comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
luat consid̾are nos amonet:
ne nos qui plus cetis in hoc
mundo accepisse aliqͥd cernim᷑.
abauetore mundi grauiꝰ inde
udicemur. C um enĩ augent᷑
ãima. rationes etiã crescunt
domnoꝵr. T̃anto ergo ẽẽ hurci¬
lior atq ad seruiendũ ꝓmp¬
tior. quisq debet ex muñe. qͣn¬
tose obligatiorẽ ẽẽ conspicit

Expanded text:
s admonet, ne nos qui plus caeteris in hoc mundo accepisse cernimur, ab auctore mundi gravius inde judicemur. Cum enim augentur dona, rationes etiam crescunt donorum. Tanto ergo esse humilior atque ad serviendum promptior quisque debet ex munere, quanto se obligatiorem esse con
Abbreviated transcription (Latin):
rus. Dñs et saluator nr̃¬
qͣndo nos sermonibꝰ. aliqͣn¬
do uero oꝑibꝰ ãmonet. Ipsa
enĩ acta eius p̾cepta sunt:
quia dum aliquid tacitus
facit qd̃ agere debeamus:
innotescit. E oce enĩ binos ĩ
p̃dicatione discipłos mittit:
quia enĩ duo sunt p̾cepta
caritatis dei uidelicz et ꝓxi¬
mi. et minus. qͣm int̾
duos haritas haberi nõ po¬

Expanded text:
nus et Salvator nosiquando nos sermonibus, aliquando vero operibus admonet. Ipsa etenim facta ejus praecepta sunt, quia dum aliquid tacitus facit, quid agere debeamus innotescit. Ecce enim binos in praedicationem discipulos miQuia enim duo sunt praecepta charitatis, Dei videlicet amor et proximi, et minus quam inter duos haberi non po
Abbreviated transcription (Latin):
erito itaq bt̃a maria: sin¬
głan a nob̃ preconio attollit᷑.
que singl̃are cõmertium mũ¬
do prebuit. Merito  int̾
ferainas. tunc etiã letabatur.
cumi singłarẽ medicinã pudi¬
& aluo gestabat. Sentiebat
quidem pocła uentris: que
pudorẽ non ꝑdid̾at castitatis.
Mirabatur partus insignia:
qre nulla nouerat uiri con¬
tagia. O bene fecunda uirgi¬
nitas: que nouo in auditoq
guiero. et mat̾ dici possit ⁊
iige. Peꝑit eũ a quo cõcepit.
ontiar: a quo creara extrait.
Slquidem ipse est auctor ma

Expanded text:
erito beata Maria singulari a nobis praeconio attollitur, quae singulare commercium mundo praebuit. Merito inter feminas tunc etiam laetabatur, cum singularem medicinam pudico alvo gestabat. Sentiebat quidem pondera ventris, quae pudorem non perdiderat castitatis. Mirabatur partus insignia, quae nulla noverat viri contagia. O bene fecunda virginitas, quae novo inauditoque genere, et mater dici possit et virgo! Peperit eum a quo coepit, portavit a quo creata exstitit; siqu
Abbreviated transcription (Latin):
p̃cingimus. cum carnis luxu¬
riam ꝑ continentiã coartamꝰ.
Sed quia minus est mala nõ
agere. nisi etiam quisq stu¬
deat bonis oꝑibꝰ insudare:
dentes in manibꝰ ur̃is.

Expanded text:
praecingimus cum carnis luxuriam per continentiam coarctamus. Sed quia minus est mala non agere, nisi etiam quisque studeat et bonis operibus insudare, dent
Abbreviated transcription (Latin):
ab oriente isq in cuidentem.
fides eiꝰ ia iatholius cuilis su¬
geat. Hoc quoq dicendum
qd̃ scd̃s saluatoris aduent᷑ꝰ.
non inhumilitate ut primꝰ.
s in glia demonstrandꝰ sit.
Stultum est itaq eũ in loco
rere qui totius mundi lum̃¬
sit. Sequit᷑. Ubicumq fu̾it
corpus: congregabuntur et

Expanded text:
ab Oriente usque in Occidentem, fides ejus in catholicis Ecclesiis fulgeat. Hoc quoque dicendum, quod secundus Salvatoris adventus non in humilitate ut prius, sed in gloria demonstrandus sit. Stultum est itaque eum in parvo rere, qui totius mundi lumen sit. Ubicumque fuerit corpus, illuc congregabuntur et
Abbreviated transcription (Latin):
suppum herodis maioris fi¬
lium: sub quo dñs fugit ĩ
egiptum. frẽm huiꝰ herodiᷤ
sub quo passus est xp̃s:
duxisse herodiaden uxorẽ. filiã
regis arethe. Postea uero soce¬
rum eiꝰ exorti s. quibꝰdam cõ¬
tra generũ simultatibꝰ tulisse
filiam suã. et in dolore mari¬
ti prioris inimici eiꝰ. nuptias

Expanded text:
lippum Herodis majoris filium, sub quo Dominus fugit in Aegyptum, fratrem hujus Herodis, sub quo passus est Dominus, duxisse Herodiadem uxorem filiam regis Arethae; postea vero socerum ejus, exortis quibusdam contra generum simultatibus, tulisse filiam suam, et in dolorem mariti prioris inimici ejus nuptiis
Abbreviated transcription (Latin):
nienti ihrłima. cõncinabãt.
osanna filio dauid. benedic¬
tus qun uenit in nõie dñi
rex isrł. Longinqua regio
ccłia est ex gentibꝰ. de qua
eadem. homini nobili loqͥt᷑.
ego autẽ constitus sum rex
ab eo. Dicitur ei a patre.
Postula ame et dabo tibi
gentes hereditatẽ tuã. et
possessionẽ tuã t̾minos t̾re.¬

Expanded text:
concinebant: Hosanna filio David, benedictus qui venit in nomine Domini , Rex Israel. Longinqua regio Ecclesia est ex gentibus, de qua eidem homini nobili qui loquitur: Ego autem constitutus sum Rex ab eo, dicitur a Patre: Postula a me, et dabo tibi gentes haereditatem tuam, et possessionem tuam terminos t
Abbreviated transcription (Latin):
responderunt. dauid. Res¬
ponsioni eoꝵ congruit euuã¬
gelium. Habet hoc nõ solũ
suspicio iudeoꝵ: s et fides xͥa¬
nor. Adhuc alia firmam̃ta
conspicio. Sic̃ enĩ apłs. qui
factus ẽ ei ex semine dauid:

Expanded text:
responderunt, «David.» Responsioni eorum congruit Evangelium. Habet hoc non solum suspicio Judaeorum, sed et fides Christianorum. Adhuc alia firmamenta conspicio. Dicit Apostolus, «Qui factus est ei ex semine David
Abbreviated transcription (Latin):
diebꝰ: teraꝑius surga¬
tur ad uigilias. In quibꝰ
uigilus teneatur mensu¬
ra: idest modulatis ut supͣ
disposuimꝰ. sex psalmi et
ũsu. residentibꝰ cunctis dis¬
posite. et ꝑ ordinẽ in subsel¬
lus. legantur in codice qͣtu
suis. ubi tantum in qͣrto
responsorio dicatur a cantã¬
te głia. Qmdum incipit:
mox om̃es cũ reuentia sur¬
gant. Post quas lectiones.
seqͣntur ex ordine alii sex
anteriores et u̾su. Post qͣs
ũum legantur alie qͣtuor
lectiones cum responsorus
suis: ordine quo supra. Po
stquas it̾um dicantur tria
cantica de ꝓph̃is: que insti¬
tuerit albas. Que cãtica
cum alla psallantur. Dic¬
to etiam uersu et benedi¬
cente abbate. legantur alie
qͣtuor lectiones de nouo tes¬
tam̃to: ordine quo supra.
Post quartum autẽ respõ¬
sorium: incipiat abbas hỹ¬
num: te deum laudamus.
Q uo ꝑdicto: legat abbas
lectionẽ de euͣgelio cum ho

Expanded text:
die temperius surgatur ad vigilias: in quibus vigiliis teneatur mensura, id est, modulatis, ut supra disposuimus, sex psalmis et versu, residentibus cunctis disposite, et per ordinem in subselliis, legantur in codice, ut ssuis: ubi tantum in quarto responsorio dicatur a cantante, Gloria. Quam dum incipit, mox omnes cum reverentia surgant. sequantur ex ordine alii sex anteriores, et versus. Post quos iterum legantur aliae quatuor lectiones cum responsoriis suis, ordine quo supst quas dicantur tria cantica de prophetis, quae instituerit abbas. Quae cantica cum alleluia psallantur. Dicto etiam versu, et benedicente abbate, legantur aliae quatuor lectiones de Novo testamento, ordine quo supra. Post quartum responsorium incipiat abbas hymnum, Te Deum laudamus; quo perdicto, legat abbas lectionem de Evangelio, cum ho
Abbreviated transcription (Latin):
omnis ut supra dictum
est psalmodie qͣnutas te¬
neatur. excepro qd̃ lectiones
in codice ꝓpter breuitatem.
noctium minime legantur.
Sed ꝓ ip̃is tribꝰ lectionibꝰ
una de ueti testam̃to me¬
moriter dicatur. qͣm breue
responsoriũ subsequatur:
et reliqua om̃ia ut dictũ
est impleantur. idest ut
nunqͣm minus a duodeci¬
m psalmoꝵ qͣnttate. ad
uigilias noctis dicantur:
exceptis tercio et nonagesi¬
mo quarto.

Expanded text:
omnis, ut supra dictum est, psalmodiae quantitas teneatur: excepto quod lectiones in codice propter brevitatem noctium minime legantur: sed pro ipsis tribus lectionibus una de Veteri Testamento memoriter legatur, quam breve responsorium subsequatur. Et reliqua omnia, ut dictum est, impleantur. Id est ut nunquam minus a duodecim psalmorum quantitate ad vigilias nocturnas dicatur, exceptis tertio et nonagesimo quarto
Abbreviated transcription (Latin):
euangelistis designat. sic̃ i
uniꝰcuiusq libri. euãgeliti
ordia testantur. Nam qui
ab humana geñatione cepu
iure ꝑ hominẽ matrs. Quie
ꝑ clamorẽ in deserto. recte ꝑ
lum luchas. Q uia uͦ a diuira¬
tate ũbi cepit: d gne ꝑ aqͥlã
significatur ioħes qui dicit.¬

Expanded text:
Evangelistas designent, ipsa uniuscujusque libri evangelici exordia testantur. Nam quia ab humana generatione coepit, jure per hominem Matthaeus; quia per clamorem in deserto, recte delum Lucas; quia vero a divinitate Verbi coepit, digne per aquilam significatur Joannes, qui dic
Abbreviated transcription (Latin):
srõe illo tãm maior uitenci
t u̾ba sci euangelii que m
n nr̃is auribꝰ sonuerunt:
etiã mente caꝑe ut cumq
possimus. Ait enim dñs¬
ibs xp̃s. Non turbetur cor
ur̃m. C reditis in deum: et
inme credite. Ne mortem
tanqͣm homines timerent.
et ideo turbarentur. consola¬
tur eos etiam se ẽẽ contestas.
Creditis in deum: et in me cre¬
dite. Consequens ẽ enĩ: ut
si in deum creditis. et in me

Expanded text:
m major intentio, ut verba sancti Evangelii, quae modo in nostris auribus sonuerunt, etiam mente capere utcumque possimus. Ait enim Dominus Jesus: Non turbetur cor vestrum. Credite in Deum, et in me credite. Ne mortem tanquam homines timerent, et ideo turbarentur, consolatur eos, etiam se Deum esse contestans. Credite, inquit, in Deum, et in me credite. Consequens est enim ut si in Deum creditis, et in me
Abbreviated transcription (Latin):
est: que tam speciosa. quã d̃s¬
sibi elegit sponsam. que tam
casta ut possit eẽ iurgo post
partum. Io ec est dei templũ.
foos ille signatus. et porta ĩ
omo dñi clausa. Ad hanc u

Expanded text:
est; quae tam speciosa quam Dominus elegit sponsam, quae tam casta ut possit virgo esse post partum, hoc est Domini templum, fons ille signatus, et porta in domo Domini clausa. Ad hanc u
Abbreviated transcription (Latin):
ne dicuui. ut ex it que
imus nouit. surgat ad
cognira.atinꝰ exẽplo
uisibuiũ .l. ad inuisibi
rapiat. et per ea que ulu
didiscit. quasi confricatꝰ
cõcalescat. ut ꝑ hoc qd̾ scit
notum diligẽ. discat et in¬
cognita amare. E ere erĩ ce¬
lorum thesauro abscondito
in agro comparatur. quẽ qͥ
inuenit homo abscondit.
et pregaudio illiꝰ uadit et
uendit omia que habet. et
erair agrum illum.

Expanded text:
e dicitur, ut ex his quae animus novit surgat ad incognita, quatenus exemplo visibilium se ad invisibilia rapiat, et per ea quae usu didicit, quasi confricatus, incalescat, ut per hoc quod scit notum diligere, discat et incognita amare. Ecce enim coelorum regnum thesauro abscondito in agro comparatur, quem qui invenit homo, abscondit, et prae gaudio illius vadit et vendit universa quae habet, et emit ag
Abbreviated transcription (Latin):
Sollẽpnitatẽ nob̾ hodierne
delebramus quadragesimo dñi¬
ee natiuitatis die. debitis ue¬
ñanur officiis. maxime eiusdẽ
dm̃ saluatoris nr̃i. simul et
intem̾ate genitricis eius.hu¬
militatẽ dedicatã sacra euã¬
gdi lactio designat.exponẽs
cos qui legi nichil debebant.

Expanded text:
Solemnitatem nobis hodiernae celebritatis, quam quadragesimo dominicae nativitatis die debitis veneramur officiis, maxime ejusdem Domini Salvatoris nostri, simul et intemeratae genitricis ejus humilitate dedicatum sacra Evangelii lectio designat, exponens eos qui legi n
Abbreviated transcription (Latin):
lerunt illum in iħrłm. ut sis¬
terent eum dũo sic̃ scͥptum ẽ
in lege dm̃: quia om̃e mascłi¬
num ad aꝑiens uuluam: scm̃
dño uocabitur. Precepit nãq
ler. ut muliet que suscepto
senune peꝑisset filium. imũ
uiet septẽ diebꝰ et in drȩ

Expanded text:
sisterent eum Domino, sicut scriptum est in lege Domini, quia omne masculinum adaperiens vulvam, sanctum Domino vocabitur. Praecepit namque lex ut mulier quae suscepto semine peperisset filium, immunda esset septem diebus, et in die
Abbreviated transcription (Latin):
ab abbate ueñit. uoluat se
ip̃iꝰ ałb̃tis pedibꝰ. deinde
om̃ium uestigiis fr̃m. ut
orent pro ipso. Et tunc si
iusserit abbas: recipiatur ĩ
choro. uel ordine quo abbas
decreũit. Ita plane. ut psal¬
mũ aut lectionẽ. uel aliud
quid nõ presumat in ora¬
torio imponere: nisi itum
abbas iubeat. Et om̃ibus
horis dũ ꝑ completur opꝰ
dei: ꝓiciat se in t̾ra. in lo¬
co quo stat. et sic satisfa¬
tiat. usq dũ ei iubeat itũ
abbas ut quiescat. iam ab¬
hac satis factione. Qui ue¬
ro ꝓ leuibꝰ culpis excõicãt᷑
tantum ad mensã et in

Expanded text:
ab abbate venerit volvat se ipsius pedibus, deinde omnium vestigiis fratrum, ut orent pro ipso: et tunc, si jusserit abbas, recipiatur in choro, vel ordine quo abbas decreverit; ita sane ut psalmum vel lectionem, vel aliud quid, non praesumat in oratorio imponere, nisi iterum abbas jubeat. Et omnibus horis, dum completur opus Dei, projiciat se in terra, in loco quo stat, et sic satisfaciat, usque dum ei jubeat iterum abbas, ut quiescat hac satisfactione. Qui vero pro levibus culpis excommunicantur tantum a mensa, in
Abbreviated transcription (Latin):
Inde notandũ. qd̾ eadem de
filio dei uinigenito repli
que de filio hominis in tru¬
ae exaltato p̾miserat dicens.
ut om̃is qui credit ui eum
non ꝑear: s habeat uitam
ct̃nam. Quia ꝓfecto sdem
redẽptor. ⁊ conditor nr̃ filiꝰ

Expanded text:
Unde notandum quod eadem de Filio Dei unigenito replicat, quae de filio hominis in cruce exaltato promiserat, dicens: « Ut omnis qui credit in ipso, non pereat, sed habeat vitam aeternam. » Quia profecto idem red
Abbreviated transcription (Latin):
se uidẽ iactabat cũ coci erãt:
uenenatã et suꝑbã ⁊ insa¬
nabilẽ arrogantiã: dñs ils
ista conteruit. que in hac
parabola leguntur. qͣm ip̃e
illis nõ intelligentibꝰ expo¬
nere dignatus ẽ in qua nos
salubrit̾ si aũtamus ã mo¬
nuit. nõ gliari insapiẽtia
humana: nõ in moꝵ dig¬
nitate. s humilitas ficci
catholice in xỹm adbesit:¬

Expanded text:
actabant cum caeci erant, venenatam, et superbam, et insanabilem arrogantiam, Dominus Jesus ista contexuit, » quae in hac parabola leguntur, quam ipse illis non intelligentibus exponere dignatus est; in qua nos salubriter, si advertamus, admonuit, non gloriari in sapientia humana, non in morum dignitate, si humilitas fidei catholicae in Christum desit
Abbreviated transcription (Latin):
deum in or̃one: ut fiat illiꝰ
uoluntas in nob̃. Docemur
ergo metito. nr̃am nõ facere
uoluntatẽ: cum cauemus
illud qd̃ dic̃ sc̃a scͥptura.
Sunt iuie que putantur ab
hominibꝰ recte quarũ finis
usq ad ꝓfundum inferni
demergit: et cũ itẽ cauemꝰ
illud qd̾ de negligentibꝰ
dictum ẽ. Corrupti sunt
et abhominabiles facti ẽ
in uoluptatibꝰ suis. In de¬
sideriis uero carnis. tia nob̃

Expanded text:
us in oratione, ut fiat voluntas us in oratione, ut fiat voluntas illius in nobis . Docemur ergo merito nostram non facere voluntatem, cum cavemus illud quod dicit Scriptura: Sunt viae quae videntur ab hominibus rectae, quarum finis usque ad profundum inferni demergit . Et cum item cavemus illud quod de negligentibus dictum est: Corrupti sunt et abominabiles facti sunt in voluntatibus suis . In desideriis vero carnis ita nob
Abbreviated transcription (Latin):
Si om̃es equalit̾ debeant ne¬
cessaria acciꝑe.xxxy
debatur singłis ꝓ ut
cuiq opus erat. Ubi nõ
dicimus. ut ꝑsonarũ qd̾ ab¬
sit acceptio sit: s infirmi¬
ntum consideratio. Ubi qͥ
minus indiget. agat deo
grãs: et non contristetur.
Q ui. uero plus indiget hu¬
milietur pro infirmitatẽ:¬
et nõ extollatur ꝓ miscłia.
Et ita om̃ia membra erũt
in pace. Ante om̃ia ne mur¬
murationis malũ pro qua¬
licumq causa. in aliquo qͣ¬
licumq uerbo uel signifi¬
catione aipareat. Q d̾i si
dep̾hensus fuerit quis dis¬
trictiori discipline subdat᷑¬

Expanded text:
Si omnes aequaliter debent necessaria accipere. debatur singulis prout cuique opus erat ; ubi non dicimus ut personarum, quod absit, acceptio sit, sed infirmarum consideratio, ut quae minus indiget, agat Deo gratias et non contristetur; quae vero plus indiget, humilietur pro infirmitate, non extollatur pro misericordia, et ita omnia membra erunt in pace. Ante omnia ne murmurationis malum pro qualicunque causa in aliquo qualicunque verbo vel significatione appareat; quod si deprehensa quae fuerit, districtiori disciplinae subdat
Abbreviated transcription (Latin):
Et ues testirao nũ ꝑhibebitis:¬
Utiq quia illi ꝑhibebit: etiã¬
it uos ꝑhibebias. Ille in
cordibꝰ ur̃is: uos in uocibꝰ
ur̃is. Ille in suspirando:
uos sonando. Et possit un¬
pleri in omnẽ t̾ram exiuit

Expanded text:
et vos testimonium perhibebitis quia ille perhibebit, etiam vos perhibebitis. Ille in cordibus vestris, vos in vocibus vestris; ille in spirando, vos sonando, ut possit impleri: In omnem terram exivit
Abbreviated transcription (Latin):
de me. In his que p̃ced̃t
cipłos suos ad mimicoꝵ odia
ꝑferenda confirmans. suo
quoq p̾parauit exemplo:
ut eum imitando fierent
fortiores: addens ⁊ ꝓmitẽs
eis uenturus ẽẽt sp̃s sc̃s qͥ¬

Expanded text:
 1. In his quae praecedunt cipulos suos ad inimicorum odia perferenda confirmans, suo quoque praeparavit exemplo, ut eum imitando fierent fortiores: addens et promittens eis quod venturus esset Spiritus
Abbreviated transcription (Latin):
ut uiderit cuiq expedire.¬
sic̃ iam diximus. et stude¬
at plus amari qͣm timeri.
Non sit turbulentꝰ et an¬
aius. non sit nimiꝰ et ob¬
stinatus. nõ sit zelotippꝰ
et nimis suspiciosus. quia
nunqͣm requiescit. In ip¬
sis imꝑiis suis fit ꝓuidꝰ
et consid̾atus. siue scõm
deũ. siue scđ̃m scł̃m sit.
Oꝑa que inuingit discer¬
nat et temꝑet: cogitans
discretionẽ scĩ iacob dicẽ¬
tis. si greges meos plus
amhulando fecero labora¬
re. morientur cuncti una
die. Hec ergo aliaq testi¬
monia discretionis matͥs
qd̃ cupiant: et infirmi nõ
refugiant. Et precipue p̃
sentem regulam. in om̃ibꝰ
conseruet. Ut dum bene
ministraũit audiat a do¬
mino. qd̃ seruus homnit qͥ
erogaint triticum coneruis
siis in tp̃re suo amen di¬
to nobis air suꝑ om̃ia ho¬
na sua constiuor eum

Expanded text:
ut viderit cuique expedire,ut viderit cuique expedire, ut diximus. Et studeat plus amari, quam timeri. Non sit turbulentus et anxius; non sit nimius et obstinatus; non sit zelotypus et nimis suspiciosus: quia nunquam requiescit. In ipsis imperiis suis providus et consideratus; et sive secundum Deum, sive secundum saeculum sit opera quam injungit, discernat et temperet, considerans discretionem sancti Jacob dicentis: Si greges meos plus in ambulando fecero laborare, morientur cuncti una die . Haec ergo et alia testimonia discretionis, matris s quod cupiant, et infirmi non refugiant; et praecipue ut praesentem regulam in omnibus conservet. Et dum bene ministraverit, audiat a Domino quod servus bonus, qui erogavit triticum conservis suis in tempore suo: Amen dico vobis, ait, super omnia bona sua constituet eum
Abbreviated transcription (Latin):
s suis qd̃ quidem absit:
consentientẽ pari confilio
elegerint: et uicia ipsa ali¬
quatenꝰ in noticiã ep̃i. in
cuius diocesim ꝑtinet locꝰ
ipse: uel abbatibꝰ. aut xp̃i¬
anis uicinis claruerint:
reualere consensu. et dom¬
ui dei dignũ constituant
dispen satorẽ: scientes ꝓpter
hoc se recepturos mercedẽ
nnã. si illud caste et cũ¬
ao dei faciant. sic̃ e con¬
ario pecẽm si neglegant.
Dulinatus autẽ albas co¬
gitet semꝑ quale honus
suscepit. et cui redditurꝰ
est rationẽ. uillicationis
sue. Sciatq sibi oportere
Sportet cugo eum cc̃. Acc
tum lege diuina. ut sciat
Castum. sobrium. miseri¬
cordem. et semꝑ suꝑ exaltet
misericordia iudicium. ut
idem ipse consequatur. O¬
derit uicia: diligat frẽs. In
frangatur uas. Suãq fra¬
gilitatẽ semꝑ suspectus sit:
memineritq calamũ quas¬
satũ nõ conterendũ. In qui¬
bus non dicimus ut ꝑmit¬
tat nutriri uicia. s prudẽt᷑
et cũ caritate ea amputet:

Expanded text:
is suis, quod quidem absit, is suis, quod quidem absit, consentientem personam pari consilio elegerit, et vitia ipsa aliquatenus in notitia episcopi ad cujus dioecesim pertinet locus ipse, vel abbatibus, aut vicinis Christianis claruerint, aevalere consensum, sed domui Dei dignum constituant dispensatorem; scientes pro hoc se recepturos mercedem bonam, si illud caste et zelo Dei faciant, sicut e diverso peccatum, si negligant. Ordinatus autem abbas cogitet semper quale onus suscepit, et cui redditurus est rationem villicationis suae. Sciatque sibi oportere Oportet ergo tum lege divina, ut sciat,castum, sobrium, misericordem; et semper superexaltet misericordia judicio, ut idem ipse consequatur. Oderit vitia, diligat fratres. In ifrangatur vas. Suamque fragilitatem semper suspectus sit: memineritque calamum quassatum non esse conterendum. In quibus non dicimus ut permittat nutriri vitia, sed prudenter et cum charitate ea amputet,
Abbreviated transcription (Latin):
agere: domnꝰ ⁊ abbas uoce¬
tur: non sua assũptione.
s honore et amore xp̃i.
Ipse aurẽ cogitet. ⁊ sic se
exibeat. ut dignus sit ta¬
li honore. Ubicumq aut̃
sibi obiuant frẽs. iunior a
priore benedicuonẽ petat.
Transeunte maiore. iunior
surgat: et det ei locũ sedẽdi
Non p̃sumat iunior conse¬
dere: nisi ei p̾cipiat senior
suus: ut fiat qd̃ scͥptũ ẽ
Honore inuicẽ preuemiẽtes
Pueri uero parui. uel a do¬
lescentes. in oratorio. uel ad
mensã. cum disciplina ordi¬
nes suos conseqͣntur. Foris
beant et disciplinã: usq
dum ad intelligibilẽ etatẽ
ꝑueniant.
N abbatis ordinati oe
illa semꝑ consideretur: ute
hic constituatur quẽ sibi
om̃is concors congregatio.
scd̃m timorẽ dei. siue etiã
pars qͣm uis parua cõgre¬
gationis. samori consilio
elegerint. Uite autẽ me¬
rito. et sapienti x docirma
eligatur qui ordinandus
est: etiã si ultimies fuent
in ordine congregationis. Qd¬
si etiã om̃is congatio uici¬

Expanded text:
r, dominus et abbas vocetur, non sua assumptione, sed honore et amore Christi. Ipse autem cogitet, et sic se exhibeat ut dignus sit tali honore. Ubicunque autem sibi obviant fratres, junior a priore benedictionem petat: transeunte majore minor surgat, et det ei locum sedendi; nec praesumat junior consedere, nisi ei praecipiat senior suus, ut fiat quod scriptum est: honore invicem praevenientes. Pueri parvi vel adolescentes in oratorio vel ad mensas cum disciplina ordines suos consequantur. Foris beant et disciplinam, usque dum ad intelligibilem aetatem perveniant.s aiens ordinatione, illa semper consideretur ratio, ut hic constituatur, quem sibi omnis concors congregatio, secundum timorem Dei, sive etiam pars quamvis parva congregationis saniori consilio elegerit, vitȩ autem merito et sapientiȩ doctrina eligatur qui ordinandus est, etiam si ultimus fuerit in ordine congregationis. si etiam omnis congregatio viti
Abbreviated transcription (Latin):
illius ẽẽ: qui prima hora
uenit diei: cuiuslibet eta¬
tis aut dignitatis. Pue¬
ris uero ꝑ om̃ia ab om̃ibꝰ.
atur. Iuniores igitur pri¬
ores suos honorent: priores
minores suos diligant. In
ipsa appellatiõe nominum
nulli liceat aliũ puro no¬
mine appellare. Sz priores
iuniores suos fr̃es nominẽt
Iumores autẽ priores suos
nõnos uocent: qd̃ intelli

Expanded text:
illius esse qui prima hora venit diei, cujuslibet aetatis aut dignitatis sit. Pueris vero per omnia ab omnibus atur. Juniores igitur priores suos honorent, priores juniores suos diligant. In ipsa autem appellatione nominum nulli liceat alium puro nomine appellare: sed priores juniores suos fratrum nomine; juniores priores suos nonnos vocent, quod in
Abbreviated transcription (Latin):
tes sibi tirannidem scanai¬
la nutriunt. et dissensin.
in congiegatiõe faciunt.
maxime in illis locis ubi
ab eodem sacerdote uel ab
eis abbatibꝰ qui abb̾atẽ or¬
dinant. ab ip̃is etiã et pa¬
positus ordinatur. Quo
qͣm sit absuidum facilea¬
ũtitur. quia ab ipso mici
ordinationis mathena ei
datur suꝑbiendi. dum es
suggeritur a cogitationib
suis. exutũ eum ẽẽ a pore¬
tate abbatis sui: quia ab
ipsis ẽ ordinatus. a quil
et abbas. Hic susciantie
inuidie. rixe. detractionen
emulationes. aissensic̃es

Expanded text:
ntes sibi tyrannidem scandala nutriunt, et dissensiones in congregatione faciunt, et maxime in illis locis ubi ab eodem sacerdote vel ab eis abbatibus qui abbatem ordinant, ab ipsis etiam et praepositus ordinatur. Quod quam sit absurdum facile advertitur, quia ab ipso initio ordinationis materia ei datur superbiendi, dum ei suggeritur a cogitationibus suis exutum eum esse a potestate abbatis sui, quia ab ipsis es et tu ordinatus a quibus et abbas. Hinc suscitantur invidiae, rixae, detractiones, aemulationes, diss
Abbreviated transcription (Latin):
erbum impletionis sac
scptura in bonoꝵ tantum
Impleuit salomon edificare
domũ dñi. Defunctus est a¬
braham. uel aliquis alius
patrum: senex et plenus oi¬
erum. Et postqͣmn ueuit ple¬
nitudo tẽporis. misit deus fi¬
ere. Contra dies reꝓborum

Expanded text:
erbum impletionis sancta Scriptura in bonorum tantum implevit Salomon aedificare domum Domini, defunctus est Abraham, vel alius aliquis patrum senex et plenus dierum, et postquam venit plenitudo temporis misit Deus Ficontra dies impiorum
Abbreviated transcription (Latin):
luc̃na inquã. Ad hoc uidelit¬
suꝑ candelabrũ posita. ut ar¬
dens et lucens. sic̃ de p̾curso¬
re suo u̾itas attestatur:¬
cẽs. ut om̃ibꝰ qui in domo
dei sũt resplẽdeat. An et iste.
inꝑro amore nõ uehem̃ter ar¬
sit: An et iste cũ ũbo et oꝑe.
tum signoꝵ splendore non re¬
luxit: Est gͥ lucerna. Sed
qualiter eundẽ p̃recepterem
suum. ymo et dñm. legiones
monachoꝵ decentius appella¬

Expanded text:
Lucerna, inquam, ad hoc super candelabrum posita, ut ardens et lucens, sicut de suo praecursore Veritas attestatur, omnibus qui in domo Dei sunt, resplendeat . An et iste superno amore non vehementer arsit? An et iste, cum verbo et opere, tum signorum splendore non reluxit? Est igitur lucerna. Sed qualiter eumdem praeceptorem suum, imo et dominum legiones monachorum decentius appella
Abbreviated transcription (Latin):
uobis. Prima lẽcconis hu¬
ius eũglice q̃stio. animum
pulsat. quomodo post resur¬
rectionẽ corpus dñicũ uerũ
fuit: qd̃ clausis ianuis ad
discipłos ingredi potuit.
Sed sciendũ nob̾ est: quod
diuina oꝑauo si ratione cõ¬
p̃henditur: non est ad mira¬
bilis. Nec fides habet m̃itũ
cui humana ratio prebet
exꝑim̃tum. S hec ipsa re¬

Expanded text:
. Prima lectionis hujus evangelicae quaestio animum pulsat, quomodo post resurrectionem corpus dominicum verum fuit, quod clausis januis ad discipulos ingredi potuit. Sed sciendum nobis est quod divina operatio si ratione comprehenditur, non est admirabilis; nec fides habet meritum, cui humana ratio praebet experimentum. Sed haec ipsa
Abbreviated transcription (Latin):
tia requirenda. Maria ma¬
gdalene cum adhuc tenebre
eẽnt. uenit ad monum̃tum.
Iuecta hystoriã notatur ho¬
ra: iuxta intellectum uero
msticum: requirentis sig¬
natur intelligentiã. Maria
etũ auetorẽ hominũ quẽ¬
in carne uid̾ȩat: mortuum
querebat in monum̃to. Et
quia hunc minime inue¬
nit: furatum credidit.

Expanded text:
te requirenda. Maria Magdalene, cum adhuc tenebrae essent, venit ad monumentum. Juxta historiam notatur hora, juxta intellectum vero mysticum requirentis signatur intelligentia. Maria etenim auctorem omnium, quem carne viderat mortuum, quaerebat in monumento; et quia hunc minime invenit, furatum credidit.
Abbreviated transcription (Latin):
Pi monast̾io ia conser¬
uent: ut conũsionis tẽpꝰ
et uite m̃icum discernit:
Qui abbas non conturbet
gregem sibi cõmssum. nec¬
quasi libera utens potesta¬
te iniuste disponat aliqͥd.¬
s semꝑ cogitet: quia de
om̃ibꝰ iudiciis et oꝑibus
suis redditurus est deo ra¬
tionẽ. E rgo scd̃m ordines
quos constituerit albas
quos habuerĩt ipsi frẽs. sic
accedant ad pacẽ. ad cõmu¬
mionẽ. ad psalmũ imponẽ¬
dum in choro standũ. Et
in om̃ibꝰ omnino locis etas
nõ discernatur in ordine.
nec preidicet. quia samu¬
el et damel pueri. presbitos¬
iudicauierunt. E igo ex ceptis
his quos dixius. alur
consilio: abbas pretulera:
de gracaũit:certis ex causis
reliqui om̃eetut cõnũ untͥ
un sint: ut sibi gẽa qui
seda hora diei ueñit in mo¬
nastĩo: iuniorẽ se nou̾it

Expanded text:
onservent, ut conversionis tempus, ut vitae meritum discernit;  non conturbet gregem sibi commissum,neque libera utens potestate injuste disponat aliquid, sed cogitet semper quia de omnibus judiciis et operibus suis redditura est Deo rationem. Ergo secundum ordines, quos constituerit, vel habuerit, ipsae sorores sic accedant ad pacem, ad unionem, ad psalmum componendum, in choro standum; et in omnibus omnino locis aetas non discernatur in ordine, nec praejudicet, quia Samuel et Dajudicaverunt. Ergo exceptis his quos, ut diximus, altiori consilio abbas praetulerit, vel degradaverit certis ex causis, reliqui omnes, ut convertuntur, ita sint: ut verbi gratia, qui secunda hora diei venerit in monasterio, juniorem se noverit
Abbreviated transcription (Latin):
non potest. Que enĩ soci¬
etas luci atenebras: Que
conuinctio ap̃i ad bellial:
Aut que pars fideli cum in¬
fidele: Sub auditur nulla.
Sed qui sunt duo dñi: deui¬
ceps aꝑit: cum subiungit.
Non potestis deo seruire ⁊

Expanded text:
potest. Quae enim societas luci ad tenebras? quae conjunctio Christi ad Belial? vel quae pars fideli cum infidele? subauditur nulla. Sed qui sint duo domini deinceps aperit cum subjungit: NON POTESTIS DEO SERVIRE, ET
Abbreviated transcription (Latin):
Nfirmoꝵ cura ante om̃ia
et suꝑ om̃ia adhibenda est.
Et qd̃ fecistis uni de mini
mis meis: michi fecistis. S
et ipsi infirmi consicerent
in honorẽ dei sibi seruiri:
et nõ suꝑfluitare sua con¬
tristent frẽs suos scruiẽtes
sibi. Qui tamẽ pacient᷑
portandi sunt. quia &e ta¬
libꝰ coyiosior mettes adqͥ¬
ritur. Cigo cura maxima
sit abb̃ti. ne aliqͣm neglegẽ¬
tiam paciantur. Q uibus
fribꝰ infirmis sit cella suꝑ
se deputata. et seruitor ti¬
mens deum et diligens ac
sollicitus. Balnearum usus
infirmis quotiens expedit
offeratur. Sani autẽ et ma¬
xime iuuenibꝰ: tardius cõ¬
cedatur. Sed et carnũ esus
imis om̃ino et debilibꝰ pro re¬
paratione cõcedatur. At ubi
meliorati fũint. a carnibꝰ
more solito om̃es abstineãt.
surã autẽ maximã habeat
abbas. ne a cellarariis aut
seruitoribꝰ neglegantur in¬
firmi. quia ad ip̃m respicit:
quiequid a discipłis delin¬
quitur.: xxxuii.
sicet ipsa natura huma¬
na trahatur ad nuseri¬

Expanded text:
nfirmorum cura ante omnia et super omnia adhibenda est: Et: quod fecistis uni de his minimis, mihi fecistis . Sed et ipsi infirmi considerent in honorem Dei sibi serviri; et non superfluitate sua contristent fratres suos servientes sibi. Qui tamen patienter portandi sunt, quia de talibus copiosior merces acquiritur. Ergo cura maxima sit abbati, ne aliquam negligentiam patiantur. Quibus fratribus infirmis sit cella super se deputata et servitor timens Deum, et diligens ac sollicitus. Balnearum usus infirmis, quoties expedit, offeratur: sanis autem, et maxime juvenibus tardius concedatur. Sed et carnium esus infirmis omnino debilibus pro reparatione concedatur; at ubi meliorati fuerint a carnibus more solito omnes abstineant. Curam autem maximam habeat abbas, ne a cellarariis aut servitoribus negligantur infirmi: quia ad ipsum respicit quidquid a discipulis delinquitur. § II.Licet ipsa natura humana trahatur ad miseri
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑcutẽ. ut illis in ea ꝓlixior
detur intentio. qui sciunt
ex paucis multa cogitare.
pncipibꝰ facta est: nullus
qui ystoriã eũsionis eiusdẽ
legis ignorat. R. omami ẽ
principes denunciant᷑ cum
dicitur. quia ueniẽt dies ĩ
te. et curũdabũt te mnimi
tui uallo. et coangustabũ¬
te undiq. et ad t̾rã const̾m

Expanded text:
rrere, ut illis in ea prolixior detur intentio qui sciunt ex paucis multa cogitare. principibus facta est, nullus qui historiam eversionis ejusdem legit ignorat. Romani enim principes denuntiantur, cum dicitur: Quia venient dies in te, et circumdabunt te inimici tui vallo; et circumdabunt
Abbreviated transcription (Latin):
abiline tetrarcha: sub prin¬
cipibꝰ sacerdotum anna ⁊
caipha: fcm ẽ ũbum dñi
suꝑ ioħ̃em zacharie filium
in deserto. Quia enĩ illum
p̃dicare ueniebat. qui exc ui
dea quosdã. ⁊ multos ex gẽ¬
ubꝰ iedẽpturus erat. Per re¬
gem gentium et pͥncipes sa¬
cerlotum. p̾dicationis eius
tem pora designantur: Uigłe¬

Expanded text:
rarcha, sub principibus sacerdotum Anna et Caipha, factum est verbum Domini super Joannem, Zachariae filiunt in deserto. Quia enim illum praedicare veniebat, qui et ex Judaea quosdam, et multos ex gentibus redempturus erat, per regem gentium et principes Judaeorum praedicationis ejus tempora designantur. Qui
Abbreviated transcription (Latin):
ih̃u xp̃i: quia et̃nus ante
scła dei filius. hominis ex
tempore filius apparuit:
Qui cum patrum gen̾atiões
abraham usq ad ioseph ui¬
de xp̃o locuturus qͣntum ei
gen̾atio a cet̾is distaret a¬
ꝑuit. Quia uidelicet cet̾i ꝑ
coniunctionẽ maris et femi¬
ne solitam. ipse autẽ ꝑ uir¬

Expanded text:
isti, qua aeternus ante saecula Dei Filius hominis ex tempore filius apparuit, qui cum patrum generationes ab Abraham usque ad Joseph vide ipsa locuturus, quantum ejus generatio a caeteris distaret, aperuit: quia videlicet caeteri per conjunctionem maris et feminae solitam, ipse autem per vir
Abbreviated transcription (Latin):
mr̃m Bassi antlonii
protoliꝰ cii qui in ma¬
re miersi sunt Stẽ sctpe
cirionis pbri moscos
bassiani lectoris agato¬
nis exorciste qui or̃s
igni conbusti sunt
Item dionisis et amo¬

Expanded text:
rum Bassi, Antonii, Protolici, qui in mare mersi sunt. Item Cyrionis presbyteri, Moyseos, Bassiani lectoris, Agathonis exorcistae, qui omnes igni combusti sunt. Item Dionysii et Ammo
Abbreviated transcription (Latin):
d portam monasterii
ponatur senex sapiẽs.
eum non sinat uagari. Q
portarius cellam debet ha¬
bere uxta portam: ut ue¬
nientes semꝑ presentem
inueniant. a quo respon¬
sum accipiant. Mox ut
aliquis pulsau̾it. aut pau¬
per clamau̾it. deo grãs res¬
pondeat et benedicat: et
cũ om̃i mansuetudine ti¬
moris dei red̾dat responsũ
festinant̃: cũ feruore cari¬
tatis. Qui portariꝰ si in¬
diger solatio: iuniorem
frẽm eccipiat. Monastĩ¬
ita deber constitui. ut
om̃ia necessaria. idest aqͣm.
molendinũ. pristrinum.¬
ytur. uel artes diuerse
nera monascium exceant᷑¬
ut non sit necessitas mona¬
chis uagandi foris. quia oĩ¬
no non expedit am̃abꝰ eor
Hanc autẽ regulã sepius
uolumus in congregatiõe

Expanded text:
d portam monasterii ponatur senex sapiens, as eum non sinat vagari. Qui portarius cellam debet habere juxta portam, ut venientes semper praesentem inveniant, a quo responsum accipiant. Et mox ut aliquis pulsaverit, aut pauper clamaverit, Deo gratias respondeat, aut Benedic: et cum omni mansuetudine timoris Dei reddat responsum festinanter cum fervore charitatis. Qui portarius, si indiget solatio, juniorem fratrem accipiat. Monasterita debet constitui, ut omnia necessaria, id est, aqua, molendinum, hortus, pistrinum, vel artes diversae infra monasterium exerceantuut non sit necessitas monachis vagandi foras, quia omnino non expedit animabus eorum. Hanc autem Regulam saepius volumus incongregatione
Abbreviated transcription (Latin):
Quomodo ip̃i psalmi di¬
semꝑ diurnis horis dicat᷑
uersus. Deus in adiutoriũ
meũ intende: dñe ad adiu¬
uandũ me festina: ⁊ głia.
deinde hymnus ⁊ unius¬
cuiꝰq hore. Deinde prima
hora dñica dicenda quaui¬
or capitula: psalmi cente¬
simi octaui decum. reliqͥs
horis. idest ĩcia sexta. uł
sona. t̾cia capitula supͣ¬
scpti psalmi centesimi oc¬
taui decimi dicantur. Ad
primã autẽ scd̃e fr̃e: dicãt᷑
tres psalmi. idest primꝰ se¬
cundus et sextus. Et ita ꝑ
singłos dies ad primã usq
dñica: dicantur ꝑ ordinẽ
terni psalmi usq ad nonũ
decimũ psalmum. Ita sane
ut nonus psalmus et sep¬
timus decimus: diuidãtur
in binas głias. Et sic fiat¬
ut ad uigilias dñicas sẽꝑ
auigesimo incipiatur. Ad
residua sunt. de centesimo¬
ras dicantur. E xpenso gͦ
psalmo centesimo octauo
decio duobꝰ diebꝰ. idest

Expanded text:
Quo ordine psalmi dsemper diurnis horis dicatur versus: Deus in adjutorium meum intende: Domine, ad adjuvandum me festina, etc. Inde hymnus uniusque horae. Deinde prima hora dominica dicenda quatuor capitula psalmi centesimi octavi decimi. Reliquis vero horis, id est, tertia, sexta, vel nona, terna capitula suprascripti psalmi centesimi octavi decimi dicantur. Ad primam autem secundae feriae, dicantur tres psalmi, id est, primus, secundus, et sextus: et ita per singulos dies ad primam, usque ad dominicam, dicantur per ordinem terni psalmi, usque ad nonum decimum psalmum. Ita sane, ut nonus psalmus et septimus decimus dividantur in binas Gut ad vigilias Dominica semper a vicesimo incipiatur. Ad la, quae residua sunt de centesimras dicantur. Expenso ergo psalmo centesimo octavo decimo duobus diebus, id est
Abbreviated transcription (Latin):
icest lectiones. responsoria.
hymni u̾sus. uel cantica. sic̃
Ad completoriũ uero cotidie
idẽ: psalmi repetantur. idest¬
qͣrtus nonagesimus. et cẽte¬
imus trigesimus terciꝰ. dis¬
posito ordine psalmodie di¬
une: reliqui om̃es psalmi
qui suꝑ sunt: equalit̾ diui¬
dantur. septẽ noctium ui¬
gilias parciendo. scilicz qui
inter eos ꝓlixiores sunt p¬
salmi e duodecim. ꝑ unam¬
qͣmq constituantur noctẽ
hoc p̃cipue cõmonentes. ut
sicui forte hec distributio
psalmoꝵ displicũit. ordin:
si meliꝰ aliter iudicau̾it:
dum modo om̃imodis id at¬
tendatur. ut om̃i ebdomada
psalt̾ium ex integro num̾o.
centũ qͥnquagnita psalmoꝵ
psallatur: et dñico die sẽꝑ
a capite repetantur ad uigi¬
psalt̾io cũ canticis consue¬
culum psallunt. dum qͥndo
legamus. scõs patres nr̃os
uno die hoc strenue imple¬
uisse: qd̃ nos tepidi utinã
septimana integra ꝑsolua

Expanded text:
id est, lectiones, responsoria, id est, lectiones, responsoria, hymni, versus, vel cantica, sicut Ad completorium vero quotidie iidem psalmi repetantur, quartus, nonagesimus, et centesimus trigesimus tertius. Disposito ordine psalmodiae diurnae, reliqui omnes psalmi, qui supersunt, aequaliter dividantur in septem noctium vigiliis, partiendo scilicet, qui inter eos prolixiores sunt psalmi, et duodecim per unamquamque constituantur noctem. Hoc praecipue commonentes, ut si cui forte haec distributio psalmorum displicuerit, ordinet, si melius aliter judicaverit: dum omnimodis id attendatur, ut omni hebdomada psalterium ex integro numero centum quinquaginta psalmorum psallatur; et Dominico die semper a capite repetantur ad vigipsalterio cum canticis consueculum psallunt: dum quando legamus sanctos Patres nostros uno die hoc strenue implesse: quod nos tepidi utinam septimana
Abbreviated transcription (Latin):
usq dñicã ꝑ easdẽ horas:
idem repetantur. Hymnor
nichilominꝰ lectionũ. uersi¬
um: dispositionẽ uniformẽ
cunctis diebꝰ seruatã. Prira
scilicet semꝑ dñica a cencełi¬
mo octauodecimo incipiant᷑.
uesꝑtina autẽ: cotidie qua¬
tuor psalmoꝵ modulatione
canantur. Qui psalmi in¬
cipiantur a centesimo nono
usq ad centesimũ qͣdrage¬
simũ septimũ. exceptis his
qui in diu̾sis horis ex eis se¬
questrantur: idest a centesim
septimodecimo: usq ad cers¬
simum uigesimũ septim
cẽtesimũ trigesimũ tertulsi.
et centesimum qͣdragesimũ
secundum. R eliqui om̃es:
n uesꝑa dicendi sunt. Et
quia minus ueniunt tres
psalmni. ideo diuidendi sũt.
qui in numero supra scͥpto
fortiores inueniuntur. idẽ
centesimus trigesimus oc¬
tauus. et centesimus qua¬
dragesimꝰ tercius. ⁊ cetesi¬
mus qͥdragesimus qͣrtus.
sentesimus uero sextus de¬
cimus quia paruus ẽ. cũ
centesimo qͥntodecimo cõiũ¬
gatur. Digesto ergo ordine

Expanded text:
Dominicam per easdem horas itidem repetantur. Hymnorum nihilominus, lectionum, vel versuum dispositione uniformi cunctis diebus servata. Et ita scilicet, ut semper Dominica a centesimo octavo decimo incipiatur. Vespera autem quotidie quatuor psalmorum modulatione canatur. Qui psalmi incipiantur a centesimo nono usque ad centesimum quadragesimum septimum, exceptis his, qui in diversis horis ex eis sequestrantur, id est, a centesimo septimo decimo ad centesimum vigesimum septimum, et centesimo tricesimo tertio, et centesimo quadragesimo secundo. Reliqui omnes in vespera dicendi sunt. Et quia minus veniunt tres psalmi, ideo dividendi sunt, qui ex numero supra scripto fortiores inveniuntur, id est, centesimus tricesimus octavus, et centesimus quadragesimus tertius, et centesimus quadragesimus quartus. Centesimus vero sextus decimus, quia parvus est, centesimo quintodecimo conjungatur. Digesto ergo ordine
Abbreviated transcription (Latin):
Qͣnti psalmi ꝑ easdẽ ho¬
am de nocruris uel matuti¬
nis digessimus ordinẽ psal¬
modie: nunc de sequentibꝰ
horis uideamus. Prima ho¬
ra dicantur psalmi tres sigil¬
latim: et nõ sub una głia.
hymnus eiusdẽ hore post
ĩsũ õs in adiutorium meũ
intende: anteqͣm psalmi inci¬
puantur. E ost expletionẽ iͦ
mi psalmor. recitetur lec¬
to una: uersus ⁊ hyrieł. ⁊¬
misse sint. Tercia uero sex¬
ta et nona. idem eo ordine
aelebretur oratio. Idest u̾sus
hynmi carundem orarum.
terni psalmi. lectio et u̾sus:
liyneleison et misse sunt:
Si maior congregatio fu̾it.
tum antiphonis. Si uero
minor in directum psallãt᷑
Uesꝑtina autẽ sẏnaris qua¬
tuor psalmi cum antiphołs.
t̾minentur. Post qͦs psalmoᷤᷤ
lectio recitanda est. Inde res¬
ponsoriũ ambrosianũ. u̾sũ.
canticũ de eugelio. letania.¬
et or̃o dñica: et fiant misse.
Completoriũ autẽ. trium̃
psalmoꝵ dictione t̾minet᷑.
Qui psalmi directanei et¬
sine antiphon: dicendi s̃.

Expanded text:
Quanti psalmi per easdem hoJam de nocturnis, vel matutinis digessimus ordinem psalmodiae: nunc de sequentibus horis videamus. Prima hora dicuntur psalmi tres singillatim, et non sub una gloria. Hymnus ejusdem horae post versum: Deus in adjutorium meum intende, antequam psalmi incipiantur. Post expletionem vero trium psalmorum recitetur lectio una, versus: et Kyrie missae sint. Tertia vero, sexta, et nona, eodem ordine celebretur oratio, id est versus, 307 hymni earumdem horarum terni psalmi, lectio et versus, Kyrie eleison, et missae sint. Si major congregatio fuerit, cum antiphonis; si vero minor, in directum psallantur. Vespertina autem synaxis, quatuor psalmis cum antiphonis terminetur, post quos psalmos lectio recitanda est. Inde responsorium, Ambrosianum, versus, canticum de Evangelio, et oratio Dominica; et fiant missae. Completorium autem trium psalmorum dictione terminetur. Qui psalmi directanei sine antiphona dicendi sunt;
Abbreviated transcription (Latin):
nem eius ualeam ad loquẽ¬
dum largius uaccare. Sed
querendum prius est. an
hec apd̃ matħm ipsa lectio¬
sit: que apd̾ luchã sub ap¬
pellatione cene describitur
Et quidem sunt nõ nulla
que sibi dissona ẽẽ uident᷑
quia hic prandium. illie ce¬
na memoratur. Hic qͥ ad
nuptias cum indignis ues¬
tibꝯ intrauit repulsus est:
illic nullus patrasse dicit᷑¬
qui repulsus ẽ ꝑhibeatur.

Expanded text:
ne ejus valeam ad loquendum largius vacare. Sed quaerendum prius est an haec apud Matthaeum ipsa sit lectio quae apud Lucam sub appellatione coenae describitur . Et quidem sunt nonnulla quae sibi dissona esse videntur, quia hic prandium, illic coena memoratur; hic qui ad nuptias non dignis vestibus intravit repulsus est, illic nullus qui intrasse dicitur repulsus esse perhibetur.
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ fallitur. rsi satis factio¬
Ine ibi corã om̃ibꝰ humi¬
liatus fũit maiori uindie¬
te subiaccat. Quippe qui
noluit humilitate corrigẽ :
qd̃ neglegentia deliquid.¬
de his qui in aliquibꝰ le¬
uibꝰ rebus delinqunt.

Expanded text:
nem fallitur: nisi satisfactione ibi coram omnibus humiliatus fuerit, majori vindictae subjaceat, quippe qui noluit humilitate corrigere quod negligentia deliquiDE HIS QUI IN ALIIS QUIBUSLIBET REBUS DELINQUUNT.
Abbreviated transcription (Latin):
contumax. aut in obs¬
diens. aut suꝑbus. aut
murmurans. aut in aliqͦ
contrariꝰ existens sce regłe
secreto: a senioribꝰ suis.
Si nõ emendau̾it. ob. ur¬
getur publice corã om̃ib
Si uero neq sic correx̾it.
si intelligit qualis periu
sit excõmunicatiomi sub¬
iaceat. S in autẽ imꝓbꝰ

Expanded text:
ntumax, aut inobediens, aut superbus, aut murmurans, vel in aliquo contrarius existens sanctae Regulae, secreto a senioribus suis; si non emendaverit, objurgetur publice coram omnibus; si vero neque sic se correxerit, si intelligit qualis poena sit, excommunicationi subjaceat; sin autem im
Abbreviated transcription (Latin):
assũpsit cũ in montẽ excel¬
sum ualde. Sed uere ⁊ abs¬
q ulla q̃stione conuenient̾
accipitur: ut a scõ sp̃u ir
desertum ductus credat᷑.
ut illuc eum suus sp̃s du
ecce cum dicitur deus hõo.
uel in excelsum montẽ. uel
in sc̃ama ciuitatẽ a diabło
assũptus. mens refugit:
humane hoc audire auies
expauescunt. Qui tamen
non ẽẽ incredibilia ista cog¬
noscimus: si in illo ⁊ alia

Expanded text:
montem excelsum valde. Sed vere et absque ulla quaestione convenienter accipitur ut a sancto Spiritu in desertum ductus credatur, ut illuc eum suus Spiritusret. Sed ecce cum dicitur Deus homo vel in excelsum montem, vel in sanctam civitatem a diabolo assumptus, mens refugit, humanae hoc audire aures expavescunt. Qui tamen non esse incredibilia ista cognoscimus, si in illo et alia
Abbreviated transcription (Latin):
uncianda hora
oꝑis dei: die noctuq
sit sub cura abbis. aut ip̃e
nunciare. aut tali sollicito
frĩ iniungat hanc curam:
ut om̃ia horis cõpetẽtibꝰ
compleantur. E salmos ãt
uel antiphonas post abba¬
tem ordine suo. quibus
iussum fu̾it imponant.
Cantare autẽ aut legere
non p̾sumant. nisi qui
potest ipsũ officiũ implen

Expanded text:
untianda hora operis Dei die noctuque sit cura abbatis aut ipse nuntiare, aut tali sollicito fratri injungat hanc curam, ut omnia horis competentibus compleantur. Psalmos autem, vel antiphonas post abbatem ordine suo, quibus jussum fuerit, imponant. Cantare autem et legere non praesumat, nisi qui potest officium imple
Abbreviated transcription (Latin):
iste dilecte dñi sorores. duas
uitas spualos. quibꝰ in p̃sẽ¬
ti scl̃o scã exercetur eccłia de¬
monstrãt. Martha quidem
in caritate exprimit. maria
uero conrẽplatiuã. qua in da

Expanded text:
ino dilectae sorores duas vitas spiritales quibus in praesenti sancta exercetur Ecclesia, demonstrant. Martha quidem in charitate sociamur; Maria vero contemplativam, qua in Dei
Abbreviated transcription (Latin):
iquis frat̃ frequent̃
correptus ꝓqualibet
culpa. si etiã excõĩcatus nõ
emendauerit. acrior. ei ac¬
cedat correctio. idest ut ũ
uiudicca
berum in eum ꝓcedat. Qd̃
si nec ita se correxit. aut
forte qd̃ absit in suꝑbiã
elatus. etiã defend̾e uolu̾̃it
oꝑa sua: tunc albas faciat
qd̾ sapiens medicus. Si
exibuit fomenta. si un¬
guenta adortationũ. si e¬
medicamina scͥpturarum
lere industriã. adhibeat⁊
Q d̃ si nec isto modo sana¬
tus fuerit: tunc iam uit᷑
ferro abscisionis ut ait
apłs. Auferte malum ex
uobis. Et itũm. In fidelis
si oiscedit discedat. ne unͣ
ouis morbida omnẽ gregẽ
contaminet.

Expanded text:
quit, frater frequenter correptus pro qualibet culpa, si etiam excommunicatus se non emendaverit: acrior ei accedat correptio: id est, ut verberum vindicta in eum procedat. Quod si nec ita se correxerit, aut forte, quod absit, in superbiam elatus, etiam defendere voluerit opera sua: tunc abbas faciat, quod sapiens medicus. Si exhibuit fomenta, si unguenta exhortationum, si medicamenta divinarum lere industriam: adhibeat eQuod si nec isto modo sanatus fuerit, jam tunc abbas utatur ferro abscissionis, ut ait Apostolus, auferte malum ex vobis . Et iterum: Infidelis si discedit, discedat : ne una ovis morbida omnem gregem contaminet.
Abbreviated transcription (Latin):
mni sollicitudine curã
quentes frẽs: quia nõ
est opus sanis medicus:s
male habentibꝰ. et ideo uti
debet om̃imodo ut sapiens
medicus. ĩmitere quasi oc
consolentur frem fluctuã¬
tem: et ꝓuocent eũ ad hu¬
militatis satisfactionẽ. et
consolentur eũ ne habun¬
dantiori tristicia absorbea¬
confirmetur in eo haritas.
et oretur pro eo ab om̃ibꝰ¬
Magnoꝑe enĩ debet solli¬
eitudinem gerere albas:
E om̃ĩ sagacitate et in¬
dustria curare. ne aliqͣm
de ouibꝰ sibi creditis ꝑdat
Nouerit enĩ se infirmo¬
rũ curã suscepisse aĩarũ
nõ suꝑsanas tirãnidem
et metuat ꝓpħe cõmina¬
tionẽ ꝑ quem dicit deus
Qd̃ crassum uidebatis as¬
sumebatis: et qd̾ debile e¬
rat ꝓiciebatis. Et pasto¬
tis bom piũ imitetur exẽ¬
plum. qui relictis nonagĩ
ta ouibꝰ in montibꝰ. abiit
unã ouẽ que errau̾at que¬
rere. C uius infirmitati ĩ
tantum cõpassus ẽ. ut eã
in sacris humeris siuis dig¬
naretur imponere: et sic

Expanded text:
udinem et curam nquentes sorores, quia non est opus sanis medicus, sed male habentibus ; et ideo uti debet omni modo ut sapiens medicus, immittere quasi occconsolentur sororem fluctuantem, et provocent illam ad humilitatem et satisfactionem, et consolentur eam, ne abundantiore tristitia absorbeaconsummetur in ea charitas , et oretur pro ea ab omnibMagnopere enim debet sollicitudinem gerere abbas, et omni sagacitate et industria curare, ne aliquam de ovibus sibi subjectis perdat. Noverit enim se infirmarum curam suscepisse animarum, non super sanas tyrannidem, et metuat Prophetae comminationem, per quem dicit Deus: Quod crassum videbatis, assumebatis; et quod debile erat, projiciebatis . Et pastoris boni pium imitetur exemplum, qui, relictis nonaginta novem ovibus in montibus, abiit unam ovem quae erraverat quaerere : cujus infirmitati in tantum compassus est, ut eam in sacris humeris suis dignaretur imponere, et sic