comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
drebr iuea ꝓiuntia consumiptor.
sertum cesarem auncuirine¬
uenat ꝓficiscitur in cilicqm.
eucat farsum qd oppiduno¬
est fere tociue cilitie nobuices¬
mum fortilsimumq est. In reb
omnbz prouincie ⁊ finitimaꝵ
cui tatum constitutis. cupidi¬
tate ꝓfisciscendi ad bellum ge¬
rendum non diutiꝰ moratur:
magiusq itiu̾ib ꝑ cappadotiã
confectis bidnũ mazace com¬
tia bellone templum qd̾ ta¬
ta religione colitur. ut sac̾dos
habeatur. Id homim nobilis̃uuo
lycomedi bichimo adiudicauit.
qui regio cappadocũ geuere ortus
suoꝵ mutationẽq geneus uire
int̾misso sac̾idotiũ id repetebat
fratu autem auobat enis aua¬
rathicũ beue m̾̃itis utq eoꝵ de
re ꝓublica eẽt. ue aut uegui he¬
reditas auarathen sollicitaiet
sisset: Deio carus tetuarases qca¬
lo gretie tum quidẽ penetotius
Qd ei n legib n morib concessũ
dene teu tetrardie contendebat
Sie dubio autẽ rex armene
urinoris absenatu appellatus.
depositis regis insignib. neq

Expanded text:
diebus in ea provincia consumptis Sextum Caesarem, amicum et nevenerat proficiscitur in Ciliciam. evocat Tarsum, quod oppidum fere totius Ciliciae nobilissimum fortissimumque est. Ibi rebus omnibus provinciae et finitimarum civitatium constitutis cupiditate proficiscendi ad bellum gerendum non diutius moratur, magnisque itineribus per Cappadociam confectis biduum Mazacae comcia Bellonae templum, quod tanta religione colitur ut sacerdos habeatur. Id homini nobilissimo Lycomedi Bithyno adiudicavit, qui regio Cappadocum genere ortus suorum mutationemque generis so sacerdotium id repautem Ariobarzanis Ariarathi, cum bene meritus uterque eorum de re publica esset, ne aut regni hereditas Ariarathen sollicitaret sisset, Deiotarus, tetrarches Gallograeciae tum quidem paene totius, quod ei neque legibus neque moribus concessum esse ceteri tetrarchae contendebant, sine dubio autem rex Armeniae minoris ab senatu appellatus, depositis regiis insignibus neque
Abbreviated transcription (Latin):
nitet eas ita uelinquere ꝯctituas.
ur domesticis dictensionib libene¬
tentur. ium legesq accipent. ex¬
tuor hostium metum deponent.
Dec insyia. cilicia. aciar celent
se coueeturiuu sꝑabat. qd he ꝑ¬
uiutie nullo bello pͥmebentuꝵ
in bithinia. ac ponto. oneno i¬
deltit sibi impendere. ñ excelacce
eñ ponto pharnacẽ audietat
erces urũ putabat. cumi scdo
Prelio uehementer eẽt melaituo
qd conti domitiũ caluinum
fecernt. Cominoratur in ouno
ciuitatib que maiore sunt digni¬
tate: p̾mia bene m̃itis ⁊ mritim
⁊ publice tribuit. De conccoũsiis
uetetib coguoscit cic statuit ue¬
ges. tyramios dinastas ꝓmu¬
tie fiuitimosq qui om̃s ad eũ

Expanded text:
s ita relinquere constitutas ut domesticis dissensionibus liberarentur, iura legesque acciperent, externorum hostium metum deponerent. Haec in Syria, Cilicia, Asia celeriter se confecturum sperabat, quod hae provinciae nullo bello premebantur; in Bithynia ac Ponto plus oneris videbat sibi impendere. Non excessisse enim Ponto Pharnacen audiebat neque excessurum putabat, cum secundo proelio vehementer esset inflatus quod contra Domitium Calvinum fecerat. Commoratus fere in omnibus civitatibus quae maiore sunt dignitate, praemia bene meritis et viritim et publice tribuit, de controversiis veteribus cognoscit ac statuit; reges, tyrannos, dynastas provinciae finitimos, q
Abbreviated transcription (Latin):
funditorib ⁊ sagictariis. nr̃os
impugnabant. Cesar cũ ind̾et
mulites acrius preliari nõ posse
nec tamen multũ profici pp̃ lo¬
corum difficultatẽ: cuuiq aĩo¬
auimo aduteret. excelsissimu
locum castrorum uelictum ẽẽ ab
alexandrinis. quod ⁊ ꝑ se muni¬
tus ẽẽt: et studio ꝑtim̃ pugnandi.
partun spectandi Decucurissent
in eum locum in quo pugnaba¬
tur. cohortes illo circũre castiri
⁊ sunimũ locũ aggredi iussit.
hisq carsulenũ prefecit et aui¬
mi magnitudine ⁊ rei mlitaus

Expanded text:
funditoribus et sagittariis nostros funditoribus et sagittariis nostros impugnabant. § 31 Caesar cum videret milites acrius proeliari non posse nec tamen multum profici propter locorum difficultatem, cumque animum adverteret excelsissimum locum castrorum relictum esse ab Alexandrinis, quod et per se munitus esset et studio partim pugnandi partim spectandi decucurrissent in eum locum in quo pugnabantur, cohortis illo circumire castra et summum locum aggredi iussit eisque Carfulenum praefecit, et animi magnitudine et rei
Abbreviated transcription (Latin):
a sius castris mu nierat. bracchiis¬
qz cum opere castroꝵ conuuxerat.
uici obtinendi cã cesar aggress ꝯ
omnbz copiis expugnat. non qd
minore iunero mlitũ consequi
difficile factu ꝓutaret. s ut ea
uictoria ꝑt̾ritis alexandrinis ꝓti¬
nus castir regis oppugnaret. Ita¬
q eo cursu quo refugientes alexã¬
driuos ex castello incastello in ca¬
str. sunt milites in secuti. mu¬
nitionib successerunt. acerrime¬
qz eminus p̾liari ceꝑunt. Ducib
ex ꝑtib aditus oppugnationis
mĩs dabatur. ua qmͣ liberum
ciccessum hr̃e demonstuni: Alt̾a
q mediocre inter uallum inter
castin ⁊ flumen unlum habebat.
Marima ⁊ electissima multitu¬
do alexandrinoꝵ Defendebat eã
partem: que facillimũ aditum
habebat. Plurimum ꝓficiebant
in repellendis uulueriudis qz
mĩs: qui regione flunũs iuli
ꝓpugnabant. Diuersis enũ telis
nrĩ figebantur. aduersi exual¬
lo castroꝵ: mersi ex flumine:
in quo multe naues instructe

Expanded text:
a suis castris munierat bracchiisa suis castris munierat bracchiisque cum opere castrorum coniunxerat vici obtinendi causa, Caesar aggressus omnibus copiis expugnat, non quo id minore numero militum consequi difficile factu putaret, sed ut ab ea victoria perterritis Alexandrinis protinus castra regis oppugnaret. Itaque eo cursu, quo refugientis Alexandrinos ex castello in castra sunt milites insecuti, munitionibus successerunt acerrimeque eminus proeliari coeperunt. Duabus ex partibus aditus oppugnationibus nostris dabatur: una, quam liberum accessum habere demonstravi, altera, quae mediocre intervallum inter castra et flumen Nilum habebat. Maxima et electissima multitudo Alexandrinorum defendebat eam partem, quae facillimum aditum habebat; plurimum proficiebant in repellendis vulnerandisque nostris, qui regione fluminis Nili propugnabant: diversis enim telis nostri figebantur, adversi ex vallo castrorum, aversi ex flumine, in quo multae naves instructae
Abbreviated transcription (Latin):
mani dispersi uada fluminum
querentes. partim demissioribz
ripis flumen tumaꝵ: ⁊ legio¬
narii magnis arborib excisis:
que longitudine utrimq ripã
contingerent. ꝓiectis. repentiuo¬
q aggere iniecto: flumen tunusi¬
erunt. Quoꝵ impetũ a deo ꝑtinue¬
nut hostes. ut in fugi spem salu¬
tis collocarent: s id fuistu. Nãq
ex ea fuga pauci ad regem refu¬
gerunt. pene ouini reliqua multi¬
tudine niterfecta. Cesar re p̾clans¬
sime gesta cum subitum aduentũ
suum iudicaret magnũ terrorẽ
alexandruus iniecturum: ꝓtinꝰ
uictor ad castra regis ꝑtendit.
Hec cũ et opere magu̾o uallaca.
et loci natura munita. auiuiu i¬
aduerteret. confertamq armatoꝵ
multitudinẽ collocatam in uallo
iuderet: lassos itinere aic y̾liando
nulites ad oppugnanda castra
succedere uoluit. Ittiqz non ma¬
gno intuallo rolicto cib hoste ca¬
stra posuit. Postero die castellũ
qd iee in proximo uico non longe

Expanded text:
mani dispersi vada fluminis mani dispersi vada fluminis quaerentes partim demissioribus ripis flumen tranarunt, et legionarii magnis arboribus excisis, quae longitudine utramque ripam contingerent, proiectis eis repentinoque aggere iniecto flumen transierunt. Quorum impetum adeo pertimuerunt hostes ut in fuga spem salutis collocarent; sed id frustra: namque ex ea fuga pauci ad regem refugerunt paene omni reliqua multitudine interfecta. § 30 Caesar re praeclarissime gesta, cum subitum adventum suum iudicaret magnum terrorem Alexandrinis iniecturum, protinus victor ad castra regis pertendit. Haec cum et opere magno vallata et loci natura munita animadverteret confertamque armatorum multitudinem collocatam in vallo videret, lassos itinere ac proeliando milites ad oppugnanda castra succedere noluit. Itaque non magno intervallo relicto ab hoste castra posuit. Postero die castellum, quod rex in proximo vico non longe
Abbreviated transcription (Latin):
q ad se uictorem incolumi ex̾citu
recepit. Consedeit cum copiis.
rer .cec. loco naturt munito. qd¬
eit ip̃e excelsior planitie ex onubz
ꝑtib subiecta: tub autem ex lat̾ib.
uariis generui iiuuitiomibz tege¬
batur. bnũ latus erat adiectum
flumini iulo. alterum editissimio
loco dutũ ut partem castrorum
obtineiet. t̾cium palude ciugeba¬
tur. Iuter castin et cesaris it̾ flu¬
meu int̾cedebat angustum altissi¬
uus ripis qd in iulumi influebat.
abeut autẽ ab iegis castus milia
passuũ circiter .uii. Rex cum hoc
itiuere uenire cesarẽ comꝑisset:
equitatum omnem expeditosq
dilectos pedites ad id flumen
misit. qui trumnsitu cesarem ꝓhi¬
berent. ⁊ eminus ex ripis p̾lium
impar iuirent. Nullum eium.
ꝓcessum uirtus habebat. aut
ꝑiculum ignauia subibat. Que
irs incendit dolore milites eqͥ¬
tes nr̃os: quod trn diu pari pre¬
lio aur alexandrinis certaret᷑
Itaqz eodem temyore eqͥtes ger¬

Expanded text:
que ad se victorem incolumi exercitu que ad se victorem incolumi exercitu recepit. Consederat cum copiis rex loco natura munito, qurat ipse excelsior planitie ex omnibus partibus subiecta; tribus autem ex lateribus variis genere munitionibus tegebatur: unum latus erat adiectum flumini Nilo, alterum editissimo loco ductum, ut partem castrorum obtineret, tertium palude cingebatur. § 29 Inter castra et Caesaris iter flumen intercedebat angustum altissimis rupis, quod in Nilum influebat, aberat autem ab regis castris milia passuum circiter VII. Rex cum hoc itinere venire Caesarem comperisset, equitatum omnem expeditosque delectos pedites ad id flumen misit qui transitu Caesarem prohiberent et eminus ex ripis proelium impar inirent: nullum enim processum virtus habebat aut periculum ignavia subibat. Quae res incendit dolore milites equitesque nostros, quod tam diu pari proeli cum Alexandrinis certaretur. Itaque eodem tempore equites Ger
Abbreviated transcription (Latin):
prudentia. consuetudine nr̃a ca¬
stris uallatis sustinuit. Cuu
uero caute atq insolent̾ succe¬
dere eos uuintionibz uideret.
eruptione undiq facta: mai¬
gnum muneꝵ eoꝵ interfecit. Qͦd
nisi locoꝵ noticia reliqui ce re¬
rissent. partumiqz in naues quib
flumen transiernt recepissent:
funditus deleti ẽẽnt. Qui ut pau¬
lum cib illo tumore se recreanuit.
adiuncti his qui subsequebantur
rursus oppugnare michridaten
cepenut. Mittit᷑ a mithridate
nuntius cesari. qui uem gestam
ꝑ feret: cognoscit ex sus eadẽ
hec actidisse rer. Ita pene su̾ idem
tempus ⁊ iex ad opprimendum
mehridatẽ ꝓficiscitur: et cesar
ad recipiendum. Celeriore amĩs
uli namgatione uex est usus:
in que magnam ⁊ poctam classẽ
habebat. Cesar eodem itinere uci
noluit ne nauibz in flumine di¬
micaret: s cirtũuectus ẽ eo ma¬
ii qd africe partuu ẽẽ dicitur. si¬
cuti supͣ demonstiimus. Pͥus
tamen regis copiis occurrit. qmͣi
is mithridatẽ aggredi posset. eũ¬

Expanded text:
prudentia consuetudine nostra castris vallatis sustinuit; cum vero incaute atque insolenter succedere eos munitionibus videret, eruptione undique facta magnum numerum eorum interfecit. Quod nisi locorum notitia reliqui se texissent partimque in navis quibus flumen transierant recepissent, funditus deleti essent. Qui ut paulum ab illo timore se recrearunt, adiuncti eis qui subsequebantur rursus oppugnare Mithridaten coeperunt. § 28 Mittitur a Mithridate nuntius Caesari qui rem gestam perferret. Cognoscit ex suis eadem haec accidisse rex. Ita paene sub idem tempus et rex ad opprimendum Mithridaten proficiscitur et Caesar ad recipiendum. Celeriore fluminis Nili navigatione rex est usus, in quo magnam et paratam classem habebat. Caesar eodem itinere uti noluit, ne navibus in flumine dimicaret, sed circumvectus est eo mari, quod Africae pars esse dicitur, sicuti supra demonstravimus; prius tamen regis copiis occurrit, quam is Mithridaten aggredi posset, eum
Abbreviated transcription (Latin):
lio audito. inchil iam de bello
ẽẽnt cogitaturi. Dignũ adueniẽs
fructũ uirtutis: et animi multi¬
tudiuis tulit. Ouiuis eñ multi¬
tudo oppidanoꝵ arius ꝓiectis. mu¬
intronibqz sus relictis: ueste en
sumpta qua supplices domiuau¬
tes deprecaui conluerunt. lacrsqz
ominib prolatis. quorum religione
preca offensos iratosqz auimos re¬
gum erant soliti aduemienti cesari
occurrerunt. seqz ei dediderunt. Ce¬
sar infidem receptos consolatus.
ꝑ hoctium munitiones in suam
partem oppidi magua gratulacõe
renit suoꝵ: qui nõ tm̃ bellũ ip̃m
ac dimicationem. s etiam talẽ
aduentũ eius felicẽ fuisse letabã

Expanded text:
oelio audito nihil iam de bello oelio audito nihil iam de bello essent cogitaturi. Dignum adveniens fructum virtutis et animi magnitudinis tulit: omnis enim multitudo oppidanorum armis proiectis munitionibusque suis relictis, veste ea sumpta qua supplices dominantis deprecari consuerunt, sacrisque omnibus prolatis quorum religione precari offensos iratosque animos regum erant soliti, advenienti Caesari occurrerunt seque ei dediderunt. Caesar in fidem receptos consolatus per hostium munitiones in suam partem oppidi magna gratulatione venit suorum, qui non tantum bellum ipsum se dimicationem sed etiam talem adventum eius f
Abbreviated transcription (Latin):
re ex prelio ꝑtiti alexandrin tirpi¬
dautes. in õs partes castroꝵ discur¬
iere ceperunt. Quoꝵ ꝑturbatione
ur̃oꝵ auimi adeo sunt incitati: ut
pene eodem tempore ex omnib ꝑti¬
bus. pͥu tamen editissimũ castro¬
rum locum caꝑent. Ex quo deciuurẽ¬
tes: magnam̃ multitudinem ho¬
stium in castrs int̾feceriunt. Quod
ꝑiculum pleriq alexandrini fu¬
gientes. aceruatun se de uallo p̾¬
cipitarunt. in eam ꝑteni q̃ flumũ
eint ad iuncta. Hõꝵ pͥmis in ip̃a
fossci. muiitionis magna ruina
oppressis: ceteri faciliorem fugã
habuerunt. Constat fugisse ee
cactus regem ip̃m receptumq ĩ
nauem multitudine eoꝵ qui ad
pximas naues adnatabant: di¬
uerso naugio ꝑisse. Re felicissĩe
celerumeqz gesta: cesar mague
uictorie fiducia. proxuno terrestii
itinere alexandream cum equici¬
bus contendit: atqz ea ꝑte oppidi
uictor introiit. que presidio hocti¬
um tenebctur. Neq eũ ꝯsilium
sinm refellit. quin hostes eo p̾¬

Expanded text:
iti Alexandrini trepidantes in omnis partis castrorum discurrere coeperunt. Quorum perturbatione nostrorum animi adeo sunt incitati ut paene eodem tempore ex omnibus partibus, primi tamen editissimum castrorum locum caperent; ex quo decurrentes magnam multitudinem hostium in castris interfecerunt. Quod periculum plerique Alexandrini fugientes acervatim se de vallo praecipitarunt in eam partem quae flumini erat adiuncta. Horum primis in ipsa fossa munitionis magna ruina oppressis ceteri faciliorem fugam habuerunt. Constat fugisse ex castris regem ipsum receptumque in navem multitudine eorum qui ad proximas navis adnatabant demerso navigio perisse. § 32 Re felicissime celerrimeque gesta Caesar magnae victoriae fiducia proximo terrestri itinere Alexandream cum equitibus contendit atque ea parte oppidi victor introiit quae praesidio hostium tenebatur. Neque eum consilium suum fefellit quin hostes eo pr
Abbreviated transcription (Latin):
atq arucitura nra complures ãnos
constitutas habebat. equitesq.
c. totidem abariobarz aue suuuit:
nuttitq .p. festũ ad .c. pretorium
questorem ut legionẽ cibducert
que ex tumultu ariis nulitib in
ponto confecta euit. Quintumq
patisium in ciliciam ad auxilia
arcessenda que copie celerit̾ om̃s
iussu domiti comana conuener̃t.
Intim legati a pharnace respon¬
sa referunt. cappadocia se decessisse.
armeniaui minorem recepisse.
quamyat̾no nomine uite obti¬
nere deberet. Deniq eius regni cã
integra cesari seruaretur. parcitũ
enun se facere qd is statuissec. p
domicius cum animũ adu̾teret

Expanded text:
atque armatura nostra compluris annos atque armatura nostra compluris annos constitutas habebat, equitesque C, totidemque ab Ariobarzane sumit. Mittit P. Sestium ad C. Plaetorium quaestorem, ut legionem adduceret quae ex tumultuariis militibus in Ponto confecta erat, Quintumque Patisium in Ciliciam ad auxilia arcessenda. Quae copiae celeriter omnes iussu Domiti Comana convenerunt. § 35 Interim legati a Pharnace responsa referunt: Cappadocia se decessisse, Armeniam minorem recepisse, quam paterno nomine iure obtinere deberet. Denique eius regni causa integral Caesari servaretur: paratum enim se facere quod is statuisset. Cn. Domitius cum animadverteret
Abbreviated transcription (Latin):
regnum suum. neue cappadotiam
regnũ ariobarz anis. possideri ua¬
stariq pat̾etur apharnace. Quo
malonisi libenirentur impercita
le facere. peciuauiqz pronuclam
cessari non posset ꝑsolu̾e. Domiciꝰ
non tm̃ ad explicaudos sumptus
rei nulitaris cum pecuniam neces¬
sariam ẽẽ iudicaret: s etiã turpẽ.¬
pr. ⁊ .c. celar uictori libiqz infaaue
ẽẽ statuenit regna socioꝵ atq a¬
micoꝵ ab ext̾uo rege occupan nũ¬
tios confestim ad pharnacẽ misit.
armena capadotiaq decedet. neue
occupatione belli ciulis. p̃r.ius
Denuntiationem cũ inciorem uim
habituram existi maret. S. ꝓpus¬
eas regiones cũ ex̾citu accessisset.
ad legiones ꝓfectus. unam ex tͥ¬
bus .xxxui. secũ ducit. ducis ĩ egip¬
tum ad cesarem mittit lict̾is eiꝰ
euocatas: quarũ alt̾a in bello a¬
lexandriuo. non occuuit quod iti¬
nere terrestii ꝑ syuam erat misse
adiuugit .cn. domitus leg̃ .xxx.ui.
Duas ab deiocaro quas ille disciplina

Expanded text:
regnum suum, neve Cappadociam, regnum suum, neve Cappadociam, regnum Ariobarzanis, possideri vastarique pateretur a Pharnace; quo malo nisi liberarentur, imperata se facere pecuniamque promissam Caesari non posse persolvere. Domitius, non tantum ad explicandos sumptus rei militaris cum pecuniam necessariam esse iudicaret, sed etiam turpe C. Caesari victori sibique infame esse statueret regna sociorum atque amicorum ab externo rege occupari, nuntios confestim ad Pharnacem misit, Armenia Cappadociaque decederet neve occupatione belli civilis populi Rdenuntiationem cum maiorem vim habituram existimaret, si proeas regiones cum exercitu accessisset, ad legiones profectus unam ex tribus, XXXVI., secum ducit, duas in Aegyptum ad Caesarem mittit litteris eius evocatas; quarum altera bello Alexandrino non occurrit, quod itinere terrestri per Syriam erat missa. Adiungit Cn. Domitius legioni XXXVI. duas ab Deiotaro, quas ille disciplina
Abbreviated transcription (Latin):
maiore er duob pueus rego amisso
minori tradidit irgnum: maiori¬
q ex duab siliis cleopatre q̃ man¬
serit in fide. Presidiisqz eius mio¬
rem arsinoẽ curꝰ nomine diu ue¬
guasse in pocent᷑ ganimeden do¬
cuimus deduc̾e ex regno statuit.
ne qua rursus noua dissensio pͥ¬
usqmͣ diuturuitate confirmaaẽt
regis imꝑiei. ꝑ homines sediciosos
nasceretur: legione uet̾inia sex¬
ta secum reducta. ceteras reliquit
Quod fideliter ꝑ mansenuit in
cesaris amicitia n necustatio
anucitiam auctoritatem paucio
dieb regis constituti: simul ad
imꝑii nũ diguitatẽ utilitatem¬
q publicam ꝑtinere existumabat.
si ꝑmanerent in fide reges. Pre¬
si diis eos mrĩs ẽẽ ut hos si essent
inguiti. posse idem presidiis co¬
herceri. Sic reb omnib confectis
ꝓfectus ẽ. in liuam. Dũ hec in
egypto geruntur: rex deiotarus
ad domitiũ caluinũ cui cesar asi¬
aui liuitiuasq prouiutias ad¬
suu nstuindas tindiderat. ueuit
oratum ue armenam minorem

Expanded text:
maiore ex duobus pueris, rege, amisso minori tradidit regnum maiorique ex duabus filiis, Cleopatrae, quae manserat in fide praesidiisque eius; minorem, Arsinoen, cuius nomine diu regnasse impotenter Ganymeden docuimus, deducere ex regno statuit, ne qua rursus nova dissensio, prius quam diuturnitate confirmarentur regibus imperia, per homines seditiosos nasceretur. Legiones ibi veterana sexta secum reducta ceteras reliquit,quod fideliter permanserant in Caesaris amicitia, neque vetustatis auctoritatem, paucis diebus reges constituti. Simul ad imperi nostri dignitatem utilitatemque publicam pertinere existimabat, si permanerent in fide reges, praesidiis eos nostris esse tutos; si essent ingrati, posse isdem praesidiis coerceri. Sic rebus omnibus confectis ofectus est in Syriam. § 34 Dum haec in Aegypto geruntur, rex Deiotarus ad Domitium Calvinum, cui Caesar Asiam finitimasque provincias administrandas tradiderat, venit oratum ne Armeniam minorem,
Abbreviated transcription (Latin):
edificia occupaturos ita tamen¬
ꝓinde consilii obliuiscerentur. at¬
q omni ratione ẽẽ iuncendum
cogitarent. Hac oratione ayud
suos hĩta atq omnium mentib
excitatis. Dat centuionib nego¬
tumu. ut reliquis opib int̾missis
ad fodiendos pͥuteos aminum con¬
ferant: ireuo qmͣ ꝑtem nocturiũ
temporis. int̾auitanti Quo suscep¬
to uegocio atq omnium aninus ad

Expanded text:
aedificia occupaturos: ita aedificia occupaturos: ita ius consili obliviscerentur atque omni ratione esse vincendum cogitarent. § 9 Hac oratione apud suos habita atque omnium mentibus excitatis dat centurionibus negotium ut reliquis operibus intermissis ad fodiendos puteos animum conferant neve quam partem nocturni temporis intermittant. Quo suscepto negotio atque omni
Abbreviated transcription (Latin):
ab sumeretur. Cum uero uno tpr̃e
⁊ natio eorum et natura cogno¬
scatur aptissimũ ẽẽ. hoc genus
ad proditionem Dubitare nemo
fossis aqmͣ dulcem repperiu posse
affirmabat. omina littora nat᷑alr
aque dulcis uencis hr̃e. quod si ali¬
a ẽẽt littoris egyti uat᷑a atq om̃i
reliquoꝵ. tamen qm̃ mare libere
teuerent. n hostes classem ten̾ent
phibere sese non possent. qͦmi nus
cotidie nauib aqua petere uel a
sistra parte aparetonis uel dex¬
tra ab insula q̃ diuerse nagritiones
numqmͣ uno tempore aduersis uẽ¬
tis pͥclude̾ntur. Puge uero nullũ
eẽ consilium non solum his qui¬
uita cogitarent sũ magno nego¬
tio impetus hostiũ adu̾sis muni¬
tionib sustineri quib relictis uec
loco nec nunero pares ẽẽ posse.
Magnam autem mnoram ⁊ dif¬
ficultatem ascensum in naues
⁊ edificitiorũ noticiami. Hos pre¬
cipue in uictoria. in solentes per¬
cursuros. ⁊ loca excelsiora atqz

Expanded text:
absumeretur; cum vero uno tempore absumeretur; cum vero uno tempore et natio eorum et natura cognoscatur, aptissimum esse hoc genus ad proditionem dubitare nemo fossis aquam dulcem reperiri posse adfirmabat: omnia enim litora naturaliter aquae dulcis venas habere. Quod si alia esset litoris Aegypti natura atque omnium reliquorum, tamen, quoniam mare libere tenerent, neque hostes classem haberent, prohiberi sese non posse quo minus cotidie navibus aquam peterent vel a sinistra parte a Paratonio vel a dextra ab insula, quae diversae navigationes numquam uno tempore adversis ventis praecluderentur. Fugae vero nullum esse consilium non solum eis quivita cogitarent. Magno negotio impetus hostium adversos ex munitionibus sustinere; quibus relictis nec loco nec numero pares esse posse. Magnam autem moram et difficultatem ascensum in navis et aedificiorum notitiam. Hos praecipue in victoria insolentis praecursuros et loca excelsiora atque
Abbreviated transcription (Latin):
mirationem prebebat. Quã obrem
id accidisset uec scitis sibi ip̃i cre¬
debant cũ se iufeuores eiusdem
generis ac saporis aqua dig̾ent
uti citq aute consuesd̾et uulgoq
int̾ se conferebaut. ⁊ degustando qutũ
int̾ se differrent aque coguoscebant.
Puo uero temyoris spatio hec ꝓpior
bibi omuino uon pot̾at illa inferior
corruptior. salsiorq iepperiebatur. Q ͦ
facto dubitatione sublata. tantus
incessit timor ut ad extremum casũ¬
ꝑiculi õs deducti uidentur. atqz alii
sum. qd̾ n celari qlexandriui possĩt
in apparenda fuga cum tau paruo
spatio distarent ab ipĩs. n illi ñui¬
nentib atq in sequentib ullus in
naues receptus daretur. erat autẽ
magna multitudo oppidanoꝵ in
parte cesaris quͣ domiciliis ip̃orum
non nouerit qd ea se fidelem palã
nr̃is eẽ. simulabat et desciuisse a
suis iudebatur ut in defendendi
ẽẽ alexandrum u fallaces ẽẽnt u
temerari multaq oratio fiustra

Expanded text:
mirationem praebebat, quam ob rem mirationem praebebat, quam ob rem id accidisset; nec satis sibi ipsi credebant, cum se inferiores eiusdem generis ac saporis aqua dicerent uti atque ante consuessent, vulgoque inter se conferebant et degustando quantum inter se differrent aquae cognoscebant. Parvo vero temporis spatio haec propior bibi omnino non poterat, illa inferior corruptior iam salsiorque reperiebatur. § 7 Quo facto dubitatione sublata tantus incessit timor ut ad extremum periculi omnes deducti viderentur atque alii quod neque celari Alexandrini possent in apparanda fuga, cum tam parvo spatio distarent ab ipsis, neque illis imminentibus atque insequentibus ullus in navis receptus daretur. Erat autem magna multitudo oppidanorum in parte Caesaris, quam domiciliis ipsorum non moverat, quod ea se fidelem palam nostris esse simulabat et descivisse a suis videbatur: at mihi si defendendi essent Alexandrini neque fallaces esse neque temerarii, multa oratio frustra
Abbreviated transcription (Latin):
temporis liquescit ac subsidit hac
uti dir edificioꝵ citq eoꝵ familie
consuerunt. Namq flumiue iulo
fertur. ad eo ẽ limosa ac turbida
ut mulcos uauosq morbor ef¬
ficiat. s ea plebes ac multitudo
contenta ẽ necessario qd̾ fons ur¬
be tota nullus ẽ. Hoc tam̃ flunẽ
in ea parte erat urb̾ que ab alexã¬
drinis tenebatur. Quo facto est
auuno uitus gauimedes posse nr̃os
aqua int̾cludi qui distributi mu¬
intionũ tuendarũ cã uacatim
ex pͥuatis edificus ꝙecub ac pu¬
teis extrrcta aqua utebantur.
Hoc probato consilio magnum
ac difficile opus aͥgreditur. int̾¬
septis enim specub atq omub
urbis partib exclusis que ab ip̃o
teuebantur. aque maguam uim
ex mari roris cic machinationib
expͥmere contendit. hanc locis su¬
periorib funde̾ in partem cesciris
non int̾mittebat. Quam ob cãm
salsio paulo preter consuecudinẽ
ciqua trahebatur ex ꝓxinus edi¬
ficiis. maguerq homiuib ad¬

Expanded text:
temporis liquescit ac subsidit. Hac temporis liquescit ac subsidit. Hac uti domini aedificiorum atque eorum familiae consuerunt: nam quae flumine Nilo fertur adeo est limosa ac turbida ut multos variosque morbos efficiat; sed ea plebes ac multitudo contenta est necessario, quod fons urbe tota nullus est. Hoc tamen flumen in ea parte erat urbis quae ab Alexandrinis tenebatur. Quo facto est admonitus Ganymedes posse nostros aqua intercludi; qui distributi munitionum tuendarum causa vicatim ex privatis aedificiis specubus ac puteis extracta aqua utebantur. § 6 Hoc probato consilio magnum ac difficile opus aggreditur. Intersaeptis enim specubus atque omnibus urbis partibus exclusis quae ab ipso tenebantur, aquae magnum vim ex mari rotis ac machinationibus exprimere contendit: hanc locis superioribus fundere in partem Caesaris non intermittebat. Quam ob causam salsior paulo praeter consuetudinem aqua trahebatur ex proximis aedificiis magnamque hominibus ad
Abbreviated transcription (Latin):
recenisse. cesarem ueuisse cum
coi s n morte pompei quicquͣi
ꝓfectum qͦminus apud se cesar
cõmoraretur. quemsi nou expu¬
lissent futuram ee regno proiũ¬
ticanq idq agendiun mature.
Namq eũ int̾clusum tempesta¬
tib ꝓpter aum temyus reciyere
transincirina auxilia non posse.
In terim dissensione orta iuter
sichillam. qui uet̾ano ex̃citui pͥeuit
⁊ cirsinoen regis ꝑtholomei iiuo¬
rem filiam ut supra demonstra¬
tum est. Cum ut̾q utriq insidici¬
retur et summam imꝑii ip̃e op¬
tinere uellet. p̾occupat ersinoe
ꝑ ganimeden eunichũ nutriciũ
suũ. atq achillan interficit. Hoc
exciso: sine ullo socio ⁊ custodie ip̃a
omne imꝑiũ obtinebat. Exercitus
ganimedi traditus. his suscepto
largitionem in uulitem auget¬
⁊ reliqua pari diligentici amiui¬
nistrat. alexandria est fere tota
suffossa. specusq ht̃ a iulo ꝑti¬
uentes quib aqua in pͥuatos do¬
mos inducitur q paulatim spacio

Expanded text:
recepisse; Caesarem venisse cum recepisse; Caesarem venisse cum copiis, neque morte Pompei quicquam profectum quo minus apud se Caesar commoraretur. Quem si non expulissent, futuram ex regno provinciam; idque agendum mature: namque eum interclusum tempestatibus propter anni tempus recipere transmarina auxilia non posse. § 4 Interim dissensione orta inter Achillan, qui veterano exercitui praeerat, et Arsinoen, regis Ptolomaei minorem filiam, ut supra demonstratum est, cum uterque utrique insidiaretur et summam imperi ipse obtinere vellet, praeoccupat Arsinoe per Ganymeden eunuchum, nutricium suum, atque Achillan interficit. Hoc occiso sine ullo socio et custode ipsa omne imperium obtinebat; exercitus Ganymedi traditur. Is suscepto officio largitionem in militem auget; reliqua pari diligentia administrat. § 5 Alexandrea est fere tota suffossa specusque habet a Nilo pertinentis, quibus aqua in privatas domos inducitur, quae paulatim spatio
Abbreviated transcription (Latin):
ni possent. omnib uiis acq angi¬
portis triplicem uallum obdux̾ant.
Erat autem quadrato extructus
saxo. n minus .xl. ped̾ altitudĩs
habebat queq ꝑtes urbis inferiores
erant. has altissimis turrib deuoꝵ
tabulcitoꝵ munierant: p̾t̾e̾a alias
ambulatorias totidem tribulatoꝵ
confrrenuit. subiectisq eas rotis
funib ium̃tisq obiectis derectis
placeis in quacumq erant uisũ
ꝑtem mouebant. Urbs fertilissi¬
ma ⁊ copio sissima omniũ rerũ
cpparatus suggebat. Ip̃i homines¬
ingemosi atq acutissum que a
nobis fierz uiderant ea sollertia
efficiebant. ut nũ illoꝵ oꝑa imi¬
tati uid̾entur. ⁊ sua sponte multa
repperiebant. unoqz tempore ⁊ no¬
stras munitiones infestaibant et
suas defendebant. atq h ͨ pͥncipes
in consiliis contionib q agita
dinem eius regni occupandi ue¬
uire paucis aunis auce gabimum
cum ex̃citu fuisse in egypto pom¬
penu se ex fuga eodem eodem¬

Expanded text:
ni possent. Omnibus viis atque angini possent. Omnibus viis atque angiportis triplicem vallum obduxerant — erat autem quadrato exstructus saxo neque minus XL pedes altitudinis habebat — quaeque partes urbis inferiores erant, has altissimis turribus denorum tabulatorum munierant. Praeterea alias ambulatorias totidem tabulatorum confixerant subiectisque eas rotis funibus iumentisque obiectis derectis plateis in quamcumque erat visum partem movebant. § 3 Urbs fertilissima et copiosissima omnium rerum apparatus suggerebat. Ipsi homines atque acutissimi quae a nobis fieri viderant ea sollertia efficiebant ut nostri illorum opera imitati viderentur, et sua sponte multa reperiebant unoque tempore et nostras munitiones infestabant et suas defendebant. Atque haec principes in consiliis contionibusque agitadinem eius regni occupandi venire. Paucis annis ante A. Gabinium cum exercitu fuisse in Aegypto; Pompeium se ex fuga eodem
Abbreviated transcription (Latin):
auxilium ferri posset. In primĩs
uero ut aqua. pabuloq habunda¬
ret. quarũ ailt̾ius rei copiam exigu¬
am altius nullam omnino fricul¬
tatem habebat quod utrumq uttũ¬
q large plus prebere pot̾at. Neq
uero alexandrinis in gerendis ne¬
gociis cunctatio ulla auit mora ĩ¬
ferebatur nam in õs ꝑtes ꝑ quas
fines egypti regnũq ꝑtinet. lega¬
tos conquisitores dilectus habendi
cau sa miserant. magnumq n¬
merum in oppidum teloꝵ atqtor¬
mentoꝵ conuererant. ⁊ iunumera¬
bilem multitudiuem adduxenut.
nec iinus in urbe uicrenne arior
eraut institute officine. Seruos pͥ̾tͥca
puberes armauerant quibz domini
locupletiores uictũ cotidiauũ sti¬
pendiũq prebebant. Hac multitu¬
dine disposita. munitiones semtio¬
rum partium tuebantur: uetera¬
uas cohortes uacuas in celeberri¬
mis urbis locis habebant ut qua¬
cumq regione pugnaretur integͥs
uirib ad auxilium ferendũ oppo¬

Expanded text:
auxilium ferri posset, in primis auxilium ferri posset, in primis vero ut aqua pabuloque abundaret, quarum alterius rei copiam exiguam, alterius nullam omnino facultatem habebat; quod utrumque large palus praebere poterat. § 2 Neque vero Alexandrinis in gerendis negotiis cunctatio ulla aut mora inferebatur. Nam in omnis partis, per quas fines Aegypti regnumque pertinet, legatos conquisitoresque dilectus habendi causa miserant magnumque numerum in oppidum telorum atque tormentorum convexerant et innumerabilem multitudinem adduxerant. Nec minus in urbe maximae armorum erant institutae officinae. Servos praeterea puberes armaverant; quibus domini locupletiores victum cotidianum stipendiumque praebebant. Hac multitudine disposita munitiones semotarum partium tuebantur; veteranas cohortis vacuas in celeberrimis urbis locis habebant, ut quacumque regione pugnaretur integris viribus ad auxilium ferendum oppo
Abbreviated transcription (Latin):
Eilo alexan¬
drino cõflato
cesar rhodo¬
⁊ aitq ex syria
ciliciaq õẽm
classem ar¬
cessit creta.
equites ab rege nauata ec ⁊ malco
euocat. tormenta undiq unquiri
⁊ frumentũ mucti aueilia adduci
iubet. Int̾im inuritiones cotidie
oꝑib augentur. Ex edificiis autã¬
foraunna in proxima edificia ari¬
tes que muns ẽẽ firme iudeutur
testudiuib ac musculis aptantur.
loci in tantum munitiones pro¬
feruntur. Nam incendio fere tuta
est. alexandria. quod sine contigna¬
tione ac materia sunt edificici. et
structuris ac fornicib cõtinentur
tectaq sunt eudere aut pauim̃tis.
Cesar marime studebat ut qułł
auguctissimam partem oppidi
palus a meridie interiectu efficie¬
bat. hauc oꝑib uineisqz agendis
ab reliqua ꝑte urbis excluderet il¬
lud expectans pͥmum. ut cum in
dueis ꝑtes ẽẽt urb̾ diuisa acies.
uno consilio atq imperio ammi¬
nistraretur. deinde ut laborantib
succurri. atq ex altem oppidi ꝑte

Expanded text:
ello Alexandrino conflato Caesar Rhodo atque ex Syria Ciliciaque omnem classem arcessit; Creta equites ab rege Nabataeorum Malcho evocat; tormenta undique conquiri et frumentum mitti, auxilia adduci iubet. Interim munitiones cotidie operibus augentur foramina in proxima aedificia ariartes, quae minus esse firmae videntur, testudinibus ac musculis aptantur;1loci, in tantum munitiones proferuntur. Nam incendio fere tuta est Alexandrea, quod sine contignatione ac materia sunt aedificia et structuris ac fornicibus continentur tectaque sunt rudere aut pavimentis. Caesar maxime studebat ut, quam angustissimam partem oppidi palus a meridie interiecta efficiebat, hanc operibus vineisque agendis ab reliqua parte urbis excluderet, illud spectans primum ut, cum in duas partis esset urbis divisa acies, uno consilio atque imperio administraretur, deinde ut laborantibus succurri atque ex altera oppidi parte
Abbreviated transcription (Latin):
rhodioꝵ qui cuuuin omnub duui¬
cationib ⁊scientia ⁊ iurtute pre¬
stitissent. tum maixime illo tp̃ie
totum onis sustrnere nou recu¬
sabant. ne qd̾ suoꝵ culpa detruũ¬
tum acceptum inde̾tur. Ita p̃liũ
secundissimum ẽ factũ. Capta
est inia hostium quadrirenus
depressa ẽ altem. Deide omines
epibatis nudate. magna p̾t̾ea
multitudo in reliquis nenubus
ꝓugnatoꝵ ẽ interfecta. qd̾ i
si prelium diremisset. tota classe
Uostium cesar potitus eẽt. Hac ca¬
lamitate ꝑt̾ritis hostib aduerso
uento leiter flaute naues on̾a¬
nas cesar remulgo uictritib sius
neub alexandriam deducit. Eo

Expanded text:
Rhodiorum; qui cum in omnibus dimiRhodiorum; qui cum in omnibus dimicationibus et scientia et virtute praestitissent, tum maxime illo tempore totum onus sustinere non recusabant, ne quod suorum culpa detrimentum acceptum videretur. Ita proelium secundissimum est factum. Capta est una hostium quadriremis, depressa est altera, duae omnibus epibatis nudatae; magna praeterea multitudo in reliquis navibus propugnatorum est interfecta. Quod nisi nox proelium diremisset, tota classe hostium Caesar potitus esset. Hac calamitate perterritis hostibus adverso vento leniter flante navis onerarias Caesar remulco victricibus suis n
Abbreviated transcription (Latin):
panitas ad nauigandum ꝓpugna¬
toribus instrirxenut: cesanq re¬
deunti cum classe occurrenuit qͥ
duab de causis eo die dimicare no¬
lebat. qd: ⁊ nullos milites nñ naui¬
bus habobat ⁊ post horam .x. diei
res agebatur. Noꝵ autẽ allat᷑am
iudebatur maiorem fidutiam il¬
lis qui locoꝵ uoticia confidebant.
sibi etiam hortandi suos auxiliũ
defuturũ quonulla satis idonea
eẽt hortatio. q̃ n uirtutẽ posset
notare n merciam. Quib de cr̃s
naues quas pocuit cesar ad t̾ram
decirhit quem in locũ illos succes¬
suros non existimabat. Euit una
nais phodia in dextro cesaris cor¬
ie longe ab reliquis collocata.
hanc conspicationines hostes
non terunt seseq magno impe¬
tu .iiii. ad eam constrate naues.
et complures aꝑce contenderunt.
cui cocictuo est cesar ferre subsi¬
diumi. ne turꝑe ni conspectu con¬
tumneliam acciꝑet. qmͣquͣi siquid
ganius illis accidisset. merito
casurnur iudicabet. Prelium
cõmissiun magua contentio.

Expanded text:
ant ad navigandum propugnatoribus instruxerunt Caesarique redeunti cum classe occurrerunt. Qui duabus de causis eo die dimicare nolebat, quod et nullos milites in navibus habebat et post horam X. diei res agebatur, nox autem allatura videbatur maiorem fiduciam illis, qui locorum notitia confidebant; sibi etiam hortandi suos auxilium defuturum, quod nulla satis idonea esset hortatio que neque virtutem posset notare neque inertiam. Quibus de causis navis quas potuit Caesar ad terram detrahit, quem in locum illos successuros non existimabat. § 11 Erat una navis Rhodia in dextro Caesaris cornu longe ab reliquis collocata. Hanc conspicati hostes non tenuerunt sese, magnoque impetu IIII ad eam constratae naves et complures apertae contenderunt. Cui coactus est Caesar ferre subsidium, ne turpem in conspectu hostium contumeliam acciperet, quamquam, si quid gravius illis accidisset, merito casurum iudicabat. Proelium commissum est magna contentione
Abbreviated transcription (Latin):
te uix aquo dulcis inuenta ẽtitã
oꝑosis alexandeinoꝵ ilsichinatio¬
iub maxinus conatib non lou¬
gi temporis labore occursum ẽ. Eo
biduo legio .xxx. uis. ex deditiis põ¬
peianis militib. cum frumento
armis. telis. tormentis imposita
in naues a domitio caluitio a litore
nenter flabat. Portum capere pro¬
hibebalutũr. s loca sunt egreg̃ia
ommi illa regiono ad tenendeis ã¬
choras. hii cum diu retinerentur
atq aque inopia p̾cuerentur na¬
iugio actuario cesarom certiorem̃.
Cesar ut ꝑse coñsilium caꝑet quid
faciendum iuderetur nauem con¬
scendit. atq omnẽ classem se seqͥ
iussit nullis mĩs nulit b imposi¬
tis. Qd̃ cumr louguis paulo Disce¬
deret munitiones nudare nolebat.
Cumiq ad eum locum accessisset
qui appellatur chersoneusus aliqnͣ¬
diq causa remiges in terimu ex¬
posuisset. nou nulli ex eo nuin̾o
cuii longius auaualib predãtum
ꝓcessissent ab equitib hostiũ siuit
excepti. Ee hus cognouerunt cesa

Expanded text:
aquae dulcis inventa est. Ita operosa Alexandrinorum machinationibus maximisque conatibus non longi temporis labore occursum est. Eo biduo legio XXXVII. ex dediticiis Pompeianis militibus cum frumento, armis, telis, tormentis imposita in navis a Domitio Calvino ad litora nenter flabat, portum capere prohibebantur; sed loca sunt egregia omni illa regione ad tenendas ancoras. Hi cum diu retinerentur atque aquae inopia premerentur, navigio actuario Caesarem faciunt certiorem.per se consilium caperet quid faciendum videretur, navem conscendit atque omnem classem se sequi iussit nullis nostris militibus impositis, quod, cum longius paulo discederet, munitiones nudare nolebat. Cumque ad eum locum accessissent, qui appellatur Chersonensus,o aquandique causa remiges in terram exposuissent, non nulli ex eo numero, cum longius a navibus praedatum processissent, ab equitibus hostium sunt excepti. Ex his cogno
Abbreviated transcription (Latin):
res eiit gesta fama ꝑ crebuenit.
pulsum fugere cesaren pene oĩb
copiis amicsis. Hec itiuera infe¬
sta ueddiderat. hec ciuitates nõ¬
nullas ab eius amcitia au̾tebat.
qui accidit reb in plurib dimis¬
sis itiu̾ib acesare ad domitium
et a domicio ad cesareui nulla rõne
iter conaice possent. s allobroges
rouici atqz eci familiares quos ꝑ¬
fugisse ad pompeium demonstraui¬
mus conspicati itinere explorato¬
res domien seu pͥstina sua consue¬
tudine quod una in gallia bella
gesserunt. seu gl̾ia elati. cuncta ut
erant acta exposuerunt. ⁊ cesaris
ꝓfectionem. aduentũ pompen do¬
cuerunt. A quib domicius c̾tior
factus .ui.x.iiii. horaꝵ spectio ante¬
cedens hostium beneficio ꝑiculum
uitauit. ⁊ cid egnuu quod est ob¬
iectum oppositumq thessalie cesa¬
ri uenienci occiurit. Coninucto ex¬
eicitu cesar gouphos pueuit. q̃ d̾ꝰ
ẽ oppidum pͥmum thessalie ueni

Expanded text:
res erat gesta, fama percrebruerat res erat gesta, fama percrebruerat pulsum fugere Caesarem paene omnibus copiis amissis. haec itinera infesta reddiderat, haec civitates nonnullas ab eius amicitia avertebat. quibus accidit rebus, ut pluribus dimissi itineribus a Caesare ad Domitium et a Domitio ad Caesarem nulla ratione iter conficere possent. sed Allobroges, Roucilli atque Aeci familiares, quos perfugisse ad Pompeium demonstravimus, conspicati in itinere exploratores Domiti, seu pristina sua consuetudine, quod una in Gallia bella gesserant, seu gloria elati, cuncta, ut erant acta, exposuerunt et Caesaris profectionem, adventum Pompei docuerunt. a quibus Domitius certior factus vix iiii horarum spatio antecedens hostium beneficio periculum vitavit et ad Aeginium, quod est obiectum oppositumque Thessaliae, Caesari venienti occurrit. Coniuncto exercitu Caesar Gomphos pervenit, quod est oppi
Abbreviated transcription (Latin):
cicarniam iter facere fcic̾e cepit.
Pompeius qͦ de celciris consilio cou¬
iectura iudicans ad scipionẽ ꝓpeum¬
dum sibi existimabat. si cescr is
illo haberet ut subsidium scipioni
ferret si ab ora maritua coriciaq
discedere nollet qd legiones equi¬
tatumq ex italia spectaret. ip̃e ut
ouinib copiis dounturmn aggre¬
deretur. His decausis ut̾qz eoruiu
celeritati studebat. et sus ut ẽẽt
auxilio ad opprimendos adu̾sanos.
ne occasioue temporis deeẽt. Sed
cescirem apollouam adirecto iti¬
uere auterat. pompeius ꝑ canda¬
iuam iter in macedoniam expedi¬
tum habelat. accesit auteui ex ĩ¬
ꝓuiso aliud in commodum quod
donutius dies complures castus
scipionis castin collata habuiss
rei frumentane cã cib eo discessent.
⁊ eracliam seuticam que est subie¬
cta candauie iter fecerat. ut ip̃a for¬
ꝑ omis prouintias ciuitatesq de¬
missis prelio ad dirinchium fco
lacius. inflaciusq multo qmͣ

Expanded text:
Athamaniam iter facere coepit. Athamaniam iter facere coepit. Pompeius quoque de Caesaris consilio coniectura iudicans ad Scipionem properandum sibi existimabat, si Caesar iter illo haberet, ut subsidium Scipioni ferret, si ab ora maritima Oricoque discedere nollet, quod legiones equitatumque ex Italia expectaret, ipse ut omnibus copiis Domitium adgrederetur. His de causis uterque eorum celeritati studebat, et suis ut esset auxilio, et ad opprimendos adversarios ne occasioni temporis deesset. sed Caesarem Apollonia a derecto itinere averterat; Pompeius per Candaviam iter in Macedoniam expeditum habebat. accessit etiam ex improviso aliud incommodum, quod Domitius cum dies complures castris Scipionis castra collata habuisset, rei frumentariae causa ab eo discesserat et Heracliam Senticam quae est subiecta Candaviae, iter fecerat, ut ipsa forper omnes provincias civitatesque dimissis de proelio ad Dyrrachium facto elatius inflatiusque multo, quam
Abbreviated transcription (Latin):
cẽe eut cibire appolloniam. Sed
his rebus tancum temporis t̾buit
quãtum erat ꝓperanti necc̃e iunes
uomncio ne aduentu pompen p̾oc¬
cuparetur: ad enui om̃i celi̾tate
⁊ studio incitatus ferebatur. Co¬
tius autem rei consilumi his
rationib explicabat: ut si pom¬
peius eodem contenderet. abductũ
illum. amari atq ab hiis copiis
quas dyrrachi compamuat fiurã¬
to a comueatu abstractum pari con¬
ditione belli secũ dectare cog̾et si ĩ
italiam tunisire coniuncto excitu
cum domitio ꝑ illyricũ italie subsi¬
dio ꝓficisc̾etur. s apolloniam ori¬
cuniq obyugnare. ⁊ si om̃i mari¬
tuna ora excludere conaretur obses¬
so scipione necessano illum sius
auxilium ferre cog̾et. Itaq p̾missis
nuntiis ad .cn. domitium cesar scͥp¬
sit. ⁊ qd̾ fieri uellet ostendit. presi¬
dioq apollonie cohortũ .iiii. lissi una
.iii. orici. relictis quiqz erant ee nul¬
nerib agri depositis ꝑepirũ acq

Expanded text:
cesse erat adire Apolloniam. sed cesse erat adire Apolloniam. sed his rebus tantum temporis tribuit, quantum erat properanti necesse. timens Domitio, ne adventu Pompei praeoccuparetur, ad eum omni celeritate et studio incitatus ferebatur. totius autem rei consilium his rationibus explicabat, ut si Pompeius eodem contenderet, abductum illum a mari atque ab iis copiis quas Dyrrachii comparaverat, frumento ac commeatu abstractum pari condicione belli secum decertare cogeret; si in Italiam transiret, coniuncto exercitu cum Domitio per Illyricum Italiae subsidio proficisceretur; si Apolloniam Oricumque obpugnare et se omni maritima ora excludere conaretur, obsesso Scipione necessario illum suis auxilium ferre cogeret. itaque praemissis nuntiis ad Cn. Domitium Caesar scripsit et quid fieri vellet ostendit praesidioque Apolloniae cohortibus iiii, Lissi una, iii Orici relictis quique erant ex vulneribus aegri depositis per Epirum atque
Abbreviated transcription (Latin):
impeditis cesat qd̃ fore ꝓuident
mendiaino fere tempore signo
ꝓfectionis dato ex̾citum educit
Duplicatoq eius diei itinere .uiii.
mił. pacs. ex eo loco ꝓcedit. quod
facere pompeius discessu mili¬
tum non potuit. Post̾o die ce¬
sar similiter p̾missis pͥma noc¬
te impedimentis. de quarta ui¬
gilia ip̃e egreditur. ut si ẽẽt im¬
posita dimicandi necessitas su¬
bitum casũ expedito ex̾citꝰ sb̃iret.
Hoc idem reliquis fecit dieb qͥb
reb ꝑfectũ ẽ. ut altissins flumũb
atq impeditissimis itin̾ib. nullũ
cicciꝑet in cõmodum. Pompeius
pͥmi diei mora iulata. ⁊ ieliquo¬
ium dieꝵ frustra labore suscepto.
cum se magius itineril extende¬
ret. ⁊ p̾gressos consequi cuꝑet. qͣr¬
ta die finem sequendi fecit: atq
aliud sibi consiliũ capiendum
existimait. Cesari ad sancios
deponendos. stipendium excitui
dandum socios confirmandos pre¬
sidium urbib celuiquendum. ne¬

Expanded text:
impeditis, Caesar quod fore providerat, impeditis, Caesar quod fore providerat, meridiano fere tempore signo profectionis dato exercitum educit duplicatoque eius diei itinere viii milia passuum ex eo loco procedit. quod facere Pompeius discessu militum non potuit. Postero die Caesar similiter praemissis prima nocte impedimentis de quarta vigilia ipse egreditur, ut siqua esset imposita dimicandi necessitas, subitum casum expedito exercitu subiret. hoc idem reliquis fecit diebus. quibus rebus perfectum est, ut altissimis fluminibus atque impeditissimis itineribus nullum acciperet incommodum. Pompeius enim primi diei mora inlata et reliquorum dierum frustra labore suscepto cum se magnis itineribus extenderet et praegressos consequi cuperet, quarta die finem sequendi fecit atque aliud sibi consilium capiendum existimavit. Caesari ad saucios deponendos, stipendium exercitui dandum, socios confirmandos, praesidium urbibus relinquendum ne
Abbreviated transcription (Latin):
cum uentũ ẽẽt ad flumẽ genu¬
sum quod ripis erat impeditis
consequutus equitatus nouis¬
simo prolio detinebat expeditos
qui tantum prolecerunt ut eque¬
stri prelio cõmisso pellent om̃es.
compluresq int̾fice̾nt. ip̃iq in¬
columes se ad agniẽ reciꝑent.
Confecto iusto itin̾e eius diei
qd ꝓposuerat cescr traductiq
excitu flumen genusum. uet̾ib
sius castus contra asparagium
missum. confestu decunana por¬
ta in castin se recipere iussit Si¬
mili ratione pompens confecto
eius diei itine in suis uet̾ib castͥs¬
ad aspanigium consedit. eius
milites quod ab oꝑe integris mu¬
intionib uacabant. alii ligandi
pabulandiq causa longius ꝓ¬
grediebentur alii quod subito
consilium profectionis ceꝑant
magna parte impedimentorum
⁊ sarcincirum relicta. Ad hec repe¬
tenda inuitati ꝓpiiquitate su¬
periorum castrorum depositis in
contub̾ino armis uallum relĩ¬
quebant. Quib ad sequendum

Expanded text:
cum ventum esset ad flumen Genucum ventum esset ad flumen Genusum, quod ripis erat inpeditis, consecutus equitatus novissimos proelio detinebat. huic suosqui tantum profecerunt, ut equestri proelio commisso pellerent omnes compluresque interficerent ipsique incolumes se ad agmen reciperent. Confecto iusto itinere eius diei quod proposuerat Caesar, traductoque exercitu flumen Genusum veteribus suis castris contra Asparagium missum confestim decumana porta in castra se recipere iussit. simili ratione Pompeius confecto eius diei itinere in suis veteribus castad Asparagium consedit. eius milites, quod ab opere integris munitionibus vacabant, alii lignandi pabulandique causa longius progrediebantur, alii, quod subito consilium profectionis ceperant magna parte impedimentorum et sarcinarum relicta ad haec repetenda invitati propinquitate superiorum castrorum depositis in contubernio armis vallum relinquebant. quibus ad sequendum