comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
deũ arguat. s durũ nõ erit si recurrit ad memorã. qd̾ ip̃e
ꝑ aliũ ꝓphãm dicit. ꝑ esayã ꝗꝓpe admonet dioẽs. Qescite
agere ꝑu̾se. discite bñface̾.q̃ rite iuditiũ. subuenue opp̃s¬
so. iudicate puppillũ. deffendite uiduã.⁊ uenite ⁊ arguite
arguite me dic̃ dñs. nͥ ꝙ aꝑte insinuat ꝙͣ tã in honis actib
fiduciã p̃stat. Ac si patẽt̾ dicat. recta agite. ⁊ aĩadu̾sioĩs

Expanded text:
Deum arguat; sed durum non erit, si recurrat ad memoriam quod ipse per alium prophetam dicit. Per Isaiam quippe admonet, dicens: Quiescite agere perverse, discite benefacere, quaerite judicium, subvenite oppresso, judicate pupillarguite me, nisi quod aperte insinuat quantam bonis actibus fiduciam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qd nõ etͥno peccato ꝯmissũ ẽ. et̾no ñ debr pumte tor mẽto.
Ob aciꝰ respond̾mꝰ. ꝙ recte dicer̃r. si udex iustus distritos ꝙ
ueniẽs: ñ corda hoĩum s facta pẽlaret. Iniqui enĩ ideo cũ fine
deliq̃rũt: qr cũ fine uixer̃t. Uoluisẽr ꝗꝑpe sñ fine uiue. ut sine
fine potuissẽt ĩ iniꝗratib ꝑmane̾. nũc mag̃ appetũt peccare ꝙͣ¬

Expanded text:
o peccato commissum est, aeterno non debet puniri tormento. Quibus citius respondemus quod recte dicerent, si judex justus districtusque veniens, non corda hominum, sed facta pensaret. Iniqui enim ideo cum fine deliquerunt, quia cum fine vixerunt. Voluissent quippe sine fine vivere, ut sine fine potuissent in iniquitatibus permanere. Nam magis appetunt peccare
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ in obscuritate cruciat. credendũ ẽ qr lum̃ ad tormẽ tum
seruat. Qd̾ si appbare testimomis ĩ sua ex p̃ssione ñ possu¬
ꝑ caldei regis imꝑium succẽsis camini ignib ligatis manib¬
⁊ pedib ꝓiecti sũt. qͦs tam̃ cũ idẽ ree ĩ camini incẽdio mi¬
seratus exploraret. illesis uestib deãbulãtes uidit. ubi
aꝑte colligit᷑. qr mira dispensatõe cõditoris: ignis qͣlitas
ĩ diu̾sa tͥteute tẽꝑata.⁊ uestimẽta ñ attigit. ⁊ uĩcula in¬
cẽdit. scĩsq uiris ⁊ ad ĩferẽdũ tormẽtũ ftãma friguit. ⁊

Expanded text:
qui in obscuritate cruciat, credendum est quia lumen ad tormentum qui in obscuritate cruciat, credendum est quia lumen ad tormentum servat, quod si approbare testimoniis in sua expressione non possuper Chaldaei regis imperium succensis camini ignibus, ligatis manibus pedibusque projecti sunt: quos tamen cum isdem rex in camini incendio miseratus exploraret, illaesis vestibus deambulantes vidit. Ubi aperte colligitur quia mira dispensatione conditoris ignis qualitas, in diversa virtute temperata, et vestimenta non attigit, et vincula incendit, sanctisque viris et a
Abbreviated transcription (Latin):
nutiante. diues ille quẽ ꝯtigie ad incerm inc̃dii tor¬
mẽta de scende̾ ꝗnq fratru desebr̃ meminisse. Qꝵ abra¬
ham petiit. ut ad eoꝵ erudicõem mittẽt: ne illuc eos
qñq ueniẽtes par pena cruciaret. E gͥ ad doloris sui cii¬
mulũ ꝓpĩquoꝵ absentiũ meminit. ꝯstat ꝓculdubio. qr eos
ad augm̃ẽtũ supplitii paulo pꝰ potuit ⁊̃ p̃sentes uidere. ad
aũt mirũ si secũ qͦꝙ repbos aspitiat cremari. ꝗ ad dolo¬
ris sui cumulũ eũ qũe despexerat in sinu abrahe lagitũ
uidit. Sigͦ ei cin ⁊ pena cresceret. ⁊ uir electus apparuit
cur ñ credendũ sit ꝙ uide̾ in supplitio eos ⁊̃ qͦs ccͣ deũ dile¬
xerat possit. Qua ex re colligit᷑ ꝙ eos qͦs mordinate nũc re¬
ꝓbi diligũt. miro iuditii ordine secũ tc̃ ĩ tormẽtis uid̾bũt
ur penã ꝓprie pimitõis ex ageret illa auetori p̃posita carna
lis tẽ cogitatõ. pari añ occłos ultione dãpnata. Itaq ignis

Expanded text:
te, dives ille quem contigit ad aeterni incendii tormenta descendere quinque fratrum describitur meminisse, qui ab Abraham petiit ut ad eorum eruditionem mitteret, ne illuc eos quandoque venientes par poena cruciaret. Qui igitur ad doloris sui cumulum propinquorum absentium meminit, constaad augmentum supplicii paulo post potuit etiam praesentes videre. Quid autem mirum si secum quoque reprobos aspiciat cremari, qui, ad doloris sui cumulum, eum quem despexerat in sinu Abrahae Lazarum vidit? Is ergo, cui ut poena cresceret et vir electus apparuit, cur non credendum sit quod videre in supplicio eos etiam quos contra Deum dilexerat possit? Qua ex re colligitur quod eos quos inordinate nunc reprobi diligunt miro judicii ordine secum tunc in tormentis videbunt, ut poenam propriae punitionis exlis cognatio, pari ante oculos ultione damnata. Ignis itaque
Abbreviated transcription (Latin):
modũ ꝑ tormẽta ꝯũegit. Et qm̃ nc̃ ĩ semetip̃is reꝓbi ma¬
lignos sps̃ illicita ꝑpe tr̃ado suscipiũt. it̃ sepulera eoꝵ cũ mo¬

Expanded text:
stmodum per tormenta conjungit. Et quoniam nunc in semetipsis reprobi mastmodum per tormenta conjungit. Et quoniam nunc in semetipsis reprobi malignos spiritus illicita perpetrando suscipiunt, tunc sepulcra cum mo
Abbreviated transcription (Latin):
ciẽt᷑ ostendat᷑. Q d aũt mirũ si gehẽne igñe credimꝰ hr̃e
nũc carnalis delectadõ polluit. Tũc infinite patẽs ĩferni
baratrũ deuorat. qͦs nũc manis elatio exaltat. atq qͦlibr
tura dissimilis. una tñ implicat qͦs unus in cͥmine reatus li¬
gat. Qd bñ ac breuit̾ in sinuat ꝓpha ꝗ ait. Ibi assur ⁊ om̃is
multicudo eiꝰ. ⁊ ĩ cͥcuitu illiꝰ sepulcra eiꝰ. Os nãq assur suꝑbi
regis nõie. nͥ ille ꝑ elatõem cadẽs antiqus hostis ex pͥmit᷑
Q ꝓ eo ꝙ multos ad culpã ꝑtrahit. cũ cũcta sua młtitudi¬
ne ad ĩ ferni claustra descẽdit. sepulera aũt mortuos tegũt.
Et ꝗs aliꝰ mortẽ acrius ꝑtulit. ꝙͣ is qui ꝯditorẽ suũ despit¬
iẽs uitã reliꝗt: Quẽ uid̾lic⁊ mortuũ cũ humana corda suse¬
ipiũt. eiꝰ ꝓculdubio sepulcra fiũt. S in cͥcuitu illiꝰ sepulcra
ens sũt. qr ĩ qͦꝵ se mẽtib nc̃ ꝑ desideria seppelit. ħ sibi pꝰ¬

Expanded text:
ciantur ostendat. Quid autem mirum, si gehennae ignem credimus habere nunc carnalis delectatio polluit; tunc infinite patens inferni barathrum devorat quos nunc inanis elatio exaltat; atque qui qutura dissimilis, una tamen poena implicat quos unus in crimine reatus ligat; quod bene ac breviter insinuat propheta qui ait: Ibi Assur, et omnis multitudo ejus et in circuitu ejus sepulcra illius . Quis namque Assur, superbi regis nomine, nisi ill quod multos ad culpam pertrahit, cum cuncta sua multitudine ad inferni claustra descendit? Sepulcra autem mortuos tegunt, et quis alius mortem acrius pertulit, quam is qui Conditorem suum despiciens, vitam reliquit? Quem videlicet mortuum cum humana corda suscipiunt, ejus procul dubio sepulcra fiunt. Sed in circuitu illius sepulcra ejus sunt, quia in quorum se mentibus nunc per desideria sepelit, hos sibi po
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ deuorab it eos ignis. Clibanꝰ nãq intͥnsetꝰ ardet. Is uõ
ꝗ ab igne deuorat᷑. ab exteriori ĩcipit parte cõcremari.
Ut gͦ sacra eloꝗa ardere ⁊ exrerius ⁊ ĩteriꝰ reꝓba dem̃o¬
strarẽt. cos ⁊ ab igne deuorari.⁊ sic̃ clibanũ pom testãt᷑.

Expanded text:
et devorabit eos ignis . Clibanus namque intrinsecus ardet; is vero et devorabit eos ignis . Clibanus namque intrinsecus ardet; is vero qui ab igne devoratur, ab exteriori incipit parte concremari. Ut ergo sacra eloquia ardere et exterius et interius reprobos demonstrarent, eos et ab igne devor
Abbreviated transcription (Latin):
rabit eũ ignis ꝗ nõ succẽdr̃. Et. Miro ualde modo pqu¬
cis u̾bis ex p̃ssus ẽ ignis gehẽne. Ignis nãq corporeus
ut ẽẽ ignis ualeat: corporeis indiget fomẽtis. Ꝙ cũ ne¬
succẽsus ẽẽ. ⁊ nͥ refotus subsistc. E cc̾ gehẽne ignis cũ
sit ĩ corporeus. ⁊ ĩ semerip̃os reꝓbos corporałr exutat. nͨ
studio humano succẽ dr᷑. nͨ lignis nutrit᷑. s creatꝰ semel
durat ĩ ex tĩgiubił.⁊ succ̃ẽsiõe ñ indiget. ⁊ ardore ñ caret᷑.
Bñ gͦ de ħ iniqͦ d̃t̃. Deuorabit eũ ignis ꝗ ñ succẽdit. qr
om̃ipotẽtis iustitia futuroꝵ p̃sçia ab ip̃a m̃udi origine
gehẽne ignẽ creauit. ꝗ in pena reꝓboꝵ semel ẽẽ inciꝑet.
s ardorẽ suũ ⁊̃ sñ lignis nũꝙͣ finiret. Sciẽdũ uło ẽ ꝙ om̃s
⁊ carne cruciãt᷑. Uñ ⁊ ꝑ ꝑsalmistã dr̃. Pones eos ut clibi¬
nũ ignis ĩ tp̃r uultus tui. dñs in ira sua ꝯturbabit eos.

Expanded text:
ignis qui non succinditur. Miro valde modo paucis verbis expressus est ignis gehennae. Ignis namque corporeus, ut esse ignis valeat, corporeis indiget fomentis. Qui cum nesuccensus esse, et nisi refotus subsistere. At contra gehennae ignis cum sit corporeus, et immissos reprobos corporaliter exurat, nec studio humano succenditur, nec lignis nutritur; sed creatus semel durat inexstinguibilis, et succensione non indiget, et ardore non caret. Bene ergo de hoc iniquo dicitur: Devorabit eum ignis qui non succenditur: quia Omnipotentis justitia futurorum praescia ab ipsa mundi origine gehennae ignem creavit, qui in poena reproborum esse semel inciperet, sed ardorem suum etiam sine lignis nunquam finiret. carne cruciantur. Unde per Psalmistam dicitur: Pones eos ut clibanum ignis, in tempore vultus tui; Dominus in ira sua conturbabit eos
Abbreviated transcription (Latin):
et̾nũ. iusti aũt in uitã et̾nã. Si gͥ ħ uerũ nõ ẽ qd̾ minatꝰ ẽ. neq
ills uerũ ẽ qd̾ ꝓmisit. At ĩꝗũt. ideo et̾nã penã pecc̃atib minatꝰ
ẽ. ut eos a peccatoꝵ ꝓpetratõe ꝯpesce̾t. qr creature sue et̾na sup¬
plitia minari debuit ñ inferre. Qb citiꝰ respõdemꝰ. Si falsa mni¬
natꝰ ẽ.: ut ab ĩiustitia corrige̾t. ⁊̃ falsa ẽ pollicitꝰ. ut ad iustitiã ꝓ¬
uocaret. ⁊ ꝗs hãc eoꝵ uesaniã tolleret. ⁊ dũ ꝓmissiõib suis re

Expanded text:
d minatus est, neque illud verum est quod promisit. At inquiunt: Ideo aeternam poenam peccantibus minatus est, ut eos a peccatorum perpetratione compesceret, quia creaturae suae aeterna supplicia minari debuit, non inferre. Quibus citius respondemus: Si falsa minatus est ut ab injustitia corrigeret, etiam falsa pollicitus est ut ad justitiam provocaret. Et quis hanc eorum vesaniam toleret, qui dum promis
Abbreviated transcription (Latin):
satiati deliderãt. ⁊ desiderãt gͥ sñ labore. qr desideriũ sacie¬
tas Gmitat᷑. ⁊ satũt᷑ sñ fastidio qr ip̃a satietas ex desiderio
sẽꝑ ꝯccẽdit᷑. Sic qͦq ⁊ nos erimus qñ ad ip̃m fontem uite
uenerimꝰ. erit nob delec rabiłr ĩptessa sicis simł atq satie¬
ras. S longe abẽ a siti necessitas. longe a sacietate fastidiũ.
qd̾ pauł dicit. Q luõe habitat ĩ accessibiłẽ. quẽ uidit nullus
hõium. s nec uideri p̃t. Ecce rursus audio ꝙ psalmista ait.
accedite ad eũ ⁊ illuminamini. Quomͦ gͦ accedendo humili¬
am᷑. si ip̃ani lucẽ qua illuminari possimꝰ ñ uidemꝰ. Si uo acce¬
dẽclo ad deũ. ip̃am qua illuminamͣ luc̃e uidemꝰ. qͦm̃o in acce

Expanded text:
iderant. Et desiderant igitur sine labore, quia desiderium satietas comitatur; et satiantur sine fastidio, quia ipsa satietas ex desiderio semper accenditur. Sic quoque et nos erimus quando ad ipsum fontem vitae venerimus. Erit nobis delectabiliter impressa sitis simul atque satietas. Sed longe abest ab ista siti necessitas, longe a satietate fastidium, quod Paulus dicit: Qui lucem habitat inaccessibilem, quem vidit nullus hominum, sed nec videre potest. Ecce rursum audio quod Psalmista ait: Accedite ad eum, et illuminamini . Quomodo igitur accedendo illuminamur, si ipsam lucem qua illuminari possumus non videmus? Si vero accedendo ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ deũ dice̾nt ⁊̃ in illa regione beatitudinis in claritate ꝗd̾ sua
ꝯͥspici. s ĩ natura minime uideri. Quos imnirũ minor ĩꝗsici¬
onis subtilitas fefellit. Neq enĩ illi sĩplici ⁊ ĩꝯmutabili eẽn¬
tie. aliud ẽ claritas. aliuo natura. s ip̃a eiꝰ nat᷑a sua claritas
tia se qñ oftẽde̾t. in se pollioet᷑ dicẽs. Q dilig̃ me diliget᷑ a
patre meo.⁊ ego diligã eũ ⁊ manifestabo me ip̃m illi. Ac si
patẽ t̾ dicat. Q ĩ ur̃a me cerintis: testat ut ĩ mea natuta me¬
undatis. hĩc rursus ait. Beati mũdo corde.: qm̃ ip̃i deũ uide

Expanded text:
erent etiam in illa regione beatitudinis in claritate quidem sua conspici, sed in natura minime videri. Quos nimirum minor inquisitionis subtilitas fefellit, neque enim simplici et incommutabili essentiae aliud est claritas, aliud natura, sed ipsa natura sua claritas,tia se quandoque ostendit, in se pollicetur dicens: « Qui diligit me diligetur a Patre meo, et ego diligam eum et manifestabo me ipsum illi ; » ac si patenter dicat: Qui in vestra me cernitis, restat ut in mea me natura videatis. Hinc rursum ait: « Beati mu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfundissimi appellatõe signãt᷑. qr ꝙ ad celũ aer. t̾ra ad aerẽ.
ħ ille ẽ suꝑior infernoꝵ. sinus ad terrã. S mirũ ualde ẽ qd̾
adiũcgit. descendẽt om̃ia mea. Cũ eñi sola aĩa descẽsura eẽt
onis incelligit. qr ħ ex se in sensibile in t̾ra deserit. qͦusq ad
incorruptõem resurrectõis redeat: se eẽ nõ sentit. Om̃ĩa¬
suã aĩam descẽsurã uidet. qr ibi totus ẽ. ubi sentire possit
qd̾ reciperet. Uł certe ĩ infernũ om̃ia eiꝰ descendẽt. qr labo¬
rũ om̃ĩum retributio adhuc ĩ sola inferni ꝗete recipi p̃sto¬
labat᷑. ⁊ qĩ illd̾ descendit om̃e ꝗd̾ egit ꝗ ibi ꝗetẽ retributi

Expanded text:
ofundissimi appellatione signantur, quod aer coelo, terra ad aera, hoc ille est superior infernorum sinus ad terram. Sed mirum valde quod adjungit: Descendent omnia mea. Cum enim sola anima mea descensura esset onis intelligit? Quia hoc quod ex se insensibile in terra deserit, quousque ad incorruptionem resurrectionis redeat, se esse non sentit. Vel cesuam animam descensuram videt, quia ibi totus est, ubi sentire possit quod reciperet. Vel certe in inferno ejus omnia descendunt, quia laborum omnium retributio adhuc in solo erat inferno: qui et recipi praestolabatur, et quasi illuc descendit omne quod egit, qui ibi quietem retributi
Abbreviated transcription (Latin):
ĩminucõe reminiscim᷑. ita ñc tñsacte neꝗtie sñ lesiõe nr̃e
beatitudinis recordam̃. Pleꝵq enĩ incolumitatis tp̃r ad
memoriã dolores p̃t̾itos sñ dolore reducimꝰ.⁊ qͦs egros re¬
colimus: eo nos incolumes plus amamꝰ. Erit gͦ ⁊ ĩ illa be
titie altius astr̃ĩgat. ut dũ doloris sui aĩs sñ dolore re¬
miniscit᷑. ⁊ debitorẽ se medico ueriꝰ intelligat.⁊ eo mag̃
acceptã salutẽ diligat. qͦ de molestia meminit ꝙ euasit.
ĩ luce positi. sñ ulla coidis caligine aĩo tenebras uide¬
mꝰ. Ꝙa ⁊ si obscurũ ẽ ꝙ mẽte cernimꝰ. de iuditio ẽ lum¬
inis ñ de passiõe cecitatis. Et ĩ et̾nũ gͦ laudẽ mĩe larg

Expanded text:
 reminiscimur, ita nunc transactae nequitiae sine laesione nostrae beatitudinis recordabimur. Plerumque enim incolumitatis tempore ad memoriam dolores praeteritos sine dolore reducimus, et quo aegros recolimus, eo nos incolumes plus amamus. Sic ergo erit et in titiae astringat; ut dum doloris sui animus sine dolore reminiscitur, et debitorem se medico verius intelligat, et eo magis acceptam salutem diligat, quo de molestia meminit, quid evasit. s, sicut nunc in luce positi, sine ulla cordis caligine animo tenebras videmus; quia etsi obscurum est quod mente cernimus, de judicio est hoc luminis, non de passione
Abbreviated transcription (Latin):
uiue̾nt. in eoꝵ qñq inc̾itu ip̃a a suis qͣlitatib etiã tormẽta
discordẽt. qͣtenꝰ qͦs se ĩpugñat cruciatꝰ augeãt.⁊ cũ uarie ꝓ¬
⁊ ultͣ uires cruciãt. ⁊ ĩ eis uite subsidiũ extĩgũeres seruãt.
ut sic uitã t̾minus puniat. qͣtenꝰ sẽꝑ sñ t̾mino cruciatꝰ uiuꝗt.
qr ⁊ ad finẽ ꝑ torm̃ta ꝓperat. ⁊ sñ fine defitiẽs durat. Fic gͦ
miseris mors sñ morte. finis sñ fine. deffectus sñ deffecru.¬

Expanded text:
viverent, in eorum quandoque interitu ipsa a suis qualitatibus etiam tormenta viverent, in eorum quandoque interitu ipsa a suis qualitatibus etiam tormenta discordent, quatenus quo se iet ultra vires cruciant, et in eis vitae subsidium exstinguentes servant, ut sic vitam terminus puniat, quatenus semper sine termino cruciatus vivat; quia et ad finem per tormenta properat, et sine fine deficiens durat. Erit ergo miseris mors sine morte
Abbreviated transcription (Latin):
sonã sigͥficãs dicit. ligate ei manus ⁊ pedes.⁊ mittite eum ĩ
potuiss. is ꝗ reppellit᷑ neqͣꝙͣ miti in tenebras diceret᷑. Hĩc
⁊̃ psalmista ait. Suꝑ eos cetidit ignis. ⁊ ñ uidert̃ solẽ. Ignis
enĩ suꝑ ĩpios cadit. s sol igne cadẽte nõ cernit᷑. qr illos qͦs
gehẽne flãma deuorat: a insione ueri luminis necat. ut ⁊¬
foris eos dolor ꝯbustionis cruciet.⁊ intꝰ pena cecitatis obscu¬
ret. qͣtinꝰ qr auctori suo corpore ⁊ corde deliq̃rũt. simł corde
uis suis delectatõib ex utroq seuiebãt. Uñ bñ ꝑ ꝓphãm dr̃.

Expanded text:
 Veritas dicit: « Ligate illi manus et pedes, et mittite eum in potuisset, is, qui repellitur, nequaquam mitti in tenebras diceretur. Hic etiam Psalmista ait: « Super eos cecidit ignis, et non viderunt solem . » Ignis enim super impios cadit; sed sol, igne cadente, non cernitur, quia illos, quos gehennae flamma devorat, a visione veri luminis caecat, ut et foris eos dolor combustionis cruciet, et intus poena caecitatis obscuret; quatenus qui auctori suo corpore et corde deliquerunt, simul corpore vis suis delec
Abbreviated transcription (Latin):
uã multos seduxit cupiditas. ꝙͣ płes ꝓdidit auaritia. Bala am
a sellũ redurguit ⁊ pedẽ sedẽtis atriuit. qr captus cupidine ꝓm¬
⁊ uestes sub nõie elisey. Iudas laq̃o se suspẽclit. qr uẽ dielit
⁊ tradidit xp̃m. Ananiã ⁊ saꝑprã subitanea mors extĩxit. qr d̾
⁊ coa c̾uauit argẽ tũ q̃i humũ. ⁊ aurũ ut lutũ platearũ. S ecce
dñs possi debit᷑ eã. ⁊ ꝑcutiet ĩ mari fortitudine eꝰ. ⁊ ħ igni¬

Expanded text:
1 Quam multos seduxit cupiditas! quam plures perdidit avaritia! Balaam asella redarguit, et pedem sedentis attrivit, quia captus cupidine promet vestes sub nomine Elisei. Iudas laqueo se suspendit, quia vendidit  Matth. XXVII Ananiam et Saphiram subitanea mors exstinxit, quia de et coacerbavit argentum quasi humum, et aurum quasi lutum platearum, sed ecce Dominus possidebit
Abbreviated transcription (Latin):
nus. gr̃am ĩ p̃senti ⁊ głam ĩ futuro. Quare de uulua egressus
sũ matris ut uiderẽ laborẽ ⁊ dolorẽ ⁊ ꝯsumerẽt᷑ in ꝯfussione di¬
lia loquar ego de me: qũe mat̾ mea genuit ĩ peccato: heu me
dixero mat̾ mea ꝗd me genuisti filiũ amaricudinis ⁊ doloris:
quare ñ ĩ uulua mortuus sũ egressus de utero nõ stat̃i perii. cur

Expanded text:
 « Quare de vulva matris egressus sum, ut viderem laborem et dolorem et consummerentur in confusione dilia loquar ego de me, quem mater mea genuit in peccato? Heu me, dixerim, mater mea, quid me genuisti filium amaritudinis et doloris? «Quare non in vulva mortuus sum? Egressus ex utero non statim perii? Cur
Abbreviated transcription (Latin):
destruet. Exempla contra gilam
ula caꝵ tributũ exigit. s uilissimu redit. qr ꝙͣto sũt delicatiora
cibaria. tãto sũt fetidiora stercora. Turpius egerit qd tpit̾ in¬
gerit. suꝑiꝰ ⁊ ĩferiꝰ horribilẽ flatũ ex pͥmes. ⁊ habominabilẽ so¬
nũemittes. Gula ꝑadisũ clausit. pͥmogenita ũedidit. suspe

Expanded text:
UT XVIII. Exempla contra gulam. Gula charum tributum exigit, sed vilissimum reddit; quia quanto sunt delicatiora cibaria, tanto foetidiora sunt stercora. Turpius egerit, qui turpiter ingerit, superius et inferius horribilem flatum exprimens, et abominabilem sonum emittens. Gula
Abbreviated transcription (Latin):
aliꝰ ꝯfundit ⁊ ꝯficit. substãm ꝯu̾cit ĩ accioẽs.naturã mutat in
artẽ. uͥ sacuritas tnͣseat ĩ esuriẽ.u̾ fastidiũ reuoret appetitũ.
ad irritãdũ gulã. ñ ad sustẽdãdũ naturã. si ad necessitatẽ su
plẽdã. s ad auiditatẽ ꝯplẽdã. Cet̾ũ tã breuis ẽ gule uolup¬
or mom̃toꝵ. Cõtẽpnit mediocritas ⁊ suꝑfluitas affectat᷑. in
diu̾sitate ciboꝵ. ⁊ uarietate sapoꝵ. Auiditas nescit modũ. ⁊ uo
oppͥmit᷑ intellectus. Iñ nõ salus ⁊ sanitas. s morbus ⁊ mors. Au

Expanded text:
alius confundit et conficit, substantiam convertit in accidens, naturam mutat in alius confundit et conficit, substantiam convertit in accidens, naturam mutat in artem, ut saturitas transeat in esuriem, ut fastidium revocet appetitum, ad irritandum gulam, non ad sustpplendam, sed ad aviditatem explendam. Ceterum tam brevis est gule voluporum. 3 Contempnitur mediocritas et superfluitas affectatur. In diversitate ciborum et varietate saporuopprimitur in illis. Inde non salus et sanitas, sed morbus et mors. Au
Abbreviated transcription (Latin):
simulacro. sic quarus seruit thesauro. Nlã cultũ ydolatrie ille di¬
ligẽt̾ amplificat. iste cumulũ peccunie libẽt̾ augmẽtat. Ille cũ
om̃i diligẽtia colit simulact̃u.⁊ iste cũ om̃i cura custodit thesa¬
utũ. Ille spẽ ponit in ydolatria.⁊ iste sp̃e ꝯstituit ĩ peccunia. Ille
fimet mutilare simulacrũ. iste timet minuere thesaurum.
datũ. s uilificat dãpnũ. dat ut lucret᷑. s nõ lucrat᷑ ut det.
largus in alieno s parcus in ꝓprio. gulameuacuat ut uẽtr̃e adim¬
pleat. ł archã. Corpus extenuat ut luct᷑u extẽdat. Manũ ht̃ ad
dãdũ collectã. s ad recipiẽdũ porrectã. ad lãdũ clausã. s ad re¬
ad malũ ꝑueniãt. Nlec accedat ad bonũ qd̾ nõ ꝓcedit a bono. au¬
nẽ. Nc̃ aũt gulosis nõ sufficiũt fructꝰ arboꝵ. ñ grana leguminũ.
no radices herbaꝵ. ñ pisces maris. ñ bestie t̾re. ñ aues celi .s
q̃rũt pigm̃ta ꝯparãt a romata.nuc̾ũt᷑ altilia capiũt᷑ obesa.

Expanded text:
simulacro, sic avarus thesauro. Nam ille cultum ydololatrie diligenter amplificat, et iste cumulum pecunie libenter augmentat. Ille cum omni diligentia colit simulacrum, et iste cum omni cura custodit thesaurum. Ille spem ponit in ydololatria, et iste spem ponit in pecunia. Ille timet mutilare simulacrum, et iste timet minuere thesaurum. datum, sed vilificat dandum, dat ut lucretur, sed non lucratur ut det. Largus in alieno, sed parcus in proprio. Gulam evacuat, ut archam impleat, corpus extenuat, ut lucrum extendat. 2 «Manum habet ad dandum collectam, sed ad recipiendum porrectam: ad dandum clausam, sed ad read malum perveniant: nec accedat ad bonum, quod non procedit ex bono. Avnem». Nunc autem gulosis non sufficiunt fructus arborum, non genera leguminum, non radices herbarum, non pisces maris, non bestie terre, non aves celi, sed queruntur pigmenta, comparantur aromata, nutriuntur altilia, capiuntur obesa,
Abbreviated transcription (Latin):
Suplicat ie mttit offert ⁊ tribuit. ꝓpudor. gr̃am qũa gratis adipi¬
psidẽdi: ũ  scisma ño horreat: scãdalũ ñ formidẽt. S gieq lepta
ꝑcussit ⁊ sym̃o perũt cũ peccunia. Chore cũ ꝯplicib igͥnis assũpsit
⁊ datha ⁊ abprt t̾ra uiuos ab sorbuit. Nullus itaq asumat sidi hon. ic¬
iadũ ambitõis exẽplũ reꝑit᷑ in absalone. ꝗcũ aspiraret adieegeni

Expanded text:
t promittit, offert et tribuit. Proh pudor! Gratiam quam gratis adipipresidendi, ut scisma non horreat, scandalum non formidet. 2 Sed Giezi lepra percussit, et Simon periit cum pecunia, Chore cum complicibus ignis assumpsit, et Dathan et Abiron terra vivos absorbuit. Nullus itaque sibi honidum ambitionis exemplum reperitur in Absalone, qui, cum aspiraret ad regnum, «
Abbreviated transcription (Latin):
pesitiaq cupidus ꝯgregat ⁊ auarus ꝯseruat. Uoluptates gulosus de¬
gristit. ⁊ luxuriosus exercet. honores ãbiciosus affectat ⁊ suꝑb ex¬
tollit. Ambitiosus aũt sẽꝑ ẽ pauidus sc̃ꝑ actẽtus. ne ꝗo dicat r ta¬
tiat qd in occłis hõium ualeat displice̾. humilitatẽ scmulat hone¬
ta te m̃etit᷑. affabilitatẽ ex hibet. bñ gͥtatẽ ostẽdit. subseqt᷑ ⁊ obse¬

Expanded text:
Opes utique cupidus congregat, et avarus conservat; voluptates gulosus degustat, et luxuriosus exercet; honores ambitiosus affectat, et superbus extollit. Ambitiosus autem semper est pavidus, semper attentus, ne quid dicat vel faciat quod in oculis hominum valeat displicere, humilitatem simulat, honestatem mentitur, affabilitatem exhibet, benignitatem ostendit, subseq
Abbreviated transcription (Latin):
u ꝗtã phplosophus in habitu ꝯtẽpubili pͥncipis auła adisser
s qͥnõs ceptass ingredi totiẽs ꝯtinu eũ reppelli: mut iuit ha¬
bitũ ⁊ sũpsit ornatũ. Tũd ad pͥnsa uor̃t aditus patuit uemẽu. ꝗ
p odtus ad pͥncip̃t palliũ qd gestibat cepit ueiꝰ ibłt osulari.
Suꝑ i pͥn ceps admirĩs qt̃ ħ agͣtr en ꝗsiuit. Philesophus ⁊ͥ res¬

Expanded text:
aulam adisset ens temptasset ingredi totiens contigisset repelli, mutavit habitum et assumpsit ornatum: tunc ad primam vocem aditus patuit venienti. Qui procedens ad principis pedes pallium quod gestabat cepit venerabiliter osculari. Super quo princeps admi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓducẽt. pauꝑ locutus ẽ ⁊ dicũt ꝗs est ħ : ⁊ si offenderit subu̾tũt
eũ. Uñ iob. Clamat iũ patiẽs ⁊ nullus ex audit. uociferat᷑ ⁊ ñ est
ꝗ iudicet. Si forte pauꝑũ cãm suscipitis illos remisse fouetis.
Cũ aũt diuicũ cãm sumitis. illos ꝑtinacit᷑ adiuuatis. Pauꝑes despicitiᷤ
diuites honoratis. illis libẽt̾ a surgitis. istos despicabiłr ꝯculcatis.¬

Expanded text:
perducent; pauper locutus est, et dicunt: perducent; pauper locutus est, et dicunt:  » Clamat vim patiens et nullus exaudit, vociferatur, et non est qui judicet. Sed si forte pauperum causam suscipitis, illos remisse fovetis: cum autem divitum causam assumitis, illos pertinaciter adjuvatis. Pauperes despicitis, divites honoratis: istis reverenter assurgitis, illos despicabiliter conculcatis.
Abbreviated transcription (Latin):
uł odio dicitis bonũ malũ.⁊ malũ bonũ.ponẽtes tenebras luoẽ ⁊ lu¬
cẽ tenebras. mortificãtes aĩas q̃ nõ moriũtͣ . et uiuificãtes aĩas q̃ nõ
uiuũt. uos enĩ nõ artẽditis merita iustitie.s merita ꝑ sonaꝵ. ñ iura
s munera. ñ iustitiã s pectuniã. nõ ꝗd ratio dictet. s ꝗdu olũtas
affectet. nõ ꝗd lex sanciat. s ꝗd boꝵ cqͣpiat. nõ inclinatis aĩãm
uob̾ ita sĩplex ẽ occłs: ut totũ corpus sic lucidũ. s aliꝗd sẽꝑ adm¬
gligitis. diuitũ cãm cũ instãtia remouetis. In illis rigorẽ ostẽdi¬
tis: cũ istis ex m̃a suetudine dispẽ satis. Illos cũ difficultate respi¬
titis. istos cũ fauore tcͣtatis. Illos negligẽt̾ auditis. istos acrẽtissi¬
me ascultatis. Clamat pauꝑ ⁊ nullus exaudit. loꝗt᷑ diues ⁊ om̃s ⁊¬
pplaudit. Diues locutus ẽ ⁊ om̃es racuert̃.⁊ u̾bũ illiꝰ usq ad nubit᷑

Expanded text:
odio «dicitis bonum malum et malum bonum, ponentes tenebras lucem et lucem tenebras», mortificantes animas, que non moriuntur, et vivificantes animas, que non vivunt. Vos enim non attenditis merita causarum, sed merita personarum, non iura, sed munera, non iustitiam, sed pecuniam, non quid ratio dictet, sed quid voluntas affectet, non quid lex sanciat, sed quid mens cupiat. Non iustitiam vobis ita simplex est oculus, ut totum corpus sit lucidum, sed aliquid semper admgligitis, divitum causam cum instantia promovetis: in illis rigorem ostenditis, cum istis ex mansuetudine dispensatis; illos cum difficultate respicitis, istos cum favore tractatis; illos negligenter auditis, istos subtiliter abscultatis. Clamat pauper et nullus exaudit, loquitur dives et omnis applaudit. «Dives locutus est, et omnes tacuerunt, et verbum illius usque ad nubes
Abbreviated transcription (Latin):
multis diuitiiss sit. Auarus ⁊ ĩ fernus ut̾q cõmedit ⁊ ñ diggerit.
recipit ⁊ nõ recldit. Auarus nͨ patiẽtib ꝯ patit᷑. nͨ miseris miser
at necessaria. subtrahit oportuna. deo ĩgratꝰ. ꝓximo ĩpius. sibi
crudelis. Uñ sapiẽs. Uiro cupido ⁊ ten aci sñ ratõe ẽ substã. ⁊ hõi
cupido ⁊ liuido ad ꝗd aurũ: ꝗ sibi neꝙͣ ẽ ⁊cͣ. Uñ iohẽs. Q hũerit

Expanded text:
multis divitiis sit». Avarus et infernus uterque comedit et non digerit, recipit et non reddit. 2 Avarus nec patientibus compatitur nec miseris misereat necessaria, sibi subtrahit opportuna. Deo ingratus, proximo impius, sibi crudelis. «Viro cupido et tenaci sine ratione est substantia, et homini livido ad quid aur
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ostr̃at᷑ ⁊ ostẽdũtͣ ostentui: pleriq diminuti mẽbris ⁊ sensib cor¬
rupti nascũt᷑. ⁊ sũt amicoꝵ tͥstitia.parẽtũ infamia.uerẽtũdia ꝓpin¬
qͦ. ¶d ẽ ꝑticulatit̾ dixerĩ de ꝗb dã cũ gnͣałr om̃es sñ sciẽtia sñ
u̾bo. sñ u̾itate nascãt᷑. flebiles. debiles. ĩbetilles.parũ abrutis
distãtes.ĩmo ĩ multis minus habẽtes.nã illa statĩ ut orta sũt gr¬
adiũt᷑. nos aũt ñ solũ recti pedib nõ incẽdimꝰ. uerũ ⁊̃ caruatis i¬
ms nascimͣ᷑ eiulãtes ut nature miseriã ex pͥmamꝰ.masculus enĩ
hĩc eñi añ peccatũ uir ago post peccatũ eua meruit appellati. ex
uñ Rachel p̃nimio dolore partus in teriit.⁊ moriẽs uocauit no¬
m̃e filis sui benoni .i. filiꝰ doloris. Uxor phinees subitis dolorib ir¬
ruẽtib peperit simul ac periit.⁊ ĩ ip̃o mortis articulo uocauit filiũ¬

Expanded text:
monstrantur, et ostenduntur ostentui. Plerique vero diminuti membris, et sensibus corrupti nascuntur, amicorum tristitia, parentum infamia, verecundia pparticulariter dixerim de quibusdam, cum generaliter omnes sine scientia, sine verbo, sine virtute nascamur? Flebiles, debiles, imbecilles, parum a brutis distantes, imo minus in multis habentes? Nam illa statim ut orta sunt, gradiuntur: nos autem non solum erecti pedibus non incedimus, verum etiam curvati mOmnes nascimur eiulantes, ut nature miseriam exprimamus. Masculus enim Hinc enim ante peccatum virago, post peccatum Eva meruit appellari, ex unde Rachel prae nimio dolore partus interiit, et moriens vocavit nomen filii sui Benoni, id est filium doloris . Uxor Phinees subitis doloribus irruentibus peperit simul ac periit, et in ipso mortis articulo vocavit filiu
Abbreviated transcription (Latin):
Qũĩ camortalosangit acxieras. affligit cura. sollicitudo molest̾¬
at. metus exterret. tremor ꝯcucit. horror adducit. dolot afrli¬
danis cruciatib affligũt᷑. ⁊ mũdanis afflictõib cruciãt᷑. Exꝑto cre¬
de magt̃o. Iob. Si ĩpius inꝗt fuero ue mͥ est. siiustus ñ leuabo ca¬
pud meũ. sacuratꝰ aflictõe ⁊ miseria. De miseria paupetũ.

Expanded text:
quanta mortales angit anxietas, affligit cura, sollicitudo molestat, metus exterret, tremor concutit, horror obducit, dolor afflidanis cruciatibus affliguntur, et mundanis afflctionibus cruciantor. Experto crede magistro. « Si impius. inquit, fuero, vae mihi est; et si justus, non levabo caput saturatus afflictione et mi
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃e dũc colles. tnͣsuolãt rupes. ꝑ uolãt alpes. tr̃asgrediũt souctas
ĩ grediũ tͣ cau̾nas. rimã tͣuiscera t̾ce. ꝓfunda matis inc̾ta fluminis.
Opaca nemoris. ĩuia solitudinis. Expont̃ seũc̃tis. ĩbrib tronicru¬
is. fulminib ⁊ fluctib ꝓcellis. ruinis. ⁊ p̃cipitus. Metalla cuest
⁊ cõflãt.lapides sculpũt ⁊ poliũt. ligna succidũt ⁊ dolãt. telas or
excolũt ꝯgros pastinãt uitens. Sucõeds̃ clibanos. exstruũt mo¬
lẽ dina piscãt᷑. uenãt᷑ aucup̃at᷑. medicãt᷑ ⁊ cogitũt. ꝯsciliatͣ ⁊ ordi¬

Expanded text:
olant alpes, transgrediuntur foveas, ingrediuntur cavernas, rimantur viscera terrae, profunda maris, incerta fluminis, opaca nemoris, invia solitudinis, exponunt se ventis et imbribus, tonitruis et fulminibus, fluctibus et procellis, ruinis et praecipitiis. Metalla cudunt et conflant, lapides sculpunt ei poliunt, ligna succidunt et dolant, telas ordexcolunt agros, pastinant vineas, succendunt clibanos, exstruunt molendina, piscantur, venantur et aucupantur. Meditantur et cogitant, consiliantur et ordi
Abbreviated transcription (Latin):
erit ꝗ̃ deniq uisis uł auditꝰ uł tactꝰ aliꝗs ñ oifenderit. Rara
auis ĩ tͥris. nigroꝙ scimillima cigno. Audi suꝑ ħ sñam salom
bi succedt ⁊ mẽs hõis rapit᷑ in di̾sa. Tenr tp̃ panu ⁊ cyrarã
tudinib õ resꝑsa.Nouerat ħ salom̃o ꝗdixit. Risus dolore mi¬
scebr̃. ⁊ extremi ꝯqudii luccus occupat. ħ ex ꝑti sũt liberi i ob.

Expanded text:
erit? Quem denique visus vel auditus vel actus aliquis non offenderit? Rara avis in terris nigroque simillima cigno. Audi super hoc sententibi succedunt et mens rapitur in diversa. «Tenent tympanum et citharam, tudinibus est respersa. Noverat hoc qui dixerat: « Risus dolore miscebitur, et extrema gaudii luctus oc
Abbreviated transcription (Latin):
irritat᷑ pruritus. ũ iracũdia ꝓpaget᷑. uoluptatis satiat᷑ effec¬
rus: ũ ꝯcupisoẽtia cͣchat᷑. Hic ẽ tpr̃anus carnis. hec lex mẽ
broꝵ. fomes peteati. lãgor nature. pabulũ mortis. sñ qͦ nemo
nascit᷑. sñ qͦ nullus morit᷑. ꝗ si qñ tñ sit reatu sẽꝑ tñ remanet
actu. Uñ iohes. Si eñ dixerimꝰ ꝙ peccatũ nõ habemꝰ nos ip̃os sed¬

Expanded text:
irritatur pruritus, ut iracundia propagetur: voluptatis satiatur affecirritatur pruritus, ut iracundia propagetur: voluptatis satiatur affectus, ut concupiscentiabrorum, fomes peccati, languor nature, pabulum mortis, sine quo nemo nascitur, sine quo nemo moritur: qui si quando transit reatu, semper tamen remanet actu. «Si enim dixerimus quoniam peccatum non habemus, nosipsos sed
Abbreviated transcription (Latin):
cã dẽ in fusa cõrrahic labẽ peceati. maculã culpe. sordẽ mi¬
ꝗtatis. sic̃ ex uase corrupto liquor ĩfusus corrłipie᷑. ⁊ pollutũ
ꝯtĩgẽs ex ip̃o ꝯtactu polluit᷑. Habet enĩ aĩa tres naturales po̾¬
tẽtias. hc̃ tres nat᷑ałr uires. ratõabilẽ u̾t disc̾nat ĩt̾ bonũ ⁊
malũ. irascibilẽ ut respuat malũ. ꝯcupiscibilẽ ũ appetat bo¬
nũ. Iste tres uires tͥbus oppositis uitiis originałr corrũpunt᷑.
Uis racõalis ꝑ igͦrãtiã ut ñ discernat ĩ t̾ bonũ ⁊ malũ. uisir¬
ascibilis ꝑ iracũ diã ut respuat bonũ. Uis ꝯcupiscibił ꝑ ꝯcup¬
iscẽtiã ut appetat malũ. pͥma gignit delictũ. ultima parit
peccatũ. media delictũ generat ⁊ petcatũ. Est enĩ deliccũ nõ
fact̾ fatiedũ. peccatũ agere nõ agẽdũ. Hec tria uitia ochũt᷑
ex carne corrupta ꝑ tres carnales illecebras. In carnali ꝗppe
cõm̾tio ratõis sopitur intuitus. ũ igrãtia seminet᷑. libidiniᷤ

Expanded text:
anima infusa contrahit labem peccati, maculam culpe, sordem iniquitatis. Sicut ex vase corrupto liquor infusus corrumpitur et pollutum contingens ex ipso contactu polluitur. 2 Habet enim anima tres naturales potentias sive tres naturales vires. Rationalem ut discernat inter bonum et malum, irascibilem ut respuat malum, concupiscibilem ut appetat bonum. Iste tres vires tribus oppositis vitiis originaliter corrumpuntur. Vis rationalis per ignorantiam, ut non discernat inter bonum et malum; vis irascibilis per iracundiam, ut respuat bonum; vis concupiscibilis per concupiscentiam, ut appetat malum. Prima gignit delictum, ultima parit peccatum, media delictum generat et peccatum. Est enim delictum non facere faciendum; peccatum, agere non agendum. Haec tria vitia contrahuntur ex carne corrupta, per tres naturales illecebras. In carnali quippe commercio, rationis sopitur intuitus, ut ignorantia seminetur: libidinis
Abbreviated transcription (Latin):
ãnos ꝑ ueniũt. Siꝗs aũt usq ad senecturt̃ ꝑuenerit. statĩ cor eioᷤ
asfligit᷑ ⁊ capd̾ ꝯcutit᷑. lã guet sp̃s ⁊ fetet anelicus. facies rugat᷑¬
⁊ statura curuat᷑. caligãt occłi. ⁊ uacillãt articuli. nares effluũt¬
⁊ crines defluũt. tremit tactus. ⁊ deperit actus. dẽtes putre scũt.
⁊ aures surdescũt. Seney facile ꝓuocat᷑ ⁊ difficile reuocat᷑. ato cre¬
dit. ⁊ tirde discredit. tenax ⁊ cupidus. tristis ⁊ q̃rulus. ueloꝵ ad
loq̃ dũ cardus adłoꝑ audiẽ dũ. s nõ tardus ad it̃a. Iaudat ãciq̃s.

Expanded text:
utem ad senectutem processerit, statim cor ejus affligitur, et caput concutitur, languet spiritus et fetet anhelitus, facies rugatur, et statura curvatur, caligant oculi, et vacillant articuli, nares effluunt, et crines defluunt, tremit tactus, et deperit actus, dentes putrescunt, et aures surdescunt. Senex facile provocatur, difficile revocatur; cito credit, et tarde discredit, tenax et cupidus, tristis et querulus, velox ad loquendum, tardus ad audiendum, sed non tardus ad ira
Abbreviated transcription (Latin):
Et actẽde qͦ cibo ꝯceptus nutriat᷑ in utero. Qualit̾ puer q¬
ꝓfecto sãguine mestruo. ꝗ cessat ex femina ceptus nutriat᷑.
pꝰꝯce pt̃. ut ex eo ꝯce ptꝰ nucriat᷑ in femina. qui fert᷑ eẽ fã det¬
e st abilis. ⁊ ĩmũdus: ut ex eiꝰ qt actu fruges ñ germinẽt. arese¬
ant arbusta. moriãtͣ herte. amittãt arbores fructꝰ. si ca nes iñ
comederẽt ĩ rabiẽ efferãt᷑. ꝯcepti fetus uitiũ seminis ochãt.
ut lopsi ⁊ elephãtici ex hac corruptõe nascãt᷑. uñ scd̾m legẽ mo¬
saicã. mulies q̃ m̃estruũ patit᷑ reputat᷑ in m̃uda.⁊ siꝗs ad mẽst¬
ruatã accederet.: iubent᷑ int̾fici. ac ꝑꝑ ĩmũditiã mẽstruoꝵ p̃cip¬
tẽpli cessaret ingressu. De in betillitate infantis.

Expanded text:
ed attende quo cibo conceptus nutriatur in utero. Profecto sanguine menstruo, qui cessat ex femina post conceptum, ut ex eo conceptus nutriatur in femina. Qui fertur esse tam detestabilis et immundus, ut ex ejus contactu fruges non germinent, arescant arbusta, moriantur herbae, amittant arbores foetus, et si canes inde comederint in rabiem efferantur. Concepti fetus vit. Unde secundum legem Mosaycam mulier que menstrua patitur ruputatur immunda, et si quis ad menstruatam accederet iubetur interfici. Ac propter immunditiam menstruorum precipginta diebus a templi cessaret ingressu. V De imbecillitate infantis.
Abbreviated transcription (Latin):
Os in ꝗd ħer. tã lapidei cordis cuiꝰ aĩa ñ sit liq̃facta ĩ hoc u̾bo. Oꝑd
ãnũtiari dulcius poterat: ꝗd delectabilius cõmẽdari: Od tale ũ¬
quã aũdicũ ẽ :aut ꝗd scimłe aliq̃n mũdus accepit᷑ Obreue u̾bũ¬
de u̾bo abreuiatũ. Laborat affectio melliflue dulcedinis copi am
latius effunde̾ gestiẽs. nec ĩueniẽs u̾ba. łata si ꝗd̾ gr̃a ẽ huꝰ ser¬
monis : ut ꝯtinuo ĩcipiat minꝰ sapere si uł unũ Iocha mutauero

Expanded text:
 » Quis tam lapidei cordis, cujus anima non liquefacta sit in hoc verbo? Quid annuntiari dulcius poterat? quid delectabilius commendari? Quid tale unquam auditum est, aut quid simile aliquando mundus accepit? e refertum! Laborat affectio mellifluae dulcedinis copiam latius effundere gestiens, nec inveniens verba. Tanta siquidem est gratia sermonis hujus, ut continuo incipiat minus sapere
Abbreviated transcription (Latin):
emo se ꝯfidat exꝑtẽ a pena. ꝗ se nouit ĩmunẽ a culpa. ꝗstat uide¬
at ne cadat. Ilã sepe despnat ĩ nocẽs.⁊ nocẽs ab soluit᷑.pius putnt᷑
⁊ ĩpius honorat᷑. hs̃ crucifigit᷑ barrabas liberat᷑. hodie uir ꝗetus
mutilis. uir religiosus ypocrita. uit sĩplex fatuus reputat᷑. d̾rio
et᷑ iusl sĩplicitas. Lãpas ꝯtẽpta apd̾ cogitatões diuitũ.

Expanded text:
em a culpa. Qui stat, videat ne cadat. Nam sepe dampnatur innocens et nocens absolvitur, pius punitur et impius honoratur, Iesus crucifigitur et Barrabas liberatur. Hodie vir quietus inutilis, vir religiosus ypocrita, vir simplex fatuus reputatur. «Deridetur enim iusti simplicitas, lampas contempta apud cogitationes divitu
Abbreviated transcription (Latin):
mõ. Multus curas secũt᷑ sop̃nia.⁊ ubi multu sõpnia płime ua¬
nes nocturnas ñ solũ caro polluit᷑. s aĩa maculat᷑. Un dñs ĩ le¬
extrã castra.⁊ ñ reu̾tae pͥusꝙͣ ad uesperũ lauet᷑ aqua. ⁊ pꝰ solis
occasũ reg rediat᷑ in castra. De cõpassione
uãto tolore turbamͣ ꝙͣto tremore ꝯeutimͣ.cũ amicoꝵ dãpna
sentimꝰ. cũ parẽtũ ꝑicula formidamus. pł ĩt̾dũ sanus formidĩe

Expanded text:
3 Multas curas sequuntur sompnia et ubi multa sompnia, plurime vanes nocturnas non solum caro polluitur, sed et anima maculatur. Unde Dominus in Leam ad vesperam lavetur aqua, et post solis occasum regrediatur in castra». XXV De compassione. 1 Quanto dolore turbamur, quanto tremore concutimur, cum amicorum dampna sentimus, cum parentum pericula formidamus! Plus interdum sanus formidine
Abbreviated transcription (Latin):
aqua ꝓcellas ⁊ stuctus. aer cẽpestates ⁊ tͦnitrua. igͥs corrusca¬
tões ⁊ tulgura. Maledicta ĩꝗt t̾ra ĩ opere tuo. ⁊cͣ. Nõinsidiat᷑ no¬
d aperde silua.⁊ sĩgłaris ferus depastus ẽ. lupus ⁊ ursus. pardus
⁊ leo. tigris ⁊ onager. cocodrillus ⁊ gristus. ẜpẽs ⁊ coluber. basi¬
liscus ⁊ iaspis. ce raustes ⁊ draco. scorpiones ⁊ iuꝑe. s ⁊lẽdes et
pulices. pediculi scimphes ⁊ musce. scarabones ⁊ uespe. pisces
⁊ uolucres. Nã ꝗ creati sumꝰ ut dñateuͣ piscib matis. ⁊ bestiũ e̾¬

Expanded text:
aqua procellas et fluctus, aer tempestates et tonitrua, ignis coruscationes et fulgura. «Maledicta, inquit, terra in opere tuo, spinas r aper de silva, et singularis ferus depastus est eam». Lupus et ursus, pardus et leo, tigris et onager, cocodrillus et griphes, serpens et coluber, basiliscus et aspis, cerastes et draco, scorpiones et vipere; sed etiam lendes et pulices, cimices et pediculi, sciniphes et musce, scarabones et vespe, pisces et volucres. Nam qui creati fuimus, ut dominaremur piscibus maris et
Abbreviated transcription (Latin):
ua ꝗb dm̃ offendit. ꝓximũ ⁊ seip̃m. Agit turpia ꝗb polluit
git utilia. negligit necessaria. ⁊ fiet cibus ignis. ꝗ sẽꝑ ardr.¬
⁊ urit.⁊ nĩꝙͣ est ĩ ex tĩguibilis. esca u̾mis. ꝗ sẽꝑ rodit ⁊ come¬
dic ĩmortalis. massa putredinis q̃ sẽꝑ fetet uald orribilis.¬
helem̃ẽtis. planetas ⁊ stellas fecit ex igne.flatus ĩetus fe¬
cit ex aere. pisces ⁊ uolucres fetit ex aqua. hõies ⁊ ium̃eta feẽ
de terra. Cõsciderãs itꝗq aquatioa seuilẽ mueniet. ꝯscid̾ ãs
aerea se uiliorẽ agnoscet. ꝯscidãs ignea se uilissimũ reputa¬
bit. Nec ualebit se parificare celestib nͨ audebit se p̃fer¬
re t̾renis. qr par̃ẽ se iumẽtis inueniet.⁊ scimłem recogscet.

Expanded text:
um, offendit seipsum; agit turpia, quibus polluit git utilia, negligit necessaria. Fiet cibus ignis, qui semper ardet, et urit inexstinguibilis: esca vermis, qui semper rodit, et comedit immortalis: massa putredinis, quae semper fetet, et sordet hlementis. Planetas et stellas fecit ex igne, flatus et ventos fecit ex aere, pisces et volucres fecit ex aqua: homines et iumenta fecit de terra. Considerans igitur aquatica homo se vilem inveniet, considerans aeria se viliorem agnoscet, considerans ignea se vilissimum reputabit, nec valebit se parificare celestibus, nec audebit se preferre terrenis, quia parem se iumentis inveniet et similem recognoscet.
Abbreviated transcription (Latin):
bilẽ ꝯditõis ingressũ. culpabilẽ humane quͣsatõis ꝓgreiłũ. dãp¬
nabilẽ hum ane dissolutõis egressum. Cõscideras gͦ cũ lacruis
de quo factus ẽ hõ. ꝗd fati at hõ. ꝗd fiicturus sit hõ. sane con¬
licẽt. turpia q̃ nõ decẽt.uana q̃ nõ expẽdiũt.fiet cibus ignis.
esca uermis. massa putredinis. Expoña io planius. edisser̃a ple¬
nius. Formatꝰ ẽ hõ de pulu̾e.de luto. de cinere. qd̾q uilius est
d̃ sprircissisimo sꝑmate. Cõceptus ĩ pruritu carnis. ĩ feruore
libidinis. ĩ fetore luxurie. qdq deteri ẽ in labe peccati. Nacus¬

Expanded text:
is humane ingressum, culpabilem humane conversationis progressum, dampnabilem humane dissolutionis egressum? Consideraverim ergo cum lacrimis de quo factus sit homo, quid faciat homo, quid futurus sit homo. Sane folicent, turpia quae non decent, vana quae non expediunt, fiet cibus ignis, esca vermis, massa putredinis. Exponam id planius, edisseram plenius. Formatus est homo de pulvere, de luto, de cinere: quodque vilius est, de spurcissimo spermate: conceptus in pruritu carnis, in fervore libidinis, i
Abbreviated transcription (Latin):
morib ꝯgneͣ ꝯretẽtiores. is pocior extimetur q̃ fibi
ꝯsules mulit᷑ appluu̾it. ⁊ ne forte hii qui gradu ꝓ¬
ximo aduiduaꝵ sucorssic̃m uocantur honestas nup¬
si hĩ rei suspicio ꝓcessit eoꝵ uolumus au̾cte iudiciũ¬
q surced̾e ad quos ã si fatalis sors int̃ erssit tñ hr̃di¬

Expanded text:
moribus petitores, is potior aestimetur, quem sibi consulens mulier adprobaverit. Sed ne forte ii, qui gradu proximo ad viduarum successiones vocantur, et honestas nupsmodi rei suspicio processerit, eorum volumus auctoritatem iudiciumque succedere, ad quos, etiamsi fatalis sors intercesserit, tamen heredi
Abbreviated transcription (Latin):
is hr̃des. ut ecor sifilium ⁊ exeo nepõtẽ neptẽ¬
ue in potãte hãm. quia filrus gradũ p̃cedit
is solus ium sui hrdis ht̃. quãuis nepo qͦ
⁊ neptis exeo mead potãte sint. s si filius ms
me uiuo moriatur nͣalit łciuilit᷑ .s. ꝓcapi

Expanded text:
i heredes: ut ecce si filium et ex eo nepotem neptemue in potestate habeam, quia filius gradu praecedit, is solus iura sui heredis habet, quamuis nepos quoque et neptis ex eo in eadem potestate sint; sed si filius meus me uiuo moriatur aut qualibet ali
Abbreviated transcription (Latin):
nã nõ utiq si ille informit reliq̃ obtulit lib
mũ d̾inde ꝯputandas. ut erplonin possit. ĩpo¬
tatcẽs ꝓbe an imꝓbe irferãtur accerta iate it¬
lata annõ recte. ita eñi incipit quidã ros aftõ.
puenit aũt ad pocc̃iam inistis u̾bis. ⁊̃ hr̃de noti¬
tia instrui rõnũ. ut sciar quid inquac̃q itẽ
scriptũ sit. nã ꝙ ipẽ inius facturus erat ab

Expanded text:
nam non utique si ille in folle reliqua optulerit, liber imum, deinde computandas, ut explorari possit, imputationes probe an improbe referantur, accepta recte relata an non recte: ita enim incipit quidem res a facto, peruenit autem ad pecuniam. inest his uerbis etiam heredes notitia instrui rationum, ut sciant, quid in quaque ratione scriptum sit. nam quod ipse uiuus facturus erat, ab
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃m filiũ hrdem instituere ł exhr̃dare nõia¬
tim deb̾o nec nõ une faciam testm ita a ĩne
pote nepte ue exeo neccẽ ẽ michi ł hr̃dẽ in¬
slituẽ uł exhr̃dare. ne forte me unuo mortuo
filio succedendo in eius loc̾ nepos neptis ue

Expanded text:
ium uel heredem instituere uel exheredare debeo, ne non iure faciam testamentum, ita et nepotem neptemue ex eo necesse est mihi uel heredem instituere uel exheredare, ne forte, me uiuo filio mortuo, succedendo in locum eius nepos neptisue
Abbreviated transcription (Latin):
culosa. ⁊ q̃ uĩtate fallat. nã płiq inpaciẽtia siñ di nti
torm̃toꝵ. ita torm̃ta ꝯtẽpnut̃. ut exprimi ab eis u̾ita
nullo mõ possit alii tantt sut inpaciẽtia. ut pocius¬
inquos uis inteñ. qͣm pati torm̃ta uelit̃. ita fit ut ⁊̃
uanio mõ fateant᷑ ut nõ tm̃ se u̾m ⁊̃ alios cuminẽt̃.

Expanded text:
culosa et quae ueritatem fallat. nam plerique patientia siue duritia tormentorum ita tormenta contemnunt, ut exprimi eis ueritas nullo modo possit: alii tanta sunt inpatientia, ut quo‹d›uis mentiri quam pati tormenta uelint: ita fit, ut etiam uario modo f
Abbreviated transcription (Latin):
aget curator. s fimosus dum sapit hr̃ditate adi
bit cõia alia faciet q̃ saniis hõib ꝯpetũt. si aut̃ finor
stimulis suis iteꝵ accendit eum. curator inccͣtu¬
fimosi ꝯiũgetur ut nom̃ quidẽ curatoris in om̃e
nascatur qͣm desine̾ uid̾atur. ut .i.e.l. płt. d̾pchuis¬

Expanded text:
osse furiosum, dum sapit, et hereditatem adire et omnia alia facere, quae sanis hominibus competunt: sin autem furor stimulis suis iterum eum accenderit, curatorem in contractus vocari, ut nomen quidem curatoris in omne nascatur quam desinere videatur. D. k. Sept. Lampadi
Abbreviated transcription (Latin):
cedunt. ac sisolo cede solẽt caq̃ inedificantur aut in¬
ẜuntur. Poq si incortis m̃brani sue turs carm̃ ł hy¬
ẽẽ uid̾is. s si atitio petiis libros tud tua suc m̃bra¬
nas eẽ. nec ĩpensa scupture soluẽ ꝑotussis. pouit se
titius dfendere ꝑ excepitẽ doli mali. utiq si brãfid̾.¬

Expanded text:
cedunt acsi solo cedere solent ea quae inaedificantur aut inseruntur: ideoque si in chartis membranisve tuis carmen vel hieberis. sed si a Titio petas, tuos libros tuasve membranas esse, nec impensam scripturae solvere paratus sis, poterit se Titius defendere per exceptionem doli mali, utique si bona fid
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ecce .n. si qui adult̾u ssnt accati ⁊ obtentu
ꝓximitatis ĩtentate depułint pp̃ ꝯmemoratõ¬
nẽ uccĩtudĩs fidẽ cͥmĩ derogando dũ extim a¬
tũ ñ deb̾e credi ꝙ allegat᷑ ł ñ potuisse ꝯmit¬
ti huis si p̾tmnod̾ ĩ nuptias suas ꝯsortiũq ꝯue¬

Expanded text:
 . Si qui adulterii fuerint accusati et obtentu proximitatis intentata depulerint, per commemorationem necessitudinis fidem crimini derogando, dum existimatur non debere credi quod adlegatur, non potuisse committi, hi si postmodum in nuptias suas co
Abbreviated transcription (Latin):
naft̾iũ hre. S neq ea q̃ cdupplitia uocant. ⁊ siquid ta¬
leẽ religiosus uõ ep̃s muleris quidẽ in suo locostude¬
at manere monachor aũt aliũ monastium edificare¬
sͥ cegat. si aũt pła sint alia monastia. separẽtur in
aliis monastiis monache. ⁊ mnaliis monachi rec añt

Expanded text:
 sed nec ea quae duplicia vocant, et si quid tale est. Religiosus episcopus mulieres quidem in suo loco studeat manere, monachos autem aliud monasterium aedificare cogat. Sin autem plurima sint talia monasteria, separentur in aliis monasteriis monachae, et in aliis monachi. Res aut
Abbreviated transcription (Latin):
potes siue legittimos siuc legibus incognitos hĩt. ⁊ siquis
ꝯtra boc fec̾it. ⁊ isqui fc̃s ẽ. ⁊ isqui cum fetit ep̃atus. ex pl¬
ut non nuñ sex m̃sib appareat eum inłicatũ fuisse.
diuim p̃cipuint canonec. ⁊ si quidẽ denegnu̾it sepesse custo¬
dire nõ ꝯsecratur. sin aute pollicitus fucrit obs uaturũ¬

Expanded text:
us incognitos. Et si quis contra haec fecerit, et is qui factus est, et is qui eum fecit, episcopatus expelut non minus sex mensibus appareat eum in clericatu fuisse. divini praecipiunt canones, et si quidem denegaverit, se posse custodire, non consecr