comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
maluit ab accusatioẽ desistẽ. ⁊ lu¬
anhuiꝰ mõĩ c̃m̃tũ eiꝰ admiti existi¬
mes. i dit̃pissimo exẽplo isqui
nuꝵ suã accus aẽ instituss: po¬
stea desiste̾ maluit c̃tẽptꝰ lucrum
exdote retinẽ: tãquã culpamulieris
direptomatͥmonio. Qr̃ ñ iniqrre¬
pellet̾: quico modũ dotis iundicte
domui sue p̃ponẽ nẽrubuit. Adultu
admissi defuncta qͦr muliere postu¬
lãipose palã ẽ.ẜ ꝗdã accusare no¬
lebat ad ultu mulierẽ. ⁊ postula¬
bat ne sibi cõputarent᷑ dies quos
ineustodrã fecisset. Meaut̃ ħ ad¬
mattente. extint qui mͥ ꝯͣdicẽt. cꝰ

Expanded text:
desistere et luan huiusmodi commentum eius admitti existimes. respondit: turpissimo exemplo is, qui nurum suam accusare instituisset, postea desistere maluit contentus lucrum ex dote retinere tamquam culpa mulieris dirempto matrimonio: quare non inique repelletur, qui commodum dotis vindictae domus suae praeponere non erubuit. Adulterdie criminis admissi defuncta quoque muliere postulari posse palam est. Quidam accusare volebat adulterii mulierem et postulabat, ne sibi computarentur dies, quos in custodiam fecisset: me hoc admitte
Abbreviated transcription (Latin):
reã faciat. an lenocinii al legatio
repellit maritũ aba censatione. ⁊
putẽ ñ repellẽ. Lenocin᷑i igit᷑ ma¬
riti ipsũ honãt ñ mulierẽ excusat.
Uñ queri põt. an is qui de ad ultĩo
cognoscit statuere in maritũ ob
lenocimũ posit. ⁊ putoposse. Nã
claudius georgius uir clarissi mꝰ
ultĩo dep̃bensã retinuisse. ⁊ sine
accusatore  lenocinio dãpnatus
ẽ adiuosenõ  extͣneus aut̃ nequa¬
quã lenociniũ obiciens. postea¬
quã reus factꝰ ẽ sereleuab. nec ma¬
ritũ pene subiciet SSisił ad accy¬
sationẽ ueniant maritꝰ ⁊ pat̃ my¬
lieris quẽ p̃ferri oporteat qrͣ.
Et magis ẽ ut maritus p̃feratꝰ sãs
⁊ libellos inseriptionũ deposũit.
maritoñ neglegentẽ. ꝓ banõib

Expanded text:
ream faciat, an lenocinii allegatio repellat maritum ab accusatione? et putem non repellere: lenocinium igitur mariti ipsum onerat, non mulierem excusat. Vnde quaeri potest, an is, qui de adulterio cognoscit, statuere in maritum ob lenocinium possit? et puto posse. nam Claudius Gorgus vir clarissimus tinuisse, et sine accusatore lenocinio damnatus est a divo Severo. Extraneus autem nequaquam lenocinium obiciens, posteaquam reus factus est, se relevabit, nec maritum poenae subiciet. Si simul ad accusationem veniant maritus et pater mulieris, quem praeferri oporteat, quaeritur. et magis est, ut maritus praeferatur: net libellos inscriptionum deposuerit, marito non neglegen
Abbreviated transcription (Latin):
instituente atq iminente. ut
facilius iuidicamtib deadultĩo
ꝓbetur. iđ erit dicendũ. S et qͦ¬
tiens alii qui ꝑsę maritũ ⁊ patrẽ
accusare p̾osunt: ad accusandũ
ꝓsiliunt: lege exp̃ssũ ẽ ut is.
cuiꝰ deea re notitia ẽ. de iusto ac
au̾doceat. collude magis cum
uxore: quã exaĩo accusare: pot᷑¬
ponetur marito.
t̃pã ñ cedt̃ patri qui accusatio¬
nẽ institũe ñ pot̾. Sic tam en
ut qͦ adumis occup᷑ et. utriq
tp̃e cadãt. U biuo maritus
occupauit: residua tp̃ã ei. ꝗ
occuꝑare ñ pot̃.: ñ cedat᷑. Q d̃

Expanded text:
instituente atque muniente, ut facilius iudicantibus de adulterio probetur, idem erit dicendum. Sed et quotiens alii, qui post maritum et patrem accusare possunt, ad accusandum prosiliunt, lege expressum est, ut is, cuius de ea re notio est, de iusto accaut doceat colludere magis cum uxore quam ex animo accusare, postponetur marito.tempora non cedunt patri, quo‹d› accusationem instituere non potest, sic tamen, ut, qu‹o›ad unus occupet, utrique tempora cedant, ubi uero maritus occupauit, residua tempora ei, qui occupare non potest, non cedant. quod
Abbreviated transcription (Latin):
ten dũ uel abexterosatisdatoꝓ
mittatur. quod smnon defẽctañ
inumcula priblica ꝯmeini
gbetur ut exiumculis causam
dicat. solet itaq tractari.ã
postea chĩo ꝓmiittendum sit
oblata satiscdatione serirũ
suũ uinculis libare dubitano¬
nem auget edictum domitigĩ
quo cautum ẽ abolitioesex

Expanded text:
no uel› ab extero satisdato promittatur: quod si non defendatur, in uincula publica coici iubetur, ut ex uinculis causam dicat.Solet itaque tractari, an postea domino permittendum sit oblata satisdatione seruum suum uinculis liberare. dubitationem auget edictum Domitiani, quo cautum est abolitiones ex
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ lib̾ti᷑ patronos ¶n tam̃ cͥm̃ auidicib
ñ in occasionẽ obpͥncipalis maie¬
statis uenãtionẽ habendũ ẽ s in
u̾itate. Nãi ꝑsonã spectandã eẽ
añ potũit facẽ. ⁊ an añ ꝗd fecit.
⁊ancogitauĩt. ⁊ ansane m̃tis
fuit̃. nec lubricũ lingue ad penã
ꝓfacile trahendũ ẽ. Qũaquã enim
temerarii digni penasit᷑: tam̃ ũ
ĩsanis illis parcendũ ẽ. siñtale sit
delictũ. ꝙ uel exsgiͥptã legis de¬
scendit. ł ad exẽplũ legis uindi¬
candũ ẽ: Crim̃ maiestatis facto
ł uiolatis statuis. uł ĩmagini¬
bus maxime exac̃bat᷑ ĩmilites.

Expanded text:
 liberti patronos. Hoc tamen crimen iudicibus non in occasione ob principalis maiestatis venerationem habendum est, sed in veritate: nam et personam spectandam esse, an potuerit facere, et an anan cog‹i›tauerit et an sanae mentis fuerit. nec lubricum linguae ad poenam facile trahendum est: quamquam enim temerarii digni poena sint, tamen ut insanis illis parcendum est, si non tale sit delictum, quod uel ex scriptura legis descendit uel ad exemplum legis uindicandum est.Crimen maiestatis facto uel uiolatis statuis uel imaginibus maxime exacerbatur in milites.
Abbreviated transcription (Latin):
Ex lege iulia seruat᷑.¬
ut cui necẽẽ ẽ ab adultõ¬
inciꝑe. qua mulier añ denuntia
nupsit¬
tionẽ. ñ alias admulierẽ possit ꝑ¬
ñ alias quis uidetur: n ⁊ c̃dẽpn auit.
Marit᷑o iure mariti accus anti illa
p̃scriptio obicit᷑. silegẽ ꝑ didise¬
dicat᷑. obħ: ꝙ aggressus accusationẽ
adulterii desticit denocinii ꝗdẽ
cͥm̃ lege iulra deadultiis p̃scͥptũ ẽ.
cũsit in eundẽ maritũ pena statuta.

Expanded text:
Ex lege Iulia servatt, cui necesse est ab adulteincipere, quia mulier ante denuntiationem nupsit, non alias ad mulierem possit pnon alias quis videtur, nisi et condemnaverit. Marito iure mariti accusanti illa praescriptio obicitur, si legem prodidisdicatur ob hoc, quod adgressus accusationem adulterii destitit. Lenocinii quidem crimen lege Iulia de adulteris praescriptum est, cum sit in eum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. cũ apatre lege uilia deadultus
coħ endiscaueat̃. Siꝗem uidua
sit: decuiꝰ adulti̾o agetur accusator:
libmarbit᷑u hãt. adulteꝵ an adul¬
terã prius accusare malit. Siuero
tc admulierẽ¬
Pap̃ . ł .i. de adultenis. Int̃libas
tam̃ ꝑsonas adultiũ stuprũ ue
passalexiulia locũ ht̃. ꝙ aũt̃ ad
seruas ꝑtinet. ⁊ legi aꝗliȩ actio
facile teneb. ⁊ inuiriaꝵ quoq cõ¬
petit. Nec eiͣt deneganda p̃toͬiͣa qͦ
actio deserua corrupta. Nec ꝓpt̃
plures actiões parcendũ eit̃ inbu¬
iusmodicͥmine reo. Lexstuprũ
⁊ adultiũ ꝓmiscue. ⁊ Rata x pħle¬

Expanded text:
est, cum aperte lege Iulia de adulteriis coercendis caueatur, si quidem uidua sit, de cuius adulterio agetur, ut accusator liberum arbitrium habeat, adulterum an adulteram prius accusare malit: si uero tunc muliereprimo de adulteris.Inter liberas tantum personas adulterium stuprumue passas lex Iulia locum habet. quod autem ad seruas pertinet, et legis Aquiliae actio facile tenebit et iniuriarum quoque competit nec erit deneganda praetoria quoque actio de seruo corrupto: nec propter plures actiones parcendum erit in huiusmodi crimine reo.Lex stuprum et adulterium
Abbreviated transcription (Latin):
uincia cũ ei succȩs sũ e⁊̃ ñ disce̾sit.
ste̾ ꝓ fug̃: que sciens falsũ scͥpstt :¬
uel recitauĩt ĩ tabulis publicis. nã
⁊ b̾capite pͥmolege maĩestati enu¬
merat᷑.¬

Expanded text:
uincia, cum ei successum esset, non discessit: stes perfugit: quiue sciens falsum conscripsit uel recitauerit in tabulis publicis: nam et hoc capite primo lege maiestatis enumerat
Abbreviated transcription (Latin):
ut rupns uinculis. ⁊ effracto
carcere euadãt ãpliu qã causa
exqua recepti s̃ reposcit custa¬
endum ẽ. quam uis in nocente
ĩueniantur ex eo crimine ꝓpt̃
ꝙ im pactisunt in carcerẽ. tm̃
pumendi sunt. eos uõ qui ꝯspi¬
rationẽ eoꝵ detexerint rele¬
tironi cutodi a credenda nam
ea prodita is culpe reusẽ. ꝗ ei
eam ꝯmisit. necunis duob eꝰ¬
todia ꝯmitenda ẽ. qui sine¬
glegñtiam ꝯmĩser̃. ꝓmodo
culpe castigantur. uł militiã
mutantur. qd̾ sileuis ꝑõa c̾to¬
die fu̾it̃ catigati cirestituũt̃.
Namsimiseratione custodiã
ꝗs dimiserit. militiã mutat
fraudulñt aut̃ si fint u̾sat̃
inchimitenda custodia uel
capite punitur. uł inextre¬
mum gradum militie datur.
interdum uenia datur. Nãcu̾
custodia cum altero custode

Expanded text:
ut ruptis vinculis et effracto carcere evadant, amplius, quam causa ex qua recepti sunt reposcit, constituendum est quamvis innocentes inveniantur ex eo crimine, propter quod inpacti sunt in carcere, tamen puniendi sunt: eos vero, qui conspirationem eorum detexerint,tironi custodia credenda: nam ea prodita si culpae reus est, qui eam ei commisit.Nec uni, sed duobus custodia committenda est.Qui si neglegentia amiserint, pro modo culpae uel castigantur uel militiam mutant: quod si leuis persona custodiae fuit, castigati restituuntur. nam si miseratione custodiam quis dimiserit, militiam mutat: fraudulenter autem si fuerit uersatus in dimittenda custodia, uel capite punitur uel in extremum gradum militiae datur. interdum uenia datur: nam cum custodia cum altero custode
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ses extraneisdant᷑.⁊ ipsi utileᷤᷤ.¬
Siañ extraneus instituit accusatio¬
nẽ. an suꝑueniente marito ꝑmit¬
tatur accusatio queritur. Et mag̾i
arbitror ħ qͦ cafu maritũ audiendr̃
siñ neglegentia p̃titꝰ ẽ. Et iđo ⁊ si
accusationẽ instituta absolutasit
mulier extraneo accusante. tm̃
marito debemitu restaurare ac¬
cusation ẽ. si idoneas causas allega¬
re pꝰsit. quib impeditꝰ ñ instituit.
accusatioẽm.

Expanded text:
ses extraneis dantur et ipsi utiles.Si ante extraneus instituerit accusationem, an superuenient‹i› marito permittatur accusatio, quaeritur. et magis arbitror hoc quoque casu maritum audiendum, si non neglegentia praeuentus est. et ideo accusatione instituta absoluta sit mulier extraneo accusante, tamen marito debet permitti restaurare accusationem, si idoneas causas allegare possit, quibus impeditus non instituit accusationem.
Abbreviated transcription (Latin):
contͣhit cͥm̃ mai estatis . qui
statuas ces aris uetustate cor¬
ruptas reficit: nec qui lapide
iactato incerto fortuitu sta¬
tuã attigite cͥm̃ maiestati cõ¬

Expanded text:
contrahit crimen maiestatis, qui statuas Caesaris vetustate corruptas reficit. Nec qui lapide iactato incerto fortuito statuam attigerit, crimen maiestatis co
Abbreviated transcription (Latin):
ex custodia ꝓducitur ꝯgnosce¬
re debeat. his qui eius ꝓiũtie
preẽ in qua proumtia. agͥ. illũ
uacꝑ dam obseruari solet. ut cum
sꝯgnouii et ꝯstituit remtnatil ti¬
lum cum elogio adeũ qui ꝓuĩ¬
tie preẽ. unde his homo ẽ : qđ
excausa faciendũ ẽ
cundo rescripsit. quotiens cu̾to¬
diam militib euasint̃ ex quiri
oportere unum nimia negle¬
gñtia militũ euaserit an casu
⁊ ittrum unis expliũb. ã u̾na
plures ⁊ ita demum affitiẽdos
supͦplitio milites ꝙ custodre¬
euaserint si culpa corum nimia
depreendatur alioqum promꝰ
culpe meos statuendũs Saliuo
ꝙͦ legato aquitane idemprin¬
ceps rescripsit. In eum ꝗ custodr̃
dimisit. aut itasciens habuit u
possit cus todiã cuadere anĩad ͥ¬
u̾tendum. sum̃ ꝑuinũ aut desi i¬
diam custodis ideuemit̃ castiegã¬
dumeum ⁊ indeteriorem militiã
dare̾. siuͦon fortuitu ad miserit
nichil m̃ cum statuendũ. Si pa¬
ganus cuaserit custodiã idem
puto exquirendũ qđ cca mili¬

Expanded text:
ducitur, cognoscere debeat is, qui ei provinciae praeest, in qua provincia agitur. Illud a quibusdam observari solet, ut, cum cognovit et constituit, remittat illum cum elogio ad eum, qui provinciae praeest, unde is homo est: quod ex causa faciendum estcundo legato rescripsit, quotiens custodia militibus evaserit, exquiri oportere, utrum nimia neglegentia militum evaserit an casu, et utrum unus ex pluribus an una plures, et ita demum adficiendos supplicio milites, queuaserint, si culpa eorum nimia deprehendatur: alioquin pro modo culpae in eos statuendum.Saluio quoque legato Aquitaniae idem princeps re scripsit in eum, qui custodiam dimisit aut ita sciens habuit, ut possit custodia euadere, animaduertendum: si tamen per uinum aut desidiam custodis id euenerit, castigandum eum et in deteriorem militiam dari: si vero fortuito amiserit, nihil in eum statuendum. Si paganos evaserit custodia, idem puto exquirendum, quod circa mili
Abbreviated transcription (Latin):
ñ deb preses patieĩ dem ãccu¬
sari.⁊ itadiuus pius saluioua¬
ienti rescripsit s hutrum ab eod̾
qui nume acusator exnitit suũ¬
dolorem ꝑsequatur doceat᷑ꝙ
ingnorase se. acusationem
abalio institutam magna ex
causa admitti eũ adaccusatio¬
nem debere srcm̃ alio cͥmine
p̾tuletur ab eodem ꝗ ialio eͥ¬
mine eum calupniatus ẽ pui¬
to non facile ad mittendũ eũ
qui semel calupnratus sit quã¬
uis filiũ acusatorisa dminti op orteͣ¬
eam. aliam aceusationem ĩ sti¬
tuentem. adũsus eum ꝗͣ pat̃
accus auerat diuus pius iulio
canclido rescripsit. ¶tem im¬
ꝑator nr̃ rescrpsit seruos pu¬
niendos ubi deliquisse argu
defendere: non p̾se reuocae
inprouintiam suã. s⁊ ibio¬
portere defendere ubi delĩq̃¬
rint. Tum sacrilegiũ ad mis¬
inde inalia minus cͥm̃eẽ diu.
pius pomtio ꝓculo rescripsit.
pꝰ̾quam ꝯgnoint decrimine
sout reum in eam ꝓuĩtiã
remitt᷑ ubi sacrilegium

Expanded text:
non debet praeses pati eundem accusari, et ita diuus Pius Saluio Ualenti rescripsit: sed hoc, utrum ab eodemqui nunc accusator exstitit, suudolorem persequatur doceatque ignorasse se accusationem ab alio institutam, magna ex causa admitti eum ad accusationem debere.Si tamen alio crimine postuletur ab eodem, qui in alio crimine eum calumniatus est, puto non facile admittendum eum qui semel calumniatus sit: quamuis filium accusatoris admitti oportere aliam accusationem instituentem adversus eum, quem pater accusaverat divus Pius Iulio Candido rescripsit. Idem imperator rescripsit servos ibi puniendos, ubi deliquisse arguadefendere, non posse revocare in provinciam suam, sed ibi oportere defendere, ubi deliquerint. Cum sacrilegium admisinde in alia minus crimen, divus Pius Pontio Proculo rescripsit, postquam cognoverit de crimine so, ut reum in eam provinciam ret, ubi sacrilegium
Abbreviated transcription (Latin):
suã delĩquere. matͥmoniũqi sũ
c̃tẽpint: quiq c̃tammation e in¬
dignatur. pena ad ultui ꝯ fig̾it̃.
¶qui ħ dicit lenocini dmariti se fe
ritũ uelit reus ad ultii lenocinu
reũ facẽ: semel dela̾tꝰ ñ audẽtur.
Si publico iudicio maritꝰ uxorẽ¬

Expanded text:
atrimoniumque suum contemnit quique contaminationi ndignatur, poena adulterum non infligitur. Qui hoc dicit lenocinio mariti se fecritum velit reus adulterii lenocinii reum facere, semel delatus non audietur. Si publico iudicio maritus uxore
Abbreviated transcription (Latin):
cõmisit. ⁊ta seu erꝰ ⁊ antoninꝰ iuli¬
ocassiano resrripser̃. Iđ põpeio re¬
sc̾ͥpsert̃ ñ uidi c̃tra maiestatẽ fien:
imꝑatoris iã c̃sectatas c̃flauĩt.
ꝯliudue quid simile admisitit. lege
ralia maiestatistenent᷑.

Expanded text:
commisit: et ita Seuerus et Antoninus Iulio Cassiano rescripserunt.Idem Pontio rescripsit non uideri contra maiestatem fieri imperatoris iam consecratas conflauerint aliudue quid simile admiserint, lege Iulia maiestat
Abbreviated transcription (Latin):
anus uilio scdo trarescripsit. ⁊¬
alias rescriptumẽ. non ẽe utiq
epłis eorum credendu̾s qui qͥsi
danpnatris ad presidem remise¬
runt. Idem deirenarcis p̃ceptũ
ẽ. quia nõ om̃s ex fide bona elo¬
gia scribere ꝯꝑtum ẽ. s ⁊ capitu¬
lo mandatorum extat. qđ di¬
uuspiuscum proiutie asie. p̃¬
erat su edicto ꝓposuit ut irenar¬
che. cum appitendint̃ latrões
int̃rog cos de sotiis.⁊ recepta¬
tõib ̃ t int̾rogationẽ let̃is inolus atque ob¬
sigatas ad ꝯgnitionem ad¬
magitratus mittantig̾ ꝗcũ
elogio mittuntur ex integro
audiendi s̃. ⁊ si ꝑlitteras mͥisi
fum̃t. uł etiam ꝑirenarchas
si prodanpnatis. s quasi re in
retulisse .s si quid maligne
introg̾ase. aut ñ dicta retubi¬
se ꝓdictis eum ꝯpererit ut
uindie. in exemplũ nequi

Expanded text:
anus Iulio Secundo ita rescripsit et alias rescriptum est non esse utique epistulis eorum credendum, qui quasi damnatos ad praesidem remiserint. idem de irenarchis praeceptum est, quia non omnes ex fide bona elogia scribere compertum est. Sed et caput mandatorum exstat, quod divus Pius, cum provinciae Asiae praeerat, sub edicto proposuit, ut irenarchae, cum adprehenderint latrones, interrogent eos de sociis et receptatoribus et interrogationes litteris inclusas atque obsignatas ad cognitionem magistratus mittant. igitur qui cum elogio mittuntur, ex integro audiendi sunt, etsi per litteras missi fuerint vel etiam per irenarchas asi pro damnatis, sed quasi re intrettulisse: sinterrogasse aut non dicta rettulisse pro dictis eum compererit, ut uindicet in exemplum, ne quid
Abbreviated transcription (Latin):
enuleiꝰ ł. Pemilitib itaser¬
uatur ut ad eum mutant᷑ si ꝗ
deliq̃rint subquomilitabũt.
Isaũt qui exercitum accipit ⁊
ius amma chũitendi immilit̾e
calligatos ht̃¬
si p̾tio corruptus siñuinculis
age custodiam uł ferrũ uene¬
nescit obneglegentiã remouẽ¬
ptam custodiã sine causa dim̃¬
tat mandates ita cauetur ¶ Si quo
exis qui inciuitatib s̃ celerit̃¬
⁊ sine causa solutos a magistrati¬
uinctos ños imdifferenter
de cret̃o facient

Expanded text:
ulis.De militibus ita seruatur, ut ad eum remittantur, si quid deliquerint, sub quo militabunt: is autem, qui exercitum accipit, etiam ius animaduertendi in milites caligatos hsi pretio corruptus sine uinculis agere custodiam uel ferrum uenenescit, ob neglegentiam remouenptam custodiam sine causa d‹i›mittat, mandatis ita cauetur: 'Si quos ex his, qui in ciuitatibus sunt, celeritt sine causa solutos a magistratiuinctos, non indifferenter de cetero facient
Abbreviated transcription (Latin):
tum frĩs sui falsum arguere
mina̾ret᷑.⁊ solep̃nia acusatioĩs
dicere. q̃ip antitia: q̃ non apłla¬
uit aduersus sententiam p̾si¬
dis pꝰsit ad falsi acufationem p̾¬
poni ꝓpt̃ quod adũsus sentẽ¬
tiam auetoĩtatem de falso a¬
gens audienda sit.
ħrs acusatorum exeq cͥmina
Item non oportere ꝯplli acusato¬
rẽ. płes reo facẽ diuuꝰ adanꝰ. Ns¬

Expanded text:
tum Gaii fratris sui falsum arguere minaretur et sollemnia accusationis dicere. quaero, an Titia, quae non appellauit aduersus sententiam praesidis, possit ad falsi accusationem poroponi, propter quod adversus sententiae auctoritatem de falso agens audienda sit. heredes accusatorum exequi crimina. Item non oportere compelli accusatorem plures reos facere divus Hadrian
Abbreviated transcription (Latin):
militis culpe ascribit᷑. id castigabit᷑¬
Qd̾si ip ẽ custos custodiã int̃fecĩt¬
Ergo sicã su cꝰtodia defũcta dicat᷑¬
bandũ ẽ. ⁊ sic uenia dabit᷑. Solet
ptã si ãmissa culpa ctodia ẽ. si
cognita militidar ad eã requi¬
rendã applicito ei alio milite.¬
didĩt. si facultatͥes habeat. año
p̃tio redd̃e iub̃i sat̾ninꝰ ꝓbat. R.¬
Ad legẽ iuliam maiestatis. R

Expanded text:
i culpae adscribitur, id est castigabitur.Quod si ipse custos custodiam inteErgo si casu custodia defuncta dicatuobandum est et sic uenia dabitur.Solet praeterea amissa culpa custodia, si cognita militi dari ad eam requirendam, applicito ei alio milite.derit, si facultates habeat, domino pretium reddere iuberi Saturninus probat. AD
Abbreviated transcription (Latin):
iestatis dir. Maiestatis aut̃ c̾m̃
neturis cꝰ oꝑa dolomalo c̃siliũ
initũ eit. qͦ obsides inuissu princi¬
pis int̃cident. quo armati hoiẽs
cũ telis lapidib ne inurbe sit̃ ꝯ¬
occupent᷑. ł tẽpla quouie cõetꝰ ꝯuẽtꝰ¬

Expanded text:
r. Maiestatis autem crimnetur is, cuius opera dolo malo consilium initum erit, quo obsides iniussu principis interciderent: quo armati homines cum telis lapidibusve in urbe sint coccupentur vel templa, quove coetu
Abbreviated transcription (Latin):
pistolam nocentium grete re¬
seripsit non eẽ in uin cula ꝯn¬
tiendum eũ. ꝗ fideusorẽ dare
paratus ẽ. nisi tam graue scelus
admisise eum ꝯftet ut neq fide¬
iusoribus. neq militi ꝯmitti debe¬
at. uerum hanc ipsam carceripe
reum criminis proquosati ded̾
ñ exhibit̃. pena pecunꝰiara ple¬
cutur. putotm̃ sidolo ñ exhibeͥt
ttiam extraordinem ẽẽ dãpñad̃.
s sineq in caũtionem. neq̃ in d̾¬
cretopresidis. certa quantitas ꝯ¬
preensa ẽ. hac nec ꝯsuetu do os¬
tenditur q̃ certam formã hãt
p̃ses de mͦ pecunie q̃ imferri

Expanded text:
lam Antiochensium Graece rescripsit non esse in uincula coiciendum eum, qui fideiussores dare paratus est, nisi si tam graue scelus admisisse eum constet, ut neque fideiussoribus neque militibus committi debeat, uerum hanc ipsam carceris preum criminis, pro quo satisdedit, non exhibuerit, poena pecuniaria plectitur. puto tamen, si dolo non exhibeat, etiam extra ordinem esse damnandum. sed si neque in cautione neque in decreto praesidis certa quantitas compraehensa est, ac nec consuetudo ostenditur, quae certam formam habet, praeses de modo pecuniae, quae inferri
Abbreviated transcription (Latin):
aulũ. ł .xi. ad. Populares
actiones non transeunt adeũ
cui restituta est ħrditas ex
trebellião senatus comsulto
Item qui hab has actiones
non utelligitur esse locͥu
annium extenduntur.

Expanded text:
ictum Populares actiones non transeunt ad eum, cui restituta est hereditas ex Trebelliano senatus consulto. Item qui habet has actiones, non intellegitur esse locuplannum extenduntur.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ etiam mortuis reis cũ ꝙ nic
actum ẽ adhuc exerceri placuit
ut bona eoiz fis co undicentur.
adeo ut duius seu̾. ⁊ antonin re¬
ex ct̃is uero delictis. pena incrꝑe
abhr̃de ita demum pot̾. siuiuo
reo accusatiomota ẽ lic ñ fuit
ꝯ dẽp̃natio secuta.

Expanded text:
 etiam mortuis reis, cum quibus nihil actum est, adhuc exerceri placuit, ut bona eorum fisco uindicentur: adeo ut diuus Seuerus et Antoninus reex ceteris uero delictis poena incipere ab herede ita demum potest, si uiuo reo accusatio mota est, licet non fuit condemnatio secuta.
Abbreviated transcription (Latin):
sauditurus tam clarisimosuiro
quã patronos causarum si õs in
ciuitate ꝓuintias quã regit agt̃
hadiberi deb . feriatis dieb cus¬
todias audiri posse eptũ est itauͭ¬
aut innoxios dimittat ⁊ nocen¬
tes quiduriorem enĩ adũsionẽ
re defuncto. res ab alio uñdicate
preside prouintie ꝑagipot̃.s¬
aderim̃ iuditii publici ꝑseqẽ.¬
dũ frustra procurator interue¬
nit. multoq magis addefen¬
dendũ S excusationes ab sẽ¬
tium exsenatus cõsulto iudit¬
b allegantur ⁊ siistanirõ¬
nem hant̃ sentũtiã differt
a socerd uene fitiuacusati p̃ses¬
ꝓuintie patrem calupniam ĩ¬
tulisse ꝓnuntiauerat ĩter ĩfa¬
mem patrem ⁊ defuncte ñ hñ

Expanded text:
audituru‹s› tam clarissimos uiros quam patronos causarum, si omnes in ciuitate prouinciae quam regit agunt, adhiber‹e› debet.Et feriatis diebus custodias audiri posse rescriptum est, ita ut innoxios dimittat et nocentes, qui duriorem animaduersionem re defuncto res ab alio, iudicante praeside prouinciae, peragi potest.Ad crimen iudicii publici persequendum frustra procurator interuenit, multoque magis ad defendendum: sed excusationes absentium ex senatus consulto iudicibus allegantur et, si iustam rationem habeant, sententia differtsocero ueneficii accusatis praesouinciae patrem calumniam intulisse pronuntiauerat. inter infames patrem defunctae non
Abbreviated transcription (Latin):
gib ẜuireifiunt. excepta
iege iulia de ui priuita. ꝗa
ea lege dãpnati partis t̃tie
bõꝵ publicatione puniunt᷑.
q̃ pena inseruis ñcadit Idẽq
quib pecumaia̾ pena irrogat᷑.
uł etiam capͥitis q̃ seruoꝵ peis
ñ ꝯuenit. sicuti relegatio. Itẽ neclex
pompeia paricidii qm̃ cap̃
primum eos appreendit ꝗ
parentis ue ꝯgnatosue. aut pa¬
tronos hoccidint̃. q̃ inseruos
S⁊ cum ntã ꝯmunis ẽ. Similit̃¬
⁊ in eos ammadũtitur. Itẽ
corneha imiuriaꝵ seruũ ñ de¬
bere recipere̾ reumꝰ cornelius
silla auctor fuit. s duriori pe¬
ne extͣordinem ĩminebit
tinentẽ audiri ap̃fecto ãnone
rescripser gfamosi qͦ accusãte
sine ulla lubitatione adiͥtũ¬
t᷑ milites qͦ qui causas alieãs
deferre nom posunt qui pro
pace excubãt. uł magis ad haẽ
a ccusationem ad mittñdi s̃.¬

Expanded text:
gibus serui rei fiunt excepta lege Iulia de ui priuata, quia ea lege damnati partis tertiae bonorum publicatione puniuntur, quae poena in seruum non cadit. idemque quibus pecuniaria poena irrogatur uel etiam capitis, quae seruorum poenis non conuenit, sicuti relegatio. item nec lex Pompeia parricidii, quoniam caput primum eos adpraehendit, qui parentes cognatosue aut patronos occiderint: quae in seruos, sed cum natura communis est, similiteet in eos animadvertetur. item Cornelia iniuriarum servum non debere recipi reum Cornelius Sulla auctor fuit: sed durior ei poena extra ordinem imminebit.ertinentem audiri a praefecto annonae rescripserunt. famosi quoque accusantesine ulla dubitatione admittuntur. Milites quoque, qui causas alienas deferre non possunt, qui pro pace excubant, vel magis ad hanc accusationem admittendi s
Abbreviated transcription (Latin):
lex ipsa proͥbit cum absoliui
priusquam dero idicctur. s ħ
int̃pretatio quapꝑ dura ꝑnimi¬
um ẽ seuera in eo cunis dñs ab¬
sens fuit uel ꝙ ꝑ mopiam illo
mointo tp̃is sansdationem ĩ płe
ñ potuit neq eñ ꝓindefenso
derelictus recte dicipot̃ qui do¬
minum presentem nõ habuit
ł habuit. paratum de fẽdere
pauperemtm̃. quodutiq faciliꝰ
amitti pot̃ siñ post longͥũ tp̃is
spanum ħ desideratur. ẜOꝑ
ex hibendi sunt ꝓpt̃ aliam cau

Expanded text:
um absolui, priusquam de eo iudicetur. sed haec interpretatio perdura, pernimium seuera est in eo, cuius dominus absens fuit uel quod per inopiam illo momento temporis satisdationem implere non potuit: neque enim pro indefenso derelictus recte dici potest, qui domi‹n›um praesentem non habuit uel habuit paratum defendere, pauperem tamen. quod utique facilius admitti poterit, si non post longum temporis spatium hoc desideretur.Qui exhibendi post
Abbreviated transcription (Latin):
am imiuriam exequantur mor¬
temue ꝓpinquoꝵ defendent
abaccusatione nõ excludunt᷑¬
Ciberi. lib̃tiq ñsunt proibũ di
ut crim̃ iuis elus intendãtur.sa
utͫ. pꝰsesionem recipiãt. Nã fili¬
us ꝗdẽ ñ proibitus ẽ defacto
matris queri cuulit. sidicat
suppot̃tum ab edpartũ quo
ferre ñ poͣt᷑. s cum qui aboliti¬
one publica uł priuata int̾ue¬
niente. aut desistente acusato¬
re dereis excẽptus ẽ deferre ñꝓ¬

Expanded text:
am iniuriam exequantur mortemue propinquorum defendent, ab accusatione non excluduntur.Liberi libertique non sunt prohibendi ut crimen vis eis intendant, sed ut possessionem recipiant. Nam et filius quidem non prohibitus est de facto matris queri, si dicat suppositum ab ea partum, quo ferre non potest: sed eum, qui abolitione publica vel privata interveniente, aut desistente accusatore de reis exemtus est, alius deferre n
Abbreviated transcription (Latin):
tur adultĩi liberos hõies ac¬
cusare Ab idem serues qͦ ꝓi
bebintur. S ex rescripto di¬
ui orarci etiam aduersus ꝓri
ũẜuũ acusationem instituẽ
dñs pot̃¶ postͥigitur rescͥptũ
accusandi neces sitas in quor
te mulier nupta p̃scriptio¬
ne utetur
oł .ii. S icui crim̃ obitia¬
tio q̃ res adid muñtaẽ. nefa¬
eile quis prosileat adaccusa¬
tionem eum serat in ultam
sibi accusationem ñ futurĩ
caueant itaq singuli ꝗ cm̃
turos se in cͥmine u̾ꝙ ad sñtẽ¬
tiã

Expanded text:
tur adulterii liberos homines accusare, idem servos quoque prohibebuntur. sed ex rescripto divi Marci etiam adversus proprium servum accusationem instituere dominus potest. post hoc igitur rescriptum accusandi necessitas incumbet te mulier nupta praescriptione uteturonsulis Si cui crimen obiciatio. quae res ad id inventa est, ne facile quis prosiliat ad accusationem, cum sciat inultam sibi accusationem non futuram. Cavent itaque singuli, quod crimen turos se in crimine usque ad sententiam.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Siaccusator decesit̃ aliaue qͣ
accusare p̾sit. ⁊ siquit simile
nom̃ rei haboletur p̾tulãtere¬
o idq exlege iulia deui. ⁊ seã¬
tus. ẽsulto cuitum ẽ. ita ulice¬
at alii ex integro repetere reũ
calũrnianotatis iusacusanoiest adẽptum.
nam intromissi sunt.que ar¬
tem ludricam uł lenõciniũ fe¬
cĩt quiue pͣuaricationis calũ¬
pnie causa ꝗd fic iuditio p

Expanded text:
 Si accusator decesserit, aliave accusare possit, et si quid simile est, nomen rei aboletur postulante reo, idque et lege Julia de vi, et senatusconsultis cautum est, ita ut liceat alii ex integro repetere reum.et calumnia notatis ius accusandi ademptum nam intromissi sunt, quive artem ludicram vel lenocinium fecerint, quive praevaricationis calumniaeve causa quid fecisse iudicio
Abbreviated transcription (Latin):
pꝰsunt. alii ꝓpt̃ delictum ꝓpriũ uͭ¬
imfam̾es. alii ꝓpt̃ turpem quetu¬
ut qui duo iuditia aduersus duos¬
reos subscripta hñt. nũmos ue.
obaccusandum uł ñaccusãdiĩ¬
acceꝑmnt. Alii ꝓpt̃ ꝯditionẽ suã
ut liberti ceͬpationos
calũpnie:. ut bi qui falsum te̾ti¬

Expanded text:
sunt: alii propter delictum propinfames: alii propter turpem quaestut qui duo iudicia adversus duosreos subscripta habent nummosve accusandum vel non accusandacceperint: alii propter condicionem suam, utcalumniae, ut illi, qui falsum testi
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ni lib̃ti uł miterni mpliẽĩ¬
b publico .i. dicere ꝑmisũ ẽ
Fpupillũs ex comsilio tutoꝵ
patris mortem. Item pupilli
aui sui mortem exeꝗ ꝯcesũẽ.
lege aũt t̾etam̃taria. nã de
patris quidem testam̃to pu¬
pillusa gere. diuus uespasianꝰ¬
ꝑmisit s quid ñ exib eantur
ꝯsules ⁊ diẽs. aput illũ p̃torẽ¬
p ꝯsulem. lutius titius ꝓfesu̾
ẽ se meuiã lege uilia de adul¬
teriis ream deferre: quoddicat
eam cumgaio seio inciuitate
illa. imdomo illius ĩm̃se illo.
sub ꝯsulib illis adultium ꝯmi¬
sisse. Utiq enĩ locus desingnã¬
dus ẽ. in quo adult̾ium ꝯmis¬
sum ẽ. ⁊ ꝑsona cumqua ad¬

Expanded text:
paterni liberti vel materni mulieribus publico iudicio dicere permissum est. Pupillis ex consilio tutorum patris mortem, item pupillae avi sui mortem exequi concessum est. lege autem testamentaria nam de patris quidem testamento pupillpermisit: sed quasi non exhibeantur 'Consul et dies.Apud illum praetoresulem Lucius Titius professus est se Maeuiam lege Iulia de adulteriis ream deferre, quod dicat eam cum Gaio Seio in ciuitate illa, domo illius, mense illo, consulibus illis adulterium commisisse.' utique enim et locus designandus est, in quo adulterium commissum est, et persona, cum qua ad
Abbreviated transcription (Latin):
quatur ut ñrelatione cͥminum s⁊
innocentia reu̾ purgetur¶Illut
incertũ utrum itademũ accusaẽ
pot̃. si fuĩt liberatus. a⁊ sipenam
subierit. E enĩ ꝯstitutum ab im¬
ꝑatore nr̃o.⁊ diuo patre ei. post
dap̃nationem accusationem ꝙ
imchoare non psess ħ puto ad
eos demumꝑtinere: qui ut ciuita¬
temuł lib̃tatem amiser̃ Inchoa¬
tas. Plane delationes añ danp¬
nationem: implere eis ⁊ pꝰ danp
qui reus fuit eͥminis ẽ pea extic̃¬
ta: inquaꝯq cã cͥminis extineti de¬
bu is comgnoscere. cuius depecu
ex ea actione fuit q̃ etiam ĩ pri
uato iuditio imfamiam ꝯdep̃¬
exercendorum̃ publicoꝵ capi¬
talũ iniisu eẽ destt. durante
crimine factũ: quis nõ defẽdit̃
ñ eum proderelicto hab eri.Nõ
ͣ excusatio ꝓ absente iꝰtis rõĩbus
admittitur nec᷑ ꝑtriduum ꝑ¬
singulos dies t̃citatus reus dãp̃¬
netur: uł de acusatoris absũtis

Expanded text:
vatur, ut non relatione criminum, sed innocentia reus purgetur. Illud incertum est, utrum ita demum accusare potest, si fuerit liberatus, an et si poenam subierit: est enim constitutum ab imperatore nostro et divo patre eius post damnationem accusationem quem inchoare non posse. sed hoc puto ad eos demum pertinere, qui vel civitatem vel libertatem amiserunt. Inchoatas plane delationes ante damnationem implere eis et post daqui reus fuit criminis, et poena extincta in quacumque causa criminis extincti debet is cognoscere, cuius de pecuex vato iudicio infamiam condemexercendorum publicorum capitalium in usu esse desiit, durante crimine factum quis non defenderit, non eum pro derelicto haberi, et ideo,  excusatio pro absente iustis rationibus admittitur: nec per triduum singulos dies ter citatus reus damnetur vel de accusatoris absentis
Abbreviated transcription (French):
sut iuliã maietati uilia de ad¬
ulteriisscornelia desicaũs ⁊ue¬
nefitiisspompeia deparicidiis¬
Iulia petulatus. cornelia detes¬
tam̃tis. Hilia deui pͥuãta. Iuli
a de ur pͥs Iulia ambitꝰ Iulia
repetũdaꝵ ¶Iulia deãnona

Expanded text:
aiestatis, Iulia de adulteriis, Cornelia de sicariis et veneficis, Pompeia parricidii,Iulia peculatus, Cornelia de testis, Iulia de vi privata, Iulia i publica, Iulia ambitus, Iulia repetundarum, Iulia de annona.
Abbreviated transcription (Latin):
õ .ł .i. ad. Siplures simulagãt
populari actione pretor eli
factumsit: exceptio uulgais
reiiudicate opponitur. I mn
popularib actionib. hi cuiu
interẽ prefertur

Expanded text:
o ad edictum Si plures simul agant populari actione, praetor eligfactum sit, exceptio vulgaris rei iudicatae opponitur. In popularibus actionibus is cuius inte
Abbreviated transcription (Latin):
in duob fuit̃ rescriptum ẽ eligẽ¬
cum oportere in quo magis eẽ¬
collegio aquo recechit. id qđ¬
ei ꝯpetit exratione que ꝯ¬
munis fuit
quis illicitum collegium usu¬
neretur qui hoĩb armatis lo
siquasint illicita mandatis:
ꝯstitutionib ⁊ seratus cõsul¬
tis dissoluntur. S⁊ ꝑmittit᷑
eis cum disolũitur pecunias
ꝯmunes siquas hr̃t diuidẽ
pecuniãq interse partiri. In
summa aut̃ nͥ exsenatus c̃. au¬
ctoritate uł cesaris. qui collegiũ
uł quicumq tale corpus erit:
tuuiones collegium celebrat.¬
Seruos quoꝙ lic⁊ incollegio
gium teninoꝵ reciꝑent. ⁊ im
futuꝵ pena teneantui insin
les sunt qui eiusdẽ collegii s̃
uocant. Inisaũt pote̾tatẽ fa¬
cit lex pactione quȩm uelint
sibi ferrẽ. dum neꝗd expubli¬
calege cortumpant.S hec
lex uidetur ex lege salonis trãs¬
latam eẽ. nam ulicita ẽ eadẽ¬

Expanded text:
in duobus fuerit, rescriptum est eligeum oportere, in quo magis ecollegio, a quo recedit, id qcompetit ex ratione, quae communis fuit. quis illicitum collegium untur, qui hominibus armatis locsi qua fuerint illicita, mandatis et constitutionibus et senatus consultis dissolvuntur: sed permittitur eis, cum dissolvuntur, pecunias communes si quas habent dividere pecuniamque inter se partiri. In summa autem, nisi ex senatus consulti auctoritate vel Caesaris collegium vel quodcumque tale corpus coitutiones collegium celebrat.Seruos quoque licet in collegio gium tenuiorum reciperent, et in futurum poena teneantur in sinles sunt, qui eiusdem collegii sunt: uocant. his autem potestatem facit lex pactionem quam uelint sibi ferre, dum ne quid ex publica lege corru‹m›pant. sed haec lex uidetur ex lege Solonis tr‹a›lata esse. nam illuc ita e
Abbreviated transcription (Latin):
tra certum tp̃s egeris iũstͥ esse
.p. offitium spectat. ut dirute
sunp̃tu .p.co. extructã si dñs ad t̃ps
pecuniam imptisã cũ usuris res¬
tituere noluĩt: iure eã res publi
parte earum ediũ in quarumi
rũ edium ꝑictib seded̾it: Set ⁊
labes inlibris posteriorum scribit bin¬
super posuisse inq̃ eam aditum
ex alteris edib dato altͥeras edẽ
ẜintutem honeris portieus ẜ uã¬
dus imposita uendidiss storã
porticum emzeclium eẽ. quã
retimiss. Cumꝑ lon gnitudi¬
nem utnsq domus extensa et̃
transuerse ꝯt̾igitationi. qͣ ab
utraq p̾arte parietib clom ꝙ¬

Expanded text:
tra certum tempus egeris ius tibi esspublicae officium spe‹c›tat, ut dirutae sumptu publico extructam, si dominus ad tempus pecuniam impensam cum usuris restituere noluerit, iure eam res pparte earum aedium, in quarum rum aedium parietibus sedebit. sed et Labeo in libris posteriorum scribit binsuperposuisse inque eam aditu ex alteris aedibus dato alteras aedes seruitute oneris porticus seruandae imposita uendidisse: totam porticum earum aedium esse, quas retinuisset, cum per longitudinem utriusque domus extensa esset transuersae contignationi, quae ab utraque parte parietibus dom
Abbreviated transcription (Latin):
noui pͣtor ꝯstituere lebeat et
mea culpa dapnr̃ simpassũ ꝗa
tardus exꝑiri porms At. sicuo
pretor ut ꝓmitteres decreuis
⁊ te ñ punttente ire ĩ possesi¬
onem iussis priusqua eoueni¬
in p̾sesionẽ ueniss dãpnum
datum eet̃¬
dap̃ni infecti noiẽ impꝰsesi¬
onem misus. p̾sidendo dñiũ¬

Expanded text:
noui praetor constituere debeat et mea culpa damnum sim passus, qui tardius experiri coeperim. at si cum praetor ut promitteres decreuisset et te non promittente ire me in possessionem iussisset et prius, quam eo uenisin possessionem uenissem damnum datum esset.Damni infecti nomine in possessionem missus p
Abbreviated transcription (Latin):
adũsus me ꝑsecutionẽ Cur gͥ
ñ eñptori qͦ idtribuendũ est.
si forte quis insulã pĩgroratã
emĩt nõ recte hec int̃se ꝯpara¬
buntur qm̃ do is ꝗ emit sua uo¬
lũtate negotiũ gerat. id eoq
diligentius auenditore sͥ caue¬
re ⁊ possit ⁊ debeat ꝙ ñeq¬

Expanded text:
aduersus me persecutionem. cur ergo non emptori quoque id tribuendum est, si forte quis insulam pigneratam emerit? non recte haec inter se comparabuntur, quando is qui emit sua uoluntate negotium gerat ideoque diligentius a uenditore sibi cauere et possit et debeat: q
Abbreviated transcription (Latin):
ueterem demollirͣ. dãpni in¬
fecti uicinorepꝰmisit.Iõqͣ sti¬
pulatusẽ. p̾tea quamparies
sublertatus eẽt habitatores
in his cenaculis enugrasent.
uicinus ab eomͣcedem ꝗã habi¬
tatore nõreddẽt petere uult
q̃situmẽ. an recte petẽt: pr ñ¬
pqͥtuise. hos ꝗ ꝯmunem parie¬
tem edificarent unt̃ se repro¬
mit̾tere. neq̃ ullo mͦ alterũ ah¬
ab altõ cogi potuise S⁊ sima¬
xime reꝓmitter:. tm̃ ñ opor¬
tius⁊ ãplius qã partis dimidne
quisquam cum parietem ꝯmu¬
mẽ edificaret repromutere de¬
ber. S qm̃ tam intototum re¬
ꝓmisis. ome quod detrĩti
ex incede uicinus fecis ⁊ pratiꝵ¬

Expanded text:
ueterem demoliret, damni infecti uicino repromisit adeoque restipulatus est: posteaquam paries sublatus esset ‹et› habitatores ex uicinis cenaculis emigrassent, uicinus ab eo mercedem, quam habitatores non redderent, petere uult: quaesitum est, an recte petet. rportuisse eos, cum communem parietem aedificarent, inter se repromittere neque ullo modo alterum ab altero cogi potuisse: sed si maxime repromitterent, tamen non oportuisse amplius quam partis dimidiae, quisquam, cum parietem communem aedificaret, repromittere deberet. sed quoniam iam in totum repromisissent, omne, quod detrimenti ex mercede vicinus fecisset, pra
Abbreviated transcription (Latin):
atq inꝗetare. nͥ pͥus lenocinii
maritũ accusauent. Derelictam
etiã ab alio excitari utile ẽ.
lauĩt accusator. ut questio ha¬
beat᷑ deseruo adulterii accusato
bet iudicẽ eũ seruũ extimari.

Expanded text:
ietare, nisi prius lenocinii maritum accusaverit. Derelictam etiam ab alio excitari utile est.laverit accusator, ut quaestio habeatur de servo adulterii accusato, bent iudices eum servum aestimari,
Abbreviated transcription (Latin):
cõputent̃. Inuidia uõ ex die cõmi̾sis
cͥminis. ꝙ significae̾ uidet᷑ rescͥpto.
ad t̃uullũ ⁊ maximũ c̃sule̾. Ptarea
si ex die diuortii . xl. die sit̃ exdie
uͦ cõm̾isi cͥminiᷤ ꝗ nquenniũ p̃tĩerit.
debuit dici nec mulierẽ posse accu¬
sãi. Ut ꝙ dant̃ sexm̃ses utiles. sic sit
adult̾iũ ł lenociniũ obiciat᷑. ꝗd igͥ¬
sialiũ sit obiciat᷑. qd exlege iulia de
aut̃ exeo die accipiendũ ẽ. exqͦ ꝗd
iudiciũ de adult̾iis exercet᷑ ¶hõc
ãpluiꝰs senatꝰ c̃sulto adiectũ est.
ũ siplures eundẽ postulauiͣt. eiꝰꝗat
onis dies prima exigat᷑. Scił. ut ꝙ
accus at. suos libellos accusatori¬
os expectet: ñ alienos: Cũ aũt qui
ꝑ uĩ stuprũ intulit. ł mai. ł femiñ

Expanded text:
idua uero ex die commissi criminis: quod significari uidetur rescripto ad Tertullum et Maximum consules. praeterea si ex die diuortii sexaginta dies sint, ex die uero commissi criminis quinquennium praeteriit, debuit dici nec mulierem posse accusari, ut, quod dantur sex menses utiles, sic sit adulterium uel lenocinium obiciatur. quiege Iulia desautem ex eo die accipiendum est, ex quo iudicium de adulteriis exercetur. Hoc amplius senatus consulto adiectum est, ut, si plures eundem postulauerint, eius,onis dies prima exigatur, scilicet ut qui accusat suos libellos accusatorios exspectet, non alienos. Eum autem, qui per uim stuprum intulit uel mari uel femin
Abbreviated transcription (Latin):
Et sicõmumiᷤ pluriũ serui eit. utͥq
int̃ eo qͦ eĩt existimatio diuidenda.
¶Si lib hõ: dũ seruus existimat᷑ tor¬
tus sit. quia ⁊ ipẽ ꝯdictionẽ suã
ignorat magis admittit cecilius
actionẽ utͦilẽ ipĩ dandã ad ũsu eã
qui cͤalũpniã appetit. ne ĩpunita
sit calũpnia eiꝰ. ob ħ qđ lib̾m hoĩem
quãiseruũ dedux̃ in q̃stionẽ. hab̃i
q̃stionẽ lexiub deseruis ancilliue
eiꝰ: d̾ qͦ ł dequa q̃ reret᷑. parentisue
utusq eoꝵ: si ea mancip᷑ia adusũ
ei aparentib data sint. Duuis aũ
adrianꝰ cornelio laximano rescͥpsit.¬
⁊ de exteris seruis ̃stionẽ hab̾i.
¶stiõi int̃ eẽ iubent̃ reus reaue.

Expanded text:
Et si communis plurium seruus erit, utique inter eos quoque erit aestimatio diuidenda. Si liber homo, dum seruus existimatur, tortus sit, quia et ipse condicionem suam ignorat: magis admittit Caecilius actionem utilem ipsi dandam aduersus eum, qui per calumniam appetit, ne impunita sit calumnia eius ob hoc, quod liberum hominem quasi seruum deduxit in quaestionem. Haberi quaestionem lex iubet de seruis ancillisue eius, de quo uel de qua quaereretur, parentisue utriusque eorum, si ea mancipia ad usum ei a parentibus data sint. diuus autem Hadrianus Cornelio Latiniano rescripsit et de exteris seruis quaestionem haberi. Quaestioni interesse iubentur reus reaue et
Abbreviated transcription (Latin):
arito qͦ ad ulteꝵ urõis suȩ. occide¬
ꝑmittit᷑. s ñ quẽlib utͣ p̾atͥ. Na
haclege cauet̾. u̾liceat uiro depre¬
hensũ domui sue. ñ etiã soceri ĩ
adultĩo noĩs. occide. eũ qui leno fu¬
erit: quiue artẽ ludricã añt fecñ:
ĩ scenã saltandi cantandiue caufa
ꝓdierit. nidicioue publico dãp¬
ut ismaritꝰ. qui hoꝵ quẽ occidit
urorẽ sine moradimittat.
Ceteꝵ siꝗs suimris an filius fami¬
lias sit maritus. nullius in t̃ẽ. a
plerisq dictũ ẽ ¶llud inutͦq⁊ ex
sententia legis qr̃ anpatͥ magist᷑¬
tũ occide liceat. Itẽ si fili aigno¬
miniosa sit: aut uxor cẽ leges
nupta: an id iusmchilominus
pat̾ mãitꝰ ue hãt. Et ꝗd si pat̃ ma¬
ritusu e. leno ł aliqua ignominta
notatꝰ ẽ ⁊ rectius dicet᷑ eosius occidẽ di
hab̾e. qui iure patris maritiue accu¬
sare possunꝰt.
apite ꝗntolegis iuł ita cauetur:
Uiro adulterũ cĩuixorẽ suã de¬
p̃bensũ. quẽ aut nolit. au̾non

Expanded text:
 uxoris suae occidermittitur, sed non quemlibet, ut patri: nam hac lege cauetur, ut liceat uiro deprehensum domi suae non etiam soceri in adulterio uxoris occidere eum, qui leno fuerit quiue artem ludicram ante fecerit in scaenam saltandi cantandiue causa prodierit iudicioue publico damut is maritus, qui horum quem occiderit, uxorem sine mora dimittat. Ceterum sui iuris an filius familias sit maritus, nihil inter‹esse› a plerisque dictum est. Illud in utroque ex sententia legis qatum occidere liceat? item si filia ignominiosa sit aut uxor contra leges nupta, an id ius nihilo minus pater maritusve habeat? et quid, si pater maritus leno vel aliqua ignominia notatus est? et rectius dicetur eos ius occidendi habere, qui iure patris maritive accusare possunt.Capite quinto legis Iuliae ita cauetur, ut uiro adulterum in uxore sua deprehensum, quem aut nolit aut non
Abbreviated transcription (Latin):
nichilominꝰ publicant᷑. Ratio
enĩ adhiic eadẽ ẽ. ne dũ husꝑãt
se ĩ potestatẽ dñoꝵ reũsuros.
cusatõis. si dehis q̃stio habita
⁊ rea ab soluti fuin̾t: extimaĩ ꝑni
dices. lex dãpnũ uoluit. siue mor¬
tui fuinͣt: quante pecume añ q̃sti¬
onẽ fuinͣt. Siueuiuent quante
pecune in his dãpnũ datũ fuĩt
factũue eẽt ¶NUotandũ ẽ ꝙ ħ capite ꝗ ñ¬
cauet᷑ siserͤuis adult̾i accuset̃: ⁊ accusa¬
tor questionẽ in eo hab̾iuelit: duplỹ
nocinium lex co hertuit: quide¬
p̃hensãuxorẽ ĩ adubt̃o retinuit
adulterũq dimisit . Debuit enim
utõi qͦr irasci: q̃ matrimoniũ eius
uiolanit. Tc̃ aut̃ pumendꝰ ẽ mãitꝰ.
cũ excus ae̾ ignorãtiã suã ñpõt. ł ad¬
umbrare patientiã p̃tertu incredi¬
bilitatis. Id cͥco enĩlex nalocuta ẽ
adulteꝵ indomo dep̃hensũ dimi¬
sit̃. q̃d uoluit̃ im pã t̃pitudine dep̃¬

Expanded text:
nihilo minus publicantur: ratio enim adhuc eadem est, ne, dum hi sperant se in potestatem dominorum reuersuros scusatoris, si de his quaestio habita uel rea absoluti fuerint, aestimari per iudices lex damnum uoluit, siue mortui fuerint, quantae pecuniae ante quaestionem fuerint, siue uiuent, quantae pecuniae in his damnum datum fuerit factumue esset. Notandum est, quod capite ur, si servus adulterii accusetur et accusator quaestionem in eo haberi velit, duplum nocinium lex coercuit, qui deprehensam uxorem in adulterio retinuit adulterumque dimisit: debuit enim uxori quoque irasci, quae matrimonium eius uiolauit. tunc autem puniendus est maritus, cum excusare ignorantiam suam non potest uel adumbrare patientiam praetextu incredibilitatis: idcirco enim lex ita locuta est 'adulterum in domo deprehensum d‹i›miserit', quod uoluerit in ipsa turpitudine p
Abbreviated transcription (Latin):
steru ꝑtinz. G⁊ sibona fide seruͥat
reoseruus alienus. admittit quis
int̃rogãi eũ ꝑ questionẽ posse.
S ⁊ siseruus sit: cui fidi cõmissa de¬
bet᷑ lib̃tas. ł statuta sꝑatur. to rq̃ri
eũ pose magis ẽ.ẜ Iub lex eoͥs
hoĩes. deꝗb questio itahabita ẽ:
publicos eẽ. ꝑ iñ ĩcõĩ pate publi¬

Expanded text:
t. Ergo et si bona fide serviat reo servus alienus, admittet quis interrogari eum per quaestionem posse. Sed et si servus sit, cui fideicommissa libertas debetur uel statuta speratur, torqueri eum posse magis est. Iubet lex eos homines, de quibus quaestio ita habita est, publicos esse: proinde in communi partem publi
Abbreviated transcription (Latin):
dãpnatã. siq̾ duxit urorẽ: ea lege
tenetur: an ⁊ ad stuprũ referat᷑ur.
uideamꝰ. ꝙ magis ẽ certe siobaliã
causã ealege sit: condẽpnataã
pune uxor ducẽt.s plectitur. ⁊
cumq enĩ obẽscientiã stupri
a ccepit aliꝗd: pena ent plectẽdꝰ.

Expanded text:
damnatam si quis duxerit uxorem, ea lege teneri, an et ad stuprum referatur, uideamus: quod magis est. certe si ob aliam causam ea lege sit condemnata, impune uxor ducetur. Plectitur et cumque enim ob conscientiam stupri accepit aliquid, poena erit plectendus.
Abbreviated transcription (Latin):
Qlen ocimũ inurore erercuit. Ãstũ aut̃
exadultĩo uroĩs face̾ uidetur qui quid
accep̃. ut adultẽt᷑ urõ. Siue enĩ sepius
siue semel accep̃. ñ ẽ exim̃dꝰ q̃ stũ enĩ
deadultĩo uxõis facẽpͥe illeeristimã¬

Expanded text:
lenocinium in uxore exercuit. Quaestum autem ex adulterio uxoris facere uidetur, qui quid accepit, ut adulteretur uxor: siue enim saepius siue semel accepit, non est eximendus: quaestum enim de adul terio uxoris facere proprie ille existiman
Abbreviated transcription (Latin):
interim fiei. s nec altͥeꝵ intexĩ ac¬
cusare posses. licrea mulier que
insuspitionẽ ad ultu ĩcidit. nuͦp¬
sisse dicatur. ñ an accusart potit.
quã ad ult̃ fuĩt ꝯuictus.alio ꝗn
ad ħ oc ł marime uiri ꝯfugient
nolentes bene c̃cordatũ sequen¬
matͥmoniũ dirimẽ. ut dicant cũ¬
adultõ mulierẽ nuptias c̃ tra¬
xisse. Mulier cũ ab sentẽun
aud̾iset. uita functũ eẽ. aliise¬
ninexit. Mox maritus reu̾sus ẽ.
Quero ꝗdadũsus eã mulierem
statuendũ sit. respõdi tã uiris
quã facti questio em moueri.
Nã silõgotpẽ transacto. sine
ullius stupri ꝓbatione falsis

Expanded text:
terii fieri: sed nec adulterum interim accusar‹i› posse. Licet ei mulier, qui in suspicione‹m› adulterii incidit, nupsisse dicatur, non ante accusari poterit, quam adulter fuerit conuictus: alioquin ad hoc uel maxime uiri confugient uolentes bene concordatum sequenimonium dirimere, ut dicant cdultero mulierem nuptias cxisse. Mulier cum absentem uirum audisset uita functum esseunxit: mox maritus reuersus est. quaero, quid aduersus eam mulierem statuendum sit. respondit tam iuris quam facti quaestionem moueri: nam si longo tempore transacto sine ullius stupri probatione falsis
Abbreviated transcription (Latin):
¶Inaccusatione udũe filieñbt̃ pat̃
ius p̃cipiũs  tisoccidendi pat᷑ ꝯcedit᷑
domusue. lic̃ ibi filia non habitat.
cilio accipienda ẽ. ut ilege cornelia
deiniiriis s S ꝗ occid̾e pot̃ adulteꝵ
młtomãgis ꝯtumelia p̃otĩt iure
afficẽ. Id̾o aut̃ patͥ ñ mai̾to mulierẽ
⁊ oẽm ad ulteꝵ ꝑmissũ est occide.
ꝙ plerũq piet᷑as pat̃ni noĩs consi¬
lñi ꝓlib̾is cap̃it. Ceteꝵ marrticalor.
⁊ impetus facẽ decernentis furtͣ.¬

Expanded text:
In accusationem uiduae filiae non habet pater ius praecipuum. Ius occidendi patri conceditur domi suae, licet ibi filia non habitat, cilio accipienda est, ut in lege Cornelia de iniuriis. Sed qui occidere potest adulterum, multo magis contumelia poterit iuremarito mulierem et omnem adulterum remissum est occidere, quod plerumque pietas paterni nominis consilium pro liberis capit: ceterum mariti calor et impetus facile decernentis fuit