comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sum induas partes exercitum cum alteralteri auxilun
fer̾e non posset causam fuisse cogitabant non hȩ cad¬
debant non exconcursu agri facto non prelio dimia¬
tum sibiꝙ ipõs multitudine atq angustus maius at¬
tulisse detrimentum ꝗͣ ab hoste accepissent. Nonde¬
niq comimes belli casus recordabantur ꝗͣ paruule
sȩpe cause uel false suspitionis uel terroris repentini
uel obiecte religionis magna deteimẽta ĩtulissent
quotiens uelducis culpa uel tribuni uitio inexcitũ
esset offensum. Sed proinde ac si uixtute uicissent
aeq ulla cõmutatio rerum posset accidẽ ꝑ orbem ter̾a¬
nm fama aclitteris uictoriam eus die concelebra¬
unt Cȩsar a superioribus consilus depulsus omnẽ
sib cõmutãdam belli rationem ectimauit. Atq uno
aimpore presidus omnibus deductis et oppugnatione
amissa cohactoq ĩ imum locum exercitu contionem
apud milites hũit hortatusq ẽ ne ea quȩ accidissent

Expanded text:
sum in duas partes exercitum, cum altera alteri auxilium sum in duas partes exercitum, cum altera alteri auxilium ferre non posset, causae fuisse cogitabant. non ad haec addebant non ex concursu acri facto, non proelio dimicatum, sibique ipsos multitudine atque angustiis maius attulisse detrimentum quam ab hoste accepissent. non denique communis belli casus recordabantur, quam parvulae saepe causae vel falsae suspicionis vel terroris repentini vel obiectae religionis magna detrimenta intulissent, quotiens vel ducis vitio vel culpa tribuni in exercitu esset offensum. sed proinde ac si virtute vicissent neque ulla commutatio rerum posset accidere, per orbem terrarum fama ac litteris victoriam eius diei concelebrabant. Caesar ab superioribus consiliis depulsus omnem sibi commutandam belli rationem existimavit. itaque uno tempore praesidiis omnibus deductis et oppugnatione dimissa coactoque in unum locum exercitu contionem apud milites habuit hortatusque est, ne ea quae accidissent
Abbreviated transcription (Latin):
ri et .x.tri. mil. et centiniones. xxii. sed horum ouiu
pars magna in fossis munitionibq et fluminis ripio.
oppressa suorum terrore ac fuga sine ullo riulnereit¬
rut. signaq nt̃ militaria amisa. xxxiii pompeuseo
prelio imꝑator ẽ appellatus. Hoc nomen obtinust Ap¬
hoc se nomine postea saluri passus ẽ. Sed inlitteris qui¬
scribere ẽ solitus neq infascibus in signia lauree prea¬
lit. At labienus cum abeo imperauisset sibi captiuotu
tradi iuberet omnesq reductos ostentationis ut uid¬
batur quomaior profugis fides hẽretur cõmilitonea
appellans et magna uerborum cõtumelia ĩ tercgano
soleret ne uefani milites fugẽ ĩ omniũ conspedum.¬
terfecit his rebus tantum fiduciȩ ac spũs pompeiani
accessit ut nõ deratione belli cogitarent sed uiasleu
sibi uiderentur nõ illi paucitatem nostrorũ militumu
iniquitatem lociatꝙ angustias ĩpre occupatis castuse
ancipitem terͣorem intra extraq munitiones nõ asci¬

Expanded text:
itum quinque et centuriones xxxii. sed horum omnium pars magna in fossis munitionibusque et fluminis ripis oppressa suorum in terrore ac fuga sine ullo vulnere interiit; signaque sunt militaria amissa xxxii. Pompeius eo proelio imperator est appellatus. hoc nomen obtinuit atque ita se postea salutari passus, sed neque in litteris adscribere est solitus, neque in fascibus insignia laureae praetulit. at Labienus cum ab eo impetravisset, ut sibi captivos tradi iuberet, omnis productos ostentationis, ut videbatur, causa, quo maior perfugae fides haberetur, commilitones appellans et magna verborum contumelia interrogans, solerentne veterani milites fugere, in omnium conspectu interfecit. His rebus tantum fiduciae ac spiritus Pompeianis accessit, ut non de ratione belli cogitarent, sed vicisse iam sibi viderentur. non illi paucitatem nostrorum militum, non iniquitatem loci atque angustias praeoccupatis castris et ancipitem terrorem intra extraque munitiones, non absci
Abbreviated transcription (Latin):
cansam dicendam euccari. Deinde adiutore quos
conscios sui nustus excregis amicis aucilium sa grlusd
elam alerandriam eucrauit atq eundem ac upclusi
ciuus supra meminimus omnib copiis prefecithi
eeitatum suis es regis mflatum polliertationib a
exei dellet litteris nuntusq ed ocuit. Intestament
ptholomei prĩs heredes erant scripti ex duoby ailuento¬

Expanded text:
causam dicendam evocari; deinde adiutores quosdam causam dicendam evocari; deinde adiutores quosdam consilii sui nanctus ex regis amicis exercitum a Pelusio clam Alexandriam evocavit atque eundem Achillam, cuius supra meminimus, omnibus copiis praefecit. hunc incitatum suis et regis inflatum pollicitationibus, quae fieri vellet, litteris nuntiisque edocuit. in testamento Ptolomaei patris heredes erant scripti ex duobus filiis m
Abbreviated transcription (Latin):
cuesum ad se fiexi uidet qđ fasces ante ferrent᷑. In hͦ
omnis multitudo magestatem regiam minui predi.¬
cabat. Hoc tumultu sedato crebre continus diebus
exconcursu multitudinis fiebant concitatione com¬
pluresq milites huius urbis omnib partibus interficie.¬
bantur quibus rebus animaduersis legiones sibia a¬
lias exasia adduci uissit quas expompeianis mili¬
tibus confecerat. Ipẽ enim necessario ephesus tene¬
bantur quia nauigantib alexanduiam fuit aduer¬
ossimiuenti. Inerm controrẽsias regum ad p̃płm
Ro et ad se qđ eẽt consul ꝑtinere existimas atq eo
erat facta oñdit sibi placẽ regem ptholomeũ atq¬
extiꝰ sororem cleopatram exeecitus quos heẽt dimit¬
tere et de conteoueesiis uire apud se potiusꝗͣ int̾se
armus discepitaue. enit ĩ procurationem regni pp etat
pueri nutrieius eius eu nuchus nomĩẽ photinustuo
mum int̾ suos quenatq indignari cȩpit Ru auollo

Expanded text:
cursum ad se fieri videt, quod fasces anteferrentur. in hoc cursum ad se fieri videt, quod fasces anteferrentur. in hoc omnis multitudo maiestatem regiam minui praedicabat. hoc sedato tumultu crebrae continuis diebus ex concursu multitudinis concitationes fiebant conpluresque milites in viis urbis omnibus partibus interficiebantur. Quibus rebus animadversis legiones sibi alias ex Asia adduci iussit, quas ex Pompeianis militibus confecerat. ipse enim necessario etesiis tenebatur, qui navigantibus Alexandria flant adversissimi venti. interim controversias regum ad populum Romanum et ad se, quod esset consul, pertinere existimans, atque eo erat facta, ostendit sibi placere regem Ptolomaeum atque eius sororem Cleopatram exercitus, quos haberent, dimittere et de controversiis iure apud se potius quam inter se armis disceptare. Erat in procuratione regni propter aetatem pueri nutricius eius, eunuchus nomine Pothinus. is primum inter suos queri atque indignari coepit regem ad
Abbreviated transcription (Latin):
em reallibus ĩ templo uictoriȩ ubi cȩsaris statuam cõ¬
scrauerant palmam ꝑ eos dies ĩtecto int̾ coagmenta
andum expauimẽto extitisse ostendebat᷑. Cȩsar pau
apinasia e moratus cum audisset pompeium ei pri ui¬
si coniestas eum egiptum iter hr̃e ꝑ necessitudiẽs regni
seliquasq euis loci opportunitates cum legione ti una
quam se ex thesalia sequi iusserat. Et altera quã eꝵ
ichia a.Q. fusiolegato euocauerat eꝗtatusq d ccc.
enaub longis rhodis.x. et asiaticis paucis Alexan.¬
duam peru̾enit. In his erant legionarium hoũim¬
aine itineris confecti consequi non potuerũt. Sed cesar
confisus fama rerum gestaxum in fiemis auxiliis pro.¬
fiasei non clubitauerat. Atq omnẽ sibi locum tutum
fore existi mans alexandriȩ de pompei morte cogno¬
scit. Atq pͥmum enaui egrediens clamorem militũ
audit quosrex in oppido presidi cã reliquerat et con.¬

Expanded text:
item Trallibus in templo Victoriae, ubi Caesaris statuam conitem Trallibus in templo Victoriae, ubi Caesaris statuam consecraverant, palma per eos dies in tecto inter coagmenta lapidum ex pavimento exstitisse ostendebatur. Caesar paucos dies in Asia moratus cum audisset Pompeium Cypri visum, coniectans eum Aegyptum iter habere propter necessitudines regni reliquasque eius loci opportunitates cum legione una, quam se ex Thessalia sequi iusserat, et altera, quam ex Achaia a Q. Fufio legato evocaverat, equitibusque dccc et navibus longis Rhodiis x et Asiaticis paucis Alexandriam pervenit. in his erant legionariorum mildine itineris confecti consequi non potuerant. sed Caesar confisus fama rerum gestarum infirmis auxiliis proficisci non dubitaverat aeque omnem sibi locum tutum fore existimans. Alexandriae de Pompei morte cognoscit atque ibi primum e navi egrediens clamorem militum audit, quos rex in oppido praesidii causa reliquerat, et con
Abbreviated transcription (Latin):
teeficitur. Item .L. Lentulus comprehendit aregt
et in eustodia necatur. Cȩsar cum in asiam utus¬
set reperiebat .T. appum conatum eẽ pecunias uꝰ¬
lere epheso ex fano diane euisq rei causa senatoris
omnes exprouincia euocasse ut his testib ea sum
pecunie uteretur. sed interpellatum ad uenti cȩsau
peofugisse. ita duob temporibus ephesie peciuȩ Cȩsar
auxisum tulit. Item constabat elide ĩ templo minẽ¬
ue repetitis atq enumeratis diebus quo die plium se¬
cũ dum cȩsar fecisset simulacrum uictoriȩ specta uisset
adualuas se templi limenq conu̾tisse Eodemq diean.¬
thiochiȩ ĩ siria bis tantus excitus clamor et signorum
sonus exauditus ẽ ut ĩ muxis aemata ciutas discu̾e.¬
ret. Hoc idem ptholomaide a cerdit ꝑgamiq ĩ occul¬
tis ac xemofis templi quo pret̾ sacerdotes adire pͥnes
non ẽ quȩ greci teadita appellant timpana sonueẽt

Expanded text:
interficitur. item L. Lentulus comprehenditur ab rege interficitur. item L. Lentulus comprehenditur ab rege et in custodia necatur. Caesar cum in Asiam venisset, reperiebat T. Ampium conatum esse pecunias tollere Epheso ex fano Dianae eiusque rei causa senatores omnes ex provincia evocavisse, ut his testibus in summam pecuniae uteretur, sed interpellatum adventu Caesaris profugisse. ita duobus temporibus Ephesiae pecuniae Caesar auxilium tulit. item constabat Elide in templo Minervae repetitis atque enumeratis diebus, quo die proelium secundum Caesar fecisset, simulacrum Victoriae, quod antad valvas se templi limenque convertisse. eodemque die Antiochiae in Syria bis tantus exercitus clamor et signorum sonus exauditus est, ut in muris armata civitas discurreret. hoc idem Ptolomaide accidit. Pergamique in occultis ac reconditis templi, quo praeter sacerdotes adire fas non est, quae Graeci adyta appellant, tympana sonuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
confesto le gationis oificioliberius cum militibo regio coli
cȩperunt eosq hortari ut suum officium pompeio peali¬
remtiue ue eins fortuam despicent. In hec esraud
complures pompei milites quos ex euis ex ercitu at ni
isitam Caibihius alerandriam teaduxenit be locus
erant regni siue timore abducti ut postea pradioubant¬
ne sollicitato exercitu pompeius legionem Alerandua
egiptum ꝙ oecuparet sue despecda euis fortuna un
plerũq ĩ calamitate ex amicis inimici geistũt hit
ꝗ erant ab eo missi palam libexaliter rephenderuntꝰ
Eumq ad regem uisserunt. Epsi clam consilio inito
chillam protectum regnum singulari homine. andoa
miserunt. Abhis liberaliter ip̃e appellatus et quadi
notitia septimii productus qđ bello p̃clonum a pud
eum ordinem dux erat naui culam paruulam con¬
scendit cum paucis suis et ab Achilla et septimiom

Expanded text:
confecto legationis officio liberius cum militibus regis colloqui confecto legationis officio liberius cum militibus regis colloqui coeperunt eosque hortari, ut suum officium Pompeio praestarent neve eius fortunam despicerent. in hoc erant numero complures Pompei milites, quos ex eius exercitu acceptos in Syria Gabinius Alexandriam traduxerat belloque us in procuratione erant regni, sive timore adducti, ut postea praedicabant, sollicitato exercitu regio, ne Pompeius Alexandriam Aegyptumque occuparet, sive despecta eius fortuna, ut plerumque in calamitate ex amicis inimici exsistunt, iis qui erant ab eo missi, palam liberaliter responderunt eumque ad regem venire iusserunt; ipsi clam consilio inito Achillam, praefectum regium, singulari hominem audacium Pompeium miserunt. ab his liberaliter ipse appellatus et quadam notitia Septimi perductus, quod bello praedonum apud eum ordinem duxerat, naviculam parvulam conscendit cum paucis suis; ibi ab Achilla et Septimio
Abbreviated transcription (Latin):
uoluntatem suam naues soluerant. Iamq de cȩsaris ad¬
uentu fama adciuitates perferebatur. Quib eognitis
rbus pompeuis deposito adeundi. Siriam consilic pecu¬
na scrietatis sublata et aquibusdam priuatis sump.¬
u et euis magno pondere admilitarem usum ĩna¬
ues imposito luobq militibus hominum armatis ꝑ¬
tim quos ex familus societatum delegerat ꝑtim a
negociatoribus coegerat quosq ersius quibusq ad
hanc rem idoneos exisimabat pelium ꝑuenĩt. ꝑbi
casu uex erat ꝑtholomeus puer etate tagnis copiis
cum sorore cleopatea bellum geeens quamꝰ paucis
ante mensib ꝑ suos ꝓpiñquos et amnicos regno exepu¬
lerat castra qͣ cleopatee nõ longo spatio ab euis casts
distabant adeum pompeius misit ut pro eiꝰ hospitio
atq amicitia prĩs alexandria reciꝑetur atq illiꝰ opi¬
bus a calamitare tegeret᷑. Sed ꝗa abeo tussi erant¬

Expanded text:
voluntatem suam naves solverant. iamque de Caesaris advoluntatem suam naves solverant. iamque de Caesaris adventu fama ad civitates perferebatur. Quibus cognitis rebus Pompeius deposito adeundae Syriae consilio pecunia societatibus sublata et a quibusdam privatis sumpta et aeris magno pondere ad militarem usum in naves imposito duobusque milibus hominum armatis, partim quos ex familiis societatum delegerat, partim a negotiatoribus coegerat, quosque ex suis quisque ad hanc rem idoneos existimabat, Pelusium pervenit. ibi casu rex erat Ptolomaeus, puer aetate, magnis copiis cum sorore Cleopatra bellum gerens, quam paucis ante mensibus per suos propinquos atque amicos regno expulerat; castraque Cleopatrae non longo spatio ab eius castris distabant. ad eum Pompeius misit, ut pro hospitio atque amicitia patris Alexandria reciperetur atque illius opibus in calamitate tegeretur. sed qui ab eo missi erant
Abbreviated transcription (Latin):
us ꝓposuisset ut ꝙ̃ diuitissime longioris fuge conilum
astaret an nouis delestibus si nemo p̃meret macedo¬
nteaere conaretie existimari non potat. Ipse
ncora una nocte constitit et uocatis adse am¬
pos hospitibus et pecunia ad necessarios suraptus
e adiitilmas paucis diebus uenit. biduũ tema¬
ifate uetentus nauibusq additis actuarus ĩ cilici.
atq iñde inciprum ꝑuenit. Ibi cognoscit consẽ
ugociabantur arcem captam ẽe excludendisui cã
mutiosq dimissos ad eos qui se ex fuga ⁊ finitimas
quitares recepisse dicexentur ne anthiochiam adrẽ ẽt
ustissent magno eorum capitis periculo futue
dem hce .I. Lentulo qui superiore anno consul fueãt
Es lentulo consulaxi/ ac non nullis aliis acerderat
mheli łlam quicũq ex fuga pompeium sequẽnt. Itaꝙ
rsulam uenissent oppido ac portu recepti nõ erant.
nillis q adeo nuntiis ut ex his locis discedẽnt contea

Expanded text:
ius proposuisset, ut quam diutissime longioris fugae consilium ius proposuisset, ut quam diutissime longioris fugae consilium occultaret, an novis dilectibus, si nemo premeret, Macedoniam tenere conaretur, existimari non poterat. ipse ad ancoram una nocte constitit et vocatis ad se Amphipoli hospitibus et pecunia ad necessarios sumptus et Mytilenas paucis diebus venit. biduum tempestate retentus navibusque aliis additis actuariis in Ciliciam atque inde Cyprum pervenit. ibi cognoscit consensqui illic negotiarentur arcem captam esse excludendi sui causa nuntiosque dimissos ad eos, qui se ex fuga in finitimas civitates recepisse dicerentur, ne Antiochiam adirent; id si fecissent, magno eorum capitis periculo futurum. idem hoc L. Lentulo, qui superiore anno consul fuerat, et P. Lentulo consulari ac nonnullis aliis acciderat Rhodi; qui cum ex fuga Pompeium sequerentur atque in insulam venissent, oppido ac portu recepti non erant missisque ad eos nuntiis ut ex his locis discederent, contra
Abbreviated transcription (Latin):
gni mrdipe uenti latius seeperet milites qui exuetub
legronubs exant telicti prȩsidio nauibus trntenex
ex orum ig nomuiniam nõ tulerunt. Sed sua spont
raue: consten dexint et altera soluerunt imꝓ stont
fato ũ cassianam classem quinq rhemes dudo in
quarum alta erat cassius cȩperunt. setꝰ callus
tepluo seapha refugit. Pretered due sunt depreuens
teixemes. Neq multo post de prelio facto ctrersalcus
cognitum ẽ ut ipsis pompeianis fides feret Nand
tea iedi temipus fingi hoc alegatis amicisq ce saris aibi¬
trabantur. Quibus rebus cognitis exhis locis cului
quet sl asse eliscessit. Cesar om̃nib rebus relistis peri¬
quiedum sibi pompeium existim auit quascũq pait
cens pofat quotidie progrediehatur legionemq una
minorib itineribus subsequi ussit. trat edicun
pompeinomine amphipoli propositum uti omes eus
ꝓuencie uniores greci ciuesq ro urrandi cã conus¬
niren. Sed uteum a uertende suspitionis causa pompt¬

Expanded text:
 magnitudine venti latius serperet, milites, qui ex veteribus legionibus erant relicti praesidio navibus ex numero aegrorum ignominiam non tulerunt, sed sua sponte naves conscenderunt et a terra solverunt impetuque facto in Cassianam classem quinqueremes duas, in quarum altera erat Cassius, ceperunt, sed Cassius exceptus scapha refugit; praeterea duae sunt depressae triremes. neque multo post de proelio facto in Thessalia cognitum est, ut ipsis Pompeianis fides fieret; nam ante id tempus fingi a legatis amicisque Caesaris arbitrabantur. quibus rebus cognitis ex his locis Cassius cum classe discessit. Caesar omnibus rebus relictis persequendum sibi Pompeium existimavit, quascumque in pcere poterat, cotidie progrediebatur legionemque unam minoribus itineribus subsequi iussit. erat edictum Pompei nomine Amphipoli propositum, uti omnes eius provinciae iuniores, Graeci civesque Romani, iurandi causa convenirent. sed utrum avertendae suspicionis causa Pompe
Abbreviated transcription (Latin):
exitum pariebat sinistro cornu milites cum e⁊ uallo põ¬
peium ad ẽẽ et suos fugere cerne̾nt ueriti ne angustiis
inecluderentur cum extra et intus hostem hẽrent eode
quo uenerant receptui sibi consulebant omniaꝙ tumultꝰ
timoris et fuge plena adeo ut cum cȩsar signa fugientiũ
manu prendeeet et consistẽ iubẽt alii dimissis equis eo¬
dem ciresu confugent alii ex metu ẽt̃ signa dimittͬent
neq quisꝙ omnino consisteret his tantis malis nec sub¬
sidia succũ rebant quo minus omnis deleretur exẽcitus
rat muitionib appropin quare aliꝙ̃ diu nõ audebat
equites atq eius angustis portis atq aliis acȩsaris mi¬
litibus occurpatis ad inseq̃ndum tradabant᷑. Itaque
parue res magnum ĩ utrãꝙ ꝑte momẽtum hũerũt
munitiones enim acastris ad flumen ꝑducte expugratis
iam castris pompei propriam et expeditam cȩ saussui¬

Expanded text:
exitum pariebant. sinistro cornu milites cum ex vallo Pomexitum pariebant. sinistro cornu milites cum ex vallo Pompeium adesse et suos fugere cernerent, veriti ne angustiis intercluderentur, cum extra et intus hostem haberent, eodem quo venerant receptu sibi consulebant, omniaque erant tumultus timoris fugae plena, adeo ut, cum Caesar signa fugientium manu prenderet et consistere iuberet, alii dimissis equis eundem cursum confugerent, alii ex metu etiam signa dimitterent, neque quisquam omnino consisteret. His tantis malis haec subsidia succurrebant, quominus omnis deleretur exercitus, rat, munitionibus adpropinquare aliquamdiu non audebat, equitesque eius angustiis atque his a Caesaris militibus occupatis, ad insequendum tardabantur. ita parvae res magnum in utramque partem momentum habuerunt. munitiones enim a castris ad flumen perductae expugnatis iam castris Pompei prope iam expeditam Caesaris vi
Abbreviated transcription (Latin):
untur qđ cum eẽnt aĩacbuersum cõuinctum eẽ flumen
simus his munitionib defendente nullo transcenderut. Oĩs
noster equitatus eos cohortes ẽẽ consecutus. Int̾im pom.¬
peuis hac longa satis interiecta mora et renuntiata ꝗn-¬¬
tam legionem abopere deductam subscidio suis duxit
ademq tempore eꝗtatus euis enim nostris equitib app¬
ꝓm quabat et acies instructa a nostris qui castra occu¬
pauerant cernebatur. omniaq sunt subito mutata
pompeiana enim legio celeri spe subsidii confiemata ab¬
ecumana porta resistere conatur atq ultro ĩ nostros ĩ¬
petum feͣciebat. Eȩquitatus caesaris qđ angusto itine
paggeres ascendebat receptui suo timens initium fuge
faciebat dextrum cornu qđ exat a sinisteo se clusum tẽ¬
uore equi tum animaduerso ne intea munitionem oppri¬
meretur ex ꝑte qua ꝓruẽbat sese infossas p̾cipitant pri
misꝗ oppressis reliqui per eorum corpora salutem atque

Expanded text:
rentur. quod cum esset animadversum coniunctam esse flumini, rentur. quod cum esset animadversum coniunctam esse flumini, prorutis munitionibus defendente nullo transcenderunt, omnisque noster equitatus eas cohortes est secutus. Interim Pompeius hac satis longa interiecta mora et re nuntiata v legiones ab opere deductas subsidio suis duxit. eodemque tempore equitatus eius nostris equitibus adpropinquabat, et acies instructa a nostris, qui castra occupaverant, cernebatur, omniaque sunt subito mutata. Pompeiana legio celeris spe subsidii confirmata ab decumana porta resistere conabatur atque ultro in nostros impetum faciebat. equitatus Caesaris, quod angusto itinere per aggeres ascendebat, receptui suo timens initium fugae faciebat. dextrum cornu, quod erat a sinistro seclusum, terrore equitum animadverso, ne intra munitionem opprimeretur, ea parte, quam proruerat, smisque oppressis reliqui per horum corpora salutem sibi atque
Abbreviated transcription (Latin):
gne tñ sinisteo cormi ubi erat ip̃e celeriter aggressus
pompeianos ex uallo de turba uit. erat obiestus porti
ericus. Hic paulisper ẽ pugnatum cum ĩ rumpẽ m̃i
conarentur illi castra defendent fortissime ł puli¬
ione cuius oꝑa ꝓbatum exexcitum . Q. An tonii demo¬
strauimus ẽ loco propugnante sed tñ nr̃i ui xtute uicẽnt
Excisoq ericio pͥmum ĩ maiora castra post ẽt̃ ĩ castessu
qđ erat ĩ clusum maioribus casteis reeuperũt etꝗ topil¬
sa legio se se recepat non nullos sibi repugnãtes inter¬
fecer̾ũt. Sed fortuma ꝙ̃ plurimum pt̃ cum in reliqus
reb tum precipue ⁊̃bello pariuis momẽtis magnas ror
cõ mutiones efficit ut tum accidit. Munitionem eñ¬
ꝗm ꝑtingẽ a casteis ad flumen sup̃ demostrauimus
tu cesaris cornu cohõtes ignorantia loci sũt secute
̃ portam querẽt casteor qđ eam munitionẽ eẽ arbitea¬

Expanded text:
gnae, tamen sinistro cornu, ubi erat ipse, celeriter adgressus gnae, tamen sinistro cornu, ubi erat ipse, celeriter adgressus Pompeianos ex vallo deturbavit. erat obiectus portis ericius. hic paulisper est pugnatum, cum inrumpere nostri conarentur, illi castra defenderent, fortissimeque Tito Puleione, cuius opera proditum exercitum C. Antonii demonstravimus, eo loco propugnante. sed tamen nostri virtute vicerunt excisoque ericio primo in maiora castra, post etiam in castellum, quod erat inclusum maioribus castris, inruperunt, quod eo pulsa legio sese receperat; nonnullos ibi repugnantes interfecerunt. Sed fortuna, quae plurimum potest cum in reliquis rebus tum praecipue in bello, parvis momentis magnas rerum commutationes efficit; ut tum accidit. munitionem, quam pertinere a castris ad flumen supra demonstravimus, dextri Caesaris cornus cohortes ignorantia loci sunt secutae, cum portam quaererent castror
Abbreviated transcription (Latin):
Riculo mrilites a quaxent᷑. Sed is qͦ mutito consloqo¬
clin decausis quas cõme morari necesse non eboliros
cessexu ⁊ łra compluxes dies manserant castea munto¬
nes quidem integee erant eo signo legionis illatuinitu¬
latores eeseras tenuntia uerut . Foc idem uisun e pau¬
ꝑuebus quibusclam castellis confir mauerantag losus
aberat nouis pompeida stus cixciter passus ꝗ ngtatios
Hane legionem sperans cesar se opprim ẽ posst eteupt
eius cdiei detrimentum saxcre e xeliquit inopere cohoto
duaerquem spẽm munitionis preberent: Ipẽ duroto
itiere ꝙ̃ potuit occultissime reliquas cohorte nuos
xxiũi. ⁊̃ quib erat legio nona multis amissis centuuo¬
nibus diminutoq militum nũo ad legionem pompeicu¬
strag minora duplici acieduxit. ⁊Lam eum pema
oppinio fefellit. Nam et ꝑuenit priusꝗͣ pompeius sen¬
tire posset et tam et si erant munitiones castroꝵ ma¬

Expanded text:
periculo milites aquarentur. sed is quoque mutato consilio quipericulo milites aquarentur. sed is quoque mutato consilio quibusdam de causis, quas commemorari necesse non est, eo loco excesserat. ita conplures dies manserant castra; munitiones quidem omnes integrae erant. Eo signa legionis lata speculatores Caesari renuntiarunt. hoc idem visum ex superioribus quibusdam castellis confirmaverunt. is locus aberat novis Pompei castris circiter passus quingentos. hanc legionem sperans Caesar se opprimere posse et cupiens eius diei detrimentum sarcire reliquit in opere cohortes duas, quae speciem munitionis praeberent; ipse diverso itinere, quam potuit occultissime, reliquas cohortes, numero xxxiii, in quibus erat legio nona multis amissis centurionibus deminutoque militum numero, ad legionem Pompei castraque minora duplici acie eduxit. neque eum prima opinio fefellit. nam et pervenit, priusquam Pompeius sentire posset, et tametsi erant munitiones castrorum ma
Abbreviated transcription (Latin):
nẽto cũ ani madutisset pompeiũ ex munitiões egres¬
sum castra ẜm mare ut libere populari posset nec mi¬
nus nauib aclitum hrẽt cõmutata ratione bel
latorib cȩsaris cohortes quasdam qđ in star legionis
uideret᷑ eẽ post siluam et ĩ uetera castra duci. Castro¬
rum hic situs erat suꝑiorib diebus cum se noualegio
oesaris obiecisset pompeianis copiis atq: oꝑa ut de¬
mostrauimus cĩcum muniret castra eo loco posuit. Hȩe
siluam cõtingebant neq longius amari passib.eccc̃
aberant. post mutato consilio quibusdam decausis eȩ¬
sarpaulo ultra illum locum castra transtulit paucisꝗ
iat missis ea dem hec pompeius occupauerat etoto
xa uallo maiorem adiecerat munitione ita mnoru
tastra elausa minorib castellis atq axcis obti nebunt
ltem abangulo castrorumsinistro muntione oti pelint
ꝑduxemil texciter passuus cecc quo liberius cmneo

Expanded text:
mento cum animadvertisset Pompeium extra munitiones egresmento cum animadvertisset Pompeium extra munitiones egressum castra secundum mare ut libere pabulari posset nec minus aditum navibus haberet, commutata ratione belllatoribus Caesaris, cohortes quasdam, quod instar legionis videretur, esse post silvam et in vetera castra duci. castrorum hic situs erat: superioribus diebus nona Caesaris legio cum se obiecisset Pompeianis copiis atque opere, ut demonstravimus, circummuniret, castra eo loco posuit. haec silvam quandam contingebant neque longius a mari passibus ccc aberant. post mutato consilio quibusdam de causis Caesar paulo ultra eum locum castra transtulit, paucisque intermissis diebus eadem haec Pompeius occupaverat, et, quod eo eriore vallo maiorem adiecerat munitionem. ita minora castra inclusa maioribus castelli atque arcis locum obtinebant. item ab angulo castrorum sinistro munitionem ad flumen perduxerat circiter passus cccc, quo liberius ac sine
Abbreviated transcription (Latin):
augebat. Hominũ .n. multitudine receptus impedi¬
iutir in eo prelio eum graui uulne̾ eet affectusa¬
dofendi et nũc morieis eadem fide cęsari restituo.
olite obsecro cõmittere qđ ante in exccitu cȩsaris non
cidit ut reimilitaris dedecus admutatut ĩ colu¬
nenq adeum defeete. Hoc casu a quila cõseruatur¬
a bomnib prime cohortis centum centurionib inter¬
sistis p̃ter principem priorem: Iamq pompeiani mag
cede nostroe castris marcellini appropinquabant non
medicri terrore illato reliquis cohortibus et.Man¬
tonius qui proximũ locum tenebat psidiorum ea ꝑe
nuntiata cum cohortibus. xii. descendẽs ex eo loco
suꝑiore cernebatur euius aduẽtus pompeianos ꝑs¬
sit nostrosꝙ firmauit ut se ex maximo timore colligẽnt
Neq multo post cȩsar significatione ꝓcastella fumo facta
ut erat suꝑioris temporis consuetudo deductis ꝗbus-¬
dam cohortib expresidiis eo deuenit ꝗ cognito deter¬

Expanded text:
augebat; hominum enim multitudine receptus impediaugebat; hominum enim multitudine receptus impediebatur. in eo proelio cum gravi vulnere esset adfectus adefendi et nunc moriens eadem fide Caesari restituo. nolite, obsecro, committere, quod ante in exercitu Caesaris non accidit, ut rei militaris dedecus admittatur, incolumemque ad eum deferte. hoc casu aquila conservatur omnibus primae cohortis centurionibus interfectis praeter principem priorem. Iamque Pompeiani magna caede nostrorum castris Marcellini adpropinquabant non mediocri terrore inlato reliquis cohortibus, et M. Antonius qui proximum locum praesidiorum tenebat, ea re nuntiata cum cohortibus xii descendens ex loco superiore cernebatur. cuius adventus Pompeianos compressit nostrosque firmavit, ut se ex maximo timore colligerent. neque multo post Caesar significatione per castella fumo facta, ut erat superioris temporis consuetudo, deductis quibusdam cohortibus ex praesidiis eodem venit. qui cognito detri
Abbreviated transcription (Latin):
defensores scalis a moditis tormẽtis euiusq gn̾is telis¬
qr trebant magnaq multitudo sagipta rioꝵ abu¬
traq parte cixcum fundebant᷑. Multi enim ab istu
lapiclum qđ unum nris erat telum uimin eo tegm¬
to galeis imposito se defendebant. itaq cum omnib
rebus nostri p̃merentur atq egre resisterent anima¬
uersum ẽ uicium munitionis qđ supra demonsta¬
tum ẽ atq int̾ duos uallos quo ꝑ fectum opus non
erat ꝑmare nauib expositis i adue̾sos nostros imꝑt¬
tum fecerunt atq exutraq utraq ꝑte munitioe deies¬
tos a terga uertere coegerunt. Ho tumultu nũtia¬
to. A arcellinus cohortes suscidio nosteis laborãtib
submittit ꝗ̃ excastris fugientes conspicate neq illos
suo aduentu conflemare potuexũt neq ip̃e hostũ
mpetum tulerunt itaq qđ cũq addebatux subscidio
Qfeuptum timore fugientium tẽrorem et ꝑiculum

Expanded text:
defensores scalis admotis tormentis cuiusque generis telisdefensores scalis admotis tormentis cuiusque generis telisque terrebant, magnaque multitudo sagittariorum ab utraque parte circumfundebatur. multum autem ab ictu lapidum, quod unum nostris erat telum, viminea tegimenta galeis inposita defendebant. itaque cum omnibus rebus nostri premerentur atque aegre resisterent, animadversum est vitium munitionis, quod supra demonstratum est, atque inter duos vallos, qua perfectum opus non erat, per mare navibus expositi in aversos nostros impetum fecerunt atque ex utraque munitione deiectos terga vertere coegerunt. Hoc tumultu nuntiato Marcellinus cohortes subsidio nostris laborantibus submittit ex castris. quae fugientes conspicatae neque illos suo adventu confirmare potuerunt neque ipsae hostium impetum tulerunt. itaque quodcumque addebatur subsidio, id corruptum timore fugientium terrorem et periculum
Abbreviated transcription (Latin):
gone noua poĩtum habebat hiuc qđ ualitudie nunie
domoda utebant᷑ tuluium postumium adiutore sus¬
miserat. Erat eo loco fossa pedum .XV. et uallunu
contra hostem ĩ altitudinem pedum .x. tondemq
euis ualli agger in altitudinem petebat ab eo ine¬
misso spatio pelum. Alt conuẽsus in conteariamꝑ
tem erat uallus humilior paulo munitior. Hop
suꝑioribus dieb times cȩsar ne nauib nñ circumus¬
nirentur duplicem eo loco fecerat uallum quihao¬
duas munitiones contingẽt nõ dum ꝑfecerat. qui
res nota erat pompeio ꝑ allobroges pro fugas dela¬
ta magnũ qr nr̃is attulit ĩ comadum. Nam ut ad
more ure cohortes noue legionis excubuerat accesse¬
re subito pͥma luce pompeiani exercitus nouusꝙ eo¬
rum aduentus extitit simul nauib cixcumũeti mili¬
tes nõ ĩ intiorem uallum tela iaciebantur fosseqas
gere complebantur et legionariĩ int̾ioris miutions

Expanded text:
one viiii positum habebat. huic, quod valetudine minus one viiii positum habebat. huic, quod valetudine minus commoda utebatur, Fulvium Postumum adiutorem submiserat. Erat eo loco fossa pedum xv et vallum contra hostem in altitudinem pedum x, tantundemque eius valli agger in latitudinem patebat. ab eo intermisso spatio pedum dc alter conversus in contrariam partem erat vallus humiliore paulo munitione. hoc enim superioribus diebus timens Caesar, ne navibus nostri circumvenirentur, duplicem eo loco fecerat duas munitiones contingeret, nondum perfecerat. quae res nota erat Pompeio, delata per Allobroges perfugas, magnumque nostris attulerat incommodum. nam ut ad mare nostrae cohortes nonae legionis excubuerant, accessere subito prima luce Pompeiani exercitus adventus exstitit; simul navibus circumvecti milites in exteriorem vallum tela iaciebant, fossaeque aggere complebantur, et legionarii interioris munitionis
Abbreviated transcription (Latin):
nib ꝑfectum non exat seu ꝗđ aꝑitoribus rei militaxis
disiderari uidebatur temporibusq rerum et spatus
lacorum et custodiarum uaria diligentia animadu̾¬
sa proutͤ eius eorũ qui negociis pre erant ut nat᷑ua
adstudium ferebat. Hȩc ad pompeium omĩa detule¬
rat. Quibus ille cognitis eruptisq iam capto cõsilio¬
ut ante demonstratum tegmenta galeis militesꝙ x
uminib face̾ atq agẽ iubet compoetari. his ꝑ actis
rebus magnum numeꝵ leuis armature et Sagittatoꝵ
agge̾mq omnem noctu ĩ scapłs et naues acturias
imponit et de media nocte cohõtes sexaginta ex ma¬¬
ximis castris presidusq deductas ad eam ꝑtem
munitionũ clucit q̃ ꝑtinebant ad mare longissimȩ¬
ꝙ amaximis castris cȩsaris aberat. fodemꝰ naues
quas mõsteauimus aggere eleuis armaturt mili¬
tibus completas quasq acd direachium naueo longao
habebat mittit: et quid aqͦ fieri uelit preipra

Expanded text:
nibus perfectum non erat, seuquid a peritioribus rei militaris nibus perfectum non erat, seuquid a peritioribus rei militaris desiderari videbatur, temporibusque rerum et spatiis locorum et custodiarum varia diligentia animadversa, prout cuiusque eorum, qui negotiis praeerant, aut natura aut studium ferebat, haec ad Pompeium omnia detulerunt. Quibus ille cognitis eruptionisque iam ante capto consilio, ut demonstratum est, tegimenta galeis milites ex viminibus facere atque aggerem iubet conportare. his paratis rebus magnum numerum levis armaturae et sagittariorum aggeremque omnem noctu in scaphas et naves actuarias inponit et de media nocte cohortes lx ex maximis castris praesidiisque deductas ad eam partem munitionum ducit, quae pertinebat ad mare longissimeque a maximis castris Caesaris aberat. eodem naves quas demonstravimus aggere et levis armaturae militibus completas, quasque ad Dyrrachium naves longas habebat, mittit et quid a quoque fieri velit praecipit. ad
Abbreviated transcription (Latin):
Hi sc elẽ a nobis ce noriam tentare fortunam nonus¬
postea bello confecto cognitum ẽ ut cum munerȩ
quo ꝑ fugisse ad pompeium uidexent᷑ Postꝙ id
nuis difficilius uisum ẽ neq facultas ꝑficiendi da-¬
ntur ꝙ̃ maximas potuerunt ꝑecunias mutuati ꝓ¬¬
nde ac sius satisfacere et fraudata restituẽ uellent.
ulusq emptis equis ad pompeium tran sierũt cum
u quos sui consilũ participes hẽbant. quosq pompe¬
s qđerant honesto loco nati et insteucti liberaliter
magnoq comitatu et multis iumentis uenexant
niqͦ fortes habebantur : et ĩ honorem apud cȩsarẽ
suerunt qđq nouũ et pretex consuetudinẽ acciderat
omnia sua presidia erecumduxit atq ostentauit nã
d tempiis nemo aut miles aut eques ad pompeiũ transi
uulgo uo uniueesi in epiro atq etholia conscriptimili¬
is farumq regionum omniũ quȩ acȩsaxe tenebã¬
tur. Sed hi cognitis omnib rebus seu quid ĩmunitio¬

Expanded text:
discedere ab nobis et novam temptare fortunam novasdiscedere ab nobis et novam temptare fortunam novaspostea bello confecto cognitum est, ut cum munere aliquo perfugisse ad Pompeium viderentur; postquam id difficilius visum est neque facultas perficiendi dabatur, quam maximas potuerunt pecunias mutuati, proinde ac suis satisfacere et fraudata restituere vellent, multis coemptis equis ad Pompeium transierunt cum iis quos sui consilii participes habebant. Quos Pompeius, quod erant honesto loco nati et instructi liberaliter magnoque comitatu et multis iumentis venerant virique fortes habebantur et in honore apud Caesarem fuerant, quodque novum et praeter consuetudinem acciderat, omnia sua praesidia circumduxit atque ostentavit. nam ante id tempus nemo aut miles aut eques a Caesare ad Pompeivulgo vero universi in Epiro atque Aetolia conscripti milites earumque regionum omnium quae a Caesare tenebantur. sed hi cognitis omnibus rebus, seuquid in munitio
Abbreviated transcription (Latin):
pu ribus gallicis bellis optima fortissimiaqi opacd
łLis domi ob has cainas amplissimos ina gcq tiuns
lauerit atq eos eaetra ordinem ĩ senatimi ligendo
⁊urrea nerat a grosqi ingallia ex hostibus captonni
tibuo fecerat . Hi ꝑpiuxtute nõ solum apud eȩsapent
honore erant sed etiam apud ex excitum cesirar¬
bantur. Sed forti amicitia cȩsaris et stulta et balo¬
et arregantia cleta despiciebant suos Sti pendumo
le carum i uixus sunt questi et ad cesarem aao¬
dexunt flumen abhis eꝗtum num deferi quõa
stipendiũ aduerterent. Cȩfar neq tempus illuda¬
maduersiorus eet existimans et mulia uirtutit
concedeos pem totam distulit illos secreto casto¬
qua sparent magna tñ hecres illis offensionẽ et cont¬
tionẽ ad omes attulit atq ita ẽẽ tum exailoꝵ obiti¬
tionuibus tum ẽt̃ exdomestico uiditio atq aĩ conscea¬
tia ĩ telligebant. quo pudore addudi et forta st nm
se liberari. Sed in aliud tempus restruari arbitaut

Expanded text:
ibus Gallicis bellis optima fortissimaque erat usus. his domi ob has causas amplissimos magistratus mandaverat atque eos extra ordinem in senatum legendos curaverat, agrosque in Gallia ex hostibus captos prntibus fecerat. hi propter virtutem non solum apud Caesarem in honore erant, sed etiam apud exercitum cari habebantur; sed freti amicitia Caesaris et stulta ac barbara adrogantia elati despiciebant suos stipendiumque de eorum iniuriis sunt questi et ad cetera addiderunt falsum ab iis equitum numerum deferri, quorum stipendium averterent. Caesar neque tempus illud animadversionis esse existimans et multa virtuti eorum concedens rem totam dispulit; illos secreto castireliqua sperarent. magnam tamen haec res illis offensionem et contemptionem ad omnes adtulit, idque ita esse cum ex aliorum obiectationibus tum etiam ex domestico iudicio atque animi conscientia intellegebant. quo pudore adducti et fortasse non se liberari, sed in aliud tempus reservari arbitrati
Abbreviated transcription (Latin):
Hee cum pter pubilicas orcupationes poni non otuio
Apud pompeuim sunt posite Altere eodem eretopon
licte atq: obsignate. Alex andriȩ proferebantiepor
lis omnibus cum ageretur apud cȩsarem. Isq mat
uellet pro comuni amico atq arbiteo controuerelias
regum componẽ subito exexcitus reguis equitatus
micandum confideret. Relinquebatur ut sesuig li¬
cis oppido tenet tutȩ consiliumq achille cognoscẽt mil¬
tes tñ onines ĩ aemis eẽ iussit : Regemq hortatus ẽ ut
suis necesseeus quos hẽet maxime auctoritatio legatis
adachillam mittẽt et quos eẽt suȩ uoluntates offtndet
A quo missi discordes et sexapion qui ambo legati uont
fuerant magnȩq apud pr̃em ptholom eum autor¬
tatem hũerant. Adachillam ꝑuenerũt quos ille cũ
ĩ conipestum uenisset priusꝙͣ audreet aut cuiugreiã
nussi eent recognosc̾et cõribi atq int̾sici uissit. quoꝵ
alter accepto uulnẽ occupatus ꝑ suos pro occiso sub¬

Expanded text:
— hae cum propter publicas occupationes poni non potuissent, apud Pompeium sunt depositae — , alterae eodem exemplo relictae atque obsignatae Alexandriae proferebantur. De his rebus cum ageretur apud Caesarem, isque maxime vellet pro communi amico atque arbitro controversias regum componere, subito exercitus regius equitatusqmicandum, confideret. relinquebatur, ut se suis locis oppido teneret consiliumque Achillae cognosceret. milites tamen omnes in armis esse iussit regemque hortatus est, ut ex suis necessariis, quos haberet maximae auctoritatis, legatos ad Achillam mitteret et, quid esset suae voluntatis, ostenderet. a quo missi Dioscorides et Serapion, qui ambo legati Romae fuerant magnamque apud patrem Ptolomaeum auctoritatem habuerant, ad Achillan pervenerunt. quos ille, cum in conspectum eius venissent, priusquam audiret aut, cuius rei causa missi essent, cognosceret, corripi atque interfici iussit; quorum alter accepto vulnere occupatus per suos pro occiso sub
Abbreviated transcription (Latin):
longarum conuenire frumẽtum cometttptm pbau
atq᷑ omnib regionibus quas tenebat comꝑia ala
rat. Cesar longius bellum ductum iri ex istimanart
de italicis cõmeatibus desperans qđ tanta ciliota
om̃ia littora a pompeianis tenebanture classeq ipsuu
quas heme in sicila gallia et italia fecerat moriui¬
tur. In epieum rei frũmentariȩ causa ꝗntilumets
canuleium legatum misit. ꝙq he regiones abeuantl¬
gius locis certis horͣea constituit uesturasq feumens
fnitimi ciuitatibus descripsit. Etem lipso paratingo
et omnib castellis qđ eẽt frumenti conquiri iullitꝰ¬

Expanded text:
longarum convenire, frumentum commeatumque ab Asia longarum convenire, frumentum commeatumque ab Asia atque omnibus regionibus, quas tenebat, conportari imperat. Caesar longius bellum ductum iri existimans et de Italicis commeatibus desperans, quod tanta diligentia omnia litora a Pompeianis tenebantur classesque ipsius, quas hieme in Sicilia Gallia Italia fecerat, morabantur, in Epirum rei frumentariae causa Q. Tillium et L. Canuleium legatos misit, quodque hae regiones aberant longius, locis certis horrea constituit vecturasque frumenti finitimis civitatibus discripsit. item Lisso Parthinisque et omnib
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfestus ex p̾ugnato in itinẽ oppido partinorum
ĩquo pompeuis p̃sidium hẽbat tertio die ĩ macedo¬
niam ad pompeum ꝓuenit. Tuxtaq eum castra
posuit. et posteidie eluctis omnibus copiis acie in¬
struta decẽnendi potestatem pompeio feciubi il¬
rachium profectus ẽ sperans pompeiũ aut duxa¬
eh urdi eom peliaut abeo in tcludi posse qđ om
es meatum totiusq belli appariatum eo concilin
siluim q d diuerso ab ea regione ⁊ t̾mert psciu cos¬
ebat angusthis re feumentarie comprsibtacucu¬
siste extimabat. Postea ꝑ exploratoreo luno leo
portero die castra mouit breuuiorritinere ereiomu
men pom peiprocul cerneretur tum ibi castuuipo
Pompeius interclu sus duradno ubi propos sim peuꝰe
non petuit secudo usus consilio editolceresiu aprelã
petra aditumq ht nauib medicrem atq tus aopubi¬
dam protegit uentis castea cõmunit eo ꝑteniquua

Expanded text:
profectus expugnato in itinere oppido Parthinorum, profectus expugnato in itinere oppido Parthinorum, in quo Pompeius praesidium habebat, tertio die Macedoniam ad Pompeium pervenit iuxtaque eum castra posuit et postridie eductis omnibus copiis acie instructa decernendi potestatem Pompeio fecit. ubi ilrachium profectus est sperans Pompeium aut Dyrrachium compelli aut ab eo intercludi posse, quod omnem commeatum totiusque belli adparatum eo contulisset: consilium, quod diverso ab ea regione itinere profectum videbat, angustiis rei frumentariae compulsum discessisse existimabat; postea per exploratores certior factus postero die castra movit breviore itinere se occur primum agmen Pompei procul cerneretur, atque ibi castra posuit. Pompeius interclusus Dyrrachio, ubi propositum tenere non potuit, secundo usus consilio edito loco, qui appellatur Petra aditumque habet navibus mediocrem atque eas a quibusdam protegit ventis, castra communit. eo partem navium
Abbreviated transcription (Latin):
Qitre et reliꝰquis partibus simul e⁊ tera scalis et
quit menia oppidanitentes uti aduẽsarioru mani
seducet labore et multitudine teloꝵ nr̃os uicit de¬
adioq defensoribus om̃es sc aphis excepti refugerat
trauem e pugnauit Fodemꝙ tempore et alta
prte molem tenuit naturalem obiectamq pene
psulam contea oppidum effecerat quatuor bire
Sauez exhis adcluxit reliquas incendit. Hoc confe¬
sonegocio D. leluim ab asitica classe adductum re¬
iquitꝰ qui cõmeatus libide atq mantineȩ impor¬
ta inoppidum prohibebat. Ipẽ lipsum ꝓfectus
naues onerarias .xxx. ab . M. antonio relictas ĩtra
poetum aggressus omnes incendit lipsum expugna¬
peconatus defendentib eiuibus .x. qui eius conuẽ¬
tus erant militibusq suos presidii causa miserat.
Cesar triduũ moratus paucis ĩ expugnatione am¬
missis re facta inde discessit. Cȩsar postꝙꝗͣ imperi¬
um adaspꝯium ẽẽ cognouit eodem cum exercitu

Expanded text:
mittens et reliquis partibus simul ex terra scalis et mittens et reliquis partibus simul ex terra scalis et classe moenia oppidi temptans, uti adversariorum manus diduceret, labore et multitudine telorum nostros vicit deiectisque defensoribus, qui omnes scaphis excepti refugerunt, eam navem expugnavit. eodemque tempore ex altera parte molem tenuit naturalem obiectam, quae paene insulam oppidum effecerat, iiii biremiiii ex his abduxit, reliquas incendit. hoc confecto negotio D. Laelium ab Asiatica classe abductum reliquit, qui commeatus Byllide atque Amantia inportari in oppidum prohiberet. ipse Lissum profectus naves onerarias xxx a M. Antonio relictas intra portum adgressus omnes incendit; Lissum expugnare conatus, defendentibus civibus Romanis, qui eius conventus erant, militibusque, quos praesidii causa miserat Caesar, triduum moratus paucis in oppugnatione amissis re infecta inde discessit. Caesar postquam Pompeium ad Asparagium esse cognovit, eodem cum exercitu
Abbreviated transcription (Latin):
aut captos ad domitiũ deduxerũt. Deductis or
maritime. cȩsar presidus ut supͣ demõstratũ est tes
cohortes. Orici oppidi tuendi causa xeliꝗt hnsdem¬
q custadiam nauiũ longarum tradidit quas inita¬
lia traduxerat huic officio oppidoq Caninus lega¬
tus pre erat. Es naues nr̃as ĩ teriorem ꝑtem postop.¬
pidum reduxit et ad teram deligauit faucibq po¬
tus nauem hon erariam sũ mussam obicit et huic alte¬
xam cõuinxerit. Suꝑ quas tur̾em effectam adip̾m
introitum portus opposuit et militib compleuit tu.¬
endamꝙ ad omnes repentinos casus tradidit. Qui¬
bus cognitis rebus gneus Pompei filius qui classi
oetact pre enat ad oricum uenit sumussamq naue
ssuso multisq collocans finib adduxit atq altam
reuemꝰ qerat adcustodiam ab actilio posita plireib
ressus nauibus quib ad littora fecerat tirees ut
osupenou pugnans loco integros ꝙ defatigatis sõ¬

Expanded text:
aut captos ad Domitium deduxerunt. Deductis orae aut captos ad Domitium deduxerunt. Deductis orae maritimae Caesar praesidiis, ut supra demonstratum est, iii cohortes Orici oppidi tuendi causa reliquit isdemque custodiam navium longarum tradidit, quas ex Italia traduxerat. huic officio oppidoque M'. Acilius legatus praeerat. is naves nostras interiorem in portum post oppidum reduxit et ad terram deligavit faucibusque portus navem onerariam submersam obiecit et huic alteram coniunxit; super quam turrim effectam ad ipsum introitum portus opposuit et militibus conplevit tuendamque ad omnis repentinos casus tradidit. Quibus cognitis rebus Cn. Pompeius filius, qui classi Aegyptiae praeerat, ad Oricum venit submersamque navem remulco multisque contendens funibus abduxit atque alteram navem, quae erat ad custodiam ab Acilio posita, pluribus adgressus navibus, in quibus ad libram fecerat turres, ut ex superiori pugnans loco integrosque semper defatigatis sub
Abbreviated transcription (Latin):
tulerut celeriter ad suos quisq ordines redit ate uo
Uniuersi ĩ hostem impetum fecerum exhi tirul
Hexx int̾fectis reliquis in fugam cõiestis duob
admissis ĩ castra sereceperunt his rebus comito
domitius suꝑans Scipionem ad pugnam elicips
simulauit sese angustiis rei frum ẽ taꝑie ad ductipist
castra moue̾ uasisꝙ militari more constimatis pori¬
sus milia passiui tria idoneo loco et ecculto omrenis
eꝵ ẽcitum equitatũꝙ collocauit. Scipio ad sequen¬
cdum paratos eꝗtatum magnãq ꝑtemt ex ploran¬
dum it domitũ et cognoscendum p̾misit ꝗ cũ cen
progressi primeq turmȩ insidia intrauissent ett
mitu equorum illata suspitione ad suos serecipet
ceperunt. Q quiq obsequebant᷑ celẽm eorũ impen
conspicati restiterunt. Nostei cognitis hostium in¬
sidĩss ne feustra reliquos expectarent duos nacti
turmas receperut. In his fuit. Mopimius prequ

Expanded text:
tulerunt, celeriterque ad suos quisque ordines redit, atque ultro tulerunt, celeriterque ad suos quisque ordines redit, atque ultro universi in hostes impetum fecerunt. ex his circiter lxxx interfectis, reliquis in fugam coniectis, duobus amissis in castra se receperunt. His rebus gestis Domitius sperans Scipionem ad pugnam elici posse simulavit sese angustiis rei frumentariae adductum castra movere vasisque militari more conclamatis progressus milia passuum iii loco idoneo et occulto omnem exercitum equitatumque collocavit. Scipio ad sequendum paratus equitatus magnam partem ad explorandum iter Domiti et cognoscendum praemisit. qui cum essent progressi primaeque turmae insidias intravissent, ex fremitu equorum inlata suspicione ad suos se recipere coeperunt, quique hos sequebantur, celerem eorum receptum conspicati restiterunt. nostri cognitis hostium insidiis, ne frustra reliquos expectarent, duas nacti turmas exceperunt. in his fuit M. Opimius prae