comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ male feci uł dixi. ułetiã
cogitaui ante dm̃ iudica¬
bor. in cuiꝰ cõspectu hodie
hodie testificor ipsũ corã
uob̾ me nichil cõposuiꝰse.
de his omnib que expar
bio uidebitis ea quȩ ad huc¬
uob̃ dicã siqͥdẽ dõ fidelit᷑
curꝰ in pace. hora sibi a
deo cõstituta: migrauit
ad dñm: Sepultꝰq ẽ in lo-¬
co illo: ubi cũ lancea dñi
ꝑ ignẽ transierat: Int̾ea
comes.⁊ alii pͥncipeᷤ de
ac leuiꝰ fieret ab incoliᷤᷤ re¬
gionis illiꝰ ꝑquirebant:
Tunc accesser̃ ad noᷤ quidã
suriani: Sũt ibi enĩ mon¬
ciuitatẽ tẏri st̃ que uulga¬
riani uocant᷑ S insurgẽ¬
tib ꝑ dei iudiciũ sarrace.¬
nis atq tͣtis. in tanta opp̃s¬
sione seruitutiᷤ isti suriani
fuer̃ ꝑ quadringẽtos ⁊ eo
ampliꝰ annoᷤᷤ ut multi eoꝵ
cõpellerent᷑ patriã & xp̃i¬
anã desere legẽ: S qͥ aut̃
ꝑ grãm dei cõtẽpsissent. co¬
gebant᷑ tradere pulchros

Expanded text:
quae male feci et dixi, vel etiam quae male feci et dixi, vel etiam cogitavi, ante Deum judicabor; in cujus conspectu, hodie testificor ipsum, coram vobis, me nihil composuisse ex his omnibus quae ex partbio videbitis ea quae vobis dicam, siquidem Deo fideliter  in pace, hora sibi a Deo constituta, migravit ad Dominum; sepultusque est in loco illo, ubi cum lancea Domini per ignem transierat. CAcomes atque alii principes de ac levius fieret, ab incolis regionis perquirebant. Tunc accesserunt ad nos quidam Suriani. Sunt enim ibi moncivitatem Tyri, quae vulgariani vocantur. Sed insurgentibus, per Dei judicium, Sarracenis atque Turcis, in tanta oppressione servitutis isti Suriani fuerunt, per quadringentos et amplius annos, ut multi eorum compellentur patriam et Christianam deserere legem: Si qui, per Dei gratiam, contempsissent, cogebantur tradere pulchros
Abbreviated transcription (Latin):
habes indigito tuo. nec
tͥ ꝓdest. nec portare de¬
eũ comiti dicens: Uirgo
cordare illiꝰ dñe que cibi
Rursus cũ quereret ab eo¬
sacerdos. qͥd uellet ut fa-¬
ceret fr̃ suus: respondit
ei ep̃s: Oret bene electũ
mat̾ nr̃a ut deinceps lan-¬
cea nõ mõstret᷑. nͥ a sacer-¬
dote. ⁊ induto sacri ues.¬
tib et crux ei p̾ferat᷑ sic:
Et tenuit ep̃s crucẽ in as.¬
tile positã. et qͥdã indutꝰ
sacerdotali ueste seque.¬
bat᷑ eũ habens lanceã
pit responsoriũ hoc:
mero centena milia ui-
facto uenit sacerdoꝰ.⁊
pͥmũ quesiuit si haberemꝰ
lãceã Et cũ uidisset eã cũ
multiᷤ lacrimiꝰ cepit enar.¬
itaq comes guillelmum
ugonẽ de mõtilio frẽm ep̃i
podiensiᷤᷤ laodiciã. ubi
crux dimisa fuerat cũ ca-
fatigatꝰ ex cõcassatione⁊
irulneribꝰ cõuocauit comi¬
tẽ ⁊ pͥncipes eiꝰ: & dix̃ ei:
fini uitȩ meȩ appropĩqua¬
uit & scio satis qͥa de omib

Expanded text:
habes in digito tuo, nec habes in digito tuo, nec tibi prodest, nec portare eeum comiti, dicens: Virgo cordare illius dominae quae tibi Rursus, cum quaereret sacerdos ab eo quid vellet ut faceret frater suus, respondit episcopus: Oret bene electum mater nostra, ut deinceps lancea non monstretur nisi a sacerdote induto sacris vestibus; et crux ei praeferatur, sic. Et tenuit episcopus crucem in hastile positam, et quidam indutus sacerdotalibus vestibus sequebatur eum, habens lanceam pit responsorium hoc: mero centena millia virfacto, venit sacerdos, et primum quaesivit, si haberemus lanceam; et cum vidisset eam, cum multis lacrymis coepit enaritaque comes Guillelmum Ugonem de Muntilio fratrem Podiensis episcopi Laodiciam, ubi crux dimissa fuerat, cum capefatigatus ex conquassatione et vulneribus, convocavit comitem et principes ejus, et dixit eis: Finis vitae meae appropinquavit, et scio satis quia de omnibus,
Abbreviated transcription (Latin):
eũ: Et ait ep̃s: Quare neg¬
dico quã ego p̃ferri faciebã.
ut aportaret᷑ in exercitũ :
Et qđ signũ ẽ meliꝰ cruce :
At nõ ẽ satis illa crur ꝓuob̃
lapidata : Annõ illa bene
uos cõdurit usq ad lãceã
dñi: Et nũc ait dña et
illã crucẽ habeatiᷤ : nõ po.¬
testis hab̃e cõsiliũ: Et con¬
tinuo ait sacerdoᷤ. O lem̃e
Et statĩ ep̃s eã mõstrauit ei:
beata agatha. ⁊ quedam
alt̾a uirgo cũ duob cereis:
Et tunc sacerdos aitad ep̃m
qͥ assistebat ei Dñe qͣnta
dicunt᷑ de uob̃ in exerci¬
tu: Qđ in inferno uobis
barba et capilli cõbusti
s. ⁊ alia multa qͥb ñ cre¬
ditͣ Et nũc oro ut unam
de candelis illiᷤ in testimo¬
netis ut deferã ad comitẽ:
de faciem mea̾: Numqͥd
ꝑusta est. Post hec acceᷤ.¬
sit ep̃s ad beatã mariam
uirginẽ. ⁊ cognita eiꝰ uo¬
luntate regressꝰ ẽ ad sacer¬
dotẽ ⁊ dixit ei Qđ cu
queris impetrare nõ po¬
tes. s hic anulus quem

Expanded text:
eum. Et ait episcopus: Quare negdico, quam ego praeferri faciebam, ut apportaretur in exercitum. Et quod signum melius cruce? An non est satis illa crux pro nobis lapidata? An non illa crux bene vos conduxit, usque ad lanceam Domini? Et nunc ait domina et illam crucem habeatis, non potestis habere consilium. Et continuo ait sacerdos: O revereEt statim episcopus eam monstravit ei. beata Agatha, et quaedam altera virgo cum duobus cereis. Et tunc sacerdos ait ad episcopum, qui assistebat ei: Domine, quanta dicuntur de vobis in exercitu, quod in inferno vobis barba et capilli combusti sunt, et alia multa quibus non creditur? Et nunc oro, ut unam de candelis istis in testimonetis ut deferam ad comitem. de faciem meam. Nunquid perusta est? Post haec accessit episcopus ad beatissimam Virginem, et cognita ejus voluntate regressus est ad sacerdotem, et dixit ei: Quod tu quaeris, impetrare non potes; sed hic annulus quem
Abbreviated transcription (Latin):
litib et guillelmũ de sabra
cũ sociis suis Cũ uͦ ueniss&
gaudemarꝰ ad cãpestria quȩ
s̃ citra ramulaᷤᷤ. occurrerũt
suis & sagitariis in pͥma
fronte uersus hosteᷤ tende-¬
bat nichil dubitãs auxilio¬
tes se eũ posse absorbere cũ
suis hominibꝰ ⁊ incurrebãt.
et sagittabant. ⁊ circũda¬
bant: Cecider̃ ibi de parte
nobilis iuuenis ⁊ miles in¬

Expanded text:
litibus, et Villelmum de Sabrano cum sociis suis. Cum vero advenisset Galdemarus ad campestria, quae sunt citra Ramulas, occurrerunt suis, et sagittariis in prima fronte, versus hostes tendebat nihil dubitans,tes se eum posse absorbere, cum suis hominibus, et incurrebant, et sagittabant et circumdabant. Ceciderunt ibi de parte nobilissimus juvenis, et in
Abbreviated transcription (Latin):
nauit ibi dñs ⁊ resurgẽs
a mortuis discipłis sui ap¬
paruit ⁊ thomȩ: Ibidẽ
apłi inflãmati s̃ aduẽtu
sp̃s sc̃i Itaq posita obsi-¬
dione una dierũ. cũ ue-¬
nissent pͥncipes ad re-¬
clusũ qͥ erat in mõte oli¬
ueti : dixit eis: Si cras
pondissent: ñ habemuᷤ
armam̃ta qͥb obpugna-¬
ri murus possit: Ad hȩc
una murũ expugnabit
si uoluerit: Presto est¬

Expanded text:
navit ibi Dominus, et resurgens a mortuis, discipulis ibi apparuit, et Thomae; ibidem apostoli inflammati sunt adventu Spiritus sancti. Itaque posita obsidione, una dierum cum venissent principes ad reclusum qui est in monte Oliveti, dixit eis: Si cras respondissent: Non habemus armamenta quibus oppugnari murus possit. Ad haec ille cea murum oppugnabit, si voluerit. Pr
Abbreviated transcription (Latin):
Et petrꝰ adhȩc: Noli desꝑare.
qͥa piissima uirgo maria
ueniã obtinebũt: Tu uero
rim tantȩ ac tales lites
int̾ pͥncipes nr̃i exercitꝰ
oborte s̃. ut pene totꝰ exer¬

Expanded text:
aec; Noli desperare, quia piissima virgo Maria, Deum obtinebunt. Tu vero rim tantae ac tales lites inter principes nostri exercitus obortae sunt ut pene totus exer
Abbreviated transcription (Latin):
suoꝵ pͥncipũ uolũtatẽ.
tẽtoria sua illuc trãsferri
uissit: Unde tantã inui¬
diã suoꝵ pass ẽ. ut neq¬
neq excubiaᷤ ꝑ noctem
gͣuer̃ S cõducebat coti¬
die comes milite & pedi¬
tes magna mercede qui
castra sua seruarẽt: Sũt
enĩ in ȩccłia illa hȩc sacra:

Expanded text:
um principum voluntatem, tentoria sua illuc transferri jussit; unde tantam invidiam suorum passus est, ut neqneque excubias per noctem graverunt. Sed conducebat quotidie comes milites et pedites, cum magna mercede, qui castra sua servarent. Sunt autem in ecclesia illa haec sacra:
Abbreviated transcription (Latin):
lam pͥor uenisset. et po-¬
suisset signũ cũ custo¬
dia. a nullo alio postea
cõtingebat᷑ Itaq hac am¬
bitione. de media nocte
surgentes nõ expectatiᷤᷤ sociis
omĩa illa mõtana obtinuer̃.
& uillas quȩ sunt in cam¬
pestrib iordanis: Pauciaut᷑
nudis pedib incedentes
ꝓ cõtẽptu diuini uerbi gͣ¬
uit᷑ suspirabant: Et tam̃
nullus sociũ uł amicũ ab il¬
lo ambitioso cursu reuoca-¬
bat: Cũ aut̃ sic suꝑbe in-¬
cedendo uenissemꝰ ꝓpe ihe-¬

Expanded text:
 prior venisset, et posuisset signum cum custodia, a nullo alio postea contingebatur. Itaque hac ambitione, de media nocte surgentes, non exspectatis sociis, omnia illa montana obtinuerunt, et villas quae sunt in campestribus Jordanis. Pauci autenudis pedibus incedentes, pro contemptu divini verbi graviter suspirabant, et tamen nullus socium vel amicum, ab illo ambitioso cursu revocabat. Cum autem sic superbe incedendo venissemus prope Jeru
Abbreviated transcription (Latin):
& nõ inueniẽttᷤ sufficient̃¬
aquã deseramꝰ obsidionẽ:
Nec hoc nec illud postea ꝑfi¬
ciamꝰ: At uͦ alii cotͣdicebãt:
Uix sunt in exercitu mil¬
le qͥngenti milites ⁊ arma.¬
toꝵ peditũ grandiᷤᷤ nume¬
rus nõ ẽ ⁊ laudat᷑ mͦ ut
ignotas et lõgissima re-¬
gionis eamꝰ. ubi nec suc.¬
cursũ de nr̃a gente hab̾e
possimꝰ: nec si ciuitatem
capiamꝰ : p̃sidiũ ponere
Dimisso itaq p̾sidio cum
ep̃o nouo in castro ra¬
muliꝰ : honerauimꝰ came

Expanded text:
 non invenientes aquam sufficientem deseramus obsidionem, nec hoc nec illud postea perficiemus. At vero alii econtra dicebant: Vix sunt in exercitu mille quingenti milites, et armatorum peditum grandis numerus non est; et laudatur modo, ut ignotas et longissimas regiones adeamus, ubi nec succursum de nostra gente habere possimus, nec sanctam civitatem capiamus, nec praesidium ponere,Dimisso itaque praesidio cum episcopo novo in castro Ramulis, oneravimus boves
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓfecti : securi ⁊ alacreᷤᷤ. ⁊ fre¬
quent᷑ in pͥma fronte exer-¬
citꝰ. & inultima ꝓcedebamꝰ:
Cũ uͦ audissent sarraceni qui
habitabant in ramuliꝰ qͥa
transieramꝰ fluutũ qͥ ꝓpe
erat. deseruer̃ munitionẽ
& arma. et frum̃tũ multũ
in areis. et messeᷤᷤ quaᷤ colle-¬
gerant: Cũq uenissemꝰ eo
alt̾a die. cognouimꝰ qͥa ds̃
reuera ꝓ nob̾ pugnaret:
ltaq obtulimꝰ uota sc̃o geor¬
sus fuerat. uisũ ẽ maiorib
et om̃i ppło ut epm̃ ibi eli-
deo supplicaret & ꝑ terrã
incolatꝰ sui. nos fidelit̾ edu¬
ceret: Sunt aut̃ ramule a

Expanded text:
profecti securi et alacres, et freprofecti securi et alacres, et frequentes cum prima parte exercitus, et in ultima praecedebamus. Cum vero audissent Sarraceni, qui habitabant in Ramulis, quia transieramus fluvium qui prope est, deseruerunt munitionem et arma, et frumentum multum in areis, et messes quas collegerant. Cum autem venissemus eo altera die, cognovimus quia Deus revera pro nobis pugnaret. Itaque obtulimus vota sancto Georssus est, visum est a majoribus, et omni populo ut episcopum ibi eligeDeo supplicaret, et per terram incolatus sui nos fideliter educeret. Sunt autem Ramula
Abbreviated transcription (Latin):
achon una die : in uesꝑe
uixta palude quȩ s ꝓpe
cesareã : castra tetẽdimꝰ:¬
ꝓ necessitate in¬
fra castra discurrerent.
alii aut̃ de sociis suiꝰ ubi
hospitati ẽent a noti sibi
requirerent colũbã desuꝑ
exercitũ uolantẽ accipit᷑
in medio discurrenciũ:¬
mortalit̾ plagatã deiecit:
Cũ aut̃ sustilisset eã ep̃s atten¬
siᷤ reꝑit litt̾aᷤ quas illa de¬
ferebat: Et erat sentẽcia
litt̃arũ quasi huiꝰmodi Rex
achon duci cesariȩ: Genera¬
tio canina ꝑ me trãsiuit:
Gens stulta atq cotẽciosa. sine
regimine. qͥb: ꝑ te ⁊ ꝑ alioᷤ
cere desidera: Qđ si uis faci¬
le poteri: Hoc idẽ Palias
ciuitates ⁊ castra mãdabiᷤ:
Inmane aut̃ exercitũ cũ re-¬
qͥescere ꝑciꝑemꝰ: exposite
s̃ littẽ ad pͥncipes. ⁊ ad om¬
nus eẽt erga eos adeo ut nec
etiã aues ad nocendũ nob̃
tronsire ꝑ aera possent: S
na nob̃ reseraret: Unde
omĩpotenti deo laudeᷤ et
gras referebamꝰ: Atq inde

Expanded text:
aron una die in vespere, juxta paludes quae sunt prope Caesaream, castra tetendimupro necessitate infra castra discurrerent; alii autem de sociis ubi hospitati essent, a notis sibi inquirerent, columbam desuper exercitum volantem, accipiter in medio discurrentiummortaliter plagatam dejecit. Cum autem sustulisset eam episcopus Atensis, reperit litteras quas illa deferebat; et erat sententia litterarum quasi hujusmodi: Rex Accaron, duci Caesareae: Generatio canina per me transivit, gens stulta atque contentiosa, sine regimine, quibus per te et per alios, cere desidera. Quod si vis, facile poteris. Hoc idem et ad alias civitates, atque castra mandabis. In mane autem cum exercitum requiescere praeciperemus, expositae sunt litterae ad principes, et ad omnus esset erga eos, adeo ut nec etiam aves ad nocendum nobis transire per aera possent, et arcana reserarent. Unde omnipotenti Deo, laudes et gratias referebamus. Atque inde
Abbreviated transcription (Latin):
illa nocte ꝑambulantes.
sequenti die beritũ deue¬
patis ex inꝓuiso angustiis
quȩ bucca torta nominã¬
tur: infra paucoᷤᷤ die. et
sine impedim̃to uenimꝰ
acchon: Rex aut̃ achon
metuens qđ ciuitatẽ eiꝰ
obsideremꝰ : iutrauit comi¬

Expanded text:
illa nocte perambulantes, illa nocte perambulantes, sequenti die Berintum devepatis ex improviso angustiis, quae Buccatorta nominantur, infra paucos dies et sine impedimento venimus Accaron. Rex autem Accaron, metuens ne civitatem suam obsideremus,
Abbreviated transcription (Latin):
S anteꝗͣ ad reliqua ꝑueniamꝰ.
de his p̾t̾mittere nõ debemꝰ.
qͥ ꝓ amore scĩssimȩ expedi-¬
tioni ꝑignota et lõgissima
eqͦra. mediterranei ⁊ occea¬
ni: nauigare nõ dubitauer̃:
Et enĩ angli audito nomine
gressi mare anglicũ. ⁊ cir¬
cinata ispania transfretan-¬
tes ꝑ mare oceanũ. atq sic
meditraneũ mare sulcãte
portũ antiochiȩ atq ciuita¬
tẽ laodiciȩ. anteꝗͣ exercitꝰ
nrr̃ ꝑ trã illuc ueniret labo¬
enĩ ad obsidionẽ ꝑ ista naue̾
⁊ ꝑ securitatẽ eoꝵ cõmercia
acypro insula ⁊ areliquis
infulis: Eppe hee naue co¬
tidie discurrebant ꝑ mare.
⁊ ob ea grecoꝵ naueᷤ secure
erant. qͥa sarracent eiꝰ incur-
suarũ nauiũ a lõ ginqͥtate
tpris inminutũ qͥppe cũ
naue̾ᷤ habuissent. mͦ uix
alii dimissiᷤᷤ nauib suis ⁊
expositiᷤᷤ. alii aut̃ incensis
tantũ amorẽ eundi ihe
terit: S ꝓfecti uesꝑe cõ¬
tra pͥncipũ decreta. ⁊ cõ¬
tra morẽ nr̃i exercitꝰ. tota

Expanded text:
Sed antequam ad reliqua perveniamus, de his praetermittere non debemus qui pro amore sanctissimae expeditionis, per ignota et longissima aequora Mediterranei et Oceani navigare non dubitaverunt. Etenim Angli, audito nomine gressi mare Anglicum, et circinata Hispania, transfretantes per mare Oceanum, atque sic Mediterraneum mare sulcantes, portum Antiochiae, atque civitatem Laodr terram illuc veniret, laboenim ad obsidionem, per istas naves, et per securitatem earum commercia a Cypro et a reliquis insulis. Quippe hae naves quotidie discurrebant per mare; et ob eas Graecorum naves secutae erant, quia Sarraceni eis incurresuarum navium a longinquitate temporis imminutum, quippe qui naves habuissent, modo vix alii dimissis navibus suis et expositis, alii autem incensis tantum amorem eundi in Jterit; sed profecti vespere contra principum decreta et contra amorem nostri exercitus, ota
Abbreviated transcription (Latin):
drensiᷤᷤ. gastonẽ de beardo
oꝑarus qͥ machinaᷤ cõstrue-¬
bant. ⁊ crates. atq aggereᷤᷤ.
ad inuadendũ murũ compo-¬
nebant: Hic aut̃ gasto no¬
bilissimꝰ pͥnceps apud om̃s
honoratꝰ erat utilitatis
suȩ ⁊ꝓbitatis merito: Atq
ideo opꝰ sibi a pͥncipib cõ¬
missũ sagacit̾ oꝑariis duui¬
dens sapient᷑ accelerabat:
Principes aut̃ tantũ gere¬
bant curã de cõportan.¬
da lignoꝵ matherie: Si¬

Expanded text:
astonem de Beardo operariis qui machinas construebant, et crates et aggeres, ad invadendum murum componebant. Hic autem Gasto nobilissimus princeps, apud omnes honoratus erat, utilitatis suae et probitatis merito, atque ideo opus sibi a principibus commissum sagaciter operariis dividens, sapienter accelerabat. Principes autem tantum gerebant curam de comportanda lignorum materia,
Abbreviated transcription (Latin):
cipͥanꝰ. omechios. leõcios.
Ioħes crisostomꝰ: Int̾ ipso ᷤᷤ
aut̃ loculos. capsulã quã¬
dã reꝑtimꝰ cũ reliquiis: De
liqͥe. dicebant alii scĩ mer¬
curii. alii aut̃ alioꝵ sc̃oꝵ:
Sacerdos uͦ leuare & colli¬
gere cũ reliquiis aliis eos
uolebat: Cui ego raimũdꝰ
corã omnib qͥ aderant. for¬
tit᷑ dixi: Si uenire uoluerit
men suũ et uolũtatẽ ma¬
nifestet. alioqͥn remaneat
hic: Nũqͥd de ignotis os¬
se s̃ reliqͥe ille: Cũ uͦ sacer¬
dos alias reliqͥas collegiᷤᷤ
set. ⁊ pannis atq pallio
eas inuoluisset : in nocte
que secuta ẽ. astitit ei
uigilanti quidã iuueniᷤ
Quare hodie nõ accepisti
reliqͥas meas cũ ceteris:
qͥs sit uexillifer huiꝰ exer-¬
citꝰ : Et respondit prb̃r:
querẽti. eadẽ sacerdos

Expanded text:
Cyprianus, Omezios, Leontios, Joannes Chrysostomus. Inter ipsos autem loculos, capsulam quamdam reperimus cum reliquiis, de scire dicebant; alii sancti Mercurii, alii Sanctorum aliorum. Sacerdos vero levare et colligere cum aliis reliquiis eas volebat. Cui ego, Raimundus, coram omnibus, qui ibi aderant fortiter dixi: Si venire voluerit men suum et voluntatem manifestet; alioquin remaneat hic. Nunquid de ignotis ossae sunt reliquiae illae. Cum vero sacerdos alias reliquias collegisset, et pannis atque pallio eas involvisset, in nocte quae secuta est, astitit ei vigilanti quidam juvenis,Quare hodie non accepistis reliquias meas cum caeteris? quis sit vexillifer hujus exercitus? Et respondit presbyter: quaerenti
Abbreviated transcription (Latin):
inuenies ibi de reliquiis
dit ei in ipsa uisione reliqͥas.
& reliquiarũ loculos. et do¬
cuit nomina scoꝵ: Cum
uͦ euigilasset sacerdos. et
secrationib ad dm̃ ut si hȩc
reuelatio ab ipso erat scdo
saltesibi innotesceret: asti¬
tit ei idem sc̃s inuisione p̾
aliqͦt dies atq multũ cõmi¬
natꝰ ẽ qđ mandatũ a dño
qͥas ẽẽt sibi ingraue damp-¬
nu. et dño fuo ysoardo co-¬
miti: Erat enĩ ysoardꝰ co-¬
mes diensiᷤᷤ. uir in quan-¬
tũ nouerat dõ fideliᷤ. et
om̃ib nob̃ sapientia & ꝓ¬
bitate utilis: Cũq haec
retuli ego ad aurasicẽsem
ep̃m ⁊ ad comitẽ scĩ egidii.
et alioᷤᷤ quosdã qͥ accepti cã.¬
delis : uenimꝰ ad eccłiam sc̃ĩ¬

Expanded text:
invenies ibi de reliquiis em. Et ostendit ei in ipsa visione reliquias, et reliquiarum loculos, et docuit nomina sanctorum. Cum vero evigilasset sacerdos, et obsecrationibus ad Deum, ut si haec revelatio ab ipso erat, secundo saltem sibi innotesceret. Adstitit ei idem sanctus in visione post aliquot dies, atque multum comminatus est, quod mandatum a Domino quias, esset sibi grave damnum et Domino suo Ysoardo comiti. Erat enim Ysoardus comes Diensis, vir in quantum noverat, Deo fidelis, et omnibus nobis sapientia et probitate utilis. Cum hoc retuli ego ad Aurasicensem episcopum, et ad comitem sancti Aegidii, et ad alios quosdam. Qui, acceptis candelis, venimus ad ecclesiam S
Abbreviated transcription (Latin):
dixisti: Ego sũ ille: Accipe
gͥ reliqͥas meaᷤ. atq seorsum
cũ aliis pones: Cũ aut̃ sa-¬
cerdoᷤᷤ ꝑ aliqͦs dies id facere
distulisset. aduenit idẽ geor-¬

Expanded text:
dixisti. Ego sum ille. Accipe igitur reliquias meas, atque seorsum cum aliis pones. Cum autem sacerdos per aliquot dies haec facere distulisset, advenit idem
Abbreviated transcription (Latin):
plicuerant iopen: & mã-¬
dabant naute ut p̃sidiũ
mitt̾et᷑ illuc. qͦ turris iope
custodtret᷑. & tpsi securi in
portu ẽẽnt: Est aut̃ ioppe
cuitas destructa p̃t̃ castel.¬
lũ. ⁊ illud etiã satis dissipa¬
tũ ptͣ unã turrim. s ẽ ibi

Expanded text:
plicuerant Joppen, et mandabant nautae, ut praesidium mitteretur illuc, quo et turris Joppe custodiretur, et ipsi securi in portu essent. Est autem Joppe civitas destructa, praeter castellum; et illud etiam satis dissipatum, praeter unam turrim. Sed est ibi
Abbreviated transcription (Latin):
tes: Bene potest noᷤ dñs
cendio flãmarũ: Certe
nõ credebamꝰ qđ sagitta
aliqͣsic transire possit il¬
lesa ꝑignẽ qͦmͦ iste trãsi¬
ad se capellanũ comitis
petrꝰ: Quare uoluisti ut
ego obtestimoniũ dñicȩ
lanceȩ ⁊cet̃oꝵ quȩ ex par-¬
te dei dixerã ꝑ incendiũ
trãsirẽ: Scio satiꝰ qͥa hoc
mͦ ⁊ hoc mͦ cogitasti Et
garet: respondit petrꝰ
bartholomeus: Michi
qͥdẽ negare nõ potes: quia
certũ hoc habeo: Etenim
alia nocte fuit hic bea¬
tissima uirgo maria. et
ep̃s podiensiᷤᷤ ꝑ qͦs ego ea¬
quȩ tu negas didici: Mi-
cũ ꝑiculo meo de his soliᷤ
habe uolueri: Tũc dep̃¬
hensã cogitationẽ suam.
⁊ se culpabilẽ ante dm̃
raunundꝰ uidens. amarissi

Expanded text:
tes: Bene potest nos Domintes: Bene potest nos Domincendio flammarum. Certe non credebamus, quod sagitta aliqua sic transire posset illaesa per ignem, quomodo iste transiad se capellanum comitis, : Quare voluisti ut ego ob testimonium Dominicae lanceae, et caeterorum quae ex parte Dei dixeram, per incendium transirem? Scio satis quia hoc et hoc cogitastis. Et garet, respondit Petrus Bartholomaeus: Mihi quidem negare non potes, quia certum hoc habeo: Etenim illa nocte fuit hic beatissima virgo Maria, et episcopus Podiensis, per quos ego quae tu negas didici. Mirocum periculo meo, de solis his habere volueris. Tunc deprehensam cogitationem suam, et se culpabilem ante Deum Raimundus vid
Abbreviated transcription (Latin):
animã petrꝰ sic̃ nos credimꝰ
lissimꝰ et fortiᷤᷤ. fultꝰ agmine
sotioꝵ. irrupisset in agmi¬
ne turbȩ turbatȩ : ⁊usq
ad morte̾ pugnando libe¬
rasset eũ: S nos in sollici.¬
tudine ⁊ in angustia mͦ po-¬
siti : ampliꝰ de his scrib̃e ñ
possumꝰ: Cũ uͦ detulisset
raimundꝰ pelet. petrũ ad
domũ nr̃am colligatis eiꝰ¬
uulnerib cepimꝰ querere
ab eo quare morã fecisset
dio igne. et app̃hendẽs me
tibi eã : ñ sic transibiᷤᷤ illes.
s infernũ nõ uidebis: Et
hoc dicto me dimisit Ui
dete itaq si uulti adustio¬
nẽ mea̾. ⁊ erat aliquãtula
adustio incrurib uerũ
nõ multa: S plage erant
magne: Post hȩc cõuoca.¬
uimꝰ om̃s qͥ de lancea dñi
dubitauerant. ut uenirẽt
et uiderent faciẽ eiꝰ ⁊ caput¬
bra. et intelligerent qđ
monio eoꝵ. nõ extimiris¬
set intrare tale incẽdium:
Uener̃ itaq multi. et uidẽ¬
tes faciẽ eiꝰ atq totũ corpꝰ
glorificabant dñm dicẽ¬

Expanded text:
i Petrus, sicut nos credimus, miles, et fortis, facto agmine sociorum irrupisset in agmen turbae turbatae, et usque ad mortem pugnando liberasset eum. Sed nos in sollicitudine et angustia modo positi, amplius de his scribere non possumus. Cum vero detulisset Raimundus Pelez Petrum ad domum nostram, colligatis vulneribus ejus coepimus quaerere ab eo quare moram fecisset dio igne; et apprehendens me ndisset, non sic transibis illaesus, sed infernum non videbis. Et hoc dicto, dimisit me. Videte itaque, si vultis, adustionem meam. Et erat aliqua adustio in cruribus, verum non multa; sed plagae erant magnae. Post haec convocavimus omnes qui de lancea Domini dubitaverant, ut venirent et viderent faciem ejus, bra, et intelligerent, qumonio eorum non extimuisset introire tale incendium. Viderunt itaque multi, et videntes faciem ejus atque totum corpus, glorificabant Deum dicen
Abbreviated transcription (Latin):
defridꝰ ⁊ comes flandren¬
siᷤᷤ. ⁊ come̾ᷤ normannꝰ Obse.¬
quȩ ẽ quasi ad mediũ ciuita¬
tiᷤ a septẽtrione. usq angu¬
larẽ turrẽ que ꝓrima est
turri dauid: Comes aut̃ ⁊
exercitꝰ eiꝰ sedit ab occiden¬
te.⁊ obsedit iherłm ab ob-¬
sidione duci usq ad ascẽ¬
sũ mõtis syon: S qͥa ñ po¬
terant homineᷤ eiꝰ plane
accede ad obpugnandum
murũ ciuitatis qͥa uallis
quedã erat in medio : uo-¬
lebat mutare castra sua &
uenisset in mõtẽ syon et ui¬
disset ȩccłiam. audissetq
mira quȩ ds̃ ibi oꝑatꝰ ẽ: di¬
xit ad pͥncipes ⁊ ad eosqͥ
ibi aderant: Si dimittamꝰ
sentauit. et deincepssarra-¬
ceni occupent ea. qͥd erit
de nob: Qͥd si ꝓpt̃ odium
nr̃m cõtaminent ea atq cõ¬
frĩgant: Qͥs scit an in tẽp¬

Expanded text:
et comes Flandrensis, et comes Northmannus, obsequae est quasi ad medium civitatis, a septentrione usque ad angularem turrim, quae proxima est turri David. Comes autem et exercitus ejus, sedit ab occidente, et obsedit eam ab obsidione ducis, usque ad descensum montis Sion; sed quia non poterant homines ejus plane accedere ad oppugnandum murum civitatis, quia vallis quaedam erat in medio, volebat mutare castella sua et  Sion, et vidisset ecclesiam, et audisset mira quae Deus ibi operatus est, dixit ad principes, et ad eos qui ibi aderant: Si dimittamus aesentavit, et deinceps Sarraceni occupent ea, quid erit de nobis? Quid si propter odium nostrum contaminent ea, atque confringant? Quis scit, an in ten
Abbreviated transcription (Latin):
quatinꝰ a ꝓposito itine.¬
ris nos retrahat. ne
hi qͥ audierĩt exemplo
nr̃i uenire disponant: S
iã quos ipse multociẽs le¬
frustra adhibe caueant:
de tam multis pͣtͣ spem
libauit ꝑiculiꝰ. ⁊ contra
omia molimina tmꝑa¬
toris ⁊ fraudes elꝰ nõ cõ¬

Expanded text:
quatenus a proposito itinequatenus a proposito itineris nos retrahat, ne hi qui audierint, exemplo nostri venire disponant. Sed jam quos ipse multoties laefrustra animos adhibere caveant. de tam multis, praeter spem liberavit periculis et contra omnia molimina imperatoris et fraudes ejus nos con
Abbreviated transcription (Latin):
tarent eũ usq ad festiui-¬
tatẽ scĩ ioħis. et tũc ĩsta.¬
bat dñicũ pascha Dicebãt
ob ea multi in qͥb comes
erat. expectemꝰ imꝑatorẽ. &
habebimꝰ donatiua eiꝰ. et ip¬
sũ qͥ faciet nob uenire mer-¬
catũ ꝑ mare & ꝑ tͣrã. et sub-
ipso dño cõcordabimꝰ. om̃s
ciuitates se dabunt ei. et
ille uestiet quas uoluerit.
& quas uoluerit destruet:
Pret̾ea ppłs iste nr̃ lõgis ac
diut᷑nis defatigationib
cõquassatꝰ si uenerit in ihe-¬
rłm. uolet fortassiꝰ reu̾ti
ut deforiᷤᷤ uiderit eã: Quȩ
uͦ & quanta ꝑicula ma-¬
neant illoᷤ qui ꝑficere ita
desiderant: ꝓpendatis:
Ad hȩc aut̃ obdimꝰ castellũ
archados. qđ usq ad
entͣ: Et cũ longe notum
sit de obsidione ista. si
dimittamꝰ eã ut in expli
cuit nob imꝑator semꝑ
mentitꝰ ẽ. semꝑ adu̾sum
nos cogitauit. & nũc
qͥa uidet se nichil pos¬
se. et nos ualere ꝑ dei
grͣam. ex studio agit :¬

Expanded text:
tarent usque ad festivitarent usque ad festivitatem sancti Joannis, et tunc instabat Dominicum Pascha. Dicebant ob ea multi in quibus comes erat: Exspectemus imperatorem, et habebimus donativa ejus, et ipsum, qui faciet nobis venire mercatum per mare et terram, et sub ipsius dominio concordabimus. Omnes civitates se dabunt ei, et ille vestiet quas voluerit, et quas voluerit destruet. Propterea populus iste noster, longis et diuturnis defatigationibus conquassatus, si venerit in Jerusalem, volet fortasse reverti, ut deforis viderit eam. Quae vero et quanta pericula maneant illos qui perficere iter desiderant, perpenditis. Adhuc autem obsidemus castellum Archados, et usque ad entur, et cum longe notum sit de obsidione ista, si dimittamus eam ut inexplicacuit nobis imperator, semper mentitus est, semper adversum nos cogitavit. Et nunc quia videt se nihil posse, et nos valere per gratiam Dei, ex studio agit
Abbreviated transcription (Latin):
ti riuulus raptum trun-¬
cata cadauera nobiliũ
et uulgi: in ciuitatẽ in¬
ferret: Cetider̃ ibi de
nr̃is unꝰ uł duo: De hos¬
tib uͦ: usq septingẽtos
cecidisse audiuimꝰ: Re¬
u̾si itaq cũ grandi uicto¬
xer̃ nr̃i pͥncipeᷤ ad po¬
pulũ: hodie uidit noᷤ
rextripolitanꝰ. et nos
uidimꝰ uias ciuitatis.
nũc si laudatiꝰ iustũ eẽ
decernimꝰ. ut craᷤᷤ sapiat
rex quales militeᷤᷤ noᷤ sumꝰ :
Reu̾si itaq alta die: extra
ciuitatẽ nullũ inuener̃:
desisterent abobpugnati.¬
one archadoᷤ donaret eis
captiuos qͦs habebat de
niis de boimundo. eo qđ
retineret ciuitatẽ antio¬
chiȩ cõtra uiram̃ta quȩ
imꝑatori fecerat: Habebat
enĩ boamundꝰ antiochiã
eo tp̃r: Nãq cũ audisset¬
boamũdꝰ de comite qđ ꝓfectꝰ
eẽt a marra inint̾iora syriȩ
expulit homineᷤ comitiᷤᷤ uio¬
lent᷑ de turrib antiochie qͥs
seruabant: ꝓpt̃ea manda-¬
gentũ multũ eis. et ueni.¬

Expanded text:
ti rivulus raptim trunti rivulus raptim truncata cadavera nobilium et vulgi in civitatem inferret. Ceciderunt ibi de nostris unus vel duo; de hostibus vero, usque ad septingentos cecidisse audivimus. Reversi itaque cum grandi victopopulum: Hodie vidit nos rex Tripolis, et nos vidimus vias civitatis, nunc, si laudatis, justum esse decernimus ut cras sapiat rex quales milites sumus. Reversi itaque altera die, extra civitatem nullum inveneruntdesisterent ab oppugnatione Archados, donaret eis captivos, quos habebat de niis de Boimundo, eo quod retineret civitatem Antiochiae, contra juramenta quae imperatori fecerat. Habebat enim Boimundus Antiochiam eo tempore. Namque cum audisset de comite, quod profectus esset a Marra in interiora Syriae, expulit homines comitis violenter de turribus Antiochiae, quas servabant. Et propterea mandavgentum multum eis, et veni
Abbreviated transcription (Latin):
riensis cũ parte exercitus
castra seruaret. ⁊ pͥncipeᷤᷤ
cũ ordinib peditũ ⁊ mi¬
litũ sic̃ pugnandi mos ẽ:
usq ad muroᷤ ciuitatiᷤᷤ as¬
sultarent: Constituta aut̃
egressi tripolitam ob uiã
iliꝰ in multitudine tumul.¬
tus sui cõfisi pugnare cũ
nr̃is parabant: Est qͥdã
murus firmissimꝰ aquȩ¬
ducti in ciuitatẽ ⁊ altꝰ.
int̾ quẽ ⁊ mare ñ multũ
ampla uia ẽ: A tribꝰ enĩ
partib tripołi mare cin¬
git: Hunc gͥ murũ aquȩ¬
ducti quẽ diximꝰ sarra.¬
ceni munier̃: Ut quasi
de castello. ⁊ ad castellũ
exire. ⁊ regredi possent
siqͥd aduersi cõtigisset:
Uidentes itaq nr̃i hanc
multitudinẽ loco ⁊ ar¬
mis cõfidentẽ. inuocan.¬
do dm̃ ⁊ erectis asti: cõ¬
globatim pedites ⁊ mi-¬
lites more ꝓcessionis
usq ad eos uener Ut
si nr̃os uidisses : amicos
guine mauroꝵ. ⁊ cõplet᷑
a quȩ ductꝰ cadaueribus
qͥdẽ ad uidendũ satis
delectabile. cũ aquęduc¬

Expanded text:
s cum parte exercitus castra servaret, et principes cum ordinibus peditum et militum, sicut pugnandi mos est, usque ad muros civitatis assultarent. Constituta autemerentur, egressi Tripolitani obviam illis, in multitudine et tumultu suo confisi, pugnare cum nostris parabant. Est quidam murus firmissimus aquaeducti in civitatem et altus, inter quem et mare, non multum ampla via est; a tribus enim partibus Tripolim mare cingit. Hunc igitur murum aquaeducti quem diximus, Sarraceni munierunt, ut quasi de castello castellum exire et regredi possent, si quid adversi contigisset. Videntes itaque nostri hanc multitudinem loco et armis confidentem, invocando Deum, et erectis hastis conglobatim pedites et milites, more processionis, usque ad eos venerunt, ut si nostros vidisses, amicos guine Maurorum, et completur aquaeductus cadaveribus quidem ad videndum satis delectabile, cum aquaeduc
Abbreviated transcription (Latin):
tripolim. et sur. ⁊ accaron.
quȩ sunt in itinere nr̃o. ab
incolis relinquent᷑: Sic
itaq cũ anteriꝰ ꝓgredẽm̃.
qͥdã turci et arabes exerci¬
tũ sequehant᷑ & pauꝑes qͥ
ꝓ ddebilitate sua longe post
exercitũ remanebant int̾fi.¬
ciebant et spoliabant: Cũq
hoc semel et scđo fecissent
alia die remansit comes in
occultis donec om̃is exercitꝰ
tate cedis et sye rapinȩ exer-¬
citũ nrͣm more solito inseque¬
occultis cũ comete agmina
hostiũ inuadunt: Contur.¬
bant ⁊ cõfundunt. atq eos
militũ. post om̃s debiles
ibat: Alii aut̃ militeᷤ arma-¬
ti cũ comite normãniȩ et
tancredo et ep̃o albariensi¬

Expanded text:
Tripolis, et Sur, et Accaron, quae sunt in itinere nostro, ab incolis relinquentur. Sic itaque cum anterius progrederemur, quidam Turci et Arabes exercitum sequebantur; et pauperes qui pro debilitate sua longe post exercitum remanebant, interficiebant et spoliabant. Cumque hoc semel et secundo fecissent, alia die remansit comes in occultis, donec omnis exercitus tate caedis et spe rapinae, exercitum nostrum more solito insequeoccultis cum comite, agmina hostium invadunt, conturbant et confundunt, atque ipsos militum post omnes debiles ibat. Alii autem milites armati cum comite Northmanniae et Tancredo, et episcopo Albariensi
Abbreviated transcription (Latin):
cũ discordiã pͥncipũ nr̃oꝵ
didicisset. respondit hȩc¬
nr̃is qͥ de reddendo tribu.¬
to eũ appellabant: Et qͥ s̃
franci : Et quales militeᷤ :
& quãta ẽ eoꝵ potencia: Ec¬
ce terciꝰ m̃siᷤ mͦagit᷑ ex quo
exercitꝰ francoꝵ obsedit cas.¬

Expanded text:
cum discordiam principum nostrorum didicisset, respondit nostris, qui de reddendo tributo eum appellabant: Et qui sunt Franci? Et quales milites sunt? Et quanta eorum potentia? Ecce tertius mensis modo agitur ex quo exercitus Francorum obsedit cas
Abbreviated transcription (Latin):
one archados. uenimꝰ an¬
te tripoli: Nitebat᷑ etiam
tũc comes. Rai. p̃ cibus
atq munerib apđd̃ om̃s
nobiles. ut cruitatẽ tri¬
polis obsiderent. s om̃s
ei cõtradicebant: Appa
nͥ prius capta fueriti ihe¬
rłm: nullũ succursum
habebitis: Nõ te moles¬
tet in expleta obsidione
archados. nõ te gͣuet
qđ hec ciuitaᷤᷤ uł alie que
in itinere sunt adp̃sens
nõ capient᷑. qđ imminet
uob̃ in ꝓximo bellũ. ubi
hee ⁊ alie multe ciuita¬
tes cõquesite er̃: ꝓpt̾ea

Expanded text:
one Archados, venimus ante Tripolim. Nitebatur etiam tunc comes Raimundus, precibus atque muneribus apud omnes nobiles, ut civitatem Tripolim obsiderent, sed omnes ei contradicebant. Apparnisi prius capta fuerit Jerusalem, nullum succursum habebitis. Non te molestet inexpleta obsidio Archados, non te gravet quod haec civitas vel aliae quae in itinere sunt ad praesens non capientur, quia imminet vobis in proximo bellum, ubi haec et aliae multae civitates conquisitae er
Abbreviated transcription (Latin):
et habuit in lõgitudine.xiii.
gerũ erãt quattuor pedes:
ẽet: dixi ego raimundꝰ corã
omni multitudine: Si ds̃
om̃ps huic homini locutꝰ ẽ
facie ad faciẽ. ⁊ beatꝰ andreaᷤᷤ
lanceã dñicã ostendit ei cũ
iste uigilaret: transeat ille.
sua &om̃s flexis genibꝰ res¬
ponder̃ am̃: Exestuabat
ita incendiũ. ut usq ad .xxi.
cubitos aera occuparet: Ac¬
cedere uͦ ꝓpe nulluᷤ pot̾at:
Tunc petrꝰ bartholomeuᷤᷤ in-¬
dutꝰ solũmͦ tunica. ⁊ flexiᷤᷤ
genib ante epͣm albarien¬
sem. dm̃ testẽ inuocauit.
qđ facie ad faciẽ ipsũ in
cruce uiderit. ⁊hȩc quȩ
supͣ scripta s̃ ab eo audiuit :

Expanded text:
et habuit in longitudine quatuogerum erant quatuor pedes. sus esset, dixi ego Raimundus coram omni multitudine: Si Deus omnipotens huic homini locutus est facie ad faciem, et beatus Andreas lanceam dominicam ostendit ei, cum ipse vigilaret, transeat iste isuis. Et omnes flexis genibus responderunt: Amen. Exaestuabat ita incendium ut usque ad triginta cubitos aerem occuparet; accedere vero prope nullus poterat. Tunc Petrus Bartholomaeus, indutus solummodo tunica, et flexis genibus ante episcopum Albariensem, Deum testem invocavit, quod facie ad faciem ipsum in cruce viderit; et haec, quae supra scripta sunt ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
om̃i ppło ꝓ incredulitate
sua ueniã faceret: Die aut̃
cõstituta cũ uenisset uocatꝰ
ad cosiliũ arnulfus: cepit
dicere qđ bene crederet.
ximꝰ. ⁊ cũ lancea dñi trasi¬
bo ꝑmediũ: Et si ẽ lancea
dñi incolumis trãseã. sin
deo enĩ qͥa nec signiᷤᷤ nec tes¬
tib credit᷑ Placuer̾ hȩc
oĩa nob̃ Et indicto ei ieiu¬
nio: diximꝰ qđ eo die fie¬

Expanded text:
 pro incredulitate sua veniam peteret. Die autem constituta, cum venisset vocatus ad consilium Arnulfus, coepit dicere quod bene crederet; ximus, et cum lancea Domini transibo per medium, et, si lancea Domini est, incolumis transeam; sin deo enim quia nec signis nec testibus creditur. Placuerunt haec omnia nobis, et indicto ei jejunio, diximus quod eo die fie
Abbreviated transcription (Latin):
Et si qͥcquã m̃titꝰ erat: p̃sẽs
incendiũ nũꝗͣ transisset:
Cet̾a que tpse cõmisisset et¬
in dm̃ et inaximũ dimit¬
teret ei ds̃.⁊ ꝓ his oraret
ep̃s. atq om̃s alii sacerdo¬
tes et ppłs qͥ ad hoc spectã¬
dũ cõuenerat: Post haec
cũ ep̃s posuisset ei lãceam
in manu. flexis genibus
et facto signo cruciꝰ sibi cũ
lancea uirilit̾ et in ꝑterritꝰ
incendiũ ingressẽ: Atq¬
ꝑ spatiũ qđdã in medio ig¬
nis demoratꝰ ẽ: et sic ꝑ dei
gr̃am transiuit: Sunt¬
auis desiꝑ uolans lustrato
igne se intꝰ immisit: Hoc
uidit ebrardꝰ sacerdoᷤ ille

Expanded text:
titus erat, praesens incendium nunquam transisset. Caetera quae ipse commisisset in Deum et in proximum, dimitteret ei Deus, et pro his oraret episcopus, atque omnes alii sacerdotes, et populus qui ad hoc spectaculum convenerant. Post haec cum episcopus posuisset ei lanceam in manus flexis genibus, et facto signo crucis, cum lancea viriliter et imperterritus incendium ingressus est, atque spatio quodam in medio ignis demoratus est, et sic per Dei gratiam transivit. Suntavis desuper volans, lustrato igne, se intus misit: Et hoc vidit Ebrardus sacerdos ille
Abbreviated transcription (Latin):
dñi. et uenit qͥdã clericꝰ an.
te me albi uestibꝰ indut᷑: &
cũ quesisem ab eo qͥs eẽt. aut
unde ueniret: respondit :
Cgo sũ marcꝰ euangłista ue
nioq ab alexandria et diu̾ti
huc ꝓpt̾ eccłam beatȩ ma.¬

Expanded text:
ni, et venit quidam clericus ad me albis vestibus indutus; et cum quaesissem ab eo quis esset, et unde veniret, respondit: Ego sum Marcus evangelista, et venio ab Alexandria; et diverti huc propter ecclesiam Beatae Ma
Abbreviated transcription (Latin):
om̃ib paruulis et mulieribꝰ
& om̃ibꝰ carĩ suis ꝓ nomine.
filui tui et ꝓte huc de lõgin¬
si in manꝰ turcoꝵ eos tradi¬
similia. cũ iratꝰ et gemens
sepiꝰ iterassẽ. uenit ad me
qͥdã surianꝰ qͥ xp̃ianꝰ erat. &¬

Expanded text:
is et mulieribus, et omnibus charis suis, pro nomine Filii tui, et pro te, huc de longinsi in manibus Turcorum eos tradisimilia cum moestus et gemens saepius iterassem, venit ad me quidam Surian
Abbreviated transcription (Latin):
scripsi: corã fr̃ib et ep̃is
obsculat᷑ sũ. ⁊ sũt ĩ exercitu
plures qͥ mecũ ista uider̃: Et
addidi & aliũ qͥdã sacerdõ
b̃trannꝰ nomine podiẽsis.¬
sac̃dos infirmatꝰ ẽ apͥđ anͦ¬

Expanded text:
scripsi coram fratribus et episcopis, osculatus sum. Et sunt in exercitu plures, qui mecum ista viderunt. Et addidi: Et est alius quidam sacerdos, Bertramus nomine, Podiensis,sacerdos infirmatus e
Abbreviated transcription (Latin):
antiochiã. ⁊ mandauit
omib discipłis sui ut ueni.¬
rent eõ. qm̃ franci debent
pugnare cũ turciᷤ. et nos
erimꝰ eis p̾sidio. et hoc dic¬
to abiit: Cũq ego hiᷤ. pa.¬
rũ crederẽ adolore neq
lacrimiᷤᷤ cessarẽ. dix̃ mͥ
isdẽ furianꝰ: Intellige in
euangłio beati petri ẽ scrip
nec inde exire poterit.
trãsibo ꝑ mediũ: Accessit
& alius sac̾dos nomine.
stephanꝰ cognomine ualã¬
ti.uir magni testimonii.
et bonȩ uitȩ. et dix̃: Ipse
feruore tribulationi que
fuit apd antiochiã. et
ria. qđ in .u. die que fu.¬
tura erat miscdiã ppło
suo faceret. ⁊ labores eiꝰ
quã plurimoᷤᷤ cõpleret.
si ad eũ reu̾terent᷑ ex to-¬
to corde: Et indie illa
lancea dñi reꝑta ẽ ubi
ego ꝓmissa dñi cõpleta
ẽẽ credo: S qͥd inde du-¬
bitatis. ep̃o podiensi sta.¬
tĩ ut hȩc uidi obtuli ꝓ
testimonio hoꝵ corã mul.¬
titudine om̃i. qđ̃ si ipse
uellet ego trãsirẽ ꝑ igneᷤ
uł de altissima turre p̃ci-¬

Expanded text:
Antiochiam, ei mandavit omnibus discipulis suis, ut eo venirent, quoniam Franci debent pugnare cum Turcis, et nos erimus eis praesidium. Et hoc dicto abiit. Cumque ego his parum crederem, nec a dolore nec a lacrymis cessassem, dixit mihi isdem Surianus: Intellige: In Evangelio beati Petri est scripnec inde exire poterit, transibo per medium. Accessit et alius sacerdos, nomine Stephanus, cognomine Valentinus, vir magni testimonii, et bonae vitae; et dixit: Ipse fervore tribulationis quae fuit apud Antiochiam, et ria: quod, in quinta die quae futura erat, misericordiam populo suo faceret et labores ejus quamplurimos compleret, si ad eum reverterentur ex toto corde; et in die illa lancea Domini reperta est; ubi ego promissa Domini completa esse credo. Si quid inde dubitatis, episcopo Podiensi statim ut haec vidi obtuli pro testimonio horum, coram multitudine omni, quod si ipse vellet, ego transirem per ignes, vel de altissima turre praeci
Abbreviated transcription (Latin):
Dñe infirmꝰ ẽ: & respondit
epͣs: ꝓpt̾ incredulitatẽ in¬
firmat᷑: Et sacerdoᷤ ad hȩc :
dñe nõne ego de lãcea dñi
credo. sic̃ et de passione dñi:
Et dix̃ ei ep̃s: Et adhuc alia
licet ad hoc negotiũ nõ ꝑti¬
neat. tam̃ qͥa egregiũ ẽ grͣa
bonoꝵ hominu aliqͥd adui¬
gã: Cũ resedisset sacerdos
ad psenciã epi et heraclii
dñi sui. infirmꝰ enĩ erat
nec stare potͣat. uidit in fa¬

Expanded text:
 respondit episcopus: Propter incredulitatem infirmatur. Et sacerdos ad haec: Domine, nonne ego de lancea Domini credo, sicut et de passione Domini? Et dixit ei episcopus: Et adhuc multa licet ad hoc negotium non pertineat, tamen quia egregium est, gratia bonorum hominum aliquid adjungam. Cum resedisset sacerdos ad praesentiam episcopi, et Heraclii domini sui infirmus enim erat, nec stare poterat, vidit in fa
Abbreviated transcription (Latin):
timũ scłi diẽ. nͥ remiseris
illi Scisne quã gͣuis re sit
ꝓhibitũ : Et enĩ ego ꝓhibui
adȩ de arbore scienciȩ boni¬
et mali ne tangeret: Trans.¬
gressus ẽ meũ ꝓhibitũ et
tpse et posteri sui in capti¬
uitate misera fuer̃: Donec
ego ueniens in carne. eos
morte cruci moriendo re¬
demi: De decimis uͦ qͥdam
eos. atq int̾ alios cognos¬
cibiles faciã Cũ aut̃ hȩc
terarũ scienciã quã nuꝑ
mͥ abstulerat. redderet: Ꝙ
dix̃ mͥ dñs: Nõ sufficiũt tͥ
ad enarrandũ ea quȩ nos¬
ti : Et tam̃ uis scire plurima:
Et cõtinuo ita mͥ uisus sũ sa¬
piens. ut nichil saꝑe ultͣ
rogarẽ: Et ait dñs: Suffi.¬
ciũt tibi adhuc quȩ nosti:
Et respondi: Sufficiunt:
Et dñs rursũ: Qͥd dixi tibi:
Responde: Et ego nichil
sciebam: Cũq mͥ instaret
ut aliqͥd eoꝵ quȩ dixerat
responderẽ sibi: respon¬
di dñe nichil noui Et
ait dñs: Uade ⁊ ãnũcia
quȩ nosti: Et sufficiant
tibi quȩ scis: Cũ aut̃ hȩc

Expanded text:
timum saeculi diem, nisi remiseris illi. Nescisne quam grave sit prohibitum? Etenim ego prohibui Adae de arbore scientiae ne tangeret; transgressus meum prohibitum, et ipse et posteri sui in captivitate misera fuerunt, donec ego veniens in carne, eos, morte crucis moriendo, redemi. De decimis vero, benillos, atque inter alios cognoscibiles faciam. Cum autem haec terarum scientiam, quam nuper mihi abstulerat, redderet. Et ait Dominus: Non sufficiunt tibi ad enarrandum ea quae nosti, et tamen vis scire plura? Et continuo ita mihi visus sum sapiens, ut nihil sapere ultra rogarem, et ait Dominus: Sufficiunt tibi adhuc quae nosti? Et respondi: Sufficiunt. Et Dominus rursum: Quid dixi tibi? Responde. Et ego nihil sciebam. Cumque mihi instaret ut aliquid eorum quae dixerat responderem sibi, respondi: Domine, nihil novi. Et ait Dominus: Vade et annuntia quae nosti, et sufficiant tibi quae scis. Cum autem haec
Abbreviated transcription (Latin):
ores om̃ib gentibꝰ stabi¬
liuri: Uidete itaq ne in¬
crectuli sitis: Alio qͥn uob̃
remanentib cũ iudeis alioᷤ
ppłos assumã. et ꝑ ipsoᷤ cõ¬
plebo. quȩ uob̃ ꝓmiseram:
Hec quoq dices ad eos: Cur
timent facere iustitiam :
Et quid meliꝰ iusticia. Hanc
iusticiam uolo ut teneant:
ꝑ familiaᷤᷤ ⁊ cognationes po-¬
nant iuidices: Cũ aut̃ qͥlib&
offenderit aliũ : dicat qͥ in-¬
uriã patit᷑: Fr̃ uelles ne
sic tibi fieri: Post hȩc nͥ ma¬
le factor desierit: ex nomi.¬
ne suȩ potestatiꝰ ei cõtͣdicat :
factore oĩa bona sua aufe¬
ebat᷑. reliqͣ uͦ pars potestatiᷤ:¬

Expanded text:
ores omnibus gentibus stabiores omnibus gentibus stabilivi. Videte itaque ne increduli sitis: Alioquin, vobis remanentibus cum Judaeis, alios populos assumam, et per ipsos complebo quae vobis promiseram. Haec quoque dices ad eos: Cur timent facere justitiam? Et, quid melius justitia? Hanc justitiam volo ut teneant; per familias et cognationes ponant judices. Cum autem quilibet offenderit alium, dicat qui injuriam patitur: Frater vellesne sic tibi fieri? Posthaec nisi malefactor desierit, ex nomine suae potestatis ei contradicat; factore omnia bona sibi aufeebatur, reliqua ver
Abbreviated transcription (Latin):
tas albas. et rubeaᷤᷤ atq
uirides: Post sublata
cruce remansit in ha-¬
bitu in qͦ priꝰ uenerat
dñs: Et dixi ego ad eũ:
dñe ds̃ si hȩc dixero ñ mͥ
credent: Et respondit
mͥ dñs: Uis cognoscere
eos qͥhis ñ credent: Et
get comes pͥncipes et
ppłm. disponantq de
bello uł de castri obpu¬
gnatione. aliqͥd cũ tẽpꝰ
fuerit. ꝓclametq no¬
tissimꝰ p̃co ds̃ adiuua.
ter. atq dispositũ com¬
plere tendat: Tũc sic̃
dixi tibi ordines uidebis.
et tu & alii qͥhis creditis
increduloᷤ distinguetis:
Et dixi: Qͥd de increduliᷤ
faciemꝰ : & respondit mͥ
dñs: Nõ parcatiᷤᷤ eis. s oc¬
cidite. qͥa ꝓditores mei
ordine s̃ cõcedite. ꝓut
necessarie fuerĩt: Si sic
agitiᷤᷤ. inuenistiᷤᷤ uiã rec¬
tã. quã actenꝰ circũistis:
Et sic̃ cet̾a quȩ dixisti in¬
cõmutata eis ꝓuener̃.
et hȩc qͦq eueniẽt: Sciᷤ
tu quã gentẽ p̾cipue
dilexerim : Et repondi

Expanded text:
tas albas, et rubeas atque tas albas, et rubeas atque virides. Post sublata cruce remansit in habitu in quo prius venerat Dominus. Et dixi ad eum: Domine Deus, si hoc dixeno, non credent mihi. Et respondit mihi Dominus: Vis cognoscere eos qui his non credent? Et get comes principes et populum, disponatque de bello, vel de castri oppugnatione aliquid, cum tempus fuerit, proclametque notissimus praeco, DEUS, ADJUVA, ter; atque dispositum complere tendat. Tunc sicut tibi dixi, ordines videbis, et tu et alii qui his creditis et incredulos distinguetis. Et dixi: Domine, quid de incredulis faciemus? Et respondit mihi Dominus: Non parcatis eis sed occidite, quia proditores mei ordine sunt concedite, prout necessarium fuerit Si sic agitis, invenietis viam rectam quam hactenus circuistis. Et sicut caetera quae eis dixisti, incommutata provenerunt, et haec quoque venient. Scis tu quam gentem praecipue dilexerim. Et respondi.
Abbreviated transcription (Latin):
eos at̃go custodiũt. ad qͦs etiã¬
illi resurgere possunt: Hi uͦ
apłis sũt simileᷤ. qͥ me seque
hi uͦ similes illis s̃ qui cum
uiderent me in cruce po¬¬
sitũ. de passione in ea do-¬
lentes. ꝑ ectora sua ꝑcu-¬
ciebant. tntiriã mͥ fieri
ꝓclamanies. Quart᷑ qͥdẽ
ordo ẽ eoꝵ qͥuidenteᷤᷤ bellũ
surgere : se domibꝰ intru¬
dũt. atq ad negotia sua cõ¬
u̾tunt᷑. nõ credentes ĩ uir.¬
tute mea uictoriã cõsistẽ.
s in hominũ ꝓbitate hi
se dix̃ Quintꝰ aut̃ ordo ẽ.
eoꝵ qͥ cũ belli clamorẽ au¬
diunt delonge speculan-¬
tes. clamoris causaᷤᷤ requi-¬
runt. et ignauiȩ nõ utr-
unt: Et nõ solũ ꝑicula
btre nolunt: S sub spe-¬
cie cauendi alioᷤ uolenteᷤ
pugnare. uł pugnatoribꝰ
arma ministrare. secum
ad speculandũ inuitant:
pilato iudici similes suns:
Erat aut̃ nudꝰ incruce dñs
tantũ linteolo p̾cinctꝰ a
genib usq ad lumbos:
Et erat linteolũ medio co

Expanded text:
eos custodiunt, ad quos etiam refugere illi possunt; hi vero apostolis sunt similes, qui me sequebhi namque similes sunt illis qui, cum viderent me in cruce, de passione mea dolentes, pectora sua percutiebant, injuriam fieri mihi proclamantes. Quartus autem ordo est eorum qui videntes bellum insurgere, se domibus intrudunt atque ad negotia sua convertuntur, non credentes in virtute mea victoriam consistere, sed in hominum probitate. Hi se dixit . » Quintus autem ordo eorum est qui cum belli clamorem audiunt, de longe speculantes, clamoris causas requirunt, et ignaviae non virtutis unt et non solum pericula bire nolunt, sed sub specie cavendi, alios volentes pugnare, vel pugnatoribus arma ministrare, secum ad speculandum invitant. Pilato judici similes sunt. Erat autem nudus in cruce Dominus; tamen linteolo praecinctus, a genibus usque ad lumbos, et erat linteolum medio col
Abbreviated transcription (Latin):
auderet nͥ furti. et multa
alia mala quȩ obsessis
imminebãt. ⁊ plurima
falsa quȩ sarraceni & tͣti
ueris maliᷤ addebant. de
uita mea scłari dubiꝰ. ad
ȩccłiã quãdã cõfugi. ubi
ante maiestatẽ quandam
matris dñ ꝓcubui. lacrimis
et p̃cib appellare ꝑ eã dei
dies id fecissẽ ꝑmanẽs inpͥ.¬

Expanded text:
auderet, et multa auderet, et multa mala alia quae obsessis imminebant, et plurima falsa, quae Sarraceni et Turci veris malis addebant, de vita mea dubius, ad ecclesiam quamdam confugi. Ibi ante majestatem quamdam matris Domini procubui, lacrymisque et precibus appellare per eam Dei dies id fecisse