comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cantur. aut tergiuersantur: calump¬
mari ẽ. falsa crimina intendere. pre¬
uariu& crimina abscondere. tergiuer¬
sari inuniuersum ab accusatione desi¬
stere. S⁊ ñ utiq qui ñ ꝓbat quod intẽdit:
ꝓtinus calumpniari uidctur: nam cius
rei inquisitio: arbitrio cognoscentis cõ¬
mittitur. quireo absoluto: deaccusato
ris incipit consilio querere quamente
prehendit: legitimam penam ei irro
gat. quorum alterutrũ ⁊ in ipis uerbis
pͦnuntiationis manifestatur. Nam siꝗđ
autẽ ꝓmuntiauerit calumpniatus es
ꝯdempnauit cum. ⁊ quãuis nichil depe¬
na subiecerit. tñlegis potestas adũsuᷤ
eum excebitur. namfacti quidẽ q̃stio¬
inarbitrio ẽ uidicantis. pene uõ ꝑsecutio.
ñeius uoluntati mandatur. s legis auc¬
toritati reseruatur. Si aut̃ intloq̃ndo
dixerit:titius temere accusasse uide¬
tur: ñcalumpniatorem pronuntiaũ.
temeritas eium facilitatis ueniam cõ¬
tinet.⁊ in ꝯsultus calor calumpnie ui¬

Expanded text:
cantur, aut tergiversantur. Calumncantur, aut tergiversantur. Calumniari est falsa crimina intendere. Prevaricari vera crimina abscondere. Tergiversari in universum ab accusatione desistere. Sed non utique qui non probat quod intendit, protinus calumniari videtur. Nam eius rei inquisitio arbitrio cognoscentis committitur, qui, reo absoluto, de accuris incipit consilio quaerere, qua mente prehendit, legitimam pgat. Quorum alterutrum ipsis verbis pronuntiationis manifestatur. nam si quautem pronuntiauit 'calumniatus e‹s›', condemnauit eum. et quamuis nihil de poena subiecerit, tamen legis potestas aduersus eum exercebitur: nam, ut in arbitrio est judicantis: poenae vero persecutio non ejus voluntati mandatur, sed legis auctoritati reservatur. Si autem interloquendo dixerit: Titius temere accusasse videtur, non calumniatorem pronunciavit. Temeritas enim facilitatis veniam continet, et inconsultus calor calumniae vi
Abbreviated transcription (Latin):
quoꝵ sicut examinatio.⁊ castigatio. itaa
inintegrũ restitutio. ñ nisi adciuilem iu¬
dicem spectat. deea uõ q̃ intra tp̃s luctus
nubis: nẽ ꝯtrarium ei quod stephantis a¬
it. Infames dicimus ⁊ cet̾. Cum enĩ leges s¬
scłi precipue in matrimoniis sacros cano¬
nes sequi ñ dedignantur: ñuident̃ ꝓnũ¬
tiare infamem: q̃ aplica ⁊ canonica a¬
uctoritate ñ illicite nubit. ¶ Notandũ
liud sipecuniam anocente acceꝑit: ut
approbatione eius quod obiecerit desi¬
iquem penitueri accusasse crimina se.
it̃. ⁊nscriptionem fecisse de eo qd ꝓba¬
re ñ poterit si ei cum accusato in nocente
ꝯuenerit: inincem se absoluant. Si uõ
uidex eum ꝗaccusatus ẽ criminosum c̃ẽ
cognouit ⁊ int̾ reum ⁊ accusatorem po
breptionem ꝯuenerit: decolludio penã
excipiat legib ꝯstitutam. ¶ Potandu¬
torum temeritas. trib modis detegit᷑.
Aut enĩ calumpmiantur. aut p̃uar¬

Expanded text:
quorum sicut examinatio et castigatio, ita et quorum sicut examinatio et castigatio, ita et in integrum restitutio non nisi ad civilem judicem spectat. De ea vero, quae intra tempus luctus nubit, non est contrarium ei, quod Stephanus ait: Infames dicimus, etc. Quum enim leges saeculi praecipue in matrimonio sacros canones sequi non dedignentur, non videniare infamem, quae apostolica et canonica auctoritate non illicite nubit. IV Pars. liud, si pecuniam a nocente acceperit, ut a probatione ejus, quod objecerat, desiSi quem poenituerit accusasse criminaliter, et inscriptionem fecisse de eo, quod probare non potuerit, si ei cum accusato innocente convenerit, invicem se absolvant. Si vero judex eum, qui accusatus est, criminosum esse cognoverit, et inter reum et accusatorem per obreptionem convenerit de colludio, poenam accipiat legibus constitutam. V Patorum temeritas tribus modis detegitur: aut enim calumniantur, aut prevari
Abbreviated transcription (Latin):
quãuis culpa sua uehem̃ter ꝯfundat¬
eoquol deceptus ꝓmissione abaccosa
cres ordines susccper: eisdem ordinibis
cem aboleri posse. ꝯtra illud gelasii q̃qrã
aias ꝑpenitentiam saluare possimus: in¬
famiam tñ abolere ñ possumus.⁊ illud
stephanicum causas enumerass. exꝗ
bus infantia irrogatur. hos om̃s inquit
subiiota pꝑctue infamie adpenitentiã
suscipimus. uel ñ fiunt infames lege ca¬
nonum: om̃s quos leges scłi infamos p¬
nuitiant. Cum paulus diaconus qnin
penetrata abolitione: ab accusationes
stitĩt. hac auctoritate dignitatẽ sui offici
irecuꝑauit. quem senatus ꝯsultum tur¬
pilianum: infamem ꝓnuntiauit. qd q
deca fateri cogimur. qͣ intra tp̃s luctus
nubit. cum matrimonia hodie regant̃.
uire poli: ñ iure fon. ⁊ iurc poli: mortuo
uiro. mulier .s. est alege uri. nubat cui
uub.S⁊ id stephanus c̃ẽ seribit dicens.
Infames dicimus quoscumq leges scłi
infames ꝓnuntiant. s illud gclasu. et

Expanded text:
quamvis culpa sua vehementer confundat, quod deceptus promissione ab accusacros ordines acceperunt, eisdem sacriscem aboleri posse, contra illud Gelasii: Quanquam animas per poenitentiam salvare possimus, infamiam tamen abolere non possumus, contra illud Stephani, qui, quum causas enumerasset, ex quibus infamia irrogatur; Hos omnes, inquit, sub nota perpetuae infamiae ad poenitentiam suscipimus. Vel non fiunt infames lege canonum omnes, quos leges saeculi infames pronunciant, quum Paulus diaconus, qui non impetrata abolitione ab accusatione destiterat, hac auctoritate dignitatem officii sui recuperavit, quem senatus-consultum Turpilianum infamem pronunciat. Quod etiam de ea fateri cogimur, quae intra tempus luctus nubit, quum matrimonia hodie regantur jure poli, non jure fori, et jure poli mortuo viro mulier soluta est a lege viri: nubat cui 1. Sed idem Stephanus econtra scribit, dicens: Infames dicimus quoscunque leges saeculi infames pronunciant. Sed illud Gelasii et
Abbreviated transcription (Latin):
dum sit. decretum est a scõ ꝯcilio. ut ille ꝗ
professus fuerit dignam penitentiam ã¬
gat. Item. Cum plures de adulterio accu¬
santur: qunus ceteros purgare uoluerit:
ulterio accusati fuĩnt. ⁊ ambo negauint¬
⁊ orant sibi concedi. ut atter illors utroᷤᷤ¬
decidit: ambo rei habeantur. Item. ꝓsĩ
głis missam celebrare debet.⁊coĩcare. et
Sesinglis sibumputatis innocentem se
ostendere quod si ñfecerit: ꝗnq̃niuo alim¬
nibus eccłe extraneus habeatur. ¶Iuud¬
uõ quod sixtus ⁊ leo infine sue purgati¬
onis addiderunt: ex eorum exempło in¬
telligendum ẽ exemplo enĩ sue satis fac¬
tionis noluer̃ cetĩs prescribe legem pis¬

Expanded text:
dum sit. Decretum est a sancto concilio, ut ille, qdum sit. Decretum est a sancto concilio, ut ille, qprofessus fuerit dignam poenitentiam agat. C. XXV. Quum plures de adulterio accusantur, et unus ceteros purgare voluerit, ulterio accusati fuerint, et ambo negaverint, et orant sibi concedi, ut alter illorum utrosqceciderit, ambo rei habeantur. C. XXVI. Prgulis missam celebrare debet, et communicare, et de singulis sibi imputatis innocentem se ostendere. Quod si non fecerit, quinquennio a liminibus ecclesiae extraneus habeatur. o, quod Sixtus et Leo in fine suae purgationis addiderunt, ex eorum exemplo intelligendum est; exemplo enim suae satisfactionis noluerunt ceteris praescribere legem pur
Abbreviated transcription (Latin):
ledictione⁊ in exemplo oĩ ppło. Maritꝰ
uõ absq culpa erit. ⁊ ilia recipi⁊ iniꝗta¬
tem suam. quod si polluta ñ fuĩt. inno¬
xia erit. et faciet liberos.
eẽ inmbita: cum inp̾missa auctoritate
stephampp̃ dicitur. spontanea ꝯfessio¬
nouo testamento monomachia ñ recipr̃¬
onomachiam uõ inlegem ñ assumimꝰ
quam p̃ceptam fuisse ñ reppimus. quã
licet inisse quosdam iegamus. sicut scm
daiid et goliam sacra prodit istoria
nusquamꝰ tñut prolege teneatur. ali¬
cubi diuina sancxit auctoritas. cũ hoc
nasfia fiant: iudicio monachi se expurgẽt.
epe contingit ut inmonastus mona¬
chorum furta ppetrentur idcͥco sta¬
tiumus. ut qñ ipi frs detalibus expur¬
gare se debent: missa ab abbate celebre¬
tur. uel abaliquo expresentib fr̃ĩbus et
sic expletamissa: om̃s coĩcent inhec uer
ba. corprs domim sit tibi ad pbatione
unus ꝓfitetur. ⁊ alter neget: quid mn agñ¬

Expanded text:
ledictionem et in exemplum omni populo. Maritus ledictionem et in exemplum omni populo. Maritus vero absque culpa erit, et illa recipiet iniquitatem suam.  Quod si polluta non fuerit, innoxia erit et faciet liberos. esse inhibita, quum in praemissa auctoritate Stephani Papae dicatur: Spontanea confessionovo testamento monomachia non reciponomachiam vero in lege non assumimus quam praeceptam fuisse non reperimus: quam licet inisse quosdam legerimus, sicut sanctum David et Goliam sacra prodit nusquam tamen ut pro lege teneatur alicubi divina sanxit auctoritas, quum hoc nasterio fiunt, judicio monachi se expurgent. Saepe contingit ut in monasteriis furta perpetrentur. Idcirco statuimus ut quando ipsi fratres de talibus se purgare debent, missa ab abbate celebretur, vel ab aliquo praesentibus fratribus. Et sic, expleta missa, omnes communicent in haec verba: 316 Corpus Domini sit tibi ad probationem unus profitetur, et alter negat, quid inde agen
Abbreviated transcription (Latin):
gessi. Si autẽ declinasti auiro tuo atq
pollutaes: ⁊ concubinsticum altõ in¬
ro: his maledictionib subiacebis. det te
dominus inmaledictionẽ.⁊ exemplum
cunctoꝵ inppło suo putrescere faciat fe¬
femur tuum ⁊ tumens uterus tuus di¬
rumpatur. Ingrediantur aque maledi¬
cte inuentrem tuum: qutero tumescẽ¬
te putrescat. femur tuum. ⁊ respõdebl̃
mulier amenamen.Seribetq sacerdos
ista maledicta inlibello. ⁊ delebit ca. a¬
quis amarissimis. inquas maledieta ꝯeͤ¬
sit. ⁊ dabit eibibere. quas cum exause¬
rit: tollet sacerdos demanu eius sacri¬
ficium ⁊ elotipie. ⁊ eleuabit coram dño.
imponetq illud suꝑ altare ita dũtaxit.
ut prius pugillum sacrificu touat.
deco quod offertur.⁊ incendat suꝑ alta¬
re.⁊ sic potum di mulieri aquas amris¬
simas quas cum biberit. si poluta ẽ ꝯcõ¬
tempto uiro adulterii rea: ꝑtransibt cã
aque maledictionis. ⁊ ĩflato uentre: cõ
putresceret femur.eritq mulier inma¬

Expanded text:
autem declinasti a viro tuo, atque polluta es, et concubuisti cum altero viro, his maledictionibus subjacebis: det te Dominus in maledictionem et exemplum cunctorum in populo suo; putrescere faciat femur tuum, et tumens uterus tuus dirumpatur, ingrediantur aquae maledictae in ventrem tuum, et utero tumescente putrescat femur tuum. Et respondebit mulier: Amen, amen. Scribetque sacerdos ista maledicta in libello, et delebit ea aquis amarissimis in quas maledicta congessit et dabit ei bibere quas cum exhauserit tollet sacerdos de manu eius sacrificium zelotypiae et elevabit illud coram Domino inponetque super altare ita dumtaxat ut prius pugillum sacrificii tollat de eo quod offertur et incendat super altare et sic potum det mulieri aquas amarissimas quas cum biberit si polluta est et contempto viro adulterii rea pertransibunt eam aquae maledictionis et inflato ventre colier in ma
Abbreviated transcription (Latin):
hendere nequert. si latet adultĩum.⁊
testib argui ñ poterit: ꝗa ñ ẽ inuenta in
stupro. si sps ⁊ elotipie ꝯcitauit uirum cẽ
uxorem suam:q̃uł poliuta ẽ: uel falsa
suspitione appetitur: adduci eam adsa
mam partem satifarine ordeacee. nĩ fũdi
suꝑeam olcum. nec impon thus. ꝗa sac̾¬
ficium ⁊ elotipie ẽ. ⁊ oblatio inuestigã
adultĩum. Offerret igitur eam sacerdo
et statuet coram dommo assumetq a¬
quam scãm inuase fictili. et pauxillũ
terre depauimento tabernaculi mit¬
tet ineam.cumq steterit mulier inẽ¬
spectu domini. disco oꝑi caput cius. ⁊
ponet suꝑ manus eius sacrificiũ recor¬
dationis. ⁊ oblationem ⁊ elotipie. Ip̃e
autẽ tenebit aquas amarissimas. inꝗb

Expanded text:
ehendere non quiverit sed latet adulterium et ehendere non quiverit sed latet adulterium et testibus argui non potest quia non est inventa in stupro siuxorem suam, quae vel polluta est, vel falsa suspicione appetitur, adducet eam ad s decimam partem sati farinae hordeaceae: non fundet super eam oleum, nec imponet thus, quia sacrificium zelotypiae est et oblatio investigans adulterium. Offeret igitur eam sacerdos, et statuet coram Domino, assumetqquam sanctam in vase fictili, et pauxillum terrae de pavimento tabernaculi mittet in eam. Quumque steterit mulier in conspectu Domini, discooperiet caput ejus, et ponet super manus illius sacrificium recordationis et oblationem zelotypiae. Ipse a
Abbreviated transcription (Latin):
publicata delicta: habito preoculis dei
tunore comissas̃ regimini nr̃o iudicare o&¬
culta uo ⁊ incognita illis̃ relinq̃nda: qui
solus nouit corda filioꝵ hõinum. hn au¬
tem qui ꝓbantur. qͥ ꝯfitentur. talis rea¬
tus se noxios: tua eos castiget modatio
ieuerit. homicida ẽ: quantomagis ꝗ ꝑ
unius saltim diei puerulum ꝑemĩt. ho¬
micidam se eẽ excusare nequibit: ¶H oc
autẽ utrum ad oĩa genera purgationis
an adhec duo tm̃ quȩ hic prohibita eẽ
uidentur ꝑtineat. ñ inmerito dubitaba¬
tur ꝓpt̾ sacrificium ⁊elotipie. ⁊ illud gg̃.
Siuir qui frigide nature eẽ dicitur. ꝑue
rum iudicium probare potuit uxorẽ
suam nunquã se cognouisse: separetur
abea. In libro namq numerorũ legitur
dominus precepisse morsi. ut loqueret᷑
filiis isrł. ⁊diceret eis. uir cuius uxor er¬
rauĩt. maritumq ꝯtempnens: dormi¬
eritq cum alio uiro: ⁊hoc maritus dep̃¬

Expanded text:
publicata delicta, habito prae oculis Dei publicata delicta, habito prae oculis Dei timore, commissa sunt regimini nostro judicare. Occulta vero et incognita illi sunt relinquenda, qui solus novit corda filiorum hominum. Hi autem, qui probantur, vel confitentur talis reatus se noxios, tua eos castiget moderatileverit, homicida est, quanto magis, qui unius saltem diei puerulum peremerit, homicidam se esse excusare nequibit? Gratian. Hoc autem utrum ad omnia genera purgationis, an ad haec duo tantum, quae hic prohibita esse videntur, pertineat, non immerito dubitatur propter sacrificium zelotypiae, et illud Gregorii: Si vir, qui frigidae naturae esse dicitur, per verum judicium probare potuerit, uxorem suam nunquam se cognovisse, separetur ab ea. C. XXI . In libro namque Numerorum legitur, Dominum praecepisse Moysi, ut loqueretur filios Israhel et dices ad eos vir cuius uxor erraverit maritumque contemnens dormierit cum altero viro et hoc maritus depr
Abbreviated transcription (Latin):
dato: purgatum eccłe reddat ¶ Siq
autẽ scire desidat quales testes Ad accu¬
sationem sacerdotum recipi debxant.
quid deaccusatore faciendum sit: ple¬
nit̃ incanonibus repꝑiri poterit ¶ Iura
mento uõ candentis ferri. uł feruentis¬
aque purgatio: ñ est adicienda. Ande
fantib qui inuno lecto cũm parentibus
dormientes mortui reppiunti: utrũ fer¬
ro candente. aut aqua feruente seu ali¬
o quolib examine parentes se purifi¬
care debeant: eos non opp̃sisse. Monen
dinamq sunt ⁊ ꝓtestandi parentes se
ne tam tenellos secum inuo collocent¬
iecto. ne negligentia qualib ꝓuemẽte
suffocentur. uł opprimantur. uñ ip̃ih¬
omicidu rei inueniantur. Nam ferricã¬
dentis. uł aque feruentis examinatioẽ
ꝯfessionem extorqueri aquolib sacri
ncensent canones ⁊ quod scõꝵ patrũ do¬
cum̃ta sanctitum ñẽ: suꝑstitiosa adin¬
uentione ñ est presumendum. sponta¬
nea eiũ ꝯfessione uł testium approbatioẽ

Expanded text:
dato, purgatum Ecclesiae reddat. Si quis autem scire desiderat quales testes ad accusationem sacerdotum recipi debeant, et quid de accusatione faciendum sit, pleniter in canonibus reperire poterit. dato, purgatum Ecclesiae reddat. Si quis autem scire desiderat quales testes ad accun est addenda. Unde fantibus qui in uno lecto cum parentibus dormientro candente, aut aqua fervente, seu alio quolibet examine parentes se purificare debeant eos non oppressisse. Monendi sunt namque et protestandi parentes, ne tam tenellos secum in uno lecto collocent, ne negligentia qualibet proveniente suffocentur vel opprimantur, unde ipsi homicidii rei inveniantur. Nam ferri candentis vel aquae ferventis examinatione confessionem extorqueri a quolibet sacri non censent canones, et quod sanctorum Patrum documento sancitum non est superstitiosa adinventione non est praesumendum. Spontanea enim confessione vel testium approbatione
Abbreviated transcription (Latin):
cram̃tum abep̃is nescimus oblatũ. nec
nt̃ querimonie ꝯtrouersiam:ep̃o pcipi¬
ente: sine ꝑsonarũ acceptione fimatur
laicus piuram̃tum si necesse sit se expur
uicausa uirare ñdebent. Manus ꝑquã
corpus ⁊ sangus xp̃i conficitur iura¬
m̃to polluctur: absit. cum dominus ĩ
euĩgłio discipłis suis quori uicem noᷤ
indigni inscã gerimus eccta dicat. No¬
lite omnmo uirare. sit autem sermo ur̃¬

Expanded text:
cramentum episcopis nescimus oblatum, nec m quaerimoniae controversiam, episcopo praecipiente sine personarum accusatione finiatur. Laicus per juramentum, si necesse sit, se expurgvi causa jurare non debent. Manus enim per quam corpus Christi conficitur, juramento polluetur? Absit! Cum Dominus in Evangelio discipulis suis quorum vicem nos indigni in sancta gerimus Ecclesia dicat: Nolite omnino jurare; sit autem sermo
Abbreviated transcription (Latin):
at: patet quod ad purgatione cogendꝰ
est. nec insua uoluntate. si marbitrio
iudicis ꝯsistit. Itemleo pp̃. scribens ad
carolum regem ait. Qualiter sacerdo
uisu aut auditu notum eẽ ñ dubitamꝰ
quod sepissime suadente hoste antiqͦ
sacerdotib crimina diuersa obiciantir.
Si qualit̾ exhis abhis rationabilis exami¬
natio ⁊ satisfactio fiat. licet tp̃r bone
memorie domini genitoris urĩ pipini.
siue priscis temporib ascĩs patrib et
reliquis bone fidei⁊ deuotionis õibus
sepissime uẽtilatum fuĩt: nos tñplenit̃. ⁊
auquid indiffinitum reppire minime ꝗ

Expanded text:
at, patet quod ad purgationem cogendus at, patet quod ad purgationem cogendus est, nec in sua voluntate, sed in arbitrio judicis consistit. Unde Leo papa scribens ad Carolum Regem ait : C. XIX. Qualiter saisu aut auditu notum esse non dubitamus, quod saepissime suadente antiquo hoste sacerdotibus crimina diversa objiciantur. Sed qualiter ex eis ab his rationabilis examinatio et satisfactio fiat, licet tempore bonae memoriae domni genitoris vestri Pipini, sive priscis temporibus a sanctis Patribus et reliquis bonae devotionis hominibus saepissime ventilatum fuerit, nos tamen pleniter et ad liquidum definitum rep
Abbreviated transcription (Latin):
curiore pbri existentes licentius inpet¬
catum prolabantur scđm decretama¬
famam suam purget. E Inpremissis
se purgare uoluerit.ut sacricanones in¬
modum. nnecessitate purgandi accu¬
sato imponant: sicut apparet ex fineca¬
pituli sixti pp̃. ⁊ auctoritate leonis qui
grauia crimina ꝯfinxer̃. quam obrem
egoleo pontifex sce romane eecłe pur¬
fico me inꝯspectu ur̃o coram deo ⁊ angłi
eius. quia istas cͥmmosas ⁊ secłatas res. q¬
quas illi michiobiciunt: nec ꝓpetraui.n
nec ꝑpetrare uissi. hoc autẽ faciens: ñle¬
gem prescribocetĩs qua id facere cogant᷑.
purgat nec tñ cetĩs necessitatem purgã¬
di prescribit. Uñdatur intelligi quod
satisfactio purgationis inuoluntate ꝯ¬
sistit accusatin mnarbitrioiudicis. S⁊ CU
in elerdensi concił. phr iubeatur suspẽ¬
diusq addignam satisfactionẽ: cumq̃
decreto leonis inarbitrio ponitur ep̃i
quota manu sacerdos se purgare debe¬

Expanded text:
curiores presbyteri existentes licentius in peccuriores presbyteri existentes licentius in peccatum labantur, secundum decreta mafamam suam purget. Si autem se purgare voluerit, ut sacri canones modum, non necessitatem purgandi accusato imponant, sicut apparet ex fine capituli Sixti Papae, et auctoritate Leonis, qui gravia crimina confinxerunt. Quamobrem ego Leo Pontifex sanctae Romanae ecclesiae purifico me in conspectu vestro coram Deo et angelis ejus, quia istas criminosas et sceleratas res, quas illi mihi objiciunt, nec perpetravi, nec perpetrari jussi. Hoc autem faciens non legem praescribo ceteris, qua id facere cogantur.purgat, nec tamen ceteris necessitatem purgandi praescribit. Unde datur intelligi, quod satisfactio purgationis in voluntate consistit accusati, non in arbitrio judicis. Sed quum in Ilerdensi concilio presbyter jubeatur suspendi usque ad dignam satisfactionedecreto Leonis in arbitrio ponatur episcopi, quota manu sacerdos purgare se debe
Abbreviated transcription (Latin):
uper causas gislandi pb̃ri tui: de pb̃ri.¬
morte cp̃i sui predecessoris tii infamati
inmedium ꝯsulimus. Itaq cͥcumadstãtiũ
frm unanimi assensu tue dilectioni re
ferrimus: prefatum gillandũ pb̃rm
Añ te representandũ. Ubi si certi accusa
iuste amisit: ac sacerdotium accipiat.¬
diaconus uõ sincodem crimine accu¬
satus fuĩt: cum tribus semetip̃m excus.
tur usq addignam satisfactionẽ. ne.
ppłs fidelium in eos scandalum patia¬
tur. digna uõ satisfactio ẽ: sicut amaio¬
rib ꝯstitutum eẽ docetur: qñ sie scđm
canones: siue adarbitrium ep̃i.uii. sibi
collegas adiungit. ⁊ urat in sacro euã¬
głio coram posito. quod crimen sibi illa¬
tum ñꝑpetrauit. Et hac satisfactione
purgatus: secure deinceps suum seqͣtir
et accusatores ac testes legales defece
rint. ne contra apłm infirmors corda
de mala fama pb̃ri ꝑcutiantur: ⁊ ne
uituꝑctur ministigm nr̃m. neue se¬

Expanded text:
uper causas Gillandi presbyteri tui, de uper causas Gillandi presbyteri tui, de morte episcopi praedecessoris tui infamati, in medium consuluimus. Itaque circumstantium frscribimus, praefatum Guillandum presbyterum ante te praesentandum, ubi, si certi accusatque ob hoc injuste amisit ac sacerdotium accipiat etDiaconus vero si eodem crimine accusatus fuerit, cum tribus semetipsum excusettur usque ad dignam satisfactionem, ne populus fidelium in eo scandalum patiatur. Digna vero satisfactio est sicut a majoribus constitutum esse docetur, quando sive secundum canones, sive ad arbitrium episcopi septem sibi collegas adjungit, et jurat in sacrosancto evangelio coram posito, quod crimen sibi illatum non perpetravit. Et hac satisfactione purgatus secure deinceps suum exsequatur et accusatores ac rint, ne contra Apostolum infirmorum corda de mala fama presbyteri percutiantur, et ne vituperetur ministerium nostrum, neque se
Abbreviated transcription (Latin):
ue dexausa maximi sint agenda: ex e
tore castorio cartulario nrõ renuntiã¬
te cognouimus iõ sidẽ maximus corã
uobis ⁊ predicto cartulario nr̃o desi
ris ut scripsimus tm̃mõ requisitus. li¬
brin se eẽ responđit: causam ip̃ius fr̃¬
nitatis urẽ uidicio: de eo quod excoĩca¬
talis culpa purgari.Et iõ ꝗcquid uobis
scđm deum placet. securit disponite. ne
aliquid denobis dubium habeatis. nã
Qcquid auobis dehccausa fuit ordina
ustans uirgium ꝯtrame suscitatum sit: ut
aquo ut urõ aminiculo pellerctur:⁊ca¬
usa mea firmarctur. Scitote me crimi
nari aquodã basso ⁊ iniuste ꝑsequi. qd̾
audiens ualentinianus aug̃. nr̃a aucto¬
ritate synodum dum ꝯg̃gariꝰ iussit. ⁊ fac¬
to ꝯcilio. cum magna examinatione satiͤ¬
faciens oĩb licet euadere aliter satis
potuissem: suspitionem tñ fugiens: co¬
ram õĩb me purgaui. me scit asuspiticẽ
⁊ emulatione lib̾ans.si ñaliis qui nolu¬
eruit: aut sponte hoc ñelegerint facien¬

Expanded text:
e de causa Maximi sint agenda, ex eptore Castorio chartulario nostro renunciante cognovimus, ideo, si idem Maximus coram vobis et praedicto chartulario nostro de siris ut scripsimus tantummodo requisitus, liberum se esse responderit, causam ipsius fraternitatis vestrae, de eo, quod excommunicatalis culpa purgari. Et ideo quidquid vobis secundum Deum placet securi disponite, nec aliquod de nobis dubium habeatis. Nam quidquid a vobis de hac causa fuerit ordinatnstans jurgium contra me suscitatum sit, vel a quo, ut vestro adminiculo pelleretur, et causa mea firmaretnari a quodam Basso et injuste persequi. Quod audiens Valentinianus Augustus, nostra auctoritate synodum congregari jussit, et facto concilio cum magna examinatione, satisfaciens omnibus, licet evadere satis aliter potuissem, suspicionem tamen fugiens coram omnibus me purgavi, me scilicet a suspicione et aemulatione liberans, sed non aliis qui noluerint, aut sponte hoc non elegerint, facien
Abbreviated transcription (Latin):
uanto a nobis creditur.⁊ necessarias u¬
dens causas inungi:tanto strenĩ de¬
berec te ⁊ sollicitum exhibere. ꝓm̃sima¬
ximus solonitanus. prestito sacram̃to¬
sacram̃to firmauerit se simoniaca here¬
si ñ teneri: atq dealus añ corpus scĩ a¬
mus ut adconsulandum illum: epłam
exꝑientiatua dare debeat. Quia sicut
inꝯtumatia ꝑsistentib seucros nos ẽẽ ꝯ¬
uenit: sic humilitatis ⁊ penitentib locũ¬

Expanded text:
tibi a nobis et necessarias vides causas injungi, tanto te strenuum debes et sollicitum exhibere. Proinde si Maximus Salonitanus, praestito sacramento, firmaverit se simoniaca haeresi non teneri, atque de aliis ante corpus sancti Amus ut ad consolandum illum epistolam experientia tua dare debeat. Quia sicut in contumacia persistentibus severos nos esse convenit, sic iterum humiliatis et poenitentib
Abbreviated transcription (Latin):
uo cͥmen notum ẽ aliis: ⁊ñ uidici. nec tñ
sine examinatione feriendum ẽ.ꝗa incͥm̃
sibi occultum. udex sententiam ferre
eus omp̃s. ut nos ap̃cipitande sententie
platione compesceret: cumoĩa nuda⁊
ste cognosceret q̃dicebantur. Vñ ait ip̃e.
descendam ⁊ uidebo utrum clamorem
qui uenit adme: oꝑe compleuint anñẽ
exẽplum daret. ne precipites indiscuti¬
endis ⁊ iudicandis negotiis ẽẽmus: ⁊ ne
nemur. ne adꝓferendam sententum ũ¬
quam p̃cipites simus. aut temere indili¬
gent̃q: ꝓbata ⁊ indiscussi quoquo modo
iudicemus. dicente ueritatis uoce. noli¬
te iudicare ut ñ iudicemim. Inquonio

Expanded text:
vero crimen est notum aliis, et non judici, nec tunc vero crimen est notum aliis, et non judici, nec tunc sine examinatione feriendum est, quia in crimen sibi occultum judex sententiam ferre ens ut nos a praecipiendae sententiae prolatione compesceret, cum omnia nudaste agnosceret quae dicebantur. Unde ipse ait: Descendam et videbo utrum clamorem qui venit ad me, opere compleverint, an non est exemplum daret ne praecipites in discutiendis et judicandis negotiis essemus, et nenemur, ne ad proferendam sententiam unquam praecipites simus, aut temere, indiligenterque indiscussa quaeque quoquomodo judicemus, dicente Veritatis voce: « Nolite judicare ut non jud
Abbreviated transcription (Latin):
eam. Ergo ip̃a corripienda sunt coram
cib q̃ peccantur coram ioibus. Ipa cor¬
ripienda sunt secretius: que peccantur
secretrus.distribuite tempora ⁊ ꝯcord
scripturam sic agamus. ⁊ sic agendũẽ
catur abuliquo: ut abaltero nesciatur.
nemo alius illum nouit. Ego nolo illũ
publice corriꝑe.⁊ que tuqueris in scͥbe:
prorsus nec prodo net tñ ficglicõ Corr̃i¬
bio insecreto. pono añ oculos deiiudici¬
um. terreo cruentam ꝯscientiam ꝑsua¬
deo pemtentiam.hccaritati eẽ p̃diti de
bemus. Uñ aliqñ hoĩes reprehendũt noᷤᷤ
qd̾ quasi ñrep̃hendamus. aut putant noᷤ
scire quod nescimus. aut putant nos ta¬
cere siscimus forte quod scis: ⁊ego scio.
noncoram te corripio ꝗa curare uolo. ñ
accusare. Sunt homines adulttri indo¬
mnibus suis insecrcto peccant: Aliqñ no
imus ubi contigit malum. ibi moriatur.
ostendentes: hominunt᷑ ali peccatoꝯ sti¬
tuto. sautiatamq gerenti ꝯscientiam: il¬
lud uulnus eẽ mortifcrum. ¶ Quando¬

Expanded text:
. Ergo ipsa corripienda sunt coram omnibus quae peccantur coram omnibus. Ipsa verripienda sunt secretius quae peccantur secretius. Distribuite tempora, et concordat scriptura. Sic agamus, et sic agendum est, catur ab aliquo, ut ab altero nesciatur, et alius illum nemo novit. Ego nolo illum publice corripere, et tu quaeris inscribere? Prorsus nec prodo, nec negligo: corripio in secreto, pono ante oculos ejus Dei judicium, terreo cruentam conscientiam, persuadeo poenitentiam. Hac caritate praediti esse debemus. Unde aliquando homines reprehendunt nos, quod quasi non corripiamus: aut putant nos scire quod nescimus, aut putant nos tacere quod scimus. Sed forte quod scis, et ego scio: sed non coram te corripio; quia curare volo, non accusare. Sunt homines adulteri in domibus suis, in secreto peccant; aliquando imus. Ubi contigit malum, ibi moriatur mostendentes homini in tali peccato constituto sauciamque gerenti conscientiam, illud vulnus esse mortiferum: qu
Abbreviated transcription (Latin):
ctrina: si auoꝵ ẽẽ doctores. Item thara¬
sius ep̃s dixit. Malorum doctoꝵ: mala
doctrina ẽ. eccła demalis doctorib: sacer¬
dotes ñrecipit. Item iohs apocris ariu
orientalium sedium dixit. heresis seꝑat
et cotidie mittebat ad eum bonifatiũꝰ
siliarium suum ⁊ instruebat eum comoni¬
torus uerbis exdiuma scͥptura ⁊ nullate¬
nus uoluit emendari. hoc autẽ faciebat.
pͥnceps: Et ecce abimpio dioscoro ordina
untur filui ꝓpatrib suunusquisq inpec¬

Expanded text:
ctrina, sed aliorum esse doctores. § 6. Item Tarasius episcopus dixit: Malorum doctorum mala est doctrina. Ecclesia de malis doctoribus sacerdotes non recepit. § 7. Item Joannes apocrisiarius orientalium sedium dixit: Haeresis separet quotidie mittebat ad eum Bonifacium consiliarium suum, et instruebat eum commonitoriis verbis ex divina scriptura, et nullatenus voluit emendari. Hoc autem faciebat, princeps? et ecce ab ipso Dioscoro ordinatuntur filii pro patribus, sed unusquisque in pec
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ ineccła: uł fungi ea ordinatione: quã
paterna pecuma est assecutus: auctori¬
rentum: cum adhuc paruuli eẽnt: ec¬
cłas: uł eccłarum partes: ꝑ pecuniãs
adeptis̃: postquã eas oĩo dimiserint:
si canonice ineis:uiuere uolum̃t: pro
q prohoc facto asacris ordinib illos re¬
mouemus. si alias digni inueniant᷑.
uiuere promiserint.minorib ordi¬
nib ꝯtempti ad sacros ordines ñ ac
catholice ordinati sunt: cum ea q̃eme¬
runt dimiserint:⁊uitam canonicã ege¬
rint: insuis gradibus ꝑmittantur.
nisi forte huiusmodi eccła sit: ut ibi
pͥmũ locum debeat optinere. pͥmũ a¬
locum uł singłarem: uł p̃positure lo¬

Expanded text:
esse in ecclesia, vel fungi ordinatione, quam paterna pecunia est assecutus, auctorirentum, quum adhuc parvuli essent, ecclesias vel ecclesiarum partes per pecunias adepti sunt, postquam eas omnino dimiserint, si canonice in eis vivere voluerint, pro  pro hoc facto a sacris ordinibus removemus, si alias digni inveniuntur.vivere promiserint, minoribus ordinibus contempti ad sacros ordines non acccatholice ordinati sunt, cum ea, quae emerant, dimiserint et vitam canonicam egerint, in suis gradibus permittantur, nisi forte eiusmodi aecclesia sit, ut ibi primum locum debeant optinere. Primum enim et singularem vel prepositurae
Abbreviated transcription (Latin):
nomo insem ip̃o abeo quigenuit alt̃ tur.¬
ẽ effectus. peccator altĩus sine causa ꝯsensio¬
ne ñ tenetur obnoxius. traxit ergo pecca¬
tum: quia unus erat cum illo: ⁊̃ inillo aqͦ
traxit: q̃nqd contraxit admissum ẽ. ñ
autẽ trahit alter abaltero: quantbo sua
dicatur anma q̃ peccauit ipã morietur¬
.d
Vt autem possit regenerari ꝑofficuim uo¬
uintatis auiene: cum offertur ꝯsec randus
facit hoc iimiis sp̃s: ex quo rẽgeneratur õ¬
ommi quisimilis tui ẽ. nocebit impictas
tua. ⁊ filium hominis adiuuabit iustiti¬
a tua. humana impictas emocet: quẽ ꝑ¬
uertendo inquinat. Et rursum cum ad¬
iuuat nr̃ã iustitia: quẽ aprauis actiõĩb¬
immittat. Nocere enim uł iuuare nescĩt
uł pena: paterna: nullam maculam in¬
filio infligere pot̃.nam unusqsq ex suo
admisso sorti subicitur. nec alieni crimi¬
nis successor ꝯstituitur. Idq ⁊ diuifrs̃. ge¬
rapolitanis rescripser̃.¶ Contra dommꝰ¬

Expanded text:
mo in se ipso est, ab eo, qui genuit eum, alter effectus, peccato alterius sine sua consensione non tenetur obnoxius. Traxit ergo reatum, quia unus erat cum illo et in illo, a quo traxit, quando quod traxit admissum est. Non autem trahit alter ab altero, quando sua dicatur: Anima, quae peccaverit, ipsa morietur. Ut autem possit regenerari per officium voluntatis alienae, quum offertur consecrandus, facit hoc unus spiritus, ex quo regeneratur oHomini, qui similis tui est, nocebit impietas tua, et filium hominis adjuvabit justitia tua. Humana impietas ei nocet, quem pervertendo inquinat, et rursus eum adjuvat nostra justitia, quem a pravis actionibus mutat. Nocere enim vel juvare nesciunt vel poena paterna nullam maculam filio infligere potest. Namque unusquisque ex suo admisso sorti subjicitur, nec alieni criminis successor constituitur. Idque divi fratres Hierapolitanis rescripserunt.
Abbreviated transcription (Latin):
manib subscͥpturi s̃. scribendã dictaui
⁊ ꝓpͥa manu subscribens: tibi tradidi.
acta inloco enĩ die ilia ⁊ consulib su¬
ptis õib sacram̃to: subscripsi. ¶ Cete¬
rum excanonum rigore ꝯtra scribit fe¬

Expanded text:
manibus subscripturi sunt, scribendam dictavi, et propria manu subscribens tibi tradidi. Acta in loco illo, die illo, et consulibus suiptis omnibus sacramento subscripsi. Cratian. Ceterum ex canonum rigore contra scribit Fe
Abbreviated transcription (Latin):
ponat. Quoꝵ nulli cuiscũq ꝓfessioĩs
ẽẽt: uictualia negabantur: Scimus eꝗdem
qd̃ omẽ datum optimum:⁊ omẽ donũ
arbitrio: gratis deo seruire disponit. Re¬
apatre luminum descendere debuit. ue¬
nundat mumus autẽ largiens: impor¬
tunus emat. ꝗdẽ autẽ dediuini dom
uenditorib ut emptorib ꝯsequatur:
nulla inuenimus ratione ꝯfirmatum.
Uerum tñ siure necessitati adõ ẽ opor¬
tunus quem repetistis: dum tm̃ oĩs a
absit pactio: oĩs cesset ꝯuentio. nullaq
nre eccle fiat distractio. accedat gratis
deo seruire incipiat. suiq regiminis d̾¬
uote gestet obsequium. ac post modõ
munera: largiri frm solatio romana ꝑ¬

Expanded text:
roponat, quorum nulli, cujuscunque professionis roponat, quorum nulli, cujuscunque professionis esset, victualia negabantur. Scimus equidem, quod omne datum optimum, et omne donum arbitrio gratis Deo servire disponit. Re Dei, quod a patre luminum descendere debuit, vendat; munus autem largiens importunus emat. Quid autem de divini doni venditoribus vel emtoribus consequatur, nulla invenimus ratione confirmatum. Veruntamen, si vestrae necessitati adeo est opportunus quem reperistis, dum tamen omnis absit pactio, omnis cesset conventio, nullaque vestrae ecclesiae fiat distractio, accedat, gratis Deo servire incipiat, suique regiminis devote gestet obsequium, et postmodum munera largiri fratrum solatio Romana
Abbreviated transcription (Latin):
o uoto obtułit: ñ respuatur. Siuõaut
pauꝑtas illum: aut necessitas retinet:
epõrum meminerit: ut ñprius dedicet
eccłam: nisi ante dotem basilice:⁊ obseꝗ¬
um ip̃ius: ꝑdonationem cartule ꝯfirma¬
tum accipiat. Nam ñleuis ẽ culpe istate¬
mĩtas: ut sine luminariis: ut sine suban¬
tiali substentatione eorum qui ibide ser¬
uituri sunt: tanquã domus pͥuata ꝯsec¬
biis. Abhis qui adꝯuersionem accȩ¬
dunt: nichil ẽ exigendum. nec pretio
aliquis ad conuersionem est inuitandꝰ
stitutioni romana compatiatur eccła:
uobis fortassis incognitum sed cognitori
oĩum ñ incognitum habctur: dubitatioĩ
autẽ uestre quodidoneum demus respõ¬
sum:deum testificor: me quoq ip̃ã dubi¬
tatio reddit anxium ⁊ ineptum.Nunꝗͣdn
legimus domini discipłos: ut eorũ mini¬
stio ꝯuersos: quẽpiam ad deicultum ali¬
quo muneris interuentu ꝓuocasse. nͥ fõ¬
te depauꝑum aum̃to quis inconcinne ꝓ¬

Expanded text:
uo voto obtulerit, non respuatur. Si vero aut uo voto obtulerit, non respuatur. Si vero aut paupertas illum, aut necessitas retinet, que episcoporum meminerit, ut non prius dedicet ecclesiam, nisi antea dotem basilicae et obsequium ipsius per donationem chartulae confirmatum accipiat. Nam non levis est ista temeritas sine luminaribus, vel sine substantiali sustentatione eorum qui ibidem servituri sunt, tanquam domus privata consecII. Ab iis, qui ad conversionem accedunt, nihil est exigendum, nec pretio aliquis ad conversionem est invitandus.  vestrae destitutioni Romana compatiatur ecclesia, vobis fortassis est incognitum, sed cognitori omnium non incognitum habetur. Dubitationi autem vestrae quod idoneum demus responsum, Deum testificor, ipsa quoque me dubitatio reddit anxium et ineptum. Nusquam enim legimus Domini discipulos vel eorum ministerio conversos quempiam ad Dei cultum aliquo muneris interventu provocasse, nisi forte de pauperum alimento quis inconcinne p
Abbreviated transcription (Latin):
aliquid eoꝵ q̃ possidebant. quisquã ꝓpͥ
noĩe ananias .s. dum partem sibi fuaret:
cum uxore sua saphita. sententia maiedi¬
ctionis accepta: ante pedes apłi cecidit
mortuus. Hinc uquido apparet. qd̾ in¬
gssuri monastium sua debent offirre
rectoribus nec alit̃ s̃ recipiendi. nͥ suaob¬
tułint. Si alud ẽ sua sponte offerre.a¬
lud ẽ: exacta ꝑsoluere. anna mat̾ samu¬
elis ñexacta. neq petita: si sponte munã
sacerddotib obtulit. Credentes. sua spõte
offerebant apłis: ut indigentium neces¬
sitatib def uirent. q̃ instante ꝑsecutioẽ
infidelium: eis posside ñ licebat. Anani¬
as quoq ñ iõ campnatus ẽ: quia nolb¬
bat. non ergo his auctoritatib ꝑmitti¬
tur rectorib ab ingssuris aliquid exigẽ
si sponte oblata suscipere quia illud clã
dis ecclesus nichil exigatur omnino.
lacuit ut quotiens apaliquo fidelum
adꝯsecpandas ẽcclas ep̃i inuitantur. ñ
quasi ex debito: munus aliquod afuĩda¬

Expanded text:
ssidebant, quisquam propnus, Ananias nomine, dum partem sibi reservaret, cum uxore sua Sapphira, sententia maledictionis accepta, ante pedes apostoli cecidit mortuus. § 2. Hinc liquido apparet quod ingressuri monasterium sua debent offerre rectoribus, nec aliter sunt recipiendi, nisi sua obtulerint. Sed aliud est sua sponte offerre, aliud exacta persolvere. Anna mater Samuelis non exacta neque petita, sed sponte munera sacerdotibus obtulit. Credentes etiam sua sponte offerebant apostolis, ut indigentium necessitatibus deservirent, quae instante persecutione infidelium eis possidere non licebat. Ananias quoque non ideo damnatus est, quia sua nolbat. Non ergo his auctoritatibus permittitur rectoribus ab ingressuris aliquid exigere, sed sponte oblata suscipere, quia illud damndis ecclesiis nihil exigatur. lacuit ut quotiens ab aliquo fidelium ad consecrandas ecclesias episcopi invitantur, non quasi ex debito munus aliquod a funda
Abbreviated transcription (Latin):
stuscĩ sabe: locum tenentib adriampp̃.
⁊ tharasio archiep̃o ꝯstãtinoplitano: ⁊io¬
hanne:⁊ thoma: apocrisariis aplicarũ
quiramus. Item basilius ep̃s anchire
dixit. Constitutio eccłastica ht̃. ca¬
bus sinodis.orthodoxis.ut quiabauqua
heresi reuertuntur adorthodoram fidẽ
i traditionem catholice eccłe: scripto ne¬
gare debeant hr̃sim suam ꝯfiteri fidẽ
catholice eccle. Item tarasius patriar¬
cha dixit. Uidetur uobis ut sedes suas re¬
les.ui.sinodi abheresi reuertentes: ⁊ nos

Expanded text:
sterii sancti Sabae, locum tenentibus Hadriani Papae, et Tarasio archiepiscopo Constantinopolis, et Joanne et Thoma apocrisiariis apostolicarum quiramus. § 1. Item Basilius episcopus Ancyrae dixit: Constitutio ecclesiastica habet cabus synodis orthodoxis, ut qui ab aliqua haeresi revertuntur ad orthodoxam fidem et traditionem catholicae ecclesiae, scripto negare debeant haeresim suam et confiteri catholicam fidem. § 2. Item Tarasius patriarcha dixit: Videtur vobis, ut sedes suas reles sex synodi ab haeresi revertentes, ita et
Abbreviated transcription (Latin):
iquis ep̃s prebendas archidiaconatus. p̃po¬
derit: uł aliter: quam statuta scõe patr̃
p̃cipiunt ordinauerit. a beccłe officio sus¬
pendatur. dignum ẽ enĩ ut sicut gratis
epatum accepit: ita m̃bra eiusdem epã¬
tus: gratis distribuat. Itemexẽ. urbaĩ¬
mace priuitatis usus. ingalliarũ partib
iam diutius inoleuit. ut eccłe uł decime
cupantur: monastus dare: sepius abep̃iᷤ
suppaluata auaritia uenduntur. moruus
nimirũ. scumutatis clicis: quos ꝑsonas uo¬
cant. nos auctore deo uenalitatem omnẽ
tamexrebus quam ex minisfus eccłasticis
ꝓpellentes.: Noc ult̾ius fieri auctoritate apo¬
stolica ꝓhibemus. Sicut ⁊̃ prebendas õs ue¬
nundandas int̃dicimus. porro q̃cumq al¬
disse noscuntur: quiete deinceps: ⁊ sine'
molestia qualibi: eis possidenda firmamꝰ.
ersdem altaribus habere solmi sunt. Idem.
Quicquid data: ulꝓmissa pecunia. in sicͥs
tas. nos quoq ⁊ iudicio.⁊ aplica auctori¬
tate firmamus. Quicꝗd igitur insacris

Expanded text:
iscopus praebendas, archidiaconatus, praepoderit, vel aliter, quam statuta sanctorum Patrum praecipiunt, ordinaverit, ab ecclesiae officio suspendatur. Dignum est enim ut, sicut gratis episcopatum accepit, ita membra ejusdem episcopatus gratis distribuat. C. Im simoniacae pravitatis usus in Galliarum partibus jam diutius inolevit, ut ecclesiae vel decupantur monasteriis datae saepius ab episcopis sub palliata avaritia vendantur, mortuis nimirum seu mutatis clericis, quos personas vocant. Nos auctore Deo venalitatem omnem tam ex rebus quam ex ministeriis ecclesiasticis propellentes hoc ulterius fieri auctoritate apostolica prohibemus, sicut etiam praebendas omnes venundandas interdicimus. Porro quaecunque alria noscuntur, quiete deinceps et sine molestia qualibet eis possidenda firmamus.eisdem altaribus habere soliti sunt. C. V. Quicquid data vel promissa pecunia in sacris ta sunt, nos quoque iudicio et apostolica auctoritate firmamus. Quidquid ergo in sacris
Abbreviated transcription (Latin):
dotio ẽ aliena:⁊ suinfornicatione lapsus
aliꝗs post bapt̃mum. insacerdotium ñ
recipitur. Canones enĩ hocꝓhibent. Siꝗͥ
uõcum hoc peccato adsacerdotium ꝓue¬
ctus ẽ: cognitus degradetur. Item ip̃mꝗ¬

Expanded text:
Et si in fornicationem lapsus est aliquis post baptismum, in sacerdotium non recipitur; canones  enim hoc prohibent. Si quis vero cum hoc peccato ad sacerdotium provectus est, cognitus degradetur Item p
Abbreviated transcription (Latin):
petro. Quicumq ꝑpecuniam ut dispen¬
trofiorum: cum depositione expellant̃
adispensatione ilia ⁊cura. qui postbap¬
tismum cadens infornicationẽ ordiãt᷑
ẽ: si p̾t modum ꝯfessus fuĩt: cess amina¬
sterio. siuõ ꝯuictus abaliquo. deponat᷑¬

Expanded text:
Petro. Quicunque per pecuniam , dispentrophiorum, cum depositione expellantur a dispensatione illa et cura. Qui post baptismum cadens in fornicationem ordinatus est, si postmodum confessus fuerit, cesset a ministerio; si vero convictus ab aliquo, deponat
Abbreviated transcription (Latin):
putans testam̃tum iure subnixũ: cũ
ñ ec̃t: solidam successionem obtine¬
bit. uł id quod nullo uire debiusti.
aut iure naturali ñdebiusti: si ciuili.
tanquã excyrographo soluas:aut ꝓ¬
mittas: repctis. ñ ita si delictum. na si
putat rem suam. sibi ꝑlegem ucẽ ra¬
pere: incidit in ꝯstitutionem. Siquis¬
intantam in hoc autem ñ fuit igno¬
rantia iuris. s facti ⁊⁊ illius: quod nõ
oportuit eum scire. areatu ergo crimi¬

Expanded text:
putans testamentum jure subnixum, quum putans testamentum jure subnixum, quum non esset, solidam successionem obtinebis; vel si id, quod nullo jure debuisti, aut jure naturali non debuisti, sed civili, tanquam ex chirographo solvas aut promittas, repetis; non ita, si delictum. Nam si putat rem suam sibi per legem licere rapere, incidit in constitutionem iian. In hoc autem non fuit ignorantia juris, sed facti, et illius, quod non oportuit eum scire. A reatu ergo crimi
Abbreviated transcription (Latin):
iste reus cͥminis: cuius ñ habuĩt ꝯscien
tiam.Notandum quoq ẽ. quod ñoĩs
ignorantia aliquem excusat. Est enĩi¬
gnorantia: alia facti: alia iuris. facti: a
chil introgantes. Siquis uobis dixĩt
hoc idolis immolatum ẽ: nolite com¬
mede. Ecce quo uocatus adcenam: ñ
oportebat scire carnes sibi appositas
idolis fuisse immolatas. quod opor¬
tuit eum scire: sicuti ignorantia iu¬
deorum ⁊ reliquoꝵ infidelium: qui
tiata: Adhuc ignorant ẽẽ completa
Uñ auideis adhuc expectatur uen¬
turus hoc neminem excusat. Itemi¬
gnorantia iuris. alia naturał. alia ci¬
uilis. naturalis: õib adultis dampna¬
bilis ẽ. ius uõ cuule: aluis ꝑmittitur
ignorari: alus non. ¶Iuris ciuilis i¬
gnorantia: nemini obest indanno ui¬
tando si negotium iñ ꝯtigerit: ut simi¬
nor pecuniam iam dedit filiofamił.
tem. si successionem tibi ⁊̃ maiori: de¬
iatam cum alio sine iudice diuidas.

Expanded text:
ististNotandum quoque est, quod nos omnis ignorantia aliquem excusat. Est enim ignorantia alia facti, alia juris. Facti alihil interrogantes. Si quis vobis dixerit, hoc idolis immolatum est, nolite comedere. Ecce quod vocatum ad coenam non oportuit scire, carnes sibi appositas fuisse idolis immolatas. Quod oportuit eum scire, sicut ignorantia Judaeorum et reliquorum infidelium, qui runt praenunciata, adhuc ignorant esse completa, unde a Judaeis adhuc exspectatur venturus. Haec neminem excusat. §. 2. Item ignorantia juris alia naturalis, alia civilis. Naturalis omnibus adultis damnabilis est; jus vero civile aliis permittitur ignorare, aliis non. Juris civilis ignorantia nemini obest in damno vitando, si negotium inde contigerit, ut, si minor pecuniam dederit filio familias, §. 3. Item si successionem etiam tibi majori delatam cum alio sine judice dividas,
Abbreviated transcription (Latin):
eius suꝑ nos: ⁊ suꝑ filios nostros: ⁊ reli¬
quie eorum pene mortis xp̃i adiecti
s. Ac hab quoq peccante: posteri eius
regni solium amiser̃. ⁊ qui deeius semi¬
ne inregno uide natis:usq: adpurgatã
iabem illius familie: ageneologia dñi
s exclusi. Odium quoq esau. ut malacbi¬
as testatur. transunt ad idummeos. ꝑ¬
omnib colligitur. quod ignorantia pe¬
ñꝓbantur teneri peccato aliorũ. nsi
imitatores nequitie eorum ꝗcũq enũ
s dei clem̃tiam exꝑti sunt. Itemut a
qua erat iudas. quia qui suis meritis e¬
bat autẽ petrus peccatum uide ñ ergo
ignorantia excusauit illum. S⁊ turba¬
tiohec: ñ peccati comquinatio: s cor¬
poralis ꝑsecutio intelligitur. ꝗa mĩti
malorum: ñnunquam adeo boni p̃¬
muntur: ut eorũ turbetur infirmi¬
tas. nonitaq his auctoritatib simo¬
niaci ꝓbantur: ꝓquib ignorantib
pecuma data ẽ. non ergo pot̃ ꝓbari

Expanded text:
eius super nos et super filios nostros relieius super nos et super filios nostros reliquie eorum pene mortis Christi addicte sunt. Achab quoque peccante, posteri eius regni solium amiserunt et qui de eius semine in regno Iude nati sunt, usque ad purgatam labem ipsius familie, a genealogia domini sunt exclusi. Odium quoqas testatur transivit ad Idumaeos. omnibus colligitur, quod ignorantia peemplis non probantur teneri peccato aliorum nisi imitatores nequitiae eorum. Quicunque enim sed Dei clementiam experti sunt. Item ut Aqua erat Judas, quia, qui suis meritis ebat autem Petrus peccatum Judae. Non ergo ignorantia excusavit illum, sed turbatio haec non peccati coinquinatio, sed corporalis persecutio intelligitur, quia meritis malorum nonnunquam adeo premuntur boni, ut eorum turbetur firmitas. Non itaque his auctoritatibus simoniaci probantur, pro quibus ignorantibus pecunia data est. Non ergo potest probari
Abbreviated transcription (Latin):
uentes: ad malum simulcum eis corru¬
ant. sicut filui isrł dui portantes pecca¬
ta sacerdotum: tandẽ cum eis cecider̃
inmanib: hostium.Id̃ dauid ppłm nu¬
merauit quo peccato:gladius dnĩ dde¬
seuit inppłm. S⁊ in latagente: gła regis
est. indiminutione plebis: contritiopͥn¬
cipis. Qui ergo denumerositate sue
gentis suꝑbuit: iure incius diminauti¬
oͦne punitus ẽ.Item. Paruulos sodo¬
mitarũ ñ excusauit ignorantia: qnꝓpa¬
terno scelere: celestiigne ꝯsumerent᷑. s
hoc igne: pena illis diminuta ẽ: quib
successio pat̾ni scełis ẽ. adempta. Parit᷑
⁊̃ demonstratũ ẽ peccatis parentum pã¬
uulos aliqñ corꝑalit flagellari. Iuud
idem q̃ intelligendum ẽ deparuut qui
peccato dathan.⁊ abiron: uiui descen¬
derunt ad inferos. Item cham peccan¬
te: chanaan filius eius maledicitur:
Gieci delinquente: lepia transmittit᷑
ad posteros. iudeis clamantib sanguis

Expanded text:
ventes ad malum cum eis simul corruventes ad malum cum eis simul corruant sicut filii Israel, diu portantes peccata sacerdotum, tandem cum eis ceciderunt in manibus hostium. Item David populum numeravit, quo peccato gladius Domini desaevit in populum. Sed in lata gente gloria regis est, in diminutione plebis contritio principis. Qui ergo de numerositate suae gentis superbivit, jure in ejus diminutione punitus est. mitarum non excusavit ignorantia, quin pro paterno scelere celesti igne consumerentur. Sed hoc igne pena illis diminuta est, quibus successio paterni sceleris est adempta. Pariter autem monstratum est, peccatis parentum parvulos aliquando corporaliter flagellari. Illud idem et intelligendum est de parvulis, qui peccato Dathan et Abiron vivi descenderunt ad inferos. Item Cham peccante, Chanaan filius eius maledicitur. Gyezi delinquente, lepra transmittitur ad posteros. Iudeis clamantibus, sanguis