comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
a sinistro se clusum terrore equitũ ammadũso ne int᷑ mu¬
tionẽ opprimeretur exꝑte quam proruebat sesei¬
bat ac pliriq exhis ne in angustiis mciderent .x. pedũ mu¬
nitionis se in fossas p̃cipitant primusq oppressis reliqui
horũ corpora salutẽ sibi atq exitum pariebant sinistre
milites cũ exuallo pompeiũ adeẽ et suos fugere cernerent ue¬
riti ne angustiis includerentur cũ extra et intus hostem haberẽt
io u̾enerant receptiusibi consulebant oiãq erãt tum
timoris fuge plena adeo ut cũ cesar signa fugiẽtiũ manu pͣncłet
et consistere iuberet aliis dimissis equis eund̾ cursũ confugerent
alii ex metu etiã signa dinucterent neq quisquã omĩo cõsiste¬
ret. his tantis malis hec subsidia succurrebant qͦ minus oĩs dele¬
retur excercitus quod pompeus insidias timens credo quodis
preter spem acciderant eius qui paulo ante ex castris fugiẽtes

Expanded text:
a sinistro seclusum, terrore equitum animadverso, ne intra mua sinistro seclusum, terrore equitum animadverso, ne intra munitionem opprimeretur, ea parte, quam proruerat, sese recipiebat, ac plerique ex his, ne in angustias inciderent, x pedum munitione se in fossas praecipitabant, primisque oppressis reliqui per horum corpora salutem sibi atque exitum pariebant. sinistro cornu milites cum ex vallo Pompeium adesse et suos fugere cernerent, veriti ne angustiis intercluderentur, cum extra et intus hostem haberent, eodem quo venerant receptu sibi consulebant, omniaque erant tumultus timoris fugae plena, adeo ut, cum Caesar signa fugientium manu prenderet et consistere iuberet, alii dimissis equis eundem cursum confugerent, alii ex metu etiam signa dimitterent, neque quisquam omnino consisteret. His tantis malis haec subsidia succurrebant, quominus omnis deleretur exercitus, quod Pompeius insidias timens, credo quod haec praeter spem acciderant eius qui paulo ante ex castris fugientis
Abbreviated transcription (Latin):
munitionẽ ꝙ̃ ꝑtingere a castris ad flum̃ supͣde monstrauimus
dextri cesaris cornus cohortes ignorantia loci secute cũ portã
quererent castrorũq eã municionẽ ẽẽ arbitrarentur quod
cũ esset anim aduersum cõiuncta eẽ flumini prout his mu¬
nitionibus cdefendente nullo transcenderũt Omĩsq noster
equitatus eas cohortes ẽẽ sequutus int̾im pompeus hacsa¬
tis longa interiecta mora et renũciata .u. legionẽ ab oꝑe de¬
ductam subsidio sius duxit eodẽq tp̃r equitatus eus nr̃is
equitibus appropinquabat et acies instructa anrĩs qui castͣ
ccupauerant cernebantur oĩa que sũt subito muta
peiana legio celeri spe subsidii confirmata ab deciunana porta
resistere conatur atq ultro in nr̃os impetũ faciebat equitatꝰ
esaris quod angusto itiuere per aggeres ascendeb.
tii suo timens mitiũ fuge faciebat clextrũ cornu quod erat

Expanded text:
munitionem, quam pertinere a castris ad flumen supra demonstravimus, munitionem, quam pertinere a castris ad flumen supra demonstravimus, dextri Caesaris cornus cohortes ignorantia loci sunt secutae, cum portam quaererent castrorumque eam munitionem esse arbitrarentur. quod cum esset animadversum coniunctam esse flumini, prorutis munitionibus defendente nullo transcenderunt, omnisque noster equitatus eas cohortes est secutus. Interim Pompeius hac satis longa interiecta mora et re nuntiata v legiones ab opere deductas subsidio suis duxit. eodemque tempore equitatus eius nostris equitibus adpropinquabat, et acies instructa a nostris, qui castra occupaverant, cernebatur, omniaque sunt subito mutata. Pompeiana legio celeris spe subsidii confirmata ab decumana porta resistere conabatur atque ultro in nostros impetum faciebat. equitatus Caesaris, quod angusto itinere per aggeres ascendebat, receptui suo timens initium fugae faciebat. dextrum cornu, quod erat
Abbreviated transcription (Latin):
re quam potuit occultissime reliquas cohortes ni
i quibus erat legio nona multis amissis centurionibus
diminutoq militũ nuͣo ad legionẽ pompei castraq minora
iplici acie edux̃ Neq eũ pͥma opinio fefellit Nan
castrorũ magne tanẽ sinistro cornu ubi erat ip̃e celeriter
lgressus pompeianos ex uallo deturbauit Erat obie
tis ericius hic paulisper est pugnatũ cũ irrũpere nr̃i cona-¬
rentur. Illi castra defenderent fortissimeq cito pultione
cuiꝰ opera proditum excercitũ .c. autoni demonstrauimꝰ
eo loco propugnãte sed tamẽ nr̃i uirtute iũcerunt excisoq eri¬
cio p̾mo in maiora castra post etiã in castellũ quod erat melu¬
sum maioribus castris irruꝑunt quod eo pulsa legio sese re¬
ceperat nõ nullos ibi repugnãtes interfecerũt sed fortuna q̃
plurimũ potest cũ in reliquis rebus tũ precipue in bello par-¬
uis moniẽtis magnas rerũ cõmutationes efficit ut tũ accidit

Expanded text:
re, quam potuit occultissime, reliquas cohortes, nure, quam potuit occultissime, reliquas cohortes, numero xxxiii, in quibus erat legio nona multis amissis centurionibus deminutoque militum numero, ad legionem Pompei castraque minora duplici acie eduxit. neque eum prima opinio fefellit. namcastrorum magnae, tamen sinistro cornu, ubi erat ipse, celeriter adgressus Pompeianos ex vallo deturbavit. erat obiectus portis ericius. hic paulisper est pugnatum, cum inrumpere nostri conarentur, illi castra defenderent, fortissimeque Tito Puleione, cuius opera proditum exercitum C. Antonii demonstravimus, eo loco propugnante. sed tamen nostri virtute vicerunt excisoque ericio primo in maiora castra, post etiam in castellum, quod erat inclusum maioribus castris, inruperunt, quod eo pulsa legio sese receperat; nonnullos ibi repugnantes interfecerunt. Sed fortuna, quae plurimum potest cum in reliquis rebus tum praecipue in bello, parvis momentis magnas rerum commutationes efficit; ut tum accidit.
Abbreviated transcription (Latin):
internussis diebus cađd ħ pompeuis occupauerat et quod eo
loco plures erant legiones habiturus relicti interiore uallo
maiorẽ acliecerat munitionẽ ita minora castra melusa ma¬
us castelli atq arcis locũ obtinebant. Item ab ang
strorum sinist̾o munitionẽ ad flunĩ trau ꝑduxerat circiter
pass ccce. quo liberius ac sine ꝑiculo milites aquarent᷑ S ed
quoq mutato consilio quibusdã quibusdã de caus
cõmemorari necesse non est eo loco excesserat Ita cõplures
dies manserant castra muutiones quiclẽ onis integre erãt
signo legionis illato speculatores cesari renũciau
Hidem uisum ex suꝑioribus quibusclã castellis confirma¬
uerant Is locus ab erat nouis pompei castris circiter passꝰ
ũgentos hanc legionẽ speraus cesar se opprimeri
et cupiens eius diei detrimẽtũ sarcire reliquit moꝑe
cohortes dnas que spẽm munitionis preberent ip̃e diũso iti-¬

Expanded text:
intermissis diebus eadem haec Pompeius occupaverat, et, quod eo intermissis diebus eadem haec Pompeius occupaverat, et, quod eo loco plures erat legiones habiturus, relicto interiore vallo maiorem adiecerat munitionem. ita minora castra inclusa maioribus castelli atque arcis locum obtinebant. item ab angulo castrorum sinistro munitionem ad flumen perduxerat circiter passus cccc, quo liberius ac sine periculo milites aquarentur. sed is quoque mutato consilio quibusdam de causis, quas commemorari necesse non est, eo loco excesserat. ita conplures dies manserant castra; munitiones quidem omnes integrae erant. Eo signa legionis lata speculatores Caesari renuntiarunt. hoc idem visum ex superioribus quibusdam castellis confirmaverunt. is locus aberat novis Pompei castris circiter passus quingentos. hanc legionem sperans Caesar se opprimere posse et cupiens eius diei detrimentum sarcire reliquit in opere cohortes duas, quae speciem munitionis praeberent; ipse diverso itine
Abbreviated transcription (Latin):
post cesar sigiuficatione ꝑ castella fumo facta ut erat suꝑio¬
ris tpĩs cõsuẽtudo deductis quibusclã cohortib ex presidue
eodem uenit qui cognito detrimẽto cũ aiãduertisset põpeiũ
extra munitiones egressũ castra scclm̃ mare ut libere fabula¬
ri posset nec minus acditũ nauibus hr̃ẽt cõmutata ratione bel¬
li qm̃ propositum non temerat iuixta pompeiũ munire ussit
Qua perfecta munitione animaduersũ est abspeculatoribus
cesaris cohortes quasclam quod instar legionis uideretur eẽ
post siluam et inuetera castra duci. Castrorũ hic setus erat.
Suꝑioribus cliebus noua cesaris legio cũ se obiccisset põpeia¬
nis copiis atq oꝑa ut demonstrauimus circũmuniret castra
eo loco posuit ħ siluã quãdã contingebant neq longus ama¬
ri passibus .ccc. aberant. post mutato consilio quibusclã de
causis cesar paulo ultra eũ locũ castra transtulit. Paucisq

Expanded text:
post Caesar significatione per castella fumo facta, ut erat superiopost Caesar significatione per castella fumo facta, ut erat superioris temporis consuetudo, deductis quibusdam cohortibus ex praesidiis eodem venit. qui cognito detrimento cum animadvertisset Pompeium extra munitiones egressum castra secundum mare ut libere pabulari posset nec minus aditum navibus haberet, commutata ratione belli, quoniam propositum non tenuerat, iuxta Pompeium muniri iussit. Qua perfecta munitione animadversum est ab speculatoribus Caesaris, cohortes quasdam, quod instar legionis videretur, esse post silvam et in vetera castra duci. castrorum hic situs erat: superioribus diebus nona Caesaris legio cum se obiecisset Pompeianis copiis atque opere, ut demonstravimus, circummuniret, castra eo loco posuit. haec silvam quandam contingebant neque longius a mari passibus ccc aberant. post mutato consilio quibusdam de causis Caesar paulo ultra eum locum castra transtulit, paucisque
Abbreviated transcription (Latin):
gientiũ t̾rorẽ et periculũ augebat hominũ enĩ mult
rec̾eptus impediebatur In eo prelio cũ graui uulnere esset affec.¬
tus aquilifer et a uiribus cleficeretur conspicatus equites nr̃os
anc ego inquit et uiuus multos ꝑ annos magna dilu
defendi et nunc moriens eadẽ fide cesari restituto Nolite ob-¬
secro cõmictere quod ante mex̃citũ cesaris nõ accidit ut rei
ilitaris dedecus admictatur incoluniẽq ad eũ defei
casu aquila conseruatur omĩbus pͥme cohortis centurionib
interfectis preter pͥncipẽ priorẽ. Iamq pompeiani magna ccdẽ
nostrorũ castris marcellim appropinquabant nõ medioc̾ t̾rore
mlato reliquis cohortibus et.M. antonus qui proximũ locũ
presidiorum tenebat Ea re nũciata cũ cohortibus.xn. descendẽs
ex loco superiore cernebatur. Ciiꝰ aduentus pompeianos cõpres¬
sit nrõsq firmauit ut se ex maxĩo timore colligerent neq młto

Expanded text:
fugientium terrorem et periculum augebat; hominum enim multitudine fugientium terrorem et periculum augebat; hominum enim multitudine receptus impediebatur. in eo proelio cum gravi vulnere esset adfectus aquilifer et a viribus deficeretur, conspicatus equites nostros hanc ego, inquit et vivus multos per annos magna diligentia defendi et nunc moriens eadem fide Caesari restituo. nolite, obsecro, committere, quod ante in exercitu Caesaris non accidit, ut rei militaris dedecus admittatur, incolumemque ad eum deferte. hoc casu aquila conservatur omnibus primae cohortis centurionibus interfectis praeter principem priorem. Iamque Pompeiani magna caede nostrorum castris Marcellini adpropinquabant non mediocri terrore inlato reliquis cohortibus, et M. Antonius qui proximum locum praesidiorum tenebat, ea re nuntiata cum cohortibus xii descendens ex loco superiore cernebatur. cuius adventus Pompeianos compressit nostrosque firmavit, ut se ex maximo timore colligerent. neque multo
Abbreviated transcription (Latin):
pͥma luce pompeiani excercitus aduentus extitit simul nauibus
circũuecti milites interiorẽ uallem tela iacebant fosseq aggere
complebantur et legionarii interioris munitionis defensores
scał ad motis tormẽtis ciuꝰq generis teł q t̾rebant magnaq
multituedo sagictariorũ ab utrãq parte circũ fundebantur Multĩ
aũ ab ictu lapiclũ quod unũ nr̃is rerat telũ uiminea tegimẽta
galleis imposita defendebant Itaq cũ om̃ibus rebus nr̃i p̃me¬
rentur atq egre resisterent animaduersũ est uitiũ cõmunicõ¬
nis quod supra demonstratum est atq inter duos uallos qͣ
fectũ opus non erat ꝑ mare nauibus expositis in adu¬
impetũ fecerunt atq exutraq munitione delectos t̾ga uerte¬
re coegerũt ħ tumultu nũciato marceliuus cohortes subsidio
tulerũt Itaq quodcũq addebatur subsidio id corrup̃tũ timore

Expanded text:
prima luce Pompeiani exercitus adventus exstitit; simul navibus prima luce Pompeiani exercitus adventus exstitit; simul navibus circumvecti milites in exteriorem vallum tela iaciebant, fossaeque aggere complebantur, et legionarii interioris munitionis defensores scalis admotis tormentis cuiusque generis telisque terrebant, magnaque multitudo sagittariorum ab utraque parte circumfundebatur. multum autem ab ictu lapidum, quod unum nostris erat telum, viminea tegimenta galeis inposita defendebant. itaque cum omnibus rebus nostri premerentur atque aegre resisterent, animadversum est vitium munitionis, quod supra demonstratum est, atque inter duos vallos, qua perfectum opus non erat, per mare navibus expositi in aimpetum fecerunt atque ex utraque munitione deiectos terga vertere coegerunt. Hoc tumultu nuntiato Marcellinus cohortes subsidio tulerunt. itaque quodcumque addebatur subsidio, id corruptum timore
Abbreviated transcription (Latin):
fiꝰ uelit precepit ad eas munitiones cesar lentulũ marcelinũ
questorẽ cũ legione. ix positũ habebat hiuc quod ualitudine
minus cõmoda utebatur fulciũ postumũ adiuitorẽ sũmise¬
ltitudinẽ patebat ab eo intermisso spacio ped. de
conuersus in contrariam ꝑtẽ erat uallis hunuiliore paulo
munitione hoc enĩ suꝑioribus diebus timens cesar ne naui.¬
bus nr̃i circũuenirẽtur duplicẽ eo loco fecerat uallũ ut si
ancipiti prelio diucaretur posset resisti sed oꝑmi magnitudi
et continens om̃iũ dierũ labor quod mil. pass. in circuitu xuni
munitiones erant complexiis ꝑficiendi spaciũ nõ dabat Itaq
contra mare transuersũ uallũ qui has duas munitiones cõtm¬
geret nondum perfecerat que res nota erat pompeio delata ꝑ
allobrogas ꝑfugas magũq nr̃is attulerat incõmodũ slam ut
ad nare nr̃e cohortes nonã legit excubuerant accessere subito

Expanded text:
fieri velit praecipit. ad eas munitiones Caesar Lentulum Marcellinum fieri velit praecipit. ad eas munitiones Caesar Lentulum Marcellinum quaestorem cum legione viiii positum habebat. huic, quod valetudine minus commoda utebatur, Fulvium Postumum adiutorem submiselatitudinem patebat. ab eo intermisso spatio pedum dc alter conversus in contrariam partem erat vallus humiliore paulo munitione. hoc enim superioribus diebus timens Caesar, ne navibus nostri circumvenirentur, duplicem eo loco fecerat vallum, ut si ancipiti proelio dimicaretur, posset resisti. sed operum magnitudo et continens omnium dierum labor, quod milia passuum in circuitu xvii munitione erat conplexus, perficiendi spatium non dabat. itaque contra mare transversum vallum, qui has duas munitiones contingeret, nondum perfecerat. quae res nota erat Pompeio, delata per Allobroges perfugas, magnumque nostris attulerat incommodum. nam ut ad mare nostrae cohortes nonae legionis excubuerant, accessere subito
Abbreviated transcription (Latin):
sed hic cognitis omĩbus rebus seu quid i munitionibus ꝑfectũ¬
non erat seu quid a ꝑitioribus rei militaris desiderari udebãt᷑
mporibus q rerum et spatiis locorũ in custodiarũ ui
gentia aiãduersa prout cuiꝰq eorũ qui negotiis preerant aũ
natura aut studiũ ferebat hec ad pompeiũ omĩa cletulerãt
uibus ille cognitis eruptionisq iam aute capto cons
demonstratũ est tegimenta galleis nulites ex inniuitisnib
facere atq aggerẽ iubet comportare his paratis rebus magnũ
u leius armature et sagittariorũ aggeremq omẽn ĩ
in staphas et naues acturias imponit et ede mẽdia nocte cohor¬
tes .ix. ex maximis castris presidiisq deductas ad eã ꝑtẽ mu¬
nitionũ ducit que ꝑtinebant ad mare longissimeq a maxi¬
mis castris cesaris ab erãt eodem naues quas demonstraui¬
mus aggere et leuis armature militibus completas quasq
ad dirrachiũ naues longas habebat mictit et quiel a quaq

Expanded text:
sed hi cognitis omnibus rebus, seuquid in munitionibus non erat, seuquid a peritioribus rei militaris desiderari videbatur, temporibusque rerum et spatiis locorum et custodiarum varia diligentia animadversa, prout cuiusque eorum, qui negotiis praeerant, aut natura aut studium ferebat, haec ad Pompeium omnia detulerunt. Quibus ille cognitis eruptionisque iam ante capto consilio, ut demonstratum est, tegimenta galeis milites ex viminibus facere atque aggerem iubet conportare. his paratis rebus magnum numerum levis armaturae et sagittariorum aggeremque omnem noctu in scaphas et naves actuarias inponit et de media nocte cohortes lx ex maximis castris praesidiisque deductas ad eam partem munitionum ducit, quae pertinebat ad mare longissimeque a maximis castris Caesaris aberat. eodem naves quas demonstravimus aggere et levis armaturae militibus completas, quasque ad Dyrrachium naves longas habebat, mittit et quid a quoque
Abbreviated transcription (Latin):
uis ordinibus ad pͥmipilum se traducere pronũciauit Eiis eĩ
ope castellũ magna ex parte conseruatũ eẽ constabat cohor¬
tem q postea duplici stipendio frumẽto uespeciariis milita¬
ribus q doius amplissime donauit. Pompeius noctu io ma¬
gnis additis munitionibus reliquis eliebus turres extrux̃. et
maltitudinẽ pedũ xo. effectis oꝑib uineis eã ꝑten castroꝵ
obtexit et quĩq intermissis diebus alterã noctẽ sub nubilam
nactus extructis oĩb castrorũ portis et ad impediendũ ob¬
iectis tercia inita uigilia silrutio excercitũ educit et se m¬

Expanded text:
vis ordinibus ad primum pilum se traducere pronuntiavit — eius enim vis ordinibus ad primum pilum se traducere pronuntiavit — eius enim ope castellum magna ex parte conservatum esse constabat — cohortemque postea duplici stipendio, frumento, veste, cibariis militaribusque donis amplissime donavit. Pompeius noctu magnis additis munitionibus reliquis diebus turres extruxit et in altitudinem pedum xv effectis operibus vineis eam partem castrorum obtexit, et quinque intermissis diebus alteram noctem subnubilam nactus obstructis omnibus castrorum portis et ad impediendum obiectis tertia inita vigilia silentio exercitum eduxit et se
Abbreviated transcription (Latin):
ter clistinende manus causa temptauerat ne ex ꝓxin
sidiis surri posset Uno loco uolcatius tullus impetũ legionis
sustinuit cohortibus tribus atq eam loco clepulit Altero g̾ma
munitiones nr̃as aggressi compluribus interfectis se
os incolunies receꝑunt Ita uno die sex prelus factis tribus ad
dirrachiũ tribus ad munitiones cũ horũ oĩũ rõ hẽtur ad du¬
um milia nũo ex pompeianis cecidisse reꝑiebamus
qui pretor asiam optinuerat signaq militaria sex relata nostri
amplius .xx.omnib sunt prelus desiderati sed in
cohorte centuriones occulos amiserunt et cũ laboris sui ꝑiculi
estimoniũ afferre uellent milia sagittarũ circiter.x
castellũ cõiecta cesari renunerauer̾t scuto ad eũ celato sceue
centur inuenta sunt in eo foramina .cc.xxx. Quẽ cesar ut
erat de se meritis et dere .p. donatũ militibus ce. atq ĩ octa¬

Expanded text:
pariter distinendae manus causa temptaverat, ne ex proxpariter distinendae manus causa temptaverat, ne ex proximis praesidiis succurri posset. uno loco Volcacius Tullus impetum legionis sustinuit cohortibus tribus atque eam loco depulit; altero Germani munitiones nostras egressi compluribus interfectis sese ad suos incolumes receperunt. Ita uno die sex proeliis factis, tribus ad Dyrrachium, tribus ad munitiones, cum horum omnium ratio haberetur, ad duo milia numero ex Pompeianis cecidisse reperiebamuqui praetor Asiam obtinuerat; signaque sunt militaria sex relata. nostri non amplius xx omnibus sunt proeliis desiderati. sed incohorte centuriones oculos amiserunt. et cum laboris sui periculique testimonium adferre vellent, milia sagittarum circiter xxx in castellum coniecta Caesari renumeraverunt, scutoque ad eum relato Scaevae centurionis inventa sunt in eo foramina cxx. quem Caesar, ut erat de se meritus et de re publica, donatum milibus cc atque ab octa
Abbreviated transcription (Latin):
alter omia agere ad prescriptũ alter libere ad sumã rerun
consulere debet Silla a cesare castris relictus liberatis suis hoc
fuit contentus neq prelio decertare uoluit que res tamiẽ fortas
se reciperet casum ue mipcratorias sibi partes sumpsisse uideretꝰ
pompeanis magna res ad receptum difficultatẽ afferebat Nã
ex miquo progressi loco in sũmo constiterant si ꝑ decliue se se
reciꝑent nr̃os exsuꝑiore insequẽtes loco uerebantur neq multũ
ad solis occasum temporis suꝑerat Sepe enĩ conficiendi negocii
prope i noctẽ rem deduxerunt Ita necessario atq ex tp̃r capto
consilio pompeius tumulũ quẽdã occupauit qui tantũ aberat
stro castello ut telũ tormentũ ne mussũ acligi nõ pos
consedit loco at cũ cõmuniuit oñsq ibi copias cõtinuit Eotp̃r
duobus preterea locis puguatũ Nam pła castella pompeius

Expanded text:
alter omnia agere ad praescriptum, alter libere ad summam rerum alter omnia agere ad praescriptum, alter libere ad summam rerum consulere debet. Sulla a Caesare castris relictus liberatis suis hoc fuit contentus neque proelio decertare voluit, quae res tamen fortasse aliquem reciperet casum, ne imperatorias sibi partes sumpsisse videretur. Pompeianis magnam res ad receptum difficultatem adferebat. nam ex iniquo progressi loco in summo constiterant; si per declive sese reciperent, nostros ex superiore insequentes loco verebantur; neque multum ad solis occasum temporis supererat; spe enim conficiendi negotii prope in noctem rem deduxerant. ita necessario atque ex tempore capto consilio Pompeius tumulum quendam occupavit, qui tantum aberat a nostro castello, ut telum tormento missum adigi non posset. hoc consedit loco atque eum communivit omnesque ibi copias continuit. Eodem tempore duobus praeterea locis pugnatum est; nam plura castella Pompeius
Abbreviated transcription (Latin):
maturitate frumẽtorũ proponi uicdebant In nouo genere belli
noue ab utrisq rationes bellandi repperiebantur Illi cũ aĩad
rtissent ex ignibus nocte cohortes nr̃ãs ad munition
bare silentio aggressi uniuersas int̾ multitueline sagictas coicie¬
bant et se confestim ad suos rccipiebant Quibus rebus nr̃i usu
locti hec reꝑiebant remedia ut alio longo ignes fac
terim cercior factus.p. silla quẽ discedens castris prefecerat
Cesar auxilio cohorti uenit cũ legionibus duabus cuiꝰ acduẽ
facile sunt repulsi pompeiani neq uõ conspectũ aũ
tum nr̃orũ tulerũt primisq deiectis reliqui se uerterũt et lo¬
co cesserunt sed insequẽtes nr̃os nõ longuis prosequerẽtur
Silla reuocauit atq plĩq existimant si acrius in sequi uolui
bellũ eo cdie potuisse finire Cuiꝰ consiliũ reprehendendũ non
uidetur Alic enĩ sunt legati parietes atq imperatoris legati

Expanded text:
maturitate frumentorum proponi videbant. In novo genere belli maturitate frumentorum proponi videbant. In novo genere belli novae ab utrisque bellandi rationes reperiebantur. illi cum animum advertissent ex ignibus nocte cohortes nostras ad munitiones excubare, silentio adgressi universas inter multitudinem sagittas coiciebant et se confestim ad suos recipiebant. quibus rebus nostri usu docti haec reperiebant remedia, ut alio loco ignes facerent. Interim certior factus P. Sulla, quem discedens castris praefecerat Caesar, auxilio cohorti venit cum legionibus duabus; cuius adventu facile sunt repulsi Pompeiani. neque vero conspectum aut impetum nostrorum tulerunt, primisque deiectis reliqui se verterunt et loco cesserunt. sed insequentis nostros, ne longius prosequerentur, Sulla revocavit. at plerique existimant, si acrius insequi voluisset, bellum eo die potuisse finiri. cuius consilium reprehendendum non videtur. aliae enim sunt legati partes atque imperatoris;
Abbreviated transcription (Latin):
cognoscebant equos eorũ tolerari reliqua uero iumẽta int̾isse uti
aũ ip̃os ualitudine nõ bona cũ angustiis locis et odore tetro ex
multitudine cadauerũ et quotianis laboribus in suetos oꝑm.
Tum aque sũma mopia affectos omĩa enĩ flumina atq om̃s riuoᷤ
qui ad mare ꝑtinebant cesar aut auerterat aut magnis operib
obstruxerat atq ut erant loca muntuosa et adsp̾etus augusti¬
eualliũ has sublicis in terram limissis presepserat terrãq ad¬
iesserat ut aquan continerent ita illi necessario loca sequi
dimissa ac palustria et puteos fodere cogebantur atq hunc
laborẽ ad quotidiana oꝑa adlebant qui tamen fontes aquib¬
premissis presidus aberant longuis et celeriter estibu
arescebant At cesaris exẽcitus optim̾a ualitudine sũmaq aq̃
copia utebatur tum cõmeatus oĩ genere preter fruuiẽtũ abũda
quibus quotidie meliis subterrere tempus Maiorẽq

Expanded text:
cognoscebant equos eorum tolerari, reliqua vero iumenta interisse; uti cognoscebant equos eorum tolerari, reliqua vero iumenta interisse; uti autem ipsos valetudine non bona cum angustiis loci et odore taetro ex multitudine cadaverum et cotidianis laboribus, insuetos operum, tum aquae summa inopia adfectos. omnia enim flumina atque omnes rivos, qui ad mare pertinebant, Caesar aut averterat aut magnis operibus obstruxerat, atque ut erant loca montuosa et ad specus angustiae vallium, has sublicis in terram demissis praesepserat terramque adgesserat, ut aquam continerent. ita illi necessario loca sequi demissa ac palustria et puteos fodere cogebantur atque hunc laborem ad cotidiana opera addebant; qui tamen fontes a quibusdam praesidiis aberant longius et celeriter aestibus exarescebant. at Caesaris exercitus optima valetudine summaque aquae copia utebatur, tum commeatus omni genere praeter frumentum abundabat; quibus cotidie melius subterere tempus maioremque spem
Abbreviated transcription (Latin):
nia perpessos labore et patientia maximũ bellũ confecisse Me¬
meinerant ad alesiam magnã se mopiam ꝑpessos multo etiã
maiorẽ ael auaricũ maximarũ se gentiũ uictores discesse nõ
illis ordeum cum daretur nõ legumina recusabant pecus
uero cuiꝰ rei sũma erat ex epiro cõpia magno inhonore ha¬
bebant Est etiam genus radicis iuentũ ab his qͥ fuerant
ualeribus quod appellatur chara quod ad mixtũ late multum
in opiam leuabat ad similitudinẽ panis efficiebat eius erat magna
copia ex hoc effectos panes cũ in colloquiis pompeiani famẽ nostris
obiectarent uulgo in eos iacebant ut speui eorũ iuiuerent iãq
frumẽta maturescere incipiebant atqͦ spes mopiã sustentabant qđ
celeriter sehabituros copiã confidebant crebreq uoces militũ i
uigiliis colloquusq audiebantur prius se cortice et arboribus
uicturos quã pompeiũ emanib dinussuros libenter etiã ex ꝑfugis

Expanded text:
nia perpessos labore et patientia maximum bellum confecisse; menia perpessos labore et patientia maximum bellum confecisse; meminerant ad Alesiam magnam se inopiam perpessos, multo etiam maiorem ad Avaricum, maximarum se gentium victores discessisse. non illis hordeum cum daretur, non legumina recusabant; pecus vero, cuius rei summa erat ex Epiro copia, magno in honore habebant. Est etiam genus radicis inventum ab iis qui fuerant ab alebribus, quod appellatur chara, quod admixtum lacte multum inopiam levabat. id ad similitudinem panis efficiebant. eius erat magna copia. ex hoc effectos panes. cum in colloquiis Pompeiani famem nostris obiectarent, vulgo in eos iaciebant, ut spem eorum minuerent. Iamque frumenta maturescere incipiebant atque ipsa spes inopiam sustentabat, quod celeriter se habituros copiam confidebant. crebraeque voces militum in vigiliis colloquiisque audiebantur prius se cortice ex arboribus victuros, quam Pompeium e manibus dimissuros. libenter etiam ex perfugis
Abbreviated transcription (Latin):
lorun mĩo tantoq spatio et tantis munitionibus et toto obsidic¬
nis obsidionis gñe tũ etiam reliquis rebus Nam quicũq altu
obsidere conati sunt ꝑculsos atq infirmos hostes adorti aut p̃lio
suꝑatos aut aliqua offensione ꝑmotos continuerunt cũ ip̃i nu¬
merati equitũ militũq prestarent Causa autẽ obsidionis ħ fere
ẽẽ consueuit ut frumento hostes prohiberent at tũ integras atq
incolumes copias cesari niferiores militum nuo continebat cum
illi omiiũ rerũ copia habundaret. Cotielie enĩ magnus undi
nauiũ nunerus cõueniebat que cõmeatũ supporta
Nleq ullus flare uentus poterat quin aliqua exꝑte scdm̃ cursũ
haberet ipẽ autẽ consumptis omiubus longe lateq frumẽtis
nus erat inangustiis sed tam̃ ħ singulari pacientia n
ferebant Recorcdabantur enĩ eacdem se suꝑiore auno in hispa¬

Expanded text:
lorum numero tantoque spatio et tantis munitionibus et totolorum numero tantoque spatio et tantis munitionibus et toto obsidionis genere, tum etiam reliquis rebus. nam quicumque alterum obsidere conati sunt, perculsos atque infirmos hostes adorti aut proelio superatos aut aliqua offensione permotos continuerunt, cum ipsi numero equitum militumque praestarent; causa autem obsidionis haec fere esse consuevit, ut frumento hostes prohiberent. at tum integras atque incolumes copias Caesar inferiore militum numero continebat, cum illi omnium rerum copia abundarent; cotidie enim magnus undique navium numerus conveniebat, quae commeatum supportarent, neque ullus flare ventus poterat quin aliqua ex parte secundum cursum haberent. ipse autem consumptis omnibus longe lateque frumentis summis erat in angustiis. sed tamen haec singulari patientia milites ferebant. recordabantur enim eadem se superiore anno in Hispa
Abbreviated transcription (Latin):
hoc nisolentius atq audatius nr̃os premere et instare ceꝑũt crates
nitione obiectas propulerunt ut fossas transcenderent
cum aiimaduertisset cesar ueriti ᷤ nõ rece̾cti sed deiecti uiderent᷑
maiusq detrimentũ caperetur a medio fere spatio suos ꝑ antoniũ
u ei legioni prerat cohortatus tuba signũ cdari atq in
impetum fieri uissit. Milites legit ix. subito conspirati pila cõiecer̃t
et ex inferiore loco aduersus pilum meitati cursu precipites poni¬
peianos gerunt et terga uertere ceperunt quibus ad recipiendũ
crates clerecte longuriq obtecti et iustitute fosse magno impedimiẽ¬
to fuerunt Nrĩ uero qui satis habebant sine detrimẽto discedere
compluribus interfectis .u. oĩo suorũ suorũ amissĩs quietissime re¬
ceperunt pauloq eiͬra eum locum aliis comp̃hensis collibꝰ muni¬
ciones ꝑfecerunt Erat noua et imusitata belli ratio cũ tot castel¬

Expanded text:
hoc insolentius atque audacius nostros premere et instare coeperunt, crahoc insolentius atque audacius nostros premere et instare coeperunt, cratesque pro munitione obiectas propulerunt, ut fossas transcenderent. quod cum animadvertisset Caesar, veritus, ne non reducti, sed deiecti viderentur maiusque detrimentum caperetur, a medio fere spatio suos per Antonium, qui ei legioni praeerat, cohortatus tuba signum dari atque in hostes impetum fieri iussit. milites legiones viiii subito conspirati pila coniecerunt et ex inferiore loco adversus clivum incitati cursu praecipites Pompeianos egerunt et terga vertere coegerunt; quibus ad recipiendum crates derectae longuriique obiecti et institutae fossae magno impedimento fuerunt. nostri vero, qui satis habebant sine detrimento discedere, compluribus interfectis, v omnino suorum amissis quietissime receperunt, pauloque citra eum locum aliis comprehensis collibus munitiones perfecerunt. Erat nova et inusitata belli ratio cum tot castel
Abbreviated transcription (Latin):
erat facile nr̃is uno tp̃r ꝓpugnare et munire. Cesar cũ suos ex oĩbuᷤᷤ
partibus uulnerari uideret recipere se iussit et loco excedere erat
ꝑ decdiue receptum illi aũt hoc acrius instabant neq regredi nr̃oᷤ
paciebant᷑ quod itinere adducti locũ reliuquere uidebantur dr̃
co tp̃r głaus apud suos pompeius dixisse non recusare sequin nul¬
lus usus imperator existimaretur si sine maxio detrimẽto legio¬
ues cesaris sẽ se recepissent inde quo temere essent progresse. Cesar
receptui suorũ timens crates ad extremũ tumulũ contra hostem pro¬
ferri et aduersas locari intrahas mediocri lassitudine fossam tectie
militibus obduci iussit locũq i onĩs partes quani maxine ĩpedi
ip̃e idoncis locis funditores instruxit ut presidio ur̃¬
entibus ecũt his rebus completis legioues reduci iussit Pompciaui

Expanded text:
erat facile nostris uno tempore propugnare et munire. Caesar cum suos ex omnibus erat facile nostris uno tempore propugnare et munire. Caesar cum suos ex omnibus partibus vulnerari videret, recipere se iussit et loco excedere. erat per declive receptus. illi autem hoc acrius instabant neque regredi nostros patiebantur, quod timore adducti locum relinquere videbantur. dicitur eo tempore glorians apud suos Pompeius dixisse, non recusare se, quin nullius usus imperator existimaretur, si sine maximo detrimento legiones Caesaris sese recepissent inde, quo temere essent progressae. Caesar receptui suorum timens crates ad extremum tumulum contra hostem proferri et adversas locari, intra has mediocri latitudine fossam tectis militibus obduci iussit, locumque in omnis partes quam maxime impediri. ipse idoneis locis funditores instruxit, ut praesidio entibus essent. his rebus conpletis legionem reduci iussit. Pompeiani
Abbreviated transcription (Latin):
cesari capienda et si prohibere pompeus totis copiis et cdinucare
nõ constituerat tauiẽ sius locis sagitarios funditores mutebat
magnusq incesserat timor sagittarũ atq om̃s fere nulites aut ex
coactis aut ex ceutonibus aut ex coriis tunicas aut tegimẽta fece
quibus tela uitarent moccupandis presidus magna
q uidebatur Cesar ut quau augustissime pompeiũ contineret
pompeius ut qͣm plurimos colles qͣm maximo circuitu occuparet
aq ob eam causani prelia fiebant Inhis cũ legio cesari
presidiũ quodedam occupauisset et munire cepisset hiuic loco ꝓpĩ¬
quũ et contrariũ colleui pompeius occupauit nr̃osq oꝑe prohibẽ
cepit Et cũ una ex parte prope equũ aditum haberet pͥmũ sagita¬
rus funclitoribus q circũiectis postea leuis armature magna multi-¬
tu cline missa tormentisq prolatis municiones impediebat neq

Expanded text:
loca Caesari capienda, etsi prohibere Pompeius totis copiis et dimicare loca Caesari capienda, etsi prohibere Pompeius totis copiis et dimicare non constituerat, tamen suis locis sagittarios funditoresque mittebat, nerabantur, magnusque incesserat timor sagittarum, atque omnes fere milites aut ex coactis aut ex centonibus aut ex coriis tunicas aut tegimenta fecerant, quibus tela vitarent. In occupandis praesidiis magna vi uterque nitebatur: Caesar, ut quam angustissime Pompeium contineret, Pompeius, ut quam plurimos colles quam maximo circuitu occuparet; crebraque ob eam causam proelia fiebant. in his cum legio Caesaris nona praesidium quoddam occupavisset et munire coepisset, huic loco propinquum et contrarium collem Pompeius occupavit nostrosque opere prohibere coepit, et cum una ex parte prope aequum aditum haberet, primum sagittariis funditoribusque circumiectis, postea levis armaturae magna multitudine missa tormentisque prolatis munitiones impediebat. neque
Abbreviated transcription (Latin):
cdani mutilẽ efficeret Tercio ut autoritatem qua ille maxime
apued exteras nationes niti uidebatur minueret cũ fama ꝑ or¬
bem terrarum ꝑcrebiusset illũ a cesare obsideri neq audere
prelio dimicare Pompeius neq amari dirrachioq discedere uo¬
lebat quocl omnẽ apparatũ belli tela arma tormẽta ibi col¬
locauerat frumentũq excercitui nauibus supportabat neq
munitiones cesaris prohibere poterat nisi prelio decertare uel¬
let quol eo tpr̃e statuerat non ẽẽ faciendum relinquebatur
ut extremã rationẽ belli sequens qͣm plurimos colles occuparet
et quam latissimas regiones presidus teneret cesarisq copias quã
maxime posset destineret idq accidit Castellis enĩ xxiiii effectis
proxima castella neq loco crũperent pompciaui ac nr̃os post t̾gũ
sent sel illi operibus iuĩcebant quod et m̃o militũ prestabant
teriore spacio iinorẽ circuitũ habebant Que cũ eran

Expanded text:
ndam inutilem efficeret, tertio ut auctoritatem, qua ille maxime ndam inutilem efficeret, tertio ut auctoritatem, qua ille maxime apud exteras nationes niti videbatur, minueret, cum fama per orbem terrarum percrebruisset illum a Caesare obsideri neque audere proelio dimicare. Pompeius neque a mari Dyrrachioque discedere volebat, quod omnem adparatum belli, tela arma tormenta ibi collocaverat frumentumque exercitui navibus subportabat, neque munitiones Caesaris prohibere poterat, nisi proelio decertare vellet; quod eo tempore statuerat faciendum non esse. relinquebatur, ut extremam rationem belli sequens quam plurimos colles occuparet et quam latissimas regiones praesidiis teneret Caesarisque copias quam maxime posset distineret; idque accidit. castellis enim xxiv effectis proxima castella, nequo loco erumperent Pompeiani ac nostros post tergum sent. sed illi operibus vincebant, quod et numero militum praestabant et interiore spatio minorem circuitum habebant. quae cum erant
Abbreviated transcription (Latin):
lisso parthinisq et omnibus castellis quod eẽt frumẽti cõqͥri
uissit Id erat per exiguũ cum ip̃ius agri natura quod sunt
ca aspera ac montuosa ac płmq frumento utunt
tato tũ qued pompenis hec prouidebat et suꝑiorib diebus
prede loco parthy nos habuerat frumẽtũq om̃e conquisi¬
rat Quibus rebus cognitis cesar consiliũ capit ex loci nã
Erant enĩ circ̃ castrã pompei permulti editi atq asperi
colles hos pompei pͥmũ presidiis temut castellaq ibi cõ¬
munit Inde ut loci cuꝰq natura ferebat ex castello ĩ
castellum ꝑducta munitione circũ ualare pompeiũ ĩstituit
ħ̾ expectans quoel angusta re frumẽtaria utebatur quodq põ¬
peus multitudine equitum ualebat quo mminore periculo un¬
diq frumentum cõmeatũq excercitiu supportare posset siml
uti pabulatione pompeiũ prohiberet equitatũq eius ad rẽ gerẽ¬

Expanded text:
Lisso Parthinisque et omnibus castellis, quod esset frumenti, conquiri Lisso Parthinisque et omnibus castellis, quod esset frumenti, conquiri iussit. id erat perexiguum cum ipsius agri natura, quod sunt loca aspera ac montuosa ac plerumque frumento utuntur inportato, tum quod Pompeius haec providerat et superioribus diebus praedae loco Parthinos habuerat frumentumque omne conquisietram comportarat. Quibus rebus cognitis Caesar consilium capit ex loci natura. erant enim circum castra Pompei permulti editi atque asperi colles. hos primum praesidiis tenuit castellaque ibi communiit. inde, ut loci cuiusque natura ferebat, ex castello in castellum perducta munitione circumvallare Pompeium instituit. haec spectans, quod angusta re frumentaria utebatur, quodque Pompeius multitudine equitum valebat, quo minore periculo undique frumentum commeatumque exercitui supportare posset, simul uti pabulatione Pompeium prohiberet equitatumque eius ad rem gere
Abbreviated transcription (Latin):
suspicatis cesar milites adhortatus ut equo aĩo laborẽ ferrent
parua parte noctis itmere intermisso mane dyrrachiũ uenit
cũpͥmũ agmen pompei procul cerneretur atq ibi castra po¬
suit pompeus interclusus dyrrachio ubi propositũ tenere
non potuit sccło usus consilio ecdito loco qui appellatur petra
aditumq habet nauibus medioerem atq eas aquibusclã pro¬
tegit uentis castra cõmunit eo partem nauiũ longarũ cõ¬
uenire frumentũ cõmeatũ q ab asia atq omĩbus regionib
uas tenebat comportari imperat Cesar longuis bellũ
iri eristimans et de italicis cõmeatibus desperans quod tanta
diligentia onnã littora a pompeanis tenebantur classesq ipĩus
uas hieme in sicilia gallia italia feceran morabanti
quodq he regiones aberant longius locis certis horrea cõsti¬
t uecturasq frumẽti finitimis ciuitatibus descrips

Expanded text:
suspicatus Caesar militesque adhortatus, ut aequo animo laborem ferrent, suspicatus Caesar militesque adhortatus, ut aequo animo laborem ferrent, parva parte noctis itinere intermisso mane Dyrrachium venit, cum primum agmen Pompei procul cerneretur, atque ibi castra posuit. Pompeius interclusus Dyrrachio, ubi propositum tenere non potuit, secundo usus consilio edito loco, qui appellatur Petra aditumque habet navibus mediocrem atque eas a quibusdam protegit ventis, castra communit. eo partem navium longarum convenire, frumentum commeatumque ab Asia atque omnibus regionibus, quas tenebat, conportari imperat. Caesar longius bellum ductum iri existimans et de Italicis commeatibus desperans, quod tanta diligentia omnia litora a Pompeianis tenebantur classesque ipsius, quas hieme in Sicilia Gallia Italia fecerat, morabantuquodque hae regiones aberant longius, locis certis horrea constituit vecturasque frumenti finitimis civitatibus discripsit. item
Abbreviated transcription (Latin):
cercitu profectus expugnato itinere oppido partinorũ m
quo pompeius presidium habebat Tertio die macedoniã
ael pompeiũ ꝑuenit iuxtaq cum castra posuit et postri¬
die eductis omnibus copus acie instructa elecernendi
potestatem pompcio fecit ubi illum suis locis se tenere aĩmũ
aduertit reclucto in castra excercitu aliuel sibi consiliũ
capienclum existimauit Itq postero die om̃ibus copns
magno circuitu clifficili angustoq itinere cdyrrachium
profectus est sperans pompciũ aut dyrrachiũ compelli ãt
ab eo intercludi posse quod omnẽ cõmeatũ tociusq belli
ad paratum eo contulisset ut accidit Pompeius enĩ pͥmo
ignorans consiliũ eius quod diuerso ab ea regione itinere pro¬
fectum iudehat angustuis rei frumẽtarie cũpulsũ discessise exi¬
stimabit postea per exploratores cercior factus Postero die castra
mouit hreuiore itinere se occurrere ei posse sperans quod fore

Expanded text:
ercitu profectus expugnato in itinere oppido Parthinorum, in ercitu profectus expugnato in itinere oppido Parthinorum, in quo Pompeius praesidium habebat, tertio die Macedoniam ad Pompeium pervenit iuxtaque eum castra posuit et postridie eductis omnibus copiis acie instructa decernendi potestatem Pompeio fecit. ubi illum suis locis se tenere animum advertit, reducto in castra exercitu aliud sibi consilium capiendum existimavit. itaque postero die omnibus copiis magno circuitu difficili angustoque itinere Dyrrachium profectus est sperans Pompeium aut Dyrrachium compelli aut ab eo intercludi posse, quod omnem commeatum totiusque belli adparatum eo contulisset: ut accidit. Pompeius enim primo ignorans eius consilium, quod diverso ab ea regione itinere profectum videbat, angustiis rei frumentariae compulsum discessisse existimabat; postea per exploratores certior factus postero die castra movit breviore itinere se occurrere ei posse sperans. quod fore
Abbreviated transcription (Latin):
ilio posita pluribus ad gressus nauibus in quib ad
feccrat turres ut exsuꝑiori pugnans loco integrosq semꝑ de¬
fatigatis sũmittens et reliquis partibus simul ex terra sc̃alis et
ẽ moenia oppidi temptans uti aduersariorũ ma
deduceret labore et multitudine telorum nostrorum
uicit defectisq defensoribus qui om̃s scaphis excepti refu¬
nt etiã nauẽ expugnauit eodemq tp̃r et altera
molem tenuit naturalem obiectamq pene insulam oppi
dum.im biremes subiectis scutulis impulsas uectib inui¬
his aeldux̃ reliquas incendit hoc confecto negocio el. leliũi
ab asiatica classe abcluctũ reliquit qui comeatus biblide
atq mantinea importari in oppiclum prohibebat ip̃e lissũ
profectus naues onerarias xxx.a.M. antonio relictas intera
paucis in oppugnatione amissis renfecta mole discessit Ce¬
sar postquam pompeiũ ad asꝑagiũ ẽẽ cognouit eodẽ cũ ex¬

Expanded text:
Acilio posita, pluribus adgressus navibus, in quibus ad Acilio posita, pluribus adgressus navibus, in quibus ad libram fecerat turres, ut ex superiori pugnans loco integrosque semper defatigatis submittens et reliquis partibus simul ex terra scalis et classe moenia oppidi temptans, uti adversariorum manus diduceret, labore et multitudine telorum nostros vicit deiectisque defensoribus, qui omnes scaphis excepti refugerunt, eam navem expugnavit. eodemque tempore ex altera parte molem tenuit naturalem obiectam, quae paene insulam oppidum effecerat, iiii biremes subiectis scutulis inpulsas vectibus in ihis abduxit, reliquas incendit. hoc confecto negotio D. Laelium ab Asiatica classe abductum reliquit, qui commeatus Byllide atque Amantia inportari in oppidum prohiberet. ipse Lissum profectus naves onerarias xxx a M. Antonio relictas intra paucis in oppugnatione amissis re infecta inde discessit. Caesar postquam Pompeium ad Asparagium esse cognovit, eodem cum ex
Abbreviated transcription (Latin):
runt quiq hos sequebantur celerẽ corũ receptum cõspica¬
ti restiterunt Nrĩ cognitis hostiũ nisidiis ne frustra reliqͦs
expectarent duas nacti turinas exceperunt In his fuit. M
aut captos ad domitiũ deduxerunt deductis ore maritu
orrci oppili tuendi causa reliquit isdemq custocliam na¬
uiũ longarum traelelidit quas ex italia trans duxerat huic
officio oppido cammanus legatus preerat is naues nras in¬
teriorem in partẽ post oppidũ reduxit et ad terrã deligauit
faucibus q portus nauẽ onerariã submersam obiecit et̾ huic
alteram coniunxit super quas turrem effectã lidone et ael¬
ip̃m introitum portus opposuit et militibus cõliã cr̃: pleuit
tuendamq ad oñis repentinos casus c̃didit Quibus rebus
utis .cti. pompcuus filius qui classi egiptie preerat a
cum uenit subinersamq nauẽ remulgo multisq cõtenelẽs
fumbus adcluxit atq alterã nauem que erat ad custodiã

Expanded text:
runt, quique hos sequebantur, celerem eorum receptum conspicarunt, quique hos sequebantur, celerem eorum receptum conspicati restiterunt. nostri cognitis hostium insidiis, ne frustra reliquos expectarent, duas nacti turmas exceperunt. in his fuit M.aut captos ad Domitium deduxerunt. Deductis orae maritirtes Orici oppidi tuendi causa reliquit isdemque custodiam navium longarum tradidit, quas ex Italia traduxerat. huic officio oppidoque M'. Acilius legatus praeerat. is naves nostras interiorem in portum post oppidum reduxit et ad terram deligavit faucibusque portus navem onerariam submersam obiecit et huic alteram coniunxit; super quam turrim effectam ad ipsum introitum portus opposuit et militibus conplevit tuendamque ad omnis repentinos casus tradidit. Quibus cognitis rebus Cn. Pompeius filius, qui classi Aegyptiae praeerat, ad Oricum venit submersamque navem remulco multisque contendens funibus abduxit atque alteram navem, quae erat ad custodiam ab
Abbreviated transcription (Latin):
famia castris se contineret qui magna expectationẽ uenisset
temere progressus turpem habuit exitum et noctu neq con¬
clamantis quidẽ uasis flum̃ transit atq meandẽ partẽ ex
ex qua uenerat redit Ibiq prope flum̃ edicto natura loco cast
posuit paucis cdiebus expositis interpositis noctu insidias equi¬
tum collocauit quo in loco superioribus fere diebus nrri pabu
runt sed nrĩ fortiter impetum eorum tulerunt celeriterq
ad suos quisq orelmes cedit atq ultro unuersi in hostes
impetum fecerant Exhis circiter lxxx. interfectis reliquis in
fugam coniectis duob amissis in castra se receperunt His re
gestis domitis sperans scipionẽ ad pugnam elic
sequenclum paratus equitatum magnã q partem ad explo¬
randum iter lomitii et cognoscenelum premisit qui cũ
essent progressi pͥmeq turme insidias intrauissẽt exfre¬
mitu equorum inlata suspicicione ad suos se retipere cepe¬

Expanded text:
famia castris se contineret, qui magna exspectatione venisset, famia castris se contineret, qui magna exspectatione venisset, temere progressus turpem habuit exitum et noctu ne conclamatis quidem vasis flumen transit atque in eandem partem, ex qua venerat, redit, ibique prope flumen edito natura loco castra posuit. paucis diebus interpositis noctu insidias equitum collocavit, quo in loco superioribus fere diebus nostri pabulrunt. sed nostri fortiter impetum eorum tulerunt, celeriterque ad suos quisque ordines redit, atque ultro universi in hostes impetum fecerunt. ex his circiter lxxx interfectis, reliquis in fugam coniectis, duobus amissis in castra se receperunt. His rebus gestis Domitius sperans Scipionem ad pugnam eliciad sequendum paratus equitatus magnam partem ad explorandum iter Domiti et cognoscendum praemisit. qui cum essent progressi primaeque turmae insidias intravissent, ex fremitu equorum inlata suspicione ad suos se recipere coepe