comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
bellis. recentes xp̃ianȩ religionis in¬
iurias. ⁊ signa illa legionũ quȩ sub aduen¬
tu in urbe̾ petͥ apłi diuinitꝰ cohertita con¬
uelli nullomͦ ad excitandũ ciuile bellũ
ualuerant. qͦd ꝑscribonianũ ꝑabat᷑ pet̾
in urbe int̾fecto. ⁊ xp̃ianis pęnarũ diu̾si¬
tate laniatis. toto se orbe soluert. Dehis¬
pania siqͥde ilico galba surrexerat. Quo
mox pͣsso. otho romȩ: uitelliꝰ ingermania
uespasianꝰ in syria. imꝑia simulatq ar¬
incendiabelloꝵ ⁊ excitata st̃ ⁊ rep̾ssa. cũ
⁊ antea minimis causis magnȩ ac diutnȩ
clades agitarent᷑. ⁊ nc maximi undiq con¬
crepantes magnoꝵ maloꝵ fragores. mini¬
mo negotio sopirent᷑ lam enĩ erat romȩ
qͣuis ꝑsecutione uexata ȩccłia. quȩ iudici
om̃iũ xp̃o.etiã ꝓinimicis ⁊ ꝑsecutoribꝰ sup¬
plicaret. Igit᷑ cũ otho galba ⁊ pisone romȩ
int̾fectis int̾ tumultꝰ oedesq inuasisset im¬
ꝑiũ. ac mox creatũ imꝑatore̾ ingallia ꝑ

Expanded text:
bellis recentes Christianae religionis iniurias, et signa illa legionum, quae sub aduentu in Vrbem Petri apostoli diuinitus cohercita conuelli nullo modo ad excitandum ciuile bellum ualuerant, quod per Scribonianum parabatur, Petro in Vrbe interfecto et Christianis poenarum diuersitate laniatis toto se Orbe soluerunt. de Hispania siquidem ilico Galba surrexerat; quo mox oppresso Otho Romae, Vitellius in Germania, Vespasianus in Syria imperia simul atque arincendia bellorum et excitata sunt et repressa, cum et antea minimis causis magnae ac diuturnae clades agitarentur et nunc maximi undique concrepantes magnorum malorum fragores minimo negotio sopirentur. iam enim erat Romae. quamuis persecutione uexata Ecclesia, quae iudici omnium Christo etiam pro inimicis et persecutoribus supplicaret. igitur Otho cum, Galba et Pisone Romae interfectis, inter tumultus caedesque inuasisset imperium ac mox creatum imperatorem in Gallia per
Abbreviated transcription (Latin):
panor fuert̃ peditũ. cͥct᷑.xͦl.xiͦii. milia. ce
tioꝵ fuit. Coͣmisso pͣlio aput arretiũ. atilius
sdul occisus ẽ. Octingenta milia romanoꝵ nec¬
ł saltem¬
tamen tanta quanta eos t̾rere dẽbuit cęsa
sui parte. fugert. Nam tͥ milia eoꝵ tcͣint̾fec¬
ta. hystorici tradt̃ Qd ideo ignominiosiꝰ tur¬
piusq ẽ tam paucis amissis tanta agmina
diffugisse. qͥa se in aliis uictoriis ñ uiribꝰ ani¬
Qͥs enĩ rogo in exercitu romanoꝵ crederit. nu¬
merũ istũ fuisse. salte̾ ñ dico fugisse: Postheo¬
scd̾m cũ gallis p̾liũ gestũ ẽ. In qͦ plane. xl mi¬
lia galloꝵ trucidata st̃ Sequenti anno man¬
lius torquatꝰ. ⁊ fluuiꝰ flaccꝰ c̃sules. pͥmi trans
padũ romanas duxere legiones. Pugnatũ
est ibi cũ insubribꝰ gallis. quoꝵ int̾fecta sunt¬

Expanded text:
panorum fuerunt peditum CCLXLVIIII milia ducenti, panorum fuerunt peditum CCLXLVIIII milia ducenti, ciorum fuit: commisso proelio apud Arretium Atilius consui occisus est: octingenta milia Romanorum, nec saltem tanta quanta eos terrere debuit, caesa sui parte fugerunt: nam tria milia. eorum tunc interfecta historici tradunt. quod ideo ignominiosius turpiusque est, tam paucis amissis tanta agmina diffugisse, quia se in aliis uictoriis non uiribus aniquis enim rogo in exercitu Romanorum crederet numerum istum fuisse saltesecundum cum Gallis praelium gestum est, in quo plane 40,000 Gallorum trucidata sunt. Sequenti anno Manlius Torquatus et Fulvius Flaccus consules primi trans Padum Romanas duxere legiones. Pugnatum est ibi cum insubribus Gallis, quorum interfecta sunt
Abbreviated transcription (Latin):
gis sacͥfitiis male potentes funestauere pon¬
tifices. Nãq decẽ uiri c̃suetudine̾ pͥscȩ suꝑ¬
stitionis egressi. gallũ uirũ ⁊ gallã feminam
cũ muliere simulgreca. inforo boario uiuoꝰ
defoder̾t. s obligam̃tũ hoc magicũ. in con¬
trariũ cͣtinuo u̾sum ẽ. Nãq diras illas quas
fecerant ext̾noꝵ mortes. fȩdissimis suoꝵ cę¬
dibꝰ expiauert. Siqͥde lucio emilio catulo.
gaio atilio regulo consulibꝰ. magna formidi¬
ne consternat᷑ senatꝰ. defectione cis alpinę
gallie. cũ etiam ex ulteriore gallia ingens
aduentare exertitꝰ nuntiaret᷑ maxine gesa¬
toꝵ qđ nom̃ ñ gentis s mertennarioꝵ galloꝵ
ẽ. Itaq ꝑmoti cͣsules. to ciꝰ italiȩ ad p̃sidiũ
imꝑii contraxere uires. Quo facto inutusq
cͣsulis exercitu. octingenta nilia armatoꝵ
fuisse referunt᷑. sic̃ fabius hystoricꝰ qͥ eidem
belio int̾fuit. scripsit. Ex qͥbꝰ romanoꝵ ⁊ cã¬

Expanded text:
gis saerificiis male potentes funestauere pongis saerificiis male potentes funestauere pontifices; namque decemuiri consuetudinem priscae superstitionis egressi Gallum uirum et Gallam feminam cum muliere simul Graeca in foro boario uiuos defoderunt. sed obligamentum hoc magicum in contrarium continuo uersum est; namque diras illas quas fecerant externorum mortes foedissimis suorum caedibus expiauerunt. siquidem L. Aemilio Catulo C. Atilio Regulo consulibus magna formidine consternatus est senatus defectione Cisalpinae Galliae, cum etiam ex ulteriore Gallia ingens aduentare exercitus nuntiaretur, maxime Gaesatorum, quod nomen non gentis sed mercennariorum Gallorum est. itaque permoti consules totius Italiae ad praesidium imperii contraxere uires. quo facto in utriusque consulis exercitu octingenta milia armatorum fuisse referuntur, sicut Fabius historicus, qui eidem bello interfuit, scripsit. ex quibus Romanorum et Cam
Abbreviated transcription (Latin):
nuus labor ȩquali tolerantia sine respirandi
appetitu ꝑfluxisset. intentio uoluntatis n elec̾¬
tio c̃suetudinis diceret᷑. Cũ autẽ in hoc pauxil¬
lulũ otii tanto ꝑiculo maioꝵ gaudia uł mino¬
rũ studia recdinant᷑ ꝓfecto discernit᷑. ⁊ ꝗͣ iocun¬
ditatẽ habuerit hȩc breuitas. ⁊ quã amaritu-¬
dinẽ illa ꝓlicitas. hoc ẽ ⁊ qͥes illa quã grata
fuisset. si diut᷑na mansisset. ⁊ hȩc incessabilis
miseria quã etiã uitanda fuerit. si uitari
quacumq potuisset.
nno ab urbe cͣdita. dͭ .xiii. hamilcar dux kar.¬
thaginensiu̾ ab hispanis in bello cũ aliud bel¬
lum adu̾sus romanos clam pararet. occisus ẽ.
Sequenti anno lȩgati romanoꝵ ab illiris in¬
terfecti stͣ. Post cũ ipsis illiriis atͦcissimũ bellũ
gestũ ẽ. In quo multis oppidis ppłisq deletis.
reliqͥ se fuluio postumioq cͣsulibꝰ dedider̃t.
Tertio deinceps anno. miserã ciuitatẽ sacͥle¬

Expanded text:
nuus labor aequali tolerantia sine respirandi nuus labor aequali tolerantia sine respirandi appetitu tio consuetudinis diceretur. Cum autem in hoc pauxillulum otii tantopere vel majorum gaudia, vel minorum studia reclinantur, profecto discernitur, et quam jucunditatem habuerit haec breuitas et quam amaritudinem illa prolixitas, hoc est, et quies illa quam grata fuisset, si diuturna mansisset, et haec incessabilis miseria quam etiam uitanda fuerit, si uitari quacumque potuisset. Anno ab Vrbe condita DXVII Hamilcar dux Carthaginiensium ab Hispanis in bello, cum aliud bellum aduersus Romanos clam pararet, occisus est. Sequenti anno legati Romanorum ab Illyriis interfecti sunt. post cum ipsis Illyriis atrocissimum bellum gestum est: in quo multis oppidis populisque deletis reliqui se Fuluio Postumioque consulibus dediderunt. Tertio deinceps anno miseram ciuitatem sacrile
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ int̾ plurimas magnoꝵ scłoꝵ ȩtates. misera ci¬
uitas. uere misera mat̾. uix uno tẽꝑe a timo¬
re luctuũ. ut ñdicã ab ipsis luctibꝰ conqͥeuit.
loc si qͥs quã hominũ tã parũ in uita sua qͥe¬
tis habuisset. nũqͥd uł uixisse diceret᷑: Aut
si qͥs quã ꝑ totũ annũ doloribꝰ ⁊ crutiatibus
agat᷑ medio autẽ anni ipsiꝰ spatio. unũ tan¬
tũ diẽ tranqͥllũ ⁊ sine c̃flictationibꝰ transigat.
nũqͥd ex eo leuam̃t tũ maloꝵ accipiet. ac non
totũ annũ miseriis deputabit: S illi inqͥt. hc̃
annũ ꝓ głoso signo insatigabilis uirtutis col¬
locauert᷑ atq utinã ꝓ obliuione calamitatiᷤ
cͣtinuȩ p̃terissent. Nam sic̃ in corꝑe hominis
ita demũ lepra dinoscit᷑. si uariati int̾ sanas
cutis partes color diu̾sus appareat. at si ita
se ubiq diffundat. ut omĩa uniꝰ coloris qͣuiᷤᷤ
adulteri fatiat. perit illa discretio. ita si cͣti¬

Expanded text:
et inter plurimas magnorum saeculorum aetates misera ciet inter plurimas magnorum saeculorum aetates misera ciuitas, uere misera mater, uix uno tempore a timore luctuum, ut non dicam ab ipsis luctibus, conquieuit. hoc, si quisquam hominum tam parum in uita sua quietis habuisset, numquid uel uixisse diceretur? aut, si quisquam per totum annum doloribus et cruciatibus agatur, medio autem anni ipsius spatio unum tantum diem tranquillum et sine conflictationibus transigat, numquid ex eo leuamentum malorum accipiet ac non totum annum miseriis depatabitP sed illi, inquit, hunc annum pro glorioso signo infatigabilis uirtutis conlocauerunt. atque utinam pro obliuione calamitatis continuae praeterissent. nam sicut in corpore hominis ita demum lepra dinoscitur, si uariatim inter sanas cutis partes color diuersus appareat, at si ita se ubique diffundat, ut omnia unius coloris quamuis adulteri faciat, perit illa discretio: ita si conti
Abbreviated transcription (Latin):
expedit. ne obtret itores dierũ uitȩ suȩ ad
insultandũ potius sibi hoc sirepitu suscitemꝰ
Ecce portȩ iani clausȩ suert᷑ foris bellũ roma¬
noꝵ ñ fuit. omẽm sobolẽ suã in gremio suocͣq¬
escente̾ roma cͣtinens ñ suspirauit. Et hoc quat¬
do᷑: Post pͥmũ punicũ bellũ. P ost quantũ tẽ¬
poris: Post annos. cccc ł Quãduiꝰ Anno uno
Et qͥd altero subsequutũ ẽ : Ut de cȩt̾is taceã
bellũ gallicũ. ⁊ hannibal cũ belio punico
scđo. Ei michi. Cognouisse hȩc ⁊ denudasse
quã etiã me pudet. Pax ista unius anni uł
magis umbra pacis. lenim̃tũ miseriarũ. an
incentutu maloꝵ fuit Stillicidiũ illud olei
in mediũ magnȩ flãmȩ cadens extinxit
fomitẽ tanti ignis. an aluit : parũ aquȩ frigidȩ
arlentissimis haustũ in febribꝰ sanauit egro
hostilio tullio. usq ad cȩsarẽ augustũ. una tan¬
tũ estate romana sanguine uiscera ñ sudarͣt.

Expanded text:
expedit, ne obtrectatores dierum uitae suae ad expedit, ne obtrectatores dierum uitae suae ad insultandum potius sibi hoc strepitu suscitemus. ecce portae Iani clausae fuerunt, foris bellum Romanorum non fuit, omnem subolem suam in gremio suo conquiescentem Roma continens non suspirauit. et hoc quando? post primum Punicum bellum; post quantum temporis? post annos CCCCXL; quamdiu? anno uno; et quid altero subsecutum est? ut de ceteris taceam, bellum Gallicum et Hannibal cum bello Punico secundo. ei mihi, cognouisse haec et denudasse quam etiam magis umbra pacis, lenimentum miseriarum, an incentivum malorum fuit? stillicidium illud olei, in medium magnae flammae cadens extinxit fomitem tanti ignis an aluit? parum aquae frigidae ardentissimis haustum in febribus sanauit aegrHostilio Tullo usque ad Caesarem Augustum, una tantummodo aestate Romana sanguinem uiscera non sudarunt,
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sũ qͦs uaria sorte bellatũ ẽ. Nam in pͥmo cor¬
flictu uario c̃sule .iii. milia. qͥngenti cecidere
milia capta. sunt. s ob pͥorẽ cladem tͥumphꝰ
consuli denegatꝰ ẽ. Tito manlio torquato .g.
atilio bubulco c̃sulibꝰ. sardinia insula rebel¬
lauit auctoribꝰ pęnis. Unde mox sardi subac¬
ti ⁊ oppͣssi st̃. karthaginensibꝰ autẽ uiolatori¬
bus pacis quã ipsi poposcissent. inferri bellũ
decretũ ẽ. Contra karthaginenses pacẽ sup¬
plicit᷑ poposcer̾t. ⁊ cũ bis missis legatis nichil
ꝓfecissent. post etiã decẽ pͥncipibꝰ bis ȩque sup¬
plicantibꝰ nec impctrarent. nouissime hanno¬
nis minimi honunis int̾ legatos oratione me¬
ruert᷑. hoc anno porta iani gemini clausa ẽ.
qͥa nusꝗͣ eodẽ anno bellũ erat. Qđ sub numa
solũ pompilio rege ꝓuenerat. Nic demũ nob
tacendũ ẽ. ⁊ teꝑa quibꝰ conferri nra nullomͦ

Expanded text:
uersum quos uaria sorte bellatum est; nam in primo conuersum quos uaria sorte bellatum est; nam in primo conflictu Valerio consule tria milia quingenti cecidere milia capta sunt, sed ob priorem cladem triumphus consuli denegatus est. T. Manlio Torquato C. Atilio Bubuloo consulibus Sardinia insula rebellauit auctoribus Poenis. unde mox Sardi subacti et oppressi sunt; Carthaginiensibus autem uiolatoribus pacis, quam ipsi poposcissent, inferri bellum decretum est. contra Carthaginienses pacem suppliciter poposcerunt et cum bis missis legatis nihil profecissent, post etiam decem principibus bis aeque supplicantibus nec impetrarent, nouissime Hannonis, minimi hominis inter legatos , oratione meruerunt. hoc anno porta Iani Gemini clausa est, quia nusquam eodem anno bellum erat; quod sub Numa solum Pompilio rege prouenerat Hio demum nobis tacendum est et tempora, quibus conferri nostra nullo
Abbreviated transcription (Latin):
tomȩ edificia in plano posita deleuit. Bi
Qm̃ ⁊ quȩ segnior redundatio tenuit mãe
defacta dissoluit. ⁊ quȩ cͦsus torrentis inue¬
nit. imptusa deiecit. Aquarũ grauissimã cla¬
dẽ grauior ignis secuta uastario ẽ Qui igniꝰ
incertũ unde surrexerit. plurimas cuutatis
partes ꝑuagatꝰ. cũ hominũ domoꝵq misera¬
bile̾ strage̾ fecit tũ etiã tantũ opũ uno consũ¬
sit incendio. quantũ plurimȩ ⁊ ꝑ egͥnȩ uicto¬
riȩ conferre ñ possent. De hinc cũ omia inci¬
cuitu fori ppłaret᷑. edẽ ueste corripuit. Et ne
sibi qͥde diis subuenientibꝰ. gne̾ illũ qͥ et̾uꝰ pu¬
tabat᷑ tẽporariꝰ ignis opp̃ssit. Unde etiã metellꝰ
dũ arsuros deos eripit. uix brachio seniustu¬
latus ausugir. Tito semꝓnio graccho.q. ualerio
falcone c̃sulibꝰ. cũ faliscis bellauere romani
eo p̃lio.xxͥ. milia faliscoꝵ int̾fecta sunt. Fodẽ
anno galli cisalpini noui extitere hostes. ad¬

Expanded text:
Romae aedificia in plano posita deleuit. DiuRomae aedificia in plano posita deleuit. Diuciem, quoniam et, quae segnior redundatio tenuit, madedefacta dissolvit, et quae cursus torrentis invenit, impulsa dejecit. Aquarum vero gravissimam cladem gravior ignis vastatio secuta est. Qui ignis, incertum unde surrexerit, plurimas civitatis partes pervagatus, hominum domorumque strabilem stragem fecit tum etiam tantum opum uno consumpsit incendio quantum plurimae et peregrinae uictoriae conferre non possent. dehinc cum omnia in circuitu fori popularetur, aedem Vestae corripuit, et ne sibi quidem dis subuenientibus ignem illum, qui aeternus putabatur, temporarias ignis oppressit; unde etiam Metcum arsuros Deos eripuit, brachio semiustulato, vix aufugit. Tito Simpronio Gracco et Gaio Valerio Falcone consulibus, bellum Romanio quindecim milia Faliscorum interfecta sunt. eodem anno Galli Cisalpini noui exstitere hostes. ad
Abbreviated transcription (Latin):
Quã c̃ditionibꝰ ꝓpositis. ilico c̃sequunt᷑. Con¬
ditiones autẽ erant. ut sicilia sardiniaq de-¬
cederent. proq inpensis bellicis. puri argen
ti triamilia talentoꝵ euboicoꝵ ȩquis pen
ditio habita ẽ post annũ tertiũ. ⁊ uicesimũ
ex quo bellũ punicũ pͥmũ fuerat inchoatum
ginensiũ qͦt c̃sules romanoꝵ. qͦt agmina exer¬
cituñ quantũ numerũ nauiũ c̾traperit. ꝓfli¬
garit. opp̃sserit. Ee tc̃ demũ si illa ad plenum
ꝑpensa uideant᷑. de p̾sentibꝰ iudicet᷑
nno ab urbe c̃dita. dͭ ͦ. uIIͦ. repentina subu̾sio
ipsius romȩ pͣuetut tͥumphũ romanoꝵ Neq
enĩ temere dixerĩ. quando uł ñ modicam
leticiã romȩ suꝑueniens repente qͣ grauissi¬
mus luctꝰ opp̾sserit. Si qͥde qͥnto lutatio catu¬
lo. aulo manlio c̃sulibꝰ. diu̾sȩ igniũ aqͣrumq
dades pene ab sumpsere urbẽ. Nam tyberis
insolitis auctꝰ imbribꝰ ⁊ ultra opinionẽ uł di¬
utuitate uł magnitudine redundans. om̃ia

Expanded text:
us ante propositis ilico consequuntur. condiciones autem erant, ut Sicilia Sardiniaque deceti tria millia talentorum Euboicorum, aequis pensditio habita est post annum tertium et vicesimum ex quo bellum Punicum primum fuerit inchoatumginiensium, quot consules Romanorum, quot agmina exercituum, quantum numerum nauium contraxerit profligarit oppresserit? et tunc demum, si illa ad plenum perpensa uideantur, de praesentibus indicetur.\' Anno ab Vrbe condita DVII repentina subuersio ipsius Romae praeuenit triumphum Romanorum; neque enim temere dixerim, quando non uel modicam laetitiam Romae superueniens repente quam grauissimus luctus oppresserit. siquidem Q. Lutatio Catulo A. Manlio consulibus diuersae ignium aquarumque clades paene absumpsere Vrbem. nam Tiberis insolitis auctus imbribus et ultra opinionem uel diuturnitate uel magnitudine redundans omnia
Abbreviated transcription (Latin):
S hoc ita esse discernit fluuiꝰ eufrates. qͥ in radi¬
ce ꝑcohatrȩ montis effusus. tendens in meridiẽ.
ipsũ. ad sinistm. taurũ excludit ad dext̾am. ltaq
ipsecaucasus int̾ cholchos ⁊ albanos ubi ⁊ portas
habet. mons caucasus dicit᷑. a portis caspii usq
armenias pylas uł usq ad fontẽ tẏgridis flumi¬
nis. int̾ armeniã ⁊ hiberiã. montes achrocerau¬
ni dicunt᷑. a fonte tygridis usq ad carras ciuita¬
tẽ int̾ massagetas. ⁊ parthos mons ariobarzanes.
a carris ciuitate usq ad oppidũ catippi int̾ hirca¬
nos ⁊ bact᷑anos. mons marmali. uͥ amonũ nasci¬
tur. a quo ꝓximũ iugũ mons parthau dicit᷑ Ab
oppido catippi usq ad uicũ safrũ int̾ daassaca¬
raucas ⁊ parthienas mons oscubares. uͥ gangeᷤ
fluuiꝰ orit᷑. ⁊ laser nascit᷑. A fonte fluminis gan¬
gis usq ad fontes fluminis octorogorrȩ quȩ st̃

Expanded text:
sed hoc ita non esse discernit fluuius Euphrates, qui, radised hoc ita non esse discernit fluuius Euphrates, qui, radice Parcohatrae montis effusus, tendens in meridiem, ipsum ad sinistram, Taurum excludit ad dextram. itaque ipse Caucasus inter Colchos et Albanos, ubi et portas habet, mons Caucasus dicitur; a portis Caspiis usque ad Armenias pylas uel usque ad fontem Tigridis fluminis inter Armeniam et Iberiam montes Acroeerauni dicuntur; a fonte Tigridis usque ad Carras ciuitatem inter Massagetas et Parthos mons Ariobarzanes; a Carris ciuitate usque ad oppidum Cathippi inter Hyrcanos et Bactrianos mons Memarmali, ubi amomum nascitur; a quo proximum iugum mons Parthau dicitur; ab oppido Cathippi usque ad uicum Safrim inter Dahas Sacarau cas et Parthyenas mons Oscobares, ubi Ganges fluuius oritur et laser nascitur; a fonte fluminis Gangis usque ad fontes fluminis Ottorogorrae qui sunt
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓrumꝑe diximꝰ. inmenso lacu acceptꝰ absumit᷑. nisi
forte occulto meatu in aluenꝰ eiꝰ qui ab oriente de¬
scendit eructat. E gyptꝰ suꝑior morientẽ ꝑ longũ
extendit᷑. Cui ẽ a septentͥone sinus arabicꝰ. a meri-¬
die occeanus. Nam ab occasu ex inferiore egyp¬
to incipit. ad orientẽ rubro mari t̾minat᷑. lbi
sunt gentes. xxiiii. & qm̃ meridianã parte̾ uni¬
u̾sȩ asiȩ descripsimꝰ. suꝑ ẽ ut ab oriente ad sepien¬
tͥonem parsquȩ restat expediat᷑. Mons caucas
int᷑ cholchos qui sunt suꝑ cimmericũ mare
et inter albanos qui st̃ add mare caspiũ pͥmũ at¬
tollutur. cuiꝰ quide usq inultimũ orientẽ unũ
uidet᷑ iugũ s multa sunt nomina. Et multi hoc
ipsum iugũ tauri montis credi uolt᷑ qr reuera per¬
coħatras mons armeniȩ int̾ taurũ ⁊ cautasum
mediꝰ continuare taurũ cum caucaso putatur.

Expanded text:
prorumpere diximus, inmenso lacu acceptus absumitur; nisi prorumpere diximus, inmenso lacu acceptus absumitur; nisi forte occulto meatu in alueum eius, qui ab oriente descendit, eructat.\' AEGVPTVS SVPERIOR in orientem per longum extenditur. cui est a septentrione sinus Arabicus, a meridie oceanus. nam ab occasu ex inferiore Aegypto incipit, ad orientem Rubro mari terminatur. ibi sunt gentes XXIIII. Et quoniam meridianam partem uniuersae Asiae descripsimus, superest ut ab oriente ad septentrionem pars quae restat expediatur. MONS CAVCASVS inter Colchos, qui sunt super Cimmericum mare, et inter Albanos, qui sunt ad mare Caspium, primum attollitur. cuius quidem usque in ultimum orientem unum uidetur iugum, sed multa sunt nomina; et multi hoc ipsum iugum Tauri montis credi uolunt, quia re uera Parcohatras mons Armeniae inter Taurum et Caucasum medius continuare Taurum cum Caucaso putatur;
Abbreviated transcription (Latin):
a septentͥone mare nr̃m. a meridie montẽ qͥ appel¬
lat᷑ climax. ⁊ egy ptũ suꝑiorẽ fluuiũq nilũ. qͥ de
lutore incipientis maris rubͥ uidet᷑ emergere. in
loco qui dicit᷑ mons sẏlon emporiũ. Deinde dui ad
occasũ ꝓfluens. faciensq insulã nomine meroen
in medio sui. nouissime ad septentͥonẽ inflexus.
tẽpestiuis auctus increm̃tis. plana egypti rigat.
hc̃ aliqͥ auctores fert haut ꝓcul ab athlante habe¬
re fontẽ. ⁊ c̃tinuo harenis m̾gi. Inde int̾iecto breui
spatio uastissimo lacu exundare. atq hinc occea¬
notenꝰ orientẽ u̾sus ꝑ ȩthiopica deserta ꝓlabi. rur¬
susq inflexũ ad sinistrã ad egyptũ descendere. Qđ
qͥde uerũ ẽ esse huiꝰmõi fluuiũ magnũ qͥ tali ortu
taliq cursu sit. ⁊ reuera om̃ia nili monstra gig¬
nit. qu̾e utiq ꝓpe fontẽ barbari dara nominant᷑.
haut ꝓcul ab illo fluuio quẽ a lutore maris rub

Expanded text:
a septentrione mare Nostrum, a meridie montem. qui appela septentrione mare Nostrum, a meridie montem. qui appellatur Climax. et Aegyptum superiorem fluuium- que Nilum, qui de litore incipientis maris Rubri uidetur emergere in loco, qui dicitur Mossylon emporium, deinde diu ad occasum profluens, faciens insulam nomine Meroen in medio sui, nouissime ad septentrionem inflexus, tempestiuis auctus incrementis plana Aegypti rigat. hunc aliqui auctores ferunt haud procul ab Athlante habere fontem et continuo harenis mergi, inde interiecto breui spatio uastissimo lacu exundare atque hinc oceano tenus orientem uersus per Aethiopica deserta prolabi rursusque inflexum ad sinistram ad Aegyptum descendere. quod quidem uerum est esse huiusmodi fluuium magnum, qui tali ortu talique cursu sit et re uera omnia Nili monstra gignat; quem utique prope fontem barbari Dara nominant, chaud procul ab illo fluuio, quem a litore maris Rubri
Abbreviated transcription (Latin):
gyptũ ⁊ extrenũ sinũ arabicũ qͥ ẽ ad meridiem
longo angustoq sulco. saxis insulisq creberri¬
mo. a rubro mari id ẽ ab occeano occasũ uersus
extendit᷑. sẏria. quȩ sic gn̾alit᷑ nõiat᷑. habens
maximas ꝓuintias. cõmagenã. phenitiã. ⁊ palesti¬
nam. absq sarracenis. ⁊ nabatheis. quoꝵ gentes stͣ
.xii. In capite sẏriȩ cappadocia ẽ. quȩ habet ab ori¬
ente armeniã. ab occasu asiam. ab aquilone the¬
miscyrios cãpos. et mare cimmericũ. a meridie
taurũ monte̾. Cui subiacet cilitia ⁊ isauria usq ad
cilicũ montẽ. qui spectat contra insulã ciprum
Asia regio uł ut ꝓprie dicam asia minor. absq ori¬
entali parte qua ad capadociã ⁊ sẏriam ꝓgredit᷑.
undiq cͥcũdata ẽ mari. A septentͥone ponto euxi¬
no. ab occasu ꝓpontide atq hellesponto. ad meri¬
diẽ mari nr̃o. ibi ẽ mons olimpus. Egyptꝰ inferior
ab oriente habet syriã palestinã. ab occasu libiã.

Expanded text:
gyptum et extremum sinum Arabicum, qui ad meridiem longo angustoque sulco saxis insulisque creberrimo a Rubro mari id est ab oceano occasum uersus extenditur, SVRTA generaliter nominatur, habens maximas prouincias Commagenam Phoeniciam et Palaestinam, absque Saracenis et Nabathaeis, quorum gentes sunt XII. In capite Syriae CAPPADOCIA est, quae habet ab oriente Armeniam, ab occasu Asiam, ab aquilone Themiscyrios campos et mare Cimmericum, a meridie Taurum montem, cui subiacet Cilicia et Isauria. usque ad Cilicium sinum, qui spectat contra insulam Cyprum. ASIA REGIO uel, ut proprie dicam, Asia minor absque orientali parte qua ad Cappadociam Syriamque progreditur undique circumdata est mari: a septentrione Ponto Euxino, ab occasu Propontide atque Hellesponto, ad meridiem mari Nostro. ibi est mons Olympus. , AEGTPTVS inferior ab oriente habet Syriam Palaestinam, ab occasu Libyam,
Abbreviated transcription (Latin):
bã ap̃ hispanias usurpauit imꝑium
Qui mox ut neronis mortẽ cõꝑit. romã
uenit. Cũq om̃s auaritia. seuitia. segni¬
tiaq offenderet. pisonẽ sibi nobilem
industriũq adolescentẽ in filiũ atq
in regnũ adoptauit. Cũ quo y uͦ m̃se

Expanded text:
ba apud Hispanias usurpauit imperium. qui mox, ut Neronis mortem conperit, Romam uenit; cumque omnes auaritia saeuitia segnitiaque offenderet, Pisonem sibi nobilem industriumque adulescentem in filium atque in regnum adoptauit: cum quo se
Abbreviated transcription (Latin):
ni urisꝑiti scelere in palatio occisus est.
lulianꝰ int̾fecto ꝑtinace. inuasit imꝑium.
S moxa seuero ap̃ pontẽ muliuũ bello
ciuili uictꝰ ⁊ int̾fectꝰ ẽ. m̃se septimo piꝰqͣ
cȩꝑat imꝑare.lta int᷑ꝑtinacẽ ⁊ iulianũ
umus annus assũptus est.
nno aburbe c̾dita dccce.xł .iiiͦi. seuer
genere astripolitanꝰ. oppido lepti. qͥ se
ex nomine imꝑatoris quẽ occisũ ultus
fuerat. ꝑtinace̾ appellari uoluit. septimꝰ
decimus ab augusto. destitutũ adeptus

Expanded text:
ni iuris periti scelere in palatio occisus est. lulianus interfecto Pertinace inuasit imperium sed mox a Seuero apud pontem Muluium bello ciuili uictus et interfectus est mense septimo postquam coeperat imperare. ita inter Pertinacem et Iulianum unus annus absumptusnno ab Urbe condita DCCCCXLIV, Severus, genere Afer Tripolitanus, ab oppido Lepti: qui se ex nomine imperatoris, quem occisum ultus fuerat, Pertinacem appellari voluit, septimus decimus ab Augusto, destitutum adeptus
Abbreviated transcription (Latin):
uenut. deinde in asiã ad hib̃na c̾cessit.
ac post᷑ gretiã brundusiũ ꝑuectus est.
nno aburbe c̃dita. dccͦ.xxxͦ iͫ.¬
ipso imꝑatore cesare augusto qͥnquieᷤ
ab oriente rediens. I oc
arias urbẽ tͥplici
tͥumpho ingreᷤᷤ
usurpatũ. apicẽ
declarat imꝑii. atq exeodẽ die sũma reri
ac potestatum pęnes unũ ⁊̾ẽ cxpit ⁊ mansit
qͦd greci monarchiã uocant. Porto autẽ si
esse eundẽ diẽ. hocẽ octauũ idus iamuarias

Expanded text:
uenit, deinde in Asiam ad hiberna concessit uenit, deinde in Asiam ad hiberna concessit ac post per Graeciam Brundisium peruectus est. Anno ab Vrbe condita DCCXXipso imperatore Caesare ab Oriente rediens, VII arias, Urbem triplici triumpho ingressuurpatum, apicem declarat imperii. Atque ex eodem die summa rerum ac potestatum penes unum esse coepit et mansit, quod Graeci monarchiam vocant. Porro autem hunc esse eumdem diem, hoc est, octavum idus Januarias,
Abbreviated transcription (Latin):
tellexit. uoluntariã morte̾ petens. serpen¬
tis ut putat᷑ morsu insinistro tactabra¬
chio. ex animis inuenta ẽ. frustra cęsare
etiã psyllos ammonente. qͥuenena ser-¬
pentũ e uuln̾ibꝰ hominũ haustu reuoca¬
re atq exugere solent. Cȩsar alexanddria
urbe omĩiuᷤ longe opulentissima ⁊ maxi¬
mauictorpotitus ẽ. Nam ⁊ roma intan¬
tũ opibꝰ eiꝰ aucta ẽ.ut ꝓpt̃ habundantiã
pecuniarũ duplitia quã usq ad id fue¬
rant possessionũ aliarũq rerũ uenali¬
uon p̃tia statuerent᷑ Occisi sunt iussu ce¬
saris maior antonii filius. ⁊ publiꝰ cani¬
dius infestissimus quidẽ semꝑ cȩsari. s
⁊ antonio infidꝰ. ⁊ cassius palimensis ul¬
tima uolati patͥs cȩsaris uctima. ⁊ qͥntꝰ
ouindiꝰ obeam maxime notã qͦd obsce¬
nissimo lanifiuo texirmoq reginȩ se¬
nator ppłi romani pͣesse n̾erubuerat.
De hinc cȩsar pedestribꝰ copiis in syriam

Expanded text:
intellexit, uoluntariam mortem petens, serpenintellexit, uoluntariam mortem petens, serpentis, ut putatur, morsu in sinistro tacta bracehio exanimis inuenta est, frustra Caesare etiam Psyllos admouente. qui uenena serpentum e uulneribus hominum haustu reuocare atque exsugere solent. Caesar Alexandria, urbe omnium longe opulentissima et maxima, uictor potitus est. nam et Roma in tantum opibus eius aucta est, ut propter abundantiam pecuniarum duplicia quam usque ad id fuerant possessionum aliarumque rerum uenalium pretia statuerentur. occisi sunt iussu Caesaris maior Antonii filius et P. Canidius, infestissimus quidem semper Caesari sed et Antonio infidus, et Cassius Palmensis, ultima uiolati patris Caesaris uictima, et Q. Ouinius ob eam maxime notam, quod obscenissime lanificio textrinoque reginae senator populi Romani praeesse non erubuerat. dehinc Caesar pedestribus copiis in Syriam
Abbreviated transcription (Latin):
orbis t̾rarũ p̾sidia diuisis legionibꝰ com¬
posuit. Inde insyriã ꝓfectus mor pelusi¬
um adiit. ubi antonianis p̃sidiis ultꝰ su-¬
sceptꝰ ẽ. Int̾ea cornelius gallus pmissus
ãcȩsare. quatuor. legiones quas antoni
aput cyrenas p̃. sidii loco e̾stituerat.
suscepit in fidẽ.atqi
to cepit antonio.
ipsũq: c̃tinuo ap̃
pharũ uicit. An¬
tonus equestre ad¬
uersus cȩsarem
bellũ miit. In eo qͦ
miserabiliter
uictus effugit. ka¬
lendis sextilibꝰ
pͥma luce antoniuᷤᷤ.
cũ adinstruen¬
dam classẽ in portũ descenderet. subi¬
to uniu̾se naues ad cȩsarẽ transier̃t. Cũq
imico pͣsidio spoliatus esset. trepidꝰ se
cũ paucis recepit inregiã. Deinde inimi¬
nente cȩsare. turbataq ciuitate. idem
antonius sese ferro transuerbauit. ac
semianimis ad cleopatrã in monum̃tũ
in qͦd se illa mori certa cͣdiderat. ꝑlatꝰ eͣ.
Cleopatra postꝗͣ se ad tͥumphũ seruarim

Expanded text:
orbis terrarum praesidia, divisis legionibus, comorbis terrarum praesidia, divisis legionibus, composuit. Inde in Syriam profectus, mox Pelusium adiit, ubi ab Antonianis praesidiis ultro susceptus est. Interea Cornelius Gallus, praemissus a Caesare, quatuor legiones, quas Antonius apud Cirenas praesidii loco constituerat, susto cepit Antonio -ipsumque continuo apud Pharum uicit. nonna equestre aduersus Caesarem bellum iniit; in eo quoque miserabiliter uictus aufugit. kalendis Sextilibus prima luce Antonius cum ad instruendam classem in portum descenderet, subito uniuersae naues ad Caesarem transierunt; cumque unico praesidio spoliatus esset, trepidus se cum paucis recepit in regiam. deinde inminente Caesare turbataque ciuitate idem Antonius sese ferro transuerberauit ac semianimis ad Cleopatram in monumentum, in quod se illa mori certa condiderat, perlatus est. Cleopatra postquam se ad triumphum seruari
Abbreviated transcription (Latin):
dens. tantũ magnitudine p̾cellens. Nã
decẽ pedũ altitudine a mari aberant.
famosũ ⁊ magnũ hoc bellũ ap̃ actiũ fuit.
abhora qͥnta usq in horã septimã. incer¬
ta uincendi spe grauissimȩ utͥmq cȩdes
actȩ. Reliquũ diei cũ subsequente noc¬
te. inuictoriã cȩsaris declinauit. prior
regina cleopatra cũ .lx. uelocissimis naui-¬
bis fugit. Antoniꝰ quoq detracto insigni
p̃toriȩ nauis. fugientẽ secutꝰ ẽ uxorẽ. Il¬
lucescente die iã uictoriã cȩsar consũma¬
uit. Exuictis xii milia cecidisse referunt᷑.
sexmilia uuln̾ata st̃. ẽ quibꝰ mille intͣ cu-¬
randũ defecert̃. antoniꝰ ⁊ deopatra com-¬
munes liberos cũ parte regiȩ garȩ ad ru¬
brũ mare p̃mittendos censuert̃. lpsi p̾si¬
diis circa duo egypti cornua pelusium
paretoniũq dispositis. classẽ ⁊ copias in¬
staurando bello ꝑauer̃t. Cȩsar sexto imꝑa
mo crasso c̃sub brundusiu̾uenit. ibiq

Expanded text:
dens tantum magnitudine praecellens, nam decem pedum altitudine a mari aberant. famosum et magnum hoc bellum apud Aotium fuit. ab hora quinta usque in horam septimam incerta uincendi spe grauissimae utrimque caedes aotae; reliquum diei cum subsequente nocte in uictoriam Caesaris declinauit. prior regina Cleopatra cum LX uelocissimis nauibus fugit; Antonius quoque detracto insigni praetoriae nauis fugientem secutus uxorem est. inlucescente iam die uictoriam Caesar consummauit. ex uictis duodecim milia cecidisse referuntur, sex milia uulnerata sunt, e quibus mille inter curandum defecerunt. Antonius et Cleopatra communes liberos carn parte regiae gazae ad Rubrum mare praemittendos consuerunt; ipsi praesidiis circa duo Parethoniumque dispositis, classem et copias instaurando bello paraverunt. Caesar sexto impernio Crasso consul, Brundusium venit. Ibi
Abbreviated transcription (Latin):
ub̾ius nc̃ dicere. necratio nec locꝰ flagitat
ut ⁊ querentibꝰ reseruasse. ⁊ negligentibꝰ nor
ingessisse iudeam᷑. Hoc autẽ fidelit᷑ cõmema¬
pͥmo gaio iulio cȩsare auunculo suo int̾secd
ex apollonia rediens urbe̾ ingrederet᷑. hora

Expanded text:
gitat: ut et quaerentibus reservasse, et negligentibus non ingessisse videamur. Hoc autem fideliter commemoprimum, Caio Caesare avunculo suo interfecto, ex Apollonia rediens Urbem ingrederetur, hora
Abbreviated transcription (Latin):
hisdẽ fuibꝰ quibꝰ equoꝵ crura nexuerant. in¬
didere ceruices. ꝓtractȩ atq exanimatȩ st̃.
aliȩ laqueo de subiectis plaustroꝵ temonibꝰ
pependert. Inuenta est etiã quȩdã quȩ duoꝰ
filios traiectis ꝑ colla eoꝵ laqueis ad suos pe¬
des uinxerit. ⁊ cũ seipsã suspendi moriturã
dimisisset. secũ traxerit occidendos. Inter
hȩc multa ⁊ miserabilia mortis genera. regu¬
li quoq duo strictis in se gladiis c̃currisse re¬
feruntur. Lugius ⁊ boiorix reges. in acie ce¬
cidert᷑. Cludicus ⁊ cȩsorix capti sunt. lta mhiᷤᷤ
duobꝰ p̾liis . ccc.xͣl. milia galloꝵ occisa. ⁊cͣ
xͣł milia capta st̃. absq innumera mulierũ
multitudine quȩ se suosq paruulos femi¬
neo furore. ui autẽ uirili necauert᷑. Igitur
talẽ marii triumphũ. romanãq uictoriam:
incredibile facinus. ⁊ mĩꝗͣ antea romanis

Expanded text:
isdem funibus, quibus equorum crura nexuerant, inisdem funibus, quibus equorum crura nexuerant, indidere coruices, protractae atque exanimatae sunt, aliae laqueo de subrectis plaustrorum temonibus pependerunt. inuenta est etiam quaedam, quae duos filios traiectis per colla eorum laqueis ad suos pedes uinxerit et, cum se ipsam suspendio morituram dimisisset, secum traxerit occidendos. inter haec multa ac miserabilia mortis genera reguli quoque dus strictis in se gladiis concurrisse referuntur. Lugius. et Boiorix reges in acie ceciderunt; Claodicus et Caesoris capti sunt. ita in his duobus proeliis CCCXL milia Gallorum caesa et CXL milia capta sunt, absque innumera mulierum multitudine, quae se suosque paruulos femineo furore, ui autem uirili necauerunt. igitur talem Marii triumphum Romanamque uictoriam incredibile facinus et numquam antea Romanis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑturbatio galloꝵ fuit. qͦd romanã aciẽ pͥꝰ
offendere dispositã quã adesse senserunt.
Cũq ilico uulnerati eqͥtes retͦ in suos cogeren¬
tur. totãq multitudinẽ indisposite ad huc
aduentantẽ cont᷑barent. ⁊ sol cũ uento ortꝰ
ex adi̾so emicuisset. uisus eoꝵ puluis opple¬
uit. ⁊ splendor hebetauit. lta factũ ẽ. ut tan¬
ta ac tam t᷑ribilis multitudo minima roma¬
noꝵ clade. sua autẽ ultima int̾nitione cȩ¬
uorẽ pene excitauere pugnã. quȩ plaustͥs
inmodũ castroꝵ cirtustrudis. ipsȩ autẽ desrꝑ
ꝓpugnantes. diu reppulere romanos. S cũab
his nouo cȩdis genere trerent᷑. abscisis enĩ cũ
crine uerticibus inhonesto satis uulnere tur¬
pes relinquebantur. ferrũ qͦd in hostes sũp¬
serant. in se suosq uertert. Namq aliȩ concur-
su iugulate. aliȩ app̃hensis inuicẽ faucibus
strangulatȩ. aliȩ funibꝰ ꝑ equoꝵ crura conser¬
tis. ipsisq continuo equis stimulatis. ptꝰꝗͣ suã

Expanded text:
turbatio Gallorum fuit, quod Romanam aciem prius offendere dispositam, quam adesse senserunt. Cumque illico vulnerati equites retro in suos cogerentur, totamque multitudinem indisposite adhuc adventantem conturbarent, et sol cum vento ortus ex adverso emicuisset, visus eorum pulvis opplevit et splendor hebetavit, ita factum est, ut tanta ac tam terribilis multitudo, minima Romanorum clade, sua autem ultima internecione caeviorem pene excitavere pugnam, quae plaustris in modum castrorum circumstructis, ipsae autem desuper propugnantes, diu rephis nouo caedis genere terrerentur — abscisis enim cum crine uerticibus inhonesto satis uulnere turpes relinquebantur — ferrum, quod in hostes sumpserant, in se suosque uerterunt. namque aliae concursu mutuo iugulatae, aliae apprehensis inuicem faucibus strangulatae, aliae funibus per equorum crura consertis ipsisque continuo equis exstimulatis, postquam suas
Abbreviated transcription (Latin):
ademerit. ita qͦd gesserit tygrani non
daturũ quod tueri nesciat. ne rursus
sẏriam iudȩoꝵ ⁊ arabũ latͦciniis infe¬
stam retddat. Atq ita syriam in ꝓuin¬
tiȩ formã redegit. paulatimq oriens
romanoꝵ. discordia consanguineoꝵ.
regnum factum est.
qͦs uelut
diuisio or¬
bis cũro¬
manis fac-¬
ta. nc̃ orien.¬
scytharum exules fuere. Noc eriã
ipsoꝵ uocabulo manifestat᷑. Nã
scythico sermone.exules parthi
dicunt᷑. Ni et ad syrioꝵ ⁊ medoꝵ
temꝑibus. intex orientis ppłos obscu¬
rissimi fuere. Postea quoq cũ imꝑiũ
orientis amedis ad ꝑsas translatũ ẽ.
elut uulgꝰ sine nomine pͣda uictoꝵ
fuere postremũ macetlonibꝰ tͥumpha¬
to erine seruiert᷑ ut cuiuis mirum

Expanded text:
ademerit, ita quo cesserit Tigrani, non ademerit, ita quo cesserit Tigrani, non daturum, quod tueri nesciat, ne rursus Syriam Iudaeorum et Arabum latrociniis infestam reddat. Atque ita Syriam in provinciae formam redegit, paulatimque Oriens Romanorum discordia consanguineorum regum factus est. quos velut divisione orbis cum Romanis facta nunc OrienScytharum exules fuere. Hoc etiam ipsorum vocabulo manifestatur, nam Scythico sermone exules "parthi" dicuntur. Hi et Assyriorum et Medorum temporibus inter Orientis populos obscurissimi fuere. Postea quoque, cum imperium Orientis a Medis ad Persas translatum est, veluti vulgus sine nomine praeda victorum fuere. Postremum Macedonibus triumphato Oriente servier
Abbreviated transcription (Latin):
tum pret᷑ domesticas uires ⁊ parthi¬
ca sotietate. ⁊ nuitͥdatis adfinitate.
Igitur accitus in regnũ syriȩ. ꝑ .x. et
uiui. annos. tranqͥllissimo regno po¬
titus est. neq bello aliũ lacessere neq
lacessitus inferre alii bellũ necesse
habuit.S sicut ab hostibꝰ tuta syria
fuit. ita t̾rȩmotu uastata ẽ qͦ. c̃lacx¬
milia militũ. ⁊ multȩ urbes ꝑiert᷑̃.
Ed ꝓdigiũ mutationẽ rerũ porten¬
dere. aruspices respondert̃. Igitur ty
grane a lucullo uicto. rex syriȩ anti¬
ochus ciriceni filius. ab eodem lucul¬
lo appellat᷑. S qͦd lucullus dederat.
postea ademit pompeius. qͥ poscen¬
ti regnũ. respondit. ne uolenti qͥde
sẏriȩ ne dũ recusanti. dat᷑um sere¬
gẽ. qui .x.i.uiii. annos quibꝰ tygra-¬
nes syriam tenuit. in angulo cilitiȩ
latuerit. uicto autẽ eodem tygra¬
ne a romanis. alieni oꝑis p̃mia po¬
stulet. Igitur ut habenti regnũ non

Expanded text:
tum praeter domesticas vires et Parthitum praeter domesticas vires et Parthica societate et Mithridatis adfinitate. Igitur accitus in regnum Syriae per X et VIII annos tranquillissimo regno potitus est; neque bello alium lacessere neque lacessitus inferre alii bellum necesse habuit. Sed sicut ab hostibus tuta Syria fuit, ita terrae motu vastata est, quo cmilia militum et multe urbes perierunt. Quod prodigium mutationem rerum portendere aruspices responderunt». 51 Q. grane a Lucullo victo rex Syriae Antiochus, Cyziceni filius, ab eodem Lucullo appellatur. Sed quod Lucullus dederat, postea ademit Pompeius, qui poscenti regnum respondit ne volenti quidem Syriae, nedum recusanti daturum se regem, qui X et VIII annos, quibus Tigranes Syriam tenuit, in angulo Ciliciae latuerit, victo autem eodem Tigrane a Romanis alieni operis praemia postulet. Igitur ut habenti regnum non
Abbreviated transcription (Latin):
nitate artata. quȩ increm̃ta de fini-¬
timis bellis querere solebant. Ademp¬
to uagandi arbirio. uires suas in
ꝑnitiẽ mutuã conu̾ter̾t. adeo ut
adsidius p̃liis consũpti. in conte̾ptũ
finitimoꝵ uenerint. p̾dȩq arabũ
genti inbelli antea fuerint. Quoꝵ
rex erotimus fidutia septingentoꝵ
filioꝵ. quos ex pelicibꝰ susceꝑat. di¬
uisis exercitibꝰ. nc egyptũ. nͣc syriã
inuastabat. magnũq nom̃ arabũ
tiis parentũ succe-¬
dentibꝰ cum expia-¬
bili bello. regis et
regnũ syriȩ consũp¬
tum esset. ad exter-¬
Ina ppłs auxilia con¬
currit ꝑ egrinosq reges sibi circum¬
spicere cȩpit. ltaq cum pars mitͥdatẽ
ponticũ. pars ptholomeum ab ȩgyp.¬
to arcessendum censeret. occurre¬
retq quod et mitridates implicitꝰ
bello romano esset. ptholomeus quoq
hostis semꝑ fuisset syriȩ. om̃s in tygra¬
nem regẽ armeniȩ consensere. instruc¬

Expanded text:
nitate artata, quae incrementa de fininitate artata, quae incrementa de finitimis bellis quaerere solebant, adempto vagandi arbitrio vires suas in perniciem mutuam converterunt,adeo ut adsiduis proeliis consumpti in contemptum finitimorum venerint praedaeque Arabum genti, inbelli antea, fuerint;quorum rex Herotimus fiducia septingentorum filiorum, quos ex paelicibus susceperat, divisis exercitibus nunc Aegyptum, nunc Syriam infestabat magnumque nomen Arabum tiis parentum succedentibus cum inexpiabili bello et reges et regnum Syriae consumptum esset, ad externa populus auxilia concurrit peregrinosque reges sibi circumspicere coepit. Itaque cum pars Mithridatem Ponticum, pars Ptolomeum ab Aegypto arcessendum censeret, occurreretque quod et Mithridates inplicitus bello Romano esset, Ptolomeus quoque hostis semper fuisset Syriae,omnes in Tigranen, regem Armeniae, consensere, instruc
Abbreviated transcription (Latin):
ficitur. spm̃q non fato s parricidio
dedit. Digna ꝓrsus hac mortis infa¬
mia. quȩ ⁊ matrẽ thoro expulit. et
duas filias uiduas alt̾no frũm ma¬
trimonio fecit. ⁊ filio alteri mexili¬
um acto bellum intulit. alteri erep¬
to regno. exitiũ ꝑ insidias machina¬
ta est. S nec alexandro cȩdes tam ne¬
fanda inulta fuit. Nam ubi pͥmũ
comꝑtũ ẽ. scelere filii matrẽ interfec¬
tam. concursu ppłi in exiliũ agitur.
reuocatoq ptholomeo regnũ red¬
ditur. Qui neq cũ matre bellũ ge¬
rere uoluisset. neq a fratris armis
repetere quod pͥor possedisset. te¬
tuto decedit. Iam eniꝰ fortuna ro¬
mana porrigere. se adorientalia
regna. ñ contenta italiȩ t̾minis cȩ¬
ꝑat. ltaq ⁊ ea pars libiȩ ꝓuintia fac¬
ta est. postea cretha cilitiaq quȩ
piratico bello ꝑdomitȩ in formã
ꝓuintiȩ rediguntur. Quo facto⁊
syriȩ ⁊ egypti regna. romana uici-¬

Expanded text:
rficitur spiritumque non fato, sed parricidio rficitur spiritumque non fato, sed parricidio dedit;digna prorsus hac mortis infamia, quae et matrem toro expulit et duas filias viduas alterno fratrum matrimonio fecit et filio alteri in exilium acto bellum intulit, alteri erepto regno exitium per insidias machinata est. Sed nec Alexandro caedes tam nefanda inulta fuit. Nam ubi primum conpertum est scelere filii matrem interfectam, concursu populi in exilium agitur revocatoque Ptolomeo regnum redditur, qui neque cum matre bellum gerere voluisset, neque a fratre armis repetere, quod prior possedisset. tuto decedit. Iam enim fortuna Romana porrigere se ad orientalia regna, non contenta Italiae terminis, coeperat. Itaque et ea pars Libyae provincia facta est; postea Creta Ciliciaque piratico bello perdomitae in formam provinciae rediguntur. Quo facto et Syriae et Aegypti regna Romana vici
Abbreviated transcription (Latin):
sotio regno filio ptholomeo ppłm in
eu incitat. ab ductaq ei selene uxore.
eo indigniꝰ qͦd ex selene iam duos filioᷤᷤ
habebat exulare cogit. arcessito mino¬
re filio alexandro. ⁊ regẽ̾ in locũ fr̃is
constituto. nec filium regno expulis¬
se contenta. bello cypri exulantem ꝑ¬
sequit᷑. Unde pulso int̾ficit ducẽ exer-¬
cius sui. qͦd uiuu̾ eum ẽ manibꝰ emi¬
sisset. quãꝗͣ ꝓtholomeus uerecundia
mat̾m belli non uiribꝰ minor ab insu¬
la recessisset. Igitur alexander tͣritus
hac matris crudelitate. ⁊ ipse eã relin¬
quit. ꝑiculoso regno securã ac tutã
uitam anteponens. Cleopatra uͦ ti¬
mens ne maior filius ꝑtholomeus a
cyriceno ad recuꝑandã ȩgyptũ auxi¬
liis iuuaret᷑. ingentia grypo auxi¬
lia ⁊ selenem uxorẽ nupturã hosti
poris mariti mittit. alexandrũq
filiu ꝑ legatos in regnum reuocat
Cui cum occultatis insidiis exitium
machinaret᷑ occupata ab eodẽ int̾¬

Expanded text:
socio regni, filio Ptolomeo, populum in socio regni, filio Ptolomeo, populum in eum incitat, abductaque ei Selene uxore eo indignius, quod ex Selene iam duos filios habebat, exulare cogit, arcessito minore filio Alexandro et rege in locum fratris constituto. Nec filium regno expulisse contenta bello Cypri exulantem persequitur. Vnde pulso interficit ducem exercitus sui, quod vivum eum e manibus emisisset, quamquam Ptolomeus verecundia materni belli, non viribus minor ab insula recessisset. Igitur Alexander territus hac matris crudelitate et ipse eam relinquit, periculoso regno securam ac tutam vitam anteponens. Cleopatra vero timens, ne maior filius Ptolomeus a Cyziceno ad recuperandam Aegyptum auxiliis iuvaretur, ingentia Grypo auxilia et Selenen uxorem, nupturam hosti prioris mariti,mittit Alexandrumque filium per legatos in regnum revocat; cui cum occultatis insidiis exitium machinaretur, occupata ab eodem inte
Abbreviated transcription (Latin):
uero consobrinã. liberoꝵ deinde com¬
muniũ materterã. Hlis tot necessitudi¬
nibꝰ sanguinis. adicit suꝑstitionẽ tẽpli
quo ab dita ꝓfugerit. tantoq religiosiꝰ
colendos sibi deos. quo magis hisꝓpitũs
ac fauentibꝰ uicisset. Tum neq ad ͤula
uriũ se qͥcꝗͣ cẏziceno dempturũ. nec
seruat᷑um reddita. S quanto grypus
abnuit. tanto soror muliebri ꝑtinatia
accenditur. rata ñ miscđiȩ hȩc uerba.
s amoris esse. Itaq uocatis ipsa militi¬
bus. mutit qui sororẽ confoderent.
Qui ut intẽplũ intrauer̃t᷑. cũ euellere
eam ñ possent. manus amplexantes deȩ
simulacrũ p̾cidert᷑. Tcͣ cleopatra execra¬
tione parricidarũ. mandata uiolatis
numinibꝰ ultione sui decidit. Nec mul¬
to post repetita pͣlii congressione ciri¬
cenus uxorẽ grypi. impie nãq paulo
ante sororẽ int̾fecerat capit. eiusq
supplitio uxoris manibꝰ parentauit.
Ut inegypto cleopatra cũ grauaretur.

Expanded text:
vero consobrinam, liberorum deinde comvero consobrinam, liberorum deinde communium materteram. His tot necessitudinibus sanguinis adicit superstitionem templi, quo abdita profugerit, tantoque religiosius colendos sibi deos, quo magis his propitiis ac faventibus vicisset; tum neque occisa illa virium se quicquam Cyziceno dempturum, nec servaturum reddita. Sed quanto Grypos abnuit, tanto soror muliebri pertinacia accenditur, rata non misericordiae haec verba, sed amoris esse. Itaque vocatis ipsa militibus mittit qui sororem confoderent. Qui ut in templum intraverunt, cum evellere eam non possent, manus amplexantis deae simulacrum praeciderunt. Tunc Cleopatra execratione parricidarum mandata violatis numinibus ultione sui decedit. Nec multo post repetita proelii congressione victor Cyzicenus uxorem Grypi Tryphaenam, quae paulo ante sororem interfecerat, capit eiusque supplicio uxoris manibus parentavit. At in Aegypto Cleopatra cum gravaretur
Abbreviated transcription (Latin):
uertitur. Hc̃ antiochiã grypus in qu̾a
erat cixiceni uxor cleopatra. obsidere
cȩpit. Qua capta. tryphena uxor gry¬
pi nicbil antiqͥus quã sororẽ cleopa¬
tram reqͥri iuissit. ñ ut captiuȩ opẽ
ferret. s ne effugere captiuitatis ma¬
la posset. quȩ sibi ȩmulatione in hoc
potissimũ regnũ inuaserit. hostiq so¬
roris nubendo. hostẽ se eiꝰ effecerit.
Tc̃ ꝑegͥnus exercitus incertamina fra¬
trum adductꝰ. tũ repudiatã afratre
contra matris uoluntatẽ extra egẏp¬
tũ nuptã accusat. Contra grypus
orare.ne tã fȩdũ facinus facere coga¬
tur. a nullo umꝗͣ maioꝵ suoꝵ intͣ tot
domestica. tot ext̾na bella. ptꝰ uicto¬
riam in feminas seuitũ. quas sexus
ipse ⁊ ꝑiculis belloꝵ ⁊ seuitiȩ uictoꝵ
eximat. In hac uͦ pret̾ cõmune bellan¬
tiũ fas. accedere necessitudinẽ: qͥp¬
pe sanguinis ipsius. quȩ tã cruente se¬
uiat. sororẽ equidẽ germanã esse. suã

Expanded text:
vertitur. Tunc Antiochiam Grypos, in qua vertitur. Tunc Antiochiam Grypos, in qua erat Cyziceni uxor Cleopatra, obsidere coepit, qua capta Tryphaena, uxor Grypi, nihil antiquius quam sororem Cleopatram requiri iussit, non ut captivae opem ferret, sed ne effugere captivitatis mala posset, quae sui aemulatione in hoc potissimum regnum invaserit hostique sororis nubendo hostem se eius effecerit. Tunc peregrinos exercitus in certamina fratrum adductos, tum repudiatam a fratre contra matris voluntatem extra Aegyptum nuptam accusat. Contra Grypos orare, ne tam foedum facinus facere cogatur. A nullo umquam maiorum suorum inter tot domestica, tot externa bella post victoriam in feminas saevitum, quas sexus ipse et periculis bellorum et saevitiae victorum eximat;in hac vero praeter commune bellantium fas accedere necessitudinem sanguinis; quippe ipsius, quae tam cruente saeviat, sororem equidem germanam esse, suam