comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
partibo facta. alieno nomme ⁊u̾e
ꝙducebant. insolidum locatori
s obligati.iuis ci cõpetens ꝯuemẽ¬
diquem uelit ñ debeat auferri: Ha¬
betis sane uos facultatẽ locatori
offerendi debitum ⁊ ut tranffcrã¬
tur mug ea que obhanc ducti¬
onc̃ abhis quoꝵ nomine inqeta¬
mim obligata sunt postulandi.
ihii ꝗ auob̃ redemerãt frumentũ
⁊ ordeum annonc inferendum
accepta pecuma fidem fefellcrũt.
ex locato agere cum lus potestis.
potes.penamq: quam prestan
rupta ꝯuentionis fide placuit:
cxigere ac retinere potes.D.

Expanded text:
partibus facta, alieno nomine convomnes qui conducebant in solidum locatori sunt obligati, ius ei competens conveniendi quem velit non debeat auferri. Habetis sane vos facultatem locatori offerendi debitum et, ut transferantur in vos ea, quae ob hanc conductionem ab his quorum nomine inquietamini obligata sunt, postulandi.Si hi, qui a vobis redemerant frumentum et hordeum annonae inferendum, accepta pecunia fidem fefellerunt, ex locato agere cum his potestis. potes poenamque, quam praestari rupta conventionis fide placuit, exigere ac retinere potes.
Abbreviated transcription (Latin):
arenani uł filia. uł que merti¬
momis publicis p̾fuit. filior¬
susceptos in numcro legitimo¬
rum habere uolucrint. aut
propno uidicio. uł nr̃i prerogca¬
tiua rescripta. ¶Ita ut quicd
talib lib̾is pater donau̾it. siue

Expanded text:
arenarii filia vel quae mercimoniis publicis praefuit susceptos filios in numero legitimorum habere voluerint aut proprio iudicio aut nostri praerogativa rescripti : ita ut, quidquid talibus liberis pater donaverit, sive
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ dotata. Sancimus itaq in
huiuismocdi omnibꝰ casibus
nullis monum̃tis iem indi¬
tas eẽ huuismodi donationes.
⁊ mulierem dotem suam ip̃a
habere. cum fortuitus casus
hoc lucrum ei addidit. ⁊ firm¬
t̾ hoc ad cam ꝑman̾e. nisi ip̃e
ꝗ ab imitio dotem dedit. sibi
dari huiusmoli casum stipła¬
tus ẽ. Tunc ⁊ enim cum neq
abinitio suspicio aliqua lib̾¬
oꝵ concurrit. sed sibi omnẽ
rem ille ꝗ dotem dedit pepige¬
rit. hunsmodi tractatus locũ
hab̾e ñ potest. at quin malip
omnib casio inqb ip̃e non
stipulaius ẽ iristrae ue mu¬
lier hx ꝓprium habeat solaci¬
um ꝑactõem dotisi simuliq.
modo siquis extrancoꝵ. id est
ꝗ eum ꝓ quodat ñ in potesta¬
te habrat ꝓ alio ante nuptrs
donatione nupture declit ⁊¬
mulieri. ⁊ nccessaria monum̾¬
ta adhibu̾it. cum excedat⁊
sũmã legitimã donatõ. uł ñ
minor mat̾ familias nuptã
sit. ñ solum ad cam cui ante
nuptias donatio datur mo

Expanded text:
indotata. Sancimus itaque in huiusmodi omnibus casibus nullis monumentis rem inditas esse huiusmodi donationes et mulierem dotem suam ipsam habere, cum fortuitus casus hoc lucrum ei addiderit, et firmiter hoc apud eam permanere, nisi ipse, qui ab initio dotem dederit, sibi dari huiusmodi casum stipulatus est: tunc etenim, cum neque ab initio suspicio aliqua liberorum concurrit, sed sibi omnem rem ille qui dotem dedit pepigerit, huiusmodi tractatus habere locum non potest. Atqui in aliis omnibus casibus, in quibus ipse non stipulatus est, tristitiae suae mulier hoc proprium habeat solacium per actionem dotis. Similique modo si quis extraneorum id est qui eum pro quo dat non in potestate habeat pro alio ante nuptias donationem nupturae dedit mulieri et necessaria monumenta adhibuerit, cum excedat summam legitimam donatio, vel non minor mater familias nuptura sit, non solum ad eam, cui ante nuptias donatio datur, mo
Abbreviated transcription (Latin):
ã. Adcrispinumtationũ . R¬
iqs ꝑ absentiam nominatus.
uł ad duum uiratꝰ alioꝵq
honoꝵ infulas. uł munus a¬
liqd̃ cuccatꝰ. ad ꝓuccationis
auxilium cucur̾ent. ex eo dic
intponende appeuationis duo¬
rum mensum tp̃ra ci compu¬
tanda sunt. exquo ꝯtrase cele¬
bratã nominatõem didicis¬
se monstraintislam present
ꝗ factam noĩatrem cognouit.

Expanded text:
A. ad Crispinum. Si quis per absentiam nominatus vel ad duumviratus aliorumque honorum infulas vel munus aliquod evocatus ad provocationis auxilium cucurrerit, ex eo die interponendae appellationis duorum mensum tempora ei computanda sunt, ex quo contra se celebratam nominationem didicisse monstraverit. nam praesenti, qui factam nominationem cognovit
Abbreviated transcription (Latin):
ntic atq stipendia pu̾tat etiam su
nõ fea ti nomins pobirptionẽ detule¬
exit induitum ac siꝗs formã amissis¬
xiusdem modi doccbitur obtulisse
inloco exquo indecent̾ emerserat
reu̾tatimr ut is graducer̾o antece¬
dat. quẽ stipendia meliora uellabor.
prolixior fec̾it añm.IMpato¬

Expanded text:
tiamsi nostri numinis per obreptionem detulerit indultum: ac si formam istius modi docebitur obtulisse, in locum, ex quo indecenter emerserat, revertatur, ut is gradu ceteros antecedat, quem stipendia longiora vel labor prolixior fecerit ant
Abbreviated transcription (Latin):
tantib. tum ꝑaliam restitutr̃ẽ
adur prephata hereclitatem
ne ludibrio leges ei fiant se¬
pius eandem ⁊ amplectiri res¬
emĩ qd̃ pat̾ fecit ratum ñ habu¬
it. ⁊ ꝓpt hoc restitutꝰ ẽ ⁊ quomͦ
ferendo iudeatur iteru idici¬
u amplectens. qd ⁊ post patͦs
uolipitatem ꝯtraria affectõe
au̾it infante filio ꝯstituto ip̃e
aut filius postea. ul ad huc ĩ
sacris ꝯstituts uł patria potes¬
tate lib̾uto ad eund am ec̃ t̾¬
didit eandem hereditate uice¬
tiam damus ei ui i fin niris
efficiatur. tutorib uł curato¬
rib eius hecditatem adux nĩ¬
llo p̾nidicio ex recusatõe pat̾¬
na ei generando Simnilimodo¬

Expanded text:
tantibus iterum per aliam restitutionem adire praefatam hereditatem, ne ludibrio leges ei fiant saepius eandem et amplecti et resenim quod pater fecit ratum non habuit et propter hoc restitutus est, quomodo ferendus videatur iterum iudicium amplectens, quod et post patris voluntatem contraria adfectione e autem filius postea vel adhuc in sacris constitutus vel patria potestate liberatus adeundam esse crediderit eandem hereditatem, licentiam damus ei vel, si sui iuris efficiatur, tutoribus vel curatoribus eius hereditatem adire, nullo praeiudicio ex recusatione paterna ei generando: simili
Abbreviated transcription (Latin):
pet̾e Que iin leg atis ⁊ fidei¬
cõmissis tam specialib quar
pumu̾sitatẽ relictis ⁊ ̃. aliis
causis quas supra enumera¬
uimus. similimͦ eis obsuãda
abo familias donantur. siue

Expanded text:
et in legatis et fideicommissis tam specialibus quam per universitatem relictis et in aliis causis, quas supra enumeravimus, similibusque eis observanda is familias donantur, sive
Abbreviated transcription (Latin):
ue p̾finitis nec um cxcessit
dics. hunc expectariꝯuenit. cu
ñ remitti pena facile publice
int̾ sit. ne ad maleficia ttincre
qsquã ꝓsiliat.d. aa. ⁊cc̃.
Agathemero.
cnansua dictã sententia p̾sici
prouncie reuccare ñ licet. ꝙ

Expanded text:
praefinitus necdum excessit dies, hunc expectari convenit, cum non remitti poenam facile publice intersit, ne ad maleficia temere quisquam prosiliat. Idem AA. et CC. Agathemero. Poenam sua dictam sententia praesidi provinciae revoc
Abbreviated transcription (Latin):
uie emancipatis filiis res
donasti. siue mnpotestate ꝯsti¬
tutis. ⁊ sui iuris effectis acte¬
nentib ñ ad emisti. blandin
tibi ñ debes uclut res donats
expenitentia liceat auferre.
¶Sane sica que in tua positis
potestate donau̾as. post emã¬
cipatõem ꝯtra tuã tenuer uo
lutatẽ.hoꝵ penes te dinũ re¬
mansit.siqdẽ nec tp̃r quo

Expanded text:
e emancipatis filiis res donasti sive in potestate constitutis et sui iuris effectis ac tenentibus non ademisti, blandiri tibi non debes, velut res donatas ex paenitentia liceat auferre. Sane si ea, quae in tua positis potestate donaveras, post emancipationem contra tuam tenuerunt voluntatem, horum penes te dominium reman
Abbreviated transcription (Latin):
temporis quo cum antr mani¬
misit. quam dies fidei comisse
nb̃ tatis existeret. Si nisi ci
honoreni patronis debitum
exhibucrit. ad eat cõpetẽtem
uidicem ꝓmodo admissi uin

Expanded text:
emporis, quo eum ante manumisit, quam dies fideicommissae libertatis existeret. sed nisi ei honorem patronis debitum exhibuerit, adeat competentem iudicem pro modo admissi vin
Abbreviated transcription (Latin):
mulatiomis ꝯgruc ñ negemĩ.
yec illud paticinur obstare si
nchil mostatione ꝓphano di¬
catur inucnte ꝓductum. S
nc huius int̾p̾tatio criminis
latius incerto uagetur errore
ces p̃sentib insectamur oracu¬
lis ꝗ noĩc xp̃ianitatis induti.
sacrificiauł fecerint uł faciẽda
mandauerint. quoꝵ ⁊̃ post mor¬
tem comꝓbata pfidia hac ratio¬
nc plectenda e̾: ut donatiombꝰ
testam̃tisq rescissis hi ꝗuꝰ hoc
deferet logitima successio huio
nmpsonaꝵ herecditate potiant᷑.
um mintum scu suasione plec¬
tenda excultu xp̃iant religio¬
ins in nefandam sectã ritũue
tñscluxit. cum dispendio for¬
tunaꝵ capite pumendũ cense

Expanded text:
mulationis congruae non negemus. Nec illud patiemur obstare, si nihil in contestatione profano dicatur vivente perductum. Sed ne huius interpretatio criminis latius incerto vagetur errore, eos praesentibus insectamur oraculis, qui nomen Christianitatis induti sacrificia vel fecerint vel facienda mandaverint, quorum etiam post mortem comprobata perfidia hac ratione plectenda est, ut donationibus testamentisque rescissis ii, quibus hoc defert legitima successio, huiusmodi personarum hereditate potiantur. um invitum seu suasione plectenda ex cultu christianae religionis in nefandam sectam ritumve transduxerit, cum dispendio fortunarum capite puniendum esse
Abbreviated transcription (Latin):
ege icoms diuine memorie
pacta lucroꝵ dotis. lante nup¬
tias donationis paria eẽ sanciẽ¬
te nec adiciente q̃ fieri oportet.
si hoc mimime obfuatum sit.

Expanded text:
ege Leonis divae memoriae pacta lucrorum dotis et ante nuptias donationis paria esse sanciente nec adiciente, quid fieri oporteat, si hoc minime observatum sit
Abbreviated transcription (Latin):
tuta. siue quilibet alius pea
uxorem ducturo dotem dedero
rente dotem. ip̃a cam ꝓse uide¬
tur offerre. q ad eo uerum est.
ut ip̃a ab alio ꝓse oblatam⁊
dotem in lucrum suum repo¬
cat isi forte isꝗcam optub:
statim id c̃ tempore oblatioĩs
scu ꝓmissionis. stipulatus uł
pactussit. ut sibi doc p̾dicta red̾¬

Expanded text:
tuta, sive quilibet alius pro ea uxorem ducturo dotem dederitrente dotem ipsa eam pro se videtur offerre. Quod adeo verum est, ut et ipsa ab alio pro se oblatam dotem in lucrum suum reposcat, nisi forte is qui eam obtulit statim  id est tempore oblationis seu promissionis stipulatus vel pactus sit, ut sibi dos praedicta red
Abbreviated transcription (Latin):
x morte cuiuscumq ꝑsone.
siue mariti siue mulieris. em¬
dem partem ñ pecumie quanti¬
tatẽ tam uirum ex dote quã
mulierem exante nuptias do¬
natr̃e lucrari decerimus. ueuu¬
ti si maritus mille sondorum.
añ nuptias donatõem ꝯfecerit
licebit mulieri ⁊ minoris iam¬
plioris quantitatis dotẽ of¬
ferre. Et marito similit̾ ante
mptias donationem. Ne
tamen obẜuandum ẽ. ut qua¬
tam partem mulier stipulat.
sibi iucro cedere ex ante nupti¬
as donatre. si priorem mantũ
moriꝯtigerit. tantam ⁊ mari¬
tus ex dote partẽ ñ pecunie qͣn¬
titatem stipulctur sibi. sstã¬
te matrimomio pͥor mulier ĩ
fa ta dlapsa fu̾it. Et si pactui
ꝯtra uetitum fuenit subsccutũ
ĩ firmum atq inualidum hoc
ẽẽ. ut nulla ex eo ꝓcedere possy
exactio p̾cipimus. ¶Eadem
custodiri censemus siue pat
pro fiuo. siuc mater siue ipse
ducturus uxorem sui uins ꝯs¬
titutus. suic quilibet alius ꝓ
co ante nuptias donatĩem mp¬
ture dedit. ¶ Simili quo mͦ

Expanded text:
x morte cuiuscumque personae sive mariti sive mulieris eandem partem, non pecuniae quantitatem, tam virum ex dote quam mulierem ex ante nuptias donatione lucrari decernimus. Veluti si maritus mille solidorum ante nuptias donationem confecerit, licebit mulieri et minoris et amplioris quantitatis dotem offerre et marito similiter ante nuptias donationem: hoc tamen observandum est, ut quantam partem mulier stipuletur sibi lucro cedere ex ante nuptias donatione, si priorem maritum mori contigerit, tantam et maritus ex dote partem, non pecuniae quantitatem, stipuletur sibi, si constante matrimonio prior mulier in fata collapsa fuerit. Et si pactum contra vetitum fuerit subsecutum, infirmum atque invalidum hoc esse , ut nulla ex eo procedere possit exactio, praecipimus. Eadem custodiri censemus, sive pater pro filio sive mater sive ipse ducturus uxorem sui iuris constitutus sive quilibet alius pro eo ante nuptias donationem nupturae dederit. Simili quoque
Abbreviated transcription (Latin):
ãa. Septimo.
⁊ pat tuus cute successisse ꝓ¬
ponis. cͥclitori ꝑ alexandro
suscepto noĩe ctam pecumã¬
dan stipulãti spopondit lic
ꝑ impbitate alexandri ei sa¬
tis ñ fecit. tam̃ sũme reꝓinis¬
se ninis imꝓbe solutio ne

Expanded text:
. Septimiae. Si pater tuus, cui te successisse proponis, creditori pro Alexandro suscepto nomine certam pecuniam stipulanti spopondit, licet per improbitatem Alexander ei satis non fecit, tamen summae repromissae nimis improbe solutio ne
Abbreviated transcription (Latin):
E̾ tamen cura coꝵ ꝑsonas censu
rii defensores. in legitim i uita. ct̾a¬
tr. facultatib suppetunt. Nam ubi
forte huuscemodi homines offe¬
runt si nichil ad defensionẽ suis
priulcgus comparabũt. ut teni¬
ri possint nux p̾scribimus ¶ Ce¬
teꝵ alia que incausis minor an¬
tiꝗs legib cauta sunt. manere ĩ¬
temcrata dec̾nimus. ¶ In ꝓuĩcus
aũt curiales ĩnominandis tuto¬
rib ⁊ catorib clanssimar ꝑsona¬
rũ exhibeant debita cauttem
discrimims sui memores oognes¬
cant indẽnitati minoꝵ ob noriaᷤᷤ
ctiam suas demceps ẽẽ facultatos.

Expanded text:
 tamen circa eorum personas censuirii defensores neque legitimi vita aetate facultatibus suppetunt. nam ubi forte huiuscemodi homines offeruntur, si nihil ad defensionem suis privilegiis comparabunt, ut teneri possint, iure praescribimus. Ceterum alia, quae in causis minorum antiquis legibus cauta sunt, manere intemerata decernimus.  3 in provinciis autem curiales in nominandis tutoribus et curatoribus clarissimarum personarum exhibeant debitam cautionem, et discriminis sui memores cognoscant indemnitati minorum obnoxias etiam suas deinceps esse facultates.
Abbreviated transcription (Latin):
lum ratiocimum imponatui:.
Nullum  demq aliud eis man¬
detur p̃t̾ arbitrium ĩ eode du¬
tarat loco ubi aduocationis exer¬
tur officium. Quinquagnita li¬
braꝵ auri pena officio feriendo.
q legis istus regulas temere tẽp

Expanded text:
lum ratiocinium inponatur, nihil denique aliud eis mandetur praeter arbitrium in ea dumtaxat provincia, ubi advocationis exercetur officium: quinquaginta librarum auri poena officio feriendo, quod legis istius regulas temerare temp
Abbreviated transcription (Latin):
Ifide nissor. acreditore p̾iguora c¬
mit. oblata quantitate sortis ⁊
usuratum tibi dinũ cum fructi¬
b quos bona fide ꝓcepit ꝯsultiq
restituct. ne fidei ruptt grã dedo

Expanded text:
fideiussor a creditore pignora mit, oblata quantitate sortis et usurarum tibi dominium cum fructibus, quos bona fide percepit, consultius restituet, ne fidei ru
Abbreviated transcription (Latin):
on possunt ob esse tioi tempora
que mactionem dedolo solent
computariiqb iri publice cau¬
sa ut allegas occupans. sed ex¬
inde tibi incipit tempr. cedere.
ex quommerib ub̾atus. facłta¬
tem agendi. intra p̾stituta tẽpo¬
racepis optincre.Mp̃p̃. Dio¬
es. ⁊ miar̃. aa.icc. Menandre.
sum ꝓponas int̾ te ieum quem
onmcrisse memorasti placins¬
se ut tibi ꝓcadem daret manci¬
pumiintelligis q̃ si manumi¬
sistiuel ei tradidistii ille manu¬
misit. reuocande libertatis po¬
trstatem ñ habes. Sed solum si
nec dum statutum tẽpo exces¬
sit :⁊ fidem placiti rumpat desi¬
derare debes dedolo tibi decermi
actioncm ¶Sd si penes te do¬
minũĩ cius iemam. Adito pre¬
side ꝓuincie cum natis hanc po¬
tes recupare. si nuua moueatus

Expanded text:
on possunt obesse tibi tempora, quae in actione de dolo solent computari, quibus rei publicae causa, ut adlegas, occuparis: sed exinde tibi incipiet tempus cedere, ex quo muneribus liberatus facultatem agendi intra praestituta tempora coeperis obtinere. GORD. s AA. et CC. Menandrae. Cum proponas inter te et eum, quem coniunxisse memorasti, placuisse, ut tibi pro eadem daret mancipium, intellegis, quod, si manumisisti vel ei tradidisti et ille manumisit, revocandae libertatis potestatem non habes, sed solum, si necdum statutum tempus excessit et fidem placiti rumpat, desiderare debes de dolo tibi decerni actionem. quod si penes te dominium eius remansit, adito praeside provinciae cum natis hanc potes recuperare, si nulla moveatur
Abbreviated transcription (Latin):
itaq uct̾um dubietate quics¬
cente. nobis placuit. ut et lib¬
tas omĩmodo competat.⁊cõ¬
modum quod herecti uł extra¬
neo relinquitur ñ abstrasut᷑.

Expanded text:
Itaque veterum dubietate quiescente nobis placuit, ut et libertas omnimodo competat et commodum, quod heredi vel extraneo relinquitur, non abstrahat
Abbreviated transcription (Latin):
iꝑ impressione ꝗs aliq̃m me¬
tuẽs. saltem in mecliccri officio
cia uł loco ubitale officium ꝑ¬
agit subuenditiomis titulo:
fecerit cessionem: ⁊̃ q̃ ẽptum fu¬
erit reddatur. ⁊ nichilomimis
damtamen sibi acqͣt. Mpp̃.

Expanded text:
er impressionem quis aliquem metuens saltem in mediocri officio cia vel loco, ubi tale officium peragit, sub venditionis titulo fecerit cessionem, et quod emptum fuerit reddatur et nihilo minus aedam tamen sibi adquirunt.
Abbreviated transcription (Latin):
iem aliquam ꝑ quadragita.
uł quoscumq alior annos de¬
tinueriti dicendi extransacto.
tp̃r dominum sibi in hisdem.
ieb q̃situm eẽ. Cum in eodem
statu semꝑ manere datas nire
cnphiteutico res oporteat .uel
ꝯductori. scu ꝓcuratori reru
alienaꝵ dicendi exquocumq
tempoꝵ curriculo ñ deb̾e se do¬
mino uolente post completa
ꝯductõis tempora possessionẽ
recipe cã redłe. ¶Mp̃. Iustim¬

Expanded text:
em aliquam per quadraginta vel quoscumque alios annos detinuerit, dicendi ex transacto tempore dominium sibi in isdem rebus quaesitum esse, cum in eodem statu semper manere datas iure emphyteutico res oporteat, vel conductori seu procuratori rerum alienarum dicendi ex quocumque temporum curriculo non debere se domino volenti post completa conductionis tempora possessionem recipere eam reddere. IUSTI
Abbreviated transcription (Latin):
nuerit ꝑ hanc detẽtionẽ int̾¬
efflux̾it trignita uł quadra¬
ginta amus.⁊ multo magis
quam sieẽt int̾ruptio ꝑ cõuen¬
tionẽ introducta. cum litis
testationẽ miitatur ea detẽtio.
tionem increclitorem exposu¬
erit tempora memorataꝵ p̃s¬
cription um int̾rupta ẽẽ inde¬
bunt. quantum ad priorem
cautionẽ ꝑtinet. Que scilicet
sonalib quam in hypothecari¬
is actiomb.namq inꝓbum
ẽ debitorem hunc ꝯtradicere.
ꝗ nc sub accusatõe tͣreditoris
fiat. scõm ncum suꝑ co debi¬
to cautõem exposint. ¶In his
ctiam ꝓmissionib uł legatis
uł aliis obligationib que
menses. aut aliqd̃ singulare
tempo ꝯtinent. tpr̃a memora¬
taꝵ prescriptõnum. ñ ab ex¬
ordio talis obligationis s
abiitio cuiusq anni. uł mẽ¬
sis uł alt̾rus singularis tẽpo¬
ris computari manifestum
ẽ. ¶Aulla scilicet danda licẽ¬
tiasuł ei q nux enphiteutico

Expanded text:
nuerit, per hanc detentionem inteeffluxit triginta vel quadraginta annis, et multo magis, quam si esset interruptio per conventionem introducta, cum litis contestationem imitatur ea detentio. tionem in creditorem exposuerit, tempora memoratarum praescriptionum interrupta esse videbuntur, quantum ad priorem cautionem pertinet, quae scilicet personalibus quam in hypothecariis actionibus. Namque improbum est debitorem contradicere, qui, ne sub accusatione creditoris fiat, secundam in eum super eo debito cautionem exposuit In his etiam promissionibus vel legatis vel aliis obligationibus, quae menses aut aliquod singulare tempus continent, tempora memoratarum praescriptionum non ab exordio talis obligationis, sed ab initio cuiusque anni vel mensis vel alterius singularis temporis computari manifestum est. Nulla scilicet danda licentia vel ei, qui iure emphyteutico
Abbreviated transcription (Latin):
mo ordine fencratorũ. sed ex
dispari u̾o cretitoꝵ nimero. tc̃
amplior pars creditoꝵ optine¬
at. ut q̃ plurib placcat hoc s¬
tatucretur. ¶Si u̾o undiq
equalitas cmergat tam debi¬
ti quam numeri cͥctitoꝵ tunc
eos ante pom qui admimani¬
orem declinat. sententiã ñcessi¬
onc̃ erigẽtes. sed inducias. nł¬
la q differentia int̾ hypotheca¬
nor ⁊ alior creclitores. quantũ
ad hãc electrẽm obfuandam.¬

Expanded text:
mo ordine feneratorum, sed ex dispari vero creditorum numero, tunc amplior pars creditorum obtineat, ut, quod pluribus placeat, hoc statueretur. Sin vero undique aequalitas emergat tam debiti quam numeri creditorum, tunc eos anteponi, qui ad humaniorem declinant sententiam non cessionem exigentes, sed indutias. Nulla quidem differentia inter hypothecarios et alios creditores quantum ad hanc electionem ob
Abbreviated transcription (Latin):
rimus adhanc sacratissimã ue¬
nir ꝯstitutr̃em. altius ⁊ plennis
huius modi causam corngẽtes.
iubemus itaq om̃s omnino qui
suharmis militant siue maioro
siues min̾ores. milites aũt appel¬
lamus ecc quitã sb̃excelsis magos¬
tris militumtolerar noscuntur
militiam quam mundetim deuo¬
tissimis scolis taxatisunt. nec ñ
eo qui sub diu̾sis optionibꝰ fede¬
ratoꝵ nominc sunt deorati saltẽ
mpostum abonĩ iductione alit¬
narum reꝵ temꝑare scitune qd̃
cxipso tractus mitio sinc aliqͦ:
facto ul aliqua sententia cadãt
militia. ⁊ n sit regressus ei ad pͥs
sub quo toierandam sortiti sũt
militiam. nedum alienas res
ductiomis titulo ẽẽ gubnãdas
existimãt. suas militias suamq
opinionem amittãt. ex militibꝰ
pagani ex decoratiinfanies ꝯsti¬
tuti. ⁊d̃ post huuismodi ꝯducti¬
onem quan penito intiximus
apublico suscepint ⁊ hoxc sine a¬
liqua mora uł ꝓcrastinauone ⁊¬
redde comppllantur. scituris ⁊ ip̃is

Expanded text:
mus ad hanc sacratissimam venire constitutionem altius et plenius huiusmodi causam corrigentes. Iubemus itaque omnes omnino, qui sub armis militant, sive maiores sive minores milites autem appellamus eos, qui tam sub excelsis magistris militum tolerare noscuntur militiam quam in undecim devotissimis scholis taxati sunt, nec non eos, qui sub diversis optionibus foederatorum nomine sunt decorati saltem in posterum ab omni conductione alienarum rerum temperare scituros, quod ex ipso contractus initio sine aliquo facto vel aliqua sententia cadant militia et non sit regressus eis ad prisub quo tolerandam sortiti sunt militiam : ne, dum alienas res conductionis titulo esse gubernandas existimant, suas militias suamque opinionem amittant, ex militibus pagani, ex decoratis infames constituti: et quod post huiusmodi conductionem, quam penitus interdiximus, a publico susceperint, et hoc sine aliqua mora vel procrastinatione reddere compellantur. Scituris et ipsis,
Abbreviated transcription (Latin):
usꝗ munc nmorem se asseu̾at
fallaci maioris ctatis m̃dacio
te decepit nixta statuta iuris.
cum errantib ñ etiam fallẽtibꝰ
minorib publica ium subue¬
nerĩt mintegrũ restitui ñ deb.¬

Expanded text:
ui nunc minorem se adseverat, fallaci maioris aetatis mendacio te decepit, iuxta statuta iuris, cum errantibus, non etiam fallentibus minoribus publica iura subvenerunt, in integrum restitui non deb
Abbreviated transcription (Latin):
ancipia tua si abeis distracta
sunt qui nis uendendi ñ hab¬
uerunt. uindicare ea potes. nͨ.
enim usu capi abemptoribus
poter̃cum illicita uenditione

Expanded text:
ancipia tua si ab eis distracta sunt, qui ius vendendi non habuerunt, vindicare ea potes. Nec enim usucapi ab emptoribus potuerunt, cum illicita venditione
Abbreviated transcription (Latin):
uita decessit quam possessi¬
onẽ acciperet. heres eius exp¬
sona defuncti.: restitutionis
auxilium intra annũ utilẽ
ita recte implorabit /siuale¬
riamis post exactos diescpo
bonoꝵ possessio defertur: m
militia defunctus est Mp

Expanded text:
ita decessit, quam possessionem acciperet, heres eius ex persona defuncti restitutionis auxilium intra annum utilem ita recte implorabit, si valerianus post exactos dies, quibus bonorum possessio defertur, in militia defunctus est
Abbreviated transcription (Latin):
ã.Adctullianũ.
¶ i quiᷤ suꝑ iuris sui locis prio:
definb detulerit q̃rimomã
heret. prius suꝑ possessionem
q̃stio finiat: Func agrimsor

Expanded text:
ad Tertullianum. Si quis super iuris sui locis prior de finibus detulerit querimoniam, haeret, prius super possessione quaestio finiatur et tunc agrimensor
Abbreviated transcription (Latin):
tendo adtestators hercdẽ ꝑtinẽ¬
tia quicquam facit.D. aa.
usum fructum locauit. subcer¬
ta amnua p̾statõe. morte ꝯduc¬
tricis ei quelocauit etiam uten¬
Itatem ꝗ habitatõem habint
legando dñi undicatoem ex¬
cludit.

Expanded text:
tendo ad testatoris heredem pertinentia quicquam facit. D. k. usum fructum locavit sub certa annua praestatione, morte conductricis ei quae locavit etiam utenetatem qui habitationem habuit legando dominii vindicationem excludit.
Abbreviated transcription (Latin):
uctera uira currere qdẽ tempori¬
les p̾scriptiones adusus mino¬
res concesscrunt ꝑmitegrum
aũt restitutionẽ cis subuenie¬
bant cas ip̾o nux ñcuriereqr
lius ⁊ emĩ est intactanir coꝵ

Expanded text:
tera iura currere quidem temporales praescriptiones adversus minores concesserunt, per in integrum autem restitutionem eis subveniebant, eas ipso iure non currere. melius etenim est in
Abbreviated transcription (Latin):
exceptionẽ ñ nũate pecume
ab initio minorib ñ ccurrete.
nedum mintegrum restituti¬
onẽ expectamꝰ. aliquod crm̃¬
gat obstaculum ꝓ q huiꝰmͦi
bnficio minor uti n potest. ne
substantia eiis substantiacio¬
tationem ertẽdit adom̃s leges inducentes. pxcup. tp̃rles. qĩ de minorio. non senfint gesseit¬

Expanded text:
ae pecuniae ab initio minoribus non currere, ne, dum in integrum restitutionem expectamus, aliquod emergat obstaculum, per quod huiusmodi beneficio minor uti non potest, ne substantia eius subvertaerpretationem e
Abbreviated transcription (Latin):
iquissinc uxorẽ ꝯstituts. ancil¬
iam suam nomine habcat ꝯcu¬
ume: ⁊ incandem usq ad mortẽ
forsitan ⁊ liłe exea sustulcrit sã¬
cimus omĩmodo ñ ꝯcedi ħrdiõ
defimcti. candem uł lib̾os cius. si
etiam ubos habinit ifinitutem
deduc̾e s post mortẽ dñi sub
c̾to modo cripiatur in lib̾tatez.
una cum sobole sua. sictia eam
forsitan habu̾it. ꝓpsi ⁊ cm̃ dño
dum suꝑ ẽ damus licentiam. qͦ¬
mͦ uoluerit uti tam ancilla sula.
quam ctiã ex ea ꝓgenita sobole.
i isuo ultimo elegio qrꝗd uo
luerit ꝯtra ecs dispon̾e. iõ siue
quasi fuce eos aliis legare. siue
ĩ furtute ħdum noĩatum reli¬
q̃re. ꝯmaũt taciturnitate eos
pretenerit. tunc post mortem
eis adlib̾tatem eripiantur. ut
sit dm̃ mors ub̾tatis eoꝵ exor¬
dium. hominib ⁊ emm uyoros
hbentib concubinas libas ur
acillas habe. nec antiqua ui¬
em quidem illicitam. ⁊ in hones¬
tam admississe fiteris. quia
proponis finos ingenuos ate

Expanded text:
quis sine uxore constitutus ancillam suam nomine habeat concubinae et in eadem usque ad mortem forsitan liberos ex ea sustulerit, sancimus omnimodo non concedi heredibus defuncti eandem vel liberos eius, si etiam liberos habuerit, in servitutem deducere, sed post mortem domini sub certo modo eripiatur in libertatem una cum subole sua, si etiam eam forsitan habuerit. Ipse etenim domino, dum superest, damus licentiam quomodo voluerit uti tam ancilla sua quam etiam ex ea progenita subole et in suo ultimo elogio quidquid voluerit contra eos disponere, id est sive quasi servos eos aliis legare sive in servitute heredum nominatim relinquere. Sin autem taciturnitate eos praeterierit, tunc post mortem eius ad libertatem eripiantur, ut sit domini mors libertatis eorum exordium Omnibus etenim uxores habentibus concubinas vel liberas vel ancillas habeidem illicitam et inhonestam admisisse confiteris, quia proponis filios ingenuos a te
Abbreviated transcription (Latin):
uit ꝓponis ꝯsentiente creclito¬
re c̃i pignoris nre cum alii
mancipiis obligatus fiuisti a
debitore manumissus es po
i creditorib satis factum fu̾it

Expanded text:
ut proponis, consentiente creditore, cui pignoris iure cum aliis mancipiis obligatus fuisti, a debitore manumissus es, poSi creditoribus satisfactum fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ supstite patre ꝑemancipatio¬
nem tui niris effectalmatri fuc¬
cessisti. busq tuis plegitimũ
tutorẽ patirncundemq mami¬
missorem administratis postra
transegisti cum cobona fide pr¬
spicis q̃ sipactum tantum fac¬
tum sit. petitio tua pexceptinem
sumoucti sio nouatio legi¬
timo modo int̾cesit. ⁊ accepti la¬
tio subsecuta ẽ mllam tibi iã
suꝑ cẽ actionẽ. ¶Sant si lesa ĩ
modice es. hb̾atione sollempii
t pnouationẽ atq accepti la¬
tionem tributa. ñ de dolo ꝓpter
pat̾nam ucrecundiã / seo infac¬
tum actio tibi tribuenda c̃.d

Expanded text:
 superstite patre per emancipationem tui iuris effecta matri successisti rebusque tuis per legitimum tutorem patrem eundemque manumissorem administratis postea transegisti cum eo bona fide, perspicis, quod, si pactum tantum factum sit, petitio tua per exceptionem submovetur, si vero novatio legitimo modo intercessit et acceptilatio subsecuta est, nullam tibi iam superesse actionem. Sane si laesa es immodice liberatione sollemniter per novationem atque acceptilationem tributa, non de dolo propter paternam verecundiam, sed in factum actio tibi tribuenda est.
Abbreviated transcription (Latin):
nu mittendis statumnus quid
ĩ huiusmõi casib fieri oportet.
ex illius sanctioms tenore ⁊ hui¬
mõi speties sit definita. Fiat itaq
ubrr exparte ꝗdem testatoris ẜin
enis uoluntatem. ex alt̾a aũt ⁊

Expanded text:
numittendis statuimus, quid in huiusmodi casibus fieri oportet, ex illius sanctionis tenore et huiusmodi species sit definita. Fiat itaque liber, ex parte quidem testatoris secundum eius voluntatem, ex altera autem
Abbreviated transcription (Latin):
tp̃r quo testamentum signaba¬
tur: omĩum ꝯsensu. liboꝵ locos
habiti sunt. noc quisquam co
eusq ad huc status ꝯtrousiam

Expanded text:
 quo testamentum signabatur, omnium consensu liberorum loco habiti sunt nec quisquam eis usque adhuc status controversiam
Abbreviated transcription (Latin):
iscd̃am dubitatõem incidelix
qstatuendum sit. si qs iem:
comodatam habucrit quam
aliqs furto subtraxerat. ⁊ lite
ex sue rei orcasione hortãalia
dubitatio incidit ucteribus.
utrum ne irm tantũmͦ suam
ctiã sũmã penalem. ⁊ ncet ab

Expanded text:
da dubitatione incidebat, quid statuendum sit, si quis rem commodatam habuerit, quam aliquis furto subtraxerat et lite ex suae rei occasione ortam, alia dubitatio incidit veteribus, utrumne rem tantummodo suam etiam summam poenalem. 3a . Et
Abbreviated transcription (Latin):
maledicto nca m̃n credidit la¬
cescenda: acte mulaentia tur¬
bulentꝯ obtrectator tprum
ri.neq durũ  aliqdn aspum
sustinere. Qm̃si id exleuitate

Expanded text:
maledicto nomina nostra crediderit lacessenda ac temulentia turbulentus obtrectator temporri neque durum aliquid nec asperum sustinere, quoniam si id ex levitate
Abbreviated transcription (Latin):
tor pendente appellationis tp̃r
ultimũ diẽ obiss. ¶ sin aũt
relegationis penãsustinnt.⁊
ĩparte bonoꝵ dãpnatꝰ. appella¬
tione usus ẽ. etia post mortẽ
eiꝯ nichilomina appellatioĩs
ratio examinabitur. cũ desid̾e
t᷑ ualcat noc ne particularis

Expanded text:
ionis tempore ultimum diem obisset. Sin autem relegationis poenam sustinuit et in parte bonorum damnatus appellatione usus est, etiam post mortem eius nihilo minus appellationis ratio examinabitur, cum desideretur, utrum valeat nec ne particularis
Abbreviated transcription (Latin):
siue soli. suic sepius eidem relic¬
tꝯ. cqua lance. ⁊ hereditatem.
⁊ agrum. ⁊ aliam quamcumq
Itt diuidi.⁊ ad dimidiani pa¬
tem unum quemq uocatinisi

Expanded text:
sive soli sive saepius eidem relictus, aequa lance et hereditatem et agrum et aliam quamcumque rem dividi et ad dimidiam partem unumquemque vocari, nisi
Abbreviated transcription (Latin):
Cas quidem ano iudicio resuent. n¬
tem aut pristinam. iam pene expechi¬
tam. sententia tininali cõponant.
Excepta actr̃e depositi. sm nram:
sanctioncm. in qua nec compensati¬
om locum ec disposuumꝰ ¶Dossessi

Expanded text:
as quidem alii iudicio reservent, litem autem pristinam iam paene expeditam sententia terminali componant: excepta actione depositi secundum nostram sanctionem, in qua nec com pensationi locum esse disposuimu Possessi
Abbreviated transcription (Latin):
postulas. ut mancpium q̃ tra¬
Sidistiri hoc modo dominium
ens transtulistimuito eo ex
nrõ rescripto tibi adsignetur.
Sonde intelligis semel ancilla
emptoris facta filiqs etiam pos¬
tea natos eius domimũ seꝗcu
ius mat̾ eoꝵ cotp̃r fuit. sane
recepisse Guem adu̾sarium tu¬

Expanded text:
postulas, ut mancipium, quod tradidisti et hoc modo dominium eius transtulisti, invito eo ex nostro rescripto tibi adsignetur. unde intellegis semel ancilla emptoris facta filios etiam postea natos eius dominium sequi, cuius mater eorum eo tempore fuit. sane recepisse, conveni adversarium tu
Abbreviated transcription (Latin):
aa acc̃. Caiano.
pqs sciens agrum alienim. ser¬
uit. aut plantas imposuit. poi¬
qͣm heeradicib t̾ram fu̾int an¬
plexe. solo cede ratiõis ẽ. dño
enĩ magis segetes uł plantas
qͣm ꝑhinusmodi factum. solũ
suũ facit. ¶ Sane eum ꝗ uona
fide possidẽs hec feu̾it ꝑcolͥma¬
li exceptionẽ ꝯtra iuĩdicantez
dinũ seruare sũptꝰ iuris aucto¬

Expanded text:
 CC. Gaiano. Si quis sciens agrum alienum sevit vel plantas imposuit, postquam eae radicibus terram fuerint amplexae, solo cedere rationis est. domini enim magis segetem vel plantas quam per huiusmodi factum solum suum facit. Sane eum, qui bona fide possidens haec fecerit, per doli mali exceptionem contra vindicantem dominium servare sumpt
Abbreviated transcription (Latin):
natis. hoꝵ mancipioꝵ õpi
quas crectitor accepit. uł eis
quas ꝑciꝑe potiit musuras.
comͣputatis ⁊ post insortẽ
extenuato debito. iesiduũ
offerentib.ul si non accipi¬
at ꝯsignatum deponentib
mancipia uob̾ preses ꝓuin¬
cie restitu nuxbit. De remis¬

Expanded text:
natis, horum mancipiorum operis, quas creditor accepit vel quas percipere potuit, in usuras computatis et post in sortem, extenuato debito residuum offerentibus vel, si non accipiat, consignatum deponentibus mancipia vobis praeses provinciae restitui iubebit. DI
Abbreviated transcription (Latin):
tens alieno nin applicart.Quia
satis absurtlum est ⁊ irratioñ¬
uile. nem quam insius bomt
pure ñ possidet. eam ad alios
posse transferre. uł ypothece ⁊
pignons ue nomine obliga

Expanded text:
tens alieno iuri applicare, quia satis absurdum est et inrationabile rem, quam in suis bonis pure non possidet, eam ad alios posse transferre vel hypothecae pignorisve nomine obliga
Abbreviated transcription (Latin):
ac signatum testam̃tu. ꝓ ĩfcc¬
to aũt testam̃to uoluntatez
rencre defimiti.nisi int̾ solos li¬
bcx. apurntibꝰ utriusq sexus

Expanded text:
ac signatum testamentum pro imperfecto autem testamento voluntatem tenere defuncti, nisi inter solos liberos a parentibus utriusque sexus
Abbreviated transcription (Latin):
sum apud om̃s iris ꝑitoc ħ pla¬
citum c̃ ut fuus cõmumi apud
unumquẽq dnm̃̃ partim sit
pro prius. portin auemis. ut ex
hac causa possit i p̃e legari al
legato honorar huiusmodi ĩ¬
ceclit questio duo uł plures do¬
mim cõmunem fuum habebãt
sed umus exipsis fuo suam par¬
tem quam meohabebat legaũ.
Cum igitur nos sensum huius¬
mͦ legati crebra in dagcatỹe ad¬
grechientes. duplicem ẽe eũ opi¬
natinur. aut em̃ putauit testa¬
tator lib̾um fieri posse ex par¬
te suum ꝗ huimoi legatumci
reliꝗt. aut si hoc mimime cogi¬
tait affectu scciifecit ut ciad¬
testatoris int̾pretamur uolũ¬
tatẽ.tamquam siuoluit cum
lbtatem sua parte donarr. Et
cum iam decomumb scnus ma¬

Expanded text:
um apud omnes iuris peritos hoc placitum est, ut servus communis apud unumquemque dominum partim sit proprius partim alienus, ut ex hac causa possit et ipse legato honorari et icidit quaestio. Duo vel plures domini communem servum habebant, sed unus ex his ipsi servo suam partem quam in eo habebat legavit.Cum igitur nos sensum huiusmodi legati crebra indagatione adgredientes duplicem esse eum opinamur: aut enim putavit testator liberum fieri posse ex parte servum, qui huiusmodi legatum ei reliquit, aut, si hoc minime cogitavit, adfectu socii fecit, ut ei adtestatoris interpretamur voluntatem, tamquam si voluit eum libertate in suam partem donare. Et cum iam de communibus
Abbreviated transcription (Latin):
pta uoluntate defuncti p̾¬
dium ex causa fidei cõmissi
auo tuo p̾stit̾inti frustra ab
lxrcdib cius dcip̃a ie. questio
tibi mouctur. cum ñ exea so¬
la scriptura. s exconscientia
uelicti fidei comissi. satis defũc¬
ti uoluntati factum ẽc̃ uideat
Ichrisidem puellam abherectib
manumissam.camq prius¬
quam ei restituctur hereditas.
intestamtã uita functã ꝓ poñ
admanumissores cius succes¬
sio ꝑtinet. q̃si adicunt cuishe

Expanded text:
defuncti praedia ex causa fideicommissi avo tuo praestiterunt, frustra ab heredibus de ea re quaestio tibi movetur, cum non ex ea sola scriptura, sed ex conscientia relicti fideicommissi satis defuncti voluntati factum esse videatChrysidem puellam ab heredibus manumissam eamque, priusquam ei restitueretur hereditas, intestatam vita functam proponas, ad manumissores eius successio pertinet. qui si adi
Abbreviated transcription (Latin):
Augusti. sarpedom. ca
iauus tuus relictis trib eman¬
ciputis filiis decessit. hniq bono¬
rum possessionc̃ unde libi acce¬
punt. prata portõe heredes coc
cetitisse palam c̃. ¶D. augus

Expanded text:
anus AA. Sarpedoni. Si avus tuus relictis tribus emancipatis filiis decessit hique bonorum possessionem unde liberi acceperunt, pro portione heredes eos extitisse palam est. PP. IIII
Abbreviated transcription (Latin):
aquolib̾tas relicta ẽ mora in
libertatrin prestandam faciẽte¬
pepit ancilla: ẽẽ ꝗdem ingenu¬
um puerum. ul̃ puellaz q post
moram natisunt. om̃s uetens
iuris auctores ꝯsentiunt. Uũ¬
bitabatur aũt int̾ eq. si matri
morienti potest suc̃cede huius¬
mõi itaq dubitationẽ eorũ
deudẽtes uit̾ims eaz ꝓcecłe nõ
patuntur: s sacimus eandẽ ma¬
tris ꝓgenem heredẽ abintesta¬
to posse ei existere. saluo nure
legitimo exauctoritate senatꝰ
matre ex senatus sulto tertul

Expanded text:
quo libertas relicta est, moram in libertate praestanda facienteperit ancilla.et esse quidem ingenuum puerum vel puellam, qui post moram nati sunt, omnes veteris iuris auctores consentiunt, dubitabatur autem inter eos, si matri morienti potest succedere. Huiusmodi itaque dubitationem eorum decidentes ulterius eam procedere non patimur, sed sancimus eandem matris progeniem heredem ab intestato posse ei existere, salvo iure legitimo ex auctoritate senatus matre ex senatus consulto Tertul
Abbreviated transcription (Latin):
obsuando. ut deccin fatales ꝓ
uno ubiq instituantur.¶I
ins aut casib inqbꝰ bienmũ
ꝯstitutum ẽ. quatenus morẽ
ꝯsultationum in regia urbe sb̃
cõmum audientia florẽtissim¬
oꝵ ñi palatii ꝓcerum uentilẽ¬
tur. Gienii metas inius an¬
ni truimis coartamus. ut itra
eum igesta colligereriea uiris
deuotis epistularib trad̾e ⁊ re¬
futarior libellos siuoluerint
offerreilitez ĩ sacrum nr̃m ꝯsi¬
torium introduce cogantur.⁊
¶millilicentia deneganda litig¬
ĩducere. n annali spatio exs¬
pectato. sitamen ĩ sacro mõꝯt
sistoriolis exordiũ ceꝑiti⁊ si
ñ fuerit ineodem diem cõple¬
cum ĩiquu sit ꝓpt̾ occupati¬
ones florentissimi ordinis q̃
circa nr̃e pietatis minist̾ia ha¬
bere. noscitur cãs hominu
depire. Illud etiam merite
addendum huic legicenseni
ut siꝗ fatali die apud appella¬
tois iudicẽ introductꝰ. siue
exuna parte. Nue cognitiona

Expanded text:
observando, ut decem fatales pro uno ubique instituantur. In his autem casibus, in quibus biennium constitutum est, quatenus more consultationum in regia urbe sub communi audientia florentissimorum nostri palatii procerum ventilentur, biennii metas unius anni terminis coartamus, ut intra eum et gesta colligere et ea viris devotis epistularibus tradere et refutatorios libellos, si voluerint, offerre et litem in sacrum nostrum consistorium introducere cogantur: nulli licentia deneganda vicinducere neque annali spatio expectato. Si tamen in sacro nostro consistorio lis exordium ceperit, etsi non fuerit in eodem die complecum iniquum sit propter occupationes florentissimi ordinis, quas circa nostrae pietatis ministeria habere noscitur, causas hominum deperire. Illud etiam merito addendum huic legi censemus, ut si qui fatali die apud appellationis iudicem introductus, sive ex una parte sive cognitiona
Abbreviated transcription (Latin):
lit̾ cause appellationis impo¬
nat exordium. deinde relicta
ea discedat.⁊ indesidia reliqu¬
um temp ꝑmaneat.⁊ anna¬
le temps post inchoatam litẽ

Expanded text:
liter causae appellationis imponat exordium, deinde relicta ea discedat et in desidia reliquum tempus permaneat et annale tempus post inchoatam lite
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃tium qd̃ actorib aliems ⁊
fundum uł ẜuum citra man¬
datum tibi distrahentib dedis¬
ti. ⁊ n p̾cessisse. n secuta ꝯtrac¬
tum. dm̃ declaretur uoluntͣs.
In rem aũt eius idem p̾tiumꝑ
cessise. ꝓuincie p̾ses causa co¬
gnita pͥspexerit. hoc tͥ restitin
uerinum p̾sidem syrie. ad¬
ichil arbitramur int̾ẽe. il
trum abinitio ancepta iam
lite. negotium ad ꝑsonam:¬

Expanded text:
tium, quod actoribus alienis fundum vel servum citra mandatum tibi distrahentibus dedisti et neque praecessisse neque secuta contractum domini declaretur voluntas, in rem autem eius id pretium cessisse provinciae praeses causa cognita perspexerit, hoc tibi restitui Verinum praesidem Syriae. Nihil arbitramur interesse, utrum ab initio an coepta iam lite negotium ad personam
Abbreviated transcription (Latin):
tum ẽ fundo cũ mancipiis ⁊ pec¬
corib cet̾isq reb q̃ cultu rusti¬
co ꝯtincntur. fisci nribꝰ undi¬
cetur. yi uo incuntate id factũ
ẽ. dunidiam bonoꝵ ominum
partem pcipimus ꝯfiscan. penã
augentes. qm̃ intra domestic¬
e parietes scelus admissum ẽ
q̃ noluit mox cognitum publi¬

Expanded text:
ancipiis et pecoribus ceterisque rebus. quae cultui rustico sustinentur, fisci viribus vindicetur: si vero in civitate id factum est, dimidiam bonorum omnium partem praecipimus confiscari poenam augentes, quoniam intra domesticos parietes scelus admissum est, quod noluit mox cognitum publi
Abbreviated transcription (Latin):
prohibentib furti arbores ceci¬
derunt. qb etiã ꝓp̾a pena iuxta
legem saltin data fu̾at p̾stitu¬
ta.frustra uchemini. ne expso¬
na eoꝵ ultra nore deditionẽ
sitis ostricti. cũ exdelictis fuo¬

Expanded text:
prohibentibus furtim arbores ceciderunt, quibus etiam propria poena iuxta legem saltui datam fuerat praestituta, frustra veremini, ne ex persona eorum ultra noxae deditionem sitis obstricti, cum ex delictis
Abbreviated transcription (Latin):
habet hanc merocrem laboris
multoꝵ muncy restrinoxiis
comdita deuoto. ⁊dem ẽ ⁊ sim¬
uncra decurionatꝰ quis de¬
posuit. Nam ⁊ ip̃e uot uristi¬
nã dignitem q̃stiont̃ ñ pati¬

Expanded text:
habeat hanc mercedem laboris multorum munerum testimoniis commendata devotio. Idem est et si munia decurionatus quis deposuit: nam et ipse propter pristinam dignitatem quaestionem non pati
Abbreviated transcription (Latin):
Siis qui puellam sins nuptus pac¬
tus est. intrabienmum cxequit
nuptias meadem ꝓuincia degõ
suꝑ scd̾it. eiusq spatii fine decur¬
so. malt̾ius postea minctionci
puella ꝑuencrit. nichil fraudi
ei sit que nuptias maturando
uota sua duitius ludi ñ passa

Expanded text:
Si is, qui puellam suis nuptiis pactus est, intra biennium exsequi nuptias in eadem provincia degens supersederit, eiusque spatii fine decurso in alterius postea coniunctionem puella pervenerit, nihil fraudis ei sit, quae nuptias maturando vota sua diutius ludi non passa
Abbreviated transcription (Latin):
ndecorim obẜuatoem inexami¬
Handa pubertate resccantes. iube¬
mus quem admodum femine
post implctos duodcam annos
omĩmodo pubescere iudicantur.
Ita ⁊ mares pot excessuz quatuor¬
decim annoꝵ puberes estimĩt.
Indugatione corporis mohones
scu curatore dando.azpp̃.¬

Expanded text:
Indecoram observationem in examinanda marum pubertate resecantes iubemus: quemadmodum feminae post impletos duodecim annos omnimodo pubescere iudicantur, ita et mares post excessum quattuordecim annorum puberes existimentur, indagnatione corporis inhonestseu curatore dando. Imp
Abbreviated transcription (Latin):
isui niris ꝯstituti filii tui matri
successunt. Licet te tutorẽ coꝵ esse
probetur. tam̃ ñ ꝑ ꝓcuratorẽ. sca
actorem decreto ꝯstitutu ate res
coꝵ te absenit petiouenit. De ex¬

Expanded text:
sui iuris constituti filii tui matri successerunt, licet te tutorem eorum esse probetur, tamen non per procuratorem, sed actorem decreto constitutum a te res eorum te absente peti convenit. D
Abbreviated transcription (Latin):
q̃uinum adie mortis cuis ex¬
cessit. potes rem publicam et
pupillos si tibi status questi¬
onc̃ moucre tẽptau̾int. nota
pscriptione repellẽ anañt ꝓ
ingenua indicm mortis grę¬
rit. inuidicio iqixtur. ¶Qõ¬

Expanded text:
inquennium a die mortis eius excessit, potes rem publicam et pupillos, si tibi status quaestionem movere temptaverint, nota praescriptione repellere. An autem pro ingenua in diem mortis egerit, in iudicio requiretur. quo
Abbreviated transcription (Latin):
cum penadeportatõms ñam¬
biget.sn̾o possessionis  do
rem suam fisdo nou̾it uindi¬
candum. scq deportandum.
Curiales quoq primaꝵ cun¬
tatum placuit.ad moneri.
ut emergentib talib causi
sciant legis nĩr auxiliuz de¬
ferendum. ita ut nou̾int ur¬

Expanded text:
cum poena deportationis non ambigat; si vero possessionis dominus, rem suam fisco noverit vindicandam seque deportandum. Curiales quoque proximarum civitatum placuit admoneri, ut emergentibus talibus causis sciant legis nostrae auxilium deferendum; ita ut noverint re
Abbreviated transcription (Latin):
¶Quod igitur quisq rustico¬
rim sicut pirclictu est ꝓsius
iebꝰ disposucrit. hoc omĩmo¬
do legum subtilitate remissa
firmu ualidumq osistat.¬

Expanded text:
Quod igitur quisque rusticorum, sicut praedictum est, pro suis rebus disposuerit, hoc omnimodo legum subtilitate remissa firmum validumque consistat.
Abbreviated transcription (Latin):
in certo siti. siꝗdem resipucrit
filius uł alius ꝓquo hoc dic¬
tum ẽ. uł ꝯdicio extitit usum
fructum finiri. suraũt adhuc
infinore is ꝯstitutus decesserit.
tunc quasi musu fructuarii u¬
ta eo relicto manere usu fruc¬
tum apud cum. Cum enim po¬
sibile erat usq adom̃e inte
temp usu fructuarii ñ ad suã
nctem uomire furentẽ. ul cõ¬
dicionẽ impleri humanissi¬
mũ ẽ aduitã eoꝵ usum fruc¬
tũ extendi. quem admodu
⁊ enim sidecesserit usu fructua¬
nus an completã dicionem.
uł furorẽ finitum extinguit᷑
usus fructus. ita humanum ẽ
extendi eum ĩ usu fructuarii:
uitam. Et si aña decesserit fu¬
riosus. uł alia ꝯdicio defecerit.

Expanded text:
incerto sit, si quidem resipuerit filius vel alius, pro quo hoc dictum est, vel condicio extiterit, usum fructum finiri: sin autem adhuc in furore is constitutus decesserit, tunc quasi in usufructuarii vitam eo relicto manere usum fructum apud eum. cum enim possibile erat usque ad omne vitae tempus usufructuarii non ad suam mentem venire furentem vel condicionem impleri, humanissimum est ad vitam eorum usum fructum extendi. quemadmodum etenim, si decesserit usufructuarius ante completam condicionem vel furorem finitum, extinguitur usus fructus, ita humanum est extendi eum in usufructuarii vitam, etsi antea decesserit furiosus vel alia condicio defecerit.
Abbreviated transcription (Latin):
dosq mestir penates. spatiũ
cora loci uidice. aut etiam ⁊¬
magistratib. sufficientium
buatur. nulla remanẽte ap̃
eum ꝗ ad exhibendũmissꝰ

Expanded text:
dosque maestos penates spatium coram loci iudice aut etiam magistratibus sufficientium buatur, nulla remanente apud eum qui ad exhibendum miss