comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊⁊ Vt mllus homo ma¬
liguis cõsenciat sed ma¬
gis in ꝙ̃tũ potest Resi¬
stat ut pauxes orpha¬
ini et uidue et eccliẽ dei
pacẽ habeat
33 Ut qui monacht et
omdinodis obẜuentar
lege uagabũdi uadiũ
ꝑ istã t̾rã nõ sinãtur
uagare aut deceptiones
honũ gerere nec isti
nudi cũ ferro qui dicũt¬
se data sibi penitençia
Ire uagantes melius
uidetur ut si aliqui iucõ¬
suetũ et capitale crimẽ
cõmiserĩt ut In uno loco
omuaueant laborantes
et ẜuientes et peintẽ¬
ciãni agẽtes scdm̃ quod
sibi cauonice Impositũ

Expanded text:
 Ut nullus homo malignis consentiat, sed magis in quantum potest resistat. Ut pauperes, orfani et viduae et ecclesiae Dei pacem habeant. 33. Ut qui monachi et omnimodis observent. lege vagabundi vadunt, per istam terram non sinantur vagari ac deceptiones hominum agere; nec isti nudi cum ferro, qui dicuse data sibi poenitentia ire vagantes. Melius videtur, ut si aliquid in consuetum et capitale crimen conmiserint, ut in uno loco permaneant laborantes et servientes et paenitentiam agentes secundum quod sibi canonice inpositum
Abbreviated transcription (Latin):
nicã inscitucionẽ degra¬
detur de officio sac̾dotali
is de expulso ab egliã
i9 de ordine eccliãstico
et officio iussecra¬
⁊ ode Reliquiis scõꝵ et
oratoriis uillarib aro¬
ri de altario nõ ꝯsecrã¬
d insi lapideocra¬
rr de ꝯfirmatõe cũ cris¬
mate
Se pascha et de die
dudto et de Reliq̃s festi¬
uitatibi
rꝯ de iemmo et quadra¬
⁊s Ut festuutates p̃clare
nõ nisi in ciuitatib aut
in uicis publigꝭ teneãt᷑¬
⁊ s de ecclesiis emẽdãdis
ut ubi in uno loco plẽs
sut ꝙ̃ necesse est destruãt᷑
q̃ uecessarie nõ sut et
alie cõstruãtupcrca
⁊ ꝯ de eccłiis nõ bñ ꝯstuct

Expanded text:
nicam institutionem degradetur de officio sacerdotali. 14. De expulso ab ecclesi5. De ordine ecclesiastico et officio missa De reliquiis sanctorum et oratoriis villaribus. 21. De altario non consecrando nisi lapideo. 22. De confirmatione cum chrismate. De pascha et de die dominico et de reliquis festivitatibus. 25. De ieiunio et quadra26. Ut festivitates praeclarae non nisi in civitatibus aut in vicis publicis teneant28. De ecclesiis emendandis, ut ubi in uno loco plures sunt quam necesse est, destruantur quae necessariae non sunt, et aliae construantur. 29. De ecclesiis non bene construct
Abbreviated transcription (Latin):
O De ecclesiis sine stĩs
nomit Inuẽtis sue aut¬
toritate isi epõ ꝓbã¬
te mimme uenerentur
salua etiã de hoc et de
omuibub ecclesiis canoĩ¬
ca auctoritate crrar¬
nec receptisar
iz Or nõ opporteat ab¬
solute quoslibet ordiãre
suo se fuerit ordiãtusos
i4 Oꝑ nõ liceat clericũ
in duab cunitatib nũ

Expanded text:
 De ecclesiis seu sanctis noviter inventis sine auctoritate, nisi episcopo probante minime venerentur, salva etiam de hoc et de omnibus ecclesiis canonica auctoritate. 9nec receptis. 7. Quod non oporteat solute quoslibet ordinare. suo fuerit ordinatus. 9. Quod non liceat clericum in duas ci
Abbreviated transcription (Latin):
A de ecclesiis sine hono¬
re mauẽtib absq offi¬
ciis et liãribus et de
his qui decuuas suuiñt
et de ecclesiis nõ curãt

Expanded text:
 De ecclesiis sine honore manentibus absque officiis et luminaribus; et de his qui decimas assumunt et de ecclesiis non curant
Abbreviated transcription (Latin):
uũsteriis ut hoc
pleuius et de nris et de
e. et de suis hũib obtiue
possut adiutores In oĩb
fant et quicidq pma et
stdã uice de his a comite
admonitus nõ se correxe¬
rit uolumꝰ ut ꝑ eũd̃ co¬
mitẽ eius negligenciã
ad nram noticiã ꝑfera¬
tur ut nrã auc̃cate qd
in urã capitulari cõtiẽt
subire cogat᷑ de capłis a

Expanded text:
ministeriis, ut hoc ministeriis, ut hoc plenius et de nostris et de se et de suis hominibus obtinere possint, adjutores in omnibus fiant. Et quicunque prima et secunda vice de his a comite admonitus non se correxerit, volumus ut per eundem comitem ejus neglegentia ad nostram notitiam perferatur, ut nostra auctoritate quod in nostro capitulari continetur, subire cogatur. De pace a
Abbreviated transcription (Latin):
laria nr̃a qualit᷑ hec ob¬
seruẽtur ordinanimꝰ uo¬
lumꝰ atz Iubemiꝰ ut de
om̃i cõlaborato et de uiuo
et de feuo fidelit et pleĩ¬
ter ab onub noua et
trimiue uero ꝑ decima
sicut hactenus ꝯsuetudo
qui argentũ ꝑ hoc̾ accipe
uelit In sua maneat ptã¬
te iuxta qdͥ ei et Illi quih ͦ
ꝑsuluere debet cõueuerit
de oꝑib in Restauratiõe¬
ecclesiarum adimplendis¬
bus In Restanyatio¬
ne eccliãꝵ. sine in
faciendo siue In Redimendo
ep̃alis potius sequãt᷑ uo¬
lũtas nullatenus tamẽ Re¬
maueat quiis sigut a nobis
sepe iussũ est loc ut Illud
partib eccliãꝵ ꝑsoluat᷑.
Et hoc om̃ib notũ sit
q̃r quicũq negligenter
exiude egerit et corã nõb
exiude negligens Rextꝰ
fuerit Illud uolumꝯ oĩo
ut subeat qd in no capi¬
tulari de hac Re cõnuni cõ¬
sultu fideliũ nr̃õꝵ ordina¬
uimus
s de comitibus et mi¬
inscris eccliẽ Iisfuis miui
Omites uõ mini¬
stris eccliẽ In eoꝵ

Expanded text:
laria nostra qualiter haec oblaria nostra qualiter haec observarentur ordinavimus, volumus atque iubemus, ut de omni conlaboratu et de vino et foeno fideliter et pleniter ab omnibus nona et trimine vero pro decima, sicut hactenus consuetudo qui argentum pro hoc accipere velit, in sua maneat potestate, iuxta quod ei et illi qui hoc persolvere debet conveneritDe operibus in restaurationeecclesiarum adimplendisbus in restaurationem ecclesiarum, sive in faciendo sive in redimendo, episcopalis potius sequatur voluntas. Nullatenus tamen remaneat, quin sicut a nobis saepe iussum est hoc aut illud partibus ecclesiarum persolvatur. Et hoc omnibus notum sit, quia quicunque neglegenter exinde egerit et coram nobis exinde neglegens repertus fuerit, illud volumus omnino ut subeat, quod in nostro capitulari de hac re communi consultu fidelium nostrorum ordinavimus. 273. De comitibus, ut ministris ecclesiae in suis miniComites vero ministris ecclesiae in eorum
Abbreviated transcription (Latin):
iussus pñtiã. ut cito Ra¬
tionẽ de his sicut suꝑiꝰ
diximꝰ Reddat et si cul¬
pabilis Inuẽtus fui dig¬
nã correptionẽ accipiat
ut cetĩs negligentib ex¬
emplũ terroris prebeat.
quitus fuerũt et in
his locꝭ ubi tprẽ genitoris
nrĩ ipõ iubente diuersaꝵ
necessitatũ causa facti s̃t
omĩno absq ulla dilanione
ab his qui eos tuc fecerũt
Rescituant᷑ et Renouentur
Ita ut ad missam sancti
audree Restaurata fiant
uisi forte aut ipã opis
magitudo aut a quaꝵ In
quolibet iuuudatio hoc
ꝓhibeat dilit̃ uero nullꝰ
qualibet occasione hoc ne¬
glig̾e aut differre p̃su¬
mat quin ad p̃dictũ tẽpꝰ
cõpletũ fiat et missi nr̃i
quoꝵ suxius mẽtionẽ feciuꝰ
locꝭ nr̃a iussio imxleta In
quibz neglecta est aut ali¬
qua imxossibili ͭ ͤ uel certa
Ratione dilata de nouis¬
nis quidem et de¬
cimis unde et geĩ¬
tor noster et nos frequẽt
indiũsis placitꝭ admoui¬
nonẽ fecimꝰ et ꝑcapitu¬

Expanded text:
iussus praesentiam, ut cito raiussus praesentiam, ut cito rationem de his, sicut superius diximus, reddat. Et si culpabilis inventus fuerit, dignam correctionem accipiat, ut ceteris neglegentibus exemplum terroris praebeat. quitus fuerunt, et in his locis ubi tempore genitoris nostri ipso iubente diversarum necessitatum causa facti sunt, omnino absque ulla dilatione ab his qui eos tunc fecerunt, restituantur et renoventur, ita ut ad missam sancti Andreae restaurati fiant, nisi forte aut ipsa operis magnitudo aut aquarum in quolibet inundatio hoc prohibeat. Aliter vero nullus qualibet occasione hoc neglegere aut differre praesumat, quin ad praedictum tempus adimpletum fiat. Et missi nostri, quorum superius mentionem fecimus, locis nostra iussio impleta, in quibus sit neglecta, aut aliqua inpossibilitate vel certa ratione dilata. 23. Dnis quidem et decimis, unde et genitor noster et nos frequenter et in diversis placitis admonitionem fecimus, et per capitu
Abbreviated transcription (Latin):
nos uolumꝰ uobis notũ
face quali m̃t dño ad¬
inuãte eãd̃ Iussionẽ mrã
debeatꝭ adimplere uolu
mus ut missi nr̃i qͤs adhus
ꝯstitutos habemꝰ ut curã
et sollicitudiuẽ habeant
ꝯtũs unusquisq q̃ Rector
a nobis ppłi nr̃i cõstitu¬
nus est in suo ordiẽ offi¬
ciũ sibi cõmissũ Iuste a
deo placite ad houorẽ
adnũstret in hũc modũ
cognoscendi diligẽciam
adhibeant si ea q̃ ii ta¬
pitulari nostro quod eis
et possit ut aut iussio
mã in hac Re cicius Iui¬
ab illa die aliũ deuarm̃
negonãdi causa ꝑtulĩt
a comite et inq̃stris eiꝰ
anferat᷑ ab eo de iuiustis¬
quoq de Iniustis
qualit ab om̃ib obẜuã¬
dũ esset et capitulis cõ¬
stitiumꝰ et creberrimas
admonitiones fecumꝰ pre¬
dicti missis nr̃i uoluinꝰ
ui inq̃sitionẽ faciãt aq̃b
nr̃a Iussio In hoc adimple¬
ta a quib queq sit neg¬
lecta et eñ qui implere
neglexit aut distulit ad
nam uoluiꝰ ut ueniat

Expanded text:
ter volumus vobis notum ter volumus vobis notum facere, qualiter nunc Deo adiuvante eandem iussionem nostram debeatmus ut missi nostri, quos ad hoc constitutos habemus, ut curam et sollicitudinem habeant quatinus unusquisque qui rector a nobis populi nostri constitutus est, in suo ordine officium sibi commissum iuste ac Deo placite ad honorem administret, in hunc modum cognoscendi diligentiam adhibeant, si ea quae in capitulari nostro, quod eis et possit. Ut autem iussio nostra in hac re citius imab illa die alium denarium negotiandi causa protulerit, a comite et ministris eius auferatur ab eo. 19. De iniustisquoque de iniustis qualiter ob omnibus observandum esset, et capitulis constituimus, et creberrimas admonitiones fecimus, praedicti missi nostri volumus ut inquisitionem faciant, a quibus nostra iussio in hoc adimpleta, a quibus quoque sit neglecta; et eum qui aut implere neglexit aut distulit, ad nostram volumus ut veniat
Abbreviated transcription (Latin):
Dlumꝰ etiã ut õr¬
bus notũ sit quid
ad hoc ꝯstituti st
ut ea que ꝑ capitula no¬
stria gualiter de q̃buscũq
cansis scatuimꝰ ꝑ Illos
nota fient oĩb et in eoꝵ
ꝓcuratione cõsiscãt ut
ab om̃b adimpleãtur
Et ubi forte aliqͦ tlĩ Iui¬
pediuẽto qd ꝑ eos enẽ¬
dari nõ possit aliquid
de his q̃ cõstituiꝰ at
Iussimꝰ Remãserir Imꝑ¬
fectũ. eoꝵ Relatu nõb̾ ad
tempꝰ Iudicet᷑ ut ꝑ nos
corrigat qd ꝑ eos Cor
ponderis legatio
quã uobĩo cõmisuuꝰ et ꝙ̃
sit picłosun tãte rei curã
negligere q̃ tã uos ꝓ nrã¬
obligatione sustepisse nõ
Ignoratꝭ de qua ⁊e curn
uos Int̾rogassemꝰ nõ sic
nob̾ Responsũ est ut In eo
Responso suffice potuisset
et eãd̾ dispositionẽ quã Rer
catis solaçiũ afferre po¬
tuisset et Ideo hos uenisse
qñ capĩtulare ⁊ legatioĩs
nr̃e uobis dediuiꝰ caute
uos obẜuare iussimus
ne suie causa his qͥs houo¬
ratos esse uoluiꝰ aliqua
fieret iumpia Qua pp̃t¬

Expanded text:
lumus etiam, ut omnbus notum sit, quia ad hoc constituti sunt, ut ea quae per capitula nostra generaliter de quibuscumque causis statuimus, per illos nota fiant omnibus, et in eorum procuratione consistant, ut ab omnibus adimpleantur. Et ubi forte aliquo tali impedimento, quod per eos emendari non possit, aliquid de his quae constituimus ac iussimus remanserit imperfectum, eorum relatu nobis ad tempus indicetur, ut per nos corrigatur, quod per eos corrponderis legatio quam vobis commisimus, et quam sit periculosum tantae rei curam neglegere, quantam vos probligatione suscepisse non ignoratis. De qua cum vos interrogassemus, non sic nobis responsum est, ut in eo responso sufficere potuisset ad eandem dispositionem, quam rerum tatis solatium afferre potuisset. Et hoc ideo evenisse  capitulare legationis vestrae vobis dedimus, caute vos observare iussimus, nec sine causa his quos honoratos esse volumus, aliqua fieret iniuria. Quaprop
Abbreviated transcription (Latin):
Et qñ aliquis ad nos ne¬
cessitatꝭ causa Re clama¬
uerit ad eos possunꝰ Re¬
lator querelas ad deffi¬
mend̃ remict̾e. Ipĩ uero
missi nõ siue certissua
causa uel necessitate
huc Illuc q discurpãt
insi forte qñ tale aliq̃d
In cuiuslibet mõsterio ad
legationẽ suam ptiuẽtẽ
ne Illoꝵ cõsilio uel adiu¬
torio emẽdare non possit
Inde tamẽ debẽt esse solli¬
citi ut ꝓpt̃ Illoꝵ negli¬
genciã nchil in sua le¬
gatione Incorrectũ Reã¬
neai sed ubi certã et ue¬
rã necessitatẽ cognoue¬
rint nr̃am iussionem ad¬
Implere nõ negligant

Expanded text:
et quando aliquis ad nos neet quando aliquis ad nos necessitatis causa reclamaverit, ad eos possimus relatorum querelas ad definiendum remittere. Ipsi vero missi non sine certissima causa vel necessitate huc illucque discurrant; nisi forte quando tale aliquid in cuiuslibet ministerio ad legationem suam pertinentene eorum consilio vel adiutorio emendari non possit. Inde tamen debent esse solliciti, ut propter illorum neglegentiam nihil in sua legatione incorrectum remaneat; sed ubi certam et veram necessitatem cognoverint, nostram iussionem adimplere non neglegant
Abbreviated transcription (Latin):
ratio quid ad p̃dicto¬
rum missoꝵ legati¬
ouẽ ꝑcineat primo ut
cõuentũ In diob aut tri¬
bus locis cõgregent ubi
omẽs ad eoꝵ legationẽ
ꝑtiuẽtes cõnenipe possit̾
Et om̃es gñãlit notũ faciãt
qualis sit eoꝵ legatio scilz
ad hor esse se a nobis nus¬
sos cõstitutos ut si quilibet
ep̃s aut comes nĩsterm̃
suũ ꝑ quodlibet Impediͭᵘ̃
implere nõ possit ad eos
Recurrat et cũ eor adiu¬
torio nũsteriũ suũ adim¬
pleat Et si tlis̃ causa fu¬
erit que ꝑ eoꝵ admointi¬
onẽ emẽdari nõ possit ꝑ
eos ad nram notitiã defe¬
ratur. aut si forte epũs
ut comes aliquid negli¬
genciꝰ Insuo nũsterio ege¬
ris ꝑ Istoꝵ admuoĩtionẽ
corrigatus et om̃is ppłs
sciat ad hoc eos esse cou¬
scitutos ut quicid̃q per
negligenciã aut incuriã
uel imxossibilitatẽ couut
iusticiã suã ad quirẽ nõ
potiũt ad eos pͥmũ q̃relã¬
suã possit defferre et eor
auxiliũ Iusticiã ad quire̾

Expanded text:
ratio, quid ad praedictorum missorum legationem pertineat. Primo, ut conventum in duobus aut tribus locis congregent, ubi omnes ad eorum legationem pertinentes convenire possint; et omnibus generaliter notum faciant, qualis sit eorum legatio, scilicet ad hoc esse se a nobis missos constitutos, ut si quilibet episcopus aut comes ministerium suum per quodlibet impedimentum implere non possit, ad eos recurrat, et cum eorum adiutorio ministerium suum adimpleat; et si talis causa fuerit quae per eorum admonitionem emendari non possit, per eos ad nostram notitiam deferatur. Et si forte episcopus aut comes aliquid neglegentius in suo ministerio egerit, per istorum admonitionem corrigatur. Et omnis populus sciat, ad hoc eos esse constitutos, ut quicumque per neglegentiam aut incuriam vel impossibilitatem comitis, iustitiam suam adquirere non potuit deferre, et per eorum auxilium iustitiam adquirere;
Abbreviated transcription (Latin):
sequẽda et quoscũ po¬
tuerimꝰ ad scudiũ bone
xp̃i cõgiegare necesse
est Qua ꝓpt̾ ut p̃dixi¬
mus aliqua capitula no¬
tari iussumꝰ ut semel hec
ead̃ uos ãmouere studea¬
nus et q̃cũq uõs alia
uecessaria esse sciat ui
et ista et Illa equali iu¬
tẽcione p̃dicetꝭ ne ali¬
quid quod urẽ sauetitat
populo qr dei utile uide¬
scudio nõ ãmoueatis
qiũs et ur̃a solercia et
subiectoꝵ obediẽcia et¬

Expanded text:
sequenda, et quoscumque posequenda, et quoscumque poterimus, ad studium bonae i congregare necesse est. Quapropter ut diximus aliqua capitula notare iussimus ut simul hec eadem uos ammonere studeamus et quecumque uobis alia necessaria esse sciatis ut et ista et illa equali intentione predicetis. Ne aliquid quod uestrę sanctitati populo que dei utile uidestudio non amoueatis quatenus et uestra sollercia et subiectorum obedientia ęt
Abbreviated transcription (Latin):
tare sacagite ne lupus¬
Iusidians aliquã cauoicas
sanctiones trãsgrediendẽ
sel pamnas traditiones uni¬
uersaliũ cõsilioꝵ exteden¬
ten qd absit Iuueniẽs de¬
uoret Ideo magno deuoti
onis scudio ãmouẽdi sũt
ut firuia fide et iufatiga¬
bili ꝑseuerãçia iutra pater¬
nas sanctiones se cõtineãt
In quo oꝑe et scudio sciat
qui ex nr̃i noĩs aucta¬
te una nobistũ cornge¬
rent que corrigẽda esser
Sed et aliqua capitula
que magis nobib ueces¬
saria uidebãt᷑ sub iũ ximꝰ
Ne aliquis q̃so huiꝯ piex
ãmonitionem esse p̃sup̃tu¬
osani iudicet qua nos er¬
rata corrigere suꝑflua
abscidere Recta cõartare
scudeamꝰ sed magꝭ beni¬
uolo caritatꝭ aĩo sustipi¬
Regnoꝵ libris quomodo
sanctꝯ Iosias Regnũ sibi
a deo datũ circũeũdo. cor¬
rigendo ãmouẽdo. ad nl¬
tũ ueri dei studuit Reuo¬
care. nõ ut me eius stitati
equeperabileni faciã sed
quod nobis sũt ubiap
sanctoꝵ semꝑ exempla

Expanded text:
tare satare sainsidians aliquem canonicas sanctiones transgredientem vel paternas traditiones universalium conciliorum excedentem, quod absit, inveniens devoreis studio ammonendi et ut firma fide et infatigabili perseverantia intra paternas sanctiones se conteneant: in quo opere et studio sciat qui ex nostri nominis auctoritate una vobiscum corrigerent quae corrigenda essent. Sed et aliqua capitula quae magis nobis necessaria videbantur, subiunximus. Ne aliquis, quaeso, huius pietatis ammonitionem esse praesumtiosam iudicet, qua nos errata corrigere, superflua abscidere, recta cohartare studemus, sed magis benivolo caritatis animo suscipiregnorum libris, quomodo sanctus Iosias regnum sibi a Deo datum circumeundo, corrigendo, ammonendo, ad cultum veri Dei studuit revocare. Non ut me eius sanctitate aequiperabilem faciam, sed quod nobis sunt ubique sanctorum semper exempla
Abbreviated transcription (Latin):
ui ꝑpetuũ Ego
Aarolur gr̃a dei eiusq̃r
misericordia donãte Rex
et Rector Regn frãcoꝵ
et deuotꝰ sancte ecclesie
defensor hũilisq adiutor
om̃ib eccliãstice pietat
ordiuib seu stlaris po¬
tencie dignitatib In xͦ¬
duõ deo etno ꝑpetue pa¬
cis et btĩtudinis salutẽ
Corideras̃ pacifito pie
mẽtis Iutuitu una cum
sac̃dotib et cõsiliariis nr̃is
habũdãtẽ In nos nostrũ q
pietati ag̾e grãs Iucessã¬
ter sed etiã cõtiuua hono¬
rum oxũ extercitione
eius Insistere landibz
cõtulit honores sua ꝓtecti¬
one nos nr̃m q Regnũ In
etuũ ꝯẜuare dignet᷑ Qua¬
ꝓp̃t placiit nobis uram
Rogare solerçiã o pastores
eccliãr pp̃i et doctores gre¬
gis eius et clarissuma mũ¬
di liuãria ut uigili cura
et sedula amonitionl po¬
pulũ dei ꝑ pascua uite ẽt¬
ne ducere studeatꝭ et er¬
rãtes oues bonoꝵ opũ
exẽplo seu adhortatione
humeris Intra eccłiãd ͭ ͤ
firmitat᷑ muros Repor¬

Expanded text:
perpetuum. Ego Carolus, gratia Dei eiusque misericordia donante, rex et rector regni Francorum, et devotus sanctae aecclesiae defensor humilisque adiutor, omnibus ecclesiasticae pietatis ordinibus, seu saecularis potentiae dignitatibus, in deo aeterno, perpetuae pacis et beatitudinis salutem. Considerans pacifico piae mentis intuitu, una cum sacerdotibus et consiliariis nostris, abundantem in nos nostrumque pietate agere gratias incessanter, sed etiam continua bonorum operum exercitatione eius insistere laudibus, contulit honore suo protectionem nos nostrum que regnum in ętnum conseruare dignetur quapropter placuit nobis uestram rogare sollerciam o pastores ęcclesiarum christi et doctores greges eius et clarissimi mundi luminariam ut uigilii curam et sedula ammonitione populum dei per pascua uitę ęternę ducere studeatis et errantes oues bonorum exemplorum seu adortationum humeris intra ecclesiesiastice firmitatis muros repor
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ mãsionẽ dedit̃ si frãcꝰ
fuisse nõ scisset licet p̃i
eius sit aut frãt uel ꝑ¬
piuquis si loc iurare
nõ potuerit et ab alio
cõuictꝰ fuerit. qd latͦnt̾
in hospicio suscepisset qͣ
latro et infidelis Indicet᷑
qr latro est et infidelis est
noster et frãcoꝵ et qui
Illũ suscepit silis̃ est illi
Si aut audunit ꝙ latro
fuisset et tñ nõ sit ꝓ fir¬
miter aut iuret solus
ꝙ nũꝙͣ eũ audisset ne
ꝑ ueritatẽ nec ꝑ mẽda¬
ciũ latrone aut si para¬
tus si ille de latrocinio
postea uictꝰ fuisset ut

Expanded text:
ne mansionem dedit, si Francus fuisse non sciret, licet pater ejus sit aut frater aut propinquus. Si hoc iurare non potuerit, et ab alico convictus fuerit quod latronem in ospicio suscipisset, qualis latro et infidelis iudicetur; quia qui latro est, et infidelis est noster et Francorum; et qui illum suscipit, similis est illi. Si autem audivit quod latro fuisset, et tamen nescit pro firmiter, aut iuret solus quod nunquam eum audisset nec per veritatem nec per mendatium latronem; aut sit paratus, si ille de latrocinio postea convictus fuerit ut
Abbreviated transcription (Latin):
lãs nr̃as despexĩt
id est tractatoriam
que ꝓp̃t missos Recipien¬
dos dirigit᷑ aut honores
quos habet amictat aut
sos suscipere de buit tãdiu
Rerideat et de suis Rebus¬
ꝓpt̾ legationẽ Illuc ue¬
mentes suscipiat qͤust
anmo m̃o sarffactum
habeat Qui uero eplani
nostrã quocũq modo de¬
spexent iussu mõ ad pa¬
laciũ ueniat et iuxta uõ¬
lũtatẽ nostrã congruã
stulticie sue castigatioẽz
accipiat Et si liber hõ¬
uel ministerialis comꝭ
hoc fecent houorẽ qua¬
lẽcuõq habuerit fiie.
bidficiũ amictat Et si
seruus fuerit nidus adͬ
palũ uapulet et caput
Cius toudeatur
de Iniust
teloners et cõsuetdimibus

Expanded text:
nostras despexerit, id est tractatoriam, quae propter missos recipiendos dirigitur, aut honores quos habet, amittat; aut sos suscipere debuit, tandiu resideat et de suis rebus legationes illuc venientes suscipiat, quousque animo nostro satisfactum habeat. Qui vero epistolam nostram quocumque modo dispexerit, iussu nostro ad palatium veniat, et iuxta voluntatem nostram congruam stulticiae suae castigationem accipiat. Et si homo liber vel ministerialis comitis hoc fecerit, honorem, qualemcunque habuerit, sive beneficium amittat. Et si servus fuerit, nudus ad palum vapulet, et caput eius tondeatur. 17. De iniustis teloneis et consuetudinibus
Abbreviated transcription (Latin):
nepotẽ uel aliũ ꝓpĩquũ
suũ Int̾fecit hereditas
eis intfecti ad alios su¬
os legittimos here des
pueniat. Int̃ fectoris uo
hereditas In fiscũ Redi¬
gatur. Ip̃e uero ordinãte
epõ publice penitencie
subdat᷑¬

Expanded text:
nepotem, vel alium propinquum suum interficerit, hereditas interfecti ad alios suos legitimos heredes perveniat; interfectoris vero hereditas in fiscum redigatur. Ipse vero ordinante episcopo publicae poenitentiae subdat
Abbreviated transcription (Latin):
patres Intdicend̃ esse sti¬
T Illi clerici qui se
fingũt habitu uel
noiẽ monachos esse om̃i
phia et dubia naria¬
tra fidem catholicã sunt
ut epistola pessima et
falcissima quã trãsacto
ãno dicebãt aliqui errã¬
res et in errorẽ alios mis¬
tentes quod de celo ceçi¬
disset nec credant᷑ nec
legant᷑ sed cõburant᷑
ne In eriorem ꝓ talibus¬
uli cauonici libri et ca¬
il lici tractatꝰ et scoꝵ

Expanded text:
s interdicendum esse scit illi clerici qui se fingunt habitu vel nomine monachos esse, et phiae et dubiae narratra fidem catholicam sunt, ut epistola pessima et falsissima, quam transacto anno dicebant aliqui errantes et in errorem alios mittentes quod de coelo cecidisset, nec credantur nec legantur, sed comburantur, ne in errorem pro tali scsoli canonici libri, et catholici tractatus, et sanctorum
Abbreviated transcription (Latin):
tatib siue in monaste
cixiendo sicut In lege do¬
Iem in salomone dño
tur ut hospites ꝑegrim
et panperes susceptioẽs
Regulares et cauonici
ꝑ loca dũdsa habeant
quia ipẽ dũs dicturus
erit In Remuneratioẽ ma¬
gui diei hospes erain et
suscepistis me et apłs
hospitalitatẽ laudãs dix¬
Per hãc quid̃ placuerunt
deo et angelis hospicio su¬

Expanded text:
e accipiendum, sicut et in lege DoItem in Salamone, Domino tur, ut hospites, peregrini, et pauperes, susceptiones regulares et canonicas per loca diversa habeant: quia ipse Dominus dicturus erit in remuneratione magni diei: Hospis eram, et suscepistis me. Et apostolus hospitalitatem laudans, dixPer hanc quidam placuerunt Deo, angelis hospitio su
Abbreviated transcription (Latin):
et fuste in cãpo ꝯtendẽ
Quod si seruus de fuyto
accusatus fuerit dũs eiꝰ
p eo eulẽdet aut eñ sara¬
mẽto ex cuset nisi tale
furtũ ꝑpetratũ habeat
ꝓpt qd ad suxxliciũ tra¬
di debeat
de despectu lis¬

Expanded text:
et fuste in campo contendere. Quod si servus de furto accusatus fuerit, dominus eius pro eo emendet aut eum sacramento excuset, nisi tale furtum perpetratum habeat, propter quod ad supplicium tradi debeat. 28. De despectu li
Abbreviated transcription (Latin):
de furto accusatus
fuerit et Res ꝓpas
habuerit in mallo ad p̃¬
senciã comutꝭ se adhr̃a¬
uiat Et si res nõ habe¬
at fideiussores douẽt q̃
eñ adhrãmipe et in pla¬
citũ adduci faciãt et lice¬
at et ṕma uice ꝑ sacraͬ¬

Expanded text:
de furtum accusatus fuerit, et res proprias abuerit, in mallo in praesencia comitis se arramiet. Et si res non abuerit, fidemjussore donet, qui eum arramire, et in placidum adduci faciat. Et liceat ei prima vice per sacra
Abbreviated transcription (Latin):
si cõsilio aucyrouẽsi
pedib uel masculis cõ¬
tra naturã peccãt dura
et discricta penitẽçia co
penitẽcie Infudctũ est co¬
nẽtur onimodis hoc ma¬
lum a ꝯsuetudine ꝓhibẽ
uel abscide

Expanded text:
In concilio Acironense pedibus vel masculis contra naturam peccant, dura et districta penitentia. Quapenitentiae iniunctum est, conentur omnimodis hoc malum a consuetudine prohibere vel abscidere.
Abbreviated transcription (Latin):
Rectores earũdi eccliãx
si se familiarit pacificare
uelint litenciã habeant
Si aũt de huiuscemodi pa¬
cificacõe Int eos cõneire
nõ possit aduocati eors
in mallo publico ad pre¬
senciã comit ueniant
et sibi legittunꝰ Rminꝰ
eors. cõtentionib Iii¬
ponat᷑ Eestes uero de
qualibet causa nõ ali¬
ũde querãtur nisi de Ipõ
comitatu in quo Res uñ
causa agitur posite sunt
qr nõ est credibile ut uel
de testatu hoĩs uel de pos¬
sessione ciuslibet ꝑ alios
melius Rei ueritas cog¬
qui uiciniores sũt Si lĩ
cõtentio que iur eos ex/¬
orta est in cõfiuio duors
comitatũ fuerit liceat
eis de uitina tẽtena adia¬
tentis comitatꝰ ad causã
suã testes habere

Expanded text:
rectores earundem ecclesiarum, rectores earundem ecclesiarum, si se familiariter pacificare velint, licentiam habeant. Si autem de huiuscemodi pacificatione inter eos convenire non possint, advocati eorum in mallo publico ad praesentiam comitis veniant, et ibi legitimus terminus eorum contentionibus inponatur. Testes vero de qualibet causa non aliunde quaerantur, nisi de ipso comitatu, in quo res, unde causa agitur, positae sunt; quia non est credibile, ut vel de statu hominis vel de possessione cuiuslibet per alios melius rei veritas cogqui viciniores sunt. Si tamen contentio, quae inter eos exorta est, in confinio duorum comitatuum fuerit, liceat eis de vicina centena adiacentis comitatus ad causam suam testes habere
Abbreviated transcription (Latin):
iquis cũ alrõ de
qualibet causa cõ¬
tẽcionẽ habuerit
et testes ꝯtra eñ ꝑ iudi¬
ciũ ꝑducti fuerit si ille
falsos Illos esse suppica¬
mpliceat ei alios testes
quos meliores potuerit
tõtra eos oppone ut ue¬
raciũ testimoniũ falso¬
rũ testimoniũ ꝓuersitas
susciperet᷑ Quod si ãbe
partes tesçiũ Int se dis¬
seuserĩt ut nullatenq̃
uua pars alteri cedere
uelit eligant᷑ duo ex-
ipsis Idest exi utraq ꝑ¬
re unq qui cũ scutt et
fuseb in cãxo decertẽt
utra paro falsitatẽ utra
ueritatẽ suo testiõniose
dextra manꝰ amputet᷑.
Ceteri uero eiusd̃ ꝑte
testes qr falsi apxarue¬
r ut̃ manꝰ suas redimãt
ciunꝰ comixositromis due
partes el cõtra quẽ tes¬
tati sut̃ dent᷑ ⁊ ercia ꝓ
fredo soluat᷑ Et in scłari
quid causa huiiscemodi
tesciũ diu̾sitas cãpo cõ¬
proberur. In eccliãstinis
aut̃ causis ubi de parte
eccliãstitũ ne gociũ est
Id est modus obseruetur
bi uero ex utraq ꝑte

Expanded text:
quis cum altero de qualibet causa contentionem habuerit, et testes contra eum per iudicium producti fuerint, si ille falsos eos esse suspicatur, liceat ei alios testes, quos meliores potuerit, contra eos opponere, ut veracium testimonio falsorum testium perversitas superetur. Quod si ambae partes testium ita inter se dissenserint, ut nullatenus una pars alteri cedere velit, eligantur duo ex ipsis, id est ex utraque pe unus, qui cum scutis et fustibus in campo decertent, utra pars falsitatem aut veritatem suo testimonio seqdextra manus amputetur; caeteri vero eiusdem partis testes, qui falsi apparuerint, manus suas redimant; cuius compositionis duae partes ei, contra quem testati sunt, dentur, tertia pro fredo solvatur. Et inquidem causa huiuscemodi testium diversitas campo conprobetur. In ecclesiasticis autem causis, ubi de una parte ecclesiasticum negotium est, idem modus observetur. Ubi vero ex utraque parte
Abbreviated transcription (Latin):
que nuc et alio tprẽ
uẽsultu fideliũ nrõꝵ
a nõbis cõstanta sut̾ a cã¬
cellario nro archiepĩ et
comites eoꝵ de ꝓpriis ciui¬
tatib modo aut ꝑse aut
ꝑ suos missos accipiant
et unusquisq ꝓsua dyo¬
ẜ cesimi cetĩe epĩs abbatib
comitib et aliis fidelibus
nr̃is ea trãscbi faciãt et¬
In sius comtib corã oĩb
Relegãt uot cuctꝭ mã ordi¬
natio et uolũtas nota fi¬
eri possit. Cancellarius
mina epõꝵ et comitũ qui
ea acceperit urauerint
notet. et ea ad nrani nõ¬
ticiã ꝓferat ut nullus¬
de hoc pmicte presumat
nr̃i. nobis famulantes
uolumꝰ. Ut cõdignũ apᵈ
õmes habeant honorem
sicut a genitore nrõ et
a nobis sepe admonitũ¬

Expanded text:
e nunc et alio tempore consultu fidelium nostrorum a nobis constituta sunt, a cancellario nostro archiepiscopi et comites eorum de propriis civitatibus modo aut per se aut per suos missos accipiant, et unusquisque per suam diocesim ceteris episcopis, abbatibus, comitibus, et aliis fidelibus nostris ea transcribi faciain suis comitatibus coram omnibus relegant, ut cunctis nostra ordinatio et voluntas nota fieri possit. Cancellarius piscoporum et comitum qui ea accipere curaverint, notet, et ea ad nostram notitiam perferat, ut nullus hoc praetermittere praesumat. ri nobis famulantes volumus ut condignum apud omnes habeant honorem, sicut a genitore nostro et a nobis saepe admonitu
Abbreviated transcription (Latin):
nre uoluerit quitquid
le qui eũ infra Inimuita¬
tem Retinet nec Reddẽ
uult solũe cogat᷑ et ipẽ
cõm uenier̃ licenciã
habeat ipñi hoĩẽm Inf
Iunuunitatẽ quere nd̾i
Si aut̃ statĩ In p̾m̾a Inq̃¬
sitione comitũ respon¬
sum fint̃ ꝙ Reus infra Imi¬
munitatem quid̃ fecisset
sanffactũ Si aũt Intrãti
In ipãm Inmunitatẽ co¬
miti collecta mauĩ q̾sle¬
uet Resistere tẽptauerit
comes hoc ad Regẽ uel
pncipem de ferat ibi q
Indicet᷑ ut sicut Ille qͥ
Immunitatẽ dãnũ fecis
qui comiti collectã manu
resistẽ p̃sup̃serit de soł

Expanded text:
tire noluerit, quicquid le qui eum infra inmunitatem retinet nec reddere vult, solvere cogatur, et ipse comes veniens licentiam habeat ipsum hominem infra inmunitatem quaerendi, Si autem statim in prima inquisitione comiti responsum fuerit, quod reus infra inmunitatem quidem fuisset,satisfactum. Si autem intranti in ipsam inmunitatem comiti collecta manu quilibet resistere temptaverit, comes hoc ad regem vel ad principem deferat, ibique iudicetur; ut sicut ille qui in inmunitatem damnum fecit, qui comiti collecta manu resistere praesumpserit, 600
Abbreviated transcription (Latin):
tidiũ uel quodlibet crimẽ
foris comuictẽs infra uae¬
munitatẽ fugerit mãdet
com uel epõ uel abbat
locũ epĩ aut abbatꝭ re¬
nuerit ut Reddat ei Rere
si Illi cõtradixĩt et eñ
reddẽ noluerit In prima
cotradictione soł Eu culp̃¬

Expanded text:
cidium, vel quodlibet crimen foras committens infra inmunitate fugerit, mandet comes vel episcopo, vel abbate, locum episcopi aut abbatis tenuerit, ut reddat ei reum. Si ille contradixerit et eum reddere noluerit, in prima contradictione solidis 15 culp
Abbreviated transcription (Latin):
pationabiler atz utiles
ecclesiis dei facte sut ꝑma¬
ueãt Obicũq uers inu¬
tiles et intõmode atqz
Ir rationabiles facte sũt
dissoluãt et Recipiat
unusquisq qd dedit ubi
uero mortua manꝰ inp̃¬
Iacet aut alia quelibet

Expanded text:
rationabiles atque utiles ecclesiis Dei factae sunt, permaneant. Ubicumque vero inutiles et incommodae atque inrationabiles factae sunt, dissolvantur, et recipiat unusquisque quod dedit. Ubi vero mortua manus interiacet, aut alia quaelibet
Abbreviated transcription (Latin):
negligenciis et Int se pecri¬
mami diuidãt qd penitus
abolend̃ decrenmnꝯ ne for¬
te auaricie locus det Et
costitiumꝰ ut Incestuosi
decimas post creber ⁊ uuas
admonitiones et p̃dicati¬
oues sacerdotũ daze ne¬
glexerint ex coĩ centut
Iupamẽtũ uero eos cõ¬
stringi uolumꝰ ꝓpt pncu¬

Expanded text:
neglegentiis, et inter se pecuniam dividant. Quod penitus abolendum decrevimus, ne forte avaritiae locus detur; et constituimus, ut incestuosi decimas post crebras ammonitiones et praedicationes sacerdotum dare neglexerint, excommunicentur. Iuramento vero eos constringi nolumus p
Abbreviated transcription (Latin):
In mallã aute comitẽ
uenerĩt pmo eoꝵ cau¬
sa audiat᷑ et defimat᷑ Et
si testes ꝑ se ad causas suas
querendas habere nõ potu¬
erint uel legẽ nestierã co¬
mes illos uel illas adiuuẽt
dando eis talen hominem
triginta dies uidui¬
tatꝭ sue uel iu uitã
uel uolentẽ sibi copulaũt
bãnũ nostrũ Id est lx soł¬

Expanded text:
in mallum ante comitem venerint, primo eorum causa audiatur et definiatur. Et si testes per se ad causas suas quaerendas habere non potuerint, vel legem nescierint, comes illos vel illas adiuvet, dando eis talem hominem triginta dies viduitatis suae, vel invitam vel volentem sibi copulaverit, bannum nostrum, id est s
Abbreviated transcription (Latin):
heredes ꝑuemat Si in¬
atrio egcl̃iẽ cuius porta
Reliquiis sanctoꝵ cõsec¬
ta est huiscemodi homi¬
cidiũ ꝑpetratũ fuerit
similimodo emẽdet᷑ uel
coponat᷑ Si uero porta
eccliẽ nõ est cõsecrata
eo mado componat᷑ qd̾
In atrio cõnicti᷑ sic̾ com¬
poni debet qd in Imn¬
lũtatẽ uiolatã cõmicti᷑
de Iumgiis sacerdotũ In eccliã
factis
Augninis ef¬
fusio In egllã facta
cũ fuste Si presbĩt
fuerit triplo cõponatur
duas ꝑtes eidi pbro ter¬
ciã pro fredo ad eccliam
In sux bãnus noster silã
de dyacono iuxta cõpoĩtio¬
nem eius In triplo cũbãno
nostro cõponat᷑ de subdy¬
acono siłr̃ in triplo sedm
uã cõpositionẽ et deuinꝰ¬
cuusq ordima clerito
sedm̃ suã cõpositionem
criplũ ꝑsoluat᷑ et insux
uõdmus noster Similiter
et de Ictu sine saugninis
effusione de unius cuiusq
ordiuis clito scdm suam
cõpositionẽ triplo et bã¬
nꝮ noster Et qui nõ habet

Expanded text:
heredes heredes atrio ecclesiae, cuius porta reliquiis sanctorum consecrata est, huiuscemodi homicidium perpetratum fuerit, simili modo emendetur vel conponatur. Si vero porta ecclesiae non est consecrata, eo modo conponatur quod in atrio committitur, sicut conponi debet quod in inmunitate violata conmittitur. 2. De iniuriis sacerdotum in ecclesiis factis. Sanguinis effusio in ecclesiis facta cum fuste, si presbiter fuerit, triplo conponatur, duas partes eidem presbitero, tertia pro fredo ad ecclesiam, insuper bannus noster. Similiter de diacono iuxta conpositionem eius in triplo cum banno nostro conponatur. De subdiacono similiter triplo secundum suam conpositionem. Et de uniuscuiusque ordinis clerico secundum suam conpositionem triplum persolvatur, et insuper bannus noster. Similiter et de ictu sine sanguinis effusione de uniuscuiusque ordinis clerico secundum suam conpositionem triplo, et bannus noster. Et qui non habet
Abbreviated transcription (Latin):
Iquis aut ex leui
causa aut sine cau¬
sa hoĩem In egliã
Int̾fecerit de uita
componat Si uero foris
Rixati fuerĩt et unꝰ altũ
In eccliãm fugerit et ibi
se defendendo eñ intfecit̃
si huiꝯ facti testes nõ ha
homicidio polluerat et
Insuꝑ bannũ nr̃m solu̾e
cogatur. Is uero q̃ Intfectꝰ
est absq compositione
iaceat Ac deinde int̾fec¬
tor stdñi iudiciũ cauoi¬
cũ congruã facinori qd
admisit penitẽtiã acci¬
cõmiserit Indicio aque
feruentis examiuetur
utrũ hoc sponte an se de¬
fendendo ferisset Et si
mauus eius exusta fuĩt¬
inp̾ficiat᷑ Si aũt non
fiũt dũs eius Iuxta qd
unirgildus Illiꝯ est adi
eccliam̃ ꝑsoluat aut eñ
si uoluerit eid̃ eccliẽ tra¬
dat de eccliãstico et fis¬
calmo et bñficiario ẜ̾uo
uolumꝰ ut ꝑ una u̾ite
unir gildus eis ꝓ es
cõponat᷑ Altera uiçe lpe
seruus ad suppliciũ trada¬
tuy. hereditas tamẽ libe¬
ri honmis qui ꝓp̃t tale
faciuꝰ ad mortẽ fiũt
iudicata ad legittimos

Expanded text:
quis aut ex levi causa aut sine causa hominem in ecclesia interfecerit, de vita conponat. Si vero foris rixati fuerint, et unus alterum in ecclesiam fugerit, et ibi se defendendo eum interfecerit, si huius facti testes non habhomicidio polluerat, et insuper bannum nostrum solvere cogatur; is vero qui interfectus est, absque conpositione iaceat: ac deinde interfector secundum iudicium canonicum congruam facinori quod amisit penitentia accicommiserit, iudicio aque ferventis examinetur utrum hoc sponte an se defendendo fecisset, et si mainterficiatur; si autem non fuerit, dominus eius iuxta quod wirgildus illius est, ad ecclesiam persolvat, aut eum, si voluerit, eidem ecclesiae tradat. De ecclesiastico et fiscalino et beneficiario servo volumus, ut pro una vice wirgildus eius pro eo componatur; altera vice ipse servus ad supplicium tradatur. Hereditas tamen liberi hominis, qui propter tale facinus ad mortem fuerit iudicatus, ad legitimos
Abbreviated transcription (Latin):
re debẽt ꝯstitucio
genitoris nr̃i penitus
obẜuãda atqrtenenda
est ut uideli in ãuo t̾a
sulũmodo gnalia placita
amplius placita obs¬
nare cõpollat nisi forte
quilibet aut accusatus
fuerit aut aliũ accusa¬
narii tenẽt nõ alius
uenire Iubeat᷑ nisi qui
aut litigat aut Iudicat
aut testificat de debito¬
opus nr̃m fuerit
Cenuadiatũ talis
ꝯsideratio siat ui is q̃
iguorãter peccauit nõ

Expanded text:
debent, constitutio genitoris nostri penitus observanda atque tenenda est, ut videlicet in anno tria solummodo generalia placita amplius placita observare compellat; nisi forte quilibet aut accusatus fuerit, aut alium accusanarii tenent, non alius venire iubeatur, nisi qui aut litigat, autiudicat, aut testificatopus nostrum fuerit rewadiatum, talis consideratio fiat, ut is qui ignoranter peccavit, non
Abbreviated transcription (Latin):
abbatũ et abbatissa¬
rumi et comitũ qui syi¬
ãno pũte in hoste nõ fu¬
erũt heriuãnũ reuadiẽt
exxepris his qui qp̃t ne¬
cessarias causas et a
dũs ac genitore nostro
karolo cõstitutos domi
dimissi fuerũt Id est qr

Expanded text:
abbatum, abbatissarum et comitum, qui anno praesente in hoste non fuerunt, heribannum rewadient; exceptis his qui propter necessarias causas et a domno ac genitore nostro Karolo constitutas domi dimissi fuerunt, id est, qui a
Abbreviated transcription (Latin):
domũ eius custodiẽdã
et ab epõ uel abbate uel
abbatissa dimilit̃ ꝓpter
fruges colligẽdas et fa¬
miliã cõstringendã et
missos Recipiẽdos dimissi

Expanded text:
iendam, et ab episcopo vel abbate, vel abbatissa similiter propter fruges colligendas et familiam constringendam, et missos recipiendos, dimissi
Abbreviated transcription (Latin):
none uindrigildi
uolumꝰ ut ea dent᷑
que In lege cõtiuẽt᷑ excep¬
to accipit et spata qua
ꝓp̃t Illa duo aliquotiẽs
ioris p̃tii quã illa suit
de Raptu ali

Expanded text:
ionem wirgildi volumus ut ea dentur quae in rege continentur, excepto accipitre et spatha; quia propter illa duo aliquoties ioris pretii quam illa sint De raptu ali
Abbreviated transcription (Latin):
cõponat si uero serui
eccliãstici aut festaliui
nostri aut comitũ aut
pulent Et si actores
nr̃i aut alioꝵ uel aduo¬
cati eos missis noscris
uel conutibz iussi p̃sen¬
tare noluerĩt põdictũ
ouen nr̃am ad imxlendã
epĩ et abbates siue Re¬
li qui qui bñficia nostra
habent admiẽt comites
In suis hõib distrĩgen¬
dis Et si comites hant
cõstitutionẽ nr̃am ne¬
glexerĩt hoc ꝑ missos
m̃os ad nrani noliciã
is Iniustitiis que a fista¬
liuis nostrs fuĩt quia
Impune se ea cõmicte
posse existmiãt nos ac¬
esse decernuius ne ut
impune fiat Ita ut ubi

Expanded text:
conponat. Si vero servi ecclesiastici aut fiscalini nostri aut comitum aut pulent. Et si actores nostri aut aliorum vel advocati eos missis nostris vel comitibus iussi praesentare noluerint, praedictum onem nostram adimplendam episcopi et abbates, sive reliqui qui beneficia nostra habent, adiuvent comites in suis hominibus distringendis. Et si comites hanc nostram constitutionem neglexerint, hoc per missos nostros ad nostram noticiam is iniustitiis quae a fiscalinis nostris fiunt, quia inpune se ea committere posse existimant, nos acesse decernimus, ne ultra inpune fiant, ita ut ubi
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit de eo quod sciẽter
tesces in ꝑmriũ Indugis¬
set suł fideiussione ad
placitũ nostrũ uenire
a De his qui discordiis
et cõtẽcionibus scudere
solent et in pace unĩe
nolũt et Inde cunicti fu¬

Expanded text:
fuerit de eo, quod scienter testes in periurium induxisset, sub fideiussione ad placitum nostrum venire . De his qui discordiis et contentionibus studere solent et in pace vivere nolunt, et inde convicti fu
Abbreviated transcription (Latin):
theodiscascat legi id est
armoꝵ depositio uocat̃¬
hoc missi nr̃i notũ faci¬
aut comutib et ppło qd
nos in oñi ebdomada uñũ
diẽ ad causas audiendas
et iudicãdas sedere uoluiꝰ
Comites aũd et misse nr̃i
magnũ scudiũ habeant
ne forte ꝓp̃t eoꝵ negligẽ¬
ciam pauxes crucientur
res eoꝵ patiamꝰ: si ura
gra᷑m h abere uelit pp̃ło
aũs dicat᷑ ut caueat de
aliis causis se ad nos Re¬
clamare nisi de quibus
aut missi nrĩ aut comi¬
p̃sup̃sit quã a missie no¬
scus boue memorie geĩ¬
toris nr̃i cõscitutũ fuit
hoc est duos solidos pro
una uacça hot qd iuiiste
suꝑ posuit atq abstulit
stbi q Retinuit his quib
hoc tulit et cũ sua lege
Restituat et fredũ nostrũ
cõponat et ministerm
amctat

Expanded text:
Theodisca scastlegi, id est Theodisca scastlegi, id est armorum depositio, vocatHoc missi nostri notum faciant comitibus et populo, quod nos in omni hebdomada unum diem ad causas audiendas et judicandas sedere volumus. Comites autem et missi nostri magnum studium habeant, ne forte propter eorum negligentiam pauperes crucientur, res patiamur, si nostram gratiam hahere velint. Populo autem dicatur, ut caveat de aliis causis se ad nos reclamare, nisi de quibus aut missi nostri aut comipraesumpserit, quam a missis bonae memoriae genitoris nostri constitutum fuit, hoc est duos solidos pro una vacca: hoc quod iniuste superposuit atque abstulit sibique retinuit, his quibus hoc tulit, cum sua lege restituat, et insuper fredum nostrum conponat et ministerium amitt
Abbreviated transcription (Latin):
gligençiã comuilꝭ uel
facte sut uel Inemẽdate
Remãserut hoc ad nrãz
noticiã ꝑferat᷑ Auctor
uero facti si fuĩt p̃posi¬
tus uel adupcatus siue
cẽtenariꝯ uel qualibet
alia dignitate predita
libera ꝑsuua ꝑost lega¬
lem emẽdationẽ in loco
factami sub fide iussorib
muatitudo uero sine de
seruis sine de liberis sit
legistima emẽdatione
i de põtib publicio
destrucꝭ placuit nõb
ut hn qui iussionẽ no¬
stram in Reparãdie po¬
tibus eutempserup̃ uolu¬
nuis ac iubemꝰ ut õmes
hoies nri in mram ueni¬
aut pũciam Rationer Red¬
dere Cuy nr̃am Iussionẽ
nõ cõstriuxerup̃ ut hoc
facerẽt aut nobis mĩi¬
are neglexerut. Silt̃
et de Iuiustis theloueis
ubicũꝙ accipiũtur stiãt
se exiude nobis Rationem
a missis nr̃is om̃ib Int̃¬
dicatur ne uitõꝰ fiat cap̃¬
iz Postꝙ̃ comes et pa¬
genses de qualibet expe¬
ditione hostili Reũsi fuerĩt
ex eo die sux pł noctes sit
uannus Restisus qd legna

Expanded text:
glegentiam comitis vel factae sunt, vel inemendatae remanserunt, hoc ad nostram notitiam perferatur. Auctor vero facti, si fuerit praepositus, vel advocatus, sive centenarius, vel qualibet alia dignitate praedita libera persona, post legalem emendationem in loco factam, sub fideiussoribus Multitudo vero, sive de servis sive de liberis sit, legitima emendatione  De pontibus publicis destructis, placuit nobis, ut hi qui iussionem nostram in reparandis pontibus contempserunt, volumus ac iubemus, ut omnes homines nostri in nostram veniant praesentiam rationes reddere, cur nostram iussionem non constrinxerunt, ut hoc facerent, aut nobis nuntiare neglexerunt. Similiter et de iniustis teloneis, ubicumque accipiuntur, sciant se exinde nobis rationem a missis nostris omnibus interdicatur, ne ulterius fiat postquam comes et pagenses de qualibet expeditione hostili reversi fuerint, ex eo die super 40 noctes sit bannus resisus, quod in lingua
Abbreviated transcription (Latin):
aliquã eccłiam uel ad uil¬
lam nr̃am dederũt nulla¬
tenus eanscdm̃i legẽ tenẽ
potest nisi ille uoluerit
ad cuiꝰ potestatẽ uel Illa
eccliã uel illa uilla ꝑtiuet
nisi forte filius aut nepos
ens sit qui eam tradidit et
er east̾ra ad tenẽd̃ plaçi¬
tasit ued In hac Re consi¬
derãdũ est utrũ Ille q̃ hũc
tenet diues an paux sit
et utrũ aliud bũficiũ habe¬
at uel eriã ꝓpũ et quihor
nentrũ habet. erga hunt
misericordĩt agend̃ est
ue ex totr dispoliatꝰ in
egestatẽ iucidat ut ant
talem censum Iude ꝑsoluãt
qualis ei fuerit cõstitutꝰ
uel portionẽ aliquã iude
bñficiũ accipiat unde se
sustẽtari ualeat de nonis¬

Expanded text:
aliquam ecclesiam vel ad villam nostram dederunt, nullatenus eam secundum legem tenere potest, nisi ille voluerit, ad cuius potestatem vel illa ecclesia vel illa villa pertinet; nisi forte filius aut nepos eius sit, qui eam tradidit, aut ei eadem terra ad tenendum placita sit. Sed in hac re considerandum est, utrum ille, qui hanc tenet, dives an pauper sit, et utrum aliud beneficium habeat vel etiam neutrum habet, erga hunc misericorditer agendum est, ne ex toto dispolitatus in aegestatem incidat; ut aut talem censum inde persolvat qualis ei fuerit constitutus, vel portionem aliquam inde in beneficium accipiat unde se sustentare valeat. 5. De noni
Abbreviated transcription (Latin):
firmauerit ut triplici
Rationẽ Iudicent᷑ p̾mo
ut ubicũq aliquod malũ
ꝑ hoc ꝑpetratũ fuit aut¬
tores facti Intficiãt᷑ dd
guli alter ab altero fla¬
gellent᷑ et nares sibi in
gellentur et capillos si¬
bi uicissim de tondeaut
Si uero ꝑ dexiras aliq̃¬
cõspiratio firmata fuĩt
si liberi sũt aut uirent
cũ ydoneis inyatoribus

Expanded text:
firmaverint, triplici ratione judicentur. Primo, ut ubicunque aliquod malum per hoc perpetratum fuit, auctores facti interficiantur. guli alter ab altero flagellentur, et nares sibi invgellentur, et capillos sibi vicissim detondeant. Si vero per dextras conspiratio facta fuerit, si liberi sunt, aut jurent cum idoneis jurator
Abbreviated transcription (Latin):
et si alit̾ discutio nõ pos¬
suit separent᷑ ab Iuuitẽ¬
et sigularĩt inq̃rãt᷑ et
nõ soli accusatori liceat
testes eligere ausẽte suo
causatore et omĩno nullꝰ
si Reffustat᷑ dicat ille
qui eũ Refutat et ꝑ bet
quare Illũ Recipere no¬
lit et de ipõ pago aut
cur isi forte longins
extra comitatũ causa
sit inquirẽda Et si quis
dat manũ ut Redimat

Expanded text:
Et si aliter discuti non possunt, separentur ab inviceet singulariter inquirantur; et non solum accusatori liceat testes eligere absente suo causatore. Et omnino nullus, s refutatur, dicat ille qui eum refutat, et probet quare illum recipere nolit. Et de ipso pago non tur, nisi forte longius extra comitatum causa sit inquirenda. Et si quis dat manum, aut redimat
Abbreviated transcription (Latin):
studiũ habeãt In doct̃na
uel qualẽ famã habeant
scdñi ueritatẽ In populo
Suulit de om̃ib mõste¬
riis Inquirãt Iuxta uniꝰ¬
ciusq qualitatem et ꝙ¬
fessionẽ Simulit et de
ceteris ecclesiis ma auc¬
toritate in bũficio dat᷑
utrũ ep̃i in cireden̾do
procyas suas ceteras
minores eccliãs grauent
aut ppło oueri suit Et
si ab ipĩs aut a mõstris
eoꝵ Iudebita exempta
a pbris ex igãt᷑ Sinuli
modo de comutib Inq̃rãt
quale scudiũ de suo ha¬
ueãt mũsterio ut q̃ uene
exiude facit cognoste¬
mus si alit fac̾it et Sᵒ
nosse om̃ĩno uolumis¬
Id est si ppłe ꝑ suã ne¬
gligenciã et desidian
iusticia et pace careat.¬
ant si ipse sciẽs aliquid
a gant aut cõsenciẽte uel
negligente counte a ue¬
ritate et iusticia de cliuẽt
Que ꝑsone uel quibus
causis culpabiles ad p̃¬
senciã nostrã uẽire debẽt¬

Expanded text:
studium habeant in doctrina, vel qualem famam habeant secundum veritatem in populo. Similiter de omnibus monasteriis inquirant iuxta uniuscuiusque qualitatem et professionem. Similiter et de ceteris ecclesiis nostra auctoritate in beneficio datis. Utrum episcopi in circumeundo parrochias suas, ceteras minores ecclesias gravent, aut populo oneri sint, et si ab ipsis aut a ministris eorum indebita exsenia a presbyteris exigantur. Simili modo de comitibus inquirant, quale studium de suo habeant ministerio, ut qui bene exinde facit cognoscemus. Si aliter facit, et hoc nosse omnino volumusid est, si populus per suam neglegentiam et desidiam iustiaut si ipse sciens aut nescagant, aut consentiente vel negligente comite a veritate et justitia declinent. Quae personae, vel de quibus causis culpabiles ad praesentiam nostram venire debe