comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃. gnorate quoꝙ sorore. si fr̃ negotiũ
cius gerẽs. dotem auiro stipulatus st i¬
dicio nogõꝵ gestorum ul uiꝵ ubart unt
caq ĩroꝵ natura cẽ desicrit. d̃ procio ne¬
gotioꝵ gestorum actio micͥ dãda ẽ ũt
dari desct si negotium quod tuum cẽ¬
ẽe existimares. cũ ens mͣcũ geffisses sic̃
cx ꝯtrario ĩme tͥ daretur sicũ hilita¬
tem q̃ ad me ꝑtine̾t tuã putares. ros

Expanded text:
Ignorante quoque sorore si frater negotium eius gerens dotem a uiro stipulatus sit, iudicio negotiorum gestorum ut uirum eaque in rerum natura esse desierit, de pretio negotiorum gestorum actio mihi danda sit, ut dari deberet, si negotium, quod tuum esse existimares, cum esset meum, gessisse‹s›: sicut ex contrario in me tibi daretur, si, cum hereditatem quae ad me pertinet tuam puta
Abbreviated transcription (Latin):
eius ꝑauie hale credũt. qd̃
ĩpcritia lapsi. logis falcidie le¬
neficio usi n̾sunt. sciant facti
rãtib ⁊ licet municipũ mẽ¬
tio inbac epła fiat. tñ ⁊ in qͣ¬
esse pccunia ꝓponitu. ĩhũc
solum cãu cessare repetitioe
dicẽdum est. nam init̾iũꝯsti¬
tutionis generalt ẽclamnon¬
strit enim si ñ ꝑ criorem so¬
lutum sit ficei ꝯmissum. ꝙ
ĩcebiculn fuit nõ posse repe¬
ti item ⁊ illa pars que gene¬
rał est ut quris ignorantu
logis falcidie ieneficio usi ñ
sunt. nec possint repetẽ. ut

Expanded text:
eius pecuniae habere credunt, quod imperitia lapsi legis Falcidiae beneficio usi non sunt, sciant ignorarantibus". Et licet municipum mentio in hac epistula fiat, tamen et in quesse pecunia proponitur, in hunc solum casum cessare repetitionem dicendum est. nam initium constitutionis generale est: demonstrat enim, si non per errorem solutum sit fideicommissum, quod indebitum fuit, non posse repeti: item et illa pars aeque generalis est, ut qui iuris ignorantia legis Falcidiae beneficio usi non sunt, non possint
Abbreviated transcription (Latin):
ueaium uõ si enancipata ẽ ñ
q̃dotis cã data sunt ꝯdicere ip̃
cium fiuia nubẽdo efficiet doigi
cã non secuta nascipoterit. n
forte ꝗs ꝓponat ita totem pa¬
tiem ꝓ emãcipata filia dedise
tũc qum halet itpetitionem.

Expanded text:
emancipata est, non quae dotis causa data sunt condicere: ipsa enim filia nubendo efficiet dotem causa non secuta nasci poterit. nisi forte quis proponat ita dotem patrem pro emancipata filia dedisse, tunc enim habebit repetitionem.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃ ud sidestrẽte me iurau̾isc
et ab solutus sis. postea ꝑiurũ fuc̾it
dum transactum uittri. quã srĩam
Ei legatarius cui supͣmodũ
legis falcidie legatũ est. Nr̃cli adhuc
ignorãti substantiã hr̃clitatis ult̾ro
iure iurãto.ł quadam alia faliata
ꝑ suaserit tanquã satis abudeq ad so¬

Expanded text:
Quod si deferente me iuraueris et absolutus sis, postea periurium fuerdum transactum uideri, quam sententiam Si legatarius, cui supra modum legis Falcidiae legatum est, heredi adhuc ignoranti substantiam hereditatis ultro iurando uel quadam alia fallacia persuaserit, tamquam satis abundeque ad so
Abbreviated transcription (Latin):
tio: abi. nus putat calcͥuli ratõe tõ¬
potius qͣm p maleficii m̃dem ꝯucruri.
denq famosũ non ficri. iõꝙ ĩꝑ petuu
teneri oportere.

Expanded text:
Sabinus putat calculi ratione potius quam maleficii heredem conueniri, denique famosum non fieri: ideoque in perpetuum teneri oportere.
Abbreviated transcription (Latin):
ai.taꝙ acceptolata sit tͥ pecuma
oĩmodo cum hitie tuo agetur. at si
res tͥ tradita sit. si ꝗdẽ mortuo te ca
res ext̾itit agctur cum hĩde tuo. si
minus. ñ agetur. s utiꝙ ĩ hortde
ꝑ pẽłuo dabitur. qr ñ debet lucrari
exalicno dãpno. cui ꝯucruẽs est. a
in ipsũ ꝗ dolo cõmiẜit. ĩ id ꝙ locus¬

Expanded text:
aque si accepto lata sit tibi pecunia, omnimodo cum herede tuo agetur. at si res tibi tradita sit, si quidem mortuo te ea res extitit, agetur cum herede tuo, si minus, non agetur. sed utique in heredem perpetuo dabitur, quia non debet lucrari ex alieno damno. cui conueniens est, ut et in ipso, qui dolo commiserit, in id quo
Abbreviated transcription (Latin):
aũ. um att pecuniã peterem. coq
noĩe iuoiciũ acceptũ est. falso mͥ per¬
suasisti. tãquam eã pecuniam ẜuo ieo
aut ꝓcuratori soluisses. eoq mõ ꝯse¬
cutus es. ut ꝯsentiẽte me absoluis
qucrẽtio nob̾. an ĩte dou iudiciũ daĩ
telent. ꝓpͣlatuit de tolo actionẽ nonda¬
ri. q alio m̾o mͥ succurri põt. namex

Expanded text:
um. Cum a te pecuniam p‹e›terem eoque nomine iudicium acceptum est, falso mihi persuasisti, tamquam eam pecuniam seruo meo aut procuratori soluisses, eoque modo consecutus e‹s›, ut consentiente me absoluereris: quaerentibus nobis, an in te doli iudicium dari debeat, placuit de dolo actionem non dari, quia alio
Abbreviated transcription (Latin):
ris dictione iogatis tuis dederis. cõ¬
seques est. ut q̃ de suspectis tutorib¬
b possĩt cognoscere. ¶ ut possossio
bonoꝵ detur. ł si cui dampn ĩfec¬
ti ñ caueatur. ut is possitere iute¬
atur: aut uẽtiͣs nomine ĩpossessio¬
ne mulier.Ẽ is cui legatum ẽ le¬
tioncm mandare altĩ non p̃osse. c¬
manifestum est. ¶ Ondatauiris.¬

Expanded text:
risdictionem legatis tuis dederis, consequens est, ut etiam de suspectis tutoribus possint cognoscere.' Ut possessio bonorum detur, uel si cui damni infecti non caueatur ut is possidere iubeatur, aut uentris nomine in possessionem mulier, vel is cui legatum est letionem mandare alteri non posse manifestum est. Mandata iuris
Abbreviated transcription (Latin):
I Siꝗs ꝓ urore sua uccugal qd̃
⁊̃ itinere p̃stari sol soluiss. anqui¬
s̃ locupletiore ea facta ex actio fut
an uõ nulla ñt coãtio ⁊ mag̃ pino
ñ intclictu ħ. mixunc si ipsius
sit uecturas uyoris ⁊ mĩsttrioꝵ
ciusiꝵ itincris sui cã ditas it¬
rctẽ non posse it̃. aute fiusse ui¬

Expanded text:
is pro uxore sua uectigal, quod in itinere praestari solet, soluisset, an quasi locupletior‹e› ea facta exactio fiat, an uero nulla sit donatio? et magis puto non interdictum hoc, maxime si ipsius sit uecturas uxoris et ministeriorum eius uirum itineris sui causa datas repetere non posse: iter autem fuisse ui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯuer̾̃it. ñ cru doĩt ꝗ necessar iix
nĩb succurrit. cigo ⁊ si ꝯsesu maĩ
cessarias causas.⁊ asiqd maritus
ex pensaꝵ nõe ei psciterit. ħ ra icã¬
dum nõ est ¶ siuxor iuro totẽ
ꝓmix̃it. ⁊ totis usuras sine dubio
dicendũ est peti usuris posse. qr
ñ cst ista toãtio. cũ ꝓhonerib ma¬
trimonũ xctãturꝰ ꝗd tm̃ simari¬
tus uxori retitiot̾m eaꝵ rtinifit

Expanded text:
riis oneribus succurrit. ergo et si consensu mariti cessarias causas et aliquid maritus expensarum nomine ei praestiterit, hoc revocandum non est. Si uxor viro dotem promiserit et dotis usuras, sine dubio dicendum est peti usuras posse, quia non est ista donatio, cum pro oneribus matrimonii petantur. quid tamen, si maritus uxori pet
Abbreviated transcription (Latin):
tio q̃ post litem ceptã. dimimitiõe
se ꝯcssurum p̃tor eclix̃. ne incotũ
diminutio impedita. ĩ aliquo etã
utilitates aliquas impocliat. ut
puta si ad funus sit aliꝗd nocos¬
sariũ.nam funeris grã diminu¬
tionẽ ꝑmiccit: itẽ si futuꝵ ẽ. ut
nisi pocunia creclitori ĩtra diẽ sol¬
uatur pignus distrahatur. s et c¬
ꝓpt̾ fam̃ile cibaria. necessarta eĩt
diminutio. f ⁊ rẽ tpre piturã. per¬
mittere debet p̾tor distrahert. di¬
cliuꝰ adranus trtbio seriano re¬
scripsit. ut ali helius asiaticus
daret satis de hĩlitate q̃ aldo peti¬
tuͣr. ꝯ si falsum dicat. hoc io sustĩne¬
tur hr̃tlitatis ꝑtitionis iudĩciu
tonet falsi causa agatur quoꝵ uuc
ea auctoritas est. ut nichil in pre¬
iudiciũ eius iudicui ficridercat.

Expanded text:
etiam post litem coeptam deminutionem se concessurum praetor edixit, ne in totum deminutio impedita in aliquo etiam utilitates alias impediat. ut puta si ad funus sit aliquid necessarium: nam funeris gratia deminutionem permittit. item si futurum est, ut, nisi pecunia intra diem soluatur, pignus distrahatur. sed et propter familiae cibaria necessaria erit deminutio. sed et res tempore perituras permittere debet praetor distrahere.Diuus Hadrianus Trebio Sergiano rescripsit, ut Aelius Asiaticus daret satis de hereditate quae ab eo petitur, et sic falsum dicat: hoc ideo, quia sustinetur hereditatis petitionis iudicium, donec falsi causa agatur.Eorum iudsunt, ea auctoritas est, ut nihil in praeiudicium eius iudicii fieri debeat.
Abbreviated transcription (Latin):
binitio ꝗdem iustã causam habu¬
it adipiscẽde possessesis. postea uõ
tolose inhitlitate sit u̾satus an
postea noc faccre cep̃. ¶ Scire ad
se is ꝑtincre. utrũ. utium is tan¬
tũmõ uidetur ꝗ factũ scit. ã et is
ꝗĩiure crraũ putaũ ẽ recte factũ
testam̃ cum initile erat. łcũm

Expanded text:
initio quidem iustam causam habuit adipiscendae possessionis, postea uero dolose in hereditate sit uersatus an postea hoc facere coepit. Scire ad se non pertinere utrum is tantummodo uidetur, qui factum scit, an et is qui in iure errauit? putauit enim recte factum testamentum, cum inutile era
Abbreviated transcription (Latin):
tẽs ꝯcũ desuncto cõpmiferat. fu¬
turũ est p̃ iudicium hr̃̾ditati.si
arbit̾ snãm dicat. ergo intereaũ¬
hibẽdus ẽ arbiter.dies cõpinis¬
si ꝓferrite põt. ñ cum ex ꝯuentio¬
ne. s cum iussu arbitri eã ꝓferri
necesse ẽ. ne pera cõmittat᷑. ¶ Si
arbiter sese celare tẽptau̾it. pre¬
tor. cum suestigare tete̾t. ⁊ sidiu
nĩ paru̾it. mulcta adu̾sus eumdi¬
cenda est. Cum impłes cõꝓnus¬
sum est. ea ꝯditione ut qulet ł.c
unus dixiss snãm. ci staretur. a¬
ẽ cogeti: at si ca ꝯditione ut om̃s
dicant. ł qud̃ de maioris partisc
sententia placuerit. ñ debet sin
chilominus nullo cogenie di¬
cere ꝑseuerasset. libello cuiusca
io querẽtis. impator ãto. subscp¬
sit posse eũ uti doli maiꝰ excepe¬
ap̃ q̃ pena petebatur p̾scripsit. q̃¬
si appellari ñ p̃oss. tolimaliex tp¬
tionem impene petitionẽ obsta¬
turã ꝑhanc ergo ex ceptionem
quelã appellandi spocies ẽ cum

Expanded text:
omiserat, futurum est praeiudicium hereditati, si arbiter sententiam dicat: ergo interea inhibendus est arbiter.Dies compromissi proferri potest, non cum ex conuentione, sed cum iussu arbitri eam proferri necesse est, ne poena committatur.Si arbiter sese celare temptauer‹i›t, praetor eum inuestigare debet, et si diu non paruerit, multa aduersus eum dicenda est.Cum in plures compromissum est ea condicione, ut quilibet uel unus dixisset sententiam, eo staretur, aest cogetur: at si ea condicione, ut omnes dicant, uel quod de maioris partis sententia placuerit, non debet sing diceret, nihilo minus nullo cogente dicere perseuerasset, libello cuiusdam id querentis imperator Antoninus subscribsit posse eum uti doli mali excepapud quem poena petebatur, rescripsit, etiamsi appellari non potest, doli mali exceptionem in poenae petitione obstaturam. per hanc ‹er›go exceptionem quaedam appellandi species est, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ pͥma rõe poterit uiteri iniquũ
ut ĩ ipĩus potestate sit. s ħ tale eĩt
quale si actionem uelit dictars ꝙ
facere ei licet. s cõpmissum illud
comꝑauimus ordinarie actioni
ut non alias audiatur desiterãs

Expanded text:
 ratione poterit uideri iniquum, ut in ipsius potestate sit. sed hoc tale erit, quale si actionem uelit dictare, quod facere ei licet. sed compromissum istud comparabimus ordinari‹ae› actioni, ut non alias audiatur desiderans
Abbreviated transcription (Latin):
ñ haltre. tu ficciusscris ꝓco. ñ est equũ
fideuissori ĩ nccem mã. subueniri. set
potius ip̃i tengãda crit mãdati actio
In suma ꝑpendendum crit p̃tori cui
potius subucniat. uirum credito ri. ã
ficciussori. nã minor captus. ncutni
tencbitur faciuus ĩ mandatort dicẽ¬
dum erit ñ cełe ei subucniri. ħͥ enuim ut¬
riore ꝯtraheretur. un tractari põt. mĩor
ĩintcgrũ itstitutionẽ. utium ausus c̾¬
ditorem. anadusus fidciussorẽ immplo

Expanded text:
ideiusseris pro eo, non est aequum fideiussori in necem meam subueniri, sed potius ipsi deneganda erit mandati actio. in summa perpendendum erit praetori, cui potius subueniat, utrum creditori an fideiussori: nam minor captus neutri tenebitur. facilius in mandatore dicendum erit non debere ei subuenire: hic enim uenore contraheretur. unde tractari potest, minor in integrum restitutionem utrum adversus creditorem an et adversus fideiussorem imp
Abbreviated transcription (Latin):
rior eptor reu̾ti ad̾uctorẽ suũ pottrit.¬
Ip̃. n causc cognitione ctiuin hoc
ucnsabitur numꝰ forte aua actio pos¬
sit cõpẽtere. ꝯtia ĩ integrũ restitutio¬
nẽ. nuum si cõmuni auxilio. ⁊ incroi¬
uui munitus sit. ñ debet ei tribuicx¬
tra ordiniriũ auxxiliũ ut puta cum
pupilo ꝯtractum ẽ. sine tutorisc
auctoritate. nec locuplctior factu
c̃st. ¶ It̾ relatum c̃ aput laltonc
siminor curcũscriptus socictate

Expanded text:
rit.um. In causae cognitione etiam hoc uersabitur, num forte alia actio possit competere citra in integrum restitutionem. nam si communi auxilio et mero iure munitus sit, non debet ei tribui extraordinarium auxilium: ut puta cum pupillo contractum est sine tutoris auctoritate nec locupletior factus est. Item relatum est apud Labeonem, si minor circumscriptus societatem
Abbreviated transcription (Latin):
rs emisti. ⁊ alii uendidisti põr desite¬
rare ĩteidum adu̾sus riesioi
restitui. ne ic̃ sũam ꝑdat.ł it suacacͣ¬
at. et hoc uel ꝯditionẽ p̃torra uel re¬
scissa alienatione. dato ĩrem iudicio.
sus eum auenauit siꝗtem emptor
sequcns sur rem ita gestam restitu¬
tioncin adu̾sus eum facienda n. si ig̾¬
rauit et pͥor emptor soiuendo cẽt. n
osse faciendam si uero ñ cĩ soluendo
equius cẽ minori succurr q̃ adu̾s
ignoratem. quainuis ronafite cptõ ẽ¬

Expanded text:
alii uendidisti: potest desiderare interdum aduersus possessorem restitui, ne rem suam perdat uel re sua careat, et hoc uel cognitione praetoria uel rescissa alienatione dato in rem iudicio. sus eum alienauit, si quidem emptor sequens stionem adversus eum faciendam: si ignoravit et prior emptor solvendo esset, non esse faciendam: sin vero non esset solvendo, aequius esse minori succurri etiam adversus ignorantem, quamvis bona fide emptor e
Abbreviated transcription (Latin):
Ipͥncipe nro resc̾ptum ẽ. nõ
ꝓhibi cutorẽ adcẽ pupillo ĩncgotio
tutorẽ pupillicausam adusus fis¬
cum. ĩ qua adu̾sus patrẽ pupiui ã¬
te aduocatus suiss. qui aũinterin¬
fames sũt sequẽtititulo explarac¬
ab imꝑatore.coue cuide care statu¬
& ccli potołas fu̾it. dimissus crit. ꝙ

Expanded text:
incipe nostro rescriptum est non prohiberi tutorem adesse pupillo in negotio, tutorem pupilli caus‹am› aduersus fiscum, in qua aduersus patrem pupilli antea aduocatus fisci fuisset. Qui autem inter infames sunt, sequenti titulo explanaab imperatore eove, cui de ea re statuendi potestas fuerit, dimissus erit, qui
Abbreviated transcription (Latin):
nes pretor fecit ñ postulãtium quo¬
rum ħtertius est. quib ñ intotum
tenegat postuladi factultatẽ.s ne ꝓ
oĩb postularẽt. quasi minus delique¬
tur. ¶ ait p̾tor qui lege. plebiscito. se. ii.¬
natus ꝯsulto. elicto decreto. pͥncipuor
placito. nisi ꝓcartis ponis postulare
edict᷑o p̾toris ut ĩfames notãtur. ꝗõs

Expanded text:
nes praetor fecit non postulantium: quorum hic tertius est, quibus non in totum denegat postulandi facultatem, sed ne pro omnibus postularent: quasi minus deliquetur. Ait praetor: 'Qui lege, plebis scito, senatus consulto, edicto, decreto principum nisi pro certis personis postulare edicto praetoris ut ‹in›fames notantur, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ui coꝵ aparete aut maioris c¬
partis tutoꝵ sentẽta.aut ab co cuiꝰ
de eare iuris ditio fuit eatutla cura¬
acciꝑe deremus q̃ quondam fuerunt.
latione.⁊ soceri. ⁊ socrus.⁊uitĩores ꝗ

Expanded text:
um a parente, aut de maioris partis tutorum sententia, aut ab eo cuius de ea re iurisdictio fuit ea tutela curaaccipere debemus, quae quondam fuerunt, llatione et soceri
Abbreviated transcription (Latin):
nis dimisfus c̃. hoc amplius pop ait
etiã eum ꝗ excrcitui p̾est. licet ꝯfulari¬
b ĩsigñib utitur. ignomine cã ab im¬
prẽ missum hac nota laborare. ergor
sidux cũ cxacitui pre ẽ. dimissus eiͣt
notatur: q̃ si pͥnceps dimiẜit. nadĩcte¬
rit ignominie cã se mittere. ut płu¬
ꝙ fac̾. nõ dubitabitur ex hoc eclicto
p̃toris. ufamia cũ esse notatũ. ñta¬
m̃. sicitra ĩclignationẽ pͥncipis. suc¬
cessor eidatus ẽ. Exticitũ aũ nõ
unã cohortẽ. neꝙ urã alĩdicimus.
s numeros multos militũ. nam cer¬
citui p̃ esse dicimus cũ ꝗlegionem
Ignomine cã missũ. noc io adicctũ
est. qm̃ m̾ulta genera sunt mifsio¬
nũlẽ erum honesta que emitis sci¬
pendiis ł añ ab impatore ĩdulgetur
ẽ causana. q̃ ꝓpter ualitudines lato¬
rib militie solu. est ignominiosa
ignonũosa auttm muffio totiens
est. quotiẽs isq mittit addit nomi¬
natĩ ignominie cad̃i se mittẽ. sẽꝑe̾

Expanded text:
nis dimissus est. hoc amplius Pomponius ait etiam eum, qui exercitui praeest, licet consularibus insignibus utitur, ignominiae causa ab imperatore missum hac nota laborare: e‹r›go et si dux cum exercitui praeest dimissus erit, notatur, et si princeps dimiserit et adiecerit ignominiae causa se mittere, ut plerumque facit, non dubitabis et ex edicto praetoris eum infamia esse notatum: non tamen si citra indignationem principis successor ei datus est. Exercitum autem non unam cohortem neque unam alam dicimus, sed numeros multos militum: nam exercitui praeesse dicimus eum, qui legionem 'Ignominiae causa missum': hoc ideo adiectum est, quoniam multa genera sunt missionum. est honesta, quae emeritis stipendiis uel ante ab imperatore indulgetur: e‹s›t causaria, quae propter ualetudinem laboribus militiae soluit: est ignominiosa. ignominiosa autem missio totiens est, quotiens is qui mittit addidit nominatim ignominiae causa se mittere: semper enim
Abbreviated transcription (Latin):
sit̾raa. ꝗ certaminib sacris d̾funit. igo¬
minion hñt̃ designatores aũ quos gͦ¬
ci bpareitac appellant. artẽ iudricã no
fac̾e casus ꝓbat. qͥ mĩsteriũ non arte
ptor. ꝗ lenociniũ. fecit. ienociniũ facit

Expanded text:
steria, qui certaminibus sacris deseruiunt, ignominiosi habeantur. Designatores autem, quos Graeci βραβευτὰς appellant, artem ludicram non facere Celsus probat, quia ministerium, non artem praetor: 'qui lenocinium fecerit'. lenocinium facit
Abbreviated transcription (Latin):
duto autemomines qui ñ spõ¬
se sine offcria edictiposturare. etuã¬
siii sĩt ꝗ non nͥ prose postulare põs¬
fũt. ¶ Si ꝗs aduocationẽ prestare fu¬
erit ꝓhibitus. siqde ap̃ se. ut soic̃t
facere tẽpore magistratus sui. puto
cũ posiea ap̃ successorem eiꝰ ad esse p̾se¬

Expanded text:
uto autem omnes, qui non sponse sine offensa edicti postulare, etiamsi hi sint, qui non nisi pro se postulare possunt. si quis aduocationem praestare fuerit prohibitus, si quidem apud se, ut solent facere, tempore magistratus sui, puto eum postea apud successorem eius adesse pos
Abbreviated transcription (Latin):
tat de ea restitutione sẽsum quã prin¬
ce ps. ł senatus ĩdulsit:an aũ et p̃¬
tor restituore possit. queritur. et nͥui
dctur talia pretoꝵ decieta ñesse ẜuan¬
da. nͥsicui ex officio iuris ditionis sue
subuenert̃. ut in etate obẜuatur siꝗs
deceptus sit. cctisꝙ specieb quas sub
titulo deinde ĩtegrũ restitutione exe¬
so iudicio ꝯtẽpnatus ꝑ ĩintegrũ re¬
stitutionẽ fuerit ab solitus. poũ pu¬
tat hunc infama exĩmi tcinde
adic̃ pretor ꝓauo ne poͣstulẽt. p̃ter¬
quã ꝓ parente. patrono patrona li
te ꝗb ponis sub titulo de ĩius uocã¬
to pleniꝰ diximus. It̾ adicit uleris¬
ue suis. fratre. sorore uxore soccro. so¬
tru. gen̾o nui. uitrico. nou̾erca. pri¬
uĩgno. pͥuigna. pupillo. p̾upiua.s
furioso. funosa.¬

Expanded text:
tat de ea restitutione sensum, quam princeps uel senatus indulsit. an autem et praetor restituere possit, quaeritur: et mihi uidetur talia praetorum decreta non esse seruanda, nisi sicubi ex officio iurisdictionis suae subuenerunt: ut in aetate obseruatur, si quis deceptus sit, ceterisque speciebus quas sub titulo de in integrum restitutione exseso iudicio condemnatus per in integrum restitutionem fuerit absolutus, Pomponius putat hunc infamia eximi. Deinde adicit praetor: 'Pro alio ne postulent praeterquam pro parente, patrono patrona, lide quibus personis sub titulo de in ius uocando plenius diximus. Item adicit: 'liberisue suis, fratre sorore, uxore, socero socru, genero nuru, uitrico nouerca, p‹r›iuigno priuigna, pupillo pupilla, ‹furioso› furiosa
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑas suas. ñ tenebitur: ñ eͥ ꝗcum bestiis
pugnautenebitur. s ꝗopas suas ĩ hoc
locaũ. teniq cos quirtutis ostendẽchecã
yfaciũt sine mercede. ñteneri auĩt ue¬
tats. nisi ĩ arena passi st̃ se se honorari.
hos cͥ puto notã non euadere. s siꝗs o¬
pas suas iocauit ut feras uenetur. ua
ut depugnaret feram q̃ regioni noceat
extra arenã. non ẽ notatus. his gͦ poĩs
s ꝓhibet. s ẽ eꝗffimũ si tutelã ł cura
huius moĩ pone. amĩstrent. postu¬
lare eis ꝓhis quoꝵ curã gerũt conce¬
di. Qui adusus ca fecisse mostretur
et ꝓauis ĩterdicta postulatĩne repel¬
utur. ⁊pestimationc iudicis extͣ
ordinẽ pecuniana pena mulctabit᷑
¶ut initiohiuꝰ tituli dixim. tres ordi

Expanded text:
estiis depugnauit, tenebitur, sed qui operas suas in hoc locauit. denique eos, qui uirtutis ostendendae causa hoc faciunt sine mercede, non teneri aiunt ueteres, nisi in harena passi sunt se honorari: eos enim puto notam non euadere. sed si quis operas suas locauerit, ut feras uenetur, uel ut depugnaret feram quae regioni nocet, extra harenam: non est notatus. his igitur peprohibet. sed est aequissimum, si tutelam uel curam huiusmodi personae administrent, postulare eis pro his, quorum curam gerunt, concedi. qui aduersus ea fecisse monstretur, et pro aliis interdicta postulatione repellitur et pro aestimatione iudicis extra ordinem pecuniaria poena multabitur. Ut initio huius tit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑinꝑtitus añ rescͥpnit. eu cui
aduocauioni b ĩqnquennio ĩter¬
dictũ esset. post quĩquenruum ꝓoĩ¬
b posturare ñ hiberi diuus quoque a¬
drunus rescͥpserat de exilio relisum
postuiare posse.noc adhuctur distĩc¬
tio. quo crminc sulc̾tium e cxilũi sit
irrogatũ. ne cui scilicet ptna tp̃r detor

Expanded text:
ninus rescripsit eum, cui aduocationibus in quinquennio interdictum esset, post quinquennium pro omnibus postulare non prohiberi. diuus quoque Hadrianus rescripserat de exilio reuersum postulare posse. nec adhibetur distinctio, quo crimine silentium uel exilium sit irrogatum, ne scilicet poena tempore deter
Abbreviated transcription (Latin):
state ẽ . ⁊ ꝗeum quẽ ĩ potestate habet. cam
de qua supͣ comphensũ est. uxorẽ duce
pasus fuerit. Qui ue suo nomine. ñ ui¬
ssu cius ĩcuius potestate eẽt. eiꝰ ue noĩe
qua quã ue ĩpotestatehrt. bina spõn¬
saua. bina sue nuptris. ĩcodem tp̃re cõ¬
stitutas. habucrit.

Expanded text:
st: et qui eum, quem in potestate haberet, eam, de qua supra comprehensum est, uxorem ducere passus fuerit: quiue suo nomine non iussu eius in cuius potestate esset, eiusue nomine quem quamue in potestate haberet bina sponsalia binasue nuptias in eodem tempore constitutas habuerit.
Abbreviated transcription (Latin):
tatur ut si caupo su̾it e stabuarius.
et mãcipi talia hũit ministtriata⁊
occasione mĩsitru q̃stum facic̾tia. si¬
ue ualneator fu̾it. uelutũ ꝗbdã caĩ¬
ꝓũiciis fu. ĩbaineis ad custodigcla ue¬
nebitur. põp ꝯcum qĩ suitute pecuba
rui mãcipra ꝓstitutahapuit. notari. q̃¬
post libertatẽaitCalũpniator itade¬
mũ notatur si fuerit calũpnie cãc¬
dandampiiatus. noq ẽ suffic̾ cauĩp¬

Expanded text:
uit uel stabularius et mancipia talia habuit ministrantia et occasione ministerii quaestum facientia: siue balneator fuerit, uelut in quibusdam prouinciis fit, in balineis ad custodienda uenebitur.ria mancipia prostituta habuit, notari post libertatem ait. Calumniator ita demum notatur, si fuerit calumniae causa damnatus: neque enim sufficit ca
Abbreviated transcription (Latin):
non addidĩset ignominie cã sc eum exa¬
uctorasse Est et quartum grius missio¬
nis. siquis eiutandoꝵ munerũ cã mili¬
tiam subiss. ħ aũ missio estunationẽ nõ
icdit. ut ẽ sepissime resc̾ptum. ¶ Mũss
ꝗlege uilia de adult̾iis fuerit dãnatus.
ita infamis est. ut ⁊̃ ip̃ sententia eum
sacram̃to ignominie cã soluat. Ignoc¬
minie aut cã misis. neq ĩ urbe. neꝙ ali¬
biu imꝑator imꝑator c̃ mori licet ¶ ait
p̃tor ꝗ inscenam ꝓdicrit ĩfamis ẽ. Sce¬
na ẽ ut lalto diffinit. qludoꝵ facic̾tloꝵ¬
cã quolibet loco u quis ꝯsistat mouea¬
turꝙ spoctaculũ sui p̃bitus posita sit ĩc
publico pͥuato ue. ł in aco quotam̃ loco
passim homines spectaculi causa adoit
na descedunt. ⁊ omnos ꝓpt̾ premium
ĩscenã ꝓteuntes famosos ẽẽ pegisus ⁊̃
nerua fiius responderurt.

Expanded text:
non addidisset ignominiae causa se eum exauctorasse. est et quartum genus missionis, si quis euitandorum munerum causa militiam subisset: haec autem missio existimationem non laedit, ut est saepissime rescriptum. Miles, qui lege Iulia de adulteriis fuerit damnatus, ita infamis est, ut etiam ipsa sententia eum sacramento ignominiae causa soluat. Ignominia autem missis neque in urbe neque alibi, ubi imperator est, morari licet. Ait praetor: 'qui in scaenam prodierit, infamis est'. scaena est, ut Labeo definit, quae ludorum faciendoa quolibet loco, ubi quis consistat moueaturque spectaculum sui praebiturus, posita sit in publico priuatoue uel in uico, quo tamen loco passim homines spectaculi causa admittna descendunt et omnes propter praemium in scaenam prodeuntes famosos esse Pegasus et Nerua filius responderunt.
Abbreviated transcription (Latin):
.ũ ceptũ magistratũ posse aspirare aũ
ad nouĩi penitus ꝓhibi. Idꝙ mul¬
tis cõpbatur exẽplis ¶ Remouet aũ
apostulãdo ꝓaliis ĩeumq cõpore suo
muliebria pa̾sus ẽ. siꝗs tr̃i ui p̃dõu
uł ostiũ strupatus ẽ. non debet nota¬
dancos iudicos postulare ꝓhibetur.
calũpnie publici iudicui dãpnãtus.
et ꝗoꝑas suas ũcum restiis depirgͥa¬
ret locau̾it. bestias aũt accipe debemꝰ
ex feritate mnagis quã exam malis
gnẽ. nam ꝗd siico si t. s ma̾suetus.

Expanded text:
iam coeptum magistratum posse, adspirare autem ad nouum penitus prohiberi: idque multis comprobatur exemplis. Remouet autem a postulando pro aliis et eum, qui corpore suo muliebria passus est. si quis tamen ui praedonum uel hostium stupratus est, non debet notadices pedaneos postulare prohibetur calumniae publici iudicii damnatus. et qui operas suas, ut cum bestiis depugnaret, locaverit. bestias autem accipere debemus ex feritate magis, quam ex animalis genere: nam quid si leo sit, sed mansuetus,
Abbreviated transcription (Latin):
te cesigerat. si tam̃ possittat. ex cy¬
tione coli tefeclitur. ¶Cum uen¬
ditor num̾ata sibi pnit̃ p̃tii. pre¬
dium ꝙ uenierat pignori accepͭis¬
s ac postta itsiduũ pictium c̃ptori
litĩs ad cum missis dõiss. coq defũt¬
to tonitionẽ quibydã modis mnu¬
tilem ec̃ ꝯstabit. unt pignoris fis¬
cum frustra pctert p̃dium. ꝗ succcs¬
scrat ĩ locum uẽditoris apparuit..
cuius pignoris. solutũ esse pactũ
pͥma uolũtate cloãtionis ꝯstabat
quonum ĩ utudͣn pccimie donatõ¬
nem ley fic. cui non ẽ locus pignc̃e¬

Expanded text:
si tamen possideat, exceptione doli defenditur. Cum uenditor numerata sibi parte pretii praedium quod uenierat pignori accepisset ac postea residuum pretium emptori litteris ad eum missis donasset, eoque defuncto donationem quibusdam modis inutilem esse constabat. iure pignoris fiscum frustra petere praedium, qui successerat in locum uenditoris, appacuius pignoris solutum esse pactum prima voluntate donationis constabat, quoniam inutilem pecuniae donationem lex facit, cui non est locus in
Abbreviated transcription (Latin):
siritã iubuit uenditionem.item
erit ꝓbãdum cum u̾ele Quen¬
tur. si forte uẽcditio iti sꝑccialit̃ ob¬
tio iuris uc̃ditionem ĩpodiat di¬
discctlatur aut pacistatur croditor
ne pocuniam pctat. nisi qus dicat
pactiim ĩterpositum oẽ ut aꝑsona
ñ pctͣaͣtm. et quitẽ si hoc ctũsit cũ
forte alius ypothet in possitelut fi
cum pactum ꝯuẽtum exceptiono
sunt dici ut᷑. ibypotota difscedãtirr.
Si pasciscatur creditorne intra amu¬
annum petimiam ꝓctat intelligit᷑s
ipotroca quoqudcm pictus cẽ Si
ꝯuernͣt ut pro ypotheca fiteuifsor
daretur.ditus sit. satiffactũ iu¬
debitur᷑ ypotteca ułetit. alius :¬
fuus obligationis uenditerit ͥ¬
ditor.⁊ prcumam accepidi. tũc
crum manert õs obligationes
intogͣte.qina pret icto idaccipi¬
tur non sołonis nomine. ¶ Sa¬
tiffactum cẽ creclitori intelligit᷑
ẽ xpotirce ñ cẽ tem obligatam¬

Expanded text:
buit uenditionem, idem erit probandum. Belle quaeritur, si forte uenditio rei specialiter obtio iuris uenditionem impediat? didiscedatur aut paciscatur creditor, ne pecuniam petat: nisi si quis dicat pactum interpositum esse, ut a persona non petatur. et quid si hoc actum sit, cum forte alius hypothecam pocum pactum conventum exceptionem sunt dici, ut et ab hypotheca discedatur. Si paciscatur creditor, ne intra annum pecuniam petat, intellegitur de hypotheca quoque idem pactus esse. Si convenerit, ut pro hypotheca fideiussor daretur, et datus sit, satisfactum videbitur, ut hypotheca liberetur. aliud onis vendiderit creditor et pecuniam acceperit: tunc enim manent omnes obligationes integrae, quia pretii loco id accipitur, non solutionis nomine. Satisfactum esse creditori intellegitur est hypothecae non esse rem obligatam
Abbreviated transcription (Latin):
atatt creditoris ħ factũ est. ¶ Siĩ
ueclitione pignoris ꝯscrisĩt cre¬
ditor. uelut dcbitor huãc iem ꝑmu¬
tet. uł donet ł indott̃ tctur. dicẽ¬
dum erit. pignus liłisri nisi sil¬
ua cã pignoris sui ꝯsit uł uen¬
ditioni ł cetĩs. nam solẽt meti sil¬
u̾cã pignoris siu ꝯscritut. s et

Expanded text:
ntate creditoris hoc factum est. Si in uenditione pignoris consenserit creditor uel ut debitor hanc rem permutet uel donet uel in dotem det, dicendum erit pignus liberari, nisi salua causa pignoris sui consensit uel uenditioni uel ceteris: nam solent multi salua causa pigno
Abbreviated transcription (Latin):
pignus est. id̃ clicere tebemꝰ uł si
quatitione obligmno cius fimi¬
ta᷑ ẽ ¶ & ꝑatus est soluere mĩto
pignus iutetur libiisse qui uero
ñ soluere sisatiffacere patus est
ĩdiusa c̾a ẽ. Ergo satisfecisse ꝓ¬
test quia sibi inputare teb cte¬
ditor qui satiffactice aomisit
iuce soloms. atq ñ admisit sat¬
isfacticem ẜ solutionem tesidat
culpanclus nõ ẽ. insatiftañde ñ¬

Expanded text:
e debemus, uel si qua ratione obligatio eius finita est. Qui paratus est soluere, merito pignus uidetur liberasse: qui uero non soluere, sed satisfacere paratus est, in diuersa causa est. ergo satisfecisse prodest, quia sibi imputare debet creditor, qui satisfactionem admisit uice solutionis: at qui non admittit satisfactionem, sed solutionem desiderat, culpandus non e
Abbreviated transcription (Latin):
ipt̃ debitor utili actione tcñctur.
ne cxaliena iactura sibi lucrum
acqrat. nam aisi maioros fructus
forit pctẽs a fide uissore crclitori
abstulit uniusos in quãtitaton
bit.⁊ cum ꝑ ĩ iuru̾m iuidicis domi
no rẽ que tebitoris ñ fuisf. abstu¬
liss creditor quasi obligatã ñbi ⁊
quattur. an soluto tebito restitu
cam oportẽt debitori sccuolinroi¬

Expanded text:
ipsi debitor utili actione tenetur, ne ex aliena iactura sibi lucrum adquirat. nam et si maiores fructus forte petens a possessore creditor abstulit, uniuersos in quantitatem bit: et cum per iniuriam iudino rem, quae debitoris non fuisset, abstulisset creditor quasi obligatam sibi, et quaereretur, an soluto debito restitui eam oporteret debitori, Scaevola nos
Abbreviated transcription (Latin):
arbitiata nec lone fict̃i. post
stãda esti icumdiem quo sẽ¬
tentia dr̃ dicitim ctrte post rẽ
idicatã tempus a fructu te¬
pentendis ĩmime est.¶ Nõ¬

Expanded text:
arbitraria nec bonae fidei, post standa est in eum diem, quo sententia dicitur: certe post rem iudicatam tempus a fructibus dependendis immune est. Non
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. Qum ea ꝯditione pignꝰ dit̾
discrahitur neqd cuictione sccu¬
ta creditor p̾sict᷑ quimius p̃tiu
uictione secuta nullam cp̃tor cr¬
ceptionem habebit. quominꝰ pit¬
tium soluat. ¶ Ereclitor q ꝓ pe
cumia nom̃ tebitoris ꝑ delggiti
suim luit. cuictis pignorib q̃
por citlitor accep̃ nuslam. attice̾
cũ eo qliłutuoͣ est. rabebit
Quilib̾tatis causam excep̃ in
uendĩtione suuĩ iam turit cũ tra¬
deretur lib̾ hõ fuerit. siue ꝯditõ¬
ne q̃ testem̃to oꝵ posita fũit un¬
pleta ad libertatem ꝑueru̾t. nõ
tenebitur cuictionis nomine
qaut intradendo statulibum
dic. intelligitur hanc speci du

Expanded text:
 Cum ea condicione pignus distrahitur, ne quid evictione secuta creditor praestet: quamvis pretium victione secuta nullam emptor exceptionem habebit, quo minus pretium solvat. Creditor, qui pro pecunia nomen debitoris per delegationem sequi maluit, evictis pignoribus quae prior creditor accepit nullam actionem cum eo qui liberatus est habebitQui libertatis causam excepit in venditione, sive iam tunc cum traderetur liber homo fuerit, sive condicione quae testamento proposita fuerit impleta ad libertatem pervenerit, non tenebitur evictionis nomine. Qui autem in tradendo statuliberum dicit, intellegetur hanc sp
Abbreviated transcription (Latin):
t̾i iuigo ceptum ẽ ut qͣm¬
uio ipsonam actũ sit. postu
trim tã ꝯtestatam causam p̃ilt¬
quoniam qͥle est. cum petitur.
tale dem delt᷑uac ꝓoterca posta
captos fructus. partum ꝙ obc¬
tum restitiu grortet.

Expanded text:
 Volgo receptum est, ut, quamvis in personam actum sit, post litem tamen contestatam causa praestquoniam quale est, cum petitur, tale dari debet ac propterea postea captos fructus partumque editum restitui oportet.
Abbreviated transcription (Latin):
ntt.siue ꝙ tñc obligatus euictꝰ
estinichil aponicur emptrici
adusus uetutorem actio non
uitio suo ⁊ p̃scriptiõn̾t ꝑdi¬
diti idiuctorem reu̾ti nõ tot

Expanded text:
ueniret siue quod tunc obligatus, euictus est, nihil proponi, cur emptrici aduersus uenditorem actio non uitio suo ex praescriptione perdidit, ad auctorem reuerti non pot
Abbreviated transcription (Latin):
catitad. ¶ eua sci funduma
itio titio einciat.et questione
mota fisti noie auctorem late
ut cuictia. sccuta fundus
ablitus. fisto adiudicatus e
neditore pnseñte. qritur cuĩ¬

Expanded text:
cessitas. Gaia Sei fundum a Lucio Titio emerat et quaestione mota fisci nomine auctorem laudaverat et evictione secuta fundus ablatus et fisco adiudicatus est venditore praesente: quaeritur, cu
Abbreviated transcription (Latin):
cuictionis ad ꝑsonam ꝑtinuit
ẽptoris. ꝗ mandati iudicio r¬
cl ꝑcepturus ẽ. non iutiliter
ad ꝑcipiendam litis estimatioẽ
agctur ex ugdito. ¶ Qiuindẽ int
cobitlos tacta.si ꝓcuritor absen¬
tis ĩterfuit. ⁊ dominus ratum
habuit. euctis p̃cliis uͥ dñu
actio dabitur q̃ daretur in eũq
negotium ab sents gssit.ut quĩ¬
⁊ sua intt̃st. actor ꝯsc̾quatim sci¬
licct u̾ melioris aũ fctiorio agri
facticã. finem pictii quo fuerit
tempore cliuisionis estimatus
diminuat uel cxrcclãt.

Expanded text:
evictionis ad personam pertinuit emptoris, qui mandati iudicio nihil percepturus est, non inutiliter ad percipiendam litis aestimationem agetur ex vendito. Divisione inter coheredes facta si procurator absentis interfuit et dominus ratam habuit, evictis praediis in dominum actio dabitur, quae daretur in eum qui negotium absentis gessit, ut quanti sua interest actor consequatur, scilicet ut melioris aut deterioris agri facti causa finem pretii, quo fuerat tempore divisionis aestimatus, deminuat vel excedat.
Abbreviated transcription (Latin):
ta noue regionis cẽ iñtclligicẽ¬
dor cum ꝓdiuinio pars aliqu
fundi eiuinciti tam ⁊ si cartũ
numcrus iugaum traditus
te regionis p̾ssatur cuictio. ¶e
transtul.t. s partem dimidia
iugcri. quẽ id modum si locu
ccitum. aut sundum similit̾
tididisset

Expanded text:
nis esse intellegi. Ceterum cum pro diviso pars aliqua fundi evincitur, tametsi certus numerus iugerum traditus te regionis praestatur evictio. Qui transtulit, sed partem dimidiam iugeri, quemadmodum si locum certum aut fundum similiter tradidisset
Abbreviated transcription (Latin):
Si iõ ꝯtraemptorem iudi¬
titur scipulatio. mag̃ crum ꝓp¬
ter abscritum cuictus ucet
quam ꝙ mlam causam habu¬
iudicatum c̃. a̾iudicium nõ
affu̾it. alius auttm astuit. et
cĩm eg̾ quid dicanus. ut pu¬
ta acceptum qtẽ cum pupillo
tutore auctore fuit iudiciũ. s
absente pupillo tutor cãm eg̃
et iudic̾atum est contra tutore
quare ñdicemur. ꝯmitti scipu¬
lationan.⁊ erũ actam esse cãm
palamẽ ⁊ satis est ab co ciuius
agͣesi fuit. causam cñe actiils
preseriti aũt uenditoriterĩtiaᷤᷤ¬
dum ẽ. siue autem abũt. siũ pie

Expanded text:
 contra emptorem iudititur stipulatio: magis enim propter absentiam victus videtur quam quod malam causam habuiudicatum est ad iudicium non adfuit, alius autem adfuit et causam egit: quid dicemus? ut puta acceptum quidem cum pupillo tutore auctore fuit iudicium, sed absente pupillo tutor causam egit et iudicatum est contra tutorem: quare non dicemus committi stipulationem? etenim actam esse causam palam est. et satis est ab eo cui ius agendi fuit causam esse actam. Praesenti autem venditori denuntiandum est: sive autem
Abbreviated transcription (Latin):
potõ urorẽ ducere eq̃ ⁊ sime emã¬
cipatoc illam ĩpotestate ictilut
potimus iungi matrioxĩo. itaꝙ
u̾ filiã emancipart. si nłr sua¬
detur eiꝗ nir uelit atoptart u̾e¬
mãcipet filium. ¶ amitã quo

Expanded text:
potero uxorem ducere. aeque et si me emancipato illam in potestate retinuerit, poterimus iungi matrimonio. Itaque ut filiam emancipet: similiter suadetur ei, qui nurum velit adoptare, ut emancipet filium. Amitam quo
Abbreviated transcription (Latin):
ã. Ecicndum ẽ ad officicium
curatoris ñ ptinere. nubat pu¬
pilla..an ñ qr officiũ eius ĩ ad¬
mĩstritiõe negotiorũm ꝯstãt
uxorẽ quĩ non ducet si sui ar¬
maluisie hoc uitetũr.

Expanded text:
 Sciendum est ad officium curatoris non pertinere, nubat pupilla an non, quia officium eius in administratione negotiorum constat: uxorem, quam non duceret, si sui armaluisse hoc videtur.
Abbreviated transcription (Latin):
ł Siseñatori indulgentia
pͥncipis suerit ꝑmissum li¬
b̾tinã iustam uxorem bĩti põ¬
tost iusta uxor csse.
quãuis in eius samiai ĩgẽ¬
nuiuͭa sit ꝯsocutus ut uber¬
tinum tm̃ a senatoris nup¬
tiis repellẽlum este.
mulier. ad cũtem uirũ reuer¬
tatur. id mat̾moniũ itemcõ¬
int̾posito si ñ multo tp̃r int¬
pontõ recõciliati fuerĩtinet ĩ¬
t̾ moras aut illa alii nupse¬
rit aut ħ aliam duxĩtimaxi¬
dimariti filie. f⁊ ñ fie̾ri nup¬
tias rationis ẽ. itaꝙ ꝑ soãm
cius patri temõstraret q pa¬
trimonio ꝯsenserit ut rupp¬
tic ꝯtrahantur nocesse est. e¬
ream adulterii quam uir
iuit mariti postulaũ. no ꝓ¬
hiletur post abolitionẽ uxo¬
nuptie possumt.⁊ si fre. cor¬
munem ex nouo parẽtum
mat̾monio susceprũ halt̾ant
filiã senatoris nuptias lib̾ti
secutã putris casus ñ facit u

Expanded text:
 Si senatori indulgentia principis fuerit permissum libertinam iustam uxorem habere, potest iusta uxor esse. quamuis in eius familia ingenui iura sit consecutus, ut libertinum tamen a senatoriis nuptiis repellendum esse. mulier ad eundem uirum reuertatur, id matrimonium idemntior, si non multo tempore interposito reconciliati fuerint nec inter moras aut illa alii nupserit aut hic aliam duxerit, maxidi mariti filiae familias non fieri nuptias rationis est: itaque personam eius patri demonstrari, qui matrimonio consenserit, ut nuptiae contrahantur, necesse est. Ream adulterii, quam uir iure mariti postulauit, non prohibetur post abolitionem uxonuptiae possunt, etsi fratrem communem ex nouo parentium matrimonio susceptum habeant. Filiam senatoris nuptias libertini secutam patris casus non faciat u
Abbreviated transcription (Latin):
itinẽ patiatur. maturissime a¬
cognitionẽ mãdare legatis scilioi
ut p̃auditus custodias ad se reoit¬
tant. ut ĩ nocentem ip̃e libe̾ret.sx
genus mãdati cxdra ordinari ẽa
nec ẽ potest ꝗs gladu potestatem
sibi datam.x cuius altius conerci¬
on᷑is. adaliũ transferre. nec liberarid
igitur reos ius. cum accusari ap̃c
eum ñ possũt. sicut autẽ manda¬
re iuins dicionẽ. ł nõ mandare ẽ
inarbitrio ꝓ ꝯsuł. ita adi̾mẽ ña¬
datam iuris dicionẽ. licͣct᷑ ꝗd ꝓcõ¬
siuli non autem tͣeret ĩ ꝯsulto pͥnci¬
pe hoc facere. ¶Legatos non opotet
bit respoͣnde. ¶ Non uero ĩtotumi¬
en senius abitinere debebit ꝓꝯfui.
s ꝓ modum adicere. ut neq modo

Expanded text:
itinere patiatur, maturissime aitinere patiatur, maturissime acognitionem mandare legatis, scilicet ut praeauditas custodias ad se remittant, ut innocentem ipse liberet. sed hoc genus mandati extraordinarium est: nec enim potest quis gladii potestatem sibi datam vel cuius alterius coercitionis ad alium transferre, nec liberandi igitur reos ius, cum accusari apud eum non possint. Sicut autem mandare iurisdictionem vel non mandare est in arbitrio proconsulis, ita adimere mandatam iurisdictionem licet quidem proconsuli, non autem debet inconsulto principe hoc facere. Legatos non oportetbit respondere. Non vero in totum xeniis abstinere debebit proconsul, sed modum adicere, ut neque moro
Abbreviated transcription (Latin):
oragni erũ facicuĩt ꝓuiciales serc¬
uan sibi ꝯsuetudinem istã et hĩ¬
modi p̾rogatiuas. quetam pro¬
uĩciea etiams habent ut ꝑmãe
ĩ eam ꝓuĩciãꝵ ꝓ ꝯsul ueniat. ut
afra solicet. usꝙ adeo ut imꝑator
nr̃ antoninus augustus addesi¬
teria asanioꝵ rescripsit. ꝓ ꝯfulic
neceffitatẽ imnpossereitam peri
manere asiam applicare.lea. pric¬
mam attĩgere. post ħ ingressus ꝓ¬
uĩciam mãdare iuris dictionẽle¬
gato suo debet nec ħ añ facere quã
fuĩt ꝓuĩciam ingressus. est cru
ꝑquam absurdum. añquam ip̃e
iuris dictionẽ naciscatur. Nec cͥ pͣ
ei cõpetit quam ĩcam ꝓuĩciam ue¬
n̾at. alii ẽa mandare quã habeat:
s siet ante fecerit ⁊ ĩg̾ssus ꝓuin¬
ciam ineadẽ uolũtate fuerit. cre¬
teridũ est ude̾i legatum habere
iuris dictionẽ. non exĩde ex quo
re uiris dictionẽ ꝓ ꝯsul potest. et¬
sirĩdum ĩ prouinciã ꝑuenert
euid eͥ sinccessar̾iam morã in

Expanded text:
agni enim facient prouinciales seruari sibi consuetudinem istam et huiusmodi praerogatiuas. quaedam prouinciae etiam hoc habent, ut per mare in eam prouinciam proconsul ueniat, ut Asia, scilicet usque adeo, ut imperator noster Antoninus Augustus ad desideria Asianorum rescripsit proconsuli necessitatem impositam per mare Asiam applicare mam attingere. Post haec ingressus provinciam mandare iurisdictionem legato suo debet nec hoc ante facere, quam fuerit provinciam ingressus; est enim perquam absurdum, antequam ipse iurisdictionem nanciscatur nec enim prius ei competit, quam in eam provinciam venerit alii eam mandare, quam non habet. sed si et ante fecerit et ingressus provinciam in eadem voluntate fuerit, credendum est videri legatum habere iurisdictionem, non exinde ex quo re iurisdictionem proconsul potest, etsi nondum in provinciam pervenerit. quid enim si necessariam moram in
Abbreviated transcription (Latin):
ñ per ipñm cxpediatur. sancsi fissca¬
ispccuniara cã sit. que. ad ꝓcuratoe̾
principis respicit. melius feccit. fi
abstineat. ¶ ubi detretũ necessanu
sulem oportet. s cũ igenione ꝯ tẽp¬
tibił uiteatur. nec atto dissuulae̾
si quos cãꝵ cõcinatores dep̾hendat¬
stulare. ꝗb perodictum eius postula¬
re ꝑmituitur. ¶ De planõ aut ꝓcõ¬
ful põt cxpidar ħ. ut obsequium
parentib. patronis. liberisꝙ patro¬
noꝵ exhiber iultat. cõminari aũt

Expanded text:
non per ipsum expediatur. sane si fiscalis pecuniaria causa sit, quae ad procuratorem principis respicit, melius fecerit, si abstineat. Vbi decretum necessarium oconsulem oportet, sed cum ingenio, ne contemptibilis videatur, nec adeo dissimulare, si quos castulare, quibus per edictum eius postulare permittitur. De plano autem proconsul potest expedire haec: ut obsequium parentibus et patronis liberisque patronorum exhiberi iubeat: comminari et
Abbreviated transcription (Latin):
nõ ut oportet cõuersar dicatur. pott̃it
de plano simuit ubertum ñ oꝓscq̃n¬
temem̃dare autem u̾b. aut fustium
castigatione. ¶ Gpscriure itaq eum
forte dum honon postulantium dãtũ
uel improbitati coditur inediocros. desi¬
deria sua ñ proftrãt. qr aut oĩo ndiad¬
hibu̾crt. aut minus frequẽtos noꝙ ĩ
aliq̃ dignitate possitos aduocatos sibi
prospexerunt.aduocatos quoꝙ pe¬
tentib debebit indulgere. plcrũꝙ st
minis ł pupilł. uel auas debiub. uł
his qui sum̃tis non sũt. siquishis pe¬
tat. uel si nemo sit ꝗꝑctat. ult cius da
re debebit. ¶S fiqs ꝓpotc̃tiam aduer¬
 sarii non inucnut sraduocatũ dic¬
cat. cque oportebit ciaduocatum da¬
re ccteꝵ oppͥmi aliq̾ ꝑadu̾saru sui po¬
tẽtiã non oportet. ħ cnim q̃ ad iniuic¬
diam cius qui ꝓiũcie p̃est spoctat.¬

Expanded text:
non ut ‹o›portet conuersari dicatur, poterit de plano: similiter et libertum non obsequentem emendare aut uerbis aut fustium castigatione. Obseruare itaque eum forte dum honori postulantium datur uel improbitati ceditur, mediocres desideria sua non proferant, qui aut omnino non adhibuerunt, aut minus frequentes neque in aliqua dignitate positos aduocatos sibi prospexerunt. Aduocatos quoque petentibus debebit indulgere plerumque: feminis uel pupillis uel alias debilibus uel his, qui suae mentis non sunt, si quis eis petat: ure debebit. sed si qui per potentiam adversarii non invenire se advocatum dicat, aeque oportebit ei advocatum dare. ceterum oprimi aliquem per adversarii sui potentiam non oportet: hoc enim etiam ad invidiam eius qui provi
Abbreviated transcription (Latin):
bium est. nam ualde ĩumanũest ane¬
mine acciꝑe. s passim uilissimum est
et ꝑomnia auarissim᷑ũ est. et ꝙ man¬
datis ꝯtinetur ne donum e munus
ip̃e ꝓ consul ł qui inaliquo officio erit
accipiat emat ue quid. nisi uictus coti¬
dianicausa ad exeniolam ñ ꝑtinet.set
ad ea q̃ eduluũ excedant usum nec set̾
eenia ꝓducẽla sũt admini quali̾tate¬
i ⁊̃ aliͥ. quã celebrem ciuitas
tc̃i ꝓuincie cap aducmͣt. patidebet cõ¬
m̃da sibiciuitatt̃. laudesq suas ñgra¬
uitate audut. cum hoñori suo ꝓuin¬
ciaies id iudicẽt ꝯ ferias scd̾m moros
ꝯꝯsuctudinẽ que retro obtinuit dare.
edes sacras et ope̾ra publica circiuitĩ
spicicic̃di grauia. ansarta tecta sint.
uł an aliqua re fectione ĩdigeanta

Expanded text:
. nam ualde inhumanum est a nemine accipere, sed passim uilissimum est et omnia auarissimum.' et quod mandatis continetur, ne donum uel munus ipse proconsul uel qui in alio officio erit accipiat ematue quid nisi uictus cottidiani causa, ad xeniola non pertinet, sed ad ea quae edulium excedant usum. sed nec xenia producenda sunt ad munerum qualitatei in aliam quam celebrem ciuitatem uel prouinciae caput aduenerit, pati debet commendari sibi ciuitatem laudesque suas non grauate audire, cum honori suo prouinciales id uindicent: et ferias secundum mores et consuetudinem quae retro optinuit dare. Aedes sacras et opera publica circumire inspiciendi gratia, an sarta tectaque sint uel an aliqua refectione indigeant,
Abbreviated transcription (Latin):
se intotum abstineat. ncq auare moi¬
dum xenioꝵ excedat. quam rẽ diuus¬
seuerus et imꝑator antoninus ele¬
gantissime cpła sunt moderati. C̃ uius
epistole u̾baħ sunt quãtum aducna e¬
ꝑtinet. audi ꝗd sentimus. uctus ꝓue̾¬

Expanded text:
se in totum abstineat neque auare modum xeniorum excedat. quam rem diuuserus et imperator Antoninus elepistula sunt moderati, cuius epistulae uerba haec sunt: 'quantum ad xenia pertinet, audi quid sentimus: uetus
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. Meminisse oportetit. us uari¬
.ꝙ ad aduc̃tum successoris. omnia de¬
rtit ꝓcõsulem agcrt. cum sit unus
ꝓconsuiatus. et utilitas ꝓuĩcic cxi¬
gat cẽ auque per quemnegotia sua
ꝓuĩcialos cxplicẽt. c̾rgo naducrtũ
fuccessoris dcrebit ĩus diccre. ¶Lec¬
gitum siũi ric ante sc de ꝓuinciadi¬
mittat. lege uilia repctũdarũ. ⁊ rec¬
scripto diui adriani ad calphurniũ

Expanded text:
 Meminisse oportebit usque ad adventum successoris omnia debere proconsulem agere, cum sit unus proconsulatus et utilitas provinciae exigat esse aliquem, per quem negotia sua provinciales explicent: ergo in adventum successoris debebit ius dicere. Legatum suum ne ante se de provincia dimittat, et lege Iulia repetundarum et rescripto divi Hadriani ad Calpurnium
Abbreviated transcription (Latin):
Tefcri  iũt uisiurĩdum iudicẽ opor¬
tet ctꝵ s niũs detulit insuadum.
ĩinfimitum ucct.s. in uitce modur
unt iutãto statu̾c possit.ũ intracortã
quãtitaton unctur. nec antpta occa¬

Expanded text:
 iusiurandum iudicem oportet: ceterum si alius detulerit iusiurandum in infinitum licet. sed an iudex modum iuriiurando statuere possit, ut intra certam quantitat
Abbreviated transcription (Latin):
sittuissorem p̃tor hac pactc̃e non tłiebit᷑
sin autem alid approbari ñ potest ꝗd ac¬
tum sit. ⁊ ĩ obscuro crit ut płmq fit. de
facto.ande unͣt ĩtor crcditorm et pupil¬
lum ꝯtrol̾na fu̾it. etfec̃te c̾ditore. pupu¬
lumurasse intelugeit d̾lemus ꝗd actũ
ĩter cõs sit. t si uicass ĩc dare ñ oportere:
ab omni c tẽuoni disciłttur. atꝙ ita et¬

Expanded text:
 praetor non tuebitur. si autem liquido probari non potest, quid actum sit, et in obscuro erit ut plerumque fit, de facto an de iure inter creditorem et pupillum controuersia fuerit deferente creditore pupillum iurasse, intellegere debemus id actum inter eos ut, si iurasset se dare non oportere, ab omni condici