comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ci posse quem minus tͥ hostem tuisq ẽẽ
uelis. aut amicum malis: Adolescens
simul pudore ⁊ gaudio ꝑcussus. dextͣm
scippionis tenens. deos om̃s inuocare
ad gr̾am illi ꝓ se referenclam. ꝗͣ iam sͥ
nequaꝗͣ satis facultatis ꝓ suo animo.
natiq uirginis appellati: Qui qm̃ gra¬
tis s redderetur. uirgo ad quã redimen-¬
dam satis magnum attulissent auri põ¬
dus orare scippionem. ut id ab se donum
acciꝑet ceꝑet ceperunt. haud minorem
eius rei apud se gr̃am futurã ẽẽ affirmã¬
tes. ꝗͣ reddite inuiolate foret uirginis:
Scuppio q̃do tanto ope peterent afsceptur
se pollicitus. poni ante pedes iussit: Uo¬
catoq ad se luceio. suꝑ dotem inquit ꝗͣ
accepturus a socero es: ħ tibi ame dota¬
lia dona accetlent: Aurumq tollere ac
sibi habere iussit: His letus donis. hono¬
rib. dimissus domum impleuit płaris
laudib meritis scippionis uenisse dissi¬
millimum iuuenem uincentẽ omnia

Expanded text:
ci posse quem minus tibi hostem tuisque esse ci posse quem minus tibi hostem tuisque esse uelis aut amicum malis.' cum adulescens, simul pudore et gaudio perfusus, dextram Scipionis tenens deos omnes inuocaret ad gratiam illi pro se referendam, quoniam sibi nequaquam satis facultatis pro suo animo anatique uirginis appellati; qui, quoniam gratis sibi redderetur uirgo ad quam redimendam satis magnum attulissent auri pondus, orare Scipionem ut id ab se donum acciperet coeperunt, haud minorem eius rei apud se gratiam futuram esse adfirmantes quam redditae inuiolatae foret uirginis. Scipio quando tanto opere peterent accepturum se pollicitus, poni ante pedes iussit uocatoque ad se Allucio 'super dotem' inquit, 'quam accepturus a socero es, haec tibi a me dotalia dona accedent'; aurumque tollere ac sibi habere iussit. his laetus donis honoribusque dimissus domum, impleuit populares laudibus meritis Scipionis: uenisse dis simillimum iuuenem, uincentem omnia
Abbreviated transcription (Latin):
parentib sponsoq ab clomo accitis. cũ
interim audiret deꝑire eum sponseq a¬
more uͥ primũ uenit accuratiore eum
sermone ꝗͣ parentis alloquitur: Iuue¬
nis inquit iuuenem appello. minor sit
inter nos huius sermonis uerecundia:
Ego cum sponsa uocata amilitib nr̃is
ado me ducta ẽet. audiretq tibi eam cor¬
di ẽẽ. & forma faceret fidem. quia ipse
si frui liceret ludo etatis p̾sertim in lecto.¬
et leto et legitimo amore ⁊ ñ res .p̃. ani¬
mum nr̃m occupasset: ueniam mͥ dari
sponsam impensius amanti uellem. tuo
cuius sponso amori faueo. F uit sponsa
tua apud me ead ꝗͣ apud soceros tuos
parentesq suos uerecundia seruata tͥ
est. ut inuiolatum et dignum me teq
dari tibi donum posset: Hanc mercede
unam ꝓ eo munere pacis cor amicus po¬
pulo .r. sis: E sime uirum bonum cre¬
dis ẽẽ. qualis patrem patruumq me¬
um iam ante he gentes norant. scias
multos nr̃i similes in ciuitate romana
ẽẽ. nec ullum in terris hodie popłm di-¬

Expanded text:
parentibus sponsoque ab domo accitis cum interim audiret deperire eum sponsae amore, ubi primum uenit, accuratiore eum sermone quam parentes adloquitur. 'iuuenis' inquit 'iuuenem appello, quo minor sit inter nos huius sermonis uerecundia. ego cum sponsa tua capta a militibus nostris ad me ducta esset audiremque tibi eam cordi esse, et forma faceret fidem, quia ipse, si frui liceret ludo aetatis, praesertim in recto et legitimo amore, et non res publica animum nostrum occupasset, ueniam mihi dari sponsam impensius amanti uellem, tuo cuius possum amori faueo. fuit sponsa tua apud me eadem qua apud soceros tuos parentesque suos uerecundia; seruata tibi est, ut inuiolatum et dignum me teque dari tibi donum posset. hanc mercedem unam pro eo munere paciscor: amicus populo Romano sis et, si me uirum bonum credis esse quales patrem patruumque meum iam ante hae gentes norant, scias multos nostri similes in ciuitate Romana esse, nec ullum in terris hodie populum di
Abbreviated transcription (Latin):
nam uim hab̾et: siculos quoq qui
in exercitu epichidis aut penoꝵ fuerãt
belli ꝑitos uiros milites seripsit: Ea
externa auxilia cum singulis romanis
legionib adiunxisset duoꝵ spẽm exer¬
citum seruauit: Aitero .l. cintum.
partem insule regnum qua ieronis fu¬
erat tueri iussit. altero ipso ceteram
insulam tuebatur. diuisam quondã
romani puniciq imꝑii sinib. Classes¬

Expanded text:
nam uim haberet, Siculos quoque qui nam uim haberet, Siculos quoque qui in exercitu Epicydis aut Poenorum fuerant, belli peritos uiros, milites scripsit. ea externa auxilia cum singulis Romanis legionibus adiunxisset, duorum speciem exercituum seruauit; altero L. Cincium partem insulae, regnum qua Hieronis fuerat, tueri iussit: altero ipse ceteram insulam tuebatur diuisam quondam Romani Punicique imperii finibus, classe
Abbreviated transcription (Latin):
dialem quemꝗͣ io ius usur passet: Tri¬
buni rem inertia flaminũ ob litteratã
ipsis ñ sacerdotio damno fuisse cum
equum censuissent. ne ipso quid contͣ
cedente p̃tore magno assensu patrum
plebi sue flam̃ in senatum introduxer̃t.
Omnib ita existimantib magis sc̃itate
uite ꝗͣ sacerdotii. iure eam rem flamiñ
optinusse: Consules pͥusꝗͣ in ꝓuintias
irent. duas urbanas legiones in supple¬
mentũ qͣtum opus erat ceteris exerci¬
tib militum scripserunt: Urbanum
ueterẽ exercitum. fuluius. cõs .c. ful¬
uio flacco. legato. fr̃ hic confuł erat: in
etruriam dedit ducendum: & legiones
quȩ in etruria erant romam deducen¬
das. & fabius. oõs. reliquias exercitus
in siciliam: ad .in. ualerium. ꝓcõs. ius¬
sit. atq ab eo duas legiones. & .xxxu.
la legiones minuerunt. nec uirib.
nec specie eius ꝓuintie p̃sidium: Nã
cum p̃ter egregie suppletas duas uete¬
res legiones. transfugarũ etiam nu¬
midarum equitum peditumq mag.¬

Expanded text:
Dialem quemquam id ius usurpasse. tribuni rem inertia flaminum oblitteratam ipsis, non sacerdotio damno fuisse cum aequum censuissent, ne ipso quidem contra tendente praetore, magno adsensu patrum plebisque flaminem in senatum introduxerunt, omnibus ita existimantibus magis sanctitate uitae quam sacerdotii iure eam rem flaminem obtinuisse. consules priusquam in prouincias irent, duas urbanas legiones in supplementum quantum opus erat ceteris exercitibus militum scripserunt. urbanum ueterem exercitum Fuluius consul C. Fuluio Flacco legato—frater hic consulis erat—in Etruriam dedit ducendum et legiones quae in Etruria erant Romam deducendas. et Fabius consul reliquias exercitus in Siciliam ad M. Ualerium proconsulem iussit, atque ab eo duas legiones et trigintla legiones minuerunt nec uiribus nec specie eius prouinciae praesidium; nam cum praeter egregie suppletas duas ueteres legiones transfugarum etiam Numidarum equitum peditumque mag
Abbreviated transcription (Latin):
dib cõmendaret. Cum scippio nichil
de futurum ꝓfecto diceret. tum rursus
mulier. Haud magni ista facimus in¬
quit: Quid enim huic fortune ñ satis ẽ
aliam cura etatem harum intuentem¬
nam ipsa iam extra ꝑiculum iniurie
muliebris cum stimulat etate ⁊ forma
fiorentes circa eam indebił filii eque no
bant: tum scippio mee popłiq .r. disei¬
pline causa facerem in quit. ne quto
Nunc ut id curem impensius. ur̃a quoq
uirtus dignitasq facit. quȩ ne in mat
quid oblite decoris matronalis estis:
S pectate deincde integritatis iuro tradi¬
dit eas. tueriq haud secus uerecundie
ac modeste ꝗͣ hostrum coniuges ac ma¬
tres iussit: Captua deinde amilitib
ad ducitur ad eum adulta uirgo. ad eo
exunia forma: ut quacumq incedebat
conuerteret omnium. oculos. Scippio
ꝑcunctatus patriam parentesq int̃
cetera accepit desponsatam eam pͥnei.¬
pi cestib̃oꝵ adolescenti. Ex timplo gͥ¬

Expanded text:
dibus commendaret. cum Scipio nihil dibus commendaret. cum Scipio nihil defuturum iis profecto diceret, tum rursus mulier 'haud magni ista facimus' inquit; 'quid enim huic fortunae non satis est? alia me cura aetatem harum intuentem—nam ipsa iam extra periculum iniuriae muliebris sum—stimulat. '—et aetate et forma florentes circa eam Indibilis filiae erantbant. —tum Scipio 'meae populique Romani disciplinae causa facerem' inquit, 'ne quidnunc ut id curem impensius, uestra quoque uirtus dignitasque facit quae ne in malis quidem oblitae decoris matronalis estis.' spectatae deinde integritatis uiro tradidit eas tuerique haud secus uerecunde ac modeste quam hospitum coniuges ac matres iussit. captiua deinde a militibus adducitur ad eum adulta uirgo, adeo eximia forma ut quacumque incedebat conuerteret omnium oculos. Scipio percontatus patriam parentesque, inter cetera accepit desponsam eam principi Celtiberorum; adulescenti Allucio
Abbreviated transcription (Latin):
ualerius magonem alii scriptores trã¬
dunt: ñ de numero nauium captaꝵ
ñ de pondẽ auri atq argenti. ꝙ recda¬
cte pecume conuenit. si aliquis adsen¬
tiri necesse ẽ meclia simillima ueris fẽ
eterum uocatis obsidib pͥmum umiũ¬
sos bonum animum habe uissit. uenis
ficio ꝗͣ metu obligare homines malit.
exteras q gentes fide ac societate cun¬
ctas habere. quam tristi subiectas ser¬
tutio: Demde acceptis nominib cuuta¬
tum recensuit captuos. qd̾ euiusq po¬
puli eẽnt. et nuntios cdomum misit.
ut ad suos quisq recipiendos ueniret.
Si quarum forte cuutatum legati ade¬
rant: eis p̃sentib suos restituit:. Cete¬
rorum curam benigne tuencdoꝵ . c. flam¬
minio questori attribuit: Inter ħ e media
turba obsidum: mulier magno natu
mandonii uxor qui fr̃ in debilis uergetũ
reguli erat. fiens ad pecdes impatoris ꝑ¬
cubuit. obstentariq cepit: ut curam
cultumq feminarum impensius custo.¬

Expanded text:
Ualerius, Magonem alii scriptores traUalerius, Magonem alii scriptores tradunt. non de numero nauium captarum, non de pondere auri atque argenti et redacta pecunia conuenit; si aliquis adsentiri necesse est, media simillima ueri sunt.— ceterum, uocatis obsidibus primum uniuersos bonum animum habere iussit: uenissficio quam metu obligare homines malit exterasque gentes fide ac societate iunctas habere quam tristi subiectas seruitio. deinde acceptis nominibus ciuitatium recensuit captiuos quot cuiusque populi essent, et nuntios domum misit ut ad suos quisque recipiendos ueniret. si quarum forte ciuitatium legati aderant, eis praesentibus suos restituit: ceterorum curam benigne tuendorum C. Flaminio quaestori attribuit. inter haec e media turba obsidum mulier magno natu, Mandonii uxor, qui frater Indibilis Ilergetum reguli erat, flens ad pedes imperatoris procubuit obtestarique coepit ut curam cultumque feminarum impensius custo
Abbreviated transcription (Latin):
sempnii deferre. Scippio collaudato
lelio ad contionem aduocauit. ꝓmun
tiauitq se satis comꝑtum habere. Q.
tibilium. ⁊ sex̃. digitrum pariter in
murum ascendisse. seq eos uirtutis
causa coronis muralib clonare: Lum
reliquos ꝓ ut cuiq meritum uirtusq
erat donauit: Ante om̃s .c. lelium.
pfectum classis. et omini genere laudis
sibimet ipse equauit et corona auirea
ac .xxx. bubus donauit: Ttm obsi¬
des cuuitatum hispame uocari iussit:
Quoꝵ qͣtus numerus suerit: piget scri¬
bere. Quippe uͥ alibi .cc.c. ferme. alibi
⁊ alia inter auctores discreꝑant. p̃sidiũ
punicum. alius .x. alius .uii. alius
hauo plusꝗͣ dium militm fuisse scri¬
nias scorpiones maiores minoresq ad
.lx. captos scripserim. si auctorẽ grecũ
sequar silenum: Siualerium antiatẽ
de ducib quidem conuenit: Pleriq
lelium p̃fuisse classi. sunt qui .mn. iuni¬
um silanum dicantarinem p̃fuisse pu¬
nico p̃l̃dio deditumq romanis antias.

Expanded text:
Sempronii deferre. Scipio conlaudato Sempronii deferre. Scipio conlaudato Laelio ad contiotiauitque se satis compertum habere Q. Trebellium et Sex. Digitium pariter in murum escendisse, seque eos ambos uirtutis causa coronis muralibus donare. tum reliquos prout cuiusque meritum uirtusque erat donauit; ante omnes C. Laelium praefectum classis et omni genere laudis sibimet ipsi aequauit et corona aurea ac triginta bubus donauit. tum obsides ciuitatium Hispaniae uocari iussit; quorum quantus numerus fuerit piget scribere, quippe ubi alibi trecentos ferme, alibi et alia inter auctores discrepant. praesidium Punicum alius decem, alius septem, alius haud plus quam duum milium fuisse scrinias. scorpiones maiores minoresque ad sexaginta captos scripserim, si auctorem Graecum sequar Silenum; si Ualerium Antiatem,de ducibus quidem conuenit. plerique Laelium praefuisse classi, sunt qui M. Iunium Silanum dicant; Arinen praefuisse Punico praesidio deditumque Romanis Antias
Abbreviated transcription (Latin):
sa. testibusq auditis uidicarent uterꝰ
pͥor in oppidum transcendisset: C. lelio.
et .m. semꝑnio aduocatis partis utri¬
usq cornelium candinum de medio
adiecit: Eosq tres recuꝑatores conside:
et causam cognoscere iussit: Cum res eo
maiore ageretur certamine quodã uti
tante dignitatis ñ tam aduocati quam
mod̾atores studioꝵ fuerant:c. lelius.
relicto consilio antribunal ad scippionẽ
accedit. cumq docet rem sine mͦ ac mo¬
destia agi. ac ꝓpe ẽẽ. ut manus inter se
conserant: Cecerum siius etiam absit ni¬
chilominus detestabili exemplo rem agi:
Qiuppe uͥ fraude acꝑiurio decus petaturꝰ
uirtits: Stare hinc legionarios milites.
hinc classicos ꝑ om̃s deos apparatos iu¬
rare magis quȩ uelint quamq sciant
uera ẽẽ ⁊ obstringere ꝑuirio. non se so¬
lum suumq caput. s signa militaria
⁊aquilas sacram̃tiq religionem: hȩc¬
ad eum de sententia .p. cornelii. et .m.

Expanded text:
sa testibusque auditis iudicarent uter sa testibusque auditis iudicarent uter prior in oppidum transcendisset, C. Laelio et M. Sempronio, advocatis partis utriusque, P. Cornelium Caudinum de medio adiecit eosque tris recuperatores considere et causam cognoscere iussit. cum res eo maiore ageretur certamine quod amoti tantae dignitatis non tam advocati quam moderatores studiorum fuerant, C. Laelius relicto consilio ad tribunal ad Scipionem accedit, eumque docet rem sine modo ac modestia agi, ac prope esse ut manus inter se conferant. ceterum , etiam si vis absit, nihilo minus detestabili exemplo rem agi, quippe ubi fraude ac periurio decus petatur virtutis. stare hinc legionarios milites, hinc classicos, per omnis deos paratos iurare magis quae velint quam quae sciant vera esse, et obstringere periurio non se solum suumque caput, sed signa militaria et aquilas sacramentique religionem. haecad eum de sententia P. Cornelii et M.
Abbreviated transcription (Latin):
s ante eo congessissent omnis affrice
atq hispanie opes. ut neq hostib qͥcꝗͣ
relinqueretur. et fibi ac suis oĩa suꝑ¬
e̾ent: Qilitum deinde uirtutem
collaudauit. qd̾ eos ñ eruptio hostrũ.
ñ altitudo menium. ñ explorata stagni
uada. ñ castellum in alto tuimulo situm.
ñ munitissima ars deterruisset. quo
minus transcendent oĩa ꝑrumꝑentq:
taq quamꝗͣ omnib omnia deb̾et preci¬
puum murał corone decus eius ẽẽ. qui
pͥmus murum ascendisset: Profitereturꝰ
qui se dignum e̾e duceret dono: Duo pro-¬
fessi sunt: Q. tib̾ilius centurio legionis
quarte. et. sex̃. digius sotius naualis:
Nec ipsi tam uter se acriter contendebant:
ꝗͣ studia excitauerant uterq sui corꝑis
hominum sociis: C. lelius. quȩ classis
legionarii.m̾. semꝑnius. tuditanus ad¬
erat:. Ea contentio cum ꝓpe seditionem
ueniret. scippio tres recuꝑatores cum se
daturum ꝓnuntiasset. qui cognita cau¬

Expanded text:
sed ante eo congessissent omnis Africae sed ante eo congessissent omnis Africae atque Hispaniae opes, ut neque hostibus quicquam relinqueretur, et sibi ac suis omnia superessent. militum deinde virtutem conlaudavit quod eos non eruptio hostium, non altitudo moenium, non inexplorata stagni vada, non castellum in alto tumulo situm, non munitissima arx deterruisset quo minus transcenderent omnia perrumperentque. Itaque quamquam omnibus omnia deberet, praecipuum muralis coronae decus eius esse qui primus murum ascendisset; profiteretur qui se dignum eo duceret dono. duo professi sunt, Q. Trebellius, centurio legionis quartae, et Sex. Digitius , socius navalis. nec ipsi tam inter se acriter contendebant quam studia excitaverant uterque sui corporis hominum. sociis C. Laelius, praefectus classis, legionariis M. Sempronius Tuditanus aderat. ea contentio cum prope seditionem veniret, Scipio tris recuperatores cum se daturum pronuntiasset qui cognita cau
Abbreviated transcription (Latin):
multituomem hẏspanoꝵ obsides erant
quoꝵ ꝑinde ac si sotioꝵ liberi eẽnt cura
habita C aptus & apparatus ingens bel¬
li cathapulte maxime ferme.c .xx. mi
relata ad imꝑatorem magna uis: Pa
tiq decem et octo milia . &. cccc. pon¬
do uasoꝵ argenteoꝵ magnus numerꝰ:
Homnia .c. flamminio questori appensa
alia materia ad classem edificandam.
ut minimum omniũ inter tantas opes
bellicas carthago ipsa fuerit: E o die
scippio.c. ledio cum sociis naualibus
urbem custodire uisso. ipse in castra le¬
giones reduxit. fessosq milites om̃ib
uno die belli oꝑib quippe qui et acie
dimicassent. & capienda urbe tantũ
laborib ꝑiculiq adissent: & capta cũ
his qui in arcem confugerant. iniquo
etiam loco pugnassent. curare corpora
iussit: Postremo die militib nauali¬
busq sociis conuocatis: pͥmum diis
immortalib laudes gratesq egit. qͥ
se ñ urb̃ solum oppulentissime omniũ
in hispania uno die compotem fecissent:

Expanded text:
multitudinem Hispanorum obsides erant, quorum perinde ac si sociorum liberi essent cura habita. captus et apparatus ingens belli; catapultae maximae formae centum uirelata ad imperatorem magna uis: pattique decem et octo milia et trecenta pondo, uasorum argenteorum magnus numerus; haec omnia C. Flaminio quaestori appensa alia materia ad classem aedificandam, ut minimum omnium inter tantas opes belli captas Carthago ipsa fuerit. eo die Scipio C. Laelio cum sociis naualibus urbem custodire iusso ipse in castra legiones reduxit fessosque milites omnibus uno die belli operibus, quippe qui et acie dimicassent et capienda urbe tantum laboris periculique adissent et capta cum iis qui in arcem confugerant iniquo etiam loco pugnassent, curare corpora iussit. postero die militibus naualibusque sociis conuocatis primum dis immortalibus laudes gratesque egit, qui se non urbis solum opulentissimae omnium in Hispania uno die compotem fecissent,
Abbreviated transcription (Latin):
quare tres duces. tres uictores hostiũ
exercitus audisset. occursuram ei exem¬
plo domesticoꝵ funerum memoriam:
Dec in uulgis iactabant. haud quaqͣ ip¬
siignari. qͣtum sͥ ad omnia uirrum car¬
thagine amissa decessisset:¬

Expanded text:
quare tres duces, tres uictores hostium quare tres duces, tres uictores hostium exercitus audisset, occursuram ei extemplo domesticorum funerum memoriam. haec in uolgus iactabant, haudquaquam ipsi ignari quantum sibi ad omnia uirium Carthagine amissa decessisset
Abbreviated transcription (Latin):
nunc opib aspiciendis tꝑs clabat. queq
in officinis. queq in armam̃tario. que¬
ac naualib fabroꝵ multitudo płima in
singula dies certamine ingenti faciebat:
His ita inchoatis refectis queq quassaue
tant muris. dispositisq p̃sidiis accura¬
to iam urbis. tarraconem ẽ ꝓfectus:
Imlłtis legationib portinus inuua aditus:
Quas partim clat ore sponso ex itinere dimi¬
sit. partim distulit tharraconem quo
omnib insius ueteribq sotiis edixerat
conuentum. & cunctisere qui cis hib̾um
incolunt popłi etam multi interiores ꝓ¬
uintie conuenerunt. Carthaginiensium
duces. pͥmo ex incdustria famam capte
carthaginis compresserunt. Deinde ut
clariorres erat ꝗͣ ut tegi ac dissimular
possent eleuabant uerbis. nec oppinato
aduentu. ac ꝓpe furto unius diei urbẽ
amam hispanie interceptam: Etuusrei
tam parue. et p̃mio elatum. insolentem
iuuenem. in modico gaudio sp̾em mag¬
ne uictorie imposuisse: A tubi appropin¬

Expanded text:
nunc operibus adspiciendis tempus dabat, quaeque in officinis quaeque in armamentario ac naualibus fabrorum multitudo plurima in singulos dies certamine ingenti faciebat. his ita incohatis refectisque quae quassata erant muri dispositisque praesidiis ad custodiam urbis, Tarraconem est profectus, a multis legationibus protinus in uia aditus, quas partim dato responso ex itinere dimisit, partim distulit Tarraconem, quo omnibus nouis ueteribusque sociis edixerat conuentum. et cuncti fere qui cis Hiberum incolunt populi, multi etiam ulterioris prouinciae conuenerunt. Carthaginiensium duces primo ex industria famam captae Carthaginis compresserunt: deinde, ut clarior res erat quam ut tegi ac dissimulari posset, eleuabant uerbis: necopinato aduentu ac prope furto unius diei urbem unam Hispaniae interceptam, cuius rei tam paruae praemio elatum insolentem iuuenem immodico gaudio speciem magnae uictoriae imposuisse: at ubi adpropin
Abbreviated transcription (Latin):
lem utti rediret incuriam. & introduc¬
benigne appellati ac dimissi ad genua
se marcelli cõs. ꝓiecerunt: & obsecran¬
tes. ut quȩ deplorande acleuande ca¬
lamitats causa dixissent ueniam eis
daret. ⁊ in fidem et dientelamq se ur¬
sul clement̾ appellatos eos dimisit:
Campanis deinde senatus datus ẽ quoꝵ
oratio miserabilior causa. durior erat :

Expanded text:
lem uti rediret in curiam et introduclem uti rediret in curiam et introducest; legatique benigne appellati ac dimissi ad genua se Marcelli consulis proiecerunt obsecrantes ut quae deplorandae ac leuandae calamitatis causa dixissent ueniam eis daret, et in fidem clientelamque se ursul clementer appellatos eos dimisit. Campanis deinde senatus datus est, quorum oratio miserabilior, causa durior erat.
Abbreviated transcription (Latin):
miseranda seruitute bello affligi:
Inter tyrannoꝵi ducis romani certa-¬
mina p̃mium uictoris in medio posi¬
tam urbem pulcherrimã ac nobilissi-¬
mam: Pisse horreum atq erarium
nis multis tempestatib: hoc deniq
ipso punico bello adiuta ornataq res.p.
ẽẽt: Si ab inferis existat .rex. ihero
fidissimus imꝑio romano cultor qͦ ore
aut siracusas aut romam ei ostendi pos¬
se. cum uͥ semiruptam ac spoliatã patri¬
am respexerit. ingrediens romam in
uestibulo urbis ꝓpe in porta spolia pa¬
trie sue uisurus sit: Htaliaq cum ad
inuidiam consulis. miserationemq sicu¬
loꝵ dicerentur: miqus tam̃ decreuert
patres. tam marcelli quȩ is gerens bel-¬
lum uictorq egisset rata habenda. et¬
se in reliquum cure senatui fore rem
siracusam: Mandaturosq consuli le-¬
uino. qd̃ sine iactura rei .p̃. fieri posset
fortunis eius ciuitatis consule̾t: Missis
duob senatorib in capitoliũ ad consu¬

Expanded text:
miseranda seruitute bello adfligi; miseranda seruitute bello adfligi; inter tyrannorum et ducis Romani certamina praemium uictoris in medio positam urbem pulcherrimam ac nobilissimam perisse, horreum atque aerarium nis multis tempestatibus, hoc denique ipso Punico bello adiuta ornataque res publica esset; si ab inferis exsistat rex Hiero fidissimus imperii Romani cultor, quo ore aut Syracusas aut Romam ei ostendi posse, cum, ubi semirutam ac spoliatam patriam respexerit, ingrediens Romam in uestibulo urbis, prope in porta, spolia patriae suae uisurus sit?— haec taliaque cum ad inuidiam consulis miserationemque Siculorum dicerentur, mitius tamen decreuerunt patres: acta M. Marcelli quae is gerens bellum uictorque egisset rata habenda esse, in reliquum curae senatui fore rem Syracusanam, mandaturosque consuli Laeuino ut quod sine iactura rei publicae fieri posset fortunis eius ciuitatis consuleret. missis duobus senatoribus in Capitolium ad consu
Abbreviated transcription (Latin):
borib. tandem ui atq armis siracusas
cepi: Quȩ captis accid̾int apud hanni¬
balem ⁊ carthaginiensis uictos se iustrꝰ¬
ꝗͣ apud uictoris populi senatũ quere¬
tas si negaturus ẽẽm. nunꝗͣ spoliis ea¬
rum urbem romam exornarentur:
Quȩ autẽ singulis uictor aut ademi.
aut dedi cum belli iure tum ex cuiꝰ q̃
merito satis scio me fecisse ea uos rata
.p̃. ꝑtinet. ne aucta mea rescindendo. ali¬
os in posterum segniores duces faciatis:
E qm̃ coram ⁊ siculoꝵ et mea uerba audis
absente lib̾ius consuli senatus possit:
ta dimussis siculis. & ipse in capitolium
ad dilectum discessit: Consul alter depo¬
stulatis siculoꝵ ad patres retulit: Ibi
cum du de sententiis certatum ẽet. et
magna pars senatu principe eius sen¬
tentra. ⁊ manlio torquato cũ tirannis
bellum gerendum fuisse censerent:
bem recipi. ñ capi. et receptam legib
antiquis ⁊ libertate stabilire ñ fessam

Expanded text:
boribus tandem ui atque armis Syracusas boribus tandem ui atque armis Syracusas cepi. quae captis acciderint apud Hannibalem et Carthaginienses uictos iustius quam apud uictoris populi senatum queretas si negaturus essem, nunquam spoliis earum urbem Romam exornarem. quae autem singulis uictor aut ademi aut dedi, cum belli iure tum ex cuiusque merito satis scio me fecisse. ea uos rata publicam pertinet ne acta mea rescindendo alios in posterum segniores duces faciatis. et quoniam coram et Siculorum et mea uerba audistabsente liberius consuli senatus possit.' ita dimissi Siculi et ipse in Capitolium ad dilectum discessit. consul alter de postulatis Siculorum ad patres rettulit. ibi cum diu sententiis certatum esset et magna pars senatus, principe eius sententiae T. Manlio Torquato , cum tyrannis bellum gerendum fuisse censerent hbem recipi, non capi, et receptam legibus antiquis et libertate stabiliri, non fessam
Abbreviated transcription (Latin):
a uiuo iherone siracusas uiolauierim
ferro atq armis petierunt urbem ac
menia clauser̃t exercituq carthagini¬
ensium. aduersus nos tutati sunt quis
passos ẽe hostilia cum fecerint indig¬
natur. tradentes urbem pͥncipes sira¬
cusanoꝵ auersatus sim sosim ⁊ moeri¬
chum hispanum: Quib tantã erde
rem potiores habui: Non estis extre¬
mi siracusanoꝵ quippe qui aliis hu¬
militate obiciatis: Quis ẽ ur̃m qui
se mͥ portas aꝑturum qui armatos
milites meos in urbem accepturum
ꝓmiserit. odistis et execramini eos qui
fecerunt: Ꝙ ne his quidẽ contumeliis
in eos dicendis parcitis: Tantũ abest
ut et ipsi tale quicꝗͣ facturi fueritis:
maximo argumento ẽ. me neminem
cusas. nunc legatis mittendis. nc̃ ad col¬
loquium eundo temptaui pacem. et
postea ꝗͣ neq legatos uiolandi uere¬
cundia erat: nec mͥipsi congresso ad
portas cum pͥncipib responsum daba.¬
tur. multis terra mariq exhaustis la¬

Expanded text:
an uiuo Hierone Syracusas uiolauerim; an uiuo Hierone Syracusas uiolauerim; ferro atque armis petierunt, urbem ac moenia clauserunt exercituque Carthaginiensium aduersus nos tutati sunt, quis passos esse hostilia cum fecerint indignatur? tradentes urbem principes Syracusanorum auersatus sum; Sosim et Moericum Hispanum quibus tantam crederem rem potiores habui. non estis extremi Syracusanorum, quippe qui aliis humilitatem obiciatis: quis est uestrum qui se mihi portas aperturum, qui armatos milites meos in urbem accepturum promiserit? odistis et exsecramini eos qui fecerunt, et ne hic quidem contumeliis in eos dicendis parcitis; tantum abest ut et ipsi tale quicquam facturi fueritis. maximo argumento est me neminem cusas, nunc legatis mittendis, nunc ad conloquium eundo temptaui pacem, et posteaquam neque legatos uiolandi uerecundia erat nec mihi ipsi congresso ad portas cum principibus responsum dabatur, multis terra marique exhaustis la
Abbreviated transcription (Latin):
bellum cum . p̃. Rͥ. gessissent qͥd ultra
ꝗͣ qd̾ fecerit nͥ ut deleret siracusas fac̃e
hostiliter marcellum potuisse: Certe
p̃ter menia et tecta exhausta urbi sacra¬
fracta ac spoliata dm̃ delubra. diis ip¬
sis ornamentis q eoꝵ ablatio nichil re¬
lictum siracusis ẽẽ: B ona quoq mults
adempta: ita ut neundo quid̃ solo
reliquis direpte ne alere sese acsuos pos¬
sent: Orare se patres conscriptos: ut
si nequeant omia saltem quȩ cõparent
cognosciq possint. restitui dñis iubeãt
Calia conquestos cum excedẽ extimplo
ut de postulatis eoꝵ patres consuli
possent leumus iussisset: Maneant
accusatores habeamus. due capte hoc
anno urbes cappua. suluium reum
marcellum siracuse habeant: Eouctis
in curiam legatis tum consul: Non
ambigeretur consul deuicturus causã
accusantib grecis fuerim s nunqͥd
ego fecerim in disquisitionẽ uenit:
ñ suerint hostes nicħ interest. Nunc

Expanded text:
bellum cum populo Romano gessissent, quid ultra bellum cum populo Romano gessissent, quid ultra quam quod fecerit nisi ut deleret Syracusas facere hostiliter Marcellum potuisse? certe praeter moenia et tecta exhausta urbis ac refracta ac spoliata deum delubra dis ipsis ornamentisque eorum ablatis nihil relictum Syracusis esse. bona quoque multis adempta ita ut ne nudo quidem solo reliquiis direptae fortunae alere sese ac suos possent. orare se patres conscriptos ut si nequeant omnia, saltem quae compareant cognoscique possint restitui dominis iubeant. talia conquestos cum excedere ex templo ut de postulatis eorum patres consuli possent Laeuinus iussisset, 'maneant accusatores habeamus duae- <que> captae hoc anno urbes Capua Fuluium reum, Marcellum Syracusae habeant.' reductis in curiam legatis tum consul 'non ambigeretur, consul dicturus causam accusantibus Graecis fuerim; sed non quid ego fecerim in disquisitionem uenit, si non fuerunt hostes, nihil interest nunc
Abbreviated transcription (Latin):
marcelli mora destitutos. qr ad p̃dictũ
tp̃s exercitum ad siracusas ñ admouisset
inditio facto omnis ab tirannis int̾fec¬
tos: Eam quoq hippocratis ⁊ epichidis
tirannidem marcellum excitasse. leonti¬
nis crudeliter direptis nunꝗͣ deinde
pͥncipes siracusanoꝵ cledisse ad marcel¬
lum transire polliceriq se urbem cum
uellet ei tradituros: sed eum pͥmo ui ca¬
ꝑe maluisse: Dem cum io neq terra.
neq mari om̃ia exꝑtus potuisset aucto¬
res traditar̾t siracusarũ fabrũ exariũ
sosim ⁊ moericum hispanum. ꝗͣ prin¬
cipes siracusanoꝵ hab̾e totes io ne qͥcqͣ¬
ultro offerentes p̃optasse quo scilicet ui¬
stiore de causa uetustissimos socios. p̃ r
trucidaret ac diriꝑet: Si iheronimus
ad hannibalem defecisset. s ppłs firacu¬
sanus ⁊ senatus. si portas marcello siracu¬
sam puplice: ⁊ ñ opp̾ssis syracusanis ty¬
rann eoꝵ hyppocrates et epychides
clausissent. si carthaginensuu animis

Expanded text:
Marcelli mora destitutos, quia ad praedictum Marcelli mora destitutos, quia ad praedictum tempus exercitum ad Syracusas non admovisset, indicio facto omnis ab tyrannis interfectos. eam quoque Hippocratis et Epicydis tyrannidem Marcellum excitasse Leontinis crudeliter direptis. numquam deinde principes Syracusanorum desisse ad Marcellum transire pollicerique se urbem, cum vellet, ei tradituros; sed eum primo vi capere maluisse; dein cum id neque terra neque maria omnia expertus potuisset, auctores traditarum Syracusarum fabrum aerarium Sosim et Moericum Hispanum quam principes Syracusanoultro offerentes, praeoptasse, quo scilicet iustiore de causa uetustissimos socios populi Romani trucidaret ac diriperet. si non Hieronymus ad Hannibalem defecisset, sed populus Syracusanus et senatus, si portas Marcello Syracusani publice et non oppressis Syracusanis tyranni eorum Hippocrates et Epicydes clausissent, si Carthaginiensium animis
Abbreviated transcription (Latin):
frenari eos dicere posset quominus de
eo libe querantur in cuius potestate mox
fut᷑i st̃. si college nichil int̾sit mutare
se ꝓuintiam paratũ ẽẽ dep̃cari senatꝰ
p̃iudicium: Nam cum extra sortem col-¬
lege optionem dare ꝓuintie iniquum
fuit ꝗͣto maiorem iniuriam immo con¬
tumeliam ẽẽ sortem suam ad eam tͣns¬
serri: ita senatus cum quid placeret
magis ostendisset ꝗͣ decreuisset dimitqi¬
tur: Inter ipsos consules ꝑmutatio pro¬
uintiaꝵ rapiente fato marcellum ad
hannibalem facta ẽ: ut ex quo pͥmus
tum maxime bellicis reb caderet: ꝑmu¬
tatis ꝓuntiis siculi in senatum introduc¬
H. multa de iheronis regis fide ꝓpetua
blicam: Auertentes iheronimum hac
postea hippocrathen atq epychiden ty¬
rannos cum ob alia tum ꝓpter defectio¬
nem ab romanis ad hanmbalem inuisos
fuisse sͥ: Ob eam causam et iheronimũ
a principib iuuentittis ꝓ publico con¬
silio interfectum. & in epychidis hyp

Expanded text:
frenari eos dicere posset quo minus de frenari eos dicere posset quo minus de eo libere querantur in cuius potestate mox futuri sint, si collegae nihil intersit mutare se prouinciam paratum esse, deprecari senatus praeiudicium; nam cum extra sortem collegae optionem dari prouinciae iniquum fuerit, quanto maiorem iniuriam, immo contumeliam esse, sortem suam ad eum transferri? ita senatus cum quid placeret magis ostendisset quam decreuisset, dimittitur. inter ipsos consules permutatio prouinciarum rapiente fato Marcellum ad Hannibalem facta est, ut ex quo primus prosperis tum maxime bellicis rebus caderet. permutatis prouinciis Siculi in senatum introducti multa de Hieronis regis fide perpetua blicam auertentes: Hieronymum ac postea Hippocraten atque Epicyden tyrannos cum ob alia, tum propter defectionem ab Romanis ad Hannibalem inuisos fuisse sibi. ob eam causam et Hieronymum a principibus iuventutis prope publico consilio interfectum, et in Epicydis Hipp
Abbreviated transcription (Latin):
siracusis ita exanimauit siculos expecta¬
tione sortis inconsulum conspectu stantis
ut cõploratio eoꝵ flebilesq uoces & expec¬
tatione extimplo oculos hominũ conuer-¬
terent. ⁊ post modum sermones p̃buerĩ:
Circumibant enim senatoꝵ circum ueste
sordida affirmantes se ñ mͦ suam quisq
patriam s totam ficiliam relicturos si eo
marcellus iterum cũ imꝑio redisset:
Nullo suo merito eum ante implacabilem
in se fuisse quid iratum qd̃ romam de se
questum uenisse siculos sciat facturum:
One ignib aut mergi freto satius illi insu-¬
le ẽẽ ꝗͣ uelut dedi noxe mimico: Hȩ sicu¬
loꝵ querele domos pͥmum nobilium
circumlate. celebrateq sermonib qͦs
marcelli excitabat. in senatum etiam
ꝑuenerunt: Postulatum a consulib ẽ
ut de ꝑmutandis ꝓuintiis senatum con¬
sułent: Marcellus suam auditi ab sena¬
tu siculi eẽnt. aliam forsitam fuisse sentẽ¬
tiam suã dicere: Nunc nequis timore

Expanded text:
Syracusis, ita exanimauit Siculos, exspectaSyracusis, ita exanimauit Siculos, exspectatione sortis in consulum conspectu stantes, ut comploratio eorum flebilesque uoces et extemplo oculos hominum conuerterint et postmodo sermones praebuerint. circumibant enim senatorum <domos> cum ueste sordida, adfirmantes se non modo suam quosque patriam, sed totam Siciliam relicturos si eo Marcellus iterum cum imperio redisset. nullo suo merito eum ante implacabilem in se fuisse: quid iratum quod Romam de se questum uenisse Siculos sciat facturum? obrui Aetnae ignibus aut mergi freto satius illi insulae esse quam uelut dedi noxae inimico. hae Siculorum querellae domos primum nobilium circumlatae celebrataeque sermonibus, quos Marcelli excitabat, in senatum etiam peruenerunt. postulatum a consulibus est ut de permutandis prouinciis senatum consulerent. Marcellus si iam auditi ab senatu Siculi essent aliam forsitan futuram fuisse sententiam suam dicere: nunc ne quis timore
Abbreviated transcription (Latin):
citus ciuium socioꝵq minui iussus:
Ead̃ ratione stipendioꝵ habita. in uet̾ib
militib dimittendis. cõn. fuluio consu¬
li suꝑioris anni nec de ꝓuintia appulia
nec de exercitu quẽ habuerat quemꝗͣ
mutatum. tantum in annum proga¬
tum imꝑrum est: P. sulpius collega erͦ
omnem exercitum p̃ter solos nauales
russus dimittere est: Item ⁊ sicilia exer¬
citus. cui marcus cornelius preẽet
uͥ consul in ꝓuinciam uenisset dimissi
iussus: L. quinctio ꝑ adoptinendam
siciliam cannenses milites dati duarũ
instar legionum: Totidem legiones in
sardiam . p. manlio uulsoni. p̃r. de¬
crete: Quib. L. cornelius in eadem
ꝓuintia pͥore anno p̃fuerat. Urbanas
ita scrib̾e consules iussi: ut quẽ mili¬
tem facerent qui in exercitu.in. clau¬
dii. ualeriiq fuluii. neue eo anno
tiri ꝓiuntias consules: Sicilia: classis mar¬
cello italia cum bello aduersus hannibalẽ
leuino euenit: Quȩ sors uelut itm captis

Expanded text:
citus ciuium sociorumque minui iussus ucitus ciuium sociorumque minui iussus ueadem ratione stipendiorum habita in ueteribus militibus dimittendis. Cn. Fuluio consuli superioris anni nec de prouincia Apulia nec de exercitu quem habuerat quicquam mutatum; tantum in annum prorogatum imperium est. P. Sulpicius collega eius omnem exercitum praeter socios nauales iussus dimittere est. item ex Sicilia exercitus cui M. Cornelius praeesset ubi consul in prouinciam uenisset dimitti iussus. L. Cincio praetori ad obtinendam Siciliam Cannenses milites dati, duarum instar legionum. totidem legiones in Sardiniam P. Manlio Uolsoni praetori decretae, quibus L. Cornelius in eadem prouincia priore anno praefuerat. urbanas legiones ita scribere consules iussi ne quem militem facerent qui in exercitu M. Claudi M. Ualeri Q. Fului fuisset, neue eo anno titi prouincias consules. Sicilia et classis Marcello, Italia cum bello aduersus Hannibalem Laeuino euenit. quae sors, uelut iterum captis
Abbreviated transcription (Latin):
grecia etholi a carnanes locriq eẽnt.
quasq ibi res ipse egisset. t̾ra mariq
exposuit. Philippum inferentẽ bellum
etholis in machedoniam retro abisse
cõpulsum ad intima penitus regni ab¬
isse: legionemq inde deduci posse:
Classem satis eẽ ad arcem dum stalia re
relatio fuit: Decreuere patres. ut alteri
consulum italia belumq cum hanri¬
bale ꝓuintia eẽt : alter classem. cui.t.
othacilius p̃fuisset. siciliamq ꝓuintiã
cum .L. cintio . pͥ. R. optineret: Exerci¬
tus eis duo decreti quin ecruria gallia¬
q eẽnt : Ea .iiii. erant legiones urba¬
ne: Due suꝑioris anni in etruriam due
quib sulpitius consul p̃fuisset in galliã
mitterent gallie et legionib p̃eet quem
consul cuius italia ꝓuntia eẽt p̃feciss
in etruriam .c. calpurnus post p̾tu¬
ram rogato in annum imꝑio missus.
eaq fuluio cappua ꝓuintia decreta
ꝓrogatumq in annum imꝑium exer-¬

Expanded text:
Graecia, Aetoli, Acarnanes Locrique essent, Graecia, Aetoli, Acarnanes Locrique essent, quasque ibi res ipse egisset terra marique, exposuit: Philippum inferentem bellum Aetolis in Macedoniam retro ab se compulsum ad intima penitus regni abisse, legionemque inde deduci posse; classem satis esse ad arcendum Italia regrelatio fuit. decreuere patres ut alteri consulum Italia bellumque cum Hannibale prouincia esset, alter classem cui T. Otacilius praefuisset Siciliamque prouinciam cum L. Cincio praetore obtineret. exercitus eis duo decreti qui in Etruria Galliaque essent; eae quattuor erant legiones; urbanae duae superioris anni in Etruriam, duae quibus Sulpicius consul praefuisset in Galliam mitterentur. Galliae et legionibus praeesset quem consul cuius Italia prouincia esset praefecisset: in Etruriam C. Calpurnius post praeturam prorogato in annum imperio missus. et Q. Fuluio Capua prouincia decreta prorogatumque in annum imperium; exer
Abbreviated transcription (Latin):
gentem ẽẽ nullam. infestiorem ppłm nõi
romano: Ideo se menib inclusos tenere
eos. q si qui euasissent aliqua uelut feras
bestias ꝑ agros uagari. ⁊ laniare ⁊ truici¬
dare qdcumq obuiam detur: Alios
ad hanirbalem transfugisse. alios ad
romam incendendam ꝓfectos inuentu¬
rum in se mustophoro consulem uestigia
sccłis campanoꝵ. ueste edem petitam
et eternos ignes ⁊ conditum impetrabi¬
li fatale pignus imꝑii romani. Se mini¬
me censere tutum eẽ campanis potestatẽ
intrandi romana menia fieri: Leuinus
campanos iureiurando a flacco adactos
quinto die ꝗͣ ab senatu responsũ accepis¬
sent cappuam redituros sequi se romam
russit: Hac circumfusus multitudine
simul siculis obuiam egressis. siculisq
cidio ac celebrimis uris uictos bello
accusatores in urbem adducentes:
Dere .p. tam̃ primum ac de ꝓuintiis
ambo consules ad senatum retulere
Ibi leuinus quo statu machedonia et

Expanded text:
gentem esse, nullum infestiorem populum nomini gentem esse, nullum infestiorem populum nomini Romano. ideo se moenibus inclusos tenere eos, quia si qui euasissent aliqua, uelut feras bestias per agros uagari et laniare et trucidare quodcunque obuium detur; alios ad Hannibalem transfugisse, alios ad Romam incendendam profectos. inuenturum in semusto foro consulem uestigia sceleris Campanorum; Uestae aedem petitam et aeternos ignes et conditum in penetrali fatale pignus imperii Romani. se minime censere tutum esse Campanis potestatem intrandi Romana moenia fieri. Laeuinus Campanos, iure iurando a Flacco adactos quinto die quam ab senatu responsum accepissent Capuam redituros, sequi se Romam iussit. hac circumfusus multitudine, simul Siculis obuiam egressis secutisque cidio, ac celeberrimis uiris uictos bello accusatores in urbem adducentis. de re publica tamen primum ac de prouinciis ambo consules ad senatum rettulere. ibi Laeuinus, quo statu Macedonia et
Abbreviated transcription (Latin):
Seruo lib̾tatem. eo p̃mio incductus cã¬
panoꝵ calauioꝵ seruus. manus ei no¬
men erat indicauit dnis.⁊ quinq p̃¬
terea iuuenes nobiles campanorum
quoꝵ parentes a .&. fuluio seruri ꝑ¬
cussi erant id incendium fecisse. Wlgo¬
q facturos alia ni comp̃hendantur:
uerb̾ib castigatum ab dñis discessisse
ꝑ iram ac leuitatem: Ex re fortuita cri¬
mem comm̃tum: Ceterum ut coram co¬
arguebantur et questio ex ministris
facinoris foro medio hab̃i cepta est. fassi
om̃s atq in dnõs seruosq conscios am¬
maduersum ẽ: Indici lib̾tas data: et
.xx. exis. Confule leuino cappuam p̃te¬
reunti circũfusa multitudo campanoꝵ
est obsecrantium cum lacrimis: ut sibi
romam ad senatum ire liceret oratum
si qua miscdia tandem flecti possent.
ne se ad ultimum ꝑditum irent. nom̃q
campanoꝵ. a.Q. flacco delĩ sinerent:
flaccus sͥ priuatam simultatem cum cam¬
panis negare ullam ẽẽ publicas inuicitias

Expanded text:
seruo libertatem. eo praemio inductus Camseruo libertatem. eo praemio inductus Campanorum Calauiorum seruus—Manus ei nomen erat—indicauit dominos et quinque praeterea iuuenes nobiles Campanos quorum parentes a Q. Fuluio securi percussi erant id incendium fecisse, uolgoque facturos alia ni comprendantur. uerberibus castigatum ab dominis discessisse; per iram ac leuitatem ex re fortuita crimen commentum. ceterum ut coram coarguebantur et quaestio ex ministris facinoris foro medio haberi coepta est, fassi omnes, atque in dominos seruosque conscios animaduersum est; indici libertas data eteris. consuli Laeuino Capuam praetereunti circumfusa multitudo Campanorum est obsecrantium cum lacrimis ut sibi Romam ad senatum ire liceret oratum, si qua misericordia tandem flecti possent, ne se ad ultimum perditum irent nomenque Campanorum a Q. Flacco deleri sinerent. Flaccus sibi priuatam simultatem cum Campanis negare ullam esse: publicas inimicitias
Abbreviated transcription (Latin):
banturꝰ. ⁊ confules bellicosos ambos ui¬
ros acresq nimis ⁊ feroces creatos qui
uel in pace tͣnquilla bellum excitare
possent. ne dum in bello respirare ci¬
uitatem forent passuros: Int̾rupit hos
sermones nocte quȩ pͥdie quin
ortum: Eodem tꝑre. septem temꝑre
que postea quinq ⁊ argentarie quȩ nẽ
noue appellanturꝰ arsere. cõprehensa po¬
stea pͥuata edificatia: Neq enim tum
basilice erant comp̃hense lautumie. foꝵ¬
q piscatoꝵ ⁊ atrium regumi: Cedes ue¬
ste uix defensa ẽ. tredecim maxime ser¬
uoꝵ oꝑa qui in publicum redempti ac
manu missi funt: Nocte ⁊ die continui¬
atum incendium fuit: nec ulli dubiũ
erat humana io fraude factum ẽẽ qd̃
płib simul locis ⁊ his diu̾sis ignes co¬
horti eẽnt: Itaq consul ex auctoritate
senatus ꝓ contione edixit. qui quoꝵ
oꝑa id conflatum incendium ꝓfitere¬
tur p̃mium fore: Libero pecunam:

Expanded text:
bantur, et consules bellicosos ambo uibantur, et consules bellicosos ambo uiros acresque nimis et feroces creatos qui uel in pace tranquilla bellum excitare possent, nedum in bello respirare ciuitatem forent passuri. interrupit hos sermones nocte quae pridie Quinortum. eodem tempore septem tabernae quae postea quinque, et argentariae quae nunc nouae appellantur, arsere; comprehensa postea priuata aedificia—neque enim tum basilicae erant—comprehensae lautumiae forumque piscatorium et atrium regium; aedis Uestae uix defensa est tredecim maxime seruorum opera, qui in publicum redempti ac manu missi sunt. nocte ac die continuatum incendium fuit, nec ulli dubium erat humana id fraude factum esse quod pluribus simul locis et iis diuersis ignes coorti essent. itaque consul ex auctoritate senatus pro contione edixit qui, quorum opera id conflatum incendium, profiteretur, praemium fore libero pecuniam,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓpe urbem in uilł obtrectatoꝵ suoꝵ
ẽẽ. quib tm̃ abẽẽ ut ꝑse ñ liceat palã
rome crimina edicta ficta inimicis
uulgare ut nisimularent aliquẽ
tibi timorem absente collega dicendi
de consule ẽẽ. ipse eis extimplo dat᷑us
senatũ fuerit: Ubi quid̃ collega uenis¬
set ñ passurum quicꝗ᷑ prius agi ꝗͣ sicłi
in senatum introducantur: Dilectum
ꝓpe. a .in. cornelios ꝑ totam siciliam
habitum. ut qͣplurimi questum de
se romam uenirent. eundem litteris
falsis urbem implesse. bellum in sicilia
ẽẽ. ut suam laudẽ minauit: Mod̾ati
animi glam eo die adeptus conful se¬
natum dimisit: Ac ꝓpe iustitiũ oĩũ
rerum futuru̾ uidebatur. donec alt̾
consul ad urbem uenisset: Otium ut
solet excitauit plebis rumores belli
diuturnitate. ⁊ uastatos agros circa
urbem qua infesto agmine isset han¬
nibal exhaustam dilectib italiam. et
ꝓ re qd cannis cefus exercitus quere¬

Expanded text:
prope urbem in uillis obtrectatorum suorum prope urbem in uillis obtrectatorum suorum esse; quibus tantum abesse ut per se non liceat palam Romae crimina edita ficta ab inimicis uolgare, ut ni simularent aliquem sibi timorem absente collega dicendi de consule esse, ipse eis extemplo daturus senatum fuerit. ubi quidem collega uenisset non passurum quicquam prius agi quam ut Siculi in senatum introducantur. dilectum prope a M. Cornelio per totam Siciliam habitum ut quam plurimi questum de se Romam uenirent; eundem litteris falsis urbem implesse bellum in Sicilia esse ut suam laudem minuat. moderati animi gloriam eo die adeptus consul senatum dimisit, ac prope iustitium omnium rerum futurum uidebatur donec alter consul ad urbem uenisset. otium, ut solet, excitauit plebis rumores. belli diuturnitatem et uastatos agros circa urbem, qua infesto agmine isset Hannibal, exhaustam dilectibus Italiam et prope quotannis caesos exercitus quere
Abbreviated transcription (Latin):
rectiit: Leuinus u̾sis pͥncipio a corcira
ꝓfectus nauib suꝑato leucato a ꝓmun¬
turio conuenisset naupactum ante cx¬
ram inde sepiturum edixit. ut presto ibi
scopas etholiq ẽent. sita cyra
est in loci de leua parte sinum corinthia¬
cum intrantib reuetera iter eo breuis
nauigatio ab naupacto ẽ: Tercio ferme
post die utrimq oppugnari cepta est:
Qrauora mari oppugnatio erat: qr ⁊ torm̃¬
ta machineq om̃is gn̾is in nauib erãt.¬
& romani inde oppugnabant: Itaq in¬
tra paucos dies recepta ur̃bs ꝑ diditio¬
nem etholis traditur: Preda ex naupa¬
cto. romanis cessit: Littere leuino red-¬
dite. consulem eum absentem declara¬
tum. ⁊ successorem uenire .p. sulpitũ:
Ceterum diuturno ibi morbo implici¬
tus serius spe omniũ romam uenit:
M marcellus. cum idib martiis consu¬
latum inisset: senatum eo die moris
mͦ causa habuit. ꝓfessus nicħ se absente
acturum: Scire se frequentes siculos

Expanded text:
rediit. Laeuinus ueris principio a Corcyra rediit. Laeuinus ueris principio a Corcyra profectus nauibus superato Leucata promuntorio cum uenisset Naupactum, Anticyram inde se petiturum edixit ut praesto ibi Scopas Aetolique essent. sita Anticyra est in Locride laeua parte sinum Corinthiacum intranti; breue terra iter eo, breuis nauigatio ab Naupacto est. tertio ferme post die utrimque oppugnari coepta est; grauior a mari oppugnatio erat quia et tormenta machinaeque omnis generis in nauibus erant et Romani inde oppugnabant. itaque intra paucos dies recepta urbs per deditionem Aetolis traditur: praeda ex pacto Romanis cessit. litterae Laeuino redditae consulem eum absentem declaratum et successorem uenire P. Sulpicium ; ceterum diuturno ibi morbo implicitus serius spe omnium Romam uenit. M. Marcellus cum idibus Martiis consulatum inisset, senatum eo die moris modo causa habuit professus nihil se absente acturum: scire se frequentes Siculos