comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Semꝑ ab et̃no uascens ex temꝑe nasci
ustinet humana conditione deris
irgi ueumq uterũ uirtꝰ sacͣ patͥs obũbrat
ua ũibum fieret conciliante caro
onformi soboles patrẽ matr̃eq figura.
xp̾mit ⁊ speciem redlit utͥq suam
ic eiꝰ species speciem ẽ inritata pat̾nam.
t sit eo uiso: uisus. ⁊ ip̃e pater
irgineoq sͥ fabricans de corꝑe corpus
uinanã ex homine otrahit effigiem.
xhibet una duas sp̃es ꝑsona deusq
actus homo ꝓpͥum seruat utͥq genꝰ
eruat enĩ ꝓpͥam nature simplicitatẽ.
ic in carne d̾s cũ deitate caro
on ꝯiniscent᷑ nͨ enĩ confusa resoluit
el carnẽ deitas: uł caro nuixta dm̃
egnat mãsũpta deitatis gła carne
ec maiestatẽ carnea uela grauant
irgineaq fide uet̾em purgante reatui.
uminis aduentu ẽ sanctificata caro
redit ⁊ exhibuit mundã deuotio matrẽ
agnificatq dm̃ magnificata deo.
irginis integͥtas saluo fecunda pudore
oncipit. atq uirũ parturit absq uiro

Expanded text:
er ab aeterno nascens ex tempore nasci Sustinet humana conditione Deus: Virgineumque uterum virtus sacra patris obumbrat, Qua verbum fieret conciliante caro. Conformi soboles patrem matremque figura Exprimit, et speciem reddit utrique suam. Sic ejus species speciem est imitare paternam, Ut sit eo viso visus et ipse pater. Virgineoque sibi fabricans de corpore corpus Humanam ex homine contrahit effigiem. Exhibet una duas species persona, Deusque Factus homo proprium servat utrique genus: Servat enim propriam naturae simplicitatem Hic in carne Deus, cum Deitate caro. Non commiscentur, nec enim confusa resolvit Vel carnem Deitas, vel caro mista Deum. Regnat in assumpta Deitatis gloria carne, Nec majestatem carnea vela gravant. Virgineaque fide veterem purgante reatum Numinis adventu est sanctificata caro Credit et exhibuit mundam devotio matrem, Magnificatque Deum, magnificata Deo. Virginis integritas salvo fecunda pudore Concipit, atque virum parturit absque viro.
Abbreviated transcription (Latin):
tas. qm̃ tenebre plus semꝑ ocdii contͣ¬
hunt qͣm fauoris sepiꝰq pes inceden
tis offendit᷑: nͥ p̃uio dirigat᷑ aspectii.
In his uͦ q̃ scribunt᷑ uident᷑ qͣi cũ fidu¬
cia qͣͥdam legentiũ ꝓuocari udicia
nͨ tam formandis affectib ũiba cõponi
qͣm examinationi publice q̃ palam
ꝓponunt᷑ exponi. Siqͥdem inhis q̃ ꝓpo¬
nunt᷑ oculis: freq̃ns celebrat᷑ inspec¬
tio. ⁊ mͦ fructus sententie. mͦ cultus o¬
rationis exquirit᷑. ut spaciose possint
m̃ita studioꝵ adhibita rõnis estima¬
tione pensari. In aliis uͦ cliscussionis
morã celeritas ꝓnuntiationis excludit.
uͥ currentis lingue lubricũ uix cełr ⁊
conseqͥmiur intellectu ⁊ sepe ꝙ incita

Expanded text:
itas, quoniam tenebrae plus semper odii contritas, quoniam tenebrae plus semper odii contrahunt quam favortis offenditur, nisi praevio dirigatur aspectu. In his vero quae scribuntur, videntur quasi cum fiducia quadam legentium provocari judicia, nec tam formandis affectibus verba componi, quam examinationi publicae, quae palam proponuntur exponi. Siquidem in his quae proponuntur oculis frequens celebratur inspectio, et modo fructus sententiae, modo cultus orationis exquiritur, ut spatiose possint merita studiorum adhibita rationis aestimatione pensari. In aliis vero discussionis moram celeritas pronuntiationis excludit, ubi currentis linguae lubricum vix celeri etiam consequimur intellectu, et saepe quod incita
Abbreviated transcription (Latin):
ortitus tecũ ẽ. commoriendo diem
ermonem habitũi in concilio turoñ. seͥp¬
to tradere quoꝵdam p̃catione cõpulsu
sum qͥ licet in ꝓximo consistentes: ea que
dicta sunt multitudinis obsistente tu¬
multu: nͨ satis audire nͨ intellig̾e potu
dam stint quoꝵ simplex ꝓnuntiatio plꝰ
fauoris qͣm laudis diligens inspectio
ꝓmeretur. In his enĩ que in cõmuni¬
conueuit intelligentie deserture. ut
omĩa q̃ dicunt᷑ omniũ statim capiat
intellectus. ideoq sibis ꝓpe cõmunib
decurrit oratio: ne subtiliꝰ artificiũ
ficultatis obducat. Et qr tͣctatus eiꝰ¬
modi ad mouendos plerũq destinat᷑
affectus. oportet qͣi cesuris freq̃ntib
⁊ breitiorib articulis incitare sermo¬
nem. ne longiorib ꝑ iodis torpescat
oratio. s animꝰ uelut intpellatione cõ¬
motus assurgat. Si gͦ animꝰ ad aliqͥd
intellectu disponente mouendus ẽ.
sermonis ꝓrsus ẽ obseruanda serem¬

Expanded text:
Sortitus tecum est commoriendo diemSortitus tecum est commoriendo diemermonem habitum in concilio Turonensi scripto tradere, quorumdam precatione compulsus sum, qui licet in proximo consistentes, ea quae dicta sunt multitudinis obsistente tumultu, nec satis audire, nec intelligere potudam sunt quorum simplex pronuntiatio plus favoris, quam laudis diligens inspectio promeretur. In his enim quae in communconvenit intelligentiae deservire, ut omnia quae dicuntur omnium statim capiat intellectus, ideoque verbis prope communibus decurrit oratio, ne subtilius artificiumuadam difficultatis obducat. Et quia tractatus ejusmodi ad movendos plerumque destinatur affectus, oportet quasi caesuris frequentibus, et brevioribus articulis incitare sermonem, ne longioribus periodis torpescat oratio, sed animus velut interpellatione commotus assurgat. Si igitur animus ad aliquid intellectu disponente movendus est, sermonis prorsus est observanda seren
Abbreviated transcription (Latin):
p̃a tuos mirata dies ⁊ u̾ba dierum
alluit adũsus ⁊ mea musa tuos
ũq meas solito sũpsissem more tabellas
riuauit lingua uoce manũq stilo¬
rgo tͥ musas scm̃q elicona resigno
t dulces sacri de sero fontis aquas
u cole quas nosti. quaꝵ retm̃e fauorem
on nͥ solerti sedulitate potes
on potiit meritũ consepelire uiri
am t̾ram titulis celũ uirtritib iniplens
onsignasse breui sufficit elogio
unc ⁊ martinũ m̃itoꝵ conscia terris
bstulit. ⁊ celo redlidit una dies
ic nr̃e carnis haigo resignat onus
onsignata breui claudunt᷑ m̃bra sepu̾lc
on tñ acta uiri clausit eͥterq polus
uicqͥd dispensat ⁊ cõpartit᷑ in om̃s
rã: contulerat. p̃stiteratq urro
ecundos gͥ uirtuitum copia fructus
ecit ⁊ ultra hominẽ ẽ. magnificatꝰ homo
andem post celebris felicia temꝑa uite:
ustulit emeritum flebilis hora senem
ar martine tͥ consorsq fut᷑ris eandem

Expanded text:
Ipsa tuos mirata dies et verba dierum Ipsa tuos mirata dies et verba dierum Palluit ad versus et mea Musa tuos. Cumque meas solito sumpsissem more tabellas, Privavit linguam voce, manumque stylorgo tibi Musas sanctumque Helicona resigno Et dulces sacri desero fontis aquas: Tu cole quas nostri, quarum retinere favorem Non nisi solerti sedulitate potes.Non potuit meritum consepelire viri: Nam terram titulis, coelum virtutibus impleConsignasse brevi sufficit elogio. Hunc et Martinum meritorum conscia terris Abstulit, et coelo reddidit una dies.Hic nostrae carnis Hugo resignat onus, Consignata brevi clauduntur membra sepulcro, Non tamen acta viri claudit uterque polus. Quidquid dispensat et compartitur in omnes, Gratia contulerat praestiteratque viro Fecundos igitur virtutum copia fructus Fecit, et ultra hominem est magnificatus homo. Tandem post celebris felicia tempora vitae Sustulit emeritum flebilis hora senem. Par, Martine, tibi consorsque futurus eamdem
Abbreviated transcription (Latin):
Sgnes. stirps regia cesaris uxoi
Mnagna breui clausa matilda loco.
atum titulis humani culm̃ honoris
Lcessit mulier nil mulieris habens
Seꝓtembris decima regna pꝰ regna recepto.
reditur et̃num continuasse diem
Legis mater erat ⁊ regib orta matildis.
Extuleratq thoro nobiore genus
Sed magis egͤgia uͥtutum luce choruscans.
ortunam generis iricerat atq thori
eptembris decimo suib pͥma tͣnͣsiit hora.
iuificans hominẽ mortificatꝰ homo
rã mandato p̃scribit. forma figure.
uxit irixq dabat gallia tota parem.
ltera de pͥmis mne credidit alta pͥmum
Deq sius ddixit illa s ista suum
agnꝰ ubiq tñ uaria celebabar honore
llustri ꝑegre p̾ciprioq domi
c̃ noua forte nouũ uatẽ te ꝓtrilit etas
d formã rudib inudiãq bonis
e pueroq senẽ formans doct̾na poetam
ndidit etati ñ sua ũba tue
erba senẽ sapiunt. ip̃mq ꝓffessa maronem.
mb̃bi floret pagrna canicie

Expanded text:
es, stirps regia, Caesaris uxor, Hic est magna brevi clausa Matilda loco. Virtutum titulis humani culmen honoris Excessit mulier, nil mulieris habens: Septembris decima regno post regna recepto, Creditur aeternum continuasse diem. XII. DE EADEM. Regis mater erat, et regibus orta Matildis, Extuleratque toro nobiliore genus: Sed magis egregia virtutum laude coruscans, Fortunam generis vicerat atque tori. Septembris decimo sub prima transiit hora, Vivificans hominem mortificatus homo. Gratia mandata praescribit, forma figurae, Duxit, vixque dabat Gallia tota parem. Altera de primis me credidit, altera primum Deque suis dixit illa, sed ista suum. Magnus ubique tamen vario celebrabar honore, Illustri peregre, praecipuoque domi. Nunc nova forte novum vatem te protulit aetas Ad formam rudibus, invidiamque bonis. De pueroque senem formans doctrina poetam, Indidit aetati non sua verba tuae. Verba senem sapiunt, ipsumque professa Maronem Imberbi floret pagina canitie.
Abbreviated transcription (Latin):
ta facturus si fũit qͥ sciat uł aude¬
at unꝑare utiliꝰ estimans aliquid ad
tempꝰ de fastu uet̾is suꝑcilii seq̃stra¬
re qͣn expectare ut in ꝑniciẽ eiꝰ q̃ p̃¬
dicta st omĩa uł pleraq concurrant
Ualete. Dñs ꝑsonam urãm conseruet
incolumem ⁊ adiisitatem urãm uoloci

Expanded text:
ta facturus, si fuerit qui sciat vel audeta facturus, si fuerit qui sciat vel audeat imperare, utilius aestimans aliquid ad tempus de fastu veteris supercilii sequestrare quam exspectare ut in perniciem ejus, quae praedicta sunt, omnia vel pleraque concurrant. Valete. Dominus personam vestram conservet incolu
Abbreviated transcription (Latin):
us scintillas qͣsdam ad excitan¬
da incendia confoueri. Mouet᷑ enĩ
francornnuidia calũpniisq flan¬
drensium Galensium imꝓbitate. sco¬
IIItoꝵ insidiis. tem̃itate britonũ. pic¬
tauoꝵq federib interioris aquita¬
me. sumptib. Gasconum leuitate.⁊
qd̾ gͣuius ẽ. simultate fere omniũ qͦsc̃q
dicioni eiꝰ constat eẽ subiectos. Suspec
tam ⁊ ħt romani pontificis qͣm ip̃e
motu repentino contraxit offensam
regiriq statum ad eo de absentie ur̃e
causa confusũ ẽ: ut nͨ eccłiastica nec se¬
cularia suo ꝓceclant ordine neq qͥsqͣm
sciat quid uiri eccłiastico qͥd scłari de
couincto faciliꝰ possit cet̾a cõplanare.
disposit ⁊ sicut aiunt in plerisq
nutius ag̃e in pacem om̃ia dissimu¬
latis reuocent᷑ inruriis ⁊ ip̃e cełi re¬
ditu ad rep̾mendã galensiũ reũitat᷑
aridaciã. prĩqͣm cũ eis. scoti b̾tonssq
conueniant. ⁊ abbania sic̃ ꝓpħatumẽ.
incipiat indignari. Uenit gͥ imꝑa¬

Expanded text:
 scintillas quasdam ad excitanda incendia confoveri. Movetur enim Francorum invidia, calumniis Flandrensium, Wallensium improbitate, Scotorum insidiis, temeritate Britonum, Pictavorum foederibus, interioris Aquitaniae sumptibus, Guasconum levitate, et quod gravius est simultate fere omnium quoscunque ditioni ejus constat esse subjectos. Suspectam etiam habet Romani pontificis quam ipse motu repentino contraxit offensam. Regnique status adeo de absentiae vestrae causa confusus est, ut nec ecclesiastica nec saecularia suo procedant ordine, neque quisquam sciat quid juri ecclesiastico, quid saeculari debconjuncto facilius possit caetera complanare. Disposuit etiam, sicut aiunt, in plerisque mitius agere, ut ad pacem omnia dissimulatis revocentur injuriis, et ipse celeri reditu ad reprimendam Wallensium revertatur audaciam, priusquam cum eis Scoti Britonesque conveniant, et Albania, sicut prophetatum est, incipiat indignari. Venit igitur impera
Abbreviated transcription (Latin):
tatib eiꝰ offerimꝰ impendendas s re¬
gias dignitates ⁊ antiqͣs ꝯsuetudines.
in quib legi dei ñ obiriant ꝓmitti¬
mꝰ obseruare: ñ ledit qr in huis om̃i¬
b contͣ debitũ nullatenꝰ obligamir.
Si gͦ subhac uł simili ũboꝵ concep¬
tione pacem uob̃ ⁊ ur̃is bonitas di¬
uina paran̾tit: int̾pretationes ũboꝵ
futuris reserriate temꝑib qi uͭ ip̃e
uob tor mouebit de ceto q̃stiones et¬
uos in om̃ib pot̾unt erꝑimen

Expanded text:
tatibus ejus offerimus impendendas, si retatibus ejus offerimus impendendas, si regias dignitates, et antiquas consuetudines, in quibus legi Dei non obviant, promittimus observare, non laedit, quia in his omnibus contra debitum nullatenus obligamur. Si ergo sub hac vel simili verborum conceptione pacem vobis et vestris bonitas divina paraverit, interpretationes verborum futuris reservate temporibus, quia non ipse vobis tot movebit de caetero quaestiones, etvos in omnibus poterunt experimen
Abbreviated transcription (Latin):
conexa ut płrmam altm de altero
cõtͣhat firmitatẽ. Uñ siquid inui¬
cem uiolentie uł miurie fũit irro¬
gatumr: ineũ qͥ irrogau̾it constat ẽẽ
ũtendum. qr neq pax eccl̃ie sine
regno neq regno salus pt̾it uͥ per
eccłiam ꝓuenire. In caput gͥ actoris
ren̾etet᷑ iniuria ip̃mq sͥ manꝰ intu¬
lisse noinissimo cõparebit effectiz.
Nt̃im siquid uob serrnitafis ceꝑit ap¬
parere occasionẽ ura sap̃ia ũ repellã.
s oblatam ꝓmpto colligatis amplexi.
Suꝑ qͦ siqͥd tractandũ incid̾it nolite
singłos articulos nimia subtilitate
discrte. qr subtilitas ꝯtentionẽ parit
contentio uͦ sopitos octioꝵ ignes qͣi qui¬
bidam flatib excitat ⁊ accendit. Non
erit uob̃ ad singłaria decrendum s
qͣi geñalib studiosius inherete. qͥ a
salua res ẽ. nͥ pactiones sp̃alit exp̃sse¬
mur ⁊ rer̃ientie ⁊ obsequii debitores.
sibona ⁊ ꝑsonas nr̃as honori ⁊ utili¬

Expanded text:
connexa, ut plurimam alterum de altero connexa, ut plurimam alterum de altero contrahat firmitatem. Unde si quid invicem molestiae vel injuriae fuerit irrogatum, in eum qui irrogaverit constat esse vertendum, quia neque pax Ecclesiae sine regno, neque regno salus poterit nisi per Ecclesiam provenire. In caput igitur auctoris revertetur injuria, ipsumque sibi manus intulisse novissimo comparebit effectu. Interim si quid vobis serenitatis coeperit apparere, occasionem vestra sapientia non repellat, sed oblatam prompto colligatis amplexu. Super quo si quid tractandum inciderit, nolite singulos articulos nimia subtilitate discutere, quia subtilitas contentionem parit, contentio vero sopitos odiorum ignes quasi quibusdam flatibus excitat et accendit. Non erit vobis ad singularia recurrendum, sed quasi generalibus studiosius inhaerere, quia salva res est, nmur, et reverentiae et obsequii debitores, si bona et personas nostras honori et utili
Abbreviated transcription (Latin):
affectib arrimoꝵ. s ⁊ ip̃os fortuitis
casib coher̾e necesse ẽ ⁊ ad singłos eoꝵ
motus singłas effing̾e uoluntates.
Totis siqͥdem studiis cogunt᷑ exqͥtere
qd̃ ab eis mͦ nullis pot̾at p̃cib impe¬
trari. qr dextere excelsi repentina mu¬
tatio totam docet ilico inansuescere
hominũ pariter ⁊ ꝑsone pariq faci¬
litate. ⁊ personas de medio tollere
potest. ⁊ ammos immutare. Suꝑ qͦ
spem uob̃ certissimã tͥbuant consci¬
entie puritas ⁊ momenta fortune
nͨ sꝑantẽ in se confundi iꝰticia dirai¬
na ꝑmittet. Inclinabit siqͥ̃dem ds
aminũ pͥncipis ⁊ adu̾sum sria bomi¬
tate conu̾tet ut regnũ ⁊ sac̃dotium
parib sͥ inuicem cooꝑent᷑ auxiliis.
inutuã sͥ reu̾entiam mutuã exhibe¬
ant caritatẽ.Siquis enĩ ꝓuida pru¬
dentie uetis instituta confid̾et a qͥb
tam religionis eccłiastice qͣm rega¬
lis excellentie iura fluxerunt: cogno¬
scer ea tanta s inuicẽ fõnis necessitare

Expanded text:
s fortuitis casibus cohaerere necesse est, et ad singulos eorum motus singulas effingere voluntates. Hoc totis siquidem studiis coguntur exquirere, quod ab eis modo nullis poterat precibus impetrari, quia dexterae Excelsi repentina mutatio totam docet illico mansuescere hominum pariter et personae; parique facilitate et personas de medio tollere potest, et animos immutare. Super quo spem vobis certissimam tribuant conscientiae puritas et momenta fortunae; nec sperantem in se confundi justitia divina permittet. Inclinabit siquidem Deus animum principis, et aversum sua bonitate convertet, ut regnum et sacerdotium paribus sibi invicem cooperentur auxiliis, mutuam sibi reverentiam, mutuam sibi exhibeant charitatem. Si quis enim provida prudentiae veteris instituta consideret, a quibus tam religionis ecclesiasticae quam regalis excellentiae jura fluxerunt, cognoscet ea tanta sibi invicem rationis necessitate
Abbreviated transcription (Latin):
b apd̾ homines głam trideamin. q̃¬
rere uł tͥumphum. s regi tanqͣms p̃¬
cellenti om̃is honor oĩs irictoria confe¬
retur. dũ tñ uob̃ liceat corã deõ de
conscientie irr̃e testimomio głari.
Ego uͦ fidele paci ur̃e ministerrĩt
ut deuotꝰ ita ꝓmptꝰ impendã qm̃
ad u̾sitati ur̃e deo teste cõpatior. et
ꝑsonam urãm ⁊ cãm sincere brachi¬
is caritatis amplector. Certũ siqͥdem
in odorem suaititatis offertis. ut la¬
bor ur nob̃ cedat ad reqͥem inopia
ur̃a nr̃as redimat facultates. ⁊ qd̃
residuũ lib̾tatis ẽ. patientia nob̃
urã confirmet. Piñ sic agendũ erit
mn ut me uob̃ pͥma facie ꝓfitear in¬
inncũ. qr amicũ ꝓfitenti neq fides
hab̾etur. nͨ aliquis p̾staretur acces¬
sus. Uot̾it gͥ conciliando fauori si¬
mulatio deseriure ut utlitati ur̃e
cautiꝰ u̾ͥtus oꝑis ⁊ inlust̾a sermonis
incirmbat. ꝓinde consolamini qͥa
de aduentu eiꝰ ad partes istas isl płi¬
ma nob̃ cõmoditas incipit apparere

Expanded text:
 apud homines gloriam videamini quaerere vel triumphum, sed regi, tanquam praecellenti, omnis honor, omnis victoria conferatur; dum tamen vobis liceat coram Deo de conscientiae vestrae testimonio gloriari. Ego vero fidele paci vestrae ministerium ut devotus, ita promptus impendam, quoniam adversitati vestrae, Deo teste, compatior, et personam vestram et causam sincerae brachiis charitatis amplector. Certum siquidemn odorem suavitatis offertis, ut labor vester nobis cedat ad requiem, inopia vestra nostras redimat facultates, et quod residuum libertatis est patientia nobis vestra confirmet. Proinde sic agendum erit mihi, ut me vobis prima facie profitear inimicum, quia amicum profitenti neque fides haberetur, nec aliquis praestaretur accessus. Poterit igitur conciliando favori simulatio deservire, ut utilitati vestrae cautius virtus operis et industria sermonis incumbat. Proinde consolamini, quia de adventu ejus ad partes istas plurima nobis commoditas incipit apparere,
Abbreviated transcription (Latin):
pondis hãnt pleniꝰ de ip̃a possit col¬
latione ꝑpendi. Cet̃m media uob̃ erit
uia securior ut nec ꝓpositũ rir̃m ad¬
ĩsitafis aust̾itas interũtat. nͨ conscien¬
tia u̾itatis obduret. ne uos. uł pauor
desꝑatum faciat. uł confidentia ꝑti¬
nacem. Tolerandũ qͥ ppe ẽ. qd̾ sine cri¬
mine potcst fideiq ꝑicłõ temꝑari.
multaꝙ ad tempiis dissi mulare ne-¬
cesse ẽ. q̃ statim neq̃unt emendari. ão¬
nec tͣnqͥllior nob̃ sp̃c aure lenioris as¬
piret. Non enĩ semꝑ eosdem diũisa
temꝑa rep̃sentant erentus. s p̃sen¬
tia nob̃ qñq p̃teritoꝵ detͥmenta
restaurant.Circa contingentia nicħ

Expanded text:
ponderis habeant plenius de iterata possit coltione perpendi. Caeterum media vobis erit via securior, ut nec propositum vestrum adversitatis austeritas intervertat, nec conscientia veritatis obduret, ne vos vel pavor desperatum faciat vel confidentia pertinacem. Tolerandum quippe est quod sine crimine potest fideique periculo temperari, multaque ad tempus dissimulare necesse est quae statim nequeunt emendari, donec tranquillior vobis spiritus aurae lenioris aspiret. Non enim semper eosdem diversa tempora repraesentant eventus, sed praesentia nobis quandoque praeteritorum detrimenta res
Abbreviated transcription (Latin):
⁊.pt.t.t. Hereditas autẽ hec unũssitas
fidelrum ẽ. que nomine censet᷑ eccłie q̃
catholicã continet unitatẽ. hanc fidez
aminatio nulla ꝑsecutio retarda
¶en eis semꝑ in omĩ oportunitate su¬
infidelit̾ occurramꝰ. ⁊ diuinum in spe
qñ confundit amplectamñ auxilium.
qr ñ ẽ nob̾ incerta iuctoria cũ sponsus
eiꝰ debeliator scił om̃is aerie potestatis

Expanded text:
tuam : haereditas autem haec universitas fidelium est, quae nomine censetur Ecclesiae, quae catholicam continet unitatem. Hanc fidei comminatio, nulla persecutio retardare; quin iis semper in omni opportunitate sua fideliter occurramus et divinum in spe, quae non confundit, amplectamur auxilium; quia non est nobis in terra victoria, cum sponsus ejus debellator scilicet omnis aeriae potestat
Abbreviated transcription (Latin):
in foro. Ex eadem causa populoꝵ nobis
młtitudines iuclinant᷑ ut de manu nr̃a
partem aliqͣm cõmisse nob̃ benedictio¬
nis accipiant. Querunt enĩ acciꝑe de
plenitudine nr̃a qd̃ nos acceprmꝰ de ple¬
uitudine xp̃i. hic orcdo ẽ. Unguentum
p̃cedit in capite. A capite descendit in bar¬
bam barbã qͥdem aaron. Abarba usq
in horam uestimenti defsitxit. Acapite
tis in ppłm insubiectos. In capite aũ om̃is
ꝑfectionis ẽ. plenitudo. omnis ꝑfectio ple¬
nitudinis. In ip̃o enĩ inhabitat omnis
plenitudo diuinitatis corporalit. solide
plenitulini derogatũ. Et cle plenitudi¬
ne ista nos om̃s accepimꝰ maiores ⁊ mino¬
res. De plenitudine qͥdem: s ni plenituai¬
nẽ ipãm. sͥ enĩ plenitudinẽ reseruaut
omnia in singulis. diuidit enĩ singulis
ꝓut uult. Ubi enĩ uult spirat ⁊ qͣntum
uult inspirat. Nos autẽ in meclio consti¬

Expanded text:
in foro. Ex eadem causa populorum nobis in foro. Ex eadem causa populorum nobis multitudines inclinantur, ut de manu nostra partem aliquam commissae nobis benedictionis accipiant. Quaerunt enim accipere de plenitudine nostra, quod nos accepimus de plenitudine Christi. Hic ordo est: unguentum praecedit in capite; a capite descendit in barbam, barbam quidem Aaron: a barba usque in oram vestimenti defluxit. A capitetis in populum, in subjectos. In capite autem omnis perfectionis est plenitudo, omnis perfectio plenitudinis. In ipso enim inhabitat omnis plenitudo divinitatis corporaliter , solidae plenitudini derogatum; et de plenitudine ista nos omnes accepimus, majores et minores. De plenitudine quidem, sed non plenitudinem ipsam, sibi enim plenitudinem reservavit. omnia in singulis; dividit enim singulis, prout vult . Ubi enim vult spirat , et quantum vult inspirat. Nos autem in medio consti
Abbreviated transcription (Latin):
tmnitate nr̃ã ⁊ lib̾tate de gentib.
ie solos abunitate catholica separant
⁊ Qetestande subiciunt seruituti. Nos
ꝓ malo rectlere. neq uinci amalo. s uin¬
cere in bono malũ. ⁊ ideo ad reuocatio¬
nẽ eoꝵ qͥ foris sunt sũma caritate debe
mus intendere ut ip̃i unitati nr̃e pos¬
sint dño miserante conecti. quatinꝰ hii
qͥ quietẽ eccłiastice lib̾tatis impugnant:
meliore ducti consilio resipiscant. ⁊ tam
de reuocatione eoꝵ qͣm istoꝵ penitentia
crescat fecunditas unitatis. ⁊ in concus¬
sa seruet᷑ desideraude tranqͥllitas lib̃ta¬
tis. Ad hoc scił omẽm nos conuenit di¬
ligentiã adhibere. omuẽ ꝓꝑ hoc susti¬
nere liexationem om̃e ꝑiculũ exꝑiri.
Hoc enĩ speciale debitũ nr̃e ꝓfessionis
ẽ. Ep̃i sumꝰ. Ad hoc sacramentis eccłia¬
sticis sc̃ificari uoluimꝰ ditari benefici¬
is. honorib illustrari. Exea etiã causa
hic pͥmas obtinemꝰ in contilio cathedras.
pͥmos in cenis recubitus salutationes

Expanded text:
nitate nostra et libertate degentibus, ipsi se solos ab unitate catholica separant, et detestandae subjiciunt servituti. Nos pro malo reddere, neque vinci a malo, sed vincere in bono malum: et ideo ad revocationem eorum qui foris ut ipsi unitati nostrae possint, Domino miserante, connecti, quatenus ii qui quietem ecclesiasticae libertatatis impugnant, meliore ducti consilio resipiscant, et tam de revocatione eorum quam istorum poenitentia crescat fecunditas unitatis, et inconcussa servetur desiderandae tranquillitas libertatis. Ad hoc scilicet omnem nos convenit diligentiam adhibere, omnem propter hoc sustinere vexationem, omne periculum experiri. Hoc enim speciale debitum nostrae professionis est: episcopi sumus. Ad hoc sacramentis ecclesiasticis sanctificari volumus, ditari beneficiis, honoribus illustrari. Ex ea etiam causa hic primas obtinemus in concilio cathedras, primos in coenis recubitus, salutationes
Abbreviated transcription (Latin):
fundat fortia. et ignobilia. et con¬
temptibilia mundi elegit ds. et
ea que non sunt: ut ea que sunt
destrueret. Isti sunt qui humili¬
tate semetipsos despiciunt. sicut
paruuli. qui omĩa que sunt mui¬
di tͣnsiliunt sicut hebrei. Hi cru¬
cem leuant. diuitias et uolupta¬
tes que cruci sunt contͣria calcart
maiores diuitias aibitrantes the
di etiam quomͦ ꝓfunditatem di¬
uine uirtutis etͣ sapĩe. leuata suꝑ
mundũ crucis p̃dicatio claudat.
Nos inqͥd paulus p̃clicamꝰ xp̃m eͥ
cifixum. iudeis quidẽ scandalũ.
crucis. clĩ ab scondat᷑ sapĩa: uirtus
uero d̃i crucis scandalo claudebat᷑
Seo quib illiro: Iudeis qͥppe et
gentibus. Non om̃ib tñ: sed de qͥbe
alias sc̃psit. Uerbũ crucis ꝑeuuti¬
bus quidem stultitia ẽ. his añ qui

Expanded text:
ndat fortia, et ignobilia et contemptibilia mundi elegit Deus, et ea quae non sunt, ut ea quae sunt destrueret . Isti sunt qui humilitate semetipsos despiciunt sicut parvuli: qui omnia, quae sunt mundi, transiliunt, sicut Hebraei. Hi crucem levant, divitias et voluptates, quae cruci sunt contraria, calcant, majores divitias arbitrantes thesdi etiam quomodo profunditatem divinae virtutis et sapientiae levata super mundum crucis praedicatio claudit. Nos, inquit Pidem scandalum, crucis Dei abscondebatur sapientia; virtus vero Dei crucis scandalo claudebatur. Sed quibus illud? Judaeis quippe et gentibus. Non omnibus tamen, sed de quibus alias scripsit: Verbum crucis pereuntibus quidem stultitia est: his
Abbreviated transcription (Latin):
eccłie limina tremuer̃t. Herũ nũc
respirandi fiduciã p̾stat. tum par¬
tis nr̃e iusticia. tũ ducis nr̃i u̾tꝰ
illustrior q̃ gladios hostium qñq
ꝑterruit ⁊ ad paucis inclinauit
affectũ. Cum gͥ deo uolente subla¬
ta fuĩt uł dilata t̾ͥbatio: nich po

Expanded text:
esiae limina tremuerunt. Verum nunc respirandi fiduciam praestant tum partis nostrae justitia, tum ducis nostri virtus illustrior, quae gladios hostium quandoque perterruit, et ad pacis inclinavit affectum. Cum igitur, Deo volente, sublata fuerit, vel dilata turbati
Abbreviated transcription (Latin):
fusus infestũ ñ regales delicie for¬
cioris adolescentie robur emollie¬
runt ñ opinionẽ eiꝰ aliqͦ resꝑsit in¬
famia. s testis conseientie pudor
ad omñe aspectum. ⁊ om̃e alloqͥũ
faciem eiꝰ casto laudabilis uerecũ¬
die rcibore suffudit. Atq hec m̾ͥ
qũq ad curiã redeiniti ꝑ plerosq
comꝑta sunt. s gͣcuis habui ꝙ hec
⁊ alia de ipsiꝰ ore regis accepi. Ad¬
iunxit enĩ nullũ int̾ tot nobileᷤᷤ
tante industrie tamq bone indo¬
lis puerũ se hr̃e magisq ip̃m in
agnoscenda domꝰ regie disciplina
paruo temꝑe ꝓfecisse: ꝙͣ. alii tͥem¬
nio ꝓfecissent. Cõpertũ se hr̾e pue¬
rũ nobilis eẽ ꝓsapie cuiꝰ ingenuoᷤᷤ

Expanded text:
fusus infestum, non regales deliciae forfusus infestum, non regales deliciae fortioris adolescentiae robur emollierunt, non opinionem ejus aliqua respersit infamia, sed testis conscientiae pudor ad omnem aspectum et omne alloquium faciem ejus casto laudabilis verecundiae rubore suffundit. Atque haec mihi quandoque ad curiam redeunti per plerosque comperta sunt, sed gratius habui quod haec et alia de ipsius ore regis accepi. Adjunxit enim nullum inter tot nobiles tantae industriae tamque bonae indolis puerum se habere, magisque ipsum in agnoscenda domus regiae disciplina parvo tempore profecisse quam alii triennio profecissent. Compertum se habere puerum no
Abbreviated transcription (Latin):
ad grãrum congerit actionem.
ri ꝓcuratori domus sue tradidit
informandum ut idem ei ⁊ ne¬
cessaria ꝓuideret ⁊ int̾ alios no¬
biles eũ regalib obsequiis famili¬
ariꝰ adhiberet. Et ille quidem un
genio. ꝓmtus ad omĩa quib debet
ingenui ad olescentis industria
collaudari. Siue gͥ aucupationi
seu uenationi quib studiis rex mnł¬
tus insistit seu reb bellicis iuten¬
deret᷑. regios discursus indefessa ce¬
łitate ꝓsequebat᷑ cet̾isq pigͥtantib
ñ solũ regi. s ⁊ omnib qui cũ ip̃o
erant uigilant assistebat tamqͣm
si unius ciiꝰq ẽẽt sp̃aliter obseqino
deputat᷑. Uñ płimam apd̃ regem
⁊ apd̃ om̃s laudaem ⁊ grãm impen¬
sa sedulitate ꝓmeruit. At si de mo¬
rib ducitis inqͥrendũ gallicanã
ꝑosus in continentiã seũitatis ita¬
lice modestiã conseruauit. ur̃e
menor ꝑ om̃ia discipline. Non e¬
um reddidit sermo petulans. uł ef¬

Expanded text:
ad gratiarum congerit actionem.ad gratiarum congerit actionem.ri procuratori domus suae tradidit informandum, ut idem ei et necessaria provideret, et inter alios nobiles eum regalibus obsequiis familiarius adhiberet. Et ille quidem impgenio, promptus ad omnia quibus debet ingenui adolescentis industria collaudari. Sive igitur aucupationi, seu venationi, quibus studiis rex multum insistit, seu rebus bellicis intenderetur, regios decursus indefessa celeritate prosequebatur: caeterisque pigritantibus non solum regi, sed et omnibus qui cum ipso erant vigilanter assisi uniuscujusque esset specialiter obsequio deputatus. Unde plurimam apud regem et apud omnes laudem et gratiam impensa sedulitate promeruit. At, si de moribus ducitis inquirendum, Gallicanam perosus incontinentiam severitatis Italicae modestiam conservavit, vestrae memor per omnia disciplinae. Non eum reddidit sermo petulans vel ef
Abbreviated transcription (Latin):
quitatẽ. Dũo qͦ regi supplices ꝓ no¬
bis grãs exhibete: qd̾ infirmitati
nr̃e tanta lib̾alitare cõpassus ẽ. ⁊
es alienum ꝙ tam ip̃ius qmͣ alia
qͥlibet occasione contͣreram si secꝰ
accid̾et: regali suscep̃ munificenti
a ꝑsoluendũ. Fidem qͣ deuotionis
nr̃e ⁊ sedulitatem laudauit obse¬
quii eaq sͥ sepiꝰ extitisse fructuosa
cognouit. Dulciꝰ ⁊ efficatius inter
omnia medicamen accepi grãm
dñi mei inoportunitate cõpiosiꝰ
affluentem. cuiꝰ alacritas om̃em ꝓ¬
tinꝰ iniuriã passionis exclusit. Fe¬
licem me inqm si ũnꝙͣ inueniar
accepisse ñ iugͣte qd̃ tanta tamq
facili mͥ bonitate collatum ẽ. si u¬
tilitatib eiꝰ ⁊ głe datum mͥ fuerit
totis facultatib. toto studio. totis
semꝑ uiribꝰ in seruire. Licet aũ ma¬
iestas beneficii modulũ nr̃e par¬
uitatis excedat: dignissimꝰ ꝓfec̃to
dicendus ẽ. quisqͥs totũ ꝙ potest

Expanded text:
quitatem. Domino quoque regi supplices pro noquitatem. Domino quoque regi supplices pro nobis gratias exhibete, quod infirmitati nostrae tanta liberalitate compassus est, et aes alienum quod tam ipsius quam alia qualibet occasione contraxeram, si secus accideret, regali suscepit munificentia persolvendum, fidemque devotionis nostrae et sedulitatem laudavit obsequii, eaque sibi saepius exstitisse fructuosa cognovit. Dulcius et efficacius inter omnia medicamen accepi gratiam Domini mei, in opportunitate copiosius affluentem, cujus alacritas omnem protinus injuriam passionis exclusit. Felicem me, inquam, si unquam inveniar accepisse non ingrate quod tanta tamque facili mihi bonitate collatum est, si utilitatibus ejus et gloriae datum mihi fuerit totis facultatibus, toto studio, totis semper viribus inservire! Licet autem majestas beneficii modulum nostrae parvitatis excedat, dignissimus profecto dicendus est quisquis totum quod potest
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ austĩtate notabile arti sue re¬
uentia sola seũitatis exhibitione
conqͥrit.⁊ qͣi de benignitate uiles¬
ceret: infaiat om̃ia quecũq mi¬
ser pacientis appetitꝰ exposcit. Uti¬
nam qd̃ ad uictualia ꝑtinet idẽ
nob̾ usus ⁊ abstinentia p̃beret᷑ ut
suspicionẽ imunicatio tolleret.⁊
fidem pietas cõpassionis augeret.
Ad hec defectum imꝑicie sue culpe
semꝑ egrotantis ascribunt. ut eger.
⁊ inedia ꝑeat. ⁊ calũpnie ꝯtumelia
cruciet᷑. Deniq ad mercedis aug¬
mentũ sententiosis sermonib ui
piunt. ut qd̾ miseratio diuina con¬
tulerit. de eoꝵ uideat᷑ diligentia
ꝓuenisse. Hec ad p̃sens apd̃ celsi¬
tudinẽ urãm in cõmoda nos exeu¬
sent qr si ꝑsonã corporalis impo¬
tentia detinet maiestat tñ ur̃e de¬
uotio caritatis occurrit. Causas qͦq
rio uentilande cõmendamꝰ atten¬
tius. ut in eis apud uos ⁊ amici
diligentiã ⁊ iudicis inueniant e¬

Expanded text:
 austeritate semper notabili arti suae re austeritate semper notabili arti suae reverentiam sola severitatis exhibitione conquirit, et quasi de benignitate vilesceret, infamat omnia quaecunque miser patientis appetitus exposcit. Utinam quod ad victualia pertinet, idem nobis usus et abstinentia praeberetur, ut suspicionem communicatio tolleret et fidem pietas compassionis augeret! Ad haec defectum imperitiae suae culpae semper aegrotantis ascribunt, ut aeger et inedia pereat, et calumniae contumelia crucietur. Denique ad mercedis augmentum sententiosis sermonibus inpiunt, ut quod miseratio divina contulerit, de eorum videatur diligentia provenisse. Haec ad praesens apud celsitudinem vestram incommoda nos excusent, quia, si personam corporalis impotentia detinet, majestati tamen vestrae devotio charitatis occurrit. Causas quoqurio ventilandae, commendamus attentius, ut in eis apud vos et amici diligentiam et judicis inveniant ae
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃m importunũ t̾ciansi quat̃
passus accessũ: tandẽ ad medicine
remediũ salutare confugi qd̾ tñ
paulominꝰ mͥ molestũ extitit: qmͣ
caloris intemꝑantia q̃ p̃cessit. ha¬
bent enĩ medicine remedia nescio
qͥd ab hominande malignitatis ad¬
mixtum. ⁊ ne gͣtis conferant: om̃e
beneficiũ semꝑ aduucto malefi¬
cio recompensant ut ⁊ cũ ꝓfuerĩt:
indigmꝰ ulciscant᷑. Conualui tñ ⁊ ꝑ
spes optate sanitatis arridet. portũ
Alique tũ adhuc p̃terite passioni
inhesere reliqͥe macies ⁊ egͥtudi¬
nis cognata debilitas delicatꝰ appe¬
titus. cuiꝰ fastidio uulla copia. nuil¬
la satissacere potest industria mi¬
nistroꝵ. Ad recidiuam melicꝰ pa¬
ratã dicit ẽẽ mat̾iam ideoq stu¬
dium subtilioris obseruancie setu¬
pulofus imponit ruptisq labiis
⁊lingua palpitante tanta potũ
tͥbuit parcitate ut sitim potiꝰ irri¬
tare qmͣ cõpescere uelle crecdatur
Illud enĩ hominũ genꝰ qͥdam sem¬

Expanded text:
rum importunum tertianae quater passus accessum, tandem ad medicinae remedium salutare confugi, quod tamen paulo minus mihi molestum exstitit quam caloris intemperantia quae praecessit. Habent enim medicinae remedia nescio quid abominandae malignitatis admistum, et ne gratis conferant omne beneficium, semper adjuncto maleficio recompensant, ut, etiam cum profuerint, indignius ulciscantur. Convalui tamen et per spes optatae sanitatis arridet, portumqAliquae tamen adhuc praeteritae passionis inhaesere reliquiae, macies et aegritudinis cognata debilitas, delicatus appetitus, cujus fastidio nulla copia, nulla satisfacere potest industria ministrorum. Ad recidivam medicus paratam dicit esse materiam, ideoque studium subtilioris observantiae scrupulosus imponit, ruptisque labiis et lingua palpitante tanta potum tribuit parcitate, ut sitim potius irritare quam compescere velle credatur. Illud enim hominum genus quadam
Abbreviated transcription (Latin):
liquod uł in incinia moraturꝰ. Nun¬
moleste detinui. qm̃ incertũ me
de reditu meo gͣuia q̃ int̃ reges ũ¬
tebant᷑ negotia detinebant. Ad Ra¬
dulfum de diceio londoneñ archi
dioꝵ parisiꝰ aduenisse. audiui
⁊ letatꝰ sum. Letatꝰ eqͥdem ut eiꝰ qũe
diligebã p̃sens me letificaret aspec¬
tus ⁊ iocunda collocutionis alt̾ne
collatio delectaret. Optabã quoq
ut aliqͣ exhibendi tͥ officii refulg̾et
occasio. cuiꝰ me dudum m̃ita p̾ue¬
nerunt. Licet enĩ solũ u̾itas ami¬
cicie reqͥrat affectũ. lib̾ale tam̃ ob

Expanded text:
liquot vel in vicinia moraturus. Nunliquot vel in vicinia moraturus. Nunmoleste detinui, quoniam incertum me de reditu meo gravia, quae inter reges vertebantur, negotia detinebant. XVI. AD RADULFUM DE DICETO LONDONIENSEM ARCrum Parisios advenisse, audivi et laetatus sum: laetatus equidem, ut ejus quem diligebam praesens me laetificaret aspectus et jucunda collocutionis alternae collatio delectaret. Optabam quoque ut aliqua exhibendi tibi officii refulgeret occasio, cujus me dudum merita praevenerunt. Licet enim solum veritas amicitiae req
Abbreviated transcription (Latin):
pi litt̾arumq breuitatẽ iocunda
cõmunis amici suppleuit oĩo. Gaui¬
sus sum de iucolumitate ur̃a gaui¬
sus de ꝑegrinationis ꝓuentu. gaui¬
sus qd̾ urãm prudentiã ⁊ honesta¬
tem houore debito Rom̃. recogno¬
uit eccłia. Ad cumulũ tñ exultatiõis
accessit. qd̃ in ꝓximo uisitare nos di¬
lectio ur̃a constituit. ut ⁊ mutuis
exhilarem aspectib.⁊ iocundis al¬
t̾ne collocutionis affatib delectemͣ.
Cõmunicabimꝰ et enĩ q̃ nos interim
blanda uł asꝑa contigerũt qm̃ hec
int̃ amicos cõmunicatio mouet af¬
fectus ut ꝓp̾a qͥdem ꝓpter ꝯgratula¬
tionẽ dulciora faciat ⁊ adñsa ꝑ cõ¬
pacientiã leinora. Porto siqͥdem leuiꝰ
qd̃ aliꝰ mecũ pari cõpassione suppor¬
tat ip̃amq int̾ amicos facit exub̾are
letieiã ꝯscia partrcipato gaudioꝵ
Quanta gͥ possum acceleratiõe festi¬
tio. lexouiumq ip̃o kl̃. marc̃. die dño
uolente ꝑueniam. ibidem ꝑ dies a¬

Expanded text:
pi, litterarumque brevitatem jucunda pi, litterarumque brevitatem jucunda communis amici supplevit oratio. Gavisus sum de incolumitate vestra, gavisus de peregrinationis proventu, gavisus quod vestram prudentiam et honestatem honore debito Romana recognovit Ecclesia. Ad cumulum tamen exsultationis accessit quod in proximo visitare nos dilectio vestra constituit, ut et mutuis exhilaremur aspectibus, et jucundis alternae collocutionis affatibus delectemur. Communicabimus etenim quae nos interim blanda vel aspera contigerunt, quoniam haec inter amicos communicatio movet affectus, ut prospera quidem propter congratulationem dulciora faciat et adversa per compatientiam leviora. Porto siquidem levius quod alius mecum pari compassione supportat, ipsamque inter amicos facit exuberare laetitiam conscia participatio gaudiorum. Quanta igitur possum acceleratione festino, Lexoviumque ipso Kal. Mart. die, Domino volente, perveniam, ibidem per dies a
Abbreviated transcription (Latin):
cliuari. Porro mora tua rerũ tem
incursib eẽ constat expositas. detͥ¬
mnentũq omne ab eo reqͥrendũ ẽ:
qͥ debitam custodiã detrectat aliqͥb
uos ꝑsonã tuã ⁊ domũ ipãm. solita
uł maiore ⁊̃ caritate fouebimꝰ: ⁊ si
qua forte intͥnsecus difficultas emer¬
serit ego in manu forti ante faciem
tuam ꝓtimis omnia cõplanabo. ue¬
in inqͣm ⁊ infra octauam diem post
acceptionẽ p̃sentium litt̃arum. iter
aggrede nullasq inueniendo cau¬
sas dilationis admittas. nͥ quas ne-¬
cessitas inuincibilis uł enormis dãp¬
ni euitatio suggesserit ad mitten¬
das. Quod si ñ feceris: ex inde te tͣn¬
quã in obedientẽ ep̃ali auctorita¬
te ab omniũ eccłaꝵ introitu sub¬
mouemꝰ. Ad ernaldum boneualł¬
audieram pͥusqͣm us ad me nun¬
tius ꝑueniss. Neq enĩ uideram dñm
ebroicensem. s eadem die ip̃m ⁊ literas
ur̃as turonũ qͦ ad regẽ ueneramꝰ acce¬

Expanded text:
clinari. Porro mora tua rerum tempclinari. Porro mora tua rerum tempincursibus esse constat expositas, detrimentumque omne ab eo requirendum est, qui debitam custodiam detrectat aliquibunos personam tuam et domum ipsam solita vel majore etiam charitate fovebimus. Et si qua forte intrinsecus difficultas emerserit, ego in manu forti ante faciem tuam protinus omnia complanabo. Veni, inquam, et infra octavam diem post acceptionem praesentium litterarum iter aggredere, nullasque in veniendo causas dilationis admittas, nisi quas necessitas invincibilis vel enormis damni evitatio suggesserit admittendas. Quod si non feceris, exinde te tanquam inobedientem episcopali auctoritate ab omnium ecclesiarum introitu submovemus. IX. AD ARNALDUM BONAudieram priusquam vester ad me nuntius pervenisset. Neque enim videram dominum Ebroicensem, sed eadem die ipsum litteras vestras Turonum quo ad regem veneramus acce
Abbreviated transcription (Latin):
lo damelem porem sc̃e Babare
d gerendam sollicitudine domꝰ
qͥ ad regimen animaiꝵ pure uocan¬
tur ⁊ humilit obedire cousentiũt
uberiorem largiri grãm consueuit.
Sicut autẽ ñ debebas te ñ uocatus
ingerere. ita uocatꝰ recusare ñ debes.
qͥa ñ minꝰ delictũ tumor mobedientie.
quam ⁊elus ambitionis importat.
Qd̃ si ñ ex tumore. s exhumilitate po¬
cius sicut putas ⁊ timore desistis.
pusillanimitatẽ hec mͥ sapit humi¬
litas q̃ tanto studio suis deuitan¬
da ẽ. qnͣto magis ꝑiculo desꝑatio¬
nis accedit. S ⁊ si qua uinꝙͣ. rõne
ab hac uocatione fueras absoluen¬
dus: ñ debuisti apud fratres tuos nͦ
apud autoritatẽ nram litt̃is excusa¬
ri. nec ꝓprie uoluitati eui te renim¬
tiasse cognoscis moram gerere.s ꝑ
sonã tuam que quodãmͦ magis nr̃a
qm tua ẽ. pedib ur̃is humilis ⁊ de¬
uotꝰ offerre.fr̃mq tuoꝵ trahi desi¬
deriis: ⁊ mandatis pontificalib in¬

Expanded text:
 DANIELEM PRIOREM S. BARBARAE.  DANIELEM PRIOREM S. BARBARAE. Ad gerendam sollicitudinem domuqui ad regimen animarum pure vocantur et humiliter obedire consentiunt, uberiorem largiri gratiam consuevit. Sicut autem non debebas te non vocatus ingerere, ita vocatus recusare non debes, quia non minus delictum tumor inobedientiae quam zelus ambitionis importat. Quod si non ex tumore, sed ex humilitate potius, sicut putas, et timore desistis, pusillanimitatem haec mihi sapit humilitas, quae tanto studiosius devitanda est quanto magis periculo desperationis accedit. Sed et si qua unquam ratione ab hac vocatione fueras absolvendus, non debuisti apud fratres tuos, nec apud auctoritatem nostram litteris excusari, nec propriae voluntati, cui te renuntiasse cognoscis, morem gerere, sed personam tuam, quae quodammodo magis nostra quam tua est, pedibus nostris humilis et devotus offerre, fratrumque tuorum trahi desideriis et mandatis pontificalibus in
Abbreviated transcription (Latin):
conu̾tendũ. Porro in actores sceleris
seũitatis apłice uiudicta ꝓcedat. ꝑ¬
tate eccłie consulat᷑ ut reis pena. le¬
sis remediũ. sua religiomi iusticia
conseruet᷑. Cet̾m de eo qd̾ factum ẽ.
in nocentiam suã młtis comes excu¬
sat. ad eo ut auctores ip̃os licet ipsiꝰ
se putaĩunt grãm ꝓmeri. eccłiasti¬
co ꝑmiserit arbitrio puniendos.
heue adiisus lib̾tatem eccłie labora
silio relaxauit. Ecce dñe in nolun¬
tate tua uniũsa sunt posita: nec ẽ.
qͥ possit tue resistere uoluntati.
esto offieii tui sedulus gxecutor. ne
ꝑsonase uł cause m̃ita confundant᷑.
Ut reos.s. castigatio digna coherce¬
at. lesos pia miseratio ꝯsoletur. regła¬
ris autẽ ouentus accipiat patrem
regłari institutioẽ formatum. ne
statue auree capͭ eneum tuo qd̾ ab¬
sit opificio dicat᷑ affixũ. ⁊ i exp̾ui¬
legio p̃ulegio p̃decessoꝵ tuoꝵ archi¬
diaconos secłares ẽẽ ñ licet sententi¬

Expanded text:
convertendum. Porro in actores sceleris convertendum. Porro in actores sceleris severitatis apostolicæ vindicta procedat, ptate ecclesis remedium, sua religioni justitia conservetur. Caeterum de eo quod factum est, innocentiam suam multis comes excusat, adeo ut auctores ipsos, licet ipsius se putaverint gratiam promereri, ecclesiastico permiserit arbitrio puniendos. Neve adversus libertatem Ecclesiae laborarsilio, relaxavit. Ecce, domine, in potestate tua omnia sunt posita; nec est qui tuae possit resistere voluntati. Esto officii tui sedulus exsecutor, ne personarum vel causae merita confundantur, ut reos scilicet castigatio digna coerceat, laesos pia miseratio consoletur, regularis autem conventus accipiat Patrem regulari institutione formatum, ne statuae aureae caput aeneum tuo quod absit! opificio dicatur affixum, et ubi ex privilegio praedecessorum tuorum archidiaconos saeculares esse non licet, sententi
Abbreviated transcription (Latin):
liari neophitus. terciꝰ nescio qua
sanguinis cognatione ꝯiuuctus
quartꝰ claustrali discipline man¬
cipatꝰ a puero. inberbis adhuc ⁊
nich il sciens penitꝰ nisi mundũ.
Quos ille ꝑ furtiuas litt̃as studio
fr̃is ꝑsuasionib ⁊ ꝓmissis illectoᷤ.
ad hoc scisma ꝑtraxit: ratꝰ secure
qͥdlibet ad ũsus pauꝑtat̃ẽ eccłie p̃¬
sumendũ. Sꝑabat enĩ adũsus reliqͦs
om̃ia posse tͥum aut quatuor hꝰmo¬
di testiũ depositione ꝓbari. qm̃ ne¬
gantis factũ ꝑ rerũ naturã nulla
ẽ. ꝓbatio: auc̃tori autẽ onꝰ ꝓbationis
incumbit. Sic opꝰ illud pͥmo qͥdem
de ambitione ꝯceptũ ẽ. ex iñ uͦ teme¬
raria leuitate ꝓmotum. ut ad extre¬
mũ poss ꝑiuriis consũmari. Acces¬
sit ⁊ pꝰmodum ꝓpter inuriã qͣm
passus ẽ. ex in cõmoditate fiducia
ad qm tñ si eum inconsulta ꝓtra¬
xit ambicio: nec in nocentib im¬
putandũ ẽ. nec inderͥmentũ eccłie

Expanded text:
liari neophytus, tertius nescio qua liari neophytus, tertius nescio qua sanguinis cognatione conjunctus, quartus claustrali disciplinæ mancipatus a puero, imberbis adhuc et nihil sitiens penitus nisi mundum. Quos ille per furtivas literas studio fratris, persuasionibus et promissis illectos ad hoc schisma protraxit, ratus secure quidlibet adversus paupertatem ecclesiæ præsumendum. Sperabat enim adversus reliquos omnia posse trium aut quatuor hujusmodi testium depositione probari ; quoniam negantis factum per rerum naturam nulla est probatio, actori autem onus probationis incumbit. Sic opus illud primo quidem de ambitione conceptum est, exinde vero temeraria levitate promotum, ut ad extremum posset perjuriis consummari. Accessit etiam postmodum propter injuriam quam passus est, ex incommoditate fiducia, ad quam tamen si eum inconsulta protraxit ambitio, nec innocentibus imputandum est, nec in detrimentum ecclesiæ
Abbreviated transcription (Latin):
temꝑe ñ soluet᷑. Solui aute necẽe ẽ.
siin exꝑto regłam regła seruanda
mandat᷑ si imꝑito agͥeole credatur
noua plantatio si deniq cuiꝗͣ ali¬
cuiꝰ rei magisteriũ credat᷑ cuiꝰ ille
Rion attigit disciplinã ꝑniciose siqui¬
dem uinea ꝓpaganda cõmittit᷑ ei eu¬
ius ẽ. studium potiꝰ extirpare. Uñ ⁊̃¬
si eũ de qͦ agit᷑ Girardum aliqͣ electi¬
onis forma defencłet. qr ꝓ eccliis liber¬
tas electionũ intͦducta ẽ. liquet qr
qd̃ eaꝵ fauore comꝑatũ ẽ hoc ad eaꝵ
lesionẽ retorqueri ñ debet. Retorque
bit᷑ aut̃ẽ si electionis fauor usq inde¬
trimentũ pͥncipał cause ꝓcesserit si
ñ quis uł ad quid. s qualit̃ electꝰ sit
attendat᷑. nec finis aut utilitas oꝑis
s sola negotii series exquirat᷑. At uͦ qd̾
hic electio nulla p̾cesserit: ⁊ uerũ ẽ. ⁊
omĩis eccłia contestat᷑ p̃ter paucos qͦ
ad optandã scłarem ꝑsonã amor ⁊
desidium secularitatis adduxit. Quoꝵ

Expanded text:
. Solvi autem necesse est, si inexperto regulam regula conservanda mandetur, si imperito agricolæ credatur nova plantatio, si denique cuiquam alicujus rei magisterium credatur, cujus ille non attigit disciplinam: perniciose siquidem vinea propaganda committitur ei, cujus est studium potius exstirpare. Unde etiamsi eum de quo agitur Girardum aliqua electionis forma defenderet, quia pro ecclesiis libertas electionum introducta est, liquet quia quod earum favore comparatum est, hoc ad earum læsionem retorqueri non debet. Rsque in detrimentum principalis causæ processerit, si non quis, vel ad quid, sed qualiter electus sit attendatur ; nec finis, aut utilitas operis, sed sola negotii series exquiratur. At vero quod hic electio nulla præcesserit, et verum est, et omnis ecclesia contestatur, præter paucos, quos ad optandam secularem personam amor et desiderium secularitatis adduxit. Quoru
Abbreviated transcription (Latin):
luptatis illecebras ꝗͣ ab eiꝰmodi con¬
tactu zelus diuine bonitatis ꝯser¬
uauit intactã. ut muñe tͥ ꝑpetu¬
e u̾ginitatis indulto agnũ sequi
qͦcumq ierit ⁊ sp̃uale illd̾ canticum
possis cũ assignatis milib decanta¬
re. Non gͦ tͥ sublata st̃ s immutata
foueat ⁊ astͥngat amplexꝰ ut sit leua
eiꝰ sub capite tuo. ⁊ dext̃a eiꝰ amplexe¬
t᷑ te. Tui itaq studii erit ap̃ hunc ad
que toto corꝑis obseq̾o. tota anime
deuotione ꝯu̾sa es. deuotis illũ p̾cib
ꝯmendare. qi zelũ huiꝰ habita ꝓ illo

Expanded text:
luntatis illecebras, quam ab ejusdemmodi conluntatis illecebras, quam ab ejusdemmodi contactu zelus divinae bonitatis conservavit intactam, ut munere tibi perpetuae virginitatis indulto, Agnum sequi quocunque ierit, et spirituale illud canticum possis cum assignatis millibus decantare! Non ergo tibi sublata sunt, sed immutata foveat et astringat amplexus, ut sit laeva ejus sub capite tuo, et dextera ejus amplexetur te . Tui itaque studii erit apud hunc, ad quem toto corporis obsequio, tota anima devotione conversa es, devotis illum precibus commendare, q