comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ añ stabulum loca nulli ꝯcludant᷑ angustũs
⁊ ꝓducti ñ aliqua uitient᷑ offensa. In ipso uͭsta¬
bulo asseres tͥnsũsi at̾ra. Suͦ. pedib alticõfigã¬
t᷑. Ad quos boues ligent᷑ indomiti. Tc̃ eligis
absolutam tempestatibꝰ ⁊ impedim̃tis om̃ibꝰ
diẽ qua capti ꝑducant᷑ ad stabulũ. Quoꝵ si
nimia fu̾it asꝑitas: uno die ac nocte inter
uncła mitigent᷑ atq ieuima. Tiinc applłati¬
onib blandis ⁊ illecebris oblatoꝵ aboꝵ non
a lat̾e neq at̾go s afronte accedens bubul¬
cus admulceat naresq ⁊ t̾gaꝑtͣctet mero
subiñ cõsꝑgens. Hac tñ cautione ne aliqͥ̃
calce contingat aut cornu. Qd̾ uitiũ si ĩ pri¬
mordiis effect ui gͥ cessisse senserit obtineb̾.
Tunc mitigans os ⁊ palatũ salib. si ⁊ tabis¬
⁊ ungulam dimute p̃sulse adipis librales of¬
fas ⁊ uini sextarios singłos cornii in fundente

Expanded text:
et ante stabulum locari nullis concludantur angustiis et ante stabulum locari nullis concludantur angustiis et producti non aliqua vitientur offensa. In ipso vero stabulo, asseres transversi a terra, septem pedibus alti configantur, ad quos boves ligentur indomiti, tunc eliges absolutam tempestatibus et impedimentis omnibus diem, qua capti producantur ad stabulum; quorum si nimia fuerit asperitas, uno die ac nocte inter vincula mitigentur, atque ieiunio; tunc appellationibus blandis et illecebris oblatorum ciborum, non a latere, neque a tergo, sed a fronte accedens bubulcus admulceat, naresque et terga pertractet, mero subinde conspergens; hac tamen cautione, ne aliquem calce contingat, aut cornu; quod vitium si in primordiis effectui sibi cessisse senserit, obtinebit. Tunc mitigatis, os et palatum falibus frica et in gulam dimitte presulsi adipis librales offas et sextarios singulos cum cornu infundente
Abbreviated transcription (Latin):
tem tͥmam. Cauros his oporcet admitci. s er̃
studrum diligñtis amotis setuoribꝰ nouellas
nouellas subiñ ꝯcluc̾e. ⁊ st̾iles arat᷑ ac laborbꝰ
deputare. Greti asserunt. simares creare ue¬
lis sitistrũ cauri incoitu ligandũẽe testiculũ
bant. S his arm̃tis hieme maritima ⁊ apͥca
loca estate opaca paremꝰ ac frigida. moncana
loca amena pascant᷑. fẽt᷑a tũ aquis cepidioribꝰ
ad uiuat᷑. Snde mag̃ utiliꝰ hnͣr. ubi pliuuuialis
aqͣ cepentes format lacunas. Tolerat tñ̾frigꝰ
latiora. Stabiaa uͦ utilia sũt strata sgxo. Aut
glareis aut harenis deuera a liq̃cenus: it hu¬
mor possit elabi. p artim meridiane obũsa
ꝓpt̾ flatus glatiales. quib aliquis resist̾e debr
tatis repugnante duritia. sapti gͦ bstatĩ do¬
ment᷑ qui quid̾ pͥꝰ c̃ ceñi fu̾int: freqñti ma¬
uus attrectatione mitescunt. S stab ulũ no¬
ui boues largiorib spatiis hr̃e debebunt. ut

Expanded text:
tem trimam. Tauros his oportet amitti; sed erit tem trimam. Tauros his oportet amitti; sed erit studium diligentis, amotis senioribus, novellas subinde conducere et steriles aratro ac laboribus deputare. Greci asserunt si mares create velis, sinistrum tauri in coitu ligandum esse testiculum, bant. Sed his armentis, hyeme maritima et aprica loca, estate opaca paremus ac frigida, montana loca amena pascuntur, fetura tamen aquis tepidio ribus adiuvatur. Unde magis utilius habentur, ubi pluvialis aqua tepentes format lascivias. Tolerat tamen friglaxiora. Stabula vero utilia sunt strata saxo, ut glareis, aut arenis, devexa aliquatenus, ut humor possit elabi; parti meridiane obversa, propter flatus glaciales, quibus aliquis resistere debet tatis repugnante duritia, capite ergo statim domentur, qui quidem prius cum teneri fuerint, frequenti manus attrectatione mansuescant. Sed stabulum novi boves largioribus spatiis debebunt habere, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ribꝰ ħ consid̾anda sunc. Sint arguti. mansueti.
tim̃tes. hortam̃ clamoris ⁊ u̾beris. cibi appetẽtes.
S si regionis rõ pacit᷑ nullꝰ melior cibꝰ ꝗͣ uiride
pabulũ. uͥ uͦ de est: eo or dine seruet᷑ ministͤcur.
quo pabuli copia ⁊ laboꝵ coget accessio. Nũc¬
tauros qͦ quib cordiẽ arm̃ta construere cõꝑa¬
bit. aut his signus acen̾a ecate sũmiti. ut sit̃
alti atq ingñtibꝰ m̃bs. etatis medie ⁊ mag̾ que
uiuiente minor ẽ ꝗͣ q̃ declinat inseniũ. torua
facie. paruis cornibꝰ thorosa uastaq c̾uice. uẽ¬
tre substͥcto. Uaccas ⁊̃ nc maxime parabimꝰ.
s eligemꝰ. forma altissima. corꝑis longi. uteri
capacis ⁊ magni. Alta fronte. occłis iigͥs ⁊ gͣn¬
dib. pulcͥs cornibꝰ ⁊ p̃cipue nigͥs. aure seco¬
ribꝰ nigͥs ⁊ paruis. etatis maxime cͥme. qr usq
ad decimũ fet᷑a exhis ꝓcedit utilior. nec aũ eta¬

Expanded text:
ribus hec consideranda sunt; sint arguti, mansueti, ribus hec consideranda sunt; sint arguti, mansueti, timentes hortamen clamoris et verbera, cibi appetentes. Sed si regionis ratio patitur, nullus melior cibus est quam viride pabulum; ubi vero deest, eo ordine ministretur, quo pabuli copia et laborum coget accessio. Tauros quoque quibus cordi est armenta construere parabit, aut his signis a tenera etate submittet, ut sint alti, atque vigentibus membris, etatis medie et magis que iuventute minor est, quam que declinat in senium; torua facie, paruis cornibus. Torosa vastaque cervice, ventre substricto. Vaccas etiam nunc maxime parabimus, sed eligemus forma altissima, corporis longi, uteri capacis et magni, alta fronte, oculis nigris et grandibus, pulchris cornibus et precipue nigris; aure setocruribus nigris et paruis, etatis maxime trimie, quia usque ad decennium fetura ex his procedit utilior, nec ante eta
Abbreviated transcription (Latin):
dib menbris ⁊ solidi corꝑis muscłis ac tboris uͥ¬
q surgentibꝰ. magnis auribꝰ. late frontis ⁊ cͥspe.
libris occłisq nigͣntibꝰ cornibꝰ robustis ac sũ cͤua¬
ture pͣuitate lunati. patulis naribꝰ ⁊ resi¬
mis. ceruice chorosa. atq compacta paleari¬
bꝰ largis ⁊ circa genua fluentibꝰ. pectore gͣndi
armis uastis uentre ñ patuo. porrectis lat̾ibꝰ.
latis lumbis. dorso recto ⁊ plano. eturilꝰ soli¬
dis neruosis ⁊ b̃uibꝰ. ungulis magnis. caudis lõ¬
gis ac secosis. pilo tociꝰ corꝑis denso acb̃ui. rubei
marime coloris ac ⁊t fusci. Meliꝰ aut̃ boues de
uicinis locis parabimus. quinulla soli aut ae¬
ris uarietate cempcent᷑. Aut sih deest: de locis
similibꝰ adsimilia tͣnsferamꝰ. Illd̾ aut̃ uniũsa
curandũ ẽ: ut uiribꝰ ad tͣhendũ comparent᷑ eqͣ¬
les ne ualentioris robͣ alt̾i ꝓ curet exitium. Imo¬

Expanded text:
dibus membris et solidi corporis, musculis ubiqudibus membris et solidi corporis, musculis ubique turgentibus, magnis auribus, late frontis et crispe, labris oculisque nigrantibus, cornibus robustis ac sine curuature pravitate lunatis; patulis naribus et resimis, cervice torosa et compacta, palearibus largis et circa genua fluentibus, pectore grandi, armis vastis, ventre non parvo, porrectis lateribus, latis lumbis, dorso recto et plano, cruribus solidis nervosis et brevibus, ungulis magnis, caudis longis ac fetosis, pilo totius corporis denso ac brevi, rubei maxime coloris aut fusci. Melius autem boves de vicinis locis parabimus, qui nulla soli aut aeris varietate tententur. Aut si hoc deest, de locis similibus ad similia transferamus. Illud ante universa curandum est, ut viribus ad trahendum comparentur equales, ne valentioris robur alteri procuret exitium. In mo
Abbreviated transcription (Latin):
uet᷑ aut loculis. Alii mat᷑as madiocrit̾ ficꝰ ⁊ di¬
uisas incratibꝰ expandunt toto sole siccandas.
mina obruunt᷑ utiłr c̃ tumesc̾t ut plantas fa¬
tiant. Sieoꝵ copia ñ habundat. ut ⁊̃ uarios fru¬
ctus una ficus exhibeat ramos duos nigͣ ⁊albe
aliqͣsͥ adnerione conglutina. t̃c g̾men aduna¬
tũ parturiet duos colores quos unitate diuidat
diuisione ꝯtingat.
c̃ ⁊ pirus ł malus inseri ac seripͭ. ⁊ cẏdonea
⁊ prunus inserit᷑ ⁊ sorba ponunt᷑ ⁊ morus
nono kłr apͥlium die. ⁊ inserunt᷑ pistacia ⁊ lo¬
cis frigidis pini sem̃ asꝑgit᷑ de cõpandis bob¬
dum sagina temporis pleni aut celare posst̃
fallatiam uendicoris ⁊ uitia sua aut repug¬
nandũ domiture contumace. pleni roboris
ex̾cere fiduciam. ħ tũ signa exspectanda sũt
in bobꝰ seu de nr̃o seu dealieno grege fu̾it cõ¬
parandi ut sint boues nouelli quadratis ⁊ gͣn¬

Expanded text:
rvetur, aut loculis. Alii maturas mediocriter ficus et dirvetur, aut loculis. Alii maturas mediocriter ficus et divisas in cratibus, expandunt toto sole siccandas, mina obruuntur utiliter cum tumescunt, ut plantas faciant, si earum copia non abundat. Ut etiam varios fructus una ficus exhibeat, ramos duos nigre et alaliqua sibi annexione conglutinabunt, tunc germen adunatum parturiet duos colores, ut quos dividat unitate, divisione coniungat.c et pyrus et malus inseri ac seri potest: Et cidonea et prunus inseritur; et sorba ponuntur et morus nono calendarum aprilium die et inseruntur pistacia et locis frigidis pini semen aspergitur. DE MESPILIS dum sagina temporis pleni, aut celare possunt fallaciam venditoris et vitia sua; aut ad repugnandum domiture, contumacem pleni roboris exercere fiduciam hec tamen signa spectanda sunt in bobus, seu de nostro, seu de alieno grege fuerint comparandi; ut sint boves novelli, quadratis et gran
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ occłis ⁊ surcłis. fĩcus uirides seruari possunt.
ł inmelle ordinate. nese inuicẽ tangant. ł si¬
głe intͣ uiridẽ cucurbitã claise locis unicuiq
cauabatis. Et it̃ cessera que serat᷑ inclusis suspt̃¬
se a cucurbita ubiñ sit ignis auc fumꝰ. Alii mi¬
sas ficꝰ recentes minꝰ mat᷑as in nouo uase ficti¬
li. Lectas c̃pedicłis ⁊ ase seꝑatas recludũt ⁊ĩ
dolio uni pleno uas natare ꝑmittunt. Mar¬
tialis dicit caricas ꝑ gn̾a multa seruari: ẽ rõ
una sufficiat. Gͤ ħ gñe quo campania coca cũ
dif. Teꝰ caleft̃o furno ad panis coqñdi modũ
suppositis tͥbꝰ lapidibꝰ ne ardeat quał inclu¬
dit: ⁊ clauso furno ubi discorta ficꝰ fu̾it sic̃ ẽ
calida int̾positis foliis suis inuas fictile cõdi
erigat᷑ at̾ra ⁊ eas ad uicem solis cinis subiectꝰ
uaporet. ⁊ subiñ ficꝰ sic̾ ẽ diuisa u̾tat᷑. ut ficoꝵ
coria siccent᷑ ⁊ pulpe tc̃ duplicata incistellis s̃¬

Expanded text:
 servatur. Ficus virides servari possunt, vel melle ordinate, ne se invicem contingant, vel singule inter viridem cucurbitam clause, locis unicuique cavatis; et iterum tessera quesecatur inclusis, suspensa ea cucurbita ubi ignis non sit, aut fumus. Alii missas ficos recentes minus maturas in novo vase fictili, lectas cum pediculis et a se separatas, recludunt; et in dolio vini pleno, vas natare permittunt. Martialis dicit caricas per genera multa servari, cum ratio una sufficiat. Ergo hoc genere quo Campania tota custditur; tunc calefacto furno ad panis coquendi modum, suppositis tribus lapidibus ne ardeat, qualus includitur etiam clauso furno; ubi cum decocta ficus fuerit, sicut est calida, foliis suis interpositis, intra vas fictile conditerigantur a terra et eas ad invicem solus cinis subiectus vaporet; et subinde ficus, sicut est divisa tergatur, ut et ficorum folia siccentur et pulpe: deinde sublata in cistellis se
Abbreviated transcription (Latin):
ut sub diuo nocte ñ maneant. pꝰ in loco frigido
suspendant᷑. Cum uolueris uti: aqͣ pͥdie. dulci
macãbis. fẽrunt᷑ ħ pomis recentibꝰ emulari.
It̃ si atactu inuicẽ seꝑata paleis obruant᷑. Itẽ.
fossa sit longa. ⁊ corter eiusd̃ latitudinis parat᷑.
cui mala acutis surtuł sius ad figũt᷑. Tcͥ in u̾sꝰ
cortex supͣ t̾ramponit᷑. ut mala sñ c̾rȩ cacta
subt̃ pendentia ab humore defendat. It̃. sũ
ditant᷑ argilla ⁊ ea siccata loco frigido pendeant.
It̃. si seriola subdiuo obruat᷑ q̃ hãt harenas usq
admediũ ⁊ mala c̃ tenacibꝰ lect̾a impͥmant᷑. cã¬
nis singłis . ł sambuci uirgulis ⁊ ita separata in

Expanded text:
ut sub divo, nocte non maneant; post in loco frigido ut sub divo, nocte non maneant; post in loco frigido suspendantur. Cum volueris uti, aqua dulci pridie macerabis; feruntur hec pomis recentibus emulari. Item si a tactu invicem separata paleis obruantur. Item fossa fit longa et cortex eiusdem latitudinis paratur, cui mala acutis surculis suis affiguntur; tunc inversus cortex supra fossam ponitur, ut mala sine terre tactu subter pendentia, ab humore defendat. Item si inducatur argilla et ea siccata loco frigido pendeant. Item si seriola sub divo obruatur, que habeat arenas usque ad medium et mala cum tenacibus lecta imprimantur canis singulis, vel s
Abbreviated transcription (Latin):
co tͥennio ħ genꝰ t̾re radicibꝰ eius ad iungas.
Id̾ dicit mire magnitudinis fieri. siolla fictił
obruat᷑ cura arborẽ punici. ⁊ inea ramꝰ c̃ flo¬
re claudat᷑. ne resileat ligatꝰ ad palũ. Tc̃ coo¬
ꝑta olla contͣ aq̃ muniat᷑. incursus. aucũno
pateft̾a sue magnitudinis poma redibebit.
Multa inpunico ipse asserit poma ꝓced̾e : si
tytimalli ⁊ portulace succꝰ eqͣlit̾ mixtꝰ. añꝗͣ
g̾minet trunco arboris ad linat᷑. Inseri posse
affirmat᷑ de ramoꝵ conexione. ut medulla u¬
trinq diuisa se uingat᷑: inse cm̃. Inseripotest
cirta apͥles błas m̃se martio ultimo. s secto tri¬
co surculꝰ recentissimꝰ statĩ deb inseri. ne mo¬
ra exiguũ quidẽ siccet humorẽ: Punica mala
seruant᷑. sipiccatis pedicłis. or dicata suspẽdas.
alit̾. lecta integͣ inaqua marina ł muria fer¬
uente mergãt᷑ ut ꝯbibant. pꝰ tͥduũ sole siccẽt ͤ

Expanded text:
to triennio hoc genus terre radicibus eius adiungas. to triennio hoc genus terre radicibus eius adiungas. Idem dicit mire magnitudinis fieri, si olla fictilis obruatur circa arborem punici et in ea ramus cum flore claudatur, ne resiliat ligatus ad palum; tunc cooperta olla contra aque muniatur incursus; autumno patefacta, sue magnitudinis poma reddidebit. Multa in punico ipse asserit poma procedere, si titimalli et portulace succus equaliter mixtus, antequam germinet trunco arboris allinatur. Inseri posse firmatur de ramorum connexione, ut medulla utrinque divisa se iungat; in se tantum inseri potest circa aprilis calendas mense martio ultimo. Sed secto trunco, surculus recentissimus statim debet inseri, ne mora, exiguum qui inest siccet humoservantur, si picatis pediculis, ordinata suspendas. Aliter lecta integra, in aqua marina, vel muria fervente mergantur, ut combibant; post triduum sole siccentur,
Abbreviated transcription (Latin):
dȩ clauis infigi. Alii algã marinã obruunt ad
radices. cui nĩnulli st̃cus miscent asininũ atq
porcinum. Si florẽ ñ ꝯtinet: urinã uiet̾em c̃ pa¬
ri m̃sitra aq̃ cemꝑab̾. ⁊ ter ꝑ annũ in radicibꝰ
fundes. Uni arbori: amfora ingesta sufficiet.
ł amurtã mittis insulsã. ł algam radicib iũgeᷤ.
⁊ bisrigabis inm̃se. ł arboris florentis truncũ plũ¬
beo arcło debebis indud̃e. ł corio anguis ĩuol¬
u̾e: Sicrepant poma: lapidẽ inmedioͣ arboriᷤ
radice subponis. ł squillam circa arborẽ seris.
⁊ sidũ pendent poma tenacibꝰ sic̃ in arbore ha¬
bubulo ⁊ continuo moriunt᷑. Aut clauoe¬
neo si uermes eosd̾ purges difficile nascent᷑.
ł asini urina st̃cori ad mixta porcino ũmibꝰ õb¬
uiabit. Cinis c̃ leriuo cͥca punici cruncũ freq̃¬
t̃ infusus. leca ⁊ fructuosa reddi arbusta. As¬
serit martiał candida in his gͣna fierrsi ar¬
gille ⁊ crece quartã partẽ gypsi misceas ⁊ to¬

Expanded text:
de clavus infigi. Alii algam marinam obruunt ad radices, cui nonnulli stercus miscent asininum atque porcinum. Si florem non continet, urinam veterem cum pari mensura aque temperabis et ter per annum radicibus infundes; uni arbori amphora ingesta sufficiet, vel amurcam mittes insulsam, vel algam radicibus iungens et bis rigabis in mense; vel arboris florentis truncum, plumbeo circulo debebis includere, vel corio anguis involuere. Si crepant poma, lapidem in media arboris radice suppones, vel squillam circa arborem seres. Et si dum pendent poma tenacibus sicut in arbore habubuleo et continuo morientur; aut clavo eneo si vermes eosdem purges, difficile nascentur; vel asini urina stercoris admixtione porcini vermibus obas. Cinis cum lixivio circa punici truncum frequenter infusus, leta et fructuosa reddet arbusta. Asserit Martialis candida in his grana fieri, si argille et crete quartam partem gypsi misceas et to
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ s robur exquirat. Ecas aquadͥma usq inde¬
cennem huic admissure uista conueniz. Si asinꝰ
equã fastidit admissus: ostensampꝰ asinã. donec
coheundi uoluptas sollicitet᷑ adhibemꝰ. Qua sub¬
ducta: equã libido incitata ñ sꝑnec. ⁊ raptꝰ illecebͥs
gñis sui inꝑmixtione consenti⁊ alieni. Si morsu
furens ledit obiectas: aliquatenꝰ labore mitescat.
les cñ admissarũ nascent᷑ ex onagͦ ⁊ asina. qui pͦ
in sobole secuta. agilitatẽ fortitudinẽq restitu¬
ant. ad missariꝰ tñ asinꝰ sit huiꝰ modi. corꝑe am¬
los inpalpebris aut autibꝰ gerec. colorẽ soboł ple¬
rumq uariabit. Minor trunco: malor decenni ñ¬
debet adntri. annicła mula deb⁊ amat᷑ depelli.
⁊ ꝑmontes asꝑos pasci. ut itin̾is laborẽ inteu̾a etate

Expanded text:
tatem, sed robur exquirat, etas a quadrima usque in detatem, sed robur exquirat, etas a quadrima usque in decennem huic admissure iusta conveniet. Si asinus equam fastidit admissus, ostensam prius Asinam, donec coeundi voluptas solicitetur, adhibemus: qua subducta, equam libido incitata non spernet et raptus illecebris generis sui in permixtione consentiet alieni, si morsu furens ledit obiectas, aliquatenus labore mitescat. les tamen admissarii nascentur ex onagro et asina, qui post in sobole secutura agilitatem fortitudinemque restituant. Admissarius tamen asinus sit huiusmodi; corpore amlos in palpebris aut auribus geret, colorem sobolis plerumque variabit. Minor trimo maior decenni non admitte. Annicula mula debet a matre depelli et per montes asperos pasci, ut iuvenis, laborem, in tenera etate
Abbreviated transcription (Latin):
piosi lactis robur infundãt. Cer̾e passimii¬
pende. etas incipientis adilsars quti aAnni
petis ẽe debebit. fẽmina recde ⁊biria concpir
es cactꝰ᷑ ledit assidiuus. Qnͣtum ro patit᷑ defen¬
t agilitasꝙ docim̃cum. Nunc domandi sunt
ꝯulis uti cempꝰ bime etatis ercesserint. Consid̾¬
randa sunt magna. longa. muscłosa. ⁊ arguca
corꝑa. testiculi pares exigui. ⁊ cet̾i q̃ iupatbꝰ dc̃i
sup. mores ut uł exsũma quiete facile concitent᷑
łex incitata festinat̃one ñ difficile teneant᷑. ẜ ta¬
cis considatio calis ẽ bimo ⁊ sexm̃sium dences me¬
co anno quos pͥmo mutabit ex sequar. septimo
anno om̃s dentes explent᷑. Latent abhinc etatis
note. s ꝓuectioribꝰ temꝑa mntari incipiunt. su¬
quadrupedia. maxͤ equos castrare debemue⁊.¬
creare delectat: equam magni corꝑis. solidis
ossibꝰ ⁊ forma egregia deb eligẽ. Inqua ũ ueloci¬

Expanded text:
piosi, lactis robur infundant, cetere passim rpiosi, lactis robur infundant, cetere passim replende. Etas incipientis admissarii, quinti anni initio esse debebit, femina recte bima concipiet: eos tactus ledit asssiduus; quantum ratio patitur defentas agilitasque documentum. Nunc etiam domandi sunt pulli, ubi tempus bime etatis excesserint. Consideranda autem sunt magna, longa, musculosa et arguta corpora; testiculi pares exigui et cetera que in patribus dicta sunt. Mores, ut vel ex summa quiete facile concitentur, vel excitata festinatione non difficile teneantur. Etatis consideratio talis est. Bimo et sex mensium, dentes meto anno quos primo mutavit exequat: septimo anno omnes dentes eius explentur, latent ab hinc etatis note, sed provectioribus tempora cavari incipiunt, su mense omnia quadrupedia, maxime equos castrare debemus.creare delectat, equam magni corporis, solidis offibus et forma egregia debet eligere, in qua non veloci
Abbreviated transcription (Latin):
nisi magnitudo m̾itoꝵ culpam coloris excu¬
set. Cad̾ inequabꝰ consid̾anda sunt. mar᷑ ut
sint longi ⁊ magni uentͥs ⁊ corꝑis. s ħ inge¬
nerosis seruet᷑ arm̃tis. Cet̾e passim totoau¬
no int̾ pascia ad missis secũ maribꝰ implea̾t᷑
Equar̃ nat᷑a ẽ. partum spatio. xuiͫ. nĩsis ab¬
solũe. Iud̾ in admissariis seruandũ ẽ. ut me¬
diis aliquibꝰ spatiis separent᷑. ꝓpt̾ noxam fu¬
roris alt̾ni. S his arm̃tis pascua legamꝰ pu¬
guissima hicme: apͥca. frigida ⁊ opaca ꝓu¬
deamꝰ estate. neadeo mollibꝰ locis nata ut
ungular̃ firmitas de asꝑitate nilsentiat.¬
Siequa marẽ pati noluerit. tͥca squilla na¬
t᷑alia eius infecta libidinẽ concitabunt. de¬
inde gͣuide ñ urgeant᷑ nec fam̃ frigusꝙ to¬
leraut. nec int̾ se locis compͥmant᷑ angustĩ
Gñosas equas ⁊ que mas cłos nutͥunt alt̾ni
annis summitt̾e debebimꝰ. ut pullis puri ro¬

Expanded text:
nisi magnitudo meritorum culpam coloris excunisi magnitudo meritorum culpam coloris excuset. Eadem in equabus consideranda sunt, maxime ut sint longi et magni ventris et corporis. Sed hoc in generosis servetur armentis. Cetere passim toto anno inter pascua dimissis secum maribus, impleantur. Equarum natura est, partum spatio duodecimi mensis absolvere. Illud in admissariis servandum est, ut mediis aliquibus spatiis separentur, propter noxam furoris alterni: sed his armentis pascua legamus pinguissima, hyeme aprica, frigida et opaca provideamus estate; nec adeo mollibus locis nata, ut ungularSi equa marem pati noluerit, trita squilla naturalia eius infecta, libidinem concitabunt, deinde gravide non urgeantur, nec famem frigusque tolerent, nec inter se locis comprimantur angustis. Generosas equas et que masculos nutriunt, alternis annis submittere debebimus, ut pulli puri sint et co
Abbreviated transcription (Latin):
xii. ł xi. debemꝰ ad mict̾e. cet̾is ꝓ qualitace urã
suar̃. S inadmissario .iiii. spectanda sunt. form.
color. m̃itũ. pulcͥtudo. Informa ħ seq̃mur. uasũ
corpͦ ⁊ solidum. robori conueniens alcitudo. las i
gissimũ. maximi ac rotundi. climes pectꝰ lace pa¬
tens ⁊ corpꝰ om̃e muscłoꝵ. densitate nodosũ pes
siccͦ ⁊ solidꝰ̾. ⁊ cornu cõcauo altius calciatꝰ. Pulct¬
dinis partes hȩȩ sũt. ut sic erignũ capũt ⁊ sicẽ
pelle ꝓpe modũ solis ossibꝰ adħence. aures b̃ue
⁊ argute. Oculi magni. nares patule. coma icdi¬
da ꝓfusior. ungular̃ solida ⁊ fissa rotunditas
Colores hũ p̃cipui Badiꝰ. aureus. ab ineꝰ. ns¬
seus. murceus. Ceruinꝰ Gilbꝰ. Scutulat᷑. Alb¬
Uariꝰ cũ pulcͥtudine nigͦ. ł abineo ł biadio.
mitꝰ. canꝰ c̃ quoius colore. Spumeꝰ. macłosus.
Murinꝰ obscurior. S in admissariis p̾cipuele¬
gamus. clari ⁊ uniꝰ coloris. Cet̾i uͦ despitiẽo.

Expanded text:
indecim debemus admittere; ceteris pro qualitate virium suarum. Sed in admissario quatuor spectanda sunt, forma, color, meritum, pulchritudo. In forma hec sequemur; sit vastum corpus et solidum robori conveniens altitudo, latus longissimum maximaximi ac rotundi clunes, pectus late patens et corpus omne musculorum densitate, nodosum, pes siccus et solidus et cornu concavo altius calciatus. Pulchritudinis partes he sunt; ut sit exiguum caput et siccum, pelle propemodum solis ossibus adherente, aures breves et argute, oculi magni, nares patule, coma et cauda profusior, ungularum solida et fixa rotunditas. Colores hi precipui, badius, aureus, roseus, myrteus, ceruinvarius cum pulchritudine nigro badioque mixtus, canus cum quovis colore; spumeus, maculosus, murinus obscurior. Sed in admissariis sunt precipue legendi clari et unius coloris; ceteri vero despiciendi,
Abbreviated transcription (Latin):
De ple nil cogitant. Ciuius omissa reparatiõe.
ppłs idem labore confectꝰ extinguit᷑. tociꝰ gen¬
tis exitio. Itaq cum melł nimietatẽ uideris
ex floꝵ gͣndi ⁊ concinua messe defluere int̾ie¬
ctis t̃nis diebꝰ clauso foramine nĩ eas patiaris
exire. Ita ad gen̾andã sobolem conferent᷑. Nã c̃
circa kłas apͥles curandisunt aluei ut omnia
purgam̃ta tollant᷑ ⁊ sordes quas cempꝰ contra¬
xit hib̃nũ. ⁊ ũmiculi ⁊ tinee ⁊ aranee quibꝰ cor¬
rumpit᷑ usus farioꝵ ⁊ papiliones qui uerm¬
cłos stercore suo faciunt nasci. Cc̃ fimꝰ incensi
sicci bubuli st̃coris adhibeat᷑. qui aptꝰ ẽ apiũ¬
saluti. Que pugatio freqñt̾ usq in aucuntu
temꝑa celebretur. ħ om̃ia cec̾aq efficies castꝰ ⁊
sobrius ⁊ alienꝰ abalneis ł acibis acribꝰ ⁊ odoris
ĩmundi atq om̃ibꝰ salsam̃tis. De horis. xui¬

Expanded text:
de prole nil cogitant; cuius omissa reparatione, de prole nil cogitant; cuius omissa reparatione, populus idem labore confectus extinguitur, totius gentis exitio. Itaque cum mellis nimietatem videris ex florum grandi continua messe defluere, interiectis ternis diebus, clauso foramine, non eas patiaris exire. Ita ad generandum sobolem se conferent. Nunc circa calendas aprilis curandi sunt alvei, ut omnia purgamenta tollantur; et sordes quas tempus contraxit hybernum et vermiculi et tinee et aranee, quibus corrumpitur usus favorum; et papiliones, qui vermiculos stercore suo faciunt nasci: tunc fumus incensi sicci bubulli stercoris adhibeatur, qui aptus est ad purgandum que purgatio frequenter usque in autumni tempora differtur. Hec omnia, ceteraque efficies, castus et sobrius et alienus a balneis, vel a cibis acribus et odoris immundi, atque omnibus salsamentis. DE LEGU
Abbreviated transcription (Latin):
morib incumbe. Nam post hib̾na ieiunia
citimalli ⁊ ulmi amaris ftoribꝰ qui pͥꝰ nascunt᷑.
auidĩ appeticis solutionẽ uentͥs inc̾runt ⁊ ꝑe¬
unt. nisi affueris. uelocitate remedũ. Prebeb̾
gͦ mali gͣnati c̃ uino aminneo gͣna contͥta. ł uue
iscanalib refrigerata ponant᷑. Item rosmarifi
aqͣ mulsa decoctꝰ congelat᷑ ⁊ ĩmbrice ponit᷑ suc¬
cus huiꝰm᷑i. Qd̾ si horride iudñr atq concͤcte tor¬
pere silentio: ⁊ mortuar̃ corꝑa freqñt efferre.ca
nalibꝰ ex canna fc̃is. mel cũ gallȩ pulu̾e ł sicce ro¬
secoctum debeb̾ infundẽ. Illd̃ aute om̃ia expe¬
dii. ut putres partes fauoꝵ . ł uacuas ceras qͣs
aliquo casu eramen adpaucitatẽ redactũ ũ ua¬
lebit impłe semꝑ recidas acutissimis ferram̃¬
tis subtiłr ne mora alia pars fauoꝵ cogat apes
domicilia concussa desere. Nocet apibꝰ płmq
felicitas sua. Nam si nimiis floribꝰ annꝰ erube¬
rat. dum solam curam gerendi melł erercent:

Expanded text:
morbus incunbere, nam post hyberna ieiunia, titimalli et ulmi amaris floribus qui prius nascuntur avidius appetitis, solutionem ventris incurrunt et pereunt, nisi affueris velocitate remedii. Prebebis ergo maligranaticum vino amineo grana contrita, vel vue is canalibus refrigerata ponantur. Item ros marinus aqua mulsa decoctus congeletur et in imbrice ponatur succus huiusmodi. Quod si horride videntur atque contracte torpore et silentio et mortuarum corpora frequenter auferre et canalibus ex canna factis, mel cum galle pulvere, vel sicce rose coctum, debebis infundere. Illud ante omnia expediet, ut putres partes favorum, vel vacuas ceras, quas aliquo casu examen ad paucitatem redactum non valebit implere semper rescindas acutissimis ferramentis subtiliter, ne mota alia pars favorum, cogas apes domicilia concussa deserere. Nocet apibus plerumque felicitas sua; nam si nimiis floribus annus exuberat, dum solam curam gerendi mellis exercent,
Abbreviated transcription (Latin):
turam ficũ uis serotinã hr̃ẽ face. incipientes
sos decuce c̃ ilł fabe fu̾it magnitudo. ut ficuiso
to mat᷑et. succo cepe longioris. cũ oleo ⁊ ptꝑemix¬
to unge poma. qnͣdo gͦssu ncipiunt sub ubere
Apͥlim̃se ficũ debemꝰ inserẽ int̾ corcicẽ. ł si nouel¬
le arbores sunt fisso ligno qd̾ statĩ oꝑiend̾ est.¬
⁊ ligandum ne uentꝰ int᷑eat. Meluis ꝯp̃hendt̃
sicirca t̾ram recisa inserant᷑ arbusta. Aliqͥ ⁊ ui¬
nio m̃se inserunt. Surculꝰ legendꝰ ẽ anniculus.
Inutił enĩ credit᷑ maioris ł minoris ecatis. In oci¬
lari ficꝰ locis siccis apͥli meliꝰ iunio mediante po¬

Expanded text:
turam ficum vis serotinam facere, incipientes turam ficum vis serotinam facere, incipientes grossos discute, cum illis fuerit fabe magnitudo. Ut ficus cito maturet, succo cepe longioris, cum oleo et pipere mixto, unge poma quando grossi incipiunt subrubereculos suos per longa internodia distulerunt. Si plantam fici prius nutrias in seminario et maturam transferas in scrobem, poma generosiora producet. Aliquid multum prodesse confirmant, si plantam fici diviso squille bulbo, in tersitam strictam que vinculis collocemus. Scrobes amat altas; intervalla maiora; terre genus durum et gracile et siccum pro utili sapo
Abbreviated transcription (Latin):
uelut serta ꝑcusi. Si ħ desit: abrotani uͥga fus¬
pendit᷑. aut callũ qd̾ inulmeis foliis inuenat᷑. au
ariecana cornua circa radices arboris obriiunt᷑.
truncꝰ arboris quo loco tͣgi scarificandꝰ ẽ ut pos¬
exfico. alii amurcã. alii uet̾ẽm urinã ablaq̃atis ri¬
dicib miscent. alii uitim̃ ⁊ oleũ. aut solã calcem
uuam latebris u̾mium liniunt. Siformice moles¬
truncũ debr induci. Alii coracinũ picẽ contͣ formi¬
cas in arbore suspendendũ ẽe ꝯfirmant sifruc¬
tus suos uelut egͣ. ꝓiciet. alii rubrica ł amurrai¬
sulsa mirta aqͣ arborẽ linunt. ł cancrũ fluuiale :
ramo rute suspendt᷑. ł algã marinã ł falce lupi¬
no ł radici terebiate cuneun figunt. ł securiar¬
bors corium sepe ꝓscindunt. cũ folia ꝓduc̾e ina¬
piunt fici. Ut multum fructũ ⁊ pingũe ferant
inpͥncipio g̾minis cacumina sũma decutimꝰ. Ei

Expanded text:
velut seta pertusi, si hoc desit abrotani virga susvelut seta pertusi, si hoc desit abrotani virga suspenditur, aut callum quod in ulmeis foliis invenitur, aut arietina cornua circa radices arboris obruuntur: vel truncus arboris quo loco turget, scarificandus est, ut posex fico: alii amurcam, alii veterem urinam, ablaqueatis radicibus miscent; alii bitumen et oleum, aut solam calcem vivam latebris vermium allinunt. Si formice molestrun cum debet induci alii coracinum piscem contra formicas in arbore suspendendum esse confirmant. Si fructus suos velut egra proiiciat, alii rubrica, alii amurca insulsa mixta aqua, arborem linunt; vel cancrum fluvialem cum ramo rute suspendunt, vel algam marinam, vel fascem lupinorum, vel radici terebrate cuneum figunt, vel securi arboris corium sepe proscindunt. DE FICIS ELIpiunt fici, ut multum fructum et pinguem ferant, in principio germinis cacumina summa decutimus, ve
Abbreviated transcription (Latin):
rare non possunt. Usus ilł ĩ uiridi ẽ melioris
magnitudinis ⁊ saporis arguti. Que nascũt᷑
incampis ⁊ locis calidis ⁊ pinguiores sũc ⁊ ĩsic¬
citate durabiles. Sigña nũare uelimꝰ ĩ m̃sũẽ
sufficit qd̾ om̃ibꝰ equa cult᷑a ẽ. Illa distancia¬
ẽ qd̾ incaricis meliꝰ alba seruat᷑. In locis nim¬
e frigidis ꝑcoquas. ficꝰ seramꝰ que cito ueniãt
ut añ imbres gu̾s ħ possit occurrẽ. Calidis ã
⁊ estuosis: eam que sera mat᷑at. G̃aud assidua¬
P̃cipue de auiariis recidenda sunt in ea q̃ aut
putͥa aut mala̾ naca repꝑis. ⁊ ea rõne putãda
ẽ ut inclinata ꝑlat̾a possit expandi. Inlocis
humectis ficꝰ saporis obtusi ẽ. cui cͥcumcisis ꝯ¬
t̃ ficarias capͥfici arborẽ serunt ut ñ sit neces
se ꝓsingłas arbores ꝓremedio ead̃ poma sus
pendi. M̃ se uinio circa solsticiũ: capͥficande st
arbores fici .i. suspendendi gͦssi ex capͥfico lino:

Expanded text:
rare non possunt. Usus illius in viridi est melioris rare non possunt. Usus illius in viridi est melioris magnitudinis et saporis arguti. Que nascuntur in campis et locis calidis et pinguiores sunt et in siccitate durabiles. In caricis crementa tardissima, amat putari atque circunfodi et parco humore inter siccitates sepe refoveri. Seritur et semine, sed in longiorem speratur etatem. Si vermibus occupatur, stilo ereo purgandi sunt et amurca, vel humana vetere urina, vel viva calce peagriculture Rescindenda sunt in ea, que aut putria aut male nata reperis et ea ratione putanda est, ut inclinata per latera possit expandi. In locis humectis ficus saporis obtusi est, quibus ter ficarias caprifici arborem serunt, ut non sit necesse bruario in se et in pyro et in melo. Surculus tamen eius Mense iunio circa solstitium caprificande sunt arbores fici, id est suspendendi grossi ex caprifico lino
Abbreviated transcription (Latin):
turis se ac̃̾ba substituant. Acerboꝵ uͦ ȩtatẽ flo¬
rentia ꝯseqnͣt᷑ orbem quẽdam ꝯtinue fecũdita¬
cis sͥ ministͣnte nat᷑a. fẽrunt᷑ acres medullas
muitare dulcibꝰ: si ꝑ tͥduũ mulsa aqͣ semina po¬
nenda mac̾ant᷑. ł ouillo lacte qd̃ p̃stat: Aligui¬
m̃se februario truncũ obliquo foramine. Ab imo
terebrant. itaut alt̾a parte ñ exeat. Exħ humo¬
rem fluere ꝑ mittunt donec poma forment᷑.
dulce ꝯfirmant. Citreum ⁊ in arbore pͭ ꝑ cotũ
annũ ꝓpe modum custodiri melius siuasculis
quibꝰ cũq claudat᷑. Si ueł leg̾e atq seruare nocde
luna latente debebis c̃ ramis foliatis carꝑe. ⁊ se¬
creta dispon̾e. Alii singła uasis singłis claudt̃.
ł gypso ad liniunt. ⁊ opaco loco ordinata custo¬
diunt. Płiq incedri scobe ł stͣminibꝰ minutis
ł inpaleis cecta seruarunt. Mespilum
espila locis calidis maxime gaudent.
nascunt᷑. quia minꝰ lactis hñt ad siccitatẽ du¬

Expanded text:
turis se acerba substituant acerborum vero etatem florentia consequantur, orbem quendam continue fecunditatis sibi ministrante natura. Feruntur acres medullas mutare dulcibus, si per triduum mulsa aqua, semina ponenda macerentur, vel ovillo lacte, quod prestat. Aliquense februario truncum obliquo foramine ab imo terebrant, ita ut alteera parte non exeat; ex hoc humorem fluere permittunt, donec poma formentur, dulce fieri affirmant. Citreum in arbore potest per totum annum propemodum custodiri, melius si vasculis quibuscumque claudatur. Si velis legere atque servare, nocte una latenter debebis cum ramis foliatis carpere et secreta disponere. Alii singula vasis singulis claudunt, vel gypso allinunt et opaco loco ordinata custodiunt, plerique in cedri scrobe, vel straminibus minutis, vel in paleis tecta servarunt. Tuespila locis calidis maxime gaudent, nascuntur, quia minus lactis habent, ad siccitatem du
Abbreviated transcription (Latin):
plantaria solident᷑ ⁊ rigent᷑ Si estꝰ int̾ue¬
eiuisdẽ saporis orient᷑. cuiꝰ unguencũ seĩa
ꝯbiberunt. Singłis sane annis cͥodice au¬
ferende sunt plantȩ. ut nec matres fatigẽ¬
t᷑. ⁊ soboles ꝑ alia spatia digerat᷑. Cum ali¬
qua tñ radicis parte uellende sunt. quo
reseruab ad semina colligenda. Lib̾atos oĩ¬
b pullis testa suꝑ teg̾e debebis aut corti¬
ce. Nam solent semina solo ł imbͥb int̾i¬
re: Contͣ calpas ꝓdest. cartos frequt᷑ hr̃e.
suetas. Aliqui foramina eoꝵ. rubͥca ⁊ suco ag̾s¬
tis cucum̃is impleuer̾t. Nonnulli uixta cũbi¬
lia calparũ płes caũnas aꝑiunt. ut ille t̾rite fu¬
giant solis admissu. Pliq laqueos in aditueo¬
rum setis pendentib ponunt. ħ ⁊̃ mense ulpi¬

Expanded text:
plantaria solidentur; et rigentur si estus interveplantaria solidentur; et rigentur si estus interveeiusdem saporis orientur, cuius unguentum semina combiberunt. Singulis sane annis a codice auferende sunt plante, ut nec matres fatigentur, nec soboles per alia spatia dirigatur; cum aliqua tamen radicis parte vellende sunt. Quos reservabis ad semina colligenda, liberatos omnibus pullis, testa supertegere debebis, aut cortice; nam solent semina sole vel imbribus interire. Contra talpas prodest cattos frequenter habere suetas; aliqui foramina earum rubrica et succo aggrestis cucumeris impleverunt: nonnulli iuxta cubilia talparum plures cavernas aperiunt, ut ille irrite fugiant solis admissum. Plerique laqueos in aditu eorum thecis pendentibus ponunt. DE CUCUMERE
Abbreviated transcription (Latin):
trunco qsitũ satis uidr adfundunt. ⁊ arbori
mortarium statim fatiunt. maxime locis sic¬
ab australi parte ramos. euisd̾ magnitudis
ꝑabit: luto paleato curabis ocułe. Si sñ fru¬
ge luxuriant oleastͥ: palũ radicibꝰ eius in
que februarto dicta sunt baccar̃ ⁊ seminũ fi¬
ant ⁊ rosaria mm̃sis initio ꝑcolant᷑. De horte
Dunc hortis optie sumunt initra .ix¬
cultionis. Mense martio: cardius serit᷑.
t̾ram sfcoratã ⁊ soliͥtam dilig̾ ꝗͣuis inpingui
possit melius puenire. ⁊ ħ illi contͣ talpas
ꝓdest. si pangatur insolido: ne t̾ra ab inimi¬
cis animalib facilius ꝑforet᷑. Serendi sunt
cardiulima c̾scente inarea iamparata se¬
mina spatio semipedis discreta. Cauẽdũ ÷:
ne semina inũsa ponant᷑. Nam debileᷤ
incuruos ⁊ duros creabunt. Non alte ĩ¬
pͥmenda sunt. s tͥb digitis ꝯp̃hensa nĩgã¬
t᷑. donec ad pͥmos articłõs t̾ra ꝑueniat tc̃
leuit̾ opꝑͥant᷑. ⁊ ħbis libent᷑ assidue. donec

Expanded text:
trunco quantum satis videtur affundunt et arbori mortarium statim faciunt, maxime loci sicab australi parte ramos eiusdem magnitudinis perabit, luto paleato curabis occulere. Si sine fruge luxuriant oleastri, palum radicibus eius infque februaria dicta sunt, baccarum et seminum fiunt. Et rosaria in mensis initio percolantur. DE VINEunc horti optime fiunt initia cultionis; mense martio carduus seritur. Terram stercoratam et solutam diligit, quamuis in pingui possit melius provenire. Et hoc illi contra talpas prodest, si pangatur in solido, ne terra ab inimicis animalibus facilius perforet. Serendi sunt cardui luna crescente, in area iam parata, semina spatio semipedis discreta cavendum est ne semina universa ponantur, nam debiles et curvos et duros creabunt, non alte imprimenda sunt, sed tribus digitis comprehensa mergantur, donec ad primos articulos terra perveniat: tunc leniter operiantur et herbis liberentur assidue, donec
Abbreviated transcription (Latin):
uencuis irrumpat. It̾. indolio intͣ ordeum sic
ordinant᷑ ne se inuicẽ tangant. ⁊ doliũ de suꝑ
oꝑit᷑. Uinũ de malis gͣnatis conficies ħmͦ. s
na mat᷑a purgata diligñt̾ inpalmea fiscelsa
mittis incoclea expͥm᷑is. ⁊ letut̾ coques usq ad
medietacẽ. Cum refrirerit picatis ⁊ frixatis¬
⁊ gipsatis uascuł claudis. Alii succ̃ ñ excoqũt
s singłis sextariis libras melł singłas miscent.
t̾ram rarioris nat᷑e celum calidũ. humore

Expanded text:
ant ab arena. Item in dolio intra hordeum sic ordinantur, ne se invicem tangant et dolium desuper operitur. Vinum de malis granatis conficies hoc modo: grana matura purgata diligenter in palmeam fiscellam mittes, in coclea exprimes et leviter coques usque ad medietatem; cum refriguerit, picatis et gypsatis vasculis claudes. Alii succum non excoquunt, sed singulis sextariis libras singulas mellis miscent terram rarioris nature, celum calidum, humoremque
Abbreviated transcription (Latin):
florẽ cucum̾is c̃ uticłe sue capite catne in¬
serunt. cui pꝰ om̃s nodos ꝑforauu̾int. Ibicucu¬
mis nascit᷑ intumiam longitud inẽ extens.
Oleũ sic metuit. ut si uixta posueris uelut
hamꝰ plicet᷑. Quotiens tonat uelut timo¬
re ꝯuertit᷑. Si eius florẽ sic̃ inuite sua ẽ in
forma fictili clausoris ac ligaris: qualem uul¬
tum forma ł hominis łaĩał habuerit: talẽ
cucum̾is fig̾a p̾̃stabit ħ om̃ia gargiliꝰ mar¬
tiał asseruit. Columella dic̃ loco ap̾co ⁊ st̾co¬
roso. si rubos habeamus aut ferulas. Post
autunni equmoctiũ hisuxta t̾ram recisis.
⁊ excauatis ligneo stilo. int̾ medullas lecam̃
immictamꝰ. ⁊ cucum̾is sem̃ ad damꝰ. hĩc nasa
fructus qui possint. ⁊ int̾ frigora ñ negari.

Expanded text:
florem cucumeris cum viticula canne inflorem cucumeris cum viticula canne inserunt, cui prius omnes nodos perforaverint; ibi cucumeris nascitur in nimiam longitudinem tensus. Oleum sic metuit, ut si iuxta posueris, velut hamus plicetur. Quoties tonat, velut timore convertitur. Si eius florem, sicut in vite sua est, in forma fictili clauseris ac ligaris, qualem vultum forma, vel hominis, vel animalis habuerit, talem cucumeris figura prestabit. Hac omnia Gargilius Martialis asseruit. Columella dicit loco aprico et stercoroso si rubos habeamus aut ferulas, post autumni equinoctium, his iuxta terram rescissis et excavatis, ligneo stilo inter medullas letamen immittamus et cucumeris semen addamus, hinc nasci fructus qui possint et inter frigora non necari.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ organi planta tͣnsfert᷑. Lactuca ⁊ beta ⁊ por¬
nasturciũ imtyba. ⁊̃ ⁊ rafanos nc̃ aliquiser̃t.
quib utant᷑ estate. Nc̃ melones serendi rariꝰ
distent int̾ se semina pedibꝰ duobꝰ. locis subac¬
tis. ł pastinatis: maxime harenis. Semina eiꝰ
mulso ⁊ lacte ꝑ tͥduũ mac̾anda sũt. ⁊ tc̃ iãsic¬
cata ponenda. hĩc suaues efficient᷑. Odorati
aut̃ sieoꝵ semina multis dieb int̾ rose folia.
sulcis fc̃is altitudine sesquipedali. laticudi¬
ne pedum tͥum. Int̾ sulcos . Siii. pedũ spati¬
um crudũ relinqͥs. ubipossunt uagari. her¬
bis uuant᷑. idõ sarculo. ⁊ runcatione ñ in¬
digent. Semina siouillo lacte ⁊ mulsa ma¬
ceres dulces nascent᷑ ⁊ candidi. longi acte¬
neri fiunt.si aqmͣ in pacenti uasło. subeis
ponas duob palmas inferiorẽ. Ad ꝗͣ festinã¬
do tales efficiuͤnt᷑. Sine semine nascent᷑. si
prius eoꝵ semina oleo sabino ꝑungant᷑. ⁊ ħ¬
ba ea que culex dr trita confricent᷑. Aliqui

Expanded text:
ca et beta et pornasturtium. Intyba etiam et raphanos nunc aliqui serunt, quibus utantur estate. Nunc melones serendi rarius; distent inter se semina pedibus duobus, locis subactis vel pastinatis, maxime arenis. Semina eius mulso et lacte per triduum maceranda sunt et tunc iam siccata ponenda. Hinc suaves efficientur, odorati autem, si eorum semina multis diebus in rose folia sulcis altitudine sesquipedali, latitudine pedum trium; inter sulcos octo pedum spatium crudum relinques, ubi possint vagari; herbis iuvantur et ideo sarculo et runcatione non indigent. Semina si ovillo lacte et mulsa maceres, dulces nascentur et candidi, longi ac teneri fiunt, si aquam in patenti vasculo sub eis ponas, duobus palmis inferiorem, ad quam festinando tales efficientur. Sine semine nascentur, si prius eorum semina oleo sabino perunguntur et herba ea que culex dicitur trita confricentur. Aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
tiua ꝓuenit. Subfici arboris umbͣ. libentiꝰ ad¬
quiescit. Non effodi ħba. s aptata uelli. Im¬
munde mulieris formidat atractum. Ab h
menseusq in octobrẽ cotũ: coriandrum sent᷑.
amat t̾ram pingũe. s ⁊ macͦ solo nascit᷑. Se¬
men melius putat᷑. qd uetustiꝰ fu̾it: delectat᷑
humore. Satum bñ: cum olere quoc̃q nas¬
cet᷑. H mense cucurbita serenda ẽ. Amat solũ
pingue. humidũ st̾coratũ. solutum. ħ incu¬
curbitis insigne est qͦ longas parunt ⁊ exi-¬
les.Semina q̃ in ear̃ c̾uice nascunt᷑. que ĩ uẽ¬
tre fit̾ant cucurbitas faciũt crassiores. q̃ in
fundo latas. si in cacuminibꝰ obruant᷑. ubiad¬
olesc̾e ceꝑint adminicłis adiuent᷑ Que
seruant᷑ ad semina: usq ad hiemẽ insua ui¬
te dependeant. De inde sublate incelo po¬
nant᷑. aut fumo. Alit̃ semina putrest̾a de¬

Expanded text:
andos. Sub fici arboris umbra libentius acquiescit, non effodi herbas sed optat avelli; immunde mulieris formidat attactum. Ab hoc mense usque in octobrem totum coriandrum seritur; amat terram pinguem, sed et macro solo nascitur. Semem melius putatur quod vetustius fuerit; delectatur humore, satum bene cum olere quocumque nascari. Hoc mense cucurbita serenda est; amat solum pingue humidum stercoratum solutum. Hoc in cucurbitis insigne est, quod longas pariunt et exiles semina que in earum cervice nascuntur, que in ventre fuerant, cucurbitas faciunt crassiores, que in fundo latas. Si inversis cacuminibus obruantur, ubi adolescere ceperint adminiculis adiuventur. Que servantur ad semina, usque ad hyemem in sua vite dependeant. Deinde sublate in sole ponantur aut fumo, aliter semina putrefacta de
Abbreviated transcription (Latin):
cis solius ciñis insꝑsione ꝯtenta. Loca desi¬
d̾at altiora: Uñ humor elabit᷑. Si ponis fe-¬
mina eius adhuc clausa follicuł. sigillatim
manu debebis affic̾e. siã minuta sunt spar¬
sa iactabis. ⁊ rastͦ obducta cooꝑies. Caules eiꝰ
qui inclus i seminibꝰ nati fu̾int fortiores er̃t
s sero nascent᷑. Ramulieꝰ c̃aliqͣ corticis parce
ꝯuulsi. uerno cemꝑe ꝓplantis cenebunt᷑. To¬
ta uero: translaca moriet᷑. Non nulli ramu¬
los eiꝰ ꝑtuse fabe inserunt. ł hiulbo atq ita
obruunt alieno uigore: seruandos. ꝓsecunt᷑¬

Expanded text:
cis, solius cineris inspersione contenta, loca desiderat altiora, unde humor elabitur. Si ponas semina eius adhuc clausula folliculis, sigillatim manu debebis afficere. Si iam minuta sunt, sparsa iactabis et rastro obducta cooperies, caules eius qui inclusis seminibus nati fuerint, fortiores erunt, sed sero nascentur. Ramuli eius cum aliqua corticis parte convulsi, uterno tempore pro plantis tenebuntur, tota vero translata morietur. Nonnulli ramulos eius pertuse fabe inserunt, vel bulbo, atque ita obruunt alieno vigore servandos. Su
Abbreviated transcription (Latin):
apta: q̃ calida ẽ. Serit᷑ plantis de matrũ
radice diuulsis. S ꝗͣuis multis gn̾ibꝰ dese¬
rat᷑: melius cñ ramꝰ eius cubitał incisus
ma nubri crassitudine. ⁊ capite utroq
Acuca falce leuigat᷑. scrobiuelit obliquꝰ ĩmerg̃¬
ẽ oblinat᷑. ł incrudo solo malleo cogat᷑ ad infe¬
riora defigi. meliꝰ ꝓuenit si ponendꝰ ramus gẽ¬
mata iammat᷑ sumat᷑. S qui in scbe deponit
sitres lapillos inipsa radice ꝯstituat. ꝓuid̾it he
poma fundãt᷑. Curand̾ ne uirgulta inu̾sa de¬
ponas. credunt᷑ acida fieri si rigent᷑ assidue.
Lam siccitas inhis ⁊ suauitatẽ p̃stat. ⁊ copiã cuiꝰ
tñ nimietati aliquid debrhumoris opponi. sirc̃¬
fodi autunno deb ⁊ u̾no. Siacida nascant᷑: mo¬

Expanded text:
apta que calida est; seritur plantis de matrum radice divuliis. Sed quamuis multis generibus seratur, melius tamen ramus eius cubitalis incisus manubrii crassitudine et capite utroque acuta falce levigatus, scrobi velut obliquus immergin crudo solo malleo cogatur ad inferiora defigi. Melius proveniet si ponendus ramus gemmans sumatur. Sed qui in scrobe deponit, si tres lapillos in ipsa radice constituat, providerit ne poma findantur: curandum est ne virgulta inversa deponas. Cinis Nam siccitas in his et suavitatem prestat et copiam; cuius tamen nimietati aliquid debet humoris opponi. Circumfodi autumno debet et verno: Si acida nascuntur
Abbreviated transcription (Latin):
ab laq̃abit᷑ altiꝰ. donec eius nodꝰ appareat. de¬
inde infra t̾rã supͣ nodũ recidat᷑. ut oꝑta de
frigore ⁊ sole miltimeat. ħ fatiend̾ ẽ si opti¬
migñis uitis ẽ ⁊ alte posita. Aliͣqn gn̾osisme¬
lius er̃ Iinserenda sarm̃tis. om̃ia supͣ dc̃a. lo¬
cis calidis: pͥmo mĩse. fr̃igidis uͦ pꝰ idꝰ ip̃iꝰ exseq̃¬
ł quibꝰ fructꝰ arescit: circ̃fodies. ⁊ urinã
uet̾em suffundis. It̾. ciñe᷑ sarm̃ti ł qͣrci: ace¬
co mixtũ subice. aut incisas cͥca t̾tã letami¬
ne siuffoueto ⁊ que g̾minãt fortiora dimute.
Cym uitis bidente less bidende curare¬
ledit᷑ auc ferroͥ plaga. si t̾re iuncta ẽ.
adline st̾core oiuno ł capͥno. Tc̃ t̾ta mixta
⁊ circumfossa ligare curato. si in radice lesa
ẽ: oꝑiens liquidũ letam̃ admisce.
circũ radices insulsa amurca ura. UiIi.

Expanded text:
ablaqueabitur altius, donec eius nodus appareat; deinde infra terram supra nodum rescinditur, ut operta, de frigore et sole nihil timeat, hoc faciendum est, si optimi generis viris est et alte posita; alioquin generosis melius erit inserenda sarmentis. Omnia supradicta locis calidis primo mense, frigidis vero post idus ipsius exeql quibus fructus arescit, circumfodies et utinam veterem suffundes. Item cinerem sarmenti, vel querci aceto mixtum, subiice; aut incisas circa terram, letamine refoveto et que germinant fortiora dimitte cum aut vitis bidente ledetur aut ferro, plagam si terre iuncta est alline stercore ovillo vel caprino, tunc terra mixta et circumfossa ligare curato. Si radix lesa est, operiens liquidum letamen admisce. circum radices, insulsa amurca fundetur.
Abbreviated transcription (Latin):
lum ꝓpt̾ ħbas: s neteña adhuc sem̃ia solidata
t̾ra constͥngat. Gͣminũ radices q̃ płimũ uitibꝰ
nocent extirpande sunt. Nc̃ locis frigidis uine¬
ar̃ fossio celebranda ẽ. ⁊ palande acligande s̃
uites. S nouellã mollibꝰ uincłis alligemꝰ. qr eã
ten̾am uincła duriora p̾cidt̃. Palꝰ maioribꝰso¬
statuat᷑ abaquilone ⁊ plaga frigida .iiii. spa-
tio digitoꝵ ł semipedis remotꝰ auite: ut pos¬
sit ex om̃i parce circumfodi. Ut uot aumnea¬

Expanded text:
lum propter herbas, sed ne tenera adhuc semina solidata terra constringat, graminum radices, que plurimum vitibus nocent, extirpande sunt. Nunc locis frigidis vinearum fossio celebranda, est et palande ac ligande sunt vites, sed novellam mollibus vinculis alligemus; quia eam teneram, vincula duriora prescindunt. Palus maioribusStatuatur ab aquilone et plaga frigida, spatio quatuor digitorum vel semipedis remorus a vite, ut possit ex omni parte circumfodi. V
Abbreviated transcription (Latin):
gilat̾is debemus elig̾e ⁊ quib adsustinẽdũ
fecure onꝰ magnꝰ seuent̾ effundat. cet̾a uerrib
similes. S in regionib frigidis densi ⁊ itegͥ
pili. Incepidis qualescumq ꝓuen̾int. fẽmĩa
adc̾andũ usq in annos. Sii. part᷑ oña gesta¬
re sufficiz ad ꝯcipiendũ. annicła debr inciꝑe.
Quarto exempto m̃se. pariunt ubi qͥntꝰ incipi¬
et. Incipiunt ã sic̃ dixi m̃se februario. ut solidi¬
orib ħbis nati. ⁊ stipła succedente pascant᷑ uͥ
facultas ẽ tͣnsie̾ndi. uenditis qui subiñ natist̃
celior matͥb fetura reparat᷑. Gnꝰ hoc om̃ibꝰ lo¬
cis hr̃i p̾ melius tñ agͥs palustͥbꝰ ꝗͣ siccis. p̃cipu¬
e ubi arboꝵ frutͥuosar̃ silua subpecit que sub¬
inde mat᷑is fructib alt̾na ꝑannũ mutatiõe
suctiurat. maxͨ locis gͣminosis ⁊ cannar̃ ł iuĩ¬
a radice nutͥunt᷑. S deficientibꝰ alim̃tis ꝑ hie¬

Expanded text:
et quibus ad sustinendum feture onus, magnus se venter effundat, per cetera verribus similes. Sed in regionibus frigidis densi et nigri pili, in tepidis qualescumque provenerint. Femina ad creandum usque in annos VII partus onera gestare sufficit. Ad concipiendum annicula debet incipere; quarto exempto mense pariunt, ubi quintus incipiet. Incipiunt autem ut dixi mense februario, ut solidioribus herbis nati et stipula succedente pascantur, ubi facultas est transigendi, venditis qui subinde nati, sunt celerior matribus fetura reparatur. Genus hoc omnibus locis haberi potest, melius tamen agris palustribus quam siccis; precipue ubi arborum fructuosarum sylva suppetit, que subinde maturis fructibus, alterna per annum mutatione succurrat: maxime locis graminosis et cannarum, vel iunci radice