comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
batur nemo atq ipsi ad quorum commodum pertinebat. di¬
rior inuentus est celius & ob hoe profectis initio ne frustra
ingressus turpem causam uideretur legem promulgaut i¬
se exis seni diessine usuris credite pecuniae soluantur. Cus
resister& serulius consul reliquiq magistratus & ninis
pinione sua efficere ad hominum excitanda studia sublata
oriore lege duas promulgiuit. Unam qua mercedes habitati¬
onum annuas conductoribus donaũ alteram tabulam nouaꝵi.
impetuꝗ multitudinis in .c. trebonium facto & non nullis uul¬
qubus rebis seruilius consul ad senatum retulit. senatasq celiu
hibuit. & contionare conantem de rostris deduxit. Ille ignomi¬
nam & dolore permotus palam se proficisci ad caesarem simula¬
uit clam nuntus ad milonem missis qui clodio interfecto euiꝰ
nomine erat diamnatus atq eum in italiam euocaito quod ma¬
onis muneribusdatis gladiatoriae fimiliae reliquias quas ha¬

Expanded text:
batur nemo. atque ipsis, ad quorum commodum pertinebat, dubatur nemo. atque ipsis, ad quorum commodum pertinebat, durior inventus est Caelius. et ab hoc profectus initio, ne frustra ingressus turpem causam videretur, legem promulgavit, ut sexenni die sine usuris creditae pecuniae solvantur. Cum resisteret Servilius consul reliquique magistratus et minus opinione sua efficeret, ad hominum excitanda studia sublata priore lege duas promulgavit, unam, qua mercedes habitationum annuas conductoribus donavit, aliam tabularum novarum, impetuque multitudinis in C. Trebonium facto et nonnullis vulquibus rebus Servilius consul ad senatum rettulit, senatusque Caelihibuit et contionari conantem de rostris deduxit. ille ignominia et dolore permotus palam se proficisci ad Caesarem simulavit; clam nuntiis ad Milonem missis, qui Clodio interfecto eo nomine erat damnatus, atque eo in Italiam evocato, quod magnis muneribus datis gladiatoriae familiae reliquias ha
Abbreviated transcription (Latin):
militesq non nulli. Tum labienus desinite ergo de composi¬
tione loqui. nam nobis nisi caesaris capite delato pax esse nul¬
la poterit. lisdem temporibus. M. celus rufus pretor causa
debitorum suscepta initio magistratus tribunal suum uxta
.C. trebonii pretoris urbani sellam collocauit. & si quis appel¬
lauiss& de extimatione & de solutionibus quae per arbur¬
um fierent ut presens caesar constituerat fore auxilio pol¬
licebatur. sed fiebat aequitate decreti & humanitate treboni
qui temporibus clementer & moderate uis hoc dicendum
existimabat ut reperiri non poss& a quibus initium appa¬
landi nasceretur. Nam fortasse in opiam excusare & cila¬
mitatem aut propriam suam aut temporum & difficulua¬
tes queri auctionandi proponere etiam mediocris animi e
Integras uͦ tenere possessiones qui se debere fateantur cuiu
anumi cuius impudentiae est: Itaq qui hoe postular& reperi¬

Expanded text:
militesque non nulli. tum Labienus: desinite ergo de conposimilitesque non nulli. tum Labienus: desinite ergo de conpositione loqui; nam nobis nisi Caesaris capite relato pax esse nulla potest. Isdem temporibus M. Caelius Rufus praetor causa debitorum suscepta initio magistratus tribunal suum iuxta C. Treboni, praetoris urbani, sellam collocavit, et siquis appellavisset de aestimatione et de solutionibus, quae per arbitrum fierent, ut Caesar praesens constituerat, fore auxilio pollicebatur. sed fiebat aequitate decreti et humanitate Treboni, qui his temporibus clementer et moderate ius dicendum existimabat, ut reperiri non possent, a quibus initium appellandi nasceretur. nam fortasse inopiam excusare et calamitatem aut propriam suam aut temporum queri et difficultates auctionandi proponere etiam mediocris est animi; integras vero tenere possessiones, qui se debere fateantur, cuius animi aut cuius impudentiae est? itaque, hoc qui postularet, reperie
Abbreviated transcription (Latin):
nibusq licuiss&. presertim ut id agerent ne ciues cum
ciubus armis decertarent. Multa suppliciter locutus ut
de sua atꝗ omnium salute debebat. silentioq ab utrisq mi¬
litibis facto ao auditum responsum est ab altera parte au¬
lum uarronem profiteri se altera die ad colloquium ue¬
turum atq una ius utrunq ad modum tuto legati uenire
& quae uellent exponere possent certumq ei tempus con¬
stituitur. Quocum ess& postero die uentum. magna utrinꝗ
multitudo conuenit. magnaq expectatio huius rei at
omnium animi intenti esse ad pacem uidebantur. qua ex fre¬
quentia.T. labienus prodit: summissa oratione loqui de pi¬
ce atii altercari cum uectinio incipit. Quorum mediam ora¬
tionem interrumpunt undiq subito tela imissa que illeoh¬
tectus armis militum uitauit. Uulnerantur tam qͣ plures.
in his cornelius balhus.M. plotius . l. tiburtuis centuriones.

Expanded text:
nibusque licuisset, praesertim cum id agerent, ne cives cum nibusque licuisset, praesertim cum id agerent, ne cives cum civibus armis decertarent. multa suppliciter locutus, ut de sua atque omnium salute debebat, silentioque ab utrisque militibus auditus. responsum est ab altera parte Aulum Varronem profiteri se altera die ad colloquium venturum atque una visurum, quemadmodum tuto legati venire et quae vellent exponere possent; certumque ei rei tempus constituitur. quo cum esset postero die ventum, magna utrimque multitudo convenit, magnaque erat expectatio eius rei atque omnium animi intenti esse ad pacem videbantur. qua ex frequentia T. Labienus prodit, summissa oratione loqui de pace atque altercari cum Vatinio incipit. quorum mediam orationem interrumpunt subito undique tela immissa; quae ille obtectus armis militum vitavit; vulnerantur tamen complures, in his Cornelius Balbus, M. Plotius L. Tiburtius centuriones
Abbreviated transcription (Latin):
pompeius consueuerat de mandatis Caesaris agere instituit.
quem ingressum ut sermonem pompeiums interpellauit.¬
& loqui plura prohibuit. Quid mihi inquit aut uita aut
ciuitate opus est quam beneficio Caesaris habere uidebor:
cuius rei opinio tolli non poterit nisi cum in italiam ex
qua profectus sum reductus existimabor bello perfecto. Ab
his caesar haec dicta cognouit qui sermoni interfuerunt.
conatus tamen nihilominus est aliis rationibus per collo¬
quia de pace agere. Inter bina castra pompei atq caesãis
unum flumen tantum intererat tapsus. crebraꝗ inter se
colloquia milites habebant. neq ullum interim telum p
pactiones loquentium iccebatur. Mittit.p. uectinium le¬
gitum ad ripam ipsam fluminis qui ea quae maxime ad
pacem ptinere uiderentur ager&. & trebro magna uoce
pronuntiar& licer& ne ciuibus ad ciues de pace duos le¬
gitos mittere. quid etiam fugitiuis a saltu pẏrineo predo¬

Expanded text:
Pompeius consueverat, de mandatis Caesaris agere instituit. Pompeius consueverat, de mandatis Caesaris agere instituit. quem ingressum in sermonem Pompeius interpellavit et loqui plura prohibuit. quid mihi, inquit aut vita aut civitate opus est, quam beneficio Caesaris habere videbor? cuius rei opinio tolli non poterit, cum in Italiam, ex qua profectus sum reductus existimabor. bello perfecto ab iis Caesar haec facta cognovit, qui sermoni interfuerunt. conatus tamen nihilominus est aliis rationibus per colloquia de pace agere. Inter bina castra Pompei atque Caesaris unum flumen tantum intererat Apsus, crebraque inter se colloquia milites habebant, neque ullum interim telum per pactiones loquentium traiciebatur. mittit P. Vatinium legatum ad ripam ipsam fluminis, qui ea quae maxime ad pacem pertinere viderentur ageret, et crebro magna voce pronuntiaret, liceretne civibus ad cives de pace duos legatos mittere, quod etiam fugitivis ab saltu Pyrenaeo praedo
Abbreviated transcription (Latin):
remuterentur. neꝗ hanc rem illis esse impedimentum no
legatos caesaris reciꝑe neq periculum prestare eorum sea
totam rem ad pompeium reucere. unum instare de induo¬
is uehementissimeq contendere. Qua ubi Caesar intellexit
presentis periculi atq inopiae uitandae causa oratione in ltis¬
isse. neq ullam spem aut conditionem pacis afferre ad reli¬
quam cogitationem belli sese recepit. Bibulus multos dies
terra prohibitus & grauiore morbo & frigore ac labore in¬
plicitus cum neq curari poss&r neꝗ susceptum officium de¬
serere uell& uim morbi sustinere non potuit. Eo mortus
id neminem unum summa imperii redit. sed separatim
suam quisq classem ad arbitrium suum administrabat.
ibullius sedato tumultu quem repentinus aduentus Cacsa¬
is concitauerat. ubi primum rursus adhibito libone & .l.
luceio & theofane quibus communicare de maxximis rebus

Expanded text:
remitterentur, neque hanc rem illi esse impedimento. Libo neque remitterentur, neque hanc rem illi esse impedimento. Libo neque legatos Caesaris recipere neque periculum praestare eorum, sed totam rem ad Pompeium reicere; unum instare de indutiis vehementissimeque contendere. quem ubi Caesar intellexit praesentis periculi atque inopiae vitandae causa omnem orationem instituisse, neque ullam spem aut condicionem pacis adferre, ad reliquam cogitationem belli sese recepit. Bibulus multos dies terra prohibitus et graviore morbo ex frigore ac labore inplicitus, cum neque curari posset neque susceptum officium deserere vellet, vim morbi sustinere non potuit. eo mortuo ad neminem unum summa imperii redit, sed separatim suam quisque classem ad arbitrium suum administrabat. Vibullius sedato tumultu, quem repentinus Caesaris adventus concitaverat, ubi primum reversus est, adhibito Libone et L. Lucceio et Theophane, quibuscum communicare de maximis rebus
Abbreviated transcription (Latin):
se habere. propterea quod de consilii sententia summa beli
rerumq omnium pompeio pmiserint. sed postulatis Caesitꝰ
cognitis missuros ad pompeium: atqillum reliqua perse
acturum hortantibus ipsis. interea manerent induciae dum
ab illo rediri possent. neue alter alteri nocere poss&. huc ad¬
dit pauca de causa & de copiis auxcilusq suis. Quibus rebus
neq tum respondendum Caesar existineq nunc ut memore
prodatur satis causae putamus. fostulabat Caesar ut legatos
sibi ad pompeium sine piculo mittere licer&. idq ipsi fore
recipent: aut acceptos per se ad eum ꝓducerent.Quod ad in¬
ducias ptiner& sic belli rationem esse diuisam ut illi classen¬
& naues auxiliaq sua impedirent. ipse aqua terraq prohibt¬
r& eos. si hoc sibi remitti uellent remitterent ipsi de marit¬
mis custodiis. si illud tenerent se quoq id retenturum. ni¬
hilominus tamen agi posse de compositione ut haec non

Expanded text:
am habere, propterea quod de consilii sententia summam belli am habere, propterea quod de consilii sententia summam belli rerumque omnium Pompeio permiserint. sed postulatis Caesaris cognitis missuros ad Pompeium, atque illum reliqua per se acturum hortantibus ipsis. interea manerent indutiae, dum ab illo rediri posset, neve alter alteri noceret. huc addit pauca de causa et de copiis auxiliisque suis. Quibus rebus neque tum respondendum Caesar existimavit, neque nunc, ut memoriae prodatur, satis causae putamus. postulabat Caesar, ut legatos sibi ad Pompeium sine periculo mittere liceret idque ipsi fore reciperent aut acceptos per se ad eum perducerent. quod ad indutias pertineret, sic belli rationem esse divisam, ut illi classe naves auxiliaque sua impedirent, ipse ut aqua terraque eos prohiberet. si hoc sibi remitti vellent, remitterent ipsi de maritimis custodiis; si illud tenerent, se quoque id retenturum. nihilominus tamen agi posse de compositione, ut haec non
Abbreviated transcription (Latin):
tirestribus pree̾rat uelle se de maximis rebus cum Caesare loq
s̃ sibi facultis detur. Nuc addunt pauca rei confirmande cau¬
N ut de compositione acturi uiderentur. interim postulant ut
int inducie. atq abhis impetrant. magnum enim quod af¬
fereant uidebatur. & caesarem perfeturum id summe scie
pore cum legione una profectus erat ad recipiendas ulterioes
cuitates & rem frumentariam expediendam qua anguste
nor ab acilio & murco per litteras factus de postulatis libo¬
nis & bibuli legionem relinquit. ipse oricum reuertitur. Eo
cum ueniss& cuocantur illi ad colloqum. prodit libo. neq
ixcisat bibulum quod is iracundia summa erat. inimicitiaᷤ
conceptis. ob eam rem collequm uitasse ne res maxime spei¬
maxun &q utilitatis eius iracundia impedirentur. pompe
summam esse ac fuisse semper uoluntatem ut componereaur
atq ab armis discederetur. sed potestatem huius rei nullm¬

Expanded text:
terrestribus praeerat: velle se de maximis rebus cum Caesare loqui, terrestribus praeerat: velle se de maximis rebus cum Caesare loqui, si sibi eius facultas detur. huc addunt pauca rei confirmandae causa, ut de compositione acturi viderentur. interim postulant, ut sint indutiae, atque ab iis impetrant. magnum enim, quod adferebant, videbatur, et Caesarem id summe sciebpore cum legione una profectus ad recipiendas ulteriores civitates et rem frumentariam expediendam, qua anguste bi certior ab Acilio et Murco per litteras factus de postulatis Libonis et Bibuli legionem relinquit; ipse Oricum revertitur. eo cum venisset, evocantur illi ad colloquium. prodit Libo atque excusat Bibulum, quod is iracundia summa erat inimicitiasque conceptas; ob eam causam colloquium vitasse, ne res maximae speimaximaeque utilitatis eius iracundia impedirentur. Pompei summam esse ac fuisse semper voluntatem, ut componeretur atque ab armis discederetur, sed potestatem eius rei null
Abbreviated transcription (Latin):
casi totius exercitus casus constituit. Bibulus ut supra dia
mus erat in classe ad orieum. & sicuti mari portibusqꝗ s acbs
mohibebat ita ipse omni terra earum regionum prohibebat᷑.
sesidiis enim dispositis omnia litora a Cacsare tenebantur. ne
dsficultate. suminisq angustus rei necessari e premebantur. ad¬
eo ut egeretur sicuti reliquum commeatum ita ligna atqaqua
oryram nauibus onerariis supportare. Atꝗuno tempore acci
ait ut dificilioribus usus tempestatibus ex pellibus quibus
crant tecte naues nocturnum excipere rorem cogerentur. qua ᷤ
inte difficultates patienter atq e quo animo ferebint. neq sibi
nudanda litora & relinquendos portus existimabant. Sed cũ
sent in quibus demonstraui angustus ac se libo cum bibulo
oniunxiss& loquuntur ambo ex nauibus cum.M. acilio &
lino mureo legitis quorum alter oppidi muris alter presidus

Expanded text:
casu totius exercitus salus constitit. Bibulus, ut supra demcasu totius exercitus salus constitit. Bibulus, ut supra demonstratum est, erat in classe ad Oricum, et sicuti mari portibusque Caesarem prohibebat, ita ipse omni terra earum regionum prohibebatur. praesidiis enim dispositis omnia litora a Caesare tenebantur, neqdifficultate, summisque angustiis rerum necessariarum premebantur, adeo ut cogerentur sicuti reliquum commeatum ita ligna atque aquam Corcyra navibus onerariis supportare, atque etiam uno tempore accidit, ut difficilioribus usi tempestatibus ex pellibus, quibus erant tectae naves, nocturnum excipere rorem cogerentur. quas tamen difficultates patienter atque aequo animo ferebant, neque sibi nudanda litora et relinquendos portus existimabant. sed cum essent in quibus demonstravi angustiis ac se Libo cum Bibulo coniunxisset, loquuntur ambo ex navibus cum M'. Acilio et Statio Murco legatis, quorum alter oppidi muris, alter praesidiis
Abbreviated transcription (Latin):
supponit in finibus apolloniatium ut castellis uigilusꝗ hene
merita ciuitates tut.e essent presidio. ibiq reliquarum ex ita¬
lia legionum aduentum expectare & sub pellibus hie mare
constituit. Noc idem pompeius fecit. & trans flumen thabsu
positis castris eo copias omnes auxiliaq conduxit.Calenus
legionibus equitibusq brundusii in naues impositis ut erit
preceptum a Cacsare. quantum nauium facultatem habebat
naues soluit. paulumq progressus a portu litteras a Cacsare ae¬
cepit quibus est certior factus portum litoraqomnia classibis
aduersariorum teneri. quo cognito se in portum recepit. nauel
omnes reuocat. Una exhis quae perscuerauit neq imperio cal¬
n obtempauit quod erat sine militibus priuatosq consilio
dministrabatur delata oricum atqa bibulo expugnata est
qui de seruis liberisq omnibus ad impuberes supplicium su¬
mit. & ad unum interficit. Ita in exiguo tempore magnoq

Expanded text:
ponit in finibus Apolloniatium, ut castellis vigiliisque bene ponit in finibus Apolloniatium, ut castellis vigiliisque bene meritae civitates tutae essent praesidio, ibique reliquarum ex Italia legionum adventum expectare et sub pellibus hiemare constituit. hoc idem Pompeius fecit et trans flumen Apsum positis castris eo copias omnes auxiliaque conduxit. Calenus legionibus equitibusque Brundisii in naves inpositis, ut erat praeceptum a Caesare, quantam navium facultatem habebat, naves solvit, paulumque a portu progressus litteras a Caesare accepit, quibus est certior factus portus litoraque omnia classibus adversariorum teneri. quo cognito se in portum recipit navesque omnes revocat. una ex his quae perseveravit neque imperio Caleni obtemperavit, quod erat sine militibus privatoque consilio administrabatur, delata Oricum atque a Bibulo expugnata est; qui de servis liberisque omnibus ad inpuberes supplicium sumit et ad unum interficit. ita exiguo tempore magnoque
Abbreviated transcription (Latin):
quoq & relique finitime ciuitates. totaq epirus legatis ad
Caesarem missis quae imperar& facturos se pollicentur.
At pompeius cognitis his rebus quae erant orici atq apol¬
lonie gestte dyrrachium timens diurnis eo nocturnisq
itineribus contendit. simul & saesarem appropinquare
dicebatur: tantusq terror incidit eius exercitui quod prpe¬
rans noctem diei coniunxerat neq iter intermiserat ut p¬
ne omnes in epiro finitimisq regionibus signa relinquerent
complures arma proncerent: ac fugae simile iter uideretur.
Sed cum prope dyrrachium pompeius constitiss& castriq me¬
tari uississ& perterrito etiam tum exercitu princeps labienu
processit: uirauitq se eum non deserturum. cundemꝗ casum
subiturrum quencunq fortuna tribuiss&. hoc idem reliqui
nis exercitus uirat. Caesar profecto occupato itinere ad dyr¬
rachium finem properandi facit. castraq ad flumen habus

Expanded text:
et reliquae finitimae civitates totaque Epirus et legatis ad et reliquae finitimae civitates totaque Epirus et legatis ad Caesarem missis, quae imperaret, facturos pollicentur. At Pompeius cognitis his rebus, quae erant Orici atque Apolloniae gestae, Dyrrachio timens diurnis eo nocturnisque itineribus contendit. simul Caesar adpropinquare dicebatur; tantusque terror incidit eius exercitu, quod properans noctem die coniunxerat neque iter intermiserat, ut paene omnes ex Epiro finitimisque regionibus signa relinquerent, complures arma proicerent, ac fugae simile iter videretur. sed cum prope Dyrrachium Pompeius constitisset castraque metari iussisset, perterrito etiam tum exercitu princeps Labienus procedit iuratque se eum non deserturum eundemque casum subiturum, quemcumque ei fortuna tribuisset. hoc idem reliqui nis exercitus iurat. Caesar praeoccupato itinere ad Dyrrachium finem properandi facit castraque ad flumen Apsum
Abbreviated transcription (Latin):
ribus itineribus apolloniam petere cepit: ne Caesar ore ma¬
ritime ciuitates occupar&. At ille expositis militibus eodem
die oricum proficiscitur. Quo cum ueniss& .l. torquatus qui
ussii pompen oppido preerat presidiumq ibi partinorum
haibebat conatus clausis portis oppidum defendere graecos
murum ascendere atq arma cape uissit. Illi autem cum con¬
etiam sponte Caesarem recipere conarentur desꝑatis omnib
uixiliis portas apuit. & se atq oppidum Caesari dedit. in co¬
lumisq ab eo conseruatus est. Recepto Caesar orico nulla ĩ¬
rerposita mora apolloniam proficiscitur. Eius aduentu au¬
dito . l. straberius qui ibi preerat aquam comportare in arce
itꝗ eam munire obsidesq ab apolloniatibus exigere cepit.
illi uͦ daturos se negare neq portas consuli preclusuros
git ab apollonia straberius. Illi ad Cacsarem legatos mittũt:
oppidoq recipiunt. Hoc sequuntur billidenses amathini

Expanded text:
ribus itineribus Apolloniam petere coepit, ne Caesar orae maribus itineribus Apolloniam petere coepit, ne Caesar orae maritimae civitates occuparet. at ille expositis militibus eodem die Oricum proficiscitur. quo cum venisset, L. Torquatus, qui iussu Pompei oppido praeerat praesidiumque ibi Parthinorum habebat, conatus portis clausis oppidum defendere, cum Graecos murum ascendere atque arma capere iuberet, illi autem se cona sponte Caesarem recipere conarentur, desperatis omnibus auxiliis portas aperuit et se atque oppidum Caesari dedidit incolumisque ab eo conservatus est. Recepto Caesar Orico nulla interposita mora Apolloniam proficiscitur. eius adventu audito L. Staberius, qui ibi praeerat, aquam comportare in arcem atque eam munire obsidesque ab Apolloniatibus exigere coepit. illi vero daturos se negare neque portas consuli praeclusuros git Apollonia Staberius. illi ad Caesarem legatos mittunt oppidoque recipiunt. hos sequuntur Byllidenses Amantini
Abbreviated transcription (Latin):
fider&. Conditiones pacis quoniam antea conuenire nõ
potuissent romae a senatu & a populo peti debere. Int
rea & rei .p. & ipsis placere oportere si uterq in contione
statim uirauiss& se triduo proximum exercitum dimi¬
surum. dispositis armis auxiliisq quibus nunc confidi¬
rent necessario populi senatusq iudicio fore utrunq cn¬
tentum. haec quo facilius pompeio probari possent omne
suas terrestres urbiumq copias dimissurum. Bibulus his
expositis corcyrȩ non minus necessarium esse existima¬
uit de repentino aduentu Caesaris pompeium fieri ceri¬
orem uti ad id consilium cape poss& ante qͣ de madaus
ioi incip& atq eidem continuato nocte atq die itinere ac om¬
sibus copis mutatis ad celeritatem iumentis ad pompeiũs
contendit ut adesse Caesarem nuntiar&. Pompeius erat eo
tmpore in candauia: iterq ex macedonia in hyberna apol¬
loniam dirachiumꝗ habebat. sed re noua perturbatus maio¬

Expanded text:
nfideret. condiciones pacis quoniam antea convenire non nfideret. condiciones pacis quoniam antea convenire non potuissent, Romae ab senatu et a populo peti debere. interesse id rei publicae et ipsis placere oportere, si uterque in contione statim iuravisset se triduo proximo exercitum dimissurum. depositis armis auxiliisque, quibus nunc confiderent, necessario populi senatusque iudicio fore utrumque contentum. haec quo facilius Pompeio probari possent, omnes suas terrestris urbiumque copias dimissurum. Vibullius expositus Corcyrae non minus necessarium esse existimavit de repentino adventu Caesaris Pompeium fieri certiorem, uti ad id consilium capere posset, ante quam de mandatis agi inciperetur, atque ideo continuato nocte ac die itinere atque omnibus oppidis mutatis ad celeritatem iumentis ad Pompeium contendit, ut adesse Caesarem nuntiaret. Pompeius erat eo tempore in Candavia iterque ex Macedonia in hiberna Apolloniam Dyrrachiumque habebat. sed re nova perturbatus maio
Abbreviated transcription (Latin):
iudicauerat quem cum mandatis ad .cN. pompeum n¬
ter&. eundemq apud. cN. Pompeium auctoritatem hi¬
bere intelligebat. Erat autem haec summa mandatorum
debere utrunq ꝓtinaciae finem facere & ab armis disceden
neq amplius fortunam periclitari. satisq esse magna utr̃iq
in commoda accepta quae pro disciplina & preceptis habt
possent ut reliquos casus timerent. Illum italia expulsũ
amissa sicilia & sardinia duabusq hispaniis & cohortibis
curionis & detrimento afraniani exercitus tanto. mili¬
tumq deditione ad corcyram. proinde sibi ac rei .p. parce¬
rent. Quantum in bello fortuna poss& iam ipsi in comodis
suis satis essent documento. hoc unum est tempus de pace
agendi dum sibi uterq confider&. & pares ambo uideren¬
tur. Si uͦ paululum alteri modo tribuiss& fortuna non
esse usurum conditionibus pacis eum qui suꝑior uideret
neq fore ea parte contentum qui se omnia habiturum co¬

Expanded text:
iudicaverat, quem cum mandatis ad Cn. Pompeium miudicaverat, quem cum mandatis ad Cn. Pompeium mitteret, eundemque apud Cn. Pompeium auctoritatem habere intellegebat. erat autem haec summa mandatorum: debere utrumque pertinaciae finem facere et ab armis discedere neque amplius fortunam periclitari. satis esse magna utrimque incommoda accepta, quae pro disciplina et praeceptis habere possent, ut reliquos casus timerent: illum Italia expulsum amissa Sicilia et Sardinia duabusque Hispaniis et cohortibus Curionis et detrimento Africani exercitus et Antoni militumque deditione ad Curictam. proinde sibi ac rei publicae parcerent, cum quantum in bello fortuna posset, iam ipsi incommodis suis satis essent documento. hoc unum esse tempus de pace agendi, dum sibi uterque confideret et pares ambo viderentur; si vero alteri paulum modo tribuisset fortuna, non esse usurum condicionibus pacis eum, qui superior videretur, neque fore aequa parte contentum, qui se omnia habiturum co
Abbreviated transcription (Latin):
legius auxilium ab eo petebant. reliqua ut poterant in commo¬
ai per se sustinebant. & longo interposito spatio cum diutur¬
nitis opugnationis negligentiores octaui anos feciss& nacti
cccasionem ineriiani temporis discessu eorum pueris muli¬
cribus in inuro dispositis nequid quotidianae consuetudinis
aciacraretur ipsi manu facta cum his quos nnp manumis¬
sos liberauerant in proxima octauii castra irrumpunt. His
xpuguatis codem impetu altera sunt adorti. inde tertia &
ini. & deinceps reliqua. omnibusq eos castris expulerunt.
a magno numero interfecto reliquos atq ipsum octauium
& tantis detrimentis receptis octauius despata oppugnatione
oppidi dyrrachium sese ad pompeium recepit. De monstraui¬
mus .l.bibulum rufum pompen prefectum bis in potestate
uenisse caesaris atq ab eo esse dimissum semel ad corfinu
atrum in bispatua. huc pro suis beneficus caesar idoneum

Expanded text:
legatis auxilium ab eo petebant; reliqua, ut poterant, incommolegatis auxilium ab eo petebant; reliqua, ut poterant, incommoda per se sustinebant. et longo interposito spatio cum diuturnitas oppugnationis neglegentiores Octavianos effecisset, nacti occasionem meridiani temporis discessu eorum pueris mulieribusque in muro dispositis, nequid cotidianae consuetudinis desideraretur, ipsi manu facta cum iis quos nuper maxime liberaverant, in proxima Octavi castra inruperunt. his expugnatis eodem impetu altera sunt adorti, inde tertia et quarta et deinceps reliqua, omnibusque eos castris expulerunt et magno numero interfecto reliquos atque ipsum Octavium  tantis detrimentis acceptis Octavius desperata oppugnatione oppidi Dyrrachium sese ad Pompeium recepit. Demonstravimus L. Vibullium Rufum, Pompei praefectum, bis in potestatem pervenisse Caesaris atque ab eo esse dimissum, semel ad Corfinium, iterum in Hispania. hunc pro suis beneficiis Caesar idoneum
Abbreviated transcription (Latin):
ullum laborem aut munus despiciens neq subsidium ex¬
pectans. si in caesaris complexim uenir& sed post discessu
liburnarum ex ilirico.M. octauius cum his quas habebat na¬
hissam a caesiris amicitiam auertit. Conuentum salonis cu
nes pollicitationibus neq denuntiatione piculi permouere
poss& oppidum oppugnare instituit. Est autem oppidum &
loel natura & colle munitum. Sed celeriter ciues.r. ligneis
esienis tarribus sele muniuerunt. & cum essent infirmi ad
dsisbendum pp paucitatem hominum confecti uulneribus
iͥ extremum auxilium descenderunt. seruosq omnes pu¬
beres liberauerunt. & presectis omnium mulierum crinibus
iormenta effecerunt. Quorum cognita sententia octauius qui¬
nis castris oppidum circundedit. atq uno tempore obsidione
& oppugnationibus eos premere cepit. Illi omnia ppeti piti
maxime a re frumentiria laborabant. qui remissis ad caesare

Expanded text:
ullum laborem aut munus despiciens neque subsidium exullum laborem aut munus despiciens neque subsidium exspectans, si in Caesaris complexum venire posset. Discessu Liburnarum ex Illyrico M. Octavius cum iis quas habebat nabarbaris Issam a Caesaris amicitia avertit. conventum Salonis cum neque pollicitationibus neque denuntiatione periculi permovere posset, oppidum oppugnare instituit. est autem oppidum et loci natura et colle munitum. sed celeriter cives Romani ligneis effectis turribus sese munierunt, et cum essent infirmi ad resistendum propter paucitatem hominum crebris confecti vulneribus, ad extremum auxilium descenderunt servosque omnes puberes liberaverunt et praesectis omnium mulierum crinibus tormenta effecerunt. quorum cognita sententia Octavius quinis castris oppidum circumdedit atque uno tempore obsidione et oppugnationibus eos premere coepit. illi omnia perpeti parati maxime a re frumentaria laborabant. cui re missis ad Caesarem
Abbreviated transcription (Latin):
aduentu fama omnino in eius regiones perferretur. Expo¬
sitis militibus naues eadem nocte brundusium a Caesare
remittuntur. ut reliquae legiones equitatusq transportan
poss&. Nuic officio prepositus erat fufius calenus legitus
qui celeritatem in transportandis legionibus adhiber&. sed
seruis a terra prouecte naues nequse nocturna aura inre¬
deundo offenderunt. Bibulus enim corcyre certior fictus
de aduentu Caesaris sperans alicui se parti onustarum na¬
uium occurrere posse nauibus occurrit. & nactus cirates
.xxx. in eas diligentiae suae ac doloris iracundia erupit on¬
nesq incendit. eodemq igne nautas dominosq nauium in¬
terfecit magnitudine poene reliquos deterrere sperans. ho
confecto negocio a salonis ad orici portum & stationes lito¬
raq omnta longe lateq classibus occupauit. custodus dilio¬
tius expositis ipse grauissima hieme in naui excubans nes

Expanded text:
adventu fama omnino in eas regiones perferretur. Expoadventu fama omnino in eas regiones perferretur. Expositis militibus naves eadem nocte Brundisium a Caesare remittuntur, ut reliquae legiones equitatusque transportari possent. huic officio praepositus erat Fufius Calenus legatus, qui celeritatem in transportandis legionibus adhiberet. sed serius a terra provectae naves neque usae nocturna aura in redeundo ffenderunt. oBibulus enim Corcyrae certior factus de adventu Caesaris, sperans alicui se parti onustarum navium occurrere posse inanibus occurrit, et nactus circiter xxx in eas indiligentiae suae ac doloris iracundiam erupit, omnesque incendit eodemque igne nautas dominosque navium interfecit, magnitudine poenae reliquos terreri sperans. hoc confecto negotio a Sasonis ad Orici portum stationes litoraque omnia longe lateque classibus occupavit, custodiisque diligentius dispositis, ipse gravissima hieme in navibus excubans neque
Abbreviated transcription (Latin):
uetoria & ex sua liberalitate speraraent. Conclamantib
omnibus imperar& quod uell& quodcunq imperauiss&
se equo animo esse facturus.ii. non. ianuar naues soluit
impositis ut supra demonstratum est legionibus. uii. Post¬
pridie terram attigit grecorum saxea inter & alia loca pe¬
nculosa quietam nactus stationem & portus omnes times
quos teneri ab aduersariis arbitrabatur. ad eum locum quax¬
pellatur pharsalia omnibus nauibus ad unam incolumibis
milites exposuit. Erat oryci lucretius hispillo & minutuis ti¬
fus cum asiaticis nauibus.xuiii. quibus uisu. D. lelii preerat
M.bibulus cum nauibus. ex. cor&re. Sed neq hi sibi confili
ex portu prodire sunt ausi cum Caesar omnino. xii. naues la¬
gis auxilio duxiss& in quibus erat & ipse illi. neꝗ bibulus
impeditis nauibus dispersisq remigibus satis mature occur¬
rit. quod prius ad continentem iussus est Caesar qͣ de eus

Expanded text:
victoria et ex sua liberalitate sperarent, conclamantibus victoria et ex sua liberalitate sperarent, conclamantibus omnibus, imperaret quod vellet, quodcumque imperavisset, se aequo animo esse facturos, ii Nonas Ianuarias naves solvit. impositae, ut supra demonstratum est, legiones vii. postridie terram attigit. Cerauniorum saxa inter et alia loca periculosa quietam nanctus stationem et portus omnes timens, quod teneri ab adversariis arbitrabantur, ad eum locum qui appellabatur Palaeste, omnibus navibus ad unam incolumibus milites exposuit. Erat Orici Lucretius Vespillo et Minucius Rufus cum Asiaticis navibus xviii, quibus iussu D. Laelii praeerant, M. Bibulus cum navibus cx Corcyrae. sed neque hi sibi confisi ex portu prodire sunt ausi, cum Caesar omnino xii naves longas praesidio duxisset, in quibus erant constratae iiii, neque Bibulus impeditis navibus dispersisque remigibus satis mature occurrit, quod prius ad continentem visus est Caesar, quam de eius
Abbreviated transcription (Latin):
quem supra demonstrauimus numerum expleuerat. Eru¬
nenli uim maximam ex chessalia asia egypto creta. cyre¬
nis reliquisq regionibus comparauerat. tliemare dyrachio
pollonie. omnibusq oppidis maritimis constituerat. ut
nare transire caesarem prohiber&. eiusq rei causa omni
ora maritima classem disposuerat. Prcerat egyptus naui¬
bus pompeuis filius. asiaticis .D. labelius & .c. triarius. sy¬
nacis.c. cassius. rbodiis.M. marcellus cum .c. pompeio. li¬
brurnice atq̃ aithice classi tribonius libo & .M. octanuius.
ton tamen officio maritimo.M. bibulus prepositus cuncta
iaministrabat. ad hunc summa imperii respiciebat. Cae¬
sar ut brundusium uenit contionatus apud milites quo¬
niam prope ad finem laborum ac ꝑiculorum ess& per¬
uentum equo ut animo mancipia atq impedimenta in
itilia relinquerent. ipsi expediti naues conscenderent:
quo maior numerus militum poss& imponi. omniaꝗ ex

Expanded text:
quem supra demonstravimus numerum expleverat. Fruquem supra demonstravimus numerum expleverat. Frumenti vim maximam ex Thessalia Asia Aegypto Creta Cyrenis reliquisque regionibus comparaverat. hiemare Dyrrachii Apolloniae omnibusque oppidis maritimis constituerat, ut mare transire Caesarem prohiberet, eiusque rei causa omni ora maritima classem disposuerat. praeerat Aegyptiis navibus Pompeius filius, Asiaticis D. Laelius et C. Triarius, Syriacis C. Cassius, Rhodiis C. Marcellus cum C. Coponio, Liburnicae atque Achaicae classi Scribonius Libo et M. Octavius. toti tamen officio maritimo M. Bibulus praepositus cuncta administrabat; ad hunc summa imperii respiciebat. Caesar ut Brundisium venit, contionatus apud milites, quoniam prope ad finem laborum ac periculorum esset perventum, aequo animo mancipia atque inpedimenta in Italia relinquerent, ipsi expediti naves conscenderent, quo maior numerus militum posset inponi, omniaque ex
Abbreviated transcription (Latin):
preter has expectabat cum scipione ex syria legiones
duas. Sagictarios creta lacedemone exponto atq syria ri¬
bus. ĩi. deiotarus adduxerat.d.ariobarzanes ex cappado¬
cia. ad eundem numerum cotus ex tharacia dederat. & sa¬
salam filium miserat. ex macedonia.cc. erant quibus
rascipolis preerat excellenti uirtute.d. ex gabinianis ale¬
xandrie. gallos germanosq quos ibi .A. gabinis presidu
causa apud regem ptholemeũ reliquerat. Pompeius fili
cum classe adduxerat. dccc. quos ex seruis suis pastorũs
coegerat. ccc. tarcondarius castor & domnialus ex gello¬
geas tantundem. Horum alter una uenerat alter filium
siserat .cc. ex syria a commageno anthioco cui magna
olpeius premia tribuit. Missi erant in his pleriq hipoto¬
pote huc dardanos bessos partim mercenarios partim un¬
perio aut gratia comparatos. item macedones chessalos atq¬
dliquarumꝰ gentium & ciuitatum adiecerat. atq eum

Expanded text:
praeter has expectabat cum Scipione ex Syria legiones praeter has expectabat cum Scipione ex Syria legiones ii. sagittarios Creta, Lacedaemone, ex Ponto atque Syria rellos Deiotarus adduxerat, d Ariobarzanes ex Cappadocia; ad eundem numerum Cotus ex Thracia dederat et Sadalam filium miserat; ex Macedonia cc erant, quibus Rhascypolis praeerat, excellenti virtute; d ex Gabinianis Alexandria, Gallos Germanosque, quos ibi A. Gabinius praesidii causa apud regem Ptolomaeum reliquerat, Pompeius filius cum classe adduxerat; dccc ex servis suis pastorumque suorum numero coegerat; ccc Tarcondarius Castor et Domnilaus ex Gallograecia dederant — horum alter una venerat, alter filium miserat — ; cc ex Syria a Commageno Antiocho, cui magna Pompeius praemia tribuit, missi erant, in his plerique hippotoxotae. huc Dardanos, Bessos partim mercennarios, partim imperio aut gratia comparatos, item Macedones, Thessalos ac reliquarum gentium et civitatum adiecerat atque eum
Abbreviated transcription (Latin):
Pompeius annuum spatium ad comparandas copias nastis
quod uacuum a bello atq abhoste ociosum fuerat magnam
ex asia cicladibusq insulis corcyra athenis. ponto bithyna
cilicia. phenice. egypto classem coegerat. mͥgnam omnibus
locis aedificandam curauerat. magnam imperatam asiae
sẏria regionibusq omnibus & dinastis & thetrarcis & libe¬
ris acharia populis pecuniam exegerat. magnas societates
earum prouinciarum quas ipse obtinebat sibi numerare
coegerat. legiones effecerat ciuium .ro. uiiii.u. ex italia qͥs
traduxerat. unam ex sicilia ueteranam quam factam ex
duabus gemellam appellabat. unam ex creta & macedonu
ex ueteranis militibus qui dimissi suꝑiorib imꝑatoribus ĩ
his prouinciis consederant. duas ex asia quas lentulus con¬
sul scribendas curauerat. Preterea magnum numerum ex
thessalia. boetia. achaia. epiroq supplementi nomine in le¬
giones distribuerat. his antonianos milites ad miscuerat.

Expanded text:
Pompeius annuum spatium ad conparandas copias nactus, Pompeius annuum spatium ad conparandas copias nactus, quod vacuum a bello atque ab hoste otiosum fuerat, magnam ex Asia Cycladibusque insulis Corcyra Athenis Ponto Bithynia Syria Cilicia Phoenice Aegypto classem coegerat, magnam omnibus locis aedificandam curaverat, magnam imperatam Asiae Syriae regibusque omnibus et dynastis et tetrarchis et liberis Achaiae populis pecuniam exegerat, magnam societates earum provinciarum, quas ipse obtinebat, sibi numerare coegerat. Legiones effecerat civium Romanorum viiii: v ex Italia quas traduxerat; unam ex Cilicia veteranam, quam factam ex duabus gemellam appellabat; unam ex Creta et Macedonia ex veteranis militibus, qui dimissi a superioribus imperatoribus in his provinciis consederant; duas ex Asia, quas Lentulus consul conscribendas curaverat. praeterea magnum numerum ex Thessalia Boeotia Achaia Epiroque supplementi nomine in legiones distribuerat; his Antonianos milites admiscuerat.
Abbreviated transcription (Latin):
es& quoniam sui fecissent potestatem statuerat enu pͥus
he uidicio populi debere restitui qͣ suo beneficio uideri re¬
ceptos ne aut ingratus in referenda gratia aut arregans in
peripiendo popuili beneficio uideretur. Nis rebus & ferus
litnis comitisq omnibis pficiendis . xi. dies tribuit. dicta¬
mraq se abdicat: & ab turpe proficiscitur brundusiumq per¬
uenit. Folegiones.xii. eqtatum omnem uenire iusserat.
sed tantum nauium repperit ut anguste.xu. legionarium
nilitum .d.equitaes transportare possent. hoc unum ino¬
pa nauium caesari ad celeritatem conficiendi belli de¬
suit atq he ipse copiae hoc infrequentiores imponuntur qͦa
mult galli tot bellis defecerant. longumq iter ex hispania
magnum numerum diminuerat. & grauis autumnus in
ipulia circiimꝗ brundusium ex saluberrimis galliae & his¬
pine regionibus omnem exercitum ualitudie tentauerat.

Expanded text:
esset, quoniam sui fecissent potestatem. statuerat enim prius esset, quoniam sui fecissent potestatem. statuerat enim prius hos iudicio populi debere restitui quam suo beneficio videri receptos, ne aut ingratus in referenda gratia aut arrogans in praeripiendo populi beneficio videretur. His rebus et feriis Latinis comitiisque omnibus perficiendis xi dies tribuit dictaturaque se abdicat et ab urbe proficiscitur Brundisiumque pervenit. eo legiones xii, equitatum omnem venire iusserat. sed tantum navium repperit ut anguste xv milia legionariorum militum, d equites transportari possent. hoc unum inopia navium Caesari ad celeritatem conficiendi belli defuit. atque eae ipsae copiae hoc infrequentiores inponuntur, quod multi Gallia tot bellis defecerant longumque iter ex Hispania magnum numerum deminuerat, et gravis autumnus in Apulia circumque Brundisium ex saluberrimis Galliae et Hispaniae regionibus omnem exercitum valetudine temptaverat.
Abbreviated transcription (Latin):
creantur uilius caesar. & .P. seruilius. ls enin
erat annus quo per leges ei consulem fierilie¬
r&. Nis rebus confectis cum fides cota italia
s& angustior neq ereditae pecuniae soluerentur constituit
It irbitri darentur. per eos fierent extimationes possessionu
ꝓ reram quanti quaeq earum ante bellum fuiss& atq ea cre¬
dioribus traderentur. Ho & ad timorem nouarum tabu¬
lirum tollendum minuendumq qui fere bellum & ciuiles
aissensiones sequi consueuit. & ad debitorum tuendam exi¬
griones ad populum ferentibus non nullos ambitus pompe¬
alege dampnatos illis temporibus quibus in urbem presidia
lgionium pompeius habuerat. quae iudicia alis audientib
uidicibus aliis sententiam ferentibus singulis diebus erant p¬
secti in tegrum restituit. Qui se odio in ocio cunlis belli obtule¬
rant si sua opa in bello uti uell& proinde extimans ac si usus

Expanded text:
creantur Iulius Caesar et P. Servilius; is enim creantur Iulius Caesar et P. Servilius; is enim erat annus, quo per leges ei consulem fieri liceret. his rebus confectis, cum fides tota Italia esset angustior, neque creditae pecuniae solverentur, constituit ut arbitri darentur; per eos fierent aestimationes possessionum et rerum, quanti quaeque earum ante bellum fuisset, atque eae creditoribus traderentur. hoc et ad timorem novarum tabularum tollendum minuendumque, qui fere bella et civiles dissensiones sequi consuevit, et ad debitorum tuendam exiibunisque plebis rogationes ad populum ferentibus nonnullos ambitus Pompeia lege damnatos illis temporibus, quibus in urbe praesidia legionum Pompeius habuerat, quae iudicia aliis audientibus iudicibus, aliis sententiam ferentibus singulis diebus erant perfecta, in integrum restituit, qui se illi initio civilis belli obtulerant, si sua opera in bello uti vellet, proinde aestimans ac si usus
Abbreviated transcription (Latin):
litoribus contentio qui potissimum ex magno numero co¬
scenderent ut multitudine atq onore non nulli deprime¬
rentur. reliqui hox timore propius adire tardarentur. Qui¬
bus rebus accidit ut pauci milites patresq famili&e ꝗaut
gratia aut misericordia ualerent aut naues adnare poss&
recepti in siciliam incolumes puenirent. Reliquae eopiae
missis ad uarum noctu legatorum numero centurionibu
sese ei dederunt. Quarum cohortes militum postero die
ante oppidum iuba conspicatus suam esse predicans predi
magnam partem eorum interfici uissit. paucos electos in
regnum remisit. Cum uarus suam fidem ab eo ledi quere¬
ret᷑ neꝗ resistẽ auder& ipse eqͦ in oppidu uectꝰ prosequetib copli¬
rib senatorib qͦ in numero erat ser. sulpiciꝰ & licinius damasip¬
pus paucis dieb quae fieri uell& uticae costituit atq impauit
Dieb aeque post paucis se in regnũ cum omnibus copiis recepit.

Expanded text:
litoribus contentio, qui potissimum ex magno numero colitoribus contentio, qui potissimum ex magno numero conscenderent, ut multitudine atque onere nonnulli deprimerentur, reliqui hoc timore propius adire tardarentur. Quibus rebus accidit, ut pauci milites patresque familiae, qui aut gratia aut misericordia valerent aut naves adnare possent, recepti in Siciliam incolumes pervenirent. reliquae copiae missis ad Varum noctu legatorum numero centurionibus sese ei dediderunt. quorum cohortes militum postero die ante oppidum Iuba conspicatus, suam esse praedicans praedam, magnam partem eorum interfici iussit, paucos electos in regnum remisit, cum Varus suam fidem ab eo laedi uereretur neque resistere auderet. ipse equo in oppidum vectus prosequentibus compluribus senatoribus, quo in numero erat Ser. Sulpicius et Licinius Damasippus, paucis diebus quae fieri vellet, Uticae constituit atque imperavit, diebus aeque post paucis se in regnum cum omnibus copiis recepit.
Abbreviated transcription (Latin):
sinum agmen equorum reficiendorum causa sustitisse
demonstratum est. fuga touus exercitus procul animad¬
uersa sese in columes in castra conferunt. milites ad unu
omnes interficiuntur. His rebus cognitis martius rufus
quaestor in castris relictus a curione cohortatus suos ne
animo deficiant. illi orant atq obsecrant in siciliam na¬
uibus reportentur. Pollicetur magistrisq unꝑat nauiũ
ut primo uespe omnes scaphas ad litus appulsas habeãt
Sed tantus fuit omnium terror ut ali adesse copias uibe
dicerent alii cum legionibus instare uarum iamq se pulue¬
rem uenientium cernere. Quarum rerum nihil omninox
ciderat: alii classem hostium celeriter aduolaturam suspi¬
carentur. itaq perterritis omnibus sibi quisq consulebat. qui
in classe erant proficisci properabant. Horum fuga nauiu
oneriariarum magistros incitabat. Pauci lenunculi ad of¬
ficium imperiumq conueniebant. Sed tanta erat complens

Expanded text:
simum agmen equorum reficiendorum causa substitisse simum agmen equorum reficiendorum causa substitisse demonstratum est, fuga totius exercitus procul animadversa sese incolumes in castra conferunt. milites ad unum omnes interficiuntur. His rebus cognitis Marcius Rufus quaestor in castris relictus a Curione cohortatur suos, ne animo deficiant. illi orant atque obsecrant, ut in Siciliam navibus reportentur. pollicetur magistrisque imperat navium, ut primo vespere omnes scaphas ad litus adpulsas habeant. sed tantus fuit omnium terror, ut alii adesse copias Iubae dicerent, alii cum legionibus instare Varum iamque se pulverem venientium cernere, quarum rerum nihil omnino acciderat, alii classem hostium celeriter advolaturam suspicarentur. itaque perterritis omnibus sibi quisque consulebat. qui in classe erant, proficisci properabant. horum fuga navium onerariarum magistros incitabat; pauci lenunculi ad officium imperiumque conveniebant. sed tanta erat completis
Abbreviated transcription (Latin):
postium circundata tenebatur. hi de sua salute desperã¬
res ut extremo uite tempore homines facere consuerunt
iut suam mortem miserebantur aut parentes suos com¬
nendabant. si quos ex eo periculo fortuna seruare potu¬
s& plena erant omnia timoris & luctus. Curio ubi per¬
rerritis omnibus neq cohortationes suas neq preces audiri
intelligit. unum ut miseris in rebus spem reliquam salu¬
tis esse arburatus proximos colles capere uniuersos atq
co signa inferri uib&. hos quoq preoccupat missus a sa¬
burra equitatus. Cum uͦ ad summam desperationem no¬
siti perueniunt & partem fugientes ab equitatu interfi¬
auntur partim integri procumbunt. hortatur curionẽ
fuga salutem perat. atq in castra contendat. & se ab eono
quem a caesare fideicomissum accepat. in eius conspectu
reuersurum affirmat. atq ita prelians interficitur. equi¬
tes ex preio perpauci se recipiunt. Sed hi quos ad nouis¬

Expanded text:
hostium circumdata tenebatur. hi de sua salute desperanhostium circumdata tenebatur. hi de sua salute desperantes, ut extremo vitae tempore homines facere consuerunt, aut suam mortem miserabantur aut parentes suos commendabant, siquos ex eo periculo fortuna servare potuisset. plena erant omnia timoris et luctus. Curio ubi perterritis omnibus neque cohortationes suas neque preces audiri intellegit, unam ut in miseris rebus spem reliquam salutis esse arbitratus proximos colles capere universos atque eo signa inferri iubet. hos quoque praeoccupat missus a Saburra equitatus. tum vero ad summam desperationem nostri perveniunt et partim fugientes ab equitatu interficiuntur, partim integri procumbunt. hortatur Curionem fuga salutem petat atque in castra contendat, et se ab eo non , quem a Caesare fidei commissum acceperit, in eius conspectum reversurum confirmat atque ita proelians interficitur. equites ex proelio perpauci se recipiunt; sed ii quos ad novis