comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uenit custodia tm̃ p̾standa est Ex ł apparet si nõ
ita uinũ uenit. ut degustaret̾. n a corẽ nͣ muco¬
rem uenditorẽ pstare debere. S om̃e ꝑiculuin
ademptore ꝑtinere Disficile aut̃ est ut quis ꝙͣ
sic euiat ut nõ degustet Ere si dies degustacõ¬
n adiectꝰ nõ erit qũ degustare ẽptor poterit ⁊t
quo ad degustanerit ꝑiculũ acoris ⁊ imicoris ad
uenditore ꝑtineb. ¶ Dies eĩ degustacõni p̃stitu¬
is meliorẽ cõdicõne emptoris facit ¶ Uino at̃
ꝑ adu̾sione rendito. finis crstodie est aduehẽdi
tempꝰ ꝙ ita es accipiᵈ ͤ si adiectũ tempꝰ est. Cete¬
rũ si nõ fit adiełtũ incend̾ ne infinitã custodiã nõ de

Expanded text:
uenit, custodia tantum praestanda est. ex hoc apparet, si non ita uinum uenit, ut degustaretur, neque acorem neque mucorem uenditorem praestare debere, sed omne periculum ad emptorem pertinere: difficile autem est, ut quisquam sic emat, ut ne degustet. quare si dies degustationi adiectus non erit, quandoque degustare emptor poterit et quoad degustauerit periculum acoris et mucoris ad uenditorem pertinebit: dies enim degustationi praestitutus meliorem condicionem emptoris facit. Vino autem per aversionem vendito finis custodiae est avehendi tempus. quod ita erit accipiendum, si adiectum tempus est: ceterum si non sit adiectu
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Emptor p̾dioꝵ cum suspicaretur numeriã ⁊ sẽpmã¬
ei cõtroũsiã moturas pactꝰ est c̃ Caditore ut exptio
aliqͣ sũma apud seremaneret. donec e̾ptori fideuissorda¬
retur. a uenditore postea uenditor eã legẽ inseruit
ut si ex die pecĩna oĩs soluta nõ ẽẽt: ⁊ uẽditor ea p̾eu
uẽisse nollet ĩuendita ẽent. ¶Interei de adu̾satus ai¬
terã mułre uenditor l ͤ aut c̃ altera trãsegit ut sũ

Expanded text:
. Emptor praediorum cum suspicaretur Numeriam et Semproniam controversiam moturas, pactus est cum venditore, ut ex pretio aliqua summa apud se maneret, donec emptori fideiussor daretur a venditore: postea venditor eam legem inseruit, ut, si ex die pecunia omnis soluta non esset et venditor ea praedia venisse nollet, invendita essent: interea de adversariis alteram mulierem venditor superavit, cum altera transegit, ita ut
Abbreviated transcription (Latin):
admetiẽd̾ p̃stit̾it nec intͣ diẽ admensũ ẽ ¶effũd̾e̾
aut̃ non statim pot̾it priusꝙͣ testato dem̃ciet ẽꝑto¬
n. ut aut tollat uinũ. aut sciat futuꝵ ut uinũ
ettundet᷑. si tauiẽ ⁊̃ poss esfundere nõ effudit: laudã¬
dꝰ est pociꝯ¶ ea pp̾ mercẽdei quor dolioꝵ pot̃ exigere
sita demũ si interfuit eiꝰ inania eẽ uasa inquib
uinuĩ fuit ueluti si locarum ea fuiss uł si ncc̃e hũit
alia conduc̾e dolia ꝯmodus aut̃ conduci uasa nec
ri. ¶ Si doliare uinũ enieris nec cetradendo eo qͥcꝙͣ cõ¬
uenerit id inderi actũ ut ante euatuarent᷑ ꝙͣ ad uĩ¬

Expanded text:
ituit nec intra diem admensum est: effundere autem non statim poterit, priusquam testando denuntiet emptori, ut aut tollat vinum aut sciat futurum, ut vinum effunderetur. si tamen, cum posset effundere, non effudit, laudandus est potius: ea propter mercedem quoque doliorum potest exigere, sed ita demum, si interfuit eius inania euinum fuit ueluti si locaturus ea fuisset uel si necesse habuit alia conducere dolia. commodius est autem conduci uasa nec ri.Si doliare uinum emeris nec de tradendo eo quicquam conuenerit, id uideri actum, ut ante euacuarentur quam ad uin
Abbreviated transcription (Latin):
erit au nuda uoluntate resoluatur obligo. Iuł sc̃psit
ex empto quidẽ agi nõ posse qr bone fidei uido excepr̃e¬
⁊ puto lib̾ato reo ⁊ fidenissore lib̾ari. Item ueditorõ
exstipulatu agentẽ: exceptõne sb moueri oꝑtet.¶ Id̾¬
tus sit uenditor ue. terutriꝯ empcõ mancat. pnto
resolm oblig̃one huiꝯ rei noĩe dutaxat. Ilianꝯ¬
¶um emptor uenditori uł emptori uenditor ac¬
ceptum faciat uolinitas utruisq ostenor᷑ ideͤ agẽ¬
tis ut a nego oiscedatur. ⁊ ꝑmde heatur ac si ꝯuẽisset
int̾ eos ut ue alt̾ ab altõ quicꝙͣ. peteret. ¶s ut eindẽ
ciꝯ appareat acceptilatõ inhat cã uõ sua natura s po¬
cestate ꝯuencõnis uateat. ¶ Emptõ nida cõuẽtõe¬
dissoluitur. si res sequta nõ sfilis iuortuo as hõie ꝑinde
hñda est uendo̾ ac si traditꝰ fuiss ut pote c̃uẽditor
lib̾etur ⁊ ẽpton hõmo ꝑeat. qt̾e uisi iusta cõuẽcõ¬

Expanded text:
erit, an nuda uoluntate resoluatur obligatio.Iulianus scripsit erit, an nuda uoluntate resoluatur obligatio.Iulianus scripsit ex empto quidem agi non posse, quia bonae fidei iudicio exceptet puto liberato reo et fideiussorem liberari. item venditorem ex stipulatu agentem exceptione summoveri oportet, idetus sit venditor, ne alterutrius emptio maneat, puto resolvi obligationem huius rei nomine duum emptor uenditori uel emptori uenditor acceptum faciat, uoluntas utriusque ostenditur id agetis, ut a negotio discedatur et perinde habeatur, ac si conuenisset inter eos, ut neuter ab altero quicquam peteret, sed ut esua natura, sed potestate conuentionis ualet. Emptio nuda conuentdissoluitur, si res secuta non fuerit. Mortuo autem homine nda est uen‹ditio› ac si traditus fuisset, utpote cum uenditor liberetur et emptori homo pereat: quare nisi iusta conue
Abbreviated transcription (Latin):
Elsꝯfili ꝰ putab̾at. si uendioiss mͥ filiꝰ deliceat
famłias rẽ pecculiare ⁊̃ siconuemat ut re¬
abeatur ab ea uendicõne: int̾ patrẽ ⁊ filiui.¬
⁊ me ꝯmenire debe. ne si cũ patre solo patͣtus sim: filiꝯ
an uero ego quidẽ liberer filia ianeat obligatus.
sicuti si pupillꝰ sũ tutoris aucte pacisdat᷑ ipẽ quide li¬
b̾atur uõ ⁊̃ qui c̃ eo pactꝰ est.¶Nam ꝙ aristo dix̃ pos
⁊ ideo si ab una ꝑte renonatꝰ sit contractꝰ di nõ uałe¬
eaudeuitursꝯ a te pluris mĩoris ue emero. discessin᷑ig
ap̾ore empõne  pot̃ enĩ dũ res integra est. ꝯuencõe
nr̃a infecta fi emptõ. atq ita consistit posterior ẽpcõ
um solutum empcõne repetita c̾ post p̃ciũ solutũ ĩtes¬
tam ẽpcõnez facere nõ possiumꝰ. Paulꝰ. ¶ Mpt̃o
su resoluitur. anteꝙͣ fu̾it tes sequta ¶Ideoq q̃sitũ est
siemptor fideuissorẽ accẽꝑit uł renditor stipłatus fu¬

Expanded text:
s filius putabat, si uendidisset mihi filius familias rem peculiarem, etiam, si conueniat ut abeatur ab ea uenditione, inter patrem et filium et me conuenire debere, ne, si cum patre solo pactus sim, filiusan uero ego quidem liberer, filius maneat obligatus, sicuti, si pupillus sine tutoris auctoritate paciscatur, ipse quideberatur, non etiam qui cum eo pactus est. nam quod Aristo dixit poss ideo si ab una parte renovatus sit contractus, dicitueandem rursus a te pluris minorisue emero, discessimus a priore emptione potest enim, dum res integra est, conuentione nostra infecta fieri emptio atque ita consistit posterio‹r› emptio, tium solutum emptione repetita, cum post pretium solutum infectam emptionem facere non possumus. 3 Paulus libro su resoluitur, antequam fuerit res secuta: ideoque quaesitum est, si emptor fideiussorem acceperit uel uenditor stipulatus fu
Abbreviated transcription (Latin):
ea lege ͤ ulemt ue sptalia eet ꝙ si aliter fatũ sit: cõ¬
uenit cftra stipłacone ut penã p̾ctare t ẽ ptor uix est
ut eo nõie uiudicterõne uenditor agere possitfac¬
turꝯ utiliter si uon ẜuata lege in penã ꝙͣ alii ꝓuisit
iciderit. huic conseꝙ̃s ent ut hactenꝰ agere pos¬
sit quatenꝯ alii p̾stare cogitur . quicquid eĩ excedit.
penetã exportaretur ꝯuenit᷑ ⁊ affeccõius rõne recte
hominẽ int̾sit hõis eĩ uero pene nõ irrogate ĩdigcõ
solam duriciã cominet. Id̾. QNesitũ est siꝗs ꝓpͥũ ẜuiũ
uẽdidiss ⁊ ut mamiutre̾tur intͣ c̾tũ tempꝰ p̾cepisset
mã uinisso ẜuo ułnuitata uenditoris uoluntate eua
rome moratꝰ Eet manꝰ muͣcere lic̾et. ẽptor aliieadẽ
qr nec dño anferre sepot̃  nec qui ̃fuga est: ibi mo¬
ratur. Ed̾ si exuolinitate scdi̾ em ptoris ã legeni
moratꝰ sic: pocior hñdꝰ est ꝰ qui auctor fuit legis
⁊ post̾ior magͣ ãmouendi ẽptoris ᷑ ⁊ liberandi se eadẽ

Expanded text:
 ne in Italia esset: quod si aliter factum esset, conuenit citra stipulationem, ut poenam praestaret emptor. uix est, ut eo nomine uindictae ratione uenditor agere possit, acturus utiliter, si non seruata lege in poenam quam alii promisit inciderit. huic consequens erit, ut hactenus agere possit, quatenus alii praestare cogitur: quidquid enim excedit, causa exportaretur, convenit, etiam affectionis ratione recte hominem intersit hominis: enimvero poenae non inrogatae indignatio solam duritiam continet. Idem libro vicesimo uendidisset et ut manumitteretur intra certum tempus, praecepisset manumisso seruo uel mutata uenditoris uoluntate euanRomae moratus esset, manus inicere liceret: emptor alii eademquia nec domino auferre se potest nec qui in fuga est ibi moratur. quod si ex uoluntate secundi emptoris contra legem moratus sit, potior habendus est qui auctor fuit legis, et posterior magis admonendi emptoris et liberandi se eandem
Abbreviated transcription (Latin):
pͥstat bone fidei rone ꝙ iis sineglexis ut aͣliemĩ nichil
ei imputari possit. insi culpa euis argueret᷑. ¶ Qd̾sirẽ
ꝙͣ uendidi. alio possidente petii ⁊ litis existimatõne
accepi. utr̃ p̃cĩ illi debeo aureꝵ sutiq renõ eĩ accões
ei s rẽ pstaredeło.¶S si ui deiectus uł pp fuiti accõne
oupliii abftulero ncħ hecͣ ademptore ꝑtm᷑ebit
Nam ⁊ si sine culpa desit possidere uenditor accões
suas p̾stare debebit. non remisi sic exstimacõne qͦ
tore non soluẽte quesitũ est ancorꝑa hereditaria.
pignotis noĩe te n eauitur. Rudi nicħ ꝓpoĩ cur nõ te¬

Expanded text:
praestet bonae fidei ratione, quamvis, si neglexisset ut alienum, nihil ei imputare possit, nisi si culpa eius argueretur. quid si rem quam vendidi alio possidente petii et litis aestimationem accepi, utrum pretium illi debeo an rem? utique rem, non enim actiones ei, sed rem praestare debeo: et si vi deiectus vel propter furti actionem duplum abstulero, nihil hoc ad emptorem pertinebit. nam si sine culpa desiit detinere venditor, actiones suas praestare debebit, non rem, et sic aestimationem quoque: tore non solvente: quaesitum est, an corpora hereditaria pignoris nomine teneantur. respondi nihil proponi cur non te
Abbreviated transcription (Latin):
uement est ille ẜuꝰ ẽptꝰ sũ nauis ex alia uem̾t su̾
certum sit eam concractq ¶ Cum usumfr̾ctum mͥ
uendideris interest utr̃ int utendi fruendi ꝙ solũ tu¬
nich̾ michi hr̃es tuus debebit. heredi autẽ meo de¬
bebru. si tu uniissposteriore cãn heredi meo nicħde¬
bebitin. heres tuns cebebit Ganis. Epost ĩspettũ

Expanded text:
us emptus, siue nauis ex Asia uenerit siue certum sit eam contractam.Cum usum fructum mihi uendis, interest, utrum ius utendi fruendi, quod solum tunihil mihi heres tuus debebit, heredi autem meo debebitur, si tu uiuis: posteriore casu heredi meo nihil debebitur, heres tuus debebit. 9 Gai
Abbreviated transcription (Latin):
utq sciebat. ⁊ eptor ⁊ uenditor domũ ẽẽ exusã
totam uł ex ꝑte nicħ actũ fuisse s dolo int̾ utrãq ꝑͣte᷑
ꝯpesando Et iud̾m q. ex bona fide descendit. colo exu
⁊ traq ꝑte ueniente stare nõ concedente. pͥapimanꝯ
ne dictum ẽ ẽpcionẽ fundi nõ uderi ẽẽ cõtracta si
ꝯtẽplacone illaꝵ arboꝵ ueluti oliueti fundꝰ ꝯꝑalu¬
iur. siue sciente siue ignoraute uenditore su̾
aus eptor sciebat. uł ignorabat. ułut̾q eoꝵ ħ op¬

Expanded text:
 emptor et venditor domum esse exustam totam vel ex parte, nihil actum fuisse dolo inter utramque partem compensando et iudicio, quod ex bona fide descendit, dolo ex utraque parte veniente stare non concedente. Papinianusne dictum est emptionem fundi non videri esse contractam, si contemplatione illarum arbobatur, siue sciente siue ignorante uenditore: siue autem emptor sciebat uel ignorabat uel uterque eo
Abbreviated transcription (Latin):
Iuł SI ex płrib heredib unꝯ anteꝙͣ ceteri adires
hereditatem peccũia q̃ sẜ pena debebatur a testato¬
re omne soluent: ⁊ hereditatẽ uendid̾it uec acohe¬
redib sins pp̃ egestatẽ eoꝵ ꝗcꝙͣ se̾tuare pot̾it:. cũ ẽp¬
tore breditatis uł exstipłatu. uł ex uendito recte

Expanded text:
orum Si ex pluribus heredibus unus, antequam ceteri adirent hereditatem, pecuniam, quae sub poena debebatur a testatore, omnem solverit et hereditatem vendiderit nec a coheredibus suis propter egestatem eorum quicquam servare poterit, cum emptore hereditatis vel ex stipulatu vel ex vend
Abbreviated transcription (Latin):
Ereditatẽ coruelii uendidisti ceide titiꝯ cui a
te herede corneliꝯ legauerat. priusꝙͣ legatũ ab ẽp¬
tore᷑ ꝑciꝑet te fecit heredem. recte puto ex uẽdito te
ut id legatum p̾stet ẽptor. snec ꝗcꝙͣ int̾sit utrũ
ticõ qui te heredem fecerit peccunia debit᷑a sit an
int ħreditas demide eius fundi noĩe uenditor aͥd adqͥ¬
siuit: d id p̾stari ẽptori hereditatis. Paulꝯ ĩmo

Expanded text:
ereditatem Cornelii uendidisti: deinde Attius, cui a te herede Cornelius legauerat, priusquam legatum ab emptore perciperet, te fecit heredem: recte puto ex ‹u›endito te ut id legatum praestaret emptor, nec quicquam intersit, utrum Attio, qui te heredem fecerit, pecunia debita sit, anniit hereditas, deinde eius fundi nomine uenditor aliquid adquisit, debet id praestare emptori hereditatis.Paulus: immo
Abbreviated transcription (Latin):
itest subcondicõe aliqua neneat obligõ au cum
ip̃a obligatõ sisb̃ condicõne sit. pure uenerts priore
can deficiente condicõne nullã eẽ uendicõne ^posti¬
ore statim uendicõne consistere Inã si ticius tͥ.X.
aureos. st condõne deleat ⁊ ego abste uomen eiꝯ e¬
mami confestim exẽpto uendito agere pot̾o ut uel
acceptemi facias. Affricanꝰ Ihreditatẽ m̾ lucu¬

Expanded text:
interest, sub condicione aliqua obligatio ueneat an, cum ipsa obligatio sub condicione si‹t›, pure ueneat. priore casu deficiente condicione nullam esse uenditionem, posterior‹e› statim uenditionem consistere: nam si Titius tibi decem sub condicione debeat et ego abs te nomen eius emam, confestim ex empto uendito agere potero, ‹ut› acceptum ei facias. 20 Africanus libro septimo qu
Abbreviated transcription (Latin):
s lata culpa ãmẜit aliquid utiq tenebit᷑ ¶Seꝑoita ãt
⁊ demimuta sinedolo malo uenditorsuõ p̾stabunt᷑¬
¶ Illd̾ quesitum est an uenditor hr̃editatis obdebi¬
tum a filio suo qui ĩpotestate sua ẽet fuone eiꝰ cuiꝰ
hereditate uendidiss p̾stari debeat ẽptori. Et us¬

Expanded text:
sed lata culpa admiserit aliquid, utique tenebitur: deperdita autem et deminuta sine dolo malo uenditoris non praestabuntur.Illud quaesitum est, an uenditor hereditatis ob debitum a filio suo qui in potestate eius esset seruoue ei, cuius hereditatem uendidisset, praestare debeat emptori. et u
Abbreviated transcription (Latin):
si forte tributoꝵ noĩe aliquid deꝑ. endit᷑ ĩdem es̃
dd̾. ¶ Qrd̾ si fimere fc̃o hr̃s uendidiss hereoitateꝵ
an ipensami fimetis ab emptore consequatur. E⁊ ais
putat᷑ ieram. Et ego arbiror. ¶ Cum quis debato¬
dioit pereditatẽ equissimũ uidet᷑ ẽptorẽ br̃editati
indeuibredis optinere noc̾to teneri uenditori. xre¬
didemtis duie cm moriebatur testator debuit ꝙͣuiꝰ
post mortẽ delere desnit adita a uẽditore hr̃edita¬
te Smo quid indiẽ dẽbeatur. Siue sb cõdicõe ⁊ po¬
stea condico extituss ita tam̃ si enis debiti adu̾sꝯ he¬
redem acc̃o ẽẽ pot̾at. ne forte ⁊̃ exhiis cais ex quib
s̃ herede accõ nõ ẽ. c̃ ẽptore agatur.¶ Et biẜuitutẽ
anusit psy ĩstitum adita hereditate exuẽdito pot̾it
exꝑiri. adũsꝯ ẽptorẽ ut ẜintutes ei restituantur.¬

Expanded text:
iquid dependat, idem erit dicendum. Quod si funere facto heres vendidisset hereditatem, an impensam funeris ab emptore consequatur? et ait olenus putat veram et ego arbitror. Cum quis debitodidit hereditatuicem heredis optinere et idcirco teneri uenditori hereditatis, siue cum moritur testator debuit quamuis post mortem debere desiit adita a uenditore hereditate siue quid in diem debeatur siue sub condicione et postea condicio exstitisset, ita tamen, si eius debiti aduersus heredem actio esse poterat, ne forte etiam ex his causis, ex quibus cum herede actio non est, cum emptore agatur.Et si seruitutes amisit heres institutus adita hereditate, ex uendito poterit experiri aduersus emptorem, ut seruitutes ei restituantur.
Abbreviated transcription (Latin):
b si p̾ciũ rei distracte ẽptori hr̃eoitatis cedit uide¬
amꝰ an locꝯ sit exuendito accõmi ⁊ putoͣ ee ESũ
ip̃e uenditor dederit aliquio ꝓ hreditate dũ peura¬
tor eiꝯ diue aliꝰ quis ꝓ eo dimi negociũ eiꝯ git lacꝯ
ent exuendito acciomi dñ modo ad absit renditori

Expanded text:
 si pretium rei distractae emptori hereditatis dedit, uideamus, an locus sit ex uendito actioni: et putem esse.Siue ipse uenditor dederit aliquid pro hereditate siue procurator eius siue alius quis pro eo, dum negotium eius gerit, locus erit ex uendito a
Abbreviated transcription (Latin):
hõ locum q̃ est hũana qũ emptor aliꝙͣ ꝑtẽ p̾cii dedit
sa lex est. statuere uenditorẽ debere utr̃ ꝯmissariã
uelit ex̾cere an poriꝯ pͥciue p̾ciũ pet̾e nec posse si cõ¬
missoriã elegit: uariare postea. ¶Incõmissoria ⁊̃
l solz conuenire ut si uenditor eiudẽ fund̾ uẽde̾t ꝗͣto
minoris rendid̾it id ap̾ore emptore exigat erit ita
xxx. dubitat ꝯmissoria utr̃ tunc locum ht̃ sint̾pel¬
latꝰ nõ soluat an uero si nõ obtulit ⁊ mag̾ arbitror
offerre eñ debere si uult se legis ꝯmissorie potate sol

Expanded text:
habet locum, quae est humana, quando emptor aliquam partem pretii dedit.sa lex est statuere uenditorem debere, utrum commissoriam uelit exercere an potius pretium petere, nec posse, si commissoriam hoc solet convenire, ut, si venditor eundem fundum venderet, quanto minoris vendiderit, id a priore emptore exigat: erit itaque simo dubitat, commissoria utrum tunc locum habet, si interpellatus non solvat, an vero si non optulerit. et magis arbitror offerre eum debere
Abbreviated transcription (Latin):
apriore uendicõne discedi reccius existimatur.
addictum est ⁊ uenditor alio funndo applicato eñ
ip̃m fundũ posteriori emptori addix̾it ⁊ id sine
dolo fecit p̾ori emptori obligatus nõ erit nã ꝙͣ¬
nis non id tm̃de indie addictũ erat s aliũ quap
cũ eo uenierit. tamẽ si uẽdicõ dolocaret prionis
ẽptoris cã absolut est. Id euĩ solũ intuend̾ est.
an pͥori uendicõm. bona fide frã sit adieccõ. Pap̃.
Rior ẽptor post meliorẽ conddne allatam
ob pecamia ĩ exordio uenditori de p̾cio sobica¬

Expanded text:
a priore uenditione discedi rectius existimatur. adiectum est et uenditor alio fundo applicito eum ipsum fundi posteriori emptori addixit et id sine dolo malo fecit, priori emptori obligatus non erit: nam quamuis non id tantum, quod in diem addictum erat, sed aliud quoque cum eo uenierit, tamen, si uenditor dolo caret, prioris emptoris causa absoluta est: id enim solum intuendum est, an priori uenditori bona fide facta sit arior emptor post meliorem condicionem oblatam ob pecuniam in exordio uenditori de pretio soluta
Abbreviated transcription (Latin):
HOc ita neꝵ est sis ẽ uenditor cui sme noua uĩ¬
demia nõ st̃ ista uasa nctͣ.¶ Si uero mercator ẽ qui
emere unia ⁊ uendere solet is dies spectaudꝰ ẽ quo
excõmodo uenditoris tõłh possint. ¶ Custodiã ãt
aute admecriendi diem qualẽ p̃stare uenditorem o¬
ꝑteat. utr̃ plena ⁊ ut oiligenciã p̾stet. an u̾o colã¬
dñtaxat iudeamꝯ s ⁊ puto eã oiligetiã uenditorẽ ex¬
hibe debere ut fatale dãpnũ uł uis magna sit extu
red quam p̾stant hii quib res comodata est ut¬
⁊ diligencia p̾stet ⁊ exaccõe ꝙͣ insins reb adhi
gustanda dixent. deinde ꝑuenditore stetit qͦmmꝰ
degustarentm. ur̃ p̃t̾itum dum taxat ꝑiculũ a¬
coris ⁊ mucoris uenditor pstare debeat anuero.
⁊ die p̾terito ut si forte corrupta sunt: postea ꝙͣ
dies degustandi p̾cerñt ꝑiculũ aduenditorem

Expanded text:
Hoc ita uerum est, si is est uenditor, cui sine noua uindemia non sint ista uasa necessaria: si uero mercator est, qui emere uina et uendere solet, is dies spectandus est, quo ex commodo uenditoris tolli possint.Custodiam autem ante admetiendi diem qualem praestare uenditorem oporteat, utrum plenam, ut et diligentiam pdumtaxat, videamus. et puto eam diligentiam venditorem exhibere debere, ut fatale damnum vel vis magna sit excusdebet, quam praestant hi quibus res commodata est, ut diligentiam praestet exactiorem, quam in suis rebus adhigustanda dixerit, deinde per venditorem steterit, quo minus degustarentur, utrum praeteritum dumtaxat periculum acoris et mucoris venditor praestare debet, an vero etiam die praeterito ut, si forte corrupta sint posteaquam dies degustandi praeteriit, periculum ad venditorem
Abbreviated transcription (Latin):
¶It ꝯͥ strietate̾ intempꝰ cort añ tempꝯrenũciãdo
setiũ a se nõ se asccd̃ quidem lib̾at ¶IItaq siquis cõpe¬
dii postea fa̾ erunt eius ꝑtem nõ feret aut si dispẽ¬
diũ eque p̾stabit portõne nsi renũtiaco ex ucc̃itatt
quadã fr̃a sit ¶Qd̾ si tp̃e finnũ est: hlex est recedẽ¬

Expanded text:
atem in tempus coit, eam ante tempus renuntiando socium a se, non se a socio liberat: itaque si quid compendii postea factum erit, eius partem non fert, at si dispendium, aeque praestabit portionem: nisi renuntiatio ex necessitate quadam facta sit. quod si tempus finitum est, liberum est recede
Abbreviated transcription (Latin):
iuł. Seo ⁊si ꝓponat᷑. a c̾ditore piginis moie aadic¬
tum no pot̾ uideri bona fidenegociũ agi̾n adieccoie¬
cipiatur. ¶Quid ergo este di mops emptor ⁊ ĩpediẽde
tamsmodo uendicõis cã int̾uerit. pt̃ coitor sine ꝑi¬
culo peiori ẽptori addis̾. ulp̃. Quod aut̃. sabiꝰ.
scͥbit. fundũ indiẽ adici nõ posse rursꝯ qui seuiel fu¬
erat indie addictꝰ tõne eiꝰmodi. defendit qr p̾oris ĩꝗd
lata si nõ secure sad̾ emptori fundꝰ adicitur s aha
coutrahentes actũ sit snec impedire ꝯcquã uł hoc a¬
gi. ut sepiꝰ fundꝰ collocetur. dñ ułprima uł ẜcdi
uł cercia adieccõneres a uenditore discedat ¶ Id̾
quod sabinꝰ ait si trib nendentib duo postetiori ad¬
dix̾ĩt unꝰ nõ admiẜit adieccõne huiꝰ ꝑtẽ p̾oriꝑteᷤᷤ¬

Expanded text:
um Sed si proponatur a creditore pignus in diem addictum, non potest videri bona fide negotium agi, nisi adiectio recipiatur. quid ergo est, si inops emptor et impediendae tantummodo venditionis causa intervenit? potest creditor sine periculoscribit fundum in diem addici non posse rursus, qui semel fuerat in diem addictus, ratione eiusmodi defendit, quia prioris, inquit, lata, si non secure secundo emptori fundus addicitur, sed alia contrahentes actum sit, nec impedire quicquam uel hoc agi, ut saepius fundus collocetur, dum uel prima uel secunda uel tertia adiectione res a uenditore discedat.Item quod Sabinus ait, si tribus uendentibus duo posteriori addixerint, unus non admiserit adiectione
Abbreviated transcription (Latin):
nem ꝙ sabis existimapeipẽ quoq celsꝰ idem ꝓbit
⁊ ad diem mirari seꝰ nemine aĩadu̾sũ ꝙ si pͥor ẽptor
ita contraxitut nͥ tos fund̾ emptũ nołlet hr̃e. nõ
hr̃e. cum eã ꝑtem emptã ꝙͣuiꝯ ex sociis posteriori ẽp¬
tori ad discere nolnt. ¶ Ueꝵ est at̃ uł unũ ex uẽ¬
ditorib posse melorez afferre condicõnez emere

Expanded text:
nem quod Sabinum existimare: ipse quoque Celsus idem probat et adicit mirari se a nemine animadversum, quod si prior emptor ita contraxit, ut nisi totum, fundum emptum nollet habere, non habere eum eam partem emptam, quam unus ex sociis posteriori emptori addicere noluit. Verum est autem vel unum ex venditoribus posse meliorem adferre condicionem: emere
Abbreviated transcription (Latin):
erant ⁊ post multum tp̃is ĩeo fundo reꝑte erant lapi
quid actumi sit si non appareant nõ iuderi eas lapi¬
dicinas ẽẽ exceptas. uemie eĩ nec uendere nec ex¬
ciꝑe posse ꝙ non sit. ⁊ lapidicinas ulłas ẽẽ nͥ q̃ apparẽt
⁊ cedãt᷑ alit̾ int̾p̾tantib totũ fund̾ lapidiciaꝵ fore
emptori accessuras in lege̾ dcmũ erat querebatur an
castellũ ex quo fiaulis aqua ouc̾etur acced̾et .1x. idac¬

Expanded text:
erant, et post multum temporis in eo fundo repertae erant lapiderant, et post multum temporis in eo fundo repertae erant lapidquid actum sit: si non appareat, non videri eas lapidicinas esse exceptas: neminem enim nec vendere nec excipere quod non sit, et lapidicinas nullas esse, nisi quae apparent et caedantur: aliter interpretantibus totum femptori accessuras in lege dictum erat: quaerebatur, an castellum, ex quo fistulis aqua duceretur, accederet. r
Abbreviated transcription (Latin):
EDe sacra t̾re motu diruca lomꝰ edifticii nõ eit ꝓfanꝰ
⁊ ido̾ uenire nõ pot̾ ¶ Intra mac̾iã sepłcroꝵ ortis uł oe¬
ceris culturis loca priuata st̃ seruata si nich̾ uenditor
sessio tradita uidetur siclaues apud horrea tradite sfĩt
quo fr̃o ꝯfestim ẽptor dĩũ ⁊ possõne adipiscit᷑. ⁊ si
non appiru̾ut horrei ¶ꝙ. si uenditoris merces nõ fue¬
tuit usucapio ꝯfestĩ uithoabitur. Hermog̾. Q ui
uł siuendat ut nõ alus. s. sibi distrahat. uł siłe aliqd
puciscatt ad complend̾ id ꝙ pepig̾nnt. exuendito
ige pot̾it᷑. P aulꝰ. DGlia i horreis defossa si nõ suit
uõiatimi ĩuendicone excepta horreoꝵ uendicom ces¬
sisse indeatur. ¶ Eum qui ilccumẽptoris succefsit.
husdeui defensionib uti posse quib uenditor eiꝰ uti
potiuss. s. ⁊ longe possõnie p̾scͥptione si utriusz possõ¬
ĩ pleat tp̃a. ꝯstitucõnib statuta. Iaboł. IN lege fundi¬
uendendi lapiditine meo fundo u̾cumq ẽet excepte

Expanded text:
tu diruta locus aedificii non est profanus et ideo uenire non potest.Intra maceriam sepulchrorum hortis uel ceteris culturis loca pura seruata, si nihil uenditor sessio tradita uidetur, si claues apud horrea traditae sint: quo facto confestim emptor dominium et possessionem adipiscitur, etsi non aperuerit horrea: quod si venditoris merces non fuerunt, usucapio confestim inchoabitur. Hermogenianus vel, si vendat, non alii, sed sibi distrahat vel simile aliquid paciscatesponsorum Dolia in horreis defossa si non sint nominatim in venditione excepta, horreorum venditioni cessisse videri. Eum, qui in locum emptoris successit, isdem defensionibus uti posse, quibus venditor eius uti potuisset, sed et longae possessionis praescriptione, si utriusque possessio impleat tempora constitutionibus statuta. Iavolenvendundi lapidicinae in eo fundo ubique essent exceptae
Abbreviated transcription (Latin):
ex ĩpub̾is hereditate ad eũ qui uendidit hereditate
ꝑuenit exempto accõm locũ faciat ẜimagis est ut
ne ueniat qr alia hr̾eoitas est Nlicet eĩ unũ testm̃
sit. alia taniẽ atq alia hr̃editas est. Plane si hor
rit ħreditas. ¶ ꝑuenisse aduenditore hr̃editatis
quomodo indeatur: queritur. Et ego puto ante¬
ꝙͣ quide corꝑa tr̃ hr̾editanaꝵ nactꝰ uenditor
erit hactenꝯ uderi ad eũ ꝑuenisse quatenꝯ mã¬
Eñ uero ubi corꝑa nactꝰ ẽ uł debita exegit ple¬
hereditate uenoitã p̾cia fu̾it ꝯsequin: palã ẽ ao
em est suł ciꝯ altenus honeris hereditarii ꝑuẽite
m̾ito negabitur ss ⁊ reꝵante uendicõne donata
p̃cia p̾stare equitatis racõ exigit. ¶ Non tant᷑ aut̃

Expanded text:
ex impuberis hereditate ad eum qui uendidit hereditatem peruenit, ex empto actioni locum faciat. et magis est, ne ueniat, quia alia hereditas est: licet enim unum testamentum sit, alia tamen atque alia hereditas est. plane si hoc rit hereditas.Peruenisse ad uenditorem hereditatis quomodo uideatur, quaeritur. et ego puto, antequam quidem corpora rerum hereditariarum nactus uenditor fuerit, hactenus uideri ad eum peruenisse, quatenus manenimvero ubi corpora nactus est vel debita exegit, plehereditatem venditam pretia fuerit consecutus, paleni est vel cuius alterius oneris hereditarii, pervenisse merito negabitur. sed et rerum ante venditionem donatarum pretia praestari aequitatis ratio exigit. Non tantum autem
Abbreviated transcription (Latin):
pura em̃ptõ est. s sb̾condone resolintur san
uerõ condicõnał sit magis empcõ. qõnis est  ⁊ michi
indetur ueriꝰ interee quid actũ sit snam siquidẽ hoc
actum est ut meliore allata condicõne discedaturab
l accum est ut ꝑficiatur ẽpos̃ nͥ melior ꝯdicio offat᷑.¬
posse ⁊ fr̾ctꝰ ⁊ accessiones iugari i ꝑiłm ad eũ ꝑti¬
rei iam nec aifterti possit melior condics ulps¬

Expanded text:
pura emptio est, sed sub condicione resoluitur, an uero condicionalis sit magis emptio, quaestionis est. et mihi uidetur uerius interesse, quid actum sit: nam si quidem hoc actum est, ut meliore allata condicione discedatur, ehoc actum est, ut perficiatur emptio, n‹i›si melior condicio offposse et fructus et accessiones lucrari et periculum ad eum pertirei iam nec adferri possit melior condicio. Vlp
Abbreviated transcription (Latin):
eiꝰ qui alienã uendidit. c̃ is nullã uendicõne aut
condiccõne hr̃e possit ob id ip̃m dimpnãdꝰ est qr
si suã rẽ uendidiss pocnisset eas accõnes ad ẽptore
tranfferre ¶ Inhus que ponde. m̾o mẽsura ue cõ¬
stant: ueluti frum̃to. uino oło. argento. iio ea ser¬
doitur ꝑfecta rendicõ modo ut ⁊̃ si dep̾cõ cõuem̾t n̾¬

Expanded text:
lam uindicationem aut condictionem habere possit, ob id ipsum damnandus est, quia, si suam rem uendidisset, potuisset eas actiones ad emptorem transferre.In his quae pondere numero mensuraue constant, ueluti frumento uino oleo argento, modo ea serdeatur
Abbreviated transcription (Latin):
diderit ⁊ s decesẜ it: an p̃ciũ euisdẽ delcat᷑. nõ eĩ dels
sachi ꝓmifsor si eñ renoidiss mo r to eo si nulla
morꝰ pcessiss Is uͥ hereditate uendidi. ⁊ postel
rem exea uendidi pot̾ iuderi ut tã nego᷑ eiꝰ aga
ꝓ hroditatit. E l in re singłan no᷑ pot̾ credi. nas
eñde hoĩem tibi nendidõ ⁊ nec dimi tradido. alii.
quo rendido ꝑciãꝙ acceꝑo mortuo eo iudeamꝰ ne
tur. Et sic fit qiͣ alii nõ uenͣdidisse tibi enĩ re debe¬
bam nõ accõneꝵ Pat c̃ hr̃egitas uenit tatite ħ agi
indetur ut siquid tanꝙͣ heres feci id p̾stem ẽpte.

Expanded text:
iderit et is decesserit, an pretium eiusdem debeat? non enim deberet Stichi promissor, si eum uendidisset, mortuo eo, si nulla mora processisset. sed ubi hereditatem uendidi et postea rem ex ea uendidi, potest uideri, ut negotium eius agam quam hereditatis. sed hoc in re singulari non potest credi: nam si eundem hominem to pretiumque accepero, mortuo eo uideamus ne tur et sic sit, quasi alii non uendidissem: tibi enim rem debebam, non actionem. at cum hereditas uenit, tacite hoc agi uidetur, ut, si quid tamquam heres feci, id praestem emptori,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtem dimediã ea lege nendidisti ut ẽptor altera
ꝑtem ꝙͣ retinebas ãnis .x. c̾ta peccuma ĩ ãnos sĩgłos
ꝯductaui h̃ẽat. labo ⁊ trebatiꝰ negãt᷑ posse exuẽdito
agi ut id ꝙ cõueu̾it fiat. ego contra puto si modo iõ
uiliꝯ finidũ uendidisti. ut ħ t̾ conduccs p̾staretur:
uendicõne fundi excipiunt᷑. non q̃ ĩppetuo sata st̃¬
excipi indentur: s que insingłis ãuis seri solent
ita ut fructꝰ eoꝵ tollatut nã aliutͥptq̃tib uites¬
⁊ arbores om̃es exceꝑte indebuntur. ¶ Hinꝰ rei
empc̃onez posse fi̾ dixis q̃ ex meis edib in tuas edes
ꝓiecta st. ea ut mͥ ita hr̃e liceat ¶deꝙea re exempto
agi ¶ Silna cedua inꝗua̾ninũ uenierat. q̃rebat᷑
cum glans decidiss utrͣnuꝰ ẽẽt. scio ẜuiurxndisse pri¬

Expanded text:
tem dimidiam ea lege uendidisti, ut emptor alter‹am› partem, quam retinebas, annis decem certa pecunia in annos singulos conductam habeat.Labeo et Trebatius negant posse ex uendito agi, ut id quod conuenerit fiat. ego contra puto, si mo‹do› ideo uilius fundum uendidisti, ut haec tibi conductio praestaretur: uenditione fundi excipiuntur, non qexcipi viderentur, sed quae singulis annis seri solent, ita ut fructus eorum tollatur: nam aliter interei emptionem posse fieri dixi: "quae ex meis aedibus in tuas aedes proiecta sunt, ut ea mihi ita habere liceat", deque ea re ex empto agi. Silva caedua in quinquennium venierat: quaerebatur, cum glans decidisset, utrius esset. scio Servium respondisse, pri
Abbreviated transcription (Latin):
tu h̃ta ut ꝙ exp̃cio ꝓpͥ incendiũ decresc̾e fu̾it m̃ẽmũ.
ab hmꝯ p̾statõne libetur ¶Su ante uenditor qͥdẽ
sciebat domũ eẽ exustani emptor aut̃ ignorabat
nullam uendicõne stare si tota douiꝰ ante uẽdicõ¬
nẽ exusta sit ¶Si uero ꝙͣtacũq ꝑsedifficii remaneat
uspare uendicõne ⁊ uenditore emptori qd̾ ĩt est re

Expanded text:
propter incendium decrescere fuerit inuentum, ab huius praestatione liberetur.Sin autem uenditor quidem sciebat domum esse exustam, emptor autem ignorabat, nullam uenditionem stare, si tota domus ante uenditionem exusta sit: si uero quantacumque pars aedificii remaneat, et stare uenditionem et uen
Abbreviated transcription (Latin):
possesuec fr̃ctꝰ ad eũ ꝑtinere. ¶ Idem mł scbit di res
uidiẽ adducta adiecta int̾cid̾it. uł qualla deceẜit. an
ꝑtus uł fr̃ctꝰ eo noĩe adieccõ admitti. possit. Et ne¬
gat adiuntẽdã adiectõne qr alteriꝰ rei ꝙ eius que
oistracta est nõ solet adiecc̃o adiunti. ¶ Idem. Iuł eod
ait dissiuulẽ ẽe hanc sp̃em ꝑtꝰ spẽi. Et ideo ħ oistedi a pͥode
sc̾bit pureuendito ⁊ ioiez ad dicto fundo si melior cõ¬
dicõ allata sit. rem pignori ẽe desiere siemptor eñ
fundũ. pignoridediss ex quo colligit̾ ꝙ ẽꝑtor medio tr̃¬

Expanded text:
it, si res in diem addicta interciderit vel ancilla decesserit, an partus vel fructus eius nomine adiectio admitti possit. et negat admittendam adiectionem, quia alterius rei quam eius quae distracta est non solet adiectio admitti. Idem Iulianus eoait dissimilem esse hanc speciem partus specie et ideo hic discedi a priore scribit pure uendito et in diem addicto fundo si melior condicio allata sit, rem pignori esse desinere, si emptor eum fundum pignori dedisset: ex quo colligitur, quod emptor medio t
Abbreviated transcription (Latin):
uͥ ss̃ condicõne fit. cũ melior cõoicõ sit allata.si falsꝯ ẽp¬
tor sbiectꝰ sit: elegaut̾ sc̾bit sabinꝰ p̾ori rem eẽ ẽptes.
qr nõ indetur melior condõ allata eẽ nõ existente u̾o
ẽptore ¶S ⁊ si ertat aliꝯ emptor meliorẽ tamẽ cõ¬
ditõnez non afferat eq̃ dicendũ erit ꝑuide hr̃i ac si
uõ existeret. ¶ Melior aut̃ cõdo̾ afferri. indet᷑ si p̾cõ
sit admini. S ⁊ si nicħ pcõ addatur solucõ minẽ̾ otfe¬
ratur facidior ꝑciriũł iaturior. mełior cõds affri ur̃.¬
¶ Preterea si locus oꝑtumor soluendo p̾cc̃ adiciar᷑ eq̃

Expanded text:
ubi sub condicione fit cum melior condicio sit allata: si falsus emptor subiectus sit, eleganter scribit Sabinus priori rem esse emptam, quia non uidetur melior condicio allata esse non existente euro emptore. sed et si existat alius emptor, meliorem tamen condicionem non adferat, aeque dicendum erit perinde haberi, ac si non existeret.Melior autem condicio adferri uidetur, si pretio sit additum. sed et si nihil pretio addatur, solutio tamen offeratur facilior pretii uel maturior, melior condicio adferri uide. praeterea si locus oportunior soluendo pretio dicatur, aeque
Abbreviated transcription (Latin):
pedes .x. ib aq̃ rucilie polle uiris st̃ ꝓtulꝰ R. ego existi¬
mo eatenꝰ lacum ꝙ eunt ruptilia polla uenisse q̃ teꝰ
tunc fuit ⁊ cirta eũ .x. pedes qui tr̃ fu̾nt nec ob eam
rem qr lacꝯ poste creuit lacius eũ possidere d ꝙͣ ennit
¶Licimꝰ ruffmꝰ IIb̾i hois empcõne conera hi posse
pleriq existimanerũt si modo int̾ iguorantes id
fiat qd̾ idem placet ⁊ si uenditorsciat. ẽptor aut̃ igͦ¬
rat.¶Qd̾ siẽptor sciens libeꝵ ẽmeret. ulła emptõ cõ¬

Expanded text:
pedes decem ab aqua Rutiliae pollae iuris sint. mo eatenus l‹a›cum, quem emit Rutilia Polla, uenisse, quatenus tunc fuit, et circa eum decem pedes qui tunc fuerunt, nec ob eam rem, quod lacus postea creuit, latius eum possidere debetlarum Liberi hominis emptionem contrahi posse plerique existimaverunt, si modo inter ignorantes id fiat. quod idem placet etiam, si venditor sciat, emptor autem ignoret. quod si emptor sciens liberum esse emerit, nulla emptio con
Abbreviated transcription (Latin):
si apuo nos res mansiss ioq toto iure ciim itasent¬
fundũ uendes inlege dixisses ꝙ m̾cedis uoĩe acs¬
ductoe exegisses io emptori accessire existimo re
mexigendo nõ solũ bona fide si ⁊̃ diligẽciã p̾stare de¬
lere idest nõ solũ ut ate dolꝯ uialꝯ absit s ⁊̃ ut culpi.¬

Expanded text:
si apud nos ea res mansisset, idque toto iure civili ita sefundum venderes, in lege dixisses, quod mercedis nomine a conductore exegisses, id emptori accessurum esse, existimo te in exigendo non solum bonam fidem, sed etiam diligentiam praestare debere, id est non solum ut a te dolus malus absit,
Abbreviated transcription (Latin):
uendicõnis dolia sexagnnta ẽptori accessuras en
emere qr forte sꝑatur meum ẽe desiere modestinus
oistrahantur. ¶ Quinesciens loca sacra uł religiosa
uł publica ꝓpriuatis comꝑanit. licet ẽpcõ nõ teneat ex
ẽpto tamen adu̾sꝯuenditore exꝑietur. qͣuo ꝯsequat᷑
ꝙ int̾fuit enus ne deciperetur. ¶ Res ĩ adu̾sionẽ ẽ pta
si nõ colo nenditoris factusit: ad ꝑiculũ eptoris ꝑti¬
nebit. ⁊̃ si res aosignata nõ sit. Idem. ¶ Im ẜuo dñs

Expanded text:
uenditionis dolia sexaginta emptori accessura: cumemere, quia forte speratur meum esse desinere. 62 Modestinus  fisco distrahantur.Qui nesciens loca sacra uel religiosa uel publica pro priuatis comparauit, licet emptio non teneat, ex empto tamen aduersus uenditorem experietur, ut con sequatur quod interfuit eius, ne d‹e›ciperetur.Res in auersione empta, si non dolo uenditoris factum sit, ad periculum emptoris pertinebit, etiamsi res a
Abbreviated transcription (Latin):
quida sit ep̃tũ rogass ut eet is sͥ emptꝰ si eũ li
sit nam si id actũ est ut oimodo intra kl̾as ui¬
lias uenditor fimid̾ lib̾aret exempto erit accõ
ut lib̾etur: nec sb̾conditõne ẽpcõ fr̃a milłigetur
ueluti siħ modo emptor int̾rogau̾it. erit mͥ fir d̾¬
fc̃a ẽpcõ ẽ: nõ pot̾it aga ut condicõ impleatur.¬
¶ Mensam argento cooꝑtam mͥ ignoranti ꝓ soliꝰ¬
da nẽdidisti ĩprndẽs nlła ẽpso peccumaq eo nos̃e di¬

Expanded text:
i eum libvendentem actum sit. nam si id actum est, ut omni modo intra kalendas Iulias venditor fundum liberaret, ex empto erit actio, ut liberet, nec sub condicione emptio facta intellegetur, veluti si hoc modo emptor interrogafacta emptio est, non poterit agi, ut condicio impleatur. Mensam argento coopertam mihi ignoranti pro solida vendidisti imprudens: nulla est emptio pecuniaque eo nomine da
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtis accessit. Idem. Sita distrahatur. illa ꝗueilla
tes. utram eleg̾it uenditor ħerit empta ¶ Sop
uendidit. nct̃e non ht̃ fundũ. emptoris facere. uͣt
cogitur qui fund̾ stipulanti spospondit. Pompõius
Si sciens emani ab eo cui bõis int̾dc̃m sit uł cuitẽ¬
pꝰ ad delib̾and̾ dehr̃editate ita datũ est ut ei dum¬
nuendi potestas nõ sit dñs nõ ero dissimilr̾ atq
si adebitore sciens creditore fraidari enero

Expanded text:
to ad Sabinum Si ita distrahatur "illa aut illa res", utram eliget venditor, haec erit empta. Qui vendidit necesse non habet fundum emptoris facere, ut cogitur qui fundum stipulanti spopondit. Pomponius Si sciens emam ab eo cui bonis interdictum sit vel cui tempus ad deliberandum de hereditate ita datum sit, ut ei deminuendi potestas non sit, dominus non ero: dissimiliter atque si a debitore sciens creditorem fraudari emero.
Abbreviated transcription (Latin):
delere intercedere palam est. Ceteꝵ si ut ĩ ipã ẽpti¬
one outenciant. sũ inꝑco sũ in quo alio. empto ĩꝑ¬
fecta est. ssugitur ego me fundũ eiere pucarẽ cor¬
uelianũ tumichi uẽde sempnianũ putasti qr ĩcor ͤ
oissensimꝰ: ẽpcio nulla eit. Idem est ⁊ siego mestichũ
tu pamphilũ ab sentẽ uendere putatti suã c̃ ĩcorꝑe
dissenciat᷑: apparz nullam ẽẽ uendicõne ¶ Plane
si in noĩe dissenciamꝰ ueꝵ decorꝑe constet: nulla du¬
bitacõ est quin ualeat ẽpos ⁊ uendico ¶ Nicħ eĩ fatir
quid aliud argenco simile. Ian empco̾ ⁊ uendicõsi

Expanded text:
debere intercedere palam est: ceterum sive in ipsa emptione dissentient sive in pretio sive in quo alio, emptio imperfecta est. si igitur ego me fundum emere putarem Cornelianum, tu mihi te vendere Sempronianum putasti, quia in corpore dissensimus, emptio nulla u Pamphilum absentem vendere putasti: nam cum in corpore dissentiatur, apparet nullam esse emptionem. Plane si in nomine dissentiamus, verum de corpore constet, nulla dubitatio est, quin valeat emptio et venditio: nihil enim facit quid aliud argento simile, an emptio et venditio sit.
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃psit. sicił fr̾ctꝰ in dĩe aodicte domiꝰ cũ meliorcõdicõ
fi̾nt allata uẽditori restitu nocẽ estͤita rursꝰ q̃ p̾de ẽp¬
tor medio tempore nc̃crio ꝓbauent errogata de red¬
ditu retmeri. uł si nõ sufficiat solui equũ est Et edo
sensisse p̾ncipẽ uł empti uł uenditi accõnẽ. Iuł.

Expanded text:
scripsit: 'Sicut fructus in diem addictae domus, cum melior condicio fuerit allata, uenditori restitui necesse est, ita rursus quae prior emptor medio tempore necessario probauerit erogata, de reditu retineri uel, si non sufficiat, solui aequum est'. et credo sensisse principem de empti uenditi actione. 17
Abbreviated transcription (Latin):
dieui nõ soluta obligatus ẽẽt nõ ut oĩs obligacio
ẽpti ⁊ uenditi uttĩꝙ solueretur. ¶ Condo q̃ ĩnnco
contractꝰ dicta est: postea alia paccione mutati
si dñ rõne computass aͥrbitrio. condicõuał est.
Condicionales aute uendiciones tunc ꝑficiut᷑ ẽ
npleta fint condoss utr̃ hec est uendicõnis ꝯdo.
si ip̃ẽ dñs ꝯputass suo arbitrio. an uero si arbitͥo
uiri boui. NNam si arbittũ dm̃ accipiamꝰ rendicio
nulla est ꝙ̃ad̾m siquis ita uendid̾it. si uoluerit᷑ uł
stipulanti sic spospondit: Si uolu̾o .x. dabo sneq eĩ

Expanded text:
s esset, non ut omnis obligatio empti et venditi utrique solveretur. Condicio, quae initio contractus dicta est, postea alia pactione immutari s domini computasset arbitrio' condicionalis est: condicionales autem uenditiones tunc perficiuntur, cum impleta fuerit condicio. sed utrum haec est uenditionis condicio, si ipse dominus putasset suo arbitrio, an uero si arbitrio uiri boni? nam si arbitrium domini accipiamus, uenditio nulla est, quemadmodum si quis ita uendiderit, si uoluerit, uel stipulanti sic s
Abbreviated transcription (Latin):
te fc̃o stipłati st̃. ħ ita dari fi̾ sponoes ue. futuru
fuiss si nouacõnis cã id fetissẽt. ꝓsocs agi no posse
s totares instipłacõne translata uidet᷑. ¶s quĩ
nõ ita eẽnt stipłati ea ita dari fi spondes. S si ea ita
obligan ut ea dirẽt facerent. ⁊ si nõ feciss penã
sufferret. Et ido̾ societatis ud̾o agi posse ¶ Duo col¬
lib̾ti sccietate coierunt. lucri q̃stꝰ. compendii spo¬
stei una ex hiis apatrono ħres institutꝰ ẽ. ala le¬
gntu datũ est. nepirũ eoꝵ ĩmediũ conferre debe
.i. desidie atq negligencie s culpa aute nõ ad exactis¬
sumam diligenciam dirigenda est. sufficit eĩ talẽ di
qr qui piꝵ diligentẽ sacium sibi adquirit: dese qͣri

Expanded text:
 ita dari fieri spondes?", futurum fuisse, ut, si novationis causa id fecissent, pro socio agi non possit, sed tota res in stipulationem translata videretur. sed quoniam non ita essent stipulati "ea ita dari fieri spondes?" sed "si ea ita obligari, ut ea daret faceret et, si non fecisset, poenam sufferret et ideo societatis iudicio agi posse. Duo colliberti societatem coierunt lucri quaestus compendii, postea unus ex his a patrono heres institutus est, alteri legatum datum est. neutrum est desidiae atque neglegentiae. culpa autem non ad exactissimam diligentiam dirigenda est: sufficit etenim talem quia qui parum diligentem sibi socium adquirit, de se queri
Abbreviated transcription (Latin):
¶I debitor rẽpignoratã a creditore reden̾nt qrͣ
sue rei emptor accione exuendito nõ tenetur ⁊ oĩa
integra st̃ creditori. ¶ U̾isiłe est eumi qui fructu
olure pendentis uendidiss ⁊ stipłatꝯ ẽet .x. pondoͭ
olei ex eo ꝙ natũ eet. p̾ciũ constituisse. ex eo ꝙ na¬
tum eet us ad .x. pondo olei. Idcirco solis qͥnꝙ col¬
lectis non ampliꝯ ẽptor petere pot̾ ꝙ quq põdo
olei que collecta ee̾nt a płi q r  nfu᷑ est. Paulꝰ.¬

Expanded text:
Si debitor rem pigneratam a creditore redemerit, quasi suae rei emptor actione ex uendito non tenetur et omnia in integro sunt creditori.Uerisimile est eum, qui fructum oliuae pendentis uendidisset et stipulatus est decem pondo olei quod natum esset, pretium constituisse ex eo quod natum esset usque ad decem pondo olei: idcirco solis quinque collectis non amplius emptor petere potest quam quinque pondo olei, quae collecta essent, a plerisque responsum est. 40 Paul
Abbreviated transcription (Latin):
unt: recte negoͫ g̾e̾re intlłir. ¶Si res uendita ꝑ
fuitũ ꝑĩerit prius aĩadu̾tend̾ erit. quid iit̾ eos de
custodia rei cõuenerit. si nicħ appareat conuenisse
tał custodia desideranda ẽ a uenditore qualẽ bonꝰ p
familias suis reb adbibet. ꝙͣ si p̃stcc̾it᷑. ⁊ tam̃ rẽ ꝑdi¬

Expanded text:
mit, recte negotium gerere intellegitur. Si res vendita per mit, recte negotium gerere intellegitur. Si res vendita per furtum perierit, prius animadvertendum erit, quid inter eos de custodia rei convenerat: si nihil appareat convenisse, talis custodia desideranda est a venditore, qualem bonus pater familias suis rebus adhibet: quam si praestiterit et tamen rem perdi
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ illud an ẽptũ hr̃ec ¶ Tutor rem pupilli emere¬
t non pot᷑. idemq porrigend̃ est ad slnilia .i. ad cuim̃¬
tores ⁊ ꝓcuratores ⁊ qui negocia alienagerunt.
eoꝑtinet qiͣ sine arra cõuecõ nncħ ꝓficiat. Si ut e¬
andencius ꝓbari possit ꝯuenisse dep̾cõ. ¶ Ild̾ coͣstat
imꝑfectũ ẽẽ negociũ c̃ enere uolenti sic uenoitor¬
dicit ꝙͣ ti uelis ꝙͣti equũ putaueris ꝙͣti exstimane¬
ris. hẽbis emptũ. ¶ ueneni mali quidã putãt nõ
contrahi ẽpcõner qr ne᷑ societas aut mãdit̃ flagico
usui nob̾ ẽẽ postͣ/ de hiis u̾o que mixta altis mat̾us
ades noceudi naturã deponunt ut exhiis antidota. ⁊
alia q̃dã salubria medicm̃ta conficiantur. aluiddi¬
ci pot̃. ¶ Si quis anico ꝑegre eunti maudau̾t ͤ u
fugitiuũ ẜuũ qͣrat ⁊ si ĩuenertt uendat. nec ipẽ ꝯtͣ
senatꝰ cosult᷑ut ꝯmutit q nõ uendidit sũec amicii
eiuis qr p̾sente uendioit. emptor quoq qui fsẽtẽ e¬

Expanded text:
li emere non potest: idemque porrigendum est ad similia, id est ad curatores procuratores et qui negotia aliena gerunt.eo pertinet, quasi sine arra conventio nihil proficiat, sed ut evidentius probari possit convenisse de pretio. Illud constat imperfectum edicit: 'quanti uelis, quanti aequum putaueris, quanti aestimaueris, habebis emptum'.Ueneni mali quidam puta‹n›t non contrahi emptionem, quia nec societas aut mandatum flagitiusu nobis esse possunt: de his vero quae mixta aliis materiis adeo nocendi naturam deponunt, ut ex his antidoti et alia quaedam salubria medicamenta conficiantur, aliud dici potest. Si quis amico peregre eunti mandaverit, ut fugitivum suum quaerat et si invenerit vendat, nec ipse contra senatus consultum committit, quia non vendidit, neque amicus eius, quia praesentem vendit: emptor quoque, qui praesentem e
Abbreviated transcription (Latin):
sessionez l modo posse ut pupillꝰ ⁊ familia eiꝯ discedit
de fundo tc̃ deinũ tu ĩg̾diaris possõne. ¶ Qui fũd̾
ea lege en̾iat ut soluca peccñia traderetur ei possõ.
duob hr̃edib relictis decesẜit. si unꝯ omĩem peccĩnã
soluerit ꝑtem familiehrciscunde iudõ ẜuabit nec si
ꝑtem soluat exẽpto cũ eo uenditore aget Qum ita
contractũ es alienũ oundi nõ potuit. ¶ Frinnẽta q̃
mħ̾rbis erãt c̃ uendidisses dixisti te siquid ui aut cẽ¬
pestate factum ẽẽt p̾staturũ. ea frumẽta mues cor¬
rumperint. si ĩmuoderate fuerant. ⁊ contra cõsuxtu¬

Expanded text:
sessionem hoc modo posse, ut pupillus et familia eius decedat de fundo, tunc demum tu ingrediaris possessionem. Qui fundum ea lege emerat, ut soluta pecunia traderetur ei possessio, duobus heredibus relictis decessit: si unus omnem pecuniam solverit, partem familiae hercipartem soluat, ex empto cum uenditore aget, quoniam ita contractum aes alienum diuidi non potuit.Frumenta quae in herbis erant cum uendidisses dixisti te, si quid ui aut tempestate factum esset, praestaturum: ea frumenta niues corruperunt: si immoderatae fuer
Abbreviated transcription (Latin):
pułlico solo sf̃. uendidit nõ soluinꝰ s ius uendidit c̃
iste tab̾ne publice st̃ quaꝵ usꝰ ad priuatos ꝑtinet.
licidia ua nũc sunt ita sint. nec additur q̃ fluimĩa uł
stillicidia: pͥmũ exspectari oz quidactum sit si nõ id
appareat. tunc id accipitur ꝙ uenditori nocet. Ambi
tum sit accedere stichũ ẜuũ neq intelligatur quis
expsurib accesẜit cͣ de alio ẽptor de alio uenditor sẽ¬
serit nicħ̾oꝰ. sundi uendicõne ualere constat.¶ S lałr
ait eũ sichũ deb̾i quen uenditor ĩdħeit suec reft.
ꝙͣti sit accessio siue plꝰ in ea sit ꝙͣ in ip̃a re cui accedat
an minꝯ plerasq eĩ res aliqũ pp̾ accessiones einiuiꝯ
sicuti c̃ donꝰ ꝓp̾ colũpuas ⁊ mariuora ⁊ statuas ⁊ ta

Expanded text:
publico sunt uendit, non solum, sed ius uendit, cum istae tabernae publicae sunt, quarum usus ad priuatos pertinetlicidia uti nunc sunt, ut ita s‹i›nt', nec additur, quae flumina uel stillicidia, primum ‹s›pectari oportet, quid acti sit: si non id appareat, tunc id accipitur quod uenditori nocet: ambigtum sit accedere Stichum seruum neque intellegatur, quis ex pluribus accesserit, cum de alio emptor, de alio uenditor senserit, nihilo minus fundi uenditionem ualere constat: sed Labeo ait eum Stichum deberi quem uenditorti sit accessio, siue plus in ea sit quam in ipsa re cui accedat an minus: plerasque enim res aliquando propter accessiones emimus, sicuti cum domus propter marmora et statua