comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uocationis nr̃e. Vnus dñs una fides u¬
num baptisma. Vrus ds quamunitatẽ
tenere firmiter et uendicare debemus
maxime nos ep̃i. qui ineccta dĩ presi¬
demius ut epãtum quoq ip̃munum at¬
q indiuisum probemus. Nemo fr̃nita
preuaricatione corrumpat. Epatus urꝰ
est curas singłaris insolidum pars tene¬
tur et eccła una est que inmultitudm̃
latius incremento fecunditatis extendi¬
lumen et rami arboris multis si robũ
unum tenaci radice fundatum. Et qͦ¬
modo defonte uno riui plurimi de¬
fluunt et numerositas licet diffusaui¬
detur exundantis copia largitate unit¬
tas tñ seruatiar in origine auelle rai¬
um solis acorpore diuisionem unitas ñ
capit. ab arbore frange ramum fru¬
ctus germinare non potuerit. a fonte
precide ruum. precisum arescit. Sic
et eccła domini lucem ꝑfusa ꝑtotum
orbem radios suos porrigit: unum tñ ẽ
poris seꝑatur Ramos suos ꝑuniũsam
terram copia ubertatis extendit pro¬
fluentes largitur riuos latius pandit

Expanded text:
uocationis uestrae, unus Dominus, una fides, unum baptisma, unus Deus. Quam unitatem tenere firmiter et uindicare debemus, maxime episcopi qui in ecclesia praesidemus, ut episcopatum quoque ipsum unum adque indiuisum probemus. nemo fraternipraeuaricatione corrumpat. episcopatus unus est, cuius a singulis in solidum pars tenetur. ecclesia una est quae in multitudinem latius incremento fecunditatis extendilumen unum, et rami arboris multi sed robur unum tenaci radice fundatum, et cum de fonte uno riui plurimi defluunt, numerositas licet diffusa uideatur exundantis copiae largitate, unitas tamen seruatur in origine. auelle radium solis a corpore, diuisionem lucis unitas non capit: ab arbore frange ramum, fractus germinare non poterit: a fonte praecide riuum, praecisus arescit. sic et ecclesia Domini luce perfusa per orbem totum radios suos porrigit: unum tamen lporis separatur. ramos suos in uniuersam terram copia ubertatis extendit, profluentes largiter riuos latius pandit:
Abbreviated transcription (Latin):
fficii nr̃i considatione ñ est nobis dissi¬
mulare: ñ est tacere libertas:quibus ma¬
ior cunctis xp̃iane religionis ⁊clus incum¬
met fides quam romana cõmedat ec
caute forte aliquid positum ẽ emenda¬
ri cupimus ate qui petriet fidem et se¬
dem tenes. si autem hec nr̃a confessio a¬
platus tuniudicio comprobatur. que¬
cumq meculpare uoluerit se imꝑitum
uł maliuolum. ut etiam catholicum non
sed hereticum comprobauit. Item scã ro¬
mana eccła que semꝑ immaculata ꝑmã¬
petro opem ferente infuturo manebi
sire ulla nereticorum insultatione: atq¬
irma et immobilis omni tempore ꝑsi¬

Expanded text:
fficii nostri consideratione non est nobis dissimulare, non est tacere libertas: quibus major cunctis Christianae religionis zelus incummet fides, quam Romana commendat eccaute forte aliquid positum est, emendari cupimus a te, qui Petri et fidem et sedem tenes. Sin autem haec nostra confessio apostolatus tui judicio comprobatur, quicunque me culpare voluerit, se imperitum, vel malevolum, vel etiam non catholicum, non me haereticum comprobabit. Item: mana Ecclesia, quae semper immaculata manPetro opem ferente, in futuro manebit, sine ulla haereticorum insultatione firma et immobilis omni tempore
Abbreviated transcription (Latin):
pͥncipib xp̃i illibata fidetenus mano. Item
sixtus. fides romane eccłe omnes here¬
emor sum ses destruit nullam fouet
hereses destruit. Intelligo autem michias¬
uiter ñ licere. quam ut om̃s conatus meos¬
ei cause inquam uiuuersalis eccłe salus
infestatur impendam. Item eusebur¬
pp̃. Nuilis heresibus romana succubul
catholica seruata religio. Item innocentũ.
Adromanam referatur eccłam qͦti
uotiens fidĩ ens ratio fidei uentilatur
nonoris auctoritatem referre debere ue¬
luti nunc retulit urã dilectio quod ꝑtotũ
mundum possit eccłuis omnibus prodẽe.¬

Expanded text:
ncipibus, illibata finetenus manet. C. X. Fides Romanae ecclesiae omnem haeresim destruit, nullam fovet quidem haereses destruit. Intelligo autem mihi aliter non licere, quam ut omei causae, in qua universalis ecclesiae salus infestatur, impendam. C. XI. Nullis haeresibus Romana succubuitcatholica servata religio. C. XII. Ad Romanam referatur ecclesiam, quoties ratio fidei ventilaturhonoris auctorem, referre debere veluti nunc retulit vestra dilectio quod per totum mondum possit ecclesiis omnibus
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ aliud doceatis. neq sentiatis quam
quod abeo petro apło et reliquis apłis et
patribus accepistis. Ipse enim est caput to
puduos fuit. quȩ postea iubente dño ro¬
mam transiata est. cui amminiculante g¬
gratia diuina hodierna possidemus die.

Expanded text:
non aliud doceatis, neque sentiatis quam quod a beato Petro apostolo, et a reliquis apostolis et Patribus accepistis. Ab illo enim primo pud vos fuit, quae postea, jubente Domino, Romam translata est, cui, adminiculante gratia divina, hodierna praesidemus die.
Abbreviated transcription (Latin):
ibi et ego sum inmedio eorum. Nimirũ
cunctis ostendens se non habitare in
cordibus eorum qui suꝑbie singlaritatẽ
secuti acorporis xp̃i compage semetipõs
abrumpunt. In quib autem x p̃s ñ habi¬
tat ineis sp̃s sc̃s. mentium scissuras refu¬
giens locum ñhabet.cum ergo peccata
dimittere uł tenere ex coĩcare uł recon¬
reconciliando eccłastice comunionire¬
ddere nec excoĩcando eius societatem p̾¬
uare quia ipsi heresi uł scismate pollu¬
ti siue sententia notati penitus carere
probantur. Vnde cum oĩb discipłis p¬
parem ligandi atq soluendi potestatẽ
dominus daret petro proomnibus ⁊ p̃
omnibus claues regni celorum se datu
ugͥitur. fuerit alienus exsecrare pot̃ con¬
secrare ñualet excoĩcationis uł reconcili¬
ationis potestatem ñ habet. Vñ apłs cũ¬

Expanded text:
in medio eorum; nimirum cunctis ostendens, se non habitare in cordibus eorum, qui superbiae singularitatem secuti a corporis Christi compage semetipsos abrumpunt. In quibus autem Christus non habitat, in eis Spiritus sanctus mentium scissuras refugiens locum non habet. Quum ergo peccata dimittere vel tenere, excommunicare vel reconreconciliando ecclesiasticae communioni reddere, nec excommunicando ejus societate privare, qua ipsi, haeresi vel schismate polluti sive sententia notati, penitus carere probantur. Unde, quum omnibus discipulis parem ligandi atque solvendi potestatem Dominus daret, Petro pro omnibus et prae omnibus claves regni coelorum se daturrum intelligitur fuerit alienus, exsecrare potest, consecrare non valet; excommunicationis vel reconciliationis potestatem non habet. Unde Apos
Abbreviated transcription (Latin):
dampnatus alios dampnare ñ poterat.
Ex communicatus enim alios excoĩcare
ñualet. nde alexander scđs scribit
alium ex communcare s̃ potest.
udnumus quod hereticus rauennas
dictus archiep̃s nissus sit te excoĩcare
uerum quia excoĩcatus te excoĩcare ñpo
tuit: aplica auctoritate tuosq absol¬
uenda mandamus: exinde nunquam
heresim confincxit exquo talia p̃dicare
ceperit neminem dampnare potuit: ꝗa
ñpotest deicere quenquam iam prostratꝰ
ligandi namq: uł soluendi potestas ue¬
ris ñ falsis sacerdotibus adomino tra¬
dita est. Apłs enim dicturus. quorũ re¬
miseritis peccata. et cetã premisit accipi¬
te spm̃ scm̃ ut euidenter cunctis osten¬
pentecostes descendit sp̃s sc̃s. Sicut autẽ
extraeccłam ñ accipitur. ita extra eã
non postulare facit nec impetrare. Vñ
dñs dicturus quodcumq petieritis et
cetera. premisit si duo exuobis consen¬

Expanded text:
damnatus alios damnare non poterat. damnatus alios damnare non poterat. Excommunicatus enim alios excommunicare non valet. Unde Alexander II scribit alium excommunicare non potest. Audivimus, quod Henricus, Ravennas dictus archiepiscopus, visus sit te excommunicare. Verum, quia excotuit, apostolica auctoritate te tuosque absolventes, mandamus exinde non haeresim confinxerit, ex quo talia praedicare coepit, neminem damnare potuit, quia nec potest dejicere quemquam jam prostratus. Ligandi namque vel solvendi potestas veris, non falsis sacerdotibus a Domino tradita est. Apostolis enim dicturus: Quorum remiseritis peccata, etc., praemisit: Accipite Spiritum sanctum, ut evidenter cunctis ostenpentecostes descendit Spiritus sanctus. Sicut autem extra ecclesiam non accipitur, ita extra eam nec postulare facit, nec impetrare. Unde Dominus dicturus: Quodcunque petieritis, etc., praemisit: Si duo ex vobis consen
Abbreviated transcription (Latin):
unamquamq heresim coacta semel
synodus profidei coĩonem ⁊ ueritaie
catholica atq apłica promulgass. ñ
sinerent nouis post hec retractationib
mutilari nec prauis occasio probereus
q̃ medicinalit fuerant statuta pulsan¬
dis: sed auctore cuiuslib insanie ac pa¬
riter errore dampnatos sufficere iudica¬
uerunt ut quisquis aliqñ huius erro¬
ris coĩcator ex isteret principali sentẽtia
sabellium dampnauit: sinodus nec fuit
neceẽ.ut eius sectatores postea dampna¬
rentur:si protenore constitutionis antiq
tandos. Sic arrium. eunomium. macedoĩ¬
um. nestorium sinodus semel gesta con¬
dempnans utterius adnoua conciliaue¬
nire non sinit.Itemfeliy Nouascita ineũ
procedere oportet qui inheresim dam¬
scita ꝓcedent. sed alieno facinoris ueri
coĩonem miscuit. Itaq necesse ẽ ut in il¬
lam recideret: et iusta lance sententiam
quam cum suis successoribus ꝑconuemi¬
pnatam lapsus est antiqua excõicatiõe

Expanded text:
unamquamque haeresim coacta semel unamquamque haeresim coacta semel synodus pro fidei communione et veritate catholica atque apostolica promulgasset non sinerent novis posthaec retractationibus mutilari, ne pravis occasio praeberetur quae medicinaliter fuerant statuta pulsandi, sed, auctore cujuslibet insaniae, ac pariter errore damnato, sufficere judicaverunt, ut quisquis aliquando hujus erroris communicator exsisteret, principali sententia Sabellium damnavit synodus, nec fuit necesse, ut ejus sectatores postea damnarentur, tandos. Sic Arium, Eunomium, Macedonium, Nestorium synodus semel gesta condemnans, ulterius ad nova concilia venire non sivit. C. III. Non ultra in eum procedere oportet, qui in haeresim damscita prodirent; sed alieno facinori sua communione se miscuit. Itaque necesse est, ut in illam recideret justa lance sententiam, quam cum suis successoribus per conveni haeresim jam damnatam lapsus est, antiqua excommunicatione
Abbreviated transcription (Latin):
liquis deponi aut excoĩcari ñpossit fa¬
cile probatur. Omnis enim hereticus
aut iam dampnatam heresim seꝗtur
aut nouam confingit. Qui uõ heresi
iam dampnatam sequitur eius dãpra¬
tionem se participem facit. Nñ cũ ac¬
chatius absq sinodali auctoritate
ab apłico se dampnatum quereretuł.
ccontra gelasius pp̃scribit dicens. qui
iniam dampnatam labitur heresim
eiusdem dampnationis se participe
chatius non est factus inuẽtor facit.¬
noui erroris sed ueteris imitator atq:
iõ ñ erat necessarium ut aduersus eũ.
noua scita prodirent.s antiqua tm̃mõ
renouarentur. factussum itaq exse'¬
cutor ueteris ꝯstituti ñ promulgator
noui. Quicumq enim inheresim semł
dampnatam labitur eiusdem damp¬
nationem se ip̃m inuoluit.Idem. ñẽ
retractandum quod semel sinodus s¬
aores nr̃i statuit contra unamꝗͣq¬
diuina in spiratione cernen heresim.¬
tes necessarie precauer. ut quod cẽ

Expanded text:
liquis deponi aut excommunicari non possit, faliquis deponi aut excommunicari non possit, facile probatur. Omnis enim haeriticus aut jam damnatam haeresim sequitur, aut novam confingit. Qui vero haeresim jam damnatam sequitur, ejus damnationis se participem facit. Unde, quum Achatius absque synodali auctoritate ab Apostolico se damnatum quereretur, contra Gelasius scribit, dicens: C. I. Qui in jam damnatam haeresim labitur ejus damnationis se participem facit. Achatius non est factus inventor novi erroris, sed veteris imitator, atque ideo non erat necessarium, ut adversus eum nova sententia prodiret, sed antiqua tantummodo renovaretur. Factus sum itaque exsecutor veteris constituti, non promulgator novi. Quicunque enim in haeresim semel damnatam labitur, ejus damnatione se ipsum involvit. C. II. Non est retractandum quod semel synodus statuit contra unamqdivina inspiratione cernentes necessario praecaverunt, ut quod contra
Abbreviated transcription (Latin):
matos ineo quod malis. et habr causi
intfectionis minister di est. Quiuo smñ
aliqua publica aministratione male¬
ficum furem sacrilegum adulterum
et ꝑuirumue quemlib criminosuo
tanto acrius quanto ñ sibi a deo con
incurrat. Dehis ita statutum inconẽ¬
ut q̃ plures contraunum hominem
rixati fuerint et abhis uulneratus
mortuus fuerit. quicumq eorum
plagam imposuerit scđm staetura
canonum ut homicida iudicetur.
reliqui attem qui eum impugnaba
uolentes eum interficere simliter
perateant. Qui nec eum impugnalat
nec uulnerabant nec consilionega¬
uxilio cooꝑatores fuerunt sed tm̃a
tibus suis officio priuauit. et sentemi¬
am exsecrationis notauit post mõtẽ
deheresi accusatus dampnatur:⁊seqͣ¬
ces eius cum omni familia sua. Hic
primum qr̃. an lapsus inheresim pꝰ¬
sit alios officio priuare uł sentenna
notare Secundo.anpost mortem.
aliquis possit excoĩcari. Iertio: anꝓ
peccato alicuius tota familia sit ex coĩ

Expanded text:
eo, quod mali sunt, et habet causam interfectionis, minister Dei est. Qui vero sine aliqua publica administratione maleficum, furem, sacrilegum, et adulterum, perjurum, vel quemlibet criminosum tanto acrius, quanto non sibi a Deo concincurrat? De his ita statutum eetiam plures, contra unum hominem rixati fuerint, et ab his vulneratus mortuus fuerit, quicunque eorum plagam ei imposuit, secundum statuta canonum ut homicida judicetur; reliqui autem, qui eum impugnabant, volentes eum interficere, similiter poeniteant. Qui vero nec eum impugnabant, nec vulnerabant, nec consilio nec auxilio cooperatores fuerunt, sed tantum tibus suis officio privavit, et sententia excommunicationis notavit. Post mortem de haeresi accusatus damnatur, et sequaces ejus cum omni familia sua. Hic primum quaeritur, an lapsus in haeresim possit aliquos officio privare, vel sententia notare? Secundo, an post mortem aliquis possit excommunicari? Tertio, an pro peccato alicujus tota familia sit excommun
Abbreviated transcription (Latin):
u auctortate m̃brorum truncatio¬
neset domorum incendia facere ꝓhib¬
entur. Nnde in decretis eutitianipp̃.
iquis membrorum truncatione̾ tue.
domorum incendia fecerit. suuie face
usserit aut facieriti consenserit quo¬
usq dehis unicuiq legaliter uł ami¬
cabiliter coram ep̃o ciuitatis alueci¬

Expanded text:
li auctoritate membrorum truncatioli auctoritate membrorum truncationes et domorum incendia facere prohibentur. Unde in Decretis Eutychiani Papunicetur. Si quis membrorum truncationes, domorum incendia fecerit, sive facere jusserit aut facienti consenserit, quousque de his unicuique legaliter et amicabiliter coram episcopo civitatis aliisque ci
Abbreviated transcription (Latin):
norios sacerdotibus negotia suacom¬
mittunt. Quia uõ sacerdotes axpoad
ministium salutis electi sunt. ibi consẽ¬
tiant fieri regibus iudices ubi uirem¬
rando supplicũ indulgentia ꝓmitiñ
nubi discriminis sententia preꝑatur.
Siquis ergo sacerdotium contta doc
cõe consuitum discursor malierus pi¬
culis extiterit sit reus effusi sanguini
tera e tusanguins qui sacramenta
is a quibus dominisa aond tusan¬
cramenta tractanda sunt iudiciũ sar¬
guirus agitare ñlicet. Et iõ ragnoore
Salibus excessibus prohibendum e nec
indiscrete presumptionil motibus
agitari aut quod morte plectenduẽ
sententia ꝓpria iudicare ꝓresunraro¬
piant quod siꝗsquam irmemor no¬
rum pceptorum auit ineccłe sue fam¬
ulis aut in quibais uib ꝑsoris tale ał¬
quid fecerit concessi ordinis honore
priuetur et loco Si perpetuo quosp
dampnationis teneatur ergastulo re
nest neganda ꝓpter domini mãm qn¬
⁊ uiuat.  Cererietiam absq iudicia¬

Expanded text:
noxios sacerdotibus negocia sua comnoxios sacerdotibus negocia sua committunt. Et quia sacerdotes a Christo ad ministerium salutis electi sunt, ibi consentiant regibus fieri iudices, ubi iureiurando supplicii indulgentia promittitur, non ubi discriminis sententia preparatur. Si quis ergo sacerdotum contra hoc commune consultum discussor in alienis periculis extjudicium sanguinis qui sacramenta is a quibus Domini sacramenta tractanda sunt, iudicium sanguinis agitare non licet. Et ideo magnopere talium excessibus prohibendum est, ne indiscretę presumptionis motibus agitati, aut quod morte plectendum est sententia propria iudicare presumapiant. Quod si quisquam immemor horum praeceptorum aut in ecclesiae suae familiis, aut in quibuslibet personis tale aliquid fecerit concessi ordinis honore privetur et loco; sub perpetuo quoque damnationis teneatur ergastulo relnon est neganda propter Domini mian. Ceteri etiam absque judicia
Abbreviated transcription (Latin):
est subeccłastica regła constitutus pret̾
consilium uł ltteras eorum epõrũ ꝗs̃ ĩ
ad imꝑatorem prexerit hunc abdicari
molestum et importunum imꝑialib: au
arma sequi elegerant quã aplico conspe¬
ctui sese represertarent:quamquã profici¬
scentes adcomitatum possint intelligiñ se¬
cuti imꝑatorem ut armis sibi auxilientur
sed ip̃m cum ex̃citu suo cotidianis oratiõib
dõ comedent. Inquo casu auctoritas illa
sardicensis concilii loqui uidetur: Incuius
epi ad comitatum accedant nisi forte hu
qui religiosis imꝑatorib uł inuitati uł
uocati fucrint. Sed qm̃ sepe contingit ut
sententiam suscipiunt. Ideoq subuenien¬
dumhis ⁊ sine dubitatione eis ẽ petenda
fidelibus postulare licet ⁊̃ cumbeato
ieone quos lib adsui defensionem cc
aduersarios scẽ fidei urriliter adhorta
natq adiũndictam infidelium peus
accendam quosq citare. Effusione uõ
consentiant fieri uidices ubi iureuran
cipes contraquos lib magestatis ob¬

Expanded text:
est sub ecclesiastica regula constitutus, praeter consilium vel litteras eorum episcoporum, quad imperatorem perrexerit, hunc abdicari molestum et importunum imperialibus aurarma sequi elegerant, quam apostolico conspectui sese repraesentarent. Quanquam proficiscentes ad comitatum possunt intelligi non secuti imperatorem, ut armis sibi auxilientur, sed ipsum cum exercitu suo quotidianis orationibus Deo commendent. In quo casu auctoritas illa Sardicensis Concilii loqui videtur, in cujusepiscopi ad comitatum accedant, nisi forte hi, qui a religiosis imperatoribus vel invitati vel vocati fuerint. Sed quoniam saepe contingit, utsententiam suscipiunt; ideo subveniendum est his, et sine dubitatione eis est petendafidelibus postulare. Licet etiam cum B. Leone quoslibet ad sui defensionem contra adversarios sanctae fidei viriliter adhortari, atque ad vim infidelium procul arcendam quosque excitare. Effusionem verconsentiant fieri judices ubi jurejuranprincipes contra quoslibet ma
Abbreviated transcription (Latin):
on afferamus stateras dolosas ubi ap¬
afferamus diuinam stateram descripd¬
ris scĩs tanquam dethesauris dnĩcis
in illa que sit grauius appendamus.
recentibus penarum exemplis cauen¬
da monstrauit: et ydolum fabricatũ
atq adoratum ẽ et prophicus.ł. ira
regis ꝯtẽptorĩ incensꝰ ⁊ scĩsma temptatum
sdolatria gladio punita ẽ exustioli¬
bri bellica cede. et peregrina captiui¬
tate. scisma hiatu terre sepuitis aue¬
toribus uiuis et cetĩs celesti igne consũ¬
ptis. quis iam dubitauerit hõc ẽẽ scele¬
tatius commissum quod est grauius

Expanded text:
non adferamus stateras dolosas, ubi apadferamus diuinam stateram de scripturis sanctis tamquam de thensauris dominicis et in illa quid sit grauius appendamus, recentibus penarum exemplis cavenda monstravit, et ydolum fabricatum atque adoratum est, et propheticus liber ira regis contemptoris incensus, et scisma temptatum: ydolatria gladio punita est, exustio libri bellica cede et peregrina captivitate, scisma hiatu terrae, sepultis auctoribus vivis et ceteris celesti igne consumptis. Quis iam dubitaverit, hoc esse sceleratius commissum, quod est gravius
Abbreviated transcription (Latin):
tate romani pontificis ad comitatũ ep̃i ꝓ
te rescribens adrauennam te parare ꝓ¬
ficisci cum canones euident̃ precipiantꝰ.
nullum omnino pontificalis nisi nobis
deberẽ contendere quemadmodũ tibi
putas licere quod ñlicet nisi quod hoc
officio carere festinas quohis excesibuᷤᷤ
ceno. Absq metroplitam concilio ut cõp¬
uncialium er̃orum adimpatorem ep̃in¬

Expanded text:
tate Romani pontificis ad comitatum episcopte rescribis Ravennam te parare proficisci, cum canones evidenter praecipiant nullum omnino pontificem nisi nobis debere contendere? Quemadmodum tibi putas licere quod non licet, nisi quod hoc officio carere festinas, quo his excessibus te I. Absque metropolitani consilio vel provincialium e
Abbreviated transcription (Latin):
iecta dictioni nec abeius dispositione uos
deuiare oportet: ad quam cuncta maio¬
ra eccłastica negotia diumna disponente
gratia iussa sunt referri. ut abea regłaĩt
disponatur: aqua sumpsere principia.

Expanded text:
emus die. Nec ab ejus dispositione vos deviare oportet, ad quam cuncta majora ecclesiastica negotia divina disponente gratia jussa sunt referri, ut ab ea regulariter disponantur, a qua sumpsere principia.
Abbreviated transcription (Latin):
um beatissimus petrus apłs a ñ licet
domino acceꝑit principatum. et roma¬
na eccła in eius ꝑman institutis. ne fas
est credere quod sc̃s ep̃s discipłs ip̃ius
marcus qui alexandrinam primus ec¬
clam gubernauit alus regulis ⁊ tradi¬
onibus sua decreta firmauerit. Cumsi¬
ne dubio deeodem fonte grẽunius sp̃s
⁊ discipłi fuĩt ⁊ magistri. nec aliud ordi¬
natus tradere potuit: quam quod abor¬
phica dicta demonstrans.⁊ipsos si conuer¬
tantur posse sanar. qui inpassione xͥ
uulneratis̃. eo quod omne peccatum ĩmi
nistio fidei abluatur. Tollit petrus aurẽ
quare petrus: quia ipse ẽ qui claues ac¬
cepit regni celorum. Ille enim condem
utem aurem male audientis. touit au¬
tem gladio spuali aurem interiorem ma¬
le intelligentis. Caueamus ne cui tollat᷑
auricula legitur passio domini. Si addi¬
umnitatem eius referimus infirmitatẽ
corporee passionis exciditur auricula
et exciditur apetro.qui ñ passus ẽ xp̃m

Expanded text:
m beatissimus Petrus apostolicum a Domino acceperit principatum, et Romana Ecclesia in ejus permaneat institutis, nefas est credere quod sanctus discipulus ejus Marcus qui Alexandrinam primus Ecclesiam 629 gubernavit, aliis regulis traditionum suarum decreta formaverit: cum sine dubio de eodem fonte gratiae unus spiritus et discipuli fuerit et magistri, nec aliud ordinatus tradere potuerit, quam quod ab orprophetica dicta demonstrans, et ipsos, si convertantur, posse sanari, qui in passione Domini vulnerati sunt, eo, quod omne peccatum fidei mysteriis abluatur. Tollit ergo Petrus aurem. Quare Petrus? Quia ipse est, qui accepit claves regni coelorum. Ille enim condemutem aurem male audientis, tollit autem gladio spiritali aurem interiorem male intellegentis. Caueamus ne cui tollatur auricula. legitur passio domini: si ad diuinitatem eius referimus infirmitatem corporeae passionis, exciditur auricula et exciditur a Petro, qui non passus est Christum
Abbreviated transcription (Latin):
incendorum malitiam auctoritate
fe ꝓuindicta ignẽ apposuerit uel app¬
por fecerit aut appositorib consilum
cetur risimortuus fuerit incendiariᷤ
e p̃ianorum caret sepultura. nec absol¬
uatur nisi prius dampno eui intulit
scũm facultatem suam resarento ⁊ iur
se ulterius ignem ñ arpositurum ꝗe¬
rutentia auttem ei detur. ut ierosol¬
mis aut in yspania inseruitio dei ꝑ¬
damprium restituat.⁊ ꝑannum abof¬
ficio epali abstineat. Sane regibus et
est quipu icam administrationem

Expanded text:
incendiorum malitias auctoritate uindicta ignes apposuerit uel apponi fecerit aut appositoribus consiliucetur, et si mortuus fuerit incendiarius, Christianorum careat sepultura nec absoluatur, nisi prius dampno cui illud intulit secundum facultatem resarcito iuret se ulterius ignem non appositurum. Penitentia autem ei detur, ut in Ispania in seruitio Dei damnum restituat, et per annum ab officio episcopali abstineat. Sane regibus et est, qui, publicam functionem
Abbreviated transcription (Latin):
contraria ẽ quibusdã innata suspitio
s quia mrebus ambiguis ad solutum ñ
debet eẽ uidicium: hoc tuẽ conscientie¬
honore deposito. ad ministrandum
nullo modo presumas accedere. scitu¬
rus inanime tue ꝑiculo te ministrare
⁊ deo nr̃o sine dubio te reddere rationẽ
sihius scełis conscius: in eo quo es or¬
dine celans ueritatem ꝑmanere uo
rum: immođatam familiaritatẽ: epi¬
scopũ uitare oportet. Unde nicolaxᷤᷤ

Expanded text:
contraria est quibusdam nata suspicio. Sed, quia in rebus ambiguis absolutum non debet esse judicium, hoc tuae conscienthonore deposito ad ministrandum nullo modo praesumas accedere: sciturus in animae tuae periculo te ministrare, et Deo nostro te sine dubio reddere rationem, si hujus sceleris conscius in eo quo es ordine celans veritatem permanere vrum immoderatam familiaritatem episcopum vitare oportet. Unde Nicolaus
Abbreviated transcription (Latin):
ñ sint ꝓalteruis uoluntate peliendi.
Et iõ frater iy mẽ huiusmodi suꝑfluã
ꝯstitutionem modis oĩb remoriebis
ut unusquisq aut inuicina sua eccła
aut inelecta ꝓsue mentis arbitrio ba¬
ptiretur cathedraticum q̃ ñ amplius
quam uetusti moris eẽ ꝯstitit. ab eius
loci pb̃ro noueris eẽ exigendum.⁊ de
pis que dedie dedicatiors fuerit of¬
ferentium deuotione coliata con

Expanded text:
non sint pro alterius voluntate repellendi. non sint pro alterius voluntate repellendi. Et ideo, frater carissime, hujusmodi superfluam constitutionem modis omnibus removebis, ut unusquisque aut in vicina sibi ecclesia, aut in electa pro suae mentis baptizetur arbitrio. Cathedraticum etiam non amplius quam vetusti moris esse constiterit, ab ejus loci presbytero noveris exigendum, et de his quae die dedicationis fuerint offe
Abbreviated transcription (Latin):
gendas credidint: abepĩs ip̃is dirute
eccle reparentur. Si ud̃ eas maluint ce¬
dere: ab earumdem eccłarũ cuttorib sub
cura. ⁊ sollicitudine sui pontificis re¬
patio exsdem est adhibenda basilicis. qͥ
erit: facuitas illi oĩmoda erit. Itaui¬
delicn ut citra ip̃as tertias nullus epoꝵ
is ip̃arum eccłarum cuiquam causasti
pendii dare p̾sumat. S⁊ et hoc necessi¬
rium instituere duximus: ut plures
mancipia supse habeat sacerdotẽ q̃
quis sane epõꝵ hanc nram institutio¬
tem pelagius cresconio illustri. Seodẽ¬
ulud te: modis omnib: uolumus cũ¬
stedire. nequisquã epoꝵ sicilie: depar¬
rochiis ad se ꝑtinentib nomine cat᷑¬
hedratici: amplus quam duos sot p̃su¬
mat acciꝑe. neq competle pb̃ris aut
clerum parrochiarum suarum supra
iasius pp̃ fabiano epo. baptriandis
numerus ñ imponatur nec cathedra¬
ec numerus baptizandis iustegatur.
Ucredr̃ imponendus: cum quanti peti¬
erint uł adregnationem festinauerĩt

Expanded text:
gendas crediderint, ab ipsis episcopis dirutae ecclesiae reparentur. Sin vero eas maluerint cedere, ab earumdem ecclesiarum cultoribus sub cura et sollicitudine sui pontificis reparatio eisdem est adhibenda basilicis. Quoerit, facultas illi omnimoda erit, ita videlicet ut citra ipsas tertias nullus episcis ipsarum ecclesiarum cuiquam causapendii dare praesumat. Sed et hoc necessario instituendum delegimus, ut plures mancipia super se habeat sacerdotem; ququis sane episcopus hanc nostram institutiot. Pelagius Cresconio illustri. Illud te modis omnibus volumus custodire, ne quis episcoporum Siciliae de parochiis ad se pertinentibus nomine cathedratici, amplius quam duos solidos praesumat accipere, neque compellere presbyteros aut clerum parochiarum suarum supra LASIUS PAPA FABIANO EPISCOPO. Baptizandis numerus non imponatur nec cathedragatur. Nec numerus baptizandis juste creditur imponendus, cum quanti petierint, vel ad regenerationem festinaverint,
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ subpontio pilato. crucifirã ⁊ sepultã
⁊ t̃tia die resurrexisse ⁊ incelum ascen¬
disse s tm̃mõ filium nec eand̾ tͥnita¬
tem descendisse in sp̃e columbe super
iħm baptizatum aut die pentecostes
post ascensionem domini sonitu facto
dcelo quasi feretur flatus uehemena
⁊ linguis diuisis uelut ignis si tm̃mo¬
sp̃ms. Nec ead̃ tͥnitate dixisse decelo
tues filius meus dilectus siue cum ba¬
ptiratus ẽ a iohe siue inmonte qñcũ il¬
lo erant tres discipłi aut qñ sonuit
uox dicens ⁊ clarificaui et itm̃ clarifi¬
cabo si tm̃mõ patris uocem fuisse ad

Expanded text:
 sub Pontio Pilato crucifixam et sepultam tertia die resurrexisse, et in coelum ascendisse, sed tantummodo Filium; nec eandem Trinitatem descendisse in specie columbae super Jesum baptizatum, aut die Pentecostes post ascensionem Domini sonitu facto de coelo, quasi ferretur flatus vehemens, et linguis divisis, velut ignis m; nec eandem Trinitatem dixisse de coelo: Tu es filius meus, sive quum baptizatus est a Joanne, sive in monte, quando cum illo erant tres discipuli, aut quando sonuit vox dicens:  Et clarificavi, et iterum clarificabo: sed tantummodo Patris vocem fuisse ad
Abbreviated transcription (Latin):
tiõnemꝰ eccle scẽ traditis uale dicentes g
grãm et ueritatem preferimus ⁊⁊ sicut᷑
plenitudinem legis recipumus. Uerũ
runt detͥnitate que deus ẽ diumoꝵ lib¬
rorum ueterum ⁊ nouorum catholici
tractatores hoc intender̃ scd̃m scͥpturaᷤᷤ
iusdemq: sube inseꝑabili equitate diui¬
filius quod sit genitus apatre ⁊ ideo pat̃
nec sit filius s tantũ mõ patris et filiio

Expanded text:
tionem Ecclesiae sanctae traditis valedicentes, tionem Ecclesiae sanctae traditis valedicentes, gratiam et veritatem praeferimus, et sicut plenitudinem legis recipimus. Verum runt de Trinitate, quae Deus est, divinorum librorum veterum et novorum catholici tractatores, hoc intenderunt secundum scripturas iae, inseparabili aequalitate, diviFilius a Patre genitus sit: et ideo Pater nec Filius; sed tantum Patris et Filii
Abbreviated transcription (Latin):
rios fuerat quod inconsidato çelo suc¬
cessus scõrum imagines subhac quasi
excusatione ne adorari debuissent ꝯ¬
fregeris ⁊ ꝗdem quia eas adorari uetu¬
isses oĩo laudauius fregisse uõ rep̃¬
hendimus dic frater aquo factum sa¬
cerdote aliqñ Auditum quod fecisti:
auud est enim picturam adorare a¬
uud ꝑpicture ystoriam quod sit ado¬
randum addiscere:.Nam quod legentib
scͥptura hoc yiotis prãt picturam cer¬
nentib quia in ip̃a ignorantes uideri
quod sequi dbeant imp̃a legunt qui
utteras nesciunt. Uñ et precipue gen
tib ꝓlectione pictura ẽ. Item exuii. si¬
nodo magines scõrum memorias ⁊re
uiunt eis ut dus neq spẽcie salutis poñt
ineis neq abeis expectant futurum uidi¬
cium si admemĩam ⁊ recordationẽ pͥ¬
mitiuorum uenerant᷑ eas ⁊ Adorant s
ñ fuiunt eis cultu diumo nec alicu
recipio cum ommib canonib suis inꝗb
dicitur. In quibus seripturis scãrũ ima¬
ginum agnus precursoris digito ostensꝰ

Expanded text:
os fuerat, quod inconsiderato zelo succensus sanctorum imagines sub hac quasi excusatione, ne adorari debuissent, confregeris. Et quidem, quia eas adorari vetuisses, omnino laudavimus, fregisse vero reprehendimus. Dic, frater, a quo factum sacerdote aliquando auditum est quod fecisti? Aliud est enim picturam adorare, aliud per picturae historiam, quid sit adorandum addiscere. Nam quod legentibus Scripturam, hoc idiotis patet, picturam cernentibus qui ipsam ignorantes vident, quid sequi debeant in ipsa legunt, qui litteras nesciunt, unde et prtibus pro lectione pictura est. C. XXVIII. Imagines sanctorum memoria sunt viunt eis, ut diis, neque spem salutis ponunt in eis, neque ab eis exspectant futurum judicium: sed ad memoriam et recordationem primitivorum venerantur eas et adorant, sed non serviunt eis cultu divino, nec alicui recipio cum omnibus canonibus suis in quibus dicitur: In quibusdam picturis sanctarum imaginum agnus praecursoris digito ostensus
Abbreviated transcription (Latin):
poris benedicimus ut ea cuncti asꝑsi
seĩficẽtur. et purificẽtur quod ⁊ oĩb
sacerdotib faciendum ẽẽ mandam.
cabat. atq mundabat multomagis¬
aqua sale aspersa diuinisq precibs
rerum humanarum et coinꝗnatos scĩ¬
ficat. et purgat: ⁊cetã bona młtipli¬
cat ⁊ insidias diaboli auertit ⁊ afan¬
tasmatis uersutiis homines defen

Expanded text:
pulis benedicimus, ut ea cuncti aspersi sanctificentur et purificentur. Quod et omnibus sacerdotibus faciendum esse mandamus. cabat atqaqua sale aspersa divinisque precibusrerum aufert humanarum, et coinquinatos sficat et purgat, et caetera bona multiplicat, et insidias diaboli avertit, et a fantasmatis versutiis hominem defen
Abbreviated transcription (Latin):
icausa ꝓcreandorum fiuorum ducitis
uxor ñ mltum tempus ꝯcessum uidetur
adip̃m usum ꝗa et dies festi⁊ dies ꝓce̾¬
sionis et ipã ratio ꝯceptus et partus iui¬
xta legem cessare usum carnis. his deb̾e
norum aliqn ñ licet conuenire quia
⁊̃ alicitis abstinendum ẽ ut facilius
impetrarȩ possit quod postulatur. uñ
apłs exconsensu ait abstinendum ẽ ad
tempus ut uacetis orationi. nam ⁊ scd̃m
legem inieiunio cedere. ⁊ iurgarȩ ñlic
stra hoc sermone ꝓmittit. n eg̃diatur
decubili suo. ⁊ ieuinio ꝯtinentiam ad¬
dat. Itemgg̃. Ab ingressu eccłe tpare sc¬
gressu eccłe paululum temꝑare. nec
hoc dicentes culpam deputamus ẽẽ s¬
iugium s quia ip̃a licita admixtio cõ¬
iug̾is sine uoluptate carnis fieri ñ potest
asacriloci ingressus ẽ abstinendũ ꝗa
uoluntas ip̃a sine culpa ẽẽ nuliateru

Expanded text:
causa procreandorum filiorum ducitur uxor, non multum tempus concessum, videtur ad ipsum usum, quia et dies festi, et dies processionis, et ipsa ratio conceptus et partus juxta legem cessare usum carnis debere ando non licet conuenire, quia etiam a licitis abstinendum est, ut facilius impetrari possit quod postulatur. unde apostolus: ex consensu ait abstinendum ad tempus, ut uacetis orationi. nam et secundum legem in ieiunio caedi et iurgari non licet, stra hoc sermone promittit, nisi egrediatur de cubili suo, et jejunio continentiam addat. C. VII. Ab ingressu ecclesiae gressu ecclesiae paululum temperare. Nec hoc dicentes culpam deputamus esse conjugium: sed quia ipsa licita admixtio conjugis sine voluptate carnis fieri non potest, a sacri loci ingressu est abstinendum, quia voluptas ipsa sine culpa nullatenu
Abbreviated transcription (Latin):
timam carnis copulam ut causa ꝓli
andorum liborum sit grã ñ satisfactio
mõcreandorum liborum grãutit᷑
iste profecto siue deingressu eccle.Ser¬
ḋsumendo dominici corporis sangui¬
nisq misterio suo ẽ uidicio relinq̃ndꝰ
quia nobis prohiberi ñ deb acciꝑe ꝗ
inigne positus nescit ardere. Cum uo¬

Expanded text:
timam carnis copulam  Al., legitiandorum liberorum sit gratia, non satisfactio modo creandorum liberorum gratia utitur, iste profecto sive de ingressu ecclessumendo dominici corporis sanguinisque mysterio, suo est judicio relinquendus; quia a nobis prohiberi non debet accipere, qui in igne positus nescit ardere. Cum
Abbreviated transcription (Latin):
nam si apłs illãs quȩ aproposito ui¬
duitatis discesserunt dixerat᷑ habe
dampnationem quia primam fidem
irritam fecerunt quantomagis uirgi
que fidem frangẽre conate suntꝰ.

Expanded text:
Nam si Apostolus illas, quae a proposito viduitatis discesserant dixerat habere damnationem, quia primam fidem irritam fecerunt , quanto magis hae quae fidem frangere conatae sunt
Abbreviated transcription (Latin):
existunt iuirorumq consortio multo¬
tiens use sunt. ⁊ habitu religionis as¬
sumpserunt ⁊ demum apostatauerat
q ad priorem uomitum sunt reuerse¬
eccłe ⁊ acetu fidelium usq adsatisfactio¬
nem sunt eluminande et carcerib tra¬
dentes huiusmodi hominem sathune
ut sp̃s eius sit saluus indie domini. dta¬
ubus erum dominus ꝑ moysen loꝗtur
dicens. Auferte malum dmedio urĩ.

Expanded text:
existunt, virorumque consortio multoexistunt, virorumque consortio multoties usae sunt, et habitum religionis assumserunt, et demum apostataverunt, atque ad priorem vomitum sunt reverset a coetu fidelium usque ad satisfactionem sunt eliminandae et carceribus traadentes hujusmodi hominem Satanae, ut spiritus salvus sit in die Domini? De talibus enim et Dominus per Moysen loquitur dicens: Auferte malum de medio vestri.
Abbreviated transcription (Latin):
rint a scẽ predecessore nr̃o pp̃. innocen¬
tio taliter decretum habemus ¶ Nee
uõ que nec dum sacrouelamme tecte¬
tñ inproposito uirginali semꝑ se sim¬
lauerunt ꝑmanere licet uelate ñ fuĩnt¬
tñ sinupserint aliquanto tempore hi
agenda est perutentia quia sponsio
earum adomino tenebatur. Sienim
castitatis habens. desponsauit sibiuro¬
rem.Illa priori conditioni renuntians
t̃nstulit se adalium. et nupsit illi. Ille
cui prius desponsata fuerat: repetit
eam. Hic primum qr̃ an coniugium
possit eẽ interuouentes. ecundo: an
liceat sponse asponso recedere: et ali
interhomines solet bone fidei contra¬
ctus nulla ratione disolui quantoma¬
gis ista pollicitatio quamcum dõ pepi¬
git soluit sine uindicta ñ poterit. ⁊ cet᷑. Si
lurgines nondum uelate taltter peni¬
tentia publica puniuntur ⁊ acetufi¬
delium usq adsatisfactionem excludõ¬
tur quantomag̃ uidue quȩ ꝑfectioĩs
etatis cmaturiõis sapientie atq consilui¬

Expanded text:
riae praedecessore nostro papa Innocentio taliter decretum habemus. Hae vero quae necdum sacro velamine sintn in proposito virginitatis semper se simulaverunt permanere, licet velatae non fuerint, si nupserint, aliquando tempore his agenda poenitentia est, quia sponsio earum a Domino tenebatur. Si enimcastitatis habens desponsavit sibi uxorem; illa priori conditioni renuntians, transtulit se ad alium, et nupsit illi; ille, cui prius desponsata fuerat, repetit eam. Hic primum quaeritur, an conjugium possit esse inter voventes? Secundo, an liceat sponsae a sponso recedere, et alii inter homines solet bonae fidei contractus nulla ratione dissolvi, quanto magis ista pollicitatio, quam cum Deo pepigit, solvi sine vindicta non poterit? etc. Nam si virgines nondum velatae taliter poenitentia publica puniuntur et a coetu fidelium usque ad satisfactionem excluduntur, quanto potius viduae quae perfectioris aetatis
Abbreviated transcription (Latin):
que uidue quelibr adhuc inminoribus
annis posite ⁊ inmatura etate auiro reli¬
cte se deuouerint deo et ueste laicali ab¬
iecta subtestimonio ep̃i et eccłe inreligio¬
tis quam dõ uouerunt. irritam facere
uise sunt.Tales ergo ꝑsone axp̃ianorũ
coĩone sequestrentur neq inconuiuio cẽ
xp̃ianis comunicent.Nam si adulterii
fuerint quantomag̃ uidue q̃ dei religi¬
ositatem mutauer̃ erimine adulter
notabuntur. si deuotionem quam põ
te ñcoacte dõ optulerunt ubidinos auo¬
situm fecerint. Quȩ et siuiolentia irru¬
ente abaliquo oppresse fuerint ac po¬
stea delectatione ubidinis ꝑmanere in
coniugio raptori uł uiolento iuro con¬
senserint dampnatione suꝑius dicta te¬
neantur obnoxie detalibus ait apłs
cum enim luxuriate fuerint nubere
inxp̃ouolunt habentes dampnationẽ
quia primam fidem irritam fecerunt.

Expanded text:
quae viduae, quamtumlibet adhuc in minoribus annis positae, et immatura aetate a viro relictae, se devoverint Domino, et veste laicali abjecta sub testimonio episcopi et ecclesiae in religiotis, quam Domino voverunt, irritam facere ausae sunt. Tales ergo personae a Christianorum communione sequestrentur, neque convivio cum Christianis communicent. Nam si adulterae noxiae, quanto magis viduae, quae religiositatem mutaverunt, crimine adulterii notabuntur, si devotionem, quam Deo sponte, non coactae obtulerunt, libidinossitum fecerint? Quae et si violentia irruente ab aliquo oppressae fuerint, ac postea delectatione libidinis permanente in conjugio raptori vel violento viro consenserint, damnatione superius dicta teneantur obnoxiae. De talibus ait Apostolus: Cum enim luxuriatae fuerint, nubere in Christo volunt, habentes damnationem, quia primam fidem irritam fecerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
capł. uiiii.Transire ñ possurit uidue
et uirgines pꝰreugiõis ꝓpositum adnu
turna obseruatione ꝑmanser̃. Simili¬
ter uirgines nubere ꝓhibemus quas an¬
nis multis inmonastus etatem ꝑegiᷤ¬

Expanded text:
CAP. CCIII. Transire non possunt viduae et virgines post religionis propositum ad nuturna observatione permanserunt. Similiter virgines nubere prohibemus, quas annis plurimis in monasteriis aetatem egis
Abbreviated transcription (Latin):
discedentes uiduitatis suꝑquibus noᷤ
consulere uoluerit dilectio tua frater
hm̃e credo te nosse ascõ paulo ⁊ ame¬
tis scĩs patribus nisi ꝯuertantur olim
ẽẽ dampnatas.quas nos ⁊ apłica au¬
ctoritate dampnandas ⁊ acoĩone fi¬
delium atq aliminib: eccłe arcendas¬

Expanded text:
dentes viduitatis, super quibus nos consulere voluit dilectio tua, frater charissime, credo te nosse a sancto Paulo, et a multis sanctis Patribus, nisi convertantur, olim esse damnatas. Quas et nos apostolica auctoritate damnandas, et a communione fidelium atque a liminibus eccle
Abbreviated transcription (Latin):
aut psalmista: aut hostiarius cũmu¬
liere scificata dõ mechatus fuĩt depo¬
natur quia sponsam xp̃i corrupit. Si
q̃ post religionis habitum nubunt a cõiõe
eiiduis et puellis que habitũ supen
cepta canonum coniugia credider̃ copu¬
ianda tamdiu utriq: habeantur acoĩ¬
one suspensi quousq quod illicite ꝑ¬
petrauerint emendent quod siemen¬

Expanded text:
aut psalmista, aut ostiarius cum muaut psalmista, aut ostiarius cum muliere sanctificata Deo moechatus fuerit, deponatur, quia sponsam Christi corrupit; si quae post religionis habitum nubunt, a iduis et puellis quae sibi in habitum aecepta canonum coniugia crediderint copulanda, tamdiu utrique habeantur a communione suspensi, quousque quod inlicite perpetraverunt, emendent. Quod si emen
Abbreviated transcription (Latin):
diligenter ⁊ siuirgines inuente fuĩnt
accepta coĩone adeccłam amittantur
hac tñ int̾minatione ut si ad eosdem
masculos postmodum reuerse fuerint
aut sicum eisdem inuna domo⁊ sub
eodem tecto simul habitauint gra¬
uioricensura eiciantur. Nec meccsapt¬
modum facile recipiantur. Si autẽ de
his aliqua corrupta fuerit ⁊ deprehẽ¬
sa agat penitentiam plenam que n
q̃ hoc crimen admisit que iam ñ mari¬
ti sed xp̃i aduttera ẽ. Et idõ estimato
iusto tempore postea ex moloysin sui
facta a deccłam redeat. quod siobsti¬
nate ꝑseuerant nec abiniuicem se sepa¬
rantur sciant secum hac sua inpudica
obstinatione nunquã auobis amitti
in eccła posse ne exemplum cetĩs adru¬
mas delictis siuis facere incipiant. Nec
putẽt sibi uite aut salutis ꝯstare ratio¬
nem siepĩs et sacerdotib obtemꝑare
deponatur laicus excõicẽt qcũ moniali
iquis ep̃s pbr aut diaconus mechatus
aut subdiaconus aut lector fuerit

Expanded text:
diligenter, et si virgines inventae fuerint, diligenter, et si virgines inventae fuerint, accepta communione ad ecclesiam admittantur; hac tamen interminatione, ut, si ad eosdem masculos postmodum reversae fuerint, aut si cum eisdem in una domo et sub eodem tecto simul habitaverint, graviore censura ejiciantur, nec in ecclesiam postmodum facile recipiantur. Si autem de eis aliquae corruptae fuerint et deprehensae, agant poenitentiam plenam, quia quae hoc crimen admisit non mariti, sed Christi adultera est, et ideo aestimato justo tempore, postea exomologesi facta ad ecclesiam redeat. Quod si obstinate perseverant, nec se ab invicem separant, sciant se cum hac sua impudica obstinatione nunquam a nobis admitti in ecclesiam posse, ne exemplum ceteris ad ruinam delictis suis facere incipiant, nec putent sibi vitae aut salutis constare rationem, si episcopis et sacerdotibus obtemperare deponatur, laicus excommunicetur, quiaut subdiaconus, aut lector,
Abbreviated transcription (Latin):
aliqua putet se posse hac excusatione
defendi quod inspiciet probari ñpossit
ansit uirgo cum ⁊ manus obstetricũ ⁊
oculus sepe fauitur. Et si incorrupta
inuenta fuerit uirgo ea parte qua mu¬
uer eẽ potest.poterit tamen exalia cor¬
poris parte peccasse que corrumpi pot
et tñ in spici ñ pot̃. Certe ipse concubitus
ipẽ complexus ip̃a confabulatio et os¬
culatio et coniacentium duorum tus¬
pis et feda dormitio quantũ dedeco¬
ris ⁊ criminis ꝯfitentur. Si suꝑueniẽs
maritus sponsam suam iacentem cũ
altero uideat ñne indignatur ⁊ fre¬
catam et scĩtati sue destinatam cũ al
tero iacere cernit quam indignatur
et irascitur: et quas penas inscelestib:
nuiusmodi coniunctionib comina¬
tur: Cuius ut gladium spãlem.⁊ uñ¬
possit euadere omni consilio ꝓuidere
⁊ laborare deberemus. Idem quodsi¬
penitentia huius illiciti concubitus
sii egerint. et adse inuicem recesser̃ in¬
spiciantur itm̃uirgines abostetricib

Expanded text:
aliqua putet se posse hac excusatione defendi, quod inspici et probari possit, an virgo sit, quum et manus obstetricum et oculi saepe fallantur, et, si incorrupta inventa fuerit virgo ea parte, qua mulier potest esse, potuerit tamen ex alia corporis parte peccasse, quae corrumpi potest, et tamen inspici non potest. Certe ipse concubitus, ipse complexus, ipsa confabulatio, et osculatio, et conjacentium duorum turpis et foeda dormitio, quantum dedecoris et criminis confiteatur? Si superveniens maritus sponsam suam jacentem cum altero videat, nonne indignatur et frecatam et sanctitati suae destinatam jacere cum altero cernit, quam indignatur et irascitur, et quas poenas incestis ejusmodi conjunctionibus comminatur, cujus ut gladium spiritalem et venpossit evadere omni consilio providere et elaborare debemus? Et cupoenitentiam hujus illiciti concubitus sui egerint, et a se invicem recesserint, inspiciantur iterum virgines ab obstetricibus
Abbreviated transcription (Latin):
digamus adclerum eligi ñ potest ⁊ id̾ a¬
płsꝰ adtimotheum uidua inquit eligat᷑.
iñ minus.lx. annorum que fuerit uniꝰ
uiri uxor hic cõmime p̃ceptũ. dehis ui¬
diis q̃ eccłe pascuntur elemosinis.Et
iocͥco etas prescribitur ut ille tm̃ acci¬
piant pauperum cibos que iam laborãe
ñ possint.Simulq considera quodq dy¬
os habuit uiros.⁊̃ si anus ẽ et decrepita
⁊egens eccłe stipes ñmerctur accipere.
Si aute panis illi tollitur elimosine qͣn¬
indigne comedit reus erit colati corpo¬
ris ⁊ sanguinis domini.Quamquã hec
testimonia que supra posui inquibuᷤ
uiduis conceditur ut siuelint denuo
nubant quidam int̃pretant̾ suꝑhis ui¬
duis quas amissis maritis sic inuemat
tionem uidualis ꝯtinentie ñ incondẽp¬
natione scđarum ⁊ deinceps nuptiarũ
dixisse quamultorum auctoritatib ꝯ¬
stat licitas ẽẽ ut ex uerbis eusdẽ datis

Expanded text:
digamus in clerum eligi non potest, et ideo Adigamus in clerum eligi non potest, et ideo Apostolus ad Timotheum: Vidua, inquit, eligatur non minus sexaginta annorum, quae fuerit unius viri uxor . Hic omne praeceptum de his duis, quae Ecclesiae pascuntur eleemosynis. Et idcirco aetas 264 praescribitur, ut illae tantum accipiant pauperum cibos, quae jam laborare non possunt. Simulque considera, quod quae duos habuit viros, etiamsi anus sit, et decrepita, et egens, Ecclesiae stipes non meretur accipere. Si auteindigne comederit, reus erit violati corporis et sanguinis Christi? Quanquam haec testimonia, quae supra posui, in quibus viduis conceditur ut, si velint, denuo nubant, quidam interpretantur super his viduis, quas amissis maritis sic inveneritionem vidualis continentiae, non in condemnationem secundarum et deinceps nuptiarum putamus dixisse, quas multorum auctoritatibus constat licitas esse, ut ex verbis ejusdem dat
Abbreviated transcription (Latin):
ucitum est. Scd̃m autẽ ueritatis ratio¬
nem uere fornicatio ẽ. S⁊ cum ꝑmit¬
tente dõ publice ⁊ licent̃ comittitir
pimus quia malas hominum uolun
tates adplenum prohibere ñ possumꝰ¬
culum fornicationis scda matrimo¬
fornicationis ꝑiculo concedit nuptias
⁊ excusabile facit quod ꝑrose ñ appetit᷑
ita eodem fornicationis ꝑiculo ꝯcedit ui¬
dius scdam matrimonia. Melius ẽ enĩ
ucet alterum ⁊⁊ tertium et uirum unũ
un homimi ꝓstituta ẽẽ quam multis.Si
maritum habere sedicens arguitur ado¬
mino quod ñ sit uir eius ubienim nũs
maritorum ẽ ibi uiriquiꝓprie unus ẽ ẽẽd
sistit. Una costa aprincipio inunamu¬
xorem uersa est. et erunt. inquit duoĩ
umatius atq homucida unam carnem in
duas druisit uxores fratricidium ⁊ di¬
gamiam eadem cathaclisim pena dele¬
uit deattero septies dealtero septuagi¬
es septies ⁊ uindicatum est. Quantũ di¬
stat ĩnumero. tantum et crimine. quam
scã sit digamia. hinc ⁊̃ ostenditur quod

Expanded text:
dum autem veritatis rationem, vere fornicatio est. Sed, cum permittente Deo publice et licenter committitur, pimus, quia malas hominum voltates ad plenum prohibere non possuculum fornicationis, secunda matrimofornicationis periculum concedit nuptias et excusabile facit, quod per se non adpetitur, ita eadem fornicatio concedit uiduis secundamatrimonia. meliusestenim, licetalterum et tertium, unum uirum uni homini prostitutam esse, quam multis. Simaritum habere dicens, arguitur a Domino, quod non sit vir ejus . Ubi enim numerus maritorum est, ibi vir, qui proprie unus est, esse desiit. Una costa a principio in unam uxorem versa est. Et erunt, inquit, duo iuinarius et homicida, unam carnem in duas divisit uxores: fratricidium et digamiam, eadem cataclysmi poena delevit. De altero septies, de altero septuagies septies vindicatum est. Quantum distant in numero, tantum et in crimine. Quam sancta sit digamia, hinc ostenditur, quod