comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
equȩ hinnitum edere coactus est.Et canis latra¬
tus aspectu canis picti irritatus.Laurusq ad a¬
morem et concubitum aeneę uacȩ syracusis: nimiȩ
similitudinis irritam̃to compulsus. Quid enim
uacua rationis animantia arte decepta miremur.
cum hominis sacrilegam cupiditatem muti lapi¬
dis liniam̃tis excitatam uideamus:
Quȩlam nulla arte effici posse.

Expanded text:
equae hinnitum edere coactus est, et canum latraequae hinnitum edere coactus est, et canum latratus aspectu picti canis incitatus taurusque ad amorem et concubitum aeneae uaccae Syrasusis nimiae similitudinis inritamento conpulsus: quid enim uacua rationis animalia arte decepta miremur, cum hominis sacrilegam cupiditatem muti lapidis liniamentis excitatam uideamus? QVAEDAM NVLLA ARTE EFFICI POSSE
Abbreviated transcription (Latin):
Ed ut alienigena scrutemur. Cum obscurato
repente sole inusitatis ꝑfusȩ tenebris athenȩ
sollicitudine agerent᷑ interitum sibi cȩlesti denuncia¬
tione portendi credentes. pieles ꝓcessit in mediu:
et quę a p̃ceptore suo anaragora ꝑtinentia ad sol¬
et lunȩ cursum acceꝑat. disseruit: nec ulterius tre¬
pidare ciues suos uano metu passus est. Quan¬
tum porro dignitatis a rege alexandro tributum
arti existimamus. qui se et pingi ab uno appelle et
cȩtera enim ꝑfectissimȩ artis in eo p̃currentia in¬
dicia. etiam illud mirant᷑ ꝙ stat dissimulatę cla¬
udicationis sub ueste leniter uestigium rep̃ntans:
ut non exprobratum tanꝗͣ uitium: ita tanqͣ certã
propriam q dei notam decore signisicans. Q uiꝰ
coniugem praxitelis in marmoreꝰ quasi spirante
in templo cynedioꝵ collocauit ꝑꝑ pulchritudĩe
oꝑis a libidinoso cuiusdam complexu parum tutã.
Quo excusabilior est error equi qui uisa pictã

Expanded text:
ed ut alienigena scrutemur, cum obscurato repente sole inusitatis perfusae tenebris Athenae sollicitudine angerentur, interitum sibi caelesti denuntiatione portendi credentes, Pericles processit in medium et quae a praeceptore suo Anaxagora pertinentia ad solet lunae cursum acceperat disseruit nec ulterius trepidare ciues suos uano metu passus est. Quantum porro dignitatis a rege Alexandro tributum arti existimamus, qui se et pingi ab uno Apelle et cetera enim perfectissimae artis in eo procurrentia indicia etiam illud mirantur, quod stat dissimulatae claudicationis sub ueste leuiter uestigium repraesentans, ut non exprobratum tamquam uitium, ita tamquam certam propriamque dei notam decore significatam. Cuius coniugem Praxiteles in marmore quasi spirantem in templo Cnidiorum collocauit, propter pulchritudinem operis a libidinoso cuiusdam conplexu parum tutam. quo excusabilior est error equi, qui uisa pictura
Abbreviated transcription (Latin):
turionatus honore donata sunt.S ed quod ad p̃¬
liatorum excellentem fortitudinem attinet: merito
lutii Siccii dentati commemoratio omnia romana
exempla finierit. Cuius oꝑa. honoresq oꝑum ult
fidem ueri excedere iudicari possent. nisi ea certi au¬
ctores: inter quos. M.uarro monim̃tis suis testata eẽ
uoluisset: quem centies et uigesies in acie descendis¬
se tradunt: eo robore animi atq corporis utentem¬
ut maiorem semꝑ uictoriȩ partem traxisse uideretur
Sex et xxx. spolia ex hoste retulisse: quorum in nu¬
mero octo fuisse: cum quib inspectante utroq excitu
ex prouocatione dimicasset. xiiii. ciues ex media moͬ¬
te raptos seruasse. quinq et xl. uulnera pectore exce¬
pisse: tergo cicatricibus uacuo: nouem triumphales ĩ¬
peratorum currus secutum. totius ciuitatis oculos in
se numerosa donoꝵ pompa conuertentem. Praefere¬
bantur enim aureȩ corona octo. ciuice xiiii. murales

Expanded text:
turionatus honore donata sunt. Sed quod ad proeturionatus honore donata sunt. Sed quod ad proeliatorum excellentem fortitudinem adtinet, merito L. Sicci Dentati commemoratio omnia Romana exempla finierit, cuius opera honoresque operum ultra fidem ueri excedere iudicari possent, nisi ea certi auctores, inter quos M. Varro, monumentis suis testata esse uoluissent. quem centies et uicies in aciem descendisse tradunt, eo robore animi atque corporis utentemut maiorem semper uictoriae partem traxisse uideretur: sex et xxx spolia ex hoste retulisse, quorum in numero octo fuisse eorum, cum quibus inspectante utroque exercitu ex prouocatione dimicasset, xiiii ciues ex media morte raptos seruasse, v et xl uulnera pectore excepisse, tergo cicatricibus uacuo: nouem triumphales imperatorum currus secutum, totius ciuitatis oculos in se numerosa donorum pompa conuertentem: praeferebantur enim aureae coronae octo, ciuicae xiiii, murales
Abbreviated transcription (Latin):
transitu facilem redegit: ingenti multitudine barba¬
rorum affiuente: cȩteris rate ad lutus regressis: solꝰ
immobilem stationis gradum retinens: undiq ru¬
entibus tęlis. et ab ommiꝰ parte acri studio ad inuadẽ¬
dum nitentib. quinq militum diurno p̾lio suffectã
pila una dextra hostium corporibus adegisti. Ad ulti¬
mum districto gladio: audacissimum quenq modo
um bonis impussu. modo mucronis ictu depellens: hĩc
romanis: illinc britanicis oculis incredibili: nisi cerne¬
reris spectaculo fuisti. Postꝗͣ deinde ira ac pudor
cuncta cõnari fessos coegit tragula femur traiectus
saxiq pondere ora contusus: galea iam ictibus dis¬
cussa: et scuto crebris foraminb absumpto: pro¬
fundo te credidisti: ac duabus loricis onustus int̾
undas: quas hostili eruore infeceras euasisti: uisoq
impatore: armis non amissis: sed bene impensis: cũ
tis aestimatore: tum facta: tum etiam uerba tua cen¬

Expanded text:
transitu facile redegit, ingenti multitudine barbatransitu facile redegit, ingenti multitudine barbarorum adfluente, ceteris rate ad litus regressis solus immobilem stationis gradum retinens, undique ruentibus telis et ab omni parte acri studio ad te inuadendum nitentibus, quinque militum diurno proelio suffectura pila una dextera hostium corporibus adegisti. ad ultimum destricto gladio audacissimum quemque modo umbonis inpulsu, modo mucronis ictu depellens hinc Romanis, illinc Britannicis oculis incredibili, nisi cernereris, spectaculo fuisti. postquam deinde ira ac pudor cuncta conari fessos coegit, tragula femur traiectus saxique pondere ora contusus, galea iam ictibus discussa et scuto crebris foraminibus absumpto, profundo te credidisti ac duabus loricis onustus inter undas, quas hostili cruore infeceras, enasti, uisoque imperatore armis non amissis, sed bene inpensis, cum tis aestimatore cum facta tum etiam uerba tua cen
Abbreviated transcription (Latin):
mo studio. et magno militum numero ad eumica¬
piendum muteretur. omnes qui propius accesserant
int̾emit. ac sine ullo regressu pedes pugnans suꝑ̃ in¬
gentem stragem: quam ip̃e fecerat corruit. Cuius cã
diui iulii disciplina milites aluit: quoꝵ alter dext̾a
alter oculo amisso hostibus in haesit. Ille post hanc iactu¬
ram uictor: hic nec hac quidem iactura uictus.Tu¬
uin uero Sçȩuola in exuꝑabilem sp̃m utrã in parte reꝵ
naturae qͣ admiratione prosequar nescio. quoniam ex¬
cellenti uirtute dubium reliquisti inter undas ne pu¬
gnam fortiorem edideris: an in t̾ram uocem miseris
Sello nanq gallicõ. quo. C Caesar. non contentus opa
sua lutoribus oceani claudere Britanicȩ insula cȩlestes
iniecit manus. cum quatuor commilitonib rate transue¬
dtus in scopulum uicinum insulȩ: quam hostium in¬
gentes copiȩ obtinebant: postꝗͣ estus regressu suo spa¬
cium: quo scopulus et insula diuidebat᷑ in uadum

Expanded text:
ustuleius summo studio et magno militum numero ad † eum caustuleius summo studio et magno militum numero ad † eum capiendum niteretur, omnes, qui propius accesserant, interemit ac sine ullo regressu pedis pugnans super ingentem stragem, quam ipse fecerat, conruit. cuius diui Iuli disciplina milites aluit, quorum alter dextera, alter oculo amisso hostibus inhaesit, ille post hanc iacturam uictor, hic ne hac quidem iactura uictus. Tuum uero, Scaeui, inexuperabilem spiritum in utra parte rerum naturae admiratione prosequar nescio, quoniam excellenti uirtute dubium reliquisti inter undasne pugnam fortiorem edideris an in terra uocem miseris: bello namque, quo C. Caesar non contentus opera sua litoribus Oceani claudere Britannicae insulae caelestis iniecit manus, cum quattuor conmilitonibus rate transuectus in scopulum uicinum insulae, quam hostium ingentes copiae obtinebant, postquam aestus regressu suo spatium, quo scopulus et insula diuidebantur, in uadum
Abbreviated transcription (Latin):
in certamen pugnae deuocatus ẽẽt. subeuntem sibi co¬
egit: nec erubuit flagrantissimi pectoris iuuenis gla¬
dium ei suum et sagulum utroq exercitu spectante
tradere. Ille uero etiam petiit ut hospitii iure inter
se iuncti ẽent: quando inter romanos et celtiberos pax
foret restituta: Nẽ Attilium quidem praeterire
possum : qui cum decim a legionis miles pro .C. cȩsaris
partibus maritima pugna preliaretur. abscisa dex¬
tra: quam. Massilionsium naut iniecerat: leua pup¬
pim app̃hendit. nec ante dimicare destitit. ꝗͣ captam
profundo mergeret.Quod factum parum iusta noti¬
cia patet. At cinegirum atheniensem simili ꝑtina¬
cia in consectandis hostibus usum uerbosa cantu la¬
udum suarum gracia comnium sȩculoꝵ memoriȩ
litterarum p̃conio inculcat. Sbassicam Aitilii glĩa
terrestri laude. Me Cęsius scçita citisdem ũpat̾ors
ocenturio subsequutus est.CCum pro castello enim cui

Expanded text:
in certamen pugnae deuocatus esset, succumbere sibi coin certamen pugnae deuocatus esset, succumbere sibi coegit. nec erubuit flagrantissimi pectoris iuuenis gladium ei suum et sagulum utroque exercitu spectante tradere. ille uero etiam petiit ut hospitii iure inter se iuncti essent, quando inter Romanos et Celtiberos pax foret restituta. Ne Acilium quidem praeterire possumus, qui, cum decumae legionis miles pro C. Caesaris partibus maritima pugna proeliaretur, abscisa dextra, quam Massiliensium naui iniecerat, laeua puppim adprehendit nec ante dimicare destitit quam captam profundo mergeret. quod factum parum iusta notitia patet. at Cynaegirum Atheniensem simili pertinacia in consectandis hostibus usum uerbosa cantu laudum suarum Graecia omnium saeculorum memoriae litterarum praeconio inculcauit. Classicam Acilii gloriam terrestri laude M. Caesius Scaeua eiusdem imperatoris centurio subsecutus est: cum pro castello enim, cui
Abbreviated transcription (Latin):
cum traxit legionem. Ita trium hominum fortis te¬
meritas: annibalem pauloante spe sua capuȩ potito¬
rem: ne castrorum quidem suoꝵ potientem eẽ passa
est. Quorum uirtuti nihil cedit. Q. occius: qui
ꝑꝑ fortitudinem achilles cognominatus est.Nam ut
reliqua eius opera non exequar.abunde tamen oluobꝰ
factis quae relaturus sum: quantus bellator fuerit co¬
gnoscetur. Q Metello consuli legatus in hispaniam ꝓ¬
fectus celtibericum sub eo bellum gerens: postꝗͣ cogͦ¬
uit a quodam gentis huius iuuene se ad dimicandũ
prouocari. Erat autem illi forte prandendi gratia po¬
sita mensa relicta ea arma sua extra uallum deferri. e¬
quumq educĩ dam iussit:ne a metello impediretur
et illum celtiberum insolentissime obequitantem cõ¬
sectatus interemit. detractasq opes corpori eius eximi¬
as: ouans laeticia in castra retulit. Idem firesum nobi¬
litate ac uirtute omnes celtiberos p̃stantem: cum ab eo

Expanded text:
cum traxit legionem. ita trium hominum fortis tecum traxit legionem. ita trium hominum fortis temeritas Hannibalem, paulo ante spe sua Capuae potitorem, ne castrorum quidem suorum potentem esse passa est. Quorum uirtuti nihil cedit Q. Occius, qui propter fortitudinem Achilles cognominatus est: nam ut reliqua eius opera non exequar, abunde tamen duobus factis, quae relaturus sum, quantus bellator fuerit cognoscetur. Q. Metello consuli legatus in Hispaniam profectus, Celtibericum sub eo bellum gerens, postquam cognouit a quodam gentis huius iuuene se ad dimicandum prouocari—erat autem illi forte prandendi gratia posita mensa—, relicta ea arma sua extra uallum deferri equumque educi clam iussit, ne a Metello inpediretur, et illum Celtiberum insolentissime obequitantem consectatus interemit detractasque corpori eius exuuias ouans laetitia in castra retulit. idem Pyrresum nobilitate ac uirtute omnes Celtiberos praestantem, cum ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
pidationem correxit: uinciq paratas uincere docuit.
Caeterum ut humanae uirtutis actum exequam᷑
cum annibal Capuam. in qua romanus exercitus eat
obsideret: iubius Acceus pelignae cohortis p̃fectus
uexillum transpunicum uallum proiecit: se ipsum
suosq cõmilitones si eo hostes potiti eẽnt execratus:
et ad id petendum subsequente cohorte pͥmus impe¬
tum fecit. Quod ut Ualeruus staccus tribunus tertia
legionis aspexit: conuersus ad suos: spectatores in¬
quit ut uiedeo alienae uirtutis huc uenimus. S ab¬
sit istud dedecus a sanguine nr̃o: ut romani gloria
ceere latinis uelint. Ego certe aut speciosam optaui moͣ¬
tem: aut felicem auolaciȩ exitum: uel solus p̃currere pa¬
ratus sum. His auditis padanius centurõ conuulsũ
signum dextra retinens. iam hoc inquit intra hostile
uallum mecum erit: proinde sequantur qui id capi no¬
lunt: et cum eo in castra poenoꝵ irrupit: totamq se¬

Expanded text:
pidationem correxit uincique paratas uincere docuit. pidationem correxit uincique paratas uincere docuit. Ceterum ut humanae uirtutis actum exequamur, cum Hannibal Capuam, in qua Romanus exercitus erat, obsideret, Vibius Accaus Paelignae cohortis praefectus uexillum trans Punicum uallum proiecit, se ipsum suosque conmilitones, si signo hostes potiti essent, execratus, et ad id petendum subsequente cohorte primus impetum fecit. quod ut Valerius Flaccus tribunus tertiae legionis aspexit, conuersus ad suos 'spectatores' inquit, 'ut uideo, alienae uirtutis huc uenimus, sed absit istud dedecus a sanguine nostro, ut Romani gloria cedere Latinis uelimus. ego certe aut speciosam optans mortem aut felicem audaciae exitum uel solus procurrere paratus sum'. his auditis Pedanius centurio conuulsum signum dextra retinens 'iam hoc' inquit 'intra hostile uallum mecum erit: proinde sequantur qui id capi nolunt', et cum eo in castra Poenorum inrupit totamque se
Abbreviated transcription (Latin):
uulis et extremi sp̃s reliquiis. ne res.p. expiraret effe¬
cit. Praesentia enim animi sui senatum et equestrem
ordinem ad uindictam exigendam impulit. D ed
ut armoꝵ et togae supius: ita et nunc etiam sideꝵ
clarum decus duum iulium certissimam uerae uir¬
tutis effigiem repñtemus. Cum innumerabili multi¬
tudine: et feroci impetu neruioꝵ inclinari aciem suã
uideret: timidius pugnanti militi scutum detraxit.
eoq tectus acerrime praeliari coepit. Quo facto for¬
titudinem per totum exercitum diffudit. Labentem¬
q belli fortunam diuino animi ardore restituit. Idẽ
alio p̃lio Legionis martiȩ aquilifer: in cundem fu¬
gȩ gratia iam conuersum faucib comp̃hensum in
contrariam partem detraxit: dextramq ad hostem
tendens: quorsum tu inquit abis: illic sunt cum
quib dimicamus. Et manib quidem unum militẽ
adhortatione uero tam acri omnium legionum tre¬

Expanded text:
uulis et extremis spiritus reliquiis ne res publica expiraret effeuulis et extremis spiritus reliquiis ne res publica expiraret effecit: praesentia enim animi sui senatum et equestrem ordinem ad uindictam exigendam inpulit. Sed ut armorum togaeque prius, nunc etiam siderum clarum decus, diuum Iulium, certissimam uerae uirtutis effigiem, repraesentemus, cum innumerabili multitudine et feroci impetu Neruiorum inclinari aciem suam uideret, timidius pugnanti militi scutum detraxit eoque tectus acerrime proeliari coepit. quo facto fortitudinem per totum exercitum diffudit labentemque belli fortunam diuino animi ardore restituit. idem alio proelio legionis Martiae aquiliferum ineundae fugae gratia iam conuersum faucibus conprehensum in contrariam partem † detraxit dexteramque ad hostem tendens 'corsum tu' inquit 'abis? illic sunt cum quibus dimicamus'. et manibus quidem unum militem, adhortatione uero tam acri omnium legionum tre
Abbreviated transcription (Latin):
tueretur: scȩuola negauit se quicꝗͣ ui ẽe facturum. tuc̃
Scipio nassica: quoniam inquit consuldum uiris
ordinem sequitur: id agit: ut cum omnib legibus
rationum impium corruat: egomet priuatus me uo
a parte toge circũdedit. sublataq dextra proclamauit
Qui rem .pͥ. saluam ẽẽ uolunt me sequantur. Eaque
uoce cunctatione bonorum ciuium discussa. gracchũ
cum scelerata factione. quas merebatur poenas ꝑsol¬
uere corgit.Item cum tr.pl. saturninus et pretor
glaucia: et equitius designatus tribumis pl. maxĩos
mn ciutate nr̃a seditionumꝰ motus excitassent: nec ꝗsq
se ppło̾ concitato opponeret. pͥmum. M.emilius sca¬
urus. G. marium consulatum sextum gerentem hoͣ¬
tatus est: ut libertatem. legesq manu defenderet. ꝓ¬
tinusq arma sibi afferri ussit. Quib allatis ultima
senectute confectum et pene dilapsum corpus indu¬
it. spiculoq innixus ante fores curiae constitit: ac par¬

Expanded text:
tueretur, Scaeuola negauit se quicquam ui esse acturum. tum tueretur, Scaeuola negauit se quicquam ui esse acturum. tum Scipio Nasica, 'quoniam' inquit 'consul, dum iuris ordinem sequitur, id agit, ut cum omnibus legibus Romanum imperium corruat, egomet me priuatus uola parte togae circumdedit sublataque dextra proclamauit: 'qui rem publicam saluam esse uolunt me sequantur', eaque uoce cunctatione bonorum ciuium discussa Gracchum cum scelerata factione quas merebatur poenas persoluere coegit. Item, cum tr. pl. Saturninus et praetor Glaucia et Equitius designatus tr. pl. maximos in ciuitate nostra seditionum motus excitauissent, nec quisquam se populo concitato opponeret, primum M. Aemilius Scaurus C. Marium consulatum sextum gerentem hortatus est ut libertatem legesque manu defenderet protinusque arma sibi adferri iussit. quibus allatis ultima senectute confectum et paene dilapsum corpus induit spiculoque innixus ante fores curiae constitit ac par
Abbreviated transcription (Latin):
miliȩ principia manarunt. Qui cum ab hoste m̾ aciẽ
uahementer paruulo peteretur: uagina gladius eius
clapsus decidit. Quem subiectum preliantium globo
atq undiq hostilibus pedibus circundatum: postqua
abeẽ sibi animaduertit. adeo constanti animo in suã
potestatem redegit: ut illum non ꝑiculo opp̃ssus raꝑe
sed metu uacuus sũmere uideretur. Quo spectaculo
attoniti hostes: postero die ad eum supplices pacem
petentes uenerunt.Toga quoq fortitudo milita
ribus inserenda est: quia eandem laudem foro atq
castris edita meretur. Cum.Tgracchus in tribuna¬
tu profusissimis largitionib: fauore ppłi occupato
rem .p. opp̃ssam teneret. palamq dictitaret: int̾em¬
oto senatu: omnia per plebem agi debere: in edem
sidei publice conuocati. p c. a consule Mucio sceuo¬
la: quidnam in tali tempestate faciendum eẽt delibe¬
rabant. Cundisq censentib ut consularmis rem .p̃.

Expanded text:
miliae principia manarunt. qui cum ab hoste in acie miliae principia manarunt. qui cum ab hoste in acie uehementer † paruulo peteretur, uagina gladius eius elapsus decidit. quem subiectum proeliantium globo atque undique hostilibus pedibus circumdatum postquam abesse sibi animaduertit, adeo constanti animo in suam potestatem redegit, ut illum non periculo oppressus rapere, sed metu uacuus sumere uideretur. quo spectaculo adtoniti hostes postero die ad eum supplices pacem petentes uenerunt. Togae quoque fortitudo militaribus operibus inserenda est, quia eandem laudem foro atque castris edita meretur. cum Ti. Gracchus in tribunatu profusissimis largitionibus fauore populi occupato rem publicam oppressam teneret palamque dictitaret interempto senatu omnia per plebem agi debere, in aedem Fidei Publicae conuocati patres conscripti a consule Mucio Scaeuola quidnam in tali tempestate faciendum esset deliberabant, cunctisque censentibus ut consul armis rem publicam
Abbreviated transcription (Latin):
ria ꝗͣ sanguinis manauit. Siquidem constantissime in
gladium incumbendo magium hominib documen¬
tum dedisti: quanto potior eẽ debeat probis dignitas
sine uita. ꝗͣ uita sine dignitate. Quius filia minime
muliebris animi. qua cum bruti uiri sui consilium
quod de interficiendo ceꝑat cȩsare: ea nodte: quam
dies teterrimi facti secutus est cognouisset: egresso
cubiculum bruto cultellum tonsorium quasi unguui
um resecandorum grana poposcit: eoq uelut forteᷤ
clapso se uulnerauit. Clamore demde ancillarum in
cubiculum reuocatus brutus: obuirgare eam coepit
ꝙ tonsoris p̃ripuisset officium. Cui secreto fortia: nõ¬
est hoc inquit temerarium factum meum. sed in tali
statu nr̃o: amoris mei erga te certissimum udicium:
expiri enim uolui: si tibi propositum parum ex sen¬
tentia cessisset. ꝗͣ equo animo me ẽẽm interemptura.
Felicior progenie sua suꝑior cato: a quo portiȩ fa¬

Expanded text:
riae quam sanguinis manauit: si quidem constantissime in riae quam sanguinis manauit: si quidem constantissime in gladium incumbendo magnum hominibus documentum dedisti, quanto potior esse debeat probis dignitas sine uita quam uita sine dignitate. Cuius filia minime muliebris animi. quae, cum Bruti uiri sui consilium, quod de interficiendo ceperat Caesare, ea nocte, quam dies taeterrimi facti secutus est, cognosset, egresso cubiculum Bruto cultellum tonsorium quasi unguum resecandorum causa poposcit, eoque uelut forte lapso se uulnerauit. Clamore deinde ancillarum in cubiculum reuocatus, Brutus obiurgare eam coepit quod tonsoris pest hoc' inquit 'temerarium factum meum, sed in tali statu nostro amoris mei erga te certissimum indicium: experiri enim uolui, si tibi propositum parum ex sententia cessisset, quam aequo animo me ferro essem interemptura'. Felicior progenie sua superior Cato, a quo Porciae fa
Abbreviated transcription (Latin):
accensus latus crassi sica confodit: dumq se ulciscitur
romanum im patorem maiestatis amissae turpitudine
liberauit. Ostendit fortunae crassus ꝗͣ indignum uiꝵ
tam graui contum elia afficere uoluisset: quoniam ꝗ¬
dem miectos ab ea libertati suae miserabiles laqueos
prudenter pariter ac fortiter rupit: donatumq se iã
Aristonico dignntati sua reddidit. Eodem mentis
generi sui defensis in africa partibus: classe hispania
petens: cum animaduertisset nauem qua uehebatur
ab hostibus captam. gladio praecordia sua transuerbe¬
rauit. Ac deinde prostratus in puppi: quaerentibus cȩ¬
sarianis militibus ubinam cẽt imꝑator. respondit imꝑa¬
tor se bene habet. Tantumq eloqui ualuit. quantum
ad testandam animi fortitulinem aeternae laudis satis
erat. Iui quoq clarissimi excessus cato utica monu¬
mentum est. in qua ex fortissimis uulnerib tuis plus glo¬

Expanded text:
accensus latus Crassi sica confodit, dumque se ulciscitur, accensus latus Crassi sica confodit, dumque se ulciscitur, Romanum imperatorem maiestatis amissae turpitudine liberauit. ostendit fortunae Crassus quam indignum uirum tam graui contumelia adficere uoluisset, quoniam quidem iniectos ab ea libertati suae miserabiles laqueos prudenter pariter ac fortiter rupit donatumque se iam Aristonico dignitati suae reddidit. Eodem mentis generi sui defensis in Africa partibus classe Hispaniam petens, cum animaduertisset nauem, qua uehebatur, ab hostibus captam, gladio praecordia sua transuerberauit, ac deinde prostratus in puppi quaerentibus Caesarianis militibus ubinam esset imperator respondit 'imperator se bene habet', tantumque eloqui ualuit, quantum ad testandam animi fortitudinem aeternae laudi satis erat. Tui quoque clarissimi excessus, Cato, Vtica monumentum est, in qua ex fortissimis uulneribus tuis plus glo
Abbreviated transcription (Latin):
Eiusdem̃ temporis et notae miles qui cannensi p̃lio
quo Annibal. magis uires romanoꝵ contudit qͣ aĩos
fraegit. cum ad retinenda arma inutiles uulneribus ma¬
nus hẽret: spoliare se conantis numidae ceruicem c̃õ¬
plexus: os naribus: et auribus corrosis deforme reddi¬
dit. inq plenis ultionis morsib expirauit. Sepone ini¬
quum pugnae euentum quantum interfectore fortio
interfectus. Poenus enim in uictoriam obnoxius mo¬
rientis solatio fuit: romanus in ip̃o fine uite uinodlex
sui extitit. Militis huic in aduerso casu tam egregiꝰ¬
tamq uirilis animus ꝗͣ relaturus sum impatoris. P.
enim crassus cum Aristonico bellum in asia gerens a
thracibus quorum is magnum numer in praesidiõ
hẽbat inter Eleam et Sinirnam exceptus ne in ditio¬
nem eius ꝑueniret. dedecus accersita ratione mortis
effugit.Uirgam enim qua ad regendum equum usꝰ
fuerat in unius barbari oculum direxit: qui ui dolois

Expanded text:
Eiusdem temporis et notae miles, qui Cannensi proelio, Eiusdem temporis et notae miles, qui Cannensi proelio, quo Hannibal magis uires Romanorum contudit quam animos fregit, cum ad retinenda arma inutiles uulneribus manus haberet, spoliare se conantis Numidae ceruicem conplexus os naribus et auribus corrosis deforme reddidit inque plenis ultionis morsibus expirauit. sepone iniquum pugnae euentum, quantum interfectore fortior interfectus! Poenus enim in uictoria obnoxius morienti solacio fuit, Romanus in ipso fine uitae uindex sui extitit. Militis hic in aduerso casu tam egregius uirilis animus, quem relaturus sum imperatoris: P. enim Crassus cum Aristonico bellum in Asia gerens a Thracibus, quorum is magnum numerum in praesidio habebat, inter Elaeam et Zmyrnam exceptus, ne in dicionem eius perueniret, dedecus arcessita ratione mortis effugit: uirgam enim, qua ad regendum equum usus fuerat, in unius barbari oculum direxit. qui ui doloris
Abbreviated transcription (Latin):
ti abierunt. S trenuus ille quoq flos ordinis eq̃¬
stris: cuius mira uirtute Fabius maximus rutilianꝰ
magister equitum: bello quod aduersus samnites ge¬
rebatur male commissi p̃lii crimine leuatus est. Nã¬
q Papirio cursore ꝑꝑ auspicia repetenda mͥ urbem ꝓ¬
ficiscente castris praepositus ac uetitus in aciem exer¬
citum ducere: nihilominus manus cum hoste: sed nõ¬
tam feliciter qͣ temere conseruit. procul enim dubio
suꝑabatur. Cȩterum optima indolis uiuentus detra¬
ctis equoꝵ fraenis: uaehementer eos calcaribus stimu¬
latos in aduersos samnites egit: obstinataq animi prȩ¬
sentia extortam manib hostium uictoriam: et cum ea
spem maximi ciuis rutiliani patriȩ restituit. Qualis
deinde roboris illi milites: qui uaehementi ictu rẽoꝵ
concitatam fugae punicam classem nantes lubricis pela¬
gi quasi camp̾oꝵ firmitatẽ pedites in litus retraxerũt.

Expanded text:
ti abierunt. Strenuus ille quoque flos ordinis equeti abierunt. Strenuus ille quoque flos ordinis equestris, cuius mira uirtute Fabius Maximus Rullianus magister equitum bello, quod aduersus Samnites gerebatur, male commissi proelii crimine leuatus est: namque Papirio Cursore propter auspicia repetenda in urbem proficiscente castris praepositus ac uetitus in aciem exercitum ducere, nihilo minus manus cum hoste, sed tam infeliciter quam temere conseruit: procul enim dubio superabatur. ceterum optimae indolis iuuentus detractis equorum frenis uehementer eos calcaribus stimulatos in aduersos Samnites egit obstinataque animi praesentia extortam manibus hostium uictoriam et cum ea spem maximi ciuis Rulliani patriae restituit. Qualis deinde roboris illi milites, qui uehementi ictu remorum concitatam fuga Punicam classem nantes lubricis pelagi quasi camporum firmitate pedites in litus retraxerunt?
Abbreviated transcription (Latin):
tatem. C. Aitilius: uerum barbam suam ꝑmulcẽti
gallo. scipionem uehementi ictu capiti inflixit: eiq
pp dolorem ad se occidendum ruenti corpus cupidiꝰ
obtulit. Capi ergo uirtus nescit. patientię dedecus igͦ¬
rat. Fortunae succumbere tristius omni fato ducit.
noua et speciosa genera interitus excogitat: si quisꝗ
interit qui sic extinguitur. R edodendus est nunc
romanae iuuentuti debitus głiȩ titulus. Quinto
catulo sempronio atracino consule cum Uolscis apđ
Ueruginem parum prospere dimicante ne acies nr̃a
iam melinata propelleretur: equis delapsa se ipãm cẽ¬
turiauit: atq hostium exercitum irrupit. Quo demo¬
to proximum tumulum occupauit. effecitq ut omĩs
Uolscorum conuersus impetus legionib nr̃is ad cõ¬
firmandos animos salutare laxamentum daret. Itaq
cum iam de tropheis statuendis cogitarent: p̃lium no¬
cte dirimente uictores ne an uicti discederent incer¬

Expanded text:
tatem M. Atilius, uerum barbam suam permulcenti tatem M. Atilius, uerum barbam suam permulcenti Gallo scipionem uehementi ictu capiti inflixit eique propter dolorem ad se occidendum ruenti cupidius corpus obtulit. capi ergo uirtus nescit, patientiae dedecus ignorat, fortunae succumbere omni fato tristius ducit, noua et speciosa genera interitus excogitat, si quisquam interit, qui sic extinguitur. Reddendus est nunc Romanae iuuentuti debitus gloriae titulus, quae C. Sempronio Atratino consule cum Volscis apud Verruginem parum prospere dimicante, ne acies nostra iam inclinata propelleretur, equis delapsa se ipsa centuriauit atque in hostium exercitum inrupit. quo demoto proximum tumulum occupauit effecitque ut omnis Volscorum conuersus impetus legionibus nostris ad confirmandos animos salutare laxamentum daret. itaque, cum iam de tropaeis statuendis cogitarent, proelium nocte dirimente uictoresne an uicti discederent incer
Abbreviated transcription (Latin):
citu pulsi: cum se in capitolium et in arcem conferrent.
inq iis collibus morari omnes non possent: necessari¬
um consilium in plana parte urbis relinquendoru
seniorum ceperunt. quo facilius iuuentus reliquias
impii tueretur. Caeterum ne illo quidem tam mise¬
ro tam luctuoso temp̾ore ciuitas nr̃a uirtutis suę ob¬
ulita est.⁊ Defuncti enim honorib aꝑtis ianuis in cũru¬
dibus sellis: cum insignib magistratuum quos gesserãt
facerdotioꝵq quae erant adepti consederunt. ut et
ip̃i in occasu suo splendorem et ornamenta p̃teritȩ
uitȩ retinerent. et plebem ad fortius sustinendos pasꝰ¬
subsprouocarent. Uenerabilis eorum aspectus pͥmo
hostibus fuit et nouitate rei. et magnisicenti a cultus.
et ip̃o audacię genere commotis. S quis dubitaret
quin et galli et uictores illam admirationem mox
in risum et in omne contumeliȩ genus conuersuri
õent: Non expectauit igitur: hanc in iuriȩ maturi¬

Expanded text:
citu pulsi, cum se in Capitolium et in arcem conferrent, citu pulsi, cum se in Capitolium et in arcem conferrent, inque his collibus morari omnes non possent, necessarium consilium in plana parte urbis relinquendorum seniorum ceperunt, quo facilius iuuentus reliquias imperii tueretur. ceterum ne illo quidem tam misero tamlita est: defuncti enim honoribus apertis ianuis in curulibus sellis cum insignibus magistratuum, quos gesserant, sacerdotiorumque, quae erant adepti, consederunt, ut et ipsi in occasu suo splendorem et ornamenta praeteritae uitae retinerent et plebi ad fortius sustinendos casus suos . uenerabilis eorum aspectus primo hostibus fuit et nouitate rei et magnificentia cultus et ipso audaciae genere commotis. sed quis dubitaret quin et Galli et uictores illam admirationem mox in risum et in omne contumeliae genus conuersuri essent? non expectauit igitur hanc iniuriae maturi
Abbreviated transcription (Latin):
luit. Erodemet uirtutis et pugnȩ generẽ u̾si sunt
t.tatanlius Torquatus et Ualerius coruinus. et Emi¬
lianus scipio. hi etiam ultro prouocatos hostium du¬
ces interemerunt. Sed quia sub alienis auspiciis rem
gesserant: spolia loui ferctrio non posuerunt conse¬
cranda. tem scipio emilianus cum in hispania
sub lucullo duce militaret: atq intercatia p̃ualida:
oppidum circũ sederetur: primus moenia eius conscẽ¬
dit. Neq erat in eo exercitu quisꝗͣ aut nobilitate: a¬
ut animi indole. aut futuris actis. cuius magis saluti
parci et consuli deberet. Sed tunc clarissimus quisq
iuuenum pro amplisicanda et tuenda patria plurimũ
laboris. ac ꝑiculi sustinebat: deforme sibi existimans
quos dignitate p̃staret: ab iis uirtute suꝑari. Ideoque
emilianus hanc militiam aliis ꝑꝑ difficultatem uitan¬
tibus sibi depoposcit. Magnum inter haec fortitudĩs
exemplum antiquitas offext. Romani gallorum ex̾¬

Expanded text:
uit. Eodem et uirtutis et pugnae genere usi sunt uit. Eodem et uirtutis et pugnae genere usi sunt T. Manlius Torquatus et Valerius Coruinus et Aemilianus Scipio. hi etiam ultro prouocatos hostium duces interemerunt, sed quia sub alienis auspiciis rem gesserant, spolia Ioui Feretrio non posuerunt consecranda. Idem Scipio Aemilianus, cum in Hispania sub Lucullo duce militaret atque Intercatia, praeualidum oppidum, circumsederetur, primus moenia eius conscendit. neque erat in eo exercitu quisquam aut nobilitate aut animi indole aut futuris actis, cuius magis saluti parci et consuli deberet. sed tunc clarissimus quisque iuuenum pro amplificanda et tuenda patria plurimum laboris ac periculi sustinebat, deforme sibi existimans, quos dignitate praestaret, ab his uirtute superari. ideoque Aemilianus hanc militiam aliis propter difficultatem uitantibus sibi depoposcit. Magnum inter haec fortitudinis exemplum antiquitas offert. Romani Gallorum exer
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ et numero et fortitudine milit̾um suꝑiorem se ere¬
deret. tutiusq erat toto cum exercitu ꝗ solum in aciẽ
descendere sua potissimum dextera omen uictoriȩ ra¬
puit. Nec incoepto eius fortuna desuit. Occiso enim
acrone: fusisq hostibus opima deo spolia ioui fere¬
trio retulit. Hacteniis istudq publica religione con¬
seçrata uirtus. nilla p̾riuata laudatione inoliget
Aromulo proximus corneluis Cossus eidem deo
spolia consecrauit cum magister equitum ducem fi¬
denatum in aciem congressus int̾emissMagnus ini¬
tio huiusce generis incohatȩ głiȩ romulusisosso quo¬
ꝙ multum acquisitum est ꝙ imitari ualuit. romulũ.
Ne muxi quidem Marcelli memoriam ab hĩs exem¬
plis separare debemus: in quo tantus animinugor fu¬
itrat apud padum gallorum regem angente exercitu
stipatum. cum paueis equitib inuaderet. Quem ꝓti¬
nus obirun eatum armis exuit: ea q oui feretip̃ dic̃a¬

Expanded text:
amquam et numero et fortitudine militum superiorem se creamquam et numero et fortitudine militum superiorem se crederet, tutiusque erat toto cum exercitu quam solum in aciem descendere, sua potissimum dextera omen uictoriae corripuit. nec incepto eius fortuna defuit: occiso enim Acrone fusisque hostibus opima de eo spolia Ioui Feretrio retulit. hactenus istud, quia publica religione consecrata uirtus nulla priuata laudatione indiget. Ab Romulo proximus Cornelius Cossus eidem deo spolia consecrauit, cum magister equitum ducem Fidenatium in acie congressus interemisset. magnus initio huiusce generis inchoatae gloriae Romulus: Cosso quoque multum adquisitum est, quod imitari Romulum ualuit. Ne M. quidem Marcelli memoriam ab his exemplis separare debemus, in quo tantus uigor animi fuit, ut apud Padum Gallorum regem ingenti exercitu stipatum cum paucis equitibus inuaderet, quem protinus obtruncatum armis exuit eaque Ioui Feretrio dica
Abbreviated transcription (Latin):
tum habuit.Unus itaq tot ciuium tot hostium in
se oculos conuertit stupentes illos admiratione: hoᷤ
inter laeticiam. metumq hesitantes.Unusq duos acer¬
rima pugnã consertos exereitus: alterum repellendo
alterum propugnando distraxit. Deniq: unus urbi
nr̃ae tantum scuto suo: quantum tiberis alueo mũi¬
menti attulit. Quapꝑ discedentes ethruscr di cere
potuerunt Romanos uicimus: ab horatio uicti sumꝰ.
Immemorem me propositi mei Coclia facit pene.
Eadem enim tempestate certe aduersus eundem hostẽ
et in codem tiberi inclytum ausa facinus. Inter cęt̾as
enim uirgines obses porsenȩ lata hosti. nocturno
tempore custodiam egressa. equum conscendit celeri¬
q traiectu fluminis. non solum obsidione: sed etiam
metu patriam soluit. uiris puella lumen uirtutis pra¬
ferendo. Redeo nunc ad romulum: qui ab Acro¬
ne Cemensium rege ad dunicandum prouocatus. qͣ¬

Expanded text:
tum habuit. unus itaque tot ciuium, tot hostium in tum habuit. unus itaque tot ciuium, tot hostium in se oculos conuertit, stupentis illos admiratione, hos inter laetitiam et metum haesitantis, unusque duos acerrima pugna consertos exercitus, alterum repellendo, alterum propugnando distraxit. denique unus urbi nostrae tantum scuto suo quantum Tiberis alueo munimenti attulit. quapropter discedentes Etrusci dicere potuerunt: Romanos uicimus, ab Horatio uicti sumus. Immemorem me propositi mei Cloelia facit, paene eadem enim tempestate, certe aduersus eundem hostem et in eodem Tiberi inclytum ausa facinus: inter ceteras enim uirgines obses Porsennae data hostium nocturno tempore custodiam egressa equum conscendit celerique traiectu fluminis non solum obsidio se, sed etiam metu patriam soluit, uiris puella lumen uirtutis praeferendo. Redeo nunc ad Romulum, qui ab Acrone Caeninensium rege ad dimicandum prouocatus, qu
Abbreviated transcription (Latin):
ponderosissima uis. et efficacissim lacerti in fortitudi¬
ne consistunt:
Ec praeterit me conditor urbis nr̃ae Romubae
principatum tibi hoc in genere laudis assi¬
gnari oportere. Sed patere obsecro imo
te p̃curri exemplo cui et ip̃e aliquantum honoris
debes: quia beneficio illius effectum est ne tam pre¬
clarum opus tuum roma dilaberetur. E thruscis
in urbem ponte sublicio irrumpentib Hõratius cocleᷤᷤ
extremam eius partem occupauit: totumq hostium
aꝯmen donec post tergum suum pons abrumperetꝰ.
infatigabili pugna sustinuit: atq ut patriam piculo ĩ¬
minenti liberatam uidit: armatus se in tiberim misit.
Cuius forntudinem dii immortales admirati. inco¬
lumitatem sinceram ei praestiterunt. Nam neq ab¬
titudine deiectus quassatusue: nec pondere armoꝵ
p̃ssus. nec ullo uorticis circuitu actus: nec taelis quid
quae undiq congerebant᷑ laesus: tutum natandi euẽ¬

Expanded text:
ponderosissima uis et efficacissimi lacerti in fortitudiponderosissima uis et efficacissimi lacerti in fortitudine consistunt.  praeterit, conditor urbis nostrae, Romule, principatum hoc tibi in genere laudis adsignari oportere. sed patere, obsecro, uno te praecurri exemplo, cui et ipse aliquantum honoris debes, quia beneficio illius effectum est ne tam praeclarum opus tuum Roma dilaberetur. Etruscis in urbem ponte sublicio inrumpentibus Horatius Cocles extremam eius partem occupauit totumque hostium agmen, donec post tergum suum pons abrumperetur, infatigabili pugna sustinuit atque, ut patriam periculo inminenti liberatam uidit, armatus se in Tiberim misit. cuius fortitudinem dii immortales admirati incolumitatem sinceram ei praestiterunt: nam neque altitudine deiectus quassatusue nec pondere armorum pressus nec ullo uerticis circuitu actus, ne telis quidem, quae undique congerebantur, laesus tutum natandi euen
Abbreviated transcription (Latin):
t et a graecis aliquid. Alcibiades ille: cuius ne¬
scio utrum bona: an uitia patrię ꝑniciosiora fu¬
erint: illis enim ciues suos decepit: his affuxit. Cum
adhuc puer ad Periclem auunculum suum uenisset.
cumq secreto tristem sedentem uidisset: int̾rogauit
quid ita tantam in uultu confusionem gereret. At il¬
lo dicente mandato se ciuitatis propila mineruae ꝗ̃
sunt ianuae arcis aedificasse: consumptaq in id opus
ingenti pecunia: non inuenire quo pacto ministerii
rationem redleret atq ideo conslictari. Ergo inquit
quaere potius quemadmodum rationem non reddas
ltaq uir amplissimus et prudentissimus suo consilro
defectus. puerili usus est: atq id egit ut athenienses
sinitimo implicati bello rationib exigendis non ua¬
carent. Sed uiderint athene utrum alcibiadem lam̃¬
tentur an glĩentur: quoniam adhuc inter execratio¬
nem hominis et admirationem dubio mentis iudi
tutis patefecimus: actum ip̃m prosequemur. Cuius

Expanded text:
t ut a Graecis aliquid, Alcibiades ille, cuius nescio utrum bona an uitia patriae perniciosiora fuerint—illis enim ciues suos decepit, his adflixit—, cum adhuc puer ad Periclen auunculum suum uenisset eumque secreto tristem sedentem uidisset, interrogauit quid ita tantam in uultu confusionem gereret. at illo dicente mandatu se ciuitatis propylaea Mineruae, quae sunt ianuae arcis, aedificasse consumptaque in id opus ingenti pecunia non inuenire quo pacto ministerii rationem redderet atque ideo conflictari, 'ergo' inquit 'quaere potius quemadmodum rationem non reddas'. itaque uir amplissimus et prudentissimus suo consilio defectus puerili usus est atque id egit, ut Athenienses finitimo inplicati bello rationibus exigendis non uacarent. sed uiderint Athenae utrum Alcibiadem lamententur an glorientur, quoniam adhuc inter execrationem hominis et admirationem dubio mentis iudictutis patefecimus, actum ipsum persequemur, cuius
Abbreviated transcription (Latin):
uerat cupiens penc totum regiarum opum apparatũ
in urbem nr̃am transtulit. Cȩterum cum et magni prȩ¬
cii et uarii generis a legatis eius tam uiroꝵ ꝗͣ foemi¬
narum apta usui munera circa domos ferrentur: nlła
cuiꝗͣ dono ianua patuit.Tarentinȩq petulantiȩ aĩ¬
mosus magis ꝗͣ efficax defensor. haud scio maiore cũ
glĩa huius urbis armis q̃ morib repulsus sit. n
illa quoq procella. quam. C. Marius et .l. Cuma
Nam cum a se proscriptorum penates uulgi manib
diripiendos obiecissent: inueniri potuit nemo. qui
ciuili luctu prȩdam peteret. Unus enim quisq se ab
iis ꝑinde ac sacris aedibus abstinuit. Quȩ quidem tã
misericors continentia plebis tacitum crudelium ui¬
ctorum conuicium fuit.

Expanded text:
uerat, cupiens paene totum regiarum opum apparatum uerat, cupiens paene totum regiarum opum apparatum in urbem nostram transtulerat. ceterum cum et magni pretii et uarii generis a legatis eius tam uirorum quam feminarum apta usui munera circa domos ferrentur, nulla cuiusquam dono ianua patuit, Tarentinaeque petulantiae animosus magis quam efficax defensor haud scio maiore cum gloria huius urbis moribus repulsus sit. In illa quoque procella, quam C. Marius et L. Cinna nam cum a se proscriptorum penates uulgi manibus diripiendos obiecissent, inueniri nemo potuit, qui ciuili luctu praedam peteret: unus enim quisque se ab his perinde ac si a sacris aedibus abstinuit. quae quidem tam misericors continentia plebis tacitum crudelium uictorum conuicium fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
trahens: duodecim seruos habuit numero plures
qͣ supior tempoꝵ diuersis morib pauciores.
Exultat animus maximoꝵ uiroꝵ memoriam per¬
currens. O cipio emilianus post duos inclytos
consultus totidemq suȩ p̃cipuȩ głiȩ triumphos se¬
ptem seruis sequentib officio legationis functus est.
Et puto carthaginis ac numantiȩ spoliis comparaͬe
plures potuerat: nisi oꝑum suorum ad se laudem.:
manubias ad patriam redundare maluisset.Itaq cũ
per socios et ext̾as gentes iter faceret. non mancipia¬
a cius. sed uictorię numerabant᷑. nec quantum aui
et argenti: sed quantum amplitudinis pondus secũ
ferret estimabatur. Continentia uero etiam in uniu¬
sis plebis animis saepenumero cognita est.sed abund
erit ex his duo exempla longe interse distantium se¬
culorum retulisse. Pyrrhus impetus sui t̾rore so¬
oluto ac iam epiroticis armis languentibus: beniuolen¬
tiam ppli ro. mercari: quia uirtutem debilitare nequi¬

Expanded text:
trahens xii seruos habuit, numero plures trahens xii seruos habuit, numero plures quam superior, temporum diuersis moribus pauciores. Exultat animus maximorum uirorum memoriam percurrens. Scipio Aemilianus post duos inclytos consulatus totidemque suae praecipuae gloriae triumphos septem seruis sequentibus officio legationis functus est. et, puto, Karthaginis ac Numantiae spoliis conparare plures potuerat, nisi operum suorum ad se laudem, manubias ad patriam redundare maluisset. itaque, cum per socios et exteras gentes iter faceret, non mancipia eius, sed uictoriae numerabantur, nec quantum auri et argenti, sed quantum amplitudinis pondus secum ferret aestimabatur. Continentia uero etiam in uniuersae plebis animis saepe numero cognita est, sed abunde erit ex his duo exempla longe inter se distantium saeculorum retulisse. Pyrrus impetus sui terrore soluto ac iam Epiroticis armis languentibus beniuolentiam populi Romani mercari, quia uirtutem debilitare nequi
Abbreviated transcription (Latin):
locis p̃liatum fortissime. titulo trium librarum aureȩ
corona decorauit: p̃fatus non oportere a magr̃atune
publica pecunia erogart: quod in ip̃ius domum redi¬
turum cẽt. tantumq ponderis se testamento adolescẽ¬
ti legaturum promisit:ut honorem publice a duce:p̃¬
cium pͥuatim a patre recipet.Age siquis hoc scło
uir illustris pellibus aedinis pro stragulis utatur. tri¬
busq seruis comitatus hispaniam regat. et quingen¬
torum assium sumptu. transmarinam prouinciam
petat: eodem cibo eodemq uino quo nautx contẽ¬
tus sit: nonne mirabilis existimet᷑. Atq ista patien¬
tissime supior Cato tolerauit:quia illum grata fru¬
galitatis consuetudo in hoc genere uitȩ cum sũma
dulcedine continebat. Multum a prisea continen¬
tia spacium annoꝵ posterior. Cato descendit: utpo¬
te in ciuitate iam diuite et lauticia gaudente natus.
ls tamen cum bellis ciuilibus interesset Filium secũ

Expanded text:
locis proeliatum fortissime titulo trium librarum aureae locis proeliatum fortissime titulo trium librarum aureae coronae decorauit praefatus non oportere a magistratu e publica pecunia erogari quod in ipsius domum rediturum esset tantumque ponderis se testamento adulescenti legaturum promisit, ut honorem publice a duce, pretium priuatim a patre reciperet. Age, si quis hoc saeculo uir inluster pellibus haedinis pro stragulis utatur tribusque seruis comitatus Hispaniam regat et quingentorum assium sumptu transmarinam prouinciam petat, eodem cibo eodemque uino quo nautae contentus sit, nonne miserabilis existimetur? atqui ista patientissime superior Cato tolerauit, quia illum grata frugalitatis consuetudo in hoc genere uitae cum summa dulcedine continebat. Multum a prisca continentia spatio annorum posterior Cato discedit, utpote in ciuitate iam diuite et lautitia gaudente natus. is tamen, cum bellis ciuilibus interesset, filium secum
Abbreviated transcription (Latin):
uatim acceꝑant: in aerarium et quidem prius ꝗͣ aol se¬
natum legationem deferrent detulerunt. de publi¬
co ministerio nihil cuiqͣ prȩter laulem bene admi¬
nistrati officii accedere debere iudicantes. lam illud hu¬
manitatis senatus. et attentȩ maioꝵ disciplinę indiciũ
est. data sunt enim legatis quȩ in erarium reposuerãt.
non solum patrum conseriptoꝵ decreto: sed etiam
ppli permissu: eaq legatis quȩstores prompte unicuiq
distribuerunt. Ita in hisdem ꝑtolomȩi liberalitas lega¬
toꝵ abstinentia. senatus ac ppłi equitas debitam pro¬
babilis facti portionem obtinuit. Fabiorum. et O¬
golini continentiȩ Calfurnium pisonem in consimili
genere laudis aemulum fuisse res ip̃a documento est.
Consul. graui fugitiuoꝵ bello a se liberata sicilia: eos
quoꝵ precipua opa usus fuerat:impatorio more do¬
nis prosequebatur. inter quos filium suum aliquot

Expanded text:
uatim acceperant, in aerarium, et quidem prius quam ad seuatim acceperant, in aerarium, et quidem prius quam ad senatum legationem referrent, detulerunt, scilicet de publico ministerio nihil cuiquam praeter laudem bene administrati officii accedere debere iudicantes. iam illud humanitatis senatus et attentae maiorum disciplinae indicium est: data sunt enim legatis quae in aerarium reposuerant non solum patrum conscriptorum decreto, sed etiam populi permissu † rum at quem legata quaestores prompta uni cuique distribuerunt. ita in isdem Ptolomaei liberalitas, legatorum abstinentia, senatus ac populi aequitas debitam probabilis facti portionem obtinuit. Fabiorum et Ogulni continentiae Calpurnium Pisonem in consimili genere laudis aemulum fuisse res ipsa documento est. consul graui fugitiuorum bello a se liberata Sicilia eos, quorum praecipua opera usus fuerat, imperatorio more donis prosequebatur. inter quos filium suum aliquot