comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad ninidiuas profectꝰ ne iiuẽ ieliquier.
⁊ dum ille a nuudinis ied it aliauis occu¬
rauert possõm : iuderi euui claꝑ possi¬
dere labõ seribit. Retinet gͥ possom is qͥ ad
mindiuas ab iit .s crum si reuercentem
dũm nõ admiserit: ui mag̾ incelligi
uim maiorẽ uereatur: auusisse possõm
uidecur. ⁊ ica neracius sebit quo.¬

Expanded text:
ad nundinas profectus neminem reliquerit et, dum ille a nundinis redit, aliquis occupauerit possessionem, uideri eum clam possidere Labeo scribit: retinet ergo possessionem is, qui ad nundinas abiit. uerum si reuertentem dominum non admiserit, ui magis intellegi uim maiorem uereatur, amississe possessionem uidebitur: et ita Neratius quoq
Abbreviated transcription (Latin):
uescit nõ possidet ches aur̾ ꝙͣuis fu¬
dum põsfideat. si ⁊ si sciat nõ capiã¬
et iõga possõne quia scit alieuũ
eõ quid̃ putant sabini sencẽtiã
ueriorẽ eẽ. uec alias cum qui scit᷑
possidere: uisi ioco nictꝰ scit. quia¬
u nõ sit sub custodiã nr̃a auł: cou

Expanded text:
escit non possidet thensaurum, quamvis fundum possideat. sed et si sciat, non capiet longa possessione, quia scit alienum esse. quidam putant Sabini sententiam veriorem esse nec alias eum qui scit possidere, nisi si loco motus sit, quia non sit sub custodia nostra: qu
Abbreviated transcription (Latin):
cum ẽẽ: ut possicete desierit. Q uod scͥ¬
ptum: ap̾ ueteres neniie sibi cansa̾
potsonis posse mutare. cirdibue : de co
cogitatum qui ⁊ corpore ⁊ aniitio possõi
incumibens ħ solum statuit ut exalia
cansa io possideret. nõ si qnis oimissa
possc̾e pͥma eiuss rei denuo ex alia cã¬

Expanded text:
tu est, ut possidere desierit. Quod scriptum est apud veteres neminem sibi causam possessionis posse mutare, credibile est de eo cogitatum, qui et corpore et animo possessioni incumbens hoc solum statuit, ut alia ex causa id possideret, non si quis dimissa possessione prima eiusdem rei denuo ex alia ca
Abbreviated transcription (Latin):
sioiu inub̾tate moratur. auo quin
si ex possone seruicutis in ub̾tate̾ pro¬
olamauerit. ⁊ ub ale iudicium imp
fuit promuiciatꝰ Es aitus hibernos
estiuosq auimo possidemus: quͣuis
ceitis cemporib eos relin qua mus

Expanded text:
si diu in libertate moratur: alioquin si ex possessione servitutis in libertatem reclamaverit et liberale iudicium implfuerit pronuntiatus. Saltus hibernos aestivosque animo possidemus, quamvis certis temporibus eos rel
Abbreviated transcription (Latin):
postea conoucam. in anuut am possom.
inuicum resert nihis quid agatur. pͥm¬
um eni fefeit utrum sciam mc posside
in ignorem. utrum quali nõ meam
rem cononcam. an auasi meams⁊ si
scieuis meam eẽ. utrum quasi ꝓͥetatis irs¬
peccir. an possonis cant. Nami⁊ si rem̃

Expanded text:
postea conducam; an amittam possessionem? Multum refert in his quid agatur. Primum enim refert, utrum sciam me possidere, an ignorem, et utrum quasi non meam rem conducam, an quasi meam. Et sciens meam esse, utrum quasi proprietatis respectu, an possessionis tantum. Nam
Abbreviated transcription (Latin):
ucrum ea auo que nuiqmͣ cestacoris
fu̾it. In dece quo si data ies fu̾it. ur ex
dece accertei: accessio aabitur uł marico
ur uxori. Siis qui p̾cario cessit. acces¬
sõne uelit nti ex persona eius cui cessit:
an possit quericur. ego puco eum qui
p̾cario concesserit: qmoiu manet ꝙͣ¬
p̾carium: accessione uti nõ posse. si cũ
icceperit possom̃ rupto pecario: dd̾ eẽ¬

Expanded text:
estatoris fuerit. In dote quoque si data res fuerit vel ex dote recepta, accessio dabitur vel marito vel uxori. Si is, qui precario concessit, accessione velit uti ex persona eius cui concessit, an possit, quaeritur. ego puto eum, qui precario concessit, quamdiu manet precarium, accessione uti non posse: si tamen receperit possessionem rupto precario, dice
Abbreviated transcription (Latin):
licas exspeccaretur si quis aditiuu
ei᷑ ceci cedit. ut stacue ⁊ es aut manͦ
sticho finidus aut ꝯnisa leccͥo fuit¬
rum naui cabula. edificõ ceuĩcum
tota enim eius sunt ciuꝰ autea fue¬
erãnt. Carbor radicitus enim ema

Expanded text:
alitas exspectaretur, si quid additum erit toto cedit, ut statuae pes aut manus, scypho fundus aut ansa, lecto fulcrum, navi tabula, aedificio cementum: tota enim eius sunt, cuius ante fuerant. Arbor radicitus eruta
Abbreviated transcription (Latin):
me dinum retinere puco. possõm non
puco. nec : simule fugitino. nanq fug¬
itiuus iccuro a nob possideri uiderur: ne
ex peisona auccoris ncicur. uci debet cu̾
sua causa siusq uiciis. deniq addimiꝰ
n accessee de ui ⁊ clam ⁊ pͥcario nendico
iis ueterea queritur si quis honimeni
uendicori redibuent. an accessõne uti
possit ex persona einis. ⁊ sunt qui putent
non posse. qua uendicõnis ⁊ resolucõ re¬
oibico alii emptoras nenditoreisi acces¬
sione nsurum. ⁊ uendicorẽ emptoris. qd
magͥ irobaud pnͣto. Siub homo ułali

Expanded text:
me retinere puto, possessionem non puto, nec est simile fugitiuo: namque fugitiuus idcirco a nobis possideri uidetur, ne ex persona auctoris, uti debet cum sua causa suisque uitiis: denique addimus in accessione de ui et clris. Praeterea quaeritur, si quis hominem venditori redhibuerit, an accessione uti possit ex persona eius. et sunt qui putent non posse, quia venditionis est resolutio redhibitio: alii emptorem venditoris accessione usurum et venditorem emptoris, quod magis probandum puto. Si liber homo vel
Abbreviated transcription (Latin):
se oum possom placet. E Quos si ser¬
uus uł co lomis per quos corpore pos
ebo possõm. s si alii cradiderint: am¬
ito possõni. Naui constat possidere
tio libero se gerat: ut fecit spaitanꝰ
⁊ iudicium ubare pati paratꝰ sit nõ
iudebitur a dũo possideri: cui sead¬
uͥ sarium pparat. S: u ita uerũ est

Expanded text:
se eum possessionem placet. quod si servus vel colonus, per quos corpore possebo possessionem. Et si alii tradiderim, amitto possessionem. nam constat possidere pro libero se gerat, ut fecit spartacus, et iudicium liberale pati paratus sit, non videbitur a domino possideri, cui se adversarium praeparat. sed hoc ita verum est
Abbreviated transcription (Latin):
possident. s sunt inpossessdẽ custodie
cansa. ꝙ si faccum ÷ utrimq ꝓcedit.
Si auis ⁊ conouxit ⁊ pcano iogauit:
nti possideret. si quidͥ numino muio
co̾duxit: nulla dubitacõ ĩ quĩ ci pre¬

Expanded text:
possident, sed sunt in possessione custodiae causa: quod si factum est, utrumque procedit. Si quis et conduxerit uti possideret, si quidem nummo uno conduxit, nulla dubitatio est quin et pre
Abbreviated transcription (Latin):
bas quo que ab edificus nr̃is uolaut.
it̃ apes que ex alueis nr̃is euolant. ⁊
scs i cousuetudinẽ redeunt: a nob̾
possideri. Eiabeo ⁊ nerua filiꝰ responde¬
iunt. cesinere me possidere ennu locũ
que flumen aut mare eccupãuerit.
Si iẽ ap̃ ce fuiti iepositam faciendi cã
contraccaueris: desiuo possicere. s siea
icrco uõ moueris ⁊ inficiendi animõ

Expanded text:
bas quoque, quae ab aedificiis nostris volant, item apes, quae ex alveis nostris evolant et secundum consuetudinem redeunt, a nobis possideri. Labeo et Nerva filius responderunt desinere me possidere eum locum, quem flumen aut mare occSi rem apud te depositam furti faciendi causa contrectaueris, desino possidere. sed si eam loco non moueris et infitiandi animum
Abbreviated transcription (Latin):
ut urita sit incõspectu ur̃o ut oifficui
ꝓsit cnis persecucõ llũd q̃sitũ ÷ an fe¬
ra lestia ã ita nuluerata ut capi pos¬
sit. stacim ur̃a c̃ẽ incelligatur. crẽła¬
nr̃am indei conec eam perseananuir
perħ̃ cempꝰ quo eam perseanimur. aiꝰ
cam ceperit: co ansio ut eam ipẽ luc¬
faceret. fuitũ inderi uob̾ eum ꝯmisi

Expanded text:
spectu nostro, ut difficilis sit eius persecutio. Illud quaesitum est, an fera bestia, quae ita vulnerata sit, ut capi possit, statim nostra esse intellegatur. Trebatnostram videri, donec eam persequamur, per hoc tempus, quo eam persequimur, alius eam ceperit eo animo, ut ipse lucrifaceret, furtum
Abbreviated transcription (Latin):
uiuarie emptori cradice sunc.o
unicipes per se nicħ possidere possũt
⁊ ma uuu̾si consentire nõ possũt.
foy aut̃ ⁊̃ basilicam his qui simiilia
nõ possident. s nouus cue hũs ucu̾t᷑
S uerua filius ait per seruũ q̃ petu¬
ualiter adquisieriut: ⁊ possidere ⁊
usucapere posse. s auid̾ contͣ putãt.
qm̃ ip̃os seruos nõ possident.

Expanded text:
inariae emptori traditae fuerint. Municipes per se nihil possidere possunt, quia universi consentire non possunt. forum autem et basilicam hisque similia non possident, sed promiscue his utuntur. sed Nerva filius ait, per servum quae peculiariter adquisierint et possidere et usucapere posse: sed quidam contra putant, quoniam ipsos servos non possideant.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ pͥus amͣ peicipiat statia solo sepati
sunt boue ficei eiproris fiunt nec iut¬
capipossit nec neiułuti si pupilli sit
postimdarum donata ab eo qͥ postet alien¬
ata sit boue fidei emptori. ¶in cõcͣui
ãtitur si cocempore a no uͥi retiaditur
pͥutẽ neudentis e̾e deiñ cognouero a nien¬
ameẽ auia peisenerat per longun tẽpͦ¬
usucapio au finctꝰ meos faciam pucõ
uerendum ne nõ fit bona fide possessor
qnͣiis capiat ħ em̃ ad inr̃ capiouem
uud ad fcm peitiriere. ut quis bona aut
maia fide possideat. nec cõtrariũ ⁊ ad̾ lon¬
gum cempꝰ currit sNam econtrario is qͥ
ideo ad bone ficei emptorẽ pertinent. ⁊ si
pͥguantes uenierint ã surrepte sunt ⁊
sane qui lac sium faciat. qnͣis ub̃ib

Expanded text:
 priusquam percipiat, statim ubi a solo separati sunt, bonae fidei emptoris fiunt. nec intcapi possit nec ne, veluti si pupilli sitpetundarum donata ab eoque abalienata sit bonae fidei emptori. In contrarium quaeritur, si eo tempore, quo mihi res traditur, putem vendentis esse, deinde cognovero alienam esse, quia perseverat per longum tempus capio, an fructus meos faciam. Pomponius verendum, ne non sit bonae fidei possessor, quamvis capiatillud ad factum pertinere, ut quis bona aut mala fide possideat: nec contrarium est, quod longum tempus currit, nam e contrario is, quideo ad bonae fidei emptorem pertinent, etiamsi praegnates venierint vel subreptae sint. et sane quin lac suum facia
Abbreviated transcription (Latin):
ur si auenus seruus dño suo ad amiret
cxrepto eo ꝙ uix e̾ ut lilꝰ ho possidendo
us ucapere possit auia nec possidere in¬
telligitur qui ipe possidetur⁊ S nec per
seruũ alienum qm nos bona fide possi¬
deuius dũs peculiau nomiue ignorans
nsucapere pocent sicuci ut per fugitiuũ¬
si sieuenandi causa posueras aper incidit¬
faciat num tͥ uideor cuũ apium abstulisse. ⁊¬
ł pͥtor si cuñ putas fuisse si solucum eum in
siuam denusissem eo casu cuus esse¬
s s fodesussi au maueret. ⁊ quam accõm me¬

Expanded text:
er vel alienus servus domino suo adquiret: excepto eo quod vix est, ut liber homo possidendo usucapere possit, quia nec possidere intellegitur, qui ipse possideretur. sed nec per servum alienum, quem nos bona fide possidemus, dominus peculiari nomine ignorans usucapere poterit, sicuti ne per fugitivum uenandi causa posueras, aper inciditi: num tibi uideor tuum aprum abstulisse? et si tuum putas fuisse, si solutum eum in siluam dimississem, eo casu tuus esse desisset an maneret? et quam actionem me
Abbreviated transcription (Latin):
merces in horieo repositas uendid̾it simr
cori crantert ꝓͥecatẽ mercium ad emp¬
corẽ. i amplius int̾dum. ⁊ iucercam ꝑ¬
sonam conata uolmitas dni cransfert
ei propͥetatẽ ut ecce qͥi ᷤdbe iactatur .s.

Expanded text:
merces in horreo depositas vendiderit, simul tori, transfert proprietatem mercium ad emptorem. Hoc amplius interdum et in incertam personam collocata voluntas domini transfert rei proprietatem: ut ecce
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃  om̃po craccat cum pastori meo
upi porcos exiperent hos nitiue nisle
colonus cum robustis canib ⁊ forcib
quos pecoris sui gr̃a paceb̾at cõ secut᷑¬
de inpus erpuit aut omes excorsernt
⁊ cum pastor meus peteret porcos dtẽ¬
bãtur utrum eius fcĩ siut porci qͥeri¬
puit an nr̃i manenut᷑ sna gnͣe qued̃¬
tra mari q: aipta cum ĩ suam natura¬
ici iaxitatem perueniant desi nerõt
ostris capta a lestiis mariuus ⁊ cerestri¬
bi desment ur̃a ẽẽ cum fugeunt lentie
nr̃am persetucõni nius deniai maniere
uĩm dicit ꝙ auis cunus nolans ex area
aut ex agro nũo sustusit aut ꝙ nob̾ nui¬
funit ore lestie lił acim actupantis erit
sit si putat pomp̾. nr̃m man̾e cam di¬
u ꝙͣ oũi recuperari possit licet in aͥbus
⁊ piscib ⁊ fers nerum sit: ꝙ scribit. ¶t̃

Expanded text:
Pomponius tractat: cum pastori meo lupi porcos eriperent, hos vicinae villae colonus cum robustis canibus et fortibus, quos pecoris sui gratia pascebat, consecutus lupis eripuit aut canes extorserunt: et cum pastor meus peteret porcos, quaerebatur, utrum eius facti sint porci, qui eripuit, an nostri maneant: nam genere quodterra marique capta, cum in suam naturalem laxitatem pervenerant, desinerent nostris capta a bestiis marinis et terrestribus desinant nostra esse, cum effugerunt bestiae nostram persecutionem. quis denique manere nostrum dicit, quod avis transvolans ex area aut ex agro nostro transtulit aut quod nobfuerit ore bestiae liberatum, occupantis erit,fit. sed putat potius nostrum manere tamdiu, quamdiu reciperari possit: licet in avibus et piscibus et fer
Abbreviated transcription (Latin):
quirat sic in dominio ad quirendo.
per eum n quo nsuufruct̾ habemꝰ
possidere possimnus sic ex oꝑis suis
sidere calis eẽ cełet ut hãt intellect̃
possidendis ⁊ io si furiosimi seruum
miseris ut possideas nequaqiũ uide¬
pies possidere sic̾ pupulus inaxime
cucore auccore ad quirit possom.
Nam per ancilam a iupossom na¬
ncissi possim nõ dubitatur. ¶pi¬
T̃punuis per seruum sine pubem su
ĩpulerem ad quirit possomi si cuco

Expanded text:
in dominio adquirendo. Per eum, in quo usum fructum habemus, possidere possumus, sicut ex operis suis sidere, talis esse debet, ut habeat intellectum possidendi: Et ideo si furiosum seruum miseris, ut possideas, nequaquam uidepies possidere, sicut pupillus, maxime tutore auctore, adquirit possessionem. Nam per ancillam quin possis nancisci possessionem, non dubitatur. Pupillus per seruum siue puberem siue inpuberem adq
Abbreviated transcription (Latin):
uere cepenc it̾ eam iusulã ⁊ fund̾ cuũ
inchoruinus uisula cua manet. S alie¬
nus qui fuit iit̾ eam insulam ⁊ fiid̾
eẽ inteluigatur. inte uigo euĩ ut ⁊̃ c̾ ex alc̾a
paite in suie alienus ⁊ lununs exaruit
desisse isulauiẽe si quo facilius res m¬
celligeiecur: agrum qui miusulam fu¬
cuit uisulã appellasti.

Expanded text:
ulam et fundum tuum, nihilo minus insula tua manet. set alueus, qui fuit inter eam insulam et fundum esse intellegatur. intellego, ut et cum ex altera parte insulae alueus fluminis exaruerit, desisse insulam esse, sed quo facilius res intellegeretur, agrum, qui insul‹a› fuerat, insulam appellant.
Abbreviated transcription (Latin):
sum quis ad mel ⁊ niuũ ur emplastrũ
ant colliria admeoicau̾̃ta reu̾ti possĩt.
uidentur camñ mͥ recce quidam dixisse
nõ dełe dubitari qui auenis spicis excus¬
suni enĩ graua q̃spicis cõciuentur per¬
fcam hũt suam spem. qui excussit spicaᷤ

Expanded text:
 ad mel et vinum vel emplastrum aut collyria ad medicamenta reverti possunt. videntur tamen mihi recte quidam dixisse non debere dubitari, quin alienis spicis excuscum enim grana, quae spicis continentur, perfectam habeant suam
Abbreviated transcription (Latin):
eait se cenebit a. rr̃are ꝙ dixit ¶si
ego ⁊ cicius rẽ ennuimis ea q cicõ quasi
eo pecuratori cradita sit. puco inͥ qͦ
peisonani. o inuiũ ierum possom qͥsiti
posse ⁊ per hanc dominium.
nec me. am siͣ a ua seruũ nõ possidẽam
nec cuaro s nõ ex re cua sit ꝯparaita ss si
uił loua fide tͥ seiuiens emerit ⁊ ipiꝰ tieri.

Expanded text:
gat se debebitque praestare quod dixit. Si ego et Titius rem emerimus eaque Titio et quasi meo procuratori tradita sit, puto mihi quopersonam omnium rerum possessionem quaeri posse et per hanc dominium. nec meam fieri, quia servum non possideam, nec tuam, si non ex re tua sit parata. sed si liber bona fide tibi serviens emerit, ipsius fieri.
Abbreviated transcription (Latin):
spd̾m litis. ante morte̾ ulace nõ sit irita.
si uecerem causam desistente qui mo
finax estumabatur indicari nõ po¬
hiletur. iceireo ⁊ si qnis inscrintute
moriatur. post quĩquẽniũ uł decessis.¬
se rrobari petest.

Expanded text:
specie litis ante mortem illatae non fit irrita, si veterem causam desistente qui movfuisse existimabatur, vindicari non prohibetur. idcirco et si quis in servitute moriatur, post quinquennium liber decessisse probari potest.
Abbreviated transcription (Latin):
en fundum habiuss. postea cinu pan¬
lacim ietro dediss ad ciuisse ei cuiꝰ fõns¬
tu
onꝰ ect̃. ⁊ addidisse ei cinꝰ crausuiam eẽt. qm̃¬
ꝗͣ cuis fundus poximus flumiuis eẽc.idã
qd̃ publicum fuiss neniiui accessisse. nͦ
tam̃ inproimento uiam cẽ ait quo minꝰ.
ager qui cransuiam allunione reliccꝰ:¬

Expanded text:
en fundum habuisset: postea cum paulatim retro redisset, ademisse ei, cuius factus esset, et addidisse ei, cuius trans uiam esset, quoniam eius fundus proximus flumini esset, quod publicum fuisset, nemini accessisset. nec tamen impedimento uiam esse ait, quo minus ager, qui trans uiam alluuion‹e› relic
Abbreviated transcription (Latin):
alt̃ dñs ad auirat aca a ex re quid̃ fructu¬
arii ad quisitinu fu̾it ad eum solum peiti¬
nebit ꝙ ex ix ait̾ius dm̃ serius ꝯmunis ad¬
quisierit adutiuinq dũm peitinebit.
sicut seinus ꝯmius stipulando uoĩacl
alt̾i ex dñis ua pertradicõm accipiendo so
ioson ei adauurit. olmͣnis sermis per
tradicõm .accipiendo se accipere diit dũo
oño ad aniret. slam ⁊ stipiuado ex ie fru¬
ocuarii dnõ ꝓͥecatis id quiret. Sicu
⁊̃ cicis reri tradere is q hac meute accixet
ut rẽ ciei faceret uich agetur. Nam ⁊ siꝑ.¬
curacori uico rem tindidens ut meam fa¬

Expanded text:
alter dominis adquirat: ita quod ex re quidem fructuarii adquisitum fuerit, ad eum solum pertinebit, quod ex re alterius domini servus communis adquisierit, ad utrumque dominum pertinebit. Sicut servus communis stipulando nominatim alteri ex dominis, ita per traditionem accipis servus per traditionem accipiendo se accipere dixerit domino domino adquiret: nam et sic stipulando ex re fructuarii domino proprietatis adquireret. Si, cum et Titii rem tradere isque hac mente acciperet, ut rem Titii faceret, nihil agetur: nam et si procuratori meo rem tradideris, ut meam fa
Abbreviated transcription (Latin):
cur aut inseritur. iõ si incartis meu¬
brrinis ne cuis carnien ut hẏstoriani
ł oracõm scupsero huius corporis nõ ego
s cudũs eẽ inteingeris. s si a me pecas
tuos ubros cuas ne menbranas nec im¬
reusas scupture cue souĩe uels petero
me defendere per excepeom coli mali. nciz
si bona fide coꝵ possõm uatcus sim si nõ
ut ut̃e caitis menbranis ne cedunt. ica¬
ꝯuenieus ÷ duo cabular̾ adu̾sus eñ qͥ pix¬
it si is cabulas possideat accõm utilem da¬
re aua ita efficacit̾ experiri pecerit si pie¬
tuir inpensam exoluat. alioquĩ nocebit
ei doli mali exceptõ. ntiq si bona fice pos¬
sor fuit. qui pi̾xit adu̾sus diuũ uero cabu¬

Expanded text:
ur aut seruntur. ideoque si in chartis membranisve tuis carmen vel historiam vel orationem scripsero, huius corporis non ego, sed tu dominus esse intellegeris. sed si a me petas tuos libros tuasve membranas nec impensas scripturae solvere velis, potero me defendere per exceptionem doli mali, utique si bona fide eorum possessionem nanctus sim. Sed non uti litterae chartis membrnueniens est domino tabularum aduersus eum qui pinxerit, si is tabulas possidebat, utilem actionem dari, qua ita efficaciter experiri poterit, si picturae impensam exsoluat: alioquin nocebit ei doli mali exceptio: utique si bona fide possessor fuerit qui soluerit. aduersus dominum uero
Abbreviated transcription (Latin):
ei minime ad quirat at cam̾ si uoluu¬
tas enidens cestatoris appareat restitu¬
endam ei eẽ accom ħ reditatẽ s crebati¬
ait. si lb homo bona fide seruieus ssu
enis cui seruit ħreditatẽ adiiss. ħ redẽ¬

Expanded text:
ei minime adquirit, attamen, si voluntas evidens testatoris appareat, restituendam esse ei hereditatem. sed Trebatius, si liber homo bona fide serviens iussu eius cui servi
Abbreviated transcription (Latin):
iam contra frontẽ agii cui uatam ẽẽ scͥꝑ¬
simus ĩ ut uõ exrederet lõ gicudinẽ agri
cui si anuuionis ius hc̃.⁊ si isuia abiico
ꝓͥ or fuudo cuo fuit qui eiꝰ qui cransflu
mͥ it cocacua fcã ÷ ⁊ qd̾ postea ei insule
au unioue accessit id cocura eẽ ⁊ si ĩ acces.¬
sit ut prcederet insula cõcu frontẽ uiei¬
uoꝵ superioris acoo infenioris uł ⁊̃ ut pͥor

Expanded text:
lam contra frontem agri tui enatam esse scripsisti ita, ut non excederet longitudinem agri tui, si alluuionis ius habet et insula initio pr‹op›ior fundo tuo fuit quam eius, qui trans flu tua facta est, et quod postea ei insulae alluvione accessit, id tuum est, etiamsi ita accessit, ut procederet insula contra frontes vicinorum superioris atque inferioris, vel etiam ut pr
Abbreviated transcription (Latin):
posite sunt coalescunt solo cedunt. ead̾
racõe frument a quo q̃ sata sunt solo ce¬
deie intelliguntur. ceterum sicut is aͥ
in aueno solo caificauit. si ab eo dñs soli
pecat edificium ⁊ defendi poc̃ per excep¬
cõm doli mali ita eiusd̃ excepcõuis a rixi¬
lio cutiis eẽ pecerit qui in alienũ simd̾
sua imipensa ꝯseuit. Elite quo ncetan¬

Expanded text:
terra coalescunt solo cedunt, eadem ratione frumenta quoque quae sata sunt solo cedere intelleguntur. ceterum sicut is, qui in alieno solo aedificauit, si ab eo dominus soli petat aedificium, defendi potest per exceptionem doli mali, ita eiusdem exceptionis auxilio tutus esse poterit, qui in alienum fundum sua impensa conseuit. Litterae
Abbreviated transcription (Latin):
ceuigitui. Ita ne diruto quidͥ edificõ
uẽdicacõ eius mat̾ie cõpetit. c̾erce si do¬
pͥciuiu mat̾ie. ⁊ meicedes fabroꝵ petit.
per excepcõm dol mau repelli utia si
nescit am ed ificau̾it auienũ ee solum.
scienti aliorũ eẽ solũ pot̾ culpa obicicur
cemere edificanit in eo solo ꝙ uteuie᷑:
amͣ radices eg̾it. iuł permanet cuiꝰ ⁊ fu

Expanded text:
legitur: itaque neque diruto quidem aedificio uindicatio eius materiae competit. certe si dopretium materiae et mercedes fabrorum, poterit per exceptionem doli mali repelli, utique si nescit qui aedificauit alienum esse solum scienti, alienum esse solum, potest culpa obici, quod temere aedificaverit in eo solo quod intellautem radices egerit, eius permanet cuius et fu
Abbreviated transcription (Latin):
moc̃e̾ natiuani cccupanti ꝯceditur.
nec ut̾ est q nod afferas bostias ⁊ uo¬
iueres utrum in suo fundo auisq
capiat. an in aneuo planeqͥ in ali¬
enũ fundum ingreditur uenaudi

Expanded text:
ione naturali occupanti conceditur. Nec interest quod ad feras bestias et uolucres, utrum in suo fundo quisque capiat an in alieno. plane qui in alienum fundum ingreditur uenandi
Abbreviated transcription (Latin):
it ⁊ ei cinditus sit aute qmͣ p̃cium so¬
inat inpendenti cui propͥetate̾ ad qͥ¬
sierit. ⁊ cum ex pecuuo & ad fruccua¬
rium percinet solu̾it incelłi fruccu¬
arii ħ omo fuisses cum uͦ ex peculio q¬

Expanded text:
it et ei traditus sit, antequam pretium solvat, in pendenti est, cui proprietatem adquisierit: et cum ex peculio, quod ad fructuarium pertinet, solverit, intellegitur fructuarii homo fuisse: cum vero ex eo peculio, q
Abbreviated transcription (Latin):
uiderit inre prohiben ut ingred̾e̾tur.
nrõ÷. nec difficiuis ⁊ eius perseturõ alio¬
quin occupantis fit. ¶panonũ ⁊ colũ¬
larum fera natura ℥. nec ad rem pertinz
ꝙ ex consnetudine uolare ⁊ reuolare
de nemo negat. In hus aut̾ ã ex cons¬

Expanded text:
iderit, iure prohiberi ne ingrederetur. Enostro est nec difficilis eius persecutio est: alioquin occupantis fit. Pauonum et columbarum fera natura est nec ad rem pertinet, quod ex consuetudine auolare et reuolare se naturam nemo negat. in his autem an
Abbreviated transcription (Latin):
scicus lib̾um possidere cepent quia ⁊
si fundum suũ aiis iegant ħ̾res qͥ e¬
um legatum sciat pocui oubio factus
exeo suos nõ faciat ⁊ muito mag̾ si ces¬
cacoreum alienũ bona fide posseoniec¬

Expanded text:
liberum possidere coeperit, quia et si fundum suum quis legaverit, heres, qui eum legatum esse sciat, procul dubio fructus ex eo suos non faciet: et multo magis si testator eum alienum bona fide e
Abbreviated transcription (Latin):
plura simł co cribumntur. ex ambut
uñ medicamt̾ fit ut coctis odoribus
ungnenta facimus. incħ hic suu̾ esse
dicẽ pecest pͥor duis. quare pitissimu
existimari cuiꝰ nomine faccum sit. Eẽ¬

Expanded text:
plura contribuuntur, ex quibus unum medicamentum fit, aut coctis odoribus unguenta facimus, nihil hic suum vere dicere potest prior dominus: quare potissimum existimari, cuius nomine factum sit, e
Abbreviated transcription (Latin):
ionigcencia in auiuaret amplissim¬
nm orouiem. co a paterentur seruos
suos in ingemutate noclamare. i¬
comiciam cemporib auo caut̾: nt¬
si quis pobasset percoltusionẽ quie¬
amͣ fc̃m. si iste homo serũ fieret. eiꝰ
seriirs qui decexisset collusionem.
tis post senteuciam intra quiquẽ¬
nium posse ouiꝰ marcꝰ cõsticuit. quĩ¬
auensu aut̃ continuũ utiq acci¬
picius. si cub̃i plane etas eꝰ cinꝰ retͣc¬
tatur conusio differandam reciucta¬
cõm in tempore pubcatis ur altins
iri suadecat. quĩquenui nõ coutra

Expanded text:
ulgentia inquinaret amplissimum ordinem eo, quod paterentur seruos suos in ingenuitatem proclamare liDomitiani temporibus, quo cautum si quis probasset per collusionem quicquam factum, si iste homo servus sit, fieret eius servus qui detexisset collusionem. tis post sententiam intra quinquennium posse divus Marcus constitit. Quinquennium autem continuum utique accipiemus. Sicubi plane aetas eius, cuius retractatur conlusio, differendam retractationem in tempus pubertatis vel alterius rei sua
Abbreviated transcription (Latin):
constitutõib oporcet. ne contͣ uolũcate᷑
defunicti diuior eiꝰ cõdicõ constituaturi
plane si ita sit defuncti uoliutas. ut ł
a quocinu maniuiniti uolu̾it. dd̾ est
constitucces supͣscuptas cessare.
succcssore decessit emptor aut extet. ⁊ ue¬
lit seruus defimcti lillat᷑ eẽ nõ emptoris.

Expanded text:
constitutionibus oportet, ne contra uoluntatem defuncti durior eius condicio constituatur. plane si ea sit defuncti uoluntas, ut uel a qu‹o›cumque manumitti uoluerit, dicendum est constitutiones supra scriptas cessare. successore decesserit, emptor autem extet et uelit seruus defuncti libertus esse, non emp
Abbreviated transcription (Latin):
alienacc̾e n usu capione extiugui pꝰ¬
sit. ad ꝙͣcun enuĩ peruenent is seruus
cui fidei ꝯnissa ułcas relicta ÷. cogi e¬
ũ manumitt̾e. ⁊̃ ica÷ sepissime ꝯstit¬
utũ. cogecur is gͥ ad quẽ seruꝰ peruen̾it.

Expanded text:
alienatione neque usucapione extingui possit: ad quemcumque enim peruenerit is seruus, cui fideicommissa libertas relicta est, cogi eum manumittere: et ita est saepissime constitutum. cogetur igitur is, ad que
Abbreviated transcription (Latin):
re ue fidei ꝯmisso accessissent. dioe d
gendum. qs si legatũ sit ĩ ritĩ
uided an cogatur seruũ mamimitte.
qͥ sperauit legatũ ie ueiꝰ cõsecutur̃.
⁊ putẽ silegatum iefund̾e sit paratꝰ.
nõ cẽ cegend̾. iccirco qui alia cõtep la¬
cc̃e agnouit legatum ꝙ in exinopi¬
nato deuunuitum ÷. parato gͥeꝰ a le¬
gato iecedere crgendus nõ er̾. uisi for¬
te residuuuu legatum ad p̾ciũ suffi¬
cit. or iud gͦ si płures seiuos rogatꝰ sit

Expanded text:
raeue fideicommisso accessissent, dicendumgendum.Quod si legatum sit imminutum, uidendum, an cogatur seruum manumittere qui sperauit legatum uberius consecuturum. et putem, si legatum refundere sit paratus, non esse cogendum, idcirco, quia alia contemplatione adgnouit legatum, quod ex inopinato deminutum est: parato igitur ei a legato recedere concedendum erit, nisi forte residuum legatum ad pretium sufficit.Quid ergo, si plur‹e›s ‹seruos› rogatus sit
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmissam libꝰ catẽ seiuo meo pare: sine
dubio dicenus nõ eẽ me cogend̾ ad ub¬
uideor accepisse. plaue si force post cẽpͦ
fuit irgatꝰ iestituere sibi legat᷑ relictũ.
dici pit̃ ppͥ medii cemporis fiuet̃ caxendͤ
cũ manimute.  Si iegatꝰ quis alii

Expanded text:
em seruo meo praestare, sine dubio diceremus non esse me cogendum ad libuideor accepisse. plane si ‹forte› post tempus fuerit rogatus restituere sibi legatum relictum, dici potest propter medii temporis fructum cogendum eum manumittere, si rogatus quis alii
Abbreviated transcription (Latin):
ausꝰ.ipublicanus qui ui adeit. x¬
cessent. lalo̾ ait in ħredem euis aͥ iccup¬
lecõr factꝰ sit dandam accõm E de reb
quas in usus a ne bendas sibi mandãt
pouincis excerritib ne p̾sunt aut po¬
curatorõsuoꝵ aut usus sui causa mit̃¬
tet q̃dam ep̃curum significet ubeslo
mani sua subscupto eum q ad publi¬
canummittat siquio amplius qmͣ inã¬
dicũ⁊ cransferet io minuficum sit m̃
omnib uectilib fere consuecudo specta¬
n solet io: ⁊̃ pͥncipalib contitucõibus

Expanded text:
ui vi ademit, decesserit, Labeo ait in heredem eius, quo locupletior factus sit, dandam actionem. De rebus, quas in usus advehendas sibi mandant provinciis exercitibusve praesunt, aut procuratorum suorum usus sui causa mittet quendam empturum, significet libello manu sua subscripto eumque ad publicanum mittat, ut, si quid amplius quam mandatum est transferet, id munificum sit. In omnibus vectigalibus fere consuetudo spectari solet idque etiam principalibus constitutionibus
Abbreviated transcription (Latin):
ouĩtit oũs omuino seruos suos manu¬
mictẽ ur auenare pohibetur. qr i tau̾¬
li fucuuit. ut ne eum quid̃ sernũ qui
extiu munst̾iumi eius mulicrs fuit.
uł in agro uł in pouincia possit ma¬

Expanded text:
tit omnes omnimodo servos suos manumittere vel alienare prohibetur, quia ita verba faciunt, ut ne eum quidem servum, qui extra ministerium eius mulieris fuit vel in agro vel in provincia, possit ma
Abbreviated transcription (Latin):
ex peoii utuer̾ ad ult̾n ut iitͣ sexagesi¬
inum oiem finiatur. ⁊ tam̃ licc̾ inuli¬
oii qmͣuis postulate aduit̾u seruũ sus¬
poctium iñ ad uic̾io. uił qͥstioni necessa¬
rium ꝙ. ad ula legis attinet mamiictẽ.
s ane in huuc casum subuemend ẽ. ut
cestinati serui quasi cõsen. ur auasi no¬
centes nõ deleant manumitti ancelitẽ

Expanded text:
expediri potuit adulterii, ut intra sexagesimum diem finiatur? et tamen licere mulieri quamuis postulatae adulterii seruum suspectum in adulterio uel quaestion‹i› necessarium, quod ad uerba legis attinet, manumittere. sane in hunc casum subueniendum est, ut destinati serui quasi conscii uel quasi nocentes non debeant manumitti ante
Abbreviated transcription (Latin):
nõ teiu offilins aut̃ sulcos agucon¬
eudiamnisa durccos ita nt ĩ nã pagãt
res relatum:. diais ialecta posiunt
Robi a cuia restangnaret aci pluuie
arende am posse. si ea aqͣ uicino no

Expanded text:
 ait sulcos agri colendi causa directos ita, ut in unam pergant res relatum est, si quis salicta posuerit et ob hoc aqua restagnaret, aquae pluuiae arcendae agi posse, si ea aqua ‹u›icino no
Abbreviated transcription (Latin):
curatorẽ: nouandi uis hr̃e minime
dubitand̾ ẽ. si hec furioso uł ꝓdigo
expodiat. ¶ In sũma admoñdi sumꝰ
nichꝰ uetare: una stipułacõe plures
nouacões nouari. ueluti si ita stipłe¬
mur: ꝙ ticiũ ⁊ senĩ mͥ dare oportet.
id dare spondens. li c .ni. ex diu̾sis añs
singłi fũant obligati: utͥq tm̃ noua

Expanded text:
andi ius habere minime dubitandum est, si hoc furioso uel prodigo expediat. In summa admonendi sumus nihil uetare una stipulatione plures obligationes nouari, ueluti si ita stipulemur: 'quod Titium et Seium mihi dare oportet, id dari spondes?' licet enim ex diuersis causis s
Abbreviated transcription (Latin):
.d. tubitari ñ d qum filius xuꝰ. tur¬
ne cui administracõ peculii ꝑ¬
mis ⁊ ẽ: nouandi qͦ petuliaria deb¬
ira nis h̾at.utiq si id stipulentur in¬
axĩe si ⁊̃ meliorẽ suã ꝯdicionẽ eo mõ
faciũt. nãsi aliũ uibant stipulari: ĩt̾ẽ

Expanded text:
. Dubitari non debet, quin filius seruusue, cui administratio peculii permissa est, nouandi quoque peculiaria debita ius habeat, utique si ipsi stipulentur, maxime si etiam meliorem suam condicionem eo modo faciunt. nam si a
Abbreviated transcription (Latin):
uu̾are eũ ab alt̾o pot̾it. cum id sp̃alit̾
agit. eo mag̃ cuni eã stipsonem similẽ
ẽẽ acceptilacõni existimemꝰ. alioqnĩ qͥd
dicemꝰ: si miꝰ deleganit c̾ditorisuo cõ¬
mimẽ debitorẽ: isq ab eo stipulatꝰ fn̾it
anͭ mulier fundũ iussit doti ꝓmitt̾o ꝓ
pulorab alt̾o nouandi cã ita: ꝙ te aut
sciũdare oportet. utr̃q nouatur. pau¬

Expanded text:
are eum ab altero poterit, cum id specialiter agit, eo magis cum eam stipulationem similem esse solutioni existimemus. alioquin quid dicemus, si unus delegauerit creditori suo communem debitorem isque ab eo stipulatus fuerit? aut mulier fundum iusserit doti promittere pulor ab altero nouandi causa ita: 'quod te aut Seium dare oportet': utrumque nouatur. Pau
Abbreviated transcription (Latin):
dicimꝰ: id ꝙ solutum sit: marbitͥo
ẽ accipientis cui peciꝰ debito acceptum
ferat: dũ mõ in id ꝯstituat solutum
in quo ip̃e si ded̾ ess soluturꝰ quos de¬
bito se exhonetaturꝰ eẽt. si del .i. in¬

Expanded text:
i‹n› quod solutum sit, in arbitrio est accipientis, cui potius debito acceptum ferat, dummodo in id constituat solutum, in quod ipse, si deberet, esset soluturus quoque debito se exoneraturus esset, si deberet, i
Abbreviated transcription (Latin):
ceude acccẽ agi posse. ⁊ laln conficet᷑.¬
deui ait coudicõib agroꝵ quasd̾ leg¬
es ẽẽ oiccas ut quib dam agris mag¬
ecẽ seruandam ⁊ semꝑer intrriorẽ
suꝑiori seruire. acq ħ incõmedũ
uacurałr paci iufeuorẽ agrum a
su perriore compensare a debere:
õ alio ꝯuedo. Sic̃ eiũ omnis pig¬
uedo t̾re ad eum decurrit ita ⁊ aqi

Expanded text:
Labeo confitetur.Denique ait condicionibus agrorum quasdam leges esse dictas, ut, quibus agris magesse seruandam et semper inferiorem superiori seruire atque hoc incommodum naturaliter pati inferiorem agrum a superiore compensareque debere cum alio commodo: sicut enim omnis pinguitudo terrae ad eum decurrit, ita eti
Abbreviated transcription (Latin):
uin decurrens agro meo prc̾e. it huc
rrosit. offiuꝰ gͥ ⁊ iab̾o putant agi ñ
posse. ⁊ si uit̾ sit mea ad me aꝙͣ per¬
uenire. hauc enĩ accõm icc̃ hr̃e si
aqua pluuia uoceat nõ si tam̃ ꝓ sit.¬
s: ⁊ si uciuus opꝰ couat ⁊̃ sullato eo¬

Expanded text:
uin decurrens agro meo proderat, huic prosit.Ofilius igitur et Labeo putant agi non posse, etiamsi intersit mea ad me aquam peruenire: hanc enim actionem locum habere, si aqua pluuia noceat, non si non prosit.Sed et si uicinus opus tollat et su
Abbreviated transcription (Latin):
ec̃ aĩm iceq referre quoꝵ fruocuum
percipiendoꝵ cã id opꝰ fiat. Ic̃ labeor
nom uenire aiunt. uisi si quio agͥ
colendi cã fiat. sulcos tam̃ aqͣuos aͥ¬
nihus grece appellantur. si quis facia᷑
auuit si auaͣ nacurair deciurat a¬
q̃ pluuie a̾cende accõm cessare ꝙ si¬

Expanded text:
re, quorum fructu‹u›m percipiendorum causa id opus fiat Item Sabinus nem uenire aiunt, nisi si quid agri colendi causa fiat: Sulcos tamen aquarios, qui ἕλικες appellantur, si quis faciat, aiunt, si aqua naturaliter decurrat, aquae pluuiae arcendae ac
Abbreviated transcription (Latin):
lcere spondes: ħ contiuet ut liceat
hĩe. nec per quẽqmͣ omnino fien
quominꝰ nob̾ hr̃e liceat. que res
fac ut udeatur reus promisisse.
rer õs futur ut tͥ hr̃e liceat. ui dec᷑¬

Expanded text:
licere spondes?' hoc continet, ut liceat habere, nec per quemquam omnino fieri, quo minus nobis habere liceat. quae res facit, ut uideatur reus promisisse per omnes futurum, ut tibi habere liceat: uide
Abbreviated transcription (Latin):
turam sibi aliquis stipuletur. qnͣ¬
qmͣ ⁊̃ si nõ sit perpetua cansa ut ie¬
cidit insorore ad optiua. Idẽ dd̾erit
auia statim contra louosmores fit.
Si iulccando. cõducendo. uendẽdo.
emendo adiut̾regacom quis non
respondert. si taut̾ consentit ĩ id¬

Expanded text:
turam sibi aliquis stipuletur: quamquam etiamsi non sit perpetua causa, ut reccidit in sorore adoptiva, idem dicendum sit, quia statim contra mores sit. Si in locando conducendo, vendendo emendo ad interrogationem quis non responder
Abbreviated transcription (Latin):
quominꝰ arbicretur ciciꝰ. proissor
quasi moram ficent nõ cenetur.
olud gͦ si p̃e qui arbitran debuit
moram fecerit: mag̃ ÷ prolandũ
a persona nõ eẽt recedend̾ eins cinꝰ
arbit̾um niseitũ ÷.¬

Expanded text:
quo minus arbitretur Titius: promissor quasi moram fecerit, non tenetur. quid ergo si ipse, qui arbitrari debuit, moram fecerit? magis probandum est a persona non esse recedendum eius, cuius arbitrium insertum
Abbreviated transcription (Latin):
deatur: dies caiũ super: S c̃ eo qui
ita nomisit: si ratra uisdas digito
celum non cetigerit: agi nocinꝰ
itcest. ħ ⁊ marcellus probat.
omp̃.iciciꝰ ⁊ seius seperati ĩ stip
ulanti eẽnt. fund̾ illum suilli nori
deceus. u̾ dare spondes : finẽ dandi

Expanded text:
deatur, dies tamen superest. sed cum eo, qui ita promisit: 'si intra kalendas digito caelum non tetigerit', agi protinus potest. haec et Marcellus probatdeatur, dies tamen superest. sed cum eo, qui ita promisit: 'si intra kalendas digito caelum non tetigerit', agi protinus potest. haec et Marcellus probat.
Abbreviated transcription (Latin):
ait. ut ⁊ stipulatoris uie ur itim̾is s¬
redes sngli insolid̾ hãnt accõnes. s
quid ħ casu exstingui stipulacõm
putant qr per singulos adquiri ser¬
uit᷑ nõ pocest. s nõ facit iuutilẽ sti¬
pulacõm. diaicultas pracõnis. Si
tam̃ hoĩem stipulatus cum uno ex
ħiedib promissoris egero. paridũ¬
taxat cecoꝵ obligacõi superetit. ut
⁊ solui poiit. Id est ⁊ sumi ex ħre¬
dibi accepto latumsit. Idem ĩ ipo

Expanded text:
ait, ut et stipulatoris uiae uel itineris heredes singuli in solidum habeant actionem: sed quidam hoc casu extingui stipulationem putant, quia per singulos adquiri seruitus non potest: sed non facit inutilem stipulationem difficultas praestationis. Si tamen hominem stipulatus cum uno ex heredibus promissoris egero, pars dumtaxat ceterorum obligationi supererit, ut et solui potest. idemque est, si uni ex heredibus accepto latum
Abbreviated transcription (Latin):
uente sunt cnĩ hꝰi obligacoes ad ħ ut
unus qnis sibi adquirat ꝙ sua iut̾ ÷
cecerũ ut alii detur: nich int̃÷ mea
plane si uelmi li face̾: penam stip¬
ulari nõ ꝯueĩet. ut si ita nõ fcm sit

Expanded text:
ventae sunt enim huiusmodi obligationes ad hoc, ut unusquisque sibi adquirat quod sua interest: ceterum ut alii detur, nihil interest mea. plane si velim hoc facere, poenam stipulari conveniet, ut, si ita factum non sit,
Abbreviated transcription (Latin):
ire age liceat. nõ uis stipulacor̾s
inauid s faccum uersat᷑. S: ui¬
detur mͥ licet iuris uerba contin¬
eat h stipuiacõ hre licẽ. tam̃ sic
eẽ accipiendam. ut inseruo ⁊ in
fiuo familias uideatur accͥ ẽẽ de
possessione retinenda. aut nõ au¬
ferauda. ⁊ uires hac stipulacõ.
ħ auo: stipulacõ possidere michi
licere spondes: utilis ÷ quam stip¬
ulacõm seruus an possit utuicer

Expanded text:
ire agere liceat, non ius stipulationis, inquit, sed factum uersatur. sed uidetur mihi, licet iuris uerba contineat haec stipulatio 'habere licere', tamen sic esse accipiendam, ut in seruo et in filio familias uideatur actum esse de possessione retinenda aut non auferenda et uires habeat stipulatio. Haec quoque stipulatio: 'possidere mihi licere spondes?' utilis est: quam stipulationem seruus an possit utiliter
Abbreviated transcription (Latin):
pecimie: nõ cec sunt stipuiacc̃es.
quet nũmoꝵ corpota sunt: s un¬
a stipulacõ. Nõ per singulos deu¬
auos: singulas ẽẽ stipulacc̃es: ab¬
surdum scipulacõm quo leg¬
ator constat unameẽ: quamuis
plura corpora sint: nõ plura lega

Expanded text:
s, quot nummorum corpora, sed una stipulatio: nam per singulos denarios singulas esse stipulationes absurdum est. stipulationem quoque legatorum constat unam esse, quamvis plura corpora sint vel plura lega
Abbreviated transcription (Latin):
omy. Pi daui stipuier id au̾iam
exstipulatu deleatur. cꝰ tipulacõis
nomine excepoce cutus sit proi̾ssor
ob ugabitur expostiore stipulacc̃e
qr supenor auasi milla sit excep¬
cõue obstance.
iacces nullius ẽẽ momenti.
s. ⁊ offb̃ quo urecoris concinetur
ex s obligaconib accõm deuega¬
ii. C Si stipulatꝰ ħ uicco fuero: si

Expanded text:
ari stipuler id quod mihi iam ex stipulatu debeatur, cuius stipulationis nomine exceptione tutus sit promissor, obligabitur ex posteriore stipulatione, quia superior quasi nulla sit exceptione obstante.lationes nullius esse momenti: sed et officio quoque praetoris continetur ex huiusmodi obligationibus actionem denegari. Si stipula
Abbreviated transcription (Latin):
des dare᷑. Nonante peti quicqm̃ pꝰ¬
sit: quiͣ exploratuni sit ante ca
diem initaliam uenire cicium ñ
sistipuletur. patͥ reuerso ab hosti¬
b uidetur ao quisisse.

Expanded text:
des?' non ante peti quicquam possit, quam exploratum sit ante eam diem in Italiam uenire Titium nonsi stipuletur, patri reuerso ab hostibus uidetur adquisisse.
Abbreviated transcription (Latin):
abste domũ eoificari. ur si hredẽ
meum campuauero insulame¬
dificare. celso placet nõ aute agi
posse ex ea causa qmͣ cempꝰ prete¬
mul quo iusula edifican posset.
nec fidenissores dati aute diẽ cene

Expanded text:
abs te 'domum aedificari?' uel heredem meum damnauero insulam aedificare, Celso placet non ante agi posse ex ea causa, quam tempus praeterisset, quo insula aedificari posset: nec fideiussores dati ante diem tene
Abbreviated transcription (Latin):
icccẽ ueniunt. Gonuencõnales
sunt: que ex cõuencõe ieoꝵ fumt.
Q uar̃ trtidã gn̾a sut: quoc pene
dixerim ieium contra lendarum
Nam ⁊̃ ob ip̃am uertoꝵ obligacc̃ẽ
fimit. ⁊ pendent ex negõ contcͣco¬
Sõmunes sunt stipmaccẽs uelui
tiẽ caluam fore pupilli. Nã ⁊̃ĩtor.
iłet iẽ saluam fore pupillo cau̾iꝰ.¬
⁊ uit̾d uidex siant̾ expeduu hresnõ
petest. Icem duple stipinacõ ueit
a iudice. aut ab edilicõ edicto. ⁊¬
quibis qui int̾rogatur. daturũ
factur̃ ue se ꝙ int̾irgatꝰ ⁊ respõd̾.
Sat̾ acceptõ ÷ stipulacõ. que itao¬
bligat ꝓmissorẽ: ut ex ꝓmissores
quo quis conuẽtꝰ erat ei pestabaͬ.
sat̃ fieu dcu̾i ÷. et similr quia ta¬
les quib contentꝰ quis futur᷑ eẽt
ita dabantur ut nerbis obligarẽ¬
tur: sac̃ accipi dcm̃ ÷.: Si sortem
ꝓmiseris. ⁊ si ea soluta nõ eẽc pen¬
am: ⁊ siunus ex ħredib tuis por¬
cõm suam ex sorte solu̾it: nich

Expanded text:
onales sunt, quae ex conuentione reorum fiunt, quarum totidem genera sunt, quot paene dixerim rerum contrahendarum: nam et ob ipsam uerborum obligationem fiunt et pendent ex negotio contracommunes sunt stipulationes veluti rem salvam fore pupilli: nam et praetor iubet rem salvam fore pupillo caveri e iudex, si aliter expediri haec res non potest: item duplae stipulatio uenit ab iudice aut ab aedilis edicto. quibus is qui interrogatur daturum facturumue se quod interrogatus est responderit. Satis acceptio est stipulatio, quae ita obligat promissorem, utquo quis contentus erat, ei praestabatur, satis fieri dictum est: et similiter quia tales, quibus contentus quis futurus esset, ita dabantur, ut verbis obligarentur, satis accipi dictum est. Si sortem promiseris et, si ea soluta non esset, poenam: etiamsi unus ex heredibus tuis portionem suam ex sorte solverit, nih
Abbreviated transcription (Latin):
S simͥ paniphilũ stipulanti. cupã¬
pbilum ⁊ stichum spoponderis: stichi
ad ieccõm po supernacuo habendam
puto. Nam si cet sunt stipinaccẽs ꝗtͣ
sunt corpora: due sũt quodammꝰ᷑ stip¬
macces. una utilis alia inutiłis. Ne
uiciatur utilis per hanc ĩutilẽ ¶ead̾¬
an alia lingua respondeatur nͥĩtz.
pondeatur ei giece: dũ mͦ conguiẽt̃
iespondeatur obligacõ constituta:
¶d̾ per contrariũ s utrũ ħus ad gͦcũ
sermonẽ tant potiahumꝰ an uͦ ad ali
um plenum force. ur asirium. uł
cuius alitꝰ lingne oubitari potest:
ex scuptura sabini s ⁊ ner̃ putat
ut ois sermo contineat uerbormm
am intelligat sii per se sũ per uerum
interpetem
aulus. ⁊cipulacõnun ques indãdo

Expanded text:
si mihi Pamphilum stipulanti tu Pamphilum et Stichum spoponderis, Stichi adiectionem pro supervacuo habendam puto: nam si tot sunt stipulationes, quot corpora, duae sunt quodammodo stipulationes, una utilis, alia inutilis, neque vitiatur utilis per hanc inutilem. Eadan alia lingua respondeatur, nihil ipondeatur ei Graece, dummodo congruenter respondeatur, obligatio constituta est: idem per contrarium. sed utrum hoc usque ad Graecum sermonem tantum protrahimus an vero et um, Poenum forte uel Assyrium uel cuius alterius linguae, dubitari potest. et scriptura Sabini, sed et uerum patitur, ut omnis sermo contineat uerborum am intellegat siue per se siue per uerum interpretem. 2 Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
pulacõ. an pro paite eius qui pohi¬
bitus ÷ Nam si pena stipulacõi adiͦ¬
ta esit. insolidum ꝯmictetur. s
qui nõ sunt ppohibiti. doli mali exce¬
pte summouebuntur. Si uero niu¬
la pena posita sit: tunt po paite ieiꝰ
ciñ qui prohibitus ÷ commitcetur
stpulacõ.

Expanded text:
eius, qui prohibitus est. nam si poena stipulationi adiecta sit, in solidum committetur, sed qui non sunt prohibiti, doli mali exceptione summouebuntur: si uero poena nulla posita sit, tunc pro parte eius tantum qui prohibitus est committetur stipulatio.
Abbreviated transcription (Latin):
p aulꝰ.istipuler ut idfiat ꝙ uat¬
ura fĩ nõ coucedit. nõ mag̃ obli¬
gacõ consistit: qui cum stipulor
stet̾it quo mimis facẽ id possit.
Item q leges fĩ prohibent si perpetu¬
am causam seruatur ÷ cessat ob

Expanded text:
 stipulor, ut id fiat, quod natura fieri non concedit, non magis obligatio consistit, quam cum stipulor stetit, quo minus facere id possit. Item quod leges fieri prohibent, si perpetuam causam seruaturum est, cessat ob
Abbreviated transcription (Latin):
tor solus edificat. ⁊ ieiũ ex opere sut¬
urum ÷ aut ait̃ pͥ cõsiora editicia heo
⁊ plus amipni seusmrus cocidente ꝑie¬
ce auo quĩ si equale periculum. si este
anant̃ quis uicõ p̾at. tant̾ ab eo conse.¬
quitur. Si dũs incontroneisia sit do:¬

Expanded text:
re futurum est, aut alter pretiosiora aedificia habet et plus damni sensurus sit decidente pariete: alioquin si aequale periculum est, quantum quis vicino praestat, tantum ab eo consequitur. Si domus in controversia sit, d
Abbreviated transcription (Latin):
dño utilis ÷. si solo dampnũ dat sit ut
cita sr̃ ficies coueretur. funidabitur eui
du̾s sol in ea põssẽe percipienda ⁊ alie¬
no nomine stipulari ita licet ut qdͤ
dampnũ domino dacum sit cõpelẽ¬
dentur. cauere aut̃ delebit is quistip¬
uiabitur. dñi ratam rẽ hĩtur. excep¬
cõ queq pccuratoria stpulacõm ĩ¬
ferenda er̃. sic̾ instipuacõe legator

Expanded text:
si solo damnum datum fuerit, ut tota superficies tolleretur: fraudabitur enim dominus soli in pensione percipienda. Alieno nomine stipulari ita licet, ut quod damnum domino datum sit, comprehendatur: cavere autem debebit is qui stipulabitur dominum ratam rem habiturum exceptioque procuratoria stipulationi inserenda erit, sicut in stipulatione legator
Abbreviated transcription (Latin):
uto nam si nõ debuit demolui resticu¬
ere cum delet ꝓͥo sumptu. S ⁊ si auid ie¬
oditis ob demolicom a mussuis : cõsecrͤ¬
cer resticui eum sabinus uoluit si for¬
ce hitatores imigrauerunt. aut nõ tã
cõmodo hicire possinit impucariedi¬
ficatori pocest.

Expanded text:
estituere eum debet proprio sumptu. sed et si qui reditus ob demolitionem a‹m›issus est, consequenter restitui eum Sabinus uoluit. si forte habitatores migrauerunt aut non tam commode habitare possunt, imputari id aedificatori potest.
Abbreviated transcription (Latin):
ceperit ut ex fidei ꝯmisso manuũti
deberet: auenatꝰ ÷ sit. is qmd̃ cꝰ intim
serum sic manumictẽ cogeturi s hic
nõ distraguitur iusta an miusta cã
finss int̾posicum ex iꝰta cã eũ ab eẽ. is
aut̃ mortis int̾imiam eẽt. impr̃ nr

Expanded text:
so manumitti deberet, alienatus sit, is quidem, cuius interim seruus erit, manumittere cogetur: sed hic non distinguitur, iusta an non iusta causa fuisset interpositum ex iusta causa eum abesse, is autem mortuus iam esset, imperator
Abbreviated transcription (Latin):
ta causa ab er̃ eos demũ dicend ⁊ qͥ non
habent nuustam cansam ab sencie. c̃
sufficiat auid nõ infraud̾ ubͥtatis ab¬
sunt. quo mag̾ indeantur ex iusta cã
minciari pot̾ nista de causa eũ ab ce̾.
nec lib cum perdit. Nam eos qui apd̾
sedes suas ⁊ domiciliũ sunt. uemo du¬
bitauit ex iusta causa abce

Expanded text:
 non habent iniustam causam absentiae, cum sufficiat, quod non in fraudem libertatis absint, quo magis uideantur ex iusta causronuntiari potest iusta de causa eum abesse, nec libertum perdit: namque eos, qui apud sedes suas et domicilium suum sunt, nemo dubitabit ex iusta causa abe