comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
illa ꝑbiluũ aliquanto leuiꝰ hab̾e.
posset a languorẽ Cerria autem
die priorib aggrauata dolorib.
& rapta confestim de mundo:
tua salute ac uita mutauit. Cñp
ossa de sepulcro: & extenso desu¬
ꝑ papilione omnis congregatio
hinc fratrũ hinc soroꝵ psallens
circu̾staret. ip̃a autem abbatis¬
sa intꝰ cũ paucis ossa eleuatura ꝙ
uimꝰ abbatissam itꝰ clara uoce¬
ꝓclamare. Sit gl̾a nomini clmͦ
Nec młto post clamorem uoca
sacre leo uirginis quasi dormi¬
entis simile. Serl & discooꝑto uul¬
tꝰ uestimento: monstrauerunt mͥ
etiam uulnꝰ incisure quod fece¬
ram ita curatũ. ut mirum in
modum ꝓ aꝑto ꝙ hyante uul¬
nere cũ qͣuo sepulta erat: tenu¬
issima tunc cicatricis uestigia
omnia quib inuolutuꝰ erat cor¬
pus integra apparuerunt. ꝙ
ita noua ut ip̃o die uiderent᷑
castis eiꝰ membris circũdata.
erunt autem qr cũ pre¬
fato tumore ac lolore
maxille siue colli premeretur.

Expanded text:
illa per biduum aliquanto levius habere; illa per biduum aliquanto levius habere; posset a languore. Tertia autem die prioribus adgravata doloribus, et rapta confestim de mundo, tua salute ac vita mutavit. Cumquossa de sepulcro, et extento desuper papilione, omnis congregatio, hinc fratrum, inde sororum, psallens circumstaret; ipsa autem abbatissa intus cum paucis ossa elatura et dvimus abbatissam intus voce clara proclamare: Sit gloria nomini Domini. Nec multo post clamaverunt mesacrae Deo virginis quasi dormientis simile. Sed et discooperto vultus indumento, monstraverunt mihi etiam vulnus incisurae quod feceram, curatum; ita ut mirum in modum pro aperto et hiante vulnere cum quo sepulta erat, tenuissima tunc cicatricis vestigia omnia quibus involutum erat corpus integra apparuerunt, et ita nova, ut ipso die viderentur castis ejus membris esse circumdata. Ferunt autem quia cum prafato tumore ac dolore maxillae sive colli premeretur,
Abbreviated transcription (Latin):
tranferri Iussit q quosdame fr̃ib
querere lapidem: de quo locellu in hoc
facere possent. Qui ascensa naui. ipsa
enu regio elge undiq aquis ac palu¬
dib circumdata neq lapides maioreᷤᷤ
dam desolatam non ꝓcul incle sitaᷤ.
que lingua angloꝵ gratacester uoca¬
tur. Et mox inuenerunt iuxta mu¬
ros ciuitatis locellũ de albo marmo¬
re pulcherrime factu᷑: oꝑculo qͦq
similis lapidis aptissime tectum. Un
ad monasteriu. Cumq corpꝰ sacre
uirginis ac sponse xp̃i aꝑto sepulcro
platũ esset in lucem: ita incorrup¬
tũ inuentum est: ac si eodem lie
fuisset defuncta siue humo condita.
sicut ꝙ prefatꝰ antistes W ilfrid &
multi alii qui nouere testantur.
ed ceitiori noticia cynifrid
medicus qui ꝙ morienti illi
infirmata habuerit tumore᷑ maxi¬
mũ sub maxilla. iusseruntq mͥ in¬
quit incidere tumorem illu᷑: ut ef.¬
flueret noxius humor qui merat.
Quod dum facerem: iudebatur

Expanded text:
transferri; jussitque quosdam fratribus transferri; jussitque quosdam fratribus quaerere lapidem, de quo locellum in hoc facere possent: qui, ascensa navi, ipsa enim regio Elge undique est aquis ac paludibus circumdata, neque lapides majores dam desolatam, non procul inde sitam, quae lingua Anglorum Grantacaestir vocatur: et mox invenerunt juxta muros civitatis locellum de marmore albo pulcherrime factum, operculo quoque similis lapidis aptissime tectum. Undad monasterium. Cumque corpus sacrae virginis ac sponsae Christi aperto sepulcro esset prolatum in lucem, ita incorruptum inventum est ac si eodem die fuisset defuncta, sive humo condita; sicut et praefatus antistes Uilfrid, et multi alii qui novere, testantur. Sed certiori notitia medicus Cynifrid, qui et morienti illi,infirmata habuerit tumorem maximum sub maxilla. « Jusseruntque me, inquit, incidere tumorem illum, ut efflueret noxius humor qui inerat: quod dum facerem, videbatur
Abbreviated transcription (Latin):
uirgo & exemplis uite celestis es
nũquam lineis sed solum lanei
uestimentis uti uoluerit: raro ꝙ
in calidis balncis preter imminentib
solempniis maiorib uerbi gr̃a pas¬
che. pentecostes: epiphanie lauari
uoluerit. ꝙ tunc nouissima om̃iũ
lotis priꝰ suo suarũq ministraru᷑
obsequio. & ceteris que ibi essent
plus quã semel in die manducaue¬
rit. semꝑ nisi infirmitas grauior
ꝓhibuisset: ex tempore matutine
synareos usq ad ortũ liei in eccl̃ia
precib intenta ꝑstiterit.Sunt eti
precdixerit: ꝙ numerũ quoq eoꝵ
qui de suo monasterio hac essent
de mundo rapiendi. palam cunc¬
tis presentib intimauerit. Rapta
se gradũ susceꝑat. ꝙ eque ut ipsa
iusserat non alibi quam in medio
eoꝵ iuxta ordinem quo transierat
ligneo in locello sepulta. Cui succes¬
sit in ministeriũ abbatisse sex burg
ercomberet rex cantuarioꝵ. Et cu
sedecim annis sepulta esset: placuit

Expanded text:
virgo, et exemplis vitae caelestis essvirgo, et exemplis vitae caelestis essnunquam lineis, sed solum laneis vestimentis uti voluerit: raroque in calidis balneis, praeter imminentibus sollemniis majoribus, verbi gratia Paschae, Pentecostes, Epiphaniae, lavari voluerit; et tunc novissima omnium, lotis prius suo suarumque ministrarum obsequio caeteris quae ibi essent plus quam semel per diem manducavit: semper, si non infirmitas gravior prohibuisset, ex tempore matutinae synaxeos, usque ad ortum diei, in ecclesia precibus intenta perstiterit. Sunt etipraedixerit, et numerum quoque eorum, qui de suo monasterio hac  Al., hoc essent de mundo rapiendi, palam cunctis praesentibus intimaverit. Rapta sae gradum susceperat: et aeque ut ipsa jusserat, non alibi quam in medio eorum, juxta ordinem quo transierat; ligneo in locello sepulta. Cui successit in ministerium abbatissae soror ejEarconberct rex Cantuariorum. Et cum sedecim annis esset sepulta, placuit
Abbreviated transcription (Latin):
qr sciebat illam nlłm uirorũ
plus illo diligere. Nec diffidẽdũ¬
est nr̃a etiam etate fieri potu¬
isse. quod euo ꝓrecedente ali¬
quotiens factũ fideles histo¬
rie narrant: donante uno
eoclemq clño qui se nobiscu᷑
usq in fine᷑ seculi manere pol¬
licetur Nam etiam signũ di¬
uini miracłi quo eiusclem
femine sepulta caro torrũpi
non potuit. indicio ⁊: qr aui
rili contactu incorrupta ꝑdu¬
rauerit. Que mltu dui regem
postulans. ut setuli curas relin¬
queret: atq in monasterio tã¬
tum uero regi xp̃o seruire ꝑ¬
mitteretur. ubi uix aliqͥnelo
impetͣuit: intrauit monaste¬
rium ebbe abbatisse que erat
amita regis egfridi. positũ in
loco quem coludi urbem no¬
minant. accepto uelamine sc̃i¬
monialis habitꝰ a prefato an¬
tistite wilfrido. Post annum
uero ipsa fact᷑a ÷ abbatissa in re¬
gione que elge uocatur. Ubi con¬
structo monasterio: uirginũ deo
deuotarũ ꝑplurimarũ mater

Expanded text:
quia sciebat illam nullum virorum quia sciebat illam nullum virorum plus illo diligere. Nec diffidenduest nostra etiam aetate fieri potuisse, quod aevo praecedente aliquoties factum fideles historiae narrant: donante uno eodemque Domino, qui se nobiscum usque in finem saeculi manere pollicetur. Nam etiam signum divini miraculi, quo ejusdem feminae sepulta caro corrumpi non potuit, indicio est quia  Al., quod a viri contactu incorrupta duraverit. Quae multum diu regem postulans ut saeculi curas relinquere, atque in monasterio, tantum vero regi Christo servire permitteretur; ubi vix aliquando impetravit, intravit monasterium Aebbae abbatissae, quae erat amita regis Ecgfridi, positum in loco quem Coludi urbem nominant, accepto velamine sanctimonialis habitus a praefato antistite Uilfrido DCLXXI. Post annum vero ipsa facta est abbatissa in regione quae vocatur Elge; ubi constructo monasterio virginum Deo devotarum perplurium mater
Abbreviated transcription (Latin):
rogatus q a fratrib multuͣ ut
romam reuertens illo itinere
ueniret. atq ad eam diuerteret
eccłiam. Deniq ibiclem aduito¬
res itineris ꝙ inuincti oꝑis accepit.
Qui & si in itinere defunctꝰ est:
nichilominꝰ exemplar catholice
ficdei angloꝵ romam ꝑlatuͦ :.
atq ab apłico papa & omnib
qui audiere uel legere gratan¬
tissime susceptum.
comugem nomine
bene religiosi ac ꝑ omnia mẽ¬
te ꝙ oꝑe egregii. quam & alt̾
ante illũ uir habuerat uxo¬
rem. princeps uidelicet au¬
straliũ giruoꝵ uocabulo tõd¬
berct: sed illo post mocdicum
temporis ex quo eam accepit
nis uteretur: ꝑpetua tamen
mansit uirginitatis integri¬
tate gloriosa: sicut michimet
sciscitanti euͦ hoc an ita esset
quibusdam uenisset in lubiũ.
beate memorie Wilfrid ep̃s
referebat: dicens se testem in
adeo ut egfridus ꝓmiserit se
ei terras ac peccunias mltas
esse donaturũ: si regine pos¬
set ꝑsuadere eiꝰ uti conubio.

Expanded text:
rogatusque multum a fratribus, ut rogatusque multum a fratribus, ut Romam revertens, illo itinere veniret, atque ad eam diverteret Ecclesiam. Denique ibidem adjutores itineris et injuncti operis accepit: qui etsi in itinere defunctus est, nihilominus exemplum catholicae fidei Anglorum Romam perlatum est, atque ab apostolico papa omnibusque qui audiere vel legere, gratantissime susceptum. conjugem nomine bene religiosi, ac per omnia mente et opere egregii: quam et alter ante illum vir habuerat uxorem, princeps videlicet Australium Gyruiorum, vocabulo Tondberct. Sed illo post modicum temporis ex quo eam accepit nis uteretur, perpetua tamen mansit virginitatis integritate gloriosa; sicut mihimet sciscitanti cum hoc an ita esset quibusdam venisset in dubium, beatae memoriae Uilfrid episcopus referebat, dicens se testem intadeo ut Ecgfridus promiserit se ei terras ac pecunias multas esse donaturum, si reginae posset persuadere ejus uti connubio,
Abbreviated transcription (Latin):
ni centu quinq ep̾oꝵ consen¬
su non młto ante celebratam¬
rome. contra eos marime qui
unam in xp̃o oꝑationem ꝙ uo¬
luntatem predicabant secu
ueniens attulit: atq in prefa¬
to religiosissimi abbatis bene¬
dicti monasterio tͣnscribendã
commendauit. Tales namq eo
tempore ficlem constantinopoli¬
tane eccłie multum cõturbaue¬
runt: sed dño donante ꝓditi
iam tunc & uicti sunt. Uncle
uolens agatho papa sicut in aliiᷤ
ꝓuincus. ita etiam in britãnia
qualis esset statꝰ eccłie. quam ab
hereticoꝵ contagus castus eclis¬
cere: hoc negotium reuerentis¬
simo abb̃i iohi britanniam des¬
tinato iniunxit. Quamobrem
collectͥa ꝓ hoc inbritanniam sino¬
do quam diximꝰ. inuenta est in
omnib fides iniuiolata catholica:
clatũq illi exemplar eiꝰ romam
ꝑferendũ. Uerum ille patriam
clelatũ atq honorifice sepultu est.
Nam ꝙ benigne eccł̃ie illius hospi¬
cio cũ britanniam iret exceptꝰ est:

Expanded text:
ni, centum quinque episcoporum consenni, centum quinque episcoporum consensu non multo ante Romae celebratam, contra eos maxime qui unam in Christo operationem et voluntatem praedicabant, secum veniens attulit; atque in praefato religiosissimi abbatis Benedicti monasterio transcribendam commodavit. Tales namque eo tempore, fidem Constantinopolitanae Ecclesiae multum conturbaverunt; sed Domino donante proditi jam tunc et victi sunt. Unde volens Agatho papa, sicut in aliis provinciis, ita etiam in Brittania qualis esset status Ecclesiae, quam ab haereticorum contagiis castus, ediscere; hoc negotium reverentissimo abbati Johanni Brittaniam destinato injunxit. Quamobrem collecta pro hoc in Brittania synodo quam diximus, inventa est in omnibus fides inviolata catholica: datumque illi exemplar ejus Romam perferendum. Verum ille patriam delatum, atque honorifice sepultum est. Nam et benigno Ecclesiae illius hospitio, cum Brittaniam iret, exceptus est:
Abbreviated transcription (Latin):
am dedisse: quo concelen¬
te ꝙ possessionem terre lar¬
giente ip̃m monasterium
fecerat. Accepit & prefatu᷑
ioh̾em abbatem britannia
ꝑlucenluͦ quatuꝰ in mo¬
nasterio suo cursumcanen
cis. & ordinem udelicet
ritũq cauendi ac legendi
uiua uoce p̾fati monasterii
cantores eilocendo: ꝙ ea que
tocius anni circulus in cele
bat. etiam litteras mandan¬
clo. Que hactenꝰ in eocdem mo¬
nasterio seruata: ꝙ a mubtis
iam sunt circũqͥq transcripta.
Non solũ autem idem ioħs
ipiꝰ monasterii fratres doce¬
bat: uerũ de omnib pene
ip̃iꝰ ꝓuincie monasteriis ad
audiendum euͦ qui cantandi
erant ꝑiti confluebant. sed &
ip̃m ꝑloca in quib doceret
młti inuitare curabant. Ipse
autem excepto cantandi uel
legendi munere. ꝙ aliud in
mandatis ab apłico papa acce¬
ꝑat: ut cuiꝰ esset fidei angloꝵ
eccłia diligenter edisceret. ro¬
mã q recliens referret. Nam
ꝙ sinodum beati pape marti¬

Expanded text:
am dedisse noverat, quo concedenam dedisse noverat, quo concedente et possessionem terrae largiente, ipsum monasterium fecerat. Accepit et praefatum Johannem abbatem Brittaniam perducendum; quatenus in monasterio suo cursum canendcis, et ordinem videlicet, ritumque canendi ac legendi viva voce praefati monasterii cantores edocendo, et ea quae totius anni circulus in celebbat, etiam literis mandando: quae hactenus in eodem monasterio servata, et a multis jam sunt circumquaque transcripta. Non solum autem idem Johannes ipsius monasterii fratres docebat, verum de omnibus pene ejusdem provinciae monasteriis ad audiendum eum, qui cantandi erant periti, confluebant. Sed et ipsum per loca in quibus doceret, multi invitare curabant. Ipse autem excepto cantandi vel legendi munere, et aliud in mandatis ab apostolico papa acceperat, ut cujus esset fidei Anglorum Ecclesia, diligenter edisceret, Romamque rediens referret. Nam et synodum beati papae Marti
Abbreviated transcription (Latin):
hentes: & anathematitamꝰ
cortle & ore quos anathema¬
tim̾auerunt. & quos susce¬
perunt suscipimꝰ: glorificã¬
tes deum patrẽ sine inicio.
ꝙ filium eiꝰ ungenitũ ex
patre generatum ante scła.
patre ꝙ filio inenarrabilit̾.
tores. Et nos omnes sub-¬
scripsimus: qui cum the¬
oloro archiep̃o ficlem ca¬
tholicam tenemus.¬
Ntererat huic sinolo pa¬
riter ꝙ catholice fidei de¬
creta firmabat uir uene¬
martini qui nuꝑuenerat
a roma ꝑ uissionem pape
agathonis duce reueren¬
isset monasterui britannie
in honorem beatissumm apoᷤ¬
toloꝵ principis iuxta hosti¬
um fluminis uiuri: ue¬
nit romam cu᷑ cooꝑato¬
re ac socio eiusclem oꝑis
ceolfrido. qui post ip̃m
eiusdem monasterii abbas
fuit: quod ꝙ ante sepius
facere consueuerat. atq ho¬
norifice a beate memorie
papa agathone susceptꝰ ÷:
in munimentum liberta
epłam priuilegii ex aucto¬
ritate apłica firmatam.
iuxta quod egfridũ regem¬
nouerat uoluisse ac licenti¬

Expanded text:
hentes; et anathematizamus hentes; et anathematizamus corde et ore quos anathematizaverunt; et, quos susceperunt, suscipimus, glorificantes Deum Patrem sine initio, et Filium ejus unigenitum ex Patre generatum ante saeculPatre et Filio inenarrabiliter,tores; et nos omnes subscripsimus, qui cum Theodoro archiepiscopo fidem catholicam exposntererat huic synodo, pariterque catholicae fidei decreta firmabat vir veneMartini, qui nuper venerat a Roma per jussionem papae Agathonis; duce revenisset monasterium Brittaniae, in honorem beatissimi tolorum principis, juxta ostium fluminis Uiuri, venit Romam cum cooperatore ac socio ejusdem operis Ceolfrido, qui post ipsum ejusdem monasterii abbas fuit, quod et ante saepius facere consueverat, atque honorifice a beatae memoriae papa Agathone susceptus esin munimentum libertatepistolam privilegii ex auctoritate apostolica firmatam; juxta quod Ecgfridum regem voluisse, ac licenti
Abbreviated transcription (Latin):
doctoꝵ chorus. Hos itaq seqͣn¬
tes nos: pie atq orthodoxe iux¬
ta diuinitꝰ inspiratã doctrinã
eoꝵ ꝓfessioni credimus constan¬
ter. ꝙ confitemur scłm scos
patres ꝓprie ꝙ ueraciter pa¬
trem & filium ꝙ sp̃m sanctũ
trinitatem in unitate consub¬
stancialem ꝙ unitatem in
trinitate: hoc est unum de
ta huiꝰ modi que ad recte fidei
confessionem ꝑtinebant: hec
adelit. Suscipimꝰ scas & uni¬
uersales quinq sinoclus bea¬
toꝵ ꝙ deo acceptabiliũ patrũ.
id est qui in nicea congregati
simum nestoriũ ꝙ eiusclem
clogmata: ꝙ in calcetlone qͥn¬
iteruͦ in constantinopoli qͥn¬
to congregati sunt concilio
in tempore iustiniam mino¬
ris contra theodoꝵ ꝙ theode¬
mata contra cirillum. Et pau¬
lo post. Et sinodum que fac¬
ta est in urbe roma in tempo¬
re martini pape beatissimi
indictione octaua. imꝑante
constantino pussimo anno
nono suscipimꝰ. & glorifica
sicut isti glorificauerunt.
nichil addentes uel subtra¬

Expanded text:
. Nos itaque sequentes eos pie atque orthodoxe juxta divinitus inspiratam doctrinam eorum professi credimus constanter et confitemur secundum sanctos Patres proprie et veraciter, Patrem et Filium et Spiritum sanctum, Trinitatem in unitate consubstantialem, et unitatem in Trinitate, hoc est, unum Deulta hujusmodi, quae ad rectae fidei confessionem pertinebant, hoc addidit: Suscipimus sanctas et universales quinque synodos beatorum et Deo acceptabilium Patrum, id est qui in Nicaea congregati simum Nestorium et ejusdem dogmata; et in Chalcedone sexiterum in Constantinopoli quinto congregati sunt concilio in tempore Justiniani Minoris contra Theodorum et Theodomata contra Cyrillium. Et paulo post: Et synodum quae facta est in urbe Roma in tempore Martini papae beatissimi, indictione prima, imperante Constantino piissimo anno nono suscepimus, et glorificamum Christum sicut isti glorificaverunt, nihil addentes vel subtra
Abbreviated transcription (Latin):
manentib. ad quos felix in¬
dustrie ac uirtutis eius rri¬
mor ꝑuenit. occasionem sa¬
lutis & correctionis ministra¬
uit. Oportebat namq imple¬
ri sõpniũ: quod mater eius
brecgosuid in infantia eiꝰ uidit.
Que cũ uir eiꝰ hereric exularet
quesierit cũ omni diligentia.
nullũ q eiꝰ uspiam uestigi¬
um apparuerit: uerum cũ
sollertissime illũ quesierit:
extemplo se reꝑire sub ueste
sua monile preciosissimum.
Quod dũ attenciꝰ considera¬
ret: tanti fulgore luminis
refulgere uidebatur. ut om¬
nes britannue fines illiꝰ gr̃a
splencloris impleret. Quod
nimirũ sõpniũ ueraciter in
filia eius de qua loqui mur

Expanded text:
manentibus, ad quos felix inmanentibus, ad quos felix industriae ac virtutis ejus rumor pervenit, occasionem salutis et correctionis ministravit. Oportebat namque impleri somnium quod mater ejus Bregusuid in infantia ejus vidit: quae cum vir ejus Hereric exularet quaesierit cum omni diligentia, nullumque ejus uspiam vestigium apparuerit. Verum cum sollertissime illum quaesisset, extemplo se reperire sub veste sua monile pretiosissimum: quod dum attentius consideraret, tanti fulgore luminis refulgere videbatur, ut omnes Brittaniae fines illius gratia splendoris impleret. Quod nimirum somnium veraciter in filia ejus de qua loquimur
Abbreviated transcription (Latin):
Ubi postqͣm aliquanliui lectiõĩ¬
b sacris uacauit: etiam romam
adire curauit. quod eo tempo¬
re magne uirtutis estimabat᷑.
Et inde cũ rediens britanniã
adisset. diuertit ad ꝓuinciam
ibiq uerbũ fidei predicans si¬
mul & exemplũ uiuendi sese
uidentib atq auclientib ex¬
hibens multo tempore mãsit.
Quo tempore antistes ꝓuincie
ep̃atꝰ ꝑ se implere non posset
Propter quod omniũ iudicio p̾¬
fatus uir in ep̃atũ ꝓ eo electꝰ. ac iu¬
bente eldrido rege ꝑ w ilfridũ
beate memorie antistitem qui
tͣt temporis mediterraneoꝵ an¬
gloꝵ episcopatũ gerebat ordi
odorꝰ iam defunctꝰ erat. ꝙ nec¬
dũ aliꝰ ꝓ eo ordinatus episcopus.
uirũ dei boselinũ. uir strenuis¬
simꝰ atq doctissimꝰ atq excellentiᷤᷤ
ingenii uocabulo tatfrit de eius
ri posset. morte unmatura pre¬
reptus est. Non solum ergo
prefata xp̃i ancilla & abbatis¬
sa hilcla quam omnes qui no¬
uerant ob insigne pietatis ꝙ
gratie matrem uocare consu¬

Expanded text:
ubi postquam aliquandiu lectionibus sacris vacavit, etiam Romam adire curavit, quod eo tempore magnae virtutis aestimabatur: et inde cum rediens Brittaniam adiisset, divertit ad provinciam ibique verbum fidei praedicans, simul et exemplum vivendi sese videntibus atque audientibus exhibens, multo tempore mansit. Quo tempore antistes provinciae episcopatus per se implere non posset: propter quod omnium judicio praefatus vir in episcopatum pro eo electus, ac jubente Aedilredo rege, per Vilfridum beatae memoriae antistitem qui tunc temporis mediterraneorum Anglorum episcopatum gerebat, ordiodorus jam defunctus erat, et necdum alius pro eo ordinatus episcopus. virum Dei Boselum, vir strenuissimus et doctissimus, atque excellentis ingenii, vocabulo Tatfrid, de ejusquam ordinari posset, morte immatura praereptus est. Non solum vero praefata Christi ancilla et abbatissa Hild, quam omnes qui noverant ob insigne pietatis et gratiae matrem vocare consu
Abbreviated transcription (Latin):
sticie se excercere faciebat. ut
facillime uiderentur ibidem:
qui eccłiasticũ gradũ hoc est
altaris officiũ apte subirent
plurimi posse reperiri.
eniq quinq ex eodem
monasterio postea ep̃os
uidimꝰ. ꝙ hos omnes sin¬
gularis meriti. ac sc̃ĩtatis uiros.
quoꝵ hec sunt nomina. bosa.
primo supradiximꝰ quod ebora¬
ci fuerit consecratus antistes: cde
seccło breuiter intimandum
cendũ est: quod eoꝵ primus

Expanded text:
stitiae se exercere faciebat, ut stitiae se exercere faciebat, ut facillime viderentur ibidem qui ecclesiasticum gradum, hoc est, altaris officium apte subirent plurimi posse reperiri. Denique quinque ex eodem monasterio postea episcopos vidimus, et hos omnes singularis meriti ac sanctitatis viros, quorum haec sunt nomina, Bosa, primo supra diximus, quod Eboraci fuerit consecratus antistes: de secundo breviter intimandum,cendum est, quod eorum primus
Abbreviated transcription (Latin):
la xp̃i: mox hoc regulari uita
tis uiris discere curabat ordi
q nouerant eam religiosi ꝓ
insita ei sapiencia & amore
diuini famulatus. sedulo eã
uisitare. obnixe amare. dili¬
genter erudire solebant.
Cũ ergo aliquot annos huic
construendũ siue ordinandũ
monasteriũ in loco qui stre¬
aneshalch uocatur. Quod opꝰ
sibi iniunctũ nõ segniter ĩ¬
pleuit. Nam eisclem quib
priꝰ monasteriũ etiam hoc
disciplinis uite regularis in¬
stituit. Et quidem multã
castimonie ceterarũ q uirtu¬
tum. sed maxime pacis ꝙ ca¬
ritatis custodiam docuit. ita
ut in exemplũ primitiue
eccł̃ie nullꝰ ibi diues. nullus
esset egens. omnib essent om¬
nia cõmunia. cũ nichil cu¬
iusqͣm uideretur esse ꝓpriũ.
ẽante autem prudentie ip̃a
erat. ut non solũ mecliocres
quiq in necessitatib suis: sed
etiam reges ac principes non
& inuenirent. tantũ lectioni
diuinarũ scripturarũ suos ua¬
care subditos : tantũ oꝑib iu¬

Expanded text:
 mox hoc regulari vita tis viris discere poterat, ordiique noverant eam religiosi, pro insita ei sapientia et amore divini famulatus, sedulo eam visitare, obnixe amare, diligenter erudire solebant. Cum ergo aliquot annos huic construendum sive ordinandum monasterium in loco qui vocatur Streaneshalch, quod opus sibi injunctum non segniter implevit. Nam eisdem quibus prius monasterium, etiam hoc disciplinis vitae regularis instituit: et quidem multam castimoniae, caeterarumque virtutum, sed maxime pacis et caritatis custodiam docuit: ita ut in exemplum primitivae Ecclesiae nullus ibi dives, nullus esset egens, omnibus essent omnia communia, cum nihil cujusquam esse videretur proprium. Tantae autem erat ipsa udentiae, ut non solum mediocres quique in necessitatibus suis, sed etiam reges ac principes nonnm, et invenirent. Tantum lectioni divinarum Scripturarum suos vacare subditos, tantum operibus ju
Abbreviated transcription (Latin):
nes ꝓ his subit ituere conten¬
dit: uoto se obligans quauis
quartam partem eiꝰ simul
& prede dño daret. Quodita
soluit: ut hanc w ilfricdo ep̃o
qui tunc forte de gente sua
suꝑueniens aderat. utendã
ꝓ dño offerret. Est autem
mensura eiuscdem insule.
iuixta estimacionem angloꝵ
mille ducentarum familiaꝵ:
unde cdata est ep̃o possessio
terre trecentarũ familiarũ.
At ipse partem quam acce
pit. cuidam de clericis suis
cui nomen bernuuine com¬
mendauit: qui erat filius

Expanded text:
nes pro his substituere contennes pro his substituere contendit, voto se obligans, quamviquartam partem ejus, simul et praedae, Domino daret. Quod ita solvit, ut hanc Uilfrido episcopo, qui tunc forte de gente sua superveniens aderat, utendam pro Domino offerret. Est autem mensura ejusdem insulae, juxta aestimationem Anglorum, mille ducentarum familiarum. Unde data est episcopo possessio terrae trecentarum familiarum. At ipse partem quam accepit, commendavit cuidam de clericis suis, cui nomen Bernuinus, qui erat filius
Abbreviated transcription (Latin):
mundo. Ex qua ni mi¬
rum uisione multi qui
hec audire potuerunt:¬
& ad exorandam in ad¬
uersis cliuinam clemen¬
tiam. & ad salutania ieiu¬
noꝵ remeclia subeunda
sunt mirabiliter accensi:
& ex eoclem tempore nõ
solum in eodem monast̾io
sed ꝙ in plerisq aliis locis.
cepit annuatim eiusclem
regis ac militis xp̃i natali¬
cius dies missarum celebra¬
uissoꝵ. cum a patria sua
est aclucib regiis berctuno
& anhimo: qui deinceps
regnum ꝓuincie tenuer̾t.
Quoꝵ prior postea ab eodẽ
cedualla cum esset rex ge¬
uissoꝵ occisus est: & ꝓuin¬
cecluallam regnauit: simi¬
li ꝓunciani illam afflic¬
tione plurimo annoꝵtẽ¬
pore mancipauit. Qua¬
dere factum est: ut toto il¬
lo tempore ep̃m ꝓprium
cato domum & ilfrido pri¬
mo suo antistite: ip̃i ep̃o ge¬
uissoꝵ id est occidentalium
saxonũ qui essent in uuen¬
ta ciuitate subiacerent.
ostquam gͦ ceclualla
regno potitus est geuis
nare. ac sue ꝓuincie homi¬

Expanded text:
mundo; ex qua nimimundo; ex qua nimirum visione multi qui haec audire potuerunt, ad exorandam in adversis divinam clementiam, et ad salutaria jejuniorum remedia subeunda sunt mirabiliter accensi; et ex eo tempore non solum in eodem monasterio, sed et in plerisque locis aliis, coepit annuatim ejusdem regis ac militis Christi natalitius dies missarum celebraia sua,est a ducibus regis, Bercthuno et Andhuno, qui deinceps regnum provinciae tenuerunt: quorum prior, postea ab eodem Caedualla, cum esset rex Geuissorum, occisus est, et provinCaeduallam regnavit, simili provinciam illam adflictione plurimo annorum tempore mancipavit. Quare factum est ut toto illo tempore episcopum proprium cato domum Uilfrido primo suo antistite, ipsi episcopo Geuissorum, id est, Occidentalium Saxonum qui essent in Venta civitate, subjacerent.Postquam ergo Caedualla regno potitus est Geuissnare, ac suae provinciae homi
Abbreviated transcription (Latin):
q ita soluto ieuinio corpꝰ qͦr
suis reficiant alimentis. Q̾
cũ omnia uocato ad se prh̃o
rogauit eũ sollicitiꝰ quales
essent habitu uel specie uuiri
qui sibi apparuissent. Respon¬
dit preclari omnino habitus
q uultus erant. letissim ac
pulcherrimi. quales nũqͣm
antea uideram: neq aliquoᷤ
hominũ tanti cdecoris ac ue¬
nstatis esse posse creclebã.
unus quidem attonsus erat
ut clericus: aliꝰ barbam ha¬
bebat ꝓlixam. dicebant ꝙ
quol unꝰ eoꝵ petrus: ꝙ alius
monasterii missi ab ipso de
celis. Credidit gͦ prbr uer
suo: ꝙ inuenit eaclem ip¬
sa die osuuallũ regem
fuisse ꝑemptũ. Uocatisq
fratrib parari prandiũ.
ri mandauit. Quib ita
gestis: non multo post
eacdem ipsa lie puer de¬
functus est. sua q morte
ꝓbauit uera fuisse uer¬
ba que ab apłis xp̃i audi¬
erat. Sedꝙ hoc ens uer¬
bis testimoniu̾ ꝑhibuit
quod nemo preter ip̃m
tempore illo ex eoclem
monasterio raptus est de

Expanded text:
et ita soluto jejunio corpus quoque et ita soluto jejunio corpus quoque suis reficiant alimentis. » Quae cum omnia vocato ad se presbytero rogavit eum sollicitus quales essent habitu vel specie viri qui sibi apparuissent. Respondit: « Praeclari omnino habitus et vultus erant, laetissimi ac pulcherrimi, quales nunquam ante videram, neque aliquos hominum tanti decoris ac venustatis esse posse credebam. Unus quidem attonsus erat ut clericus, alius barbam habebat prolixam: dicebantque quod unus eorum Petrus, alius ionem nostri monasterii missi ab ipso de caelis. » Credidit ergo verbsuo, et invenit eadem ipsa die Osualdum regem fuisse peremptum: vocatisque fratribus, parari prandium, ri mandavit. Quibus ita gestis, non multo post, eadem ipsa die puer defunctus est, suaque morte probavit vera fuisse verba quae ab apostolis Christi audierat. Sed et hoc ejus verbis testimonium perhibuit, quod nemo praeter ipsum tempore illo ex eodem est monasterio raptus de
Abbreviated transcription (Latin):
egritudine laborant. resur¬
recturi a languore pristine
te solũ qui hodierna die libe¬
sionem dñi xp̃i cui fideliter
seriusti ꝑducendus in celũ.
ac deo dilecti regis osuualcdi.
qui quondam genti norlan¬
hymbroꝵ ꝙ regni temporal
auctoritatẽ ꝙ ip̃iane pietatiᷤ
que ad regnũ ꝑhenne clucit
deuotione sullimiter prefuit
conferre dignata est. Hac ecenĩ
die idem rex ab infidelib i
terna animarũ gaudia assũp¬
tus in celũ ꝙ electoꝵ est soci¬
atus agminib. Querant in
suis codicib in quib defunc
toꝵ annotata est depositio:
ꝙ inuenient illum hac ut
diximus die raptum esse de
seculo. Celebrent ergo missas
per cuncta monasterii huiꝰ¬
exaudite deprecationis sue.
siue etiam in memoriam
prefati regis osuualdi: qui
quondã ip̃oꝵ genti preerat.
Ideo ꝙ ꝓ eis quasi ꝓ sue gentis
acluenis supplex orabat al
tlum: ꝙ cunctis conuenien¬
tib ad eccłiam frĩb cõmimi¬
cent om̃s sacrificiis celestib.

Expanded text:
aegritudine laborant, resuraegritudine laborant, resurrecturi a languore, pristina te solum qui hodierna es die libesionem Domini Christi cui fideliter servisti, perducendus in caelum:ac Deo dilecti regis Osualdi, qui quondam genti Nordanhymbrorum et regni temporalis auctoritate et Christianae pietatis quae ad regnum perenne ducit devotione sublimiter praefuit, conferre dignata est. Hac etenim die idem rex ab infidelibus iterna animarum gaudia adsumptus in caelum et electorum est sociatus agminibus. Quaerant in suis codicibus in quibus defunctorum est adnotata depositio, et invenient illum hac, ut diximus, die raptum esse de saeculo. Celebrent ergo missas per cuncta monasterii exauditae suae deprecationis, sive etiam in memoriam praefati regis Osualdi, qui quondam ipsorum genti praeerat. Ideoque pro eis quasi pro suae gentis advenis supplex orabat ad Dominum: et cunctis convenientibus ad ecclesiam fratribus communicent omnes sacrificiis caelestibus,
Abbreviated transcription (Latin):
de natione saxonum nuꝑ
uocatus ad fidem: qui ea¬
dem tactus infirmitate
nõ pauco tempore recu¬
bans in lecto iacebat. Eũ
gͦ sec̃da memorati ieninii
ac supplicationũ dies age¬
retur: contigit i forte
ip̃m ꝑuerũ hora ferme
sccła cliei in loco in quo
eger iacebat solum inue
subito beatissimi apłoꝵ pͥn¬
cipes clignati sunt appare¬
re. Erat enĩ puer multũ
simplicis ac mansueti ani¬
mi. sincera ꝙ cdeuocione
sacramenta fidei que susce¬
ꝑat seruans. Salutantes gͦ
illum uerbis pussimis apłi
dicebant. Noli timere fili
mortem ꝓ qua sollicitus es.
Nos enĩ te hodierna lie acd
celestia regna ꝑductur sumꝰ.
sed primũ expectare habes
donec misse celebrentur: ac
uiatico dñici corporis ac san¬
guinis accepto. sic infirmita¬
te simł & morte absolitus
ad eterna in celis gauclia
subleueris. Clama gͦ ad te
qr dñs exaudiuit preces ur̃as.
aspexit: neq aliquis de hoc
de ultra moriturus est: sed
om̃s qui alicubi de ur̃is hac

Expanded text:
de natione Saxonum, nuper vocatus ad fidem, qui eadem tactus infirmitate, non pauco tempore recubans in lectulo jacebat. Cum ergo secunda memorati jejunii ac supplicationum dies ageretur, contigit forte ipsum puerum, hora ferme secunda diei, in loco in quo aeger jacebat, solum invensubito beatissimi apostolorum principes dignati sunt apparere. Erat enim puer multum simplicis ac mansueti animi, sinceraque devotione sacramenta fidei quae susceperat servans. Salutantes ergo illum verbis piissimis apostoli dicebant: « Noli timere, fili, mortem pro qua sollicitus es: nos enim te hodierna die ad caelestia sumus regna perducturi. Sed primum exspectare habes donec missae celebrentur, ac viatico dominici corporis ac sanguinis accepto, sic infirmitate simul et morte absolutus ad aeterna in caelis gaudia subleveris. Clama ergo ad tequia Dominus exaudivit preces vestras, aspexit: neque aliquis de hoc de ultra moriturus est; sed omnes qui alicubi de vestris hac
Abbreviated transcription (Latin):
unde essec: ꝓmitens se ni¬
chil ei mali facturum. ꝓ eo
si simpliciter sibi quis fuis¬
set ꝓderet. Quod dum ille
faceret ministrũ se regis fu¬
isse manifestans. respondit .
Et ego ꝑ singula tua respon¬
sa cognoueram: ꝙr rusticus
non eras. Et nunc dignus
in forte

Expanded text:
unde esset, promittens se niunde esset, promittens se nihil ei mali facturum pro eo, si simpliciter sibi quis fuisset, proderet. Quod dum illo faceret, ministrum se regis fuisse manifestans, respondit: « Et ego per singula tua responsa cognoveram quia rusticus non eras, et nunc dignus es morte
Abbreviated transcription (Latin):
si focorpꝰ eius inuenire posset.
inuentũq aliũ illi per omnia
simillimũ putauit illum esse.
Quem ad monasteriũ suum
deferens honorifice sepeliuit:
Ꝙ ꝓ absolucione anime eius se¬
piꝰ missas facere curauit. Qrũ
celebratione factum est/ quod
dixi. ut nullꝰ eũ posset uincire:
quin continuo solueretur. In¬
terea comes qui cum tenebat
mirari & interrogare cepit
qͣre ligari non posset. an forte
litteras solutorias haberet
non posset. At ille respõdit
nichil se taliũ artium nosse.
Sed habeo fratrem inquit
prb̃m in mea ꝓuincia: &
scio qr ille me interfectũ pu¬
Et si nunc in alia uita essem:
ibi aĩa mea ꝑ intercessioẽm
eiꝰ solueretur a penis. Dũq
aliqͣnto tempore apud comi¬
tem teneretur. ad ni maduer¬
terunt qui eum diligentiꝰ
considerabant ex uultu et
habitu ꝙ sermonib eiꝰ: qr
non erat cde paupere uulgo
ut dixerat. sed de nobilibus.
Cunc secreto aduocans eum
comes. interrogauit attenciꝰ

Expanded text:
 corpus ejus invenire posset,  corpus ejus invenire posset, inventumque alium illi per omnia simillimum, putavit ipsum esse: quem ad monasterium suum deferens, honorifice sepelivit, et pro absolutione animae ejus saepius missas facere curavit. Quarum celebratione factum est quod dixi, ut nullus eum posset vincire, quin continuo solveretur. Interea comes qui eum tenebat, mirari et interrogare coepit quare ligari non posset, an forte literas solutorias de qualinon posset. At ille respondit nihil se talium artium nosse; « Sed habeo fratrem, inquit, presbyrum in mea provincia, et scio quia ille me interfectum puet si nunc in alia vita essem, ibi anima mea per intercessiones ejus solveretur a poenis. » Dumque aliquanto tempore apud comitem teneretur, animadverterunt qui eum diligentius considerabant, ex vultu et habitu et sermonibus ejus, quia non erat de paupere vulgo, ut dixerat, sed de nobilibus. Tunc secreto advocans eum comes, interrogavit eum intentius
Abbreviated transcription (Latin):
iaceret: tandem recepto spũ re¬
uixit: ac residens sua uulnera
ꝓut potuit ipse alligauit. Demn
modicũ requietꝰ leuauit se: ꝙ
cepit abire. sic ubi amicos qui
sui curã agerent posset inueni¬
re. Quocd dũ faceret: inuentꝰ ÷
ꝙ captꝰ a uiris hostilis exercitꝰ.
q ad dñm ip̃oꝵ comitem ui¬
delicet eclilredi regis adductus.
A quo interrogatus quis esset.
timuit se militem fuisse confite¬
ri: rusticũ se potiꝰ ꝙ pauperẽ.
atq uxoreo uinculo colligatũ
fuisse respondit. & ꝓpter uic¬
tũ militib afferendũ in expe
nisse testatus est. At ille suscipi¬
ens eum: curam uulnerib egit.
ne aufugeret uinciri precepit.
Nec tñ uinciri potuit. Nam mox
eadem eiꝰ uincula soluta sunt.
Habebat autem germanũ frẽm
cui nomen erat tunna prb̃m
ꝙ abbatem monasterii in ciui¬
tate : que hactenꝰ ab eiꝰ nomine
tunna cester cognominatur. Qͥ
cũ eũ in pugna peremptum
audiret: uenit querere si forte¬

Expanded text:
jaceret, tandem recepto spiritu rejaceret, tandem recepto spiritu revixit, ac residens sua vulnera, prout potuit ipse alligavit: dein modicum requietus levavit se, et coepit abire sicubi amicos qui sui curam agerent, posset invenire. Quod dum faceret, inventus est, et captus a viris hostilis exercitus, et ad dominum ipsorum, comitem videlicet Aedilredi regis, adductus: a quo interrogatus quis esset, timuit se militem fuisse confiteri; rusticum se potius et pauperem, atque uxoreo vinculo conligatum fuisse respondit; et propter victum militnisse testatus est. At ille suscipiens eum, curam vulneribus egit; ne aufugeret, vinciri praecepit. Nec tamen vinciri potuit; nam mox eadem ejus sunt vincula soluta. Habebat enim germanum fratrem cui nomen erat Tunna, presbyterum et abbatem monasterii in civitate quae hactenus ab ejus nomine Tunnacaestir cognominatur: qui cum eum in pugna peremptum audiret, venit quaerere si forte
Abbreviated transcription (Latin):
nono. conserto graui
prelio inter ip̃m & edil¬
redũ regem mercioꝵ iuxta
fluuiũ trenta: occisus est elf¬
uuinꝰ frater regis et fridi iuue¬
nis circit̾ decem & octo annoꝵ.¬
utriq ꝓuincie multũ amabił.
Namꝙ sororem eiꝰ que estryd
dicebatur: rex edilredus habe¬
bat uxorem. Cumq materies
belli acrioris ꝙ inimicicie lon¬
gioris inter reges populosq
feroces uideretur exorta: the¬
odorus deo dilectus antistes
ra exhortacione ceptũ tanti ꝑi¬
culi funditꝰ extinxit incendiũ
acdeo ut pacatis alterutrũ regib
ac populis. nulliꝰ anima homi¬
nis ꝓ interfecꝰto regis fr̃e. sed de
regi ultori daretur. Cuiꝰ federa
pacis multo exinde tempore
int̾ eosdem reges. q eoꝵ regna
durauerunt.
N prefato autem prelio quo rex
morabile factũ esse constat. qͦd
neqͣqͣm silencio pretereundũ
arbitror. sed multoꝵ saluti si re¬
alios de milicia eiꝰ iuuenis uoca¬
cũ die illo ꝙ nocte sequente int̾
cadauera occisoꝵ similis mortuo

Expanded text:
oris conserto gravi praelio inter Ecfridum et Ailredum regem Merciorum juxta fluvium Treanta, occisus est Elfuinus frater regis Ecfridi, juvenis circiter decem et octo annoutrique provinciae multum amabilis. Nam et sororem ejus quae dicebatur Osthryd, rex Aedilred habebat uxorem. Cumque materies belli acrioris et inimicitiae longioris inter reges populosque feroces videretur exorta, Theodorus Deo dilectus antistes,ra exhortatione coeptum tanti periculi funditus exstinguit incendium: adeo ut, pacatis alterutrum regibus ac populis, nullius anima hominis pro interfecto regis fratre, sed debcta pecuniae regi ultori daretur. Cujus foedera pacis multo exinde tempore inter eosdem reges eorumque regna durarunt.rex factum esse constat, quod nequaquam silentio praetereundum arbitror, sed multorum saluti, si realios, de militia ejus juvenis, vocacum die illo et nocte sequenti inter cadavera occisorum similis mortuo
Abbreviated transcription (Latin):
Ouicd petis alma uirũ: sponso
iam declita summo. Sponsus
ad est xp̃c: quid petis alma uitũ
Regis ut ettherei matrem iam
credo sequaris. Tu quoq sis
mater regis ut etcherei. Qstio¬
Sponsa clicata deo bis sex.
regnauerat annis Inq mona¬
sterio ÷ sponsa dicata tleo.
T ota sacrata polo. celsis ubi
floruit accis. Retłdidit atq
animam: tota sacrata polo
Uirginis alma caro ÷ tumulata
bis octo noueembres. Nec pitet
in tumulo uirginis alma caro
Ipsa sepulcro: In uiolata nitet
apiste tui est operis. ur cor

Expanded text:
Quid petis, alma, virum, sponso Quid petis, alma, virum, sponso jam dedita summo Sponsus adest Christus, quid petis, alma, virum? Regis ut aetherei matrem jam credo sequaris Tu quoque sis mater regis ut aetherei. Sponsa dicata Deo bis sex regnaverat annis, Inque monasterio est sponsa dicata Deo. Tota sacrata polo celsis ubi floruit actis, Reddidit atque animam tota sacrata polo. Virginis alma caro est tumulata bis octo Novembres, Nec putet in tumulo virginis alma caro. ipsa sepulcro Inviolata nitet: Christe, tui est operis. Hydros
Abbreviated transcription (Latin):
En deus altus adit uenerande
uirginis aluum. Liberet ut ho¬
mines: en deus altus adit.
Femina uirgo parit. mundi
deuota parentem. Porta maria
dex femina uirgo parit g
Gauclet amica cohors. de uirgi¬
ne matre tonantis. Uirginitate
micans: gaudet amica cohors.
Huius honor genuit casto cle
germine plures. Uirgineos flores
huius honor genuit.  A¬
gnibus usta feris. uirgo non
cessit agathes. Eulalia & prefert:
ignibus usta feris. o¬
C asta feras superat mentis pro
culmine tecla. Eufemia et sacͣs:
casta feras superat.
Leta uidet gladios. ferro robu¬
stior agnes. Cecilia infestos:
leta uidet gladios. Pm̃ d¬
Multus in orbe uget per
sobria corla triumphus. So¬
brietatis amor. młtus ĩ orbeiuget
Nostra quoq eggregia iam
tempora uirgo beauit: Edil¬
tryda nitet: nr̃a quoq egͤgia.
Orta patre exinio. regali ꝙ
stẽmate matre. Nobilior do¬
mino est: orta pr̃e eximio.
ercipit uide decus regine.
ꝙ sceptra sub astris. Plus suꝑ
astramanẽs: ꝑcipit inde decus.

Expanded text:
En Deus altus adit venerandae Virginis alvum: Liberet ut homines, en Deus altus adit. Femina Virgo parit mundi devota parentem, Porta Maria Dei, femina Virgo parit. Gaudet amica cohors de Virgine matre Tonantis: Virginitate micans gaudet amica cohors. Hujus honor genuit casto de germine plures, Virgineos flores hujus honor genuit. Ignibus usta feris virgo non cessat Agatha, Eulalia et perfert ignibus usta feris. Casta feras superat mentis pro culmine Tecla, Euphemia sacra casta feras superat. Laeta ridet gladios ferro robustior Agnes, Caecilia infestos laeta ridet gladios. Multus in orbe viget per sobria corda triumphus, Sobrietatis amor multus in orbe viget. Nostra quoque egregia jam tempora virgo beavit Aedilthryda nitet nostra quoque egregia. Orta patre eximio, regali et stemmate clara: Nobilior domino est, orta patre eximio. Percipit inde decus reginae, et sceptra sub astris, Plus super astra manens, percipit inde decus.
Abbreviated transcription (Latin):
ep̃m ꝙ conuiuas: dicens qr ip̃e quo cp
delectaretur manducare ꝙ bibere cũ eis
Lusserunt eum secdere secum ad epulal:
multum gaudentes cle sospitate illuis.
Residebat. uescebatur. bibebat. letaba¬
tur. quasi unus e coniuuis agebat: ꝙ
multis post hec annis uiuens in eaclẽ
quam acceꝑat salute permansit. Hoc au¬
tem miraculum memoratus abbas non
se presente factum: sed ab hiis qui pre¬
sentes fuere sibi ꝑhibet esse relatum.

Expanded text:
episcopum et convivas, dicens, quia ipse quoque episcopum et convivas, dicens, quia ipse quoque delectaretur manducare et bibere cum eis. Jusserunt eum sedere secum ad epulas, multum gaudentes de sospitate illius. Residebat, vescebatur, bibebat, laetabatur, quasi unus e convivis agebat; et multis post haec annis vivens, in eadem quam acceperat salute permansit. Hoc autem miraculum memoratus abbas non se praesente factum, sed ab his qui praesentes fuere, sibi perhibet esse relatum.
Abbreviated transcription (Latin):
qui acerrima egritudine premebat᷑:
ita ut deficiente penitꝰ omni mem
tunc erat preparatus: in quo defũc¬
tus condi deberet. Addidit etiam
uir lacrimas precib. cliligenter obse¬
crans ut intraret oraturus ꝓ illo: qr
multum necessaria sibi esset uita ip̃ius
crederet uero qr si ille manum ei mm¬
ponere. atq eum benetlicere uoluisset.¬
statim melius haberet. Intrauit ergo
illo ep̃s. ꝙ udit eum mestis omnib
iam morti ꝓximum. positum q locu¬
lum uixta eum in quo sepeliendus po¬
ni deberet: dixit q orationem ac bene¬
dixit eum. ꝙ egrediens dixit solito
consolantium sermone. Bene conua¬
lescas. ꝙ cito. Cumq post hec seclerent
ad mensam: misit puer ad dñm su¬
um rogans sibi poculum uini mittere
qr sitiret. Gauisus ille multum qr bibe¬
ie posset: misit ei calicem uini benedic¬
tum ab ep̃o. Quem ut bibit. continuo
so induit se ipse uestuentis suis. ꝙ
egressus inde. intrauit ac salutauit

Expanded text:
qui acerrima aegritudine premebatur, qui acerrima aegritudine premebatur, ita ut, deficiente penitus omni  Atunc erat praeparatus in quo defunctus condi deberet. Addidit autem etiam lacrimas precibus, diligenter obsecrans ut intraret oraturus pro illo, quia multum necessaria sibi esset vita ipsius; crederet vero quia si ille ei manum imponere statim melius haberet. Intravit ergo illo episcopus, et vidit eum moestis omnibus jam morti proximum, positumque loculum juxta eum in quo sepeliendus poni deberet; dixitque orationem ac benedixit eum, et egrediens dixit solito consolantium sermone: Bene convalescas, et cito. Cumque post haec sederent ad mensam, misit puer ad dominum suum, rogans sibi poculum vini mittere, quia sitiret. Gavisus ille multum quia bibere posset, misit ei calicem vini benedictum ab episcopo; quem ut bibit, surrexit so, induit se ipse vestimentis suis; et egressus inde intravit, ac salutavit
Abbreviated transcription (Latin):
daturus intraret. Cumq hoc tar¬
de ac difficulter impetraremus:
ad reficiendum intrauimus. Mhise¬
rat autem ep̃s mulieri que infirma
iacebat de aqua benedicta quam in
declicationem eccłie consetrauerat:
ꝑ unum de his qui metum uene¬
rant fratrib precipiens ut gustan¬
dam illi cdaret. & ubicumq maxi¬
mum ei dolorem iesse didicisset:
de ipsa aqua eam lauaret. Quod
ut factum est: surrexit statim mu¬
lier sana & non solum se infirmita¬
te longa carere: serl ꝙ ꝑditas dudum
uires recepisse senciens optulit pocu¬
lum ep̃o ac nobis. ceptum q ministe¬
rium nobis omnib ꝓpinandi usq
ad prandium completum non omi¬
cum febrium fuisset ardorib fatiga¬
ta: ad tactum manus dñice surrex¬
it. ꝙ sanitate simul ac uirtute re¬
cepta ministrabat eis.
Lio item tempore uocatꝰ
acl dedicandam eccłiam
comitis uocabulo addi
tum postulatum complesset minis¬
terium: rogatus est ab eodem comi¬
te intrare ad unum de pueris euis.

Expanded text:
daturus intraret. Cumque hoc tardaturus intraret. Cumque hoc tarde ac difficulter impetraremus, intravimus ad reficiendum. Miserat autem episcopus mulieri quae infirma jacebat, de aqua benedicta quam in dedicationem ecclesiae consecraverat, per unum de his qui mecum venerant fratribus, praecipiens ut gustandam illi daret, et ubicunque maximum ei dolorem inesse didicisset, de ipsa eam aqua lavaret. Quod ut factum est, surrexit statim mulier sana, et non solum se infirmitate longa carere, sed et perditas dudum vires recepisse sentiens, obtulit poculum episcopo ac nobis: coeptumque ministerium nobis omnibus propinandi usque ad prandium completum non omicum febrium fuisset ardoribus fatigata, ad tactum manus Dominicae surrexit, et sanitate simul ac virtute recepta, ministrabat eis. lio item tempore vocatus ad dedicandam ecclesiam comitis vocabulo Addi, cum postulatum complesset ministerium, rogatus est ab eodem comite intrare ad unum de pueris ejus
Abbreviated transcription (Latin):
ac dolorib uirgo. laudes tlño salua¬
tori una cum ceteris qui ibi erãt
seruis illius itferebat.
Luul quoq non multũ
huic clissimile miraculum:
de prefato antistite narra¬
uit ilem abbas dicens. Uilla erat
comitis cuiuslam qui puch uocaba
tur non longe a monasterio nr̃o.
separata. Cuius conunx quadragin¬
ta ferme dieb erat acerbissimo
languore detenta: ita ut trib
septimanis non posset cde cubicu¬
lo in quo iacebat foras efferri. E on¬
tigit autem eo tempore uirumdei
illo ad dedicandam eccliam ab eo¬
dem comite uocari. Cumq dedica¬
ta esset eccłia: rogauit eum comes
ingredi. Renuit ep̃s clicens se ad
bere reuerti Et ille obnixius pretib
instans. uouit etiam se elemosinas
pauperib daturum: dum modo il¬
le dignaretur ea die domumi suam
ingrediens ieiunium soluere. Ro¬
gaui ꝙ ego una cum illo ꝓmittẽs
etiam me elemosinas in alimoniã
pauperum dare: dum ille domũ
comitis pransurus ac beneclictionẽ

Expanded text:
ac doloribus virgo, laudes Domino Salvaac doloribus virgo, laudes Domino Salvatori una cum caeteris qui ibi erant, servis illius referebat.liud quoque non multum huic dissimile miraculum de praefato antistite narravit idem abbas, dicens: « Villa erat comitis cujusdam qui vocabatur Puch, non longe a monasterio nostro, separata: cujus conjux quadraginta ferme diebus erat acerbissimo languore detenta, ita ut tribus septimanis non posset de cubiculo in quo jacebat, foras efferri. Contigit autem eo tempore virum Dei illo ad dedicandam ecclesiam ab eodem comite vocari. Cumque dedicata esset ecclesia, rogavit comes eum ingredi. Renuit episcopus, dicens se ad bere reverti. At ille, obnixius precibus instans, vovit etiam se eleemosynas pauperibus daturum, dummodo ille dignaretur eo die domum suam ingrediens jejunium solvere. Rogavi et ego una cum illo, promittens etiam me eleemosynas in alimoniam inopum dare, dum ille domum comitis pransurus ac benedictionem