comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
.r. Et cum
esset quedam dies. & egressus isset ad
patrem suum ad messores: ait patͥ suo.
Caput meum doleo: caput meum do¬
leo. At ille dixit puero. Tolle et duc
eum ad matrem suam. Qui cum tulis¬
set & adduxisset eum ad matrẽ suam
posuit eum illa suꝑ genua sua usq ad
meridiem: & mortuus est. Ascendit
autem & collocauit eum suꝑ lectum
hominis dei: & clausit ostium. Et egres¬
sa uocauit uirum suum: &ait. Mitte
mecum obsecro unum de pueris & asi¬
nam ut ęxeurram usq ad hominẽ dei
& reuertar. Qui ait illi. Quam obcau¬
sam uadis ad eum: Hodie non sunt
kalendȩ: neq sabbatum. Quȩ respon¬
dit. UIale. Strauitq asinam: & prece¬
pit puero. Mina & ꝓꝑa: ne michi mo¬
ram facias in eundo. Et hoc age. quod
precipio tibi. Profecta est igitur. & uenit
ad uirum dei in montem carmeli. Cũq
uidisset eam uir dei decontra: ait ad
giezi puerum suum. Ecce sunamitis
illa. Uade ergo in occursum eiꝰ. & dic
ei. Rectene agitur circate & circa uirũ

Expanded text:
r, et cum esset quaedam dies, et egressus isset ad patrem suum ad messores, ait patri suo: Caput meum, caput meum doleo. At ieum ad matrem suam qui cum tulisset et adduxisset eum ad matrem suam posuit eum illa super genua sua usque ad meridiem et mortuus est ascendit autem et conlocavit eum super lectulum hominis Dei et clusit ostium et egressa vocavit virum suum et ait mitte mecum obsecro unum de pueris et asinam ut excurram usque ad hominem Dei et revertar qui ait illi quam ob causam vadis ad eum hodie non sunt kalendae neque sabbatum quae respondit vale stravitque asinam et praecepit puero mina et propera ne mihi moram facias in eundo et hoc age quod praecipio tibi profecta est igitur et venit ad virum Dei in montem Carmeli cumque vidisset eam vir Dei de contra ait ad Giezi puerum suum ecce Sunamitis illa vade ergo in occursum eius et dic ei rectene agitur circa te et circa virum
Abbreviated transcription (Latin):
tes singuli lapides repleuerunt: &
uniuersos fontes aquarum obtura¬
uerunt: & omnia ligna fructifera
succiderunt. ita ut muri tantum fi¬
ctiles remanerent: & circumdata est
ciuitas a fundiba lariis: & magna ex
parte ꝑcussa. Quod cum uidisset
rex moab. preualuisse scilicet hostes:
tulit secum septingentos uiros edu¬
centes gladium: ut irrumꝑent ad
regem edom: & non potuerunt. Ar¬
ripiensq filium suum pͥmogenitũ
qui regnaturus erat ꝓ eo: obtulit ho¬
locaustum suꝑ murum. Et facta est
indignatio magna in isrł. Statiq re¬
cesserunt ab eo: & reuersi sunt in terrã
quedam de uxorib ꝓpħarum:
clamabat ad heliseum dicens. Seruus
tuus uir meus mortuus est: & tu no¬
sti quia seruus tuus fuit timens deũ.

Expanded text:
tes singuli lapides, repleverunt, et tes singuli lapides, repleverunt, et universos fontes aquarum obturaverunt, et omnia ligna fructifera succiderunt, ita ut muri tantum fictiles remanerent, et circumdata est civitas a fundibulariis, et magna ex parte percussa. Quod cum vidisset rex Moab, praevaluisse scilicet hostes, tulit secum septingentos viros educentes gladium, ut irrumperent ad regem Edom, et non potuerunt. Arripiensque filium suum primogenitum, qui regnaturus erat pro eo, obtulit holocaustum super murum, et facta est indignatio magna in Israel, statimque recesserunt ab eo, reversi sunt in terram quaedam de uxoribus prophetarum clamabat ad Elisaeum, dicens: Servus tuus vir meus mortuus est, et tu nosti quia servus tuus fuit timens
Abbreviated transcription (Latin):
& familiȩ ur̃ȩ. & iumenta ur̃a. Parũq
hoc est in conspectu dñi. insuꝑ tra¬
det etiam moab in manus ur̃as: et¬
ꝑcutietis omnem ciuitatẽ munitam.
& omnem urbem electam: & uniuer¬
sum lignum fructiferum succidetis:
cunctosq fontes aquarum obturabi¬
tis: & omnem agrum egregium oꝑie
qͣndo sacrificium offerri solet: ꝙ ecce
aquȩ ueniebant ꝑ uiam edom: & re¬
pleta est terra aquis. Uinuersi autẽ
moabitȩ audientes quod ascendissent
reges ut pugnarent aduersum eos:
conuocauerunt omnes qͥ accincꝰti erans
balteo desuꝑ: & steterunt in terminis.
Primoq mane surgentes. & orto iam
sole exaduerso aquarum: uiderunt
moabitȩ econtra aquas rubras quas:
sanguinem. Dixeruntq. Sanguis est
gladii. Pugnauerunt reges contra se:
dam moab. Prexerutłq in castra isrł.
At illi fugerunt corameis. Ueneruns
igitur qui uicerant. & ꝑcusserunt
moab & ciuitates destruxerunt: et
omnem agrum obtimum mitten¬

Expanded text:
& familiæ vestræ, & iumenta vestra. Parumque & familiæ vestræ, & iumenta vestra. Parumque hoc est in conspectu Domini. Insuper tradet etiam Moab in manu vestra, & percutietis omnem ciuitatem munitam, & omnem electam, & vniuersum lignum frucunctosque fontes aquarum obturabitis, et omnem agrum egregium operiquando sacrificium offerri solet, et ecce, aquae veniebant per viam Edom, et repleta est terra aquis. Universi autem Moabitae, audientes quod ascendissent reges, ut pugnarent adversum eos, convocaverunt omnes qui accincti erant balteo desuper, et steterunt in terminis. Primoque mane surgentes, et orto jam sole ex adverso aquarum, viderunt Moabitae e contra aquas rubras quasi sanguinem, dixeruntque: Sanguis est gladii, pugnaverunt reges contra se dam, Moab. Perrexeruntque in castra Israel: ab: at  Ms. et illi fugerunt coram eis. Venerunt igitur qui vicerant, et percusserunt Moab, et civitates destruxerunt, et omnem agrum optimum, mitten
Abbreviated transcription (Latin):
phat. Est ne hic ꝓpħa dñi ÷ ut deprecem᷑
dñm ꝑ eum: Et respondit unus de ser¬
uis regis isrł. Est hic heliseus filius sa¬
phat: qui fundebat aquam suꝑ manꝰ
belyȩ. Et ait iosaphat. Est apud eũ
sermo dñi: Descenditq ad eũ rex isrł.
& iosaphat & rex edom. Dixit autem
heliseus ad regem isrł. Quid michi &
tibi est. Uade ad ꝓpħas patris tui: et
matris tuȩ. E ait illi rex israel. Quare
congregauit dñs tres reges hos ut tͣde¬
ret eos in manu moab: Dixit autẽ he¬
liseus. Uuit dñs exercituum in cuiꝰ
conspectu sto: quod si non uultum io¬
saphat regis udȩ erubescerem: ne at¬
tendissem quidem te nec respexissem.
Nunc autem adducite michi psaltẽ.
Cumq caneret psaltes: facta est suꝑ
cum manus dñi. Et ait. Hec dicit do¬
minꝰ. facite alueum torrentis huiꝰ. fos¬
sas. & fossas. Hȩc enim dicit dñs. Ñ
uidebitis uentũ neq pluuiam: & alue¬
us iste replebitur aquis: & bibetis uos

Expanded text:
phat estne hic propheta Domini ut deprecemur phat estne hic propheta Domini ut deprecemur Dominum per eum et respondit unus de servis regis Israhel est hic Heliseus filius Saphat qui fundebat aquam super manus Heliae et ait Iosaphat est apud eum sermo Domini descenditque ad eum rex Israhel et Iosaphat et rex Edom dixit autem Heliseus ad regem Israhel quid mihi et tibi est vade ad prophetas patris tui et matris tuae et ait illi rex Israhel quare congregavit Dominus tres reges hos ut traderet eos in manu Moab dixit autem Heliseus vivit Dominus exercituum in cuius conspectu sto quod si non vultum Iosaphat regis Iudae erubescerem ne adtendissem quidem te nec respexissem nunc autem adducite mihi psalten Cumque caneret psaltes, facta est super eum manus Domini, & ait. Hæc dicit Dominus. Facite per alueum torrentis huius, fossas & fossas. Hæc enim dicit Dominus. Non videbitis ventum, neque pluuiam, & alueus iste replebitur aquis; & bibetis vos,
Abbreviated transcription (Latin):
dño: sed non sicut pater eius & mater.
roboam filii nabath qui peccare fecit
isrł adhesit: nec recessit ab eis. Porro me¬
sa rer moab nutriebat pecora multa: ꝙ
soluebat regiisrł centum milia agnoꝵ.
& centum milia arietum cum uelleribꝰ
suis. Cumq mortuus fuisset ahab: pre¬
uaricatus est fędus quod habebat cũ
rege isrł. Egressus est igitur rex ioram
in die illa de samaria: & recensuit uni¬
uersum isrł. Misitq ad iosaphat regẽ
iudȩ dicens. Rex moab recessit ame: ue¬
ni mecum contra moab ad preliũ. Qui
respondit. Ascendam. Qui meus est:
tuus ẽ. Popłs meus popłs tuus: & equi
mei equi tui. Dixitq. ꝑquam uiam
ascendemus: At ille respondit. Per
desertum idumeȩ. Prexerunt igit᷑ rex
isrł. & rex iuda. & rex edom & circumie¬
runt ꝑ uiam septem dierum: nec erat
aqua exercitui & iumentis quȩ seque¬
bantur eos. Dixitq rex isrł. Heu. heu.
heu. congregauit nos deus tres reges:
ut traderet in manu moab. Et ait iosa¬

Expanded text:
ni, sed non sicut pater suus et mater: roboam filii Nabath qui peccare fecit Israhel adhesit nec recessit ab eis porro Mesa rex Moab nutriebat pecora multa et solvebat regi Israhel centum milia agnorum et centum milia arietum cum velleribus suis cumque mortuus fuisset Ahab praevaricatus est foedus quod habebat cum rege Israhel egressus est igitur rex Ioram in die illa de Samaria et recensuit universum Israhel misitque ad Iosaphat regem Iuda dicens rex Moab recessit a me veni mecum contra Moab ad proelium qui respondit ascendam qui meus est tuus est populus meus populus tuus equi mei equi tui dixitque per quam viam ascendemus at ille respondit per desertum Idumeae perrexerunt igitur rex Israhel et rex Iuda et rex Edom et circumierunt per viam septem dierum nec erat aqua exercitui et iumentis quae sequebantur eos dixitque rex Israhel eheu eheu eheu congregavit nos Dominus tres reges ut traderet in manu Moab et ait Iosa
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ respondit. In medio populi mei
habito. Et ait. Quid ergo uult ut faciã
er: Dixitq gieri. Ne queras. filiũ enim
non habet: & uir eius senex est. Precepit
itaq ut uocaret eam. Quȩ cum uocata
fuisset. & stetisset ad ostium: dixit ad
eam. In tempore isto & in hac eadem
hora si uita comes fuerit: habebis in
utero filium. At illa respondit. Noli
queso dñe mi uirdi: noli m̾tiri ancillȩ̨
tuȩ. Et concepit mulier & peꝑit filium
in tempore & in hora eadem qua dixe¬
rat heliseus. Creuit autem puer. Et cum
esset qi¬

Expanded text:
quae respondit in medio populi mei quae respondit in medio populi mei habito et ait quid ergo vult ut faciam ei dixitque Giezi ne quaeras filium enim non habet et vir eius senex est praecepit itaque ut vocaret eam quae cum vocata fuisset et stetisset ad ostium dixit ad eam in tempore isto et in hac eadem hora si vita comes fuerit habebis in utero filium at illa respondit noli quaeso domine mi vir Dei noli mentiri ancillae tuae et concepit mulier et peperit filium in tempore et in hora eadem quam dixerat Heliseus crevit autem puer et cum esset q
Abbreviated transcription (Latin):
habeo. Stetitq oleum. Uenit autẽ illa:
& indicauit homini dei. Et ille. Uade
inquit uende oleum: & redde creditori
tuo. Tu autem & filii tur: uiuite de re¬
liquo: factaest autem quedam dies: et
transi bat heliseus ꝑ ciuitatẽ imna. Erat
autem ibi mulier magna: quȩ tenuit
eum ut comederet panem. Cumq fre¬
quenter inde transiret: diuertebat ad
eam ut comederet panem. Quȩ dixit
ad uirum suum. Animaduerto quod
uir dei sc̃s est iste: qui transit ꝑ nos fre¬
quenter. faciamus ergo cenaculum par¬
uum: & ponamus ei in eo lectulum. & m̃¬
sam & sellam & candelabrum: ut cum
uenerit ad nos maneat ibi. facta est gͥ
dies quedam: & ueniens diuercit in ce¬
nacłm: & requieuit ibi. Dixitq ad gie¬
ti puerum suum. UIoca sunamitem
istam. Qui cum uocasset eã & illa
stetisset coram eo: dixit ad puerum. Lo¬
quere ad eam. Ecce sedule in omnibus
ministrasti nobis. Quid uis ut faciam
tibi: Nunquid habes negotium. &
uis ut loquar regi. siue pͥncipi militiȩ:

Expanded text:
leum. Venit autem illa, et indicavit homini Dei. Et ille, Vade, inquit, vende oleum, et redde creditori tuo; tu autem, et filii tui vivite de reliquo Facta est autem quaedam dies, et transibat Elisaeus per Sunam: erat autem ibi mulier magna, quae tenuit eum, ut comederet panem, cumque frequenter inde transiret, divertebat ad eam, ut comederet panem. Quae dixit ad virum suum: Animadverto quod vir Dei sanctus est iste, qui transit per nos frequenter. Faciamus ergo coenaculum parvum, et ponamus ei in eo lectulum, et mensam, et sellam, et candelabrum, ut cum venerit ad nos, maneat ibi. Facta est igitur dies qunaculum et requievit ibi dixitque ad Giezi puerum suum voca Sunamitin istam qui cum vocasset eam et illa stetisset coram eo dixit ad puerum loquere ad eam ecce sedule in omnibus ministrasti nobis quid vis ut faciam tibi numquid habes negotium et vis ut loquar regi sive principi militiae
Abbreviated transcription (Latin):
olei quo ungar. Cui ait. Uade & pete
mutuo ab omnib uicinis tuiꝰ uasa ua¬
cua non pauca: & ingredere & claude
ostium cum intrisecus fueris tu & filii
tuiꝰ & mitte inde in omnia uasa hȩc.
Et cum plena fuerint: tolles. Iuit itaq
mulier: & clausit ostium suꝑ se& suꝑ
filios suos. Illi offerebant uasa: & illa

Expanded text:
uo unguear cui ait vade pete mutuo ab omnibus vicinis tuis vasa vacua non pauca et ingredere et claude ostium cum intrinsecus fueris tu et filii tui et mitte inde in omnia vasa haec et cum plena fuerint tolles ivit itaque mulier et clusit ostium super se et super filios s
Abbreviated transcription (Latin):
tate eius. & habitabant cum naboth. Lit¬
terarum autem erat ista sententia. Pre¬
dicate ieiunium. & sedere facite naboth
inter primos popłi: & summittite duos
uiros filios belial contra eum: & falsum
testimonium dicant. Benedixit deum &
regem. Et educite eum & lapidate: sicq
moriatur. fecerunt ergo ciues eius ma¬
iores natu & optimates qui habitabant
cum eo in urbe sicut preceꝑat eis ierabel:
ꝙ sicut scriptum erat in litteris quas
miserat ad eos. Predicauerunt ieiunũ:
& sedere fecerunt naboth inter primos
popłi. Et adductis duob uiris filiis dia¬
boli: fecerunt cos sedere contra eum. At
& regem. Quamobrem edurerunt eũ
extra ciuitatem: & lapidibꝰ interfecert̃.
Miseruntq ad ihezabel: dicentes. La¬
pidatus est naboth: & mortuus est. fa¬
ctum est autem cum audisset ihezabel
lapidatum naboth & mortuum: locu¬
ta est ad ahab. Surge & posside uineã
naboth ihetraelitȩ: qui noluit tibi ad¬

Expanded text:
tate eius et habitabant cum Naboth littate eius et habitabant cum Naboth litterarum autem erat ista sententia praedicate ieiunium et sedere facite Naboth inter primos populi et submittite duos viros filios Belial contra eum et falsum testimonium dicant benedixit Deum et regem et educite eum et lapidate sicque moriatur fecerunt ergo cives eius maiores natu et optimates qui habitabant cum eo in urbe sicut praeceperat eis Hiezabel et sicut scriptum erat in litteris quas miserat ad eos praedicaverunt ieiunium et sedere fecerunt Naboth inter primos populi et adductis duobus viris filiis diaboli fecerunt eos sedere cet regi, quam ob rem eduxerunt eum extra civitatem, et lapidibus interfecerunt. Miseruntque ad Jezabel, dicentes: Lapidatus est Naboth, et mortuus est. Factum est autem, cum audisset Jezabel lapidatum Naboth, et mortuum, locuta est Ahab: Surge et posside vineam Naboth Jezraelitae, qui noluit tibi ac
Abbreviated transcription (Latin):
pitius michi sit dñs: ne dem heredita¬
tem patrum meoꝵ tibi. Uenit ergo
ahab indomum suam indignans et
frendens. suꝑ uerbum quod locutus
fuerat ad eum naboth ietrahelites di¬
cens. non dabo tibi hereditatẽ patrũ
meorum. Et ꝓiciens se in lectum suũ
auertit faciem suam ad parietem: ꝙ
non comedit panem. Ingressa est autẽ
ad eum ihezabel uxor sua: dixitq ei.
Quid est hoc. unde anima tua contri¬
stata est. & quare non cõmedis panem:
Qui respondit ei. Locutus sũ naboth
iertahelite: & dixi ei. Da michi uineam
tuam accepta peciinia: aut si tibi pla¬
cet. dabo tibi uineã ꝓ ea. Et illeait. Non
dabo tibi uineam meam. Dixit ergo ad
eum iezabel uxor eius. Grandis auctori¬
tatis es: & bene regis regnum isrl. Surge
& comede panem & equo esto animo:
ego dabo tibi uineam naboth ierraelitȩ.
Scripsit itaq literas ex nomine ahab. ꝙ
signauit eas anulo eius: & misit ad maio¬
res natu & adoptimates qui erant in ciui¬

Expanded text:
pitius mihi sit Dominus ne dem hereditapitius mihi sit Dominus ne dem hereditatem patrum meorum tibi venit ergo Ahab in domum suam indignans et frendens super verbo quod locutus fuerat ad eum Naboth Hiezrahelites dicens non do tibi hereditatem patrum meorum et proiciens se in lectulum suum avertit faciem ad parietem et non comedit panem ingressa est autem ad eum Hiezabel uxor sua dixitque ei quid est hoc unde anima tua contristata est et quare non comedis panem qui respondit ei locutus sum Naboth Hiezrahelitae et dixi ei da mihi vineam tuam accepta pecunia aut si tibi placet dabo tibi vineam pro ea et ille ait non do tibi vineam meam dixit ergo ad eum Hiezabel uxor eius grandis auctoritatis es et bene regis regnum Israhel surge et comede panem et aequo esto animo ego dabo tibi vineam Naboth Hiezrahelitae scripsit itaque litteras ex nomine Ahab et signavit eas anulo eius et misit ad maiores natu et ad optimates qui erant in civi
Abbreviated transcription (Latin):
quidam ad me & ait. Custodi uirum
istum. Qui si lapsus fuerit: erit anima
tua ꝓ anima eus: aut talentum argenti
appendes. Dum autem ego turbatus
huc illucq me uerterem: subito non
comparuit. Et ait rex ad eum. Hoc
est iudicium tuum qͦd ipse decreuisti.
At ille statim abstersit puluerem
de facie sua. Et cognouit eum rex is¬
rael quod essec de ꝓpħis. Qui ait ad
cum. Hȩc dicit dñs. Quia dimisisti uirũ
dignum morte de mani tua. erit amma
tua ꝓ anima eius: ꝙ popłs tuus ꝓ popu¬
lo eius. Reuersus est igitur rex isrł in
domum suam audire contempnens:
& furibundus uenit in samaria ¶Post
erat naboth ierrahelite qui erat in ie¬
trahel: iurta palatium ahab regis sama¬
rie. Locutus est ergo ahab ad naboth
dicens. Da michi uincam tuam. ut fa¬
ciam michi ortum olerum: qͥa uicina
est & ꝓpe domum meam: daboq tibi
ꝓ ea uineam meliorem: aut si tibi com¬
modius putas. argenti preciũ quanto
digna est. Cui respondit naboth. Pro¬

Expanded text:
quidam ad me, et ait: Custodi virum quidam ad me, et ait: Custodi virum istum: qui si lapsus fuerit, erit anima pro anima ejus, aut talentum argenti appendes. Dum autem ego turbatus huc illucque me verterem, subito non comparuit. Et ait rex Israel ad eum: Hoc est judicium tuum, quod ipse decrevisti. At ille statim abstersit pulverem dc facie sua, et cognorahel quod esset de prophetis qui ait ad eum haec dicit Dominus quia dimisisti virum dignum morte de manu tua erit anima tua pro anima eius et populus tuus pro populo eius reversus est igitur rex Israhel in domum suam audire contemnens et furibundus venit Samariam post erat Naboth Hiezrahelitae qui erat in Hiezrahel iuxta palatium Ahab regis Samariae locutus est ergo Ahab ad Naboth dicens da mihi vineam tuam ut faciam mihi hortum holerum quia vicina est et prope domum meam daboque tibi pro ea vineam meliorem aut si tibi commodius putas argenti pretium quanto digna est cui respondit Naboth pro
Abbreviated transcription (Latin):
us benadab. Et dixit eis. Ite & adducite
eum. Egressus est ergo ad eũ benadab:
& leuauit eum in currum suum. Qui
dixit ei. Ciuitates quas tulit pater m̃s
a patre tuo reddam: & plateas fac tibi
indamasco: sicut fecit pater m̃s in sa¬
maria: & ego federatus recedam ate. Pe¬
ꝑigit ergo fȩdus:. & dimisit eum:.xuiii¬
unc uir quidam de filiis ꝓpħaꝵ
dixit ad socium suum: in sermo¬
ne dm̃. Pcute me. At ille noluit ꝑcute¬
re. Cui ait. Quia noluisti audire uocẽ
dñi: ecce recedes ame & ꝑcutiet te leo.
Cumq paululum recessisset ab eo: in¬
uenit eum leo atq ꝑcussit. Sed & alte¬
rum inueniens uirum: dixit ad eum.
ꝑcute me. Qui ꝑcussit eum: & uulne¬
rauit. Abiit ergo ꝓpħa. & occurrit re¬
gi in uia: & mutauit asꝑsione pulue¬
ris os & ocłos suos. Cumq rex transiret:
clamauit ad regem & ait. Seruus tu¬
us egressus est ad preliandũ comminꝰ.
Cumq fugisset uir unus: adduxit eũ

Expanded text:
us Benadad et dixit eis ite et adducite us Benadad et dixit eis ite et adducite eum egressuet levavit eum in currum suum. Qui dixit ei: Civitates, quas tulit pater meus a patre tuo, reddam; et plateas fac tibi in Damasco, sicut fecit pater meus in Samaria, et ego foederatus recedam a te. Pepigit ergo foedus, et dimisit eum. Tunc vir quidam de filiis prophetarum dixit ad socium suum in sermone Domini: Percute me. At ille noluit percutere. Cui ait: Quia noluisti audire vocem Domini, ecce recedes a me, et percutiet te leo. Cumque paululum recessisset ab eo, invenit eum leo, atque percussit. Sed et alterum inveniens virum, dixit ad eum: Percute me. Qui percussit eum, et vulneravit. Abiit ergo propheta, et occurrit regi in via, et mutavit aspersione pulveris os et oculos suos. Cumque transiret, clamavit ad regem, et ait: Servus tuus egressus est ad praeliandum cominus; cumque fugisset vir unus, adduxit eum
Abbreviated transcription (Latin):
sum dñs. Dirigebant septem dieb ex
aduerso hii atq illi acies. Septima au¬
tem die commissum est bellum. Pcus¬
seruntq filii isrł de syris centum milia
peditum: in die una. fugerunt autem
qui remanserant in affec in ciuitatem:
& cecidit murus suꝑ iuiginti septẽ mi¬
lia hominum.qui remanserant. Porro
benadab fugiens ingressus est ciuita¬
tem: in cubiculum quod erat intra
cubiculum. Dixeruntq ei serui sui. Ce¬
ce audiuimus quod reges domus isrł
clementes sunt. Ponamus itaq sac¬
cos in lumbis nostris: & funiculos in
capitib nr̃is: & egrediamur ad regem
isrł. Forsitan saluabit animas nr̃as. Ac¬
cinxerunt ergo saccis lumbos suos: &
posuerunt funiculos incapitib suis:
ueneruntq ad regem isrł & dixerunt.
Seruus tuus benadab dicit. Uiuat
oro te anima mea. Et ille ait.Si adhuc
uiuit: frater meus est. Quod acceꝑuns
iuri ꝓ omine: & festinantes rapuerunt
uerbum ex ore eiꝰ atq dixerunt. frat̾ tu¬

Expanded text:
Dominus. Dirigebant septem diebus ex Dominus. Dirigebant septem diebus ex adverso hi atque illi acies; septima autem die commissum est bellum, percusseruntque filii Israel de Syris centum millia peditum in die una. Fugerunqui remanserant in Afec in civitatem et cecidit murus super viginti septem milia hominum qui remanserant porro Benadad fugiens ingressus est civitatem in cubiculum quod erat intra cubiculum dixeruntque ei servi sui ecce audivimus quod reges domus Israhel clementes sint ponamus itaque saccos in lumbis nostris et funiculos in capitibus nostris et egrediamur ad regem Israhel forsitan salvabit animas nostras accinxerunt saccis lumbos suos et posuerunt funes in capitibus veneruntque ad regem Israhel et dixerunt servus tuus Benadad dicit vivat oro te anima mea et ille ait si adhuc vivit frater meus est quod acceperunt viri pro omine et festinantes rapuerunt verbum ex ore eius atque dixerunt frater tu
Abbreviated transcription (Latin):
dixit ei. Hade & confortare: & scito &
uide quid facias. Sequenti autem anno.
rer syriȩ ascendet contra te. Serui uero
regis sẏriȩ dixerunt ei. Dii montiũ sunt
dii eoꝵ: ideo suꝑ auerunt nos. Sed meluᷤ
est ut pugnemus contra eos in campes¬
tribꝰ: & obtinebimꝰ eos. Tu ergo uerbũ
hoc fac. Amoue reges singulos ab exer
staura numerum militum qui cecidert̃
de tuis: & equos scđm equos pristinos:
& currus scđm currus quos ante habui¬
sti: & pugnabimꝰ contra eos in campe¬
strib: & uidebis quod obtinebimꝰ eoᷤ.
Igitur post quam annꝰ transierat: re¬
censuit benadab syros & ascendit in af¬
fech: ut pugnaret contra isrł. Porro filii
isrł recensiti sunt: & acceptis cibariis ꝓ¬
fecti ex aduerso. castra metati sunt contra
eos. quasi duo parui greges caprarum.
Syri autem repleuerunt terram. Et ac
Hȩc dicit dñs. Quia dixerunt siri. ds
montium est dñs. & non est d̾s ualliũ:
dabo omnem multitudinẽ grandem
hanc in manutua: & scietis quia ego

Expanded text:
dixit ei: Vade, et confortare, et scito, et vide quid facias: sequenti enim anno rex Syriae ascendet contra te. Servi vero regis Syriae dixerunt ei: Dii montium sunt dii eorum, ideo superaverunt nos; sed melius est, ut pugnemus contra eos in campestribus, et obtinebimus eos. Tu ergo verbum hoc fac: Amove reges singulos ab exercro eis, et instaura numerum militum, qui ceciderunt de tuis, et equos secundum equos pristinos, et currus secundum currus quos ante habuisti, et pugnabimus contra eos in campestribus, et videbis quod obtinebimus eos.Igitur postquam annus transierat, recensuit Benadad Syros, et ascendit in Aphec, ut pugnaret contra Israel. Porro filii Israel recensiti sunt, et acceptis cibariis, profecti ex adverso, castraque metati sunt contra eos, quasi duo parvi greges caprarum: Syri autem repleverunt terram. Et accHaec dicit Dominus: Quia dixerunt Syri: Deus montium est Dominus, et non est Deus vallium: dabo omnem multitudinem grandem hanc in manu tua, et scietis quia ego
Abbreviated transcription (Latin):
uirum dei cum uniuerso comitatu suo:
uenit & stecit coram eo: & ait. Uere scio
quod non sit alius deus in uniuersa te¬
ra: nisi tantum in isrł. Obsecro itaq itt
accipias benedictionem aseruo tuo. At
ille respondit. Cliuit dñs ante quem
sto: quia

Expanded text:
virum Dei cum universo comitatu suo, venit et stetit coram eo, et ait: Vere scio quod non sit alius Deus in universa terra, nisi taccipias benedictionem a servo tuo. At ille respondit: Vivit Dominus, ante quem sto, quia
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. Certe uidisti omnem multitudinem
hanc nimniam. Ecce ego tradam eam in
ianu tua hodie: ut scias quia ego sum
dñs. Et ait ahab. ẜ quem: Diritq ei. Hec
dicit dñs. Per pedissequos pͥncipũ ꝓuin¬
ciarum. Et ait. Quis incipiet preliari: Q
ille dixit. Tu. Recensuit ergo pueros pͥn¬
cipum ꝓuinciarum: & repꝑit numerum
ducentorum triginta duorum. Et post
eos recensuit popłm omnes filios ifrael
septem milia. It egressi sunt meridie.
Benadab autem bibebat temulentus
in umbracło suo: & reges triginta duo
cum eo qui ad auxilium eius uenerant.
Egressi sunt autem pueri pͥncipũ ꝓui¬
ciarum: in prima fronte. Misit itaq be¬
nadab. Qui nunciauerunt ei dicentes.
Uiri egressi sunt de samaria. At ille.
Siue ait ꝓ pace ueniunt. apprehendite
eõ uiuos: siue ut prelientur. uiuos eos
capite. Egressi sunt ergo pueri pͥncipũ
prouinciarum ac reliquiis ęxercitus se¬
quebatur: & ꝑcussit unusquisq uirũ

Expanded text:
Dominus certe vidisti omnem multitudinem Dominus certe vidisti omnem multitudinem hanc nimiam ecce ego tradam eam in manu tua hodie ut scias quia ego sum Dominus et ait Ahab per quem dixitque ei haec dicit Dominus per pedisequos principum provinciarum et ait quis incipiet proeliari et ille dixit tu recensuit ergo pueros principum provinciarum et repperit numerum ducentorum triginta duum et post eos recensuit populum omnes filios Israhel septem milia et egressi sunt meridie Benadad autem bibebat temulentus in umbraculo suo et reges triginta duo cum eo qui ad auxilium eius venerant egressi sunt autem pueri principum provinciarum in prima fronte misit itaque Benadad qui nuntiaverunt ei dicentes viri egressi sunt de Samaria at ille sive ait pro pace veniunt adprehendite eos vivos sive ut proelientur vivos eos capite egressi sunt ergo pueri principum provinciarum ac reliquus exercitus sequebatur et percussit unusquisque virum
Abbreviated transcription (Latin):
mi rer: tuus sum ego & omnia mea. Re¬
uertentesq nuncii dixerunt. Hȩc dicit
benadab qui misit nos adte. Argentũ
tuum & aurum tuum & uxores tuas&¬
filios tuos dabis michi. Cras igitur hac
eadem hora mittam seruos meos ad te:
& scrutabuntur domum tuam. & do¬
mum seruoꝵ. tuoꝵ: & omne quod eis
auferent. Uocauit autem rex isrł om̃s
seniores terre: & ait. Anmaduertite et
uidete: qm̃i insidiet᷑ nobis. Misit enim
ad me ꝓ urorib meis & filiis & ꝓ argen¬
to & auro: & non abnui. Dixeruntq om¬
nes maiores natu & uniuersus populus
misisti ad me seruum tuum in initio
faciam: hanc autem rem facere ñ possũ
Reuersiq nuncii: retulerunt ei. Qui remi¬
sit & ait. Hec faciant michi dii. & hȩc ad¬
dant: si suffecerit puluis samariȩ pugillis
bebat ipse & reges in umbraculis: & ait
seruis suis. Circumdate ciuitatem. Et cir
cundederunt eam. Et ecce ꝓpħa unus ac¬
cedens ad ah ab regem isrł: ait. Hec dicit

Expanded text:
mi rex tuus sum ego et omnia mea remi rex tuus sum ego et omnia mea revertentesque nuntii dixerunt haec dicit Benadad qui misit nos ad te argentum tuum et aurum tuum et filios tuos dabis mihi. Cras igitur hac eadem hora mittam servos meos ad te, et scrutabuntur domum tuam, et domum servorum tuorum, et omne quod eis auferent. Vocavit autem rex Israel omnes seniores terrae, et ait: Animadvertite, et videte, quoniam insidietur nobis. Misit enim ad me pro uxoribus meis, et filiis et pro argento et auro, et non abnui. Dixeruntque omnes majores natu, et universus populus, misisti ad servum tuum in initio, faciam: hanc autem rem facere non possum. Reversique nuntii retulerunt ei. Qui remisit, et ait: Haec faciant mihi dii, et haec addant, si suffecerit pulvis Samariae pugillis bebat ipse et reges in umbraculis, et ait servis suis: Circumdate civicumdederunt eam et ecce propheta unus accedens ad Ahab regem Israhel ait haec dicit
Abbreviated transcription (Latin):
lẏas. repperit heliseum filium saphath
arantem duodecim iugis boum: & in
duodecim iugis boum arantibus unꝰ
erat. Cumq uenisset helẏas ad eum:
misit pallium suum suꝑ illum. Quista
tim relictis bub cucurrit post helyam:
& ait. Osculer oro te patrem meum et
matrem meam: & sic sequar te. Dixitq
ei. Tade & reuertere. Quod enĩ meum
erat feci tibi. Reuersus autem ab eo
tulit par boum & mactauit illud: et
in aratro boum corit carnes. & dedit
popło. & comederunt. Consurgensq
abiit & secutus est helyam: & minis¬
trabat ei Forro benadab rȩx syrie con¬
gregauit omnem ęxercitum suum. et
triginta & duos reges secum. ꝙ equos &
currus: & ascendens pugnabat contra
samariam: & obsidebat eam. Mittensq
nuncios ad ahab regem isrł in ciuitate:
ait. Hec dicit benadab. Argentũ tuũ
& aurum tuum meum est: & urores
tue ꝙ filii tui optumi. mei sunt. Respon¬
ditq rer isrł. Iurta uerbum tuum dñe

Expanded text:
lias, reperit Heliseum filium Saphat lias, reperit Heliseum filium Saphat arantem in duodecim jugis boum: et ipse in duodecim jugis boum arantibus unus erat: cumque venisset Helias ad eum, misit patim relictis bubus cucurrit post Heliam et ait osculer oro te patrem meum et matrem meam et sic sequar te dixitque ei vade et revertere quod enim meum erat feci tibi reversus autem ab eo tulit par boum et mactavit illud et in aratro boum coxit carnes et dedit populo et comederunt consurgensque abiit et secutus est Heliam et ministrabat ei porro Benadad rex Syriae congregavit omnem exercitum suum et triginta et duos reges secum et equos et currus et ascendens pugnabat contra Samariam et obsidebat eam mittensque nuntios ad Ahab regem Israhel in civitatem ait haec dicit Benadad argentum tuum et aurum tuum meum est et uxores tuae et filii tui optimi mei sunt responditque rex Israhel iuxta verbum tuum domine
Abbreviated transcription (Latin):
dño. Et ecce dñs transit: & sp̃s grandiᷤᷤ
& forcis subuertens montes. & contereis
petras ante dñm. Non in sp̃u dñs. Et
post sp̃m commotio. Non in comio¬
tione dñs. Et post commotionẽ ignis.
Non in igne dñs. Et post ignem sibiluᷤ
aurȩ tenuis. Quod cum audisset he¬
lẏas: oꝑuit uultum suum pallioi et
egressus stetit in ostio speluncȩ. Et ecce
uox ad eum dicens. Quid hic agis he¬
lya: Et ille respondit. Telo zelatus sum
ꝓ dño deo exercituum: qͥa dereliquerunt
pactum tuum filii isrł. Altaria tua de¬
struxerunt: & ꝓpħas tuos occiderunt
gladio: & derelictus sum ego solus: ꝙ que¬
runt animã meam ut auferant eam:
namsi. unges regem suꝑ isrł. Heliseum
autem filium saphath qui est de abel¬
maula unges ꝓpħam ꝓte. Et erit qui
interficiet eum helyseus. Et derelinqͣm
michi in isrł septem milia uirorum quo¬
rum genua non sunt curuata baal: et
omne os quod non adorauit eum os¬
culans manum. Profectus ergo inde he¬

Expanded text:
s grandis et fortis subvertens montes, et conterens petras ante Dominum: non in spiritu Dominus, et post spiritum commotio: non in commotione Dominus, et post commotionem ignis: non in igne Dominus, et post ignem sibilus aurae tenuis. Quod cum audisset Helias, operuit vultum suum pallio, et egressus stetit in ostio speluncae, et ecce vox ad eum, dicens: Quid hic agis, Helia? et ille respondit: Zelo zelatus sum pro Domino Deo exercituum, quia dereliquerunt pactum tuum filii Israel: altaria tua destruxerunt, et prophetas tuos occiderunt gladio, et derelictus sum ego solus, et quaerunt animam meam, ut auferant eam. Namsi unges regem super Israel; Elisaeum autem filium Saphat, qui est de Abelmaula, unges prophetam pro te. Et erit, quiinterficiet eum Elisaeus. Et derelinquam mihi in Israel septem millia universorum genua, quae non sunt incurvata Baal, et omne os, quod non adoraculans manum. Profectus ergo inde He
Abbreviated transcription (Latin):
in uerticem carmeli: & ꝓnus in terram
posuit faciem inter genua sua: & dixi
ad puerum suum. Ascende & ꝓspice
contra mare. Qui cum ascendisset et
contemplatus esset: ait. Non est quic¬
quam. Et rursum ait illi. Reuertere
septem uicibꝰ. In septima autem uice.
ecce nubecula parua quasi uestigium
hominis ascendebat de mari. Qui ait.
a scende & dic ahab. Iunge currũ tuis¬
& desceni¬

Expanded text:
in vertice Carmeli et pronus in terram in vertice Carmeli et pronus in terram posuit faciem inter genua sua et dixit ad puerum suum ascende et prospice contra mare qui cum ascendisset et contemplatus esset ait non est quicquam et rursum ait illi revertere septem vicibus in septima autem vice ecce nubicula parva quasi vestigium hominis ascendebat de mari qui ait ascende et dic Ahab iunge et descen
Abbreviated transcription (Latin):
tare: & fossa aquę ductus repleta est.
Cumq iam tempus esset ut offerretur
holocaustum: accedens helẏas ꝓpheta
ait. Dñe deus abraham & isaac & isrł.
hodie ostende quia tu es deus israel &
ego seruus tuus: & uxta preceptum
tuum feci omnia uerba hȩc. Exaudi
me dñe exaudi me: ut discat popłs
iste quia tu es dñs deus: & tu conuerti¬
sti corda eorum iterum. Cecidit autem
ignis dñi: & uorauit holocaustum et
ligna & lapides: pu luerem quoq et
aquam quȩ erat in aquę ductu lam¬
bens. Quod cum uidisset om̃is popłs.
cecidit in faciem suam & ait:. Dñs ipse
est deus: dñs ipse est deus. Dixitq hely¬
as ad eos. Apprehendite ꝓpħas baal: et
ne unus quidem fugiat ex eis. Quos
cum comprehendissent: duxrit helyas
ad torrentem cison & interfecit eos ibi
Et ait helyas ad ahab. Ascende come¬
de & bibe: quia sonus multȩ pluiiȩ
est. Ascendit ahab ut comederet &t
biberet. Helyas autem ascendit am¬

Expanded text:
tare et fossa aquaeductus repleta est tare et fossa aquaeductus repleta est cumque iam tempus esset ut offerretur holocaustum accedens Helias propheta ait Domine Deus Abraham Isaac et Israhel hodie ostende quia tu es Deus Israhel et ego servus tuus et iuxta praeceptum tuum feci omnia verba haec exaudi me Domine exaudi me ut discat populus iste quia tu es Dominus Deus et tu convertisti cor eorum iterum cecidit autem ignis Domini et voravit holocaustum et ligna et lapides pulverem quoque et aquam quae erat in aquaeductu lambens quod cum vidisset omnis populus cecidit in faciem suam et ait Dominus ipse est Deus Dominus ipse est Deus dixitque Helias ad eos adprehendite prophetas Baal et ne unus quidem fugiat ex eis quos cum conprehendissent duxit eos Helias ad torrentem Cison et interfecit eos ibi et ait Helias ad Ahab ascende comede et bibe quia sonus multae pluviae est ascendit Ahab ut comederet et biberet Helias autem ascendit
Abbreviated transcription (Latin):
bant se uixta ritum suum. cultris & lan¬
ccolis: donec ꝑfunderent᷑ sanguine. Post¬
quam autem transiit meridies & illis
ꝓpħantib uenerat tempus quo sacrifi¬
cium offerri solet: nec audiebatur uox.
neq aliqͥs respondebat nec attendebat:
dixit helias omni popło. Uenite ad
me. Et accedente ad se popło. curauit
altare dñi quod destructum fuerat: &¬
tulit duodecim lapides iuxta numerũ
tribuum filioꝵ iacob. ad quem factus
est sermo dñi dicens. isrł erit nomen
tuum: & edificauit ex lapidib altare
in nomine dñi: fecitq aque ductum
quasi ꝑ duas aratiunculas in circuitu
altaris & composuit ligna: diuisitq
ꝑ menbra bouem. & posuit suꝑ ligna
& ait. Implete quatuor hẏdrias aqua:
& effundite suꝑ holocaustum & super
ligna. Rursumq dixit. Etiam secundo
hoc facite. Qui cum fecissent & secundo:
ait. Etiam tercio idipsum facite. fecert̃¬
q & tercio. Et currebant aquę circa al¬

Expanded text:
bant se juxta ritum suum cultris, et lanbant se juxta ritum suum cultris, et lanceolis, donec perfunderentur sanguine. Postquam autem transiit meridies, et illis prophetantibus venerat tempus, quo sacrificium offerri solet, nec audiebatur vox, nec aliquis respondebat, nec attendebat orantes: dixit Helias omni populo: Venite ad me. Et accedente ad se populo, curavit altare Domini, quod destructum fuerat: et tulit duodecim lapides juxta numerum tribuum filiorum Jacob, ad quem factus est sermo Domini, dicens: Israel erit nomen tuum Et aedificavit de lapidibus altare in nomine Domini: fecitque aquaeductum, quasi per duas aratiunculas, in circuitu altaris, et composuit ligna: divisitque per membra bovem, et posuit super ligna, et ait: Implete quatuor hydrias aqua, et fundite super holocaustum et super ligna rursumque dixit etiam secundo hoc facite qui cum fecissent et secundo ait etiam tertio id ipsum facite feceruntque et tertio et currebant aquae circa al
Abbreviated transcription (Latin):
eligant bouem unum: & infrusta ce¬
dentes ponant suꝑ ligna. ignẽ autem
non subponant: & ego faciã bouem
alterum: & imponam suꝑ ligna. ignẽ¬
q non subponam. Inuocate nomina
deorum ur̃oꝵ: & ego inuocabo nomen
dñi: & deus qui exaudierit ꝑ ignẽ. ipse
sit deus. Respondens om̃is popłs ait.
Optima ꝓpositio. Dixit ergo helyas
ꝓpħis baal. Eligite uobis bouem unũ:
& facite primi. quia uos plures estis:
& inuocate nomina deorum ur̃orum:
ignemq non supponatis. Qui cum tu¬
lissent bouem quem dederat eis: fece¬
runt & inuocabant nomen baal de
mane usq ad meridiem dicentes: baal
eraudi nos. Et non erat uor: nec quire¬
sponderet. Transiliebantq altare qđ
fecerant. Cumq esset iam meridies:
illidebat eis helyas dicens. Clamate uo¬
ce maiore. Deus enim uester est: & for¬
sitan loquitur. aut in diuersorio ẽ. aut
in itinere: aut certe dormit ut ęxcitet᷑.
Clamabant ergo uoce magna: & incide¬

Expanded text:
eligant bovem unum et in frusta caeeligant bovem unum et in frusta caedentes ponant super ligna ignem autem non subponant et ego faciam bovem alterum et inponam super ligna ignemque non subponam invocate nomina deorum vestrorum et ego invocabo nomen Domini et deus qui exaudierit per ignem ipse sit Deus respondens omnis populus ait optima propositio dixit ergo Helias prophetis Baal eligite vobis bovem unum et facite primi quia vos plures estis et invocate nomina deorum vestrorum ignemque non subponatis qui cum tulissent bovem quem dederat eis fecerunt et invocabant nomen Baal de mane usque ad meridiem dicentes Baal exaudi nos et non erat vox nec qui responderet transiliebantque altare quod fecerant cumque esset iam meridies inludebat eis Helias dicens clamate voce maiore deus enim est et forsitan loquitur aut in diversorio est aut in itinere aut certe dormit ut exClamabant ergo voce magna, et incide
Abbreviated transcription (Latin):
adest helyas. ut interficiat me: Dirit
helias. Uiuit dñs exercituum ante cuiꝰ
uultum sto: qͥa hodie apparebo ei. Abi¬
it ergo abdias in occursum ahab & in¬
dicauit ei. Lenitq ahab in occursum
helẏe. Et cum uidisset eum: ait. Tu ne
es ille qui conturbas isrł. Et ille ait.
Nonego turbaui isrł: sed tu & domus
patris tui: qui dereliquisti mandata do¬
mini. & secutiestis baalim. Teruntam̃
nunc mitte & congrega ad me uniuer¬
sum isrł in monte carmeli. & ꝓphetas
baal quadringentos quinquaginta:
ꝓpħasq lucorum quadringentos qui
comedunt de mensa ietabel. Misit
ahab ad omnes filios isrł. & congrega¬
uit ꝓpħas in monte carmeli. Accedens
autem helẏas ad omnem popłm ait.
Usq quo claudicatis induas partes:
Si dñs est deus. sequimini eum. Si au¬
tem baal: sequimini illum. Et non re¬
spondit ei popłs uerbum. Et ait rur
dringenti & quinquaginta uiri sunt.¬
sunt. Dentur nobis duo boues. & illi

Expanded text:
Adest Helias: ut interficiat me? Et dixit Adest Helias: ut interficiat me? Et dixit Helias: Vivit Dominus exercituum, ante cujus vultum sto, quia hodie apparebo ei. Abiit ergo Abdias in occursum Achab, et indicavit ei. Venitque Achab in occursum Heliae. Et cum vidisset eum, ait: Tu ne es ille, qui conturbas Israel? Et ille ait: Non ego turbavi Israel, sed tu, et domus patris tui, qui dereliquistis mandata Domini, et secuti estis Baalim. Vernunc mitte et congrega ad me universum Israhel in monte Carmeli et prophetas Baal quadringentos quinquaginta prophetasque lucorum quadringentos qui comedunt de mensa Hiezabel misit Ahab ad omnes filios Israhel et congregavit prophetas in monte Carmeli accedens autem Helias ad omnem populum ait usquequo claudicatis in duas partes si Dominus est Deus sequimini eum si autem Baal sequimini illum et non respondit ei populus verbum et ait rursdringenti et quinquagintsunt dentur nobis duo boves et illi
Abbreviated transcription (Latin):
tu es dñe mihelias: Cui ille respondit.
Ego. Et dixit. Uade & dic dño tuo.¬
R Adest helias. Et ille. Quid peccaui
inquit. qm̃ trades me seruum tuum in
manus abab ut interficiat me: Uiuit
dñs deus tuus quia non est gens aut
regnum quo non miserit dñs m̃s te re¬
quirens: & respondentib cunctis ñ est
hic: adiurauit regna singła & gentes eo
quod minime repꝑireris: & nunc dicĩ
michi. uade & dic dño tuo. ad est helyas:
Cumq recessero ate sp̃s dñi asportabit
te in locum quem ego ignoro: & ingrẽ¬
sus nunciabo ahab. & non inueniens
te interficiet me. Seruus autem tuus
timet dñm ab infantia sua. Nunquid
non indicatum est tibi dño meo qͥd fece¬
rim. cum interficeret ietabel ꝓpħas dñi
quod absconderim de ꝓpħis dñi centũ
uiros. quinqͣgenos & qͥnquagenos in
speluncis. & pauerim eos pane & aqua:
& nunctu dicis uade & dic dño tuo

Expanded text:
tu es domine mi, Helias? Cui ille respondit: tu es domine mi, Helias? Cui ille respondit: Ego. Et dixit: Vade, et dic domino tuo: Adest Helias. Et ille, Quid peccavi, inquit, quoniam tradis me servum tuum in manu Achab, ut interficiat me? Vivit Dominus Deus tuus, quia non est gens aut regnum, in quo non miserit dominus meus, te requirens: et respondentibus cunctis: Non est hic: adjuravit regna singula et gentes, eo quod minime reperireris. Et nunc dicis mihi: Vade, et dic domino tuo: Adest Helias. Cumque recessero a te, spiritus Domini asportabit te in locum, quem ego ignoro: et ingressus nunciabo Achab, et non inveniens te, interficiet me: servus autem tuus timet Dominum ab infantia sua. Numquid non indicatum est tibi domino meo, quid fecerim cum interficeret Jezabel prophetas Domini, quod absconderim de prophetis Domini centum viros quinquagenos et quinquagenos in speluncis, et paverim eos pane et aqua? Et nunc tu dicis: Vade, et dic domino tuo:
Abbreviated transcription (Latin):
in isto cognoui qm uir dei es tu: & uer¬
Ułibum dñi iore tuo uerum est ẜost
dies multos uerbum dñi factum est
ad heliam in anno tercio dicens. Uade
& ostende te ahab: ut dem pluuiã suꝑ
faciem terrȩ. Iuit ergo helias ut osten¬
deret se ahab. Erat autem fames uehe¬
mens in samaria. Uocauitq ahab ab¬
diam dispensatorem domus suȩ. Ab¬
dias autẽ timebat dñm dm̃ isrł ualde.
Nam cum interficeret iherabel ꝓpħas
dñi: tulit ille centum ꝓpħas & abscon¬
dit eos quinquagenos in speluncis. &
pauit eos pane & aqua. Dixit ergo a¬
hab ad abdiam. Uade in terram ad
uniuersos fontes aquarum & in cunctaᷤᷤ
ualles: si forte inuenire possimus herbã.
& saluare equos & mulos: & non penit᷑
iumenta intereant. Oiuiseruntq sibi
regiones ut circumirent eas. Ahab ibat
ꝑ uiam unam: abdias ꝑ uiam alteram
seorsum. Cumq esset abdias in uia. he¬
lias occurrit ei. Qui cum cognouisset
eum: cecidit suꝑ faciem suam ꝙ ait. Nũ

Expanded text:
sto cognovi quoniam vir Dei es tu et verbum Domini in ore tuo verum est post dies multos verbum Domini factum est ad Heliam in anno tertio dicens vade et ostende te Ahab ut dem pluviam super faciem terrae ivit ergo Helias ut ostenderet se Ahab erat autem fames vehemens in Samaria vocavitque Ahab Abdiam dispensatorem domus suae Abdias autem timebat Dominum valde nam cum interficeret Hiezabel prophetas Domini tulit ille centum prophetas et abscondit eos quinquagenos in speluncis et pavit eos pane et aqua dixit ergo Ahab ad Abdiam vade in terram ad universos fontes aquarum et in cunctas valles si forte invenire possimus herbam et salvare equos et mulos et non penitus iumenta intereant diviseruntque sibi regiones ut circuirent eas Ahab ibat per viam unam et Abdias per viam alteram seorsum cumqlias occurrit ei: qui cum cognovisset eum, cecidit super faciem suam, et ait: Num
Abbreviated transcription (Latin):
rexisset:comedit & bibit: & ambulauit
infortitudine cibi illius quadraginta
dieb & quadraginta noctibus: usq ad
montem dei horeb. Cumq uenisset il¬
luc: mansit in spelunca: & ecce sermo
dñi ad eum. Dixitq illi. Quid hic agis
helya: At ille respondit. Telo telatus
sum ꝓ dño deo exercituum: qͥa derelique

Expanded text:
it et bibit, et ambulavit in fortitudine cibi illius, quadraginta diebus et quadraginta noctibus, usque ad montem Dei Horeb. Cumque venisset illuc, mansit in spelunca, et ecce sermo Domini ad eum, dixitque illi: Quid hic agis, Elia? At ille respondit: Zelo zelatus sum pro Domino Deo exercituum, quia de
Abbreviated transcription (Latin):
& descende ne occupet te pluuia. Cũq
se uerterent huc atq illuc: ecce cȩli con¬
tenebrati sunt & nubes & uentus: & fa-¬
cta est pluuia grandis. Ascendens itaq
ahab abiit in ietrahel. Et manus dñi fa¬
cta est suꝑ helẏam: accincꝰtisq lumbis
currebat ante ahab donec ueniret in ie¬
A trahel ¶Nunciauit autem ahab iheza
bel omnia quȩ fecerat helias: & quomͦ
occidisset uniuersos ꝓpħas baal gladio.
Misitq ih ezabel nuncium ad helyam
dicens. Hȩc michi faciant dii & hȩc ad¬
dant: nisi hac hora cras posuero animã
tuam. sicut animam unius ex illis. Ti¬
muit ergo helyas: & surgens abiit quo¬
cunq eum ferebat uoluntas. Uenitq¬

Expanded text:
t descende ne occupet te pluvia cumque se verterent huc atque illuc ecce caeli contenebrati sunt et nubes et ventus et facta est pluvia grandis ascendens itaque Ahab abiit in Hiezrahel et manus Domini facta est super Heliam accinctisque lumbis currebat ante Ahab donec veniret in Hiezrahel nuntiavit autem Ahab Hbel omnia quae fecerat Helias, et quomodo occidisset universos prophetas Baal gladio. Misitque Jezabel nuncium ad Heliam, dicens: Haec mihi faciant dii, et haec addant, nisi hac hora cratuam sicut animam unius ex illis. Timuit ergo Helias, et surgens abiit quocunque eum ferebat voluntas.
Abbreviated transcription (Latin):
actus est autem sermo dñi ad iheu
filium anani contra baasa dicens.
Proeo quod exaltaui te de puluereꝙ po¬
sui ducem suꝑ popłm meum isrł. tu au¬
tem ambulasti in uia iheroboam. et
peccare fecisti popłm meum isrł. ut me
irritares in peccatis eorum: ecce ego deme¬
tam posteriora baasa. & posteriora domꝰ
eius: & faciam domum tuã sicut domũ
iheroboam filii Nabath. Qui mortu¬
us fuerit de baasa in ciuitate: comedeñ
eum canes. Et qui mortuus fuerit ex
cȩli. Reliqua autem sermonum baasa
& quecumq fecit & prelia eiꝰ: nonne he
scripta sunt in libro uerborum dierũ
regum isrł: Dormiuit ergo baasa cum
patrib suis: sepultusq est in thersa: et
regrauit hela filiꝰ eiꝰ ꝓ eo. Cum autem
in manu iheu filii anani ꝓpħe. uerbum
dñi factum ẽẽt contra baasa. & contra
domum eius. & contra omne malũ qͦd
fecerat coram dño ad irritandum eum
in oꝑib manuum suarum. ut fieret si¬
cut domus iheroboam: ob hanc causã

Expanded text:
actus est autem sermo Domini ad Hieu filium Anani contra Baasa dicens pro eo quod exaltavi te de pulvere et posui ducem super populum meum Israhel tu autem ambulasti in via Hieroboam et peccare fecisti populum meum Israhel ut me inritares in peccatis eorum ecce ego demetam posteriora Baasa et posteriora domus eius et faciam domum tuam sicut domum Hieroboam filii Nabath qui mortuus eum canes: et qui mortuus fuerit ex eum volucres coeli. Reliqua autem sermonum Baasa, et quaecumque fecit et proelia eius nonne haec scripta sunt in libro verborum dierum regum Israhel dormivit ergo Baasa cum patribus suis sepultusque est in Thersa et regnavit Hela filius eius pro eo cum autem in manu Hieu filii Anani prophetae verbum Domini factum esset contra Baasa et contra domum eius et contra omne malum quod fecerat coram Domino ad inritandum eum in operibus manuum suarum ut fieret sicut domus Hieroboam ob hanc causam