comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illudi reputat qͥ temptatus immundi.¬
ciaueris imaginib in cogitatõne inquina¬
tur. s lauandus c̃ aqua ut culpam cogita¬
tionis lacmis ab: luꝯt. ⁊ nͥ priꝰ ignis terp¬
tationis recesserit reũse qͣsi usq ad uespe¬
rãm cognoscat. s ẽ i ead illusione neccĩa

Expanded text:
illudi reputat, qui tentatus immunditia veris imaginibus in cogitatione inquinatur. Sed lavandus est aqua, ut culpam cogitationis lacrymis abluat, et nisi prius ignis tentationis recesserit, reum se quasi usque ad vesperam cog
Abbreviated transcription (Latin):
libet partem declinet metuit: ne a tͣnsossi
tates q̃rens alieno se subdere nymn appe¬
tit. s. eum qͥ sibi ad ãm p̾ẽe debeat: miñca¬
uta inqͥsiõne disc̾int. qr fortasse is qͥ sine
nidicio eligit᷑. cum p̾eẽ iam cepit: ag̾e q̃ c̃i
st̃ ꝓhibet. ⁊ que mundi st̃ iubct. Pensansitas
gium scłaris uite ⁊ obedire trepidat. ⁊ ñobe¬
dire formidat. Neaut obediens ammsius
p̾ceptis deserat: aut rurs̃ ñ obediens am̃m

Expanded text:
libet partem declinet, metuit ne a transgresstates quaerens, alieno se subdere regimini appetit, sed eum qui sibi apud Deum praeesse debeat minus cauta inquisitione discernit. Cui fortasse is qui sine judicio eligitur, cum praeesse jam coeperit, agi quae Dei sunt prohibet, quae mundi sunt jubet. Pensans itaque gium saecularis vitae, et obedire trepidat, et non obedire formidat, ne aut obediens Deum in suis praeceptis deserat, aut rursum non obediens Deum in
Abbreviated transcription (Latin):
iunandi suscipiant. quo ⁊ aliqo ad pen¬
sum soc institutionis adiciant. ⁊ coꝵ qui
in laicali ordine ꝯsistunt. obsu̾antiã sicit
loco ita religione p̾cellant. de ip̃aũ die do¬
minca hesitamsꝰ qͥdnam dicendũ sit. cl oñs
luici ⁊ scłares illa dic pl solito. ⁊ cet̾is dies¬

Expanded text:
a propositum jejunandi suscipiant, quo et aliquid ad pensum sanctae institutionis adjiciant et eorum qui in laicali ordine consistunt observantiam, sicut loco, ita religione praecellant. De ipsa vero die Dominica haesitamus quidnam dicendum sit, cum omnes laici et saeculares illa die plus solito c
Abbreviated transcription (Latin):
uemq in psallendo  modum qͥm
in mefolitana sede cognou̾mt instittũn᷑
aliq̃ dusitate ciĩq oramis uł officii amet᷑¬
politana sede se paciant᷑ disiungi. Sic u f̃cum
c̃ ut inde unꝰquisq sumat regłas magistu¬

Expanded text:
ue in psallendo teneant modum, quem in metropolitana sede cognoverint institutum, nec aliqua diversitate cujusque ordinis vel officii a metropolitana se patiantur sede disjungi. Sic enim justum est ut inde unusquisque sumat regulas magist
Abbreviated transcription (Latin):
esponsa sunt que niris consulci
respondere dicimt᷑ consulentibus
Unde ⁊ responsapanlidicta sc̃. fuert̃ em̃
qͥdamprudenteo ⁊ arbitri equitatis. qͥ
institutiones ciuit niris ꝯpositas edidetͤ.
quib dissidenium liteo ꝯtentionesq sopi

Expanded text:
onsulti respondere dicuntur consulentibus: unde et responsa Pauli dicta. Fuerunt enim quidam prudentes et arbitri equitatis qui institutiones civilis iuris compositas ediderunt, quibus dissidentium lites contentionesque sopi
Abbreviated transcription (Latin):
drigntib oportimitatib mtaet. ¶ Sed alidẽ
qd̾ ex tem̾itate assumit᷑ p̾sumptionis. alid̃ qd ex
nect̾itate g̾itur caritatis c̃ susfraganei archiepoꝵs
subditis sius add małũ fau̾eceꝑint. atq cͥca eoꝵ
correciõnes neglig̾ntes extit̾int. tt licet met̾poli¬
tan ꝓͣtet̃ illoꝵ uoiuntatẽ ⁊ ligandos dãpnare. ⁊
resciliandos absolu̾e. Cum. nͦ. epĩ zelo diuine cari¬
tatis accensi bonos ũbo ⁊ ȩremplo edificauert.
maloꝵ uitia asꝑsa inc̾patõne redargiu̾nt. absq
taliũ ⁊silio ñ licet metpolitanis in eoꝵs parrochia

Expanded text:
Sed aliud est quod ex temeritate assumitur praesumtionis, aliud quod ex necessitate geritur caritatis. Quum suffraganei archiepiscoporum subditis suis ad malum favere coeperint, atque circa eorum correctiones negligentes exstiterint, tunc licet metropolitanis praeter illorum voluntatem et ligandos damnare, et reconciliandos absolvere. Quum vero episcopi zelo divinae caritatis accensi bonos verbo et exemplo aedificant, et malorum vitia aspera increpatione redarguunt, absque talium consilio non lic
Abbreviated transcription (Latin):
resuauit arbito oluit brati pet apłi successoreᷤ
celo tm̃ deb̾e mnocentiã. ⁊ subtilisimi discusi¬
tore subsidr̃ qñ ipsors fcõꝵ utit᷑ eo teste q̃ ii¬
dice Dicas forsitan õiumanimaꝵ tab erio in il¬
la disceptione oditio Eeplicabo umidẽm. Tnes xĩ¬

Expanded text:
it arbitrio. Voluit B. Petri apostoli successores coelo tantum debere innocentiam, et subtilissitore subsidium, quando ipso factorum utitur teste quo iudice. dicas forsitan: omnium animarum talis erit in illa disceptatione condicio. replicabo uni di
Abbreviated transcription (Latin):
aut difficułt dig̾ere aut comestos magno
partos ⁊ ꝑditos labore doleamussolenl ⁊ po¬
moꝵ ac leguminũ ⁊ facilior apparatus ẽ ⁊ ar¬
te impendus ꝙ cocoꝵ ñ indiger. ⁊ sñ cura suffe¬
tet hũañ gn̾s moderate sũptus qr nec aui¬
de deuoratur ꝙ irritamenta gule ñ ht̃ ⁊ le
uiori digestione decoquitur Cemo enĩ uno ⁊
duob cibis hisq uilib us ad stomachationẽ
uentris honeratur. q̃ diu̾sitate carniũ ⁊ sa¬
poris delectatõe concipitur. ql uarus nido

Expanded text:
fficultate digerere, aut comestos magno partos et perditos labore doleamus. Olerum et pomorum ac leguminum, te impendiisque coquorum non indiget, sine cura substentat humanum genus, moderate sumptus, quia nec avide devoratur, quod irritamenta gule non habeviori digestione decoquitur. Nemo enim uno et duobus cibis, hisque vilibus usque ad inflationem ventris oneratur, quae diversitate carnium et saporis delectatione concipitur, cum variis nido
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ dociuñta s patrũ. ⁊ nich sã licen¬
cia ep̃i sui ut magr̃i eoꝵ incõpoĩte
ag̾̃e presumant. In iuio quoq ep̃atu
simul manclucent: ⁊ dormiant ubi
his facultas idfaciendi suppetit. Qui
de reb ecc̃asticis stipendia accipiunt
ĩ suo daustro maneant ⁊ singłis dieb
mane prima ad lectõem ueniant ⁊
ancdiant quid eis imꝑetur: ad mẽsam

Expanded text:
 licentia episcopi sui vel magistri eorum inconposite agere praesumant. In unoquoque episcopatu ut simul manducent et dormiant, ubi his facultas id faciendi suppetit. Vel qui de rebus ecclesiasticis stipendia accipiunt, in suo claustro maneant et singulis diebus mane prima ad lectionem veniant et audiant, quid eis imperetur. Ad mensam
Abbreviated transcription (Latin):
peliantur ⁊ oblati ꝑ sacram̃tũ caritatẽ fiunt¬
q fideliũ reconcilientur deo ut ĩ eo uiui eo
salui lib̾ati. redempti. illuminati fiant. Id
s ⁊ ut lex impleatur. ut natura lib̾etur
ñ petita adeo conceditur. ut homimi petẽ¬

Expanded text:
peliantur, et oblati per sacramentum charitatemque fidelium reconcilientur Deo, ut in illo vivi, salvi, liberati, redempti, illuminati fiant. C. am ut lex impleatur, ut natura liberetur, t fidem, quae etiam non petita a Deo conceditur, ut homini pete
Abbreviated transcription (Latin):
Ille me clarificabit᷑. hoc rectissime sentiẽ¬
tes unũ xp̃m ⁊ filiũ ñ uelud alt̾us egentẽ
gła confitemur a sp̃u sc̃o głam consequui¬
tum . qr sp̃c sc̃s eiꝰ nec melior nec suꝑior ip̃o
ẽ. S qr humana oꝑa faciens ad demonstra¬
toẽm sue łitatis uirtute ꝓprii sp̃c scĩute

Expanded text:
Ille me clarificabit , hoc rectissime sentientes, unum Christum et filium, non velut alterius egentem gloria, confitemur a Spiritu sancto gloriam consecutum; quia Spiritus ejus nec melior, nec superior ipso est. Sed quia humana opera faciens, ad demonstrationem suae Deitatis virtute proprii Spiritus uteb
Abbreviated transcription (Latin):
Uriulos qui parentib subtractis: ansĩt bap¬
ut hos daptizare debeas ẜ patrũ traditões.
siñfult qui testificetur: ratio postit Item ex¬
Iacuit de infantib quociens ñ inueniũtur
certissum testes. quicos bapti ⁊atos c̃e sũ dubi¬
tatõe testentur: neq issi siuit ꝑ ecatẽ ydonei de
traditis sibi sacramentis responde: abs ullo
scrupulo eos ẽẽ baptizandos. ne ista trepidat᷑o

Expanded text:
rvulos, qui a parentibus subtracti sunt, eut baptizare debeas secundum Patrum traditionem, si non fuerit qui testificetur, ratio poscit. cuit de infantibus, quoties non inveniuntur certissimi testes qui eos baptizatos esse sine dubitatione testentur, neque ipsi sunt per aetatem idonei de traditis sibi sacramentis respondere absque ullo scrupulo eos esse baptizandos, ne ista trepidatio
Abbreviated transcription (Latin):
pot̃: aut si pot̾ occultũ ẽ: int̾rogamꝰ emĩ
eos a quib offeruntur. ⁊ dm̃s credis ĩ
dm̃: De illa etate q̃ ut̃r sit deus ignorat.
rͥentes ĩ istis reb tam fident̃ ꝓ ꝑuulo
respond̾e: ut dicant eũ tanta bona fac̾e.¬
q̃ ad horam qua bapti ⁊atur bapti ⁊ ator
int̃rogat tñ ead̾ hora:. si subiciã erit castꝰ¬

Expanded text:
t, occultum est? interrogamus enim eos, a quibus offeruntur, et dicimus: Credit in deum? de illa aetate, quae, utrum sit deus, ignorat; rentes in istis rebus tam fidenter pro paruulo respondere, ut dicant eum facere tanta bona, quae ad horam, qua baptizatur, baptizator interrogat; tamen eadem hora si subiciam: Erit cast
Abbreviated transcription (Latin):
articlari. ⁊ podagre humorb mreracu
laborantes. ꝓscriptoi bocoꝵ. ad simpli¬
cem mẽ sam ⁊ paupe cibes redactos cõ¬
ualusse. caruerapt csi sAlicitudine
dispensande domꝰ. ⁊ pꝰuellaꝵ largitate.
que ⁊ corpus frangarit ⁊ Onũ. arri

Expanded text:
articulari et podagrae humoribus laborantes, proscriptione bonorum, ad simplicem mensam et pauperes cibos redactos, convaluisse. Caruerant enim sollicitudine dispensandae domus, et epularum largitate, quae et corpus frangunt et 342 ani
Abbreviated transcription (Latin):
cos faciat sacram̃torum purgatõe peuiari
hinc ⁊̃ legati mauroꝵ fr̃s ñi consul. uãt
qr multos tales abarbaris redimunt. Siłr
tatur agendũ ẽ .i. ut sũ ulla trepidatõe con¬
regn̾atõis ẽ cupidus: nec alt̾ attestari de co
possit quisciat consecratũ: nec ille qui con¬
secratur scimus quid in expiabile ẽẽ facimĩ
tr̃i instituta: cogit̾ aliquis lauacr̃q. rege¬
nerandis seinel tributũ ẽ: bis subire. lpłica
reclamante sña: que nob unam p̃dicat in
trinitate ditatẽ unam ĩ fide confessionem
unũ ĩ bap̃ate sacram̃tũ. S in hoc mẽ simile
formidatur. qui ñ pot̃ ĩ it̾atõgs crim̃ uenire
na tał inciderit. solita prim̃ examinatõe dl¬
cutrite. ⁊ longo tpr nisi forte suppmꝰ fis in¬
nuncat indagate. utr̃ nemo penitꝰ sit qui
testimonio suo uuiare possit ignorãciã ne¬
scientis. ⁊ cũ constit̾it: hunc quibap̃atis ĩ¬
diget saccam̃to. sola inauit̾ suspicione ꝓhi¬

Expanded text:
os faciat sacramentorum purgatione privari. Hinc etiam legati Maurorum fratres nostri consuluerunt, quia multos tales a barbaris redimunt . Simitatur, agendum est, id est ut sine ulla trepidatione congenerationis est cupidus, nec alter attestari de eo possit, qui sciat consecratum, nec ille, qui consecratur. Scimus quidem, inexpiabile esse facinus, tribus instituta cogitur aliquis lavacrum, quod regenerandis semel tributum est, bis subire, apostolica reclamante sententia, quae nobis unam praedicat in Trinitate deitatem, unam in fide confessionem, unum in baptismate sacramentum. Sed in hoc nihil simile formidatur, quoniam non potest in iterationis crimen venirena talis inciderit, solicita primum examinatione discutite, et longo tempore nisi forte supremus finis immineat indagate, utrum nemo penitus sit, qui testimonio suo juvare possit ignorantiam nescientis, et, quum constiterit, hunc, qui baptismatis indiget sacramento, sola inaniter suspicione prohi
Abbreviated transcription (Latin):
lũ ĩ pecc̃o l ⁊̃ nec ĩcare ee dicantur cuiꝰ
desideria ñ secuntur. s in sp̃u. In ip̃a u̾o car¬
ne corruptibili bene utctur qui m̃bra ciꝰ &
state tũ carnis manet bñutuntur fideles
coniuigati qui ex coꝙ sunt in xp̃i nouita¬
de dominari sibi libidinẽ ũpacũitur. Ex
eo ã ꝙ ad huc trahũt abe uetustatem fi¬

Expanded text:
 sed etiam nec in carne esse dicantur, cujus desideria non sequuntur, sed in Spiritu. Ipsa vero carne corruptibili bene utitur qui membra ejus state tamen carnis manet; qua bene utuntur fideles conjugati, qui ex eo, quod sunt in Christi novitate, dominari sibi libidinem non patiuntur; ex eo autem, quod adhuc trahunt Adae vetustatem
Abbreviated transcription (Latin):
de consolatore. Demqꝑ ne quis illũ apr̃is ⁊ fi¬
lii uolũtate ⁊ societate discerneret: Scriptũ
ẽ non enĩ asemet ip̃o loquitur. s sic̃ audit
loquitur. Cui simile. ⁊ dese ip̃o saluator
ait. sic̃ audio. ⁊ iudico ⁊ alibi. Nonpot filiꝰ¬
ale fac̾e quicꝙꝗͣ nisi qđ iuderit prẽm faci

Expanded text:
dens. Denique, ne quis illum a Patris et Filii voluntate et societate discerneret, scriptum est: Non enim a semetipso loquetur: sed sicut audiet loquetur. Cui etiam simile de se ipso Salvator ait: Sicut audio, et judico, et alibi: Non potest Filius facere quicquam, nisi quod viderit Patrem faci
Abbreviated transcription (Latin):
cumulatur: ꝙ si aliquis ĩ illo mouetur. qd
quidã de his qui egri baptizantur sp̃ib adłs
ĩmundis temptantur. sciat diaboli ncqͥ¬
ciã ꝑtinacẽ: us ad aqsia salutarẽ uałe. in
bap̃oũo om̃s nequicie sue iures anuitere
q exemplũ c̃minus ĩ rege pharaone. qui
duireluctatus. ⁊ ĩ sua ꝑfidia demoratus. tã
dii resist̾e potuit ⁊ p̃uałe. donec ad aq̃m
ueniret. quo cũ uenisset ⁊ uictꝰ e ⁊ extĩctus.
Mare ã illua sac̃mentũ bap̃i fiusse. declarat
beatus paułꝰ apłc dicens. Nolo eĩ uos ignorare

Expanded text:
ur ? Quod si aliquis in illo monetor quod quidam de his qui aegri baptizantur spiritibus adhuc inmundis temptabantur, sciat diaboli nequitiam pertinacem usque ad aquam salutarem ualere, in baptismo uero omne nequitiae suae uirus amittere. quod exemplum cernimus in rege Pharaone, qui diu reluctatus et in sua perfidia demoratus tam diu resistere potuit et praeualere donec ad aquam ueniret: quo cum uenisset, et uictus est et extinctus. mare autem illud sacramentum baptismi fuisse declarat beatus apostolus Paulus dicens: nolo enim uos ignorare
Abbreviated transcription (Latin):
ñfiuĩt ñ pot̃ reuasci: ex quo confici᷑tur.
neniuũe ĩ suo parente posse renasci. cũ¬
onem ꝓpria pecc̃a nd̃ abesit ts illis oblunt
qui ab eo gn̾antur parcuti p̃p hocnõ
obsiuit. qr renatus ẽ. Illis ã qui deillona
łr gignit ⁊ filii ex reliq̃ pareutũ uetusta¬
natõcm sac̾mento regn̾atõis euadiut. It

Expanded text:
potest. Ex quo conficitur, neminem in suo parente renasci potonem propria peccata non obsunt, tamen illis obsunt, qui ab eo generantur. Parenti propter hoc non obsunt, quia renatus est; illis autem, qui de illo naliter gignit, et filii ex parentum reliqua vetustanationem sac
Abbreviated transcription (Latin):
Ostꝗͣ. uos credere ꝓmisistis. lebretur¬
ttio capita ur̃a in sacro fonte dim̃simus oco
qui ordo bap̃atis aupplici misfii significa¬
tõe celebratur. Recte enĩ t̾cio m̃siestis qr
sepulture. ꝑ quã xp̃o consepulti estis in
absoluti ĩ scitate uirtutũ uiuatis xp̃m deh¬

Expanded text:
ostquam vos credere promisistis, tertio capita vestra in sacro fonte demersimus, qui ordo baptismi duplici mysterii significatione celebratur. Recte enim tertio mersi estis qui sepulturae per quam Christo consepulti estis in abluti in sanctitate virtutum Christum
Abbreviated transcription (Latin):
Iño quis pp̃ea peccat ut quius ad exitũ
sua expiratõe suscipiat. fortassit id ño adi¬
piscitur ⁊ credite michi ñ t̾rens uos dico:
qd dicturus sum. Multos noui quihoc passi
sunt qui spe bap̃atis: multa peccabant cir¬
ca diem aut̃ mortis discesscrũt. uacui. Deu̾
eĩ pp̃ hoc bap̃a tribuit ut soluat pecc̃a ñ addat
delinquat fit negligentie cã. aud̃ ad boni
faciũ Puut baptizatis pacratũ ñ nocet
ucris ame utrum parentes ꝑfidia¬
baptizatis ꝑuuł suis noceant: cũ cos de¬
monioꝵ sacrificiis sanare conantur. Qũo eis

Expanded text:
ndo quis propterea peccat, ut sanctum spiratione suscipiat, fortassis non adipiscitur. Et credite mihi, non terrens vos dico quod dicturus sum. Multos novi, qui hoc passi sunt, qui spe baptismatis multa peccabant, circa diem autem mortis discescerunt vacui; Deus enim propter hoc baptisma tribuit, ut solvat peccata, non ut addat. delinquat, ipsum fit negligentiae causa. C. CXXIX. Parvulis baptizatis parentum non nocet ris a me, utrum parentes baptizatis parvulis suis noceant, cum eos daemoniorum sacrificiis sanare conantur. Et s
Abbreviated transcription (Latin):
parit. Ceifficillim̃a sane qõcm tibi ꝓpo¬
luisse uisus es. in extremo inquilitõis
tue ea uideł intentõe quasoles uehemt
cause mendatiũ. Si constituã inquis añ
te ꝑuulũ ⁊ int̾rogem utr̃ cũ ad etatem
aoultam uenit. fufus sit castus. uł fut.
uł nõsit futur᷑: sñ dubio respondeb̃ nescio¬
Si ita de morib eiꝰ futuris nicħ audescer¬
ti ꝓmitt̾e: ⁊ de eꝰ p̃senti cogitatõe: quid

Expanded text:
am. Difficillimam sane quaestionem tibi proposuisse uisus es in extremo inquisitionis tuae ea uidelicet intentione, qua soles uehementer cauere mendacium. si constituam\', inquis, ante te paruulum et interrogem, utrum, cum creuerit, futurus sit castus uel fur non sit futurus, sine dubio respondebSi itaque de moribus ejus futuris nihil audes certi promittere, et de ejus praesenti cogitatione; quid
Abbreviated transcription (Latin):
uoce humana ⁊ potestate diuina flagel¬
latur. ⁊ uritur ⁊ torq̃tur diabolus ⁊ cum
exire se ⁊ homines dimit̾t̾e sepe dicat ĩ eo
tñ ꝙ dix̾it fallat. Et id ꝙ ꝑ pharaonem p̾
gestũ ẽ eod̾ modo obstinationis ⁊ fraudis¬
ex̃ceat cũ tũ ad aqũa salutarẽ atq ad ba¬
ptismi significatõem uenitur scire debemꝰ¬
⁊ confidere: qr illic diabłs oppruitur.

Expanded text:
uoce humana et potestate diuina flagelletur et uratur et torqueatur diabolus, et cum exire se et homines Dei dimittere saepe dicat, in eo tamen quod dixerit fallat et id quod per Pharaonem prius gestum est eodexerceat. Quum tamen ad aquam Dei salutarem atque ad baptismi sanctificationem venitur, scire debemus et fidere, quia illic diabolus opprimitur,
Abbreviated transcription (Latin):
i nulla extant indicia ut̾ ꝓpinquos ⁊ fa¬
miliares nulla int̾ cłicos. aut uicinos: qͥb
hiide quib q̃t baptizati fuisse doccantur.
agñdsiẽ ut renascantur. ne manifeste ꝑe¬
nit ut uideatur it̾atũ. Qui aũ possunt me¬

Expanded text:
i nulla existant indicia inter propinquos aut familiares, nulla inter clericos aut vicinos, quibus hi de quibus quaeritur baptizati fuisse doccantur, agendum est ut renascantur: ne manifeste penit ut videatur iteratum. INQUIS
Abbreviated transcription (Latin):
Unachi sibi compr̃es. cõmr̃es ue nõ decod¬
faciant nec osculentur feminas. Ex set
lios in bap̃o sus cepistis moneo ut uos cogu di¬
oscatis fideiussores a p̃ deum extitisse ꝓ illis
quos isi estis de sacro fonte suscipe. ĩo semp¬
eoa ãmonc ut castitatem custodiant. iustici¬
am diligant caritatẽ teneant añ omĩa sun¬
bolũ ⁊ ordnem dominicam ⁊ uos ip̃i tencte

Expanded text:
 . Monachi sibi compatres commatresve non faciant, nec osculentur feminas. C. CV. lios in baptismo suscepistis moneo ut vos cognoscatis fidejussores apud Deum exstitisse pro illis, quos nisi estis de sacro fonte suscipere: ideo eos semper admonete ut castitatem custodiant, justitiam diligant, charitatem teneant, ante omnia symbolum et orationem Dominicam, et vos ipsi tenete,
Abbreviated transcription (Latin):
pot̾ qm ip̃i sensistis. qr ĩ una fide nilessic
scẽ eoc̃e consuetudo diu̾sa. Nos aũ qui t̾ciom̃¬
gimuf triduane sepulture sacram̃ta signa¬
mus ⁊ dũ fcio ab aquis infans educitur re-¬
surrectiotriduam tpr̃is expͥmitur. Eꝑ si quis
forte ⁊̃ ꝓsũme trinitatis uen̾atõe estimet fĩ.
neq hoc aliquid obsistit baptizando semel¬

Expanded text:
una fide nihil officit Ecclesiae consuetudo diversa. Nos autem quod tertio mergimus, triduanae sepulturae sacramenta signamus, ut dum tertio ab aquis infans educitur, resurrectio triduani temporis exprimatur. Quod si quis forte etiam pro summae Trinitatis veneratione existimet fieri, neque ob hoc aliqui
Abbreviated transcription (Latin):
l̾nt: ut ꝑilla sic euacuentur. quetũ ĩ
bonum ht̃ caritatis affectũ: quo possit
ĩ ip̃a catholica inuidus uł ĩmũd̾. uł ma
⁊ ut fĩ solet aliq̾m p̃cem in qua loquatur
ẽ regłam fidei mnłti quipe utuunt ĩptecas

Expanded text:
lent, ut per illa sic evacuentur quaecumque in bonum habet charitatis affectum, quo possit in ipsa datholica inuidus et maliuolus, etiam, ut fieri solet, aliquam precem in qua loquatur contra regulam fidei. multi quippe inruunt in preces
Abbreviated transcription (Latin):
uobis priusꝙ̃ apfonte scm̃ ueniretis. uxx
catholice ecc̃e instituta tradimus. ⁊ quid
designat ꝓut domus donare dignatus ẽ.
int̾pretati sumus. cũ ostend̾enus uos ꝑ
olesi saficationis ad auditũ plane fidci
toto corde ad abrenunciandũ cdiabolo
locuturi sumus que ĩ ip̃o sc̃o fonte celebͤ¬
tasunt. smissa enictissima cautõe. Qdo ud
abrenunciare omnib põpis diaboli: ⁊
stis descendistis in fontem. fontẽ sacr̃. fontẽ
redemptõis. fontem scificatum uirtute oe¬
lesti. Itcm. In hoc ergo fonte añꝙͥ. uosto¬
to ccepore tingem̃ introgauimꝰ. Gredis
indeum prẽm ommpotentem. Respod¬
ibͥm xp̃m filiũ eiꝰ quĩnatus ẽ de sp̃uscõ
⁊ ⁊ maria uirgine: respondistis singłi

Expanded text:
vobis priusquam ad fontem veniretis, juxta catholicae regulae instituta tradidimus, et qudesignat, prout Deus dignatus est dare, interpretati sumus, cum ostendimus vos per oleum sanctificationis ad auditum plenae fideitoto corde, et ad renuntiandum diabolo locuturi sumus, quae in ipso sacro fonte celebrata sunt. Emissa enim certissima cautione, quia vos abrstis , descendistis in fontem sacrum, fontem redemtionis, fontem sanctificatum virtute coelesti. In hoc ergo fonte ante, quam vos toto corpore tingeremus, interrogavimus: Credis in Deum Patrem omnipotentem? Respoistum filium ejus, qui natus est de Spiritu sancto, ex Maria Virgine? Respondistis singuli
Abbreviated transcription (Latin):
to cum inuocatõe sc̃e trintatis. ut mille
reliquie sint latentis mimici in hoc reside¬
uant: s infide sc̃e trinitatis mens ciꝰ confor¬
tetur. Ungiturꝰ inter scapulas de codem
oleo ut undiq muniatur ⁊ ad bona oꝑa
facienda ꝑ dei grãm roboretur fo Consecra¬

Expanded text:
is, ut nullae reliquiae latentis inimici in eo resideant, sed in fide S. Trinitatis mens ejus confortetur. Ungitur et inter scapulas de eodem oleo, ut undique muniatur, et ad bona opera facienda per Dei gratiam roboretur. Ite
Abbreviated transcription (Latin):
flueret. ⁊ futuroꝵ p̾siguratõe alim̃tũ pa¬
nis celestis: cibum xp̃i uenientis ostenderet
Illic enĩsiñ discrimĩe uł sexꝰ uł etatis gomor
singłi equałr colligebãt. uñ apparcbat xp̃i
indulgenciam. ⁊ celestem grãm: pꝰ mͦm secu¬
turã equalł omnib diuii sñ sex̾ uarietate

Expanded text:
flueret et futurorum praefiguratione alimentum paflueret et futurorum praefiguratione alimentum panis caelestis et cibum Christi uenientis ostenderet. illic enim sine discrimine uel sexus uel aetatis gomor singulis aequaliter colligebatur. unde apparebat Christi indulgentiam et caelestem gratiam postmodum secuturam aequaliter omnibus diuidi sine sexus uarietate,
Abbreviated transcription (Latin):
Item si fide trinitatis emũdatus ñfũt in
resurrectione: ap̃ scõꝵ collegiũ ĩ mundꝰ
erit. Si ddie t̾cio asꝑsus ñ fui̾t: septimo nõ:
pot̾it emũdari. Om̃ss qui tetig̾ĩt hũane
aĩe morticinũ: asꝑsus ex hac cõmixtione ñ
fuũt: polluet tab̾nacłm domini ⁊ ꝑibit ex
Et locutus ẽ deis admoysen dicens. accipe
leuitas de medio filioꝵ isrł ⁊ purificabis
eos. Et ita facies eis purificatõem coꝵ: circũ¬
sparges cos aqua punficatõis. ⁊ it̾m aqua
sparsionionis purificat̾o ẽ. Uñ apparet asꝑ¬
sionem quoꝙ aque instar salutaris lauab
ꝑaccipicitis ⁊ dantis fidem integra stare oĩa
⁊ consĩmari ac ꝑfici posse maiestate dm̃i ⁊
s suꝑcredentes totus in funditur. Nam sidies
omnib equałr nascitur. ⁊ si sol sr̃ om̃is pari
dies uer̾ ĩ ecc̃a sua lum̃ ute et̾ne parieqͣli¬
tate largitur. cꝰ equalitatis sacram̃tũ uide¬
mis ĩexodo eẽ celebratũ: cũ de celo msãna de¬

Expanded text:
s mundatus non fuerit, in resurrectione apud sanctorum collegium immundus erit. Si die tertio aspersus non fuerit, septimo non poterit emundari. Omnis, qui tetigerit humanae animae morticinium, et aspersus ex hac commixtione non fuerit, polluet tabernaculum Domini, et peribit ex et locutus est Dominus ad Moysen dicens: accipe Leuitas de medio filiorum Israel, et purificabis eos. et ita facies eis purificationem eorum. circumsparges eos aquam purificationis. et iterum: aqua asparsionis purificatio est. unde apparet asparsionem quoque aquae instar salutaris lauacri accipientis et dantis fides integra, stare omnia et consummari ac perfici posse maiestate Domini et sed super credentem totus infunditur. nam si dies omnibus aequaliter nascitur et si sol super omnes pari dies uerus in ecclesia sua lumen uitae aeternae pari aequalitate largitur? cuius aequalitatis sacramentum uidemus in Exodo esse celebratum, cum de caelo manna de
Abbreviated transcription (Latin):
subiaceant int̃ penitetesmaĩb sacerdotĩ duol
ãnis ⁊̃ obloes mod̾ oĩb nonsinantur offerre
s tm̃ modo ppłarib ĩ orõe socientur nec
confundantur deo submitt̾e qui eũ nõti¬
expectanda p̃n̾a quos excep̃ ad coħ cioncm¬

Expanded text:
subjaceant inter poenitentes, manibus sacerdotum, duobus etiam oblationes modis omnibus non sinantur offerre, sed tantummodo popularibus in oratione socientur nec confundantur Deo colla submittere. Quoexpectanda poenitentia quos excipit a coerci
Abbreviated transcription (Latin):
hinc tt̃m exorcizatur diabolus ut suã
timens. recedat ab homine nec ĩam contẽdat
cũ arte sua subũtere. nec bap̃m consequet᷑
As mag̾ honorem deo creatori suo exhibens
reddat op̃ deo factori suo. gg iomeł. xaiii.
ĩ eoꝵ mentes cc̃dicunt. qͥd aliũ faciunt¬

Expanded text:
hinc iterum exorcizatur diabolus, ut suamtimens recedat ab homine, nec jam contendat eum arte sua subvertere, ne baptismum consequatur, sed magis honorem Deo creatori suo exhibens reddat opus Deo factori suo. CAP. 103. - Gregoin eorum mente contradicunt, q
Abbreviated transcription (Latin):
digitos in auricłam eius: dix̃ effeta: quod
ẽ ad aꝑire. hoc enĩ sacram̃tum hic agitur ut
ꝑ saliuam typicam ⁊ sacerdotis tactum sapi¬
encia ⁊ iurti diuina salutem eiusd̃ cathe¬
cumim opctur ut apiantur cinarts ad ac¬
cipicndum odorem ne dei ut apaantur
ei aures ad audicnd mandata dei ut api¬
antur c sensus ĩ intimo cord̾. ad relpõ¬

Expanded text:
digitos in auriculas ejus, dixit: Effeta, quod est adaperire. Hoc enim sacramentum hic agitur, ut per salivam typicam sacerdotis et tactum sapientia et virtus divina salutem ejusdem catechumeni operetur, ut aperiantur ei nares ad accipiendum odorem notitiae Dei, ut aperiantur illi aures ad audiendum mandata Dei, ut aperiantur ei sensus in intimo corde ad respon
Abbreviated transcription (Latin):
Item ptiꝰ ip̃e xp̃c ceci nati occłos luto exspirto
fc̃o suꝑlir iuit: ⁊ sic ad aquas siloe milit qr
paius deb baptizandꝰ fide incarnatõis xp̃i in¬
strui: ⁊ sic ad bap̃m credulus admiti. ut sci¬
at ciũ gr̃e ineo ẽ particeps ⁊ cui iã debitor

Expanded text:
ius « ipse Jesus caeci nati oculos luto ex sputo facto superlinivit, et sic ad aquas Siloe misit : » Quia prius debet baptizandus fide incarnationis Christi instrui, et sic ad baptismum jam credulus admitti: ut sciat cujus gratiae in eo est particeps et cui jam debitor
Abbreviated transcription (Latin):
tidie xp̃c ꝓ nob̃ mistice ĩ molatur. ⁊ pa̾s¬
sio xp̃i ĩ mistĩo traditur. ut qui sema mo¬
riendo mortem uicerat cotidie recidiua
delictoꝵ ꝑ hec sacram̃ta corꝑis ⁊ sangͥnᷤ
pecc̃a relaxet uñ oramus amuite nob̃
debita nr̃a. Quia si dix̃imus qr pecc̃mũ¬

Expanded text:
tus pro nobis mystice immolatur, et passio Christi in mysterio traditur, ut qui semel moriendo mortem vicerat, quotidie recidiva delictorum per haec sacramenta corporis et sanguinis peccata relaxet. Unde oramus: Dimitte nobis debita nostra, quia, si dixerimus, quod peccatu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ ꝑabrenũciatõcm aptunis p̃decesloris
se alienauer̾t scruicio ex sufflatur abco
de symbolo ł .i. d
oecizantur ut expellatur abeis diaboli po¬
testas immica q̃ decip̃ hominem ut possidet
homines. Non ergo creatura. in infantib ex
signacło sc̃e ccucis tam ĩ stonte qm̃ incorde
pristine̾ sue int̾emptõis cognosce̾s signũ
iam sibi deinceps illud sciat ẽẽ alienum Ar̃¬
ciminus tunc datur baptizando orões exm̃¬
lal bñdc̃m inos ut ꝑ sal typicũ dicantir
sapiencie sale conditus fetore careat unquita¬
tił. ne auermnib peccõꝵ ultra putrefiat s ma¬
gisillesus seruetur ad maiorẽ grãm ꝑcicꝑi¬

Expanded text:
per abrenunciationem a prioris possessoris se alienaverit servitio, exsufflatur ab eode symbolo, lib. I, c. 1. orcizantur, ut pellatur ab eis diaboli potestas inimica, quae decepit hominem, ut possideret homines. Non ergo Dei creatura in infantibus exsignaculo sanctae crucis tam in fronte quam in cordepristino, suae interemtionis cognoscens signaculum, jam sibi deinceps illud sciat esse alienumnus. Tunc datur baptizando sal benedictum in os, ut per sal typicum, sapientiae sale conditus, foetore careat iniquitatis, et nec a vermibus peccatorum ultra putrefiat, sed magis illaesus servetur ad majorem gratiam percipi
Abbreviated transcription (Latin):
posse ap̃ hcreticos uł scismaticos bap̃a xͥ.¬
usũ ĩ lib̾atõe apecc̃is ⁊ cord̾ rectitudine ap̃¬
illic si cẽ putabant. S conutũtib occulos
ad int̾ioris palec multitudinẽ. cũ ⁊̃ hii qͥ
ĩ ip̃aunitate ꝑu̾si sunt ⁊ ꝑdite uuũit appa¬
reant remissionẽ pecc̃aꝵ nec dare posse nec
hr̃e: qr ñ malignis s bonis filus dictũ est
si cui dimiseritis pecc̃a dimiituut᷑̃ eis. ⁊ reli
qua. hr̃e tñ ñ dare ⁊ acciꝑe bap̃i sacram̃itum.
satis elux̃ pastorib ecc̃e catholice ⁊̃ ouem q̃
foris errabat ⁊ lñicũ caracte̾ foris accipie¬
bat: uenientẽ ad xp̃iane unitatis salutem
aberrore corrigi caractem tũ domuicũ ĩea
cognosci pociꝰ qm̃ imꝑbari. Qñ quid̃ ip̃m cara¬
ctẽm multi lupi ⁊̃ lupis infigunt qui uidẽt¬

Expanded text:
posse apud haereticos vel schismaticos bapusu illic non esse putabatur. sed conuertentibus oculos ad interioris paleae multitudinem, cum et hi qui in ipsa unitate peruersi sunt et perdite uiuunt appareant remissionem peccatorum nec' dare posse nec habere, quia non malignis, sed bonis filiis dictum est: si cui dimiseritis peccata, dimittentur ei; sitamen, et dare, et accipere baptismi sacramentum; satis eluxit pastoribus ecclesiae catholicae, et ovem, quae foris errabat et dominicum characterem foris accipiebat, venientem ad Christianae unitatis salutem ab errore corrigi, characterem tamen Dominicum in ea agnosci potius, quam improbari, quandoquidem ipsum characterem multi
Abbreviated transcription (Latin):
pascha cis remittend̾ ẽ: ut romane ecc̃e ai
consisftudo demonstrat. Cet̾mi de pondert
cxistimando delictoꝵ sacerdotas ẽ uidi¬
care ut attendat ad confessionẽ penit̃e¬
tis ⁊ adflectus atq laccimas corrigentis

Expanded text:
 Romanae ecclesiae consuetudo demonstrat. § 1. Ceterum de pondere aestimando delictorum sacerdotis est judicare, ut attendat ad confessionem poenitentis, et ad fletus atque lacrimas corrigentis
Abbreviated transcription (Latin):
rat. ⁊ ne ꝑicłose uit̾a finiret is reconcili¬
atus pecut ab co qũe bapti ⁊ auerat ut cũ
reconciliart ⁊ fc̃m ẽ. Euaser̃ naufragi
ũ h̃a ꝙ feccr̃. nemo extiat eoꝵ qui non
piũ animum ita crederet. ut conciliscoꝵ
in illo ꝑicło dominum credet affiusse Mo¬
tus cm̃ animus religiosus ⁊ supplex ab
homine exeg̃ sacrameutũ: ado impetrat
lc̃tatẽ ꝙ si forte hoc qd̃ narraui dehis qui
naufragio ĩminente ꝑiclitabantur nõ
uult aliquis credere: non enĩ hoc diuĩaꝵ
fama cõm̃dat nõ repugnabo s int̾roga¬
bosi tale aliquid contigerat᷑. quid fu¬
illũ cẽ: qui morte inminente bap̃m pe
tigisse. oportet ut credat posse conting̾e

Expanded text:
rat et, ne periculose vitam finiret non reconciliatus, petit ab ipso quem baptizaverat ut eum reconcuod fecerant, nemo exstitit eorum, qui non pium animum ita crederet, ut consiliis eorum in illo periculo Dominum crederet abfuisse. Motus enim animus religiosus et supplex ab homine exegit sacramentum, a Deo impetrat sanctitatem. Quod si forte hoc quod narravi qui naufragio imminente periclitabantur, non vult aliquis credere: non enim hoc Scripturfama commendat, non repugnabo, sed interrogo si tale aliquid contingat, quid fuillum esse, qui morte imminente baptizaritigisse, oportet ut credat, posse continge
Abbreviated transcription (Latin):
aptrrandisibi quispiam passim quot̃
presumat uenabile sacramtum excepto
dum taxat grauissimi. langoris incͣ¬
su. in quo uetendũ ẽ ne morbi crescente
picło sine remedio salutari fortassis. eg̃¬
t᷑ans exicio p̃uentus abscedat. Item ysid

Expanded text:
aptizandi sibi quisquam passim quocunstes venerabile sacramentum, excepto duntaxat gravissimi languoris incursu, in quo verendum est ne morbi crescente periculo sine remedio salutari fortassis aegrotans exitio praeventus abscedat. XIII. D
Abbreviated transcription (Latin):
minist̾ium datur: Item aiud nouerat᷑
potestatem dominici bap̃i: in nullum
hominem a domino tñsitiram s mini¬
stiũ plane transitur̃ potestatem a dño
in neminem s miniftium inbonos ⁊ ma
los nõ exhortat colunba: ministĩ¬
um maloꝵ. respiciat domini potesta

Expanded text:
rium datur. Item, quid noverat potestatem baptismi Dominici in nullum hominem a Domino transituram, sed ministerium plane transiturum. Potestatem a Domino in neminem, sed ministmalos. Non exhorreat columba ministerium malorum; respiciat Domini potestat
Abbreviated transcription (Latin):
iix naturã ĩ sui fontis reu̾tit᷑ exordiũ.
None claret naturam uł maritimoꝵ
fluctiui uł fluiuał cursus ẽẽ mutatã.
Siiebat pp patrũ tetigit moyscł petiam
erat ut sitiens pp: bibe ñ posset. Moyses mi¬
sit lignũ ĩ aquã amaritudinẽ suãꝵ aquaꝵ
natura deposuit: qm̃ infusa subito gła tem

Expanded text:
tra naturam in sui fontis revertitur exordium. Nonne claret, naturam vel maritimorum fluctuum, vel fluvialis cursus esse mutatam? Sitiebat populus patrum, tetigit Moyses petram,erat, ut sitiens populus bibere non posset; misit Moyses lignum in aquam, et amaritudinem suam aquarum natura deposuit, quam inf
Abbreviated transcription (Latin):
bemꝰ consequens eẽ ut ⁊ alt̾m desit qr ⁊
illo poturt ẽẽ ut in latrone complẽte
deo siuẽ illo. siũ inisto: q. ñ uolũtate de¬
fuisset. cũ u̾o ex uolunitate alt̾m eoꝵ
defui̾t reatu hominẽ inuolui¶⁊ bap̃s
quid̃ pot̃ inẽẽ ubi confessio cord̃ defuit.
confessio ã cord̃ pot̾ quid̃ inc̃e: ñ ꝑcepto

Expanded text:
 consequens esse ut et alterum desit, quia et illo potuit esse, ut in latrone, complente Deo, sive in illo, sive in isto, quod non voluntate defuisset. Cum vero ex voluntate alterum horum defuerit, reatu hominem involvi, et baptismus quidem potest inesse, ubi conversio cordis defuerit. Conversio autem cordis potest quidem ine
Abbreviated transcription (Latin):
tib implorand̾ cẽ censerẽ. ita sane ut pꝰme
dicturos snãs siquid iam exploratũ ⁊ co¬
stencditur illos impietatus abhereticis¬
fac̾e qui baptiz are conantur: psãtur¬
orb̾unitatẽ ⁊ nos rocte fac̾e qui dei sacra¬
m̃ita inꝓbare nec in ip̃oscismate audemꝰ
In quo cuĩ nobẽ sentiũt ĩ eo ⁊̃ nob̾c̃ sũt.
Inco aũ a nob recessert: in quo a nobdis¬
sentiunt. Item sacram̃tũ bap̃i ẽ . q. ht̃. qui¬

Expanded text:
tibus implorandum esse censerem Ita sane ut post me dicturos sententias, si quid jam exploratum et costenditur illos impie facere, qui rebaptizare conantur orbis unitatem, et nos recte facere, qui Dei sacramenta improbare nec in ipso schismate audemus. In quo enim nobis consentiunt, in eo etiam nobiscum sunt. In eo autem a nobis recesserunt, in quo a nobis dissentiunt. Item ibidem. Sacramentum baptismi est, qu
Abbreviated transcription (Latin):
lectasalus ẽ qr ꝑ pretatem spĩlaliter
affuit: Sic ⁊ cum ip̃a p̃sto ẽ: si ꝑ necãi¬
uuli infames baptizantut q. cecte nõ¬
dsi possunt cred̾e ad iusticiam ⁊ orc
confir̾i ad salutem. qd̃ latro potuit. qño
cciã flendo ⁊ uagiendo cũ ĩ tis mistĩum
celebrat᷑ ip̃i misticis uocib obstrep̃t ⁊ nłł¬

Expanded text:
erfecta salus est, quia per pietatem spiritaliter adfuit, sic et cum ipsa praesto est, si per necessiuuli infantes baptizantur, qui certe nondum possunt corde credere ad iustitiam et ore confiteri ad salutem quod latro potuit, quin etiam flendo et uagiendo, cum in eis mysterium celebratur, ipsis mysticis uocibus obstrepun
Abbreviated transcription (Latin):
cõmunicand̃ hortor. Sidñ mens ĩ affectu
peccandiẽ. grauari mag̾ dico eucharistie
ꝑcept̃õe ꝙ̃ purificari. Et iõ ꝙͣ uił quis pe¬
ccato mordeatur: peccandi tñ decet̃o ñ
miseratõe accedat ad eucharistiamtre¬
pidus ⁊ securus. S deillo hoc dico qũe
ppiam ñ cotidie accipiendam eucharisti¬
amn. aliꝰ affirinat cotidie. faciat unusqͥs
Neq enĩ litigauer̃t it se. aut quisꝙ̃. eoꝵ¬

Expanded text:
in affectu peccandi est, gravari magis dico eucharistiae perceptione, quam purificari. Et ideo quamvis quis peccato mordeatur, peccandi tamen de caetermisericordia accedat ad eucharistiam intrepidus et securus. Sed hoc de illo dico, quem piam, non quotidie accipiendam Eucharistiam, alius affirmet quotidie. Faciat unusquisqNeque enim litigaverunt inter se, aut quisquam eo
Abbreviated transcription (Latin):
tis uincło ueraci confessione muitato int̃ bo¬
nũ sacram̃tũ ꝙ tradr̃ ⁊ bonũ fidelem cuit᷑¬
ditur. tradentis malicia ñ seꝑat ⁊ cũ illiũa¬
cit̾ ad dm̃ cõu̾so. pecc̃a dimitituntur ab eis
sibi caritate coħentib siue se nou̾nt corpałr

Expanded text:
tis uinculo ueraci conuersione mutato, inter bonum sacramentum quod traditur et bonum fidelem cui traditur tradentis malitia superatur. et cum illi ueraciter ad deum conuerso peccata dimittuntur, ab eissibi caritate cohaerentibus, siue se nouerint corpor
Abbreviated transcription (Latin):
luisset intelligi regn̾atõis grãm ex suare¬
surrectione cepisse. additur sane huic ob
sacra sollempnitas: q̃ de paschal festi pcndr
articło. ⁊ c̃ ad alios dies alia festa ꝑti neãt.
auxiliantis gr̃e mat nũi ilt cos quos adic
pasche aut molestiã infirmitatis aut lõ¬
giquitas irineris aũ nauigatõis dificultã

Expanded text:
luisset intelligi regenerationis gratiam ex sua resurrectione cepisse. Additur sane huic obsacrata solemnitas, quae de Paschalis festi pendet articulo, et cum ad alios dies alia festa pertineant,auxiliantis gratiae manum ad eos quos a die Paschae, aut molestia infirmitatis, aut longinquitas itineris, aut navig
Abbreviated transcription (Latin):
tate qͥ am̃s usi abco didicimꝰ stulte atq ĩ¬
pie dicemꝰ. Ipͣe eĩ ait caro mea u̾e ẽ esca ⁊
sangius meus uete ẽ potus. Qui edit
carũem meã. ⁊ bibit sanguinẽ meĩl iͥme
manet. ⁊ ego ineo. de u̾tate caris ⁊ sangͥ̾¬
nis si ẽ relictus ambigendiloe̾. Nũc enĩ ⁊¬
ip̃sꝰ domini ꝓfessione ⁊ fide nr̃a ue caro

Expanded text:
i ab eo didicimus, stulte atque impie dicemus. Ipse enim ait: Caro mea vere est esca, et sanguis meus vere est potus Qui edit carnem meam, et bibit sanguinem meum, in me manet, et ego in eo . De veritate carnis et sanguinis, non est relictus ambigendi locus. Nunc enim ipsius Domini professione, et fide nostra, vere caro
Abbreviated transcription (Latin):
athecummum quãuis ĩ bonis saluariũp̃¬
oꝑib defũctũ uitam ħere ñ credimus
exceptodũ taxat nisi martirii sacrafatũ
compleat. baptirãtus confidedur fidem¬
suã coram sacerdote. ⁊ interrogatus res¬
pondet hoc idem martir coram ꝑsecutore fa¬
cit. ꝙ ⁊ confitetur fidem ⁊ int̾rogatus resp̃o¬
det ⁊ ille pꝰ confessionẽ aspergitur aqua
cõmunicat eucharistie: ĩ cõmemoratõe
mortis domini. hic xp̃o cõmoritur. Ille cõ¬
ficetur semundi actib renunciare. his ip̃i̾¬

Expanded text:
atechumenum quamvis in bonis operibus defunctum, vitam habere non credimus, excepto duntaxat, nisi martyrii sacramentum compleat. Baptizatus confitesuam coram sacerdote, et interrogatus respondit. Hoc et martyr coram persecutore facit qui et confitetur fidem, et interrogatus respondit. Ille post confessionem vel aspergitur aqua,communicavit Eucharistiae in commemoratione mortis Domini; hic ipsi Christo commoritur: ille confitetur se mundi actibus renuntiaturum: hic ipsi
Abbreviated transcription (Latin):
gens noc remissionem pccc̃i neq q̃rens
irincdiũ renascendi. sic uoluit baptiza¬
ri qͥũo ⁊ uoluit circuncidi hostiãq pe
mundatõe offerri: ut qui fc̃s crat ex
muliere: siẽ apse ait: fieret sub lege.
qͣm ñ uenerat soluere s ad implere. ⁊ un
ptismi ã sui in se condidit sacram̃tum qr
in omnib primatũ tenens se docuit ẽẽ pñ¬

Expanded text:
rens remedium renascendi, sic voluit baptizari, sicut voluit circumcidi, hostiamque pro se mundationis offerri, ut « qui factus erat ex muliere sicut Apostolus ait fieret sub lege ; » « quam non venerat solvere, sed adimplere , » et Baptismi autem sui in se condidit sacramentum, quia in omnibus primatum tenens se docuit esse p
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuenit ad me quosdam ꝑu̾si sp̃c bibnd̾.
homines praua inter uos aliqua ⁊ sc̃e fid̃i
adu̾sa seminasse ita ut indie sabbi aliqͥd
oꝑari ꝓhib̾ent. quos quid alid̾ nisi autix
predicatores dix̃imꝰ qui ueniens diẽ salbm
atq dominicũ. ab õi faciet oꝑe custodiri qi

Expanded text:
enit ad me quosdam perversi spiritus homines, prava inter vos aliqua et sanctae fidei adversa seminasse, ita ut in die Sabbati aliquid operari prohiberent. Quos quid aliud nisi Antichristi praedicatores dixerim? Qui veniens, diem Sabbatum atque Dominicum ab omni faciet opere custod
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ insac̾cio relicta sunt consumũt ñ statĩ
puteut sacre porcioni cõmisc̾e cibũ. qui ꝑ¬
e qualiculos digestus incesessumt disfũ¬
ditur si ergo mane dominica porcio editur
us ad sextam iciuncut ministri qui cam
impendis: uñ nosti si a mulierib mũdi
sunt᷑. hinc ⁊ dd̾ ab abi malec sacerdote ĩt¬
rogatus paneinsibi ad comedend̾ posce¬

Expanded text:
n statim putent sanctae portioni commiscere cibum, qui per aqualiculos digestus in secessum emittitur. Si ergo mane Dominica portio editur, usque ad sextam jejunent ministri qui eam impendis, unde nosti, si a mulieribus mundi sunt? Hinc et David ab Abimelech sacerdote interrogatus, cum panes sibi ad comedendum posce
Abbreviated transcription (Latin):
uina. ubi ip̃a u̾ba domini saluatoris oꝑ¬
anturꝰ. Nam sacram̃tũ istud ꝙ accipis xp̃i
sermone conficitur. O si tm̃ ualuit ser¬
mo helye ut ignem de celo deponeret.
nõne ualebit xp̃isermo ut sp̃es miciet
elem̃toꝵ de tocius mundi oꝑib legisti

Expanded text:
a ipsa domini saluatoris operantur? Nam sacramentum istud quod accipis, Christi sermone conficitur. Quod si tantum ualuit sermo Helie ut ignem de celo deponeret, non ualebit Christi sermo ut species mutet elementorum? De totius mundi operibus legisti
Abbreviated transcription (Latin):
osse uos uolumus q pascha dominidie
dominico ãmi is temporib sit celeb̃ns
Istu cnim temporid hermes doctor fideu
scripture effulsit int̾ nos ⁊ licet nos idtm
inde dubitabant. ad corroborandas aĩas.
coꝵ cid berme ̾ angłs domini apparuit ĩ
bĩtu pastoris. ⁊ p̾cep̃ei ut pascha dic
dominico ab omnib celebraretur. uuĩ nõ
aplica auctoritate institiumꝰ om̃scadẽ
seruare deb̾e qr ⁊ nos ead seruamꝰ nec de

Expanded text:
osse vos volumus, quod Pascha Domini die Dominico annuis temporibus sit celebrandum. Istis ergo temporibus Hermes doctor fidei et Scripturarum fulsit inter nos. uidam inde dubitabant, ad corroborandas animas eorum eidem Hermae angelus Domini apparuit in habitu pastoris, et praecepit ei, ut Pascha Domini die dominico ab omnibus celebraretur. Unde et vos apostolica auctoritate instruimus, omnes eadem servare debere, quia et nos eadem servam
Abbreviated transcription (Latin):
Adororate. alid̾ ꝑ picture historiam quid
sit adorand̾ addiscere. Namꝙ. legentide scrp¬
tura. boc ydiotis pr̃at. Pictura cernentib
Quia in ip̃a ignorantes uident quid sequi
debcant. in ip̃a legunt qui lut̃as nescutt.
Uñ ⁊ precipue gentid ꝓlectõe ꝑictura ẽ.¬
ñ deos appellant neq scruiunt eis ut dus
neq sp̃c lalutis ponunt ĩcis. neq ab cis
expectant: futurũ uidiciũ. s ad memo¬
riam ⁊ recordatõem primitiuoꝵ uenan¬
tur eas. ⁊ adorant. s nõ seruiunt ciscul

Expanded text:
adorare, aliud per picturae historiam quid sit adorandum addiscere. Nam quod legentibus scriptura, hoc idiotis praestat pictura cernentibus, quia in ipsa etiam ignorantes vident quid sequi debeant, in ipsa legunt qui litteras nesciunt. Unde et praecipue gentibus pro lectione pictura en deos appellant, neque serviunt eis, ut diis, neque spem salutis ponunt in eis, neque ab eis exspectant futurum judicium: sed ad memoriam et recordationem primitivorum venerantur eas et adorant, sed non serviunt ei
Abbreviated transcription (Latin):
das ꝓomnib ĩ xp̃iana ⁊ catholica societate.
laudamꝰ. detũctoꝵ ⁊̃ tacitis nominib coꝵ.
quos subgr̾ali dmemoratõc suscep̃ ecc̃a ut
quib adista desunt pareutes aut filii aut qͥs̃
cognati uł amici abuna eis exhibcatur pra
e nominib recitandis añqͣm sũt recitanda.¬
p̃cem sacerdos faciat atq eoꝵ obsocs quoꝵ¬

Expanded text:
das pro omnibus in Christiana et catholica societate laudamus. Defunctorum etiam tacitis nominibus eorum, quos sub generali commemoratione suscepit ecclesia, ut quibus ad ista desunt parentes, aut filii, aut quicunque cognati vel amici, ab una eis exhibeantur pia e nominibus recitandis ante quam preces sacerdos faciat, atque eoru
Abbreviated transcription (Latin):
prẽm ⁊ filisĩ unitatem heretici ifenciẽnteᷤᷤ
umitatis nr̃e ad dm̃ utebantur exemplo tã¬
qͣ nob ad filiti ⁊ ꝑfiliũ ad pr̃em: obsequio
tm̃ ⁊ uoluntate religionis unitis. Ilła ꝑ
sa cram̃til cariis ⁊ sangumis natural col¬
onis ꝓprietas indulgeretur. cũ ⁊ ꝑhono¬
rem nob datũ filii: ⁊ ꝑmanentẽ in nob̾
mitur de altarifigura ẽ: dũ panis ⁊ uino
ex ludetur. uĩtas aũt lłi corpus ⁊ sanguĩ
si dicis. Quo moda ergo mechisedec. paise
⁊ uinũ obtulit qui sibi uult admixtio aq̃¬
erat xp̃c. Non ĩmobił petra: que ipłm se¬
tangit petr̃a ⁊ fluit aqua. ⁊ bibit ppͣd̾i¬

Expanded text:
rem et Filium unitatem haeretici mentientes, unitatis nostrae ad Deum utebantur exemplo, tanquam nobis ad Filium et per Filium ad Patrem obsequio tantum ac voluntate religionis unitis nulla per sacramentum carnis et sanguinis naturalis communionis proprietas indulgeretur. Cum et per honorem nobis datum Dei Filii, et permanentem in nobis mitur de altari, figura est, dum panis et vinum extra videtur; veritas autem, dum corpus et sanguis mihi dicis: Quomodo ergo Melchisedech panem et vinum obtulit? Quid sibi vult admixtio aqerat Christus . Non immobilis petra, quae populum setangit petram et fluit aqua, et bibit p
Abbreviated transcription (Latin):
me foete i eo concilio constitutũ. ubita¬
liũ res q̃stio uersartur ñ p̃cedent᷑ib tali¬
bi quoꝵ senencias sequi malle̾ urgeret
ut drẽm quiꝰ ip̃e sentirẽ si eo modo affectus
t̃em quo eram: dsi ea clictar̃e nequaq̃m
dubitarem hr̃r bap̃m eos qui ubicũ ⁊ a
quibrcũ illud u̾bis euangłicis consecra¬
tũ: sñ sua simulatõe ⁊ cũ aliqua fide ac¬
cepissent qũaqͣ. ad salutẽ spualem eisñ
ꝓdesset si caritate carussent. qua catholi¬

Expanded text:
me forte in eo concilio constitutum, ubi talium rerum quaestio uersaretur, non praecedentibus talibus quorum sententias sequi mallem urgeret, ut dicerem quid ipse sentirem, si eo modo adfectus essem quo eram cum ista dictarem, nequaquam dubitarem habere baptismum eos, qui ubicumque et a quibuscumque illud uerbis euangelicis consecratum sine sua simulatione et cum aliqua fide accepissent, quamquam eis ad salutem spiritalem non prodesset, si caritate caruissent, qua catholi
Abbreviated transcription (Latin):
tur. im̃bris bis que ĩ ip̃osunt capite gcsta
congruere. dũ ĩ bap̃atis regła ⁊ mors int¬
ueniens interfectõem pecc̃i ⁊ sepulturã
triduaña imitatur. trina dinsio ⁊ ab
aquis eleuatio resurgentis: iustar ẽ dese¬
pulcro. Ip̃a ct oꝑis qualitas docet celebñ¬

Expanded text:
tur membris quae in ipso capite sunt gesta congruere, dum baptismatis regula mors intervenit interfectioni peccati, et sepulturam triduanam imitatur trina dimersio, et ab aquis lavatio insurgentis ad instar est de sepulcro. Ipsa igitur operis qualitas docet celeb
Abbreviated transcription (Latin):
qui ĩ xp̃o es regn̾atus int̾roga dudũ alieis auita
⁊ ꝑegrinus a mĩa. a salutis uia intrinsetus
mortuus exulalias. Subito initiatꝰ xp̃i legibi
do si credendo transilisti. ⁊ de filio ꝑdiciouis ad
optiuus dei fl filiꝰ occulta potestate meriusti
In mensura iusibili ꝑmanens maior factuses
te ip̃o. inuisibiłr sñ qnͣtidatis augm̃to. cũ id
atq ip̃e es multo alt̃ fidei ꝓcessib extrcisti ĩ
ext̾ior mc̃. additũ ẽ. ¶⁊ totũ ĩ int̾iori hom̃e
mutatũ ẽ. ac si hõ. xp̃i filiꝰ effectus. ⁊ xp̃c hõis

Expanded text:
isto es regeneratus, interroga. III. Dudum alienus a vita, peregrinus a misericordia, a salutis via, intrinsecus mortuus exsulabas: subito initiatus Christi legibus, do, sed credendo transisti: et doptivus Dei filius fieri occulta puritate meruisti; in mensura visibili permanens major factus es te ipso invisibiliter sine quantitatis augmento; quum ipse atque idem esses, multo alter fidei processibus exstitisti; in exteriori nihil additum est, et totum in interiori mutatum est, ac s