comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
glia p̃sciterũt. ħi studẽt plerũq eodẽ in gnͣe laudis. excellere. ut. Q
mucius.p. fisius in iuir̃ ciuisi. Pansi filus affricanus. in ie misita̾i.
Quidã aũt ad cas saudes. quas a patrib acreꝑpũt addũt aliqũa suaz
ut hic idẽ affricanus. esaquẽtia cumulauit bellicã gl̃iar. ꝙ iddẽ fecit thi
motheus catonis filius. qui c̃u belsi laude nõ inferior fuisser.ꝙͣ pater.
ad eã saudẽ. dotͥnc ⁊ ingenii głiam adiecit. Fit int̾dũ. ut nõ nusli õ¬
missa imitacõne maioꝵ.suũ qͦd dã institutũ ꝯscqͣntur.maxĩeq in
pleruq laborãt.hii. qui magna sibi ꝓponũt.osanis orti maioribus.
In pͥmis ãt ꝯstituendu ẽ quos nos. et quales ẽc uesimꝰ.⁊ in qͦ gͣne inte
que delisrracio ẽ oĩum dificissima. Ineunte ãt adolescentia. cũ ẽ maxi¬
ina inbccillitas ꝯsisii. tñ id sibi quiso gemuis etatis degende ꝯstituit.
qͥd maxĩe adamauit. Itaq an inplicatur aliqͦ certo gnͣe. cũsuq uiũe¬

Expanded text:
gloria praestiterunt, ii student plerumque eodem in genere laudis excellere, ut Q. Mucius P. f. in iure civili, Pauli filius Africanus in re militari. Quidam autem ad eas laudes, quas a patribus acceperunt, addunt aliquam suam, ut hic idem Africanus eloquentia cumulavit bellicam gloriam; quodmotheus Canonis filius, qui cum belli laude non inferior fuisset, quam pater, ad eam laudem doctrinae et ingenii gloriam adiecit. Fit autem interdum, ut nonnulli, omissa imitatione maiorum, suum quoddam institutum consequantur, maximeque in eo plerumque elaborant ii, qui magna sibi proponunt obscuris orti parentibus. in primis autem constituendum est, quos nos et quales esse velimus et in quo genere vitae, quae deliberatio est omnium difficillima. Ineunte enim adulescentia, cum est maxima imbecillitas consilii, tur id sibi quisque genus aetatis degendae constituit, quod maxime adamavit; itaque ante implicatur aliquo certo genere cursuque viven
Abbreviated transcription (Latin):
ru arte sit.hõiũ est parũ ꝯsiderate laintiũ.atq ĩ maximis ir¬
Dus errantũ. Si aũt ẽ asiqͣ discipsina uͥtutis nͥ ea queretur:
mur.accuracius disputari solẽt. qͥd asio quodã libro fecimus.
ad soc nos studiũ potissimu ꝯtulissemꝰ. Occũrit᷑ aũt nob. ⁊ qde
a dectis.et eruditis querentib satis ne ꝯstant̾ facere iudeam.
qͥ cũ p̃cipi nĩcħ posse dicamꝰ tn et aliis de rob disserere soleamus ⁊ hoc
ip̃o tpr̾e precepta officii ꝑsequanͣ. quib uelle satis cognita esset naͣ¬

Expanded text:
entium atque in maximis rebus errantium. Si autem est aliqua disciplina virtutis, ubi ea quaeretur, mur, accuratius disputari solent, quod alio quodam libro fecimus; uneribus ad hoc nos studium potissimum contulissemus. Occurritur autem nobis, et quidem a doctis et eruditis quaerentibus, satisne constanter facere videamur, qui, cum percipi nihil posse dicamus, tamen et aliis de rebus disserere soleamus et hoc ipso tempore praecepta officii persequamur. Quibus vellem satis cognita esset n
Abbreviated transcription (Latin):
lebat. nussa eẽt oĩo. Ille .s. litt̾e ꝯticuerũt forenses ⁊ senatorit. Ni¬
chil agere cũ aũis nõ posset in huis studiis ab inicio usatur etatiͦ.
cui cũ m̃ltũ adolescens discendicã tpͣrib tribuissem. postea ꝙͣ
batur in segendo. scribendi ocũi ño erat. Maximis gͥ in masis. hoc
tmñ bomi assecuti uidem̃. ut ea srĩs m̃adaremꝰ. q̃ nͨ er̃at satis nota no¬
stris. et erãt cognicõne dig̾ssima. Quid eĩ est ꝑ deos optabilius sa¬
pientia: quid p̃stantius: quid homini mełius : quid spĩe dignius:
Banc igit᷑ ꝗ expxtũt pħisoso phi nõĩant᷑. nͨ ꝯtqͣ ẽ aliud phia¬
si int̾pretari uelis. ꝙͣ studñi sapie. Sapĩa aũt ẽ. ut a uet̾ib pħis

Expanded text:
e scilicet litterae conticuerunt forenses et senatoriae. Nihil agere autem cum animus non posset, in his studiis ab initio versatus aetatiCui cum multum adulescens discendi causa temporis tribuissem, posteaquambatur in legendo, scribendi otium non erat. Maximis igitur in malis hoc tamen boni assecuti videmur, ut ea litteris mandaremus, quae nec erant satis nota nostris et erant cognitione dignissima. Quid enim est, per deos, optabilius sapientia, quid praestantius, quid homini melius, quid homine dignius? Hanc igitur qui expetunt, philosophi nominantur, nec quicquam aliud est
Abbreviated transcription (Latin):
est ãt qd̾ diferat ĩ om̃i rõne hnda int̾ iusticiã et ueretũ diã. Iusticie
ꝑtes sũt nõ iuolare hoĩes. ueretũdie nõ offendere. in qͦ maxĩe ius ꝑ¬
spicitur decori/ hiis ig̃ expoĩtis quale sit id quod detere dicimꝰ
intellettum puto. Officiũ autẽ quod ab eo dicitur hanc pͥmu
habet uiam que dẽducit ad cõuenientĩa. cõseruatõnemq nat᷑e
quam si sequamur ducem numꝙͣ aberrabimus Sequamurq
id quod acutum et perspicax nature est. et id qd̾ ad hominu
consocietatem accomadatum. et id quod uchemens atq forte. h¬
Sed maxima uis decori/ in hac inest parte de qua disputamus.
Ncq enĩ solũ corporis qui ad naturã apti sunt s multo etĩa magis

Expanded text:
habenda inter iustitiam et verecundiam. Iustitiae partes sunt non violare homines, verecundiae non offendere; in quo maxime vis perspicitur decori. His igitur expositis, quale sit id, quod decere dicimus, intellectum puto. Officium autem, quod ab eo ducitur, hanc primum habet viam, quae deducit ad convenientiam conservationemque naturae; quam si sequemur ducem, numquam aberrabimus sequemurque et id, quod acutum et perspicax natura est, et id, quod ad hominum consociationem accommodatum, et id, quod vehemens atque forte. Sed maxima vis decori in hac inest parte, de qua disputamus; neque enim solum corporis, qui ad naturam apti sunt, sed multo etiam magis
Abbreviated transcription (Latin):
asiquid acꝗritur. nicħ ẽ agricustura melius. nicħ uberius. nĩcħ
duscius. nicħ hõie liłr dignius. de qua qm̃ in Catone maiore
satis msca diximiꝰ. illinc assumes q̃ ad hñe sau ꝓtineb̾ut. S ab has

Expanded text:
aliquid acquiritur, nihil est agri cultura melius, nihil uberius, nihil aliquid acquiritur, nihil est agri cultura melius, nihil uberius, nihil dulcius, nihil homine libero dignius; de qua quoniam in Catone Maiore satis multa diximus, illim assumes, quae ad hunc locum pertinebunt. Sed ab iis
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuituti.Sordidi ⁊̃ putandi sũt. qͥ m̾cant᷑ am̃catorib qd̾ facile
tũpius uanitate. opificesq om̃s ĩ sordida arte u̾sant᷑. nͨ eĩ quiꝙͣ in¬
genuũ hr̃e põt officina. minimeq artes hee ꝓbande que ministre sũt
uoluptũ. cetarii. lanii. coqui. fartores.pistores ut ait terentius. ad de
huc si placet unguentarios. Saltatores. totũq sudum talarium.
Quibus aũt artibus aut prudentia maior aut non mediocris utili¬
tas queritur. ut medicina architettura. ut doctrina rerum syonesta¬
rum hee sunt hiis quoꝵ ordini conuenunt honeste Mertatura¬
honeste. Mercatura at si tenuis ẽ. sordida putada ẽ. Si uͦ magna.
et copiosa. msta undiq aportas. mnłtisq sine uanitate inꝑtiens.
nõ est admodũ uitupanda.atq ⁊̃ saciata questu. uł ꝯtẽpta pocius
ut sert ex alto fit in portu.ex iro portu se in agro possessionisos
cõtulit. uidet᷑ mͥ uĩr optimo posse laudari. Om̃iũ aũt reꝵ ex ꝯb

Expanded text:
itutis. Sordidi etiam putandi, qui mercantur a mercatoribus, quod statim icquam turpius vanitate. Opificesque omnes in sordida arte versantur; nec enim quicquam ingenuum habere potest officina. Minimeque artes eae probandae, quae ministrae sunt voluptatum: Cetárii, lanií, coqui, fartóres, piscatóres, ut ait Terentius; adde hue, si placet, unguentarios, saltatores totumque ludum talarium. Quibus autem artibus aut prudentia maior inest aut non mediocris utilitas quaeritur, ut medicina, ut architectura, ut doctrina rerum honestarum, eae sunt iis, quorum ordini conveniunt, honestae. Mercatura autem, si tenuis est. sordida putanda est; sin magna et copiosa, multa undique apportans multisque sine vanitate impertiens, non est admodut saepe ex alto in portum, ex ipso portu se in agros possessionesque contulit, videtur iure optimo posse laudari. Omnium autem rerum, ex quibus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯgregant᷑.s cũ ꝯgregabilia nͣa sint fingũt fauos. sic hoĩes ac młio
ctiã magis nat᷑a ꝯgregati adhibent. agendi ꝯgregandi sossertiam.
taq nͥ ea uͥtus q̃ cõstat ex hõib tuendis .i. ex soceetate gñis humam¬
attingat.cognicone reꝵ soli naga cognicio ⁊ ieuina uideat᷑. Itẽq matͥ¬
tudo ai remota cõitate. ꝯiuicto nom huana feritas sit q̃dã. ⁊ ĩmanitas.
Ita fit ut uincat cognicõis studiũ. ꝯsociacio hõuĩ atq cõitas. Nec

Expanded text:
gregantur, sed, cum congregabilia natura sint, fingunt favos, sic homines, ac multo etiam magis, natura congregati adhibent agendi cogitandique sollertiam. Itaque, nisi ea virtus, quae constat ex hominibus tuendis, id est ex societate generis humagnitionem rerum, solivaga cognitio et ieiuna videatur, itemque magnitudo animi remota communitate coniunctioneque humana feritas sit quaedam et immanitas. Ita fit, ut vincat cognitionis studium consociatio hominum atque communitas. Nec
Abbreviated transcription (Latin):
tesiar quid ab ospo nãq distrepet. qͦ in gͣnͣc õo ẽ incomodũ quale.
qͣđo eoꝵ sit. ex ałiis uidicare. ut siꝗd dedecçat uiillos uitemꝰ ipi. fic
en nescio qmodo. ut magis in alios cõnamꝰ ꝙͣ in nõb metipis
siod delinotur IItaq facissime cõrigũt᷑ in discendo qͣꝵ uitia imitatur
enĩedandi c̃a magistri. nͨ uͦ asicnũ ẽ. ad ea esigenda. quȩ dubitati¬
uncaͣ  gne officii placcat exquurie. Maior eĩ pars eo fert deferri so¬
let. quo a nͣa ip̃a dedutit᷑. In qͥl uidendũ ẽ. nõ mͦ qͥd qͥsa scqͣtur. s

Expanded text:
modum, quale quidque eorum sit, ex aliis iudicare, ut, si quid dedeceat in illis, vitemus ipsi; fit enim nescio quo modo, ut magis in aliis cernamus quam in nobismet ipsis, si quid delinquitur. Itaque facillime corriguntur in discendo, quorum vitia imitantur emendandi causa magistri. Nec vero alienum est ad ea eligenda, quae dubitatisolet, quo a natura ipsa deducitur. In quibus videndum est, non modo quid quisque loquatur, sed
Abbreviated transcription (Latin):
aut merentes aliqͦ synore. aut ĩpio affettos. obẜuare. et cosere dilt¬
mus. Tribuer eĩ m̃łtũ sencttuti. cedere hus qͥmatgatũ hareditt
hre de sectũ ciuis ⁊ regrini. in ĩpoq ꝑegrino pͥuati ne an xp uerit
ad sum̃a. ne ag̃a d singłis. cõem totius gn̾s hĩ. socictate. et d̃¬
saciaiõne. colere. tueri societãte de bemꝰ. ¶ Iam de artificus et q̃stu¬
bus. qui libales hndi. qui sordidi sint. ha fere acrepunꝰ. Primĩ
inꝓbant᷑ hu questus. qui hodia hõiũ ĩcũrũt. ut põtitoꝵ ũ feñato¬
rũ. Illeħ ales aũt er sordidi questus nie̾tẽnarioꝵ syĩ soꝵ quoꝵ

Expanded text:
aut merentes sic ut aliquo honore aut imperio affectos observare et colere debemus, tribuere etiam multum senectuti, cedere iis, qui magistratum habebunt, habere dilectum civis et peregrini in ipsoque peregrino, privatimne an publice venerit. Ad summam, ne agam de singulis, communem totius generis homisociationem colere, tueri, servare debemus. Iam de artificiis et quaestibus, qui liberales habendi, qui sordidi sint, haec fere accepimus. Primum improbantur ii quaestus, qui in odia hominum incurrunt, ut portitorum, ut faeneratoru
Abbreviated transcription (Latin):
time uti lingua latina putabant᷑. sonus erat dultis. Httere neq exp̃se
neq opp̃sse. ne aut oscuꝵ eẽt. aut putidũ. sine cõtencõne uox. nec
langũes nͦ canora. ubiq orato lucii crassi nͨ minꝰ facta. s bñ loq̃ndi
de catulis opuuo.s minor.sale uͦ ⁊ facetus cesar catuli patris frat᷑ iri¬
cit oñis. ui isso ip̃o forensi gnͣe dicendi. cõtencõnes asior/ ẜmonei
uincer. In omib gͥ hiis elaborandũ ẽ. si in om̃i re quid deccat exꝗͥ

Expanded text:
time uti lingua Latina putabantur; sonus erat dulcis, litterae neque expressae time uti lingua Latina putabantur; sonus erat dulcis, litterae neque expressae neque oppressae, ne aut obscurum esset aut putidum, sine contentione vox nec languens nec canora. Uberior oratio L. Crassi nec minus faceta, sed bene loquendi de Catulis opinio non minor. Sale vero et facetiis Caesar, Catuli patris frater, vicit omnes, ut in illo ipso forensi genere dicendi contentiones aliorum sermone vinceret. In
Abbreviated transcription (Latin):
tõquentur. ex quib magna significatio fit. nõ a desie pstaatiã. Ba
musto ⁊ magis esaborandu ẽ. ne aĩ motus a ña recedant. qͣd asseõ¬
mur si cauebimꝰ. ne ꝑ inturhacõnes atq eyaminacones in dedamus
ces sunt. alteu cogita cõis. alteri appetitus. cogitacõ in uero eyqrendo ma¬
xiie u̾satur. appetitꝰ inpessit ad agendũ. Curandũ gͥ ẽ ut cogitacõe ad
res ꝙͣ optimas utam̃. appeticũ rõmi obedientẽ p̃beamꝰ. Et qũĩ magna uis
orõis est. eq duplex.altã ꝯtũcõnis. alca sermõnis. cõtẽptis disdeptacdib¬
tribuatur udidoꝵ. concõnĩi. senatus. se̾mo in a̾icusis disputatõib cõ¬
gressionib. familiaꝑ u̾setur. sequaturq. ꝑ cõuiua cõtencõis p̃cep¬
ta rethoꝵ sunt. nulla ẜmonis. quaqͣ haud sao an possint ħ qͦ eẽ sco
augebit. alterũ imitacio p̃sse loqnciũ lenit᷑. Micħ fuit in catulis. ut eos

Expanded text:
torquentur; ex quibus magna significatio fit non adesse constantiam. Sed torquentur; ex quibus magna significatio fit non adesse constantiam. Sed multo etiam magis elaborandum est, ne animi motus a natura recedant; quod assequemur, si cavebimus, ne in perturbationes atque exanimationes incidamus, ces sunt, alteri cogitationis, alteri appetitus; cogitatio in vero exquirendo maxime versatur, appetitus impellit ad agendum. Curandum est igitur, ut cogitatione ad res quam optimas utamur, appetitum rationi oboedientem praebeamus. Et quoniam magna vis orationis est, eaque duplex, altera contribuatur iudiciorum, contionum, senatus, sermo in circulis, disputationibus, congressionibus familiarium versetur, sequatur etiam convivia. Contentionis praecepta rhetorum sunt, nulla sermonis, quamquam haud scio an possint haec quoque esaugebit, alterum imitatio presse loquentium et leniter. Nihil fuit in Catulis, ut eos
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ more cũ pentib pũbes filii. cũ soceris generi. nõ sauantur.
uenustatẽ muliebit̃ dicere deltmꝰ. dignitate uinłe. ergo et a forma re¬
moncatur om̃idꝰ luro nõ diggiꝰ ornatus. et huic simisc uiciũ in gestu
motuq caueat᷑. nã et palestem motus sut sepe odiosĩo ⁊estu
ĩstrionũ nõ nłł gestꝰ ineptiis nõ uacãt. ⁊ ĩ utq gnͣe que sũt ret¬
ta ⁊ sinplicia laudantux forinc aũt dignitas coloris bonitate
tuenda ẽ. color excitacõnib cõporis. Adh benda prerta mudicia est.
ñõ odiosa neq exquisita nimis. tm̃q effugiat agrestẽ. ⁊ in hũana nc¬
gligencia. eadẽ racõ hñda ẽ uestitus. in qͥsicut in pliis reb mẽdiortas
optima ẽ. cauendũ ẽ aũt ne aut tarditatib utam᷑ in gressii. mosuioi bꝰ
ut popaꝵ ferculis similes eẽ uideamͣ. aut in festinacoib sustipiam
nimias ceseritates. q̃ cũ fiũt a nesitus mouent᷑: uuscus mutanr᷑. ori

Expanded text:
on lavantur. venustatem muliebrem ducere debemus, dignitatem virilem. Ergo et a forma removeatur omnis viro non dignus ornatus, et huic simile vitium in gestu motuque caveatur. Nam et palaestrici motus sunt saepe odiosiores, et histrionum non nulli gestus ineptiis non vacant, et in utroque genere quae sunt recta et simplicia, laudantur. Formae autem dignitas coloris bonitate tuenda est, color exercitationibus corporis. Adhibenda praeterea munditia est non odiosa neque exquisita nimis, tantum quae fugiat agrestem et inhumanam neglegentiam. Eadem ratio est habenda vestitus, in quo, sicut in plerisque rebus, mediocritas optima est. Cavendum autem est, ne aut tarditatibus utamur in ingressu mollioribus, ut pomparum ferculis similes esse videamur, aut in festinationibus suscipiamus nimias celeritates, quae cum fiunt, anhelitus moventur, vultus mutantur, ora
Abbreviated transcription (Latin):
tatis rõne faciamꝰ. Gessũ aũt ita suscipiat. ut nicħ aliud nͥ pay q̃si¬
ta uideat᷑: fõcis uͦ aĩ. ⁊ ꝯstantis ẽ. ño ꝑt̃ubari in reb asꝑis. nͨ tunił

Expanded text:
tatis ratione faciamus. Bellum autem ita suscipiatur, ut nihil aliud nisi pax quaesitatis ratione faciamus. Bellum autem ita suscipiatur, ut nihil aliud nisi pax quaesita vide
Abbreviated transcription (Latin):
gentiaq nr̃a celerit ᷤ de maĩb audacissimoꝵ ciuiũ. delapsa aͬma
ip̃a ceciderũt. Que res gͥ gesta: in qͣ in belso tanta: qui tͥũphus
ꝯferendus: Licet eĩ mͥ.mħ. fili. apud te głiari. ad que ⁊ ẜxreditas
huiꝰ głie. ⁊ factoꝵ mm̃utacio ꝑtinet. mͥ ꝗdẽ certe uir habñdans
bellicis laudib. Gn. poroius inltis audientib hoc tribuit. ut
uͥ tũpharet eẽt hiturus.Sunt gͦ domestice fortitudines non
inferiores militarib ĩ qͥbus płs etiã ꝙͣ in hiis oꝑe scudiiq pone¬
cõporis uirib.eỹcendu tũ ẽ cõpus. ⁊ ita afficiẽdũ ẽ. ut obedire
ꝯsilio rõiq possit.ĩ excq̃ndis uegociis. ⁊ ĩ labore tossem̃do. hone¬
issata. ut.m. catõis. bessũ tciũ punicũ. in ꝯͦ etiã mõtui ualuit a¬
anctoritas. Quar̃ expetenda ꝗdẽ magis ẽ decer nẽdi rõ. ꝙͣ deter¬
tandi forritudo. S cauendũ ne id bellandi. mag̃ fuga ꝙͣ uti si¬

Expanded text:
leriter de manibus audacissimorum civium delapsa arma ipsa ceciderunt. Quae res igitur gesta umquam in bello tanta? qui triumphus conferendus? licet enim mihi, M. fill, apud te gloriari, ad quem et hereditas huius gloriae et factorum imitatio pertinet. Mihi quidem certe vir abundans bellicis laudibus, Cn. Pompeius, multis audientibus hoc tribuit, ut umpharet, esset habiturus. Sunt igitur domesticae fortitudines non inferiores militaribus; in quibus plus etiam quam in his operae studiique ponecorporis viribus. Exercendum tamen corpus et ita afficiendum est, ut oboedire consilio rationique possit in exsequendis negotiis et in labore tolerando. Honeillata, ut M. Catonis bellum tertium Punicum, in quo etiam mortui valuit auctoritas. Quare expetenda quidem magis est decernendi ratio quam decertandi fortitudo, sed cavendum, ne id bellandi magis fuga quam utili
Abbreviated transcription (Latin):
aborret. abasoꝵ auriũq aꝓphacõne fugiamꝰ. stacus. incessus sessio
accubãcio. ułtus. oculi manuũ motꝰ. tencant issud detoꝵ. Quib in reb
duo in ax̃ie sũt fugienda. ne qͥd effemĩatũ. aut mosse. durũ aut ru¬
sticũ sit. Ulec uͦ ystrĩoib. oratoribq concedendũ ẽ. ut his ħ apta sint.
nob dissosuta. scenicoꝵ quidẽ mos tãtã ht̃ uet̾e disciplisia u̾etan¬
diã. ut in scena sine subsignacuso ꝑdeat nemo. Uerentur eĩ ne siquo¬

Expanded text:
orum auriumque comprobatione, fugiamus. Status, incessus, sessio, orum auriumque comprobatione, fugiamus. Status, incessus, sessio, accubatio, vultus, oculi, manuum motus teneant illud decorum. Quibus in rebus duo sunt maxime fugienda, ne quid effeminatum, aut ne quid durum, aut rusticum sit, ne vero histrionibus oratoribusque concedendum est, ut iis haec apta sint, quae nobis dissoluta. Scenicorum quidem mos tantam habeta vetere di. sciplina verecundiam, ut in scenam sine subligaculo prodeat hemo,
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃am reliquãq figura. ĩ qua eẽt spc̃s honesta. cã posuit ĩ ꝓmptu. que
ptes aũ cõpons ad nͣe nccitatẽ date aspettũ cẽnt deformẽ hĩture atq
fõma. et as ꝯtexit atq abdidit. hãc nẽ tã diligõte fabrĩca imitata
est hõiũ uenetũdia. q̃ eĩ n᷑a ocułtauit. eadẽ om̃s qͥ sana mẽte sũt. re¬
mouẽt ab oc̃uił Isñq neaessitati dãt oꝑã. ut ꝙͣ cultissimt patcãt. Qrq
pãtiuã corporis usus sunt neccessarii casq neq partes neq ha¬
rum usus suio nominib appellant. quodq facere non turpe est
modo oculto. eo dicere obscenum est. Itaq net acno rerũ ilsaro
aperta petulantia uatat. neq oracionis obscenitas. nec uero
tinari. fraudare. adusterare. re tũpe ẽ. s dicit᷑ nõ obscene. silrris
dare oꝑam. re honestũ ẽ. nõie obscenũ. pleriq in cã snĩam ab eisd
contra u̾etundiã. disputant᷑: Nos aũt ña sequam̃. et ab om̃i eo ꝙ

Expanded text:
 qua esset species honesta, eam posuit in promptu, quae partes autem corporis ad naturae necessitatem datae aspectum essent deformem habiturae atque foedum, eas contexit atque abdidit. Hanc naturae tam diligentem fabricam imitata est hominum verecundia. Quae enim natura occultavit, eadem omnes, qui sana mente sunt, removent ab oculis ipsique necessitati dant operam ut quam occultissime pareant; quarumque partium corporis usus sunt necessarii, eas neque partes neque earum usus suis nominibus appellant; quodque facere turpe non est, modo occulte, id dicere obscenum est. Itaque nec actio rerum illarum aperta petulantia vacat nec orationis obscenitas. Nec vero cinari, fraudare, adulterare re turpe est, sed dicitur non obscene; liberis dare operam re honestum est, nomine obscenum; pluraque in ear sententiam ab eisdem contra verecundiam disputantur. Nos autem
Abbreviated transcription (Latin):
qui uorc freti sũt.epigonos. medũq. qͥ gestu inelanippa. clitemestr̃a
semꝑ rupilius. que ego memun antiop̃a. nõ sepe esopus aiace.Gͦ. hi¬
strio lxx uidebit in scena. qͦd nõ uidebit sapiens uir in uita. ad qͣs
igitur res. aptissimi eimus. in hiis potissimũ elaboremꝰ. Sin aliquado
noaͣtas nos ad ea detruserit.q̃ nr̃i ingenii nõ erũt.om̃is adhibẽda
erit cura. meditatio. diligentia. ut ca sine dedetore. at ꝙͣ minut in¬
decore.facere possimꝰ. Nec tã ẽ enitẽdũ. ut bona q̃ nõb̾ data nõ sunt.
scquam᷑. ꝙͣ ut uicia fugiamꝰ. ac duob his põitis. quas supͣdixi t̃cia ad

Expanded text:
qui voce freti sunt, Epigonos Medumque, qui gestu, Melanippam, Clytemnestram, qui voce freti sunt, Epigonos Medumque, qui gestu, Melanippam, Clytemnestram, semper Rupilius, quem ego memini, Antiopam, non saepe Aesopus Aiacem. Ergo histrio hoc videbit in scaena, non videbit sapiens vir in vita? Ad quas igitur res aptissimi erimus, in iis potissimum elaborabimus; sin aliquando necessitas nos ad ea detruserit, quae nostri ingenii non erunt, omnis adhibenda erit cura, meditatio, diligentia, ut ea si non decore, at quam minime indecore facere possimus; nec tam est enitendum, ut bona, quae nobis data non sint, sequamur, quam ut vitia fugiamus. Ac du
Abbreviated transcription (Latin):
uitã.nulła discrepantiã ꝯfẽre debemiꝰ. Ato ħ diferentia nͣaꝵ tãtã ha¬
causa.M. cato. fuit. in alia ceteri.qui se in affrica cesari tradiderunt:
eoꝵ uita. ⁊ mores fuerãt.faciliores. Catoni aũt cũ incredibilẽ tribu¬
isset naͣ grauitate.cãq ipãm ꝑpetua ꝯstãtia roborauisset.semꝑq ĩ
ꝓposito. susceptoq ꝯsilio ꝑmansisset.moriendũ pocius.ꝙͣ tyrani ultus
aspiciendus fuit. Qͣ multa passus passus ẽ ulixes in illo errore di¬
utũno. cũ ⁊ mulicib.si circe. ⁊ calipso mulieros appellande sũt ĩ ẜuiret
rũ ancissarũq ꝑtusit. ut ad id aliq̃n qͦd cupiebat cueniret. At aĩax qͦ¬
expendere o partebit. qd̾ qͥsq hc̃at sui. caq moderari. Nec uesse exꝑiri
⁊ sioꝵ ⁊ uicioꝵ suoꝵ iudice p̃brat. ne senici plus ꝙͣ nõ uideãt᷑ hr̃e
prudentie. Issi eĩ nõ optimas.s sibi acromodatissimas fabłas eligũt.

Expanded text:
crepantiam conferre debemus. Atque haec differentia naturarum tantam hacausa M. Cato fuit, alia ceteri, qui se in Africa Caesari tradiderunt? od lenior eorum vita et mores fuerant faciliores, Catoni cum incredibilem tribuisset natura gravitatem eamque ipse perpetua constantia roboravisset semperque in proposito susceptoque consilio permansisset, moriendum potius quam tyranni vultus aspiciendus fuit. Quam multa passus est uturno, cum et mulieribus, si Cyrce et Calipso mulieres sunt, inserviret rum ancillarumque pertulit, ut ad id aliquando, quod cupiebatexpendere oportebit, quid quisque habeat sui, eaque moderari nee velle experiri,  iudicem praebeat, ne scaenici plus quam nos videantur habere prudentiae. Illi enim non optimas, sed sibi accommodatissimas fabulas eligunt;
Abbreviated transcription (Latin):
acaidir. põt aũt acadere. facienda moꝵ. institutoꝵq mutacio ẽ. eã muta¬
cone si tpra ad iinabũt soailius comoduscq fatiem̃. siminus sensi enit pede¬
tent̃ĩ facienda. uł amicicias q̃ minus delectent. et minus ꝓbentur magis
derere cersent sapientes sensim diluere ꝙͣ repente precidere/ con¬
mutato eñi genere uite om̃i curacõe curandũ est ut id uono ꝯsili¬
o fecisse uideamur. S qm̃ paulo ante ditã est imitandos ẽẽ
maiores pͥmũ issud exceptũ sit net uicia sint mmitanda deinde
si nͣa nõ feret ut q̃dã imitari possit. ut suꝑioĩs filiꝰ asritani qͥ hunc
paulo natũ adoptaut po infremitatẽ ualitudinis nõ tã pat potuit

Expanded text:
ienda morum institutorumque mutatio est. Eam mutationem si tempora adiuvabunt, facilius commodiusque faciemus; sin minus, sensim erit pedetemptimque facienda, ut amicitias, quae minus delectent et minus probentur, magis decere censent sapientes sensim diluere quam repente praecidere. Commutato autem genere vitae omni ratione curandum est, ut id bono consilio fecisse videamur. Sed quoniam paulo ante dictum est imitandos esse maiores, primum illud exceptum sit, ne vitia sint imitanda, deinde si natura non feret, ut quaedam imitari posit ut superioris filius Africani, qui hunc Paulo natum adoptavit, propter infirmitatem valetudinis non tam potuit
Abbreviated transcription (Latin):
pserũq putamꝰ. labi ãt erare. nescire decipi. ⁊ malu tũpe dicimus.¬
In her gne ⁊ nͣali ⁊ honesto uicia uitãda sũt. Unũ ne ĩcogͥta ꝓ cogtos
hẽamꝰ husq temere assentiamꝰ. qͦd uitiũ effugͣe qui uolet. om̃s añt
uesse debent. adhibebit ad ꝯsiderãdas res. et tp̃s et diligẽtiã. Alterũ
ẽ uiciũ. ꝙ qdã nimis magnũ scudiũ inłtãq oꝑã uires oscaras

Expanded text:
pulchrum putamus. Labi autem et errare, nescire, decipi malum et turpe ducimusIn hoc genere et naturali et honesto duo vitia vitanda sunt, unum, ne incognitapro cognitis habeamus iisque temere assentiamur; quod vitium effugere qui volet omnes autem velle debent, adhibebit ad considerandas res et tempus et diligentiam. Alterum est vitium, quod quidam nimis magnum studium multamque o
Abbreviated transcription (Latin):
dus. ut ne nimis om̃ia ꝓfundamꝰ. esacõ ne uoluptate. ĩ aliꝙͣ t̃pitu¬
dine disabam̃. Suppeditãt añt ⁊ cãpus noster et studia uenerandi ho¬
nesta exẽpla ludendi s ꝑtinet ad omẽm officii qõñem somꝑ In
prõptũ habere ꝙͣ tũ natura hõĩs petudibus reliquisq beluis ante¬
cedat. Ilłe nichis sentiũt nisi uoluptatẽ ad eamq feruntur
omni inpetu hominus autem mens discendo aliter et cogitado
semꝑ asiquid̾ aut acquirit aut agit. Uidendiq et audiendi de¬
lettacõne ducitur. Quin ctĩa siqͥs est paulo ad uosuptates ꝓpen¬
sior modo ne sit ex pecudum genere. Sunt enĩ quidã honũes
nõ re sed nom̃ie. Sed siquis est paulo ereccior ꝙͣuis uosuptate
capiatur ocustat: et dissimusat appetitum. uͥosuptatis ꝑꝑ uere᷑¬

Expanded text:
dus, ut ne nimis omnia profundamus elatique voluptate in aliquam turpitudinem delabamur. Suppeditant autem et campus noster et studia venandi honesta exempla ludendi. Sed pertinet ad omnem officii quaestionem semper in promptu habere, quantum natura hominis pecudibus reliquisque beluis antecedat; illae nihil sentiunt nisi voluptatem ad eamque feruntur omni impetu, hominis autem mens discendo alitur et cogitando, semper aliquid aut anquirit aut agit videndique et audiendi delectatione ducitur. Quin etiam, si quis est paulo ad voluptates propensior, modo ne sit ex pecudum genere sunt enim quidam homines non re, sed nomine, sed si quis est paulo erectior, quamvis voluptate capiatur, occultat et dissimulat appetitum voluptatis pr
Abbreviated transcription (Latin):
inaxĩum acrepimnꝰ. facise. celare. tacere. dissimusare. insidiari. p̃ri¬
pere hostiũ ꝯsisia. In qͦ gnͣt greci themistode. ⁊ phereũ iasoñe cet̾is
añponũt. In pͥmisq u̾sutũ ⁊ callidũ factũ solonis. qui q̃ et tucior
de insidiis agendũ putãt. ueritatis custores. fraudis inimici. Itq
alii qui ꝗdius ꝑpetiant᷑. cuiuis deẜuiant. dũ quod ueluit ꝯsequant᷑.
ut. sissã.et. M. crassũ udebamꝰ. Quo in gnͣe uͭ sutissim̃u. ⁊ paciẽtissim̃ũ

Expanded text:
Maximum accepimus, facile celare, tacere, dissimulare, insidiari, praeriMaximum accepimus, facile celare, tacere, dissimulare, insidiari, praeripere hostium consilia. In quo genere Graeci Themistoclem et Pheraeum Iasonem ceteris anteponunt; in primisque versutum et callidum factum Solonis, qui, quo et tutiode insidiis agendum putant, veritatis cultores, fraudis inimici, itemque alii, qui quidvis perpetiantur, cuivis deserviant, dum, quod velint, consequantur, ut Sullam et M. Crassu
Abbreviated transcription (Latin):
rõis p̃stãcicq cius. qua aũcessimꝰ bestiis. aqua om̃e hoestũ detoꝵ
trahiti. et ex qua rac̃o ĩuenicidi officii eyquirit᷑. Ałtera aũt q̃ porie
singłis c̃ tribura. ut cĩ in copori magne dis simuisitdĩcs fũt. asios
ẽĩ uidemꝰ uesocitate ad cusũ.asios uirib ad luctandũ ualere. Iteq ĩ for¬
inis asis digͥtate iesse. asus uenustat᷑e. sic ĩ aĩs existũt etiã maiões
ua̾ietates. Erat in .s. crasso. in. s. pħi supo leros. uustus maior q̃. ma¬
giso de indiis. Industria in .G. cesare. L. filio. ac In hus tprib
in Mscauro. et in M druso adolescente singularis seueritas/ in
e lcłio inlta ylaritas in eius familiari. scpione ambicio
mator. uita tristior. De gͣcns aũt duscẽ ⁊ facetũ. festiuiq ẜmõis
tem acxpimꝰ. ꝯtra pittagora et ꝑiole sumã auctoritatẽ ꝯsecutos
sine usla auctoritate. Cassidũ anibałe. ex penoꝵ. ex fir̃is ducib. E.

Expanded text:
rationis praestantiaeque eius, qua antecellimus bestiis, a qua omne honestum decorumque trahitur, et ex qua ratio inveniendi officii exquiritur, altera autem, quae proprie singulis est tributa. Ut enim in corporibus magnae dissimilitudines sunt e, itemque in formis aliis dignitatem inesse, aliis venustatem, sic in animis exsistunt maiores etiam varietates. Erat in L. Crasso, in L. Philippo multus lepos, maior etiam magisque de industria in C. Caesare L. filio; at isdem temporibus in M. Scauro et in M. Druso adulescente singularis severitas, in C. Laelio multa hilaritas, in eius familiari Scipione ambitio maior, vita tristior. De Graecis autem dulcem et facetum festivique sermonis tem accepimus, contra Pythagoram et Periclem summam auctoritatem consecutos sine ulla hilaritate. Callidum Hannibalem ex Poenorum, ex nostris ducibus Q.
Abbreviated transcription (Latin):
redendos in senatu nõ censuit.deinde cũ retinct᷑ a ꝓpinqus. et ab
amicis. ad supplicium redire maluit. ꝙͣ fiden hosti datã falleret¬
At de bellicis quidem officiis satis dittum est. Meminerĩ aũt etiã ad¬
uersus infimos iusticiam esse conseruandam. Est aucẽ infima con¬
dicio et fortuna scruorum. quibus non male pretipiunt. qui
ita iubent uti. ut mercennariis opera exigenda iusta prebenda.
cum autem duobus modis hiidem aut ui aut fraude fiat iniuxia
fraus quasi uulpetule ius leonis uidetur uteũq ab homine est a
ui aut fraude fiat ñiuria. fraus q̃i ułpecule. iuis leonis iuidet᷑. utrũq¬
ab hoĩe ẽ alienissimũ.s fraus odio digna maiore. Tocius ãt ñiusticie

Expanded text:
reddendos in senatu non censuit, deinde, cum retineretur a propinquis et ab reddendos in senatu non censuit, deinde, cum retineretur a propinquis et ab amicis, ad supplicium redire maluit quam fidem hosti datam fallereAc de bellicis quidem officiis satis dictum est. Meminerimus autem etiam adversus infimos iustitiam esse servandam. Est autem infima condicio et fortuna servorum, quibus non male praecipiunt qui ita iubent uti, ut mercennariis: operam exigendam, iusta praebenda. Cum autem duobus modis, id est aut vi aut fraude, fiat iniuria, fraus quasi vulpeculae, vis leonis videtur; utrumque homine ai aut fraude, fiat iniuria, fraus quasi vulpeculae, vis leonis videtur; utrumque homine alienissimum, sed fraus odio digna maiore. Totius autem iniustitiae
Abbreviated transcription (Latin):
titor. cũ ast̾o cc̃tamẽ honois. ⁊ digͥtatis ẽ. cũ ast̾o capitis. et
fame. sic cũ cestiberis. cũ cimb̾ris fessũ. ur cũ mimicis gerebat᷑.
ut ut᷑ cẽt. nõ ut uter ĩꝑaret. cũ satinis. sabinis. sãnitib. pe¬
nis pnto. ec ĩpio dimĩcabat᷑. peru fedistagi. cradeł ambal.
resiq uistiores. Pyrri ꝗdẽ de captius redendis uoy issa p̃csara. Nlec
mͥ aurũ posco. riͦ mͥ p̃cũi dede̾i̾tis. nec cauponãtes bessũ. s belligerantes.
ferro nõ auro. uita ce̾namꝰ utͥq. Uos ne uesit anne regͣre. eãt. ꝗd nt fe¬
rat fors utute exꝑiam᷑. et hoc sim̃ł accipe dictũ. qͦꝵue uͥtuti fesh for
tuna poꝑcit.eoꝵdẽ me lib̾tati pãtere cc̾tũ ẽ. dono. ducite.doq uolen¬
siꝗd singli tprib addutti hosti ꝓmisint. ẽ in co ĩp̃o fides ꝯẜuanda ut
pͥmo punico beslo regusus captus a penis. cũ de captius cõmutandis
rom̃a missus ẽẽt. Iurassetq de redituꝵ. pͥmũ ut uenit captiuos

Expanded text:
titor cum altero certamen honoris et dignitatis est, cum altero capitis et famae, sic cum Celtiberis, cum Cimbris bellum ut cum inimicis gerebatur, uter esset, non uter imperaret, cum Latinis, Sabinis, Samnitibus, Poenis, Pyrrho de imperio dimicabatur. Poeni foedifragi, crudelis Hannibal, reliqui iustiores. Pyrrhi quidem de captivis reddendis illa praeclara: Nec mi aurum posco nec mi pretium dederitis, Nec cauponantes bellum, sed belligerantes Ferro, non auro vitam cernamus utrique. Vosne velit an me regnare era, quidve ferat Fors, Virtute experiamur. Et htuna pepercit, Eorum me libertati parcere certum est. Dono, ducite, doque volenid singuli temporibus adducti hosti promiserunt, est in eo ipso fides conservanda, ut primo Punico bello Regulus captus a Poenis cum de captivis commutandis Romam missus esset iurassetque se rediturum, primum, ut venit, captivos
Abbreviated transcription (Latin):
apparet. Nã et rẽe uti.atq orõne prudent̾. ⁊ agere qd̾ agas ꝯsidera¬
te. om̃iq in re.quid sit ueri uidere. ⁊ tucͣi decet. cõtraq fassi.errare.
labi. decipi. tã delertet. ꝙͣ desiret. a mẽte ẽẽ captũ. et iusta om̃ia
decora sũt. ĩ iusta uͦ ꝯtra ut tupia. sic indecora. simił ẽ rõ fortunis.
ꝯtra.id ut tũpe sic indecoꝵ. Quar̃ ꝑtinet. ⁊ qͥd ad om̃em honesta¬
tẽ. hc qd̾ dico decoꝵ. ⁊ ita ꝑtinet. ut nõ re ꝯdita. ita r̃one ce̾natur.
s sit in ꝓmptu. Est eĩ ꝗddã idꝰ qd̾ intessigi ĩ om̃i uͥtute qͦd deccat.
qͦd cogitacõne magis a uͥtute põt ꝙͣ re separari. ut uenustas. et
pulcritudo duplex cõporis.sccerni no põt aualitudine.sic hoc de qͦ
loquim detoꝵ.totũ issud ꝗdẽ ẽ cũ uͥtute ꝯfusũ. s m̃ẽte.⁊ cogita¬
cõne distingunt᷑. Est aũt eiꝰ destͥpcio duplex. Nã et gnale qddam

Expanded text:
apparet. Nam et ratione uti atque oratione prudenter et agere, quod agas, considerate omnique in re quid sit veri videre et tueri decet, contraque falli, errare, labi, decipi tam dedecet quam delirare et mente esse captum; et iusta omnia decora sunt, iniusta contra, ut turpia, sic indecora. Similis est ratio fortitudinis. ntra, id ut turpe, sic indecorum. Quare pertinet quidem ad omnem honestatem hoc, quod dico, decorum, et ita pertinet, ut non recondita quadque intellegitur in omni virtute, quod deceat; quod cogitatione magis a virtute potest quam re separari. Ut venustas et pulchritudo corporis secerni non potest a valetudine, sic hoc, de quo loquimur, decorum totum illud quidem est cum virtute confusum, sed mente et cogitatione distinguitur. Est
Abbreviated transcription (Latin):
giñe ⁊ nũmatia fũditꝰ sustulerũt. nolle corĩthũ. s credo aliquos
socutos opõtun itat̃e soci maxiẽ ne posset aliom ad bessu facice ur lo¬
uo ipe adortari. Mꝑa quidẽ sisĩa pauciõ nachil habitura sit insidi¬
aru semꝑ ẽ ꝯsulendĩ in qua si mͥ esset obteꝑatũ.s. ño optim̃ã
est tu quq armis poitis ad ĩꝑatorꝵo fid̃ ꝯfugent ꝙͣͥuis muru
tom eent more maioꝵ. Ac bessi ꝗde eqͥtas sãttissime fetiasi pari¬

Expanded text:
et Numantiam funditus sustulerunt; nollem Corinthum, sed credo aliquid secutos, opportunitatem loci maxime, ne posset aliquando ad bellum faciendum locus ipse adhortari. Mea quidem sententia paci, quae nihil habitura sit insidiarum, semper est consulendum. In quo si mihi esset optemperatum, si non optimam, est, tum ii, qui armis positis ad imperatorum fidem confugient, quamvis murum troni essent more maiorum. Ac belli quidem aequitas sanctissime fetiali p
Abbreviated transcription (Latin):
hir quidẽ effetrũ sit.ĩ officiis delegendis. ut genꝰ offõꝵ excesłat. qͦd te¬
neat᷑ hñiũ societate. Et ẽĩ cognĩconẽ. prudentiãq sequit᷑ ꝯsiderata
accio. Ita fit. ut agͣc ꝯsiderate.plu̾is ꝙͣ cogitare prudent᷑ sit. Atq hec
quide hactenꝰ. Patefacias eĩ locus ẽ ip̃e. ut nõ dificile sit ĩ exquũtdo
offoꝵ.ex quib quid cuiq p̃stet intelligi possit. ut pͥma diis ĩmor¬
talib secunda patr. t̾cia parentib deinceps gra dãti resiqͥs debcãtur.
quib eyreb breuit̾ disoutatis. intesligi uõt. ñõ sołu id h̃ĩes soler
dudtare honestũ nc an tũpe sit. s etĩa duob p̃poĩtis honescis. ułͫ.
honestius sit. s hic locus a panctio ut supͣ dixi p̃t̾missus ẽ. s iam

Expanded text:
hoc quidem effectum sit, in officiis deligendis id genus officiorum excellere, quod teneatur hominum societate. Etenim cognitionem prudentiamque sequetur considerata actio; ita fit, ut agere considerate pluris sit quam cogitare prudenter. Atque haec quidem hactenus. Patefactus enim locus est ipse, ut non difficile sit in exquirendo officiorum, ex quibus, quid cuique praestet, intellegi possit, ut prima dis immortalibus, secunda patriae, tertia parentibus, deinceps gradatim reliquis debeantur. Quibus ex rebus breviter disputatis intellegi potest non solum id homines solere dubitare, honestumne an turpe sit, sed etiam duobus propositis honestis utrum honestius sit. Hie locus a Panaetio est, ut supra dixi, praetermissus. Sed iam
Abbreviated transcription (Latin):
midiq uideam᷑. s fugic̃dũ issũd etĩa ne offeramꝰ nos ꝑicuł sine.
cã qͦ eẽ nicħ põt stuscius. Qua ꝑꝑ ĩ adeundis ꝑicũl ꝯsuetudo imi¬
tanda medicoꝵ est qͥ leuit̾ egrotãtes/ senit curãt. grauiorib
ãt mobis ꝑiculosas curacões ⁊ ancipites adhiber̃ cogũt᷑. qͥre ĩ trã¬
qͣslo tẽpestatẽ adu̾sã optare demẽtis ẽ. subuenret autẽ tempesta¬
coq magis si psus adipiscare. re explitata boni. ꝙͣ ad dubitatai
masi. Piculo fe aũt reꝵ acrõnes ꝑtĩ hiis sunt. qui eas suscipiũt

Expanded text:
illud etiam, ne offeramus nos periculis sine causa, quo esse nihil potest stultius. Quapropter in adeundis periculis consuetudo imitanda medicorum est, qui leviter aegrotantes leniter curant, gravioribus autem morbis periculosas curationes et ancipites adhibere coguntur. Quare in tranquillo tempestatem adversam optare dementis est, subvenire autem tempestaus adipiscare re explicata boni quam addubitata mali. Periculosae autem rerum actiones partim iis sunt, qui eas suscipiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
rata ĩferũtur. ¶ Ac de ĩfereda qͥdẽ ĩiuria satis dictũ ẽ. p̃t̾mictẽ¬
de ãt defensionis. desendiq offł̾.płes solẽt ẽẽ cãt. Nã aut inimiti¬
cias. aut labor̃e. aut sũptus susciꝑe nosũt. aut ctiã negligẽtia. pi¬
gricia. ĩ ercia. aut suis studiis. qͥbusdã crcupacõib ue sͥ ĩpediũt᷑. aut
eos qͦs tueri debrãt. deẜtos ẽe paciant᷑. Itaq uidẽdũ ẽ ne nõ satis sis id¬

Expanded text:
s dictum est. Praetermittendae autem defensionis deserendique officii plures solent esse causae; nam aut inimicitias aut laborem aut sumptus suscipere nolunt aut etiam neglegentia, pigritia, inertia aut suis studiis quibusdam occupationibusve sic impediuntur, ut eos, quos tutari debeant, desertos esse patiantur. Itaq
Abbreviated transcription (Latin):
cere qͥ intͦ se ꝯtenderẽt. ut̾ pocius.i.p. administraret.ũ si nautt cẽ¬
tarẽt.qͥs eoꝵ potissimũ gũb̾naret. Ndemq p̃cipit. ut eos adu̾sari¬
tate discensio. Nec uͦ audiendisũt.ꝙͣ grauit̾ mimicis irascendũ.
putabãt. idq magnanimi. et fortes uiri eẽ cẽsebãt. Nichl at sau¬
dabisius nichs magno. ⁊ p̃claro uiro digniꝰ. psacabsitate atq.¬

Expanded text:
rem publicam administraret, ut si nautae certarent, quis eorum potissimum gubernaret. Idemque praecipit, ut eos adversaritate dissensio. Nec vero audiendi, qui graviter inimicis irascendum putabunt idque magnanimi et fortis viri esse censebunt; nihil enim laudabilius, nihil magno et p
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qualt hois synorati ⁊ pͥncipis domũ placeat ẽẽ. cuiꝰ finis. et usus ad
que accomodanda ẽ ed ificadi destripcio. et tũ adhibenda comoditatis
digͥtatisq disigentia.G .n. ottauio. qui pͥmꝰ cõsus factus ẽ. ex illa fami
tis dom̃ũ. q̃ cũ nuguso iuseret᷑ suffragata dño nouohomini ad ꝯsula¬
dñ putabat᷑.hãc scaurus demositus accessioñe adiñxit edib Ir aqisle ĩ sia
domũ ꝯsu latũ pͥmꝰ attulit. hic sũmi ⁊ clarissimi uir fisius in domu mistipsi¬
cata. nõ repulsam sołu retulit. s ignominia. et casamitate. Orriada ẽ est
dignitas domo. ñõ ex domo tota quereda. nͨ domo dñs s dño domꝰ hone¬
standa ẽ. Et ut in cotis hnda rãco nõ sua folu. s t̃alior. sic in domo clari ho¬
be fit. si inest in ea solitudo. ⁊ maxĩe si aliq̃n alio dño sosita ẽ ficontãi

Expanded text:
 qualem hominis honorati et principis domum placeat esse, cuius finis est usus, ad quem accommodanda est aedificandi descriptio et tamen adhibenda commoditatis dignitatisque diligentia. Cn. Octavio, qui primus ex illa familtis domum; quae cum vulgo viseretur, suffragata domino, novo homini, ad consulaum putabatur; hanc Scaurus demolitus accessionem adiunxit aedibus. Itaque ille in suam domum consulatum primus attulit, hic, summi et clarissimi viri filius, in domum multiplicatam non repulsam solum rettulit, sed ignominiam etiam et calamitatem. Ornanda enim est dignitas domo, non ex domo tota quaerenda, nec domo dominus, sed domino domus honestanda est, et, ut in ceteris habenda ratio non sua solum, sed etiam aliorum, sic in domo clari homino fit, si est in ea solitudo, et maxime, si aliquando alio domino solita est frequentari.
Abbreviated transcription (Latin):
postulante. ut cassicratidẽ qͥ cũ lacedemõioꝵ dux fuiss peseyonẽ¬
siaco besso mustaq fecisset egregie u̾tit ad extremũ om̃ĩa. cũ co¬
silio ño paruit cor qͥ classem ab argumisis remouedã. uͨ cũ atł¬
niesib dimicadũ putabãt. ꝗb isse respodit. sacede moĩos classe ili¬
la amissa. ałia pare posse. se fugͣe siñ suo dedecort nõ posse. Ab̾ hec
laccdemoniis plaga mediae̾s fuit. illa uͦ pestifera. qͣ cũ eleonbrotꝰ inui¬
diã timens temere cũ epiminũda cõf lixisset. la cedemõioꝵ opes con¬
ruerũt. Qͣtciꝵ maximꝰ mełius. de ꝯͥ ẽnius unus ħ cũttado resti

Expanded text:
postulante; ut Callicratidas, qui, cum Lacedaemoniorum dux fuisset Peloponnesiaco bello multaque fecisset egregie, vertit ad extremum omnia, cum consilio non paruit eorum, qui classem ab Arginusis removendam nec cum Atheniensibus dimicandum putabant; quibus ille respondit Lacedaemonios classe illa amissa aliam parare posse, se fugere sine suo dedecore non posse. Atque haec quidem Lacedaemoniis plaga mediocris, illa pestifera, qua, cum Cleombrotus invidiam timens temere cum Epaminonda conflixisset, Lacedaemoniorum opes corruerunt. Quanto Q. Maximus melius! de quo Ennius: Unu
Abbreviated transcription (Latin):
do id uͥtutis nõ ẽ s ẽ pocius ĩm̃anitatis/: omẽ hũanitatẽ ropel¬
lentes. Itaq ꝓͥe difinitur a stoycis fortitudo. cũ eã uͥtutẽ esse
dicũt pugñatẽ ꝓ equitate. Quo cica nemo qui fõtitudis glia
est appellan da. derũ etiã aĩis ꝑatus ad ꝑicusũ. si sia cupiditate
nõ utisitate cõi inpessitur. audatie potius nom̃ẽ ht̃at. ꝙͣ fõt̾itudĩs
htao uuros sortes magnatũos. cosdẽ bonos. et sinplicis ueritatis a¬
micos minimeq fallaces ẽẽ uolumꝰ. que sũt ex media sau de iusti¬

Expanded text:
enim id virtutis non est, sed est potius ienim id virtutis non est, sed est potius ilentis. Itaque probe definitur a Stoicis forti tudo, cum eam virtutem esse dicunt, propugnantem pro aequitate. Quocirca nemo, qui fortitudinis gloriam est appellanda; verum etiam animus paratus ad periculum, si sua cupiditate, non utilitate communi impellitur, audaciae potius nomen habeat quam fortitudinis. Itaque viros fortes et magnanimnos eosdem bonos et simplices, veritatis amicos minimeque fallaces esse volumus; quae sunt ex media laude iusti
Abbreviated transcription (Latin):
auctũ est officiũ satis fere diyimus Intelligẽdũ aut est cũ ꝓpoĩta
sint gnͣa quatuor ex quibus honestas officiũq maneret splendidis¬
simũ uideri. ꝙ anuno magno elatoq humnanasq res despicienti
factum sit. Itaq in probris maxime in promptu est siquid ta.¬
lia sine sudore et sangũie. Cotraq in laudib que magͦ aĩo. ⁊ iddẽ¬
sũt ꝓbra et obꝓbria fõtiter. excellent̾q gesta sũt. en nescio qͦ
modo qͣi pseniore ore saudamꝰ.hinc rethoꝵ cãpus de maratho¬
huc.G.n.⁊.p. scipiones.huic.M. metessus. inumerabilesq
asii maxieq ĩp̃e ppłs .r. aĩ magͥtudine excessit. declarat᷑ aute
studiũ bessice g̃łie. ꝙ statuas qͦ uidemus ornatu fere misitari.
Q ea añi elacio q̃ ccrnt᷑ in ꝑicłis.et saborib si isticia uacat. pug¬
natq nõ ꝓ salute comuni. s ꝓ suis comodis.ĩ uicio ẽ. nõ mo

Expanded text:
aptum est officium, satis fere diximus. Intelligendum autem est, cum proposita aptum est officium, satis fere diximus. Intelligendum autem est, cum proposita sint genera quattuor, e quibus honestas officiumque manaret, splendidissimum videri, quod animo magno elatoque humanasque res despiciente factum sit. Itaque in probris maxime in promptu est si quid talia, sine sanguine et sudore. Contraque in laudibus: quae magno animo, et fortiter excellenterque gesta sunt, ea nescio quo modo, quasipleniore ore, laudamus. Hinc Rhetorum campus de Marathohinc Cn. et P. Scipiones, hinc M. Marcellus innumerabilesque alii: maximeque ipse populus Rom. animi magnitudinestudium bellicae gloriae, quod statuas quoque videmus ornatu fere militari. Sed ea animi elatio, quae cernitur in periculis et laboribus, si iustitia vacat pugnatque non pro salute communi, sed pro suis commodis, in vitio est; non modo
Abbreviated transcription (Latin):
qui tp̃m. Sũtq offã. que asiis mag̃. mag̃ ꝙͣ aliis debeant᷑. ut uici¬
nũ cuiꝰ adiuueis in fructib ꝑcipiendis.ꝙͣ aut frẽm. aut famisi¬
ar̃e. At silis in iudiciosit .i. diminuẽdo ꝓpĩqũ pocius et amicu
ꝙͣ incim̃i defendis. ħ gͥ. et talia cĩ cũspicienda sũt. ĩ om̃i offo̾. et cõ¬
suctudo ex̾citacõq. ut hõi racionatores offõꝵ ẽẽ possimus.⁊ addẽ
do. ducendoq uidere que reliqͥ sũma fiat. ex ꝙͣtũ cuiq debeatur
intessigas. s ut nͦ medici. nͦ ĩꝑatores. nͨ oratores. ꝙͣuis ãtis
p̃cepta ꝑceꝑint. quiaͣy magna laude dignũ.sine usu ⁊ ex̾cita¬
cõne ꝯsequi possũt. sic officii ꝯserũadi p̃rẽpta tradũt᷑. illa qͥdẽ uͭ faci¬
mus ip̃i s rei magͥtudo usũ qͦ ex̃citacõne desiderat. atq ex hiis reb
que sũt in iure societatis hũane q̃madmodũ ducat᷑ honestũ/ ex quo

Expanded text:
qui temporum; suntque officia, quae aliis magis quam aliis debeantur; ut vicinum citius adiuveris in fructibus percipiendis quam aut fratrem aut familiarem, at, si lis in iudicio sit, propinquum potius et amicum quam vicinum defenderis. Haec igitur et talia circumspicienda sunt in omni officio et consuetudo exercitabeatur, intellegas. Sed ut nec medici nec imperatores nec oratores, quamvis artis praecepta perceperint, quicquam magna laude dignum sine usu et exercitatione consequi possunt, sic officii conservandi praecepta traduntur illa quidem, ut facimus ipsi, sed rei magnitude usum quoque exercitationemque desiderat. Atque ab iis rebus, quae sunt in iure societatis humanae, quem ad modum ducatur honestum, ex quo
Abbreviated transcription (Latin):
futura. ⁊ asiqñ añ ꝯstitũe qͥd accidere possit ĩ utrãq fortunam.
et quid agendũ sit. cũ quid eueniͣt. Nec ẽomitere. ut aliq̃n dic̃e¬
dũ sit. nõ putarã. ħ sũr oꝑa magni ãi ⁊ excessi. ⁊i prudentia ꝯsist¬
oq fientis. Temere ãt in acie uersari. ⁊ manu cũ hoste ꝯfligere
ĩmane qͥddã. ⁊ b suaꝵ simue ẽ. s cũ tp̃s noͣritas quoq rostulat de¬
certaudũ ẽ manu. et mors ẜuituti. ̃pitudiniq ẽ añponenda.
de eu̾tendis ãt diripiendiso urbib ualde ꝯsiderandũ ẽ neꝗd temere.
nequd crudesiter id qd̾ ẽ uiri magni reb agitatis puir̃e sontes m̃ł¬
titudĩe ꝯscruare ĩ om̃i fõtuna retta atq hõesta retinͣt. ut cĩ sũt q̃m
admõdũ sũpͣdixi. qͥ ũb̾anis reb bessicas añponũt. sic reꝑies ml̃tos¬

Expanded text:
futura et aliquanto ante constituere, quid accidere possit in utramque partem, et quid agendum sit, cum quid evenerit, nec committere, ut aliquando dicendum sit: Non putaram. Haec sunt opera magni animi et excelsi et prudentia consilioque fidentis; teimmane quiddam et beluarum simile est; sed cum tempus necessitasque postulat, decertandum manu est et mors servituti turpitudinique anteponenda. De evertendis autem diripiendisque urbibus valde considerandum est ne quid temere, ne quid crudeliter. Idque est magni viri, rebus agitatis punire sontes, multitudinem conservare, in omni fortuna recta atque honesta retinere. Ut enim sunt, quem ad modum sup