comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sibi tradito serno adꝗsiturut fuisset:¬
ut̾q nr̃m eandẽ rem emit a ñ dũo c̃ ep̃¬
tio uendcõq sñ dolo malo fieret tmoita q
est. su ab eodẽ emimus sũ ab alio atar al¬
itis iniquis pond̾ib accepiss ut ĩ mado
fasset .ł. ep̃tor cirrum scͥptuis sit a uendi¬
tore ponderib minorib pomp̃. ait posse
dici uenditore sibi dare oport̾e ad̾ płs est
it accõm qua ⁊demꝑtus ẽẽ possit

Expanded text:
bi tradito seruo adquisiturus fuisset.Uterque nostrum eandem rem emit a non domino, cum emptio uenditioque sine dolo malo fieret, traditaque est: siue ab eodem emimus siue ab alio atque alitis iniquis ponderibus accepisset, ut in modo me falleret, uel emptor circumscriptus sit a uenditore ponderibus minoribus, Pomponius ait posse dici uenditorem sibi dare oportere quod plus eit actionem, qua contentus esse possit
Abbreviated transcription (Latin):
di de pecituio arbores stantes uendid̾at.
oportelnt ÷ uerebatur ne hoe arboret
ei̾ ñ uiderentur facte. pomp̃. arbor. ane
infundo ꝯtinentur .ñ. est scꝑatum
corpiis a fundo et ideo ut dñs sp̃lit̃.¬

Expanded text:
endiderat et oporteret, et uerebatur, ne hae arbores eius non uiderentur factae.Pomponius: arborum, quae in fundo continentur, non est separatum corpus a fundo et ideo ut domi
Abbreviated transcription (Latin):
ium hereditarium erat. non tenegir¬
Qͣuis supra dit᷑ cum incorpore ⁊sentia¬
mus. de qualitate dissendiamus cp̃tõni
ñ eẽ. tũ uenoitor teneri debet. aĩti int̾:¬
or quo nescit ħ ultĩ simensas qĩ citre¬
cum ꝑ uenditorem ñ stet̾it anominꝰ
ri ⁊ lucs. fac̾e̾. id estaandũ ÷ ñ magis.
qiã si tͥciciim eñnt.⁊ ob eam rem auod
ũ sit traditũ familia eiꝰ fame laborunt.

Expanded text:
ium praedium erat, non tenetur.Quamuis supra diximus, cum in corpore consentiamus, de qualitate autem dissentiamus, emptionem esse, tamen uenditor teneri debet, quanti interor quoque nesciet: ueluti si mensas quasi citreCum per uenditorem steterit, quo minus ri et lucrum facere, id aestimandum est, non magis quam si triticum emerit et ob eam rem, quod non sit
Abbreviated transcription (Latin):
ad ei seañda que ei ab ep̃tore pͥrri oꝑtet.¬
uennent & in hoc uiditiũ infia sciuta. in
pͥmis p̾tium. ⁊ añti res uenit. itẽ usure pͥt¬
ii post diem tiditõis. nam cum ue emxtor fr¬
uatur. est eꝗssimũ eum usuras p̾cu pende.¬
uendito agendo ꝯsequetur ⁊̃ sũptus ꝙ facci
sũt in re distracta. ut puta si ꝗd in re distrac¬
ta errogatum est. scribit .N. labeo ⁊ treb̾. ex
oncm itẽ siꝗd inpensũ ÷ in egri serui ciratio
hoc ampliꝰ labeo ait. ⁊ si ꝑo ĩ finnus mortui
serui ĩpensum sit. ex uendito ꝯseqni oport̾e.
si modo sũ culpa uenditoris mordem obiert.
cum res ueniret ut locuples ab ẽptore reus det̃.
ex uendito ⁊ga posse ut id fat fSi int̾ emptorẽ
p̾dior. et uenditorem ꝯueniss si ea p̃ora empt¬

Expanded text:
enda, quae ei ab emptore praestari oportet.Ueniunt autem in hoc iudicium infra scripta. in primis pretium, quanti res uenit. item usurae pretii post diem traditionis: nam cum re emptor fruatur, aequissimum est eum usuras pretii pendeuendito agendo consequetur etiam sumptus, qui facti sunt in re distracta, ut puta si quid in aedificia distracta erogatum est: scribit enim Labeo et Trebatius onem. idem et si in aegri serui curationhoc amplius Labeo ait et si quid in funus mortui serui impensum sit, ex uendito consequi oportere, si modo sine culpa uenditoris mortem obierit.Item si conuenerit, cum res ueniret, ut locuples ab emptore reus detur, ex uendito agi posse, ut id fiat.Si inter emptorem praediorum et uenditorem conueniss
Abbreviated transcription (Latin):
at̾ius facrit .ł. fieri patatur: ¶Qͥ ui¬
nũ de campania dransportandũ uiiss
deinde mota a quodã ⁊trou̾sia signatum
suo uł alt̾iuis sigillo inapothecã depo¬
suissi ex locato tenetur. ut locatori poss
ꝯuen̾at ne ĩ uilla int̾ama fenũ pou̾et᷑¬

Expanded text:
deterius faciat uel fieri patiatur.Qui uinum de Campania transportandum conduxisset, deinde mota a quodam controuersia signatum suo et alterius sigillo in apothecam deposuisset, ex locato tenetur, ut locatori posseconuenerat, ne in uilla urbana faenum co
Abbreviated transcription (Latin):
ł̃ .uiii. dig̃. scͥpsit. cum ꝯuenitut uenditor pͥt̾¬
itam incedem engat. et emptori p̾raret. ñ.
sał dolum s ⁊̃ culꝑam eum p̃rare debere:¬
idẽ ccł .I. sodem scribit. fundi quem cum titõ
coẽm habelis ꝑtem tuam uenoidisti. ⁊ ante¬
si tͥ finidus tocus adiudicatus ÷. totum ĩ quio eũ
emptori trades. s ita ut ille soluat. ꝙ eb eã
rem citio adempnatuis ÷ s ob eam adem ꝑtem
ram autem tm̃ de dolo malo ꝓmitt̾e. eum ẽ¬
ib fundum int̾ te ⁊ titium udex diuisit.
sũ dubio ꝑtẽ q̃ adiudicata ÷ ep̃dori trade̾ debes¬
Si ꝑd senio distracto uenditor donauit ante
traditõm. hoc quor restitu debet. ħrdita¬
des quoq ꝑ seruum ad ꝗsite ⁊ legata oiã¬

Expanded text:
 digestorum scripsit, cum conuenit, ut uenditor praeteritam mercedem exigat et emptori praestet, non solum dolum, sed et culpam eum praestare debere.Idem Celsus libro eodem scribit: fundi, quem cum Titio communem habebas, partem tuam uendidisti et antesi tibi fundus totus adiudicatus est, totum, inquit, eum emptori trades, sed ita, ut ille soluat, quod ob eam rem Titio condemnatus es. sed ob eam quidem partem,ram autem tantum de dolo malo repromittere: aequum eibus fundum inter te et Titium iudex diuisit, sine dubio partem, quae adiudicata est, emptori tradere debes.Si quid seruo distracto uenditor donauit ante traditionem, hoc quoque restitui debet: hereditates quoque per seruum adquisitae et legata o
Abbreviated transcription (Latin):
er. ¶ui ꝑcollusõm ymaginari colonum
cͥcũuemendi emꝑtoris cã suponit. exẽpco de¬
nettir. nec defenditur si quo faciliꝰ excognita
fraus ocultetur. colomim̃ qnq̃niui penisio¬
nes infidc sua recipiat. ¶ p̃tii sorte licet . ẜͦ.
uioram soluta usure peti ñ possũt. cum hec
ñ sint in obligõe. s offõ iudicis p̃rentur:¬

Expanded text:
er collusionem imaginarium colonum circumueniendi emptoris causa subposuit, ex empto tenetur nec defenditur, si, quo facilius excogitata fraus occultetur, colonum et quinquennii pensiones in fidem suam recipiat.Pretii, sorte licet post moram soluta, usurae peti non possunt, cum hae non sint in obligatione, sed officio iudicis praest
Abbreviated transcription (Latin):
tis aut de arrana cauendum est uenditori
quam de ceteris que sunt pretiosiori:
labeo geu̾alit̾ scribit ea que ꝑpetui usus cã
in edifitiis sunt. edificii sunt. que uero ad
cã poside. non sunt ediumueruntamen
si ꝑpetuo fĩunt posite. edium sunt. castella
plumbea. pntea. opcula ruteoꝵ. apiconei. fist¬
ulũ ad plum ata. aut que cera ꝯciuentur
quãuis non sint ad fua edium c̃ẽ ꝯstit :¬
ea que ex edifitio detenta sunt. ut reponunt᷑
edifitii sinit. atqr patata sut. ut in pon¬
antur non sunt edificii ¶elliqui unce
causa ꝑadi sunt. ante quain collocentur

Expanded text:
tis aut de harena cavendum est venditori tis aut de harena cavendum est venditori quam de ceteris quae sunt pretiosiora. Labeo generaliter scribit ea, quae perpetui usus causa in aedificiis sunt, aedificii esse, quae vero ad causa positae non sunt aedium, uerum tamen si perpetuo fuerint positae, aedium sunt.Castella plumbea, putea, opercula puteorum, epitonia fistulis adplumbata aut quae terra continentur quamuis non sint adfixa aedium esse constat.IEa, quae ex aedificio detracta sunt ut reponantur, aedificii sunt: at quae parata sunt ut imponantur, non sunt aedificii.Pali, qui uineae causa pa
Abbreviated transcription (Latin):
Dlp F ũndiꝰ nͥl est nͥ quod int̾ se cenet.
ediũ a multa ẽc̃ que edib affixi ñ sunt
ignorairi non oportet ut puta seras clanes.
claintra multa ⁊̃ defossa eẽ ñ tñ fundiaut
uille hr̃i ut puta uasa umaria. torołaria
ñ cohereant. s. ⁊ umum ⁊ fructus ꝑceptos
uille ñ eẽ ꝯstat. fundo uendito .ł. lega¬
to sterqłiniu ⁊ stramenta emptorit et le
insterciilumo aũt distinctio trebatii ꝓbã¬
Q ͤ tabule picce ꝓcectorio includintur rẽq
cuaste marmoree. edium sunt riticuli enta
colũpnas. lutei caxiparietes: itẽ cilicia uela
edium ñ sunt.  Itẽ quod in sile cã paratũ:
si ñ dũ ꝑfectum ÷ quãuis positum i tedifitiũ
sit. non tamen uidetur edium esse.
si ruta cesa excipuntur ĩuenditoẽ. ea pla¬
cuit eẽ ruta. que eruta sunt. ut arrena credi.
⁊ similia. cesa ei eẽ ut arbores cesas ⁊ carbon¬
es. ⁊ huis similia Gaulus a aglns cuus
pot̃. n .N. mag̾ de mat̾ia cesa. aut decemen¬

Expanded text:
Fundi nihil est, nisi quod terra se tenet: aedium autem multa esse, quae aedibus adfixa non sunt, ignorari non oportet, ut puta seras claues claustra: multa etiam defossa esse neque tamen fundi aut uillae haberi, ut puta uasa uinaria torcularia, io cohaerent.Sed et uinum et fructus perceptos uillae non esse constat.Fundo uendito uel legato sterculinum et stramenta emptoris et legin sterculino autem distinctio Trebatii proban.Quae tabulae pictae pro tectorio includuntur itemque crustae marmoreae aedium sunt.Reticuli circa columnas, plutei circa parietes, item cilicia uela aedium non sunt.Item quod insulae causa paratum est, si nondum perfectum est, quamuis positum in aedificio sit, non tamen uidetur Si ruta et caesa excipiantur in venditione, ea placuit esse ruta, quae eruta sunt, ut harena creta et similia: caesa ea esse, ut arbores caesas et carbones et his similia. Gallus autem Aquilius, cuius potest neque enim magis de materia caesa aut de caemen
Abbreviated transcription (Latin):
io egtͣ accessit. non dam̾ siꝗd erre uenonteis:¬
Si titnus fundũ in quo nonaginta ingera
erant uendiderit ⁊ in lege emptoĩs dom̃÷
in fundo .c. eẽ. iugera ante quã modus ma¬
nifestet᷑ .x. uig̾a alluuione acreunt. płac
mͥ neracii sũia enstimantis ut siꝗdem sci¬
ens uendidit ex empto accio ꝯpetat adu̾sus
cũ quãuis .x. iugera decreu̾int. qr dolo fecit.
nec doliis purgatur. Si uero ĩgnorans ue

Expanded text:
 accessit, non tamen si quid ex re uenditoris.Si Titius fundum, in quo nonaginta iugera erant, uendiderit et in lege emptionis dictum est in fundo centum esse iugera et antequam modus manifestetur, decem iugera alluuione adcreuerint, placet mihi Neratii sententia existimantis, ut, si quidem sciens uendidit, ex empto actio competat aduersus eum, quamuis decem iugera ad‹c›reuerint, quia dolo fecit nec dolus purgatur: si uero ignorans ue
Abbreviated transcription (Latin):
¶Uñ qr si ꝑs sit p̾tii soluta ⁊ res tradita postea
cuicta sit utr̃ eiꝰ rei ꝯdauatur p̃tium integr̃
Si fructib iam maturis ager distractuis sit
etiã fructiis emptori ced̾e nͥ aliud ꝯucuit. cxp¬
loritum est.¶Si locitus ag̾ fuit. pensõm ei uti

Expanded text:
ur, si pars sit pretii soluta et res tradita postea euicta sit, utrum eius rei consequetur pretium integrum Si fructibus iam maturis ager distractus sit, etiam fructus emptori cedere, nisi aliud conuenit, exploratum est.Si in locatis ager fuit, pensiones utique
Abbreviated transcription (Latin):
cenus hrẽm quatemis ex te furtã auccũ
peculium fuiss tã in ꝓposito ⁊ redentõin
me hĩturum ⁊ si ome peculiu penes
iste mnͥ subripi̾at tu ĩgnoris furtinos oẽ
aĩ peculiares ademeris ÷ ꝯssipseris. ꝯdiccõ
eo noĩe mͥ adu̾sus te competet quasi res¬
res mea ad te sine cauca ꝑuenit.¬
¶ Si sciens alieuam rem ignoranti mͥ uend¬
id̾is ⁊ p̾ͥusauã eiunccatur. utilit̾ me exẽp̃¬
to accurum putauit. in id qñti mea int̾sit
meã eẽ fram̃ q̃uis .R. aliqñ uerũ sit uendi¬
dorem accenut den̾u ut rem emptori hr̃e li

Expanded text:
atenus ex re furtiua auctum peculium fuisset, tamen in proposito et retentionem me habiturum et, si omne peculium penes iste mihi subripuerat, tu ignorans furtiuos esse quasi peculiares ademeris et consumpseris, condictio eo nomine mihi aduersus te competet, quasi res mea ad te sine causa peruenerit.Si sciens alienam rem ignoranti mihi uendideris, etiam priusquam euincatur utiliter me ex empto acturum putauit in id, quanti mea intersit meam esse factam: quamuis enim alioquin uerum sit uenditorem hactenus teneri, ut rem empt
Abbreviated transcription (Latin):
q casu accionem exempto habebis¬
Serium tuum ĩprudens a fure dona fide
emi is ex peculio quod ad te ꝑtinebat lioĩem
qd̾ is gessiss ĩuicem me tecian accurum
de peculio casstus ueramopinionẽ sabini
retulit. ĩ aua ego quoᷤ sum ¶Seruo uẽ¬
deute hõem fideiussor uenditõis orĩ pͥrare
debet ĩ qua obligaretur si ꝓ libo̾ hoĩe fider¬
ussiss nã ⁊ in dno accio sic datur. ut empt¬
or eam ꝯ sequaticr que lib̾o uendente ꝯseiꝑ
debuiss s ultra peculii taxationẽ aomi¬
nus non condempnabitur:
cũ petentẽ p̾cium eireptõenti pot̾it. si ea pe

Expanded text:
que casu actionem ex empto habebis.Seruum tuum imprudens a fure bona fide emi: is ex peculio quod ad te pertinebat hominem quod is gessisset, inuicem me tecum acturum de peculio.Cassius ueram opinionem Sabini rettulit, in qua ego quoque sum.Seruo uendente hominem fideiussor uenditionis omnia praestare debet, in quae obligaretur, si pro libero fideiussisset: nam et in dominum actio sic datur, ut emptor eadem consequatur, quae libero uendente consequi debuisset, sed ultra peculii taxationem dominus non condemnatur. Qui pendente
Abbreviated transcription (Latin):
offatur seriuis fuituius. an ĩ aliud nom̃
aliũ q statũ obĩ igoĩtt᷑rãsfatur nec me mori¬
u̾et᷑ si psens hõ fu̾it nec ne cũ mora q̃ uenieb¬
at ex furto ultĩ quadã delegoe finiatur
accepit. nidend̾ si ꝓcurator suos nũmos solu
ratum hãm qd̾ indebitũ datũsit puł erꝑͥ

Expanded text:
offeratur seruus furtiuus an in aliud nomen aliumque statum obligationis transferatur: nec me mouet, praesens homo fuerit nec ne, cum mora, quae eueniebat ex furto, ueluti quadam delegatione finiaturacceperit, uidendum, si procurator suos nummos soluaratum habeam quod indebitum datum sit. sed
Abbreviated transcription (Latin):
noris peccẽ fiet ꝯdẽpnatio quã intentatũ
÷ aut si accoris maioris pectẽ fict.¬
ħ aut accio ex illi stipulatoẽ uenit. ubi
stipulatus sum a te efesi .x. dari Siꝗs
ephesi .x. dariaut capue hoĩem dari stipul¬
atus exꝑutur. ñ d detracta alt̾o loco exꝑi¬
n ne auffat loci alt̾ius utilitatẽ: S¬

Expanded text:
condemnatio quam intentum est, aut si actoris, maioris pecuniae fiat.Haec autem actio ex illa stipulatione uenit, ubi stipulatus sum a te Ephesi decem dari.Si quis Ephesi decem aut Capuae hominem dari stipulatus experiatur, non debet detracto altero loco experiri, ne auferat loci utilitatem
Abbreviated transcription (Latin):
to qd̾ uił ait. eũ ꝗ roie scipulitur hodie
cutagine dari ĩutilit̾ stipulari:¬
Itẽ iuł tractat an is ꝗ ephesi sibi aut titio
dari stipulatus ÷ si alibi titio soluatur.
nͥlõ possit ĩ tend̾e̾ sibi darioport̾e. ⁊ uł scͥb¬

Expanded text:
us ait eum, qui Romae stipulatur hodie Carthagine dari, inutiliter stipulari.Idem Iulianus tractat, an is, qui Ephesi sibi aut Titio dari stipulatus est, si alibi Titio soluatur, nihilo minus possit intendere sibi dari oportere. et
Abbreviated transcription (Latin):
AyusQuod ᷤꝰ cumstires eũ faculta¬
tib labi. tui lucri grã affirmasti n
idoneumẽẽ. m̾ito adu̾sus de cũ met
decipiendi grã alium fło lauaasti de
dolo uiditium dand̾ ÷¬
⁊ ita en ab hrce emt ñ ÷ de dolo accõ
cũ exuendito sufficiat. ¶Sin ã mͥ
ꝑsua seris ut repudiem hroitatẽ qͦi
ininus soluendo sit. ł ut optẽ seruũ
aĩ melior eo ĩ familia ñ sit. dico de
dolo dandam accõm si callide ħ feci¬
¶Itẽ si tabule destam̃ti ne de ĩoffõso
diceretur diu supͥsse sint mormoe¬
tuo filio ꝓlate. ħ̃rdes filii adidus
eos a supͥssert̃ ex lege cornelia ⁊ de dolo
ngi oleum tnum qĩ suum defendat
titiis. ⁊ tu oleum deposius ap̃ serum
ut is hoc uend̾et. ⁊ pͥciũ seruaret. dou᷑
int̃ uos d̾iuidetur .cͦ. oleum ẽẽt. n
titius uelit iuditiũ acipe. qr n mni

Expanded text:
ale Quod si cum scires eum facultatibus labi, tui lucri gratia adfirmasti mihi idoneum esse, merito adversus te, cum mei decipiendi gratia alium falso laudasti, de dolo iudicium dandet ita eam ab herede emit, non est de dolo actio, cum ex uendito sufficiat.Si autem mihi persuaseris, ut repudiem hereditatem, quasi minus soluendo sit, uel ut optem seruum, quasi melior eo in familia non sit: dico de dolo dandamItem si tabulae testamenti, ne de inofficioso diceretur, diu suppressae sint, mox mortuo filio prolatae, heredes filii adversus eos qui suppresserunt et lege Cornelia et de dolo si oleum tuum quasi suum defendat Titius, et tu hoc oleum deposueris apud Seium, ut is hoc uenderet et pretium seruaret, donec inter uos deiudicetur cuius oleum esset, neque Titius uelit iudicium accipere: quoni
Abbreviated transcription (Latin):
itio datur. S an ĩ muncipes de dolo
detur actio dubitabatur. ⁊ puto ex suoq̾
dolo ñ posse dni accõm. Qͥd .n. miuncipe¬
ex dolo fice ꝰ rossunt  S  si quid ad eos ꝑuen¬
it exdolo or. ꝗ res illo. administrabunt.¬

Expanded text:
ptio datur. Sed an in municipes de dolo detur actio, dubitatur. et puto ex suo quidem dolo non posse dari: quid enim municipes dolo facere possunt? sed si quid ad eos pervenit ex
Abbreviated transcription (Latin):
qdͥ rer̃ admĩstrandar̃ uis ei ñ ꝯpetat.
Si tutor ꝗ tutelã gessit. aut curatoe furriosi
nã ⁊ alienare res ⁊ solui eis pot̾. ⁊ agendorẽ
ĩ iuditio deducunt. ¶ ꝓcinator q̃ qd̾ d̾et
ndatũ sit. aut si ĩ rẽ suam ꝓcurator sit.¬

Expanded text:
s ei non competit. Si tutor qui tutelam gerit aut curator furiosi nam et alienare res et solvi eis potest et agendo rem in iudicium deducunt. Procurator quoque quod detundatum sit aut si in rem suam procurator sit
Abbreviated transcription (Latin):
reus ꝗ semel iurau̾it. a dño ꝯueniatur nͥ
necc̃ẽ hẽbit ip̃e de ꝑu̾irio suo edoc̾e
Dẽ SI itaq mandatũ fuit ꝓcuratori
ut petat et iusiurandũ ip̃e detu
uetur. si peculii administratõm hũit.¬

Expanded text:
reus, qui semel iurauit, a domino conueniatur: nec necesse habebit ipse de periurio suo doce Si itaque mandatum fuit procuratori, ut petat, ille iusiurandum detuluetur, si peculii administrationem habuit
Abbreviated transcription (Latin):
s ypotecaria ag̾e pot̃. ut si exceptio ob¬
itiatur a possõre udicate rei. replicet.
si .ẜ. cum iudicatum non est.
Si płis xempnatus debitor ñ restituen¬
do pignus. quam quod ꝯputatio sortis
tum deb̾eat. ex honetur ypoteca. Iauos
ego ꝗdem añtum ad subtilitatem leg̾

Expanded text:
ypothecaria agere potest, et si exceptio obicietur a possessore re‹i› iudicatae, replicet: 'si secundum me iudicatum non est'. Si pluris condemnatus sit debitor non restituendo pignus, quam computatio sortis tum debebat, exoneretur hypotheca? quod ego quantum
Abbreviated transcription (Latin):
Iayus e Et qͣuẽ sĩ dum sunt. futura
tũ sũt. ypothece dari possunt. ut fru¬
ctus pendentes. ꝑtus ancille. focus pecor
⁊ ea que nascuntur sunt ypotece obliga¬
ti idq seruandũ ÷ sũ dñs fundi couue¬
rem ĩ bonis debitoris fuisse ad eam ni
ut spilit̾ reb ẏpothece noiẽ datis cet᷑a¬
⁊ postei adꝗsierit. ꝑ iñ atii s sp̃iliter
hoe res fuissent obligate ¶ Q ũ res
suas iam obligau̾ant. ⁊ alii sedõ ob̾li¬
gant creditori ut effugant ꝑiculum
quod solent pati qui sepuis eandẽ remi
obligant p̾dicere solent alii ulli rẽ¬

Expanded text:
ia. Et quae nondum sunt, futura tamen sunt, hypothecae dari possunt, ut fructus pendentes, partus ancillae, fetus pecorum et ea quae nascuntur sint hypothecae obligata: idque seruandurem in bonis debitoris fuisse, ad eam cout specialiter rebus hypothecae nomine datis cete postea adquisierit, perinde atque si specialiter hae res fuissent obligatae. Qui res suas iam obligauerint et alii secundo obligant creditori, ut effugiant periculum, quod solent pati qui saepius easdem res obligant, praedicere solent alii nulli re
Abbreviated transcription (Latin):
Dẽ  um ouenitur ut is ꝗ ad refectõni
edificii credidit. depensionib uire pigñ¬
is ip̃e crediditũ recipiat. ⁊ accoẽs utiles
adusus inglinos accipiet cautoĩs exẽplo
num debitor creditori dedit pignoei:

Expanded text:
m. Cum conuenit, ut is, qui ad refectionem aedificii credidit, de pensionibus iure pignoris ipse creditum recipiat, etiam actiones utiles aduersus inquilinos accipiet cautionis exemplo, quam debitor creditori pignori
Abbreviated transcription (Latin):
Arc̃ rege̾ pignoei ob̾ligado que. pꝰ.
nascuntur. tenentur. S: ⁊ si pͥorib capi¬
tibus decedentib totus grex fu̾iit renou¬
atus adhuc pignori tenebit᷑: ¶Statu
cum pignor rem pignoratam accepi
porte placũit. auatenus utraq pecunia
debitur pignus so creditori tenctur ⁊
cã exceptio quam actio utił ei danda est.

Expanded text:
am. Grege pignori obligato quae postea nascuntur tenentur: sed et si prioribus capitibus decedentibus totus grex fuerit renouatus, pignori tenebitur. StatulCum pignori rem pigneratam accipi posse placuerit, quatenus utraque pecunia debetur pignus secundo creditori tenetur et tam exceptio quam actio utilis ei danda est:
Abbreviated transcription (Latin):
recte agi cum nͥł int̾mi debeatur:
S si sub addõe debiti decõ euen̾it rursus
tam ñ eẽ s auffe ypothecam iniqũ:
ideoqi arbito iudicis cautoẽs int̾ponẽde
sũt si adõ exstit̾it nec peccã soluatur.
restitui ypocccã si in rei natura sit:
Ip̃ usuras quo si obligata sit ypotheci¬

Expanded text:
recte agi, cum nihil interim debeatur: sed si sub condicione debiti condicio uenerit, rursus tam non esse, sed auferri hypothecam iniquum est: ideoque ar bitrio iudicis cautiones interponendae sunt 'si condicio exstiterit nec pecunia soluatur, restitui hypothecam, si in rerum natura sit.' Propter usuras quoque si obligata sit hypothec
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ĩ iuiriam uictus ap̃ iuditium rem quã
ꝑcieat postea ꝑignori ob̃ligauit. ñ plus
hre creditor potest quam ht̃ qui pignus
dedit. gͦ submouebitur rei iudicate eie¬
uicit accom̃ exc̾cere possit. ñ .N. quod ille

Expanded text:
ituta. Per iniuriam uictus apud iudicium rem quam petierat postea pignori obligauit: non plus habere creditor potest, quam habet qui pignus dedit. ergo summouebitur rei iudicatae exceuicit actionem exercere possit: non enim quid ille
Abbreviated transcription (Latin):
cũ p̾dium uror uiro donass id quor p̃d¬
ium uir pignori dediss post oiuortiũ
mulier possom p̾dii sui recuꝑauit ⁊ idẽ
pͥdium ob debitum uiri pignori dedit.
sĩ ea dũtauat pecc̃a recte pignus a mnubrẽ
ĩ ei qñtitate. ꝓpͥum mulier negotium ge¬
ssisse ñ alienum suscepisse uidetur:¬

Expanded text:
Cum praedium uxor uiro donasset idque praedCum praedium uxor uiro donasset idque praedium uir pignori dedisset, post diuortium mulier possessionem praedii sui reciperauit et idem praedium ob debitum uiri pignori dedit. in ea dumtaxat pecunia recte pignus a muliere in ea quantitate proprium mulier negotium gessisse, non alienum suscepisse uidetur
Abbreviated transcription (Latin):
omientio gen̾ał in pignor dando bono.
uł postea quesito. recepta : in sp̃e aũt
alienerei collata ꝯuentõe si ñ fu̾it ei qui
pignus dabat debita postei debitori dñio
ssito difficilius crediri qui ñ ignorauit
alienum utił actio dabitur. set facilior
erit possidenti pingnoris retentio:
Seruo pignon dato poculiũ ciꝰ ciroitor
tra ꝯuentõm spãlit̾ sr̃ eo ꝯceptam frustra
cum pͥdium pignori daretur nonãtim ut
fructus quo pignori eẽnt ꝯuenit. eoᷤ cõs¬
umptos bona fide emꝑtoe utili seruiana
restitu̾e ñ cogetur: prgi̾s ÷ .N. cãab int¬
entoẽ dñii seperatur quod in fructis
dissimile ÷ gnẽquam debitoris fu̾unt¬
¶ pacto placuit ut ad diem usuris ñ solut¬
is fructus. Notheca. in usuris ꝯpensarẽt¬
ĩ enubio minoxs ĩstipulatũ ueniunt ñ
oẽ tñ irritam auentõm placuit cũ ad dẽ
inmore feno ñ soluto legitẽ maiares usu¬
re ĩ stipulatu recte ꝓmitti potu̾nt:

Expanded text:
onuentio generalis in pignore dando bonorum uel postea quaesitorum recepta est: in speciem autem alienae rei collata ‹c›onuentione, si non fuit ei qui pignus dabat debita, postea debitori dominio quaesito difficilius creditori, qui non ignorauit alienum, utilis actio dabitur, sed facilior erit possidenti retentio. Seruo pignori dato peculium eius creditor citra conuentionem specialiter super eo conceptam frustra Cum praedium pignori daretur, nominatim, ut fructus quoque pignori essent, conuenit. eos consumptos bona fide emptor utili Seruiana restituere non cogetur: pignoris etenim causam nentione dominii separatur: quod in fructibus dissimile est, qui numquam debitoris fuerunt. Pacto placuit, ut ad diem usuris non solutis fructus hypothecarum usuris compensarentis exordio mid diem minore faenore non soluto legitimae maiores usurae stipulanti recte promitti potuerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ ꝑsonam agendo idem ⁊ sequeretur.
Int̾oũ ⁊̃ de fructib arbitrari d ndex
ut ex quolis ĩ cohata sit. ex eo tp̃r ⁊̃¬
de fructib ꝯdempnet. quid .N. si mi¬
noris sit p̾dium quam debetur /mun¬
⁊ de añcedentib fructib uͥl ꝓot̾ ꝓnũ

Expanded text:
in personam agendo idem consequeretur? in personam agendo idem consequeretur? Interdum etiam de fructibus arbitrari debet iudex, ut, ex quo lis inchoata sit, ex eo tempore etiam fructibus condemnet. quid enim si minoris sit praedium, quam debetur? nam de antecedentib
Abbreviated transcription (Latin):
quod ratum bt̃. uoluisse cum recro cur¬
rere ratihĩtõm ad illus tp̃s quo ꝯuenit
uolũtas & fere eor. demum seruabitur
qui ⁊ ip̃i puignori dare possunt
Si res hypotece data postea mutata st.
eqne ypothecaria actio ꝯpetit. ułtĩ de do
domus fcã sit: Itẽ de soco dado deinde
uineis ĩ eo positis ¶itẽ ĩnnendicatõẽ pi¬
gn̾is q̃r an rem de qua accum est pos¬
sideat is cum quo agitur. ram si ñ po¬
ssideit. ab solui debet. Si u̾o possideat
⁊̃ aut peccãm saluit. aut rem restitu¬
at. eque absoluendus : ¶Si uero ne¬
uti. hor. fatut. ꝯdempnatio sequet᷑
S si uelit remi restitue. nec possit forte
auod res ab÷ ⁊ longe ÷ .ł. in ꝓuntiis
solet cautoĩb res eplicari nam si ca¬
u̾it se restituturum absoluitur. Si u
dolo ꝗdem desiit possid̾e: Sũma uaũt
ope nisus ñ potuit ip̃am rein restitu̾e
canti ademꝑnabitur añti accor in litẽ
nam si canti. dem̾pnandus sit qũtum
deberetur ꝙd ꝓderit ĩ rem actio cũ

Expanded text:
quod ratum habet, voluisse eum retro recurrere ratihabitionem ad illud tempus, quo convenit. voluntas autem fere eorum demum servabitur, qui et pignori dare possunt. Si res hypothecae data postea mutata fuerit, aeque hypothecaria actio competit, veluti de domdomus facta sit: item de loco dato, deinde vineis in eo positis. In vindicatione pignoris quaeritur, an rem, de qua actum est, possideat is cum quo actum est. nam si non possideat, absolui debet: si uero possideat et aut pecuniam soluat aut rem restituat, aeque absoluendus est: si uero neutrum horum faciat, condemnatio sequetur. sed si uelit restituere nec possit forte quod res abest et longe est uel in prouinciis, solet cautionibus res explicari: nam si caueret se restituturum, absoluitur. sin uero dolo quidem desiit possidere, summa autem ope nisus non possit rem ipsam restituere, tanti condemnabitur, quanti actor in litenam si tanti condemnatus esset, quantum deberetur, quid proderat in rem actiocum et
Abbreviated transcription (Latin):
aaclł Iis qͣui bona rei .ꝑ. utre admĩst¬
facta sit. ut in fundum aut ĩ edes alidͥs
ras fructus ꝑcipiat. aut locando aut
ip̃e ꝑcipiendo hĩtando q itaqi si amisse¬
rit possõm solet ĩ fcm̃ accõe uti
ususf. an possit pignoei ypothece ue

Expanded text:
re administfacta sit et in fundum aut in aedes aliquiras fructus percipiat aut locando aut ipse percipiendo habitandoque: itaque si amiserit possessionem, solet in factum actione uti. Usus fructus an possit pig
Abbreviated transcription (Latin):
uendicabit qui suam ñ ꝓbat
eq seritanda er̃ creditori actio se¬
riuana ꝓbanti rem ĩ donis e tp̃r quo
piginis cc̃hebatur illiꝰ fuisse ss ⁊ si uictꝰ
deb̾itor uendicans ħroitatem uider acci¬
oius seruiane neglecta de hroitate dcã
in legatis ⁊ lib̾tatib dcm̃ ÷ cum ẜ eum¬

Expanded text:
uindicabat, quod suam non probaret, aeque seruanda erit creditori actio Seruiana probanti res in bonis eo tempore, quo pignus contrahebatur, illius fuisse. sed ‹et› si uictus sit debitor uindicans hereditatem, iudex actionis Seruianae neglecta de hereditate dicta in legatis et libertatibus dictum e
Abbreviated transcription (Latin):
Dmp̃  imdũ meum obligaui. deinde abierau
t̾. ut conoiẽ non obligaeris. sieum p̾ea abs
de entim ⁊ satis ꝙ euictõe mͥ des. excipiend̾ a
agendo eo noie cc̃. te doli mali erceptoẽ pͥsum¬
o submoueri
lr̃ P i seruus uendit᷑ decesserit. ante qaram
gat᷑ diffrnit duple stipulatoẽm tunc comite
auociens res ita amittitar. ut tum emptari li
ab emptore litis estimatõm ⁊sequatur. cũ gͥ
n corpus. n peccĩ emptori absit. ñ oportet
iuctus ẽt. ⁊litis estamatõm sustulis placi¬

Expanded text:
m. Fundum meum obligaui, deinde alienaui tibi: ut eo nomine non oblig‹e›ris, si eum postea abs te emam et satis pro euictione mihi des, excipiendum cagendo eo nomine contra te doli mali exceptione possim summouerim. Si seruus uenditus decesserit antequam ganter definit duplae stipulationem tunc committi, quotiens res ita amittitur, ut eam emptori habab emptore litis aestimationem consequatur: cum igitur neque corpus neque pecunia emptori absit, non oportet uictus esset et litis aestimationem sustulis
Abbreviated transcription (Latin):
cio ex hoc edc̃o in eum cuiꝰ marima ꝑs ĩ uen¬
deoẽ fu̾it. qr pler̃ q uenaliciar uͭ ĩta societast¬
em coeunt ut qcad agunt in coe̾ uideantur
ag̾e. eaum .N. edilib insũ ÷ uł in unũ ex his
cuius maior ꝑs aut ulła ꝑte minor eet. ed iliti¬
sas accoes ꝯpet̾e. necogͥetur ep̃cor cũ multis łitig¬
are. quãus acti ex empto cum singłis sit x ꝑte
qua socii fi̾unt. nam id gerus hominũ ad luc¬
bitoria uł estimaoria potest dibitari an qui

Expanded text:
tio ex hoc edicto in eum cuius maxima pars in uenditione fuerit, quia plerumque uenaliciarii ita societatem coeunt, ut quidquid agunt in commune uideantur agere: aequum enim aedilibus uisum est uel in unum ex his, cuius maior pars aut nulla parte minor esset, aedilicias actiones competere, ne cogeretur emptor cum multis litigare, quamuis actio ex empto cum singulis sit pro portione, qua socii fuerunt: nam id genus hominum ad lucbitoria uel aestimatoria potest dubitari, an, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ̃ͣ int̃at utr̃ tñ enictus sit cum ̃s factus ñ
cĩt antunt cum mens factus u̾t sĩ eo .n. cañ
quo meus factus: statim mea int̾: qr̃to ob
amitti atsi in bonis meis factas ñ sit. nͥlsꝰ ob
ea ad fugituus sit pauxior sim ut puta cũ
iribonis meis nonsit. Q si sanũ eĩ. erini ñ

Expanded text:
que intersit, utrum tum euictus sit cum meus factus non esset, an tum cum meus factus esset: in eo enim casu quo meus factus est statim mea interest, quantamitti: at si in bonis meis factus non sit, nihil ob ea quod fugitiuus sit pauperior sim, utpote cum in bonis meis non sit. quod si sanum esse, erronem non
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯmittitur ssi ꝓ cuctoẽ fundi qrã emit muls
sitis accepiss ⁊ eundem fundũ in docẽ dedissĩt.
dernde as eum amrrito ꝑ iudicium abstiu lt¬
s pot̃ mułer statĩ ag̾e adu̾sus fecinssores.
emptõis noiẽ. qĩ si minorem dotem hre ce¬

Expanded text:
 fundi quem emit mulier satis accepisset et eundem fundum in dotem dedisset, deinde aliquis eum a marito per iudicium abstulisset, potest mulier statim agere aduersus fideiussores emptionis nomine, quasi minorem dotem haber‹e› coe
Abbreviated transcription (Latin):
Dẽ  enoitoe hoĩs emitari pstare debet añ¬
ti cius int̾est hõem uenditoris fuisse. quent sũ pa¬
xtus ancille suc sũi ħrditas. quam serinis iussu
emptoris adhurit eiucta flut. agi ex empto
pot̃ ⁊ sicut obligatus ÷ uenditor ut ẜstet lic̾e
lnẽ hoẽm quẽ uerdidit. ita ei quo que ꝑeim
adquiri potunt. p̾stare d n tiditaꝵ ut boĩt.¬

Expanded text:
aestare debet, quanti eius interest hominem uenditoris fuisse. quare siue partus ancillae siue hereditas, quam seruus iussu emptoris adierit, euicta fuerit, agi ex empto potest: et sicut obligatus est uenditor, ut praestet licere habere hominem quem uendidit, ita ea quoque quae per eum adquiri potu
Abbreviated transcription (Latin):
meliorem fecit int̾: dorator ꝯuenatur qd̾ mi¬
nime dd̾ est. ne eo casu lib̃t̾atis sue dorctor pe¬
nam patiatur Itaq siqua res donetar. nicct̃
ñ erit ea re ꝓmitte. q̃ mreb ueralib ediles re¬
ꝓmitti uibent. ¶Sane de dolo donator obliga¬

Expanded text:
meliorem fecit interest donator conueniatur? quod minime dicendum est, ne eo casu liberalitatis suae donator poenam patiatur. itaque si qua res donetur, necesse non erit ea repromittere, quae in rebus uenalibus aediles repromitti iubent. sane de dolo donator obliga
Abbreviated transcription (Latin):
seł cħ Domtatis estimatoẽm fatiendam cum
ps eumcatur ꝙ cuł recte putabat. qui fuis
quo accidit inspitiend̾ : Si usust̃ cumcitur¬
ꝓ bonitate frucuum eilirretio fationda est.
s ⁊ si seru us cumcatur qñti minoris ob id
de eo ꝙ accessit. qͥ ad̾ el que eimito fundo norti
accesserunt. si eiucta sut. simplũ pͥstatrr
Duple scipulatio ꝯmitti. dr̃ tunc cum pettori

Expanded text:
 Bonitatis aestimationem faciendam, cum pars euincitur, Proculus recte putabat, quae fuissquo accedit inspiciendum. Si usus fructu bonitate fructuum aestimatio facienda est. sed et si seru‹it›us euincatur, quanti minoris ob id de eo quod accessit, quemadmodum ea quae empto fundo nominatim accesserunt si euicta sint, simplum praestatur. Duplae stipulatio committi dicitur tunc, cum res
Abbreviated transcription (Latin):
um forte. uł fugam simul dem̾i pot̃. nam pot̾ di¬
ci nͥl int̾er̃ emptaris sanumaĩ fugitiñ ñ eẽ eum
qui eiactus sit s ĩtfuit emptoras samim possedi
.N. ut seruus tinditꝰ: ꝯmittitur strpłatio qñti
int̾÷ emptoris.
uat.n cum qui eo noĩe obligatus erit liberet du¬
pli p̃tii ⁊accessoĩs ꝯdemꝑnari iubetur Si eo redo¬
at p̃tiũ ⁊ accessom uł cum qui eo noĩe obligatus

Expanded text:
eri potest: nam potest dici nihil interesse emptoris sanum esse, fugitiuum non esse eum, qui euictus sit. sed interfuit emptoris sanum possedisenim ut seruus traditus est committitur stipulatio quanti interest emptoris.uat neque eum qui eo nomine obligatus erit liberet, dupli pretii et accessionis condemnari iubetur: si uero reddat pretium et accessionem uel eum qui eo nomine obligatus
Abbreviated transcription (Latin):
los q mores flagittũ uealiad admissum mor¬
tẽ sibi ꝯscace uoluit.ñ. si gołorem corporis. ñ.
sustinendo id fec̾it. ¶ Si qt seruũ emit. et
sus inime noĩe eg̾iti ñ readet uenditori. salit̃
cipium debebit. lic estimatoria .i. qñto min¬
oris agamus ⁊ ñ adeo nlłius pͥtu sit. ut ne ex¬
pediat ꝙ tale mancipium dño hiẽ nła si fur¬

Expanded text:
ssum mortem sibi consciscere uoluit, non si dolorem corporis non sustinendo id fecerit. Si quis seruum emerit et iuriae nomine egeritcipium debebit, licet aestimatoria, id est quanto minoris, agamus: nam si adeo nullius sit pretii, ut ne expediat quidem tale mancipium domini
Abbreviated transcription (Latin):
iudetur. qr n de fortitudine quid eius
detrahitur. n oe utilitate. cumad gen̾¬
scribit non omnia aiãlia castrata ob id
sint in becilliori.⁊ ideo mulũ ñ ẽc̃ uitio¬
simi. FIdẽ refert offilium exstinisse.
equm castratum samĩ eẽ. sicuti spado
auo sanus ÷ ¶S si emptor ignorainit.
uenditor sdit. exempto ẽ accom et ic̃er̃¬

Expanded text:
idetur, quia neque de fortitudine quid eius detrahitur neque de utilitate, cum ad genescribit non omnia animalia castrata ob id sunt inbecilliora: et ideo mulum non esse uitiosum. idem refert Ofilium existimasse equum castratum sanum esse, sicuti spado quoque sanus est, sed si emptor ignorauit, uenditor scit, ex empto esse actionem: et uer
Abbreviated transcription (Latin):
accipias n rursus indoctum eẽ in arcifi¬
tio suffitiet gͥ talem ẽẽ. qualem uul¬
Q artifices esse dicuntim.
Idẽm aint eoiles emptori oĩb qr ad qͦs
eares ꝑtinet niditium dibumis. polli¬
centur emptori accõm ÷ sũccessarib enis.
qui inumtu̾sum iis succedunt:
Emptorem accipe debennis eim ꝙp̾tio
ris ⁊ uenditoris laco hñ et utrumq pos
ñ redhibeatur s qñto minoris. agitur an¬
mis utił est. S tp̃s redib̾itoĩs ex oie uenoi¬
toĩs cucurrit. aut si dcisi ꝓmissũ ue quid
eẽt. ex eo ex quo dcm̃ ꝓmissũ ue quid est.
cesserit. deinde post a li quot dies int̾posita
fu̾it stipulatio ceł sabmnoscͥbit ex p̾ore cã
que statim in quid ut uenit id mantipiũ
co nomine posse age̾ cepit:
po rẽdibitio: aplłata quasi redditio:
¶Cũ reoditur ab emptore mancipiũ uendi¬
dori de dolo malo ꝓmicti oport̾e eũ pomẜ.
ait ⁊ ideo cautoe̾s nect̾ias ẽẽ. ne forte aut
pignori datus sit. seriuis. ab emptore au̾

Expanded text:
octum esse in artificium: sufficiet igitur talem esse, quales uolgo artifices dicuntur. Deinde aiunt aediles: 'emptori omnibusque ad quos ea res pertinet iudicium dabimus'. pollicentur emptori actionem et successoribus eius qui in uniuersum ius succedunt. emptorem accipere debemus eum qui pretio ris et uenditoris loco haberi et utrumque posse non redhibeatur, sed quanto minoris agitur, annus utilis est. sed tempus redhibitionis ex die uenditioni‹s› currit aut, si dictum promissumue quid est, ex eo ex quo dictum promissumue quid est.rcesserit, deinde post aliquot dies interposita fuerit stipulatio, Caelius Sabinus scribit ex priore causa, quae statim, inquit, ut ueniit id mancipium, eo nomine posse agere coepitrco redhibitio est appellata quasi redditio. Cum redditur ab emptore mancipium uenditori, de dolo malo promitti oportere e‹i› Pomponius ait et ideo cautiones necessarias esse, ne forte aut pignori datus sit s
Abbreviated transcription (Latin):
p̃rire nec amplius quimi p̾tio rdempn¬
abitur ⁊ hoc detͥm̃tum su culpa emꝑ¬
torem passurum qui cum posset hoem̃
emptorem ꝑuenit .ł. cilꝑa eꝰ ñ ꝑuenit
resticu opoetet non solum si ip̃e fructꝰ
ꝑcerit mercede fua a seruo uł puctore¬

Expanded text:
re, nec amplius quam pretio condemnabitur: et hoc detrimentum sua culpa emptorem passurum, qui cum posset hominem emptorem peruenit uel culpa eius non peruenit, restitui oportet, non solum si ipse fructus percepit mercede
Abbreviated transcription (Latin):
sũ ꝓcurator cenebit accio:familie
apsłtoẽ om̃s quis teruitio sunt ꝯtinẽ¬
tur ⁊ liberi hoĩes qui ei bona fide seru
quemlibet. s cui umu̾sa negotia aũ id
ip̃m . pp̃. quod det̾nis factum sit minartũ
epedius aitͫ. eaũ fuisse id dũtarat ĩputa

Expanded text:
siue procurator, tenebit actio. Familiae appellatione omnes qui in seruitio sunt continentur, etiam liberi homines, qui ei bona fide seruiquemlibet, sed cui uniuersa negotia aut id ipsum, propter quod deterius factum sit, mandatum est. Pedius ait aequum fuisse id dumtaxat imputa
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ Illud sciendum ÷ si emptor uendit¬
oei ħ ñ p̾stat que desid̾antur ĩ hac actẽẽ
ñ posse uenditorẽ ⁊ dempnari: Si autẽ
uenditor ista ñ p̾stit᷑. ꝯ̃dempnabitur
ei iẽ emptori prandum ÷ ut pectẽ ꝰ¬

Expanded text:
ciendum est, si emptor uenditori haec non praestat, quae desiderantur in ‹hac› actione, non posse ei uenditorem condemnari: si autem emptori uenditor ista non praestat, condemnabitur ei. Item emptori praestandum est, ut pecu
Abbreviated transcription (Latin):
Ecipitur ⁊ ille qui mortis conciscende cã
ꝗd fecent. ¶ arilus seruns creditur :
qui aͥd facit qło mag̾ ueb humanit se
eitrahat. ut ꝑuta laqͣueum toesit. sũ
medicam̃tum ꝓ ueneno bibit. pcipitẽ¬
ue se se exalto sniserit. aliud ue quid fec̾¬
it. quo fc̃o sꝑauit mordem ꝑuenturam.
tañ ñ nͥl in altum ansurus qui hoc
adu̾sus se ausus ÷ ¶Si senuis ÷ qui

Expanded text:
endae causa quid fecerit. malus seruus creditus est, qui aliquid facit, quo magis se rebus humanis extrahat, ut puta laqueum torsit siue medicamentum pro ueneno bibit praecipitemue se ex alto miserit aliudue quid fecerit, quo facto sperauit mortem peruenturam, tamquam non nihil in alium ausurus, qui hoc aduersus se ausus est. Si seruus sit qui
Abbreviated transcription (Latin):
elleyano senitus asulto plonisi¬
sime ꝯpͣhensum ÷ ne ꝙ ullo femine int̾¬
cid̾e̾nt. mni sicut morib ciuilia offitia
adempta sunt feminis. pleraq iure tp̃o¬
ñ ualent itiq multo mag̾ ad him̃d̾ eis fin
id negotium in quo ñ soł oꝑa nudũq
imist̾ium eoꝵi u̾saretur s ⁊̃ ꝑiołm rei faq¬

Expanded text:
elleiano senatus consulto plenissime comprehensum est, ne pro ullo feminae intercederent. Nam sicut moribus ciuilia officia adempta sunt feminis et pleraque ipso iure non ualent, ita multo magis adimendum eis fuit id officium, in quo non sola opera nudumque ministerium earum uersaretur
Abbreviated transcription (Latin):
dño de in remu̾so. agi eisttmuiinã ⁊ si ꝓ¬
curator meus in negotia mea inpensurꝰ
reccãm mutuatꝰ sñ culpa eam ꝑdid̾it. recte
enm hoc nomine mandati .ł. negõ. gõ.
acttru : cum sticho uicario serui tui
tuo .ł. alienito sticho agattir.¶Q si pãpħ.
mortuo agam. mag̾ ÷ ut quĩuis stichus
ñ nͥ intra annum quam iñ̾cesserit actio
dari debet. est .n. quodãmod de pecc̃. pam¬
phili tunc exꝑiri udebor sicuti si qd̾ uis¬
su eiꝰ crendissem exxiar. nec : mou̾e de¬
bet qd̾ stichus de cuius rect̃. agitur uiu
ita pͥstari debere dicamus ut pis eiꝰ quod
tͥ pampħ debu̾̃it deductio fiat. Quod

Expanded text:
domino de in rem uerso agi existimauit. nam et si procurator meus in negotia mea impensurus pecuniam mutuatus sine culpa eam perdiderit, recte eum hoc nomine mandati uel negotiorum gestorum acturum.Cum Sticho uicario serui tui tuo uel alienato Sticho agatur. quod si Pamphilo mortuo agam, magis est, ut, quamuis Stichus non nisi intra annum quam is decessit actio dari debeat: etenim quodammodo de peculio Pamphili tum experiri uidebor, sicuti si, quod iussu eius credidissem, experirer: nec nos mouere debet, quod Stichus de cuius peculio agitur uiuaita praestari debere dicamus, ut prius eius, quod tibi Pamphilus debuerit, deductio fiat, quod
Abbreviated transcription (Latin):
x̃ Qiidã fimdũ colendꝰ seruo suo locau̾
at ⁊ boues ei ded̾at. cum hu bones ñ cẽnt
ẏdonei nisserat eos nenire .℥. hiis mĩmis qͥ
recexti oẽnt alios reparilseruns bonet uen¬
nes dñm eẽnt. si. ñ uid̾i poculium acꝗͣ¬

Expanded text:
Quidam fundum colendum seruo suo locauit et boues ei dederat: cum hi boues non essent idonei, iusserat eos uenire et his nummis qui recepti essent alios reparari: seruus boues uennes dominum essent.
Abbreviated transcription (Latin):
is int̾se ilł mancipiis defunctis. alia
substitunt. creditor postea pͥdium cũ
mancipiis distrant. postea qĩ an ip̃a mĩ¬
cipia que sunt modo ĩ ẜdiis ꝯstituta ħ
⁊ ĩ ypochecis emꝑtor uendicare recte po¬
soluit. ⁊ qr debito ñ satisfatiebat credi¬
tor minoris seruum uendidit an alia
accio creditoei ĩ debecorem ꝯstituenda sͤ¬
qr̃. qr crediti ip̃i accio ñ sufficit ad id
quod de ꝑsequendum  Ꝙsi cum
int̾feciss aut luidass .uͥ quidem  ideiͤ¬
hibendũ tenetur .u. aut̃ elusdass q̃
dampnum iniurie dabimus accõm
ad añtum int quod debil̃itando aũ
uincendo ꝑsecudom̃ ꝑignoris enuna¬
nucit. fungamus ulłam crediti noiẽ
pcoris. ulp̃ notat. si ut creditori noce¬
ret uirit. tenetur. Si merentem: ñ¬

Expanded text:
is illis mancipiis defunctis alia substituerunt: creditor postea praedia cum mancipiis distraxit. quaeritur, an ipsa mancipia, quae sunt modo in praediis constituta, hoc est in hypothecis, emptor uindicare recte posoluit, et quia debito non satisfaciebat, creditor minoris seruum uendidit: an aliqua actio creditori in debitorem constituenda sit, quia crediti ipsius actio non sufficit ad id quod deest persequendum? quid si eum interfecisset aut eluscasset? ubi quidem ihibendum tenetur: ubi autem eluscasset, quasi damni iniuriae dabimus actionem ad quantum interest, quod debilitando aut uinciendo persecutionem pignoris exinanierit. fingamus nullam crediti nominepraetoris.Ulpianus notat: si, ut creditori noceret, uinxit, tenebitur, si merentem, n
Abbreviated transcription (Latin):
sũ spãlit̾ de hiis ꝯuen̾it. sũ ñ. ita ꝓce¬
obligau̾at. uł ħ̾rdem enis. cet̾um
si apud alium dũm pepereritit. non
erunt obligata ¶domus pignori
data enista ÷. eamq ꝑietem eut lut¬
uis titius. ⁊ exstrunt᷑. qaltum de iu¬
re pignoris. paul̾ Rit. pignoris ꝑsec¬
secutam uideri .i. cum iure ꝑign̾tis.
S bone fidei possores ñ alit̾ cogendos
creditorib edifitium restitue. quã si sũ¬
ꝑtus in exstructõm fcõs ir rogatos qui¬
tenus res p̾ciosior fcã est reciꝑent.¬
Si sciente ⁊ ꝯsentiente dño serinis ut

Expanded text:
his conuenerit siue non, ita proceobligauit uel heredem eius: ceterum ‹si› apud alium dominum pepererint, non erunt obligata.Domus pignori data exusta est eamque aream emit Lucius Titius et exstruxit: quaesitum est de iure pignoris.Paulus respondit pignoris persecsecutam uideri, id est cum iure pignoris: sed bona fide possessores non aliter cogendos creditoribus aedificium restituere, quam sumptus in exstructione erogatos, quatenus pretiosior res facta est, reciperent.Si sciente et consentiente domino seruus, ut
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ Icticulũ pignoꝵ: nõis uenditiad
obligatas fuisse
si post c̾cum tp̃s uectigal solutũ ñ
eẽt. is fundus ad dũm ipꝰi redeat. pꝰ
is fũdus a possore pignori aitus÷. Ri¬

Expanded text:
Periculum pignorum nominis venditi adobligatas fuisse.si post certum temporis vectigal solutum non esset, is fundus ad dominum redeat: postea is fundus a possessore pignori datus
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ Cũm uitiose uł inutilit᷑. cc̃tus
pign̾is int̾cedat. retentõi locus ñ est.
nec si b̃oni creditoris ad fisdũ ꝑtinent
ut an̾aitam solu̾et. pignora ip̃e posside¬
gnora ficenissor restitue cogendus sit.¬
modest̾. Nit cogendũ eẽ ¶ pat seb em¬
ancipato filio facile ꝑsuasit. ut ar mu¬

Expanded text:
um.Cum uitiose uel inutiliter contractus pignoris intercedat, retentioni locus non est, nec si bona creditoris ad fiscum pertineaut et ante quam solueret pignora ipse possidegnora fideiussor restituere cogendus sit.Modestinus respondit cogendum esse.Pater Seio emancipato filio facile
Abbreviated transcription (Latin):
tẽr pocest ꝗcauam uir̃ hr̃e in pignore
sicut in fideuissore dicitur.
onem̃ suffic̾e ad obligõm pignoꝵ. sit
ea que ex bonis defuncti ñ fi̾unt. si pꝰ¬
ea ab̃ hrde eiꝰ ex alia cã ad ꝗsita sũt uẽ¬
dicari ñ posse a creditore destadoris.¬
Si mnancipia ĩ cãm pignoris cecid̾int

Expanded text:
tempore potest quicquam iuris habere in pignore, sicut in fideiussore dicitur. onem sufficere ad obligationem pignorum: sed ea, quae ex bonis defuncti non fuerunt, sed postea ab herede eius ex alia causa adquisita sunt, uindicari non posse a creditore testatoris.Si mancipia in causam pignoris ceciderunt
Abbreviated transcription (Latin):
lo tenetur ¶s: ÷ si seruum ꝗs alienum
spolnuit. is qr frigore mortuus sit. de
uestim̃tis ꝓdem fiiti agi pot̾it. de seruo
u̾o ĩfcm̃ agendim cͥmirali pena adu̾sus
eum seruata ¶ S si calicem argentes̃
ꝗs alieinim ĩ ꝓfundũ abiec̾it. dimpni
dindi cã non lucri fatiendi pomp̃. ł .iii.
scͥbit. n furti n dampni ĩiurie accio¬
nem ẽẽ in factum tamen agendum:

Expanded text:
lo tenetur. Sed et si seruum quis alienum spoliauerit isque frigore mortuus sit, de uestimentis quidem furti agi poterit, de seruo uero in factum agendum criminali poena aduersus eum seruata. Sed et si calicem argenteum quis alienum in profundum abiecerit damni dandi causa, non lucri faciendi, Pomponius libro scripsit neque furti neque damni iniuriae actionem esse, in factum tamen agendum.
Abbreviated transcription (Latin):
s yassio int̾cessit. ob iuditium hoc ÷ ut
siiudicass adpͥhensus qr eẽt. fugitiuus.
c̾tum aliꝗd auetur. uideamus an possit.
ag̾e. ⁊ ꝗdem ꝯuentio ista ñ ÷ͥ mida ut ꝗs dicit
ex pacto actõm ñ oriri s ht̃ ĩ se negotium
ubi dolus aliauis argiatur
ro tuo itaut eum locũ im̃ exemissem rep¬
dito ages quodsi post erempcõm crete re¬
pleuo fossam nec pitieris me cretam
tolłe. tunc. agam adexhibendũ qr mea
facta est cum uoluntate erempta sit
ꝑ misisti mͥ ut sercrem ĩ fundo tuo ⁊ ut

Expanded text:
 pactio intercessit ob incidium, hoc est ut, si indicasset adprehensusque esset fugitiuus, certum aliquid daretur, uideamus, an possit agere. et quidem conuentio ista non est nuda, ut quis dicat ex pacto actionem non oriri, sed habet in se negotium ubi dolus aliquis arguatur.ro tuo ita, ut eum locum, unde exemissem, repdito ages. quod si post exemptionem cretae replevero nec patieris me cretam tollere tu, agam ad exhibendum, quia mea facta est, cum voluntate tua exempta sit. Permisisti mihi, ut sererem in