comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uit fore. ut ab codem breui solueret᷑
uerum iam imperatori nunciabã¬
tur et ex urbe presagia. neronem
diebus ultimis monitum per quie¬
tem ut̃ tensam Iouis optimi maximi
e sacrario in domum uespasiam et
inde in circum deduceret ac non mł¬
to post comicia secundi confulatus
meunte galba statum diui iulii ad
onentem sponte conuersa. acieqz ber¬
tiacensi priusꝙͣ comiicteretur duas
aquilas in conspectu omnium con¬
fluoisse bictaq altera fuperuenisse
Terciam ab solis eportu ac uictricẽ
a begisse. nec tamen quicquam an¬
te temptauit promptissimis acq
eciam in stantibus suis. quã solli¬
citatus quorundam et ignotoeum
Et Absentium fortuito fauore.
esaici exercitus bine tribus
legiombus milia missa auxi¬
lio õtħom postquam ingressis it̾
nunciatum est bictum eum ac bim
uite sue actulisse. nchilomius¬
Restiterunt. sed aquileiam usque
nem ac̾ licenciam onmni Rapmarũ
genere guassati cum tinerent ne

Expanded text:
uit fore ut ab eodem breui solueretur, uit fore ut ab eodem breui solueretur, uerum iam imperatore. nuntiabantur et ex urbe praesagia: Neronem diebus ultimis monitum per quietem, ut tensam Iouis Optimi Maximi e sacrario in domum Vespasiani et inde in circum deduceret; ac non multo post comitia secundi consulatus ineunte Galba statuam Diui Iuli ad Orientem sponte conuersam, acieque Betriacensi, prius quam committeretur, duas aquilas in conspectu omnium conflixisse uictaque altera superuenisse tertiam ab solis exortu ac uictricem abegisse. nec tamen quicquam ante temptauit, promptissimis atque etiam instantibus suis, quam sollicitatus quorundam et ignotorum et absentium fortuito fauore. oesiaci exercitus bina e tribus legionibus milia missa auxilio Othoni, postquam ingressis iter nuntiatum est uictum eum ac uim uitae suae attulisse, nihilo setius Aquileiam usque nem ac licentiam omni rapinarum genere grassati, cum timerent ne
Abbreviated transcription (Latin):
cam ciuili a liqua perturbacione
in tutelam eius ac belut ĩ grennũ
Deuenturam.
Randente co quondam canis
exterriꝰ e truuo manum hu¬
manam intulit. menseqz subiecit
Cenante Rursus bos arator decusso
triclimum Irrupit. ac fugatis mi¬
instris quasi sepente defessus proa¬
dit ad ipsos accumbentis peses cer¬
uicemq submifit. Arbor quoq Cu¬
pressus in agro auito sine ulla ui
tempestatis euulsa radicitus acq
prostrata. in sequenti die uindior
ac firmior resurrexit. At inacha¬
ya sompmiauit inicium sibi suisq
felicitatis futurum simulacdens
nerom exemptus esset. euenitq ut
soquenti die progressus in atrium
medicus dentem et ostenderet tantũ
ꝑ q eremptum.
Dud uideam carmeli dei ora¬
culum confulentem ita com¬
firmauere sortes. ut quicquid agi¬
taret uosuerrtq animo ꝙͣ libet
magnum idesse prouenturum pol¬
licerentur et unus ex nobilibus
captiuis iosephus cum coniceretur
in uincula constantissime ad seuera.¬

Expanded text:
. ciuili aliqua perturbatione . ciuili aliqua perturbatione in tutelam eius ac uelut in gremium deuenturam. randente eo quondam canis extrarius e triuio ma num humanam intulit mensaeque subiecit. cenante rursus bos arator decusso iugo triclinium irrupit ac fugatis ministris quasi repente defessus procidit ad ipsos accumbentis pedes ceruicemque summisit. arbor quoque cupressus in agro auito sine ulla ui tempestatis euulsa radicitus atque prostrata insequenti die uiridior ac firmior resurrexit. At in Achaia somniauit initium sibi suisque felicitatis futurum, simul ac dens Neroni exemptus esset; euenitque ut sequenti die progressus in atrium medicus dentem ei ostenderet tantumque quod exemptum. Apud Iudaeam Carmeli dei oraculum consulentem ita confirmauere sortes, ut quidquid cogitaret uolueretque animo quamlibet magnum, id esse prouenturum pollicerentur; et unus ex nobilibus captiuis Iosephus, cum coiceretur in uincula, constantissime asseuera
Abbreviated transcription (Latin):
pidis ictum gẽnu. scutoq sagutas
aliquot exceperit. Icust neronem
gallamqz othone ac bĩtellio de
principatu certantibus in spem
ue ostenta Conceptam
⁊ suburbano flauiorum quer¬
cũs antiqua erat marti sacra¬
cã. per tres respasie partus singu¬
los Repente ramos a frutice de dit
haud dubia signa futuri cuiusq
fati. primum exilem. et cito arefac¬
tum Ideoq puella nata non ꝑan¬
nauit. secundum preualidum ac
prolirum et qui magnam felicita¬
tem portenderet. tercium bero ĩstar
arboris. Quare patrem sabinum
ferunt aruspicio insuper comfirma¬
tum renunciasse matri nepotem ei
cesarem genitum nec illam quicꝙͣ
aliud ꝙͣ cachumasse mirantem qd
adhuc se mentis corpore de dicaret
Iai filius suus. Mux cum edile
eum cesar succensens curam berrẽ¬
dis uiis non adhibitam luto ius¬
sisset oppleri congesto per milites
in pretexte sinum. non defuerunt
qui incerpretarentur quandoq ꝓ¬
culcatam desertamq rem publi¬

Expanded text:
pidis ictum genu scutoque sagittas pidis ictum genu scutoque sagittas aliquot exceperit. Post Neronem Galbamque Othone ac Vitellio de principatu certantibus in spem haec ostenta conceptam. In suburbano Flauiorum quercus antiqua, quae erat Marti sacra, per tres Vespasiae partus singulos repente ramos a frutice dedit, haud dubia signa futuri cuiusque fati: primum exilem et cito arefactum, ideoque puella nata non perannauit, secundum praeualidum ac prolixum et qui magnam felicitatem portenderet, tertium uero instar arboris. quare patrem Sabinum ferunt, haruspicio insuper confirmatum, renuntiasse matri, nepotem ei Caesarem genitum; nec illam quicquam aliud quam cachinnasse, mirantem quod adhuc se mentis compote deliraret iam filius suus. Mox, cum aedilem eum C. Caesar, succensens curam uerrendis uiis non adhibitam, luto iussisset oppleri congesto per milites in praetextae sinum, non defuerunt qui interpretarentur, quandoque proculcatam desertamque rem p
Abbreviated transcription (Latin):
at euiam cuuitatem quo adlatet̃i
et eciam extirma metuenti proiuĩ¬
cia cum exercitu oblata est. Ier¬
trebuerat otiente toto betus et aõs¬
tans opino esse. infatis ͤ eo tempe
iudea prefecti rerum potirentutr.
Id de imperatore Romano quantum
postra euentu apparuit diccum ẽ¬
Iuder namqz ad se trabentes Rebel¬
larunt. cesoqs preposito legatum
insuper consularem syrie suppetias
felentem rapta aquila fugauerũt
Adhunc motum Reprimendum
cum exercitu ampliore et non in¬
stremio duce cui tamen tuto tanta
res cõmeteretur opus esse. yp̃e po¬
tissimum delectus est et et nndus¬
tria expertus. nec metuendus ul¬
so modo ob humilitatem generis
ac nominis. Additis igiur ad
copias duabus legionibus octo
alis cohortibus decem acqz inter
legatos maiore filio assumpto ut
primum prouinciam artigit ꝓxi¬
mas quo conuertit in se. conecta
statim cum furore disciplina unoq
et astrio prelio tam constanter Im¬
to. ut i oppugnacione castelli la¬

Expanded text:
ac deuiam ciuitatem, quoad latenti ac deuiam ciuitatem, quoad latenti etiamque extrema metuenti prouincia cum exercitu oblata est. Percrebruerat Oriente toto uetus et constans opinio esse in fatis ut eo tempore Iudaea profecti rerum potirentur. id de imperatore Romano, quantum postea euentu paruit, praedictum Iudaei ad se trahentes rebellarunt caesoque praeposito legatum insuper Syriae consularem suppetias ferentem rapta aquila fugauerunt. ad hunc motum comprimendum cum exercitu ampliore et non instrenuo duce, cui tamen tuto tanta res committeretur, opus esset, ipse potissimum delectus est ut et industriae expertae nec metuendus ullo modo ob humilitatem generis ac nominis. additis igitur ad copias duabus legionibus, octo alis, cohortibus decem, atque inter legatos maiore filio assumpto, ut primum prouinciam attigit, proximas quoque conuertit in se, correcta statim castrorum disciplina, unoque et altero proelio tam constanter inito, ut in oppugnatione castelli la
Abbreviated transcription (Latin):
terea consulacum quem gessit per
duos nouissimos aum monses me¬
dium tempus ad proconsulatum
usque mocio secessuq egit. agnppi¬
nam timens potentem ad hũc apud
filium. et defuncti quaꝵ narcissi
amnici posam. Exinde sortitus afir¬
cam integerrie nec sine magna
dignaciõne admimstrauit msi qd̃
adrumeti sedicione quedam rapaci¬
tatis ineum iacta sunc. Rediit certe
nichilo opulencior. ut qui prope la¬
befactaca iam fide omma predia fr̃i
cbligaret. neccessarioq ad mango¬
moos questus fustinende dignitatis
causa descenderit. propter qd̾ bulgo
mulio bocabatur. Comuctus quap
dicitur ducenta sescercia expressisse
iuueni qui latum clauum aduersus
patris uoluntatem impetrarat.
Eaꝙ Nomine Grauiter¶ Incre¬
pitus..
Eregrinacione a chaica inter
cmites neronis cum cantã¬
te eo aut discederet sepuis aut pre¬
sens ob dormisceret. grauissimam
contraxit offensam. prohibitusq
non contuber mo modo sed eciam
publica salutacione secesfit in puã

Expanded text:
terea consulatum, quem gessit per terea consulatum, quem gessit per duos nouissimos anni menses. medium tempus ad proconsulatum usque in otio secessuque egit, Agrippinam timens potentem adhuc apud filium et defuncti quoque Narcissi amici perosam. Exim sortitus Africam integerrime nec sine magna dignatione administrauit, nisi quod Hadrumeti seditione quadam rapa in eum iacta sunt. rediit certe nihilo opulentior, ut qui prope labefactata iam fide omnia praedia fratri obligaret necessarioque ad mangonicos quaestus sustinendae dignitatis causa descenderit; propter quod uulgo mulio uocabatur. conuictus quoque dicitur ducenta sestertia expressisse iuueni, cui latum clauum aduersus patris uoluntatem impetrarat, eoque nomine grauiter increpitus. Peregrinatione Achaica inter omites Neronis cum cantante eo aut discederet saepius aut praesens obdormisceret, grauissimam contraxit offensam, prohibitusque non contubernio modo sed etiam publica salutatione secessit in paruam
Abbreviated transcription (Latin):
duxit uorem statili capelle
equitis Romani sabratensis ex af¬
frica delegatam olim. latineq con¬
dicionis sed mox ingenuami⁊ ciuẽ
Rom̃ Recuperatorio iudicio pronũ¬
ciatam patre asserente flauio li¬
berale ferenti genito nec quicquam
amplius ꝙͣ questorio scriba. Ex
hac liberos tulit titum et domiciã¬
num et donnallam. Uxore ac filie
superstos fuit. acq utramq ad huc
priuatus amisit. Post uroris ex¬
cessum eaindem antome libertam
et a manu dilectam quondam sibi
reuocauit in contubermum habuit¬
qz eam imp̃r pene iuste uroris
Caudio principe narcissi
gracia legatus legionis in
germamamn missus est inde in
britanniam translatus. tricies cũ
hoste confluxit. duas ualidissias
gentes superq uĩgniti oppida et
insulam uecten britanine proxĩãm
Indicaionem Redegit. partim auli¬
plauti legati consularis parti clau¬
dni ipsius ductu. Quare trrumpha¬
lia ornamenta et in breui spacio
dupplex sacerdocium accepit. pre¬

Expanded text:
duxit uxorem, Statili Capellae duxit uxorem, Statili Capellae equitis R. Sabratensis ex Africa delicatam olim Latinaeque condicionis, sed mox ingenuam et ciuem Rom. reciperatorio iudicio pronuntiatam, patre asserente Flauio Liberale Ferenti genito nec quicquam amplius quam quaestorio scriba. ex hac liberos tulit Titum et Domitianum et Domitillam. uxori ac filiae superstes fuit atque utramque adhuc priuatus amisit. post uxoris excessum Caenidem, Antoniae libertam et a manu, dilectam quondam sibi reuocauit in contubernium habuitque etiam imperator paene iustae uxoris Claudio principe Narcissi gratia legatus legionis in Germaniam missus est; inde in Britanniam translatus tricies cum hoste conflixit. duas ualidissimas gentes superque uiginti oppida et insulam Vectem Britanniae proximam in dicionem redegit partim AuliPlauti legati consularis partim Claudii ipsius ductu. quare triumphalia ornamenta et in breui spatio duplex sacerdotium accepit, prae
Abbreviated transcription (Latin):
manente uilla qualis fuerat olim
ne quid sailicet oculorum confuetu¬
dini deperiret. et auie memoriam
tantopere dilexit. ue sollempmibus
at festis diebus pocillo quoq eius
argenteo potare perseuerauerit.
Sumpta unili toga latum clauũ
quamquam fratre adepto diu au̾¬
satus est. nec ut tandem appet̾et
compelli amare potuit. Ea demũ
extudit magis cnucio ꝙͣ precib
uel auccoritate dum eum i deintidẽ
per contumeliam ante ambulone
firitris appellat.
tibunatum militum intra¬
cia meruit questor cretam
et cyrenas proiunciam sorte cepit
edilitatis ac mox preture candi¬
datus eciam non sine Repulsa sex¬
toqz uir adeptus est loco ac prima
statim peticione et in primis in fẽ¬
non genere demereretur. Ludos ex¬
traordinarios pro bictoria eius
germanica depoposcit. peneq con¬
iuratorum addendum censuit ue
insepulti proicerentur. Egit et
gracias ei apud amplissimum or¬
dinem qd se honore cene dignatus
Ater hec flauain donnaillam

Expanded text:
manente uilla qualis fuerat olim, manente uilla qualis fuerat olim, ne quid scilicet oculorum consuetudini deperiret; et auiae memoriam tanto opere dilexit, ut sollemnibus ac festis diebus pocillo quoque eius argenteo potare perseuerauerit. Sumpta uirili toga latum clauum, quanquam fratre adepto, diu auersatus est, nec ut tandem appeteret compelli nisi a matre potuit. ea demum extudit magis conuicio quam precibus uel auctoritate, dum eum identidem per contumeliam anteambulonem fratris appellat. ribunatum militum in Thracia meruit; quaestor Cretam et Cyrenas prouinciam sorte cepit; aedilitatis ac mox praeturae candidatus, illam non sine repulsa sextoque uix adeptus est loco, hanc prima statim petitione et in primis. praetnon genere demereretur, ludos extraordinarios pro uictoria eius Germanica depoposcit poenaeque coniuratorum addendum censuit, ut insepulti proicerentur. egit et gratias ei apud amplissimum ordinem, quod se honore cenae dignatus esset. Inter haec Flauiam Domitillam
Abbreviated transcription (Latin):
pollionem. ter tribunum militũ
prefeccum ꝙ castrorum fr̃em se¬
natorem pretorie dignicatis. Lo¬
cus eciam ad sertum miliarium
anursia spolecium euntibus in mõ¬
te summo appellatur bespasie ubi
uespasiorum ꝙ̃ plura monumenta
extant magnum iudicium splen¬
doris familie et betustatis Non
negauerim iactatum a quibusdã
petromis patrem e Regione transpa¬
dana fuisse. mancipem operarũ
que ex umbria in sabmos ad cultu¬
ram agrorum qd annis commeare
foleant. subsedisse autem i oppi¬
do Reatino uxore ibidem ducta ip̃e
ne bestigium quidem de hoc quauis
satis cũuose Inuqiuneiem Iuiem .
espasiamus natus est insa¬
mus uĩtra reate uico modi¬
co cui nõmen est phalacrine .xu
Realend decembris uesperiq suspi¬
cio camermo .c. poppeo sabmo dõs.
quinquennio antequam augustus
excederet educatus sub paterna auia
tretulla in prediis cosamĩs. Quare
princeps quoq et locum in cunabũ¬
lo Romano assidue frequentauit.

Expanded text:
Pollionem, ter tribunum militum Pollionem, ter tribunum militum praefectumque castrorum, fratrem senatorem praetoriae dignitatis. locus etiam ad sextum miliarium a Nursia Spoletium euntibus in monte summo appellatur Vespasiae, ubi Vespasiorum complura monumenta extant, magnum indicium splendoris familiae et uetustatis. non negauerim iactatum a quibusdam Petronis patrem e regione Transpadana fuisse mancipem operarum, quae ex Vmbria in Sabinos ad culturam agrorum quotannis commeare soleant; subsedisse autem in oppido Reatino uxore ibidem ducta. ipse ne uestigium quidem de hoc, quamuis satis curiose inquirerem, inueni. espasianus natus est in Sabinis ultra Reate uico modico, cui nomen est Falacrinae, XV. Kal. Decb. uesperi, Q. Sulpicio Camerino C. Poppaeo Sabino cons., quinquennio ante quam Augustus excederet; educatus sub paterna auia Tertulla in praediis Cosanis. quare princeps quoque et locum incunabulorum assidue frequentauit,
Abbreviated transcription (Latin):
principum et ce¬
de incertum diu
et quasi uagum
Imperium suscepit. firmauitq tan¬
dem gens flauia. obscura illa quidẽ
ac sine ullis maiorum ỹmaginib
sed tamen rei publice nequaquam
penitenda. constet licet domiciamũ
cupiditatis ac seuicie merito penas
liusse. Trtus flaiuiue petromis
iuinceps reatinus bello cuuli pom¬
peranarum partium centuriane ud¬
catus profugit ex pharsalica a cie
domumq se contulit. ub̃i demnde ue¬
na et missione impetrata maccio¬
nes argentarias factitauit. Huius
filius cognomime sabmus expers
milicie. et si quidam eum primĩpa¬
larem putent. Nonnulli cum adhuc
Publicum quadragesime masia
egit. manebantq ymagines a ciuĩ¬
tatibus ei posite sub hoc titulo.¬
femis apud heluicios exerclut. Ibi¬
ꝙ diem obiit. superfaitibus urore
uespasia polla et duobus exea li¬
beris. quorum maior sabinus ad
prefecturam urbis annor uespasi¬
amis ad principatum usque pro¬
cessit. Polla mirsie honesto genẽ
orta patirm habuit bespasum

Expanded text:
principum et caede incertum diu et quasi uagum imperium suscepit firmauitque tandem gens Flauia, obscura illa quidem ac sine ullis maiorum imaginibus, sed tamen rei p. nequaquam paenitenda, constet licet Domitianum cupiditatis ac saeuitiae merito poenas luisse. T. Flauius Petro, municeps Reatinus, bello ciuili Pompeianarum partium centurio an euocatus, profugit ex Pharsalica acie domumque se contulit, ubi deinde uenia et missione impetrata coactiones argentarias factitauit. huius filius, cognomine Sabinus, expers militiae —etsi quidam eum primipilarem, nonnulli, cum adhuc publicum quadragesimae in Asia egit; manebantque imagines a ciuitatibus ei positae sub hoc titulofaenus apud Heluetios exercuit ibique diem obiit superstitibus uxore Vespasia Polla et duobus ex ea liberis, quorum maior Sabinus ad praefecturam urbis, minor Vespasianus ad principatum usque processit. Polla Nursiae honesto genere orta patrem habuit Vespasium
Abbreviated transcription (Latin):
quidem proposuerat ancium deinde
alexandriam cõmigrare interempto
prius utriusq ordĩnis electissimo
quoq Quod ne cui dubium uide
duo libelli diuerso titulo, alteri gla¬
dius. alteri pugia iudex erat. Am¬
bo nomma et notas continebaeut
morti destinatorum Inuenta est ⁊¬
archa ingens uanorum uenenorũ
plena quibus mox a claudio dem̾¬
sis inferta maria traduntur/ non
sme piscium ericio quos enectos estꝰ
in prormia lictora eiecit.

Expanded text:
quidem proposuerat Antium, deinde quidem proposuerat Antium, deinde Alexandream commigrare interempto prius utriusque ordinis electissimo quoque. quod ne cui dubium uideaduo libelli diuerso titulo, alteri 'gladius,' alteri 'pugio' index erat; ambo nomina et notas continebant morti destinatorum. inuenta et arca ingens uariorum uenenorum plena, quibus mox a Claudio demersis infecta maria traduntur non sine piscium exitio, quos enectos aestus in proxima litora eiecit.
Abbreviated transcription (Latin):
eciam gladiis depositis equitatũ ar¬
mato circundedit. Sed cum uideret
suspectare plerosqz dilabi ad resumẽ¬
da si qua ius fieret arma profugit
concionem. Confestinqz urbem om̃ez
petit deflem omnt acerͬbitate in sena¬
tu cui aduertendos tantorum dedeoo¬
rum Rumores palam minabatur
querens inter cetera fraudatum se
iusto trrumpho cum ipse paulo
ante. ne quid de honoribus suis age¬
retur eciam sub mortis pena demĩ¬
ciasset. Adicus ergo in Icinere a le¬
gatis amplissimm ordinis ut matu¬
raret orantibus ꝙͣ maxima uõce be¬
mam inquit ueniam. et hycniecũ
capulum gladii crebro uerberans
quo accinctus erat edixisse reuertis
se se his tantum qui optarent eq̃stri
ordini et populo. Nam se noꝑ ciuẽ
neq principem fenatui amplius fo
sibi occurrere acq omisso uel dilato
triumpho ouans urbem nat̾ali suo
ingressus est, utraq quartum mẽ¬
sem ꝑiit ingencia faciora ausus
et aliquantõ maiora moliens. Si¬

Expanded text:
etiam gladiis depositis, equitatu aretiam gladiis depositis, equitatu armato circumdedit. sed cum uideret suspecta re plerosque dilabi ad resumenda si qua uis fieret arma, profugit contionem confestimque urbem †omnem petit, deflexa omni acerbitate in senatum, cui ad auertendos tantorum dedecorum rumores palam minabatur, querens inter cetera fraudatum se iusto triumpho, cum ipse paulo ante, ne quid de honoribus suis ageretur, etiam sub mortis poena denuntiasset. aditus ergo in itinere a legatis amplissimi ordinis ut maturaret orantibus, quam maxima uoce: 'ueniam,' inquit, 'ueniam, et hic mecum,' capulum gladii crebro uerberans, quo cinctus erat. edixit et reuerti se, sed iis tantum qui optarent, equestri ordini et populo; nam se neque ciuem neque principem senatui amplius forsibi occurrere. atque omisso uel dilato triumpho ouans urbem natali suo ingressus est; intraque quartum mensem periit, ingentia facinora ausus et aliquanto maiora moliens, si
Abbreviated transcription (Latin):
sabite inquit leti abite locupletes.
Onuiersus hinc ad curam
eriumphi preter captiuos ac
transfugas barbaros galliarum ꝗͦ
pircerissimum quemꝗ̃z et ut ipse
Ae nonnullos ex principibus Regit
ac se posuit ad pompain coegitq nõ
tantum rutilare et submicte̾ comã
sed et sermonem germanicũ addis¬
cere et nomma barbarica ferre pre¬
cepit. Eciam triremes quibus. In¬
troierat oceanum. magna ex parte
Itmere terrestri Romam deuehi fecit
Scripsit et procuratonbus triũphũ
appararent nunquam mimina sũ¬
ma fed quantus nunquam alius
fuisset quando in omnium hominũ
bona ius haberent.
riusquam proiuncia decede̾t
consilium iniit nephande a tro¬
citatis. legiones scilicet que post ex¬
cessum augusti sedicionem olim
mouerant contrucidandi qd ⁊ patrẽ
suum germanicum ducem et se in¬
fantem̃ tunc obsedissent uixq a tã
precipiti agitatione reuocatus in¬
hiberi nullo modo potuit quin deci¬
mare uelle perseueraret. Uocatas
itaq ad concionem mermes acq

Expanded text:
abite,' inquit, 'laeti, abite locupletes.' Conuersus hinc ad curam triumphi praeter captiuos ac transfugas barbaros Galliarum quoque procerissimum quemque et, ut ipse ac nonnullos ex principibus legit ac seposuit ad pompam coegitque non tantum rutilare et summittere comam, sed et sermonem Germanicum addiscere et nomina barbarica ferre. praecepit etiam triremis, quibus introierat Oceanum, magna ex parte itinere terrestri Romam deuehi. scripsit et procuratoribus, triumphum appararent quam minima summa, sed quantus numquam alius fuisset, quando in omnium hominum bona ius haberent. Prius quam prouincia decederet, consilium iniit nefandae atrocitatis legiones, quae post excessum Augusti seditionem olim mouerant, contrucidandi, quod et patrem suum Germanicum ducem et se infantem tunc obsedissent, uixque a tam praecipiti cogitatione reuocatus, inhiberi nullo modo potuit quin decimare uelle perseueraret. uocatas itaque ad contionem inermes, atque
Abbreviated transcription (Latin):
cum equitatei in secutios ueluti ꝓ¬
fugos ac comprehensos in cathem̃s
reduxit. In hoc quoꝙ nimo pret̾
modum intemperans repetita
cena Reminciantes coactum agnẽ
ficut erant loricatos ad discumbẽ¬
dum adortatus est. Momut eciã
notissimo uergilii uersu ut durarẽt
secundisqz se rebus seruarent. Acq
inter hec/ absentem senatum popu¬
lumq grauissimo obuirgauit e¬
dicto qd cesare preliante s⁊ tantis
eriminibus obiecto tempestiua con¬
uiuia. circum et theatra et amenos
secessus celebrarent. Postremo qͣsi
perpetraturus bellum durecta a cle
in litore oceam ac balistis machimis¬
ꝙ dispositis nemine ignaro aut
opinante quid nam aẽpturus ee̾t
Repente ut conchas legerent galeasq
et sinus Replerent imperauit. spo¬
lia oceani bocans/ capitolio palacio¬
ꝙ debita. et in iudicium uictorie al¬
tissimam turrem excitauit. Ex qͣ
ut pharo noctibus ad regendos na¬
uium cursus ignes emncarent. ꝙ¬

Expanded text:
cum equitatu insecutus ueluti pcum equitatu insecutus ueluti profugos ac reprehensos in catenis reduxit; in hoc quoque mimo praeter modum intemperans. repetita cena renuntiantis coactum agmen sic ut erant loricatos ad discumbendum adhortatus est. monuit etiam notissimo Vergili uersu 'durarent secundisque se rebus seruarent.' Atque inter haec absentem senatum populumque grauissimo obiurgauit edicto, quod Caesare proeliante et tantis discriminibus obiecto tempestiua conuiuia, circum et theatra et amoenos secessus celebrarent. postremo quasi perpetraturus bellum, derecta acie in litore Oceani ac ballistis machinisque dispositis, nemine gnaro aut opinante quidnam coepturus esset, repente ut conchas legerent galeasque et sinus replerent imperauit, 'spolia Oceani' uocans 'Capitolio Palatioque debita,' et in indicium uictoriae altissimam turrem excitauit, ex qua ut Pharo noctibus ad regendos nauium cursus ignes emicarent; p
Abbreviated transcription (Latin):
admimocino bellim Regis brittanno
rum filio qui pulfus a patre cum
exigua manu trans fugerat in dedi¬
cionem Recepto. quasi uniuersa tra¬
dita insula magnificas srome lit̾as
misit. Montis speculatoribus ut
uehiculo ad forum usque et curiam
pertenderent. nec nsi in ede martis
ac frequente fenatu consulibus tra¬
derent.
Ox de ficiente belli materia¬
paucos de custodia germanos
traici occuliq transrhenum iussit
ac sibi post prandium quã tumul¬
tuosissime adesse hostem nunciari
Quo facto pronpuit se cum amicis
et parte equitum pretorianorum
in prorimam siluam truncatisq
arboribus. et in modum tropheoꝵ
adornatis ad lumina reuersus coꝵ
quidem qui secuti non essent timi¬
ditatem et ignauiam corripuit. Co¬
mites autem et participes uictorie
nouo genere ac nomie coronarum
donauit. quasi distinctas solis et
lune syderumq specie exploratori¬
as appellauit Rursus obfides abduc¬
premissos deserto Repente comiõ

Expanded text:
Adminio Cynobellini Britannorum Adminio Cynobellini Britannorum regis filio, qui pulsus a patre cum exigua manu transfugerat, in deditionem recepto, quasi uniuersa tradita insula, magnificas Romam litteras misit, monitis speculatoribus, ut uehiculo ad forum usque et curiam pertenderent nec nisi in aede Martis ac frequente senatu consulibus traderent. Mox deficiente belli materiapaucos de custodia Germanos traici occulique trans Rhenum iussit ac sibi post prandium quam tumultuosissime adesse hostem nuntiari. quo facto proripuit se cum amicis et parte equitum praetorianorum in proximam siluam, truncatisque arboribus et in modum tropaeorum adornatis ad lumina reuersus, eorum quidem qui secuti non essent timiditatem et ignauiam corripuit, comites autem et participes uictoriae nouo genere ac nomine coronarum donauit, quas distinctas solis ac lunae siderumque specie exploratorias appellauit. rursus obsides quosdam abducpraemissos, deserto repente conuiuio,
Abbreviated transcription (Latin):
neqz distulit sed legiombus et auxiliis
undiq excitis reditibus ubiq acerbis¬
sime actis. contracto et omnis gen̾is
commeatu quantos nunquam ante¬
alcer ingressus est. Confecitqz mo¬
do tain festinanter et rapide ut pre¬
toriane cohortes contra morem signa
iumentis imponerent. et ita subseqͥ¬
icogerentur. Interdum a deo segniter¬
et delicate ut occaphoro ueheretur.
acq propinquarum ur̃bium plebẽ
uerri sibi bias et consperg propter
puluerem exigeret. Ie ustquã castra
accigit ut se acrem ac seuum ducem
ostenderet legatos qui auxilia seruis
ex diuersis locis adduxerant ignomii¬
nia dunisit ac in exercitu Recensẽdo
plerisq centurionum maturos Iam
et nonnullis ante paucissimos ꝙͣ dõ¬
sũmaturi essent dies primos pilos
ademit causatus semum cuuisq et
Imbecillitatem. Ceterorũ incrẽpa¬
ta cupiditate comoda merite mili¬
cie. ad sercentorum milium sũmã
recidit. Nichil autem amplius ꝙ̃r

Expanded text:
neque distulit, sed legionibus et auxiliis neque distulit, sed legionibus et auxiliis undique excitis, dilectibus ubique acerbissime actis, contracto et omnis generis commeatu quanto numquam antea, iter ingressus est confecitque modo tam festinanter et rapide, ut praetorianae cohortes contra morem signa iumentis imponere et ita subsequi cogerentur, interdum adeo segniter delicateque, ut octaphoro ueheretur atque a propinquarum urbium plebe uerri sibi uias et conspergi propter puluerem exigeret. Postquam castra attigit, ut se acrem ac seuerum ducem ostenderet, legatos, qui auxilia serius ex diuersis locis adduxerant, cum ignominia dimisit; at in exercitu recensendo plerisque centurionum maturis iam et nonnullis ante paucissimos quam consummaturi essent dies, primos pilos ademit, causatus senium cuiusque et imbecillitatem; ceterorum increpita cupiditate commoda emeritae militiae ad †sescentorum milium summam recidit. nihil autem amplius quam
Abbreviated transcription (Latin):
lusori demandata uice sua progressꝰ
in atrium domus cum preceuntes du¬
os equites .r. locupletos sine mora
compi confiscariqz iussisset exultãs
rediit. glouansq minquam se pros¬
periore alea usum.
ilia bero nata paupertate. noc
Iam imperatoria modo sed pa¬
tria conquerens onera collaciones in
alimomam ac dotem puelle recepit.
Edixit et strenas meunte anno se ste¬
cepturum. stetitq in bestibulo ediũ
kalendi ianuarii ad captanais fapes
quas plenis ante eum manibus ac
simi omm̃e generis turbaa fundelat
Nouissime contrectande pecume
cupidine. ancessus sepe super immẽ¬
sos aureorum aceruos patentissio
diffusos loco et nudis pedibus spa¬
ciatus. et toto Corpore aliquandiu
uoluptatus est..
aliciam resq bellicas semel
attigit. neq ex destinato sed
cũm ad usendum nemus flumenq
clitum in meuaniam processisset/ ad¬
monitus de supplendo numero bata¬
uoeum. quo circa se habebat expedi¬
cionis germanice impetum cepit.

Expanded text:
lusori demandata uice sua progressus lusori demandata uice sua progressus in atrium domus, cum praetereuntis duos equites R. locupletis sine mora corripi confiscarique iussisset, exultans rediit gloriansque numquam se prosperiore alea usum. ilia uero nata paupertatem nec iam imperatoria modo sed et patria conquerens onera conlationes in alimonium ac dotem puellae recepit. edixit et strenas ineunte anno se recepturum stetitque in uestibulo aedium Kal. Ian. ad captandas stipes, quas plenis ante eum manibus ac sinu omnis generis turba fundebat. nouissime contrectandae pecuniae cupidine incensus, saepe super immensos aureorum aceruos patentissimo diffusos loco et nudis pedibus spatiatus et toto corpore aliquamdiu uolutatus est. Militiam resque bellicas semel attigit neque ex destinato, sed cum ad uisendum nemus flumenque Clitumni Meuaniam processisset, admonitus de supplendo numero Batauorum, quos circa se habebat, expeditionis Germanicae impetum cepit;
Abbreviated transcription (Latin):
queq bno concubitu mereretur ad¬
ditumq ad caput legis ut teneretur
publico et que merẽtricium qui uele¬
nocimum fecissent. Necnon ⁊ ma¬
trimonia obnoxia Essent. eiusmo¬
di uectigalibus in dictis neq pro¬
positis cum per iguiorunaam scupe
multa cõmissa fierent. Tandẽ fla¬
gitanti populo proposuit quidem
legem sed et minutissimis literis et
augustissimo loeo uti ne cui describẽ
liceret ac ne quod non manubiarum
genus experiretur. lupanar in pala¬
cio constituit. districtisq et instructis
pro loci dignitate ꝙͣ pluribus cellis
in quibus matrone ingeniq starẽt
misit circunfora et basilicas nomen¬
culatores ad dimutandos ad libidinẽ
iuuenes senesq prebita aduementi¬
bus peccuma funebri appositiq sũt
qui nomina palam subnotarent qͥsi
adiuuancium cesaris reditus. Ac ne
ex lusu quidem alee compendium sꝑ¬
nens plus mendacio acq ꝑiurio lu¬
crabatur. et quondam prorimo con¬

Expanded text:
quaeque uno concubitu mereret; adquaeque uno concubitu mereret; additumque ad caput legis, ut tenerentur publico et quae meretricium quiue lenocinium fecissent, nec non et matrimonia obnoxia essent. eius modi uectigalibus indictis neque propositis, cum per ignorantiam scripturae multa commissa fierent, tandem flagitante populo proposuit quidem legem, sed et minutissimis litteris et angustissimo loco, uti ne cui describere liceret. ac ne quod non manubiarum genus experiretur, lupanar in Palatio constituit, districtisque et instructis pro loci dignitate compluribus cellis, in quibus matronae ingenuique starent, misit circum fora et basilicas nomenculatores ad inuitandos ad libidinem iuuenes senesque; praebita aduenientibus pecunia faenebris appositique qui nomina palam subnotarent, quasi adiuuantium Caesaris reditus. ac ne ex lusu quidem aleae compendium spernens plus mendacio atque etiam periurio lucrabatur. et quondam proximo con
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ se. modo penitenciam sinuilans
q̃d̃ principasiũ ferum priuatie
copiam saceret. Comꝑerat proiũ¬
cialem locupletem ducenta sestercia
numerasse bocatoribus ut per fal¬
laciam comuuio interponeretur
nec tulerat moleste tam magno
estimari honorem cene sue. huic
postero die sedenti in auccione mi¬
sit, qui nescio quid fruoli ducen¬
tis milibus traderet. dicerecqz coia¬
turum Apud Cesarea Uocatu
irsius.
Ectigalia noua acq maudi¬
ta primum per publicanos
Denĩde quia lucrum exuberabat ꝑ
Centuriones tribunosq pretorianos
exercuit. nullo rerum aut hominũ
genere omisso cui non tributi ali¬
quid imponeret. Pro edilibus que
tota urbe uenirent cercum statutũ¬
ꝙ exigebatur pro litibus ac iudiciis
ubicunq conceptis quadragesima
summna de qua litigaretur. nec fine
pena si quis compõsuisse uel donasse
negocium conuraceretur. Ex geru¬
lorum diurnis questib pars octaua
ex captirris prostitutarũ quantũ

Expanded text:
quam se, modo paenitentiam simulans quam se, modo paenitentiam simulans quod principalium rerum priuatis copiam faceret. compererat prouincialem locupletem ducenta sestertia numerasse uocatoribus, ut per fallaciam conuiuio interponeretur, nec tulerat moleste tam magno aestimari honorem cenae suae; huic postero die sedenti in auctione misit, qui nescio quid friuoli ducentis milibus traderet diceretque cenaturum apud Caesarem uocatu ipsius. Vectigalia noua atque inaudita primum per publicanos, deinde, quia lucrum exuberabat, per centuriones tribunosque praetorianos exercuit, nullo rerum aut hominum genere omisso, cui non tributi aliquid imponeret. pro edulibus, quae tota urbe uenirent, certum statumque exigebatur; pro litibus ac iudiciis ubicumque conceptis quadragesima summae, de qua litigaretur, nec sine poena, si quis composuisse uel donasse negotium conuinceretur; ex gerulorum diurnis quaestibus pars octaua; ex capturis prostitutarum quantum
Abbreviated transcription (Latin):
uccione propositũ Reliquias
Lõmnium spectatulorum subie¬
cit ac benditauit exquirens per se
precia et usque eo extendens ut qui¬
dam ĩmmenso coacti precio quedam
emerent ac bons eruti uenas fibi in¬
ciderent. Nota Ros est apomo satur¬
nino inter sub sellia dormitante mo¬
nitum a gaio preconem ne pretoriũ
birum crebro capitis motu mitantẽ
sibi preceriret. nec licendi finem fac¬
tum quo ad tersdecim gladiatores
festercium nonagies iguoranti as¬
dicerentur. In gallia quoq cum dãp¬
natarum sororum otnamenta et
suppellectilem et seruos acq eciam
liberos immensis preciis uendediss
ĩmutatus lucro quicquid instrumẽ¬
ti ueteris aule erat ab urbe repetit
comprehensis ad deportandui me¬
ritoriis quoq uehiculis et pistrinẽ¬
sibus iumentis. adeo ut et panis
non possent causa caderẽt. Cui ins¬
trumento distrahendo nichil non
fraudis ac lenocini ad hibuit. modo
auaricie singulos increpans. et qd.
non puderet eos locupleciores esse

Expanded text:
uctione proposita reliquias omnium spectaculorum subiecit ac uenditauit, exquirens per se pretia et usque eo extendens, ut quidam immenso coacti quaedam emere ac bonis exuti uenas sibi inciderent. nota res est, Aponio Saturnino inter subsellia dormitante, monitum a Gaio praeconem ne praetorium uirum crebro capitis motu nutantem sibi praeteriret, nec licendi finem factum, quoad tredecim gladiatores sestertium nonagies ignoranti addicerentur. in Gallia quoque, cum damnatarum sororum ornamenta et supellectilem et seruos atque etiam libertos immensis pretiis uendidisset, inuitatus lucro, quidquid instrumenti ueteris aulae erat ab urbe repetiit, comprensis ad deportandum meritoriis quoque uehiculis et pistrinensibus iumentis, adeo ut et panis non possent, causa caderent. cui instrumento distrahendo nihil non fraudis ac lenocinii adhibuit, modo auaritiae singulos increpans et quod non puderet eos locupletiores esse
Abbreviated transcription (Latin):
bĩnos pro singulis collegas haberet
nec obtinuit Reclamantibus cunctis
satie maiestatem eus muntuu qd¬
honorem illum non solus sed cum
ascero gereret. Nee parcibr in bessi¬
ca uirtute honoranda super trignita
ducibus iustos trrumphos et aliqͣnto
pluribus criuimphalia ornamenta
decernenda curauit. Liberis senatoꝵ
quo celerus Rei publice ad suescerẽt᷑
protinus uirili toga. latum clauũ
induere et curie interesse permisit
Miliciamqz auspicantibus non tribu¬
natum modo legionum. sed ut prefee¬
turas Alarum dedit, ac ne qui expers

Expanded text:
binos pro singulis collegas haberet, binos pro singulis collegas haberet, nec optinuit, reclamantibus cunctis satis maiestatem eius imminui, quhonorem eum non solus sed cum altero gereret. nec parcior in bellica uirtute honoranda, super triginta ducibus iustos triumphos et aliquanto pluribus triumphalia ornamenta decernenda curauit. Liberis senatorum, quo celerius rei p. assuescerent, protinus uirili toga latum clauum induere et curiae interesse permisit militiamque auspicantibus non tribunatum modo legionum, sed et praefecturas alarum dedit; ac ne qui expers
Abbreviated transcription (Latin):
tractaret. Sentencias de maiore
negocio non more acq ordine sed
prout libuisset ꝑrogabat. ut ꝑuide
quisqz anmum intenderet: ac si
uctor et aliarum Rerum fuit
accã senatus publicarentur ne ma¬
gistratus disposito honore statim in
prouincias mitterentur ue pro con¬
sulibus ad mulos et tabernacula q̃
publice locari solebant certa pecunia
constitueretur ut cura eraria ques¬
corbus brbanis̃ ad pretonos pretore¬
sue transiret. ue centum iuralem
hastam quam questura functi con¬
sueu̾ant orgere. decent uni ꝙgerẽt
Et quo plures partem admimistran¬
de Rei publice caperent / noua offi¬
cia exorgitauit curam operum pu¬
blicorum iuarum/ aquarum aluer
tyberis frumenti populo diuiden¬
di prefecturam urbis triũ iuratũ
legendi senatus et alterum Recog¬
nõscendi turmas equitum. Quciẽs¬
qz opus esset censures crrari desitos
longo interuallo creauit/ nuimerũ
pretorum auꝑit. Exegit eciam ut
quotiens consulatus sibi daretur/

Expanded text:
tractaret. sententias de maiore tractaret. sententias de maiore negotio non more atque ordine sed prout libuisset perrogabat, ut perinde quisque animum intenderet ac si m esset. Auctor et aliarum rerum fuit, acta senatus publicarentur, ne magistratus deposito honore statim in prouincias mitterentur, ut proconsulibus ad mulos et tabernacula, quae publice locari solebant, certa pecunia constitueretur, ut cura aerari a quaestoribus urbanis ad praetorios praetoresue transiret, ut centumuiralem hastam quam quaesturam functi consuerant cogere decemuiri cogerent. quoque plures partem administrandae rei p. caperent, noua officia excogitauit: curam operum publicorum, uiarum, aquarum, aluei Tiberis, frumenti populo diuidundi, praefecturam urbis, triumuiratum legendi senatus et alterum recognoscendi turmas equitum, quotiensque opus esset. censores creari desitos longo interuallo creauit. numerum praetorum auxit. exegit etiam, ut quotiens consulatus sibi daretur,
Abbreviated transcription (Latin):
uirum legit secunda suo et aggnppe
Quo tempore existimatur lonica sub
ueste munitus/ ferroꝙ cunctus p̾fedissẽ
decem ualentissimio senatorii ordinis
annas sellam suam circunstantibus
Cordus cremutius scribit neadmissũ
quidem cunc quenquam senatorum
insi solum. et pretemptato sinu qͦs¬
dam ad excusandi se uerecundiam
cõpulit seruauit ꝙ eciam excusan¬
tis insigne uestis et spectandi morches¬
tra epulandiq publice us. Quo au¬
cem leti probatiꝙ et religiosus et
minore molestia. senatoria mun̾a
fugerentur. sanxit ut priusꝙͣ con¬
sideret quisꝙ thure ac mero suppli¬
caret ante arain eius dei uiemus
templo coiretur, et ne plusꝙͣ bis in
mense legitimꝰ senatus ageretur.
kalend et Idibus neue septembri oc¬
tobriue menses ullos adesse, alios
neccesse esset ꝙͣ sorte ductos per quoꝵ
nuimerum decreta confici possent.
sustituit eciam sibi consilia sortiri Se¬
menstria cum quibus de negocix ad
fuplentem senatum tferendis ame

Expanded text:
uirum legit, secunda suo et Agrippae; uirum legit, secunda suo et Agrippae; quo tempore existimatur lorica sub ueste munitus ferroque cinctus praesedisse decem ualentissimis senatorii ordinis amicis sellam suam circumstantibus. Cordus Cremutius scribit ne admissum quidem tunc quemquam senatorum nisi solum et praetemptato sinu. quosdam ad excusandi se uerecundiam compulit seruauitque etiam excusantibus insigne uestis et spectandi in orchestra epulandique publice ius. quo autem lecti probatique et religiosius et minore molestia senatoria munera fungerentur, sanxit, ut prius quam consideret quisque ture ac mero supplicaret apud aram eius dei, in cuius templo coiretur, et ne plus quam bis in mense legitimus senatus ageretur, Kalendis et Idibus, neue Septembri Octobriue mense ullos adesse alios necesse esset quam sorte ductos, per quorum numerum decreta confici possent; sibique instituit consilia sortiri semenstria, cum quibus de negotiis ad frequentem senatum referendis ante
Abbreviated transcription (Latin):
et dẽ adulteriis et de pudicicia deam¬
bitu. de maritandi ordimibus. hanc
cum a liquanto seueruis emendasset¬
ꝙ̃ ceteras preumultu xecusancium
perferre non potuit insi ademptar
demum lenitate parte penarum et
bacatione trrenni data auctisq p̾miis
Sic quoq abolicionem eius publico spec¬
taculo pertinaciter postulante equite
accctos germania liberos Receptosqz
partim ad se partim in patris geiiũ
ostentauit mani uultuqa siginificans
ne grauarentur mutari iuuenis exe̾m¬
plum. Cumq eciam in maturitate
sponsacum et matrimomorum crebra
mutacione uim legis eludi sentiret
tempus spõsas habendi cohartauit di¬
uorciis modum imposuit.
¶ Enatorum affiuentem mimerũ¬
De fotim et monditai turba. erant em̃
super nulle et quidam indignissimi
Et post necem cesaris per graciam ⁊
premium adlecti quos orciuos uulgs
uocabat ad modum pristinum ⁊ splen¬
dorem Redegit, duabus leccionibus
prima ipsorum arbitratu quo uir

Expanded text:
et de adulteriis et de pudicitia, de amet de adulteriis et de pudicitia, de ambitu, de maritandis ordinibus. hanc cum aliquanto seuerius quam ceteras emendasset, prae tumultu recusantium perferre non potuit nisi adempta demum lenitaue parte poenarum et uacatione trienni data auctisque praemiis. sic quoque abolitionem eius publico spectaculo pertinaciter postulante equite, accitos Germanici liberos receptosque partim ad se partim in patris gremium ostentauit, manu uultuque significans ne grauarentur imitari iuuenis exemplum. cumque etiam inmaturitate sponsarum et matrimoniorum crebra mutatione uim legis eludi sentiret, tempus sponsas habendi coartauit, diuortiis modum imposuit. Senatorum affluentem numerudeformi et incondita turba—erant enim super mille, et quidam indignissimi et post necem Caesaris per gratiam et praemium adlecti, quos orciuos uulgus uocabat—ad modum pristinum et splendorem redegit duabus lectionibus: prima ipsorum arbitratu, quo uir
Abbreviated transcription (Latin):
cio esset. Et ut solite agi nouembri
ac decembri mense res onneteretur
Ipse uis dixit ad sidue et in nocte nõ¬
nnquam si parum corpore ualeret
lectica pro tribunali collocata uel eciã
domi cubans. Dixit autem us non
diligencia modo summa sed et lenitate
siquidem manifesta. Parricidii rrũ
ne culleo insueretur quo non nisi cõ¬
fessi afficunitur. hac pena ita fert᷑
inteurrgasse Certe patrem tuum nõ
etudisti. Et cum de falsso testumẽto
ageretur onnesq senatores lege cor¬
nelia tenerentur. non tantum duas
tabulas dampnatoriam et absolutori¬
am sinul cognoscentibus dedit. Sed
terciam quoꝙ qua ignosceretur his
quos fraude adsignandum uel errore
indutos constitisset. Appellaciones qͣs¬
dampnis urbanorum quidem litiga¬
torum pretori delegabat ad prouiici
alium eciam curam consularib uins
quos singulos cuiuisip piouncie nego¬
tiis preposuisset delegauit.
Eges retractauit et quasaunex
ntegro sanxxit ut sumptuariã

Expanded text:
tio esset et ut solitae agi Nouembri tio esset et ut solitae agi Nouembri ac Decembri mense res omitterentur. ipse ius dixit assidue et in noctem nonnumquam, si parum corpore ualeret, lectica pro tribunali collocata uel etiam domi cubans. dixit autem ius non diligentia modo summa sed et lenitate, siquidem manifesti parricidii reum, ne culleo insueretur, quod non nisi confessi adficiuntur hac poena, ita fertur interrogasse: 'certe patrem tuum non occidisti?' et cum de falso testamento ageretur omnesque signatores lege Cornelia tenerentur, non tantum duas tabellas, damnatoriam et absolutoriam, simul cognoscentibus dedit, sed tertiam quoque, qua ignosceretur iis, quos fraude ad signandum uel errore inductos constitisset. appellationes quotannis urbanorum quidem litigatorum praetori delegabat urbano, at prouincialium consularibus uiris, quos singulos cuiusque prouinciae negotiis praeposuisset. eges retractauit et quasdam ex integro sanxit, ut sumptuariam
Abbreviated transcription (Latin):
dispositis per õportuna loca staciomi¬
bus in hbuit ergastula Recognouit
Collegia preter antiqua et legitima
dissoluit, tabulas beterum aerarii de¬
bitorum. cel preapuam calupmãdi¬
materiam excussit loca in brbe pu¬
blica iuris ambigui possessoribus
adiudicauit, diuturnorum reorum
et exquorum sordibus nichil aliud
ꝙͣ uoluptas nimicis quereretur
nomina aboleuit. condicione propo¬
sita ut si quem quis repetere uellet
par periculum pene subnrt. Ne qͤdꝰ
autem maleficium negocium uemu¬
punitate uel mora elaberetur. Tri¬
gnta et amplus dies qui honora¬
riis ludis occupantur accui rerum
accomodauit ad tres iudicum decurri¬
as quartam addixit/ ex inferiore cẽ¬
su qui ducenariorum bocaretur iu¬
dicaretqz de leuioribus. Suminis
iudicis a tricesimo etatis anno adle¬
git id est quinquenino maturius ꝙ̃
solebant ac plerisq iudicandi munꝰ
detrectantibus uix concessit, ut sin¬
gulis decuriis per uicos amiua uõca¬

Expanded text:
dispositis per oportuna loca stationidispositis per oportuna loca stationibus inhibuit, ergastula recognouit, collegia praeter antiqua et legitima dissoluit. tabulas ueterum aerari debitorum, uel praecipuam calumnimateriam, excussit; loca in urbe publica iuris ambigui possessoribus adiudicauit; diuturnorum reorum et ex quorum sordibus nihil aliud quam uoluptas inimicis quaereretur nomina aboleuit condicione proposita, ut si quem quis repetere uellet, par periculum poenae subiret. ne quod autem maleficium negotiumue inpunitate uel mora elaberetur, triginta amplius dies, qui honoraris ludis occupabantur, actui rerum accommodauit. ad tris iudicum decurias quartam addidit ex inferiore censu, quae ducenariorum uocaretur iudicaretque de leuioribus summis. iudices a tricensimo aetatis anno adlegit, id est quinquennio maturius quam solebant. ac plerisque iudicandi munus detractantibus uix concessit, ut singulis decuriis per uices annua uaca
Abbreviated transcription (Latin):
Rounnum a diis sinuortalib
honorem memorie ducum p̾sti¬
tit qui imperium .p.r. exminimo
marimum reddidissent. Itaq et
opera cuiusqz manentibus titulis ros¬
tituit et statuas omnium triumpha
li in utraqz fori sui porticii de dicauit
Professus est/ e dicco se commentum
id ut et illorum facta uelut adexem¬
plaret ipse dum uiueret, et hinc se¬
quencium etatum principes exigen¬
tur a cuuibus. Fumpenq statuam
contra theartii eius Regiam marmo¬
reo iano superposuit translatam
ecuria in qua .c. cesar fuerat Occi
Lciq pessumi erempli in per¬
inciem publicam. aut ex cõsue¬
tudme licenciaq bellorum ciuilium
durauerant, aut per pacem eciam ex¬
titerant. Nam et grassatorum plu¬
rimi palam se ferebant succracti ferro
quasi tuendi causa. et rapti per agros
uiatores sine distrimine liberi seruqr
ergastulis possessorum subprimebãt᷑
et plurima faccionis titulo collegn
noui ad nullius non facmoris socie¬
tatem coibant. Igitur grassatores

Expanded text:
roximum a dis immortalibus roximum a dis immortalibus honorem memoriae ducum praestitit, qui imperium p. R. ex minimo maximum reddidissent. itaque et opera cuiusque manentibus titulis restituit et statuas omnium triumphali effigie in utraque fori sui porticu dedicauit, professus est edicto: commentum id se, ut ad illorum uelut ad exemplar et ipse, dum uiueret, et insequentium aetatium principes exigerentur a ciuibus. Pompei quoque statuam contra theatri eius regiam marmoreo Iano superposuit translatam e curia, in qua C. Caesar fuerat occisus. leraque pessimi exempli in perniciem publicam aut ex consuetudine licentiaque bellorum ciuilium durauerant aut per pacem etiam extiterant. nam et grassatorum plurimi palam se ferebant succincti ferro, quasi tuendi sui causa, et rapti per agros uiatores sine discrimine liberi seruique ergastulis possessorum supprimebantur, et plurimae factiones titulo collegi noui ad nullius non facinoris societatem coibant. igitur grassaturas