comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tigent posit inimicis resistere. ⁊ nullã
audeant duces aut tribuni comeat tale
de ip̃n dimattere: nec sibidum uicrum
studant conficere custodes nr̃os reunqͣnt
duces łoffitia eoꝵ seu tribun cometalem
demilitib reunquere: aut aliquit lucro
d̾co emouim̃tis sibi acquireit hoc noni
solum quadrupium iubemus publi¬
co respondere s⁊ ⁊ dignitates cos priuari
magis enim debẽ duces⁊ tribum sup̃i
⁊ non decomcatis muitum aut d̾ceoꝵ
studiis uicrum sibi acquirere. quoniam
crit deo ⁊ ppetnam magnitudiem ures o¬
mnes inantiquum statum ꝑueneit
⁊ bñ ordmatus fuerit tunc ubicum¬
tunt necessitas emerẜit uiri spectabilẽ
duces inuicẽ sibi quando usus exegent
auxnium p̃b̾ant. ut ꝓuintie seu mui¬
illes custodiuntur. sicut aũt iub̾m᷑
audacis ac milites nr̃os ẽẽ sic uolumꝰ cõ
milites acbenignos cuta collatores no¬
tros existit ⁊ nullum dampnum ulłã¬

Expanded text:
ntigerit, possint inimicis resistere: et nullum ntigerit, possint inimicis resistere: et nullum audeant duces aut tribuni commeatalem de ipsis dimittere, ne, dum sibi lucrum studeant conficere, incustoditas nostras relinquant duces, vel officia eorum, seu tribuni, commeatalem de militibus relinquere, aut aliquod lucrum de eorum emolumentis sibi acquirere, hoc non solum in quadruplum jubemus publico rependere, sed etiam dignitate eos privari. Magis enim debent et duces et tribuni supra et non de commeatis militum aut eorum stipendiis lucrum sibi acquirere, quoniam erit, et per tuam magnitudinem limes omnis in antiquum statum pervenerit, et bene ordinatus fuerit, tunc ubicunque necessitas emerserit, viri spectabiles duces invicem sibi, quando usus exegerit, auxilium praebeant, ut provinciae, seu limiillaesi custodianturjudices ac milites nostros esse, sic volumus eos mites et benevolos circa collatores nostros existere, et nullum damnum, nullam
Abbreviated transcription (Latin):
ante nr̃o ac rei publice m̃t ꝑ labores
nros in illis locis constituti poffint in
quib unius enim quod ꝓuintie anti¬
quus limes constitutus ẽ. quando flo¬
rente romana it publica memorateꝓ
ẽẽ uidentur ut extra comitanen ses
castra ⁊ loca que ꝑuiderit tua magni¬
aliquas fuerunt. possint ip̃i limitaneis
mitatensib miutib una cum ducib su¬
is ad uiuait loca ubi dispositi fiant. nõ
longe militum exeuntẽ nec ip̃i uminta¬
nei nec duces eoꝵ ut nullum ⁊ dnpendi¬
um ad ucib ł ducianis preoicti limita¬
nei sustincant nec aliquas sibi consue¬
ind mes d̾eoꝵ dnpendiis ꝑfraudes ad su¬
um iuicrum cumuertant. hoc aũt non
solum inumitaneos uolumus obr̃ua¬
ri siz̃ incomittatenses mulites ⁊ unum¬
quemq duceor ⁊ tribumnos eoꝵdem mi¬
urum. Iubemus ut semꝑ muites ad ex̾ci¬
tationem armoꝵ tencant: non conce¬
dant cos deuagari ut si qñ necessitas co¬

Expanded text:
ante nobis ac rei publicae nostrae per labores ante nobis ac rei publicae nostrae per labores nostros in illis locis constitui possint, in quibus uniuscuiusque provinciae antiquus limes constitutus erat, quando florente Romana re publica memoratae esse videtur, ut extra comitatenses mcastra et loca, quae providerit tua magnialiqua fuerit, possint ipsi limitanei comitatensibus militibus, una cum ducibus suis adjuvare loca, ubi dispositi fuerint, non longe limitem exeuntes, nec ipsi limitanei, nec duces eorum, ut nullum etiam dispendium a ducibus, vel ducianis prnei sustineant, nec aliquas sibi consuetudines de eorum stipendiis per fraudes ad suum lucrum convertant. haec autem non solum in limitaneos volumus observari, sed etiam in comitatenses milites. Et unumquemque ducem et tribunos eorundem militum iubemus, ut semper milites ad exercitationem armorum teneant et non concedant eos divagari, ut, si quando necessitas co
Abbreviated transcription (Latin):
at ubiaña sines ⁊ clausure ꝓ uintiarũ
erantq integre affricane ẜuauantur sii
bromano imꝑio ꝓuintie que deo anue¬
et cui si auxiuo nobis restitute sunt
securitate ⁊ pace ꝓuintic eum antiqui
sinib integit ẜuantur. ⁊ uigilui aclabo¬
rib denotissimoꝵ iuitum ⁊ cara specta
biuum ꝓpt̃ ducum custodiantur illese
licentia curendi aut deuastandi loca
que nr̃is subiecti possid̾. quando aũt mi¬
utes sine pedesttͣs siue equites punum¬
quidem muitẽ qui debetur ad custodi¬
cndas ꝓuintias ⁊ ciuitates tua magni¬
tuto ꝓ ut considauerit orline ⁊ nobi̾
referat ut si ꝑ uiderimus sussicientea
ẽẽ orclinationẽ: confirinemus eos. Sĩ
ait ꝓspeximus. ⁊ aliquid amplis fuent
oꝵ nomine ꝓse suisq hominib ⁊ quid
eis offitium cum sequitur hoc insubi¬
dicta claratur notitia sicut ergo predie¬
cum ẽ. Initrimi nunc duces ac militr
tu quib uissimus scrcant do auxili¬

Expanded text:
inciarum inciarum erant, quando integrae Africanae servabantur sub Romano imperio provinciae: Quod deo adnuente, cuius auxilio nobis restitutae sunt, securitate et pace provinciae cum antiquis finibus integrae serventur et vigiliis ac laboribus devotissimorum militum mpore ducum custodiantur illaesalicentia incurrendi aut devastandi loca, quae nostri subiecti possident. Quantos autem milites sive pedestres sive equites per unumquemque limitem qui debent ad custodiendas provincias et civitates, tua magnitudo, prout consideraverit, ordinet et nobis referat, ut, si perviderimus sufficientem esse ordinationem, confirmemus eam, sin autem perspexerimus et aliquid amplorum nomine pro se suisque hominibus, et quid ejus officium consequetur, hoc in subdita declaratur notitia. --§ 7. Sicut ergo praedictum est, interim nunc duces ac militestibus quibus iussimus sedeant, donec deo auxili
Abbreviated transcription (Latin):
quis amþlius quam insubdita notitia
ꝑiculo indignationis nr̃e serenitatis su¬
biacebit. nulla alia qualib ꝑsona aũ
dignitate aut offino accipiente aiiꝗb
abeis p̃ter illos quoꝵ nomina sub ictta
nonna continentur. ad ħ iub̾mus ut
deo uiuante unusquisq seue coꝵ of
trx ⁊ moium̃ta sua extributis affricane
cic detime inditionis precipiant bñsitia
dco uolenit delẽ delegari ducil ⁊ eoꝵ osfiti¬
is masfricam conatitutis ꝓ anonis: capi¬
tu ꝑsingnlos annos ỹbendis ita uraro

Expanded text:
quis amplius quam in subdita notitia quis amplius quam in subdita notitia uo et periculo indignationis nostrae serenitatis subjacebit, nulla alia qualibet persona, aut dignitate, aut officio accipiente aliquid ab eis praeter illos, quorum nomina in subiecta notitia continentur. Ad haec iubemus, ut deo iuvante unusquisque dux seu eorinet, emolumenta sua ex tributis Africanae tiae decimae indictionis percipiant. Et est notitia: deo volente debent delegari ducibus et eorum officiis in Africa constitutis pro annonis et capitu per singulos annos praebendis ita: Viro
Abbreviated transcription (Latin):
umites mantiquum statum reouctiom̃s
affrica sic oetenta fuerit sicut erat. cunt
eigoẜ omina deo uiuante p̃sentesco̾m
tua magnitut inc disposita ⁊ ꝑfecta sue¬
rint. ⁊ ꝑlabores tuos antiquos finesoĩs
affinca receꝑit ⁊ docuent nos momnior¬
omatione totuis affrice dioceseos. ideor
quanti.⁊ qui milites inquib locis ł ciui

Expanded text:
mites in antiquum statum reducti et omnis Africa sic detenta fuerit, sicut erat, cum ergo haec omnia deo iuvante, praesente tua magnitudine, disposita et perfecta fuerint et per labores tuos antiquos fines omnis Africa receperit, et docuerit nos de omni ordinatione totius Africanae dioeceseos, id est quanti et qui mil
Abbreviated transcription (Latin):
orꝑ: Eosqui uitra statutos monti¬
tio magitenc ꝑ orientt̃ potestatis
militant cuulium quoq iuditrũ
sententiis suꝑ quo lib negotio sub¬
iacere ip̃is quin ⁊̃ statutis intribu¬
taiis collationib cuiilium quo¬
o panturis.

Expanded text:
os, qui ultra statutos in officio magisteriae per Orientem potestatis militant, civilium quoque iudicum sententiis super quolibet negotio subiacere: ipsis quin etiam statutis in tributariis collationibus civilium quoo parituris.
Abbreviated transcription (Latin):
res destmare iudi cantes cam locai
dcquib mutes transserenda sunt
nomina que fortisimoꝵ numero¬
rum in quib idem muites refcrũt.
nec non quantitatẽ anuonarum
⁊ añ omnia cãm ob quam idẽmili¬
tes tranfferendi sunt. ut post tale

Expanded text:
res destinare, indicantes tam loca, de quibus milites transferendi sunt, nominaque fortissimorum numerorum, in quibus idem milites referuntur, nec non quantitatem annonarum et ante omnia causam, ob quam idem milites transferendi sunt, ut post tale
Abbreviated transcription (Latin):
confirmaiumus ꝑ ip̃m accrbissimos ho¬
stes ⁊ fortissimos tirannos deiccimis per
ip̃m multam facultatẽ suꝑ auimus
um reoigere nobis concessum ẽ. ꝑ ip̃m
quoq ut nr̃o moderamine recte guber
tionum uidices ⁊ offitias uiguli affrica¬
nis ꝓuntus cumstituimus ad ad trib¬
uentes quid molumtoꝵ uiuisquisꝙ ꝑ¬
cipe deł̾at atq ad eiuis igitur ꝓuintiã
⁊ iam nunc animum nr̃m referẽtes
tarmatas militias ⁊ duccm militum
oidinait disposnimus sanctimus ita
ut dux militis tripolitane ꝓuintie i ĩ

Expanded text:
confirmavimus, per ipsum acerbissimos hostes et fortissimos tyrannos deiecimus, per ipsum multas difficultates superavimus, um redigere nobis concessum est, per ipsum quoque, ut nostro moderamine recte guberntionum iudices et officia singulis Africanis provinciis constituimus, attribuentes, quid emolumentorum unusquisque percipere debeat. Ad eius igitur providentiam etiam nunc animum nostrum referentes et armatas militias et duces militum ordinare disponimus. 1a Sancimus itaque, ut dux limitis Tripolitanae provinciae in
Abbreviated transcription (Latin):
uõ eunis non souim simile dispẽoi¬
um s ⁊ capitale ꝑiculum sustineb.
nam si aliquis ex quacumꝙ ꝑte aus
nauerit cum dei timore cas ẜuare nõ
solum dignitatis. aut substantie ꝑ¬
iculum sustmebit. ẜ ⁊̃ ultimo suppu¬
tio subiacebit.

Expanded text:
vero ejus non solum simile dispendium, sed et capitale periculum sustinebit. Nam si aliquis ex quacunque parte ausus naverit cum Dei timore eas servare, non solum dignitatis aut substantiae periculum sustinebit, sed etiam ultimo supplicio subjacebit.
Abbreviated transcription (Latin):
orpr̃. Priuilegiis dut um scole no¬
stir uiduiti se in tegris reyuatis ad du¬
cenam ⁊ ⁊centenam. ⁊ biachiam ne¬
mo sinfragio nisi labore umisquisq
pueniat principatum uo ad ipicãt
matricula detinz. ita ut ad curas a gr̾¬

Expanded text:
. Privilegiis dudum scholae vestrae indultis integris reservatis, ad ducenam etiam et centenam et biarchiam nemo suffragio, nisi labore unusquisque perveniat, principatum vero adipiscatur matricula decurrente, ita ut ad curas agen
Abbreviated transcription (Latin):
laudes ẽ domino deo uĩd oĩdioceseo
nr̃a postꝰ acciꝑt nec lingua ꝓferre mł¬
tas quidem ⁊ aña deo meruimus lã¬
gitates ⁊ in numerabilia cuta nos
cuius benesitia confitemur ꝓqb
nichu dignum nos egisse cognosi¬
potens ꝑ nuos ꝓsua lande ⁊ ꝓsuo no¬
mine demonstrare digratus estex¬

Expanded text:
o ra potest concipere nec lingua proferre. Multas quidem et antea a deo meruimus largitates et innumerabilia circa nos eius beneficia confitemur, pro quibus nihil dignum nos egisse cognosciipotens per nos pro sua laude et pro suo nomine demonstrare dignat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ eoꝵ exosfitio de pupuco consequi
detr. notitia subt̃ ad nexa dedlarat.
optamus ergo ut oẽs iutices nñ sed
uoluntatem ⁊ timorẽ domini ⁊ nĩa
election̾e atq oitlmatione̾ sic suas ad¬
ministratioc̃s gubernare studcantũ
nullus eoꝵ cupiditati deditus atqi
uiosentias aliquas ł ip̃e offerat uł
iudicib aut offitin eoꝵ. aut quibã

Expanded text:
o eorum de publico consequi debeat, notitia subter annexa declarat. § 5. Optamus ergo ut omnes judices nostri secundum voluntatem et timorem Dei, et nostram electionem atque ordinationem sic suas administrationes gubernare studeant; ut nullus eorum aut cupiditati sit deditus, aut violentias aliquas vel ipse inferat, vel judicibus aut offici
Abbreviated transcription (Latin):
quicumq dent̃is possessio ib sub mo¬
ieceuĩssĩ ⁊ se ad diuerse miutie uea
genera contuusꝰ cingulo in quot᷑
obreyꝑant fraudulenter exuti si
auquas forrasse trinscendenitoi¬
gnitates omni tꝑisd iniminee sub¬
mota nr̃o patrimonio iteremur.
ullo auo pacto alienate. sunt ab his
ꝗ ꝑreram atq contra leges eas detinĩ
mulla ioͬngi tꝑis p̃ scriptior offitiẽ¬
te ub̾mius restitui ita ut nec p̃tiũ
quidẽ iniquis comꝑatoris repose¬

Expanded text:
quicumque de nostris possessionibus recessissent ac se ad diversa militiae genera contulissent, cingulo, in quo obrepserant fraudulenter, exuti, si ad aliquas fortasse transcenderint dignitates, omni temporis definitione submota nostro patrimonio redderentur. ullo alio pacto alienate sunt, ab his, qui perperam atque contra leges eas detinent, nulla longi temporis prescriptione officiente iubemus restitui, ita ut ne pretium quidem iniquis comparatoribus reposc
Abbreviated transcription (Latin):
tur. ut mancat illico donatio plena
nullo alio afirmationis tꝑr expectan¬
do ita ⁊ hoc uid̾atur imꝑialc et̃ pͥ¬
nulegium. Ꝙꝵ enim sins consciliis
sunq iabonb ꝓ toto orbe t̾rarum
dic noctuq iaborant. qr̃ nõ habe¬
bant signam sua ỹ rogatiuam for¬
tuna. Que igitur ꝓ augusto hono¬
ie ⁊canteia res accipientium ña
satuit et̃nitas ħ̾ tam sublimitas
tua quam cet̾i om̃s uidices nr̃ou
quo nutu diuino imꝑiales susce¬

Expanded text:
atur, ut maneat ilico donatio plena, atur, ut maneat ilico donatio plena, nullo alio adfirmationis tempore expectando, ita et hoc videatur imperiale esse privilegium. qui enim suis consiliis suisque laboribus pro toto orbe terrarum die noctuque laborant, quare non habeant dignam sua praerogativam fortuna? Quae igitur pro Augusto honore et cautela res accipientium nostra statuit aeternitas, haec tam sublimitas tua quam ceteri omnes iudices nostri quo nutu divino imperiales susce
Abbreviated transcription (Latin):
tente mercatur affertũ. quot si qua¬
driennium fuerit einsum. nec ad uer¬
sus nr̃am domam bãt quis quãꝙ accõ¬
nem. quia igitur muita scimus tam
nos mup̃os quam serenissimam angus
signasse ⁊ maxie sacro scĩi ectñs ⁊ xe¬
nonib ypocotro pbis. ⁊ episcopis ⁊mo¬
nachu ⁊ auis innumerabilib ꝑsoni
nissime conuigis nr̃e ẽẽ confectam.
s cimus ⁊̾ eos firmo ure hr̃t quod se¬
cuti funt.ita ut contra illos quid̾ nł¬
la mouetur accõ. In quatrierentũ ã¬
aũt exp̃senti die nũandum patcat
omrab ad itus contra m̃is diuias
scituris quod p̃sato quadriennio sini¬
to n ad uerius nr̃as domis. aliquiseis
reẜ uetur regressus. cum eram mus¬
ta priuilegia agusta fortuna merait.
⁊ indonationib siue insiuatione
gestoꝵ omnẽ firmitatẽ eñtib ⁊ suꝑ
diume auguat. constante matri¬
monio donaunt ł ip̃a eas seremisia
augusta ꝑconationis titulum cõseqͣ¬

Expanded text:
tentem mereatur effectum. quod si quatentem mereatur effectum. quod si quadriennium fuerit emensum, nec adversus nostram domum habeat quis quamcumque actionem. Quia igitur multa scimus tam nosmet ipsos quam serenissimam Augustsignasse, et maxime sacrosanctis ecclesiis et xenonibus et ptochotrophiis et episcopis et monachis et aliis innumeranissimae coniugis nostrae esse confectam, sancimus etiam eos firmo iure habere quod consecuti sunt, ita ut contra illos quidem nulla moveatur actio, intra quadriennium autem ex praesenti die numerandum pateat omnibus aditus contra nostras divinas scituris, quod praefato quadriennio finito neque adversus nostras domos aliquis eis reservetur regressus. Cum enim multa privilegia Augusta fortuna meruit et in donationibus sine insinuatione gestorum omnem firmitatem habentibus et super divinae Augustae constante matrimonio donaverit vel ipse a serenissima Augusta per donationis titulum consequ
Abbreviated transcription (Latin):
acconib siz hoc fuerit celebratum. ħ
iem agnoscunt. ⁊ quantumint̃ pri¬
uatam fortimam ⁊ regale culm̃ me
inarum domuũ agantur. aliquib ĩ¬
uniis edampnis efficere conantim q̃
omnna reiccantes ꝑ hanc gn̾alẽ ⁊ ĩꝑ
petuum uauturam iegem scĩmi om̃ne
alienationes deaula ꝓcetentes. siũ a nr̃a
cem̃tia. siũ screnissima angusta giu¬
ge nĩa. suie ab his qui posteadigni fu¬
erint nõe inꝑiali. siũ iam alienatũ
quid siũ postea fuerit. siñ omna inꝗ¬
etudine ꝑ manere siue reseius ꝑ nos¬
mup̃os siut ꝓcuratores. ⁊ ex pistalma
te cñ nr̃o fuerint assignate. ⁊ nemo
auteat eosqui res acciput ꝑquos¬
cumq titulos alienationis. snũ mobi¬
les siũ imobiles. seu se mouentes. łiii¬
ra incorporalia. łpanes cuiles affictͣ
sibiuiã aꝑtã. s omnis aditus exclucu¬
turomnis motus ⁊ sp̃es huiꝰmodi petu¬
petert accõnes mrem ł y pothecariã.
ut ex nr̃a ussioẽ cã moueatur. ⁊ cõpe¬

Expanded text:
actionibus, si et hoc fuerit celebratum? Holem agnoscunt et quantum inter privatam fortunam et regale culmen meinarum domuum aguntur, aliquibus iniuriis vel damnis adficere conantur. Quae omnia resecantes per hanc generalem et in perpetuum valituram legem sancimus omnes alienationes de aula procedentes, sive a nostra clementia sive a serenissima Augusta coniuge nostra sive ab his, qui postea digni fuerint nomine imperiali, sive iam alienatum quid est sive postea fuerit, sine omni inquietudine permanere, sive res eis per nosmet ipsos sive procuratores, ex epistalmate tamen nostro, fuerint adsignatae. Et nemo audeat eos, qui res accipiunt per quemcumque titulum alienationis sive mobiles sive immobiles seu se moventes vel iura incorpsibi viam apertam, sed omnis aditus excludatur, omnis motus et spes huiusmodi petuel hypothecariam, ut ex nostra iussione causa moveatur et compe
Abbreviated transcription (Latin):
constitutionib descendentes. ł quãs lib
auasi lic⁊ nominatim p̃senti sãctioe nõ
sint conphñse moueri data uolentiz
ucentia intra quad rieminum cõtra.
sacratissimum errarium si quas sibi
competere actõnes extimant. ex̃ cere:

Expanded text:
ntes vel quaslibet alias, licet nominatim praesenti sanctione non sint comprehensae, moveri: data volentibus licentia intra quadriennium contra sacratissimum aerarium, si quas sibi competere actiones existimant, exercere,
Abbreviated transcription (Latin):
te ab sente cos qui oculos p̃dus xl. ãnc¬
tuis mnposuerant oꝑam cedisie: ut a¬
nonane collationis p̃textu uiu ytis
ab osfitio p̃sidau p̃o iatua distralxrẽt
si legittimi spatium eximñditionis oic
suixit qui ꝓ untiam reg̃. int̾ uos
cognost.⁊ quod pub lico iuir p̃script̃
ẽ statur. sin aũt mindum eydie
publice uñditionis legitimum tp̃
transmiisum sit uidex examinati. al¬
iegationib tuis quod reiquautas oic¬
tauerit sequetur. nõ ignatus si instã
eẽ cp̃tionẽ ꝓspexerit p̃tium quod pro
uitioid contractum datum ẽ. scd̃ m¬

Expanded text:
te absente eos, qui oculos praediis tuis imposuerant, operam dedisse, ut annonariae collationis praetextu vili pretio ab officio praesidali praedia tua distraherentur, si legitimi temporis spatium ex venditionis die fluxit, qui provinciam regit inter vos cognoscet et, quod puest, statuet. Si autem nondum ex die publicae venditionis legitimum tempus transmissum sit, iudex examinatis adlegationibus tuis quod rei qualitas dictaverit sequetur, non ignarus, si iniustam esse emptionem perspexerit, pretium, quod pro vitioso contractu datum est,
Abbreviated transcription (Latin):
noꝵ spatia qualib ratior̃ detursa inꝗ¬
etare nõ uceat. cum lex constantinia
iub̾at abhis possessionis innitium ñ
raqumn qui sib̃ potinsquam alt̃i posi¬
cerunt. eos aut possessores nõ coueñ
qui ad possessionẽ cond ucto accedit.
diu alienas res tenento uis sibi ꝓri¬
etatis usurpi. ne cogantur donamni
aut ad mutere quod iocauerunt ai
c̃cnitores utiles sibi fortassis exclutẽ:¬

Expanded text:
norum spatia qualibet ratione decursa inquietare non liceat, cum lex Constantiniana iubeat ab his possessionis initium non requiri, qui sibi potius quam alteri possederunt, eos autem possessores non convenit emo igitur, qui ad possessionem conductor accedit, diu alienas res tenendo ius sibi proprietatis usurpet, ne cogantur domini aut amittere quod locaverunt aut conductores utiles sibi fortassis exclude
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ. que n distã introducitur. cum om̃u
principis et̃ intelligantur. suie a sua
sub̾a.sine exfiscali fuerit aliquid ali¬
enatum edtẽq mõ ⁊ si aserenissima ã¬
gusta a lienetut auquid. quart nõ
cad̾ utatur p̾rogatiua. sr curitores
ire netesse ħr̃ inuent itionib rerum
eiucticẽor alia que sunt priuate u¬
tiutatis pacta emptionali instrum̃

Expanded text:
erentia introducitur, cum omnia principis esse intellegantur, sive a sua substantia sive ex fiscali fuerit aliquid alienatum? eodemque modo et si a serenissima Augusta aliquid alienetur, quare non eadem utatur praerogativa? sed curatores re, necesse habeant in venditionibus rerum et evictionem et alia quae sunt privatae utilitati
Abbreviated transcription (Latin):
raton⁊ ip̃ius domiice domuis ẜñ ge
nomane diue memorie fiscalib alicã¬
cionib ꝓspectum ẽ. ne homines quiex
nr̃o errano donationis ł emptionis. łc
uiꝰub alicnationis titulo quicquam
accipunt. siquid cuta contractum ꝯͣi¬
um em̃ẜit. ł enictionis ł alt̾ius inquie¬
dib tudinis grã at dominum. ł ypothxtã
respitiens aliquod sustineant oetrimt¬
tum. s ad uersus emptores quidẽ ł caĩ¬
tionem accipientes. ł ꝑalios titulos ali¬
enationis quicquam cetinentes minie
quetumq accõnes moueantur. s tm̃¬
mo contra errarium us ad quaoriẽniũ
tñ quo tram lapso. n adnersin siscum¬

Expanded text:
ratori et ipsi dominicae domus. Bene a Zenone divae memoriae fiscalibus alienationibus prospectum est, ne homines, qui ex nostro aerario donationis vel emptionis vel cuiuslibet alienationis titulo quicquam accipiunt, si quid circa contractum um emerserit vel evictionis vel alterius inquietudinis gratia ad dominium vel hypothecam respiciens, aliquid sustineant detrimentum: sed adversus emptores quidem vel donationem accipientes vel per alios titulos alienationis quicquam detinentes minime quaecumque actiones moveantur, sed tantummodo contra aerarium usque ad quadriennium tantum, quo translapso n
Abbreviated transcription (Latin):
itaim ut post eiap sum quad riennium:
nec satratmnimum fiscum licere sib irat
quib libz accõnib pulsait cognoscant
¶ adħ fiscaliu rerum emptorib cumra¬
tioe iustitie consulentes. iub̾min qui¬
ticnis competens uicex scrimium gestis¬
int̾uenientib distractarum rey p̃dia se¬
se disposuent suscepisse minune post
hiuus moĩsount petimic epositionẽ:
emptores quasi nõ mimeratis petimiis
molestari ł necessitatẽ hid̾ emptorb
mponi. uc insollempnẽ secuti fueñt
set uedate souita fuisse p̃tia ꝓbare s c̃
sit in arbitrio p̃tia suscipientis minie
trponert sese quod nõ acceꝑit susceri¬
ser ita conuenit nec emptores plenis¬
tioe seturitatẽ consecutos. ullum sicutoi¬
ctum ẽ uitius ꝓbationis grauam̃ fõmi¬
turt penitus.¬

Expanded text:
 ut post elapsum quadriennium nec sacratissimum fiscum licere sibimet quibuslibet actionibus pulsare cognoscant. Ad haec fiscalium rerum emptoribus cum ratione iustitiae consulentes iubemus, quotiens competens scrinium gestisntibus distractarum rerum pretia sese deposuerit suscepisse, minime post huiusmodi solutae pecuniae depositionem emptores quasi non numeratis pecuniis molestari vel necnsecuti fuerint securitatem, soluta fuisse pretia probare. sed sit in arbitrio pretia suscipientis minime deponere sese quod non accepit suscepisse, ita convenit nec emptores plenisstione securitatem consecutos ullum sicut dictum est ulterius probatione gravamen penitus
Abbreviated transcription (Latin):
c̃. ⁊ eosqui nr̃a largitate nituntur: nul¬
la in quietudme lacessendos. nec hisa
fisco nr̃o controueniam mouentam.
ł ĩmob iles seu se mouentes. ł maccõĩb
aut quocumq une constitutas a sacͣ¬
tissĩmo errario comꝑauennt. eosquĩ ⁊

Expanded text:
 eos, qui nostra largitate nituntur, nulla inquietudine lacessendos nec his a fisco nostro controversiam commovendam, vel immobiles seu se moventes vel in actionibus aut quocumque iure constitutas a sacratissimo aerario comparaverint, eos quin etiam,
Abbreviated transcription (Latin):
iuira detra bentur. Rescripta igitar
obreptionib inpetrata cump̃scrip¬
scriptione iongi tꝑis ⁊ noui censis pie¬
iuoitio submonebit auctoritar tua.
at ita omnia suo corpori que sunt
uturna. aut no uella ꝓ sessio ꝓrictatis
nr̃e pruulegium abolere poũit: dep̃¬

Expanded text:
iura retrahentur. Rescribta igitur obreptionibus inpetrata cum praescribtione longi temporis et novi census praeiudicio submovebit auctoritas tua atque ita omnia suo corpori quae sunt uturna aut novella professio proprietatis nostrae privilegium abolere potue
Abbreviated transcription (Latin):
us nõe tuit fuerint. omnib parit̃ pri¬
uilegiis queexd iumis scĩonib inclite
recorcationis leonis ⁊ nĩt pietatis. sũꝑ
cͥtis patrimoniis. aña emptores cͥonse¬
cos kuiꝰmoĩ bñsitiis siũ priuilegiis per¬
frui. tanquam suꝑsingulis subatintiis

Expanded text:
iter privilegiis, quae ex divinis sanctionibus inclitae recordationis Leonis et nostrae pietatis super certis patrimoniis antea emptores consetos huiusmodi beneficiis seu privilegiis perfrui, tamquam si super singulis substantiis
Abbreviated transcription (Latin):
taxx. annoꝵ possessicẽ collata utt conatõ
roborata ẽ: n ꝑsonali accõne quia debito¬
ri nõ successisti comienin te uiris ratio
ꝓmittit. nec tata pignon p̃dia pꝰ inter¬
quam prioꝵ principum statutis ꝓtatũs
sit de quad riennii p̃scriptione.

Expanded text:
ti annorum possessione collata in te donatio roborata est, neque personali actione, quia debitori non successisti, conveniri te iuris ratio permittit nec data pignori praedia post interquam priorum principum statutis probatum sit. DE QVADRIENNII PRAESCRIPTIONE.
Abbreviated transcription (Latin):
B̾.C umte ingallia cum sintroplro cer¬
tum aun pondus. itẽq numeratã petu¬
niam mutuo ded isse. ut rome soluerctur
p̃tib asseneras. ad itus conpetens uitex.
sid uos reos stipulandi. ł reꝓso lido tibi q̃¬
sitam actõn̾e. siue ab hĩdil sintropbi
ꝓcuratorẽ te fcm̃ ad ĩad uert̾it. totum
debitum. alioquin. ꝙ dedisti solũ restitui
tibi iubebit.
c̾. Eo quod amuitis ꝓprii debiti sin¬
guioꝵ obligationis uno tm̃ instrumẽ¬
co ꝓbatio ꝯtinetur. Exaccõ non inter¬
peilatur. namsi ꝓ petuna quam nui¬
tuo dedisti. tib̾ uinũ stipulant i qui
õbuerãt spoponderunt: negotii gestipe¬
nitentia. contractũ recte babitũ non
cortituit iiritum. Sebitorẽ¬

Expanded text:
Cum te in Gallia cum Syntropho certum auri pondus itemque numeratam pecuniam mutuo dedisse, ut Romae solveretur, precibus adseveras, aditus competens iudex, si duos reos stipulandi vel re pro solido tibi quaesitam actionem sive ab heredibus Syntrophi procuratorem te factum animadverterit, totum debitum, alioquin quod dedisti solum restitui tibi iubebit.. Eo, quod a multis proprii debiti singulorum obligationis uno tantum instrumento probatio continetur, exactio non interpelletur. nam si pro pecunia quam mutuo dedisti tibi vinum stipulanti qui debuerant spoponderunt, negotii gesti paenitentia contractum habitum recte non constituit irritum. S. pr
Abbreviated transcription (Latin):
uinonẽ debiti coartandi sunt. o siꝗd
eo nomint inauro łargento.ł cet̾is it¬
u mobilib datum sucriti traditio sola
susfitiz ⁊ contractus babb̃ ipetuã sirmita¬
tem. qm̃ collatio rri mobius miti inte¬
gra sice pac ratiõe cuminulatur  qd̾ si
p̃oia rustica ruruana placitum contie¬
bit scriptina que ca in aliũ traniferat
emittatur. scquĩtur tratitio corporał.
⁊ it̃ suisse compietam gesta testentur.
air enimi ad nouum tominum trã¬
sire non possunti ueq deueĩt iure

Expanded text:
onem debiti coartandi sunt. Sed si quid eo nomine in auro vel argento vel ceteris mobilibus datum fuerit, traditio sola sufficiat et contractus habebit perpetuam firmitatem, quoniam collatio rei mobilis inita integra fide hac ratione cumulatur. Quod si praedia rustica vel urbana placitum continebit, scriptura, quae ea in alium transferat, emittatur, sequatur traditio corporalis et rem fuisse completam gesta testentur: aliter enim ad novum dominium transire non possunt neque de veteri iure
Abbreviated transcription (Latin):
orꝑz. ꝗ uisquis iut ici senebit̃ petuniã
mutuauerit si in ꝓiuntia fuerit ñsatu.
colletarius honoriᷤ p̃tiũ d̾d̾it ambienti.
exilii pena una cum ip̃o iudice plectet᷑.
ỹ ꝓ communi utiitate sanccienta du¬
xiinius ut si quis petunias cretere. supra
quinquaginta libras auriuolucritit sr̃
itdito debito securititt̃ acciꝑe: cumãpliꝰ
sit memorata quantitate: sciat nõ ałr
deb̾e. ciro grapbum ad ebitõẽ. ł creditõe
ꝑcipe: quamsi testimoniũ trium testiũ
ꝓbate opmionis ꝑ eoꝵ sub scriptiones
idcor cirograpbum bãt. namsi citia pꝰ¬
moĩ obẜnationẽ cirop raphũ ꝓpecumis
memoratam aur quantitatt̃ excetẽ¬
tib ꝓferatur minime ħ admitu abiu¬
dicantib oꝑt. quod insutiu creciti

Expanded text:
 pecuniam mutuaverit, si in provincia fuerit versatus collectarius honoris pretium dederit ambienti, exilii poena una cum ipso iudice plectetur.haec pro communi utilitate sancienda duximus, ut, si quis pecunias credere supra quinquaginta libras auri voluerit vel super reddito debito securitatem accipere, cum amplius sit memorata quantitate, sciat non aliter debere chirographum a debitore vel creditore percipere, quam si testimonium trium testium probatae opinionis per eorum subscriptiones idem chirographum capiat. nam si citra huiusmodi observationem chirographum pro pecuniis memoratam auri quantitatem excedentibus proferatur, minime hoc admitti ab iudicantibus oportet. quod in futuris creditis
Abbreviated transcription (Latin):
s̾.Si exp̃tio debitt quantititis st̃a noua¬
tiõe ꝑstipulatio̾e uilurat licitas. cc̃ q̃m supli¬
cas stipulatus es. faisa mutuc cate qͣnti¬
tatis demonstratio p̃missacũ obligatioĩsnĩ
d̾fecerat sulũ quonimnꝰ usq ad mod piacit̃
usiit possint exigianchil nocz. siuo citra

Expanded text:
Si ex pretio debitae quantitatis facta novatione per stipulationem usuras licitas contra quem supplicas stipulatus es, falsa mutuae datae quantitatis demonstratio praemissa, cum obligationis non defecerat substantia, quominus usque ad modum placitum usurae possint ex
Abbreviated transcription (Latin):
uitam ꝑ sonaꝵ stetur. łd̾antis. ł accipiẽ¬
tis iuite intelligantur conationes
enim fortune exitus ħ nobis suggeẜit.
ut possibile sit unius anni timõ. ł leui
cep̃. ⁊ exł inueni totam summã donati¬
oms nõ excecere legitimam quantitatẽ.¬
om aut̃ bĩdum abutraq ꝑte fuenit m̃¬
tio. ł abiciatũr tp̃s uite.ł donatons ł qui
donitionẽ accꝙ̃. it̃ quasi ppetuata donã¬
tioẽ. excontumatioẽ euns magnam ⁊ opu¬
ientiort̃ eam efficiente.⁊ una intelli¬
gatur. ⁊ quasi densiorib donationu cu¬
mulata ⁊ exceceit legitimum modũ ⁊
omi mõ acta reposcere: ⁊ ai̾r minime

Expanded text:
 stetur vel dantis vel accipientis, multae intellegantur donationes enim fortunae exitus hoc nobis suggessit, ut possibile sit unius anni tantummodo velcepit, et ex hoc inveniri totam summam donationis non excedere legitimam quantitateum ex utraque parte fuerit mentio, vel adiciatur tempus vitae vel donatoris vel qui donationem accipiet, tunc, quasi perpetuata donatione et continuatione eius magnam et opulentiorem eam efficiente, et una intellegatur et quasi densioribus donationibus cumulata excedere legitimum modum et omnimodo acta reposcere et aliter minime
Abbreviated transcription (Latin):
non uaiert. Renquam nõ quantitatẽ. que
rare. quasi nullo alio penitus adiocto pe¬
ꝑialib quam nisque incãs pm̃lmas
ꝓcedunt quanim mꝑiai ͤ s quidẽ dona¬
tioẽs mento indignari subobẜuatione
momim̃otoꝵ fieri tam aretro principib
quam a nobis sanctum ẽ.⁊ firmam hr̃e
ꝓriam maiestatẽ alias uõque ad pietatt̃
respitiunt usq ad quingentoꝵ solitoꝵ¬
sũmam ⁊ sine momim̃tis nalitus eẽ cẽ¬
semus. his insuꝑ añ nuptias donationib
que inaduitas inmores sui iuris consti
tatt̃. ¶ ꝯinaũt nõ inaino res donatioĩs
suerint eate ẜꝓres mobiles. ł ĩ mobiles
seuse mouentes quantitatt̃ cax extima
ri⁊ si quidem us ad iegittimam solidoꝵ sũ

Expanded text:
non valere reliquam vero quantitatem quae rare, quasi nullo penitus alio perialibus quam his, quae in causas piissimas procedunt: quarum imperiales quidem donationes merito indignari sub observatione monumentorum fieri tam a retro principibus quam a nobis sancitum est, sed firmam habere propriam maiestatem: alias vero, quae ad pietatem respiciunt, usque ad quingentosummam et sine monumentis esse validas censemus. His insuper ante nuptias donationibus, quae in adultas minores sui iuris constittatem. Sin autem non in auro res donationis fuerint datae, sed per res mobiles vel immobiles vel se moventes, quantitatum earum aestimari et, si quidem us
Abbreviated transcription (Latin):
tib nobis cã placuit hnmanior ut mlꝰ¬
te intelligantur. ⁊ õs uaude: ⁊ hii quiui¬
b̾autates accipiunt. sciant ueros non
fauos ec̃ suos donatores / siquis aũ talẽ
recꝙpint donationẽ in quastipulatus su¬
erit amniam quamdam pĩt quantita¬
tẽ tante sumine que nõ excesit iegit¬
timum donationis modum. uarietu¬
ti: utrũ eum ex ꝑticulardonatioẽ. mł¬
tas fecisse donationes existimandumẽ
r eas actis ñõ indigere. an ex totuis stipł¬
ationis fundam̃to ⁊ fonite euis exqua ã¬
nue conationes ꝓ fuxerumt iunameẽ
eamdonationẽ putandam.⁊ ꝓculdubi¬
o monum̃toꝵ obẜuatiõe uallantam. ꝙ¬

Expanded text:
tibus, nobis causa placuit humanior, ut et multae intellegantur et omnes validae, et hi qui liberalitates accipiunt sciant veros non falsos suos esse donatores. Si quis autem talem receperit donationem, in qua stipulatus fuerit annuam cuidam praestare quantitatem tantae summae, quae non excedit legitimum donationis modum, variabatur, utrum eum ex particulari donatione multas fecisse donationes existimandum est et eas actis non indigere, an ex totius stipulationis fundamento et fonte eius, ex quo annuae donationes profluxerunt, et unam esse eam donationem putandam et procul dubio monumentorum observatione vallandam.
Abbreviated transcription (Latin):
ceñtos soutos culatam. nõ indigẽ¬
ut nõ usq ad ducendoꝵ sõlidoꝵ sum¬
mam teneat s in buiꝰmoĩ obẜuaticẽ
simuit̃ sint. tam comimiimes quam
ante nuptias donationes siquid aũ
sup̃ iegitimam diffinitionẽ fuerit

Expanded text:
s solidos cumulatam non indigerut non usque ad ducentorum solidorum summam teneat, sed in huiusmodi observatione similes sint tam communes quam ante nuptias donationes. Si quid autem supra legitimam definitionem fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
a res ad priorẽ bominum reuertutur
Inhoc ⁊ enim casu diuerse sententi¬
e legum prutentuy habite sunt qui¬
o dum dicentib iuspignoris creo iton
auis penitus extingui. Nobis autẽ
uitum ẽ: eum qui semei consensit i¬
uenationi ypothete. ⁊ s mõ suum iꝰ
respuit indignum eẽ cante re ut¬
pote abmitio suppositam uendica¬

Expanded text:
modo ad priorem dominum revertuntur. In hoc etenim casu diversae sententiae legum prudentibus habitae sunt, quibusdam dicentibus ius pignoris creditori aliis penitus extingui. Nobis autem visum est eum, qui semel consensit alienationi hypothecae et hoc modo suum ius respuit, indignum esse eandem rem utpote ab initio
Abbreviated transcription (Latin):
orꝑr. Quam du nõ ẽ integra .p.
maiore eam consetutus sit. distͣ¬
nñgi it̃ obligatam nõ ammittt fa
nõ remittente lege contractus. ca
que sibi pignori nexa erant dixtͣ¬
xit. reuocari uenditionẽ iniquñ
c̃. Cum siquid inea ie fecent frau

Expanded text:
o. Quamdiu non est integra pecunia  parte maiore eam consecutus sit, distrahendi rem obligatam non amittit facnon reluctante lege contractus ea quae pignori sibi nexa erant distraxit, revocari venditionem iniquum est, cum, si quid in ea
Abbreviated transcription (Latin):
ub̾tate moratum sciente ea cui pigͥris
nomine obligatus diceris. p̃ sidi ꝓbau¬
eris ex consensu creditricis remissam pĩ¬
gnoris obligationẽ appareu̾.⁊ ꝑhoc ui¬
re te manumissum. nec ab hĩse o̾bi¬
orpr.  iplaueris te funtum m̃catũ:
possesionẽ cuis tibi traditam scien¬
ce ⁊ consentiente ca. que sibi eum a
uenditore obligatum dic̾ exceptioe cã
remouebit. nam obuigatio pignori
consensi contrabitur. ⁊ disso luitur.
pecimiam cebitam tibi obligauerat¬
⁊ sicum re publica postea contrax̃ uis
tuum nỹ iesit.
orpr.c um te adebitore m̃catum
ꝓponas cam rẽ. q̃ aui pignorata erat
si scienit eo. ac pignus surim iemittẽ¬
cciea̾ m̃catus es. cum eius consensuꝵ
iut̃ cellit q̃ denuo obligatoem pignoris cõsti c̃ħ¬

Expanded text:
bertate moratum sciente ea, cui pignoris nomine obligatus diceris, praesidi probaveris, ex consensu creditricis remissam pignoris obligationem apparebit, et per hoc iure te manumissum nec ab herede debiprobaveris te fundum mercatum possessionemque eius tibi traditam sciente et consentiente ea, quae sibi eum a venditore obligatum dicit, eam exceptione removebis. nam obligatio pignoris consensu et contrahitur et dissolvitur. pecuniam debitam tibi obligaverat, etsi cum re publica, postea contraxit, ius tuum non laesit.o. Cum te a debitore mercatum proponas eam rem, quae alii pignerata erat, si sciente eo ac pignus suum remittente eam mercatus es, cum eius consensu nit, quae denuo obligationem pignoris consti
Abbreviated transcription (Latin):
orꝑr. Cum incãm iuidicati aliqͣ
its pignori capitur ꝑ osfitiũeius
quiita decreuerit. uenumdari solz. non
ꝑcum qui iudicatum fieri postulauit¬
⁊ si alio emptore nõ existente. ł ex istẽ¬
te quidẽ si nõ dignam p̃tium offerẽte
iscui uidicatus satis nõ feterit. ad licita¬
tione̾ ẜ constituta suerit admissus. c¬
uiuslibr attius uice exossitio emere d̾bi.¬

Expanded text:
o. Cum in causa iudicati aliqua res pignori capitur, per officium eius qui ita decrevit venumdari solet, non per eum, qui iudicatum fieri postulavit. Et si alio emptore non existente, vel existente quidem, sed non dignum pretium offerente is cui iudicatus satis non fecit ad licitationem secundum constituta fuerit admissus, cuiuslibet alterius vice ex officio emere deb
Abbreviated transcription (Latin):
ctoritate p̃sidis capti. potuso istrabi
quam uut dominii posfid̾i consucue¬
runt. sitñ ꝑ calliditatẽ compdempã¬
ti: emptor inueniri nõ p̃t. tc̃ aucton¬
tate prracipis dominium cred itori
iam dudum placuit s. ut sequenti e¬
ditori. utilis accõ detur. tam diuq
cum is qui uis rep̃sentat tuetatur qͣ¬
diuincausa pignoris manz euis qui
dedistis tm̃. is ꝙ qui accepit alii eã possoem̃ cui
gnorauit. creditor enis i id quod pi¬
gnoris uiculum nõ constitit. distra¬
hens dominio uos priuare nequit
quod si ñ fuit nr̃o creditori usus fr¬
uctus. s⁊ ip̃a possessio pignorata.⁊ ã¬
te ex souitam ad omino petimiam
creditor sc̃dus pignus acceptum uẽ¬
didit. non posse uẽnditiosic̃ post
dissoluta petuma restindi ouioꝵ pͥn¬
cipum placitis conotinetur.
obligata. nõ uendidit. s alii credito¬
ri pignori deoit. examinata fide iĩ po¬
teris eam soluto co quod exbat cã cre¬
ditori dep̾tur int̾tessu p̃sidis ꝓuĩtie

Expanded text:
idis capta potius distrahi quam iure dominii possideri consuerunt. si tamen per calliditatem condemnati emptor inveniri non potest, tunc auctoritate principis dominium creditori am dudum placuit, scilicet ut sequenti creditori utilis actio detur tamdiuque eum is qui ius repraesentat tueatur, quamdiu in causa pignoris manet eius quidedistis, isque qui accepit alii eam possessionem,gneravit, creditor eius in id, quo pignoris vinculum non constitit, distrahens dominio vos privare nequivit. Quod si non fuit vestro creditori usus fructus, sed ipsa possessio pignerata, et ante exsolutam a domino pecuniam creditor secundus pignus acceptum vendidit, non posse venditionem post soluta pecunia rescindi divorum principum placitis continetur. obligata, non vendidit, sed alii creditori pignori dedit, examinata fide veri poteris eam soluto eo, quod ex hac causa creditori debetur, intercessu praesidis provinciae
Abbreviated transcription (Latin):
qne pignon fucrant data. hac m̃it soctio
tuo trabidisti. ut pignoris uinculum
dnsouiatur. obugatio. semel extincta ĩ¬
staurari non pt.¬
dir es pignoris e ypotrece iurt cit¬
ditonb obnoxias. citia consensum eoꝵ
debitores alienantes p̃cetentẽ nõ disolu¬
u nt obligationẽ.

Expanded text:
e pignori fuerant data, hac mente socero tuo tradidisti, ut pignoris vinculum dissolvatur, obligatio semel extincta instaurari non pRes pignoris hypothecaeve iure creditoribus obnoxias citra consensum eorum debitores alienantes praecedentem non dissolvunt obligationem.
Abbreviated transcription (Latin):
Aeñs uirs dubitationẽ d̾citentes
addupium genins y potretaꝵ respexmmꝰ
imum quit̾ quod excomentiom:
⁊ pactis. hominum nascitur aluid qd̾
auidica datur ⁊ ptor̾ium nunictura¬
cur.⁊ cum̃ inuenimus inconuentio¬
nalib pignori ⁊ypoteetis no solũ
tenentem creditorẽ ad iuuaris ⁊̃ si¬
abea possessicẽ cadat. sine sua culpasi¬
ũ nõ sine: fortuito casu humanius
eẽ ꝓ speximus. ⁊ mp̃torio pignore da¬
re recupationẽ creditori. quocumq
mõ possessionẽ amittat. siue suacł
pa. siũ nõ siue fortuito casu lic⁊ enĩ
cebuerat. an cum hr̃e suo pignoĩ
ne aliquem patiatur iacturam. tm̃
nequid amarum incres itorib cõseq̃¬
tur benignius cãm intptatur ⁊ ei re¬

Expanded text:
s iuris dubitationem decidentes ad duplum genus hypothecarum respeximus, unum quidem, quod ex conventionibus et pactis hominum nascitur, aliud, quod a iudicibus datur et praetorium nuncupatur. Et cum invenimus in conventionalibus pignoribus vel hypothecis non solum tenentem creditorem adiuvari, sed etiam si ab eo cadat, sive sua culpa sive non sive fortuito casu, humanius esse perspeximus et in praetorio pignore dare recuperationem creditori, quocumque modo possessionem amittat, sive culpa sua sive non sive fortuito casu. Licet enim debuerat incumbere suo pignori, ne aliquam patiatur iacturam, tamen, ne quid amarum in creditoribus consequatur, benignius causam interpretamur et ei re
Abbreviated transcription (Latin):
.Debitum cuiꝰ meminini quod ꝑ
pacti uenditionẽ inutuit᷑ ftãm remi¬
sisti. ⁊̃ nc̃ petẽ nõ uetabis. ⁊ isitato
more pignorata uendicare.
batur. ꝓgramate ad moniti cieoito¬
res: cum p̃sentts eẽnt ius suum exe¬
cuti non sunt possunt iuderobuga¬
tone pignoris amisisse:
tiõe sundi qui ꝑcirographum nexus
ꝓignor fuerat iubntt̃ eand̾ cantioe.
rtdi. pignoris: ins remisisse iuderi
manifestum ẽ.¬
S.s iypotpecas fisco distrabente
creditores s ilentio tradiderunt ne¬
debr¬

Expanded text:
Debitum, cuius meministi, quod per pacti conventionem inutiliter factam remisisti, etiam nunc petere non vetaris et usitato more pignora vindicare.batur, programmate admoniti creditores, cum praesentes essent, ius suum exsecuti non sunt, possunt videri obligationem pignoris amisisse. tione fundi, qui per chirographum nexus pignori fuerat, iubentem eandem cautionem reddi pignoris etiam ius remisisse videri manifestum eSi hypothecas fisco distrahente creditores silentio tradiderunt nedeb
Abbreviated transcription (Latin):
obligatio contrapi nõ pt̃ ita alticꝰ
ius uiri subiectas nõ ẽ. aliquid dari
ꝑrestitu nisi sui int̾sit nemostipła¬
rip̃t. cum igitur desimita ĩmatri¬
monio filia tua suꝑstitis filii nõc

Expanded text:
obligatio contrahi non potest, ita alteri, cuius iuri subiectus non est, aliquid dari vel restitui, nisi sua intersit, nemo stipulari potest. Cum igitur, defuncta in matrimonio filia tua, superstitis filii nomine
Abbreviated transcription (Latin):
deor. Instrũmentoꝵ exempla nõ pro¬
sĩt precib ad iunxisse s necesse sit eoꝵ
insapplicatione ium exprimi ut respõ¬
suro principi uera precatio appenat rẽ
cognoscendam solis cum necessitas exx¬
geiͣt uerbis in p̃cib inserendis quoꝵ de

Expanded text:
. Instrumentorum exempla non prosit precibus adiunxisse, sed necesse sit eorum in supplicatione vim exprimi, ut responsuro principi vera precatio rem aperiat cognoscendam, solis, cum necessitas exegerit, verbis precibus inserendis, quorum de
Abbreviated transcription (Latin):
orꝑi. Pupillus agere uodiscumac¬
cõne tutrie conpelliñ pt̃. um̃ ad uer¬
sus futuram caĩpniam. ut siꝗd eid̾¬
betis. curius eiꝰ inꝑilu̾tur usuraruo
deuunitiatio ĩb srequent ĩt̾positisad
iditium eum ꝓuocare: ac sirẽ dn̾i¬
muationẽ ꝓferãt ac̾tis ap̃ p̃sidem

Expanded text:
o. Pupillus agere vobiscum actione tutelae compelli non potest. Verum adversus futuram calumniam et ut, si quid ei debetis, cursus eius inhibeatur usurarum, denuntiationibus frequenter interpositis ad iudicium eum provocate ac, si rem dissimulatione proferat, actis apud praesidem
Abbreviated transcription (Latin):
dispitir ⁊ si palam dolo tntoris. ł ma¬
nifesta negiegentia cessatũ ẽ. utele
iuditio dampnũq excessatioẽ accidĩ¬
sr. pupillo prestandum ẽe statuere
curabit
sidis sub lata petuna que ad cõꝑatio¬
ne̾ possessionis fuerat deposita. p̃diũ
si biꝯ parauerit. elige utrũ malis. ĩ
emptionẽ tib̾ negotium eum gesise.
an quia in usus suos ꝯuerse petuni¬
e sunti legit᷑timas usuras ab eo acciꝑe

Expanded text:
dispiciet: et si palam dolo tutoris vel manifesta neglegentia cessatur, tutelae iudicio damnum, quod ex cessatione accidisset, pupillo praestandum esse statuere curabit.sidis, sublata pecunia, quae ad comparationem possessionis fuerat deposita, praedium sibi comparavit, elige, utrum malis in emptione tibi negotium eum gessisse, an, quia in usus suos conversae pecuniae sunt, legitimas usuras ab eo accipe
Abbreviated transcription (Latin):
tutor enim in uentarium cet̾aq ĩstru¬
m̃ta sino ꝓferat. inutẽ ius uirandũ
ad uersuns se p̃t ad mittere. at enim
br̃s cuis itademum si reꝑta in hr̃di¬
tate dolo malo non exhiłãt s cum
adueisus ip̃m cutorẽ utem contesta¬
tam eẽ dicatis. tranfferentib uobiꝰ
instrum̃ta. quatenin uixta formã
contestationum ꝑtes suas debãt i¬
oderaꝵ.
inuentarum iusiurandum macrõẽ
tũtele p̃t̾mitti placuerit iudicemtm̃
uelut exdolo cutoris. auis inditus
initructum. ad uersus eos ferre ferre¬

Expanded text:
tutor enim inventarium ceteraque instrututor enim inventarium ceteraque instrumenta si non proferat, in litem iusiurandum adversus se potest admittere: at enim heres eius ita demum, si reperta in hereditate dolo malo non exhibeat. Sed cum adversus ipsum tutorem litem contestatam esse dicatis, transferentibus in heinstrumenta, quatenus iuxta formam constitutionum partes suas debeat moderari. inventarium iusiurandum in actione tutelae praetermitti placuerit, iudicem tamen velut ex dolo tutoris aliis indiciis instructum adversus eos ferre
Abbreviated transcription (Latin):
oꝑr.i it⁊ tutoꝵ conuentione mutu¬
um ꝑiculum uimume finiatur. tñ
eum qui ad mmistrauit. si soluendo sit
primo in loco eius sucessores eẽ cõnueni¬
endos nõ ambigitur demilitem ui¬
orꝑr. Aduersus hreẽ tutoris rando
adtransferendam iutelam uidicem ac¬
cipiens tp̃r utis ad pub̾em iustrumĩta
ꝑtinentia restitui desst̾alĩ. quod si
bolo non exiłantur militt̃ uirãdinb̾
facuitas erti mõ si qu̾ontam pupu¬
lo debitam affectionem ad uintulaꝙ̃ re
reposcit inuitus utẽ uirare ⁊ pelli ñ pt̃.
s uolens ita denu̾m audiendus ẽ. si
hĩt ꝑlongam successionem tutoris in¬
stium̃ta pupillana dolo circum ueni¬
sacultate: uidex̾ deuentate cõgnos ⁊ca
que ⁊ argum̃tis iquidi inuestigari
potest
o̾.Summa sententia comprehensa
quam cessantib curatorib quõdam
nus uidex secutus uiris uirandi ateꝓ
iati reugionẽ. in comdempnationẽ de¬
duxit minui pacto non potuit.¬
opr. a lio uut c̃ tutor. aliobĩs eiꝰ.

Expanded text:
o. Licet tutorum conventione mutuum periculum minime finiatur, tamen eum qui administravit, si solvendo sit, in primo loco eiusque successores conveniendos esse non ambigitur. S. Io. Adversus heredem tutoris ad transferendam tutelam iudicem accipiens tempore litis ad puberem instrumenta pertinentia restitui desiderabis. quod si dolo non exhibeantur, in litem iurandi tibi facultas erit, modo si quondam pupillo debitam adfectionem ad vincula quoque reposcit, invitus in litem iurare compelli non potest. sed volens ita demum audiendus est, si heres per longam successionem tutoris instrumenta pupillaria dolo circumvenifacultate iudex de veritate cognoscet, quae etiam argumentis liquidis investigari potestSumma sententia comprehensa, quam cessantibus curatoribus quondam tuis iudex secutus iureiurandi a te perlati religionem in condemnationem deduxit, minui pacto non potuito. Alio iure est tutor, alio heres eius.
Abbreviated transcription (Latin):
orꝑ. C at̃ ur̃ tutor ł curator datus
si se non cxcusauerit nõ iõ uos minꝰ
nĩdes eiꝰ tutele. ł utili uio itio conue¬
niri potestis. quod eum tuteiam seu
curam non ad minitrasse dicitis
cẽ qui ad minintrauerunt sepe resꝙpt̃t

Expanded text:
r vester tutor vel curator datus si se non excusavit, non ideo vos minus heredes eius tutelae vel utili iudicio conveniri potestis, quod eum tutelam seu curam non administrasse dicitis: esse qui administraverint saepe rescript
Abbreviated transcription (Latin):
ac̃tutorib ẜuari non potuerunt. si it.¬
mõ cum suspectos facert deber̃. it offi¬
tium o miserunt. tu aũt ⁊ si ccͣ patrd¬
num tuũ famosam ãccõnẽ institu¬
ere non potunti ꝓuidere tñ nequid
tutele deeẽt necessarin postulatioĩ¬
tisti

Expanded text:
contutoribus servari non potuerunt, si modo, cum suspectos facere deberent, id officium omiserunt. Tu autem, etsi contra patronum tuum famosam actionem instituere non potuisti, providere tamen, ne quid tutelae deesset, necessariis postulationituisti