comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ta uita amicitissimꝰ.: Karitateq c̃iunc tꝰ
dũ secreto in detractationẽ mariagnes
auguste cum eiꝰ uiro loquutꝰ ẽ in zelũ
augustũ concitauit. Qui deliberans eũ
ꝑimere: uni suoꝵ rem tacite demanda¬
uit. Quod dũ ille agere iitit᷑: cuidam
cubicularie ꝓdit scelus eadẽ nocte fa¬
ciendũ. Regina scelus cognouit: fuoq
in lectulo eadẽ que rem fuggesserat
collecta in episcopio ad acatiũ ep̃m ne¬
mine sciente subterfugiit. Posteraq
die zenon rem estimans ꝑꝓetratã: dum
luctu quodã quasi gerens neminẽ susce¬
pit: acatiꝰ ep̃s ingressus ⁊ facti arguit
impietatẽ uenieq fidẽ exposcit augu¬
stamq suspitionis innoxiã compromittit.
Acceptaq fide uemie pactione augusta
reuertit᷑ secũq dum crebro deliberat
qua sorte de mimico suo exigat ulti¬
onẽ nactaut opinata ẽ. oportunitate
uni suoꝵ mandat in abditis stanti ut

Expanded text:
ta vita amicissimus caritateque coniunctus, ta vita amicissimus caritateque coniunctus, dum secreto in detractionem Ariagnes Augustae cum eius viro locutus est, in zelo Augustum concitavit. qui deliberans eam perimere uni suorum rem tacite demandavit. quod dum ille agere nititur, cuidam cubiculariae prodit scelus eadem nocte facturum. regina scelus cognovit suoque in lectulo eandem qui rem suggesserat conlocatam in episcopio ad Acacium neminem scientem subterfugit. posteraque diae Zeno rem aestimans perpetratam, dum, lucto quodam quasi gerens, neminem suscipit, Acacius episcopus ingressus et facti arguit impietatem veniaeque fidem exposcit Augustamque suspicionis innoxiam compromittit acceptamque fidem veniae pactione Augusta revertitur. secumque dum crebro deliberat, qua sorte de inimico suo exigat ultionem, nanctam ut opinata est oportunitatem uni suorum mandat in abditis stanti, ut
Abbreviated transcription (Latin):
pͥmis uictꝰ ad partes galliȩ hispameq
obmissa italia tendit. Teodericꝰ uero
zenonis augusti humanitate pellectꝰ
constantinopolĩ uenit. Ubi magister
militũ p̾sentis effectus consuł ordina¬
rũ truimphũ ex publico dono ꝑegit.
Sed qr tunc ut diximꝰ odoacer regnũ
italiȩ occupasset : zenon imperator
cernens iã gentes illam patriã possidẽ¬
re. maluit theoderico ac si ꝓprio iã
clienti eã cõmittere quã illi quẽ non
nouerant. Secũq ita deliberans ad
partes eũ italiȩ mitens: romanũ illi
popłm senatũq cõmendat. Quansq
rex gentiũ & consul romanꝰ theoderi
cus italiã petiit. magnisq preliis fati¬
gatũ odoacrũ: rauennã in deditionẽ
fuscepit. Deinde uero ac si suspectum
rauenna in palacio iugulans regnum
gentis fuȩ ⁊ romam populi pͥncipatũ
prudent᷑ & pacifice triginta annos cͣti¬
nuit. Yllus autẽ isaurus magister mili¬

Expanded text:
proeliis victus, ad partes Galliae Spaniaeque proeliis victus, ad partes Galliae Spaniaeque omissa Italia tendit: Theodoricus vero Zenonis Augusti humanitate pellectus Constantinopolim venit, ubi magister militum praesentis effectus consulis ordinarii triumphum ex publico dono peregit. Sed quia tunc, ut diximus, Odoacer regnum Italiae occupasset, Zenon imperator cernens iam gentes illam patriam possidere, maluit Theodorico ac si proprio iam clienti eam committi quam illi quem nec noverat. Secumque ita deliberans, ad partes eum Italiae mandans, Romanum illi populum senatumque commendat. Obansque rex gentium et consul Romanus Theocus Italiam petiit ‖ magnisque proeliis fatigatum Odoacrum Ravenna in deditione suscepit. deinde vero ac si suspectum ‖ Ravenna in palatio iugulans regnum gentis sui et Romani populi principatum prudenter et pacifice per triginta annos continuit. Illus autem Isaurus, magister
Abbreviated transcription (Latin):
gothoꝵ de hinc romã tenentibus.
heodericꝰ autẽ triarii filius cognomͣ¬
to strabo rex gothoꝵ a scitis fuis us
q anaplũ quartũ urb miliariũ armatꝰ
aduenit. Nulli tam̃ romanoꝵ noxius
continuo ẽ. reuersus. Porro illiricũ ꝓꝑans
dum int̾ suoꝵ mouentia plaustra ꝓgre¬
dit᷑. iacentis suꝑ carpentũ teli acumine
pauescentisq equi sui impulsione fixcus
transuerberatꝰ interiit. & rei publicȩ
diem festũ mortẽ suam donauit. Uale
mero gothoꝵ rege in bello sciroꝵ de¬
functo: teodemir in regnũ fr̃is fuccessit
cũ uindemere fr̃e et filio theoderico.
S missa sorte uindemero cũ uindemero
filio partes hesꝑiȩ teodemir cũ filio te¬
oderico illiricꝰ traciaq uastanda obue¬
nit. Relicta gͦ pannonia alter italiã
alt̾ illiricũ suscepit populandã. Sed
utriq reges moͬx sortita loca ingressi
sunt ilico reb humanis excedunt᷑. Um¬
demur italia illirico teodemir relictis
filiis decessert᷑. Quoꝵ uidemir ab itał

Expanded text:
 regibus Romam tenentibus. Theodoricus autem Triarii filius cognomento Strabo rex Gothorum ascitis suis usque ad Anaplum quarto urbis milio armatus advenit: nulli tamen Romanorum noxius continuo reversus porro Inlyricum properans dum inter suorum moventia plaustra progreditur, iacentis super carpentum teli acumen paviscentisque equi sui inpulsione fixus transverberatus interiit et rei publicae diem festum morte sua donavit. Valamero rege Gothorum in bello Scirorum defuncto Theodemir in regno fratris successit cum Vidimero fratre et filio Theodorico. Sed missa sorte Vidimero cum Vidimero filio partes Hesperias, Theodemir cum filio Theodorico Illyricum Thraciasque vastandas obvenit. Relictaque ergo Pannonia alter Italiam, alter Illyricum suscepit populandum: sed utrique reges mox sortita loca ingressi sunt, ilico rebus humanis excedunt, Vidimer Italia, Illyrico Theodemir. Relictis filiis decesserunt, quorum Vidimer ab Italis
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. igne. Lupi quoq ⁊ ursi siluᷤ ꝓfugi
eidẽ ciuitati mimiũ ceꝑunt esse infesti.
inclitꝰ clodoueus rex francoꝵ metas
sibi attributi attingens eiii: defunctꝰ
ẽ. anno quinto postquã alaricũ rege̾
gothoꝵ interfecerat: & in basilica sc̃i
petri quã rogatu suȩ coniugis fabri¬

Expanded text:
est igne. Lupi quoque vel ursi, silvis profugi, eidem civitati innumeri coeperunt esse infesti, inclytus Clodoveus, rex Francorum, metas sibi attributi attingens aevi, defunctus est, anno quinto postquam Alaricum regem Gothorum interfecerat, et in basilica sancti Petri, quam ipse rogatu suae conjugis fabri
Abbreviated transcription (Latin):
in ragilanda que latino eloquio rugoꝵ
cui successit clafo. filius suus. De func
toq clafone: tato eiꝰdem filius septimꝰ
ascendit ad regnũ. Quo tempore lan¬
gobardi relicta rugoꝵ patria uenert᷑
in campis patentib qui sermone bar¬
barico felth appellat᷑: manseruntq
ibi. Quo dum demorant᷑ rex heruloꝵ
eo quod compererat fr̃em suũ germa¬
nũ a filia tatonis nefandissime inter¬
emptũ : bellum ei intulit. S ipse cuꝰ
fins a langobardis suꝑatꝰ: uita parit᷑

Expanded text:
in Rugiland, quae Latino eloquio Rugorum cui successit Claffo, filius suus. Defuncto quoque Claffone, Tato, eiusdem filius, septimus ascendit ad regnum. Egregobardi, relicta Rugorum patria, venerunt in campis patentibus, qui sermone barbarico felth appellantur, manseruntque ibi. Quo dum demorantur, Radulfus, eo quod compererat fratrem suum germanum a filia Tatonis nefandissime interemptum, bellum ei intulit. Sed ipse cum suis a Longobardis superatus, vita pariter
Abbreviated transcription (Latin):
no suo amantiũ prepositũ palaciĩ
andream et misaelem ⁊ ardaburẽ
cubicularios sentiens afflixit. Nam
amantiũ & andreã ferro truncauit.¬
misaelem ⁊ ardaburẽ sardica in exiliũ
misit. Teocritũ quoq satellitẽ amantii
quẽ idem amantiꝰ ad regnandũ clam
p̃parauerat. comprehensũ carceratũq
saxis contundit in genibꝰ salsumq ie
cit in gurgite sepultura cum imꝑio
cui imauerat. eũ priuans. fędusq cũ
intaliano ꝑcussit. & ad se euocatũ ma¬
gistrũ militũ presentis et confulem
ordinariũ fecit. Quem rursus in sus¬
pitione habens facti prioris sedecĩ
uulneribꝰ in palacio cũ celeriano et
paulo fatellitibꝰ confossum peremit.
Hic quoq imꝑator ante quartũ men¬
sem obitus sui senectutis suȩ consulens
⁊ rei publice utilitatib iustimanũ
ex sorore sua nepotẽ consortẽ regni
successorẽq imꝑii ordinans. rebus
humanis excessit.

Expanded text:
no suo Amantium praepositum palatii, Andream et Misahel et Ardaburem cubicularios sentiens aflixit. nam Amantium et Andream ferro truncavit,Misahelu et Ardaburem Serdica in exilio misit. Theocritum quoque satellitem Amantii, quem idem Amantius ad regnandum clam praeparaverat, conpraehensum carceratumque saxis contusit ingentibus salsumque in gurgite iacuit, sepultura cum imperio, cui inhiaverat, eum privans: || foedusque cum Vitaliano percussit et ad se evocitum magistrum militum praesentis et consulem ordinarium fecit: || quem rursus in suspicionem habens facti prioris XVI vulneribus in palatio cum Celeriano et Paulo satellitibus effosum peremit. || hic quoque imperator ante quarto mense obitus sui, senectute sua consulens et rei publicae utilitatibus, Iustinianum ex sorore sua nepotem consortem regni successoremque imperii ordinans, rebus humanis excessit.
Abbreviated transcription (Latin):
ricꝰ causaret᷑ pro sui humilatione:
filius ad eũ. He inquit frondes bar¬
bam demonstrans ac summũ uerticẽ
in uiridi ligno decise cito succrescent.
ꝑeat. Quod uerbũ ubi nunciatũ ẽ
clodoueo: statĩ eos gladio puniri

Expanded text:
ricus causaretur pro sui humiliatione, ricus causaretur pro sui humiliatione, filius ad eum: « Hae, inquit, frondes barbam demonstrans a summo vertice in viridi ligno decisae cito succrescent. pereat! » Quod verbum ubi nuntiatum est Clodoveo, statim eos gladio
Abbreviated transcription (Latin):
uidelicet placuerit sibi ⁊ senatoribꝰ
eũ amicũ imꝑatoꝵ: patriciũq roma¬
noꝵ. his ille plectis consularis trabea¬
insignitus: ascenso ȩquo in atrio quod
int̾ basilicã fancti martimi & cruitatẽ
fitũ erat largissima populo contulit
munera. Ab illa die consul simul et
augustus meruit nuncupari. Cum
autẽ equũ quẽ int̾ cetera donaria
solidis datis decreuisset: nec ille ullo
modo loco moueri posset. alios cen¬
tũ dari p̾cipiens talt᷑ in fit. Sc̃s mar¬
tinꝰ bonus in auxilio: s karus noscit᷑
fore in negotio. Rex itaq equo re-¬
cepto paceq ꝑ circuntũ facta: pari¬
qui ei quondã contra siagriũ pug¬
naturo auxilio ẽẽ debuerat: & fide
fracta se subtrahens spectator cer¬
taminis magis ẽẽ uoluerat quã pug¬
nator: ut scilicet postmodũ uicto¬
ris sequeret᷑ partes clodoueus cum
filio dolo cepit & tonderi eos faciens
patrẽ quidẽ presbiterũ filiũ autẽ
diaconẽ ordinari iussit. Cumq cara¬

Expanded text:
ibi et senatoribus eum esse amicum imperatorum patriciumque Romanorum. » His ille perlectis, consulari trabeainsignitus, ascenso equo in atrio quod inter basilicam sancti Martini et civitatem situm erat, largissima populo contulit munera. Ab illa die Consul simul et Augustus meruit nuncupari. Cum autem equum, quem inter caetera donaria datis solidis decrevisset, nec ille ullo modo eum de loco movere posset; alios centum dari praecipiens taliter infit: « Sanctus Martinus bonus in auxilio, sed carus noscitur fore in pretio. » Rex itaque recepto equo paceque per circuitum facta Pariqui ei quondam contra Siagrium pugnaturo auxilio esse debuerat, et, fide fracta se subtrahens, spectator certaminis magis esse voluerat quam pugnator, ut scilicet postmodum victoris sequeretur partes, Clodoveus cum filio dolo cepit, et, tonderi eos faciens, patrem quidem presbyterum, filium autem diaconum ordinari jussit. Cumque Chara
Abbreviated transcription (Latin):
tor extitit. Consertoq prelio: uicti
gothi terga uerterunt. Intͣ ipsas uero
confertissimas acies: clodoueus cũ ala¬
rico certamen miit. Rege itaq alarico¬
qui gothos ꝑ duodecĩ annos rexcerat
hoc modo interfecto: dodoueus filiũ
suum teodericũ cũ ualido exercitꝰ sup¬
plemento. ad suꝑiores regni alarici¬
dieb uir laudabił sc̃itatis maxentiꝰ
abba reclausus in monasterio suo ob
dei timorẽ infra terminũ pictauen

Expanded text:
tendit. Conserto ergo praelio victi Gothi terga verterunt. Inter ipsas vero confertissimas acies Clodoveus cum Alarico certamen iniit. Cumqqui Gothos per 12 annos rexerat, hoc modo interfecto, Clodoveus filium suum Theodoricum cum valido exercitus supplemento ad superiores ejus dirigidiebus vir laudabilis sanctitatis Maxentius abba, reclausus in monastyrio suo ob Dei timore infra terminum Pictaven
Abbreviated transcription (Latin):
mouet᷑ exercitus bellumq a francis ⁊
alamannis totis regnoꝵ uirib excitat᷑.
Tunc rex clodoueus sins signo dato: bel¬
demũ regẽ suũ gladio conspicientes¬
cesũ: iure tributario francis se fore
seruituros libentissime spondent. Con¬

Expanded text:
movetur exercitus, bellumque a Francis et Alamannis totis regnorum viribus excitur. Tunc rex Clodoveus, signo suis dato, beldemum regem suum gladio caesum conscipicentes jure tributario Francis se fore servituros libentissime spondent. C
Abbreviated transcription (Latin):
quã ciuitatẽ ingressus. qi corona ausea
quib solent ciuitates ornari int̾ colũ¬
nas pendens rupto fune suꝑ caput eiꝰ¬
decichit: eũq aptissime coronauit. Quo
facto cuncti clamauert̃ qr ei signũ fo¬
captũ regẽ costantio dirigeret. Hac fe¬
licitate ꝓuectꝰ a militibꝰ appellat᷑ aug̃¬
tus. Cumq corona deesset imꝑiał.: inꝰ
signa portantiũ torquẽ quã habebat
in collo sumens uiliam capiti circũposu¬
it. hoc gͦ modo ulianꝰ: imꝑator ẽ. facxꝰ.¬

Expanded text:
 fuisset ingressus, quia corona laurea, quibus soleat civitates ornari, inter columnas pendens, rupto fune super ejus caput decidit, eumque aptissime coronavit. Quo facto, cuncti clamaverunt, quia ei signum focaptum regem Constantio dirigeret. Hac felicitate provectus, a militibus appellatur Augustus. Cumque corona deesset imperialis, unus signa portantium torquem quem habebat in collo, sumens, Juliani capiti circumposuit. Hoc ergo modo Julianus imperator est fac
Abbreviated transcription (Latin):
uia facilis ẽ. ire ꝑ om̃s: Quod natura ne¬
gat uarios fessosq labores. Das qͥ ausus
fragili. das grandia uincere posse. Par¬
uula mens trepidat hominũque tangere
dura. Mirat᷑ tetigisse quidẽ gaudet su¬
ꝑasse. Si quod enĩ fuerit dignũ laude me
morandũ. Nec sibi sed dño tribuat que
gesta uident᷑. Qui dedit ingeniũ stolido
qui cuncta gub̾nat. In cęł t̾ris ꝑ que om¬
b equis. Arripui celsos seli transcendere
colles. Que ut fuerat calamo pingit ꝑ
tempora pͥsca. E ternos replicare dies in¬
gentia regũ. Tempore qͦ fuerint ubi ta¬
lia facta ꝑ orbẽ. Quiq uiri fortes por¬
tenta fames mala mundi. Quas ded̾int
dades popłis ciuiha bella. Triuerit exte¬
nas gentes infanda capido. Quosq cafus
tribuit. regnis in ꝓuida cura. Hec cecini
breuit̃ memorans uenerande sacerdos.
Non ignota canens ueterũ s dicta pͥorũ.

Expanded text:
via facilis nos ire per omnes, Quod natura negat, varios fessosque labores, Das qui ausu fragili, das grandia vincere posse, Parvula mens trepidat hominum quae tangere dura, Miratur tetigisse quidem, gaudet superasse, Si quid enim fuerit dignum laude et memorandum, Nec sibi, sed Domino, tribuat quae gesta videntur: Qui dedit ingenium stolido, qui cuncta gubernat, In coelis, terris, perque ombus aequis, Arripui celsos saecli transcendere colles. Quae ut fuerint calamo pingam per tempora prisca. Aeternos replicare dies ingentia regum Tempore quo fuerint, ubi talia facta per orbem, Quique viri fortes, portenta, fames, mala mundi, Quas dederint clades populis civilia bella. Triverit externas gentes infanda cupido: Quos casus tribuit regnis improvida cura. Haec cecini breviter memorans, venerande sacerdos, Non ignota canens veterum, sed dicta priorum.
Abbreviated transcription (Latin):
antiochia foret capta: turpit recessit
in alio castrõ qđ uocat᷑ alexandreta. No ᷤᷤ
itaq quotidie p̃stolabamꝰ aduentũ eiꝰ
quatmꝰ subueniret nob in aouitorio:
qui eramꝰ inclusi in ciuitatẽ salutifero
carentes auxilio. At ille postꝙ audiuit
gentẽ turcoꝵ circũcingentẽ atq obsi¬
d̃ entem nosm ciuitatẽ ascendit suꝑ

Expanded text:
Antiochia foret capta, turpiter recessit in aliud castrum, quod vocatur Alexandreta. Nos itaque quotidie praestolabamur adventum ejus, quatenus subveniret nobis in adjutorio, qui eramus inclusi in civitatem salutifero carentes auxilio. At ille postquam audivit gentem Turcorum circumcingentem atque obsidentem nos in civitatem, ascendit su
Abbreviated transcription (Latin):
deturcoꝵ agnune in pͣlio illo ⁊ alioꝵ
prudentissim oꝵ militũ ⁊ forcioꝵ qui
meliꝰ pugnando ciuitatẽ defendebant
numerus quoꝵ milleꝰ quingenti. Alii
qͥ remanseru̾nt uiui iã ñ ampliꝰ aude¬
bant clamare neq garrire in die siue
in nocte sicut ante solebant. Om̃s itaq
nos ⁊ illos ñ seꝑauit qͥs quã nisi solum¬
modo nox. Noaꝰ itaq diuisit utrosq

Expanded text:
de Turcorum agmine in praelio illo, et aliorum prudentissimorum militum et fortiorum, qui melius pugnando civitatem defendebant, numerus quorum mille quingenti. Alii qui remanserunt vivi, jam non amplius audebant clamare, neque garrire, in die sive in nocte, sicut ante solebant. Omnes itaque nos et illos non separavit quisquam nisi solummodo nox. Nox itaque divisit utrosq
Abbreviated transcription (Latin):
ostea oct uo die exeunte nouẽni¬
brio uiense discessit rainiũdus co-¬
es scĩ egidii cũ suo exercitu ab anti¬
ochia: ꝑ unã ueniens ciuitatẽ que uoca¬
tur lica. ⁊ ꝑ aliam quȩ uocat̾ albari

Expanded text:
Postea octavo die exeunte Nobrio mense discessit Raimundus comes sancti Aegidii cum suo exercitu ab Antiochia, per unam veniens civitatem quae vocatur Lica, et per aliam quae vocatur Albar
Abbreviated transcription (Latin):
itaq boamundꝰ hoc consiliũ duci godefredo
in ac nocte antiochia reddita. Ordinata st̃
gͦ hec omĩa. Milites tenuert̾ plana ⁊ pedi
tes montanea. Tota nocte militauert uisq

Expanded text:
do,in hac nocte Antiochia reddita. » Ordinata sunt ue haec omnia. Milites tenuerunt plana, et tes montanea. Tota nocte militaveru
Abbreviated transcription (Latin):
plio eis continuo hunc reddã castrũ. Dixcitq¬
IN curbalan. Tam honestũ ⁊ prudentẽ te cog¬
noseo: om̃e quic qͥd boni uis agere egosutiq
consentiõ. Reu̾sus ẽ. itaq festinantꝰ cur¬
balan ad suũ exercitũ sin ualle illa ubi
erat castra metatꝰ. s Protinꝰ turci deludentes
francoꝵ collegiũ detulert ante curbalan
conspectum quãndã uilissimã ensem ru¬
bigine tectũ: ⁊ deterrimũ ualde arcũ lig¬
neũ: ⁊ lanceã nimis in utilem quã abstu¬
lerant nuꝑ pauꝑib ꝑegrinis dic̃entes ecce
arma que abstulert̾ franci obiuã nobis

Expanded text:
lio, eis continuo hoc reddam castrum. » Dixitque Curbalan: « Tam honestum et prudentem te cognosco, ut omne quidquid boni vis agere ego utique consentio. » Reversus est itaque festinanter Curbalan ad suum exercitum in valle illa ubi erat castrametatus. Protinus Turci deludentes Francorum collegium, detulerunt ante Curbalan conspectum quamdam vilissimam ensem rubigine tectam, et deterrimum valde arcum ligneum, et lanceam nimis inutilem, quam abstulerunt nuper pauperibus peregrinis, dicentes. « Ecce arma, quae attulerunt Franci obviam nobis
Abbreviated transcription (Latin):
tes accensus ira: in scelera exarsit. Nam cõ¬
plures tunc amicos suos ⁊ exipodrã filiũ sinĩ
interfecit: cũ ante iã alio macharẽ parrici¬
dio trucidasset. Pharnaces alt̾ filiꝰ eiꝰ exẽplo
fr̃m territꝰ. exertitũ ad ꝑsequendũ sese mis¬
sũ sibi c̃ciliauit: & mox aduersus patrẽ du
xit. Mitridates diu ex altissimo muro filiũ
frustra precatꝰ. ubi nec exorabilẽ uidit: mori¬
turꝰ exclamasse fert᷑. Qm̃ pharnaces inquit
mori iubet: uos si estis dii patrii precor. ut
quandocũq & ipse hanc uocẽ a liberis suns
audiat. Statĩq descendens ad uxores pelices
ac filias suas : uenenũ om̃ib dedit. Qđ iͣpͥse
nouissimꝰ hausisset. nec tam̃ propt̃ remedia
quib uitalia sua aduersus noxios sucos sepe
abstruxerat ne ueneno confici posset: gallũ
quendã militẽ iã fracto muro discurrentẽ
muitaint: eiq iugulũ prebuit. Hunc exi¬
tũ uitȩ mitridates habuit. Pompeiꝰ namq

Expanded text:
tes, accensus ira, in scelera exarsit. Nam comtes, accensus ira, in scelera exarsit. Nam complures tunc amicos suos, et Exipodram filium suum interfecit, cum antea iam alio Macharem parricidio trucidasset; Pharnaces alter filius eius exemplo fratrum territus exercitum ad persequendum sese missum sibi conciliauit et mox aduersus patrem xit. Mitridates diu ex altissimo muro filium frustra precatus, ubi inexorabilem vidit, moriturus exclamasse fertur: Quoniam Pharnaces, inquit, mori jubet: vos, si estis, dii patrii, precor, ut quandoque et ipse hanc vocem a liberis suis audiat. Statimque descendens ad uxores, pellices ac filias suas, venenum omnibus dedit. Quod cum ipse novissimus hausisset, nec tamen, propter remedia quibus vitalia sua adversus noxios succos saepe obstruxerat, veneno confici posset, Gallum quemdam militem jam fracto muro discurrentem, invitavit, eique jugulum praebuit. Hunc exitum vitae Mitridates habuit. Pompeius namque,
Abbreviated transcription (Latin):
trepitꝰ trepidans: in quoddã castellũ diuerds
atq inde in armeniã ꝑreait. Pompeiꝰ regẽ
in sequutur int̃ duo flumina quȩ ab uno
monte diuersis specub eadrumt᷑: hoc ẽ. eu¬
fraten & araxen urbẽ nicopolim sinib lixis
& egris uolentib condidit: oranti tigram ue¬
mã dedit. Exercitũ herodis albanoꝵ regis:
p̃fectosq eiꝰ ter prelio uicit. Postea epłas hero
libent̃ accepit: arthacẽ regẽ hiberiȩ bello
fudit: totãq hiberiã in deditionẽ accepit.
Inde cũ armenã colcos cappadociã ⁊ siriã or¬
dinatis reb cõposuisset: ꝓmouens de ponto
ci regni quinqua gesimo die uenit. Tunc in
bosforo mitridate cerealia sacra cȩlebrante
t̾rȩ motꝰ adeo grauis repente exortꝰ ẽ. ut mag¬
na clades ex eo urbiũ atq agroꝵ sequutura
narret᷑. Co tẽpore castor mitridatis p̾fectꝰ
qui panagorio perat int̾fectis amicis regi¬
is arcẽ occupaiit : & quatuor mitridatis fili¬
os ad presidia romana transmisit. Mitrida¬

Expanded text:
trepitus trepidans, in quoddam castellum deuertit atque inde in Armeniam perrexit. Pompeius regem insecuturus inter duo flumina, quae ab uno monte diuersis specubus exoriuntur, hoc est Euphraten et Araxen, urbem Nicopolim senibus, lixis et aegris uolentibus condidit. oranti Tigrani ueniam dedit; exercitum Horodis Albanorum regis praefectosque eius ter proelio uicit; postea epistulas Hlibenter accepit. Artacem regem Hiberiae bello fudit, totamque Hiberiam in deditionem accepit. Inde cum Armeniam, Colchos, Cappadociam et Syriam ordinatis rebus composuisset, promovens de Ponto ci regni, quinquagesimo die venit. Tunc in Bosphoro Mitridate Cerealia sacra celebrante terraemotus adeo gravis repente exortus est, ut magna clades ex eo urbium atque agrorum secuta narraretur. Eodem tempore Castor Mitridatis praefectus, qui Panagorio praeerat, interfectis amicis regiis, arcem occupavit, et quatuor Mithridatis filios ad praesidia Romana transmisit. Mitrida
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsequentes buquissimios turtos
qͦridie fugientes ante illos. at illi
uementes ad cuncta castra siue ci¬
uitates fingentes ⁊ deludentes ha¬
hitatores ilioꝵ dicebant. Nos deui¬
los eo tͣenore qd̾ nullꝰ eoꝵ iã unꝗ
audeat se erigere ante nos: tan¬
tũ ꝑmittite nos intꝰ intrare. Qi
intrantes expoliabrat eccłias &
domos & alia om̃ia. & ducebant
tũ ⁊ mulos. & ea que rerperire
ualde ante facit̃ nr̃am. Nr̃i itaq
ꝑsoquebant᷑ ꝑ deserta atq ina quo¬
sõ & inhabitabilẽ cerrã: ex qͣ uix

Expanded text:
sequebatur iniquissimos Turcos quotidie fugientes ante illos. At illi nientes ad cuncta castra, sive civitates, fingentes et deludentes habitatores illorum, dicebant: « Nos devilos, eo tenore quod nullus eorum jam unquam audeat se erigere ante nos. Tantum permittite nos intus intrare. » Qui intrantes spoliabant ecclesias, et domos, et alia omnia, et ducebant tum, et mulos, et ea quae reperire valde ante faciem nostram. Nostri itaque persequebantur per deserta et inaquosa, et inhabitabilem terram, ex qua vix
Abbreviated transcription (Latin):
ciuitatis murũ iuxta qͣnda turrim. Q
uiduset gens pagana statim fecerunt ꝑlurini
instrumentã.cũ qͣiꝰ iactabãt inq iinos lapiet

Expanded text:
civitatis murum juxta quamdam turrim. Quod cum vidisset gens pagana, statim fecerunt plurima instrumenta cum quibus jactabant maximos lapides
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑegrini ceꝑunt᷑ scinde corpora paganoꝵ:¬
eo quod in uentrib eoꝵ inueniebant re¬
c̃ditos bisantios. Alii qͣq districti fame
cedebat᷑ carnes eoꝵ ꝑ frustra ⁊ coquebat.
⁊ ma̾ducabat᷑. Hio como deBari⁊ cannes

Expanded text:
egrini coeperunt scindere corpora paganeo quod in ventribus eorum inveniebant reconditos bysantios, alii quoque districti fame caedebant carnes eorum per frusta, et coquebant ad manducandum. Hic comedebant carnes
Abbreviated transcription (Latin):
Deinde uͦ descendentes in uallẽ de
andronopolĩ illicq applicantes ex¬
pectañdo gentẽ suã donec om̃s
tͣns fretati equalit̾ fierent. Tunc
exĩeutes inde uenert̃ ꝑ nimiã ple¬
nitudinẽ ⁊ de uilla in uillã. de ca¬
ubi natiuitatẽ dñi solẽpnit̃ cęlebra¬
runt.¬
Egressi itaq de castoria intrauert᷑¬

Expanded text:
Deinde descendentes in vallem de Andronopoli, illicque applicantes, exspectaverunt gentem suam, donec omnes transfretati aequaliter fierent. Tunc exeuntes inde, venerunt per nimiam plenitudinem, et de villa in villam, de caibique Nativitatem Domini solemniter celebrarunt.Egressi itaque de Castoria, intraver
Abbreviated transcription (Latin):
Puces quoq grecoꝵ eum partes eiꝰ eͥuident
ordinata expeditione apulie oras penitranꝰ
tot dies expugnando ciuitates eoꝵ ibi eregit
usquequo pestilentia exereitꝰ eiꝰ laboraret.
sicq reuerteret᷑. Hic in terra theodisca a
nouo ciuitatẽ edificauit uocabulo baeniburg
quam benedic tꝰ papa in honore dei genitͥ¬
cis consecrauit .⁊ parroechias in circuitu ex
paganoꝵ in cis ⁊ opidisdum conuerterent᷑
ad illam attulauit. hic cluniacensi cenobiorantid
crucifirum aureum p̾sentia simul libras .c.¬
ialia multa. & odilone abbate eidem loci
crebris colloqͥum familare exercebat. ⁊ in
aula palacii sin eum pre om̃ibꝰ diligebat. hu¬

Expanded text:
uces quoque Grecorum cum partes ejus invaderent, ordinata expeditione oras Appuliae penetrans, tot dies expugnando civitates eorum ibi exegit, usquequo pestilentia exercitus ejus laboraret sicque reverteretur . Hic in terra Teodisca a novo civitatem aedificavit vocabulo Baenburg, quam Benedictus papa in honore Dei genitricis consecravit, et parroechias in circuitu ex paganorum vicis et oppidis, dum converterentur, attitulavit ad illam. Hic Cluniacensi coenobio fixum aureum, pensantia simul libras alia multa; et cum Odilone abbate ejusdem loci crebrius colloquium familiare exercebat, et in aula palatii sui eum prae omnibus ducebat.
Abbreviated transcription (Latin):
xander in cesimꝰ primꝰ ab augusto senatꝰ ac
militũ uoluntate imꝑator creatꝰ. tredecim
annis digno ȩquitatis p̾como fuit: cuiꝰ mat̃
mãmea ap̾iana. origenẽ prb̃m audire cu¬
raiit. Nlam statĩ eapeditione in ꝑsas facta:
xerxen regẽ eorũ maximo bello o pressit.

Expanded text:
xander uicensimus primus ab Augusto senatus ao militum uoluntate imperator creatus tredecim annis digno aequitatis praeconio fuit: cuius mater Mamea Christiana Origenem presbyterum audire curauit: nam statim expeditione in Persas facta Xerxen regem eorum maximo bello nictor oppressit.
Abbreviated transcription (Latin):
autẽ tẽporibꝰ antonini ⁊ seueru. Hic consti
tuit p̾sentibꝰ om̃ib clericis. & laicis fidelib¬
siue clericus siue leinta siue sa cerdos ordina¬
ret᷑. et fecit constitutũ de eccła. ⁊ patenas
uitreas ante sacerdotes in ȩccła ⁊ ministroᷤ

Expanded text:
. Hic constituit ut in praesentia omnium clericorum et laicorum fidelium sive Levita, sive sacerdos ordinaretur, et fecit constitutum de Ecclesia, ut patenas vitreas ante sacerdotes in Ecclesiam ministri
Abbreviated transcription (Latin):
aureliꝰ antoniꝰ bassianus idẽq caracalla octa¬
uus decimꝰ ab augusto principatũ adeptꝰ ẽ.
mansitq in eo annis non plenis septẽ uiait
patre asꝑior. Omnibꝰ autẽ hominib libidme
in tẽꝑantior: qui etiã nouercã suã ruliã uao¬
rẽ duxerat. Hic contra parthos bellũ molienꝰ
int̾ edissam ⁊ carras ab hostibꝰ circũuentꝰ occi¬
sus ẽ. Post hunc nonꝰ decimꝰ ab augusto ophi¬
lus macrinꝰ qui prefectꝰ p̃torii erat. cũ filio
diodemena inuasit imꝑiũ s emenso anno con¬
tinuo apud archelaidẽ militari tumultu oc¬
ueri : regnauit annos septẽ. Nam ideo hoc
um romȩ de manubiis erogans sibi nomen
cara calla: ⁊ uesti antoniana dederit. Sub
hoc iterũ editio scripturarũ hinnarũ quã
quintã nominamꝰ miherico: in dolio reꝑta
ẽ. Hic eterã imꝑator dũ contra ꝑsas morit¬

Expanded text:
Aurelius Antoninus Bassianus idemque Caracalla octauus decimus ab Augusto principatum adeptus est mansitque in eo annis non plenis septem. uixit patre asperior, omnibus autem hominibus libidine intemperantior, qui etiam nouercam suam Iuliam uxorem duxerit. hic contra Parthos bellum moliens, inter Edessam et Carras ab hostibus circumuentus occisus est. Post hunc nonus decimus ab Augusto Ophilus Maorinus, qui praefectus praetorio erat, cum filio Diadumeno inuasit imperium sed emenso anno continuo apud Archelaidem militari tumultu ocveri, regnavit ann. VII. ‖ nam ideo hoc re Romae de manubiis erogans sibi nomen Caracalla et vesti Antoniana dederit. ‖ sub hoc iterum editio scripturarum divinarum, quam quintam nominamus, in Hiericho in doleo reperta est. ‖ hic etenim imperator, dum contra
Abbreviated transcription (Latin):
ab augusto imꝑiũ adeptꝰ. tenit annis qua¬
tuor. Hic sacerdos eliogabali templi nullã
su nsi stuproꝵ flagicioꝵ totiꝰq obscemtatᷤ
infamẽ fatis memoriã reliquit tumultu au¬
tẽ militari excorto: romȩ cũ matre intfectꝰ¬

Expanded text:
ab Augusto, imperium adeptus, tenuit annis quatuor. Hic sacerdos Heliogabali templi, nullam sui nisi stuprorum et flagitiorum totiusque obscenitatis infamem satis memoriam reliquit. Tumultu autem militari 507 exorto, Romae cum matre interfect
Abbreviated transcription (Latin):
minũ edita asscriptione signauit. In quã
se & ipse qui cunctos homines fecit que¬
hominẽ asscribint̃ homines uoluit. Quod pe¬
nitꝰ nunquã ab orbe condito atq ab exordio
generis humani in hunc modũ actũ ẽ: ne
babilomȩ quidẽ uel macedomȩ ut ñ dicã
minori cinquã regnoc̃cessũ fuit.

Expanded text:
minum edita adscriptione signauit, in qua minum edita adscriptione signauit, in qua se et ipse, qui cunctos homines fecit, inuehominem adscribique inter homines uoluit; quod penitus numquam ab Orbe condito atque ab exordio generis humani in hunc modum ne Babylonio quidem uel Macedonico, ut non dicam minori cuiquam regno concessum fuit.
Abbreviated transcription (Latin):
Nam cũ eodẽ eapectante hidos ꝓnunciatũ ẽẽt
in mimo odñm ȩquũ & bonũ umuersiq qua¬
si de ipso dictũ eet exultantes approbauissent
& statĩ quidẽ manu uultuq in decoras adu¬
lationes rep̾ssit. & sequenti die grauissimo
corripuit ȩdicto: dm̃imnq se post hanc appellationẽ
ne a liberis equidẽ aut nepotibꝰ suis uel se¬
rio uel ioco passus ẽ.
git᷑ eo tẽpore id ẽ. eodẽ anno quo firmissimã
famulata ẽ. In cuiꝰ ortu audientib exultanteᷤᷤ¬
angłi cecinert̃. Gloria in eaxelsis dõ ⁊ in t᷑ra
pax hominibꝰ bonȩ uoluntatis. Eodẽq tẽpo¬
dñs totiꝰ generis humani int̾ hominesnatꝰ ẽ.
Codẽ quoq anno tunc primũ idẽ cesar quẽ
his tantis misteriis p̃destinauerat ds.: censũ
agi singłarũ ubiq ꝓuitiarũ & censeri om̃s
homines iussit : quando & ds̃ homo uideri
romanosq rerũ dños singillatĩ cunctoꝵ ho

Expanded text:
nam cum eodem spectante ludos pronuntiatum esset nam cum eodem spectante ludos pronuntiatum esset in mimo o dominum aequum et bonum uniuersique, quasi de ipso dictum esset, exultantes adprobauissent, et statim quidem manu uultuque indecoras adulationes repressit et insequenti die grauissimo corripuit edicto dominumque se posthac appellari ne a liberis quidem aut nepotibus suis uel serio uel ioco passus est. Igitur eo tempore, id est eo anno quo firmissimam famulata est, in cuius ortu audientibuangeli cecinerunt. Gloria in excelsis Deo, et in terra pax hominibus bonae uoluntatis. eodemque tempodominus totius generis humani inter homines natus est. eodem quoque anno tunc primum idem Caesar, quem his tantis mysteriis praedestinauerat Deus, censum agi singularum ubique prouinciarum et censeri omnes homines iussit, quando et Deus homo uideri Romanosque rerum d
Abbreviated transcription (Latin):
paccato. omniũ ocuł signarent᷑ atq inse
solos om̃is uigor romani imperii uertendꝰ
ẽẽt quippe qđ pristina ulciscende crassi¬
anȩ cedis c̃scientia mordebat: ultro signa
que crasso interfecto abstulerant: ad ce¬
sarẽ remisert᷑. Regiisq obsidib traditis
firmũ fȩdꝰ fideli supplicatione meruert᷑.
Itaq anno ab urbe condita septingentesimo
in occidente a septentrione in meridiẽ
ac ꝑ totũ oceam circulũ cunctis gentibꝰ
una pace compositis iam portas t̃cio ipse tẽ
clausit: quas ex eo ꝑ duodecĩ ferme annos
quietissimo semꝑ obseratis otio etiã ipsa
rubigo c̃fignauit. Nec priꝰ umquã nisi sub
extrema senectute augusti pulsate athe
ert᷑. Clausis gͥ iam portis rem publicã quã bel¬
lo quesierat pace nutrunt. Atq amplificare
studens leges plurimas statiit. ꝑ quas huma¬
nũ genꝰ libera reuerentia disciplinȩ morẽ ge¬
reret dm appellationẽ ⁊ ut homo declmauit.

Expanded text:
pacato omnium oculis signarentur atque in se pacato omnium oculis signarentur atque in se solos omnis uigor Romani imperii uertendus esset, quippe quos pristina ulciscendae Crassianae caedis conscientia mordebat, ultro signa, quae Crasso interfecto abstulerant, ad Caesarem remiserunt regiisque obsidibus traditis firmum foedus fideli supplicatione meruerunt. Itaque anno ab Vrbe condita DCCLII in Occidentem, a Septentrione in Meridiem, ac per totum Oceani circulum cunctis gentibus una pace compositis, Jani portas tertio ipse tunc clausit. Quas ex eo per duodecim ferme annos quietissimo semper obseratas otio, ipsa etiam rubigo consignavit: nec prius unquam nisi sub extrema senectute Augusti pulsatae Atheerunt. Clausis igitur Jani portis, rempublicam quam bello quaesierat, pace nutrire atque amplificare studens, leges plurimas statuit, per quas humanum genus libera reuerentia disciplinae morem gereret. domini appellationem ut homo declinauit.
Abbreviated transcription (Latin):
tis uictor ad cesarẽ lugdunũ uenit. Pan¬
nonios nouo ictu intumescentes tiberiꝰ
prugnꝰ cesaris cruentissima cede deleuit.
Idemq c̃tinuo germanos bello arripuit: e qui¬
b quadraginta milia captiuoꝵ iictor
adduxit. Quod reuera bellũ maxinum &
formidolo sissimũ quindecĩ legionibꝰ per
trienmũ gestũ ẽ. Hec fe re ullũ maiꝰ bel¬
lũ sicut suetoniꝰ ad testat᷑ post punicũ fuit.
Codem uero tẽpore quintiliꝰ uarꝰ cũ tribꝰ legi¬
onib a germanis rebellantibꝰ mira suꝑbia
atq auaritia in subiectos agens: funditꝰ
deletꝰ ẽ. Quã rei publicȩ cladẽ cesar augu¬
stꝰ adeo grauit᷑ tulit: ut sepe ꝑum doloriᷤᷤ
caput parieti collidens damaret. Quintili
uare redde legiones. Bosforanos uero agrip¬
pa suꝑauit: & signis romanis quȩ illi qͦn¬
dam sub mitridate sustulerant bello recu¬
ꝑatis inctos ad deditionẽ coegit. Parthi
quasi toto terrarũ orbe uł domito uel

Expanded text:
tis uictor ad Caesarem Lugdunum uenit. Pantis uictor ad Caesarem Lugdunum uenit. Pannonios nouo motu intumescentes Tiberius priuignus Caesaris cruentissima caede deleuit. idemque continuo Germanos bello arripuit, e quibus quadraginta milia captiuorum uictor abduxit. quod reuera bellum maximum et formidulosissimum quindecim legionibus per triennium gestum est, nec fere ullum maius bellum, sicut Suetonius adtestatur, post Punicum fuit. Sub eodem uero tempore Quintilius Varus cum tribus legionibus a Germanis rebellantibus, mira superbia atque auaritia in subiectos agens , funditus deletus eat. quam reipublicae cladem Caesar Augustus adeo grauiter tulit, ut saepe per uim doloris caput parieti conlidens clamaret Quintili Vare, redde legiones. Bosporanos uero Agrippa superauit et signis Romanis, quae illi quondam sub Mithridate sustulerant, bello recuperatis uictos ad deditionem coegit. Parthi, quasi toto terrarum orbe uel domito uel
Abbreviated transcription (Latin):
Germanos uidelicet gallos. britones. hispanos
hiberos. hastures. cantabros. occiduo sub
axe iacentes: ꝑ se augustꝰ ad eos ueniens
romanis legibꝰ seruire coegit. Interea ce¬
sarẽ apud taraconẽ citerioris hispamȩ ur¬
bẽ. legati indoꝵ & scitarũ toto orbe trans¬
misso: tandẽ ibi inuenert̃ ultra qđ iã que¬
rere ñ possunt. Refudert̃q in cesarẽ ale-¬
xandri magni głam: quẽ sicut hispanoꝵ
gallorũq legatio in medio oriente apuo
babiloniã contẽplatione pacis adiit: ita
hunc apud hispaniã in occidentis ultimo
supplex cũ ingentilicio munere etiꝰ indꝰ¬
& scita boreus orauit. Cantabrico bello ꝑ
quinq: acto: totaq hispania in ȩt̾na pace
cũ quadã respiratione lassitudinis redina¬
ta ac reposita : cesar romã rediit. Quibꝰ
etiã dieb multa ꝑ se multa ꝑ duces ⁊ lega¬
tos bella ducit. Nam int̾ oeteros & piso
aduersũ uendeliticos missus ẽ. quib subac¬

Expanded text:
Germanos videlicet, Gallos, Britones, Hispanos, Germanos videlicet, Gallos, Britones, Hispanos, Hyberes, Austeres, Cantabros, occiduo sub axe jacentes, per se Augustus, ad eos veniens, Romanis legibus servire coegit. Interea Caesarem apud Tarraconem, citerioris Hispaniae urbem legati Indorum et Scytharum toto Orbe transmisso tandem ibi inuenerunt, ultra quod iam quaerere non possent, refuderuntque in Caesarem Alexandri Magni gloriam: quem cient Hispanorum Gallorumque legatio in medio Oriente apud Babylonam contemplatione pacis adiit, ita hunc apud Hispaniam in Occidentis ultimo supplex cum gentilicio munere eous Indet Scytha boreus orauit. Cantabrico bello per quinque annos acto totaque Hispania in aeternam pacem cum quadam respiratione lassitudinis reclinata ac reposita, Caesar Romam rediit. Quibus etiam diebus multa per se multaque per duces et legatos bella gessit. nam inter ceteros et Piso aduersum\' Vindelicos missus est; quibus subac
Abbreviated transcription (Latin):
humi in hostiũ ora iaciebant. in singuł fi¬
loꝵ necibꝰ his parricide. Tunc etiã ꝑ affricã
musulanos & getulos laciꝰ uagantes: cossus
dua cesaris artis finibꝰ cohercit atq roma¬
nis militibꝰ abstinere metu compulit. Et
ut altiꝰ repetendo gentiũ feritatẽ demon¬
strẽ unꝰ moesie ducũ. ante aciẽ postulato
silentio qui uos estis inquit responsũ ẽ ro¬
man gentiũ dñi. At ille. Ita fiet inquit
si nos uinceritis. S mox uicti sunt a roma¬
nis. Traces uero qui a pissone sunt ꝑdomiti
in ipsa captuntate sua rabiẽ ostendebant.
Nam cathenaᷤ quibꝰ ligatierant morsib uel¬
licantes: feritatẽ suã ipsi pumebant. Da¬
ciã quoq ultra danubiũ lentulus uicit. expulit atq subegit.
Sarbatas qͦq lentubultra danubiũ pepulit. q ꝓnimia barbarie ne qͦd paxsit
intellgunt. Mamarrides uero & garamantes in
orientali plaga ꝑ quirinũ cesar subegit.

Expanded text:
humi in hostium ora jaciebant, in singulis fihumi in hostium ora jaciebant, in singulis filiorum necibus bis parricidae. Tunc etiam per Africam Musulanos et Getulos latius vagantes Cossus, dux Caesaris, arctatis finibus coercuit, atque Romanis limitibus abstinere metu compulit. Et ut altius repetendo gentium feritatem demonstrem, unus Moesiae ducum ante aciem postulato silentio: Qui vos estis? inquit. Responsum est: Romani gentium domini. At ille: Ita fiet, inquit, si nos viceritis. Sed mox victi sunt a Romanis. Thraces vero, qui a Pisone sunt perdomiti, in ipsa captivitate sua rabiem ostendebant. Nam catenas quibus ligati erant morsibus vellicantes, feritatem suam ipsi puniebant. Daciam quoque ultra Danubium Lentulus vicit, expulit atque subegit; Sarmatas quoque ultra Danubium pepulit, qui, prae nimia barbarie, nec quid pax sit intelligunt. Marmarides vero et Caramentes in Orientali plaga per Quirinum Caesar subegit.
Abbreviated transcription (Latin):
ueluti ad constitutũ pacis diẽ festinarent
ita om̃s ad eaꝑientiã belli decisionẽ ut fede¬
ris undatĩ gentes cõmouebant᷑: aut suscep¬
turȩ conditiones pacis si uincerent᷑. aut usu¬
re quieta libertate si uincerent: norici illi¬
rii pannonii. dalmate. mesi. traces & dacii
sarmate. pluriiq ⁊ maximi germaniȩ
populi ꝑ diuersos duces uł suꝑati uel rep̃ssi
uł etiã obiectu maximoꝵ fluminũ rem.
damubiiq se clusi funt. Drusus in germania
nẽ cecidit. Postea fortissimas nationes & qui¬
b naturas uires c̃suetudo eaꝑientiã uiriũ
dabat. cheruscos. suebos. & sugambros parit
uno bello sententia susas ꝑsos suꝑauit. Quo¬
rũ ex eo considerari uirtꝰ ac feritas potest
quod mulieres quoq eoꝵ si quando p̾uentu
romanoꝵ int̾ plaustra sua conchidebant᷑.
deficientib telis uł qualibet re qua uekit
telo ut infuror possit paruos filios collisos

Expanded text:
veluti ad constitutum pacis diem festinarent, veluti ad constitutum pacis diem festinarent, ita omnes ad experientiam belli decisionemve foederis undatim gentes commovebantur; aut suscepturae pacis conditiones, si vincerentur, aut usurae quieta libertate, si vincerent Norici, Illyrii, Pannonii, Dalmatae, Moesi, Thracae et Daci, Sarmatae plurimique et maximi Germaniae populi, per diversos duces, vel superati, vel repressi, vel etiam objectu maximorum fluminum, Rheni Danubiique, seclusi sunt. Drusus in Germania nem cecidit. Postea fortissimas nationes, et quibus natura vires, consuetudo experientiam virium dabat, Cheruseos, Suebos, Sicambros, pariter uno bello, sed etiam Susas, Persas superavit. Quorum ex eo considerari virtus ac feritas potest, quod mulieres quoque eorum, si quando praeventu Romanorum inter plaustra sua concludebantur, deficientibus telis, vel qualibet re qua velut telo uti furor posset, parvos filios collisos
Abbreviated transcription (Latin):
patũ. apicẽ declarat imꝑii. Atq ex eodẽ die
fuma rerũ ac potestatũ penes unũ ẽẽ cepit ⁊
mansit: qđ greci monarchiã uocant. Porro
autẽ hunc ẽẽ eundẽ diẽ hoc ẽ. oc tauo idꝰ ianu¬
arias quẽ nos ep̃rphaniã hoc ẽ. apparitionẽ siue
manifestationẽ dñici sacram̃ti obseruamꝰ.¬
Hinc uͦ cesar parũ in hispana ꝑ ducentos annoᷤᷤ
actũ intelligens aꝑuit iam portas atq in his¬
panias ipse cũ exercitu profectꝰ ẽ. Cantabri
& astures galleciȩ ꝓuntiȩ porcio sunt: qua
extentũ prrrinei iugũ aut ꝓcul secundo
oceano sub septentrione deducitꝰ. Hi ñ solum
propriã libertatẽ tueri parati: uerũ etiã fimi¬
timoꝵ preripere ausi. Quoᷤ cesar dũ sepiꝰ ag¬
ita inprouisos debellauit ⁊ cepit. Post ui¬
ctoriã uero cantabriȩ atq galliciȩ totiꝰq
hispaniȩ. daudiꝰ drusus pͥuignꝰ cesaris galli¬
am retiãq sortitꝰ: maximas fortissimasq
gentes germaniȩ armis subegit. Nam tunc

Expanded text:
cem declarat imperii, atque ex eodem die summa rerum ac potestatum penes unum esse coepit et mansit, quod Graeci monarchiam uocant. Porro autem hunc esse eundem diem, hoc est VIII idus Ianuarias, quo nos Epiphania, hoc est apparitionem siue manifestationem Dominici sacramenti, obseruamHinc vero Caesar parum in Hispania per ducentos annos actum intelligens, aperuit Jani portas, atque in Hispanias ipse cum exercitu profectus est. Cantabri et Astures Galleciae provinciae portio sunt, qua extentum Pyrenaei jugum haud procul secundo Oceano sub septentrione deducitur. Hi non solum propriam libertatem tueri parati, verum etiam finitimorum praeripere ausi. Quos Caesar dum saepius agita improvisos debellavit et cepit. Post victoriam vero Cantabriae atque Galleciae, totiusque Hispaniae, Claudius Drusus, privignus Caesaris, Galliam, Rhetiamque sortitus, maximas fortissimasque gentes Germaniae armis subegerat. Nam tunc,
Abbreviated transcription (Latin):
raret bellũ callide a deopatra quidẽ int̾cep¬
tus ẽ. ne particeps fieret ꝑiculoꝵ antigomi.
Regibꝰ enĩ id ẽ. malicho atq herodi insidias
tendens bellũ inarabas ut herodi cõmitte

Expanded text:
opatra quidem interceptus est, ne particeps fieret periculorum Antigoni: regibus enim, id est, Malicho Arabiae atque Herodi insidias tendens, bellum in Arabas ut Herodi committe
Abbreviated transcription (Latin):
bͥna c̃cessit: ac post ꝑ greciã brundisiũ ꝑuȩȩt
rediens. octauo idꝰ ianuarias urbẽ tripli¬
a triũpho ingressus ẽ. ac tunc primũ ipse
clausit. Hoc die primũ augustꝰ consolutat

Expanded text:
erna concessit ac post per Graeciam Brundisium peruectus erna concessit ac post per Graeciam Brundisium peruectus rediens, octavo idus Januarias urbem triplici triumpho ingressus est: ac tum primum ipse llis civilibus, clausit. Hoc die primum Augustus consalutat
Abbreviated transcription (Latin):
Degina ad pedes augusti ꝓuoluta. tẽptauit
oculos ducis frustra quidẽ. Nam pulchritu¬
do intra pudicitiã principis fuit. Nec illa
de uita quȩ auferebat᷑.: s de parte regni
laborabat. Quod ubi desꝑaut a principe:
seruariq se triũpho cognouit. incautiorẽ
naucta custodiã: in mausoleũ se regũ rece¬
pit. ibiq maximo ut solebat induta cultꝰ
in referto odorib solio: iuxta suũ se colloca¬
int antoniũ. Ad motisq aduenas serpenti¬
b sic morte quasi somno soluta ẽ. Cesar a¬
lexandria urbe omniu longe opulentissi¬
mã & maximã inctor potitꝰ ẽ. Nã ⁊ roma
in tantũ opib eiꝰ aucta ẽ. ut propt̃ ab un¬
dantiã peccumarũ dupplicia quã usq ad id
fuerant possessionũ aliarũq rerũ uenaliũ
precia statuerent᷑. Occisi sunt iussu cesaris
tã ñ erubuerat. De hinc cesar pedestrib co¬
piis in siriã uenit. Demde in afiam ad hĩ¬

Expanded text:
DDoculos ducis, frustra quidem. Nam pulchritudo intra pudicitiam principis fuit. Nec illa de vita quae auferebatur, sed de parte regni laborabat. Quod ubi desperavit a principe, servarique se triumpho cognovit, incautiorem nacta custodiam in mausolaeum se regum recepit, ibique maximos, ut solebat, induta cultus, in referto odoribus solio juxta suum se collocavit Antonium, admotisque ad venas serpentibus, sic morte quasi somno soluta est. Caesar Alexandria urbe, omnium longe opulentissima et maxima, victor potitus est. Nam et Roma in tantum operibus ejus aucta est, ut, propter abundantiam pecuniarum, duplicia quam usque ad id fuerant, possessionum aliarumque rerum venalium pretia statuerentur. Occisi sunt jussu Caesaris n erubuerat. dehinc Caesar pedestribus copiis in Syriam uenit, deinde in Asiam ad hib
Abbreviated transcription (Latin):
nos ꝑegrinos uenire audientes: dimiserũt
ciitatẽ uacuã. ⁊ ortos plenos oleribus. ⁊ do¬
mos plenas plurimis alim̃tis corpoꝵ. Tercia

Expanded text:
nos peregrinos venire audientes, dimiserunt civitatem vacuam, et hortos plenos oleribus, et domos plenas plurimis alimentis corporum. Tertia
Abbreviated transcription (Latin):
bũta solebãt Nali pacto qͦd eũ ⁊ alios qͥ cũ eo
erant in turre usq scaloniam ciuitatẽ sanos
⁊ in lesos cõducere fecisset. Qͦd fecit libenti ani¬
mo. Intuerut autẽ nr̃i ꝑegrini ciuitatẽ scãm

Expanded text:
buta, tali pacto quod eum et alios qui cum eo erant in turre usque Scaloniam civitatem sanos et illaesos conducere fecisset. Quod fecit libenti animo. Intraverunt autem nostri peregrini civitatem sa
Abbreviated transcription (Latin):
impetũ hereticoꝵ discessit ab an¬
tiochia & uenit ad tharsũ ciliciȩ ibi¬
q corpꝰ iuliam sepeliuit. & di cuncta
solẽpnia funeri eiꝰ exhibuisset: consul
ẽ. designatꝰ. Dumq c̃stantinopolĩ ue¬
niret uenit ad prediũ nomine dadas¬
philosophus cũ aliis senatoribꝰ occur¬
rens: consularẽ recitauit orationẽ.
Felicit̾ tunc agi potuerant res romanȩ
publicȩ & simul ȩccłasticȩ sub principe
benigno disposite nisi repentina mors
tałe uirũ ab hominibꝰ abstulisset.
In pͣdicto namq predio hr̃emis tẽpo¬
re in fraxis langore constrictꝰ ẽ. mor¬
tuus c̃sulatu suo & ab aroniam filii

Expanded text:
haereticorum, discessit ab Antiochia, et venit ad Tarsum Ciliciae, ibique corpus Juliani sepelivit. Et dum cuncta solemnia funeri ejus exhibuisset, consul est designatus . Dumque Constantinopolim festinaret, venit ad praedium nomine DadasThemistius cum aliis senatoribus occurrens, consularem recitavit orationem. Feliciter tunc agi poterant res Romanae publicae et simul ecclesiasticae sub principe benigno dispositae, nisi repentina mors talem virum ab hominibus abstulisset. In praedicto namque praedio hiemis tempore, in phraxis languore constrictus, est mortuus consulatu suo et
Abbreviated transcription (Latin):
baria militib destinauit: & forũ uena¬
liũ eis p̃parari in deserto cepit. Cȩlebra¬
Quȩ pacta quantũ ad ȩccłam romanoꝵ
q syria & tradita ꝑsis nisibin mesopo¬
tamiȩ ciuitate discessit. Hȩc itaq nim¬
cia ap̃ianos c̃fortauert̃: paganis intu¬
c̃uenert̃ aduersus eũ: multasq arriano¬
rũ ꝑꝑessus insidias: toto orbe ꝓfugus
agit᷑. Tlec ei ullus tutꝰ ad latendũ suꝑ¬

Expanded text:
baria militibus destinavit, et forum venalium eis praeparari in deserto praecepit: celebraQuae pacta quantum ad gloriam Romanoruque Syria et tradita Persis Nisibin Mesopotamiae civitate, discessit. Haec itaque nuntia Christianos confortaverunt, Paganis intucoierunt adversus eum; multasque Arianorum perpessus insidias, toto orbe profugus agitur; nullus tutus ad latendum sup