comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qualis diu effici potest. Ne illud dicere quidem potes eiectam tẽ a dus: cui frui
non liceret filio. Circue per omnem notorum et ignotorum frequentiam ocu¬
los: occurrent passim ubique que maiora senserunt. Ista magni iudices senserũt
principes. Ne deos quidem fabule immunes reliqui querunt: puto ut nostro¬
rum funerum leuamentum esset enam diuina concidere. Circunspice inquã
omnes: nullum miseram nominabis domum que non inueniat in miseriore
solatium. Non mehercule tam male de moribus sentio ut putem posse leuius
pati casum tuum. quem si tibi ingentem numerum lugientium produxero.
Naliuoli solatu genus est turba miserorum. Quosdam tamen modo referam
non ut scias hoc solere hominibus accidere. Ridiculum est enim mortalita¬
tis exempla colligere: sed ut scias fuisse multos qui lemerunt aspera ferendo
placide. A fcelicissimo incipiam. Lucius Sylla filium amisit. nec ea res aut

Expanded text:
qualis diu effici potest. Ne illud quidem dicere potes electam te a dis, cui frui qualis diu effici potest. Ne illud quidem dicere potes electam te a dis, cui frui non liceret filio. Circumfer per omnem notorum, ignotorum frequentiam oculos, occurrent tibi passi ubique maiora. Senserunt ista magni duces, senserunt principes ; ne deos quidem fabulae immunes reliquerunt, puto, ut nostrorum funerum levamentum esset etiam divina concidere. Circumspice, inquam, omnis; nullam tam miseram nominabis domum, quae non inveniat in miseriore solacium. Non me hercules tam male de moribus tuis sentio, ut putem posse te levius pati casum tuum, si tibi ingentem lugentium numerum produxero. Malivolum solacii genus est turba miserorum ; quosdam tamen referam, non ut scias hoc solere hominibus accidere—ridiculum est enim mortalitatis exempla colligere—, sed ut scias fuisse multos, qui lenirent aspera placide ferendo. A felicissimo incipiam. L. Sulla filium amisit, nec ea res aut
Abbreviated transcription (Latin):
imma diligentia nutriunt: et friuntur aliqua uoluptate ex uisu tac
et blanda adulatione mutorum. liberos nutrientibus non ipsa fructus
nihil diligentia custodierit: nihil prudentia sua ipsum quod habiusti s
quod amasti: fructus est. At potuit longior esse non maior. Melius tame
tecum actum est ꝗͣ si omnino non contigisset: Quoniam si ponatur electiõ
utrum satius sit non diu felicem esse anuunquam. Est melius discessura no¬
bis bona quem nulla contingere. Uixum ne malles degenerem aliquem:et
numerum tantum nomenq filii expletum habuisse: an tante indolis quã¬
te tius fuit: iuuenis eito prudens: cito maritus: cito pater.cito omnis offi¬
cũ curiosus. cito sacerdos: omnia tanquam prospera nulli referta. et magna
bona et cliutura contingunt. Non durat: nec ad ultimum exit uerbi lenta feli¬
citas. Filium tibi dn immortales non dudant. Statim tibi talem dederunto

Expanded text:
summa diligentia nutriunt, fruuntur aliqua voluptate ex visu tactuque summa diligentia nutriunt, fruuntur aliqua voluptate ex visu tactuque et blanda adulatione mutorum, liberos nutrientibus non fructus nihil diligentia custodierit, nihil prudentia suaserit, ipsum quod habuisti, quod amasti, fructus est. " At potuit longior esse, maior." Melius tamen tecum actum est quam si omnino non contigisset, quoniam, si ponatur electio, utrum satius sit non diu felicem esse an numquam, melius est discessura nobis bona quam nulla contingere. Utrumne malles de- generem aliquem et numerum tantum nomenque filii expleturum habuisse, an tantae indolis, quantae tuus fuit, iuvenis cito prudens, cito pius, cito maritus, cito pater, cito omnis officii curiosus, cito sacerdos, omnia tamquam properans ? Nulli fere et magna bona et diuturna contingunt ; non durat nec ad ultimum exit nisi lenta felicitas. Filium tibi dii immortales non diu daturi statim talem dederunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ptum animal mouet.In quantas cogitationes oblitum conditionis sue
uenit immortalia aeterna uoluptat animo:et in nepotes pro nepotesque
lisponet.Cum interim longa conantem eum mors opprimit:et haec
senectus uocatur: Pauci sunt cireuitus annorum.
Olortuus o Martia:si modo tibi nulla ratio est:utrum suaspe¬
ctat commoda: an eius qui decessit. Utrum te amisso filio mo'¬
uet: quot nullas ex illo uoluptates cepisses:an quod maiores si
diu uixisset percipere porusti: Si nullas te percepisse dixeris tolerabilius
efficies detrimentum tuum. Minus enim desiderant ea: ex quibus nihil
gaudii letitieq perceperant: si confessa fueris percepisse magnas uoluptates
oportet te non de eo quod contractum est queri: sed de eo gratias agere qđ
collegisti. Peruenerunt ei satis magni fructus laborum suorum exipsa edu¬
catione: nisi forte hi qui catulos auesq: et friuola animorum oblectamẽta

Expanded text:
ptum animal movet ! in quantas cogitationes oblitum condicionis suae ptum animal movet ! in quantas cogitationes oblitum condicionis suae venit ! Immortalia, aeterna volutat animo et in nepotes pronepotesque disponit, cum interim longa conantem eum mors opprimit et hoc, quod senectus vocatur, paucissimorum est circuitus annorum. Dolor tuus, si modo ulla illi ratio est, utrum sua spectat incommoda an eius qui decessit ? Utrum te in amisso filio movet, quod nullas ex illo voluptates cepisti, an quod maiores, si diutius vixisset, percipere potuisti ? Si nullas percepisse te dixeris, tolerabilius efficies detrimentum tuum ; minus enim homines de- siderant ea, ex quibus nihil gaudi laetitiaeque per- ceperant. Si confessa fueris percepisse magnas voluptates, oportet te non de eo quod detractum est queri, sed de eo gratias agere quod contigit. Pro- venerunt enim satis magni fructus laborum tuorum ex ipsa educatione, nisi forte ii, qui catulos avesque et frivola animorum oblectamenta
Abbreviated transcription (Latin):
tum: cum bene lacertos exereuit cuiuslibet fere pabulum. cuiuslibet uidi¬
ma: ex infirmis flitdisq contextum: & liniamentis exterioribus nitidu.
frigoris estus & laboris impatiens. Ipso rursus situ & ocio iturum in ociũ¬
in tabem alimenta metuens sua: quorum modum inuiso rumpit. Anxie
soliciteq tutele: precarn spirituo: et male inherentis qua parum repentinũ
andiet ex improiuso sonus auribus grauis eaccutit. Soli semper sibi numti¬
mentum uitiosum et inutile. Miramur in hoc mortem unius quae singulis
opus est.Nunquid enim ut concidat: res magni emolumenti est.Odor illi
saporq: et lassindo: et uigilia: et humor: et cibus: et sine quibus uiuere nõ
im. non omne celum ferens:aquarum nouitatibus: flatuq: non fam¬
ri aura & tenuissimis causis atq offensionibus morbidum:putre:causaq
fletus uitam auspicatum. cum interim quantos tumultus hoc tam contẽ¬

Expanded text:
tum; cum bene lacertos exercuit, cuiuslibet ferae pabulum, cuiuslibet victitum; cum bene lacertos exercuit, cuiuslibet ferae pabulum, cuiuslibet victima, ex infirmis fluidis- que contextum et lineamentis exterioribus nitidum, frigoris, aestus, laboris impatiens, ipso rursus situ et otio iturum in tabem, alimenta metuens sua, quorum modo inopia desol- licitaeque tutelae, precarii spiritus et male haerentis, quem pavor repentinus aut auditus ex improviso sonus auribus gravis excutit; sollicitudinis semper sibi nutrimentum, vitiosum et inutile. Miramur in hoc mortem, quae unius singultus opus est ? Numquid enim, ut concidat, magni res molimenti est ? Odor illi saporque et lassitudo et vigilia et umor et cibus et sine quibus vivere non nscium, non omne caelum ferens, aquarum novitatibus flatuque non familiaris aurae et tenuissimis causis atque offensionibus morbidum, putre, causarium, fletu vitam auspicatum, cum interim quantos tumultus hoc tam contem
Abbreviated transcription (Latin):
ueteribus satis fecerit. Moderandus est itaq nobis ammus ad hec maxiẽ
que immoderate factis: & in metus: et in dolores: humanum pectus dis
pensandum.
Ue demum ista sue publiceq conditionis obliuio est: Morta¬
lis nata es mortalis peperisti. Putre ipsa fluidumq corpus. &.
causis morbos repetita separasti: tam imbecilla materia solida et eterna gestas¬
se. Decessit filius tuus: idest decurrit ad hunc finem: ad quem que feliciora
partu tuo putas: properant. Ad haec omnis ista que in foro litigat in theatris.
in templis precatur: turba dispargi gradi uadit. Et que diligis: ueneraris.
ad quae despicis unus exequabit cinis: hic tudet: illa phythicis oraculis as
iactu: non tempestate ut dissiperis est opus. Ubicunq adiectaueris solue¬
ris. Quid est homo: imbecillimum corpus: et fragile. nudum. suapte na¬
ture. inerme: aliene opus indigens: ad omnem fortune contumeliam proie¬

Expanded text:
veteribus satis feceris. Moderandum est itaque vobis maxime, veteribus satis feceris. Moderandum est itaque vobis maxime, quae immoderate fertis, et in multos dolores humani pectoris pensanda. Quae deinde ista suae publicaeque condicionis oblivio est ? Mortalis nata es, mortales peperisti. Putre ipsa fluidumque corpus et causis morborum repetita sperasti tam imbecilla materia solida et aeterna gestasse ? De- cessit filius tuus ; id est, decucurrit ad hunc finem, ad quem quae feliciora partu tuo putas properant. Hoc omnis ista quae in foro litigat, spectat in theatris, in templis precatur turba dispari gradu vadit; et quae diligis, veneraris et quae despicis unus exaequabit cinis. Hoc videlicet dicit illa Pythicis oraculis ad-iactatu. Non tempestate magna, ut dissiperis, opus est; ubicumque arietaveris, solveris. Quid est homo ? Imbecillum corpus et fragile, nudum, suapte natura inerme, alienae opis indigens, ad omnis fortunae contumelias proiec
Abbreviated transcription (Latin):
dum est. Instat a tergo iam deficiet iste comitatus. lam contubernia istaØ
sublato e lamore soluentur. Rapina rerum omnium est. Miscri nescitis
in fugam uiuere. Si mortuum tibi filium doles: eius temporis quo natus ẽ¬
crimen est. Mors enim illi nascenti determinata:et in hanc legem datus. hoc
factum ab utero statim prosequebatur in regnum fortune:et quod durum
atq inuictum peruenimus. illius arbitrio digna atq indigna passuri corpo¬
ribus nostris impotenter: contumeliose.:crudeliter abutetur. alios ignib
fluctibus: ne in harenam quidem aut luitus explorauisset in alicuius uetre
immense belue detrudet. Alios morborum uariis generibus emaceratos: a¬
diu inter uitam mortemq detinebit. ut uaria & libidinosa mancipiorumq
suorum negligens domina: & penis & muneribus errabit. Quid opus est
partes deflere: Tota uita stabilis est. Urgebunt noua in commoda priusquã

Expanded text:
dum est, instatur a tergo. Iam disicietur iste comitatus, iam contubernia ista dum est, instatur a tergo. Iam disicietur iste comitatus, iam contubernia ista sublato clamore solventur. Rapina rerum omnium est ; miseri nescitis in fuga vivere ! Si mortuum tibi filium doles, eius temporis quo natus ecrimen est ; mors enim illi denuntiata nascenti est; in hanc legem erat satus, hoc illum fatum ab utero statim prosequebatur. In regnum fortunae et quidem durum atque invictum pervenimus, illius arbitrio digna atque indigna passuri. Corporibus nostris impotenter, contumeliose, crudeliter abutetur. Alios ignibus fluctibus ne in harenam quidem aut litus explodet, sed in alicuius immensae ventrem beluae decondet ; alios morborum varis generibus emaceratos diu inter vitam mortemque medios detinebit. Ut varia et libi- dinosa mancipiorumque suorum neglegens domina et poenis et muneribus errabit. Quid opus est partes deflere ? Tota flebilis vita est; urgebunt nova incommoda, priusquam
Abbreviated transcription (Latin):
lia secundo referuntur. Pauca usq ad finem perseuerabunt. Ita non est quod nos
suspicamus: tanquam inter nostra positi mutuo accepimus. Usufructus no¬
ster est:cuius tempora ille arbitet muneris sui temperat. Nos oportet in prom¬
bitoris creditori facere conuitium. Ommnes ergo nostros:et quos superstites le¬
ge nascendi optamus: & quos praecedere iustissimum ipsorum uotum est: sic
amare debere tanquam nihil nobis de perpetuitate: immo mbil de duturni¬
tate eorum promissum sit.Sepe admonendus est animus metiri:ut casura
immo tanquam recedentia quicquid a fartuna datum est tanquam exẽplii
tore possideas. Rapite ex liberis uoluptates.fruendos nos inuicem liberis
date et sine dilatione omne gaudium aduertite.Nihil de hodierna dieꝓ'
mittitur. Nimis magnam aduocationem dedi. Nihil de hac hora festinan¬

Expanded text:
lia secundo referentur, pauca usque ad finem perseverabunt. Itaque non est quod nos lia secundo referentur, pauca usque ad finem perseverabunt. Itaque non est quod nos suspiciamus tamquam inter nostra positi; mutua accepimus. Usus fructusque noster est, cuius tempus ille arbiter muneris sui temperat; nos oportet in prombitoris est creditori facere convicium. Omnes ergo nostros, et quos superstites lege nascendi optamus et quos prae- cedere iustissimum ipsorum votum est, sic amare de- bemus, tamquam nihil nobis de perpetuitate, immo nihil de diuturnitate eorum promissum sit. Saepe admonendus est animus, amet ut recessura, immo tamquam recedentia. Quicquid a fortuna datum est, tamquam exempto auctore possideas. Rapite ex liberis voluptates, fruendos vos in vicem liberis date et sine dilatione omne gaudium haurite ; nihil de hodierna nocte promittitur—nimis magnam advocationem dedi—, nihil de hac hora. Festinan
Abbreviated transcription (Latin):
um percussisti: me petisti.Quis unquam res suas quasi periturus aspexit: Os
unquam nostrum de exilio de egestate de luctu cogitare ausus est: Quis non
aut ipsius intempestiui monitoris abire illa iubeat. non putaui futurum quic¬
quam. tu putas non futurum quod multis scis posse fieri:quod multis uides
dere quod cuiquam potest. Ille amisit liberos: et tu admittere potes. Ille dam¬
natus est:et tua innocentia sub ictu est.Terror decipit.Hic efformin.
patimur:quae nunquam pati non posse preuidimus. Aufertuim presentibus
malis qui futura prospexit¬
Uicquid est haec materia circa nos ex aduentitio fulget. Liberi:
honores:opes:ampla arua:et exclusorum clientium turba. Refe¬
ram uestibula clara. nobilis aut formosa coniunx:caeteraq ex incerta et mobi'¬
dominum redituris instrumentis seua adornatur. Alia ex his primo die: a¬

Expanded text:
quidem percussisti, sed me petisti." Quis umquam res suas quasi periturus aspexit ? Quis quidem percussisti, sed me petisti." Quis umquam res suas quasi periturus aspexit ? Quis umquam nostrum de exilio, de egestate, de luctu cogitare ausus est ? Quis nonaut ipsius in- tempestivi monitoris abire illa iubeat ? " Non putavi futurum." Quicquam tu putas non futurum, quod scis posse fieri, quod multis vides t accidere quod cuiquam potest! Ille amisit liberos; et tu amittere potes. Ille damnatus est ; et tua innocentia sub ictu est. Error decipit hic, effeminat, dum patimur quae numquam pati nos posse providimus. Aufert vim praesentibus malis qui futura prospexitQuicquid est hoc, Marcia, quod circa nos ex adventicio fulget, liberi, honores, opes, ampla atria et exclusorum clientium turba referta vestibula, clarum nomen, nobilis aut formosa coniux ceteraque ex in- certa et mobi Conlaticiis et ad dominos redituris instrumentis scaena adornatur; alia ex his primo die, a
Abbreviated transcription (Latin):
ducantur exequie: de morte non cogitamus. tot acerba funera nos togam
nostrorum infantium nos militiam & paterne haereditatis successionem ani-¬
mo agitamus: tot diuitum subita paupertas in oculos incidit: & nobis nunꝗͣ
inmentem exit. nostras quoq opes eque in lubrico positas. necesse est itaq
magis corruamus qui quasi ex inopinato ferimur. Que multoante prouisa
sunt: languidius incurrunt. uis tu scire te ad omnes expositum ictus stare.
et illa quae alios tela fixerunt circa te iuibrasse uelut murum aliquem:aut ob¬
sessum multo hoste locum & arduum ascensum inermis ad eas expectaØ
uulnus. et lla superne uolantia cum sagitis pilisq saxa puta in tuũ librata
corpus: quotiens aut ad latus: aut penes tergum ceciderunt exclama.Non de¬
cipies me fortuna.Nec securum aut negligentem opprimes. Scio quid pares: ali

Expanded text:
ducuntur exsequiae : de morte non cogitamus ; tot acerba funera : nos togam ducuntur exsequiae : de morte non cogitamus ; tot acerba funera : nos togam nostrorum infantium, nos militiam et paternae hereditatis successionem agitamus animo; tot divitum subita paupertas in oculos incidit : et nobis numquam in mentem venit nostras quoque opes aeque in lubrico positas. Necesse est itaque magis corruamus : quasi ex inopinato ferimur ; quae multo ante provisa sunt, languidius incurrunt. Vis tu scire te ad omnis expositum ictus stare et illa quae alios tela fixerunt circa te vibrasse! Velut murum aliquem aut obsessum multo hoste locum et arduum ascensu semermis adeas, expecta vulnus et illa superne volantia eum sagittis pilisque saxa in tuum puta librata corpus. Quotiens aliquis ad latus aut pone tergum ceciderit, exclama: " Non decipies me, fortuna, nec securum aut neglegentem opprimes. Scio quid pares ; alium
Abbreviated transcription (Latin):
sumit: licet contumacissimum quotidie insurgentem: et contra
remedia efferuescentem: tamen illum efficacissimum mitigande ferocie tẽpus
eneruat. Manet quidem tibi martia etiam nune ingens tristitia: et iam uide'¬
tur duxisse callum non illum concitata qualis in illo fuit: sed pertinax et ob'¬
stinata. Tamen hanc quoq aetas tibi minutatim eximet:quotiens aliud egeris
animus relaxabitur: nunc teipsa custodis. Multum autem interest utrum
tibi obmittas moerere an impetres: quanto magis hoc morum tuorum eloquẽ¬
tie conuenit: finem luctus potius facere quem expectare: nec illum
diem quo te inuita dolor desinat: ipsa illi renuncia.
Nde ergo tanta nobis pertinacia in deploratione nostri.si id nõ¬
fit nature iussu: quod nihil nobis mali antequam eueniat ꝓpo¬
nimus. Sed ut immunes ipsi et aliud paratius ingressi iter. ali¬
enis non admoniti casibus illos esse communes: tot preter domum nostram

Expanded text:
consumit. Licet contumacissimum, cotidie insurgentem et contra consumit. Licet contumacissimum, cotidie insurgentem et contra remedia effervescentem, tamen illum efficacissimum mitigandae ferociae tempus enervat. Manet quidem tibi, Marcia, etiamnunc ingens tristitia et iam videtur duxisse callum, non illa concitata, qualis initio fuit, sed pertinax et obstinata ; tamen hanc quoque tibi aetas minutatim eximet. Quotiens aliud egeris, animus relaxabitur. Nunc te ipsa custodis ; multum autem interest, utrum tibi permittas maerere an imperes. Quanto magis hoc morum tuorum elegantiae convenit, finem luctus potius facere quam expectare, nec illum opperiri diem, quo te invita dolor desinat ! Ipsa illi renuntia ! "Unde ergo tanta nobis pertinacia in deplora- tione nostri, si id nofit naturae iussu ? " Quod nihil nobis mali, antequam eveniat, proponimus, sed ut immunes ipsi et aliis pacatius ingressi iter alienis non admonemur casibus illos esse communes. Tot praeter domum nostram
Abbreviated transcription (Latin):
ulli animali longum fetus sui desiderium est. Nisi homii qui adest do¬
lori nec tantum quantum sentit: sed quantum constituit afficitur. Ut sci¬
at autem non esse naturale luctibus frangi. Primum magis forminas ꝗ
uiros magis barbaros quem placidos eruliteq gentis homines: magis
indoctos quem doctos eadem orbitas uulnerat. atqui ea que a natura uim¬
acceperunt: eadem in omnibus seruant. Apparet non esse naturale quod uari'¬
um est. Ignis omnes atates: omnium urbium ciues tam uiros ꝗͣ forminas:¬
quia naturaliter uret:ferrum in omni corpore exhibebit secandi potentiã.
Quare: quia uires illi a natura date sunt:quae mhil impium constituit. Pau¬
pertatem: lucrum: ambitionem alius aliter sentit: prout illum consuetudo
infecit: & imbecillum impatientemque reddit praesumpta opinio de non
timendis terribilis.
turale est non decrescit mora.Dolorem dies cõ

Expanded text:
ulli animali longum fetus sui desiderium est nisi homini, qui adest doulli animali longum fetus sui desiderium est nisi homini, qui adest dolori suo nec tantum, quantum sentit, sed quantum constituit, adficitur. Ut scias autem non esse hoc naturale, luctibus frangi, primum magis feminas quam viros, magis barbaros quam placidae eruditaeque gentis homines, magis indoctos quam doctos eadem orbitas vulnerat. Atqui ea, quae a natura vimacceperunt, eandem in omnibus servant ; apparet non esse naturale quod varium est. Ignis omnes aetates omniumque urbium cives, tam viros quam feminas uret ; ferrum in omni corpore exhibebit secandi potentiam. Quare ? quia vires illi a natura datae sunt, quae nihil in personam constituit. Paupertatem, luctum, ambitionem alius aliter sentit, prout illum consuetudo infecit, et imbecillum impatientemque reddit praesumpta opinio de non timendis terribilis. inde quod naturale est non decrescit mora; dolorem dies longa
Abbreviated transcription (Latin):
Turpis est nauigi rector. cuigubernacula fluctus eripuit. qui fluctuantia
uela deseruit: permisit tempestati nauem. At ille uel in naufragio laudãdus
quem obruit mare nauem tenentem & obnixum
Tenim naturale desiderium suorum est. Quis negat quandiu¬
modicum est: nam discessu non solum charissimorum amissio¬
ne necessarius morsus est: et firmissimorum quoq animorũ
ntractio. Sed plus est quod opimo adncit: quem quod natura imꝑauit
Aspice miorum animalium quem concitata sunt desideria et tamen quẽ
breuia. Uaccarum uno die alteroue mugitus auditur. Nec diutius equas
uagus ille amensq discursus est. fere cum uestigia catulorum consectates
sunt. et siluas peruagate: cum sepe ac cubilia expilate redierint: rabiem ĩtra
exiguum tempus extingunt. Aues cum stridore magno manes ndos cir¬
cunfremunt intra momentum cum quiete uolatus suos repetunt. Nec

Expanded text:
Turpis est navigii rector, cui gubernacula fluctus eripuit, qui fluvitantia Turpis est navigii rector, cui gubernacula fluctus eripuit, qui fluvitantia vela deseruit, permisit tempestati ratem ; at ille vel in naufragio laudandus quem obruit mare clavum tenentem et obnixum. "At enim naturale desiderium suorum est." Quis negat, quam diumodicum est ? Nam discessu, non solum amissione carissimorum necessarius morsus est et firmissimorum quoque animorum contractio. Sed plus est quod opinio adicit quam quod natura imperavit. Aspice mutorum animalium quam concitata sint desideria et tamen quam brevia: vaccarum uno die alterove mugitus auditur, nec diutius equarum vagus ille amensque discursus est ; ferae cum vestigia catulorum consectatae sunt et silvas pervagatae, cum saepe ad cubilia expilata redierint, rabiem intra exiguum tempus extinguunt ; aves cum stridore magno inanes nidos circum- fremuerunt, intra momentum tamen quietae volatus suos repetunt ; nec
Abbreviated transcription (Latin):
fige stabilem gradum: et quicquid onerum supra cecidit sustine: primo dũ¬
taxat strepini contenta. Nulla re maior inuidia fortunae fit quem equo ani¬
no. Post hoc ostendit illi filium incolumen:ostendit ex amisso nepotes
illic Martia negocium actum tibi aureus assedit: et mutata persona conso¬
latus est. sed puta Martia ereptum tibi amplius quem unquam ulla mater a¬
miserit. Non permulceo te. nec extenuo calamitatem tuam. Si fletibus fata
uincuntur conferamus. Eat omnis inter luctus dies: noctem sine somno.
tristitia consumet ingerantur lacerato pectori manus: et in ipsam faciem
impetus fiat. At caulas omnigenere seuitie profecturus meror exerceat.
Sed si nullis planctibus defuncta reuocantur: sed sors immota: et in aeter¬
num fixa. nulla miseria mutatur et mors tenuit quicquid abstulit: desinat
dolor qui perierit petit. quare rogamur. Nec nos ista uis transuersos auserat

Expanded text:
fige stabilem gradum et quicquid onerum supra cecidit sustine, primo dumfige stabilem gradum et quicquid onerum supra cecidit sustine, primo dumtaxat strepitu conterrita. Nulla re maior invidia fortunae fit quam aequo animo.” Post haec ostendit illi filium in- columem, ostendit ex amisso nepotes. Tuum ilhc, Marcia, negotium actum, tibi Areus adsedit ; muta personam—te consolatus est. Sed puta, Marcia, ereptum tibi amplius quam ulla umquam mater amiserit—non permulceo te nec extenuo calamitatem tuam. Si fletibus fata vincuntur, conferamus ; eat omnis inter luctus dies, noctem sine somno tristitia consumat ; ingerantur lacerato pectori manus et in ipsam faciem impetus fiat atque omni se genere saevitiae profecturus maeror exerceat. Sed si nullis planctibus defuncta revocantur, si sors immota et in aeternum fixa nulla miseria mutatur et mors tenuit quicquid abstulit, desinat dolor qui perit. Quare regamur nec nos ista vis transversos auferat!
Abbreviated transcription (Latin):
laudibus: quas non dubito quin uel impedimento uite si potestas detur.
in cuum omne sis prorogatura: quare patere immo accerse sermones quibus
ille narret᷑ et apertas aures prebe ad nomen memoriamq filii tui nec hoc gene
redixeris ceterorum qui in euifmodi casibus partem mali putant audire solatia
Nunc incubiuisti tota m alteram partem. et oblita meliorũ fortunã tuam que de¬
terior est aspicis. Non conuertisti te ad cõuictus filii tui occursus iucundus. nõ
ad pueriles dulcesq blanditias. Non ad incrementa studioꝵ. Urimamillam fa¬
Ne obsecro te cõcupieris ꝑuersissimã gloriã infelicissimamq uideri.
Imilius cogita non esse magni animi se rebus prosperis fortemo
gerere. ubi secundo cursu inta procedit. Nec gubernaiorio ꝗdẽ
artem. tranquillum mare et obsequens uentus ostendit. Aduersi aliquid
incurrat oportet quod animum probet. Proinde ne submiseris te ĩmo contra

Expanded text:
laudibus, quas non dubito quin vel impendio vitae, si potestas detur, laudibus, quas non dubito quin vel impendio vitae, si potestas detur, in aevum omne sis prorogatura. Quare patere, immo accerse sermones, quibus ille narretur, et apertas aures praebe ad nomen memoriamque filii tui; nec hoc grave duxeris ceterorum more, qui in eiusmodi casu partem mali putant audire solacia. Nunc incubuisti tota in alteram partem et oblita meliorum fortunam tuam qua deterior est aspicis : non convertis te ad convictus filii tui occursusque iucundos, non ad pueriles dulcesque blanditias, non ad in- crementa studiorum ; ultimam illam faNe, obsecro te, concupieris perversissimam gloriam, infelicissima videri! imul cogita non esse magnum rebus prosperis fortem gerere, ubi secundo cursu vita procedit; ne gubernatoris quidem artem tranquillum mare et obsequens ventus ostendit, adversi ahquid incurrat oportet, quod animum probet. Proinde ne summiseris te, immo contra
Abbreviated transcription (Latin):
sciam: assiduus uirtutis comes: cui non tantum quae in publicum emittunt
uota: sed omnes sunt secretiores animorum nostrorum motus: dedisti opera
ne quid esset quod in te quisquam reprehenderet.Nec id in maioribus modo
obseruasti: sed in minimis: ne quid faceres:cui famam uberrimam principi¬
um udicem uelles ignoscere. Nec quicquam pulchrius existimo fastigio col¬
locatis quem multarum rerum ueniam dare: & nullius petere:Seruandus
itaq tibi in hac re tiuis mos est. Ne quid committas quod minus aliterue
facturum uelis.. O¬
Einde rogo atq obsecro: ne te difficilem amicis et intractabilem
prestes. Non est enim quod ignores omnes hos nescire. quemad
simi iuuenis illis faciat inuiriam: aut mentio tibi cum secedimus: et in unũ
conuenimus facla eius dictaq quanto meruit suspecta celebramus. coram te
altum nobis de illo silentium est. Cares itaque maxima uoluptate sili tui

Expanded text:
sciam—adsiduus viri tui comes, cui non tantum quae in publicum emittuntur sciam—adsiduus viri tui comes, cui non tantum quae in publicum emittuntur nota, sed omnes sunt secretiores animorum vestrorum motus—dedisti operam, ne quid esset quod in te quisquam reprenderet ; nec id in maioribus modo observasti, sed in minimis, ne quid faceres, cui famam, liberrimam principum iudicem, velles ignoscere. Nec quicquam pulchrius existimo quam in summo fastigio collocatos multarum rerum veniam dare, nullius petere. Servandus itaque tibi in hac quoque re tuus mos est, ne quid committas, quod minus aliterve factum velis. Deinde oro atque obsecro, ne te difficilem amicis et intractabilem praestes. Non est enim quod ignores omnes hos nescire, quemadmsimi iuvenis illi faciat iniuriam aut mentio tibi. Cum secessimus et in unum convenimus, facta eius dictaque quanto meruit suspectu celebramus ; coram te altum nobis de illo silentium est. Cares itaque maxima voluptate, filii tui
Abbreviated transcription (Latin):
Ec te ad fortiora ducam precepta:ut in humana ferre humane¬
A
iubeam modo: ut ipse funebri die oculos matris exiccem. Adar¬
bitrium tecum ueniam.Hoc inter nos queretur utrum magnꝰ
esse debeat an perpetuus. non dubito quin Liuie. Augustae: quam familiari¬
ter coluistimagnum tibi placeat exemplum. Ila te ad suum consiliũ uocat.
Illa in primo furore cum maximo impatientes ferocesq sunt miserie se con¬
sulero pbilosopho uiri sui prebuit & multum eam rem profuisse sibi cõfes
sa plusquam philosophum romanum quem nolebat tristem tristitia sua facere
plusquam Augustum: qui subducto altero auunculo titubat. Nec luctu suorus
inclmandus erat: plusquam Tyberum filium:cuius pietas efficiebat:ut ĩ illo
acerbo et defleto gentibus funere nihil sibi nisi numerum deesse sẽtiret.Hic
t opinor aditus illi fuit: hoc principium apud fceminam opinionis sue
stodem diligentissimum usque in hunc diem. Liuia quantum quidem ego

Expanded text:
ec te ad fortiora ducam praecepta, ut inhumano ferre humana iubeam modo, ut ipso funebri die oculos matris exsiccem. Ad arbitrum tecum veniam ; hoc inter nos quaeretur, utrum magnus dolor esse debeat an perpetuus. Non dubito quin Iuliae Augustae, quam familiariter coluisti, magis tibi placeat exemplum ; illa te ad suum consilium vocat. Illa in primo fervore, cum maxime impatientes ferocesque sunt miseri, accessum Areo, philosopho viri sui, praebuit et multum eam rem profuisse sibi confessa est, plus quam populum Romanum, quem nolebat tristem tristitia sua facere, plus quam Augustum, qui subducto altero adminiculo titubabat nec luctu suorum inclinandus erat, plus quam Tiberium filium, cuius pietas efficiebat, ut in 1110 acerbo et defleto gentibus funere nihil sibi nisi numerum deesse sentiret. Hic, ut opinor, aditus 1111 fuit, hoc principium apud feminam opinionis suae custodem diligentissimam : “Usque in hunc diem, Iulia, quantum quidem ego
Abbreviated transcription (Latin):
post quor labores. Quanto consequi plura potuissem: si illum aut illum: aut
me colere maluissem. Non hoc speraueram. In turbam coniectus sum. tam exi¬
guo dignum me iudicauit. honestius preteriri fuit

Expanded text:
post quot labores ! Quanto consequi plura potuissem, si illum aut illum aut post quot labores ! Quanto consequi plura potuissem, si illum aut illum aut me colere maluissem ! Non hoc speraveram; in turbam coniectus sum. Tam exiguo dignum me iudicavit ? Honestius praeteriri fuit
Abbreviated transcription (Latin):
ficii accedere. His itaq eiusmodi uocibus id agamus: ut uoluntas non lateat.
sed aperiatur ut luceat. Uerba cessent licet: si quemad modum debemus affecti
sumus conscientia eminebit in uultu. Qui gratus futurus est: statim dum ac¬
cepit de reddendo cogitet. Chrysippus quidem dicit illud: uelut in certamen
cursus compositum:& carceribus inclusum: et operire debere suum tempus:ad
quod uelut dato signo prosiliat. Et quidem magna illi celeritate opus est. magna
contentione: ut consequatur antecedentem
Idendum est nunc quid maxime faciat ingratos:aut nimium sui su¬
spectum: & insitum mortalitati uitium. Se suaq mirandi aut aui¬
ditas: aut inuidia. Incipiamus a primo. Nemo non benignus ẽ sui
iudex. Inde est ut omnia meruisse se extimet:& insolutum accipiat: nec satis ꝓ¬
suo praecio se extimatum putet: nec dicat. Hoc mihi dedit: sed quem sero. seds

Expanded text:
ficii accedere ? His atque eiusmodi vocibus id agamus, ut voluntas nostra non lateat, ficii accedere ? His atque eiusmodi vocibus id agamus, ut voluntas nostra non lateat, sed aperiatur et luceat. Verba cessent licet : si, quemadmodum debemus, adfecti sumus, conscientia eminebit in vultu. Qui gratus futurus est, statim, dum accipit, de reddendo cogitet. Chrysippus quidem ait illum velut in certamen cursus compositum et carceribus inclusum opperiri debere tempus suum, ad quod velut dato signo prosiliat ; et quidem magna illi contentione opus est, magna celeritate, ut consequatur antecedentem. Videndum est nunc, quid maxime faciat ingratos. Facit aut nimius sui suspectus et insitum mortalitati vitium se suaque mirandi aut aviditas aut invidia. Incipiamus a primo. Nemo non benignus est sui iudex. Inde est, ut omnia meruisse se existimet et in solutum accipiat nec satis suo pretio se aestimatum putet. " Hoc mihi dedit, sed quam sero, sed
Abbreviated transcription (Latin):
Alius supine: ut dubium prestanti relinquat an senserit.Alius tua labra dedu¬
xit & ingrauor q̃ si tacuisset fuit. Loquendum pro magnitudine re impensiuo
et illa adicienda: pluris quem putas obligasti. Nemo enim gaudet beneficium
suum latus patere. Nescis quid mihi prestiteris: sed scire ie oportet: ꝗ̃to plus
sit quem extimas. Statim gratus est qui se onerat. Nunquam tibi gratiam refer¬
re potero. Illud certe non desinam ubiq confiteri: me referre non posse. Me¬
Ulus magis Cesarem Augustum demeruit: & ad alia impetranda fa¬
cilem sibi reddidit Furnius.quem quot cum Perri Antoninas par¬
tes secuto: ueniam impetrasset dixit:Hanc unam Cesar habeo ĩiu¬
riam tuam: effecisti ut uiuerem: & morerer ingratus. Quid est tam grati animi.
quem nullo modo sibi satisfare: nec ad spem quidem exequendi nunquam bene¬

Expanded text:
alius supine, ut dubium praestanti relinquat, an senserit ; alius vix labra didualius supine, ut dubium praestanti relinquat, an senserit ; alius vix labra diduxit et ingratior, quam si tacuisset, fuit. Loquendum est pro magnitudine rei impensius et illa adicienda : " Plures, quam putas, obligasti " nemo enim non gaudet beneficium suum latius patere ; " nescis, quid mihi praestiteris, sed scire te oportet, quanto plus sit, quam existimas " statim gratus est, qui se onerat ; " numquam tibi referre gratiam potero ; illud certe non desinam ubique confiteri me referre non posse." Nullo magis Caesarem Augustum demeruit et ad alia impetranda facilem sibi reddidit Furnius, quam quod, cum patri Antonianas partes secuto veniam impetrasset, dixit : " Hanc unam. Caesar, habeo iniuriam tuam : effecisti, ut et viverem et morerer ingratus." Quid est tam grati animi, quam nullo modo sibi satis facere, quam ne ad spem quidem exaequandi umquam bene
Abbreviated transcription (Latin):
mina secum fieri: nec interponi pararios nec signatores aduocari: nec chirogphũ
dare. Idem faciunt:qui dant operam:ut beneficium in ipsos collatum:quem ig.¬
notissimum sit. Uerentur palam forte ut sua potius uirtute:quem alieno adiuto¬
rio consecuti dicantur.rariores in corum officus sunt quibus iam aut dignitatem
debent: ei dum opinionem dicentium timent: grauiorem subeunt ingratorum
Ln pessime loquuntur de optme meritis.Tutius est quosdam offen¬
dere:quem demeruisse. Argumentum estmhil debentium: odio que¬
runt. Atq inhil magis praestandum est: quem ut memoria nobis me¬
ritorum egeat: que subinde reficienda est:quia nec referre potest gratiam: nisi qui
gliges est in accipiendo. cum omne beneficium recens pateat:quid facier cum
prima eius uoluptas restrinxit: Alius accepit fastidiose tanquam qui dicats
non quidem imhi opus est: sed quia tam ualde uis faciam tibi mei potestatem.

Expanded text:
mina secum fieri nec interponi pararios nec signatores advocari, chirographum mina secum fieri nec interponi pararios nec signatores advocari, chirographum dare. Idem faciunt, qui dant operam, ut beneficium in ipsos conlatum quam ignotissimum sit. Verentur palam ferre, ut sua potius virtute quam alieno adiutorio consecuti dicantur ; rariores in eorum officiis sunt, quibus vitam aut dignitatem debent, et, dum opinionem clientium timent, graviorem subeunt ingratorum. Alii pessime locuntur de optime meritis. Tutius est quosdam offendere quam demeruisse ; argumentum enim nihil debentium odio quarunt. Atqui nihil magis praestandum est, quam ut memoria nobis meritorum haereat, quae subinde reficienda est, quia nec referre potest gratiam, nisi qui clegens est in accipiendo, cum omne beneficium recens pateat, quid faciat, cum prima eius voluptas refrixit ? Alius accipit fastidiose, tamquam qui dicat : " Non quidem mihi opus est, sed quia tam valde vis, faciam tibi mei potestatem " ;
Abbreviated transcription (Latin):
Trum haec munera accipere est:an senatum legere: Cum accipiendii
uidicauerimus hilares accipiamus profitentes gaudium: & id danti¬
manifestum sit: ut fructum presentem capiat. Iusta enim causa leti¬
ue est. letum amicum uidere. Iustior fecisse: quem grate ad nos peruenisse iudi¬
cemus effusis effectibus quot non ipso tamen audiente: sed ubiq testemur.Qui
grate beneficium accipit: primam eius pensionem solun
Unt quidam qui nolunt isi secrete accipere: testem beneficu et cõsci¬
um uitant:quos scias licet male cogitare:non danti intantum ꝓdu'¬
cenda notitia est muneris sui: inquantum dilatatum est cui datur.
Ita accipienti adhibenda concio est.Quod pudet debere: ne acceperis.Quidam
furtiue agunt gratias. & in angulo: & ad aurem.Non est ista uerecundia: sed infi¬
ciandi genus. Ingratus est qui remotis arbiris agit gratias. Quidam uolunt no¬

Expanded text:
Utrum hoc munera accipere est an senatum legere ? Cum accipiendum Utrum hoc munera accipere est an senatum legere ? Cum accipiendum iudicaverimus, hilares accipiamus profitentes gaudium, et id dantimanifestum sit, ut fructum praesentem capiat ; iusta enim causa laetitiae est laetum amicum videre, iustior fecisse. Quam grate ad nos pervenisse indicemus effusis adfectibus, quos non ipso tantum audiente sed ubique testemur. Qui grate beneficium accipit, primam eius pensionem solvit. Sunt quidam, qui nolint nisi secreto accipere ; testem beneficii et conscium vitant ; quos scias licet male cogitare. Quomodo danti in tantum prodcenda notitia est muneris sui, in quantum delectatura est, cui datur, ita accipienti adhibenda contio est ; quod pudet debere, ne acceperis. Quidam furtive gratias agunt et in angulo et ad aurem ; non est ista verecundia, sed infitiandi genus ; ingratus est, qui remotis arbitris agit gratias. Quidam nolunt no
Abbreviated transcription (Latin):
cio: ut sine illo periliter. E¬
Aeptum & friuolum hoc Hecaton ponit exemplum Arcesilai:. quẽ¬
aita fiho familie ablatam pecumnam non accepisse ne ille patrẽ
sordidum offenderet. Quid fecit laude dignum quod furtum non recepit
quod maliit non accipere. quem reddere: Que est enim alienam rem nons
accipere moderatior: Sed exemplo magni animi opus est ut utamur. Greci¬
M lulis uiri egregni. quem xerres occidit ob hoc uum quot melior iuir erat ꝗ̃
esse quenqͣ tytanno ex pediret. Is cum ab amicis conferentibus ad impensam
iudorum pccumas acciperet magnam pecumiam a Fabio petsico missam non¬
accepit. Et oburgantibus his qui non extimabant miuentes: sed missa quot repu.¬
diasset. Ego inquit ab eo beneficium accipiam aquo propiciationem accepturus nõ
sum. Cumq illi Rebilus consularis homo eiusdem infamiae maiorem summam
misisset: instaret ut accipi iuberet. Rogo inquit ignoscas: et a psico non accepiNe

Expanded text:
cio, ut sine illo pericliter. Ineptum et frivolum hoc Hecaton ponit exemplum Arcesilai, queait a filio familiae adlatam pecuniam non accepisse, ne ille patrem sordidum offenderet. Quid fecit laude dignum, quod furtum non recepit, quod maluit non accipere quam reddere ? Quae est enim alienam rem non accipere moderatio ? Si exemplo magni animi opus est, utamur Graecini Iulii, viri egregii, quem C. Caesar occidit ob hoc unum, quod melior vir erat, quam esse quemquam tyranno expedit. Is cum ab amicis conferentibus ad impensam ludorum pecunias acciperet, magnam pecuniam a Fabio Persico missam nonaccepit et obiurgantibus iis, qui non aestimant mittentes, sed missa, quod repudiasset : " Ego," inquit, " ab eo beneficium accipiam, a quo propinationem accepturus non sum ? " Cum illi Rebilus consularis, homo eiusdem infamiae, maiorem summam misisset instaretque, ut accipi iuberet : " Rogo," inquit, " ignoscas ; et a Persico non accepi."
Abbreviated transcription (Latin):
spei plurimum.
Uemad modum mi liberalis quaedam res semel percepte haerent: que¬
dam ut scias non est satis didicisse: Intercidit enim eorum scientia nisi
contineatur. Geometriam dico et sublimium cursum:et si qua alia ꝓ'¬
pter subulitatem lubrica sunt. Ita beneficia quedam magnituto non patitur exci¬
dere. quedam minora. sed numero plurima: & temporibus diuersa effluunt Quia
ut dixi non subinde illa tractamus: nec libenter quid cuiq debeamus cognoscimꝰ
Audi uoces potentium. Nemo non uicturam semper in animo suo memoriam
dixit. Nemo non debitum se et deuotum professus est. Et si quod aliud humili¬
us uerbum quo se oppignoraret inuenit. Post exiguum tempus idem illi uerba
iora quasi sordida: et parum libera euitant perueniunt deinde eo quo ut eg
timo pessimus quisquis. atq ingratissimus peruenit ut obliuiscantur. Adeo tamẽ
in gratus est qui oblitus est ut gratus cui beneficium in mente uenit A SA¬

Expanded text:
spei plurimum. Quemadmodum, mi Liberalis, quaedam res semel perceptae haerent, quaedam, ut scias, non est satis didicisse intercidit enim eorum scientia, nisi continuetur, geometriam dico et sublimium cursum et si qua alia propter suptilitatem lubrica sunt, ita beneficia quaedam magnitudo non patitur excidere, quaedam minora sed numero plurima et temporibus diversa effluunt, quia, ut dixi, non subinde illa tractamus nec libenter, quid cuique debeamus, recognoscimus. Audi voces petentium. Nemo non victuram semper in animo suo memoriam dixit, nemo non deditum se et devotum professus est, et si quod aliud humilius verbum, quo se oppigneraret, invenit. Post exiguum tempus idem illi verba priora quasi sordida et parum libera evitant ; perveniunt deinde eo, quo, ut ego existimo, pessimus quisque atque ingratissimus pervenit, ut obliviscantur. Adeo enim ingratus est, qui oblitus est, ut ingratus sit, cui beneficium in mentem venit.
Abbreviated transcription (Latin):
UAEDAN LIBERAUIS UIRORUM
optime exercendi tantum ingenii causa querũ¬
tur:& semper extra uitam iacent.Quaedam &
dum queruntur:oblectamenta sunt: & quesita
sui.Omnium tibi copiam faciam.Tu illa uicun¬
q tibi uisum erit:aut peragi iubeto:aut ad ex¬
plicandum iudorum ordinem induci. His qͦq
si abire protinus iusseris: non nihil actũ erit.
Nam etiam discere quod superuacuum est:
prodest cognoscere. Ex uultu igitur tuo pendebo: prout ille suaserit mihi.Alia
detinebo diutius:alia expellam: & ea perire agam¬
Questio: An benesicium eripi possit.ETIE

Expanded text:
uaedam, Liberalis, virorum uaedam, Liberalis, virorum optime, exercendi tantum ingenii causa quaeruntur et semper extra vitam iacent ; quaedam et, dum quaeruntur, oblectamento sunt et quaesita usui. Omnium tibi copiam faciam ; tu illa, utcumque tibi visum erit, aut peragi iubeto aut ad explicandum ludorum ordinem induci. Quin his quoque, si abire protinus iusseris, non nihil actum erit ; nam etiam quae discere supervacuum est, prodest cognoscere. Ex vultu igitur tuo pendebo ; prout ille suaserit mihi, alia detinebo diutius, alia expellam et capite agam. An beneficium eripi posset
Abbreviated transcription (Latin):
indicare melius fuisset: quid rerum nostrarum status posceret.Deos quorum no¬
iciam nulla res effugit rogamus: & illos uota non exorent: sed admoner
es quoq in quam Homericus ille sacerdos allegat officia: & aras religiose cultas:¬
luc frenis leuiter motus flectendus est: paucis animus sui rector optimus: pro¬
ximi sunt qui admoniti in uiam redeunt.His non est dux detrahendus. Opertis
oculis mest acies: sed sine uisu: quod lumen a diis ĩmissum ad minsteria sua uo¬
cat. instrumenta cessant: nisi illa opus suum artifex mouerit. Inest interim animis
uoluntas bona. sed torpet modo delitiis ac situ: modo officii inscitia. Hanc uti'¬
lem facere debemus: nec irati relinquere inuito:sedut magistri patienter ferre
offensationes puerorum discentium memorie labentis.
Que quemadmodum subiecto uno:aut alte¬
ro uerbo: ad contextum reddend&
rationis adducta est.Sic
ad referendã gra¬
tiam admo¬

Expanded text:
indicare melius fuisset, quid rerum nostrarum status posceret. Deos, quorum noindicare melius fuisset, quid rerum nostrarum status posceret. Deos, quorum notitiam nulla res effugit, rogamus, et illos vota non exorant, sed admonent. Dis quoque, inquam, Homericus ille sacerdos adlegat officia et aras religiose cultaluc frenis leniter motis flectendus est. Paucis animus sui rector optimus ; proximi sunt, qui admoniti in viam redeunt; his non est dux detrahendus. Opertis oculis inest acies, sed sine usu ; quam lumen diei iis immissum ad ministeria sua evocat. Instrumenta cessant, nisi illa in opus suum artifex movit. Inest interim animis voluntas bona, sed torpet modo deliciis ac situ, modo officii inscitia. Hanc utilem facere debemus nec irati relinquere in vitio, sed ut magistri patienter ferre offensationes puerorum discentium memoriae labentis; quae quemadmodum saepe subiecto uno aut altero verbo ad contextum reddendae orationis adducta est, sic ad referendam gratiam adm
Abbreviated transcription (Latin):
Uid ergo non repeteret beneficium ab imperatore cuius memoriam
multitudo rerum confuderat: quem fortuna ingens exercitus dis¬
ponentem non patiebatur singulio militibus occurrere. Non c̃hoc
repetere beneficium: sed resumere bono loco positum & paratum. Ad quod tamen¬
ut resumatur: manus porrigenda est. Repetam itaq: quia hoc aut necessitate facturꝰ
ero: aut illius causa a quo repetam:Tiberius Cesar inter initia dicenti cuidam me¬
ministi antequam plures notas familiaritatis ueteris proferret. Non memini ĩꝗt
quid fuerim. Ab hoc quandiu non esset repetetendum beneficium. Optanda
erat obliuio: aduersabatur omnium amicorum & aqualium noticiam:et illam so¬¬
lam presentem fortunam suam aspici: illam solam cogitari:ac narrari uolebat. Inq¬
sitorem habebat ueterem amicum. magis tempestiue repetendum est beneficium ꝗͣ
petendum. Adhibenda uerborum moderatio: ut nec ingratus possit dissimular̃

Expanded text:
uid ergo ? Non repeteret beneficium ab imperatore, cuius memoriam uid ergo ? Non repeteret beneficium ab imperatore, cuius memoriam multitudo rerum confuderat, quem fortuna ingentes exercitus disponentem non patiebatur singulis militibus occurrere ? Non est hoc repetere beneficium, sed resumere bono loco positum et paratum, ad quod tamenut sumatur, manus porrigenda est. Repetam itaque, quia hoc aut ex magna necessitate facturus ero aut illius causa, a quo repetam. Ti. Caesar inter initia dicenti cuidam: " Meministi—" antequam plures notas familiaritatis veteris proferret : " Non memini," inquit, " quid fuerim." Ab hoc quidni non esset repetendum beneficium ? Optanda erat oblivio ; aversabatur omnium amicorum et aequalium notitiam et illam solam praesentem fortunam suam adspici, illam solam cogitari ac narrari volebat. Inquisitorem habebat veterem amicum ! Magis tempestive repetendum est beneficium quam petendum. Adhibenda verborum moderatio, ut nec gratus possit offendi nec in
Abbreviated transcription (Latin):
umbre spargente: cum uelles residere: feruentissimo sole: & essei asperrimus lo'¬
is: in quo ex rupibus acutis: unica illa arbor eruperat:quendam ex comi¬
litombus penulam suam substrauisse. cum dixisset. Cesar: quid ni memineris
et quidem siti confectus: qui impeditus ire ad fontem proximum non poterã:
repere manibus uolebam nisi commilito: homo fortis ac strenuus: aquam mihi
illam galleam. Cesar ait se non posse galeam cognoscere. hominem pulchre posse.
& adiecit puto ob hoc iratus quor se a cognitione media ad ueterem fabulam ad¬
duceret Tu utiq ille non es: Merito inquit Cesar me non agnoscis: Nam cum
hoc factum est integer eram: postea ad numidam in acie oculus mihi effossus
est: & in capite eiecta ossa. Nam galeam illam si uideres cognosceres. Machera
enim isponia diuisa est. Uetuit illi exhiberi negocium Cesar. & agellos in quibo

Expanded text:
umbrae spargente cum velles residere ferventissimo sole et esset asperrimus locumbrae spargente cum velles residere ferventissimo sole et esset asperrimus locus, in quo ex rupibus acutis unica illa arbor eruperat, quendam ex commilitonibus paenulam suam substravisse ? " Cum dixisset Caesar : " Quidni meminerim ? Et quidem siti confectus, quia impeditus ire ad fontem proximum non poteram, repere manibus volebam, nisi commilito, homo fortis ac strenuus, aquam mihi illam galeam ? " Caesar ait se non posse galeam adgnoscere, hominem pulchre posse, et adiecit, puto obiratus, quod se a cognitione media ad veterem fabulam abduceret : " Tu utique ille non es." " Merito/' inquit, " Caesar, me non adgnoscis ; nam cum hoc factum est, integer eram ; postea ad Mundam in acie oculus mihi effossus est et in capite lecta ossa. Nec galeam illam, si videris, adgnosces ; machaera enim Hispana divisa est." Vetuit illi exhiberi negotium Caesar et agellos, in quibu