comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
nom̃ hic querit dñi : Si dominus
dominꝰ appellatur qud
dicit & om̃ia quȩ intramesunt no¬
miniscõ eius. Adueritus filii: nom̃
patris ẽ. Ante aduentũ xp̃i sciebat᷑
deus : pat̾ ignorabatur: Deniq ipse
dicit ineuuangłio: Pat̃ reuelaui nom̃
tuũ hominib Nonpossumꝰ in singłis.
uersiculis in morari. qm̃ longus. est
psal mus: sed breues. sententiolas
debemꝰ singłis uersiculis coaptare.
magissensũ exponentes . quã uerba
Denedic animamea dño : & noli ob¬
liuisci om̃s retributiones eiꝰ: Mul¬
tas recributiones : nobis prestitit
d̃s: Grandia nobis beneficia presti¬
tit. quiacȩlũ. quiat̾rã. quiaelem̃¬
ta om̃ia ꝓnobis fecit: eo co
ui ꝓpitiat᷑ om̃ib iniquitatib tuis.
lt eas. quasi nubẽ deleat Quisa¬
nat om̃s infirmitates tuas: Peccata :¬
quib infirmaris:

Expanded text:
erit Dominus? Si Dominus, Dominus appellatur: quid dicit: Et omnia quae intra me sunt nomini sancto ejus? Adventus Filii, nomen Patris est. Ante adventum Christi sciebatur Deus: Pater ignorabatur. Denique ipse dicit in Evangelio: Pater, revelavi nomen tuum hominibus . Non possumus in singulis versiculis immorari: quoniam longus est psalmus: sed breves sententiolas debemus singulis versiculis coaptare, magis sensum exponentes, quam verba Benedic, anima mea, Domino: et noli oblivisci omnes retributiones ejus. Multas retributiones nobis praestitit Dominus: grandia nobis beneficia praestitit: quia coelum, quia terram, quia elementa omnia pro nobis fecit. Qui propitiatur omnibus iniquitatibus tuis. Ut eas quasi nubem deleat. Qui sanat omnes infirmitates tuas. Peccata quibus infirmaris.
Abbreviated transcription (Latin):
Filius dĩ crucifixiis. ẽ. ut nos leuari
ad cȩlũ Im̃ mirabilia fecit Uultis
scire qm̃ mirabilia fecit: filius uidue
iacebat incenaculo Uenit heliseus &
contraxit se: & os. ad os posuit. &¬
manus ad manus. ꝙ pedes ad pedes:
Sienĩ expandisset se: non reuer susest
filiuꝰ utouȩ: Ideo contraxit se : ut uui¬
ficaret: Cũ esset in formadi : idõ a

Expanded text:
Filius Dei crucifixus est, ut nos levaret ad coelum. Quoniam mirabilia fecit. Vultis scire quoniam mirabilia fecit? Filius viduae jacebat in coenaculo: venit Eliseus et contraxit se, et os ad os posuit, et manus ad manus, et pedes ad pedes . Si enim expandisset se, non reversus esset filius viduae. Ideo se contraxit, ut vivificaret. Cum esset in forma Dei: ideo a
Abbreviated transcription (Latin):
Ã noster: Scõs uos ex hibete ieccła
eiꝰ sicut ipseeã sibi exhibuit scãm
uenhabentẽ maculã aut rugam:
Quinobis p̃stare dignet᷑. ut mo¬
dũ sacerdotalis ordinis cũ scĩtate
ꝑfec tatenentes quȩ studemus
agere debono: ipse dignet᷑ ꝑdu¬
uocẽ ꝓpħȩ continet. qui fi¬
deles ꝓuocat in laudib dñi¬
cis. incessabilit̃ exercere
uguate dõ om̃is terra: seruite
dño in leticia: Qui ex cusso acer¬
uicib nr̃is legis uigo: non in merore
ueterisseruitutis. sed in libtate
nouihominis exultatis:
ntroite incenspectueiꝰ in exul¬
tatione: Non iocis turpibus dis¬
soluimini : secl om̃ia quecũq faci¬
tis. in głam dĩ facite:
citotẽ qm̃ dñs ipsẽ est ds̃. ipse
fecit sios & non ipsinos: Ab eo enĩ
sumus. nonsolũ corporalit̃ facti
sedetiã in nouũ hominẽ recreati
Et hoc non nr̃o mertto : sed suo
dono: Nospopts eius & oues¬
uin pascuȩ eiꝰ: Iose .ẽ pastorbonus : qu
acceditur: Quas nemo potest n¬

Expanded text:
 noster. Sanctos vos exhibete in Ecclesia ejus, sicut ipse eam exhibuit sanctam, non habentem maculam aut rugam . Qui nobis praestare dignetur, ut modum sacerdotalis ordinis cum sanctitate perfecta tenentes, quae studemus agere de bono, ipse perduvocem prophetae continet, qui fideles provocat in laudibus Dominicis incessabiliter exercere. Jubilate Deo omnis terra, servite Domino in laetitia, Qui, excusso a cervicibus vestris legis jugo, non in moerore veteris servitutis, sed in libertate novi hominis exsultatis. Introite in conspectu ejus in exsultatione. Non jocis turpibus dissolvimini: sed omnia quaecumque facitis, in gloriam Dei facite. Scitote quoniam Dominus ipse est Deus: ipse fecit nos, et non ipsi nos. Ab eo enim sumus non solum corporaliter facti, sed etiam in novum hominem recreati. Et hoc non nostro merito, sed suo dono. Nos populus ejus, et oves pascuae ejus. Ipse est pastor bonus, qui s per quas ad eum acceditur: quas nemo potest in
Abbreviated transcription (Latin):
Nouares : nouũ habe :at canticĩ
Cantatedño canticũ nouu: homoqͥ¬
dẽ .ẽ. qui passus . ẽ: seduos cantate
dño Passus ẽ. quidẽ quasi homo. sed
soluauit quasideus: Cantate dño
canticũ nouũ Canticũ nouũ: mere¬
at᷑ nom̃ nouũ: Propt̃ ea dicit᷑ & alibi
Et uocabit᷑ inquit nom̃ nouũ¬

Expanded text:
Nova res, novum habet canticum. Nova res, novum habet canticum. Cantate Domino canticum novum. Homo quidem est, qui passus est: sed vos cantate Domino. Passus est quidem quasi homo, sed salvavit quasi Deus. Cantate Domino canticum novum. Canticum novum, mereatur nomen novum. Propterea dicitur et alibi: Et vocabit
Abbreviated transcription (Latin):
m̃tudñs altissimus suꝑ om̃emtrã :
nimis ex altatus es suꝑ om̃es deos
Et non solũ suꝑ deos : sed & suꝑcȩlos
Qui diligitis dñm: Quisolus. ẽ.
bonus: odite malũ: Diabolum:
Custodit dñs animas seruoꝵ suoꝵ
demanu peccatoꝵ lib̾abit eas:
Neeis aliquid noceat:
Lix orta est usto xp̃c refulg&
incordeeiꝰ : Et rectis cordelȩticia:
Quia quẽ expec tabant : cernere
meruerunt: co¬
ȩtamini iusti indño : & confitemini
memoriȩ scĩtatis. eius Queũ in rec¬
ti cordis lumine contẽplamini iugit̃
memor fuit. ut sc̃ĩ ficaret: uelpictatẽ
quia uos in regno suo asciuit Qui nob̾.
prestare dignet᷑ ut eiꝰ lumine nr̃is
cordib oriente. mereamꝰ. ab eodẽ
p̃sentib erui. cuiꝰ sumꝰ. baptis mo
a noxis originalib libati: Ipsigła.
ꝓphetȩ contine̾s. potentiã nar¬
rat. dominici nominis acuirtutis.
aNTATE Domno canticũ nouũ:
Canticũ nouũ. ẽ. dĩ filius crũ¬
ci fixus: qđ nũquã auditũ fuerat

Expanded text:
minus Altissimus super omnem terram: nimis superexaltatus es super omnes deos. Et non solum super deos, sed etiam super coelos Qui diligitis Dominum, qui solus est bonus; odite malum, diabolum. Custodit Dominus animas sanctorum suorum: de manu peccatoris liberabit eas. Ne eis aliquid noceat. Lux orta est justo. Christus refulget in corde ejus. Et rectis corde laetitia. Quia quem exspectabant, cernere meruerunt. Laetamini justi in Domino, et confitemini memoriae sanctitatis ejus. Qui eum in recti cordis lumine contemplamini, jugiter memor fuit, ut sanctificaret: vel pietatem, qua vos in regno suo ascivit. Qui nobis praestare dignetur, ut, ejus lumine nostris cordibus oriente, mereamur ab eo de praesentibus erui: cujus sumus baptismo a noxiis originalibus liberati. Ipsi gloria prophetae continens, potentiam narrat Dominici nominis ac virtutis. Cantate Domino canticum novum. Canticum novum, est Dei Filius crucifixus, quod numquam auditum fuerat.
Abbreviated transcription (Latin):
ciauer̃. cęli iustitiã eius Euangłistȩ.
scilicet: Etuider̃ om̃es popłi głam eiꝰ.
deeo: intellexer̃ deũ in carne uenisse
Confundant᷑ om̃s qui adorant scul¬
tilia : qui gloriantur in simulachris
suis: lte dũ inspeuana confundunt᷑ :
ad illã uerã ualent ꝑuenire :¬
Adorate dñm om̃s angłi ciꝰ: Annun¬
ciatores regni illius Audiuit &
illius speculabat᷑
Et exultauer̃ filiȩ iudȩ:
Animȩ confessoꝵ: Propt iuditia

Expanded text:
ejus: evangelistae scilicet. Et viderunt omnes populi gloriam ejus. de eo, intellexerunt Deum in carne venisse. Confundantur omnes qui adorant sculptilia, qui gloriantur in simulacris suis. Ut dum in spe vana confunduntur, ad illam veram valeant pervenire Adorate eum omnes angeli ejus. Annuntiatores regni illius. Audivit et ejus speculabatur. Et exsultaverunt filiae Judae. An
Abbreviated transcription (Latin):
& propħe: Istis mandatũ. ẽ. nepluasit
suꝑ isrł imbrẽ: Ex quo enĩ scđm historiã
quod scriptũ .ẽ. in libro iudicũ uellꝰ
illud siccatũ. ẽ : pluuia muniuerso orbe
discurrit. Quoddicit᷑ : hoc est Irł
siccatus est : & pluuia suꝑ om̃emorbẽ
discurrit:. Nubes & caligo: incirtuitu

Expanded text:
 ne pluant super Israel imbrem. Ex quo enim, secundum historiam, quod scriptum est in libro Judicum, vellus illud siccatum est : pluvia in universo orbe discurrit. Quod dicitur, hoc est, Israel siccatus est, et pluvia super omnem orbem discurrit. Nubes et caligo in circuitu
Abbreviated transcription (Latin):
sic & eccłȩ quasi in medio mari scłi
istius posite sunt. ita & ꝑsẽcutionibus.
quasi diuer sĩs tundunt᷑ fluctibus
Uerũ istȩ insulȩ tundunt᷑ quotidiȩ :
subruunt᷑: In mari quidẽ sunt : sed
habent fundam̃tũ xp̃mqui moueri

Expanded text:
sic et Ecclesiae quasi in medio mari saeculi sic et Ecclesiae quasi in medio mari saeculi istius positae sunt: et ita persecutionibus, quasi diversis tunduntur fluctibus. Verum istae insulae tunduntur quotidie, sed non subruuntur. In mari quidem sunt, sed habe
Abbreviated transcription (Latin):
pacẽ: sedubiq: erat discordia: Alia
gonscolebat iouẽ. alia mercuriũ : alia
iuno nẽ & om̃s gentes diuersa idola
habebant: Ule xillũ crucis eleuatũ. ẽ.
dom̃is terra constituta est:
ĩs regnauit exultit terra:
Uniuersãt̃ra & om̃is orbis:
quidȩmonib & idolis fuerat.
sub iectus : dõ nr̃o regnante
letentꝰ. Dñs regnauit : dñs creator qͥ
uos fecit : ipse regnauit Quos qui ante
subiectieratis sub dño diabolo:
nunc subiec ti estis sub dño creatore:
Lȩtentꝰ insulȩ multe: Bene insulas¬
uarus cogitationib quasiuarus hinc
inde. tunduntur fluctib Nos autẽ
dicamus : & insulas ȩccłas: Deniq
dicit᷑ & in alio loco Conuertentur
adine: in sule multe: lultisscire
quoniã insulȩ dicant᷑ eccłȩ Dic¬
tũ .ẽ. in ꝓpħa ex ꝑsona dñi: Loquere
inquit habitatorib insulȩ huius
Lȩtent᷑ in sulȩ multȩ: Quomodo enĩ
in sulȩ inmedio mariposite sunt :

Expanded text:
pacem; sed ubique erat discordia. Alia pacem; sed ubique erat discordia. Alia gens colebat Jovem, alia Mercurium, alia Junonem, et omnes gentes diversa idola habebant. Vexillum crucis elevatum est, et omnis terra constituta est. Dominus regnavit, exsultet terra. Universa terra, et omnis orbis, qui daemonibus et idolis fuerat ante subjectus, Deo nostro regnante laetetur. Dominus regnavit. Dominus, Creator qui nos fecit, ipse regnavit. O vos qui ante subjecti eratis sub dominio diaboli, nunc subjecti estis sub Domino creatore. Laetentur insulae multae. Bene variis cogitationibus, quasi variis hinc inde tunduntur fluctibus. Nos autem dicamus, et insulas Ecclesias. Denique dicitur, et in alio loco: Convertentur ad me insulae multae. Vultis scire quoniam insulae dicantur Ecclesiae? Dictum est in propheta ex persona Domini: Loquere, inquit, habitatoribus insulae hujus. Laetentur insulae multae. Quomodo enim insulae in medio mari positae sunt:
Abbreviated transcription (Latin):
Legimus in regnoꝵ. & pirali pomeñ
libris: qm̃ dauid bellicosus uir fuerit
& uniuersas gentes incircuitu subiecerte
& in suã redegerit potestatẽ Hoc inte¬
rimscđm licteram : ut intelligamus hoc
modo: ssal mus clauid quẽ crcinit
dño: quando uictis aduersariis reddi¬
oit terrȩ sũȩ hoc. ẽ. udeȩ pacẽ: hoc
cdm̃ historiã: Ceterũ sidauid int̃pre¬
titur fortis manũ fortis autẽ manu
nemo ẽ. nisi ille quiuicit om̃s gentes. nr̃
aiud. ad quẽ clamabant demones:
Iuduenisti: antetẽpus torquerenos.¬
sili dauid: iste psalmus ab eo cõpositus
ot. quando constituta. ẽ. eius terra:
quando tranr̃ã cõposita. ẽ: Dicamus
autẽnos: & alit̃: Noneni nocet sieandẽ
rẽ duob & trib modis intelligamꝰ.
Seriptũ. ẽ. eñĩ insalomone: Assumes
inquit ea intabulis cordis tui: tripli¬
citer: Nonnocet diuersum aliquid
dicere: cũ unospũdicitur: Quando
traeiꝰ consticuta est: Terraista anteqũa
duuuid noster om̃s uinceret. ñ habebat

Expanded text:
Legimus in Regum et Paralipomenon libris, quoniam David bellicosus vir fuit, et universas gentes in circuitu subjecerit, et in suam redegerit potestatem. Hoc interim secundum litteram intelligamus hoc modo: Psalmus David quem cecinit Domino: quando victis adversariis reddidit terrae suae, hoc est, Judaeae pacem. Hoc secundum historiam. Caeterum si David interpretatur fortis manu: fortis autem manu nemo est, nisi ille qui vicit omnes gentes, noster David, ad quem clamabant daemones: Quid venistifili David ? Iste psalmus ab eo compositus est, quando restituta est terra. quando terra nostra composita est. Dicamus autem nos et aliter: Non enim nocet, si eamdem rem duobus, et tribus modis intelligamus. Scriptum est enim in Salomone: Assumes, inquit, ea in tabula cordis tui tripliciter . Non nocet diversum aliquid dicere, cum uno spiritu dicitur: Quando terra ejus constituta est. Terra ista antequam David noster omnes vinceret, non habebat
Abbreviated transcription (Latin):
Exultet t̾ra Corpora scilicet cęlestia
cãpi: & om̃ia quȩ meissunt: Animȩ
scȩ̃. & presertim urgines: & quȩ di¬
uersĩs floꝵ suauitatib pollent
unc exultabunt om̃ia ligna siluarẽ.
a faciȩ dñi Quia non sunt obnoxia
cõbutioni: Qm̃uenit: Primo aduentu.
ad redimendũ m̃ uenit iudicare
terrã: Iteratus adiuditiũ:
udicabit orbẽ t̾rarũ in ȩquitate:
&s popłos inueritate sua: Vt poccatores
subdat penis: iustos p̃mus muneret᷑
aetͣis: Quinobis timorẽ nominis sui
tribuens prestare dignet᷑ ut in illo
trem̃do iuditii tẽpore. non collocem
sinistro numero ui nos redẽptos eiꝰ
sanguine confitemur: Ipsi gła cũ ȩ t̃no

Expanded text:
Exsultet terra. Corpora scilicet coelestia. Exsultet terra. Corpora scilicet coelestia. campi, et omnia quae in eis sunt. Animae sanctae, et praesertim virgines, quae diversis florum suavitatibus pollent. Tunc exsultabunt omnia ligna silvarum a facie Domini. Quia non sunt obnoxia combustioni. Quoniam venit. Primo adventu ad redimendum. Quoniam venit judicare terram. Iterato ad judicandum. Judicabit orbem terrarum in aequitate, et populos in veritate sua: ut peccatores subdat poenis: justos praemiis muneret aeternis. Qui nobis timorem nominis sui tribuens, praestare dignetur ut in illo tremendo judicii tempore non collocemur in sinistro numero: qui nos redemptos ejus sanguine confitemur ipsi gloria cum aeterno
Abbreviated transcription (Latin):
sicut mea fuit ꝓuobis: mei discipłi
esse non potestis: Fel ix quicrucem.
ꝓresurrectionẽ. & locũ natiuitatis
xp̃i. & locũ ascensionis portat in
pec toresuo telix. ẽ: qui bethelha
bet in cordeso o: incuius corde
xp̃c cotidie nascit᷑. deniq qͥd dr̃
bechel Domus panis: Simus & nos
domus panis: eius quidecelo descen¬
in nobis crucifigit᷑: Telix ẽ. incuiꝰ.
corde quoti die xp̃e resurgit:
sicotide ꝓpeccatis siuis etiã leuib agt pen¬
tenciã : Felix qui demonte oleueti ascendt
alregnaceloꝵ : ubi sunt oliue chi uberes
ubilum̃ xp̃i nascit᷑: ubisunt oliueta chi
Egoenĩ quasi oliua ubis indomo cdhũ
Accendamus ergo & nos lucernã nr̃am
deista oliua: &. statimcũ xp̃o eamus.
adregnaceloꝵ Et enĩ correxit orbẽ
terre qui non cõmouebitur: Quiprius
peccatis tortuosus erat. Iudicabit po¬
pulos inȩquitate: De futuro hoc iudto
dicit: in quo iteratus adueni& iudicare

Expanded text:
sicut mea fuit pro vobis, mei discipuli sicut mea fuit pro vobis, mei discipuli esse non potestis. Felix qui crucem, et resurrectionem, et locum nativitatis Christi, et locum ascensionis portat in pectore suo. Felix est qui Bethlehem habet in corde suo: in cujus corde Christus quotidie nascitur. Denique quid ehem? Domus panis. Simus et nos domus panis ejus, qui de coelo descenin nobis crucifigitur. Felix est, in cujus corde quotidie Christus resurgit: si quotidie pro peccatis suis, etiam levibus, agit poenitentiam. Felix est qui de monte Oliveti ascendit ad regna coelorum: ubi sunt olivae Domini uberes, ubi lumen Christi nascitur: ubi sunt oliveta Domini. Ego enim quasi oliva uberis in domo Domini. Accendamus ergo et nos lucernam nostram de ista oliva, et statim cum Christo ibimus ad regna coelorum. Etenim correxit orbem terrae, qui non commovebitur, qui prius pro peccatis tortuosus erat. Judicabit populos in aequitate. De futuro hoc judicio dixit: in quo iterato adveniet judicare
Abbreviated transcription (Latin):
non intelligant creatorẽ suũ: Licet
enĩ lapides & ligna. uenerent᷑ :
tam̃ intelliguntꝰ aliquid maius. eẽ
quã ipsisunt: & merrore suo indicant se
habere sapientiã: Hoc . ẽ. nullagens. est
quȩ naturalit̃ non intelligat deum
Deniq gentiles idolacolunt : hoc .ẽ.
lapides & ligna uenerant᷑: Et si forte
rixã fecerint. & siuiram̃tũ alquod
int̃ illos uenerit : nondicunt lapides
istiuident. ligna uident. seddeus.
ds̃ audit: Videte ergo quid dicat:
Et enĩ correxit orbẽ terre: qui ñ cõ¬
mouebit᷑: Ideo uenit xp̃c & correxit.
genus humanũ. qđ ante fuerat de¬
prauatũ : ut in ȩternũ non moueat᷑:
Crux enĩ ipsius: colũna. ẽ. generis
humani: In ipsa colũna : ȩdificata ẽ
domus eius Egocrucẽ dico: non lig¬
nũ secdpasũonẽ: Ceterũ crux istã
& inbrittannia. ẽ. & in india est: &
crucẽ meã. & quotidie secuti fueri¬
tis me: Vlidete quiddicat. Nisiani
maurã ita ad crucẽ fuerit p̃parata

Expanded text:
um. Licet enim lapides, et ligna venerentur: tamen intelligunt aliquid majus esse quam ipsi sunt, et in errore suo indicant se habere sapientiam, hoc est, nulla gens est quae naturaliter non intelligat Deum. Denique gentiles idola colunt: hoc est, lapides et ligna venerantur: et si forte rixam fecerint, et si juramentum aliquod inter illos venerit, non dicunt lapides isti vident, ligna vident: sed Deus videt, et Deus audit. Videte ergo quid dicat: Etenim correxit orbem terrae qui non commovebitur. Ideo venit Christus, et correxit genus humanum, quod ante fuerat depravatum, ut in aeternum non moveatur. Crux enim ipsius columna est generis humani. In ipsa columna aedificata est domus ejus. Ego crucem dico, non lignum, sed passionem. Caeterum crux ista et in Britannia est, et in India est, etcrucem meam, et quotidie secuti fueritis me . Videte quid dicat: Nisi anima vestra ita ad crucem fuerit praeparata,
Abbreviated transcription (Latin):
bulũ suũ : Et ueritas ergo dñi :
annunciat᷑ in noc te Iua si qui¬
busdã uerboꝵ tenebris. ob uol¬
uit᷑: in eni gmate dicit᷑. & in pa¬
rabolis. & uidentes ñ uideant:
& audientes ñ intelligant Legimꝰ.
uade ꝙ accipetibi uxorẽ. uixorẽ
fornicariam: Iulȩi & gentiles.
rident: Iuare rident: Qm̃ ueri¬
tas in nocte posita est: nonindie
montẽ sr̃nã it ingressus .ẽ. inquit.
inturbinẽ  caliginẽ. & intene¬
bris . & ibi locutus ẽ cũ dño: Neq
enĩ poterat isrł popłs uidere.
mysteria dĩ : qui a ancaliginẽ dĩ
nonintra uerae::
Indecacorolo psalterio : cũ cantico
incithara:
Simplicit̃ dico Quotienscũq leuamꝰ

Expanded text:
bulum bulum annuntiatur in nocte: quasi quibusdam verborum tenebris obvolvitur. In aenigmate dicitur, et in parabolis: ut videntes non videant, et audientes non intelligant . Legimus vade, et accipe tibi uxorem, uxorem fornicariam : Judaei et gentiles rident. Quare rident? Quoniam veritas in nocte posita est, non in diemontem Sina, et ingressus est, inquit, in turbinem, et caliginem, et in tenebras, et ibi locutus est cum Domino : Neque enim poterat Israel populus videre mysteria Dei: quia in caliginem Dei non intraverat. In decachordo psalterio, cum cantico et cithara. Si
Abbreviated transcription (Latin):
Bonũ.ẽ. confiteri dño: Ad annun¬
miscłias dñĩ: Et psallere nomini
tuo altissime: Istũ uersiculũ re¬
ferit. adhunc qui sequitur: Et
ueritatẽ tuã ꝑnoctẽ Quando
enĩ conficemur dño : s̃peramus.
miscđiam: Quando uero psallimꝰ :
oꝑamur uirtutes: Ad annunci¬
andũ mane miscđiamtuã: Vlbis.
qui scđm litterã scripturas intelli¬
gunt: Meridie misccłiãs dñi an¬
nunciare ñ possumus Et certe
est : in noc tib peccata sua con¬
fiteri: Et quomodo nunc dicit:
lucere: Nisi prescesserint tenebrȩ
& mane factũ fuerit : miscđiam̃
dñi consequi ñ possumus Tunc autẽ
annuncias mane miscđiã dñi: cũ
soliustitiȩ ortꝰ. in cordetuo fuerit:
Et ueritatẽ tuã ꝑ noc tẽ: Ueritas
dñi non annunciat᷑ nisi ad noctẽ:
Indie ñ potest annunciari: Non
enĩ possunt imbecilles ferre. quȩ
magna sunt: neq ea sustinere. quȩ
p̃ciosa sunt:: Ondedicit᷑ & in alio
loco : dedo: Posuit tenebras lati¬

Expanded text:
confiteris Domino, annunmini. Et psallere nomini tuo, Altissime. Istum versiculum refert ad hunc qui sequitur, et veritatem tuam per noctem. Quando enim confitemur Domino, speramus misericordiam. Quando vero psallimus, operamur virtutes. Ad annuntiandum mane misericordiam tuam. Ubi sunt qui secundum litteram Scripturas intelligunt? Media die misericordiam Dei annuntiare non possumus? Et certe est, maxime in noctibus peccata sua confiteri. Et quomodo nunc dicit: lucere. Nisi praecesserint tenebrae, et mane factum fuerit, misericordiam Domini consequi non possumus. Tunc autem annuntias mane misericordiam Domini, cum sol justitiae ortus in corde tuo fuerit. Et veritatem tuam per noctem. Veritas Domini non annuntiatur, nisi ad noctem: in die non potest annuntiari. Non enim possunt imbecilles ferre quae magna sunt: neque possunt ea sustinere quae pretiosa sunt. Unde dicitur et in alio loco de Deo: Posuit tenebras lati
Abbreviated transcription (Latin):
Aeesi dicit: Demenditio. deꝑiurio:
de furtos ceterũ quistrnicatus fue¬
ror dui homicidiũ fecerit iste a gert
non potest penitentiã: Audiquid
dieat: Cantite dño om̃is terra: om̃is
autẽ terra: & ad ul tera .ẽ & homici¬
da : & om̃ia peccata terrena sunt
Siatet uniuersi peccata. terrenas
qualecũq peccitũ habueris age
penitentiam & saluus eris
antate dĩo benedicite nom̃ eius
Nomen ch̃i: saluator est: ex eo qđ
i nobis fac tus. ẽ. cantemus dño

Expanded text:
Ac si dicat: De mendacio, de perjurio, Ac si dicat: De mendacio, de perjurio, de furto. Caeterum qui fornicatus fuerit, qui homicidium fecerit: iste agere non potest poenitentiam. Audi quid dicat; Cantate Domino, omnis terra. Omnis autem terra, et adultera est, et homicida, et omnia peccata terrena sunt. Si autem universa peccata terrena sunt: qualiacumque peccata habueris, age poenitentiam et salvus eris. Cantate Domino, et benedicite nomini ejus. Nomen Domini Salvator est, ex eo quod in no
Abbreviated transcription (Latin):
uideret᷑ fuisse p̃teritũ : sedȩ dificabat᷑
ut cotidie hoc fieri de monstraret:
hoc interim diximus deanima nr̃a
Ceterũ possumꝰ. ꝙ alit̃ dicere: quando
eccła xp̃i. instruebatur post runã:
Uideamus. ergo post istũ ticulũ
quid sequitur: cooa¬
antate dño canticũ nouũ:
Felix penitentia licet rueris:
tam̃ sierigeris pęnitentia nouadomꝰ.
xp̃i cdr̃: Cantate dño : canticũ nouũ:
Nouatlomus: nouũ meretur canticũ:
Cantate ch̃o: canticũ nouũ: Quican¬
tat: Cantate dño om̃is terra Side
tẽplo hierusolimȩ dicit᷑ oiudeȩ.
quomodo om̃is tra ꝓuocat᷑ adlaudẽ:
Cantate dño om̃is terra Iste locus
& iudeũ uincit & nouatianũ: Can¬
tate hĩo om̃is t̾ra Nonhieruso¬
lima: sẽdom̃is mundus: hic iudeus
occidit᷑. Cantate dño om̃is t̾ra :
nouatianus occiditur: Quo modo:
Dicit enĩ nouatianus: Sunt aliqua
peccata.: ꝓquib debemꝰ ugere pęnitentiã

Expanded text:
videretur fuisse praeteritum; sed, aedificabatur, videretur fuisse praeteritum; sed, aedificabatur, ut quotidie hoc fieri demonstret. Hoc interim diximus de anima nostra. Caeterum possumus et aliter dicere: quando Ecclesia Christi instruebatur post ruinam. Videamus ergo post istum titulum quid sequatur. Cantate Domino canticum novum. Felix poenitentia: licet rueris, tamen si egeris poenitentiam nova domus Dei diceris. Cantate Domino canticum novum. Nova domus, novum meretur canticum. Cantate Domino canticum novum. Cui cantate? Cantate Domino, omnis terra. Si de templo Jerosolymae dicitur, o Judaee, quomodo omnis terra provocatur ad laudem? Cantate Domino, omnis terra. Iste locus et Judaeum vincit, et Novatianum. Cantate Domino, omnis terra. Non Jerusalem, sed omnis mundus. Hic Judaeus occiditur. Cantate Domino, omnis terra. Novatianus occiditur. Quomodo? Dicit enim Novatianus: Sunt aliqua peccata, pro quibus debemus agere poenitentiam.
Abbreviated transcription (Latin):
cedificetur post captiuitatẽ: Multi
de nobis captisunt : multiducti sunt
in babr loniã: multi iugũ nabucho¬
donosor. suis portauere ceruicib
multimissi sunt in caminũ ignis. &
arserunt. multitẽplũ ꝑdiderunt :
& millis domus dĩ subuersa est: In¬
felix iuda. quando apłserat: do¬
mus dĩ erat: Uenit diabolus & acce¬
pit bucellũ. & statim intrauit satanas.
millũ. & domus eius subuersa est.
t non. ẽ. instaurata : quia non egit
pententiã : Si quis uero posł pcccatũ¬
agit penitentiã istius domus post
captiuitatẽ reȩdificatur: oremus ergo
& nos dominũ. primũ quidẽ ut non
sub uertatur domus nr̃a. nec ueniat
caldeus & assyrrius. ꝙ tẽplũ xp̃i
in nobis subuertat: Siautẽ sub uersũ
fuerit: quasi in naufragio scđm sola¬
tiũ. ꝑ tabulã possumus saluari Iuan¬
do domus ȩdificabat᷑ post captiuitatẽ
Iuotidie domus ista xp̃i: inpeniten¬
tib instruitur: Deniq nondycit.
quando domus ȩdificata. ẽ. netantũ

Expanded text:
edificabatur post captivitatem. Multi de nobis capti sunt: multi ducti sunt in Babyloniam: multi jugum Nabuchodonosor suis portavere cervicibus: multi missi sunt in caminum ignis, et arserunt: multi templum perdiderunt, et in illis domus Dei subversa est. Infelix Judas quando apostolus erat, domus Dei erat. Venit diabolus, et accepit buccellam, et statim intravit Satanas in illum , et domus ejus subversa est, et non est instaurata: quia non egit poenitentiam. Si quis vero post peccatuagit poenitentiam; istius domus post captivitatem reaedificatur. Oremus ergo et nos Dominum, primum quidem, ut non subvertatur domus nostra, ne veniat Chaldaeus et Assyrius, et templum Christi in nobis subvertat. Si autem subversum fuerit quasi naufragio, secundo solatio per tabulam possumus salvari. Quando domus aedificabatur post captivitatem. Quotidie domus ista Christi in poenitentibus instruitur. Denique non dixit: quando domus aedificata est: ne tantum
Abbreviated transcription (Latin):
troire inrequiem: nisi illis qui in cre¬
duli fuer: Et uidimꝰ quia ñ potuer.
introi re : ꝓpt̃ incredulitatẽ: t̃imeamꝰ
ergo neforte. accepta pollitatione intro¬
eundi. inregnũ eius : existimet᷑ aliquis
exuobis de esse: Et enĩ nobis nunciatum ẽ.
quẽ admodũ ꝙ illis Igt᷑ exhibeamus
nos seõs: ut introire mereamur ꝑ
credulitatẽ. inillã reqͥem. quã speramꝰ

Expanded text:
lis qui increduli fuerunt? Et vidimus quia non potuerunt introire propter incredulitatem. Timeamus ergo: ne forte accepta pollicitatione introeundi in regnum ejus, existimetur aliquis ex nobis deesse. Etenim nobis nuntiatum est, quemadmodum et illis. Igitur exhibeamus nos sanctos, ut introire mereamur per crudelitatem in illam requiem, quam speramus
Abbreviated transcription (Latin):
otũ mrderium int̾itulo. ẽ.
totȩ uitȩ nr̃e sacram̃tũ. & salus intitulo
est Quando domꝰ edificabat᷑ post cap¬
tutatẽ. canticũ dauied Iudȩi
lo cum istũ sic intelligunt: Quando
post babrloniȩ captiuitatẽ. subes tra
ꝙ toro babel & iħu filio iosẽdech. rur¬
nos. sciebat rursum edificandũ. esse
tẽplũ: hoc illidicunt: Sihoc ita. ẽ.
o uudeȩ ut int̃pretaris. quid sibi uult
qđ sequit᷑e co¬
aNta te Dño canticũ nouũ : et
deinde: Annunciate int̃ gentes.

Expanded text:
otum mysterium in titulo est. Totius vitae nostrae sacramentum, et salus in titulo est. Quando domus aedificabatur post captivitatem Canticum David. Judaei locum istum sic intelligunt. Quando post Babyloniae captivitatem, sub Ezra et Zorobabel et Jesu filio Josedec rurnos sciebat rursum aedificandum esse templum. Hoc illi dicunt. Si hoc ita est, o Judaee, ut interpretaris, quid sibi vult quod sequitur: Cantate Domino canticum novum: et deinde: Annuntiate inter gentes
Abbreviated transcription (Latin):
& populos mȩquitate Iustitia ponit᷑
priȩ dicitur. quȩ prauũ rectum
facit: Uenit ergo iudicare insua iusti¬
tia : ut qđ prauũ .ẽ. in illo rectũ fiat:
Tres psal mi: idẽ habent prin¬
cipiũ: Non agesimus seđs : & nona¬
gesiius sextus : & nonagesimus octauꝰ
declcũ idẽ babeant principiũ in
uersiculo: infinẽ diuersi sunt:¬
regnauit decorẽ indutus est: Noma¬
gesimouero sexto : Dñs regnauit
exult& tra: In nonagesimo autẽ oc¬
tauo: Dñs regnauit irascantur popłi:
Videt᷑ qua si ordo sibi esse contrarius:
regnauit exultec t̃ra : & ultimo
Dominus regnauit decore inclutus. ẽ.
Uerũ diuersus ordo : dat nobis aliquã¬
diuerse intelligentiȩ suspitionẽ:
dñs regnauit decore indutus. ẽ

Expanded text:
stitia ponitur, prie dicitur, quae pravum rectum facit. Venit ergo judicare in sua justitia, ut quod pravum est, in illo rectum fiat. Tres psalmi idem habent principium: nonagesimus secundus, et nonagesimus sextus, et nonagesimus octavus. Sed cum idem habeant principium in versiculo, in fine diversi suntregnavit, decorem indutus est; in nonagesimo vero sexto: Dominus regnavit, exsultet terra; in nonagesimo autem octavo: Dominus regnavit, irascantur populi: videtur quasi ordo sibi esse contrarius. regnavit, exsultet terra; et in ultimo: Dominus regnavit, decorem indutus est. Verum diversus ordo dat nobis aliquam intelligentiae suspicionem. Dominus regnavit, decorem indutus est.
Abbreviated transcription (Latin):
ueniente ssccantur: Flumina plaudenc
manu simul: Non. ẽ. unũ flumen:
plura sunt flumina: Suot scĩ sunt :
tot & flumina sunt Sed ista flumina
ñ habent int̃se dissentionẽ. Qm̃ sune
flumina xp̃i : ꝓpt̃ ea habent int̃ sẽ
concordiã: Flumina plaudent mani
głio Quisitit ueniat ad me & bibat¬
& fluent inquit flumina deuentretiꝰ
Montes exultabunt a conspec tudñ
Iuid simile flumina & montes:
Seci quoniã deꝑfectis scĩs diect
nondixit riuuli plaudant munusi¬
mul : sed flumina plaudent manusi¬
mul: Uidete ordine. Moueat᷑ mare
& totus orbis: flumina plaudent
manu simul Montes nichilomuinus
qui ad sũmã iustitiã ꝑuenerunt: Di¬
camus & alit̃: Moueat᷑ mare: uod
ante fuerat in motũ : moueat᷑ in aduen

Expanded text:
veniente, siccantur. Flumina plaudent veniente, siccantur. Flumina plaudent manu simul. Non est unum flumen, plura sunt flumina. Quot sancti sunt, tot et flumina sunt. Sed ista flumina non habent inter se dissensionem. Quoniam sunt flumina Christi, propterea habent inter se concordiam. Flumina plaudent manu gelio: Qui sitit, veniat et bibat, et fluent, inquit, flumina de ventre ejus . Montes exsultabunt in conspectu Domini. Quid simile flumina et montes? Sed quoniam de perfectis sanctis dicit, non dixit, rivuli plaudent manu simul: sed, flumina plaudent manu simul. Videte ordinem: Moveatur mare, et totus orbis. Flumina plaudent manu simul. Montes nihilominus, qui ad summam justitiam pervenerunt. Dicam et aliter: Moveatur mare, quod ante fuerat immotum, moveatur in ad
Abbreviated transcription (Latin):
dulcẽ: nisi lignũ crucis. quod missũ
crat in ea: Michi uidet᷑ amarũ mare
lix eẽ. morsi hoc ẽ. qđ dicit᷑ myrra:
hoc ẽ amara: hȩc amara aqua legis ueto:
accepit lignũ crucis: & effecta est cdila
lumina plaudent manusimul Int̃s¬
gemus. uclȩos qͥ scdm litterã intelligint.
flumin auentrẽ habent. fluminauae
habent. flumina pedes habent. flumi
manus habent: Dicat aliquis: Non
.ẽ. scriptũ deuentre : depedibus : ed
dico tibi: exuno mẽbro intelligimus
& cetera: Nonenĩ possumꝰ. intelligr
manus sine pedib sineuentre. sine mẽ¬
bris ceteris Flumina plaudent mani
simul: Flumina quȩ biber̃ defonte ihui
Meinquit dereliquer̃ fontẽ aque uiux
Flumina ipsa defonte xp̃i currunt:
Ille fons. ẽ. nos flumina sumus: sitam̃
merem᷑ esse flumina Xp̃s fons est :
& scĩ flumenasunt: Qi autẽ interio¬
ressunt riuulisunt: aluiuero torrent
sunt:. Qui sunt torrentos:: Qui ad
horam habent a quas : & tẽptatione

Expanded text:
missum erat in eam. Mihi videtur amarum mare, lex esse Moysi. Hoc est quod dicitur mara, hoc est, amara. Haec amara aqua legis veteris, accepit lignum crucis, et effecta est dulcis. Flumina plaudent manu simul. Interrogemus Judaeos, qui secundum litteram intelligunt: flumina ventrem habent: flumina voces habent: flumina pedes habent: flumina manus habent. Dicat aliquis: Non est scriptum de ventre, de pedibus. Sed dico tibi: ex uno membro intelligimus et caetera. Non enim possumus intelligere manus sine pedibus, sine ventre, sine membris caeteris. Flumina plaudent manu simul. Flumina quae biberunt de fonte Jesu. Me, inquit, dereliquerunt fontem aquae vivae . Flumina ipsa de fonte Christi currunt. Ille fons est; nos flumina sumus: si tamen meremur esse flumina. Christus, fons est: sancti, flumina sunt. Qui autem inferiores sunt, rivuli sunt. Alii vero torrentes sunt. Qui sunt torrentes? Qui ad horam habent aquas, et, tentatione
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ ipsius. ẽ. mare qs ipse fecit illudd
hec & descło ntelligendasint : ꝙ aẽ
isto uero mari. ad confutationẽ eoꝵ
quidicunt. aquas adõ. ñ esse ereatas:
Nã & salo mon. ex ꝑsonasa pientiȩ que
tes aquarũ : ego eram: Et ssc camanꝰ
te prosterne: ipsi peccata cũ fletu ꝙ la
Hodie siuocẽ eiꝰ audieritis. nolite ob¬

Expanded text:
m ipsius est mare, et ipse fecit illud. Haec et de saeculo intelligenda sunt, et de isto vero mari, ad confutationem eorum qui dicunt aquas a Deo non esse creatas. Nam et Salomon ex persona sapientiae, qui tes aquarum, ego eram . Et siccam man prosterni, et ipsi peccata cum fletu et laHodie si vocem ejus audieritis, e
Abbreviated transcription (Latin):
uer̃: Popłs dĩ humiliat᷑: & imitat᷑.
dm̃. qui humiliatus fuit. & mitis
Uiduã & aduenã int̾fecer̃. & pupilo
occider̃: Et dixerunt ñ udebit dñs
Licet hoc manifestũ sit. scđm historũ
seꝑ enĩ qͥ cũq p̃sidio indiget. facile
oprimitur. & quanto aliquis humili¬
or fuerit. tanto ille magis quio prim
offendit dm̃ : tam̃ & scđm tropolgũ
int̾ pretem᷑: Dexeramenĩ deheretis.
hoc dici. uiduã & acluenã int̃ fecer̃:
Uidua illa quȩ dm̃ uirũ habere. des¬
uit : anima . ẽ. peccatoris: Aduena est
scandalizatꝰ. pe riit co
Et pupillos occider̃: & dixer̃ nonu
ubi uidua.ẽ. Sicut enĩ uidua animo
peccatoris. ẽ. sic pupillos illo dicit
qui patrẽ amiser̃ hab̾e dm̃: Et dix
Quid dixer̃ Nonuidebit dñs nec
intelliget ds̃ iacob: hoc dicit: om̃
qui opprimit scõs: Illis dicentibu

Expanded text:
er populus Dei humiliatur, et imitatur Deum qui humilis fuit, et mitis Viduam et advenam interfecerunt, et pupillos occiderunt: et dixerunt, non videbit Dominus. Licet hoc manifestum sit secundum historiam, semper enim quicumque praesidio indiget, facile opprimitur, et quanto aliquis humilior fuerit, tanto ille magis qui opprimit, offendit Deum: tamen et secundum tropologiam interpretemur: dixeram enim de haereticis hoc dici. Viduam et advenam interfecerunt. Vidua illa quae Deum virum habere desivit, anima est peccatoris. Advena est scandalizatus perit. Et pupillos occiderunt, et dixerunt: non ubi vidua est? sicut enim vidua, anima peccatoris est: sic pupillos illos dicit, qui Patrem amiserunt habere Deum. Et dixerunt. Quid dixerunt? Non videbit Dominus: nec intelliget Deus Jacob. Hoc dicit omnis qui opprimit sanctos. Illis hoc dicentibus
Abbreviated transcription (Latin):
minatũ : purgatũ septuplũ: Rursum
inuocȩ tubȩ corneȩ: hic regnans indu¬
cit᷑ uirdĩ: Inscripturis ꝓpriȩ cornu
pregno dicit᷑. & ꝓpotentia: Sicut ibi
scriptũ. est: Et erexit cornusalutis nob
Et in alioloco scriptũ. est Inte inimicos
nr̃os uentilabimꝰ cornu: Ergo uidete
hic quid dicat: Duas habetote tubas :¬
& argenteã & corneã: argenteã : ut
habeatis sermonẽ: Corneã ut habeatis
uirtutẽ: Uultis scire qm̃cornu sẽꝑ.
inbonã partẽ ponit᷑: Legimus in le¬
uitico: Nullũ animal offeratur : nisi
quod cornitũ. ẽ: Iria genera animaliũ
offeruntur: Bos qui cornua habet. & aries
qui cornua habet. ꝙ bercus qͥ cornua
habet: Sine causa putas dictũ utnullũ
offeratꝰ᷑ animal. nisi quod cornutũ. ẽ:
Et nos ergo quã diu habemꝰ cornuaͥ
merem᷑ iuctima. ẽẽ. di: Siautẽ cornu
nrm̃ fuerit ex cussũ : quasi debiles

Expanded text:
minatum, purgatum septuplum . Rursum, minatum, purgatum septuplum . Rursum, in voce tubae corneae, hic regnans inducitur vir Dei. In Scripturis proprie cornu pro regno dicitur, et pro potentia: sicut ibi scriptum est: Erexit cornu salutis nobis . Et in alio loco scriptum est: In te inimicos nostros ventilabimus cornu . Ergo videte hic quid dicat: Duas habetote tubas, et argenteam, et corneam. Argenteam, ut habeatis sermonem: corneam, ut habeatis virtutem. Vultis scire quoniam cornu semper in bonam partem ponitur. Legimus in Levitico: Nullum: animal offeratur, nisi quodcumque cornutum est. Tria genera animalium offeruntur: bos, qui cornu habet, et aries, qui cornu habet, et hircus, qui cornu habet. Sine causa putas dicitur, ut nullum offeratur animal, nisi quod cornutum est? Et nos ergo quamdiu habemus cornu, meremur victima esse Dei. Si autem cornu nostrum fuerit exc
Abbreviated transcription (Latin):
oculis:. Om̃ia erũ rotarũ istarũ : ple¬
na erant lumine dĩ : Non ẽ. istuis
tẽporis : ut derotis. & decherubin. &
deani malibus. hie zechiel disputemꝰ.
manus in elemosina: psallat pes uadens
Psallite dño incrthara: Om̃s corde
ur̃ȩ uocales sonant sint: Non potest
essecrthara: siuna corda defuerit:
Suid tib ꝓd. est sisis catus. sisis. largꝰ
inelemosinã. & in uidiosus. sis: quid
tibi ꝓdest. si sex cordas integras habu¬
eris. & unã ruptam: Siuna corda
non fuerit : ꝑ fectꝰ erthare sonus
ẽẽ. non poterit: In tubis ductilibus
& uoce tubȩ cornoȩ legimus in nu¬
meroꝵ libro duo generaesse tubarũ:
Unũ genus eẽ. tubarũ ductile ex
cirgento. & aliud genꝰ. ẽẽ. tubarũ
cornearũ: Ergohis utrũq: dicitꝰ
in tubis duc tilib c uoce tubȩ corneȩ
Quoddicitur hoc. est Tubaductilis
ex argento : sermo dĩ. est: Et eloquia
dñi eloquia casta. argentũ igne exa¬

Expanded text:
oculis. Omnia enim rotarum istarum pleoculis. Omnia enim rotarum istarum plena erant lumine Dei. Non est istius temporis, ut de rotis, et de Cherubim, et de animalibus Ezechiel disputemus.manus in eleemosyna: psallat pes vadens Psallite Domino in cithara. Omnes cordae vestrae vocales sint. Non potest esse cithara, si una corda defuerit. Quid tibi prodest si sis castus, si sis largus in eleemosyna, et invidiosus sis? Quid tibi prodest, si sex cordas integras habueris, et unam ruptam? Si una corda defuerit, perfectus citharae sonus esse non poterit. In tubis ductilibus, et voce tubae corneae. Legimus in Numerorum libro, duo genera esse tubarum: unum genus esse tubarum ductile ex argento; aliud esse genus tubarum cornearum . Ergo hic utrumque dicitur: In tubis ductilibus, et voce tubae corneae. Quod dicitur, hoc est? Tuba ductilis ex argento, sermo Dei est, et eloquia Domini, eloquia casta: argentum igne exa
Abbreviated transcription (Latin):
ope cõplens: qđ patriarchis ꝓmiserat:
ider̃ om̃s fines terrȩ : salutare dĩ nr̃i
Nonsolũ isrł uidit & iuda: sed&
om̃s fines: Si mulq scđm mrsticos intel¬
lectus: fines terrȩ: Quã diu in medio
drrȩ fumus: dm̃ uidere non possumꝰ
uando ergo quasi relinquimꝰ. tram
& insũmitate sumꝰ. tunc meremur
uidere dm̃: Uultisscire quo modo fi¬
Ndes t̾rȩ uideant deũ. Legimus in
e dechiel Etrotȩ inquit illȩ quȩ
lol uuntur. dicebatur enssgolgel :
latio: Gel gel: reuelatio rote: Ergo illi¬
quasi paruo quodã spatio. t̃ram tangit¬
& tota festinat ad cȩlũ: Ioeo dicit᷑ &̃
in alio loco Sc̃i lapides uoluntur
suꝑ terram: Et quid dicit᷑ in hie zechiel:
Quocũq inquit ibat sp̃s̃ : illuc sẽque¬
ibi: Et non in quit ibant recrorsũ :
sedsemꝑ ibant ante se Simulq consi¬
derate quid dicat: Noninquit reuer¬
tebant᷑ sed semꝑ antese ibant. Pret̃ itoꝵ
enĩ obliuiscebant᷑: adpriorauero se
extendelunt: Etplena erant inquit

Expanded text:
riarchis promiserat. Viderunt omnes fines terrae salutare Dei nostri. Non solus Israel vidit et Juda, sed, omnes fines: simulque secundum mysticum intellectum, fines terrae. Quamdiu in medio terrae sumus, Deum videre non possumus. Quando ergo quasi relinquimus terram, et in summitate sumus, tunc meremur videre Deum. Vultis scire quomodo fines terrae videant Deum? Legimus in Ezechiel: Et rotae, inquit, illae quae volvuntur, dicebatur eis, Gelgel, lutio: Gelgel, revolutio. Rotae ergo illquasi parvo quodam spatio terram tangit, et tota festinat ad coelum. Ideo dicitur et in alio loco: Sancti lapides volvuntur super terram . Et quid dicitur in Ezechiele? Quocumque, inquit, ibat spiritus, illuc sequeibi? Et non, inquit, ibant retrorsum, sed semper ibant ante se. Simulque considerate quid dicat: Non, inquit, revertebantur, sed semper ante se ibant. Praeteritorum enim obliviscebantur, et ad priora se extendebant . Et plena erant, inquit,
Abbreviated transcription (Latin):
Euidentissime hec pandit apostolis
ad hebreos : nec aliã intponere p̃suni
expositionẽ: Quita: ait Qui dã eñ
exacerbauer̃: sed ñ om̃s qui pro fectis
exegypto ꝑmor sen: Quib autẽ offtns
fuit quadraginta annis:Nẽpe illis qͥ

Expanded text:
Evidentissime haec pandit Apostolus ad Hebraeos: nec aliam interponere praesumimus expositionem. Qui ita ait: Quidam enim exacerbaverunt; sed non omnes, qui profecti sunt ex Aegypto per Moysen . Quibus autem offensus fuit quadr
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ & mobilis. eẽt. adhuc: nisi
sua fuisset resurrectione firsat
arata sedes tua: In animab sc̃is
luenĩ p̃elegisti eas. ante consiicu¬
tionẽmundi : ut essent genꝰ elec ti
ex tunc a scło tues: Et aresurrectionẽ¬
leuauer̃ fluminahñe: eleuaueruñ
flumina uocem suã :
Apli quoꝵ fluenta p̃dicationũ. aridi¬
tates gentiũ irrigauer̃: A uocib: aqͣrũ
multarũ: Dechraentiũ populoꝵ:¬
M irabiles elationes maris: in scłi huiꝰ
fluctibus: Mirabilis in altis dominꝰ
imis, Per a postolos tuos Domũ tuã
dcet scĩtudo dñe in longitudi nẽ di¬
rũ: A eccłamtuã quã exhibiusti.
tibi ñ habentẽ maculã aut rugã:¬

Expanded text:
enim, et mobilis esset adhuc nisi enim, et mobilis esset adhuc nisi sua fuisset resurrectione firmatus. Parata sedes tua. In animabus sanctis.. Tu enim praeelegisti eas ante constitutionem mundi, ut essent genus electum. Et tunc a saeculo tu es. Et ante resurrectioneElevaverunt flumina, Domine: elevaverunt flumina vocem suam. fluenta praedicationum, ariditates gentium irrigaverunt. A vocibus aquarum multarum. Detrahentium populorum. Mirabiles elationes maris. In saeculi hujus fluctibus. Mirabilis in altis Dominus. acta sunt nimis. Per apostolos tuos. Domum tuam decet sanctitudo, Domine, in longitudine dierum. Ecclesiam tuam quam exhibuisti tibi non habente
Abbreviated transcription (Latin):
Debuit utiq primũ dicere.
scđm ordinẽ atriũ. & sic do¬
mũ: Seduidete: quid dicat.
hic licet uicdeamur in domo
esse. cũ migrauerimꝰ ad regna
cȩloꝵ ad cõ parationẽ angłoꝵ
& uirtutũ ceterarũ. non sumus in
domo.: sed matrio sumus In initio
sumus : ñ in ꝑfectione Non enĩerim
angłi : sed quasi angłi: Nontibi quas
parũ uideat᷑. ohõmo. fisic̃ angui
Adhuc multiplicabunt᷑. in seneo¬
ta ub̾i: Felix . ẽ. ille : quicrescit
quotidie Quisenescit aetate se¬
nescit & uireitutib Hȩc interĩ
uos audistis. oꝑe cõpleamus . &
uerba uertamus. in opera Vt
quihic plantati sumꝰ. in domo
dñi : in atrio xp̃i floreamus:
Quocẽ continet ꝓpħȩ. uirtu¬
tem atq magnificentiã. dñi
decantantis
Ñs regnauit decorem
induit: cũ resurgens a mor¬
tuis. scõꝵ sibichoꝵ ad iunxit:
Induit dominus fortitudinẽ
Et enĩ firmauit orbẽ terrȩ
quiñ cõmouebitur In stabilis

Expanded text:
Debuit utique primum dicere Debuit utique primum dicere secundum ordinem, atrium: et sic domum. Sed videte quid dicat. Hic licet videamur in domo esse: cum migraverimus ad regna coelorum, ad comparationem angelorum, et virtutum caeterarum, non sumus in domo, sed in atrio sumus: in initio sumus, non in perfectione. Non enim erimus angeli, sed quasi angeli . Non tibi quasi parum videatur homo, si sicut angelus Adhuc multiplicabuntur in senecta uberi. Felix ille qui crescit quotidie, qui senescit aetate, senescit et virtutibus. Haec interim uae audistis, opere compleamus, et verba vertamus in opera: ut qui hic plantati sumus in domo Domini, in atrio Christi floreamus: vocem continet prophetae, virtutem atque magnificentiam Domini decantantis. Dominus regnavit, decorem induit. Cum resurgens a mortuis, sanctorum sibi chorum adjunxit; Induit Dominus fortitudinem.Etenim firmavit orbem terrae, qui non commovebitur. Instabilis
Abbreviated transcription (Latin):
ipsi us. in uncta fuerat oleo ubi
Demq scriptũ est ibi: Et mortuus
.ẽ. abraham nutritus in senee tute
bona: plenus in quit dierũ: Prop¬
fuer̃ & non nox: hoc ipsũ qđ
dictũ deabrabã. dictũ. ẽ. de
isa ac. & de iacob Iui enĩ simul
seruierant dño: recte simul se¬
nes. dñi nuncupantur: Vt cedrus
libani multiplicabit᷑ Cedrus:
Plantati indñi: in atrus dĩ nr̃i flo¬
rebunt: Alibi plantam᷑: inceloꝵ
regno florebimꝰ: Egouero plan¬
taui a pollo rigauit᷑ : sed dominꝰ.
increm̃tũ dedit Plantam᷑ in
inmuris : sed indogmatib Reg¬
nũ enĩdĩ inquit: intrauos est
Quicũq plantatꝰ fuerit. in
domodñi : & hic radices miserit
ibi flores affert Plantati in
domo dñi : matriis domꝰ dĩ nr̃i
florebunt Ista sunt a eẽna tab¬
nacula: Quesunt ista atria:
Diuerse incȩlo mansiones: Simulq
udete : quid dicat Plantati
rebunt: hic domus .ẽ. ibi atriũ

Expanded text:
 senectus ipsius inuncta fuit oleo uberi.  senectus ipsius inuncta fuit oleo uberi. Denique scriptum est ibi: Et mortuus est Abraham, nutritus in senectute bona: plenus, inquit, dierum . Propfuerunt, et non nox. Hoc ipsum quod dictum est de Abraham, dictum est de Isaac et de Jacob. Qui enim simul servierunt Domino, recte simul senes Domini nuncupantur. Ut cedrus Libani multiplicabitur: Plantati in domo Domini: in atriis Dei nostri florebunt. Alibi plantamur, in regno coelorum florebimus. Ego vero plantavi: Appollo rigavit, sed Dominus incrementum dedit . Plantatus in n muris, sed in dogmatibus. Regnum enim Dei, inquit, intra vos est . Quicumque plantatus fuerit in domo Domini, si hic radices miserit, ibi flores affert. Plantati in domo Domini: in atriis Dei nostri florebunt. Ista sunt aeterna tabernacula. Quae sunt ista atria? Diversae in coelo mansiones. Simul videte quid dicat: Plantati rebunt. Hic domus est: ibi atrium est.
Abbreviated transcription (Latin):
sublimior ingalilea thabor : quid
necesse fuit ut dñs. demonte oliueti
conscender&. in regnaceloꝵ : Sed
uide quidte scriptura doceat: Nisi
tibilãpacdibus tuis oleũ miseris: non
poteris ascendere. regnaceloꝵ:. De¬
bes. et̃. in monte oliueti. ñ inualle
oliuarũ. secl inmonte oliueti Dicat
aliquis: Quȩ.ẽ. istauallis oliuarũ
Habet diabolus oliuassuas habet
philosophos: habet hereticos:
Habent & ipsioleũ. & ipsilumen
scientiȩ ꝓmit tunt: Sed illa oliueta :
inuallem deducunt: Oleũ autem
peccitoris. ñon inpinguet caput meũ:
Hosergo rogemus dñm: ut seneet:
tenebrȩ nr̃ȩ. oleo dñi illuminent᷑.
Diligent̃ adtendo in scrptu¬
ris : ubi primũ legerim senec tutẽ
Adamiñgentis triginta annis uixit:¬
& tamen se nec tꝰ non dr̃: Mlatusalã
nongentis sexaginta nouẽ annis. uug.
triamilia : & nullũ inuenio qui
dictꝰ .ẽ. senex: Primus abrahã :¬
senex dr̃ Et̃ certe multo

Expanded text:
sublimior in Galilaea, Thabor? Quid sublimior in Galilaea, Thabor? Quid necesse fuit ut Dominus de monte Oliveti conscenderet in regnum coelorum? Sed vide quid te Scriptura doceat: Nisi tibi et lampadibus tuis oleum miseris, non poteris ascendere in regna coelorum. Debes esse in monte Oliveti, et non in valle Olivarum, sed in monte Oliveti. Dicat aliquis: Quae est ista vallis Olivarum? Habet diabolus olivas suas: habet philosophos: habet haereticos: habent et ipsi oleum. Et ipsi lumen scientiae promittunt, sed illa oliveta in perditionem deducunt: Oleum autem peccatoris non impinguet caput meum . Nos ergo rogemus Dominum, ut senectus tenebrae nostrae, oleo Domini illuminentur. Diligenter attendo in Scripturis, ubi primum legerim senectutem. Adam nongentis triginta annis vixit, et tamen senex non dicitur: Mathusalem nongentis sexaginta novem annis vixit,tria millia, et nullum invenio qui dictus est senex. Primus Abraham senex dicitur: et certe multo