comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
otu auditor qͥsqͥs ille es qͥt
ꝯscius es alicꝰ erroris et ꝙ̃to
temꝑe erpasse nosti te quã¬
to temꝑe deliqͥsti tanto ho¬
minꝰ cemꝑe humilia ce pͦ do¬

Expanded text:
o tu auditor, quisquis ille es, qui tibi conscius es alicujus erroris, et quanto tempore errasse te nosti, quanto tempore deliquisti, tanto nihilominus tempore humilia te
Abbreviated transcription (Latin):
p̃uaricoi fricidium addiduss:
tius m̃dacit̾ negando d̾m falłe
conatꝰ ẽ dicens. Nõquid c̾stos
fr̃is mĩ sum. Indignus uenia.
iudicatus ẽ. Uñ indesꝑatõis ꝓ
fund m̃sus ẽ dum aitꝰ maior
ẽ iniqͥtas mea ꝙͣ ũ ueniã m̃e¬
arꝰ. Uagꝰ ⁊ ꝓfigꝰ exiit a facie do
misacõnis indignos hr̃i. Reges u¬
qͦ qͥ irrogantia ducti ĩ ab̾ham
deliq̾rant ñ nͥ eod̾e orante sa¬
nari mnuerunt. ĩ qͦ sgͣatur ꝙ
Ipassiones moꝵ ñ sanaut᷑. nͣ¬

Expanded text:
ationi fratricidium addidisset, tius mendaciter negando Deum fallere conatus est, dicens: Numquid custos fratris mei sum ego? indignus venia judicarofundum mersus est, dum ait: Major est iniquitas mea, quam ut veniam merear. Vagus et profugus exiit a facie Dommiserationis indignos haberi. Reges quoque, qui ignorantia ducti in Abraham deliquerant, non nisi eodem orante sanari meruerunt. In quo figuratur, quod passiones morum non sanantur, n
Abbreviated transcription (Latin):
accipit nͥ ecc. supplicõrib ip̃m
impetͣre ꝯtendat ꝯfluditur g
q̃d̾ nullus añ confessionẽ. oris.
et satisf actõnẽ oꝑis pecc̃i abo
appargat neminẽ sine ꝯfessiõe
a peccõ mundari. ab ip̃ius hũa¬
nĩgñis pͥncipio sumanius ex¬
ordium. ¶ peco tñsg̾ssionis
p̾mi ꝑentes corrupti adn̾o sc̃
reqsit. de culpa ante pecem ꝙy¬

Expanded text:
ipsam impetrare contendat: concluditur ergo, quod nullus ante confessionem oris et satisfactionem operis peccati abolappareat, neminem sine confessione a peccato mundari, ab ipsius humani generis principio sumamus exordium. Peccato transgressionis primi parentes corrupti a Domino sunt requisiti de culpa, ut pec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯam redire dimissa pec̃a
docet. in illosuo a qͦ dñs di¬
missĩ debit̾ penituit eo q̃d̾
ille ꝯsuo suo debitum uellt
dimitt᷑e. Sic nõ impeditur
Soluꝰ enĩ hest̾mis dies ⁊ qͥc

Expanded text:
Nam redire dimissa peccatdocet in illo servo, a quo Dominus dimissum debitum petivit, eo quod ille conservo suo debitum nollet Item: Non impeditur Solvitur enim hesternus dies et
Abbreviated transcription (Latin):
quisq ab ecc ruesus ad ec
de baptirantur. aũ pccã nul¬
discipline effugiet fictum.
aut in ĩpo cp̃ris puncto ꝑi̾
sacͣmti. dimissa it̾m ꝑ ficti¬
onẽ. replicant᷑. ut ⁊̃ illud u̾m

Expanded text:
quisque ab ecclesia rursus ad eccde baptizantur, aut peccata nuldisciplinae effugiet fictum, aut in ipso temporis puncto per vim sacramenti dimissa iterum per fictionem replicantur, ut et illud verum
Abbreviated transcription (Latin):
imp̃one manꝰ aut sola ꝓ¬
fessione fid̾i ad sinũ ma¬
tͥs ecc. reuocent᷑. uñ arria¬
nos ꝑ imp̾onẽ manus oc¬
tis ab ing̃ssu catholice eͤ
oriẽs reformat monoscelli¬
tas uͦ ⁊ alios ex sola ꝯcip confes

Expanded text:
ione manus, aut sola professione fidei, ad sinum matris aeclesiae revocentur. Unde Arrianos per impositionem manus Octis ad ingressum catholicae Oriens reformat. Monofisitas vero et alios ex sola vera confess
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ estis. ꝯam et de talibus
estis. Nob̾cum eiuĩ estis in
bap̃o insymbolo ĩcet̾is d̾ni¬
cis sac̾m̃tis in sp̃u ã uuita¬
tis ⁊ iũculo pacis. in ip̃a do¬

Expanded text:
cum; nam et de talibus estis. Nobiscum autem estis in Baptismo, in symbolo, in caeteris dominicis Sacramentis. In spiritu autem unitatis et vinculo pacis, in ipsa de
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ istis ꝯputo instos minist᷑.
poni exhorrescunt. Ergo ꝯpu¬
to cum paulo iust̾ ministrũ.
Ꝙ enĩ dic̃ paulus Ego plã¬
taui appollo riganit. s ds ĩ¬

Expanded text:
cum istis computo justos ministros: poni exhorrescunt: ergo computo cum Paulo justum ministrum. Quid enim dicit Paulus? Ego plantavi, Apollo rigavit; sed Deus in
Abbreviated transcription (Latin):
acciꝑe si ip̃e ñ seꝑat᷑ accepit.
urgente mortis necc̃itate cͦ
anqr peiores sunt eo ip̃o qd̾
foris sunt: S nicħ̾ uit ẽ ad
incegͥtatẽ bap̾i ꝙͣco peior id

Expanded text:
accipere, si ipse non separatus acceperit urgente mortis necessitate. §an quia pejores sunt eo ipso, quod foris sunt? Sed nihil interest ad integritatem baptismi, quanto pejor id
Abbreviated transcription (Latin):
Lt᷑ Paruulum et si nõdũ
fides illa q̃ mẽdenciũ uolũ¬
les uocantur. nõ rẽ ip̃am u¬
de abnuendo s ip̃uis rei sacͣ¬
m̃tum ꝑcipiendo. Idẽ inli¬

Expanded text:
 paruulum etsi nondum fides illa, quae in credentium uolunles uocantur, non rem ipsam mente annuendo, sed ipsius rei sacramentum percipiendo. cum
Abbreviated transcription (Latin):
boĩ ⁊̃ frẽs in ip̃a ecͣs nõ sc̃ificant.
aqm. Multoꝵ enim p̃ces em̃dãt᷑.
cotidie si doctorib fũint recitate
tholicam. Nũqͥd si manifestetur
aliquos baptizatos eñ ille p̃ces

Expanded text:
boni fratres in ipsa ecclesia non sanctificant aquam. multorum enim preces emendantur cotidie, si doctioribus fuerint recitatae, tholicam fidem. numquid, si manifestetur aliquos baptizatos, cum illae preces
Abbreviated transcription (Latin):
erga eos celeb̾to sac̃menti
ualt utiq ad eorum ꝯsecra¬
nõ pꝰsunt. Ac si pro eo qui cre¬
d̾e pot̾ alius respondeat nõ
itaidem ualt. Ex qla regła¬

Expanded text:
erga eos celebratio sacramenti, valet utique ad eorum consecranon possunt: at si pro eo qui respondere potest alius respondeat, non itidem valet. Ex qua reg
Abbreviated transcription (Latin):
in ungit᷑. ut sacͣm bap̃a cum
fide accepta custodiat᷑. Ungit᷑
illiꝰ tuc̃ pectus de oleo sc̃ificate
cũ inuocat̾one sc̃̾e tͥnitatis ut
eo resid̾ant. s infide sc̃e tͥnita¬
tis mẽs eiꝰ ꝯfortetur. Angitur
I scapulas de eodem oleo ut
undiq muniatur. ⁊ ad bõam
oꝑa facienda ꝑ d̾i gr̃am robo¬

Expanded text:
inungitur ut sacrum baptisma cum fide accepta custodiatur, ungitur illius tunc pectus de oleo sanctificato, cum invocatione sanctae Trinitatis, ut eo resideant, sed in fide sanctae Trinitatis mens ejus confortetur. Ungetur et inter scapulas de eodem oleo, ut undique muniatur, et ab bona opera facienda per Dei gloriam robo
Abbreviated transcription (Latin):
a płicus nouam imꝑitie factio¬
nem: Aꝑiunt enm qͣi fontes
ꝓmuttunt ibrẽs. Uelud nubeᷤᷤ
tas d̾i Et curbinib exagitã¬
tem demonum atq uitioꝵ lo¬
cuntur grandia ⁊ cotus cor
sermo suꝑbia ẽ. In mundꝰ uõ
ẽ apd̾ d̾m. Omĩs qui exaltat
cor suum ut qui panlulũ
refug̾ant a pecẽis ad suum
reũtentur errorẽ. et suadent
in luxuria. ciboꝵ cͥanisq deli¬
ciis. Qͥs enim ñ libent̾ audĩ¬
ac. manducemꝰ ⁊ bibamus ⁊
inefnum regnabirꝰ. Et sapi¬
entes et prudentes pͣuos uõ¬
canti Eos nõ qui duces sunt.
ĩsmonib plus audiunt. Iohes¬

Expanded text:
Apostolicus novam imperitiae factionem? Aperiunt enim quasi fontes mittunt imbrem, velut nubes itas Dei, et turbinibus exagitantur daemonum atque vitiorum. Loquuntur grandia, et totus eorum sermo superbia est immundus est autem apud Deum omnis, qui exaltat cor suum, ut qui paululum refugerant a peccatis ad suum revertantur errorem, et suadent in luxuria ciborum carnisque delicias. Quis enim non libenter audiat: Manducemus, et bibamus, et in aeternum regnabimus? Sapientes et prudentes pravos vocant; eos vero, qui dulces sunt in sermonibus, plus audiunt. Jo
Abbreviated transcription (Latin):
di ħ ade̾dentes post baptis¬
ma loquitur. ⁊ ad uocatum
ꝓ delictis eorum dominum
pollicetur. Hec dicit. Si quid
peccaũitis aduocatum hms
eõs deiẽtis non plena fide

Expanded text:
d credentes post baptisma loquitur, et advocatum pro delictis eorum Dominum pollicetur. Nec dicit: Si quid peccaveritis, advocatum habetis eos d
Abbreviated transcription (Latin):
cuis uredieat ut cos quos ad conneisi¬
inconu̾sione complerent. milio mado
audeant tonsorare s hoc spacio uita
mores que eceun sollicite cõplent᷑
nequis eornin aut non sit contemp¬
tus eo quod nołuit aut ratum non
ari. quis possit dic̾c qnͣto sit grauuis
ad dei desoruitium inꝓbos applieare mi¬

Expanded text:
rdicat ut eos quos ad conversiin conversione compleverint, nullo modo audeant tonsurare; sed hoc spatio vita moresque eorum sollicite comprobentur, ne quis eorum aut non sit contentus eo quod voluit, aut ratum non ari, quis possit dicere quanto sit gravius ad Dei servitium improbatos applicare
Abbreviated transcription (Latin):
am inuenire quinerit maua canoni¬
de iiũeudo deo seriure ⁊ animam suã
saluare possint qd̾ si temerario ausit
id ag̾e temptau̾nt a nath̾atis uineulo
nisi ꝗd̾ absit publice lapsus fa̾it mona
nonicum p̃cipimus nt redeat idemctos
memorialem eneullam deferat deferat¬
⁊ ultimus in choro maneat. ub au
sui lcentia resigionis ꝓpõitum ĩ¬
dierit Tnde urbanus .ii. ppͣ scribit
quispiam postqͣm deͥite suꝑ ssont.
capͥ. sibi hominem iposu̾it alicu¬
iuis leuitatis intinctu ur districtõ¬
ris religionis obtemptu ex eo dem
clanstro audeat sine potris ⁊ tocins
donõgationis ꝑ mulione recedere. dit¬
cedente ub millus abbatum uł ep̃oꝵ¬
⁊ nullus monachorum sute comiu¬
ni litt̾arum cantione suscipiatiqueri¬
tur si monast̾i̾a que semel dedicata st̃
possint transire incłicorum uł scłari¬
um habitacula quod moncedonensi
coneiho omib modis ꝑhsdetur. cap̃¬
ade .iiii. que semel sunt dcoicata semper¬
maneant ꝑpetua monasf̾ia ⁊ res que

Expanded text:
am invenire quiverint, in qua canonice vivendo Deo servire, et animam suam salvare possint. Quod si temerario ausu id agere tentaverint, anathematis vinculo nisi quod absit publice lapsus fuerit, monnonicum praecipimus ut redeat, et deinceps memorialem cucullam deferat, et ultimus in choro maneat. Gratiasui licentia religionis propositum induerit. Unde Urbanus Papa II. scribit quispiam, postquam Dei uice super caput sibi hominem imposuerit, alicuius leuitatis instinctu uel districtioris religionis obtentu ex eodem claustro audeat sine abbatis totius congregationis permissione discedere; discedentem uero ut nullus abbatum uel episcoporum, nullus monachorum sine communium litterarum caucione suscipiattur, si monasteria, quae semel dedicata sunt, possint transire in clericorum vel saecularium habitacula? Quod in Chalcedonensi Concilio omnibus modis prohibetur c. 24. : C. IV. Quae semel sunt dedicata mmaneant perpetuo monasteria, et res, quae
Abbreviated transcription (Latin):
dam ĩpietatem ur̃am ꝓmulga¬
ĩunt res ꝓpͥas ur̃as cupide appetit
displicet nob̾. Qͥs quis deniq ip¬
sas res pauꝑum ł basilicas ꝯg̃ga¬
cõnum qͣs sub noĩe ec̃c denebatis.¬

Expanded text:
am impietatem promulgaverunt, res proprias vestras cupide appetit, displicet nobis. Quisquis denique ipsas res pauperum, vel basilicas congregationum, quas sub nomine Ecclesiae tenebatis
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ceła q̃ d̾s amplius occulta ẽẽ no¬
liut euident̃ informat qͥ ĩ hõici¬
dio quidem nͨ hõis necessitudinẽ
nͨ fr̃is caritatem. nͨ sac̃docii reue¬
rẽtiam cogitauit. Incestuoso aũ
ad ult̾io ĩ ip̃i uindicte abstũlit mo¬
remanet ĩ qͦ uindicet᷑. ĩ cesestꝰ sũ
cestuoso ĩ g̾as penam. ĩ ultum ẽ¬
men ad ult̾ii. remanebit. Ecce de
e collegio st̃ qͥ qͣntum ad suꝑbiã
suã ĩiuriam uob̾ ĩ ferre molitist.
les ab ista ꝓuincia. utimini obla¬
ta uob̾ ado oppͥmendo ꝑfidos occõe
Qꝵ tuc plenius fi̾ pot̾it. si auctoreᷤ
scełm ad clem̃tissimũ pͥncipem
dirigantur. et maxime ẽ aqͥlegẽ¬
sis ĩuasor qͥ ⁊ ĩscismate. ⁊ ĩ eo male¬
dictus. uͭ honorẽ ep̃i pot̾it retin̾e.¬

Expanded text:
era quae amplius occulta Deus esse noluit evidenter informant, qui in homicidio quidem nec hominis necessitudinem, nec fratris charitatem, nec sacerdotii reverentiam cogitavit. Incestuoso autem adulterio etiam ipsius vindictae abstulit moremanet in quo vindicetur incestus. Si incestuoso ingeras poenam, inultum crimen adulterii remanebit. Ecce, de quo collegio sunt qui, quantum ad superbiam suam, injuriam vobis inferre moliti sunles ab ista provincia, utimini oblata vobis a Deo opprimendi perfidos occasione. Quod tunc plenius fieri poterit, si auctores scelerum ad clementissimum principem dirigantur, et maxime ecclesiae Aquileiensis invasor, qui et in schismate, et in eo maledictus, nec honorem episcopi poterit retin
Abbreviated transcription (Latin):
qmius magna cura mandaũat
suis. ⁊̃ eum qͣntum possẽt. uiuũ
saluumq s̃uarent. ⁊ eẽt cͥ peni¬
tenti pat̾niis affectus ignosc̾et
qͣd ei resticit nͥ ꝑditum flere. et
sui regni pace acquisita suam
mesticiam consolari Si ergo¬

Expanded text:
quamvis magna cura mandaverit suis ut eum quantum possent vivum salvumque servarent, ut esset cui poenitenti paternus affectus ignosceret; quid ei restitit, nisi perditum flere, et sui regni pace acquisita suam moestitiam consolari . Sic ergo
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ regum t̃re. Ioq falso res appeliaᷤᷤ
si estis frustraq dicitis nos ĩ eis
ꝯg̾gandis laboramꝰ c̃ scͥptum le¬
gatis labores impioꝵ iti edut᷑. S
tñ quisqͥs excccõne legis huiꝰ qͣm

Expanded text:
 regum terre, ideoque falso res appellatis regum terre, ideoque falso res appellatissi estis frustraque dicitis: Nos in eis congregandis laboramus, cum scriptum legatis: Labores impiorum iusti edunt. Sed tamen quisquis ex occasione legis huiusm
Abbreviated transcription (Latin):
ad qd̾ mali cogunt᷑ semꝑ inuiti co¬
l̾arent. ⁊ ñqͣm uoluntari s̃uirent
dinem ducunt᷑ horrere: ⁊ ꝯsueta
magna cͦstõdia dilig̾e. flagelł cͥbu¬
et ꝓuocandi ad uoñ. nidum timore
pene malum ĩ dissuetudinẽ duci¬
tur. aborreatur. Bñ uͦ exꝯsuetudĩe
diilcescat. Un augͦꝰ ĩ psõ .c.xx.uii.
¶Uꝑ timorẽ gehẽne ꝯtini se ħo a
pecc̃o sit ꝯsuecudo iꝰticie ⁊ ĩcip̃ quõd
durũ erat amari. ⁊ ĩcipit exeludi.
dimor acͤa. ⁊ succedit timor castꝰ de
cedat. ne eo careamꝰ. Ille utilis s nõ
ꝑmanet ĩ et̃num ũ iste. ¶ unc¬
aut̃ qͣr an h̾etici suis ⁊ ecͤc reb sint
expoliandi. ⁊ qͥ possident h̾eticis ab¬
lata. andicantur possid̾e aliena.
de his ita seͥbid augꝰ ad uincẽtium.
corrigendi s odio ĩ imicandi ꝑse
quitur. displicet nob̾ ⁊ qͣmius reᷤᷤ
qͥq t̾rena ñ recte a qͦqͣm possid̾i
possit nł iure diuino quo cune¬
ta ĩtoꝵ st̃ x iure hu̾ano qd̃ ĩ pͣo.¬

Expanded text:
ad quod mali coguntur, semper inviti tolerarent, et nunquam voluntarii servirent,dinem ducuntur, abhorrere et consueta magna custodia diligere, flagellis tribuet provocandi ad bonum, ut, dum timore poenae malum in desuetudinem ducitur, abhorreatur, bonum vero ex consuetudine dulcescat. Unde Augustinus o a peccato, fit consuetudo justitiae, et incipit quod durum erat amari, et incipit excludi timor a caritate, et succedit timor castus, dcedat, ne eo careamus. Ille utilis est, sed non permanet in aeternum ut iste. QUur an heretici suis et ecclesie rebus sint expoliandi et an qui possident ablata hereticis, dicantur posidere aliena? De his ita scribit Augustinus ad Vincentium: corrigendi sed inimicandi odio persequitur, displicet nobis. et quamuis res quaeque terrena non recte a quoquam possideri possit nisi uel iure diuino, quo cuncta iustorum sunt, uel iure humano, quod in po
Abbreviated transcription (Latin):
tuñdo qd̾ ñ uult patił relinquit
ĩpedientem aĩositatem. ł ignora¬
dam compellitur cognosc̾e uĩta¬
tem. ut tim̃s ł res puat fm̃ de qͦ
contendebat. ł q̾rat ũm qd̾ nesci¬
ebat. et uolẽs iam teneat. quod
sñia erat ueminẽ ad unitatem.¬
agendum disputacõne pugnã¬
dum. tõne iuncend̾. ne fictos ca¬

Expanded text:
mendo, quod non uult, pati uel relinquit impedientem animositatem uel ignoratam compellitur cognoscere ueritatem, ut timens uel respuat falsum, de quo contendebat, uel quaerat uerum, quod nesciebat, et uolens iam teneat, quod si neminem ad unitatemagendum, disputatione pugnandum, ratione vincendum, ne fictos ca
Abbreviated transcription (Latin):
canoĩcis statutis a p̃dictis pseudo e¬
piscopis ꝯperint ꝯmissa: x digͥ debe¬
ant ibi ulcõne compesc̾e. ł cosdem
ad uos usq ꝑduc̃e. ⁊ ĩosalutãteᷤᷤ pa¬
t̾no affectu głiam ur̃am petimꝰ ũ
p̾beatis auxslium. nͨ putetis alicꝰ ẽẽ

Expanded text:
canonicis statutis a praedictis pseudoepiscopis compererint commissa, vel digna debeant ibi ultione compescere, vel eosdem ad nos usque perducere. Et ideo salutantes paterno affectu gloriam vestram petimus, ut praebeatis auxilium, nec putetis alic
Abbreviated transcription (Latin):
raui. c̃ mille alia exempla ⁊ cõ¬
stitucõnes sĩt. Etͥb euident̾ ag¬
noscitur ut faciẽtes scissuras
cas p̾tates deb̾ant coħq dem.
ur̃e de diuisi a scłarib poteᷤᷤ

Expanded text:
ravi, quum mille alia exempla et constitutiones sint, quibus evidenter agnoscitur, ut facientes scissuras cas potestates debeant coerceri. unitate divisi a saecularibus po
Abbreviated transcription (Latin):
cohcendis d diligentia euã eui¬
gilant̾ insist̾e ita ur his qͥb ꝓdẽe
ñ pot̾uit correctio. ñ parcati absci¬
sioioꝑtet et enim nos eu̾ngłici me¬
minisse mandati. qd̾ ab ip̃a u̾itate
p̃cipr ut si nos oculus aũ pes. aut
dextra scandalirau̾it manus ꝯpã¬
ge corꝑis auferatur. E meluis sit
his inscło carere m̃bͥs. qͣm̃ c̃ ip̃is in¬
tra eccm poĩtis resistimꝰ. si ab his qͥ
intꝰ sunt in eis quos decipunt.
uuln̾amur: abicieuda ꝓrsus pesti¬
q̃ sibimet pecc̃is alioꝵ ꝑcendo nõ¬

Expanded text:
gentia tua vigilanter insistere: ita ut his quibus prodesse non potuerit correctio, non parcat abscissio. Oportet etenim nos evangelici meminisse mandati, quod ab ipsa Veritate praecipitur, ut si nos oculus, aut pes, aut dextera scandalizaverit manus, a compage corporis auferatur: quia melius sit his in Ecclesia carere mtra Ecclesiam positis resistimus, si ab his qui ab intus sunt in eis quos decipiunt vulneramur. Abjicienda prorsus pestiquae sibimet peccatis aliorum parcendo no
Abbreviated transcription (Latin):
tut. qui suoꝵ doctoꝵ uł p̾positoꝵ cutpã produnt. seu kã
qui pr̃is pudenda ñ opetuit s ridenda mõstrauit. Hac au¬
⁊ .ni. ꝓd̾e. aliud accusare. prodit qui ñ ꝓbrnida deft. acu¬
sat. qui reo p̾sente cͥm̃ iudici offert. probaturus qd̾ uitẽd̾.
Ram solus indit pudenda pr̃is. ⁊ iõ pet eum intlłigãt᷑.
qui cum sint soli conscii. cͥminũ suoꝵ p̾lataꝵ atq iõ¬

Expanded text:
tur qui suorum doctorum vel praepositorum culpam produnt, ceu Cham qui patris pudenda non operuit, sed deridenda monstravit . Doest enim prodere, aliud accusare. Prodit qui non probanda defert: accusat qui reo praesente crimen judici offert, probaturus quod intendit. Cham solus vidit pudenda patris, et ideo per eum intelliguntur, qui, quum soli sint conscii c
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ ppĩtiq alt̾a ꝓuintia fuĩnt ut ip̃i diligent̾ om̃ia re
rogat cam suã it̾m audiri. dep̾catõe sua mou̾it ep̃m to¬
manũ. ut de lat̾e suo pbros mutat. Erit in potestate
euis qd̾ uelit ⁊ quid existimet. ⁊ si dec̾u̾it mutenidos
esse qui p̾sentes cum ep̃is iudicent. ut hãnt ⁊̃ auctori¬
tacẽ ꝑsotie illiꝰ a quo destinati sunt. erit in eius arbit̾o.
Siu̾o credid̾it susfic̾e̾ ip̃os compuintiases ut ncgocio ter¬
minum imponant. faciet ꝗ sipientissimo gsslio suo ui¬
pecunia depͣuati mustam ꝓbantur tulisse fũam. uñ in

Expanded text:
et propinqua altera provincia sunt, ut ipsi diligenter omnia rerogat causam suam iterum audiri, deprecatione sua moverit episcopum Romanum ut e latere suo presbyteros mittat, erit in potestate ipsius quid velit et quid aestimet: et si decreverit mittendos esse qui praesentes cum episcopis judicent ut etiam habeant auctoritatem personae illius a quo destinati sunt, erit in ejus arbitrio; si vero crediderit sufficere episcopos provinciales ut negotio terminum imponant, faciet quod sapientissimo consilio suo jupecunia depravati, iniustam probantur tulisse senten
Abbreviated transcription (Latin):
constitͥui. ad eccłie pͥncipatumsu eli lis inta¬
lisq uita cõm̃dat. ⁊ nͥlominꝰ si ĩ fermone fid̾i̾
alienum honorem ambiunt. ĩmod̾ata cupidi¬
tate tnscend̾e⁊⁊ in aliũ uite genꝰ. calcata renen̾¬
tia eͣstice discipline transirestalibꝰ itaq fr̾s kñi

Expanded text:
constitui ad ecclesiae principatum. Nec eligantulisque vita commendat, et nihilominus si in sermone fidei alienum honorem ambiunt immoderata cupiditate transcendere, et in aliud vitae genus, calcata reverentia ecclesiasticae disciplinae, transir
Abbreviated transcription (Latin):
cissoꝵ ur̃oꝵ cuncta uolumus em̃date iuditio. qm̃ si nos
quĩ aliena debemus corrig̾e pecc̃a peiora cõmutimus cͥte ñ
iu̾tatis discipsi. s qd̾ dolentes dicunꝰ ertmꝰ p̾cet̾is erroris ma¬
gr̃i. Inde magnitadiais nr̃e magnoꝑe clem̃tiã imploramus
ut cales ad ħ q̃ dixinius perquirenda missos. in hus ꝑtib: di¬
rigatis. qͥ d̾mpet oĩa timeat᷑. ⁊ cuncta q̃mad̾m si nr̃i p̾sens

Expanded text:
missorum cuncta volumus emendare iudicio, quoniam si nos, qui aliena debemus corrigere, peiora committimus, certe non veritatis discipuli, sed, quod dolentes dicimus, erimus pre cęteris erroris magistri. Inde magnitudinis vestrę magnopere clementiam inploramus, ut tales ad hęc quę diximus perquirenda missos in his partibus dirigatis, qui Deum per omnia timeant et cuncta, quemadmodum si ves
Abbreviated transcription (Latin):
pͥuent᷑. ꝑhib̾mꝰ aut̃. nc ad oloscentib uł ÷ fr̃a sa¬
cros ordĩẽs ꝯstitutis s qͥ prudñtia ⁊ m̾ito uite
cdarescat p̾dic̾ti ꝯcedantur honores. H orum
sicum e̾ ad epti officũ cõtempnunt nolentes
fĩ sac̃dotes. Alias aũ inane eẽt: cũ etiam ĩ ep̃m e¬
ligi pꝰst̾. ĩ subdiacõãtu ꝯsticuti. Iuxta illud urbi

Expanded text:
dolescentibus, vel infra sacros ordines constitutis, sed qui prudentia et merito vitae clarescunt, praedicti concedantur honores. Gratiansiturae adepti officium contemnunt, nolentes fieri sacerdotes; alias enim inane esset, quum etiam in episcopum eligi possint in subdiaconatu constituti, juxta
Abbreviated transcription (Latin):
cntilatẽ ĩpotie. netotum q̾ apsit cõrpꝰ chiorb ĩmiadat. si lã¬
nullo tͦ debeant. fr̾uitatẽ ut̃at hoitam̃. ut cũ om̃ sollici¬
tudine. ac nutacitate m̃tis. indagare multis modis debeatiᷤ.
⁊ si sunt ut audita sunt itõne canonica resctentur. Ad
motiemus aũt ut ñ cuuscunq persone gr̃a. ñ fauor
ñ ꝗd̾litet blatidim̃tum q̃mqͣta ur̃m ab hus q̃ rantiata s̃

Expanded text:
aeponere, ne totum, quod absit! corpus morbus invadat, si lannullo modo debeant: fraternitatem vestram hortamur, ut cum omni sollicitudine ac vivacitate veriet si sunt ut audita sunt, ultione canonica resecentur. § 1. Admonemus autem, ut non cujusquam personae gratia, non favor, non quodlibet blandimentum quemqu
Abbreviated transcription (Latin):
constituti. cẽ pestrum decretͥa huꝰisu usur pa¬
tionem qͥscħ recognoscit fecisse didicimꝰ cũ ad
ep̃atum his gͣdib qͥl freqñtissume cautum ẽ.
debeat ꝑuen̾i ait ĩminoribꝰ u̾ciati officus adma¬
iora firm̃t᷑. Debet enim añ ẽẽ discipłs. qͥsqͥs dor¬
tor ee defid̾at. ut possit doc̾e qd̾ didicit. Om̃is ui¬
te ĩsticutio hac adid qͦ cendit. se rõne cõfirinat

Expanded text:
nstituti, contra Patrum decreta, hujus usurpatione qui se hoc recognoscit fecisse didicimus; cum ad episcopatum his gradibus quibus frequentissime cautum est debeat perveniri, ut minoribus initiati officiis ad majora firmentur. Debet enim ante esse discipulus, quisquis doctor esse desiderat, ut possit docere quod didicit. Omnis vitae institutio hac ad id quo tendit se ratione confirmat.
Abbreviated transcription (Latin):
tare. ⁊ alios exemplo uł u̾bo: a fide deicete. gͦ ħ exẽplo ñ ꝑ ł¬
bent p̾lati acc̾andi a subditis. nͥ force a fide exorbitau̾tat
uł aios exorbitare coeg̾uit. Item cũ petrus incͤsset ad cor¬
nelũ. conq̃sti sunt st̃es qui etant in udea. ⁊ rep̾heudert̃
etim qd̵ ad gentilẽ diu̾tisset. Etce qd̾ p̾tati itteposst̃ tepͥ¬
hendi a subditis. s hitic opp̃omi bs̃. ggꝰ. Rdet. dicens.¬

Expanded text:
ide dejicere. Ergo hoc exemplo non probantur praelati accusandi a subditis, nisi forte a fide exorbitaverint, vel alios exorbitare coegerint. § 5. Item quum Petrus intrasset ad Cornelium, conquesti fratres sunt, qui erant in Judaea, et reprehenderunt eum, quod ad gentilem divertisset. Ecce, quod praelati jure possunt reprehendi a subditis. Sed huic oppositioni B. Gre
Abbreviated transcription (Latin):
pͥstinũ gͣdum reoire aut altiorẽ ascend̾e scito
nos nlłam occõnẽ dare nͨ ulła tribu̾e licñtiam.¬
eis quẽlib hoĩem quolib mõ occidñdi. uerũ
si ꝯtig̾it ut cłicꝰ sac̾dotał ordinis saltẽ paganũ
occid̾it młtũ sibi ꝯsuluit. si ab offõ sac̾dotalire¬
cesserit. Sãtiusq ẽ cum illi in hacuita duo sub
infłori hĩtu in rep̃hensibiłr famulãi. qͣm alta
indebite appetñdo dampnabiłr in ꝓfund̾ &xm̃¬

Expanded text:
pristinum redire, aut ad altiorem conscendere: scito nos nullam occasionem dare, nec ullam tribuere eis licentiam quemlibet hominem quolibet modo occidendi. Verum siocciderit, multum sibi consulit, si ab officio sacerdotali recesserit; satiusque est illi in hac vita Domino sub inferiori habitu irreprehensibiliter famulari, quam alta indebite appetendo damnabiliter in profundum
Abbreviated transcription (Latin):
ad cogitationẽ uĩtatis emicat. s tñ ħ carnalia
oꝑa obscurant. In lippis quid̾ ocłis pupille sane
sunt. s hũore defiuente infirmãtes palpebre
grossescunt. Quoꝵ ꝗdẽ qr nfusione c̾bra at¬
sensũ carnał uite oꝑatio sauciat. qui uidẽ re¬
ta subtilr ꝑ ingeniũ pot̾ant. s usu p̃uoꝵ ac¬
tuũ caligant᷑. lipꝰ itaꝙ ẽ cuiꝰ sensũ nat̾a exacu¬
it. s ꝯusationis p̃uitas ꝯfundit. cui bñ ꝑ ang̃m¬

Expanded text:
ad cognitionem veritatis emicat, sed tamen hoc carnalia opera obscurant. In lippis quippe oculis pupillae sanae sunt, sed humore defluente infirmatae palpebrae grossescunt; quorum, quia infusione crebro atsensum carnalis vitae operatio sauciat, qui videre recta subtiliter per ingenium poterant, sed usu pravorum actuum caligant. Lippus itaque est, cujus sensum natura exacuit; sed conversationis pravitas confundit. Cui bene per ang
Abbreviated transcription (Latin):
dos sacros ordines irrepẜit. ordinate gͦ ad ordi¬
nes ẽ ascendend̾. nã casũ appetit. qui ad fũmi loci
accipiant. nͥ anouitatis sue humõẽ sictũt᷑. ne
si añ pondã ꝙͣ solident᷑ accipiant. cunctã simł
debeant ẽẽ inmunes. qui in ep̃m sũt ordinãd ꝙͣ¬
appara. Qui .N. it̃tessores ꝓ ppso ad d̾m parant᷑
necesse ẽ ut eiꝰ grãm bñ uiuendo me̾ant᷑. ut .ii.
qui placare posse credit᷑. iram d̾i hanc ipãm ex
ꝓpͥo reatu mereat᷑. Cuncti .i. liquido nouiniꝰ. qr
ẽ is qui dispłic⁊. ad int̾cedend̾ mittit᷑. irati aĩs
caueat ne oistͥcti iram iudicis gͣuius accñdes
dũ loco delectat᷑ głe. fiat subditis auctor ruine.
sollert̃ gͦ se quisꝙ metiat᷑. ne loc̃ regimĩs assu¬
nie auoeat.si adhuc in se uitiũ dãpnabłr re¬
gnat. ne is quẽ crim̃ depͣuat ꝓpͥũ. int̾cessor fĩ
appetat ꝓ culpis alioꝵ. ¶Inuc ⁊ enĩ insuꝑna uo¬
ce ad moysen dr̃ in leuitico. loq̃re ad aaron. ħo

Expanded text:
s sacros irrepserit. § 1. Ordinate ergo ad ordines accedendum est. Nam casum appetit, qui ad summi loci accipiunt, nisi a novitatis suae humore siccentur, ne, si ante pondera, quam solidentur, accipiant, cunctam simuldebeant esse immunes, qui in episcopum sunt ordinandi. Qui enim intercessores pro populo ad Deum parantur, necesse est ut ejus gratiam bqui placare posse iram creditur, hanc ipse ex proprio reatu mereatur. Cuncti liquido novimus quia cum is qui displicet ad intercedendum mittitur, irati animus caveat ne districti iram judicis gravius accendens, dum loco delectatur gloriae, fiat subditis auctor ruinae. Solerter se quisque metiatur, ne locum regiminis assumere audeat, si adhuc in se vitium damnabgnat, ne is quem crimen depravat proprium, intercessor fieri appetat pro culpis aliorum. Hinc etenim superna voce ad Moysen dicitur: Loquere ad Aaron: Homo
Abbreviated transcription (Latin):
muꝵ sine m̾sura dilatat᷑. Inpetigo quippe siñ
aiũm dũ qͣi delectat exulc̾ãt. dũ adhipiscũ¬
da queꝙ negotia cogitatioĩ obicit. adinimi¬
citias actñdit. ⁊ dolorẽ in uuln̾e ñ fac̃. qͦͣr estu¬
anti aiõ ex culpa habundantiã ꝓnuttit. s

Expanded text:
quippe sine animum, dum quasi delectat, exulcerat, dum adipiscenda quaeque cogitationi objicit, ad inimicitias accendit, et dolorem in vulnere non facit, quia aestuanti animo ex culpa abundantiam promittit.
Abbreviated transcription (Latin):
ta ꝓdeant. ꝑ disc̾tionẽ ꝯspic̃. ⁊ uenta uitiorũ
bella ex alto dep̾hendit. s sunt ñ nlłi quidũ
exti mai̾ hebetes nolunt. sepe se in quib da
inꝗsitionib płꝰ ꝙͣ necesse ẽ ex̾centes exͥ nimi¬
a subtilitate falluut᷑. uñ hic qͦ sub dr̃. łgͣndi

Expanded text:
ant, per discretionem conspicit, et ventura vitiorum bella ex alto deprehendit. Sed sunt nonnulli qui dum aestimari hebetes nolunt, saepe se in quibusdam inquisitionibus plus quam necesse est exercentes, ex nimia subtilitate falluntur. Unde hic quoque subdi
Abbreviated transcription (Latin):
÷. sope nuortatẽ. deiectio nẽ. faiẽ ꝓ acꝗrñdis
sex itinẽtum cruciant. ad qͣs adipiscñdas
dissimuliut.qͣnto mag̾ ea tͥbui taroiꝰ putant.
hu itaqi q̃i aliaꝵ arboꝵ oxre de orsũ uasti sunt.
sursũ angusti. Qa fortes ininfĩora subsistũt.
si. ao suꝑiora deficiũt. at ccͣ ex qͣlitate pãlmaꝵ de¬

Expanded text:
nuditatem, dejectionem, famem, pro acquirendis se abstinentia cruciant ad quas adipiscendas dissimulant, quanto ea retribui tardius putant. Hi itaque quasi aliarum arborum more deorsum vasti sunt, sursum angusti, quia fortes in inferiora subsistunt, sed ad superiora deficiunt. At contra ex qualitate palmarum de
Abbreviated transcription (Latin):
młti sub regła ꝯstituti. muaritũ ⁊ t̃pia lucͣ sec¬
tant᷑. oblitiq diuine script̾e̾ dicũtis. qui pecu¬
niã suam ñ dedit adusurã. mutuũ dantes. ee¬
tesimas exig̃. luste censuit magna ⁊ scã syno¬
dꝰ. ut siꝗs inuentꝰ fu̾it pꝰ hanc diffinitionẽ usu¬
rã iccipiens. aut aliꝙͣ ad inuentionẽ. ł quoli

Expanded text:
ti sub regula constituti avaritiam et turpia lucra sectantur, oblitique divinae Scripturae dicentis: « Qui pecuniam suam non dedit ad usuram, » mutuum dantes centesimas exigunt, juste censuit sancta et magna synodus, ut si quis inventus fuerit post hanc definitionem usuras accipiens, aut ex ad
Abbreviated transcription (Latin):
añe.¶ S hoc intlłigend̾ ẽ.
de hus. qui ordinant᷑ asp̃moniacis quos ignor¬
abant eẽ symoi̾acos. hos facit sẏmoniacos nõ.
reatꝰ cͥmi̾s s ordinatõ symoniaci. de quid ur¬
potuerint. se cum ordinarent̾ necisse eos sy¬
momacos eẽ. ⁊̃ ct̃ ꝓcͣatholicis habebant᷑ in ecͣn
caliũ ordinatões miscd̾r sustinet᷑ iuꝰ. si meos

Expanded text:
an. Sed hoc intelligendum est de iis, qui ordinantur a simoniacis, quos ignorabant esse simoniacos. Hos facit simoniacos non reatus criminis, sed ordinatio simoniaci. De quibus Urpotuerint se, cum ordinarentur, eos nescisse symoniacos, et si tum pro catholicis habebantur in aecclesia, talium ordinationes misericorditer sustinemus, si tamen
Abbreviated transcription (Latin):
aliid ẽ legitimũ. et ñ ratũ. alid̾
ratum: ⁊ ñ legitrimũ. Aliud legit¬
timũ ⁊ racum. legittimũ ꝯiugi
umi᷑ qd̾ legali institutone ł ꝓuin¬
cie morib ꝯtrahitur. ħ uit̾ infide¬
les ratum ñ ẽ. qr ñ ẽ firmũ ⁊ ĩuio¬
labile ꝯiugium eoꝵ.daton. libello
repudu licet eis ddisced̾e abinuicem.
et aliis copulari. legefori. ñ lege po¬
li. qm ñ secuntur. Int̾ fideles uͦ ra¬
tum ꝯiugium ẽ. qr ꝯiugia semel
inita int̾ eos ult̾ius solui ñ pꝰsst̃.
hoꝵ q̃dã st̃ legittima. Ueluti cũ
uxor a parentib tradit᷑ a spõso
docatur. et a sacdoce bnedicitur.
ta appellantur. Illoꝵ uͦ ꝯiugia.

Expanded text:
timum et non ratum, aliud ratum et non legitimum, aliud legitimum et ratum. Legitimum conjugium est, quod legali institutione vel provinciae moribus contrahitur. Hoc inter infideles ratum non est, quia non est firmum et inviolabile conjugium eorum. Dato enim libello repudii licet eis recedere ab invicem, et aliis copulari lege fori, non lege poli, quam non sequuntur. Inter fideles vero ratum conjugium est, quia conjugia semel inita inter eos, ulterius solvi non possunt. Horum quaedam sunt legitima, veluti quum uxor a parentibus traditur, a sponso dotatur, et a sacerdote benedicitur. ta appellantur. Illorum vero conj
Abbreviated transcription (Latin):
ec̃ne salutis. Sic̃ enim ap̾heti¬
cos sac̾m̃ta negantur ẽẽ ũa. et¬
ñ qͣntum ad eormam. s qͣntũ
ad uirtutem. sic et uͥtutes ne¬
gant᷑. eẽ u̾e apud infideles.
ñ qn u̾e ineis sint. uic illud ie¬
ronimi. U̾tutib romani ꝓme¬
ruere imꝑiuim. s qr effectũ cart̃
et̃ne salutis. ⁊ t̃ illd̾ amb ¶ õ¬

Expanded text:
ernae salutis. Sicut enim apud haereticos sacramenta negantur esse vera, non quantum ad formam, sed quantum ad virtutem, sic et virtutes negantur esse verae apud infideles, non quin verae in eis sint, juxta illud Hieronymi: Virtutibus Romani promeruerunt imperium, sed quia effectu carent aeternae salutis. §
Abbreviated transcription (Latin):
cum ueniss. alt̾̃ siue alt̾a. ł alt̾a
sine alt̾o credidit. Si gͦ aliud ẽ ħ
qd̾ sine c̾rupulo ulliꝰ dubitat̃onis
dicã: an in ħ ex planando aliqͣn¬
to diligẽtius. in moraborͤ atten¬
de ũ rem ip̃am explanandã tãꝙͣ
inconspectu declaranda plani¬
orismone ponamꝰ. Ecce qd̾ ꝯiu¬
ges duo unius infidelitatis ita

Expanded text:
quum venisset, alter sine altera, vel altera sine altero credidit. Si ergo aliud est hoc quod sine scrupulo ullius dubitationis dicamus? An in hoc explanando aliquando diligentius immorabor? Attende ut rem ipsam explanandam tanquam in conspectu declarandam planiore sermone ponamus. Ecce conjuges duo unius infidelitatis ita
Abbreviated transcription (Latin):
corrum punt. qͣnto mag̾ eos qͥ
adiutia ꝓni st̃: Nulla gͦ ultra
coĩo sit hebreis. ad fidem xͥanã
translatis. cũ his qui ad huc ĩ
uet̾i ritu ꝯsistunt. ne forte eoꝵ
ꝑticipacone subũtant᷑. Quicq
gͦ am ex his qͥ baptizatisunt.
infidelium ꝯsortia ñ uitau̾int¬

Expanded text:
corrumpunt; quanto magis eos, qui ad vitia proni sunt? Nulla igitur ultra communio sit Hebraeis ad fidem christianam translatis cum his, qui adhuc in veteri ritu consistunt, ne forte eorum participatione subvertantur. Quicunque ergo ex his, qui baptizati sunt, amodo infidelium consortia non vitaverin
Abbreviated transcription (Latin):
gentili aut iudeo filiam tuamtͣ¬
de. Caue inquit gentilem aut iudeã.
alienam᷑ a fide tua ñ accersias uxorẽ¬
ad or̃onem nocte uobis surgend̾ ẽ.
ꝯiunctis p̾̃cib obsecrandus ẽ. Cũ

Expanded text:
gentili aut Judaeo filiam tuam tradere. Cave, inquam, gentilem, aut Judaeam alienam a fide tua uxorem accersas tiad orationem nocte vobis surgendum est, et conjunctis precibus obsecrandus Deus. C.
Abbreviated transcription (Latin):
monio ꝯuinctus ẽ. et ꝓcedente
temꝑe alt̃ eoꝵ a fide discesse¬
rit. et odio fidei ꝯiugem de̾¬
iiquerit. d̾elictus discedentẽ
ñ comitabitur. ñ cñ illa uiuẽ¬
te alt̾am duc̃e pot̾it. qr ratũ
ꝯuigium fũat int̾ eos. quod

Expanded text:
imonio junctus est, et procedente tempore alter eorum a fide discesserit, et odio fidei conjugem dereliquerit, derelictus discedentem non comitabitur; non tamen illa vivente alteram ducere poterit, quia ratum conjugium fuerat inter eos, quod
Abbreviated transcription (Latin):
et ambo adhuc st̃ infideles ad¬
huc tales st̃ qͣles fu̾nt añ qͣm
eoꝵ aut unus aut una. S ĩ ut
Iubr fideli dñs u̇ infidelẽ di¬
mictat. an ñ iubet. Si dix̃is u¬
bet. redamat apłc. Ego dico ñ
dominus. Si dixis ñ iubet cãm
requiro. N illam respõsurus
es qm cuis litt̃is indidisti quia
delib iungi. ħ enim nullo m̾o
ẽ cã. nam de iam ꝯiunctis loqͥ¬
mur. ñ de ꝯuingendis. Sigͦ tuã
cãm ñ inuenisti. cur ñ uetet do¬

Expanded text:
uges, et ambo adhuc sunt infideles; adhuc tales sunt, quales fuerunt ante, quam eofideli dominus, ne infidelem dimittat an non iubet? si dixeris \'iubet\', reclamat apostolus; ego dico, non dominus; si dixeris non iubet\', causam requiro. neque illam mihi responsurus es, quam tuis litteris indidisti: \'quia delibus iungi\'. hic enim nullo modo est ista causa; de iam iunctis loquimur, non de iungendis. si ergo tu causam non inuenisti, cur non uetet do
Abbreviated transcription (Latin):
dare. ꝯsentiẽcem ñ dimit̾tet. his u̾¬
bis tuis. aliud h eẽ. alid̾ illud ẽẽ.
satis euident̃ qͥd̾ ostendis. Illũd
mitus copulata. ne nubat fen̾ua
nͥ sue religionis uiro. ł ne uir ta¬
lẽm ducat uxorem. Idenim ũ di¬
cis. iubt dñs docet apłc. utrumq
p̾cipit testam̃tum. ħ aũ diũsũ
eẽ quis abuuat. Hĩ ñ agͣ de ꝯiun¬

Expanded text:
tare consentientem, non dimitteret. His verbis tuis aliud hoc esse, aliud illud, satis evidenter ostendis. Illud mitus copulantur, ne nubat femina non suae religionis viro, vel ne vir talem ducat uxorem; id enim ut dicis jubet Dominus, docet Apostolus, utrumque praecipit testamentum. Hoc autem diversum esse quis abnuat, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
duc̃e ñ possit. testatur scͥpturã di¬
cens. Alioqͥn si disceditis abĩuicẽ
et uolentes cohabitare dimittitis
et aliis uos copulau̾itis. adult̾i
eritis. et filii ur̃i qͥ postea nascẽt᷑.¬

Expanded text:
ducere non possit , testatur scriptura, dicens: Alioquin si disceditis ab invicem, et volentes cohabitare dimittitis, et aliis vos copulaveritis, adulteri eritis, et filii vestri, qui postea nasce
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯiugia cecid̾int. uiuẽtib eis a
qͥb dimittunt᷑. ad ult̾inis nexi¬
b colligati difficile resoliuint᷑.
si dimisit infidelẽ bñfac̃. Si ñ
dimisit: meliꝰ fac̃. Sic̃ dictum ẽ.
Q dat nuptũ. bñfac̾. ⁊ qͥ ñ dat

Expanded text:
conjugia ceciderint, viventibus eis a quibus dimittuntur, adulterinis nexibus colligati difficile resolvuntur. Si dimiserit infidelem bene facit, si non dimiserit melius facit, sicut dictum est: Qui dat nuptui bene facit, qui non d
Abbreviated transcription (Latin):
Ullus coꝵ qui ĩ sacͦ sunt ordine.
aut laicus
ducet. aut cum cis habitet᷑.
uocet. Aut medicinam ab ei
ꝑcipiat. aũ c̃ eis inbalneo la¬
uetꝰ Si uͦ quisqͣm ħ fec̃it. sila
cł icus ẽ deponatur. laicus u̾o

Expanded text:
Nullus eorum, qui in sacro sunt ordine, aut laicus ducet, aut cum eis habitet, abus suis vocet, aut medicinam ab eis percipiat, aut cum eis in balneo lavet. Si vero quisquam hoc fecerit, si clericus est, deponatur, si laicus,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ coniuges infideles dixisti. qr dũs
iussit. ne coniugia sibiet diu̾se
religionis copularẽt᷑. et ip̃m ad hi¬
buisti testimoĩum dñi dicẽtis. Nõ
accipies uxorẽ filio tuo. de filiab
aliengenar᷑. ue cͣclucat eũ pꝰd̾os suoᷤ.
ũ ꝑeat aĩa eius. addidisti⁊ ñba

Expanded text:
conjuges infideles, dixisti, quia Dominus jussit, ne conjugia sibimet diversae religionis copularentur, et ipsum adhibuisti testimonium Domini dicentis: Non accipies uxorem filio tuo de filiabus alienigenarum, ne traducat eum post Deos suos, et pereat anima ejus. Addidisti etia
Abbreviated transcription (Latin):
subiectus. fr̃ aũ soror ĩ hꝰ mͦi. Idem.
Si infidelis nolu̾it eẽ c̃ ꝯiuge sua¬
fideli. ħ cognoscat fidelis suã lib̾¬
tatẽ. nͭ ĩ se subiectũ putet seruitu¬
ti. ut ip̃am dimittat fidẽ. ne ꝯi¬
gẽ amittat ĩ fidelem. ħ ⁊ de filiab
atq parẽtib ħ ⁊ de fr̾ib acq soro¬
rib intellig. pp̃ xp̃m ẽẽ dimittẽ
dos. Cum ponit᷑ ista condic̃o ut di
mittat xp̃m sieum secũ hr̾e desi¬
derat. ħ gͦ ⁊ de domo et de agͥs. ⁊ de
cet̾is reb qͥ iure pecuniario possidẽ¬

Expanded text:
subiectus frater aut soror in huius modi, id est si infidelis noluerit esse cum coniuge fideli, hic agnoscat fidelis suam libertatem, ne ita se subiectum deputet seruituti, ut ipsam dimittat fidem, ne coniugem amittat infidelem. Hoc et de filiis atque parentibus, hoc et de fratribus ac sororibus intelldos, cum ponitur ista conditio ut Christum dimittat, si eum secum habere desiderat. Hoc ergo et de domo et de agris, hoc est de his rebus quae jure pecuniario posside
Abbreviated transcription (Latin):
ni fũant ꝯiugia locutus. qd̾ mͥui
sum ẽ. eum monendo dixisse. qr
enim ꝯiuux fidelis relinq̾re ꝯui¬
incͤndoꝵ. uͥ fideles ꝯinges ĩ relmn¬
quendis ĩ fidelib ꝑ missa licẽtia
ñutantur Tibi aũ uͦr infideles
qͦ dimitti a fidelib u̾lic̃e qi hoc
uetat apłc. Cũ ego dicam licere.
dire̾. ꝙr ħ ne fiat ãmonet apłeqͥ¬

Expanded text:
ni fuerant, coniugia locuturus. quod mihi uisum est eum monendo dixisse. quia enim coniux fidelis relinquere coniulucrandorum, ut fideles coniuges in relinquendis infidelibus permissa licentia non utantur. tibi autem uidetur infideles quoque dimitti a fidelibus non licere, quia hoc uetat apostolus, cum ego dicam licere. dire, quia hoc ne fiat, monet ap
Abbreviated transcription (Latin):
et illicita ruitam cͤms infirmita¬
tem. sic excep̃ honestate nubẽdi.
ũ neminẽ impẽdiat ad salutẽ.
qͣmis magis expediret. mag̾q
honestũ eẽt. si uirgo ꝯsilium
quo p̃ceptum eã ñ ꝯpellit arri¬
licit̾ ẽ qͦñ ꝑmitti̾t᷑. qͥdem. s usus
ip̃ius p̾catis. alus affert impe¬
dim̃tum salutis sic̾ ẽ. uñ iã diu

Expanded text:
et inlicita ruituram carnis infirmitatem sic excepit honestate nubendi, ut neminem inpediat ad salutem, quamuis magis expediret magisque honestum esset, si uirgo consilium, quo praeceptum eam non conpellit, arrilicitum est, quando permittitur quidem, sed usus ipsius potestatis aliis affert impedimentum salutis, sicut est illud u
Abbreviated transcription (Latin):
cõnis uxorẽ dimitti.S qr ꝑmisit.
et ñ iuissit. dedit apło loc̃ monẽ¬
di. ũ qͥ uolu̾it: ñ dimictat uxo¬
rem ĩfidelem ẽ qͦ sic fortassis pꝰ¬
sit fideł fi̾. ⁊ rem. ¶ infideli¬
tas fornic̃o ẽ et ydolatͥa infideli¬
tas et auaritia. ydolatͥa ñ ẽ dix¬
bitand̾. et auaritiã fornicõnẽ¬

Expanded text:
onis uxorem dimitti, sed quia permisit, non jussit, dedit locum Apostolo monendi, ut qui voluerit, non dimittat uxorem infidelem, quo sic fortassis possit fidelis fieri. Item: Si infidelitas fornicatio est, et idololatria infidelitas, et avaritia idololatria, non est dubitandum et avaritiam fornic
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯiunx̃ h̾o ñ separet. Ac ne de hic
gatum ⁊ iudeis ẽẽ respõsum me¬
miu̾int. Quero ⁊ sollicitus q̾ro. si
una. ⁊ eadem sit uxor eiꝰ. qͥ ante
cathecuminꝰ susceꝑit pꝰea fideli
sit. filiosq ex ea c̃eẽt cathecu¬
ẽ fidelis. Utͣm sint frẽs appellandi.
tualis dicit᷑. abstulisse. Ꝙ c̃ ita
iudicare atq sentire absurdũ
deputari. qd̾ lex p̃cipit. ⁊ dc̾ con¬
ciani pͦp. Infidelis p̾tate fit pꝰ
Siquis bapm uxorem reciꝑe

Expanded text:
it, homo non separet. Ac ne de his gatum, et Judaeis esse responsum. Quaero, et sollicitius quaero, si una eademque sit uxor ejus qui ante catechumenus, postea fidelis sit, filiosque ex ea cum esset catechuum fidelis: utrum sint fratres appellantualis dicitur abstulisse. Quod enim ita judicare atque sentire absurdum deputari quod lex praecipit et Deus conC. II. In fidelis potestate sit post baptismum uxorem reciper
Abbreviated transcription (Latin):
quamuis fide et sacͣm̃to cꝯcisiois
ab originali pecõ. se mundatum
cognosc̾et. tñ ad ulc̾io ⁊ hoĩcidio
quo ꝯmiserat. illd̾ reuixisse in¬
delligens nõ sine cã int̃ cet̃a ip¬

Expanded text:
quamvis fide et sacramento circumcisionis ab originali peccato se mundatum cognosceret, tamen adulterio et homicidio, quod commiserat, illud revixisse intelligens, non sine causa inter cet
Abbreviated transcription (Latin):
÷. qr õs uͥtutes paciũtur dec¬
m̃tum ab uno uicio. Nam
siqͥs cadit ĩ auariciã largita¬
dem. destruit. ⁊ eciam castita
minus amaret. Si enim tãto
minori gaudio iunori affec¬
tione metur eam ubi uides.
uide ꝓced̾e dampnũ peccunie

Expanded text:
tus patitur detrimentum ab uno vitio. Nam, si quis cadit in avaritiam, largitatem destruit, et etiam castitatminus amaret. Si enim propteminori gaudio, minori affectu tuetur eam, ubi videt inde procedere damnum pecuniae,
Abbreviated transcription (Latin):
satis par̾um mimiuntur uel
intentõe dec̾iorantur. uñ õis
et de oĩb indulgẽtia ÷ petet
da. Animadũtere ĩ oportet.
et animadũtendo deflere aĩ¬
am ꝓximi. ꝙͣ d̾o fornicator. e
ripu̾it. ł ereptam ĩ malo con¬
firmauit. ⁊̃ quod exem plum
exstitit malli moꝑatõe suic

Expanded text:
s vel parum minuuntur, vel intentione deteriorantur. Unde omniet de omnibus indulgentia est petenda. § 5. Animadvertere etiam oportet, et animadvertendo deflere animam proximi, quam fornicator Deo eripuit, vel ereptam in malo confirmavit; etiam quod exemplum exstitit mali in operatione sui
Abbreviated transcription (Latin):
de ꝑsone. ⁊ qͣli ħ fec̃it demptati¬
onẽ ⁊ imp̃nis uicii multiplici.
executõe soportet enim penit̾e
fornicant᷑e scd̾m oxcellentiam
sui status. aꝑt officu aut sed̃
mõdum m̃eteis ⁊ ĩ modo suio
ꝑis. et qͣlit̃ turpitudinẽ suam
pegit. si in loco sac̾to. aut cui
Debuit excellentiã fid̾i. uͥ st̃ de¬

Expanded text:
it tentatione, et in ipsius vitii multiplici exsecutione. Oportet enim poenitere fornicantem secundum excellentiam sui status aut officii, et secundum modum meretricis, et in modo operis sui, et qualiter turpitudinem suam peregit, si in loco sacro, aut cui debuit excellentiam fidei ut sunt do
Abbreviated transcription (Latin):
pegͥnatur. ⁊ in ea desid̾atłis qd̾
mansionis eius. qr sic ꝑat nos
sibi et se nobis. ut maneat ĩ
nobis. et nos in eo. ꝙͣtumqͥsq
erit ꝑciceps eius plus ł minus
tcͣta ea oꝑari ꝑmittitur. quib
etͣnam dampnatõnem metur.
hinc ꝓpḣa loquens ex ꝑsona
xͣ aitꝰ deleatur de libꝰ uiuẽtiũ.
hoc ẽ subtrahatur cis gra qua
subtͣcta hii inprofundo uitioꝵ.¬

Expanded text:
peregrinatur, et in ea desideratur quod mansionis, quia sic parat nos sibi, et se nobis, ut maneat in nobis, et nos in eo, quantum quisque erit particeps ejus plus vel minus tracta ea operari permittitur, quibus aeternam damnationem meretur. Hinc Propheta loquens ex persona Christi ait: Deleantur de libro viventium, hoc est: subtrahatur eis gratia, qua subtracta ii in profund
Abbreviated transcription (Latin):
qͥ ñ solum nõ uincuntur s intͦ
se pcc̃a off̾unt. nͨ expͤtant tep̃¬
tatonem. s p̃ueniunt uolunta¬
dem ⁊ ꝑcͣctet secum qͣm mul¬
tiplici actione uici delectabilt̾
p̾cañ. Oĩs ista uarietas ꝯfiten¬
da ẽ. ⁊ deflenda. ut cũ agnotut¬

Expanded text:
lum non vincuntur, sed ultro se peccato offerunt; nec expectant tentationem, sed praeveniunt voluptatem. Et pertractet secum quam multiplici actione vitii delectabiliter peccavit. Omnis ista varietas confitenda est et deflenda, ut cum cognover
Abbreviated transcription (Latin):
denebre. nc̃ autem lux indonu¬
no. de se quo scͥbens ad chimo¬
theum ñ ait. uidebar s fui ꝑ¬
secutor. et blasphemus. ⁊ ꝯtume.
red imuntur pͥus ex adã pecc̃o¬
res nascuntur. ⁊ diabolice serui¬
tut. obnoxii. Sicut gͦ itiqͣm¬
uis sint futi fili di. cam̃ sunt
pus fllu diaboli. Sic hu de qͥb
sermo habetur. quamuis recedẽ¬

Expanded text:
tenebrae, nunc autem lux in Domino. De se quoque scribens ad Timotheum non ait: videbar, sed: fui persecutor, et blasphemus, et contumeliredimuntur, prius ex Adam peccatores nascuntur, et diabolicae servituti obnoxii. Sicut ergo isti quamvis sint futuri filii Dei, tamen prius sunt filii diaboli: sic hi, de quibus sermo habetur, quamvis receden
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ qñ erant in ꝓfessione. ⁊ ĩ nõie
Neq enim ait. Nam si fuissẽt
ex nõbis uam ñ fictam ĩticiã
łrenuissent utiq nob̾cum. s¬
s si fuissent inquit ex nob̾.
ꝑmansissent utiq nob̾cum.
aabono illo uolebat ꝓcudu

Expanded text:
erant in professione et nomine Neque enim ait, Nam si fuissent ex nobis, veram, non fictam justitiam tenuissent utique nobiscum: sed, si fuissent, inquit, ex nobis, permansissent utique nobiscum. In bono illos volebat procu
Abbreviated transcription (Latin):
is suis. qͣs ĩuenunt cc̃dati sunt.
pena et mala eoꝵ sic̃ putant
nõ possunt me lace̾. s potĩ
ip̃e A iuẽtiones aꝑte suat
edram facie mea quẽ oĩa cla¬

Expanded text:
iis suis, quas invenerunt, circumdati sunt poena, et mala eorum sicut putant, non possunt me latere; sed potius ipsae adinventiones apertae sunt coram facie mea, quae omnia cla
Abbreviated transcription (Latin):
docentur ab originali pecc̃o
repiati ñ so pimuendi. quiã
patres ẜcau̾̃unt. S io peccã
patrum in eos redire. quiae¬
orn culpam secuntur. sidt
bona q̃ ꝑccõ moruintur non

Expanded text:
docentur filii, ab originali peccato expiati, non ideo puniendi, quia patres peccaverunt, sed ideo peccata patrum in eos redire quia eorum culpam sequuntur. Sic et bona, quae peccato moriuntur, non
Abbreviated transcription (Latin):
quib inp̃senti agitur falu sunt
m̾ito fid̾i et p̃sentis iusticie. non
sunt autem filii ad opt̾ois et̃¬
ne. Qui gͦ pecc̃a dimissa redire¬
ut confiteantur sic̃ saluandi p̾cã
sc̃d̾ iusticiã ad et̾nam dãpnatio¬
ad supplicium. ⁊ hus usq ĩ finẽ
⁊̃bono ꝑseñantib nulla impu¬
tabuntur ad penam. Qui aut̃¬

Expanded text:
quibus in praesenti agitur, filii sunt merito fidei et praesentis justitiae, non sunt autem filii adoptionis aeternae. Qui ergo peccata dimissa ut confiteantur, sicut salvandis peccata secundum justitiam ad aeternam damnatioad supplicium, et his usque in finem in bono perseverantibus nulla imputabuntur ad poenam aet
Abbreviated transcription (Latin):
ri. ⁊ pec̾ca u̾e dimitti ei qui ali¬
qñ incͥmen recasurꝰ : QUerit᷑
an pecc̃a dimissa redeant hꝰ q̃o¬
asserẽtib aliis ccͣ negantib p̾c̃a
semel dimissa. ult̾ius replicari
ꝓbatur. Quat̾ pͥma ẽ ala ꝓpħe.¬

Expanded text:
ari, et peccata vere dimitti ei, qui aliquando in crimen recasurus est: quaeritur, an peccata dimissa redeant? asserentibus, aliis contra negantibus, peccata semel dimissa ulterius replicari probatur; quarum prima est illa p