comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
t̾e posse quia nec absolutus nec con¬
dempnatus repẽte poss. licet enĩ ab¬
solut᷑ sit. natura tam̃ debitor perma¬
netisimilemq ẽẽ ei dicio. quiita ꝓ¬
misit. siue nauis ex asia uen̾it. suie
nõ uen̾it. qi ex una causa ait̾uis so¬
lutõnis origo ꝓficistutur. ¶Hbi aũ
quisq pure debet sb̃ conditõe nouaᷤ¬
dianinio ꝓmisit.pleriq putant
pendente nouatõne solutum repe¬
t̃e posse. quia ex qua oblig̾one soluat
ab hoc inc̃̾tum estiidemq esse ⁊̃ si diu̾¬
sas ꝑsonas ponas eandem petimam
pure ⁊ sb̾ conditõne nouandi animo
ꝓ misisse s ħ dissmule est. In stipula¬
tone enim pura. ⁊ conditonali eun¬
dem debiturum c̃tum est.q tc̃ repete.¬
creditorib pr̃is ex patͥmonio pat̾no
soluerunt. ss postea nõ sufficientib
bonis pupillum abstitulit. Q̾ritur
an qd̾ amplius c̃ditorib per tutores ꝑ¬
pup illi solutum est. uł totum qd̾ atc¬
cepunt restituere debeant. R. si nicħ̾

Expanded text:
e posse, quia nec absolutus nec condemnatus repetere posset: licet enim absolutus sit, natura tamen debitor permanet: similemque esse ei dicit, qui ita promisit, siue nauis ex Asia uenerit siue non uenerit, quia ex una causa alterius solutionis origo proficiscitur.Ubi autem quis quod pure debet sub condicione nouandi animo promisit, plerique putant pendente nouatione solutum repetere posse, quia ex qua obligatione soluat, adhuc incertum sit: idemque esse etiam, si diuersas personas ponas eandem pecuniam pure et sub condicione nouandi animo promisisse. sed hoc dissimile est: in stipulatione enim pura et condicionali eundem debiturum certum est. 61 Sccreditoribus patris ex patrimonio paterno soluerunt, sed postea non sufficientibus bonis pupillum abstinuerunt: quaeritur, an quod amplius creditoribus per tutores pupilli solutum est uel totum quod acceperunt restituere debeant. respondi, si nihil
Abbreviated transcription (Latin):
nis eius ec desut. qd̃ si pendente t̾c¬
dicãne iudicaretur uidex estima¬
re debebit. qͣnti emptore̾ muen̾¬
it. cau̾e aut̃ ex hac actione peti¬
torei cum mio agitur nõ debebit¬
Bone sb̃repto ⁊ octiso condictio.
tornua. or si dominus bonis condi
tõne p̃cium consetutꝰ fu̾it.⁊ pastea
alcrud eoꝵ de quib supͣdictimi
est condicet᷑. oñmodo exceptõne
sb̃monebitur. ttͣ si coriũ condix̾it
⁊ p̾ciũs enus consetinus bouẽ indicet
offerente fure. p̃tium rouis cetͣcto
p̃cio corũ. doli mali except̃one sub¬
mouebitũr.Idem uiris est. uiuiᷤ
sb̃reptis. nam ⁊ mustum ⁊ umaci¬
a iure condici possũt.
puit. eius nomine lib̾ furti tenet᷑
condiciant̃ ei nõ pot̃ nisi. liber

Expanded text:
pendente condicione iudicaretur, iudex aestimare debebit, quanti emptorem inuenerit.Cauere autem ex hac actione petitor ei cum quo agitur non debebit.Boue subrepto et occiso condictio . sed si dominus condictione bouis pretium consecutus fuerit et postea aliquid eorum, de quibus supra dictum est, condicet, omnimodo exceptione summouetur. contra si corium condixerit et pretium eius consecutus bouem condicet, offerente fure pretium bouis detracto pretio corii doli mali exceptione summouebitur.Idem iuris est uuis subreptis: nam et mustum et uinacia iure condici possunt. puit, eius nomine liber furti tenetur: condici autem ei non potest, nisi liber
Abbreviated transcription (Latin):
c̾amiesse. tpalis sit an ꝑpetua excepti¬
onis defensio. nani aui ne cõueniat᷑¬
touec ticius consul fiat patiscatur. qi
pottiãdicedente. ppetua fieri exceꝑ¬
tio. aue ad temp᷑ est ticio consulatũ
meunte. sũma rõne dicetur. qd̾ in¬
trsoluit᷑ repeti ut enĩ pactum aid̾
intempꝰ cc̃um collocatum est. nõ ma¬
gis iiducit conditõm. qͣmsi ex die de¬
bitor soluit ita ꝓrsus deffensio ur

Expanded text:
esse, temporaria sit an perpetua exceptonis defensio. nam si qui, ne conueniatdonec Titius consul fiat, paciscatur, quia Titio decedente perpetua fieri exceptio, quae ad tempus est Titio consulatum ineunte, summa ratione dicetur, quod interim soluitur, repeti: ut enim pactum, quod in tempus certum collatum est, non magis inducit condictionem, quam si ex die debitor soluit, ita prorsum defensio iur
Abbreviated transcription (Latin):
Paulus. E icondicatur seruuis ex cã
furtiua. id uenue in condictõneᷤ
ĩtum est qd̾ mntsit agentis ultisi he¬
res sit mstitutꝰ. ⁊ ꝑicłm sb̾eat. dñs he¬
reditatis ꝑdende ad̾ iuilianus st̃bit
Item si mortuũ hoiem conditat cõ¬
setuturũ ait p̾cium ħreditatis.

Expanded text:
Sabinum.Si condicatur seruus ex causa furtiua, id uenire in condictionem certum est quod intersit agentis, ueluti si heres sit institutus et periculum subeat dominus hereditatis perdendae. quod et Iulianus scribit. item si mortuum hominem condicat, consecuturum ait pretium hereditatis.
Abbreviated transcription (Latin):
uem. In hac actione. si c̃rat᷑
res que petita est tuius tp̃ris esti¬
matõm recipiat ueruis est ad̾
seruius ait. condempnatõnist̃¬
pus spectandum. si uero desiẽit
ad exiguũ p̾cium estimatio
rei ducatur. In seruo forten
mortifere. uumerato. in utͦq
aut̃ si post moramdetior res
fc̃a sit. marcellus scͥhit. ł .xx.¬

Expanded text:
um.In hac actione si quaeratur, res quae petita est cuius temporis aestimationem recipiat, uerius est, quod Seruius ait, condemnationis tempus spectandum: si uero desierit ad exiguum pretium aestimatio redigatur in seruo forte mortifere uulnerato. in utroque autem, si post moram deterior res facta sit, Marcellus scribit
Abbreviated transcription (Latin):
siti causa tamen situta nõ est. dicen¬
dumest condicõm locum hr̃e.suie
airõ ab mtõ sine causa ꝓmissũ sit
siue fuit causa ꝓmittendi. que siu¬
ta est uł secuta nõ est dicendũ est cõ¬
ditõni locum fore sconstat id demũ
posse condici alicui ꝙ nõ uł exͦ iusta
causa ad eum ꝑuenio. uł reoit ad
nẽ iustam cam¬
dem. Ai fullo uestimenta lauan¬
da conduxit deinde anussis hus dño
p̃cium exlocato conuentꝰ p̃stit̃it. pꝰ¬
eaq dñs iuen̾it uestim̃ta qua ac¬
ait cassius eum nõ solum excondut¬
toag̾e. uex condice dño posse. ẽgo pu¬
o esconoucto onmimodo actome

Expanded text:
usa tamen secuta non est, dicendum est condictionem locum habere.Siue ab initio sine causa promissum est, siue fuit causa promittendi quae finit‹a› est uel secuta non est, dicendum est condictioni locum fore.Constat id demum posse condici alicui, quod uel non ex iusta causa ad eum peruenit uel redit ad non iustam cam.Si fullo uestimenta lauanda conduxerit, deinde amissis eis domino pretium ex locato conuentus praestiterit posteaque dominus inuenerit uestimenta, qua acait Cassius eum non solum ex conducto agere, uerum condicere domino posse: ego puto ex conducto omnimodo eum
Abbreviated transcription (Latin):
gat.net tmnsiuma seruus furtĩ¬
ni ꝓredem diem suũ obut seruꝰ fur
moitem tñ furis dicendum est co¬
dicto̾m adul̃sus ħredem ounaire qi
in ħreocm diximus eademert̃ ⁊ ĩ
cetis successorib.
uem. In re furtua conditõ ip̃oꝵ
corꝑoꝵ competit. s utrum tam diu
qͣm du exstent an u̾o ⁊ si desiẽmt
ẽc̃ m reb ħuanis ⁊ sicuid̾ obtulit
fur sine dubio nulla er̃ condictõ
eius. corpꝰ enĩ ip̃m p̾stari nõ pot̃.¬
Si ex causa surtiua res condica¬
tur. cuius tpr̃is istimatõ fiat que¬
ntur. placet tñid tempꝰ spectand̃.
quo resunqͣm płmis fuit. max¬
imecum det̃iorem remfactam
sur dando nõ lib̾atur. semꝑ emini
moram fur fac̾e uidetur. Nouiss¬
sime sciendu est ⁊̃ fructus ihãt¬

Expanded text:
 seruus furtiheredem diem suum obiit seruus mortem tamen furis, dicendum est condictionem aduersus heredem durare. quae in herede diximus, eadem erunt et in ceteris successoribus. um.In re furtiua condictio ipsorum corporum competit: sed utrum tamdiu, quamdiu exstent, an uero et si desierint esse in rebus humanis? et si quidem optulit fur, sine dubio nulla erit condictioeius: corpus enim ipsum praestari non potest.Si ex causa furtiua res condicatur, cuius temporis aestimatio fiat, quaeritur. placet tamen id tempus spectandum, quo res umquam plurimi fuit, maxime cum deteriorem rem factam fur dando non liberatur: semper enim moram fur facere uidetur.Nouissime dicendum est etiam fructus in h
Abbreviated transcription (Latin):
geniuis quesitumest. añ peccunia
eam pecumã dedit que neq ex oꝑ¬
is sius. neq ex reeius nu bona fi¬
de seyuebat. quesita sit posse repe¬
ti. ¶Tutor creditori pupilli sui
plus qͣm debebatur exsoluit. ⁊ tute¬
lc iuditõ pupillo nõ imputauit.
quero an repetitõm adu̾sus tredi
torem hret respondi ħre. ¶Ticiꝰ
cum multos treditores bret. in aͥ¬
b ⁊̃ seium bona sua priuatim fc̃a
uenditõne meuio concessertn
satis creditonb facẽt. s menius
solut pectumã seio tanqͣm de¬
bitam. que iam atitio fu̾it so lu

Expanded text:
genuus: quaesitum est, an pecuniam, genuus: quaesitum est, an pecuniam, eam pecuniam dedit, quae neque ex operis suis neque ex re eius, cui bona fide seruiebat, quaesita sit, posse repeti.Tutor creditori pupilli sui plus quam debebatur exsoluit et tutelae iudicio pupillo non imputauit: quaero an repetitionem aduersus credi torem haberet. respondit habere.Titius cum multos creditores haberet, in quibus et Seium, bona sua priuatim facta uenditione Maeuio concessit, ut satis creditoribus faceret: sed Maeuius soluit pecuniam Seio tamquam debitam, quae iam a Titio fuerat s
Abbreviated transcription (Latin):
bono ⁊ equo hre repetitõm ulti si
dem tͥ ut aliquid facias neͤ fec̾is.
.Ei giumdebitũ repetit fructꝰ et
partꝰ restitu debent. deducta mpisa¬
⁊Iufrum̃to indebito solut᷑a ⁊ bonitaᷤ¬
stnĩata esta ⁊ si consumpsit frum̃tũ pre¬
cum repetet. Et sit ħitatione
data pecunua cõdicamꝰ. nõ quidẽ
qͣntilocare potuit s qͣnti conduc¬
turus fuisses. ¶ Si seruũ indebitũ
tibi dedi. euniq manumisisti. si sci¬
ens hoc fecisti tencb̃il ad p̃cium eiꝰ
as.¶Indebitum est nõ tm̃ qd̾ oĩo
si alu soluatur. aut si id ꝙ anꝰ debe¬
bat. alius qͣi ip̃e debeat soluat.
astim sine causa dep̾henditur reuo¬
sare consueuit.. xeo
dñm suũ arbitrabatur. nb̃tate ac¬
cepta. si decemannis ex die mortis
aniuos decem hredib p̃stitiss. ꝑ¬
.uiii. annos p̃smitã quantitatẽ
ut iussus erat dedit postmodum
se ingenuum comꝑit. nec reliqͣ
annoꝵ dedit. ⁊ ꝓnũciatus est in¬

Expanded text:
bono et aequo habet repetitionem: ueluti si bono et aequo habet repetitionem: ueluti si dem tibi, ut aliquid facias, nec feceris. Ei, qui indebitum reppartus restitui debet deducta impensa.In frumento indebito soluto et bonitas est et, si consumpsit frumentum, pretium repetet.Sic habitatione data pecuniam condicam, non quidem quanti locar‹i› potuit, sed quanti tu conducturus fuisses. Si seruum indebitum tibi dedi eumque manumisisti, si sciens hoc fecisti, teneberis ad pretium eius, as. Indebitum est non tantum, quod si alii soluatur, aut si id quod alius debebat alius quasi ipsi debeat soluat. alterum sine causa deprehenditur, reuocare consueuit. 67 dominum suum arbitrabatur, libertate accepta, si decem annis ex die mortis annuos decem heredibus praestitisset, per octo annos praefinitam quantitatem ut iussus erat dedit, postmodum se ingenuum comperit nec reliquorum annorum dedit et pronuntiatus est in
Abbreviated transcription (Latin):
aulus. I n sũma ut gn̾alit de
repetitõne tractenius. sciendũ est
dan. aut ob transaccõm. aũ ob e¬
caĩti. aut pp̃ conditõm au ob reni
aut indebitum.In quib omĩb q̃ri¬
tur de repetitõne. Et quid̾ qd̾ trans¬
actionis nomine. datur. licet rẽs n¬
nulla media fuĩt non repetitur.
nansi lis fuit. ħ ip̃m qd̾ aute disce¬
ditur. caula uidetur esse sm autẽ
euidens calumꝑma detegitur ⁊ trã¬
actio iꝑfecta dabitur. ¶ Id quo
qd̃ ob cãm datur. putu qd negocia
mea aduitu ob eo putaui. licet no
sit fc̃m. qr donare uolui. qͣmuis fło
michi ꝑsuaẜim repeti nõ posse.
Sed agere ꝑ conditõm ꝓpt̃ conditi¬
onem legati uł ħreditatis. siue nõ
sit michi legatum siue ademptum
legatum possum ut repetam ad̾ de¬
ire nolui. uł nõ potui nõ idẽ porẽ
dici si seruus m̾s sb̾ conditõne h̾rs
institutꝰ sit. ⁊ ego dedo̾. deinde ma¬
nunussiis adic̃it. nam ħ casusctu¬
tares est. ¶ Qd̾ ob rem datur ex

Expanded text:
autium.In summa, ut generaliter de repetitione tractemus, sciendum est dari aut ob transactionem aut ob causam aut propter condicionem aut ob rem aut indebitum: in quibus omnibus quaeritur de repetitione.Et quidem quod transactionis nomine datur, licet res nulla media fuerit, non repetitur: nam si lis fuit, hoc ipsum, quod a lite disceditur, causa uidetur esse. sin autem euidens calumnia detegitur et trantio dabitur. Id quoque, quod ob causam datur, puta quod negotia mea adiuta ab eo putaui, licet non sit factum, quia donari uolui, quamuis falso mihi persuaserim, repeti non posse. Sed agere per condictionem propter condi‹c›ionem legati uel hereditatis, siue non sit mihi legatum siue ademptum legatum, possum, ut repetam quod deire nolui uel non potui. non idem potest dici, si seruus meus sub condicione heres institutus sit et ego dedero, deinde manumissus adierit: nam hoc casu secuta res est. Quod ob rem datur, ex
Abbreviated transcription (Latin):
dare non oporte ab omni cõtẽpti¬
one discedetur. atr ita solutan
peccumã repeti posse dicendu ẽ.
suum recepit. tam i nabalio am
au̾o debitore solutum est.
abolenus. Siis qui hreditat̾e uen¬
didit ⁊ emptori tͣclidit. id qd̾ sͥ m
miortiuis debuerat nõ remuuit.
repet̾e potit: aiuia plus debito soluͣ¬
tum ꝑ conditõm recte recipietur
ta nõ relicta ex nũus ip̃ius hre¬
dis soluit ip̃e ciuid̾e repet̾e nõ po

Expanded text:
dare non oportere, ab omni contentione discedetur atque ita solutam pecuniam repeti posse dicendum estsuum recepit, tametsi ab alio quam uero debitore solutum est.Plautio Si is, qui hereditatem vendidit et emptori tradidit, id, quod sibi mortuus debuerat, non retinuit, repetere poterit, quia plus debito solutum per condictionem recte recipietur.ta non debita ex nummis ipsius heredis solvit, ipse quidem repetere non po
Abbreviated transcription (Latin):
eius causa except̃o datur. cum cͦi
agitur. solutum repete pot̃. nt
accidit insenatum cofultum de
int̃tessionib. ubi u̾o modium
eius cui debẽtur exceptõdat᷑ p̃pe¬
ram solutum nõ repetitur. ueliti
si filius familias ct macedonianũ
mutuam peccunani acceꝑit. ⁊ pa¬
t̃ familias factus soluit nõ repetit¬
¶si parsdomus quemdiem ꝑ fidei¬
cõmissum relicta est arserit aut̃t
diem fidei comissi cedentem ⁊ eam
hr̾s suampensa refec̃it deducendaᷤ
esse mpensam. ex fid̾i cõmusso con¬
stat. ⁊ sr sine deouctõne domuni
tradid̾it posse mc̃ti condici. qͣ piꝰ
debito dedaĩt. ¶ Si pactus fu̾it pa¬
tronus cum lib̾tone oꝑe ab eo pe¬
tantur. quicꝙͥ pastea solutũ fu̾it
a lib̾to repeti pot̃

Expanded text:
eius causa exceptio datur cum quo agitur, solutum repetere potest, ut accidit in senatus consulto de intercessionibus: ubi uer‹o› in odium eius cui debetur exceptio datur, perperam solutum non repetitur, ueluti si filius familias contra Macedonianum mutuam pecuniam acceperit et pater familias factus soluerit, non repetit.Si pars domus, quae in diem per fideicommissum relicta est, arserit ante diem fideicommissi cedentem et eam heres sua impensa refecerit, deducendam esse impensam ex fideicommisso constat et, si sine deductione domum tradiderit, posse incerti condici, quasi plus debito dederit.Si pactus fuerit patronus cum liberto, ne operae ab eo petantur, quidquid postea solutum fuerit a liberto, repeti p
Abbreviated transcription (Latin):
Riphonul. Si qd̾ dñs seruo debuit
manuinusso so lũit qmuis existim¬
aus ci aliqua teni actione. tñ repete
nõ pot̾it. quia naturale agnouit
debitum. ut enĩ lbtus natural ĩe

Expanded text:
ionum.Si quod dominus seruo debuit, manumisso soluit, quamuis existimans ei aliqua teneri actione, tamen repetere non poterit, quia naturale adgnouit debitum: ut enim libertas naturali iure
Abbreviated transcription (Latin):
cuud debuit. ⁊ ab eo post mortẽ pũi
exactum ẽet. tantũ iudicio eum fa
gatur. ita petuliũ diuidi equũ est:
ut ad qͣntitatẽ eiꝰ indempnnsa cohe¬
rede p̾stetur. porro eum quẽ adũsus
exͣneum de fundi oportet. longema¬
gis ideo qd̃ frĩ debuiss idempnem
c̃ẽ pr̃andum. ¶ Ꝙsitum est si pat fi¬
lo credid̾it. isq emancipatus soluat

Expanded text:
quid debuisset et ab eo post mortem patris exactum esset, tantum iudicio eum famgatur, ita peculium diuidi aequum esse, ut ad quantitatem eius indemnis a coherede praestetur: porro eum, quem aduersus extraneum defendi oportet, longe magis in eo, quod fratri debuisset, indemnem esse praestandum.Quaesitum est, si pater filio crediderit isque eman
Abbreviated transcription (Latin):
uem. Qui muicẽ t̾clitoridemq de¬
bitor est nhus tasib in auib con¬
pensatõ locum no ħt. si soluit. ñ
hab conditõm ułtimdebiti sob¬
ti. s sui crediti peticõm.¬

Expanded text:
um.Qui inuicem creditor idemque debitor est, in his casibus, in quibus compensatio locum non habet, si soluit, non habet condictionem ueluti indebiti soluti, sed sui crediti petitio
Abbreviated transcription (Latin):
et lib̾ab̾itur. ¶ Muliersim ea opi¬
mone sit. ut credat se ꝓ dote obli¬
gatam. quicqͥ dotis nomine ded̾i̾t
nõ repetit. sblata enim falsa opi¬
mione. relinciuitur pietatis causa
ex cruo solutũ repeni non potest.¬
Qͥ hoĩem generalit̾ ꝓmisit. sumi¬
lis est ei qui hoiem aut decẽ debet.
⁊ ĩosicũ estimaret. se stichũ ꝓmi¬
misisse. cũ ded̾it condicet alium

Expanded text:
ulier si in ea opinione sit, ut credat se pro dote obligatam, quidquid dotis nomine dederit, non repetit: sublata enim falsa opinione relinquitur pietatis causa, ex qua solutum repeti non potest.Qui hominem generaliter promisit, similis est ei, qui hominem aut decem debet: et ideo si, cum existimaret se Stichum promississe, eum dederit, condicet, alium
Abbreviated transcription (Latin):
uem i amus aut ob tãm. aut ob
quia aliquida te fcm est ut ⁊̃ si falsa
causa sit repent̾o euis pectume ñ
sit. od remuero datur. ut alicͥ senͣ¬
tur quo nõ seq̃nte repettõ xpetit.¬
roculus. ñs testam̃to seruo su¬
o ub̾tatemdedit. si oec̾e det᷑. seruo
ignorante id testamentũ nõ ua¬
lere data sunt mͥ detem quentur
quis repet̾e pod̃. ꝓculus respondit
Si ip̃e seruus petunares nũmos de¬
dit cum ei a dño id ꝑmssum nõ es¬
set. manent uũmi añi eosq non
ꝑ conditõm s per in rem actõmpe¬
tere deb. siant̃ alius rogatu ser¬
uisnos nimios dedit fuctisunt eiꝰ:
dosqr d̾ns serui cuius nomine dati
st̾ per tõditõm pet̾e pot̾. si tam be¬
nignius qͣm utilius est recta iuai
ipm ami nũmos dedit suũ recipe.¬

Expanded text:
um.Damus aut ob causam aut ob quia aliquid a te factum est, ut, etiamsi falsa causa sit, repetitio eius pecuniae non sit: ob rem uero datur, ut aliquid sequatur, quo non sequente repetitio ominus testamento seruo suo libertatem dedit, si decem det: seruo ignorante id testamentum non ualere data sunt mihi decem: quaeritur, quis repetere potest.Proculus respondit: si ipse seruus peculiares nummos dedit, cum ei a domino id permissum non esset, manent nummi domini eosque non r condictionem, sed in rem actione petere debet. si autem alius rogat‹u› serui suos nummos dedit, facti sunt mei eosque dominus serui, cuius nomine dati sunt, per condictionem petere potest: sed tam benignius quam utilius est recta uia ipsum qui nummos dedit suum recipe
Abbreviated transcription (Latin):
fugit. cuu accepit nõ alit̾ se red¬
ditur̃ agebat. qͣm si pectuma acce¬
piss. accep a seruulo ⁊ rect̾lidit.
magid̾e exsitum est an pectuma
ab eo repeti possit. Resus aui pigno
apt̃ sepignori deponi furti eum
se obligasse. Id̾oq si pectinuam a
seruulo accepiss redimendi furti
causa posse repeti. S si nesciss ali¬
enam ap̃se deponi nõ esse furem
Iteni si peccua eius nomine a
quo pingnus acceꝑat a seruuo ei
soluta essi ño posse ab eo repeti.
nii peccum̃a quã tͥ solui eam me
a te repetiturimi ⁊ eo nomme
concdhitõm nuchi eẽ omnino puto. sũ
scisses meũ sii ignorasses.
sfricanꝰ. E natera statre. cum meiꝰ¬
dem potestate ess petuiuam mutu¬
atꝰ post mortem pat̾s eius soluit.
quesitum est an repet̾e possit . R.ii.
tiq quidẽ. ꝓ ea parte. qua ip̃e patͥ
ħis extitiss repẽtit᷑m: postea uero
qiia fr̃ ħrs extit̾it. ita ipetiturum
si nõ minus ex pectuuõ suoad frem

Expanded text:
git: qui accepit non aliter se redditurum aiebat, quam si pecuniam accepisset: accepit a seruulo et reddidit magidem: quaesitum est, an pecunia ab eo repeti possit. respondit, si isapud se pignori deponi, furti eum se obligasse ideoque, si pecuniam a seruulo accepisset redimendi furti causa, posse repeti: sed si nescisset alienam apud se deponi, non esse furem, item, si pecunia eius nomine, a quo pignus acceperat, a seruo ei soluta esset, non posse ab eo repeti. mi pecuniamque tibi solui: eam me a te repetiturum et eo nomine condictionem mihi esse omnimodo puto, siue scisses meum esse siue ignorasses.ater a fratre, cum in eiusdem potestate essent, pecuniam mutuatus post mortem patris ei soluit: quaesitum est, an repetere possit. respondit utique quidem pro ea parte, qua ipse patri heres exstitisset, repetiturum, pro ea uero, qua frater heres exstiterit, ita repetiturum, si non minus
Abbreviated transcription (Latin):
muietutor nuu̾iau̾it inpub̾is con¬
dicõ est. ¶ Credito ut ꝓcuratori
suo debitum redd̾et᷑ mandauit. ma¬
iore petimnia soluta ꝓcurator inde¬
biti causa cõuenietur. qd̾ si nomina¬
tim ut maior pectimia solueretur de¬
legauro indebiti cũ eo qui delegauit
erit actio que nõ uidetur adempta¬
si frustͣcum ꝓcuratore lis fu̾it insti
uemi. Seruo manumisio tuta.¬
fidi tõmissum ita relicud si ad lib̃¬
tatem ex testamento ꝑuen̾io. post
acceptam sine uidice pectuniam. in¬
genuus ꝓnunciatꝰ est. indebiti fidĩ¬
cõmissi repetit̾o erit¬
it errore. petinuam repetenti nõ ob¬
erit. si u̾o reus ꝓ mittendi per erroĩe
⁊ ip̃e postea petuniam solu̾it. nõ repe¬
tet. cum pͥor soluto que fuit irrita
naturale iniłm no dissoluit. nec
cuule. si reus ꝓmittendi tenebature¬

Expanded text:
mine tutor numerauit, impuberis condictio est.Creditor, ut procuratori suo debitum redderetur, mandauit: maiore pecunia soluta procurator indebiti causa conuenietur: quod si nominatim, ut maior pecunia solueretur, delegauit, indebiti cum eo ‹qui› delegauit erit actio, quae non uidetur ‹per›emptasi frustra cum procuratore lis fuerit instim.Seruo manumisso fideicommissum ita reliquit, si ad libertatem ex testamento peruenerit: post acceptam sine iudice pecuniam ingenuus pronuntiatus est: indebiti fideicommissi repetitio eritit errore pecuniam, repetenti non oberit: si uero reus promittendi per errorem et ipse postea pecuniam soluerit, non repetet, cum prior solutio, quae fuit irrita, naturale uinculum non dissoluit, nec ciuile, si reus promittendi tenebatur
Abbreviated transcription (Latin):
ipẽ ẜ iis nõine tuo qd̃ ꝓ me solue¬
batur acceꝑit ⁊ hoc qd̾ ueruis est
qm̃ quociens suos mĩmos accep̃
creditor. nõ ꝯtingit libenatõ debi¬
tori. ¶Fugituuis meus cũ apu
ex ea ẜiuosꝗꝑauit. eosq ticius ꝑ
traditõm auenditore accep. me¬
la ait mandati actione me ꝯsecu¬
curum ut restituat michi tͣiciu
qr ẜuus meus mandasse ticio uide

Expanded text:
ipse seruus nomine tuo quod pro me solueipse seruus nomine tuo quod pro me soluebatur acceperit. et hoc uerius est, quoniam quotiens suos nummos accipit creditor, non contingit liberatio debitoex ea seruos parauit eosque Titius per traditionem a uenditore accepit.Mela ait mandati actione me consecuturum, ut restituat mihi Titius, quia seruus meus mandasse Titio uide
Abbreviated transcription (Latin):
tõm reisibi nccessane idc̃to non
accesẜ̾at qd̾ hredi p̾cepiss seri ep¬
turqm eciussimũ esse mandatim
ditõ p̃stari qͣnti eiꝰ int̃fuit emptam
remh̃ie. ¶ Is cuius. bona publica¬
tasunt mandare anicui pot̾ ut ea
emat ⁊ si em̃it utilis er̃mandati
actio si non p̃stat fidem ce id̾o recep¬
tum est quia pubntatis bomis quic¬
quid p̃terea aqunit᷑ nõ sequitur
figum. ¶ Q edem satͣm spotanda
hoiem uum̾andum octidendum
mandatum suscipiat. ncħ man¬
dati iuditio ꝯsequi pot̃ pp̃ turpitu¬
diuem manditi. ¶Si tibi.centũ
dedero ut ea ticio dares tuq non
furti te teñi ꝓcuius ait. ut si ira
dedim ut quem uelles dares mã
dati tñmodo. ¶Si mandau̾mm
ẜuo tuo ut qd̾ tibi debeam solu̾et
meo noĩe nenicius scb̃. qͣmuis mu¬
tuatus ẜuus pecuniam rõnib tui ᷤᷤ¬
qͣi a me receptam intusit tm̃ si nũ¬
mos. a c̾ditore nõ itu acceꝑro ut
meo nõme daret utrumq contͣ
esse nec inferre alus quis anidem

Expanded text:
on accesserat, quod heredi praecepisset se ei empturum, aequissimum esse mandati iudicio praestare quanti eius interfuit emptam rem habere. Is cuius bona publicata sunt mandare alicui potest, ut ea emat, et, si emerit, utilis erit mandati actio, si non praestet fidem: quod ideo receptum est, quia publicatis bonis quiquid postea adquiritur, non sequitur fiscum. Qui aedem sacram spoliandam, hominem vulnerandum, occidendum mandatum suscipiat, nihil mandati iudicio consequi potest propter turpitudinem mandati. Si tibi centum dedero, ut ea Titio dares, tuque non furti teneri te Proculus ait: aut, si ita dederim, ut quae dati tantummodo.Si mandauerim seruo tuo, ut quod tibi debeam solueret meo nomine, Neratius scribit, quamuis mutuatus seruus pecuniam rationibus tuis quasi a me receptam intulerit, tamen, si nummos a creditore non ita acceperit, ut meo nomesse: nec referre, alius quis an idem
Abbreviated transcription (Latin):
nisi renũciatum sit. ¶ Remuĩciari
aut̃ ita pot̃. ut integꝵ ius m̃ada¬
tori reẜ netur uł ꝑ se uł ꝑ alium e¬
andem rem ꝯmode explicandi.
aut si nõ redundet in enm captõ
qui suscepit mandatum ⁊ quid̃
siis cui mandatum est ut alic̾id
ĩcaretur m̃catus nõ sit n renũ¬
ciaũit se nõ empturum idq sua
nõ alt̾uis cłpa fec̾it mandati ac¬
tione teñi eum quenit ħ amp̃¬
liꝰ cenebitur sicurti mela quo

Expanded text:
it renuntiari autem ita potest, ut integrum ius mandatori reseruetur uel per se uel per alium eandem rem commode explicandi aut si redundet in eum captio qui suscepit mandatum. et quidem si is cui mandatum est ut aliquid mercaretur mercatus non sit neque renuntiauerit se non empturum idque sua, non alterius culpa fecerit, mandati actione teneri eum conuenit: hoc amplius tenebitur, sicuti Mela q
Abbreviated transcription (Latin):
pranditum intuitꝰ qogondit. s si
nõ utiꝙ imuis s utusq mandatũ
nitiuꝰ id fet̾mm habeto mandati
actõm ⁊̃ adũsus te. quemadmog
si auo michi mandassend ut tidi
c̃derem utrumq hrem obligatũ.

Expanded text:
opondit. sed si non utique unius, sed utriusque mandatum intuitus id fecerim, habebo mandati actionem etiam aduersus te, quemadmodum, si duo mihi mandassent ut tibi crederem, utrumque haberem obligatum.
Abbreviated transcription (Latin):
mandatimi suscep̾. ap̃ nich reman̾e
optet. sifuiti nec dampnũ patideb
si exigẽ fenenatam pecuniam nõ po¬
tuit. ¶ fideiussori negocioꝵ gestoꝵ
estuctio si ꝓ absente fidenisẜit. nani
mandati actio nõ pot̃ ꝯpet̾e. cimiñ.
antecesẜ it mandatum

Expanded text:
 nihil remanere oportet, sicuti nec damnum pati debet, si exigere faeneratam pecuniam non potuit.Fideiussori negotiorum gestorum est actio, si pro absente fideiusserit: nam mandati actio non potest competere, cum non antecesserit mandatum.
Abbreviated transcription (Latin):
dies ueñit. ¶ Item trictatmm est
sicũ i diem deb̾em mandato meo ĩ
diem fideuusis ⁊ ante diem solius
anstatim habeas mandati actõmi
⁊ quida putant p̾sentem quidem
ẽẽ mandati actõm. s tunti mmnorẽ
qͣnti niea int̾sit sinõ ꝑuemiente
die solutum fuisse. s meliꝰ est dici
mitim nec hiꝰ sũme manditi agi pꝰ¬
imnsit ut nec hoc ante diem solur ̃¬
Ant̾dum euenit ut meum negoci¬
um gerani ⁊ tñ utilem habeam ma̾¬
dati actõm. ult̾i cũ deditor meus
ꝑ itło suo debitorem suũ michi de¬
legat. aut cum rogutu fi deuissoris
cum reo exꝑior nam qͣmius debit᷑
hii quoꝵ res ueneunt quas pigno¬
ridederunt supposuerunt empto¬
res ⁊ eis emendas rel mandẽt. ma̾¬
datum intlłigitur. licet qͣntimi ad
neram racionem mandatum nõ ꝯ¬
sistit.uam cumrem tuam emas t
nulla emptõ est in tua ꝑsona reit
tue. Iunanꝰ scͥpsit mandati abligu.¬

Expanded text:
ies uenerit.Item tractatum est, si, cum in diem deberem, mandatu meo in diem fideiusseris et ante diem solueris, an statim habeas mandati actionem. et quidam putant praesentem quidem esse mandati actionem, sed tanti minorem, quanti mea intersit superueniente die solutum fuisse. sed melius est dici interim nec huius summae mandati agi poum sit, ut nec hoc ante diem soluam.Interdum euenit, ut meum negotium geram et tamen utilem habeam mandati actionem: ueluti cum debitor meus periculo suo debitorem suum mihi delegat aut cum rogatu fideiussoris cum reo experior: nam quamuis debitum hi, quorum res ueneunt quas pignori dederunt, supposuerunt emptores et eis emendas res mandent, mandatum intellegitur, licet quantum ad meram rationem mandatum non constitit: nam cum rem tuam emas, nulla emptio est in tua persona rei tuae. Iulianus scripsit mandati oblig
Abbreviated transcription (Latin):
auł.. S i mandaũo tͥ ut actio tico
decem erig̾es. ⁊ ante exacta ea man¬
dati cetumi egero si ante remidi¬
catan eregis condempnandumte
dar ut sibi c̃ditur mandarentlligi
Idem libro qͣ̃dragesimo t̃tio ad sabi¬
nim. ¶Seruus mens si de semet

Expanded text:
um.Si mandauero tibi, ut a Titio decem exi geres, et ante exacta ea mandati tecum egero, si ante rem iudicatam exegeris, condemnandum tedari, ut sibi credatur mandare intellegitur 19 Idem libro quadragensimo tertio ad Sabinum. si seruus meus de seme
Abbreviated transcription (Latin):
te aũt faciet ⁊ heres ⁊ legatarius ꝗͣ¬
ls res sit cum frmn incip̃ legatarius
si in eum statum redegi̾t ut inde pꝰ¬
sunit apparere an ⁊ quatenus rempe¬
iorem legatarius fec̾it utiliꝰ aũt uisũ
statim nec expectabimꝰ ut amittat᷑

Expanded text:
cte autem facient et heres et legatarius, qualis res sit, cum frui incipit legatarius, si in testatum redegerint: ut inde poss‹i›t apparere, an et quatenus rem peiorem legatarius fecerit. Utilius autem uisum stipulatio statim, nec expectabimus, ut amittatur
Abbreviated transcription (Latin):
noue pat̃ dominꝰ ue i his edib habi¬
tanit.
aut. li.ix. ad plautium. Si domꝰ
usus legatꝰ sit sñ fructu cõminuis
refectio ÷. rei insartis tectis cam h̃edĩ
quam usuarii uideamꝰ tñ ne si fruc¬
tum heres accipiat ip̃e reficere debe¬
at. Si u̾o talis sit res cuius usus rele¬
gatus ÷ ut heres fructum ꝑciꝑe nõ
possit legatarius reficere cogendus
t q̃ distinctio rationem ht.¬

Expanded text:
edibus habitabit. Paulus libro nono ad Plautium Si domus usus legatus sit sine fructu, communis refectio est rei in sartis tectis tam heredis quam usuarii. videamus tamen, ne, si fructum heres accipiat, ipse reficere debeat, si vero talis sit res, cuius usus le›gatus est, ut heres fructum percipere non possit, legatarius reficere cogendus est: quae distinctio rationem h
Abbreviated transcription (Latin):
admod̾ ususfructuariũs licet nͨ ha¬
bituri eẽnt ex eo legata licet angͣ¬
tus ÷ legatarusm cui domꝰ usus le¬
gatus lit ñ possit occupare totius
domus usum tñ eis q̃ uacabunt
ꝓpͥetarius ñ udet᷑. qi licebat usuari¬
o aliis ⁊ aliis tempib tota domo uti¬
conditio exigit quibdam utant᷑ quib¬
dam ñ utant᷑. U su legato si plus usꝰ
sit legatarius quam oꝑͭ osfõ uidicis qui
iuidicat q̃ ad̾m utat᷑ qui continet᷑ ne a¬
lit̃ quam d utat᷑.¬
ant. li .i. ad neratium. Heratius
usuarie rei sꝑẽm is cuiꝰ ꝓpͥetas ÷ nlło
inͦ cõmutare pͭ. paulus decĩorem .ii. cau¬
sam usuaruĩ facere ñ pͭ. facit aũt dec̃¬
orem etiam in meliorẽ statum commi¬
cata. usustic que admodu caueat

Expanded text:
s licet, nihil habituri essent ex eo legato. Licet tam angustus est legatarius, cui domus usus legatus est, ut non possit occupare totius domus usum, tamen eis quae vacabunt proprietarius non utetur, quia licebit usuario aliis et aliis temporibus tota domo uticondicio exigit, quibusdam utantur, quibusdam non utantur. Vsu legato si plus usus sit legatarius quam oportet, officio iudicis, qui iudicat quemadmodum utatur, quid continetur? ne aliter quam debet utatimo ad Neratium. Neratius: usuariae rei speciem is cuius proprietas est nullo modo commutare potest. Paulus: deteriorem enim causam usuarii facere non potest: facit autem deteriorem etiam in meliorem statum commutata. USUFRUCTUARIUS QUEMADMODUM ‹CAU
Abbreviated transcription (Latin):
nisiquis ⁊ in hac sp̃e de dolo actoẽm
gro tuo ita ut enan locum uñ ere¬
nissem replerem exemi nec repleo
qm̃umẽ quam ħas actõem. s c̃tumẽ
cuulem actõem inc̾ti ꝯpet̾e. Sin aut᷑
m̃didisti cretam exm̃iditoages. ꝙ
repleuero nec pacieris me cretam
tollere. tunc agama dexyibñdum
quia mea frã est cum uoluntatetu
fundo tuo ⁊ ut fructue tolłem. smͤ¬
debeat. de lib̾ir poste. s erit dedolo
extimatas ded̾o ut eudem mͥ afferres
aut p̃cum car̾. deinde heeꝑierint
Si druntaxat consensimus tem̃ te
haccenus ut dolum ⁊ cłpimi mͥ prẽs
actio aut̃ exbac c̃ã utiqrent p̾scrip¬
tit uerbis. P ap̃.
te. ꝑdidusde. ita dem̃ michi p̃ccriptis
u̾bis accio conpetit. Si ignorem ubi
sit. Nam sim̾ licĩat apd̾ te ẽẽ fur
agere possum ł cõidicoere ł ad exhi¬
bñdum agere. scd̾m hoa sicui ias¬

Expanded text:
i quis et in hac specie de dolo actionem gro tuo ita, ut eum locum, unde exemissem, replerem: exemi nec repleoquam habeas actionem. sed certum est ciuilem actionem incerti competere: si autem uendidisti cretam, ex uendito age‹s›. quod repleuero nec patieris me cretam tollere t‹u›, agam ad exhibendum, quia mea facta est, cum uoluntate tuafundo tuo et fructus tolleremdebeat, deliberari posse: sed erit de doloaestimata dedero, ut aut eadem mihi adferres aut pretium eorum, deinde haec perierint sed dumtaxat consensimus, teneri te hactenus, ut dolum et culpam mihi praestes. actio autem ex hac causa utique erit praescriptis te perdidisse, ita demum mihi praescriptis uerbis actio competit, si ignorem ubi sit: nam si mihi liqueat apud te esse, furti agere possum uel condicere uel ad exhibendum agere. secundum haec, si cui i
Abbreviated transcription (Latin):
Sapd̾ te pecumam de posu̾im ut da¬
res ticio si fugatuui meuni redu¬
xistet uec ded̾is. qr non redurit. si
petum im mͥ non reddas meluis p̃sẽ¬
criptis u̾bis agere. Non emmambo
pecumiam ego ⁊ fugiiuariut de¬
darem. ego cum non yerem dedit᷑
rem m̃idũdam ut p̃cio ut̾eris. Siñ
udidisti aut uñdidisi amd̃pe
cumam aut̃ non accepisti mutua
obligau̾o. dem̃ placũit int̾ nos.
ut michifideiutorem pr̃ares. nec
facias melius eẽ dico p̃ccriptis u̾bis adi
nͥ m̃ces int̾uenit. sam si int̃uenit
nales expiendos cedd ut si int̾duo
displicuiaent reddẽs. tuqi desultor
inhus conciurens ⁊ uicenis deinde
emere nolu̾it anat a du̾suc te ex
uñdito accio.⁊ puto uerius ẽẽ p̃s¬
cuptis u̾bis ageñdum. Nam inter
nos ħ̾ actum ẽ ut exꝑm̃tum gra¬
tuntum acipes noi uit ⁊ certares¬
It̃ apd̾ mel am qrͣ. simulas dedõti¬

Expanded text:
apud te pecuniam deposuerim, ut dares Titio, si fugitiuum meum reduxisset, nec dederis, quia non reduxit: si pecuniam mihi non reddas, melius et praescriptis uerbis agere: non enim ambo pecuniam ego et fugitiuarius dedarem: ego cum non haberem, dedi tibi rem uendendam, ut pretio utereris. si non uendidisti aut uendidisti quidem, pecuniam autem non accepisti mutuam, obligauero, deinde placuerit inter nos, ut mihi fideiussorem praestares, nec facias, melius esse dico praescriptis uerbis agi, nisi merces interuenit: nam si interuenit,nales experiendos dedero, ut, si in triduo displicuissent, redderes, tuque desultor in his cucurreris et uiceris, deinde emere nolueris, an sit aduersus te ex uendito actio. et puto uerius esse praescriptis uerbis agendum: nam inter nos hoc actum, ut experimentum gratuitum acciperes, non ut etiam certares.Item apud Melam quaeritur, si mulas ti
Abbreviated transcription (Latin):
la int̾ eẽ uirum ep̃tio iam erat ꝯ¬
tracra anfutura. ut sifcã p̃cium
petatur. Gi futura mães petanir s
ad u̾sus desultorcm᷑ dam. ¶dicum e¬
mere angs̃ium uelles. uascł aruis
ad te detuł̾it ⁊ reliq̃nt. ⁊ cum dis¬
pliciusrent tibi ẜno tuo referend̾
deoisti ⁊ sine dolo malo ⁊ cł̾ patna

Expanded text:
la interesse, utrum emptio iam erat contracta an futura, ut si facta, pretium petatur, si futura, merces petatur: sed aduersus desultorem dari.Si, cum emere argentum uelles, uascularius ad te detulerit et reliquerit et, cum displicuisset tibi, seruo tuo referendum dedisti et sine dolo malo et culpa
Abbreviated transcription (Latin):
alia ui maiorem ꝑielin memn me
pr̃aturim. Ex quo apparet utiq c̾¬
todiamadine ꝑtinere. ¶ Sĩquias
sionis cri a nulos acceꝑit uot reddit
nictori. p̃scriptis u̾bis accio iueum
ꝯpent. Nec enim recipienda t̃ cabim
putat. Quẽ. ad̾m enim rei nõie cuiꝰ
huit aget fuiti. plane simbones¬
ta cã sponsionis fuit siuamiiidu̾

Expanded text:
alia maiore, periculum me minime praestaturum: ex quo apparet utique custodiam ad me pertinere.Si qui‹s› sponsionis causa anulos acceperit nec reddit uictori, praescriptis uerbis actio in eum competit: nec enim recipienda est Sabini putat: quemadmodum enim rei nomine, cuius buit, aget furti? plane si inhonesta causa sponsionis fui
Abbreviated transcription (Latin):
ta dedenm. Si quid̾ granit hanc ope¬
ranite sucapiente. mãdati e̾ obli¬
gatio. Si łi m̃cededam aut cõstiti¬
ta locationis conductonicao nego¬
cium gentur. ꝙ smeq gratis hãc
oꝑam susceꝑis neq ꝓtinus aut da¬
ta aut ꝯstituta sit m̃ces.s eo aĩo
negocium gestum fuerit ut postea
tin m̃cedic noĩe daictur q̃nt intͤ
nos statutum sit. placet. qĩ d̾ nouo
negocio infcm̃ dandum nidiim¬

Expanded text:
m, si quidem gratis hanc operam te suscipiente, mandati est obligatio, si uero mercede data aut constituta, locationis conductionisque negotium geritur. quod si neque gratis hanc operam susceperis neque protinus aut data aut constituta sit merces, sed eo animo negotium gestum fuerit, ut postea tantum mercedis nomine daretur, quantum inter non statutum sit, placet quasi de nouo negotio in factum dandum
Abbreviated transcription (Latin):
si candẽ qnͣtiitem impñdẽmus nł¬
la dubitatio ẽ. Sinant᷑ auit fec̾it ut¬
⁊ hic mandatum int̾ueraste uide¬
atur qĩ refundamus miuce impt̃¬
sas. neq enim dere tua tibim̃ ado
S tuciuis enit ⁊ inĩsuł fabncandis
⁊ in debitorib eyigñdis p̃scrptis
ub̾ dari actõem qͥactõ suuient᷑

Expanded text:
si eandem quantitatem impenderemus, nulla dubitatio est. sin autem alter fecit, ut et hic mandatum interuenisse uideatur, quasi refundamus inuicem impensas: neque enim de re tua tibi mando. sed tutius erit et in insulis fabricandis et in debitoribus exigendis praescriptis uerbis dari actionem, qua
Abbreviated transcription (Latin):
dico ꝓpt utilitatem ꝑicłm .nĩ. siuͦ
mei dunitaxit cã datumẽ. dolum
solum quia ꝑpe depõitum ħ acced̾¬
si cumunum bouem hẽrem. ⁊ inci¬
nus uũ placit int̃ nos ut ꝑ deuos
dies ego ei. ⁊ille mͥ bouem ꝯmoda¬
remiis ut opus faceret ⁊ a pd̾. aliũ¬
bos ꝑut cõmodati non ꝯpetit accio qr

Expanded text:
dico propter utilitatem, periculum non: si uero mei dumtaxat causa datum est, dolum solum, quia prope depositum hoc accedit.Si, cum unum bouem haberem et uicinus unum, placuerit inter nos, ut per denos dies ego ei et ille mihi bouem commodaremus, ut opus faceret, et apud altebos periit, commodati non competit ac
Abbreviated transcription (Latin):
ħ sp̃es tractatus płes iecipit. Nam
si picti sumius ut tu a meo debito¬
re cartagine exigas. ego a tuo ro¬
me ł ut tu ĩ meo ego intuo solo e¬
dificem ⁊ ego edificam ⁊ tucessas
exigi pecuma aueno noĩt ñ pot.¬

Expanded text:
haec species tractatus plures recipit. nam haec species tractatus plures recipit. nam si pacti sumus, ut tu a meo debitore Carthagine exigas, ego a tuo Romae, uel ut tu in meo, ego in tuo solo aedificem, et ego aedificaui et tu cessas, exigi pecunia alieno nomine non pot
Abbreviated transcription (Latin):
obligationem. inqua accõne ideue¬
niet nomut reddas qd̃ acceꝑas. S
ut dampneris michi qñti int̾ ẽ me¬
a illiu de quo conuenit acciꝑe urti
S siciphum tibi dedi ut stichũ i da¬
res ꝑicło meostichus ent. actudũ¬
taxit cłpam prãre debes. Expedit᷑¬
łexplicous ẽ amcłs ille dout des.¬
at cumdo ut facus. Sitale sit fã
ꝙ locari solet. puta. ut tabłas p̃i¬
gas pecumadata locatio ent. Sit᷑
puta ut suum manunuitas siu̾c̾t᷑
tp̃s adiectum ẽ intra ꝙ manumit᷑¬
tatur id q cum potiuiset manu¬
mitti inuosuo transient siũ fmi¬
ꝯdicai ei pot̾. ł p̃scuptis u̾b̾ agi ꝙ¬
inhus q̃ diximus conuenit. S si de¬
ditibi suum ut suum tuum ma¬
numtes ⁊ manumisstietis quẽ
dedieuiatntẽ. si scienidedi d̾ dolo
in me dandam actõem iur. sccib̾.
si ignorans uifc̃m cumem. ¶Q
si faciam ut des ⁊ posteaqͣ.feai cessas
dare. nullaent cuuł accio. ⁊ id̾o de
dolo dabitur. ¶S sifacio ut facias

Expanded text:
actione id ueniet, non ut reddas quod acceperis, sed ut damneris mihi, quanti interest mea illud quo conuenit accipere: uesed si scyphos tibi dedi, ut Stich‹u›m mihi dares, periculo meo Stichus erit ac tu dumtaxat culpam praestare debes. explicitus est articulus ille do ut des.At cum do ut facia‹s›, si tale sit factum, quod locari solet, puta ut tabulam pingas, pecunia data locatio erit, sicuputa ut seruum manumittas, siue certum tempus adiectum est, intra quod manumittatur idque, cum potuisset manumitti, uiuo seruo transierit, siue finiscriptis uerbis agi: quod his quae diximus conuenit. sed si dedi tibi seruum, ut seruum tuum manumitteres, et manumisisti et is quem dedi euictus est, si sciens dedi, de dolo in me dandam actionem Iulianus scribit, si ignorans, in factum ciuilem.Quod si faciam ut des et posteaquam feci, cessas dare, nulla erit ciuilis actio, et ideo de dolo dabitur. sed si facio ut facias,
Abbreviated transcription (Latin):
aturał meut filuis sermebat tibi ⁊
tuus fllius michi conuenit int̾ nos
ut tu meui manumitt̃es. ⁊ egotuũ.
tatus anpia pot᷑̃. ꝙ ihus ꝯpetit ipẽ¬
bus. aut enimi dotibi ut desaut do
ut facias. aut facio ut des. aut facio
ut facias. In quibus q̾mur. q̃ obliga¬
tio nascanur.⁊ siquid̾ pecumã do
ut rem accipiam ep̃cio ⁊ ũdito ẽ
sinant̃ remdo ut remaccipiam. qr¬

Expanded text:
aturalis meus filius seruit tibi et tuus filius mihi: conuenit inter nos, ut et tu meum manumitteres et ego tuum: tatus inspici potest. qui in his competit speciebus: aut enim do tibi ut des, aut do ut facias, aut facio ut des, aut facio ut facias: in quibus quaeritur, quae obligatio nascatur.Et si quidem pecuniam dem, ut rem accipiam, emptio et uenditio est: sin aut
Abbreviated transcription (Latin):
ent societas. ⁊d̾ ꝙ ⁊ si ꝑtis aree dnĩum
transtullt ⁊ ꝑtic non ⁊ ead̾ iege edi¬
ficare passus sit. ¶ dł.
Sisisme cã id fecigẽt infcm fidolo de
dolo tenetur. s ⁊ siẜuum quis ali¬
enumspouanit. isq frgore mortu¬
in profundum abiecit id d̾apni dadi
cã non iucri faciendi pomp̃ł .xuii.¬
eẽ. infcm tłi eẽ agñdum. ¶ Siglans
ex arbore tua. inmeum fundum ca¬
dat. eamq ego ĩmisto pecore depas
pecoris quia non intuo paiditur neqi
de panꝑie neq dãpm in inrie agi pos¬
se Infc̃m itaq erit agñdum. ¶ d̾¬
osut qui nount s nos fugitmos auon¬
bicelan indicare cos dm̃s ubicelent᷑
q̃ res nonfacit eos fures. sosut ⁊ m̃oc¬
des buius rei acciꝑe. ⁊ sic radicare noc
indetur illicatumee ł ꝙ datur. q̃ re
qui acceꝑ̾it ob cãm accepit nec ipro¬
bam cãm non timet ꝯdictionem. ꝙ
sisolutum quid̾ nich ẽ. s paccio int̾¬
cessit. ob inditium hoc ẽ ut si indi¬
auquid darctur. indeamus anpossit

Expanded text:
t societas. idemque et si partis areae dominium tran‹s›tulerit, partis non, et eadem lege aedificare passus sit. 14 Idesed si sine causa id fecisset, in factum, si dolo, de dolo tenetur.Sed et si seruum quis alienum spoliauerit isque frigore mortuin profundum abiecerit damni dandi causa, non lucri faciendi, Pomponiesse, in factum tamen agendum.Si gla‹n›s ex arbore tua in meum fundum cadat eamque ego immisso pecore depascpecoris quia non in tuo pascitur neque de pauperie neque de damni iniuriae agi posse: in factum itaque erit agendum.  qui nouerunt seruos fugitiuos alicubi celari, indicare eos dominis ubi celentur: quae res non facit eos fures. solent etiam mercedem huius rei accipere et sic indicare, nec videtur illicitum esse hoc quod datur. quare qui accepit, quia ob causam accepit nec improbam causam, non timet condictionem. quod si solutum quidem nihil est, sed pactio intercessit ob indicium, hoc est ut, si indialiquid daretur, videamus, an possit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ id ip̃m simpliciue ita q̃remus si
ꝓponatur int̾ duos quiongl̃os ꝓp̾os
fundos hr̃ent conueniste ut ait̃ al¬
fuas ita conductum hr̃et ut fruct᷑
inpedes m̃suras ue p̃stetur. eaten᷑
conductoris ꝑicło ẽ quatenus. ad¬
m̃sumñ sit ⁊ inutraq cã nocitur̃
locatori siꝑcum stet̾it quo minꝰ¬

Expanded text:
d ipsum simplicius ita quaeremus, si proponatur inter duos, qui singulos proprios fundos haberent, conuenisse, ut alter alterius ita conductum haberent, ut fructus in pedes mensurasve praestetur, eatenus conductoris periculo est, quatenus admensum non sit: et in utraque causa nociturum locatori, si per eum steterit, q
Abbreviated transcription (Latin):
ut nom̃ ticũ debitoris delggaret. si
fidem cͣctus non impleat uc̃ti acrõe
tenebitur. Itaq uidiꝗi officio ñ uef
obligatio restanrabitur s p romis¬
sa pr̃abinir. ⁊ condẽpnatio seq̃tur

Expanded text:
ut nomen Titii debitoris delegaret, si fidem contractus non impleat, incerti actione tenebitur. itaque iudicis officio non uetus obligatio restaurabitur, sed promissa praestabitur aut condemnatio sequetur.
Abbreviated transcription (Latin):
dite sunt. sulex iusta ac ngͣia sit
iupplet p̃tor ineo ꝙ legi deẽ. ꝙ fa¬
ct imlege acquił. reddn̾do actões
quirie idq utititas eius legis exigͥ¬
ũndid̾it. ⁊ inuenditionẽ ꝯp̃hnsũ
ẽ conuenuse int̾ eos. si ea npta
ei eẽ desuctet. ut eos fundos sup̃e
uiro. infactum ex istimo iudiciũ

Expanded text:
ia sit, supplet praetor in eo quod legi deest: quod facit in lege Aquilia reddendo actiones Aquiliae, idque utilitas eius legis exiguendidit et in uenditione comprehensum est conuenisse inter eos, si ea nupta ei esse de‹s›isset, ut eos fundos, si ipse uiro: in factum existimo iudicium
Abbreviated transcription (Latin):
patitur. utuia ead̾q sit res et
ueneat ⁊ p̃cium sit ẽptoris undẽ
si eares quamacceꝑĩs ⁊ ded̾mmi
postea enincatur infcm̃ dandam
im̃idino nuda concentientiumuo¬
luntate ttͣhitur. ꝑmutatio aut̾¬
eyre utrmq tradita. inicim ob¬
ligatõni p̃bet auoqͥn si res ñdũ
tradita. sit nudo consñsu costitui
obliganonem dicemus. ꝙ inhus
dunitaxit receptum ẽ q̃ nomen
siuun hnt ut inẽptõne ur̃ditõne
conduct̃one mandato. ¶ do̾ pedius
ait alienam rem dantem nullam
nr̃a c̃tanos reddatur. condictõi loc᷑¬
est. qĩ re noncequta. ¶d̾.
ẽp̃tõi. sañ quo furtis noxisq solut
⁊ nonẽẽ fugitiuum suum pr̃andum
iudicus proditis ⁊ nulganbi accõib
cum ꝓprium nom̃ muenire ñ possu¬
mus facile descendamui ad eas q̃ ĩ
frm̃ applłantur. s ueres cyemplis
egeat paucis agam. dn̾om̃ciũ in
magiaium nauis. si sit inc̾tum.
utrum nauem condux̾it an m̃ces
uehendas iocaũt cuulem actoẽm
infcmẽe dandam lareo scuipsit. It̃

Expanded text:
patitur, ut una eademque res et ueneat et pretium sit emptionis.Unde si ea res, quam acceperim uel dederim, postea euincatur, in factum dandam uenditio nuda consentientium uoluntate contrahitur, permutati‹o› autem ex re tradita initium obligationi praebet: alioquin si res nondum tradita sit, nudo consensu constitui obligationem dicemus, quod in his dumtaxat receptum est, quae nomen suum habent, ut in emptione uenditione, conductione, mandato.Ideoque Pedius ait alienam rem dantem nullam contra nobis reddatur, condictioni loest quasi re non secuta. 2 emptioni, sanum quoque furtis noxisque solutum et non esse fugitiuum seruum praestandum, iudiciis proditis et uulgaribus actionibus, cum proprium nomen inuenire non possumus, facile descendemus ad eas, quae in factum appellantur. sed ne res exemplis egeat, paucis agam.Domino mercium in magistrum nauis, si sit incertum, utrum nauem conduxerit an merces vehendas locaverit, civilem actionem in factum esse dandam Labeo scribit. Item
Abbreviated transcription (Latin):
tor ł ut̃ m̃ditor sit. młtuq dif¬
ferunt pr̃atõnes eoꝵ. ep̃tor eiũ
nisi nũmos accipientis fecĩt mͣr
ictõem se obligare possessione
tradere.⁊ purgan dolo malo. Itaq
si euicta res non sit. nicħ de bet. in

Expanded text:
tor uel uter uenditor sit, multumque differunt praestationes. emptor enim, nisi nummos accipientis fecerit, teuictionem se obligare possessionem tradere et purgari dolo malo, itaque, si euicta res non sit, nihil debet: in