comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cutionis. & naufragii urgent᷑. õi tꝑ̃e debent baptizari. ħ
las inaliquo credidit negligendas. Gerundensi concił. cp̃ .iii.
ecatecuminis baptizandis id decretum ẽ. ut inpaschali
sollempnitate. ł pentecostes adbaptizandũ ueniant.
cet̾is sollennitatib infirmitm̃ mͦ debeant baptizari. Gelasius¬
en̾abił baptismi sacram̃tum nͥ clero
infestiuitate paschali ⁊ pentecostes trade ñ p̃sumat ep̃s.
talib oportet ne in et̾num ꝑeant. remediis subueniri. Cõ. ñs¬
Unstat baptisma soł sac̾dotib eẽ traditum eiꝰq minist̾iũ
nec abipsis diaconib explere ẽ licitum absq ep̃o ł prb̃o

Expanded text:
cutionis, nlas in aliquo crediderit negligendas. CAP. XX. In catechumenis baptizandis id decretum est, ut in Paschae solemnitate vel Pentecostes ad baptizandum veniant. Caeteris solemnitatibus infirmi tantummodo debeant baptizari. CAerabilis baptismi sacramentum non nisi in festivitate paschali et Pentecostes tradere praesumat episcopus; talibus oportet, ne in aeternum pereant, remediis subveniri. C. nstat baptisma solis sacerdotibus esse traditum, ejusque ministerium nec ab ipsis diaconibus expleri est licitum absque presbytero v
Abbreviated transcription (Latin):
mꝰ in meliore nr̃o. ñ debemus in illo q̃rere ꝗ longe meliꝰ ÷ melio¬
re nr̃o. Ut sic intelligamus dm̃ si possumꝰ. qͣntum possumus. sine
qͣlitate bonũ. sine qͣntitate magnũ. sine indigentia cantorẽ. sine

Expanded text:
venimus, id est in meliore nostro, non debemus in illo quaerere quod longe melius est meliovenimus, id est in meliore nostro, non debemus in illo quaerere quod longe melius est meliore nostro, ut sic intelligamus Deum si possimus quantum possumus, sine qualitate bonum, sine quantitate magnum, sine indig
Abbreviated transcription (Latin):
gine maria. ⁊ sub pontio pilato crucifixam ⁊ sepultã. ⁊ t̾cio die
resurrexisse ⁊ ad celum ascendisse. s tm̃ mͦ filium. Nec eandẽ
trinitatem descendisse in sp̃e columbe suꝑ iħm baptizatum.
aut die pentecostes pꝰ ascensionẽ dñi sonitu facto decelo qͣsi
ferret᷑ flatus uehemens.⁊ linguis diuisis uelut ignis. s tm̃mͦ¬
sp̃m sc̃m. Nec eandẽ trinitatẽ dixisse de celo tu es filius m̃s. siue
ꝯbaptizatꝰ ÷ aioħe. siue inmonte. qñ ẽ illo erant tres discipłi.
lectu hõ dm̃ cap̃ qui ipsum intellectum suum qͦ eum uult caꝑe.
mundũ cap̃. Si aut̃ hc̃ iam cap̃ attendat diligent̾ nicħ ineo eẽ
insua nat᷑a melius. ⁊ uideat utrum ibi nulla liniam̃ta formaꝵ
nicores coloꝵ spatiosam gͣnditatem. partiũ distantiã. molis dis¬
tensionẽ. aliqͣs ꝑ locoꝵ int̾ualla motiones. ł aliꝗͥ eiꝰ modi. Nicħ¬
intellectu qͦ sapiãm capimus. qͣnto capaces sumꝰ. Qd̃ gͦ ñ inueni

Expanded text:
sub Pontio Pilato crucifixam et sepultam tertia die resurrexisse, et in coelum ascendisse, sed tantummodo Filium; nec eandem Trinitatem descendisse in specie columbae super Jesum baptizatum, aut die Pentecostes post ascensionem Domini sonitu facto de coelo, quasi ferretur flatus vehemens, et linguis divisis, velut ignis sanctum; nec eamdem Trinitatem dixisse de coelo: Tu es Filius meus, sive cum baptizatus est a Joanne , sive in monte, quando cum illo erant tres discipuli , lectu homo Deum capit, qui ipsum intellectum suum, quo eum vult capere, nondum capit? Si autem hunc jam capit, attendat diligenter, nihil in eo esse in sua natura melius, et videat utrum ibi videat ulla lineamenta formarum, nitores colorum, spatiosam granditatem, partium distantiam, molis distensionem, aliquas per locorum intervalla motiones, vel aliquid hujusmodi. Niintellectu quo sapientiam capimus, quanto capaces sumus. Quod ergo non in
Abbreviated transcription (Latin):
optinendã. s ad eam tutiꝰ muniendum. Quale ẽ illud apti.
hereticũ hominẽ. pꝰ primã ⁊ scd̾am correptionẽ de uita: ñ qd̃
eoꝵ colloqͥtim ꝑse saluti obẽẽt. s qđ freq̃ntatum ex obliqͦ qͦ¬
rundã simplicitatẽ corrumꝑe poss. Et multa reꝑies incano¬
nicis insticutionib in hc̃ modũ. Similit̾ ĩmobiles ꝓhibitioẽs
⁊ cet̾a. hec sunt illa minima p̃cepta de quib dñs dicit. qr
qui ea solu̾it. ⁊ sic docu̾it: in regno celoꝵ minimꝰ erit. Q uͦ
obseruau̾it. ñ statim regno dĩ dignus erit. qri inchoantia s̃
sent. nec mors oꝑaret᷑. nec salus ꝑiclitaret᷑. S adhoc ea sc̃oꝵ
patrum auccoritas reuerenda ita decreuit. ut ⁊ p̃sentib ñ
obeẽt. ⁊ compescendis maiorib malis ł cauendis. caritas
sincã ꝓuidẽt. Quale ẽ illud ut cłicus pꝰ accam de crimine
dampnabili penitentiã. clicus ñ maneat. ł adclicatum ñ
accedat. Qd̾ ut ait beatꝰ aug̃. dictum ẽ rigore discipline. ñ

Expanded text:
e est illud Apostoli: Haereticum post primam et secundam correptionem devita . Non quod eorum colloquium, per se, saluti obesset, sed quod frequentatum, ex obliquo quorumdam simplicitatem corrumpere posset. Et multa reperies in canonicis institutionibus in 165 hunc modum. Similiter immobiles prohibitiones  quibus Dominus dicit: Quia qui ea solverit, et sic docuerit, in regno coelorum minimus erit . Qui vero observaverit, non statim regno Dei dignus erit, quia inchoantia sunsent, nec mors operaretur, nec salus periclitaretur. Sed ad hoc ea sanctorum Patrum auctoritas reverenda ita decrevit, ut et praesentibus non obesset, et compescendis majoribus malis vel cavendis, charitas sincera provideret: quale est illud: Clericus post actam de crimine damnaccedat. Quod, ut ait beatus Augustinus, dictum est, rigore disciplinae, non
Abbreviated transcription (Latin):
coaluerit. ille quidẽ arescit. s uita arboris ꝑmanebit: ẽ enim
⁊ tale inserendi genꝰ. ut nullo p̃ciso ramo quiintꝰ ẽ. ille qͥ foris
ẽ inserat᷑. ñ tñ nullo. s ł leuissimo arboris arbore Ita gͦ ⁊ isti cũ
ad radicẽ catholicã ueniunt. nec eis ꝗͣuis pꝰerroris sui penitẽ¬
tiã. honor cłicatꝰ aut ep̃atus aufert᷑ si quidẽ aliquid tanqͣm
incortice arboris matriscontͣ integͥtatem seu̾itatis. Ueruntam̃¬

Expanded text:
coaluerit, ille quidem arescit, sed uita arboris permanebit. est enim coaluerit, ille quidem arescit, sed uita arboris permanebit. est enim et tale inserendi genus, ut nullo praeciso ramo, qui intus est. ille. qui foris est, inseratur non tamen nullo sed uel leuissimo arboris uulnere. ita ergo et isti cum ad radicem catholicam ueniunt nec eis quamuis post erroris sui paenitentiam honor clericatus aut episcopatus aufertur, fit quidem aliquid tam quam in cortice arboris matris contra integritatem seueritatis. uerum tam
Abbreviated transcription (Latin):
inhis q̃ dubia fu̾int aut obscura id nou̾imꝰ seq̃ndum. qd̃ nec
p̃ceptis eugłicis contrarium. nec decretis scõr patrum inue¬
causis ui ꝑgraues dissensionum scissuras. ñ huiꝰ aut ulliꝰ hõis¬
ẽ ꝑicłm. s pͦpłoꝵ strages iacent. detrahendum: aliqͥd seu̾ita¬
ti ut maiorib mat sanandis. caritas sinc̾a subueniat Idẽ
inead adu̾sus hereticos. Si inquiunt oportet ut nosextra eccłã
qs fatendũ ẽ fieri ñ deb̾et. nͥ pacis ipsiꝰ compassione sanaret᷑.
s sibi hoc dicant. ⁊ multo maxime humilit̾ doleant. qͥ intãta
morte p̃cisionis iacent. ut isto qͦdam uuln̾e matris catholice
reuiuiscant. cũ enim p̃cisus ramus inserit᷑. fit aliud uulnꝰ ĩ
arbore qͦ possit recipi ut uiuat. qui sinc uita radicis ꝑibat.S
c̃ receptꝰ recipienti coaluerit: ⁊uigor ꝯsequit᷑ ⁊ fructꝰ. Si aut̃ ñ

Expanded text:
in his quae dubia fuerint, aut obscura, id noverimus sequendum, quod nec in his quae dubia fuerint, aut obscura, id noverimus sequendum, quod nec praeceptis evangelicis sit contrarium, nec decretis sanctorum Patrum invecausis, ubi per graves dissensionum scissuras non huius aut illius homiericulum, sed populorum strages subjacent, detrahendum aliquid est severitati, ut majoribus malis sanandis, charitas sincerius subveniat. » Idem adversus haereticos. « Si inquiunt, opo tamen non deberet, nisi pacis ipsius compassione sanaretur. Sed sibi hoc dicant, et multo maxime humiliter doleant, qui in tanta morte praecisionis jacent, ut isto quodam vulnere matris catholicae reuiuiscant. cum enim praecisus ramus inseritur, fit aliud uulnus in arbore, quo possit recipi, ut uiuat, qui sine uita radicis peribat; sed cum receptus recipienti coaluerit, et uigor consequetur et fructus, si autem non
Abbreviated transcription (Latin):
qui c̃ circumcisionẽ saluti putabant eẽ necessariam: tñ neces¬
sitati ꝙp̃is cedens. timocħm listris circumcidit. ut scandalũ
iudeoꝵ ibi commorantiũ deuitaret. ostendens actu. qd aubi
de se testat᷑. factꝰ iudeis tanꝗͣ iudeus. ut iudeos iucrifacerẽ.
Qd dexisse incelligendꝰ : ñ estu mentientis. s affectu compati¬
entis. cuiq ita cupiens subuenire. quẽ ad modũ s subueni¬
ri uoluisset. si ita affectus eẽt. Multa qͦ principes eccłarũ
ꝓ tenore canonum districtius nuidicant. multa ꝓtemꝑoꝵ ne¬
cessitate colant multa ꝓꝑsonarun utilitate. ut strage
ciis fuisse susceptos. Inde &ẽ. p̃taxatꝰ papa leo de stabilitate nõ
mutandoꝵ ⁊ discretione temꝑandoꝵ: ita scribit rustico ep̃o:
ita multa sunt q̃ aut ꝓnecessitate tꝑ̃oꝵ. aut ꝓ considatione
etatum oportec temꝑari. illa semꝑ ꝯsidatione seruata. ut

Expanded text:
qui circumcisionem saluti putabant esse necessariam, tamen necesqui circumcisionem saluti putabant esse necessariam, tamen necessitati temporis cedens, Timotheum Lystris circumcidit, ut scandalum Judaeorum ibi commorantium devitaret, ostendens actu quod alibi de se testatur: Factus sum Judaeis tanquam Judaeus, ut Judaeos lucrifacerem . Quod dixisse intelligendum est, non astu mentientis, sed affectu compatientis: cuique ita cupiens subvenire, quemadmodum sibi subveniri voluisset, si ita affectus esset. Multa quoque principes Ecclesiarum pro tenore canonum districtius judicant, multa pro temporum necessitate tolerant, multa pro personarum utilitate, vel strage ciis fuisse susceptos. Inde etiam praetaxatus papa Leo de stabilitate non mutandorum, et discretione temperandorum, ita scribit Rustico episcopo ita multa sunt quae aut pro necessitate temporum, aut pro consaetatum oportet temperari, illa semper consideratione servata, ut
Abbreviated transcription (Latin):
disciplina:. moꝵ instante ꝙꝑ̃e passiomis sue.⁊ perã reddit
⁊ saccłm. in se ipso primo dans exemplum. qđ in huiꝰ modi
traditionib. necessitati t̃is sic cedendũ. Similit̾ paulꝰ cũ
ꝑcorinthios se transitm ꝓmisisset in macedoniã. ⁊ p̾sensisset
hoc eis minime ꝓfut̾. mutauit dispositionẽ suã. ñ cñ senten¬
tia uñ seita excusat dicens. Cumgͦ hoc uoluissem numqͥd leui¬
tate usus sum. aut qđ cogito scđ̾m carnem cogito ut sit aꝑ¬
qui iueniendo ad eos. ⁊ ñ ueniendo: salucẽ eorum qrebat.
uñ ⁊inseq̃ntib dic̃. Ego autẽ testem dm̃ inuoco inanima
aut cp̃e lucris aut apparatib uincit᷑. Sp̃uat aut̃ tẽ dispositũ¬
ñ umplet. qñ consultiꝰ aliquid ꝓsalute eorum quib ꝓdesse
confirmatũ ẽ.⁊ ꝑpaulum ⁊ barnabã frib pasiam destina¬
tum. ne qͥsquã adfidem ueniens circumcisioni legis hr̃et
obnoriꝰ. Ipse etiam apłs ad galathas scribensita ddic̃. Si cir

Expanded text:
disciplina est morum, instante tempore passionis suae et peram reddit et sacculum : in seipso primo dans exemplum, quod in hujusmodi traditionibus necessitati temporis sit cedendum. Similiter Paulus, cum per Corinthios se transiturum promisisset in Macedoniam , et praesensisset hoc eis minime profuturum, 3 mutavit dispositionem suam, non tamen sententiam. Unde se ita excusat dicens: Cum ergo hoc voluissem, nunquid levitate usus sum? aut quod cogito, secundum carnem cogito ut sit aqui in veniendo ad eos, et non veniendo, salutem eorum quaerebat. Unde et in sequentibus dicit: Ego autem testem Deum invoco in animam aut cnon implet, quando consultius aliquid pro salute eorum quibus prodesconfirmatum est, et per Paulum et Barnabam fratribus per Asiam destinatum, ne quisquam ad fidem veniens, circumcisioni legis haberetur obnoxius . Ipse etiam Apostolus ad Galatas scribens , ita dicit: Si c
Abbreviated transcription (Latin):
coꝵ consensꝰ. quoꝵ de ꝯiunctione agit᷑. Qui ꝯsensus c̃so
lunt: scł qd ipse cictus ⁊ dolens filiam suã infantula
nolentẽ. flentem ⁊ ꝓuirib renitentẽ. ñ assentib s ualde
dolentib matre ⁊ parentela ramaldo ridelli filio desponsa¬
u̾it. qm̃ canonum. ⁊ legum auctoritas calia sponsalia ut inf
ostendet᷑ ñ apꝓbat. ne ignorantib leges ⁊ canones nimis du¬
rum qd dm̃s uideat᷑. ita sententiã temꝑamus ut si pͥnceps
cum assensu filie matris.⁊ parentele id qd ceptum : ꝑficẽ
noluerit concedamꝰ Sin aut̃ legatꝰ nr̃ utrasq partes audiat
⁊sinich fu̾it ex parte supradicti rainaldi qd ampliꝰ impe¬
Accipiat. ⁊ nos canonum ac legum cita seq̃ntes de inceps ñ ꝓ¬
hibemus quin alui uiro si uoluerit p̃dicta filia eiꝰ tm̃ in dño

Expanded text:
consensus, quorum de conjunctionibus agitur, qui consensus cum solt quod ipse coactus et dolens filiam suam infantulam nolentem, flentem et pro viribus renitentem, non assentientibus sed valde dolentibus matre et parentela, Ramaldo Ridelli filio desponsaverit, quoniam canonum et legum auctoritate talia sponsalia, ut infra ostenditur, non approbant, ne ignorantibus leges et canones nimis durum quod dicimus videatur, ita sententiam temperamus, ut si princeps cum assensu filiae et matris et parentelae id quod coeptum est perficere voluerit, concedamus; sin autem, legatus noster utrasque partes audiat, et si nihil fuerit ex parte supradicti Ramaldi quod amplius impet dicta sunt, accipiat, et nos canonum et legum scita sequentes deinceps non prohibemus, quin alii viro si voluerit praedicta filia ejus, tantum in Do
Abbreviated transcription (Latin):
It̃. Manec uincłm nuptiaꝵ ⁊̃ si ꝓles cuiꝰ causa initum ẽ ma¬
nifesta sterilitate ñ subsequat᷑. ita ut iam scientib ꝯuigib
ñ se filios habituros seꝑare setñ ł ipsa causa filioꝵ. atq
aliis copłare ñ liceat. Qđ si fecint cunieis quib se copłaũ¬
int ad ultĩum ꝯmittunt. Ipsi aut̃ coniugi manente plane
uxoris uoluntate adhib̃e aliã uñ ꝯmunes filii nascant᷑ u
niꝰ ꝯmixtione ac semine. alt̾iꝰ aut̃ iure ac potestate ap̃ an¬
tiqͦs prẽs faserat. Utrum ⁊ nc̃ fas sit tem̾e ñ dix̾im.

Expanded text:
. Manet vinculum nuptiarum, etsi proles, cujus causa initum est, manifesta sterilitate non subsequatur, ita, ut jam scientibus conjugibus non se filios habituros, separare se tamen vel ipsa causa filiorum, atque aliis copulare non liceat. Quod si fecerint, cum iis quibus se copulaverint adulterium committunt; ipsi autem conjugi manente plane uxoris voluntate adhibere aliam, unde communes filii nascantur, unius commistione ac semine, alterius autem jure ac potestate, apud antiquos Patres fas erat, utrum et nunc fas sit temere non dixerim.
Abbreviated transcription (Latin):
dalirant᷑ offensi uerum ⁊̃ qr in alia ꝯiugia cum ceciđint uinẽ¬
tib eis aquib dimittunt᷑ adultinis nexib colligati difficile
infidelem bñ fac̃. sin dimiserit melus facit. Sic̃ dictum ẽ¬
quidat nuptum b̃n fac̃. ⁊ quin dat nuptum melius facit.
amplus. Uñ adid qd̾ amplius expedit ꝯsilio apłi qͥcumq

Expanded text:
dalizantur offensi, uerum etiam quia in alia coniugia cum ceciderint uiuendalizantur offensi, uerum etiam quia in alia coniugia cum ceciderint uiuentibus eis, a quibus dimittuntur, adulterinis nexibus colligati difficilliinfidelem, bene facit; si Qui dat nuptum bene facit, et qui non dat nuptum melius facit; amplius; unde ad id quod amplius expedit, consilio Apostoli, q
Abbreviated transcription (Latin):
anin habes. ꝯsilium aut̃ do. ñ ut consiliũ alienum estimemꝰ
inspiranta acq donata fidele ꝯsilium ibi aliuid facẽ n ucer
hic aut licet. Ita sane ut ipsum licitum partim quidẽ ex pediat
partim nͦ ñ expediat. expedit cc̃ qñ ñ solum piusticiã q̃ coram
dõ ẽ ꝑmitat᷑. S ⁊ hominib nullũ ex hoc impedimentũ salutis
ꝯtinentie bonum teñe innuptiis ipsumq licitum ⁊ expedit.
qͥm̃ inuecita ⁊ illicita re rurturã carnis infirmitatẽ sic exeep̃
honestate nubendi. ut neminẽ impediat ad salutem. q̃uis ma
gis expediret magisq honestum eẽt. si uirgo ꝯsilium q̃ pcep¬
tũ eam ñ compellit arriꝑet. Ic̃ aut̃ ñ expedit id qd licitum
ẽ qñ ꝑmittit᷑ quidẽ. s usus ipsius pocestatis aliis afferc impe¬
dimentũ salutis sic̃ ÷ uñ iam diu loquimur discessio ꝯiugis
fidet ab infideli. quã ñ ꝓhibet dñs p̃cepto legis. qr corã illo
affert impedimentũ salutis. Ñ solum qi ꝑniciosissime scan¬

Expanded text:
non habeo, consilium autem do . Non ut hoc consilium alienum aestimemus inspirata atque donata, fidele consilium. ibi aliud facere non licet, hic autem licet, ita sane, ut ipsum licitum partim quidem expediat, partim uero non expediat. expedit tunc, quando non solum per iustitiam, quae coramd etiam hominibus nullum ex hoc impedimentum salutis continentiae bonum tenere in nuptiis, ipsumque licitum etiam expedit, quoniam in vetita et illicita ruituram carnis infirmitatem sic excepit hogis expediret magisque honestum esset, si virgo consilium, quo praeceptum eam non compellit, arriperet. Tunc etiam non expedit id, quod licitum est, quando permittitur quidem, sed usus ipsius potestatis aliis affert impedimentum salutis, sicut est unde jamdiu loquimur discessio fidelis conjugis ab infideli, quam non prohibet Dominus praecepto legis, quia coram illo affert inpedimentum salutis: non solum quia perniciosissime scan
Abbreviated transcription (Latin):
enda ñ iubente lege s lib̾a caritate. ⁊ ea sunt innr̃is officiis
pendimꝰ. Uñ pͥor ipse dñs. cum se tributũ ñ deb̾e monstrass.
soluic tñ ne scandalizaret eos. quib ad et̾nam salutẽ gereis
hominẽ ꝯsulebat. Iam uꝰ apłs quẽ ad modũ ista ꝯm̃det eiꝰ ũba
testant᷑ uͥ dic̃. Cũ enim lib̾ sim ex oĩb omniũ me seruũ feci

Expanded text:
utem facienda non iubente lege, sed libera caritate; et ea sunt in nostris officiis utem facienda non iubente lege, sed libera caritate; et ea sunt in nostris officiis pendimus. unde prior ipse dominus, cum se tributum non debere monstrasset, soluit tamen, ne scandalizaret eos, quibus ad aeternam salutem gerens hominem consulebat. iam uero apostolus quemadmodum ista commendet, eius uerba testantur, ubi dicit: cum enim liber sim ex omnibus, omnium me
Abbreviated transcription (Latin):
latum ẽ adscđam synodũ qđ quidã ingenuus ingenuã
acceꝑit uxorẽ. ⁊ pꝰ filioꝵ ꝓcreationẽ occasione diuorcii cdã
seruũ se fecit. utrum necessario mulierẽ tenẽ debeat. ⁊ sitenue¬
inseruitutẽ redigi. dum ille ñ ex ꝯsensu ꝯugis se seruũ fec̃. quẽ
libm ipsa maritum accepit. augustinus ad pollentium.
casio lucrandoꝵ ut fideles ꝯuiges inrelinꝗ̃ndis infidelibꝰ ꝑ¬
missa licentia ñ utat᷑. ⁊ aut̃ uidr̃ infideles qͦ dimitti afide¬
lib ñ licẽ. qr hoc uetat apłs. c̃ ego dicã lic̾e. qr ħ ñ uetat. dĩs
fieri ñ expediat. quis liceat. Quid enim scis inquid mulier si
uirũ saluum facies: Aut uñ sc̃ s uir si uxorẽ saluã facies: Cũ ⁊̃
suꝑiꝰ dixisset. scĩficatus : uir infideł inmuliere. ⁊ sc̃ificata ẽ
plis q̃ iam ꝓuen̾ant uidr̃ hortatꝰ. Cum gͦ ñ expediat ⁊̃ infide¬
les ꝯiuges dimitti afidelib. causa euident᷑ exp̃ssa ÷. Ñ enim

Expanded text:
latum est ad sanctam synodum quod quidam ingenuus ingenuam acceperit uxorem, et post filiorum procreationem, occasione divortii, cujusdam servum se fecerit, utrum necessario mulierem tenere debeat; et si tenuein servitutem redigi, dum ille non ex consensu conjugis se servum fecerit, quem liberum ipsa maritum acceperat. Gratian.casio lucrandorum, ut fideles conjuges in relinquendis infidelibus pia non utantur. tibi autem uidetur infideles quoque dimitti a fidelibus non licere, quia hoc uetat apostolus, cum ego dicam licere. quia hoc non uetat, non fieri non expediat, quamuis liceat. quid enim scis, inquit, mulier, si uirum saluum facies? aut unde scis, uir, si uxorem saluam facies? cum etiam superius dixisset: sanctificatus est enim uiplis, quae iam prouenerant, uidetur hortatus. cur ergo non expediat etiam infideles coniuges dimitti a fidelibus, causa euidenter expressa est. non
Abbreviated transcription (Latin):
Nã si illa uiuente illo ꝑ inꝯtinentiã altinupserit. ꝓculdubio
tua uxor ita pollicita ẽ. ⁊ tũ illa ad implece bonũ inceptũ ⁊ uo¬
tũ ur̃m. alit̃ aut̃ ñ debemꝰ uob̃ necessitatẽ impon̾e seꝑatioĩs.
& incaptiuitatẽ ductis aliis uiris nupserant: putantes in¬
temptos maritos. ⁊remeatis de captiuitate uiris pͥorib copłari.
ut cuiq id qđ legitime hũit reformet᷑ ⁊ recipiat unꝰ quisq qd̃
suũ ÷. ⁊ redincegrent᷑ feda nuptiaꝵ. leo. Nicete aqͥleiensi ep̃o cp
ũ ꝑ bellicã cladẽ ⁊ ꝑ grauissimos honestilitatis incursꝰ
ita q̃dã dicatis ẽẽ diu̾sa ꝯnigia. ut ałiNuctis incaptiui¬
tatẽ uiris femine eoꝵ remanserint destitute q̃ uiros ꝓͥos
⁊ inalioꝵ coniuigio sollicitudine cogente transier̃. c̃q sta¬
de mulierib ꝗ̃ aliis sunt iuncte uiris a nob̾ debeat ordinari.
S qr nouimꝰ scͥptum qđ ad nõ iungit᷑ uiro mulier. ⁊ it̾m p̃cep¬

Expanded text:
a, illo vivente, alteri per incontinentiam nupserit, procul dubio tua uxor ita pollicita est; et tu et illa adimplete bonum incoeptum, et votum vestrum; aliter enim non debemus vobis necessitatvitatem ductis, aliis viris nupserant, putantes interemptos maritos, remeatis de captivitate prioribus viris copulari, ut cuique id quod legitime habuit reformetur, et recipiat unusquisque quod stis incursus ita quaedam dicatis divisa esse conjugia, ut abductis in captivitatem viris feminae eorum remanserint destitutae, quae viros pet in aliorum conjugium solitudine cogente transierint; cumque nunc stade mulieribus quae aliis junctae sunt viris, a nobis debeat ordinari.  novimus scriptum quod a Domino jungitur viro mulier, et iterum praecep
Abbreviated transcription (Latin):
ñer admittendi inheditatis consortio. qr exea suscepta s̃
assumit᷑. Ipse dñs dum int̾rogaret᷑ aiudĩs silice̾t dimict̃e uxorẽ
atq exponẽt fieri ñ deb̃e addidit. qđ dĩ ꝯiunx̾it hõ ñ separe.
Ac ne de his locutꝰ ẽẽ credat᷑ qui pꝰ baptismum uxores sortiunt᷑.
meminerint ħ ⁊ auidĩs int̾rogatum. ⁊ iudĩs eẽ responsũ. Qro ⁊
filiosq ex ea cum eẽt cathecuminꝰ susceꝑit. ⁊ te pꝰ ea alios c̃ fideł
utrũ sint fr̃s appellandi. anñ hãnt pꝰea defuncto pr̃e heditatis¬

Expanded text:
nt admittendi in haereditatis consortio, qui ex ea suscepti sunt is si liceret dimittere uxorem, atque exponeret fieri non debere, addidit: Quod Deus conjunxit, homo non separet . Ac ne de his locutus esse credatur qui post baptismum uxores sortiuntur, et a Judaeis interrogatum, et Judaeis esse responsum. Quaero, et filiosque ex ea cum esset catechumenus susceperit, ac postea alios, cum fidelis: utrum sint fratres appellandi? an non habeant, defuncto postea pat
Abbreviated transcription (Latin):
qd ex mala bonã fec̾it. N enim qui bonꝰ ꝑmanet ipse pol¬
luit᷑ si societ᷑ malo. s qui malus ẽ mbonũ u̾tit᷑. si exem
pla boni sectet᷑. ex quo intelligimus ñ ꝓpħam ꝑ didisse
pudiciciã fornicarie copłatum. s fornicariã assumpsisse
suer. Hii aut̃ qui tale iusiurandum exeger̃. ⁊ contͣ castitatẽ
oꝑã suã dedunt. pene nomine .x. lib̾ auri ꝑ soluant isd̾ me¬
retricib q̃ sacram̃ta dedunt. pena aut̃ .x. lib̃. officio p̃sidis
flagitet᷑. Qđ si p̃ses neglex̾it. de suo patrimomo penã p̃sta¬
re cogat᷑. ⁊ magistratu sibi ꝯmisso cadat. ⁊ ñ solum mulie

Expanded text:
otius laudandus, quod ex mala bonam fecerit. Non enim qui bonus permanet ipse polluitur, si societur malo: sed qui malus est in bonum vertitur, si boni pla sectetur. Ex quo intelligimus non prophetam perdidisse pudicitiam fornicariae copulatum, sed fornicariam assumpsisse suerint. Hi autem, qui tale iusioperam suam dederunt, poenae nomine X libras auri persolvant iisdem meretricibus, quae sacramenta dederunt. Poena autem X librarum officio praesidis flagitetur. Quod si praeses neglexerit, de suo patrimonio poenam praestare cogatur, et a magistratu sibi commisso cadat, et non solum mulie
Abbreviated transcription (Latin):
adelectionẽ mun̾is ⁊ ordinationis p̃ rogatiua impedim̃ta ge¬
ñent᷑. c̃ ⁊̃ delicta obeẽ ñ soleant. si lauacri remissa fu̾int sacͣ¬
m̃ta. S incellig̾e debemꝰ qr baptismo culpa dimitti pot̾. lex
acramentũ nuptiaꝵ t̃is nr̃i sic ad unũ uirũ ⁊ unã uxorẽ
redactum: ut eccłe dispensatorẽ ñ liceat ordmari nisi
uniꝰ uxoris uirũ. Qd̾ acutiꝰ incellȩxer̃ quinec eum qui catecuminꝰ¬

Expanded text:
ad electionem muneris et ordinationis praerogativa impedimenta generentur, cum etiam delicta obesse non soleant, si lavacri remissa fuerint sacramento; sed intelligere debemus, quia in baptismo culpa dimitti potest, learum temporis nostri sic ad unum uirum et unam uxorem redactum est, ut ecclesiae dispensatorem non liceat ordinari nisi us uxoris uirum. quod acutius intellexerunt, qui nec eum, qui catechumen
Abbreviated transcription (Latin):
at quã comparẽ ducat. ipso animo adult̃ ẽ. nec cũ illa
quã cupit inuenire. s cum ista cum qua sic cubat ut cũ
ea ñ hãt maritale consortium. Idem ibidem.
ec concubine ad tp̃s adhibite si filioꝵ causa concũ¬
fieri nuptias ex male ꝯiunctis honesto pꝰea placito conse¬

Expanded text:
at, quam comparem ducat, animo ipso adulter est, nec cum illa, quam cupit invenire, sed cum ista, cum qua sic cubat, ut cum ea non habeat maritale consortium. C. VII. ec concubinae ad tempus adhibitae, si filiorum causa concumfieri nuptias ex male coniunctis honesto postea placito conse
Abbreviated transcription (Latin):
& relique sequunt᷑ impredictis. Scd̾m. uirgo inciuitate depre¬
hensa auiro ⁊ illi ꝑuim copłata. si uoluerit pat̾ eiꝰ dotabit eã.
filia p̃dicta dep̃hensa si ñ fu̾it uoluntas pris trahet eã auiro¬
p̃dictaᷤ. ⁊ tradet eam alii. & dotabit eam ⁊ legitima erit. S pri¬
eronimus ait. Addit᷑ itaq aliud qͣrtum legitimum ꝯuigium.
Cum mortua fu̾it uxor eiꝰ. licet illi acciꝑe aliam. s ñ repudia¬
tã. nec desponsatã uiro. s filiam. Similit̾ debet mulier. Uñ &
paulus ait. Mulier que subuiro ẽ ligata sub lege uiri ẽ. quã¬
di uiuit uir eiꝰ. Q uiuente iuro eiꝰ uocabit᷑ adult̾a. si iuncca fu¬
erit alt̃i uiro. Si aut̃ mortuus fu̾it uireiꝰ. lib̾ata ẽ alege uiri. ita
ut ñ sit adult̾a si fui̾c cum alio uiro. ex decꝵ leonis pp̃.ꝙ̃.xuiii.¬
c̃ prĩs. Nuptiaꝵ aut̃ feda int̾ ingenuos sunc legitima. &
ni iuris existẽt. Itaq aliud ẽ uxor. aliud concubina. sic̃ aliud

Expanded text:
et reliqua, quae sequuntur in praedictis. Secundum, virgo in civitate deprehensa a viro, et illi per vim copulatafilia praedicta deprehensa, si non fuerit voluntas patris, trahet eam a praedicto viro, et tradet eam alii, et dotabit eam, et legitima erit ei, Sed prieronymus. Additur itaque aliud quartum legitimum conjugium. Dum mortua fuerit uxor ejus, licet illi accipere aliam, sed non repudiatam, nec desponsatam viro, sed filiam. Similiter debet et mulier. Unde Paulus ait: Mulier quae sub viro est, ligata est sub lege viri, quanigitur uiuente uiro uocabitur adultera, si iuncta fuerit alteri uiro; si autem mortuus fuerit uir eius, liberata est a lege uiri, ita ut non sit adultera, si fuerit cum alio uiro. ergo non aduest patris. Nuptiarum autem foedera inter ingenuos sunt legitima, etni juris existeret. Itaque aliud est uxor, aliud concubina, sicut aliud
Abbreviated transcription (Latin):
genuit peccati pat̾ eius admisit. uͥ particeps iste ñ fuit. ad
eum ꝑtiñe quisambigat: Quid dicam de ꝯiuige: Quid di¬
cam decot animab inuniu̾sa familia: Sardicense c̃c̃. cp̃ .xui.
ẽ ut ep̃os finitimos inc̾pellat. ⁊ causa eius audiat᷑. ac dili¬
gentius traccetur qi ñ oportet ei negari audientiã roganti.
Et ille ep̃s qui iuste aut iniuste eum abiecit pacient accipiat
ut negotium discutiat᷑. ut ł ꝓbetur sententia eiꝰ apłib ł e¬

Expanded text:
genuit pater admisit peccati, ubi particeps iste non fuit, non ad genuit pater admisit peccati, ubi particeps iste non fuit, non ad eum pertingere quis ambigat? Quid dicam de conjuge? quid dicam de tot animabus in universali familia? CAP. CXXVII. Qui est, ut episcopos finitimos interpellet, et causa ejus audiatur et diligentius tractetur, quia non oportet ei negari audientiam roganti. Et ille episcopus, qui iuste aut iniuste eum abiecit, patienter accipiat, ut negocium discutiatur, ut vel probetur sententia eius a
Abbreviated transcription (Latin):
niis exploratam nos docẽ digñis quomͦ recte anatema¬
trretur ꝓ pr̃is peccato filius. aut ꝓmariti uxor. aut ꝓdñi ser¬
uus. aut quisꝗ indomo ⁊̃ ñ dum natꝰ. si eo tꝑ̃e quo uniu̾sa do¬
mꝰ ẽ auathemate obligata nascat᷑. ne eis possit ꝑ lauacrum
na qua legimus qͦsdam ꝯtempcores deicum suis õĩb qui esd̃
impietatis participes fuer̃ parit̃ int̾feccos. Iunc quippe ad
filui mea÷. anima que peccau̾it ipsa moriet᷑. Audistis fortas
se aliqͦs magninominis sac̾dotes cum domo sua quẽ piam
utruni recte fiat. quid ei recte respondeam ñ inuenio. Nũꝗͣ
hoc facẽ ausus sum de quoꝵdã facinorib unanimit᷑ adũsus
tes ꝓscełe alicno qđ ñ trahunt. sic̃ exadam inqͦ õs peccauer
originale peccatum sp̃ali supplicio puniamꝰ: Et enimelaᷤᷤ.¬
siciani filius. ⁊ si transit ex patre noxam pͥmi hominis sa¬
cro fonte haptismatis expediendãs. tñ quicquid pꝰca qui eũ

Expanded text:
niis exploratam, nos docere digneris quomodo recte anathematizetur pro patris peccato filius, aut pro mariti uxor, aut uus aut quisquam in domo etiam nondum natus, si eodem tempore, quo uniuersa domus est anathemate obligata, nascatur, nec ei possit per lauacrum na, qua legimus quosdam contemptores dei cum suis omnibus, qui eiusdem impietatis participes non fuerunt, pariter interfectos. tunc quippe ad filii mea est; anima, quae peccauerit, ipsa morietur. Ausis aliquos magni nominis sacerdotes cum domo sua quempiam utrum recte fiat, quid ei respondeam non invenio. Nunquam hoc facere ausus sum de quorumdam facinoribus unanimiter adversus tes pro scelere alieno quod non trahunt, sicut ex Adam in quo omnes peccaverint originale peccatum spirituali supplicio puniamus? Etenim Classiani filius, etsi traxit ex patre noxam primi hominis, sacro fonte baptismatis expiandam, tamen quidquid postea qui eum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ matris catholice eccłe filii. Qđ dico competentib. au¬
diant fideles. qđ dico fidelib audiant competentes. Qd̃
cumini. audiant omnes. timeant ⁊ nemo condempnat. Sit
mͥ inconsolationem ur̃ auditꝰ. nec uob̃ sit intestimoniũ do¬
lor m̃s. Competentib dico. fornicari uobis ñ licet. sufficiañ
uob uxores. concubinas uob̾ñ hr̃e licet. Audiat ds̃ siuos sur¬
di estis. audiant angłi eius si uos contempnitis concubina ᷤᷤ¬
ñ licet uob̾ hr̃s. Et si ñ habetis uxores. tñ ñ licet uob̾ h̃re con¬
cubinas quas pꝰea dimiitatis. ⁊ ducatis uxores. Tanto maior
dampnatio uob̾ erit. si uolueritis hr̃e. ⁊ ꝯcubinas ⁊ uxores.
concubinas s adherere ñ erubescunt. quas ppꝰ aliqͦt
annos dimittunt. ⁊ sic pꝰ ea legitimas uxores accipiunt:

Expanded text:
 matris catholicae Ecclesiae filii. Quod dico competentibus, audiant fideles; quod dico fidelibus, audiant competentes; qchumeni, audiant omnes, omnes timeant, nemo contemnat; sit mihi in consolationem vester auditus, ne vobis sit in testimonium dolor meus. Competentibus dico: Fornicari vobis non licet, sufficiant vobis uxores; concubinas vobis non licet habere. Audiat Deus si vos surdi estis; audiant angeli ejus, si vos contemnitis, concubinas non licet vobis habere. Et si non habetis uxores, tamen non licet vobis habere concubinas, quas postea dimittatis et ducatis uxores; Tanto major damnatio vobis erit, si volueritis habere et concubinas et uxores.concubinas sibi adhaerere non erubescunt, quas post aliquot annos dimittunt, et sic postea legitimas uxores accipiunt.
Abbreviated transcription (Latin):
xͥ. ꝓles. fides. sacram̃tum. Plem cognoscimꝰ ipsum dñm.
fidem . qr nullũ ad ult̾ium. Sacramentũ. qr nullũ diuortui.
Solus ibi nuptiał concubitꝰ ñ fuit. q incarne peccati fieri ñ po¬
tant. sine pudenda concupiscentia carnis que occidit expec¬
cato. sine qua concipi uoluit. qr futurꝰ erat sine peccato.¬
aquib custodit᷑ uxor petat᷑. ⁊ aparentib ꝓpinquiorib spon¬

Expanded text:
ramentum. Prolem cognoscimus ipsum dominum; fidem, quia nullum adulterium, sacramentum, quia nullum divortium. . Solus ibi nuptialis concubitus non fuit, quia in carne peccati fieri non poterat, sine pudenda concupiscentia carnis, quae accidit ex peccato; sine qua concipi voluit, qui futurus sine peccatoa quibus custoditur, uxor petatur, et a parentibus propinquioribus spon
Abbreviated transcription (Latin):
filio meo ysaac. b. euiꝰ lib&e loci laicus si filiam suã uiro hñti
concubinam inmatrimoniũ dedit. ñ ita accipiendum ẽ qͣsi
eam coniugato dedit. nͥ forte illa mulier ⁊ ingenua facta. ꝙ
dotata legitime.⁊ publicis nuptiis honestata uideat᷑. qr pa¬
t̾̃no arbitrio uiris coniuncce carent culpa. si mulieres que¬
auiris habebant᷑ inmatrimonio ñfuer̃.qr aliud ẽ nupta
sta ⁊ desponsata inuirginitate ⁊ dotata legitime. ꝙ
aparentib tradita. ⁊ asponso ⁊ aparanimphis accipienda
⁊ ita scdm legem ⁊ eũgłium publicis nuptiis honeste in
ta fu̾it dimittenda. s illa uiuente. alta ñ deducenda. qr adu¬
t̃ regnum dei ñ possidebunt. o penitentia illius ꝑscͥptͥas e
donau̾it. & ininatrimonio sibi sociau̾it. dubitabat᷑ ap̃
qͦsdam utrum huiꝰmodi nuptie legitime eẽ uideant᷑ annũ.
Nos itaq inuetustam ambiguitatẽ decidentes talia conu¬
bia legitima eẽ censuimus. Si enim exaffectu fiunt omnes

Expanded text:
ium. Igitur cujuslibet loci clericus, si filiam suam viro habenti concubinam in matrimonium dederit, non ita accipiendum est quasi de conjugato eam dederit, nisi forte illa mulier ingenua facta et dotata legitime et publicis nuptiis honestata videatur. Paterno arbitrio viris junca viris habebantur, in matrimonio non fuerunt, quia aliud est nupta,sta et desponsata in virginitate, et dotata legitime, et a parentibus tradita, et a sponso et a paranymphis accipienda, et ita secundum legem et Evangelium publicis nuptiis honeste in ta fuerit dimittenda; sed illa vivente altera non deducenda, quia adulteri regnum Dei non possidebunt, et poenitentia illius pet in matrimonio sibi sociaverit, dubitabatur apud quosdam, utrum hujusmodi nuptiae legitimae esse videantur, an non. Nos itaque vetustam ambiguitatem decidentes, talia connubia legitima esse censuimus. Si enim ex affectu fiunt omnes
Abbreviated transcription (Latin):
cło hos subtrahimus. tudł uxores. lib̾os. filios. seruos. ancil¬
las. seu mancipia. nec ñ rusticos ⁊ seruientes. ⁊ õs alios qͥñ
adeo carnales sunt. ut eoꝵ consilio sceła ꝑpecrent᷑. ⁊ eos qͥ
ignorant̃ ex cõmunicatis ꝯmunicatut. siue illos qui cõmu¬
ꝯmunicant. Quic̃q aut̃ aut arator aut ꝑegrinus siue uiator
int̾ram ex ꝯmunicatoꝵ deuen̾it. uͥ ñ possic em̾e. ł ñ hãt un
emat ab ex ꝯmunicatis accipiendi licentiã damꝰ. Et si quis¬

Expanded text:
culo hos subtrahimus, videlicet uxores, liberos, filios, servos, ancilculo hos subtrahimus, videlicet uxores, liberos, filios, servos, ancillas, seu mancipia, nec non rusticos et servientes, et omnes alios qui non adeo curiales sunt, ut eorum consilio scelera perpetrentur, et eos qui ignoranter excommunicatis communicant, sive illos qui comcommunicant. Quicunque autem aut arator, aut peregrinus, aut viator in terram excommunicatorum devenerit ubi non possit emere, vel non habeat unde emat, ab ex
Abbreviated transcription (Latin):
torio idẽ qđ causam extinguit fu̾it uocatꝰ. ⁊ p̃sentiã suã
ap̃ cum uidicem aquo eidenuntiatum ÷ exib̾e noluerit
adu̾sus eum qͣsi incontumacẽ iudicari pot̾. quin immo
nec retractari ꝑ appellationẽ negotia possunt. quotiensin
ꝯtumacẽ fu̾it uidicatum. Et hanc sententiã de trib aucto¬
ritatib ꝯuentis. ex eũgłica u̾itate celestinus ad nestorinũ
scͥbens. ⁊ ephesina synodꝰ de eod dec̾nens. ⁊ beatꝰ gg̃ ad io
łm scͥbens ꝯꝓbant. De ꝑemptorio aut̃ scripto affricanum
ꝯcilium monstrat de cresconio ut si ꝯuentꝰ resipisce detrac¬
tau̾it suo ꝯtemptu ⁊ ꝯtumatia faciente auctoritate iudicia¬
Hortamur ut ad nos uenire oĩ pꝰposita excusatione festines
qͣtinus seruata iusticia ħ dequib accusaris ⁊ cognoscere
⁊ finire scđm canonica instituta xͦ reuelante possimus.
Ita aut̃ facut adueniendum amplius iam moras ñ ingeraᷤ
temꝑamꝰ. Apłica itaq auctoritate ab anathematizatis uin¬

Expanded text:
torio, id est quod causam exstinguit, fuerit evocatus, et praesentiam suam apud eum judicem a quo ei denuntiatum est exhibere non voluerit, adversus eum quasi in contumacem judicari potest. Quinimo nec retractari per appellationem negotia possunt, quoties in contumacem fuerit ritatibus conventus ex evangelica veritate Coelestinus ad Nestorium scribens, et Ephesina synodus de eodem decernens, et beatus Gregom scribens comprobat. De proprio scripto, Africanum concilium monstrat de Cresconio ut se conventus resipiscere detractaverit, suo contemptu et contumacia faciente, auctoritate judiciaum dicit: « Hortamur ut ad nos venire omni postposita excusatione festines, quatenus servata justitia, haec de quibus accusaris cognoscere et finire secundum canonica instituta, Christo revelante, possimus. Ita autem fac ut ad veniendum amplius jam moras non ingeras, eramus. Apostolica itaque auctoritate ab anathematis vin
Abbreviated transcription (Latin):
culpis ex stantib ꝯmunione priuau̾it. Ideoq huiꝰ p̃¬
cepti nr̃i auccoritate municꝰ officium tuum securiꝰ ꝑage.
⁊ ꝯmunione sine aliqua sume formidine. g̃ maximia no¬
requent̃ me ammonuisse siracusaN Io ep̃o.¬
uos recolo ut in ꝓferenda sententia eẽ p̃cipices nul¬
latenus deb̾etis. ⁊ nc̃ ecce cognoui qr reu̾entissimũ urũ
recor ut ignoscas p̾canti. ueniam ex ꝯiuincato. si ag¬
nou̾is culpam.Si aut̃ nicħ eum peccasse prudent᷑ ad¬
u̾tis. fac qđ scm̃ uirum face̾ oportet. ut si tͥ contig̃ tanꝗ
homini qđ utiq homo dic̃ inpsalmo. turbatꝰ ÷ p̃ira o¬
sum ut porrigat tͥ dext̾am suam ⁊ compͥmar iracundiã
tuam. ⁊ trãquillet mentẽ tuam ad euidendã faciendãq
iusticiã. aufer gesta ecc łastica. que ꝑturbatior ꝗͣ consi¬
on imꝑpetuũ dampnam᷑ cum uste iudicam᷑ dicen¬
te psalmista. nec dampnabit illum cum uidicabit᷑
illi. Multi deniq sac̾dotum culpã lelo dei se ꝑsequi ꝓ¬

Expanded text:
culpis exstantibus, communione privaverit. Ideoque hujus praecepti nostri auctoritate munitus, officium tuum securus perage, et communionem sine aliqua sume formidine. CAP. CXXX. Nemo furore commotus quemquam exculpis exstantibus, communione privaverit. Ideoque hujus pros recolo, ut in proferenda sententia esse praecipites nullatenus deberetis. Et nunc ecce cognovi quia reverendissimum virum recor ut ignoscas precanti veniam excommunicato, si agnoveris culpam. Si autem nihil eum peccasse prudenter aduod sanctum uirum facere oportet, ut, si tibi contigit tamquam homini, quod utique homo dei dicit in psalmo: Turbatus est am infirmus sum , ut porrigat tibi dextram suam, et comprimat iracundiam tuam, et tranquillet mentem tuam ad videndam faciendamque justitiam. Aufer gesta ecclesiastica quae perturbatior quam consiin perpetuum damnamur, cum injuste judicamur, dicente Psalmista: Nec damnabit illum cum judicabitur illi . Multi denique sacerdotum culpam zelo Dei se persequi p
Abbreviated transcription (Latin):
noma penitentia ac lacrimis exorare. Qd si hanc sententiã
usam de cognou̾imꝰ implesse remissiꝰ ñ iamtm in iusticiã.
s ⁊ ꝯtumaciã fr̃nitatis cue cognoscas uiuante dño seuerius
puniendã qr nemo p̃pꝑe t p̃postẽ scł ñ ꝯmunitꝰ neq c̃uẽ¬

Expanded text:
summa poenitentia ac lacrimis exorare. Quodsi hanc sententiam summa poenitentia ac lacrimis exorare. Quodsi hanc sententiam nostram te cognoverimus implesse remissius, non iam tantam iniustiiam, sed contumaciam fraternitatis tuae cognoscas iuvante Domino severius punienda
Abbreviated transcription (Latin):
municans õexꝯmunicatis ex nomme exĩt. s indnĩ sui
cos nos patimur elemosinis ꝯmunicare. & defuncti aĩã
De illicita ex ꝯmunicatione lex iustimanis ludointi:
catholici imꝑatoris ꝗͣ ꝓbat ⁊ seruat eccła catholica
mo epc̃. ⁊ nemo prb̃r exꝯmunicet aliꝗͣ ante ꝗ causa ꝓ¬
bet᷑ ꝑꝑ ꝗͣ eccłasticicanones hoc ficri iubent. Si quis aut̃
adu̾sus ea aliquẽ ex ꝯmunicau̾it. ille quẽ qui ex cõ¬
municatꝰ ẽ maioris sac̾dotis auccoritate ad gr̃am sc̃e
ꝯmunionis redeat. Isqut̃ qui ñ legitime exꝯmunicauit
intm̃. abstineat a sacra ꝯmunione tp̃s qͣntum maiori
sac̾doti insum fu̾it. ut qđ inuste fec̃ ipse iuste patiat᷑
int̾cetã scͥpsit dicens. Cassatis pꝰ acq ad nichilum redacꝰ¬
tis p̃dicte sententie tue dec̾cis. ex bĩ petri apłoꝵ pͥncipis
nione primatum ab õĩpotenti deo tanti excessus ueniã

Expanded text:
municans excommunicatis ex nomine exiit, sed in Domini sui municans excommunicatis ex nomine exiit, sed in Domini sui  id est quandiu eos nos patimur, eleemosynis communicare, et defuncti animam De illicita excommunicatione lex Justiniani catholici imperatoris, quam probat et servat Ecclesia catholica mo episcopus, nemo presbyter, excommunicet aliquem, antequam causa quis autem adversus eum aliquem excommunicaverit, ille quidem qui excommunicatus est, majoris sacerdotis auctoritate, ad gratiam sanctae communionis redeat. Is autem qui non legitime excommunicaverit, in tantum abstineat a sacra communione tempus, quantum majori sacerdoti visum fuerit, ut quod injuste fecerit, ipse juste patiaturinter caetera scripsit dicens: « Conatis prius atque ad nihilum redactis praedictae sententiae tuae decretis, ex bnione privatum, ab omnipotente Deo nostro tanti excessus veniam cum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ oblationes ꝓ eis offerende. ⁊ misse celebrande: annõ.
Quib respondemꝰ. Si omnib de peccatis suis puram con¬
fessionẽ agentib ⁊ digne penitentib ꝯmunio infine sodm
canonicum iussum danda ẽ. cur canones int̾dicunt eis qͥ¬
ane qđ suꝑ richardo burrelli Urbanꝰ. Wilmundo eꝑ̃o.
filio ur̃a fr̃nitas egisse innotuit ꝓzelo dei ⁊ animaꝵ
caritate laudamus. s ñ adeo timendum. ñ adeo uobis ẽ¬
ab eius elemosinis abstinendum. Int̾cet̾os quippe nr̃e fi¬
dei patres. beatꝰ leo doctor egregius. quib inquit uiuis
ñ cõmunicauimꝰ. nec mortius ꝯmunicare debemꝰ. constat
mortuis qͦ cõmu. nicare possumꝰ. Nospdane int̾ duo op¬
tauer. ⁊ se fideliores imposterũ pollicent᷑. Alioquin opor
det de his mundi partib exire. subqua &e sponsione nos
eis nuꝑ in beati petri natalicuĩs ab solutionẽ indulsimꝰ.
Qͥa gͦ pͣdictus uir neq nominatiue ex ꝯmunicatꝰ. neq cõ¬

Expanded text:
et oblationes pro eis offerendae, et missae celebrandae, an non. Quibus respondemus: Si omnibus de peccatis suis puram confessionem agentibus et digne poenitentibus communio in fine secundum canonum jussum danda eSane quod super Richardo Burrelli filio vestra fraternitas egisse innotuit pro zelo Dei et animarum charitate, laudamus, sed non adeo timendum, non adeo vobis ab ejus eleemosynis abstinendum. Inter caeteros quippe nostrae fidei Patres, beatus Leo doctor egregius : « Quibus, inquit, vivis non communicavimus, nec mortuis communicare debemus. » Constat mortuis quoque communicare possumus. Nos plane inter duo opntaverunt, et se fideliores in posterum pollicentur. Alioquin oportet nos de hujus mundi partibus exire, sub qua etiam sponsione nos eis nuper in beati Petri Natalitiis absolutionem indulsimus. Quia ergo praedictus vir neque nominative excommunicatus, neque com
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ pot̾ quid̃ fortasse ñ absurde hoc appellari conubium.
si usq admortẽ alicuiꝰ eoꝵ id int̾ eos placu̾it. ⁊ ꝓlisgn̾ati¬
onem qͣuis ñ ea causa ꝯiuncti sint ñ cñ uitauer. Ut ł no¬
luerint sibi nasci filios. ł ⁊̃ oꝑe aliquo malo agant ne nas¬
cant᷑. set̾m si ł utrumq ł unũ hoꝵ desit: ñ inuenio quẽ ad¬
modũ has nuptias appellare possimus. Et enim si aliꝗ̃ s ad

Expanded text:
Et potest quidem fortasse non absurde hoc appellari connubium, Et potest quidem fortasse non absurde hoc appellari connubium, si usque ad mortem alicujus eorum id inter eos placuerit, et prolis generationem, quamvis non ea causa nolint sibi nasci filios, vel etiam opere aliquo malo agant ne nascantur. Ceterum, si vel utrumque, vel unum horum desit, non invenio, quemadmodum has nuptias appellare poss
Abbreviated transcription (Latin):
sacram̃tum: dubium ñ ẽ eam intilierẽ ñ ꝑtin̾e ad matͥ¬
monium. inqua docet᷑ nuptiale ñ fuisse misterium.
udor ẽ feminis nuptiaꝵ p̃mia ñ hr̃e ambr̾ suꝑ lucã
quib ħsola causa est nubendi. l.i. lib. ii.
minarũ. ñ mediocris causa. ẽ. ut uirginitas marie
fallet principem mundi.
ebent gͦ sibi conuigati ñ solum ipsius sexꝰ sui ꝯmis¬
cendi fidem lib̾orum ꝓcreandoꝵ causa ꝙ pͥma ẽ hu¬
manign̾is inista mortalitate sociecas. uerum ⁊̃ infirmi¬
tatis inuicẽ excipiende illicitios ꝯcubitos euicandos mu¬
tuã qͦdam mͦ seruitutẽ. ut ⁊ si alt̃i eorum ꝯtinentia ꝑ petu¬
a placeat. nͥ alt̾ius consensu ñ possit. Item. Redde uͦ debi¬
tum conugale nullius criminis ẽ. exig̾e aut̃ ult᷑ gn̾andi
necessitatem culpe ueniał. aug̃ de bono conugali.
olet queri cum mascłs ⁊ femina. nec ille maritus. nec
nentia solius concubitꝰ causa copłantur. ea fide media ut
nec ille cum altã id faciat utrum nuptie sint uocande.

Expanded text:
sacramentum, dubium non est eam mulierem non pertinere ad matrimonium, in qua docetur nuptiale non fuisse mysterium.udor est feminis nuptiarum praemia non habere, quibus haec sola causa est nubendi. CAP. XXV. De eminarum, non mediocris est causa, ut virginitas Mariae falleret principem mundi.ebent ergo sibi conjugati non solum ipsius sexus sui commiscendi fidem liberorum procreandorum causa quae prima est humani generis in ista mortalitate societas, verum etiam infirmitatis invicem excipiendae, ad illicitos concubitus evitandos, mutuam quodammodo servitutem, ut si alteri eorum continentia perpetua placeat, nisi alterius consensu non possit. Item: Reddere vero debitum conjugale, nullius est criminis; exigere autem ultra generandi necessitatem, culpae venialis. CAP. XXVII. Conjuges olet quaeri, cum masculus et femina nec ille maritus, nec  pro incontinentia solius concubitus causa copulantur, ea fide media, ut nec ille cum altera id faciat, utrum nuptiae sint vocandae.
Abbreviated transcription (Latin):
ermes pauꝑes dep̃dati fũ̾inc ł bona corum rapuerint.
inmalum eis obunau̾int. a nathematis uincło feriant᷑.
seruet᷑ sic ab archiep̃is ⁊ epĩs uniꝰcuiꝰq ꝓuincie ꝯstituta ẽ.
Qui aut eam infreg̾it. ex cõmunicationi subdat᷑. ħgͥ ⁊ cet̾a
hui modi quicquid insacris canonib habet᷑ autenticum
sa pfata synos fore censuit obseruandum. Actio .ĩ. quiuce¬
ꝓ mortẽ hecicos anatematizari. ⁊ sequi in hoc docdrã
rꝰ. sic eos qui iuste ꝯdempnati sunt. reuocauer̃ pꝰ mortẽ
&s in sacris dipticis sc̃pserunt qđ faccum ẽ in ioħe ⁊ inflaui
iforte isti libri ita designant tradicorẽ sium aug̃. ait.¬
sic̃ designau̾it dñs iudam. legant in eis nominatĩ &e ex¬
p̃sse ł cecilianum. ł eius ordinatores eoꝵd libroꝵ fuisse tra¬
ditores. ⁊ siñ eos anatematizaũo. ipse c̃iudicer tradidisse.¬
tematizari uult eccłe traditio licet mortui eẽnt. idõ ⁊ scẽ
runt᷑ ei ⁊ pꝰ mortem illum anatematizo. Item.¬

Expanded text:
ermes pauperes depraedati fuerint, vel bona eorum rapuerint, vel in malum eis obviaverint, anathematis vinculo feriantur, inciae constituta est. Qui autem eam infregerit, excommunicationi subjiciatur. Haec igitur hujusmodi quidquid in sacris canonibus habetur authenticum sancta praefata synodus fore censuit observandum. DE HAERETICt mortem haereticos anathematizari; et sequi in hoc doctrinam runt, sicut eos qui injuste condemnati sunt, revocaverunt post mortem, et in sacris diptychis scripseruforte isti libri ita designant traditorem suum, sicut designauit dominus ludam, legant in eis nominatim et expresse uel Caecilianum uel ordinatores eius eorditores et nisi eos anathematizavero, ipse cum eis judicer tradidissthematizari vult Ecclesiae traditio, licet mortui essent; ideo et sanr ei, etiam post mortem illum anathematizo. » Item
Abbreviated transcription (Latin):
ł hetici dogmatis usum simplã teneamꝰ baptismi m̾siõẽ.
e tͥna m̃sione baptismatis. nil responderiss̃ leandro¬
ueriꝰ pot̾. ꝗͣ ipsi sensistis qr inuna fide nil officit scẽ
pult̾e sacram̃ta signamꝰ ut dum t̃cio ab aquis infans edu¬
cit᷑. resurrectio triduani tꝑ̃is exprimat᷑. Qd siquis forte ⁊̃ ꝓ
sũme triuitatis uen̾atione estimet fieri. neq hoc aliqͥ obsi¬
stit. baptizandum semel inaqͥs m̃g̾e. Quia dumtrib subsi¬

Expanded text:
aeretici dogmatis usum, simplam teneamus baptismi mersionem.ero mersione baptismatis , nil responderi verius potest quam ipsi sensistis, quia in una fide nihil officit sanctpulturae sacramenta signamus, ut dum tertio infans ab aquia educitur, resurrectio triduani temporis exprimatur. Quod si quis forte etiam pro summae Trinitatis veneratione aestimet fieri, neque ad hoc aliquid obsistit, baptizandum semel in aquis mergere, quia dum in tribus subsi