comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cimtantum exforo tue mag¬
iitudmis. ꝯ mpresentigradus
pͥmos optinent. post fisci unide¬
ncet patronum his priile¬
gus mr̃e mansuctudins bene¬
ficio ꝑfruantim: qu fiscipa¬

Expanded text:
cim tantum ex foro tuae magnitudinis, qui in praesenti gradus primos obtinent, post fisci videlicet patronum, isdem privilegiis nostrae mansuetudinis beneficio perfruantur, quibus fisci pa
Abbreviated transcription (Latin):
Alcx̃. ã. Dauline.
i legati siue fidei comissi causa
mpossessionem mittuntur non
proprictatrm nanciscuntur. sco
ns pignors. ¶Ut aũt ⁊ post
acceptum pignus satis fiat
defuncti uoluntati. competens
iudex te ad eunte ꝓuidebit.

Expanded text:
ander A. Paulinae. Qui legati sive fideicommissi causa in possessionem mittuntur, non proprietatem nanciscuntur, sed ius pignoris. ut autem et post acceptum pignus satisfiat defuncti voluntati, competens iudex te adeunte providebit.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑgite lumim ignis ur̃i ⁊ fiãme
quam accendisti. s obduratũ
c̃ cor eoꝵ ut scriptum est. ut ñ
intrlligerent. Et pastoris uocer.
Oues que mee non erant. audi¬
ta pontifice ec minime in m̃a
cõmumone recepims. ⁊ ab oĩ
cccła catholica ẽe nissimis ali¬
cuos. msi crrorc dampnato. doc¬
trinã nrrim quantocius sequi
habita regłari ꝓfessiont signifi¬
nr̃is minimic obedientiam cõ¬
modant statutis eccłus habeat
extories. s ꝗa gremium suum
nũqua irdcutib claudit eccłã
obsecro elementia int̾m. ut si
proprio errore de posito ⁊ praua
intentione de pulsa ad unita¬
tem eccłe reucrti uoluerunt. ĩ
nr̃a comuone reccptis in dig¬
natiomis inr̃ remoueatis acu¬
leos. ⁊ nob̾ infredentib benigĩ
animigram ꝯdonate Dm̃ ãt

Expanded text:
gite lumini ignis vestri et flammae, quam accendistis '. Sed obduratum est cor eorum, ut scriptum est, ut non intellegerent, et pastoris vocem oves, quae meae non erant, audi minime in nostra communione recepimus et ab omni ecclesia catholica esse iussimus alienos, nisi errore damnato doctrinam nostram quantocius sequi habita regulari professione signnostris minime oboedientiam commodant statutis, ecclesiis habeantur extorres. Sed quia gremium suum numquam redeuntibus claudit ecclesia, obsecro clementiam vestram, ut, si proprio errore deposito et prava intentione depulsa ad unitatem ecclesiae reverti voluerint, in nostra communione receptis indignationis vestrae removeatis aculeos et nobis intercedentibus benigni animi gratiam condonate. Deum autem
Abbreviated transcription (Latin):
cillos. aut aliquã deficiẽtis sc̃p¬
sit uolũtatẽ. uł ꝯscribendis
publicis priuatisq instrum̃¬
tis p̾bu̾it officiũ. si falsi q̃stio
moueat. decunonato hono

Expanded text:
cillos aut aliquam deficientis scribserit voluntatem, vel conscribendis publicis privatisque instrumentis praebuerit officium, si falsi quaestio moveatur, decurionatus hono
Abbreviated transcription (Latin):
ac ꝓpetua lege sancima. pum¬
ciaubo nidiciis ñ posse fori ꝑ si¬
cãtur uł cohortabib deberidi¬
cuntꝰ officiis. ul aliis corpori¬
b obnorii sũt Ee etiã ꝗ suꝑ¬
exactiones uł ꝯcussiones ppe¬
trasse firmẽt. Exceptis indeli¬
cet his ꝗ armata militia p̾cli¬
tisunt. uł aliis q speciali bene¬
ficio pͥncipali sese defendãt.
Ita tamenut cun exmmlitaribꝰ
niris curic nom uł cohortalis
officii q̃stio ingeratur. rector
prouincie suꝑ cius nomine.
tam adsedem tue maginfice

Expanded text:
ac perpetua lege sancimus pcialibus iudiciis non posse fori praescocantur vel cohortalibus deberi dicuntur officiis vel aliis corporibus obnoxii sunt, eos etiam, qui superexactiones vel concussiones perpetrasse firmentur: exceptis videlicet his qui armata militia praediti sunt, vel aliis qui speciali beneficio principali sese defendant, ita tamen ut, cui ex militaribus viris curiae nomen vel cohortalis officii quaestio ingeratur , rector provinciae super eius nomine tam ad sedem tuae magnifice
Abbreviated transcription (Latin):
quaginta libris totum ius anti¬
quum. ꝓmiuesimũ ⁊ quadrin¬
gentesimu penc. annum ꝯfusũ.
⁊a nob purgatum. quasi quo¬
dammuro uallatum. nichuex¬
trasc habeat. omnib auctoribꝰ
uiris equa dignitate polientio.
fi nemini quadam progatiua ser¬
s certiꝓcerta ur meliores uł de¬
titudine auctoꝵ qd̾ melius ⁊ eq̃
ẽ iudicatore cum possit unius
forsitan ⁊ deterioris sententia. ⁊
multer ⁊ maiores maliqua par¬
te supar. ¶Et ido ca q̃ antta in
notis cmilu papimam. exulpia¬
no ⁊ pauio. nec n  martiano ascͥp¬
ta sunt. q̃ antca nuillam in opti¬
nebant. ꝓpt honorem splendidi¬
ssumi papiniam ñ statim respu¬
cir. sc siqiid exhis ad replctio¬
nem sũm ingemi papĩam labo¬
rum uł int̾ p̾tationem necessa¬
ruĩ esse ꝑ spereritis. ⁊ hxc poncre

Expanded text:
quaginta libris totum ius antiquum, per millesimum et quadringentesimum paene annum confusum et a nobis purgatum, quasi quodam muro vallatum nihil extra se habeat: omnibus auctoribus iuris aequa dignitate pollentibus et nemini quadam praerogativa sersed certi per certa vel meliores vel deltitudine auctorum est, judicatote, cum possit unius forsitan et deterioris sententia, et multas, et majores in aliqua parte superare. Et ideo ea quae antea in notis Aemilii Papiniani ex Ulpiano, et Paulo, necnon Marciano ascripta sunt, quae antea nullam vim obtinebant propter honorem splendidissimi Papiniani, non statim respuere; sed si quid ex his ad repletionem summi ingenii Papiniani laborum, vel interpretationem necessarium esse perspexeritis, et hoc pon
Abbreviated transcription (Latin):
fecta ⁊ am̃o diumo fucrant ore
profusa. ¶omma cium incrito
nr̃a facimus quia ex nob̾ omĩs
cis imꝑtictur auctoritas. N. ani
ꝗñ subtilit̾ factum em̃dãt lau¬
dabilior ẽ co ꝗ primus mucnit

Expanded text:
et a nostro divino fuerint ore profusa: omnia enim merito nostra facimus, quia ex nobis omnis eis impertietur auctoritas; nam qui non subtiliter factum emendat, laudabilior est eo qui primus
Abbreviated transcription (French):
nmoꝵ ꝑsonanr ip̃a ⁊ exso.¬
Lo tp̃r tnde pͥtu solutionis. ix¬
cepto nur moram fieri. crecti¬
tumc. Ihis uidelicet que mo¬
ram desiderantudẽ m bon e fi¬
dei ꝯtractib ⁊ fidei comissis.⁊

Expanded text:
m persona re ipsa et ex solo tempore tardae pretii solutionis recepto iure moram fieri creditum est, in his videlicet, quae moram desiderant, id est in bonae fidei contractibus et fideicommissis et
Abbreviated transcription (Latin):
rescriptione bona fide possiden¬
tes. adu̾s ꝓ̃sentem. annoru
decem. ab sentem aũt ingniti
mumuntur. Qd̾ temp si exali¬
ciuũs ꝑsona dẽpetitoꝵ parte
restitutionis p̾tendatur auxi¬
lii. declucto co quo siquid fu¬
erit gestum succurri soletresi¬
duum cõputari ratõis ẽst.

Expanded text:
escriptione bona fide possidentes adversus praesentem annorum decem, absentem autem viginti muniuntur. Quod tempus, si ex alicuius persona de petitorum parte restitutionis praetendatur auxilium, deducto eo, quo, si quid fuerit gestum, succurri solet, residuum computari rationis est
Abbreviated transcription (Latin):
prcatitum adspirau̾nt nptias
aantequã eis tutorem alium
fecit ordmariseiꝰq quod debet᷑
ex ratr̃e tutele geste ꝑsou̾nt.
Mariti quoq eius pretite tute¬
le intiocimis bona uire pign¬
oris tencbuntur obnoria.

Expanded text:
t nuptias, antequam ei tutorem alium fecerit ordinari eique quod debetur ex ratione tutelae gestae persolverit, mariti quoque eius praeteritae tutelae ratiociniis bona iure pignoris tenebuntur obnoxia.
Abbreviated transcription (Latin):
um qrebatur int̾ illincianã
ad uccatr̃em. quid fien opo¬
sionem absentium siue iu¬
diciali sententia detinueri.¬
quia uetes leges. nec unde

Expanded text:
 Illyricianam advocationem, quid fieri oposionem absentium sine idiciali sententia detinueruquia veteres leges nec unde
Abbreviated transcription (Latin):
singulis qbrumq sacro scĩs occłi¬
is ortrodore fidei. uenodochiis.
siue procus. tam genemlit quã
specialit attributis. ꝑ petuo ies¬
uandis. ¶nullis cas. canimq
saccidotes. aut clencor cunislibet
grad sunt. aut monachoc. uł pro¬
cus. aut uenodochiis orthodore
fidei deputato:. extra ordinarus
muncrib p̾cipimus p̃grauar.

Expanded text:
singulis quibuscumque sacrosanctis ecclesiis orthodoxae fidei, xenodochiis sive ptochiis tam generaliter quam specialiter attributis perpetuo reservandis, nullis eas earumque sacerdotes aut clericos cuiuslibet gradus aut monachos vel ptochos aut xenodochos orthodoxae fidei deputatos extraordinariis muneribus praecipimus praegr
Abbreviated transcription (Latin):
Ad senatum.
icet retro principes multa demi¬
litib ꝗ alienas possessiones ł
domus ꝯductionis titulo ꝓcur

Expanded text:
ad senatum. Licet retro principes multa de militibus, qui alienas possessiones vel domus conductionis titulo pr
Abbreviated transcription (Latin):
competentem iudicem tempi sta
paruerit iralditis adubritater ue¬
nur. ¶ nc aũt quantitas ẜuilis
pͥtii sit incerta. s manifesta san¬
cimus fui p̃tium. suc ancille. si

Expanded text:
competentem iudicem tempus staparuerit, redditis ita ad libertatem venire. Ne autem quantitas servilis pretii sit incerta, sed manifesta, sanc
Abbreviated transcription (Latin):
ichil ꝓhibet alto pecumam nu¬
merante. in alium uł utriusq st̃¬
hentis ꝯsensu. uł c̃te uenditore
tantum uolente dominiu trãs

Expanded text:
ihil prohibet altero pecuniam numerante in alium vel utriusque contrahentis consensu vel certe venditore tantummodo volente dominium trans
Abbreviated transcription (Latin):
nium si ci fu̾it tradita possessio
q̃rit. ¶Cum itaq deleb cõmi¬
mib fratrem patruelem tuum
q̃dam comparasse ꝯtendas.de
tua pecuma hunc ꝯuemendo:
facies ꝯsultuis. Nami miem de
reb ab co cõꝑitis tibi ꝯt eum pe¬
titio ñcompetit.B. aa.Icc̃.

Expanded text:
n ei fuerit tradita possessio, quaerit. Cum itaque de rebus communibus fratrem patruelem tuum quaedam comparasse contendas, de tua pecunia hunc conveniendo facies consultius: nam in rem de rebus ab eo comparatis tibi contra eum petitio non compet
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯdicio diuortu ñ numquam re¬
mitti solet. hinc iei comparan¬
dumẽ. cum absurhum sit. id̃o
ꝓ petincclicti negregi formam
qr patris sin uoluntati ñ obtẽ¬

Expanded text:
dicio divortii nonnumquam remitti solet, huic rei comparandum est, cum absurdum sit ideo perpetui edicti neglegi formam, quia patris sui voluntati non obtem
Abbreviated transcription (Latin):
quam corroborandum ẽ nec
ñ diui marcioratio que cuta
id facta ẽ. In uenims aũt ĩeã
nullam mentione libtatis fac¬
tam ⁊ uet̾es moint q̃dam de
lib̾tatib relictis intestam̃to
necati testatoris q̃stio:nocessa¬
rium nob̃ uisum ẽ etiam bane
dirimere. ¶Hucnim quber¬
tate fu̾ant in hoc testamento
donati. ⁊̃ si eam accepissent. lu

Expanded text:
quam corroborandum est nec non divi Marci oratio, quae circa id facta est, invenimus autem in ea nullam mentionem libertatis factam et veteres movit quaedam de libertatibus relictis in testamento necati testatoris quaestio, necessarium nobis visum est etiam haec dirimere. Ii enim, qui libertate fuerant in hoc testamento donati et si eam accepissent, lu
Abbreviated transcription (Latin):
mam in longinqua fuit ꝓtcͣ¬
tus examina. Od si culpa sin
fu̾it delata cog̃nitio. uł mini¬
me actiom sue adfinit. uł de

Expanded text:
mam in longinqua fuerit protractus examina, quod, si culpa sui fuerit dilata cognitio vel minime actioni suae adfuerit vel de
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtulcrit. illoo ualere sancimus.
⁊ plenissimã halx firmitatem̃.
ut potr impialib ꝯtractibile¬
gis incem optinentib. minuñ¬
q opitulatõe quadam extrin

Expanded text:
tulerit, ilico valere sancimus et plenissimam habere firmitatem, utpote imperialibus contractibus legis vicem obtinentibus minimemque opitulatione quadam extrin
Abbreviated transcription (Latin):
obstaculum facłtatem habere
potint exigi ñ potest. Et idcir¬
co adusus eoc quos ies tuas tr¬
ncie dicis detorq̃ir tuas petitio¬

Expanded text:
obstaculum facultatem habere potuit, exigi non potest: et idcirco adversus eos, quos res tuas tenere dicis, detorquere tuas petitio
Abbreviated transcription (Latin):
D. ã. Augustino. f
tius muins emptꝰ es abco
a quo manumissus es: ncc
opas ei debes. nec punin ab co
ut potr ingratꝰ potos. patro¬
nũ tamentuum eẽ negan ñ¬

Expanded text:
 A. Augustino. Si tuis nummis emptus es ab eo a quo manumissus es, nec operas ei debes neque puniri ab eo utpote ingratus potes: patronum tamen tuum esse negari n
Abbreviated transcription (Latin):
onͣ cpistoł nitessitudo ꝯsangir¬
nitatis scd natalib uł ad opti¬
oms sollẽpnatate diungiturne
adu̾sus absentem hxrechitatis di¬
indunde gra uclud tra fratirm
p ancilla petitus arbit̾ sb̾stancie
pimit uentate siuc itaq quasi
adsororem quam ancillam te
posse ꝓbare ꝯfidis cplam enusy¬
tũsuie familie hertiscunde quas
procholxrede petitus arbit docca¬
tur. frat̾mtatis q̃stio phec toui
onmidis adseucrationib nec
emcutita ꝓfessiones noet ut̾q
sentiãt seo mat:imomo legitio
ceptisus ad optione sollempin.
filii cunli nur patri ꝯstituunt᷑.
Siitaq hunc ꝯtra q̃m supplicas

Expanded text:
on epistulis necessitudo consanguinitatis, sed natalibus vel adoptionis sollemnitate coniungitur, nec adversus absentem hereditatis dividundae gratia velut contra fratrem pro ancilla petitus arbiter substantiae perimit veritatem. Sive itaque quasi ad sororem, quam ancillam te posse probare confidis, epistulam emisisti, sive familiae erciscundae quasi pro coherede petitus arbiter doceatur , fraternitatis quaestio per haec tolli nudis adseverationibus nec ementita professione, licet utrique consentiant, sed matrimonio legitimo concepti vel adoptione sollemni filii civili iure patri constituuntur. Si itaque hunc contra quem supplicas
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ scriptum heredem ab amita
tua uł testamenti iutio uel
quacumq alia ratio non pos¬
se optinere herecnitatẽ. ꝓbari
ãte posse ꝯfidis de hac yerelitã¬
te apud rectorẽ ꝓinicic ag̾e

Expanded text:
 scriptum heredem ab amita tua vel testamenti vitio vel quacumque alia ratione non posse obtinere hereditatem probari a te posse confidis, de hac hereditate apud rectorem provinciae agere
Abbreviated transcription (Latin):
cessionem abeo uocabatum: s
nec filii cuis uur legitimo su¬
is patrins succedebant. Neces¬
sarium duximus hoc primũ
corngce. slegem anastasiam¬
am nsto incrmento ꝑfectã
ostende. ut emancipatꝰ finus
⁊ filia ñsolum pat̾nis bonis ad
suoꝵ similituclinẽ succedãt.
sed ctiam infrũm uł sororua
suarum successione suit õs¬
sccedant.⁊ ñ scd̃m legem. mas¬
tasimiam parte aliqua dimin¬
uta. Et hac quidem defiliis e¬
mancipatis sancure kiellissi¬
muz nob̃ uisum ẽ. Scdnec
frẽm uł sororem ut̾mos ꝯcedi¬
mus incognationis loco irlm¬
q: Cumenm tam ꝓximo g̃¬
du sunt merito cos sinc ulla
diffcrentia tamqua siꝯ sãgu¬
nei fu̾ant. cum legitimuis frĩ¬
bꝰ ⁊ sororib uocandos ẽẽ san¬
cimus. ut scd̃o gradu ꝯstituri
l legitima successione digni

Expanded text:
cessionem ab eo vocabatur, sed nec filii eius iure legitimo suis patruis succedebant, necessarium duximus hoc primum corrigere et legem Anastasianam iusto incremento perfectam ostendere, ut emancipatus filius et filia non solum in paternis bonis ad suorum similitudinem succedant, sed etiam in fratrum vel sororum suarum successione, succedant et non secundum legem Anastasianam parte aliqua deminuta. Et haec quidem de fi liis emancipatis sancire bellissimum nobis visum est Sed nec fratrem vel sororem uterinos concedimus in cognationis loco relinqui. Cum enim tam proximo gradu sunt, merito eos sine ulla differentia, tamquam si consanguinei fuerant, cum legitimis fratribus et sororibus vocandos esse sancimus, ut secundo gradu constituti et legitima successione
Abbreviated transcription (Latin):
refrrectu. ¶Ad ministrationẽ aũt
depoñe ñuolumus dicessorẽ añꝙͣ
successor ad ꝓuntie fines puenerit.
licet litt̾is ad cum seu ꝓgramina¬
te uł edictis ad officium ⁊ ꝑunitia¬
les usus fuerit.¶ ꝓpe aũt q̃ p̃sẽtem
fugiens ñ obẜuauerit legemi. ubicq
reptus fu̾it licet in hac florẽtissima
cuntate. ad ꝓuitiã sinc ullo peni¬
tus obstacuio p̾ceptione tui cul¬
nis cura etiã um clarissu rectoris
pumcit in qua reptꝰ finit deducetꝰ

Expanded text:
referendum. Administrationem autem deponere non volumus decessorem, antequam successor ad provinciae fines pervenerit, licet litteris ad eum seu programmate vel edicto ad officium et provinciales usus fuerit. Ipse autem, qui praesentem fugiens non observaverit legem, ubicumque repertus fuerit, licet in hac florentissima civitate, ad provinciam sine ullo penitus obstaculo praeceptione tui culminis, cura etiam viri clarissimi rectoris provinciae, in qua repertus fuerit, deducet
Abbreviated transcription (Latin):
aut exhibeat uł deducatur. aut
postremũ cuius libet artis astutie
cinuscũq crcasionis cxccgitata
calliditas excludatur ut modis
te sanctimus. sortiant affectum.
Quod siquis temeritate pumc̃tu¬
ad saluberrimã logem circum scri¬
bendã uł mnolenda crediderit. licet
imaiestatis reus ñ in merito iudi¬
cetur: atramen quiquaginta libͣ¬
ꝵ auri multã publicis calculis in¬
ferre coget. Simili pena plectendo
ꝗ post cum ad mnistratione sus¬
cepta mimime curauit honeste re

Expanded text:
aut exhibeatur vel deducatur, aut postremum cuiuslibet artis astutia, cuiuscumque occasionis excogitata calliditas excludatur, ut modiste sancimus, sortiantur effectum. Quod si quis temeritate punienda saluberrimam legem circumscribendam vel violandam crediderit, licet et maiestatis reus non immerito iudicetur, attamen quinquaginta librarum auri multam publicis calculis inferre cogetur: simili poena plectendo, qui post eum administratione suscepta minime eum curaverit honeste re
Abbreviated transcription (Latin):
mat̾inomo susccpti fu̾int. uł so¬
ior si nuitus alnis demnde nascatꝰ.
tam extestam̃to uolentib patͥb
ctiam ex integro succedeie. quã
ab intestato petere herechitatem
pat̾nam Dactis que matrionii
tmpore sr̃ dot alib uł. iñ nuptias
donationis reb subsccuta fumi.
ctiam ad ip̃or ꝑsonas ꝑtinẽtib.
gum nec minus ꝑactoꝵ emolu¬
menta recipiãt. ¶ His uo ꝗ tt̃po¬
re huius sacratissim̾e nisonis
me hunus legis beneficio ꝑfrue¬
antur. cum nceat easdem muli¬
eres sibi pnusnur matrimon
copulare n extantuy legnimis
uberis: aut uxorib ac legitimos
filio. ut potr nuptiis ꝓcetetib
procrenr. sicc debeant ques ex n

Expanded text:
trimonio suscepti fuerint, vel solos, si nullus alius deinde nascatur, tam ex testamento volentibus pa tribus etiam ex integro succedere quam ab intestato petere hereditatem paternam: pactis, quae matrimonii tempore super dotalibus vel ante nuptias donationis rebus subsecuta fuerint, etiam ad ipsorum personas pertinentibus, gum nec minus pactorum emolumenta recipiant. Hi vero, qui tempore huius sacratissimae iussionis me huius legis beneficio perfruantur, cum liceat easdem mulieres sibi prius iure matrimonii copulare non extantibus legitimis liberis aut uxoribus ac legitimos filios utpote nuptiis procedentibus procreare, nec debeant, quos ex
Abbreviated transcription (Latin):
Itdissime mulicris ncqtia pro¬
ab ea q̃ cam ircluncrat obre¬
tinende puclicitic cultum ac
fuandam natalium hones¬
tatẽ adtr ꝯfugisse ꝓ ponas:
p̃ses ꝓuincie. fi silie tue sup̃
dict᷑a ĩ niriã abea q̃ sciebat

Expanded text:
mulieris nequitia perab ea quae eam redemerat ob retinendae pudicitiae cultum ac servandam natalium honestatem ad te confugisse proponas, praeses provinciae, si filiae tuae supra dictam iniuriam ab ea, quae sciebat
Abbreviated transcription (Latin):
rfecta donatio ꝯditdes postẽ
n capit. q̃r si pat̾ iius donatõe
facta quasdam p̾t aliqͣntum
tp̃is fecisse ꝯditiones uidetur
officere ħ nepotib eis frĩs tui
filiis minime posse ñ dubiũ
iꝗo mat̾ fine sue mpotestate
Ipatris ꝯstitute sub hac ꝯcditõe
si fu̾it intrabiennũ emancipa¬
tu donauit. ncet hoc matrisuo¬
lũtate su niris effecta ñ tenu¬
it. tam̃prius marito defũcto
sinniris quocũq mͦ effecta
ad similitudine̾ iegati ita re¬
uctirem donatã firmit̾ habere
uł uendicare potest. De uuo

Expanded text:
rfecta donatio condiciones postea non capit. Quare si pater tuus donatione facta quasdam post aliquantum temporis fecisse condiciones videtur, officere hoc nepotibus eius fratris tui filiis minime posse non dubium id mater filiae suae in potestate patris constitutae sub hac condicione, si fuerit intra biennium emancipata, donavit, licet hoc matris voluntate sui iuris effecta non tenuit, tamen prius marito defuncto sui iuris quocumque modo effecta ad similitudinem legati ita relicti rem donatam firmiter habere vel vindicare potest. DIO
Abbreviated transcription (Latin):
t si ꝑfectis donatõib inposse¬
sionẽ inducto nb̾tꝰ. quantoli¬
bet tp̃r eaq̃ sibi donata s ple¬
no nur ut clñis possecłit. tam̃
si ingratussit. oĩs donatio mu¬
tata patronoꝵ uoluntate re¬
uocanda sit. Ꝙ obfuabitur
tam̃ patronoꝵ ⁊ beneficio co

Expanded text:
tsi perfectis donationibus in possessionem inductus libertus quantolibet tempore ea quae sibi donata sunt pleno iure ut dominus possederit, tamen, si ingratus sit, omnis donatio mutata patronorum voluntate revocanda sit. Quod observabitur tamen patronorum et benefi
Abbreviated transcription (Latin):
udicib ñ solum appellatioĩs
suscipiende necessitas uidet
impositaueꝵ etiam triginta
dieꝵ spatia exdie sententic di¬
finita suntiintraq̃ gesta una
cum uelatiõe litigatorib ꝯucĩ
p̾stari. iudice ⁊ officio cius sis¬
tatuta fiunt aliqua parte mu¬
tilata umdicte subiacentib.¬

Expanded text:
udicibus non solum appellationis suspiciendae necessitas videtur imposita, verum etiam triginta dierum spatia ex die sententiae definita sunt, intra quae gesta una cum relatione litigatoribus convenit praestari: iudice et officio eius, si statuta fuerint aliqua parte mutilata, multae subiacentib
Abbreviated transcription (Latin):
in bomis cessennt. nin sonduz
creclitor recepit. ñ sint ubati. in
cocrĩtantum hoc beneficium
cis ꝓdest. ne iudicati detrahĩt

Expanded text:
i bonis cesserint, nisi solidum creditor receperit, non sint liberati. in eo enim tantum hoc beneficium eis prodest, ne iudicati detrahantur
Abbreviated transcription (Latin):
litias. liceatꝰ is ꝑ ignorantib
utt̾is presentib tamcu subsqͥ¬
toc suam impon̾e. sic tamẽ ut
ipsi tostes cegnoscant trstato¬
ris uoluntatem. Et maxim̃
q̃m uł quoc heredis sibi relin¬
quere uolucrt:⁊ hoc Post mor¬
tem testatoris iurati deponãt.

Expanded text:
litteras, liceat his pro ignorantibus litteras, praesentibus tamen, subscriptionem suam imponere, sic tamen, ut ipsi testes cognoscant testatoris voluntatem et maxime quem vel quos heredes sibi relinquere voluerit, et hoc post mortem testatoris iurati deponant.
Abbreviated transcription (Latin):
Iatem decessent. directis uer¬
u̾ pat̾ substitiit hxredemꝰ te
factum extestamento. post
cucutũm ꝯdicionis. intestati
successioncm exclusisse ꝯsti

Expanded text:
atem decesserit, directis verbis pater substituit, heredem te factum ex testamento post eventum condicionis intestati successionem exclusisse consti
Abbreviated transcription (Latin):
amandator ꝓfilio tuo extrtisti.
ul niss u tuo cum co quem in
potestate tunc habiusti ꝯtrac¬
tum ẽ intelligis ⁊ sorti i unis
te pairre oporte. site his omi¬
b obligasti. ut res que pigno¬
ns nurx detmentur. ubari possit
Quod si fide nissor crediti pe¬
cume int̾cessisti tentri te exca
obligatione explorati nirisẽ.¬

Expanded text:
mandator pro filio tuo extitisti vel iussu tuo cum eo quem in potestate tunc habuisti contractum est, intellegis et sorti et usuris te parere oportere, si te his omnibus obligasti, ut res quae pignoris iure detinentur liberari possint. Quod si fideiussor creditae pecuniae intercessisti, teneri te ex ea obligatione explorati iuris
Abbreviated transcription (Latin):
solum pecumam. sed etiam pigno¬
ra mea obligatione deducta põte
actõem adu̾sus debitores suos mã

Expanded text:
solum pecuniam, sed etiam pignora in obligationem eam deducta potes actionem adversus debitores suos ma
Abbreviated transcription (Latin):
egem quam reb tius donan¬
do dixisti. siuc stiplatõe tibi
properisti. exstipulatu sine
ñ incerto iudicio. id̾. prescͥptis
uerb ap̃ presidem pro uin̾c
debes agẽ. ut hanc implere

Expanded text:
egem, quam rebus tuis donando dixisti, sive stipulatione tibi prospexisti, ex stipulatu, sive non, incerto iudicio id est praescriptis verbis apud praesidem provinciae debes agere, ut hanc impleri
Abbreviated transcription (Latin):
His depsentib ꝑson̾is statũtis.
nec absentes no fũguint. sed ẽt
eo hinc legi subiugamo. Et si
ꝑsona ñ p̾sens inuenat cin sa¬
cranitum illatum ẽ nrt̃c forte p
procuratorẽ uentilatas nccesse
ẽ uł ip̃am principalem ꝑsonã
datis certis indutiis aduidicem
uenire. ut ea que desacram̃tis sta¬
tuta sunt impicatuł si uidex es¬
timaint ĩ ꝓunicia ubi degit sb̃
euentus iam diffinitus impo¬
nat. ¶Lcentia ꝯcedenda ctiam
his que deuiramntis agunt. uel
sincutrũ fac̾e maluerit exuna
parit sub fide tam̃ gestoꝵ nira¬
nctum p̾stari.uł referri. uł re¬
trutinadis. an abutraq parteᷤ
ul altera oporirt cas dependi.
Millo tamen & hoc litibus
eEmpectuñto generandor sed donͥ

Expanded text:
His de praesentibus personis statutis nec absentes nos fugiunt, sed etiam eos huic legi subiugamus. Et si persona non praesens inveniatur, cui sacramentum illatum est, lite forte per procuratorem ventilata, necesse est vel ipsam principalem personam datis certis indutiis ad iudicem venire, ut ea quae de sacramentis statuta sunt impleat vel, si iudex existimaverit in provincia ubi degit sub eventus iam definitus imponatur. Licentia concedenda etiam his, quae de iuramento aguntur, neutrum facere maluerit, et ex una parte, sub fide tamen gestorum, intum praestari vel referri vel retrutinandis, an ab utraque parte vel altera oportet eas dependi. Nullo tamen ex hoc litibus impedimento generando, sed, donec
Abbreviated transcription (Latin):
agnocentibi. uł inuidicio pul¬
satis. debent ⁊. alii bonũ stincti¬
one repelli. nob̾ pietate suggr¬
mel ĩuno codẽq ꝯtractu quali¬
cumq int̾ruptione łagnitõe
adhibita. om̃ns simul cõpelli
ad debitum psolucndũ. siue
plures sint rei. siuc unus suie
plius quamims. sanccimus

Expanded text:
agnoscentibus vel in iudicio pulsatis debent et alii ab omni contradictione repelli: Nobis pietate suggemel in uno eodemque contractu qualicumque interruptione vel agnitione adhibita omnes simul compelli ad debitum persolvendum, sive plures sint rei sive unus, sive plius quam unus. Sancimus
Abbreviated transcription (Latin):
admonitr̃e alus debitoribus
bo. sit itaq: geñal  deuotio⁊
neminiliccat alienam in deuo¬
q fonte unus efflux ꝯtractus l
debiti causa exeadẽ actione ap¬

Expanded text:
ionem aliis debitoribus bus. Si itaque generalis devotio et nemini liceat alienam indevoque fonte unus effluxit contractus vel debiti causa ex eadem actione ap
Abbreviated transcription (Latin):
ncrabilib xenonib uł pto¬
chiis.uł monastiis mascłoꝵ
uł uirginum uł orphanotro¬
rontochomus. Nec non uiri cun¬
uenditoꝵ cis sit longeua ex ac¬
tio: nulla alia excusatio milla
temporis solita prescriptione
cohartanda. ¶S si mredemp¬
tionem captiuoꝵ queda pecu¬
nic uł ros relicte. uł legitimo
modo donate sint.⁊ caꝵ exac¬
tionem longissimam cẽ cense¬
nus. Et nob̾ ꝗdem cordi crat.
nullis tempoꝵ metis huiusm
actioncm circum cludiis ne
iuideamur ium finitum hinc̾
extende: longissimu ute ho¬
minum temp eligimus. ⁊ nõ
aliter cam actionem fimiri ꝯce¬
dimus insicentum. annoꝵ cur¬
ricula excesserintiTune cñtan¬
tum mͦ huiusimͦ exactionem
cuanescere simmus. Siue ita¬
q memoratis religiosissimis
legatum siuic fidei cõmissum
sticis ꝑcõis ĩponat aut ĩrade ecc̃astica bona p̃si
o impiali subiaceant quod absꝙ satiffactis
ta nullatenus remittatur.¬

Expanded text:
xenonibus vel ptochiis vel monasteriis masculorum vel virginum vel orphanotrorontochomiis necnon iure civivenditorum eis sit longeva exactio, nulla alia excusatio, nulla temporis solita prescriptione coartanda. Sed et si in redemptionem captivorum quedam pecunie vel res relicte vel legitimo modo donate sunt et earum exactionem longissimam esse censemus. Et nobis quidem cordi erat nulli temporum metis huiusmodi actione circumcludi, sed ne videamur infinitum hanc extendere, longissimum vite hominum tempus eligimus et non aliter cum eam actionem finiri concedimus nisi centum annorum curricula excesserit. Tunc etenim tantummodo huiuscemodi exactionem evanescere sinimus. Sive itaque memoratis religiosissimis legatum sive fideicommissumpiis locis inponant aut invadere ecclesiastica bona presuo imperiali subiaceant, quod absque satisfaccione debita nullatenus remittatur
Abbreviated transcription (Latin):
titas mcritissima se ueritate ꝑ¬
seginur. hinc itaq homimi
generi nichil ex morib incħ
exlcgib sit cõmunc acet̾is.
ac primũ ꝗdem uolumus es¬
sepublicum crim̃ quia quod ĩ
ieligionẽ diumnã comittituꝵ
momiũ fertur miuriam. ¶ Sͦ
seqmur. ⁊ pos quoq uolumus
amoueri abomm liberalitate
⁊ successione quolibet titiuio
quoq inqsitio tendatur. nam
si incriminib maiestatis noct
memoriam accusair defuncti
non mincrito ⁊ is debet subur
scriptura irrita sit. sinc test. am̃i¬
to siuc codisillo sinc quolibet

Expanded text:
tas meritissima severitate persequimur. Huic itaque hominum generi nihil ex moribus, nihil ex legibus sit commune cum ceteris. Ac primum quidem volumus esse publicum crimen, quia quod in religionem divinam conmittitur, in omnium fertur iniuriam. Quos tur. Ipsos quoque volumus amoveri ab omni liberalitate et successione quolibet titulo quoque inquisitio tendatur. nam si in criminibus maiestatis licet memoriam accusare defuncti, non immerito et hic debet subire scriptura irrita sit, sive testamento sive codicillo sive epist
Abbreviated transcription (Latin):
tioem tuam cum reditib arbi¬
trio familic herciscunde ꝑaꝑe
potes s ex facta int̾ coleredes di¬
insione nuillum p̾uidiciũ ti

Expanded text:
tionem tuam cum reditibus arbitrio familiae erciscundae percipere potes, ex facta inter coheredes divisione nullum praeiudicium ti
Abbreviated transcription (Latin):
Mp. seruero. philmoca. R¬
ondicionis incertum int frs.
finitum ẽ Cumigitur u̾bis fidi¬
comissi petitum a patre tuo ꝓ¬
fitearisait sunta sinc liberis de¬
cedet. reyeditatemutimo fron¬
tom restitueiet᷑. pactu co tp̃r de
sextante frontomi dando. cum
liperes philinuis ñ substulerat
intpositum. ã idcirco potest mi

Expanded text:
mp. Severus A. Philino. Condicionis incertum inter frafinitum est. cum igitur verbis fideicommissi petitum a patre tuo profitearis, ut, si vita sine liberis decederet, hereditatem Licinio Frontoni restitueret, pactum eo tempore de sextante Frontoni dando, cum liberos Philinus non sustulerat, interpositum non idcirco potest i
Abbreviated transcription (Latin):
uł potionis oblatio. uł mechi¬
caminis datio. uł impositio. ꝙ
relictis. ip̃a sanitas testatoris:
piclitatur uł siqs nocessari
nature usus ad ixpositioncm
supflu ponderis inimincat.¬

Expanded text:
 potionis oblatio vel medicaminis datio vel impositio, quibus relictis ipsa sanitas testatoris periclitatur, vel si quis necessarius naturae usus ad depositionem superflui ponderis immineat
Abbreviated transcription (Latin):
canto.
i quantitatem quam licet rei
publice ꝯdempnatꝰ debelus.
ne u̾bum ronoꝵ cessionis te¬
mere ate ꝓlatum. priuare te
neccdum distractis facultatib
uins rationib possit. Mpp

Expanded text:
canto. Si quantitatem, quam licet rei publicae condemnatus debebas, ne verbum bonorum cessionis temere a te prolatum privare te necdum distractis facultatibus iuris rationibus possit. PP
Abbreviated transcription (Latin):
tem testium presentia intesta¬
m̃tis requatur. ⁊ subscriptio.
atestatore fiat. uł alio ꝓ eo.
tamentum siuuz om̃e mamu
propria ꝯscripsit: ⁊̃ post eius li¬
tas testes ad hibiti. suas sub¬
scriptoes supposuerunt. aliaq
omma sollemnit᷑ intestamẽ¬
to ꝑacta sunt ⁊ testam̃tum ex
hx dequo dubitabatur irritũ
factum ẽ candem ꝯstitutr̃e cor¬
ngentes sancims.siꝗs sua ma¬
nu totum testam̃tu uł codicil¬
lũ ꝯscipserit ⁊ hoc specialit ĩscͥp¬
ta reposuerit.q̃ sua manu hoc
ꝯftcit. sufficiat ei totius testa¬
scriptura ⁊ littere testium. ⁊
omis q̃ expectatur obsuatio.
⁊ sit testam̃tu ualidu ⁊ codicil¬
lus.si quinq testiu litt̾e. testa¬
toris scripture coadiment᷑.
in sua firmitate remancat. ⁊¬
nemo callid machinator hu¬
nismõi migꝗtatis mposteruz
ubemus omimodo test ato¬
em. si uires adsubscribẽdu
habeat. nom̃ heredis uł lxre¬
dum. insua subscriptõe uł m
quacumq pa̾t e testam̃ti po¬

Expanded text:
tem testium praesentia in testamentis requiratur et subscriptio a testatore fiat vel alio pro eotamentum suum omne manu propria conscripsit et post eius litteras testes adhibiti suas subscriptiones supposuerunt aliaque omnia sollemniter in testamento peracta sunt et testamentum ex hoc, de quo dubitatur, irritum factum est, eandem constitutionem corrigentes sancimus, si quis sua manu totum testamentum vel codicillum conscripserit et hoc specialiter in scriptura reposu erit, quod sua manu hoc confecit, sufficiat ei totius testascripturam et litterae testium et omnis quae expectatur observatio, et sit testamentum validum, et codicillus, si quinque testium litterae testatoris scripturae coadunentur, in sua firmitate remaneat, et nemo callidus machinator huiusmodi iniquitatis in posterum ubemus omnimodo testatorem, si vires ad scribendum habeat, nomen heredis vel heredum in sua subscriptione vel in quacumque parte testamenti po
Abbreviated transcription (Latin):
nter om̃s dumtaxat heredes su¬
cs. ꝗ exquolibet uemientes gͣ¬
du tamen pares uideantur
ẽẽ ul emancipates quec pre¬
tor adsuccessionẽ uocat. suie
ceptum n impletum testam̃¬
tum ul codicillis suie epła
parentis ẽẽ memoratur. siue
quecumq: alio modo scrip¬

Expanded text:
Inter omnes dumtaxat heredes suos, qui ex quolibet venientes gradu tamen pares videantur esse, vel emancipatos, quos praetor ad successionem vocat, sive coeptum neque impletum testamentum vel codicillus seu epistula parentis esse memoratur sive quocumque alio modo scrip
Abbreviated transcription (Latin):
ĩuemãtur relicte. iudicio fami¬
lie herciscunde. licet intestato
ad successiont̃ nb̃i uocent᷑. ser¬
functi dispositio custodiat᷑ e
sisollepnitate legum unsm
dispositio fu̾it destituta. siuͦ
ĩ hunismõi uoluntate designa

Expanded text:
inveniantur relictae, judicio familiae erciscundae licet ab intestato ad successionem liberi vocentur serfuncti dispositio custodiatur, etiam si solemnitate legum hujusmodi dispositio fuerit destituta. Si vero in hujusmodi voluntate designa
Abbreviated transcription (Latin):
ium uctum sententia displiceat. que
donationes insponsam nuptus qͦ
ñ secutis decieuit ualere ca que lar¬
giendi animo int̾ s̃ponsee ⁊ sponsas
nur celebrantur. ircugi ad enismͦ
ꝯdiciones uilemus. ut siue adfinta¬
tis coeunde cauia siue ñ ita. ul i
potestate patris degentes. uł ullo
modo ꝓprii uiris ꝯstituti. tanquã
futim causa matrimonii aliqd
sibi ip̃i. uł dsensu parentum nuu¬
tuo largiantur. sigdem sponsus
uł parens eius. sortin filium nolu¬
crit urorem. idq̃ alxo donatũ fu̾it
nec repetatur traditum. ⁊ siꝗ apcl
donatorem resccłit. ad sponsami
hercdis cus sũmotis ambagibus
transferatin. Qd̃ si sponsa ul is m
cinis agit potestate caulem nõ
ꝯtrabencti matrimonii p̃buerit.
hibeatur. q̃ similit obẜuari opor¬
tet. ⁊ si exparte sponse insponsũ
donatio facta sit. ¶B.a. ad

Expanded text:
um veterum sententia displiceat, quae donationes in sponsam nubtiis quoque non secutis decrevit valere, ea, quae largiendi animo inter sponsos et sponsas iure celebrantur, redigi ad huiusmodi condiciones iubemus, ut, sive adfinitatis coeundae causa sive non ita, vel in potestate patris degentes vel ullo modo proprii iuris constituti tamquam futuri causa matrimonii aliquid sibi ipsi vel consensu parentum mutuo largiantur, si quidem sponsus vel parens eius sortiri noluerit uxorem, id quod ab eo donatum fuerit nec repetatur traditum et, si quid apud donatorem resedit, ad sponsam et heredes eius submotis ambagibus transferatur. Quod si sponsa vel is in cuius agit potestate causam non contrahendi matrimonii praebuerit, hibeantur. Quae similiter observari oportet et si ex parte sponsae in sponsum donatio facta
Abbreviated transcription (Latin):
qua exfeminis poito manto
intra ann spatium alt̾i festim̃¬
uit nub̃e. paruum enim tẽpo¬
ris post  decem menses seruan¬
dum adicims.tam ⁊ si idip̃m
exiguum puttino. ꝓbrosis in¬
usta notis honestioris nobilisq¬

Expanded text:
qua ex feminis perdito marito intra anni spatium alteri festinavit innubere parvum enim temporis post decem menses servandum adicimus, tametsi id ipsum exiguum putemus, probrosis inusta notis honestioris nobilis
Abbreviated transcription (Latin):
cedesq creboͣ detegant admo¬
se. placuit si forte qs uł expos¬
sidentis parte.uł cis ꝗ possesũ¬
onẽ temcrare tẽptau̾it intr̃p¬
to sit mcum supplicium exer¬
ceri. quim fac̾e teptauit ⁊ alt̾u¬
tn particausam maloꝵ p̾bur

Expanded text:
edesque crebro deteguntur admissae, placuit, si forte quis vel ex possidentis parte vel eius qui possessionem temerare temptaverit interemptus sit, in eum supplicium exerceri , qui vim facere temptavit et alterutri parti causam malor
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ debitor cuius fundum fins¬
se ⁊ ip̃e ꝯfit̾is. prius cũ distra¬
xit. quam fisco aliqd debinit.
in quictandum te ñ cẽ ꝓ̃cur¬
tor m̃s cognoscusnam ⁊ si
postea debitor extitit. ñ ideo

Expanded text:
 debitor, cuius fundum fuisse et ipse confiteris, prius eum distraxit, quam fisco aliquid debuit, inquietandum te non esse procurator meus cognoscet. Nam etsi postea debitor extitit, non ideo
Abbreviated transcription (Latin):
Suꝑ empti agriquestione dis¬
orandaremuoc eroasse ꝯs¬
tit̾it. nabista fructuũratr̃e
restitin uob̾ ubebit nam
super p̃tio eincte portionis.

Expanded text:
 empti agri quaestione disorandam rem vos erogasse constiterit, habita fructuum ratione restitui vobis iubebit. Nam super pretio evictae portionis
Abbreviated transcription (Latin):
dicis eẽ presses ꝓuinc existi¬
mabit.anaudire te debeat
cum diupassus sis. ut patͥ
familias rẽ eis agi ꝑeos qui
testam̃to matris tutores no¬
minati fuerunt. S. a.

Expanded text:
dicis esse, praeses provinciae aestimabit, an audire te debeat, cum diu passus sis ut patris familias rem eius agi per eos, qui testamento matris tutores nominati fuerunt. ANT.
Abbreviated transcription (Latin):
mus. ñ tantũ mhis locum habere
debent. q postea patie suo natura¬
li cia dati fuint. scd etiã millis qiã
dati sunt. si tamen adhuc suꝑ sunt.
qsi ante presentem sanctionem
mortui st̃. minimr ad coꝵ successi¬
onc̃ eandẽ nr̃am sanctionẽ extẽcli¬
mus. Et qm̃ omimodo fauẽduz

Expanded text:
mus, non tantum in his locum habere mus, non tantum in his locum habere debent, qui postea a patre suo naturali curiae dati fuerint, sed etiam in illis, qui iam dati sunt, si tamen adhuc supersunt. Quod si ante praesentem sanctionem mortui sunt, minime ad eorum successionem eandem nostram sanctionem extendimus. Et quoniam omnimodo favendum
Abbreviated transcription (Latin):
tes ciam cui apatir datus ẽ. ¶Um̃
ãt mat̾ q̃  defuncti ñ suꝑ eẽt. alii
u̾o cognati exmat̾na linca descen¬
dẽtes uł ascendẽtes: uł ex latere
uemientes. ad cius uocentur suc¬
t᷑ali ad cum ꝑuencrunt cider cĩc
cõpetere.sigo u̾o filio postea q̃ le¬
gitimo successori effecto. uł ania¬
tre sua. uł aliunde quocumq le¬
gitimo modo ad qsitum sit. hoc
ad primo mat̾nos eis cegnatos
puemir. ¶ Ilo indelicet obsuã¬
do. ut suc matre eius suꝑstite.
suic ea ante filiũ mortua. aliqs
ex cius genere crusdem cĩe fortun¬
ã subue paratussit. liccat ci se of¬
ferẽti cidem tie bona mortui que
desubstantia patris ad eũ ꝑuene¬
alia quo accedente mater defũc¬
ti.si adhuc suꝑ sit ñ solum t̾c̃ia
partẽ coꝵ q̃ extra pat̾nam subs¬
tantiã filius cius aliunde ac ꝗsure.
sed omĩa ea uł ip̃a sola.ul cum co¬
hereclib sins capiet. ¶Ea u̾o q̃ de
successiont naturalis filii post
tialem ꝯdicionẽ morit̾tis ꝯstitin¬

Expanded text:
tes curiam, cui a patre datus est. Sin autem mater quidem defuncti non superesset, alii vero cognati ex materna linea descendentes vel adscendentes vel ex latere venientes ad eius vocentur sucturali ad eum pervenerunt, eidem curiae competere: si quid vero filio posteaque legitimo successori effecto vel a matre sua vel aliunde quocumque legitimo modo adquisitum sit, hoc ad proximos maternos eius cognatos pervenire. Illo videlicet observando, ut, sive matre eius superstite sive ea ante filium mortua aliquis ex eius genere eiusdem curiae fortunam subire paratus sit, liceat ei se offerenti eidem curiae bona mortui, quae de substantia patris ad eum pervenealia, quo accedente mater defuncti, si adhuc supersit, non solum tertiam partem eorum, quae extra paternam substantiam filius eius aliunde adquisivit, sed omnia ea vel ipsa sola vel cum coheredibus suis capiet. Ea vero, quae de successione naturalis filii post curialem condicionem morientis constitui
Abbreviated transcription (Latin):
parit addendum ẽe censcinus ut
liceat patrib nat᷑ales filiq cit pa¬
trie sue tradere. ñ solum nulla eis
legitima subole existente. sedet̃
si filio uł alios lib̾re ex legitimis
patrimoniis ꝓciratir habeant.
⁊ co modo naturales quoq filioe
sibi legitimo: successores effict.
Ita tamenut minime cis patribꝰ
liceat ꝑdonationẽ. uł ultimam
uolũtatem amplius cidem nat¬
ali filio dare uł relinq̃ie. quam
um filio ex matrimonio legitio
precirato dedit. uł ueliqrit cui
mimina portio data uł relicta sr.

Expanded text:
parte addendum esse censemus, ut liceat patribus naturales filios curiae patriae suae tradere non solum nulla eis legitima subole existente, sed etiam si filios vel alios liberos ex legitimis matrimoniis procreatos habeant, et eo modo naturales quoque filios sibi legitimos successores efficere, ita tamen, ut minime eisdem patribus liceat per donationem vel ultimam voluntatem amplius eidem naturali filio dare vel relinquere, quam uni filio ex matrimonio legitimo procreato dederit vel reliquerit, cui minima portio data vel relicta sit.
Abbreviated transcription (Latin):
meio fulciendam ee censem
cumcnim ꝑ ad sertores super
ub̾tate iudicium agitabatur.
si in mecdio ad scrtores lit̾e ag̃¬
te ad sertus ab hac luce fuerit.
subtracto. necessitas impone¬
batur. Nichilominus adserto¬
rilitem implore ut emptor si
uictꝰ erat ⁊ ꝓlibertate fuerat
pronuntiatu habeat regressui

Expanded text:
medio fulciendam esse censemus. Cum enim per adsertores super libertate iudicium agitabatur, si in medio adsertore litem agente adsertus ab hac luce fuerit subtractus, necessitas imponebatur nihilo minus adsertori litem implere, ut emptor, si victus erat et pro libertate fuerat pronuntiatum, habeat regressu
Abbreviated transcription (Latin):
id̃o ñ ignoras. ita demum ad
pentionẽ dotis admittite pos¬
sel sidotem ate ie ip̃a datam
probatura es. ¶ Mp̃. Alex. ã

Expanded text:
ideo non ignoras ita demum ad petitionem dotis admitti te posse, si dotem a te re ipsa datam probatura es. D. XIII k. A
Abbreviated transcription (Latin):
qetatis fungis mun̾c ꝗ frĩs tu
filios ut necessitudo sanguinis
suadet ꝓtegere conaris.¶ Si ĩ¬
gitur tututores uł curatores
eoꝵ ñ recte administrant. sus¬
pet tis postulatis atq ostensis
ut alii in loco eoꝵ istituantur
facue impetrab̾. ¶ Od si nichil
ĩ fraudẽ gerunt. uerum ita e¬
gni s̃ ut incoꝵ administratõe

Expanded text:
etatis fungeris munere, qui fratris tui filios, ut necessitudo sanguinis suadet, protegere conaris. Si igitur tutores vel curatores eorum non recte administrant, suspectis eis postulatis atque ostensis, ut alii in loco eorum constituantur, facile impetrabis. Quod si nihil in fraudem egerunt, verum ita egeni sunt, ut in eorum administratione
Abbreviated transcription (Latin):
qui sunt scriptilxredes ita cer¬
to hĩlis nomine successio ꝓoe¬
dat. ¶Si emm talis ẽ testator.
ꝗn scribere n articulate loqui
potest. mortuo similis ẽ. ⁊ falsi¬
tas melogus comittitur. qua
exulfiat are publica nr̃a maxi

Expanded text:
qui sunt scripti heredes, et ita certo heredis nomine successio procedat. Si enim talis est testator, qui neque scribere neque articulate loqui potest, mortuo similis est et falsitas in elogiis committitur, quam, ut exul fiat a re publica nostra, maxi
Abbreviated transcription (Latin):
illos legitimos: seu naturales
dixeritis. totum retractum
legibrtime soboli reddatur.
Aut frĩ aut soron. aut patri.
aut matri.s ⁊ uxoritali quod

Expanded text:
illos legitimos seu naturales dixerit, totum retractum legitimae suboli reddatur aut fratri aut sorori aut patri aut matri. Sed et uxori tali quod
Abbreviated transcription (Latin):
rifino.
grustra tutores quondã adolescẽ¬
tiũ quoꝵ curã admistras. iudica¬
tũ fac̾e detractãt cũ exacta petun
possit auctoritate p̾sidis indeposi¬

Expanded text:
Rufino. Frustra tutores quondam adulescentium, quorum curam administras, iudicatum facere detractant, cum exacta pecunia possit auctoritate praesidis in deposi
Abbreviated transcription (Latin):
¶B. ãa. ⁊ cc̃. ruhphine.
⁊ pecuma  dotali fundo aman¬
to tuo cõꝑatus. ñ tibi querit᷑.
cum n maritus urori actõem
ẽpti possit. ad qiere. ac dons tã¬
tum actio tibi competit. unde
aditus p̾ses ꝓuincie si ñ te tnͣs¬
egisse reppererit sed exmaiore
dotem parte ꝯsccutam. residu¬
um restitui ꝓuidebit.D.

Expanded text:
inae. Ex pecunia dotali fundus a marito tuo comparatus non tibi quaeritur, cum neque maritus uxori actionem empti possit adquirere ac dotis tantum actio tibi competat. unde aditus praeses provinciae, si non te transegisse reppererit, sed ex maiore dote partem consecutam, residuum restitui providebit. D.
Abbreviated transcription (Latin):
imaior quq ⁊ inginti annis
heclitatem frĩs tiĩ repudiastia
nulla tibi facultas cius adcim¬
de relinquir. ¶S. mnc si cus ux¬
oris tibi substitute dolo factũ
c̃. actionem dedolo ꝯtracam ex¬

Expanded text:
maior quinque et viginti annis hereditatem fratris tui repudiasti, nulla tibi facultas eius adeundae relinquitur. Sane si eius uxoris tibi substitutae dolo factum est, actionem de dolo contra eam ex
Abbreviated transcription (Latin):
ad pidem p̾sidem.
n officiales p̾fectoꝵ cursum public̃
A.miantes ui praua ꝯtra utilitatem
publicam molicites iundicandit
de dimus potestatrm. Ita ut p̾fectos
decoꝵ culpa facias certiores. Mpp̾.

Expanded text:
ad Periclem Praesidem. In officiales Praefectorum cursum publicum laniantes, vel prava contra utilitatem publicam molientes, vindicandi tibi dedimus potestatem, ita ut Praefectos de eorum culpa facias certiores. Dat.
Abbreviated transcription (Latin):
ustissimes ⁊ ungilantissimos iudice
ꝙublicis acl amationib s laudãdi
damꝰ omĩb potestatẽ. ut honoris
eis auenores ꝓftramus ꝓcessus. ⁊ ꝯt
rio in iuster ⁊ maleficos querelaꝵ uo
cib accusandi ut cenfure m̃e uigor
eꝙs ad simia. Nam siũe uocesint. nec
tibidinc̾ pelientelas effuse diligent̾
ĩuestigabimus. p̃sectis p̃torio ⁊ co¬

Expanded text:
ustissimos et vigilantissimos iudices publicis adclamationibus collaudandi damus omnibus potestatem, ut honoris eis auctiores proferamus processus, et e contrario iniustos et maleficos querellarum vocibus accusandi, ut censurae nostrae vigor eos absumat. Nam si verae voces sunt nec ad libidinem per clientelas effusae, diligenter investigabimus: praefectis praetorio et co
Abbreviated transcription (Latin):
Si arua ur̃a sibͣi ⁊ custolio qumm
mittuam decłat pecuniam dan
fu̾it stipulata. nichil ei cius:
Sane si ipse q̃ ci solu placuera
instipulatr̃em suo noĩe dectur̃
obligatoem in cuis etiam psonã
stitisse ñ ambigiti De duobu

Expanded text:
Si avia vestra sibi et eustolio, quam mutuam dederat pecuniam, dari fuit stipulata, nihil ei, cuius Sane si ipse quod ei solvi placuerat in stipulatione suo nomine deduxit, obligationem in eius etiam personam constitisse non a
Abbreviated transcription (Latin):
x eo nstrumto nullam uec ha¬
bere actr̃em. quo ꝯtra bonos mo¬
res desuccessione futura intpo¬
sita fint stipulatio maifestu
e cum omma que ꝯtra boncs
ĩstipulatre dedlucunti nullius
ne.
olõ sił m̃ctu adhibitõ actio qd
nascitur si subdita stipulatio:
sit. ꝑ dolitamen uł metus ex¬
ceptionem submoin petitio de¬

Expanded text:
x eo instrumento nullam vos habere actionem, quia contra bonos mores de successione futura interposita fuit stipulatio, manifestum est, cum omnia, quae contra bonos in stipulnae. Dolo vel metu adhibito actio quidem nascitur, si subdita stipulatio sit, per doli tamen vel metus exceptionem submoveri petitio de
Abbreviated transcription (Latin):
t q sub imagine  altius pso¬
ne quam supposuerat. iugit
tenct. cum sibi negotium ge¬
rati alienasse ñ uidet᷑ iure¬
enim pignoris obligatum

Expanded text:
t qui sub imagine alterius personae, quam supposuerat, iugiter tenet, cum sibi negotium gerat, alienasse non videtur. iure enim pignoris obligatum
Abbreviated transcription (Latin):
a. sexto.
ompetens nidex ñ ignorat nõ
eẽ admittẽdo: ad utctigalia cõ a¬
ducẽda eos ꝗ pupilloꝵ uł ados¬
lescentium tutelaz scucurã ad¬
mistrãt ꝓel cio administra

Expanded text:
A. Sexto. Competens iudex non ignorat non esse admittendos ad vectigalia conducenda eos, qui pupillorum vel adulescentium tutelam seu curam administrant vel eius administra