comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uides propudor nec tanti sponsi reuerencia infelicẽ
precipitemq animam frenat. Cui autem patcet ef¬
frenis ac rabida libido que nec celo parcit nec celes¬
tem metuit uindictam seu quibus abstineat que
nec deo sacris corporibus abstinendum censet. Nec
uero tantum hac etate monstra hec tam feda libidi¬
num cernuntur quamuis nulla unquam recto
udicio fediora esse potuerint. lesiq maioris iram
meritas sed euo illo quo ita prodigium scelus erat
ut nunc uirtus uisa equidem ac punita noscun¬
tur. Uirgines ipse uestales quarum ex actissime cas¬
titati tribuniciam ac censoriam potestatem ce̾sis¬
se non puduit quas suorum triumphancium cur¬
ribus insedisse ne aquoquam forte triumphus impe¬
diretur quas postremo nortios casu obuios asupplicio
retraxisse legumq et capitalis sentencie uim fregisse
sola uirginitatis maiestate conperimus. quarum
pretereaꝰ excdiuerso non facimus tantum tutpe sed

Expanded text:
vides: ac proh pudor, nec tanti sponsi reverentia infelicem vides: ac proh pudor, nec tanti sponsi reverentia infelicem precipitemque animam frenat: cui autem parcet effrenis ac rabida libido, que nec celo parcit, nec celestem metuit vindictam, seu quibus abstineat, que nec deo sacris corporibus abstinendum censet? Nec vero tantum hac etate, monstra hec tam feda libidinum cernuntur quamvis nulla unquam recto iudicio fediora esse potuerint, lesique maioris iram merita, sed evo illo, quo prodigium scelus erat, ut nunc virtus visa equidem ac punita noscuntur. Virgines ipse Vestales, quarum exactissime castitati, Tribuniciam ac Censoriam potestatem cessisse non puduit, quas suorum triumphantium curribus insedisse, ne quoquam forte triumphus impediretur, quas postremo noxios casus obvios a supplicio retraxisse, legumque et capitalis sententie vim fregisse, sola virginitatis maiestate comperimus, quarum preterea, ex diverso, non facinus tantum turpe, sed
Abbreviated transcription (Latin):
adulterarum fortunatus coniugum princeps fuit
euisdem messalinam summum imperii probrum
loquar que secordem uirum ac cesareum deserens
cubile noctu lupanaria circuibat illa faciens que re¬
ferri eciam pudor prohibet. Quid has ego quid ue
alias stringam seu quis forni augustis meretricibꝰ
non anguitus sit. quarum comemoracio fateor
nec honesta est nec ulla exparte adulterii crimen
leuat. quimpocius grauat. habet tamen haud sper¬
nandam consolacionis efficaciam similitudo con¬
specta miserie ac paritas etumpnarum non quod
alieno quisquam nisi maliuolus delectetur malo.
sed quꝰod humilioris fortune hominem indignan¬
ter pati que tociens mundi dominos passos nouit
uel non ferenda mollicies uel superbia uideatur. tol¬
leranda cuiq sua sors illa equius quam conmunẽ
paruis constat ac maximis inuidiosissimisq mor¬
talium. ftomde non hominibus tantum nuptas
sed deo ecia desponsatas in hec flagicia labi solitas

Expanded text:
adulterarum fortunatus coniugum princeps fuit?, adulterarum fortunatus coniugum princeps fuit?, eiusdem Messalinam, summum imperii probrum, loquar, que socordem virum ac cesareum deferens cubile, noctu lupanaria circuibat, illa faciens que referri etiam pudor prohibet? Quid has ego, quidve alias stringam, seu quis tam fornix augustis meretricibus non angustus sit? Quarum commemoratio, fateor, nec honesta est, nec ulla ex parte adulterii crimen levat, quin potius gravat. Habet tamen haud spernendam consolationis efficaciam, similitudo conspecta miserie ac paritas erumnarum, non quod alieno quisquam, nisi malivolus delectetur malo, sed quod humilioris fortune hominem indignanter pati que totiens mundi dominos passos novit, vel non ferenda mollities, vel superbia videatur. Toleranda cuique sua sors, illa equius, quam communem parvis constat ac maximis invidiosissimisque mortalium. Proinde non hominibus tantum nuptas, sed deo etiam desponsatas, in hec flagitia labi solitas
Abbreviated transcription (Latin):
Reges cogita quos uidisti. ac terrarum  dehine scrip¬
ts famaq cõgnitos recordare. Respice et arturi fa¬
bulam et hyftorias reliquorum. In mentem rede¬
at philippi olimpias. deopatra tholomei agameno¬
nis clite mestra menelai helena phasiphe minois fe¬
dra thesey ne ue ipsam urbem romam olim quoq¬
que dum quoddam quasi pudicicie templum es¬
set mali huius expertem credas redeat ad memori¬
am metella uxor sille illius qui si eiuis nosset adul¬
teria non tantum tome perq omnem italiam uul¬
gata. s que athenis iam ac per greciam cantabant
minime ut arbitror felicis noten sibi prorsus in¬
debitum usurpasset. Post hanc iulia agrippe quã
hinc a flagicio uiri uirtus hinc maiestas patris ab¬
struisse debuerat. Simulq huius filia et nomine
et lasciuia matri par harumq seu uite seu fortune
uestigiis herens iulia seueri non sat pudicicie faus¬
tum nomen. Quid domiciani coniugem domi¬
ciara quid herculauillam daudii seu quando he

Expanded text:
Reges cogita quos vidisti ac terrarum dominos; dehinc scriptis famaque cognitos recordare; respice et Arthuri fabulam, et historias reliquorum, in mentem redeat Olympias Philippi, Cleopatra Ptolemei, Agamemnonis Clytemnestra, Menelai Helena, Pasyphe Minois, Phedra Thesei, neve ipsam urbem Romam, olim quoque dum quoddam quasi pudicitie templum esset, mali huius expertem credas. Redeat ad memoriam Metella, uxor Sille, illius qui si eius noscet adulteria, non tantum Rome, perque omnem Italiam vulgata, sed que Athenis etiam per Greciam cantabantur, minime, ut arbitror, “felicis” nomen sibi prorsus indebitum usurpasset. Post hanc Iulia Agrippe, quam hinc a flagitio viri virtus, hinc maiestas patris absterruisse debuerat; simulque huius filia, et nomine et lascivia matri par; harumque seu vite seu fortune vestigiis herens Iulia Severi, non sat pudicitie faustum nomen. Quid Domitiani coniugem Domitiam? Quid Herculanillam Claudii, seu quando hic
Abbreviated transcription (Latin):
quam nulla uncquam pestis nulla mortis manus exau¬
riet tam conereta est. Mfestem metuo. R Dic quod est
uerius. mori times. dequo nobis ut te uideo inquerelas
pronum anceꝗͣ res desinat disceptandum reor. Preter
hec enim quid est quod pestis nomen ex horreas cum po

Expanded text:
quam nulla unquam pestis, nulla mortis manus exhauquam nulla unquam pestis, nulla mortis manus exhauriet, tam concreta est. Pestem metuo. Dic quod est verius: mori times. De quo nobis, ut te video in querelas pronum, antequam res desinat disceptandum reor. Preter hoc enim, quid est quod pestis nomen exhorreas, cum po
Abbreviated transcription (Latin):
tur aut ullos metuet tertemotus. M Non possum terremoti¬
bus non moueri. R fotes autem aterra omnem spem ate
omne desiderium remouere. hoc fac ut securus uiuas ea¬
q uuel tremente uel tuente consistas stultum est firmam
estem latissime seuientem horteo. Ret hic quoq¬
que nil amplius quꝰam mortis est metus. quo de¬
posito plena securitas parta erit Enimuero is mag¬
nis animis non depositus modo sed ne admissus quidem
esse debet nam quid minus uini est quam hortere conmu¬
nia. M sestem timeo. R Adquid aliud tibi simgreris
adusitatum moriendi genus pestis addiderit quam ut
comitacior moriare sin euaseris ut dulcior uita sit tot cir¬
cumfusis erepta periculis si mori periculum non natura
est. neque enim omnes pestis petimet alioquin ex hac
peste nouissima cui par aseculis non fuit nullus homi¬
num euasisset euasetunt multi qui melius obiissent.
Hinc ut uides fece solita nunc eciam mundus exuberat

Expanded text:
tur, aut ullos metuet terremotus. Non possum terremotitur, aut ullos metuet terremotus. Non possum terremotibus non moveri. Potes autem a terra omnem spem atque omne desiderium removere. Hoc fac ut securus vivas, eaque vel tremente vel ruente consistas: stultum est firmam EVIENTE Pestem latissime sevientem horreo. Et hic quoque nil amplius, quam mortis est metus, quo deposito, plena securitas parta erit. Enimvero is magnis animis, non depositus modo, sed ne admissus quidem esse debet. Nam quid minus viri est quam horrere comunia? Pestem timeo. At quid aliud tibi, si morieris ad usitatum genus moriendi, pestis addiderit, quam ut comitatior moriare, sin evaseris, ut dulcior vita sit, tot circumfusis erepta periculis si mori periculum non natura est? neque enim omnes pestis perimit, alioquin ex hac peste novissima, cui par a seculis non fuit, nullus hominum evasisset. Evaserunt multi, qui melius obiissent; hinc, ut vides, fece solita nunc etiam mundus exuberat,
Abbreviated transcription (Latin):
dum ante omnia metum mortis. aliquanto non in¬
ficior factu difficilius quam dictu sed nequaquam
impossibile. Et quoniam abhac pest nec tempus
ullum. nec locus inmunis est omnibus locis atꝙ
temporibus ad omnium que uel naturaliter. uel for¬
tuito euenire possunt tolleranciam preparandum
armandumq animum quod nisi uirtutis amor
uicuq odium accesserit. utiq fieti nequit. Deniq
quando non celum modo quod incontinuo motu
est et elementa undiq conminantur. sed et terra
cui insistius et que periculotum omnium firmissi¬
mum presidium sptrabatur ipsa quoq concuttuf
incolasꝙ suos fallit at territat ad celum cum uolatilibꝰ
ascendendum interq hos terum motus atq hominum
omnem in illo spem habendam qui respicit terram et fa¬
cit cam ttemere. dequo scuptum est. Ego dominus et nõ
mutor. quisquis in illo uestigia deuote ments affixerit
iam in solido et intuto est. neq amplius aut ipse mouebi¬

Expanded text:
dum ante omnia: metum mortis. Aliquanto non indum ante omnia: metum mortis. Aliquanto non inficior factu difficilius, quam dictu, sed nequaquam impossibile. Et quoniam ab hac peste, nec tempus ullum, nec locus immunis est, omnibus locis atque temporibus ad omnium que vel naturaliter, vel fortuito evenire possunt tolerantiam, preparandum armandumque animum, quod nisi virtutis amor vitiique odium accesserit, utique fieri nequit. Denique quando non celum modo, quod in continuo motu est, et elementa undique comminantur, sed et terra cui insistitis, et que periculorum omnium firmissimum presidium sperabatur, ipsa quoque concutitur, incolas que suos fallit ac territat, ad celum animi volatibus ascendendum, interque hos rerum motus atque hominum, omnem in illo spem habendam, qui respicit terram, et facit eam tremere, de quo scriptum est: “Ego dominus et non mutor”. Quisquis in illo vestigia devote mentis affixerit, iam in solido et in tuto erit, neque amplius aut ipse movebi
Abbreviated transcription (Latin):
ne germanie partem illam que nobilior habetut¬
et totam scilicet rheni uallem tremuisse atq intipis
basilieam urbem funditus. et octoginta eoq ampliꝯ
castella uno simul temporis momento corruisse notũ
est. Horrendum plane negocium nisi arcem tertibili¬
um mors teneret. hanc qui tĩmere desierit nil time¬
bit ut ꝙ eleganter ait flaccus. Si fractus illabatur or¬
bis inpauidum feuent ruine. nam quid tefert anm
te lapis exiguus sic descendat ut perimat an te ingẽs
obiuat apenninus seu pocius fractus orbis ut est &¬
dictum. Si uitobiq nil ampliuis est quꝰam mori nisi
quia quibꝰdam fortasse mors clauior uideri potest q̃
maiore infligitur instumento. Hec tandem nostti
confilii summa est quoniam et aduersus fulmen
aliquid diximus esse remedii. et ut cumq uel obst.¬
ando uel cedendo reliquis malis occurritur. Contra
hoc unum nec fuga ualet. nec ingenium. nec uis
ulla. Hunc qui unus horubilia cuncta facit ponen¬

Expanded text:
ne, Germanie partem illam, que nobilior habetune, Germanie partem illam, que nobilior habetur, totam scilicet Rheni vallem tremuisse atque in ripis Basileam urbem funditus, et octoginta eoque amplius castella, uno simul temporis momento corruisse notum est, horrendum plane negotium, nisi arcem terribilium mors teneret. hanc qui timere desierit, nil timebit, utque eleganter ait Flaccus: Si fractus illabatur orbis. impavidum ferient ruine. Nam quid refert an in te lapis exiguus sic descendat ut perimat, an te ingens obruat Apenninus, seu potius fractus orbis, ut est dictum, si utrobique nil amplius est quam mori? nisi quia quibusdam fortasse mors clarior videri potest, qua maiore infligitur instrumento. Hec tandem nostri consilii summa est: quando et adversus fulmen aliquid diximus esse remedii, et utrunque, vel obstando vel cedendo, reliquis malis occurritur; contra hoc unum nec fuga valet, nec ingenium, nec vis ulla; hunc qui unus horribilia cuncta facit, ponen
Abbreviated transcription (Latin):
minum qui uiderunt memoria recens est quanddo
et olim uno eodemq die motu hornifico et concus¬
sa ehodus et noue insule eprofundo maris emerserũt
et uenuiste urbes asie duodecim corruerunt non nul¬
le eciam terte hiatibus hauste sunc. De hinc eadem
pestis in achaia macedoniaq deseuut. demumra se
cãpania illa pulchetrima non ytalie toi cantum secd
tocius eciam mundi parte circa senece etatem qui
inter questiones naturales rei huius meminit quasi¬
do et herculaneum et pompcios urbes tͥactus illius
nobilissimas tpsamq parthenopem ea pestt uex atam
legis. Ac ne cuncta sequar que infinita matena est.
nuper alpes aenas que ytalos agermanis separant.
quatum motus insolitos maro aĩt. et motas. er nuas¬
ns in locis disiectas cernete potiusti. et confestim pos¬
tea ipsam urbium reginam grauiter agitatam ulꝙ
ad ruinam turrium ac templorum aliquotꝙy alias
humi fitatas. Moxq uelut perpetud malorum ondũ¬

Expanded text:
minum qui viderunt, memoria recens est? Quando minum qui viderunt, memoria recens est? Quando et olim uno eodemque die, motu horrifico et concussa Rhodus, et nove insule e profundo maris emerserunt, et vetuste urbes Asie duodecim corruerunt, nonnulle etiam terre hiatibus hauste sunt. Dehinc eadem pestis in Achaia Macedoniaque deseviit, demum in Campania illa pulcherrima, non Italie tantum, sed totius etiam mundi parte, circa Senece etatem, qui inter Questiones Naturales rei huius meminit, quando et Herculaneum et Pompeios urbes tractus illius nobilissimas, ipsam quoque Parthenopem ea peste vexatam legis. Ac ne cuncta sequar, que infinita materia est, nuper Alpes aerias, que Italos a Germanis separant, quarum motus insolitos Maro ait, et motas et multis in locis disiectas cernere potuisti. Et confestim postea ipsam urbium reginam, graviter agitatam usque ad ruinam turrium ac templorum, aliquotque alias humi stratas; moxque velut perpetuo malorum ordi
Abbreviated transcription (Latin):
fugiat terreus homuncio. aut quid fiet si et supra uer¬
ticem celum tonat et subpedibus terra tremit nisi quis
fortt inpelagus fugiendum dicat. quod et celestis et ter¬
restris uarictatis est particeps et sius in super motibus
inquietum M Non tu mihi remedium das ut soles. sed
periculum exaggeras. RSenciebam ita tibi uisum iri. et
sic haud dubie se res habet. Sunt que dissimulati que¬
unt et uerbis extenuati ut que fama terubilia erant¬
uisa. re ipsa nunc tollerabilia nunc et contemptbilia
uideantur. Id sane dequo agitur tale est: ut sua qua¬
dam ui humani eloquii argumenta discuciat. unum
est solamen ut dicebam ratitas. Uidisti etatem pene m¬
tegram terremotibus uacantem quo inspacio innume¬
rabiles obiisse non est dubium qui inuita solum reittr¬
ribilis nomen audierint: nullum res uisa terruerit. Alio¬
quin quem non conspecta permoueant uel antiqua
illa uel hec noua quorum uel in libus uel in animis ho¬

Expanded text:
fugiat terrenus homuncio? aut quid fiet si et supra verfugiat terrenus homuncio? aut quid fiet si et supra verticem celum tonat, et sub pedibus terra tremit? nisi forte quis in pelagus fugiendum dicat, quod et celestis et terrestris varietatis est particeps, et suis insuper motibus inquietum. Non tu michi remedium das ut soles sed periculum exaggeras. Sentiebam ita tibi visum iri, et sic haud dubie se res habet. Sunt que dissimulari queunt et verbis extenuari, ut que fama terribilia visa erant, re ipsa nunc tolerabilia, nunc et contemptibilia videantur; id sane de quo agitur tale est, ut sua quadam vi humani eloquii argumenta discutiat. Unum est solamen, ut dicebam: raritas. Vidisti etatem pene integram terremotibus vacantem, quo in spatio innumerabiles obiisse non est dubium, qui in vita solum rei terribilis nomen audierint, nullum res visa terruerit; alioquin quem non conspecta permoveant, vel antiqua illa, vel hec nova, quorum vel in libris vel in animis ho
Abbreviated transcription (Latin):
inuenta transactio est nisiꝰ ut litem finiat et tarditatem
uidicii antecedat. D mesto et turbido atteror litigio. R¬
Pio it aptis epithetis usus es. ubi enim lis ibi nec tranquilli¬
tas nec gaudium esse potest. tu si litibus uis carere litium
contempne materiam. auaricia lites parit et pattas alit.
E magnum fateor nature parentis in commodũ
necꝰ inmerito a precedentibus segregatum nem¬
pe cunctis grauius sed ratius idꝙ remediiꝰ loco sit. Sepe
quidam inttans conitruum celi facies mesta prenunciat.
terremotus presagium nullum est et si cum pherecides
aqua putei hausta predixisse referatur. Adde quod ad¬
uersus celi minas aliquod fortasse refugium sub terra¬
nec offetunt cauerne. quale illud legitur augusti cisais
fulgura metuentis quod adhuc rome uia cernitur
flaminia et nomen seruat auctoris. Contra terremotum
nulle sunt latebre. nulla fuga quo enim extra terram

Expanded text:
inventa transactio est, nisi ut litem finiat, et tarditatem inventa transactio est, nisi ut litem finiat, et tarditatem iudicii antecedat? Mesto et turbido atteror litigio. Pro te aptis epithetis usus es: ubi enim lis, ibi nec gaudium nec tranquillitas esse potest. Tu, si litibus vis carere, litium contemne materiam: avaritia lites parit, et partas alit.agnum, fateor, nature parentis incommodum, nec immerito a precedentibus segregatum: nempe cunctis gravius, sed rarius, idque remedii loco sit. Sepe quidem instans tonitru celi facies mesta prenuntiat, terremotus presagium nullum est, etsi eum Pherecydes aqua putei hausta predixisse referatur. Adde quod adversus celi minas aliquod fortasse refugium, subterranee offerunt caverne, quale illud legitur Augisti Cesaris fulgura metuentis, quod adhuc Rome via cernitur Flaminia, et nomen servat auctoris. Contra terremotum nulle sunt latebre, nulla fuga: quo enim extra terram
Abbreviated transcription (Latin):
uerum sit quod honorum non facundior sed saneti¬
ot uates ait fluminis impetus letficat ciuitatem plus
tamen feruidi gaudii seu leticie gestientis ut phylo¬
sophy uocant p auca potentis uiniꝰ dolia qułam muul¬
ta nitentis aque flumina conunent. fateorq ebriorũ
leticia nil tristius nil opificibus et tabernatũs quol me¬
rito ciuitatum fecem cicero uocat inepcius uel feren¬
dum tamen uel urbibus abeundum. uel foro saltem
ac plateis et tabemarum scenis tamquam scopulis ab¬
ainendum. B Turbis premor stequenciaq cuuum
importuna. R Trux et inhumanum uotum est op¬
tare patrie solitudinem. quo ipse sis laxior. Ob hoc enim
illa olim ut nosti soror appii claudii multata et illa in uo¬
ces ulcio apud scriptores celebrata est. Ut uero istud iniquũ
et supplicio dignum sic uitandi studio fastidii se turbis eri¬
pe̾ et sires poscat urbi cedere modestum ac sapientibus u¬
sitatum est. P longo et sen̾i uidicio laboro. R. Ad quid

Expanded text:
verum sit, quod horum non facundior, sed sanctiverum sit, quod horum non facundior, sed sanctior Vates ait: “Fluminis impetus letificat civitatem Dei”, plus tamen fervidi gaudii seu letitie gestientis, ut Philosophi vocant, pauca potentis vini dolia, quam multa nitentis aque flumina continent. Fateorque ebriorum letitia nil tristius, nil opificibus et tabernariis, quos merito “civitatum fecem” Cicero vocat, ineptius, vel ferendum tamen, vel urbibus abeundem, vel foro saltem ac plateis tabernarum scenis, tanquam scopulis abstinendum. Turbis premor frequentiaque civium importuna. Trux et inhumanum votum est, optare Patrie solitudinem, quo ipse sis laxior. Ob hoc enim illa olim, ut nosti, soror Appii Claudii mulctata et illa in voces ultio apud scriptores celebrata est; ut vero istud iniquum et supplicio dignum, sic vitandi studio fastidii se turbis eripere et, si res poscat, Urbi cedere modestum ac sapientibus usitatum est. Longo et segni iudicio laboro. Ad quid
Abbreviated transcription (Latin):
in utilis est Quid prodesse enim potest timor ubi nul¬
lum est temedium formidate rei. huc uertenda res a¬
gitur ut licet naturalibus causis tonet ac fulminet. ni¬
flominus tamen conmonitorium extimetur illius qui
nullis obstrictuᷤ causis ipse fons est omnium causarum
ue quidem ideo tonat incelis ut tu interris bene uiuas
et obliuione discussa irascentem dominum tecognos¬
cas quoddque amore debueras saltem metu faciasꝰ Noli¬
te queri omnia eque bona et. mala. Expedit uobis cre
dut mihi ut sepius tonet et qͦuam sepe tonuisse tradi¬
tum memone est so anno quo uerus dei aduersarius
ac pietans hostis domicianus interut non ut exclame¬
tis ut ille stnat iam quem uolet. sedut iram dei pũs
lacrimis ac humili prece uincatis. D ebriorum con¬
gressibus leticiaq contristor. RUinum letificare cor
nominis et bachum leticie datorem et si dauid uix¬
giluisq non dicerent. notum est: et qͦuis id quoque

Expanded text:
inutilis est. Quid prodesse enim potest timor, ubi nulinutilis est. Quid prodesse enim potest timor, ubi nullum est remedium formidate rei? Huc vertenda res igitur ut, licet naturalibus causis tonet ac fulminet, nichilominus tamen commonitorium existimetur illius, qui nullis obstructus causis, ipse fons omnium causarum est. Ille quidem ideo tonat in celis, ut tu in terris bene vivas, et oblivione discussa, irascentem dominum recognoscas, quodque amore debueras, saltem metu facias. Nolite queri omnia eque bona et mala; expedit vobis, michi credite, ut sepius tonet; et quam sepe tonuisse memorie traditum est eo anno, quo verus Dei adversarius ac pietatis hostis Domitianus interiit, non ut exclametis, sicut ille “Feriat iam quem volet”, sed ut iram Dei piis lacrimis ac humili prece vincatis. Ebriorum congressibus letitiaque contristor. Vinum letificare cor hominis, et bacchum letitie datorem, etsi David Virgiliusque non dicerent, notum est. Et quamvis illud quoque
Abbreviated transcription (Latin):
salunfetum uel si spernitis ad uindictam sunt. Au¬
di unum. ignis sulphur et spiritus procellarum ꝑs
calicis corum. Audi alterum. Ignis grando fames
et mors. hec omnia aduindictam. D Tempestatibꝰ
turbot equoreis. R Noli hic naturam sed tuam uel
stuluciam uel auarciam accusare. quis huc te coe¬
git. D Tenebrosis nubibus et contrarus uentis affi¬
cior E intenebris natus et intenebris moriturus. in¬
ter rerum contrarios uentos uiuis. disce quod sem¬
per pateris tandem pati. D. Tonitiuo ac fulmine qͣ¬
cior. R flus hic aliud quam tedium est inprimo
equidem metus ingens. nisi stultis quibusdam con¬
temptoribus. In secudo autem mors itaq quibusdã
usum est defulmine non nisi inexpertum queri at
quis oro nisi amens hic non metuat. cum cautum
apud fortissimos hominum romanos ueteri uide ac
statuto ut comicia populi ioue tonante non teneant.
Ceterum metus hic nisi ademendacionem uite spectet

Expanded text:
salutiferum, vel, si spernitis, ad vindictam sunt. Ausalutiferum, vel, si spernitis, ad vindictam sunt. Audi unum: “Ignis, sulphur et spiritus procellarum pars calicis eorum”, audi alterum: “Ignis, grando, fames et mors, hec omnia ad vindictam”. Tempestatibus turbor equoreis. Noli hic naturam sed tuam vel stultitiam vel avaritiam accusare; quis huc te coegit? Tenebrosis nubibus et contrariis ventis afficior. In tenebris natus, et in tenebris moriturus, inter rerum contrarios ventos vivis: disce quod semper pateris tandem pati. Tonitru ac fulmine quatior. Plus hic aliquid quam tedium est, in primo equidem metus ingens, nisi stultis quibusdam contemptoribus, in secundo autem mors. Itaque quibusdam visum est de fulmine non nisi inexpertum queri. At quis, oro, nisi amens hec non metuat, cum cautum apud fortissimos hominum Romanos videat, veteri statuto, ut comitia populi Iove tonante non habeantur? Ceterum metus hic, nisi ad emendationem vite spectet,
Abbreviated transcription (Latin):
amaret hominem sed feuret cum multe et graues
nuncꝗ  desint feniendi cause. Ad tertorem u̾ero hic
formidinemq mortalium spectare. sed ante oculos
lorum qui rebellant deo non solum natute gnarꝰ
meminit poeta sed uates illa diuini conscia fonsi¬
lii que ait. Dominum formidabunt aduersarii
eiuis et supet ipsos incelis tonabit. formidate uerũ
tonantem aduersarii enitimini ingraciam redire ut
amici dei effecti nihil omnino nisi eius offensionem
timeatis hoc pocius agite et querelas mittitt D fus¬
co et nubiloso contustor aere.R Nulla tempestas du¬
rat it seceno nubes succedunt et serenum nubibus.
stequens ymmo iugis alternacio et fetendum sine
questibus quod tam breue est. R Offendor nubibus
offensio admonicio quelam est ut iam hinc tibi pro¬
uideas ne tenebras quas momentaneas egre fers. ali¬
quando perpetuas paciaris. Nlgne celi turbor gran¬
ame et procellis. R hec et hus similia ad timorem

Expanded text:
amaret hominem sed feriret, cum multe et graves amaret hominem sed feriret, cum multe et graves nunquam desint feriendi cause. Ad terrorem vero hec formidinemque mortalium spectare, sed, ante alios, illorum qui rebellant Deo, non solum nature gnarus meminit poeta, sed vates illa etiam divini conscia consilii, que ait: “Dominum formidabunt adversarii eius, et super ipsos in celis tonabit”. Formidate verum tonantem, adversarii! Enitimini in gratiam redire, ut amici Dei effecti nichil omnino nisi eius offensionem timeatis; hoc potius agite, et querelas mittite. Fusco et nubilo contristor aere. Nulla tempestas durat: et sereno nubes succedunt, et serenum nubibus. Frequens immo iugis alternatio, et ferendum sine questibus quod tam breve est. Offendor nubibus. Offensio admonitio quedam est, ut iam hinc tibi provideas, ne tenebras, quas momentaneas egre fers, aliquando perpetuas patiaris. Igne celesti turbor et grandine et procellis. Hec et his similia ad timorem
Abbreviated transcription (Latin):
sllula prius minusue quãrͦ expedit in terram cadit
et si non singulorum libidini at saluti omnium con¬
sulitur. D Fhic sic lato hinc puluere turbor. hic
nubibus. hinic uentis ac tonitruis. RAt qui terte
uarietas crli uanetatem sequitut hũidus aer lutum
panit siccus puluetem. sic de motu aeris uenti. deua¬
poribus nubes. dde uenuis ac nubibus tempestates ac
flumina prodeunt. Qui retum causas nouit et na¬
ture se preduit obsequentem consequenciam effectu¬
um non deflebit. Et deuentis licet apud quosdam
magna sit questio. non ne tamentibi aer omni carẽs
uento pene semianimis uideatur. ut non inepte
quidam uentum animam dicant siue spicitum
ulucrem certe apud multos uitis fortibus dulcem ui¬
des idq ut deluto eciam credi possit diuersorum
opetum una uirtus efficiet. Tonitrua uero et cocita¬
ciores celi motus quid nisi conminaciones et moni¬
tus miserantis dei sunt. qui cette non minaretur nisi

Expanded text:
stillula plus minusve quam expedit in terram cadit, stillula plus minusve quam expedit in terram cadit, etsi non singulorum libidini, at saluti omnium consulitur. Hic luto, hic pulvere turbor, hic nubibus, hic ventis ac tonitru. Atqui terre varietas, celi varietatem sequitur: udus aer lutum parit, siccus pulverem, sic de motu aeris venti, de vaporibus nubes, de ventis ac nubibus tempestates ac fulmina prodeunt. Qui rerum causas novit et nature se prebuit, obsequentem consequentiam effectuum non deflebit. Et de ventis licet apud quosdam magna sit questio, nonne tamen tibi aer omni carens vento, pene semianimis videatur, ut non inepte quidam, ventum animam dicant sive spiritum? pulverem certe apud multos viris fortibus dulcem vides, idque ut de luto etiam credi possit, diversorum operum una virtus efficiet. Tonitrua vero et concitatiores celi motus, quid nisi comminationes et monitus miserantis Dei sunt? qui certe non minaretur, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
tibus ut caldei. Q Nix me tedio afficit. E Delicati
etiam iocuda fastidiunt. at qui niuem sine uentis
descendentem quidam inter pulcherrima retum po¬
nunt. porro si quid est niue pulcrius. nil certe can¬
didius. D riunc estibus nunc fagotibus nimiis. nũc
siccitate nunc ymbribus agimut᷑. R impacientissi¬
mum caloris alexandrum ferunt. nempe qui et ui¬
ni et ire et prospere fuit inpaciens fortune. Contra ue¬
ro caloris ac frigoris pacienciam dant hanibali cur
non tu aliquam ubi uel dissimilis partem laudis arri¬
pias eque ille utrumq potuit ferre tu neutrum hoc
uobis primum tribuit uoluptas emollit eneruatq
et ut uere dicam castrat animos ut non hofules tm̃
gladios aut mortem sed inpressiones aerẽas formidetis.
Csamo autem sepe fiustta quidem quoniam surdis ela¬
mo linquit suum officium nature nihil sine eternis
agit ila consiliis. Stulti et ingrati ne una prorsus aque

Expanded text:
tibus ut Caldei. Nix me tedio afficit. Delicati tibus ut Caldei. Nix me tedio afficit. Delicati etiam iucunda fastidiunt: atqui nivem sine ventis descendentem, quidam inter pulcherrima rerum ponunt; porro si quid est nive pulchrius, nil certe candidius. Nunc estibus, nunc frigoribus nimiis, nunc siccitate, nunc imbribus angimur. Impatientissimum caloris Alexandrum ferunt, nempe qui et vini et ire et prospere fuit impatiens fortune; contra vero caloris ac frigoris patientiam parem dant Hannibali. Cur non tu aliquam tibi vel dissimilis partem laudis arripias? eque ille utrunque potuit ferre, tu neutrum. Hoc vobis primum tribuit voluptas que emollit enervatque, et, ut vere dicam, castrat animos, ut non hostiles tantum gladios aut mortem, sed impressiones aerias formidetis. Clamo autem sepe; frustra quidem, quoniam surdis clamo. Linquite suum officium nature: nichil sine eternis agit illa consiliis. Stulti et ingrati, ne una prorsus aque
Abbreviated transcription (Latin):
tiemo nunc estuo. R Credo id facile mores noui et
te loquente quid occurrit dicam. Recens at breuis hus¬
toria est. pater ingallus procapitali causa cum adolescẽ¬
te filio conprehensus et secundum ritum gentis mae¬
num missus ac decoqui uissus erat Cum forte igitur
in aquam yeme gelidam nudi ac uincti parite̾r des¬
cendissent cepit adolescens tremere et frigus magna dẽ¬
cium collisione testari. Ubi subiecus ignibus cep̾it aq̃
feruescere ille lamentis ac gemitu inpacienciam calo¬
tis exprimere Contra inmotus adutrumꝙ it toruo
illum uultu respiciens senex. Uilissime inquit me¬
retricis fili. nec frigus igiur nec calorem pati potes. uerbũ
mali forsitan s cõnstantis solidiq animi dignumq
quo illesus euase mortfero prosileret. Ceterum ueftrs
nunc adolescentibus conuenienussimum quibus ni¬
hil effeminacius eneruacius nihil est. estate solem ex¬
etrantibus ut athlantes solent yeme ignem adoran¬

Expanded text:
tremo, nunc estuo. Credo id facillime: mores novi, et tremo, nunc estuo. Credo id facillime: mores novi, et te loquente quid occurrit dicam. Recens ac brevis historia est: pater in Galliis pro capitali causa cum adolescente filio comprehensus, et secundum ritum gentis in ahenum missus ac decoqui iussus erat, cum forte igitur in aquam hieme gelidam nudi ac vincti pariter descendissent, cepit adolescens tremere, et frigus magna dentium collisione testari; ubi subiectis ignibus cepit aqua fervescere, ille lamentis ac gemitu impatientiam caloris exprimere, contra immotus ad utrunque et torvo illum vultu respiciens senex: “Vilissime, inquit, meretricis fili, nec frigus igitur nec calorem pati potes?” verbum mali, forsitan, sed constantis solidique animi, dignumque quo illesus e vase mortifero prosiliret, ceterum vestris nunc adolescentibus convenientissimum, quibus nichil effeminatius, nichil enervatius est, estatem solem execrantibus, ut Athlantes solent, <hieme> ignem adoran
Abbreviated transcription (Latin):
se. E magno toiqueo calore. R Sxpecta yenis tediũ
hoc pulsura festinat. D fugore crucior inportuno.
ecce tbi estas accellerat huius ipsius allatura desideri¬
um R fugoribus utgeor. R uix incomodum in ueni¬
es cui non inuenerit natura remedium et sepe unius
remedia multa sunt artent fagus tectum. uestis ci¬
bus labor exeiticium raro quisquam fagore uinci¬
tir nisi uictus inhercia. piget ignem inter temedia
numerare magnum mors ignauit argumentum nõ
tam facile uiniꝰ e dolio inmixta aqua lintheo ma¬
dente detrahitur quam eturba hominum yeme
accenso igne mhertes a fortibus segregantur omo¬
nes eo confugiunt quibus nihil sanguinis neruos¬
ꝙ animi estꝰ Uidere licet s non libetꝰ uiuenes uestios
ut formosi uideantur deformatos abscisosq pube
tenus sest ignibus ingerentes quanto erat honesti¬
us pudenda contegere quͦam semiiustis natibus in¬
amenum naribusꝰ nidorem inspirare. N slunc

Expanded text:
se. Magno torqueor calore. Expecta: hiems tedium se. Magno torqueor calore. Expecta: hiems tedium hoc pulsura festinat. Frigore crucior importuno. Ecce: tibi estas accelerat, huius ipsius allatura desiderium. Frigoribus urgeor. Vix incommodum invenies, cui non invenerit natura remedium, et sepe unius remedia multa sunt. Arcent frigus tectum, vestis, cibus, labor, exercitium; raro quisquam frigore vincitur, nisi victus inertia. Piget ignem inter remedia numerare, magnum mortalis ignavie argumentum: non tam facile vini e dolio immixta aqua, linteo madente detrahitur, quam e turba hominum <hieme> accenso igne, inertes a fortibus segregantur. Omnes eo confugiunt, quibus nichil sanguinis nervorumque animi est. Videre licet, si non libet, iuvenes vestros ut formosi videantur, deformatos abscissosque pube tenus sese ignibus ingerentes; quanto erat honestius pudenda contegere, quam semiustis natibus, inamenum naribus nidorem inspirare. Nunc
Abbreviated transcription (Latin):
regionibus passim legi timus predator occurnt̃
qui sollicitum uiatorem ex haustumq laboribus
et honustum curis ere suo spoliat. inuistissimi n¬
nescio cuius uiris obtentu quo effectum ut quod
amenissimum orbem terrarum permeare. ud ali¬
cubi periculosissimum ubiq sũptuosissimum ac
tediosissimum sit Sic uestri patres et principes pa¬
ie ymmo uero uestra paciencia uestti mores liber¬
tatem publicam paruo pricio uendiderunt. Quid cus¬
todias loquar superuacuas et obstrusos passus ac sus¬
picionibus uanis plena omnia absencieꝙ solamen uni¬
cum literarum conmertium interdictum. quod ip̃m
quia mutari iam non potest forti animo ferendum ẽ.
uerum ita ut nature opera ferre non renuat qui tot
insolencias tor inmanitates hominum. tot tedia tot
rapinas pati solitus didicisse debuit: qu̾am inique na
parens leuibus ex causis cotidie laccretur cum tot a¬
cerba et grauia pati hominem ab homine sit necis¬

Expanded text:
regionibus, passim legitimus predator occurrit, regionibus, passim legitimus predator occurrit, qui sollicitum viatorem exhaustumque laboribus et onustum curis, ere suo spoliat, iniustissimi nescio cuius iuris obtentu; quo effectum ut, quod amenissimum fuisset, orbem terrarum permeare, id alicubi periculosissimum, ubique sumptuosissimum ac tediosissimum sit. Sic vestri Principes et Patres Patrie, immo vero vestra patientia, vestri mores libertatem publicam parvo pretio vendiderunt. Quid custodias loquar supervacuas, et obstrusos passus ac suspitionibus vanis plena omnia, absentieque solamen unicum literarum commercium interdictum? quod ipsum quia mutari iam non potest, forti animo ferendum est. Verum ita: ut nature opera ferre non renuat qui, tot insolentias, tot immanitates hominum, tot tedia, tot rapinas pati solitus, didicisse debuit quam inique natura parens levibus ex causis quotidie laceretur, cum tot acerba et gravia pati hominem ab homine sit neces
Abbreviated transcription (Latin):
exigit oculorum uestrorum atq aurium uoluptãs.
sed ut fabulam uestri erroris adantiquas fabulas
remittam Cogita nunc uel ranas suam ueterem
querelam et uliticem latonam raucis uocibusuł
cicadas uersum insuam speciem titonum striduł
plausibus memorare. sines forsitan suum illas age¬
re negocium tuum ages. Cur iniusti natute sem¬
per accusatores in nocuis animantibus succenseus
nec aduertitis quanto maiora sunt tedia que ui¬
cissim ipsi uobis infligitis. Sileo raptoresq urbiuĩ
et mille inuinandi ledendiq artes. mille uiolenci¬
as mille dolos quorum pleni sunt uici omnes et
compita. Taceo latrunculos toto orbe dispersos et
itinera seuis intertupta ptedonibus quibus mag¬
na pars terrarum hodie iuia est. et pulcherri¬
ma mundi spectacula prerepta mortalibus dissi¬
milatum illud et misera iam consuetudine tobo¬
ratum. quis dignis questibus explicet aut huma¬
ne pondus ignauie uerbis equet. quꝰod pacans ꝙͦ

Expanded text:
exigit oculorum vestrorum atque aurium voluptas. exigit oculorum vestrorum atque aurium voluptas. Sed, ut fabulam vestri erroris ad antiquas fabulas remittam, cogita nunc vel ranas suam veterem querelam, et ultricem Latonam raucis vocibus, vel cicadas versum in suam speciem Titonum stridulis plausibus memorare, sinesque forsitan suum illas agere negotium, et tu tuum ages. Cur, iniusti nature semper accusatores, innocuis animantibus succensetis, nec advertitis quanto maiora sunt tedia que vicissim ipsi vobis infligitis? sileo raptoresque urbium et mille iniuriandi ledendique artes, mille violentias, mille dolos, quorum pleni sunt vici omnes et compita; taceo latrunculos toto orbe dispersos, et itinera sevis interrupta predonibus, quibus magna pars terrarum hodie invia est, et spectacula mundi pulcherrima prerepta mortalibus; dissimulatum illud et miserrima iam consuetudine roboratum, quis dignis questibus explicet, aut humane pondus ignavie verbis equet? quod pacatis quoque
Abbreviated transcription (Latin):
nuper quiꝰ rure habitans ad fugandas nocte lasciui¬
as saxis armatus sudibusꝙ consurgeat quo cum
parum prosiceret cucum fusas arbotes uiberet ab¬
smdi ut uel sic precepto frondenti domicilio ab¬
ĩtent quibus manentibus abrte illum oporteret.
iamq i mportunis cantibus pulsus sopor abiisset.
s tamen proxime paludis inripa nociurnos faiqr¬
tus ranarum modulatissimam quasi adium ar¬
moniam intentissimus hauriebat mhumanum.
ferteumq hominem. uixq iter homines nume¬
ranclum et  moribus quidem qualem audis
forsitan. et uidisti uulgarbus tamen negocus
haud in sanum qui nunc ideo ad memoriam re¬
diit ut constaret quantum uellet intebus omni¬
bus possit oppinio. B Ranarum et cicadarum
fttipitu offendor. R tion ille quidera ut offendãt
stcepunt. sed natute cõmunis beneficio utiraitur.
At hoc ipsum superbã impacienciam uestram ledit.
sicut teliquaquecunq aliter fuint dicuntur ueꝗͣ

Expanded text:
nuper qui, rure habitans, ad fugandas nocte luscininuper qui, rure habitans, ad fugandas nocte luscinias, saxis armatus sudibusque consurgeret, quo cum parum proficeret, circumfusas arbores iuberet abscindi, ut vel sic prerepto frondenti domicilio abirent; quibus manentibus, abire illum oporteret, iamque importunis cantibus pulsus sopor abiisset; is tamen proxime paludis in ripa, nocturnos strepitus ranarum modulatissimam quasi fidium harmoniam intentissimus hauriebat; inhumanum ferreumque hominem, vixque inter homines numerandum, et moribus quidem qualem audis forsitan et vidisti, vulgaribus tamen negotiis haud insanum, qui nunc ideo ad memoriam rediit, ut constaret, quantum in rebus omnibus possit opinio. Ranarum et cicadarum strepitu offendor. Non ille quidem ut offendant strepunt, sed nature communis beneficio utuntur; at hoc ipsum superbam impatientiam vestram ledit, sicut reliqua quecunque aliter fiunt dicunturve, quam
Abbreviated transcription (Latin):
dulcius nunc nature parent sue. uos naturam ip¬
sam supersticionibus uestris ut pareat cogere delirã¬
do nitimini. O Proxima inturri pernox noctua
inportuna est mihi. RN loctuam inquietas noctes
augusto facere solitam. audisti et quem queso ue¬
rebitur que mundi domimĩ inquietat. D Mures
thalamum infestant. R Quid scis an hoc ipso in
thalamo exorti quem tu. forsan peregrinus in ha¬
bitas dere uistius queri possint qui natale illis ad¬
uena solum turbas. Si obmissis iocis hotum om¬
nium racio una est. id cuco equidem hus infestã
uitam agitis ut discatis alteram optare atꝙ illic
animum habeatis ubi nec mures. nec fures. nec a¬
ranet. nec tince. nec ddampna. nec tedia ulla sũt.
Dsrotaces rane et strepidult teduim pariunt cicade¬
.R. finge solacium parere solacium est opinio rem qͦ.¬
cumꝰq uult trahit non ut uerum mutet sed ut ui¬
dicium regat et sensibus moderetur. Inuentus est

Expanded text:
dulcius; nunc nature parent sue. Vos naturam ipdulcius; nunc nature parent sue. Vos naturam ipsam, superstitionibus vestris ut pareat, cogere delirando nitimini. Proxima in turri pernox noctua importuna michi est. Noctuam inquietas noctes Augusto facere solitam audisti; et quem, queso verebitur, que mundi dominum inquietat? Mures thalamum infestant. Quid scis an hoc ipso in thalamo exorti, quem tu forsitan peregrinus inhabitas, de te iustius queri possint, qui natale illis advena solum turbas? sed omissis iocis, horum omnium ratio una est: idcirco equidem his infestam vitam agitis, ut discatis alteram optare, atque illic animum habeatis, ubi nec mures, nec fures, nec aranee, nec tinee nec damna, nec tedia ulla sunt. Procaces rane et strepidule tedium pariunt cicade. Finge solatium parere: solatium erit. Opinio rem quocunque vult trahit, non ut verum mutet, sed ut iudicium regat et sensibus moderetur. Inventus est
Abbreviated transcription (Latin):
mortalibus erat hec uita cum tedñis plena sic place¬
at sic abitus timeatur. nec uite iocunditas uiuẽ¬
n nec amenitas uie semper est utilis ui atori. expedit¬
q non nunquam durum aliquid occurrere quo
optabilior finis sit. D Nocturne aues flebilibus notis
infeste sunt. R Non ut arbitror phylomena que a¬
pud uirgilium flet noctem ramoq sedens miserabi¬
ie carmen. integrat et mestis late loca questibus im¬
plet. dulcis enim fletus. et suaue carmen. et delecta¬
biles sunt querele. mestior te forsitan strix offendit
neq tam proprio quam poetarum carminibus in¬
famis bubo qui quibusdam tamen quaͣm leti fuit
augurii apud iosephum legis: quanuis utrumq ri¬
diculum hinc sp̃em scilicet metum ue concipere.
Huius enim ut multorum tristis aspectus ac lugu¬
bris cantus at uterq naturalis. non sic canunt ut
uobis aliquid nuncient. sed quia aliter canere
non nouerunt. Da illis phylomene uocem flebũt

Expanded text:
mortalibus erat hec vita, cum tediis plena sic placemortalibus erat hec vita, cum tediis plena sic placeat, sic abitus timeatur? nec vite iucunditas viventi, nec amenitas vie semper est utilis viatori, expeditque nonnunquam durum aliquid occurrere, quo optabilior finis sit. Nocturne aves flebilibus notis infeste sunt. Non ut arbitror philomena, que apud Virgilium: Flet noctem, ramoque sedens miserabile carmen integrat, et mestis late loca questibus implet. Dulcis enim fletus, et suave carmen, et delectabiles sunt querele. Mestior te forsitan strix offendit, neque tam proprio, quam poetarum carminibus infamis bubo, qui quibusdam tamen quam leti fuerit augurii, apud Iosephum legis; quamvis utrunque ridiculum, hinc spem, scilicet, metumve concipere. Huius enim et multorum tristis aspectus ac lugubris cantus, at uterque naturalis; non sic canunt ut vobis aliquid nuntient, sed quia canere aliter non norunt. Da illis philomene vocem: flebunt
Abbreviated transcription (Latin):
uissima profuerunt. Quid scis ansi pulices abirent
sopor nimius aut male libidines subirent trede bene
m omnibus tecum agi bene erit. A Nocturno puli¬
cum prelio uictus sum. R Quid superbis igitur um¬
bra et cinis quid iners erigeris lutum apulicibus
uictum contra deum calcitras uimentum indo¬
mitum ac stolidum. D Offendor pulicibus. RUis¬
ne tu homines offendere apulicibus te defende. ui¬
lissimo inpar animali nobilissimum aggrederis
et pulicum cibus homines uoras. D fulicibus agi¬
tor. R Terrena omnia hominis ad obsequium st̃
facta pars ut pascat. pars ut uestiat. pars ut uehat
alia ut defendant alia ut exerceant doce antty
et conditoins ad moneant. quedam deniq ut de¬
lectent fessumq rebus animum leuent: quedam ue¬
ro ut delectacionem noxiam frenent ac salubtibus
tediis contemptum huius lucis simulq desiderium
uite melioris incuciant. Quantum enim queso mors
timeretur. quantum ue si tedii uacua esset placitura

Expanded text:
vissima profuerunt. Quid scis an, si pulices abirent, vissima profuerunt. Quid scis an, si pulices abirent, sopor nimius, aut male libidines subirent? Crede bene in omnibus tecum agi: bene erit. Nocturno pulicum prelio victus sum. Quid superbis igitur, umbra et cinis? quid erigeris, iners lutum? a pulicibus victus contra Deum calcitras, iumentum indomitum ac stolidum. Offendor pulicibus. Visne tu homines offendere? a pulicibus te defende; vilissimo impar animali, nobilissimum aggrederis, et, pulicum cibus, homines voras? Pulicibus agitor. Terrena omnia hominis ad obsequium facta sunt, pars ut pascat, pars ut vestiat, pars ut vehat, alia ut defendant, alia ut exerceant doceantque et conditionis admoneant, quedam denique ut delectent fessumque rebus animum levent, quedam vero ut delectationem noxiam frenent, ac salubribus tediis contemptum huius lucis simulque desiderium vite melioris incutiant. Quantum enim, queso, mors timeretur, quantumve, si tediis vacua esset, placitura
Abbreviated transcription (Latin):
nec lamentis dignum quo carere ualeas cum ue¬
lis. D muscarum tedio affectus sum.Ruide ne
muscarum tedio musca flas et ab alio quam a
deo creatam muscam credens: in illius qui muscarum
princeps dicitur potestatem uenias. quod affecto cuidã
tediis similibus accidisse auctor est augustinus prin¬
cipium illud iohannis famosissimum exponens. Et
musca et pulex brucus et culex et cmifex et locusta
ceteraq huiusmodi non sine certa causa creata sunt
ab illo qui uidit cuncta que fecerat et erant ualde¬
bona et si nulla esset alia illa sola sufficeret ut hiis ar¬
mis humana superbia domaretur. Potuit enim de¬
us egipciis leones tigresq uel dracones in mittere mi¬
nuta et uilia inmisit animancia quo claruis et ce¬
lestis potencia et terrena fragilitas nota esset. D Puli¬
cibus inquietor. Rsanis cogitatibus conquiesce co¬
gita nuhil mali preter peccatum homini contingere
multis non hec modo facilia sed que uidentur gra¬

Expanded text:
nec lamentis dignum quo carere valeas, cum venec lamentis dignum quo carere valeas, cum velis. Muscarum tedio affectus sum. Vide ne muscarum tedio musca fias, et ab alio quam a Deo creatam muscam credens, in illius qui muscarum princeps dicitur potestatem venias; quod affecto cuidam tediis similibus accidisse, auctor est Augustinus, Principium illud Ioannis famosissimum exponens. Et musca et pulex, et bruchus, et culex, et cinifex, et locusta, ceteraque huiusmodi non sine certa causa creata sunt ab illo qui vidit cuncta que fecerat, et erant bona valde; et si nulla esset alia, illa sola sufficeret, ut his armis humana superbia domaretur; potuit enim Deus Egyptiis leones, tigres, vel dracones immittere; minuta et vilia immisit animantia, quo clarius et celestis potentia et terrena fragilitas nota esset. Pulicibus inquietor. Sanis cogitatibus conquiesce. Cogita nichil mali preter peccatum homini contingere posse; multis non hec modo facilia, sed que videntur gra
Abbreviated transcription (Latin):
genti strepitu exhorrendo specu lucidissimus am¬
n̾is emanat uel ubi reatini gurgites quos nar in ty¬
brim conuehit alto de colle descendunt. uel ubi
adea que cathidupla nominantur ut ait cicero
nilus se ex aliissimis montibus precipitat. uel ubi si¬
militer ut ferunt hyster in euxunium ruit Deni¬
q uel ubi ligustice rupes thyrenis fluctibus furente
austro uel carbdis oblatranti stille siccanis uerti¬
cibus torta respondet: Consuetudo prestabit ut ꝙ
rediosissimum sentis quadam cum uoluptate per¬
cipias. S latratibus canum uexor. R Qui uulgi
latratus ferre didicit nullos horrebit canes. namꝰ
neq tam multi alii neq tam rabidi aut morda:¬
ces. D immitis ac equus fremens infidus seruus &
contumax non tantum redio sed periculo eciam
mibi sunt. R de utroq animali quid sentirem
dixi. olim et uñc nihil muto. addo aliquid. ut
uitare quidem possis equi tedium si nil aliud
pedes tibi: ut serui autem manus dare possunt

Expanded text:
genti strepitu, exhorrendo specu, lucidissimus amgenti strepitu, exhorrendo specu, lucidissimus amnis emanat; vel ubi Reatini gurgites, quos Nar in Tiberim convehit, alto de colle descendunt; vel ubi ad ea que Catadupa nominantur ut ait Cicero Nilus se, ex altissimis montibus, precipitat; vel ubi similiter, ut ferunt, Hister in Euxinum ruit; denique ubi vel Ligustice rupes thirrenis fluctibus furenti austro, vel Charybdis oblatranti Scylle Sicanis vorticibus torta respondet, consuetudo prestabit ut quod tediosissimum sentis, quadam cum voluptate percipias. Latratibus canum vexor. Qui vulgi latratus ferre didicit, nullos horrebit canes; nam neque tam multi alii, neque tam rabidi aut mordaces. Immitis equus ac fremens, infidus servus et contumax, non tantum tedio, sed periculo etiam michi sunt. De utroque animali quid sentirem dixi olim, et nil nunc muto. Addo aliquid; ut vitare quidem possis equi tedium, si nil aliud, pedes tibi, ut servi autem, manus, dare possunt;