comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
danis. ꝑ quoꝵ fines transibant: ut eoꝵ parceret
regioni. Sicq ꝑ dies singłos eoꝵ angebat᷑ exercitꝰ:
ce in meliorem ꝓficiebat statum. reb ad omnẽ
sufficienciã habundans necessariis. Equoꝵ etiam
quoꝵ maximã passi fuerant indigentiã. tam gͣ¬
tis qͣm precio ingentem sibi ꝯꝑauer̃t młtitudinẽ.
ita nt. a ñqͣm cum reliquis ꝯuenirent. pͥncipib
mille ce ampliores exceptis priorib in suo habe¬
rent exercitu. Tandem cum ꝑ dies ꝓcessissent
aliquot. iter agentes mediterraneum. de ꝯmuni
decietũ ẽ ꝯsilio. ut ad horam redirẽt maritimã.
ut de statu reliquoꝵ principum quos pꝰ se ĩ fim¬
b antiochenis dimiserant. faciliꝰ instruerentur.
ce a nauib que ab antiochia ce laodicia ꝑ mare
ascendebant. rerum necessariars̃ asseq̃rent᷑ ꝯmer
a marra discesserant. eis cuncta satis ꝓsꝑa. nisi
qd̾ sepius circa expebitionis nouissima predones qͥ¬

Expanded text:
danis, per quorum fines transibant, ut eorum parcerent danis, per quorum fines transibant, ut eorum parcerent regioni. Sicque per dies singulos eorum augebatur exercitus, et in meliorem proficiebat statum, rebus ad omnem sufficientiam abundans necessariis. Equorum etiam, quorum maximam passi fuerant indigentiam, tam gratis quam pretio ingentem sibi comparaverunt multitudinem, ita ut antequam cum reliquis convenirent principibus, mille et ampliores, exceptis prioribus, in suo haberent exercitu. Tandem cum per dies processissent aliquot, iter agentes mediterraneum, de communi decretum est consilio, ut ad oram redirent maritimam, ut de statu reliquorum principum, quos in finibus Antiochenis post se dimiserant, facilius instruerentur; et a navibus quae ab Antiochia et Laodicea per mare ascendebant, rerum necessariarum assequerentur a Marra discesserant, eis cuncta satis prospera, nisi quod saepius circa expeditionis novissima, praedones qu
Abbreviated transcription (Latin):
equitib &e peditib tͥginta prefecit. Qui bona fide
ce plena de uotione res suas conseruans ꝯm̃datas.
dñi multiplicans in immensum. Igitur statuta
die iter arripiens ꝓfectus ẽ. neminẽ alioꝵ oꝑiens.
Erant autem in eius comitatu: qͣsi .x. uiroꝵ milia.
ex quib uix trecenti qͥnqͣginta erant equites. Cui
ꝓficiscenti normannoꝵ comes & dñs tancredus.
ut̾q cum qͣdraginta equitib ce. numerosa pedi¬
tum mani se aggregauer̃t. comites in itinere se
p̾stantes indiuisos. ꝓfecti autem tantam in itin̾e
rerum inuenerunt opulentiam. ut ppło nichil
amplius eẽt necessarium. Transeuntes enim ꝑ
cesaream. hamam.⁊ emissam. que uulgari appel¬
latione camela dicitur. a pͥncipib earum. ⁊ du¬
catum merebant᷑ habere. & rerum uenalium
forum obtimis conditionib. Insuꝑ ce. dona plu¬
rima. in auro. argento. gregib. & armentis. ⁊
uictualib omnimodis. a municipalib ⁊ oppi¬

Expanded text:
equitibus et peditibus triginta praeficit; qui bona fide equitibus et peditibus triginta praeficit; qui bona fide et plena devotione res suas conservans commendatas, domini multiplicans in immensum. Igitur statuta die iter arripiens profectus est, neminem aliorum operiens. Erant autem in ejus comitatu quasi decem virorum millia, ex quibus vix trecenti quinquaginta erant equites. Cui proficiscenti, Northmannorum comes et dominus Tancredus, uterque cum quadraginta equitibus et numerosa peditum manu se aggregaverunt, comites in itinere se praestantes indivisos. Profecti autem, tantam in itinere rerum invenerunt opulentiam, ut populo nihil amplius esset necessarium. Transeuntes enim per Caesaream, Hamam et Emissam, quae vulgari appellatione Camela dicitur, a principibus earum et ducatum merebantur habere, et rerum venalium forum optimis conditionibus; insuper et dona plurima in auro, argento, gregibus et armentis, et victualibus omnimodis, a municipalibus et oppi
Abbreviated transcription (Latin):
suburbanis aligͦt. greges inde retulit ⁊ arm̃ta
seruosq e ancillas. & alimentoꝵ ingentes copias.
ita ut usq ad sacietatẽ plenam ieiunꝰ &e efuriẽs
reficeret᷑ ꝓpl. ce sociis qui apud matrã urbẽ
tuentes remanserant. portiones ꝓ sorte uirili de¬
putarent. Regressus gͥ cepit comes estuare qͥd facẽt.
ppło iterum clamante. qd̃ ad it̃ aggrediend̾ pͥfixa
iam instaret dies. & dilationes om̃s respueret. ui¬
dens autem. quia causam foueret ppłs honestam.
ce qd̾ eoꝵ non posset amplius sustin̾e instanciã.
licet solus esset. nec eum de pͥncipib aliquis seqͥ
decreuisset. cum suo tanĩ comitatu succensa urbe
&e in fauillam redacta. iter agg̃ssus ẽ. uidens autẽ
quia ñ multos haberet equites. ep̃m rogauit alba¬
riensem. ut secum ꝓficisceret᷑. Qui benigne preces
admittens comitis. quendam nobilem uirum
Wlłm uidelicet de cumliaco suꝑ uires suas cũ septẽ

Expanded text:
suburbanis aliquot, greges inde retulit et armenta, suburbanis aliquot, greges inde retulit et armenta, servosque et ancillas et alimentorum ingentes copias, ita ut usque ad satietatem plenam, jejunus et esuriens reficeretur populus; et sociis qui apud Marram urbem tuentes remanserant, portiones pro sorte virili deputarent. Regressus igitur coepit comes aestuare, quid faceret, populo iterum clamante, quod ad iter aggrediendum praefixa jam instaret dies et dilationes omnes respueret. Videns autem quod causam foveret populus honestam, et quod corum non posset amplius sustinere instantiam, licet solus esset, nec eum de principibus aliquis sequi decrevisset, cum suo tantum comitatu, succensa urbe et in favillam redacta, iter aggressus est. Videns autem quia non multos haberet equites, episcopum rogavit Albariensem, ut secum proficisceretur: qui benigne preces admittens comitis, quemdam nobilem virum, Willelmum videlicet de Cumliaco, super res suas cum septem
Abbreviated transcription (Latin):
fluctabat dtibiꝰ. Nam ce ꝑiclitantis ppłi eũ affu¬
gebat molestia. & fatigabat necessitas. & itin̾is
desid̾ium. quo tam maiores qͣm minores succen¬
sierant. ita ut etiam cum clamorib assiduis
& freq̃nti ꝯtestatione id importuniꝰ exig̾ent.
requiem penitꝰ denegabat. uolens gͥ ntͥq morbo
congruum aptare remedium. certꝰ tñ qd̾ alii
pͥncipes eum in hac ꝑte sequi nollent. ut ppło
nociferanti er sue satisfaceret ꝯsci̾e. diẽ ad it̾ ag¬
grediend̾ ppło prefecͣit qͥntumdecimũ ⁊ ne medio
temꝑe fame que nimis inualuerat ppłs ꝑiclita¬
retur. assũpta parte milicie. ce de f̾bis pedestrib
his qui uidebant᷑ ualidiores. parte reliqͣ infra ur¬
bem relicta. in terras hostrum descendit. ut urte
necessaria plebi quoc̃q ꝑicło ꝓcuraret. Ingrestꝰ
gͥ cum maximo comitatu regionem hostium opu¬
lentissimã: effractis municipiis płib ce succensis

Expanded text:
fluctuabat dubius; nam et periclitantis populi eum afflifluctuabat dubius; nam et periclitantis populi eum affligebat molestia, et fatigabat necessitas; et itineris desiderium, quo tam majores quam minores succensi erant, ita ut etiam cum clamoribus assiduis et frequenti contestatione id importunius exigerent, requiem penitus denegabant. Volens igitur utrique morbo congruum aptare remedium, certus tamen quod alii principes eum in hac parte sequi nollent, ut populo vociferanti et suae satisfaceret conscientiae, diem ad iter aggrediendum populo praefixit quintumdecimum, et ne medio tempore fame, quae nimis invaluerat, populus periclitaretur, assumpta parte militiae, et de turbis pedestribus his, qui videbantur validiores, parte reliqua infra urbem relicta, in terras hostium descendit, ut vitae necessaria plebi quocunque periculo procuraret. Ingressus igitur cum maximo comitatu, regionem hostium opulentissimam, effractis municipiis pluribus, et succensis
Abbreviated transcription (Latin):
si tñ fas ẽ credere. qd̾ mł̃ti p̃ alimentoꝵ in opia. ad
hoc ut carnes humanas ederent. ꝓlapsi sunt. s
neq clades deerat in ppło̾. nec merito deeẽ pot̾at.
ubi tam immundis & pestilentib cibis. si tam̃
cibi dicendi sunt. qui contͣ nat᷑am sumunt᷑. mi¬
sera plebs alebat᷑. Nec enim momĩtaneũ fuerat.
nec ad tem pꝰ modicum illa tanta talisq q̃ ppłm
afflixerat in opia: s qͣsi ebdomadib qͥnq uł ã pliꝰ
circa illam quan ex pugnare nitebant᷑ urbẽ mo¬
ram faterant. cum hoc ꝑicło. Defecerant autẽ ibidẽ
non solum bellicis casib. uerum etiã alitudinib
uariis uiri preclari ⁊ nobiles. Inter quos ꝑfectis¬
sime indoł adolescens engelrandꝰ filius dñi hugo¬
nis comitis scĩ pauli. egritudine corrept᷑ uali¬
da: diem clausit extremum. xii¬
is om̃ib uir inclitꝰ & insignis dñs comes tolo¬
sanus. mente anxiatꝰ ce sp̾ii: infra se ip̃m

Expanded text:
si tamen fas est credere, quod multi prae alimentorum inopia, ad si tamen fas est credere, quod multi prae alimentorum inopia, ad hoc ut carnes humanas ederent, prolapsi sunt; sed neque clades deerat in populo, nec merito deesse poterat, ubi tam immundis et pestilentibus cibis si tamen cibi dicendi sunt, qui contra naturam sumuntur misera plebs alebatur. Nec enim momentaneum fuerat, nec ad tempus modicum, illa tanta talisque, quae populum afflixerat, inopia; sed quasi hebdomadibus quinque, vel amplius, circa illam quam expugnare nitebantur urbem, moram fecerant cum hoc periculo. Defecerant autem ibidem non solum bellicis casibus verum etiam valetudinibus variis, viri praeclari et nobiles; inter quos perfectissimae indolis adolescens Engelrandus, filius domini Hugonis comitis Sancti Pauli, aegritudine correptus valida, diem clausit extremum. is omnibus vir inclytus et insignis dominus comes Tolosanus, mente anxiatus et spiritu, infra se ipsum
Abbreviated transcription (Latin):
comes uocatus illuc ꝑuenit. uͥ dissencientib
abinuicẽ. nichil ꝯsonum. nichilq utile de ꝓpo¬
sito ꝯstitutum ẽ. ubi dum comes morã faceret.
ppłs qui ap̃ marrã relictus fuerat. nacta occa¬
sione ex comitis absencia. młtum ꝓhibente
&e reriitente płim p̾dicto ep̃o. turres ⁊ menia
deiecer̃t fundit᷑. ut comes rediens ulteriꝰ in¬
necterdoi morã ex eo causas ñ haberet. Rede¬
unte uͦ comite tristis admod̾ ꝓ casu qͥ acci¬
derat. uidens tam̃ ppłi uoluntate factum
prudent̃ dissimulauit. Popłs uero nichilo¬
minꝰ ꝓt̾uuiꝰ instabat orans ce petens. ut ppło dĩ
ad pagend̾ iter incrptum ducẽ se preberet.
Aliogiun ip̃i unũquelibet de militib sibi p̃fice¬
rent. qui eoꝵ preesset exercitui. & cos in uia dñi
precederet. Crat preterea in eodem exercitu tan¬
ta famis acerbitas. ut deficientib alimentis. mł¬
ti contra morem ferarum animos induti. ad esũ
immundoꝵ se ꝯuerterent a ĩalium. Dicit᷑ etiam

Expanded text:
illuc pervenit. Ubi dissentientibus ab invicem, nihil consonum, nihilque utile de proposito constitutum est: ubi dum comes moram faceret, populus qui apud Marram relictus fuerat, nacta occasione ex comitis absentia, multum prohibente et renitente plurimum praedicto episcopo, turres et moenia dejecerant funditus, ut comes rediens, ulterius innectendi moram ex eo causas non haberet. Redeunte vero comite, tristis admodum pro casu, qui acciderat, videns tamen populi voluntatem, factum prudenter dissimulavit. Populus vero nihilominus protervius instabat, orans et petens, ut populo Dei ad peragendum iter incoeptum ducem se praeberet: alioquin ipsi unum quemlibet de militibus sibi praeficerent, qui eorum praeesset exercitui, et eos in via Domini praecederet. Erat praeterea in eodem exercitu tanta famis acerbitas, ut deficientibus alimentis, multi contra morem, ferarum animos induti, ad esum immundorum se converterent animalium. Dicitur etiam,
Abbreviated transcription (Latin):
ñ młtum insequi p̃sumpsert̃ excepto dño tan¬
credo. & paucis aliis qui usq ad occasum soł
trib aut quatuor miliarib eos st̾nendo ꝓsecu¬
ti sunt. Tantum siquidem diuina uirtus eis
timorem immiserat. ut uł resistere. uł a se in¬
sectancium ꝓpulsare in uirias. nec attẽptarẽt.
Decem enim ex nr̃is uidebant᷑ eis qͣi mł̾ta
milia. nec erat qui a facie nr̃oꝵ fugientibus

Expanded text:
non multum insequi praesumpserunt, excepto domino Tannon multum insequi praesumpserunt, excepto domino Tancredo, et paucis aliis, qui usque ad occasum solis, tribus aut quatuor milliaribus eos sternendo prosecuti sunt. Tantum siquidem divina virtus eis timorem immiserat, ut vel resistere, vel a se insectantium propulsare injurias nec attentarent; decem enim ex nostris videbantur eis quasi multa millia; nec erat qui a facie nostrorum fugientibus
Abbreviated transcription (Latin):
ciam sustinere ñ ualentes. fugam inire ꝯpuler̃t.
Corbagath autem ab initio turbam declinans
in colle quodã ꝯstitutꝰ. freq̃ntes dirigebat nun¬
cios. qui ad eum recurrentes sepiꝰ de belli euen¬
tu eum edocebant: hic clum p̃stolaretur anxiꝰ
quo fine tm̃ terminaret᷑ negocium: repente
suas dissipatas penit᷑. & in nullo sibi coheren
tes cdiffluere legiones. Quo facto ꝑterrit᷑ moũti¬
b suis qui eum comitabant᷑ ut saluti ꝯsule̾t.
relictis castͥs & suoꝵ ĩmemor. fugam iniit qͣnto¬
ciꝰ. tanta correptiis formidine:. ut neminem
expectans.⁊ equos ꝑmutans alt̾natim. ut fu¬
ge possent sufficere. transito eufrate uix tutũ
se reputaret. Relicte uͦ acies pͥncipis destitute
solatio. resistendi animo simul ce urib uacui.
quib equi sufficere poterant. eadem uia salu¬
ti ꝯsulentes. fuga elapsi. inseq̃ntium gladios
euaserunt. Nr̃i autem equoꝵ timentes defectũ.

Expanded text:
tiam sustinere non valentes, fugam inire compulerunt. tiam sustinere non valentes, fugam inire compulerunt. Corbagath autem ab initio turbam declinans, in colle quodam constitutus frequentes dirigebat nuntios, qui ad eum recurrentes saepius, de belli eventu eum edocebant. Hic dum praestolaretur anxius quo fine tantum terminaretur negotium, repente suas dissipatas penitus et in nullo sibi cohaerentes, diffluere conspicit legiones. Quo facto perterritus, monentibus suis qui eum comitabantur, ut saluti consuleret, relictis castris et suorum immemor, fugam iniit quantocius, tanta correptus formidine, ut neminem exspectans, et equos permutans alternatim, ut fugae possent sufficere, transito Euphrate vix tutum se reputaret. Relictae vero acies, principis destitutae solatio, resistendi animo simul et viribus vacui, quibus equi sufficere poterant, eadem via saluti consulentes, fuga elapsi, insequentium gladios evaserunt. Nostri autem equorum timentes defectum,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ quam horis hyemalib torrens de mõte
defluens descendere ꝯsueuerat: cursuq p̾cipiti
alueum in uallem subegeret. Ultra quam cum
bostes ꝯfugere nr̃ ꝯpulisset exercitꝰ. in colle quo¬
dam eminentiori aliqͣntulum. dum tẽptare. re¬
sistere. &. tubarum sonitu &e strepitu timpanoꝵ
dissolutas it̃m reuocare conarent᷑ legiones. si ne
int̾missione eos subsecuti nr̃i pͥncipes ad uolant
celerius. tam qui in postremis ubi maiꝰ exẽtre¬
batur negocium cum solimanno laborauerant.
dñs dux godefridꝰ. dñs boamundꝰ. tancredꝰ qͦ
ce alii quidem nobiles. auctore dño uictoria po¬
titi: qͣm qui in pͥma fionte obuias sibi iam ꝯ¬
triuerant acies. hugo magnꝰ uidelicet. ⁊ ut᷑q
rob̾tus tam flandriensium qͣm normannoꝵ
comes. &e alii multi ꝑpete digni memoria. uallo
tͣnsmisso. hostes a predicto colle deiciunt uio¬
lenter. & it̾m abinuicem dissolutos. nr̃oꝵ ꝯstan¬

Expanded text:
per quam horis hiemalibus torrens de monte per quam horis hiemalibus torrens de monte defluens descendere consueverat, cursuque praecipiti alveum in vallem subegerat, ultra quam cum hostes confugere noster compulisset exercitus, in colle quodam eminentiori aliquantulum, dum tentarent resistere, et tubarum sonitu et strepitu tympanorum dissolutas iterum revocare conarentur legiones, sine intermissione eos subsecuti, nostri principes advolant celerius: tam qui in postremis, ubi majus exercebatur negotium, cum Solimanno laboraverant, dominus dux Godefridus, dominus Boamundus, Tancredus quoque, et alii quidem nobiles, auctore Domino, victoria potiti; quam qui in prima fronte, obvias sibi jam contriverant acies, Hugo Magnus videlicet, et uterque Robertus, tam Flandrensium quam Northmannorum comes, et alii multi perpete digni memoria: vallo transmisso hostes a praedicto colle dejiciunt violenter; et iterum ab invicem dissolutos, nostrorum constan
Abbreviated transcription (Latin):
unt in stipulam. Erat enim fenum multũ
in loco aridum ualde. &c. stipula apta in
cendio. que subiectum ignem suscipientia
gratum ministrauer̃t fomitẽ. ⁊ licet flãmam
quidem modicam . tram tñ atq densam fumi
dederunt caliginem. Qua in uolute acies minꝰ
quidem instabant hostib. fumo płimum offici¬
ente luminib. & puluere nichilominꝰ qui equoꝵ
&e peditum excitabat᷑ freq̃ncia. In hac gͥ tanta
fumi caligine studiosius excitata. hostes nr̃os in¬
secuti. de peditib ñ nullos occiderũt. Equites
autem equoꝵ rapti benefitio ꝑ iclosam illam de¬
clinantes nebulam. redeuntes in id ip̃m. ⁊ diui¬
no freti ãminicło̾ agonẽ ꝯtinuantes. reintogra¬
tis diuino munere uirib. hostes in fugã gla¬
diis ꝑsecutorib ꝯuertunt. nec desistunt inseqͥ.
quousq ad suoꝵ iam clissoluta agmina eos re¬
currere iolenter compulerunt. xx¬
rat autẽ iu eadem regione uallis modica

Expanded text:
unt in stipulam; erat enim fenum multum unt in stipulam; erat enim fenum multum in loco aridum valde, et stipula apta prorsus incendio; quae subjectum ignem suscipientia gratum ministraverunt fomitem, et licet flammam quidem modicam, tetram tamen atque densam fumi dederunt caliginem, qua involutae acies, minus quidem instabant hostibus, fumo plurimum officiente luminibus, et pulvere nihilominus, qui equorum et peditum excitabatur frequentia. In hac igitur tanta fumi caligine studiosius excitata, hostes nostros insecuti, de peditibus, nonnullos occiderunt; equites autem equorum rapti beneficio periculosam illam declinantes nebulam, redeuntes in idipsum, et divino freti adminiculo agonem continuantes, reintegratis divino munere viribus, hostes in fugam gladiis persecutoribus convertunt; nec desistunt insequi, quousque ad suorum jam dissoluta agmina, eos recurrere violenter compulerunt. rat autem in eadem regione vallis modica,
Abbreviated transcription (Latin):
mannꝰ cum ea legione quam sup̃diximꝰ
cum uersus loca maritima deduxisse. rediens
in aciem dm̃i boamundi auclacter &e cum multo
impetu a tergo irruit. tantam immittit sagit¬
tarum multitudinẽ. ut instar grandinis totam
aciem oꝑiret. moxq depositis arcub. ce eoꝵ ne¬
glecto offitio claua instans ce gladiis. ita ut im¬
portunam eoꝵ instanciam dñs boamundꝰ uix
sustineret. Dumq his premetet᷑ attrociꝰ.⁊ pene
iam dissolueretur legio cui preerat. licet ip̃e stre¬
nui more ae fortis uiri in hostes medios cũ paui
ciꝰ decer̾taret. dux subito cum suis copiis euocat᷑.
traturi. Quoꝵ oportuno aduentu statim hos¬
tium eneruate sunt uires. & omĩs eoꝵ iirtꝰ
emarcuit. instantib nr̃is animosiꝰ. uuln̾aq
⁊ mor tem ministrantib. Dumq uident
se uirib impares. irruentiũ pondꝰ se ñ posse
sustinere diutiꝰ. ad alia se ꝯuertunt argum̃ta:
& ignem solito excucientes artificio. subici¬

Expanded text:
mannus, cum ea legione quam supra diximus mannus, cum ea legione quam supra diximus eum versus loca maritima deduxisse, rediens, in aciem domini Boamundi audacter et cum multo impetu a tergo irruit, tantam immittens sagittarum multitudinem, ut instar grandinis totam aciem operiret; moxque depositis arcubus, et eorum neglecto officio, clava instans et gladiis, ita ut importunam eorum instantiam dominus Boamundus vix sustineret: dumque iis premeretur atrocius, et pene dissolveretur legio cui praeerat, licet ipse strenui more et fortis viri, in hostes medios cum paucis consortibus decertaret, dux subito cum suis copiis evocatus,traturi: quorum opportuno adventu, statim hostium enervatae sunt vires, et omnis eorum virtus emarcuit, instantibus nostris animosius, vulneraque et mortem ministrantibus. Dumque vident se viribus impares, irruentium pondus se non posse sustinere diutius, ad alia se convertunt argumenta; et ignem solito excutientes artificio, subjici
Abbreviated transcription (Latin):
qͣssent adeo ut iam in eos hostes sagittas suas
ꝯtorq̃re posserit. facto impetu tres pͥme acies
un animiter in eos irruunt. lanceis ce gla¬
diis instantes cominꝰ. S &e nr̃i pedites qͥ
arcub utebant᷑ & balistis. eqͥtum p̾cedentes
manipłos. uotis ardentib ultro & certatim
se ingerebant. quib subseq̃ntes eqͥtum turme
qͣntam poterant adhibebãt custodie dilign¬
ciam. Dumq pͥme acies uiriliter in agone
desudant. ecce subseq̃ntes eis ad iũcte ⁊ illa¬
te impetu ñ inferiore: eos qui se p̾sserant. red¬
dunt tam audacia qͣm uirib p̾stanciores.
Cumq iam om̃s excepta nouissima cui pre¬
erat dñs boamundꝰ ad hostes ꝑuenissẽt acies.
& cum eis decertarent uir iliter. ita ut płib
interfectis. iam pene dissolutis agminib. hos¬
tes in fugam uerterent᷑: duxq cum suo comi¬
tatu ualidiorem & densissimã hostiũ cohor¬
tem iam penitꝰ in fugam adegisset. ecce soli¬

Expanded text:
quassent, adeo ut jam in eos, hostes sagittas suas quassent, adeo ut jam in eos, hostes sagittas suas contorquere possent, facto impetu, tres primae acies unanimiter in eos irruunt, lanceis et gladiis instantes cominus. Sed et nostri pedites qui arcubus utebantur et balistis, equitum praecedentes manipulos, votis ardentibus ultro et certatim se ingerebant; quibus subsequentes equitum turmae, quantam poterant, adhibebant custodiae diligentiam. Dumque primae acies viriliter in agone desudant, ecce subsequentes eis, adjunctae et illatae impetu non inferiore, eos qui se praecesserant reddunt tam audacia quam viribus praestantiores. Cumque jam omnes, excepta novissima, cui praeerat dominus Boamundus, ad hostes pervenissent acies, et cum eis decertarent viriliter, ita ut pluribus interfectis, jam pene dissolutis agminibus hostes in fugam verterentur, duxque cum suo comitatu validiorem et densissimam hostium cohortem jam penitus in fugam adegisset, ecce Soli
Abbreviated transcription (Latin):
montes occupassent campestͥa. aciẽ unã uiris
prudentib &e robustis insignem cui prcesse
dicebatur uir illustͥs solimannꝰ nicenoꝵ pͥnceps.
de quo suꝑius mentionẽ fecimꝰ sepissimã: u̾sus
mare direxit. eo intuitu: ut nr̃is deuictis. &
conuersis in fugam. uolentib ad mare des¬
cendere. uł in urbem ingredi: illi occurrerẽt.
⁊tra inter molares duos iudelicet inter sub¬
seqntes & occurrentes a fronte. dĩ ppls ꝯtere¬
retur. Reliqͣs a adextͥs. locans.⁊ a sinistris. sub
singłis pͥncipib sub obtentu gr̃e sue distͥcte
precipit. qͣtinꝰ pͥstine uirtutis memores. stre¬
nue ce uiriliter decertare ꝯtendant. friuolũ
reputantes. qͥcqͥd tam imbellis ppłs. uulgꝰ
famelicum. plebs inermis & in ꝯsulta ni¬
teretur moliri. Occupata gͥ uniu̾sa plam
dari: monentib litius. & precedentib le¬
gionum uexilliferis: nr̃i uersus acies hosti¬
um. gradatim ꝓdeunt. Quib cũ appropin¬

Expanded text:
montes occupassent campestria, aciem unam, viris montes occupassent campestria, aciem unam, viris prudentibus et robustis insignem, cui praeesse dicebatur vir illustris Solimannus Nicaenorum princeps, de quo superius mentionem fecimus saepissimam, versus mare dirigit, eo intuitu ut, nostris devictis et conversis in fugam, volentibus ad mare descendere vel in urbem ingredi, illi occurrerent, et ita inter molares duos, videlicet inter subsequentes et occurrentes a fronte, Dei populus contereretur. Reliquas autem a dextris locans et a sinistris, sub singulis principibus, sub obtentu gratiae suae, districte praecipit, quatenus pristinae virtutis memores, strenue et viriliter decertare contendant, frivolum reputantes quidquid tam imbellis populus, vulgus famelicum, plebs inermis et inconsulta, niteretur moliri. Occupata igitur universa dari. monentibus lituis, et praecedentibus legionum vexilliferis, nostri versus acies hostium gradatim prodeunt: quibus cum appropin
Abbreviated transcription (Latin):
albis. signum crucis mirabile deferentes in
manib. Qui uͦ in urbe remanserãt suꝑ muros
ascendentes. uestib induti sacerdotalib in
lacrimis ce oratione ꝑseuerantes. expansis
manib ꝓ fideli ppło sine int̾missione orabant
ad dñm. ut parceret pplo suo. &e ne daret gen¬
tib in opprobrium hereditatẽ suam. xxx¬
Nterea princeps hostium. intellecto nr̃oꝵ
egressii. tum ex signo qd̃ in p̾sidio urbis con¬
spexerat. tũ ex eoꝵ relatione qui ab egredien¬
tib deuicti aufugerant: ꝯuocatis semoribus.
& expeditionum primiceriis. iam incipit ha¬
quoꝵ priꝰ arma. & tenuitatẽ neglig̾e uidebat᷑.
iam incipit habere suspecta. De ꝯmuni gͦ
ꝯsilio. antiochenoꝵ t̾n maxime usus expien¬
cia. acies instruit. disponit aginina. & qͥ prece¬
dere &e qui subsequi debeant. diligenti studio
distinguit. & debita digerit sollicitudine. Int̾
cetera uero ante qͣm nr̃i uniuersa int̾ urbem ⁊

Expanded text:
albis, signum crucis mirabile deferentes in albis, signum crucis mirabile deferentes in manibus. Qui vero in urbe remanserant super muros ascendentes, vestibus induti sacerdotalibus, in lacrymis et oratione perseverantes, expansis manibus pro fideli populo sine intermissione orabant ad Dominum, ut parceret populo suo, et ne daret gentibus in opprobrium haereditatem suam. nterea princeps hostium intellecto nostrorum egressu, tum ex signo quod in praesidio urbis conspexerat, tum ex eorum relationum qui ab egredientibus devicti aufugerant, convocatis senioribus et expeditionum primiceriis, jam incipit harma et tenuitatem negligere videbatur, jam incipit habere suspecta. De communi igitur consilio, Antiochenorum tamen maxime usus experientia, acies instruit, disponit agmina; et qui praecedere, qui subsequi debeant, diligenti studio distinguit, et debita digerit sollicitudine. Inter caetera vero antequam nostri universa inter urbem et
Abbreviated transcription (Latin):
legionib decernunt ẽẽ utiliꝰ uersus montana
acies dirigere. que ab eadem urbe qͣi duob
planiciẽ. ne forte hostes infinitas hñtes copi¬
as. inter cos ce urbem clam uł uiolent᷑ tͣnse¬
untes. sicuti facere consueuerãt in preliis.
nr̃os possent ex om̃i parte uallare. ce adi¬
tum ad urbem int̾c lude fugientib. ꝓcedebãt
aũt gͣdu lento. ita tam̃ ut ñ ꝑmiscerentur
acies neq oroines ꝯfunderentur. factumq
ẽ diuine uirtutis oꝑatione. ut qui infra
urbem hostib pauciores. immo pene nulli
plures aut ñ panciores eẽ uiderent᷑. Qui .it.
quinq panes post qͥnq milium refectam esu¬
riem in tantam fragmentoꝵ qͣntitatẽ nouit
priꝰ multiplicare. idem ppłm sibi acceptabilẽ
&e sectatorem bonoꝵ oꝑum ad nomĩs sui glo¬
riam. non inferiori miracło. uoluit augere.
Erant autẽ immixti ꝓcedentib ad p̾lium
deo deuoti sacerdotes ce leuite. stoł amicti

Expanded text:
legionibus, decernunt esse utilius versus montana legionibus, decernunt esse utilius versus montana acies dirigere, quae ab eadem urbe quasi distplanitiem, ne forte hostes infinitas habentes copias inter eos et urbem clam vel violenter transeuntes, sicuti facere consueverant in praeliis, nostros possent ex omni parte vallare, et aditum ad urbem intercludere fugientibus. Procedebant autem gradu lento, ita tamen ut non permiscerentur acies, neque ordines confunderentur. Factumque est divinae virtutis operatione ut qui intra urbem hostibus pauciores, imo pene nulli plures aut non pauciores esse viderentur. Qui enim quinque panes post quinque millium refectam esuriem in tantam fragmentorum quantitatem novit prius multiplicare ; idem populum sibi acceptabilem et sectatorem bonorum operum, ad nominis sui gloriam, non inferiori miraculo voluit augere. Erant autem immisti procedentibus ad praelium, Deo devoti sacerdotes et levitae stolis amicti
Abbreviated transcription (Latin):
suauissimꝰ immissus de suꝑnis modicꝰ s gratis¬
simꝰ suꝑ nr̃m exercitum descendit. ita placidꝰ.
ut qͣi in eo benedictionẽ ce gr̃am suam iude¬
retur dñs infudisse. Quicũq enim eo ymbre ce¬
litꝰ imnusso ꝯsꝑsus ẽ. ita plenam mentis ⁊ corꝑis
suscepit hilaritatem &e integritatem sospita¬
tis. tanqͣm nichil laboris. nichil molestie tota
illa expeditione passus ẽẽt. Nec solum hom̃ib.
uerum etiam equis iugor pristinꝰ adeo restitu¬
tus ẽ in integrum: ut qui ꝑ multos ante dies
ñ nͥ folia &e cortices arboꝵ habuerant ꝓ pabu¬
lo. hostium equos. ce ordeo. pastos ce palea
tota illa die ce celeritate uincerent. & labo¬
ris pacientia. Tanta gͦ ex illiꝰ benedictiõis
rore nr̃is legionib uictorie spes. & fortitudĩs
gr̃a uidebatur accessisse. ut de eis uideret᷑ esse
dictum. pluuiam uoluntariam segregabit ds
dubitarent accepisse. Eductis autẽ extͣ urbem

Expanded text:
suavissimus immissus de supernis, modicus, sed gratissuavissimus immissus de supernis, modicus, sed gratissimus, super nostrum exercitum descendit ita placidus, ut quasi in eo benedictionem et gratiam suam videretur Dominus infudisse. Quicunque enim eo imbre coelitus immisso conspersus est, ita plenam mentis et corporis, suscepit hilaritatem et integritatem sospitatis, tanquam nihil laboris, nihil molestiae tota illa expeditione passus esset; nec solum hominibus, verum etiam equis vigor pristinus a Deo restitutus est in integrum, ut qui per multos ante dies non nisi folia et cortices arborum habuerant pro pabulo, hostium equos et hordeo pastos et palea, tota illa die et celeritate vincerent et laboris patientia. Tanta ergo ex illius benedictionis rore nostris legionibus victoriae spes et fortitudinis gratia videbatur accessisse, ut de eis videretur esse dictum: Pluviam voluntariam segregabit Deuanifeste se non dubitarent accepisse. Eductis autem extra urbem
Abbreviated transcription (Latin):
fugam. tanta instans animositate. ut uix eqͦs
ex quib descend̾ant. reciꝑe possent. Quib fugam
ingressis. uir memoria dignus. anselmꝰ de ribur
mor audacter in uolutꝰ. dum hos deicit. illos ꝑ¬
forat. & in eoꝵ strage desudat animosius. unrũ¬
soꝵ ordinum in se ꝓuocauit ce ocłos &e fauoxẽ.
Qd̃ uidentes hugo magnꝰ.ce. Robertꝰ comes
flandrensium. ob̾tus qͦ normannoꝵ comes
ce balduiꝰ comes hemaucoꝵ. ce eustachius
ducis fr̾. predicto nobili uiro. ut subsidium
ministrent aduołat celeriꝰ. uiri strenuitatem
ad mirantes. &e collatis uirib irruentes. si qͥd
ad huc erat roboris potenter ꝯfringunt. ce stra¬
gem ex eis oꝑantes innumeram. pene usq ad
eoꝵ castra insectati sunt fugientes. xuiii
dam memoria dignum. qd̾ dum eẽnt in
ꝓcinctu. & iam extra portam acies dirig̾ent
hostib qui aditum p̾pedire ꝓposuerant. partim
interemptis. partim uersis in fugam. ros quidã

Expanded text:
fugam, tanta instans animositate, ut vix equos fugam, tanta instans animositate, ut vix equos ex quibus descenderant, recipere possent: quibus fugam ingressis, vir memoria dignus Anselmus de Riburgmor, audaciter involutus, dum hos dejicit, illos perforat, et in eorum strage desudat animosius, universorum ordinum in se provocavit et oculos et favorem. Quod videntes Hugo Magnus, et Robertus comes Flandrensium, Robertus quoque Northmannorum comes, et Balduinus comes Hemaucorum, et Eustachius ducis frater, praedicto nobili viro ut subsidium administrent, advolant celerius, viri strenuitatem admirantes; et collatis viribus irruentes, si quid adhuc erat roboris, potenter confringunt, et stragem ex eis operantes innumeram, pene usque ad eorum castra insectati sunt fugientes. CAPUT dam memoria dignum, quod, dum essent in procinctu, et jam extra portam acies dirigerent, hostibus qui aditum praepedire proposuerant, partim interemptis, partim in fugam versis, ros quidam
Abbreviated transcription (Latin):
eos ꝯuenerat. id castͥs cominꝰ significauerũt.
unde nr̃oꝵ uolentes p̃pedire ꝓpositum p̾mise¬
runt de suis qͣsi ad duo milia. qui cura pon¬
tem nr̃is occurrerent. &e eos egredi ñ paterent᷑.
qui ut instarent ꝓteruiꝰ. & ad sagittandum
eẽnt habiliores. descendentes de equis pedites
se ꝯstituerunt. pontis partem ulteriorem oc¬
cupantes. At uero nr̃i ꝯpositis acieb ⁊ uixta
rei militaris diseiplinam ordine congruo di¬
gestis. reserata porta. obseruatis stationib
ce legionib imꝑmixtis. seriatim egrediuntur:
Dumq predicti hostes qui ad cohibendum nr̃is
exitum conuenerant. in eo ꝓposito fortiꝰ desuda¬
rent: dñs hugo magnus. qui pͥme preerat ut
p̾misimꝰ cohorti. p̃missis turbis pedestrib ce sa¬
gittariis. in eos irruens animosius. pͥmo tẽp¬
tantes resistere. s tandem nr̃oꝵ impetum fer¬
re non ualentes: uolent̾ dissolutos. adegit in

Expanded text:
eos convenerat, id castris cominus significaverunt. eos convenerat, id castris cominus significaverunt. Unde nostrorum volentes praepedire propositum, praemiserunt de suis quasi ad duo millia, qui circa pontem nostris occurrerent, et eos egredi non paterentur: qui, ut instarent protervius et ad sagittandum essent habiliores; descendentes de equis pedites se constituerunt, pontis partem ulteriorem occupantes. At vero nostri, compositis aciebus et juxta rei militaris disciplinam ordine congruo digestis, reserata porta, observatis stationibus et legionibus impermistis seriatim egrediuntur. Dumque praedicti hostes qui ad cohibendum nostris exitum convenerant, in eo proposito fortius desudarent, dominus Hugo Magnus, qui primae praeerat, ut praemisimus, cohorti, praemissis turbis pedestribus et sagittariis, in eos irruens animosius, primo tentantes resistere, sed tandem nostrorum impetum ferre non valentes, violenter dissolutos adegit in
Abbreviated transcription (Latin):
redactis. de ꝯmuni decernunt consilio.
qd dñs hugo magnꝰ. Dñs qͦ comes flandren¬
sis. & dux normannoꝵ reliqua p̾cedebant
agmina. unuiersisq precipiũt. hunc obser¬
uare ꝓficiscendi ordinem. ut p̾missis peditib
equites subseq̃rent᷑. &e eis diligentͤ adhiberent
custodiam. Cautum ẽ etiam edicto publico
oe lege ꝯmuni ꝓmulgatũ. nequis hostium
spoliis ihiare presuinat. s om̃s hostiũ cedi
unaminiter incumbãt. quoͣsq obtenta uic¬
toria. & ꝓstratis hostib licite possint ad spo¬
lia colligenda redire. Porto corbagath suspec¬
tum habebat ab initio. & maxime pꝰqͣm ad
cum petrꝰ missus fuerat. nr̃oꝵ subitum in
castra sua eg̃ssum. unde ce cum his qui in
p̃sidio erant conuenerat. ut si qñ nr̃i de exitu
cogitarent. &e se p̾pararent ad eg̃ssum. oppi¬
dani dato signo castͥs id significare ꝓperarent.
nr̃i acies suas disponerent. qui in presidio e¬
rant id ꝯꝑtum hñtes. signo dato de quo inter

Expanded text:
decernunt consilio quod dominus Hugo Magnus, dominus quoque comes Flandrensis, et dux Northmannorum reliqua praecedant agmina: universisque praecipiunt hunc observare proficiscendi ordinem, ut praemissis peditibus equites subsequerentur, et eis diligentem adhiberent custodiam. Cautum est etiam edicto publico, et lege communi promulgatum, ne quis hostium spoliis inhiare praesumat; sed omnes hostium caedi unanimiter incumbant, quousque, obtenta victoria et prostratis hostibus, licite possint ad spolia colligenda redire. Porro Corbagath suspectum habebat ab initio, et maxime postquam ad eum Petrus missus fuerat, nostrorum subitum in castra sua egressum: unde et cum iis qui in praesidio erant, convenerat, ut si quando nostri de exitu cogitarent, et se praepararent ad egressum, oppidani dato signo castris id significare properarent. nostri acies suas disponerent, qui in praesidio erant, id compertum habentes, signo dato de quo inter
Abbreviated transcription (Latin):
tri &e lacrimis omnium suspiriis tanqͣm pater.
& precipuus pledis uniuerse mod̾ator. in basi¬
lica beati petri in eo loco ubi dñi lancea reꝑta
fuisse dicebatur. cum multa sepultus ẽ honorifi¬
cencia. Ciusclem cladis acerbitate henricꝰ de as¬
cha. nir ee generis titulo ce strenuitate ꝯmenda¬
bilis. apud castrum turbessel ꝯsumptꝰ ẽ. ibiꝙ
sepultꝰ. S ce rainardꝰ de amesbach miles pa¬
riter. & manu &e sanguine clarissimꝰ: eodẽ¬
casu occubuit. sepultus in uestibulo basilice
uniuersus eadem lue deꝑuit. ita ut infra
paucos dies pene quadraginta milia defic̾ent.
Cuiꝰ tanti mali quidam cirea hoc curiosi cau¬
sas assignare cupientes: dissentiebant
abinuicẽ. dicentib aliis. qd̾ ex occultis qͥbusoã
aeris passionib hoc accsoeret. aliis uero id ꝓ
sa assig nantib. qd ppłs lõ
go temꝑe famis acerbitate uex¬
atus. postqͣm alimentoꝵ attigit opulenciã.
cibos cuni auiditate sumens nimia. pret̾itos

Expanded text:
t intimis omnium suspiriis, tanquam pater et praecipuus plebis universae moderator, in basilica beati Petri, in eo loco ubi lancea Domini reperta fuisse dicebatur, cum multa sepultus est honorificentia. Ejusdem cladis acerbitate Henricus de Ascha, vir et generis titulo et strenuitate commendabilis, apud castrum Turbessel consumptus est, ibique sepultus. Sed et Rainardus de Amesbach, miles pariter et manu et sanguine clarissimus, eodem occubuit casu, sepultus in vestibulo basilicaeuniversus eadem lue deperiit, ita ut infra paucos dies pene quinquaginta millia deficerent. Cujus tanti mali, quidam circa hoc curiosi, causas assignare cupientes, dissentiebant ab invicem; dicentibus aliis quod ex occultis quibusdam aeris passionibus hoc accideret; aliis vero id pro causa assignantibus, quod populus ore famis acerbitate vexatus, postquam alimentorum attigit abundantiam, cibos cum aviditate sumens nimia, praeteritos
Abbreviated transcription (Latin):
in statum pͥstinum reformato. &e oĩm iurib
reꝑatis. ad laborem itineris possent refiug̾e
forciores. Placiit tandem om̃ib posterior hec¬
sentencia. &e usq ad tempꝰ pretaxatũ de om¬

Expanded text:
in statum pristinum reformato, et omnium viribus in statum pristinum reformato, et omnium viribus reparatis, ad laborem itineris possent resurgere fortiores. Placuit tandem omnibus posterior sententia, et usque ad temp
Abbreviated transcription (Latin):
nterea uero tum cladis effugiende gr̃a. .ii.
tum assumpte ꝑegrinationis intuitu cepit uo¬
ciferari ppłs. &e instanter acc lamare. ut ad it̾
Quersus ierłimani. cinꝰ causa uenerãt. it̾m pͥn¬
cipes se accing̾ent. ⁊ dm̃ preirent exercitũ. cau¬
se principali que om̃s de regionib suis exci¬
uerat. satiffacientes. Qua ex cã pͥncipes ꝯue¬
nientes in unum suꝑ hac ppłi postulatione
tam fauorabili ce exauditiõe digna. delibe¬
rationẽ ing̃ssi sunt. in qͣ alius sic. aliꝰ aliter.
afficiebat᷑. Anibusdam id uidebat᷑ expeditiꝰ.
ut statim sine dilatione it̃ arriperent. ⁊ ppli̾
satisfacerent desideriis. Quibusoam uͦ ob instã¬
tis feruorẽ estatis. & aquarũ penuriã.⁊ ppłi
famis acerbitate duitiꝰ afflicti debilitatẽ. ⁊ equor
defectum. usq ad clementioris initũ temꝑis.
⁊ kł octobuis iter differend̾ uidebat᷑. ut hoc
medio temꝑe equis de nouo acquisitis. ⁊ re¬
focillatis ueterib. ppło quoq alimentis. ⁊ regͥe

Expanded text:
Interea vero tum cladis effugiendae gratia, tum assumptae peregrinationis intuitu coepit vociferari populus, et instanter acclamare, ut ad iter versus Hierosolymam, cujus causa venerant iterum principes se accingerent, et Domini praeirent exercitui, causae principali, quae omnes de regionibus suis exciverat, satisfacientes. Qua ex causa principes convenientes in unum, super hac populi postulatione tam favorabili et exauditione digna, deliberationem ingressi sunt, in qua alius sic, alius aliter afficiebatur: quibusdam enim id videbatur expedientius, ut statim sine dilatione iter arriperent, et populi satisfacerent desideriis; quibusdam vero ob instantis fervorem aestatis et aquarum penuriam, et populi famis acerbitate diutius afflicti debilitatem, et equorum defectum, usque ad clementioris initium temporis et Kal. Octobr. iter differendum videbatur, ut hoc medio tempore, equis de novo acquisitis et refocillatis veteribus, populo quoque alimentis et requie
Abbreviated transcription (Latin):
insidias declinans hostium. ad imꝑatorem ꝑue¬
nit incolumis. ubi insignib gestis eiꝰ multam
nubem induxit. & titulo generis derogaiit ñ
modicum. Ilam cum in expeditione mł̾ta ges¬
sisset egregie. unde sibi famam peꝑerat ĩmor¬
talem. in ea legatione meritum denigraiit.
dum expleto negocio ad eos qui eum miserãt
nec responsa detulit: nec eurauit
redire. Fuitq in eo delictum hoc tanto
notabilius: qͣnto ip̃e erat genere preclarior.
Nam iuxta uerbum nr̃i iuuenalis. Om̃e ani¬
mi uicium tanto ꝯspectiꝰ in se crimen habet.
qͣnto maior qui peccat habet᷑. Suscitata ẽ itaq
ex causis occultis statim urbe capta. & con¬
sũmata uictoria. pꝰ qͣm res erant iam in tͣn¬
quillo collocate. tanta clades in ppło. ut ui
aliqua preteriret dies in qua tͥginta. uł qͣdia¬
ginta. ñ effe̾rent᷑ funera. ita qd̾ de ppło suꝑ¬
erat iam qͣsi penitꝰ deleret᷑. Qua lue pestife¬

Expanded text:
insidias declinans hostium, ad imperatorem perveinsidias declinans hostium, ad imperatorem pervenit incolumis, ubi insignibus gestis ejus multam nubem induxit, et titulo generis derogavit non modicum. Nam cum in expeditione multa gessisset egregie, unde sibi famam pepererat immortalem, in ea legatione meritum denigravit, dum expleto negotio, ad eos qui eum miserant nec responsa detulit, nec curavit redire. Fuitque in eo delictum hoc, tanto notabilius, quanto ipse genere erat praeclarior: nam juxta verbum nostri Juvenalis: Omne animi vitium, tanto conspectius in se Crimen habet, quanto qui peccat major habetur. Suscitata est itaque, ex causis occultis, statim urbe capta et consummata victoria, postquam res jam erant in tranquillo collocatae, tanta clades in populo, ut vix aliqua praeteriret dies, in qua triginta vel quadraginta non efferrentur funera; ita quod de populo supererat, jam quasi penitus deleretur. Qua lue pestife
Abbreviated transcription (Latin):
roficiscens excreitus icłimam ꝑuenit. s inter¬
im excitatur tumultus. in quo cadũt ñ nulli
eb gͥ in urbe sic dispositis. de ꝯmu¬
ni decernunt consilio. ut dñm con¬
Astantinopolitanũ imꝑatorẽ ꝑ nuuci¬
os suos sollicitent. qͣtinꝰ uixta pacta que cum
eis inͥerat. eis auxilium in ꝓpͥa ꝑsona ñ diffe¬
iat mministrare. S ꝓficiscentes iherłimam sic̾
tenebat᷑ ex ꝓmisso: mature subseqͣtur. alioqͥn
pactoꝵ seriem negligenti. ip̃i nullatenꝰ uellẽt
se obligatos teneri. Plecti sunt autẽ ad id mu¬
neris ꝓseq̃ndum uiri nobiles & clarissimi dñs
iidelicet hugo magnꝰ. dñi philippi francor
regis frater. & dñs balduinꝰ heunacor comes.
Quoꝵ alter irruentib in itinere hostib ꝯparere
desiit. cunꝰ usq hodie dubius ẽ exitꝰ. aliis dicentib
cum in acie cecsoisse. aliis ab hostib captum. ⁊ man¬
cipatum uineulis. in ulteriora deductum orientis.
asseuerantib. Dñs uero hugo magnꝰ irruentium

Expanded text:
roficiscens exercitus Hierosolymam pervenit; sed interim excitatur tumultus, in quo cadunt nonnulli  in urbe sic dispositis, de communi decernunt consilio, ut dominum Constantinopolitanum imperatorem per nuntios suos sollicitent, quatenus juxta pacta quae cum eis inierat, eis auxilium in propria persona non differat ministrare; sed proficiscentes Hierosolymam, sicut tenebatur ex promisso, mature subsequatur; alioquin pactorum seriem negligenti, ipsi nullatenus vellent se obligatos teneri. Electi autem sunt ad id muneris prosequendum viri nobiles videlicet Hugo Magnus, domini Philippi Francorum regis frater, et dominus Balduinus Heumaucorum comes: quorum alter irruentibus in itinere hostibus, comparere desiit, cujus usque hodie dubius est exitus, aliis dicentibus eum in acie cecidisse, aliis ab hostibus captum et mancipatum vinculis, in ulteriora deductum Orientis, asseverantibus. Dominus vero Hugo Magnus irruentium
Abbreviated transcription (Latin):
Preses tripolitanꝰ młto pecunie xxii. sunt.¬
&e munerũ a nr̃is pacem impetrat. principes
de fidelium ꝯsilio qui in partib illis habitabãt
uiam eligunt maritimam. XXIII.¬
Profisciscentes urbes pretereunt. in littore ma¬
ris sitas. liddamq &e ramulã ꝑueniunt. xxiiii

Expanded text:
Praeses Tripolitanus multa pecunia et muneribus a nostris pacem impetrat. Principes de fidelium consilio, qui in illis partibus habitabant, viam eligunt maritimam. Proficiscentes urbes praetereunt in littore maris sitas, Liddamque et Ramulam perveniunt. Die
Abbreviated transcription (Latin):
cum adiacentib turrib sus munitam satel¬
litib detinebat. qͣs postmod̾ pꝰ dicessum comi¬
tis ex urbe eiectis inde militib sicut inferiꝰ
dicctur. tecepit. Qm̃ autem apud suos noĩe
dignitatis princeps dictus fuerat: obtinuit
consuetudo ut decetero antiochie dñs: pͥnceps
ugo magnus non reu̾tit᷑. Iiuia defecit.

Expanded text:
cum adjacentibus turribus, suis munitam satelcum adjacentibus turribus, suis munitam satellitibus detinebat: quas postmodum post discessum comitis ex urbe, ejectis inde militibus, sicuti inferius dicetur, recepit. Quoniam autem apud suos nomine dignitatis princeps dictus fuerat, obtinuit consuetudo, ut de caetero Antiochiae dominus, prinugo Magnus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtulerat supplicia. in sede ꝓpͥa cum mł̾to honore
locauer̃t. ꝑ urbes finitimas. que cathedralẽ con¬
sueuerãt habere dignitatẽ. ꝯstituentes ep̃os. Nr̃e
uero latinitatis patͥarcham. eo uiuente qͥ pridẽ
ibi ordinatꝰ fu̾at. elig̾e uł ꝯsecrare ñ p̾sũpserũt.
ne duo unum. & eundem obtinere tronum ui¬
derent᷑. qd̃ manifeste contra sacros canones. ⁊
contra scõꝵ ꝯstituta patrum ẽẽ dinoscit᷑. S tñ
postmod̾ ux euoluto biennio. uidens ip̃e qd̾ non
satis utiliter p̾esset grecus latinis urbe cedens.
ꝯstantinopolim abiit. pꝰ cuiꝰ dicessum ꝯuenientes
ciusdem ciuitatis clerus ee ppłs. artasiensem
ep̃m bernardum nomine. natione ualenti¬
num. qui in eadem expeditione dñm podien¬
sem ep̃m secutꝰ. fuerat capellanus eiꝰ. sibi prefe¬
cerunt patͥarcham. Urbis autem potestatem
⁊ dominium sicut ab initio ꝓmiserant. omnes
unanimit̾ dño boa mundo concesser̃t. excepto
comite tolosano qui portam ponti cont̾minam

Expanded text:
supplicia, in sede propria cum multo honore locaverunt, per urbes finitimas, quae cathedralem consueverant habere dignitatem, constituentes episcopos. Nostrae vero Latinitatis patriarcham, eo vivente qui pridem ibi ordinatus fuerat, eligere vel consecrare non praesumpserunt, ne duo unum et eumdem obtinere thronum viderentur: quod manifeste contra sacros canones et contra sanctorum constituta Patrum esse dignoscitur. Sed tamen postmodum vix evoluto biennio, videns ipse quod non satis utiliter praeesset Graecus Latinis, urbe cedens, Constantinopolim abiit. Post cujus discessum convenientes ejusdem civitatis clerus et populus, Artasiensem episcopum Bernardum nomine, natione Valentinum, qui in eadem expeditione dominum Podiensem episcopum secutus, fuerat capellanus ejus, sibi praefecerunt patriarcham. Urbis autem potestatem et dominium sicuti ab initio promiserant, omnes unanimiter domino Boamundo concesserunt, excepto comite Tolosano, qui portam ponti conterminam
Abbreviated transcription (Latin):
inter comitem tolosanum ce dñm boamun¬
dum. boamundꝰ partes comitis apud antiochiã
occupat. pͥncipes apud rugiam ꝯueniũt. nicħ
utile statuentes płs fame laborat. I¬
Comes in terras hostium ing̾ssus. predas inde
ducit. ppłm uociferantem ñ ꝑferens it̃ arripit.
iungunt᷑ ei normannoꝵ comes &e tancredꝰ. xiiii¬
P redonum incursus in itinere comitis sustinet
exereitꝰ. ꝯtra quos comes prudenter irruit.
castrum repugnans effringitur. ante archis
castra locant᷑. & finitimor nuncii ad principes

Expanded text:
inter comitem Tolosanum, et Boamundum. Boamundus partes comitis apud Antiochiam occupat. Principes apud Rugiam conveniunt, nihil utile statuentes. Populus fame laborat. Cducit; populum vociferantem non perferens, iter arripit. Junguntur ei Normannorum comes et Tancredus. HiPraedonum incursus in itinere, comitis sustinet exercitus: contra quos comes prudenter irruit. Castrum repugnans effringitur. Ante Archis castra locantur, et finitimorum nuntii ad principes
Abbreviated transcription (Latin):
subterraneas: ut saluti ꝯsułent. uł ad tempus.
Mane anͣt facto exuigentes principes. ⁊ urbem
obtinentes sine p̃lio: panca inde sustuleĩt spolia.
Cognoscentes tñ qd̾ in latibulis subt̾raneis se ci¬
ues occultauerãt. appositis ignib ⁊ fumo copiosiꝰ
immisso. eos ad deditionẽ ꝯpuler̃t. ⁊inde uiolen¬
ter abstractos. partim obtruncaueĩt gladiis. par¬
tim compedib mancipauer̃t. Mortuus ẽ ibi dñs¬
Wlłs bone memorie aurasicensis ep̃c. uix religiosꝰ
ac timens dm̃. Dux auͣt cum ꝑdies cũ aliis ibi mo¬
ram fecisset qͥndecim. cum flandrensiũ comite
familiarib tractus negociis. antiochiã reu̾sus ẽ.¬
Ser idem tempꝰ uidens dñs godefridꝰ lotha x¬
ringie dux. qd̾ ppłs ad ꝓficiscend̾ se accing̾et.
&e pͥncipes ad idip̃m in uitaret instanciꝰ. ꝓposuit
pͥusꝙͣ. a iegione illa discederet. frem uid̾e. & eiꝰ col¬
loquio recitari. ꝓfectꝰ gͦ cũ familia ri comitatu.

Expanded text:
subterraneas, ut saluti consulerent vel ad tempus. subterraneas, ut saluti consulerent vel ad tempus. Mane autem facto, exsurgentes principes, et urbem obtinentes sine praelio, pauca inde sustulerunt spolia; cognoscentes tamen, quod in latibulis subterraneis se cives occultaverant, appositis ignibus et fumo copiosius immisso, eos ad deditionem compulerunt; et inde violenter abstractos partim obtruncaverunt gladiis, partim compedibus mancipaverunt. Mortuus est ibi d bonae memoriae, Aurasiacensis episcopus, vir religiosus ac timens Deum. Dux autem cum per dies, cum aliis, ibi moram fecisset, quindecim, cum Flandrensium comite familiaribus tractus negotiis, Antiochiam reversus eer idem tempus videns dominus Godefridus Lotharingiae dux, quod populus ad proficiscendum se accingeret et principes ad id ipsum invitaret instantius, proposuit, priusquam a regione illa discederet, fratrem videre et ejus colloquio recreari. Profectus ergo cum familiari comitatu,