comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uero e fessor qui incolupnapa¬
gi antiochensis dicitur stetisse: freq̃nt̃ ĩ¬
colis tribuit sanitates. Et qr ut legitur
in eius uite libro nullã unqͣm mulierẽ
post conusionẽ oculis actẽtis inspexit:
postqͣm u̾o columpne editiori se sc̃itate
feruens inuexit. ñ modo extranee muli¬
eri uerũ eciã nec ꝓprie mr̃i seuidendũ
ꝑmisit: et nunc ergo locum ip̃m ab hꝰ
sexus defensat accensu. Nam fecerunt
quandã mułrem indutam fuisse ueste
uirili. ⁊ inbasilicã ingredi uoluisse co¬
lumpne. T̃ractans secum misera agere
posse ꝑindum̃tum qd lat̾e poss altissi¬
mum. ignorans illud apłi. quia deus ñ
ueridetur. Et licet ubi ueniens ad dem¬
neret ultionẽ pessime irrogatã: In cip̃¬

Expanded text:
vero confessor, qui in columna pagi Antiochensis dicitur stetisse, frequenter incolis tribuit sanitates . Et quia, ut legitur in ejus Vitae libro, nullam unquam mulierem post conversionem oculis attentis inspexit; postquam vero columnae editiori se sanctitate fervens invexit, non modo extraneae mulieri, verumetiam nec propriae matri se videndum permisit, et nunc etiam locum ipsum ab hujus sexus defensat accessu. Nam ferunt quamdam mulierem indutam fuisse veste virili, et in basilicam ingredi voluisse columnae. Tractans secum misera agere posse per indumentum quod latere posset Altissimum: ignorans illud Apostoli, quia Deus non irridetur . Ilicet ibi veniens ad temneret ultionem pessime irrogatam. CAP
Abbreviated transcription (Latin):
priscoꝵ uen̾anda memoria Ian̾
mom̃ipotẽtis dei laude uenerabilit̾ sit co¬
lenda. ⁊ eorum honorabił uita ad exem¬
plum fidelium fideliter ꝓferenda. qͥs
tis accepit. Quicquid enim ecclesie ꝓ¬
ficit. ⁊ auditores imbuit eosq ad exẽ¬
plum ꝓuocat bonum: ñ est silendum.
S potius p̾dicand̃. undeait psalmista.
Iusticiã tuam ñ abscondi incorde meo:¬

Expanded text:
priscorum veneranda memoria in omnipotentis Dei laudem venerabiliter est colenda, et eorum honorabilis vita ad exemplum fidelium fideliter est proferendatis accepit? Quicquid enim aecclesiae proficit et auditores imbuit eosque ad exemplum provocat bonum, non est silendum, sed potius praedicandum. Unde ait psalmista: Iusticiam tuam non abscondi in corde meo,
Abbreviated transcription (Latin):
tro nomine antiochꝰ qui ⁊ cogno sabatur
ionathas multa faciens.cum iã amul¬
tis ꝑseq̃retur.⁊ nõ poss se ab ilł abscon¬
dere: quadam die a facie multoꝵ ꝑsec̃¬
tium fugiens. subito ingressus est ĩmo¬
nast̾io. Et amplexatus est columpnã
sc̃i symeonis: atq amarissime cepit p¬
plorare. At ille dixit ei. Quis es ⁊ unde
uenisti hõ: aut qͣre hic ingressus es. At
ille dixit ei. Ego sum ionathas latro. qͥ
sc̃s symeon. T̃alium est regnum celoꝵ¬

Expanded text:
tro quidam de Antiochia, qui nominabatur Jonathas, multa mala faciens, cum a multis persequeretur, nec posset se jam ab illis abscondere, quasi leo a facie multorum persequentium fugiens, subito ingressus est monasterium; et amplexus columnam sancti Simeonis, coepit amarissime flere. At ille dixit ei: Quis es? aut unde venisti homo, aut cur hic introisti? At ille: Ego sum Jonathas latro, qui sanctus Simeon: Talium est regnum coelo
Abbreviated transcription (Latin):
oieum qd̃ in oratione creuerat uidi.
Umptñ de excessu uite euis. ⁊ honore
fun̾is breurtatẽ secutus silere studui.
tonos annos mariens incorporeuixit
iudam puer noĩe prudens qͣuter
fidelib innotesc̾e pro reu̾entia loci
ip̃us ex istimo. Quẽ cum ab infremi¬
sui uiuere desparentciad tumulũ sc̃e uͥ
giis geneuete cum fletu ⁊ genttume¬
delam eius egritudinis ĩplorassẽt᷑ ip̃a
die lapisab eadem ĩ firmitate gen̾atus
ab eodem egressus est: utt̾iusq eum p̃
manus utteq etraxerant. Hic cum
ad sepłchrũ genouefe sanitatẽ sibi red¬
di nocte tota implorass: in crastinũ recep¬

Expanded text:
, qui oratione eius creverat, vidi. Verumtamen de excessu vitae eius et honore funeris, brevitatem secutus, silere studui. tonus annos in corQuidam puer nomine Prudens, qualiter fidelibus innotiscere pro reverentia loci ipsius stimo. Quem cum ab infirmisui vivere disperarent um fletu et gemitu medillam suae egritudines inplorassent, ipsa die lapes ab eadem infirmitate generatos ab eodem egressus est, ulteriusque emn pmanus utraque contraxorunt. Hic cum ad sepulcrum Genuvefe sanitatem sibi reddi nocte tota inplorasset, in crastinum
Abbreviated transcription (Latin):
Iam ⁊ głose memorie clodoueus rex
belloꝵ iure tremendus. crebro ꝑro di¬
lectione sc̃e uirginis in ergastulum
retrusis indulgentiã tribuit: ⁊ ꝓ cri¬
supplicante dimisit. Quin eciã hono¬
ris eius gr̃a basilicã edificare ceꝑat:
q̃ post discessũ eius studio p̃cellẽtissi¬
me crotechildis regine celsum extu¬
lit edificata fastigium. Cuius est por¬
ticus applicata triplex: necñ ⁊ patri¬

Expanded text:
iose memorie Chlodovechus rex bellorum iure tremendus crebro pro dilectione sui in ergastulo retrusis indulgentiam tribuit et pro crisupplicante, dimisit. Quin etiam honoris eius gratia basilicam aedificare coeperat, que post discessum suum studio precellentissimae Chrothechildis regine sue celsum protullit aedificata fastigium. Cui est porticus adplicata triplex, nec non et patri
Abbreviated transcription (Latin):
fili. Pre tristicia ⁊ planctu ad sompnũ
conuersa est. Habitaiit ibitres dies ⁊
tres noctes: ñ cessans dep̾cari eum. Tũc
beatus symeon fundens or̃onem pro illa
ad dñm. reddidit sp̃m. Et colligentes
corpꝰcłm eius adducunt ĩ espectu eius:¬
suscipiat de ingaudio. qm̃ tribulasti¬
⁊ laborasti ꝓ me.⁊ portasti me in utero

Expanded text:
 prae tristitia et planctu in somnum conversa est: habebat autem tres dies et tres noctes, non cessans deprecari eum. Tunc beatus Simeon oravit ad Dominum pro illa, et statim reddidit spiritum. Colligentes vero corpusculum ejus, adduxerunt in conspectu ejussuscipiat te in gaudio, quia tribulata es propter me, et portasti me in utero
Abbreviated transcription (Latin):
uoluerit ĩ regno suo. Et illa ħ̾ audiẽs:
Et solicas crinib: increꝑauit eũ dicẽs.
fili qre hoc fecisti: P̃ro ut̾o qui de por¬
tauit: saciasti me luctu. Pro lactatõe
qua de lactaui: dedisti michi suspiria.
ꝑ osculo quo te osculata sum: dedisti
posiusti michi seuissimas plagas. Et
tantũ locuta est: ut nos omnes fac̾et
suit faciẽ suã in manus suas.⁊ ploraũ
amarissime. et mandauit illi dicens.
di te. tanto dẽpore alienus es ame: Et si¬

Expanded text:
audiens, et solutis crinibus, increpabat eum, dicens: Fili, quare hoc fecisti? pro utero quo te portavi, satiasti me luctu; pro lactatione qua te lactavi, dedisti mihi lacrymas; pro osculo quo te osculata sum, dedisti imposuisti mihi saevissimas plagas. Et tantum locuta est, ut nos omnes faceret suit faciem suam in manus suas, et ploravit amare, mandavitque illi, dicens: di te, in tanto tempore alienum a me, permi
Abbreviated transcription (Latin):
iur beatus sopore deprimitur ĩsuedo:
tandẽ ꝑ discipulũ eansam repperte
gesti. Cursu p̾peti ꝑgens: flammar̃
rogum cum canticis sp̃nalib circu¬
it. Miris modis cum baculo t̾minũ
defigte: ignens collis quẽ nõ trans.¬
gredi queat. Omni ex ꝑte uicinas
ad hentesq domos dum̃ tangerent
ad se reu̾se resinguntur. flãme ĩ unũ
Chaos fuginnt: quocl non transgre¬
di audent. Tripudians pater ad eccle¬
siam remaneat: matutinis horis de¬
bitas ꝑ soluere laudes. Addamus ter¬
cium miracłm simile gestũ. xui.

Expanded text:
vir beatus sopore deprimitur consueto. vir beatus sopore deprimitur consueto. Tandem per discipulum causam reperit gesti, cursu praepeti pergens flammarum rogum cum canticis spiritualibus circuit. Miris modis cum baculo terminum defigit, igneus collis quem non transgredi queat. Omni ex parte vicinas adhaerentes domos dum tangerent, ad se reversae restringuntur flammae in unum, chaos fugiunt quo non transgredi audent. Tripudians Pater ad ecclesiam remeat gaudens, matutinis horis debitas persolvere laudes. 22. Addamus tertium miraculorum simile gestum.
Abbreviated transcription (Latin):
uodam tẽpore quidã de optima¬
tib noĩe theodigisilus uisẽdi
gr̃a ad beatum uenit antistitẽ: dilec¬
nonẽ adhibet qͣm nouerat omnib ĩ¬
ꝑtiri. Et cum ess hyemps nimia:. cõ¬
gerutur pabula igni Ministroꝵ mẽ¬
tes fortasse detente malud: de casu ig¬
nis nemo sollicttus affure. Tandem
ante ruina: ualidas reꝑiunt flãmas
Copiosus ignis: in pauore redliderat
uniu̾sos. Ob difficultatẽ nimiã cur
crucis uexillo: manu sacerdos resis¬
t̾e nititur flãmis. Et mirantib õib
ita flãmarũ globi restincti sunt an¬
deqͣm manum suã dei sacerdos retra¬
heret: ac siaquaru̾ magni flumĩs
impetu. undiq fuissent uallati. Re
feramus nẽpe huic simile gestum.
Afra menia urbis quedam de illus¬
lrib femina. spicis segetũ horreũ re¬
ꝑleuerat magnu. In tẽpesta nocͦte
furtim scelestus ingredidur: igni cõ¬
recꝰto. mox flamine undiq ereciumdãt.
Nec lat̾e quiuit quod luctus õim ma¬
infestat. tumultus merepuit. ubi

Expanded text:
uodam tempore quidam de optimatibus, nomine Theodegisilus, visendi gratia ad beatum venit antistitem. Dilectionem adhibet quam noverat omnibus impertiri; et cum esset hiems, nimia congeruntur pabula igni. Ministrorum mentes fortasse detentae erant in aliud, de casu ignis nemo sollicitus fuit. Tandem ante ruina validas reperiunt flammas: copiosus ignis in pavorem reddiderat universos. Ob difficultatem nimiam cum  Cum crucis vexillo manu sacerdos resistere nititur flammis, et mirantibus omnibus ita flammarum globi extemplo restincti sunt, antequam manum suam Dei servus retraheret, ac si aquarum magni fluminis impetu undique fuissent vallati. 21. Referamus huic simile gestum. Infra moenia urbis quaedam de illustribus femina spicis segetum horreum repleverat magnum. Intempesta nocte furtim scelestus ingreditur, ignique conjecto mox flammae circumdant. Nec latere quivit, quod luctus omnium manifestat: tumultus increpuit, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
muioꝵ ꝑfecte instructus a ꝑsecittori-¬
b captus:⁊ ipse martyrii est remu.¬
neratione ditatus.
cta sunt hec sub aureliano pͥn¬
cipe. palmatio. quadrato. ⁊her¬
mogene p̾sidib sub die sextodeci¬
mo kalendaiꝵ februariarũ. At in¬
uentio sc̃oꝵ corporum geminoꝵ . ł̃

Expanded text:
m perfecte instructus, a persecutoribus captus, et ipse martyrii est remuneratione locupletatus. Acta sunt haec sub Aureliano principe, Palmatio, Quadrato et Hermogene praesidibus, sub die sexta decima Kalendarum Februariarum. Adinventio sanctorum corporum Geminorum, vel
Abbreviated transcription (Latin):
gerie qua dono imꝑatoris e¬
derm obmerita p̾sulis alim aula
repletur ecclesie uirtutũ lampade
choruscante.⁊ si minus ydonei ĩ dig¬
ne possumus eloqui: dam̃ uel ser¬
mone tenui deuode plebis aurib ⁊
tẽptamus inferre: maxime cum
audientiũ sit fructus iuroꝵ gesta
fidelium reuoluere ealamo ꝑ me¬
moria ppłoꝵ. Et licet nichil ege¬
at mortale iustus in latera. euius
nomen celesti iam ꝯtinetur in pa¬
gina. tam̃ fidei succreseunt augm̃¬
ta. dum sc̃oꝵ recentia replicantur
exẽpla: cum ⁊ cohorti xp̃icole pas¬
dor clansus ꝑ adyso terrestri rep̃sen¬
tatur stilo. ⁊ grex exẽplis accitus
ad echera dendat gressum. qͣtinus
iuxta danielis oraculũ. ⁊ doctus pa¬
trom magistio ppłs ut splendorfir
masnti rutilet. ⁊ doctor ut sydera sibi
luce cumulante choruscet: p̾sertim
cum obsui declarationẽ merra ĩ orbe
uasto galliemt̃ uirtutũ crebrã mat̾iã
insigni xp̃i munere ad sacrũ illius cor¬
pus assidinis fons olei redundet rore

Expanded text:
gerie qua dono imperatoris aeterni ob merita praesulis almi aula repletur Ecclesiae, virtutum lampade coruscante, etsi minus idonee digna possumus eloqui, tamen vel sermonem tenuem devotae plebis auribus tentamus inferre, maxime cum audientium sit fructus, virorum gesta fidelium revolvere calamo pro memoria populorum. Et licet nihil egeat mortalium justus littera, cujus nomen coelesti jam continetur in pagina, tamen fidei succrescunt augmenta, dum sanctorum recentia replicantur exempla, cum et cohorti Christicolae pastor clausus paradiso terreno repraesentatur stylo, et grex exemplis accitus ad aethera tendat gressu, quatenus, juxta Danielis oraculum , et doctus patroni magisterio populus ut splendor menti rutilet, et doctor siderea sibi luce cumulata coruscet, praesertim cum ob sui declarationem meriti in orbe vasto Galliae inter virtutum crebram materiem insigni Christi munere ad sacrum illius corpus assidue fons olei redundet rore
Abbreviated transcription (Latin):
clausus ordeatio pane ⁊ lutulẽta aqua
uiuit᷑ alter in eyst̾na uet̾e quã gentili
sermone syri cubbam uocant. quinq c
caritis ꝑ singulos dies sustẽtatur. Hec
ĩcredibilia indebuntur eis: qui ñ cre

Expanded text:
clausus, hordeaceo pane et lutulenta aqua clausus, hordeaceo pane et lutulenta aqua vixit, alter in cisterna 6 veteri quam gentili sermone Syri GUBBAM vocant quinque caricis per singulos dies sustentabatur. Haec igitur incredibilia videbuntur his, qui non cre
Abbreviated transcription (Latin):
ER Idem ergo tẽpus quo taliage¬
bantur: apud inferiorẽ chebaidam
paulus relictus estannoꝵ cireiter sexde¬
Sororis maritus cepit ꝓdere uelle: quẽ
celare debuerat. Non illum uxoris lacͥ
olescens intellexit: ad montiũ deserta
latur. necessitatẽ uertit inuoluntatẽ. Ac
montẽ ad cuuis radices haud grandis
spelunca lapide claudebatur. Quo remo¬
do ut est cupiditas hoĩm auidnus occul¬
patulis diffusa ramis uetus palmacon¬
texerat: fontẽ lucidissimũ ostendens
scabre. incudes. ⁊ mallei quib peciinia
signatuiꝰ uisebantur. Hunc locum egyp¬
dioꝵ litt̾e ferunt furtiue monete offi¬
cinã fuisse. ea tẽpestate qua cleopatre
iunctus antonius est.
Gitur adamato qiͣ a deo sibi offerreur
ħitaclo: omnẽ ibidem orationib. ⁊ soli¬
tudine duxit etatĩ. Cybum ⁊ uestim̃tũ
palma p̃bebat. Quod necui impossibi¬
le iideatur: iħ̃m testor isc̃os angelos e¬
uis. in ea ꝑdeheremi q̃ iuxta sẏriam sar¬
racenis uingrturt luidisse memonachos

Expanded text:
er idem ergo tempus quo talia gerebantur apud inferiorem Thebaidam,Paulus relictus est annorum circiter sexdesororis maritus cepit prodere velle, quem celare debuerat. Non illum uxoris lacryolescens intellexit, ad montium deserta latur. necessitatem in voluntatem vertit, ac montem, ad cujus radices haud grandis spelunca, lapide claudebatur. Quo remoto ut est cupiditas hominum occulpatulis diffusa ramis vetus palma contexerat, fontem lucidissimum ostendens:scabrae jam incudes et mallei, quibus pecunia signatur, visebantur. Hunc locum Aegyptiorum litterae ferunt, furtivam monetae officinam fuisse, ea tempestate qua Cleopatrae junctus est Antonius. 6. Igitur adamato quasi quod a Deo sibi offerretur habitaculo, omnem ibidem in orationibus, et solitudine duxit aetatem. Cibum et vestimentum ei palma praebebat. Quod ne cui impossibile videatur, Jesum testor et sanctos angelos ejus in ea eremi parte, quae juxta Syriam Saracenis jungitur, et vidisse me monachos,
Abbreviated transcription (Latin):
tuit. eas ẜsc̃a cenobia cõm̃dauit: et ut
ꝓ ea exorarent eip̾cepit. Eciã ad romam
usq ad beati petri ⁊ pauli basilicas. uł
ad rom̃ses pauꝑes plura ac larga sepiꝰ
direxit munera. Erat enim ens sc̃a de¬
uotio. ut in monast̾io qd p̃diximus re¬
ligiosarũ feminaꝵe hoc est rn kala ꝙ ip¬
sa edificauit conu̾sari deberet. Nam ⁊
franti ꝓ eius amore hoc maxime dilata¬
bant. nec fieri ꝑmittebant: nisi cõmotõ
ruinã. Et exinde orta intentione dum
ip̃m cõtra enis uoluritatẽ interfecer̃t.
metuẽtes ne hoc ip̃a domna cõtra eos
grauit̃ ferret. ac uindicare ip̃am causã
ueslet: ꝑmiserunt eam suoito ꝑgere
ad ip̃m monast̾ium. Et fortasse dubiũ
ñ est ꝙ ip̃i prineipes dunc illud nõ bo¬
no anumo ꝑmisissent. S ip̃a domna d̾i
uoluntatẽ consid̾ans. ut hoc ñ tam eoꝵ

Expanded text:
tuit, eas per sancta coenobia commendavit, et ut tuit, eas per sancta coenobia commendavit, et ut pro ea exorarent eis praecepit. Etiam ad Romam usque ad beati Petri et Pauli basilicas, vel ad Romenses pauperes plura ac larga saepius direxit munera. 10. Erat enim ejus sancta devotio, ut in monasterio quod praediximus religiosarum feminarum, hoc est in Kala quod ipsa aedificavit, conversari deberet. Nam et Franci pro ejus amore hoc maxime dilatabant, nec fieri permittebant, nisi commotio ruinam. Et exinde orta intentione dum ipsum contra ejus voluntatem interfecerunt, metuentes ne hoc ipsa domna contra eos graviter ferret, ac vindicare ipsam causam vellet, permiserunt eam subito pergere ad ipsum monasterium. Et fortasse dubium non est quin ipsi principes tunc illud in bono animo permisissent. Sed ipsa domna Dei voluntatem consi
Abbreviated transcription (Latin):
siet̾rce enim ñ debemus qd̾ persem¬
ores basilicas sc̃oꝵ domni dyoni¬
sii. ⁊ domni g̾mani. ⁊ domni medardi.
⁊ sc̃i petri. uł domni anian. seu sancti
marani. uł ubicũq eius ꝓtineit no¬
ticia pontificib seu abbatib suadendo
loca consistẽtes uiuere deberent. Et ut hoc
libent̾ acquiesc̃ent in pͥuilegio eis fir¬
mare iussit uł ⁊̃ emunitates cõcessit. ut
melus eis delectaret ꝓ rege ⁊ pace sũmi
regis xp̃i clem̃tiam ex orare. Et illud cõ¬
memorandũ est. quia ad mercedis eius
cumulum ꝑtinet. qd̃ captinos hoĩes xͥca¬
nos ire ꝓhibuit. Dadas q p̾ceptiones ꝑ
singłas regiones. ut nulłs in regno fiã¬
corum capdiuũ hoĩem xp̃ianum penitꝰ
transmitceret. Sed magis ⁊ ip̃a dato p̾¬
cio captiuos plurimos redimere prece¬
pit: slib̾os relaxauit. Et alios ex ip̃is in
monast̾ia intromisit.⁊ p̾cipne de gẽte
sua uiros ⁊ puellas qͣm plures denutri¬
tas secum. Quantas enim atrahere po¬

Expanded text:
ire enim non debemus quod per seniores basilicas sanctorum domni Dionysii et domni Germani, et domni Medardi et sancti Petri, vel domni Anniani seu sancti Martini, vel ubicunque ejus pertinxerit notitia, pontificibus seu abbatibus suadendoloca consistentes vivere deberent. Et ut hoc libenter acquiescerent, in privilegio eis firmare jussit, vel etiam immunitates concessit, ut melius eis delectaret pro rege et pace summi regis Christi clementiam exorare. Et illud commemorandum est, quia ad mercedis ejus cumulum pertinet, quod captivos homines Christianos ire prohibuit; datasque praeceptiones per singulas regiones, ut nullus in regno Francorum captivum hominem Christianum penitus transmitteret. Sed magis et ipsa dato pretio captivos plurimos redimere praecepit, et liberos relaxavit, et alios ex ipsis in monasteria intromisit, et praecipue de gente sua viros et puellas quamplures denutritas secum. Quantas enim attrahere po
Abbreviated transcription (Latin):
eam habuissent susceptã. ł⁊̃ probonis
mala ei repensarent. S ⁊ hoo conferens
cũ sacerdotib ciciseis clemender cunc¬
ta indulsit: ⁊ ut ip̃i ei illam cordis cõm¬
motionẽ indulg̾ent supplicauit. Et ip¬
sa pax int̾ ip̃os dño largiente plenis.¬
sime restituta est. Ip̃a uero puissimo af¬
fectu diligebat sorores ut ꝓprias filias

Expanded text:
ent susceptam, vel etiam pro bonis mala ei repensarent. Sed et hoc conferens cum sacerdotibus citius eis clementer cuncta indulsit, et ut ipsi ei illam cordis commotionem indulgerent supplicavit. Et ipsa pax inter ipsos, Domino largiente, plenissime restituta est. 11. Ipsa vero piissimo affectu diligebat sorores
Abbreviated transcription (Latin):
inp̾fato magnilocensi monast̾io cͣc
easdem hereses edida extat epła. que
forsitanaut nunc aut futuro intẽpore
necessario erit ꝓdenda. quia sicut ex
parte iam cernimus ante aduentum
horribił antixp̃i multe hereses emer¬
gendo habent procedere. Due ut are
sca scriptura gentes ante eum dimi¬
cature pugnabunt: idest gog. ⁊ magog
Nam geg. ⁊ mageg ut beatus ieronimꝰ
int̾p̾tatus est non speciałr gentes his
nominib denotãtur: s gog inquit
c⁊ magog int̾ptantur tectum ł detectũ¬
signantur. eo qd̃ eorum nequicie que
nunc u̾sutia uł fraude deguntur. in ad¬
⁊ fidelb erit głosa ⁊ sempit̾na ꝓ fide
constantia. ita ⁊ illi et̾nis trudentur
gehenne supplicuis pro tanta controu̾̃¬
sia atq ꝑfidia. Hec ideo supra retuli¬
mus quia hiis dẽporib forsitan sĩpli¬
tiorib fr̾ib contra uentura mala ꝓfi¬
cunt ad cautelã. prudentib u̾o pressã¬
tiora consistunt. S iam nunc redeam

Expanded text:
in praefato Magnilocensi monasterio contra in praefato Magnilocensi monasterio contra easdem heresis edita extat epistola, qui forsitan aut nunc aut futuro in tempore necessario erit prodenda, quia, sicut ex partae iam cernimus, ante adventum orribilis Antichristi multi hereses emergendo habent procedere. Duae, ut ait sancta Scriptura, gentes ante eum dimicaturae pugnabunt, id est Gog et Magog. Nam Gog et Magog, ut beatus Hieronimus interpretatus est, non specialiter gentes his nominibus denotantur, sed Gog, inquit, et Magog interpretantur tectum vel de tectudesignantur, eo quod eorum nequitiae, que nunc versutia vel fraude teguntur, in adet fidelibus erit gloriosa sempiterna pro fide constantia, ita et illi aeternis trudentur gehennae suppliciis pro tanta controversia atque perfidia. Haec ideo supra retulimus, quia his temporibus forsitan simplicioribus fratribus contra Ventura mala proficiunt ad cautelam; prudentioribus vero praestantiora consistunt. Sed iam nunc redeamu
Abbreviated transcription (Latin):
uariaq pictura suꝑficies nitet. Arbo¬
ribq generis duu̾si suo in tẽpore poma
magnitudine iurge dependent. Uite
frondes detecta ueluti serte ꝑticule.
aut densissime manerit. O dora lilia
cum rosis rubentib canderce. necnon
⁊ reliqui florum aurea luce splẽdent.
unde tibi gr̃as omĩps pater quẽ tnũ¬
cum filio paraelitoq sp̃u sc̃o unius sb̃¬
stantie. essentieq fatemur: patrũ nice¬
nensis confilii secuti decreta. Repudi¬
amus õim heresum nemus. falsaq
cõm̃ta. qui hec utilitati nr̃e ꝓ alump¬
ni facimus pena solari tartis non de¬
sinis bonis. Quem suꝑus p̾ fatũ locũ
dutum genesius nobilissimus ponti¬
sex cenobium in ꝓpria constituit gle¬
ba. atq uirum uenerabilẽ euodium
insitaut patrẽ.
o in dempore nouiciana heresis
ꝑ incuriã uł ignorantiã huius
auerne se emerserat urbi. seu nonini¬
am incontinẽtia frugalidatis. indigne
atq improbe comparuit. Qua dere

Expanded text:
variaque pictura superficies nitet. Arbovariaque pictura superficies nitet. Arboribusque generis diversi suo in tempore pomae magnitudine virgae dependent; vitae frondes detecta veluti serta perticulae aut densissimae manent. Odora liliae cum rosis rubentibus candent nec non et reliquae florum aurea luce resplendent. Unde tibi gratias, omnipotens pater, quem trcum filio paraclitoque Spiritu sancto unius substantiae essentiaeque fatemur! Patrum Nicenensis concilii secuti decreta, repudiamus omnium heresum nemus falsaque commenta; qui hec utilitatis nostrae pro alumni facimus poena, solari tantis non desinis bonis. Quem superius praefatum locum dudum Genesius nobilissimus pontifex coenobium in propria constituit gleba atque virum venerabilem Evodium instituit patrem. 17. Eo in tempore Novatiana heresis per incuriam vel ignorantiam huius Arvernae se emerserat urbi, seu Ioviniani incontinentia frugalitatis indigne atque improbe conparuit. Qua de re
Abbreviated transcription (Latin):
tib densis. Amena iurent rigante am¬
ne florida erga ortulum cenobu pͣta:
patetq largum ab austro adicum tri¬
plici ualuarũ itinere clauditur limes.
uibare ꝑlustrante splendent sanctorũ
mrͣm aule. Insignis micat sc̃e semper
uirginis deiq genitricis marie atq cel¬
sior eminet turris. P entagono qua¬
drangulo emergio fulchro: supragͣ¬
diens ceterit p̾minet una. Quater se¬
na centra decora. inferiuis suꝑuis con¬
nexa surgunt. celsaq fastigia micant
Apłorum aula ñ minus interea sulg
Quasi nota trigona sc̃orum altaria
nitent. Centra hinic in deq geminata
conectunt columpne priscorum scul¬
te fulgretidine emergere more. elate
mire camere. tigna laquariis affixa
consistunt. Necnon ⁊ domoꝵ candido
decore. rutilant muri urbis. modo ĩt̾
nemora pomarii sistunt. In fra biqͣdꝵ
claustra gemina munitione. exeb̃sq
arcuum macherie foraminib mariẽt
Columpnar̃ capitib sculpta de pictis

Expanded text:
tibus densis, amenia virent, rigante amtibus densis, amenia virent, rigante amne, florida erga ortulum cenobii prata patentque largum ab austro aditum; triplici valvarum itenere clauditur limes. Iubare perlustrante, splendent sanctorum martyrum aulae. Insignis micat sanctae semper virginis Deique genitricis Mariae, atque celsior eminet turris pentacona, quadriangulo emergeret fulchro: supragradiens ceteris, prominet una. Quater sena centra decora, inferius superius conexa, surgent celsaque fastigia micant. Apostolorum aula non minus interea fulget, quasi nota trigona, sanctorum altaria nitent; centra hinc indeque geminata conectunt columnae priscorum sculptae, a fulgretine emergere more elatae mire camerae. Tigna laqueariis affixa consistunt necnon et domorum candido decore rutilant muri urbis modo; inter nemorosa pomerii sistunt infra biquadrum claustra gemina munitione crebrisque arcuum macheriae foraminibus manent; columnarum capitibus sculpta depictis
Abbreviated transcription (Latin):
id est ad britannuum rus regressa est.
uirum industriũ. atq excellẽtissi¬
mum ingenioq sagacissimum genea¬
logieq nobił apice elarum nodo bertu
pẽtiit: ut sibi successor plebisq sibi cõ¬
misse existeret rector atq patrie tutor
suo robore deo iuuante constant̾ mane¬
ret. Qua de re ad pͥncipẽ regni lignos
tali oꝑe cum plebis ecclesieq ꝯuenien¬
tia. dirigit oratores: idest caurtinum ar¬
chileuidee mintstrũ nec ñ reliquos eiꝰ
dignos tali opere itinere comites apta¬
uit. Q cum sue petitionis effestu ad ui¬
xum dei reg̾ssi: eum magno cũ fauore
cunctorum. sc̃s sacerdos sue cathedre so¬
bio sublimante¬
¶is ita ꝑactis: uir dm̃ in magnilo¬
censi cenobio sub scõ habitu atq
cultu sicut semꝑ optau̾at aliqͣntũ tem¬
poris deguit. Qui locus tam remotus.
aptusq sc̃e sophie apparet:. ut ões eum
sui nominis auctorem affirment. Nam
omni exꝑte collium tuitione munitus
nemorib obumbratur: comis fronden¬

Expanded text:
id est ad Britanicum rus regressa est. sanctum Dei virum industrium atque excellentissimum ingenioque sagacissimum genealogiaeque nobilem, apice clarum Nordobertum petiit, ut sibi successor plebique sibi commissae existeret rector atque patriae tutor suo robore, Deo iuvante, constanter maneret. Qua de re ad principem regni dignos tali opere cum plebis aecclesiaeque convenientia dirigit oratores, id est Cautinum archileviticae ministrum necnon reliquos eius dignos itinere comites aptavit. Qui cum suae petitionis effectu ad virum Dei regressi, eum magno cum favore cunctorum sanctus sacerdos suae cathedrae solio sublimais ita peractis, vir Domini Magnilocensis coenobio sub sancto abitu atque cultu, sicut semper optaverat, aliquantum temporis deguit. Qui locus iam remotus aptusque sanctae sophiae apparet, ut omnes eum sui nominis auctorem adfirmant. Nam omni ex parte collium tuicione munitus, nemoribus obumbratur; comis fronden
Abbreviated transcription (Latin):
catio legis in nobis cõpleretr qui ñ
scd̃m carnem ambulamus sed scd̃m
sp̃m. Sed neq antonio securitatẽ de
dit unus triumphus: nec dyaboli se¬
mel fraste defecere uires. Nam. ⁊ iste
ut leo rugiens querebat aditum ꝑ quẽ
poss irrumꝑeꝰ. ⁊ille scripturarum
doctus eloquio. multas esse demonũ
captiones sollerti ꝓpositũ labore serna¬
bat: ꝯsiderans quia poss sathanas ĩ car¬
Ideirco magis ac magis subiugabat c¬
corpus suum. ne uictor alioꝵ m aliis
uinceretur. Disponens igitur durio¬
ris se uite lege ꝯstringere. cum omes
infatigabilem adolescẽtis mirarẽtur
instantiã. sc̃m tolanter ferebat laborẽ
quia uoluntarie serutatis iocum in
dei oꝑe studium. ꝯsuetudinẽ innatu¬
ram uert̾at.
Nedie aut̃ ⁊ iugiliaru in tantũ pati¬
ens erat: ut credulitatẽ uirib uinc̾et
p̾erno ctabat in oratione sepissime.
e debat semel indie post solis occasum
Nõ num qͣm bidui triduiq sic ꝑman¬

Expanded text:
catio legis in nobis compleretur, qui non catio legis in nobis compleretur, qui non secundum carnem ambulamus, sed secundum spiritum . Sed neque Antonio securitatem dedit hic unus triumphus, nec diabolo semel fractae defecere vires. Nam et iste, ut leo rugiens , quaerebat aditum per quem posset irrumpere; et ille Scripturarum doctus eloquio, multas esse daemonum captiones , solerti propositum labore servabat; considerans quia posset Satanas in car commovere. Idcirco magis ac magis subjugabat corpus suum, ne victor aliorum, in aliis vinceretur . Disponens igitur duriori se vitae lege constringere, cum omnes infatigabilem adolescentis mirarentur instantiam, sanctum toleranter ferebat laborem, quia voluntariae servitutis longum in Dei opere studium, consuetudinem in naturam verterat.nediae autem et vigiliarum in tantum patiens erat, ut incredulitatem viribus vinceret. Pernoctabat in oratione saepissime, edebat semel in die post solis occasum, nonnunquam biduo triduoque sic perman
Abbreviated transcription (Latin):
d postremum cum nec hoc argu¬
mento destruere poss antoniu
draco teterrimus. s uideret se sẽper
ab eius cogitationib pelli. sed̃m qd̾
scriptũ ẽ stridens dentib ⁊ eiulans. qͣ¬
er horridꝰ atq niger ad eius se genua
ꝓuoluens humana uoce deflebat dicẽs
Multos seduxi: plurimos decepi. Nẽ
aut̃ aut a cet̾is scĩs. ita ⁊ tuo su labore
suꝑatus. Quẽ cum interrogass anto¬
mus quis nam ess qui talia loq̃ret᷑.
fornicationis uocor. Quantos pudi¬
ce uiuere disponẽtes fefelli: quot denu¬
iter meipientes ad sortes pristinas redi¬
re ꝑsuasi. Ego sum p̃p̃ quem ꝓpħ̾a laꝑ¬
sos inerepat dicens. Spu fornicat̃onis
illi fuerant supplantati. Ego sum qͥ
hoc xp̃i miles audisset gr̃as agens deo
⁊ largiori adu̾sus inimicũ ꝯfortatus
audacia ait. Multũ ergo despicabilis
Nulla michi iam de te cura est. Dominꝰ
michi auxiliator est: et ego exultabo
mouirtus in antonio saluatoris qui
peccatũ in carne ꝯdẽpnauit. ut iustifi¬

Expanded text:
 Postremo cum nec hoc argumento destruere posset Antonium draco teterrimus, et videret se semper ab ejus cogitationibus repelli, secundum quod scriptum est , stridens dentibus et ejulans, quer horridus atque niger, ad ejus se genua provolvens, humana voce flebat, dicens: Multos seduxi, plurimos decepi; nunc autem ut a caeteris sanctis, ita et tuo sum labore superatus. Quem cum interrogaret Antonius quisnam fornicationis vocor. Quantos pudice vivere disponentes fefelli! quot tenuiter incipientes, ad sordes pristinas redire persuasi! Ego sum, propter quem propheta lapsos increpat, dicens: Spiritu fornicationis illi fuerant supplantati. Ego sum quihoc Christi miles audisset, gratias agens Deo, et largiore adversus inimicum confortatus audacia, ait: Multum ergo despicabilis,Nulla mihi jam de te cura est. Dominus mihi adjutor est, et ego exsultabo mo virtus in Antonio Salvatoris: qui peccatum in carne condemnavit, 38 ut justifi
Abbreviated transcription (Latin):
rigida membra trahere nititur. Ag¬
nitoq exantma: beato pontisici nũ¬
tiat. Rursum ille derre prostratus ĩ¬
gemuit: fundit p̃ces: diu in suspi¬
riis remanet. Eleuato uidelicet ca¬
pite: suꝑ exanimis ossa calidã iu¬
bet fundere aquã. Interea dei sacer¬
dos sine uttinissione ꝓ eodẽ tunso pet¬
tore dn̾m postulabat. Ceꝑunt defũc¬
si membra moueri paulatim: ⁊ fa¬
mulantia usib mofficiũ pristinu
ossa redire. Et licet tenuis in oratiõe
durante beato. post pedes eins euol¬
utair: ⁊ tacto uestigio. pristimi col¬
legit robur: afamĩs ꝑnicie tutus.¬
hodie creditur suꝑẽe. Et enim dem¬
pore multo apud nos cõmoratus est
deinceps. Nõdum tẽpore multo emñ

Expanded text:
rigida membra retrahere nititur agrigida membra retrahere nititur agnitoque exanimi beato pontifici nuntiat. Rursum ille terrae prostratus ingemuit, fundit preces, diu in suspiriis permanet, elevatoque capite super exanimis ossa, calidam jubet perfundi aquam. Interea Dei sacerdos sine intermissione pro eodem, tunso pectore, Dominum postulabat. Coeperunt defuncti membra se movere paulatim, et famulantia usibus in officium pristinum ossa redire. Et licet tenuis, in oratione durante beato, post ad pedes ejus evolvitur, et tacto vestigio pristinum collegit robur. Sic a famis pernicie hodie creditur superesse: etenim tempore multo apud nos commoratus est deinceps. 18. Nondum temporibus multis em
Abbreviated transcription (Latin):
q illuc occupationib uariis tene¬
tur: paulo inddulgẽtius hab̾e ĩ opem
cepit. Qui frigore mediaq simul cõ¬
sumptus: in fornacẽ se balnearũ ĩec̃.
Et cum sp̃u demu membra iam fessa
trahere nequiss. tandẽ exanimatus
interiit. Percunctatis omnib aliqñ
minist̾ cuncta penetrans. ⁊ nus quã
indicia de puero reꝑiens: antistes
beatus aministro reposers cõmenda¬
tum. At ille enis genib obuolutus:
eum ꝑdidisse fadetur. protimis iuir
beatus ingreditur cellulã: ꝓst̾nit᷑
terre fundit ureres flecus. geminat¬
alta. alta suspiria. dñm supplitat ihx¬
sum: ut tande suis obtutib reddere¬
tur. In dantũ enim dure acceꝑat que
audierat. tales q fletus cum uocib
emitat quasi ꝓprium facinus lugẽs:
ac si ante tribunal et̾m iudicis ani¬
ma defuncti de eius manib require¬
tur. Int̾ea cui officiũ erat ad fornacẽ
ꝓperat suecendendã. ⁊ reꝑto cadau̾e

Expanded text:
que illuc occupationibus variis tenereque illuc occupationibus variis teneretur, paulo indiligentius habere inopem coepit. Qui frigore inediaque consumptus, in fornacem se balnearum injecit, et cum spiritu tenui membra jam fessa trahere nequivisset, tandem exanimatus interiit. Percunctatisque omnibus aliquando minister, cuncta penetrat, et nusquam indicia de puero reperit. Sed antistes beatus a ministro reposcit commendatum. At ille ejus genibus obvolutus, eum se perdidisse fatetur. Protinus vir beatus ingreditur cellulam, prosternitur terrae, fundit uberes fletus, geminat alta suspiria, Dominum supplicat Jesum, ut suis obtutibus redderetur. Intantum enim dure acceperat quae audierat, talesque fletus cum vocibus emittebat, quasi proprium facinus lugens, ac si jam ante tribunal aeterni Judicis anima defuncti de ejus manibus requireretur. Interea is cujus officium erat, ad fornacem properat succendendam et reperto cadavere
Abbreviated transcription (Latin):
tur ita ad heserae lingue. ut sermo
formatus nũquam de ore eius fins¬
set ꝓlatus. ante pedes beati iuri ex¬
posuit causam innotuit omnem.
At ille humano miseratus affec¬
tu. eum gemitu ⁊ suspiriis oculos
xp̃m qui est suꝑ omnia deus tota
fide fusis lacrimis inuocat. Et ora¬
tione p̾missa. linguam pi̾u ꝯtrec¬
taiit: ⁊ signũ ei crucis imp̾sste. Ili¬
co lingua resoluitur: et uariis smo¬
num responsionib usq hodie mira¬
biliter loquitur. preclaris gloriosis¬
q signis stupenda succedunt. Lc .xi.
o tẽpore quo mortisera fames¬
ut pote omnes ꝓuincias depo¬
pulata siuissz. puer quidam fame
b mortuus genib sc̃i sp̃u denui nol¬
uitur: ⁊ ut sui miseretur exorat. cui
miseratus iuir pietate plenus. res¬
piciens ad eum qui p̾erde domu:
hunc inquit sũmo scudro sub testi¬
monio xp̃i tibi com̃do. Tumille si¬
cut p̾cipiebat. ad hibitiresi se dili¬
gẽtiam pollicetur. Et dum huc at¬

Expanded text:
turi ita adhaeserat lingua, ut sermo turi ita adhaeserat lingua, ut sermo formatus nunquam de ore ejus fuisset prolatus, ante pedes beati viri exposuit, causam innotuit omnem. At ille, humano miseratus affectu, cum gemitu et suspiriis oculos Christum qui est super omnia Deus, tota fide fusis lacrymis invocans, et, oratione praemissa, linguam pueri contrectavit, et signum ei crucis impressit. Illico lingua resolvitur, et variis sermonum responsis usque hodie mirabiliter loquitur. Praeclaris gloriosisque signis stupenda miracula succedunt. 17. o tempore quo mortifera famesut pote omnes provincias populata est, puer quidam fame praemortuus, genibus sancti spiritu tenui provolvitur, et ut sui misereretur, exorat. Cujus misertus vir pietate plenus, respiciens ad eum qui praeerat domui: Hunc, inquit, summo studio sub testimonio Christi tibi commendo. Tum ille sicut praecipiebat adhibiturum se diligentiam pollicetur: et dum huc at
Abbreviated transcription (Latin):
retur. ac doceret eos ꝑbaptismũ hab̾e
peccatoꝵ remissione.⁊ nõ aliter pos
se eos intͣre in regnũ dei: quasi ueri
solis in eorum cordaresplendissent
radii. obstupescẽtes ac reuelata fatie
dei gloriã intuẽtes antiquos penitẽ¬
tes errores. fideli cum confessione ne¬
niẽtes ab ip̃o pontifice baptizati sũt.
Diuino igtar munere bellator egre¬
gius p̾dam inimico abstraxit: auc¬
tori restrauit. De penetrabilib cordis
xp̃i amore infidelidatis maculã expu
Reue ⁊ enim post tẽpus. tanta in
eum uirtutum gr̃a augebatur.
re non mimis ꝑ eum signa quã du¬
dum ꝑ apłos fierent. Nam cu paulo
suꝑius diximus qd̾ demones uerbo
fugaret ⁊ egros oratione curaret:
addidit deus nr̃ magnificari in sc̃m
suum ita ut inprocessu dẽporis cecis
iisum. surdis auditũ. locutionẽ red¬
deret mutis. uitã mortuis. mancis
unthoaldus quidam filiũ suũ
annoꝵ circiter decẽ. euiꝰ gite¬

Expanded text:
retur, ac doceret eos per baptismum habere retur, ac doceret eos per baptismum habere peccatorum remissionem, et non aliter eos posse intrare in regnum Dei; quasi veri solis in eorum corda resplenduissent radii, obstupescentes, ac revelata facie Dei gloriam contuentes, antiquos poenitentes errores, fideli cum confessione venientes, ab ipso pontifice baptizati sunt. Divino igitur munere bellator egregius praedam inimico abstraxit, Auctori restituit, de penetralibus cordis Christi amore infidelitatis maculam expulreve etenim post tempus tanta in eo virtutum gratia augebatur, ut non minus per eum signa quam dudum per apostolos fierent. Nam cum paulo superius dixerimus quod daemones verbo fugaret et aegros oratione curaret, addidit Deus noster magnificari in sancto suo, ita ut in processu temporis caecis visum, surdis auditum, locutionem redderet mutis, vitam mortuis, mancis unthoaldus quidam filium suum annorum circiter decem, cujus gut
Abbreviated transcription (Latin):
parum aliquid somni necessitas natu¬
ralis exig̾et: hunc ñ supra stratus mol¬
liciẽ qua numquã uti consueuerat:
superficiẽ. Uenerabił uir. ⁊ deo dignus
cum ess in omnib puritate uite ⁊ aĩe¬
uite uirtutib clarus. ñ magni pende¬
bat sermonis ornatũ: scilieet quia ĩ eo
erat anima diuinis ornata nirtutib.
xp̃o fuerat concessa. Augens cotidie
p̾dicationẽ uerbi dei ⁊ salutaria semi¬
na regni celorũ per omnẽ derrã latius
serens: mox quidẽ intantũ ad emen¬
dandũ ppł̃m iudeoꝵ uetustis infectum
uenenis ꝓfecte: ut qͣi nouellã lucem
u̾itatis sibi aspicere uid̾entur. Et cum
religionis doctor multa quidem u̾bis.
plura tam̃ doceret exẽplis: nec uid̾ent
ab eo discipuli imperari quod ñ prius
ipse feciss: nullum sine mora absq b
baptismi gr̃a in urbe sibi celitus tradi¬
da iuudeum habitare ꝑmiste. Nam cũ
ꝓ eorum comisione dñm iugroer p̾ea¬

Expanded text:
parum aliquid somni necessitas natuparum aliquid somni necessitas naturalis exigeret, hunc non supra strati mollitiem, qua nunquam uti consueverat, superficiem. Vir venerabilis et Deo dignus, cum esset in omnibus puritate vitae et animae virtutibus clarus, non magnipendebat sermonis ornatum, scilicet quia in eo erat anima divinis ornata virtutibus, Christo fuerat concessa, augens quotidie praedicationem verbi Dei, et salutaria semina regni coelorum per omnem terram latius serens. 14. Mox quidem intantum ad emendandum populum Judaeorum vetustis infectum venenis profecit, ut quasi novellam lucem veritatis sibi aspicere viderentur. Et cum religionis doctor multa quidem verbis, plura tamen doceret exemplis, nec viderent ab eo discipulis imperari quod non prius ipse fecerit, nullum sine mora absque baptismi gratia in urbe sibi coelitus tradita Judaeum habitare permisit. Nam cum pro eorum conversione Dominum jugiter preca
Abbreviated transcription (Latin):
racłoꝵ signis ⁊ uirtutũ gr̃a ess decore
simili fultus. Et illud mulier głosa
ad uiri memoriã reuocabat: quo labo¬
re ⁊ oratione sua eum paulo ante cles
mortis traxerat p̾cipitio. Tandẽ sceles¬
tundulgentia princeps altins traxre
osilium. eupiditatis rep̾sso ueneno.
spretis maloꝵ suasionib. sine dilatio¬
ne iussie impleri qd̃ diuine fuerat ꝓ¬
uidentie. Et ita dño ꝓcurante. episco¬
palis apicis emeruit prime aquitan¬
me sedem. Dei ⁊ enim affute nolun¬
tatis auxiliũ ut diu̾santes se int̾ se po¬
pulic⁊ animos dissidentes ad amor ẽ
succubuit non honori. fc̃s ẽ deniq om̃ib
omnia:. ñ querens q̃ sibi utilia esserit S
qõ multis ut salui fierent. Et subito ue¬
lut lampadẽ quandã. sacerdotẽ suum
dñs accend̾e ꝓperat. Integre et enm uir
beatus tradidit semet ip̃m in abstinẽ¬
tia plurima. in ieiuniis indesinentib
inuigiliis pene ugib:. ita ut siquando

Expanded text:
raculorum signis et virtutum gratia, esset decore raculorum signis et virtutum gratia, esset decore simili fultus. Et illud mulier gloriosa ad viri memoriam revocabat, quo labore, oratione sua eum paulo ante de mortis traxerat praecipitio. Tandem coelesti indulgentia princeps altius ore traxit consilium, cupiditatisque represso veneno, spretis malorum suasionibus, sine dilatione jussit impleri quod divinae fuerat identiae. Et ita Domino procurante episcopalis apicis meruit primam Aquitaniae sedem. Dei enim fuit voluntatis, ut diversantes inter se populos et animos dissidentes ad amorem pus, oneri succubuit non honori; factus est denique omnia omnibus, non quaerens quae sibi utilia essent, sed quae multis, ut salvi fierent. Et subito velut lampadem quamdam sacerdotem suum Dominus accendere properat. Integre etenim vir beatus tradidit semetipsum in abstinentia plurima, jejuniis indesinentibus, in vigiliis pene jugibus; ita ut si quando
Abbreviated transcription (Latin):
paulo suꝑus fecunus m̃tionẽ. gło¬
so excessũ migrartoad dominũ. Et
cum uniu̾sus ecclesie ppłs pro ep̃o eli¬
gendo dueniss in unum. atq alius
de alio ut fieri solet intalib cõcla
de pͥoiorib consensũ p̾berent. et ꝑ
mortalẽ ꝓternumq prefectũ cum
infmitis ponderib auri argentiq
relationis intulissent regi ꝯsensũ
nis sectã scelestẽ grãm contra ius fasq¬
tur. noli timere pusillus grex. quia cõ¬
placuit patriur̃o dare uobis regnum.
ab imortali xp̃o deo q ꝑfecto beatum in¬
rum sibi poscerent sacerdotẽ fore: nicħo¬
minus tenuẽ cum paucis uerbis lega¬
tionis formulã mittunt: et ꝑ unum
bus patefunt. Cũq is ire sol plerũq
humane cupiditatis ueneno infectꝰ
ad copiosã illatã pecuniã ammum
haberet inflexum: uxor eius amore
succensa diuino. uirum suũ mone¬
bat dignũ iustũq clamitans fore
post talis tantiq uiri excessum hunc
sue p̾mitt̾e sedi. qui par merito acmi¬

Expanded text:
paulo superius fecimus mentionem glorioso excessu migraret ad Dominum. Et cum universus Ecclesiae populus pro episcopo eligendo convenisset in unum, atque alius de alio ut fieri solet cum talibus  Alde primoribus consensum praeberent, et per mortalem protervumque praefectum cum infinitis ponderibus auri argentique relationes intulissent regis ad consnis sectam, coelestem gratiam contra jus fasqtur: Nolite timere, pusillus grex, quia complacuit Patri vestro dare vobis regnum ab immortali Christo Deoque perfecto, beatum virum sibi poscerent sacerdotem fore; nihilominus tenuem cum paucis verbis legationis formulam mittunt et per unum bus patefaciunt. Cumque is ut solet plerumque humanae cupiditatis veneno infectus, ad copiosam illatam pecuniam animum haberet inflexum, uxor ejus, amore succensa divino, virum suum monebat, dignum justumque clamitans fore, post talis tantique viri excessum hunc suae permittere sedi, qui pari merito ac mi
Abbreviated transcription (Latin):
ugit̾ fundit preces pro egro. ꝑactis
dieb quinq. uex magis magisq pro¬
cliuis ad mortẽ delabitur tum a con¬
sodalib sacerdos regatur: ut minia
obtẽꝑandã in ediam cyboꝵ capiat ꝑ¬
uitatẽ. Nõ comedam inquie: donec
sospitatẽ pͥncipi optinere queam
a xp̃o dño eui serio. Hii uero cũ eũ
principẽ iam iamq sp̃u deficientẽ.¬
⁊ pene exanimẽ. longeua ĩedia frus¬
tra corpus insontẽ clamitarent affli¬
g̾e: ille cuius salus in deo fortit̾ ꝑdu¬
rabat. pollicetur dieb septẽ exple¬
tis. principẽ pristino recepto ingore
cum eodem cet̾isq sodalib eybum
esse sumpturu. Itaq dies adest: uo¬
tis õimi expectata. Sacerdotis ꝓmissa
cõplentur: principi uelox medela
tribuitur. Oĩm manib głoso drium¬
pho sacerdos attollitur ⁊ regali con¬
unuo magnis honorib euocatu
erat quippe ꝑ hec carus om̃ib et ac¬
oeptus. Et quoniã que amaiorib no¬

Expanded text:
jugiter fundit preces pro aegro. Peractis jugiter fundit preces pro aegro. Peractis diebus quinque rex magis magisque proclivius ad mortem dilabitur. Tum a consodalibus sacerdos rogatur, ut nimiam ob temperandam inediam ciborum capiat parcitatem. Non comedam, inquit, donec sospitatem principis obtinere queam a Christo Domino, cui servio. Hi vero cum eum principe jam spiritu deficiente et pene exanimi, longaeva inedia frustra corpus insons clamitarent affligere, ille cujus salus in Deo fortiter perdurabat, pollicetur, diebus septem expletis, principem, pristino recepto vigore, cum eodem caeterisque sodalibus cibum esse sumpturum. Itaque dies adest votis omnium exspectata: sacerdotis promissa complentur, principi velox medela tribuitur, omnium manibus glorioso triumpho sacerdos attollitur, et regali convivio magnis honoribus evocatur. Erat quippe per hoc charus omnibus et acceptus. 11. Et quoniam quae a majoribus no
Abbreviated transcription (Latin):
saluatore. Regnũ eius primu que¬
uobis. Recordamini illud ꝓpħicu.
inquirẽtes aut̃ dum. nõ deficiẽt om¬
ni bono. Nimirũ tanta et subito afi¬
delib eyboꝵ opulentia mittebatur.
ut ñ ab surde illa centuplicato feno¬
re. qd̃ suis discipuł retributor fideł
ꝓmiserat. absq humana gloria se
accepisse gauderet. Tandẽ euolutis
dieb paueis: rex ereduli afficitur
morbo. Et iurus diffusum per artus:
preceps ad mortẽ festinat. bectis .uiͣ.¬
Aterea regina repertino buctu per¬
culsa monilia ꝑicit. uestim̃ta dirum¬
pte.erines genasq dilacerat.⁊ iam
amissum quasi coningẽ deflet. Tur¬
batur domus. uinguntur planctio do¬
mine. Lacrime famuloꝵ. Ad beatis¬
simũ ⁊ enim uirũ concurrũte: genib.
adherent sc̃i lacrimis pedes rigant:
ut regia pro salute puis sacerdos orati¬
onẽ domino funderet. Is aut̃ euius spes
ĩ õipotẽte deo consistebat irrigat fletib
uultu. ac pestore tunso egra suspiri

Expanded text:
Salvatore. Regnum ejus primum quaeSalvatore. Regnum ejus primum quaevobis. Recordamini illud propheticum: Inquirentes autem Dominum non deficient omni bono . Nimirum tanta ei subito a fidelibus ciborum opulentia mittebatur, ut non absurde illud centuplicarum fenus quod suis discipulis Retributor fidelis promiserat absque humana gloria se accepisse gauderet. 10. Tandem, evolutis diebus paucis, rex crudeli afficitur morbo, et virus diffusum  Pro diffuso per artus praeceps ad mortem festinat. Interea regina, repentino luctu percussa, monilia projicit, vestimenta dirupit, crines genasque dilacerat, et jam amissum quasi conjugem deflet. Turbatur domus, junguntur planctibus dominae lacrymae famularum. Ad beatissimum etenim virum concurrunt, genibus adhaerent, sanctis lacrymis pedes rigant, ut regia pro salute pius sacerdos orationem Domino funderet. Is autem, cujus spes in omnipotente Deo consistebat, irrigat fletibus vultum, ac, pectore tunso, aegra suspiria
Abbreviated transcription (Latin):
q resꝑsa p̃cipue in parte que subaxe
ponitur occidentis ꝑagrans euolasset.
poposcit austrigisilus byturice urbis
ep̃e theodoricũ principẽ ut sibi licẽ¬
dia daretur participationẽ docendi ei
in ecelesia tradere: eo quod ad ip̃m
doctrine gr̃a multitudines ꝯuola¬
rent. Nec mora regia defertur auc¬
toritas: ut decisa cesarie clericatus
susciperet onus. Et succedentib gra¬
dib anno.⁊ eo amplius p̾ponens eũ
cetis: leuiticã sortẽ inde̾ptus eccłie¬
Nterea magis magisq signoꝵ gr̃a
cingebatur. Et cum a fidelib elotha¬
uio principi fuiss suasum ilico epis¬
copum poscre. ut ꝓ salute sua ac ex̾ci¬
tus sui licentia daretur. ut uirbeatus
in suis castris abbatis officio potrret᷑.
Deniq cum in suis suorũq oĩm sũp¬
tib ministratio fieret driduana: suf¬
ficientia unius diei seruata. reliqͣĩ¬
digentib erogabat. Cũq sui medu
necessitatis mnusitarene. oculum ĩ¬
quit mentis ur̃e ofilii in dño figite

Expanded text:
raecipue in partem quae sub axe ponitur Occidentis peragrans evolasset, poscente Austregisilo Bituricae urbis episcopo a Theoderico principe, ut sibi licentia daretur participationem docendi ei in ecclesia tradere, eo quod ad ipsum doctrinae gratia multitudines convolarent; nec mora, regia defertur auctoritas ut, decisa caesarie, clericatus susciperet onus. Et succedentibus gradibus, anno et eo amplius praepositus caeteris, Leviticae sortis indeptus offinterea magis magisque signorum gratia cingebatur; et cum a fidelibus Clotario principi fuisset suasum, illico ab episcopo poscit ut pro salute sua ac exercitus sui licentia daretur, ut vir beatus in suis castris abbatis officio fungeretur. Denique cum in suis suorumque omnium sumptibus ministratio fieret triduana, sufficientia unius diei servata, reliqua indigentibus erogabat. Cumque sui metu necessitatis mussitarent: Oculos, inquit, mentis vestrae, o filii, in Domino figite