comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
alexandrinus. hec constantinopoleos̃
IArissimo fr̃i et unanimo alexan¬
Ddro. alexander in dño salutem. Ap¬
petitus potentie hominum pessimoꝵ a
uaricieq ꝓpositum. ueritati que crelit᷑
ẽẽ p̃cipua solet insicliari ꝑ uarias scili¬
cet occ̃ones resistentes eccłiastice pieta¬
ti. Impulsi namq maliuoli a dyabolo
in eis oꝑante ad ꝓpositam sibi libilinẽ
et ab om̃i reuerentia resilientes: concul¬
cant iuclicii dei timorem. Se quibz ne
atis. Nequis forte p̾sumat eoꝵ in par¬
roechias ur̃as accedere. uel ꝑ se uel per
alios. Ualent enim magis ad seclucen¬
dum figmientis uti uel litteris falsita¬
te compositis: que possint facere p̃stigi¬
um. simplicem fidem. puramq respi¬
cientib. Arrius gͥ et achillas conuira¬
tione nuꝑ fc̃a collothi suꝑbiam et
multo det̾ius illo secuti sunt. Ille nã¬
q hos ip̃os culpans pessime uolunta¬
tis sue inuenit occ̃onem. Isti uero dig¬
nam illiꝰ negotiationem respicientes

Expanded text:
Alexandrum episcopum Constantinopoleos. rissimo fratri et unanimi Alexandro, Alexander in Domino salutem. Appetitus potentiae hominum pessimorum, avaritiaeque propositus, veritati, quae creditur esse praecipua, solet insidiari, per varias scilicet occasiones resistentes ecclesiasticae pietati. Impulsi namque malevoli, diabolo in eis operante, ad propositam sibi libidinem, et ab omni reverentia resilientes, conculcant judicii Dei timorem. De quibus mihi atis, ne quis forte praesumat eorum in parochias vestras accedere, vel per se, vel per alios. Valent enim magi ad seducendum figmentis uti, vel litteris falsitate compositis, quae possunt facere praestigium simplicem fidem puramque respicientibus. Arius igitur et Achillas conjuratione nuper facta, Colluthi superbiam et multo deterius illo secuti sunt. Ille namque hos ipsos culpans, pessimae voluntati suae invenit occasionem. Isti vero dignam illius negotiationem respicientes
Abbreviated transcription (Latin):
natione euͣngelii de uillico inquiens uide¬
mus apłm dñi paulum sine ambiguitate¬
ulla cdixisse. Nescitis quia angłos iucdicabi¬
mus. Quos utiq angłos nisi malos et ip¬
sum coꝵ pͥncipim posuit : Ergosedebit ip̃e
apłs in duodecim sedib de quib ait dñs.
Sedobitis suꝑ sedes cduodecim: uitlicantes
duodetim trib istł. S ip̃e non erat inter
duodecim apłos. Ideo suggero: ut noueri¬
tis intelligere duodetim sedes. Nouimus
enim quia pͥmit᷑ a dño electi duodecim ⁊¬
gatus est b̃s̃ mathias. Si enim singuli se
forte sibi indebitam sedem usurpauit. qñ
dixit ⁊ nescitis quia angłos iudicabimus.
Duodecim gͦ sedes uniu̾se sunt sedes:. in qͥ¬

Expanded text:
natione Evangelii de villico , inquiens: Videnatione Evangelii de villico , inquiens: Videmus apostolum Domini Paulum sine ulla ambiguitate dixisse: Nescitis quia angelos judicabimus ? Quos utique angelos, nisi malos, et ipsum eorum principem posuit? Ergo sedebit ipse apostolus in duodecim sedibus de quibus Dominus ait: Sedebitis super sedes duodecim, judicantes duodecim tribus Israel. Sed ipse non erat inter duodecim apostolos. Ideo suggero, ut noveritis intelligere duodecim sedes. Novimus enim quia primitus a Domino electis duodecim atthias. Si enim singuli in forte indebitam sibi sedem usurpavit, quando dixit: Nescitis quia angelos judicabimus? Duodecim ergo sedes universae sunt sedes in qu
Abbreviated transcription (Latin):
Est exorsa nefas. Q signifer oscła figens:.
p̾acis ab inditio bellũ lupꝰ ĩtulit agno.
Nc̃ opꝰ est uotis. ꝙ u̾ba ꝓphetica clamant
Quem liceat supplere uices. tc̃ sũma pc̃ates.
Constitu̾e duos. Ioseph cognoĩe iustum.
Mathiãq. Dei ꝑtiũ qd̾ nom̃ ut aiunt:¬
Hebreo sermone sonat. humilẽq uocãdo
Comꝓbat. o qnͣtũ distant humana suꝑtiis
Iuditiis. Parui merito tnscenditur ille.
Laude hoĩ qͥuistꝰ erat. Duodena refulgẽt.
Signa chori: t̾risq uibat iaculant᷑ olimpi.
erumptñ si aliqui imꝑiti
cumentis. de huiꝰ scĩssimi apłi electione
obsistere uoluerint dicentes. si bs̃ mathi¬
as duodenarii numerii. apłatum exple¬
uit. et duodecimus sedebit eũ dño ad iu¬
dicandum : gͦbs̃ paulus apl abista ses¬
sione sequestratuserit nou̾int utiq qr
auo denariꝰ numerus in hac re uel cet̾is
sacre scͥpture elogiis scd̃m tropum qui d̾r
rissime approbat bs̃ augustimis in expla¬

Expanded text:
Est exorsa nefas, qui signifer, oscula fingens 59 Est exorsa nefas, qui signifer, oscula fingens 59 Pacis, ab indicio bellum lupus intulit agno. Nunc opus est votis, quod verba prophetica clamant, 60 Quem liceat supplere vices. Tunc, summa precantes, Constituere duos, Joseph cognomine Justum, 61 MatthiaHebraeo sermone sonat, humilemque vocando, Comprobat. O quantum distant humana supernis Judiciis! parvi merito transcenditur ille, Laude hominum qui justus erat: duodena refulgent Signa chori, terrisque jubar jaculatur olympi. 10. Verumtamen si aliqui imperiti documentis, de hujus sanctissimi apostoli electione obsistere voluerint, dicentes: si B. Matthias duodenarii numeri apostolatum explevit, et duodecimus sedebit cum Domino ad judicandum: ergo B. Paulus apostolus ab ipsa sessione sequestratus erit; noverint utique, quia duodenarius numerus in hac re vel caeteris sacrae scripturae elogiis, secundum tropum qui dicirissime approbat B. Augustinus in expla
Abbreviated transcription (Latin):
D iatices sua luc sequẽs. Ctͣdidit agnus.
Quas passꝰ saluatut oues Tõtũq ꝑ orbem
Hoc auget pastore gregẽ qͦ mun̾e sumus.
Surgitꝰ. et insinuãs diuina negocta corã
Sic uen̾and̾ait. Nostis qr proditor amens.¬
Mercedẽ sceleris soluit sibi declia noxe.
ꝓ̾meruit. qua culpa fuit. cͥmẽq recͣtãs.
Iuditio tali ꝑmisit membra furori:
Aeris ut medio cõmuni pon̾et hosti
Debita pena locũ. celo terreq perosus.
Int̾ utrũq perit nullis ꝯdẽda sepulcris:
Niscera rupta cadũt. tenuesq elapt᷑ ĩauras.
fugit ab orbecinisslõ ħ uacat ult̃o uide:
Que supp̃ma nogat. Uind̃aq mortis ĩique.
Sic placita ueniti slã cũ modo tura ꝑasset
Mun̾is ex p̃tõ c̃ noĩe sanguinis emptus.
Cespes ĩexteruas ꝯponensbusta fauillas
Detumulis fecundat humũcar ĩpiꝰagri
fertilitate sui sołq excluclitur arius.
Q monum̃ta serũt c̾ tuba seua cruentum

Expanded text:
Per latices sua lucra sequens, cui tradidit agnus, Per latices sua lucra sequens, cui tradidit agnus, Quas passus salvavit oves, totumque per orbem Hoc auget pastore gregem, quo munere summus Surgit, et, insinuans divina negotia, coram Sic venerandus ait: Nostis quia proditor amensMercedem sceleris solvit sibi; taedia noxaePromeruit, qua culpa fuit, crimenque retractans Judicio tali permisit membra furori, 56 Aeris in medio communi ut poneret hosti Debita poena locum; coelo terraeque perosus Inter utrumque perit; nullis condenda sepulcris Viscera rupta cadunt, tenuesque elapsus in auras Fugit ab ore cinis: non haec vacat ultio Judae, 57 Quae suprema negat, vindictaque mercis iniquae Sic placitura venit; nam, cum modo rura parasset Funeris ex pretio, cum nomine sanguinis emptus 58 Cespes, in externas componens busta favillas, De tumulis fecundet humum, caret impius agri Fertilitate sui, solusque excluditur arvis, Quae monumenta ferunt, cujus tuba saeva cruentum
Abbreviated transcription (Latin):
tiaturi xp̃m nullo eger̃t̃ int̾prete. Uñ
in licaonia cum audissent accole pau¬
lum et barnabam loqui linguis suis: de¬
os eẽ in homines conuersos eos existi¬
approbans ait. Gr̃as ago deo: qd om̃iũ
gentium linquisloquor. Hoc ideo insi¬
nuando ꝓtulimis: ut intelligamus
ad qͣntam perfectionis grãm bs̃ mathi
as electus int̾ duodctim apłos. duodecĩ
apostolatus culmen scandere meruit.
Ac ꝑ inde cum dñs ad iudicandum ue¬
nerit: gloriosus cum illo residens clare
tum beati luce euͣngeliste ꝓsequens ara
Agmine petr̾ erat qͦ piscatore solebat
Sqͣmea turba capi. subito de litore iusus.
Cũ tͣit. ip̃e trahi meruit. Piscatio xp̃i.
Discipłm dignata rapit. qui recia laret.
hũanũ capt᷑a genꝰ Que gesserat hamum.
Ad clauẽ ẽ tnslata mañ. Quiq eqͦris uni
Arectat madidas ad litora u̾tere predis.
Et spoliisimplere ratẽ: meliorib undis.
Nũc alia de parceleuat. Noc deserit artem

Expanded text:
tiaturi Christum nullo egerent interprete. Unde tiaturi Christum nullo egerent interprete. Unde in Lycaonia cum audissent accolae Paulum et Barnabam loqui linguis suis, deos etiam in homines conversos eos existiapprobans ait: « Gratias ago Deo, quod omnium gentium linguis loquor . » Hoc ideo insinuando protulimus ut intelligamus ad quantam perfectionis gratiam B. Matthias est electus qui inter duodecim apostolos duodecimi apostolatus culmen scandere meruit: ac proinde cum Dominus ad judicium venerit, gloriosus cum illo residens apparebtum B. Lucae evangelistae prosequens AratAgmine Petrus erat: quo piscatore solebat Squamea turba capi; subito de littore visus, 53 Dum trahit, ipse trahi meruit; piscatio Christi Discipulum dignata rapit, qui retia laxet Humanum captura genus: quae gesserat hamum, Ad clavem est translata manus, quique aequoris imi Ardebat madidas ad littora vertere praedas, 54 Et spoliis implere ratem, melioribus undis Nunc alia de parte levat, nec deserit artem,
Abbreviated transcription (Latin):
firmatus. sicrit et gr̃a om̃iũ linguaꝵ
Et mertro. Non ne magna est differẽ
enim ut famuli aduentum etus ꝓphe
mederunt cum illo et biberunt ⁊ ut
predictum est amici ab eo appellari me¬
ruerunt. Insuꝑ etiam ꝓ euis amore
sanguinem suum fuderunt. Approbath
re uoluerunt caueant omĩo ne ueri¬
tati obsistant ⁊ et ne a ueritate recedãt
que xp̃c est. Ip̃e enim bant sententiã
confirmat inquiens apłis. Si diligi¬
tis me mandata mea settiate. et egõ:
rogabo patreni et alium paraclitum da¬
bit uob̃ ut maneat uobiscum inet̾nũ¬
hñs finem usq ad occasum. Et reue¬
ra non ait hodie uel cras. uel tot dieb
et annis: sed met̾num. Hoc sentiens b̃s̃
ieronimus affirmat illutl in cluodecim
questionib inilubie dicens. Ego utiq
audacter: ac tota lib̾tate ꝓnuntio: exeo
tempore quo apłi in dñm crediderunt
semper eos habuisse sp̃m sc̃m: nec potu¬
isti signa facere absq sp̃c sc̃i gr̃a. Et in

Expanded text:
firmatus, sicut et gratia omnium linguarum. firmatus, sicut et gratia omnium linguarum. Et merito. Nonne magna est differentenim ut famuli adventum Domini pradiderunt, comederunt cum illo et biberunt, et, ut praedictum est, amici ab eo appellari meruerunt: insuper etiam pro ejus amore sanguinem suum fuderunt. Approbat hoc re voluerint, caveant omnino ne veritati resistant, et ne a veritate recedant, quae est Christus. Ipse enim hanc sententiam confirmat, inquiens apostolis: « Si diligetis me, mandata mea servate: et ego rogabo Patrem, et alium Paracletum dabit vobhabens finem neque occasum. Et revera non ait, hodie vel cras, vel tot diebus vel annis, sed in aeternum. Hoc sentiens beatus Hieronymus affirmat illud in duobus quaestionibus indubie dicens: Ego utique audacter ac tota libertate pronuntio, ex eo tempore quo apostoli in Domino crediderunt, semper eos habuisse Spiritum sanctum, nec potuisse signa facere absque Spiritus Dei gratia. Et inf
Abbreviated transcription (Latin):
gnũ ꝓut sp̃c sõs dabat eloqui ilis. Illa
namq in lege hostia acceptabilis erat
que celesti igne consumebatur: sicuti
diuinitus actum legimus in holocau¬
sto iusti abel et manue prĩs silicet for¬
tissimi sanson atq helye cecterisq pro¬
phetis. Nam ubi nos legius tespexit
nis. sacre scͥpture documento ht̃ maxi¬
mam sanctionem: et scĩssimam pos¬
sidet firmitatem. Unde gͥ et ex quo: Qm̃
confirmans approbat ulami de celo dñs:
et ip̃i bõ mathie: ut om̃iũ gentium lui-¬
guis ꝑfc̃e loquerentur. S forsitan dicet.¬
niathic datus tantum modo illo intẽpo¬
re: et illo in loco. Postea uero ablatus
est: sic̃ et ab om̃ib ꝓpħis: et a bõ helyseo
qui dicit de muliere orbata prole ad pu-¬
erum. Dimitte illam quoniam aĩa etꝰ
in amaritudine est. et dñs celauit a
me et non inclicauit mͥ. Absit inqnͣt
loc. absit a catholica u̾itate. Nam si bõ
tempus fuit datus et ablatus: ita ex¬
pediuit ita congruũ fuit. sic̃ ꝓpħanti

Expanded text:
us sanctus dabat eloqui illis . Illa namque in lege hostia acceptabilis Deo erat, quae coelesti igne consumebatur; sicuti divinitus actum legimus in holocausto justi Abel, Manue patris scilicet fortissimi Samson atque Eliae et caeterorum prophetarum, nam ubi nos legimus: « Respexit nis sacrae Scripturae documento habet maximam sanctionem, et sanctissimam possidet firmitatem. Unde igitur et ex quo? Quoniam confirmans approbat illam de coelo Dominus, et ipsi B. Matthiae, ut omnium gentium linguis perpetuo loquerentur. Matthiae datus tantummodo illo in tempore et in illo loco, postea vero ablatus est, sicut et ab omnibus prophetis et a B. Eliseo, qui dicitur de muliere orbata prole ad puerum: « Dimitte illam quoniam anima ejus in amaritudine est: et Dominus celavit a me, et non indicavit mihi . » Absit, inquam, hoc, absit a catholica veritate. Nam si B. Etempus fuit datus et ablatus, ita expediebat, ita congruum fuit, sicut
Abbreviated transcription (Latin):
sor cuiꝰ nuꝑ uite lib̾ a fortuna
et ip̃e imꝑtiente merito suum
ostendi mira ad sepulchꝵ. Aderat gͥ dies
sollempnitatis. in quo paraliticus mem¬
bris om̃ib debilis euectus plaustro ante
uitream abside qua sc̃i concluduntur
membra sedebat. Datꝰq sopori: uidit ui¬
rum ad se uenientem et dicentem sibi.
Quo usq dormitas et sanus fieri non de¬
sideras: Qui ait. Utinam merear sanus
fieri dixitq ei uir: Cum signum ad cur¬
sum hore tercie auclieris insonare. surge
continuo et ingredere basilicam ad qmͣ
uenisti. Futurum est enim ut ip̃a hora
b̃s̃ martimis cum albino contͥbule in¬
grecliatur basilicam: et orone fc̃a ad eiꝰ
sollempnitatem turonis accedere debeat
Si eium eo momento ad p̃sens fueris: sa¬
nus efficieris. Nec moratus ille: cõmo¬
to signo accedit ad tumulur scĩ. Cũq
dauitici carminis. laudationem carrai¬
nis clerici canere cepissent ÷ odor suaui¬
tatis in basilicam sci aduenit: et hie di¬
rectis pedib incolumis est ereaus. Quod

Expanded text:
sor , cujus nuper Vitae liber a Fortunato et ipse impertiente merito suum ostendi miracula ad sepulcrum. Aderat igitur dies solemnitatis, in quo paralyticus membris omnibus debilis, evectus plaustro, ante vitream absidae qua sancta concluduntur membra sedebat, datusque sopori vidit virum ad se venientem, et dicentem sibi: Quousque dormitas, et sanus fieri non desideras? Qui 978 ait. Utinam merear sanus fieri. Dixitque ei vir: Cum signum ad cursum horae tertiae audieris insonare, surge continuo, et ingredere basilicam ad quam venisti. Futurum est enim ut ipsa hora beatus Martinus cum Albino contribule ingrediatur basilicam, ut, oratione facta, ad ejus solemnitatem Turonis accedere debeat. Si enim eo momento adpraesens fueris, sanus efficieris. Nec moratus ille, commoto signo, accedit ad tumulum Sancti. Cumque Davidici carminis laudationem clerici canere coepissent, odor suavitatis in basilica Sancti advenit, et hic directis pedibus incolumis est erectus. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
escit. Qui post multas quas ꝓ noĩe re¬
demptoris est passus in iurias. qualiter
de antiquo illo serpente tͥumphau̾it. ho¬
dieq ppłis declaratur. Deniq si in quẽ¬
piam in his locis coluber morsum stͥn¬
gens uenena cliffudecit ⁊ extimplo qui
ꝑcussus est ut ianuam atrii quo mar¬
tỹr requiescit attig̾it compresso timo¬
Ex quib non nulli ut celebre uulgatũ
est iam tumidi male bestie ic̃tu iam to¬
to corpori. ingrassante ueneno un hoc
ꝑflati ut sp̃m exalarent int̾ manus
delati et in atͥo positi sunt sanatu nec
umqͣm ab hoc uiru hominẽ obedire fas
es si sactum lim̃ fide pleniꝰ attig̾it. expł

Expanded text:
escit , qui post multas, quas pro nomine Redemptoris est passus injurias, qualiter de antiquo illo serpente triumphaverit, hodieque populis declaratur. Denique si in quempiam in his locis coluber morsum stringens venena diffuderit, extemplo qui percussus est, ut januam atrii quo Martyr quiescit, attigerit, compresso tumoEx quibus nonnulli, ut celebre vulgatum est, iam tumidi malae bestiae ictu, iam toto corpori, incrassante veneno in hoc, perflati, ut spiritum exalarent, inter manus delati et in atrio positi, sunt sanati; nec umquam ab hoc virus obire hominem fas est, si sacrum limen fide plenus att
Abbreviated transcription (Latin):
iħu xp̃o. Gaude iam letus gauclio sempi¬
t̾no. Et merito: qm̃ p̃sago noĩe uoci¬
tatus et a xp̃o donatus. Iam non paruuᷤᷤ
s magnus non ĩfirmus in seculo. s glo¬
tiosus fulges in celo. Et quare hoc Quo
pacto: Qua gbã: ꝑ eo scilioet qm̃ cum
eẽs humilis in corde tuo nec laudes homi¬
num cuꝑes ne fauorem ÷ non aurum.
non genmas. nec fluxa sectili regna ꝓ
terreno regno celestem pat̾am. ꝓ peritu¬
riis gaudiis adeptuis es paradisi ameni¬
tatem. Nam te mirabilit̾ ut apłm pau¬
scendere thronum. Ille te nimirum ele-¬
git de grege cliscipłoꝵ: qui petrũ et andre¬
coꝵ. Piaude gͦ nimis plaude ꝑ cuncta be
lam cetib angelicis sociatus. iam xp̃i nec¬
tare saciatus: int̾ apłicas sedes iutlitio al¬
re cligneris: ut nos clement᷑ exauiliat
postulantes. et placide remunet decertã
płimos echincos ad fidem catholicam con-
qui cum patre et sp̃u sc̃õ uiuit et regnat
deus ꝑ infinita secula sccłoꝵ. amen. ¶xpe¬

Expanded text:
isto: gaude jam laetus gaudio sempiterno: et merito, quoniam praesago nomine vocitatus, et a Christo donatus; jam non parvus, sed magnus, non infimus in saeculo, sed gloriosus polles in coelo. Et quare hoc? quo pacto? qua gratia? Pro eo scilicet, quoniam cum esses humilis in corde tuo, nec laudes hominum cuperes, nec pavorem, non aurum, non gemmas, non fluxa saeculi regna; pro terreno regno coetestem patriam; pro perituris gaudiis adeptus es paradisi amoenitatem. Nam te mirabiliter ut apostolum Pauscendere thronum. Ille te nimirum elegit de grege discipulorum, qui Petrum et Andrecorum. Plaude ergo nimis, plaude per cuncta beatus: jam coetibus angelicis sociatus, jam Christi nectare satiatus: inter apostolicas sedes in judicio ilre digneris: ut nos clementer exaudiat postulantes, et placide remuneret decertaet plurimos ethnicos ad fidem catholicam convequi cum Patre et Spiritu sancto vivit et regnat Deus per infinita saecula sae
Abbreviated transcription (Latin):
uo sunt genera passionum. unũ in occł
to alt̾um ĩ manifesto ⁊ patet nimirum
qm̃ quidem crucifixus illi mundus erat
quia odio illum habebat. et tanqmͣ mor¬
tim estimabat: similts̾ et ille mundo. qr
illum ad sua gauclia tͣhere non ualebat.
Quis etenim sapiens ignoret cluriora esse
supplicia cotidie sp̃ualit̾ in acie stare dẏa¬
bolice fraudi resistere: qmͣ uno momen¬
to tyrannico gladio uitam finire. hoc sen
cens. Aduersariꝰ nr̃ dỹabolus tanqmͣ leo
rugiens curuit querens quem deuoret
cui resistite fortes in fide. Et b̃s paulus
similit̾. Stati inquit succincti lumbos
ur̃os ĩ ueritate: ut possitis om̃ĩa tela ne¬
quissimi ignea extinguere÷ et gladium

Expanded text:
duo sunt genera passionum, unum in occulto, duo sunt genera passionum, unum in occulto, et alterum in manifesto; patet nimirum quoniam quidem illi mundus erat crucifixus, quia odio illum habebat, et tanquam mortuum aestimabat. Similiter et ille mundo: quia illum ad sua gaudia trahere non valebat. Quis etenim sapiens ignorat duriora esse supplicia, quotidie spiritualiter in acie stare, diabolicae fraudi resistere, quam uno momento tyrannico gladio vitam finire. Hoc sentcens: Adversarius noster diabolus, tanquam leo rugiens circuit quaerens quem devoret, cui resistite fortes in fide . Et beatus Paulus similiter: State, inquit, succincti lumbos vestros in veritate, ut possitis omnia tela nequissimi ignea exstinguere: et galeam
Abbreviated transcription (Latin):
licet apłos significans. et uidam inter
augustino lucebant. Si lucebant: qm
Ergo ñ uidam dixit in hoc loco traditorẽ.
s bratum mathiam sucessorem eiꝰ et p̃¬
dicatorem. hũc gͦ p̃mait hunc ĩsinua¬
uit quẽ in loco illius mirabilit̾ postea
regnans apłm constituit. qui in t̾ris po¬
situs. cet̾os elegit apłos. Nam et incelis
cum patre regnabat ⁊ et int̾ris eos ut
filios gub̃nabat sictti pollicens inquit
ecce ego uob̾cum sum omib dieb usqrad
consumationem seculi. Ac phoc datur
intelligi: ut sicuti decimũ ordinem in
celesti gła restituit de humana generatioe.
ita duodenartum numerum de bĩ mathie
cligna electione. Passio namq illiꝰ si que¬
me constat quod ip̃e sibi intulerit passio¬
nem ⁊ et cruoem suam ferendo xp̃m fue¬
rit secutus aicendo cum apło. Michi aut̃
absit głari nisi in cruice dñi nr̃i ih̾ xp̃i:¬
ꝑ quem mͥ mundus crucifixtis est et ego
mundo. Cum enim manifestum sit qd̾

Expanded text:
licet apostolos significans et Judam inter licet apostolos significans et Judam inter docente, lucebant: si lucebant, quoErgo non Judam dixit in hoc loco traditorem, sed B. Matthiam successorem ejus et praedicatorem. Hunc ergo praevidit, hunc insinuavit, quem in loco illius alterius postea lum constituit qui in terris positus caeteros elegit apostolos: nam et in coelis tunc cum Patre regnabat, et in terris eos ut filios gubernabat, sicut pollicens inquit: Ecce ego vobiscum sum omnibus diebus usque ad consummationem saeculi . At per hoc datur intelligi, ut sicuti decimum ordinem in coelesti gloria restituit de humana generatione, ita duodenarium numerum de B. Matthiae digna electione. 15. Passio namque illius si quaeanifestissime constat quod ipse sibi intulerit passionem: et crucem suam ferendo Christum fuerit secutus, dicendo cum Apostolo: Mihi autem absit gloriari, nisi in cruce Domini nostri quem mihi mundus crucifixus est, et ego mundo . Cum enim manifestum sit quod
Abbreviated transcription (Latin):
de ip̃o saluatore scͥptum sit. sntata quidẽ
et alia signa fecit iłx in conspectu discipł¬
oꝵ suoꝵ que non sunt scͥpta in libro hoc
Et ut potiora inferamus: Stiendum u
tiq est quod tot mortuos suscitauit quot
ab ef̾na dampnationis morte. salutifera
predicatione eripuit ⁊ quod suꝑ omĩa &x¬
cellentius atq głosius esse decernitur. a poc¬
cati morte aĩam defunctam xp̃o restituere.
qmͣ morituro corpori uitam donare. Qd
enimi tam głosius atq p̾stantiꝰ. qmͣ et̾na¬
celeste rognum cum angłis cũ scĩs om̃i¬
b possidere: Qnͣto eium melius atq decẽ¬
tius bĩssimum paulum a morte anime
resuscitatum: qmͣ lazarum a morte cor¬
poris uidemus:
qula electi a dño ẽẽ credantur. docente apło
ac dicente. qui elegit nos ante mundi
costitutionem. ut eẽmus sc̃i et ĩmacula¬
ti in conspestu eiꝰ ⁊ s tamen non de quo¬
mentionem cum dic̾et in eungłio. Nõ¬
ne cluodecim horesunt dici : Scõs uide¬

Expanded text:
ptum sit: « Multa quidem et alia signa fecit Jesus in conspectu discipulorum suorum quae non sunt scripta in libro hoc . » Et ut potiora inferamus, sciendum est utique, quod tot mortuos suscitaverit quot ab aeternae damnationis morte, salutifera praedicatione, eripuerit: quod per omnia excellentius atque gloriosius esse decernitur a peccati morte animam defunctam Christo restituere quam morituro corpori vitam donare. Quid enim gloriosius atque praestantius quam aeternaeleste regnum cum angelis, cum sanctis omnibus possidere? Quanto enim melius atque decentius beatissimum Paulum a morte animae resuscitatum, quam Lazarum a morte corporis videmus. 14. cula electi a Domino esse credantur, docente Apostolo ac dicente: Qui elegit nos ante mundi constitutionem ut essemus sancti et immaculati in conspectu ejus ; sed tamen non de quomentionem, cum diceret in Evangelio: « Nonne duodecim horae sunt diei? » Sanctos vide
Abbreviated transcription (Latin):
terutriꝰ in diuisas res: nommnauit pa¬
trem et filium existentem in sinu pa¬
tris. S quia int̾ hec que ex non existẽ¬
tib fc̃a sunt u̾bum dei nequaqm cõ¬
numeratur: omĩa inquid ꝑ ip̃m fc̃a
sunt. ꝓpriam namq etus substanci¬
am designauit diceris. In pͥncipio e¬
rat uerbum ⁊ et uerbum erat apud

Expanded text:
terutris indivisas res, nominavit Paterutris indivisas res, nominavit Patrem et Filium existentem in sinu Patris. Sed quia inter haec quae ex non existentibus facta sunt Verbum Dei nequaquam connumeratur: Omnia, inquit, per ipsum facta sunt . Propriam namque ejus substantiam designavit, dicens: In principio erat
Abbreviated transcription (Latin):
tione. quia cum eẽt spreturus eligen¬
dus foret ex omib. Non enim inqui¬
unt natura qͣi p̃cipuũ int̾ alios fili¬
os aliquid ht̃. Nam nec naturaliter¬
dei filius est. ne aliqmͣ ht̃ ad deum ꝓpri¬
etatem ⁊ qũ etiam ip̃m nature muta¬
bilis existentem ꝓpt̾ moderationem di¬
ligentiam ⁊ uirtutem ñ mutatum ad
deteriꝰ elegit deus: cum et si patlus et
petrus. ad hoc petuenissent. nichil po
tuerat iłx hoꝵ filiatione differre. Ptop¬
ter reprobationem gͥ huiꝰ uesane doc¬
trine⁊ etiam diuinaslitteras renoluẽ¬
tes ꝓposuimus. illud quod in psalnus
de xp̃o dem̃ est. Silexisti iusticiam et o¬
cdisti et odisti iniquitatem: ꝓpt̾ea un¬
xit te d̾s deus tuus oleo leticie p̃consor¬
tib tuis. Quia uero filius dei neqex
non existentib fr̃s est. neq fuit ali¬
qnͣdo quando non fuit. sufficit nos
erucdire. iohes eungelista scͥbens de eo.
Unigenitus filius qui est in sinu patͥs.
ꝓuidente quippe deo ut ostenderet al¬

Expanded text:
tione, quia eum non esset spreturus, eligendus foret ex omnibus. Non enim, inquiunt, natura quasi praecipuum inter alios filios aliquid habet. Nam nec naturaliter filius Dei est, nec aliquam habet ad Deum proprietatem, quando etiam ipsum naturae mutabilis existentem, propter moderationem, diligentiam et virtutem, non mutatum ad deterius, elegit Deus; cum et si Paulus vel Petrus ad hoc pervenissent, nihil Jesus potuerat ab horum filiatione differre. Propter reprobationem igitur hujus vesanae doctrinae, 217 etiam divinas litteras revolventes, proposuimus illud quod in Psalmis de Christo dictum est: Dilexisti justitiam, et odisti iniquitatem: propterea unxit te Deus, Deus tuus, oleo laetitiae prae consortibus tuis . Quia vero Filius Dei neque ex non existentibus factus est, neque fuit aliquando quando non fuit, sufficit nos erudire Joannes evangelista, scribens de eo: Unigenitus Filius, qui est in sinu Patris . Providente quippe Deo, ut ostenderet al
Abbreviated transcription (Latin):
citur. Scd̾m consuetudinem sacerdocii
sorte exiit ut incensum ꝑoneret. S hãc
figuram licuit excerceri ⁊ donec ueritas
xp̃c compleretur.: cuiꝰ hostia tempore pas¬
che ĩmolata. s die pentecostes sp̃u sc̃õ in
igne apparente consũmata est. Inde est ꝙ
b̃s mathias ante penthecosten sorte ordi¬
natur ⁊ septem uero dẏaconi int̾ quos ꝓ¬
cando xp̃m a dextͥs dei stantem illum cer¬
nere meruit: postea nequaqmͣ sortis a
ports qͣm ꝓ nob̾ optulit die pentecostes
ꝑ ignem sp̃c sc̃i mirabilit confirmatit.
Sic enim ordo sacre scͥpture ꝑ beatum
etͣnglistam denuntiat dicens. Et dũ
complerentur dies pentecostes: erant
om̃s cliscipłi parit̾ in eodem loco. Et fc̃s¬

Expanded text:
citur, « secundum consuetudinem sacerdotii citur, « secundum consuetudinem sacerdotii sorte exiit, ut incensum poneret . » Sed hanc figuram licuit exerceri donec veritas per Jesum compleretur: cujus hostia tempore Paschae immolata, sed die Pentecostes, Spiritu sancto in igne apparente, vere consumma est. Inde est, quod B. Matthias ante Pentecostem sorte ordinatur: septem vero diaconi inter quos Christum, a dextris Dei stantem illum cernere meruit postea nequaquam sortis agporis, quam pro nobis obtulit, die Pentecostes per ignem Spiritus sancti mirabiliter consummavit. Sic etenim ordo sacrae Scripturae per beatum evangelistam denuntiat, dicens: Et dum complerentur dies Pentecostes, erant omnes discipuli pariter in eodem loco, et f
Abbreviated transcription (Latin):
dei: qmͣ incomp̃hensibilia sunt iudicia
eiꝰ: et innestigabiles ie eiꝰ. Hanc enum
sapĩam completam uidemꝰ in bĩ mathie
electioneͥ quem dei sapĩa in thesatiro suo
reconditum habuit. humilem et paruũ:
s tamen uoluit in secło pandere magnũ
et głosum ⁊ scilicet ut in throno illum dui¬
odecimto exaltaret. Excipiamus gͦ eumtã¬
qm ad̾o donatum ÷ tanꝙͣ ab ip̃o ordinatũ
ueneremur illum canꝙͣ ab ip̃o int̾ disci¬
pulos ualdeglorificatum. Non enimi¬
ste p̃dõs barsabas. estimandus est ille bar¬
nabas comes pauli apłi. Nam ille filius
consolationis: hic autem filius quietis
ꝓpħa sorte dep̃hensus sit indifferent̾ sortib
est credendum: cum pͥuilegia singuloꝵ cõ¬
munem legem facere omĩo non possint.
Nam in sorte ione ꝓphe: gentiles tempesta
bs̃ mathias dilestus dei sorte eligitur ne eiꝰ
electio alege et ꝓpħis uet̾is testamenti dis¬
crepate uideretur: ubi sũmus sacerdos
sorte queri iubentur: sicut de zacharia di¬

Expanded text:
ia sunt judicia ejus et investigabiles viae ejus! Hanc enim sapientiam completam invenimus in B. Matthiae electione, quem Dei sapientia in thesauro suo reconditum habuit humilem et parvum: sed tamen voluit in saeculo pandere magnum et gloriosum, scilicet cum in throno illum duodecimo exaltaret. Excipiamus ergo eum tanquam a Deo donatum, tanquam ab ipso praeordinatum: veneremur illum et tanquam ab ipso inter discipulos valde glorificatum. Non enim ille praedictus Barsabas aestimandus est ille Barnabas comes B. Pauli apostoli: nam ille filius consolationis, hic autem filius quietis propheta sorte deprehensus sit, indifferenter sortibus est credendum: cum privilegia singularium communem legem facere omnino non possint. Nam in sorte Jonae prophetae Gentiles tempestatB. Matthias dilectus Dei sorte eligitur, ne ejus electio a lege Veteris Testamenti discrepare videretur, ubi summus sacerdos sorte quaeri jubebatur: sicut de Zacharia di
Abbreviated transcription (Latin):
tur: nos hodierna die b̃i mathie duode¬
cim apłi natalem tanta ueneratione ex¬
colere debemus. qnͣta ut predc̃m est int̾
apłos mirabilit̾ electum eẽ comꝑim
ed quemadinodum bĩ petͥ
tum. quia magne auctoritatis magneq
excellentie sacramentum est et a b̃o luca
p̃fatus euͣngelista. Exurgens aut̃ petrꝰ
in medio fr̃m dixit. Erat ant̃ turba ho¬

Expanded text:
tur; nos hodierna die B. Matthiae duodetur; nos hodierna die B. Matthiae duodecimi apostoli natalem tanta veneratione excolere debemus, quanta, ut praedictum est, inter apostolos mirabiliter electum esse comperimus. Sed quemadmodum B. Petri tum, quia magnae auctoritatis magnaeque excellentiae sacramentum est, et a B. Luca m evangelista: 4. « Exsurgens autem Petrus in medio fratrum, dixit erat autem turba ho
Abbreviated transcription (Latin):
serunt colloquiumq cum illo habuerũt¬
qui cõmederunt cum illo acbiberunt om¬
nemq illius efficatiam sitibundo pectore
alibi. hi sunt fr̃s mei. Magnamq in su¬
per uicissitudinem illis conferens: gaude¬
te inquit et exultate qd̃ noĩa ur̃a scͥpta
sunt in celis. Hoc ip̃o quia annuente
ita conuenit. ꝓpt̾ hanc excellentiam il¬
loꝵ sollempnitates sub una festiuitate
merito celebrari congruum fuerat: si¬
cuti ꝯmunem uitam atq consortium
cum dño habuerunt. Nam et b̃s ieronimꝰ
hoc astruens in martyrologio quod croma¬
tio et heliodoro ep̃is edidit: conninctos
eos censuit ordinare dicens. Sane in pri¬
ma parte libelli mei omniũ apłoꝵ festa o¬
portunissime scͥpsimus: ut dieb uariis
non uideantur diuidi quos una digni¬
tas apłatus incelesti gła fecit ẽẽ sublimeᷤᷤ
S quia mos optinuit in sc̃a eccłia. ii
niuscuiꝰq apłi festa specialit̾ quo die sit
celo natus et coronatus. ut in illo celebee¬

Expanded text:
serunt, colloquium cum illo habuerunt, comederunt ac biberunt, omnemque illius efficaciam sitibundo pectore alibi: Hi sunt fratres mei . Magnamque insuper vicissitudinem illis conferens: Gaudete, inquit, et exsultate, quia nomina vestra scripta sunt in coelis . Hoc quia ipso annuente ita convenit, propter hanc excellentiam illorum solemnitates sub una festivitate merito celebrari congruum fuerat, sicuti communem vitam atque consortium cum Domino habuerunt. Nam et B. Hieronymus hoc astruens in Martyrologio quod Chromatio et Heliodoro episcopis edidit, conjunctos eos censuit ordinare, dicens: Sane in prima parte libelli mei omnium apostolorum festa opportunissime scripsimus: ut diebus variis non videantur dividi quos una dignitas apostolatus in coelesti gloria fecit esse sublimes. Sed quia mox obtinuit in sancta Ecclesia ut uniuscujusque apostoli festa specialiter quo die coelo sit natus et coronatus, in illo celebren
Abbreviated transcription (Latin):
sicut usdet homo. ita et uidet deus. Ille
enim ioseph qui nocatut barsabas. qui
cognominatus est iustus: ab om̃ib est e¬
lectus. Mathias aut̃ qui int̾pretatur d̾ĩ
paruis sine donatꝰ: sp̃c sc̃i electione fõs
est magnus. O uere partũ. o uere mag¬
num. qui non ideo magnus quia elat̾ ł
s ideo magnus. quia humilis fc̃s : sec¬
tando quidem uestigia dñi sui dicentes.
Non uenit filuis hominis ministrati. s
ministrare. et dare animam suam redẽp¬
tionem ꝓ multis. Et illud quod in alio
loco dixit: cum zebedei filios ad scãm co¬
dicirationem⁊ ante suam scãm incarna¬
tionem: quatinis eũ ueniret olim ple-¬
nitudo temporis. cũ ex sacra sumeret uir¬
gine carnen cum nasceretur. cuma suo
discipulo traderetur: donatꝰ ab ip̃o dño
in duodenario numero exaltaretur. atq
glorificaretur: et cluodenatiꝰ numerus.
ꝑfectus inueniretur. Nec mirum nec in¬
credibile. Nichil enim dei sapĩe impossibi¬
le: nichilq incognitum ẽẽ creditur. Mĩa

Expanded text:
sicut videt homo, ita praevidet Deus . Ille enim Joseph, qui vocabatur Barsabas, qui cognominatus est Justus, ab hominibus est electus: Matthias autem qui interpretatur Dei parvus, sive donatus, Spiritus sancti electione factus est magnus. O vere parvum! o vere magnum, qui non ideo magnus quia elatus, sed ideo magnus quoniam humilis factus, sectando siquidem vestigia Domini sui dicentis: « Non venit filius hominis ministrari, sed ministrare, et dare animam suam redemptionem pro multis . » Et illud quod in alio loco dicit, cum Zebedaei filios ad sanctam codi constitutionem, ante suam sanctam incarnationem, quatenus cum veniret olim plenitudo temporis, cum ex sacra sumeret Virgine carnem, cum nasceretur, cum a suo post discipulo traderetur, Donatus ab ipso Domino in duodenario numero exaltaretur atque glorificaretur, et duodenarius numerus perfectus inveniretur. Nec mirum, nec incredibile: nihil enim Dei sapientiae impossibile, nihilque incognitum esse creditur. Omnia
Abbreviated transcription (Latin):
xp̃c humani gen̾is conditor
atq redemptor cum ꝓpen¬
siori et archano consilio cẽ¬
suiss mundum languidũ.
dementissime uisitare ͥ suumq plasma
de potestate dyabolice frandis mirabiliter
eriꝑe. quod ꝑ quinq nulia et eo ampluis
annoꝵ possederat: ille qui erat rex regum
et dñs dominantium sub potestate huma¬
ni gen̾is octauiani scilicet augusti. humi¬
lit̾ nasci dignatꝰ est. Et ille qui erat crea¬
tor celi ac terre : carnis nr̃e fragilitatem
susciꝑe non est declignatus. Ac ꝑnide per
inciementa crescens ut effectum uere in¬
carnationis sue ostenderet. qm̃quidem il¬
le ẽẽt uerus dies qui duodecim horis luce¬
bat: duodecim apłos eligere censuit. De¬
inde ad similitudinem septuagnita dua¬
rum linguaꝵ. septuagnnita duos discipu¬
los elegit.binos q misit ad predicandum
Int̾ quos siquidem b̃s̃ mathias sc̃e predi

Expanded text:
 humani generis conditor atque redemptor, cum propensiore et arcano consilio censuisset mundum languidum clementissime visitare, suumque plasma de potestate diabolicae fraudis mirabiliter eripere quod per quin que millia et eo amplius annorum possederat ille qui erat Rex regum et Dominus dominantium sub potestate humani regis, Octaviani scilicet Augusti, humiliter nasci dignatus est; et ille qui erat Creator coeli et terrae carnis nostrae fragilitatem suscipere non est dedignatus. At perinde per incrementa crescens, ut effectum verae incarnationis suae ostenderet; quoniam quidem ille esset verus dies, qui duodecim horis lucebat, duodecim apostolos eligere censuit: deinde ad similitudinem septuaginta duarum linguarum, septuaginta duos discipulos assumpsit, binosque misit ad praedicandum. Inter quos siquidem B. Ma
Abbreviated transcription (Latin):
ter predicando ad sc̃e matris eccłie gremi¬
um echincum ppłm ꝑducere curauit: ut
ad modum acceptabilis et deuotissimus
xp̃o fc̃s. cum traditor ille uidas dñm pro¬
deret xp̃m. suiq homicida effectus aposto¬
latum ꝑderet ⁊ iste uir dñi in loco illius
stolus ordinaretur. Cui datur sacri etͣ¬
gelii predicatio ĩ uidea : sicuti scĩs apłis petͦ¬

Expanded text:
ris Ecclesiae gremium, ethnicum populum perducere curaret. Unde admodum acceptabilis et devotissimus Christo factus, cum traditor ille Judas Deum proderet Christum, suique homicida effectus apostolatum perderet; iste vir Domini in loco illius stolus ordinatur: cui datur sacri Evangelii praedicatio in Judaea, sicuti sanctis apost
Abbreviated transcription (Latin):
Athias ebraice latine postoli¬
dicitur donatus. ut stibaudra¬
tur. ꝓ uida scarioth. Iste enim
teretur. hic sine cognomine solus habet᷑.
cui datur sacri ennͣgelii preclicatio in
uidea ÷ cuiꝰ festum celebratur sexto ka¬
lendas ma rcii. fuit enim de septuagin¬
ta duob discipulis unus. Inclitam et
gloriosam festiuitatem bĩ mathie apłi¬
ui et glorificari oportet: qnͣta illum di¬
uina grã dispensante ad apłicam digni¬
sit. et quid ex inde sc̃i patres in eiꝰ laude
mnurifice ꝓtulerunt: ꝑ sacre scͥpture seriẽ

Expanded text:
thias Hebraice, Latine dicitur Donatus, ut subaudiatur pro Juda Scarioth. Iste enim teretur. Hic sine cognomine solus habetur cui datur Evangelii praedicatio in Judaea: cujus festum celebratur sexto Kalendas Martias: fuit etiam de septuaginta discipulis unus. 2. Inclytam et gloriosam festivitatem B. Matthiae apri et glorificare oportet, quanta illum, divina gratia dispensante, ad apostolicam dignisit, et quid exinde sancti Patres in ejus laude mirifice protulerint, per sacrae Scripturae seriem
Abbreviated transcription (Latin):
cdaruit sciendum est ꝑ omia quia mul¬
tas ac stupendas uirtutes cũ cet̾is ccapłis
et apłicis uiris oꝑatus sit. Nam utiq ĩt᷑
cens. Signa que ego facio: et uos facietis
Et malio loco. Si cdixeritis monti huic
tnͣsi hinc: cõmouet se de loco suo. Identidẽ
nes. Si enim xp̃o attestante. qui uetacit᷑
ueritas est de miratuloꝵ irrutib reti¬
nendum est. quod iste uirtlñ int̾ cetetos
apłos oꝑatus sit. qͣntas illum crelimus
exercuisse uirtutes miraculoꝵ inpuinti¬
a seilicet uidee: que illi in sorte p̃licatiõis
aduenit. Neq enum incredulum ppłm
ad fidem xp̃i conuertere ualuerũt sine
miraculoꝵ patratione sic̃ de scĩs aplis

Expanded text:
rit, sciendum est per omnia, quia multas et stupendas virtutes cum caeteris coapostolis et apostolicis viris operatus sit. Nam utique inter tem dicens: « Signa quae ego facio, et vos facietis ; » et in alio loco: « Si dixeritis monti huic, Transi hinc, commovebit se de loco suo . » « Identnes . » Si enim Christo attestante, qui veraciter veritas est, de miraculorum virtutibus retinendum est, quod iste vir Domini inter caeteros apostolos operatus sit: quantas illum credimus exercuisse virtutes miraculorum; in provincia scilicet Judaeae, quae illi in sorte praedicationis advenit? Neque enim incredulum populum ad fidem Christi convertere voluisset sine miraculorum patratione, sicut de sanctis apostolis
Abbreviated transcription (Latin):
ad apłatus głam conscendere meru̾it.
nitatis ⁊ non supͣ om̃s. s cum om̃ibus
non excellentior cunctis. s omĩb coeqͣlis
soluendi incelis et in t̾ra: non illi solũ¬
modo tale pͥuilegium contulit: s orrĩ
clignitate locatis. Unde fic̃ ad intrepatio¬
nem bĩ petͥapli anania et saphira teste
bĩ benedicti regula corpore utiq non aĩa
mortui sunt: ita ad increpationem b̃ĩ
pauli apłi. bargens qui et elimas magꝰ
lumine priuatus est. Idemq apłs stupra¬
torem nouerci sue sola uissione epłe demo¬
ni tralidit: et rursum cum uoluit re¬
staurauit diceris. Confirmate in illum
caritatem: ne forte abundantiori tͥsticia
absorbeatur. qui eiꝰmodi est. Similiter
aut̃ symonem illum magum. de subli¬
mi aere cũ coapło suo petro litigantem¬
mtrabilit̾ p̃cipitauit. De bine cum illos
xp̃e instrueret di cens qui credlit ĩ me opa
que egofacio ip̃e faciet. et maiora horum

Expanded text:
ad apostolatus gloriam conscendere meruerit.ad apostolatus gloriam conscendere meruerit.nitatis, non supra omnes, sed cum omnibus: non excellentior cunctis, sed omnibus coaequalis.solvendi in coelis et in terra, non illi solummodo tale privilegium contulit, sed omniberdotali dignitate locatis. Unde sicut ad increpationem B. Petri apostoli Ananias et Saphira, teste B. Benedicti abbatis regula, corpore utique, non anima mortui sunt ; ita et increpatione B. Pauli apostoli Barjesus quidam Elymas magus lumine privatus est : idemque Apostolus stupratorem novercae suae sola missione Epistolae daemoni tradidit , et rursum, cum voluit, restauravit dicens: « Confirmate in illum charitatem, ne forte abundantiori tristitia absorbeatur, qui ejusmodi est . » Similiter autem Simonem illum Magum, de sublimi aere cum coapostolo suo Petro mirabiliter praecipitavit. Dehinc cum illos Christus instrueret, dicens: « Qui credit in me, opera quae ego facio ipse faciet, et majora horum
Abbreviated transcription (Latin):
illiis humilitatem: que est mat̾ oĩum
sc̃aꝵ iuitutũ. Caueamus suꝑbiam: que
est radix om̃iũ maloꝵ. Qm sequendo ille
qui primus creatus est. et pͥnceps exsti¬
tit õiũ angłoꝵ. in et̾na p̃cipitat᷑ est dam¬
pnatione. Unde deus nr̃ clemens et ꝓpitiꝰ¬
et omĩpotens non talem passus in celesti
patͥa ꝑmanere ruinam. nouos agłos re¬
creans. nouamq creaturam ad ymagi¬
nem et similitudinem suam hominem
plasmare clignat᷑ est ex cuiꝰ ꝓgenie tantos
illuc ascendere statuit. cum ip̃a iudelicet ĩ¬
stauratione decum ordinis ⁊ qnͣtos illic sc̃os
angłos remansisse crecditur: docente ꝓpb̃a.
ceret. Studete in om̃ib humilit̾ uiu̾e:
et de miraculis nolite gloriari. ne cada¬
tis similit̾ sicut et ille qui talia cilexit.
Pinde hoc preceptum dñi bĩssimus dei
apłs mathias amplectendo et retiuen¬
do in caritatis fundamento solidatus.
milit̾ uiu̾e studuit ut infra septuagin¬
ta duos cliscipulos diuina gr̃a electus.

Expanded text:
lius humilitatem, quae est mater omnium sanctarum virtutum: caveamus superbiam, quae est radix omnium malorum: quam sequendo ille qui primus ejectus est et princeps exstitit omnium malorum in aeternam praecipitatus est damnationem. Unde Deus noster clemens et omnipotens, non tantum passus in coelesti patria permanere ruinam, novos angelos recreans, novamque creaturam ad imaginem et similitudinem suam hominem plasmare dignatus est: ex cujus progenie, tantos illuc ascendere statuit cum ipsa videlicet instauratione decimi ordinis, quantos illic sanctos angelos remansisse creditur, docente sancto ceret: Studete in omnibus humiliter vivere, et de miraculis nolite gloriari, ne cadatis similiter sicut ille qui talia dilexit. Proinde hoc praeceptum Domini beatissimus Dei apostolus Matthias amplectendo et retinendo, in charitatis fundamento solidatus, militer vivere studuit, ut inter septuaginta duos discipulos divina gratia electus
Abbreviated transcription (Latin):
adiens ieiumoꝵ ibi ꝑ maxime moraba¬
tur tempore: Quid de mundicia or̃ois
eiꝰ exponam: qui ꝓpriis uestigiis ꝑ uiam
ꝑ qmͣ adorationem incedebat: stationem
morem uiuis candidam reddidit: Quid
de ugiliaꝵ eius laude referam: quib
insistens continue aĩas a corpore mignͣ¬
tes longniscule scõ illustratꝰ sp̃u uidere
meruit: Quid de humilitate eiꝰ et con¬
honorem. et ut isti ꝑfectus inhereret in
paruissima se retrudens cellula usq ad
diem uocationis sue ad celestem głam ꝑ¬
mansit reclusus: Quid de p̃cipua eius
obedientia fari possum qui obediendo ab¬
bati suo ꝓprium relinquens solum oxul
in longinqua cunctis dieb uite sue mo¬
ratus est regione: Quid de eiꝰ pacĩa in no¬
tescam : qui amplitudint fretus caritatis
non solum malum ꝓ malo non teddidit
uerum omib ꝑsecutorib sins que ualuit
bona impendit. Hiis uirtutum florib¬

Expanded text:
adiens, ieiuniorum permaxime ibi morabaadiens, ieiuniorum permaxime ibi morabatur tempore ? Quid de munditia orationis eius exponam, qui propriis vestigiis viam, per quam ad orationem incedebat, stationemqmorem nivis candidam reddidit ? Quid de vigiliarum eius laude refferam, quibus insistens continue animas a corpore migrantes longinscule, sancto inlustratus spiritu, videre meruit ? Quid de humilitate eius et conliquid honorem et, ut isti perfectius inhereret, in parvissima se retrudens cellula, usque ad diem vocationis suae ad caelestem gloriam permansit reclausus ? Quid de praecipua eius oboedientia fari possum, qui, oboediendo abbati suo proprium linquens solum, exul in longinqua cunctis diebus vitae suae moratus est regione ? Quid de eius patientia innotescam, qui, amplitudine fretus caritatis, non solum malum pro malo non reddidit, verum omnibus persequutoribus suis quae valuit bona inpendit ? Hi
Abbreviated transcription (Latin):
uita uirtutum miraculoꝵ p̃cedit signa.
qm̃ illa uircutem non ostentat. s oꝑatur.
Hec autem ostentant non aut̃ faciunt
magis de sc̃i pr̃is moꝵ uirtutib scriben¬
da ad mmutationem plurimoꝵ ẽẽ uid̾en¬
tur. nisi qd̃ recentiori tempore eiꝰ sc̃a emicãs
mentium memoria. Quid enim de uir¬
tute eiꝰ castitatis dicere ualeo: qui a nati¬
uitate impollutus a contagio libidins
ꝑmanens. uiiginitatis ꝓmẽruit accipere
coronam. Quid de eiꝰ digne fide enarra¬
re possum ͥ qui om̃s quozeumq potu¬
it auariis ercorib eruens. ad catholicam
ꝑduxit fidem: Quid de eiꝰ spe intimare
exuberantia contempsit prospera: Quid
de eiꝰ plenissima caritate significem. cmiꝰ
studium semꝑ fuit non sua. s alioꝵ q̃¬
rens ut plurima uita ꝑ eiꝰ ex̾̃ciorum po¬
tirentur et̾na. Quid de eiꝰ edisseram ab¬
stiuentia. Qui nt eam toto exerceret rigo¬
re relictis in monasterio fr̃ib antͥginũ

Expanded text:
vita virtutum miraculorum praecedit signa, vita virtutum miraculorum praecedit signa, quoniam illa virtutem non ostentat, sed operatur, haec autem ostentant, non autem faciunt, magis de sancti patris morum virtutibus scribenda ad imitationem plurimorum esse viderentur, nisi quod recenciori tempore eius sancta emicans mentium memoria. Quid enim de virtute eius castitatis dicere valeo, qui, a nativitate inpollutus a contagio libidinis permanens, virginitatis promeruit accipere coronam ? Quid de eius digne fide enarrare possum, qui omnes quoscumque potuit a variis erroribus eruens ad catholicam perduxit fidem ? Quid de eius spe intimare ralia ubertim ei exuberantia contempsit prospera ? Quid de eius plenissima caritate significem, cuius studium semper fuit, non sua, sed aliorum quaerens, ut plurissimi vita per eius exercitium potirentur aeterna ? Quid de eius edisseram abstinentia, qui, ut eam tota exerceret rigore, relictis in monasterio fratribus, Antriginum
Abbreviated transcription (Latin):
sepulchꝵ in quo sc̃ã erant condita membea
est collocatus. Incipientib aut̃ frĩb uespet¬
tino offitio congruentem antiphonam in
die translationis eiꝰdem confessoris que eue¬
nit infra festa paschalia alleluia. Confite
ingredi. Qui batulo quem manu gestabat
caput eiꝰ renesq ꝑcut ei. idixit. In nomũe
ihu xp̃i omĩpotentis filii sanare et surge
ualens. Tunc pͥmum in longum debilia
extendens membra: eulansq magnis
uocib surrexit et accipiens duos cereo g̾
exilietis ꝑt̾ransiuit. Nam om̃ib diebuis
uite sue ꝑcepta usus est. incolumitate et
ꝓprii uigore corporis semetip̃m uegetãs
quo uoluit perrexiti qui illo fuerat alioꝵ
iuuamine allatus. Hec et alia multaq̃
huic oꝑi inserenda satis ꝓfutura ad edifica¬
tionem fideliũ forent. mulcoꝵ etusdem
monasterii monachoꝵ. qui nũc usq suꝑ¬
sunt narratione cognoui: s paucis exara¬
tis compendii gr̃a multa p̃t̾misi. S quia

Expanded text:
sepulchrum, in quo sancta erant condita membra, sepulchrum, in quo sancta erant condita membra, est locatus, incipientibus autem fratribus vespertino officio congruentem antiphonam in die translationis eiusdem confessoris, qui evenit infra festa paschalia: Alleluia, confitemingredi. Qui baculo, quem manu gestabat, caput eius renesque percutiens, dixit: 'In nomine Iesu Christi omnipotentis filii sanare et surge valens!' Tunc primum, in longum debilia extendens membra eiulansque magnis vocibus, surrexit et, accipiens duos in manibuexiliens pertransivit. Nam omnibus diebus vitae suae percepta usus est incolomitate et, proprii vigore corporis semet ipsum vegitans, quo voluit perrexit, qui illo aliorum fuerat iuvamine adlatus. Haec et alia multa, quae huic operi inserenda satis profutura ad aedificationem fidelium forent, multorum eiusdem monasterii monachorum, qui nunc usque supersunt, narratione cognovi; sed, paucis exaratis, conpendii gratia multa praetermisi. Sed quia