comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ p̃sentis scripti prõciuio ꝯmu¬
nimꝰ uidelicet ut ordo canoĩcꝰ
noscitur. ꝑ om̃s eiꝰdem ordinis
lit̾ obseruet᷑ ⁊ eedem penitꝰ ob
seruantie idem qͦ libri qui ad
diuinũ osfmñ ꝑtinent. ab om̃i¬
b eiꝰdem ordinis eceliis unifor¬
mit̾ teneant᷑ nec aliqͣ eccli̾a. ł
ꝑsona ordinis uri adu̾sus cõ¬
munia ip̃ius ordinis institu¬
ta pͥuilegiũ aliqd̃ postulare ⁊
obtentil audeat qͦ modolib re¬
genuit qmlib t̾reui cõmodi
exactoẽm imponat. S tm̃ pr̃
abbas curam de ꝓfectu tam fi¬
lii alb̃is qm frm̃ dom᷑ illus
habeat ⁊ potestatem habrat sed̃.
ordĩem corrigendi q̃ in ea uou̾it
cortigenda. ⁊ illi ei tanqmͣ prĩ
reu̾entiam filialem hiiliter
arũ. ĩ solũ in illis eccliis qͣs
instituit. Sed etiani ĩ omĩbus
aliis eiꝰdem ordinis ⁊ dignita¬
at. ⁊ ei ab omũb tam abb̃ib
qmͣ frĩb debita obedia impen¬
datur. Pret̾ea om̃s abbẽs ordi¬
nis ur̃i singlis annis ad gñ̾ale

Expanded text:
et praesentis scripti privilegio communimus, videlicet ut ordo canonicusgnoscitur, per omnes ejusdem ordinis liter obsseruancie idem quoque libri, qui ad diuinum officium pertinent, ab omnibus eiusdem ordinis vniformiter teneantur, nec aliqua ecclesia uel persona ordinis uestri aduersus communia ipsius ordinis instituta, priuilegium aliquod postulare uel obtentum audeat quomodolibet obgenuit, quamlibet terreni commodi exactionem imponat, sed tantum Pater abbas curam de profectu tam filii abbatis, quam fratrum domus illius habeat, et potestatem habeat secundum ordinem corrigendi quae in ea noverit correverentiam filialem humiliterarum non solum in hiis ecclesiis quas instituit sed etiam in omnibus aliis eiusdem ordinis et dignitaat, et ei ab omnibus tam abbatibus quam fratribus debita observantia impendatur. Praeterea omnes abbates ordinis vestri, singulis annis ad generale
Abbreviated transcription (Latin):
cessit ⁊ confirmauit. Ex do¬
no canonicoꝵ lauduuensis
eccłie altaria de Salmunci.
de floricurt de Rodrigaurt de
Morolu ⁊ de pomẽto. Drete̾a cũ
uobis ianius dausis ñ pulsa¬
tis tintinabulis. exlusis int̾¬
deĩs ⁊ excoĩcatis supp̃sa uoce di¬
una osficia celebrare liceat qͦ¬

Expanded text:
cessit et confirmauit, ex docessit et confirmauit, ex dono canonicorum Laudunensis ecclesie altaria de Salmunci, de Floricurt, de Rodrigcurt, de Morolzi et de Pomereto. Preterea cum uobis clausis ianuis non pulsatis titinnabulis exclusis interdictis et excommunicatis suppressa uoce diuina officia celebrare. Sepult
Abbreviated transcription (Latin):
bus in terris pascius cũ omĩ¬
b appenditiis suis. Territori¬
uin de rogericuit cũ appenditi¬
is sius. Sexdecim modiatas t̾¬
re ad mansurã laudueñ qͣs
hugo de petreponte uobis de¬
dit in t̾ritorio de maissicuit.
Territorium de altarib cum
appenditiis sus. Territorigm
de giraldimonte cũ afpndr¬
tiis sus. sieut uobts ab abbe
sci remigii ⁊ conuentu eĩ con¬
cessum est. Terras apud pa
⁊ matet eustachn de liriual¬
le. uiuaticia censum. Roa¬
gium cũ iusticta ⁊ districto no¬
dios uini quos Ginde de sup¬
plicio uobis dedit apud pła.¬
netum t̾ram scĩ lucui. Apud
migneuileir. t̾ras qͣs bliardus.
de herpi apud remicurtem.
nobis contulit. Ex dono nũlo¬
nis. ⁊ Rogerii maluictiũ qͥc¬
quid iuris in eistem t̾ris ha¬
bebant. Terras qͣs Radulfus
de Turro cum aisentiis toti᷑
t̾re sue uobis contulit. Terras
apud bearras quas comes
hesi. Treceñ cum mosendino
sddstricto ⁊ iusticia uobis con¬

Expanded text:
bus, in terris, pascuis cum omnibus, in terris, pascuis cum omnibus appenditiis suis, territorium de Rogericurt cum appenditiis suis, sexdecim modiatas terre ad mansuram Laudunensem, quas Hugo de Petreponte uobis dedit in territorio de Maissicuit, territorium de Altaribus cum appenditiis suis, territorium de Giraldimonte cum appenditiis suis, sicut uobis ab abbate sancti Remigii et conuentu eius concessum est, terras apud Paret mater Eustachii de Liriualle, uinaticia, censum, roagium cum iusticia et districtodios uini, quos Guide de Supplicio uobis dedit, apud Planetum terram sancti Lucii, apud Migneuileir terras, quas Bliardus de Herpi apud Remicurtem uobis contulit, ex dono Milonis et Rogerii Maluicini quicquid iuris in eisdem terris habebant, terras, quas Radulfus de Turro cum aisentiis totius terre sue uobis contulit, terras apud Bearras, quas comes Henricus Trecensis cum molendino, districto et iusticia uobis con
Abbreviated transcription (Latin):
aut. In quib ħ ꝓpriis duximꝰ
expͥmenda nocabulis. Locum
ip̃m in qua p̃fata ecclia sita
cum omnib ꝑtinentiis suis
Ex dono hillim de bertincuit¬
⁊ Radulfi de calmonte. t̾rais
censuales cum aisentiis p̃dcẽ
uille de bertincuit. Terras de
andengicuit quas hugo de ca¬
durtia ⁊ Thomas de angiscuit
nec non ⁊ Gobertus de mainigi
uobis censualit̾ cum aisuitus
totius predcĩ territorii conces¬
serunt. Decimã de quibdam
t̾ris Radulfi de roigis. Deci¬
mam in uilla de lieruialle. De¬
cuã apud biueres quam re¬
demistis. a matre ⁊ uyxore ba¬
lonis de monte acuto. Ee do¬
no radulfi de marla calciarã
de nongento abbatisse cũ iure
suo sicut ip̃e eam tenebat. Põ¬
tem de nongento abbatisse ꝙ̃
ab ałbe. sci iohis laudunẽsis
pro quatuor libris singulis an¬
nis sibi reddendis tenetis t̾ras
uineas ⁊ uinaticia que apud
uassen cũ aisentiis ip̃ius uis¬
le possidetis. Territoriũ de sal¬
moncei. in pratis. in nemori¬

Expanded text:
 propriis duximus exprimenda uocabulis: locum ipsum, in qua prefata ecclesia sita est, cum omnibus pertinentiis suis, ex dono Hillini de Bertincurt et Radulfi de Calmonte terras censuales cum aisentiis predicte uille de Bertincuit, terras de Andengicuit, quas Hugo de Cadurtia et Thomas de Angiscuit necnon et Gobertus de Mamgi uobis censualiter cum aisintiis totius predicti territorii concesserunt, decimam de quibusdam terris Radulfi de Roingis, decimam in uilla de Lieriualle, decimam apud Bieueres, quam redemistis a matre et uxore Balonis de Monte Acuto, ex dono Radulfi de Marla calciatam de Nongento Abbatisse cum iure suo, sicut ipse eam tenebat, pontem de Nongento Abbatisse, quem ab abbate sancti Iohannis Laudunensis pro quatuor libris singulis annis sibi reddendis tenetis, terras, uineas et uinaticia, que apud Vassen cum aisentiis ipsius uille possidetis, territorium de Salmoncei in pratis, in nemori
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ apli̾cam benedcõnem. Cre¬
dens dudum felicis recordatio
sores congruũ remediũ adhi
cessit ut auctoritate sua ꝓ cede¬
rent contra tales. Sed sicut fre¬
quenti damore audiuimꝰ ip̃i
diocesani magis ac magis hĩ¬
modi littĩs abutunt᷑ cũ nemo
possit nisi prius coram eis suã
causam examinet lictĩs nr̃is
uti ex quo id euenit quod res¬
batione uel reprobanone pen¬
dentib impetratores eoꝵ duo
subire iudicia compellũtur.
sic q multiplicantur litigia
⁊ interdum ꝑ hec iusticia ip̃a¬
perit. Quia u̾o sicut dilecti
filii abbas ⁊ Conuentus Mõa¬
sterii scĩ Martini laudunẽn

Expanded text:
et apostolicam benedictionem. Dudum felicis recordationsores congruum remedium adhibcessit ut ejus auctoritate procederent contra tales, sed, sicut frequenti clamore audivimus, ipsi dyocesani magis ac magis hujusmodi litteris abutuntur, cum nemo possit, nisi prius coram eis suam causam examinet, litteris nostris uti, ex quo id evenit inconvebatione vel reprobatione pendentibus, impetratores eorum duo subire judicia compelluntur, sicque multiplicantur litigia et interdum per hec justicia perit. Quia vero, sicut dilecti filii abbas et conventus monast
Abbreviated transcription (Latin):
consilio coabbĩn suoꝵ ets y¬
doneain ꝓuideat ꝑsonã ⁊ illi
eam sine contradictione re¬
cipiant in abbẽm. Quod si
recipẽ contempsu̾nit. siñe sub¬
iaceant qmͣ pr̃ abbas cum
consilio coabbm̃ stioꝵ in eos
duxĩt auctoritate ordinis ꝓ¬
mulgandam. Elcõ quoq¬

Expanded text:
consilio coabbatum suorum eis ydoneam prouideant personam, et illi eam sine contradiccione recipiant jn abbatem; quam si recipere contempserint, sentencie subiaceant, quam pater abbas cum consilio coabbatum suorum in eos duxerit auctoritate ordinis promulgandam. Ad hec quo
Abbreviated transcription (Latin):
nisi forte mictant᷑ de claust᷑
ad claustrũ morature ad mi¬
nus ꝑ annũ. Uerũ si euidẽs
oporteat aliqm egredi. fiat
bas aliqm aliter emisi̾t. puni¬
atur scd̃m qnͣtitatem excessũ
arbitrio caplĩ gn̾alis. ⁊ ma¬
xime si scandalũ cm̃ serit.
de sorore ein issa. Tempore uͦ
guerraꝵ liceat ciulz abbĩ soro¬
res sibi subditas: ad loca tu¬
ta tnͣsferre. Qd̾ si aliter feci̾t:
abbas sub quo hoc contigĩt.
feria ietunet in pane ⁊ af¬

Expanded text:
e claustro ad claustrum moraturae ad minus per annum. Verum, si evidens oporteat aliquam egredi, fiat bas aliquam aliter emiserit, puniantur secundum quantitatem excessus, arbitrio capituli generalis, et maxime si scandalum emerserit de sorore emissa. Tempore vero guerrarum liceat cuilibet abbati sorores sibi subditas ad loca tuta transferre. Quod si aliter fuerit, abbas, sub quo hoc contigerit, sexta jejunet in pane et a
Abbreviated transcription (Latin):
etiam exp̃sse ne quis abbñ a
licui consanguineoꝵ suoꝵ. ñ
egeno. seu etiam pauꝑi. dum
m̃ in grauamen eccłie sue mo¬
bilia uel ĩmobilia concedat.¬

Expanded text:
entes expresse ne quis abbatum alicui consanguineorum suorum non egeno seu etiam pauperi dum tamen in grauamen ecclesie mobilia uel immobilia e
Abbreviated transcription (Latin):
um eligatur. ad consilium
suũ quatuor aliis abbĩbus
ad eandem eccl̃iam ꝑtinentib
ꝑiter ad nocatis. quos ip̃i ca¬
nonici prouidĩnt aduocan¬

Expanded text:
a eligatur, ad consilium suum quatuor aliis abbatibus ad eamdem ecclesiam pertinentibus pariter advocatis, quos ipsi canonici providerint advocan
Abbreviated transcription (Latin):
ne ea que cognouĩt emendã¬
da. qͣi ad mai᷑ scandalũ quod
nequissimũ est: usq ad uisi¬
tatoris aduentũ differat. et
reseruet: s oportunis tprĩb

Expanded text:
 ea, que noverit emendanda, quasi ad maius scandalum, quod nequissimum est, usque ad visitatoris adventum differat et reservet, set opportunis temporibus
Abbreviated transcription (Latin):
sed in u̾itate adu̾sus p̾latũ¬
suũ aliquid habuit qd̾
tolerari ñ deceat nec debeat.
tione amonẽ procuret. Qd̃si
ugere neglexĩt aut contemp¬

Expanded text:
set in veritate adversum prelatum aliquid habuerint, quod tolerari non debeat nec deceat, tione admoneant. Quod si rigere neglexerit aut contemp
Abbreviated transcription (Latin):
rectitudĩs uigore muniri con¬
spicimꝰ digne robur adicimꝰ
tius duplicis munim̃to sul¬
tentatioĩs imititur eo ne cuiꝰ¬
qm contrarietatis obice stai
ledatur ip̃ius potentior hẽat᷑¬

Expanded text:
rectitudinis rigore muniri conspicimus, digne robur addicimutius duplicis munimento sustentationis innititur, eo, ne cuiusquam contrarietatis obice status ledatur ipsius, potentior ha
Abbreviated transcription (Latin):
straceñ referatur. ⁊ ibi prout
iusticie ⁊ honestati congrue¬
rit emendet᷑. Porro si qui epĩ
aut eoꝵ officiales in ꝑsonas
contra libertatem eisdem a p̃¬
decessorib nr̃is uel a nobis ĩ¬
dultam promulgauĩnt ean¬
dem sñĩam tanqͣm contͣ apłice
sedis indulta prolatam statumiꝰ
irritandam. Decernib gͦ ut¬

Expanded text:
straten. referatur et ibi, prout straten. referatur et ibi, prout justitiae et honestati congruerit, emendetur. Porro si qui episcopi aut eorum officiales in personas contra libertatem eisdem a praedecessoribus nostris vel a nobis indultam promulgaverint, eamdem sententiam, tanquam contra apostolicae sedis indulta prolatam, statuimus irritandam. Decernimu
Abbreviated transcription (Latin):
ne feras aues caues siue cetera
huiꝰmodi curiositatis aĩalia a
quolib ad custodiendũ sine nu¬
triendũ in detractioẽm nr̃i or¬
dinis suscipẽ presumatis. Por¬
ro ut quiescius deo seruire poĩ¬
tis ⁊ discurrendi a uobis neces¬
sitas auferatur. p̃senti scͥpto
duximꝰ indulgendũ ut si epĩs
urĩs aut maliciose diffẽntib
uel pro iusto impedim̃to ñ ua¬
lentib ordinationes ⁊ cetera
eccl̃iastica ministĩa uob̃ con¬
ferre. aliquem epm̃ de cuius
ordinatione ⁊ osficio plena
sit uobis noticia hospitẽ uos¬
habere contigit. lib̾um sit uo¬
bis ab eo ⁊ordinatõnes ⁊ ce¬
tera sacram̃ta suscipẽ. dum
ep̃o sĩ debeat gn̾are. Pret̾ea po¬
stulatione ura dementius in¬
dinati. p̃senti pagina duximꝰ
inhibendũ. ne quis archiep̃e
sonas eatum. absq manifes¬
ta ⁊ rõnabili causa interdicẽ.
sen suspendẽ p̃sumat. s si qͥd
meis fu̾it corrigendũ ad au¬
diendam gũalis capłi p̃mon¬

Expanded text:
ne feras, aves, canes, sues et caetera ne feras, aves, canes, sues et caetera hujusmodi curiositatis animalia a quolibet ad nutriendum sive custodiendum in detractionem vestri ordinis suscipere praesumatis. Porro ut quiecius Deo seruire possitis et discurrendi a uobis necessitas aufferatur, presenti scipto duximus indulgendum, vt si episcopis vestris aut maliciose differentibus, uel pro iusto inpedimento non valentibus ordinaciones et cetera ecclesiastica misteria uobis conferre, aliquem episcopum, de cuius ordinacione et officio plena sit uobis noticia, hospitem habere contigerit, liberum sit uobis ab eo et ordinaciones et cetera sacramenta suscipere, dum  debeat generare. Praeterea postulationi vestrae clementius inclinati, praesenti pagina duximus inhibendum, ne quis archiepiscersonas earum, absque manifesta et rationabili causa, interdicere seu suspendere praesumat. Sed, si quid in eis fuerit corrigendum, ad audientiam generali capi
Abbreviated transcription (Latin):
res hospitandi grã ñ nisi ma
gna neccessitate diuertanti
tunc contempti sint ip̃arum
mansionũ cibatiis consueti
tum horiestate atq caritate
exhibitis. Nulli aũt secul¬
ri ꝑsone uel eccłiastice in al¬
qua domoꝵ urarum lireat
carnib uesci. nisi manifeste e¬
gritudinis causa.⁊ hoc in so¬
lis monastiis conuentualib
ur̃s. Prohibemꝰ in suꝑne aliq̃
ꝑsona frẽs ordinis nr̃i audeat
ad secularia iuditia prouocare
s si quis adu̾sus eos aliquid
sub eccli̾astici ex amine udi¬
cii. experiendi habeat faculta¬
tem. licitum. pret̾ea uobis sit
neos ad testificandũ adducẽ
⁊ eoꝵ testimonio sieut rectum
fu̾it. ⁊ pro pulsare molentia᷑.
⁊ iusticiam uendicare. Prohi¬
benius quoq ne cuilz ecclł̃ias¬
tice uel seculari ꝑsone fas sit
in ecłiis uris contra statuta
laterañ concilii. tallias exer
cere uel qualibet alias uobis
ineptas. ⁊ miquas exactiones
imponẽ. Int̾dicimꝰ etiam nob̾

Expanded text:
tes hospitandi gratia, nonnisi in tes hospitandi gratia, nonnisi in magna necessitate divertant; et tunc contenti sint ipsarum mansionum cibariis consuetis cum honestate atque charitate exhibitis. Nulli autem saeculari personae vel ecclesiasticae in aliqua domorum vestrarum liceat carnibgritudinis causa, et hoc in solis monasterijs conuentualibus vestris prohibemus. Jnsuper ne aliqua persona fratrum ordinis vestri audeat ad secularia judicia prouocare, sed si quis aduersus eos aliquem sub ecclesiastici examinem iudicij experiendi habeat facultatem. Licitum preterea uobis sit,neos ad testificandum adducere et eorum testimonio, sicut rectum fuerit, et propulsare violenciam et iusticiam uendicare. Prohibemus quoque, ne cuilibet ecclesiastice seculariue persone fas sit, in ecclesijs vestris contra statuta Lateracere, vel quaslibet alias vobis indebitas et iniquas exactiones imponere. Interdicimus etiam vobis,
Abbreviated transcription (Latin):
se tranfferci. aut apud nos se¬
reliri delibau̾int nullus im¬
pedire. seu res coꝵ legitimas
detinẽ presimiat. salua tamẽ
heredum legictima portione
⁊ canonica iusticia illaꝵ ecclia¬
ordinis uti reue̾ntiam ⁊ regn¬
laris discipline obseruantiã
uobis filii albẽs subiectos ue¬
stros ligandi ⁊ soluendi ple¬
nam concediniꝰ facultatem.
Quia u̾o singnla que ad reli¬
gionis profectum ⁊ aĩarumsa¬
lutem ordinastis. p̃senti a bre¬
uiatione nequiuerint annec¬
tinos cum hiis que scupta
sunt consuetudines ur̃as q̃s
int̾ uos religionis intitu
reglariter statuistis ⁊ dem¬
ceps auctore dño statuetis au
dutta ofu̾nt impetiate sane
uirgultis prats pasturis ⁊ pis¬
cationib urĩs uel de nũtrim̃¬
decimas exigere uel extorq̃te
p̃sumat. Interdicimñ u̾o epĩs
⁊ aliis eccliarum p̃latis. nisi
seruato euectionis nũo in la¬
teraũ concilio instituto. ĩ uc̃¬
tris monastĩis hospitari Ad

Expanded text:
se transferri aut apud vos sese transferri aut apud vos sepeliri deliberaverint, nullus impedire seu res eorum legitimas detinere praesumat: salva tamen haeredum legitima portione et canonica justitia illarum Ecclesiaordinis reuerencia et regularis discipline obseruanciam, vobis filij abbates subiectos vestros ligandi et soluendi plenam concedimus facultatem. Quia vero singula, que ad religionis profectum et animarum salutem ordinastis, presenti abbreuiacioni nequiuerunt adnecti. Nos cum hijs, que scripta sunt, conswetudines vestras, quas inter uos religionis intuitu regulariter statuistis, et deinceps auctore Domino statuetis, audultas fuerint impetrate. Sane virgultis, pratis, pascuis, de piscationibus vestris, vel de nutrimedecimas exigere vel extorquere praesumat. Interdicimus vero episcopis et aliis ecclesiarum praelatis, nisi servato erectionis numero in Lateranensi concilio constituto, in vestris monasteriis hospitari. Ad
Abbreviated transcription (Latin):
que ad disciplinã ⁊ instituta
ordinis spectant. audeat prou
statutũ est in laterañ consile
appellare. s si quisqm̃ appella¬
re temptaũit. nich̃o nuinus il
li inter est regularem discipli¬
nam exerce̾ debebunt. De ce
tero qm̃ astrepitu ⁊ tumłtu
scłarium remoti. quietem ⁊¬
patem diligitis. grangias ue¬
atas ⁊ curres. sicut ⁊ atria ee¬
desiarum a prauoꝵ incursu
⁊ uiolentia liberas fore sancci¬
mus ꝓhibentes. ut ullu̾s ibi
hoĩem capere spoliare. uerba¬
re seu int̾ficere. aut furtum
Ob euitandas u̾o scl̃ariũ uiro¬
rum freqñtia liberũ sit uobis
saluo iure diccesanoꝵ epõrũ
mratoria in gnͣgiis. ⁊ curribus
usis construere. ⁊ in ip̃is uobͤ
fanulie uf̃e diuina officia.
cum necesse fuĩt celebrare. et
ipãm famiłiam nisi aliqͥ sint
qui in uicinia hẽant ꝓpria do¬
mitilia ad confessioẽm cõmu¬
nionem ⁊ sepult᷑am cum uri
firmos quoq absolutos. qui
in extrema uoluitate ad uos

Expanded text:
que ad disciplinam et instituta que ad disciplinam et instituta ordinis spectant, audeat prout statutum est in Lateranensi concilio appellare, sed si quisquam appellare tamptauerit, nichilominus illi quorum interest regularem disciplinam exercere debebunt. Decreto quoniam a strepitu et tumultu secularium remoti, pacem et quietem diligitis, grangias vestras et curtes, sicut et atria ecclesiarum a prauorum incursu et violencia libera fore sanctimus prohibentes, vt nullus ibi hominem capere, spoliare, verberare seu interficere, aut furtum t, ob euitandas uero secularium virorum frequentias liberum sit uobis, saluo iure diocesanorum episcoporum, oratoria in grangijs et curtibus vestris construere, et in jpsis uobis et familie vestre diuina officia, cum necesse fuerit, celebrare, et ipsam familiam, nisi aliqui sint, qui in vicina habeant propria domicilia, ad confessionem, conmunionem et sepulturam cum vestri firmos quoque absolutos, qui in extrema voluntate ad vos
Abbreviated transcription (Latin):
ab ea processisse noscimtur siue
itiam de alia eiusdem ordinis
inferiore ecclia. sibi quẽtumq
uolũit. sitam̃ ydoneus extite
in abbẽm. nec nr̃i ordinis ali¬
qua in abbẽm monastui altĩ¬
us ordinis. nisi de auctorita¬
te romane eccl̃ie ordinet᷑. Nul¬
lietiam canonicos uł conuer¬
sos urõs sine licentia abbm̃
recipẽ aut susceptos liceat re¬
tinere. Saue nulli ecdie ur̃i
ordinis liceat ad aliquam a¬
liam professigẽm temi̾tate
qualibet se tnͣfferre. Si que
uõ ecclie cauonicoꝵ alterius
ordinis ad ordĩem urm uenit
ad ecliam urĩ ordinis heant
sine refragatione respectum ĩ
qua ut̃m noscuntur ordinem
assumpsisse. Pretẽa si int̾ alias
ecdias nr̃i ordinis de temꝑali¬
hus questio emersit. ñ extra o¬
dinem eccliastica uel seculatis
eos componat᷑ aut auditis u¬
trimq rationib eadem contͦ¬
u̾sia iusto iudicio t̾minetur.
Ad maiorẽ quoꝙ ordinis ur̃ĩ
pacem conseruandam distrie

Expanded text:
ab ea processisse noscuntur, sive ab ea processisse noscuntur, sive etiam de alia ejusdem ordinis inferiore ecclesia sibi, quemcumque voluerit, si tamen idoneus extiterin abbatem; nec vestri ordinis aliqua in abbatem monasterii alterius ordinis nisi de auctoritate Romane ecclesie ordinetur. Nulli etiam canonicos vel conversos vestros sine licentia abbatum recipere aut susceptos liceat retinere. Sane nulli ecclesie vestri ordinis liceat ad aliquam aliam professionem temeritate qualibet se transferre. Si que vero ecclesie canonicorum alterius ordinis ad ordinem vestrum venerint, ad ecclesiam vestri ordinis habeant sine refragatione respectum, in qua vestrum noscuntur ordinem assuesias vestri ordinis de temporalibus questio emerserit non extra ordinem, ecclesiastica uel secularis eas componatur aut auditis vtriusque racionibus eadem contrauersia iusto iudicio terminentur. Ad maiorem quoque ordinis vestri pacem conseruandam districc
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ prem alium suꝑ se il habet.
sient ad cautelani ⁊ custodiã
ordinis statutũ est ꝑtres pri¬
mos abbẽs. Laudĩ. sloreffiẽ
suissiaceñ Anmia ibidem ui¬
sitatio fiat. ⁊ si quid in ip̃a do¬
mo corrigendũ fuĩt absq ma¬
iori per eos audientia corrigati
Quod si abbas in corrigendon
ꝑidus. ⁊ frẽs sepius moniti
incorrigibiles ꝑmansu̾t. ad
gn̾ale capłm referatur. ⁊ sicur
melius uisum fu̾it consilio
gñalis capłi emendetur. ⁊ sen¬
tentia inhac parte capsi sine
retractatione aliqua obserue¬
tur Quotiens uõ ecclĩa pre¬
monstrac̾ fine abbẽ fu̾it ad
p̃fatos tres abbes eius cura
respiciat. ⁊ canonicis ip̃ius et¬
desie cum eoꝵ consilio ꝑso¬
na in abbẽm ydonea elignt᷑
ad consiliũ suum quatuora
liis abb̃ib. ad eandem eccłian
ꝑtinentib pariter ad uocatiꝰ
quos ip̃i canonici ꝓuidũit
aduocandos. Liceat quoꝙ n
niciuq matri ecdie ordmis
utĩ cum consilio abbĩs p̃mon¬
straceñ. de abb̃ibus eccłiaꝵ q̃

Expanded text:
abet: sicut ad cautelam et custodiam ordinis statutum est, per tres primos abbates Laudunen. Floreffien. Cuissiacen. annua ibidem visitatio fiat; et si quid in ipsa domo corrigendum fuerit, absque majori per eos audientia corrigatur. Quod si abbas in corrigendo tepidus et fratres, saepius moniti, incorrigibiles permanserint, ad generale capitulum referatur; et, sicut melius visum fuerit, consilio generalis capituli emendetur, et sententia in hac parte capituli sine retractatione aliqua observetur. Quotiens vero ecclesia Premonstratensis sine abbate fuerit, ad prefatos tres abbates ejus cura respiciat; et a canonicis ipsius ecclesie cum eorum consilio persona in abbatem idonea eligatur, ad consilium lijs abbatibus ad eandem ecclesiam pertinentibus, pariter aduocatis, quos ipsi canonicj prouiderint aduocandos. Liceat quoque unicuique matri ecclesie ordinis vestri, cum consilio abbatis Premonstratensis, de abbatibus ecclesiarum, que
Abbreviated transcription (Latin):
gn̾alem ⁊ necciam constituti¬
onem temere ueĩentes ad gn̾a¬
cominub institutionib ur̃i or¬
dinis obedire assentes se a sede
aplica exempttonis priuilegi
contineat᷑ expresse. ne quis or¬
dinem ur̃m professus contra
cõmuruia iustituta priuilegiũ
impetrare p̃sumat uel optenti
audeat quomͦil retinere pruule¬
gio quod a sede aplĩca se obtmi¬
isse asserunt ñ utantur imo
potius ad cõmune caplm statu¬
tis temꝑib accedant ut inde
formam religionis ⁊ ordinis
confinio saxonie constitutis

Expanded text:
generalem et necessariam constitutionem temere venientes, ad generacommunibus institutionibus vestri ordinis obedire, asserentes vos a sede apostolica exemptionis privilegiucontineatur expresse ne quis ordinem ipsum professus contra communia instituta privilegium impetrare praesumat, vel impetratum audeat retinere, privilegio quod vos a sede Romana obtinuisse asseritis non utamini, imo potius ad commune capitulum statutis temporibus accedatis, ut inde formam religionis et ordinis confinio Saxoniae constitutis
Abbreviated transcription (Latin):
seruoꝵ dei. Silcis filiis ab¬
bati p̃monstraceñ. ciusq Coab¬
uatib p̃monstraceñ ordius.
Salutem ⁊ aplĩcam bñdcoẽm.
Cum felicis recordationis I pp
libertate nichouuis tam̃ rõne
delicti seu contractus aut en
de qua contra ipõs agitur rite
possint coram locoꝵ ordinati¬
is conueniri ⁊ illi quo adhoe
suami in ipõs iurisdc̃onem ꝑ¬
ut ius exigit exercere nos d̾u¬
bitantes ne ꝑ constitutioẽm
huĩmodi libertatebus ⁊ ĩmu¬
nitatib nobis ⁊ ordini nr̃o ꝑ
pruuulegia ⁊ indulgentias ab
aplica sede concessis preiudica¬
ri ualeat nobis humiliter sup¬
plicastis ut prouide̾ suꝑ hoc in¬
dempnitati nr̃e pat̾na sollicitu¬
dine curarem᷑. Quia uõ eius¬
dem ordinis sacra religio sic uos
apud nos dignos fauere consti¬
tuit ut nobis uotiuũ existat
uos ab om̃ib per que uobis
possent ꝑuenire dispendia ĩ¬
munes. Libenti animo p̾ser
eisdem libertatib ⁊ ĩmunitati¬

Expanded text:
is filijs abbati Premonstratensi, eiusque coabbatibus Premonstratensis ordinis, salutem et apostolicam benediccionem. Cum felicis recordacionis Johanlibertate, nichilominus tamen racione delicti seu contractus, ut rei de qua contra ippossint coram locorum ordinariis conueniri. & illi quo ad hec suam in ipsos iurisdictionem prout ius exigit exercere vos dubitantes ne per constitucionem huiusmodi libertatibus & immunitatibus vobis & ordini uestro per priuilegia & indulgencias ab Apostolica Sede concessas preiudicari ualeat, nobis humiliter supplica
tis ut prouidere super hoc indempnitati uestre paterna sollicitudine curaremus. Quia non uestri ordinis sacra religio sic uos apud nos dignos <fauore> constituit ut nobis uotiuum existat uos ab omnibus per que uobis possent prouenire dispendia immunes libenti animo preserueisdem libertatibus et inmunitati
Abbreviated transcription (Latin):
fr̃ibus ex testam̃to decidentiũ
reliquirtur contra iusticia
detinuerint seu in ip̃õs frẽs cõ¬
tra apłice sedis indulta suĩam
excõmumicationis aut inter¬
dicti pro fr̃e presumpsũat uł
decimas laborum seu nutrim̃¬
toꝵ suoꝵ spretis priuilegiis
aplice sedis extorsut si laicifu¬
autem Canonicos siue mona¬
Mos appellatione remota ab
osficio ⁊ bñficio suspendatis.
neutram relaxatuti sñam do¬
nec predcĩs frĩbus plenarie sa¬
tisfaciant ⁊ hii precipne qui ui
olenta manuũ imectione uin¬
cilo fu̾nt anathematis imno¬
datis cum dyotesani ep̃i lictĩs¬
ad sedem aplĩcam uenientes ad
eodem uinculo mẽantur ab sol¬
ui. nisi forte monachi uel Ca¬
nonici reglares ꝑ albates uel
priores suos post̾ satisfactõem
congruam scd̃m ordinis disci¬
plinam fuĩnt absoluti. Uillas
autem ĩ quib bona predc̃oꝵ
tiam detenta fiu̾int quã diu
ibi sunt interdcĩ sñie suppona¬

Expanded text:
fratribus e testamento decedencium fratribus e testamento decedencium relinquuntur, contra iusticiam detinuerint, seu jn ipsos fratres contra apostolice sedis jndulta sentenciam excommunicacionis aut interdicti proferre presumpserint, uel decimas laborum seu nutrimentorum suorum spretis priuilegijs apostolice sedis extorsautem, canonicus sive monachos, appelatione remota ab officio et beneficio suspendatis, neutram relaxaturi sententiam donec predictis sororibus plenarie satisfaciant, et hii precipue, qui pro violenta manuum iniectione vinculo fuerint anathematis innodati, cum diocesani episcad sedem apostolicam venientes, ab eodem vinculo mereantur absolui. Nisi forte monachi uel canonici regulares per abbates uel priores suos post satisfaccionem congruam, secundum ordinis disciplinam fuerint absoluti. Villas autem, in quibus bona predictorum ciam detenta fuerint, quamdiu ibi sunt, interdicti sentencie suppona
Abbreviated transcription (Latin):
hii maxime qui ꝑ sedis aplĩe
priuilegia maiori donati libes¬
tate sunt passim a malefcõrib
sius iniurias sustineant ⁊ ra¬
pinas dum uix inuẽitur qui
ongrua illis protectione subue¬
miat ⁊ profouenda pauꝑra in¬
nocentia murũ se defensionis
opponat. s p̾aliter autem dilcĩ¬
atb̃s ⁊ fres premonstraceñ ⁊ te
teri ordiem ipõꝵ professi tam
de freqñtib iniriis suis qmͣ
de ip̃o cotidrano defcũ iusticie
tari. ut ita uidelicet eis in tri¬
bulationib sius contra ma¬
lefcores eoꝵ prompta debeatiᷤᷤ
magnimitate consurg̾ẽ qd̃
ab angustiis quas sustinent
⁊ p̃ssuris ur̃o possint presidio
respirare Ideoq uniũsitatiue¬
stre ꝑ aplĩca scripta mãdam̃
atq p̃cipimus quatius illos qͥ
in aliquem de fribus memora¬
tis instigante dyabolo manus
iuolentas iniecerunt sine posse¬
siones uel res seu domos p̃mon¬
straceñ aut aliorũ frm̃ ip̃ius or¬
dinis uel hoĩm suoꝵ irreuent᷑
inuasint. aut ea que predictis

Expanded text:
hi maxime, qui per sedis apostolicae priuilegia maiori donati sunt libertate, passim a malefactoribus suis iniurias sustineant et rapinas, dum uix inuenitur, qui congrua illis protectione subueniat et pro fouenda pauperum innocentia murum defensionis opponat. Specialiter autem dilatres Premonstratenses et ceteri ordinem ipsorum professi, tam de frequentibus jniurijs suis, quam de jpso quottidiano defectu iusticie tari, ut ita videlicet eis jn tribulacionibus suis contra malefactores eorum prompta debeatis magnanimitate consurgere, quod ab angustijs, quas sustinent, et pressuris vero possint presidio respirare. Jdeoque vniuersitati vestre per apostolica scripta mandamus atque precipimus, quatinus illos, qui in aliquem de predictis fratribus, jnstigante diabolo, manus violentas jniecerint siue possessiones uel res seu domos Premonstratenses aut aliorum fratrum ipsius ordinis uel hominum suorum jrreuerenter jnvaserint, aut ea que predictis
Abbreviated transcription (Latin):
us Ep̃c seruus seruoꝵ
dei. Dflectis filiis Abbĩ pre¬
monsttaceñ ⁊ cetĩs abbĩbus
⁊ Canonicis p̃monstraceñ or¬
dinis tam p̾sentib qmͣ fut᷑is
segularem uitam professis
imꝑꝑetuũ. In eminenti aplĩ¬
ce sedis specula licet in miti
disponente dño constituti ꝑ
siuguloꝵ statu solliciti ẽẽ cõ¬
pessimur.⁊ea sincere tenem᷑
ampletti que ad increm̃tum
religionis ꝑtinẽt. ⁊ ad uirtu¬
tum spectant ornatũ q̃tinus
religiosoꝵ quies ab om̃ĩ fit
ꝓturbatione secura. ⁊ aiugo
mundane opp̃ssionis seruemi
illesa. cum aplica fũit tuitõne
munita. Attendentes itac quo¬
modo religio ⁊ ordo ur̃ multa
refulgens gloria mitoꝵ ⁊ gr̃a
redolens scĩtatis. paltuites su¬
os a mari usꝙ ad mare exteus¬
decit ip̃mn ordinem ⁊ unuisas
donios euiftem ordiuis. apla¬
ce protectionis presidio duxi¬
mus confonendas ⁊ presenti
priuilegio inuniendas. Fa¬
ꝓpter duci in domino filiues
stris iustis postulationib le

Expanded text:
rvus servorum Dei, dilectis filiis Petro, abbati Premonstratensi, et ceteris abbatibus et canonicis Premonstratensis ordinis tam presentibus quam futuris, regularem vitam professis in perpetuum. In eminenti Apostolice Sedis specula, licet immeriti, disponente Domino constituti, pro singulorum statu solliciti esse compellimur; et ea sincere tenemur amplecti, que ad incrementum religionis pertinent, et ad virtutum spectant ornatum; quatinus religiosorum quies ab omni sit perturbatione secura, et a jugo mundane oppressionis servetur illesa, cum Apostolica fuerit tuitione munita. Attendentes itaque, quomodo religio et ordo vester, multa refulgens gloria meritorum, et gratia redolens sanctitatis, palmites suos a mari usque ad mare extenderit, ipsum ordinem et universas domos ejusdem ordinis Apostolice protectionis presidio duximus confovendas et presenti privilegio muniendas. Eapropter, dilecti in Domino filii, vestris justis postulationi
Abbreviated transcription (Latin):
dam ecdiis eiusdem ordinis¬
seruatur. nec ibidem fiunte
lemosine iuxta facultates ea¬
danius ut in qualib ecclia
abbas aut utroq cessante. Ui¬
sitatores qui pro tpr̃e fiuĩnt.
scdm̃ possibilitatem locoꝵ hos¬
pitalitatem ordinent ⁊ ele¬
mosinas faciendas certo ho¬
spitio ad recipiendos pauꝑes
iministro ydoneo qui eis de¬
seruat deputatis. Illud int̾¬
dicentes exp̃sse ne quis abbm̃
alicui ꝯsangnineoꝵ suort̃
ñ egeno seu etiam pauperi
dum tñ in granamen eclie
mobilia uel ĩmobilia eccł̃ie
sue concedat. Qui nõ contra

Expanded text:
sdam ecclesiis eiusdem ordiniseruetur nec elemosine fiant ibi iuxta facultates eadamus ut in qualibet ordiniabbas, aut utroque cessante uisitatores qui pro tempore fuerint, secundum possibilitatem locorum hospitalitatem ordinent et elemosinas faciendas certo hospitio ad recipiendos pauperes et ministro idoneo qui eis deseruiat deputatis, illud interdicentes expresse ne quis abbatum alicui consanguineorum suorum non egeno seu etiam pauperi dum tamen in grauamen ecclesie mobilia uel immobilia ecclesie sue concedat. Qui uero contra
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ frĩbus sub eodem ordiue des
seruientib. Salutem ⁊ apłi¬
cam bñdcõnem. Contigit in¬
terdum quod ũ nulli ꝓpriis
incũbentes asfectib dĩ sant¬
tionũ sensuni legitimũ ad
sua uota sĩ hñt accõmodũ
suꝑ addunt ad ultm intelle¬
ctum ĩ temꝑali compendio
et̾uum dispendiũ ñ timẽtes
Sa nesicut audiuimꝰ quidã
suo nimis inhereutes inge¬
nio nimiũq uoluntarii con¬
cilii gn̾alis inter p̾ces de no¬
ualibz post idem contiltũ ac¬
quisitis a uobis intenderũt
decimas extorquẽ. ne suꝑhii
uos contingat indebita mo¬
lestatione uexati. nos int̾pre¬
tatoem̃ illoꝵ intellectui con¬
stitutonus predci concilii suꝑ¬
asserimꝰ ꝑ egriuã. In ip̃a qui¬
dem exp̃sse cauetur. ut de alie¬
nis t̾ris ⁊ amodo acquiren¬
dis. si eas ꝓpriis manibz aut
sumptib colu̾itis deciias
ꝑsoluatis eccłiis quib rõue
predioꝵ antea soluebantur
Uide si ad proꝑe poĩtum aci¬
em discretiõnis extenderent.

Expanded text:
ribus sub eodem ordine Deo servientibus salutem et Apostolicam benedictionem. Contigit interdum, quod nonnulli, propriis incumbentes affectibus, dum sanctionum sensum legitimum ad sua vota non hsuperinducunt adulterum intellectum in temporali compendio eternum dispendium non timentes. Sane quia, sicut audiuimus, quidam suo nimis inherentes ingenio, nimiumque uoluntarii concilii generalis interpretes de noualibus post idem concilium acquisitis a uobis intendunt decimas extorquere, ne super hiis uos contingat indebita molestatione uexari, nos interpretationem illorum intellectui constitutionis predicti concilii supasserimus peregrinam. In ipsa quidem expresse cauetur, ut de alienis terris et amodo acquirendis, si eas propriis manibus aut sumptibus colueritis, decimas persoluatis ecclesiis, quibus ratione prediorum antea soluebantur. Vnde, si ad prope positum aciem discretionis extenderent
Abbreviated transcription (Latin):
uasis argenteis ⁊ de auratis
in refectoriis uł infirmito¬
riis tm̃ nisi pro honorandis
hospitib. frenis. sellis. petto¬
ratib ⁊ calcarib de argenta¬
tis aut alia suꝑfinitatẽ hñti¬
b sed simplicib solũiͦ ⁊ ab¬

Expanded text:
Vasis argenteis et deauratis Vasis argenteis et deauratis in refectoriis vel infirmitoriis tantummodo, nisi pro honorandis hospitibus; frenis, sellis, pectoralibus et calcearibus deargentatis aut aliam superfluitatem habentibus, sed simplicibus solummodo
Abbreviated transcription (Latin):
extra septa ip̃ius monastii
uel infra ip̃a pofunt uesci car¬
nib de gr̃a sp̃ali. Nonnulli
etiam uestib delicatis ⁊ p̃cio¬
sis caltiam̃tis quoq strictis
cũ uastulis ⁊ aliter mordia¬
tis utentes in refectorio pul¬
m̃tis cõmunib ñ uescunt᷑.
sed eis pulmenta lanciora
cetõ fieri firmit̾ inhibemus
Statuentes ut tã p̃lati qmͣ sbd¬
ti de eodem uestiario uestant
Licet tamen platis eistem ini
meliorib cũ modãmĩe uel¬
tim̃tis qui una cũ eisdem
subditis subtularib rube¬
is ñ nastulos s ligaturas
hñtib botis nocturnts exce¬
tis penitus sint contenti. os¬
q in refestorio eodem pane
pulm̃tis eisdem. ⁊ eodẽ potu
uescantur. Salua pitantia
q̃ abb̃i uel alii maiorẽ men¬
sam tenenti ex certa causa
ꝥfati ordinis. in cõmuni re¬
fectorio comedant. ⁊ in dormi¬
iaceant omĩ ꝑrsus excusati¬
one cessante. illis causis dua¬
institutis ordinis expͥmũt᷑

Expanded text:
extra septa ipsius monasterii extra septa ipsius monasterii vel intra ipsa poterunt vesci carnibus de gratia speciali. Nonnulli etiam vestibus delicatis et pretiosis, calceamentis quoque strictis cum nastulis et aliter inordinatis utentes; in refectorio pulmentis communibus non vescuntur, sed eis pulmenta lautiora cetero fieri firmiter inhibemus, statuentes, ut tam prelati quam subditi de eodem vestiario vestiantur. Liceat tamen prelatis eisdem uti melioribus cum moderatione vestimentis, qui, una cum subditis, eisdem sotularibus rubeis, non nastulas sed ligaturas habentibus, bottis nocturnis exceptis, sint contenti. Omnes in refectorio eodem pane, pulmentis et eodem potu vescantur, salva pitantia, que abbati, vel majorem mensam tenenti, ex certa causa prefati ordinis in communi refectorio comedant, in dormijaceant, omni penitus excusatione cessante, illis causis excinstitutis ordinis exprimuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
elcones pro eo iniuꝰ canõice
celebrantur qd̃ pater abbas
sanguiẽm ñnumqͣm etiam
mũdano fauore seu familia
uolumꝰ ⁊ mandamꝰ ut super
hoc ꝑ iusitatores eostem inqͥ¬
sita diligentius u̾tate si pre¬
dictus pater abbas in hoc reꝑ
tus fu̾it culpabilis in seqñti
gn̾ali capło prout expedire
iidebitur puniatur. Quia
uo ñnulli abbm̃ sani carnes
comedunt ⁊ saius canoĩcl
⁊ conu̾sis comedendas conce¬
dunt. abbas qui de hoc conuic¬
nis fu̾it uel confessus ꝑ qua¬
ubet corestione trib sextis
feriis in pane ⁊ aqua ieiuuz
canonicis ⁊ Conu̾sis mͦ simi¬
u piuuendis. exceptis tñ debi¬
lib uł infirmis potionatisaut
minutis quib ꝑ abbes esus
carniũ concedatur. Pulm̃ta
uo infra scepta monastũ si¬
ne carne ⁊ sagimĩe pparent᷑.
s excipiendi sunt debiles uel¬
infirmi ⁊ oꝑm p̃ciosoꝵ artifi¬
ces. uel oꝑ arii cunductitii cũ
aliter ñ possint haberi de fa¬
cili. aut aliqui seculares qui

Expanded text:
electiones pro eo minus canonice electiones pro eo minus canonice celebrantur, quod pater abbas, sanguinem, nonnunquam etiam mundano fauore seu familiaruolumus et mandamus ut super hoc per uisitatores eosdem, inquisita diligentius ueritate, si predicrit repertus culpabilis, in sequenti generali capitulo, prout expedire videbitur puniatur. Quia vero nonnulli abbatum sani carnes comedunt, et sanis canonicis et conversis comedendas concedunt; abbas, qui de hoc convictus fuerit, vel confessus, pro qualibet comestione tribus sextis feriis in pane et aqua jejunet: canonicis et conversis modo simili puniendis, exceptis tamen debilibus et infirmis, potionatis ac minutis, quibus per abbates esus carnium concedatur. Pulmenta vero infra septa monasterii sine carne et sanguine preparentur. Sed excipiendi sunt debiles infirmi et operum preciosorum artifices vel operum conductorii, cum aliter non possunt haberi de facili, aut aliqui saeculares, qui
Abbreviated transcription (Latin):
creto ⁊ sigillatim uiquitant
q̃ correctione nouint indigi
corrigendo q̃ ꝑ eos corrigenda
fiu̾nt ⁊ referendo fideliter q̃
da prouiso qđ̃ cum int̾dum
iiuisitationib ⁊ allas pro
utilitate domi᷑ aut ordinis
honestate loquirnt᷑ prefati
uisitatores cũ ad aliquã et¬
cłiam iusitandã accessint di¬
ligent̾ inquirant. si quis ca¬
nonicoꝵ uel conu̾si eodem
eccł̃iam sit emissus ut si cau¬
sam minꝰ rõnabilem forsi¬
tan inuenĩnt ipm̃ ad eccliã
de qua enussus fũat faciãt
imponat᷑. Suꝑ uisitatione
aũt monastĩoꝵ ordinis pre¬
dicti uisitatores ac prẽs abba¬
tes sollicitudĩem ⁊ diligenti¬
am habeant esficacem. ne
ꝓpt̾ eoꝵ negligentiam aut
defcũ uos eadem monastĩ¬
a uel ꝑsonas ordinis licet ĩ¬
uiti faciamꝰ ab aliis uisitari
Prouideat tñ ip̃oꝵ iusitatoꝵ
discretio ut statũ domoꝵ qͣs
usitauĩnt in scriptis redi¬
gant et eodem anuo refant
ad caplin gn̾ale. Ad hec qui¬
a inquibdam locis abbũ

Expanded text:
creto et singillatim inquirant que correctione nouerint indigere, corrigendo que per eos corrigenda fuerint et referendo fideliter queda; prouiso ut, cum abbates in uisitationibus uel alias pro utilitate domus et ordinis honestate loquuntur, prefati uisitatores cum ad aliquam ecclesiam uisitandam accesserint, diligenter inquirant si quis canonicorum uel conuersorum eodem ecclesiam sit emissus ut, si causam minus rationabilem forsan inuenerint, ipsum ad ecclesiam de qua emissus fuerat faciant imponatur. Super visitatione autem monasteriorum ordinis predicti visitatores et patres abbates sollicitudinem et diligentiam habeant efficacem, ne propter eorum negligentiam aut defectum nos eadem monasteria vel personas ordinis, licet inviti, faciamus ab aliis visitari. Provideat tamen ipsorum visitatorum discretio, ut statum domorum, sitaverunt, in scriptis redigant, et eodem anno referant ad capitulum generale. Ad hoc, quia in quibusdam locis abbatum
Abbreviated transcription (Latin):
dcõnem. In eo summius loco ⁊ ofi¬
cio constituti. ut uiros religio¬
sos manu tenere ac defendere
teueamur nec patiamire regii¬
laria instituta ꝑ aliquoꝵ inse¬
leutiam eneruari. Accepimus
si quudem qd̃ a prima planta¬
tione religionis ur̃e gu̾alis
institutio emanauit. ut ab¬
bates ⁊ pp̃ositi urĩ ordius ce¬
tis temꝑib cõueniant p̃mos¬
stracẽn. ut si qua forsan ueli
batum ⁊ p̃positoꝵ consilio corri¬
gantur ⁊ inform̃tur in melius
que uisa fuint reformanda ue¬

Expanded text:
In eo sumus loco et officio constituti ut viros religiosos manutenere ac defendere teneamur nec patiamur regularia instituta per aliquorum insolentiam enervari. Accepimus siquidem quod a prima plantatione religionis vestrae generalis institutio emanavit ut abbates et praepositi vestri ordinis certis temporibus conveniant Praemonstratum; ut si qua forsan vel ibatum et praepositorum consilio corrigantur et reformentur in melius quae visa fuerint reformanda. Ve
Abbreviated transcription (Latin):
orta ⁊ ip̃i facile ad concordiam
uel unitatem reuocari nequi¬
uerint. pater ałõs consilio co¬
abb̃m suoꝵ eis ydoneam ꝓui¬
deat ꝑsonani ⁊ illi eam sine cõ¬
tradictione retipiant in abbẽm
quam si recipere contẽpserint
siũe subiaceaut qmͣ pr̃ abbas
cum consilio coabbm̃ suoꝵ in
cos duxĩt auctoritate ordinis
ꝓmulgandã. Ad hec qm̃ p̃mõ¬
straceñ. ecclĩa pͥma mater est

Expanded text:
orta, et ipsi facile ad concordiam orta, et ipsi facile ad concordiam uel vnitatem reuocari nequiuerint, pater abbas consilio coabbatum suorum eis ydoneam prouideant personam, et illi eam sine contradiccione recipiant jn abbatem; quam si recipere contempserint, sentencie subiaceant, quam pater abbas cum consilio coabbatum suorum in eos duxerit auctoritate ordinis promulgandam. Ad hec quoniam Premonstratensis ec
Abbreviated transcription (Latin):
uel ep̃o in cuiꝰ dio cesi fu̾it pre¬
sentetur plenitudiem ab eo
o professionem occõne illa ũ
tnsgrediatur constitutõnes
odmis sui nec in aliquo eius
tatus. bñdcõnem ab eo ñ po¬
tuerit obtinẽ. ne eccli̾a ad ꝙ̃
uocatus est destituta consilio
ꝑiditetur. osficto ⁊ loco alb̃is
plenariescdm̃ ordĩem fungat᷑
in ea. tam in ext̾ĩorib prouidẽ¬
dis qmͣ int̾iorib corrigendis
donec aut int̾uentu gñalis ca¬
plĩ uti. Aut ꝑcepto romani p¬
tificis seu metropolitaui suam
la ꝑsona eccliastica. pro crisma¬
te aut consecrationib ⁊ ordi¬
nationib aut pro sepultura.
p̃cium. aut pro bñdicendo ab¬
bate ⁊ deducendo in sedem su
am palefridum. aut aliquod
urm̃ etiam si exigatur dare
p̃sumat. quia ⁊ exigentem⁊
ace prauitatis in noluit. Ce¬
terũ si aliqua eccliaꝵ urarũ
ꝑ astoris solatio destituta int̾
frẽs de substituendo abb̃e dis¬
cordia fuit uel scissura sub¬

Expanded text:
vel episcopo in cuius diocesi fuerit prevel episcopo in cuius diocesi fuerit presentetur plenitudinem ab eo o professionem occasione illa non transgrediatur constitutiones ordinis sui nec in aliquo eius tatus, benedictionem ab eo non potuerit obtinere; ne ecclesia, ad quam vocatus est, destituta consilio periclitetur, officio et loco abbatis plenarie secundumo rdinem fungatur in ea, tam in exterioribus providendis, quam in interioribus corrigendis, donec aut interventu generalis capituli vestri, aut precepto Romani pontificis seu metropolitani benedla persona ecclesiastica pro crismate, aut consecrationibus et ordinationibus, aut pro sepultura pretium, aut pro benedicendo abbate et deam palafridum aut aliquod vestrum eciam si exigatur dare presumat, quia et exigentem ace prauitatis inuoluit. Ceterum si aliqua ecclesiarum vestrarum pastoris solacio destituta, inter fratres de substituendo abbate discordia fuerit aut scissura sub
Abbreviated transcription (Latin):
legĩt. sine ulla conditõne tem¬
ꝑalis cõmodi reũtatur ĩ obe¬
dientia abb̃is sicut cetĩ frẽs ip¬
sius domus firmit ꝑmansur
fu̾it ⁊ capłm sine scandalo uł
ꝑiculo expectari nequiuert ꝑ
abbẽm p̾monstraceñ ⁊ prẽm
abbem. ⁊ alios abb̃es quos uo¬
cauit fieri licebit. Quod si depo¬
situs iuse date suĩe contuma¬
citer contraire temptaiũt tan
ip̃e qm principales eius qui
de ordiue ur̃o fuint ui contu¬
matia sua fautores ab abbate
p̃monst̾. ⁊ cetĩs abbibus censu¬
ra eccliastica donec satisfaciãt
arceantur uerum cũ aliqua
erit destitrita. uel cum ibi ab¬
batis electio regłariter ñ fu̾it
celebrata sub prĩs abbĩs potes¬
tate ac dispositione consistat
⁊csieius consilio qui eligend
fu̾it a canonicis eligatur. Elec¬
to autemi frẽs ecclie statim o¬
bedĩam ꝓmittant. qui ñ qͣr
absolutus a potestate prĩs ab¬
batis uel ordinis sui. archiepõ

Expanded text:
legerit sine ulla conditione temlegerit sine ulla conditione temporalis commodi revertatur in obedientia abbatis sicut ceteri fratres ipsius domus firmiter permanfuerit et capitulum sine scandalo vel periculo expectari nequiverit per abbatem Premonstratensem et patrem abbatem et alios abbates quos vocaverit fieri licebit Quod si depositus in se date sententie contumaciter contraire temptaverit tam ipse quam principales eius qui de ordine fuerint in sua contumacia fautores ab abbate Premonstratensi et ceteris abbatibus censura ecclesiastica donec satisfaciant arceantur Verum cum aliqua erit destituta vel cum ibi abbatis electio regulariter non fuerit celebrata sub patris abbatis potestate ac dispositione consistat et cum eiusdem consilio qui eligendus fuerit a canonicis eligatur Electo autem fratres ecclesie statim obedientiam promittant qui non quasi absolutus a potestate patris abbatis vel ordinis sui archiepiscopo
Abbreviated transcription (Latin):
de mandato romani pontifi¬
cis liceat relaxare. In gn̾aligͥ¬
ur̃o capło presidence ałr̃e pre¬
monstraceñ oetĩsq confiden¬
tib. ⁊ in spũ dei cooꝑantibus
de hiis que ad edificatoẽm a¬
atq increm̃tum regularis di¬
scipline spectabunt. sermo di¬
ligens habeatur. Porro de oĩ¬
bus questionib ⁊ querelis
que in ip̃o caplõ ꝓposite fuĩnt.
illud teneatur irrestragabili¬
ter ⁊ seruetur qd̃ abb̃s p̃mon¬
strceñ cum hiis qui saniorĩ
consilii ⁊ magis ydonei appa¬
ruerint iuste ac prouide iudi¬
cabit. Saue si aliquis abbas¬
ur̃i ordinis infamis uel iu¬
tilis auc ordinis sui p̃uarica¬
tor inuentus fu̾it ⁊ prius ꝑ
prẽm suũ abbẽm aut ꝑ num¬
tios eius ãmonitus. suura
corrigere ⁊ em̃dare delictum
neglexĩt. aut cedere si amouẽ¬
dus fuit sponte noluĩt. aue¬
toritate gn̾alis capłi depona¬
tur ⁊ depositus sine dilatione
ad domũ unde exiuit. siue ad
aliam eiusdem ordiuis qͣm e¬

Expanded text:
de mandato Romani pontifide mandato Romani pontificis liceat relaxare. Jn generaliro capitulo, presidente abbate Premonstratensi, ceterisque confidentibus et in spiritu Dei cooperantibus, de hijs que ad edificacionem aatque incrementum regularis discipline spectabunt sermo diligens habeatur; porro de omnibus questionibus et querelis que in ipso capitulo proposite fuerint, illud teneatur irrefragabiliter et seruetur, quod abbas Premonstratensis cum hijs, qui sanioris consilij et magis ydonei apparuerint, iuste ac prouide iudicabit. Sane si abbas aliquis uestri ordinis infamis uel intilis aut ordinis sui prevaricator inventus fuerit et prius per patrem suum abbatem aut per nuntios eiusdem ammonitus suum corrigere et emendare delictum neglexerit aut cedere si amovendus fuerit sponte noluerit auctoritate generalis capituli deponatur et depositus sine dilatione ad domum unde exivit seu ad aliam eiusdem ordinis quam e