comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
qͥnq habens in coniugio ualentis & ua
cũ matre ad duxerat: qui & ipse ar¬
ano suseitato furore: eatholicas ꝑtotã
asricã atrocior patre ꝑsequitur eccdas.
olle sacer dotes & cuncti ordinis cler¬
os in exiliũ mittit. sh onachos quoqi
hu: larcos. quactuo circit uosliqiea¬
lus adurioubꝰ relegauit: mres facte
donfessoribꝰ linguas abscidit. ut
inguis abscisis ꝑfecte usq acssiuc̃¬
suũ locutist᷑. U unc letꝰ neptensis cuitta¬
ts eps: glorioso martyrio coronatur
Ueuericꝰ aũ inter innumerabiles suarũ
impietatum strages. quas in cacholicos
exercuerat: octauo regni sui anno. ut
arriꝰ pat̾ eiꝰ interioribꝰ cunctis effusis : mi¬

Expanded text:
V habens in coniugio Valentiniani faptiuam adduxerat. Qui et ipse Arriano suscitatus furores catholicos per totam Africam atrocior patre persequitur, ecclesias tollit, sacerdotes et cuncti ordinis clericos exilio mittit, monachos quoque atque laicos quattuor circiter milia exiliis durioribus relegauit, martyres fecit, confessoribus linguas abscidit, qui linguis abscisis perfecte usque ad finem locuti sunt. Tunc Laetus Neptensis ciuitatis episcopus gloriose martyrio coronaUgnericus autem inter innumerabiles suarum impietatum strages, quas in Catholicos exercuerat, octavo regni anno, ut Arius pater ejus, interioribus cunctis effusis, mi
Abbreviated transcription (Latin):
lia salonis clientis su: auũ uticensis catonis
pcreauit. Conꝑtũ & illud est qͦd iter
duos conceptꝰ cũ int̾cessit paululum tẽporis.
onere. int̾uallis tam̃ quibꝰ concepti fuerant
nati uidentur. E t de ꝓconensi ancilla que
eclupliei adulterio geminos edidit. utrũq
patri suo similem. Ihic ific es hiolaum cre¬
at : qui sardiniam ingressus.: palantes in¬
colarum aninios ad concordia eblanditꝰ.
olbiã atq alia greca oppida exetruxit.¬
H iolenses abeo dicti: sepulchro eius tẽplu̾
addiderunt. qd unitatꝰ uirtutẽ patrui.
malis plurimuis sarditua̾ lib̾assoe. ¶Inte
om̃a sob olem eogitantibꝰ: sternutatio pꝰ¬
iꝰ cauada est : ne priꝰ semen ex cutiat
impulsus repentiuus: quã penetralibꝰ se
matris in funhat uel insinuio paternus¬
humor: Quod si naturalis materia hese¬
rte : decimꝰ a coticeptu dies dolore gra¬
uidas adinonebit. Iam inde incipior
& capitis inquietudo: & caligitie uisus

Expanded text:
lia Salonis clientis sui auum Vticensis Catonis lia Salonis clientis sui auum Vticensis Catonis procreauit. Compertum et illud est, quod inter duos conceptus cum intercessit paululum temporis, onere, interuallis tamen quibus concepti fuerant nati uidentur; et de Proconnesia ancilla, quae e duplici adulterio geminos edidit, utrumque patri suo similem. Hic Iphicles Iolaum creat, qui Sardiniam ingressus, palantes incolarum animos ad concordiam eblanditus, Olbiam atque alia Graeca oppida extruxit. Iolenses ab eo dicti sepulcro eius templum addiderunt, quod imitatus uirtutem patrui malis plurimis Sardiniam liberasset. Ante omnia subolem cogitantibus sternutatio post coitus cauenda, ne prius semen excutiat inpulsus repentinus, quam penetralibus se matris insinuet umor paternus. Quod si natalis materia haeserit, decimus a conceptu dies dolore grauidas admonebit. Iam inde incipiet et capitis inquietudo, et caligine uisus
Abbreviated transcription (Latin):
unuersitas sequetur. scindiq non potut
qm in quantu ducat᷑. et eten dicr
E ubi ad iota fueruit eruore illo
& applicita tabe dech eicut pau¬
lo ante corpꝰ unu : fitq de tenaitate couera
contagionẽ particio repencuia. Ihi ab oꝵ pla¬
ne illud inse solũ falictare : ꝗͦd auertit sidꝰ
helene ꝑniciosũ matuganaibꝰ. T eterũ ipse
femine quibꝰ ineiuꝰ est necessitatis huiꝰ: quã du
sitit insua lege: ñ innocentibꝰ ocłis contuen¬
tur. fillspectu specula uiciane: ita ut heberet᷑
uisu fulgor offens. & solitã emulatione̾ uultꝰ
ererinetꝰ splendor amitat. faciesq obtunisi
nitoris quacła ealigine nubiletur.
met̾nũ sterilesst̃: alie mutatis conuibis exeu¬
uite sterilitat᷑e. Nonnulle taitũ semel pa¬
riunt: quedã aut mares aut femuas semꝑ
Post antiũ quinquagesimũ: fec unditas
omiũ conquiescte. Nã in antũ octogesium
uiri generant. sicut masinissa rere:

Expanded text:
uniuersitas sequetur scindique non potest, uniuersitas sequetur scindique non potest, quoniam in quantum ducatur extenditur. Sed ubi admota fuerint cruore illo  et adplicita tabe diducitur paulo ante corpus unum, fitque de tenacitate conexa contagione partitio repentina. Habet plane illud in se solum salutare, quod auertit sidus Helenae perniciosissimum nauigantibus. Ceterum ipsae feminae, quibus munus est necessitatis huius, quamdiu sint in sua lege, non innocentibus oculis contuentur; aspectu specula uitiant, ita ut hebetetur uisu fulgor offensus et solitam aemulationem uultus extinctus splendor amittat faciesque obtunsi nitoris quadam caligine nubiletur. um steriles sunt, aliae mutatis coniugiis exuunt sterilitatem, nonnullae tantum semel pariunt, quaedam aut feminas aut mares semper. Post annum quinquagesimum fecunditas omnium conquiescit; nam in annum octogesimum uiri generant, sicuti Masinissa rex Ma
Abbreviated transcription (Latin):
.xx. eiꝰ libis utcheat᷑ suo publicauisse. Unle.
cõpetens hoc loco duco suꝑ hominis gencratio¬
ne tractare. & enĩ cũ cie animalibꝰ que dig¬
na dictu uidebuntur. put patͥa cuiꝰq aditio¬
nebit simꝰ adnotaturi: uire ab eo potissimũ
ordicmur: quẽ rerũ natura sensus iuditio &
rationis capacitate p̃posuit om̃ibꝰ. Itaq ut
democritꝰ phisicꝰ insinitat: mulier solum a¬
nimal menstruale est de muliere menstrua¬
suꝰ ꝓfluuia ñ paruisspectata docuñttis:
inter monstrifica merito numerantur.
Tontacte his: fruges ñ germinabunt. aces¬
cent musta: morientur herbȩ: amitent ar¬
bores fetꝰ : ferrũ rubigo corripioe. nigres¬
cent era. Siquid canes in de ederuit: in
rabiẽ efferabuitcur: nocituri morsibꝰ quibꝰ le m¬
phaticos faciunt.  arua st̃ hec. rum.
uelea qͥd asfaltites giguit lacꝰ: adeo leu¬
tũ molliciȩ glutinosa: ut ase nouqueat
separari. E niuero si ab rut e parce̾ uelis:

Expanded text:
uiginti eius liberis in theatro suo publicasse. Vnde uiginti eius liberis in theatro suo publicasse. Vnde competens hoc loco duco super hominis generatione tractare. Etenim cum de animalibus quae ligna dictu uidebuntur, prout patria cuiusque admonebit simus notaturi, iure ab eo potissimum ordiemur, quod rerum natura sensus iudicio et rationis capacitate praeposuit omnibus. Itaque ut Democritus physicus ostendit, mulier solum animal menstruale est, cuius profluuia non paruis spectata documentis inter monstrifica merito numerantur. Contactae his fruges non germinabunt, acescent musta, morientur herbae, amittent arbores fetus, ferrum robigo corripiet, nigrescent aera, si quid canes inde ederint in rabiem efferabuntur, nocituri morsibus quibus, lymphaticos faciunt. Parua haec sunt. uod Asphaltites gignit lacus adeo lentum mollitie glutinosa, ut a se nequeat separari, enimuero si abrumpere partem uelis,
Abbreviated transcription (Latin):
luntas parricidalis: nec minore dedecore
neptis infamia incusate. mortes filioꝵ. & amis¬
sis lib̃is ñ solꝰ orbitatis dolor: urbis pestilentia.
fames italie. bello yllirico. angustię rei mi¬
litaris: corpꝰ morbidũ. contumeliosa dissensio
pͥugni neronis: uxoris eciã tyberii cogita¬
tiones parũ fide: atq inhunc modũ plura.
Huiꝰ tam̃ supp̾ma: quasi luger& scłm penuria
insecuta ẽ frugũ omiũ. Ie ne fortuitũ qͦd
accidat iuderet᷑: imminentia mala non du¬
biis signis appartier̃. de qͣd̾a fausta. quȩ
fausta explebe. partu uno edidit qͥt¬
tuor geminos: mares duos. totidemq femi¬
uas. monstruosa fecunditate portendens
future calamitatis indiciũ: quãlib& trogꝰ
auctor affirmor inegypto septenos uno u¬
tero simul gigni. Qđ ibi minꝰ mirũ: cũ
fecifero potu nilus non tantũ t̾rarũ. sed
etiã hominũ materna fecitudor arua.
asie exchibitã : quã constabat tricies enixa. cũ

Expanded text:
luntas parricidalis; nec minore dedecore luntas parricidalis; nec minore dedecore neptis infamia; incusatae mortes filiorum et amissis liberis non solus orbitatis dolor; urbis pestilentia, fames Italiae, bello Hillyrico angustiae rei militaris, corpus morbidum, contumeliosa dissensio priuigni Neronis, uxoris etiam Tiberii cogitationes parum fidae, atque in hunc modum plura. Huius tamen suprema quasi lugeret saeculum, penuria insecuta est frugum omnium; ac ne fortuitum quod acciderat uideretur, inminentia mala non dubiis signis apparuerunt; nam Fausta quaedam am ex plebe partu uno edidit quattuor geminos, mares duos, feminas totidem, monstruosa fecunditate portendens futurae calamitatis indicium: quamlibet Trogus auctor adfirmet in Aegypto septenos uno utero simul gigni: quod ibi minus mirum, cum fetifero potu Nilus non tantum terrarum sed etiam hominum fecundet arva. Asia exhibitam, quam constabat tricies enixam, cum
Abbreviated transcription (Latin):
itt: iussitq aunos. cxii. sine int̾calatione
ascurrere : ut tres illi dies qui ultra nouẽ
necessarios temere fuerane int̾calati. hoc mͦ
possent repensari. E & qͦ discipliua om̃iui
p̾ca tͣcꝑũ fundaca ratio est. Uerũ cũ &e hoc
& multa alia augusti trꝑibꝰ debeantur.
qͥ pene exemplo rerũ pocitꝰ est: tauta et
tot inuita eiꝰ inueniunt᷑ aduersa: ut non sit
facile discernere. calamitosior anbeatior
fuerit. P rimũ qͦd apud auunculũ in peti¬
cione magisterii equitũ p̾latꝰ est ei lepicdꝰ tri¬
bunꝰ: cũ quadã auspicautiũ cęptoꝵ nota.
mor triũ uratꝰ collegium. p̃graui potesta¬
te autonii philippensis. Uude ꝓscriptionis
inuilia abclicatio postumi agrippȩ pꝰ adop¬
tionem : deinde desiderio eiꝰ insignis peni¬
tentia. I aufragia sicula. tͣpis ibi inspelun¬
ea occultatio. seditiones militu plurimȩ.
perusitta cura detectũ filiȩ adulteriũ & uo¬

Expanded text:
uit, iussitque annos duodecim sine intercalatione uit, iussitque annos duodecim sine intercalatione decurrere, ut tres illi dies, qui ultra nouem necessarios temere fuerant intercalati, hoc modo possent repensari. Ex qua disciplina omnium postea temporum fundata ratio est. Verum cum et hoc et multa alia Augusti temporibus debeantur, qui paene sine exemplo rerum potitus est, tanta et tot in uita eius inueniuntur aduersa, ut non sit facile discernere, calamitosior an beatior fuerit. Primum quod apud auunculum in petitione magisterii equitum praelatus est ei Lepidus tribunus, cum quadam auspicantium coeptorum nota; mox triumuiratus collegium praegraui potestate Antonii, Philippensis, inde proscriptionis inuidia; abdicatio Postumi Agrippae post adoptionem, deinde desiderio eius insignis paenitentia; naufragia Sicula; turpis ibi in spelunca occultatio; seditiones militum plurimae; Perusina cura; detectum filiae adulterium et uo
Abbreviated transcription (Latin):
Quod cuͣ uittio romani ꝓbaissent: contẽpla¬
tione parilis numeri offensi: neglestũ breu
ꝑdider̃t : translata insacerdotes int̾ alan¬
di potestate. Qui plerũq gratificantes ra¬
tionibꝰ publicanorum: ꝓ libicdine sua subtra¬
hebant cẽꝑa uł augebant. Cum hȩc sie fo¬
rent consticuta : modꝰq int̾ calandi int̾dũ
cumulatior: utt̃dũ fieroe imminutior: uł om̃i
dissimulatꝰ p̃teriretur.: non nũqͣm accidebat
ut m̃ses qͥ fuerant hieme tranfacti: modo es¬
tuũ. modo autu̾nale tepꝰ mnuderent. Itaq¬
gaiꝰ cesar uniuersam hanc inconstantiã incisa
gradati menses de cetero statura ordinis
& oporter& confecto qͦrto anno iel obserua¬
ri anceqͦm quint inesperetur. illi incipi¬
ente quarto int̾calar᷑: non desinente..
Sic ꝑ annossere &. xtͣc&: cũ nouẽ diestan¬
tũ sufficere debuissent. deii. sunt iter¬
calati. Qđ rep̃hensum augustꝰ reforma¬

Expanded text:
Quod eum initio Romani probassent, contemplaQuod eum initio Romani probassent, contemplatione numeri parilis offensi neglectum breui perdiderunt, translata in sacerdotes intercalandi potestate; qui plerumque gratificantes rationibus publicanorum pro libidine sua subtrahebant tempora uel augebant. Cum haec sic forent constituta modusque intercalandi interdum cumulatior, interdum fieret imminutior, uel omnino dissimulatus praeteriretur, nonnumquam accidebat, ut menses qui fuerant transacti hieme, modo aestiuum modo autumnale tempus inciderent. Itaque C. Caesar uniuersam hane inconstantiam, incisagradati menses de cetero statuta ordinis et oporteret confecto quarto anno id obseruari, antequam quintus auspicaretur, illi incipiente quarto intercalarunt, non desinente. Sic per annos sex et triginta cum nouem dies tantummodo sufficere debuissent, duodecim sunt intercalati. Quod deprehensum Augustus reforma
Abbreviated transcription (Latin):
agebat᷑. S ic aunꝰ hab̾e qͥnq atq quinqua¬
ginta & trecentos dies cepit. P ost modũ cũ
ꝑspicerent temere annũ clausũ intra dies
quos supra diximꝰ: quando qͥdem appare¬
r& solis meatũ. ñ ante trecentesimũ sexage¬
sinũ qͥntũ diẽ habuiclante iusuꝑ qͥ drantis
parcicula zodiacu conficere decursũ: qua¬
drantẽ illũ & dece dies addider̃t: ut adli
constar&: hortante obseruatione imparis
numeri. qͣm pęchagoras monuit p̃poni ĩ
om̃ibꝰ oportere. Tnde ꝓpt̾ dies impares.
feris cleputatur. Cũ itaq hȩc cliffintcio
toco orbe placuiss&: custodiendi qͦ dragcis
gͣra : adiuersis gentibꝰ uarie int̾calabatur.
nec umqua̾ tamen adliquidũ fiebat cẽpoꝵ
ꝓsꝑa equatio. G reci gͦ singłis annis. Xi. dies
& quadrant̾e detrahebant: eosq octies mul¬
tiplicatos in annũ nonũ rescruabant. ut con¬
tractꝰ tonas enariꝰ numerꝰ in tres menses ꝑ
tricenos dies scinderetur: qui anno nono

Expanded text:
ebant. Sic annus habere quinque atque quinquaginta et trecentos dies coepit. Postmodum cum perspicerent temere annum clausum intra dies quos supra diximus, quandoquidem appareret solis meatum non ante trecentesimum sexagesimum quintum diem, abundante insuper quadrantis particula, zodiacum conficere decursum, quadrantem illum et decem dies addiderunt, ut ad lconstaret, hortante observatione inparis numeri, quem Pythagoras monuit praeponi in omnibus oportere. Vnde propter dies inpares feris deputatur. Cum itaque haec definitio toto orbe placuisset, custodiendi quadrantis gratia a diuersis gentibus uarie intercalabatur, nec umquam tamen ad liquidum fiebat temporum peraequatio. Graeci ergo singulis annis undecim dies et quadrantem detrahebant, eosque octies multiplicatos in annum nonum reseruabant, ut contractus nonagenarius numerus in tres menses per tricenos dies scinderetur; qui anno nono
Abbreviated transcription (Latin):
dem matre ꝓgenitꝰ. s uirtucũ in dole
insignitꝰ. Q ueni in primo flore ad oles¬
centię. uictericꝰ sumpta tyrantude in¬
nocuũ regno de iecit. p̾cisaq eiꝰ dextra
uitterieꝰ regnũ qͦd uuente illo inuaserat.¬
sibi uendicat annis .uii: uir quideni stre¬
nuus in armoꝵ arte : s tam̃ expers uicto¬
bella sepe molitꝰ: nil satis głe gessit.
p̃ter qͦd nulites quosclam sagontra ꝑ du¬
ces optinuit. Iꝯ ic inuita: plurutia illicita
fecit. In morte autẽ. quia głalio oꝑatꝰ
fuerat: gladio periit. ¶ ors quippe inno¬
centis multa in illo non fuit. Iitter epulas
enĩ prandii: conuratione suoꝵ est int̾fect
Torpꝰ uero eiꝰ : uilit̾ est exportatum atq se
H ic uuascones uia expeditione uastauit.
alia militẽ romanu obsedit. N oleto: ꝓpͥa

Expanded text:
idem matre progenitus, sed uirtutum indole insignitus. Quem in primo flore adulescentiae Wittericus sumpta tyrannide innocuum regno deiecit praecisaque dextra Wittericus regnum, quod uiuente illo inuaserat, uindicat annis VII, uir quidem strenuus in armorum arte, sed tamen expers uictoelio saepe molitus nihil satis gloriae gessit praeter quod milites quosdam Sagontia per duces obtinuit. Hic in uita plurima inlicita fecit, in morte autem, quia gladio operatus fuerat, gladio periit. Mors quippe innocentis inulta in illo non fuit, inter epulas enim prandii coniuratione quorundam est interfectus. Corpus eius uiliter est exportatum atque seHic Wascones una expeditione uastauit, alia militem Romanum obsedit, morte propria
Abbreviated transcription (Latin):
toris: theudorie pꝰ frat̾iã nece iuregnił
succedeus. imꝑauit aunis: ociii. Mui ꝓ
eo qͦd imꝑatori abito sum̃di imꝑt ilis fas¬
tgii cum gallis auxxiliũ prebuissce: aqͥ
Qui cũ magna copia rede sueuoꝵ rectrariꝰ
occurrens: duo decuno asturicensis urbis
miliario apud fluuiũ qͥ urbieꝰ appellat᷑.
inteo moae cereamune suꝑatꝰ eit. cesis a¬
suoꝵ aguuuibꝰ: alitͥtitis captis: plirimisq
fugatis. I pse postremũ renetelo sani¬

Expanded text:
am necem in regnum succedens imperauit annis XIII. Qui pro eo quod imperatori Auito sumendi imperialis fastigii cum Gallis auxilium praebuisset, ab ACui cum magna copia rex Sueuorum Recciarius occurrens duodecimo Asturicensis urbis miliario apud fluuium, qui Urbicus appellatur, inito mox certamine superatus est caesis suorum agminibus, aliquantis captis plurimisque fugatis. Ipse postremum rex telo sa
Abbreviated transcription (Latin):
diuidutt regiones. Galliciã: uudali &
sueui occupant. Alani. lusitaniã et
carthaguensem̃ ꝓuincias. Uatidali aũ
cognomine siliugi: beticã sorciuntur. Ep¬
ni aũ: ꝑciuitates & castella residua. bar
loꝵ successit: regnans in gallicię partibꝰ
aunis. xui. Qui dũ rupto federe pacis.

Expanded text:
diuidunt. Galliciam enim Wandali et Sueui occupant, Alani Lusitaniam et Carthaginensem prouincias, Wandali autem cognomine Silingi Baeticam sortiuntur. Spani autem per ciuitates et castella residua plagilorum successit, regnans Galliciae partibus annis XVIII. Qui dum rupto foedere pacis
Abbreviated transcription (Latin):
sedes ꝓpͥas repetunt. Momani autẽ clau¬
diu̾ augustũ ꝓ eo qđ tã forcissima  afinibꝰ rei¬
publice remouiss&: insigni gła honoran¬
tes. inforo illi aureũ clippeũ. in capitolio¬
aũ: aurea eistatua collocauer̃: Era . cc.¬
toris: Rechi sarmatarũ regionen aggressi:
copiosissimis suꝑ romauos irrtier̾ agmuubꝰ.¬
Aduersus quos ielem constantinꝰ aciẽ instrua̾:
ingentiq certamine uix suꝑatos. ultra da¬
nubiu expulit: de diuersis gentibꝰ uirtictu
gła clarꝰ. s de gothoꝵ uictoria ampliꝰ glo¬
publica laude ꝓsecuti st̃. qͦd tautã gente̾
uicerit: qͦd patam rei publice reforma
Rothorum gentis administrationem Acha¬
ani habebantur. E x quibꝰ pleriq qͥa i¬
dolis ĩmolare u̾adquieuer̃. marterio

Expanded text:
t. Romani autem Claudium Augustum pro eo quod tam fortissimam gentem a finibus reipublicae removisset, insigni gloria honorantes, in foro illi aureum clypeum, in capitolio auream statuam collocaverunt. 5. Aera CCCGothi, Sarmatarum regionem aggressi, copiosissimis super Romanos irruerunt agmAduersus quos idem Constantinus aciem instruxit ingentique certamine uix superatos ultra Danuuium expulit, de diuersis gentibus uirtutis gloria clarus, sed de Gothorum uictoria amplius glopublica laude prosecuti sunt, quod tantam gentem uicerit quod patriam rei publicae reformautis primus Gothorum gentis administrationem susistiani habebantur; ex quibus plurimos, quia idolis immolare non adquieuerunt, martyres
Abbreviated transcription (Latin):
int̾ suos regali ueste oꝑtꝰ. solio resedit.
Nã ante eũ & habitꝰ & consessus cõmunis:
ut genti. ita & gͥentibꝰ erat. Tonlidit
aũ eiuitatem inceltiberia: quã ex uo¬
mine filis sui recopolĩ nominauit. In
legibꝰ qͦq ea que ab eurico incondite
consticuta uidebant᷑: correxit. P luri¬
nas leges p̃ter missas adiciens: plerasq
to: filiꝰ eiꝰ recaredꝰ regno est corouatꝰ.
cult̾u p̃ditꝰ religionis. & pat̾iis moribꝰ
longe disimilis. Nãq ule religiosus
& bello pmptissimꝰ: hic fide piꝰ & pace
pͥclarꝰ. Ñlle armoꝵ artibꝰ gentis imꝑiũ
dilatans: hic gloriosus eandem genteni
fidei tropheo sub limans. In ipsis eturi
regni sui exordiis: catholicã fidem adep¬
tꝰ. tociꝰ gochice gentis popłos in oliti erro¬
ris labe detersa: adcultũ recte fidei re¬

Expanded text:
inter suos regali veste opertus in solio resedit. Nam ante eum, et habitus et consessus communis ut populo ita et regibus erat. Condidit etiam civitatem in Celtiberia, quam ex nomine filii, Recopolim nominavit. In legibus quoque ea quae ab Eurico incondite constituta videbantur, correxit, plurimas leges praetermissas adjiciens, plerasqueto, filius ejus Recaredus regno est coronatus, cultu praeditus religionis, et paternis moribus longe dissimilis. Namque ille irreligiosus, et bello promptissimus, hic fide pius et pace praeclarus, ille armorum artibus gentis imperium dilatans, hic gloriosius eandem gentem fidei trophaeo sublimans. In ipsis enim regni sui exordiis catholicam fidem adeptus totius Gothicae gentis populos inoliti erroris labe detersa ad cultum rectae fidei re
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ empto Achanagildꝰ regnũ quod in¬
uaderat tenuit antus. Atitis. xui ste
cũ ia dridũ sũpta tyrannile. agilatiem
regno priuare regno priare que¬
rer&: mlitũ sibi auxilia ab imꝑato¬
re ustiniatio poposcerat: qͦs postea
sub mouere a finibꝰ regni molit non
potuit. NAduersus quos: hue usq con¬
fligitur. Il a frequentibꝰ antea pre¬
liis cesi:uane uero multis easibꝰ fras¬
tiae diminuti sunt. ¶ ecessit aũ atha¬
gildꝰ toleto propria morte: uacante
gildũ. liuira marbone regno p̃ficitur.
regnauitq aunis tribꝰ. Qui sedo an¬
no postquã adeptꝰ est principatum :
hispatieq administratione p̃fecit. Ilp¬
sieq regnum duos capit. dũ nulla po¬
testas patiens consortissit. Iħ ue autẽ
tatur: reliqui leuuigildo adiuane¬

Expanded text:
e Athanagildus regnum quod inuaderat tenuit annis XIIII. Hic cum iam dudum sumpta tyrannide Agilanem regno priuare conaretur, militum sibi auxilia ab imperatore Iustiniano poposcerat, quos postea submouere a finibus regni molitus non potuit. Aduersus quos huc usque conflictum est: frequentibus antea proelis caesi, nunc uero multis casibus fracti atque finiti. Decessit autem Athanagildus Toleto propria morte uacante nagildum Liuua Narbonae Gothis praefitur regnans annis tribus. Qui secundo anno postquam adeptus est principatum, paniaeque administrationi praefecit, ipSicque regnum duos capuit, dum nulla potestas patiens consortis sit. Huic autem tatur, reliqui Leuuigildo fratri adnume
Abbreviated transcription (Latin):
huiꝰ belli sũma cõmissa est. E enste
tune clemũ res publica & quã iccilitatẽ
in romano candem duce receꝑit. & qͣm
eatenꝰ ꝑtucie̾ ꝑ longa teꝑa harbaris co¬
nittibꝰ subiecta tolerarie. Igitur cons¬
tẽ ciuitate̾ clausit. cepit. occidit. Iaͣ¬
hinc ut de cachalogo tyramioꝵ
qͣm breuissime loquar. constance̾ cons¬
tantini filium. gerontꝰ comes suus uir
neqͣm magis quã pbꝰ apud uienuã uit̾fe¬
cit. atq in eiꝰ locum maxcuũ qͣnda sub¬
stituit. Ipse uero geruittiꝰ asuis miltcibꝰ
occis est. M adcimus exeutꝰ purpura.
desticutꝰq amilitibꝰ gallicanis: qui in
africã tratiecti. deinde initaliã reuo¬
cati st̃: nunc int̾ barbaros inhispania
egens exulat. Iouianꝰ pꝰ ea uir galliarũ¬

Expanded text:
hujus belli summa commissa est. Sensit hujus belli summa commissa est. Sensit tunc demum respublica et quam utilitatem in Romano tandem duce receperit, et quam eatenus perniciem per longa tempora Barbaris comitibus subjecta tolerarit. Igitur Constem civitatem eum clausit, cepit, occidit: hinc, ut de catalogo tyrannorum quam breuissime. loquar, Constantem Constantini filium Gerontius comes suus, uir nequam magis quam probus, apud Viennam interfecit atque in eius locum Мaximum quendam substituit. ipse uero Gerontius a suis militibus occisus est. Maximus exutus purpura destitutusque a militibus Gallicanis, qui in Africam traiecti, deinde in Italiam reuocati sunt, nunc inter barbaros in Hispania egens exulat. Iouinus postea uir Galliaru
Abbreviated transcription (Latin):
qͦd uulgo ꝑ orientẽ & occidente᷑ eccłe
xpͣi. hunis. sueuis. uiandalis e but¬
gundionibꝰ. diuersisq & iunumeris
eredentiũ ppłis repletur. laudanda
&e atcollenda misericordia di uideret᷑
quando qͥdẽ e si cũ labef actione nrͣi
tante geutes agnitionẽ ueritatis ãcci¬
ꝑent. qͣm inueuire utiq nisi hac oc¬
casione non possent. Quid eiĩ dãpni
ẽ repͥiano aductã et̾uã inhianti. huic
Quiã aũi luchri est pagano int̾ medioᷤ
dep̾ianoꝵ aduersũ fidem obdurato.
si paulo duitꝰ diẽ ꝓtrahat. quaudoq
morturo. cui desꝑata conuersio est.
Et qͥa in effabilia st̃ iudicia dĩ. qͥa nec
scire oñia nec explicare que scimꝰ pos¬
fumꝰ. breuiter ex presserim correp¬
tionẽ iudicis dĩ qͦ qͦ
pacto accidat.
iuste sustinerequi
ANo ab urbe condita. millesimo.¬
uidens cot oppostais ⁊yrantuis uichil ad
uersũ barbaros agi posse: ipsos priꝰ te¬
rannos deleri iub&. E onstantio comiti

Expanded text:
quod uulgo per Orientem et Occidentem ecclesiae quod uulgo per Orientem et Occidentem ecclesiae Christi Hunis Suebis Vandalis et Burgundionibus diuersisque innumeris credentium populis replentur, laudanda et adtollenda misericordia Dei uideretur, quandoquidem, etsi cum labefactione nostri, tantae gentes agnitionem ueritatis acciperent, quam inuenire utique nisi hac occasione non possent. quid enim damni est Christiano ad uitam aeternam inhianti, huic ..quid autem lucri est pagano in medio Christianorum aduersus fidem obdurato, si paulo diutius diem protrahat, quandoque morituro, cui desperata conuersio est? Et quia ineffabilia eunt iudicia Dei, quae neo scire omnia nec explicare quae scimus possumus, breuiter expresserim, correptionem iudicis Dei, quoquo pacto accidat, iuste sustinere quiAnno ab Vrbe condita Muidens tot oppositis tyrversum Barbaros agi posse, ipsos prius tyrannos deleri jubet. Constantio comiti
Abbreviated transcription (Latin):
uos ꝑseciti fuerint inuna ciuitate : fu¬
gue in aliã: quisq egredi atq abire
uell&: ipsis barbaris. mercentariis.
manistess. ac defensoribꝰ uteretur hoc
ẽe ipsi ultro offerebant. Ꝙ qui aufer¬
pe om̃a int̾fectis omibꝰ poterant. par¬
ticulã stipendii ob mercedẽ seruicii siu.
& transuecti oneris flagitabant. Ꝙ
hoc quidem a plurimis factũ ẽ: qui
au̾ ñ credider euangłio dei quasi con¬
cumacas. uł si etiã ñ audier̃ duplicit᷑
concumaces. non deder̃ locũ ire. iuste
asupueniente ira cõphensi. & oppres¬
sist᷑. Quã qͦm o pꝰ hoc quoq conti¬
nuo barbari execrati gladios suos. ad
aratra conuersi st̃. residuosq romauos
ut socios modo & amicos souent. ut in¬
ueniantur ĩa int̾ eos quidã romani qͥ
malint inter barbaros pauꝑem lib̾ta¬
tẽ. quã uit̾ romanos tributariã sollici¬
tudine̾ sustitiere. Quãqͣm siob hoc so¬
lũ barbariromanis finibꝰ ĩmissi forent.

Expanded text:
uos persecuti fuerint in una ciuitate, fuuos persecuti fuerint in una ciuitate, fugite in aliam, quisque egredi atque abire uellet, ipsis barbaris mercennariis ministris ac defensoribus uteretur. hoc tunc ipsi ultro offerebant; et qui auferre omnia interfectis omnibus poterant, particulam stipendii ob mercedem seruitii sui et transuecti oneris flagitabant. et hoc quidem a plurimis factum est. qui autem non crediderunt enangelio Dei quasi contumaces, uel si etiam non audierunt dupliciter contumaces, non dederunt locum irae, iuste a superueniente ira conprehensi et oppressi sunt. quamquam et post hoc quoque continuo barbari exsecrati gladios suos ad aratra conuersi sunt residuosque Romanos ut socios modo et amicos fouent, ut inueniantur iam inter eos quidam Romani, qui malint inter barbaros pauperem libertatem, quam inter Romanos tributariam sollicitudinem sustinere. quamquam si ob hoc solum barbari Romanis finibus inmissi forent,
Abbreviated transcription (Latin):
graues rerũ atq hominu̾ uastationes
de quibꝰ ipsi quoq modo petient.
habita sorte & distributa usq ad nune.
possessione consistunt. Multa nune
m de huiꝰcemodi rebꝰ loquendi facul¬
tas. for&: si ñ sedm om̃s homines apud
uniꝰ euiꝰq ment̾e conscientia secreta lo¬
queretur. Irruptȩ st̃ hispaniȩ: cȩdes.
uastationesq passe st̃. Michil quidem
nouu̾: hoc eium nẽ hic ꝑbienuiti illud
qͦd hostilis gladiꝰ seuit sustuiuere ab ar¬
ppe modũ. ⁊eͦ. germanis euercentibꝰ
excceper̃. Ueruintamen quis non se
qͥ sui suorũq actuui uł etiã cogitationũ
conseiꝰ. uidicia dei metuit. iuste oma
passũ. uł etiã parua sustintusse fateat᷑.
Nut qͥ se non intelligit dm̃q non metu¬
it. qͦm̾ non iuste iste qͥ de̾ parua sustinu¬
it: Que cũ ita suit: illud tam̃ cle¬
mentia dei eadem piecate qua dudũ
p̃dixerat ꝓcurauit. ut scđm euangeliũ
suũ qͦ in cessabiliter cõmonebat. cum

Expanded text:
graues rerum atque hominum uastationes, graues rerum atque hominum uastationes, de quibus ipsos quoque modo paenitet, habita sorte et distributa usque ad nunc possessione consistunt. Multa nunc mihi de huiuscemodi rebus loquendi facultas foret, si non secundum omnes homines apud unius cuiusque mentem conscientia secreta loqueretur. inrnptae sunt Hispaniae, caedes uastationesque passae sunt: nihil quidem nouum, hoc enim nunc per biennium. illud, quo hostilis gladius saeuiit, sustinuere a barpropemodum duodecim Germanis euertentibus exceperunt. uerumtamen quis non se, qui sui suorumque actuum uel etiam cogitationum conscius indicia Dei metuit, iuste omnia passum uel etiam parua sustinuisse fateatur? aut qui se non intellegit Deumque non metuit, quomodo non iuste ista et quidem parua sustinuit ? quae oum ita sint, illud tamen clementia. Dei eadem pietate, qua dudum praedixerat, procurauit, ut secundum euangelium suum, quo incessabiliter commonebat, cum
Abbreviated transcription (Latin):
simulato ꝓposito absq cuiꝰqͣm in quietu¬
dine ad py renei claustra tendebant.
tinꝰ. ꝓ dolor ex monacho cesare̾ factũ.
cũ barbaris quibꝰdã qͥ quondã infedꝰ re¬
cepti. atq in miliciã allecti. honoriaci
uocabantur. in hispanias misit. I iue
apuci hispanuas pͥma mali labes. Nã int̃¬
fectis illis fr̃ibꝰ qui tutari priuato p̾si
baris quasi in p̃ciũ uictorie pͥmũ p̃dan¬
di inpalestinis ca̾pis licentia data. de¬
hinc suꝑradieti montis claustroꝵq eiꝰ
cura ꝑmissa est. remota rusticanoꝵ fi¬
deli & itili custodia. Igit᷑ honoriaci
imbuti p̃da & illecti habundantia.
qͦ magis scelꝰ impunitũ for&. atq ipsis
sceleris plus liceroe ꝓdita pyrenei cus
todia : cdaustrisq patefactis. cunctas
gentes que ꝑ gallias uagabantur. his¬
paniarũ punciis inmittunt. hisdem¬
ipsi ad uinguntur: ubi actis aliquã¬
du magnis cruentisq discursibꝰ. pꝰ

Expanded text:
simulato proposito absque cuiusquam inquietusimulato proposito absque cuiusquam inquietudine ad Pyrenaei claustra tendebant. suum, — pro dolor! — ex monacho Caesarem factum, cum barbaris quibusdam, qui quondam in foedus recepti atque in militiam allecti Honoriaci uocabantur, in Hisapud Hispanias prima mali labes; nam interfectis illis fratribus, qui tutari privato praesbaris 578 quasi in pretium victoriae, primum praedandi in Palatinis campis licentia data; dehinc supradicti montis claustrorumque ejus cura permissa est, remota rusticanorum fideli et utili custodia. Igitur Honoriaci, imbuti praeda et illecti abundantia, quo magis scelus impunitum foret, atque ipsi sceleri plus liceret, prodita todia prodita, claustrisque patefactis, cunctas gentes quae per Gallias vagabantur, Hispaniarum pipsi adiunguntur: ubi actis aliquamdiu magnis eruentisque discursibus, post
Abbreviated transcription (Latin):
insule tyrannꝰ creat᷑ & occidit᷑. Ilꝯuiꝰ lo¬
co constantinꝰ ete infima militia. ꝓpt̃ solã
spẽ nominis. sine merito uirtutis eligit᷑.
Mli contiio ut inuasit imꝑiũ. in gallias
transiit. ibiq sepe ab arbaris incertis fe¬
deribꝰ illusꝰ detrunto magis rei publice
futt. Misit inhispania uidices. Quos eũ
ꝓuintię obedient᷑ accepissent: duo fr̾es
uuienes nobiles & locupletes. dydimꝰ &
ualerianꝰ non adsumere ne aduersꝰt
rantiũ qͥdem̃ tyrannidẽ. s imꝑatori uisto
adu̾sus tyrannũ & barbaros ticeri sese
patͥaq suã moliti st̃. qͦd ipso geste rei
ordine patuit. Maͣ tyrannidem ne¬
mo nisi celerit̃ maturatã secrete uiuadit̾.
&& publice arnat. Q uiꝰ summa est assũp¬
to diademate ac purpura: iuderi ante¬
quã sciri. Ihi uero plurimo tẽpe seruu¬
los tantũmodo ex ꝓpriis p̃diis colligen¬
tes. ac uernaculis alentes sũptibꝰ. nec dis¬

Expanded text:
insulae, tyrannus creatur et occiditur. huius loinsulae, tyrannus creatur et occiditur. huius loco Constantinus ex infima militia propter solam spem nominis sine merito uqui continuo ut invasit imperium in Gallias transiit; ibi saepe a barbaris incertis foederibus inlusus detrimento magis reipublicae fuit. misit in Нispanias iudices: quos cum prouinciae oboedienter accepissent, duo fratres iuuenes nobiles et locupletes Didymus et Verinianus non assumere aduersus tyrannum quidem tyrannidem sed imperatori iusto aduersus tyrannum et barbaros tueri sese patriamque suam moliti sunt. quod ipso gestae rei ordine patuit. nam tyrannidem nemo nisi celeriter maturatam secrete inuadit at publice armat , cuius summa est assumpto diademate ac purpura uideri antequam sciri; hi uero plurimo tempore seruulos tantum suos ex propriis praediis colligentes ac uernaculis alentes sumptibus nec dis
Abbreviated transcription (Latin):
NNo itaq aburbe condita.
bis ꝑalaricũ facta ẽ. C uiꝰ rei quãuis re¬
cens memoria sit: tam̃ siqͥs ipsiꝰ popłi roma
ni multitudine̾ uideat. & uoce̾ audiat.
nichil factũ sic̃ etiã ipsi fatent᷑ arbitrabit᷑.
nisi aliqͣitis ad huc existentibꝰ exincendio
riunis forte doceatur In ea irruptione.
placidia filia theodosii pͥncipis. arcadii &
honorii imꝑatoꝵ soror. ab athaulfo ala¬
rici ꝓpinqͦ capta. atq in uteorẽ assũpta
qͣsi eaͣ diuino iuditio uelut speciale pignꝰ
obsidem roma tradiderit. ita iuncta po¬
tentissimi barbari regis coniuigio.
multo rei publice cõmodo fuit. Inte¬
rea ante bienniũ romane irruptionis¬
urbis: excitate ꝑ stilicone̾ gentes ala
cũ his alie francos ꝑter̃. rhenũ transe¬
unt. gallias inuadunt. directoq ini¬
petu pyrineũ usq ꝑueniunt. Cuiꝰ obice
adtempꝰ repulse. ꝑcircuiacentes ꝑunci¬
as refundunt᷑. Il is ꝑ gallias baccantibꝰ.
apud brictanuias gratianꝰ municeps eiꝰde

Expanded text:
nno itaque ab Urbe condita bis per Alaricum facta est: cujus rei quamvis recens memoria sit, tum si quis ipsius populi Romani et multitudinem videat, et vocem audiat, nihil factum, sicut etiam ipsi fatentur, arbitrabitur, nisi aliquantis adhuc existentibus ex inoendio ruinis\' forte doceatur. in ea inrutione Placidia, Theodosii principis filia, Arcadii et Honorii imperatorum soror, ab Athaulfo, Alarici propinquo, capta atque in uxorem adsumpta, quasi eam diuino iudicio uelut speciale pignus obsidem Roma tradiderit, ita iuncta potentissimo barbari regis coniugio multo reipublicae commodo fuit. Interea ante biennium Romanae inruptionis excitatae per Stiliconem gentes Alacum his aliae Francos proterunt, Rhenum transeunt, Gallias inuadunt directoque impetu Pyrenaeum usque perueniunt: cuius obice ad tempus repulsae, per circumiacentes prouincias refunduntur. His per Gallias bacchantibus apud Britannias Gratianus, municeps eiusdem
Abbreviated transcription (Latin):
aut̾e a quodã in palacio: qui ĩa diu de¬
ñtus speciẽ ut regẽ deciꝑo simulauerat.
steat᷑ occubuit: & uii gladii indignante
animã exalauit. Is ertur autẽ int̾ effusi¬
one sangͥnis conturasse hommes suos: ne qͥs¬
utesicer& ꝑ cussor̾ suũ. dicens. recepisse se

Expanded text:
enim a quodam in palatio, qui jamdudum dementis speciem, ut regem deciperet, simulaverat. prostratus occubuit, et vi gladii indignantem animam exhalavit. Fertur autem inter effusionem sanguinis conjurasse ne quis interficer
Abbreviated transcription (Latin):
bita filiꝰ narbone princeps afficit. ⁊ regna¬
uit inis qͣttuor: sic̃ genere uilissimꝰ. ita in¬
felicitate & ignauia sũmꝰ. Meniq dũ eadem
cuitas a gundebaldo burgundionũ rege
direpta fuissoe: iste cũ multis .ui. dedecore.
oi cũ magna suoꝵ elade apud barcinona se
contulit. ibi moratꝰ quousq regni fascibꝰ a
theudoreo fuge ignominia pellt᷑ prucarit᷑.
Inde ꝓfectꝰ ad affricã: uuandaloꝵ suffragiũ
poseit. qͦ in regnũ posso reslitui. Qui dũ
non impetrasic̃ auxiliũ: mor dȩ africa re¬
aquitaniã perist ibi anno uno delicescens.
hispaniã reuers: ab ebbaue theudorici re¬
gis duce duodecimo abarntiona urbe milia¬
rio cõmisso pͥlio suꝑatꝰ infugã uertit. capta
trans fluuum dr̾uentiũ galliarũ occidiuir.¬

Expanded text:
bina creatus Narbona princeps efficitur regnans annis quattuor, sicut genere uilissimus, ita infelicitate et ignauia summus. Denique dum eadem ciuitas a Gundebado Burgundionum rege direpta fuisset, iste cum multo sui dedecore et cum magna suorum clade apud Barcinonam se contulit. Ibi moratus quousque etiam regni fascibus a Theuderico fugae ignominia priuaretur. Inde profectus ad Africam Wandalorum suffragium poscitnon impetrasset auxilium, mox de Africa requitaniam petiit, ibique anno uno delitescens, in Hispaniam revertitur, atque a Theuderici regis duce duodecimo a Barcinona urbe milliario, commisso praelio superatus, in fugam vertitur, captusque trans fluvium Druentium Galliarum inter
Abbreviated transcription (Latin):
Ob quã causam. ⁊ setiatu maurata statuã
a malaricꝰ nepos eiꝰ quinq annis regnauit.
Qui cũ ab hildeberto francoꝵ rege. nar¬
ses. quinq. Qui dũ eẽt heretic pac̾e̾
tam̃ confessit eccłe dei. ut licentiã ca

Expanded text:
a senatu inauratam statuam Amalaricus nepos eius annis V regnauit. Qui cum ab Hildeberto Francorum rege apud Naris XVII, qui dum esset haereticus, pacem tamen concessit ecclesiae, adeo ut licen
Abbreviated transcription (Latin):
tiensis etiã nobilitatẽ que ei repugnane¬
rat: exereitꝰ irruptione ꝑemit. Nn
gallias autẽ regressus: arelatũ & mas
collo quio gothis. tela que habebant om̃s¬
in maiubꝰ aparte ferri. alia iuridi. alia
ralem ferri speciẽ aliquandiu non ha¬
buisse cõꝑiit. ub hoc rege. gothi
legũ inilituta seriptis habe ceper Obi
Na anter tantũ moribꝰ et consuetudlimꝰ
teuebantur

Expanded text:
inciae nobilitatem, quae ei repugnaverat, exercitus irruptione evertit. In Gallias autem reversus, Arelatum urbem colloquio Gothis, tela quae omnes habebant in manibus, a parte ferri vel acie, alia viridi, alia ralem ferri speciem vidit aliquandiu habuisse mutatam. Sub hoc rege Gothi legum statuta in scriptis habere coeperunt, nam antea tantum moribus et consuetudine tenebantur
Abbreviated transcription (Latin):
ta fere milibꝰ armatorũ copiis gallias ir¬
ruentibꝰ: misso claudio duce aduersus
eos. glorioso triumphauit euentu. Mul¬
ta milia: residua pars exercitꝰ infugani¬
uersa: gochis pꝰ tergun uisequentibꝰ. usq
regni sui fimbꝰ cesa est. S epe etiã & lace¬
ratos. contra romatias insolentias & irrup¬
tiones uuasconũ moiit. ubi non magis
bella tractasse. quã potiꝰ gentem quasi
in palestra eludii pro usu ittilitatis ide¬
tur exercuisse.  touincias autẽ pater
p̃lio conquisiutt: iste pace conseruauit.
equitate disposuit. moderamine rexete.

Expanded text:
ta ferme millium armatorum copiis Gallias irruentibus, misso Claudio duce adversus eos, glorioso triumphavit eventu. Nulta millia hostium, residua vero exercituversa, Gothis post tergum insequentibus, usque in regni sui finibus caesa est. Saepe etiam et lacertos contra Romanorum insolentias et irruptiones Vasconum movit. Unde non magis bella tractasse, quam potius gentem, quasi in palaestrae ludo, pro uso certaminis videtur exercuisse. 55. Provincias autem quas pater bello conquisivit, iste pace conservavit, aequitate disposuit, moderamine rexit.
Abbreviated transcription (Latin):
cibꝰ ad gallietã directa sueuos apud luca
no emulꝰ: ut gothoꝵ meretur auxilia.
narbona tradidit theudorico. ẜ ost.
masdrȩ filio rege sueuoꝵ missi: ad theu¬
doricũ uener̃: pace̾ amicieiãq poscentes.
imilit̾ theudoricꝰ arisnismodo remittit eũ
armoꝵ adiectione minera directa etia
⁊ coniuge quã hab̾&. E allaneͣ quoq le¬
gatũ denuo theudoricꝰ mitui ad arismo¬
dũ. ui reuers ad gallias. theudoricũ
ab eurico fr̃e suo repꝑit int̾fectũ. E ra
deceniii anno imꝑii leonis octauo: euri¬
dicę pari scelere quo frat̾ succedit in reg¬
nũ. annis. deuuͦi. In quo honore pues.

Expanded text:
cibus ad Galliciam dirigit, qui Sueuos apud Lucumno aemulus, ut Gothorum mereretur auxilia, Narbonam tradidit Theuderico. Post Masdrae filio rege Sueuorum missi ad Theudericum uenerunt pacem amicitiamque poscentes. Similiter Theudericus ad Remismundum remittit cum armorum adiectione uel munerum, directa etiam et coniuge quam haberet. Sallanem quoque legatum denuo Theudericus mittit ad Remismundum, qui reuersus ad Gallias Theudericum ab Eurico fratre suo repperit interfectum. Aera DIIII, anno imperii Leonis VIII, Euricus pari scelere, quo frater, succedit in regnum annis XVII. In quo honore prouectus
Abbreviated transcription (Latin):
licts galluis hispanias petera : ꝑ qudam
gothũ a pu bar eilonem int familiares fabu
princeps elestꝰ et: qͥ dũ ad pac̃ẽ cũ romanis
feguass a dpate diuia piucdentia ardiat᷑.
Mor eni ut regnare cepte. fedꝰ eũ ĩꝑacrre
honouo pepigtt. placidia serremen honus
Uuandalos. siliugos. inbetica om̃is bello exe¬
tiantu Mlaios qui uũcdlalis & sueuis poten
ni nomine. gunderici regis uuancdalorũ qͥ
ingallia resederant. se patro cinio subiu

Expanded text:
lictis Galliis Spanias peteret, a quodam suorum apud Barcinonem inter familiares fabulicus princeps electus est. Qui dum ad pacem cum Romanis fectus, sed ad pacem diuina prouidentia ordinatus. Mox enim regnare coepit, faedus cum imperatore HWandalos Silingos in Baetica omnes bello extrinxit: Alanos, qui Wandalis et Sueuis potentni nomine, Gunderico regi Wandalorum, qui in Gallicias resedebat, se patrocinio subiu
Abbreviated transcription (Latin):
pũ reditꝰ & pruulegia trdit. Multos
pestilentiã impulit: plerosq sine ꝑsecuti¬
one. illectos auro rebꝰ decepit : Ausus
quin etiã int̾ cętera heresis sue contagia:
rebaptitare catholicos: & non solum
ex plebe. sed etiã ex sacerdotalis ordi¬
nis dignitate : sicut uincentiũ cęsar au¬
guslanum de ep̃o apostatã factum. &
tanquã acelo in inferno piectũ. E ati¬
tit autẽ & quibꝰdam suorũ ꝑ niciosus:¬

Expanded text:
um reditus et priuilegia tulit. Multos pestilentiam inpulit, plerosque sine persecutione inlectos auro rebusque decepit. Ausus quoque inter cetera haeresis suae contagia etiam rebaptizare catholicos et non solum ex plebe, sed etiam ex sacerdotalis ordinis dignitate, sicut Vincentium Caesaraugustanum de episcopo apostatam factum et tanquam a caelo in infernum proiectum. Extitit autem et quibusdam suorum perniciosus
Abbreviated transcription (Latin):
mis illiꝰ om̃i rebelles. Inspaui urb .s
÷ ndit quoq qiueria prelia uiteri
ci quecdã castra ab eis occupata dimicando
mo bellum sueiis intulit. regnũq eoꝵ in
iure geitcis sue mira celeritate transmisit.
hispania petie tota potitꝰ. Iã autea gens go¬
choꝵ anguitis fuubꝰ arcabatur. E ob fusca¬
uit ineo error impietatis: głam tante uir¬
tutis. Ueniq arriane ꝑfidiȩ furore re¬
ꝑletꝰ: incacholicaos ꝑsecutione cõmota:

Expanded text:
mis illius plurimae rebelles Hispaniae urbes. Fudit quoque diverso praelio milites, et quaedam castra ab eis occupata dimicando mum bellum Suevis intulit, regnumque eorum in jura gentis suae mira celeritate transmisit. Hispania magna ex parte potitus. Nam antea gens Gothorum angustis finibus arctabatur, sed offuscavit in eo error impietatis gloriam tantae virtutis. 50. Denique Arianae perfidiae furore repletus, in catholicos persecutione commota
Abbreviated transcription (Latin):
nullo certamine. ac nulla pene cede.
Suꝑ est ut obtrectatores nr̃os molitionũ
suarũ peniteat. ueritatiq erubescant.
dm̃q uerũ & solum qui pot̾ omia credant.
tueant. diligant. & sequantur: cuius
om̃a & que mala putant. bona ẽẽ didice
ab initio munidi usq inp̾sentẽ diẽ. hoc
ẽ ꝑ annos quinq milia. de. dece̾ & octo.
cupiditates & puuitiones homintͣ pecca¬
toꝵ. conflictationes scłi & iudicia dei:
quam br euissime & quã simplicissime po¬
tui. xpianis tam̃ tẽp oribꝰ ꝓpt̾ p̃sentem
magis depͣt grͣam ab illa ĩncredulitatis
confusione discretis. Ita ia ego certo &
solo queͥ concupiscere debui. obedientie
mee fructu fruor. Me qualitate autẽ
opusculoꝵ: tu uideris qui p̃cepisti. Uibi
adudicanda si edas: ꝑte iudicata si de

Expanded text:
nullo certamine ac paene sine caede. nullo certamine ac paene sine caede. superest ut obtrectatores nostros molitionum suarum paeniteat ueritatique erubescant Deumque uerum et solum, qui potest omnia, credant timeant diligant et sequantur, cuius omnia, et quae mala putant, bona esse didicenab initio mundi usque in praesentem diem, hoc est per annos quinque milia sescentos decem et octo, cupiditates et punitiones hominum peccatorum, conflictationes saeculi et iudicia Dei quam breuissime et quam simplicissime potui, Christianis tamen temporibus propter praesentem magis Christi gratiam ab illa incredulitatis confusione discretis. ita iam ego certo et solo, quem concapiscere debui, oboedientiae meae fructu fruor; de qualitate autem opusculorum tu uideris qui praecepisti, tibi adiudicanda si edas, per te iudicata si de
Abbreviated transcription (Latin):
que ꝑ hispauias consclissent. sibi pug¬
uaile. & ronranis uincer&. quã uis et
reges. eodem nobiscu placito pactiforent.
mandantes imnꝑacori honorio. U u cum
oĩnibꝰ pace̾ habe: omͣnũq obsides accipe.
nos nobis confligimꝰ. nobis perimꝰ. tibi
uincimꝰ.  inmortalis uͦ questꝰ. reipubli¬
ce tue ẽ : si utriq pereanius. Quis hȩc
creder&: nisires docr&. Iltaq nunc
cotidie apud hispanias geri bella genci¬
uni & agistrages ex alterutro barba¬
roꝵ crebris certisq nunciis discimꝰ. p̃¬¬
cipue ualilam gothorũ regen resistere
pacraudę pacifer̃. st x quo uteu̾q con¬
rep̃hendantur. si quidem aconditione
mutidi usq ad nunc: suuili factu felici¬
tate doceatur. Manifestauimꝰ ut arbi¬
tror atq ostendimꝰ. ñ magis uerbo pene
qͣm digito. innumera bella sopita.
plurimos exccinctos tyrannos. conp̃hen¬
sas. coangustatas. ad dictas. excinanitasq
ĩ manissimas gentes. minimo sangͥne.

Expanded text:
quae per Hispanias consedissent, sibi pugquae per Hispanias consedissent, sibi pugnaret et Romanis uinceret. quamuis et reges eodem nobiscum placito depecti forent mandantes imperatori Honorio: tu cum omnibus pacem habe omniumque obsides accipe: nos nobis confligimus, nobis perimus, tibi uincimus, immortali uero quaestu reipublicae tuae, si utrique pereamus. quis haec crederet, nisi res doceret ? itaque nunc cottidie apud Hispanias geri bella gentium et agi strages ex alterutro barbarorum crebris certisque nuntiis discimus , praecipue Valliam Gothorum regem insistere patrandae paci ferunt. ex quo utcumque conreprehendantur, si quid a conditione mundi usque ad nunc simili faotum felicitate te doceatur. manifestauimus, ut arbitror, atque ostendimus non magis uerbo paene quam digito innumera bella sopita, plurimos extinctos tyrannos, conpressas coangustatas addiotas exinanitasque immanissimas gentes minimo sanguine,
Abbreviated transcription (Latin):
hispanie urbem dolo ut fertur suorũ
occisus est. P ost hunc sigericꝰ rex ago¬
chis creatꝰ: cũ itidem iuditio di ad pa
cẽ pnꝰ ẽẽt. nichilominꝰ asuis int̾fectꝰ est.
Meu̾ide ualia successit in regnũ: ad hoc
electꝰ agothis. ut pac̾e infringer&: ad
hoc orlinatꝰ adeo ut pace̾ confirmaroe.
IHic igit᷑ territꝰ maximo iudicio lĩ. cuiꝰ
ductu magna suꝑiore ab huc anno go¬
thoꝵ manus instructa armis nauigiisq¬
cũ trausire in africã moliretur. in duo¬
deci nilibꝰ passuũ gaditani freti tẽpesta¬
te correpta. mis erabili exituꝑierat.
memor eciã illiꝰ acceptȩ subalaricõ cla¬
dis. cũ insicilia̾ gochi trausire conati.
in conspectu suoꝵ miserabilit᷑ abrepti.¬
cũ honorio imꝑatore datis lectissimis ob¬
sidibꝰ pepigit : placidia imꝑatoris scrorẽ
honorifice apud se honesteq habita fr̃i
reddidit. romane securitati ꝑiculum
suũ optulit. ut aduersuna ceteras gentes

Expanded text:
Hispaniae urbem, dolo suorum, ut fertur, Hispaniae urbem, dolo suorum, ut fertur, occisus est. Post hunc Segericus rex a Gothis creatus, cum itidem judicio Dei ad pcem pronus esset, nihilominus a suis interfectus est. Deinde Vallia successit in regnum ad hoc electus a Gothis, ut pacem infringeret, ad hoc ordinatus a Deo, ut pacem confirmaret. hic igitur — territus maxime iudicio Dei, quia cum magna superiore abhinc anno Gothorum manus instructa armis nauigiisque transire in Africam moliretur, in duodecim milibus passuum Gaditani freti tempestate correpta, miserabili exitu perierat, memor etiam illius acceptae sub Alarico cladis, cum in Siciliam Gothi transire conati, in conspectu suorum miserabiliter arrepticum Honorio imperatore, datis lectissimis obsidibus pepigit; Placidiam imperatoris sororem honorifice apud se honesteque habitam fratri reddidit; Romanae securitati periculum suum ebtulit, ut aduersus ceteras gentes,