comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
heodosius inmnor archadii filius. añ xui.
ibique catholicã fidẽ. arriana impietate subue¬
tit. Peridem tempus. Nestorius constantino¬
politanus ep̃s. suce ꝑfidiȩ molitur errorẽ. Aduer¬
sus quem ephesina sinodus congregata. eius imn¬
pia doginata condempnat. hoc & iam tempore
diabolus inspecie moẏsi iudȩis increta apparer
dũ eis ꝑmare pede sicco ad terram reꝓmissionis
ꝓmittit ꝑducere. plurimis enetatis. reliqui
saluatis confestim addĩ gr̃am conuertuntur
nense conciliũ geritur. Ubi eutices cũ diosco¬
ro alexandrino ep̃o condempnantur. hui&u
sexto imperii anno. theodericus rex gothorun
cũ ingenti exercitu hispaniã ingreditur. u
in mundo repleta sp̃u. canina rabie latrant Po
idẽ tempꝰ apparuit heresis acephaloꝵ. calcedꝰ
xerit non inuenitur. Cuus heresis peste. plur

Expanded text:
heodosius minor, Arcadii filius, regnavit ibique catholicam fidem ariana impietate subvertit. Per idem tempus Nestorius Constantinopolitanus episcopus sue perfidie molitur errorem, adversus quem Ephesi synodus congregata eius impia dogmata condemnat. Hoc etiam tempore diabolus in specie Moysi Iudeis in Creta apparens, dum eos per mare pede sicco ad terram repromissionis promittit perducere, plurimi necati sunt, reliqui vero salvati, confestim ad Christi gratiam convertuntnense concilium geritur, ubi Eutyches cum Dioscoro Alexandrino episcopo condemnantur. Hujus autem sexto imperii anno, Theodoricus rex Gothorum, cum ingenti exercitu Hispaniam ingreditur. 11immundo repleta spiritu, canina rabie latrat. Per idem tempus apparuit haeresis Acephalorum Chalcedxerit non invenitur, cujus haeresis peste plur
Abbreviated transcription (Latin):
.U. Maximianus. añ .iii. Iste primus exmilitari
corpore. absque decreco senatus imperator
& Anceros romanae urbis ep̃i. martyrios
sp̃s scĩ inspecie columbae suꝑ caput eius des¬
cendentis. rhoma ep̃s ordinatur licet quid
hoc uerus de tephirino affirment. Ootaus¬
credidit xp̃o Cuius etiam primo arms

Expanded text:
 Maximinus Caesar succedit. Iste primus ex militari corpore, absque decreto senatus, imperator et Antherus Romanae urbis episcopi martyrio Spiritus sancti in specie columbae super caput ejus descendentis, Romae episcopus ordinatur, licet quidam hoc uerius de Zeferino adfirment. VCCCCcredidit Xristo. Cuius etiam primo anno
Abbreviated transcription (Latin):
rege ꝑsarũ captꝰ ibi indedecore uitȩ sua¬
laudius añ .ii. Iste gotͥos hillicum mace¬
doniãq uastantes. exuperat. Obq̃: in
curia clyppeus aureus ei . et incapitolio
statua aurea conlocata ẽ. paulus samo¬

Expanded text:
rum Sapore captus, ibi in dedecore vitae annis II. Iste Gothos, Ilyricum Macedoniamque vastantes superat. curia clypeus aureus, ei et in Capitolio statua aurea collata est. Aurelia
Abbreviated transcription (Latin):
in qua om̃s hereses condẽpnantur. hieronimꝰ
prbr in bethleẽ. toto mundo clarus habet᷑
Priscillianus accusante uitatio. amaximo
tyranno gladio occiditur. Per idẽ tẽpus
tũ. et insẽptimo miliario ciuitatis humatũ ẽ
Gentiũ qͦq templa ꝑtotũ orbẽ iubente heodo¬
sio. eodẽ tempore subuertunt᷑. Nam ad huc
intemerata manebant. lic& neglecta¬
heo dosius cũ archadio & honorio. añ .iii. Per
idẽ tẽpus ioħes anachorita. insignit claruit
Qui&iã theodosio consulenti de eugenio

Expanded text:
in qua omnes haereses condemnantur. Hieronymus presbyter in Bethleem toto mundo clarus habetur. Priscillianus, accusante Itacio, a Maximo tyranno gladio caeditur. Per idem tempus tum, et in septimo milliario civitatis humatum. Gentium quoque templa per totum orbem, jubente Theodosio, eodem tempore subvertuntur. Nam adhuc intemerata manebant. 106. 5593 Theodosius, cum Arcadio et Honorio regnat annis III. Per it. Iohannis anachorita insignis claruit. Qui etiam Theodosio consulenti de Eugenio
Abbreviated transcription (Latin):
Uentilet astiuũ digitis sud antib aurũ¬
lucꝰ Nec sufferre queat maioris ponđagẽmȩ
Difficile : satrrã non scribe: nãqͥs iniquȩ
ibnlãpatiens urbis. tãferreus. ut teneat se
Causidici nouacũ ueniat lecticamatonis¬
irno Plena ipso : posthunc magnidelator ami¬
małt cito rapturꝰ de nobilitate comesi
Qđ suꝑ ÷ quẽ massa timet. quẽ munere

Expanded text:
ventilet aestivum digitis sudantibus aurventilet aestivum digitis sudantibus aurum, nec sufferre queat maioris pondera gemmae, difficile est saturam non scribere, nam quis iniquae tam patiens urbis, tam ferreus, ut teneat se, causidici nova cum veniat lectica Mathonis plena ipso, post hunc magni delator amici et cito rapturus de nobilitate comesa uperest, quem Massa timet, quem munere
Abbreviated transcription (Latin):
Uerat᷑ toties rauci the seide codri:
Impune ergo michi recitauerit illetogatas
hic elegos: impune diẽ consumpserit ingens
Thelaphus: aut sumi plena margine libri
Scriptꝰ & intergo. necdumfinitus orestes:
Notamagis nulli domus est sua quã michilu
Martis & eoliis uicinũ rupib: antrum
Ulcani: quidagant uenti quas tor queat
Pelliculȩ quartis iaculetur moni cusorio ꝑli
Frontonis platani c̃uulsaq marmoraclam
Semꝑ ego asidue rupt aelectore colũnae
Exp ectes etidẽ a sũmo minimoq poeta
Etnos gͦ manũ ferulae subduximꝰ & nos
Consiliũ dedimus sellȩ priuatusut altum
Dormiret stulta : clem̃tia cũtor ubique
Uaabus occurras : peritur e parcere cartae
Curtam̃l opotius libe at decurrort cãpo
Perquẽ magnꝰ equos auruncȩ flex it alũpnꝰ
Siuacat. iplacidi rationẽ admittitis edã
Cũ tener uxorẽ ducat spudo: meuia tuscũt
figat aprũ. & nuda teneat uenabula mãmi
Crispinꝰ. tyrias humero reuocante lat̾na

Expanded text:
exatus totiens rauci Theseide Cordi? inpune ergo mihi recitaverit ille togatas, hic elegos? inpune diem consumpserit ingens Telephus aut summi plena iam margine libri scriptus et in tergo necdum finitus Orestes? nota magis nulli domus est sua quam mihi lucus Martis et Aeoliis vicinum rupibus antrum Vulcani. Quid agant venti, quas torqueat upelliculae, quantas iaculetur Monychus ornos, Frontonis platani convulsaque marmora clamant semper et adsiduo ruptae lectore columnae: expectes eadem a summo minimoque poeta, et nos ergo manum ferulae subduximus, et nos consilium dedimus Sullae, privatus ut altum dormiret; stulta est clementia, cum tot ubique vatibus occurras, periturae parcere chartae. cur tamen hoc potius libeat decurrere campo per quem magnus equos Auruncae flexit alumnus, si vacat ac placidi rationem admittitis, edam. Cum tener uxorem ducat spado, Mevia Tuscum figat aprum et nuda teneat venabula mamma,Crispinus Tyrias umero revocante lacernas
Abbreviated transcription (Latin):
tiam que eñi bona rex alia requirebat. atque indigebat
quitante potentae fuu upcrcis pillũ opibus salomon filiuꝰ
eiꝰ quo nullus inorbe terrarũ dicior fuit contentus cẽt.
Sed in t̃ra uiuentiũ bona illa que rebai. qua nec oculus
uidit necauris audiuit. net in cor hominis ascenderunt¬

Expanded text:
tiam. Quae enim bona rex alia requirebat, aut quo indigebat, tiam. Quae enim bona rex alia requirebat, aut quo indigebat, qui tantae potentiae fuit, ut partis per illum opibus, Salomon filius ejus quo nullus in orbe terrarum ditior fuit contentus esset? Sed in terra viventium bona illa quaerebat, quae nec oculus vidit, nec auris audivit, ne
Abbreviated transcription (Latin):
ria possidebac. et ne forsi tani legentibus iudeis ambiguum
derelinquac quȩ sit illa terra qũ auidere cupiebat ipso ser¬
mone demonstrtas dicens. Credo uidere bona dñi in
terra uiuentium Er go terra iudece quedicionis illius erat
non ẽ t̃ra uiuentiũ id ÷ ab raham isi ac iia cob. deqͥbus dñs in
questione resurrectionis dicii. non ẽ ds̃ mortuoꝵ seduiuentiũ
Uerunterȩ regio mortuoꝵ deqͥb loquitur hie techihel ani¬
ma que pecauent ipsa mon&ur. & non mortui laudabunt
e dñe sed nos quiuiuimus quiet in resurrectione occursuris
dño saluator dicente aplo hoc enĩ dico uob insermone dñi
Qm̃ nosquiuui mus qͥ relinqͥmur in aduentudñi non p̃ueni¬
emus eos quidormierunt. Deqͥb et hieremias loquitur
Relinquentes suꝑ term̃ scribantur. Qđq promitat credo
uidere bona dñi adspirualẽ nos ꝑspicuc trahi intellegen

Expanded text:
ria possidebat? et ne forsitan legentibus Iudaeis ambiguum ria possidebat? et ne forsitan legentibus Iudaeis ambiguum derelinquat, quae sit illa terra, quam uidere cupiebat, ipso sermone demonstrat dicens: credo uidere bona domini in terra uiuentium. ergo terra Iudaeae, quae dicioms illius erat, non est terra uiuentium, id est Abraham, Isaac et Jacob, de quibus dominus in quaestione resurrectionis dicit: non est deus mortuorum, sed uiuentium, uerum terra et regio mortuorum, e quibus loquitur in Ezechihel: anima, quae peccauerit, ipsa morietur et: non mortui laudabunt te, t omine, sed nos, qui uiuimus qui in resurrectione occursuri domino saluatori dicente apostolo: hoc enim dico uobis in sermone m nos, qui uiuimus, qui relinquimur in aduentum domini, non praeueniemus eos, qui dormiunt. de quibus et Hieremias loquitur: rel inquentes super terram scribantur. quodque promittit: credo u idere bona domini, ad spiritalem nos perspicue trahit in
Abbreviated transcription (Latin):
familias inimicus homo tizaniam suꝑ seminer. Quando
enĩ dicere audeant. ego ciuitas firma. ciuitasq ñ ex pug
Znobilissime quae sic terrar promissionis quã iuda q rede¬
untes exegrpto possederunt. cũ amaior ib: coꝵiã fuerit
ante possessa Acꝑ inde non sit promissa sedreddita hi se nĩ
core qđ plurinis nrou plac& aliã repromissionis terrã eẽ
querendã Dequa & dauid loquitur in psalmo. Credo ui¬
derebonadñi int̾ra uiuentiũ Eidñs in euanglio Beati
mit tes qm̃ ipsi possidebunt terra. Utiq dauid quando
hat cantiabat in spũ int̾ra repromissionis erat & ñ solum
iudeae finib mortibatur sed multarũ incircuitu nati¬
onum uictor extitente Que a torrente aegrpti qui est rinico¬
rũ rusque ad euphititen fluuium tendebantur. Dicens in
alio loco Inidumetim exiendã calciam̃ tũ meũ onihi alie nige¬
ne seruient. Quomodo ergo secredebat accipere qđ iam uicto¬

Expanded text:
familias, inimicus homo zizania superseminet . Quamvis familias, inimicus homo zizania superseminet . Quamvis enim dicere audeant: Ego civitas firma, civitas quae non oppugnquae sit terra repromissionis, quam Iudaei redeuntes ex Aegypto possiderunt, cum a maioribus eorum iam fuerit ante possessa ac proinde non sit promissa, sed reddita. his enim tiie, quod plurimis nostrorum placet, aliam repromissionis esse terram quaerendam, de qua et Dauid loquitur in psalmo: credo uidere bona domini in terra uiuentium et dominus in euangelio: beati mites, quoniam ipsi possidebunt terram. utique Dauid, quando haec cantabat in spiritu, in terra repromissionis erat et non solum in Iudaeae finibus morabatur, sed multarum in circuitu nationum uictor extiterat, quae a torrente Aegypti, qui est Rinocorurae, usque ad Eufraten fluuium tendebantur, dicens in alio loco: in Idumaeam extendam calciamentum meum, mihi alienigenae seruient. quomodo ergo se credebat accipere, quod iam uicto
Abbreviated transcription (Latin):
Septima conexio ẽ : quae & exirema quo ⁊ inipso quoque
septenario numero sic misticus intellectus. Vocatio. Capi¬
tis. Dentiũ. Signa ꝑdentes: articulata uox promitur ediis
tius sacram̃to : Quidhauo luncate iocundius: quicibi quaemel¬
la sunt dulciora dĩ seire prudentiam. & ad uiã eiꝰ intrare.
Sensum creatoris inspicere ei sermones dãtui quiabhuius
mundi sapientib deridentur plenius & discere stipientia
spiriali: habeant sibi c&eri suas opes gemina bibant
sen coniteant. plausu popłi delectentur. & ꝑuarias uolup¬
tate s diuicias suas uincere neq ant nr̃t deliciae sint in lege
dñi meduari dic ac nocte pulsare ad ianuã ñ patentem
Saluia bles illam et eustochium tẏrunculas. Sciluta
felicia namuere carnis et spũ uirginitaite felicem.
Salura reliquũ castitatis chorũ et domestic̃a tuã eccłam
Cui omĩa &iã quae tuta sunc. limene dormente patre¬

Expanded text:
Septima connexio est, quae et extrema, quod et in ipso quoque Septima connexio est, quae et extrema, quod et in ipso quoque septenario numero sit mysticus intellectus, vocatio, capitis, dentium, signa. Per dentes articulata vox exprimitur; et his tius sacramento? Quid hac voluptate jucundius? Qui cibi, quae mella dulciora, quam Dei scire prudentiam, in atria ejus intrare, sensum Creatoris inspicere, et sermones Domini Dei tui, qui ab hujus mundi sapientibus irridentur, plenos discere sapientia spiritali? Habeant sibi caeteri, si velint, suas opes: gemma bibant, serico niteant, plausu populi delectentur: et per varias voluptates, suas divitias vincere nequeant. Nostrae divitiae sint in lege Domini meditari die ac nocte, pulsare januam non patentem, Saluta Blaesillam et Eustochium tirunculas nostras. Saluta Felicianam, vere carnis et spiritus virginitate felicem. Saluta reliquum castitatis chorum et domesticam tuam ecclesiam, cui omnia, etiam quae tuta sunt timeo, ne dormiente patre
Abbreviated transcription (Latin):
intellegentie discendusdus Prima nexio. ẽ. Doctrina. domꝰ
Plenitudo. Iabularum. Isca. Quo uidelicet doctrina ecclae q̃do
mus dei.ẽ. in libroꝵ reoperiatur plenitudine diuinoꝵ. Scđa
quonexio ẽ: et ipse haȩcuua. Que cñi alia pot̾ ẽẽ uita sine
scientia scriptunirum ꝑquã &iam ipse xp̃s agnoscitur qui ẽ.
uia credentium. Pertia conexio: hab&. Bonũ. principiũ
Quic quãuis nunc scimnꝰ uni uersaq scripta sunt. camen expar
les angłis fuerimus. tunclibroꝵ doctrina cessabit. Quarta
connexio. est : manus cordis siue disciplinȩ: Manus intelle¬
guntur inopere : cor iidisciplina: inc̃p̃rantur insensu. quia
nichil facere possumus: nisi prius quȩ facienda sunt sciamꝰ
Quinto conexio est: exipsis et̃nũ adiuitoriũ: hoc explan¬
iationẽ ñ indiget nom̃i luce manifeftiusẽ: excripturis
et̃ na subsidia ministrari. Sexta quonexio . ẽ : fons siue
oculus oris iustitie. scđm illud qđ int̾tio numero ex posuimꝰ

Expanded text:
intellegentiae ordo dicendus est. Prima conexio est \'doctrina domus plenitudo tabularum ista\', quo uidelicet doctrina ecclesiae, quae domus dei est, in librorum repperiatur plenitudine diuinorum. Secunda conexio est \'et haec uita\'. quae enim alia potest esse uita sine scientia scripturarum, per quas etiam ipse Christus agnoscitur, qui est uita credentium? Tertia conexio habet \'bonum principium\', quia, quamuis nunc sciamus uniuersa, quae scripta sunt, tamen ex parles angelis fuerimus, tunc librorum doctrina cessabit. Quarta conexio est \'manus cordis\' siue \'disciplinae\'. manus intelleguntur in opere, cor et disciplina interpretantur in sensu, quia nihil facere possQuinta connexio est, ex ipsis, sempiternum, adjutorium. Hoc explanatione non indiget, sed omni luce manifestius est ex Scripturis aeterna subsidia ministrari. Sexta connexio est, fons sive oculus, oris, justitiae, secundum illud quod in quarto numero exposuimus.
Abbreviated transcription (Latin):
pulscita molestus in concussa ꝑmaneat . sed &iam
nullis uoluptatũ in lȩcebris resoluta succũbat
Alio quin imp&us quosdã maloꝵ seuientiũ fitingat
Sicalamiatib qͥbꝰ lib& in pactis obsiscat sinc̃ iniuria¬
rũ sȩua int̃ procellas ingentiũ p̃surarũ ĩ t̃ in imicia¬

Expanded text:
pulsata molestiis inconcussa permaneat, sed etiam pulsata molestiis inconcussa permaneat, sed etiam nullis voluptatum illecebris resoluta succumbat. Alioquin si impetus quidem malorum saevientium frangat, si calamitatibus quibuslibet impactis obsistat, si inter injuriarum saeva, inter procellas angentium pressurarum, int
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑquẽ dũ eẽ mꝰ creati sumus dũꝑditi fueramus recrea¬
tisumus naseruitute diabolica libati qͥ nob omniabona
qua habemꝰ concessifti. PROSPER¬
psa quippe iustȩ ac rationabilit̃ dr̃ iusticia quia fi¬
unt iusti quieã fuerint oꝑati. Exqua manat aeqͥtas
q̃ nos facit ue om̃iũ necessitates hominũ nr̃as eẽ dicamꝰ
opꝰ÷ ꝓprtũ suacuiq tribuere dõ nos a quo sumꝰ facti red¬
damus. Nec dominari nob eaqͥb sumꝰ naturalit̃ p̃po¬
sitiꝑmit itimꝰ. Dominetur. uicio. ratio. Subiciat᷑ cor¬
pꝰ animo Animꝰ dõ ⁊ impletaẽ omnis iustitia totaq
ꝑfectio. De iustitia adhuc fonte ꝓcedunt. Libalitas
beneficia. Caritas & cetera huiꝰ modi qͥb: multi¬
plicit̃ iurarare homines s̃. Liberalicas ẽ q̃ &iã
in eos qͥnichil indigere uident᷑ exuberat. Inqua li¬
beralitace. rei famili criatis pomtir amplitudo.
lias iꝑ seuerantia in bonis oꝑib: & uictoria c̃tra
nimi fortitudo ea deb& intellegi q̃ ñ solũ diuersis

Expanded text:
ueramus, creati sumus; dum perditi fuimus, recreati sumus, et a servitute diabolica liberati: qui nobis omnia bona quae habemus concessit. Ipsa quippe juste ac rationabiliter dicitur justitia, qua fiunt justi qui eam fuerint operati. Ex qua manat aequitas, quae nos facit ut omnium necessitates hominum nostras esse dicamus; proprium sua cuique tribuere: Deo nos a quo sumus facti, reddamus, nec dominari nobis ea quibus sumus naturaliter praepomittamus. Dominetur vitiis ratio, subjiciatur corpus animo, animus Deo: et impleta est hominis justitia totaque perfectio. De justitiae adhuc fonte procedunt liberalitas, beneficentia, charitas, et caetera hujusmodi, quibus multipliciter juvari homines possunt. Liberalitas est quae etiam in eos qui nihil indigere videntur exuberat. In qua liberalitate rei familiaris ponitur amplitudo. tas, et perseverantia in bonis operibus, et victoria contra telligi quae non solum diversis
Abbreviated transcription (Latin):
ccur accuscitione. nec illi qͥ nos in suanolunt recipere
uerella uł accusctione Cunos sup illos sciamꝰ ad ño
nsciciutos. non illos suꝑ nos. Et sic̃ maior nõ pocest
minore iudicar : ita necligari Quiararũ ÷ om̃e qđ
iugnũ ÷ Portamꝰ honera om̃iũ qͥ grauantur. quinim

Expanded text:
piatur accusatione, nec illi, qui nos in sua nolunt recipere querela vel accusatione, quum nos super illos sciamus a Domino constitutos, non illos super nos, et sicut major non potest a minore judicari, ita nec obligari, quia rarum est omne quod magnum est. Portamus onera omnium, qui gravantur, quinimo
Abbreviated transcription (Latin):
quae urbis pars solo quoȩ quatur. cõmodus
strangulatus indomo uestale
Pertinax occiditur in palatio iuliani iumoris.¬
ꝑditꝰ scelere. quẽ postea feuerꝰ apud molbiũ por¬
tẽ int̾fecit. Romanorũ sextꝰdecimꝰ regnauit
& auaros suꝑauit. Seuero imperante. t̾me
seueriane romȩ factȩ : ꝑsecutionẽ inxp̃ianis
factã. leundis glosȩ martyriũ accepit.
Claudio lbino qͥse ingalliã cęsarẽ fecerixt:
apud lugdunũ int̃fectũ
Icuerus in brinttanis bellũ transfert: ub
receptã maximã eius dẽ prouinciae partem.
murũ ꝑcentũ triginta duo milia amare ad mna¬
re duxit scuerus morit᷑. eburaciinbrit tania.
cognom̃to caragalla seuerifilius: annos uii
Antonius romae termas sui nominis anto

Expanded text:
, plurimaque urbis pars solo coaequatur. 13 Commodus strangulatur in domo Vestiliani. Pertinax occiditur in palatio, Juliani jurispperdeto scelere, quem postea Severus apud Mulvium pontem interfecit. Romanorum 17. regnavit et Avarus superavit. Severo imperante, terme Saeveriani Rome factae. Persecutione in christianis facta, Leundis gloriose martirium accipit. Claudio Albino, qui se in Galliam caesarem fecerat, apud Lugdunum interfectum, Severus in Brittanis bellum transferit, ubi, receptam maximam eiusdem provinciae partem, murum per cento 30 et duo milia a mare ad mare duxit. Saeverus moritur Aeboraci in Brittania. cuinomento Caracalla, Saeveri filius, ann. 7. Antunius Romae
Abbreviated transcription (Latin):
Sardana pallus eotempore tarsum atque ancedẽ
condidit. & in proeliouictus ab arbo comedo. semoe
incendio concremauit.
Primus ut supra memorauimus rex macedonũ casanus.
regnauit annis .XUIII.
Negiptii regem suũ osorton. herculẽ nominauert̃
Fistunargius mensuras & pondera primus inuenit
Macedonũ phylippus. regnauit annis xxxuiii.
Numa pompilius duos meris es ad annũ corididit.
lanuariũ & febro ariũ : cum ante hunomenses tan
tũ decem apud romanos fuissent. Capitoliũ quoq
a fundamentis acdificauit.
Sybillaq & curofila insamia. in signes habentur¬
Hir ma ponpilius. nullũ cũ finitimis bellũgessit
Olda mulier apud hebreos prophetauit
Postea soffonias hieremias. anñ xxxii. subosi a rege
Postquem ioachat. regnauit anñ .iii.

Expanded text:
Sardanapallus eo tempore Tarsum atque Ancialem condedit, et in proelio victus ab Arboco Medos, semit incendio concremavit. Primus, ut super memoravimus, rex Macedonum Caranus regnavit ann. 28. Aegypciae regem suum Osorton Ercole nominaverunt. Fiston Argius mensuras et pondera primus invenit. 19. Macedonum Phyliphus regn. ann. 38. Numa Pompilius duos mensis ann. condedit Ianuarium et Februarium, tum menses apud Romanos fuissent. Capitolium quoque a fundamentis aedificavit. Sevilla, que et Eurofila, in Samuae insignis habentur. Numa Pompilius nullum cum finitimis bellum gessit. Olda mulier apud Hebraeos profetabat. Postea Suffronias, Hierimias. Ann. 32. Post quem Po
Abbreviated transcription (Latin):
ro insporiti depositus ẽ. & manꝰ q̃rtirtis effugit ⁊ alii qͥplu¬
rimi & innumerabiles sc̃ĩ tã inueteri q̃ii nouo tesiam̃to¬
fugisse leguntur. Siergo fugã in properatis fugienti
mã. icorpꝰ ꝑdere ingehennã. Multos enĩ cognouimꝰ pessi¬
mis machinationib: in iusce depositos. idõ somnopere me
saest prouidendũ ÷ auxiliante ipso somino apło neta¬
lia deinceps fiant. Qm̃ idõ huic sc̃ę sedi pͣfata priuile¬
gia spesialit̃ sunt concessa. tãde congregandis conciliis
negotus ut abea om̃s opp̃ssi anxiliũ. & iniusce dapnati
rescicutionẽ suiant & talia abimprobis nec p̃sumantꝰ
absq ultione. nec exerceantur absq sui dĩpnatione
Non ergo recte xgistis quđ p̃diccos fr̃s calũ matiestis dicen¬
te dño. Nõficias caluniã preximotuo. Nec qđ cosopp̃ssis

Expanded text:
ro in sporta depositus est, et manus quaerentis effugit, et alii quam pluro in sporta depositus est, et manus quaerentis effugit, et alii quam plurimi et innumerabiles sancti, tam in Veteri fugisse leguntur. Si ergo fugam improperatis fugientibmam et corpus perdere in gehennam . » Multos enim cognovimus pessimis machinationibus injuste depositos. Ideo summopere me destinare noscimini, et illi patiendo sibi proficiunt. Ulia fiant: quoniam ideo huic sanctae sedi praefata privilegia specialiter sunt concessa, tam de congregandis conciliis negotiis, ut ab ea omnes oppressi auxilium et injuste damnati restitutionem sumant, et talia ab improbis ne praesumantur absque ultione, nec exerceantur absque damnatione. Non ergo recte egistis, quod praedictos fratres calumniati estis, dicente Domino: Non facies calumniam proximo tuo, nec vi o
Abbreviated transcription (Latin):
ut nob aueracib est testib relatũ quando antiochia
odãpnatione fidei de c̃substantialitate prolaca suis
son gat odio p̃dieti ahanasii hanc regulã ꝓtuilisais
q̃ nullas hab& uires. nec habere potert. Qm̃nec aborto¬
doxis epis hoc conciliũ actũ .ẽ. nec romane acda lega¬
tio int̾ fuit canonib p̃cipientib sine ei auctoniate co¬
cilia fieri ñdebere nec ullũ ratũ eẽ auterit um quã conci¬
liũ qd eiꝰ ñ fuerit fultũ auctoricate. Igitur defuga suꝑ qua
athanasium rephenditis ñ recte agits. cũ ipse dñs manda¬
tũ nob hoc dederit. Cũꝑsecutiuos fuerit in una ciuiate¬
fugite in aliã . Et ipse dñs ꝑsem& ipsũ exemplũ nobdemons¬
trans quando pharis ei c̃giliũ fecer̃ aduersus cũ uo eum
occidereni Sciens autẽ ihs discessit inde. Etalibi Tuler̃ lapi
Nã & discipłi ꝓpt̃ nom̃ meum iudeoꝵ recesser̃ celantes
sem& ipsos. Et pciulꝰ indamasco a principegentis qͣsi tꝰ demu¬

Expanded text:
ut nobis a veracibus est testibus relatum, quando Antiochiae pro damnatione fidei de consubstantialitate prolata fuistis congregati, odio praedicti Athanasii hanc regulam protulistis, quae nullas habet vires, nec habere poterit; quoniam nec ab orthodoxis episcopis hoc concilium actum est, nec Romanae ecclesiae legatio interfuit, canonibus praecipientibus sine ejus auctoritate concilia fieri non debere . Nec ullum ratum est aut erit unquam concilium, quod non fultum fuerit ejus auctoritate. XXX. Igitur de fuga, super qua Athanasium reprehenditis, non bene , agitis cum ipse Dominus mandatum hoc nobis dederit. Cum persecuti vos fuerint in una civifugite in aliam , » et ipse Dominus per semetipsum exemplum nobis demonstrans, « quando Pharisaei consilium fecerunt adversus eum, ut eum occiderent. Sciens autem Jesus discessit inde ; » et alibi: « Tulerunt nam et discipuli propter metum Judaeorum recesserunt, celantes semetipsos, et Paulus in Damasco a principe gentis quaesitus, de mu
Abbreviated transcription (Latin):
Nlon recte egistis qđ c̃tm eos nicionẽ reddere ut ura enga
eos aut ꝓbaretur recta sententia auin probaretur ñ uer¬
nstis necrationibilẽ mandatis causam uquihec ren¬
nuistis Hisengo om̃ib ꝑpensis manifestũt uosyros
existere tnllos in nocentes remanere ⁊ uos itcte ex¬
eo municri illos qͣuistȩ libcri. Noluit itaq dñs rã leui¬

Expanded text:
Non recte egistis quod contra eos rationem reddere, ut vestra erga eos aut probaretur recta sententia, aut improbaretur non venistis, nec rationalem mandastis causam, ut quod haec renuistis. His ergo omnibus perpensis, manifestum est vos reos existere, et illos innocentes remanere, et vos recte excommunic
Abbreviated transcription (Latin):
te inferi nonp̃ ualebunt aduersus eã. tibiq dabo
claues regni celoꝵ. Hab& enĩ potesicitẽ singula¬
si fr̃ib in rogare in uirias mimiine cessatis Unde ia
pestate decreras. Appar& em̃ qm̃ quadã tumultuosci
indisciplinatione ueruas: opp̃sa: Vobigitur nõ conside¬
rantib qͥplacent dõ ꝓpt̃ uirgia. qua contra proximos
uros hab& is. & uota ura in euuicibilia eẽ contenditis
Sederit opꝰ diuinae prouidentiae. quatenꝰ & haecconten¬
tio aꝑtȩ dep̃hensa possit euacuari. si & quiaquid illi con¬
uenientes sine qualib& gr̃a hodio aut inimicitia rũ
causa gessistis funditus repelli Qua propt̃ cũ omni
festinatione uos om̃s̃ adhuiꝰ sc̃e sedis reuerentiã uolo
concurrere quatenꝰ gesioꝵ apuduos integritatem
ꝑuos ipsos possitis ostendere : Nãnec dubicare uosere¬
do athainasiũ scicre legis doctorẽ ñ solũ a nob sed&iã
Anicea sẏnodo uere fidei cultorẽ ẽẽ cõꝓbatũ Qui
defuncto alex andro mirabili sene. quiarrii ꝓstraue¬

Expanded text:
i non praevalebunt adversus eam, et tibi dabo claves regni coelorum . Habet enim potestatem, singulasi fratribus injurias irrogare minime cessatis. Unde jampestate decreta sunt. Apparet enim quoniam tumultuosa quadam indisciplinatione veritas est oppressa: vobis quippe inconsiderantibus quae placent Deo, propter jurgia quae contra proximos vestros habetis, et vota nostra inevincibilia esse contenditis. Sed erit opus divinae providentiae, quatenus e contrario aperte deprehensa possint evacuari, et quidquid illic convenientes, sine qualibet gratia, odio aut inimicitiarum causa gessistis, funditus repelli. Quapropter cum omni festinatione vos omnes ad hujus sanctae sedis reverentiam volo concurrere, quatenus gestorum apud vos integritatem per vosipsos possitis ostendere. Nam nec dubitare vos credo Athanasium sacrae legis doctorem non solum a nobis, sed etiam a Nicaena sdefuncto Alexandro mirabili sene qui Arii prostrave
Abbreviated transcription (Latin):
llourecte egistis qđ c̃tra eos nitionẽ reddere ut ura erga
eos aut ꝓbaretur recia sententia auir probaretur ñ ui¬
nistis necrationibilẽ mandatis causam iu quihet ren¬
nustis hisergo om̃ib ꝑpensis manifestũt uosiros
ecistere : tillos innocentes remanere ⁊ uos itcte ex¬
eo municari illos qͥuste libcri. Nolut itaq dñe ⁊ãletu¬
t̃ suos taccariminis tros sic̃ uos facitis ut a uob dãpua

Expanded text:
recte egistis quod contra eos rationem reddere, ut vestra erga eos aut probaretur recta sententia aut improbaretur, non venistis, nec rationalem mandastis causam, ut quid haec renuistis. His ergo omnibus perpensis, manifestum est vos reos existere, et illos innocentes remanere: et vos recte excommunicatos, illosque juste liberari. Noluit itaque Dominus tam leviter suos trac
Abbreviated transcription (Latin):
cp̃is audiatur. Qui concordẽ suꝑeũ canoniã
ncerta nemo uniqua pontificũ iudicare p̃suma
nisi q̃uidiciario ordine publicantur
hensibiles apparuerint i actis docucrint pulla
nise carere suspicione aiq inimicitia & in repba¬
lem fidẽ ac conuersctionẽ deducere

Expanded text:
pis audiatur, qui concordem super eum canoni debet. XIX. Incerta nemo unquam pontificum judicare praesumaiario ordine publicantur. reprehensibiles apparuerint et actis docuerint publicis omni se carere suspicione atque inimicitia et inreprehensibilem fidem ac conversationem ducere
Abbreviated transcription (Latin):
sis suarũq aecclarũ & clericorũ acque secularas
cessicaitib agere aut disponere necesse fuen
Non aliquo dominationis fascu sed humillima & i¬
di administratione. Sicut dñsait. Nonueni mins¬
ri sed minis crare Et alibi Quimaior ÷ ur̃m ericna¬
ter ur. Similit̃ & ipsi conprouinciales ep̃i. cũo
consilio nisi quantũ ad proprias ꝑtin& paro ci
agaad iuxta scõꝵ constituta patrũ. ut uno amins
uno ore concordit̃ scũ glorific&ur trimtas insb¬

Expanded text:
 eorumque ecclesiarum et clericorum atque saecularium necessitatibus agere aut disponere necesse fuerinon aliquo dominationis fastu, sed humillima et concordi administratione, sicut Dominus ait: Non veni ministrari, sed ministrare . Et alibi: Qui major eua. Similiter et ipsi comprovinciales episcopi cum ejus consilio nisi quantum ad proprias pertinet parochias agant juxta sanctorum constituta Patrum, ut uno animo, uno ore concorditer sancta glorificetur Trinitas in
Abbreviated transcription (Latin):
s&. Cududũ decretũ fuisset nullũ apuci ori pume
aduentusit turba generaa. plurimiq sedicione sint
audicto Athanasio cesi iudicibus dicuntur ẽẽ c̃qa
audiuimꝰ contra regulã in contum eliã om̃iũ orien¬
lium cõmunioni sociastis. Prefato uaq debite salu¬
cionis officio ꝓpr̃beati p&ri honorẽ impenso. pos¬
lamꝰ ue de inceps aduras hinc uenientes aures ñiã fa¬
le admucitisineq a nob ex cõmunicatos ulto uelitis
scipere i reca nonũ trans gressos inueniamia
Sedmagis salua fat̾na caruate erratũ hoc ĩ posterum
INEODORO BERINIO EIRELIOUIS ORIEN¬
TALIB EP̃IS CULPANSEOS. QD ATHANASI¬
UM ETPAUU CETEROS& SEMACeES EOꝵ
ABSQ SEDIS APLICE CONSULTU DAENA¬
RE EIAPROURIIS SEDIB: PEUERE CONTRA
CANONICA PRESUPGERE AUCTORILAT E

Expanded text:
 dudum decretum fuisset nullum a pauciore numero e quanquam ejus adventu sit turba generata, plurimique seditione sint a dicto Athanasio caesi, judicibus dicuntur esse contraudivimus contra regulam in contumeliam omnium orientalium sociastis. Praefato itaque debitae salutationis officio propter beati Petri honorem impenso, postulamus, ut deinceps ad vestras hinc venientes aures non tam facile admittatis, neque a nobis excommunicatos ultra velitis excipere, ne canonum transgressores inveniamini, sed magis salva fraterna charitate, erratum hoc in posterum Theodoro, ac Berinto, et reliquis Orientalibus episcopis, culpans eos quod Athanasium et Paulum, caeterosque sequaces eorum, absque sedis apostolicae consultu damnare, et a propriis sedibus pellere, contra canonicam praesumpsere auctoritate
Abbreviated transcription (Latin):
ostarius. msi sicut scriptũ ẽ. in uii. testibus non con¬
dempnabuniur. Testes dutem & accusatores sine aliqua
int infamia. Uxores & filios habentes. & omnino
xp̃m predicanies: Iestimonium laici aduersus clericũ
pemo recipiar. Nemo clericum que lib& enpublico exa¬
muinare p̃sumat. nisi in aeccła. Nemo clericus ł dia co

Expanded text:
i sicut scriptum est in septem testibus non damnabitur. Testes autem et accusatores sine aliqua sint infamia, uxores et filios habentes, et omnino Christum praedicantes. Testimonium laici adversus clericum nemo recipiat. Nemo enim clericum quemlibet in publico examinare praesumat, nisi in Ecclesia. Nemo eni
Abbreviated transcription (Latin):
ciã ad iudiciũ deuoc&ur Sed uocaio co canonicȩ in loco
omnib congruo tẽptre ssnodali ab om̃ib cũ ꝓuincialib¬
psumat qͥa ñt pruuilegiũ quo społifgi possit iã nudatus:
Fcri tenore decernimꝰ ñ credi acusctori qͥ absente aduersa¬
no caiusã suggesserit. ante utriusq pcirtis discussionẽ
nec accusatores ł tesits suscipiqui ñs idonei

Expanded text:
tiam ad iudicium devocetur. Sed vocato eo canonice in loco omnibus congruo, tempore synodali, ab omnibus provincialibuia non est privilegium, quo spoliari possit iam nudatus. Pari tenore decernimus non credi accusatori, qui absente adversario causam suggesserit ante utriusque partis discussionem, nec accusatores vel testes suscipi, qui non sunt idonei
Abbreviated transcription (Latin):
emopontificũ deinceps aliquẽ ep̃m suis expoliatũ
reb aut a sede pulsũ ex cõmuni care: aut iudicare
qͥcũ inmicis morantur ad accusationẽ uł ad testimoni¬
Sum recipiendos.
lacuit ut semp acusitione clericoꝵ primo psona fidesuita
nẽ uorsatio blasphemantiũ ꝑscrutetur. Nafides act homi¬

Expanded text:
emo pontificum deinceps aliquem episcopum, suis expoliatum rebus aut a sede pulsum, excommunicare aut iudicare cum inimicis morantur, ad accusationem vel ad testimonium recipiendos. Placuit ut semper in accusatione clericorum primo persona, fides, vita et conversatio blasphemantium perscrutetur. Nam fides om
Abbreviated transcription (Latin):
pescuit: Parat qͥdẽ inde. insidias molire: Ui¬
cinis monasterii ꝑnuntios imꝑat: ut nulli coꝵ
extra monas terii t̃minos iterpandant᷑ Nequo
receptacula monachis eiꝰ. uł quelib& subsidia
tribuantur : Cernens bettꝰ colũbanꝰ regios
animos aduersũ se ꝑmotos ad eos ꝓperat
ut suis monitis miserã ꝑtinaciae incentiuam
frangant: Erant enĩ tunc temporis apud spra

Expanded text:
pescuit, paratque deinde insidias moliri. Vipescuit, paratque deinde insidias moliri. Vicinis monasterii per nuntios imperat ut nulli eorum extra monasterii terminos iter pandatur, neque receptacula monachis ejus vel quaelibet subsidia tribuantur. Cernens 613 beatus Columbanus regios animos adversum se permotos, ad eos properat, ut suis monitis miseram pertinaciae incentivam frangant. Erant enim tunc temporis apud Sp
Abbreviated transcription (Latin):
der&: merite brunichildis auia scđa ut erat
ietabel. Antiquus anguis adiit. eãq contra
uirũ dĩ stimulatt̃ suꝑbiȩ Aculeo ęxcitat.
coqđ cerner& uirũ dĩ theudericũ obedire
Verebat enĩ Nesi abiectis concubinis. regina
aula p̃fecisset : dignitatis atq: honoris suimo¬
dũ amputass& : Euenit ergo ut quadã die
beatꝰ colũbanꝰ adbrunichildẽ uenir&: Prat enĩ
tunc : apud brucariacũ uilla : Cũq illa eũ
in aula uenire cerner&: filios cheuderici quoᷤ
de ad ulterinis ꝑmixtionib habebat. ad uirũ
dĩ adduxit: Quoscũ uir dĩ uidiss&. sciscitat᷑
quid sibi uelint: Brunichildis ait : Regis suNT
filii: Tu eos benedictione robora: At ille: He
quaquã inquid istos regalia sceptru susceptu¬
ros scias: delupanarib emerser̃: Illa furenxs
puruulos abire iubet: Egrediens uirdĩ aulã
regiã: dũ limitẽ transiliret fraegor. ex t̾rorẽ
incussit : Nec tam̃ miscrȩ feminȩ furorẽ cons¬

Expanded text:
deret, mentem Brunichildis aviae, secunda ut erat deret, mentem Brunichildis aviae, secunda ut erat Jezabelis, antiquus anguis adiit, eamque contra virum Dei stimulatam superbiae aculeo excitat, quia cerneret viro Dei Theudericum obedire. Verebatur enim ne, si abjectis concubinis reginam aulae praefecisset, dignitatis atque honoris sui modum amputasset. Evenit ergo ut quadam die beatus Columbanus ad Brunichildem veniret. Erat enim tunc apud Brucariacum villam. Cumque illa eum in aulam venire cerneret, filios Theuderici, quos de adulterinis permixtionibus habebat, ad virum Dei adducit. Quos cum vidisset, sciscitatur quid sibi vellent. Brunichildis ait: Regis filii sunt, tu eos benedquaquam, inquit, istos regalia sceptra suscepturos scias; de lupanaribus emerserunt. Illa furens parvulos abire jubet. Egrediens vir Dei regiam aulam, dum limitem transiliret, fragor ex terrore incussit, nec tamen miserae feminae furorem com
Abbreviated transcription (Latin):
A nego ciatorib mercauerat. & eẽt belichildis uti¬
lis & acunctis austrasus uehem̃t̃ diligeret᷑
simplit itatẽ theudeb⁊ honeste comporctr.
fuiss&: Tandẽ his ⁊ aliis uerbis legatis discur¬
rentib ab inuicẽ uexarent᷑. placitꝰ in cole¬
rense & sointense fietur: uthas ducis reginas
ꝓpacẽ int̃ the uderico & theudebto coniun¬
gerent loquendo: sed belichildis: consilus
Austrasiis in ibi uenire distulit:
nno .XIIii. regni theuderici. beatus
germani ac ꝓuincias. Eratq om̃iũ rumo
lussouiũ ueniret. & orationũ suarũ suffragia om¬
ni cũ humilitate deposccret Ad quẽ sepissi me
cũ uenir&ea coepit uir dĩ increpare. cur
concubinarũ adulteriis miscertt᷑ : & ñ potius
legitimũ coniigiũ solamina frueretur.
ut regaleͥs ꝓles ex hondrabile regina ꝓcede¬
r& : et ñ potius exlupanarib: uideretur
emergi: Cũq iã ad uiridĩ imꝑiũ regissermo
obtẽꝑar&. ⁊ se. om̃ib in licitis segregare respon¬

Expanded text:
a negotiatoribus mercaverat: et cum esset Belichildis utilis, et a cunctis Austrasiis vehementer diligeretur simplicitatem Teudeberti honeste comportans,fuisset: tandem cum his et aliis verbis Legatis discurrentibus, ab invicem vexarentur, placitum inter Colerence et Suentense consistitur, ut has duas reginas pro pace inter Teodericum et Teudebertum coniungerent ad loquendum. Sed Belichildis consilio Aus36. Anno 14. regni Teuderici beatus Germanie provincias, erat omnium rumorLuxovium veniret, et orationum suarum suffragia omni cum humilitate posceret. Cumque sepissime ad eum veniret, cepit vir Dei eum increpare, cur concubinarum adulteriis misceretur, et non potius legitime coniugis solamine frueretur, ut regalis proles ex honorabili regina procederet, et non potius ex lupanaribuemergere. Cumque jam ad viri Dei imperium regis sermo obtemperaret, et se ab omnibus illicitis segregare spon
Abbreviated transcription (Latin):
Antiquis una comedunt patrimoniam̃ sa
iNullus iamparasitꝰ erit sed quis ferat istas
sLuxuriae sordes : quanta ÷ gula quȩ sibi totos

Expanded text:
antiquis una comedunt patrimonia mensa, nullus iam parasitus erit. sed quis ferat istas luxuriae sordes? quanta est gula quae sibi totos
Abbreviated transcription (Latin):
Ailuator ait. Ignẽ ueni mittere suꝑt̾ram. quẽ uolo ut ar¬
uit duo discpłi qͥb: initinere scripturcis dñs aꝑuerat a
porse & om̃ib ꝓpħtis incipiens pꝰꝙ reseratis̃ oculi coꝵ¬
nođ ardens in uia cũ apir& nob scripturas : Et indeu¬
ceronomnio ds̃ ipse ignis scribit᷑ ẽȩ c̃sumens Et in ex echi¬
ble qq a renib: usq ad pedes uidet̃ igneus. Et eloquia
plum
& mula alia q̃ si de om̃ ib: scripturis uoluero replicare ꝓlorgũ
ẽ. Ergo queriniꝰ ubi sic hoc incendiũ salutare. Nulli dubiũ quin
insacris uoluminib: et quoꝵ lectione uniuersa hominũ ui
ras referri. uereor nes̃i dicere coeꝑimꝰ. nĩ tã inc̃ptariq. uim
scriptis isferre uideam̃ Initiũoris & cõmunis eloquii .&.
hoc om̃e qđ loqͥm hebreã linguã qua uetꝰ testam̃tũ scriptũ est.
uniuersa antiqͥtas tradidit. Pꝰq. uͦ in fabricatione turris ꝑ of¬
fensa dĩ. linguarũ diuersitas at tributa ẽ. tunc serinonis ua

Expanded text:
um. saluator ait: ignem ueni mittere super terram et quam uolo, ut arde! duo discipuli, quibus in itinere scripturas dominus aperuerat a Moysi et omnibus prophetis incipiens, postquam reserati sunt oculi eoloqueretur in via, et aperiret nobis Scripturas ? Et in Deuteronomio Deus ipse ignis scribitur esse consumens; et in Ezechiele quoque, a renibus usque ad pedes videtur esse igneus; Et eloquia plum et multa alia, quae si de omnibus scripturis uoluero replicare, perlongum est. ergo quaerimus, ubi sit hoc incendium salutare. nulli dubium, quin in sacris uoluminibus, ex quorum lectione uniuersa hominum uitras referri, uereor, ne, si dicere coeperimus, non tam interpretari, quam uim scripturis adferre uideamur. initium oris et communis eloquii et hoc omne, quod loquimur, Hebraeam linguam, qua uetus testamentum scriptum est, uniuersa antiquitas tradidit. postquam uero in fabricatione turris per offensam dei linguarum diu
Abbreviated transcription (Latin):
ad ño dõ nr̃o. inquẽ si credimꝰ ut si aliqua nob non
aperiat etiã pulsantib: nullomodo aduers eum
murmurare debeamꝰ. Meminerimꝰ ipsis apłis dictũ
Multa habeo uobdicere. si ñ pocestis illa portare modo
Inhis quantũ adme attin&. etiã hoc deputent. Hec
qͥhoc scĩã me indignũ. nec hoc ipsũ etiã conuincor
ne aliqͣ istarũ opinionũ. contra illud qđ firmissin a
retinemꝰ fide. in cautis opreperet mentibus. Sed an¬
teq sciã quae nã earũ potius eligenda sit. hoc me non
temere sentire ꝓfiteor. eaque uerã eẽ ñ aduersari ro¬
bustissime ac fundatissime fidei qua xp̃i eccła. nec
paruulos homines recentissime natos ad dã pnati¬
one credi. ni ꝑgr̃am nominis. xp̃i quã insuis sacra¬
m̃tis cõmendaui posse liberari: ExpLiciT¬

Expanded text:
a Domino Deo nostro; in quem sic credimus, ut si aliqua nobis non a Domino Deo nostro; in quem sic credimus, ut si aliqua nobis non aperiat etiam pulsantibus, nullo modo adversus eum murmurare debeamus. Memini prius ipsis Apostolis dictum, Multa habeo vobis dicere; sed non potestis illa portare modo . In his, quantum ad me attinet, etiam hoc deputem: neque indigner indignum. ne hoc ipso etiam conuincar ne aliqua istarum opinionum contra illud, quod firmissima retinemus fide, incautis obreperet mentibus. sed antequam sciam, quaenam earum potius eligenda sit, hoc me non temere sentire profiteor, eam, quae uera est, non aduersari robustissimae ac fundatissimae fidei, qua Christi ecclesia nec paruulos homines recentissime natos a damnatione credit nisi per gratiam nominis Christi, quam in suis sacramentis commendauit, posse liberari. CLXVI
Abbreviated transcription (Latin):
sctũ illos seqͥt᷑ qͥ ĩ hic ex istentes alibi ani
ire questione ꝗ animas asseuerant ꝓmeritis uitȩ
fommori. incarne scilic&. quȩ ꝓpagata est ex adã
liberat areatu peccatoꝵ pusillos cũ magnis. sed
uperiore uita peccare animas. et inde p̃cipitari
qmͣ ꝑ nescio quos circuitus id agunt isti. ut
escioquanta uolumina scłoꝵ iterũ adistam
ã corruptibilis carnis ad supplicia pendenda
indũ sit. Qua opinione quid orribilius cogi
osst ignoro. De inde quis tamdem iustus de func
dequo nonsi isti uera diciores solliciti eẽ debe
t insinu abrahȩ peccans inflamas illius
s deiciat᷑. Cur eni non post hoc corpuspec
possit. si et ante potuit : pustremo longe
ue exadã ꝓpagata ÷ tãq in carcerẽ trudi
uero opinionẽ quod ex una fiant om̃s animȩ.
ascutere uolo nisi necesse sit. atq: ut inam
labsit minime meruero. pacientiã mͥ petam

Expanded text:
 illos sequitur, qui iam existentes alibi animexire quaestione, t esse in Adam mori, in carne scilicet, quae propagata est ex Adam, d gratia Christi liberat a reatu peccatorum pusillos cum magnis. sed in alia superiore uita peccare animas et inde praecipitari primo quoniam per nescio quos circuitus id agunt isti, ut post nescio quanta uolumina saeculorum iterum ad istam sarcinam corruptibilis carnis et supplicia pendenda redeundum sit, qua opinione quid horribilius cogitari possit, ignoro; deinde quis tandem iustus defunctus est, de quo non, si isti uera dicunt, solliciti esse debeamus, ne in sinu Abrahae peccans in flammas illius diuitis deiciatur? cur enim non et post hoc corpus peccari possit, si et ante potuit? postremo longe quae ex Adam propagata est tanquam in carcerem trudi. Illam vero opinionem, quod ex una fiant omnes animae, nec discutere volo, nisi necesse sit; atque utinam ista,  si, quod absit, minime meruero, patientiam mihi petam
Abbreviated transcription (Latin):
qđ nos ñ cogat dm̃ credere ullarũ sine culpail
mundũ crȩa in me ds̃ . Nec idõ putari paĩs
anima hoc loco optare se fieri pͥusq aliquidẽ
Sic̃ gͦ iã existens creat᷑ in nouatione iustidie
sic iã existens fingit᷑ conformatione doctras
Nec illud qđ in eccł asten scriptũ ẽ. Tuncor¬
uertet᷑ in t̾rã puluis sic̃ fuit & sp̃s reuertita

Expanded text:
od nos non cogat deum credere ullarum animarum sinemundum crea in me, deus. nec ideo putari potest anima hoc loco optare se fieri, priusquam aliquid esset. sicut ergo iam existens creatur innouatione iustitiae, sic iam existens fingitur conformatione doctrinae. nec illud, quod in Ecclesiaste scriptum est: tunc.conuertetur in terram puluis, si
Abbreviated transcription (Latin):
& illi resurreturis nisi int̃ eos qͥmalȩ egerunt
ne aliquas humanas animas credamꝰ corpora
sua ñ receptura. siue inresurrectionẽ uitȩ si ue
in resurreitionẽ iudicii. Quȩ sententia pͥusquã
refellat᷑ ipsa nouitate displic&. Deinde qui spat
Si credant se illi qui ad baptismũ cũ suis paruulis
curr̃ ꝓpt᷑ carnes eoꝵ non ꝓpt̃ animas currere
beatiqidẽ eyprianꝰ non aliqu od decretũ condens

Expanded text:
et illi resurrecturi sunt nisi inter eos, qui male egerunt, ne aliquas humanas animas credamus corpora sua non recepturas siue in resurrectionem uitae siue in resurrectionem iudicii? quae sententia, priusquam refellatur, ipsa nouitate iam displicet. deinde quis ferat, si credant se illi, qui ad baptismum cum suis paruulis currunt, propter carnes eorum, non propter animas currere ? beatus quidem Cyprianus non aliquod decretum condens
Abbreviated transcription (Latin):
Cexcipientis iam impleuimꝰ ceras. huc usque
di tasse sufficiat. Quia et oratio quae non
propriae manus stilo expolitur. cum pse iN¬
culta .ẽ. tum multo molestior fit. si tediũ sui
ꝓlixitate congeminet. Ic oculoꝵ dolore cruciatu

Expanded text:
implevimus  ceras, hucusque dictasse sufficiat: quia et oratio, quae non propriae manus stilo expolitur, cum per se inculta est, tum multo molestior fit; si taedium sui prolixitate congeminet; ut oculorum dolore cruciati,
Abbreviated transcription (Latin):
iatoris. & anr̃oꝵ peccatoꝵ societate re¬
simã nitebar ostendere. Et ideo illarũq
sim rationẽ rectã eligere ex om̃ibus .&. prop¬
a huiꝰ ipsius de qͣnuncꝰ agiꝰ defensionẽ in his
c̃õmemoraui de illo libro uerbis meis atten
intuens ualidã firmãq: ñ uideo. Nã uelut
uam̃tũ eiꝰ illud ÷ qđ ibi dixi. Quis aut̃
it qͥd pariuuilis dequoꝵ cruciatib: iudicia

Expanded text:
atoris et a nostrorum peccatorum societate remotissimam nitebar ostendere. et ideo, quaecumqusi possim, rationem rectam eligere ex omnibus et propterea huius ipsius, de qua nunc agimus, defensionem in his, quae commemoraui de illo libro, uerbis meis attentius intuens ualidam firmamque non uideo. Nam uelut firmamentum eius illud est, quod ibi dixi: quis autem nouit, quid paruulis, de qu
Abbreviated transcription (Latin):
Siutt̃ causa creuidi quȩrit᷑ nulla citius ce nielius respon¬
de tͣ. iisi qx om̃is creatura bona ẽ : Et quia dignius quor
ut boiu facut bonius ds̃. quã nemo potest facerenis dr̃
hari et adit quȩ posumꝰ sicut possũ dico aduersus eos
quibanc opmionẽ qua credunt᷑ aminȩ sicut ila
una singulis fier labe factare conantur. Seq̃
ce ad poenas uentũ ẽ. paruulor magnis redo
coabant᷑ si de corpore exierint sine xp̃ianȩ gr̃ae sacram̃to
Sede eas ipsnq in hac uita dolentib nobuersant inte
demonibus hoc .x. de homine recte possumus a
Animal est  : sed rationale Etsi mortale

Expanded text:
si autem causa creandi quaeritur, nulla citius et melius responsi autem causa creandi quaeritur, nulla citius et melius respondetur, nisi quia. omnis creatura dei ut bona faciat bonus deus, quae nemo potest facere nisi deus ? Haec et alia, quae possum, sicut possum, dico aduersus eos, qui hanc opinionem, qua creduntur animae sicut illa una singulis fieri, labefactare conantur. sed cum ad poenas uentum est paruulorum, magnis, mtrahantur, si de corpore exierint sine Christianae gratiae sacramento, sed eas ipsas, quae in hac uita dolentibus nobis uersanturcessos esse daemonibus, hoc et de homine recte possumus dicere? animal est enim sed rationale etsi mortale.