comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ad tarnem spectat ꝙ dr̃ formauit hoĩem de
limo t̾re. Ad animam uͭ ꝙ dr inspiranit ĩ f.
⁊ t̾. q.d. Corpiᷤ fecit de t̾ra animam de ni¬
ch̾o. Alia translatõ h̃t insufflauit uł suffla-¬
uit ꝙ ñ ẽ ingi incongruũ de deo ut quidã
putauert ut fauces ⁊ sp̃m nõ hẽat. Dr̃ enĩ
flatum hoc est animã fecit. Unde ĩ ysaia dic̃.
tum enim hoĩem animauit. sed faciem tã¬
qͣm ꝑtem digniorẽ qr sensum capatẽ solã
nominauit. Eandẽ animam ⁊ spiracłm
post dicit animam uiuentẽ in se .i. ĩ ꝑpetui-¬
tate iuite manentẽ ñ motabłem ut animã
pecudis. hunc locum nõ sane intellexit plato
dicens deum animam creasse. sed anglos cor¬
pus formasse ut ibi. Dii deoꝵ qͦꝵ opifex ⁊c̃. sxã¬

Expanded text:
r, formavit hominem de limo terrae. Ad animam cum dicitur, inspiravit, etc. quasi dicat: Corpus fecit de terra, animam de nihilo. Alia translatio habet, insufflavit, vel sufflavit, quod non incongruum est de Deo, ut quidam putaverunt, cum fauces et spiritum non habeat. Deus enim licet animam fecit. Unde in Isaia: tum enim hominem animavit. Sed faciem, tanquam partem digniorem, quia sensuum capacem, solam nominavit. Eamdem autem animam post dicit, animam viventem in se, id est in perpetuitate vitae viventem, non motabilem, ut animam pecudis. Hunc locum non sane intellexit Plato, dicens Deum animas creasse, sed angelos corpus formasse, ibi: « Dii deorum, quorum opifex pa
Abbreviated transcription (Latin):
ma cũ asino. Spinis eĩ se scalpẽdi cã atc̾ens
nidos eiꝰ dissipat. Ꝙ adeo panet ut uoce oĩo ru¬
dentis audita ouaeiciat. Pulli ip̃i cadũt. Igͦ
auis ꝑua ẽ oua corui frangẽs cuiꝰ pulli ĩfe¬
stantur auulpib. Inuicẽ hec catulos eius ip-¬
samq nellit. Qd̾ ubi uiderint corui contͣau¬
xiliant᷑ uelut adu̾sus ꝯmunẽ hostem. Et acã¬
this in spinis uiuit idcirco asinos ⁊ ip̃a odit.
lo ĩcaput serpẽtis porrecte sb̃umbra arboris.
Tantaq ui et morsu ce̾bꝵ app̃hendit ut stri¬
dẽs subinde ⁊ u̾tigĩe rotata ne filũ qͥdẽ pẽdẽ¬
tis rumꝑe a deo nõ fug̾e q̃at. pliniꝰ. xͦSunt ⁊¬

Expanded text:
ma cum asino; spinetis enim se scabendi causa atterens nidos eius dissipat, quod adeo pavet, ut voce omnino rudentis audita ova eiciat, pulli ipsi metu cadant;avis ova corvi frangens, cuius pulli infestantur a volpibus. invicem haec catulos eius ipsamque vellit; quod ubi viderunt corvi, contra auxiliantur velut adversus communem hostem. et acanthis in spinis vivit; idcirco asinos et ipsa odit lo in caput serpentis porrectae sub umbra arboris suae tantaque vi morsu cerebrum adprehendit, ut stridens subinde et vertigine rotata ne filum quidem pendentis rumpere, adeo non fugere queat. nec fin
Abbreviated transcription (Latin):
dit. ut iam tc̃ et suos spũalit diligant qͥ hͥ
dum ꝑcc̃a diligent nec se amabant. Serua¬
tur gͦ diuiti ad penam ⁊ cognitõ pauꝑis
quẽ despexit ⁊ memoria fratrũ qͦs reliqͥt.
liter amatoꝵ amplius torq̃atur. De hiie¬

Expanded text:
m, ut jam tunc etiam suos spiritualiter diligant, qui hic dum peccata diligerent, nec se amabant. Servatur ergo diviti ad poenam, et cognitio pauperis quem despexit, et memoria fratrum quos reliquitliter amatorum amplius torqueatur. Ut mi
Abbreviated transcription (Latin):
rõne discutere conemur: S criptã sacrã
magr̃a fidei nr̃e hoc nobis dicit quid am
ardent ꝙ se ardentes uident. Poterat d̃s
b cruciandis sensum doloris dare s dig-¬
num ẽ ut in eis puniant᷑ in qͥb peccauer̃t¬

Expanded text:
ratione discutere conemur. Scriptura sacra istra fidei nostrae hoc nobis dicit. Quid amardent quod se ardentes vident. Quid sus cruciandis sensum doloris dare; sed dignum est ut in eis puniantur in quibus peccaver
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ animal in oriente tauro simile sz hñs
longos crines ad scapulas descendentes sicut
equus cornua u młtũ recuata ⁊ ad pugnand̾
habilia: caudamq breuẽ respectu corꝑis coriũ
ualde dux ⁊ ictuũ patiẽs. huins caro dulcissĩa
ẽ. Cum uenatores fugiẽs debilitatũ fu̾it pug¬
nat. ⁊ ĩpugna st̾cus eicit ꝑ qͣtuor passus cã ti-¬
moris. Est enĩ ammal młti st̾coris deniq cũ
appropinqͣt ei tp̃s ꝓtꝰ młta eiꝰdẽ gn̾is aĩalia cir-¬
ca ip̃m adunant᷑. ⁊ eg̾entes aggregant st̾cora
ad instar muri ĩ curuitu enis. actor. Uidetur

Expanded text:
 animal in oriente tauro simile, sed habens longos crines ad scapulas descendentes, sicut equus. Cornua vero multum recurvata et ad pugnandum habilia, caudamque brevem respectu corporis; corium valde durum et ictuum patiens; huius caro dulcissima est. Cum venatores fugiens debilitatum fuerit, pugnat; et in pugna stercus eiicit per quatuor passus, causa timoris; est enim animal multi stercoris. Denique cum appropinquat ei tempus partus, multa eiusdem generis animalia circa ipsum adunantur et egerentes aggregant stercora, ad instar muri in circuitu eius. Enitr
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰ ꝙ cũ estate qͥdẽ incipit ⁊ cũ posu̾it sem̃ in
arboribz aut domiciliis cũ estate uitam fi-¬
nit. manẽtq ꝑentib mortiuis seĩa ꝑ hyemẽ
⁊ u̾no temꝑe ꝓdeunte aeris seremtate sol¬
uum ⁊ cum uen̾it ad estatẽ renouat᷑ ad uitã¬

Expanded text:
quod cum estate quidem incipit et cum posuerit semen in arboribus aut domiciliis cum estate vitam finit manentque parentibus mortuis semina per hyemem et verno tempore, prodeunte aeris serenitate, soluum et cum venerit ad estatem, renovatur ad vita
Abbreviated transcription (Latin):
patine infud̾is ⁊ in domo nocte posu̾is adhere-¬
bunt. Necabunt᷑ ã si elleboro nigro caseũ uł pa¬
nẽl̾adipes aut polentã ꝑmisceas ⁊ offeras ag̾¬
stis quo cucum̾is ⁊ coloquintide suffusio s̃ no
lo felle maca̾nda anteꝙͣ sꝑgas. Nõnulli foliis
rodophanes a ditum eoꝵ claudũt qͥ corrosis hiis
dum ĩ exitum nitunt᷑ int̾ernt. Mures rusticoe
si q̃rrio cyn̾e aditus eoꝵ obtures a tactu freq̃nti
scabies occupabit ac ꝑimet

Expanded text:
patine infuderis et in domo nocte posueris, adherebunt. Item necabuntur si elleboro nigro, caseum, vel panem, vel adipes, vel polentam permisceas et offeras: et agrestis cucumeris et coloquintide suffusio, eque lo felle maceranda, antequam spargas. Nonnulli foliis radodaphnes aditum eorum claudunt, qui rosis his, dum in exitum nituntur, intereunt. si querno cinere aditus eorum satures, a tractu frequenti scabies occupabit ac perimet
Abbreviated transcription (Latin):
lebranda ẽ ouium tonsura. Sz tonsas oues
⁊ in unum corpꝰ oĩa redacta curabis allin̾e.
post tͥduum deinde si mare uicinũ est litto¬
ri m̾gant᷑ extremo. Si ĩ mediis t̾ris pascimꝰ aqͣ
celestis cum sale paululũ decocta sb̃ diuo debe-¬
bit pecoꝵ tonsa ⁊ uncta m̃bra deluere. hoc eĩ mͦ
xas la nas crrare fert᷑ at molles

Expanded text:
lebranda tonsura est: sed tonsas oves et in unum corpus omnia redacta curabis allinere; post triduum si mare vicinum est, lictori iungantur extremo, si in mediis terris pascimus, aqua celesti cum sale paululum decocta subdivo, debebit pecorum tonsa et victa membra diluere, hoc enim modo xas lanas creare fertur ac molles
Abbreviated transcription (Latin):
ad oꝑa ⁊ labores. nullusq cũ ꝑ celũ licu̾it ocio
ꝑit dies. Primũ fauoᷤᷤ ⁊struunt ceram fingũt
hoc ẽ domos cellasq facuint deinde sobolem
pt̾ea uͦ mella Ceram ex florib melliginẽ
elacrimis arboꝵ q̃ glutinum ꝑiunt. Gerule¬

Expanded text:
opera et labores, nullusque, cum per caelum licuit, otio perit dies. primum favos construunt , ceram fingunt, hoc est domos cellasque faciunt, dein subolem, postea mella, ceram ex floribus, melliginem e lacrimis arborum quae glutinum pariunt, sal
Abbreviated transcription (Latin):
um corpꝰ animãtis uehem̃tiꝰ afficit. ⁊ ubi ñ
resistit dior pigͥorq mat̾ies in similẽ spẽm¬
⁊ colorẽ ⁊ mutat. Unde licet uid̾e corpꝰculũ ca¬
meleonis ad colores qͦs uidet facilluna eu̾si¬
one uariari. Alioꝵ ã anmaliũ qͦꝵ nõ est ad
conu̾sionẽ facilis corpulentia fetus pler̃q ꝓ
tanto efficati ⁊ capatius secunt᷑ intentionẽ

Expanded text:
um corpus animantis vehementer afficit: et ubi non resistit pigrior duriorque materies, in similem speciem coloremque commutat. Licet videre corpusculum chamaeleontis ad colores quos videt facillima conversione variari. Aliorum autem animalium quia non est ad conversionem facilis corpulentia, fetus plerumque tam efficaciter et capaciter sequuntur intentionem
Abbreviated transcription (Latin):
lendinũ eqͣ insidenti ⁊ it̾ agenti. Apparii
aures ⁊ cauda a sini erant cet̾a ursi. Cũq
uacsus tremefẽs fugam ĩiret clamanit
monstrum illd̾. Noli inquit ouir expa¬
uesc̾e scito me fuisse hoĩem sicut tu es.
fuisti. Ego ait ille solo noĩe benedc̃s fui
qui nuꝑ apłicam sedẽ indignus obtinui

Expanded text:
lendinum equo insidenti, et iter agenti. Apparuitjus aures et cauda asini erant, caetera ursi. Cumque Vassus tremefactus fugam iniret, clamavit monstrum illud: « Noli, o vir, expavescere; scito me hominem fuisse, sicut tu es. fuisti?--Ego, ait, solo nomine Benedictus fui; qui nuper apostolicam sedem indignus obtinui
Abbreviated transcription (Latin):
rentur in uiuis s eis mortuis potuit laza¬
ro indicante cognosce̾. ne falsum. sit ꝙ ait
nescire qͥdẽ mortuos quid hic agat᷑ dũ hic
agitur. postea uͦ audire ab eis qui hinc ad
eos moriendo ꝑgunt ñ quidẽ oĩa s q̃ sinũ¬
tur inditare qui sinuntur ⁊ ista meminis¬
se. ⁊ q̃ illos qͥb hec indicant oportet audire
ẽẽ reuelanda dĩ ꝓuidentia iudicat. Mitti qͦ
ad uiuos aliqͦs ex mortuis sicut econtrario

Expanded text:
rentur in uiuis, sed eis mortuis potuit Lazaro indicante cognoscere, ne falsum sit, quod anescire quidem mortuos quid hic agatur, sed dum hic agitur, postea uero audire ab eis. qui hinc ad eos moriendo pergunt, non quidem omnia, sed quae sinuntur indicare, qui sinuntur etiam ista meminisse, et quae illos, quibus haec indicant, oportet audire.. esse reuelanda dei prouidentia iudicabat. mitti quoque ad uiuos aliquos ex mortuis, sicut e contrario
Abbreviated transcription (Latin):
dc̃ã. Sĩ reb uiuentium int̾eẽnt aĩe mor-¬
tuoꝵ et ip̃e nos q̃n eas uidemꝰ alloq̃rent᷑
in sompnis ut dealiis taceam me ip̃m pia
mater mea nulla nocte me deseret q̃ t̾ra
mariq secuta ẽ ut metũ uiu̾et. Absit enĩ
ut fc̃a sit uita feliciore crudelis. adeo ut q̃n

Expanded text:
cam. si rebus uiuentium interessent animae morrum et ipsae nos, quando eas uidemus, adloquerentur in somnis, ut de aliis taceam, me ipsum pia mater nulla nocte desereret, quae terra marique secuta est, ut mecum uiueret. absit enim, ut facta sit uita feliciore crudelis usque adeo ut
Abbreviated transcription (Latin):
de naͣ r̃ursus quidẽ nnꝙͣ hoĩem ĩpetit nͥ ab ip̃o
prius ictum accepit. Graui aũ cede affectus ⁊
nulneratꝰ h̾bam fleonũ nuln̾ib applicando
med̾i se nouit. Preter nulnera uͦ et letales i¬
ctus. om̃s lesiones atq liuores lambendo pre¬
des fertur educe. Preliat᷑ ã ñ solũ cum c̾uis
⁊ porcis ag̾stib s etiam cum tauris. Tauix¬

Expanded text:
nt. Ursus nunquam hominem impetit, nisi ab ipso prius ictum acceperit; gravi autem cede affectus et vulneratus, herbam flomum vulneribus applicando, mederi se novit: preter vulnera vero et lethales ictus, omnes lesiones atque livores lambendo pedes fertur educere. Preliatur autem non solum cum cervis et porcis agrestibus, sed etiam cum tauris su
Abbreviated transcription (Latin):
ursi cet̾is p̾stant. rabie d̾ taxat ⁊ iullis ꝓfun¬
diorib. Nam genitura par ẽ quo qͦ genitis.¬
uelut humanis ⁊ iunctõib copulant᷑. Desideriũ
uenis hyemps suscitat. Secreti honore mares
liberat unde euenit ut p̃cipitata fecunditas
informres creet ꝑtus. Carnes itaq paxillu¬
las edunt qͥb calor candidꝰ ⁊ oculi nulli ⁊ de
festina immatiͣtate tm̃ rudis sanies excep¬
tis unguiũ limam̃tis. has lambendo sensim
figurant ⁊ ĩterd̃ ad peccoratas fonẽt ut assiduo
in cubitu calefacte aĩalẽ spiritũ trahant. In¬
Mox eg̾sse in diem libere tantam patiunt᷑ lu¬
cis insolentiam ut putes obsitas cecitate.

Expanded text:
ursi caeteris praestant rabie duntaxat, et villis profundioribus. Nam genitura par est quoquo loco editis.uelut humanis coniugationibus copulantur. Desiderium ueneris hiems suscitat. Secreti honore reuereliberat. Vnde euenit, ut praecipitata fecunditas informes creet partus: carnes pauxillulas edunt, quibus color candidus, oculi nulli et de festina inmaturitate tantum rudis sanies, exceptis unguium lineamentis. Has lambendo sensim figurant et interdum adpectoratas fouent, ut assiduo incubitu calefactae animalem trahant spiritum. Inmox egressae in diem liberum tantam patiuntur insolentiam lucis, ut putes obsitas caecitate.
Abbreviated transcription (Latin):
capitur uenatores arborẽ ꝯcauã no¬
tantes in qͣ melleos fauosz ꝯgessint apes: malleũ
ingentis molis ibi qͦdam fune suspendũt.
ita ꝙ foram̃ ꝑ qd̃ aditus ẽ ad fauos obstru¬
unt indeq sub arbore palos exacutos ĩ t̾ra fi¬
gunt. Cum ig̃ ursꝰ mellis cupidissimꝰ in adi-¬
tu malleum appensũ inuenit irascit᷑ ⁊ pendẽtẽ
eicere nitit᷑ s malleus ad locũ rediẽs eũ refere¬
u̾berat. Dumq sepus hoc fit ursꝰ tandẽ ictib
mallei fatigatus et uictus utpote mell̾ ut dcm̃
ẽ auidꝰ in palos acutos sub arbore defixos cadit
sicq ꝑuenatorẽ obseruantes deiectum capiũt

Expanded text:
capitur. Venatores arborum concavam notantes, in qua melleos favos congesserint apes, malleum ingentis molis ibi quodam fune suspendunt: illoque foramen per quod aditus est ad favos obstruunt, indeque sub arbore palos exacutos in terram fugiunt. Cum igitur ursus mellis cupidissimus in aditu malleum appensum invenerit, irascitur et pendentem eiicere nititur, sed malleus ad locum rediens eum reverberat: dumque sepius hoc fit, ursus tandem ictibus mallei fatigatus et victus, utpote mellis, ut dictum est, avidus, in palos acutos sub arbore defixos cadit, sicque venatores observantes deiectum capiunt,
Abbreviated transcription (Latin):
adhibe̾ s estimatis uirib uniuscuiꝰq admis¬
sarii sb̃mittenda s̃ pauca uł mimerasa ꝯiugia¬
gia ¶ł res efficiet adimissarios ñ ꝑua etate dã¬
reduneni tam̃ equo ⁊ nrib formaq ⁊ stanti
cet̾is ꝓ qualitate uirium suaꝵ. Eadẽ in eqͣb
ꝯsideranda sunt. maxime ut ssit longi ⁊ ma¬
gni uentris ⁊ corꝑis. Sͦ hoc ingn̾osis seruet᷑
armentis cet̾e passim toto anno int̾ pascua di¬
missis secum marib ĩpleant᷑. Eqͣꝵ na est ꝑ¬
tum spacio .xii. m̃sis absoluere. Illd̾ in admis-¬
sariis est seruand ut mediis aliquib seꝑent᷑
cua legant᷑ pinguissima. Hyeme aprica frigi-¬
da ⁊ opaca ꝓuideant᷑ estate nec adeo mollib
locis nata ut ungulaꝵ firmitas de asꝑitate¬
Deinde gramde ñ urgeãtur nec famẽ frigꝰq
tolłent nec int̾ se locis ꝯprimant᷑ angustis.

Expanded text:
e, sed estimatis viribus uniuscuiusque admissarii, submittenda pauca vel numerosa coniugia. Que res efficiet admissarios non parva etate durare. Iuveni tamen equo et viribus formaque constanti, in equabus consideranda sunt, maxime ut sint longi et magni ventris et corporis. Sed hoc in generosis servetur armentis. Cetere passim toto anno inter pascua dimissis secum maribus, impleantur. Equarum tum spatio duodecimi mensis absolvere. Illud in admissariis servandum est, ut mediis aliquibus spatiiscua legamus pinguissima, hyeme aprica, frigida et opaca provideamus estate; nec adeo mollibus locis nata, ut ungularum firmitas de asperitatedeinde gravide non urgeantur, nec famem frigusque tolerent, nec inter se locis comprimantur angustis.
Abbreviated transcription (Latin):
lices cum hba q̃ dr̃ canchar in lecto posita fu̾it
qĩ ebrii ⁊ palitici fiunt nͨ salire nec se mou̾e
possunt. Si uͦ aqͣ in qͣ tribuli cocti fu̾int domꝰ
roret᷑. Pulices omnino destruent᷑. A qͣ similit̾

Expanded text:
lices, cum herba que dicitur canchar in lecto posita fuerit, lices, cum herba que dicitur canchar in lecto posita fuerit, quasi ebrii et paralytici fiunt; nec salire, nec se movere possunt. Si vero aqua in qua tribuli cocti fuerint domus roretur, pulices omnino destruentur. Aqua similiter
Abbreviated transcription (Latin):
pluuiali ł. de na rr̃. Pulices atro colore de pł¬
u̾e calefc̃õ ⁊ postmod̃ humore corrupto ꝓcrea¬
ri dicunt᷑. Saliunt potius qͣm uolant nocte
qͣm die mag̾̃ hoĩem ĩfestant. ⁊ nͥ uehem̃s tor¬
por aut sisompnus grauis in m̃bris sit tue¬
ii se nõ pot̾. Cumqͥs manum adhibet cełius
fuga dilabunt᷑. nec ĩueniri q̃unt. ubi uͦ qͥes
ẽẽ credr̃ celerius ad infestand̃ redeunt. Hoĩem
morsu pungunt ac uirtute fauciũ sangui¬
nem attrahunt. eoq tam subtilit̾ reficiunt᷑
ut integra pelle q̃ media ẽ sanguinẽ tantũ
ꝑ poros ⁊ eu aporatões excipiant. In carne tñ
cui insident uestigia relinquũt aere hume-¬
ctato t̾raq adult̾ata maiori uirtute gͣssan¬
t᷑. Contra pulices optimum in remediũ ẽ oĩ
uesꝑe corpꝰ ab sinthio fricare. uel eadẽ herba cũ
oleo tocta corpus ꝑung̾e. Pret̾ea si frigus iuxͣ
iunium m̃sem fuit cito ꝑeunt. nec earx ꝓuẽ¬
tuum copia reliquo estatis tp̃r erit. Pulex ĩ

Expanded text:
intinctam portare. Pulices atro colore de pulvere calefacto et postmodum humore corrupto procreari dicuntur. Saliunt potius quam volant, noctu quam die magis hominem infestant, et nisi vehemens torpor aut somnus gravis in membris sit tueri se non potest: cum quis manum adhibet, celerius fuga dilabuntur, nec inveniri queunt; ubi vero quies esse creditur, celerius ad infestandum redeunt. Homines morsu pungunt, ac virtute faucium sanguinem attrahunt, eoque tam subtiliter reficiuntur, ut integra pelle que media est sanguinem tantum per poros et evaporationes excipiant: in carne tamen qui insident vestigia relinquunt. Aere humectato, terraque desiccata, maiori virtute grassantur. Contra pulices optimum remedium est, omni vespere corpus absinthio fricare, vel eadem herba cum oleo cocta corpus perungere. Preterea si frigus circa iunium mensem fuerit, cito pereunt, nec earum proventuum copia reliquo estatis tempore erit. Pulex in
Abbreviated transcription (Latin):
tem. Duricies ac mollicies atq iuscositas
⁊ om̃ia accidentia simłr er̃t in prim̃bris a¬
nimatis ex calore et frigiditate. Mixtura nͦ
ex qͣ ꝙdã est caro. ⁊ ꝙdã os ñ erit ex calore et fri
dius ã efficit᷑ ex motu instrum̃ti ꝙ mouet

Expanded text:
t: ‘Durities et mollities et viscositas et omnia accidentia sibi similia erunt in membris animatis ex calore et frigiditate. Mixtio autem ex qua quoddam erit caro et quoddam os, non erit ex calore et frigdius vero efficitur ex motu instrumenti , quod
Abbreviated transcription (Latin):
uenatio fit hoc modo. Canis ad hoc instructus
iaqͣm ꝓicit᷑ quiad foram̃ mansionis illius ꝑ¬
uentens ĩgreditur nec cedit castoꝵ morsib do¬
nec a uenatorib artificiosa illa mansio ꝯfnͣ¬
gatur. Qd̾ aũ dr̃ castorẽ iam castratũ erig̾e se
iãq testicłos amputato eẽ uenatori ostende̾
poloni falsum ẽẽ dicunt ĩ ilł castorib qͥ aꝑd̃
illos s̃. qr testicłi castoris nõ exterius eminẽt
auca. fel etiam enomiit ut plimꝰ dicit ad mł¬

Expanded text:
enatio fit hoc modo: canis ad hoc instructus in aquam proiicitur, qui ad foramen mansionis illius perveniens ingreditur, nec cedit castorum morsibus, donec a venatoribus artificiosa illa mansio confringatur. Quod autem dicitur castorem iam castratum erigere se, iamque testiculos amputatos esse venatori ostendere, Poloni falsum esse dicunt in illis castoribus qui apud illos sunt;quia testiculi castoris non exterius eminent,auca. Fel etiam evomit, ut dicit Plinius, ad mul
Abbreviated transcription (Latin):
tates gnstus ⁊ tactꝰ que s̃ intrĩcece ⁊ qͣlitates
uisus ⁊ auditus q̃ sunt extͥnsece. et qͣlitates
odoris q̃ sunt meclie alio modo ꝓprie quo ad
extrinseca. et sic ẽ figa. Est enim figã ext̾ior
terminatõ qͣnti. ĩ qua ut in subiecto uniun¬
tun extrnseca sensata. Si uero sensibile ꝓ¬
ut considerat᷑ in fieri. cognoscit᷑ idẽ uł diu̾¬
sum cum aliquo sensibili ꝑ commune senla-

Expanded text:
tates gustus et tactus, quae sunt intrinsecae, et qualitates auditus et visus, quae sunt extrinsecae, et qualitates odoris, quae sunt mediae. Aut erit proprium quoad extrinseca, et sic est figura; figura enim est exterior terminatio quanti, in qua ut in subiecto uniuntur sensata extrinseca. Si vero sensibile prout consideratur in fieri cognoscitur idem vel diversum cum alio sensibili per sensatum
Abbreviated transcription (Latin):
tatẽ inter ꝓpria sensata. Hec autem idẽptitaᷤ
uł diu̾sitas ponit᷑ in sensibilib ⁊sid̾atis se¬
cund̃ ẽẽ uł scdm fieri. Cognoscit᷑ enĩ sensibi¬
le idẽ uł diu̾sum utroq modo. Et si ꝯsiderat᷑
scd̃m ẽẽ aut gͦ erit principium ꝑ qd̃ diu̾si

Expanded text:
tatem inter sensata propria. Haec autem identitas vel diversitas ponitur in sensibilibus consideratis secundum esse vel secundum fieri. Cognoscitur enim sensibile idem vel diversum utroque modo. Et si consideratur secundum esse, aut ergo erit princi
Abbreviated transcription (Latin):
sia ⁊ ĩprimit simpłr. Ideo simpłr reserua¬
tur ĩ memoria. Illd̾ aũt ꝙ imprimit᷑ in
ingłia taliũ ñ impͥmit᷑ sensib insi ꝑ ac-¬
cidens solutis. Et ideo exclud̃r a fortiori
motu int̾iori phantastice uirtutis. Iuxͣ¬
t᷑ sui sompiii si statim pͦt sõpnũ moue¬
at᷑ uertendo se ad aliud latus uł extendẽ¬
citabilis sicut debił imp̃ssionis motꝰ. Et
pp̃ hoc si sb̃ito sequit᷑ motus uigiłie ma¬
gnus sicut extensio uł u̾sio ad aliud latꝰ.¬
sompnia obliuioni in eo ꝙ motus fortior
sr̃ueniẽs excludit debiliorẽ in actib suis.¬

Expanded text:
r reservatur in memoria. Id autem quod imprimitur in vigilia talium, non imprimitur sensibus nisi per accidens solutis, et ideo excluditur a fortiori motu interiori phantasticae virtutis. tur sui somnii, si statim post somnium moveatur vertendo se ad aliud latus vel extendencitabilis, sunt debilis impressionis et motus, et propter hoc si subito sequatur motus vigiliae magnus, sicut extensio vel versio ad somnia oblivioni, eo quod motus fortior semper excludit debiliorem in actibus
Abbreviated transcription (Latin):
s̾ nales uigores tanqͣm indigene qͦꝵ di¬
ꝯsiliarii dicentes ei. Deum time. ⁊ manda
tes qui hostes concupiscentiaꝵ impug-¬
nant ꝑ arma iusticie. Animales siue sen-¬
suales tanqͣm rustici ⁊ artifices qͥ corꝑalib
rudim̃tis insistunt ⁊ corꝑi necͣtia mini-¬
nistrant.

Expanded text:
igores, tanquam indigenae: quorum diconsiliarii, dicentes ei: Deum time, et mandates, qui hostes, puta concupiscentias, impugnant per arma justitiae. Animales seu sensuales sunt tanquam rustici et artifices, qui corporalibus rudimentis insistunt, et corpori necessaria ministrant.
Abbreviated transcription (Latin):
Hugo uͥ sͣ. Creata ẽ ig̃ anima magna
a magno recta a recto eo ꝙ magna ꝙ ca¬
pax eternoꝵ. eo recta qͦ appetẽs de aspectu di-¬
uino suꝑnoꝵ. Eo beata qͦ deo unita. Ani-¬
ma nãq ẽ qͣm dei pietas respicit humi-¬
litas subicit. patĩa reducit. iusticia deduẽ.
obedientia ⁊ducit. ꝑseu̾antia ꝑducit. deuo¬
tõ introducit. puritas iungit. caritas u¬
potest stare cũ deo uł redire. Solus enim¬

Expanded text:
ut vivat. Creata est anima magna a magno, recta a recto: eo magna, quo capax aeternorum; eo recta, quo appetens supernorum; eo beata, quo Deo unita. Anima namque quam Dei pietas respicit, humilitas subjicit, poenitentia reducit, justitia deducit, obedientia conducit, perseverantia perducit, devotio introducit, puritas jungit, charitas upotest stare cum Deo, aut redire, si
Abbreviated transcription (Latin):
erpens dr̃ qr occultis accessib serpit neca¬
ꝑtis passib s sqͣmare minutissimis ni¬
sib repit. Illa ã q̃ quatuor pedib nitunt᷑ ut
lac̾te ⁊ stelliones ñ serpẽtes s reptilia noĩant᷑
Serpentes aũ ⁊̃ reptilia s̃ qr uentre ⁊ pectore
reptant. Quoꝵ tot uenena qͦt gen̾a tot ꝑni-¬
cies qͦt spẽs tot dolores qͦt colores hñt᷑ Aix ĩ¬

Expanded text:
epit, quia occultis accessibus serpit: non apertis passibus, sed squamarum minutissimis nisibus repit. Illa autem, quae quatuor pedibus nituntur, sicut lacerti et stelliones, non serpentes, sed reptilia nominantur. Serpentes autem reptilia sunt, quia pectore et ventre reptant, quorum tot venena quot genera, tot pernicies quot species, tot dolores quot colores habentu
Abbreviated transcription (Latin):
poratõ nutrim̃ticã est sompni nisi illa q̃
prima calida ẽ a calore digesto ⁊ postea fri-¬
giditate c̾ebri infrigidata. S in quibdã
animalib nõ est caput neq c̾ebꝵ sic̃ in ilł
q̃ tantum hñt tactus sensum. Undeñ ẽ in

Expanded text:
poratio est causa somni nisi illa quae primo est calida a calore digestivo et postea frigiditate cerebri infrigidata; sed in quibusdam animalibus non est caput neque cerebrum, sicut in his quae tantum h
Abbreviated transcription (Latin):
a m̃bris extĩorib multiplicat᷑ circa locum
digestionis dissoluitq nut̾m̃tum illic in¬
uentum et eleuat ad caput ⁊ sic inducit
sompnũ. Sic etiam ẽ de aliis causis. Unde
patet ꝙ om̃s agunt actione nut̾menti ⁊ ħ¬

Expanded text:
ibus et multiplicatur circa locum digestionis, dissolvit nutrimentum ibi inventum et elevat ad caput et sic inducit somnum, et sic est de aliis causis. Unde patet quod omnes agunt actione nutrimenti.
Abbreviated transcription (Latin):
ad leonis rugitũ alia omĩa figũt grad̃ ⁊̃ ea q̃
nũqͣm illũ uideĩt uł exꝑta sunt. Et hoc iubẽ¬
te naͣ q̃ timorẽ eis indidit leonis. huiꝰ crebri¬
igneo criore ex iracundie calore consumi dr̃ ⁊
int̾imi. ꝓinde in principio quidẽ ire t̾ram u̾be
rat cauda in increm̃to terga cũ quodã incita¬
m̃to flagellat. Iraleonis capti sedat᷑ arte ta
li. Uerberatus catulus corã eo creditq illiꝰ exẽ¬
plo se debere tim̾e hoĩem quẽ in canis cohertõe

Expanded text:
ad cuius rugitum omnia figunt gradum, etiam ea que nunquam illum viderunt, vel experta sunt; et hoc iubente natura, que timorem eis indidit leonis. Virtigneo cruore ex iracundie calore consumi dicitur et interimi. Proinde in principio quidem ire terram cauda verberat; in incremento terga cum quodam incitamento flagellali. Verberatur catulus coram eo, creditque illius exemplo se debere timere hominem, quem in canis coertione
Abbreviated transcription (Latin):
de naͣ r uirtus leonis ĩpectore ⁊ ĩ pedib ant̾iori¬
b ⁊ in cauda. Ossa eius maiora sunt alioꝵ ossi¬
b anmalium tanteq diͣcie. ut ex eoꝵ dicia
mutua collisione ignis emicet sic̃ e cilice. In
hiis tam̃ ẽ ꝯcauitas ꝑua nullaq medulla nͥ
rarissima. Os colli continuũ ⁊ caro colli carti-¬

Expanded text:
eonis. Virtus eius est in pectore et in pedibus anterioribus et in cauda. Ossa eius maiora sunt aliorum ossibus animalium, tanteque duritie, ut ex eorum mutua collisione ignis emicet sicut e silice. In his tamen est concavitas parva, nullaque medulla nisi rarissima: os colli eius continuum est et caro colli
Abbreviated transcription (Latin):
creauit ut eos sue bĩtudĩs ꝑticipes fac̾et.
Alios in sua pͣitate in celo confirmauit
afficiunt᷑ qͣi qͣmͣdam corpulentiã ĩntrahũt
ficilius eas a corꝑibz descentes desit. Qm̃
non tollit᷑ actõ etiã cum tollit᷑ causa pas¬
sionis. ñ ab hiꝰ feculentia se ĩ hac uita mũ

Expanded text:
creavit, ut eos suae beatitudinis participes faceret. Alios vero in sua puritate in coelo confirmavit:afficiuntur, quasi quamdam corpulentiam inde trahunficilius eos a corporibus discedentes deserit: quoniam non tollitur passio, etiam cum tollitur causa passioni
Abbreviated transcription (Latin):
gregẽ alienum. Myrcino sanguini tanta uis
est ut fram̃toꝵ sb̃tilitas ñ alit̾ acrius incdure¬
tur scabricia poliat᷑ uehem̃tiꝰ qͣm lima. palłꝰ.¬
libro .xii. hyrci m̃se nouembri admittẽdi
sunt ut fetum primum fou̾e possit ueris ex¬
sb̾ maxillis due uident᷑ pend̾e u̾rucule mag¬
ni corꝑis: crassis cruribz breni pena plenaq
c̾uice aurib flexis ⁊ grauib ꝑuo capite inti¬
do spisso ⁊ longo capillo ad meundas feĩas
⁊ ante annicl̾m ꝯgruus. Non ã durat ultͣ sex¬
xenium. Capella simił corꝑis s magnis ub̾i

Expanded text:
um vellet. hircorum sanguini tanta vis est, ut ferramentorum subtilitas non aliter acrius induretur, scabritia poliatur vehementius quam lima. ttendi sunt, ut fetum primum veris fovere possit exsub maxillis due videntur pendere verrucule, magni corporis, crassis cruribus, brevi plenaque cervice, auribus flexis et gravibus, parvo capite, nitido spisso et longo capillo. Ad ineundas feminas est ante anniculum congruus, non autem durat ultra sexennium. Capella similis corporis, sed magn
Abbreviated transcription (Latin):
sire. Qmͣuis⁊̃ si ad memoriam cogitatõ
niret uelut rudis ad hoc sicut ducta fu
qiͣ descͥptum memoria figeret᷑. Neq enĩ
sicut manet u̾bi gr̃a qͣdrati corꝑis in cor¬
ꝑali ⁊ immutabili rõ sic in ea manet
⁊̃ hoĩs cogitatõ si tñ ad illã sine phãtasia
corpał spatii potuit ꝑuenire. Aut si alicuiꝰ
artificiosi ac musici soni ꝑ temꝑis mo
diu saltem potest cogitari: qͣmdiu pot̃
ille cautꝰ audiri. Tamen ꝙ inde rapu̾it
in uentre sit ĩ memoria reposũit pot̾it
ciplinam ꝙ sic didicit traice̾. Qd̃ si fu¬
erit.e om̃imodo deletũ oblunione rursꝰ

Expanded text:
sire: quamvis si ad memoriam cogitatio niret, velut rudis ad hoc sicut ducta fuequasi descriptum in memoria figeretur. Neque enim sicut manet, verbi gratia, quadrati corporis incorporalis et incommutabilis ratio, sic in ea manet hominis cogitatio; si tamen ad eam sine phantasia spatii localis potuit pervenire. Aut si alicujus artificiosi et musici soni per moras tediu saltem cogitari potest quamdiu potest ille cantus audiri: tamen quod inde rapuerit etsin ventrem ita in memoria reposuerit, poterit ciplinam quod sic didicerit trajicere. Quod si fuerit o
Abbreviated transcription (Latin):
chario qui cognoscit lignũ ex qͦ est ar¬
cha ⁊ ꝑtes eius sicut oꝑculum ⁊ fund̃
Intelles aũ speculatiuus ẽ uniu̾saliũ
cus ꝑ hoc ꝙ ẽ appetitiuus ũnitit᷑ corꝑi ⁊
influit uirtutem motuiam ĩ ip̃m ut

Expanded text:
ex quo est arca, et partes eius, sicut operculum et fundum. Intellectus autem speculativus est universalium, cus per hoc quod est appetitivus, innititur corpori et influit virtutem motivam
Abbreviated transcription (Latin):
sint in eis maiores tumores quo mino¬
immaniore qͣnto rariore uanitate hoc ĩ
se adamau̾int ut nullo ꝓrsus erigant᷑
tam potius amittũt ꝙͣ uerã potiꝰ asseqͣn¬
tur tranquillitatem

Expanded text:
sint in eis maiores tumores, quo minoinmaniore, quanto rariore uanitate hoc in se ipsis adamauerint, ut nullo prorsus eriganturtam potius amittunt, quam ueram adsequuntur tranquillitatem
Abbreviated transcription (Latin):
cũ animũ conting̾e oĩo nõ potest ullꝰ
affectus quis hunc stuporẽ nõ oĩb ui¬
ciis iudicet ẽẽ peiorẽ. Potest gͦ nõ ab¬
surde dici ꝑfcãm b̃ĩtulinẽ sine timore¬
ext̾ret. nec angit dolor. adu̾sanda ẽ ĩ hac
plene sꝑanda ẽ. Timor enim ile castus¬
terrẽs a malo ꝙ accid̾e potest s tenẽs
in bono ꝙ amitti ñ potest. unenim
boni adepti amor immutabilis ẽ ꝓfe-¬
cto si dici potest mali cauendi timor
nolle peccare ⁊ non sollicitudine infini¬
tatis. ne forte peccemus s tranquillita¬
te caritatis cau̾e pcc̃m. Aut fortasse ti¬
ducenda ẽ qͣ ꝑueniend̃ sit ad beatam
in hac ꝑegrinatõe ciies ciitatis dei ui
in illa qua tendũt ĩmortalitate futi᷑

Expanded text:
cum animum contingere omnino non potest ullus adfectus, quis hunc stuporem non omnibus uitiis iudicet esse peiorem? Potest ergo non absurde dici perfectam beatitudinem sine stimulexterret nec angit dolor, auersanda est in hac plane speranda est. Timor namque terrens a malo quod accidere potest, sed tenens in bono quod amitti non potest. Ubi enim boni adepti amor inmutabilis est, profecto, si dici potest, mali cauendi timor nolle peccare, et non sollicitudine infirmitatis, ne forte peccemus, sed tranquillitate caritatis cauere peccatum. Aut ducenda est, qua perveniendum sit ad beatam, in hac peregrinatione ciues ciuitatis Dei, uiin illa, quo tendunt, inmortalitate futuri
Abbreviated transcription (Latin):
uocant. Sunt ã huic qͣdrigemĩa cornicła qͦꝵ
obstentatr̃e uelut esca illiciẽs sollicitata aĩa¬
lia ꝑimit. Totum eĩ corpus arenis tegit. nͨ ul¬
lum inlicũ sip̃bet nͭ ex illa ꝑte qͣ inuitatas
aues uł aĩalia capit. Est aũt flexuosꝰ plus
ꝙͣ alii serpẽtes ita ut spiã ñ hr̃e uideat᷑. Ex¬
ł de n᷑a rr̃. Cerastes ẽ serpens octo cornua ĩ capi¬
te hñs ex quib fi̾ solent manubria cutelloꝵ
ad m̃sas imꝑatoꝵ qr sudore ꝓdunt uenenũ

Expanded text:
cant: sunt autem illi quadrigemina cornicula, quorum ostentatione, veluti esca illice, sollicitata animalia perimit. Totum enim corpus arenis tegit, nec ullum indicium sui praebet, nisi ex ea parte, qua invitatas aves vel animalia capit. Est autem flexuosus, plus quam alii serpentes, ita ut spinam non habere videatur.  castrorum. Cerastes est serpens VIII cornua in capite habens, ex quibus fieri solent manubria cultellorum ad mensas imperatorum, quia sudore produnt venenum
Abbreviated transcription (Latin):
nitudine hybito ⁊silio uestigio ramosis
cornib capite c̾uino. ursi colore ⁊ ꝑit̾ uillo ꝓ¬
fundo. Hunc ꝑandꝵ affirmant hĩtũ metu u̾¬
t̾e. ⁊ cum delitescit assimilẽ fi̾ cuicumq rei ꝓ¬
ximau̾it siue saxo alba sit seu frutecto uirẽs si¬
ue quẽ alium mod̃ p̾ferat. faciũt hoc idẽ in ma¬
ri polippi int̾ra cameleõte. S et polippꝰ et came¬
leos glabra s̃ ut ꝓnius sit cutis lenitatẽ ꝓxi¬
mantia emulari. In hoc ã est nouũ ac singła¬
re. hyrsutiam pili coloꝵ uices fac̾e hinc euenit
ut difficult̾ capi possint. I sid. Pardꝰ scds pt¬

Expanded text:
nitudine, bisulco uestigio, ramosis cornibus, capite ceruino, ursi colore et pariter uillo profundo. Hunc parandrum adfirmant habitum metu uertere et cum delitescat fieri adsimilem cuicumque rei proximauerit, siue illa saxo alba sit, seu frutecto uirens, siue quem alium modum praeferat. Faciunt hoc idem in mari polypi, in terra chamaeleontes; sed et polypus et chamaeleon glabra sunt, ut pronius sit cutis laeuitate proximantia aemulari; in hoc nouum est ac singulare hirsutiam pili colorum uices facere. Hinc euenit ut difficulter capi possit. Aethiopicis
Abbreviated transcription (Latin):
turit. Cuiꝰ cause manifesta ẽ rõ. Nã cũ ysid̾.¬
in ut̃o mat̾s coaluere catuli mat̾isq ad nascẽd̃
uirib pollent odiunt tempoꝵ moras. Itaq ho¬
neratam fetib nilliã tanꝙͣ obstantẽ ꝑtui un-¬
guib lacerant ⁊ effundit illa ꝑtum seu potuis
dimittit dolore cogente. Ita postea corruptis ⁊ ci¬
cat̾cosis sedib genitale sem̃ infusum nõ heret
acceptum sed irritũ resilit. Nam ⁊ plinius dic̃
animalia cum acutis unguib freq̃nt̾ pare ñ
posse. Uiciant᷑ enim intͥnsecus se mouentib ca¬

Expanded text:
turit, cujus causae ratio manifesta est. Nam cum in utero matris coaluere catuli, maturisque ad nascendum viribus pollent, odiunt temporum moras. Itaque oneratam fetibus vulvam tanquam obstantem partui unguibus lacerant, effundit illa partum, seu potius dimittit, dolore cogente. Ita postea corruptis et cicatricosis sedibus genitale semen infusum non haeret acceptum, sed irritum resilit. Nam Plinius dicit animalia cum acutis unguibus frequenter parere non posse. Vitiantur enim intrinsecus se moventibus ca
Abbreviated transcription (Latin):
bestia capree magnitudĩs. hyrco ex ꝑte similis
uillũ hñs sb̃ mento. hec in illa ꝑte affrice q̃ ca-¬
ret aqͣ generatur. ⁊ iõ ꝑpetua siti ardet. Admira-¬
bile uͦ remediũ scientiũ lat̾nes getulie t̾re . s. aq̃¬
carentis ctissimis exꝑim̃tis ꝓdid̾unt qͦ homo
in siti eoduraret auxilio qui illo salubrimo liqͦ¬
re uesicis dictaꝵ bestiaꝵ infuso ꝓ ꝑte modica
ut̾etur. hec bestia sicut egiptii tradunt in exor¬
tu cancule nat᷑alit̾ t̾repudiare uidetur ⁊ page
corꝑis eiꝰ uisibilit̾ sentiente ꝙ ymber ⁊ frigꝰ abi¬
it instantq uapores ignei solis ut uestiat᷑ t̾ra
florib herbasq ꝓferat et fructus. Est aũt fugo¬
ris impatiẽs. Unde nec frigꝰ nec nines de facili su-¬
Antħ dc̃s ẽ siue ꝙ omniũ animaliũ sit a-¬
micus excepto drachone siue qr et sui gn̾is
societate gandet ⁊ ad eandẽ similitudinẽ quicꝙͣ
accipit reddit. Pan eĩ grece om̃e dr̃ latine. Est ã

Expanded text:
bestia capree magnitudinis, hirco ex parte simile, villum habens sub mento. Hec in illa parte Africe que caret aqua generatur et ideo perpetua siti ardet. Admirabile vero remedium sitientium, latrones Getule terre, sentis certissimis prodiderunt, quo homo in siti eo duraret auxilio, qui illo saluberrimo liquore vesicis dictarum bestiarum infuso, pro parte modica uteretur. Hec bestia, sicut Egyptii tradunt, in exortu Canicule naturaliter tripudiare videtur, compage corporis eius visibiliter sentiente quod imber et frigus abiit, instantque vapores ignei solis, ut vestiatur terra floribus, herbasque proferat et fructus. Est autem frigoris impatiens, unde frigus, nec nives de facili suPanther dictus sive quod omnium animalium sit amicus, excepto dracone: sive quia et sui generis societate gaudet, et ad eamdem similitudinem, quidquid accipit, reddit. Pan enim Graece omne dicitur:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝯtemplatõe arm̃ta mire affici. ⁊ ubi eas ꝑsen¬
tiscunt ꝓperato ꝯuenire nͨ t̾reri nͥ sola oris torui¬
tate ꝙͣ ob cãm pãtħe absconditis capitib q̃ cor¬
ꝑis reliqͣ s̃ spectanda p̃bent ut greges stupidos
in obtutum secura uastatõe populent᷑. S hyr
tam ut hoĩb intemptatũ nicħ̃ est freq̃ntius
eas ueneno qͣm ferro necant. Ex ł. de naͣ rer̃. Pã¬
th̾a est animal uariũ ac spetiosum nimis. Sũt
qui tradunt huic ĩ armo maculam ẽẽ lune simi¬

Expanded text:
ntemplatione armenta mire adfici atque ubi eas persentiscant properato conuenire nec terreri nisi sola oris toruitate; quam ob causam pantherae absconditis capitibus quae corporis reliqua sunt spectanda praebent, ut greges stupidos in obtutum cani, ut hominibus intemptatum nihil est, frequentius eas ueneno quam ferro necant. Aconito carnes thera est animal varium ac speciosum nimis. Sunt qui tradunt huic in armo maculam esse lune simi
Abbreviated transcription (Latin):
uelatõe gn̾antur. S duo q̃ prima dixumue
om̃s exꝑim̃to cegnoscimus. subiunta
aũt qͣutuor in sacre scͥpture paginis ĩ¬
uenimus. Sõpma etenim nisi pleiq
ab occulto hoste ꝑ illusionẽ fierẽt neqͣꝙh¬

Expanded text:
revelatione generantur. Sed duo quae prima diximus, omnes experimento cognoscimus. Subjuncta autem quatuor in sacrae Scripturae paginis invenimus. Somnia etenim si plerumque ab occulto hoste prae illusione fierent
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ anime presentiam tenent᷑ in corꝑe t̾reno
⁊ humido ut omnium qͣtuor fiat ⁊tẽꝑatõ¬
fiat d̾ post eiusdẽ anime abscessũ ad suꝑ-¬
la tanto concitatius qͣnto plaga recẽtio-
tremo desin̾e d̾ minus minusq fit qd̃ ef¬
fugit. ac deinde totũ euolat. S huic rõm¬

Expanded text:
per animae praesentiam tenentur in corpore terreno et humido, ut omnium quatuor fiat temperatio, post ejusdem animae abscessum ad supela tanto concitatius, quanto plaga recentioretremo desinere, dum minus minusque fit quod effugit, ac deinde totum evolat. Sed ab ho
Abbreviated transcription (Latin):
alacrit̾ currẽtia. Neq nos paꝵ cõmoti ea
cͣre ĩ stabula qͣqua u̾sum pot̾ant c̾nebamꝰ
atq unum ip̃oꝵ stilo tact̃ c̃ torq̃bat se ad
doloris locũ alio nicħ sentiente sed suos
alibi motus ꝑagente. Qͥ d ꝓlura : Tempta¬
u̾micłos in młtas ꝑtes concidimꝰ. Ita dẽs

Expanded text:
nos parum commoti, ea currere in tabula quaquaversum poterant, cernebamus: atque unum ipsorum stilo tactum, contorquebat se ad doloris locum, nihil sentiente alio, ac suos alibi motus peragente. Quid plura? Tentavermiculos in multas partes co
Abbreviated transcription (Latin):
minis sicut fit in eis qui polluunt᷑ in sõp¬
qͣn in sompnis ad organa gustatina .s. l¬
a capite ⁊ tunc aliq̃n sompinat dormiẽs
mutatõnem qͣm flegina dulce ĩ organis
gustatiuis facit. Uidet᷑ gͦ ꝙ sompnus ñ

Expanded text:
minis , sicut fit in his qui polluuntur in somgustativa, scil, et tunc quandoque somniat dormiens immutationem, quam fecit dulce flegma in organis gustativis ; ergo videtur quod somnus non
Abbreviated transcription (Latin):
iacent mole corꝑea p̃grauati ⁊ luto h̾en-¬
tib desidiis sola interim arida et tenuiꝰ
consid̾atõ p̃uolat ⁊ tam̃ ex tantillo ꝙ
iam datur libet exclamare. Dominẽ
se colligit anima ⁊ reductis affetib
e cunctis locis quib captiui tenent᷑ tiꝰ¬
m̃do q̃ non oportet amando q̃ ñ decet
dolendo uane. gaudendo uanius. Cũ¬
te uolatum pulset impetu sp̃u ⁊ ĩ pin¬
guedĩe caritatis gr̃e illabat᷑. Nonne tũ
ceꝑit circiure illas lucidas mansiones
⁊ sinum illum abrahe curiosius ꝑscru¬

Expanded text:
acent mole corporea praegravati et luto haerentibus desideriis, sola interim arida et tenuis consideratio praevolat. Et tamen ex tantillo quod jam datur, libet exclamare: Domine, se colligat anima, et reductis affectibus, e cunctis locis, quibus captivi tenentur, timendo quae non oportet, amando quae non decet, dolendo vane, gaudendo vanius, cute volatum, pulset impetu spiritus, et in pinguedine gratiae illabatur? Nonne cum coeperit circuire lucidas mansiones, et sinum illum etiam Abrahae curiosius perscru
Abbreviated transcription (Latin):
puero q̃ mat̾iali ⁊ indisposita. alia u̾
sicut potentia militandi in iuuene q̃
est potentia disposita qr talis iam cogns¬
cit arma militie. eandẽ qͦ distinctionẽ
ponit auiscenna. At obici potest econt¬
qr cum intellc̃s possibilis ñ sit nͥ ad in

Expanded text:
est materialis et indisposita. Alia est sicut potentia militandi in iuvene, quae est potentia disposita, quia iam talis cognoscit arma militiae. Eandem distinctionem ponit Avicenna. Sed contra: Potentia intellectus possibilis n
Abbreviated transcription (Latin):
Pret̾ea q̃re uuxͣ hoc utrum ex eqͣli distantia
odoret animal inspirans uł nõ inspirãs: ⁊
odoris odorifẽ. Ibi enim tangit᷑. ⁊ alt̾atur ce̾¬
brum non inspirantis ⁊ eundẽ aerẽ trahit
a omia odorent ex eqͣli distantia ⁊ p̾cipue
hõ cum aliis animalib. Et inidetur ꝙ sic.
Sic enim stet homo cum carne in ultimo e¬
uaporatõis odorifĩ eundẽ aerẽ tralet hõ qm ca¬
nis. S aer ĩmutatus odore tang̾ c̾ebrũ utͥ¬
usq. gͦ agit in uttumq ⁊ alt̾at ⁊ ĩ ip sũ.
S dicendum ꝙ nõ oportet ꝙ q̃cumq aniia¬
lia odorant ex eqͣli distantia siue sint inspi¬
rantia siue nõ respirantia ad sensum odoriᷤ
odor transmutatur c̾ebrum sic alicuiꝰ am¬

Expanded text:
ritur iuxta hoc, utrum ex aequali distantia odoret animal inspirans et non-inspirans. Et odoriferae: ibi enim tangitur et alteratur cerebrum non-inspirantis, et eundem aërem trahit a omnia odorent ex aequali distantia, et praecipue homo cum aliis animalibus. Et videtur quod sic. Si enim stet homo cum cane in ultimo evaporationis odoriferi, eundem aërem trahit homo quem canis; sed aër immutatus odore tangit cerebrum utriusque; ergo agit in utrumque et alterat ipsum. dicendum quod non oportet quod quaecumque animalia odorent ex aequali distantia, sive sint respirantia sive non-respirantia . Ad sensum odoris odor, transmutatur cerebrum siccum alicuius a
Abbreviated transcription (Latin):
qr talia animalia frigida s̃ parum hñtia
caloris ciura locum digestionis ⁊ ideo pauci-
uapores eleuant᷑ ad cerebrum. N si infrigi-¬
dati fu̾nt a c̾e̾bro pauca erit mat̾ĩa flegma¬
tica ⁊ purgabilis ꝑ uias alias. Cum gͦ q̃¬
dam animalia hẽant mas aꝑtas odoratꝰ
uidetur odoratus ẽẽ equiuocus in istis et in

Expanded text:
ia animalia frigida sunt parum habentia caloris circa locum digestionis, et ideo pauci vapores elevantur ad cerebrum , qui si infrigidati fuerint a cerebro, pauca erit materia phlegmatica et purgabilis per vias alias. Cum ergo quaedam animalia habeant vias apertas odoratus, videtur odoratus esse aequivocus in istis et in
Abbreviated transcription (Latin):
odoratꝰ ccoꝑtũ ł ñ ccoꝑtũ fac̃ odorat̃ eqͥuocũ. A
modo enim ñ diffinit᷑ orgam alia potẽtia
sensibił s potus ab obiecto sicut dcm̃ est
Cum enim potentia sensibilis sit potentia
passiua ⁊ diffiniri hẽat ꝑ actum suũ. Actũ

Expanded text:
 non coopertum facit odoratum aequivocum; a modo enim organi non diffinitur aliqua potentia sensibilis, sed potius ab obiecto, sicut dictum est. Cum enim potentia sensibilis sit potentia passiva et diffiniri habeat per actum suum, actum
Abbreviated transcription (Latin):
passiuis recipitur scd̃m potestatẽ patiẽ¬
tium. U̾bi gr̃a. Calor soł alit̾ recip̃r a seĩe¬
aĩalis plante. ⁊ alit̾ a semĩe aĩalis ⁊ alr̃
ab elemento. In elem̃to eĩ est rarificãs tm̃
facit. in seĩe uͦ anmaliũ dissoluit ⁊ for¬

Expanded text:
atientium, sicut calor solis aliter recipitur a semine plantae et aliter a semine animalis et aliter ab elemento. In elemento enim est rarificans tant; in semine vero animalis dissolvit et for
Abbreviated transcription (Latin):
uinam in qͣntum ẽ a causa causante ip¬
sam. Intellectualẽ ã in qͣntum ẽ causata
a prima cã posita suꝑ instrum̃tum intel¬
ligibile in quo. s. de lumĩe suo influit in¬
telligibilia. Animalẽ uͭ h̃t in cõꝑatõe ad

Expanded text:
 in quantum est a causa creante ipsam; intellectualem autem in quantum creata a prima causa posita est instrumentum intelligentiae, in quam scilicet de lumine suo influit intelligentia; animalem autem habet in comparatione ad
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuas ngͣntes sine crurib pennis q reptã¬
tes. Itaq u̾nis aquis oua int̾eunt sicco ue¬
re maior ẽ ꝓuentꝰ. Alii duplicẽ eaꝵ fetum
tu par̾e deinde ad ortum canis obire ⁊ aliaᷤ
renasci. Quidam uͦ arcturi occasu renasci tͣ
dunt. Mares cum peperint eas mori c̾tum ẽ.
u̾micło statim cirra fauces ĩ nascente qͥ eas

Expanded text:
pinnisque reptantes. itaque vernis aquis intereunt ova, sicco vere maior proventus. alii duplicem earum fetum tu parere, deinde ad canis ortum obire et alias renasci; quidam arcturi occasu renasci. mori matres, cum pepererint , certum est, vermiculo statim circa fauces innascente qui eas
Abbreviated transcription (Latin):
pilo ñ forte plemiores qͣi capillum ger̃t ĩuẽ¬
tre qͦ tñ ñ utunt᷑ ad uulnus. St̃ alii fusci
atq hyrsuti qͦs oportet extingui ⁊ pulchri¬
orẽ relĩqui. Qui si freq̃nt̾ uagat᷑ cũ exami-¬
nib ereptis alis reseruet᷑ hoc enĩ manẽte
nulla discedet. s si nulla nascant᷑ examĩa
duoꝵ uł triũ multitudinẽ uascłoꝵ ĩ unũ
⁊ferre possumꝰ dulci tam̃ liqͦre ⁊sꝑsas apes
atq inclusas ꝑ tritluũ tenebimꝰ appoĩto ci¬
bo mellis et exigua tm̃ spiracła relinq̃m᷑

Expanded text:
pilo, nisi forte pleniores, quasi capillum gerunt in venpilo, nisi forte pleniores, quasi capillum gerunt in ventre; quo tamen non utuntur ad vulnus: sunt alii fusci atque hirsuti, quos oportet extingui et pulchriorem relinqui: qui si frequenter vagatur cum examinibus, exceptis alis reservetur; hoc enim manente nulla discedet, sed si nulla nascantur examina, duorum vel trium multitudinem vasculorum in unum conferre possumus, dulci tamen liquore conspersas apes atque inclusas per triduum tenebimus, apposito cibo mellis et exigua tantum spiracula relinquemus
Abbreviated transcription (Latin):
ent. Exeuntia qͥ dẽ i aditotu suo morãt᷑ u¬
no aut duobz dieb q̃ statim nouis aluea¬
riis excipiẽda s̃. Obseruabit ã custos as¬
siduus usq in octauam uł nonã horam
qr p̾t hec temꝑa ñ facile fug̾e aut emigͣre
re nõ dubitent. Signa fuge hisunt Ante
biduũ uł triduũ acrius tumultuant᷑ ⁊ mͣ¬
rator agnou̾it: sollicior aduersum hec ẽẽ de¬
bebit. Solẽt hoc signum ⁊ cũ pugnate᷑ s̃
face̾ qͣrum pugnas ꝯpescit puluis aut
muse aq̃ ymb̾ asꝑsꝰ. In est illis ad origĩs
sui reꝑandam ꝯcordiam dltis auctoritas
S cumagmĩa sic pacata ĩ ramo uł ĩ quo¬
cumq loco suspend̾int si unius ub̃is edu¬
ctõe pendebunt. noris aut unũ regẽ ẽẽ u¬
pum freq̃ntiores uideris uncta manu suc¬
co mellis. sofilli uł apii reges reqͥras. St̃
aũt paulo maiores ⁊ oblonge mag̃ qͣm ce-¬
t̾e apes rectiorib crurib neq gnͣdib pen-¬
ns pulchri coloris et intidi lenes sine

Expanded text:
ent. Exeuntia in aditu suo morantur uno aut duobus diebus, que statim novis alveariis excipienda sunt. Observabit autem custos assiduus usque in octavam vel nonam horam, quia post hec tempora non facile fugere aut emigrare re non dubitent. Signa future fuge hec sunt. Ante biduum vel triduum acrius tumultuantur et murator agnoverit, solicitior adversum hoc esse debebit. Solent hoc signum et cum pugnature sunt facere, quarum pugnas compescit puluis, aut mulse aque imber aspersus. Inest illis ad originis sue reparandam concordiam dulcis auctoritas: sed cum se agmina sic pacata in ramo vel quocumque loco suspenderint, si unius uberis eductione pendebunt, noris aut unum regem esse upum frequentiores videris, uncta manu succo mellis sofilli vel apii, reges requiras. Sunt autem paulo maiores et oblonge magis quam cetere apes, rectioribus cruribus; neque grandibus pennis, pulchri coloris et nitidi: lenes fine
Abbreviated transcription (Latin):
cut a prima cã efficiente efficit a ui digesti-
ua uapores ad cẽbrũ eleuante. lz ñ sicut a
cansa ꝓxima ⁊ immediata q̃ est humidi¬
tas a naporib eleuatis ad ce̾brum gn̾ata.
ꝓpter frigiditatẽ enim uapores elaeuati ad

Expanded text:
cut a prima causa efficiente efficitur a vi digestiva elevante vapores ad cerebrum, sed non sicut a causa proxima et immediata , quae est humiditas ex vaporibus elevatis ad cerebrum generata. Propter frigiditatem enim cerebri vapores elevati ad