comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
aduersa. ꝙ in alia forma. nisi sola rotunditate non ꝓuenit. Spere aut̃ similitudo
in effigie terrȩ multimode : conp̃hendit᷑ ł ꝙ non hisdẽ momentis tẽpoꝵ dies ubiq
in lucesscit succedensq: noxum bras facit s tã ortus quã occasus in eos quidẽ citius fiun
in occidius uõ regionib tardius ut ꝑspicuũ sit eẽ elatiorẽ aliquã. eminentiã int̃ utr̃ãq
cęli plagam. quȩ obiecta prius quã solfiat ex celsior teneat noctis umbras ł ꝙ lune
de fectus idẽ ubiq: eodemq: mom̃to actidens. diuersis tẽporib: notat᷑. Orienti quidẽ
uicinis regionib: tardius ceteris uõ ꝓlocoꝵ diuersitate: ꝓpt̃ am fractꝰ. metasq & naturale
eminentias terrȩ non his dẽ ubiq: curriculis in lustrante sole t̃re plagas. ideoq: luci eius
orbi sic inseruit. ut alt̃ aduerso alter oblico tirtuitu rotarentur. & extenioris quidẽ tirculi

Expanded text:
aduersa, quod in alia forma nisi in sola rotunditate non prouenit. Sphaerae autem similitudo aduersa, quod in alia forma nisi in sola rotunditate non prouenit. Sphaerae autem similitudo in effigie terrae multimode comprehenditur, uel quod non isdem momentis temporum dies ubique illucescit noxque succedens umbras facit, sed tam ortus quam occasus in eois quidem citius fiunt, in occiduis uero regionibus tardius, ut perspicuum sit esse aliquam elatiorem eminentiam inter utramque caeli plagam quae obiecta, priusquam sol fiat excelsior, teneat noctis umbras, uel quod lunae defectus idem ubique eodemque momento accidens diuersis temporibus notatur, orienti quidem uicinis regionibus tardius, ceteris uero pro locorum diuersitate propter anfractus metasque et naturales eminentias terrae non isdem ubique curriculis illustrante sole terrae plagas, ideoque luci eius nter se capita, orbemque orbi sic inseruit, ut alter eorum aduerso, alter obliquo circuitu rotarentur, et exterioris quidem circuli
Abbreviated transcription (Latin):
& globosa. principio cȩlestium ignium ortus. uelut emergentiũ eximo. ꝑ agrationesq
cũ certis exaltationib & de inceps descensionib: usq: ad occasuum. sub mersionẽ eorũq:
ipsoꝵ rursus ortus. ex eodẽ loco & itẽ occasus in octiduũ mare : testant᷑ ambire se dieb:
acnoctib cęli extimã suꝑficiem. De hinc ꝙ ex qualibet regione terrȩ. dimidia
& in sũ mitate posita mundi pars uideat᷑ anobis. Inferior uõ nisi dierũ & noctiũ uicibus
non udeat᷑. & suc cessione superior reddita. obiecta & uisui nr̃o obsistente terra . tum
ꝙ ex om̃i uisu. om̃s lineȩ undiq uersum porrectȩ usq: ad extimos ambitꝰ cȩli aequales
uident᷑. Similit̃ ut circulicuiꝰ a puncto radii ꝑuenientes usq: ad extimã circũ actione
signa ex ad uerso consistentia. dia metroq distancia. signa alia signis orientib condat.
& p̃mat in occasum. Itẽ ut in rote uertigine cuius cũ certa pars ascendat descendit eius

Expanded text:
 globosa? Principio caelestium ignium ortus uelut emergentium ex imo peragrationesque cum certis exaltationibus et deinceps descensionibus usque ad occasum submersionem, eorumque rursum ipsorum ortus ex eodem loco et item occasus in occiduum mare, testantur ambire se diebus ac noctibus caeli extimam superficiem. Dehinc quod ex qualibet regione terrae dimidia et in summitate posita mundi pars uideatur a nobis, inferior uero non uideatur nisi dierum et noctium uicibus et successione superior reddita, obiecta et uisui nostro obsistente terra. Tum quod ex omni uisu omnes lineae undique uersum porrectae usque ad extimos ambitus caeli aequales uideantur, similiter ut circuli, cuius a puncto radii peruenientes usque ad extimam circumactionecerta ex aduerso consistentia diametroque distantia signa alia signis orientibus condat et premat in occasum, item ut in rotae uertigine, cuius cum certa pars ascendat, descendit eius
Abbreviated transcription (Latin):
porro. inter posito quadriennio. sed non in hisdem locis. quat᷑ porro.
stellã aliquot annis non uisã uerentur. quã uocant. ahc̃. Porro sidus

Expanded text:
porro interposito quadriennio, sed non in isdem locis. Quater porro porro interposito quadriennio, sed non in isdem locis. Quater porro que prophetae stellam quandam aliquot annis non uisam uerentur, quam uocant Ach. Porro sidus
Abbreviated transcription (Latin):
alterius contra positȩ stellȩ medietatem. directa linea conectit.
& continuat utramq Quos uõ defectus mathe matici uocant.
plate obstacula. appellat. ꝓprie magis. & ali quanto significantius.
non quo sibi inuicem obsistant. sed quo nobis aeterra spectantibus
inferiori subiectu. uisus arcetur stellȩ superioris. ꝓptereaq: deficere
ac laborare. ꝓpt̾ obiectum inferioris. superior existimatur. Itẽ inꝗt
quȩ longo int̾ uallo rursus apparent. metus & quȩdã portenta signi¬
qui de his rebus rationari possunt putat. Ex quo in tellegi datur. non
stellas facere quȩ ꝓueniunt. sed futura p̃nuntiare. Quã rationem.
secutus etiam uates homerus. ortũ caniculȩ. canẽ orionis appellat.
cũ hanc eandem stellã. astrocinon quidã. egyptii uõ selo chim uocent.
homerus de hoc sidere hactenus. Iste quidẽ clarus. sed tristicia facta
minatur. Tunc opinor cũ fuerit inter uallo tẽporis uisus uidetur.

Expanded text:
alterius contra positae stellae medietatem directa linea conectit et continuat utramque. Quos uero defectus mathematici uocant, Plato «obstacula» appellat proprie magis et aliquanto significantius, non quo sibi inuicem obsistant, sed quod nobis a terra spectantibus inferioris subiectu uisus arceatur stellae superioris proptereaque deficere ac laborare propter obiectum inferioris superior existimatur. Item, inquit, quae longo interuallo rursus apparent metus et quaedam portenta signirtinere ad eos qui de his rebus ratiocinari possunt putat. Ex quo intellegi datur non stellas facere quae proueniunt, sed futura praenuntiare. Quam rationem secutus etiam uates Homerus ortum Caniculae «Canem Orionis» appellat, cum hanc eandem stellam Astrocynon quidam, Aegyptii uero Sothin uocent, ta. Dicit autem Homerus de hoc sidere hactenus: Iste quidem clarus, sed tristia fata minatur, tunc, opinor, cum fuerit interuallo temporis uisus; uidetur
Abbreviated transcription (Latin):
cõpta. At uõ acylas caput rerũ condidit. ds̃ cęlũ & terrã. terra
porro in anis & nichil uelut simmacħ ab exordio condidit ds̃ cęlũ
& terrã. terra porro occiosum fuit quid c̃fusumq & in ordinatũ
sed origenes asseuerat ita sibi ab hȩbreis esse ꝑsuasum quod in ali¬
quantum sit uera ꝓprietate diriuata in terp̃tatio fuisse eñi in¬
exomplari. Terra aut̃ stupida quadam admirationeerat. Omĩa ta¬
men. hȩc inunum aiunt concurrere
ut & generata sit ea
quȩcsub iecta est uni uerso corpori silua
sermonesq ipsos sir
edestis cȩlestis autor inicium uitȩ panis &taqua &x tunica
iinquid domus idoneã uelandis puden dis qũppe in his non
uhuna initii sed diuersa & siplet habetur significatio. Est tam̃

Expanded text:
compta», ut uero ait Acyles: «Caput rerum condidit deus caelum et terram, terra porro inanis erat et nihil», uel ut Symmachus: «Ab exordio condidit deus caelum et terram, terra porro fuit otiosum quid confusumque et inordinatum». Sed Origenes asseuerat ita sibi ab Hebraeis esse persuasum quod in aliquantum sit a uera proprietate deriuata interpretatio; fuisse enexemplari: «Terra autem stupida quadam erat admiratione». Omnia tamen haec in unum aiunt concurrere ut et generata sit ea quae subiecta est uniuerso corpori silua sermonesque ipsos sic ae caelestis auctor: «Initium uitae panis et aqua et tunica, inquit, et domus idonea uelandis pudendis», quippe in his non una initii sed diuersa et multiplex habetur significatio. Est tam
Abbreviated transcription (Latin):
sa pientissimus moyses non humana facundiȩ sed diuina ut fuert᷑
inspiratione uigetatus. in eo libro qui degenitura mundi censetur
ab exordio sic est ꝓfatus. uxta in terp̃tationẽ.Lxx. prudentiũ.¬

Expanded text:
sapientissimus Moyses non humana facundia sed diuina, ut ferunt, sapientissimus Moyses non humana facundia sed diuina, ut ferunt, inspiratione uegetatus, in eo libro qui De genitura mundi censetur, ab exordio sic est profatus, iuxta interpretationem septu
Abbreviated transcription (Latin):
manet. ipsum esse ꝙ queritur intellegendum relinquas hȩc est
ut uni uersis corporib quȩ intra gremium silue uariȩ uaria
formantur. mutua ex alio in aliud resolutionet singillatim.
ademptis. solum ipsum uacuum sinũ speculationesmentis imagineris.
ratione factũ. ut cũ nullus eam ueterũ dubitet essi
tamen facta an contra infecta sit disceptextur. eorumq ipsoꝵ
qui in fectam sine generatione posuerunt pleriq continuam
& iugem aliiuõ diuisam putent. rursumq: eoꝵ qui diuidu am
esse censent partm sine qualitate & in forme partim formatã
eẽ. pronuntiant. hiuo qui uigem & continuatamq posuerunt
disceptent. interse qualitatibus formãq eoꝵ quȩ ibidem con¬
firmentur & omniumq̃ . eiusdem accidunt utrum exsilua pro¬
iant anex alio potiore nomine a cõmodentur q
ꝑstringentur opiniones. Hȩbrei siluã generatã esse censent. quoꝵ

Expanded text:
manet ipsum esse quod quaeritur intellegendum relinquas, hoc est manet ipsum esse quod quaeritur intellegendum relinquas, hoc est ut uniuersis corporibus, quae intra gremium siluae uarie uaria formantur mutua ex alio in aliud resolutione, singillatim ademptis solum ipsum uacuum sinum speculatione mentis imagineris. Qua ratione factum ut, cum nullus eam ueterum dubitet esse, utrum tamen facta an contra infecta sit disceptetur eorumque ipsorum qui infectam sine generatione posuerunt, plerique continuam et iugem, alii uero diuisam putent rursumque eorum qui diuiduam esse censent, partim sine qualitate et informem, partim formatam esse pronuntient, hi uero qui iugem continuatamque posuerunt disceptent inter se de qualitatibus formaque eorum quae ibidem conformantur et omnium quae isdem accidunt, utrum ex silua proueniant an ex alio potiore numine accommodentur. Quorum breuiter perstringentur opiniones. Hebraei siluam generatam esse censent. Quorum
Abbreviated transcription (Latin):
tunc quippe res om̃s in duo fuerat
initia diuisa quoꝵ alte¬
rum alterum intelligibilis erat species.
quã mundi opifex dr̃ dẽ mente concȩpit eamq idean cogn¬
a. si ꝑse ipsa spectentur ꝑfectam uidebt̃ habere su
& eoꝵ scatebras. siluȩ gremio contineri. Tunc ergo cõpenelio pͥn¬
cipalib materiis quatuor sumptis ex edificauerat. sorononani mundũ
sed quia philo sophi ꝓprium ͤ cunc ta. quȩ ad causã ꝑtinenti sũromã oura
mentis. & diligentiore. in dagine ꝑ agrare. Porro ratio asserit sub iacere
corporeum di uersitati sil uȩ cappacitatẽ recte rationa biliterq censuit.
hanc ipsam rationẽ trahendam. usq ad intellegentię bacẽ. Difficile.
dum his quȩ ad exemplum cõparentur existentib possit nec
ex precedenti ratione aliqua intimari. Nił quippe origine
antiquius. sed o bscura quadam liminis p̃sumptione non ut quid
sit explices. sed contra sub latis quȩ sunt singulis quod solum re¬

Expanded text:
Tunc quippe res omnis in duo fuerat initia diuisa, quorum alterum intellegibilis erat species, quam mundi opifex deus mente concepit, eapora, si per se ipsa spectentur, perfectam uidebuntur habere et eorum «scatebras» siluae gremio contineri. Tunc ergo compendio principalibus materiis quattuor sumptis exaedificauerat sermone mundum, sed quia erat philosophi proprium cuncta quae ad causam pertinent summa cura mentis et diligentiore examine peragrare, ratio porro asserit subiacere corporum diuersitati siluae capacitatem, recte rationabiliterque censuit hanc ipsam rationem trahendam usque ad intellegentiae lucem, difficile ondum his quae ad exemplum comparentur existentibus, possit nec ex praecedenti ratione aliqua intimari — nihil quippe origine antiquius —, sed obscura quadam luminis praesumptione, non ut quid sit explices, sed contra sublatis quae sunt singulis quod solum re
Abbreviated transcription (Latin):
interdum totius generationis gremium nũ quã locũ apellat. quãq
iuniores hilen. noͥn siluã uocamus. ut ꝙ de erat. adderet. hunc de silua
tractatum initioꝵ trac tatiri
iungit. posterioremq diuisionẽ
ait operosius esse ordinanda.¬

Expanded text:
interdum totius generationis «gremium», non numquam «locum» appellat quamque interdum totius generationis «gremium», non numquam «locum» appellat quamque iuniores ὕλην, nos «siluam» uocamus, ut quod deerat adderet, hunc de silua tractatum initiorum tractatui iungit posterioremque diuisionem ait operosius esse ordinanda
Abbreviated transcription (Latin):
borem sed ne instituto sermoni minime conueniens tractatus ad mi¬
sceatur. hȩc quippe naturalis. alla e pothica est disputatio. Naturalus
quidẽ ut imago nutaris aliquatenus. & in uersimili quadã stabilitate
contenta. Epothicauõ quȩ ex sincerissimȩ rerũ sientię fonte manat
Dm̃ ergo inquit e iã nunc liberatorẽ in uoco ex turbida & ꝓcellosa ser¬
monis iactatione. Laborat omnino. & id agitur instituamur atq: pieta¬
tẽ uenerationemq diuinitatis cuius opẽ exorat ingrediens ꝓcelsum de
natura siluȩ fretũ ꝓpt̃ nouũ atq insolitum &ĩa tunc̾ disputationis genꝰ
Rursum ergo ab exordio dicamus inquit. merito iam enĩ de utraq origine
tã exemplari quã corporea tractauerat. concedens sensilẽ mũdũ: existentẽ. sub¬
stitisse. quippe id ꝙ gignitur. & perit nec uere semꝑq est. corporea spe
est quȩ quidẽ corporea cũ sola & ꝑse acsine suspicient
essentia. essentia eẽ. non possint. quã modo maͬrẽ. alias nutriculãs

Expanded text:
borem, sed ne instituto sermoni minime conueniens tractatus admisceatur; haec quippe naturalis, illa epoptica disputatio est, naturalis quidem ut imago nutans aliquatenus et in ueri simili quadam stabilitate contenta, epoptica uero quae ex sincerissimae rerum scientiae fonte manat. Deum ergo, inquit, etiam nunc «liberatorem inuoco ex turbida et procellosa sermonis iactatione». Laborat omnino et id agit ut instituamur ad pietatem uenerationemque diuinitatis, cuius opem exorat ingrediens procellosum de natura siluae fretum propter nouum atque insolitum etiam tunc disputationis genus. Rursum ergo ab exordio dicamus, inquit. Merito. Iam enim de utraque origine tam exemplari quam corporea tractauerat concedens sensilem mundum ex isdem substitisse; quippe id quod gignitur et perit nec uere semperque est corporea species est. Quae quidem corpora cum sola et per se ac sine suscipiente ex eadem essentia esse non possunt, quam modo «matrem», alias «nutriculam»,
Abbreviated transcription (Latin):
exordium. Qua de causa. fiebat inquit. ut ex uni formi eiusdẽ naturȩ conuersione
quȩ citius circuibat. ab his quȩ tardius circũ ferebant᷑ conp̃hendentia c̃prehendi

Expanded text:
ore. Qua de causa fiebat, ut ex uniformi eiusdem naturae conuersione quae citius circuirent ab his quae tardius circumferebantur comprehendentia comprehendi
Abbreviated transcription (Latin):
obseruatio fecit. Rursũ sub texit hȩc. Igit᷑ singulis uniuersisq: apto & de tẽpti sibi motu
locatis. uidelicet hisquȩ c̃sequens erattp̃r.
p̃uenire. nexibq uitalib ubi c̃stricta
corpora facta sunt animalia imperatũq
didicer̃. Cȩlestia corpora c̃stricta uitalib
nexib iđ stellas animalia facta. eẽ. asserit.
& cognouisse quȩ adõ uidebant᷑: scilicet.
ut planetes quoq: sint inglobos ꝓpͥos
redacti. ñ solũ anima. uitaq fruerent᷑.
s cũ hisdẽ om̃ib: etiã mundus & anima
uteret᷑ : & rationis particeps esset.
Quatenꝰ enĩ carens ꝗd ratione. poterit
intellegere quȩ iubent᷑. Eaquȩ
diuersȩ naturȩ motꝰ obliquus ꝑdirectũ eiusdẽ naturȩ motũ uertens semet.
ut pote c̃strictꝰ circũ ferebat. part̃i maiore. partĩ minore circulo rotabantur.
citius quidẽ dim̃sus spacium ꝑagentia. quȩ minore. tardius uõquȩ maiore.¬

Expanded text:
utilia, post exequemur. Igitur singulis uniuersisque apto et decenti sibi motu locatis, uidelicet his quae consequens erat tempore prouenire, nexibusque uitalibus ubi constricta corpora facta sunt animalia imperatumque didicerunt». Caelestia corpora constricta uitalibus nexibus, id est stellas, animalia facta esse asserit et cognouisse quae a deo iubebantur, scilicet ut planetes quoque in globos proprios redacti non solum anima uitaque fruerentur, sed cum isdem omnibus etiam mundus et anima uteretur et rationis particeps esset. Quatenus enim carens quid ratione poterit intellegere quae iubentur? «Ea quae diuersae naturae motus obliquus per directum eiusdem naturae mutpote constrictus circumferebat partim maiore partim minore circulo rotabantur, citius quidem dimensum spatium peragentia quae minore, tardius uero quae maiore
Abbreviated transcription (Latin):
notantur. suntq: similes eius formulȩ.
quȩ subter asscripta est. Deinde ait.
Itq: ut rationabilis & consulta ħ motuũ
uarietas. & moderatio uisu quoq
notaret᷑. om̃iũq octo motuũ ꝑspicua. eẽt.
chorea : ignouit lucẽ cłarissimã ds̃. rerũ c̃ditor.

Expanded text:
notantur suntque similes eius formulae notantur suntque similes eius formulae quae subter ascripta est. IMG 23 Deinde ait: «Atque ut rationabilis et consulta haec motuum uarietas et mnotaretur omniumque octo motuum perspicua esset chorea, igniuit lucem clarissimam deus rerum conditor
Abbreviated transcription (Latin):
ductae linea. sepius artiores. laxioresue circulos faciat. Hoc genus circulorũ¬
ex qua ꝓgressi fuerant rep̃sentari. s uel transire cogat. ł leniore ꝓgressione
minime occurrere ad destinata: recte dixit errantes stellas inspirãm.
& sinuosũ uelut achanti uolumen rotari. ob in constantẽ. atq: in ȩquabi
cũ uectionẽ. ut si stella ueneris forte sit in arietis sig
rapiet eam mundi conuersio. ita ut eã longuꝰ. apͥdiana ꝓgressione
ꝓtra hat. certe tt̃ fiet. ab arietate aliqua discessio. quantoq: plures conuer¬
siones fient tanto longius abariete. ad p̃cedentia signa discedet & postre-
ab ariete adtaurũ uersus recedet. & ad geminos.
atq cancrũ. iniquis semꝑ giris. & deflectentib
ab exordus. atq ab errantib a conuenienti
rigore. Quos quidẽ rigiros greti heliacas.
appellant. Quorum increm̃ta ab inminu-¬
tionibus inminutiones. porro ab in crem̃tis

Expanded text:
ductae lineae ductae lineae ex qua progressi fuerant repraesentari, sed uel transire cogat uel leniore progressione minime occurrere ad destinata, recte dixit errantes stellas «in spiram» et «uelut sinuosum acanthi uolumen» rotari ob inconstantem atque inaequabilem circumuectionem. Vt si stella forte Veneris sit in Arietis signo, deinde rapiat eam mundi conuersio ita ut eam longius a pridiana progressione protrahat, certe tunc aliqua fiet ab Ariete discessio; quantoque plures conuersiones fient, tanto longius ab Ariete ad praecedentia signa discedet et ad postr erit raptatio, ab Ariete ad Taurum uersus recedet et ad Geminos atque Cancrum iniquis semper gyris et deflectentibus ab exordiis atque aberrantibus a conuenienti rigore; quos quidem gyros Graeci helicas appellant; quorum incrementa ab imminutionibus, imminutiones porro ab incrementis
Abbreviated transcription (Latin):
uolatũ suũ cottidianis dieb Illȩ aut̃ naturaliter incedunt. ꝑsu os circulos.
motꝰ. atq agitatio dissentit rapientis. semotui. Itaq pla
minores partim maiores circulos obeunt. Quiminores circulos obeunt in illa
diei noctisq uertigine consequunt᷑. eosi quipignus ꝓgrediunt᷑. quia per
plixiores orbes ferunt᷑ ꝓptereaq: conp̃hendentẽs & transeuntes. c̃ prehendi
is quos p̃teriti erint putant᷑. Comitata enĩ uerbi grã iuxta
cesimo mom̃to eiusdẽ signi solẽ conp̃hendens. ꝗa transit eũ. atq ꝓgrediens
uelut fugere eũ & conp̃hendi ab eo uidetur. Eadem ista ratio etiã incȩteris
astris. quoꝵ dispar cursus est inuenit᷑. De inde ꝓsequit᷑. Omĩs quippe circulos¬
eoꝵ in formis & inenarrabilis illa conuersio uertens inspiram. & uelut
sinuosũ achanti uolum̃. Cũ fixo cardine circini. casu ł etiã uoluntate nostra
oppresso. aut relaxato circino describent᷑ circulitales. ut postremitas circũ¬

Expanded text:
uolatum suum cotidianis diebus. Illae autem naturaliter incedunt per suos circulos quorum motus atque agitatio dissentit rapientis se motui. Itaque quoniam planetes partim minores partim maiores circulos obeunt, qui minores circulos obeunt, in illa diei noctisque uertigine consequuntur eos qui pigrius progrediuntur, quia per prolixiores orbes feruntur proptereaque comprehendentes et transeuntes comprehendi ab his quos praeterierint putantur. Comitata enim uerbi gratia iuxtcesimo momento eiusdem signi solem comprehendens, quia transit eum atque progreditur, uelut fugere eum et comprehendi ab eo uidetur. Eadem ista ratio etiam in ceteris astris, quorum dispar cursus est, inuenitur. Deinde prosequitur: «Omeorum uniformis et inerrabilis illa conuersio uertens in spiram et uelut sinuosum acanthi uolumen, oppresso aut relaxato circino describuntur circuli tales ut postremitas circum
Abbreviated transcription (Latin):
acsicfauente mũdo n urꝰ aderistonãti at cuiꝰ¬
T ibi ꝯticoit maritã
Eiꝰ meante penna
Q solꝰ astͣ mundi
Pret̃uolans ꝑrexit
&ͥ cũ suꝑna t̃nat
Alti potens parentis
Separat libens osẏris
Satiõibꝰ gͣuari
Genitalibꝰ reꝑtis
ꝑ osini̾resuit cui lacttã papillã s audens dedit nou̾ea

Expanded text:
ti. A cuitibi contigit maritam! Eius, meante pinna qui solus astra mundi praeteruolans perexit qui cum superna tranat alti potens parentis separat libens Osiris: sationibus grauari genitalibus repertis ; cui lacteam papillam gaudens dedit noue
Abbreviated transcription (Latin):
in conparabili mundus. opifexq: & fabricator eius optimus ꝑspicuũ est
quod iuxta sincerȩ atq in mutabilis ꝓprietatis exem plum. mundi sit insti¬
tuta molicio. Sinuõ qđ necogitari quidẽ aut mente concipi fas est
ad elaboratũ. ꝙ cũ sit rationis alienum. liquet opificẽtdm̃ uenerabili

Expanded text:
incomparabili mundus, opifexque et fabricator eius optimus, perspicuum est, quod iuxta sincerae atque immutabilis proprietatis exemplum mundi sit instituta molitio, sin uero, quod ne cogitari quidem aut mente concipi fas est, ad elaboratum. Quod cum sit rationis alienum, liquet opificem deum uenerabili
Abbreviated transcription (Latin):
roꝵ int̃ ualla numeris aliis contexi uolebat. ut ẽẽ in anime textu. corporis
similitudo: Itaq limitib constitutis uno .ui. altero .xiͦi. ꝗest duplex duab: medieta

Expanded text:
rum interualla numeris aliis contexi uolebat, ut esset in animae textu corporis similitudo. Itaque limitibus constitutis, uno sex, altero duodecim qui est duplex, duabus mediet
Abbreviated transcription (Latin):
um crebriꝰ istos hẏmenei usicłos nescio quid in opinũ
intactũq moliens cano: capillis resꝑsũ ałbicantibꝰ

Expanded text:
um crebrius istos Hymenaei versiculos nescioquid inopinum intactumque moliens cano, respersum capillis albicantib
Abbreviated transcription (Latin):
in mortale constituit Sed animalis quidem idq est gñrale anintabut
natura. euo: ex e quaturum anã facto natiuoq operi cum ȩuo societas
congruere minime uidebatur. Qua propt̃ imaginem eiꝰ mobilẽ nũoq
septem. factȩ ase machinȩ deus sociebat. eamqͦ tempus dr̃ &uo intactogib

Expanded text:
immortale constituit. Sed animal quidem, id quod est generale animal, natura aeuo exae quatur; unde facto natiuoque operi cum aeuo societas congruere minime uidebatur. Quapropter imaginem eius mobilem numeroque serpentem factae a se machinae deus sociabat eam quae tempus dicitur, aeuo intacto
Abbreviated transcription (Latin):
maximis & ultra humane głȩ captũ titulis laudũ nobilitati sunt. eꝙ
unũ eminens & p̃de coꝵ facinus. in monumentis ueterib: inuenimus. In

Expanded text:
maximis et ultra humanae gloriae captum titulis laudum nobilitati sunt. E quibus unum eminens et praedecorum facinus in monumentis ueteribus inuenimus: i
Abbreviated transcription (Latin):
& uictricib ꝗdẽ ad cõparis stelle contuberniũ. sedemq reditũ patere acturis
de inde uitã ueram & beatã. uictas porro mutare sexũ atq: ad infirmitatem

Expanded text:
 victricibus quidem ad comparis stellae contubernium sedem reditumque patere acturis, deinceps vitam veram et beatam, victas porro mutare sexum atque ad infirmitatem
Abbreviated transcription (Latin):
t̃oia dicebat᷑. Alie Ui. ex utq late rutilabant. Quarũ siarag¬
dos una scidnis alt̾a. iaspis t̾oia dicebat᷑. Int̾ quarũ iurorẽ feta
mari lumina choruscatꝰ fontis quedã suauitas int̾ioris resplende¬
bat. iacinctho. dentrhides ⁊̃ diotrhopios utͥmq quincti. Qui
lapides colorib suis tras ratis tp̃rũ uicib herbidabant. qͦs ei ad
obseqͥũ numinis recurrentes uer dicebant᷑ & autũpnꝰ mun̾e
ꝯtulisse. Postĩor aũ pars coronȩ ydatante. ad amante ⁊ cͥstallo

Expanded text:
tia dicebatur. aliae sex ex utroque latere rutilabant, quarum smaragdos una, scythis altera, iaspis tertia vocabatur, inter quarum virorem †feta mari lumina coruscatus fonti quaedam interioris†suavitas resplendebat. hyacintho dendrites etiam heliotropios utrimque compacti, qui lapides coloribus suis terras ratis temporum vicibus herbidabant, quos ei ad obsequium numinis recurrentes Ver dicebatur et Autumnus muneri contulisse. posterior autem pars coronae hydatide, adamante et crysta
Abbreviated transcription (Latin):
ignis de sertũ lucis eiꝰ auxilio c̃sortioq uelut uiduatũ hebet. Vt qͣuippead dissimilẽ
ꝓcedens ꝓpterȩaq immutatũ extinguit᷑ nullã habens cũ ꝓximo tunc aernaturqud:
cõmunicationẽ. ut pote splendore ignis carenti. uidereq desinit factũ illecebra som

Expanded text:
ignis, desertum lucis eius auxilio consortioque uelut uiduatum hebet, ut quippe ad dissimile ignis, desertum lucis eius auxilio consortioque uelut uiduatum hebet, ut quippe ad dissimile procedens, proptereaque immutatum extinguitur nullam habens cum proximo tunc aere naturae communicationem, utpote splendore ignis carenti, uidereque desinit factum illecebra som
Abbreviated transcription (Latin):
corpꝰ oculoꝵ diuine potestates com̃tȩs̃. Intimũ si quidẽ nr̃i corporis ignẽ ut pote
germanũ ignis ꝑlucidi sereni & defecatili quoris poculos fluere acde manare uoluer̃
ut ꝑleues c̃gestosq & taquã firmiore. soliditate ꝓbatos orbes luminũ. quoꝵ tamen. ẽẽt
tas angusta. subtilior serenis ignis ꝑ eandẽ efflueret medietatẽ . Ii
ubari applicat se uisus fusioni. tc̃nimirũ in currentia semet inuicẽ duo similia.
in unius corporis speciem coherent. Quo concurrunt oculoꝵ acces emicantes qͦq
& fluentes intime fusionis acies c̃tiguȩ imaginis occursu reꝑcutitur. Totũ gͥ hsimilẽ
eandemq: sortitũ passionẽ. & ob indifferentẽ similitudinẽ eiusdẽ passionis effectũ.
cũ ꝗd aliud tangit. ł ipsũ ab alio tangit᷑: tactũ modũ diffundens se ꝑ om̃e corpꝰ usq
ad animã porrigens sensũ efficit ꝗuis uocat᷑. At post quã in noctẽ discesserit cognatꝰ

Expanded text:
corpus oculorum diuinae potestates commentae sunt, intimum siquidem nostri corporis ignem, utpote germanum ignis perlucidi sereni et defaecati liquoris, per oculos fluere ac demanare uoluerunt, ut per leues congestosque et tamquam firmiore soliditate probatos orbes luminum, quorum tamen esset angusta medietas subtilior, serenus ignis per eandem efflueret medietatem. Itaque cum diurnum iubar applicat se uisus fusioni, tunc nimirum incurrentia semet inuicem duo similia in unius corporis speciem cohaerent, quo concurrunt oculorum acies emicantes quoque effluentis intimae fusionis acies contiguae imaginis occursu repercutitur. Totum igitur hoc similem eandemque sortitum passionem et ob indifferentem similitudinem eiusdem passionis effectum, cum quid aliud tangit uel ipsum ab alio tangitur, tactuum motu diffundens se per omne corpus perque corpus usque ad animam porrigens sensum efficit qui uisus uocatur. At postquam in noctem discesserit cognatus
Abbreviated transcription (Latin):
frum̃tũ hẏsis in egyptho. tritholemꝰ apd̾̃ atthichos docuere. Eadẽq
lini usũ ysis sem̃tẽq monstuit. ꝯminuende frugis. farrisq fragñta
pylũpno signat italia. ascribit ascłepio gc̃ia medicinã. Alii qͦq

Expanded text:
frumentum Isis in Aegypto, Triptolemus apud Atticos docuere; eademque Isis lini usum sementemque monstravit. comminuendae frugis farrisque fragmenta Pilumno signat Italia; ascribit Asclepio Graecia medicinam. 159 alii q
Abbreviated transcription (Latin):
ne unũ placuit corrogari. Nã iouis fteuudani ⁊ ious opulentiȩ
minerueq domꝰ illic sunt ꝯstitute. S om̃s circa ipsũ iouẽ fuerãt
in p̃senti. Discordiã uͦ ac sedicionẽ qͥs ad sac̃s nuberas corrogaret

Expanded text:
undani et Iouis opulentis Mineruaeque domus illic sunt constitutae; sed omnes circa ipsum Iouem fuerant in praesenti. Discordiam uero ac Seditionem quis ad sacras nuptias corrogaret
Abbreviated transcription (Latin):
mũ coaptent᷑. Ac mox int̃ alios quos aut nisuis dabat. at thebe euesas¬
romulus. aliiq qͦs postea astris doctrinȩ nom̃ inseruit: designati celi¬
tes nominent᷑. Ut post m̃bra corporea dõꝵ fierent curiales. His quoq
annente ioue habet᷑ quedã guis insignisq femina q̃ plulosophia
uti post tridie om̃is ille doꝵ senatꝰ in palacia que in galaxia ioius arbitra
cionẽ potissimã facunt: diluculo ꝯuenirent. His gͥ actis solio rex ipse
surrerit om̃isq ills dõꝵ numerꝰ sedes ꝓp̾as cursusq repetuit.

Expanded text:
m cooptentur, ac mox inter alios, quos aut Nilus dabat aut ThebRomulus aliique, quos postea astris doctrinae nomen inseruit, designati caelites nominentur, ut post membra corporea deorum fierent curiales. His quoque annuente Ioue iubetur quaedam grauis insignisque femina, quae Philosophia uti postridie omnis ille deorum senatus in palatia, quae in Galaxia Iouis arbitri habitationem potissimam faciunt, diluculo conuenirent. His igitur actis solio rex ipse surrexit, omnisque ille deorum numerus sedes proprias cursusque repetiuit.
Abbreviated transcription (Latin):
Quo occliltant aditis sac̃ latentib
Iungant᷑ parib nã decet auspici ⁊ nr̃is cumulent ast̾ nepotibus.
ed postꝗ iuppit̾ finẽ dicendi fecit: om̃is dõꝵ senatꝰ in suffragiũ
iuadr lit deinceps mortales qͦs uitae in signis elacio ⁊ maximũ culm̃ m̾itoꝵ inge¬
niũq in appetitũ celitẽ ꝓpositũ q sydea cupiditatis excułit : in dõꝵ nus¬

Expanded text:
quae occultant adytis sacra latentibus. Iungantur paribus, nam decet, auspicis, et nostris cumulent astra nepotibus!». Sed postquam Iuppiter finem loquendi fecit, omnis deorum senatus in suffragium uiali, ut deinceps mortales, quos uitae insignis elatio et maximum culmen meritorum ingentium in appetitum caelitem propositumque sidereae cupiditatis ext
Abbreviated transcription (Latin):
iugmentata indigete matu. & orbiculata circuitione
reuertens : cũ aliqua ł dissi pabilem sub stantiam distinguerit ł indiuiduã

Expanded text:
gmentata indigete motu et orbiculata circuitione in se ipsam reuertens cum aliquam uel dissipabilem substantiam offenderit uel indiuidua
Abbreviated transcription (Latin):
si uoces pͥma uestigiis eiꝰ acced̾ent ammonebat. Subdeiñ tñ erat dario fidibꝰ
ꝑsonanti : atq int̾ serta lauriga infularũ lubrico inplȩxoq cͥne redimito.
Falia ꝯserentes ut ꝓcul phiciꝰ aduentare ꝯspex̃: causãq aduentꝰ pͥmis aspecti

Expanded text:
si uoces prime uestigiis eius accederent, admonebat; subdendae tamen Clario fidibus personanti atque inter serta laurigera infularum lubrico implexoque crine redimito. Talia conserentes ut procul Pythius aduentare conspexit causamque aduentus primis aspecti
Abbreviated transcription (Latin):
berationemq eiꝰ impediunt non nisuncapite ꝓueniunt. Frenesis. obliuio
lapsus epilenticus furor. atq atri fellis incendia ex arce capitis trahunt
organũ morbo impeditum officium suum. iuxta natura
non posset nec anime uissis occurrere cerebriq: sedes nullã opinor fert pa¬
passionẽ: ꝓuenit enĩ passionis sensu hõis interitus. Qđsi & ratio hisquȩ uident᷑
rationi testimonium inuicẽ p̃bent. utroq genere uerum sincere fidei
esse doga platonis ꝓbatur. ꝙ animȩ uis principalis incerebri locata su
sede. Illud uõ aliud principale ꝙ scđȩ dignitatis esse p̃diximus non ratio¬
nabilis animantis. sed ipsum animantis. Cõmune igitur utanimalis

Expanded text:
berationemque eius impediunt non nisi in capite proueniunt: phrenesis, obliuio, berationemque eius impediunt non nisi in capite proueniunt: phrenesis, obliuio, lapsus epilenticus, furor atque atri fellis incendia ex arce capitis trahunt ior, sed quod organum morbo impeditum officium suum iuxta naturam implere non possit nec animae iussis occurrere cerebrique sedes nullam, opinor, fert passionem, prouenit enim passionis sensu hominis interitus. Quod si et ratio his quae uidentur et quae uidentur rationi testimonium inuicem praebent, utroque genere uerum sincerae fidei esse dogma Platonis probatur, quod animae uis principalis in cerebri locata sit sede. Illud uero aliud principale, quod secundae dignitatis esse praediximus, non rationabilis animantis sed id ipsum animantis. Commune ergo ut animalis
Abbreviated transcription (Latin):
ut pote uirtuti. quȩ regali quadã eminentia prestet .i. domicilium
capitis in quo habitet animȩ principale. quod asimilitudinẽ mundi sit
edificatũ. teres. & globosum. purũ. separatumq ab eam quȩ cibo. alim̃tisq
nascatur illuuie . In quo quidẽ domicilio sensus quoq habitent. qui sunt
tã quã comites rationis. & signis scilicet ut de proximo sensib interpellan
facile habeat commune. fiat eoꝵ omĩum quȩ quondã uidit & imaginum
recordatione. ad ueri spectaculi cõmemorationẽ retractus. Quis eñĩ nesciat.
ꝙ quã rationẽ ht̃ sensus aduersus deliberationem. hanc de liberatio. iuxta
intellec tũ. ex con iectura siquidem nascitur opinio. ex opinione intellectꝰ.
ut idẽ plato docuit inpolicia. facile ÷ assequi naturalia archana ex his
quȩ frequent̃ accidt̃. om̃s quippe corporeae passiones. quȩ mentẽ deli¬

Expanded text:
utpote uirtuti quae regali quadam eminentia praestet, id est domicilium utpote uirtuti quae regali quadam eminentia praestet, id est domicilium capitis in quo habitet animae principale, quod ad similitudinem mundi sit exaedificatum, teres et globosum, purum separatumque ab ea quae cibo alimentisque nascatur illuuie; in quo quidem domicilio sensus quoque habitent, qui sunt tamquam comites rationis et signiferi, scilicet ut de proximo sensibus interpellanfacile ab ea commonefiat eorum omnium quae quondam uidit et imaginum recordatione, ad ueri spectaculi commemorationem retractus. Quis enim nesciat quod quam rationem habet sensus aduersus deliberationem hanc deliberatio iuxta intellectum? Ex coniectura siquidem nascitur opinio, ex opinione intellectus, ut idem Plato docuit in Politia. Facile est assequi naturalia arcana ex his quae frequenter accidunt, omnes quippe corporeae passiones quae mentem deli
Abbreviated transcription (Latin):
sine ulla cõpositione.¬
uires sunt. Est enĩ quȩdã uirtꝰ eius in rationando. et itẽ alia quȩ dr̃
uigor iracundiȩ. Et itẽ quȩ cupit. Quȩ species sunt appetitus. quȩ tam̃
rationi naturaliter pareant. Erit gͦ optima uirtus eius. quȩ rationatur.
cȩterȩ scđȩ ac terciȩ potestates. Hȩc plato de anima sentit. quę strictĩ
breuiterq a nobis de cursa sunt. Censet uõ eam ꝑ om̃s artus ac totum cori
meare. & ꝑsingula membra uelut organa ium suã ostare. ꝑ inde
ut in senciendo. ad eam quidem referri omĩa quȩ sensib occurrant
ea uõ quȩ sensus referant esse di uersa. Quia ergo principales uires
animȩ duȩ sunt. una deliberatiua. altera quȩ ad appetendum quid
litur. & est deliberatiua quidẽ uirtus propria rationab
mantis. Illa uõ alia id ipsum animantis ꝯsequent̃ ⁊ petentia uiribus
& apta membra dimensa sunt rationabili. uł ut ars corporis. & regia

Expanded text:
sine ulla compositionesine ulla compositioneuires sint. Est enim quaedam uirtus eius in ratiocinando et item alia quae dicitur uigor iracundiae et item quae cupit; quae species sunt appetitus quae tamen rationi naturaliter pareant. Erit igitur optima uirtus eius quae ratiocinatur, ceterae secundae ac tertiae potestatis. Haec Plato de anima sentit; quae strictim breuiterque a nobis decursa sunt. Censet uero eam per omnes artus ac totum corpus meare et per singula membra uelut organa uim suam ostentare; proinde et in sentiendo ad eam quidem referri omnia quae sensibus occurrant, ea uero quae sensus referant esse diuersa. Quia igitur principales uires animae duae sunt, una deliberatiua, altera quae ad appetendum quid impellit, et est deliberatiua quidem uirtus propria rationabilis animantis, illa uero alia id ipsum animantis, consequenter competentia uiribus et apta membra dimensa sunt. Rationabili uelut arx corporis et regia,
Abbreviated transcription (Latin):
miserabiliter nescientes cõpositum id esse. ꝙ ex aliquo initio tẽporis
factum sit. ut nauẽ & domũ. Quiddam uero quoddam compositum
quidẽ non sit. habeat tamen ratione cõpositionis. ut in musica sym¬
phonia. quȩ diatesseron uocatur. Et itẽ geo metrica theoremata. Sim¬
liter gͥ etiã generatur quidẽ. quod ex aliquo tẽporis initio natũ factũ¬
uesit. ut statua. Porro aliud esse longeq diuersum ꝙ habeat rationẽ
generationis intelligibilis spera. Igitur cũ dicit plato natã animam.
& ab opifice deo factam compositamq non ex certo tẽpore initium
conpositione dicit aꝑte nullũ ei dat inicium. nec ullam originẽ com¬
positionis. Aliagͥ significatione diuersaq res generata. & itẽ alia
diuersaq generatione anima esse dr̃ aplatone. cuius diuersissime¬
uen i dagandi cura nulla ẽ. Dicunt enĩ platonẽ infedro quidẽ asserere animã eẽ

Expanded text:
miserabiliter, nescientes compositum id esse quod ex aliquo initio temporis miserabiliter, nescientes compositum id esse quod ex aliquo initio temporis factum sit, ut nauim et domum, quiddam uero quod compositum quidem non sit, habeat tamen rationem compositionis, ut in musica symphonia quae diatessaron uocatur, et item geometrica theoremata; similiter ergo etiam generatum quidem, quod ex aliquo temporis initio natum factumue sit, ut statuam; porro aliud esse longeque diuersum quod habeat rationem generationis intellegibilis, ut sphaeram. Igitur cum dicit Plato natam animam et ab opifice deo factam compositamque, nec ex certo tempore initium compositione dicit, aperte nullum ei dat initium nec ullam originem compositionis. Alia igitur significatione diuersaque res generata et item alia diuersaque sine generatione anima esse dicitur a Platone, cuius diuersissimueri indagandi cura nulla est. Dicunt enim Platonem in Phaedro quidem asserere animam esse
Abbreviated transcription (Latin):
Sed nec ex concrecione. nullũ quippe corpus. aluid penetrare corpus ualet.
usq quaq Non ergo anima corpus est ł corporeũ aliquid ut quidar
putant. Sine corpore gͥ. Deinde omẽ corpus uł intimo. uł externo
motu mouetur: quȩ externo sine anima sunt. quȩ in terno cũ anima.
Quod si corpuis esset. uł anima. aliundȩ sumpto uteretur. uł sine ani¬
ma eẽt. Neutrũ porro hoꝵ rationẽ ht̃. Est gͥ sine corpore ꝓbatum
quoq insuperiorib quod motu intimo genuinoq: moueatur. &
ex semet ipsa. Sequitur gͥ. ut & ia in mortalissit. & sine ulla gene¬
ratione. Simplex &riã nec ex ulla ⁊ positione. proptereaq indis iolu
bilẽ intimea tamen cõpositã rẽ ⁊ fiteri. siquidem faciat eam ⁊sta¬
re ex indi uidua. diuiduaq substantia. Et itẽ diuersa eademq
alia natura conflante eã. & uelut co agm̃tante ab opifice deo. male ac

Expanded text:
sed nec ex concretione — nullum quippe corpus aliud corpus penetrare ualet sed nec ex concretione — nullum quippe corpus aliud corpus penetrare ualet usque quaque . Non ergo anima corpus est uel corporeum aliquid, ut quidam putant: sine corpore igitur. Deinde omne corpus uel intimo uel externo motu mouetur; quae externo, sine anima sunt, quae interno, cum anima. Itaque, si corpus esset, uel anima aliunde sumpta uteretur uel sine anima esset; neutrum porro horum rationem habet: est ergo sine corpore. Probatum quoque in superioribus quod motu intimo genuinoque moueatur et ex semet ipsa; sequitur ergo ut etiam immortalis sit et sine ulla generatione, simplex etiam nec ex ulla compositione. Hoc loco calubilem, in Timaeo tamen compositam rem confiteri, siquidem faciat eam constare ex indiuidua diuiduaque substantia et item diuersa — eademque alia — natura, conflante eam et uelut coagmentante ab opifice deo, male ac
Abbreviated transcription (Latin):
scilicet corpus quod uõ dominatur & regit negare in substantia positũ.
plato. tam dignitate quã uirtutũ p̃stantia. uenerabile
animam. & plane corporis domina. Et essentiam quidẽ fore animã
sic ꝓbatur. eandemq antiqui orẽ corpore. nec ut entelechiã crescere cũ
ꝯ ceptis seminib cumq hisdem maturari & ad ꝑfectionẽ uenire sed quia
anima essentia. carens corpore principio ꝙ omẽ corpus penetret. ide
uiuificet. Proprium uõ ÷ hoc eius naturȩ. quȩ ÷ sine corpore. indulcedinis.
quȩ ꝑuadit melleũ corpus. ut lucis: quȩ penetrat corpus aerium. Nãsi hȩc
corpora essent aut applicata corpori uł mixta. uł concreta inuenirentur.
sed applicata non sunt hȩc. nec animã corpori. Nec enĩ ex applicatione
eius uita corpori ꝑuenit. sed quia anima ꝑ om̃s se diffudit artus. Nec
uõ exꝑmixtione. non enĩ esset unũ quiddam anima sed multa c̃mixta.

Expanded text:
scilicet corpus, quod uero dominatur et regit negare in substantia positum, cum scilicet corpus, quod uero dominatur et regit negare in substantia positum, cum Plato tam dignitate quam uirtutum praestantia uenerabileanimam et plane corporis dominam. Et essentiam quidem fore animam sic probatur eandemque antiquiorem esse corpore nec ut entelechiam crescere cum conceptis seminibus cumque isdem maturari et ad perfectionem uenire. Sed quia anima essentia carens corpore. Principio quod omne corpus penetret idque uiuificet; proprium uero est hoc eius naturae quae est sine corpore, ut dulcedinis quae peruadit melleum corpus, ut lucis quae corpus aerium penetrat. Nam si haec corpora essent, uel applicata corpori uel mixta uel concreta inuenirentur; sed applicata non sunt haec nec anima corpori — nec enim ex applicatione eius uita corpori prouenit sed quia anima per omnes se diffundit artus —, nec uero ex permixtione — non enim esset unum quiddam anima sed multa commixta —,
Abbreviated transcription (Latin):
tirbitu dinem & itẽ decentiã. sic animã essentiã forȩ aꝑte ꝓbatur. qui
hȩc q̃q⁊ trarias passiones uicissim suscipit. ut ustitiam. ꝯpetit porro
hȩc corporeae sospitati & itẽ iniquitatem. quȩ demũ ꝯgruit corporis
morbis. sicut pulchritudini quidem tẽperantiã. turpitudini. libido.¬
& itẽ fortitudini quidt̃ magnanimitas.: imbecillitati porro timi¬
ditas. & ignauia & om̃i nobona quidẽ corporis ualitudo cõparat᷑
animȩ bonȩ ualitudini quȩ est uirtus. mala uõ corporis ualitudo
uiciosa tati. de inde anima sicut insuperiorib: ⁊stitit modulata ÷
positaq: in motusuo. habetq: cũ numeris cognationẽ . quȩ cuncta
essentiȩ non quid sunt. sed uixta eiquȩ sunt hñtq essentiã uersant᷑
Sigͥ proprium ÷ essentię uicissim ꝯtraria sustinere ndẽ aut̃ hoc etiam
animȩ cõmune est ꝓculdubio. nihil est aliud anima. quã essentia.
Certe ridiculũ ͤ id ꝙ paret. atq obsequitur. essentiã esse concedere.

Expanded text:
nimam essentiam fore aperte probatur, quia haec quoque contrarias passiones uicissim suscipit, ut iustitiam — competit porro haec corporeae sospitati — et item iniquitatem, quae demum congruit corporis morbis, sicut pulchritudini quidem temperantia, turpitudini libido, item fortitudini quidem magnanimitas, imbecillitati porro timiditas et ignauia, et omnino bona quidem corporis ualetudo comparatur animae bonae ualetudini, quae uirtus est, mala uero corporis ualetudo uitiositati. Deinde anima, sicut in superioribus constitit, modulata est positaque in motu suo habetque cum numeris cognationem. Quae cuncta essentiae quidem non sunt sed iuxta ea quae sunt habentque essentiam uersantur. Si igitur proprium est essentiae uicissim contraria sustinere, idem autem hoc etiam animae commune est, procul dubio nihil est aliud anima quam essentia; certe ridiculum id quod paret atque obsequitur essentiam esse concedere,
Abbreviated transcription (Latin):
os siue herculeas columnas. fretũ quodã angusto litore. in quo nune
etiam portus ueteris apparent uestigia. diuiditur a continẽnti. At uõ
illud pelagus in mensȩ atq in esti mabilis. magnitudinis. uerum mare.
Igitur in hac ath lantide insula maxima atq admirabilis potentia ex

Expanded text:
os siue Herculeas columnas fretum angusto quodam litore, in quo etiam nunc portus ueteris apparent uestigia, diuiditur a continenti, at uero illud pelagus immensae atque inaestimabilis magnitudinis uerum mare. Igitur in hac Atlantide insula maxima et admirabilis potentia ex
Abbreviated transcription (Latin):
enat᷑q u̾bis incellectualis mundi p̾sules dõs eoꝵq ministros sensibił
sꝑe potestatib uen̾andos. uniu̾sũ q totũ infiuluł patͥs ꝓfunditate
cohercitũ. Poscitq qͦsdã tresdõs aliosq diei nactisq septimos radictos

Expanded text:
eraturque uerbis intellectualis mundi praesules deos eorumque ministros sensibilis sphaerae potestatibus uenerandos uniuersumque totum infinibilis patris profunditate coercitum, poscitque quosda
Abbreviated transcription (Latin):
sibi. ideoq sum me beatum. diuina preditum genuit potentia. Nec tamen
eo quo nos ad presens loquimur ordine. ortum anime deus annuit:
emq: & posteriorem corporib eam fecit. Nequae enĩ co
antiqui orem a post genita regi. Sed hominib mos est. passim ꝓpostereq s
oreq & sine obseruatione ordinis fari. At uõ deus tam antiquitate
quam uirtutib preire animã nature corporis iussit dominamq ex

Expanded text:
sibi; ideoque summe beatum, diuina potentia praeditum, genuit. Nec tamen eo quo nos ad praesens loquimur ordine ortum animae deus annuit, iunioremque et posteriorem corporibus eam fecit — neque enim decebat rem antiquiorem a post genita regi — sed hominibus mos est passim praepostereque et sine obseruatione ordinis fari: at uero deus tam antiquitate quam uirtutibus praeire animam naturae corporis iussit dominamque
Abbreviated transcription (Latin):
suum conpleatͤ huic pareat. ꝙ ÷ dignitatis scđȩ. postremũ uõ. atq ul¬
timũ morẽ gerat melioribus. Tunc non solum hominũ uita. sed ȩtiã
ciuitatũ. & gentium erit laudabilis. & ad primȩ beata. Ex quib osten¬
canfis animȩ corpus uniuersȩ rei cuique cuncta cognitionis rerum
instrumenta sensus uidelicet ad uincta sint. quoq aguntur extra
indicia uicioꝵ. sensuum. mens assequatur. quibus quidẽ sensibus
minime fuit opus. mundo quippe
nihil. extra ambitum mun¬
di est aut agitur.
At uõ ꝑfecte hõis
instructionis st̃
sensus
ad modũ neces sarii. quia initium. & quasi quedam intelligendi.
sapiendiq semina sunt insentiendo. De inde causam demonstrat
cur capiti cetera membra sub iecta sint. Oportebat inquit animab
terrenis negociis p̃fici terrȩ aut̃ suꝑficies inqua ex parte maxima
decliuib & item a diuibus inpedimentis. Erat gͥ possibile motu

Expanded text:
officium suum compleat, huic pareat quod est dignitatis secundae, postremum uero atque ulofficium suum compleat, huic pareat quod est dignitatis secundae, postremum uero atque ultimum morem gerat melioribus, tunc non solum hominum uita sed etiam ciuitatum et gentium erit laudabilis et apprime beata». Ex quibus ostencantis animae corpus uniuersae rei, cuique cuncta cognitionis rerum instrumenta, sensus uidelicet, adiuncta sint, quo quae aguntur extra indicio uicinorum sensuum mens assequatur. Quibus quidem sensibus minime fuit opus mundo — quippe nihil extra ambitum mundi est aut agitur —, at uero perfectae hominis instructioni sunt sensus admodum necessarii, quia initium et quasi quaedam intellegendi sapiendique semina sunt in sentiendo. Deinde causam demonstrat cur capiti cetera membra subiecta sint. «Oportebat, inquit, animal terrenis negotiis praefici, terrae autem superficies iniqua ex parte maxima decliuibus et item accliuibus impedimentis. Erat igitur impossibile motu