comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
senatꝰ.ꝯ. incid̾it quo ꝓhibẽt᷑
legati ꝑ fcãm legatonẽ negoci¬
is uł pͥuatis reb obstringi R
tate sua datꝰ ordine suo legatõem
susciꝑe ñ admissa biennũ pͥscrip¬
toe cogetpu ueg¬

Expanded text:
sultum inciderit, quo prohibentur legati ante perfectam legationem negotiis vel privatis rebus obstringi. rtate sua datus ordine suo legationem suscipere non admissa biennii praescriptione cogetu
Abbreviated transcription (Latin):
faciũt ip̃i ant̾ furtiñ tenẽt᷑
n enim qui pot̾ infurẽ statue¬
re necc̃e ht̃ adu̾sus furẽ litiga¬
re ⁊ idc̃co nec actd ei an̾t̾ib a¬
dita est unde est quesitũ sifu¬
erit alienatus uł manumissus
an furti actõneteneat᷑: ⁊ pla¬
cet. ñ teneri. n enĩ actõ que
ñ fũit ab iicio nata oriri pͭ
adu̾sus hũc fur̃e . plane sima¬
numissus ꝙͣctabat dicẽd̾ erit
tem̃ furti iudicio qr todie furtũ
fectacum ant̾ siuis qũẽ emitra¬
ditus michi est ame redibea¬
tur ñ ẽ in ea cãut ⁊ ꝑ inde ha¬
beatur atq si mens nũꝙͣ fuis

Expanded text:
faciunt, ipsi autem furti non tenentur: neque enim qui potest in furem statuere, necesse habet aduersus furem litigare: idcirco nec actio ei a ueteribus prodita est. Unde est quaesitum, si fuerit alienatus uel manumissus, an furti actione teneatur. et placet non teneri: neque enim actio, quae non fuit ab initio nata, oriri potest aduersus hunc furem. plane si manumissus contrectabit, dicendum erit teneri eum furti iudicio, quia hodie furtum fecit. Cum autem seruus, quem emi traditusque mihi est, a me redhibeatur, non est in ea causa, ut perinde habeatur, atque si meus numquam fuis
Abbreviated transcription (Latin):
sum ita renocari in yuitutem deb̾e
ñ inmus decenmo ¶Flane ca q̃ in
fraudẽ fisci in simus eius collata su¬
erint sunt reuocanda. ¶S̾i sub cõ¬
ditõe alicui peccuma debeat᷑ qua¬
si sibͫ erit ⁊ a debitore manumissꝰ¬
erit. Ut pͥcedat lib̾tas ex cõditione
¶Si nolinitate patris filiꝰ manmni¬
rit siuc pat̾ sin silius sciat soluẽ¬

Expanded text:
debere, n minus decennio: plane ea, quae in fraudem fisci in sinus eius collata sunt, reuocanda. Si sub condicione alicui pecunia debeatur, quasi statuliber erit a debitore manumissus, ut pendeat libertas ex condicione. Si uoluntate patris filius manumiserit, siue pater siue filius sciat soluen
Abbreviated transcription (Latin):
a socio acciꝑe. an u̾o is cũ qnoa¬
gitur possit ꝙ ꝑte sua et d̃ap¬
ni dati ⁊ oꝑis ũ restiruti nõie
cũpnandꝰ sit ut in actione dap¬
ni inft̃ĩfit ⁊ enis p̃dii ex quodã¬
pmĩ metuatur ples dni sint et
cum une eoꝵ agatur t opus
ex quo cãpnũ futurũ sit indi¬
uidrũ sit ⁊ ip̃e edes sol̃ꝙ eaꝵ

Expanded text:
e? an uero is cum quo agitur pro parte sua et damni dati et operis non restituti nomine damnandus sit, ut in actione damni infecti fiat, cum eius praedii, ex quo damnum metuatur, plures domini sint et cum uno eorum agatur? licet opus, ex quo damnum futurum sit, indiuiduum sit et ipsae aedes solumque earum
Abbreviated transcription (Latin):
ni fluminis ag̃ deiectus sit aut
glarea iniecta aut fossa humo re¬
pleta tũc racienciam oũtaxat

Expanded text:
i fluminis ag‹g›er deletus sit aut glarea iniecta aut fossa limo repleta, tunc patientiam dumtaxat
Abbreviated transcription (Latin):
di sol hoc est estia a qua utrum¬
ne exsue estuio diuitayat ten¬
pore utendi duceret᷑ anex mẽ¬
te ꝓposito q ducentis ꝙ estate
cam ducendi cõsilium hr̃et an
ex natura ip̃ius acme que esta
te tm̃ duci pot̾. an ex utilita¬
placebat gͥ aquam ob has du¬
as res nat᷑am suam utilitatẽ¬
ellari. itas ut sũ eius natura
crit ut nͥ estate duci ñ possit
⁊̃ si hieme quo desidaret᷑ smne
oĩ tenpore anni ducicam ip̃iꝰ
naturam ꝑmitt̾et s urti¬
litatis locoꝵ in qua ducitur
estate dñtaxat usum eiꝰ exige
ret estiua recte dicent᷑.

Expanded text:
di solet, hoc est aestiva aqua utrumne ex iure aestivo dumtaxat tempore utendi diceretur, an ex mente propositoque ducentis, quod aestate eam ducendi consilium haberet, an ex natura ipsius aquae, quod aestate tantum duci potest, an ex utilitaplacebat igitur aquam ob has duas res, naturam suam utilitatemellari, ita ut, sive eius natura erit, ut nisi aestate duci non possit, etiamsi hieme quoque desideraretur, sive omni tempore anni duci eam ipsius natura permitteret, si utilitas personis, in quam ducitur, aestate dumtret, aestiua recte diceretur
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tor rimĩ specus rnnis est locꝰ
ꝑ iongitndinem dep̾ssus quo a¬
qna decurrat cui nom̃ est an
cus ex quo despicit᷑ inde specta¬
cula sunt dc̃a ¶Septa sund q̃
ad incile d opponunt᷑ aci aque
ꝙ aquam ex cogitata incile
est locus dep̾ssus ad latus flii¬
nis ex eo dictus ꝓ incidat᷑ ꝙ in¬
cidicur .ni. uł lapis uel t̾ra m̃t
prumim aqua ex slumine agi

Expanded text:
tor "rivum specus". rivus est locus per longitudinem depressus, quo aqua decurrat, cui nomen est ἀπὸ cus, ex quo despicitur: inde spectacula sunt dicta. Septa sunt, quae ad incile opponuntur aquae que aquam excogitata.Incile est autem locus depressus ad latus fluminis, ex eo dictus, quod incidatur: inciditur enim uel lapis uel terra, unde primum aqua ex flumine agi
Abbreviated transcription (Latin):
trau̾mit ⁊ mueniatur ñ
ydonea hr̃ditas hr̃s autem
ydoneui ñ pot̾unt reu̾ti
ad hr̃dem s eo ꝙ semel pos¬
tulaint stare debent. d
si rost inpetratam seꝑatõ¬
nem. ad hr̃s ad quisierit
si quid̾ ex hr̃ditate admit̃¬
ti debebunt ad id ꝙ ad
fitum est. ini qui seꝑ utonẽ
inpetrau̾unt s siil cat̾fmn¬
ꝓͥis hr̃dis creditorib at
ni alia ex cã hrs adquisi¬
erit ñ admit̾entur hr̃di¬
tarii c̾ditores ꝙ si ꝓprii
ad solid̾ ꝑuen̾unt io qd̾
suꝑ erit tribuẽd̾ ħ̾rdita¬
riis quidam putãt. mͥ

Expanded text:
trauerunt et inueniatur non idonea hereditas, heres autem idoneus: non poterunt reuerti ad heredem, sed eo, quod semel postulauerunt, stare debent. sed si post impetratam separationem aliquid heres adquisierit, si quidem ex hereditate, admitti debebunt ad id quod adquisitum est illi qui separationem impetrauerunt: sed si illis satisis heredis creditoribus. at si ex alia causa heres adquisierit, non admittentur hereditarii creditores. quod si proprii ad solidum per uenerunt, id quod supererit tribuendum hereditariis quidam putant: mihi
Abbreviated transcription (Latin):
pposito submoueri. s in quo¬
ub alio c̾ditore qui seꝑatõ¬
modius ẽ. ut si solid̾ ex hr̃¬
ditate ẜuari ñ possit. itade¬
mũ aliquid ex bonis nr̃dis
frerat si ꝓprii c̾ditores hr̃¬

Expanded text:
posito summoueri.Sed in quolibet alio creditore, qui separatioommodius est, ut, si solidum ex hereditate seruari non possit, ita demum aliquid ex bonis heredis ferat, si proprii creditores here
Abbreviated transcription (Latin):
¶natimalis obligõ ut peccimi¬
e numatõne itainsto pacto
uł nirciurando ip̃o nire tollitur
ꝓnincłis equitatis quo solo
sustiuebatur cõnetõnis eanita¬
te oissolintur is quo ł fideius¬
sor. quẽ pnpillusdedit ex istiͣ
cãns lib̾ari dicit. ¶ Enesitum ẽ
auitastiplari quis possit mͥ ant
pr̃i s ñ incõmode pot̾ adiberi
distintõ ut filio quid̾ stipłan¬
te prĩs tũc adiciatui ꝑsona

Expanded text:
alis obligatio ut pecuniae numeratione, ita iusto pacto uel iureiurando ipso iure tollitur, quod uinculum aequitatis, quo solo sustinebatur, conuentionis aequitate dissoluitur: ideoque fideiussor, quem pupillus dedit, ex istis causis liberari dicitur. Quaesitum est, an ita stipulari quis possit: 'mihi aut  non incommode potest adhiberi distinctio, ut filio quidem stipulante patris tunc adiciatur persona,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ pacienciam pr̃are deb̾e.
colonumant̾ int̾dc̃o quod
mant clam in pẽsam quoq
restiduẽdi oꝑis ⁊ dãpnũ si
ꝙ ex eo datum fuit pr̃are co¬
gendum¶ si tñ dñs desid̾e̾t
can̾i sibi dapni infcĩ ab eo ex
cuis p̾dio nocet ᷑ equsimũ
erit ei caueri. oꝑt̾e ¶item

Expanded text:
m praestare debere, colonum autem interdicto quod vi aut clam impensam quoque restituendi operis et damnum, si quod ex eo datum fuerit, praestare cogendum. si tamen dominus desideret caveri sibi damni infecti ab eo, ex cuius praedio nocet, aequissimum erit caveri oportere. item
Abbreviated transcription (Latin):
d a urre sibi cauodata ues ap̃
sc deposita usus est alit̾ atis rẽ
accepit si existimabat se non
inuito dño id fac̾e furti non
tenetꝰ s nec depositi ullo mͦ
teneb cõmodati an deneatur
in culpa estimatõ erit .i. an ñ
debuerit estimare id dñm ꝑ i¬
issirrũ ¶si aiuis alt̃i furtũ fec̾it
⁊ io ꝙ surripuerit alius ab eo
surripuit cum postiore fure
dñi enis rei furti ag̾e porest
it ñ prioris furis ut id ꝙ fur¬
reptũ ẽ saluũ ẽẽt. hec quintꝰ
mutius refert ⁊ ña sunt nãm
o is cuius int̾ẽ finti ht̃ actio¬
nem. ⁊ si honesta cã int̾ẽ/ nec

Expanded text:
 re sibi commodata uel apud se deposita usus est aliter atque accepit, si existimauit se non inuito domino id facere, furti non tenetur. sed nec depositi ullo modo tenebitur: commodati an teneatur, in culpa aestimatio erit, id est an non debuerit existimare id dominum permissurum.Si quis alteri furtum fecerit et id quod subripuit alius ab eo subripuit, cum posteriore fure dominus eius rei furti agere potest, it, non prioris furis, ut id quod subreptum est saluum esset. haec Quintus Mucius refert et uera sunt: nam o is cuius interest furti habet actionem, si honesta ex causa interest. nec
Abbreviated transcription (Latin):
quod res enꝑtoris ꝑiculo est. nã
⁊ statĩ post uenditionẽ ⁊ tractã
ꝑiculimiad emptorẽ spectat
⁊ tñ añ ꝙͣ ulla tradicio fiat ne¬
mo dixit int̾dc̃m e i . pet̾e. si tñ
p̃cario sit in possõnẽ uideamus

Expanded text:
lo est: nam et statim post uenditionem contractam periculum ad emptorem spectat et tamen antequam ulla traditio fiat, nemo dixit interdictum ei competere. si tamen precario sit in possessione, uideamus
Abbreviated transcription (Latin):
ẜuo ꝑsuasi sit ut tabulas me¬
as destrib̾et puto si quid̾ ẜuo
ꝑ masũ sit sui corrupti agẽdũ
si ip̃e fecit de dolo actionẽ dandã
Esi linea margaritaꝵ surrepta
sit dicẽdꝰ est m̃is. s ⁊̃ si de uino fꝰ¬

Expanded text:
rvo persuasum sit, ut tabulas meas describeret, puto, si quidem servo persuasum sit, servi corrupti agendum, si ipse fecit, de dolo actionem dandam. Si linea margaritarum subrepta sit, dicendus est numerus. sed et si de vino fu
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e actõnẽ qui pignori acce
tura quis furtũ facit ħ enuy
nire utim᷑ ut furtũ sine eͣcta¬
tõne ñ fiat q̃r opẽ ferre uel
ꝯsiliũ dare tũc noceat cũ secu
ta ꝯͣctatõ est. ¶si qus asinũ
meum coegisset ⁊ in equas su
de dalmacia ⁊ sulẽti ¶Ripsi. cir¬
ca equos quib enusd̾ rei gr̃a sub¬
ietisse quisequas suas ꝓponebatur
furti ita demũ dem̃ si fraudẽdi a¬
nimo id fecisset si minus in fcm
agẽdñ. ¶ cui ticio honesto uiro
petuiã c̾d̾e nellẽ subiecisti mi
tua ⁊ silio q tuo furtũ fc̃m sit
s ⁊ ticins furti tenet᷑ ssi ma¬
iora quis. põd̾a tibi cõmo¬
daint cũ em̾es ad põdus furtie¬
ũ uenditori tem̃ mela scribit

Expanded text:
ere actionem, qui pignori acceptura quis furtum facit: hoc enim iure utimur, ut furtum sine contrectatione non fiat. quare et opem ferre vel consilium dare tunc ta contrectatio est.Si quis asinum meum coegisset et in equas suas de Dalmatia consulenti rescripsi circa equos, quibus eiusdem rei gratia subiecisse quis equas suas proponebatur, furti ita demum teneri, si furandi animo id fecisset, si minus, in factum agendum.Cum Titio honesto uiro pecuniam credere uellem, subiecisti mihtua consilioque furtum factum sit: sed et Titius furti tenebitur.Maiora quis pondera tibi commodauit, cum emeres ad pondus: furti eum uenditori teneri Mela scribit:
Abbreviated transcription (Latin):
ea cã ꝙͣ usucapio sequi so¬
iet ꝑtũ ancille furtiue
usi suum facuut id ꝙ iu
ris rõne introductũ arbi¬
ex ea cã necõe est ꝑtum
usucapi si ap̃ eũ rceptus
⁊ editus eo tp̃r fuit quofꝰ¬
tuam eẽ eius matremi
gnorabat. ¶ M iulgo rin¬
detur ipm sbi cãm possõ¬

Expanded text:
ea causa, quam usucapio sequi solet, partum ancillae furtiuae usu suum faciunt, idque ratione iuris introductum arbiex ea causa necesse est partum usucapi, si apud eum conceptus et editus eo tempore fuerit, quo furtiuam esse matrem eius ignorabat. Quod uulgo respondetur ip
Abbreviated transcription (Latin):
mamimittatur ntrum ne ip̃e
legatanius eligat quos ma¬
scripture sequend̾. ꝙ si ordo ñ.
pareat aut sortiri eos oz ne a
Li mͦ dice̾d̾ ẽ ⁊̃ si redim̾e uissus
sit ub̾tat̾e ꝙ p̾stare nec pecuui¬
am que legata ẽ sufficiat ad
redenptionemo oĩum quib lib̾¬
um manumitt̾e ei q ꝙ lega¬
tum ẽ pͥstare au fideiq⁊ missa¬
ria libt̾as p̾standa sit quosdã
mouet ⁊ ꝵ si fu̾it coactus
ad lib̃tatem p̾standam ex ne¬
cessitate ad fidei ⁊ missi quo
p̾stationẽ erit coge̾dꝰ. ⁊ sunt
qui putant ñ ẽc̃ cogẽdum
nam ⁊ si nich legatum finss

Expanded text:
manumittitur? utrumne ipse legatarius eligat, quos mascripturae sequendum: quod si ordo non pareat, aut sortiri eos oportebili modo dicendum est et si redimere iussus sit libertatemque praestare nec pecunia quae legata est sufficiat ad redemptionem omnium, quibus libeium manumittere eique quod legatum est praestare, an fideicommissaria libertas praestanda sit? quosdam mouet, quia, si fuerit coactus ad libertatem praestandam, ex necessitate ad fideicommissi quoque praestationem erit cogendus: et sunt qui putant non esse cogendum. nam et si mihi legatum f
Abbreviated transcription (Latin):
sne dolo erogasse ⁊̃ si nch̾
ꝓsuit erogõ eins rei debito¬
net etiam curator bonis
distrahẽdis datus ꝯtinebi¬
it ne bona euis ueneant
⁊ ip̃i itaꝙ c̾ditori adn̾sus e
os dabitur actõ quos eni̾¬
auitinis siue quid in fructi¬
b recipiẽdis erogauit siue
in familia alenda curãdaue
pͥsidiis ne fulciendis uł retier¬
endis uł de campno infc̃o ꝓ¬
mittẽdo uł ẜuo noxali indi¬
co defensd. si modo ñ magieũ¬

Expanded text:
sine dolo erogasse, etiamsi nihil profuit erogatio eius rei debitonet" etiam curator bonis distrahendis datus continebiit, ne bona eius veneant. et ipsi itaque creditori os dabitur actio, quos enumerauimus, siue quid in fructibus percipiendis erogauit siue in familia alenda curandaue praediis fulciendis uel reficiendis uel damno infecto promittendo uel seruo noxali iudicio defenso, si modo non magi
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃des com p̾dia hr̃ditaria diui¬
serãt imum p̾diũ cõmime
relinquerunt sub hoc pactont
siquis eoꝵ partẽ suam aliena

Expanded text:
dia hereditaria diuiserant, unum praedium commune reliquerunt sub hoc pacto, ut, si quis eorum partem suam alienar
Abbreviated transcription (Latin):
e ut porig̾et imꝑatori decretum
emsd ciuitatis ꝙ erat cum ip̃a e¬
pistola nuusum is ant̃ qui suscepis
lit̾as restituendas collusione fr̃a de¬
d̾ lucio ticio qni ⁊ ip̃e rome moraba¬
tur sne rei grã sublato ticii noĩecui
erat dec̾tum misslĩ ut ꝑ ip̃m daret᷑
suum nonĩ in scripsit ⁊ sic imꝑato¬
ridecretum scd̃m mandata rei pui
dedit quero ꝯs ꝑ maticum pet̾e ab
eo potuisset ⁊ ꝙ cõmisse ndetur
is qui ñ restituit lit̾as ei tui resti¬
tũe mandatum susceꝑat ⁊ is qui
sublato alieno noĩe iscripto q
suo quas ip̃e misus a patria decre¬

Expanded text:
t imperatori decretum eiusdem ciuitatis, quod erat cum ipsa epistula missum. is autem, qui suscepisset litteras restituendas, collusione facta dedit Lucio Titio, qui et ipse Romae morabatur suae rei gratia: sublato Titi nomine, cui erat decretum missum, uti per ipsum daretur, suum nomen scripsit et sic imperatori decretum secundum mandata rei publicae dedit. quaero, qui uiaticum petere ab ea potuisset? et quid commisisse uidetur is, qui non restituit litteras ei, cui restituere mandatum susceperat, et is, qui sublato alieno nomine inscriptoque suo, quasi ipse iussus a patria, decre
Abbreviated transcription (Latin):
lum asscribat ᷑ si n ab ip̃o qni gessit
n ab hus qui ꝓ eo in t̾ueñint rese¬
uari possit ⁊ soluẽto ñ fu̾it honore
deposito alioquim si ꝑ sona coꝵ nł cau¬
tio sit ydonca uł soluendo fuit quo
tenpore cõuenire potuit himus ꝗs¬
q .ii. in hus que administrauit te¬
nebit᷑ ꝙ si forte is qui ꝑienlo suono¬
minaint magrãtii soluẽdo sit u¬
trui in eum prius actõ reddi qͣr
ꝙͣ ⁊ es a collega suari potu̾it s pl¬
cet fidemssoris ex emplo priorẽ cõnem¬
end̾ e qui nõiau̾it qm̃ collega crind
negligẽcie ac pene c̾a qui uonõi au̾it
Siem utilẽdari ñ oꝑt¬
d Quidg᷑ si alt̾ er magistratib tot
annis abfu̾it aut forte p̾ sens ꝑ cõtu¬
maciam si ue ignauiam ul egram
ualitudinem rei pi negocia ñ gesse¬
rit ⁊ omĩa collega solus adiministra¬
uerit nec tñ tota res ab eo seruari
possit talis ordo dabit᷑ nt in pͥmis
actis om̃ib ꝑiculũ agnoscat c
ñ ydoneum noĩau̾it postremo alt̾

Expanded text:
lum adscribatur, si neque ab ipso qui gessit neque ab his, qui pro eo interuenerunt, res seruari possit et soluendo non fuit honore deposito. alioquin si persona uel cautio sit idonea, uel soluendo fuit quo tempore conueniri potuit, unusquisque in id quod administrauit tenebitur.Quod si forte is, qui periculo suo nominauit magistratum, soluendo sit, utrum in eum prius actio reddi res a collega seruari non potuerit? sed placuit fideiussoris exemplo priorem conueniendum qui nominauit, quoniam collega quidem neglegentiae ac poenae causa, qui uero nominauit, onem utilem dari nod ergo, si alter ex magistratibus toto anno afuerit aut forte praesens per contumaciam siue ignauiam uel aegram ualitudinem rei publicae negotia non gesserit et omnia collega solus administrauerit, nec tamen tota res ab eo seruari possit? talis ordo dabitur, ut in primis culum adgnoscat qui non idoneum nominavit, postremo alter
Abbreviated transcription (Latin):
d Lucins ticius cum eẽt in patris
potͥate a magrãtibus int̾ cet̾os fru¬
m̃to cõꝑando inuido pagͥe curador
costitutꝰ est cuirei luciꝰ tienis neq
cousensit n peccuniã acceꝑit n
in eam cauit aut se cõꝑatonibus
cum cet̾is umiscuit ⁊ post mortẽ
patris in reliqͣ collegarum in t̾pei¬
lari cepit querit᷑ an ex cã ea te¬

Expanded text:
Lucius Titius cum esset in patris potestate, a magistratibus inter ceteros frumento compar‹a›ndo inuito patre curator constitutus est: cui rei Lucius Titius neque consensit neque pecuniam accepit neque in eam cauit aut se com parationibus cum ceteris miscuit: et post mortem patris in reliqua collegarum interpellari coepit. quaeritur, an ex ea
Abbreviated transcription (Latin):
serunt gr̾am sefac̾e̾ inris iu randi
ei qui uurau̾at se ordiui ñ int̾fu¬
turum ⁊ pest ea duũ iur creatus
eẽt ¶t̃ rescripserunt colonos p̾di¬
eꝑfisci mituerib furugi sine dã p̃
nofisci oꝑte̾id ꝙ excutere ꝑfidem
gistratus osficium ꝑtin̾e ex actõnẽ
peccume legatoꝵ ⁊ si cessau̾int¬

Expanded text:
iurisiurandi ei, qui iurauerat se ordini non interfuturum et postea duumuir creatus esset.Item rescripserunt colonos praediorum fisci muneribus fungi sine damno fisci oportere, idque excutere praesidem gistratus officium pertinere exactionem pecuniae legatorum, et si cessauerint
Abbreviated transcription (Latin):
si ne domicilio ꝙ̃ꝙͣ ẽẽ qu̾ẽ puto añt
⁊ hoc ꝓced̾eposse si qnis domicilio re
sine domicilio ẽe ¶ domicilinm añt ha¬
bere pot̃ ⁊ relegatꝰ eo locrunde ar¬
rere debet apud quos in cola est ⁊
cipali uuriditõnꝰ in utioq inii¬
crpio subiectus est neꝵ ⁊̃ om̃ibꝰ pu¬
blicis mi m̾ib fugi debet

Expanded text:
sine domicilio esse quemquam. puto autem et hoc procedere posse, si quis domicilio relsine domicilio esse.Domicilium autem habere potest et relegatus eo loci, unde arrere debet, apud quos incola est, et cipali iurisdictioni in utroque municipio subiectus est, uerum etiam omnibus publicis muneribus fungi debet
Abbreviated transcription (Latin):
lint morandi arbitnim in petrau̾¬
unt domicilium in urbe reatien¬
tor ad inũa ꝙxtũ uero ad honorẽ
petnie credit᷑ origine̾ ꝑtinet demꝙ
namimissi ab eo eius nmicipĩ es¬
ficnint᷑ iumcipes im̃ originẽ tra¬
det᷑ ubi manet si nichil in parria

Expanded text:
lint morandi arbitrium impetrauerunt, domicilium in urbe retinennera: quantum uero ad honorem, retinere creditur originem. denique manumissi ab eo eius municipii efficiuntur municipes, unde originem tradetur, ubi meret
Abbreviated transcription (Latin):
muu̾a filiĩ que post mortẽ patris suc¬
cepit iure coueniri ñ posse ħ resp̃o¬
sum ad euͣm ꝑͣtinet qui a pre decu¬
rio fes post mort̾e patris mim̾a fusce¬
ꝑit ¶id̾ Rd̾ eum qui decurionem
adoptauit honera decurionatus
euis suscepise uideri exemplo patͥs
cuius uolundade filius decirio fc̃s

Expanded text:
munera filii, quae post mortem patris suscepit, iure conueniri non posse. hoc responsum et ad eum pertinet, qui a patre decurio factus post mortem patris munera suscepit.Idem respondit eum, qui decurionem adoptauit, onera decurionatus eius suscepisse uideri exemplo patris, cuius uoluntate filius decurio factus
Abbreviated transcription (Latin):
ri¶Id̾ R si ꝑ accussatorẽ crinimũ
capitalium ñ stetiss quoninius cͥ¬
meu int̾ statutum tẽpus ꝑ seque¬
ret᷑ reum ñ debuisse medio tẽpore
filio que decurionẽ ẽẽ uolinsti qũã¬
ꝙͣ fidẽ tuam in post̾um astringeris¬
tñ ĩtĩm hon̾a sustin̾e e non cog̾is
cum ad ea que mandari possmnit
uoluntatẽ dedisse nideatis ¶Idem

Expanded text:
it, si per accusatorem criminum capitalium non stetisset, quo minus crimen intra statutum tempus persequeretur, reum non debuisse medio tempore filio, quem decurionem esse uoluisti, quamquam fidem tuam in posterum adstrinxeris, tamen onera sustinere non cogeris, cum ad ea quae mandari possunt voluntatem dedisse videaris. Im
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ in utroq placuit ex aminari
affectos ignominia uelut tradsato ne¬
etocio ꝑ ost ea libari /minoribus nero
subiectos incħominus int̾ insames
¶in eum qui successorẽ suo ꝑiculono¬
minauit si functo magratu succegor
ydoneus fuit actõnẽ dari ñ opt ¶In
frande ciuiliũ min̾um ꝑtacitã fidẽ
pͥdia trauslata fisco uendicantiri
tm̃ꝙ alt̾im int̾dc̃e rei minister de
suis bonis luitur cogitur solu̾e¶ius
originis in honoribus subeũ¬
dis ac mum̾ibus suscipiẽdis

Expanded text:
 in utroque placuit examinari,affectos ignominia uelut transacto negotio postea liberari, minoribus uero, subiectos nihilo minus inter infames .In eum, qui successorem suo periculo nominauit, si finito magistratu successor idoneus fuit, actionem dari non oportet.In fraudem ciuilium munerum per tacitam fidem praedia translata fisco uindicantur tantumque alterum interdictae rei minister de suis bonis cogitur soluere.Ius originis in honoribus obeundis ac muneribus suscipiendis
Abbreviated transcription (Latin):
exemplo dati imin̾ib eiulib apnd
origmẽ aui quo nat᷑alis respode di¬
no ꝑio placuit ꝙͣnis misto frandis
nec suspietõ quid̾ int̾nemret¶er¬
roreius qui se muicipẽ aut colo¬
mĩ exutimaus nnn̾a eiuilia suscep¬
turum ꝓ misit defensi onẽ iuris
ñ excludit ¶patris domncilũ filiũ
alioꝵ in colam cunlib mun̾ib aleͥ¬
ne ciuitatis non astringit cũm pa¬
tris quo ꝑsonata domicilii rõ tẽ¬
poraria sit ¶ In cĩonib noĩatos ca¬
pitaliũ criminum ad nouos hono¬
res añ cãm finitã admitti ñ op̃t ce¬
nent ¶Sola domꝰ possȯ queni alieua
ciuitate cꝑat᷑ domiciliuin ñ facit¬
¶Noĩati successoris ꝑiculum fidenisso¬
res noĩati ñ tenent¶ fideussores qͥ
saluam rẽ fore publicãspopõderunt
⁊ qui magr̾atus suo ꝑiculo noĩant

Expanded text:
mplo dati muneribus ciuilibus apud originem aui quoque naturalis respondere diuo Pio placuit, quamuis in isto fraudis nec suspicio quidem interueniret.Error eius, qui se municipem aut colonum existimans munera ciuilia suscepturum promisit, defensionem iuris non excludit.Patris domicilium filium aliorum incolam ciuilibus muneribus alienae ciuitatis non adstringit, cum in patris quoque persona domicilii ratio temporaria sit.In quaestionibus nominatos capitalium criminum ad nouos honores ante causam finitam admitti non oportet: cenent.Sola domus possessio, quae in aliena ciuitate comparatur, domicilium non facit.Nominati successoris periculum fideiussorem nominantis non tenet.Fideiussores, qui saluam rem publicam fore responderunt, et qui magistratus su
Abbreviated transcription (Latin):
apͥ Iib̾tus pp̃ patronũ a cnulibus
munib non exeusat᷑ nec ad rem
ꝑtinet an oꝑas patrono uł minist̾¬
um capto luminib exibeat. lib̾ti
nero senatoꝵ qui negocia patrono
gerunt a tutela dec̾to patr̃ excii¬
sant᷑ ¶Filium pat̾ decurionẽ eẽ
uolint añ filiũ ex ꝑsona sua resp
debet cõuenire ꝙͣ pr̃ẽm ex ꝑsona
filii ne ad remꝑtinebit an filiuꝰ
castrẽse ꝑeculum tm̃ possideat cũ
añ militass uł post easp̾scriptõ
denpoꝵ queni honorib repeten

Expanded text:
ibertus propter patronum a ciuilibus muneribus non excusatur, nec ad rem pertinet, an operas patrono uel ministerium capto luminibus exhibeat.Liberti uero senatorum, qui negotia patronorum gerunt, a tutela decreto patrum excusantur.Filium pater decurionem esse uoluit: ante filium ex persona sua res publica debet conuenire quam pat‹rem› ex persona filii. nec ad rem pertinebit, an filius castrense peculium tantum possideat, cum ante militasset uel postea.Praescriptio temporum, quae in honoribus re
Abbreviated transcription (Latin):
net exemplo el arissime ꝑsone ꝑ
maritũ fce ¶S utr̃q aliis nt̾ue¬
pes sunt lib̾ti ⁊ in eoloco in quo
ip̃i domicilumi sua uolũtate tule¬
rũt nͨ aliꝙ ex ħ oc origini patroui
faciunt p̾iudicĩ ⁊ ut robiq mu¬
nerib astringunt᷑ telegatꝰ meo
loco in quo relegatꝰ est int̾im do

Expanded text:
net exemplo clarissimae personae per maritum factae: sed utrumque aliis interuepes sunt liberti et in eo loco, ubi ipsi domicilium sua uoluntate tulerunt, nec aliquod ex hoc origini patroni faciunt praeiudicium et utrubique ‹m›uneribus adstringuntur.Relegatus in eo loco, in quem relegatus est, interim
Abbreviated transcription (Latin):
bare apud ꝙͣ petimã petat si
u̾o in furti indicio ꝓbare nõ
pot̾ ne᷑ il lud quid̾ posse osten¬
di ꝙͣti enis int̾sit. s pot̾ post
furtũ fc̃m tabulas nactus eẽt
actor ut ex hocabet is ꝙͣti
sua int̾erg si tabulas ñ eẽt
nactus. ¶ de lege aglia ma¬

Expanded text:
etat: si uero in furti iudicio probare non potest, ne illud quidem posse ostendi, quanti eius intersit. sed potest post furtum factum tabulas nanctus esse actor, ut ex eo probet, quanti sua interfuerit, si tabulas nanctus non esset.De lege Aquilia ma
Abbreviated transcription (Latin):
Gab gͥ ex his actõnib ex
quib dies datur ad restitu¬
endam rem ⁊ fesso tp̃c ad
restitutonẽ. ⁊ si ñ restitu¬
atur lis estiab. ¶si auis
ab sente adu̾sario ꝯfessus
sit indẽd̾ ñ quid ñ debeat

Expanded text:
gitur ex his actionibus, ex quibus dies datur ad restituendam rem, confesso tempus ad restitutionem et, si non restituatur, lis aestimabitur.Si quis absente aduersario confessus sit, uidendum, numquid non debeat
Abbreviated transcription (Latin):
es .xxx. mortis sue si rõnes red¬
didisłet lib̾ eẽ msłus erat. post
dies .xxx. adita c̃ iuire quidẽ
pod̾c̾tur expletam eẽ ꝯdiefõẽ
si ꝑ eum cui data ẽ non staret qͦ
miꝰ expleret᷑. ¶Statu lib̾ añ ꝙͣ
cõditõ ub̾tatis obtingerit si qͥd
cparasset peculio legato non

Expanded text:
triginta mortis suae si rationes reddidisset, liberum esse iusserat, post dies triginta adita est, iure quidem pondeatur expletam condicionem, si per eum, cui data esset, non staret quo minus expleretur. Statuliber, antequam condicio libertatis optigerit, si quid comparasset, p
Abbreviated transcription (Latin):
¶Si peciero grege ⁊ ul aricto
uł diminuto nuo gregis it̾am
eindꝰ greg̾e petam obitabit mͥ
ex cepto s ⁊ si spale corp ex
grege petam si fi̾ut in eo gre¬
ge puto obstaturani exceptõ¬
uem ¶ Si sticum ⁊ panphilũ
tuos ẽẽ pecieris ⁊ absoluto ad¬
u̾sario sncũ tuũ ẽẽ petas ab eod
ex ceptõnem obstare tibi cõstat¬
¶i find̾ meũ ẽẽ p̾ctiero deñp̃¬

Expanded text:
 uel aucto uel minuto numero gregis iterum eundem gregem petam, obstabit mihi exceptio. sed et si speciale corpus ex grege petam, si adfuit in eo grege, puto obstaturam exceptionem.Si Stichum et Pamphilum tuos esse petieris et absoluto aduersario Stichum tuum esse petas ab eodem, exceptionem obstare tibi constat.Si fundum meum esse petiero, de
Abbreviated transcription (Latin):
di desut mens ẽẽ pͥor iisust et
meo fideiusẜie ⁊ mecũ de pecu¬
lio actum sit  uoit ea decũ eo
uoĩe agat᷑ excipiendum est
de reindicata.

Expanded text:
us et meo fideiusseris et mecum de peculio actum sit, si postea tecum eo nomine agatur, excipiendum est de re iudicata.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ nocebit exceptõ ⁊ id̾o si forte
sub ordcoe res legata mͥ fũit
añi incdio tẽpore adquisito dbͣ¬
minio petam mox existẽte cõ¬
dicione legat i mͥ fu̾it rursꝰ
pccami pͥntem exceptõnem
ñ obstare alia .ni. cã fuit pͥoris
acessit. ita ad quisiti quidꝰ
mutata añt opimo petitoris ñ
facit ut puta opinabat᷑ ex cã
hr̃ditaria se dñm̃ hr̃e mutauit
opimonem ⁊ cepit putare ex cã
uin deduxit. Si quis it̃ pecie¬
rit denĩ actum petat puto for¬
tiꝰ defendend̾ aliud iuderi tũc
petitiam aliud nũc atq ideo
ex ceptõem tei iudicate cessare¬
¶ħ iurc utim̾ ut ex parte actoris
mandatum ẽ uł tutor uł cura¬
tor furiosi uel pupilli actor mu¬
nicipũ. ¶ex ꝑsona aũt rei ⁊ defe̾¬
sor emumatur qr qui adu̾sus
patre petat locũ nt̃ hec excep¬
tõ. ¶Si ego cuuicino aque

Expanded text:
n nocebit exceptio: et ideo si forte sub condicione res legata mihi fuerit, deinde medio tempore adquisito dominio petam, mox existente condicione legati rursus petam, putem exceptionem non obstare: alia enim causa fuit prioris cessit.Itaque adquisitum quidem mutata autem opinio petitoris non facit. ut puta opinabatur ex causa hereditaria se dominium habere: mutauit opinionem et coepit putare ex causa um deduxit.Si quis iter petierit, deinde actum petat, puto fortius defendendum aliud uideri tunc petitum, aliud nunc, atque ideo exceptionem rei iudicatae cessare.Hoc iure utimur, ut ex parte actoris mandatum est, tutor, curator furiosi uel pupilli, actor municipum: ex persona autem rei etiam defensor numerabitur, quia aduersus patre petat, locum habet haec exceptio.Si egero cum uicino aquae
Abbreviated transcription (Latin):
scit. ¶actiones in ꝑsonã ab
actõib ni rem ni hoc onfernit
singulas obligõnes singulecãe
seꝯt᷑ nec ulla eaꝵ alt̾uis petici¬
one uiciat᷑ at cũ in rẽ ago
ñ expͥssa cã ex qua rem meam¬

Expanded text:
scit.Actiones in personam ab actionibus in rem hoc differunt, singulas obligationes singulae causae sequuntur nec ulla earum alterius petitione uitiatur: at cum in rem ago non expressa ca
Abbreviated transcription (Latin):
taxat estimatõnẽ ĩ iudicio fe¬
ciss post ea eũd̾ ẽẽ petitur de
argẽto quo legato treb art
n obstaturã ei exceptõne̾ ꝙ nõ
sit petitũ ꝙ nec actor petere

Expanded text:
taxat aestimationem in iudicio fecisset: postea eundem petiturum de argento quoque legato Trebatius ait nec obstaturam ei exceptionem, quod non sit petitum, quod nec actor petere
Abbreviated transcription (Latin):
nori dedit ticiꝰ ⁊ si quid̾ añ qũa
ret̾et ũ oꝑt̾et ei e mocere excep¬
tõnem. nain⁊ ille pet̾e debuit
⁊ ego saluã hr̃e debeo pignorati¬
ciam actõnem ¶S ⁊̃ si pꝰea quã
peciit pignori dedit  mag̾ ẽ ut

Expanded text:
si quidem antequam peteret, non oportet ei nocere exceptionem: nam et ille petere debuit et ego saluam habere debeo pigneraticiam actionem. sed si posteaquam petit, pignori dedit, magis est
Abbreviated transcription (Latin):
ex senatn eusito bona uendica¬
uerit adeco q putabat  urto
ta ẽ sugtitutum uicta & fuat
u erat ¶p̾ca aut aꝑtis pupiia¬
rib tabulis apparuit ei ñ eẽ
subsnitutiui apet̾et rursus hi¬
ditatẽ obstaturam ex ceptõnem
rei iudicate ueratiꝰ ait. ego ex

Expanded text:
ex senatus consulto bona uindicauerit idcirco, quia putabat rupto sse substitutum, uictaque fuerit, n erat, postea autem apertis pupillaribus tabulis apparuit non esse ei substitutum: si peteret rursus hereditatem, obstatur‹a›m exceptionem rei iudicatae Neratius a
Abbreviated transcription (Latin):
titũ est ⁊ diuus adrianus rescrip¬
sit in eo ꝙ ciuisq fidei palam
cõmisum est ñ eẽ estimandum
fidẽ suam in fraudẽ logis acõmo¬
dasse cm̃ añt fraus int̾posita ni¬
deatur agẽd̾ est id̾ utrum exi¬
tus spectari deb̾e̾t an cõssiliũ for¬
de si tũc cum tacite sidei ꝯmit¬
tebatꝰ non capiebat is cui res
tum ẽe spectand̾ ¶tacita añt
fidei ꝯmini freꝙter sic dedegunt᷑¬

Expanded text:
titum esset. et divus Hadrianus rescriptitum esset. et divus Hadrianus rescripsit in eo, quod cuiusque fidei palam commissum est, non esse existimandum fidem suam in fraudem legis accommodasse. Quando autem fraus interposita videatur, agendum est, id est utrum exitus spectari deberet an consilium: forte si tunc, cum tacite fideicommittebatur, non capiebat is, cui restum esse spectandum. Tacita autem fideicommissa frequenter sic detegunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ ignotus mr̃ siu ip̃e se detułit
set ertat eoꝵd̾ pͥncipũ rescrip¬
tum ex quo uidetur posse defẽ¬
di itademũ ñ noc̾e cincͣy se detu¬
lisse si ea ꝑsona sit que ignora¬
fciuinũ uis suũ posfit
Pon intelligit᷑ frand legi fe¬
cułe qui rogatus est raiam restitñe nͣ
s cum quidam testo suo ita scrip¬
sisset nos rogo ut in eo quod a uo¬
bis pecu fidem p̾stetis ꝑ q d̾m ut
faciatis rogo ⁊ queret᷑ an id pa¬
lam datum entellig̾et᷑ Iulianns
R ñ qruid̾̃ apparere quid ab hr̃dib
ex hiꝰ uerbis petitum est cmeti añt
solere q̃n intelligat᷑ qus ꝗẜ in fra¬
ndem legis fidẽ suam acõmodare
⁊ fere eo iam detur sũ ẽ ut fraus
legi si̾ uideat᷑ quociens quis n
test̾o neq codicillis rogaret᷑ set
domestica caut̃one ⁊ cyrographo
obligaret se id p̾stand̾ ei qui caꝑx
ñ pot̾at id̾o dici posse supͣ dictis
Si quis palam rogatꝰ ⁊ tacite ẽ
agitabat᷑ quid magis p̾ualeret
utrum id ip̃m noc̾et quod tacite

Expanded text:
quod ignotus iuris sui ipse se detulerit. sed extat eorundem principum rescriptum, ex quo uidetur posse defendi ita demum non nocere cuiquam se detulisse, si ea persona sit, quae ignorafemininum ius suum possitNon intellegitur fraudem legi fecisse, qui rogatus est palam restituere. sed cum quidam testamento suo ita scripsisset: "vos rogo, ut in eo, quod a vobis peti, fidem praestetis: perque deum, ut faciatis, rogo" et quaereretur, an id palam datum intellegeretur: Iulianusn quidem apparere, quid ab heredibus ex huiusmodi verbis petitum est. quaeri autem solere, quando intellegatur quis in fraudem legis fidem suam accommodare: et fere eo iam decursum, ut fraus legi fieri videatur, quotiens quis neque testamento neque codicillis rogaretur, sed domestica cautione et chirographostandum ei qui capere non potest: ideoque dici posse ex supra dictis Si quis palam rogatus et tacite esset, agitabatur, quid magis praevaleret: utrum id ipsum noceret, quod tacite
Abbreviated transcription (Latin):
mors est iste quo retine̾t᷑ cdducto¬
res netigalium publicoꝵ ⁊ agio¬
rum si tm̃d̾ locari ñ possirnt nã
⁊ facilius innemũt᷑ cõductores si
scinerint forte yd si ꝑacto lustro
disced̾e uolu̾nt non teneantur
¶Si post̾iori creditori fiscus succes¬
serit eo iure utimut quo is usuirꝰ
erat cui successit ¶multa pͥnci¬
palia sunt rescripta quib cauet᷑
ñ alit̾ fiscum debitoꝵ suoꝵ debi¬
tores cõnenre nisi pͥncipales debi
fiscali debitores cõne̾niant᷑ ¶ di¬
nus adrianus flano ꝓculo resc̾p¬
sit cum in lib̾tate ꝓclamat is¬
qui ex bonis ad fiscũ ꝑtinẽtib
cẽ dicit᷑ indictum dari pͥseutrb¬

Expanded text:
ductores vectigalium publicorum et agrorum, si tantidem locari non possint. nam et facilius invenientur conductores, si scierint fore ut, si peracto lustro discedere voluerint, non teneantur". Si posteriori creditori fiscus successerit, eo iure utitur, quo is usurus erat, cui successit. Multa principalia sunt rescripta, quibus cavetur non aliter fiscum debitorum suorum debitores convenire, nisi principales debitfiscali debitores conveniantur. Divus Hadrianus Flavio Proculo rescripsit, cum in libertatem proclamat qui ex bonis ad fiscum pertinentibus esse dicitur, iudicium dari praesentib
Abbreviated transcription (Latin):
quirẽdoꝵ ãdnotatoꝵ bona obẜu a¬
t᷑ ex costitutone diupiĩ solent ex
eo mim̾ari ex quo qud ad fiscum
mote suit ⁊ tracte ultra uincesi¬
uũ aunum differri posãt ⁊ post uin¬
cesumum amiũ ille quo cãe que apͥo¬
re nũciatore ꝓdite dicãtur ⁊̃ post tẽ
pora quib prescribi dixmnis fisco

Expanded text:
quirendorum adnotatorum bona observatur, ex constitutione divi Titi solet ex eo numerari, ex quo quid ad fiscum motae sunt et tractae ultra vicensimum annum, differri possunt etiam post vicensimum annum. Illae quoque causae, quae a priore nuntiatore proditae dicantur, etiam po
Abbreviated transcription (Latin):
restrtturum s ex aliis ꝓbato¬
nib manfestissimĩs id̾ fits cũm
er c̾a taciti fitei missi bona ad
fiscum ꝑtinẽt om̃ia que in tes¬
tam̃to ntił data sunt ualent
⁊ ita dius ꝑ uis rescripsit ¶dmi
frẽs rescripserunt in uenditõib
fiscalib fidẽ ⁊ diligẽtiam a ꝓcura¬
tore ex igẽdam ⁊ iustam p̾cia non
ex p̾terita emptõne s ex p̾senti
extimat̃õne cõstitui sicut .n. dilig¬
gẽti cultura pͥcia p̾dioꝵ ampli¬
ant᷑ ita si negligẽcuis hĩtasunt

Expanded text:
restituturum. sed et ex aliis probationibus manifestissimis idem fit.Cum ex causa taciti fideicommissi bona ad fiscum pertinent, omnia, quae in testamento utiliter data sunt, ualent: et ita diuus Pius rescripsit.Diui fratres rescripserunt in venditionibus fiscalibus fidem et diligentiam a procuratore exigendam et iusta pretia non ex praeterita emptione, sed ex praesenti aestimatione constitui: sicut enim diligenti cultura pretia praediorum ampliantur, ita, si neglegentius habita sint,
Abbreviated transcription (Latin):
siͣ quimi. ei qui nistrum̃ta ad c̃am
fisci ꝑtinencia cum possit exib̾e
ñ exibet noc̾e debeat si nerum
alit̾ ñ in uenit᷑ ea subtractata eẽ
credant᷑ que nocitura ẽẽ cãe fu̾it du¬
bitand̾ ñ est s nec alias dubitari opt
qnm ñ in aliam rem noc̾e debent ꝙͣ
in eam in quã desid̾ata sunt It̃ di¬
nire dññ uł de aliqua cã simili re
nũinariaquerat᷑ ñ si de capitali cã
agatꝰ Senatꝰ fem censuit si neq
deator neq possessor trib edc̃is e
nocari affu erint delatoris quidem
omino ñ est ⁊ quotiens tñ dela¬
tor ad ẽẽ iussus cessa᷑ nec hoc frau¬
de possessoris frm eẽ ꝓbabitur di¬
nus adrianus rescripsit scdm pos¬
cõprehendat᷑ ⁊̃ delatores edc̃o id
cõp̾hendisse ¶ dimis adriamus ceci¬
lio marimo rescripsit cõstitutõ¬
nẽ patris sui qna cõpelleret᷑ dela¬
tor ed̾e mandatore̾ ac nisi edidiss.¬

Expanded text:
rumenta ad causam fisci pertinentia, cum possit exhibere, non exhibet, nocere debeat, si uerum aliter non inuenitur, ea subtracta esse credantur, quae nocitura causae eius fuerint, dubitatum non est. sed nec alias dubitari oportet, quin non in aliam rem nocere debeant, quam in eam qua desi‹d›erata sunt'. Item diiure dominii uel de aliqua causa simili re nummaria quaeratur, non si de capitali causa agatur. Senatus censuit, ut, si neque delator neque pvocati adfuerint, delatoris quidem omnino non esset. Quotiens tamen delator adesse iussus cessat nec hoc fraude possessoris factum esse probabitur, divus Hadrianus rescripsit secundum poscomprehendatur etiam delatores edicto id comprehendisse. Divus Pius Caecilio Maximo rescripsit constitutionem patris sui, qua compelleretur delator edere mandatorem ac, nisi edidiss
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ueniende fisdi aduocato decis¬
se sinit in m̃ restituũt᷑ ¶ Si in
iocis fiscalib uł rublieis religio¬
tur it̾ si in cesaris possd̾e reꝑtus
fu̾it dimidiam eq partẽ fisconẽ¬
dicari¶ ⁊de ferre añ si nemo cogit᷑¬

Expanded text:
interueniente fisci aduocato decisae sint, in integrum restituuntur.Si in locis fiscalibus uel publicis religiotur. item si in Caesaris possessione repertus fuerit, dimidiam aeque partem fisco vindicari. Deferre autem se nemo cogit
Abbreviated transcription (Latin):
ex stipłat̃õne quoq ita passit te¬
neri¶ hãc stipłatõnẽ placet fi¬
nita demũ tudela ẜmnti ⁊ tide¬
iussor ei diem ex inde inciꝑece
d̾e deb̾e. in cna toreatnid est
s ⁊ in eoqui ꝓtutore negotia s̃¬
gessit aliud dicẽd̾ est. ita iste
stipłatdnes si quid̾ quis tudor fu¬
it finita demũ tutela hnntoe¬

Expanded text:
one quoque ista possit teneri.Hanc stipulationem placet finita demum tutela committi et fideiussoribus diem exinde incipere cedere. in curatore aliud est: sed et in eo, qui pro tutore negotia gessit, aliud dicendum est. itaque istae stipulationes, si quidem quis tutor fuit, finita demum tutela co
Abbreviated transcription (Latin):
bacius putat eum cuiaque ftu¬
entes calide noceant aque plu
gare. pratũ illic fec̃it ceꝑitq
assidua irrigatone uicmono¬
cere ait ofił. n dãpni infcĩn¬
compsatuait. eoꝙ fc̃o cicior
teñi quinsuo opus faciat. rep¬
ceptũ est eoq uire utim᷑. e re
si quis in pnͣ. opus feterit hec
actõ cessat. sibiq mputared
is qui dã rnimitĩ. cantione
pus ft̃m sit ⁊ publicũ solumĩ

Expanded text:
ebatius putat eum, cui aquae fluentes calidae noceant, aquae plugare, pratum illic fecerit coeperitque adsidua irrigatione uicino nocere, ait Ofilius neque damni infecti ncomplanauit eoque facto citatior teneri, qui in suo opus faciat, receptum est eoque iure utimur. quare si quis in publico opus faciat, haec actio cessat, sibique imputare debet is, qui damni infecti cautione pus factum sit et publicu
Abbreviated transcription (Latin):
ani c̾dulitatẽ exͣ legẽ positus ẽ¶ Sex
mensiũ hoc fit spacio ⁊ ut in iꝑ¬
ta quid̾ ex die diuorcii Sex men¬
ses ꝯputant᷑ ĩ uidua uero ex die
ex die u̾o connissi criminis qĩ gõe
nũ p̾t̾ut debunt dici nec milierẽ
posse acc̾ari ut ꝙ dant᷑ sex menses
Utiles sic accipiend̾ ne crimẽ quinquẽ
nio solutũ excitet᷑ ¶ hoc quinꝙ̃¬
mod obiciat᷑ quod ex lege nilia des¬
postulatꝰ postulatã ͥ ẽ ⁊ ñ ad eum diẽ
quo indiciũ de adult̃io excedur hõc
amplius senatꝰ ꝯ. adiectũ ẽ ut si
plures eundem postulauerint euis
qui ꝑ seũau̾it remiream ue fac̾e
rostulat̃ois dies pͥma dies exigat᷑¬

Expanded text:
am credulitatem, extra legem positus uidetur.Sex mensuum haec fit separatio, ut in nupta quidem ex die diuortii sex menses computentur, in uidua uero ex die ex die uero commissi criminis quinquet, debuit dici nec mulierem posse accusari, ut, quod dantur sex menses utiles, sic sit accipiendum, ne crimen quinquennio continuo sopitum excitetur.Hoc quinququod obiciatur, quod ex lege Iulia despostulatus postulataue est, et non ad eum diem, quo iudicium de adulteriis exercetur.Hoc amplius senatus consulto adiectum est, ut, si plures eundem postulauerint, eius, qui perseuerauerit reum reamue facere, postulationis dies prima exigat
Abbreviated transcription (Latin):
utiqr ñ rublicꝰt ratio añt rublica¬
ea est sine ullo metu uerũ dicant ⁊¬
ne dum timeant se ia reoꝵ pot̾adẽ
regressuros obdurẽt in q̃one̾ non
tir̃ pͥus ꝑublicãt᷑ quã qo de illis ha¬
bita fu̾it S ⁊ si negau̾it nichomi¬
nus lib̾ari publicant᷑ ratio adhuc
cad̾ est ne dum hus sꝑant sempo

Expanded text:
utique non publicabimus. ratio autem publicat, ut sine ullo metu uerum dicant et ne, dum timeant se in reorum potestatem regressuros, obdurent in quaestione.Non tamen prius publicantur, quam quaestio de illis habita fuerit.Sed et si negauerint, nihilo minus publicantur: ratio enim adhuc eadem est, ne, dum hi sperant
Abbreviated transcription (Latin):
uo alienus sit int̾ dñm ⁊ fructu¬
arium diuidi d eilimatio s cõ¬
munis plurium ẜius eratutiq
int̾ eos quo erit eiti matõ diuid̾¬
da Si lib̾ hõ dum ẜuus estima¬
tur tortus sit qr ⁊ ip̃e rdicionẽ
suam ignorans mag̃ adnuttit
cecilius accone utilẽ ip̃i dadam
adu̾sus eũ qui ꝑ calũpniam ap¬
peti nempunita sit calũpiua eiꝰ
ob hoc quod lib̾um honiem
ꝗu asi suũ deduxit in q̃onem¬
¶haberi questionẽ lex ibet de ser¬
tͥ uis aucillis ue eius de quo uel de
qua queret᷑ parẽtis ueutinisq
eoꝵ si ea mancipia ad ussĩ ei aꝑ
tioni int̾ ẽẽ mbẽt᷑᷑ rens rea ue
rĩt int̾rogandi ꝙ facuitas dat᷑
ratronis. de eo quo ẜuo inquo

Expanded text:
uo alienus sit, inter dominum et fructuarium diuidi debet aestimatio.Et si communis plurium seruus erit, utique inter eos quoque erit aestimatio diuidenda.Si liber homo, dum seruus existimatur, tortus sit, quia et ipse condicionem suam ignorat: magis admittit Caecilius actionem utilem ipsi dandam aduersus eum, qui per calumniam appetit, ne impunita sit calumnia eius ob hoc, quod liberum hominem quasi seruum deduxit in quaestionem.Haberi quaestionem lex iubet de seruis ancillisue eius, de quo uel de qua quaereretur, parentisve utriusque eorum, si ea mancipia ad usum ei a tioni interesse iubentur reus reave rit, interrogandique facultas datur patronis.
Abbreviated transcription (Latin):
huc cĩõ bĩta sit publicẽt᷑ e̾iis .n.
sui ne r̃tiant᷑ merito a dm̃s enis
recedunt grͣneiuero ñ hãnt eui
gratificẽt᷑. ¶ Si reus uel rea ab¬
soluti f̾t estrinari ꝑ uidices lex
Aĩp nũ uoluit siue mortui fu̾int ꝙͣ¬
capite quid̃ ñ cauet ᷑ si suus adnlt̾ii
accuset᷑ ⁊ accusator q̃õne̾ in eo ha¬
beri uelit duplũ p̾cium dño p̾stari
lex inbet at hic sisiplmnͥ¬
qui dep̃ hẽsam uxorẽ in adult̾io reti¬
nuit adult̾um ꝙ dimisit debuit¬
q enĩ uxori quo irasci que matri¬
monium eiꝰ molauit. tũc añt pumi¬
endꝰ maritꝰ cum excusare ignoran¬
tiam suam ñ pot̾. uł adunbare pa¬
cienciam p̾textu incredibilitatis id¬
circe .n. lex locuta ẽ adult̾m indo¬
mo depͥ hensimi dimisit quod nolu̾it
imp̾a turpitudine dep̾hẽdẽtẽ mari¬
tum coherceri ¶quod ait lex dãpna¬

Expanded text:
bita sit, public‹a›ntur: eius enim serui ne mentiantur, merito a dominio eius recedunt. extranei uero non habent cui gratificentur. Si reus uel rea absoluti fuerint, aestimari per iudices lex damnum uoluit, siue mortui fuerint, qucapite quidem nono cauetur, si seruus adulterii accusetur et accusator quaestionem in eo haberi uelit, duplum pretium domino praestari lex iubet, at hic simpluqui deprehens‹a›m uxorem in adulterio retinuit adulterumque dimisit: debuit enim uxori quoque irasci, quae matrimonium eius uiolauit. tunc autem puniendus est maritus, cum excusare ignorantiam suam non potest uel adumbrare patientiam praetextu incredibilitatis: idcirco enim lex ita locuta est 'adulterum in domo deprehensum d‹i›miserit', quod uoluerit in ipsa turpitudine prehendentem maritum coercere.Quod ait lex
Abbreviated transcription (Latin):
at reo ẜunc alienus admitit
auis int̾rogari eũ ꝑ qõnẽ pos¬
se s ⁊ si is ẜuus sit cui fidei cõ¬
missaria lib̾tas debet᷑ uel statuta
sꝑat᷑ torqueri posse eũ uagis.¬

Expanded text:
at reo servus alienus, admittet quis interrogari eum per quaestionem posse. Sed et si servus sit, cui fideicommissa libertas debetur vel statuta speratur, torqueri eum posse magis
Abbreviated transcription (Latin):
t̾ est utrum maritus sit quil quiꝙ
quis remisit ad. legẽ ño ꝑtinet q
questũ ex adult̾io uxoris sue pletit᷑
⁊ fecͥit nec .n. medioerit᷑ delinquid
qui lenociũ nxore ex cuit questũ
aut̃ de adult̾io uxoris fac̾e uidetur
qui quid accepit ut adult̾et᷑ uxor
fũ enĩ sepuis siue semei accepit non
est eximiẽdus ¶Questũ .n. de adult̃¬
io uxoris fac̾e ꝓpͥe ille existimandus
est qui ali quid accepit ut yxorem
pat̾etur adult̾ari merettio quodã

Expanded text:
nterest, utrum maritus sit qui acceperiquis remisit, ad legem non pertinet.Qui quaestum ex adulterio uxoris suae fecerit, plectitur: nec enim mediocriter del‹i›quit, qui lenocinium in uxore exercuit.Quaestum autem ex adulterio uxoris facere uidetur, qui quid accepit, ut adulteretur uxor: siue enim saepius siue semel accepit, non est eximendus: quaestum enim de adul terio uxoris facere proprie ille existimandus est, qui aliquid accepit, ut uxorem pateretur adulterari meretricio quodam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯdẽpnabunt ep̃torẽ ⁊ sic ex¬
equentur adu̾sus eũ siu̾ani
an⁊ statim ꝓuidicato þabebũt
et quid si ne get se emisse aut
exdnusse ꝗtendat melius e¬
rit gͥ si ñ se int̾ponant mapi¬
meau is nec hat actonem
adu̾sus eum cui iudicatum
fi desidabatur nec itiaͤ
afticiatin. oꝑt enĩ res captas¬
fi̾ pignori ⁊ distrattasp̾sem¬
ti peccuma distrahi E nonsic
ut post tp̃c peccunia soluat᷑.
c̾te si se int̾ponant. hactenꝰ
debebunt int̾uenire ut ip̃am
rem additam capiant ⁊ distͣ¬
batam ¶sic quoꝙ iudicesex¬
equent᷑ iudicatũ ut noĩa iu¬
re pignoris capiant si nich
aliud sit ꝙ capipossit posse
enĩ nomen nire pignoris
sit an⁊̃ si neget quis ei de¬
dũtaxat capiamus ꝙ ⁊ fite¬
tui cet̾m si negetur equisi¬
mũ erit discedi a noĩe insifor¬
te quis exenphit seciitus cor¬
rit dixitq ip̃os deb̾e nidi¬
cesde noĩe cognoc̾e nt cos¬
noscant de ꝓprietate s ⁊t᷑ͣ¬

Expanded text:
demnabunt emptorem et sic exsequentur aduersus eum sententiam, an statim pro iudicato habebunt? et quid si neget se emisse aut exsoluisse contendat? melius igitur erit, si non se interponant, maxime cum nec habeat actionem aduersus eum iatur. nec iniuria adficietur: oportet enim res captas pignori et distractas praesenti pecunia distrahi, non sic, ut post tempus pecunia solvatur. certe si se interponant, hactenus debebunt intervenire, ut ipsam rem addictam capiant et distrberatam.Sic quoque iudices exsequentur iudicatum, ut nomina iure pignoris capiant, si nihil aliud sit quod capi possit: posse enim nomen iure pignoris sit an etiam si neget quis se dedumtaxat capiatur, quod confitetur: ceterum si negetur, aequissimum erit discedi a nomine, nisi forte quis exemplum secutus corrit dixeritque ipsos debere iudices de nomine cognoscere, ut cognoscunt de proprietate: