comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
dotib palotũ spudonẽ pͥgustatorẽ
sinĩ ab agrippma corruptũ appost¬
tor serũ cũ somitu et ału soluttẽ
bideret Ilus claudii secutiua oꝑe
uenophõtie medici illitis ueneno
pẽis ad nomitũ ꝯtinuãdũ pore¬
ctio eoitũ ẽ quo cupielat uxor spẽ¬
tandem in cubiculũ reductꝰ igͣris
omid p̾ter agrippinã mortuus est.
Quiꝰ quidẽ mors nõ añ ab agripiã
palã nũciata est ꝙͣ amicorũ suffia¬
gio omisso britanuito tanꝙͣ mm
ore uero iaom ł pubestens sublima¬
ret᷑ in pͥncipẽ Q adeo gͣtũ fuit ne¬
roni ut mr̃em illico tanꝙ̃ bene mi¬
tã a cũctis tam publicis qͣm p̾ua¬
tis p̾poneret bideret qr sibi citulũ
mrĩ uero p̾ncipatũ sũpsisse ⁊⁊ sic
especula rõui pͥncipatus agrippiã
toto effulsit orbi Ceterũ splẽdor
iste tam gnͣdis turpi macula la¬
bestũs est nã cede płiũ atq exili¬
is aliqnͣdiu debachata ẽ p̾tẽa oe¬
dicũ fuit a ea paciente pter natu¬

Expanded text:
donem pregustatorem suum ab Agrippina corruptum appositos. Verum cum vomitu et alvi solutione videretur salus Claudii secutura, opere Xenophontis medici illitis veneno pennis ad vomitum continuandum porrectis, eo itum est quo cupiebat uxor. Iptandem in cubiculum reductus, ignaris omnibus preter Agrippinam, mortuus est. Cuius quidem mors non ante ab Agrippina palam nuntiata est quam, amicorum suffragio, omisso Britannico tanquam iuniore, Nero iam pubescens sublimaretur in principem. Quod adeo gratum fuit Neroni ut matrem illico, tanquam bene meritam, in cunctis, tam publicis quam privatis, preponeret videreturque sibi titulum, matri vero principatum sumpsisse. Et sic especula romani principatus Agrippina toto effulsit orbi. Ceterum splendor iste tam grandis turpi macula labefactatus est; nam cede plurium atque exiliis aliquandiu debachata est. Preterea creditum fuit, ea patiente, preter natu
Abbreviated transcription (Latin):
nuibe me a nibe deo cõcepis berũ
longe alit̾ ꝙ̃ arbitrare᷑ successit
ex uerbo nã cũ obstupuis pauli¬
na ⁊ in m̃tem ex gestis auditieq
reuocasset płmia ꝯfestim fraudẽ
son sit ⁊ turbata se ad iurũ retulit
eiq mũdi atq sac̾dotũ dolũ ut ipã
ꝑcipiebat aꝑuit Ex quo subsecutũ
est ut uir conquert᷑ tybeno aquo
cõpta frande actũ ẽ ut sac̾iotes af¬
fice̾nt᷑ suplicio ⁊ mũdus mustare᷑¬
au̾dilio ⁊ lusa paulma in romain
nulgu uertere᷑ fabulã carior sim¬
plicitate sua ⁊ mũdi frande stã
ꝙͣ ex amibis deuotõe / ⁊ ẜnata casti¬
monia tam solert᷑.

Expanded text:
deo conceperis —. Verum longe aliter quam arbitraretur successit ex verbo. Nam cum obstupuisset Paulina et in mentem ex gestis auditisque revocasset plurima, confestim fraudem sensit et turbata se ad virum retulit eique Mundi atque sacerdotum dolum, ut ipsa percipiebat, aperuit. Ex quo subsecutum est ut vir conquereretur Tyberio; a quo, comperta fraude, actum est ut sacerdotes afficerentur supplicio et Mundus multaretur exilio et lusa Paulina in romani vulgi verteretur fabulam: clarior simplicitate sua et Mundi fraude facta, quam ex Anubis devotione et servata castimonia tam solerter.
Abbreviated transcription (Latin):
et int̾ potissiõs roͣnorũ deos cũ Iu¬
none regnna et ip̃a dea ꝑit̾ hrẽt᷑.
Sũt ciĩ nõnulli gͣuissum iuri ase¬
rentes nõ unius minerue s plũ
q̃ dc̃a sũt fuisse ꝯꝑta q ego libẽt᷑
assentiã ut cłare mulieres ampli¬
ores sint numers¬

Expanded text:
um deos, cum Iunone regina et ipsa dea pariter haberetur. Sunt tamen non nulli gravissimi viri asserentes non unius Minerve, sed plurium que dicta sunt fuisse comperta. Quod ego libenter assentiam, ut clare mulieres ampliores sint numer
Abbreviated transcription (Latin):
tõnib deerant actes/ Quib agẽ¬
tib m̾itis eo usq itũ est ut neq̃ũ¬
tib obsiste̾ obscenitatib mulieris
quas enestigio nõ tñ oñs sc̾pturꝰ
sũ et ionis filia et ex deab una
eciã uen̾andissiã hĩta sit nec soͫ
a pud paphos uetustissimũ cypri¬
orũ opidũ thure solo placata ẽ nã
in prostibuloꝵ uoluitaba splccitie
¶ Uecũ et apud natões reliquas et
rõnos qui tẽplũ ei subtitulo uen̾is
genit̾tis et uerticordie aliisq in¬
signib olim scrure̾ E qͥs multa
banc duob impsisse uiris creditũ
est Cui pͥmo non satis c̾tũ nupsit
g ͦ ut placet aliquib añ nultano
leminoꝵ regi et ioiuis crecensis
filio Quo sublato impsit a dom sie

Expanded text:
tionibus deerant artes. Quibus agentionibus deerant artes. Quibus agentibus meritis eo usque itum est ut, nequeuntibus obsistere obscenitatibus mulieris, quas evestigio, non tamen omnes, scripturus sum, et Iovis filia et ex deabus una etiam venerandissima habita sit. Nec solum apud Paphos, vetustissimum Cypriorum oppidum, thure solo placata est — nin prostibulorum volutabatur spurcitie —; verum et apud nationes reliquas et Romanos, qui templum ei sub titulo Veneris genetricis et Verticordie aliisque insignibus olim struxere. Sed quid multa? Hanc duobus nupsisse viris creditum est: cui primo, non satis certum. Nupsit ergo — ut placet aliquibus — ante Vulcano Lemniorum regi et Iovis cretensis filio; quo sublat
Abbreviated transcription (Latin):
enere Maprauã fuisse
cuo opdio de pentib aũt a
non mułlis ambigit᷑ nã aͤni eã
eỹri ciuusdã et syre uolunt filiã
Ouidã uõ cipri et dionis ciprie
mulieris nõ nuilli reor ad eius ex¬
tollendã pulccitudinis claritatẽ
Iouis ⁊ dioms predc̃e genitã asse¬
tuit Gane ex quotũq sit pre ge¬
anta eã ant̾ claras mulieres pociꝰ
ob illustoem eius pulcirtudinẽ qnͣ
ob decorosũ inuentũ destribendã
censui Tanto gͣ oris decore ⁊ tociꝰ
corporis benustate emncuit ut sepe
intuenciũ falleret᷑ credulitas/ nã
quidã ilłã ip̃m celi sydus ꝙ uen̾e
nũcupamꝰ dicebant Alñ eã cele¬
stẽ femĩa in t̾cas eo ioiuis gremo
lapsã et brenit̾ om̃s t̾ra offustati ta¬
ligine qm̃ sciebant a morli femiã
editã ĩmorlem asserelũt deã eãꝙ
infausti amoris qui cupidinẽ uoci¬
cabant genitricẽ totis iusib affrr¬
mabãt nec illi int̾cipiendi stultoꝵ
intuenciũ m̃tes uariis gesticula¬

Expanded text:
enerem cyprianam fuisse atur opinio; de parentibus autem a non nullis ambigitur. Nam alii eam Cyri cuiusdam et Syrie volunt filiam; quidam vero Cyri et Dyonis cyprie mulieris. Non nulli, reor ad eius extollendam pulchritudinis claritatem, Iovis et Dyonis predicte genitam asserunt. Sane, ex quocunque sit patre genita, eam inter claras mulieres potius ob illustrem eius pulchritudinem quam ob dedecorosum inventum describendam censui. Tanto igitur oris decore et totius corporis venustate emicuit, ut sepe intuentium falleretur credulitas. Nam quidam illam ipsum celi sydus, quod Venerem nuncupamus, dicebant: alii eam celestem feminam in terris ex Iovis gremio lapsam. Et breviter omnes, tetra obfuscati caligine, quam sciebant a mortali femina editam, immortalem asserebant deam eamque infausti amoris, quem Cupidinem vocitabant, genitricem totis nisibus affirmabant; nec illi intercio piendi stultorum intuentium mentes variis gesticula
Abbreviated transcription (Latin):
ea luctatũ suꝑatũq. hui  in suꝑ
incognitũ oĩo omib añ laificiũ
inuentũ fuisse uolũt. nã oñso qͦ
ordine purgata supfluitatib la¬
na eaq dentib mollita ferreis
apponetur colo atq demũ digitis
de duce̾tur in filũ textoine erco¬
gitauit officiũ eo q docuit quo
pacco int̾ nect̾ent᷑ ñutẽ fila. et
tractu pectinis iñge̾nt᷑ et calce
solidaret᷑ in textũ. In cuiꝰ opifi¬
cn laudẽ pugna illa insignis er d
et aragues colop home retitatia.
Nũ insꝑ oles eo usqr morͣlib i¬
auditũ hec inueĩt docuitq atti

Expanded text:
tum superatumque. Huius insuper, incognitum omnino omnibus ante, lanificium inventum fuisse volunt; nam, ostenso quo ordine purgata superfluitatibus lana eaque dentibus mollita ferreis apponeretur colo atque demum digitis deduceretur in filum, textrine excogitavit offitium eoque docuit quo pacto internecterentur invicem fila et tractu pectinis iungerentur et calce solidaretur intextum. In cuius opificii laudem pugna illa insignis eiusdem et Aragnis colophonie recitatur. Usum insuper olei, eo usque mortalibus inauditum, hec invenit doc
Abbreviated transcription (Latin):
merual que et passas¬
uugto tanta claritate cõ¬
spicua fuit ut nõ illi fuisse morͣle
orignnẽ scolidi acbitrati sĩt lpies
auĩt quidẽ hnͣc. ogign Regis tpr̃e
apud lacũ tritonũ. haud longe a
sinu syitiũ inunori. pmo uisam in
t̾ois et cognitã et qm̃ tractu epĩs
multa facientẽ uidissent añ nõ¬
uisa non uisa non solũ a pd᷑ rudes
a fros uerũ apud grecos qui cẽpe¬
state prudencia anterbãt cet̾rs
a bsq mr̃e exĩonis c̾e̾bro genitã ⁊
celo lapsã creditũ est. Cui ri¬
diculo errori canto plus fidei auctũ
est. qñto ocultior eius fuit origo.
¶Snͣc añ alia uolu̾e ppetua floru¬
isse uirginitace ꝙ ut plemori cre¬
datur fide fuire uulcanũ ignis deũ¬

Expanded text:
erva, que et Pallasvirgo tanta claritate conspicua fuit ut non illi fuisse mortalem originem stolidi arbitrati sint homines. Aiunt quidem hanc Ogigii regis tempore apud lacum Tritonium, haud longe a sinu Syrtium minori, primo visam in terris et cognitam; et quoniam tractu temporis multa facientem vidissent, ante non visa, non solum apud rudes Affros, verum apud Grecos, qui ea tempestate prudentia anteibant ceteros, absque matre ex Iovis cerebro genitam et e celo lapsam creditum est. Cui ridiculo errori tanto plus fidei auctum est quanto occultior eius fuit origo. Hanc ante alia voluere perpetua floruisse virginitate; quod ut pleniori credatur fide, finxere Vulcanum, ignis deu
Abbreviated transcription (Latin):
constructo suoq nimĩ consetrato
in eode̾ illã effigiau̾e aculis conã
et ꝙ Raro nostat᷑ in quẽ finẽ sapi¬
ẽtis tendat intentũ. galeatã uolẽ¬
tes ob id sapientũ tecta / et armata
significari consilia Andutã lorita
matus sit sapies longissiã mumi¬
tã hasta ut ꝯprehenda᷑ saꝑiẽtẽ
in longinqͦ spitula fige᷑. ¶pterea
coistalmo egide. et ieo gorgoĩs
caput infirũ ꝓtectã p̾tendẽtes
obhoc lucida sapiẽti oĩa ẽẽ tegum̃¬
ta eos ꝙ seipentina semꝑ astucia
a deo pͥmimutos ut saxei eorũ in¬
tuitu bideant᷑ ignari. Euisq in
tutellã noctuã posu̾e firmantes
prout in luce sit et in tenebris ui¬
de̾ prudẽtes tande̾ huiꝰ mulieris
longe lateq diffudit tantũ q sa¬
uit illi ueterũ orror ut fere ꝑ uni¬
u̾sũ eius in honorẽ tẽpla ꝯstiuetẽ
et celebraren᷑ sacra eoq usq con¬
scende̾t ut in capitolio pẽs Iouẽ op

Expanded text:
constructo suoque numini consecrato, constructo suoque numini consecrato, in eodem illam effigiavere oculis torvam, eo quod raro noscatur in quem finis sapientis tendat intem tum; galeatam, volentes ob id sapientum tecta et armata significari consilia; indutam lorica, matus sit sapiens; longissima munitam hasta, ut comprehendatur sapientem in longinquo spicula figere; preterea cristallino egide, et in eo Gorgonis caput infixum, protectam, pretendentes ob hoc lucida sapienti omnia esse tegumenta, eosque serpentina semper astutia adeo premunitos, ut saxei eorum intuitu videantur ignari; eiusque in tutelam noctuam posuere, firmantes, prout in luce, sic et in tenebris videre prudem tes. Tandem huius mulieris longe lateque diffudit tantumque favit illi veterum error, ut fere per universum eius in honorem templa construerentur et celebrarentur sacra; eoque usque conscenderet, ut in Ca
Abbreviated transcription (Latin):
m̃e Or qr mitũ utilitatis afferre
usũ sit ei adusus neptinũ m
noĩandis a se athems atributa
uctoriã creditur. Uolũtq huiꝰ
fuisse opus cũ iã quadrigarũ pͥma
reꝑisset bsũ. ferrũ in arma acce
cõu̾te armis corpꝰ conteg̾e̾ aciẽ
bellanciũ ordinare et leges om̃s
quib eat᷑ in pugnã edoc̃e. dicũt
p̾cea eã mũos iueisse et in ordi¬
nẽ deduxisse quẽ in hodierĩ us
seruamꝰ. Cec̾ũ ex osse courũ alitꝰ
auis seu explaustri pocrꝰ calamo
eam tibias seu pastorales fistulas
p̾mã cõposuisse credide̾ easq in
t̾ras e celo deiecisse / eo ꝙ flantis
redde̾nt curgidũ guitur et ora de¬
formia. Quid multa ob tõt cõꝑta
ꝓdiga deitatũ largit᷑o antiquitas
eidem sapiẽ mimẽ accribuit. Quo
intuitu cracti ã themẽses ab ea nũ¬
cupati et eo ꝙ auitas studiis apta
uideret᷑ ꝑ que quisq fit prudens
et sapiens eã in suã sũpsere tutel¬
lã eiq arcem dicau̾e ⁊ ingenti tẽplo

Expanded text:
 quia multum utilitatis afferre visum sit, ei adversus Neptunum in nominandis a se Athenis attributa victoria creditur. Volunt etiam huius fuisse opus, cum iam quadrigarum prima repperisset usum, ferrum in arma arte convertere, armis corpus tegere, aciem bellantium ordinare et leges omnes, quibus eatur in pugnam, edocere. Dicunt preterea eam numeros invenisse et in ordinem deduxisse, quem inhodiernum usque servamus. Ceterum ex osse cruris alicuius avis, seu ex palustri potius calamo, eam tibias seu pastorales fistulas primam composuisse credidere easque in terras ex celo deiecisse, eo quod flantis redderent turgidum guctur et ora deformia. Quid multa? Ob tot comperta, prodiga deitatum largitrix, antiquitas eidem sapientie numen attribuit. Quo intuitu tracti, Athenienses ab ea nuncupati; et eo quod civitas studiis apta videretur, per que quisque fit prudens et sapiens, eam in suam sumpsere tutelam eique arcem dicavere et, ingenti templo
Abbreviated transcription (Latin):
nũ uirũ adonẽ dixerimꝰ eo ꝙ seu
cõplexionis sue uicio seu regiõis
infectõe in qua płiũ ui᷑ posse
lascuua seu m̃tis corrupte maliͣ
factũ sit adone iã mortuo in tã
gnͣdem lupurie pruritũ lapsa ẽ
ut oẽm decoris sui clacitatẽ coebris
formatõnib nõ offustatis occłis
maculasse uide̾t᷑ cũ iã ad iacẽtib
regionib notũ foret eã a msca¬
no uiro p̾mo cũ armig̾o cõptam
ex quo creditũ fabulã adult̾i mar¬
tis et eiusde̾ sibi ꝯpisse locũ po¬
stremo ut ab impudica frõte pau¬
lulũ ruboris astersisse uiderrt᷑ :
lascuuendi ampliorẽ sib cõcessis¬
se licenciã infanda tuopitudine

Expanded text:
um virum Adonem dixerimus, eo quod, seu complexionis sue vitio, seu regionis infectione, in qua plurimum videtur posse lascivia, seu mentis corrupte malitia factum sit, Adone mortuo, in tam grandem luxurie pruritum lapsa est, ut omnem decoris sui claritatem crebris fornicationibus non obfuscatis oculis maculasse videretur, cum iam adiacentibus regionibus notum foret eam a Vulcano, viro primo, cum armigero compertam; ex quo creditum fabulam adulterii Martis et eiusdem sibi comperisse locum. Postremo autem, ut ab impudica fronte paululum ruboris abstersisse videretur et lasciviendi sibi ampliorem concessisse licentiam, infanda turpitudine
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ satis execrãda cyprioꝵ ꝯsue ᵈ ͦ
ĩ mlta ꝓtacta sc̃ła testata ẽ seo¬
uau̾e quidẽ dm mitte migies
suas ad litora ut forensiũ ut̾ent᷑
cõcubitu ⁊ sic future castitatis sue
quidẽ abhoĩanda stulticia postea

Expanded text:
 satis execranda Cypriorum consuetudo in multa protracta secula testata est. Servavere quidem diu mictere virgines suas ad litora, ut forensium uterentur concubitu et sic future castitatis sue quidem abominanda stultitia postea
Abbreviated transcription (Latin):
tũ et ob id arbituͣt᷑ cã in mortem
scipionis uiri sui p̾stitisse ꝯsensũ
respectu sediciosi hoĩs truculentã
laudau̾it mortẽ.
pentib nõ satis pacet ĩsigni qua¬
dã audacia ppetuã s claritatẽ pe¬
ꝑit hec cũ assiduo at uario ⁊ accu¬
rate płimũ bert̾e̾t᷑ ornatu at oris
culcu nimo incederet splendidr
honesta berũ ⁊ nnuꝰ pudica ar¬
bitrata ẽ sane maͬco cornelio et
publio sempronio cõsulib amo .s.
pesimiũte deũ mr̃ in faucib cͥbe¬
riis applicaret ad qmͣ suscpiendã
enaui cũ irͣ rũsũ oraculi nau¬
sica ab uniu̾so senatu tocius urbis
nir optimꝰ iudicatus cũ irõnis eo

Expanded text:
tum; et ob id arbitrantur eam in mortem tum; et ob id arbitrantur eam in mortem Scipionis viri sui prestitisse consensum respectu, seditiosi hominis truculentam laudaverit mortem. parentibus, non satis patet; verum insigni quadam audacia perpetuam sibi claritatem peperit. Hec cum assiduo ac vario et accurate plurimum uteretur ornatu ac oris cultu nimio incederet splendida, honesta, verum et minus pudica arbitrata est. Sane, Marco Cornelio et Publio Sempronio consulibus, anno sPesimunte deum mater Romam in faucibus Tyberis applicaret. Ad quam suscipiendam e navi, cum iuxta responsum oraculi Nausica, ab universo senatu totius urbis vir optimus iudicatus, cum matronis o
Abbreviated transcription (Latin):
nultu nulla ex ꝑte t̾rita ertra¬
neũ temĩariũq equiciũ clarũ
genꝰ graccorũ mẽdaci demõstra¬
tõe fẽdare conãtem a se ignomi¬
mose reiecit nec ad id agendũ ꝙ
iubebat᷑ ullis ĩperiis aut mimis
induci potuit aut flecti Que tã
aĩose equiscio data repulsa et ĩ¬
sam hoĩs ꝓterua frustrata
a tribuius accuraciꝰ ex quito ne¬
gocio cognita ⁊ gn̾osi aĩ mulie¬
ris ꝓseu̾antia lauddata ẽ Erũt
forte qui dicãt esto iure maiorũ
uorũ sempronia m̾uerit nõ tñ
liat ob constanciã int̾ claras fuisse
ponendã eo ꝙ quedã inuato sibi
more mulieres in quocũq ꝓpoĩto
obstinate oppiõnis atq infleribilis
ꝑtinacie fint Ego aũt dato non
inficiar eas tiĩ si m̾tati ĩuitant᷑
arbitror laudandas Cui ꝓfecto sẽ¬
pronia insiscebat sũt p̾t̾ea qui be¬
lint hãc tã indomite fuisse c̾uicis
ut iul adu̾sus iudiciũ suũ scm̃ ꝙ
reliquerit si daret᷑ facultas ĩ ul¬

Expanded text:
vultu nulla ex parte territa, extravultu nulla ex parte territa, extraneum temerariumque Equitium, clarum genus Graccorum mendaci demonstratione fedare conantem, a se ignominiose reiecit, nec ad id agendum quod iubebatur ullis imperiis aut minis induci potuit aut flecti. Qua tam animose Equitio data repulsa, et insani hominis protervia frustrata, et a tribunis, accuratius exquisito negocio, cognita et generosi animi mulieris perseverantia laudata est. Erunt forte qui dicant, esto iure maiorum suorum Sempronia meruerit, non tamen hanc ob constantiam inter claras fuisse ponendam, eo quod, quodam innato sibi more, mulieres in quocunque proposito obstinate opinionis atque inflexibilis pertinacie sint. Ego autem, dato non inficiar, eas tamen, si veritati innitantur, arbitror laudandas; cui profecto Sempronia insistebat. Sunt preterea qui velint hanc tam indomite fuisse cervicis ut nil adversus iudicium suum factum quod reliquerit, si daretur facultas, inul
Abbreviated transcription (Latin):
ciuĩ traliere᷑ nõ quidẽ absq ma¬
unua ꝯsternatõe m̃tis Ibi autẽ
fauẽte multitudie ⁊ ptãte tribu¬
mcia om̃i instante ut deostulare᷑
equiciũ ex firmo piceno hoĩem tã¬
ꝙͣ nepotẽ suũ et gyberii gracci fũs
su filiũ eũqz ex sempronia fami¬
lia susciꝑet cogelli᷑ Que quidẽ ⁊¬
si eo in loco ꝯsist̾e̾t in quo eciã p̾u¬
cipes trem̾e ꝯsueu̾ant et huic inde
dissonis clamorib imꝑite mulcitu¬
dñuis ageret᷑ inmare᷑ ne ex adu᷑¬
so torna facie sublimib tribumorũ
auctoritas ĩ nichilo mulieris ꝯ¬
stançia furcta ẽ / qn ñuo menior ty¬
berio fr̃i p̾ter tres filios nõ fuisse
quorũ alt̾ nnuenis dũ in sardima
scipendia m̾eret᷑ obierat et alt̾
a dolescentulus paulo añ rumã
prĩs rome diei clauserat ⁊ tercrꝰ
infantulus post genitoris cedem
postumꝰ natus apud nuit̾tẽ alere᷑
ad huc ꝯstantissiõ pectore et acri

Expanded text:
cium traheretur, non quidem absque macium traheretur, non quidem absque maxima consternatione mentis. Ibi autem, far vente multitudine et potestate tribunitia omni instante, ut deoscularetur Equitium, ex Firmo piceno hominem, tanquam nepotem suum et Tyberii Gracci fratris sui filium, eumque ex Sempronia familia susciperet cogebatur. Que quidem, etsi eo in loco consisteret in quo etiam principes tremere consueverant, et hine inde dissonis clamoribus imperite multitudinis ageretur minareturve, ex adverso torva facie sublimis tribunorum autoritas, in nichilo muliebris constantia fracta est; quinimo memor Tyberio fratri preter tres filios non fuisse, quorum alter iuvenis, dum in Sardinia stipendia mereretur, obierat et alter adolescentulus paulo ante patris ruinam Rome diem clauserat, et tertius infantulus, post genitoris cedem postumus natus, apud nutricem aleretur adhuc, constantissimo pectore et acri
Abbreviated transcription (Latin):
tis filiã legnuꝰ quĩ ⁊ si ꝯmẽdabłem
fecit eafides qͥ ꝑentib sumꝰ obuoxii
plus satis me iudice illã in audito
nã si coditib uet̾ũ ad hibẽda fides
ẽ hec cũ gennõ denciũ od̾me na¬
ta monstruosũ de se spectaculũ a¬
siatias omĩb tribuit euo suo q̃
⁊ si nullũ ĩ madendo a tam mu¬
sitata denciũ qñtitate susceꝑit ĩpe¬
dimĩtũ insigni tiĩ deformitate nõ
caruit qniͣ ut iã p̾tactũ ẽ lauda¬
bi li fide cõpescuit nã suꝑatũ a põ¬
peio magno mitridatẽ genitorem
suĩ nullis ꝑiculis aut łaborib in¬
dulgẽdo semp secuta ẽ et obseqo
tã fideli testata nature cͥmĩa mi
titi sempromii gracci suo
tpe clarissimi iri suscẽpta ex cor¬
berii et grangracorũ amplitudiẽ
et constãcia aĩ a maiorib nõ de¬
gn̾ans suis huic enũ post cesos soes
ob sedicc̃es suas auĩt contigisse ut
a tribimo plebis corã ppło in iudi¬

Expanded text:
tis filiam legimus. Quam etsi commendabilem tis filiam legimus. Quam etsi commendabilem fecerit ea fides qua parentibus sumus obnoxii, plus satis, me iudice, illam inaudito Nam, si codicibus veterum adhibenda fides est, hec, cum gemino dentium ordine nata, monstruosum de se spectaculum Asyaticis omnibus tribuit evo suo. Que etsi nullum in mandendo a tam inusitata dentium quantitate susceperit impedimentum, insigni tamen deformitate non caruit quam, ut iam pertactum est, laudabili fide compescuit. Nam superatum a Pompeo magno Mitridatem genitorem suum, nullis periculis aut laboribus indulgendo, semper secuta est et obsequio tam fideli testata nature crimina imTiti Sempronii Gracci, suo tempore clarissimi viri, suscepta ex Corberii et Gaii Graccorum, amplitudine et constantia animi a maioribus non degenerans suis. Huic enim post cesos fratres ob seditiones suas aiunt contigisse ut a tribuno plebis coram populo in iudi
Abbreviated transcription (Latin):
tutis impperio deciupari poss aut
minꝰ decenti lascuna cuiꝙͣ miste᷑
de cetero qua la befactari bidere᷑
lũ excollenda laudib nulier huc
equo atq tacito paciens ĩuirias aĩo
ĩ deliberali in nualẽ sibi ancillulã
deffũcti iri ꝑsoluẽs debita ꝙ qnͣto
Rarius contigisse iudimꝰ tanto de¬
bemꝰ arbitrari spłendidiꝰ cõclamas¬
set alt̾᷑a et in consiliuĩ uocasset assi¬
nes nicinas et quascũq cognitas
mulieres easqr longa dicacitate
se omissã se relictã se iunlipensã se
i nullo p̾cio a uiro hĩtã eoq nue¬
te iuduã et ancillule ẜuuller de¬
iocte strtis m̾et̾cule pospoĩtã abie¬
assi extẽplo ymo sub corona uendi¬
disset antillã nrũ etiã publice in¬
sestass lac̾mis et questib nec curast
dũus suũ garculitate deffendẽt
nũ ꝙͥ honestissim ał iuri famã in¬
clitã macularet.
ripetruam saodicie su¬
isse regiiã et mag̾ mit̾da¬

Expanded text:
tutis improperio deturpari posset, aut tutis improperio deturpari posset, aut minus decenti lascivia cuiquam misceretur de cetero, qua labefactari videretur lum extollenda laudibus mulier, hinc equo atque tacito patiens iniurias animo, inde liberali in rivalem sibi ancillulam defuncti viri persolvens debita! Quod quanto rarius contigisse vidimus, tanto debemus arbitrari splendidius. Conclamasset altera et in concilium vocasset affines vicinas et quascunque cognitas mulieres easque longa dicacitate se omissam, se relictam, se vilipensam, se in nullo pretio a viro habitam eoque vivente viduam et ancillule servule et deiecte sortis meretricule postpositam; abiecisset extemplo, imo sub corona vendidisset ancillam, virum etiam publice infestasset lacrimis et questibus, nec curasset, dum ius suum garrulitate defenderet, numquid, honestissimi alias viri, famam inclitam macularet.ripetruam Laodocie fuisse reginam et magni Mitrida
Abbreviated transcription (Latin):
ce mulieri si posse. ꝙͣ ꝙ iuire chorisũ¬
ũ dicũt a mro ext̾e ꝯcedi feiẽ et ego
edepol facile credam mã seu fragilita¬
te sexus eueĩat Reͬ muiꝰ bona de se
oppĩone faciente. suspiciosissimũ aiãl
feiã.arbituͣt᷑ enĩ e uestigio siquid
in alt̾am a nix agit᷑ in det̾mentũ
amoris sibi debiti opet᷑ .S ꝙ tũq
gnitũ iuri c̾men opp̾ssit filencio ut
nedũ alter s nec uir ipe ppenderit
eã sensisse quid age̾t. Goistima bat
aũt discreta uxor in decens mimiũ
in ꝓpatulo sciri ꝙ is qui nͣtute meli¬
ta reges nacoẽs q̃ ualdais inbeg̾at
ip̃e amori ancillule subiace̾t. hec stis¬
sne mulieri satis iisĩ. hoc scipio¬
ne uiuente archanũ fuasse ꝙn ĩmio
eo Iam deffinto ad auffẽndã a unri
meõria illecebrem notã si quo mõ
c̾uien alicũde expirasse potrisset.
⁊ cãm ne ea que tam celebrie uiri
fua̾t usa ꝯcubitu aut a quoꝙͣ fui¬

Expanded text:
te mulieri fieri posse quam quod iure thori sute mulieri fieri posse quam quod iure thori suum dicunt a viro extere concedi femine; et ego edepol facile credam. Nam seu fragilitate sexus eveniat, seu minus bona de se opinione faciente, suspitiosissimum animal est femina. Arbitrantur enim evestigio, si quid in alteram viro agitur, in detrimentum amoris sibi debiti operetur. Sed quangnitum viri crimen oppressit silentio ut, nedum alter, sed nec vir ipse perpenderit eam sensisse quid ageret. Existimabat autem discreta uxor indecens nimium in propatulo sciri quod is qui virtute inclita reges nationesque validas subegerat, ipse amori ancillule subiaceret. Nec sanctissime mulieri satis visum hoc, Scipione vivente, archanum servasse; quin imo, eo iam defuncto, ad auferendam a viri memoria illecebrem notam, si, quomodo crimen, alicunde expirasse potuisset et causa, ne ea que tam celebris viri fuerat usa concubitu, aut a quoquam servi
Abbreviated transcription (Latin):
ad cordis sinc̾itatẽ testandã lacri¬
mis et querelis se molenciã pas¬
sã dice̾ insi dũ possit quis in iũdic¬
tũ egregio processit̾ oꝑe¬
ex qua splendidã origmẽ
Suxat quͣ ex ꝯuigio stremussimi
cida sit. longe tñ ampliori liuẽ fu¬
cuore emicuit suo. Nã cũ is qͥ inmor
quõdam luceio p̾ncipi sponsã nͥgniẽ
pͥmo iuuẽtutis flore ac speciosissimi
decoris spectabilẽ cũ thesauus appeu¬
tib ꝓ eiusdẽ nͥgnus redemptõe obłatis
nitactã restituit Remior fc̃us se ip̃m a¬
damnate concupiã illecebris neq̾sset
surriꝑe s in dilcoẽm ancilule sue ⁊
concrditũ incidissi.ꝙcũ difficilimũ
sit honesti amoris aiadu̾tenciã ful¬
lere tertiã late̾ non potuit. qͥn ĩmio
tpris tractu cũcta cognouit. Et quis
dubicet qͥn eg̾rime tulerit asserũt
enĩ nõ nullẽ oĩ oris rubore sepoĩto.
nl ĩuiriosius il intollerabili /nuꝑ¬

Expanded text:
ad cordis sinceritatem testandam, lacriad cordis sinceritatem testandam, lacrimis et querelis se violentiam passam dicere nisi, dum possit, quis in vindictam egregio processerit opex qua splendidam originem duxerat, quam ex coniugio strenuissimi cida sit, longe tamen ampliori lumine facinore emicuit suo. Nam cum is qui iunior quondam Luteio principi sponsam virginem, primo iuventutis flore ac spetiosissimi decoris spectabilem, cum thesauris a parentibus pro eiusdem virginis redemptione oblatis, intactam restituit, senior f illecebris nequisset surripere, sed in dilectionem ancillule sue et concubitum incidisset; quod cum difficillimum sit honesti amoris animadvertentiam fallere, Tertiam latere non potuit; quinimo temporis tractu cuncta cognovit. Et quis dubitet quin egerrime tulerit? Asserunt enim non nulle, omni oris rubore seposito, nil iniuriosius, nil intolerabilius nup
Abbreviated transcription (Latin):
cũ labefactati corporis indignatõ
intan gnͣdes iures honestũ pectꝰ
ĩpelleret. ut nec iterũ si opportu̾it
tetrũ intͣre cart̾e̾m et c̾uitẽ p̾bere
securib expau̾it aĩosa feĩa sclita
scelesti facmoris ultrix qͣnͣ seruorũ
gladios constanti iussu in caput
infausti stupratoris adige̾t eeuo¬
nã acriorem hoiẽm aĩosiorẽ ducẽ
seiuiorem in male m̾itos imꝑatorẽ
cõꝑies Quo nã sagatiorẽ audati¬
orem q mulierẽ ad eas aut matͦ¬
nalis honestatis magis ꝑuigilẽ
ẜnat̾cem iudebat mirallli m̃tis
ꝑspicacia feiã hec quĩ sacius saret
in mortẽ ne c̾tam qm̃ cũ incto
dedecore domũ uni repet̾e̾ nec nͥ
ꝑ marimos ausus ⁊ descͥmen pos¬
se testan in corpore molato illiba¬
tã fuisse mentẽ Sic gͦ decus ẜuã
feieñ sic sublatũ recuꝑa᷑ sic pudi¬
ci cordis in testionũ reddit᷑ et iõ
ꝓspectent quib inclite pudicitie
cura insidet aĩõ qm̃ non satis sit

Expanded text:
cum labefactati corporis indignatio cum labefactati corporis indignatio in tam grandes vires honestum pectus inpelleret ut nec iterum, si oportuerit, etrum intrare carcerem et cervicem prebere securibus expaverit animosa femina, inclita scelesti facinoris ultrix, quin servorum gladios constanti iussu in caput infausti stupratoris adigeret. Quonam acriorem hominem, animosiorem ducem, severiorem in male meritos imperatorem comperies? Quonam sagaciorem audacioremque mulierem adeas, aut matronalis honestatis magis pervigilem servatricem? Videbat mirabili mentis perspicacia femina hec quoniam satius foret in mortem ire certam quam cum incerto dedecore domum viri repetere nec, nisi per maximos ausus et discrimen, posse testari in corpore violato illibatam fuisse mentem. Sic ergo decus servatur femineum, sic sublatum recuperatur, sic pudici cordis testimonium redditur. Et ideo prospectent, quibus inclite pudicitie cura insidet animo, quoniam non satis sit,
Abbreviated transcription (Latin):
si cauta in tẽpus uotũ silentio te¬
uit Cũ aũt ueniss ꝓ redimẽdis
captinis pecciũa pacta ercanduit
ĩnouata na casto sub pectore mu¬
lieris q̃ p̾meditata ꝙͥ sibi faciẽdũ
instaret soluta ĩculis cũ sis se
traxit in ꝑtem iussitq centuriom
poscẽti ponderari aurũ sui oꝑi
dũ centurio intõtos aĩ tenebat⁊
occulas hec ydiomate suo idius in¬
cognito ẜinso imꝑanit ut centuri¬
scigio pͥscĩderent mortuo ꝙ simi
ẜuatũ illesa remeauit ad suos.
Et i conspectu puenissi mri roc¬
tassetq quid captiue illatũ sic ꝙ
deculerat ad pedes eius deiecit qiͣ p̃¬
ciũ illati dedecoris ⁊ ruboris feĩe q
potu̾at purgam̃tũ tulisset ¶ Luis hac̃
nõ dicam solũ ioͣnã s ex acie lucre¬
cie miã pocius quĩ barbaram mu¬
lierẽ nondicat Stabant ad huc in
conspoctu carcer et cathene et circũ¬
strepebãt init̾cia arma et senmdi¬
cis suꝑ ĩminebant secures nec dũ
satis erat mulieri libertas reddita

Expanded text:
silentio texit. Cum autem venisset pro redimendis captivis, pecunia pacta, excanduit innovata ira caste sub pectore mulieris; que, premeditata quid sibi faciendum instaret, soluta vinculis, cum suis se traxit in partem iussitque centurioni poscenti ponderari aurum. Cui operi dum centurio intentos animum tenebat et oculos, hec, ydiomate suo, Romanis incognito, servis imperavit ut centuristigio preciderent mortuo; quod sinu servatum illesa remeavit ad suos. Et cum in conspectu pervenisset viri recitassetque quid captive illatum sit, quod detulerat ad pedes eius deiecit, quasi pretium illati dedecoris et ruboris feminei, quod potuerat, purgamentum tulisset. Quis hanc, non dicam solum romanam, sed ex acie Lucretie unam, potius quam barbaram mulierem, non dicat? Stabant adhuc in conspectu carcer cathene et circumstrepebant victricia arma et sevi vindicis superimminebant secures, necdum satis erat mulieris libertas reddita,
Abbreviated transcription (Latin):
nascituro .uerũ añ omia ut ꝯmuu
exhriberet᷑ ꝯmodo inde honesto ful¬
sit prostratis fortuẽ ñuria ira ce¬
li fatigatis pauꝑtate minꝰ digne
pressis carc alleno cͥmĩe clausis
et quibustũq attritis egestate an¬
uia nĩstremꝰ suffragio libãli arõ
noͣ equidẽut appeamꝰ. Getũ ut ꝓ¬
ficiamꝰ nõ ut lucren᷑ s ut larcla¬
nu huauõi impendẽda st̾ cõmoda
es ad hibito iõnis modtume nedũ
aliis opitulam᷑ nobis ꝓcuremꝰ mo¬
pia. Qua cogam᷑ alienis nedũ dicã
manꝰ iuolentas mice̾ sed uec eciã
oculis inhiare.
splend̾ens mumidaro regina
mcesserit austitate mortis intrepide
a se sũpte longe luculentior stã est.
hec enĩ filia fuit kasdrubalis gisgo¬
ius filii maxĩq cartagnensiũ prĩ¬
cipie hãmbale nexante ĩtaliã. Que
cũ eẽt etate fłorẽs ⁊ forma satis eg¬
gia a pr̃e cyphaci potentissiõ mimi¬
die regi in quigiuĩ nͣgo copulata ẽ

Expanded text:
nascituro; verum, ante omnia ut communi nascituro; verum, ante omnia ut communi exhiberetur comodo, inde honesto fulsit, prostratis fortune iniuria, ira celi fatigatis, paupertate minus digne pressis, carceri alieno crimine clausis et quibuscunque attritis egestate anxia, ministremus suffragia liberali animo; non equidem ut appareamus, verum ut proficiamus; non ut lucremur, sed ut largiamur, huiusmodi inpendenda sunt comoda, eo adhibito rationis moderamine, ne, dum aliis opitulamur, nobis procuremus inopiam, qua cogamur alienis, nedum dicam manus violentas inicere, sed nec etiam oculis inhiare. splendens Numidarum regina incesserit, austeritate mortis intrepide a se sumpte longe luculentior facta est. Hec enim filia fuit Hasdrubalis, Gisgonis filii maximique Cartaginensium principis, Hanibale vexante Ytaliam. Que cum esset etate florens et forma satis egregia, a patre, Syphaci, potentissimo Numidie regi, in coniugium virgo copulata est;
Abbreviated transcription (Latin):
ripu̾at sua. hec ꝙ ire he ditaro po¬
sidebat. Ille ꝙ sibi forsan quade
semare nequibat hec ꝙ diu ẜua¬
u̾at et seruasse uolens/ adhuc pote¬
rat. Ille bñ m̾itis et amicis. hec iii¬
extraneis et incognitis. Ille rebus
florentib suis. bec suis nitantib⁊
ꝑiclitantib amicorũ. Ille apud es¬
teras natõnes dec sus pacrio celo
iii pñcia int̾ suos Ille ut głam mu¬
inficencie lucraret᷑. hec ut indigẽ¬
tib auriliũ impende̾t. Quid mul¬
tasi mentẽ si sexũ si qualitatem
prospectemꝰ amborũ non dubitẽ
qn sub equo iudice longe plus busa
ex liberalitate sua qui alerander
ex sua mumficenͣ gle consequat᷑.
Si aui nult candidior cedat laus.
mea siña busa suis sb̃iis optĩe usa
ẽ. nõ enĩ nã ꝑens e penetralib t¬
re in pubutũ edurit aurũ ut ex
mrĩs utero deferre᷑ in tumulũ ꝙ
anari faciũt dũ archino sepeliũt
⁊ custodia mimia incubat quiͣ iterũ

Expanded text:
ripuerat sua, hec, quod iure hereditario, poripuerat sua, hec, quod iure hereditario, possidebat; ille, quod sibi forsan commode servare nequibat, hec quod diu servaverat et servasse volens adhuc poterat; ille bene meritis et amicis, hec extraneis et incognitis; ille rebus florentibus suis, hec suis autantibus, et periclitantibus amicorum; ille apud exteras nationes, hec sub patrio celo in presentia inter suos; ille ut gloriam manificentie lucraretur, hec ut indigentibus auxilium inpenderet. Quid multum? Si mentem, si sexum, si qualitatem prospectemus amborum, non dubitem quin sub equo iudice longe plus Busa ex liberalitate sua quam Alexander ex sua munificentia glorie consequatur. Sed cui vult candidior cedat laus; mea sententia, Busa suis substantiis optime usa est. Non enim natura parens e penetralibus terre in publicum eduxit aurum, ut ex matris utero deferretur in tumulum, quod avari faciunt dum archivo sepeliunt et custodia nimia incubant, quasi iterum
Abbreviated transcription (Latin):
abire uolentib ultro maticũ cũctis
concessit nec ulla ex ꝑte circa oppor¬
tm̃tates ꝯtinue affluenciũ manũ
retraxit Equidẽ mirabile dictu ⁊
in muliere longe laudabiliꝰ ꝙͣ si hoĩ
contigissi. Alexandrũ enĩ macedonũ
regem et uniu̾si orbis inuasorẽ int̾
alia eius decora ip̾cipua magnificenͣ
extollere pristi ꝯsueu̾e. asserentes eũ
nedũ iocalla p̾ciosa peccuĩas ĩgẽtes
et mumi̾a huiꝰ moĩ ꝑ maxima mu¬
inficenciis aliorũ pͥncipũ fere lacgi¬
ri consuetũ uerũ pͥncipatꝰ exmnos
regna splendida et amplissiã ĩꝑia
amicios ⁊ nõ nũqmͣ uictis Regib ex¬
hibe̾. pulcrũ quidẽ ⁊ magnificum
et totis extollendũ p̾coniis ẽ. ses
mĩme ut reor buse magnificẽtie
ad oquãdũ. nã ãlexander urr fuit
femnĩa busa quib familiaris m̃no
mata tenacitas ẽ et aĩositatis ꝑ¬
mĩmũ rex ille et macinus. Bec
uata mulier. Ille ꝙ siu uiglençia sur¬

Expanded text:
abire volentibus, ultro viaticum cunctis abire volentibus, ultro viaticum cunctis concessit, nec ulla ex parte circa oportunitates continue affluentium manum retraxit: equidem mirabile dictu et in muliere longe laudabilius quam si homini contigisset. Alexandrum enim Macedonum regem et universi orbis invasorem, inter alia eius decora precipua, magnificentia extollere prisci consuevere, asserentes eum, nedum iocalia pretiosa, pecunias ingentes et munera huiusmodi permaxima munificentiis aliorum principum fere largiri consuetum, verum principatus eximios regna splendida et amplissima imperia amicis et non nunquam victis regibus exhibere. Pulchrum quidem et magnificum et totis extollendum preconiis est, sed minime — ut reor Buse magnificentie adequandum. Nam Alexander vir fuit, femina Busa, quibus familiaris, imo innata tenacitas est et animositatis perminimum; rex ille, et maximus, hec privata mulier; ille, quod violentia sor
Abbreviated transcription (Latin):
antiquitas. Auiẽ. enĩ hãnbale pono
infesto bello adu̾sus rõnos agente ac
igne ferras oẽm ĩtaliam ppłante ⁊
sangiẽm plimo fedante cũ apud
cannas apulũ uicũ magno c̾tamĩẽ
non solũ hostes suꝑasset ẜ fere ꝓtali¬
cas oñs ꝯfregissi ires. ãcũ e ut ex
eo conflictu cede q ingenti noctu ꝑ
deuia ex multis dispẽosis uagis q cͣ
Recem nullia camisiũ deuenirẽt que
tũc ciuitas fide iomane societatis
sinabat. Quos om̃s exangnes fessas
mopes merines nudos affectos q nul¬
n̾ib non ex t̾rita casu. nec iuctoris
potencia conuit̾ ꝓpriis iedib busa
suscepit hospicio. eos qr añ alia bono
cẽ aiõ uissit et ad hibitis medicis uul¬
n̾atos mr̃na affectõne cururi fecit
mdis uostimĩta ymo cũctis mira li¬
beralicate concessit et inde mermub
arma cotidianos amĩb sũptus ex boĩs
exhibuit suis resdcilatisq comi pi¬
etate miseris et in spem reuocatis

Expanded text:
antiquitas. Aiunt enim, Hanibale peno antiquitas. Aiunt enim, Hanibale peno infesto bello adversus Romanos agente, atque igne ferroque omnem Ytaliam populante et sanguine plurimo fedante, cum apud Cannas, apulum vicum, magno certamine non solum hostes superasset, sed fere ytalicas omnes confregisset vires, actum est ut ex eo conflictu cedeque ingenti noctu per devia ex multis dispersis vagisque circa decem milia Canusium devenirent, que tunc civitas fidem romane societatis servabat. Quos omnes exangues fessos inopes inermes nudos affectosque vulneribus, non exterrita casu nec victoris potentia, comiter propriis in edibus Busa suscepit hospitio, eosque ante alia bono esse animo iussit et, adhibitis medicis, vulneratos materna affectione curari fecit, nudis vestimenta, imo cunctis, mira liberalitate concessit et inde inermibus arma, cotidianos omnibus sumptus ex bonis exhibuit suis refocillatisque comi pietate miseris et in spem revocatis
Abbreviated transcription (Latin):
pectore side̾ cepit et inclita pietate
capta effusis lacͥmis passa nõ est
in pugne caiorẽ ĩnocuũ ꝓspecta¬
re ⁊ fidem tancoꝑe ac aliena fide
seruatã iii euũ ꝓtelare longi ͣ saciꝰ
ducẽs ad inferos cũ tã fida iuene
in matura morte destende̾ ꝙͣ canos
cũ infidis ainib expectare. O pietas
O pͥsta fides q euaẜat ĩ mediũ ꝓ¬
dieus reuocatis nii se couentis gla¬
diis forude̾ mittis ⁊ occise sidẽ suãq
conditõem ꝯfessa sangniẽ suũ ult
inferias occidisse ꝯcessier crebris
pietas eni abstulit dignissimũ baĩs
restituisse fuit. uerũdifficile ceru̾e
ciuꝰ maior An p̾mortuefidee an
suꝑueĩentio pietas fu̾it illa uͥtutem
pͥme hec sc̃de̾ nomẽ facit eternũ.
bocant muliẽ fuit apula ori¬
gnie carnsma tmͣ ut ex gnoso sang᷑¬
ne nata credã ⁊ aliis antis plutib
splendidã facit magnificũ illud fucurꝰ
ꝙ unitu de ea posteritati Reliquit

Expanded text:
pectore admirari fidem cepit et, inclita pietate pectore admirari fidem cepit et, inclita pietate capta, effusis lacrimis, passa non est impune cruorem innocuum prospectare et vitam, tantopere ac aliena fide servatam, in evum protelare longius, satius ducens ad inferos cum tam fida iuvene immatura morte descendere, quam canos cum infidis civibus expectare. O pietas, o prisca fides! Que evaserat, in medium prodiens, revocatis in se cruentis gladiis, fraudem nutricis et occise fidem suamque conditionem confessa, sanguinem suum ultro inferias occise concessit et crebris pietas evi abstulit, dignissimum literis restituisse fuit; verum difficile cernere cuius maior, an premortue fides an superviventis pietas fuerit: illa virtutem prime, hec secunde nomen facit eternum. vocant, mulier fuit apula, origine canusina, quam ut ex generoso sanguine natam credam et aliis meritis pluribus splendidam, facit magnificum illud facinus quod unicum de ea posteritati reliquit
Abbreviated transcription (Latin):
ditõe inoẽm regiã ꝓlem seuiret᷑ a
ppło ⁊ iã trucidato ieronimo rege ado¬
lescentulo atq andronodoro ⁊ the¬
mistio regiis gn̾ib ⁊ indamaratã
⁊ heracłiã yeronis filias ⁊ armomã
gelonis multitudĩs expeditis gla¬
ꝓ armonia int̾fectorib paret᷑. Que
quidẽ uoto p̾ꝑantis in nullo fuit ad¬
u̾sa qͣn ñuo cũ inise infestis mugronũ
cuspidib iryu̾e multitudinẽ c̾ue̾t
nec ilłã ex t̾rita aufugit nec ꝯditõ¬
nẽ suã stuẽtib ꝓfessa ẽmec lati¬
cantẽ etiã Armoniã loco cuiꝰ occide¬
bac᷑ accusauit. uerũ tacita ⁊ ĩmota
suscipies letiferos ictus occubuit. se¬
lio ꝑit ⁊ nnfelit armonia felix fide
infelio ꝑditõe fidelis actñ cũ ex oc¬
culto ĩnocue puelle ꝑsen̾anͣ ⁊ for¬
tẽ in mortẽ am̃ ac manãtẽ ex nuil¬
nerib iurgnie̾ sangniẽm cern̾e̾t
armonia scupẽs cũ uͥgnie cesa iãq
abeũtib ꝑcussorib poss euade̾ toto

Expanded text:
nem regiam prolem seviretur a populo, et iam, trucidato leronimo rege adolescentulo, atque Andronodoro et Themistio regiis generibus, et in Damaratam et Heracliam, Yeronis filias, et Armoniam Gelonis, multitudinis, expeditis glapro Armonia interfectoribus pararetur. Que quidem voto preparantis in nullo fuit adversa, quin imo, cum in se infestis mucronum cuspidibus irruere multitudinem cerneret, nec illam exterrita aufugit, nec conditionem suam ferientibus professa est, nec latitantem etiam Armoniam, loco cuius occidebatur, accusavit, verum tacita et immota, suscipiens letiferos ictus, occubuit. Felix pariter et infelix Armonia: felix fide, infelix perditione fidelis. Attamen cum ex oculto innocue puelle perseverantiam et fortem in mortem animum ac manantem ex vulneribus virgineum sanguinem cerneret Armonia stupens, cum, virgine cesa iamque abeuntibus percussoribus, posset evadere, toto
Abbreviated transcription (Latin):
dat in sontẽ id ag̾e ꝙ p̾t̾ naturtĩ sit
deũ pociꝰ tẽptare ẽ quĩ obiecti cͣmis
ut nobiscũ ip̃i letem᷑ dũ alios nostit
indignos satis nobis ẽ multũ est
ymo ꝑ marimũ si deo teste bene bi¬
uimꝰ ⁊ idtirco si miꝰ bñ de nobis
senciit hoĩes dũ bñ fec̾imꝰ nõ cure¬
mꝰ dũ małe ut emendem᷑ eotis in¬
ribi instandũ ẽ ut eos pociꝰ male
oppinãtes sinamꝰ ꝙͣ male agentes
slmis.

Expanded text:
dat insontem, id agere quod preter naturam sit, dat insontem, id agere quod preter naturam sit, Deum potius temptare est quam obiecti criminis ut nobiscum ipsi letemur, dum alios noscit indignos. Satis nobis est, multum est, imo permaximum, si Deo teste bene vivimus; et idcirco, si minus bene de nobis sentiunt homines, dum bene fecerimus, non curemus, dum male, ut emendemur totis viribus instandum est, ut eos potius male opinantes sinamus quam male agentes simus.
Abbreviated transcription (Latin):
contigit / ut uolentib nautis lictori
ꝓpinqͣre he̾ret uado flũs ratis qͣ
uehebat᷑ simulaciũ . Et cũ nec tra¬
hente inuenũ multitudĩe posse mo¬
i̾i uidere᷑. claudia aliis mrõnis
ĩmurta sue u̾tutis ꝯstia palã ss¬
missis genib deã supples depreca¬
taest ut si se castam arbitͣret᷑ an¬
gulũ sequẽt᷑ suũ ⁊ illico fident᷑
cõsingens id futurũspans ꝙ p̾ce
quesierat nauĩ alligari angło iussit
et ab ea iuuenes amou̾i om̃s nec
añ stm̃ est quͣ tͣħente claudia facilli¬
me nauẽ a uado euelle̾t ⁊ mirãtib
cũccis cam in ꝑtem quͣ cupielut tra¬
heret Ex quo tã mira bili successu
secutũ ẽ euestigio ut oũim de minꝰ
suata pudicicia maxima claudie
laude in ꝯͣriũ uertere ᷑ oppĩo Et sic q̃
ad litꝰ turpi lastune nota macula¬
ta ꝓcesserat decorata insigni pudicicie
splendore prĩam rentt̾uit. Uerũ ⁊ si
ꝓ uoto olaudie cesserit absit ut exi¬
silia audere uelle enĩ ut se quis oñ¬

Expanded text:
igit ut, volentibus nautis litori propinquare, hereret vado fluminis ratis qua vehebatur simulacrum. Et cum nec trahente iuvenum multitudine posse moveri videretur, Claudia aliis matronis immixta sue virtutis conscia palam summissis genibus deam supplex deprecata est ut, si se castam arbitraretur, cingulum sequeretur suum. Et illico fidenter consurgens, id futurum sperans quod prece quesiverat, navim alligari cingulo iussit et ab ea iuvenes amoveri omnes; nec ante factum est quam, trahente Claudia, facillime navem a vado evelleret et, mirantibus cunctis, eam in partem quam cupiebat traheret; ex quo tam mirabili successu secutum est evestigio ut omnium de minus servata pudicitia, maxima Claudie laude, in contrarium verteretor opinio. Et sic que ad litus turpi lascivie nota maculata processerat, decorata insigni pudicitie splendore, patriam reintravit. Verum etsi pro voto Claudie cesserit, absit ut exisimilia audere. Velle enim, ut se quis osten
Abbreviated transcription (Latin):
fugite p hniͣ iniutã tende̾ estuosi
maris ĩpetus ꝓhibet aderãt iam
hostes ⁊ atror ferã mortis auctor
instabat urgebatq uuenes hesi¬
tantes qm̃ obrem alii alio leto assũ¬
pti sennammes et palpitãtes adh ͨ
gheosena iubente p̾cipitan᷑ e naui
Que cũ quos pie educau̾at ob liber¬
tatẽ egissim mortẽ ne sibi quiͣ dissu¬
a fat aliis seruitutẽ ẜuasse indere᷑
egregis aĩo miũ adhuc orantẽ ĩ mor¬
tis comitẽ ꝯpleta ẽ secũq in ꝓcel¬
losũ mare p̾cipitẽ traxit saciu̾s libe̾ᷤ
mori rata ꝙͣ iuuenes feda ẜuitute¬

Expanded text:
fugite, postquam in vitam tendere estuosi fugite, postquam in vitam tendere estuosi maris impetus prohibet —. Aderant iam hostes et atrox femina mortis autor instabat urgebatque iuvenes hesitantes. Quam ob rem alii alio leto absumpti semianimes et palpitantes adhuc, Theosena iubente, precipitantur e navi. Que cum, quos pie educaverat ob libertatem egisset in mortem, ne sibi, quam dissuaserat aliis, servitutem servasse videretur, egregio animo virum adhuc orantem in mortis comitem complexa est secumque in procellosum mare precipitem traxit, satius libere mori rata quam vivens feda
Abbreviated transcription (Latin):
laborãtẽ naue̾ c̾puentes eã qr fu¬
gã molliri existimãtes ad eã ue¬
trahendã afestim armatũ imisere
lembũ gͣmi ĩpantes edicto ne qui
mittebant᷑ absqr naui reu̾tent᷑
in portũ poris quide̾ instãtis ꝑicłi
conscius dũ lenibũ c̾mt lemẽtem
nũc renuges nautas que ut totis
insistent iurib nũc deos ut ꝑica̾¬
tantib pr̃arent suffragiũ intentꝰ
orabat & theosena ꝯspiciẽs nec
sticũ foret dũ poride̾ orantẽ cerunt
ad p̾cogitatũ reuoluta facmꝰ eue¬
stigia uenonuĩ poculo diluit et ex¬
ped̾unt gladios ⁊ filio atq nepõti¬
bi in conspectu point et ait mors so¬
la m̃dictã salutẽq nobis omib pͥ¬
stare p̃t̃ ad mortẽ poculuĩ gladis¬
bia fugienda õ mei ergo iuenes
gn̾osco excitate aĩos et qui mais¬
res estis iurilit̾ agite capite fr̾ũ
aut poculũ haurite si mors semor
fortasse delectat ⁊ in eã liberã cõ¬

Expanded text:
laborantem navem cernentes eamque fulaborantem navem cernentes eamque fugam moliri existimantes, ad eam retrahendam confestim armatum misere lembum, gravi imperantes edicto ne qui mictebantur absque navi reverterentur in portum. Poris quidem, instantis periculi conscius, dum lembum cernit venientem, nunc remiges nautasque, ut totis insisterent viribus, nunc deos, ut periclitantibus prestarent suffragium, intentus orabat. Quod Theosena conspiciens, nec estitum foret, dum Poridem orantem cernit, ad precogitatum revoluta facinus, evestigio venenum poculo diluit et expedivit gladios et filio atque nepotibus in conspectu ponit et ait: — Mors sola vindictam salutemque nobis omnibus prestare potest. Ad mortem poculum gladiusbia fugienda est. Mei ergo iuvenes generosos excitate animos et qui maiores estis viriliter agite: capite ferrum, aut poculum haurite, si mors sevior fortasse delectat, et in eam liberam con