comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
turȩ paritatẽ conuerti necesse est. Ut hinnibile atq ȩquus. qm ita
sibimet conuertantur ut neq equus sit nisi hinnibile. neq ꝙ. sit
hinnibile ẽ nisi equus. Fit ergo ut om̃e hinnibile equus sit. & om̃is
equus hinnibilis. Que cũ ita sit. ea quȩ superiora s̃ ñ mõ de sibi
paimis inferioribus p̃dicantur : Ilã si illud recipit ut eaquȩ supe
riora sunt de inferiorib p̃dicent᷑. inferior inferiora suꝑioribus
multo magis inferiora sunt. Substantia pdicat᷑ de animali q. ẽ
inferius. sed animali inferius ẽ homo. Predicatur igit᷑ etiã substan¬
tia de hõe. Rursus socrates inferius ẽ hõe. Predicabit᷑ igit᷑ substan¬
tia & de socrate. Itaq species ꝗdẽ de indiuidius p̃dicant᷑. Gene¬
ra uero & de speciebus & de in diduis. inconuern ñ uotest. Nam

Expanded text:
turae parilitatem converti necesse est, ut hinnibile atque equus, quoniam ita turae parilitatem converti necesse est, ut hinnibile atque equus, quoniam ita sibimet coaequantur, ut neque equus sit nisi hinnibile, neque quid sit hinnibile, nisi equus. Fit ergo ut omne hinnibile equus sit, et omnis equus hinnibile, quae cum ita sint ea quae superiora sunt non modo de sibi proximis inferioribriora sunt de inferioribus praedicentur, inferiorum inferiora superioribus multo magis inferiora sunt, velut substantia praedicatur de animali quod est inferius; sed animali inferius est homo, praedicatur igitur etiam substantia de homine. Rursus Socrates inferius est homine, praedicabitur igitur substantia de Socrate. Itaque species quidem de individuis praedicantur: genera vero et de speciebus et de individuis, quod converti
Abbreviated transcription (Latin):
sint genus ꝗdẽ de specie pͣdicat᷑. Species uero de indiuidius. Om¬
niaq superiora de inferioribus. inferiora de superioribus nullo mõ
Id quare eueniat paucis absoluã. Quȩ superiora sunt substantialitꝰ :
ea genera ẽẽ p̃diximus. Quȩ uero sunt genera ampliora sunt. quã
unaquequȩ species. Neq enĩ in plurima diuideret᷑ genus: nisi ab una
qͣque specie mais exister Id cũ ita sit nom̃ generis toti conuenit.
speciei. Hon enĩ coequat᷑ solũ speciei gnr̃is magnitudo. uerũ etiã
speciẽ suꝑuađ. Id circo igtt᷑ om̃is homo animul est. qm̃ intra animalis
uocabulũ. & homo & cetera continent᷑. At uero nullus dixerit ome
animal homo est. ñ enĩ ꝑuenit ad totũ atumal hõis nom̃. ꝗa cum
sit minus nullomõ gñis uocabulo coequatur. Itẽq q̃ maiora sunt
de minoribus p̃dicantur. At uero siqua sint equalia ea scđm na

Expanded text:
sint, genus quidem de specie praedicatur, species uero de indiuiduis omsint, genus quidem de specie praedicatur, species uero de indiuiduis omniaque superiora de inferioribus, inferiora de superioribus nullo modo. id quare eueniat paucis absoluam. quae superiora sunt, substantialiter ea genera esse praediximus, qua uero sunt genera, ampliora sunt quam una quaeque species. neque enim in plurima diuideretur genus, nisi ab una quaque specie maius existeret. id cum ita sit, nomen generis toti conuenit speciei; non enim coaequatur solum speciei generis magnitudo, uerum etiam speciem superuadit. idcirco igitur omnis homo animal est, quoniam intra animalis uocabulum et homo et cetera continentur. at uero nullus dixerit : omne animal homo est; non enim peruenit ad totum animal hominis nomen, quia, cum sit minus, nullo modo generis uocabulo coaequatur. itaque quae maiora sunt, de minoribus praedicantur, qu
Abbreviated transcription (Latin):
solo particulari. Indiuiduũ autẽ drͣ socrates. & ħ albũ. & hic¬
ueniens. ut sophronisci filius si solus ei socrates sit silius. Mreuiter¬
q̃cũq superius dicta sunt cõmemorat ħ mo. Cũ inquit assignaueri¬
mnus quid sit genus & ꝗđ species. cũq. sus ea diffinitionib cõprehende¬
rimus: docuerimusq unũ genus sẽꝑ in plurimas species solui: illud
inquit ad iungimus qm̃ amĩa superiora de inferiorilnis p̾dicantur.
Inferiora uero de superioribus minime. & ea quȩ sunt utilia de pre¬
dicationis mõ. rite ꝑtractat. Ostendit autẽ genus in plurimas spe¬
cies semꝑ solui. assignatagnr̾is diffinitio. Qđ enĩ de pluribus rebus
specie disserentibus in eo ꝙ. ꝗd sit pͣdicaret᷑ eẽ diffiniuit genus. Nihil
autẽ sunt plurimȩ res specie differentes. nisi plurime species. de
ꝗbiis autẽ p̃dic̾at. genus. in ea ipsi dissoluit᷑. Ostensũ ẽ igit᷑ ex dif¬
finitionis assignatione uiuus generis et̃ species plures. q̃ cũ ita

Expanded text:
solo particulari individuum autem dicitur Socrates et hoc-album et hic-veniens, ut Sophronisci filius, si solus ei sit Socrates filius. Indiquaecunque superius dicta sunt commemorat hoc modo: Cum, inquit, assignaverimus quid sit genus, et quid species: cumque suis etiam ea diffinitionibus comprehenderimus docuerimusque genus semper in plurimas species solvi, illud, inquit, adjungimus, quoniam omnia superiora de inferioribus praedicantur, inferiora de superioribus minime. Et ea quae sunt utilia de praedicationis modo rite pertractat. Ostendit autem unum genus in plurimas species solvi semper assignata generis diffinitione. Quod enim de pluribus rebus specie differentibus in eo quod quid sit praedicaretur, esse diffinivit genus. Nihil autem sunt plurimae res specie differentes, nisi plurimae species; de quibus autem praedicatur genus, in ea ipsa dissolvitur. Ostensum est igitur ex diffinitionis assignatione, unius generis semper esse species plures, quae cum
Abbreviated transcription (Latin):
resq ꝑsonas. Sed in hoc conuentnti utitur exemplo dicens. Qm̃¬
participatione speciei iđ hõis. Cato. plato. & cicero pluresq relu
homines unus. iđ milia hominũ in eoꝙ sunt hoẽs unus hõ est. At
uero unus hõ ꝗ specialis ÷ si ad hominũ multitudinẽ q sub ipso
sunt cͣsiderẽt᷑. plures siunt. Ita & plures homines in speciali hõe¬

Expanded text:
resque personas, sed in hoc convenienti utitur exemplo dicens, resque personas, sed in hoc convenienti utitur exemplo dicens, participatione speciei, id est hominis Cato, Plato, homines unus, id est milia hominum in eo quod sunt homines, unus homo est; at uero unus homo, qui specialis est, si ad hominum multitudinem qui sub ipso sunt consideretur, plures fiunt. ita et plures homines in spe- ciali ho
Abbreviated transcription (Latin):
re plures in specierũ differentiis q̃ suerant similitudinũ qualitates¬
& ad unare. In specieb euã ulẽ consuderari poiest. Ut enĩ ipsȩ indiui¬
dua ꝗ̃ sunt insinita sub unã similitudinẽ substantialẽ colligunt. Ita
indiuidua speciem ꝓpriã infinite distribuunt. Omnia enĩ indiuidua
disgregatiua sunt & duusiua. Speries uõ & genera. collectiua. Spe¬
cies ꝗdem indiuiduoꝵ collectiua atq adunatiua ẽ. Specierũ ergo
genera. Ut ita dicendũ sit. genus ꝗdẽ speties distribuunt. & species
ab indiuidius in multitudinẽ deducuntur. Rursus autẽ genus ꝗdẽ
multas species colligit. Species autẽ particularẽ singularẽq multi¬
tudine ad singularitatis deducit unitatẽ. lgitur plus genus ad¬
unatiuũ ẽ quã species. Species nãq. sola indiuidua colligit. Genus u
tam species qua ipsarũ quoq specierũ indiuidua contrabit. singula¬

Expanded text:
et plura quae in specierum differentiis fuerant similitudine qualitatiset plura quae in specierum differentiis fuerant similitudine qualitatis adunare. in speciebus etiam idem considerari potest. ut enim ipsae indiuidua, quae sunt infinita, una similitindividua speciem propriam infinite distribuunt. Omnia enim individua disgregativa sunt et divisiva. Species vero et genera collectiva, species quidem individuorum collectiva atque adunativa. Specierum vero genera, ut ita dicendum sit, genus quidem species distribuunt, et species ab individuis in multitudinem deducuntur: rursus autem genus quidem multas species colligit. Species autem singularem particularemque multitudinem ad singularitatis deducit unitatem, igitur plus genus adunativum est quam species. Species namque sola individua colligit. Genus vero tam species quam ipsarum quoque specierum individuas contrahit singula
Abbreviated transcription (Latin):
& adunatiuũ ꝙ cõmune est. Diuidere ẽ enĩ in multitudinẽ:q. unũ
fuerat ante. dissoluere. Om̃isq diuisio erontario cõpositionẽ coniunc
tionẽq metit᷑. Qđ enĩ cũ sit unũ disꝑciendo diuidit᷑. id ipsũ expli¬
ribus rursus partibus. adunando cõponit᷑. Ut igit᷑ supͥus dictũ ẽ
indiuiducx qđ ẽ similitudinẽ species colligunt. Specierũ ergo
genera. Similitudo uero nihil ẽ aliud nisi quedã unuas qualitatis.
Ergo substantialẽ similitudinẽ indiuiduoꝵ. species colligere manises¬
tũ est. Substantialẽ uero similitudinẽ specierũ. genera contrahunt¬
& ad se ipsa reducunt. Rursus generis a unationẽ differentię̧
in speriem distribuunt. Specieiq ad unationẽ in singulares indiui¬
duasq ꝑsonas accidentia parciuntur. Cũ igit᷑ ħ ita sint necesse
ẽ sẽꝑ cũ agenere descendis ad speciem: diuidendo sẽꝑ facere multi¬
tudinẽ. Cũ uero abspeciebus ascendis ad genera. cõponendo collige

Expanded text:
 adunatiuum quod commune est. Diuidere est in multitudinem quod unum fuerat ante dis- soluere, omnisque diuisio e contrario compositionem coniunc- tionemque meditatur. quod enim, cum sit unum, dispertiendo diuiditur, id ipsum ex pluribus rursus partibus adunando componitur. ut igitur superius dictum est, indiuiduorum qui- dem similitudinem species colligunt, specierum uero genera : similitudo uero nihil est aliud nisi quaedam unitas qualitatis. ergo substantialem similitudinem indiuiduorum species colli- gere manifestum est, substantialem uero similitudinem spe- cierum genera contrahunt et ad se ipsa reducunt. rursus generis adunationem differentiae in species distribuunt, spe- cieique adunationem in singulares indiuiduasque personas accidentia partiuntur. cum igitur haec ita sint, necesse est semper cum a genere descendis ad speciem, diuidendo semper facere multitudinem, cum uero ab speciebus ascendis ad genera, componendo colligere
Abbreviated transcription (Latin):
ex uiginti differentus sođm numerũ decẽ scđm dissimilitudinem
contrahunt᷑ ut tam̃ has scđm dissimilitudinẽ differentias inquina¬
rio tantũ numero. uero incȩteris notas habere possimꝰ talis clabit᷑
regula: quȩ pleriã differentiarũ dissimilitudinẽ in qualib& numeri
pluralitate repperiat. ł positarũ enim numero rerũ si unũ dẽpse¬
ris. atqr qđ dempto uno relinquit᷑ in totam sũmam numerisi mul¬
tiplicaueris : eiꝰ qđ ex multiplicatione factũ est diuiduũ. coequabit᷑¬

Expanded text:
ex viginti differentiis secundum numerum decem secundum dissimilitudinem ex viginti differentiis secundum numerum decem secundum dissimilitudinem contrahuntur. ut tamen has secundum dissimilitudinem differentias non in quinario tan- tum numero, uerum in ceteris notas habere possimus, talis dabitur regula quae plenam differentiarum dissimilitudinem in qualibet numeri pluralitate reperiat. propositarum enim rerum numero si unum dempseris atque id quod dempto uno relin- quitur, in totam summam numeri multiplicaueris, eius quod ex multiplicatione factum est dimidium coaequabit
Abbreviated transcription (Latin):
duas habebit differentias quȩ uincunt᷑ a pͥmis quatuor differen¬
differentiã nouã totis iiiiͦ a pͥma differentus superat᷑. Atq hoc
numer& gradu quidẽ usq ad denariũ numerũ tendit᷑ quatuor.
tres oue una ut gnr̃is quidẽ quatuor sint differentiȩ uͦ tres.
speciei duȩ ꝓpr̃ii una. accidentis nulla est. Et primȩ quidẽ gnr̃is cõpa¬
rationes : quatuor nouas tenent differentias. Sđe uero differentiȩ cõ¬
parationes nouas tres tenent. lina enim suꝑius annumẽ rata est.
uincit᷑ autẽ a pͥmis quatuor differentus una tantũ. speciei uero t̃cia
cõparatioduas tantũ hab& nouas differentias. duas quippe superius an¬
numeratas agnoscimus : uincit᷑ a quatuor primis duab tantũ differen¬
ti uͦ accidentis cõparationes: qm̃ nullam nouam retinent diffe¬
rentiam totis iiiͦi a pͥmi gnr̃is transcendunt᷑. Atq ad hunc mͦdũ

Expanded text:
duas habebit differentias, quae uincantur a primis quattuor differenduas habebit differentias, quae uincantur a primis quattuor differendifferentiam nouam, totis quattuor a prima differentiis superatur. atque hoc nume- rorum gradu quidem usque ad denarium numerum tenditur : quattuor, tres, duae, una, ut generis quidem quattuor, diffe- rentiae uero tres, speciei duae, proprii una, | accidentis nullap sit. et primae quidem generis comparationes quattuor nouas tenent differentias, secundae uero differentiae comparationes tres nouas tenent; una enim superius adnumerata est, uincitur autem a primis quattuor nouis differentiis una tantum. speciei uero tertia comparatio duas tantum habet differentias nouas, duas quippe superius adnumeratas agnoscimus, et uincitur a quattuor primis duabus tantum differenti uero accidentis comparationes quoniam nullam retinent rentiam, totis quatuor a primis generis transcenduntur. Atque ad hunc modum
Abbreviated transcription (Latin):
rentiã speciẽ. atq accidens cõparati. Quarũ quidẽ tres suꝑiores differen¬
tiȩ iam dictȩ sunt. Nam qđ propriũ dist& a gnr̃e. tunc dictum est
cum quod genus a proprio distar& rato ordine ostendimus. Rursus
quid ꝓpriũ a differentia discrep&: in colligenda distantia differentiȩ
ꝓpruq suꝑius demonstratũ est. Iđ uero propriũ dist& a specie tunc
expositũ est: tum quod species distar& a proprio dicebat᷑. Restat gͥuna
differentia proprii ad accidens. quȩ suꝑiorib iuncta .x differentias clauđ
Nam quod differat ł genus ł dif. ferentia ł speciesł prerriũ ab accidenti¬
um supra demonstratũ est. Necsunt diuersȩ differentiȩ accidentis
ad cȩtera quam cȩterorũ ad accidens. Itaq fit ut cum sit quinq rerũ
am̃ cũ prima habuerit quat̾tuor : scđa retin& tres. Tercia uͦ si sumat᷑

Expanded text:
rentiam, speciem atque accidens comparati, quarum quidem tres superiores differenrentiam, speciem atque accidens comparati, quarum quidem tres superiores differentiae iam dictae sunt. nam quid proprium distet a genere, tunc dictum est, cum quid genus a proprio distaret ostendimus, rursus quid proprium a differentia discrepet, in colligenda distantia differentiae propriique superius demonstratum est, quid uero proprium distet ab specie, tunc expositura est, cum quid species distaret a proprio dicebatur. restat igitur una differentia proprii ad accidens, quae superio- ribus iuncta decem differentias claudit. nam quid differat uel genus uel dif- ferentia uel species uel proprium ab accidenti, supra mon- stratum est, nec sunt diuersae differentiae accidentis ad cetera quam ceterorum ad accidens. itaque fit, ut cum sit quinque rerum nam cum prima habuerit quattuor, secunda retinet tres. tertia uero si sumatur,
Abbreviated transcription (Latin):
quo discrep& agnr̃e iã suꝑius explicatũ est cũ diceremus quo genus adif¬
ferentia discrepar&. Setracta gͥ hac cõparatione qm̃ supra cõmemora¬
ta est relinquunt᷑ tres distantiȩ quib differentia abspecie. ꝓprio. acci¬
ꝑhanc speciessi sumatur. quatuor quidem eiꝰ essent differentiȩ
scđm num̃ri diuersitatẽ cũ ad genus. ad differentiã. propriũ atq
accidens comparat᷑. Sed priores duȩ cõparationes iam dictȩ sunt. Nã
quo differat species a gnr̃e tunc dictũ est cum qđ genus differr& a
specie dicebamus. Ao uͦ species a differentia dist& cõmemoratũ est. cũ
differentiȩ ab specie dissimilitudines redderemꝰ. Iuib: detractis due
suꝑsunt integrȩ atq intactȩ speciei iđ ad ꝓpriũ atq accidens discrepan
numerũ differentiȩ considerent᷑ quatuor erunt. scilic& ad genus. diffe¬

Expanded text:
quo discrepet a genere jam superius explicatum est, cum diceremus quo genus a difquo discrepet a genere jam superius explicatum est, cum diceremus quo genus a differentia discreparet. Detracta igitur hac comparatione, quoniam supra commemorata est, relinquuntur tres discrepantiae, quibus differentia a specie, proprio, accipost hanc species si sumatur, quattuor quidem eius essent differentiae secundum numeri diuersitatem, cum ad genus, differentiam, proprium atque accidens comparatur, sed priores duae comparationes iam dictae sunt. nam quo species differat a genere tunc dictum est, cum quid genus differret ab specie dicebamus, quid uero species a differentia distet commemo- ratum est, cum differentiae ab specie dissimilitudines redde- remus. quibus detractis duae supersunt integrae atque intactae speciei ad proprium atque accidens discrepantnumerum differentiae considerentur, quattuor erunt, scilicet ad genus, diffe
Abbreviated transcription (Latin):
specie ꝓprio. accidentiq disuingit᷑ Alie rursus .iIͦIͦI. ꝗbus differentia ab ge
nere specie ꝓprio atq: accidenti discrepat Rursus quattuor speciei ad
genus ac differentiã ꝓpriũ. atq: accidens. Iuattuor etiam ꝓprii ad ge¬
nus differentiã speciẽ atq accidens. Quattuor insuꝑ ac cidentis ad
cant differentias sed hoc ad nũ referat᷑ naturã cõparationisq alter
differentiarũ naturã uigilans lector aspi¬
ciat: easdem sepe differentias inueni sũptas. Iuo enim genus dif¬
fert a differentia: eõ differentia distat agnr̃e. & quo differen¬
sepius annumeraui. Itaq si differentiarũ similitudines detrahamus .x. fiunt
t& assumere. Age enĩ differat genus a differentia. specie PPRIo atq:
accidenti quatuor differentus quas supra iã diximꝰ. Itẽ sumamꝰ dif¬
ferentiã distabit hȩc agnr̃e pͥmũ dehinc aspecie. ꝓprio. accidenti Sed

Expanded text:
specie, proprio, accidentique disjungitspecie, proprio, accidentique disjungitatque accidenti discrepat; rursus quattuor spe- ciei ad genus ac differentiam, proprium atque accidens; quat- tuor etiam proprii ad genus, differentiam, speciem atque acci- dens; quattuor insuper accidentis ad cant diflferentias. sed hoc, si ad numeri referatur naturam compara- tionisque alterdifferentiarum naturas vigilans lector aspciat, easdem saepe sumptas differentias inveniet. Quo enim genus differt a differentia, eodem differentia distat a genere; et quo differensaepius annumeravi. At si differentiarum similitudines detrahamus, decem fietet assumi. Age enim differat genus a differentia, specie, proprio atque accidenti, quatuor differentia, quas supra jam diximus. Item sumamus differentiam, distabit haec a genere primum, dehinc a specie, proprio atque accidenti: sed
Abbreviated transcription (Latin):
ferentias atq cõmunitates gnr̃is ad differentiã . ad speciẽ. ad ꝓpriũ atq
accidens ꝑsecutus est. Idem quoq ad cȩteras facere contendens: p̃dicit
ꝙ om̃s differentiȩ possint eẽ q̃ inter se comparatis cõmixtisq: rebus
una q̃q res carũ si a quattuor aliis differat. quinꝗes quat̃ .xx. diffe
rentie fiunt ꝗ appositarũ litterarũ manifestat᷑ exemplo. Sint quinq
res ueluti quinq: littere .a.B.C. D.e. differat igit᷑ .a. ꝗdem ab aliis quat¬
tuor iđ s .c.u.e. fient quattuor differentiȩ Rursus .e. differat ab
suꝑiorib xii apposite .xiii. copulant ꝓsi ultima est. ab aliis quattuor¬
differat : scilic& a .b .c.d. fient aliȩ quattuor differentiȩ q̃ compositae
priorib xx. ꝑficiunt & sit ꝗdem huius modi descriptio.¬
e Quȩ cum ita sint ingnr̃ib quoq & specieb & cȩteris
idem considerabit᷑. Ergo quattuor differentiȩ quib genus ab differenta

Expanded text:
ferentias atque communitates generis ad diffe- rentiam, ad speciem, ad proprium atque accidens persecutus est, idem quoque ad ceteras facere contendens praedicit, quot omnes differentiae possint esse quae inter se comparatis com- mixtisque rebus una quaeque res earum si a quattuor aliis differat, quinquies quater, uiginti differentiae fiunt, quod appositarum litterarum manifestatur exemplo. sint quinque res ueluti quinque litterae A B C D E. differat igitur A quidem ab aliis quattuor, id est B C D E, fient quattuor differentiae. rursus B differat ab superioribdifferat, videlicet a, b, c, d, fient aliae quatuor differentiae, quae, compositae prioribus, XX perficiunt, et sit quidem hujusmodi descripti Quae cum ita sint, in generibus quoque et speciebus et caeteris idem considerabitur. Erunt ergo quatuor differentiae, quibus genus a differentia,
Abbreviated transcription (Latin):
tellegendũ ẽ. Qđ si tantũ intellictib gm̃a & species ceteraq capiunt᷑.
cũ om̃is intellect̾ aut ex re fiat subierta ut sese res hab& aut ut sese
res ñ hab&e : nã ex nullo subiecto fieri intellect̾ ñ potẽ sigeneris
& specici ceterorũq intellectꝰ exre subiecta ueniat. ita ut sese
ipsa res hab&t quȩ intelligit᷑. iã ñ tantũ in intellectu positast᷑ seil
irerũ etiã uertate consistunt. Et rursũ querendũ
sumit intellectus. neu ut sese res haber quȩ intellertu subiettae᷑ uanũ necesse ẽ.¬

Expanded text:
tellegendum est. quodsi tantum intel- lectibus genera et species ceteraque capiuntur, cum omnis intellectus aut ex re fiat subiecta, ut sese res habet aut ut sese res non habet nam ex nullo subiecto fieri intellectus non potest —, si generis et speciei ceterorumque intellectus ex re subiecta ueniat, ita ut sese res ipsa habet quae intel- legitur, iam non tantum in intellectu posita sunt, sed in rerum etiam ueritate consistunt, et rursus quaerendumsumitur intellectus neque ita ut sese res habet quae intellectui subiecta est, uanum necesse e
Abbreviated transcription (Latin):
pendit. unũ qͥdẽ ut rerũ nat᷑as inqͥsitionis certa ratione cognoscat.¬
alterũ uero ut ad scientiã pͥus ueniat: ꝙ pꝰ grauitas moralis exerceat.
Auib: inqͥrendis ꝑmulta eẽ necesse ẽ quȩ uestigantẽ animũ arecti
itineris ñ minimũ ꝓgressione deducant. ut in multis euenit epi¬
curo qͥ athomis mundũ c̃sistere putat & honestũ uoluptatẽ m̃tit᷑ hoc
aut̃ idcirco huic atq alcis accidisse manifestũ ẽ qm̃ ꝑunpitiã
Quenire arbitrabant᷑ hic uͦꝰ magnꝰ ẽ error neq enĩ sese ut innu-
meris ita enĩ in ratiotinationib ht̃. Innumeris enĩ qͥcqđ indigitis¬
recte cõputantis euenerit id sine dubio mres quoq ipsas necesse est¬
euenire: Utsi ex calculo centũ eẽ c̃tigerit. centũ qqͣ res illi num ero
subiectas eẽ neccesse ẽ . ħ u ñ ȩque in disputatione scruat᷑ : Neq¬
enĩ quicqͥđ sermonũ decurs inuenerit: id in natura ꝗꝗ fixum¬

Expanded text:
pendit. Unum quidem, ut rerum naturas inquisitionis certa ratione cognoscaalterum vero, ut ad scientiam prius veniat quod post gravitas moralis exerceat, bus inquirendis permulta esse necesse est, quae uestigantem animum a recti itinere non minimum progressione deducant, ut in multis euenit Epiqui atomis mundum consistere putat et honestum uoluptate metitur, autem idcirco huic atque aliis accidisse manifestum est, quoniam per nire arbitrabantur, hic uero magnus est error; neque enim sese ut in meris, ita etiam in ratiocinationibus habet, in numeris enim quicquid irecte computantis euenerit, id sine dubio in res quoque ipsas necesse eeuenire, ut si ex calculo centum esse contigerit, centum quoque res illi numero iectas esse necesse est. hoc uero non aeque in disputatione seruatur; neqenim quicquid sermonum decursus inuenerit, id natura quoque fixu
Abbreviated transcription (Latin):
ad unũ se quodã modo habentiũ & ad se inuicẽ scđm qua romanoꝵ significationẽ
diuisionẽ ab aliis generibus diotã. habentiũ scilic& hominum aliquom᷑ ad
inuicẽ eã quȩ ab illo ẽ idẽ romulo cognationẽ: atq hȩc hactenus Nẽ descda
generis significatione. dicendum est Dr̃ autẽ & aliter rursus genus q. ẽ
unius cuiꝰq generationis principium ł ab eo qui genuit ł ab eo loco inqͦ
quis genitꝰ est. Sic enĩ orestẽ quidẽ dicimus a tantalo habere genũs. illũ
Auteꝰ ab hercule. Etrursus quidẽ pindarum thebanũ. ẽe. genere. platonẽ
u atheniens ẽ & enĩ patria principium ẽ unius cuiꝰq generationis quẽ¬
ad modũ pat̃. hȩc aut̃ uidet᷑ significatio promtissima eẽ Romani eñĩ

Expanded text:
ad unum se quodammodo habentium et ad se inuicem, secundum quam significationem diuisionem ab aliis generibus dictae, habentium scilicet hominum aliquo modo ad inuicem eam quae ab illo est, id est Romulo, cognatio- nem.’ Atque haec hactenus; nunc de secunda generis signi- ficatione dicendum est. Dicitur autem et aliter rursus nerationis principium vel ab eo qui genuit vel a loco in quo quis genitus est. Sic enim Oresten quidem dicimus a Tantalo habere genus, Illum autem ab Hercule, et rursus Pindarum quidem Thebanum esse genere, Platonem vero Atheniensem; et enim patria principium est uniuscuiusque generationis quemadmodum pater. Haec autem videtur promptissima e
Abbreviated transcription (Latin):
titudinẽ uenit . a quo lib& uno pͥncipiũ trahens. adꝗ scilic& ita
illa multitudo c̃iunctaẽ. ut ad se inuicẽ ꝑcidẽ uniũ pͥnciũ copulata sin
trahens : fit& ipsi romulo & ad se innicẽ quasi quadã nominis herediate
c̃uuncta. Cadẽ enĩ quȩ a romulo societas descendit : romanos int̃ se.
om̃s uno gnr̃ĩs nõe deuincit & alligat.
idct᷑ aut̃ secuisse hanc gnr̃is significationẽ induas partes cũ copulatiuã
c̃ iunctionẽ admiscuit dicens Igenꝰ dicł & ali quoꝵ quodã modo se ha¬

Expanded text:
titudinem uenit a quolibet uno principium trahens, ad quem scilicet ita illa multitudo coniuncta est, ut ad se inuicem per eiusdem unius principium copulata sit, trahens et ipsi Romulo et ad se inuicem quasi quadam nominis hereditate coniuncta est. eadem enim quae a Romulo societas descendit, Romanos inter se omnes uno generis nomine deuin- cit et colligat, uidetur autem secuisse hanc generis signifi- cationem in duas partes, cum copulatiuam coniunctionem admiscuit dicens; genus dic
Abbreviated transcription (Latin):
enusdẽ differentiȩ constitutiuȩ. Item animal inrationale atq: in mortale
erhit: fiunt hõis constitutiua. eiusq ꝑficiunt speciẽ. atqi om̃eni oius riti¬
oñe diffinitionis insormant atq pficiunt. At si in rationabilitas eũ mor¬
tale uingat᷑. siet equus aut ꝗlib animal qđ ratione po ugitur. Ratio

Expanded text:
eiusdem differentiae consti- tutiuae. | item animal rationabilitas eiusdem differentiae consti- tutiuae. | item animal rationabilitas is constitutiuae eiusque perficiunt speciem atque omnem eius rationem definitionis informant atque perficiunt. at si inrationabilitas cum mortalitate iungatur, fiet equus aut quod- libet animal, quod ratione non utitur, ratio
Abbreviated transcription (Latin):
constitutiuȩ. Id autẽ ꝓbat᷑ hoc modo. Substantiã quippe corporei aut
uicorporei differentiȩ parciunt᷑. Corporeũ uero animati atq in animati
sensibilis atq insensibilis. Ita igit᷑ gnr̃a substantiales differentiȩ parciunt᷑
& dñr gnr̃um diuisiuȩ. at uero si ȩedẽ differentiȩ qͣ a genere descen¬
dentes genus diuidint colligant᷑. & in unũ q̃ poss̃iungi copulentur.
speries informatur. Nã cũ animal species sit substantiȩ. omĩa enĩ suꝑ¬
iora de instrioribus p̃dicantur & quic ꝗd inferius fuerit species criã
superioris erit. Animatũ tam̃ atq sensibile q̃ s̃ differentiȩ. si reserant᷑
ad genera diuisiuȩ sunt. Constitutiuȩ uero fiunt animalis eiusq substan¬
tiã formant. atq constitiunt. diffinionẽq conformant. Ut sit̃ animal
substantia animata sensibilis. Sub stantia ꝗdẽ genus. animatũ atq sensibile

Expanded text:
constitutivae, id autem probatur hoc modo: substantiam quippe corporei atque constitutivae, id autem probatur hoc modo: substantiam quippe corporei atque incorporei differentiae partiuntur, corporeum vero animati atque inanimati, sensibilis atque insensibilis. ita igitur genera substantiales differentiae partiuntur et dicuntur generum diuisiuae. at uero si eaedem differentiae quae a genere descendentes genus diuidunt, colli- gantur et in unum quae possunt iungi copulentur, species informatur. nam cum animal species sit substantiae — omnia enim superiora de inferioribus praedicantur et quicquid inferius fuerit, species erit etiam superioris —, animatum tamen atque sensibile quae sunt differentiae, si referantur ad genera, diui- siuae sunt, constitutiuae uero fiunt animalis eiusque sub- stantiam formant atque constituunt definitionemque conformant, ut sit animal substantia animata sensibilis, substantia quidem genus, animatum uero atque sensibile
Abbreviated transcription (Latin):
rus. ex ꝑso inberentib: Seil gnr̃a specieb ꝓpͥis pͥora naturaliter
st̃ ex gencrib ͣ pecies flunnt. Itẽ species subse posits. ł specieb.
ł indiiudiis priores naturaliter eẽ manifestũ est. Quȩ uͦ pͥorast̃ ea
& p̃noscunt᷑ & notiora st̃ sequentib: naturalit̃. Duob: eñĩ modis
pͥmũ aliꝗd & notũ dicit᷑ scđm nos scilic& & scđm naturã. Nobis enĩ
illa magis cognita st̃ quȩ px ima ut indiuiclua. de hinc species postrem
gnr̃a. At uͦ naturȩ c̃ uorso modo east̃ magis cognita. quȩ nobis minime
ꝓxima. Atq. ideo quantũ libet se longius anobis genr̾a ꝓtulerint
tanto magis ert̃ lucida. & naturalit᷑ nota. Differentic uͦ substantia
euis rei q̃ demonstrat᷑ c̃uenientia pͥncipia possit intellegi. Necessaria uͦ
eẽ ea ipsa q̃ gnr̃a & differentias dm̃s nullus dubitat. qui speciẽ sine gnr̃e

Expanded text:
riis, ex per se inhaerentibus, sed genera speciebus propriis priora naturaliter riis, ex per se inhaerentibus, sed genera speciebus propriis priora naturaliter sunt; ex generibus enim species fluunt, item species sub se positis uel speciebus uel indiuiduis priores naturaliter esse manifestum est. quae uero priora sunt, ea et praenoscuntur et notiora sunt sequentibus naturaliter, duobus enim modis primum aliquid et notum dicitur, secundum nos scilicet et secundum naturam, nobis enim illa magis cognita sunt quae sunt proxima, ut indiuidua, dehinc species, postremo genera, at uero natura conuerso modo ea sunt magis cognita quae nobis minime proxima, atque ideo quamlibet se longius a nobis genera protulerint, tanto magis erunt lucida et natura- liter nota, differentiae uero substantialeius rei quae demonstratur con- uenientia principia, possit intellegi, necessaria uero esse ea ipsa quae genera et differentias dicimus, nullus dubitat qui speciem sine genere
Abbreviated transcription (Latin):
insperies. aliã totiũ in partes Conuenire. autẽ nom̃ generis singulis
specieb: ostendit᷑. ꝑ id qđ & homo & equus singula animalia nuncupant᷑.
Neq tectũ ũ neq parietes aut fundam̃ta singillatĩ domus nomine appellari
solent. Sed cũ fucrint iuncte partes teͦ recte totius nom̃ excipiunt
Dea uͦ diuisione quȩ seđmaccidr̃s fit. nullus ignorat quinincogni¬
to accidenti in cognitaq ugeneris. ac differentiarũ. facile euenire
possit ut accudens ita insubietia soluat̾ quasigenꝰ inspeties &̃ postre mo
hunc omnẽ ordinẽ partitionis foedissime ꝑmiscebit inscienta
dicem̃ ne ꝑardua atq difficilia hereat ꝗ in tanta hac disciplina iugi¬
iantissimo ingenio & sollertissimo labore sud auerit. Fit enĩ de¬
monstratio. ide alicuĩ quȩ sitȩ rei certarationis collectio. exante
cognitis naturalit᷑. ex conuenientib: ex pͥmis excausa ex necessa¬

Expanded text:
pecies, aliam totius in partes, conuenire autem nomen generis singulis pecies, aliam totius in partes, conuenire autem nomen generis singulis speciebus ostenditur per id, quod et homo et equus singuli animalia nuncupantur, neque tectum uero neque parietes aut fundamenta singillatim domus nomine appellari solent, sed cum fuerint iunctae partes, tunc recte totius nomen excipiunt, de ea uero diuisione quae secundum accidens fit, nullus ignorat quin incognito accidenti incognitaque ui generis ac differen- tiarum facile euenire possit, ut accidens ita in subiecta soluatur quasi genus in species, et postremo omnem hunc ordinem partitionis foedissime permiscebit inscientiadicemus, ne per ardua atque difficilia haereat qui in tanta hac disciplina uigilantissimo in- genio et sollertissimo labore sudauerit. fit enim demonstratio, id est alicuius quaesitae rei certa rationis collectio, ex ante cognitis naturaliter, ex conuenientibus, ex primis, ex causa, ex neces- sa
Abbreviated transcription (Latin):
difinitione claudant᷑. species eẽ necesse ẽ. & illud cõmune ill&ꝵ gen̾. ꝙ si illa
quȩ p̃posita uox designat. non posst̃ una diffinitione c̃dudi: nemodubitat
quin illa uox sit equiuoca. neq etiã sit cõmunis his deqͥb p̃ditat᷑ ut gen̾
quandoqͥdẽ ea quȩ subse posita significat. scđm cõmune nom̃ non posst̃
una diffinitione conp̃hendi. Sugͥ ex diffinitione manifestũ sit ꝗd genꝰ
sit. ꝗd uꝰ nom̃ equiuocũ disinitio uͦ ꝑgenera. differentiasq discurrit :
quis quãne dubitare potest etiã in hac duusionis forma. plurimũ hiuꝰ
libri auctoritatẽ ualere : Illa uͦ scđm se diuisio quȩ ẽ totius in partes.
quẽ ad modũ discernet᷑. ac ñpotuꝰ generis inspexies duuisio eẽ putabit᷑.
ratione tractata. Curenũ ñ quisquã dicat domꝰ species potiu̾eẽ
quã partes. fundam̃ta parietes & tectũ Sed ocͣcurrit generis
nom̃ uiuna quaq specie totũ posse c̃gruere. totiuu inuna quaq¬

Expanded text:
definitione clauduntur, species esse necesse est, et illud commune eorum genus, quodsi illa quae proposita uox designat, non possunt una definitione concludi, nemo dubitat quin illa uox sit aequiuoca neque ita sit communis his de quibus praedicatur ut genus, quandoquidem ea quae sub se posita significat, secundum commune nomen non possunt una definitione comprehendi, si igitur ex definitione manifestum fit quid genus sit, quid uero nomen aequiuocum, definitio uero per genera differentiasque discurrit, quisquamne dubitare potest aeque in hac diuisionis forma plurimum huius libri auctoritatem ualere? illa uero secundum se diuisio quae est totius in partes, quemadmodum discernitur ac non potius generis in species diuisio esse putabidisciplinae ratione tractata? cur enim non quisquam dicat domus species potius esse quam partes fundamenta, parietes et tectum? sed cum occurrit generis nomen in una quaque specie totum posse con- gruere, totius uero in una quaq
Abbreviated transcription (Latin):
huius modi & maioris egens in quisitionis. b. Altiores inquit questi¬
ones p̃tereo. nętis intẽ pestiue lectoris animo ingestis: initia ei pͥmi¬
tiasq ꝑ turbẽ. Sed ne om̃ino faceret negli gentiã ut nichil p̃ter ꝗd

Expanded text:
huiusmodi huiusmodi ones praetereo ne eis intempestive lectoris animo ingestis initia ejus primitiasque perturbem. Sed ne omnino faceret negligentem, ut nihil pr
Abbreviated transcription (Latin):
anunatũ atq in animatũ corpus ponit᷑ sub animato corpore animal ponit᷑
o ssensibile aditias animato corpori: animal facis. Reliqua ĩ purs ido sp̃e
inrationale. sub rationali homo at qds̃. Nã sintionali mortale subiceris
homiñe federis. si immortale dm̃. dm̃uͦ corporeũ. hunc eñ mundũ ueteres uocabant
dm̃ & iouis eũ appellatione dignatist̃. dm̃q. solẽ ceteraq celestia corpora. quȩ
animata eẽ tũ plato tũ plurimꝰ. doctoꝵ chorus arbitratus est. sub homine uͦ indiui
singilaresq homines. Ut plato cicero cato & ceteri qu&ꝵ nunerũ. pluralitas infini
descriptio. om̃em ordinẽ a generalis fimo usq ad indiuidiũ p̃dicationis ostendit.¬

Expanded text:
animatum atque inanimatum corpus ponitur, sub animato corpore animal ponitur; nam si sensibile adicias animato corpori, animal facis, reliqua uero pars, id estinrationale, sub rationali homo atque deus; nam si rationali mortale subieceris, hominem feceris, si inmortale, deum, deum uero corporeum; hunc enim mundum ueteres deum uocabant et Iouis eum appellatione dignati sunt deumque solem ceteraque caelestia corpora, quae animata esse cum Plato, tum plurimus doctorum chorus arbitrasingularesque homines sunt, ut Plato, Cato, Cicero, quorum numerum pluralitas infinitdescriptio ordinem a generalissimo usque ad individua p
Abbreviated transcription (Latin):
& mortale. ẜ st enĩ homo substantia corporea animata sensibilis ratio¬
nalis mortalis. Nos uͦ
onalo mortale. In animali scilie& incdudentes in cludentes & sub stant n
&. corporeũ & animatũ atq sensibile & inceteris quidẽ specieb at ꝙ gens

Expanded text:
i mortali; est enim homo substantia corporea, animata, sensibilis, ratioi mortali; est enim homo substantia corporea, animata, sensibilis, rationalis, mortalis. Nos vero nimal rationale mortale, in animali scilicet includentes et substantiam et corporeum et animatum atque sensibile; et in caeteris quidem
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ species specialissimas. q̃ supͣ sola induudua collocant᷑. ut homo. equus corus
ꝓ non auis. Auiũ uͦ multȩ sunt speties ẜ hȩ tantũ speties e̾ẽ dicunt᷑: quorũ
subiecta ita sibi st̃ consimilia. ut substantialẽ differentiã habere non possi &T
nom̃i ait hac disspofitione pͥor gnã cũ inferiorib. iungunt᷑. ut posteriora
effitiant speties. Nã ut sit corpus substantia cũ corporalttate c̃uingit᷑ & ẽ
substantia corporta corpus. Itẽ ut sit animatũ: corporeaĩ atq substantia
animato copulat᷑ & ẽ animatũ. substantia corporea habens animam.
tẽ ut sensibile. eidẽ tria suꝑiora illa iuinguntur Nã quod ẽ sensibile
tantũ ẽ quantit substantia corporea animata retinens sensũ qđ totũ a nimaẽ
tẽ superiora om̃ia rationi iuncta efficiunt rationale. P ostrenio superiorl

Expanded text:
eas esse species specialis- simas quae supra sola indiuidua collocantur, ut homo, equus, coruus — eas esse species specialis- simas quae supra sola indiuidua collocantur, ut homo, equus, coruus — sed non auis; auium enim multae sunt species, sed hae tantum species esse dicuntur —, quorum subiecta ita sibi sunt consimilia, ut substantialem differentiam habere non possint. in omni autem hac dispositione priora genera cum inferioribus coniunguntur, ut posteriores efficiant species; nam ut sit corpus substantia, cum corporalitate coniungitur et est substantia corporea corpus. item ut sit animatum, corporeum atque substantia animato copulatur et est animatum substantia corporea habens animam. item ut sit sensibile, eidem tria illa superiora iunguntur. nam quod est sensibile, tantum est, quantum substantia corporea animata retinens sensum, quod totum animal est. item superiora omnia rationi iuncta effi- ciunt rationale postremumque hominem s
Abbreviated transcription (Latin):
cicero ꝗbus est ipsa p̃posita : non differt̃ sperie sed numero tantũ. Corporeũ nͦ
animati. At uͦ animatũ genꝰ est animalis. corporei species. Est aut̃ animatũ gen
sensibile recte genꝰ dicit᷑ eẽ animalis. Animal uͦ rationalis genꝰẽ. & ratio¬
nale mortalis. Cũq rationale mortale nichil sit aliud nisi homo rationale fit
animaus species. hominis genus. homo uͦ ipse platonis catonis ciceponas ñ eri
ut clictũ est gen̾ seilẽ solũ species ner solũ differentiȩ rationalis. species ẽ ho.
uerũ etiã platonis && catonis ceteporũq species appellat᷑ ꝓpt̾ diũsã scilic &e caisã
Iã rationalis id circo est species qm̃ rationale ꝑmortale atq in mortale. diudit¬
cũ sit homo mortale id ẽ uͦ species est platonis. atq. ceterorũ. forma enĩ cix om̃u
homo erit sub stantialis atq. ultima similitudo: Est aut̃ cõmunis om̃iũ regula

Expanded text:
Cicero, quibus est ipsa praeposita, non differunt specie, sed numero tantum. corporeum ueranimati. at uero animatum genus est animalis, corporei species. est enim animatum genus fferentiam, quod est sensibile, recte genus esse dicitur animalis. animal uero rationalis genus est et rationale mor- talis. cumque rationale mortale nihil sit aliud nisi homo, rationale fit animalis species, hominis genus. homo uero ipse Platonis, Catonis, Ciceronis non erit, ut dictum est, genus, sed est solum species. nec solum differentiae rationalis species est homo, uerum etiam Platonis et Catonis ceterorumque species appellatur, propter diuersam scilicet causam. nam rationalis idcirco est species, quoniam rationale per mortale atque inmortale diuiditcum sit homo mortale. idem nero homo species est Platonis atque ceterorum; forma enim eorum omnium homo erit substantialis atque ultima similitudo. est autem communis omnium regula
Abbreviated transcription (Latin):
cõmunes. ꝓprias. magis ꝓprias. alteratũ facite dix̃ ꝓprias. sicut etiam
cõmunes. aliud minime. Sed hoc solis magis ꝓprus reseruauit. Nẽ igi᷑
idẽ repetit dicens. Qm̃ inseparabiles differentiȩ ꝗͣ substantiã monstrant.

Expanded text:
communes, proprias, magis pro- prias, alteratum facere dixit proprias, sicut etiam communes, proprias, magis pro- prias, alteratum facere dixit proprias, sicut etiam communes, aliud minime, sed hoc solis magis propriis reseruauit. nunc igitur idem repetit dicens quoniam inseparabiles differentiae quae substantiam mons
Abbreviated transcription (Latin):
Si enĩ idcirco q̃lib& species ẽ. qm̃ substantiali differentia constituit᷑.
illa differentia ꝑ se subiecto adẽ. neq ꝑaccidens aut ꝑ qđ libet aliud
mediũ. sed sui p̃sentia speciẽ qua tuet̃ inforiat. ut hominẽ rationabilitas
hõi eñi huius modi differentia ꝑ se inẽ. id circo enĩ homo ẽ ꝗa ei rationabi¬
litas ẽ q̃ si descesserit. species hõis non manebit. & has ꝗdẽ q̃ substantiales
sunt inseparabiles eẽ nullus ignorat. Separari enĩ a subiecto ñ poter
nisi int̾ẽpta sit natura subiecta. Scdm accidens inseparabiles differentiȩ
s̃ hȩ q̃ propriȩ nuncupant᷑. ut acx̃lũ eẽ ł simũ q̃ idcirco ꝑ accidens nun¬
cupant᷑. qm̃ iã constitutę speciei eatrinserus accidunt. nihil subiecto
& remittitur. Differentus rite partitis earũ interse distantiã monstrat.
atq. unã ꝗdẽ repetit qu̾a superius dixit. Cũ enĩ tres eẽ dixiss& differentias.

Expanded text:
si enim idcirco quaelibet species est, quoniam substantiali differentia constituitur, illa differentia per se subiecto adest neque per accidens aut per quodlibet aliud medium, sed sui praesentia speciem quam tuetur informat, ut hominem rationabilitas. homini enim huiusmodi differentia per se inest, idcirco enim homo est, quia ei rationabilitas adest; quae si discesserit, species hominis non manebit. et has quidem quae substanti- ales sunt, inseparabiles esse nullus ignorat; separari enim a subiecto non poterunt, nisi interempta sit natura subiecti. secundum accidens nero inseparabiles differentiae sunt hae quae propriae nuncupantur, ut aquilum esse uel simum; quae idcirco per accidens nuncupantur, quoniam iam constitutae speciei extrinsecus accidunt nihil subiecti et remittitur. Differentiis rite partitis earum inter se distantiam monstrat atque unam quidem repetit quam superius dixit. cum enim tres esse dixisset differentias,
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ sunt ꝓpriȩ iđ scđm accidens inseparabiles differentiȩ neq insubstanti.
insunt. nec aliud faciunt. sed tantũ ut superuis dictũ ẽ alteratum.
crepant qͣ substantiã monstrant. ꝗͣ intendi aut remitti ñ poss̃ scđm
one decrescunt. Id autẽ ꝓbat᷑ hoc mõ. Unicuiq rei eẽ suũ. neq cres¬
cere neq diminui potest. Uã ꝗ homo ÷. humanitatis suȩ nec crem̃ta
potest nec detrim̃ta suscipere. Nã neq ipse ase plus aut minus hodie
ł quolibet alio tẽpore homo eẽ potest. Nec homo rursus ab alio plus

Expanded text:
st secundum accidens inseparabiles differentiae, neque in substantia insunt nec aliud faciunt, sed tantum, ut superius dictum est, alteratum. e substantiam mon- strant, intendi aut remitti non possunt, qione decrescunt. id autem probatur hoc modo. uni cuique rei esse suum neque crescere neque deminui potest; nam qui homo est, humanitatis suae nec crementa potest nec detrimenta suscipere. nam neque ipse a se plus aut minus hodie uel quolibet alio tempore homo esse potest nec homo rursus ab alio homin
Abbreviated transcription (Latin):
as. intra nom̃ alteratũ facientis inclusit. Mlagis ꝓprias uero. intra aliud
facientis. Hlȩx uero t̃tia diuisio. q̃ ait differentiarũ alias eẽ separabiles.
alias inseparabiles. Unã ꝗdẽ intra uocabulũ facientis alterũ separabilib
differentus ponit. Ceteras uero intra inseparabił differentię̧ uocabulũ
claudit. Una ꝗdẽ ex alteratũ facientib iđ ꝓpria differentia. & reliqua
q̃ aliud facere demonstrata ẽ ac magis ꝓpria. inseparabiles disfferentiȩ
eẽ dicunt᷑. Quarũ ꝗdẽ subdiuisio fit in inseparabilia. Differentiarum.

Expanded text:
as intra nomen alteratum | facientis inclusit, magis proprias uero intra aliud facientis. haec nero tertia diuisio, quae ait dif- ferentiarum alias esse separabiles, alias inseparabil es, unam quidem ex alteratum facientibus separabilibus differentiis adiungit, ceteras uero intra inseparabilis differentiae uocabulum claudit. una quidem ex alteratum facientibus. id est propria differentia, et reliqua quae aliud facere demonstrata est, id est magis propria, inseparabiles differentiae esse dicuntur. quarum subdiuisio fit. inseparabilium differentiarum
Abbreviated transcription (Latin):
de quib: p̃dicant᷑ substantiã sortiunt᷑. Qđ si diffinitio unius cuiꝰq sub¬
stantiȩ ꝓpͥetatẽ deb& ostendere: iure ex alterutro sit descriptio.
inhis quȩ ad se inuicẽ referunt̾. Ergo qm̃ gen̾ speciei gen est &
substantiã suã & uocabulũ genꝰ ab specie sumit: in definitionẽ
qñis speciei nom̃ est ad uocandũ. Qm̃ uͦ species id qđ est sumit
ex genere nom̃ gñis. in speciei descriptione ñ fuit relinquendũ.
Qm̃ a diuerse sunt specierũ qualitates: aliȩ enĩ sunt species quȩ
&. gña ẽẽ possunt. aliae quȩ insola speciei ꝑmanent ꝓpͥetate. neq
innaturã gnũis transeuit: id circo multiplicẽ speciei definitionẽ
dedit dicens. assignant ergo ꝙ sic speciẽ Species ẽ quȩ ponit᷑ sub¬

Expanded text:
de quibus praedicantur, substantiam sortiuntur; quodsi definitio unius cuiusque substantiae proprietatem debet ostendere, iure ex alterutro fit descriptio in his quae inuicem referuntur. ergo quoniam genus speciei genus est et substantiam suam et uocabulum genus ab specie sumit, in definitione generis speciei nomen est aduocandum, quoniam uero species id quod est sumit ex genere, nomen generis in speciei descriptione non fuit relinquendum. quoniam uero diuersae sunt specierum qualitates — aliae enim sunt species, quae et genera esse possunt, aliae, quae in sola speciei | permanent proprietate neque in naturam generis transeunt —, idcirco multiplicem speciei definitionem dedit dicens
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗuł dã numero geniis ẽ. cõmune multorũ cẽ non poterit: Una enĩ ressi
cõmunis ẽ aut partib: cõmunis. & non tota iã cõmunis. sed partes eiꝰ ꝓpͥȩ

Expanded text:
uiddam numero genus est, commune multorum esse non poterit, una enim res si communis est, aut partibus communis est et non iam tota communis, sed partes eius p
Abbreviated transcription (Latin):
sed habebit aliud suꝑ positũ geñ. qđ illã multiplicitatẽ unius sui nominis
uocabulo ẽeludat. Ut enĩ plura animalia qm̃ habent ꝗddã simile eadẽ

Expanded text:
sed habebit aliud super- positum genus, quod illam multiplicitatem unius sui nominis sed habebit aliud super- positum genus, quod illam multiplicitatem unius sui nominis uocabulo includat, ut enim
Abbreviated transcription (Latin):
phitio renuente dissoluere : tam̃ aggrediar. ut nec anxiũ lec¬
lectoris animũ relinquã nec ipse in his q̃ p̃ter seriẽ muneris susceptist̃
ꝓpona post uͦ eundẽ dubitationis nodũ absoluere atq. explicare tepta
Genera & species aut st̃ & subsistunt aut intellectu & sola cogitatione
informant᷑ : sed genera & species eẽ ñ posst̃: ł loc aut̃ exchis intelligit᷑.
Quantȩ cũq enĩ species st̃ in om̃ib geñ uniie᷑ non qđ de eo singulȩ speries
quasi partes aliquas carpant si singulȩ unotẽpore totũ gen̾ habeant:
Quo fit utotũ genꝰ in plurib singulis. un otẽ pore positũ : unu eẽ non possit:
Neq fieri potest : ut cũ in plurib totũ unosit tẽpore: insem& unũ sit nu
mero: Qđ si taẽ. unũ qđdã gen ct̃ non poterit . Quo fit ut om̃ino nihil
ꝗdẽ geñ ac species sed multi pleae neq ununumero: ñ erit ultimũ gen̾

Expanded text:
rphyrio renuente, dissolvere, tamen aggrediar ita ut nec anxium lecrphyrio renuente, dissolvere, tamen aggrediar ita ut nec anxium leclectoris animum relinquam nec ipse in his quae praeter muneris sus- cepti sproponam, post uero eundem dubitationis nodum absoluere atque explicare temptabo. Genera et species aut sunt atque subsistunt aut intellectu et sola cogitatione formantur, sed genera et species esse non possunt, hoc autem ex his intequantaecunque enim sunt species, in omnibus genus unum est, non quod de eo singulae species quasi partes aliquas carpant, sed singulae uno tempore totum genus habeant: quo fit ut totum genus in pluribus singulis uno tempore positum unum esse non possit; neque enim fieri potest ut cum in pluribus totum uno sit tempore, numero, quod si ita est, unum quiddam genus esse non poterit, quo fit ut omnino nihil quidem genus ac species, sed multiplex neque unum numero, non erit ultimum genus,