comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit & rennuorit ꝑ omnẽ condõ pnationẽ eporũ aptid dm̃ sustineab & insuꝑ palaeionrõ
sit ominino extraneus & om̃s facultatos eius ad legitimos parentes ꝑ ueniant
De homicidis quidagendũ sit: De homicidis itauissimus obsertiare : tt quicũq: ausa
temerario aliũ sine catisa occidorie uitepericulo feriatur & ptioniillo seredimat re ũ quã
naloat ÷ Etsiton uenerit ut ad compositionẽ quisq: descendit nullus deparentib: aut
omitis eũ quic̃ quiã adn uet : Quodsi foterit : suã uuirgildũ omnino componat. Quid de
furib & male factorib: sit agandũ : De farib: & male factorib: hoc de creuim obseruar¬

Expanded text:
fuerit et rennuerit, perennem condemnationem episcoporum apud Deum sustineat, et insuper a palatio nostro fuerit et rennuerit, perennem condemnationem episcoporum apud Deum sustineat, et insuper a palatio nostro sit omnino extraneus, et omnes facultates eius ad legitimos parentes perveniant. 256. De homicidis quid agendum sit. De homicidis ita iussimus observare, ut quicumque ausu temerario alium sine causa occiderit, vitae periculo feriatur et pretio nullo se redimere umquam valeat. Et si convenerit, ut ad conpositionem quisque descendat, nullus de parentibus aut amicis eum quicquam adiuvet. Quod si fecerit, suum wirgildum omnino conponat. 257. Quid de furibus et malefactoribus sit agendum. De furibus et malefactoribus decrevimus observar
Abbreviated transcription (Latin):
dãpnatione & ex communi tatione feriendũ sitat de homicadio ał ꝑ urrio : Sũ maseni staltitia &
no quitia ẽ . ut aliquis homo qui apiano nomine censet ꝓcupiditate argenti& auri ate ues te¬
m̃toꝵ siue agroꝵ uł cius libet rei. sicuit sype contingore sol& ꝓpẽi ebrietatẽ aut uentris inglu¬
uẽ : in tã grande scelus corruit att septẽ annis marta erũna fit aut abȩccła sit repul:
tente dno. Quid ꝓdost homini silucret̃ imiuersũ iundũ. anime uero suȩ detrim̃cũ faciat :
Quod oandẽ pȩnã passurus sit accusator si conuincere accusatũ ñ potubrit quã ronspassurus
orat. Pȩnã quã reus passurus erat accusator excipiat : si conuintere eam n potuerit
Nã sus qui scripturã ꝓtalit eĩ naddstruxerit ueritatẽ ut falsitatis reũ eẽ detinendũ: Vt
om̃s fidelossuis ep̃is fidelit̃ oboediant. Qino pm̃ surũ noluerit atidire & excommunicatus

Expanded text:
dio vel periurio. Summa enim stultitia et nequitia est, ut aliquis homo, qui christiano nomine censetur, pro cupiditate argenti et auri aut vestimentorum sive agrorum vel cuiuslibet rei sicut saepe contingere solet, propter ebrietatem aut ventris ingluviem in tam grande scelus corruat, ut aut septem annis in arcta erumna sit, aut ab ecclesia sit repulsus, dicente Domino: Quid prodest homini, si lucretur universum mundum, animae vero suae detrimentum faciat? 253. Quod eandem poenam passurus sit accusator, si convincere accusatum non potuerit, quam reus passurus erat. Poenam, quam reus passurus erat, accusator excipiat, si convincere eum non potuerit. Nam si is, qui scripturam protulit, eius non adstruxerit veritatem, ut falsitatis reum esse detinendum. 255. Ut omnes fideles suis episcopis fideliter oboediant. Qui episcopum suum noluerit audire, et excommunicatus
Abbreviated transcription (Latin):
ens snipericulo uł diuinas coscitutionus uł a poscolice sedis docretatemeraro. Dehis sacer¬
docib: quide ecdesus ad occlosi as intationabilit transi unt udoillis qoiin loco ioru funt or¬
dinati. Sancetue ut illi facer dotos quide etelosiis ad ecdesi as migrant uł ngra uor̃ &
suos titulos absq: licentia & cõsensu opi dimitunt uł dimiser :̃ tãdiuacomunione haboant
alieni quãdia ad eas redierine ȩcclesi as in quib: primos constitati. Qđ si alius aliotrans ingran
te in locũ uiuentis ordinacnse tãdiu nacet sacer docii digniete qͥ sua deseruit ꝑtełam. Qnã diu

Expanded text:
sacerdotibus, qui de ecclesiis ad ecclesias inrationabiliter transeunt, et de illis, qui in loco eorum sunt ordinati. Sancitum est, ut illi sacerdotes, qui de ecclesiis ad ecclesias migrant vel migraverunt et suos titulos absque licentia et consensu episcopi dimittunt vel dimiserunt, tandiu a communione habeantur alieni, quamdiu te, in loco viventis est ordinatus, tandiu vacet sacerdotii dignitate qui suam deseruit civitatem, quandiu
Abbreviated transcription (Latin):
diaconus aut quilibut deric e ede doputatus suntracinitate fuerit aut in colilet locoinquo. ecdesiae &catid
int̃ sallendisaeri fituu matutinis uliisꝑtimisoris ad ȩcdesiã non comienerie de ponat adero s tamcaistigi¬
Qieñq̃ noeces sitate captiuitatis ductis & ñ sua uoluntate sod hostili dep̃datione adañ sariostransi¬
et̃. quȩcã q inagris ł inmancipuis ancec enier sino a fisco pos sidoant᷑ sie aliquidechisp principẽ
emicuq datũ ẽ. sine ulliuis contradictione ꝑ sonetepr̃ quore dierint uindicent ac p̃ sumant. Sit am̃

Expanded text:
diaconus aut quilibet clericus ecclesiae deputatus si intra civitatem fuerit, aut in quolibet loco, in quo ecclesia est, et ad quotidianum psallendi sacrificium matutinis vel vespertinis horis, ad ecclesiam non convenerit, deponatur a clero; si tamen castigaicumque necessitate captivitatis ducti sunt et non sua voluntate, sed hostili depraedatione ad adversarios transierunt, quaecumque in agris vel mancipiis antea tenuerunt, sive a fisco possideantur sive aliquid ex his per principem cuicumque donatum est, sine ullius contradictione personae tempore, quo
Abbreviated transcription (Latin):
recipiant
x clericalia mutantib: Sanccitũ est ut quis quis cłrs relicto officio suo ꝓpt̃ districtionẽ ad saeculare
I S.i quis iadite ꝓ quib cũq cansis adc sũ sibi snserit aut habnorie fortes s poctu: uotẽ appolla¬
tionis exibrar. Vt taticonces sũ fuerit integro negetio apud aliũ iudicẽ amotis dilationib: pos
sic audiri. Vt cateat umnus quis ꝙ quanta fieri potest at alter inonfaciat qđ ꝑ tiñ uult. Si cue n uile
aliquis lonoris sertinã ferre : Iram̃ audent aligrnue pendus mponere Vtpis cordantos ad altare

Expanded text:
recipiantrecipianta clericalia mutantibus. Sancitum est, ut quisquis clericus relicto officio suo propter districtionem ad seculare Si quis iudicem pro quibuscumque causis adversum sibi senserit aut habuerit forte suspectum, vocem appellationis exhibeat, ut, cum ei successum fuerit, integro negotio apud alium iudicem sit audiri. 241. Ut caveat unusquisque, quantum fieri potest, ut alteri non faciat, quod pati non vult. Sicut non vult aliquis gravis oneris sarcinam ferre, ita non audeat alii grave pondus inpone
Abbreviated transcription (Latin):
rint se periculũ subituro: Viles aut̃ ꝑsonȩ quȩ frequent̃ ad misis se uiolentiã cõꝑbade
consticuta legib: poena supłi scripta omnimodis feriantur. QVALł desides ułr
glegentes curandi sine Si extiterint aliqui frs̃ desides uł neglegentes quos opo¬
teat maiori auetorieate curari sic tam .ẽ adlubenda correctio ut seꝑsi salua
VΥ CLERΙCI cOntumaces uł inflati contra ep̃m suum non sint. nec pariu per¬
dant eiꝰ ex communicationẽ et qualiter hoc facientes suã recipero debean
utatẽ : Scatutũ ẽ ut contumaces cleriui prout dignitatis ordo ꝑ miso¬
rit ab epis copis corrigant᷑ etsiqui prioris građ clati superbia cõmunionẽ for¬
tas ⁊ contempserint aut ecclesia frequentare uł officiũ suũ implere ne¬
glexerint peregrina eis c̃munio tribuatur. Ita uicũ eos paenitentia
correxerit: rescripti in matricula gradũ suũ dignitateq:

Expanded text:
 Viles autem personae quae frequenter admisisse violentiam conprobantur,  Viles autem personae quae frequenter admisisse violentiam conprobantur, constituta legibus poena suprascripta omnimodis feriantur. 236. Qualiter d sides vel neglegentes curandi sint. Si extiterint aliqui fratres desides vel neglegentes, quos oporteat maiori auctoritate curari, sic tamen est adhibenda correctio, ut semper sit salva Ut clerici contumaces vel inflati contra episcopum suum non sint, nec parvipendant eius excommunicationem. Et qualiter haec facientes suam recipere debeant um tardis. Contumaces vero clerici prout dignitatis ordo permiserit ab episcopis corrigantur, et si qui prioris gradus elati superbia communionem fortasse contempserint, aut ecclesiam frequentare, vel officium suum implere neglexerint, peregrina eis communio tribuatur; ita ut cum eos poenitentia correxerit, rescripti in matricula gradum suum dignitatemque
Abbreviated transcription (Latin):
c̃munione pellat᷑. simulq: sancatũ est ut quis quis cłrs furtũ ȩcclesiae focerit percgriu
ei cmunio tribuat᷑. Sumlimodo decretu ẽ ut cleria qui eoma nucriurs: ab archidia cono
tiã si noluerint inuiti de tondantur. Vescimenta uero uł calciamta eis nisi que eligu¬
nẽ deceant : uti aut habere ñ liceat. DESΕRΩS Insuis uł conscus dominis uiolon¬
tiã facientib: et qualit̃ haec corrigantur. Serii sinscio domino confolsi ał conuicti fuerit
nio lentiã cõmississe : ad dictitorm̃tis grauibus puiniantur. si uero iubentib: dominis mnolen¬
iȩ crimen ad misorint : domini qui inlicita proceperunt notantur infamia & nobilita¬
tis tł honoris sui dignitatẽ tenere nom possunt. Serui aut qui talib: iussionib dominorũ pa
ruerunt in metallo de trudaritur. Cacterũ non liceat iudicib: discussio ne uolentiȩ diffe
uł dimittere uł donare. Sicut̃ ꝓbauerint iuolentiã & ñ statĩ uindicauerint nou¬

Expanded text:
. Simulque sancitum est, ut si quis clericus furtum ecclesiae fecerit, peregrina ei communio tribuatur. Simili modo decretum est, ut clerici, qui comam nutriunt, ab archidiacono, etiamsi noluerint, inviti detondantur. Vestimenta vero vel calciamenta eis nisi quae religionem deceant uti aut habere non liceat. 235. De servis insciis vel consciis dominis violentiam facientibus, et qualiter haec corrigantur. Servi si inscio domino confessi vel convicti fuerint violentiam commisisse, addicti tormentis gravibus puniantur. Si vero iubentibus dominis violentiae crimen admiserint, domini qui inlicita praeceperunt, notantur infamia et nobilitatis vel honoris sui dignitatem tenere non possunt. Servi autem, qui talibus dominorum iussionibus paruerunt, in metallo detrudantur. Ceterum non liceat iudicibus discussionem violentiae differre vel dimittere vel donare. Si
Abbreviated transcription (Latin):
tus fuere quid dehns agendũse. Sano citũ ẽ ue ꝑ sonarũ discordantiũ ne moante qnã reconcilint᷑
ad altaro dnĩ accodere andeat uł gratiã comunionis scẽ ꝑcipro. sod geminato tẽpore ꝑpenitentiã
cõ pensabunł. quo discor die seruier. Qđ siunus eoru alio cõcenente ad satis factione curitat isoc¬
currerit exeocepore it pacificus inec desiamrecipiac᷑. Ex quo ad concordiã fostmas seconum¬
ciat᷑. Ad pȩnitentos a conuiiuuis & ornamicis adq: alba uosto absemero debrant. Quilu¬
get : ab scinere dobet a contiiniis ac ornamitis & abbe uosce. De diuinis & apos colicis atq: ca¬
nonũ decretis minime uiolandis. Inbem̃ ut ua om̃s ditimnis & apesiolicis constitutionib: ser¬

Expanded text:
ium nemo, antequam reconcilientur ad altare Domini accedere audeat vel gratiam communionis sanctae percipere; sed geminato tempore per poenitentiam conpensabunt, quod discordiae servierunt. Sed si unus eorum alio contemnente ad satisfactionem caritatis occurerrit, ex eo tempore ut pacificus in ecclesiam recipiatur, ex quo ad concordiam festinasse cond poenitentes a conviviis et ornamentis atque alba veste abstinere debeant. Qui luget, abstinere debet a conviviis ac ornamentis et alba veste. 244. De divinis et apostolicis atque canonum decretis minime violandis. Iubemus, u
Abbreviated transcription (Latin):
ad hueuiuonte ipsomarito cascouitere ceperit : Aut pꝰ quã ipse detes sorit Dehis qͥ ea comuni cant᷑ alacr¬
dotib: uc nullus ad eos accedat. Si quis laicus ꝑ ex cõmumnicationẽ abstin& ad domũ ei dericorũ uđ relgx¬
osorũ nullus accedat. Similit̃ ꝓ cderic̃ si abscinet : acdericis deuitet̃ Si quis cũ illo conlogui aue connt¬
ro fueris dos hiensis : etiã pse abstieat᷑. Sod hoc ꝑtineat ad eos doricos quioñ sunt ep̃i & adoris quicõ monitit¬
rne deco quabstinet siuelaĩ eio lib& siuedero Deniagis  leruibi sacordotib: acdericis quid agendũ sie

Expanded text:
adhuc vivente ipso marito caste vivere coeperit, aut postquam ipse decesserit. 295. De his, qui excommunicantur a sacerdotibus, ut nul us ad eos accedat. Si quis laicus per excommunicationem abstinet, ad domum eius clericorum vel relosorum nullus accedat. Similiter et clericus si abstinet, a clericis devitetur. Si quis cum illo conloqui aut convivare fuerit dibus sacerdotibus ac clerici quid agendum sit.
Abbreviated transcription (Latin):
altare consotrare uł recontiliare p̃sumat: Seatutũe it prbibenedictionẽ in ȩcła suppo
bo fundere aut altare consetrare a utro conciliare ant sabmouere uł collo care ullom
ñ psumãt. Simul & hoc statutũe. ut altare erigere uł deloco inlocũtrans mutare ut a qui¬
busdã factũ audiuimꝰ sine ep̃i suilicentia uł consiliocuius ẽ & iusũ altare consecrart ap
gẽ uolum̃ iteraro : nt quic quid fuerit eis aqualibet ꝑsonã ablatũ cotũ amicis eoruq
ꝓximis uł serius cũ indicẽ int̃pellauerint. siuedilatione reddat᷑. Utros quas is¬
cedans dñs insua ꝓpriecate dimisit. Integra ab actorib: domini quocuq: sedeat ninli
cet. Que cuq: aut̃ in militia constitutis uł absentib ꝑuasa fuerint. sine aliqua inoe¬

Expanded text:
benedictionem in ecclesia super plebem fundere aut altare consecrare aut reconciliare aut summovere vel collocare ullo modo non praesumant. Simul et hoc statutum est, ut altare erigere vel de loco in locum transmutare, ut a quibusdam factum audivimus, sine episcopi sui licentia vel consilio, cuius est et ipsum altare consecrare et legem volumus iterare, ut, quidquid fuerit eis a qualibet persona sublatum, totum amicis eorum vel proximis vel servis, cum iudicem interpellaverint, sine dilatione reddatur: ut res, quas discedens domicentur. Quaecumque autem in militia constitutis vel absentibus pervasa fuerint, sine aliqua iube
Abbreviated transcription (Latin):
prio phoro non iurã terint & denudicib: quisia neglogentia cansas differ. Si quis r
credideritaccusandũ apud ꝓtntiȩ illius indicẽ negotiũ suũ ꝓponat. Omnẽ iacur
litis incurrat qui non ante mn ꝓprio fero iurgauerit. qđ si ꝑ neglegentiã iudici scaus
definita ñ fterit. tantũ eũ fis conrõ iubemꝰ ex foluere quantũ res ipsa dequa agit naltis¬
se cognosctt Et qui cõsilus sins aderent exilio deputent qđ ruinis miserorũ oppido¬

Expanded text:
ifferunt. Si quis alium crediderit accusandum, apud provinciae illius iudicem negotium suum proponat; et omnem iacturam litis incurrat, qui non ante in proprio foro iurgaverit. Quod si per neglegentiam iudicis causa definita non fuerit, tantum eum fisco nostro iuhemus exsolvere, quantum res ipsa, de qua agitur, valuisse cognoscitur. Et qui consiliis suis adhaerent, exilio deputentur. 221. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
satoresꝓpterea quasi dominicasres fidelit̃ eas conseruare & utilit̃ dispensare domini
sicer docesopostet & si qđ ab sit alit̃ fecerint canonica inuectione districte feriant
Deana chematis hominib: repellendis. Omniũ anache matũ nox maccasacione uł tes¬
onio authumano iuditio penitus nõa udiat nechi atetis aro que quã ꝑmittan
sedsiq̃ a nathematis penã partud uxerit : aut in insula religot̃ aut exilio depuec̃ n
pos sit ecdesia dieiusq: famulos ꝑturbat re. Desententia ad ũsus absentes uł ntino¬
ris iudicata ñ ualenda. Aduersus absentes uł minores sententia nidicata n nale
cũq seditione arma uolentes psũpserint : reꝑtiamis soordini suigradu in mu

Expanded text:
nsatores. Propterea quasi dominicas res fideliter eas conservare et utiliter dispensare Domini nsatores. Propterea quasi dominicas res fideliter eas conservare et utiliter dispensare Domini sacerdotes oportet. Et si, quod absit, aliter fecerint, canonica invectione districte feriantur. 215. De anathematis hominibus repellendis. Omnium anathematum vox in accusatione vel testimonio aut humano iudicio penitus non audiatur, nec hi accusare quemquam permittantur. Sed si quis anathematis poenam parvi duxerit, aut in insulam religetur, aut exilio deputetur, ne possit ecclesiam Dei eiusque famulos perturb re. 216. De sententia adversus absentes vel minores iudicata non valenda. Adversus absentes vel minores sententia iudicata non valcumque seditione arma volentes praesumpserint, reperti, amisso ordi
Abbreviated transcription (Latin):
di maliquib: lotis inpuident̃ factũ audiuim. eo qđ quibusdãsacer detes ante quamosses ma¬
turt uł collecte essent eorũ eorũ decimas uendere causa ebrietatistẽptauer. Qd ne de¬
incepsfiat paric̃ om̃s in hibemꝰ. sedut prius cũgratiarũ actione a sacer dotibreci piant &
sinecessit asfuerit prestauratione eredes i arũ uł ꝓredeptione captiuoru eas uendere
ca consi lio ꝓ pri epi & aliorũ bonorũ sacer dotũ hoc faciant nequalibet eccasione co¬
culte & sine testimomo fraudent̃ oblationes fideliũ . Et unde pauperes iterearide¬
bent ul ȩccłȩ rescaurari seuderici uinere siue epirecipi. hos pites & peregrimpas ci¬
ac uenerari prbi uł dia coni ant quilibet fideliũ instns nimis potationib: uł comes sati¬
onib seccar nalib: desideriis quem ultis mođ agunt᷑ inflectero nopsumant : sed inpdic¬
tis robuseas fidelit subnmistrent & sciant sensuaru sed daminicaru rerueo. dispe¬

Expanded text:
iquibus locis impudenter factum audivimus, eo quod quidam sacerdotes, antequam messes maturae vel collectae essent, eorum decimas vendere causa ebrietatis temptaverunt: quod ne deinceps fiat pariter omnes inhibemus, sed ut prius cum gratiarum actione a sacerdotibus recipiantur. Et si necessicum consilio proprii episcopi et aliorum bonorum sacerdotum hoc faciant; ne qualibet occasione occulte et sine testimonio fraudentur oblationes fidelium; et unde pauperes recreari debent vel ecclesiae restaurari seu clerici vivere, sive episcopi recipi, hospites et peregrinimiis potationibus vel comessationibus seu carnalibus desideriis, quae multis modis aguntur, inflectere non praesumant, sed in praedictis rebus eas fideliter subministrent; et sciant se non suarum, sed dominicarum rerum esse dispe
Abbreviated transcription (Latin):
cura cõmissa docet̃: Si quis contra hȩc uenire p̃su serit : anathemateferiat᷑. De seruisd¬
minorũ facmora cõfessis nõ audiendis. Siserui facinora dominoru confessis nullo modo
audiant᷑ nisi forte eos reos deferant mauestatis. Quid de hominib: quii patiperes ex polu

Expanded text:
cura commissa esse docetur. Si quis contra haec venire praesumpserit, anathemate feriatucura commissa esse docetur. Si quis contra haec venire praesumpserit, anathemate feriatuominorum facinora confessis non audiendis. Si servi facinora dominorum confessi sunt, nullo modo audiantur, nisi forte eos reos deferant maiestatis. 209. Quid de hominibus, qui pauperes expolian
Abbreviated transcription (Latin):
ũ conuentant ut abeo canomicȩ ab soluant᷑ uł diiudicent᷑. Statutũẽ & in scis ca nonib ꝓhibitũ ut muil¬
iu prbt penitane eõ publice in cõsulto epõreconciliare p̃sumat nisi morte forte pereditantẽ
sedom̃s puiblice tncua penitentes quinta fr̃ ante pascha que ẽ cenadñ ad ciuitatẽ incinere
& cilitio in p̃sentiã epĩ prostrato uultu conteniant. & ibi ab epocanonicȩ & ordinabilit̃ sic
in sacram̃torio& in romano ordiȩ continet᷑ re concilient᷑ adq diiudicent᷑ consolent̃q: & p̃¬
dicent᷑: Quiddeincepsagere quiduetuitare debeant in seruant᷑ Adq: in su ꝑ diuinis p̃cib ꝑma¬

Expanded text:
et in sanctis canonibus prohibitum, ut nullus presbyter poenitentem publice, inconsulto episcopo, reconciliare praesumat, nisi morte forte periclitantem: sed omnes publice poenitentes quinta feria ante Pascha, quae est coena Domini, ad civitatem in cinere et cilicio in praesentiam episcopi prostrato vultu conveniant, et ibi ab episcopo canonice et ordinabiliter, sicut in Sacramentario et in Romano ordine continetur, reconcilientur atque dijudicentur, consolenturque et praedicentur quid deinceps agere, quidve
Abbreviated transcription (Latin):
nitiũ dixtri famosos efficit᷑. sedet huscni consilio factũ esse patuerit. Qinde sacerdotib uł leintis dese

Expanded text:
convicium dixerit, famosus econvicium dixerit, famosus e
Abbreviated transcription (Latin):
uoltis ut faciant nob homines hoc eadẽ facite illis : Qnis quis aut̃ cõtrahȩc confituta nenerit aut
hec in frangere tõptatierit : tã quã contẽpitr grad fuipericn losubiacebit: Qdlaicis douiris dõ
dicatis uł xccles asticis facaltatib aliquiã disponenda nullasit ad tributa facultatib: Dourris dõ
dicatis uł aec desiasticis faculta ab: aliquid tispenen di nulla legit᷑ laicis quãtus religiosis um¬
quã ad tribtita facultas. De infeui inblas femiã alterits alterius aliqua scripeararũ uł cantico
c̃posuerit uł canta uerint his qui inblas phemiã alterius cantica cõposterit uł qui canta uerit
aextra ordinẽ uindicet᷑ : Nã lex exibiari iubet eos quilibellos famosos ex quogitant aut ꝓponunt
Natatus in famia : quicũq: dũappellat indicẽ conuitiũ dixorit. Notantũ insquimalediccũ auti

Expanded text:
vultis ut faciant vobis homines, haec eadem facitvultis ut faciant vobis homines, haec eadem facitpericulo subiacebit. 199. Quod laicis de viris Deo dicatis vel ecclesiasticis facultatibus aliquid disponendi nulla sit adtributa facultas. De viris Deo dicatis vel ecclesiasticis facultatibus aliquid disponendi nulla legitur laicis quamvis religiosis umquam adtributa facultas. 200. De his qui in blasphemiam alterius aliquam scripturam vel cantica composuerint vel cantaverint. Is qui in blasphemiam alterius cantica composuerit, vel qui cantaverit ea, extra ordinem vindicetur, nam lex exiliari iubet eos, qui libellos famosos excogitant aut proponunt. Notatur infamia, quicumque, dum appellat iudicem, convicium dixerit. Non tantum is, qui maledictum aut
Abbreviated transcription (Latin):
huc contrahos uemeridũ crediderit uł insistere morupescifere ꝑ suafionitcẽtauerit conpto¬
tiponu&e dignosupplatio colerceat. Dehis qou falsa principu rescripta detuleru & diia
nollis aliis caufis. Rnte
falsa principuro scripta deculerint oa falsarupuma t̃
Quifalsunesciens alliga¬
ui falsipȩna nõtenuat᷑ incaput domini pat roniue. nec
seruus nec libtus interro¬
sampotust. Vt pregnante ne mocorqueat : Quideseco¬
fes suse suꝑ aliũ credino
potest : Dehis otuf alsa fratrib: intulerint quidagendusi
Los quifalsa frate bcapi ta li¬
io cõmanicare & infamos semꝑexistere Vt millus dealterits prbn par rodna poptlo sup adere au¬
lene ntrelita ꝓpria parrohi a ad suã ocelosa contem ant atit sibiecr decimasdent : Statutue
relicta ꝓpria etdosia contieniant & suas decimas fibident. sed inus quris q suaaeclesia & popti
bsit content᷑ & qđ sibi nontialt fieri alteri ne qua quia fatiat ntata illut eiangeli: Quecũq

Expanded text:
rit, competenti poena et digno supplicio coerceatur. 196. De his qui falsa principum rescripta detulerint. Et de nonnullis aliis causis. Qui falsa principum rescripta detulerint, ut falsarii puniantur. Qui falsum nesciens allegavit, falsi poena non teneatur. In caput domini patronive nec servus nec libertus interrogari potest. Ut praegnantem nemo torqueat. Qui de se confessus est, super alium credi non potest. 197. De his qui falsa fratribus intulerint quid agendum sit. Eos, qui falsa fratribus caarrochia populo persuadere audeat, ut relicta propria parrochia ad suam ecclesiam conveniant aut sibi eorum decimas dent. Statutum erelicta propria ecclesia conveniant et suas decimas sibi dent. Sed unusquisque sua ecclesia et populo sit contentus, et quod sibi non vult fieri, alteri nequaquam faciat, iuxta illud euangelii: Quaecumque
Abbreviated transcription (Latin):
nt habeo quit quidiustũ & dõplacitu fuerit t̃minet᷑: DeREgis ad ecclesiã uł adatria
me arũ confiugientab: ut nõ abstraliant᷑. Vt reostimoris necessitas ñ cõstringat errta alta¬
namanero & letauoneratione dignapolluere depositisarimis qui fugerint. Qd sinde postert
scunt sear mattrũ iirib: extrahendos: Et qͥcũq eos deportib: & deatriis deortulis dobal no
suł aiatenoris ȩ desiarũ abserahere p̃st̃ seru capite pumiat᷑: Do nõ nsurpandis plebib alienis

Expanded text:
tum fuerit terminetur. 174. De reis ad ecclesias vel altaria earum confugientibus, ut non abstrahantur. Ut eos timoris necessitas non constringat circa altare manere, et loca veneratione digna polluere, depositis armis qui fugerint. Quod si non deposuerint, sciant se armatorum viribus extrahendos. Et quicumque eos de porticibus et de atriis et de hortulis, de balneis vel adiacenciis ecclesiarum abstrahere praesumpserit, capite puniatur. 175. De non usurpandis plebibus alienis
Abbreviated transcription (French):
crorũ ca nonũ canonica inuectioneforiant᷑ De tostib:
uł accusatorib: qtiu cũmimi¬
cismorant̃ in sacer docũ aconsatione n rocipiendis
Nos illitostes suscipiendis
neq accusatores quicũ mimicis morant᷑ ułquos
ipsi dedomo ꝓduxer int ql cor¬
rũpunt moros bonos conloquna mala: Decestib: nre
cipiendis quil xpĩ anere ligio

Expanded text:
testibus vel accusatoribus, qui cum inimicis morantur, in sacerdotum accusatione non recipiendis. Non sunt illi testes suscipiendi neque accusatores, qui cum inimicis morantur, vel quos ipsi de domo produxerint, quia corrumpunt mores bonos colloquia mala. 188. De testibus non recipiendis, qui christianae religi
Abbreviated transcription (Latin):
oñs metropoliani su mis primatos & hoc sũmopere abrispindeat᷑ no aliquacopidit are
ut inuidia fiat. Si q̃ ep̃orũ accuisitor ad sũmos primatis canis a deferataccusitor Ritiadtentins dn¬
cutiant᷑ si cansa piecaris hoc fiat necne : Qđ sialicuius inuidia ant inimicitia id pranaetipiditato
tatis agi inuentũsuuere : pacient̃ audiant᷑ : Minꝰ nerriciant᷑ & canonice corrigant᷑ : Quidde ad¬
cluii uocato agendũ sit qͥ inloco uł fratidereptus fuerit. Siadnocatꝰ ncausa fuscepta iniquacupidactu
fuerit reꝑtꝰ : a coriuentu houesioꝵ & ainditioꝵ cõmunione separet᷑. & uideat neiudicas & asseru¬

Expanded text:
omnes metropolitani summi sunt primates. Et hoc summopere ab eis praevideatur, ne aliqua cupiditate vel invidia fiat. Si quis episcoporum accusatur, ad summos primates causa deferat accusator; qui attentius discutiant, si causa pietatis hoc fiat necne. Quod si alicuius invidia aut inimicitia vel prava cupiditate am si causa pietatis agi inventum fuerit, patienter audiantur; minus ne, reiciantur et canonice corrigantur. 157. Quid de advocato agendum sit, qui in dolo vel fraude repertus fuerit. Si advocatus in causa suscepta iniqua cupiditate fuerit repertus, a conventu honestorum et a iudiciorum communione separetur, et videat ne iudicis et asser
Abbreviated transcription (Latin):
secernendũ se ab ep̃i sui cõmunione deduxeritacseparatĩ cũ aliquib: scis mas aciens sacri¬
sicutaten foctũ ẽ indiscrece ꝑ diuersa nõmitant᷑ loca necab epis nec abaliib p̃latis nec
tiã alaicis ne forte ꝓpt̃ eorũ absentiã & anima rũ pericula &ecdesiarũ inqtib: conscitus
sariũ suũ ita apud iudicẽ crediderit accusandũ ut scasserat inolentiã ꝑtulis se adplation
Si quis prbt inc̃ sulto opoagendã in quolibetloco uoluerit cȩ lobraro ip se honoris uo õtrar

Expanded text:
secernendum se ab episcopi sui communione duxerit, ac separatim cum aliquibus schisma faciens sacrisicut hactenus factum est, indiscrete per diversa non mittantur, nec ab episcopis, nec ab aliis praelatis, nec etiam a laicis, ne forte propter eorum absentiam, et animarum pericula, Ecclesiarum in quibus constituti sunt rsarium suum ita apud iudicem crediderit accusandum, ut se asserat violentiam pertulisse, ad probatiSi quis presbiter inconsulto
Abbreviated transcription (Latin):
necaueritut homicidateuent. Dilis quim omã fecerit. ant it agentes assalierint autdomoꝵ noceurm
latores fuerint quid agendufit: Siquis ad facienda rapina ad gredie. aut it agentẽ in p̃sidiis adse d
ant doniũ alterius noc tarn spoliater incrauerit. ec occisus fuerit : mors latronis ipsius a neminere¬
quirat᷑: Vt iudices priuscapitalẽ ñ ꝓferant sententiã qtiã aut reus ipse confiteat᷑ ant ꝑtesi es innpcen¬
tes conuncat᷑ : Index erimi nost̃ distiens nõ ante sententia ꝓferat capitalẽ quã autreus ipseconfi

Expanded text:
neatur. 169. De his, qui rapinam fecerint, aut iter agentes assallierint, aut domorum nocturni spoliatores fuerint, quid sit agendum. Si quis ad faciendam rapinam aggreditur, aut iter agentem in praediis adsallierit, aut domum alterius nocturnus spoliator intraverit, et occisus fuerit, mors latronis ipsius a nemine requiratur. 170. Ut iudices prius capitalem non proferant sententiam, quam aut reus ipse confiteatur, aut per testes innocentes convincatur. Iudex criminosum discutie
Abbreviated transcription (Latin):
nã ꝓperarent nec arpa ferrent nec hominestã xp̃ranos qtia paga nos necarent ne
catoros sangumũ fierent ił quic quã contra canones facerent qđ honora sacerdotu& rs
ecclefiarũ anferre i norateris uoluis semꝰ qđ nullatonus facere tłle uł facere uo¬

Expanded text:
nam properarent, nec arma ferrent, nec homines tam christianos quam paganos necarent, nec nam properarent, nec arma ferrent, nec homines tam christianos quam paganos necarent, nec agitatores sanguinum fierent, vel quicquam contra canones facerent, quod honores sacerdotum et res ecclesiarum auferre vel minorare eis voluissemus: quod nullatenus facere vel
Abbreviated transcription (Latin):
cus̃ ab liominib: : Et dũ hec ita sehabeant eligimꝰ potius dñõ ammini culanto nobisq illis &t
ciseꝵ aecclosiis opẽferente nec quic qua eis ꝓhec dehonorib: uł ecclesiart̃ reb: minuente : Vt
gradiseoꝵ & scõrũ canonũ docretacustodiant . qua illiaut nob̵ imperantib: aut consenti¬
entib contrahȩc faciant. aut gradib: carrant autpere ant & nos simulqđ ab sit cũ eis & uic¬
torua cartamꝰ uł pereamꝰ. Qm̃ peccatis eaigentib: timem sit alia &ita inlicitaris ate impe¬
nnꝰ aut agere consentiamus: ut una caris pereamꝰ. Quia non solu qui faciunt sed et
Dehis quiputauor idcirco p̃teptũ fois se nonire ad pugna sacer dotes. ut honor eis min ueret
cp̃is et sacer dortib: acreliquis di sertuent in hostes nisi duo aut tres acȩteris electi & sacerdo¬
tes̃ smilit̃ ꝑpacci abeis eleqi ñ irent sicat in priorib: nr̃is continet̃ capitn larib: nec ad pg¬

Expanded text:
Et dum haec ita se habeant, elegimus potius Domino adminiculante, nobisque illis et cunctis eorum ecclesiis opem ferente, nec quisquam eis pro hoc de honoribus vel ecclesiarum rebus minuente, ut gradus eorum et sanctorum canonum decreta custodiant, quam illi aut nobis imperantibus aut consentientibus contra haec faciant, aut gradibus careant, aut pereant, et nos simul, quod absit, cum eis et victoria careamus vel pereamus. Quoniam peccatis exigentibus timemus, si talia et tam inlicita eis aut imperemus aut agere consentiamus, ut una cum eis pereamus; quia non solum qui faciunt, sed et empiternam. 142. De his, qui putaverunt idcirco praeceptum fuisse non ire ad pugnam sacerdotes, ut honor eis minueretur. cessimus episcopis et sacerdotibus ac reliquis Dei servis, ut in hostes nisi duo aut tres a ceteris electi et sacerdotes similiter perpauci ab eis electi non irent, sicut in prioribus nostris continetur capitularibus, nec ad pug
Abbreviated transcription (Latin):
cdosiȩ quesibi comimisise & inte gerrime fruens reb ac ho norib: suꝑceraesae
dare doboaet suꝑ quib resagit᷑ amimonitus fuerit siint̃ sose mo niste atte put¬
q parte publice arguant᷑ & corrigant᷑ qui familiarit se& secrete corriginoluer:
Qdđ sisponte arit aliqua nocosfitate compulsus aut in fratrũ conuentu. Aut in quolibet
loconon canonitȩ ucatꝰ necolim familiarit̃ commonit uenerit . anullo compollan¬
t̃ ante qua hȩc fiant ut respondeat. Sedprins ut p̃libat uest familiarit̃ conuom¬
atus utdese & desuis ea sanet unde querimonia agit᷑. De in decempr innicenis
canonib: p̃fixo ut tanonitȩ respondeat : adsi nodale conuocetꝰ conuentũ. & ut ep̃m
aptd iudicos publicos nemo audeat accusare sed aut aptid primates diocesarũ. aut
apud sedẽ aposto licã : Noc aliorã nisi suoꝵ acecosie oloctorũ tudicũ sentent

Expanded text:
ecclesiaeque sibi commissae et integerrime fruens rebus ac honoribus super certisecclesiaeque sibi commissae et integerrime fruens rebus ac honoribus super certisdare debeat, super quibus res agitur, ammonitus fuerit. Si inter se se minime ante pac parte publice arguantur et corrigantur, qui familiariter se et secrete corrigi noluerunt. Quod si sponte aut aliqua necessitate compulsus aut in fratrum conventu aut in quolibet loco canonice vocatus nec olim familiariter commonitus venerit, a nullo conpellatur, antequam haec fiant, ut respondeat; sed prius, ut praelibatum est, familiariter conveniatur, ut de se et de suis ea sanet, unde querimonia agitur. Deinde tempore in Nicenis canonibus praefixo, ut canonice respondeat, ad synodalem convocetur conventum. Et ut episcopum apud iudices publicos nemo audeat accusare, sed aut apud primates diocesearum, aut apud sedem apostolicam; nec aliorum nisi suorum aut certe electorum indicum sententia
Abbreviated transcription (Latin):
rit . Si quis statuta suꝑgres suscorroperie uł ꝓmhilo habenda puta uere : filaic̃e com¬
munione si dericus honor priuct᷑. ł Vt ȩcdesiarũ negotia semꝑ primoatudiant᷑
in causis: De et desiarũ negotiis ut absq: dilatione tilla : continuo audiant᷑ a iudice
cli De epõnonusur pando adlterias finos ep̃i. Heep̃s alterios epĩ plebes uł fines uisur
pet clii De non iuditando uł testificando quã quã in sua tausa. Vt nullus insuacanl
undicet : aut costimoniũdicat cliii Vt ep̃s eiectus uł suis carensreb: ante plenaresa¬
tutionẽ non actusct̃ nocille qui suis libore & intrgerrime fruons bonis anto quã f¬
miliariẽ coniieniat neque rospondero conpellatꝰ nsi ca nonito uenerie e nocatus la¬
et accasari uł inditari antequã legalit̃ & plonit̃ rostauat᷑ : Si quis uero libere so

Expanded text:
rit. Si quis statuta supergressus corruperit vel pro nihilo habenda putaverit, si laicus est, comrit. Si quis statuta supergressus corruperit vel pro nihilo habenda putaverit, si laicus est, communione, si clericus, honore privetur. 150. Ut ecclesiarum negotia semper primo audiantur in causis. De ecclesiarum negotiis, ut absque dilatione ulla continuo audiantur a iudice. 151. De episcopo non usurpando alterius fines episcoppet. 152. De non iudicando vel testificando quemquam in sua causa. Ut nullus in sua causa iudicet aut testimonium dicat. 153. Ut episcopus eiectus vel suis carens rebus ante plenam restitutionem non accusetur; nec ille, qui suis libere et integerrime fruens est bonis, antequam familiariter conveniatur; neque respondere conpellatur, nisi canonice venerit evocatus. Caet accusari vel iudicari, antequam legaliter et pleniter restituatur. Si quis vero libere suis
Abbreviated transcription (Latin):
cula s agunt & ecclesi as conturbant. tales sacer dotes uitandi& honore ꝓprios pritiandicar¬
cerib q uł monastite uite subpȩnitentia dieb: nite sue tradendimala qux̧ eger̃ luituri exb
Vt cuius piã građ dericus sine pontificis sin conseusui nullã ad secalare inditiũ ad trahiere p̃fume
Cle ricus cuius libet građsine pontificis suꝑmis su nullũ ad sȩculare uditiũ psumat ad tra¬
iere : nec laico quẽ libet dericũ in seculari iuditio liceat actusare : Cũ priuatoꝵ axp̃i
cansas magis a postolu s adecdesi as deferriatqi ibidẽ t̃ minari p̃cipiat elxui Ve dericiue¬
nationes non faciant cũ auib: uł canib: Ve derici uenatianes nonagant nec acceptores uł sa¬
tunus quisq: prbr ꝑ singulos annos ep̃osuorationẽ ministerus cireddat tã fide
lica quã debaptis moatq: deomne ordine minis terii sui : cxluiu. Vtomnes ep̃
parrednasstias annis singulis circũeant : Vt singulis annis unꝰ censq: ep̃s parre¬

Expanded text:
culas agunt et ecclesias conturbant, tales sacerdotes vitandi et honore proprio sunt privandi, carceribusque vel monasticae vitae sub poenitentia diebus vitae suae tradendi, mala quae egerunt luituri. 145. Ut cuiuspiam gradus clericus sine pontificis sui concessa nullum ad iudicium seculare attrahere praesumat. Clericus cuiuslibet gradus sine pontificis sui permissu nullum ad seculare iudicium attrahere praesumat, nec laico quemlibet clericum in seculari iudicio liceat accusare, cum privatorum christianorum causas magis apostolus ad ecclesias deferri atque ibidem terminari praecipiat. 146. Ut clerici venationes non faciant cum avibus vel canibus. Ut clerici venationes non agant, nec acceptores vel falUt unusquisque presbiter per singulos annos episcopo suo rationem ministerii sui reddat tam de fide catholica, quam de baptismo atque de omni ordine ministerii. 148. Ut omnes episcopi parrochias suas annis singulis circumeant. Ut singulis annis unusquisque episcopus parro
Abbreviated transcription (Latin):
it tibiscriptũe. quiro licco epo ecclesiastico iuditio publicis iudiciis purgari uolue¬
nt . et iã sipillo fueri ꝓ lata sententua locũ sut̃ amittat hac incriminali iuditio
nim liuero ꝑdat qđ etucit : silocã suũ obtinere uoluerit : Cũenim adeligen dos
iundicos indiq eccłȩ patet a uccoritas quia sẽ indignũ frat̃ noconsortio rudicat qui
deuniuer sar ccła male senciendo quidẽ dese tulari inditio possit atxiltũ : Cũpri¬
iatorũ xp̃ĩ anoꝵ cansas apłs magis ad ȩccłam deferriatq: ibide t̃minaripcipiat simul

Expanded text:
i scriptum est: « Qui relicto ecclesiastico iudicio publicis iudiciis purgari voluerit, etiamsi pro illo fuerit prolata sententia, locum suum amittat. Hoc in criminali iudicio. In civili vero perdat, quod evincit, si locum suum obtinere voluerit. Cum enim ad eligendos iudices undique ecclesiae patet auctoritas, quia se indignum fraterno consortio iudicat qui de universa ecclesia male sentiendo quidem de seculari iudicio poscit auxilium, cum privatorum christianorum causas apostolus magis ad ecclesiam deferri atque ibidem terminari praecipiat. » Simul
Abbreviated transcription (Latin):
sii priã ꝑtinot parrochiam: Deaccisatoribus ficor dotum calom niosis ł suspertis. Accusatores calom

Expanded text:
priam pertinet parrochiam. » 107. De accusatoribus sacerdpriam pertinet parrochiam. » 107. De accusatoribus sacerd
Abbreviated transcription (Latin):
ux sit pupti aliter ducenda. Dubium non est eam mulierem ñ ꝑtinere ad matrimonium inqua
ocet᷑ nuptiale. Ñ fuis semisterium. Igitur quicũq filiã suã uiro habenti concubinam in ma¬
nium dederit nonita accipien dum est quasi etm coniugato dederit ñera si forte illa mulier et
ingenua facta et dotata legitime & publicis nuptiis honestata uideatur. Paterno arbitrio
uiris iuncte carent culpa simulieros quae auiris habebantur inmatrimonio non fuorunt:
quia aliud ÷ nupta aliud c̃cubina. Deme tropolitanis. Necͣ ꝓuincialium causas absquoꝓprio
epõ audiant neq alicius coepm querelam ł crimen p̃t̃ ceterorum omnium c̃pro uincialium co
eporũ p̃sentia discutero p̃sumant. Vt nullus metropolitanꝰ absque ceterorum õniũ c̃ꝓuincialiũ
coepõrũ instancia aliquorum audiat causas eorum clamante. canonum tuba. metropolitanus
p̃ter õniũ conscientiã ñ faciat aliquid subauditur c̃ꝓuncialium coeperunt. pi si quantum adpro¬

Expanded text:
ptialiter ducenda. Dubium non est, eam mulierem non pertinere ad matrimonium, in qua docetur nuptiale non fuisse mysterium. Igitur quicumque filiam suam viro habenti concubinam in matrimonium dederit, non ita accipiendum est, quasi eam coniugato dederit, nisi forte illa mulier et ingenua facta et dotata legitime et publicis nuptiis honestata videatur. Paterno arbitrio viris iunctae carent culpa, si mulieres, quae a viris habebantur, in matrimonio non fuerunt, quia aliud est nupta, aliud concubina. 106. De metropolitanis, ne conprovincialium causas absque proprio episcopo audiam, neque alicuius coepiscopi querelam vel crimen praeter ceterorum omnium conprovincialium coesiae privilegio nullus metropolitanus absque ceterorum omnium comprovincialium episcoporum instantia aliquorum audipraeter omnium conscientiam non faciat aliquid subauditur, conprovintialium coepiscoporum, nisi quantum ad pro
Abbreviated transcription (Latin):
eisora penitudinis habita moderationeepi arbitrio sunt constituenda ꝓut ins ce terturtun
qorie ait egrttudima rospieientes necessirates xii demalom̃ ordii dione uitanda uediei
quitals ordinant sacer dotes qu ales esse nondebent. nonest hoc consulere. populis sed nocerei
p̃stare reginent᷑. sedaugere discrimen.XXiii. Deep̃is qui inutiles ordinauerint
hunordimnandis sacerdo ti bus scõrum patrũ statuta noglexerant a quos rofuatare debueront
ꝓ segarunt. unde sigqui eps̃ talem ordinauerint sacerdotesi qualẽ esse ñ liceat. etiã sialiquo mo¬
b dam num propriilionoris euaserint ordinacionis tam̃ uimultorius non habebunt
cossacrunto umquã inter erunt. qđ leglecto uidicio p̃stiter̃. XXIIII De cauendis
lcitis ordinacionib: Ab inlicitis ordinacionibus est abstinendũ etsiq facte sunt ordina

Expanded text:
empora poenitudinis habita moderatione et arbitrio sunt constituenda, prout conversorum anquorumque aut aegritudinum respicientes necessitates. CAP. XXX. De aQui tales ordinat sacerdotes, quales esse non debent, non est hoc consulere populis, sed nocere; nec praestare regimen, sed augere discrimen. 23. De episcopis qui inutiles ordinaverint. Qui in ordinandis sacerdotibus sanctorum patrum statuta neglexerunt, et quos refutare debuerunt, consecrarunt; unde si qui episcopi talem ordinaverint sacerdotem, qualem esse non liceat, etiamsi aliquo modo dampnum proprii honores evaserint, ordinationis tamen vim ulterius non habebunt, nec ei sacramento umquam intererunt, quod neglecto iudicio praestiterunt. 24. De cavendis illicitis ordinationibus. Ab illicitis ordinationibus
Abbreviated transcription (Latin):
matos nobiscũ autcũ quib: iusserim dirigant . & ipsi ꝓ nob̵ & cuncto exercitun ro missas
ip tamas oblationes &ȩ mulationes elemosinas faciant orantesdm̃ cȩliut ꝓficiam initi¬

Expanded text:
matos nobiscum aut cum quibus iusserimus, dirigant; et ipsi pro nobis et cuncto exercitu nostro missas, matos nobiscum aut cum quibus iusserimus, dirigant; et ipsi pro nobis et cuncto exercitu nostro missas, letanias, oblationes
Abbreviated transcription (Latin):
i monitione in structi scorũq canonũregulise doeti cõsultu iudelic& omniũ nobiliũ nrẽꝵ
ns met ipsos corrigentes posteris q: nr̃is exempbũ dantes dolom̃ ut nullus sacerdos in hostẽ
uga nnis duo ultres tantuep̃ielectionecȩceroru ꝓpt̃ benodictionẽ & pdicationõ popali quere¬
cciliatio nẽ & cũillis electisacerdotes quibenesciant populis printentias laremis sas colebr are
le ifirmis cura haberesacrat iq olei cũ sacris pcib: unctionẽ impendere & hoc maximepudere
nes ne ui itico quis desdorecedat . hiueronecarma ferant. nec ad pugna ꝑgant necef fuso¬
tes sangninu ułagitatores fiant sed tantũ scõꝵpignora : & sacraministeria ferant &ora
tomib: ꝓuirib: insistant : ut populus quipugnare deb& auxiliante dño uicttr existat & non
sic lacerdos sicut poptilus: Reliqͥ uero qui ad ecdefias suasteninent fuos homines benear¬

Expanded text:
 sanctorum quoque canonum regulis edocti, consultu videlicet omnium nobilium nostrorum nosmetipsos corrigentes, posterisque nostris exemplum dantes, volumus ut nullus sacerdos in hostem pergat, nisi duo vel tres tantum episcopi, electione caeterorum propter benedictionem, praedicationem, populique reconciliationem, et cum illis electi sacerdotes, qui bene sciant populis poenitentias dare, missas celebrare, de infirmis curam habere, sacratique olei cum sacris precibus unctionem impendere, et hoc maxime praevidere, ne sine viatico quis de seculo recedat. Hi vero nec arma ferant, nec ad pugnam pergant, nec effusores sanguinum vel agitatores fiant; sed tantum sanctorum pignora et sacra ministeria ferant, et orationibus pro viribus insistant; ut populus, qui pugnare debet, auxiliante Domino victor existat, et non sit sacerdos sicut populus. Reliqui vero, qui ad ecclesias suas remanent, suos homines bene ar
Abbreviated transcription (Latin):
rognoꝵ diuisione aut ꝓuinciarã sen¬
tracione c̃petere aut retino p̃sumat. Qđ si quis hoc facere cemptauertt . tã dius
abomnium caritate sus pensus et a cõminionib: gracia seques tratus quo adusq res ablatus casre¬
tuum satis¬
fa ci one resti tuat:¬

Expanded text:
regnorum divisione aut provinciarum sequestratione, competere aut retinere praesumat. Quod si quis hoc facere tentaverit, tamdiu sit ab omnium caritate suspensus, et a communionis gratia sequestratus, quoadusque es ablatas cum fructuum satisfactione restituat
Abbreviated transcription (Latin):
õs surciti as gentilitatis abiciat et respuat siue ꝓfana sacrificiamor tuorum siue sorti legos ł diuinos siue
flucteria &aiguria siue in cantaciones siuehostia s immolatitias quas stulti homines iuxta ecolesi as ritu pagano
bseraaciones duinosq ł sorti logos autguria filacteria in cuntuciones ł omĩs ur catias gentilium siudeat

Expanded text:
omnes spurcitias gentilitatis abiciat et respuat, sive profana sacrificia mortuorum, sive sortilegos vel divinos, sive omnes spurcitias gentilitatis abiciat et respuat, sive profana sacrificia mortuorum, sive sortilegos vel divinos, sive phylacteria et auguria, sive incantationes, sive hostias immolatitias, quas stulti homines juxta ecclesias ritu pagano observationes divinosque vel sortilegos, aut auguria, filacteria, incantationes vel omnes spurcitias gentilium studeat
Abbreviated transcription (Latin):
nib peccata confitentibus iudicare & indicare penitentiam possit. CXXIIII. Nonesse fundendum sangiinem
anorũ ł paganorum a sacerdocibus. Vt si cerdotes neq xp̃i anorum neq paganorum saiguinem fut¬
dant. CxxU. ut seruidĩ uena ciones non excer count: Om̃b seruis di uenaciones etsiluaticos uagationes
nus CxxvII. Desacerdotib: quiplures ixoros habuerint. Si sicordotes plures Vxores habuerint ł san¬
guinem xp̃i anorum ł paganorum fuerint aut ranonibus obuiauerint si cordocio priuencur quiad etorio¬
res sunt. secul arib CXXVIII. Vt unus quisquo sollicitussid ad iuuante defensore ecde ne in sua par¬
ia populus opera diabolica agat. Detreiumus ut scđm canones unusquisq op̃s insua parro cł¬
ollicitudinem adhibent adiuuante grafione quidefensor ecđe ÷ ut populis dipagana sunt ñ faciat s& ut

Expanded text:
nibus peccata confitentibus iudicare et indicare poenitentiam possit. 124. Non esse fundendum sanguinem nibus peccata confitentibus iudicare et indicare poenitentiam possit. 124. Non esse fundendum sanguinem christianorum vel paganorum a sacerdotibus. Ut sacerdotes neque christianorum neque paganorum sanguinem fundant. 125. Ut servi Dei venationes non exerceant. Omnibus servis Dei venationes et silvaticas vagationes remus. 127. De sacerdotibus, qui plures uxores habuerint. Si sacerdotes plures uxores habuerint, vel sanguinem christianorum vel paganorum fuderint, aut canonibus obviaverint, sacerdotio priventur, quia deteriores sunt secularibus. 128. Ut unusquisque sollicitus sit adiuvante defensore ecclesiae, ne in sua parrochia populus opera diabolica agat. Decrevimus, ut ssollicitudinem adhibeat, adjuvante grafione qui defensor Ecclesiae est, ut populus Dei paganias non faciat; sed ut
Abbreviated transcription (Latin):
lerm maculis asꝑsa adsa cordotũ accusationem non admirtenda. Si accusatores ꝑsona iniudicio ep̃ora culpa¬
ndesiusticis ad maiores exclesiusti cosiudices fuerit prouocatum non eis de negetur qui prouocauerint. Pla¬
aut uta quibus camque iudicib: et dosiasticis ad alias iudices et lesi asti cos ubi ÷ maior auctoritas
suerit prouocatum ñ eis denegetur quiprouocauerint. Cxxii. Dea postolicis et canonicis decreris
iniine iuolandis. Prouidendum est in omnibus nei nalico a postolica ł canonica de cretauiole¬
.xiii. Decretũ domini Rarroli regis francorũ ut serudĩ neq inhostem ꝑgant neq armaturambaiolent
Rarolus graciadĩ rex regnique francorum rector & deuot᷑ sãe ecłe defensor atq adiutor in omnilius
rusdĩ ꝑom̃ a omnibus armaturam portare ł pugnare aut in excercitum & i n ostem ꝑgere omnino pr

Expanded text:
lerum maculis aspersa ad sacerdotum accusationem non admittenda. Si accusatoris persona in iudicio episcoporum culpalerum maculis aspersa ad sacerdotum accusationem non admittenda. Si accusatoris persona in iudicio episcoporum culpaecclesiaticis ad maiores ecclesiasticos iudices fuerit provocatum, non eis denegetur qui provocaverint. Placuit, ut a quibuscumque iudicibus ecclesiasticis fuerit provocatum, non eis degenetur, qui provocaverint. 122. De apostolicis et canonicis decretis minime violandis. Providendum est in omnibus, ne in aliquo apostolica vel canonica decreta violentur. 123. Decretum domni Karoli regis Francorum, ut servi arolus, gratia Dei rex regnique Francorum rector, et devotus sanctae Ecclesiae defensor, atque adjutor in omnibus ltu, servis Dei per omnia omnibus armaturam portare vel pugnare, aut in exercitum et in hostem pergere, omnino pr