comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
in fundunt. Siuirũ fortẽ uituperes quasi salutis suȩ ꝓ¬
digñ. & ꝓ alis mori cuolente. aut si obieceris liberali
qd ressuas ꝓfundat min sibi qua alois consulendo. Sic &
diogenes antisthenẽ ernicũ magistrũ suũ solebat ue¬
liti uttuperando laudare. Ipseme aiebat mdicũ fecut
ex dt̃uite & ꝓ ampla dom̃o in dolio fecit habrtare.¬
& lelius aut̃ ista dicebat: quã si dicer& gratus illi sũ
quia ipse me philo sophũ. & consũmatȩ uirticis uirũ fec̃.
Er gocũ unũ nom̃ scomatis scõmatissit. diuersi in eo
cantinentur affectus. Idõ apud lacedemonios inter
coeera exactȩ uitȩ instiuita: hoc ꝗꝗ excercitis genus alicurgo
est institutũ . ut ad olescentes & scõmata sine morsu dicere
& ab aliis inse dicta ꝑ paei discerent. A.c siquas etq ieiiudignas¬
tionẽ ob taledictũ plapsuf siussoe. ulterius ei in alterũ
dicere ñlicebat. Cũgꝰ uidias maduienẽ instituenda est enĩ

Expanded text:
infundunt, si virum fortem vituperes quasi salutis suae pinfundunt, si virum fortem vituperes quasi salutis suae prodigum et pro aliis mori volentem, aut si obieceris liberali quod res suas profundat minus sibi quam aliis consulendo. Sic et Diogenes Antisthenen Cynicum, magistrum suum, solebat veluti vituperando laudare. "Ipse me", aiebat, "mendicum fecit ex divite, et pro ampla domo in dolio fecit habitare." Melius autem ista dicebat quam si diceret, "gratus illi sum quia ipse me philosophum et consummatae virtutis virum fecit." Ergo cum unum nomen scommatis sit, diversi in eo continentur effectus. Ideo apud Lacedaemonios inter cetera exactae vitae instituta hoc quoque exercitii genus a Lycurgo est institutum, ut adulescentes et scommata sine morsu dicere et ab aliis in se dicta perpeti discerent, ac si quis eorum in indignationem ob tale dictum prolapsus fuisset, ulterius ei in alterum dicere non licebat. Cum ergo videas, mi Aviene —instituenda est enim
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ que sicora᷑ amicis obiciant᷑. nobis. libent̃ audire possim.
uxoreũ. seu perentib uel magistris psentib dici in nos aliqd
scõma nolum. nͥ forte talesit qd illoꝵ censura libent̃ accipi¬
at. ut siquis ad olescentẽ corã parentib uel magistris irri¬
deat q̃d in sanire possit continuis uigilus lectionib q.no.¬
sturnis. aut axore p̃sente qd stulte faciat uxoriũ se p̃¬
bendo nec ullã elegantiã eligendo formary. Hȩc enĩa
in quos dicunt᷑ & p̃sentes hi laritate ꝑfundunt. Cõmen¬
dat scõma cecditio dicentis suncade causa sit. ut si aliũ
de pauꝑtate pauꝑ irrideat. si obseure natũ natus obscure.
Nã tarseus amphias cũ exhortulano potens eõe & in ami¬
cũ quasi de generẽ noñ nulla diciss&. mox subiecit
S &e nos de isde seminib supius : &c om̃s parit᷑ loxosfecit.
Illa uero scõmata directa. lȩticia eũ inquẽ dicuntur

Expanded text:
enim quae si coram amicis obiciantur nobis, libenter audire possimus, enim quae si coram amicis obiciantur nobis, libenter audire possimus, uxore vero seu parentibus magistrisve praesentibus dici in nos aliquod scomma nolimus, nisi forte tale sit quod illorum censura libenter accipiat: ut si quis adulescentem coram parentibus vel magistris inrideat quod insanire possit continuis vigiliis lectionibusque nocturnis, aut uxore praesente quod stulte faciat uxorium se praebendo nec ullam elegantiam eligendo formarum. Haec enim et in quos dicuntur et praesentes hilaritate perfundunt. Commendat scomma et condicio dicentis, si in eadem causa sit: ut si alium de paupertate pauper inrideat, si obscure natum natus obscure. Nam Tarseus Amphias cum ex hortulano potens esset et in amicum quasi degenerem nonnulla dixisset, mox subiecit: "sed et nos de isdem seminibus sumus," et omnes pariter laetos fecit. Illa vero scommata directa laetitia eum in quem dicuntur
Abbreviated transcription (Latin):
quippe alienis sinius asaspicione. furte. Contra sihoc dicerce᷑
male sibi conscio aesua furta rȩcolenti. eacerbassa auditu.
Critobulũ famose pulchriuduis adalescnte. socrates cũad.
cõparatione formȩ ꝓuocetu. iocabat᷑ non irridebat. Certe.
sidicas csumatarũ diuitiarã uaro: tibi excito erednores
tuõs. autsi nimis casto gratȩ tibi sunt mercerices quia conti¬
nue eas largitate ditasti. utq delectabuntur. scientes his
dictis suã conscientiã ñ granari. sient ẽtra sunt quȩ subspe¬
cie laudis exagitant: sicut paulo anteduusi: Nã si timi¬
dissumo dixero achilli uel herculi cõparandus es. aut famo¬
sȩ iniquitatis uiro. ego te aristidi in equitate p̃pono. sine
dubio uerba laudẽ sonantia. ad mõtã uituperationis suȩ
uterq: tracturꝰ est. Eade scẽmatã eosdẽ mͦ iuuare. modo
mordere possunt ꝓdiuersitate prȩsentiũ ꝑfonarũ. Sunt

Expanded text:
quippe alienissimus a suspicione furtorum; contra, si hoc diceretur quippe alienissimus a suspicione furtorum; contra, si hoc diceretur male sibi conscio et sua furta recolenti, exacerbasset auditum. Critobulum famosae pulchritudinis adulescentem Socrates cum ad comparationem formae provocaret, iocabatur, non inridebat. Certe si dicas consummatarum divitiarum viro, "tibi excito creditores tuos," aut si nimis casto, "gratae tibi sunt meretrices, quia continua eas largitate ditasti," uterque delectabuntur, scientes his dictis suam conscientiam non gravari, sicut contra sunt quae sub specie laudis exagitant, sicut paulo ante divisi. Nam si timidissimo dixero, "Achilli vel Herculi comparandus es," aut famosae iniquitatis viro, "ego te Aristidi in aequitate praepono," sine dubio verba laudem sonantia ad notam vituperationis suae uterque tracturus est. Eadem scommata eosdem modo iuvare, modo mordere possunt pro diversitate praesentium personarum. Sunt
Abbreviated transcription (Latin):
Nã cũ regis libertus au: ad nouas diuitias niꝑ erectus.
philosophos ad coniiuũ congregass&. &e in ridendo
eoꝵ minutulas questomes scire se uelle dixxiss& cur ex
nigra & eocalba faba pulnitũ unius coloris edat
aridices phelophds indigne ferens tu nobis inquit
absoluas cur & de albis ae denigris loris fimiles maculȩ
gignantur. Sunt scõmata quȩ insupficio habent spe¬
ciẽ contamnebiȩ .s. unt dĩ nontangt. andientes. cũ eadẽ¬
si obnoxio dicintur exagitant. ut coriera sunt q cȩ speriã: laudis
babent. & ꝑ sonã audientis effiat contumeliȩ plenẽ. Depriore.
genere prius dicã. Lncius quintus ptor depiuncia nuper
reuerterat. obseruata qd mireris domiciani tẽporib: p̃turȩ
ma ima casticate. Iscũ eger ad sidenu amico dicera: frigidas
se habere mtantis. penidens illeait. At quin tas deꝓuincia
calidas paulo añtȩ reuocasti: Risic quintus debectatusꝙ est.

Expanded text:
Nam cum regis libertus ad novas divitias nuper erectus Nam cum regis libertus ad novas divitias nuper erectus philosophos ad convivium congregasset et inridendo eorum minutulas quaestiones scire se velle dixisset cur ex nigra et ex alba faba pulmentum unius coloris edatur, Aridices philosophus indigne ferens: Tu nobis, inquit, absolve, cur et de albis et de nigris loris similes maculae gignantur. Sunt scommata quae in superficie habent speciem contumeliae, sed interdum non tangunt audientes, cum eadesi obnoxio dicantur, exagitant, ut contra sunt quae speciem laudis habent, et persona audientis efficit contumeliae plena. De priore genere prius dicam. T. Quietus praetor de provincia nuper reverterat, observata —quod mireris Domitiani temporibus— praeturae maxima castitate. Is cum aeger adsidenti amico diceret frigidas se habere manus, renidens ille ait, "atquin eas de provincia calidas paulo ante revocasti." Risit Quietus delectatusque est,
Abbreviated transcription (Latin):
bã inquit si nex me cõprehendit Hȩc ce talia ssnt quȩ
plus urbanitatis minus amari tudinis habent : ut sunt ñ nul¬
la de nonnulis copporis uicus aut prarũ aut nihil gignen¬
tia doloris. ut si in caluiciũ euiꝰquã dicas uel inmasis seti
curuã erectionẽ: se socratieã depressionẽ. hȩce num
quanto minoris infortuni sunt . tanto leuioris doloris.
Contra oculoꝵ orbitas non sine excitatione cõmotionis obi¬
citur. Quippe antigonus rex thõoeritũ chuĩ dequo uira¬
uerat qd ei parsurus et̃ẽ occidit.: ꝓpt̃ scoma ab eodẽ dese
dictũ. Cũ enĩ quasi puniendus ad antigiũ raperceur. so¬
lantib eũ amicis ac spem pollicentib qd om̃ĩ modo clem̃¬
tiã regis exꝑturus ecẽ. cũ ad oculos eius uenissa . respon¬
dit. Ergo impossibilẽ m dicits spẽ salutis. E autem
antigenus uno orbatus oculo & importuna urbanitas
maledicacẽ luce priuauit. Nec negaueri philosophos
q̃q̃ in currisse ñnũquã ꝑ indignationẽ ħ gen scõmatis.

Expanded text:
 inquit, "sed nox me comprehendit." Haec et talia sunt quae plus urbanitatis, minus amaritudinis habent, ut sunt et illa de nonnullis corporis vitiis, aut parum aut nihil gignentia doloris; ut si in calvitium cuiusquam dicas vel in nasi seu curvam erectionem seu Socraticam depressionem. Haec enim quanto minoris infortunii sunt tanto levioris doloris. Contra oculorum orbitas non sine excitatione commotionis obicitur. Quippe Antigonus rex Theocritum Chium, de quo iuraverat quod ei parsurus esset, occidit propter scomma ab eodem de se dictum. Cum enim quasi puniendus ad Antigonum raperetur, solantibus eum amicis ac spem pollicentibus quod omni modo clementiam regis experturus esset, cum ad oculos eius venisset, respondit: "ergo impossibilem mihi dicitis spem salutis." Erat autem Antigonus uno orbatus oculo, et importuna urbanitas male dicacem luce privavit. Nec negaverim philosophos quoque incurrisse nonnumquam per indignationem hoc genus scommatis.
Abbreviated transcription (Latin):
tulisse uidearis sicũ int̾roges uel quȩ ad illũ omino non
ꝑtuient. Est enĩ huic &ati loquacitas familiaris. Hȩc
scietis homerꝰ quandũ congeriẽ simul int̾rogationũ nesto¬

Expanded text:
tulisse videaris, si eum interroges vel quae ad illum omnino non tulisse videaris, si eum interroges vel quae ad illum omnino non pertinent. Est enim huic aetati loquacitas familiaris. Haec sciens Homerus quandam congeriem simul interrogantium Nesto
Abbreviated transcription (Latin):
obicere. Illeõ sepe si potes ad narratdũ ꝓuoca qui recitan¬
do fauorabilit᷑ exceptus ÷. uel qui libere & felicit̃ legati
pegn. uelqu ab umpetatore comit affabiltõꝗ susceptusi. ues
siqtus tota pene classe. apiratis ocempata. seu ingenio fei turib
solus euasie quia unx implae desideriũ. loquentis rerũ talic̃
uel longa narratio. Iuuat sigoa dicere iusseris anticisui.
repentina felicttate. quã spanite uaudebat uel dicert uel ta¬
cere mͦ iactantis mͦ malitie mnuu.  u uenatib gaude int¬
rogta de silur ambit. de amba ge lustraz. deuenationis euento.
R e ligiosuf siadest. da illi referendi copia quib obseruation¬
b: merus̃trat auxilia doꝵ quantꝰ illi cerimomarũ fructus
quia a hocgenus rełigtonis existimant numinũ bereficia
nt̃tacere. Adde quia uolt de amices seriuminib estimari
Si uꝰ ce senex p̃sens est. habes occasione qua plurimũ illi con¬

Expanded text:
obicere. Illum saepe, si potes, ad narrandum provoca, qui recitanobicere. Illum saepe, si potes, ad narrandum provoca, qui recitando favorabiliter exceptus est, vel qui libere et feliciter legationem peregit, vel qui ab imperatore comiter adfabiliterque susceptus est, vel si quis tota paene classe a piratis occupata seu ingenio seu viribus solus evasit, quia vix implet desiderium loquentis rerum talium vel longa narratio. Iuvat si quem dicere iusseris amici sui repentinam felicitatem, quam sponte non audebat vel dicere vel tacere, modo iactantiae modo malitiae metu. Qui venatibus gaudet interrogetur de silvae ambitu, de ambage lustrorum, de venationis eventu. Religiosus si adest, da illi referendi copiam quibus observationibus meruerit auxilia deorum, quantus illi caerimoniarum fructus, quia et hoc genus religionis existimant, numinum beneficia non tacere, adde quia volunt et amicos se numinibus aestimari. Si vero et senex praesens est, habes occasionem qua plurimum illi con
Abbreviated transcription (Latin):
tgationes obstrependo discutiant & alias in serendo fabulas ꝓhi¬
brant illa narrari quȩ solent narranti laudẽ ereare. Pericu
Iquoq preterita uel erũnas penitus absolutas qui euasit.
ut referat gratissime ꝓuocatur. Nã quiad huc in ipsis uel
paululũ d&in&᷑ horra admonitionẽ & formidat relatũ.
nonoN. adiecit enĩ cueenta. ut ostenderae post finẽ maloꝵ
grãm relationis incipere. & pocea ur̃ adiciendo oli. quid
aliud nͥ post em̃sa infortunia futuro tẽpore iuuare dicit
memoriã sed ati laboris : Forsana hȩc olĩ meminis seuiuabit.
Nec negauerĩ ẽẽ maloꝵ genera quȩ ñ uult qui ꝑuulit uel trans¬
acta meminisse. nec minꝰ introgatus offerditur quacũ in
ipsis malis fuit . ut qui carnifices a expertus ÷ & corm̃ta
mẽ broꝵ. aut qui infaustas ꝑtulit orbitates. uel cui nota
quondã ad flicta censoria est. Caue int̾roges neuidearis

Expanded text:
rrogationes obstrependo discutiant et alias inferendo fabulas prohirrogationes obstrependo discutiant et alias inferendo fabulas prohibeant illa narrari quae solent narranti laudem creare. Pericula quoque praeterita vel aerumnas penitus absolutas qui evasit ut referat gratissime provocatur: nam qui adhuc in ipsis vel paululum detinetur, horret admonitionem et formidat relatum. θαι πόνων. Adiecit enim σωθέντα ut ostenderet post finem malorum gratiam relationis incipere. Et poeta vester adiciendo 'olim' quid aliud nisi post emensa infortunia futuro tempore iuvare dicit memoriam sedati laboris: forsan et haec olim meminisse iuvabit. Nec negaverim esse malorum genera quae non vult qui pertulit vel transacta meminisse, nec minus interrogatus offenditur quam cum in ipsis malis fuit, ut qui carnifices expertus est et tormenta membrorum, ut qui infaustas pertulit orbitates vel cui nota quondam adflicta censoria est. Cave interroges, ne videaris
Abbreviated transcription (Latin):
multis aliquẽ int̃roges qd ñ opͥma scientia quȩ siuit . Cogi
enĩ aut negare se scire qd extremũ uerecundie dãpnũ putañ.
ait respondere temere. & fortuito se euentui ueri falsiue
cõmittere. Unde sepe nascit᷑ inscitiȩ ꝓditio. & om̃e hoc in¬
fortuniũ pudoris sui imputat consulenti. Necñ & qui obier
maria & t̾ras gaudent cũ deignoto multis uel terrarũ situ
uel sinumaris int̾rogantur. libentq. respendent & describt̃
mͦ uerbis mͦ radio loca. gloriosũ putantes que ipsi uiderant
lio: oculis obicere Quid duces uel milites. quã fortit᷑ a se
facta dicturiunt: & tam̃ tacent arrogantiȩ m&u. Nonne
hi si hȩc referant inuitentur. mercedẽ sibi laboris estimanT
solutã remunerationẽ putantes int̾ uolentes narrare
quȩ fecerant: : Adeo aut̃ id genus narrationũ hab&e quendã
płe saporẽ ut si inuidi uel emuli forte p̃sentes sint tales int̾¬

Expanded text:
multis aliquem interroges quod non opima scientia quaesivit. Cogitur multis aliquem interroges quod non opima scientia quaesivit. Cogitur enim aut negare se scire, quod extremum verecundiae damnum putant, aut respondere temere et fortuito se eventui veri falsive committere, unde saepe nascitur inscitiae proditio, et omne hoc infortunium pudoris sui imputat consulenti. Nec non et qui obierunt maria et terras gaudent cum de ignoto multis vel terrarum situ vel sinu maris interrogantur libenterque respondent et describunt modo verbis, modo radio loca, gloriosum putantes quae ipsi viderant aliorum oculis obicere. Quid duces vel milites? quam fortiter a se facta semper dicturiunt et tamen tacent arrogantiae metu? Nonne hi si ut haec referant invitentur, mercedem sibi laboris aestimant persolutam, remunerationem putantes inter volentes narrare quae fecerant? Adeo autem id genus narrationum habet quendam gloriae saporem ut si invidivel aemuli forte praesentes sint, tales inte
Abbreviated transcription (Latin):
nondeca me reprehensione dixisse. quȩ speciẽ accusationis hab&
s. quȩ uituperationis instarest. Hoc greti scõmauocant. ñ menꝰ
quidẽ amarũ quaal accusatio sumportune ꝓferat᷑. s a sapi¬
de introgatione respondeã . qui uult amoenꝰ eẽ consultor. ea
int̾rogat quȩ sunt int̾rogato facilia responsy. & quȩ scit
illũ sedula sedula exeratatione didicisse. Gaud& enĩ quisqͥs
ꝓuocatur ad doctrinã suã inmediõ ꝓferendã. quia nemo uult
latere quod didicit. maxime siscientia quã labore quȩ siuit.
cũ paucis illi familiaris. & plurimis sit in cognita. ut de astro¬
nomia uel dialectica coerisq similib. Tuncenĩ uidentur
c̃ sequi fructũ laboris. cũ adipiscuntur occasionẽ publicandi
quȩ didicerant sine ostentationis nota. qua car& qui ñ igerit
s inuitatur ut ꝓferat. Contra magnȩ amarituidinis ÷ sicorã

Expanded text:
non de ea me reprehensione dixisse quae speciem accusationis habet, non de ea me reprehensione dixisse quae speciem accusationis habet, sed quae vituperationis instar est. Hoc Graeci σκῶμμα vocant, non minus quidem amarum quam accusatio, si inportune proferatur: sed a sapide interrogatione respondeam, qui vult amoenus esse consultor ea interrogat quae sunt interrogato facilia responsu, et quae scit illum sedula exercitatione didicisse. Gaudet enim quisquis provocatur ad doctrinam suam in medium proferendam, quia nemo vult latere quod didicit, maxime si scientia quam labore quaesivit cum paucis illi familiaris et plurimis sit incognita, ut de astronomia vel dialectica ceterisque similibus. Tunc enim videntur consequi fructum laboris, cum adipiscuntur occasionem publicandi quae didicerant sine ostentationis nota, qua caret qui non ingerit sed invitatur ut proferat. Contra magnae amaritudinis est si coram
Abbreviated transcription (Latin):
uiuus exegerit loquendi ordo feri& philosophia ñ sentien¬
tes. ut liberpat̃ thrrso ferit ꝑ obliquationẽ crcũ fusȩ hede¬
polã uicia castiga. C&c erũ his obnaxis repugnabt̃. & talis
erit c̃uiuii tumultus. ut subhuiꝰ modi inuitati uideantur
edicto. Qd̃ suꝑest la⁊ bene gestis corpora rebus ꝓcurate uiri.
pna. Ergo si oportunitas necessariȩ reprehensionis emer¬
serit. sic aphilo sopho ꝓficisc&. ut & tecta & efficax sit.
Quid mirũ siferia&e sapiens ut dixi non sentientẽs. cũ int̾̃ du
sic reprehendat ut rep̃hensus hilarceur : Nec tantũ fabulis
suis .s int̾rogationib quoq uĩ philosophiȩ nihil ineptũ lo¬
quentis ostendo. Hancgͦ nullus honestus actus locꝰ ue. coetꝰ
ab eẽ illã nefas fuerit. & auienꝰ. Nouas m duas disciplinas
uideris inducere int̾rogandi e rep̾hendendi. ut alacritas
planiora. Primũ inquit eustathius hoc teneas uolo.

Expanded text:
 et hoc in conviviis exegerit loquendi ordo, feriet philosophia non sentien et hoc in conviviis exegerit loquendi ordo, feriet philosophia non sentientes, ut Liber pater thyrso ferit per obliquationem circumfusae hedepalam vitia castiget. Caeterum his obnoxii repugnabunt: et talis erit convivii tumultus, ut sub hujusmodi invitati videantur edicto: Quod superest, laeti bene gestis corpora rebus Procurate viri, ἄρνα Ergo si oportunitas necessariae reprehensionis emerserit, sic a philosopho proficiscetur, ut et tecta et efficax sit. Quid mirum, si feriet sapiens, ut dixi, non sentientes, cum interdum sic reprehendat, ut reprehensus hilaretur, nec tantum fabulis suis sed interrogationibus quoque vim philosophiae nihil ineptum loquentis ostendet? Hanc ergo nullus honestus actus locusve, coetus abesse illam nefas fuerit. Et Avienus: Novas mihi duas disciplinas videris inducere interrogandi vel etiam reprehendendi, ut alacritas planiora. Primum, inquit Eustathius, hoc teneas volo,
Abbreviated transcription (Latin):
Nãsi ut apud athenas atticas ariopagitȩ iudicant. ita inter
epulas oporta sẽꝑ sileri ñ est ultra querendũ int̃ mensas phi loso¬
phuandũ nec nesit. Siuͦ nonerunt muta conuiuia. cur ubi
sermo ꝑmitatur honestus sermo ꝓhib&e. maxime cũñmin qua
duł cedo uini hilarent uerba conuiuiu : Nãsi homeri latentẽ
prudentia scruteris altius. delenim̃tũ illud quod helena uino
ñ herba fuit ñ exindia sucꝰ. si narrandi oportunitas. quȩ hospite
meroris oblitũ flexit ad gaudiũ. Ulixis enĩ p̃clara facinora
do animũ filii fecit alacriorẽ & ita credita est contra mero¬
rẽ uino remediũ miscuisse. Quidhinquis ad philosophiã:
lmmonihiltã cognatũ sapientiȩ quã locis & tẽporib apta¬
re sermones ꝑsonarũ quȩ aderunt estimatione inmediũ uo¬
cata. Alios enĩ relata in citabt̃ exẽpla uirtutũ. alios bene¬
ficioꝵ ñ nullos modestiȩ. ut & qui alit̾ agebant sepeauditis

Expanded text:
Nam si, ut apud Athenas Atticas Areopagitae tacentes iudicant, ita inter epulas oportet semper sileri, non est ultra quaerendum inter mensas philosophandum necne sit. Si vero non erunt muta convivia, cur ubi sermo permittitur, honestus sermo prohibetur, maxime cum non minus quam dulcedo vini hilarent verba convivium? Nam si Homeri latentem prudentiam scruteris altius, delenimentum illud quod Helena vino ντων— non herba fuit, non ex India sucus, sed narrandi opportunitas quae hospitem maeroris oblitum flexit ad gaudium. Vlixis enim praeclara facinora do animum filii fecit alacriorem, et ita credita est contra maerorem vino remedium miscuisse. Quid hoc, inquis, ad philosophiam? Immo nihil tam cognatum sapientiae quam locis et temporibus aptare sermones, personarum quae aderunt aestimatione in medium vocata. Alios enim relata incitabunt exempla virtutum, alios beneficiorum, nonnullos modestiae, ut et qui aliter agebant saepe auditis
Abbreviated transcription (Latin):
nobils ie tutr ciaeroni rertanti ait Non as ao duor
dis Ierespondit Certe soleas bene foratas au Q R
bere. Hoc eo dictũ. quia octauius libys oriundo dice¬
batur quib. inos ĩ aurẽ ferere Incunde cicrone lby¬
raus eu ab eo ad consestĩ non reciperaeun dicente leci¬
pere te uisi daguste elent̃. Ait minos ilse nbrceacte r
s tari multos ad mittebut. ut eos quatuor deti grsadus capere
ñpossent. Tali gͦ genere qd foxũ contiuemeliȩ est abses euer
sapienti seꝑ eeeris in conuiuis est. Suntasiastonstaeneio
aspera quasi edentate beluȩ morsus. ut tullũis inconsulẽ
qui uno tantũ die consulatũ ꝑegit. Solent inquit eẽ fla¬
tines diales. modo consulaes diales habemus. &x in eumndẽ.
Uigilantis simꝰ est consuł nr̃ quĩ in consulãtusuo sonũ ñ uidit

Expanded text:
nobilis videbatur, Ciceroni recitanti ait: Non audio quae dicis. Ille respondit: Certe solebas bene foratas habere aures. Hoc eo dictum est quia Octavius Libys oriundus dicebatur, quibus mos est aurem forare. In eundem Ciceronem Laberius, cum ab eo ad consessum non reciperetur, dicentem: Reciperem te, nisi anguste sederemus, ait mimus ille mordaciter: natum passim tam multos admittebat ut eos quattuordecim gradus capere non possent. Tali ergo genere, quod fetum contumeliae est, abstinendum sapienti semper, ceteris in conviviis est. Sunt alia scommata minus aspera, quasi edentatae beluae morsus, ut Tullius in consulem qui uno tantum die consulatum peregit: Solent, inquit, esse flamines diales: modo consules diales habemus, et in eundem: Vigilantissimus est consul noster, qui in consulatu suo somnu
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ ad possidendũ caput repentina est. calore tã diuerso quam
subito consilii sedẽ sauci&. Qd̾ ęque in cibi uarioeate mauendr̃
nulla similitudo. rationulla ꝑ suadoe. In illa uͦ disputatione
qua digestienũ ordinẽ sermone luculento & uario digessisti.
illa om̃ã quȩ denatura humani corporis dicta sunt & nil no¬
cent ꝓposite questioni. & eloquent᷑ dicta ñ abnego. Illi soli
ñ ad sentior. qͥd sucos uarios de ciboꝵ uarierate confectos dicis
contrarios eẽ cerporib:  cũ corpora ipsa de contrarus quab¬
tab fabricata sint. Excalido enĩ & frigido. de sicco & hu¬
mido constamꝰ. Cib uͦ simplex. sucũ de se unius qualitatis
emittit. Scimꝰ aut̃ similib similia nutriri. Dic quȩ so
unde tres aliȩ qualitates corporis nutriant᷑. Singula aut̃¬
adse similitudino sui rapere testis empodo des. quiait. uoc&y¬

Expanded text:
quae ad possidendum caput repentina est calore tam diverso quam quae ad possidendum caput repentina est calore tam diverso quam subito consilii sedem sauciet. Quod aeque in cibi varietate metuendum nulla similitudo, ratio nulla persuadet. In illa vero disputatione, qua digestionum ordinem sermone luculento et vario digessisti, illa omnia quae de natura humani corporis dicta sunt et nil nocent propositae quaestioni, et eloquenter dicta non abnego. Illi soli non adsentior, quod sucos varios de ciborum varietate confectos dicis contrarios esse corporibus, cum corpora ipsa de contrariis qualitatibus fabricata sint. Ex calido enim et frigido, de sicco et umido constamus. Cibus vero simplex sucum de se unius qualitatis emittit. Scimus autem similibus similia nutriri. Dic quaeso unde tres aliae qualitates corporis nutriantur. Singula autad se similitudinem sui rapere testis Empedocles, qui ait,
Abbreviated transcription (Latin):
di desideriũ languescerae. quasi multis concequendis ꝑ infirmi¬
tatẽ ñ sufficiente nitura. idõ siquis egrescentiũ uel de ipso
simplici amplius appoeat. subducitis ad huc desideranti s. ad eo
uobis cõm̃to tali ñ qualitas s. modus quȩrit᷑. Quod aut̃ inedendo
sicut in potando suades uaria uitari. hab& latentis captiorus in¬
sidias. quia nomine similitudinis coloratur. Eoeerũ longe alia
potus. alia ciboꝵ ratio est. Quis enĩ umqua edendo plurimũ
ñte sauciatus ÷. qd inbibendo contingit: Fartus cibo stomachũ
ueluentrẽ grauat᷑. in fusus uino fit similis insano. Opinor qr
crassitudo cib uno in loco ꝑmanens expectat administrationẽ di¬
gestionis. & tunc demũ mẽbris sensim confectus illabitꝰ. potꝰ ut
natura leuior mox altũ paeit. & cerebrũ qd inuertice locatũ
est ferit fumi calentis aspgine. & idõ uaria uina uitant᷑. neres

Expanded text:
di desiderium languesceret, quasi multis concoquendis per infirmidi desiderium languesceret, quasi multis concoquendis per infirmitatem non sufficiente natura. Ideo si quis aegrescentium vel de ipso simplici amplius adpetat, subducitis adhuc desideranti. Ideo vobis commento tali non qualitas sed modus quaeritur. Quod autem in edendo sicut in potando suades varia vitari, habet latentis captionis insidias, quia nomine similitudinis coloratur. Ceterum longe alia potus, alia ciborum ratio est. Quis enim umquam edendo plurimum mente sauciatus est, quod in bibendo contingit? Fartus cibo stomachum vel ventrem gravatur, infusus vino fit similis insano, opinor quia crassitudo cibi uno in loco permanens expectat administrationem digestionis, et tunc demum membris sensim confectus illabitur; potus ut natura levior mox altum petit et cerebrum, quod in vertice locatum est, ferit fumi calentis aspergine. Et ideo varia vina vitantur ne res
Abbreviated transcription (Latin):
simplicitas. ubi tot enumerant᷑ ł arbusta ud frutices
ñ minꝰ suco diuersa quã nomine : Quod aut̃ non facilius
morbis homines quã petudes occupent᷑. homero teste content᷑
sũ. qui pestilentiã refert apecudib inchoatã. quando morb
untequã in homines possae inripere facilius captis pecorib
incubuit. S & quanta sit multis animalib infirmitas. uite
breuitas indicio ẽ. Qd̾ enĩ eoꝵ quib noticia nobis in usi po¬
test annos hominis ȩquare. nisi recurras forte adea que
decoruis ato cornicib fabulosa dicuntur : Quos tamen
uidemus om̃ib in hare cada uerib uniuersisq seminib in¬
sidiari. fructus arboꝵ ꝑsequi. Nã non minꝰ edacitatis habens
quã de longeuitate et opinio fabulatur. Scdm sibene
recordor exẽplũ ÷. solere medicos egris simplicẽ cibũ offerre
ñ uariũ. cũ hunc offeratis ut opinor nquasi digestu faciliorẽ.
s. quasi minꝰ ad paendũ. ut horrore uni formis alimoniȩ eden¬

Expanded text:
simplicitas, ubi tot enumerantur vel arbusta vel frutices non minus suco diversa quam nomine? Quod autem non facilius morbis homines quam pecudes occupentur, Homero teste contentus sum qui pestilentiam refert a pecudibus inchoatam, quando morbus, antequam in homines posset inrepere, facilius captis pecoribus incubuit. Sed et quanta sit mutis animalibus infirmitas vitae brevitas indicio est. Quod enim eorum quibus notitia nobis in usu est potest annos hominis aequare, nisi recurras forte ad ea quae de corvis atque cornicibus fabulosa dicuntur? Quos tamen videmus omnibus inhiare cadaveribus universisque seminibus insidiari, fructus arborum persequi. Nam non minus edacitatis habent quam de longaevitate eorum opinio fabulatur. Secundum si bene recordor exemplum est solere medicos aegris simplicem cibum offerre, non varium; cum hunc offeratis, ut opinor, non quasi digestu faciliorem, sed quasi minus adpetendum, ut horrore uniformis alimoniae eden
Abbreviated transcription (Latin):
int mensas & pocula. ubi facilis t÷ adirancundiã ꝓuoeatio
na sicut in precipiti stantẽ. uel leuis tictus impelle.
ita uino uel in fusã uel asꝑsũ paruus quoq dolor incitat
infurorẽ. Ergo cantuis in conuiuio abstinendũ sconi¬
mate. qd tectã intrase hab& inuiriã. Tanto enĩ pres¬
sios hȩrent dicta talia: quã directȩ ledoriȩ. utt hami
angulosi quã direeti muerones. tenacius in figuntur.
Ał axime quia dicta huius modi risis presetietiito¬
uent. quo uelut ad sensus genere confirmat᷑ iniuria

Expanded text:
inter mensas et pocula, ubi facilis est ad iracundiam provocatio. inter mensas et pocula, ubi facilis est ad iracundiam provocatio. Nam sicut in praecipiti stantem, vel levis tactus impellit, ita vino vel infusum, vel aspersum, parvus quoque dolor incitat in furorem. Ergo cautius in convivio abstinendum scommate quod tectam intra se habet iniuriam. Tanto enim pressius haerent dicta talia quam directae loedoriae, ut hami angulosi quam directi mucrones tenacius infiguntur, maxime quia dicta huiusmodi risum praesentibus movent, quo velut adsensus genere confirmatur iniuria
Abbreviated transcription (Latin):
introgando congessit. ut prurttũ senectutis explera
& uirgilian eneas gratũ sea dom̃a prȩbens euandro uarias
il inarrandi occasiones ministrat ꝓreo. e ui deuoro rut
altera requirit. s. singula loeus exquiritq audto. uinĩ
monim̃ta prioge & etander consul tationib captus
scitis quã multa taprauerit. Hȩc dicentẽ fauor orĩiu ex¬
cepit. S mox subiecit auienus : Uos om̃s quidoctorũ docts¬
simi adestis. orauerim ut hortatu urõ enstaestur q dalt
scomate poulo ante dioxorit animo aperiore :. Qm̃b q.
ad hoc ꝓuocantib ille conteouit. Procer categorian quȩ
cabula latina repperio isi forte dicas ledoriã ex pbra¬
tionẽ eẽ ac directã contumeliã Scoma enĩ pene dxerti
morsũ figuratũ quia sepe fraude uol urbanitate tegit᷑
ut aliud sona: alitd intellegas Nec tam̃ seꝑ ad amaritadd¬
nẽ ꝑgit sig̃i nũ quã his in quosi aatur &e dulcg est. Sd genꝰ
maxime uel sapiens uel alius urbanꝰ excerto p̃cipue¬

Expanded text:
interrogando congessit ut pruritum senectutis expleret. Et Vergilianus Aeneas gratum se ad omnia praebens Euandro, varias illi narrandi occasiones ministrat. Neque enim de una re aut altera requirit, sed singula laetus exquiritque auditque virum monimenta priorum, et Euander consultationibus captus scitis quam multa narraverit.» Haec dicentem favor omnium excepit. Sed mox subiecit Avienus: «vos omnes qui doctorum doctissimi adestis, oraverim ut hortatu vestro Eustathius quae de scommate paulo ante dixerit animetur aperire. Omnibusque ad hoc provocantibus ille contexuit: Praeter categoriam, quae cabula Latina reperio, nisi forte dicas leodoriam exprobrationem esse ac directam contumeliam: scomma enim paene dixerim morsum figuratum, quia saepe fraude vel urbanitate tegitur, ut aliud sonet aliud intellegas. Nec tamen semper ad amaritudinem pergit, sed nonnumquam his in quos iacitur et dulce est. Quod genus maxime vel sapiens
Abbreviated transcription (Latin):
piat uoluptatẽ Ergo uoluptas non mox nomineipso in fa¬
mđ est. si fit modo utendi uel honesta uelarguenda.
Parũ est si ex cusata sit. & ñ ceiã laudae uoluptas. Nã cib
quicũ uoluptate sumitur desiderio tractus. inuenerẽ re¬
c̃dit᷑ patula expectatione rapientẽ. &dũ animose fruie᷑.
&ex eũ concoquit. Qð non exequo cibis euenit. quos nulla
suidulcedo cõmendat. Quidgͦ accusas uarice atẽ. quasigulȩ
irritamentũ eũ salus sit hominis uigere adpeeentiã . quade¬
ficiente languescit . & periculo fit ꝓpior Nã sicut in ma¬
rigubernatores uento suo &iã sinimi ussit contrahendo
in minorẽ modũ uela p̃ter uolant . & flatũ cũ est maior
cohercent. sopitũ uͦ ex citare non possunt. ita & appaen

Expanded text:
piat voluptatem? Ergo voluptas non mox nomine ipso infapiat voluptatem? Ergo voluptas non mox nomine ipso infamis est, sed fit modo utendi vel honesta vel arguenda. Parum est si excusata sit et non etiam laudetur voluptas. Nam cibus qui cum voluptate sumitur, desiderio tractus in ventrem reconditur patula expectatione rapientem: et dum animose fruitur, mox eum concoquit, quod non ex aequo cibis evenit quos nulla sui dulcedo commendat. Quid ergo accusas varietatem quasi gulae irritamentum cum salus sit hominis vigere adpetentiam, qua deficiente languescit et periculo fit propior? Nam sicut in mari gubernatores vento suo etiam si nimius sit, contrahendo in minorem modum vela praetervolant et flatum cum est maior coercent, sopitum vero excitare non possunt, ita et adpe
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑos humanis uiscerib infunditis extã contrarus acsibi
repugnantib: mixta componitis: Suco papaueris admis¬
catis eu forbiuĩ : mandragorã. aliasq herbas c̃clamati frigo¬
ris pipere tẽperatis s nec monstrosis carnib: abstin&is.
uiserentes poculis testiculos castorũ. & uenenata corpora
iupcrarũ. Quib admiscoeis quicquid nutrit india. qͥe qd̃¬
& cachitur herbarũ quib: erota generosa. Cũ gͦ ad custo¬
diã uitȩ hoc faciant remedia qd̃ cib si quidẽ illa eam
peuoeent iste contineat. curallis ꝓuidere uariotatẽ la¬
boras istũ squalori uni formitatis addicis: Post om̃a
in uoluptatẽ censura coturnati sermonis inuectus es tã¬
quã uoluptas uirtuti seꝑ in imicasit . & ñ cũ in luxũ sprea
mediaeritate ꝓlapsa est  Ruid enic agit ipseserius ñ edendo
nͥcogente fame. nec potando p̃ter sitĩ. nisi ut de utroq ea¬

Expanded text:
per os humanis visceribus infunditis ex tam contrariis ac sibi per os humanis visceribus infunditis ex tam contrariis ac sibi repugnantibus mixta componitis? Suco papaveris admiscetis euphorbium, mandragoram aliasque herbas conclamati frigoris pipere temperatis, sed nec monstrosis carnibus abstinetis, inserentes poculis testiculos castorum et venenata corpora viperarum, quibus admiscetis quicquid nutrit India, quicquid devehitur herbarum quibus Creta generosa est. Cum ergo ad custodiam vitae hoc faciant remedia quod cibus, siquidem illa eam revocent, iste contineat, cur illis providere varietatem laboras, istum squalori uniformitatis addicis? Post omnia in voluptatem censura cothurnati sermonis invectus es, tamquam voluptas virtuti semper inimica sit et non cum in luxum spreta mediocritate prolapsa est. Quid enim agit ipse serius non edendo nisi cogente fame nec potando praeter sitim nisi ut de utroque ca
Abbreviated transcription (Latin):
utitur hȩe pati. aut nũ quã illũpati qui simplict᷑ sumit.
Si uero & qui mensa fruitur. hac uiciũ sepe nonsentit. & quise
uno cibo adficit sepe sustin&e hoc quod accusas. cur hoc uarioeati
& ñ modo edacitati adsignas. Na or de simpliciauidus. nonea
patitur cruditatis & in uario moderatus digestionis cõmodo
fruitur. at inquies ipsa in moderatio exciboꝵ uarioeate
nascitur. titillante gula & ad sum̃da plura quã necesse ÷
puocante. Rursus adea quȩ iã dixi reuoluor. cruditates de
miad & ñ de qualitate ꝓuenire. Mlodũ uͦ seruat qui sui poteis ÷.
& in ma sicula uelasiana excedit impatiens. &e sisolis oli¬
uis aut olere uescitur. ortã ille copiosus simoderationis
tenuit sanitatis cõpos ÷. quã insanus fit ille cui merꝰ sal
cib t. si hoc ipsũ uoraat̃ inuaserit. Postremo suninsquȩ
suminus uariaeatẽ itoxiã putas. cur potionũ remedio quȩ

Expanded text:
utitur haec pati aut numquam illum pati qui simplicem sumit. utitur haec pati aut numquam illum pati qui simplicem sumit. Si vero et qui mensa fruitur copiosa hoc vitium saepe non sentit, et qui se uno cibo adficit saepe sustinet quod accusas, cur hoc varietati et non modo edacitatis adsignas? Nam et de simplici avidus noxam patitur cruditatis, et in vario moderatus digestionis commodo fruitur. "At", inquies, "ipsa immoderatio ex ciborum varietate nascitur titillante gula et adsumenda plura quam necesse est provocante." Rursus ad ea quae iam dixi revolvor, cruditates de modo, non de qualitate provenire. Modum vero servat qui sui potens est et in mensa Sicula vel Asiana, excedit impotens et si solis olivis aut olere vescatur. Et tam ille copiosus si moderationem tenuit sanitatis compos est, quam insanus fit ille cui merus sal cibus est, si hoc ipsum voraciter invaserit. Postremo si in his quae sumimus varietatem noxiam putas, cur potionum remedia quae
Abbreviated transcription (Latin):
hapa ẽ est gͦ si homo ñ unũ nutriendũ est. ñex uno. rae
ds̃ om̃iũ fabricator. aerẽ quo circũ fundim & cuꝰ sptram au¬
stu ñ sumplicẽ habere uoluit qualitate. ut aut frigidus sit
sc̃ꝑ. aut caleat. s nec continuȩ sicetati. nec ꝑpetuo eũ addixx̃
humori quia una nos non poterat qualitate nutrire. deꝑ
mectos quattuor fabricator. Uer gͦ calidũ fecit oe humec¬
tũ. sicca est ꝑstas & calida. autũnus siccꝰ & frigidas. Inenaps
humida parit᷑ &e frigida est. Sic & elem̃ta quȩ sunt nrã pren¬
cipia ex diuersitatib & ppsa constant. & nos nutriunt. Es
enĩ ignis calidus &e siccꝰ. aer humectus &e calidus. a qua similit̃
humecta s frigida. aterra frigida parit̾ &e sicea. Curgͦ
nos ad uni forme cibã redigis. cũ nibil nec in nobis. nec circa
nec in his de quib sumas unuforme sit: Qd aut̃ acescere
uel nonnũ quã fumare instomacho tibũ uis d signare uari¬
aeati ut credam ꝓnunties oport&e aut sẽꝑ eũ qui uario cibo

Expanded text:
 Ergo si homo non unum, nutriendus est non ex uno. Nam et deus omnium fabricator aerem quo circumfundimur et cuius spiramus haustu non simplicem habere voluit qualitatem, ut aut frigidus sit semper aut caleat, sed nec continuae siccitati nec perpetuo eum addixit humori, quia una nos non ppermixtis quattuor fabricatos. Ver ergo calidum fecit et umectum, sicca est aestas et calida, autumnus siccus et frigidus, hiems umida pariter et frigida est. Sic et elementa, quae sunt nostra principia, ex diversitatibus et ipsa constant et nos nutriunt. Est enim ignis calidus et siccus, aër umectus et calidus, aqua similiter umecta sed frigida, terra frigida pariter et sicca. Cur ergo nos ad uniformem cibum redigis cum nihil nec in nobis nec circa nos nec in his de quibus sumus uniforme sit? Quod autem acescere vel nonnumquam fumare in stomacho cibum vis adsignare varietati, ut credamus, pronunties oportet aut semper eum qui vario cibo
Abbreviated transcription (Latin):
grecos uocatur. arens Ncontinens egtoras. Hȩc aboriente. semꝑ noluitur inoccasium: sibicstȩ septem quis
uagas dicimus. ab occedente inorientem feruntur: nona. terra sine motu. Oscos
teri solem ue eius tamquã satellitos obsedlutur. Etidõ anon nullis astro nominę studeitabus eamdem uun

Expanded text:
Graecos uocatur, «arcens et continens ceteras». Haec ab oriente semper uoluitur in occasum; subiectae septem, quas Graecos uocatur, «arcens et continens ceteras». Haec ab oriente semper uoluitur in occasum; subiectae septem, quas uagas dicimus, ab occidente in orientem feruntur; nona, terra, sine motu. Octo tati solem, uiae eius tamquam satellites obsequuntur, et ideo a nonnullis astronomiae studentibus eandem u
Abbreviated transcription (Latin):
Noet esetus ꝓbamus minbiis. dequarũ foraminibus uicinis inflantis or sonus acutus emuat letio euongonu
causȩ ratio una quia sps̃ ubi incipit fortiorest. defectior ubi desinit Etqi
foramen impellit. contra autẽ in angustis contingit. &eminus positis. Ergo orbis altis simus &c ut ininmsi
patens a ut spũ eo foruore quoori gim suę uitiniorest incitatus. sonorũ dese acumen emittit. Ular ulti
beatur. uttausa sit terrę iuna sede semꝑ herendi. nec inqua libet partem ꝑmittatur imoueri. obselso madia.
crtu fusi sp̃s densitate. Insphęra aut̃ ultimũ locũ ee quimedius est. ante cedentibus: iamꝓbatũ est: Er  dui
mundani corporis sp̃nere. nouemsunt Prima illa stellifera. quȩ ꝓprio nomine caelum dicitur: Et a plandan

Expanded text:
ur. Nec secus probamus in tibiis, de quarum foraminibus uicinis inflantis ori sonus acutus emittitur, de longinquis ur. Nec secus probamus in tibiis, de quarum foraminibus uicinis inflantis ori sonus acutus emittitur, de longinquis usque causae ratio una, quia spiritus, ubi incipit, fortior est, defectior ubi desinit, et quia maiorem impetum per maius foramen impellit, contra autem in angustis contingit et eminus positis. Ergo orbis altissimus, et ut in immensum patens, et ut spiritu eo fortiore quo origini suae uicinior est incitatus, sonorum de se acumen emittit; uox ultimi beatur, ut causa sit terrae in una sede semper haerendi, nec in quamlibet partem permittatur moueri, obsessa undique circumfusi spiritus densitate; in sphaera autem ultimum locum esse qui medius est, antecedentibus iam probatum est. Ergo mundani corporis sphaerae nouem sunt. Prima, illa stellifera, quae proprio nomine caelum dicitur et ἀπλανής apud
Abbreviated transcription (Latin):
adimoneti utde grauitate. Catumine. sororũ diuersitates quos adserit reuoliuamuł Etnatira furt uteehenel cis
altera parie giuuiter  ete adltera aut̃ acute sonent. Quam obcausã sumꝰ ilię celi staliser en ui cutil coñ¬
sioelt ronettatior Acute eecitatons uetar sono graus simo aut hie lunris deq insintils D. eutius mds eone
ficti. nisi aere ꝑcusso. Ut aut̃ sonis ipse aut acitior aut grauor ꝓferatur. ictus eꝓffort i Qodinis muqua sorĩ
su cito fent sonumacuit. si leniore in grauius frangit auditũ. In fidibus quo quelide arge pscutite sunp al
artiore tenduntur acate sonant. grauius lasiores. Ergo esuperiores orbos du ꝓ amplitibine sua qupetau tra
diore uoluntn.dũq spũ ut inorigine sua fortiore tenduntur. ꝓpt̃ iplã utaitꝰ contitatiorsẽ conuerlionem
ungueseatato mouentu sono: Coriuisimo autẽ hicdlunaris atq infimus. qn sou ont i n coruer ionem¬

Expanded text:
unc locus admonet ut de grauitate et acumine sonorum diuersitates quas adserit reuoluamus: «Et natura fert ut extrema ex altera parte grauiter, ex altera autersio est concitatior, acuto et excitato movetur sono, gravissimo autem hic lunaris atque infimus; nam terra nona fieri nisi aere percusso. Vt autem sonus ipse aut acutior aut grauior proferatur, ictus efficit qui, dum ingens et celsu cito feriat, sonum acuit; si lentiore, in grauius frangit auditum. In fidibus quoque idem uidemus, quae, si tractu artiore tenduntur, acute sonant, grauius laxiores. Ergo et superiores orbes, dum pro amplitudine sua impetu grandiore uoluuntur, dumque spiritu, ut in origine sua, fortiore tenduntur, propter ipsam, ut ait, concitatiorem conuersionem, «acute excitato mouentur sono, grauissimo autem hic lunaris atque infimus», quoniam spirit
Abbreviated transcription (Latin):
uio spatiũ seratione niensũ putauit: quattamen arthimedis dimensio aplatonicis repudiata est. quasi
dupl Etripla interualla non seruans. etstatuerunt hoc eẽ credendr̃ ut quintũ est aterra usq adiurã
dupli sit atrra usq ibsole. Quantũ que est aterra usq aduenire ad solem: tri

Expanded text:
omne spatium se ratione mensum putauit. Quae tamen Archimedis dimensio a Platonicis repudiata est, quasi omne spatium se ratione mensum putauit. Quae tamen Archimedis dimensio a Platonicis repudiata est, quasi dupla et tripla interualla non seruans; et statuerunt hoc esse credendum, ut, quantum est a terra usque ad lunam, duplum sit a terra usque ad solem; quantumque est a te
Abbreviated transcription (Latin):
er homines musice tanta dominatio est. cũ aues quoque ut lusciniȩ. ut cigni. aliȩue idgenus cantũ ueluti
quadã disciplina artis excerteant: non nullȩ uero uel aues. uel terrenȩ seu aquatiles kiełi ę inuitanto
bantu in rotia sponte decurrasit: & pastoralis phystula ad pactũ ꝓgressum quietem imperet gregibus: nec mira
sub ȩquore pontus. Iure igitur musica capitur om̃e quodinuit
uniuersitas originẽ sumpsit exmusica. hęcdũ adspheralẽ motũ mundi corpus impellit. sonũ esficit.
qui inter uallis est distunctus imparibus. sed tamen ꝓrata parte. ratione distinct s. sicut aprincipio ipsa
Sopbenos se secredidit. quibus atertȩsuꝑ ficiȩ luna distaretꝰ. & alimna merturius. amercurio uenus.
solauenere mars asole amarte iuppit̃. saturnus aioue. sed e a saturni orbe usq ad ipsũ stolliferũ cȩli

Expanded text:
inter homines musicae tanta dominatio est, cum aues quoque, ut lusciniae, ut cycni aliaeue id genus, cantum ueluti inter homines musicae tanta dominatio est, cum aues quoque, ut lusciniae, ut cycni aliaeue id genus, cantum ueluti quadam disciplina artis exerceant, nonnullae uero uel aues uel terrenae seu aquatiles beluae, inuitante cantu, in retia sponte decurrant, et pastoralis fistula pastum progressis quietem imperet gregibus? Nec mirum. sub aequore pontus. Iure igitur musica capitur omne quod uiuit, quia celestis anima, qua animatur uniuersitas, originem sumpsit ex musica. Haec, dum ad sphaeralem motum mundi corpus impellit, sonum efficit qui «interuallis» est «disiunctus imparibus sed tamen pro rata parte ratione distinctis», sicut a principio ipsa deprehendisse se credidit quibus a terrae superficie luna distaret, et a luna Mercurius, a Mercurio Venus, sol a Venere, Mars a sole, a Marte Iuppiter, Saturnus a Ioue; sed et a Saturni orbe usque ad ipsum stelliferum caelum
Abbreviated transcription (Latin):
na musicis sonis capitur. umonsolũ quisunt habitu cultiores. uerũ unuersę quoque barbarȩnationes cantus quibus uel
Ad ardo rẽ uirtutis animontur. uel amollitiem uoluptatis resoluantur exxerceant. quia anima corpus defert memoriam.
mulicȩ. cuius incęlo fuit conscia. & ita delenimentis canticis occupatur. utnullũ sit tam inmite. tan
rauone cirentia. alt saxa quoque trahere cantibus ferebantur sumpsisse principiũ. quia primifortȩ gentes uł
sie rationis cultu barbaras. uł saxi instarnullo asfecta moles. adsensũ uoluptatis canende
sebame urtutẽ. Bat sominos adimitq: nec noncuras et inmitut & retrahit. Irã suggerit. dementiã sua det.
Cerporũ quoque morbis medetur: Nam hinc est quod egris remedia prȩfantos p̃anere dituntur. Etquid mirũ

Expanded text:
Nam ideo in hac uita omnis anima musicis sonis capitur, ut non soli qui sunt habitu cultiores, uerum uniuersae quoque barbarae nationes cantus, quibus uel Nam ideo in hac uita omnis anima musicis sonis capitur, ut non soli qui sunt habitu cultiores, uerum uniuersae quoque barbarae nationes cantus, quibus uel ad ardorem uirtutis animentur uel ad mollitiem uoluptatis resoluantur, exerceant, quia in corpus defert memoriam musicae cuius in caelo fuit conscia, et ita delenimentis canticis occupatur ut nullum sit tam immite, tam ratione carentia, alter saxa quoque trahere cantibus ferebantur, sumpsisse principium, quia primi forte gentes uel sine rationis cultu barbaras, uel saxi instar nullo affectu molles, ad sensum uoluptatis canendo sedante uirtutem. Dat somnos adimitque..., necnon curas et immittit et retrahit, iram suggerit, clementiam suadet, corporum quoque morbis medetur nam hinc est quod aegris remedia praestantes praecinere dicuntur. Et quid mirum si
Abbreviated transcription (Latin):
petonsit exontb pressus indicaret. ad signauit illi uniuersitatis uocabulũ. Han tipo gectat necti oa
a peaceps medertior luminũ reliquoꝵ. mensmundi atemperatio. Ausas eẽ mundi cantũ ia arustii scunit. quienis
camenis quasi canenas acmendo digerunt. Ldo conere cȩlum &iã theologi comp̃bantes. sonos musicos sacrificiis adhi¬
bunant. qquiapns alo Aua uł cythara. apud non nullos tibis alis uemisicis inftrumentis fieri solebant. Aniplis queque
bonar iDcor psappdi loe onustrophã meta canoris uersibus ad hibebantur. ut ꝑstropłã rectus orbis ftelliferi motus. ꝑan
nstropla diuersus iugiru regres sus p̃dicaretur. Ex quibus duobus mmotib prinus inatura uminus dicandus do sumplit
neropin dutoruios quoq ad sepulturã plequi oportere cũcantu plurimarũ gentiũ uelregionum institita sancerant.
ꝑsuasione hac qua post corpus animȩ adoriginẽ dulcedinis musicȩ id est adcęlũ redire credantur.

Expanded text:
onfit ex omnibus pressius indicaret, adsignauit illi uniuersitatis uocabulum: ἣ δὴ προφερεστάτη ἐστὶν ἁet princeps et moderator luminum reliquorum, mens mundi et temperatio». Musas esse mundi cantum etiam Etrusci sciunt, qui eas 'Camenas', quasi 'Canenas', a canendo dixerunt. Ideo canere caelum etiam theologi comprobantes sonos musicos sacrificiis adhibuerunt, qui apud alios lyra uel cithara, apud nonnullos tibiis aliisue musicis instrumentis fieri solebant. In ipsis quoque hymnis deorum, per stropham et antistropham metra canoris uersibus adhibebantur, ut per stropham rectus orbis stelliferi motus, per antistropham diuersus uagarum regressus praedicaretur, ex quibus duobus motibus primus in natura hymnus dicandus deo sumpsit exordium. Mortuos quoque ad sepulturam prosequi oportere cum cantu plurimarum gentium uel religionum instituta sanxerunt, persuasione hac qua post corpus animae ad originem dulcedinis musicae, id est ad caelum, redire credantur.