comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cunia: domus praetexta.Unum utrique nomen est.uis quidem ac potestas
longe alia.
Taque attende. Iam intelligis:nihil me quot opinio tua refugiat dice¬
re: illi beneficio quod actio perficit relata gratia est:si illud beniuo¬
le excipimus. Illud alterum quod in re contmetur: nondum reddidimus: et uo¬
lumus reddere. Uoluptati uoluptate satisfecimus: reirem debemus. Itaq ꝗͣuis
rettulisse illum gratiam dicamus:qui beneficium libenter accepit: iubemus tamen
aliquid simile ei quod accepit reddere. A consuetudine quedam que dicimus abhor¬
rent. Deinde alia uia ad consuetudinem redeunt. Negamus inuiriam accipere sa¬
ntem:tamen qui illum pugno percusserit: iniuriarum damnabitur.Negam
rem stulti esse: et tamen eum qui rem aliquam stulto surripuerit.furti condẽna¬
bimus. Insanire omnes scilicet stultos dicimus. Nec tamen omnes curamus Ø¬

Expanded text:
cunia, ut domus, ut praetexta ; unum utrique nomen est, vis quidem ac potestas cunia, ut domus, ut praetexta ; unum utrique nomen est, vis quidem ac potestas longe alia. taque attende, iam intellegis nihil me, quod opinio tua refugiat, dicere. Illi beneficio, quod actio perficit, relata gratia est, si illud benevole excipimus ; illud alterum, quod re continetur, nondum reddidimus, sed volemus reddere. Voluntati voluntate satis fecimus ; rei rem debemus. Itaque, quamvis rettulisse illum gratiam dicamus, qui beneficium libenter accipit, iubemus tamen et simile aliquid ei, quod accepit, reddere. A consuetudine quaedam, quae dicimus, abhorrent, deinde alia via ad consuetudinem redeunt. Negamus iniuriam accipere sapientem, tamen, qui illum pugno percusserit, iniuriarum damnabitur ; negamus stulti quidquam esse, et tamen eum, qui rem aliquam stulto surripuit, furti condemnabimus ; insanire omnes dicimus, nec omnes curamus e
Abbreviated transcription (Latin):
modatis:quia pedem & nostrum dicimus:& lecti: & ueli: & carminis.Canẽ
uenaticum: & marinum:& sidus. Quia non sufficimus ut singulis si¬
la assignemus: quotiens opus est mutuamur. Fortitudo est pericula iustã
contennens:aut scientia periculorum repellendorum:excipiendorum:pro¬
uocandorum. Dicimus enim tamen & gladiatorem fortem uirum et seruũ¬
nequam: quem in contemptum mortis temeritas impulit. Parsimonia est scien¬
tia uitandi sumptus superuacuos. Ut ars re familiari moderate utendi. parcissi'¬
mum tamen hominem uocamus pusilli animi et contracti. Cum in infinitum
intersit inter modum & angustias. Haec alia sunt natura. Sed efficit inopia ser¬
monis: ut & hunc et illum parcum uocemus:ut et ille fortis dicatur cum ratio¬
ne fortuita despiciens:& hic sine ratione in pericula excurrens.Sic benefic
est: et actio ut diximus beneficia:et ipsum quod datur per illam actionem:ut pe¬

Expanded text:
modatisque. Pedem et nostrum dicimus et lecti et veli et carminis, canem et modatisque. Pedem et nostrum dicimus et lecti et veli et carminis, canem et venaticum et marinum et sidus ; quia non sufficimus, ut singulis singula adsignemus, quotiens opus est, mutuamur. Fortitudo est virtus pericula iusta contemnens aut scientia periculorum repellendorum, excipiendorum, provocandorum ; dicimus tamen et gladiatorem fortem virum et servunequam, quem in contemptum mortis temeritas impulit. Parsimonia est scientia vitandi sumptus supervacuos aut ars re familiari moderate utendi ; parcissimum tamen hominem vocamus pusilli animi et contracti, cum infinitum intersit inter modum et angustias. Haec alia sunt natura, sed efficit inopia sermonis, ut et hunc et illum parcum vocemus, ut et ille fortis dicatur cum ratione fortuita despiciens et hic sine ratione in pericula excurrens. Sic beneficium est et actio, ut diximus, benefica et ipsum, quod datur per illam actionem, ut pe
Abbreviated transcription (Latin):
ctu perfecit opus suum: uideas eriam sed non uendidit. Triplex est illi fructꝰ
operis sui. Unus conscientie: hunc absoluto opere percipit. Alter fame.Ter¬
tius utilitatis quem allatura est:aut gratia:aut uenditio:aut aliqua commo¬
ditas. Sic beneficiis fructus primus ille conscientiae.Hunc percipit qui quo
inuicem possunt. Itaque cum benigne acceptum est: beneficium est:ipsũ
quidem bene accipiendo persolui.I
Uid ergo rettulit gratiam:qui nihil fecit: Inquit primum fe¬
cit bono animo: bono obtulit. & quod est amicitiae exequor Post
amicite exequor beneficium: aliter creditum soluerit. Non est ꝙ expectes
ut solutionem tibi ostendam:res inter animos geritur. Quod dico non uide¬
bitur durum:quãuis primo contra opimonem pugnet tuam:si te commẽda¬
ueris mhil: & cogitaueris plures esse quem uerba. Ingens copia est rerum
sine nomine:quas non propriis appellationibus notamus:sed alienis com¬

Expanded text:
ctu ; perfecit opus suum Phidias, etiam si non vendidit. Triplex illi fructus ctu ; perfecit opus suum Phidias, etiam si non vendidit. Triplex illi fructus est operis sui: unus conscientiae ; hunc absoluto opere percipit; alter famae ; tertius utilitatis, quem allatura est aut gratia aut venditio aut aliqua commoditas. Sic bene ficii fructus primus ille est conscientiae ; hunc percipit, qui, quo rum, quae praestari in vicem possunt. Itaque cum benigne acceptum est beneficium, quid ergo ? ", inquit, " rettulit gratiam, qui nihil fecit ? " Primum fecit : bono animo bonum obtulit et, quod est amicitiae, ex aequo. Post deinde aliter beneficium, aliter creditum solvitur ; non est, quod expectes, ut solutionem tibi ostendam ; res inter animos geritur. Quod dico, non videbitur durum, quamvis primo contra opinionem tuam pugnet, si te commodaveris mihi et cogitaveris plures esse res quam verba. Ingens copia est rerum sine nomine, quas non propriis appellationibus notamus, sed alienis com
Abbreviated transcription (Latin):
in agilitate: non in animo. Explicari itaq: totum debet:de quo oculis uideat᷑.
Nec tamen ideo non bonum lusorem dicam: qui pilam ut oportebat excipiat.
er ipsum mora quominus remitteret:non fuit. Sed quãuis inquit arti luder¬
tis nhil desit:quia partem quidem fecit: sed et partem quam non fecit potest fa¬¬
cere. Ludus ipse imperfectus est:qui & consumitur uicibus mittendi ac remit¬
tendi. Nolo diutius hic refellere. Extimemus ita esse. Desit aliquid iusui: nõ
lusori.Sic et in hoc de quo disputauimus:deest aliquid reidata: cui pars alia
debetur non animo. Qui animum parem sibi nactus est:quantum in illo est:
quod uoluit efficit¬
Eneficium mihi dedit. Accepi non aliter quem ipse accipi uoluit.
lam habet quod petit: et quod unum petit. ergo gratus sum. Post
tus artis: alius artifex. Artis est fecisse quod uoluit. Artificis fecisse cũ¬

Expanded text:
in agilitate, non in animo ; explicari itaque totum debet, de quo oculis iudicatur. in agilitate, non in animo ; explicari itaque totum debet, de quo oculis iudicatur. Nec tamen ideo non bonum lusorem dicam, qui pilam, ut oportebat, excepit, si per ipsum mora, quominus remitteret, non fuit. " Sed quamvis," inquit, " arti ludentis nihil desit, quia partem quidem fecit, sed partem, quam non fecit, potest facere, lusus ipse imperfectus est, qui consummatur vicibus mittendi ac remittendo" Nolo diutius hoc refellere ; existimemus ita esse, desit aliquid lusui, non lusori ; sic et in hoc, de quo disputamus, deest aliquid rei datae, cui par alia debetur, non animo, qui animum parem sibi nanctus est et, quantum in illo est, quod voluit, effecitBeneficium mihi dedit ; accepi non aliter, quam ipse accipi voluit :am habet, quod petit, et quod unum petit, ergo gratus sum. Post tus artis, alius artificii : artis est fecisse, quod voluit, artificii fecisse cum fru
Abbreviated transcription (Latin):
fuit hoc beneficium: cuius proprium est nihil de reddini cogitare. Quod accipie¬
bam: eo animo accepi: quo dabatur. reddidi. Alioquin pessima optime rei cõdi¬
tio est. Ut gratus sim: ad fortunam mittor. Si illa inuita respondere non possus.
sufficit animus animo. Quid ergo: Num quicquid potero: & faciam et reddã:
et temporum rerumq: occasionem sequar:et eius sinum cupiam aquo aliquid
accepi. Sed malo loco beneficium est: insi et excussis manibus esse gratum licet.
Ui accepit inquit beneficium. licet animo benignissimo accipet:
nondum consumauit officium suum. Restat enim pars redden¬
di. Sicut in lusu est aliquid pilam iacere: ac diligenter excipere.
Sed non dicitur bonus iusor: nisiqui apte & expedite remisit quam acceperat
Exemplum hoc dissimile est.Quare: quia huius rei laus in corporis motu est. &¬

Expanded text:
fuit hoc beneficium, cuius proprium est nihil de reditu cogitare. Quod accipiefuit hoc beneficium, cuius proprium est nihil de reditu cogitare. Quod accipiebam, eo animo accepi, quo dabatur : reddidi. Alioqui pessima optimae rei condicio est : ut gratus sim, ad fortunam mittor ! Si illa invita respondere non possum, sufficit animus animo. " Quid ergo ? non, quidquid potuero, et faciam, ut reddam, et temporum rerumque occasionem sequar et implere eius sinum cupiam, a quo aliquid accepi ? " Sed malo loco beneficium est, nisi et excussis manibus esse grato licet ! " Qui accepit," inquit, " beneficium, licet animo benignissimo acceperit, nondum consummavit officium suum ; restat enim pars reddendi; sicut in lusu est aliquid pilam scite ac diligenter excipere, sed non dicitur bonus lusor, nisi qui apte et expedite remisit, quam acceperat." Exemplum hoc dissimile est ; quare ? Quia huius rei laus in corporis motu est et
Abbreviated transcription (Latin):
Oc ex paradoxis stoice secte minime mirabile:ut mea fert opimio:
aui incredibile est: eum qui libenter accipit. beneficium reddidisse.
Nam cum omnia ad casum referamus: fecit quisq quantum uoluii. Et cũ pie¬
tas: fides: iustitia: omnis deniq uirtus inter se perfecta sit:etiam si illi manum
exercere noluit: gratus potest etiam homini esse uoluntate.Quotiens quod propo¬
suit quisq consequetur: capit operis sui fructum. Qui beneficium dat. quid pro¬
ponitur: Frodesse ei cui dat ex uoluntate supra esse: si quod uoluit effecit perue¬
nitq ad me animus eius: ac in utro gaudio effecit. Tulit quod petiit.Non est¬
enim sibi inuicem:aliquid reddi uoluit:aut non fiut beneficium:sed negocia¬
tio. Bene nauigauit:qui quem destinauit:positum tenuit.Teli iactu certe ma¬
nus peregit officium si petita percussit. Beneficium quidat: uult excipi grate.
Habet quod uoluit si bene acceptum est: si sperauit emolumentum aliqu

Expanded text:
oc ex paradoxis Stoicae sectae minime mirabile, ut mea fert opinio, aut incredibile est eum, qui libenter accipit, beneficium reddidisse. Nam eum omnia ad animum referamus, fecit quisque, quantum voluit ; et cum pietas, fides, iustitia, omnis denique virtus intra se perfecta sit, etiam si illi manum exserere non licuit, gratus quoque homo esse potest voluntate. Quotiens, quod proposuit, quisque consequitur, capit operis sui fructum. Qui beneficium dat, quid proponit ? Prodesse ei, cui dat, et voluptati esse. Si, quod voluit, effecit pervenitque ad me animus eius ac mutuo gaudio adfecit, tulit, quod petit. Non enim in vicem aliquid sibi reddi voluit ; aut non fuit beneficium, sed negotiatio. Bene navigavit, qui quem destinavit portum tenuit ; teli iactus certae manus peregit officium, si petita percussit ; beneficium qui dat, vult excipi grate ; habet, quod voluit, si bene acceptum est. Sed speravit emolumenti aliquid. Non
Abbreviated transcription (Latin):
non facere non potuit.Nam sub ista lege uincam: et eo perducam seruum: ut in Ø¬
multa liber sit. Interest dic mihi si tibi ostendero aliquem seruum pro salui
mini sui sine respectu dimicantem: & confossum uulneribus: reliquias tamẽ san¬
guinis ab ipsis uitalibus fundentem: & ut ille effugiendi tempus habeat: morã
sua morte quaerentem. hunc tu negabis benesicium dedisse: quia seruus est: Si
tibi ostendero aliquem ui secreta domini prodat nulla tyranni pollicitatione cor¬
ruptum: nullis territum minis: nullis cruciatibus uictum auertisse quantum
potuerit suspitiones quaerentis: et impendisse spiritum fidei. hunc tu negabis be¬
neficium domino dedisse: quia seruus est: Uide ne eo maius sit quo rarius est ex¬
emplum uirtutis in seruis: eoq gratius quot cum ferre inuisa imperia sint: et oĩs
necessitas grauis. Commune scruitutis odium in aliquo domini caritas uicit'

Expanded text:
non facere non potuit." Iam sub ista ipsa lege vincam et eo perducam servum, ut in non facere non potuit." Iam sub ista ipsa lege vincam et eo perducam servum, ut in multa liber sit. Interim dic mihi, si tibi ostendere aliquem pro salute domini sui sine respectu sui dimicantem et confossum vulneribus reliquias tamen sanguinis ab ipsis vitalibus fundentem et, ut ille effugiendi tempus habeat, moram sua morte quaerentem, hunc tu negabis beneficium dedisse, quia servus est ? Si tibi ostendero aliquem, ut secreta domini prodat, nulla tyranni pollicitatione corruptum, nullis territum minis, nullis cruciatibus victum avertisse, quantum potuerit, suspiciones quaerentis et impendisse spiritum fidei, hunc tu negabis beneficium domino dedisse, quia servus est ? Vide, ne eo maius sit, quo rarius est exemplum virtutis in servis, eoque gratius, quod, cum fere invisa imperia sint et omnis necessitas gravis, commune servitutis odium in aliquo domini caritas vicit.
Abbreviated transcription (Latin):
illis licent. Atq dant regibus suis: dant imperatoribus beneficia.Ergo & domi¬
nis porest seruus uistus esse potest fortis. porest magnanimus. Ergo et beneficiũ
dare porest.Nam et hoc uirtuus est: adeoq dominis serui beneficia possuni dare:
ut ipsos sepe beneficii sui fecerint. Non est dubium quin seruus beneficium dare Ø¬
possit culibet: quare ergo non et domino suo possit'
Uia non potest inquit creditor domini sui fieri:si pecuniam illi de¬
derit. Alioquin quotidie dominum suumobligat. Peregrinantem
sequitur: egro ministrat: & labore summo colit. Omnia tamẽ ista
que alio prestante beneficia dicerentur: prestante seruo ministeria sunt. Benefici'¬
cium enim id est quod quis dedit: cum illi liceret & non dare.Seruus autem nõ
habet negandi potestatem: ita non praestat: sed paret. Nec id se fecisse iactat: quod

Expanded text:
illos licent. Atqui dant regibus suis, dant imperatoribus beneficia ; ergo et domiillos licent. Atqui dant regibus suis, dant imperatoribus beneficia ; ergo et dominis. Potest servus iustus esse, potest fortis, potest magni animi ; ergo et beneficium dare potest, nam et hoc virtutis est. Adeo quidem dominis servi beneficia possunt dare, ut ipsos saepe beneficii sui fecerint. Non est dubium, quin servus beneficium dare possit cuilibet ; quare ergo non et domino suo possit ? Quia non potest," inquit, " creditor domini sui fieri, si pecuniam illi dederit. Alioqui cotidie dominum suum obligat ; peregrinantem sequitur, aegro ministrat, rus eius labore summo colit ; omnia tamen ista, quae alio praestante beneficia dicerentur, praestante servo ministeria sunt. Beneficium enim id est, quod quis dedit, cum illi liceret et non dare. Servus autem non habet negandi potestatem ; ita non praestat, sed paret, nec id se fecisse iactat, quod
Abbreviated transcription (Latin):
serui: quem conditio sua eo loco posuit: ut ihil eorum quae prestat imputet supe¬
riori. Preterea seruos qui negat dare aliquando beneficium: ignarus est uiris hu¬
mani. Refert enim cuius causa sit qui praestat: non cuius status. Nulli preclusa
uirtus est: omnibus patet:omnes admittit: omnes inuitat: ingenuos: libertinos:
seruos. reges:& exules. Non eligit domum: nec censum: nudo homine contenta
est. Quid enim erat tuti aduersus repentina: Quid animus magnus promitte.¬
ret sibi. si certam uirtutem fortuna mutaret: Si nondat beneficium seruus dño
nec regi quisquam suo: nec duci suo miles. Quid enim interest:quali quis enim¬
ieatur imperio:si summo tenetur: Nam si seruo quo minus in nomine me¬
ti prouenit necessitas obest:et patientia ultima timor. Idem istud obstabit: & ei
qui regem habet:et ei qui duçem:quoniam quomodo sub dispari titulo: paria in

Expanded text:
servi, quem condicio sua eo loco posuit, ut nihil eorum, quae praestat, imputet supeservi, quem condicio sua eo loco posuit, ut nihil eorum, quae praestat, imputet superiori. Praeterea servum qui negat dare aliquando domino beneficium, ignarus est iuris humani ; refert enim, cuius animi sit, qui praestat, non cuius status. Nulli praeclusa virtus est ; omnibus patet, omnes admittit, omnes invitat, et ingenuos et libertinos et servos et reges et exules ; non eligit domum nec censum, nudo homine contenta est. Quid enim erat tuti adversus repentina, quid animus magnum promitteret sibi, si certam virtutem fortuna amitteret ? Si non dat beneficium servus domino, nec regi quisquam suo nec duci suo miles ; quid enim interest, quali quis teneatur imperio, si summo tenetur ? Nam si servo, quominus in nomen meriti perveniat, necessitas obstat et patiendi ultima timor, idem istuc obstabit et ei, qui regem habet, et ei, qui ducem, quoniam sub dispari titulo paria in
Abbreviated transcription (Latin):
Comparari autem potest uiriusq uita. Cum alter tristis sit et solicitus qualis ẽẽ
inficiator ac fraudulenter solet.Apud quem non parentum qui debet honorest
non educatoris. non praeceptorum. Alter letus hilaris:occasionem expetende gr̃aẽ
expetens: & ex hocipso affectii gaudium grande percipiens: nec quaerens quomo¬
de quo: quare: sed quemadmodum plenius uberiusq respondeat: non solu
parentibus et amicis humilioribus: sed personis.Nam enam si a seruo suo bene¬
ficium accepit: extimat non aquo: sed quod acceperit
Uanꝗ̃ queritur aquibusdam sicui ab Heccatone: anbeneficium dare
seruus dño possit: Sunt enim qui ita distingant. Quedam beneficia
esse: quedam officia: quedam ministeria. Beneficium esse quod alienꝰ
dei. Alienus est qui potuit sine reprehensione cedere. Officium esse:filii: uxoris: &
carum personarum quas necessitudo suscitat: & ferre opem iubet. Mimsterium ẽẽ

Expanded text:
Comparari autem potest utriusque vita, cum alter tristis sit et sollicitus, qualis esse Comparari autem potest utriusque vita, cum alter tristis sit et sollicitus, qualis esse infitiator ac fraudulentus solet, apud quem non parentium, qui debet, honor est, non educatoris, non praeceptorum, alter laetus, hilaris, occasionem referendae gratiae expectans et ex hoc ipso adfectu gaudium grande percipiens nec quaerens, quomodo decoquat, sed quemadmodum plenius uberiusque respondeat non solum parentibus et amicis, sed humilioribus quoque personis ? Nam etiam si a servo suo beneficium accepit, aestimat, non a quo, sed quid acceperit. Quamquam quaeritur a quibusdam, sicut ab Hecservus domino possit. Sunt enim quidam, qui ita distinguunt quedam beneficia esse, quedam officia, quedam ministeria. Beneficium esse quod alienus dat. Alienus autem est, qui potuit sine repreearum personarum, quas necessitudo suscitat et ferre opem iubet ; ministerium esse
Abbreviated transcription (Latin):
Uidergo: impunitus erit ingratus: Quidergo impunitus erit ĩ¬
pius.Quid malignus: Quid auarus:Quid impotens: Quid cru¬
delis: Impunita tu credis esse que inuisa sunt. Aut ullum suppli¬
cium grauius existimas publico odio. Poena est quot non audet ab ullo benefici¬
um accipere:ꝗ non audet ulli dare: ꝙ omnium designatur oculis:aut designare
se uidicat quot intellectum optime rei ac dulcissime amisit. An tu infelicem uo¬
cas qui caruit acie oculorum. cuius aures morbus obstruxit: Num uocas miserũ
cum qui sensum beneficiorum amisit: Testes ingratorum omnium deus metuit.
Urit illum & angit intercepti benesicii conscientia. Deniq satis hecipsa poena mag¬
na est: quot rei ut dicebam iucundissimae fructum non percepit.At quem iuuat ac¬
cepisse: equali perpetuaq uoluntate fruitur:et animum eius a quo accepit non rem
tuens gaudet. Gratum hominem semper beneficium delectat: ingratũ sem

Expanded text:
uid ergo? impunitus erit ingratus?" Quid ergo, impunitus erit imuid ergo? impunitus erit ingratus?" Quid ergo, impunitus erit impius ? Quid malignus ? Quid avarus ? Quid impotens ? Quid crudelis ? Impunita tu credis esse, quae invisa sunt, aut ullum supplicium gravius existimas publico odio ? Poena est, quod non audet ab ullo beneficium accipere, quod non audet ulli dare, quod omnium designatur oculis aut designari se iudicat, quod intellectum rei optimae ac dulcissimae amisit. An tu infelicem vocas, qui caruit acie, cuius aures morbus obstruxit, non vocas miserum eum, qui sensum beneficiorum amisit ? Testes ingratorum omnium deos metuit, urit illum et angit intercepti beneficii conscientia. Denique satis haec ipsa poena magna est, quod rei, ut dicebam, iucundissimae fructum non percipit. At quem iuvat accepisse, aequali perpetuaque voluptate fruitur et animum eius, a quo accepit, non rem intuens gaudet. Gratum hominem semper beneficium delectat, ingratum semel.
Abbreviated transcription (Latin):
quid iam ulla repudio erubescit: postquam illustres quedam ac nobiles formin&:
non consulum numero: sed maritorum annos suos computent:& exeunt matri'¬
omi causa: nubunt repudii.Tandiu istud timebatur:ꝗͣdiu rarum erat.Qu
nulla sine diuortio acta sunt. Quod sepe audiebant: facere didicerunt. Nunꝗd
iam ullus adulterii pudor est: postꝗ̃ eo uentum est:ut nulla uirum habeat nisi
ut adulterium uitet. Argumentum est de formidatis pudicitia:quam iuuenes
tam miseram: tam sordidam. Ut illi satis situnum adulterorum: par nisi singulis
diuisit horas: et non sufficit dies omnibus: nisi apud alium gestata est. apud a¬
lium mansit. Infirmata et antiqua est quae nesciat matrimoniũ uocari unum ad¬
ulterium. Quemadmodum horum delictorum iam euanuit pudor: postꝗ̃ res lanꝰ
euagata est. Ita ingratos pluras efficies: & auctiores si numerare se corperint. MS¬

Expanded text:
quid iam ulla repudio erubescit, postquam illustres quaedam ac nobiles feminae quid iam ulla repudio erubescit, postquam illustres quaedam ac nobiles feminae non consulum numero sed maritorum annos suos computant et exeunt matrimonii causa, nubunt repudii ? Tamdiu istuc timebatur, quamdiu rarum erat; quia nulla sine divortio acta sunt, quod saepe audiebant, facere didicerunt. Numquid iam ullus adulterii pudor est, postquam eo ventum est, ut nulla virum habeat, nisi ut adulterum irritet ? Argumentum est deformitatis pudicitia. Quam invenies tam miseram, tam sordidam, ut illi satis sit unum adulterorum par, nisi singulis divisit horas ? Et non sufficit dies omnibus, nisi apud alium gestata est, apud alium mansit. Infrunita et antiqua est, quae nesciat matrimonium vocari unum adulterium. Quemadmodum horum delictorum iam evanuit pudor, postquam res latius evagata est, ita ingratos plures efficies et auctiores, si numerare se coeperint. "Q
Abbreviated transcription (Latin):
Inquit:Isti uiri ornati adhibiti sunt.Hi inquit imprimuntur. Nempe ne ille ne¬
get accepisse se quod accepit: hos incorruptos uiros et iudices ueritatis existimas
t his ipsis non statim aliter pecuniae committentur. Itaq non honestius erat.
bus tam sidem falli: quem ab omnibus presidia timeri. Hoc unum deestauariue
ut beneficia sponsore non demus.Generosi animi & magnifici est iuuare et pro¬
desse. Qui dant beneficia deos imitantur:qui repetit senatores.Quid: illos dum
uindicamus: in turbam sordidissimam redigimus si
Lures inquit ingrati etiam si nulla aduersus ingratum daturactio:¬
immo pauciores:quia maiore delectu dabuntur beneficia. Deinde nõ
expedit notum omnibus fieri: ꝗͣmulti ingrati sint. Pudorem enis rei
tollet multitudo peccantium:et desinet ipse probri loco commune maledictum.Nũ'¬

Expanded text:
In quid isti ornati viri adhibiti sunt ? In quid imprimunt signa ? Nempe ne ille neIn quid isti ornati viri adhibiti sunt ? In quid imprimunt signa ? Nempe ne ille neget accepisse se, quod accepit ! Hos incorruptos viros et vindices veritatis existimas ? At his ipsis non aliter statim pecuniae committentur. Ita non honestius erat a quibusdam fidem falli, quam ab omnibus perfidiam timeri ? Hoc unum deest avaritiae, ut beneficia sine sponsore non demus ! Generosi animi est et magnifici iuvare, prodesse ; qui dat beneficia, deos imitatur, qui repetit, feneratores. Quid illos, dum vindicamus, in turbam sordidissimam redigimus ? " Plures," inquit, " ingrati erunt, si nulla adversus ingratum datur actio.Immo pauciores, quia maiore dilectu dabuntur beneficia. Deinde non expedit notum omnibus fieri, quam multi ingrati sint; pudorem enim rei tollet multitudo peccantium, et desinet esse probri loco commune maledictum. Num
Abbreviated transcription (Latin):
sunt. Aut pro his inquit:aliquid quod tanti sit: hoc est quod dicebam: interitu
tanta rei dignitatem:si beneficium: mercem facimus.Non est incitandus
animus: ad auaritiam ad querelas: ad discordiam: sua sponte in ipsa fertur.Quan¬
tum possumus resistamus: et quaerenti occasiones amputemus. S¬
Tiam quidem persuadere possemus: ut pecunias creditas tantum
a uolentibus acciperent. Utmam nulla stipulatio emptorem uendi'¬
tori obligaret. Nec pacta conuentaq impressis signis custodirent᷑.
Fides potius illa seruarer: et equum colens animus. Idem necessaria optimis pre¬
iulerunt e& cogere fidem q̃ spectare malunt Adhibentur ab uiraq parie testes
Ille per tabulis plurium nomina interpositis parariis facit Ille non est interroga¬
tione contractus:nisi rem manus sua tenuit. Ob turpem human generis et frau¬
dis: ac nequitie publice confessionem:annulis nostris:plusquam animis credit᷑

Expanded text:
sunt. " At pro iis," inquit, " aliquid, quod tanti sit." Hoc est, quod dicebam, interituram sunt. " At pro iis," inquit, " aliquid, quod tanti sit." Hoc est, quod dicebam, interituram tantae rei dignitatem, si beneficium mercem facimus. Non est irritandus animus ad avaritiam, ad querellas, ad discordiam ; sua sponte in ista fertur. Quantum possumus, resistamus et quaerenti occasiones amputemus. Utinam quidem persuadere possemus, ut pecunias creditas tantum a volentibus acciperent ! Utinam nulla stipulatio emptorem venditori obligaret nec pacta commentaque impressis signis custodirentur, fides potius illa servaret et aecum colens animus ! Sed necessaria optimis praetulerunt et cogere fidem quam expectare malunt. Adhibentur ab utraque parte testes. Ille per tabulas plurium nomina interpositis parariis facit ; ille non est interrogatione contentus, nisi reum manu sua tenuit. O turpem humani generis fraudis ac nequitiae publicae confessionem ! Anulis nostris plus quam animis creditur.
Abbreviated transcription (Latin):
dat inuitus:sed quicunq: ad benefaciendum bonitate inuitatus est:& ipsa pulcri¬
tudine rei etiam libentius dabit: nihil debituris: nsi quod uolunt. Minui
gloria eius officii eui diligenter cautum est.MH¬
Einde pauciora erunt beneficia: sed ueriora.Quid autem mali est in'¬
hiberi beneficiorum teneritatem: Hoc enim ipsum secuti sunt ꝗ nul'¬
lam legem huic constiterunt: ui circunspectius donaremus: circunspectius elige¬
remus eos in quos merita conferuntur. Etiam atq etiam cui des considera Nul¬
la actio erit:nulla repenitio. Erras si extimas succursurum tibi iudicem.Nulla lex
te in integrum restituet. Solam accipientis fidem specta. Hoc modo beneficia.
auctoritatem suam tenent: et magnifica sunt. Pollues illa si materiam litium fece¬
ris. Aequissima uox est:& ius gentium pre se ferens: redde quod debes uitam¬
quam deber:dignitatem: securitatem: sanitatem.:Reddi maxima queq non pos¬

Expanded text:
dat invitis, sed quicumque ad bene faciendum bonitate invitatus est et ipsa pulchridat invitis, sed quicumque ad bene faciendum bonitate invitatus est et ipsa pulchritudine rei, etiam libentius dabit nihil debituris nisi quod volent. Minuitur enim gloria eius officii, cui diligenter cautum est. Deinde pauciora erunt beneficia, sed veriora ; quid autem mali est inhiberi beneficiorum temeritatem ? Hoc enim ipsum secuti sunt, qui nullam legem huic constituerunt, ut circumspectius donaremus, circumspectius eligeremus eos, in quos merita conferuntur. Etiam atque etiam, cui des, considera : nulla actio erit, nulla repetitio. Erras, si existimas succursurum tibi iudicem ; nulla lex te in integrum restituet, solam accipientis fidem specta. Hoc modo beneficia auctoritatem suam tenent et magnifica sunt; pollues illa, si materiam litium feceris. Aequissima vox est et ius gentium prae se ferens : " Redde, quod debes quam debet ? Dignitatem ? Securitatem ? Sanitatem ? Reddi maxima quaeque non pos
Abbreviated transcription (Latin):
tum uocabis eum ciu beneficium inscio: & si scunsset non accepturo impositũ est.
Num uocabis eum: qui utrumq accepium non reddidii. A¬
Liquis dedit mihi beneficium: sed idem postea fecit iniuriam. Utrum uno
munere ad patientiam omnium iniuriarum astringor: an proinde erit:
ac si gratiam rettulerim:quia beneficium suum ipse in sequenti iniuria
rescindit: Quomodo deinde extimabis: Utrum plus sit quod accepit: aut in quo la¬
sus est. Dies me deficiet omnes difficultates persequi tentantem. Tardiores inquit ad
beneficia danda facimus: non iudicando data: nec inficiatores eorum afficiendo poe¬
na. Sed illud quoq tibi econtrario occurrat. Multo tardiores futuros ad accipienda
beneficia: si periculum cause dicende adituri erunt: & innocentiam solicitiore habi¬
turi loco. Deinde erimus per hec ipsi quoq ad danda tardiores. Nemo enim libẽter

Expanded text:
tum vocabis eum, cui beneficium inscio et, si scisset, non accepturo impositum est ? tum vocabis eum, cui beneficium inscio et, si scisset, non accepturo impositum est ? Non vocabis eum, qui utcumque acceptum non reddidit ? Aliquis dedit mihi beneficium, sed idem postea fecit iniuriam. Utrum uno munere ad patientiam iniuriarum omnium adstringor, an proinde erit, ac si gratiam rettulerim, quia beneficium suum ipse insequenti iniuria rescidit ? Quomodo deinde aestimabis, utrum plus sit, quod accepit, an quo laesus est ? Dies me deficiet omnes difficultates persequi temptantem. " Tardiores," inquit, " ad beneficia danda facimus non vindicando data nec infitiatores eorum adficiendo poena." Sed illud quoque tibi e contrario occurrat multo tardiores futuros ad accipienda beneficia, si periculum causae dicundae aditum erunt et innocentiam sollicitiore habituri loco. Deinde erimus per hoc ipsi quoque ad danda tardiores ; nemo enim libenter
Abbreviated transcription (Latin):
interuallis distantia. Itaq sub nulla regula cadere potuerunt. Cum equius eẽt
omnia relinqui: quem omnia equari
Uedam magno dantibus constant: quaedam excipientibus magna¬
sunt. sed gratiuta tribuentibus: quedam amicis data: quaedam ignotis
Plus est quãuis idem detur:si ci datur quem nosse abeneficio incipis. Hic auxilia tri¬
buit. Ille ornamenta:ille solaua. Inuenies qui nihil puet esse iucundius. mhil ma¬
ius: quem habere in quo calamitas acquiescat. Inuenies rursus qui dignitati sue:quẽ
securitati sue consuli malii: & qui plus ei debere se iuidicet per quem tutior est: ꝗͣ ei
per quem honestior. Proinde ista maiora aut minora erunt:prout fuerit iudex:aut
haec:aut ad illa inclinatus animo.Praeterca creditorem mihi ipse eligo.Beneficiu
sepe ab ipso accipio a quo nolo. & aliquando ignorans obligor. Quid facies: in gra¬

Expanded text:
intervallis distantia; itaque sub nullam regulam cadere potuerunt, cum aequius esset intervallis distantia; itaque sub nullam regulam cadere potuerunt, cum aequius esset omnia relinqui quam omnia aequari. Quaedam magno dantibus constant, quaedam accipientibus magnasunt, sed gratuita tribuentibus. Quaedam amicis data sunt, quaedam ignotis ; plus est, quamvis idem detur, si ei datur, quem nosse a beneficio tuo incipis. Hic auxilia tribuit, ille ornamenta, ille solacia. Invenies, qui nihil putet esse iucundius, nihil maius quam habere, in quo calamitas adquiescat; invenies rursus, qui dignitati suae, quam securitati consuli malit ; est, qui plus ei debere se iudicet, per quem tutior est, quam ei, per quem honestior. Proinde ista maiora aut minora erunt, prout fuerit iudex aut huc aut illo inclinatus animo. Praeterea creditorem mihi ipse eligo, beneficium saepe ab eo accipio, a quo nolo, et aliquando ignorans obligor. Quid facies ? Ingra
Abbreviated transcription (Latin):
ros tolli. Solicitandi ad hunc laborem erunt incertam adituri fortunam.Non
poterat illis dici quot beneficia dantibus dicitur.Cui des elige ipse tecum.Si dece¬
s: querere dignum adiuua. In liberis tollendis nihil uidicio tollentium licet.
tota res uoti est. Itaq ut &quiore animo adirent aleam:danda illis aliqua potestas
fuit. Deinde aliqua conditio est parentum qui beneficia:quibus dederuntdant:
mhilominus daturi sunt. Nec est periculum ne dedisse illos mentiantur. In ceteris
queri debet:non tantum an receperint: sed an dederint.Horum in confesso merita
sunt: & quia utile est iuuentuti regi: imposuimus illi quasi domesticos magistratus
quorum custodia continentur.Deinde omnium parentum unum erat bene¬
cium. Itaq extimari semel potut. Alia diuersa sunt dissimilia: infinitis inter se

Expanded text:
ros tolli ; sollicitandi ad hunc laborem erant incertam adituri fortunam. Non ros tolli ; sollicitandi ad hunc laborem erant incertam adituri fortunam. Non poterat illis dici, quod beneficia dantibus dicitur : " Cui des, elige ; ipse tecum, si deceptus es, querere ; dignum adiuva." In liberis tollendis nihil iudicio tollentium licet, tota res voti est. Itaque, ut aequiore animo adirent aleam, danda aliqua illis potestas fuit. Deinde alia condicio parentium est, qui beneficia, quibus dederunt, dant nihilo minus daturique sunt, nec est periculum, ne dedisse ipsos mentiantur. In ceteris quaeri debet, non tantum an receperint, sed an dederint, horum in confesso merita sunt, et, quia utile est iuventuti regi, imposuimus illi quasi domesticos magistratus, sub quorum custodia contineretur. Deinde omnium parentium unum erat beneficium, itaque aestimari semel potuit ; alia diversa sunt, dissimilia, infinitis inter se
Abbreviated transcription (Latin):
les preterea benesicio reddendo non dicitur. sicut pecunie credite
ltaque potest qui nondum reddidit:reddere.Dic enim mira quod¬
tempus deprebendatur ingratus. Maxima beneficia probationẽ non¬
habeni. Sepe intra tacitam duorum conscientiam latent. An hoc inducimus: uts
nunc demus beneficia sine teste: Quam deinde penam ingratis constituamus. unã
omnibus: cum disparia beneficia sint: inequales: & pro cuiusq beneficio maiorem.
aut minorem: Age intra pecuniam uersabitur taxatio.Quid quot quaedam benefi¬
cia uitae sunt: & maiora uita: Hisq pronunciabitur poena minor beneficio. Iniqua est
poena et capitalis. Quid inhumanius ꝗͣ cruenios esse beneficiorum exitus: EIT¬
Uedam inquit priuilegia parentibus data sunt. Quomodo horum
exira ordinem habita ratio est:sic aliorum quoq beneficiorum ha¬
beri debei. Parentum condinionem sacrauimus:quia expediebat libe¬

Expanded text:
ies praeterea beneficio reddendo non dicitur, sicut pecuniae creditae ies praeterea beneficio reddendo non dicitur, sicut pecuniae creditae ; itaque potest, qui nondum reddidit, reddere. Dic enim, intra quodtempus deprendatur ingratus. Maxima beneficia probationem nonhabent, saepe intra tacitam duorum conscientiam latent ; an hoc inducimus, ut non demus beneficia sine teste ? Quam deinde poenam ingratis constituimus ? Unam omnibus, cum disparia sint ? Inaequalem et pro cuiusque beneficio maiorem, aut minorem ? Age, intra pecuniam versabitur taxatio. Quid, quod quaedam vitae beneficia sunt et maiora vita ? His quae pronuntiantur poena ? Minor beneficio ? Iniqua est. Par et capitalis ? Quid inhumanius quam cruentos esse beneficiorum exitus ? "Quaedam," inquit, " privilegia parentibus data sunt ; quomodo horum extra ordinem habita ratio est, sic aliorum quoque beneficorum haberi debet." Parentium condicionem sacravimus, quia expediebat libe
Abbreviated transcription (Latin):
Uid quot quedam beneficia uocantur: quia nimis concupiscuntur: que¬
dam non sunt ex hac uulgari nota: sed maiora enam si minus apparent
Beneficium uocas dedisse potentis populi ciuitatem: in quatuordecimo¬
gradus deduxisse: & deuendisse capitis reum:quid urilia suasisse: quid retinuisse ne in
scelus rueret: quid gladium excussisse morituro: quid efficacibus remediis refocil¬
e lugentem:& quod desiderabat uolentem sequi & auide consilium reduxisse:
assedisse egro: et cum ualitudo eius ac salus momentis constaret. excepisse idonea
ibi tempora: & cadentes uenas uino refecisse: & medicum adduxisse moriẽti: Hec
quis extimabit:quis dissimilibus beneficiis iubebit beneficia pensari: Donauit
tibi domum: sed ego tuam supra te ruere predixi. Dedit tibi patrimonium: sed
ego naufrago tabulam. Pugnauit pro te & uulnera excepit. At ego uitam tibi silẽ¬
di. Cum aliter beneficium detur: aliter reddatur. paria facere difficile est A¬

Expanded text:
uid, quod quaedam beneficia vocantur, quia nimis concupiscuntur, quaedam non sunt ex hac vulgari nota sed maiora, etiam si minus apparent ? Beneficium vocas dedisse potentis populi civitatem, in quattuordecim deduxisse et defendisse capitis reum. Quid utilia suasisse ? Quid retinuisse, ne in scelus rueret ? Quid gladium excussisse morituro ? Quid efficacibus remediis lugentem et, quos desiderabat. volentem sequi ad vitae consilium reduxisse ? Quid adsedisse aegro et, cum valetudo eius ac salus momentis constaret, excepisse idonea cibo tempora et cadentes venas vino refecisse et medicum adduxisse morienti ? Haec quis aestimabit ? Quis dissimilibus beneficiis iubebit beneficia pensari ? " Donavi tibi domum." Sed ego tuam supra te ruere praedixi. " Dedi tibi patrimonium." Sed ego naufrago tabulam. "Pugnavi pro te et vulnera excepi." At ego vitam tibi silentio dedi. Cum aliter beneficium detur, aliter reddatur, paria facere difficile est. D
Abbreviated transcription (Latin):
testamentorum artem prosessi sunt. non putas eadem habere quae designatores
et libitinarios uota.Illi quorum mortes optent: nesciunt. Hi familiarissimum Ø¬
quenq ex eo propter amicitiam rei plurimum est:mereri cupiunt. Illorum dã¬
no nemo uiuit.Hos quisquis differt exhaurit. Optant ergo non tantum ut
accipiant: quod turpi seruitute meruerunt: sed etiam ut tributo graui liberent᷑
Non est itaq dubium: quoniam himagis quod damnatum est in uno optent:
quibus quisquis morte profuturus est:uita nocet.Omnium tamen istorum
tam uota sunt ꝗͣ impunita. Deniq se quisq consultat: & secretum pectoris sui
reddat. & inspiciat quid tacitus optauerit. Quãmulta sunt uota qu

Expanded text:
testamentorum artem professi sunt, non putas eadem habere quae dissignatores testamentorum artem professi sunt, non putas eadem habere quae dissignatores et libitinarios vota ? Illi tamen, quorum mortes optent, nesciunt, hi familiarissimum quemque, ex quo propter amicitiam spei plurimum est, mori cupiunt. Illorum damno nemo vivit, hos, quisquis differt, exhaurit ; optant ergo non tantum, ut accipiant, quod turpi servitute meruerunt, sed etiam, ut tributo gravi liberentur. Non est itaque dubium, quin hi magis, quod damnatum est in uno, optent, quibus, quisquis morte profuturus est, vita nocet. Omnium tamen istorum tam nota sunt vota quam impunita. Denique se quisque consulat et in secretum pectoris sui redeat et inspiciat, quid tacitus optaverit. Quam multa sunt vota, qu
Abbreviated transcription (Latin):
Emades. Athens certe eum qui necessaria funeribus uendicabat:
clamauit cum probasset magnum lucrum optasse: quod continge
illi sine multorum morte non poterat. Quaeri tamen solet:an merito da¬
natus sit FFortasse optauit non lit multis uenderet: sed ut paruosibi constarẽt
quo uenditurus esset: Cum conster negociatio eius exempio & uendito.Qua¬
ntuotum cius in unam partem trabis cum lucrum ex utraꝙq sir: Preiera ocõ
licet qui in ista negociatione sunt danes: omnes idem enim uolunt idest mira se
optant. Mlagnam hominum partem damnabis. Cui enim non ex alieno commodo
lucrum: Miles bellum optat in gloriam. Agricolam annone charitas erigit. Elo¬
quentiae precium exoptat litium numerus. Medicis grauis annus est in quaestu.
institores delicatarum mercium:iuuentus corrupta locupletat.Nulla tempestate
nullo igne ledantur tecta: iacebit opera fabrilis. Unius uotum dep̾hensum est.
omnium simile est. An tu Auruntium:& Aterium: & ceteros qui captandorus

Expanded text:
erte Athenis eum, qui necessaria funeribus venditabat, damnavit, cum probasset magnum lucrum optasse, quod contingere illi sine multorum morte non poterat. Quaeri tamen solet, an merito damnatus sit. Fortasse optavit, non ut multis venderet, sed ut care, ut parvo sibi constarent, quae venditurus esset. Cum constet negotiatio eius ex empto et vendito, quare votum eius in unam partem trahis, cum lucrum ex utraque sit ? Praeterea omnes licet, qui in ista negotiatione sunt, damnes ; omnes enim idem volunt, id est, intra se optant. Magnam partem hominum damnabis ; cui enim non ex alieno incommodo lucrum ? Miles bellum optat, si gloriam ; agricolam annonae caritas erigit ; eloquentiae pretium excitat litium numerus ; medicis gravis annus in quaestu est ; institores delicatarum mercium iuventus corrupta locupletat; nulla tempestate tecta, nullo igne laedantur : iacebit opera fabrilis. Unius votum deprensum est, omnium simile est. An tu Arruntium et Haterium et ceteros, qui captandorum
Abbreviated transcription (Latin):
primum et finiat infestissima eris. Quid turpissimum effrenissimumq animo
tuo in meliore noto parte ostendes te uiuere nolle. mori non posse. Si ad hoc ma¬
ximum formine exemplum applicueris: moderatius mitius non eris merunis
nec te tormentis macerabis. Quae enim maior est amentia poenas a se illicitas
exigere et mala sua augere. Quam in omni uita seruasti. morum probitatem
et uerecundiam in hac quoq re prestabis. Etenim quaedam & dolendi mode¬
stia illum ipsum iuuenem dignissimum: quietum semper nominatum cogi¬
tatum faciat. Meliore pones loco si matri sue qualis uiuus solebat hilaris¬
qui et cum gaudio occurrit.

Expanded text:
primum et finiat, infestissima eris ; quod turpissimum alienissimumque est animo primum et finiat, infestissima eris ; quod turpissimum alienissimumque est animo tuo in meliorem noto partem, ostendes te vivere nolle, mori non posse. Si ad hoc maximae feminae te exemplum apphcueris moderatius, mitius, non eris in aerumnis nec te tormentis macerabis ; quae enim, malum, amentia est poenas a se infelici- tatis exigere et mala sua novo augere ! Quam in omni vita servasti morum probitatem et verecundiam, in hac quoque re praestabis ; est enim quaedam et dolendi modestia. Illum ipsum iuvenem, dignissimum qui te laetam semper nominatus cogitatusque faciat, meliore pones loco, si matri suae, qualis vivus solebat, hilarisque et cum gaudio occurrit.
Abbreviated transcription (Latin):
sis in officium iugubre mancipus colonisq usque ad urbem ductum erat funꝰ
triumpho simillimum. Non licuerat matri ut filii oscula gratumq extremi
ermonem horis hauriret: Iongo itinere reliquias Drusi sui prosecuta to
omnem Italiam ardentibus rogis quasi totiens illum amitteret illitata. Ut pri¬
mum tamen intulit tumulo simul et dolorem suum posuit: nec plus doluit
sui celebrare nomen unque illum sibi priuari publiceq repraesentare: & liben¬
retmere et frequentare.qui illam tristem sibi reddit elige itaq utrum exem¬
plum putas probabilius: si illud prius sequi uis eximis te numero uiuorum.
Aduersaberis & alienos liberos & tuos. Ipsumq desiderabis triste matrib
agmen occurrere. Uoluptates honestas permissas tanquam parum decorans
fortuna tue renciens: inuisa habebis in luce et etati tue quot non precipite ꝙͣ

Expanded text:
sis in officium lugubre municipiis coloniisque usque in urbem ductum erat funus sis in officium lugubre municipiis coloniisque usque in urbem ductum erat funus triumpho simillimum. Non licuerat matri ultima filii oscula gratumque extremi sermonem oris haurire. Longo itinere reliquias Drusi sui prosecuta tot per omnem Italiam ardentibus rogis, quasi totiens illum amitteret,irritata, ut primum tamen intulit tumulo, simul et illum et dolorem suum posuit, nec plus doluit sui celebrare nomen, ubique illum sibi privatim publiceque repraesentare, libenretinere et frequentare, qui illam tristem sibi reddidit. Elige itaque, utrum exemplum putes probabilius. Si illud prius sequi vis, eximes te numero vivorum : aversaberis et alienos liberos et tuos ipsumque quem desideras ; triste matribus omen occurres ; volup- tates honestas, permissas, tamquam parum decoras fortunae tuae reicies ; invisa haerebis in luce et aetati tuae, quod non praecipitet te quam
Abbreviated transcription (Latin):
dem respiciens. Carmina celebrande Marcelli memorie composita aliosq
studiorum honores eiecit: et aures suas aduersus omne solatium clausit a so¬
lemnibus officiis seducta & ipsam magnitudinis fraterne nimis circunlucẽ¬
tem fortunam exosa defodit se et abdidit. Abscidentibus liberis nepotibus
ibrem uestem non deposuit: non sine contumelia omnium suorum qu¬
bus saluis orba sibi uidebatur.¬
lua Liuia amiserat filium Drusum magnum futurum prin¬
cipem iam magnum ducem. In trauerat ipse penitus germani¬
am: et sibi signum romani fixerunt:ubi uix illos esse roma¬
nos notum erat in expeditione ter decesserat: ipsis illum bostibus egrum
cum ueneratione: et pacc mutua prosequentbus: nec optare quidem ex¬
pediebat audientibus: accedebat ad hanc mortem quam ille pro republica obierat
Ingens ciuium prouinciarumq et totius Italie multitudo Eside per quam effu¬

Expanded text:
dem respiciens, carmina celebrandae Marcelli memoriae composita aliosque dem respiciens, carmina celebrandae Marcelli memoriae composita aliosque studiorum honores reiecit et aures suas adversus omne solacium clusit. A sollemnibus officiis seducta et ipsam magnitudinis fraternae nimis circumlucentem fortunam exosa defodit se et abdidit. Adsidentibus liberis, nepotibus lugubrem vestem non deposuit, non sine contumelia omnium suorum, quibus salvis orba sibi videbatur.Livia amiserat filium Drusum, magnum futurum principem, iam magnum ducem; intraverat penitus Germaniam et ibi signa Romana fixerat, ubi vix ullos esse Romanos notum erat. In expeditione decesserat ipsis illum hostibus aegrum cum veneratione et pace mutua prosequentibus nec optare quod expediebat audentibus. Accedebat ad hanc mortem, quam ille pro re publica obierat, ingens civium provinciarumque et totius Italiae desiderium, per quam effu
Abbreviated transcription (Latin):
alacrem: ingenio impotentem: sed frugalitatis continentieq. in illis autẽ¬
is aut operibus non mediocriter admirande: patientem laboris uolup¬
tatibus alienum: quantumcunq imponere illi auunculus & ut ita dicam ĩ¬
edificare uoluisset laturum bene legerat nulli cessura ponderi fundamẽta
Nullum finem per omne uite sue tempus flendi gemendiq fecit. Nec ullas
admisit uoces salutare aliquid afferentes. Nec auocari quidem se passa est
intenta in unam rem: et toto animo affixa. Talis per omnem uitam fuit qͣlis
in funere. Non dico ex nunc ex causa consurgere: sed alleuiari recusans secu¬
dam orbitatem uidicans lachrymas amittere. Nullam habere imaginem fi¬
ln charissimi uoluit nullam sibi fieri mentionem. Oderat omnes matres. et
in Liuiam maxime furebat: quia uidebatur ad illius filium transisse. sibi
promissa felicitas tenebris et solitudini familiarissima. Nec ad fratrem qui¬

Expanded text:
alacrem, ingenio potentem, sed frugalitatis continentiaeque in illis aut aalacrem, ingenio potentem, sed frugalitatis continentiaeque in illis aut annis aut opibus non mediocriter admirandae, patientem laborum, voluptatibus alienum, quantumcumque imponere illi avunculus et, ut ita dicam, inaedificare voluisset, laturum ; bene legerat nulli cessura ponderi fundamenta. Nullum finem per omne vitae suae tempus flendi gemendique fecit nec ullas admisit voces salutare aliquid adferentis ; ne avocari quidem se passa est, intenta in unam rem et toto animo adfixa. Talis per omnem vitam fuit, qualis in funere, non dico non ausa consurgere, sed adlevari recusans, secundam orbitatem iudicans lacrimas amittere. Nullam habere imaginem filii carissimi voluit, nullam sibi de illo fieri mentionem. Oderat omnes matres et in Liviam maxime furebat, quia videbatur ad illius filium transisse sibi promissa felicitas. Tenebris et solitu- dini familiarissima, ne ad fratrem qui