura expe
titur: mors potius dicenda ẽ quam
uita. Et qui ea sectantur. sise ñcorrexe.¬
rint: adeternam ꝑclitionem tendũt
psalmista dicente. Omnes diigentis̃
demonia s̃ qui ꝑdeceptos nomines ali¬
os decipere cotidie gestiunt ut ꝑditi¬
onis sue faciant eos eẽ participes.
taq hec uarietas magicarum artium
extraditione malorum angłorum
intoto terrarum orbe plurimis scłi
rispitia. augurationes.⁊ ipsa q̃ dicũ¬
tur oracula. et nigromantia.  dem
rapietas planetarios expellit ⁊ dampnã.
maticos. plane consulere ñ desistebant.
quod quasi nullum eis sacrificiumꝯ
nuue preceps adaliquem spm̃ obdiui¬
nationem dirigerentur. quod tñ xp̃ia¬

Expanded text:
tem vult habere, et sine vera sapientia aestimat se prudentem fieri posse, non salvus, sed aeger; non prudens, sed stultus in aegritudine assidua laborabit, et in caecitate noxia stultus et demens permanebit: ac proinde omnis inquisitio, et omnis curatio, quae a divinis et magis, vel ab ipsititur, mors potius dicenda est, quam vita. Et qui ea sectantur, si se non correxerint, ad aeternam perditionem tendunt, Psalmista dicente: Omnes dii gentium sunt daemonia. Qui per deceptos homines alios decipere quotidie gestiunt, ut perditionis suae faciant eos esse participes. Itaque haec vanitas magicarum artium, ex traditione angelorum malorum, in toto terrarum orbe plurimis saeculis ruspicia, et augurationes, et ipsa, quae dicuntur, oracula, et necromantia. C. ra pietas planetarios expellit et damnat. maticos vocant, plane consulere non desistebam, quod quasi nullum esset sacrificium, et nullae preces ad aliquem spiritum ob divinationem dirigerentur. Quod tamen Christia
Abbreviated transcription (Latin):
gi demones aliqñ hominum dispositi¬
ores ñ solum uoce prolatas uerum s co¬
gitatione conceptas.cumsigna q̃dam er
animo expͥmuntur incorpore tota faci¬
utate ꝑdiscere rem occultissimam diri¬
audatiori assertione quam debui. Nãp¬
uenire istria ad notitiam demonum
ꝑ ñ nulla ⁊̃ exꝑimenta comꝑtum est. S
utrum quedam signa dentur. excõpe
cogitantium illi sensibilia nos autem
latentia. an alia uispũali ista cognoscãt.
aut difficilume potest ab hominib a
rint excõicandi sint.ratione et auctori¬
tate probatur. Est enim quoddam genꝰ
culture idolorum et demonum ꝯsulta¬
tionibus futura predicere: Sicut erũ
auarus quia cultum deo debitum nũ¬
mo impendat. ydolorum cultor ab art¬
postolo nominatur. Sic ill qui futura
que exdei oraculo non nunquam reue¬
lata inueniuntur et demonum ꝯsulta¬
tione uel quibuslib prestigiis inueni¬
re laborant diuinitatis uira creaturiᷤ
attribuatur. futura enim prescire. so¬

Expanded text:
daemones aliquando et hominum dispositiones non solum uoce prolatas uerum etiam cogitatione conceptas, cum signa quaedam ex animo exprimuntur in corpore, tota facilitate audaciori asseveratione quam debui. Nam pervenire ista ad notitiam daemonum per nonnulla etiam experimenta compertum est. Sed utrum quaedam signa dentur ex corpore cogitantium, illis sensibilia, nos autem latentia, an alia vi et ea spiritali ista cognoscant, aut difficillime potest ab hominibus arint, excommunicandi sint, ratione et auctoritate probatur. Est enim quoddam genus culturae idolorum, ex daemonum consultationibus futura praedicere. Sicut enim avarus, quia cultum Deo debitum nummo impendit, idolorum cultor ab Apostolo nominatur, sic illi, qui futura, quae ex Dei oraculo nonnunquam revelata inveniuntur, vel daemonum consultatione, vel quibuslibet praestigiis invenire laborant, divinitatis jura creaturis attribuunt. Futura enim praescire so
Abbreviated transcription (Latin):
tine uel quod ionas ꝓpħa sorte dephes¬
sit. indifferenter sortibus est creden¬
dum cum priuilegia singłorum ut ier̃
sunt. Siqui tñ necessitate aliqua cõ¬
pulsi deum sortibus exemplo apłoꝵ
ẽẽ consulendum uideant hoc ip̃os a¬
płos ñ nisi collecto fratrum cetu et p̃ci¬
bus ad deum fusis egisse. ¶ Sediuinis¬

Expanded text:
vel quod Jonas propheta sorte deprehensit, indifferenter sortibus est credendum, quum privilegia singulorum ut Hieronymus uod si qui necessitate aliqua compulsi Deum putant sortibus exemplo apostolorum esse consulendum, videant hoc ipsos apostolos non nisi collecto fratrum coetu et precibus ad Deum fusis egisse. CAPUT I
Abbreviated transcription (Latin):
uenire ñ possunt ante p̃dicunt. neq n
quia preuidet medicus. quod preuidẽ¬
nescit huius artis ignarus.Ideo tñ di¬
nus tñ habendus ẽ. Quid autẽ mirum
siquem admodum ille corporis huma¬
ni uł ꝑturbata. uł mortificata tẽꝑie
seubonas seu futuras malas preuiaet
ualitudines:sic demones inaeris affe¬

Expanded text:
uenire non possunt, ante praedicunt. neque enim uenire non possunt, ante praedicunt. neque enim quia praeuidet medicus, quod non praeuidet eius artis ignarus, ideo iam diuinus habendus est. quid autem mirum, si quemadmodum ille in corporis humani uel perturbata uel modificata temperie seu bonas seu malas futuras praeuidet ualitudines, sic daemon in aeris affe
Abbreviated transcription (Latin):
cere ñ possunt aut facere.eos dignos ꝗ¬
dam quib: ẜuiant ⁊ quib honores diui¬
nos deferant arbitrantur iuestigante
maxime uitio curiositatis ꝓpt̃ amorem fe¬
licitatis false atq terrene ⁊ excellentie
temporalis. Nunc igitur qm̃ dediuina¬
tione demonum q̃stio ẽ primum scien¬
dum ẽ illos ea plerumq prenuntiare q̃i¬
psi facturi sunt. accipiunt enim se pt
potestatem.⁊ morbos immittere.⁊ ip̃m
aeremuitiando morbidum reddere.⁊ ꝑ¬
uersis atq amatorib terrenorũ cõmo¬
dorum malefacta suadere. dequorũ mo¬
rib certisunt. Quod sint eis talia sua¬
dentib consensuri. fuadentib miris.⁊
inuisibilib modis ꝑillam subtilitatẽ cõ
⁊ se cogitationib eorum ꝑq̃dam imagi¬
naria uisa miscenda siue uigilantium
siue dormientium. Auqñ autẽ ñ q̃ ip̃i
faciunt. s q̃ naturalib signis futura p̃¬
noscunt. quȩ signa in hominũ sensus

Expanded text:
cere non possunt aut facere, eos dignos qcere non possunt aut facere, eos dignos quidam quibus serviant et quibus honores divinos deferant arbitrantur instigante maxime vitio curiositatis propter amorem felicitatis false atque terrene et excellentie temporalis. Nunc igitur quoniam de divinatione demonum questio est, primo sciendum est, ea plerumque prenunciare, que ipsi facturi sunt. Accipotestatem et morbos inmittere et ipsum aerem uitiando morbidum reddere et peruersis atque amatoribus terrenorum commodorum malefacta suadere, de quorum moribus certi sunt, quod sint eis talia suadentibus consensuri. suadent autem miris et inuisibilibus modis per illam subtilitatem corpet se cogitationibus eorum per quaedam imaginaria uisa miscendo, siue uigilantium siue dormientium. aliquando autem non quae ipsi faciunt, sed quae naturalibus signis futura praenoscunt, quae signa in hominum sensus
Abbreviated transcription (Latin):
quod oras natiuitatis hominũ specu¬
lentur dissimili et diuerso fatu. Sorti¬
legi sunt qui subnomine et cet̃ ut sup̃
Salstores uocati sunt. qui dumeis mem¬
brorum quicumq partes salierint. ali¬
quid sibi exmñ prosperum seu triste sig
denatura demonum cuius nature sint
an prefutura scire ualeant uł quot mo¬
dis futura prenoscant. Dehais itascri
rucorporis sensu trenorum corporum
sensum facile precedant. celeritate q̃ꝓ
tem ñ solum cursus quarumlib rerum
quantum adaereum corpus attinz p̾di¬
cti. hoc est acumine sensus ⁊ celeritate
motus. multo ante cogitata p̃muntiant. ł
nurtiant. q̃ homunes ꝓsensus terreni
tarditate mirentur. accessit. ⁊ demoni¬
bus ꝑtam longum tempus quorũ uita
ꝓtenditur. rerum longe maior exꝑien¬
tia quam ꝓpter hominib ꝓpter breui¬
tatem uite ꝑuenire. ꝑhas efficatias quã
aerucorporis natura sortita ẽ. ñ solum
multa futura predicunt demones ue

Expanded text:
quod horas nativitatis hominum specuquod horas nativitatis hominum speculentur dissimili et diverso fato. Sortilegi sunt qui sub nomine etc.. Ut supra: § 8. Salitores vocati sunt, quia, dum eis membrorum quaecunque partes salierint, aliquid sibi exinde prosperum seu triste signde natura daemonum, cujus naturae sint, an futura praescire valeant, vel quot modis futura praenoscant? De his ita scririi corporis sensu terrenorum corporum sensum facile praecedant, celeritate etiatem non solum cursus quorumlibet hominquantum ad aerium corpus attinet, praediti, hoc est acrimonia sensus et celeritate motus, multo ante cognita praenunciant, vel nunciant quae homines pro sensus terreni tarditate mirentur. Accessit etiam daemonibus per tam longum tempus, quo eorum vita protenditur, rerum longe major experientia, quam potest hominibus propter brevitatem vite provenire per has efficacias, quas aerei corporis natura sortita est, non solum multa futura predicunt hominibus d
Abbreviated transcription (Latin):
quiuolatus auium et uoces intendunt.
alia quod signa rerum ⁊ obsuationes in¬
ꝓuisas hominib occurrentes ferunt.
quod aues gerunt. Duo autẽ sunt grã
auspitiorum unum adoculos. alterũ
adaures ꝑtinens. adoculos scit uolatus
ad aures uox auium. phitonisse aphito¬
rio apolline dicte.quod his auctor fuĩt
diumandi. astrologi dicti s̃ eo quod ina¬
stris auguriantur. genethialici appella¬
tisunt ꝓpter natalitiorũ ꝯsid̾ationes di¬
erum. Geneses erum hominum ꝑxii. celi
signa destribunt siderumq cursus nascen¬
tium mores. actus et euentus p̃dicere conã¬
tur. i. quis aquali signo fuerit natus.au
quemeffectum habeat uite qui nascitur¬
ticiuocantur: cuius suꝑstitiones genuᷤᷤ
ꝯstellationes latini uocant.i. notationẽ
syderum quõ sehabeat cum quisq na¬
thematici dictis cuius artis scientia
usq ad xp̃m fuit concessa ut xp̃o edi¬
to: nemo ex in natiuitatem Alicuius
decelo interpretatur. horoscopi dicti

Expanded text:
qui volatus avium et voces intendunt, qui volatus avium et voces intendunt, aliaque signa rerum vel observationes improvisas hominibus occurrentes ferunt. quod aves gerunt. Duo autem sunt genera auspiciorum, unum ad oculos, alterum ad aures pertinens. Ad oculos scilicet volatus, ad aures vox avium. Pythonissae a Pythio Apolline dictae, quod is auctor fuerit divinandi. Astrologi dicti sunt eo quod in astris augurantur. Genethliaci appellati sunt propter natalitiorum considerationes dierum; geneses enim hominum per duodecim coeli signa destium mores, actus, eventa praedicare conantur, id est, quis quale signo fuerit natus, aut quem effectum habeat vitae qui nasciturtici vocantur; cuius superstitionis genus constellationes Latini vocant, id est notationes siderum quomodo se habent, cum quisque nathematici dicti sunt. Cujus artis scientia usque ad evangelium fuit concessa, ut Christo edito nemo exinde nativitatem alicujus de coelo interpretaretur. Horoscopi dicti,
Abbreviated transcription (Latin):
lum patitur scrupulum. et ap̃dm̃ im
diuinationis exordium sumpserit: uł
quot sint genera eius. Iugust. exponit
int.d̃natuia demonum ita dicens.¬
demultiplici genere diumationis.
gitur genus diuinationis asꝑsis fert᷑
allatum. Uarro autem dixit diuma¬
tionum quattuor ẽẽ genera. terram.
aquam.aerem. et ignem. hinc geomã¬
ticam. ypodromaticam. eromantiam.
piromartiam dictam autumant. di¬
uni dicti sunt quasidd pleni duin ita¬
te erum se ẽe plenos simulant ⁊ astutia
comiectant. duo autem s̃ genera diuina¬
tionis. ars. et furor. Incantores autẽ
dicti sunt qui artem uerbis ꝑagunt. A¬
aras nefarias preces emuittunt ⁊ funesta
sacrificia offerunt. hisq celebritatib
dmonum accipiunt responsa. aurus¬
pices nuncupantur quasi orarum ĩpe¬
ctores. Dies enim et oras inagendis nego¬
tuis oꝑibusq custodiunt ⁊ quid ꝑsingła
tempora obseruare debeant homo: in¬
tendunt hii ⁊̃ exsta pecudum inspiciũt¬
⁊ exeis futura predicunt. augures sũt

Expanded text:
lum patitur scrupulum, et apud Deum immudivinationis exordium sumserit, vel quot sint genera ejus, Augustinus exponit in libro de natura daemonum, ita dicensDe multiplici genere divinationis. Igitur genus divinationis a Persis fertur allatum. § 1. Varro autem dicit divinationis quatuor esse genera, terram, aquam, aerem, et ignem: hinc geomantiam, hydromantiam, aeromantiam, pyromantiam, dictam autumant. Divini dicti sunt, quasi deo pleni; divinitate enim plenos se esse assimulant, astutia ibus futura conjectant. Duo autem sunt genera divinationis, ars et furor. Incantatores vero dicti sunt, qui artem verbis peragunt. Alorum nefarias preces emittunt, et funesta sacrificia offerunt, hisque celebritatibus daemonum accipiunt responsa. Aruspices nuncupantur, quasi horarum inspectores. Dies enim et horas in agendis negotiis operibusque custodiunt, et quid per singula tempora observare debeat homo intendunt. Hi etiam exta pecudum inspiciunt, et ex eis futura praedicunt. Augures sunt
Abbreviated transcription (Latin):
uo tempore inpasca et pentecostem ad
baptizandum aromano pontifice legi¬
tima s̃ prefixa. Uñ quia manifestissi¬
me patet baptizandis ineccła electis
hec duo tempora dequib locuti sumꝰ
eẽ legitima ammonͣstionem urãm mo¬
nemus ut nullos dies alios huic ob¬
seruantie misceatis.Idem. Qr̃ inp̃di

Expanded text:
uo tempora, id est Pascha et Pentecoste, ad baptizandum a Romano pontifice legitima sunt praefixa. XI. Unde quia manifestissime patet baptizandis in Ecclesia electis haec duo tempora, de quibus locuti sumus, esse legitima, dilectionem vestram monemus, ut nullos alios dies huic observantiae misceatis. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
uod apud nos ualet a qua baptisma¬
tis hoc egit apud ueteres uł propar¬
uulis sola fides uł promaioribus uir¬
tus sacrificuut prohis quidem ha¬
brae stirpe prodierunt misterium
Nc̃ in bapte olim incircumcisione
inppło dei quod erat tunc signaculũ
fidei ustitie dei adscĩficationem pũ¬
gationis ualebat paruulis originalis
ueterisq peccati sicut ⁊ baptismus ex
illo ualere cepit adinnouationem ho¬
offerentium prodest baptisma.
Qua inre satis pie recteq creditur ꝓcl¬
prosit fides suas qñ inaliorum q̃ꝗ bene¬
ficio quixpriam ñdum habent potesta¬
uulorum. ꝑfidem et baptisma rusti¬
incarnem peccati et culpa solueretur
et penam ꝑfidem ergo et in baptimũ

Expanded text:
 apud nos valet aqua baptismatis, hoc egit apud veteres vel pro parvulis sola fides, vel pro majoribus virtus sacrificii, vel pro his, qui de Abrahae stirpe prodierunt, mysterium nunc in bapopulo dei, quod erat tunc signaculum iustitiae fidei, ad significationem purgationis ualebat et paruulis originalis ueterisque peccati, sicut et baptismus ex illo ualere coepit ad innouationem hoofferentium prodest fides. Ideotuerunt. Qua in re satis pie recteque creditur proprosit fides sua, quando in aliorum quoque beneficio, qui propriam nondum habent potestaer fidem et baptisma justin carne peccati et culpa solveretur et poena. Per fidem ergo et baptismum
Abbreviated transcription (Latin):
descendit sp̃s sc̃s. Qr̃ autem prior des¬
scendit xp̃s postea sp̃s scs cum forma et
usus baptismi hoc habeat ut ante foris ꝯ¬
secraretur et tunc descendat et baptnrã
crisostoms. Aqua baptismi ñpurga¬
dñici corꝑis eẽt scĩfica

Expanded text:
ior descendit, postea Spiritus, quum forma et usus baptismi hoc habeat, ut ante fons consecretur, et tunc descendat qui baptizX. Aqua baptismi non purgainici corporis esset sanctifica
Abbreviated transcription (Latin):
stas: quinquennio teneatur: exĩn aco¬
⁊ sic ad benedictionem diaconatus si
meretur accedat. Inquo ordine .u. ãnis
si inculpate gesserit. adherere debebit.
Ex iñ suffragantib stipendus ꝑtot gra

Expanded text:
stas quinquennio teneatur: exinde aco sic ad benedictionem diaconatus, si meretur, accedat; in quo ordine quinque annis, si inculpate se gesserit, haerere debebit. Exinde suff
Abbreviated transcription (Latin):
exhibuit. aut inaliquo illum defende
presumpserit. pari sententia sit eman
tentie temerator extiterit. ⁊ romana
eccłam suam p̃sumptionem confũdẽ
et ꝑturbare: contra hoc statutum tẽ¬
sugent iniuidicio reputetur oĩpoten
roremsentiat: fiat habitatio eorũ def¬
ta ⁊ intabernacula eorum ñsit ꝗi habi¬
tet.fiant filii eius orphani.⁊u. e.uidua.
cõmotus amoueatur ip̃e atq eius filn
et mendicent.⁊ eiciantur de habitatiõib

Expanded text:
exhibuerit, aut in aliquo eum defendere exhibuerit, aut in aliquo eum defendere praesumserit, pari sententia sit mancitentiae temerator exstiterit, et Romanam ecclesiam sua praesumtione confundere et conturbare contra hoc statutum tesurgunt in judicio reputetur. Omnipoterorem sentiat. Fiat habitatio ejus deserta, et in tabernaculis ejus non sit qui inhabitet : Fiant filii ejus orphani et uxor ejus vidua . Commotus amoveatur ipse atque filius ejus, et mendicent et ejiciantur de ha
Abbreviated transcription (Latin):
ra. ⁊ sincera. atq gratuita fieri inurbe ñ
possit electio: cardinales ep̃i. cum religi¬
osis clicis: catholicisq laicis: lic⁊ pauc is:
ius potestatis optineant: eligere aplice
sedis pontificem. ubi congruerit.plane:
postquam electio fuit facta. si bellica tẽ.¬
pestas: uł qualiscũq nominum coãtus
malignitatis. studio restiterit: ut is qui
electus ẽ: inapłica sede iuxta consuetudi¬
nem intronizari ñualeat: electus tñ. sic̃
tates illius. quod beatum gg. añsuam
consecrationem fecisse cognouimus ꝗ
lis sententia ꝓmulgatum: ꝑseditionem.
ut presumptionem. aut quodlib ingeni¬
te cum suis auctorib ⁊ fautorib sequaci
ctor totius xp̃ianitatis. nec aliqua su¬
perhoc audientia: aliqnei reseruetur.
s abomĩ eccłastico gradu: inquocũq
fuerat prius: sine retractatione depo¬
natur. cui:quisꝗs adheserit: uł qualem¬
cumq: tanquam pontifici. reuerentiã

Expanded text:
ra, sincera, atque gratuita electio fieri in urbe ra, sincera, atque gratuita electio fieri in urbe possit electio, cardinales episcopi cum religiosis clericis catholicisque laicis, licet paucis, jus potestatis obtineant, eligere apostolicae sedis Pontificem, ubi congruere viderint. § 6. Plane, postquam electio fuerit facta, si bellica tempestas vel qualiscunque hominum conatus malignitatis studio restiterit, ut is, qui electus est, in apostolica sede juxta consuetudinem inthronizari non valeat, electus tamen, sicltates illius quod beatum Gregorium ante suam consecrationem fecisse cognovimus. §li sententia promulgatum per seditionem, vel praesumtionem, aut quolibet ingenite cum suis auctoribus, fautoribus et sequacibctor totius Christianitatis; nec aliqua super hoc ei audientia reservetur; sed ab omni ecclesiastico gradu, in quocunque fuerat prius, sine retractatione deponatur: cui quisquis adhaeserit, vel qualemcunque tanquam Pontifici reverentiam
Abbreviated transcription (Latin):
tificis electione. reliqui autẽ sequaces
certus uõ: atq legitimus. hinc electiõiˢ
ordo ꝑpenditur: si ꝑspectis diuersorũ
patrum regulis: siue gestis:⁊̃ illa bean
pp̃leonis predecessoris nr̃i sententia reco¬
ep̃is cum metropłitani iudicio consecra¬
ti. Quia sedes aplica: cunctis inorbe ter¬
rarum prefertur eccłus.: atq: ideo suꝑ
se metropolitanum habere ñpot̃: cardi¬
nales ep̃i. ꝓculdubio metropolitam uice
funguntur.: qui uidelic electum antisti¬
tem. Ad aplici culminis apicem ꝓuehañ
ptur idoneus. ut sidcipa non inuenit.
exalia assumatur. Saluo debito ponore
⁊ reuerentia dilecti filii enrici. qui inpre
sentiarũ rex habetur: ⁊ futurus imꝑatoͬ
deo concedente sꝑatur. sicut iam sibi cõ¬
cessimus.⁊ successoribus illius. qui ab
hac aplica sede: ꝑsonalit̃ hoc ius impetra¬
uerint.quod si prauorum.atq: iniquoꝵ
hominum: ita ꝑuersitas ñualuit: ut pu¬

Expanded text:
tificis electione, reliqui autem sequaces. § tificis electione, reliqui autem sequaces. § Certus vero atque legitimus hic electionis ordo perpenditur, si, perspectis diversorum Patrum regulis sive gestis, etiam illa B. Leonis praedecessoris nostri sententia recoepiscopis cum metropolitani judicio consecrati. « Quia vero sedes apostolica cunctis in orbe terrarum praefertur ecclesiis atque ideo super se metropolitanum habere non potest, cardinales episcopi proculdubio metropolitani vice funguntur, qui videlicet electum episcopum ad apostolici culminis apicem provehanperitur idoneus; vel si de ipsa non invenitur, ex alia assumatur; salvo debito honore et reverentia dilecti filii sentiarum rex habetur, et futurus imperator Deo concedente speratur, sicut jam sibi concessimus et successoribus illius qui ab hac apostolica sede personaliter hoc jus impetraverint. Quod si pravorum atque iniquorum hominum ita perversitas invaluerit ut pu
Abbreviated transcription (Latin):
defuncto pie memorie domino stephano
predecessore nr̃o. hec aplica sedes cuius
auctoritate: domino deseruio: quot ad¬
uersa ꝑtulit. quot deniq ꝑfsmoniace
heresis trapecitas: repetitis mallcis: crebriᷤᷤ¬
q tunsionib subiacuit. adeo ut columna
⁊ sagena summi piscatoris. ꝓcellis intume¬
scentib cogeretur naufragii profunda
submergi. Uñ siplaci fr̃nitatiurẽ: debemꝰ
auxiliante deo: futuris casibus prudẽt
occurrere. ⁊ eccłastico statu: ne rediuiua
quod absit mala preualeant. Quaꝓpt̃ in¬
structi predecessorũ nr̃orum. aliorũq scõꝵ¬
patrum auctoritate: decernimus. atq sta¬
tuimus: ut obeunte huius romane unñ¬
salis eccle pontifice. inprimis carcdinales
ep̃i: diligentissima simul dilectione tra¬
ctantes: mox xp̃i clicos cardinales adhi¬
sensum noue clectionis accedant: nimi¬
rum p̃cauentes neuenautatis morbus:
aliqua occasione subrepat. religiosissi
miuiri preduces sint. inꝓmouenda põ¬

Expanded text:
defuncto piae memoriae domino Stephano praedecessore nostro haec apostolica sedes, cui auctore Deo deservio, quot adversa pertulerit, quod denique per simoniacae haeresis trapezitas repetitis malleis crebrisque tunsionibus subjacuerit, adeo ut columna cussa nutare, et sagena summi piscatoris procellis intumescentibus cogeretur in naufragii profunda submergi. Unde, si placet fraternitati vestrae, debemus auxiliante Deo futuris casibus prudenter occurrere, et ecclesiastico statui, ne recidiva quod absit mala praevaleant, pstructi praedecessorum nostrorum aliorumque sanctorum auctoritate Patrum, decernimus atque statuimus ut, obeunte hujus Romanae universalis Ecclesiae pontifice, inprimis cardinales episcopi diligentissime simul de electione tractantes mox Christi clericos cardinales adhisensum novae electionis accedant, nimirum praecaventes ne venalitatis morbus qualibet occami viri praeduces sint in promovenda Pon
Abbreviated transcription (Latin):
poutano presule. quidicit ꝓpterfidem ñ¬
ergo maior aminori iudican ñ deb: uidẽ¬
dum ẽ: q̃ int̾cetãs eccłas primum locum. q̃
sicut supradictum ẽ pͥmũlocũ int̾ cct̾as ob¬
tim. alexandrina eccła scđm. antiocena.

Expanded text:
politano praesule, qui dicitpolitano praesule, qui dicitergo major a minori judicari non debet, videndum est, quae inter ceteras ecclesias primum locum; quasicut supra dictum est primum locum inter ceteras obtinet, Alexandrina secundum, Antiochena
Abbreviated transcription (Latin):
uerum ⁊ abip̃is constat eẽ obseruatũ he¬
reticis. alioqn acefalum liquet ẽẽ concili¬
umi: ubi detanta ꝑsona agitur. ⁊ maiorũ
sĩ ex pectatur sententia. cumnec in cau¬
sa clicorum inferioris gradus: solius e¬
piscopi siu iudicium: tantummõ postu¬
ptionem scĩpatres. ap̃calcedonem dete¬
statis. ut dioscorũ alexandrinum anti
stitem: int̃cetã idc̾co potissimum sine ul¬
la restitutione dampnauĩnt:ꝗa ponẽs
incelumos suum: lingua eius transeun¬
te suꝑtram: excõĩcationem inscm̃ leonẽ
papam dictauit. Ita ut insententia cont̃
ip̃m prolata: hoc uideantur memorare
precipue dicentes. Qm̃ scđis excessioĩb
priorem iniquitatem ualde transcendat
ip̃am excoĩcationem iuste dictasset: nõ
plane si absq: omni controuersia hoc
in eo ulti sunt:quiacumẽẽt inferior. po¬
tiorem: quibusub conatus ẽ lacessere
iniuriis. teste anatholio. constantino¬

Expanded text:
verum etiam ab ipsis constat observatum haeverum etiam ab ipsis constat observatum haereticis. Alioquin acephalum liquet esse concilium, ubi de tanta persona agitur, et majorum non exspectatur. sententia, quum nec in causa clericorum inferioris gradus solius episcopi sui judicium tantummodo postusancti Patres apud Chalcedonem detestati sunt, ut Dioscorum Alestitem inter caetera idcirco potissimum sine ulla restitutione damnaverint, quod ponens in coelum os suum, lingua ejus transeunte super terram, excommunicationem in sanctum Leonem papam dictavit. ipsum prolata, hoc videantur memorare praecipue dicentes quoniam secundus excessus priorem iniquitatem valde transcendit.ipsam excommunicationem dictasset. Non plane, sed absque omni controversia, hoc in eo multati sunt quia cum esset inferior, potiorem quibuslibet est conatus lacessere injuriis, teste Anatolio Constantino
Abbreviated transcription (Latin):
eefectu ẽ. r deo compulsus apaganas. ut
tepiumeorum ingressus: granaahurus
suꝑ prunas imponeret. cui reigrico¬
tione facta: hoc idem pontifex scegnie
confessus  nullus tñeorum ꝓferre sentẽ¬
texen auisus ẽ. dum ei sepissime om̃e di
cerem: tuo ore iudica causam tuam nͣ
aut exore tuo condempnabis.⁊ iterũ
dicunt. prima sedes ñ iudicabitur aqͥ
pore quodam: contraxis tum ip. temptaᷤ¬
set quedam mali rumoris obicere. ⁊ inc̃¬
cilio ciuualentianus augustus int̾erat:
diccum fuisse. ñucere aduerius ponti¬
ficem dare sententiam.Surrexit idem ꝓti¬
nus imꝑator. ⁊ inarbitrio prefatipontifi¬
cis: tribuit iudicare iudicium suum ⁊ u
nullus pontificum inmorum uł inferio¬
rum urbium: subactus iudicus inuenit᷑.
delib̾ationibus sacris canonib precipien¬
tib et exemplis scõrum patrum: semper
ubi est maior auctoritas: eundum eẽ:⁊
inõib controuersus: ad potioris sedis iu¬
dicia: dirigatur. quod ñsolum acatholicis

Expanded text:
effectus est, adeo compulsus est a paganis ut templum eorum ingressus, grana thuris super prunas imponeret. Cujus rei gratia cot inquisitione facta, hoc idem pontifex se egisse confessus est, nullus tamen eorum proferre sententiam ausus est, dum ei sberent: Tuo ore judica causam tuam, noaut ex ore tuo condemnaberis. Et iterum dicunt: Prima sedes non judicabitur a ququidam tempore quodam contra Xistum papam tentassent quaedam mali rumoris objicere, et in concilio, cui et Valentinianus Augustus intererat, dictum fuisset, non licere adversus Pontificem dare sententiam, surrexit idem protinus imperator, et in arbitrio praefati Pontificis tribuit judicare judicium suum. Etenim nullus pontificum minorum vel inferiorum urbium subactus judiciis invenitur. deliberationibus, quum sacris canonibus praecipientibus et exemplis sanctorum Patrum, semper, ubi est major auctoritas, sit eundum, et in omnibus controversiis ad potioris sedis judicia actio dirigitur. Quod non solum a catholicis,
Abbreviated transcription (Latin):
curergo hor: Nunquid benelicene pre¬
catum absit. De maiedicis eni nbeneda¬
cis. Dicit apis. ꝗa regnum dei ñ ponide¬
brnt.s ꝑ hoc innuitur quante censure
freno: inferiores quique a suis p̃positis
uedicandi. cohercendiq s̃. sihii nec ⁊ be¬
nedicendiius ullum penitus optineat.
pigebit: nec nobis impossidile eritro¬
stendere uobis: si tñ audire uelletis: ñ poᷤ¬
se quamquã rite abhis qui inferioric di

Expanded text:
Cur hoc? nunquid benedicere peccatum est? absit. De maledicis enim, non de benedicis dicit Apostolus, quia regnum Dei non possidebunt; sed per hoc innuitur, quantae censurae freno inferiores quique a suis praepositis judicandis coercendi sunt, si his nec etiam benedicendi jus ullum penitus obtineant.on nos pigebit. nec nobis impossibile erit ostendere vobis si tamen audire velitis, non posse quemquam rite ab iis qui inferiori
Abbreviated transcription (Latin):
manib suis caput eius tangant Qualiter
lius teneant. ¶ Sicut autẽ indie sue orcdira¬
tionis sacerdos orario utroq: humero am¬
bitur: ita tempore consecrationis: eodẽ ora¬
siconcit. legitur. Quod quisq accipit tẽ¬
poie consecrationis:ferat tempore ob
tur orario utroq: humero ambiatur. s. ut
qui imꝑturbatus precipitur consistere: ĩt̃
ꝓspa ⁊ aduersa: uirtutum sempornam̃to
utroq circum septus appareat humero. Q
ergo ratione: tp̃r sacrificuñ assumit: quod
se infacram̃to accepisse ñdubitat: ꝓinde
modis oib conuenit. ut quod quisq ꝑce¬
pit inconsecratione honoris: hoc retineat
cedĩt. aut ꝑse deo sacrificu oblaturus.
utroq humero circumseptus: sicut ⁊tp̃r
orclinationis sue dignoscitur: consecratꝰ
itaut de uno eodemq: orario ceruicem pa¬
rit̃. ⁊ utrumq humerum premens:signũ
insuo pectore preparet crucis.Siꝗs autẽ ali¬
ter egerit: excoĩcationi debite subiacebit.

Expanded text:
manibus suis caput ejus tangant. III. Quamanibus suis caput ejus tangant. III. Qualius teneant. Sicut autem in die suae ordinationis sacerdos orario utroque humero ambitur, ita tempore consecrationis eodem oraitur: C. IX. Quod quisque accepit tempore consecrationis, ferat tempore obltur, orario utroque humero ambiatur: scilicet, ut qui imperturbatus praecipitur consistere inter prospera et adversa virtutum semper ornamento, utroque circumseptus appareat humero. Qua ergo ratione tempore sacrificii non assumit, quod se in sacramento accepisse non dubitat? Proinde modis omnibus convenit, ut, quod quisque percepit in consecratione honoris, hoc retineat cedit, aut per se Deo sacrificium oblaturus, utroque humero circumseptus, sicut et tempore ordinationis suae dignoscitur consecratus, ita ut de uno eodemque orario cervicem pariter et utrumque humerum premens signum in suo pectore praeparet crucis. § 1. Si quis autem aliter egerit, excommunicationi debitae subjaceat.
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ acceissurus: ñ añ honoris consec̾ratiõẽ
accipiat: quam placiti sui innotationẽ
ꝓmittat. ut fidem catholicam. sincera cor¬
dis deuotione custodiens: iuste.⁊ pieui¬
uere debeat.⁊ innullis oꝑib suis: cano¬
nicis regłis contradicat. atq ut debitũ
poĩa honorem:atq: obsequii reuerenti¬
am. preminenti sibi:unusquisq depre¬
hendat. iuxta illud pp̃. leonis edictum.
Quise scit aliquib eẽ prepositum: ñ mo¬
ieste ferat aliquem sibi eẽ preiatum. sro
bedientiam quam exigit: q̃ ip̃e dependã
pena tñ iuxta eccłastice consuetudinis
morem: ⁊ placitis talium: inserenda. ⁊ ab
his qui transgressores fuerint ꝑsoluen¬
clastica officia ordinentur. Qualiter¬
ordinetur episcopus.
piscopus cum ordinatur duo ep̃i pͣonat.
et teneant euangłiorum codicem suꝑ cap̃t
⁊ceruicem eius. uno suꝑ eum fundente be¬
nedictionem. Reliqui om̃s ep̃i qui adsunt

Expanded text:
est accessurus, non ante honoris consecrationem est accessurus, non ante honoris consecrationem accipiat, quam placita sibi adnotatione promittat, ut fidem catholicam sincera cordis devotione custodiens, juste et pie vivere debeat, ut in nullis operibus suis canonicis regulis contradicat, atque ut debitum per omnia honorem atque obsequii reverentiam praeminenti sibi unusquisque dependat, juxta illud beati papae Leonis edictum: Qui se scit aliquibus esse praepositum, non moleste ferat aliquem sibi esse praelatum, sed obedientiam quam exigit etiam ipse dependat. Poena tamen juxta ecclesiasticae consuetudinis morem et placitis talium inserenda et ab his qui transgressores fuerint persolvenclesiastica officia ordinentur. Isecrentur episcopi. Episcopus cum ordinatur, duo episcopi ponant et teneant Evangeliorum Codicem super caput et cervicem ejus, et uno super eum fundente benedictionem, reliqui episcopi omnes qui adsunt
Abbreviated transcription (Latin):
ales ad ministerium eligantur clici. ꝗdi
gne possint. dominica sacram̃ta tracta¬
re melius ẽ enĩ domini sacerdotipauco
habere ministros: qui possint digne opꝰ
dei exercere: quã multos inutiles:quin
onus graue ordinatori adducant. Item
rimus: siqua contradictio fuit oborta:
quia talia sunt facta ap̃nos. ñ presumãt.
ad purgandum eum qui ordinandus ẽ¬
ꝑtractentur. Et cum purgatus fuĩt.: sub
conspectu publico ita demũ ordinetur. si
hoc cum ure sc̃itatis animo concordatur.
roboretur ur̃e dignitatis responsione
abuniuersis epis dictum ẽ. satis placet.¬
missionis spondeant: quos ecclastica
nicis regulis teneantur astricti: expedibi¬
le tñe. ut ꝓmissionis suȩ uota. subcauti¬
one spondeant:quos ad promotionis
gradus. ecclastica probat disciplina. So¬
iet enĩ pius timeri: quod singłarit᷑ poiui¬
cetur: quã quod generali sponsione con¬
cluditu:⁊ iõ placuit huc scõ concilio.
ut unusquisq qui ad eccłasticos gradũ

Expanded text:
ales ad ministerium eligantur clerici, qui digne possint Dominica sacramenta tractare. Melius est enim Domini sacerdoti paucos habere ministros qui possint digne opus Dei exercere, quam multos inutiles qui onus grave ordinatori adducant. His rimus, si qua contquia talia facta sunt apud nos, non praesumant ad purgandum eum qui ordinatus esiciuntur pertractentur, et cum 80 purgatus fuerit sub cohoc cum vestrae sanctitatis animo concordat, roboretur vestrae dignitatis responsione. Ab universis episcopis dictum est: Satis placet.missionis spondeant, quos ecclesiastinicis regulis teneantur adstricti, expedibile tamen est, ut promissionis suae vota sub cautione spondeant, quos ad prgradus ecclesiastica probat disciplina. Solet enim plus timeri quod singulariter pollicetur, quam quod generali sponsione concluditur. Et ideo placuit huic sancto concilio, ut unusquisque qui ad ecclesiasticos gradus
Abbreviated transcription (Latin):
aplicinec epĩs: nec diaconibus.uti lici
petrus nobis innotuit: quod fratnitas ue¬
stra. tempore quohic fuit: poposcerit: ut
sibi. ⁊ archidiacono suo utendi dalmaticiͦ.
orum infirmitate compulsus festinant̃
abscessit: ut nec ip̃e meror incumbens
dutius ut dignumerat: ⁊ res desidata po¬
scebat: sincret᷑ ꝑmanere: ⁊ nos inmłtis im¬
plicitos: ut eccłastice rationis ẽ considatio
nouum noc inconsulte.⁊ subito ñꝑmitte
indulgere: idcco postulate rei: ꝓlongatũ
effectus ẽ. Nunc uõ caritatis tue bona:reuo¬
cantes adammum. Huius auctoritatis
nrẽ serie: petita concedimus:atq: te⁊ar
chidiaconem tuum. dalmaticarum usude¬
corandos ẽẽ concessimus. casdemq dal¬
maticas dilectissimo filio nr̃o cẏriaco ab

Expanded text:
piscopis nec diaconis uti licet. onus nobis innotuit, quod fraternitas vestra tempore, quo hic fuit, poposcerit, ut sibi et archidiacono suo utendi dalmaticis orum infirmitate compulsus festinanter abscessit, ut nec ipse moeror incumbens diutius ut dignum erat et res desiderata poscebat sineret permanere, et nos in multis implicitos ecclesiasticae rationis consideratio novum hoc inconsulte et subito non permitteret indulgere, idcirco postulatae rei prolongatus effectus est. Nunc vero, caritatis tuae bona revocantes ad animum, hujus auctoritatis nostrae serie petita concedimus, atque te et archidiaconum tuum dalmaticarum usu decorandos esse concessimus, easdemque dalmaticas dilectissimo filio nostro Cyriaco ab
Abbreviated transcription (Latin):
doctrine. lectionibus. psalmis. ymnis. cã¬
ticis exercitio: iugiter incumbant. tales
enimẽẽ debent: qui diuinis cultibus se¬
se mancipandos student. scilicet ut dũ¬
scientie oꝑamdant: doctrine grãm po¬
pulis amministrent. Itemclemens. Q¬

Expanded text:
doctrina, in lectionibus, in psalmis, ympnis, candoctrina, in lectionibus, in psalmis, ympnis, canticis, exercicio iugi incumbant. Tales enim esse debent, qui divinis cultibus se mancipandos student sciencie operam dant, doctrine graciam populis amministrent. Hec