comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ominus idp̃diũ. ⁊̃ anĩ quã inpotestate
dni rede ad aboẽ fidĩ eptore usu capi¬
tur. quia lex plautia. ⁊ ił. ea demũ ue¬
tuit longa psesione capi. q̃ iip̾sẽsa fuiss̃.
ñ ⁊̃ exquib inquis deiectus fuiss ¶ Sim̾
titius aqͣuo functũ petẽ uolebam p̃sẽ¬
sionẽcessit. u su capionis causã iustã habe¬
boss zisaquo exstipłatu sundũ petere

Expanded text:
lo minus id praedium, etiam antequam in potestate domini redeat, a bonae fidei possessore usucapitur, quia lex Plautia et Iulia ea demum vetuit longa possessione capi, quae vi possessa fuissent, non etiam ex quibus vi quis deiectus fuisset. Si mihi Titius, a quo fundum petere volebam, possessione cesserit, usucapionis causam iustam habebo. sed et is, a quo ex stipulatu
Abbreviated transcription (Latin):
pi. nec iure pͣliminũ quesitũ ẽ intelli¬
gi. cũpͥus eẽt̃ ut ꝙ usu captũ diceret᷑. pꝰ¬
sessũ foret. Sinaut̃ pat̃ ibidecessit̃. ꝗa
tpã captiuitatis exdie quocapit̾ morti
iungerent᷑. pot̃ dicifiliũ e possedisse ĩ.
et usucepisse intelligi.

Expanded text:
pi nec iure postliminii quaesitum intellegi, cum prius esset, ut, quod usucaptum diceretur, possessum foret. sin autem pater ibi decesserit, quia tempora captivitatis ex die quo capitur morti iungerentur, potest filium dici et possedisse sibi et usucepisse intellegi.
Abbreviated transcription (Latin):
fore si quiseam ancillã ⁊̃ mecũ ꝑmutas.¬
sz. ant insolutũ dediss. Itẽsidõass siañ¬
quã pͥarut alienã eẽ rẽscierit eptor. dixi.¬
sic̃ inẽpns reb placuit: slana ouium
furtiuaꝵ. siquidẽ aput fure detonsa
ẽ. nsucapi nõ pot̃: suiõ aput bone fidis¬

Expanded text:
 si quis eam ancillam mecum permutasset aut in solutum dedisset, item si donasset. Si antequam pariat, alienam esse rescierit emptor, dixiin emptis rebus placuit. Lana ouium furtiuarum si quidem apud furem detonsa est, usucapi non potest, si uero apud bonae fid
Abbreviated transcription (Latin):
rẽ uideiecit: cassiꝰ ait nõ uidĩ inpotesta¬
tẽ dñi redisse ꝙhis int̃licto unui rest¬
tuturus at p̾sessionẽ. ¶ Siã habeam
ꝑtuũ fundũ. ⁊ tume abea ui expule¬
ris. ꝑ longũ tẽpꝰ nõ utendo. am̃i̾tãnã.
euia necpꝰ sideri intelligͥ iusincorpoa¬
le. nec deuia quis mero iure detridit¬
¶ Itẽ si occupaiñsuacuam p̾se̾sionẽ. de¬
iñ uenientẽ dñm ꝓhibuĩs. nõuio ebe¬
ris ui pꝰsedisse ¶ub̾tatẽ ẜuitutũ usuca

Expanded text:
statem eius redisse, quando interdicto unde ui restitu‹tu›rus sit possessionem. Si uiam habeam per tuum fundum et tu me ab ea ui expuleris, per longum tempus non utendo amittam uiam, quia nec possideri intellegitur ius incorporale nec de uia quis id est mero iure detruditur. Item si occupaueris uacuum possessionem, deinde uenientem dominum prohibueris, non uideberis ui pos
Abbreviated transcription (Latin):
pater.f. filius.f.: maxime miles inca¬
stris ad quisitũ usu capiet ¶pͥnpillus.
situtore auctore cepit p̾sidẽ. usucap̃.
zinõtutore auctore pꝰsideat. ⁊ añnũ
p̾sidñoihãt. dicemꝰ p̾se eũ usucape ¶ fu¬
riosusꝙ ant̃ furorẽ p̾sidẽ cepit pot̃
usu cape: Sr hec ꝑsona itademũ usuca¬
ꝑe pot̃ siexea causa p̾sideat. exqrausu¬
side̾ nõ pot̃. ¶fructꝰ ⁊ partꝰ ancillaꝵ ⁊ fe¬
tus corpocoꝵ si de functin fuert̃. usucãpi¬

Expanded text:
amilias et maxime miles in castris adquisitum usucapiet. Pupillus si tutore auctore coeperit possidere, usucapit: si non tutore auctore possideat et animum possidendi habeat, dicemus posse eum usucapere. Furiosus quod ante furorem possidere coepit, usucapit. sed haec persona ita demum usucapere potest, si ex ea causa possideat, ex qua usussidere non potest. Fructus et partus ancillarum et fetus pecorum, si de
Abbreviated transcription (Latin):
pitur p̾sessio. cũ quis dep̾ se̾sione uide¬
icitur. ł alicuires eripitur quocasu
nõ adu̾sus eũ tantũ qui eripit. int̃rũ¬
pitur possessio : adil siłs õs: nec eo casu
quic quam int̃ ẽ. is qui usu̾pauĩt oñssit
necne: hac ne illud quid̾ inter ẽ ꝓpsuo
quisq p̾sideat an exluc̃t̾iua causa.

Expanded text:
pitur possessio, cum quis de possessione ui de‹i›citur uel alicui res eripitur. quo casu non aduersus eum tantum, qui eripit, interrumpitur possessio, sed aduersus omnes. nec eo casu quicquam interest, is qui usurpauerit dominus sit nec ne: ac ne illud quidem interest, pro suo quisque possideat an ex lucratiua causa.
Abbreviated transcription (Latin):
id p̾sdet. nõsiquuisdimissa p̾sẽsione pͥ¬
ma. eiꝰ dẽ rei. denuo exalia causa p̾sefi¬
onẽ nam cisciuelit.
derit. uẽdidit᷑ ep̃toĩꝙ tradiussit. necil¬
le tradidit. aliasuidebit̃ p̃sessionẽ do¬
minintuertisse. aliasce Nãnectẽ ꝗdẽ¬

Expanded text:
id possideret, non si quis dimissa possessione prima eiusdem rei denuo ex alia causa possessionem nancisci velit.derat, uendiderit emptorique tradi iusserit nec ille tradiderit, alias uidebitur possessione dominum interuertisse, alias cont
Abbreviated transcription (Latin):
atinia obstarz. ex ea causa necẽse ẽ. par¬
tũ usucapi. siaput eũ cõceptꝰ ⁊ ediiꝰ eotpẽ¬
fuit quo furtuiã ẽẽ matrẽ eiꝰ ignorabat.
¶ Qd̾ uulgo respõdet̃. ip̃m sibi cansã pꝰ¬
sẽsionis mutare ñ p̾se. tonensueꝵ ẽ.
quotiens quisscir sebcãfide nõ p̾sidẽ
ens abeo cuiꝰnõ erat. pꝰsio ebit ꝓpose̾sson
re pꝰsidẽ. neciuidebit̃ s̃ ipẽ causã p̾sẽ¬

Expanded text:
Atinia obstaret, ex ea causa necesse est partum usucapi, si apud eum conceptus et editus eo tefuerit, quo furtiuam esse matrem eius ignorabat. Quod uulgo respondetur ipsum sibi causam possessionis mutare non posse, totiens uerum est, quotiens quis sciret se bona fide non possidere ens ab eo, cuius non erat, possidebit pro possessore: re possidere, nec uidebit
Abbreviated transcription (Latin):
destmationẽ suãmidtẽpꝰ cõferre. quo
siuis certior fui̾t factus ¶ Siquisposse¬
sioͣne fundi itatradidit ut ita demũ cedẽ
eam dicat. si ip̃ius sumdnieet᷑. nõiudebr̃
pꝰsesio ttadita sifuncdus alienus sitsTam¬
plius existimmdũ ẽ p̾sesiom sub cõditio¬
ne tradi pꝰse. sic̃res subcõditidue tradũ¬
t̃. sleq alit̾ accipientiũ fuit: quã si cõdi¬

Expanded text:
destinationem in id tempus conferre, quo servus certior factus fuerit. Si quis possessionem fundi ita tradiderit, ut ita demum cedere ea dicat, si ipsius fundus esset, non videtur possessio tradita, si fundus alienus sit. hoc amplius existimandum est possessiones sub condicione tradi posse, sicut res sub condicione traduntur neque aliter accipientis fiunt, quam condi
Abbreviated transcription (Latin):
michi subripuit: dem eandẽ suolocore¬
ponat: potĩt usucapi. quãĩ inpotesta¬
tẽ meã redierit. utiq sinescun Nãsisci¬
ui exigimꝰ ut redisse sciã in meã pote¬
statem ¶ Itẽ sieam̃rẽ quã ẜuus subripu¬
erit. peculiari noiẽ teneat. nõ uiderim¬

Expanded text:
mihi subripuerit, deinde eandem loco suo reponat, poterit usucapi, quasi in potestatem meam redierit, utique si nescii: nam si sciui, exigimus, ut redisse sciam in meam potestatem. Item si eam rem, quam seruus subripuerit, peculiari nomine teneat, non uideri
Abbreviated transcription (Latin):
dere cõstitueris. confestim amisissẽ pꝰ¬
sessionẽ. ł ignorantẽ responsũ ẽ. Cuiꝰ rei
ferre cõsueuit Ioq nerua filius libris
densu capionib retulit. Id scͥbaliã cau¬
sam eẽ hoĩs cõmo datiomissa custodia:
Namp̾sessorem tã dui ueterẽ fie̾ri. quã¬
diu nemo alius eũ p̾sid̾e ceꝑit. Uidelic:
siom̃ s ni cõs uare. Cuiꝰ corpore. cetas

Expanded text:
dere constitueris, confestim amisisse me possessionem vel ignorantem responsum est. cuius rei ferre consuevit: idque Nerva filius libris de usucapionibus rettulit. idem scribisse hominis commodati omissa custodia: nam possessionem tamdiu veterem fieri, quamdiu nemo alius eum possidere coeperit, videlicet sionem sui conservare, cui
Abbreviated transcription (Latin):
lit lex uoconia. que pintutẽ cõstituebat.
tute. Itaq sicsi tͥ ẜuitutem deberem. ne
mͥ puta liceret altiusedificare.⁊ ꝑsta¬
tutum tẽpꝰ altius edificatũ habuero.
sublata erit seruitus.

Expanded text:
lit lex Scribonia, quae seruitutem constituebat, tute. itaque si, cum tibi seruitutem debere‹m›, ne mihi puta liceret altius aedificare, et per statutum tempus altius aedificatum habuero, sublata erit seruitus.
Abbreviated transcription (Latin):
regre ꝓfectuspecur int̾rã custo diecin¬
sa cõclidãt. cureu̾sus locumtele santime¬
morianõ repetet. andesiss petuanam
poĩde. uł siposteare cognouiss locũ.
anconfestim p̾sidere incipet. que sinĩ
ẽ. Iixiqm̃ custodie causa petuiã cõdita

Expanded text:
regre profecturus pecuniam in terra custodiae causa condiderat: cum reuersus locum thensaur‹i m›emoria non repeteret, an desisset pecuniam possidere, uel, si postea recognouisset locum, an confestim possidere inciperet, quaesitum est. dixi, quoniam custodiae causa pecunia condita
Abbreviated transcription (Latin):
ab.ł.iin. explaut. S eruinoẽ quipi¬
gnoridat᷑ ead̾ exibũtũ cũ creditore. nõ
cũ debitore agẽdũ ẽe.Qua pignori de¬
reliquas õs causas ꝑtipet. quiaccepit pꝰst¬
dr adõ ut adicipꝰsit ÷ p̾sesio eiꝰ quipigno
errorẽ dealienis fudis quaĩ decõib iuditio
coĩ diuictundo accepto. exadiudicatioẽ
p̾sidẽ ceꝑim. longo tpẽ capͣe possum:¬

Expanded text:
lautio Servi nomine, qui pignori datus est, ad exhibendum cum creditore, non cum debitore agendum est, quia qui pignori dereliquas omnes causas pertinet, qui accepit possidet, adeo ut adici possit et possessio eius qui pignoerrorem de alienis fundis quasi de communibus iudicio communi dividundo accepto ex adiudicatione possidere coeperim, longo tempore capere possum
Abbreviated transcription (Latin):
sinetutoĩs auccoĩtate amnt̾e pꝰ se cdstat᷑.
nout aĩo s ut corpore desindt p̾sioe
auntcimꝰ̃ multis modis. uelut simor¬
tiumꝰ meũlocũ intulimꝰ. quẽ pꝰsideba¬
mus Nã ꝙ locũ religio sũ aut sacrũ ñ
possummꝰ possicie̾. ⁊ sicõtẽ pͣnamꝰ religio

Expanded text:
sine tutoris auctoritate amittere posse constat, non ut animo, sed ut corpore desinat possidetimus multis modis, ueluti si mortuum in eum locum intulimus, quem possidebamus: namque locum religiosum aut sacrum non possumus possidere, etsi contemnamus religio
Abbreviated transcription (Latin):
p̾sẽsionẽ adipiscinos. ait łabo. uelutisi
aceruũ lignoꝵ emero.⁊ cũuẽditor tol¬
leremeius sit̃. simulatq custodẽ posus¬
issẽ. traditꝰ mͥuidet̃. Idẽ uiĩs eẽ. uino
uendito. cũ uniu̾se. anphore uini simł
ẽent. S⁊ uideamꝰ in quid. neħ ipã cor¬
ꝑis tͣclitio sit. Quia nicħ int̃ ẽ utrũ mͥ
anet cuilib cui iussim custodia tradat᷑.
se ñ sut̃ nicħominꝰ t̃ dite uideant᷑: ni¬
chil uidõ int̃ eẽ utrũ ipẽ acernũ armã¬
dato mõ aliquiscustodiat: utrobiq
usas p̾sessionis. ⁊ usus. f. nõ opdtet. Quẽ¬
admodũ nec p̾se̾sio ⁊ pͥetatis ꝑmisceri
atur. neq alteriꝰ fructũ amputari. si
alt̃ pꝰsideat. ¶ eũ quieclificaẽ ꝓhibeat̃. N
p̾ sidẽ quoꝙ ꝓhiberi. manifestũ ẽ ¶s̾¬
pẽs inducendi mpꝰ sessiom̃ alituiꝰ reiẽ
ꝓhib̾e ingrediemriũfieri Stañ enĩ ce¬
dẽabduer sariũ ⁊uaciiã relinquere

Expanded text:
sessionem apisci nos ait Labeo: veluti si acervum lignorum emero et eum venditor tollere me iusserit, simul atque custodiam posuissem, traditus mihi uidetur. idem iuris esse uino uendito, cum uniuersae amphorae uini simul essent. sed uideamus, inquit, ne haec ipsa corporis traditio sit, quia nihil interest, utrum mihi an et cuilibet iusserim custodia tradatur. sae non sunt, nihilo minus traditae uideantur: nihil uideo interesse, utrum ipse aceruum an mandato meo aliquis custodiat: utrubique usas possessionis et usus fructus non oportet, quemadmodum nec possessio et proprietas misceri atur, neque alterius fructum amputari, si alter possideat. Eum, qui aedificare prohibeatur, possidere quoque prohiberi manifestum est. Species inducendi in possessionem alicuius rei est prohibere ingredienti uim fieri: statim enim cede
Abbreviated transcription (Latin):
Si ego tͥ uł cõmodauo. tutiotitio qui.
putet tuũ eẽ. nicħominus ego᷑ pꝰsidebo
⁊ idẽ erit sicolonsm̃s fundũ locauit᷑.
auis aput quẽ deposuerã aput aliũ
rursus deposuerit: ⁊ io ꝑquã ub pluĩũ¬

Expanded text:
Si ego tibi commodavero, tu Titio, qui putet tuum esse, nihilo minus ego id possidebo. et idem erit, si colonus meus fundum locaverit aut is, apud quem deposueram, apud alium rursus deposuerit. et id quamli
Abbreviated transcription (Latin):
tei cui cõm̃data ẽ. inpotestate dñi re¬
dire debet. ¶lab̾o quoq ait. Sirespe¬
culiariss ui mei subrepta sit meigno¬
rante: dem̃ eã nact̾ sit uidĩ in potesta¬
redisse eõ iineãpotestatẽ. Nec enĩsufic̃.
sieãrẽ quã pͥdidiꝰ ĩgnorante me ẜuus¬
m̃s app̃hendat sim inpetulio eã eẽ n o ͥ

Expanded text:
ei, cui commodata est, in potestatem domini redire debet. Labeo quoque ait, si res peculiaris serui mei subrepta sit me ignorante, deinde eam nanctus sit, uideri in potestaredisse eam in meam potestatem nec enim sufficit, si eam rem, quam perdidit ignorante me, seruus adprehendat: si
Abbreviated transcription (Latin):
utriꝗ mercedes prestitĩt pͥuslocatot p¬
ssessiorẽ peductorẽ rectissimeretmet¬
¶ Insans pꝰ sidẽ recte pot. situtore auctoe
cepit. Nãiuditumm in sintis suppletur auc¬
tõĩtate tutois. iilitatisenĩ causa. ħre¬
ceptũ ẽ. Nã alioquimillussensus ẽ. infĩ¬
tis accpiendi p̾sesiom. P̃upillus tm sine

Expanded text:
mercedes praestitit, prior locator possessionem per conductorem rectissime retinet. Infans possidere recte potest, si tutore auctore coepit, nam iudicium infantis suppletur auctoritate tutoris: utilitatis enim causa hoc receptum est, nam alioquin nullus sensus est infantis accipiend
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ sue m̃tis eẽ existimans: eo ꝙ forte
incõspectuꝰ mũbrate quieti fuit cõsti¬
tutꝰ rẽtradi dit licet ille nõerit ad¬
ep̃tꝰ pͥsessione tupsidere de sinis Suf
feras: Illud enĩ ridiculũ ẽ dicẽ ꝙ nõ alit̃
uult quis ꝯmittt̃e: quã sitransferat᷑. In¬
mouult diiite. quia existimant re
siuicinũ fũdũ mͥmercatõ. uẽditor in
mea t᷑re demonstrat. uacuãq p̾sẽsio¬
nẽ setradr dicat. nõminus psidẽ cepi
quã sipedẽ sinib int̾ulissẽ. ¶ Sicdũma.

Expanded text:
m suae mentis esse existimas, eo quod forte in conspectu inumbratae quietis fuit constitutus, rem tradideris, licet ille non erit adeptus possessionem, tu possidere desinis: sufnon transferas. illud enim ridiculum est dicere, quod non aliter vult quis dimittere, quam si transferat: immo vult dimittere, quia esi uicinum mihi fundum mercato uenditor in mea turre demonstret uacuamque se possessionem tradere dicat, non minus possidere coepi, quam si pedem finibus int
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ p̃ sesiõẽ. qui futã m cõt᷑u̾siam metuens.
Signorate eo q̃ mȩtuit. furtiue inp̾sessio¬
nõ ingredit᷑. seniadnũdinas ꝓfectꝰ ne¬
m᷑mẽ religrit cduille anũomis redit.
aliqis occupauit p̾sesioẽ. uiqs eũ clã pꝰ¬

Expanded text:
sessionem, qui futuram controuersiam metuens ignorante eo, quem metuit, furtiue in possessionem ingreditur. Qui ad nundinas profectus neminem reliquerit et, dum ille a nundinis redit, aliquis occupauerit possessionem, uideri eum clam po
Abbreviated transcription (Latin):
in restituta sit acce ssio e ee indãdã
pͣla̾cuit Es⁊ ⁊ legataĩo dandã acessiõẽ
eiꝰ tep̃is quo fuit aput testatorẽ: sci¬
endũ ẽ anħris p̾se̾sio ei accedatũi¬
deamꝰ. ⁊ putosiue pure siue sub cõdi¬
tioẽ fuĩt relictũ: dicendũ ed iotẽp̃is
quo brs p̾sedit anͣt̃ existentẽ cõditionẽ¬

Expanded text:
i restituta sit, accessionem esse mihi dandam placuit. Sed et legatario dandam accessionem eius temporis, quo fuit apud testatorem, sciendum est. an heredis possessio ei accedat, uideamus: et puto, siue pure siue sub condicione fuerit relictum, dicendum esse id temporis, quo heres possedit ante existentem condi
Abbreviated transcription (Latin):
quos cõpore p̾fid ebã d s̾cesserit̃ uł air eti¬
nebo p̾sessionẽ. s⁊ sialii tradidint. amit¬
to pꝰsẽsionẽ. Nã cõstat p̾side̾ nos. donec
aut nr̃auoluntate dice̾serimꝰ. aut iide¬
libo segerat. ut fec̃ spartannirs. ⁊ uiditiũli

Expanded text:
scesserintve, animo retinebo possessionem. Et si alii tradiderim, amitto possessionem. nam constat possidere nos, donec aut nostra voluntate discesserimus aut vi delibero se gerat, ut fecit spartacus, et iudicium li
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑe p̾side. ¶ Nerua filius. resmobiles ex¬
cepto noe quatensis subcustodianrã
sint. actenus p̾sidĩ .i. quatenus siueli¬
mꝰ eiꝰ naturalẽ pꝰsessionẽ nãcissti pꝰsumꝰ:
lit̃ atq si sub custodia mea sit. necinue¬
nĩat̃. quia p̃sentia eiꝰ sit: S fͥ ntũ cessat.
int̃m oiligens in quisio sstẽ ferasde¬
stias quas inuiuariis indiserinꝰ. ⁊ pi

Expanded text:
pore possidere. Nerua filius res mobiles excepto homine, quatenus sub custodia nostra sint, hactenus possideri, id est quatenus, si uelimus, naturalem possessionem nancisci possimus. liter atque si sub custodia mea sit nec inueniatur, quia praesentia eius sit et tantum cessat interim diligens inquisitio. Item feras bestias, qu
Abbreviated transcription (Latin):
nͥ ex una causa cõtingere. itap̾sidẽ ex
una clũtaxat causa p̾sumꝰ. ¶ Ex cc̃io plu¬
res eandẽrẽ insolidũ pꝰ sidẽ nõ p̾su̾nt Con¬
tra naturã quippe ẽ ut eͣgͣo aliquod tene¬
am. tu quoq iotenẽ uidearis. S̃ibmꝰtĩ

Expanded text:
 ex una causa contingere, ita et possidere ex una dumtaxat causa possumus. Ex contrario plures eandem rem in solidum possidere non possunt: contra naturam quippe est, ut, cum ego aliquid teneam, tu quoq
Abbreviated transcription (Latin):
bulet s sufficit quã lib partẽ eiꝰ fũ¬
di introre. dum̃te ⁊ cogitatione ae
sit. uti totum fundñ usq adtimnũ
uelit pꝰsicdẽ. ¶Incertã parte reipꝰside̾
nemo pot̃. ueluti si hacm̃te sis: ut ꝗs¬

Expanded text:
bulet: sed sufficit quamlibet partem eius fundi introire, dum mente et cogitatione hac sit, uti totum fundum usque ad terminum velit possidere. Incertam partem rei possidere nemo potest, veluti si hac mente sis, ut
Abbreviated transcription (Latin):
possessione cepit. ⁊̃ thesaur̃ cepisseq̃
uis nesciat in fundo ee. ꝙ ñ ẽ uer. Sa
enĩ quinescit. nõ pꝰsidet thesaurũ. quã¬
insfundum psideit. Sed⁊ sisciat nõ capiͣ.¬
et longa p̾sẽsione ꝗa scit alienũ ẽe Qui
plurimis causis pꝰsidẽ eamdẽrẽ pꝰsumus.

Expanded text:
possessione cepit, etiam thensaurum cepisse, quamvis nesciat in fundo esse, non est verum: is enim qui nescit non possidet thensaurum, quamvis fundum possideat. sed et si sciat, non capiet longa possessione, quia scit alienum esse. quplurimis causis possidere eandem rem possumus,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓculls solo aid̃ nõp̾senos ad quirerepꝰ¬
sessionẽ aiunt: si nõ ant̃ cẽdat naturi¬
lis pꝰsẽsioͣ Iõꝙ sithesanru infundo
meo poĩtum sciã. continuome pꝰsi¬
dere: simul atq p̾sidñti affectũ ha¬
buero. quia ꝙ desit naturasi psesi¬
⁊ manilius putateũ qui fundũ longa

Expanded text:
culus et solo animo non posse nos adquirere possessionem, si non antecedat naturalis possessio. ideoque si thensaurum in fundo meo positum sciam, continuo me possidere, simul atque possidendi affectum habuero, quia quod desit naturali possessi Manilius putant eum, qui fundum longa
Abbreviated transcription (Latin):
t argum̃to eẽ eas res que ꝓpt̃ magnitu¬
omẽ põdĩs moueri ñ pꝰ sũt. ut colũnas.
imarie ep̃toritradite fumt ¶Oimnicipẽ
tire nõp sut᷑ . ¶foꝵ a̾ut̃ ⁊ basilicam his¬
q similia ñ pꝰsior̃. Sed ꝓmiscue hisutũ¬
t̃. Sednerua silius ait ꝑsuũ que petu¬
se. sedquidã c̃ẽputant: qm̃ ipõs suos¬

Expanded text:
 argumento esse eas res, quae propter magnitudinem ponderis moueri non possunt, ut columnas, uinariae emptori traditae fuerint. Municipes tire non que similia non possident, sed promiscue his utuntur. sed Nerva filius ait, per servum quae pecusse: sed quidam c
Abbreviated transcription (Latin):
at respondeat. quã om abalio ñ p̃sidea¬
tur a nod eũ p̾sidẽi. iõꝙ intim ⁊̃ nsuca¬
pi S utilitatis causa receprũ ẽ utim¬
pleatur usucapio. quãdiu nemonactꝰ
sit eiꝰ pꝰsẽ sionẽ. p sessionẽ aut ꝑ eum

Expanded text:
t respondeatur, quamdiu ab alio non possideatur, a nobis eum possideri ideoque interim etiam usucapi. sed utilitatis causa receptum est, ut impleatur usucapio, quamdiu nemo nactus sit eius possessionem. possessionem autem per eum
Abbreviated transcription (Latin):
accidit inhis litõs. qͣs tue dũta rat rei
grãmisero. ueluti si petieris ame utpe
alii cõm̃darẽ. ⁊ eas cõm̃datitias tͥ misero
lat᷑as SSiqua insula iflumine ꝓͥatũa
e̾. nichil mea publici ẽ. Pauł iimo est¬

Expanded text:
accidet in his litteris, quas tuae dumtaxat rei gratia misero, ueluti si petieris a me, uti te alicui commendarem, et eas commendaticias tibi misero litteras. Si qua insula in flumine propria tua est, nihil in ea publici est. Paulus: immo
Abbreviated transcription (Latin):
luẽditẽpꝰ.pignon causau̾titu. Pot tñsac¬
tũ aut̃ tẽpꝰ. thesaurũ in eomuẽtũ. ante
solutã peccãm totũtenebit᷑. Oblato uͦ
intͣ constitutũ tẽpꝰ debito. guia uniu̾sa
prãnt᷑.atq insimplici petitore reuo¬
cãt᷑. rostitui debebit: S ꝓparte sola.
quia dimidiũ innuentori sẽꝑ placetre.¬

Expanded text:
pignoris causa uertitur: post transactum autem tempus thensaurum in eo inuentum ante solutam pecuniam totum tenebit. oblato uero intra constitutum tempus debito, quoniam uniuersa praestantur atque in simplici petitore reuocantur, restitui debebit, sed pro parte sola, quia dimidium inuentori semper placet re
Abbreviated transcription (Latin):
inalieno anpartẽ eidẽ adrat. anuo̾ fruc¬
tuario : Inspectioẽ millo. nõ ex opis
ẜui ad quirat᷑. finge t̃rãfodientẽ inue¬
nisse: ut hoc dicat᷑ fructuarii eeͣ. Qd̾
s alit̃ ambulãsiuenit. ꝓͥetatis dñisit.
ego nec ulun adfructun̾ũ ꝑtine. partẽ

Expanded text:
in alieno, an partem eidem adquirat an uero fructuario? inspectio in illo est, num ex operis serui adquiratur. finge terram fodientem inuenisse, ut hoc dicatur fructuarii esse: quod sed aliter ambulans inuenitego nec illius ad fructuarium pertinere partem
Abbreviated transcription (Latin):
imuste ꝑ sicle. Duosminste. ł ouos uste
nposse quẽ labo rep̃hendit. qm̃ insũma
psessionis nomultu int̃ ẽ. iustequis. anin¬
niste pꝰsideat. ꝙ. est uĩus. Nõ enĩ magis
eade pꝰ sessid̾ aput cluos eẽ pot. quã tit
tustare uioearis in eolomquo e gosto
sit. adhuc tm̃ pꝰ side ̾ ¶ Siqusmitiet. do

Expanded text:
e, duos iniuste uel duos iuste non posse. quem labeo reprehendit, quoniam in summa possessionis non multum interest, iuste quis an iniuste possideat: quod est uerius. non magis enim eadem possessio apud duos esse potest, quam ut tu stare uidearis in eo loco,sit, adhuc tamen possides. Si quis nuntiet do
Abbreviated transcription (Latin):
secus atq in contmẽti ag Io̾niis ẽ. siqua
insula in flumme publico. ꝓxima tuo
fundo nata ẽ: eatuã ẽ Paulusuid eamꝰ
neh falsũ sit oeͤasula queñĩ ipõ al¬
uõ fluminis coheret s iurgulus ant
alia qualib leuimateria. ita sustmet̃
a flimime: ut solũ ei ntangat. atq
ip̃a monet̃. ħ enĩ ꝓpemõoũ publica at¬
q ip̃iꝰ fluminis ẽ insula. ¶Pauł sunsulã
influmine natatua fui̾t. deiñ int̃eam ⁊¬
insulam et c̃criã ripam alia insulanata
fuĩt. m̃sura eonomine erit instruenda
atuamsula. ñ abag tuo po quẽ ea in sula
tua facta fuĩt Nãquid int̃ ẽ qualis ager
aut edificatũ ẽ. płublic̃ nõe. insula qͦ
que influmine publiconata ẽ publica

Expanded text:
secus atque in continenti agro idem iuris est. Si qua insula in flumine publico proxima tuo fundo nata est, ea tua est. Paulus: uideamus ne hoc falsum sit de ea insula, quae non ipsi alueo fluminis cohaeret, sed uirgultis aut alia qualibet leui materia ita sustinetur in flumine, ut solum eius non tangat, atque ipsa mouetur: haec enim propemodum publica atque ipsius fluminis est insula. Paulus: si insula in flumine nata tua fuerit, deinde inter eam insulam et contrariam ripam alia insula nata fuerit, mensura eo nomine erit instruenda a tua insula, non ab agro tuo, propter quem ea insula tua facta fuerit: nam quid interest, qualis ager aut aedificatum est, publicum est, insula quoque, quae in flumine publico nata est, publica
Abbreviated transcription (Latin):
magines ⁊ statue q̃ornam̃to rei. p. int¬
futẽ. in puolicum ponantur. ł uia pu¬
blica ⁊ siꝗd inea factũ eẽ dicatur
e̾ait quominus illiuã publicã. it̃¬
ue publicum aꝑire. resice̾ lice
Sat. Dum ne ea uiaidue it̃ det̾ns fiat.¬

Expanded text:
magines et statuae, quae ornamenta rei purae, in publicum ponantur. DE USI QUID IN EA FACTUM ESSE DICATURait: 'Quo minus illi uiam publicam iterue publicum aperire reficere at, dum ne ea uia idue iter deterius fiat
Abbreviated transcription (Latin):
fecit Pone enĩ grande dap̃nũ flu¬
m̃ eidare solitũ p̃dia eiꝰ deppłarissi
forte agers uł quã aliã mimitionẽ
adhibuit. ut agrũ suũ tueretur ea¬
ꝙ rescursũ flummis ad aliquid in¬
mutauit. cur ei nõcõsulatur.: pleroᷤ¬
q: scio ꝓrsus flumia autisse. alueos¬
ꝙ nuitasse clũ p̃diis suis c̃sulunt. Opõ¬
tet enĩ in bu̾moĩ reb utilitatẽ ⁊ tute¬
lã facientis spectari. sinemurria uti
fluxit: Etio cͥco auint p̃torẽ pͥorẽ esta¬
tem cõp̃hendisse. quia sẽp certior ẽ
natãlis cursus flummis estate potiusq
hieme: Nec adinstantẽ estatẽ ẜ adpͥto¬
rem int̃dictũ hoc referũt quia illius
etatis furxus indubitatior ẽ. ¶sẽ staᷤ
ad quinoctium autupnale aut u̾nale
refertur Et siquid forte estatemdi¬
cetur. ꝓxima suꝑior estas eruntu ẽ¬
da: Sui hieme tẽ nõ ꝑxima hiemi e¬
stas Sr supior erit inspitiẽda Ihoc
neget. ut asit̾ aqua fueret cum
uisnõ habet hocmt̃dicturmhrdes

Expanded text:
 grande damnum flumen ei dare solitum, praedia eius depopulari, si forte aggeres uel quam aliam munitionem adhibuit, ut agrum suum tueretur eaque res cursum fluminis ad aliquid immutauit, cur ei non consulatur? plerosque scio prorsus flumina auertisse alueosque mutasse, dum praediis suis consulunt. oportet enim in huiusmodi rebus utilitatem et tutelam facientis spectari, sine iniuria utfluxit. et idcirco aiunt praetorem priorem aestatem comprehendisse, quia semper certior est naturalis cursus fluminum aestate potius quam hieme. nec ad instantem aestatem, sed ad priorem interdictum hoc refertur, quia illius aestatis fluxus indubitatior est. aestas ad aequinoctium autumnale refertur. et si forte aestate interdicetur, proxima superior aestas erit intuenda: si uero hieme, tunc non proxima hiemestas, sed superior erit inspicienda. Hoc neget, ut aliter aqua flueret, cum ius non haberet. Hoc interdictum et
Abbreviated transcription (Latin):
inpedit. nͥ imp̃r. aut senat᷑ uetet. simꝰ
ea quamusu publico nõ erit S⁊ si aut
nauigibile ẽ. aut exeo aliud nauiga¬
bile sit. nõ pmittur id facere
auł.x.xui. ads̃  Fuimĩna publica
q̃ fluunt. ripeq eoꝵ pͣublice st̃. Ri¬
p̃aea pͣntatur. qͣue᷑ plenissimiũ flu¬
m̃ continet Scdm ripasfluminũ lo¬
ca ñ oĩa publica sũt cũripecedant ex
quo pͥmũ aplonouergere mapatus¬
sitũ ẽ anis quimut᷑ꝙ riꝑa ffluminis
publicydomꝰ hat᷑. pontẽ ꝓͥuati iurisfa
p̃tłor. In flumme publico inripa eiꝰ fa¬
cere. aut mid flum̃. ripaue eꝰ minit¬
tere. quo alit̃ aqua fluat. quã pͥore
estate flux̃ ueto ¶hoc int̃ dicto ꝓspe¬
xit p̃tor. nederiuationib nmꝰ con¬
cͥẽssis flumina excrescant. ł mutatꝰ
aluers: uicmis aliquã miuriã afferat.
ꝑtmnet aut̃ ad flumina publica siuena¬
iugabllia st̃. siũ ñ st̃. ¶ ait p̃tor. quo
alit̃ a qua fluat. quã pͥore estate flux̃.
s qui faciendo ł inmittendo efficit

Expanded text:
impedit nisi imperator aut senatus uetet, si modo ea aqua in usu publico non erit: sed si aut nauigabile est aut ex eo aliud nauigabile fit, non permittitur id facereblica quae fluunt ripaeque eorum publicae sunt. Ripa ea putatur esse, quae plenissimum flumen continet. Secundum ripas fluminum loca non omnia publica sunt, cum ripae cedant, ex quo primum a plano uergere ist, an is, qui in utraque ripa fluminis publici domus habeat, pontem priuati iuris fator: 'In flumine publico inue ripa eius facere aut in id flumen ripamue eius immittere, quo aliter aqua fluat, quam priore aestate fluxit, ueto'. Hoc interdicto prospexit praetor, ne deriuationibus minus concessis flumina excrescant uel mutatus alueus uicinis iniuriam aliquam adferat. Pertinet autem ad flumina publica, siue nauigabilia sunt siue non sunt. Ait praetor: 'quo aliter aqua fluat, quam priore aestate fluxit': sed qui faciendo
Abbreviated transcription (Latin):
to cõuenitur. aut ñripe tuendecansa
factum sit. s⁊ ita expͥediendũ ant ũt
quam si quid ita factũ sit. uti lege sieri
licuit: ¶Si mmari aliquidfiat. lab̾o ait¬
cõpetẽ talgi t̃dictũ: Nequidinnari in¬
uelittore. quoportꝰ st.mo. Itue nauigio
det̃ius fiat. Sr sim flumine publico.¬

Expanded text:
to convenitur: "aut nisi ripae tuendae causa factum sit", sed ita excipiendum ait: "extra quam si quid ita factum sit, uti de lege fieri licuit". Si in mari aliquid fiat, Labeo competere tale interdictum: "ne quid in mari inve litore" "quo portus, statio iterve navigio deterius fiat". Sed et si in flumine publico
Abbreviated transcription (Latin):
euis quiequid possi deat. uł hãt. Atip
eius ciuus oolo malo factũ sit. quo
minus possicdẽt.uł hab̾et. Et m̾indet᷑
uera labeonis sententia. ¶Restituas
inquit. Re stauere uioet᷑. quimpͥsti¬
nũ statũ reouc̃. ꝙ fit siuequis tollitid
ꝯ factumẽ. ⁊ reponat ꝙ sublatum ẽi ẜ
int̃clũ suo sup̃tu. Nam supseqͣuo quis
int̾cdixĩt fecẽtt. uł uissu eius alius. au

Expanded text:
sideat uel habeat, atque eius, cuius dolo malo factum sit, quo minus possideret uel haberet: et mihi uidetur uera Labeonis sententia. 'Restituas' inquit. restituere uidetur, qui in pristinum statum reducit: quod fit, siue quis tollit id quod factum est uel reponat quod sublatum est. et interdum suo sumptu: nam si ipse, quo qui interdixit, fecerit
Abbreviated transcription (Latin):
infutm̃ aũ nocẽ debeant. det̾iorẽ
aut̃ uiã fierit sicaccipiendũ ẽ: sius
eiꝰ ad cõmeandũ corrũpat̃. ħ ẽ ad eun¬
cdũ ł agendum ut cũ plana fuĩt.
cliuosa fiat. ł ex molli a spa. autan¬
gustior ex lauore. aut palustris ex

Expanded text:
Deteriorem autem uiam fieri sic accipiendum est, si usus eius ad commeandum corrumpatur, hoc est ad eundum uel agendum, ut, cum plane fuerit, cliuosa fiat uel ex molli aspera aut angustior ex latiore aut palustris ex
Abbreviated transcription (Latin):
p̃tor nequid in flumine publi¬
co ripaue eius facias. Nequid ĩ
intue nauigior detior sttat
flumariuo. magnitudme diseẽ¬
nendũ ẽ. aut estimatione cͥcũ colẽ¬
num ¶tẽ fluminũ q̃ dã sũt ꝑ heni¬

Expanded text:
tor: 'Ne quid in flumine publico ripaue eius facias ne‹ue› quiditerue nauigio deterior sit fiat'. Flumen a riuo magnitudine discernendum est aut existimatione circumcolentium. Item fluminum quaedam sunt peren
Abbreviated transcription (Latin):
sut Samt̃ eas⁊ ceta̾s uias militarͥes ħ.
int̾ ẽ ꝙ uie militares exitũ admare. qͦ
aliã uiã militarẽ hnt̾shaꝵ aut̃ uicinali¬
ũ uiaꝵ dissimilis cõditio ẽ. Nã pars
eał mmilitares uias exitũ hañt. par᷑

Expanded text:
 eas et ceteras uias militares hoc interest, quod uiae militares exitum ad mare autaliam uiam militarem habent, harum autem uicinalium uiarum dissimilis condicio est: nam pars earum in militares
Abbreviated transcription (Latin):
clic̾ta rei ꝑsecutionẽ cõtment. ułuti
deitinere actuq p̾uato Nam ꝓͥetani
causam cõtinet hocint̃dictũ. S illa
illa int̃dicta. que de locis sacͥs. uł dere
continent. Itẽm illa delib̾is ex hibẽ¬
dis. que uiris tuendi causa diximꝰ cõ¬
pete ut nõ sit mirũ. siqua int̃ dicta
adrẽ familiarẽ ꝑtinẽt.⁊ ꝓͥetatisnõ
possessionis causã hañt ¶ ħ aut̃ int̃

Expanded text:
ueluti de itinere actuque priuato: nam proprietatis causam continet hoc interdictum. sed et illa interdicta, quae de locis sacris et de res causam continent, item illa de liberis exhibendis, quae iuris tuendi causa diximus competere, ut non sit mirum, si, quae interdicta ad rem familiarem pertinent, proprietatis, non possessionis c
Abbreviated transcription (Latin):
usũ e sipostea prs legato accrenĩt.
Nãhoc noie tenet᷑ fidi uissore sintotũ.
ut satis detur sic accipimis: siꝑatꝰ sit
satis dare. nõ gͦ offerre deb sansda¬
tionẽ. s petenti satismorã nõ facere.
¶ Exhoc int̃ diẽto qui nõ restituit. in
idꝙ int̾ ẽ. dẽb codepnari Silegatari
repmissione content̾ fuit oandũ ẽ
interclictũ Idẽ dicendũ ẽ. slegatariꝰ
pignoi̾b noluit sibi caueri. ¶Si plega¬
taiũ factũ sit quominꝰ satisdet᷑. licet
cautum nõ sit tenẽt̃ int̾licto. s si forte
factũ sit ꝑlegatalũ quominus satisde¬
tur. eo aut̃ tpr quoedit᷑ int̃dictũ sa

Expanded text:
st, si postea pars legato adcreuerit: nam hoc nomine tenentur fideiussores in totum ut satisdetur', sic accipimus, si paratus sit satisdare: non ergo offerre debet satisdationem, sed p Ex hoc interdicto qui non restituit, in id quod interest debet condemnari. Si legatarius repromissione ‹con›tentus fuit, dandum est interdictum. idem dicendum est, si legatarius pignoribus noluit sibi caueri. Si per legatarium factum sit, quo minus satisdetur, licet cautum non sit, tenetur interdicto. sed si forte factum sit per legatarium, quo minus satisdetur, eo autem tempore, quo editur interdictum,
Abbreviated transcription (Latin):
hbñdis int̃dictũ e cõpete ñ opo̾rtet. si
hro fanscõt᷑u̾sia ex ñs penoet. aut siad
publicam q̃stione priet Itaq inedesa.
sac̃ iterim deponẽde sut. aut ap̃un
idoneũ nequid ĩ loco sacro fiat Re

Expanded text:
roferendis interdictum competere non oportet, si hereditatis controuersia ex his pendet aut si ad publicam quaestionem pertinet: itaque in aede sacra interim deponendae sunt aut apud uirum idoneum. NE QUID IN LOCO SACRO FIA
Abbreviated transcription (Latin):
erit inp̾sesiõm fidĩ cõmissis uandicã.
⁊ ñ admittatur. potestate eiꝰ iducẽd̾
ẽ inpossessionẽ. qui eũ misit. Aut si
que uolet uti int̃cicto. cõsequens erit
dice̾ int̃ dictũ locũ hab̾e.S melius
erit dicẽ exł ordinẽ ipso s iure sue
potestatis exequi oporte decretũsti¬
stitũ ẽ ab atitonmo ut ⁊̃ mbcã hroisdi

Expanded text:
ssi seruandi causa et non admittatur, potestate eius inducendus est in possessionem, qui eum misit, aut si quis uolet uti interdicto, consequens erit dicere interdictum locum habere. sed melius erit dicere extra ordinem ipsos iure suae potestatis exsequi oportere decretum sustitutum est ab Anto
Abbreviated transcription (Latin):
dit. nõuidet᷑ ei ⁊ hoc cõcessisse infraudẽ
c̾ditoꝵ alienarz. talẽ n alienanom̃ nõ
ht̃. at siħ quoꝙ cõcessit filio pat̃. ut ł in
fraudẽ c̃õditoꝵ face̾ pꝰ sit iudebit᷑ ipẽ
fecisse. ⁊ sufficũ cõpetentes adu̾ sus
bebut acciom ut his depeculio pr̃are neceẽ¬

Expanded text:
i et hoc concessisse, ut in fraudem creditorum alienaret: talem enim alienationem non habet. at si hoc quoque concessit filio pater, ut uel in fraudem creditorum facere possit, uidebitur ipse fecisse et sufficient competentes aduersus bebunt actionem, ut his de peculio praestari nece
Abbreviated transcription (Latin):
dam duplicia sut. q̃dã simplitia. Du¬
plitia dñr. ut uti possioetis. Simpli¬
tia sut̃ ea. łuti exhibitoria. ⁊ resti¬
tutoria. Itẽ ꝓhibitoria d̾e arborib
cegndis: deitinere actuq ¶ int̾¬
dicta aut dopetut. ł hoiũ cauia.
⁊ diuinuiris. aut dereligione. sic̃ ẽ
nequid inloco sac̾ fiat: ł ꝙ factũ ẽ
conpetit int̾clictũ. ut uia publica uti
liceat. ⁊flumine publico. ⁊ neꝗdfi¬
at inuia publica Nuris suituendi
causa. delibis exhibñdis itẽ deli

Expanded text:
dam duplicia sunt, quaedam simplicia. duplicia dicuntur, ut uti possidetis, simplicia sunt ea, ueluti exhibitoria et restitutoria, item prohibitoria de arboribus caedendis et de itinere actuque. Interdicta autem competunt uel hominum causa uel diuini iuris aut de religione, sicut est 'ne quid in loco sacro fiat' uel 'quod factum est competit interdictum 'ut uia publica uti liceat' et 'flumine publico' et 'ne quid fiat in uia publica': iuris sui tuendi causa de liberis exhibendis, item de li
Abbreviated transcription (Latin):
ui aut clam opus fecer̃. s offitio uidi¬
cis contuetur. ut dñm sua mpensa
opꝰrestituentẽ absoluat. patiendo¬
tiã tollendo oꝑi p̃stantẽ. noxedede
iubeat. ⁊ ab soluat. siñdeoat. qͥntũ
in pñ se intollendo oꝑe errogatũ sit.¬

Expanded text:
ui aut clam opus fecerunt. sed officio iudicis continetur, ut dominum sua inpensa opus restituentem absoluat: patientiam tollendo operi praestantem noxae dedere iubeat et absoluat, si non dedat, quantum impensae in tollendo opere erogatum sit
Abbreviated transcription (Latin):
Ils a .ui. dispt̃. Haci fac̾tũ actione.
daticedẽ deb. G̾ ⁊ si fraudator ꝓfi
la sua dotem dediss. scienti fraudai
creditoes filia tenet ut cedat actiõe
dedote a ou̾sus maritum

Expanded text:
isputationum. Hac in factum actione dati cedere debet. ergo et si fraudator pro filia sua dotem dedisset scient‹e› fraudari creditores, filia tenetur, ut cedat actione de dote aduersus maritum
Abbreviated transcription (Latin):
filus nat᷑alib iiuersas res suas tradidit.
R quãuis nõ ppoaitur cõscilium fraudã¬
di habuisse. tm̃ qusc̾ditoes hrẽ sescit
unit̾sa boã sua alienauit. m̃telligẽclus
ẽ fraudandoꝵ creditoꝵ cõsilium habu¬

Expanded text:
filiis naturalibus uniuersas res suas tradidit. respondit: quamuis non proponatur consilium fraudandi habuisse, tamen qui creditores habere se scit et uniuersa bona sua alienauit, intellegendus est fraudando
Abbreviated transcription (Latin):
statuas in pnblico poitas bois distcus eiꝰ cui
inhonorẽ poite fũt. nõeẽ ep̃tois bõnoꝵ eiꝰ
S aut. p̃ũblicãs si ornandimuracipũ cã poite
st̃ aut eiꝰ cuiꝰ ihõnore poite sũt. ⁊ nullomo¬
do eas detͣm pꝰse¬

Expanded text:
statuas in publico positas bonis distractis eius, cuius in honorem positae sunt, non esse emptoris bonorum eius, sed aut publicas, si ornandi municipii causa positae sint, aut eius, cuius in honorem positae sint: et nullo modo eas detrahi pos
Abbreviated transcription (Latin):
creditoꝵ alienatũ reuocarip̾se sudẽ
sint c̾ditoẽs: ⁊ siunus c̃ditor sit exillis
qui fraudati st̃. siue soł tẽ fuit. siue c̃
cetĩs sitis factũ ẽ. hic solus remã sit:
ꝓbandũ ẽ adhuc acłioni fore locũ.
¶lluo c̾te suffic̃ ⁊ suũ sit cͥditoẽm
fraudari. cetõs ignoãuĩt. fore locũ ad¬
huc actioni. Qd gͥ si ei quẽ ꝗs scit¬
fraudaĩ satis factũ ẽ. nũꝗd defitiat
actio. ꝗa qui suꝑst̃ ñ st̃ fraudati. ⁊ ħ

Expanded text:
creditorum alienatum reuocari posse, si idem sint creditores: et si unus creditor sit ex illis, qui fraudati sunt, siue solus tunc fuit siue, cum ceteris satisfactum est, hic solus remansit, probandum esse adhuc actioni fore locum. Illud certe sufficit, et si unum scit creditorem fraudari, ceteros ignorauit, fore locum actioni. Quid ergo, si ei, quem quis scit, satisfactum est? numquid deficiat actio, q
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃.t.lx.d̾. S ciendũ ẽ sepatione soͫ¬
lere inpetͣri dec̾to p̃toĩs. Solet aut̃ se¬
patio ꝑmitti c̾ditoĩb ex hiscausis. ut
puta debitorẽ quis seiũ habuit. hic de¬
cessit. ħrs ei exutit iꝰ. nõ ẽ hic soluẽ¬

Expanded text:
tum. Sciendum est separationem solere impetrari decreto praetoris. Solet autem separatio permitti creditoribus ex his causis: ut puta debitorem quis Seium habuit: hic decessit: heres ei extitit Titius: hic non e
Abbreviated transcription (Latin):
causa iostatuendũ ulianus ait. neal¬
tꝰ aut᷑ negli gentia. aut cupiditas
huic quidiligens fuit. noceat: ꝙ si u
mͥ queri. aut comunicãdũ ꝙ accepisti.
⁊hoc iulianꝰait. aparet aũt loqui eũ hoc
si exbonis pat̃nis solutũ sit. quid gͦ si
aliindc pupilluis solint reddi eidebe¬
bit necne: ⁊ utrũ ac̾ditoib anħrdita¬

Expanded text:
causa id statuendum Iulianus ait, ne alterius aut neglegentia aut cupiditas huic, qui diligens fuit, noceat. quod si mihi quaeri aut communicandum quod accepisti: et hoc Iulianus ait. apparet autem loqui eum, si ex bonis paternis solutum sit. quid ergo, si aliunde pupillus soluerit? reddi ei debebit nec ne? et utrum a creditore an
Abbreviated transcription (Latin):
tũ sit. neꝙ hrdẽ nẽq bonoꝵ possessorẽ
futurũ ssiquis tm̃ ħroe se respondñdo
uł actiones patiendo. defim̾ctũ defẽ¬
dat. bona de functi uenire nõ poterĩ¬
defendat᷑. necaliũ defensor ẽ mue¬
niat. bonoꝵ uẽdit᷑ionẽ patitur. ⁊ sinõ
latitet licet no fraudetionis causa sati¬
tare nõuideat᷑. qui sui nõ ẽ idoneusde

Expanded text:
tum sit neque heredem neque bonorum possessorem futurum. si quis tamen heredem se spondendo uel actiones patiendo defunctum defendat, bona defuncti uenire non poterdefendatur nec alium defensorem inueniat, bonorum uenditionem patitur, etsi non latitet, licet non fraudationis causa latitare uidetur, qui sui non est idoneus de
Abbreviated transcription (Latin):
da erunt. siuirguens es uuient̃.dilano
dampnũ sit. allatura c̾cñto̾id. Itã aũt̃ uẽdẽ¬
da. ut ꝙ suꝑsuꝑsit furĩoso detur. quia
hominis eĩ status ⁊ habitus apupilli cõdi¬
tione nõ multũ aborret. ꝙ quidẽ nõ ẽ
tare. ⁊ enĩ qui malia ciuite sit. copiãq
sin fanat inpublicoibiq pareat: anlati¬
tet indeam̃: s hodre hoc uire unm. ut
siue quis eodẽ loco agat siue alio. siꝑe¬
lũnas. aut stanones seoccultat. iuidĩla¬
utare. ueteres respondert̃.⁊ pse quẽ
aduesus alter latitare. adusũsalteꝵ
adu̾sus quẽ latitat. ¶drindie uł subcõdi¬
tione debitor lantet: añ quã dies. uł
conditio ueniat. nõp̾st̃ eiꝰ boã uenire
Quid eñ int̃ ẽ debitor quisnõsit: an
nõdũ conueniri pꝰsit: sam ⁊ smõsit de¬
bitor iꝑẽ dicemus: Id̾erit dicendũ. ⁊̃

Expanded text:
da erunt, si urgueat aes alienum et dilatio damnum sit allatura creditoribus, ita autem uendenda, ut quod supersit, furioso detur, quia hominis eius status et habitus a pupilli condicione non multum abhorret: quod quidem non est tare. etenim qui in alia civitate sit copiamque sui faciat in publico ibique pareat, an latitet, videamus. et hodie hoc iure utimur, ut sive quis eodem loci agat sive pelumnas aut stationes se occultet, videri latitare veteres responderunt, et posse quem aaduersus quem latitat. Si in diem uel sub condicione debitor latitet, antequam dies uel condicio ueniat, non possunt bona eius uenire: quid enim interest, debitor quis non sit an nondum conueniri possit? nam et si non sit debitor, idem dicemus. ide
Abbreviated transcription (Latin):
uõ neget se addituꝵ indñdũ ẽ. quĩc¬
ditõib agẽdũ sit. ⁊placet int̾m eos in
possessione mittẽdos custodie causa.
donec appareat isquide lib̾. utrũ
agnoscat partẽ illã. annõ agnoseat¬

Expanded text:
uero neget se aditurum, uidendum est, quid creditoribus agendum sit. et placet interim eos in possessionem mittendos custodiae causa, donec appareat, is qui deliberat utrum adgnoscat partem suam an non adgnoscat
Abbreviated transcription (Latin):
ħ signisicauit samplius ẽ resc̾ptũ. ⁊ sim
sententia nõ sit sũmaadiecta sitm̃ his
quipetit. sũmã ex p̃sserit. uidexaat¬
sententiam ¶ Qui sortis quid ẽ cõdẽp¬
nationẽ fatuit̃ densuris aut̃ ita pnũtiã¬
t. usure siq̃ cõpetũt ł que conpetier̃.¬

Expanded text:
hoc significauerit. Amplius est rescriptum, etsi in sententia non sit summa adiecta, si tamen is qui petit summam expresserit et iudex aitsententiam. Qui sortis quidem condemnationem faciunt, de usuris autem ita pronuntiant 'usurae si quae competunt' ue
Abbreviated transcription (Latin):
scien̾tib nicħ p̃iudicat: uelutͤi siexoi¬
õb firdib oebitoĩs. alter cõdep̃nat̃.
Nlam alteri integra defẽsio ẽ. ⁊̃ sicũ
cohrele suo agi scierit.¶ Itẽ siexduob
peutotb alt̾ uictus ad quienit᷑. alters ⁊
petitio ñ p̃uidicat᷑: ⁊dqrita rescͥptum ẽ:
scientib sentẽtia q̃int̃ alios dataẽ. obe.
cumꝰ quis de eare cuius aco.ł defensio pͥ¬
mũ sibi competit. seqntiage potiatun:
ueluti si creditor exꝑ̃iri passussit. debi¬
torẽ depͥetate pignoĩs saut maĩtusso
terei ep̃te ⁊ hec ita exmults co stitu¬
t̾ionib intell genda sut Cur aut̃ his
quidẽ scientia nocet. supiorib uõ. Nõ
na agentis habuit iudicatũ ẽ Nam ⁊
Asilib̾tus m̃s meit̾ue̾niente. seruus:: Nsciẽte. me.¬
agẽ ꝓhib̾e eũ quominꝰ utiuelit ꝓͥa ac¬
tioẽ ł defensione utatur: nõ põti Is
uis inter alios iudicate submouetur.
quia exuoluntate eiꝰ deiure ꝙ exꝑso

Expanded text:
scientibus nihil praeiudicat, ueluti si ex duobus heredibus debitoris alter condemnatur: nam alteri integra defensio est, etiamsi cum coherede suo agi scierit. item si ex duobus petitoribus alter uictus adquieuerit, alterius petitioni non praeiudicatur: idque ita rescriptum est. scientibus sententia, quae inter alios data est, obest, cum quis de ea re, cuius actio uel defensio primum sibi competit, sequent‹em› agere patiatur, ueluti si creditor experiri passus sit debitorem de proprietate pignoris, aut maritus sote rei emptae: et haec ita ex multis constitutionibus intellegenda sunt. cur autem his quidem scientia nocet, superioribus uero non na agentis habuit, iudicatum est. nam et si libertus meus me interueniente seruus uel lprohibere eum, quo minus uti uelit propria actione uel defensione utatur, non potest: iuis inter alios iudicatae summouetur, quia ex uoluntate eius de iure, quo
Abbreviated transcription (Latin):
tini adme ꝑtinere dico Nã quãuis
ẽctitium me sciente iudicatũ sit. nilli
tam̃ p̃iudiciũ patior. quianeꝙ exeo
uire quotitius uctiis ẽ: nẽdiconeq
potuit tino int̃dicere quominus
uire suo utat᷑ sicira ⁊ decoħrcle sup̃¬

Expanded text:
tii ad me pertinere dico: nam quamuis contra Titium me sciente iudicatum sit, nullum aeiudicium patior, quia neque ex eo iure, quo Titius uictus est, uindico, neque potui Titio intercedere, quo minus iure suo utatur, sicuti et de coherede sup
Abbreviated transcription (Latin):
s. ł. un .xx.ad̾ Post rẽiudicatam ł
iure uirãdo. decisam ł confessionẽ mui¬
re factã nicħ querit̾ post or̃onẽ oiui
magistratos minor egerit. dicẽdũ ẽ iui¬
risdictionẽ eiꝰ nd̃ impbaris S⁊ si forte exͥcoͣs¬
su iudex mͥmor oatussit. scientib his ꝗ
in eũ consẽtiebãt rectissime dr̃ ualere
sententiam p̃m̃ siminor p̃tor. ⁊ cõsul
Princeps enĩ ei cui magistratũ dedit.¬

Expanded text:
Post rem iudicatam uel iureiurando decisam uel confessionem in iure factam nihil quaeritur post orationem diui magistratum minor gerit, dicendum est iurisdictionem eius non improbari. et si forte ex consensu iudex minor datus sit scientibus his, qui in eum consentiebant, rectissime dicitur ualere sententiam. proinde si minor praetor, si consul princeps enim, qui ei magistratum dedit
Abbreviated transcription (Latin):
uir spoponcĩt direpto mat̾moĩo p̃dia
q̃ cioti erant oblic łata isolutũ cdare. tmn
satis eẽ offerri dotis quantitatẽ sidẽ
administratione. licet capius reo postul
alia uolenti solui̾t. ⁊ euicta fuĩt res. ma
accepiss reitegra creditor. nͥ ꝓ soli¬
do eiꝰ fierr ¶S ⁊ siduos fundos uerbigrã
ꝓdebito dedit᷑. euicto altõ fundo re

Expanded text:
uir spoponderit dirempto matrimonio praedia, quae doti erant obligata, in solutum dare, tamen satis esse offerri dotis quantitatem. idem administratione, licet capitis reo, potuim rem pro alia uolenti soluerit et euicta fuerit res, manaccepisset re integra creditor, nisi pro solido eius fieret.Sed et si duos fundos uerbi gratia pro debito dederit, euicto altero fundo re
Abbreviated transcription (Latin):
locupletior. tp̃s quo agit̃ in spicitur.
aut si excẽpꝰtio cloumali oppoĩta ei no¬
ceat. tp̃s quo ãgit᷑ spectat᷑ plane ut
sceuola agebat et̃ si pierit resant̃
litẽ contestatã infclũ. quasi locuptu.¬
or fact̾ sit intellig̾ Idẽ sinecessaĩam
sibi rẽ emit quã necessario desuo eat

Expanded text:
locupletior, tempus quo agitur inspicitur: et ut exceptio doli mali posita ei noceat, tempus quo agitur spectatur.Plane, ut Scaeuola aiebat, etiamsi perierit res ante litem contestatam, interdum quasi locupletior factus intellegitur, id est si necessariam sibi rem emit
Abbreviated transcription (Latin):
cum ignoraret eipeculiũ concessũ. ñ
eẽ nẽq int̃erit uiuo anmortuo dnõpe.
cuia nuãta sit: Nãħ quoq casu debitor
libat᷑ sicut isqui uissus ẽ acreditore ꝑe¬
cuma titio soluẽ quãuis creditormor
tuus fui̾t nicħominꝰ recte ticio soluit

Expanded text:
cum ignoraret ei peculium concessum non esse. neque intererit, uiuo an mortuo domino numerata sit: nam hoc quoque casu debitor liberatur, sicut is, qui iussus est a creditore pecuniam Titio soluere, quamuis creditor t, nihilo minus recte Titio soluit
Abbreviated transcription (Latin):
accipe nolles in qua spẽ ñ utiq sẽptuũ
piculũ erit. Quid enĩ simopor timo
tp̃r. ł loco optuerim. his consequẽs eẽ¬
mercẽ ꝙ inuicẽ paꝵ sidĩ hod̾ent depo¬
suernit: nũm eptoĩs ꝑiculo sint. utiq¬

Expanded text:
accipere nolles. in qua specie non utique semper tuum periculum erit: quid enim, si inopportuno tempore uel loco optulerim? his consequens essmercem, quod inuicem parum fidei haberent, deposuerint, et nummi emptoris periculo sint utiq