comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dicebat contemptatis parandis operib diei et nox omnis
absumpta. Nam intrinsecus silicibus magnis obstrusae st
portae et maenium in tuta firmata. & ad emutenda undig
taela uel saxa tormenta per locos aptata sunt habiles ag¬
gesta o prope sufficiens aqua pridie enim dimicantim
quidam siti aduse ipa uitae defrumenta uexati sunt
ontra bothi reputantes difficiles martis euentus
anxiiq cum sterni & sauaci cernerent fortiores er
particulatim uires suas conuellias totum iniere con¬
silium: quod ipsa indicante uastitia publicatum est
partis enim nostrae candidatos aliquos qui die preten¬
to ad eos defecerant. pellexere ut simulata fuga ue¬
lut ad propria remeantes intra muros suscepisse cuta¬
rent: ingressi o latentem quandam incenderent pa¬
tem. U tanꝗͣ signo erecto occultius dum cirea exi¬
gendo incendium distringitur multitudo clausorum

Expanded text:
decebat contemptis, parandis operibus diei residuum et nox omnis decebat contemptis, parandis operibus diei residuum et nox omnis absumpta. Nam intrinsecus silicibus magnis obstrusae sunt portae, et moenium intuta firmata, et ad emittenda undique tela vel saxa, tormenta per locos aptata sunt habiles, aggestaque prope sufficiens aqua. Pridie enim dimicantium quidam siti ad usque ipsa vitae detrimenta vexati sunt. Contra Gothi reputantes difficiles Martis eventus, anxiique cum sterni et sauciari cernerent fortiores, et particulatim vires suas convelli, astutum iniere consilium, quod ipsa indicante Iustitia publicatum est. Partis enim nostrae candidatos candidates aliquos qui die praeterito ad eos defecerant, pellexere, ut simulata fuga velut ad propria remeantes, intra muros suscipi se curarent, ingressique latenter quandam incenderent partem: ut tamquam signo erecto occultius, dum circa exstinguendum incendium distringitur multitudo clausorum,
Abbreviated transcription (Latin):
introire prohibitis adfixus patietibus maenium aedi¬
bus  continus proloci humilitate fortiter decernebat
superare e rabies ĩminentium aduse hora diei
nonam sibito pedites nostri ⁊ recenti ex his qui pro¬
pe ipa stetere loricas conferte in cuneum desciuerut
ad harbaros: eosq illic auide raptos confestim inceͣ¬
tum quo consilio trucidatunt. Et ex eo deinceps
obseruatom est neminem huius aliquia uel in despera¬
tione rerum ultima cogitasse. Feruente itaq tot malo¬
rum congetie repenteꝰ cum fragore ccelesti imbres nu¬
bibus atris effuci dispersere circufrementium globos.
Reuersio ad rallum dimensum ter et figuret plaustroꝵ
imanes sprritus latius potrigentes iubebant nostris per
minaces luteras et laegatim aetatem fide retinendae salu¬
tis accopta. uerũ introire non auso quo missus est per
hristianu quendam portatis scriptis er recitatis xrq

Expanded text:
introire prohibitus, affixus parietibus moenium, aediintroire prohibitus, affixus parietibus moenium, aedibusque continuis, pro loci humilitate fortiter decernebat, superaratque rabies imminentium ad usque horam diei nonam, subito pedites nostri trecenti, ex his qui prope ipsas stetere loricas, conferti in cuneum, desciverunt ad barbaros, eosque illi avide raptos, confestim incertum quo consilio trucidarunt; et ex eo deinceps observatum est, neminem huius modi aliquid vel in desperatione rerum ultima cogitasse. Fervente itaque tot malorum congerie, repente cum fragore caelesti, imbres nubibus atris effusi, dispersere circumfrementium globes, reversique ad vallum dimensum tereti figura plaustrorum, immanes spiritus latius porrigentes, iubebant nostris per minaces litteras et legatum dedere civitatem, fide retinendae salutis accepta. Verum introire non auso, qui missus est, per Christianum quendam portatis scriptis et recitatis, utque
Abbreviated transcription (Latin):
cum prȩter se nihil singuli cere poterant. occipitiis pro
priis ferrum arbitrantes haerere. Audiebantur tamen
licer longius eiulatus miserabilis relictorrm singult g
morientium ex uulneratorum cruciabilis fletus. Lu¬
ce uoͣ ceptante uictores ut bestiae sanguinis irritameto
atrocius efferata spei inanis illecebris agitati hadriano¬
polim agminub petiuere densatis eam uel cum discrimini¬
bus excisuri postremis docti per proditores et transfugas
potestatum culmina maximazę es fortunae principalis
insignio ⁊ hesaurose Ualentis illie xt atdor ĩ monu
mento conditos. Et ne interuallatis ardor intepesceret
moras hora diei quarto ambitu cincto murorrm infe¬
tisçime certabatur oppugnatoribus genuna ferocia.
ad preceps exitim festinantib contra qr defensate
uigore ualidis uiribus incitato Et quia militum ca¬
lonume numerus magnus ciuitatem cum iumentis

Expanded text:
cum prcum prpriis ferrum arbitrantes haerere. Audiebantur tamen licet longius heiulatus miserabiles relictorum, singultusque morientium, et vulneratorum cruciabiles fletus. Luce vero coeptante, victores, ut bestiae sanguinis irritamento atrocius efferatae, spei inanis illecebris agitati, Hadrianopolim agminibus petivere densetis, eam vel cum discriminibus excisuri postremis: docti per proditores et transfugas, potestatum culmina maximarum, et fortunae principalis insignia, thesaurosque Valentis, illic ut in munimento arduo conditos. Et ne intervallatis ardor intepesceret moris, hora diei quarta ambitu cincto murorum, infestissime certabatur oppugnatoribus genuina ferocia ad praeceps exitium festinantibus, contraque defensorum vigore validis viribus incitato. Et quia militum calonumque numerus magnus, civitatem cum iumentis
Abbreviated transcription (Latin):
lis nobis memorio plene testatur. Illud autem prȩteri¬
ri non conuenie ꝙ cum oraculo tripodis quem mouis¬
se patricium docuimus et hilatium tres uersus illos
fatidicos conferisser. quorum ultimus est. Entaia ioici¬
matus et rudens inter initia condemnabat.: processu uoͣ
luctuum maximoru abiecta etiam timidus eiusdem sor¬
tis recordatione agiae nomen horrebat ubi erutheo op¬
pidum suppositum montem mimanto et homerom scrip¬
sisse et rellium doctis referentib audiebat. Denio
post intericum eius discoscum hostilem prope locũ inqͦ
cecidisse existimatus ẽ inuentus dicitur saxeis monume¬
tis suggestus: cui lapis afficus incisis luteris gręcis sepul¬
tum ibi nobilem quendam Mimanto ueterem indicabat.
Post exicialem pugnam cum iam tenebris nox terras in¬
plesget his qui superfuere dextraz pars. alii loeua uel
quo metus traxerat ferebant ut quisq proximos quȩres

Expanded text:
lis nobis memoria plene testatur. Illud autem praeterilis nobis memoria plene testatur. Illud autem praeteriri non convenit, quod, cum oraculo tripodis, quem movisse Patricium docuimus et Hilarium, tres versus illos fatidicos comperisset, quorum ultimus est ἐν πεδmatus et rudis, inter initia contemnebat, processu vero luctuum maximorum abiecte etiam timidus eiusdem sortis recordatione Asiae nomen horrebat, ubi Erythraeo oppido superpositum montem Mimanta et Homerum scripsisse et Tullium doctis referentibus audiebat. Denique post interitum eius discessumque hostilem prope locum, in quo cecidisse existimatus est, inventus dicitur saxeus monumenti suggestus, cui lapis affixus incisis litteris Graecis sepultum ibi nobilem quendam Mimanta veterem indicabat. Post exitialem pugnam cum iam tenebris nox terras implesset, hi, qui superfuere, dextra pars, alii laeva vel, quo metus traxerat, ferebantur quisque proximos quaerens,
Abbreviated transcription (Latin):
Nienis gemitibus libenter emolumenta fructus e conqui¬
rens: Tuncq magis intollerabilis cum incidencio crimi¬
na ad contemptamo uel ausam principis amplitudine trahes
in sanguinem saeuiebat et dispendia lo cupletrm: Illud
quoez ferri non poterat. qđ crm legibus lites omnes quȩ¬
stiones comutere ueteris e ueller destinatisez uelue lecti ᷤ
iudicibus negotia spectando mandabat. Nihil agi con¬
tra libidinem suam pauebatur iniutiosos alias er iracu¬
duis et criminantibus sine differentio ueri uel falsi facil¬
lime patens: guae uitiorum labes etiam in his priuatis
quotidianis ez rationib impendio est formidanda: essa¬
tor et pigner inigni coloris pupula oculi unius obstruc¬
ta. Sed ita ut non eminus appaterer figuta bene co¬
pacta membrorum: stature nec procerae nec humilis
incurius cruribus extante mediocriter uentre. Hec
super Ualente dixisse sufficiet: ouae uero esse ȩqua¬

Expanded text:
alienis gemitibus libenter emolumenta fructusque conquialienis gemitibus libenter emolumenta fructusque conquirens tuncque magis intolerabilis, cum incidentia crimina ad contemptam vel laesam principis amplitudinem trahens in sanguinem saeviebat et dispendia locupletum. Illud quoque ferri non poterat, quod, cum legibus lites omnes quaestionesque committere videri se vellet destinatisque velut lectis iudicibus negotia spectanda mandabat, nihil agi contra libidinem suam patiebatur, iniuriosus alia et iracundus et criminantibus sine differentia veri vel falsi facillime patens, quae vitiorum labes etiam in his privatis cotidianisque rationibus impendio est formidanda. Cessator et piger, nigri coloris, pupula oculi unius obstructa, sed ita, ut non eminus appareret, figura bene compacta membrorum, staturae nec procerae nec humilis, incurvis cruribus exstanteque mediocriter ventre. Haec super Valente dixisse sufficiet, quae vera esse aequa
Abbreviated transcription (Latin):
hemens: N ec sub alio principe in huiusmodi negotiis me¬
lius secum actom ẽẽ meminit oriens. s uperhis omib
liberali erat u moderatione: cuiꝰ rei licer abunder
exempla unum tamen sufficiet poni. Ut sunt in
palatiis non nulli alienaꝵ rerum auidi si qui caducu
uel aliud petisser ex usu cum magna iustoruq di
qui petierat res uel quatuor alios absentes aliqͦties
imperator ꝑticipes iungens: ut castigatius ageret in¬
quieti lucra. quibus inhiabant. hoc minus cõmento
cernentes. Super aedificiis autem quae per diuersa ᷤ
urbes et oppido uel instaurauit uel a primis istruxit
auspicior ne sim longior taceo ribus ipis id pertiũs mõ¬
strare concedens. Hec bonis omnib ęmulandos st ut
existimo. Nyne cius uitia percurãmus. M agnan
opum intemperans adpetitor. laborum impatiens duritiao
magis affectans imanem: in crudelitatem prodiuior sub¬
agrestis ingenii nec bellicis nec liberalibus studiis eruditus:

Expanded text:
hemens. Nec sub alio principe in huiusmodi negotiis mehemens. Nec sub alio principe in huiusmodi negotiis melius secum actum esse meminit oriens. Super his omnibus liberalis erat cum moderatione, cuius rei licet abundent exempla, unum tamen sufficiet poni. Vt sunt in palatiis nonnulli alienarum rerum avidi, si qui caducum vel aliud petisset ex usu, cum magna iustorum iniuqui petierat, tres vel quattuor alios absentes aliquotiens impetratorum participes iungens, ut castigatius agerent inquieti lucra, quibus inhiabant, hoc minui commento cernentes. Super aedificiis autem, quae per diversas urbes et oppida vel instauravit vel a primis instruxit auspiciis, ne sim longior, taceo rebus ipsis id apertius monstrare concedens. Haec bonis omnibus aemulanda sunt, ut existimo. Nunc eius vitia percurramus. Magnarum opum intemperans appetitor, laborum impatiens, duritiamque magis affectans immanem, in crudelitatem proclivior, subagrestis ingenii, nec bellicis nec liberalibus studiis eruditus,
Abbreviated transcription (Latin):
annalibus prȩter canensem pugnam ita ad interni¬
cionem res legitur gesta quaꝗͣ romano aliquotiens
refsente fortuno, fallaciis lusi bellorim iniquitati ces e¬
runt ad tempus et certamina multa famulos cȩnoniae
hoc excitu Ualens guinquagesimo anno contiguus um
ꝑ annos guattuor imperasset et decem paruo minus
Uius bonis multis cognita dicemus et ritia. Amicus
fidelis er firmus ultor acer ambitionum. seuerus mi¬
litatis et ciuilis disciplin&e corrector. peruigil sc¬
per et anxius ne propinquitatem eius prętendens
altius semer ferre⁊: erga deferendas potestates uel
adimendas nimium turdus: Prouinciatum aequissimus
cutor quarum singulas rt domum propriam custodie¬
bat indemnes. tributorem onera studio quodam molies
singulari: nullos uectigalium admitens augmento
in aderandis reliquorum debitem non molestus futĩb
et in petulatu dẽprehesis iudicib inimicus asper et ue¬

Expanded text:
annalibus praeter Cannensem pugnam ita ad interneannalibus praeter Cannensem pugnam ita ad internecionem res legitur gesta, quamquam Romani aliquotiens reflante Fortuna fallaciis lusi bellorum iniquitati cesserunt ad tempus et certamina multa fabulosae neniae hoc exitu Valens quinquagesimo anno contiguus, cum per annos quattuor imperasset et decem, parvo minus. Cuius bona multis cognita dicemus et vitia. Amicus fidelis et firmus, ultor acer ambitionum, severus militaris et civilis disciplinae corrector, pervigil semper et anxius, ne quis propinquitatem eius praetendens altius semet efferret, erga deferendas potestates vel adimendas nimium tardus, provinciarum aequissimus tutor, quarum singulas ut domum propriam custodibat indemnes, tributorum onera studio quodam molliens singulari, nulla vectigalium admittens augmenta, in adaerandis reliquorum debitis non molestus, furibus et in peculatu deprehensis iudicibus inimicus asper et ve
Abbreviated transcription (Latin):
a barbaris prodiit factrm. et eos maerore afflixit
magna glorio defraudatis. qđ romanae rei rectorem
noñ cepere superstitem is ipse iuuenis occulte postea
reuersus ad nostros haec ita accidisse natrauit. Pati
fade recuperatis hispaniis scipionum alterom crema¬
ta turri inquam confugerat absumptom incendioho¬
stili comperimus. Illud tamen certum est nec scipio¬
nis nec ualentis sepulturam qui suprimitatis honotesi
contigisse. In hac multiplici uirorem illustrium clade
Traiani mors eminuit et sebastiani: um quib tri¬
ginta quine oppetiuere tribuni uacantes er nume¬
rorym recfores et ualerianus ato Equitius quo¬
rum alter stabulum alter curabat palatirm: Interhos
etiam promotorum tribunus potentius cecidit in prime¬
uo aetatis flore bono cuiq spectatus meritis ursicini
patris magistri quondam armore suiso comendabi¬
lis: Constato rix tertiam euasisse exercitus partem

Expanded text:
a barbaris prodidit factum et eos maerore afflixit a barbaris prodidit factum et eos maerore afflixit magna gloria defraudatos, quod Romanae rei rectorem non cepere superstitem. Is ipse iuvenis occulte postea reversus ad nostros haec ita accidisse narravit. Pari clade recuperatis Hispaniis Scipionum alterum cremata turri, in quam confugerat, absumptum incendio hostili comperimus. Illud tamen certum est nec Scipioni nec Valenti sepulturam, qui supremitatis honor est, contigisse. In hac multiplici virorum illustrium clade Traiani mors eminuit et Sebastiani, cum quibus triginta quinque oppetivere tribuni vacantes et numerorum rectores et Valerianus atque Equitius, quorum alter stabulum, alter curabat palatium. Inter hos etiam Promotorum tribunus Potentius cecidit in primaevo aetatis flore, bono cuique spectatus, meritis Vrsicini patris, magistri quondam armorum, suisque commendabilis. Constatque vix tertiam evasisse exercitus partem
Abbreviated transcription (Latin):
enim paucis spoliandi gratio mortuos per ea loca diu
uersatis nullus fugaturrm uel accolarum illuc audire
est ausus simili clade cȩsatem accepimus Decium di¬
micante cum barbaris acriter equi lapsu prostratum
queno feruentem retinere non ualuit abiectum qt
in paludem nec emergere potuisse nec inuenire. dlii
dicunt ualentem anim̾am nõ exhalasse confes tim sz
cum candidatis et spadonibus paucis prope ad agrestez
casam relatum secunda cognatione fabre munitam du
fouetur manibus imperitis circũsessum ab hostilibus q
escet ignorantibus dedecore captiuitatis exempti:
um eĩm oppessulatas ianuas perrumpere conati qui
secuti sunt aperte pensilis domus sagictis incesseret᷑
ne per moras in expedibiles populandi amuterent co¬
piam congestis stipulȩ fascibus et lignorum flamagi
suppositas cedificium crm hominib corruerut᷑: un¬
de quidam de candidatis per fenestram lapsus captuo

Expanded text:
enim paucis spoliandi gratia mortuos per ea loca diu enim paucis spoliandi gratia mortuos per ea loca diu versatis nullus fugatorum vel accolarum illuc adire est ausus. Simili clade Caesarem accipimus Decium dimicantem cum barbaris acriter equi lapsu prostratum, quem ferventem retinere non valuit, abiectumque in paludem nec emergere potuisse nec inveniri. Alii dicunt Valentem animam non exhalasse confestim, sed cum candidatis et spadonibus paucis prope ad agrestem casam relatum secunda contignatione fabre munitam, dum fovetur manibus imperitis, circumsessum ab hostibus, qui esset, ignorantibus dedecore captivitatis exemptum. Cum enim oppessulatas ianuas perrumpere conati, qui secuti sunt, a parte pensili domus sagittis incesserentur, ne per moras inexpedibiles populandi ammitterent copiam, congestis stipulae fascibus et lignorum flammaque supposita aedificium cum hominibus torruerunt. Vnde quidam de candidatis per fenestram lapsus captusque
Abbreviated transcription (Latin):
um inuenire neminem posset gradiens retro disces¬
sit: Patiq modo Richomeres periculo seme : exemit
et saturninũs. Sequebantur itaq furore exoculis
lucente barbati nostros iam linquente uenarem calore
torpentes: guorum aliqui percussorib cadebant incer¬
tis non nulli ponderibus solis urgentium obruti ietig
suorum aliqui trucidati. Nec eĩm scepe renitentib cede¬
batur aut parcebat cedentib quis ꝗͣ suꝑ his obstruebãt
itinera iacentes multi semineces cruciatus uulnerim
inconferentes cu quibus aggeres quoos equorum costra¬
ti cadaueribus campos implerunt. Diremit haec nunꝗ̃
pensabilio dana. qua magno rebus stetere Romanis
nullo splendore lunari nox fulgens: primaq caligine
tenebraꝵ inter gregatios Impetator ur opinati da¬
batur. nea enim uidisse se quisꝙͣ uel presto fuisse adse¬
uerauit sagicta pernitiose saucius ruit: sprritu q mox
consumpto decessit: nec postea fertus est unꝗͣ hostiũm

Expanded text:
cum invenire neminem posset, gradiens retro discescum invenire neminem posset, gradiens retro discessit. Parique modo Richomeres periculo semet exemit et Saturninus. Sequebantur itaque furore ex oculis lucente barbari nostros iam liquente venarum calore torpentes; quorum aliqui percussoribus cadebant incertis, nonnulli ponderibus solis urgentium obruti ictuque suorum aliqui trucidati; nec enim saepe renitentibus cedebatur aut parcebat cedentibus quisquam. Super his obstruebant itinera iacentes multi semineces cruciatus vulnerum non ferentes, cum quibus aggeres quoque equorum constrati cadaveribus campos implerunt. Diremit haec numquam pensabilia damna, quae magno rebus stetere Romanis, nullo splendore lunari nox fulgens. Primaque caligine tenebrarum inter gregarios imperator, ut opinari dabatur – neque enim vidisse se quisquam vel praesto fuisse asseveravit –, sagitta perniciose saucius ruit spirituque mox consumpto decessit nec postea repertus est usquam. Hostium
Abbreviated transcription (Latin):
oculi acerus cęsori aggestis exanimata cadauecꝯ
sine parsimonior calcabant᷑: sulq sublimior decursoleo¬
ne ad domicilium caelestis uirginis transiens Romanoᷤ
magis attenuatos inedia sitiq confectos &iam armot
grauantibus sarcinis exuberat. adultimum in cumbe¬
te barbarorum pondere acies inclinatae nostroze quod
solum postremis malis habuere subsidium inconditȩ qua
quiso poterat uertuntur in pedes. Dumo omnes di¬
spersi per ignotos tramites cȩdunt imperator diris
pauoribus circuseptus paula tim quamsiliens funero
moles ad lacearios confugit & matsiatius qui dum
mulcitudo tolerabatur hostilis fixis corporib steterant
inconcussi. Eoq riso Traianus extlamat spem om̃e
absuptam. ne desertus ab armigeris princeps saltun ad¬
uentitio tegeretur auxilio. Hoc q audito uictor no¬
mine comes batauos in subsidiis locatos haud procul
ad imperatoris prȩsidium raptim cogere properans

Expanded text:
oculi, acervis caesorum aggestis exanimata cadavera oculi, acervis caesorum aggestis exanimata cadavera sine parsimonia calcabantur. Solque sublimior decurso Leone ad domicilium caelestis Virginis transiens Romanos magis attenuatos inedia sitique confectos etiam armorum gravantibus sarcinis exurebat. Ad ultimum incumbente barbarorum pondere acies inclinatae nostrorum, quod solum postremis malis habuere subsidium, incondite, qua quisque poterat, vertuntur in pedes. Dumque omnes dispersi per ignotos tramites cedunt, imperator diris pavoribus circumsaeptus paulatimque insiliens funerum moles ad Lancearios confugit et Mattiarios; qui, dum multitudo tolerabatur hostilis, fixis corporibus steterant inconcussi. Eoque viso Traianus exclamat, spem omnem absumptam, ni desertus ab armigeris princeps saltim adventicio tegeretur auxilio. Hocque audito Victor nomine comes Batavos in subsidiis locatos haud procul ad imperatoris praesidium raptim cogere properans,
Abbreviated transcription (Latin):
ut abscisa ferro dextera uel confosso latere inter ipsa
quoe mortis confinio minaciter circu ferente
oculos truces ruinaq confligentium mutuo at humo
corporis stratis campi peremptis impleti sunt morietus
gemitus profundis e rulneribus transfixorẽ cum ti¬
more audiebant᷑ ingenti. In hoc tan tamq confugę
rei tumultu exhausti labore et ꝑiculis pedites crm dei¬
ceps neor uires illis neoz metes suppeterent ad consiluis
diffractis hastarum pleriez collisione assidua gladiis con¬
tenti distrũctis inconfertas hostium furmas mergebat¬
de salutis immemores circus pectantes ademptom este
omne euadendi suffragium. Et quia humus riuis ope¬
ta sanguineis gressus labiles euertebat conabantirmo¬
dis om̃nibus uitam impendere non inultam adeo ma¬
gno animorom robore oppositis incumbentib ur ẽt
taelis quidam ꝓpriis interirent. Atrademq croris fa¬
cie omnia conturbante. & quocuno se inflexcetant

Expanded text:
aut abscisa ferro dextera vel confosso latere inter ipsa aut abscisa ferro dextera vel confosso latere inter ipsa quoque mortis confinia minaciter circumferentem oculos truces: ruinaque confligentium mutua, humi corporibus stratis, campi peremptis impleti sunt, et morientium gemitus, profundisque vulneribus transfixorum, cum timore audiebantur ingenti. In hoc tanto tamque confusae rei tumultu, exhausti labore et periculis pedites, cum deinceps neque vires illis neque mentes suppeterent ad consilium, diffractis hastarum plerisque collisione assidua, gladiis contenti destrictis, in confertas hostium nt salutis immemores circumspectantes ademptum esse omne evadendi suffugium. Et quia humus rivis operta sanguineis gressus labiles evertebat, conabantur modis omnibus vitam impendere non inultam adeo magno animorum robore oppositi incumbentibus, ut etiam telis quidam propriis interirent. Atra denique cruoris facie omnia conturbante et, quocumque se inflexerant
Abbreviated transcription (Latin):
qui tulissent suppetias processurum a reliquo equi¬
tatu desertum multitudine hostili urgente siruina ag¬
geris magni oppressum ato dciectom est. steterunt
ĩprotecfi pedites ita concateruatis manipulis ut uix
mucronem exertere aut manus reducere quis ꝗͣ pos¬
set. Nec iam obiectu pulueris cęlum patere potuit᷑
ad prospectum clamorib resultans horrificis qua
causo tela undig mortem uibrantia destinata cade¬
bant er noxia qđ nec prxuideri poterant nec ca
ueri Uerum ubi effusi imensis agminib batbati iu¬
menta conterebant et uiros. &neo ad receptum co¬
fertis ordinibus laxari usꝙͣ poferat locus et euadẽ¬
di copiam constipãtio densior adimebat nostris quog
ultimo cadendi contemptu occursantes receptis gla¬
diis obtruncabant e⁊ mucuis securium ictibus galere
perfringebantur ato loricę: uidere  licebat celsum
ferocia barbatum genistridore constrictis succis opiblitar

Expanded text:
siqui tulissent suppetias processurum: a reliquo equisiqui tulissent suppetias processurum: a reliquo equitatu desertum, multitudine hostili urgente, ac si ruina aggeris magni, oppressum atque deiectum est: steterunt improtecti pedites ita concatervatis manipulis, ut vix mucronem exserere aut manus reducere quisquam posset. Nec iam obiectu pulveris caelum patere potuit ad prospectum, clamoribus resultans horrificis. Qua causa tela undique mortem vibrantia, destinata cadebant et noxia, quod nec nee provideri poterant nec nee caveri. Verum ubi effusi immensis agminibus barbari, iumenta conterebant et viros, et neque ad receptum confertis ordinibus laxari usquam poterat locus, et evadendi copiam constipatio densior adimebat: nostri quoque ultimo cadendi contemptu, occursantes receptis gladiis obtruncabant, et mutuis securium ictibus galeae perfringebantur atque loricae. Videreque licebat celsum ferocia barbarum, genis stridore constrictis, succiso poplite
Abbreviated transcription (Latin):
tu calenti progressi iamo aduersis conexi ut im¬
mature proruperant ita ierti discesgu primordia
bella faedatunt. Hocq impedunento conatus intempe¬
stiui et Richomeris alacritas facta est nusꝗͣ ire permissi
& equitatus Gothorrm du a latheo reuersus et saphra¬
co halanorum manu permixta ut fulmen prope monteᷤ
celsos excussus quoscunq adcursu ueloci inuenire co¬
minus potue incitata cede turbauit: Cum & atma ex
latere omi concuterentur et taela lituosoz Bellona luc¬
tuosos inflare⁊ inclades romanos solito i manius forens
cedentes nostri multis interclamantibus resisterunt
et proesium flamatum ricu acre satis terrebat milite¬
animos confixos quibus clam rotatis sictibus iaculo¬
rum et sagictaꝵ: Deinde collisce in modum rostraru
nauium acies trudentesez se riciscun undaru spe¬
cie motibus sunt reciprocis hacta ĩntatae. Et quia
sinistrum cornu adusez plaustra ipsa accessit ultra

Expanded text:
tu calenti progressi iamque adversis conexi, ut imtu calenti progressi iamque adversis conexi, ut immature proruperant, ita inerti discessu primordia belli foedarunt. Hocque impedimento conatus intempestivi et Richomeris alacritas fracta est nusquam ire permissi et equitatus Gothorum cum Alatheo reversus et Safrace Halanorum manu permixta ut fulmen prope montes celsos excussus, quoscumque accursu veloci invenire comminus potuit, incitata caede turbavit. Cumque arma ex latere omni concuterentur et tela lituosque Bellona luctuosos inflaret in clades Romanas solito immanius furens, cedentes nostri multis interclamantibus restiterunt et proelium flammarum ritu accresanimos, confixis quibusdam rotatis ictibus iaculorum et sagittarum. Deinde collisae in modum rostratarum navium acies, trudentesque se vicissim, undarum specie motibus sunt reciprocis iactitatae. Et quia sinistrum cornu ad usque plaustra ipsa accessit, ultra
Abbreviated transcription (Latin):
yi malo aliud quoo accedebat exitiale ꝙ homines et
iumenta cruciabat inedia grauis. Interq Phritiger¬
nus callidus futuro coniecfor martem q pertimesces
ancipitem uelut caduccatorem unum a plebe suo misit
arbitrio impetens nobiles quosdam er electos ad sep¬
pediem obsidis mitti impauidus ipe minimi litare la¬
turus et necessatim. laudato ꝓbato ez formidati du¬
cis prȩpositae tribunus equitius. cui tunc erat curo
palatii credita Ualentis propinquos adsentientibus cun
ire pignoris locũ mature disponitur. Quo reni¬
tente quia semel captus ab hostibus lapsusq addibal¬
to uerebatur eorum irrationabiles motus Richome¬
res se sponte obtulie propria ire qui promiserat li¬
bens pulchrum hoc quoo ficinus et riro conuenire
existimans forti iam q pergebat indicia dignitati
& natalium
eo aduallũ ho¬
stile tendente sagutarii e⁊ scutarii quos Bacuriꝰ
hiberus quidam tunc regebat et cassio auidius impe¬

Expanded text:
Cui malo aliud quoque accedebat exitiale, quod homines et Cui malo aliud quoque accedebat exitiale, quod homines et iumenta cruciabat inedia gravis. Inter quae Fritigernus, callidus futuri coniector Martemque pertimescens ancipitem, velut caduceatorem unum e plebe suo misit arbitrio petens nobiles quosdam et electos ad se prope diem obsides mitti, impavidus ipse minimi litare laturus et necessaria. Laudato probatoque formidati ducis proposito tribunus Equitius, cui tunc erat cura palatii credita, Valentis propinquus, assentientibus cunctis ire pignoris loco mature disponitur. Quo renitente, quia semel captus ab hostibus lapsusque a Dibalto verebatur eorum irrationabiles motus, Richomeres se sponte obtulit propria ireque promiserat libens pulchrum hoc quoque facinus et viro convenire existimans forti. Iamque pergebat indicia dignitatis et natalium Eo ad vallum hostile tendente Sagittarii et Scutarii, quos Bacurius Hiberus quidam tunc regebat et Cassio, avidius impe
Abbreviated transcription (Latin):
ra plebe ferrm et triste romani duces aciem stru¬
xere: et anteposito dextro cornu equitum primo pe¬
ditatus pars maxima subsidebat. Cornu autem equi¬
tum locuum disiectis adhuc per itinera plurimis su¬
ma difficultate conductum properabat passib citis :
Dumo idem cornu nullo etiam dum interturbante
extendicur horrendo fragore simulancib a tmis
pulsuor minaci scutorem territi batbati qm pars coꝵ
cum Alatheo et saphrago procul ages et accito nondu
scederato raturas pacem misere legatos eorum dum ui¬
litatem despicit imꝑator yt firma fierent paciscenda
optimates poscens ido neos mitti illi de industria cucta¬
bantur ut inter sallacio indutias equites sui redirene
quos aofore iam sperabant. Et miles feruore calefaicti
caestiuo sictis faucib comarterer relucente amplitudi¬
ne camporym impendiis quo signaret nutrimentis g
aridis subditis: Et hoc fieret idem hostes urebant

Expanded text:
ra plebe ferum et triste Romani duces aciem strura plebe ferum et triste Romani duces aciem struxere et anteposito dextro cornu equitum primo peditatus pars maxima subsidebat. Cornu autem equitum laevum disiectis adhuc per itinera plurimis summa difficultate conductum properabat passibus citis. Dumque idem cornu nullo etiamtum interturbante extenditur, horrendo fragore sibilantibus armis pulsuque minaci scutorum territi barbari, quoniam pars eorum cum Alatheo et Safrace procul agens et accita nondum venerat, oraturos pacem misere legatos. Eorum dum vilitatem despicit imperator, ut firma fierent paciscenda, optimates poscens idoneos mitti, illi de industria cunctabantur, ut inter fallaces indutias equites sui redirent, quos affore iam sperabant, et miles fervore calefactus aestivo siccis faucibus commarceret relucente amplitudine camporum incendiis, quos igniariis nutrimentisque aridis subditis, ut hoc fieret idem, hostes urebant.
Abbreviated transcription (Latin):
docebat ualente quasi max amicus futurꝰ er sociꝰ
aliter se popularui saeuitia mollire non poste uel ad
conditiones rei romanae ꝓfuturas adlicere: nisi sub¬
inde armatrm isdem usta monstratet exercitom
et timore imperatorii nominis intentato eos a per¬
nicioso pugnandi reuocaret ardore. Et legati qui¬
dem Y ambigui frustra habiti discesserunt. Exoriẽ¬
te uõ aurora diei que ꝗntum iduum augustarum nu¬
merus ostendit annalis signa prȩpropere comouentur
impedimentis et satcinis prope hadriano poleos mu¬
ros cum legionum tutela congruo con locatis Fhe¬
sauri eĩm et principalis fortunae insignio cetera
cum prefecto e consistoriatus ambitu moeniunt
tenebantur. Decursis itaez uiate spatiis confragosis
cum in mediu torridus procederer dies octauo tan¬
dem hostium carpenta cernuntur ad speciem rotu¬
ditatis detornatae pigesta e exploratorum relatio¬
ne affirmabantur. ater u⁊ mõs est ululante barba¬

Expanded text:
docebat Valentem quasi mox amicus futurus et socius docebat Valentem quasi mox amicus futurus et socius aliter se popularium saevitiam mollire non posse vel ad condiciones rei Romanae profuturas allicere, nisi subinde armatum isdem iuxta monstraret exercitum et timore imperatorii nominis intentato eos a pernicioso pugnandi revocaret ardore. Et legati quidem ut ambigui frustra habiti discesserunt. Exoriente vero aurora diei, quem quintum Iduum Augustarum numerus ostendit annalis, signa praepropere commoventur impedimentis et sarcinis prope Hadrianopoleos muros cum legionum tutela congrua collocatis. Thesauri enim et principalis fortunae insignia cetera cum praefecto et consistorianis ambitu moenium tenebantur. Decursis itaque viarum spatiis confragosis, cum in medium torridus procederet dies, octavo tandem hostium carpenta cernuntur, quae ad speciem rotunditatis detornatae digesta exploratorum relatione affirmabantur. Atque, ut mos est, ululante barba
Abbreviated transcription (Latin):
expecfati censebat: U incrementis exertit gal¬
licani ascitis õpprimeretur leuiꝰ tum̃or barbatic
flamans. uicit tamen funesta principis destinatio et
adulabilis quorydam sententiam regioꝵ qui ne pe¬
ne iam parte uictoriȩ ut opinabantur consar fie¬
ret gratianꝰ properari cursu celeri suadebant.
Et dum necesgario⁊ patabantur ed dacẽnedo:
xpiani ritus presbiteri ut ipti appeltant missus a p̾mi¬
tigerno legatus cum aliis humilib uenie ad principi ᷤ
castra susceptuso leniter eiusdem q doctoris obtu¬
lit scripta petentis propala u÷ cibi suigez qͦs extor¬
res patris la tib rapidis serax gentium exertere
discursus habitanda thracia solo ci pecore om̃i concede¬
retur et frugib hoc impetrato spondentes perpetua pa¬
cem. Prȩter haec idem hristianus ut conscuis atcano¬
ru et fidus secretas alias eiusdem regis obtulit lit¬
teras. qui astu et ludificandi ua rietate nimi sollers

Expanded text:
exspectari censebat, ut incrementis exercitus Galexspectari censebat, ut incrementis exercitus Gallicani ascitis opprimeretur levius tumor barbaricus flammans. Vicit tamen funesta principis destinatio et adulabilis quorundam sententia regiorum, qui, ne paene iam partae victoriae, ut opinabantur, consors fieret Gratianus, properari cursu celeri suadebant. Et dum necessaria parabantur ad decernendum, Christiani ritus presbyter, ut ipsi appellant, missus a Fritigerno legatus cum aliis humilibus venit ad principis castra susceptusque leniter eiusdem ductoris obtulit scripta petentis propalam, ut sibi suisque, quos extorres patriis laribus rapidi ferarum gentium exegere discursus, habitanda Thracia sola cum pecore omni concederentur et frugibus, hoc impetrato spondentis perpetuam pacem. Praeter haec idem Christianus ut conscius arcanorum et fidus secretas alias eiusdem regis obtulit litteras, qui astu et ludificandi varietate nimium sollers
Abbreviated transcription (Latin):
discroti stationẽ peterent nicen incertũ quo errort pro¬
cursatorib omnem illam multitudinis patrẽ qua ride¬
rant in numero decem milium esge firmancib impera¬
tor procaci quodam calare calore perculsus iisdem oc¬
currere festinabat. Froinde agmine quadrato ince¬
dens prope suburbani hadriano poleos uenit: Ubi ual¬
lo sudibus fossaor firmato Gratianus impatienter ope¬
riens Richomeren cõmitem domesticori suscepit ab
eodem imꝑatore prȩmissum crm luteris ip̃m quoa
uenturum mox indicantib : quaꝵ textũ oratur
ut prestolãterur paulis per periculo ꝵ participez
Ne ue abruptis dis criminib temere semet comute¬
e⁊ solum adhibitis  consiliũ potestatib uariss qđ
facto opus escet deliberabat. Et cum sebastiano au¬
cfore quidam ꝓtinus eundum ad certamen urgerent
ictor nomine magister equitrm atmata sed cuneta¬
tor et cautus eadem sentientib multis imperiis otu

Expanded text:
discreti stationem peterent Nicen, incertum, quo errore, prodiscreti stationem peterent Nicen, incertum, quo errore, procursatoribus omnem illam multitudinis partem, quam viderant, in numero decem milium esse firmantibus imperator procaci quodam calore perculsus isdem occurrere festinabat. Proinde agmine quadrato incedens prope suburbanum Hadrianopoleos venit, ubi vallo sudibus fossaque firmato Gratianum impatienter opperiens Richomeren comitem domesticorum suscepit ab eodem imperatore praemissum cum litteris ipsum quoque venturum mox indicantibus. Quarum textu oratus, ut praestolaretur paulisper periculorum participem neve abruptis discriminibus temere semet committeret solum, adhibitis in consilium potestatibus variis, quid facto opus esset, deliberabat. Et cum Sebastiano auctore quidam protinus eundum ad certamen urgerent, Victor nomine magister equitum, Sarmata, sed cunctator et cautus, eadem sentientibus multis imperii socium
Abbreviated transcription (Latin):
lisdem q diebus exagitatus ratione gemina Ualens
qđ Lentienses compererat suꝑatus quoo sebastianus
subinde scribens facta dictis exaggerabat emel antmadae
signa comouit aequiperare facinore quodam egregrio
adulescente properans filiui fratris: cuius uirtutib ure¬
batur ducebat & multiplices copias ne condenandas
nec signes quippe etiam ueteranos iisdem iunxerat plu¬
rimos. Inter quos et honoratiores alii et traianꝰ procie¬
tus e paulo ante magister armorum: Et quonia explo¬
ratione sollicita cognitum est cogitare hostes fortibus p¬
sidiis itinera claudete per quae comeatus neces sarii poͣ¬
cabant᷑ occursum est huic conatui copetenter ad reti¬
nendas oportunitates angustiaꝵ quae ꝓperant peditib
sagutatiis et equitrm turma citius missos triduoe pro¬
ximo cum batbati gradu incoderent leni et metuefes
eruotione ꝑ deuia ꝗndecim milibus passuum & ciuitate

Expanded text:
Isdemque diebus exagitatus ratione gemina Valens, Isdemque diebus exagitatus ratione gemina Valens, quod Lentienses compererat superatos quodque Sebastianus subinde scribens facta dictis exaggerabat, e Melantiade signa commovit, aequiperare facinore quodam egregio adolescentem properans filium fratris, cuius virtutibus urebatur; ducebatque multiplices copias nec contemnendas nec segnes, quippe etiam veteranos isdem iunxerat plurimos, inter quos et honoratiores alii et Traianus recinctus est, paulo ante magister armorum. Et quoniam exploratione sollicita cognitum est cogitare hostes fortibus praesidiis itinera claudere, per quae commeatus necessarii portabantur, occursum est huic conatui competenter ad retinendas opportunitates angustiarum, quae prope erant, peditibus sagittariis et equitum turma citius missa. Triduoque proximo cum barbari gradu incederent leni et metuentes eruptionem per devia quindecim milibus passuum a civitate
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓstrauit ut prȩter paucos quos morte uelocitas exẽ¬
merat pedum interirent reliqui omnes. predez&
retraxit innumera: ꝗuam nec ciuitas cepit nec pla¬
nit̃ies lata amporum: qua causa ꝑcitus Phritigernꝰ
&extimescens ne dux ut saepe ut audierat impetra¬
bis dispersos licenter suorrm globos raptus q inte¬
tos consumere⁊ improuisos adoriens reuocatis om¬
nibus prope abylen oppidum cito discessit: Ut gente.
in regionib patulis nec in edia nec occultis uexarent
insidiis. Drai haec aguntur in ghraciis gratianꝰ
docto luteris paruo qua industria suꝑauęrĩt Alama¬
nos pedestri itinere prȩmissis impedimetis et sarcini ᷤ
ipe cum expeditiore militrm manu permeato Danu¬
bio delatus Bononia sirmium introiit. Et quadridui
ibi moratus ꝑ idem flumen ad Martis castra descedit
febrib interuallatis afflictus. Inquo tractu halanoro
impetu repentino tentatus amisit sequentum paucos

Expanded text:
rostravit, ut praeter paucos, quos morte velocitas exerostravit, ut praeter paucos, quos morte velocitas exemerat pedum, interirent reliqui omnes, praedamque retraxit innumeram, quam nec civitas cepit nec planities lata camporum. Qua causa percitus Fritigernus et extimescens, ne dux, ut saepe audierat, impetrabilis dispersos licenter suorum globos raptuique intentos consumeret improvisos adoriens, revocatis omnibus prope Cabylen oppidum cito discessit, ut agentes in regionibus patulis nec inedia nec occultis vexarentur insidiis. Dum haec aguntur in Thraciis, Gratianus docto litteris patruo, qua industria superaverit Alamanos, pedestri itinere praemissis impedimentis et sarcinis ipse cum expeditiore militum manu permeato Danubio delatus Bononiam Sirmium introiit et quadriduum ibi moratus per idem flumen ad Martis castra descendit febribus intervallatis afflictus; in quo tractu Halanorum impetu repentino temptatus amisit sequentium paucos.
Abbreviated transcription (Latin):
ilico ut oblatȩ occasiones maturitas postulabat cr tre¬
centenis militib per singulos numeros lectis sebastia¬
nus ꝓperare aispositus ẽ conduces rebus publicis ali¬
ꝗa ut promutebat acturus: qui itinerib celebratis co¬
spectus prope hadrianopolim obseratis inportis iusta adi¬
re ꝓhibebatur ueritis defensorib ne captus ab hoste ue¬
niret & suburbanꝰ ato contingeret aliquid in ciui¬
tatis ꝑniciem quale peractum acciderat comite quo
per fraude magnenciacis militib capto claustra patefac¬
ta sut alpium iuliaꝵ. Agnitus tamen licet sero se.¬
bastianus & urbem introire ꝑmissus cibo et quiete
curatis ꝓ copia quos ductabat. secuta luce impetu da¬
destino erupit uespera & incedenterhzothorrm uasta¬
torios cuneos ꝓpe flumen hebrum subito uisos pauli¬
sper opertus aggerib er fructetis obscura nocte su¬
spensis passibus compositos aggressus est id quoq¬

Expanded text:
ilico, ut oblatae occasionis maturitas postulabat, cum treilico, ut oblatae occasionis maturitas postulabat, cum trecentenis militibus per singulos numeros lectis Sebastianus properare dispositus est conducens rebus publicis aliquid, ut promittebat, acturus. Qui itineribus celeratis conspectus prope Hadrianopolim obseratis vi portis iuxta adire prohibebatur veritis defensoribus, ne captus ab hoste veniret et subornatus atque contingeret aliquid in civitatis perniciem, quale per Actum acciderat comitem, quo per fraudem Magnentiacis militibus capto claustra patefacta sunt Alpium Iuliarum. Agnitus tamen licet sero Sebastianus et urbem introire permissus cibo et quiete curatis pro copia, quos ductabat, secuta luce impetu clandestino erupit vesperaque incedente Gothorum vastatorios cuneos prope flumen Hebrum subito visos paulisper opertus aggeribus et frutectis obscura nocte suspensis passibus consopitos aggressus est adeoque p
Abbreviated transcription (Latin):
gens er etiasi dudum discessisset i otium ad ꝑcinc¬
trm reduci negotiorum magnitudine poscente debe¬
rer. His forte diebus Ualens tandem excitus antio¬
chio longitudine uiaꝵ semensoz uenit sonstinopoli
ubi moratus paucissimos dies seditionesq popula tiu
leui pulsatus Sebastiano paulo ante ab Italio y petierat
miszo uigilantie notae ductori pedestris exercitꝰ cuta
comissos que regebat antea Traianꝰ. ĩpe ad melanthia¬
da uilla cęsatiana ꝑfectꝰ militem stipendio fouebat
et alimentis et blanda crebritate ẜmoni. Unde ci
mare et dicto ꝑ tessera niceam uenissez. quę statio ita
cognominatur resatione speculatoru didicit refertos
opima barbatos prȩdo aradopeos tractib praep
hadrianopolim reuẽtisset gui motu imꝑatoris cu abu¬
danti milite cognito populatibus iũgere festinat. e¬
ca uero iam & Nicopoli gentibus pręsidiis fixis atq

Expanded text:
gens, cum, etiam si dudum discessisset in otium, ad procincgens, cum, etiam si dudum discessisset in otium, ad procinctum reduci negotiorum magnitudine poscente deberet. His forte diebus Valens tandem excitus Antiochia longitudine viarum emensa venit Constantinopolim, ubi moratus paucissimos dies seditioneque popularium levi pulsatus Sebastiano paulo ante ab Italia, ut petierat, misso, vigilantiae notae ductori, pedestris exercitus cura commissa, quem regebat antea Traianus, ipse ad Melantiada villam Caesarianam profectus militem stipendio fovebat et alimentis et blanda crebritate sermonum. Vnde cum itinere edicto per tesseram Nicen venisset, quae statio ita cognominatur, relatione speculatorum didicit refertos opima barbaros praeda a Rhodopeis tractibus prope Hadrianopolim revertisse. Qui motu imperatoris cum abundanti milite cognito popularibus iungere festinant circa Beroeam et Nicopolim agentibus praesidiis fixis atque
Abbreviated transcription (Latin):
temporom captu per gallias res nationes  poscebãe
& punito scutatio proditoreᷤᷤ qui festinatoᷤ principe
ad illyricy barbaris indicarat gratianus ex inde di¬
gress̃ꝰ ꝑ castra. ꝗb foelicis arboris nom̃ ẽ. perinaurea¬
cum opitulando: Du oppresȩ parti poͬrectis iti neribus
ire tendebat. lisdem e dieb Phrigerido multa atoz
utilio ꝓsecuritate comuni sollertissime cogitati munireq
properanti succorum angustias ne discursatores hostes
& Leues tanꝗͣ exaestuares ut in torentes ꝑ septetrionale
ꝑuincias fusius uagaret᷑ successor Maurus nominemit¬
titur comes uenales ferociae specie et adcunctam obuis
set i incertus idem quem prȩteritoꝵ textu reitulimꝰ
ambigenti suꝑ corona capiti imponenda Iuliano cesa¬
ri dum inter eius armigeros militarer a roͬgantiꝯ cu
stodirer terquem obtulisse collo abstrictam remotus o
ĩ ipa uectigine ꝑeuntirm rerum dux cautus er dilic¬

Expanded text:
temporum captu per Gallias res rationesque poscebant, temporum captu per Gallias res rationesque poscebant, et punito scutario proditore, qui festinare principem ad Illyricum barbaris indicarat, Gratianus exinde digressus per castra, quibus Felicis Arboris nomen est, per Lauriacum ad opitulandum oppressae parti porrectis itineribus ire tendebat. Isdemque diebus Frigerido multa atque utilia pro securitate communi sollertissime cogitanti munireque properanti Succorum angustias, ne discursatores hostes et leves tamquam exaestuantes sueti torrentes per septemtrionales provincias fusius vagarentur, successor Maurus nomine mittitur comes, venalis ferociae specie et ad cuncta mobilis et incertus; is est, quem praeteritorum textu rettulimus ambigenti super corona capiti imponenda Iuliano Caesari, dum inter eius armigeros militaret, arroganti astu fidenter torquem obtulisse collo abstractam. Remotusque in ipsa vertigine pereuntium rerum dux cautus et dili
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓperans expediuit praelarȩ indolis adulescens facudꝰ
& moderatus et bellicosus et demẽs ad emulatione
lecforỹ ꝓgrediens principũ. Dum etiam tu lagonogenis
ĩ serpere speciosa ni uergen in ludibriosos actus natuta
laxantib proximis semer adua studiꝯ cesaris como¬
di cõuertisger licer hic inceruentes. U .A. ille quia
perimere iaculis plurimas feras spectante cosueuerat
populo & centrm leones in amphitheatrali circulo si
mul emisgos tȩlorim uatio genere nullo geminato uul¬
nere contruncauit ultra hominem exultauit. Itaq
hie quoe intra septa. qu& appellant riuatio sagietaꝵ
pulsibus crebris dendata conficiens bestias incidenti
multa patiu aucebat et serio eaͦ tempore quae etia¬
& si impetiũ Marcus regerer Anconinus acre sine col¬
legis similib et magna sobrietate consiliorum lenire
luctuosos Reip. poterat casus: Dispositis igitur quȩ

Expanded text:
properans expedivit: praeclarae indolis adulescens, facundus properans expedivit: praeclarae indolis adulescens, facundus et moderatus et bellicosus et clemens, ad aemulationem lectorum progrediens principum, dum etiam tum turn lanugo genis inserperet speciosa, ni vergens in ludibriosos actus natura, laxantibus proximis, semet ad vana studia Caesaris Commodi convertisset, licet hic incruentus. Ut enim ille, quia perimere iaculis plurimas feras spectante consueverat populo, et centum leones in amphitmul emissos telorum vario genere nullo geminato vulnere contruncavit, ultra hominem exsultavit, ita hic quoque intra saepta, quae appellant vivaria, sagittarum pulsibus crebris dentatas conficiens bestias incidentia multa parvi ducebat et seria eo tempore, quo etiam, si imperium Marcus regeret Antoninus, aegre sine collegis similibus et magna sobrietate consiliorum lenire luctuosos rei publicae poterat casus. Dispositis igitur, quae pro
Abbreviated transcription (Latin):
rity contra asperitates aggeri ꝓminentiy intepestiua cõte¬
dere ꝑtinacio multis ⁊t in tali negotio uatiatis sentetis
otioso milite circuuallari placuit barbatos inedia fatigato ᷤ
ꝗa locori iniꝗtate defunditus. ueru cu obstinatione simi¬
li renitentes germani peritio regiony petissent alios
montes his quos ante insiderant altiores souersus il¬
luc cu exercitu imperator eade qua antea fortitudine
semitas ducetes ad ardua quęritabat que lentienses inte¬
tom iugulis suis omi perseueradi studio conteplantes post
deditione qua impetrauere supplici prece oblata u
prȩcepti est iuuetute ualido nris tyrociniis ꝑmisceda
adgenitales terras inoxii ire ꝑmiszi st: Hae uieto¬
riam oportuna et frũctuosam quae gentes hebetauit
occiduas sempiterni nõis nutu gratianus incredibile
dictu ẽ: quatie cũ uigore exerto celeritatẽ aliorsum

Expanded text:
ritum, contra asperitates aggerum prominentium intempestiva conteritum, contra asperitates aggerum prominentium intempestiva contendere pertinacia, multis ut in tali negotio, variatis sententiis, otioso milite circumvallari placuit barbaros, inedia fatigatos, quia locorum iniquitate defenderentur. Verum cum obstinatione simili renitentes Germani, peritique regionum, petissent alios montes, his quos ante insederant, altiores: conversus illuc cum exercitu imperator, eadem qua antea fortitudine, semitas ducentes ad ardua quaeritabat. Quem Lentienses intentum iugulis suis omni perseverandi studio contemplantes, post deditionem, quam impetravere supplici prece, oblata ut praeceptum est iuventute valida nostris tirociniis permiscenda, ad genitales terras innoxii ire permissi sunt. Hanc victoriam, opportunam et fructuosam, quae gentes hebetavit occiduas, sempiterni numinis nutu, Gratianus incredibile dictu est, quo quantoque vigore exserta celeritate aliorsum