comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nationis Tuum estfrat̃ carissime quae precepta sunt non segnit᷑ agere: neplebem tibi com nissã
dissimulatione ꝑdas & incipias dõ deperditis reddere rationem: EX OECRTA PAPIN NOCIN
TITVT L.  tem in nocentius marciano epõ naissitano superioro tem pore sicamen
recte recordor meminime tam addilectionem tuam quam ad fr̃s & co epõs nros rufum &
nationem bonosi assererent : ab eodem tam prbos quamdia conos ordinatos. Vtsi relicto atq:
damnato eiuserrore ue lint ecđȩ copulari libenter reciperentur. ne forte qui ess&l digni
recuperandȩ salutis in eodem deperirent. Verum nunc in rauenaci urbe mihi conftr
propt̃ romani populi necessitates creberrimas. germanio quis e asserites seprbm atq:
iupentius qui sediaconꝰ dicit multorum talium quasilegatione suscepta prece fusa dolores

Expanded text:
nationis. Tuum est, frater charissime, quae praecepta sunt non segnius agere, ne plebem tibi commissam nationis. Tuum est, frater charissime, quae praecepta sunt non segnius agere, ne plebem tibi commissam dissimulatione perdas, et incipias Deo de perditis reddere rationem. Ex decretis papae Innocenti, tit. 50. Item Innocentius Martiano episcopo Narsitano. Superiori tempore, si tamen recte recordor, memini, tam ad dilectionem tuam quam ad fratres et coepiscopos nostronationem Bonosi assererent ad eodem tam presbyteros quam diaconos ordinatos, ut si relicto atque damnato ejus errore vellent Ecclesiae copulari, libenter reciperentur, ne forte qui essent digni recuperandae salutis in eodem deperirent. Verum nunc in Ravennati urbe mihi constituto, propter Romani populi necessitates creberrimas, Germanus qui se asserit esse presbyterum, atque Lupentius qui se diaconum dicit, multorum talium quasi legatione suscepta, prece fusa, dolores
Abbreviated transcription (Latin):
nnocentius laur̃ epõ seniensi. Diumiratisumus dilectionistuae litt̃ lectis. heretici foti uen
seccantes interritorio dilectionistuae non solumesse sed& publicae fibi conuenticula in aliquorum
possessionib: preparare cum detoto pȩne orbenusquã multi quam nosdelegerint habitare. Quorũ
doctrinȩ nefariae auctor marcus dudum deorbepulsus. temeritatis tanta est duccus audacia ut
primum sibi int̃eos uindic& locum sed neulterius debacclandi habeant facultatem & animas simplicũ
a cruft corum secum ingehenna cuidestinati s unt trahant. Ac tum est aduersus eos adefensori¬
buis ecłae niãẽ : quod eos possentexpellere ut quix pm̃ dnm̃ expatrss ubstantia ante scła negant
genitum. Hi cum iudaeis quieius dĩ tatẽ negauerunt & nuncusq negant principemhabent dlãp¬

Expanded text:
Innocentius Laurentio episcopo Seniensi. Diu mirati sumus dilectionis tuae litteris lectis haereticos Photini venena Innocentius Laurentio episcopo Seniensi. Diu mirati sumus dilectionis tuae litteris lectis haereticos Photini venena sectantes in territorio dilectionis tuae non solum esse, sed et publice sibi conventicula, in aliquorum possessionibus praeparere, cum de toto pene orbe nusquam tam multi quam ad vos delegerint habitare. Quorum doctrinae nefariae auctor Marcus dudum de urbe pulsus temeritatis tantae est ductus audacia, ut primum sibi inter eos vindicet locum. Sed ne ulterius debacchandi habeant facultatem, et animas simplicium ac rusticorum secum in gehennam cui destinati sunt trahant, actum est adversus eos a defensoribus Ecclesiae nostrae; quod eos possint expellere, ut qui Christum Deum ex Patris substantia ante saecula negant genitum, ii cum Judaeis qui ejus deitatem negaverunt, et nunc usque negant, participium habent dam
Abbreviated transcription (Latin):
antur fidei symbolum & unce scõ chris matȩ. sicmr steriis communiaent sacrosc̃is. DEETIS QUIVE
Dehis qui conuertuntur ab heresi quaedicitur cataphrigarum : & si indero quia pud eos esse creditur
fuerunt & si maximȩ nominentur. hos subomni diligentia ab epis ecđȩ uel prb̃is instrui. &¬
baptir ariconueni&. DETTIS QVIVENIVNE ANOUATIANE VELMONTENSIBVSEXOE¬
TAPAPAE INNOCENFITITI XV. TcC XXUI Utuenientes a nouatianis uel montensib:
permanustantum impositionẽ susci piantur : qui a quãuis abher&icis tamen inapĩ nomine baptizati sunt
practoreos quiforteanobis adillo stranseuntes rebaptizati sunt. hisi re sipiscentes & renuassuas cogitan¬
tes rediremaluerunt : sub longa paenitentiae satis factione ad mittendi sunt. DEBONOSIACIS
ereticis QUOD IUDAEISSINT CONPARANDI ET DE SUSCIPIENDISCŨS QUOSIDEM
NOSUS ANTE QUÃDAMNARETVR ORDINAVIT EXDECRET PAT̃ IN NOCENTIT̃ XLUII

Expanded text:
antur fidei symbolum, et uncti sancto chrismate, sic mysteriis communicent sacrosanctis. De his qui antur fidei symbolum, et uncti sancto chrismate, sic mysteriis communicent sacrosanctis. De his qui De his qui convertuntur ab haeresi quae dicitur Cataphrygarum, etsi in clero qui apud eos esse creditur fuerint, etsi maxime nominentur, hos sub omni diligentia ab episcopis EcclesiII. De his qui veniant a Novatianis, et Montensibus. Ex decretis papae Innocentii, tit. 15. Ut venientes a Novatianis, vel Montensibus, per manus tantum impositionem suscipiantur, quia quamvis ab haereticis, tamen in Christi nomine baptizati sunt, praeter eos qui forte a nobis ad illos transeuntes: rebaptizati sunt; si resipiscentes, et ruinas suas cogitantes, redire maluerint, sub longa poenitentiae satisfactione admittendi sunt. LIX. De Bonosiacis haereticis, quod Judaeis sunt comparandi, et de suscipiendis clericis, quos idem Bonosus antequam damnaretur ordinavit. Ex decretis papae Innocentii, tit. 49.
Abbreviated transcription (Latin):
xiułepaulianifas ad ecde sium catholicam confagentibus defincio prolataest: ubaptirentur om nimodisu
Siqui auum dehis p̃teritotem porein dero fuerint si quidem in maculati & in reprehensibiles apparuerin
barti iati ordimnentur ab epõ eccłãt . Quod sidiscussio in congruos inuenerit : abiettales conuenit. Similiter
autom & dia conissis & ommnino dehisqui subregula uersantur : haet forma seruabitur. meminimus autem
dedia conissis quasineo dem habitues se probantur : quod non habeant manus in positionem aliquam & idou
modis minib as ntelaicus depitart DEALIIS TIERITICIS QVIADEECIISIRUENIVNT CONC̃
AVSCMT V In ce uxiai :Eehis qui ab hereticis conuertuntur idestnouatianis autfotinianis
autessores cedecaditiss iut bapti⁊atisi etilli seucate cumini non ante suscipiantur quam omnes heresies a natue¬
natirent & p̃cipueillam qua detinebantur & tuncdemum hi quia pud eos dicebantur fideles nrȩ doce¬

Expanded text:
Paulianistis ad Ecclesiam catholicam confugientibus definitio prolata est, ut baptizentur omnimodis. Si qui autem de his praeterito tempore in clero fuerint, si quidem immaculati, et irreprehensibiles apparuerint, baptizati ordinentur ab episcopo Ecclesiae catholicae: quod si discussio incongruos invenerit, abjici tales conveniet. Similiter autem et de diaconissis, et omnino de his qui sub regula versantur, haec forma servabitur. Meminimus autem de diaconissis quae in eodem habitu esse probantur, quod non habeant manus impositionem, et ideo modis omnibus eas inter laicos deputari. Ls veniunt. CX. De his qui ab haereticis convertuntur, id est, Novatianis, aut Photinianis, aut Tessarescaedecatitis, sive baptizati sint illi, seu catechumeni, non ante suscipiantur, quam omnes haereses anathematizent, et praecipue illam qua detinebantur. Et tunc demum hi qui apud eos dicebantur fideles, nostrae doce
Abbreviated transcription (Latin):
sq: adeo sane conperimus inlicita quȩq: prorũpere ut dȩmonus similibusq passionib: in reti¬
os : ministeria sacrosca tractare tribuatur : Quibus si in hoc opere positis aliquid ꝓpriȩnecesit
occurrat : Quis desuafidelium salute confid& ubi ministrosipsos curationis humanȩ tanta
oerspeaerit calamitate uex ari.: Atq: ideo necessarioremouendi sinit : ne quibus lib& ꝓc
xp̃s est mortuus scandalũ generet᷑ infirmis : postre mosi corpore sauciatũ fortassis aut
debilẽ nequaquã sc̃a contingere lex diuina permisit : Quantomagis donicaeles tisdis¬
pensatores ẽẽ non conuenit qđ est deterius mente persingulos. DECOMVNIONEIVDEORS

Expanded text:
mus illicita quaeque prorumpere, ut daemoniis similibusque passionibus irretitis ministeria sacrosancta tractare tribuatur, quibus si in hoc opere positis aliquid propriae necessitatis occurrat, quis de sua fidelium salute confidat, ubi ministros ipsos curationis humanae tanta perspexerit calamitate vexari? Atque ideo necessario removendi sunt, ne quibuslibet, pro quibus Christus est mortuus, scandalum generetur infirmis. Postremo si corpore sauciatum fortassis, aut debilem nequaquam sancta contingere lex divina permisit : quanto magis doni coelestis dispensatores esse non convenit, quod est deterius, mente perculsos? Quod hi qui se s
Abbreviated transcription (Latin):
qui ad confessiones martrrum caelebrantar. & minsteria quae in eisfiunt simulcum eorum memo¬
DCOMITATUM EVN DUMSIT CONẼ SIRDE TITUEX ICC LNXI. Quiueroromas
uenerint sicut dictum est scis simofatri & coepõ nr̃õ romanȩ ecłȩ p̃ces quas habenteradent &ut
ipseprius ecamin& si honestȩ & iustȩ sunt preft& diligentiam atq sollicitudinem atad eomi¬
tatumproferantur : Vniuersi dixert̃ placere sibi & honestume sse consilium. Alypius eps
dixit . Si propterpupillos & uiduas uellaborantes qui causas non iniquas habent suscepert̃
peregrinationis in comimoda habebuntali quidrationis: Nun cuero cu meapoftulent prȩapue
quȩ sine biuidia omnium & sinerep̃hensione essenon possunt: non nece sicestire ademitatum¬

Expanded text:
qui ad confessiones martyrum celebrantur, et ministeria quae in eis fiunt simul cum eorum memoqui ad confessiones martyrum celebrantur, et ministeria quae in eis fiunt simul cum eorum memoad comitatum eundum sit. Concil. Sardic., tit. 10. Qui vero Romam venerint, sicut dictum est, sanctissimo fratri et coepiscopo nostro Romanae Ecclesiae preces quas habent tradant, ut ipse prius examinet si honestae et justae sunt, et praestet diligentiam atque sollicitudinem, ut ad comitatum perferantur. Universi responderunt placere sibi et honestum esse consilium. Alypius episcopus dixit: Si enim propter pupillos et viduas vel laborantes qui causas non iniquas habent, susceperint peregrinationis incommoda, habebunt aliquid justae rationis. Nunc vero cum ea postulent praecipue quae sine invidia omnium et sine reprehensione esse non possunt, non necesse est
Abbreviated transcription (Latin):
rentibus sub p̃textudiuini cultus abscedunt nec debitam reuerentiam dependuntillis quid iuiũ
cultum sibi proculdubio p̃ferunt. anathe masit. DETIS QUIDOMINICO DIFIEIVNANET
QUAMNIHIL PRECETERIS DIIFERENTE CONC̃GANGR̃ TXUIII. ICC LX UIII
Siquis propter continentiã quaeputatur aut contumatiã in diedominico ieiunat anahema sit
Om̃ sunt quidam indiedominico genu flectentes & in diebuspencostes : u tomniia in uniuersis locis con¬
Siquis eorum qui continentiae studentabsq necessitate corporea tradita in commune ieiunia & ab ec¬
clesia custodita suꝑbiendo flissoluit stmulosuae cogitationis in pulsus : anathema sit
DETTIS QUI COLLITAS QUAEFIVNTINMARTERŨ CÕ NEMORATIONID INX TER ANT
CANC̃ STATUT TITVĨ XX. ICC IXXI Siquissuꝑbi ae usus affictu conuentus ab ominat᷑¬

Expanded text:
i a parentibus sub praetextu divini cultus abscedunt, nec debitam reverentiam dependunt illis, qui divinum i a parentibus sub praetextu divini cultus abscedunt, nec debitam reverentiam dependunt illis, qui divinum cultum sibi procul dubio praeferunt, anathema sit. CXXXVI. De mulieribus quae tanquam nihil prae caeteris differente. Concil. Gangr., titul. 18. Si quis propter continentiam quae putatur, aut contumaciam in die Dominico jejunat, anathema sit. en., tit. 20. Quoniam sunt quidam in die Dominico genua flectentes, et in diebus Pentecostes: ut omnia in universis locis conquis eorum qui continentiae student, absque necessitate corporea, tradita in commune jejunia et ab Ecclesia custodita superbiendo dissolvit, stimulo suae cogitationis impulsus, anathema sit. CXL. De his qui collectas quae fiunt in martyrum commemorationibus exsecrantartyrum fiunt, abominantur. Si quis superbiae usus affectu, conventus abominat
Abbreviated transcription (Latin):
prȩcinctione cafitas : in baculo regimen pastorale in lucernis ardentib: boniffulgoro peris. de quodi
siscopera uestraluce ant indicatur. H abenttamen istum forsitan cultum morẽ potius qua mra¬
tionem sequentes : quiremotioribus habitantlocis & procul a c&eris degunt : & postpauca discer¬
eindi aplebe uel c&eris sumus doctrina non ueste conuersatione non habitumentis puritate nonu
Namsistudere incipiamus nouitati traditum nobis a patribus ordinem calcabi mus. udocũ suꝑ uacuũ
i perstitionib: faciamus. Rudes ergo fidelium mentes adtalia nondebemꝰ inducere : Dacendieni
potius quam laudandi Nec inponendum eorum estoculis : sed mentibus infundenda p̃cepta sunt :¬
DETUS QUIXPIANITATIS OSTENTU DESPICIUNT FILIOS CONẼGRANERENSITXU. IcCLX UI
sedꝑ occasionem continentiae neglegit: anathemasit. DEHIS QUI PARENTESXPI ANITATIS

Expanded text:
praecinctione castitas, in baculo regimen pastorale, in lucernis ardentibus boni fulgor operis de quo dicitur, praecinctione castitas, in baculo regimen pastorale, in lucernis ardentibus boni fulgor operis de quo dicitur, Sic opera vestra luceant indicatur: habent tamen istum forsitan cultum, morem potius quam rationem sequentes, qui remotioribus habitant locis, et procul a caeteris degunt. Et post pauca: Discernendi a plebe vel caeteris sumus doctrina, non veste, conversatione, non habitu, mentis puritate, non cultu. Nam si studere incipiamus novitati, traditum nobis a Patribus ordinem calcabimus, ut locum supervacuum superstitionibus faciamus; rudes ergo fidelium mentes ad talia non debemus inducere; docendi enim sunt potius quam laudandi, nec imponendum eorum est oculis, sed mentibus infundenda praecepta suntui Christianitatis obtentu despiciunt filios. Concil. Gangr., tit. 15. Si sed per occasionem continentiae negligit, anathema sit. CXXXV. De his qui parentes Christianitatis
Abbreviated transcription (Latin):
Si quis uiro rum propt̃ continentiã quaeputatur a micto palleuititur quasi ꝑhochabereius
tteiã eredens & despiciteos quicum reuerentia brrris & alis cõmunibus &solitis utunt᷑u estib
anathema sit. TEXDECRTA PAPE CAEESTINI TITVT XIIII. Dicimusenimdnĩ sacerdotes suꝑfti¬
tiose potiuscultui inseriuire : quammentis uł fideipuritati. Sed nonmirum si contra eccł asticum morem
faciunt : qui in ecła non creuerunt sed aliosueniente s itinere. secum haec inecłam quaebi alia con¬
ersatione habuerant intulerunt. A micti pallio & lumbos p̃ cinct : creduntses cães cripturȩ fidem
nonperspm̃ sedꝑ litteram completuros. Namsi ad hoc ista p̃cepta sunt ut taliter seruarentur. Curnon
unt pariter quae secuntur ut iucerne ardentes unacumba culo teneant᷑ : habent suum istam r̃feru
& intellegentib: ita clara sunt uteamagis quam dec& signi ficatione seruentur. Nam in lumborum

Expanded text:
Si quis virorum propter continentiam, quae putatur, amictu pallii utitur, quasi per hoc habere se justitiam credens, et despicit eos qui cum reverentia birris, et aliis communibus solitis utuntur vestibus, anathema sit. Ex decret. pap. Coelest., tit. 14. Didicimus enim Domini sacerdotes superstitiosos potius cultui inservire, quam mentis vel fidei puritati: sed non mirum, si contra ecclesiasticum morem faciunt, qui in Ecclesia non creverunt, sed, alio venientes itinere, secum haec in Ecclesiam quae in alia conversatione habuerant, intulerunt. Amicti pallio et lumbos praecincti, credunt se sanctae Scripturae fidem non per spiritum, sed per litteram, completuros: nam si ad hoc ista praecepta sunt ut taliter servarentur, cur non fiant pariter quae sequuntur, ut lucernae ardentes una cum baculo teneantur. Habent suum ista mysterium, et intelligentibus ita clara sunt, ut ea magis, qua decet, significatione serventur. Nam in lumborum
Abbreviated transcription (Latin):
pontificum intemerata debuerit tenere custodia &si forsitan nesciebat consolere fident᷑
oportueritignorantẽ. Quomagis exccusatio nulla sucurriterrantib quianes ciens proposuit
seruare quod noue rat nec ignorans curauit nosse qđ egerit. DEDIA CONISISMVLIERI
GeuIuNC̃CΑLẼΤITXV Icoc xi Hia conissum non ordinandam anteannum quadra¬
gesimum & hane sum moliberamine. Siuero suscipiens manus imn positione & aliquantum
teponis inminis terioꝑ manens sem& ipsam tradatnuptiis. Gratiaedĩ contum eliã fadiens
anatchre mati ⁊dur huiusmodicum eo qui eidem copulatur UE MUTVMRE SATS QVAT¬

Expanded text:
pontificum, intemerata debuerit tenere custodia; et si forsitan nesciebat, consulere fidenter pontificum, intemerata debuerit tenere custodia; et si forsitan nesciebat, consulere fidenter oportuerit ignorantem. Quo magis excusatio nulla succurrit errantibus, quia nec sciens proposuit servare quod noverat, nec ignorans curavit nosse quod gereret. CLXXXIedon., tit. 15. Diaconissam non ordinandam ante annum quadragesimum, et hanc cum summo libramine: si vero suscipiens manus impositionem, et aliquantum temporis in ministerio permanens semetipsam tradat nuptiis, gratiae Dei contumeliam faciens, anathematizetur hujusmodi cum eo qui eidem copulatur. CCIII. De pa
Abbreviated transcription (Latin):
inpulsionibus ediderunt quaenon solum ipsos uideatur obruero sed eccłis uniuersis morti fero
si nonsanentur inferre ꝑ niciem: Necam bigant qui exercere sunt ausi. Sed &iamqui ac¬
nus cognita siluert̃ sub honeris propruiseia ceredispendio si nonquanta possunt oderita
festinant ut laetalia uulnera conp&enti medicamine saluentur. Quoenim moreteneant
iura pontificum . qui pontificalib: eeccubiis eatenus in uincta dissimulant. Vt contraria
domui dĩ ciu p̃sident potius operentur : quantũq: apud dm̃ possent si hȩc conueni er
procuriarint : tantum quiomereantur aspiciant cum execrabi listudio sectanturaduer¬
sa. itquasi magis haecregula sit quae ecclesiae debeant gubernari. Sicquicquid et
clesiasticis in imicum regulis ꝑ p&ratur : cum & si cognitos hab& canones. Vnusquisq

Expanded text:
impulsionibus ediderunt, quae non solum ipsos videatur obruere, sed ecclesiis universis mortiferam, impulsionibus ediderunt, quae non solum ipsos videatur obruere, sed ecclesiis universis mortiferam, si non sanentur, inferre perniciem. Nec ambigant qui haec exercere sunt ausi, sed etiam qui hactenus cognita siluerunt, sub honoris proprii se jacere dispendio, si non tanta qua possunt celeritate festinent ut lethalia vulnera competenti medicamine salventur. Quo enim more teneant jura pontificum, qui pontificalibus excubiis eatenus injuncta dissimulant, ut contraria domui Dei cui praesident potius operentur? Quantumque apud Deum possent, si nonnisi convenientia procurarent, tantum quid mereantur aspiciant, cum exsecrabili studio sectantur adversa; et quasi magis haec regula sit, qua Ecclesiae debeant gubernari, sic quidquid est ecclesiasticis inimicum regulis, perpetratur: cum et si cognitos habet canones unusquisque
Abbreviated transcription (Latin):
UTSACRARIUMMULIERIS NONINEROEANT CONC̃ LAVDOC̃ TĨ XLIIII ICCC XIIII¬
Quod nonoporteat mulieres ingredialtare. EXDECRITA PAPAGELASII TIT̃XXOI
Nihilhominus in pacienter audiuimus tantum diuinarũ rerũ subis sedespectum ut femine
sacris altaribus ministrare firmentur : Cunctamq non nisi uiuorum famulatui deputata sexũ
cuinon conpetit exhibere : nisi quod omnium delictorum quae s ingillatim prestringem noxi¬
orum reatus omnis & crimeneos respict sacerdotes : Qui uel ita cõmittunt ł committentes in¬
mepuplicando prauis excessibus sefauere sigificant : sitamensacerdotum iam sintuoab
nuncupandi qui delegatum sibi religionis officium sic prosternere moliuntur. utin ꝑuersa
quaeq profanaq declies sineullores peccu raegula e xpĩ anae p̃cipitia funesta sectentu
Cumq scriptum sit mn inima quis pernit paulatim decidit quid est decalibus existimandum
qui in mens acmultiplicibus prauitatem molibus occupati in gentiruinam multimo dis

Expanded text:
Ut sacrarium mulieres non introeant. Concil. Laod., tit. 44. Quod non oporteat mulieres ingredi ad altare. Ex decret. Gelasii papae, tit. 26. Nihilominus impatienter audivimus, tantum divinarum rerum subiisse despectum, ut feminae sacris altaribus ministrare firmentur, cunctaque nonnisi virorum famulatui deputata sexum cui non competit exhibere. Nisi quod omnium delictorum quae singillatim perstrinximus, noxiorum reatus omnis et crimen eos respicit sacerdotes, qui vel ista committunt, vel committentes minime publicando, pravis excessibus se favere significant, si tamen sacerdotum jam sint vocabulo nuncupandi, qui delegatum sibi religionis officium sic prosternere moliuntur, ut in perversa quaeque profanaque declives, sine ullo respectu regulae Christianae, praecipitia funesta sectentur. Cumque scriptum sit: Minima qui spernit paulatim decidit, quid est de talibus aestimandum, qui immensis ac multiplicibus pravitatum molibus occupati, ingentem ruinam multimodis
Abbreviated transcription (Latin):
eodattdo nahominibus: hiserg ec desiastici sregulis &ex diuma suptis auccortate docum̃tis
ita adiuuantednõ confirmatisumus : ut omnium bonorum affectum atq: operum. Etom¬
nium studiorum omniumq uirtutum quibus ab imtio fidei addm̃ tenditur. dm̃ profitea¬
mura uotorem & nondubi temus ab ipsius gratia. Omnia hominis merita ꝑueniri perque
ft utaliquid bom. etuelle incipiamus & facere: Q uoutiq auxilio & muneredĩ non aufert
liberum arbitrium : sedliberatur ut decenebrosolucidum deprauorectum delanguidosanũ
dein prudente sit prouidum: Tanta ẽ enim ergoom nes homines bonitasdĩ. ut nostra uelae
osse mertta quȩsuntipsius doma & prohis quaelar gitus est aerer napremia stedonaturus

Expanded text:
et dat dona hominibus . » His ergo ecclesiasticis ex divina sumptis auctoritate documentis et dat dona hominibus . » His ergo ecclesiasticis ex divina sumptis auctoritate documentis ita, adjuvante Domino, confortati sumus, ut omnium bonorum affectuum atque operum et omnium studiorum omniumque virtutum, quibus ab initio fidei admur auctorem, et non dubitemus ab ipsius gratia omnia hominis merita praeveniri, per quem fit ut aliquid boni et velle incipiamus et facere. Quo utique auxilio et munere Dei non aufertur liberum arbitrium, sed liberatur, ut de tenebroso lucidum, de pravo rectum, de languido sanum, de imprudente sit providum. Tanta enim est erga omnes homines bonitas Dei, ut nostra velit esse merita, quae sunt ipsius dona, et pro his quae largitus est, aeterna praemia sit donaturus.
Abbreviated transcription (Latin):
dignatur ad trahere quoserutos depotestateten ebrarum transferat in regnum filii caritatis
suae utta uasisirꝑfaciatuas amiseri cordiȩ : quod ad eo totum diuimoperi sessesentitur. ut
haec efficienti dõ. gratiarum semperactio laudisq confessio pro inluminationetalium ł cor¬
eccione roferatur. QUODGRATIADĨ ETIÃBAETITANDO RŨ TESTETVR IASTNTNIS
consc̃StATVT̃T XII. Icc XLI Illuo &iam quod circa bapti ⁊andorum in uniuersomundo
scã ecclesia uniformiteragit : Non odioso contem plamur intutu cum siue paruuli siueiu¬
uenes ad regenerationis ueniant sacramentum non prius fontemuitae ad eunt quam exorcis¬
mis & excsufflationib dericorum sp̃sab eis inmundus abigatur & tuncuereappareit quo¬
modo princeps mundi huius mittaturforas: Et quomodo prius alligeturforuis & deinceps
uasaeius diripiantur in possionem trans lata uicturis : qui captiuam ducit captiuitatem

Expanded text:
dignatur attrahere, quos erutos de potestate tenebrarum transferat in regnum filii charitatis dignatur attrahere, quos erutos de potestate tenebrarum transferat in regnum filii charitatis suae , et ex vasis irae faciat vasa misericordiae , quod adeo totum divini operis esse sentitur, ut haec efficienti Deo gratiarum semper actio laudisque confessio pro illuminatione talium vel correctione referatur. Quod gratiam Dei etiam baptizandorum testetur instituta sequitur, dicens: Illud etiam quod circa baptizandos in universo mundo sancta Ecclesia uniformiter agit, non otioso contemplamur intuitu, cum, sive parvuli, sive juvenes ad regenerationis veniunt sacramentum, non prius fontem vitae adeunt quam exorcismis et exsufflationibus clericorum spiritus ab eis immundus abigatur: tunc vere appareat quomodo « Princeps mundi hujus mittatur foras , » et quovasa ejus diripiantur in possessionem translata victoris, « qui captivam ducit captivitatem,
Abbreviated transcription (Latin):
docuerunt : obsetrationum quoq sacerdotalium sitram̃ ta respiciamus. quae ab a postolis tradi
talmo tomundo atq inomni catholica ecdesia uni formiter celebranturũdegem credendi lex
statuat supplicandi. Cumenim scã rum plibium pre sulesmandata sibi m& legaitione funguntur
apud diuinam cdementiam humani generis agunttausam & totansecum eecła congemiscentu
postulant & p̃cantur.: t in fidelibusꝰ donetur fides ut idolatriacabimpielatissuaeliberentu r̃
erroribus ut uidaeis ablato cordis uelamine luxueritatis appareat. Vtheretici catho lice fidei
uerceptione resipiscant. Ut scismaticis pm̃ rediuiue caritatis accipiant. Vtd apsis parnitentiae
remedia conferantur. utdeniq caticumini s ad regeuerationis sacramenta perductis cȩles¬
tis misericordia ausareseretur haec autem non perfinctoriae nẽq: inaniter ad nõ p&i
rerum ipsarum monstrateffectus. quomodo quidem exomnierrorum genere plurimos ds

Expanded text:
docuerunt. Obsecrationum quoque sacerdotalium sacramenta respiciamus, quae ab apostolis tradita in toto mundo atque in omni catholica Ecclesia uniformiter celebrantur, ut legem credendi lex statuat supplicandi. Cum enim sanctarum plebium praesules mandata sibimet legatione fungantur, apud divinam clementiam humani generis agunt causam, et tota secum Ecclesia congemiscente postulant et precantur, ut infidelibus donetur fides, ut idololatrae ab impietatis suae liberentur erroribus, ut Judaeis ablato cordis velamine lux veritatis appareat, ut haeretici catholicae fidei perceptione resipiscant, ut schismatici spiritum redivivae charitatis accipiant, ut lapsis poenitentiae remedia conferantur, ut denique catechumenis ad regenerationis sacramenta perductis coelestis misericordiae aula reseretur. Haec autem non perfunctorie, neque inaniter a Domino peti rerum ipsarum monstrat effectus, quandoquidem ex omni errorum genere plurimos Deus
Abbreviated transcription (Latin):
cimtr uaus mades quas abeis appellantr martiria orations causa suelsantarsa corie¬
reo selhiuiusmodi fidedesfuerint certotompore commimione priuari poentontoe saudẽ
uod nono porteat in different̃ ecclesi asticos. foederenuptiarum. hereticis suosfilio
filiasq conungere IT CONC̃ IAVD̃TIT VT̃ XXXI Quod nonoporteat cumt
retieis uni uersis nuptiarum foedera caelebrare : nec eistilios dare uelfilias. sed ma¬
Om̃ in quibusdam prouintus concessum est leccoribus & psalmistis uxoresducere
ituitscã synodus non licerecuiquã ex his accipere sectae alterius uxorem. Quiu
ro exhuius modi coniugio iam filios susceperunt : si quidem preuenti sunt ut eoc se
mnitos apudhereticos baptitarent. offerrceos eccłȩ catholicae cõmunioniconuenia
d eb & nuptura heretico iuda eo ł paganonisi forte promitat ad orto do&am fidem
seꝑ sonae orthodoxae copulandam transterre. Si quis aute hane diffinitionem scat̃ sỹ nod itrani¬

Expanded text:
ad ea quae ab eis appellantur martyria, orationis causa, vel sanitatis, accedere, sed hujusmodi, si fideles fuerint, certo tempore communione privari; poenitentes autem . 10 et 31. Quod non oporteat indifferenter ecclesiasticos foedere nuptiarum haereticis suos filios filiasque conjungere. Item quod non oporteat cum haereticis universis nuptiarum foedera celebrare, nec eis filios dare, vel filias, sed maam in quibusdam provinciis concessum est lectoribus et psalmistis uxores ducere, statuit sancta synodus non licere cuiquam ex his accipere sectae alterius uxorem. Qui vero ex hujusmodi conjugio jam filios susceperunt, si quidem praeventi sunt, ut ex se genitos apud haereticos baptizarent, offerre eos Ecclesiae catholicae communioni convenitdebet nuptura haeretico, Judaeo, vel pagano, nisi forte promittat ad orthodoxam fidem se personam orthodoxe copulandam transferre. Si quis autem hanc definitionem sanctae synodi trans
Abbreviated transcription (Latin):
Quodsi quiuxores habentes & transcendentes quinquage simum anum aetatis stadeliquerint : a
exitum uitae comminionis gratiam consequantur. CANE ANCPR TATVL XUI Ie
Si cuius uoxor adulterata fuerit ł siupse adulter ium commiserit : septem postaomorum paem¬
tentiam oport& eum ꝑ fectionem consẽqui secundum pristinos gradus BET OALICIB
uero circauite exitum consequantur CONC̃ ANCΥETITVI XXII. De homicidus
non sponte commissis : prior quidem diffinitio postseptennem paenitentiam perfectionem con
sequi praecepit : secundauero quinquennu tempus explere ETΗIS QUIVIRSINVMCOR¬

Expanded text:
Quod si qui uxores habentes et transcendentes L annis ita deliquerint, ad Quod si qui uxores habentes et transcendentes L annis ita deliquerint, ad exitum vitae communionis gratiam consequantur. De ebrietate Si cujus uxor adulterata fuerit, vel si ipse adulterium commiserit, septem annorum poenitentia oportet eum perfectionem consequi, secundum pristinos gradus. CIII. vero circa vitae exitus consequantur. De homicidiis non sponte commisequi praecepit: secunda vero, quinquennii tempus explere. » Quo
Abbreviated transcription (Latin):
tiones facere qua e int̃dicta noscuntur. Si qui sigiturinuentus fuerit huicocculis i dolanie ses¬
uersati sunt siueuersantur q uot quotaut̃ uicesimum tale crimen comini serint .xi. innis
exractis in paenutentiã commumonem mere antur orationum. Dehnide quinquenni olnhac
cominiunione durantes. Tunedemum oblationis sacram̃ta continganti P iNuuiur aitẽ
& uita eorum qualis tempore paenitudinis extȩcerit & itami seri cordiam consequantur
Quod si in explebiliter his hesere criminib: ad agendam paenitentiam prolixius tempus
in sumant : quot quot autẽ ꝑ acta uigintian norum aetate & uxores habentes hocpeccato pro la¬
sisurti uiginti quind: aunis paenitudinẽ gerentes : In communione sus cipiantur oratio nuonoar
In qua quin quennio perdurantes. tunc domumoblationis sacram̃ta polliuintiarperciptiontm

Expanded text:
tiones facere, quae interdicta noscuntur. Si quis igitur inventus fuerit huic occultae idololatriae sertiones facere, quae interdicta noscuntur. Si quis igitur inventus fuerit huic occultae idololatriae serversati sunt, sive versantur; quotquot ante vicesimum annum tale crimen commiserint, quindecim annis exactis in poenitentia communionem mereantur orationum. Deinde quinquennio in hac communione durantes, tunc demum oblationis sacramenta contingant. Discutiatur autem et vita eorum, qualis tempore poenitudinis exstiterit, et ita misericordiam consequantur. Quod si inexplebiliter his haesere criminibus, ad agendam poenitentiam prolixius tempus insumant. Quotquot autem peracta viginti annorum aetate, uxores habentes, hoc peccato prolapsi sunt, viginti quinque annis poenitudinem gerentes in communione suscIn qua quinquennio perdurantes, tum demum oblationis sacramenta percipiant.
Abbreviated transcription (Latin):
latio ne singuli epis coporum probantes uita meorum & singulos accus ex aminent IStIISQ
Ii qui secundo & tertio sacrificauerunt coacti quattuor annis paenitentiaȩ subici antur. Duobus aut̃¬
manus inpositione purgari utde inceps abidolo thytis ab stinentes sa cramentorum xp̃ĩ possint
participes. Siautem autidola ad orauerunt autho micidiis ł fornicationib: contaminatisunt : ad
buerunt ut co gerentur hi pertriennium quidem locum interaudientes accipi ant ꝑ aliud urr
sexennium paenitenti ae subiciantur acriori : & alio anno communionem sine oblatione ꝑcipiaNt
Quidiuinationes exp&unt & morem gentilium sub sequiritur audn domossuas huius cemodiho
mines introducunt ex quirendi aliquid arce malifica. autexpiandicausa subregula quin¬
nu iaceant secundum gradus paenitentiae diffonitos CoÑC LA VDΟ C tT̃ aXΑ¬
uod nonoporteat xpĩanos ecclesiam dĩ relinguere : & ireatq angelos nominare & congrega¬

Expanded text:
latione, singuli episcoporum, probantes vitam eorum, et singulos actus, examinent. De his qui Hi qui secundo et tertio sacrificaverunt coacti, quatuor annis poenitentiae subjiciantur: duobus autmanus impositione purgari, ut deinceps ab idolothytis abstinentes sacramentorum Christi possint esse participes. Si autem aut idola adoraverunt, aut homicidiis, vel fornicationibus contaminati sunt, ad ogerentur, hi per triennium quidem locum inter audientes accipiant, per aliud vero sexennium poenitentiae subjiciantur acriori, et alQui divinationes expetunt et morem gemines introducunt exquirendi aliquid arte malefica vel expiandi causa, sub regula quinquennio jaceant secundum gradus poenitentiae diffinitos. » Ex cQuod non oporteat Christianos Ecclesiam Dei relinquere, et ire, atque angelos nominare, et congrega
Abbreviated transcription (Latin):
nib: suorum ipsetangt cordafiliorũ : quotquotenim spũ dĩ aguntur hifiludĩ sunt uene
nostrum deesse sentiamus arbitrium & inbonis quibusq uoluntatis huma nȩ singilis motib
magisillius ualere non dubitomus auxilium. QVODOMNIS SCÃ COGITATIO ET̃ MOTUS RI
dibus hominũ atq in ipsolibero oper&ur arbitrio : ut scã cogitatio pium consilium omnisq
motus beneuo luntatis exdõsit. qui aperillum aliquid bomipossumus sinequonihil possumus
Adhancenim nos professiomem id ẽ doctor inftituit quicum ad toto surbis epõs dediuinae ga¬
auocilio : in omnib: igituractibus causisq cogitationib motib: ad iutor & protector orandus ẽ
Sa perbum estenim ut quiequã sibi humanana turap̃suma cela mentcoro talas conm esonobis

Expanded text:
ationibus suorum ipse tangat corda filiorum. Quotquot enim spiritu Dei aguntur, hi filii Dei sunt, ut nec ationibus suorum ipse tangat corda filiorum. Quotquot enim spiritu Dei aguntur, hi filii Dei sunt, ut nec nostrum deesse sentiamus arbitrium, et in bonis quibusque voluntatis humanae singulis motibus magis illius valere non dubitemus auxilidibus hominum, atque in ipso libero operetur arbitrio, ut sancta cogitatio, pium consilium, omnisque motus bonae voluntatis ex Deo sit, quia per illum aliquid boni possumus, sine quo nihil possumus. Ad hanc enim nos professionem idem doctor instituit, qui cum ad totius orbis episcopos de divinae gra non egeamus auxilio? In omnibus igitur actibus, causisque, cogitationibus, motibus, adjutor et protector orandus est. Superbum est enim, ut quidquam sibi humana natura praesumat; clamante Apostolo: Non est nobis
Abbreviated transcription (Latin):
suno dqui aneso aliun deri plac&̃ nisi exeo qđ i psedonauerit. Inquam non uis artis apos
dirigt beatore tor dationis pape rosi m r egularis aucoritas cum scribens adtotiuis urbisens
cuntur ad frm̃ & coepis coporumnostrorum conscientiam un uueresaeidud imusin uncaut oundẽ¬
inonem sincers sime ueritars iuceradientẽ: tanto afti ept̃ honore uenertusante ste aadeuadẽ¬
uisumnse sib erenst miluduero quo dinlicteris quas aduniuersas prountia s cura fussemutendas
posun tiditnso Nostameninstinctudĩ. & c&lera si cacipimus dictum : utillosqui sontrañ
putorium er tollunt humani arbitrii libertatẽ difticto gladio ueritatis uelatcursim transiens
ampitaros : Quidenim tamlibero fecis searbitrio quã quoduniuorsa innrȩ̃ humilita tisconfa¬
entia reauistis Et tamen in fanctudĩ factum cẽfidelit̃ sapienterq uidistis. Ueraciter fidentq
dixistis: Ideo utiq qui a preparaturuoluntas ad nõ & ut boni aliquid agantpatiui sinoutnes

Expanded text:
sint, quia nemo aliunde ei placeat, nisi ex eo quod ipse donaverit. In quam nos sententiam dirigit beatae recordationis papae Zosimi regularis auctoritas, cum scribens ad totius orbis epicuntur ad fratrum et coepiscoporum nostrorum conscientiam universa retulimus. Hunc autem sermonem sincerissimvirum scriberent: Illud vero, quod in litteris, quas in universas provincias curasti esse mittendas, posuisti dicens, Nos tamen instinctu Dei, etc., sic accepimus dictum, ut illos, qui contra Dei adjutorium extollunt humani arbitrii libertatem, districto gladio veritatis, velut cursim transiens, amputares. Quid enim tam libero fecistis arbitrio, quam quod universa in nostrae humilitatis conscientiam retulistis? Et tamen instinctu Dei factum esse fideliter sapienterque vidistis, veraciter fidenterque dixistis. Ideo utique, quia praeparatur voluntas a Domino, et ut boni aliquid agant, paternis inspir
Abbreviated transcription (Latin):
DEELIS QUIEARTUS SUOS ENFORNICATIO DIUERSISMODIS INTERIMENT C̃CIL¬
ANCΥRΠITVI XX. Icc vI Demulieribus quae fornicantur & partussuos necant
quaeagunt secum ut utero conceptos ex cutiant : antiqua quidem definitio usq ad exto
uitae eas ab aecdesia remouet humanius autem nunc definimus uteis decẽ annorum tẽpꝰ
ecundum p̃fixos gradu poenitentiae largiamur. DEDISPONSATIS PUEILIS ET ASB¬
Disponsatas puellas & postabaliis raptas : placuit eru & eis reddi quibus ante fuerant
desponsate &iam eis araptoribus uis in lata constiterit. EXOECRET̃ PAP̃ SPRICI¬
Deconiugali autẽ uelatione reque sisti : si desponsatã alii puellam alt in matrimonium
possita ccipere. Hocnefiatmodis omnib inhibemus quiaulab enedictio quam nupture
sacerdos imponit apud fideles cuiusdam sacri legii in starest siullatransgre ssionetuo l&ur

Expanded text:
De his qui partus suos ex fornicatione diversis modis interimunt. XL. De mulieribus quae fornicantur et partus suos necant, vel quae agunt secum, ut utero conceptos excutiant, antiqua quidem definitio usque ad exitum vitae eas ab Ecclesia removet: humanius autem nunc definimus, ut eis decem annorum tempus, secundum praefixos gradus poenitentiae largiamur. De homicidis. Desponsatas puellas et post ab aliis raptas placuit erui et eis reddi, quibus ante fuerant desponsatae, etiamsi eis a raptoribus vis inlata constiterit. Proinde sDe conjugali autem velatione requisisti, si desponsatam alii puellam, alter in matrimonium possit accipere . Hoc ne fiat, modis omnibus inhibemus: quia illa benedictio, quam nupturae sacerdos imponit, apud fideles cujusdam sacrilegii instar est, si ulla transgressione violetur
Abbreviated transcription (Latin):
nesi ubidicitur abrahae: Eiceancillam & filium eĩ. Nonenim hereseritfilius anallecum fi¬
lio meo isaao. Vndecum soci&as nuptiarũ ita abinitio constituta sit. Vt p̃tersexum coniunc¬
ionemq haber& in segepĩ auteccłȩsacram̃ tum: dubium non est eammulierem non perti¬
reinmatrimonium inquado c&urnuptiale non fuissemrsterium. Igitur cuius lib& loci
clericussi filiam suam iuro habenti concubinat inmatrimonium dederit: nonita a ccipi¬
mndũ estquasi eam coniugato dederit : nisi illa forte mulier & ingenua facta & indotalo ÷¬
timȩ & publicis nuptiis hones tata uideatur. Paterno arbitrio uiris incunctae carentculpa
mulieres quȩ a uiris habeantur inmatrimonio non fuerant aliuo estnupta : aliud concubin.¬

Expanded text:
nesi, ubi dicitur Abrahae: Ejice ancillam et filium ejus: non enim haeres erit filius ancillae cum finesi, ubi dicitur Abrahae: Ejice ancillam et filium ejus: non enim haeres erit filius ancillae cum filio meo Isaac. Unde cum societas nuptiarum ita ab initio constituta sit, ut praeter sexuum conjunci et Ecclesiae sacramentum, dubium non est eam mulierem non pertinere ad matrimonium, in qua docetur nuptiale non fuisse mysterium. Igitur cujuslibet loci clericus, si filiam suam viro habenti concubinam in matrimonium dederit, non ita accipiendum est, quasi eam conjugato dederit, nisi forte illa mulier et ingenua facta, et dotata time, et publicis nuptiis honestata videatur: paterno arbitrio viris junctae carent culpa, si mulieres quae a viris habeantur in matrimonio non fuerunt, quia aliud est nupta, aliud concubin
Abbreviated transcription (Latin):
VETANTUR CONIC̃ NEOCAESARIOT̃IIII FCCXCVIII Si quis mulierem concupis
ns proposuerit cumea concumbere & cogitatio eius nonꝑueniat adeffectum: appar
& aposto licam disciplinam neq dimissus ab uxcore neq dimissaamarito altericoniungat
seditam aneant aut sibim & reconcilientur. qđ si contempserint ad poenitentiam redingant᷑
quacausamlegẽ imperialem p&endam promulgari. ITEM DEMULIERIBUS
QUODALIUO SIT UXOR ALIUOCONCUBINANECERRATQUIS QUIS FILIÃ SUAM
TITUL XUIII. Icexeritit N o n omnismulier uiro iunota uocorestuiri: qui aneo
omnis filius heres estpatri. Nuptiarum autẽ foedera int̾ingenuos sundegitima & inae
uales : & multo prius hoc ipsumd nõ constituente quam in itium romani iuris extiterit.
Itaq aliud estuxor : aliud concubina sicut alud ancilla : aliud libera: propterqđ &iam
apostolus ad manifestandam harum personarum discr&ionem : testimonium ponit ex ge¬

Expanded text:
vetantur. Ex concilio Neocaesariensi. III. Si quis muvetantur. Ex concilio Neocaesariensi. III. Si quis muns proposuerit cum ea concumbere, et cogitatio ejus non perveniat ad effectum, apparet et apostolicam disciplinam, neque dimissus ab uxore, neque dimissa a marito, alteri conjungatur, ut ita maneant, aut sibimet reconcilientur. Quod si contempserint, ad poenitentiam redigantur: in qua causa legem imperialem petendam promulgari. Item in decretisquis filiam suam diderit. Non omnis mulier viro juncta uxor est viri, quia nec omnis filius haeres est patris. Nuptiarum autem foedera inter ingenuos sunt legitima, et inter aequales multo prius hoc ipsum Domino constituente, quam initium Romani juris existeret. Itaque aliud est uxor, aliud concubina, sicut aliud est ancilla, aliud libera. Propter quod etiam Apostolus ad manifestandam harum personarum discretionem testimonium ponit ex Ge
Abbreviated transcription (Latin):
Itemplacuit qm̃ quidem ante aliquod annos in hacecdesia plenario concilio constitutum est
ut quaecumq: eccłae indio cesi confatutȩ ante leges donatistis datas catholicae factȩ sunt adeas ca¬
thedras ꝑtineant perquarum epos factum est̃ utcatholiceuntati communicarent. Postleges aut̃
quicumq communi cauerint : illuꝑtineant qͣđ pertinebant cum essentin partedonati
Sed quiamulte controuersiae postea inter epõs dedio cȩsib: ortae sunt &oriuntar. qui
tunominus uideturesse pros pectum nunc isto concilio scõplacuit . utubicumq: catholica
ut & par sdonati & ad diuersas cathedras ꝑtinebant. Quo cumq tempore illic unitas
factaest uel facta fuerit siue anteleges siue postleges. ad eam cathedram ꝑtineant ad quam
catholicã quae iamibi fueratꝑ tinebant DETIS QUICUMINAE FRICA NONCÕMV¬
Quicum que autem non communicans si in africa intrans marinis ad communicandum
prepserit : iacturam clericatus excipiat DETTIS QVIPRO PONENTES FORNICARI

Expanded text:
Item placuit quoniam quidem ante aliquot annos in hac ecclesia plenario concilio constitutum estut quaecunque ecclesiae in dioecesi constitutae, ante leges de Donatistis datas catholicae factae sunt, ad eas cathedras pertineant per quarum episcopos factum est ut catholicae unitati communicarent; post leges autem, quaecunque communicaverunt, illuc pertineant quo pertinebant cum essent in parte Donati. Sed quia multae controversiae postea inter episcopos de dioecesibus ortae sunt et oriuntur quibus tunc minus videtur esse prospectum, nunc isto sancto concilio placuit ut ubicunque Catholica fuit, et pars Donati, et ad diversas cathedras pertinebant, quocunque tempore illic unitas facta est vel facta fuerint, sive ante leges, sive post leges, ad eamdem cathedram pertineant ad quam Catholica quae jam ibi fuerat pertinebatt. 72. Quicunque autem non communicat in Africa, si in transmarinis ad communicandum obrepserit, jacturam clericatus excipiat. CCLXXVIII. De
Abbreviated transcription (Latin):
poenarũ a ut priuatione facultacũ territi demigratione sacrificauer̃ et ac cenpoenitudinis eg ego¬
tes neq conuersi nunc huius concilui tẽporesem& obtuler conuersionissuae consilia capientes : p acun
usque ad magnũ diem eos int̃audientes suscipi & post magnũ diem triennio paenitentia agere opcst¬
modũ duobus aninis sĩ ne oblatione cõmunicare & tunc demũ ex annis cõpletis ad ꝑfectionis gratũt ue
nire. Siueroquidã ancehianesi nodũ susceptisup̃ ad iuenitentiã exillo tẽpore initiũ eis s exennu cõpuat t̃
Si qđ aũt periculũ ł mortis expectatio autex infirmitate aut ex aliqua oc casione c̃tigerit : his sub
diffinitionesta tuta cõmunioñ neg& DEHIS QVIIN LOCISIDOLOR MANDUCAVER̃ COÑ ANCVRANC TNT¬

Expanded text:
t privatione facultatum territi, aut demigratione, sacrificaverunt, et hactenus poenitudinis negligentes neque conversi, nunc hujus concilii tempore semet obtulerunt conversionis suae consilia capientes, placuit usque ad magnum diem eos inter audientes suscipi, et post magnum diem triennium poenitentiam agere, et postmodum duobus annis sine oblatione communicare; et tunc demum sex annis crvenire. Si vero quidam ante hanc synodum suscepti sunt ad poenitentiam, ex illo tempore initium eis sexennii computetur. Si quod autem periculum, vel mortis exspectatio, aut ex infirmitate, aut ex aliqua occasione contigerit, his sub definitione statuta communio non negetur. De his qui in locis idolorum manducaverunt. XXVI.
Abbreviated transcription (Latin):
uod nonoporceat xpianis iudaitare : & non otiari insabbato sedoperari eos ineodemdie p̃fere
autẽ inueneratione dominicũ diem siuacare uoluerint utxp̃ĩani : hoc faciant : Quod si reꝑti fueriN
Quod nonoporteat atima aiuaģis accipere : & cõmunicare impietatib: eorum. DEXPIANIS
Quod non oportoat cumgentilibus festacelebrare : & cõmunicare prauitatib: etꝵ quisi ne dõ sun
CAETIUISEBOS IMMOLATICIOS MECESSITATECOMEDENTIBUS PAENITENTIA CONEE¬
captiuati immolaticis cibis ad seruntur essepolluti: consolationi caritatistuae hoc &iã responds¬
necione ponsandas̃ & siuehoc terror ex torsoritsi uefames suaserit. non dubicet᷑ abolendũ cã bui modicib
o m&cu aut indigentia non preligionis ueneratione si sumptus: QUALIT̃ DE BEANINECCTASVSCIPIC

Expanded text:
uod non oporteat Christianos judaizare et otiari in Sabbato, sed operari eos in eodem die: praeferentes autem in veneratione Dominicum diem, si vacare voluerint, ut Christiani, hoc faciant. Quod si reperti fuerint Quod non oporteat cum haQuod non oporteat cum gentilibus festa celebrare, et communicare pravitatibus eorum qui sine Deo sunCaptivis cibos immolatitios necessitate comedentibus poenitentia concecaptivati, immolatitiis cibis asseruntur esse polluti: consultationi charitatis tuae hoc etiam respondnctione pensanda est, et sive hoc terror extorserit, sive fames suaserit, non dubitetur abolendum, cum hujusmodi cibus pro metu, aut indigentia non pro religionis veneratione sit sumptus. His vero de quibus dilec
Abbreviated transcription (Latin):
custodire. Nos autẽ nullũ talibus laqueum debemus inicere sed solũ adorationis pimi sempit̃ni pacrusq
ponero deuini iudicii utinã sit ab soluta conscientiae & illarũ ꝓse rationẽ dõ reddat intentio
terimꝰ nesexus instabilis nontũ deterri quã ammoneri uideant᷑. DECONSACRATIS VIRGINIBVS

Expanded text:
custodire. Nos autem nullum talibus laqueum debemus injicere, sed solas adhortationes praemii sempiterni, poenasque custodire. Nos autem nullum talibus laqueum debemus injicere, sed solas adhortationes praemii sempiterni, poenasque proponere divini judicii: ut nostra sit absoluta conscientia, et illarum pro se rationem Deo reddat intentio. aeterimus, ne sexus instabilis non tam deterreri quam admoneri videatur. Quod secunda conjugia s
Abbreviated transcription (Latin):
uirginẽ. seu uelauit. int̃ uigintiquinq: an nos aecatis non ei obsit conciliũ quod dois coannorũ
sacrũ minime uela men inponant nisi forsi tansicut debaptis mate dictũ ẽ graii langore correptis
nes ine hoc munere descło exeant implorantib non noget᷑ VT UI DVAE NVELEN EXDRETVSOE A¬
iduas autẽ uelaro pontificũ nullus ad temnit : quod necauctoritas diuinadlegat nocca sTITX I¬
nonũ forma prestituit : Non es ergo ponitus usurpandũ eis qđ siecdesi asticas inseranda p̃sidi aut nihl¬
cõmittatur inlicitũ. ITEMCVISVPRA TIT̃ XXI. Nãdeuiduis sabnulla benedictione ue¬
landi superius lated iximͦ dis serenđ ÷ quaes iꝓpra uoluntate ꝓfesiã pristini coniugii caftititẽ mutabili
mente culcauerint periculi eius int̃erit qualidm̃ debeat satis factione placaro. Sicutenĩ sisforsi tun

Expanded text:
virginem, seu velavit intra viginti quinque annos aetatis, non ei obsit concilium, quod de isto annorum virginem, seu velavit intra viginti quinque annos aetatis, non ei obsit concilium, quod de isto annorum sacrum minime velamen imponant; nisi forsne sine hoc munere de saeculo exeant, implorantibus non negetur. Ut viduae non velentur. XIII. Viduas autem velare pontificum nullus attentet: quod nec auctoritas divina delegat, nec canonum forma praestituit. Non est ergo penitus usurpandum, eisque sic ecclesiastica sunt inferenda pcommittatur illicitum. Cujus supra, titulo 21. Nam de viduis sub nulla benedictione velandis superius late duximus disserendum. Quae si propria voluntate professam pristini conjugii castitatem mutabili mente calcaverint, periculi earum intererit quali Deum debeant satisfactione placare. Sicut enim si se forsitan