comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
docearis/. quis in scuiptis suis aucto¬
rros senserunt diagenter iliquire ex¬
cute lium statim ilcepabit diniciam
tua ⁊ asiuo archadie te dicet taidiorõ
Olmubs ebecior es dum quid in lrai la¬
tet interrogas lra intilis e uec cura¬
dum e quĩs loquatur si istas mancłe¬
no fugere ꝙͣ perniciosa e ⁊ occidit caue
no scipens sis qui terram comedit oibꝰ
diebus inte sue aut ludendum aut fa¬
bulanduumm aut disceptandũ e tibi ⁊ la
qui uerbosior indetur doctior est nec
curandum est unde aut quid de quo seu¬
ciat aut proferit aliquis dum loquat᷑
Nec refert qua quisq tacone initatur
dum nõ istancia ses unibrã eis qͥsqi
dare sufficiat quis uerũ aut falsum
quid probabile aut no probabile sit
fiustru queritur cum omibꝰ ymago pro¬
babiliũ preferatur Statue qd̾ uolue¬
ns statim illud aliqua similituto eua¬
cuat ⁊ lam quod̾ optiuet in uno siłi
uelis nolis in alio obtiuebit constat
tauiẽ ꝙ uero sinule est non stati eẽ

Expanded text:
s auctores senserint diligenter inquire, excute litteram; statim increpabit duritiam tuam, et asino Arcadiae te dicet tardiorem. Plumbo hebetior es, dum quid in littera latet interrogas. Littera inutilis est, nec curandum est, quid loquatur. Si instas, moneberis fugere, quoniam perniciosa est, et occidit. Cave ne serpens sis, quterram comedit omnibus diebus vitae suae. Aut ludendum, aut fabulandum; aut disceptandum est tibi. Nam qui verbosior est, videtur doctior. Nec curandum est, unde, aut quid, de quo sentiat, aut proi ferat aliquis, dum loquatur. Nec refert qua quisque ratione nitatur, dum non instantiam, sed umbram ejus quisque dare sufficiat. Quid verum aut falsum, quid probabile aut quid non probabile sit, frustra quaeritur, cum omnibus imago probabilium praeferatur. Statue quod volueris, statim illud aliqua similitudo evacuat. Nam quod obtinet in uno simili, velis nolis in alio obtinebit. Constat tamen quod vero simile est, non statim esse
Abbreviated transcription (Latin):
cuat ⁊ iam quod optiuet in uno siłi
uelis nosis in alio obtiuebit coustat
tuuẽ ꝙ uero suuile est non statiscẽ
ceriuii et quod fłiu uitetur nõ semꝑ
fliũ eẽ di ꝓpositor um similũ dissi¬
nulitudiue inteno aperire tem iauẽ
aggredeus aut euĩ te uł clamo ie pie¬
pediet aut superfluã operum derdebit

Expanded text:
cuat. Nam quod obtinet in uno simili, velis nolis in alio obtinebit. Constat tamen quod vero simile est, non statim esse verum, et quod falsum videtur, non semper falsum esse. Si propositorum similium dissimilitudinem niteris aperire, rem inanem aggrederis. Aut enim te vel clamore praepediet, aut su
Abbreviated transcription (Latin):
quas in celum euexerunt retrid̃unt
in corpora bestiarum iuguletur uł pło
nam in eo pictagorami nnis secutꝰ e
ꝙ sicut mortuos ex unus ita ex morti
raproce unios fieri dcuit et ꝑ dana
corpora ꝓ morum qualitate migrare
Uude illuo iꝑe Ego na menumi traiar
tpre belli ¶Pantaides ensoribꝰ eram
cui pectore leuo ¶esit ab aduerso gra

Expanded text:
evexerunt, retrudunt in corpora bestiarum, juguletur vel Plato. Nam in eo Pythagoram nimis secutus est, quod sicut mortuos ex vivis, ita ex mortuis reciproce vivos fieri docuit, et per varia corpora pro morum qualitate migrare. Unde illud: Ipse ego, nam memini, Trojani tempore belli Panthoides Euphorbus eram, cui pectore quondam Haesit in a
Abbreviated transcription (Latin):
tis quibus aut uita aut mores co po¬
uendos uita honus proficit ꝯstat ei ꝙ
onus edificaco morũ a duo est et
cum quis ad mitutem aut ab oꝑe aut
uerbo aut quocunq modo instruitur
cocessis sibi a duo nailit᷑ cibatur ois
em instructo salutis quodãmodo neibũ
aute deit di luuiu et post du saugnie
in quo sedes e auime abstineatur co¬
cessus est onm usus et aute babtismũ
et post dum modo peciu uitet/ nemo
uudecuq iustrui phibetur Si apłus
est aliquiba odor mortis in mortẽ
quid philet et uasa mortis alicui pro¬
desse ad uitam Cum gͦ dicit᷑ qͥ ꝙͥ uis
preter saugniem comede ꝑide est ac
si quadaui ymagine dicatur Sum¬
modo uiçia fugias ꝙ uoluerio lege
Sicut in estis carnalibus quedã st̾
qͥ digerinitur ntilit᷑ queda uertu¬
tur in ciudos huiuores Alia ꝑ uimi

Expanded text:
tis, quibus ad vitam vel mores componendos, vita hominis proficit. Constat enim quod omnis aedificatio morum a Domino est, et cum quis ad virtutem, aut ab opere, aut a verbo, aut quocunque modo instruitur, concessis sibi a Domino utiliter cibatur. Omnis enim instructio salutis, quodammodo verbum st. Ante diluvium et post, dum sanguine, in quo sedes est animae, abstineatur, concessus est omnium usus; et ante baptismum et post, dummodo peccatum vitet, nemo undecunque instrui prohibetur. Si apostolus est aliquibus odor mortis in mortem, quid prohibet et vasa mortis alicui prodesse ad vitam? Cum ergo dicitur: quidquid vis, praeter sanguinem, comede, perinde est ac si quadam imagine dicatur, dummodo vitia fugias, quod volueris lege. Sicut in escis carnalibus quaedam sunt quae digeruntur utiliter, quaedam vertuntur in crudos humores, alia per vim
Abbreviated transcription (Latin):
no uussa quo da modo petinitur que ut
fides ampliꝯ mereatur expiencia raco¬
ius exceomit S hec ipa et si Raco no
urgeat debentur pietati ut sacramentis
ubi facio de ficit adhibeatur fides multis
beneficus magiuisq miraculis ꝓmeruit
xpus cui no ardi ipiu est sicut a pro¬
babilibus dissentue pertinacit̾ e ꝓteriu

Expanded text:
nonnulla quodammodo petuntur, quae, ut nonnulla quodammodo petuntur, quae, ut fides amplius mereatur, experientiam rationis excedunt; sed haec ipsa, etsi ratio non urgeat, debentur pietati. Ut enim sacramentis, ubi ratio deficit, adhibeatur fides, multis beneficiis, magnisque miraculis promeruit Christus, cui non credi impium est, sicut a probabilibus dissentire pertinaciter, protervu
Abbreviated transcription (Latin):
suit no senciantur sic sunt aliqͣ tata
sui luce ꝑspicua ut latere no possunit
raconis aspectum sed coiter iudeant᷑
ab omiba muagis tame uł nũꝰ ꝓ ca¬
pacitate et uiribus sungułoꝵ Gilia
quidem sunt que quasi quodit scruti¬
nio iundigent et quia istor consecu¬
tiua sunt diligenciꝰ pstrntantem
latere no possunt et hus tame et
ilsis quedam uic̃cutur autenora ee
q̃ iaçio philosophie quasi in fidei
fundamento constituit Peteus ut in spe
proficiendi ea sibi gratuito concedantur
Sil et geonietie primo peticoneo q̃sda
quasi toçia artis iacuit fiutdaueta derde
dnies animi concepcones adicuit ⁊ sic qͣsi
acis otõmata ad ea que sibi sunt demostrr¬
da procedunt s et peticones ipe adeo
consenciunt Racomi ut ꝑteruire indea¬
tar quisquis eas al hosti nõ concedit
Hic tamẽ uequaꝙͣ agitur de hus q ad
cultum religionis pertinent qui ⁊ ibi

Expanded text:
sint, non sentiantur: sic sunt aliqua tanta sint, non sentiantur: sic sunt aliqua tanta sui luce perspicua, ut latere non possint rationis aspectum, sed communiter videantur ab omnibus; magis tamen et minus, pro capacitate, et viribus singulorum. Alia quaedam sunt, quae quasi quodam scrutinio indigent, et quia istorum consecutiva sunt, diligentius perscrutantem latere non possunt. Et his tamen, et illis, quaedam videntur anteriora esse, quae ratio philosophiae quasi in fidei fundamento constituit, petens, ut in spe proficiendi ea sibi gratuitos concedantur. Sic et geometriae primo petitiones quasdam, quasi totius artis jaciunt fundamenta, deinde communes animi conceptiones adjiciunt: et sic quasi acie ordinata, ad ea quae sibi sunt demonstranda procedunt. Sed et petitiones ipsae adeo consentiunt rationi, ut protervire videatur, quisquis eas vel hosti non concedit. Hic tamen nequaquam agitur de his, quae ad cultum religionis pertinent, quoniam et ibi
Abbreviated transcription (Latin):
ut en nonulla que seuso
iaconis aut religionis ꝑsuad
uictontas horum dubitaco
infiriutatis enroris notam habet aut
cuuus querere em an ioha sol spledcat
alleat nx iguis caleat honus e sensu
idigentis at uero an t̾uariꝰ biuano ma¬
ior sit ip̃mq totu et medietatem sibi
contineat querere et an quateruariꝰ
sit duplus biuario indisacti e et cui e
Racio ociosa aut de est omo Qui nero
an deus sit deducit in qonem et an ide
poteus sapiens sit an bonus no modo
ueligiosus sẽd perfidus e et pena doce¬
te diguns e instrui Sunt eui in oibꝰ
phylosoplicie discipluus quedam pͥma
et ut ita dicatur cratim uerbo pͥmitiua
principia de quibus eodem auctore du¬
bitare no licet insi hus quor la boi.
in eo uersatur ne quid sciant na sic̾
qdam se corporeis sensibus ingerut
ut apus seusa tos latere no possint q̃da
subtiliori sunt ut uisi fauulianꝰ adhi¬
bita et pspecta diligentiꝰ et ptrietata

Expanded text:
Sunt enim nonnulla, quae sensus rationis, aut religionis persuadet auctoritas. Horum dubitatio infirmitatis, erroris notam habet, aut criminis. Quaerere enim an sol splendeat, albeat nix, ignis caleat, hominis est sensus indigentis. At vero an ternarius binario major sit, ipsumque totum et medietatem ejus contineat, quaerere: et an quaternarius sit duplus binario, indiscreti est, et cui est ratio otiosa, aut deest omnino. Qui vero an Deus sit deducit in quaestionem, et an idem potens, sapiens sit, an bonus, non modo irreligiosus, sed perfidus est, et poena docente dignus est instrui. Sunt enim in omnibus philosophicis disciplinis quaedam prima, et, ut ita dicatur, Cratini verbo, primitiva principia, de quibus, eodem auctore, dubitare non licet, nisi his quorum labor in eo versatur, ne quid sciant. Nam sicut quaedam se corporeis sensibus ingerunt, ut apud sensatos latere non possint: quaedam subtiliora sunt, ut nisi familiarius adhibita, et prospecta diligentius, et pertractata
Abbreviated transcription (Latin):
locum quo ait et lux in tenebrs lucet
et tenebre ea non comprehenderuit Ego
quidem insi in patru soiptis legeietur ne¬
quaquam alicui in fidelin condessum ce¬
decem nt os in tante lucis ouiculu apiret
quam oculus nuaaꝰ no sufficit intueri
Aplicum tame ⁊ ap̾ samiliantatis itime
prinlegiui ee astruit ꝙ nerbu fidoi loni
oꝑibus suis Soipsit libros plurimos
et politici honus menta contemplaco no
repressit et conteplacionis acume accio¬
nis necessitas no extuiuit liber qui de
doginate enis e contempuitur in lande

Expanded text:
x in tenebris lucet, et tenebrae eam non comprehenderunt . Ego quidem, nisi in Patrum scriptis legeretur, nequaquam alicui infidelium concessum crederem, ut os in tantae lucis oraculum aperiret, quam oculus mundanus non sufficit intueri. Apostolorum tamen et familiaritatis intimae privilegium astruit, quod verbum fidei boni operibus suis. Scripsit libros plurimos, et politici hominis merita contemplationum repressit, et contemplationis acumen actionis necessitas non exstinxit. Si liber, qui de dogmate ejus est, contemnitur, in laud
Abbreviated transcription (Latin):
taq cum scudiu pħiye parti in actoe
partim ih contemplacone nei setur
Socrites actiuam excicnit mores isti¬
tuens quibus fidelit᷑ ad bitudine uita
transigitur Pictagonis cõtemplatiue
istitit per quam igenium exeicetur
pagatur sciencia Proide plato utraq
datũa quam in tres partes distubuit
Ethicam Phisicam Et logita idest mo¬
nilem natiualem ⁊ Racionalem qua
uerum discuminatur a fło et sine
qua disseñ nequeunt que uł i accoe
ul in contemplacone ueisantur Pu¬
ppheticas s subpntata raco teporũ¬
a uo millis que in cionicis cotiuẽtin
historus docet cos nequaꝙͣ cotẽpora

Expanded text:
um philosophiae partim in actione, partim in contemplatione versetur, Socrates activam exercuit, mores instituens, quibus fideliter ad beatitudinem vita transigitur: Pythagoras contemplativae institit, per quam ingenium exercetur, et propagatur scientia: proinde Plato utramque isse laudatur, quam in tres partes distribuit, ethicam, physicam, et logicam, id est moralem, naturalem et rationalem, qua verum disterminatur a falso, et sine qua disseri nequeunt, quae vel in actione, vel in contemplatione versantur. Pupropheticas. Sed supputata ratio temporum, quae in Chronicis continentur historiis, docet
Abbreviated transcription (Latin):
e pbabile e insi suit reybate
Lectionis cu onna no modo que
scmpta sed eciam que fca suiit ad utilitate
homis licet ois abutatur interdu ĩstitu¬
ta credantur ⁊ ram et augeli quoda modo
ne patrum ad corporis usum ĩstitutꝰ ẽ
ab micio benedixit deus hoĩ dices crscite
et multiplicanum ⁊ Replete t̾ram ⁊ subi¬
latilibus celi ⁊ uniuersis aĩautiba que
mouentur super tenti ⁊ adiciens seu her¬
bam asferente seme ⁊ uinu̾sa ligua ĩ usu
suo nam a carius odulio aute di lauium
crediuitur abstimussi concessit eis in abũ
Illuo quoq quos a peste diliuu archa p̃¬
figuratiro eccłie liberriuerat beuedix it a
legem dedit dicens Crestite ⁊ mulciplica¬
num et replete t̾rain et tenor uester ac
temor sit super cuicta auimasia tene

Expanded text:
sint reprobatae lectionis, cum omnia non modo quae scripta, sed etiam quae facta sunt, ad utilitatem hominis, licet eis abutatur interdum, instituta credantur. Nam et angeli quodammodo um assertionem Patrum, ad corporis usum institutus est. Ab initio benedixit Deus homini, dicens: Crescite et multiplicamini, et replete terram, et subjilatmoventur super terram. . Et adjiciens omnem herbam afferentem semen, et universa ligna in usu suo nam a carnis edulio, ante diluvium creduntur abstinuisse concessit eis in cibum. Illis quoque quos a peste diluvii arca, praefiguratrix Ecclesiae, liberaverat, benedixit, et legem dedit, dicens: Crescite et multiplicamini, et replete terram, et terror vester ac tremor sit super cuncta animalia
Abbreviated transcription (Latin):
arcui aut teru gestar u solus ille con¬
temptibiles facit qui nõ ueretur con¬
tempui nam et iitutis habent usu
et philoso phaudi materiam prebet no¬
tunt eni no docent uicia ⁊ aut ntilitatis
cansa grata sunt aut uoluptatis Sic
aute per morum discrmina transennt
ut intuti faciant locu ua ꝑ tela ꝑ
igues per mario uarias ꝓcellas/ per
tot motus sediciones ⁊ iusidias ppłoꝵ
sallam ꝑtrausut ⁊ caribdim ut ad pa¬
triam sua saltem in senectute ulixes
repedaret socios uarns exilui amisit
casibus sed cos aut fortuue uiolencia
aut natiue infiruntas aut amini uo¬
inptas abfupsit horu tame omium
ioauida felanio est uam uł ama pre

Expanded text:
artium, aut rerum gestarum, solus ille conartium, aut rerum gestarum, solus ille contemptibiles facit, qui non veretur contemni. Nam et virtutis habent usum, et philosophandi materiam praebent. Notant enim, non docent vitiae, et aut utilitatis causa grata sunt, aut voluptatis. Sic autem per morum discrimina transeunt, ut virtuti faciant locum. Nam per tela, per ignes, per maris varias procellas, per tot motus, seditiones et insidias populorum, Scyllam pertransiit et Charybdim, ut ad patriam suam saltem in senectute Ulysses repedaret. Socios variis exsilii amisit casibus, sed eos aut fortunae violentia, aut naturae infirmitas, aut animi voluptas absumpsit. Horum tamen omnium jucunda relatio es
Abbreviated transcription (Latin):
ĩpluuiu auio misse inclusã t̾re
et septam custodibus conipit deam
Snuiles In singulis picturas didet
nuratur ⁊ laudat multitudo ⁊ lain que
uiitutis macameta sunt bar spectator
artendit et que tes in se neq consiliu
noq modum habet ullium ea consilio
igre no potes in amore hec oia isunt
ce bellum par rursum incerta ħ si
postules racione crrta facere nichilo plꝰ
agas qu si des operam ut cu racione
eo ne issam que ilsum que me q̃ no
sine modo mori me malim sonciet qui
nirsum lec neiba una me hercle falsa
la cuuila quain oculos terendo mi sere
uix mcli eopressit fest inget et que
ultio accusabit ⁊ dabis ei smpliciũ ad¬
depessendu meietuau contuellas faco
euidens est qua sernus inducit sed
quidquid in baut parte lociuitur ita acci¬
pitur. ac si insanui amatore reuocet ẜmis
cos tame a libi comendat pluriu ide
acero diceus poetas et uauos scriptoros

Expanded text:
impluvium auro misso, inclusam turre, impluvium auro misso, inclusam turre, et septam custodibus, corruperit Danaen. Similes in singulis picturas videt, miratur, et laudat multitudo. Nam quae virtutis incitamenta sunt, rarus spectator Here, quae res in se neque consilium neque modun Habet ullum eam consilio regere non potes. In amore haec omnia insunt tiae, Bellum, pax rursum. Incerta haec si tu postules Ratione certa facere, nihilo plus agas Quam si des operam ut cum ratione"Egone illam quae illum? quae me? quae non? sine modo: Mori me malim: sentiet qui vir siem;" Haec verba una mehercle falsa lacrimula, Quam oculos terendo misere vix vi expresserit, Restinguet: et te ultro accusabit: et dabis Ei ultro depellendum meretricum contumelias ratio evidens est, quam servus inducit: sed quidquid in hanc partem loquuntur, ita accipitur, ac si insanum amatorem revocet servus. Eos tamen alibi commendat plurimum idem Cicero dicens: Poetas et varios scriptores
Abbreviated transcription (Latin):
sunt illit̾ati diciuitur. ⁊ si lris noue¬
rint cu cauie quasi in is sun uendait¬
dicunt᷑ amimu et si polliceantur
⁊ subiuouent cultu Uude Cicero cũ
de poetis ageret ut diligenciꝰ aud̃ia¬
tur exclamat Clamor ⁊ arꝓbatio
ppłi quasi magui ciuadam sapletis
magistri et quĩ ad cõmendacionem
susficiat plausu suo quos uult fa¬
cit autonticos at illi qui tantis
landibus estomitur quoutas obdi¬
cunt tenebras quos inheunt meta
quas inflãmant cupiditates hu
as doli repauut artes furta Rapi¬
uas ĩcendia docent que sũt aut
fuerunt ymo q̃ fingi put maloꝵ
exempla ꝓpount oculis multitudi¬
uis imperite que iicendia celi suc¬
censi ant mans ĩundaco aut t̾re
hyatus cautas fecit ppłoꝵ stiuges
quantas isti facut mont. Co¬
micus qui precetens placet ĩ eunua
Refert adolescentis libidiue ĩ flãma¬
tam cum cabulam pictura uidet
contiuente. Quo pacto deus qui
celi templa sonitu concutit per

Expanded text:
sunt, illiterati dicuntur, etsi litteras novesunt, illiterati dicuntur, etsi litteras noverint. Cum tamen quasi in jus suum vindicant animum, etsi polliceantur et submovent cultum. Unde Cicero cum de poetis ageret, ut diligentius audiatur, exclamat: Clamor et approbatio populi, quasi magni cujusdam et sapientis magistri, et qui ad commendationem sufficiat plausu suo, quos vult facit authenticos. At illi, qui tantis laudibus efferuntur, quantas obducunt tenebras! Quos invehunt metus! Quas inflammant cupiditates! Hi as doli reparant artes, furta, rapinas, incendia docent, quae sunt, aut fuerunt, imo quae fingi possunt, malorum exempla proponunt oculis multitudinis imperitae. Quae incendia coeli succensi, aut maris inundatio, aut terrae hiatus, tantas fecit populorum strages, quantas isti faciunt morum? Comicus qui prae caeteris placet, in eunucho refert adolescentis libidinem inflammatam, cum tabulam pictam videret continentem, quo pacto deus, qui coeli templa sonitu concutit, per
Abbreviated transcription (Latin):
facile cͥediderim preter obẜ naucia in
mand̾atoꝵ dei in qua singularis et
uincus nõubitanter est phaudi pro¬
fectus Sic tauie omiã legenda sunt
ut eoro aliqua cum lecta fuerĩt negli¬
gautur Reprobentur nõ nulla aliqͣ
indeantur in trausita ne sit̾ omino
uicoguita s pre omibꝰ maion di¬
ligencia insistendũ ẽ q̃ aut politicã
uitaui suie in uire ciuili sine in aluo
ethice preceptis insistuut aut ꝓcu¬
rant corpons et amme saintatem
Cum cui illa que precipua e iuter
liberales discipliuas siue qua nemo
fecte docere aut docen ꝑt sit i tiiu¬
situ et quasi a lumine saluanda
Quis in aluo censdat nio raudum
que aut iuellcu disficiles aut estu
uitiles ⁊ perniciose no facuit hoiem
ueliorem Nam ex ea ap̃a quorum
maticos probabilis mathematice qͥs
aibigit ce legendos maxie cum
sine bus nui ee neqant nl no sole¬
aut litterati qui eui istorum ignar

Expanded text:
facile non crediderim, praeter observantiam facile non crediderim, praeter observantiam mandatorum Dei, in qua singularis et unicus indubitanter est philosophandi profectus. Sic tamen omnia legenda sunt, ut eorum aliqua cum lecta fuerint, negligantur, reprobentur nonnulla, aliqua videantur in transitu, ne sint omnino incognita: sed prae omnibus majori diligentia insistendum est, quae aut politicam vitam, sive in jure civili, sive in aliis Ethicae praeceptis instituunt, aut procurant corporis aut animae sanitatem. Cum enim illa quae praecipua est inter liberales disciplinas, sine qua nemo recte docere vel doceri potest, sit in transitu, et quasi a limine salutanda, quis in aliis censeat immorandum, quae aut intellectu difficiles, aut effectu inutiles et perniciosae, non faciunt hominem meliorem? Nam et ea ipsa, quorum maticos probabilis mathematicae, quis ambigit esse legendos, maxime cum sine his viri esse nequeant, vel non soleant litterati? Qui enim istorum ignari
Abbreviated transcription (Latin):
phye uendicent uniu̾sas nec mins
tauie in singulis phye copia destituti
larũ Non facile tauien dio enim quos
magis credam ce enroncos cũ nec
ab uua ꝑfectio constet ⁊ nemio fidelit᷑
qat olubꝰ ĩseruire qui tame ab
una petit omes ieꝑtior est anoga¬
cior qui omes profitetur ñuo ad oia
occupani desidis est s fastidientio
et non proficientis omia arcune Ce¬
terum qui multa percunt ut eligat
cui sit pocia insistendum circuspectꝰ
C et alus exanunatis preelectioni
sue fidelia seruit/ Et forte spectat p¬
ceptum ethici legere libros precipi¬
entis in libello quoq quo parmili mi¬
cantur ut uirtutis istructio ⁊ usꝰ
tenens ebibitus aus facile noq̃at
abolon qui et testa diuciꝰ seruat
odorem eius quo semel est ĩbuta
rocens ait uł cato uł asiꝰ. Nam
auctor incertus e multa legas faci¬
to perlectis perlege multa quo qͥdem
aliquid ee utilia ad sciencia aspirãti

Expanded text:
phiae vindicent universas: nec minus tamen sunt in singulis philosophiae copia destituti.larum. Non facile tamen dixerim, quos magis credam esse erroneos, cum nec ab una perfectio constet, et nemo fideliter queat omnibus inservire. Qui tamen ab una petit omnes, ineptior est. Arrogantior qui omnes profitetur. Imo ad omnia occupari desidis est; sed fastidientis, et non proficientis, omnia circumire. Caeterum, qui multa percurrit, ut eligat cui sit potius insistendum, circumspectus est, et, aliis examinatis, praeelectioni suae fidelius servit. Eo forte spectat praeceptum ethici, legere libros praecipientis. In libello quoque quo parvuli initiantur, ut virtutis instructio, et usus teneris ebibitus animis, facile nequeat aboleri quoniam et testa diutius servat odorem ejus, Quo semel est imbuta recens,  ait vel Cato, vel alius nam auctor incertus est Multa legas facito, perlectis perlege multa. Quo quidem aliquid esse utilius ad scientiam aspiranti,
Abbreviated transcription (Latin):
dum labente sociẽtate eo casus queq
magis abstenet Siquidem exeplis
sepe magia ꝓficitur ꝙ preceptis mala
em uitautur faciliꝰ quo fideliꝰ p̃cog¬
inta fuermit/ uio et quodammo dõ sola
euasit uilrxes si ad płire iocuuditatens
et quasi patuas uoluiptates panciores eua¬
dunt conponat oui si liricum conticeuĩte
luri diguadis audne flaccus aut si mais
oraciꝰ qui plus honestatis ⁊ ntilitatis
se apud inconidem menisse gratulatur a
pluriu scoytorum sit preceptis expressum
Ait eui ¶nõia i belli scriptore mayie lolli¬
¶ dũm tu de clamas Rome preueste relegi

Expanded text:
cum labente societas, eo casus quemque magis absterret. Siquidem exemplis saepe magis proficitur, quam praeceptis. Mala enim vitantur facilius, quo fidelius praecognita fuerint. Vix, et quodammodo solus, evasit Ulysses, sed ad pet quasi proprias voluptates, pauciores evadunt. Consonat ei, si Lyricum conticente lyra dignaris audire, Flaccus, aut si mavis Horatius, qui plus honestatis et utilitatis se apud Maeonidem invenisse gratulatur, quam plurium Stoicorum sit praeceptis expressum. Ait enim: Trojans belli scriptorem, Maxime Lolli, Dum tu declamas Romae, Praeneste relegi:
Abbreviated transcription (Latin):
tu sedium Regionu locorum tu omium
geuera osfiçia et causas aꝑuisti Iste gͥ un
tam insigiis excellentisq pencie qui ta
uiulta legit ut ei aliquis strbere uacasset
mi reniur tame multa scrpsit ꝙ̃ multa
uir queqr segere potui sse ardana Iste
iꝙ uir tautus iugenio tantaq doctuna
si terum uelut diuinaru de quiba saribit
oppugnatoi eet atq destructor/ easq no
ad foligionẽ sẽs ad suꝑsticionẽ dicẽt per¬
tinere nestio utiu tam multa ĩ eio tide¬
da cõtempnenda ⁊ detestanda ꝯstrberet
Cum ergo iuiri acatissimi ⁊ siue ulla du¬
bitacone cicerone teste doctissimi suꝑ saco
sciptis ꝓprus ea couinoentibus argnat᷑
Constetq suꝑsticionem falsitatis inicio
nirtuti que in sola ueritate cousistit ee oppo¬
fitam ⁊ sapienciã sine unitute ce non poss
Quis ex sola lectione insi adsit gracia
tum credat posse fieri honuez sapiente

Expanded text:
tu sedium, regionum, locorum, tu omnium tu sedium, regionum, locorum, tu omnium genera, officia, et causas aperuisti. Iste igitur vir tam insignis excellentisque peritiae, qui tam multa legit, ut ei aliquid scribere vacasse miremur, tam multa scripsit, quam multa vix quemquam legere potuisse credamus. Ist vir tantus ingenio, tantusque doctrina, si rerum velut divinarum, de quibus scribit, oppugnator esset atque destructor, easque non ad religionem, sed ad superstitionem diceret pertinere, nescio utrum tam multa in eis ridenda, contemnenda, et detestanda conscriberet. Cum ergo viri acutissimi, et sine ulla dubitatione, Cicerone teste, doctissimi, superstitio scriptis propriis eam convincentibus arguatur, constetque superstitionem falsitatis vitio, virtuti, quae in sola veritate consistit, esse oppositam, et sapientiam sine virtute esse non posse, quis ex sola lectione, nisi adsit gratia tum, credat posse, fieri hominem sapiente
Abbreviated transcription (Latin):
ignorucia uitecdum aut negligencia ueni¬
tatis e siue qua ipossibile est quequã fieri
sapientem uude doctor ille eccłie cuiꝰ ne mo
fatis menior ee pt augustia uurone ar¬
guit quẽ tauie ut lratissium fuisse doccat
ait post cetera quibꝰ singulari precomo
comendatur deiqz et ipe tulliꝰ luit tale
testionun perhibet ut in libris achade mitis
dicat ea que ibi uersatur disputaconem se
habuisse cum .m. uarrone hoie inqͭ omm
fucile a cutissimo ⁊ sine dubitacoe dectissio
no ait elomuentissio ul facuudissio/ qui
Renera in hac fucultate multu ipar sed
omuim facile acutissimo et utdubitanter
doctissimo In pͥmo autem libro cu eiusdem
inquit in nra urbe peregrinantes erratesq
tanꝙͣ hospites tui liba quasi douiu reduxe¬
runt ut possena aliqu qui et nbi eemꝰ
agnostere tu etatem patrie in destripconas
temporum tu saciorum iura seu sacerdotu
tu do mesticam tu publicam disciplinam¬

Expanded text:
ignorantia interdum, aut negligentia veritatis est, sine qua impossibile est quemquam fieri sapientem. Unde et doctor ille Ecclesiae, cujus nemo satis memor esse potest, Augustinus, Varronem arguit, quem tamen ut litteratissimum fuisse doceat, ait post caetera, quibus singulari praeconio commendatur: Denique et ipse Tullius, huic tale testimonium perhibet, ut in libris Academicis dicat, eam quae ibi versatur disputationem, se habuisse cum M. Varrone, homine, inquit, omnium facile acutissimo, et sine dubitatione doctissimo. Non ait eloquentissimo vel facundissimo, quoniam revera in hac facultate multum impar est, sed omnium facile acutissimo, et indubitanter doctissimo. In primo autem libro, cum ejusdeinquit, in nostra urbe peregrinantes, errantesque tanquam hospites, tui libri quasi domum reduxerunt, ut possemus aliquando qui, et ubi essemus, agnoscere. Tu aetatem patriae, tu descriptiones temporum, tu sacrorum jura, tu sacerdotum; tu domesticam, tu publicam disciplinam
Abbreviated transcription (Latin):
¶brecia barbarie lento collisa duello¬
¶ Stultoro regu ⁊ pplorum continet estus
¶Logi posse negat sedicone d lis
¶ Et ita pliacos intra niuros pectat᷑ ⁊ ex tui
¶mndquid delurant Reges flectunt᷑ achiuu
Eto ante illoro sentencia facillame credo qui¬

Expanded text:
Graecia barbariae lento collisa duello, Stultorum regum et populorum continet aestus.  beatus, Cogi posse negat. Seditione, dolis, , et ira, Iliacos intra muros peccatur et extra. Quidquid delirant reges, plectuntur Achivi. Ego autem in illorum sententiam facill
Abbreviated transcription (Latin):
nutate diuinam quo damodo reparit
integnitate et ut se ⁊sum su exp̃ssiq
ꝓfeuĩt omes qui nõ u ab illa uł
ad illam uigilant  quod tamen
ab illa e brũtis aia libus dicit
es conformes ymo et stupendum
cotraa uaturam iiraculum in corpo¬
nbus humauis brutos honnes ee
Tna nero genera hominnu sunt qui
honues sunt Alios eni brutos esse
asẜut alu enuim ia iocunditate sapie¬
cie perfriuitur ⁊ huo sapientes sunt
Alu accedunt ut fruantur et hu

Expanded text:
uodammodo reparat integritatem. Et ut sensum suum expressius proferat, omnes qui non ab illa, vel ad illam vigilant, quod tamen ab illa est, brutis animalibus dicit esse conformes, imo et stupendum contra naturam miraculum, in corporibus humanis brutos homines esse. Tria vero genera hominum, qui homines sunt: alios enim brutos esse asseruit. Alii enim jam jucunditate sapientiae perfruuntur, et hi sapientes sunt; alii accedunt ut fruantur, et hi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ uarus disputacõnibꝰ dubitacionem
aghademico l mouit / ⁊ de Regula eoꝵ
die phorum princeps plato
uebus excessit humanis et
nasi lucernam mũdi ex tiuctam defle¬
uerunt qui ad tlironu sapiencie cui
ille dui presederat sua arbitrab aut̾
studia referenda. S⁊ cum ei ar¬
discipulus uir excellentis ingemi

Expanded text:
quod variis disputationibus dubitationem quod variis disputationibus dubitationem Academicorum movit: et de regula eorudie philosophorum princeps Plato rebus excessit humanis, et quasi lucernam mundi exstinctam defleverunt, qui ad thronum sapientiae, cui ille diu praesederat, sua arbitrabantur studia praeferenda. Sed cum ei Aris
Abbreviated transcription (Latin):
bixent et pħye pucepta pro unibus fu̾at
i secutus uitam Risui no cessisse ⁊am
quod de eo no nulli tucdunt qr uerecudia
motus emisit spm eo ꝙ nautarũ ppoita
no potiit soluere questione astat nois
eirore copositum Quicquio em de eo gre¬
corum loquantur fabula hoc de home¬
io no platone ualena maxiꝰ refert
ex eo tume et hoc uulgatu est quia
fuerunt qui homeru equinotu plato¬
uis dicerent ipter excellenciã sapiecie
seruionis eleganciã ⁊ lacitudinẽ pecto¬
no Nam uiros nobiles certu e polinonnos
extitisse decessit aute . go. anis et uno
expletis in tauta Renerencia om̃iũ
et integutate auctoritatis ut diu du¬
bicatum fuerit dus an semidus esset
pociꝰ aggandus s et cum etate illa de¬
ficiente merita uirtutũ eis tanquã
inciedibilia quodam modo ad autiquitatis
fabulas uergeret ipiũ int̾ semidcos ue¬
uerandum labco scribit ut quid maiꝰ
honue mnꝰ deo fuisse doceatur de¬
a distotile et opmione eeꝵ eiꝰ ⁊ studiis et

Expanded text:
iae praecepta pro viribus fuerat insecutus, vitam risui non cessisse. Nam quod de eo nonnulli tradunt, quia verecundia motus emisit spiritum, eo quod nautarum propositam non potuit solvere quaestionem, constat nominis errore compositum. Quidquid enim de eo Graecorum loquuntur fabulae, hoc de Homero, non Platone Valerius Maximus refert. Ex eo tamen et hoc vulgatum est, quia fuerunt qui Homerum aequivocum Platonis dicerent, propter excellentiam sapientiae, sermonis elegantiam, et latitudinem pectoris. Nam viros nobiles certum est polyonymos exstitisse. Decessit autem octoginta annis et uno expietis, in tanta reverentia omnium, et integritate auctoritatis, ut diu dubitatum fuerit, diis an semideis esset potius aggregandus. Sed et cum aetate illa deficiente, merita virtutum ejus, tanquam incredibilia, quodammodo ad antiquitatis fabulas vergerent, ipsum inter semideos venerandum Labeo scribit, ut quiddam majus homine, minus Deo fuisse doceaturAristotele, et opinione ejus, et studiis: et
Abbreviated transcription (Latin):
qui sophustice loquitur odibilis est no
mediocris tame ntilitatis est in de¬
prehendenas utlt ĩoiportuuitatibꝰ
sophisticio sine quaꝵ noticia quis quis
ad exanuacionem ueri ⁊ terñ uentila¬
cionem pregregd̃itur quasi nules
uitilis est qui aduersus exercitatu

Expanded text:
qui sophistice loquitur odibilis est. Non qui sophistice loquitur odibilis est. Non mediocris tamen utilitas est, in deprehendendis importunitatibus sophisticis, sine quarum notitia quisquis ad examinationem veri et rerum ventilationem progreditur, quasi miles inutilis est, qui adversus exercita
Abbreviated transcription (Latin):
De siste ergo nisi sordida lugua malueris
daiũ aguostes Quia Cue sanũ tetigisse
timent fugiitq poctam ¶ Can sapuñt
agitant pueri nicuntiq seciutur licet
aute apud priuatos aut seno uiuentes
homo huiꝰ moti Rectissime indeatur iuti¬
lis comoda tamen est in cetu multitudis
q̃ hysaritatis ioculansq seticie mate na
gandet Optimũ eiu instruuetũ est
ad Risus copliandos efficatior qͦuis mimo
nt uenenũ eius effugias pacienciã indicas
a uiribus more geras in sono qui nulli
parcit Et si en forte uis repuuiere be¬
iugnissue obseori ut in docendo aut dis¬
pucando sentencie plus apponat et ea
neiborum deductione copenset Nã qui
nerba rebus ⁊ ros temporis opportum¬
tati cotemperat modestissimã tocius
eloquençie Rogula tenet/ Illa no copia
sandem parit cui uertas mituti ⁊ oibꝰ
officus amita consentit/ multa siquidẽ
et fallaciten loqui nugige truli est

Expanded text:
Desiste ergo, nisi sordida lingua malueris Desiste ergo, nisi sordida lingua malueris dictum agnosces, quia Vesanum tetigisse timent, fugiuntque poetam, Qui sapiunt, agitant pueri, incautique sequuntur. Licet autem apud privatos, aut serio viventes, homo hujusmodi rectissime videatur inutilis, commodus tamen est in coetu multitudinis, quae hilaritatis et jocularis laetitiae materia gaudet. Optimum enim instrumentum est ad risus conciliandos, et efficacior quovis mimo. Ut venenum ejus effugias, patientiam indicas auribus, morem geras insano, qui nulli parcit, et si eum forte vis reprimere, benignissime obsecra, ut in docendo aut disputando sententiae plus apponat, et eam verborum deductione compenset. Nam qui verba rebus, et res temporis opportunitati contemperat, modestissimam totius eloquentiae regulam tenet. Illa vero copia laudem parit, cui veritas virtuti, et omnibus officiis amica consentit. Multa siquidem et fallaciter loqui, nugigeruli est,
Abbreviated transcription (Latin):
ex eo pliuimũ ꝯparatur si ierũ in
mente e et in ore copia sit uorlo
ueiba  nãqi prefene reba ⁊̃cognĩtis
desipientis pocius ꝙͣ docentis est aut disce¬
tis multos indebis hmꝯmodi qui totum
longo detinent sermone diem ⁊ nichil
om̃o dicunt aut mimuu tu defessus es
andiendo et is insi uerbosior eet loquẽdo
perfacigari potuenit quo tame toudat
aut quid uelit nondum mtlligis tu fi¬
ne expectas ille nodum mieui feat ꝑfer
tame ut ii deas. qua exiturus sit re¬
cossige tandem q contepuit et occurrent
species ut nec pes nec ciput uni rõddat᷑
forme turbati cerebri honnem aicais ⁊
qui ex defectu raconio liugna continere
nõ possit Pntes emi noctes cotinuare ĩ¬
so inpues ⁊ sopita Racione miliam solam
in eo eratatam Si forte miseuicoe duc¬
tus ei modestiam ꝑsuaseris succenditu r
bitur/ nec amicus nec hostis ab eo nnisi
cosputus absoẽdet si cepisti ꝓfeus necessi
e aut ꝓcacis lingne sustinebis iinas

Expanded text:
ex eo plurimum comparatur, si rerum in mente, et in ore copia sit verborum. Verba namque proferre rebus incognitis, desipientis potius quam docentis est, aut discentis. Multos videbis hujusmodi, qui totum longo detinent sermone diem, et nihil omnino dicunt, aut minimum. Tu defessus es audiendo, et is nisi verbosior esset, loquendo perfatigari potuerat; quo tamen tendat, aut quid velit, nondum intelligis. Tu finem exspectas, ille nondum initium fecit. Perfer tamen, ut videas qua exiturus sit; recollige tandem, quae contexuit, et occurrent s Fingentis species, ut nec pes, nec caput uni Reddatur formae. Turbati cerebri hominem credas, et qui ex defectu rationis linguam continere non possit. Putes eum noctes continuare insomnes, et sopita ratione, melancholiam solam in eo excitatam. Si forte miseratione ductus, ei modestiam persuaseris, succendetur,bitur; nec amicus nec hostis ab eo, nisi consputus abscedet. Si coepisti, perferas necesse est, aut procacis linguae sustinebis injurias.
Abbreviated transcription (Latin):
te morum et distendi copia socratitu
fontem et tonente platonicu facile
bedoleat al tonuiter sapienti Ab
hus fluxerunit et alia multi qui du¬
bilia discntere sit ut nulli preuidica¬
retur mlaluerunt ꝙͣ ausu temeranio
disfinne maxie cũ ocultam ceruerẽt
ueritatem eoꝵo de quibꝰ in utrrmq
partem probabili disputatur uude et
a chademicorim autiq iussia regula e
Alia Religionis anccoritute ꝓbantur et
ꝙ fides in onũ doctiina aliꝙ stabile mitiũ
uendicat ꝙ ꝓbari nõ debet et ꝙ asia

Expanded text:
te morum, et dicendi copia, Socraticum te morum, et dicendi copia, Socraticum fontem, et torrentem Platonicum, facile redoleat, vel tenuiter sapienti. Ab his fluxerunt et alii multi, qui dubitabilia discutere sic ut nulli praejudicaretur, maluerunt, quam ausu temerario definire, maxime cum occultam crederent veritatem eorum, de quibus in utramque partem probabiliter disputatur. Unde et Academicorum antiquissima regula est, alia religionis auctoritate probantur: et quod fides in omni doctrina aliquod stabile initium vindicat, quod probari non deb
Abbreviated transcription (Latin):
tantum laudio et głie titulum se ali
cessisse prio uolunune quilg dmi
Rebus iusisteus plema sibi de hus
in theodoca libtis dictu adiecit uude
ualerio maximꝰ iusi metam late et
tumm pateutis suieutie ferccudia tenet
dcerem digiui philosophu cuiꝰ stabi¬
lundi mores altions aunui pħo tia¬
deieutur. Ceterum głia ne ab hus
quide in qui contemptu eius itodu¬
ut quod ꝓfessione elonant isupa¬
aoue memorie assequantur Hic est
teticus no achademicꝰ censeatur
eo tauie sollicante de suigulis maxie
ceperunt plonici qui felicti etnt fere
de omibꝰ dubitare Siquide pꝰ morte
platonis spensippus sororis eius filiꝯ
et uenociites dilectus eius disciplꝰ
in scolam que achadenna uocubatur
eidom successerut et obhoc ipi et¬
successores eoro achadenua uocant᷑
a loco sicut platouici a platone ex
quibus ualde nobilitati sunt greci plo¬
tina iamblicꝰ et porphinꝰ catholice
uii. magnus in priuus et qui ueliusta¬

Expanded text:
tantum laudis et gloriae titulum se alii tantum laudis et gloriae titulum se alii cessisse, proprio volumine quibusdam rebus insistens, planius sibi de his in Theodoctis libris dictum adjecit. Unde Valerius Maximus: Nisi me tam latae et tam patentis scientiae verecundia teneret, dicerem dignum philosophum, cujus stabiliendi mores altioris animi phiderentur. Ceterum gloria ne ab his quidem, qui contemptum eius introduut quod professione eleuant usurpatione memoriteticus non Academicus censeatur, eo tamen sollicitante, de singulis maxime coeperunt Platonici, qui relicti erant, fere de omnibus dubitare. Siquidem post mortePlatonis Speusippus, sororis eius filius, et Xenocrates, dilectus eius discipulus, in scholam eius, quae Academia uocabatur, eidem successsuccessores eorum Academici vocabantur a loco, sicut Platonici a magistro. Ex quibus valde nobilitati sunt Graeci, Plotinus, Jamblichus et Porphyrius catholicae vir magnus in primis, et qui venusta
Abbreviated transcription (Latin):
fuerunt qui eum incubi demonis
filui cederent pp̃r agilitate corꝑis
pspicaciam ingonii ⁊ głie appetitum
quam multiplici nedustra omibus
prenpere consuenerat Testat de
eo ualeriꝰ maximꝰ quia supieme
uite Reliquias somlibus ac rugosio
nẽbris in sũmo liuꝑ studio oçio uix
custodiens adeo ualenter ꝓ salute po¬
tne incubuit ut eam ab hostilibus
arnus solo equata in lectulo athe¬
mensi iacens quide macedonm ma¬
nibus quibꝰ abiecta eruit en peret¬
ita inbe strata atq eucisa alexanduq
fauuli aritate qua restituta e at̾iseti¬
sis notum est opus licet aute nonu
et ferborum curbator halratur non
modo subtilitate qua ciuictis celebris
est sed nura suauita te diccdi eualuit
adeo quidem ut platoni merito ꝓuia
fuisse iudeatur. Cum lanõis fuisse aui¬
dissium uł ex eo constat ꝙ cu theodoeti
discipulo libros artis oratorie ut cos
cart coutessisset moleste fores pria

Expanded text:
Fuerunt qui eum Incubi daemonis Fuerunt qui eum Incubi daemonis filium crederent, propter agilitatem corporis, perspicaciam ingenii, et gloriae appetitum, quam multiplici industria omnibus praeripere consueverat. Testatur de eo Valerius Maximus, quia supremae vitae reliquias senilibus ac rugosis membris in summo litterarum otio vix custodiens, adeo valenter pro salute patriae incubuit, ut eam ab hostilibus armis solo aequatam, in lectulo Atheniensi jacens, Macedonum de manibus, quibus objecta erat, eriperetIta urbe strata atque eversa, Alexandrique familiaritate qua restituta est, Aristotelis notum est opus. Licet autem nominum et verborum turbator habeatur, non modo subtilitate, qua cunctis celebris est, sed mira suavitate dicendi evaluit, adeo quidem, ut Platoni merito proximus fuisse videatur. Eum laudis fuisse avidissimum, vel ex eo constat, quod cum Theodocti discipulo libros artis oratoriae ut eos ederet concessisset, moleste ferens postea,
Abbreviated transcription (Latin):
oculorum de tersa caligine ad cou¬
tuendam ueritatis speciem mentes
hominu reparauit Secta hic per¬
patetica condidit Sit utiq dictam
ꝙ de ambulans disputare con sueuerat
pliuimosq discip nlos preclara fama
excollens ⁊ arte suadendi uiuo adhc
preceptore in suam beresim co gregauit
craccauit quidem omes pħire partes
et precepta dedit in singulas si pie
cetens sit racionalem tedegit in ans
sui ut a possessione illiꝰ indeatur
omes alios exclusisse ita tauie in
alus inguit ut conuine nomen
omin philo sophorni aucho moma¬
tice idest excellenter sibi ꝓui ee
meruerit Sicut em uils Romain
placito contirictmi e fuit aute facũ¬
dus eloquio sed ubenor sensibus ⁊
doctus oium sentencus obmare
hic est qui prima studioꝵ geneni
in agioaticam ⁊ exote ricum dicitu
distixisse nam fauulians ⁊ quasi do¬
mestici aduttebantur in groatita
Exotherica uero non modo extrraneis
sed hospitibus pacebant ⁊ peregnius

Expanded text:
oculorum detersa caligine, ad contuendam veritatis speciem, mentes hominum reparavit. Sectam hic Peripateticam condidit, sic utique dictam, quod deambulans disputare consueverat, plurimosque discipulos praeclara fama excellens et arte suadendi, vivo adhuc praeceptore in suam haeresim congregavit. Tractavit quidem omnes philosophiae partes, et praecepta dedit in singulas, sed prae caeteris sic rationalem redegit in jus suum, ut a possessione illius videatur omnes alios exclusisse. Ita tamen in aliis viguit, ut commune nomen omnium philosophorum, antonomasice, id est excellenter sibi proprium esse meruerit. Sicut enim urbs Romam,  utentium placito contractum est. Fuit autem facundus eloquio, sed uberior sensibus, et doctus omnium sententiis obviare. Hic est qui primus studiorum genera, in acroaticum et exotericum dicitur distinxisse. Nam et familiares et quasi domestici admittebantur in acroatica; exoterica vero non modo extraneis, sed hospitibus patebant, et peregrinis.
Abbreviated transcription (Latin):
halet Deinde qua na uia an ꝓpheci e
ĩuestigacione proficiet cui racio nich
peisuadet ꝙ teneat aut sequatur sed
est ad omia semper incertus talis
utiq achade luicus cum nec br. utis
inconibus et sermone elegantissimo
copiosius disputauit ueruptanen
ad illos qui de singulis dubitat que
sapienti facuit questionem cicero in
se ip̃o teste transiuit nec cos noster
augustia persequitur cum et ipse ĩ
openbus suis achatenuco teperaie¬
to utatur frequentiꝰ a sub ambigni¬
tate pponat multa que alii confidentis
ne magis temerurie disputauti non
indereũtur habere q̃stionem michi
tauien no indetur quisꝙͣ eo loqui
securiꝰ qui ita ca. cuspectus est in
uerbo ne prolabi possit ad fla dut
autem dubitabilia spienti que uec
fidei nec sensus aut tacõnis mainfeste
peisuadet auctoritas et que sus in
u̾trauiq partem nitiuitur. fur manie¬
tis talia quidom sunt que querut᷑
de prouidencia de sub staucia ꝙͣtita¬

Expanded text:
habet? Deinde, quanam vir in philosophiae habet? Deinde, quanam vir in philosophiae investigatione proficiet, cui ratio nihil persuadeat, quod teneat, aut sequatur, sed est ad omnia semper incertus? Talis utique academicus, cum nec brutis rationibus et sermone elegantissimo copiosius disputant. Verumtamen ad illos, qui de singulis dubitant, quae sapienti faciunt quaestionem, Cicero, se ipso teste, transivit; nec eos noster Augustinus persequitur, cum et ipse in operibus suis, academico temperamento utatur frequentius, et sub ambiguitate proponant multa, quae alii confidentius, nec magis temerarie disputanti, non viderentur habere quaestionem. Mihi tamen non videtur quisquam eo loqui securius, qui ita circumspectus est in verbo, ne prolabi possit ad falsa. Sunt autem dubitabilia sapienti, quae nec fidei, nec sensus, aut rationis manifestae persuadet auctoritas, et quae suis in utramque partem nituntur firmamentis. Talia quidem sunt quae quaeruntur de providentia, de substantia, quantita
Abbreviated transcription (Latin):
ergo ad suigula nestu sunt qua teme¬
ritate uł ipudencia phylosophandi pro¬
fessione ampuit Nam sicut ab eo ꝙ
notu est nocio sit et Racio ab eo ꝙ t̾nti
est idest furnui et certu gramatice Et¬
ꝓfecto ianis est tacio honus cui nichil
uersuaden potest quin semꝑ et i oibꝰ
oipionũ lubrico uacillet Quid ei
ei phya confert qui sempei fluctuat
opimoniba et cui in ostendenda feli¬
citatis uia Raconis luie extiguit
et quasi oculũ eruit ut cauciꝰ et
erectia pergat uiator cui ostensu
e uiam ⁊ onue et plurimũ obest
illi qui excecatur quid pocia seq̃tur
qui tuuta contrarietate distruhitur
Sane ad patriam nems perueuit
nisi qui unam sequitur uiã et qui
om̃i uerbo auiem acomodit nu ꝙͣ
quietus ent Nlouuo siłior ẽ seta¬
pho qui cum sompini me nimerit
an dormierit dubitat et cũ cibo sacia¬
tus est an ieuinus sit nestit et nulliq
cor que egit ul in proxmio sciencia

Expanded text:
ergo ad singula nescii sunt, qua temeergo ad singula nescii sunt, qua temeritate vel impudentia, philosophandi professionem arripiunt? Nam sicut ab eo quod notum est, notio, sic et ratio ab eo, quod ratum est, id est certum et firmum, grammatice fecto inanis est ratio hominis, cui nihil persuaderi potest, quin semper et in omnibus opinionum lubrico vacillet. Quid enim ei philosophia confert, qui semper fluctuat opinionibus; et cui, in ostendenda felicitatis via, rationis lumen exstinguit, et quasi oculum eruit, ut cautius et rectius pergat viator, cui ostensura est viam? Nonne et plurimum obest illi qui excaecatur? Quid potius sequetur, qui tanta contrarietate distrahitur? Sane ad patriam nemo pervenit, nisi qui unam sequitur viam; et qui omni verbo aurem accommodat, nunquam quietus erit. Nonne similior est lethauam philosopho, qui cum somnii meminerit, an dormierit dubitat, et cum cibo satiatus est, an jejunus sit, nescit, et nullius eorum quae egit vel in proximo, scientiam
Abbreviated transcription (Latin):
dultũm aut cauis odoratu gustu symia
Aranea tactu Cum ĩꝙͣ distẽruendi ⁊¬
intelligendi unibus homo pcedat
nis prestanciorem bestus aut potia
quis no inferiorem ⁊ ut ita dicam
quis no bruciorem credat hoiem cui
tatio no disterunt melltus no sapit
cum et brnta ad quadam raconis yuia¬
gnie quodamodo indeautur assingere
Nam et canis suos disteruit afectus
et intllcus quodam nobilitatur igemio
S et nunarum memoria camelo
tenacit̾ residet Et rinocerus qui et
unicorme est uirginis integrita tem
sic aguoscit ut dum tarat illia fere
amplexibus capiatur O doie pantlere
surrune imperitor nero ameis ut si¬
citur Rothibus pistalatur Quis iulta
Forua leena lupum sequitur lupus
ipe capellam flotente athisum sep
lastuua capella Et in hunc modum
uoluptate sua trahunt᷑ plurima quod
ut credo euenue no posset si de afectiba
sius ul brnta aialia dubitaret Qui

Expanded text:
vultur aut canis odoratu, gustu simia, vultur aut canis odoratu, gustu simia, aranea tactu. Cum, inquam, discernendi intelligendi viribus homo praecedat, quis praestantiorem bestiis, aut potius quis non inferiorem, et, ut ita dicam, quis brutiorem non credat hominem, cui ratio non discernit, intellectus non sapit; cum et bruta ad quamdam rationis imaginem quodammodo videantur assurgere? Nam et canis suos discernit affectus, et intellectus quodam nobilitatur ingenio. Sed et injuriarum memoria camelo tenaciter residet, et rhinoceros, qui et unicornis est, virginis integritatem sic agnoscit, ut duntaxat illius fere amplexibus capiatur. Odorem pantherae luxuriae imperator Nero, aureis, ut dicitur, retibus piscabatur. Quid multa? Torva leaena lupum sequitur, lupus ipse capellam, Florentem cytisum sequitur lasciva capella. Et in hunc modum voluptate sua trahuntur plurima: quod, ut credo, evenire non posset, si de affectibus suis vel bruta animalia dubitarent. Qui