comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cere se nequiuerint. Ad societatem armorẽm
samnites infesto exercitu ingressos fines suos
uastare. belloq ad bellum colleg̾e. lucano ppͦ
satis suꝑq erratum quondam nunc ita obsti¬
natosanimos ẽẽ. ut om̃a ferre ac pati tolera¬
bilius ducant. qm ut unqͣm postea nom̃ ro¬
manum iuolent. orare patres. ut ilucanos
infidem accipiant.: uium atq inuiriam ab
se samnitium arceant. Se quamꝗͣ bello sam
nitib suscepto necessaria iam fc̃a adu̾sus ro¬
manos fides sit: tam̃ obsides dare p̃paratos
ẽẽ. Breuis consultatio senatus fuit. adunum
om̃s iungendum fedus. cum lucanis resq pe¬
tendas absamnitib censent. Benigne respon¬
sum lucanis. ictumq fedꝰ feciales missi qͥ sam¬
nitem decedẽ agro sotioꝵ ac deduc̃e ex̃citum
finib lucanisiub̃ent. quib obuiam missi
absamnitib qui denuntiarent. si quod adis¬
sent in samnio concilium. haudinuiolatos
abituros. hecpostqm audita sunt romȩ. bel¬

Expanded text:
cere se nequiuerint ad societatem armorum, cere se nequiuerint ad societatem armorum, Samnites infesto exercitu ingressos fines suos uastare belloque ad bellum cogere. Lucano populo satis superque erratum quondam: nunc ita obstinatos animos esse ut omnia ferre ac pati tolerabilius ducant quam ut unquam postea nomen Romanum uiolent. orare patres ut et Lucanos in fidem accipiant et uim atque iniuriam ab se Samnitium arceant; se, quamquam bello cum Samnitibus suscepto necessaria iam facta aduersus Romanos fides sit, tamen obsides dare paratos esse. breuis consultatio senatus fuit; ad unum omnes iungendum foedus cum Lucanis resque repetendas ab Samnitibus censent. benigne responsum Lucanis ictumque foedus. fetiales missi, qui Samnitem decedere agro sociorum ac deducere exercitum finibus Lucanis iuberent; quibus obuiam missi ab Samnitibus qui denuntiarent, si quod adissent in Samnio concilium, haud inuiolatos abituros. haec postquam audita sunt Romae, bel
Abbreviated transcription (Latin):
oppinione eẽt. alterius belli quod multis in
uicem cladib haud inm̃ito terribile erat
fama piscentium nouoꝵ sotioꝵ inditio exoi¬
ta ẽ. Samnites arma ⁊ rebellionem spectare.
seq abhis sollicitatos ẽẽ. Picentib gr̃e acte.
⁊ magna pars cure patrib ab etruria in
samnites uersaẽ. Caritas etiã annone solli¬
citam cuutatem habuit. uentumq ad mopie
ultimum foret ut scͥpserara quib edilem fuis¬
se eo anno fabium maximum placet. ni eius
uiri cura qualis in betilł reb multis tempesta-¬
tib fuerat. talis domitum in annone dispen-¬
satione p̃parando. ac conuehendo frumento
fuiss. Eo annonec traditur causaint̃ regnũ
mnitum. Int̾ reges fuere. app̃ .p. claudius. dein
.p. sulpitiꝰ Is comitia consularia habuit. crea¬
uit .l. cornelium. scipionẽ. cĩ. fuluiũ cõs. Pͥn¬
cipio huiꝰ anni oratores lucanorum ad nouoᷤ
coñs. uenerunt. questum qr conditionib ꝑli¬

Expanded text:
opinione esset, alterius belli, quod multis in opinione esset, alterius belli, quod multis in uicem cladibus haud immerito terribile erat, fama, Picentium nouorum sociorum indicio, exorta est: Samnites arma et rebellionem spectare seque ab iis sollicitatos esse. Picentibus gratiae actae et magna pars curae patribus ab Etruria in Samnites uersa est. caritas etiam annonae sollicitam ciuitatem habuit uentumque ad inopiae ultimum foret, ut scripsere quibus aedilem fuisse eo anno Fabium Maximum placet, ni eius uiri cura, qualis in bellicis rebus multis tempestatibus fuerat, talis domi tum in annonae dispensatione praeparando ac conuehendo frumento fuisset. eo anno—nec traditur causa—interregnum initum. interreges fuere Ap. Claudius , dein P. Sulpicius . is comitia consularia habuit; creauit L. Cornelium Scipionem Cn. Fuluium consules. principio huius anni oratores Lucanorum ad nouos consules uenerunt questum, quia condicionibus perli
Abbreviated transcription (Latin):
labore ac ꝑiculo paratam retulerunt. Romȩ
t̾rorem p̃buit fama gallici tumultus ad bel¬
lum etruscum adiecti. Eominus cunctanter
cursu circumagendo equo effusus. Extimplo
q ꝓpe exspirauit. Tercius ab eo casu die finis
uite consuł fuit. Quo uelut omine belli accep¬
to: deos ꝓ se cõmisisse bellum memoranteᷤ ecrus¬
cisustulere animos. Rome cum desid̃ĩo uiritũ
ĩcommoditate temꝑis tristis nuntiꝰ fuit. ut pa¬
tres ab iubendo dictatore consuł subrogandi
comitia ex sententia principum habita det̃¬
rieq dixere. quensenatus dictatorem dicuus¬
surus fuerat. Cum extimplo inetruriam ad
legiones ꝓficisci uissit. Aduentus eius cõp̾ssit
etruscos. adeo ut nemo extra munim̃ta eg̃di
Neq illos nouus consul uastandisagris urẽ¬
disq tectis. cum passim non uille solum. sed
frequentes qͦ uici incendiis fumarent. elicẽ
ad certam̃ potuit. Cum hoc segnius bellum

Expanded text:
labore ac periculo partam rettulerunt. Romae labore ac periculo partam rettulerunt. Romae terrorem praebuit fama Gallici tumultus ad bellum Etruscum adiecti; eo minus cunctanter cursu circumagendo equo effusus extemplo prope exspirauit; tertius ab eo casu dies finis uitae consuli fuit. quo uelut omine belli accepto deos pro se commisisse bellum memorantes Etrusci sustulere animos. Romae cum desiderio uiri tum incommoditate temtres ab iubendo dictatore consulis subrogandi comitia ex sententia principum habita deteriae dixere, quem queen senatus dictatorem dicsurus fuerat. tum extemplo in Etruriam ad legiones proficisci iussit. aduentus eius compressit Etruscos adeo ut nemo extra munimenta egredi neque illos nouus consul uastandis agris urendisque tectis, cum passim non uillae solum sed frequentes quoque uici incendiis fumarent, elicere ad certamen potuit. cum hoc segnius bellum
Abbreviated transcription (Latin):
s eosaliamolienti̾s galloꝵ ingens ecercitꝰ fimeͤ
ingressus paulisꝑa ꝓposito auertit. Pecunia
deinde qua multum pot̾ant freti sotios ex
hostib facere gallos conantur. ut eo aduinc¬
to exercitu cumromanis bellarent. De societa¬
te haud abnuunt barbari. de m̃cede agitur.
Qua pacta acceptaq cum ꝑata cet̾a adbellũ
eẽnt sequiq etruscus tuberet infitiasse. eam¬
m̃cedem se belli romanis inferendi pactos.
quicquid acceꝑint accepisse ne agrũ etrus.¬
cum uastarent. armisq lacesserent cultoreᷤ.
Militaturos tam̃ se siutiq etrusci uelint. s
nulla alia m̃cede qmut in partem agri ac¬
cipiantur. tandemq aliqua sede certa con¬
sistant. Multa de eo concilia pploꝵ etruriȩ
habita nec ꝑfici quicqͣm potuit. Nontam qͥa
inminui agrum. qmͣ qr accolas sibi quisq ad¬
ungere tamefferate gentis homines horre¬
bat. Ita dimissi galli pecuniam ingentem sine

Expanded text:
sed eos alia molientes Gallorum ingens exercitus fines sed eos alia molientes Gallorum ingens exercitus fines ingressus paulisper a proposito auertit. pecunia deinde, qua multum poterant, freti, socios ex hostibus facere Gallos conantur ut eo adiuncto exercitu cum Romanis bellarent. de societate haud abnuunt barbari: de mercede agitur. qua pacta acceptaque cum parata cetera ad bellum essent sequique Etruscus iuberet, infitias eunt mercedem se belli Romanis inferendi pactos: quidquid acceperint accepisse, ne agrum Etruscum uastarent armisque lacesserent cultores; militaturos tamen se, si utique Etrusci uelint, sed nulla alia mercede quam ut in partem agri accipiantur tandemque aliqua sede certa consistant. multa de eo concilia populorum Etruriae habita nec perfici quicquam potuit, non tam quia imminui agrum quam quia accolas sibi quisque adiungere tam efferatae gentis homines horrebat. ita dimissi Galli pecuniam ingentem sine
Abbreviated transcription (Latin):
mixtam ex edilitiis. ⁊ consularib comitiiˢ
b. T̃ribq addite due. Anniensis ac terenti-¬
na. Hec rome gesta. Cet̾m adnequinum oppi¬
dum cum segni obsidione tempus tereretur.
duo exoppidanis quorum erant edifitia iunc¬
ta uiro muro specufacto: adstationes romanaᷤᷤ
itinere occulto ꝑueniunt. Iñ ad cõs. deducti.
p̃sidium armatum se intra menia ⁊ muros
accepturos confirmant. Nec asꝑnandares
iuisa. neq incaute credenda. cum alt̾o eorũ.¬
nam alter obspes retentus duo exploratores
ꝑcuniculum missi ꝑ quos satis comꝑta re tre¬
centi armati transfuga duce inurbem ing̾ssi.
nocte portam q̃ proxima erat ceꝑe. Quare¬
fracta coñs. exercitusq romanꝰ sine certami¬
ne urbẽ inuasere. ita nequinum inditionem
.p̃.R. uenit. Colonia eo adũsus umbros missa.
a flumine narnia appellata. Excitus cũmag¬
na p̃da romam reductus. Eodem anno ab
etruscis aduersus indutias paratum bellũ

Expanded text:
mixtam ex aediliciis et consularibus comitiis, mixtam ex aediliciis et consularibus comitiis, bus tribusque additae duae, Aniensis ac Terentina. haec Romae gesta. ceterum ad Nequinum oppidum cum segni obsidione tempus tereretur, duo ex oppidanis, quorum erant aedificia iuncta muro, specu facto ad stationes Romanas itinere occulto perueniunt; inde ad consulem deducti praesidium armatum se intra moenia et muros accepturos confirmant. nec aspernanda res uisa neque incaute credenda. cum altero eorum—nam alter obses retentus—duo exploratores per cuniculum missi; per quos satis comperta re trecenti armati transfuga duce in urbem ingressi nocte portam, quae proxima erat, cepere. qua refracta consul exercitusque Romanus sine certamine urbem inuasere. ita Nequinum in dicionem populi Romani uenit. colonia eo aduersus Umbros missa a flumine Narnia appellata; exercitus cum magna praeda Romam reductus. eodem anno ab Etruscis aduersus indutias paratum bellum;
Abbreviated transcription (Latin):
animos feroces nichil exantiqua fortuna
hab̃ent gestum ẽ. Alter cõs. apuleus ĩ um¬
bria nequinum oppidum circum sedit.
Locus erat arduus atq inparte una precep ͭ
ubi nunc narnia sita ẽ. nec uinec munim̃¬
to capipot̾at. Itaq eam infectamrem. in
fuluius petꝰ .t. manlius torquatus noui cõs.
acceꝑunt. In eumannũ cum fabium cõs.
ñ petentem õs dic̾ent centurie. ip̃m auctorẽ
fuisse. macer liciniꝰ ac turbe re tradit. dif¬
ferendi sibi consulatus inbellicosiorem an-¬
num eo loco anno maiori se usui rei .p. fo¬
re urbano gesto magistratu. Ita nec dissi¬
mulantem quid mallet. nec petentem tam̃
edilem curulem cum .l. papirio cursore fac¬
tum. Idre ꝓcertoponerem uetustior anna¬
lium auctor piso effecit. qui eo anno edileᷤᷤ
curules fuisse tradit. c̃. luciũ. domitiũ.
ciĩ. silum. caluinum. ⁊ sp̃. caruiliũ.q. fa¬
bium maximum. Id credo cognom̃ erro¬
rẽ in edilib fecisse. Secutamq fabulam

Expanded text:
animos feroces nihil ex antiqua fortuna animos feroces nihil ex antiqua fortuna haberent, gestum est. alter consul Appuleius in Umbria Nequinum oppidum circumsedit. locus erat arduus atque in parte una praeceps, ubi nunc Narnia sita est, nec ui nec munimento capi poterat. itaque eam infectam rem M. Fuluius Paetus T. Manlius Torquatus noui consules acceperunt. in eum annum cum Q. Fabium consulem non petentem omnes dicerent centuriae, ipsum auctorem fuisse Macer Licinius ac Tubero tradunt differendi sibi consulatus in bellicosiorem annum: eo anno maiori se usui rei publicae fore urbano gesto magistratu; ita nec dissimulantem quid mallet nec petentem tamen, aedilem curulem cum L. Papirio Cursore factum. id ne pro certo ponerem uetustior annalium auctor Piso effecit, qui eo anno aediles curules fuisse tradit Cn. Domitium Cn. filium Caluinum et Sp. Caruilium Q. filium Maximum . id credo cognomen errorem in aedilibus fecisse secutamque fabulam
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ mrutiliꝰ. in. liuiꝰ. denter . u. augures. item
de plebe .c. genutiꝰ. pelius. petꝰ. m. minittiꝰ
fesus .c. martiꝰ.t. pob̾lius. Ita .uiii. pontificũ.
nouem augurum nũs factus. Eodem anno
m. ualerius cõsul de ꝓuocatione legem tu¬
lit diligentius fc̃am tertio ea cum post regeᷤᷤ
exactos lata ẽ semꝑ a familia eand̾ causamre¬
nouande sepius. haud aliam fuisse reor. qmͣ¬
quod pluspancorum opes qm̃ lib̃taspleb̃
poterat. Portia tamenlex sola prot̾go ciuiũ
lata uidetur. quod grauipena siquis uerbe¬
rass necasset ue ciuem .r. sanxit. Ualerialex
cum eum qui ꝓuocass uirgis cedi securiq
necari uetuiss. siquis aduersus ea fecisset.
nichil ultra quam impbe factum adiecit.
Id qui tum pudor hominum aderat iuisũ.
credo uinculum satisualidum legis. nunc
uix cum serio itaminetur quisqͣm: bellũ
ab eodem consule haud quaqͣm memora¬
bile adu̾sus rebellantes equos cum preter

Expanded text:
ius Rutulus M. Liuius Denter ; quinque augures item ius Rutulus M. Liuius Denter ; quinque augures item de plebe, C. Genucius P. Aelius Paetus M. Minucius Faesus C. Marcius T. Publilius . ita octo pontificum, nouem augurum numerus factus. eodem anno M. Ualerius consul de prouocatione legem tulit diligentius sanctam. tertio ea tum post reges exactos lata est, semper a familia eadem. causam renouandae saepius haud aliam fuisse reor qquod plus paucorum opes quam libertas plebis poterat. Porcia tamen lex sola pro tergo ciuium lata uidetur, quod graui poena, si quis uerberasset necassetue ciuem Romanum, sanxit; Ualeria lex cum eum qui prouocasset uirgis caedi securique necari uetuisset, si quis aduersus ea fecisset, nihil ultra quam 'improbe factum' adiecit. id, qui tum pudor hominum erat, uisum, credo, uinclum satis ualidum legis: nunc uix serio ita minetur quisquam. bellum ab eodem consule haudquaquam memorabile aduersus rebellantes Aequos, cum praeter
Abbreviated transcription (Latin):
primus i dictator ⁊ censor .&. publilius philo pͥ¬
mus pretor. Semꝑista audita sunt eadem
penesuos auspitia eẽ. uossolos gentem hr̃e.
uos solos uistumimꝑiuin⁊ auspitium domi
tium fuit. porroq erit qui re nunqm fando
audistis patritios primo ẽẽ. factos. non de ce-¬
lo demissos. s qui patrem ciere possent. idẽ.
nichil ultraquam ingenuos. Coñs. iam pa¬
trem ciere possum. auumq iam pot̾it filius
meus. Nicħ aliudẽ in re quirites. nisint oĩa
negata adipiscamur. Certamen tantum pa-¬
tricii petunt. neccurant quemeuentum cer¬
taminum habeant. Ego hanc legem quod
bonum faustum felixq sit uobis acrei .p.
uti togas subeundam censeo. Uocare trib
extimplo ppłus iubebat. apparebatq accipi
legem. Ille tñ dies s intercessione sublatusẽ.
postõ die deterritis tribunis ingenti consen-¬
su acceptaq ẽ.pontifices creantur. suasorle-¬
gis .p. decius. mus .p. semꝑnius. sophꝰ .c. mar-¬

Expanded text:
primus et dictator et censor, Q. Publilius Philo prprimus et dictator et censor, Q. Publilius Philo primus praetor. semper ista audita sunt eadem penes uos auspicia esse, uos solos gentem habere, uos solos iustum imperium et auspicium domi um et patricium fuit porroque erit. en unquam fando audistis patricios primo esse factos non de caelo demissos sed qui patrem ciere possent, id est, nihil ultra quam ingenuos? consulem iam patrem ciere possum auumque iam poterit filius meus. nihil est aliud in re, Quirites, nisi ut omnia negata adipiscamur; certamen tantum patricii petunt nec curant quem euentum certaminum habeant. ego hanc legem, quod bonum faustum felixque sit uobis ac rei publicae, uti rogas, iubendam censeo.' uocare tribus extemplo populus iubebat apparebatque accipi legem; ille tamen dies intercessione est sublatus. postero die deterritis tribunis ingenti consensu accepta est. pontifices creantur suasor legis P. Decius Mus P. Sempronius Sophus C. Marc
Abbreviated transcription (Latin):
diᷤ unꝰ adiectus est ꝓpt̾ plebeios nũs. ⁊ nunc
tribunus uir fortis ac strenuus .uͦ. augurũ
locẽ .iiii. pontificum adiecit. inque plebei
nõĩentur. Non ut uos appi: ur̃o loco pel¬
lant. s ut adiuuent uos homines plebei
diuinis qͦ reb ꝓcurandis. sicut in ceteris
humanis proparte uirili adiuuant. Noli
erubescere appi collegam insacerdotio hr̃e
quem incensura quem in consulatu colle¬
gam hr̃e potiusti. cuius tam dictatoris ma¬
gist̃ equitum quammag̃. equitũ dictator
ẽe. potes. Sabinum aduenam principem
nobilitati ur̃e seuatium clausũ. seu appi¬
um claudium. mauultis illi patricii an¬
tiqui in suum nũm acceꝑunt. Ne fastidie¬
ris nos in sacerdotum numerum acciꝑe. Mł¬
ta nob̾cum decora afferimus. immo omĩa
eãdem que uos suꝑbos fecerunt .L. sextius
primus deplebe consul est factus .c. liciniꝰ
stoloprimus mag̃ equitum .c. martiꝰ rutiliꝰ

Expanded text:
dis adiectus est propter plebeios numerus, et nunc dis adiectus est propter plebeios numerus, et nunc tribunus, uir fortis ac strenuus, quinque augurum loca, quattuor pontificum adiecit, in quae plebeii nominentur, non ut uos, Appi, uestro loco pellant sed ut adiuuent uos homines plebeii diuinis quoque rebus procurandis, sicut in ceteris humanis pro parte uirili adiuuant. noli erubescere, Appi, collegam in sacerdotio habere, quem in censura, quem in consulatu collegam habere potuisti, cuius tam dictatoris magister equitum quam magistri equitum dictator esse potes. Sabinum aduenam, principem nobilitati uestrae, seu Attium Clausum seu Ap. Claudium mauoltis, illi antiqui patricii in suum numerum acceperunt: ne fastidieris nos in sacerdotum numerum accipere. multa nobiscum decora adferimus, immo omnia eadem quae uos superbos fecerunt. L. Sextius primus de plebe consul est factus, C. Licinius Stolo primus magister equitum, C. Marcius Rutulus
Abbreviated transcription (Latin):
gapicta.⁊ corona triumphali laureaq
honoraritis. quoꝵ domos spoliis hostiũ
adfixis insignss int̾ alias feceritiᷤ. pontifi¬
calia atq auguralia insignia dic̃e. q̃ io¬
uis optimi maximi ornatu decoratus cur¬
ru aurato. ꝑurbem uectus in capitolium
uelato uictimam cedet auguriam ue exar-¬
ce capiet. cuiꝰ ymaginis tytulo consulatus
censuraq. ⁊ triumphus equo aĩo legetur.
siauguratum aut pontificatum a dieceri¬
tis non sustinebunt legentium ocłi ⁊ qͥd̃¬
pacem dixerim deum eos nosiam .p .r. be
damus dignatione nr̃a honores quã acce-¬
egosiadhuc egi tanqͣm integra sit cã patri¬
tioꝵ de sacerdotiis: ⁊ ñ iam inpossessione uniꝰ
amplissimi sacerdotii lecemuiros sacris fa-¬
cuindis carminum sibille ac fatorum ppłi
huius int̾pretes antistites eosdem appolli¬
naris sacri cerimoniarumq aliarum ple-¬
beios uidemus. nec aut tum patritiis ulla
inuiria facta ẽ. cum duumuiris sacri facum¬

Expanded text:
ga picta et corona triumphali laureaque ga picta et corona triumphali laureaque honoraritis, quorum domos spoliis hostium adfixis insignes inter alias feceritis, pontificalia atque auguralia insignia adicere? qui Iouis optimi maximi ornatu decoratus, curru aurato per urbem uectus in Capitolium uelato uictimam caedet auguriumue ex arce capiet? cuius <in> imaginis titulo consulatus censuraque et triumphus aequo animo legetur, si auguratum aut pontificatum adieceritis, non sustinebunt legentium oculi? equidem—pace dixerim deum—eos nos iam populi Rodamus dignatione nostra honoris quam accepego sic adhuc egi, tamquam integra sit causa patriciorum de sacerdotiis et non iam in possessione unius amplissimi simus sacerdotii? decemuiros sacris faciundis, carminum Sibyllae ac fatorum populi huius interpretes, antistites eosdem Apollinaris sacri caerimoniarumque aliarum plebeios uidemus; nec aut tum patriciis ulla iniuria facta est, cum duumuiris sacris faciun
Abbreviated transcription (Latin):
stantem quose habitu ꝓppło ac legionib
romanis deuouiss. tum .p. decium. cõs. py
rum. piumq deis inmortalib uisum eq.
ac .t. manlius collega eius deuoueret᷑. eun¬
leg̾e rite non potuisse. id eẽ ꝑiculum. ne su¬
aspreces minus audirent dii qm appii clay¬
dii castius eum sacra priuata facere.⁊reli¬
giosius deoscolere quam sequempenit̾e
uotoꝵ que prore .p. nuncupau̾int tot cõ¬
sules plebei tot dictatores aut ad exercitus
euntes. aut int̾ ip̃a bella num̾arent᷑ duces
eoꝵ annoꝵ quib plebeioꝵ ductu ⁊ auspi¬
tio res gericepte sunt num̾arentur triũ¬
phi. iamne nobilitatis quid̃ sue plebeioᷤᷤ
penit̾e. ꝓcerto hr̃e. si quod repens bellum
oriatur. ñ plus speifore senatui .p.q.R.
inpatriciisquam plebeis ducib. Quod cũ
ita se hãt. cui deoꝵ hominumue indignũ
uideri potest inquit eos uiros qͦs uos selt
curulib toga p̃cexta tunica palmata.: ⁊ to¬

Expanded text:
stantem, quo se habitu pro populo ac legionibus stantem, quo se habitu pro populo ac legionibus Romanis deuouisset: tum P. Decium consulem purum piumque deis immortalibus uisum aeque ac si T. Manlius collega eius deuoueretur; euni faceret legi rite non potuisse? id esse periculum ne suas preces minus audirent di quam Ap. Claudi ? castius eum sacra priuata facere et religiosius deos colere quam se? quem paenitere uotorum quae pro re publica nuncupauerint tot consules plebeii, tot dictatores, aut ad exercitus euntes aut inter ipsa bella? numerarentur duces eorum annorum, quibus plebeiorum ductu et auspicio res geri coeptae sint; numerarentur triumphi; iam ne nobilitatis quidem suae plebeios paenitere. pro certo habere, si quod repens bellum oriatur, non plus spei fore senatui populoque Romano in patriciis quam in plebeiis ducibus. 'quod cum ita se habeat, cui deorum hominumue indignum uideri potest' inquit, 'eos uiros, quos uos sellis curulibus, toga praetexta, tunica palmata, et to
Abbreviated transcription (Latin):
ri inter se numero sacerdotes multiplicent.
tinouem nũm ut t̾ni in singula ẽẽnt exple-¬
uerunt. cet̃m quia de plebe ad legebantur.
iuxta eam remegre passi patres. qmcũ con¬
sulatum uulgari uiderent simlabant ad
deos idmagis qm ad se ꝑtinere ipsos uisuro ᷤ
ne satra suapolluantur. id seoptare tantũ.
ne qua in rempͣ. cladesueniat. Minꝰ autẽ te¬
tendere adsueti iam taligenere uicertami¬
numiuinci: ⁊ cernebãt adu̾sarios ñ id quod
olim uix sꝑau̾int affectantes magnos ho¬
nores. s omnia iam inquoꝵ spem dubia
tam̃ suadenda dissuadendaq lege: inter
app̃. claudium maxime ferunt.⁊ int̾.p. de¬
cuim murem. Quicum eadem ferme de
iure patrum ac plebis que ꝓ legelicinia
quondam contraq eam dicta erant. cum
plebeis consulatus rogabatur disseruisset.
retulisse dr decius parentis sui sp̃em. qualẽ
eum multi qui incognitione erant uide¬
bant. incinctum gabino cultu suꝑ telum

Expanded text:
ri inter se numero sacerdotes multiplicent; ri inter se numero sacerdotes multiplicent; ti nouem numerum, ut terni in singulas essent, expleuerunt.—ceterum quia de plebe adlegebantur, iuxta eam rem aegre passi patres quam cum consulatum uolgari uiderent. simulabant ad deos id magis quam ad se pertinere: ipsos uisuros ne sacra sua polluantur; id se optare tantum ne qua in rem publicam clades ueniat. minus autem tetendere, adsueti iam in tali genere certaminum uinci; et cernebant aduersarios non, id quod olim uix sperauerint, adfectantes magnos honores sed omnia iam in quorum spem dubiam  suadenda dissuadendaque lege inter Ap. Claudium maxime ferunt et inter P. Decium Murem . qui cum eadem ferme de iure patrum ac plebis quae pro lege Licinia quondam contraque eam dicta erant cum plebeiis consulatus rogabatur disseruissent, rettulisse dicitur Decius parentis sui speciem, qualem eum multi qui in contione erant uiderant, incinctum Gabino cultu super telum
Abbreviated transcription (Latin):
ductam incolonias multitudo p̃stabat. tam̃
ne undiq tnͣquille reseẽnt certam̃ iniectum
int̾ primores ciuitatis patricios plebeiosq
nandorum patrum apud plebem occasiom¬
b quesitis. postquam alia frustra temptata
erant. eam actionem susceꝑunt. qr ñ infimã
plebem accencłent. s ipsa capita plebiscon¬
sul arss triumphalesq plebeios. quoꝵ hono¬
rib nicħ pret̾ sacerdotia que ñ dum ꝓmis¬
cua erant dec̃ẽnt. Rogationemgͦ ꝓmulgart.
ut cũ .iiii. augures .iiii.pontifices ea tempesta¬
teeẽnt. dicerentq augeri sacerdotum nũm
.iiii. pontifices .u. augures. de plebe om̃s ad¬
legerentur. Quemadmod̾ ad .iiii. augurũ nu¬
merũ nisi morte duoꝵ io redigi collegiũ po¬
tuerit ñ inuenio. cumint̾ augures constet
inparem num̾um deb̃e ẽẽ. ut tres antiq tͥb
ramnes titienses luceres suum queq augu¬
rem habebant. Aut si plurib sit opus. pa¬

Expanded text:
ducta in colonias multitudo praestabat. tamen ducta in colonias multitudo praestabat. tamen ne undique tranquillae res essent, certamen iniectum inter primores ciuitatis, patricios plebeiosquenandorum patrum apud plebem occasionibus quaesitis, postquam alia frustra temptata erant, eam actionem susceperunt qua non infimam plebem accenderent sed ipsa capita plebis, consulares triumphalesque plebeios, quorum honoribus nihil praeter sacerdotia, quae nondum promiscua erant, deesset. rogationem ergo promulgarunt ut, cum quattuor augures, quattuor pontifices ea tempestate essent placeretque augeri sacerdotum numerum, quattuor pontifices, quinque augures, de plebe omnes, adlegerentur.—quemadmodum ad quattuor augurum numerum nisi morte duorum id redigi collegium potuerit, non inuenio, cum inter augures constet imparem numerum debere esse, ut tres antiquae tribus, Ramnes, Titienses, Luceres, suum quaeque augurem habeant aut, si pluribus sit opus, pa
Abbreviated transcription (Latin):
clamassent. plures mermes qm armati ͤua¬
dunt. hoc prelio fracte iterum etruscorũ ui¬
res ⁊ pacto annuo stipendio. ⁊ duum m̃siũ
frum̃to ꝑmissum ab dictatore. ut de pace le-¬
gatos mitterent romam. Pax negata. indu¬
tiȩ biennii date. Dictator triumphans in
urbem rediit. habeo auctores sine ullo me-¬
morabili p̾lio pactam ab dictatore etruri¬
amẽe. seditionib tantum arretinoꝵ compo-¬
sitis. i licinio gn̾e cum plebe in grãm reduc¬
to. Consul ex dictatura factus.m. ualeriꝰ. nõ
petentem atq adeo etiam absentem creatũ
credidere quidam:⁊ ꝑ int̾regem ea comitia
facta. Id unum ñ ambigitur consulatum.
cum apuleio pansa gessisse io. ualerio.⁊.q.
apuleio coñs satis pacate foris res fuere. Etruᷤᷤ¬
cum adu̾sa bellires ⁊ indutie quietum tene¬
bant. Samnitẽ multoꝵ annoꝵ cladib do¬
mitum. haud dum fecł̃is noui penitebat.¬
Rome qͦ plebem quietam ⁊erhoneratam de¬

Expanded text:
clamassent, plures inermes quam armati euaclamassent, plures inermes quam armati euadunt. hoc proelio fractae iterum Etruscorum uires, et pacto annuo stipendio et duum mensum frumento permissum ab dictatore ut de pace legatos mitterent Romam. pax negata, indutiae biennii datae. dictator triumphans in urbem rediit.—habeo auctores sine ullo memorabili proelio pacatam ab dictatore Etruriam esse seditionibus tantum Arretinorum compositis et Cilnio genere cum plebe in gratiam reducto.—consul ex dictatura factus M. Ualerius . non petentem atque adeo etiam absentem creatum tradidere quidam et per interregem ea comitia facta; id unum non ambigitur consulatum cum Apuleio Pansa gessisse. M. Ualerio et Q. Apuleio consulibus satis pacatae foris res fuere: Etruscum aduersae belli res et indutiae quietum tenebant; Samnitem multorum annorum cladibus domitum hauddum foederis noui paenitebatoque plebem quietam exoneratam de
Abbreviated transcription (Latin):
dum equiti utiq modicum erat spatium.
prima incedebant signa legionum. ne qͥd
occultum aut repentinum hostĩ sumeret.
S reliquerat int̾ualla int̾ ordines peditỹ.
qua satis laxo spatio equi pmitaipossent.
Pariter sustulit clamorem acies ⁊ emissus eqͣs
libero cursu in hostem inuehitur. incompo¬
sitosq adũsus equestrem ꝓcellam subitum
pauorem effundit. itaq ut ꝓpe ser̃ auxilium
pene circumuentis ita uniu̾sa requies data ẽ.
Integre acceꝑe pugnam. nec hec exipsa longa
aut anceps fuit. fusi hostes castra repetunt.
inferentib q iam signa romanis cedunt. ⁊ ĩ
ultimam castroꝵ partem conglobant᷑. Herẽt
fugientes in angustis portarum pars mag¬
na aggerem. uallumq conscendit. siaut ex
suꝑiore loco tueri se aut suꝑare loco aliqua
⁊ euadẽ poss forte quodam loco maledensatꝰ
agger. pondẽ suꝑstantium infossam ꝓcubu¬
it. atq ea. cum deos pandere uiam fuge cõ¬

Expanded text:
dum, equiti utique, modicum erat spatium. dum, equiti utique, modicum erat spatium. prima incedebant signa legionum, ne quid occultum aut repentinum hostis timeret; sed reliquerat interualla inter ordines peditum, qua satis laxo spatio equi permitti possent. pariter sustulit clamorem acies et emissus eques libero cursu in hostem inuehitur incompositisque aduersus equestrem procellam subitum pauorem offundit. itaque, ut prope serum auxilium iam paene circumuentis, ita uniuersa requies data est. integri accepere pugnam nec ea ipsa longa aut anceps fuit. fusi hostes castra repetunt inferentibusque iam signa Romanis cedunt et in ultimam castrorum partem conglobantur. haerent fugientes in angustiis portarum; pars magna aggerem uallumque conscendit, si aut ex superiore loco tueri se aut superare aliqua et euadere posset. forte quodam loco male densatus agger pondere superstantium in fossam procubuit atque ea, cum deos pandere uiam fugae con
Abbreviated transcription (Latin):
na ferri ac sequi iubet armatos. S celiora ꝓpe
oĩa imꝑio erant. Rapta extimplo signa ar¬
maq. ⁊ ux ab impetu ⁊ cursu tenebantur.
cum ira accepta nuꝑ cladeᷤ stimulabat. tũ
concitatior accidens clamor ab increscente
certamine. Urgent itaq alii alios hortant᷑q
signiferosut otius eant. Quo magis festinan¬
tes uidet dictator es impensius retentat agm̃.
ac sensim incedere iubet. Etrusci contra prin-¬
cipio excitipugne omnib copiis aderant. ⁊
suꝑ alios alii nuntiant dictatori om̃s legio¬
nes etruscoꝵ capessisse pugnam nec iam
ab suis resisti posse. ⁊ ipse cernit ex suꝑiore lo¬
coin quanto discrimine p̃sidium eẽt. Cet̾m
satis fretꝰ eẽ. etiam nunc tołando certamini
legatum. nec se ꝓcul abeẽ ꝑiculi uindicem.
quam maxime uult fatigari hostem. ut in¬
tegrisadoriatur uirib fessos. Quamqmͣ len-¬
te ꝓcedunt. iam tam̃ ad impetum capiunt.¬

Expanded text:
na ferri ac sequi iubet armatos; sed celeriora prope na ferri ac sequi iubet armatos; sed celeriora prope omnia imperio erant; rapta extemplo signa armaque, et uix ab impetu et cursu tenebantur. cum ira ab accepta nuper clade stimulabat, tum concitatior accidens clamor ab increscente certamine. urgent itaque alii alios hortanturque signiferos ut ocius eant. quo magis festinantes uidet dictator, eo impensius retentat agmen ac sensim incedere iubet. Etrusci contra, principio exciti pugnae, omnibus copiis aderant; et super alios alii nuntiant dictatori omnes legiones Etruscorum capessisse pugnam nec iam ab suis resisti posse, et ipse cernit ex superiore loco in quanto discrimine praesidium esset. ceterum satis fretus esse etiam nunc tolerando certamini legatum nec se procul abesse periculi uindicem, quam maxime uolt fatigari hostem ut integris adoriatur uiribus fessos. quamquam lente procedunt, iam tamen ad impetum capiun
Abbreviated transcription (Latin):
ter ab ruinis uici pecꝰ ꝓpellentes. quid ces¬
sarent cum ꝑ media castra romana tuto
agere possent. Hec cum legato acerites qui¬
oam int̾̃pretarentur. ⁊ ꝑ om̃s manipłos
militum indignatio ingens eẽt. nec t̃n
inuissu mou̾e audent. iubet ꝑitos lin¬
guȩ attende animũ. pastoꝵ sermo ag̾sti
anurbano ꝓpior ẽẽt. Cum referrent soñ
lingue ⁊ corpm habitum i nitorem cultio¬
ra qͣm pastoralia ẽẽ. Itegͥ dicite inquit. dete-¬
gant ne quicqͣm conditas insidias. omnia
scire romanum. nec magis iam dolo capi.
qm armis iunciposse. Hec uͥ audita sunt. ⁊
adeos qui consederant in insidiis plata: con-¬
surrectum repente exlatebris ẽ.⁊ inpatentẽ
ad conspectum undiq campum ꝓlata sig-¬
na uisa legato maior acies. quã q̃ absuo p̾¬
sidio sustiñiposs. Itaq ꝓꝑe addictatorẽ aux¬
ilia accitum mitit. Interea ipse impetꝰ ho¬
stium sustinet. Nuntio adlato dictator sig-¬

Expanded text:
ter ab ruinis uici pecus propellentes, quid cester ab ruinis uici pecus propellentes, quid cessarent cum per media castra Romana tuto agere possent. haec cum legato Caerites quidam interpretarentur et per omnes manipulos militum indignatio ingens esset nec tamen iniussu mouere auderent, iubet peritos linguae attendere animum, pastorum sermo agresti an urbano propior esset. cum referrent sonum linguae et corporum habitum et nitorem cultiora quam pastoralia esse, 'ite igitur, dicite' inquit, 'detegant nequiquam conditas insidias: omnia scire Romanum nec magis iam dolo capi quam armis uinci posse.' haec ubi audita sunt et ad eos qui consederant in insidiis perlata, consurrectum repente ex latebris est et in patentem ad conspectum undique campum prolata signa. uisa legato maior acies quam quae ab suo praesidio sustineri posset; itaque propere ad dictatorem auxilia accitum mittit; interea ipse impetus hostium sustinet. nuntio allato dictator sig
Abbreviated transcription (Latin):
custodie inportisuigiliȩ uicatim exacte: ar¬
matela in muros congesta. oĩb iuniorib
sacram̃to adactis. dictator adex̾citum mis¬
sꝰ oĩa spe tranquisliora ⁊ composita magr̃i
equitum. cura. castra intutiorem locum
redacta. Cohortesque signa amiserant extͣ
uallum sine tentoriis destitutas inuenit.
Ẽxercitũ auidum inpugne quo maturiꝰ
ignominia abołẽtur. Itaq confestĩ castra
magrum rusellanum ꝓmonit. Eo⁊ hosteᷤ
secuti qmqm ex bngestare summam ⁊ in
aꝑto certamine uirium spem habebant.
tam̃ insidiis qͦ quas felicit̾ exꝑti erant hostẽ
temptant. Tecta semiruta uici ꝑ uastatio¬
nem agroꝵ destinata haud ꝓcul castris
romanoꝵ aberant. Ibi abditis armatis.
pecus in conspectu presidii romani. cui
p̃erat. i. cñ. fuluiꝰ. legatus ꝓpulsum. Ad
qmͣ illecebram cum moueretur. nemo ab
romana statione pastoꝵ unꝰ ꝓgressus. sub
ipsas munitiones inclamat alioscunctan-¬

Expanded text:
custodiae in portis, uigiliae uicatim exactae, arcustodiae in portis, uigiliae uicatim exactae, arma, tela in muros congesta. omnibus iunioribus sacramento adactis dictator ad exercitum missus omnia spe tranquilliora et composita magistri equitum cura, castra in tutiorem locum redacta, cohortes quae signa amiserant extra uallum sine tentoriis destitutas inuenit, exercitum auidum pugnae, quo maturius ignominia aboleretur. itaque confestim castra inde in agrum Rusellanum promouit. eo et hostes secuti, quamquam ex bene gesta re summam et in aperto certamine uirium spem habebant, tamen insidiis quoque, quas feliciter experti erant, hostem temptant. tecta semiruta uici per uastationem agrorum deusti haud procul castris Romanorum aberant. ibi abditis armatis pecus in conspectu praesidii Romani, cui praeerat Cn. Fuluius legatus, propulsum. ad quam inlecebram cum moueretur nemo ab Romana statione, pastorum unus progressus sub ipsas munitiones inclamat alios, cunctan
Abbreviated transcription (Latin):
equitum sibi legit.m. emilium paulum.
Idmagis credo. quam. q e a etate atq eis
honorib ualerio subiectum. Cet̾m exmax¬
imi cognomine ortum errorem haud
abnuerim. ꝓfectus dictator cum ex̃citup¬
lio uno marsos fundit. compulsis demn
inurbes munitas milioniã. plestinam.
fresiliam intra dies paucoscepit.⁊ parte
agri multatis marsis fedus restituit. Tũ
in etruscos uersum bellũ. Et cum dictator
auspitioꝵ repetendoꝵ cã ꝓfectus romã eẽt
mag̾. equitum pabulatum egressus ex
insidiis circumuenitur. signisq aliqͦt
amissis fedamilitũ cede ac fuga ĩ castͣ
ẽ. compulsus. Qui t̾ror ñ eo tantum a fa-¬
bio abhorret. qd̾ si qua alia parte cognom̃
siumequauit. tum maxine bellitis lau¬
dib. s etiam quod memor papiriane seui¬
tiȩ. nunqm ut dictatoris inuissu dimicari:
adduci potuiss. Nuntiata ea cdadesromã.
maiorem qͣm reserat t̾rorem extiuit. Nam
ut exercitu deleto. itaiustitium indictum.

Expanded text:
equitum sibi legit M. Aemilium Paulum .— equitum sibi legit M. Aemilium Paulum .— id magis credo quam Q. Fabium ea aetate atque eis honoribus Ualerio subiectum; ceterum ex Maximi cognomine ortum errorem haud abnuerim.—profectus dictator cum exercitu proelio uno Marsos fundit. compulsis deinde in urbes munitas, Milioniam, Plestinam, Fresiliam intra dies paucos cepit et parte agri multatis Marsis foedus restituit. tum in Etruscos uersum bellum; et, cum dictator auspiciorum repetendorum causa profectus Romam esset, magister equitum pabulatum egressus ex insidiis circumuenitur signisque aliquot amissis foeda militum caede ac fuga in castra est compulsus.—qui terror non eo tantum a Fabio abhorret quod, si qua alia arte cognomen suum aequauit, tum maxime bellicis laudibus, sed etiam quod memor Papirianae saeuitiae nunquam ut dictatoris iniussu dimicaret adduci potuisset. nuntiata ea clades Romam maiorem quam res erat terrorem exciuit; nam ut exercitu deleto ita iustitium indictum,
Abbreviated transcription (Latin):
cumuadunt. fugientesq in altum acrius
qmͣ tepugnantes usꝙ ad hostium amnis ꝑ¬
seuti captis quibdam incensisqy nambꝰ osti¬
um quas trepidatio inuada intulerat. iuc-¬
tores reũtunt᷑. Cleonimꝰ uix qͥnta parte naui-¬
um. incolumi nulla regione maris hadria¬
tici ꝓsꝑe adita discessit. Rostra nauiũ spolia¬
q laconum. in ede iunonisuet̾i ifixa. młti
suꝑsunt qui iuderunt. Pataui monim̃tũ
naualis pugne eo die quopugnatum est.
quot annis sollenni certamine nauiũ ĩ op¬
pidi medio exercetur. Eod̃ anno romȩ cum
uestinis petentib amicitiamictum ẽ. fedꝰ
Multiplex dem̃ exortus t̾ror etruriam rebel¬
lare ab arretinoꝵ seditionib motu orto
nuntiabatur. uͥ cilnium genus p̃potens
diuitiarum inuidia belli armis ceptum:
simul marsos agrũ ui tueri: in quem co¬
lonia carseoli deducta erat .iiii. milib
hominũ scͥptis. Est itaq ꝓpt̾ eos tumultꝰ
dictus. m. ualerius maximꝰ dictator. mag̃.

Expanded text:
cumuadunt; fugientesque in altum acrius cumuadunt; fugientesque in altum acrius quam repugnantes usque ad ostium amnis secuti captis quibusdam incensisque nauibus hostium, quas trepidatio in uada intulerat, uictores reuertuntur. Cleonymus uix quinta parte nauium incolumi, nulla regione maris Hadriatici prospere adita discessit. rostra nauium spoliaque Laconum, in aede Iunonis ueteri fixa, multi supersunt qui uiderunt Pataui. monumentum naualis pugnae eo die quo pugnatum est quotannis sollemni certamine nauium in oppidi medio exercetur. eodem anno Romae cum Uestinis petentibus amicitiam ictum est foedus. multiplex deinde exortus terror. Etruriam rebellare ab Arretinorum seditionibus motu orto nuntiabatur, ubi Cilnium genus praepotens diuitiarum inuidia pelli armis coeptum; simul Marsos agrum ui tueri, in quem colonia est Carseoli deducta erat quattuor milibus hominum scriptis. itaque propter eos tumultus dictus M. Ualerius Maximus dictator magistrum
Abbreviated transcription (Latin):
longiꝰ usq a nauib ꝓcedunt. Hecubi pataui¬
um sunt nuntiata semꝑ autẽ eosin armis ac-¬
cole galli habebant. induaspartes iuuenty¬
tem diuidunt. Alt̾am in regionem qͣ effusa
ppł̃atio nuntiabatur. altera necui p̃donum
obuia fieret. alt̾o itiñe ad stationem nauiũ
milia aũ .xiiii. ab oppido aberat. ducta in
naues paruis custodib int̾emptis impetꝰ
factus. territiq naute coguntur. naues in
alteram ripam amnis traicere. ⁊ int̾ra ꝓspp̃
fugientibq adstationem ing̃us ueneti ob¬
sistunt. ita in medio circumuenti hostes cesi¬
q parscapti classẽ ĩdicant regemq cleoni-¬
mum .iii. mił. abeẽ. Inde captiuis ꝓximoui-¬
co incustodiam datis. pars fluuiatiles naues
adsuꝑanda uada stagnoꝵ apte planis alue-¬
is fabricatas pars captiua naiuigia armatis
complent. ꝓfectiq ad classem inmobiles na-¬
ues ⁊ loca ignota plusqͣm hostem tim̃tes cir-¬

Expanded text:
longius usque a nauibus procedunt. haec ubi Patauilongius usque a nauibus procedunt. haec ubi Patauium sunt nuntiata—semper autem eos in armis accolae Galli habebant—in duas partes iuuentutem diuidunt. altera in regionem qua effusa populatio nuntiabatur, altera, ne cui praedonum obuia fieret, altero itinere ad stationem nauium—milia autem quattuordecim ab oppido aberat—ducta. in naues ignaris custodibus interemptis impetus factus territique nautae coguntur naues in alteram ripam amnis traicere. et in terra profugientibusque ad stationem Graecis Ueneti obsistunt; ita in medio circumuenti hostes caesique: pars capti classem indicant regemque Cleonymum tria milia abesse. inde captiuis proximo uico in custodiam datis pars fluuiatiles naues, ad superanda uada stagnorum apte planis alueis fabricatas, pars captiua nauigia armatis complent profectique ad classem immobiles naues et loca ignota plus quam hostem timentes cir
Abbreviated transcription (Latin):
uentis latus cum leua inportuosa italiȩ
littora. dextra illirici liburniq ⁊ strigen¬
tes fere ⁊ magna ex parte latrociniis ma¬
ritimis infames terrerent penitꝰ ad litto¬
ra uenetoꝵ ꝑuenit. Expositis paucis qui
loca explorarent. cum audissent tenue
p̃tentum litus ẽẽ. quod transg̾ssis stagna
abtergo sint arrigua estibꝰmaritimis agͥ.
haud ꝓcul ꝓximos campestris cernit ulterio¬
racollis uideri ẽẽ ostium fluminis pre aliqͦ
circumagi naues instationem tutam uidis
set. meduacus amnis erat eo inuectamclas-¬
sem subire flumine adũso ussit. Grauissi¬
masnauium ñ ꝑtulit alueus fluminis. Inle-¬
uiora nauigia transgressa multitudo arma¬
toꝵ: ad frequentes agros trib maritimis pa-¬
tauinoꝵ uicis. colentib eam oram ꝑuenit.
lbiegressi leui p̃sidio nauib relicto uicoᷤ̃ ex¬
pugnant. inflaminant tecta hominum.
pecudumq p̃das agunt. Idulcedine p̃dandi

Expanded text:
uentis latus, cum laeua importuosa Italiae uentis latus, cum laeua importuosa Italiae litora, dextra Illyrii Liburnique et Histri, gentes ferae et magna ex parte latrociniis maritimis infames, terrerent, penitus ad litora Uenetorum peruenit. expositis paucis qui loca explorarent, cum audisset tenue praetentum litus esse, quod transgressis stagna ab tergo sint inrigua aestibus maritimis, agros haud procul proximos campestres cerni, ulteriora colles uideri; esse ostium fluminis praealti quo circumagi naues in stationem tutam <possint> uidisse,— Meduacus amnis erat—, eo inuectam classem subire flumine aduerso iussit. grauissimas nauium non pertulit alueus fluminis; in leuiora nauigia transgressa multitudo armatorum ad frequentes agros tribus maritimis Patauinorum uicis colentibus eam oram peruenit. ibi egressi praesidio leui nauibus relicto uicos expugnant, inflammant tecta, hominum pecudumque praedas agunt, et dulcedine praedandi
Abbreviated transcription (Latin):
pugnare adorti ab ip̃is colonis pellunt᷑.
seterum tantum romȩ t̾rorem fecere. qͥa
uix credibile erat. tam affectis reb solos
ꝑ seequos ad bellum cohortos ut tumultꝰ
eiꝰ cã dictator dicetur.c. uniꝰ. bubulcꝰ. cũ
.in. titinio mag̃. equitum ꝓfectus. pͥmo
cong̾ssu equos subegit. ac die octauo triũ¬
phansin urbem cum rediss edem salutis
qm consuluoũat. censor locauerat. dicta¬
tor dedicauit. Eodem anno classis grecoꝵ
cleonimodiice lacedemonio ad italie lit¬
tora adpulsa thurios urbem in salentinis
cepit. Adu̾sus hunc hostẽ coñs emiliꝰ mis¬
sus. prelio uno fugatỹ compulit in naueᷤ.
Thuriȩ recddite uet̾icoloni cultori. salenti¬
noq agro pax parta. lunium bubulcum
dictatorem missum ĩ sallentinos inquib¬
dam annalib inuenio: ⁊ cloenimum pꝰ¬
qm confligendum eẽt cũ romanis italia
excessisse cutumuectus iñ brundisii pro-¬
muntorium medioq sinu hadriatico

Expanded text:
pugnare adorti ab ipsis colonis pelluntur. pugnare adorti ab ipsis colonis pelluntur. ceterum tantum Romae terrorem fecere, quia uix credibile erat tam adfectis rebus solos per se Aequos ad bellum coortos, ut tumultus eius causa dictator diceretur C. Iunius Bubulcus . cum M. Titinio magistro equitum profectus primo congressu Aequos subegit ac die octauo triumphans in urbem cum redisset aedem Salutis, quam consul uouerat censor locauerat, dictator dedicauit. eodem anno classis Graecorum Cleonymo duce Lacedaemonio ad Italiae litora adpulsa Thurias urbem in Sallentinis cepit. aduersus hunc hostem consul Aemilius missus proelio uno fugatum compulit in naues; Thuriae redditae ueteri cultori Sallentinoque agro pax parta.—Iunium Bubulcum dictatorem missum in Sallentinos in quibusdam annalibus inuenio et Cleonymum, priusquam confligendum esset cum Romanis, Italia excessisse—. circumuectus inde Brundisii promunturium medioque sinu Hadriatico
Abbreviated transcription (Latin):
ENutio. ser. cornelio cõs. ab ex¬
ternis ferme belł otium fuit.
Soram atq albam coloniȩ
deducte. Albam in equos. ui.
colonoꝵ scͥpta sora agriuol¬
sci fuerant. s possederant samnitẽ. Eo
iiii.milia hominum missa. Eod̃ anno
arpinatib trebulanisq ciuitas data.
frusinates tercia parte agri dampnati.
quod hernicos abeis sollicitatos comꝑ¬
tum. capitaq conuirationis eiꝰ q̃stione
riꝑcussi. Camen ne prorius inbellẽ age-¬
rent annum. parua expeditio in umbria
fcã ẽ. quod nuntiabatur exspelunca qͣ¬
dam incursioneᷤ armatoꝵ in agros fieri.
Ineam speluncam penetratum cum sig-¬
nis ẽ. ⁊ ex eo loco obscuro multa uuln̾̃a
accepta maximeq lapidum ictu. donͦ
alt̾o specu eiusore namꝑuiꝰ erat ĩuen¬
to utreq faucescongestis lignis acense.
ita intus fumo acuapore ad duomilia ar¬
matoꝵ ruentia nouissime in ipsas flãma
bellum. coloniam egre patientesuelut ar-¬
demsuis finib inpositam sumina ui ex¬

Expanded text:
enucio Ser. Cornelio consulibus ab externis ferme bellis otium fuit. Soram atque Albam coloniae deductae. Albam in Aequos sex milia colonorum scripta: Sora agri Uolsci fuerat sed possederant Samnites; eo quattuor milia hominum missa. eodem anno Arpinatibus Trebulanisque ciuitas data. Frusinates tertia parte agri damnati, quod Hernicos ab eis sollicitatos compertum, capitaque coniurationis eius quaestione percussi. tamen ne prorsus imbellem agerent annum, parua expeditio in Umbria facta est, quod nuntiabatur ex spelunca quadam excursiones armatorum in agros fieri. in eam speluncam penetratum cum signis est et ex ea, loco obscuro, multa uolnera accepta maximeque lapidum ictu, donec altero specus eius ore— nam peruius erat—inuento utraeque fauces congestis lignis accensae. ita intus fumo ac uapore ad duo milia armatorum, ruentia nouissime in ipsas flammas, bellum. coloniam aegre patientes uelut arcem suis finibus impositam, summa ui ex
Abbreviated transcription (Latin):
fama ferebat ppłi iuditium. iactariq magis
qͣm ꝑagi accusatio eius poterat. Exacto iam
eo anno ẽ. a .p. cornelio. aruina .c. martio ru¬
tilio censorib. Cẽsa capitum milia. cc. lxii.
sorib. Iustrum unde .xx. fuit. Eodem an¬
no coronati primum obres bello bngestas.
ludos romanos spectarunt. palmeq tum pͥ¬
mũ tnͣslato e grecia more inctorib date. Eodẽ
anno abedilib curulib qui eos ludos fecert̃.
lice ad bouillas ꝑstrata ẽ. Comitia consularia
.i. papirius habilit. Creauit cõs. ꝙ fabiũ
maximi . f. gurgitem. ⁊. d. uiinium. brutum
sceuam. Ipse papirius precor factus. multis
reb letus annꝰ uix ad solatium uniꝰ mali
pestilEntiȩ urentiᷤ simul urbem atq agroᷤᷤ
sufficit. Portentoq iam simił lades erat.
ilibri aditi. qui nam finis aut qͦd remediũ
eius maliadiis daretur. Inuentum in li¬
bris esculapium ab epidauro romam ar-¬
uessendum. Neq eo anno quia bello occu¬

Expanded text:
fama ferebat, populi iudicium; iactarique magis fama ferebat, populi iudicium; iactarique magis quam peragi accusatio eius poterat. exacto iam eo anno est a P. Cornelio Aruina C. Marcio Rutulo censoribus; censa capitum milia ducenta sexsoribus, lustrum undeuicesimum fuit. eodem anno coronati primum ob res bello bene gestas ludos Romanos spectarunt palmaeque tum primum translato e Graeco more uictoribus datae. eodem anno, ab aedilibus curulibus qui eos ludos fecerunt,lice ad Bouillas perstrata est. comitia consularia L. Papirius habuit; creauit consules Q. Fabium Maximi filium Gurgitem et D. Iunium Brutum Scaeuam . ipse Papirius praetor factus. multis rebus laetus annus uix ad solacium unius mali, pestilentiae urentis simul urbem atque agros, suffecit; portentoque iam similis clades erat, et libri aditi quinam finis aut quod remedium eius mali ab dis daretur. inuentum in libris Aesculapium ab Epidauro Romam arcessendum; neque eo anno, quia bello occu
Abbreviated transcription (Latin):
gio ea infesta absamnitib erat. hib̃natum
duxit. Int̾ hec caruilius cõs. in etruria troi¬
tissimos pecunia grandi pactosut abire m̃
licet: dimisit. Ceteram multitudinẽ oppi¬
dumq ip̃m uicepit. Iñ .u. castella locis sita
munitis expugnauit. Cesa ibi hostiũ .ii. ccce.
dutias dedit. pactus .c. mil. grauis eris &
stipendium eiꝰ anni militib. His reb actis
ad triumphum decessit. ut minꝰ clarum
de samnitib. quam college tumphꝰ fuerat.
ita cumulo etruscibelli equatum. Eris gͣuis
edem fortis fortunȩ de manubiis faciendã
locauit. ꝓpe edem eius dee ab rege seruio tul¬
lo dedicatam. ⁊ militib ex p̃da centenos bino
alles ⁊ altm tantum centurionib atqp dqͥti¬
b. malignitate college gratius accipientib
munus diuisit. Fauor consulis tutatus adpo-¬
płm ẽ .l. postumium legatum eiꝰ qui dicta die
a m. scantio tr̃.plebis fugerat in legationẽ. ut

Expanded text:
gio ea infesta ab Samnitibus erat, hibernatum gio ea infesta ab Samnitibus erat, hibernatum duxit. inter haec Caruilius consul in Etruria Troitissimos, pecunia grandi pactos ut abire inde liceret, dimisit; ceteram multitudinem oppidumque ipsum ui cepit. inde quinque castella locis sita munitis expugnauit. caesa ibi hostium duo milia qdutias dedit, pactus centum milia grauis aeris et stipendium eius anni militibus. his rebus actis ad triumphum decessit, ut minus clarum de Samnitibus quam collegae triumphus fuerat, ita cumulo Etrusci belli aequatum. aeris grauis iquo aere aedem Fortis Fortunae de manubiis faciendam locauit prope aedem eius deae ab rege Ser. Tullio dedicatam; et militibus ex praeda centenos binos asses et alterum tantum centurionibus atque equitibus, malignitate collegae gratius accipientibus munus, diuisit. fauor consulis tutatus ad populum est L. Postumium legatum eius, qui dicta die a M. Scantio tribuno plebis fugerat in legatione, ut