comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
necessaria. Ia eĩ a sapienciu familiarititib ad uulgares
amicicias or̃o nr̃a dilabit᷑. Erupunt sẽpe uicia amicoru.
tu in ip̃on amicos. cũ malienos. Quoꝵ tam̃ ad amicos re¬
dũdet infamia. Tales g amicicie sũt remissione eluende
et ut catonez audiui dicere dissuende magis q̃ discĩdẽde
nisi qͣueda admodũ incolerabilis iniuria exarserit. ut neq
rectu neq honestu sit nec fieri possit. ut nõ statiz aliena¬
cio disiũctioq facienda sit. Gi aute aut moꝵ aut studioꝵ
ꝯmutacio queda ut fieri solet facta erit aut ĩrei publice
partib dissensio intercesserit loquor eĩ ia nt paulo ante
dixi nõ de sapienciu set de comunib amiciciis ciuiẽdu
eritene no solu amicicie deposite set ecia ne iimicae¬
suscepte uioemt᷑. t lichilẽ ei turpius q̃ cires telure
noie se remoueã ut scitis scipio. propter uislenciones

Expanded text:
necessarinecessariias oratio nostra delabitur. erumpunt saepe vitia amicorum tum in ipsos amicos, tum in alienos, quorum tamen ad amicos redundet infamia. tales igitur amicitiae sunt remissione usus eluendae et, ut Catonem dicere audivi, dissuendae magis quam discindendae, nisi quaedam admodum intolerabilis iniuria exarserit, ut neque rectum neque honestum sit nec fieri possit ut non statim alienatio disiunctioque facienda sit. sin autem aut morum aut studiorum commutatio quaedam, ut fieri solet, facta erit, aut in rei publicae partibus dissensio intercesserit loquor enim iam, ut paulo ante dixi, non de sapientium, sed de communibus amicitiis cavendum erit ne non solum amicitiae depositae, sed etiam  turpius quam cum eo bellum nomine se removerat, ut scitis, Scipio; propter dissensionem
Abbreviated transcription (Latin):
alio quoda modo aliter eĩ amicicie stabiles ꝑmanere nõ
possunt. dispares eĩ mores disparia studia secunt᷑. Quoꝵ
dissimilitudo dissociat amicicias. Nec obaliaz causaz ulla
boni inprobis ĩprobi bonis amici ẽẽ nõ possũt: nisi quod
tanta ẽ inter eos quanta maxima potest ẽẽ moꝵ studiõ¬
quis intẽperata beniuolẽcia quada. qd̃ sepe fit ĩpediat
magnas utilitates amicoꝵ: Nec ei ut ad fabulas redeam.
troiã neoptolomꝰ cãpere potuisset: si licomedem apudi
quẽ erat educatus multis cũ lacrimis iter suũ ĩpediẽte
uoluissẽt audire. Et seꝑe incidũt magne res. ut discedẽdũ¬
sit ab amicis. Quas quĩ inpedire uoluerit: eo qd̾ desideriũ
nõ facile ferat: is inficniuiᷤ mollisq ẽ natura. et obeã ip̃a
causa ĩ amicicia paꝵ iustus. atq moni re ꝯsiderãdu est.
et qd̃ postules abamico. et qd̾ paciare ate ĩpetrari. ¶ Est
ecia queda calamitas mamiciciis dimictẽdis nõnumqͣ

Expanded text:
andi ; aliter amicitiae stabiles permanere non possunt. disparis enim mores disparia studia sequuntur, quorum dissimilitudo dissociat amicitias; nec ob aliam causam ullam boni improbis, improbi bonis amici esse non possunt, nisi quod tanta est inter eos, quanta maxima potest esse, morum studiorne intemperata quaedam benevolentia, quod persaepe fit, impediat magnas utilitates amicorum. nec enim, ut ad fabulas redeam, Troiam Neoptolemus capere potuisset, si Lycomedem, apud quem erat educatus, multis cum lacrimis iter suum impedientem audire voluisset. et saepe incidunt magnae res, ut discedsit ab amicis; quas qui impedire volt, quod desiderium non facile ferat, is et infirmus est mollisque natura et ob eam ipsam causam in amicitia parum iustus. atque in omni re considerandum est et quid postules ab amico et quid patiare a te impetrari. est etiam quaedam calamitas in amicitiis dimittendis non numquam
Abbreviated transcription (Latin):
et infraudez obsequio ĩpellitur: oi gͥ hac mre habẽaa racõ
et diligencia ẽ. primũ ut monicio acerbitate. demde ut
obiureicio ꝯtumelia careat. In obsequio ũ qm̃ t̾recano
iutrix ꝓcul amoueat̃. que nõ modo amico. set ne libero
quidez digna ẽ. aliter ei cũ tirãpno aliter cũ amico uiuit̃.
Cuiꝰ aute aures ueritati cdause sũt ut ab amico ueꝵ au¬
dire nequeat hinꝰ salus desperanda ẽ. Scitũ e eĩ ilũd ci¬
tonis niulco melius dequibusoa acerbos inimicos me¬
reri. quã eos aũlos. qui oulces uideant᷑. Illos uer sepe
dicere. hos nũq̃z atq illud absuroũ ẽ. qd his ꝗ monet̃
eã molestia qͣua debent capere nõ capiũt. eã capiũt
qua debent uacare. pecrasse eĩ se nõ angunt᷑. obuĩga¬
ri moleste ferũt. Qd̃ ꝯtra oportebat delicto dolere: cor¬
rectõe gaudere. Ut gͥ et monere ⁊ moneri ꝓpriu ẽ ue¬
re amicicie. et alceꝵ libere facere nõ aspere. aster pa

Expanded text:
et in fraudem obsequio impellitur. omni igitur hac in re habenda ratio et diligentia est, primum ut monitio acerbitate, deinde ut obiurgatio contumelia careat. in obsequio autem, quoniam Tiutrix procul amoveatur, quae non modo amico, sed ne libero quidem digna est; aliter enim cur tyranno, aliter cum amico vivitur. Cuius autem aures clausae veritati sunt, uta ab amico verum audire nequeat, huius salus desperanda est. scitum est enim illud Catonis, ut multa: melius de quibusdam acerbos inimicos mereri, quam eos amicos, qui dulces videantur; illos verum saepe dicere, hos numquam. atque illud absurdum, quod ei, qui monentur, eam molestiam quam debent capere non capiunt, ear capiunt qua debent vacare. peccasse enim se non anguntur, obiurgari moleste ferunt; quod contra oportebat delicto dolere, correctione gaudere. ut igitur et monere et moneri proprium est verae amicitiae, et alterum libere facere, non asper
Abbreviated transcription (Latin):
ret lege detribumis plebis reficiendis. dissuasimus nos.
set nichil de me descipione dica libencꝰ Quanta illi dii ĩ¬
mortales fuit grauitas quãta moracoe maiestas. Ut fa¬
cile ducẽ ppłi romani nõ comite diceres. Set affuistis.
et ẽ inmanib or̃o. Ita̾q lex ppłaris suffragiis ppli repudi¬
ata eᷤ. atq ut ad me redea meministis. Q. maximo fr̃e sci¬
pionis. ⁊ .l. mancino ꝯsulib quã ppłaris lex de sacerco¬
ciis.G. licinii crassi iidebat᷑. Coapticio ei collegioꝵ ad ppli

Expanded text:
ret legem de tribunis plebis reficiendis! dissuasimus nos, ret legem de tribunis plebis reficiendis! dissuasimus nos, sed nihil de me, de Scipione dicam libentius. quanta illi, di immortales, fuit gravitas, quanta in oratione maiestas! ut facile ducem populi Romani, non comitem diceres. sed affuistis, et est in manibus oratio. itaque lex popularis suffragiis populi repudiata est. atque, ut ad me redeam, meministis Q. Maximo fratre Scipionis et L. Mancino consulibus, quam popularis lex de sacerdotiis C. Licini Crassi videbatur; cooptatio enim collegiorum ad populi
Abbreviated transcription (Latin):
et᷑ ꝯmutabilis multiplex: Quid eiꝰ potest ẽe ta flexibile
ta deuiu quã animꝰ eius qui ad alterius nõ modo sensu
ac uolũtate: s ecia uultu atq nutu ꝯu̾tit᷑: Negat ꝗs
nego. ait: aio. postremoᷤ ĩperaui ego met oĩa mͥ assenta¬
ri: ut ait idez terrenciꝰ. set ille ĩgnatonis ꝑsona. Qd̾ ami¬
cicie genꝰ adhibere õmo leuitatis ẽ. anlti augnatonũ
similes cũ sint loco forsiina fama suꝑiores. hoꝵ ẽ assẽta¬
cio molesta Cu aduanitate accessit auctoritas. Secerni
aũ blandus amicus a uero et int̾ nosci ta potest adhibita
diligencia quã oĩa fucata et simulata a sinceris atq ue¬
ris. Concio que ex ĩperitissimis ꝯstat tam iudicare solet.
quid int̾sit inter popłare id ẽ assentatorez. ⁊ leuẽ ciuẽ.
et int̾ ꝯstante id ẽ seueru et grauez. Q uib blandicuis¬
.G. papirius osul nuꝑ influebat inaures cõcionis cũ fer¬

Expanded text:
s commutabilis multiplex? quid enim potest esse tam flexibile, tam devium, quam animus eius, qui ad alterius non modo sensum ac voluntatem, sed etiam voltum atque nutum convertitur? negat quis, nego; ait, aio; postremo imperavi egomet mihi omnia assentari, ut ait idem Terentius, sed ille in Gnathonis persona, quod amici genus adhibere omnino levitatis est. multi autem Gnathonum similes, cum sint loco fortuna fama superiores, quorum est assentatio molesta, cum ad vanitatem accessit auctoritas. secerni autem blandus amicus a vero et internosci tam potest adhibita diligentia, quam omnia fucata et simulata a sinceris atque veris. Concio, quae ex imperitissimis constat, tamen iudicare solet, quid intersit inter popularem, id est, assentatorem, et levem civem, et inter constantem, severum, et gravem. Quibus blandi. Papirius nuper influebat in auris contionis, cum fer
Abbreviated transcription (Latin):
suo. Quio: ut ħ omicta qua graues quã disficiles
plerisq iudeantur calamitat  societateᷤᷤ ad quas nõ fa¬
certus inre incerta cernit᷑. Tu hec duõ leuitatis et in¬
firmibatis plerosq ꝯuĩcunt. Aut si inbonis reb ꝯtẽp¬

Expanded text:
suo? Quid? haec ut omittam quam graves, quam difficiles suo? Quid? haec ut omittam quam graves, quam difficiles plerisque videntur, calamitatum societates, ad quas non facertus in re incerta cernitur. Tamen haec duo levitatis et infirmitatis plerosque convincunt, aut si in bonis reb
Abbreviated transcription (Latin):
iudicare  difficile ẽ sqne  nisi exͣpectu. Experiendu aũ
est Imp̾a amicicia ita amniacia precurrit iudiciu.¬
quod tollit experiendi potestate. Est g prudẽtis substi¬
nere. ut cursu nauis sic inpetu beniuolencie qͣuo utam̃
quasi a quis tẽpestatis. sic amiciciis. aliqua parte ꝑiclita¬
tis morib amicoꝵ. Quida sepe in parua pecunia ꝓspici¬
unt̃ quã sint leues. Quida quos parͣua mouere nõ po¬
tuit: cognoscunt᷑ in magna. Si uo aliqui erũt reperti
qui petunia preferre amicicie sordidu existimẽt: ubi
tes: opes. nõ anteponant amicicie. Ut cũ exaltera parte
posita hec sint exaltera uis amicicie: nõ multo illa malit.¬
In becilla eĩ ẽ natura ad ꝯtẽpnenda potẽcia. quã eciã si
nõ sine magna causa sit neglecta amicicia. Itaq uͥe ami¬
uersant̃. U̾bi eĩ muenies qui honore amici anceponat

Expanded text:
iudicare difficile est sane nisi expertum, experiendum autem iudicare difficile est sane nisi expertum, experiendum autem est in ipsa amicitia: ita praecurrit amicitia iudicium tollitque experiendi potestatem. est igitur prudentis sustinere ut cursum, sic impetum benevolentiae, quo utamur, quasi equis temptatis, sic amicitia, aliqua parte periclitatis moribus amicorum. quidam saepe in parva pecunia perspiciuntur quam sint leves; quidam autem, quos parva movere non potuit, cognoscuntur in magna. sin vero erunt aliqui reperti qui pecuniam praeferre amicitiae sordidum existiment, ubi tes opes amicitiae non anteponant, ut, cum ex altera parte proposita haec sint, ex altera ius amicitiae, non multo illa malibecilla enim est natura ad contemnendam potentiam, quam etiam si tur, quia non sine magna causa sit neglecta amicitia. itaque versantur, ubi enim invenias qui honorem amici anteponat
Abbreviated transcription (Latin):
tates aduurande sint. in quib eoꝵ aut de capite agat᷑ aut
fama. declimindur ẽ deuia. modo ne sũma turpitudo seqͣt᷑.
Est ei quatenꝰ amicicie possit dari uenia. Nec ũõ negligẽ¬
da est fama. nec mediocre telu ad res gerẽtas existimare
oportet beniuolencia cuuu. Quã bladiciis. ⁊ a. sentacie¬
nib colligere curꝑe ẽ. Uirtus qua sequit᷑ caritas nunie¬
repudianda ẽ. ESet sepe redeo adscipionẽ cuius oĩs ẜmo
erat de amicicia. querebat᷑ qd̃ in õĩb reb hoĩes dͥiligẽcio¬
res eent. Capras et ories quot quisq haberet dĩce poss¬
amicos qͦt haberet nõ posset dicere: et millis ꝗde pa¬
randis adhibere cura. In amicis eligendis negligentes
c̃ẽ. Nec habere quasi quedã signa et notas quib eos ꝗ
adamicicu eẽnt ydonei iudicaret. Sũt gͥ firmi ⁊ stabileᷤᷤ
et ostantes diligendi. Quiꝰ generis magna penuria: et

Expanded text:
tates adiuvandae sint, in quibus eorum aut caput agatur aut tates adiuvandae sint, in quibus eorum aut caput agatur aut fama, declinandum de via sit, modo ne summa turpitudo sequatur; est enim quatenus amicitiae dari venia possit. nec vero neglegeda est fama, nec mediocre telum ad res gerendas existimare oportet benevolentiam civium, quam blanditiis et assentando colligere turpe est; virtus, quam sequitrepudianda est. sed—saepe enim redeo ad Scipionem, cuius omnis sermo erat de amicitia—querebatur quod omnibus in rebus homines diligentiores essent; capras et ovis quot quisque haberet dicere possamicos quot haberet non posse dicere; et irandis adhibere curam, in amicis eligendis neglegentis esse nec habere quasi signa quaedam et notas, quibus eos, qui ad amicitiam essent idonei, iudicarent. sunt igitur firmi et stabiles et constantes eligendi, cuius generis est magna penuria; et
Abbreviated transcription (Latin):
uiri aut oĩa ad sua potẽcia reuocantis ẽẽ sentẽcia. Quo¬
naͣ modo eniz quisqͣ amicus eiꝰ poterit ẽẽ cui se putabit
mimicu ẽẽ posse: Qum ecia necesse erit. cupe et optare.
ut qua sepissime peccet amicus: quo plures det sibi tãq
ansis ad reprehẽdendu: Rursus aũt ͤ factis comodisq ⁊
amicoꝵ necessẽ exit agi dolere et inuidere: Q uare hoc p̃
pocius precipiendũ fuit. ut eã d̃ligencia adhiberemus
ĩ amiciciis ꝯperandis. ut nequãdo amare inciperemꝰ quẽ
aliquando odisse possemꝰ. Qum eca si miꝰ felices ĩ deligẽ¬
do fuissemꝰ. ferendu io sci . pociꝰ qua inimiciciꝵ tẽpus ex¬
cogitandu putabat. his gͥ finib utendu arbitror ut cu
emendati mores amicoꝵ sint. Tu sit inter eos oĩuz reꝵ
ꝯsilioꝵ uoluntatũ: sine ulla exceptõe ꝯmuimitas. Uteiz
ecia siqua fortuna acciderit. ut minus iuste amicoꝵ uolũ¬

Expanded text:
ia ad suam potentiam revocantis esse sententiam. quonam enim modo quisquam amicus esse poterit ei, cui se putabit inimicum esse posse? quin etiam necesse erit cupere et optare ut quam saepissime peccet amicus, quo pluris det sibi tamquam ansas ad reprehendendum: rursum autem recte factis commodisque amicorum necesse erit angi dolere invidere. qua re hoc quipotius praecipiendum fuit, ut eam diligentiam adhiberemus in amicitiis comparandis, ut ne quando amare inciperemus eum, quem aliquando odisse possemus. quin etiam si minus felices in deligendo fuissemus, ferendum id Scipio potius quam inimicitiarum tempus cogitandum putabat. His igitur finibus utendum arbitror, ut, cum emendati mores amicorum sint, tum sit inter eos omnium rerum consiliorum voluntatum sine ulla exceptione communitas, ut etiam si qua fortuna accident ut minus iustae amicorum volun
Abbreviated transcription (Latin):
cẽtusqe faciendũ ẽ. fructꝰ ei igenis et uititis omisqiys
stancie tũ miximus capit᷑ . cũ ĩprorimu quẽq ꝯfeiar¬
uiopebii qmi ĩ amicicie ꝯiunctionisq necessitudĩe sũt nr¬
piores exequare cũ inferiorib se debent sic inferiores
nõ dolere se a sius mgͣenio aut fortuna aut digͥtate supe
rpri pleriq quoꝵ aut querunt̃ seꝑ aliqo aut etut exp̃¬
brant. Eoq mĩgis si habere aliqo se putãt ꝰ ꝯfficiose et
amice ⁊ cũ aliquo suo labore factu queãt diceie. ddiosũ
sine genus hoĩu officia ex probãtiu. Cue memisse de¬
sbet io inqͣue collata sunt nõ ꝯmemorare qͣui contulit.
s mi obres ut hu qui supiores sunt submitere sẽ debent
iamicida. sic quooas modo inferiores extollere. Sũt ẽĩ qou
ꝗ molestas amicicias facuĩt: cũ ip̃i se ꝯtẽpni putat.
nõ fece ꝓtingit. nisi his ꝯ ecia otẽpnendos se arbitrant᷑.¬

Expanded text:
certisque faciendum. fructus enim ingeni et virtutis omnisque certisque faciendum. fructus enim ingeni et virtutis omnisque praestantiae tum maximus capitur, cum in proximum quemqueei, qui sunt in amicitiae coniunctionisque necessitudine superiores, exaequare se cum inferioribus debent, sic inferiores non dolere se a suis aut ingenio aut fortuna aut dignitate superari. quorum plerique aut queruntur semper aliquid aut etiam exprobrant, eoque magis si habere se putant quod officiose et amice et cum labore, aliquo suo factum queant dicere. odiosum sane genus hominum officia exprobrantium, quae meminisse debet is, in quem collata sunt, non commemorare qui contulit. quam ob rem, ut ei, qui superiores sunt, submittere se debent in amicitia, sic quodam modo inferiores extollere. sunt enim quidam qui molestas amicitias faciunt cum ipsi se contemni putant—quod non fere contingit nisi eis qui etiam contemnendos se arbitrantur
Abbreviated transcription (Latin):
rati sumꝰ. Set maxiniu ẽ ĩ amicicia suꝑiore parẽ ẽẽ infe¬
riori. sepe excellencie queda sunt. qualis fuit scipioĩs
in nro ut ita dica grege. Nũq̃ se ille pͥhilo. nũqͣ rũtilio
nũqͣ inuimio ante posuit. numqͣ inferioris ordinis ami¬
cis. Ꝙ unitu uo maximu fre egregiu uiꝵ õĩno sibine¬
quaqͣ pare ꝙ ĩs antẽ ibat etate tamq̃ supiore colebat.
tanduq ẽ om̃ib ut si qua p̃stancia u̾tutis ingenis
fortune osecuti sint. inꝑciant suis. ꝯmunicẽtq cu ꝓ¬
ximis ut si parẽtib sint nati humilib. si ꝓpiquos habe¬
ant mbeccilliores uł aĩo uł fortuna eoꝵ augeãt opes.
eisq honori sint et dignitatiꝰ. Ut ĩ fabulis dicit᷑ qui ali¬
qͣn diu ꝓpt̾ ignorãcia stirpis et gen̾ris ĩ famulatu fue¬
rint. Cu cogniti sint: et aut deoꝵ aut regũ filii inuẽti.
retinẽt tñ ea caritatez in pastores:. quos patres ẽẽ mul¬

Expanded text:
in amicitia superiorem parem esse inferiori. saepe enim excellentiae quaedam sunt, qualis erat Scipionis in nostro, ut ita dicam, grege. numquam se ille Philo, numquam Rupilio, numquam Mummio anteposuit, numquam inferioris ordinis amicis. Q. vero Maximum fratrem, egregium virum omnino, sibi nequaquam parem, quod is anteibat aetate, tamquam superiorem colebat standumque est omnibus, ut, si quam praestantiam virtutis ingeni fortunae consecuti sunt, impertiant ea suis communicentque cum proximis; ut, si parentibus nati sint humilibus, si propinquos habeant imbecilliore vel animo vel fortuna, eorum augeant opes eisque honori sint et dignitati. ut in fabulis, qui aliquamdiu propter ignorationem stirpis et generis in famulatu fuerunt, cum cogniti sunt et aut deorum aut regum filii inventi, retinent tamen caritatem in pastores, quos patres mul
Abbreviated transcription (Latin):
qua quãs mediociꝵ ꝗdimẽtu amicicie. Tristicia au et ĩ
om̃i de seueritas. ħt ꝗde illa granitate. Set amicicia
remissior debet ee et liberior et dulcior. et adomem co¬
mnitates facilitatẽq ꝓcliuior: ¶Exufit au hoc loco que¬
da questio sub difficilis: lu quando amici noui digni
amicicia uet̾ib.⁊ sint ante ponẽdi. ut equis uetulis te¬
neros ante ponere solemꝰ: Inoigna hec hõĩe oubitacio.

Expanded text:
. tristitia autem et in omni re severitas habet illa quidem gravitatem, sed amicitia remissior esse debet et liberior et dulcior et ad omnem comitatem facilitatemque proclivior. exsistit autem hoc loco quaedam quaestio subdifficilis, num quando amici novi, digni amicitia, veteribus sint anteponendi, ut equis vetulis teneros anteponere solemus. indigna homine dubitatio;
Abbreviated transcription (Latin):
ad calculos uocare amicicia. ut par sit racio acceptoꝵ
et datoꝵ. dicior michi et affluẽcior uidet̃ ẽẽ uera amici¬
cia: nec obfuare restricte. ne  plus reddat quã acceꝑit:
Nleq eĩ uerẽdu ẽ ne ꝗd excidat: aut neqd int̾ra deflu¬
ati: aut ne plus equo ꝗde ĩamicicia ꝯgerat᷑. Terciꝰ uero
ille finis deterimꝰ ut quanti ꝗsq se ip̃e facit tãti fiat
abamicis: Eepe ei ĩ quibusda. aut animꝰ ẽ abiectior aut
spes ãpliande fortune fractior: No̾ est gamici ẽẽ talez
ĩeuz: qualis ille inse ẽ. Set pociꝰ eniti et efficere ut ami¬
ci iacentez animu ĩ bonu exaiter. Inducatq spẽ cogita¬
cionẽq meliore. ¶ alius g finis uere amicicie ẽ cõsti¬
tuendus. si prius quod maxime reprehendere scipio so¬
litus sit eoͣicero. Negabat ulla uoce inimiciciorẽ ami¬
cicie potuisse repiri. qua eiꝰ qui dixisset iti amare opor¬
cere ut aliquãdo ẽẽt osurus: flec se uo adduc possẽ. ur ħ

Expanded text:
ad calculos vocare amicitiam, ut par sit ratio acceptorum et datorum. divitior mihi et affluentior videtur esse vera amicitia nec observare restricte ne plus reddat quam acceperit: neque enim verendum est ne quid excidat aut ne quid in terram defluat aut ne plus aequo quid in amicitiam congeratur. tertius vero ille finis deterrimus, ut, quanti quisque se ipse faciat, tanti fiat ab amicis. saepe enim in quibusdam aut animus abiectior est aut spes amplificandae fortunae fractior. non est igitur amici talem esse in eum, qualis ille in se est, sed potius eniti et efficere ut amici iacentem animum excitet inducatque spem cogitationemque meliorem. alius igitur finis verae amicitiae constituendus est, si prius, quid maxime reprehendere Scipio solitus sit, dixero. negabat ullam vocem inimiciorem amicitiae potuisse reperiri quam eius qui dixisset ita amare oportere ut si aliquando esset osurus; nec vero se adduci posse u
Abbreviated transcription (Latin):
nuimicicias ouertat᷑ se amiccie. exquib uirgia maledic¬
tel cor cumelieꝰ gignunt᷑. Eue tam̃ si tol erabiles erat er¬
renoe santi et hic honos ueteri amiadiẽ tribuenous
ut is iicuboa sit qui faciat. nõ ĩs qui patiat᷑ inuuriam.
moi gnoe. digui aũt sut amicica quib inp̃is mẽ cussi
cũ diligant. Daru genus. ⁊ ꝗde oiã pͥclara tara. ec

Expanded text:
nimicitias convertant se amicitiae ex quibus iurgia maledicta contumeliae gignuntur. quae tamen si tolerabiles erunt, ferendae sunt et hic honos veteri amicitiae tribuendus, ut is in culpa sit qui faciat, non is qui patiatur, iniuriamnon dignos. digni autem sunt amicitia, quibus in ipsis inest causa cur diligantur. rarum ge
Abbreviated transcription (Latin):
srm̃ eiꝰ:i. nõ potuit. qd̾ si ecia possis qd̾ uis deferre ãꝯatẽ e
uitendu tñ ẽ. qd̾ ille possit sustinere. Oͥmio amicicie cõro¬
boratis iã ꝯfĩrmalisq ingeniis. ⁊ etatib udicãde sũt. Nlec.oͣ:
siqui meunte etate uenandi aut siꝗ studiosi fuerit pise.¬
ed habere necessarios quos tũ eode studio pditos duilerer̃t.
Isto ei modo nutrices ⁊ pedagogi iure uetustatis plurimũ
beniuolecie postulabũt. & ui negligenoi qde no suit. set

Expanded text:
s Lucium non potuit. quod si etiam possis quidvis deferre ad alterum, videndum est tamen quid ille possit sustinere. omnino amicitiae corroboratis iam confirmatisque et ingeniis et aetatibus iudicandae sunt; nec, si qui ineunte aetate venandi aut pilae studiosi fuerunt, eos habere necessarios, quos tum eodem studio praeditos dilexerunt. isto enim modo nutrices et paedagogi iure vetustatis plurimum benevolentiae postulabunt. qui neglegendi quidem non sunt, sed
Abbreviated transcription (Latin):
neq quicq̃ umq̃ nisi honestu ⁊ rectu alter ab altero
postulabit. neq solu colent inter se ac diligẽt. set ecia
uerecũdia. Itãq mhis pniciosus ẽ error qui existimãt
libidinu peccatoꝵ oĩu patere ĩ amicicia licenciua. Uirtũ¬
tu amicicia ad iutrix a natura data ẽ nõ uicioꝵ comes. ut
qm̃ solitaria nõ posset uirtus ad ea que sũma sũt puẽire
ꝯiũcta et ꝯsociata cũ altera ꝑueniret. Que si inter quos
societas aut ẽ aut fuit aut futura ẽ: eoꝵ ẽ habendꝰ ad sum¬
mu nature bonu optimus beatissimꝰq comitatꝰ. hec est
in quã societas inqua om̃ia insunt que putant homines
expetenda honestas gloria trãquillitas animi atq iocũ¬
ditas. Ut oia sũ h asint beata uita sit. et sine his eẽ nõ põs¬
sit. Qd cũ opt̾imu maximũq sit. si io uolumꝰ ad ipiscs uit¬

Expanded text:
neque quicquam umquam nisi honestum et rectum alter ab altero neque quicquam umquam nisi honestum et rectum alter ab altero postulabit, neque solum colent inter se ac diligent, sed etiam verecundiam. itaque in eis perniciosus est error, qui existimant libidinum peccatorumque omnium patere in amicitia licentiam. virtutum amicitia adiutrix a natura data est, non vitiorum comes, ut, quoniam solitaria non posset virtus ad ea quae summa sunt pervenire, coniuncta et consociata cum altera perveniret. quae si quos inter societas aut est aut fuit aut futura est, eorum est habendus ad summum naturae bonum optimus beatissimusque comitatus. haec est, inquam, societas, in qua omnia insunt, quae putant homines expetenda—honestas gloria tranquillitas animi atque iucuas; ut et, cum haec adsint, beata vita sit, et sine his esse non possit quod cum optimum maximumque sit, si id volumus adipisci, vir
Abbreviated transcription (Latin):
is ꝗd ẽ tamq̃ alter ide. Ꝙ si hoc apparet ĩ bestiis uolucri¬
b natãtib agrestib cicurib feris: primũ ut se diligãt ipe¬
Id eĩ pariter cũ oĩ animante nascit᷑ demde ut reqrit atq¬
appetãt ad quas se applicent eiusde gn̾is aĩantes. idq
facut. cũ desiderio et cũ quadã similitudĩe amoris hũani.¬
qͣuanto id magis ĩ hoĩe fit. natura qui et se ip̃e diligat. et
alteꝵ ad quirat. cuiꝰ animũ ita cũ suo misceat: ut efficat
pene unu exduob: Set pleriq puerse ne dica ĩ pudẽt᷑
habere tale amicu uolũt: quales ip̃i ẽẽ nõ possut. Que¬
q ip̃i nõ tribuant iã amicis. ħ abhis desiderãt. pͥare añt¬
rere. Intalib ea qua ĩa dudu tractamuᷤ stabilitas ami¬
cicie ofir mari potest: cũ hoĩes beniuolẽcia ꝯiũcti primũ
cupiditatib his qbus cẽteri seruiũt ĩperabũt. demo̾ eꝗ¬
tate iusticiaq gaudebũt. oĩaq alter ꝓaltero suscipiet.

Expanded text:
is qui est tamquam alter idem. quod si hoc apparet in bestiis, volucribus nantibus agrestibus, cicuribus feris, primum ut se ipsae diligant—id enim pariter cum omni animante nascitur —deinde, ut requiraappetant ad quas se applicent eiusdem generis animantis—idque faciant cum desiderio et cum quadam similitudine amoris humani—quanto id magis in homine fit natura, qui et se ipse diligit et alterum anquirit, cuius animum ita cum suo misceat, ut efficiat paene unum ex duobus! sed plerique perverse, ne dicam impudenter, habere talem amicum volunt, quales ipsi esse non possunt, quaeque ipsi non tribuunt arere. in talibus ea, quam iam dudum tractamus, stabilitas amicitiae confirmari potest, cum homines benevolentia coniuncti primum cupiditatibus eis quibus ceteri serviunt imperabunt; deinde aequitate iustitiaque gaudebunt omniaque alter pro altero suscipiet;
Abbreviated transcription (Latin):
test. Nichil ẽẽ quod adse re ulla ta alliceat ⁊ tã ꝯͣtrabat
ꝙͣ ad amicitia similitudo. Concedat̃ ꝓfecto ueꝵ ẽẽ. Ut bo¬
nos boni diligant: et asciscant sibi amicos quasi ꝓpinꝗ¬
tate ꝯuĩctos atq natura. Nichil ẽ aũ appetenci reru simi¬
liuz sui nec rapacius qua natura: E. ua obre ħ qͣdẽ. o fm.¬
o sce. ostat ut opinor. bonis inter bonos q̃i necessaria ẽe

Expanded text:
test, nihil esse quod ad se rem ullam tam illiciat et tam trahat test, nihil esse quod ad se rem ullam tam illiciat et tam trahat quam ad amicitiam similitudo, concedetur profecto verum esse, ut bonos boni diligant asciscantque sibi quasi propinquitate coniunctos atque natura. nihil est enim appetentius similium sui nec rapacius quam natura. quam ob rem hoc quidem, Fan constet, ut opinor, bonis inter bonos quasi necessariam
Abbreviated transcription (Latin):
neris: Neq eĩ sũt isti audiẽdi. qui uirtute du̾rã ⁊ quasi
reb tũ mainicicia tenera atq tractabilis. ut ⁊ bonis
amici quasi diffuindant᷑.: ⁊ ĩ ꝯmodis ꝯtrahant̃. ouia obre
angor iste qui pro amico sepe capiendus ẽ nõ tãtu ua¬
let ut collat euita amicicia. nõ plus quã ut mirtutes qͣr
nõnullas miras ⁊ molestias afferũt repudient. Cũ autẽ
contra hat amucicia iuirtus ut sup diri siqua significacio
uirtutis eluceat inaliquo ad quã similis animꝰ applicet se
necesse est. ¶ Quid eĩ absurdiꝰ qͣ delectari multis ĩ ani
bus rebus. Ut honore gloria hedificio uestitu cultuq
corporis. Anmo au uirtute p̾dito. eoqui ł amare ułut ita
dica redamari possit nõ ad modu delectari: Nichil ei
ẽ remuneracõe beruolecie nil uicissitudine studioꝵ uł¬
officioꝵ iocundiꝰ. Q uid si eciã illud addimꝰ qd recte addi po¬

Expanded text:
nerisnerisin iebus, tum in amicitia tenera atque tractabili; ut et bonis amici quasi diffundatur, et incommodis contrahatur. Quamobrem angor iste, qui pro amico saepe capiendus est, non tantum valet, ut tollat evita amicitiam: non plus, quam ut virtutes. quia nonnullas curas et moiestias afferunt, repudientur. 2. Cum autem contrahat vitus amicitiam, ut supra dixi, si qua significatio virtutis eluceat, ad quam se similis animus applicet, necessecst. quid enim tam absurdum, quam delectari multis inan bus rebus, ut honore, ur gloria, ur aedisicio, ut vestitu, cultuque corporis; animo autem virtute praedito, eo, qui vel amare, vel, ut ita dicam, redamari possit, non admodum delecevolentiae, nihil vicissitudine studioruorumque iucundius. quid? si illud etiam addimus, quod recte addi po
Abbreviated transcription (Latin):
lib melius habemus niłq iocunoius. Que enĩ e illa
securitas. Spe quide blanda set etiã re ip̃a multis locis
.q ne sis sol icitus aut nõ susciꝑe: aut suscepta deponẽ.
Quod si cura fugimꝰ. uirtus fugienda ẽ. Que necessẽ ẽ
cũ aliqua cura ut res sibi ꝯtrarias aspernet᷑ atq odẽĩt.
Ut bonitas malicia. tẽperancia libidinẽ. Ignauiã for
titudo. Itaq uideas miustis reb iustos maxime dole¬
re. in becillib fortes. flagiciosis modestos. frgo hoc pro¬
priuz ẽ animi bene ꝯstituti et letari bonis reb. ⁊ dolere
ꝯtrariis. Qua obre sicadit insapientẽ dolor animi. ꝙͣ pro¬
fecto cadit nisi ex eius animo extirpata humanitatẽ
arbitramur. Que causa ẽ cux amicicia funditus tollamꝰ
euita. fle aliquas ꝓpt̾ ea suscipiamus molestias: ꝙͣ ei
int̾est motu animi sublato: nõ dico int̾ hoĩez et pecude.
Get int̾ hominẽ ⁊ trũcu. aut saxũ aut qd uis eiꝰgei  gi.¬

Expanded text:
libus melius habemus, nihil iucundius. II. Quae est enim ea securitas? specie quidem blanda, sed de re ipsa multis locis ve, ne sollicitus sis, aut non suscipere aut susceptam deponere. quod si curam fugimus, virtus fugienda est, quae necesse est cum aliqua cura res sibi contrarias aspernetur atque oderit, ut bonitas malitiam, temperantia libidinem, ignaviam fortitudo. itaque videas rebus iniustis iustos maxime dolere, imbellibus fortis, flagitiosis modestos. ergo hoc proprium est animi bene constituti, et laetari bonis rebus et dolere ntrariis. quam ob rem si cadit in sapientem animi dolor, qui profecto cadit, nisi ex eius animo exstirpatam humanitatem arbitramur, quae causa est cur amicitiam funditus tollamus e vita, ne aliquas propter eam suscipiamus molestias? quid enim interest motu animi sublato, non dico inter pecudem et hominem, sed inter hominem et truncum aut saxum aut quidvis ge
Abbreviated transcription (Latin):
fugiendas ẽẽ amicicias nimias. ne sit necesse unu so¬
reꝵ. Alienis nimis mplicari molestu eẽ. Cõmodissimũ
autẽ ẽẽ qua lax issimas habere amicicie habenas. quaᷤᷤ
uel adducas c̃ uelis uł remittas. Caput eĩ adbeate iuuẽ¬
duz ẽẽ securitatez. qua frui nõ possit animus. si tamq̃
parturiat unus ꝓplurib. alios au auint dicere qd̾ etiã
multo in humaniꝰ ẽ. Quẽ locũ breuit paulo ante ꝑstrĩ¬

Expanded text:
itias, ne necesse sit unum sorerum; alienis nimis implicari molestum esse; commodissimum esse quam laxissimas habenas habere amicitiae, quas vel adducas cum velis vel remittas; caput enim esse ad beate vivendum securitatem, qua frui non possit animus, si tamquam pmulto inhumanius: quem locum breviter perstri
Abbreviated transcription (Latin):
psean. ¶ Bet pleriq neq in reb hũanis ꝗqua bonũ
noripnułi ꝗd̾ fructuosu sit: et amicos tamq pecuds eox
potisimu diligũt. ex quib sperãt se marimũ fructum
eẽ capturos. Itaq pulcerrima illa ⁊ maxime naturali
caret amicic̃a p se et ꝓpter se ex petẽda: nec ip̃i sibi erẽ¬
plo sut Nuis amiaicie et qualis et quanta sit. Ipe ei sei
quisq oiligit. nõ ut aliquã a se ip̃o mercede exigat ca¬

Expanded text:
rfectum. sed plerique neque in rebus humanis quicquam bonum norunt nisi quod fructuosum sit, et amicos tamquam pecudes eos potissimum diligunt, ex quibus sperant se maximum fructum esse capturos. ita pulcherrima illa et maxime naturali carent amicitia per se et propter se expetita,nec ipsi sibi exemplo sunt, haec vis amicitiae et qualis et quanta sit. ipse enim se quisque diligit, non ut aliquam a se ipse mercedem exigat ca
Abbreviated transcription (Latin):
ut nr̃a in amicos beniuolencia. illoꝵ erga nos beniuolẽ¬
ciaͣ parit̾ equãlit̾q respondeat. ¶ Tercia ut quãti p̃cii¬
quisq se facit. tanti fiat ãbamicis: haꝵ triu sentenciaꝵ
nulli prorsus assencior. ¶Nec illa prima eĩ uera ẽ. ut
quẽ admodu inse quisq sic sit ĩ amicu animatꝰ. & ua
facimus: p̃cari ꝓamico ab indigno. supplicare. Tu acer
detrahiq paciunt᷑. ut his amici pociꝰ quã ip̃i fruantur.
Altera sentencia ẽ que definit amicicia parib offi¬
ciis ac uoluntatib. hec quide ẽ nimis exigue.⁊ exilit̾¬

Expanded text:
ut nostra in amicos benevolentia illorum erga nos benevolenut nostra in amicos benevolentia illorum erga nos benevolentiae pariter aequaliterque respondeat; tertiam, ut, quanti quisque se ipse facit, tanti fiat ab amicis. harum trium sententiarum nulli prorsus assentior. nec enim illa prima vera est, ut, quem ad modum in se quim! precari ab indigno, supplicare, tum acerbdetrahique patiuntur, ut eis amici potius quam ipsi fruantur. altera sententia est quae definit amicitiam paribus officiis ac voluntatibus. hoc quidem est nimis exigue et exilit
Abbreviated transcription (Latin):
cia: Nlec quidq insipiente fortunato intollerabiliꝰ põt
fieri: atq hoc ꝗͣde uidere licet: eos qui antea ꝯmodis fue¬
rũt morib: ĩperio. potestate. ꝓsperis reb inmutari. spẽ¬
niq ab his ueteres amicicias et indulgere nouis. Q
aute stulcius. qua cũ plurimu copiis facultatib opibꝰ
possint cet̾era parare que parant̾ pecunã equos famu
los. uestez egregiaz. Uasa preciosa. amicosq nõ parare
optima et pulcerrima inte ita dica suppellectilem.
ecia illa maneant que sunt quasi dona fortune. tam̃
iita mcilta et deserta ab amicis nõ possit ẽẽ ĩocuuda.
Set hactenus. Constituendi autez sunt fines ĩ amicicia
qͣui sint. ⁊ quasi t̾mini diligẽdi. de quib tres uideo sẽ¬
tencias ferri quare nulla ꝓbo. Una ut eode modo ex¬
ga amicu affẽcti simꝰ. quo erga nos metipsos. ¶ alta¬

Expanded text:
cia: neque qu dpiam insipientefortunato intolerabilius fieri cia: neque qu dpiam insipientefortunato intolerabilius fieri potest. Atque hoc quidem vide. relicet, cos, qui antea commodis fuerunt moribus, imperio, potestate, prosperis rebus immutati, spernique abiis veteres amicitias, et indulgeri novis. Quid autem stultius, quam, ut plurimum copiis, facultatibus, opibus possint, cetera parare quae parant, pecunlos, vestem egregiam, vasa pretiosa: amicos vero parare optimam et pulcherrimam vitae ut ita dicam supellectilem. etiamsi illa maneant quae sunt quasi dona fortunae, tamen vita inculta et deserta ab amicis non possit esse iucunda. sed haec hactenus. constituendi autem sunt, qui sint in amicitia fines et quasi termini diligendi. De quibus tris video sententias ferri, quarum nullam probo: unam, ut eodem modo erga amicum affecti simus quo erga nosmet ipsos; alt
Abbreviated transcription (Latin):
nulla fides nullaq caritas nulla stabilis beniuolẽçie po¬
test esse fiducia: Om̃ia sẽꝑ suspecta atq sollicita sũt. nullꝰ
locus amicicie ẽ. Qiis eĩ aut eũ diligat que metuit.
aut eũ aquo metui putet: Colunt̃ tam̃ simulacõe du¬
taxat ad tẽpus. Qõ si forte. ut fit pleꝵq ceciderit. tũ in¬
telligerit: qua fuerint mopes amicoꝵ. Q uod tarqͥnũ
dixisse ferũt. Quͣ cu exul esset intellexisse ⁊ qͣuos fido
amicos habuisset. quoᷤq infidos. cũ ia neutri gr̃a re¬
ferre posset. Quãꝙ miror milla suꝑbia et ĩportunita¬
te. si quẽq̃ amicu habere potuit: acq uͣt huiꝰ quẽ dixi
mores: ueros amicos parare nõ potuer̃t:. sic multoru
opes p̃potenciu excludunt amicicias fideles. No eĩ solũ
ip̃a fortuna ceca ẽ. set ecia eos plexq esficit cctos qͣs
ꝯplexa est. Itaq illi efferunt̃ fere fastioio et contuma¬

Expanded text:
nulla fides, nulla caritas, nulla stabilis benevolentiae ponulla fides, nulla caritas, nulla stabilis benevolentiae potest esse fiducia, omnia semper suspecta atque sollicita, nullus locus amicitiae. quis enim aut eum diligat, quem metuat, aut eum, a quo se metui putet? coluntur tamen simulatione dumtaxat ad tempus. quod si forte, ut fit plerumque, ceciderint, tum intellegitur quam fuerint inopes amicorum. quod Tarquinium dixisse ferunt ami. cos habuisset, quosque infidos, cum iam neutris gratiam referre posset. Quamquam miror, in illa superbia, et importunitate si quenquam habere potuir. Atque ut huius, quem dixi, meres veros amicos parare non potuere: sic multorum opes praepotentium excludunt amicitias fideles, non enim sola ipsa fortuna coeca est. sedeos etiam plerumque efficit coecos, quos complexa est. Itaque ill efferuntur fastidio fere, et contuma
Abbreviated transcription (Latin):
ła ꝑ amicu. quã amici am̃or ip̃e delectat. Tñq illud fit
qd̾ ab amico ẽ ꝓfectu iocundu. si cũ studio ẽ profectu.
Tantiuq ab est ut amicicie ꝓpt̾ indigencia colant᷑. ut hii
qui opib ⁊ copiis. marimeq uirtute. inqua plurimu
p̃sidii ẽ. minime alcerius indigeant. sint lib̾alissimi. ⁊ be¬
neficentissimi. atq aud sciã anne opus sit ꝗde om̃ino
nichil umq̃ oĩno deesse amicis. ubi eĩ studia nr̃a uiguis¬
scipio eguisset: tlon g utilitate amcicia: s utilitas ami¬
cicia osecuta ẽ. Non ergo erut hoĩes deletiis affluẽtes
audiendi. si qͣnͣ de amicicia quã nõ usu nec racõe habẽt
cognita disputabunt:. Na quis ẽ pro deoꝵ fide̾ ãtii ho¬
minu qui uelit: ut neq diligat quẽqͣ nec ip̃e abullo
diligat᷑: et crcũfluere om̃ib copiis. atq inreꝵ oĩu abũ¬
dancia uiuere pauꝑ. hec eĩ ẽ tirãpnoꝵ uita. nimiꝵ ĩ qua

Expanded text:
pse delectat, tumque illud fit, quod ab amico est profectum, iucundum, si cum studio est profectum. tantumque abest ut amicitiae propter indigentiam colantur, ut ei, qui opibus et copiis maximeque virtute, in qua plurimum est praesidi, minime alterius indigeant, liberalis simi sint et beneficentissimi. atque haud sciam an ne opus sit quidem nihil umquam omnino deesse amicis. ubi enim studia nostra viguisScipio eguisset? non igitur utilitatem amicitia, sed utilitas amicitiam secuta est. non ergo erunt homines deliciis diffluentes audiendi, si quando de amicitia, quam nec usu nec ratione habent cognitam, disputabunt. nam quis est, pro deorum fidem atque hominum! qui velit, ut neque diligat quemquam nec ipse ab ullo diligatur, circumfluere omnibus copiis atque in omnium rerum abundantia vivere? haec enim est tyrannorum vita, nimirum in qua
Abbreviated transcription (Latin):
ut res cepit ire ͤ uid sc̃io in aliquãdo futuꝵ sit. Michi
au nõ minori cure ẽ. quałis res publica post mortẽ ma
fatupa sit qua qualis hodie sit.¬
nesta petamꝰ. ⁊ amicoꝵ causa honesta faciamus.
sẽꝑ ad sit. cũctacio absit: cõsiliũ uer dare amicis gau¬
deamꝰ libere: plurimu ĩ amicoꝵ amicicia benesuadẽti¬
u uãlet auctoritas. Eaq adhibeatur amicis adamonen¬
tes habitos ingrecia placuisse opinor mir abilia queoa.¬
Set nichil ẽ qd̾ illi nõ ꝑsequant᷑ suis argumẽtis. pa̾ci¬

Expanded text:
ire coepit, haud scio an aliquando futurum sit; mihi autem non minori curae est, qualis res publica post mortem meam futura sit, quam qualis hodie sit.nesta petamus, amicorum causa honesta faciamus, per adsit, cunctatio absit, consilium verum dare audeamus libere, plurimum in amicitia amicorum bene suadentium valeat auctoritas, eaque et adhibeatur ad monentes habitos in Graecia, placuisse opinor mirabilia quaedam—sed nihil est, quod illi non persequantur argutiis—parti
Abbreviated transcription (Latin):
ces prefea ⁊ ꝯmuimẽ et osenciente .i. qui reb eisoez mo¬
neat̾ eligi par e. que om̃ia ꝑtinet adficelitate. ⁊ leq
ei fiou ẽe potest mulciplex ingeniu et tortuosir . re¬
aut fidus aut stabilis ẽẽ potest. aodenoũ ep̃de ẽ. ut ñ
criminib aut inferenois delectet᷑ amicus: aut credat

Expanded text:
qui rebus iisdem moveatur, eligi par est, quae omnia pertinent ad fidelitatem; neque enim fi dum potest essemultiplex ingenium et tortuosum, neaut fidus aut stabilis esse potest. Addendum eadem est, ut ne criminibus, aut inferendis delectetur amicus, aut credat
Abbreviated transcription (Latin):
facit aut ira aut aliqua pturbacõe incitatꝰ. is q̃i manꝰ
inferre uidet᷑ socio. ¶ Qi au nõ defendit nec obsistit si põt
iniurie ta ẽ inuicio q̃ si parẽtes amicos aut pcitia
desat tq ille ꝗde miurie que nocẽdi cã de monst̾a
inferunt᷑. sepe a meti ꝓficiscit̃. Cu is ꝗ noc̃e alteri
cogitat timet ne nisi id fecerit ip̃e aliquo afficiatur ĩ¬
comoto ¶ M̾arima aĩ ꝑte ad miuria faciẽda aggre¬
diunt᷑ nõnulli ut adipiscant̃ ea que cupier̃t. Inqͥ uicio
latissime patet auaricia. ¶ Ex petunt᷑ aĩi diuicie tu
ad usus uite nectios: tu ad ꝓfruendas uoluptates. In
quib aũ maior ẽ aũis Ihiis pecunie cupiditas spec¬
tat ad opes: et ad gratificadi facultatez ¶ Ut nuper
M. crassus negabat ulla satis magiia ẽẽ pecuniam

Expanded text:
facit aut ira aut aliqua perturbatione incitatus, is quasi re videtur socio; qui autem non defendit nec obsistit, si potest, iniuriae, tam est in vitio, quam si parentes aut amicos aut patriam deserat. Atque illae quidem iniuriae, quae nocendi causa de industria inferuntur, saepe a metu proficiscuntur, cum is, qui nocere alteri cogitat, timet ne, nisi id fecerit, ipse aliquo afficiatur incommodo. Maximam autem partem ad iniuriam faciendam aggrediuntur, ut adipiscantur ea, quae concupiverunt; in quo vitio latissime patet avaritia. Expetuntur autem divitiae cum ad usus vitae necessarios, tum ad perfruendas voluptates. In quibus autem maior est animus, in iis pecuniae cupiditas spectat ad opes et ad gratificandi facultatem, ut nuper M. Crassus negabat ullam satis magnam pecuniam
Abbreviated transcription (Latin):
¶hiis eĩ reb que tractant᷑ inuita modu quenda
et ordine adhibentes honestate ⁊ decus obẜuabimꝰ.
Ex qͥuatũo: au locis in quos honesti naz uimq di
actingit humana. ¶om̃es ei trahim̃ ⁊ duciñ adco¬
ꝑnicõis ⁊ scĩe cupiditate. Inqua excellere puilcrum
putamꝰ. abi iutez errare nescire decipi ⁊ malu ⁊ tur¬
pe dicimꝰ. ¶ In hoc gͥñe. ⁊ ñali ⁊ honesto duo uicia iu¬
tanoa sũt. ¶ Unu ne incognita ꝓcogͥtis habeamus
¶s m̃es au uelle dẽbent adhibebit ad ꝯsideradas res.⁊

Expanded text:
Iis enim rebus, quae tractantur in vita, modum quendam Iis enim rebus, quae tractantur in vita, modum quendam et ordinem adhibentes honestatem et decus conservabimus. Ex quattuor autem locis, in quos honesti naturam vimqutingit humanam. Omnes enim trahimur et ducimur ad cognitionis et scientiae cupiditatem, in qua excellere pulchrum putamus, labi autem, errare, nescire, decipi et malum et turpe ducimus. In hoc genere et naturali et honesto duo vitia vitanda sunt, unum, ne incognitapro cognitis habeamus omnes autem velle debent, adhibebit ad considerandas res et
Abbreviated transcription (Latin):
atq inuencio ueri. eiusq uirtutis hoc mimꝰ ẽ ꝓpriu.
¶utꝰ ei quisq m̾arime ꝓspicit ᷑ ꝗd in re quaq uerissi¬
niu sit. Quiq acutissime ⁊ celerrime põt et uidere
et explicare racõe is prudentissimꝰ ⁊ sapientissimus
rite ħeri solet ¶ Quo circa huic qͣi mat̾ia qua trac¬
ter et inqua uerset᷑: subiecta ẽ m̃tas. ¶: Reliqs au
trib u̾tutib necessariis necessit᷑ates ꝓposite suĩt adea ᷤᷤ
res pͥarandas tuendasq quib actio uite ꝯtinet᷑ ut
et societas hõiuz ꝯiunctioq ẜuetur ⁊ ãĩ excellencia
magnitudoq tu inaugendis opib utilitatibꝰq et
sibi et suis ꝯꝑaois tu multo magis ĩ hiis ip̃is despi¬
ciendis eluceat. ¶ Ordo aũ ⁊ ꝯstancia ⁊ moderacio
et ea que sunt hiis siłia uersant᷑ in eo gͣne ad qd̾ est
adhibenda actio queda nõ solu mentis agitacio.⁊

Expanded text:
atque inventio veri, eiusque virtutis hoc munus est proprium. atque inventio veri, eiusque virtutis hoc munus est proprium. Ut enim quisque maxime perspicit, quid in re quaque verissimum sit. quique acutissime et celerrime potest et videre et explicare rationem, is prudentissimus et sapientissimus rite haberi solet. Quocirca huic quasi materia, quam tractet et in qua versetur, subiecta est veritas. Reliquis autem tribus virtutibus necessitates propositae sunt ad eas res parandas tuendasque, quibus actio vitae continetur, ut et societas hominum coniunctioque servetur et animi excellentia magnitudoque cum in augendis opibus utilitatibusque et sibi et suis comparandis, tum multo magis in his ipsis despiciendis eluceat. Ordo autem et constantia et moderatio et ea, quae sunt his similia, versantur in eo genere, ad quod est adhibenda actio quaedam, non solum mentis agitatio.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯflat ⁊ efficit᷑ id qd̾ qͣuerimꝰ honestu qd̾ ecia si nõbi¬
litatu nõ sit tñ honestu sit qd̃q uere dicimꝰ eciam¬
si a nͣullo lanͣdetur nãtura est laudabile. Od sit hoestũ.¬
orma quide ip̃a marce fili ⁊ tamq̃ faciem ho¬
Inesti uides: que si oculis cernetur mirabiles amo¬
res ut ait plato excitaret sapĩe. Set oͥe qd̾ ẽ honestũ
id quatuo partiu oritur ex aliqua. ¶ Aut eĩz ĩ ꝑspiciẽ¬
cia ueri soleraq uexsãt. ¶Aut ĩ hoiu societate tuẽ¬
da tribuendoq suu cuiq ⁊ reꝵ ꝯtractaꝵ fide ¶Aut
in aĩ excelsi atq in uicti mᷝag n itudine ac robore. ¶Aut
iõiuiz que fuĩt queq dicunt̃ ordine. ⁊ modo In quo ĩ¬
est modestia ⁊ tẽperancia. ¶Que quatuor qͣqͣ int̾ se
colliga̾ta atq ĩplicata sũt. tñ ex singłis certa officioꝵ
gnͣa nascuntur. ¶Uelut ex ea parte que pͥma desc̾pta
ẽ. In qua sapiaz ⁊ prudencia ponimꝰ In est nrdugacio

Expanded text:
 id, quod quaerimus, honestum, quod etiamsi nobilitatum non sit, tamen honestum sit, quodque vere dicimus, etiamsi a nullo laudetur, natura esse laudabile. Formam quidem ipsam, Marce fili, et tamquam faciem honesti vides, quae si oculis cerneretur, mirabiles amores, ut ait Plato, excitaret sapientiae. Sed omne, quod est honestum, id quattuor partium oritur ex aliqua: aut enim in perspicientia veri sollertiaque versatur aut in hominum societate tuenda tribuendoque suum cuique et rerum contractarum fide aut in animi excelsi atque invicti magnitudine ac robore aut in omnium, quae fiunt quaeque dicuntur, ordine et modo, in quo inest modestia et temperantia. Quae quattuor quamquam inter se colligata atque implicata sunt, tamen ex singulis certa officiorum genera nascuntur, velut ex ea parte, quae prima discripta est, in qua sapientiam et prudentiam ponimus, inest indagatio
Abbreviated transcription (Latin):
uł ei qui ꝓmiẜit. ¶ Na si ut infabulis ẽ neptunus
qd̾ theseo ꝓmiẜ̾at nõ fecisset. Theseus ypolito filio nõ
eet orbatus Ex tr̃ib ei optatis ut scriburr hoc erat tẽ¬
ciu ꝙ de ypoliti interitu iratꝰ optauit. Quo ĩpetrato ĩ
noceant qͣ illi ꝓsint cui promiẜis ꝯtra officiu ẽ maiꝰ¬
dãpnu añ poni minori ¶Ut si ꝯstitueris cuipia te
aduocatu in rez pñte ẽẽ uentuꝵ atq interi grauit᷑
cui ꝓmissu sit ab officio discedat si se destituͣtu qͣuerat̃
Ia illis ꝓmissis standu nõ ẽẽ ꝗs nõ uidet que coac¬
tus ꝗs metu que deceptus dolo ꝓmiẜit. qͣue qͣde plera¬
q iure pretorio liberant᷑ nõnulla legib. Existũt ecx
sepe imiurie : alupina quada e. nimis callida s malicio¬
sa int̃pretacõe iuiris. e Exquo illud sumu ius sũma in¬

Expanded text:
vel ei, qui promiserit. Nam si, ut in fabulis est, Neptunus, vel ei, qui promiserit. Nam si, ut in fabulis est, Neptunus, quod Theseo promiserat, non fecisset, Theseus Hippolyto filio non esset orbatus; ex tribus enim optatis, ut scribitur, hoc erat tequod de Hippolyti interitu iratus optavit; quo impetrato in ea noceant quam illi prosint, cui promiseris, contra officium est maius anteponi minori; ut, si constitueris cuipiam te advocatum in rem praesentem esse venturum atque interim graviter cui promissum sit, ab officio discedat, si se destitutum queratur. Iam illis promissis standum non esse quis non videt, quae coactus quis metu, quae deceptus dolo promiserit? quae quidem pleraque iure praetorio liberantur, non nulla legibus. Exsistunt etiam saepe iniuriae calumnia quadam et nimis callida, sed malitiosa iuris interpretatione. Ex quo illud Summum ius summa in