comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
mus dubitatum simipialis sc̃sa
legrin int̾prctatus ẽ. an oporte¬
at hunismodi regiam int̾prcta¬
nam subtilitattm tamͣ risimus
quam corrgcudam ce censui.
Diffiminus aũt omnem imꝑa¬
toris legum int̾pretationẽ. suc
lio quocumq modo factam ra¬
tam ⁊ indubitat. mihab̾i. ¶Sicĩ
impio cẽ oportet. cur aut ex sug¬
gestionib ꝓccrum sidubitatio ĩ
litib oriatur.⁊ sese nõ ec idonc¬
or. uł sufficientes adaeciosione
litis illi existiment ad nor decur¬
irixtur. Et quar. imbiguitates
indicum quas exlgib orm cuc¬
int. auros accipiunt m̃e: sin a
nob̾ int̾prctatio mera ꝓced̾e̾t:

Expanded text:
mus dubitatum, si imperialis sensus legem interpretatus est, an oporteat huiusmodi regiam interpretanam scrupulositatem tam risimus quam corrigendam esse censuimus. Definimus autem omnem imperatoris legum interpretationem sive lio quocumque modo factam ratam et indubitatam haberi. Si imperio esse oportet. Cur autem ex suggestionibus procerum, si dubitatio in litibus oriatur et sese non esse idoneos vel sufficientes ad decisionem litis illi existiment, ad nos decurritur et quare ambiguitates iudicum, quas ex legibus oriri evenit, aures accipiunt nostrae, si non a nobis interpretatio mera procedit?
Abbreviated transcription (Latin):
rationes ꝓmineus desideret:
qb se posse instrie Stendit. q
utiq ip̃a rrieqtas suadet. anu̾
abeo aquo aliqd petit actor de

Expanded text:
rationes promi reus desideret, quibus se posse instruere contendit quod utique ipsa rei aequitas suadet, an vero ab eo a quo aliquid petitur actor de
Abbreviated transcription (Latin):
ã.sossiano.
⁊ residimm debiti paratus es
soucre. preses ꝓuincie dabit
arbitrum ap̃ud quẽ quan¬
tum sit qd̃ suꝑ ẽ exdebito ex¬
ammatur. ¶Et sue adui¬
dicemucmr diuersa pars dis¬
simulau̾it. sine oblato suꝑ¬
fiuo aduenditõem ꝓsilucrit.

Expanded text:
A. Sossiano. Si residuum debiti paratus es solvere, praeses provinciae dabit arbitrum, apud quem, quantum sit quod superest ex debito, examinabitur: et sive ad iudicem venire diversa pars cessaverit sive oblato superfluo ad venditionem prosilu
Abbreviated transcription (Latin):
pos accessit nat᷑ał. si ncpotis nomẽ
himusmodi soboli legib accõmo¬
dandũ ẽ q̃rebat᷑. uolebat cim ta¬
li nt̾ali nepoti ex suo legitimo filio
iã defuncto ꝓ genito totam suam

Expanded text:
t naturalis: si nepotis nomen huiusmodi suboli legibus accommodandum est, quaerebatur. Volebat enim tali naturali nepoti ex suo legitimo filio iam defuncto progenito totam suam
Abbreviated transcription (Latin):
eneralit sancimus siqs itaue¬
ba sua composuentiut eclicat
s filius uł filia in testatus ul
intestata. uł criam sine lib̾is.

Expanded text:
eneraliter sancimus, si quis ita verba sua composuerit, ut edicat: " si filius vel filia intestatus vel intestata" vel etiam " sine liberis"
Abbreviated transcription (Latin):
icci extabulis quas subnoĩe
pat̾s tui uxoremcis idẽ nour¬
tã tuã suorepto u̾o testam̃to
fals. ⁊ ꝓtulisse allegas cũ cͥmẽ
admissum ignores. legatu
asscͥptum tͥ ꝯsccutꝰ sis. tamẽ
ñ impeclictis accusatõem ꝯtra
cam impletis sollẽpnib ins¬
tituere. S̾. ã. Petromo.
alsi ꝗdẽ crim̃uł aliud capita
fidei cõmissu sibi uindicat ⁊
dubitatio ẽ. ingrifides u̾itatis

Expanded text:
icet ex tabulis, quas sub nomine patris tui uxorem eius, id est novercam tuam, subrepto vero testamento falsas protulisse adlegas, cum crimen admissum ignores, legatum adscriptum tibi consecutus sis, tamen non impedieris accusationem contra eam impletis sollemnibus instituere. ALEX. A. CASSIO.alsi quidem crimen vel aliud capitalfideicommissum sibi vindicat, dubitatio est, inquiri fides veritatis
Abbreviated transcription (Latin):
tib. si tamen extant. siue es¬
timate siue mestimate sint.
mulierẽ in his uindicandis
omnẽ habere post dissontui
matrimomum p̃iogatiuam.
⁊ neminem c̾ditoꝵ manti. ꝗã
t̾iores sunt. sibi potiorem cã
nihis ꝑhypothecam uindica¬
re. cum heedeni res ⁊ abimtio
eaꝵ in mariti patrimoniũ ui¬
detur fieri. ido rei ueritas dele¬
ta uł ꝯfusa ẽ. uolumus itaq
eamͣ in rem actõem quasi ĩhu¬
nismodi reb ꝓpriis habere:
hypothecarum omnib antio¬
rem possidere. ut siue ex natã¬
li uire cusdem mulieris ies c̃ẽ¬

Expanded text:
tibus, si tamen extant, sive aestimatae sive inaestimatae sint, mulierem in his vindicandis omnem habere post dissolutum matrimonium praerogativam et neminem creditorum mariti, qui anteriores sunt, sibi potiorem causam in his per hypothecam vindicare, cum eaedem res et ab initio earum in mariti patrimonium videtur fieri, ideo rei veritas deleta vel confusa est. Volumus itaque eam in rem actionem quasi in huiusmodi rebus propriis habere et hypothecariam omnibus anteriorem possidere, ut, sive ex naturali iure eiusdem mulieris res e
Abbreviated transcription (Latin):
suptuitatem admariti substã¬
tiam puemiaẽ. Per utramq
uiam suie mrem siue hypothe¬
canam ei plenissime ꝯsulatur.
Omns au̾t temꝑalis exeeptõ.
suie ꝑusu capionem in duc
rib ex co opponatur exquo pos¬
fint actiones mou̾e. id est op¬
mantis ꝯstituti s post dissolu¬
tummatrimonium.Minus
aũt idoneis exquo hoc eis ex¬
tun c̃ẽ clarueritscum ꝯstante
ctiã matrimonio posse muli¬
eres ꝯtramantoꝵ parumidon¬
eoꝵ bona hypothecas suas ex¬
ercere.iam nr̃a lege humani¬
tatis intuitu definitum est.¬
¶ Eic ti diuortii falsa dissimu¬
latioe in huiusmocli cã quam
nr̃a lex amplexa ẽ. styrpitus
um quidam dotes ꝓmulieri¬
b dabant. siue matres. suic
alii cognati. uł extranti. recte
qdem eas  mariti sine monu¬
mẽtoꝵ obfuatõe suscipiebãt
Cum au̾t mulier recibibitoe
casus stipulabatur.⁊ hunis¬
modi fortuitus casus euenis¬
set. ip̃a mulierut pote a. se
ñfacta donatõe.ꝓpt᷑ hoc quod

Expanded text:
subtilitatem ad mariti substantiam pervenisse, per utramque viam sive in rem sive hypothecariam ei plenissime consulatur. Omnis autem temporalis exceptio, sive per usucapionem inductaribus ex eo opponatur, ex quo possint actiones movere, id est opmaritis constitutis post dissolutum matrimonium, minus autem idoneis ex quo hoc eis tum esse claruerit, cum constante etiam matrimonio posse mulieres contra maritorum parum idoneorum bona hypothecas suas exercere iam nostra lege humanitatis intuitu definitum est: ficti divortii falsa simulatione in huiusmodi causa, quam nostra lex amplexa est, stirpitus Cum quidam dotes pro mulieribus dabant sive matres sive alii cognati vel extranei, recte quidem eas mariti sine monumentorum observatione suscipiebant: cum autem mulier redhibitionem casus stipulabatur et huiusmodi fortuitus casus evenisset, ipsa mulier utpote a se non facta donatione propter hoc, quod
Abbreviated transcription (Latin):
iuramctum p̾stit̾itid̃ reum da¬
re antea dispositum ẽ ¶ Sed
quia ueremur neforsitan qdã
collusione aliqua utentes re

Expanded text:
iuramentum praestiterit, quod reum dare antea dispositum est. Sed quia veremur, ne forsitan quidam collusione aliqua utentes re
Abbreviated transcription (Latin):
ñ solum lucrum sentiant sed ẽt
guamim subnngentur.¶Si
quis aut casus iam eueneriñt.
⁊ puidicialem sententiam. uła

Expanded text:
n solum lucrum sentiant, sed etiam gravamini subiugentur. Si qui autem casus iam evenerunt et per iudicialem sententiam
Abbreviated transcription (Latin):
n cẽt uiliano restitu ꝑpactum
tr nepote. ctiamstipulatõem ad
uillanũfactã obabsentiam cis
ñ ualuisse significes: ac ꝓpt̾eaer
psona acstipulatõe tua quares¬
titu cuncta uixta pactoꝵ teno¬
stipulatu tuo adip̃sidem pum¬
cie. ut cxaminatis partium all¬
gationib. quantum stit̾it ĩt̾¬
ee tua uixta placiti fidem dotis
portionem nili ano restitutam
fuisse. obincerte actioms eff̃ci¬
tum ꝯcludat ꝯdẽpnatione ta¬
uate quantitatis.¶B. Aa¬

Expanded text:
iano restitui per pactum te nepote etiam stipulationem ad Iulianum factam ob absentiam eius non valuisse significes, ac propterea ex persona ac stipulatione tua, qua restitui cuncta iuxta pactorum tenostipulatu tuo adi praesidem provinciae, ut examinatis partium adlegationibus, quantum constituerit interesse tua, iuxta placiti fidem dotis portionem Iuliano restitutam fuisse, ob incertae actionis effectum concludat condemnationem taxatae quantitatis.
Abbreviated transcription (Latin):
reclitori tuo si par tem pecunie
exsoliusti. de pate u̾o ñ petẽda
int̾te ⁊ cum uenit: obcausas
negotiaq cius tuo patiorimo
fideq defensa. ea obligatione
partim nirx cuuli. partim ho¬
norano lib̾atus es. Hini excep¬
tio ꝑ petua pacti ꝯuenti uł do¬
li. residui petitionem ixpeliit.
cum ⁊ solutum ꝑignorantiã

Expanded text:
reditori tuo si partem pecuniae exsolvisti, de parte vero non petenda inter te et eum convenit ob causas negotiaque eius tuo patrocinio fideque defensa, ea obligatione partim iure civili partim honorario liberatus es. nam exceptio perpetua pacti conventi vel doli residui petitionem repellit, cum et solutum per ignorantiam
Abbreviated transcription (Latin):
curat. nillo ci obstaculo ob¬
iantt. ¶pe aut ꝗ sacramẽ¬
tum sibi illatum dnt ixcusa¬
unt uł hoc attẽstet uł

Expanded text:
currat, nullo ei obstaculo obviante. Ipse autem, qui sacramentum sibi illatum dare recusaverit, vel hoc attestetu
Abbreviated transcription (Latin):
aqd debonis eoꝵ. qrei publi¬
ce causa absentes sũt. dimi¬
nutum ẽ actioneue qua com¬
petente eis. aliquis libatus:
fu̾it. in integrum restitutio
ꝑ petua uins dictione ĩtra
annũ utilem pmittitur.d.¬

Expanded text:
d de bonis eorum, qui rei publicae causa absentes sunt, deminutum est actioneve qua competente eis aliquis liberatus fuit, in integrum restitutio perpetua iurisdictione intra annum utilem permittitur.
Abbreviated transcription (Latin):
ri subici. illud ctiam obsuari de
cct̾o uolumus. ut siqs locus statu¬
tor sçolanum inquacũq scola
uocaiut ille sub rogetur. quẽ m̃n
pictas ꝑ sacrimi rescriptum uocã¬
quadri m̃strx brcucs cordem sco¬
larioꝵ cura tue sublimitatis et
protempore iuri excellentissum:
magistri offioꝵ. yscribi uolumus.
⁊ cos sacro scrimo lat̾culi p̾stari. ibi
dem poncudos ut semp notitia c¬
ordem scolarium certa scit. n pu¬
blico dapnum auqd infligatin:¬

Expanded text:
ri subici. Illud etiam observari de cetero volumus, ut, si quis locus statutorum scholarium in quacumque schola vacaverit, ille subrogetur, quem nostra pietas per sacrum rescriptum vacanquadrimenstruos breves eorundem scholarium cura tuae sublimitatis et pro tempore viri excellentissimi magistri officiorum conscribi volumus et eos sacro scrinio laterculi praestari ibi deponendos, ut semper notitia eorundem scholarium certa sit neque publico damnum aliquod infligat
Abbreviated transcription (Latin):
ne specialit uob obligata st̃
debitorib detractantib solu¬
toem. bona fide debetis. ⁊ sollẽ¬
pnit uende. ita cm̃ apparebit
an cxp̃tio pignoris debito
satis fieri põt. Odsiquid de¬
erit. n phibemini ctiam cet̾a
bona nire ꝯentionis ꝯseq

Expanded text:
e specialiter vobis obligata sunt, debitoribus detractantibus solutionem bona fide debetis et sollemniter vendere: ita enim parebit, an ex pretio pignoris debito satisfieri potest. quod si quid deerit, non prohibemini etiam cetera bona iure conventionis conseq
Abbreviated transcription (Latin):
cus filia postea quam hres exͣ¬
titit patri.cum qua simul eꝗs
partib heres institutus eras.
substitutr̃e inuicẽ factai ma
t̾᷑ ꝙdem intestate filie sibi suc¬
cessionẽ defendat s tu aũt ex
substitutiõe adte ꝑtin̾e ꝯten¬
das.iuris ꝗdem ratiomanifes¬
ta ẽ. Licere militib ꝓ prio pri¬
uilegio etiam ħrdib ext̾rane¬
is postr̃a quam hrdes extit̾int
mortuis substituere s tibi ꝓ¬
bandum ẽ. an ita frat tuus sẽ

Expanded text:
us filia, posteaquam heres extitit patri, cum qua simul aequis partibus heres institutus eras substitutione invicem facta, et mater quidem intestatae filiae sibi successionem defendat, tu autem ex substitutione ad te pertinere contendas, iuris quidem ratio manifesta est licere militibus proprio privilegio etiam heredibus extraneis, posteaquam heredes extiterint, mortuis substituere. Sed tibi probandum est, an ita frater tuus se
Abbreviated transcription (Latin):
cin potit usq ad tempꝰ pu¬
b̾tatis parẽs facere testamẽtũ
alt̾o cui postea quam h̃s exti¬
tit substituere ñ potuit. inui¬
cem substitutio hisdem u̾bis
facta cẽt. icum solum casũ
eam locum habere ⁊ sententin
bo diuoꝵ parentum incorum
placet: quo utriq pari ratõe
potui ͭ substituiss cum ex testa¬
mento  militis trou̾siam esse
pro ponas. defuncca pruula

Expanded text:
cui potuit usque ad tempus pubertatis parens facere testamentum, altero, cui posteaquam heres extitit substituere non potuit, invicem substitutio eisdem verbis facta esset, in eum solum casum eam locum habere et sententiis bus divorum parentium meorum placet, quo utrique pari ratione potuit substitui. Sed cum ex testamento militis controversiam esse proponas, defuncta parvula
Abbreviated transcription (Latin):
xtestam̃to militis. suic ad huc
ĩmilitia. suic intra annũ mis¬
s honcste decessit. Hrditas et
legata om̃nib qb relicta sũt
debentur. quia int̾cct̾a. q̃ mili¬
tib ꝯcessa sunt. lib̾um arbit̾iũ
ꝗb uelint relinq̃ndi suprcmis
sius iudiciis ꝯcessum e̾ nis lex
specialit eos ꝓhibu̾it. d. Aug¬

Expanded text:
testamento militis, sive adhuc in militia sive intra annum missus honeste decessit, hereditas et legata omnibus quibus relicta sunt debentur, quia inter cetera, quae militibus concessa sunt, liberum arbitrium quibus velint relinquendi supremis suis concessum est, nisi lex specialiter eos prohibuerit. A
Abbreviated transcription (Latin):
uotiens duob insolidum pre¬
dium iure distrahitur. mani¬
festi iuris ẽ eum cini prion tra¬
ditum ẽ. inde tinendo domini
ẽẽ potiorẽ si igitur ante ce¬
denti tẽpore poss essionẽ emis¬
se acp̃tium exsoluisse apud

Expanded text:
uotiens duobus in solidum praedium iure distrahitur, manifesti iuris est eum, cui priori traditum est, in detinendo dominio esse potiorem. Si igitur antecedenti tempore possessionem emisse ac pretium exsolvisse apud
Abbreviated transcription (Latin):
mitrendi te habuit. q̃ ꝓbabil
uiuo manimuttente. ꝯcilio
futura ess qa ꝑfidei cõmissu
data lib̾tas aquolibet mino¬
ie anins ci cuius causa ꝓbari
potuit. prestari deb̾et. ⁊̃ extesta¬
mento militis ciusmodi ẜuis
iustam lib̾tatẽ competere. se

Expanded text:
mittendi te habuit, quae probabilis vivo manumittente consilio futura esset, quia per fideicommissum data libertas a quolibet minore annis ei, cuius causa probari potuit, praestari debet, et ex testamento militis eiusmodi servis iust
Abbreviated transcription (Latin):
seu prisciluanste. uł friges. uł¬
messaliam cuthite. siuc enthy¬
siaste donatistr. idiam ydro¬
cratiste. apotacite. saccofori. ⁊
ꝗad unam usq soclcrum neq¬
tiam puencrũt maniclei mis¬
quam m rom.mo solo ꝯucm¬
endi orandiq lubcant facul¬
tatem. Manicheis etiam deci¬
ut.atib expeliendi. ⁊ ultimo
supplicio tradendis. Qm̃ incħ
his ilinq̃ndum lociẽ in quo
ip̃ois ctiam clem̃tis fiat ĩuira.
Cunctisq legib que ꝯtraho¬

Expanded text:
seu Priscillianistae, Fryges, Messaliani, Euchytae, sive Enthysiastae, Donatistae, Audiani, Hydroactitae, saccophori et, qui ad imam usque scelerum nequitiam pervenerant, manichaei nusquam in Romano solo conveniendi orandique habeant facultatem. Manichaeis etiam de civitatibus expellendis et ultimo supplicio tradendis, quoniam nihil his relinquendum loci est, in quo ipsis etiam elementis fiat iniuria, cunctisque legibus, quae contra
Abbreviated transcription (Latin):
ucncrint. uencrande nob̾ catho¬
nce uindicandis cccłe. Sine de
procuratore ꝗ hoc nesciente do¬
mino frcerit. decem libraꝵ mł
subituro. Metallum ũo post
uerbera si scruils ꝯdicionis sit
ita ut nec inpublico ꝯucnne
loco nec hedificait sibi quaste

Expanded text:
venerint, venerandae nobis catholicae vindicandis ecclesiae, sive de procuratore, qui hoc nesciente domino fecerit, decem librarum asubituro, metallum vero post verbera, si servilis condicionis sit; ita ut nec in publico convenire loco nec aedificare sibi e
Abbreviated transcription (Latin):
iquis incinuscumq ⁊tractꝰ
instrumento ea uertu posu̾it.
turaꝵ hypothecam. sancimꝰ¬
nec expriorib sanctõib miñ
habe specias hypothece m̃mo¬
riã uideri. cum sit iustũ uolũ¬
tates ꝯthenium magis quã
u̾boꝵ ꝯceptionem inspicere.
suꝑ qua geñau nypotheca il
tor dix̾it. ñ adiecto tam p̾sẽ¬
tes quam futas. ius tamen

Expanded text:
quis in cuiuscumque contractus instrumento ea verba posuerit:turarum hypothecam, nec ex prioribus sanctionibus minus habere speciali hypothecae memoria videri, cum sit iustum voluntates contrahentium magis quam verborum conceptionem inspicere. Super qua generali hypotheca illtor dixerit, non adiecto" tam praesentes quam futuras", ius tamen
Abbreviated transcription (Latin):
decieto pretoris ꝗ defidei com¬
misso ius dixiti mpossessioe
fundi ħrdit.arii. fidei cõmissi
dicionalis fuandi grapris
fundi pignus occupantaui¬
su cio quire sententiã exeque¬
batiz tp̃r potiores estis. Ni
cum depignore utͣq pars cõ¬
tendat. pͥualet iure. q p̃uci̾t¬

Expanded text:
decreto praetoris, qui de fideicommisso ius dixit, in possessionem fundi hereditarii fideicommissi condicionalis servandi gratia prius iusdem fundi pignus occupavit iussu eius, qui iure sententiam exsequebatur, tempore potiores estis. Nam cum de pignore utraque pars contendat, praevalet iure, qui
Abbreviated transcription (Latin):
mortui libis curialia munera
page cogitur. ¶ Illo indelicet
obsuando ut hii quos iste nat᷑a¬
lis filius postea quam fortune
cialidatus ẽ. ꝓcreauit. ⁊ decuri¬
ones sine dubio sint.⁊ curialia

Expanded text:
mortui liberis curialia munera peragere cogitur: illo videlicet observando, ut ii, quos iste naturalis filius, posteaquam fortunae curiali datus est, procreaverit, decuriones sine dubio sint et curialia
Abbreviated transcription (Latin):
sin aut lib̾tatib quidẽ omĩb
satis fac̾e ꝗs polliceatur. c̾clito¬
rib aũt n insolidum. s in par¬
tem solu̾e crecditum. ¶Illi aũt
huuusmõi pactr̃em admiserĩt
sancimus ⁊ in huuismoi casu
sultissimi principis iocum hab̾e
ꝯstitutt̃em. ⁊ eum mõis omĩb
admittendum censemus. maxi¬
me cũ ex uoluntate cieditoꝵ hoc
int̾ponitur. nolentibꝰ ⁊ emin c̃¬
eẽ respuenda ⁊ ĩ hunc casum
extendenda ẽ duii mari oratõ
⁊pculdubio. ⁊ in hac specie audi¬
ẽnd ẽ petitor hrditatis: ⁊ ut ma¬
neat libum arbitrium suoru

Expanded text:
Sin autem libertatibus quidem omnibus satisfacere quis polliceatur, creditoribus autem non in solidum, sed in partem solvere creditum, illi autem huiusmodi pactionem admiserint, sancimus et in huiusmodi casu consultissimi principis locum habere constitutionem et eum modis omnibus admittendum censemus, maxime cum ex voluntate creditorum hoc interponitur: nolentibus etenim cresse respuendam, et in hunc casum extendenda est divi Marci oratio et procul dubio et in hac specie audiendus est petitor hereditatis et mane
Abbreviated transcription (Latin):
cro sc̃a thesalonicensis eccła ci
benccaficio nici nummnis suble¬
uamine tributoꝵ iem pubucã
cccłastici nominis abusiuele¬
dendam.

Expanded text:
crosancta Thessalonicensis ecclesia beneficio mei numinis sublevamine tributorum rem publicam ecclesiastici nominis abusione laedendam.
Abbreviated transcription (Latin):
uendis crecditorib. humanus ẽ.
ut saltem pauciuemãt ad lib̾ta¬
tem. S hoc qdem antiqs dubita¬
tionib irmedium muciimus.
bellissima aũt repletõem p̃pha¬
te ꝯstitutiomi donantes sancim
si ñ unus uemat ħrditatis peti¬
tor s plures. siꝗde uno mom̃to
ut̃q uł ampliores omĩb detur
licentia. cõmumit hecditate ad¬
ire. prius satis datr̃e ab omĩb
enim cessante hoc fac̾e̾ alii gra¬
datu si tempora petitõis sur¬
cedit. ⁊ hoc intra annale tempi
obseructur. ¶sin aut uno pol¬
licente quosdam lib̾o face ñ at
totix alius emerserit satis dati¬
onẽ paratꝰ ydonea p̃rare qued
omib cditorib ⁊ omib lib̾tati¬
b satis faciat. C ꝗssimu ẽ eum¬
aut admitti ut om̃s lib̾tates ĩ¬
ĩdistincte celebrentur. ¶Quod
priuilcgium damus ñ solum
añquam prior.hroitarias res.

Expanded text:
 humanius est, ut saltim pauci veniant ad libertatem. Sed hoc quidem antiquis dubitationibus remedium invenimus. Bellissimam autem repletionem praefatae constitutioni donantes sancimus: si non unus veniat hereditatis petitor, sed plures, si quidem uno momento uterque vel ampliores, omnibus detur licentia communiter hereditatem adire, prius satisdatione ab omnibusenim cessante hoc facere alii gradatim secundum tempora petitionis succedant. Et hoc intra annale tempus observetur. Sin autem uno pollicente quosdam liberos facere, non autem totos, alius emerserit satisdationem paratus idoneam praestare, quod omnibus creditoribus et omnibus libertatibus satisfaciat, aequissimum est eum admitti, ut omnes libertates indistincte celebrentur. Quod privilegium damus non solumantequam prior hereditarias res
Abbreviated transcription (Latin):
cium romanam cuctatẽ recusa¬
re nomim fuoꝵ licet. Tamen
ĩ hoc casu ne ꝓpt̾ quoꝵdam in¬
deuotõem alii maneant ĩ fuire¬
tute. uolentib ꝗdem omĩbus
nolentib aũt qbꝯdam uł recu¬
santib spontaneam fuitutem
mimine oportet: ⁊ quem patᷤ¬
num habere noluer dnm̃ suũ
forsitan durum ⁊ aceruum sẽ¬
tiant. ¶sm uo ñ om̃s lib̾tates
adimplere pollicitus fu̾it sed

Expanded text:
enim Romanam civitatem recusare nemini servorum licet, tamen in hoc casu, ne propter quorundam indevotionem alii maneant in servitute, volentibus quidem omnibus nolentibus autem quibusdam vel recusantibus spontaneam servitutem imminere oportet et, quem patronum habere noluerint, dominum suum, forsitan et acerbum, sentiant. Sin vero non omnes libertates adimplere pollicitus fuerit, sed
Abbreviated transcription (Latin):
scirnitatis. aunb intimauit
fori sin ad uocatq. cõmum pe¬
titione magnopere postulas¬
se.ut postquam ad uocationis
deposucr int officium dignit¬
te quadam m̃r lib̾alitat᷑ is po¬
tiantur. Iubemius itaq post
depositum ut dictumẽ p̾fatũ
triculis eoꝵ ꝓtempore fuerint
in scrti. clarissimi primi ordĩs¬

Expanded text:
serenitatis auribus intimavit fori sui advocatos communi petitione magnopere postulasse, ut, postquam advocationis deposuerint officium, dignitate quadam nostra liberalitate potiantur. Iubemus itaque post depositum, ut dictum est, praefatum triculis eorum pro tempore fuerint inserti, clarissimi primi ordi
Abbreviated transcription (Latin):
pueruãt. ant postremo talss.
ut his ꝑ petua egestate sordẽ¬
tib. sit ⁊ mors solatiũ. ⁊uitar
supplitiũ. Dem̃q iubrmus ctũ
cos notabiles ẽẽ sine uenia.
uemye tẽptau̾it. ¶ ad filias
sane eor quolibet numo fue¬
rint. falcidiã tantũ ex bonis
matͥs. siue testata. siue ĩtestata
defec̾it. uolumus ꝑuemre
ut habeant mecdiocrẽ potius
filie alimoniã. quã integru
emolum̃tũ ac nom̃ hrł. Mi¬
tior cm̃ circa cas debet ẽẽ sctẽ¬
tia quas ꝓ infrrmitate sexus
minus ausuras eẽ ꝯfidimo
¶Emancipatio q̃ ap̾dictis si¬
ue ĩfilios post legem dumta¬
xat latã. siue ĩ filias fu̾it col¬
lata ñualcat. Dotes donati¬

Expanded text:
eniant. Sint postremo tales, ut his perpetua egestate sordentibus, sit et mors solatium, et vita supplicium. Denique jubemus etiam eos notabiles esse sine venia, rvenire temptaverint. Ad filias sane eorum, quolibet numero fuerint, Falcidiam tantum ex bonis matris, sive testata sive intestata defecerit, volumus pervenire, ut habeant ingrate potius filiae alimoniam quam integre emolumentum ac nomen heredis. Mitior enim circa eas debet esse sententia, quas pro infirmitate sexus minus ausuras esse confidimus Emancipatio, quae a praedictis sive in filios, post legem dumtaxat latam, sive in filias fuerit collata, non valeat. Dotes donati
Abbreviated transcription (Latin):
factionem. ¶Huin mlrreclita¬
tr fuccedant. a nemic scribã¬
tur heiedes. Quoctiam p̾cpis¬
semus ꝓcul abici aclongius
mendari. nisi penc uisum fuis¬
set ẽe maioris penc uersan int̾
nomines ⁊ hominũ careie suf

Expanded text:
factionem, nulli in hereditate succedant, a nemine scribantur heredes. Quos etiam praecepissemus procul abici ac longius amandari, nisi poenae visum fuisset esse maioris versari inter homines et hominum carere suf
Abbreviated transcription (Latin):
amplectende hereditatis ostẽ¬
datur statutis prisco uire tẽ¬
poriur cohartanda.eo ad¬
dito. ut etiam si intra alienã
incem idẽ prioris grad ꝓ
pantius exeratur. nichomĩs
tamen efficatia parem qua¬
sisuiꝰ sitam curricuł ꝯsequatꝰ.¬

Expanded text:
amplectendae hereditatis ostendatur, statutis Prisco iure temporibus coartanda, eo addito, ut, etiamsi intra alienam vicem, id est prioris gradus, properantius exseratur, nihilo minus tamen efficaciam parem, quasi suis sita curriculis, consequat
Abbreviated transcription (Latin):
Stutorus curator pupillam uel
Iadultam quondam suam. sibi
uł filio suo. millo diuino imip¬
trato ben̾ficio minatrimomu
collocaint. manet infamia ꝯtra

Expanded text:
tutor vel curator pupillam vel adultam quondam suam sibi vel filio suo nullo divino impetrato beneficio in matrimonio collocaverit, manet infamia contra
Abbreviated transcription (Latin):
n muus locis. aut cruitatib.
tuiultuosis clamorib cuius¬
quam int̾pcllatio ⁊tumctiosa
procedat:ncc adsola ciuguam
muidie poculantia uerba laud̃¬
tur. scituns his ꝗ huiusmodi

Expanded text:
nullis locis aut civitatibus tumultuosis clamoribus cuiusquam interpellatio contumeliosa procedat nec ad solam cuiusquam invidiam petulantia verba iactentur : scituris his, qui huiusmodi
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ꝯuicu silio te aliqo muuri¬
osum dixisse ꝓbaie potes. fi¬
des i̾n acalupna te defendit.
Simnrixa mysulto calore ꝓla¬
psus. homicidu ꝯunaiũ obiecis¬
ticiex eo die annus excessit.
cũ inuiriaruz actio annuo
tp̃r pͥscripta sit. obiniurie ad¬
missũ ꝯueniri ñ potes. B̾¬

Expanded text:
 consilio te aliquid iniuriosum dixisse probare potes, fides veri a calumnia te defendit. si in rixa inconsulto calore prolapsus homicidii convicium obiecisti et ex eo die annus excessit, cum iniuriarum actio annuo tempore praescripta sit, ob iniuriae admissum conveniri non potes.
Abbreviated transcription (Latin):
tori domimce domns. ⁊ petro
iuro il lustri curatori diuine
domus scirnissime auguste.
⁊macedomo iuuro illustri cura¬
tori: ⁊ ip̃e dominͥte domus.
ent azenone due memorie¬

Expanded text:
tori dominicae domus et Petro viro illustri curatori divinae domus serenissimae Augustae et Macedonio viro illustri curatori et ipsi dominicae domus. Bene a
Abbreviated transcription (Latin):
accipiunt. si ꝗd cuta ꝯtͣctum
ꝯtranum emerserit. uł cuicti¬
oms uł alt̾ius inqeiudmmis
respicitns aligd sustineant
detrim̃tum.s adu̾sꝰ empto¬
res ꝗdem ur donatione accipi¬
entes. uł ꝑ alicc titulos alicm¬

Expanded text:
um contrarium emerserit vel evictionis vel alterius inquietudinis respiciens, aliquid sustineant detrimentum: sed adversus emptores quidem vel donationem accipientes vel per alios titulos ali
Abbreviated transcription (Latin):
ñ dederit infactum dandam exce¬
ptionẽ ꝯuenit. si nec dum tempꝰ
infra q̃ hiius reiq̃re la defrm
debet transiit. Uł intra hoc mͣtes¬
tando uiri pantum sit. nichilul

Expanded text:
n dederit, in factum dandam exceptionem convenit: si necdum tempus, intra quod huius rei querella deferri debet, transiit vel intra hoc in testando iuri paritum sit, nihil ul
Abbreviated transcription (Latin):
on ꝗdemtrincre ꝑmittenda est no¬
uoꝵ uectigalium ex actio. ¶Sc̃o
si adco tenuis ẽ patria tua ut ex¬
tra ordinano auxilio iuuari de¬
nbellum ꝯtuustiꝙ ie diligent̾
inspecta utilitatem cõmunem in¬
tuitus scribet nolus que compere¬
rit. an habenda sit ratio uri ⁊ qua

Expanded text:
 temere permittenda est novorum vectigalium exactio : sed si adeo tenuis est patria tua, ut extraordinario auxilio iuvari delibellum contulisti : qui re diligenter inspecta utilitatem communem intuitus scribet nobis quae compererit, et an habenda sit ratio vestri et qua
Abbreviated transcription (Latin):
ne.pp̃.
estium facilitatem ꝑ quo me¬
ta ueritati ꝯtraria ꝑ petrantu
pro ut possibile ẽ resecantes oĩ
b p̾dicimus ꝗ inscriptis ast de¬
bita retulcrunt. q̃ ñ facile au¬
dic̃t si dicant omĩs debiti uł¬
pntis solutionẽ sinc scriptis
fecissenuelintq uiles ⁊ forsitã¬
recẽptos testes suꝑ huuismodi
tr. hiiq cum sacram̃ti religioẽ¬
deposuerint sũbṗsentia sua de¬
bitum eẽ solutum ut sciẽtes
om̃s ita statuta. ñ alit̾ debitũ
ul partem eius ꝑ soluant in¬
si uł securitatẽ inscriptis capi¬
testium ꝓductionẽ. His scili¬
oct ꝗ iãm sine scriptis. debitũ
uł partẽ cius soluerunt p̃sẽ¬
ti sanctionc merito excipiccho¬

Expanded text:
e pp. Testium facilitatem, per quos multa veritati contraria perpetrantur, prout possibile est, resecantes omnibus praedicimus, qui in scriptis a se debita rettulerunt, quod non facile antur, si dicant omnis debiti partis solutionem sine scriptis fecisse velintque viles et forsitaredemptos testes super huiusmodi atae hique cum sacramenti religiodeposuerint sub praesentia sua debitum esse solutum, ut scientes omnes ita ea statuta esse non aliter debitum vel partem eius persolvant, nisi vel securitatem in scriptis capitestium probationem: his scilicet, qui iam sine scriptis debitum vel partem eius solverunt, praesenti sanctione merito excipi
Abbreviated transcription (Latin):
malium ius obligationistñs¬
tulisti.nce ut ea ies pignons
nomme tencretur cautumẽ:
Quod sipactum int̾ te cumq
qpostea dñs fundi ꝯstitutino¬
uamobligatr̃em suscepit t̾
cessit. ut idem fund tib pig¬
noris nomme teneat qua¬

Expanded text:
alium ius obligationis transtulisti nec, ut ea res pignoris nomine teneretur, cautum est. Quod si pactum inter te eumque, qui postea dominus fundi constitutus novam obligationem susceperat, intercessit, ut idem fundus tibi pignoris nomine teneatur, qua
Abbreviated transcription (Latin):
ul filiiuł filie familias habeãt.
ut eum imꝑialis fortuna om̃s.
suꝑ eminct alias ita oportet ⁊
principales lib̾alitates culme
hibere precipum.¶B. ã. Ioħi.

Expanded text:
 filii vel filiae familias habeant. Ut enim imperialis fortuna omnes supereminet alias, ita oportet et principales liberalitates culmen habere praecipuum. IUST. A. IULI
Abbreviated transcription (Latin):
oicib crroris ꝓprii sub oculis
ep̃oꝵ incendio ꝯcrematis. catti¬
rice religionis cuitui fidem tra¬
der.⁊ nuniqua: adcrrorem p̾¬
t̾itum redituri ũ solum urbe ra¬
ma.s. ctiam oĩb cuntatibi pelli

Expanded text:
dicibus erroris proprii sub oculis episcoporum incendio concrematis catholicae religionis cultui fidem tradere numquam ad errorem praeteritum redituri, non solum urbe Roma, sed etiam omnibus civitatibus pelli
Abbreviated transcription (Latin):
cminerint cuncti. siue uul¬
gato rescripto mansuetudi̾
m̃e. siue sententia cuilibet.
uidicis utantur. in causis:
raut si forte defucrint accore
coꝵr ad insinuandas sentin¬
tias. ꝓcuratoresq q̃rendos.
ne inde iniuriaꝵ nascatur
casio. unde unde iura nascũ¬
tur. Dd̃ si p̾cepta nr̃a imple¬
ie neglexernt omĩ negotꝰ
de quo uigare copant priua¬
buntur. ¶Sin aũt habiti
plermq colludio curatores

Expanded text:
minerint cuncti, sive vulgato rescripto mansuetudinis nostrae sive sententia cuiuslibet iudicis utantur in causis, aut, si forte defuerint, actores eorum ad insinuandas sententias procuratoresque quaerendos, ne inde iniuriarum nascatur occasio, unde iura nascuntur. quod si praecepta nostra implere neglexerint, omni negotio, de quo iurgare coeperant, privabuntur. Sin autem habito plerumque colludio curatores
Abbreviated transcription (Latin):
ipat̾ ur in insulã deportatꝰ est.
gn̾ali indulgentiarestitutus ẽ.
noc ut liłos potestate iecipet spe¬
ficit. nequaquã potuisse.

Expanded text:
ter in insulam deportatus generali indulgentia restitutus est nec, ut liberos in potestatem reciperet, spefecit, nequaquam potuisse.
Abbreviated transcription (Latin):
deceptum patrem tuum rata
liabuisse. simmore prctio dis¬
tractum predium ẽ. ⁊ inconsult
crrore lapsum patiemtuũ per

Expanded text:
deceptum patrem tuum ratam habuisse, si minore pretio distractum praedium est et inconsulto errore lapsum patrem tuum per
Abbreviated transcription (Latin):
cii q possicet. sed etiam cum it¬
nen ꝗ dolo fecit quomni exhi¬
beirt merito tibr. m̃ ntẽpnẽde
auctoritatis nins ꝯsulto mo¬
destino responsum ẽ. Mp.

Expanded text:
i possidet, sed etiam eum teneri, qui dolo fecit, quominus exhiberet, merito tibi a non contemnendae auctoritatis iuris consulto modestino responsum est.
Abbreviated transcription (Latin):
Instrum̃ta. adiustuum ptine¬
na parte diusam muasisse as¬
seuans. Si ꝗdem cumen ntẽdi
sollcpnib. accusationib iple¬
tis fidem asseueratiom tue faci¬
to. ¶Sin uͦ ad exhibendum i¬
tendis iudicioꝵ more expire.

Expanded text:
ad ius tuum pertinentia partem diversam invasisse adseverans, si quidem crimen intendis, sollemnibus accusationibus impletis fidem adseverationi tuae fac, sin vero ad exhibendum intendis, iudiciorum more experire.
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ĩdiscrete. s cũ mod̾ata diui¬
sione ei p̾stare censemus. ut
siꝗdem uona fide abmitio eã
rem retinint. simili possit uti
p̃sidio. ¶ Sin u̾o mala fide
eam adeptꝰ ẽ. in digmis eo
uideatur. ¶ Ita tamen ut no

Expanded text:
discrete, sed cum moderata divisione ei praestare censemus, ut, si quidem bona fide ab initio eam rem tenuit, simili possit uti praesidio, sin vero mala fide eam adeptus est, indignus eo videatur, ita tamen, ut no
Abbreviated transcription (Latin):
micerius adiutorium tue sectis
nis merint. curam in suꝑ ꝑsonaꝵ
isurpationẽ omĩ atq ambitione
cessante suscipiat. hoc etiam ad icc¬
to. ut siꝗs ex memorato ordine uł
alia quacumq ratio militie gradũ
proprie amisisse monstrabitur.
solite ambitionis iniuria uacãte.
locum cũ his ꝗ iusta matricule ue¬
ritatrm scꝗtur obtineant. De offi

Expanded text:
micerius adiutorum tuae sedis onis emeruit, curam insuper personarum usurpatione omni atque ambitione cessante suscipiat: hoc etiam adiecto, ut, si quis ex memorato ordine vel alia quacumque ratione militiae gradum propriae amisisse monstrabitur, solitae ambitionis iniuria vacante locum is, qui iuxta matriculae veritatem sequitur, obtineat. D. x I
Abbreviated transcription (Latin):
num. p̃.
nri illustres comites: ⁊ magistri pe¬
ditum ⁊ cꝗtum in punicialos nł¬
lam penitus habeant potestate.
nec amplissima p̃fectura mimili¬

Expanded text:
um pp. Viri illustres comites et magistri peditum et equitum in provinciales nullam penitus habeant potestatem, nec amplissima praefectura in mili
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ sex mensiuui curricula ibidẽ mo¬
ratum quatinꝯ interea minime
c̾mina possint uł furta celar. Offi¬
cium etiam qd eu debito tamen
honore seniato ñ ꝓhibuent ꝯtra le¬
gis tenorem discetere tnginta hbra¬
ꝵ auri dispendio fenetur. ¶Quod
si intra qnquaginta dier mimeꝵ
fu̾it forte pͥulsatus ⁊ pfato elapso

Expanded text:
 sex mensuum curricula ibidem moraturus, quatenus interea minime crimina possint vel furta celari. Officium etiam, quod eum debito tamen honore servato non prohibuerit contra legis tenorem discedere, triginta librarum auri dispendio ferietur. Quod si intra quinquaginta dierum numerum fuerit forte pulsatus et praefato elapso
Abbreviated transcription (Latin):
crim̃ publicum cõmittit qhoc
ausus fu̾it ptẽptare: intantũ
aũt huismõi facmnora uo¬
lumiis cẽ resecanda. ut ctiam¬
si mancno p̾dio uł domo ali¬
ꝗd tale ꝓpetretur. scientib inde¬
licct dominis. p̾dium ꝗdem uł
domus sacratissimi uirib cra
ca talib ꝯtaminari scelerib se
quidem dignitate uł militia
quadim decorant.ammissio¬
ne militic uł dignitatis. noc
ñ reꝵ suaꝵ pscriptione ploctã¬
t᷑. Priuate uo ꝯdicionis uł ple¬
lrii ꝯstitutr: post cruciatus cor¬
poris. opib ictalloꝵ ppetu.
fudei ꝗreatu anquo.ul debitis¬
fatigati. simuiant se xp̃iane
legi uelle minguit. ad eccłas
fugientes cintar possint cri¬
mina.uł pondera debitoꝵ. ar¬
ceant᷑ noc añ suscipiantur. ꝙͣ
debita unu̾sa iectliderunt. ur
fu̾nt innocẽtia demonstrata
pgati. m pp. honor̃.⁊theod.

Expanded text:
crimen publicum committit qui haec ausus fuerit perpetrare. In tantum autem huiusmodi facinora volumus esse resecanda, ut, etiamsi in alieno praedio vel domo aliquid tale perpetretur, scientibus videlicet dominis, praedium quidem vel domus sacratissimi viribus aerarca talibus contaminari sceleribus, si quidem dignitate vel militia quadam decorantur, amissione militiae vel dignitatis nec non rerum suatur, privatae vero condicionis vel plebeii constituti post cruciatus corporis operibus metallorum perpetuo qui reatu aliquofatigati simulant se Christianae legi velle coniungi, ut ad ecclesias confugientes evitare possint crimina vel pondera debitorum, arceantur nec ante suscipiantur, quam debita universa reddiderint vel fuerint innocentia demonstrata p
Abbreviated transcription (Latin):
minime ꝑmittitur Tantu
cnum nabest᷑ ut aditum cuiq̃
pro suo migrandi destõio cõ¬
cedamꝰ. Ut ctiam illud sanc¬
amus. si testator faciens testa¬
mentum. meodem ꝓ codicil

Expanded text:
minime permittatur. Tantum enim abest, ut aditum cuiquam pro suo migrandi desiderio concedamus, ut etiam illud sanciamus, ut, si testator faciens testamentum in eodem pro codicil
Abbreviated transcription (Latin):
estam̃ti tabulas ad hoc tibia
patre datas. ut inpatriã ꝓfe¬
rantur ad firmans. potes il¬
lic ꝓferre ut fin loges mores¬
q locoꝵ insinuentursita scili

Expanded text:
estamenti tabulas ad hoc tibi a patre datas, ut in patria proferantur, adfirmans potes illic proferre, ut secundum leges moresque locorum insinuentur, ita scili
Abbreviated transcription (Latin):
sum ꝓponas ab ea ꝯtra quam
supplicas utem quãtecum ha¬
bint transactione  decisa: cãq. i¬
ceptis.q̃ negoti  dirndi causa
placuerat clarinumc deconuẽ¬
tione irsiluisse. ac petas. uel pc¬
to stariuł restitui datalꝓspicis.
sꝗdem dehis reddendis manc¬
te transactionis placito. statĩ
stipulatione si ꝯtra feccrit ꝓspe¬
ior fint exceptionẽ pactri ac¬
tionẽ datoꝵ habcas. ¶Quod
si nichu talc ꝯucint. exceptio
tibi ñ ctiã eoꝵ que dedisti ixpe¬
titio parata cõpetit securitate.¬

Expanded text:
b ea, contra quam supplicas, litem quam tecum habuit transactione decisam eamque acceptis quae negotii dirimendi causa placuerat dari nunc de conventione resiluisse, ac petas vel pacto stari vel restitui data, perspicis, si quidem de his reddendis manente transactionis placito statim stipulatione, si contra fecerit, prospeior fuit, quod exceptionem pacti et actionem datorum habeas: quod si nihil tale convenit, exceptio tibi, non etiam eorum quae dedisti repetitio competit securitate
Abbreviated transcription (Latin):
or qui possideat doceat. Cum
aũt quihoc facere ausus fi̾nt.
si plebenis c̃. ultimo subdi sup̃¬
plicio. si clarissimus uł curiał
uł miles. uł clericus. ꝓscriben¬
dum deportandumq ñ solũ
cuntate romana. s etiam lib̾¬
tate priuari censcinus. ¶Exe¬
cutoresq huius legis omnes
iudices esse oportet. ¶Deponẽs¬
di aũt uł frangendi titulos. uł
eciam conscndendi uela. ñ so

Expanded text:
or qui possidet doceatur. Eum autem, qui hoc facere ausus fuerit, si plebeius est, ultimo subdi supplicio, si clarissimus vel curialis vel miles vel clericus, proscribendum deportandumque non solum civitate Romana, sed etiam libertate privari censemus, exsecutoresque huius legis omnes iudices esse oportere. Deponendi autem vel frangendi titulos vel etiam conscindendi vela non so
Abbreviated transcription (Latin):
ibonoꝵ raptoꝵ actõem. qͥ cum
pena. sua retrahit ablata. poti
admobilia mouc̃tiaq. qͣm
adfundos ꝑ in niriã occupatos
expectare. explorati uris ẽ

Expanded text:
bonorum raptorum actionem, quae cum poena sua retrahit ablata, potius ad mobilia moventiaque quam ad fundos per iniuriam occupatos spectare explorati iuris est.
Abbreviated transcription (Latin):
resides ñ ꝑassessores. set ꝑse subsc¬
bent. libellis qd̾ siꝗs assessori subscp¬
tionem in ꝯsuitis nobis pmiserit.
Mor assessor qui subscripsit cxilo
puniat. p̾sidis uõ nom̃ adnos iefer¬
ri nibemus. ut incumseuerius un¬
dicctur. op̃p̃. Achadius. ⁊ ho

Expanded text:
esides non per adsessores, sed per se subscribant libellis. Quod si quis adsessori subscriptionem inconsultis nobis permiserit, mox adsessor qui subscripsit exilio puniatur: praesidis vero nomen ad nos referri iubemus, ut in eum severius vindicetur. CONST. A
Abbreviated transcription (Latin):
M̾. aa ⁊ cc̃. Maxime.
d excludendam tutele actõẽ
pupillus ius iurandũ tutori de¬
Dit. postea candem litem exerce
N phibetur.d. aa. ⁊ cc̃. Iu
liano.
um ctiam apupilloꝵ tutoribꝰ
uelud ab ipsis pupillis relicta
fidel comissa indeantur. super
fidei cõmisso pͥses ꝓuincie cog¬
noscet Et si id tibi relictum &e
ꝯstitit reddi tibi efficiet. idei
si inficietur ad ius uirandum
ut dndas tutorẽ adiget.d¬

Expanded text:
m AA. Maximae. Si ad excludendam tutelae actionem pupillus iusiurandum tutori dedit, postea eandem litem exercere non prohibetur. PP. k. Iuliano. Cum etiam a pupillorum tutoribus velut ab ipsis pupillis relicta fideicommissa videantur, super fideicommisso praeses provinciae cognoscet et, si id tibi relictum esse constiterit, reddi tibi efficiet. idem, si infitietur, ad iusiurandum, ut desideras, tutorem adiget.
Abbreviated transcription (Latin):
no codemq idicio pot̾at t̾ii¬
nani apd̾ diu̾sce nidices uoluit
cau̾it sanctionẽ. atq alium
suꝑ possessione. alium sub pͥn¬
cipali qͥstione iudicc̾ postulau̾¬

Expanded text:
iudicio poterat terminari, apud diversos iudices voluerit caverit sanctionem atque alium super possessione, alium super principali quaestione iudicem postula
Abbreviated transcription (Latin):
uis qui p̾tium ꝓte aceꝑat ut statu¬
to temporc te ub̾tati donaret mo¬
ram repmisse lib̾tati p̾stitit. exi
co te libam ẽẽ effectam manifestũ
ẽ. exquo cum posset dari lib̾tas ñ
ẽ p̃stita. Et ido exte natos inge¬
uos inderi ꝓcreator ñ incerte opi

Expanded text:
is, qui pretium pro te acceperat, ut statuto tempore te libertate donaret, moram repromissae libertati praestitit, ex eo te liberam esse factam manifestum est, ex quo, cum posset dari libertas, non est praestita. Et ideo ex te natos ingenuos videri procreatos non est incertae opi
Abbreviated transcription (Latin):
ro oificio admistratõis. tutoris
lir catoris bona.Nebitores cris¬
tant. tanquã pignoris titulo:
obligata minores sibimet uin
res minoꝵ ñ administrauit.¬

Expanded text:
ro officio administrationis tutoris vel curatoris bona, si debitores existant, tamquam pignoris titulo obligata minores sibimet vindres minorum non administravit
Abbreviated transcription (Latin):
u stipendia morentur sius nc¬
gotiis suꝑ ẽe mofftnsa discipliua
possunt. noc potest dici. cũq
honesta ⁊ uerecunda p̾cedente
causa mandatas sibi actic̾es
exertuent alieno negotio fun¬
gi. cum licet otentio expsona
altius bona fide sumatur. hũc
tamcti iem suã gerere ñ ambi¬
gitur: Quod militib mas ini¬
ctiam iniquũ est. B. ã.

Expanded text:
 stipendia merent, suis negotiis superesse inoffensa disciplina possunt: nec potest dici eum, qui honesta et verecunda praecedente causa mandatas sibi actiones exercuerit, alieno negotio fungi, cum, licet intentio ex persona alterius bona fide sumatur, hunc tamen rem suam gerere non ambigitur. Quod militibus meis intetiam iniquum est ANT. A.
Abbreviated transcription (Latin):
sollempmi more iidicia. om̃s¬
q: romains  legiby ꝯftrant ⁊ ex¬
cipiant actiones. ¶Siqu̾o ex
his cõmum pactione ad simili¬
tudinẽ. abitroꝵ apud iudeor
ĩciuli dum taxat negotio pu¬
taucrint utigandum sortiri

Expanded text:
ollemni more iudicia omnesque Romanis legibus conferant et excipiant actiones. Si qui vero ex his communi pactione ad similitudinem arbitrorum apud Iudaeos in civili dumtaxat negotio putaverint litigandum, sortiri
Abbreviated transcription (Latin):
one dubictas oriatur. ncces¬
sarium duximus. ꝯstitutõi
quam iani fauore lib̾oꝵ feci¬
mus hoc addere. ut res quas
parẽtib ad ꝗrendas c̃ẽ ꝓhibu¬
imus. nec collatiom post obi¬
tum coꝵ int̾ lib̾os subiacent.
ut cnm castrense peculium
ĩ comum ꝯferre in hereditate
diuidenda. ex prisci uiris auc¬
toritate miminc cogebant᷑.
ita ⁊ alias res q̃ minime pa

Expanded text:
dubietas oriatur, necessarium duximus constitutioni, quam iam favore liberorum fecimus, hoc addere, ut res, quas parentibus adquirendas esse prohibuimus, nec collationi post obitum eorum inter liberos subiaceant. Ut enim castrense peculium in communi conferre in hereditate dividenda ex prisci iuris auctoritate minime cogebantur, ita et alias res, quae minime pa
Abbreviated transcription (Latin):
aduersus uenditorem. ut ci
quasi lib̾e ꝑsone uenditor re¬
dat. id quod emptionali is¬
trum̃to ꝯtincbatur. uł nat᷑a.
dicione lis agitur mortua funit
quẽ ad modum nidiciu potest
ad implere imatintũ modo
psona inuidicium uemente.
Sintimus itaq inp̾senti cisu
licentiam c̃ẽ emptori. adu̾sus
suum auctorem uemiir. quate¬
nus uł ostendat uenditor seni¬
um se uendidisse. uł si ñ pot̾it
quasi liba ꝑsona uendita. einc¬
tiomis ꝑitulum ad eum reu̾ta

Expanded text:
adversus venditorem, ut ei quasi liberae personae venditor reddat id, quod emptionali instrumento continebatur vel natura a pro cuius condicione lis agitur, mortua fuerit, quemadmodum iudicium potest adimpleri una tantummodo persona in iudicium veniente? Sancimus itaque in praesenti casu licentiam esse emptori adversus suum auctorem venire, quatenus vel ostendat venditor servum se vendidisse vel, si non potuerit, quasi libera persona vendita evictionis periculum ad eum reverta
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ extipulatu actionis hec intel¬
legatu. Pi urorie inpost̾um ces¬
santr. ¶ Sed ⁊ siñ ignoramus.
exstipulatu actõem stricto nux
ct̃ uallatam. ⁊ ñ exbona fide descẽ¬
de.tamen quia nouam naturã
de dote stipulatio sibi mucnit.
accõmodetur ei. anatura reiuxo¬
ric ctiam bonc fidei beneficium.
⁊ om̃s quidem cuentus quor da
exstipulatu habet mancant ꝓ
sin ñtura exercens siquid autem
optimum ex iriuxorie actione
ĩuemimus. hoc inp̃senti specialit̾
ci addimus. ut sit ⁊ noua ista ex
stipulatu quã cõposumus ⁊ nõ
propria tuntum. sed etiã uettris
actiomis pulcritudine decorat.a.
Drimumitaq quid naturale
sit ex stipulatu actionis. exponi
q c̃ elictum p̾toris. q̃ de alt̾utro
introcductum ẽ. instipulatu ac¬
tionc cessare ut uxor .i.amarito
renctum accipiat. ⁊ dotem ꝯ scqͣtꝰ.
insispecialttr ꝓdote ei maritus
ea deicliq. cum᷑ mamfestissimũ
ẽ. testatorem ꝙ ñ hoc addidit uoz¬
luisse cam utrumq iscq. ¶Mas¬

Expanded text:
 stipulatu actionis haec intellegatur, re uxoria in posterum cessante Sed etsi non ignoramus ex stipulatu actionem stricto iure esse vallatam et non ex bona fide descendere, tamen, quia novam naturam de dote stipulatio sibi invenit, accommodetur ei a natura rei uxoriae etiam bonae fidei beneficium. 2a . Et omnes quidem eventus, quos dos ex stipulatu habet, maneat pro sui natura exercens: si quid autem optimum ex rei uxoriae actione invenimus, hoc in praesenti specialiter ei addimus, ut sit et nova ista ex stipulatu quam composuimus et non propria tantum, sed etiam veteris actionis pulchritudine decorata. Primum itaque qsit ex stipulatu actionis, exponatque est edictum praetoris, quod de alterutro introductum est, in ex stipulatu actione cessare, ut uxor et a marito relicta accipiat et dotem consequatur, nisi specialiter pro dote ei maritus ea dereliquit, cum manifestissimum est testatorem, qui non hoc addidit, voluisse eam utrumque consequi. Ma
Abbreviated transcription (Latin):
rint litigareTd circa alios qq̃
diu̾sor.apparitores cmmentie
tuc. in his que exconsutudĩc
prebentur offõ. obẜuari ĩ cau¬
sis predictoꝵ clericoꝵ inbemꝰ.
ut litissumptus uł expense
aclcricis pauciores numano

Expanded text:
rint litigare. Quod circa alios quoque diversos apparitores eminentiae tuae in his, quae ex consuetudine praebentur officio, observari in causis praedictorum clericorum iubemus, ut litis sumptus vel expensae a clericis pauciores hu
Abbreviated transcription (Latin):
Tofico.
dꝓbatr̃em ingenintati ab
Leo ꝯtra cuius successores pos¬
tulas. facta tibi locatio ñ suf¬
ficiti nec tamen hoc solum
ad fintutis uinculum argu¬
mentum ẽ idoneum.

Expanded text:
Zotico. Ad probationem ingenuitatis ab eo, contra cuius successores postulas, facta tibi locatio non sufficit, nec tamen hoc solum ad servitutis vinculum argumentum est idoneum.
Abbreviated transcription (Latin):
d. aa ⁊cc̃. Gaĩo.
⁊ mutuam pecuniã accipe de:¬
nctriano  domitianus manda¬
uit:lhoc posse ꝓbari ꝯfidis ad
exemplum institutorie iũdẽ
domitianũ apd̃ competentem

Expanded text:
. et CC. Gaio. Si mutuam pecuniam accipere Demetriano Domitianus mandavit et hoc posse probare confidis, ad exemplum institoriae eundem Domitianum apud competentem
Abbreviated transcription (Latin):
Chis q̃ extra dotem in domum
illata amarito erogata cõme¬
moras. siꝗdem te donante cõ¬
sumpta s̃ intelligis aduersus
heredes ñ nisi inquantũ locuple¬
tior fuit habere de actioncm.

Expanded text:
his, quae extra dotem in domum illata a marito erogata commemoras, si quidem te donante consumpta sunt, intellegis adversus heredes non nisi in quantum locupletior fuit habere te actionem