comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
U isccra nãq mea sutacus iste mouer.
E dcm qd̾ ꝓtuleras a̾ir illa recedit.
Te solũ si forte uelis siña leder.
Ssse mͥ licitũ dic̾e zeno dedit.
Nosce tuũ natũ ealso dãpnasse relatu.
U iu̾e mõstrat᷑ ꝗ credit̾ esse netatus.
Tupar hic natus me genitrice datus
Q uẽ decer impiu iã rennẽ tuũ.
Sicupis ergo duces paschalia festa tene
E sto pater feritate carẽs ẜua rationẽ.
Mite pat̾ natũ uocare dignare leonẽ
I pẽ deus iubet ħ tutia tota moner.
Cessar ut illa loqui pͥmatu curia surges
D ac pedib ꝓstrata p̃ces regẽq purger
Tum p̾ce cum lacrimisigaudia ferre sius
Motꝰ ad ista pat̾ dũ curia tota rogarer.
Esse machinatũ dix̃ ñ iꝑc putarẽ.
Si leo ñe uiuic opto petita dare.
Annis bis demis zenonis gła sedit.
Alt̾ anastaxius tũc rome pp̃ resectit.
Annus ei spatiũ solus ĩ urbe sedit.
U ndenos menses ucesimũ q diem.
S imachꝰ ẽ ppͣ sb̾ pncipe tħ̾co dorico.

Expanded text:
iscera namque mea psittacus iste movet. Edictum quod protuleras ait illa recedit, Te solum, si forte velis, sententia laedit, Esse mihi licitum dicere, Zeno dedit. Nosce tuum natum falso damnasse relatu, Vivere monstratur qui creditur esse necatus, Tu pater, hic natus, me genitrice, datusQuem decet imperium jam retinere tuum. Si cupis ergo duces paschalia festa tenerEsto pater, feritate carens, serva rationem, Mitte, pater, natum dignare vocare Leonem, Ipse Deus jubet hoc, curia tota monet. Cessat ut illa loqui, primatum curia surgens, Dat pedibus prostrata preces, regemque perurgent, Tum prece, tum lacrymis, gaudia ferre suis. Motus ad ista pater, dum curia tota rogaret, Esse mihi natum, dixit, non ipse putarem, Sileo nunc, vivit, opto petita dare. Annis bis denis, Zenonis gloria sedit, Alter Anastasius tunc Romae papa resedit. Annus ei spatium solus in orbe dedit, Undenos menses, vicesiesque diem. Symmachus est papa cum principe Theoderico,
Abbreviated transcription (Latin):
E no pat̾ patͥe dũ regna pat̾na teneret.
Inclitus eius erat leo filius unicus heres.
Militia ualidꝰ p̾lia sepe gerẽs.
Ille necẽ q̃sisse patris falso reputat᷑.¬
⁊ eno pat̾ cui dc̃a patẽt iubet ur moriatat.
Mat̾ ab oppositis o biuat arte fatis.
Cart̾e detento mar̾ tristissima nato.
Curat ei similẽ iuuenẽ suppon̾e fato.
Filius euadit clam sedet ille cacdit.
Exiunat ergo pat̾ morti subcũbere natũ.
Seruar eũ mar ficta spẽ monachatũ.¬
O innes temperiis clausus tenet᷑ ibi.
Silius ipẽ loo uulgi ratione notat᷑.
Prccipitur quicũq leo dicat moriatur.
P maner edcm cũ feritate ratũ.
Rnnis quindenis dũ sic leo clausus her᷑.
Astro logis cũ gramanticis satis arte docer.
Philosopł uiuenis carus ĩ arce fuit.
Nutrit auẽ mat̾ humano more loquẽtẽ
Plang̾e q̃ didicit iuuenẽ cũ matre dolẽte¬
n eu leo mi nate gła nostra iacer.

Expanded text:
eno pater patriae dum regna paterna teneret, Inclytus ejus erat Leo filius, unicus haeres, Militia validus, praelia saepe gerens. Ille necem quaesisse patris, falso reputatur, Zeno pater cui dicta patent, jubet ut moriatur, Mater ab oppositis obviat arte satis. Carcere detento mater tristissima nato, Curat ei similem juvenem supponere fato; Filius evadit clam, sed ille cadit. Aestimat ergo pater morti succumbere natum, Servat eum mater, ficta specie monachatum, Annis ter quinis clausus habetur ibi. Filius ipse Leo vulgi ratione vocatur. Praecipitur: quicunque Leo dictus moriatur, Permanet edictum cum feritate ratum. Annis quindenis dum sic Leo clausus habetur, Astrologus cum grammaticis satis arte docetur, Philosophus juvenis totus in arte fuit. Nutrit avem mater, humano more loquentem, Plangere quae didicit juvenem, cum matre dolente: Heu! Leo, mi nate, gloria nostra jacet.
Abbreviated transcription (Latin):
¶P aschał m̃sa zenone sedente paratur.
S i tachꝰ ĩ meclio plangit luctꝰ renouat᷑
H eu leo dix aius cur leo nate peris.
Claro ẜmone dũ nominat ipse leonẽ.
Corda ducũ pietate mouet renouatq dolorẽ.¬

Expanded text:
paschalis Zenone sedente paratur, Psittacus in medio plangit, luctus renovatur: Heu, Leo, dixit avis, cur Leo nate peris? Claro sermone dum nominat ipse Leonem, Corda ducum pietate movet, renovatque dolore
Abbreviated transcription (Latin):
Recipit᷑ roma cdũ sic capit ille coronã.
Regiapsona tullit impialia dona.
Ungitur erigitur rumor in orbe sonat.
Presul adrianus romanaq curia tota.
Tunc sine romains ꝯpleuir regia uota.
Acrit̾ iratus surgit ad arma senatus.
Prosiliit armatus cesar feritate citatus.
Marte secus tyberĩ feruet utrumꝙ latus
Plebs abiit rex obtinuit młtisq neccatis
Unda fuit tyberis deffensio sola fugatis.
Sanguine tincta satis turba natabat aꝗs.
De spolleti destructione

Expanded text:
ecipitur Roma dum sic capit ille coronam, Regia persona recipit papalia dona, Ungitur, erigitur, rumor in Urbe sonat. Praesul Adrianus Romanaque curia tota, Tunc sine Romanis complevit regia vota, Acriter iratus consurgit ad arma senatus, Prosilit armatus Caesar, feritate citatus, Marte secus Tiberim fervet utrumque latus. Plebs adiit, rex obtinuit, multisque necatis, Unda fuit Tiberis defensio sola fugatis, Sanguine tincta satis turba natabat aquis. De Spoleti destructione
Abbreviated transcription (Latin):
¶Porta septimana septẽ nauces uicte aiano.
Porta aurelea ł aurea /. Porta portuensis.
Ii sunt arcus triũphales. ¶Artus aurcus a¬
lexandri ad scm̃ celsum. ¶ Arcus theodoxi ⁊
ualẽtimami ⁊ gratiam imperatorum ad sã¬
ctum ursum foris porta aggni. ad tem plum
martis. ¶Arcus triumꝑhał in circuitu. ¶Ax¬
cus titi eruespasiam. ¶Arcus ꝯstãtim uixͣ
hicenaꝵ titi ⁊ uespasiam adscam mariã no¬
uar Int̾ planteũ ⁊ templũ romuli. Arcus
ces t et senatoꝵ int̾ ede̾ ⁊ ꝯcordie templu
spa: alẽ ux̃ scm̃ laurentiũ ir lucina est.
Ii sunt montes infra urbẽ.¬
¶Quirmalis.¬

Expanded text:
porta Septimiana, septem Naiades iunctae Iano; porta Aurelia vel Aurea; porta Portuensis. 3. De arcubus. Hii sunt arcus triumphales: arcus aureus Alexandri ad sanctum Celtium; arcus Theodosii et Valentiniani et Gratiani imperatorum ad sanctum Ursum; foris portam Appiam ad templum Martis arcus triumphalis, in circo arcus Titi et Vespasiani; arcus Constantini iuxta lucernarum Titi et Vespasiani ad sanctam Mariam Novam, inter Pallanteum et templum Romuli; arcus lulii Cesaris et senatorum inter edem Concordie et templum Fatale; iuxta sanctum Laurentium in Lucina est . De montibus. Hii sunt montes infra urbeQuirinalis
Abbreviated transcription (Latin):
renus ⁊ parisius omnemq guaduiã ꝓro¬
iuntiam subiugauit. Tunc idem carlo ma¬
tellus perpetuo decceto constituit illam ꝓ¬
untiam gaudinam eo nomine nõ nomi¬
nari s francigenã appellari. In lingua u̾o
thenconica uissit eandem ꝓiuntiam uo¬
cari suo nomine car lirgos sic̃ acesare ⁊
cesanie dicuntur qd̾ uocabulũ omnes te¬
uthonici usq hodie seruauerunt. Dict̃
enim uado in carlinguam. uenio d̾ car¬
lingua. homo ille cal lingus ẽ. er linguã
ht̃ carlingua. In lingua aũt latina uocãt
eos francigenas qͣi genitos afrantia. Te¬
orhonicos u̾o occidentales.i. cis citraq re¬
num francos uocant. Dran quastibr ip̃a
franciã afrancis dicũt franciniã quoque
aquodã duce eoꝵ francone uocare eam ꝯ¬
sueuerunt. Itaq de ipso Carulo martello
quał fuit er quor filios relinq̃ric dicamus.¬
It d̾ carulo martello

Expanded text:
Remis, et Parisiis, omnem Gaudinam proRemis, et Parisiis, omnem Gaudinam provinciam subjugavit. Tunc idem Carolus Martellus perpetuo decreto constituit illam provinciam Gaudinam eo nomine non nominari, sed Francigenam appelari, in lingua vero Theutonica, jussit eamdem provinciam vocaaesarea dicitur; quod vocabulum omnes Theutonici usque hodie servaverunt. Dicunt enim: Vado in Carlingam, venio de Carlinga, homo ille Carlingus est, et linguam habet Carlingam. In lingua autem Latina, vocant eos Francigenas, quasi genitos a Francis. Theutonicos vero occidentales, id est cis citraque regnum, Francos vocant. Terram quoque ipsam Franciam a Francis dicunt. Franconiam quoque, a quodam duce eorum Francone, vocare eam consueverunt. Itaque de ipso Carolo Martello, qualis fuerit et quot filios reliquerit, dicamus. De Carolo Martello
Abbreviated transcription (Latin):
nno ab incarnatione domini.dccx. Mor¬
tuo dagobto minore rege francoꝵ. filus
pariuilus intutella pipini grossi qui e¬
rat maiordo minus remansit. Qui enã
post pauca ꝑ insidias quordã periir. Tũc
grimo aldus filius legiptimꝰ pipim gro¬
si regnum usuipans aconsangiuneis
dagob̾ti regis defoncti captus est et tam¬
du in arta custoclia derentus donec ibi
mortuus ẽ. Eotẽ tempore pars illa gallie
inqua ẽ sequana fluuius ⁊ ligens uo-¬
cabatur gaudina uͥ duo reguli fratres ex
ibi tunc rex non esser. Et primo impetu
guarmaticã inuadunt ubi afrancis
uello rep̾ssi iteꝵ reparatis uirib cuutatẽ
Maguinclinam osicdione cingunt. Ad
hec franci regẽ nõ habencet karolumi
martellum filium pipini grossi ex alfer¬
da regem fac̾e̾ decreuerunt/ qui coronã
quidem recipere renuit. S uexillum coꝵ
conita gaudinos suscepit. Et cum regibus
p̾fatis p̾lio conserto utrũq manu sua in
prelio occidir atq cũ ip̃a uictoria ꝓcedens

Expanded text:
nno ab Incarnatione Domini 710, mortuo Dagoberto minore, rege Francorum, filius ejus parvulus in tutela Pipini Grossi, qui erat majordomus, remansit. Qui etiam post pauca per insidias quorumdam periit. Tunc Grimoaldus filius legitimus Pipini Grossi, regnum usurpans, a consanguineis Dagoberti regis defuncti captus est, et tandiu in arcta custodia detentus, donec ibi mortuus est. Eodem tempore pars illa Galliae, in qua est Sequana fluvius et Ligeris, vocabatur Gaudina: ubi duo reguli fratres, ex ibi tunc rex non esset. Et primo impetu urbem Wormatiam invadunt, ubi a Francis bello repressi, iterum reparatis viribus civitatem Moguntiam obsidione cingunt. Ad haec Franci regem non habentes, Carolum Martellum, filium Pipini Grossi, natum ex Alpheida, regem facere decreverunt: qui coronam quidem recipere renuit; sed vexillum eorum contra Gaudinos suscepit, et cum regibus praefatis praelio conserto, utrumque regem manu sua in praelio occidit atque cum ipsa victoria praecedens
Abbreviated transcription (Latin):
s sare grecoꝵ dyadema tenẽte leone.
P laga uenit rome pax depir aregione.
Gothica nã rabies prelia dura mouer.
Ad telus edoctos pepetit guasconia gothos
Copia gothoꝵ genus ẽ spẽsq maloꝵ¬
U irib ip̃oꝵ p̃da fit om̃e solum.
Marte premũt ligures pariũr hinc m̃ doloes
Tuscia ꝯterit̾ sentit quoq roma furores.
U tallia t̾ra doller mors erar añ fores.
⁊ oma requirit opẽ leo nõ dedir iñ quieres
Amodo ꝑ francos satagũt has tollere lites.
Teutoĩci uenũt fracica signa intent.
Gregorio papa totoq petenit senatu.
karlo martellus ꝯmitt̾e bella uocatur.
Lib̾et ut patriã munus aburbe datur.
Milicis ad p̃tiũ decimas res pu donar.
P apa uocat ꝓceres ueniãt deffendere romã.
h iis dedit eccłia tũc decimata bona.
Copia gothor martelli marte fugat᷑.
Roma reformatur pax eccͣe reparatur
Glia Rancoꝵ fulger inurbe caput.R
morte ⁊ sepłtura Raroli marcelli ⁊ d̾
filio cus pipino nano cũ duob frib eiꝰ.

Expanded text:
sare Graecorum diadema tenente Leone, Plaga venit Romae, pax deperit a regione, Gothica nam rabies praelia dira movet. Ad scelus edoctos peperit Guasconia Gothos, Copia Gothorum genus est speciesque malorum, Viribus ipsorum praeda fit omne solum. Marte premunt Ligures pariunt hinc inde dolores, Thuscia conteritur, sentit quoque Roma furores, Itala terra dolet, mors erat ante fores. Roma requirit opem; Leo non dedit; inde quirites Amodo per Francos satagunt has tollere lites Theutonici veniunt, Francia signa nitent. Gregorio papa totoque petente senatu, Carolus Martellus committere bella vocatur, Liberet ut patriam, munus ab Urbe datur. Militis ad pretium decimas respublica donat, Papa vocat proceres, veniant defendere Romam. His dedit Ecclesia tunc decimata bona. Copia Gothorum Martelli marte fugatur, Roma reformatur, pax Ecclesiae reparatur, Gloria Francorum fulget in Urbe caput. De morte et sepultura Caroli Martelli, et de filio ejus Pipino Nano, cum duobus fratri
Abbreviated transcription (Latin):
Enricus dux saxonicus regnare uocat᷑.
Legati mutũtur ei ꝗ sepe rogat᷑
Noliut imperiũ sumiere rite datum.
I nuenere ducẽ ueterando more sedẽtẽ.
Au cupis offitio sua retia ꝑfitiẽtẽ.
Ut modicas capet insidiantur aues.
Er quia simplicit̾ fuit hiis p̾sẽtib aucepꝰ
A modo ꝑpetuo cognomine dr̃ auceps.
Cũ tam egregiũ mundus hr̃er eum.
Cũ sibi suffitiãt q̃ tenet ampla bona.
Cogitur henricus regnãtis noĩe fũgi.
Cogitur intandẽ regẽ reu̾ent̾ inungi.
Nulla tam̃ capitis missa corona fuit.
Corã tam̃ rege ferri diadema uibetur.
U t bene ẜuetur quicquid iurasse uidet᷑.
S igna tam̃ plene regis uͥq tener.
Ex hoc henrico rex primus nascit᷑ otto
Ciuus et egregia ñc gesta refferre ꝑempro.
I am tres oitones ꝓmere musa moner.
De primo otrone imperatore romauez.¬

Expanded text:
enricus dux Saxonicus regnare vocatur, Legati mittuntur ei, qui saepe rogatus Noluit imperium sumere, rite datum. Invenere ducem veterano more sedentem, Aucupis officio sua retia perficientem, Ut modicas caperet insidianter aves. Et quia simpliciter fuit his praesentibus auceps, Amodo perpetuo cognomine dicitur Auceps, Cum tamen egregium mundus haberet eum. Cum sibi sufficiant quae tenet ampla bona. Cogitur Henricus regnantis numine fungi, Cogitur in regem tandem reverenter inungi Nulla tamen capiti missa corona fuit. Coram rege secus ferri diadema jubetur, Ut bene servetur quidquid jurasse videtur Signa tamen plene regis ubique tenet. Ex hoc Henrico rex primus nascitur Otho Cujus et egregia nunc gesta referre peropto, Jam tres Othones promere Musa monet. De primo Othone, imperatore Roma
Abbreviated transcription (Latin):
ad suĩnu pontificẽ comunit̾ ellegerũt
eũq gregoriũ septimũ nocauer̃t. Impe¬
rator hiis auclitis romã ꝑgere festinauir.
Cui gratianus apud sucrinum occurrit.
eiq coronã p̃tiosã ad ostendendã eius beni¬
uolentiã donauit. Imperator eum tunc
benigne suscepit. s postinodũ colletta
synodo ꝑꝑ notã symonie cedere ꝑsuasit.
eiq siguideꝵ babenbergensem episcopũ
conscensu ecc̃e substituir. Quẽ etiã bene¬
dictũ placuit nominari. Ex tunc canoĩca
ełctio romanoꝵ pontificũusq adeo suffo¬
cata narratur fuisse. uriste benedictus
et aboibrandus ⁊ alii quatuor sequentes
ab imperatore ꝯstituti ĩ cathalogo roma¬
noꝵ pontificum scripti reperiantur. Qua¬
liter aũt eccͣa d̾i ꝑtim sb̾leõe umore p̃pͣ ad
plenũ uero sub alexandro papa liberam
domino refferremus. Cetera de henrico
tertio uersibus explicamus
D̾ codem

Expanded text:
iter elegerunt, eumque Gregorium septimum vocaverunt. Imperator, his auditis, Romam pergere festinavit. Cui Gratianus apud Sutrium occurrit, eique coronam pretiosam, ad captandam ejus benevolentiam, donavit. Imperator eum tunc benigne suscepit, sed postmodum collecta synodo, propter notam simoniae cedere persuasit; eique Suidegerum Babenbergensem episcopum, consensu Ecclesiae substituit; quem etiam Benedictum placuit nominari. Extunc canonica electio Romanorum pontificum usque adeo suffocata fuisse narratur, ut iste Benedictus, et Aldibrandus, et alii quatuor sequentes, ab imperatore constituti in catalogo Romanorum pontificum scripti reperiantur Qualiter autem Ecclesia Dei partim sub Leone juniore, ad plenum vero sub Alexandro, liberam Domino referemus. Caetera de Henrico tertio versibus explicamus. De eodem
Abbreviated transcription (Latin):
illã occupãtib. Quoꝵ imꝰ benelictus uo¬
cabatur atq ad maioris miẜie cumulum¬
inpallatio latt̾añ sedebat. Om̃s uitam
tipẽ ut accepimus ⁊ flagitiosa hẽbant.
Tunc quidã p̃b̾r nomine gratianus ec̃ce
dei intanta confusioẽ ꝯ passus p̃facos iuroꝰ
addiir. Eisq asca sede cedẽ peccũa ꝑiua¬
sit. Benedc̃o qui mr̾ illos maioris aucro¬

Expanded text:
illam occupantibus. Quorum unus Benedictus voillam occupantibus. Quorum unus Benedictus vocabatur. Atqin palatio Lateranensi sedebat. Omnes vitam turpem, ut accepimus, et flagitiosam habebant. Tunc quidam presbyter, nomine Gratianus, Ecclesiae Dei in tanta confusione compassus, praefatos viros adiit, eisque a sancta sede cedere, pecunia persuasit. Benedicto, qui inter illos majoris
Abbreviated transcription (Latin):
Henricus t̾tius supͣmemorate impe¬
ratricis filius Gisile qui ceperat patre ui¬
uente regnare: patre mortuo .Lxxx uiii
ar. tas imꝑiał que per longum tempus
exͣ karuloꝵ genealogiã dectuctã iã exul¬
lauerar ad nob illissimum germẽ karul¬
loꝵ ꝑ matrẽ eius gisilam est reuocata. Iste
Henricus patri suo equał inunrtutib ⁊
p̃celsior fuisse ꝑhibet᷑. Primo quidẽ doeᷤ¬
moꝵ ducẽ imperio tunc offensũ ĩ dedicio¬
nem accepit. Perrũ autẽ regem ungaroꝵ
a regno expulsum ⁊ exlilem suscepit atq¬
arq inferto p̃lio cum ungaris innumera.¬
bilem eoꝵ multitudinẽ fucdir pannõiãq
ingressus. petrũ ip̃m regno suo restituir.
rem agnerẽ ĩ uxorẽ. Cũq more regio ap̃
ungelemi nuptias cellebrarer/ unu̾isos
ioculatores abire ꝑmisit ununes atq ea
omĩa q̃ eis fuerant largienda pauꝑib
declit. Circa idem tp̃s in ecca romana ẽ ꝯ¬
fusio grauis exorta trib ĩuasorib sedem

Expanded text:
Henricus tertius supra memoratae imperatricis Gisilae filius, qui coeperat patre vivente regnare, patre mortuo, ab Augustoitas imperialis, quae per longum tempus extra Carolorum genealogiam deducta jam exsulaverat, ad nobilissimum germen Carolorum, per matrem ejus Gisilam, est revocata. Iste Henricus, patri suo aequalis in virtutibus, et praecelsior fuisse perhibetur. Primo quidem Bohemorum ducem, imperio tunc offensum, in deditionem accepit. Petrum autem regem Ungarorum a regno expulsum, et exsulem suscepit, atque inserto praelio cum Ungaris innumerabilem eorum multitudinem fudit, Pannoniamque ingressus, Petrum ipsum regno suo restituit. rem Agnetem in uxorem. Cumque more regio apud Ingelheim nuptias celebraret, universos joculatores abire permisit inanes; atque ea omnia quae eis fuerant largienda, pauperibus dedit. Circa idem tempus in Ecclesia Romana est confusio gravis exorta, tribus invasoribus sedem
Abbreviated transcription (Latin):
rubimus sit oraculi ĩ lat̾e uno. ⁊ alt̾ in
alt̾o utrũq latꝰ ꝓpinatorii tegãt expandẽ¬
tes alas ⁊ operientes. oracula respiaentu
se mutuo uersib nultib ĩ ppinatoriũ
quo operiendũ ẽ archa. Pones ĩ qͣ testi¬
moniũ qd̾ dabo tibi. Inde p̃cipiã ⁊ loq̃r

Expanded text:
us sit in latere uno, et alter in altero. Utrumque latus propitiatorii tegant, expandentes alas et operientes oraculum, respiciantque se mutuo versis vultibus in propitiatorium quo operienda est arca, in qua pones testimonium quod dabo tibi. Inde praecipiam, et loquar
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ sunt ista. Delus. Ninus. Samiramiᷤᷤ
camincis ꝗ q̃ dicit᷑ ninias .i. filiꝰ nini et
Samiradis. Arius. Marius. Xerses ꝗ ⁊ Ba¬
leus. Armanutes. Delotas. Baleyus Al¬
tadas. Marmitus. Mat̾haleus. Sperus. Ma¬
millus. Sparetus. Alchatades. Anntides.
D ellepares lamprides. Sorphares. lampa¬
stenes. Priciades. O ffñcus. Offrenes. Ua¬
chazenes. conoschon. Colotos qui ⁊ sardi¬

Expanded text:
inus. Semiramis. Zammeis, qui et Ninias, filius Nini et Semiramis. Arius. Aralius. Xerses, qui et Baleus. Armamitres. Belochus. Baleius. Althadas . Mamirtus. Mathaleus. Sperus . Mammilus. Sparetus. Acchatades. Amintes. Bellepares. Lamprides. Sophares. Lampastenes. Piriciades. Offraticus. Ofratenes. Vacrazenes. Thonos Concoleros, qui et Sarda
Abbreviated transcription (Latin):
Uria papał contendit ⁊ impiał.
Air sic mequał uł debear equiꝑari.
Partib appositis cura regis aĩt.
S p̃s ẽ ppͣ caris uelaĩe clausus.
Hũc q t̾remĩ describẽ quis foret ansus.
Terrea cum suꝑis ꝙͣ pietate geris.
Papaq par suꝑis celũ datur ore tenere.
Q uod ligat ⁊ soluit q̃ regna urdet᷑ hr̃e.
Carnis in exilio sp̃s astra tener.
Cesar lex uiua star regib imꝑacia.
Regit quia sub uiua sunc omina uira datina.
Lex ea castigar soluir ⁊ ip̃a ligar.
Conditor ẽ legis neq debr lege tem̾.
S sibi complacut sub lege libent̾ hr̃i.
Q uicquid ei placuit iuiris ad instar erit.
Qui ligar ⁊ soluit deus ip̃m ꝓtulir orbi.
Duusir regnũ diuina potentia secum.
Astra declit suꝑis cet̾a concta sibi.

Expanded text:
uria papalis contendit et imperialis, An sit inequalis vel debeat equiperari. Partibus oppositis curia regis ait: Spiritus est papa carnis velamine clausus, Hunc quasi terrenum describere, quis foret ausus? Terrea cum superis, qua paritate geris? Papaque pars superis celum datur ore tenere, Qua ligat et solvit, qua regna videtur habere, Carnis in exilio spiritus astra tenet. Cesar lex viva stat regibus imperativa, Legeque sub viva sunt omnia iura dativa, Lex ea castigat, solvit et ipsa ligat. Conditor est legis neque debet lege teneri, Sed sibi conplacuit sub lege libenter haberi; Quicquid ei placuit, iuris ad instar erit. Qui ligat ac solvit deus, ipsum pretulit orbi, Divisit regnum divina potencia secum, Astra dedit superis, cetera cuncta sibi.
Abbreviated transcription (Latin):
Et conctos pceres qui sua iussa tenent.
Nũc pascalis obiir succedit honore calixt̾.
Sede uennensis regũq ppagine mixtꝰ.
Germine francigena cesaris hostis erar.
D isputatio int̾ imperialem curiam er
papalem quis eoꝵ maior eẽr in illo tempore.

Expanded text:
Et cunctos proceres, qui sua jussa tenent. Et cunctos proceres, qui sua jussa tenent. Nunc Paschalis obit, succedit honore Calixtus, Sede Viennensis regumque propagine mistus, Germine Francigenae Caesaris hostis erat. Disputatio inter imperialem curiam et papalem; quis eorum esset major in illo tempore.
Abbreviated transcription (Latin):
A ꝑi dollẽs lamta iouet totãq ꝑorbẽ.
E ccͣam sua carta uocat ꝓperant᷑ ad urbẽ.
Het nͥ ꝯsedit cesaris acta dedit.
Tũc ait opres a cesare scͥpta notate.
Et q̃cũq placer suꝑhiis decreta ꝑate.
Me q pontificẽ non fore iussa date.
Petatis mala ur̃a meis merusse notaui.
Officꝰ me destitui dignũ reputaui.
Me qͦ deposui ne pereatis air.
Hec ait ut mitrem reicit mãtũq relĩquid.
Ordinet eccłia sine me ꝗcqd placer inꝗd.
More põtificis iudicet ip̃sa sibi.
S cripta legũt cleri rex pontificalia q̃rit.
Anullus ⁊ baculus subcesare fert̾ haberi
Copia pontificum nonita dixit eriti
Exorr pp̃ scripiũ c̃c rationẽ.
Tolle par̾ mantũ curia tota monet.
G ursus in henricũ quintũ noua bella gerũt᷑.
Pristina mota pat̾ sibi iã torm̃ta mouent᷑.
Ut pat̾ añ fuir sic anathema luit.
Iittera papał simł. ⁊ papale sigillũ.
Missa ꝑ imperiũ graius excoĩcar illũ.

Expanded text:
a dolens lamenta movet, totumque per orbem Ecclesiam sua charta vocat properanter ad Urbem: Haec ubi consedit, Caesaris acta dedit. Tunc ait: o patres, a Caesare scripta notate, Et quodcunque placet super his decreta parate, Me quoque pontificem non fore, jussa date. Peccatis mala vestra meis venisse notavi, Officiis me destitui dignum reputavi, Me quoque deposui, ne pereatis, ait. Haec ait, et mitram rejicit, Mantumque relinquit, Ordinet Ecclesia sine me, quidquid placet, inquit, Moreque pontificis judicet ipsa sibi. Scripta legunt cleri, rex pontificalia quaerit, Annulus et baculus sub Caesare fertur haberi, Copia pontificum non ita, dixit, erit. Extortum papae scriptum contra rationem Tolle pater Mantum, curia tota monet. Rursus in Henricum quintum nova bella gerentur, Pristina mota patri sibi jam tormenta moventur, Ut pater ante fuit, sic anathema luit. Littera papalis simul, et papale sigillum, Missa per imperium gravis excommunicat illum,
Abbreviated transcription (Latin):
N ec potuit gothos tolle marte suo.
Nunc duo pontifices sub eisdem sede
torampnis
La urentius symacusq sedent plenis
tribus annis.
Inguib errorẽ gothica turba fouer.
Catholicas nũc ecclias gens guanda¬
la claudit
C uiꝰ er errori regio deuicta subaudit.
E ana ꝑeccłias arrianista parat.
t rani mundo rex ipsorum feritatis
amicus.
P ontifices dedi exilio transgressor
iniqus.
Sulg̾e d̾ cel̾ mox lĩgua purit᷑ ip̃a.
hec ubi lingua lius cetera turba fugit.
Unda parata sibi subito disparir ip̃a.
Obscupuit uiuenis consuluitq sibi.
De iustino imperatore .l. ab augto.

Expanded text:
Nec potuit Gothos tollere marte suo. Nunc duo pontifices ipsis patuere tyrannis, Laurentius Symmachusque sedent plenis tribus annis, In quibus errorem Gothica turba fovet. Catholicas nunc ecclesias gens Vandala claudit, Cujus et errori regio devicta subaudit, Fana per Ecclesias Arianista parat. Transmundus rex ipsorum feritatis amicus, Pontifices dedit exsilio transgressor iniquus, Fulgure de coelis mox lingua peruritur ipsa, Haec ubi lingua luit, caetera turba fugit. Unda parata sibi subito disparuit ipsa, Obstupuit juvenis, consuluitque sibi. De Justino imperatore, qu
Abbreviated transcription (Latin):
regni eius.s aquisgͣm ⁊ collonie intro¬
isse missa legatõe a regno eũ cede̾ monet.
Quo nõ cessante adpugnã ꝓgredĩrt et
ambo uixta renũ apud anderna ꝯp̃liant᷑.
karolus infugam reu̾titur amultis ex̃
utraq parte prostratis. Post hec ludoici
filii tres ꝯuentione int̾ se facra regnum
tentonicoꝵ apatre sibi relicrũ diuidũt.
Hoc modo karolus magnus accipit ĩ
portione baguariã. pãnoniã karinta-¬

Expanded text:
icet Aquisgrani et Coloniae, introisse, missa legatione, a regno eum cedere monet. Quo non cessante ad pugnam progreditur; et ambo juxta Rhenum, apud Andrenacum praeliantur. Carolus in fugam convertitur, multis ex utraque parte prostratis. Post hoc, Ludovici filii tres, conventione inter se facta, regnum Theutonicum a patre sibi relictum, dividunt hoc modo: Carlomannus accipit in portionem Bavariam, Pannoniam, Carinthi
Abbreviated transcription (Latin):
copiã. karolus int̾ea scos imperator
p̃clictus agallis romã periir. Indeq reddi¬
ens contullit se pp̃ie ibi nuntiatur ei ⁊¬
karo lo magnũ filiũ fratris sui lodoya ꝗ
tenebat baguariã cum magno excitu
ytalliã intrasse. Tunc imperator infrã¬
tia rechoire uolẽs ueneno int̾iit anno se¬
condo. Lodoycus filius karoli uinioris ꝗ
regnũ ꝓuinciã quã pat̾ eius karolus filiꝰ
imperatoris lotharii indiuisioe regni pro
parre acceperat boso cui p̃fatus karolus
imperacor gallie illã nꝑ tradiderat in¬
uadit pͥmo loco lugdinũ uenit boso. Ibi¬
q alugclinense archiep̃o in regẽ burgũ¬
die ⁊ ꝓiuntie ungitur qui apredictis a¬
doloscentib locdoyco er karolo magno ar¬
De natuutate re

Expanded text:
copiam. Carolus interea secundus, imperator praedictus, a Galliis Romam petiit; indeque rediens, contulit se Papiam. Ibi nuntiatur ei Carlomannus, filius fratris sui Ludovici, qui tenebat Bavariam, cum magno exercitu Italiam intrasse. Tunc imperator in Franciam redire volens, veneno interiit. Anno secundo, Ludovicus, filius Caroli junioris, qui regnum Provinciam, quam pater ejus Carolus, filius imperatoris Lotharii, in divisione regni pro parte acceperat, Boso, cui Carolus imperator Gallis illam nuper tradiderat, invadit, et primo loco Lugdunum venit: ibique a Lugdunensi archiepiscopo in regem Burgundiae et Provinciae ungitur: qui a dictis adolescentibus Ludovico et Carlomanno arDe nativitate re
Abbreviated transcription (Latin):
Nno ab incarnatiõe domini. dcccheuii.
Ludouicus suauissimus imperator ulti¬
mum diem clausit anno impeni sui deci¬
monono. Eodem anno karulus patruns
post frater eius ludonitus rex germano.¬
rum q⁊̃ baguaroꝵ incastro francone diẽ
obiir. Qui tres filios re linquir .s. karolũ¬
magnũ ludoycũ ⁊ karolum. Porro ka¬
rolus imperator morte fratris sui ludo¬
yci audita regnum lotharingie molli¬
tur muadere. Primo itaq loco aquis¬
gͣm pallatium occupauit ⁊ usq collo¬
mam ꝓgreditur. Interea karolo mas¬
nus primogenitus lodoyci baguarorũ
er germanoꝵ regis defuncti ytalliam¬

Expanded text:
nno ab incarnat. Domini 874, Ludovicus, suavissimus imperator, ultimum diem clausit, anno imperii sui decimo nono. Eodem anno Carolus, patruus post frater ejus Ludovicus rex Germanorum et Bavarorum in castro Francofurt diem obiit, qui tres filios reliquit, scilicet Carlomannum, Ludovicum et Carolum. Porro Carolus imperator, morte fratris sui Ludovici audita, regnum Lotharingiae molitur invadere. Primo itaque loco Aquisgrani palatium occupavit, et usque Coloniam progreditur. Interea Carlomannus primogenitus Ludovici, Bavarorum et Germano
Abbreviated transcription (Latin):
Um putat ex nemore rex hostis a dire laborẽ
digna uidẽs castris ꝓpͣum cognoscit honorẽ.
Tuncit̾ accelerãs gaudia digna mouer.¬
oe Prelia uictoꝵ laudat sine fine suoꝵ¬
dit. Q uoslibr adlibitũ sotios dictanit eoꝵ.
Inde cupit reliquum tolłe morte solum.
Item ystoria uerne ducisse obsesse in ar¬

Expanded text:
um redit ex nemore rex hostis adire laborem, Signa videns castri, proprium cognoscit honorem, Tunc iter accelerans, gaudia digna movet. Praelia victorum laudat sine fine suorum, Quoslibet ad libitum socios ditavit eorum, Inde cupit reliquum tollere marte solum. Item de Hierna ducissa, obsessa in ar
Abbreviated transcription (Latin):
Het uia intita regis habͥetur ita.
R ex ibi capit it̾ paucis comitatꝰ alũpins.
Montib ĩgerit᷑ ꝑsumma cacumina sũmis
Suscipit ut ꝓpͥum magna ducissa uiru.
Regis ĩ aduentu dat gaudia turba potẽtũ.
Ergana cũ centũ roborãt sub laude trecẽtũ.
Laude canũt dominum ulla platea foꝵ.¬

Expanded text:
Haec via mentita regis habetur ita. Haec via mentita regis habetur ita. Rex ubi carpit iter, paucis comitatus alumnis, Montibus ingeritur per summa cacumina summis Suscipit ut proprium magna ducissa virum. Regis in adventu dat gaudia turba potentum, Organa cum centum reboant, sub laude retentum, Laude canunt Dominum, villa, platea, fo
Abbreviated transcription (Latin):
Inctucis ecce tuã fatiã trãsire figurã.
Nũc ita mãsurã rursusq tͥ rectitãm.
E orma ducis pura sit modo forma tua.
Hac ego sorte suos ĩ nr̃os u̾to ministros
Ur puter ẽẽ ducis suos ꝗ uiderit istos.
Me qͦ ẜuilli pelle indeb̾ ibi.
Uultib arte datis ꝑ uelle tuo uariatis.
Noĩb uariis form̾a uariãte uocatis.
U elle tuo pot̾is luxuriare satis.
A moto cõnibiã curemꝰ adire ducissã
Saner ut infixa tͥ nuln̾a pectoris ip̃a.
Q ue satis ascita tũc remaneb̾ ita.
Sis licet ĩ guerra castͥ ꝯscẽde suꝑna.
Q ue cupis int̾ea te pulcra uidebit ib̾na
Dñ mentita uiri forma se debit ibi
Edita ꝑfic̾e sotios mãdata purgens
Pgit ut ista gerar qui prius eger erar.
Non erar ĩ castro cũc cũ duce pulc̾ coma
Alt̾a pars mõtis ducis alt̾a castra resig̈t.
Que ressidens plane semꝑ ub̾na manet.
Imperat armatos rex hic remane muustros.
P uctꝰ ꝓmittẽs equites ples suꝑ istos.

Expanded text:
In ducis ecce tuam faciam transire figuram, In ducis ecce tuam faciam transire figuram, Nunc ita mansuram, rursusque tibi redituram, Forma ducis pura sit modo forma tua. Hac ego sorte suos in nostros verto ministros, Ut putat, ecce ducis servos qui viderit istos, Me quoque servili pelle videbis ibi. Vultibus arte datis, pro velle tuo variatis, Nominibus variis forma variante vocatis, Velle tuo poteris luxuriare satis. Amodo Cornubiam curemus adire ducissam, Sanet ut infixa tibi vulnera pectoris ipsa, Qua satis ascita, tunc remeabis ita. Sis licet in guerra, castri conscende superna, Quam cupis interea, te pulchra videbit Hierna, Dum mentita viri forma sedebit ibi. Edita perficere socios mandata perurgens, Pergit ut ista gerat, qui prius aeger erat. Non erat in castro tunc cum duce pulchra Corinna, Altera pars montis ducis altera castra resignat, Qua residens plene semper Hierna manet. Imperat armatos rex hic remanere ministros, Ducere promittens equites plures super istos,
Abbreviated transcription (Latin):
Datqͦ langu̾e regia m̃bra teres.
Nũc amor miectus penetrat sine uuln̾e pect̾¬
U iscerib rectus amor ẽ pallore reꝑtus.
Tella nͨ euadit p̃ssus amore cactit᷑.
D ñ fouer ergo thoꝵ petit auxiliũ medicoꝵ
Nec ualer antidotũ cã remou̾e dolorum
Nescit eĩ metticꝰ ꝗ sir amoris onus.
Cũ timer ip̃e mori dat᷑ optima cura labori.
Melinꝰ feit ꝯsciliũ studio meliori.
Mirus ĩ anxiliis miraq fc̃a collit.
Querit ⁊ amecticis q̃ sir modo cã doloĩs.
Dic̾e dũ neq̃uut grauis ẽ sͥ pena pudois.
Qui iacer int̾iꝰ p̾mit᷑ ita fois.
Melus ait regi te causa purger amoris.
Ĩ te foras medici labor estis ubiq labois
Depulsis medicis regia sollatia melus adegit.
Inte domus regis gauclia magna uehit.¬
Item de mellino ꝓpħa anglorumꝰ.
Ex modo melliui q̃ sic medicina requirit.
lle reffert uollo te nemoꝵ statõe potin.
Tuq meis stuctiis mira indeb̾ ibi.

Expanded text:
Dat quoque languere, regia membra terens. Dat quoque languere, regia membra terens. Nunc amor injectus penetrat sine vulnere pectus, Visceribus tectus amor est pallore repertus, Tela nec evadit, pressus amore cadit. Dum sic est, Gothorum petit auxilium medicorum, Nec valet antidotum causas removere dolorum, Nescit enim medicus quod sit amoris onus. Quum timet ipse mori, datur optima cura labori, Merlinus fert consilium studio meliori, Mirus in auxiliis, miraque facta colit Quaerit et a medicis, quae sit modo causa doloris, Dicere dum nequeunt, gravis est sibi poena pudoris, Quae latet interius, promitur ira foris. Merlus ait regi; « Te causa perurget amoris, Ite foras, medici, labor estis ubique labori» De pulsis medicis solatia Merlus adegit, Inde domus regis gaudia digna vehit. De Merlino propheta Anglorum. Rex modo Merlini quae sit medicina requirit, Ille refert; volo te nemorum statione potiri, Tuque meis studiis mira videbis ibi.
Abbreviated transcription (Latin):
Euria magnaꝵ ꝯmota sedet dominaꝵ¬
nͥ am uẽlud ignarus rex ñ uider augm̃ ẽa
R espicit hãc miniũ cer̾a ꝯcca paꝵ.
Hũc amor ĩuoluir cito rex ꝯuina soliue.
S ñ cupir hãc tolli cãm tota u̾sa reuoluit.
Territus exurgit dux ⁊ ierna fugit.
D um fugir ⁊ ille foras rex furit absq mora.
Texerat ut nũꝙͣ ꝓceres arege recedant.
Ni pͥus hiis reditã ꝯcessa licẽtia q̃rat.
U irq domũ rediẽs regia scͥpta ferar.
R egula pfata cũ iã forer enacuata.
Ad ducis ĩt̾itũ sũt regia bella ꝑata
T erraq dampnata ꝑditiõe uita.
Arte satis forti par̃t ille resist̾ẽ sorti.
Sepe tullit patulł regalia p̾lia sortis.
Sepe dedit gratis p̾lia dura satis.
Eex ducẽ obsessum ꝓceꝵ u̾tute rep̾̃ssũ.
Abstullir ĩ gressũ restrĩxit ab urbe regressũ
Iussit ⁊ manci p̾lia multa cuci.
Sic amor occultus regali pectore fultus.
E fficit ĩsultꝰ eqtũ mouer ip̃e tumultus.

Expanded text:
Curia magnorum commota sedet dominarCuria magnorum commota sedet dominarum, Nam velut ignarus rex non videt agmen earum: Respicit hanc nimium, caetera cuncta parum, Hunc amor involvit; cito rex convivia solvit; Dum cupit hanc tolli causam, rota versa revolvit, Territus exsurgit dux, et Hierna fugit. Dum fugit illa foras, rex furit absque mora. Lex erat ut nunquam proceres a rege recedant, Ni prius his reditum concessa licentia quaerat, Utque domum rediens regia scripta ferat. Regula praefata cum jam foret evacuata, Ad ducis interitum sunt regia bella parata, Terraque damnata perditione rata. Arte satis forti parat ille resistere sorti, Saepe tulit patulis regalia praelia portis, Saepe dedit gratis praelia dira satis. Rex tenet obsessum, procerum virtute repressum, Abstulit ingressum, restrinxit ab urbe regressum, Jussit et induci praelia multa duci. Sic amor occultus regali pectore fultus, Efficit insultus, equitum movet ipse tumultus,
Abbreviated transcription (Latin):
Ost regis fem̃ dominꝰ t̾re uariatur.
Rex obit aurelius gͥmanus adalta nocar᷑.
Erigitur soliũ usa coroua datur.
Ur̾ pendegon rex ẽ cognomine dictus.
U irib muitis cuiꝰ draco decidit ictu.
M orib ⁊ spẽ regia forma placer.
U sus erat regis ꝓteres ad pacta uocare.
Nutia letitie ꝯuiuia magna parare.
R egis ⁊ asolio regia dona dare.
Serre nec ẽ licitũ sine ꝯuige dona maitũ.
Emmio sumil ueniũt dominum laudare petitũ
P reber eis solitũ pͥncipis aulla sitũ.
S estema fit ꝓceꝵ fit ⁊ alt̾a pars mulieꝵ.¬
S ex seder ĩ mectio fercula digna ferũt.
Suxibi cõnubie Ec pͥmꝰ ĩ or̾me seder.
Sror ĩ apposito cui nom̃ ib̾na comedir.
Cm cito rex occules luxuriãdo dectit.
Sñ sedet alta rosa magis om̃nbo Ꝯspetiosa
Fercula multiplicat rex om̃ib iniudiosa.
Puanos occulos cer̾a t̾ba notat.
ħ ec ubi subrisit occułq ꝯcepta remisit.
N utib ĩmussi nexi sũt pectore uisi.
Semineas latebras tactus amore sitis.

Expanded text:
ost regis fatum dominus terrae variatur, Rex obit Aurelius, germanus ad alta vocatur, Erigitur solium, versa corona datur. er Pendragon rex est cognomine dictus, Viribus invictus, cujus draco decidit ictu, Moribus et specie regia forma placet. Usus erat regem proceres ad Pascha vocare, Nuntia laetitiae convivia magna parare, Regis et a solio regia dona dare. Ferre nec est licitum sine conjuge dona maritum, Imo simul veniunt, Dominum laudare petitum, Praebet eis solitum principis aula situm. m, Dextera fit procerum, fit et altera pars mulierum, Rex sedet in medio, fercula digna ferunt. Dux ibi Cornubiae tunc primus in ordine sedit, Uxor in opposito, cui nomen Hierna, comedit, Cui cito rex oculos luxuriando dedit. Dum sedet alta, rosa magis omnibus est speciosa, Fercula multiplicat rex omnibus invidiosa, Per varios oculos caetera turba notat. Haec ubi subrisit, oculos compota remisit, Nutibus innisi, nexi sunt pectore visi, Femineas latebras tactus amore sitit.
Abbreviated transcription (Latin):
Qui par̾ efficit᷑ letior añ maner.
Noxq diesq simł sb̾ito signatur ⁊ hora.
Letitia plenus pat̾ ẽ ⁊ abire laborat
Moxq sigͣ gerit rex memorada dedir.
Que feit signa pat̾ retinet d̾ ꝯscia mat̾.
Et q̃ mat̾ hr̃ secũ rex deferet at̾.
Nec patuit matͥ sb̾dolla forma patris.
Cedit ab uxore dux fict acdoitq laborẽ.
Dux reddit ĩ nemore prisco renouãt honore
Scribere nũc placuit quid sua turba facit
Ut pendragen recliens acolusione
se muenir ducem occisum ex castrum e¬
ius captum.

Expanded text:
Qui pater efficitur, laetior inde manet. Qui pater efficitur, laetior inde manet. Noxque diesque simul subito signatur et hora, Laetitia plenus pater est, et abire laborat, Mox quae signa gerit rex memoranda dedit. Quae fert signa pater, retinet sibi conscia mater, Et quae mater habet, secum rex deferet acer, Nec patuit matri subdola forma patris. Cedit ab uxore dux fictus, aditque laborem, Dum redit in nemore prisco renovatur honore. Scribere nunc placuit quid sua turba facit. » Uter Pendragon rediens a collusione ducissae, invenit ducem occisum, et castrum ejus captum.
Abbreviated transcription (Latin):
R egis ĩ amplexu dat ꝓduce femĩa nexꝰ.
Aitib ĩp̃ssum uultũ ducis oscula flectũt.
Arte suꝑtucit orib oraducis.
Tũc noua de rege faciũt expon̾e reges.
Ille reffert regem pͣuã p̃tende᷑ legem.
D ũ ꝗregͣ reget destruit ip̃e gregẽ.
Rex air annatis ĩfere dira prelia gratis.
Destir atq capit bellis mea castra patratis.
A tñ arma sapit nr̃a nociua satis
Me premit iniustus locus est mͥ circit̾ iustus.
U miner mtͣrsus bello sum totꝰ honustus.
H ic mͥ nũc requiẽ ꝯferat una dies.
Fortit ĩgemuit cũ uidit gerna maritũ.
Hostib atritũ nimioq labore petitũ.
Condoler igͥtũ marte ꝑ ire sicum.
N octe sedent plena regẽ uocar melita gern
Rex satis accelerat ꝯsedir gerna serena.
S magis ĩ uen̾em corcome dẽtis erat.
Clanc̾it᷑ int̾ius dñaq fauẽte resedir.
Cer̾a q̃ petiit larga gerna dedit.
Nocte iacẽt tota ueniũt solatia mane.
Illa reffertgerm ut̾o ꝯsist̾e plane.

Expanded text:
Regis in amplexu dat pro duce femina nexum, Artibus impressum vultum ducis, oscula, fletum, Arte superducit oribus ora ducis. Tunc nova de rege faciunt exponere regem, Ille refert regem pravam praecedere legem, Dum qui regna regit, destruit ipse gregem. « Rex, ait, armatis infert mihi praelia gratis, Destruit atque capit bellis mea castra patratis, Attamen arma sapit nostra nociva satis. Me premit injustus, locus est mihi circiter ustus, Imminet incursus, bello sum totus onustus, Hic mihi nunc requiem conferat una dies. Fortiter ingemuit cum vidit Hierna maritum, Hostibus attritum, nimioque labore petitum, Condolet ignitum marte perire situm. Nocte sedent plena, regem vocat inclyta coena, Rex satis accelerat, consedit Hierna serena, Sed magis in Venerem cor comedentis erat.Clauditur interius, dominaque favente resedit, Caetera quae petiit larga Corinna dedit. Nocte jacent tota, veniunt solatia mane, Illa refert germen utero consistere plane,
Abbreviated transcription (Latin):
id sigͥficat ꝙ emissus coruus de archa
est aut aliquo cad auere int̾iectus residit. Et
significat illos hoĩes ꝗ carnalib dediti reb
dei p̃cepta ꝯtẽpm̃t ⁊ nullatenꝰ penitẽdo eccͣe
satisfatiũt uñ ꝑ mala oꝑa recesser᷑ uł c̾te¬

Expanded text:
id significat quod emissus corvus de arca, est, aut alicui cadaveri illectus insedit: et significat illos homines, qui carnalibus dediti rebus, Dei praecepta contemnunt, et nullatenus poenitendo Ecclesiae satisfaciunt, unde
Abbreviated transcription (Latin):
tantes reliquias ante pedes eius cum lacri¬
mis ueniã postulãte ingr̃am eos recepit.
totãq cãpamã ⁊̃ appulliã aggressis mun¬
dauit. Paulo post imperator ex conscilio ad¬
algisi ducis diuiso ex̾citu beneuẽtũ ingredr̃
Dux ÷ͥ ciues circa ineridiẽ in imperatorem
dormientẽ fatũt insultum. Ip̃mq cum pal¬
latio comburrere minantur nisi Iure uiran¬
do promittat se fines eoꝵ non ampluis in
gressurum. Iperator post hanc ignominio¬
sam pactõem romã uenit. Ibiq coram Iohe̾
pontifice qui adriano succesẜat p̃sente sena¬
tu causã suã exponit. ꝓpt̾ qd̾ ad algisius dux
asenatu hostis iudicatur. imperator aiuram̃
solutus ad eitancdum scandalũ nõ uut
beneuentũ. Ueꝵtñ regniã illuc cũ ex̾citu d̾sti¬
nauit. Adalgisiꝰ pt̾ritꝰ ĩ sardineã fugit ⁊ ab
ira cesai̾s dclinauit. Hiis diebꝰ frãci creãt sͥ re¬
gem ottonem filium roberti

Expanded text:
tante reliquias ante pedes ejus, cum lacrytante reliquias ante pedes ejus, cum lacrymis veniam postulante, in gratiam eos recepit, totamque Campaniam et Apuliam a Graecis mundavit. Paulo post imperator ex consilio Adalgisii ducis, dimisso exercitu, Beneventum ingreditur; dux et cives circa meridiem in imperatorem dormientem faciunt insultum, ipsumque cum palatio comburere minantur, nisi jurejurando promittat se fines eorum amplius non ingressurum. Imperator post hanc ignominiosam pactionem Romam venit; ibique coram Joanne pontifice, qui Adriano successerat, praesente senatu, causam suam exponit, propter quod Adalgisius dux a senatu hostis judicatur. Imperator a jurametamen esset absolutus, ad evitandum scandalum non ivit Beneventum, verumtamen reginam illuc cum exercitu destinavit, Adalgisius perterritus in Sardiniam fugit, et ab ira Caesaris declinavit. His diebus Franci creant sibi regem Othone
Abbreviated transcription (Latin):
cum exercitu ingressus ytalliã cum inique
et enormiter iret tã ex calore ꝙͣ ex morsib
araneaꝵ inpenam culpaꝵ suaꝵ de gente
sua multos amisit. Ipẽqͥs lotharius ĩ uia
morbo correptus apud placentiã obiit. ka¬
rolus aũt rex gallie audita morte lotharii
regnũ eius. s lotharingiam inuadit. Ad
hec imperator lodoycus ip̃m regnũ lotharĩ¬
gie cũ carulo patruo suo habita mr̾ se pacri¬
one diuidit. Ita tam̃ ꝙ lodoycus imperat̃
aquisgrani pallatiũ cum sua portione hĩet
nõ multo post tp̃r transacto. Adalgisius dux
bencuẽtãnus sub fiducia grecoꝵ adiũctis
sibi campanis luchams atq sampntib
lodoyco imperatori rebellare ꝓponir. Impera¬
tor itaq collatis copiis bene̾neticũ bello in¬
uadit. Cui adaligisius indolo datis muni¬
b afinib sus discedere ꝑsuader. Imperator
reddiens om̃s cuitates campanie q̃ luchañ
pua etiam deinde capta ep̃o cum clero por¬

Expanded text:
cum exercitu ingressus Italiam, cum inique cum exercitu ingressus Italiam, cum inique et enormiter iret, tam ex calore, quam morsibus aranearum, in poenam culparum suarum, de gente sua multos amisit. Ipse quoque Lotharius in via morbo correptus, apud Placentiam obiit. Carolus autem rex Galliae, audita morte Lotharii, regnum ejus, scilicet Lotharingiam, invadit. Ad haec imperator Ludovicus, ipsum regnum Lotharingiae, cum Carolo patruo suo, habita inter se pactione divisit. Ita tamen quod Ludovicus imperator, Aquisgrani palatium cum sua portione haberet. Non multo post tempore transacto, Adalgisius dux Beneventanus, sub fiducia Graecorum, adjunctis sibi Campanis, Lucanis, atque Samnitibus, Ludovico imperatori rebellare proponit. Imperator itaque collatis copiis Beneventum bello invadit. Cui Adalgisius, ad id dolo datis muneribus, a finibus suis discedere persuadet. Imperator rediens, omnes civitates Campaniae et Lucaniapua etiam deinde capta, et episcopo cum clero por
Abbreviated transcription (Latin):
parte regͥ susceperar moritur. Unde lotha¬
rius frater eis qui regnũ tenebar lotha¬
ringie ꝯtra patriũ suum karolũ qui tene¬
bat aquitãmã ꝯtencit. Int̾ea Idem lotha¬
truus ipĩus lotharii qui germaniã ⁊ ba¬
uariã tenebat. multa prelia ꝯͣ sclauos ⁊¬
magnifice gessit. Captũq principẽ eoꝵ
rastil. luminib priuauit. Deinde idem
cipib gallie ip̃ius uocatus ĩ partes illas cũ
⁊ ex̾citu transiit ⁊ regnũ karoli fr̃is siu
inuasit ⁊ usq senonas ꝓcessit. Cũq relic¬
to ibi ex̾citu ĩ germaniam bagnariãq
rediss principes qui eum illuc inuitaue¬
rant ĩ gratia sui regis reddier. Undei
ex̾citus lodoyci qui ĩbi remãserat a gal¬
lia exire ꝯpellitur. ¶hiis dieb sar¬
racem ex affrica ꝓgressi beneuentanoꝵ
regionem que olim uocabatur sarapinu
deuastabant. Contra quos imperator lodoy¬
cus iurib repente undecumq ꝯtractis lotha¬
rium fratrẽ suũ in adiutorium inuitat. &

Expanded text:
parte regni susceperat, moritur. Unde Lotharius frater ejus, qui regnum tenebat Lotharingiae, contra patruum suum Carolum, qui tenebat Aquitaniam, contendit. Interea idem Lothatruus ipsius Lotharii, qui Germaniam et Bavariam tenebat, multa praelia contra Slavos magnifice gessit, captumque principem eorum, Rastil, luminibus privavit. Deinde idem cipibus ipsius Galliae vocatus, in partes illas cum exercitu transiit, et regnum Caroli fratris sui invasit, et usque Senonas processit. Cumque, relicto ibi exercitu, in Germaniam, Bavariamque redisset, principes, qui eum illuc invitaverunt, in gratiam regis sui redierunt. Unde exercitus Ludovici, qui ibi remanserat, a Gallia exire compellitur. His diebus, Saraceni ex Africa progressi, Beneventanorum regionem, quae olim vocabatur Samnitum, devastabant. Contra quos imperator Ludovicus, viribus repente undecunque contractis, Lotharium fratrem suum in adjutorium invitat. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
mortuo filioq eius michaelle apud grecos
ui urbe regia imperante Normam pligerĩ¬
Eluiũ intiantes cuutates quasdam irũ¬
pnẽ ⁊ ĩ sabbato scõ pasche ep̃m ex more ge¬
nerale baptismũ celebrantẽ cũ cłicis inter¬
ficuit accircũquaq diffusi cũ tã ferro fla¬
maq uastantes ꝓuintiã andegauensem
quoq ⁊ turonensem occupantes urbes be¬
aci martini eccliam cremare nõ reu̾entur.
indiuisioẽ cesserunt cap̃ karolũ regẽ aqui¬
inmonasteriũ sc̃i medardi fecit. Porro lo¬
tharius imperator trib filiis sius regnu
qd̾ eum ꝯtigerat patitur lodouico ytalli¬
am cũ nomĩe imperatoris bothario lotha¬
ringiam karolo ꝓuintiã tradens. Ipẽ uero
orcdinatis omnib inprumiensi monasterio
xUI. imperii sui post mortẽ patris anno mo¬
nacus efficitur. ¶Nota ad quantũ def¬
fectũ romanũ imp̃iũ deuenit .s. ut ĩtres par¬
ess eius imperiũ. Cum igitur lotharius

Expanded text:
mortuo filioque eius Michahele apud Grecos mortuo filioque eius Michahele apud Grecos in urbe regia imperante. Nortmanni perfluvium intrantes, civitates quasdam irrumpunt, et in Sabbato sancto Paschae episcopum ex more generale baptismum celebrantem, cum clericis interficiunt; ac circumquaque diffusi, cunctam ferro flammaque vastantes provinciam, Andegavensem quoque, ac Turonensem occupantes urbes, Beati Martini ecclesiam cremare non verentur. Ein divisione cesserant, capit Carolum regem Aquiin monasterio sancti Medardi fecit. Porro Lotharius imperator tribus filiis suis regnum, quod eum contigerat, partitur, Lodewico Italiam cum nomine imperatoris, Lothario Lotharingiam, Karolo Provinciam tradens. Ipse vero ordinatis omnibus in Prumiensi monasterio XVIo imperii sui post mortem patris anno monachus efficitur. Vide, ad quantum defectum Romanum imperium devenerit, ut in tres paresset ejus imperium. Cum igitur Lotharius,