comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tempestate iactu mtum uiuus
m̃catoris leuata est. in alio leco tb̃¬
mta est. i aliquoꝵ m̾catoꝵ m̾ces
purmatores extracte sunt data
mnͣtes innauigatõne leuande na¬
uis cã transiecte sunt abhus qui
inuicẽ rõnem hrĩ ñ debere abeo
quimuaugatõe iactum fecit si
qͥdam exhus m̾tib ꝑurmatores ex

Expanded text:
tempestate iactu mercium unius mercatoris leuata est, in alio loco summersa est et aliquorum mercatorum merces per urinatores extractae sunt data merces in nauigatione leuandae nauis causa iactae sunt, ab his, qui inuicem rationem haberi non debere ab eo, qui in nauigatione iactum fecit, si quaedam ex his mercibus per urinatores ex
Abbreviated transcription (Latin):
m̾tedem auquis acceꝑit. nam
si fab̾ incudem: aut mauesi fre¬
ꝯit ñ imputaretur ei qͥ locaũit
sit ip̃m sarciri opporres. Eum
in cadom naue uaria m̾nur
gua complures mcarores coegis¬
sent pt̾ca qr multi ueciores ser¬
i libi q in eanauigarent cẽpe¬
state gͣm oͥta necis iaccirra fc̃a.

Expanded text:
mercedem aliquis acceperit: nam et si faber incudem aut malleum fregerit, non imputaretur ei qui locauerit sit, hoc ipsum sarciri oportet. Cum in eadem naue uaria mercium genera complures mercatores coegissent praetereaque multi uectores serui liberique in ea nauigarent, tempestate graui orta necessario iactura facta
Abbreviated transcription (Latin):
ut. scͥbit uale̾ talem stipłatio¬
nem cum morieris dotis uoĩe
ot dari qr ⁊ pascilti soleant ue
simile accepi aliud enĩ differre
exaccõnem. anud abinitio in
idtp̃ł stipulari quo m̾m̾ futͣm¬

Expanded text:
us scribit valere talem stipulationem: "cum morieris, dotis nomine tot dari?" quia et pacisci soleant, ne simile accepi: aliud est enim differre exactionem, aliud ab initio in id tempus stipulari, quo mat
Abbreviated transcription (Latin):
pelluntur¶tla petum c̃dutorib hĩ¬
ditarus soluit ecistimant sororẽ
sucen: definto hr̃dẽ extesto
extotĩse amuis amimo gendi
uã sublato testõ erant gessiset

Expanded text:
ditoribus hereditariis soluit existimans sororem suam defuncto heredem testamento extitisse. quamuis animo gerendi patri sublato testamento erant, gessisset:
Abbreviated transcription (Latin):
abeoqui iuocens fuit subspẽ ¶
cͥmunt alituius quoͦ m eopatumñ
est pecumam acceptã iscuuis de ea
re notio est edoctus fuit id qd illici¬
te extortum est scd̾m edã formam
ꝓ de husest qui ꝑocunam ut neg̃m
facen̾t aut ñ fate̾nt accepisse dr̃ent᷑¬

Expanded text:
ab eo, qui innocens fuit, sub specie criminis alicuius, quod in eo probatum non est, pecuniam acceptam is cuius de ea re notio est edoctus fuerit: id quod illicite extortum est secundum edicti formam, quod de his est, qui pecuniam ut negotium facerent aut non facerent accepisse dice
Abbreviated transcription (Latin):
ieẽ accepit ab eo illo mutuũ. i ex
usuuis qr ñ soluit. ñ qr ex negõ q̃
gerebat ad se pecuniam tͣnstulit᷑
condempãndus est multum aut̃
refeit ĩ cipratmino dobitum an
añ nomen fui̾t dobitoris qd sat᷑ es
ex ñ usurario fac̾e usuraruumi.

Expanded text:
e accepit ab alio mutuum et usuris, quia non soluit, non quia ex negotiis quae gerebat ad se pecuniam transtuli‹t›, condemnandus est. multum autem refert, incipiat nunc debitum an ante nomen fuerit debitoris, quod satis est ex non usurario facere usurarium.
Abbreviated transcription (Latin):
queutilit̾ in uegã auciuis ergant
inouib est ⁊̃ sũptus hoẽste oblo¬
nores ꝑgiadus ꝑtinentes faci ꝓfac¬
tione negõrum gõrum peti possũt.¬
aiupure testam̾to lib̾catem accepł¬

Expanded text:
Quae utiliter in negotia alicuius erogantur, in quibus est etiam sumptus honeste ad honores per gradus pertinentes factus, actione negotiorum gestorum peti possunt.Qui pure testamento libertatem accepe
Abbreviated transcription (Latin):
cunus siñ cutoris auitoritate negã
gestasunt iocupletiorsit exeare fac¬
as fortunas amisunt. ut tp̃r litis
¶br si cmancipati filũ ret ase dõa¬
tac ampustrauit. ⁊lio actione ne
creditoris sui gessit negã q̃situm
est annegõꝵ gõrum actione sũ¬
me ulliususuras pr̃are debeat
diei si asemet ip̃o exige pofuit de¬
biturum usuras: ꝙ sidies solũ¬
de pecume tempo quo negã gere¬
bat ñ dum uenãt usuras ñ debi¬

Expanded text:
cuius sine tutoris auctoritate negotia gesta sunt, locupletior sit ex ea re facas fortunas amiserunt, ut tempore litis er si emancipati filii res a se donatas administravit, filio actione negcredest, an negotiorum gestorum actione summae illius usuras praestare debeat. dixi, si a semet ipso exigere eum oportuit, debiturum usuras: quod si dies soluendae pecuniae tempore quo negotia gerebat nondum uenerat, usuras non debi
Abbreviated transcription (Latin):
qr frustͣcor condemp̃atus est. Casi ͭ ͤ¬
amicus cumabsentem defũdet cm¬
ꝯdempãtus negõꝵ gõrum agẽt potit
einuputari sicum poss ñ appellat᷑¬
Qui aliena uegã getit. usu N ap̃:: ꝑo¬

Expanded text:
 frustrator condemnatus est: ceterum si amicus, cum absentem defenderet condemnatus, negotiorum gestorum aget, poterit ei imputari, si cum posset non appellasset.Qui aliena negotia gerit, usuras p
Abbreviated transcription (Latin):
donegorum gõrum abnĩde ñ recce
petetur nec uue fidei ꝯmise cum
nolinit al fiuem crogationit fect¬
¶tutorit hrs impubes fiiis obea
q̃ tutor eius inreb pupiue pr̃us
gessit uoutenctur. stutor ꝓonõie
luntatem pietatis fidutia gerat
tũ iuisactoris ꝑiculo suo licuitã
ostituendi ũ hẽbit. qr nec nũ filie
nomme recte agit aut res uonoꝵ
eis anenat ui debitore impubĩs
Accipiendo pecurram ub̃atuno
defudente cãm: coũs aq̃sñia põio daͣ

Expanded text:
otiorum gestorum ab herede non recte petetur ‹nec› iure fideicommissi, cum uoluntas finem erogationis fecerit.Tutoris heres impubes filius ob ea, quae tutor eius in rebus pupillae paternae gessit, non tenetur, sed tutor proprio luntatem pietatis fiducia gerat, tamen ius actoris periculo suo litium causa constituendi non habebit, quia nec ipsa filii nomine recte agit aut res bonorum eius alienat uel debitorem impuberis accipiendo pecuniam liberat.Uno defendente causam communis aqua
Abbreviated transcription (Latin):
iuditio mandati frustua ꝯuẽitur
uipẽ debitorem frustra ꝯuemet᷑
nũ ⁊̃ ciuꝑam casum: qr peo fidei¬
sor ñ uidetur creditor obid faccũ
ad testituendiun iuditio ꝙ depĩs¬
nore dato redditur eum iuteatiu
ius suum uũdidie ñ tenebitur.
gnorante iurgnnie mat᷑ asponso
tiuecius resdonatas suscepit. qr
mandati uł sepoĩti cessat actio

Expanded text:
iudicio mandati frustra convenietur et ipse debitorem frustra convenienon etiam casum, quia praedo fideiussor non videtur. creditor ob id factum ad restituendum iudicio, quod de pignore dato redditur, cum videatur ius suum vendidisse, non tenebitur. Ignorante virgine mater a sponso filiae res donatas suscepit: quia mandati vel depositi cessat actio,
Abbreviated transcription (Latin):
iu. dig̃. ħ respondisse se cum aure¬
liuis quietus hospiti suo medico
mandasse dr̃ecur. ut m ortis euᷤᷤ
quos rauẽne hẽbat inquos omĩ¬
b anuis se cedere soiebat phiristĩ¬
um ii ppocarista q̃dam ipĩus uali¬

Expanded text:
um hoc respondisse se, cum Aurelius Quietus hospiti suo medico mandasse diceretur, ut in hortis eius quos Rauennae habebat, in quos omnibus annis secedere solebat, sphaeristerium et hypocausta et quaedam ipsius ual
Abbreviated transcription (Latin):
mancipatõnem soluentẽ negõꝵ ges¬
tin qui mandatum suscipunt ut̃ yu¬
ex souierat uisser̾it ubto suo cradi
ut uic residirum p̃cii redderet. dem̃
reddito p̃cio uendenti fundum prõ¬
no libtus consensĩt corentis p̃cium
ant lib̾tus possit repetẽ ait. si m̃¬

Expanded text:
onem soluentem negotiorum gestur qui mandatum susceperunt, ut puexsoluerat, iusserit liberto suo tradi, ut ille residuum pretii redderet, deinde reddito pretio uendenti fundum patrono libertus consenserit, trientis pretium an libertus possit repetere. et ait, si ma
Abbreviated transcription (Latin):
nsututi fauctus cogitur restituere is
sat sĩ ad uecturas suas dum excurr̃
d mandatum in uoluptate fecit.
fomini fiat nisi iõuem sumptu
iͦ Sipis tomins admĩttatłfideuisso

Expanded text:
sicuti fructus cogitur restituere is eum oportet: sed et si ad uecturas suas, dum excurritcitra mandatum in uoluptatem fecit, domini fiat, nisi rationem sumptus istius dominus admi
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ sceũ nr̃ dicebat nͥ młr spõce
marito intraannum ĩpensas ob¬
tulit ¶Si pecume ⁊ fundus indo¬
dem sint et inc̃arie impense infũ¬
dum fcẽ nͥua faus ait dotem pe¬
nia minui quid ergo si
inuiłr inpensas merato soluit u¬
trum crestat dos anmntegro data
uidebitur cuius rei mani festior
tuit alienari. Ruosus ꝙ̃ ad mod̾
potĩt fĩ docał data pecuma an ĩ ian
et magis est utag̾ moĩm dotis
teũtatur. s int̾im alienatõ aĩ¬

Expanded text:
noster dicebat, nisi mulier sponte marito intra annum impensas obtulerit. si pecunia et fundus in dote sint et necessariae impensae in fundum factae, Nerua ait dotem pecuniariam minui. quid ergo si lier impensas marito soluerit, utrum crescet dos an ex integro data uidebitur? cuius rei manifestior terit alienari: rursus quemadmodum poterit fieri dotalis data pecunia? an et magis est, ut ager in causam dotis reuertatur, sed interim alienatio fun
Abbreviated transcription (Latin):
cum ea nubere einouet. tñ sipꝰ ca
nupsorit docem debĩ iusi alie uup¬
ancillam pamphilam acitio sti¬
sua tã pͥorstipłatio mansutet ñ
redd̾e̾tur insi forte uefãt ^ hu̾it rẽ

Expanded text:
cum ea nubere ei nollet, tamen, si postea nupserit, dotem debebis, nisi aliae nupancillam Pamphilam a Titio stisua causa prior stipulatio mansisset, non redderetur. nisi forte refert, habuerit rem
Abbreviated transcription (Latin):
sicũ ignorans latro ciiꝰ filio uł
suo remabstulisset. apud pr̃em
dominiũ ueens deposuit igno
alii ũ dño sua ipuuis resqrͣ aliena

Expanded text:
 ignorans latro cuius filio uel seruo rem abstulisset apud patrem dominumue eius deposuit ignoralii, non domino sua ipsius res quasi aliena
Abbreviated transcription (Latin):
ht̃ ꝑheditatis petitõnem potius ꝙͣꝑ
familie h̾ciscunde iuditium negõ¬
tiũ distrahere uelis. tibi quo ꝑmit¬
tendum erit h̾ditatem petere. nã
citõnem que in familie ħciscun¬
de iudicio ñ deducuntur. ueluti. si

Expanded text:
hereditatis petitionem potius quam familiae erciscundae iudicium negotium distrahere uelis, tibi quoque permittendum erit hereditatem petere: nam titionem, quae in familiae erciscundae iudicio non deducuntur:
Abbreviated transcription (Latin):
undus qͥ dotis nominis socero tra¬
ditus fult cum socer filium ex ali
inqͣfutura eẽt. qui sidos ꝑ p̃ceptõnẽ
legata fuisset. qr̃ fructuł postlitẽ ⁊¬
testatam ꝑcepti adoum redigendi¬

Expanded text:
undus, qui dotis nomine socero traditus fuerit, cum socer filium ex aliqin qua futura esset, si dos per praeceptionem legata fuisset. quare fructus post litem contestatam percepti ad
Abbreviated transcription (Latin):
ciuilis rõ natur alia corpa iunrco¬
Irumpero ñ potest Ita dedote accõ
qr in uonum ⁊iequm concepta ẽ:
egatum inamuoł sngulos uł m̃¬
ses singulot relictum uł si hĩtõ le¬
getur morte quidẽ legatarũ legat᷑
int̾cidit capitisdiminutẽe tũ int̾¬

Expanded text:
o naturalia iura corrumpere non potest. itaque de dote actio, quia in bonum et aequum concepta est, egatum in annos singulos vel menses singulos relictum, vel si habitatio legetur, morte quidem legatarii legatum intercidit, capitis deminutione tamen inte
Abbreviated transcription (Latin):
tur ꝑm̃ cognosci atq sunrnt ĩtia
detatem ẽẽnt undentib curatorib
minoris fundum emꝑtor extitit li.
ydonet curatores anmĩor adu̾cut
restituend̾ nͥ maluit omnes Expes¬
sas qͣs bonafide emptor fecisse ar
Idoneis constitutił. U lp̃.¬

Expanded text:
rinde cognosci atque si nunc intra aetatem essent. Vendentibus curatoribus minoris fundum emptor extitit Luciidonei curatores, an minor adversus nisi si maluerit omnes expensas, quas bona fide emptor fecisse adpidoneis constitutis. Vlp
Abbreviated transcription (Latin):
tur plac nurmi capite cum mãt¬
lia pot̾ate sunt ncumfauliam
mut am̃it semancipato fioi
cetĩs ꝑsonis capitis dimnuutio
manĩfeste aitidit cumem ancipa¬
uinemo possit ulsi in ẏmagiaa¬
ant seruilem cãm deductus alit̾
at cum seruus manummticur q
scruile capud nullum ht̃ ius iõ
nec niraui potest ¶ d̾

Expanded text:
tur placet minui caput, cum in aliena potestate sint et cum familiam mutauerint. ‹E›mancipato filio et ceteris personis capitis minutio manifesto accidit, cum emancipari nemo possit nisi in imaginariam seruilem causam deductus: aliter atque cum seruus manumittitur, quia seruile caput nullum ius habet ideoque nec minui potest: 4
Abbreviated transcription (Latin):
qͣm sic̾ditor pignus distraxill pꝰ
mortem debitoris die solutioniᷤᷤ
fuuta qr tũ lex ꝯmilsoria displi
postemantipatiõm ad huc mĩori¬
b succurri in hus q̃ omlssent
mamũte̾ in potãte tunt recte dr̃ c̃¬

Expanded text:
quam si creditor pignus distraxisset, post mortem debitoris die solutionis finita. quia tamen lex commissoria displicpost emancipationem adhuc minoribus succurri in his, quae omississent manentes in potestate, tunc recte d
Abbreviated transcription (Latin):
dieb p̃t̾itis inciuib mariti
iñcalumpnia uir acc̃are mull¬
erem adult̾u potest deuegatur
eimint̾. restitutõ qd̾ ius omissũ
nsiminc repetere uult quid a¬
liud qͣm delicti ueniam .i. calũp¬

Expanded text:
s iure mariti sine calumnia uir accusare mulierem adulterii potest, denegatur ei in integrum restitutio: quod ius omissum si nunc repetere uult, quid aliud quam delicti ueniam, id
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃a tutorumꝰ siue curatorum doceatur
restitutus autem qłm se hr̃ditati mis¬
çeat. uł camadeat. qͣmeam repudiaũ
pursus restitui pot̃. ut se abstineat ⁊⁊
ħ rescriptum est. nresponsum est Eg

Expanded text:
a tutorum siue curatorum doceatur. Restitutus autem cum se hereditati misceat uel eam adeat quam repudiauit, rursus restitui poterit, ut se abstineat: et hoc et rescriptum et responsum est. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
patris etatu bñfitio m̾u̾it restitutus
abstimusset. nemine de creditorib pa¬
t̾nis pͥsente. uł adagñdum p̾side euo
torib m̾un̾it restitutõnis decretumĩ¬
rib p̾idicasse. ap̃
lin remutiare udetur. Eum̃ ⁊ sibo¬
norum possõius tp̃c largiretur: esc¬
tõ ddicid ee functi repudiatum be

Expanded text:
patris aetatis beneficio in integrum restitutus abstinuit se nemine de creditoribus paternis praesente uel ad agendum a prae‹si›de euoctoribus in integrum restitutionis decretum inribus praeiudicasseliti renuntiare videtur, cum et si bonorum possessionis tempus largiretur, electo iudicio defuncti repud
Abbreviated transcription (Latin):
agitur qui depeculio tenetur. exquo
apparet cetõs cognato s uł affines altĩ¬
us ẽẽ ꝯditionis neo ałt̃ audiri opporte̾
qͣnisi exudłutate adolescentis postu¬
lenti aut eius uite sit iste adolescens u̾
t̃ius ꝓcedend̾ non est ꝙͣ ut iubeat iu¬
nem actionib suis qͣs ht̃ adu̾sus eũ
cui credidiss gedexe creditori suo ꝓdi¬
um quo sierea peninia piurisc
opporteret emit itat᷑ꝑanda euit ut
iubeatur red ũnditor reddito p̾cio re¬
cuꝑare p̃dium utaut sine alt̾ius dãp
uõ ñ creditor aiuuene suum scqͣtur.

Expanded text:
agitur qui de peculio tenetur. ex quo apparet ceteros cognatos vel adfines alterius esse condicionis, nec aliter audiri oportere, quam si ex voluntate adulescentis postulent aut eius vitae sit iste adulescens, ut terius procedendum non est, quam ut iubeatur iuvenis actionibus suis, quas habet adversus eum cui ipse credidisset, cedere creditori suo. praedium quoque si ex ea pecunia pluris quam oporteret emit, ita temperanda res erit, ut iubeatur uenditor reddito pretio reciperare praedium, ita ut sine alterius damno etiam creditor a iuuene suum consequat
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ cessit ꝓ co quitp̃ili actionetene
Utrum restituto q̃ creduori aduersu
porem debicoremdatur x. dier sit
au ꝑlemorͦ. egodidici ex tp̃r in
uatg̃ restitutonis tm̃idem tp̃is p̃¬
standum qͣntum suꝑͤit tu qriũd
deeo putas uelim ueĩcribas R

Expanded text:
tercessit pro eo, qui temporali actione tenebutrum restitutio, quae creditori aduersus priorem debitorem datur, decem dierum sit an plenior? ego didici ex tempore in integrum restitutionis tantundem temporis praestandum, quantum supererat: tu quid de eo putas uelim rescribas. r
Abbreviated transcription (Latin):
uiii. seͥbit lab̾onem existimasse. si mi
ntradidit. si emptor pupsus eum
alienauit. siquidem emptor seq̃ns
scit rem i⁊ Rgestam restitutionem
adu̾sus eium fatiendam sugnoraũ:
npͥor emptor solim̃do eõt non ẽe
do equius ẽẽ minori succurbi ⁊̃ ad
u̾sus ignorantem qͣmuis bona fide
emptor est. ĩ auł
stituend̾̃: ÷ messmñ qui rembona fi¬

Expanded text:
ibit Labeonem existimasse, si minvendidit et tradidit, si emptor rursus eum alienavit, si quidem emptor sequens scit rem ita gestam, restitutionem adversus eum faciendam: si ignoravit et prior emptor solvendo esset, non esse do, aequius esse minori succurri etiam adversus ignorantem, quamvis bona fide emptor est. Paulus stituendum est in eum, qui rem bona fi
Abbreviated transcription (Latin):
pupillaris ctatis surcesserat. cuius
tutores in solutione cessaueraũt.
undicor denuntiationibꝰ tñtorib
sepedatis postannum eand̃ posfõm
cdlandio telemano undiderat pu¬
pilla mint᷑ restitui desid̾abat uc¬
intempus puꝑille intidisset ea q
effeciliet ne ꝑaretur legi mĩdi¬
tionis. dicebam posse ea mag̃
rõue restitui camoꝵ uñditor do ꝑ¬
nuntiando post diem quo plani¬

Expanded text:
pupillaris aetatis successerat, cuius tutores in solutione cessaverunt. venditor denuntiationibus tutoribus saepe datis post annum eandem possessionem Claudio Telemacho vendiderat. pupilla in integrum restitui desiderabatin tempus pupillae incidisset eaque effecisset, ne pareretur legi venditionis. dicebam posse magis ea ratione restitui eam, quod venditor denuntiando post diem, quo placu
Abbreviated transcription (Latin):
sĩros hr̃ditarios exfidei omisso ab
ea uecte manuimissos retin̾e lib̾tatẽ
optimo ꝯsecuti ũtur. nami si qͥ¬
dam excredicorib pecumam suar
añ restitutionẽ suam ab earecuꝑa¬

Expanded text:
servos hereditarios ex fideicommisso ab ea recte manumissos retinere libertateoptimo consecuti videntur. nam et si quidam ex creditoribus pecuniam suam ante restitutionem ab ea recipera
Abbreviated transcription (Latin):
captis dum taxat subuenatur an
ũ delinq̃ntib ut puta si dolo anquid
nũor fetit in redepoĩta uł ꝯmodata
ł aliaᷤ m contractu anei subueniat᷑
suntł ad eum ꝓuenit. ⁊placet in
delitis inmorib sibuenii nec
ue̾ntur ei: s sicum exdampño
dato. confiteri possit. ne dupliteneat᷑:
maliut negare. in ħ solum restituẽ¬

Expanded text:
captis dumtaxat subveniatur, an etiam delinquentibus: ut puta dolo aliquid minor fecit in re deposita vel commodata vel alias in contractu, an ei subveniatur, si nihil ad eum pervenit? et placet in delictis minoribus non subveniri. nec etur. sed si, cum ex damno dato confiteri possit ne dupli teneatur, maluit negare: in hoc solum restituen
Abbreviated transcription (Latin):
necera mͣeam subuemui s potius
ip̃i deneganda euit mandati actõ
¶Insumina ꝓpendñdum er̃ p̃tore
potius subueniat: utr̃ cditori aut
ti deuscori nam mior captut
nicut̾ tenebr̃ fatiuus in mandato¬
reditend̾ er̃ ñ debe̾ ei subuemri ħ
em̃ uelt̾ affromator fuit: ⁊suasor
ut cum minore contͣhituri um̃ tita¬

Expanded text:
necem meam subueniri, sed potius ipsi deneganda erit mandati actio. in summa perpendendum erit praetori, cui potius subueniat, utrum creditori an fideiussori: nam minor captus neutri tenebitur. facilius in mandatore dicendum erit non debere ei subuenire: hic enim uelut adfirmator fuit et suasor, ut cum minore contraheretur. unde tracta
Abbreviated transcription (Latin):
Dires pupillaris uł adoles lp̃.¬
centis distracta fui̾t ꝙͣ iex didmihi
ñ ꝑhilet. uñditio quidem ualet.
ueiꝵ tñ si grande dampnũ pupil
luł adolesccntis u̾satur ñ si collu¬
sio ñ int̾cessit diauctio ꝑu̾̾u̾t¬

Expanded text:
res pupillaris uel adulescentis distracta fuerit, quam lex distrahi non prohibet, uenditio quidem ualet, uerumtamen si grande damnum pupilli uel adulescentis uersatur, etiam si collusio non intercessit, distractio
Abbreviated transcription (Latin):
Ttsisine dolo cuiusꝙͣx legatũ ixpud¬
iaiũt: uł inoptionis legatrcaptꝰ
endum dicitur.sires uenierit. nex¬
istat qui plus liceatur. an m̾inte
pp̃ lucrum restituendum sitcod¬
dic p̃tores eos restituunt. ut᷑ adunt. rͨurci¬
tatur licitatio ¶dem fatiunt iiii
hus reb q̃ seruari eis debent. ꝙ eͥc̃¬
specte erit faticud̃ cet̾m nemo aite¬
dit ad emptionem rerum pupilla¬
⁊ium a sibona fide distrahantur
b q̃ fortuitib̃ casio subiecte̾ sunt
ñ cẽ imori adu̾sus emptorcm suttͤ

Expanded text:
et si sine dolo cuiusquam legatum repudiaverit, vel in optionis legato captus endum dicitur, si res eius venierit et existat qui plus liceatur, an in integrum propter lucrum restituendus sitdie praetores eos restituunt, ut rursum admittatur licitatio. idem faciunt et in his rebus, quae servari eis debent. quod circumspecte erit faciendum: ceterum nemo accedet ad emptionem rerum pupillarium, nec si bona fide distrahantur. bus, quae fortuitis casibus subiectae sunt, non esse minori adversus empt
Abbreviated transcription (Latin):
binsit ñ recipere sinoluit manu¬
nuttere sic huit reddenti legatum
uct̾itas mamimittñdi remittatũ¬
ifrutor o auctore stipusati sim
minor adiectõe ab alio suꝑetur.
impiorans m̾u̾it restitutionem
audietur: si eisint̾ẽs emꝑtar
ab corẽm fuisse apͥpetur qd̾

Expanded text:
berum sit non accipere, si nolint manumittere, sic huic reddenti legatum necessitas manumittendi remittatuutore auctore stipulati suntminor adiectione ab alio superetur, implorans in integrum restitutionem audietur, si eius interesse emptam ab eo rem fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
accepimus qͣlit̾cum sine siue con¬
tractus sit siue aliud quid contĩ¬
git ꝓ iñssiemit auquid sim̃didit
sisocietatem cont simutuam pecu¬
mani accepit⁊ taptus ÷ eisuccrrr¬
retur .s isi ei pecurua adebitore pa¬
si gostum sit cum co. Et sĩor
ĩo ꝯueniat debitorem. ad hibere
d curatores ut er soluatur peciũa
letm̃ ũ ei compelletur soluc ¶ ho
ultra usuris hon̾etur uł treditor
imor ꝓdat ꝑecunam᷑ curatoribꝰ
stitutdne pͥncipum debitori ꝯpelłe¬

Expanded text:
accipimus qualiterqualiter, sive contractus sit, sive quid aliud contigit. Proinde si emit aliquid, si vendidit, si societatem coit, si mutuam pecuniam accepit, et captus est, ei succurretur. Sed et si ei pecunia a debitore pasi gestum sit cum eo. et ideo si minor conueniat debitorem, adhibere debet curatores, ut ei soluatur pecunia: ceterum non ei compelletur soluere. sedultra usuris oneretur uel creditor minor perdat pecuniam, aut curatoribus stitutione p
Abbreviated transcription (Latin):
onib ut put a fideuissorio iromine
seĩ remsuam obligauit. pomp̃. A̾
uiderur ad cmescere distinguenti¬
b an arbit᷑ ad fideuisiores ꝓandos
u̾saru ¶Cinichi autem smuꝑ succul¬
rrendum ur̃ꝰ siminorsit ⁊secir¬
tatem inmnoradiit minus lutro¬
cam succurritur ei ut ip̃ possit
austinere uami ⁊ hic caꝑtus est d̾.
qui semiscuit pat̾re hr̃ditati s
si anquis sit ex ncͣcarus nũor aui
simm modo restitutionem impe¬
trabit uelutisiseruus tum lib̾ca
emstitutus di̾end̾ em̃ er̃ sise miᷤᷤ¬
cuit posse posse ei subuenri etatis

Expanded text:
onibus, ut puta si fideiussorio nomine se vel rem suam obligavit. Pomponius autem videtur adquiescere distinguentibus: arbiter ad fideiussores probandos uersarius? mihi autem semper succurrendum uidetur, si minor sit et se cirtatem minor adiit minus lucrosam, succurritur ei ut se possit abstinere: nam et hic ‹ca›ptus est. idem qui se miscuit paternae hereditati, sed et si aliquis sit ex necessariis minor annis, simili modo restitutionem impetrabit, veluti si servus sit cum libertate institutus: dicendum enim erit, si se miscuit, posse ei subveniri aeta
Abbreviated transcription (Latin):
n quisꝙͣ putet gͣuit̾ ħ adu̾sus
eosꝯstitutum. nam inip̃orum:
statutum matĩa daretur cũ furi¬
b adũsus eos quos recipiut coe¬
udib ¶ quisunt gͥ qui tencantur
uidendum ẽ ait p̃tor uante nau
tam accipe debemus. eum qui nã
qui nauis naiugẽde cã ĩ naui st̃
aut messonantã obligãri. s ꝑso

Expanded text:
 quisquam putet graviter hoc adversus eos constitutum: nam est in ipsorum statutum, materia daretur cum furibus adversus eos quos recipiunt coeudibus. Qui sunt igitur, qui teneantur, videndum est. ait tam accipere debemus eum qui nauequi nauis nauigandae causa in naue sint: aut mesonautam obligari, sed per
Abbreviated transcription (Latin):
d iint̾pellatur quominus Hul.¬
suĩam disat. qr incħ coram furio¬
rem hẽat. uł hu̾it adhuc litigio
pendente potest quidem p̾sente cu¬
iatore siña dici Carhit̾ ad ẽe li¬
tolam iubere potest sĩ ab aita dͣ¬
taxat ꝑte hr̃dis m̃tio conp̃ ꝯñsa
tunt compeonuisum soluetur:
morte. cuius ius cxhtigatorib sitꝰ
solucretur alto mortuo s slitusos

Expanded text:
 interpellatur, quo minus sententiam dicat, quia nihil coram furiorem habet uel habuerit adhuc litigio pendente, potest praesente curatore sententia dici.Arbiter adesse litulam iubere potest.Si ab altera dumtaxat parte heredis mentio comprehensa fuerit, compromissum soluetur morte cuiusque ex litigatoribus, sicut solueretur altero mortuo, si neutrius
Abbreviated transcription (Latin):
Mincposuxorem uelit du Up̃¬
te auo furente oninimodo prĩs
autcoritas erit ncc̃aria. s si patͥ
turiat anus sapiat sufficiat
ami uolinitas. iscuius pr̃ ab loᷤᷤ¬
tib capcus ÷ si ñ infua t̾ermum
reu̾tatur ucorẽ duce̾ potest.ẜ aut

Expanded text:
nepos uxorem uelit ducere auo furente, omnimodo patris auctoritas erit necessaria: sed si pater furit, auus sapiat, sufficit aui uoluntas.Is cuius pater ab hostibus captus est, si non intra triennium reuertatur, uxorem ducere p
Abbreviated transcription (Latin):
n eo uute ꝙ dicit inuito prõno li¬
U̾tam q̃ ei nupta est nubere ñ pꝰse
prõnum accipunus ut roscͥpto
imꝑatoris ur̃i ⁊diui patris eius
coutinetur ut eum qui hai lege
tunt ut manunuttat.⁊ manum᷑

Expanded text:
n eo iure, quod dicit inuito patrono libertam, quae ei nupta est, alii nubere non posse, patronum accipimus ut rescripto imperatoris nostri et diui patris eius continetur et eum qui hac lege emit, ut manumitta
Abbreviated transcription (Latin):
strat iñ ormndã uł domitiliũ
hñtem uxorem duce̾ ñ pot̃ qͣm¬
uł sponsare ñ ꝓhibeatur itascil
ut si post offm̃ depositum nolũit
isponsam inꝓunicia ꝙͣ quisad¬
mnstrat uxorem duce̾ pot
dosdata ñ fit caduta Cormanx¬

Expanded text:
strat, inde oriundam uel ibi domicilium habentem uxorem ducere non potest, quamuis sponsare non prohibeatur, ita scilicet, ut si post officium depositum nolueritsponsam in prouincia, qua quis administrat, uxorem ducere potest et dos data non fit caduca
Abbreviated transcription (Latin):
couocetur qu .p. iuditio damp̃ã¬
ta est. Si dep̾hũsa quid̾ sit damꝑ¬
aiata. at̃ ñ lit notata euit gͦ puto ⁊¬
si absotuta sit post dep̾hũsionem
quis alius dephnͣdisse ꝓponatito:
udetur uotata. s.isiuo indomo
mariti uł ꝑr̃ĩs sui depͥhñsa lit er̃
notata scd̃m u̾balegis. ꝓ aut¬

Expanded text:
iudicio damnata est. at si deprehensa quidem sit, damnata autem non sit, notata erit? ego puto, etsi absoluta sit post deprehensionem, quis alius deprehendisse proponatur, uidetur notata: sed et si non in domo mariti uel patris sui deprehensa sit, erit notata secundum uerba legis. 44 Pau
Abbreviated transcription (Latin):
qĩ officium erus exadministͣcõe
uerus .i autonuis resqͥpsu̾nt
inħ u̾ba ad offu̾i curatoris ad¬
mstratio puelle ꝓtine̾t nu¬
bere aut̃ puella suo arbito pot̃.
ñ duceret sisui arbit̾ũ eẽt ꝯͣxit

Expanded text:
us in administratione uerus et Antoninus rescripserunt in haec uerba: 'Ad officium curatoris administratio pupillae pertinet: nubere autem pupilla suo arbitrio potenon duceret, si sui arbitrii esset
Abbreviated transcription (Latin):
añqͣm adoptaret ad artem iud̾¬
cam fecerit at si naturat pr añ¬
qͣm flliamascẽtur fecerit. ⁊ si
huuis uoto homo adoptauit de¬
inde emantipauit au ñ possit
duci at sitalis p̃r naturalis deceᷤᷤ¬

Expanded text:
optaret artem ludicram fecerit? atque si naturalis pater antequam filia nasceretur fecerit? et si huius notae homo adoptaverit, deinde emancipaverit, an non possit duci? ac si talis pater naturalis deces
Abbreviated transcription (Latin):
siñ multo tp̃r int̾poĩto reconti¬
liati fui̾nt nec int̾ moras aut
aui mianupsit aut is aliam dix¬
orit maxuc sinec dotem uir ied
filie fam̃. ñ fĩ nptias rõius est
ita ꝓsonam eius pr̃i demͣri qui
mỹimoiuo ꝯsensit ut nuptie¬

Expanded text:
o tempore interposito reconciliati fuerint nec inter moras aut illa alii nupserit aut hic aliam duxerit, maxime si nec dotem uir reddfiliae familias non fieri nuptias rationis est: itaque personam eius patri demonstrari, qui matrimonio consenserit, ut nu
Abbreviated transcription (Latin):
sponsalia ueluti ualitudo spõ¬
sisponsene uł mortes pentiũ
aut capitalia cͥmina aut longi¬
ores ꝑegͥnationes ã exucc̃ĩtate fi¬
unt  lpianus

Expanded text:
sponsalia, ueluti ualetudo sponsi sponsaeue uel mortes parentium aut capitalia crimina aut longiores peregrinationes quae ex necessitate fiunt. 18 Ulpianus
Abbreviated transcription (Latin):
genus excerceret siqua cauponã
ex̾cens. in cacorp̃a q̃ stuaria hãt
ut multe assolent sub p̃cextu
instrum̃ti cauponii. ꝓstitutas nib¬
lene applłatione contiñi. senat᷑
censuit ñ conuemensẽe ulli se

Expanded text:
genus exercet.Si qua cauponam exercens in ea corpora quaestuaria habeat ut multae adsolent sub praetextu instrumenti cauponii prostitutas mulenae appellatione contineri.Senatus censuit non conu
Abbreviated transcription (Latin):
nesciens dolonialo hẽco lib̃tina
aut eam q̃ est ip̃a cuiusuo p̃r mr̃¬
ue arcem ludricã fatit fecĩt q ne¬
ue senatoris filia neptis ue gofi¬
lio ꝓneptis uo ex nepote filiona¬
to nata lib̾tino ei ue qui ip̃e cuuiᷤ¬
ue p̃r̃ mr̃ ue artem ludricam fe¬
at fecĩt sponsa uptauosciens
dolom. esto neue quis doꝵ dolom¬
x̃to. ħ capite ꝓhibetur senator
lib̾tinam ducere eam ue cuius
tem lib̾tinus senatoris filiam db¬
cere non autem obost auum ⁊ a¬
uiam ardem ludricam fecisse nco
distintguitur ꝑat̾ inpotãte hãt

Expanded text:
iens dolo malo habeto libertinam aut eam, quae ipsa cuiusue pater materue artem ludicram facit fecerit. neue senatoris filia neptisue ex filio proneptisue ex nepote filio nato nata libertino eiue, qui ipse cuiusue pater materue artem ludicram facit fecerit, sponsa nuptaue sciens dolo malo esto neue quis eorum dolHoc capite prohibetur senator libertinam ducere eamue, cuius item libertinus senatoris filiam ducere. Non obest auum et auiam artem ludicram fecisse. Nec distinguitur, pater in po
Abbreviated transcription (Latin):
maneat adoptõ iõ eam qͣm pr̃
meus adoptauit.iemancipauit
poto uxorem ducere eq̃ ⁊ si me e¬
mancipato illam inpotãdem reti¬
Itaqi uolũti gn̾m adoptare sua de¬
bitur ut filiam emanciparet si¬
milit̾ suadetur ei qui nur̃ uelit
adoptare ut emantipet filium

Expanded text:
manet adoptio, ideoque eam, quam pater meus adoptavit et emancipavit, potero uxorem ducere. Aeque et si me emancipato illam in potestate retiItaque volenti generum adoptare suadetur, ut filiam emancipet. Similiter suadetur ei, qui velit nurum adoptare, ut emancipet filium
Abbreviated transcription (Latin):
mec mat̾ s uau ia intelligitur
mlłam eaꝵ ducore polsum. nł¬
lus auo applłatione ñ tm̃ filii
lic auidam has ꝓꝑe nurus apł¬
lent p̃iugna quo ñ solum ea
mͥ ħ inteinguntur q̃ ux oris me¬
e filiaẽ s ⁊ neptis ⁊ ꝓueptis ut
nullam earum duc̾ere possim
Item cius mr̃em qm sponsam ha¬
bui ñ posse meuxorem ducere.¬
angustus int̾p̃carus est fuisse

Expanded text:
et proauia intellegitur, ut nullam earum ducere possim. nurus quoque appellatione non tantum filii nurus appellant. priuigna quoque non solum ea mihi intellegitur quae uxoris meae filia est, sed et neptis et proneptis, ut nullam earum ducere possim. item eius matrem, quam sponsam habui, non posse me uxorem ducere.Augustus interpretatus est: fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
rõne diui marci caue ꝑ auł
ut si senatoris filia lib̾tiuo n¬
upsisset nec nuꝑtis eent qͣm
senatus ꝯsultum secutuum est¬
nepoti uxorem ducñdi ⁊ filius
consentire d neptis u̾osumbat
uc liuitas ⁊ auctoritas aui suf

Expanded text:
one diui Marci cauetur, ut, si senatoris filia libertino nupsisset, nec nuptiae essent: quam et senatus consultum secutum est.Nepote uxorem ducente et filius consentire debet: neptis uero si nubat, uoluntas et auctoritas aui su
Abbreviated transcription (Latin):
abstinere. nunt uideamus qͦ¬
modo nou̾ta ip̃iugna ⁊ socrut
nmurus intolligatur. ut sciamꝰ
qͣs ñ liceat dutere ⁊ quidam no¬
u̾tam ꝑ se pr̃is lixorem ⁊ iurrũ
filsuuxoreni ip̃uignam uxo¬
ris ex alio manto filiam intł¬
net am rixoreni nec ꝓ am ducipꝰ¬
so. duasgͦ uł plures nou̾cas ducẽ

Expanded text:
ere.Nunc uideamus, quomodo nouerca et priuigna et socrus et nurus intellegantur, ut sciamus, quas non liceat ducere. quidam nouercam per se patris uxorem et nurum filii uxorem et priuignam uxoris ex alio marito filiam intenec aui uxorem nec proaui duci posse. duas ergo uel plures nouercas
Abbreviated transcription (Latin):
Sdum militi castrensum bõꝵ
pensare. ꝙ ab alio deletur ñ au¬
¶ diet᷑. ¶ cum intra dieni admo¬
cati executõnem dat̃ iudicatus ticio
agit cũ cod̾ titõ ꝙ quid̃ ip̃e p̾dem isli
uidicatus est compensatio adm¬
tetur. aliud enim ÷ diẽ obligõis¬

Expanded text:
um militi castrensium bonopensare quod ab alio debetur, non audietur. Cum intra diem ad iudicati exsecutionem datum iudicatus Titio agit cum eodem Titio, qui et ipse pridem illi iudicatus est, compensatio admittetur: aliud est
Abbreviated transcription (Latin):
relata est ait entn. si depoĩtor de¬
ceslit i duo cristant. qui ut sẽ
contendunt umisauitr solure
sehũdem dicens ei tradendar pẽ
qui patus adu̾susaltuma re¬

Expanded text:
relata est: ait enim, si depositor decesserit et duo existant, qui inter se contendant unusquisque solum se heredem dicens, ei tradendam rem, qui paratus est arelata est: ait enim, si depositor de
Abbreviated transcription (Latin):
ei imp̃ssis ap̃tore uł ab hus a¬
b coram signatuia iemosa. sunt
doss si res sunt q̃ duudi ñ poscũs
omines debebit cradere satisdatõe
dopomi qͥomini accione depẽitariũ¬

Expanded text:
ei impressis uel a praetore uel ab his, quibus coram signacula remota sunt do. sed si res sunt, quae diuidi non possunt, omnes debebit tradere satisdatione deponi et omni actione depositariu
Abbreviated transcription (Latin):
rei .ꝑ. cã Est er̃ incnie in cãis
hiꝰ fidem fiangẽ ¶ã depoĩtis reb
accedunt ñ sunt depõita. ueluti
si hõ uestitus depõatur. uestis enĩ ñ ẽst
depoĩta nec si cqum cum capistro
nam solus equs depoĩtus est.
bi ꝯueniat ut indepoĩopoĩto

Expanded text:
est enim inutile in causis huiusmodi fidem frangere. Quae depositis rebus accedunt, non sunt deposita, ut puta si homo uestitus deponatur, uestis enim non est deposita: nec si equus cum capistro, nam solus equus depositus est. Si conuenit, ut in deposito et
Abbreviated transcription (Latin):
ras truccus ꝓcipiat aut locando
amisit possõnem sol infcm accõ¬
ne uti. ¶usustructus an poisit
pignori ypothece uedari q̃situm
est᷑ siue domius ꝓpͥetatis ꝯueũ.
siue ille qui soium tructur
cum creditore ꝓpͥetaruis agere
ñ eẽ eiius uti fri inuito se ta¬
li exceptõne eum p̾tor tuebitur
sinon int̾ creditorem ⁊ eum ad ꝙ̃
usus fouctus pignori ꝑtinz conbe¬
m̃t ut ususfructus pĩgnori fit

Expanded text:
s fructus percipiat aut locando amiserit possessionem, solet in factum actione uti. Usus fructus an possit pignori hypothecaeue dari, quaesitum est, siue dominus proprietatis conuenerit siue ille qui solum usum frucum creditore proprietarius agere 'non esse ei ius uti frui inuito se', tali exceptione eum praetor tuebitur: 'si non inter creditorem et eum ad quem usus fructus pertinet conuenerit, ut usus fructus pignori sit
Abbreviated transcription (Latin):
debitor rem suam duob sionuil
pignori obligauit. ita ututoio
mioudum obligate eẽnt singli
insolidum adu̾uis ec̾neos seriu¬
ẽẽ ꝯditõm. dabr enim posside̾li
ti ħ exteptõ. si ñ conuenit ut ea¬
dem res mͥ quo pignori eẽt ¶si
auceni id agum sit ut ꝓ parcib
res obligatur utilemi compece¬

Expanded text:
debitor res suas duobus simul pignori obligaverit ita, ut utrique in solidum obligatae essent, singuli in solidum adversus extraneos Serviesse condicionem: dabitur enim possidenti haec exceptio: "si non convenit, ut eadem res mihi quoque pignori esset". si autem id actum fuerit, ut pro partibus res obligarentur, utilem ac
Abbreviated transcription (Latin):
dampnum aũ duo deducto ħ qd̾ dp̃¬
num passus est reliquum conferrẽ
debeat qd̾ gͦ si pius ndampno erit ꝙͣ
ĩcollatõne᷑. ut puta .x. aureis res des¬
iores fc̃e sunt. duo autẽ conatõme
sunt indubitate utrum hornis pa¬
tri opporteat. Quid int̾est utr̃ iac¬

Expanded text:
damnum autem duo, deducto hoc, quod damnum passus est, reliquum conferre debeat. quid ergo, si plus in damno erit quam in collatione? ut puta decem aureis res deteriores factae sunt, duo autem collationis sunt. indubitate utrumque onus paferre oporteat. quid enim interest iac
Abbreviated transcription (Latin):
ea id ñdeducetur qd̾ huis ꝑsonis.
qm̃. isiꝑdolum peculium uład¬
ememu̾nt uł muuerĩt tem̃tur
nam ⁊ si semꝑ p̾uenire dominus
uune uł tutele uł negõꝵ gestoꝵ
uł ucili accõne tenebs. namele¬
gant̾ pedius ait iõh̾mumis inpe¬
culio est ꝙ domino uł prb debetur
seruo in peculio hr̃e qd̾ sibi debot᷑¬

Expanded text:
am deducetur, quod his personis si per dolum peculium uel ademerint uel minuerint, tenentur: nam si semper praeuenire dominus mine uel tutelae uel negotiorum gestorum uel utili actione tenebitur? nam ut eleganter Pedius ait, ideo hoc minus in peculio est, quod domino uel patri debetur, seruo in
Abbreviated transcription (Latin):
sigͣtitam hĩtatõnem ꝯductoꝵ mͥ
p̃stit̾it inuecta ame domino in¬
sule ꝑignori ñ ẽẽ Item illd̾ inqiuid
uidendum est uoluntate domini
induci pignus ita posse ut in ꝑtẽ
quo fidei iussit ꝑignori data sit. ius¬
dam modo mandare res suas ẽẽ o¬
bligatas. sane sipostea sint eius

Expanded text:
si gratuitam habitationem conductor mihi praestiterit, invecta a me domino insulae pignori non esse. Item: illud, inquit, videndum est voluntate domini induci pignus ita posse, ut in partquo fideiussit pignori data sit, dammodo mandare res suas esse obligatas. sane si postea sint eius
Abbreviated transcription (Latin):
añqͣm pensionis nomine p̃clũdãt᷑
tunc em̃ pignoris nomĩe retñta
mantipia nõ lib̾auimꝰ. ⁊ derisus÷
nerua uirisꝯsultus qui ꝑfenestm
monstiĩat. seruos detentos ob sũ
accõne fc̃a cum ex ea maiorẽ ꝓtẽ
soluiss ĩ residuam ꝙͣtitatẽ pignꝰob¬
ligaint q̃situm ͤ an ĩ uet̾em contͣcͣt᷑

Expanded text:
quam pensionis nomine percludamur: tunc enim pignoris nomine retenta mancipia non liberabimus: et derisus Nerua iuris consultus, qui per fenestram monstrauerat seruos detentos ob pensactione facta, cum ex ea maiorem partem soluisset, in residuam quantitatem pignus obligauit: quaesitum est, an in ueterem contractum
Abbreviated transcription (Latin):
intelligere ucet quoꝵ u̾ba ħ̾sintͦ
si huqui ꝓ te fideuissi̾nt in maio¬
rem qͣntitatem damꝑnati ꝙͣ debi¬
ti iõ exigebat scientes nprudẽces
auxilium apperlacõnis omisũt.
potit mandati agentib hiis ex eqͥ
di. cct̾m doiou̾satisut si ũ ꝓnoca¬

Expanded text:
intellegere licet, cuius uerba haec Si hi, qui pro te fideiusserant, in maiorem quantitatem damnati, quam debiti ratio exigebat, scientes et prudentes auxilium appellationis omiserunt, poteris mandati agentibus his aequitadi, ceterum dolo uersati sunt, si no
Abbreviated transcription (Latin):
tonuenerĩt debitatorem ut si ꝑu
caret appellaret puto iõnem est
constare dolo autem uidetur fa¬
cere qui id ꝙ potest restituere ñ
restitiũt ꝓ iñ si cibi mandani ut
hominem emeres tuq emusti te¬
lebis mͥ ut restituas. s. isido¬
suata culꝑa fortesi grã ductus paᷤ¬
sus es aliũ emeretenebis ¶s. isi
s̾ius q̃m emisti fugit si quid̃ do¬
lo tuo cenebĩs. si doluiꝰ ñ int̾uenit
nec culpa ñ teneb̾is. nisi adħ ut al

Expanded text:
convenerunt debitorem, ut si ipse putaret appellaret, puto rationem eis constare. Dolo autem facere videtur, qui id quod potest restituere non restituit: proinde si tibi mandavi, ut hominem emeres, tuque emisti, teneberis mihi, ut restituas. sed et si dosi lata culpa forte si gratia ductus passus es alium emere, teneberis. sed et si seruus quem emisti fugit, si quidem dolo tuo, teneberis, si dolus non interuenit nec culpa, non teneberis nisi ad
Abbreviated transcription (Latin):
¶iudicio. necesse hẽbit prares anda¬
ti accio tunc ꝯpetit cum ieꝑitꝰ int̾¬
cessĩt int̾eẽ eius quimandauit:
cetim si incħ int̾ẽ: cessat mandati
accõ Et eatemis competit qͣtenus
nit̾est ut puta mandaui tibi sun
dum ut emeres. si int̾erat mea e¬
fumdum ego ip̃e emi uł alius michi
emitnec int̾est auquid: cessat manda¬
¶tiaccio  mandaui ut negotia ge¬
reres si nicħ depierit qͣmuis uenp
gessĩt nullꝰ ͤ accio. aut si auus ydo¬
nee gesserat. cessat mandati actõ
et insmulib ħ idem erit ꝓmdum
¶ sugnorantes fidenissores debitõ¬
res soluisseur alias acceptuatõe

Expanded text:
iudicio necesse habebit praestare. Mandati actio tunc competit, cum coepit interesse eius qui mandauit: ceterum si nihil interest, cessat mandati actio, et eatenus competit, quatenus interest. ut puta mandaui tibi, ut fundum emeres: si intererat mea efundum ego ipse emi uel alius mihi neque interest aliquid, cessat mandati actio. mandaui, ut negotia gereres: si nihil deperierit, quamuis nemo gesserit, nulla actio est, aut si alius idonee gesserit, cessat mandati actio. et in similibus hoc idem erit probandum. Si ignorantes fideiussores debitorem sol
Abbreviated transcription (Latin):
meõ mandati iudicio ut sibi Ac¬
cõnes mandet qͣᷤ ht̃ adu̾sus eum
aquoꝯꝑauit Iplane si cam petu¬
mam ded̾it q eiat expeculio ad bo¬
ne fidei omꝑtorem ꝑtinente. nulle¬

Expanded text:
e mandati iudicio, ut sibi actiones mandet, quas habet aduersus eum a quo comparauit. plane si eam pecuniam dederit, quae erat ex peculio ad bonae fidei emptorem pertinente, null
Abbreviated transcription (Latin):
lusionem ꝓcuratoris absolutus li
adu̾saruitmandati eum tem̃. s
si soluendo ñ sio tune dedolo accõnẽ
Adu̾sus reum qui ꝑcoilusionem.
absolutus sit dandamait. S udeli
eumtenĩ ꝯstar¶siquis mandau̾it
alicuigerenda neg̃a cius qui ip̃e u¬
bi mandanerat. habebitmandati Ac¬
tõnem qri p̃e cenetur. tenetur au̾qui
qr agere pocest qͣmqͣm enu uulgo
dicatur ꝓuratorem añ litem con¬
tñ m ndati actõ espadagendurs
¶ cñdiuntaxat ħ facere ñ potestsi
tutores mandau̾nt. ꝯtutorisuo mã¬
ciꝑium em̃dum pupillo. et ille ñ
enũt an sit mandati actio. utrũ
tantum mandati: an u̾o tutele. Et
uit. distingitit. referre em̃ ait cuiꝰ
gnũs seruum tutores ipni tutoꝵ in
andauerint ut emcret. iamsi suꝑ¬
uatuum seruuum uł ũ honosumĩ

Expanded text:
lusionem procuratoris absolutus sit adversarius, mandati eum teneri: sed si solvendo non sit, tunc de dolo actionem adversus reum, qui per collusionem absolutus sit, dandam ait. Sed et eum teneri constat. Si quis mandauerit alicui gerenda negotia eius, qui ipse sibi mandauerat, habebit mandati actionem, quia et ipse tenetur tenetur autem, quia agere potest: quamquam enim uolgo di‹c›atur procuratorem ante litem conamen mandati actio est: ad agendum enim dumtaxat hoc facere non potest. Si tutores mandaverint contutori suo mancipium emendum pupillo et ille non emerit, an sit mandati actio, et utrum tantum mandati an vero et tutelae? et Iulianus distinguit: referre enim ait, cuius generis servum tutores uni tutorum mandaverint ut emeret. nam si supervacuum servum
Abbreviated transcription (Latin):
qd̃ facere udeturꝰ. ⁊si susceptum
ñ impleruĩt teneturr. Ita simaꝵ¬
dau̾ocibi ut domipm seianamt.
emeres. tu q selanam emeris lõ¬
si mandauero cibi ut fundum nx¬
did̾is. ipetam fundum ñ obstabit nͥ
me ꝑ omina ꝯserues. ¶seruo quo
domimis si p̃ceꝑit c̾casumma rẽ
uendere ule minoris uendidĩt. si¬
milit̾ eam uendicare domimis pof.
neculla exceptõne submou̾i. nͥ ĩdpp̃¬
nitas ei p̾stetur¶ melior aut̃ ma
dantis fieri potest. si cum tibi man¬
dassem ut stuhum .x. emeres. tu
cu minoris emĩs uł tm̃idẽ ut cñ¬
aliud qͥcqͣm seruo accederet. utro
enim cau aut ñ uitra p̃crum aut
intͣ p̾cium fecisti. U. lꝑ̃¬
datum ut negã ad ministraret. ħac
accõneerit ꝯuemendus. nec recte
negõrum gestorum cum eoaget᷑.
nec emĩ iõ est obuigatus ꝙ negãges

Expanded text:
 si susceptum non impleverit, tenetur. Itaque si mandavero tibi, ut domum Seianam centum emeres tuque Titianam emeris lonsi mandavero tibi, ut fundum medideris et petam fundum, non obstabit mihi me per omnia conserues. Seruo quoque dominus si praeceperit certa summa rem uendere, ille minoris uendiderit, similiter uindicare eam dominus potest nec ulla exceptione summoueri, nisi indemnitas ei praestetur. Melior autem causa mandantis fieri potest, si, cum tibi mandassem, ut Stichum decem emeres, tu eum minoris emeris uel tantidem, ut aliud quicquam seruo accederet: utroque enim casu aut non ultra pretium aut intra pretium fecisti. 6 datum, ut negotia administraret, hac actione erit conueniendus nec recte negotiorum gestorum cum eo agetur: nec enim ideo est obligatus quod negotia ges
Abbreviated transcription (Latin):
si plis fenare potuisset ip̃e lucͣtetrꝵ
accepisse. ¶pĩane si om̃nũ negõꝵ erat
dem fice̾isserat ꝓ dampinde mce¬
dem pactus obsuam fideruscionem
usb nomine ait̾ius ecͦ eueptulitis
cauerat sibi c̃tam qͣntisatem dari:
hic aciandio saturumo p̾tore ma¬
iores frũctus inferre uissus erat.
aduocatõnib ei id̾ sat᷑mmis int̾di¬
xerat. uitebatur autem mͥ iudicat᷑
solui fidenississe .q̃i redemptor li¬
tis extitisse. i uelle Adampiide ma¬
dati iuditio ꝯsequi ^ q erat ꝯdemp̃a¬
tris s peccussime diui fr̃s rescͥsu̾nt
millam accõnem cum pp̃ suam ca¬
liditatem hr̃ẽ. qr m̾cede pacia accẽ¬
serat adtalem redemptõnem. Mar¬
celł aut̃ sic loquit᷑ de eoqui petuia
accepta sppondit. ut siquid̾ ħ ac¬
tum est ut suo ꝑiculo spond̾eret
nulla accõragar. sin u̾o ñ ħ accũ
actum est utit ei potuis actio cõ¬
uit anlaborẽ dominus remunã¬
re uoluit at ĩo fidcm hr̃i ꝑlacitis
opporteat aneuentũ ritium ma¬

Expanded text:
e lucraretur, accepisse. plane si omnium negotiorum erat quidam fideiusserat pro Daphnide mercedem pactus ob suam fideiussionem et sub nomine alterius ex euentu litis cauerat sibi certam quantitatem dari: hic a Claudio Saturnino praetore maiores fructus inferre iussus erat et aduocationibus ei idem Saturninus interdixerat. uidebatur autem mihi iudicatum solui fideiussisse et quasi redemptor litis extitisse et uelle a Daphnide mandati iudicio consequi, quod erat condemnatus. sed rectissime diui fratres rescripserunt nullam actionem eum propter suam calliditatem habere, quia mercede pacta accesserat ad talem redemptionem. Marcellus autem sic loquitur de eo qui pecunia accepta spopondit, ut, si quidem hoc actum est, ut suo pericul‹o› sponderet, nulla actione agat, sin uero non hoc actum est, utilis ei potius actio comrit, laborem dominus remunerare uoluerit atque ideo fidem adhiberi placitis oporteat an euentum litium ma
Abbreviated transcription (Latin):
solidum eo nomine udicetur ui¬
dicm̃ pollicetur siue ñ iustu s tut᷑
rem ouis u̾sum fuit eatemit intro¬
duxit accõnem qͣtmnus inrem
eius u̾cum fu̾it siue neutro eoꝵ
sit de peculio accõnem constituit

Expanded text:
solidum eo nomine iudicium pollicetur: siue non iussu, sed tamen in rem eius uersum fuerit, eatenus introducit actionem, quatenus in rem eius uersum fuerit: siue neutrum eorum sit, de peculio actionem constituit
Abbreviated transcription (Latin):
liuis duntaxat depeculiouł.
alius tributoria serui nomine cũ
domino egit. q̃situm est: andeduc̾e
dominus depeculio debeat ꝙ̃tribu¬
p̃toris ñ satis facit idcum maiorẽ
ꝑtem debitism deduiti deduxit ꝙͣp
creditorib tribuit ueluti sicum
debẽt sola .x. deducere uexͣneis dena
tͥbuere cum gͥ ħ fecit nec intłnduᷤ
huc nomine cuis tͥbutoria actõne
p̃staturꝰ cit. qr̃ siagi de peculio
cepit. cumforte exͣ mcem peculi¬
deducero debebit. Gauis. Ic̃ eo q¬
cum eoͣ qui ĩ alena potãte tate ẽ ne
tõnes id ÷ ex̾citoria institoria
qͣtur. siue enim uissu eius cuuiͤ
in potate sit ngm̃ gestum fuĩt in

Expanded text:
lius dumtaxat de peculio, alius tributoria serui nomine cum domino agit: quaesitum est, an deducere dominus de peculio debeat, quod tribupraetoris non satisfecit, id est cum maiorem partem debiti sui deduxit quam creditoribus tribuit, ueluti si cumdeberet sola decem deducere, extraneis dena tribuere. cum igitur hoc fecit, nec intellegendus huc nomine eius tributoria actione praestaturus sit: quare si agi de peculio coeperit, cum forte extra mercem peculiserui deducere debebit. QUcum eo, qui in aliena potestate sit, ones, id est exercitoria institoria quatur. siue enim iussu eius, cuius in potestate sit, negotium gestum fuerit, in