comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Nihil admouebit uelocitatis sue:tacita labetur: non illa se regit imperio:
ion fauore populi longius proferet.Sicut missa est a primo decurret.n
deuertetur: nusꝗͣ remorabitur.Quid fiet: tu occupatus es:uita festinat.
sensus hominum:eorum dico qui prudentiam iactant:operosius occupa'¬
ri sibi: ut melius possint uiuere. Impendio uite uitam instruunt. Cogita¬
iones suas in longum ordinant.Maxima porro uitae iactura dilatio
illa primum quemq extrahit diem:illa eripit praesentia:dum ulteriora
promittit.Maximum uiuendi impedimentum est:expectatio quae pẽder
ex crastino: perdis hodiernum. Quod in manu fortunae positum estdis¬
ponis:quod in tua dimittis: quo spectas quo te extendis: Omnia que uẽ¬
tura sunt: in certo iacent: Propitius uiue: clamat ecce maximus uates:
uelut diuino ore instinctus:salutare carmen canit.Optima queq dies

Expanded text:
nihil admonebit velocitatis suae. Tacita labetur ; non illa se regis imperio, nihil admonebit velocitatis suae. Tacita labetur ; non illa se regis imperio, non favore populi longius proferet. Sicut missa est a primo die, curret ; nusquam devertetur, nusquam remo- rabitur. Quid fiet ? Tu occupatus es, vita festinat ; sensus, hominum eorum dico qui prudentiam iactant ? Operosius occupati sunt, ut melius possint vivere ; impendio vitae vitam instruunt ! Cogitationes suas in longum ordinant ; maxima porro vitae iactura dilatio est ; illa primum quemque extrahit diem, illa eripit praesentia, dum ulteriora promittit. Maximum vivendi impedimentum est expectatio, quae pendet ex crastino, perdit hodiernum. Quod in manu fortunae positum est, disponis, quod in tua, dimittis. Quo spectas ? Quo te extendis ? Omnia quae ventura sunt in incerto iacent ; protinus vive ! Clamat ecce maximus vates et velut divino ore instinctus salutare carmen canit : Optima quaeque dies
Abbreviated transcription (Latin):
gentes: metuunt capitale supplicium: omnia sua ut uiuant paratos impen¬
dere: tanta in illius discordia affectuum est. Quod si possent quemadmo¬
dum preteritorum annorum cuiusq numerum proponi sic futuroru.
quomodo illi qui paucos uiderunt superesse trepidarent: quomode
parcerent. At qui facile est:quis exiguum dispensare quot certum elt.
Id debet seruari diligentius:ꝗ ne scias quando deficiat. Nec est tamens
quod ignorare putes illos quem chara res sit:dicere solent eis quos uali¬
dissime diligunt paratos se partem annorum suorum dare: dant: nec
intelligunt. dant autem ita: ut sine illorum incremento sibi detrahant: sed hoc
ipsum an detrahant nesciunt.ideo tolerabilis est illis iactura detrimenti latẽ¬
tis. Nemo restituet annos: nemo iterum te tibi reddet. Ibit qua corpit.etas.
nec cursum suum: aut reuocabit aut supprimet:nihil autem tumultuabit᷑

Expanded text:
gentes, si metuunt capitale supplicium, omnia sua, ut vivant, paratos impengentes, si metuunt capitale supplicium, omnia sua, ut vivant, paratos impendere ! Tanta in illis discordia adfectuum est. Quodsi posset quemadmodum praeteritorum annorum cuiusque numerus proponi, sic futurorum, quomodo illi, qui paucos viderent superesse, trepidarent, quomodo illis parcerent ! Atqui facile est quamvis exiguum dispensare, quod certum est ; id debet servari diligentius, quod nescias quando deficiat. Nec est tamen, quod putes illos ignorare, quam cara res sit; dicere solent eis, quos valdissime diligunt, paratos se partem annorum suorum dare. Dant nec intellegunt ; dant autem ita, ut sine illorum in- cremento sibi detrahant. Sed hoc ipsum, an de- trahant, nesciunt; ideo tolerabilis est illis iactura detrimenti latentis. Nemo restituet annos, nemo iterum te tibi reddet. Ibit, qua coepit aetas, nec cursum suum aut revocabit aut supprimet ; nihil tumultuabitur,
Abbreviated transcription (Latin):
sed diu fuit. Quid enim si illum multum putas nauigasse: si seua tẽpestas
a portu exceptum huc et illuc tulit:ac uiribus uentorum ex diuerso furen¬
tium per eadem uestigia in orbem aegit. Non ille multum nauigauit. sed
multum iactatus est. Mirari soleo cum uideo aliquos tempus petere:et
squi rogantur facillimos.illud uterq spectat: propter quod tempu
petitum est: ipsum tempus quidem neutri quasi petitur:quasi nihil dat᷑.
Res omnium preciosissima luditur. Fallit autem illos:quia res incorpora¬
lis est: quid sub oculis non uenit. Ideoq uilissima aestimatur immo pene
nullum precium eius est: annua congiaria homines charissimi accipiunt.
et in his aut laborem:aut operam:aut diligentiam suam locant:nemo &¬
stimat tempus. Utuntur illo laxius quasi gratuito. At eosdem aegros ui¬
de si mortis periculum etiam ad motum est propius: medicorum genua tã¬

Expanded text:
sed diu fuit. Quid enim si illum multum putes navigasse, quem saeva tempestas sed diu fuit. Quid enim si illum multum putes navigasse, quem saeva tempestas a portu exceptum huc et illuc tulit ac vicibus ventorum ex diverso furentium per eadem spatia in orbem egit ? Non ille multum navigavit, sed multum iactatus est. Mirari soleo, cum video aliquos tempus petentes et eos, qui rogantur, facillimos. Illud uterque spectat, propter quod tempus petitum est, ipsum quidem neuter; quasi nihil petitur, quasi nihil datur. Re omnium pretiosissima luditur ; fallit autem illos, quia res incorporalis est, quia sub oculos non venit, ideoque vilissima aestimatur, immo paene nullum eius pretium est. Annua, congiaria homines carissime accipiunt et illis aut laborem aut operam aut diligentiam suam locant. Nemo aestimat tempus ; utuntur illo laxius quasi gratuito. At eosdem aegros vide, si mortis periculum propius admotum est, medicorum genua tan
Abbreviated transcription (Latin):
rat fasces cupit ponere et subinde dicit. Quando hic annus preteribit.
Facit ille ludos quorum sortem sibi obtingere magno estimauit. Quando in¬
quit istos effugiam. Diripitur ille toto foro patronus: et magno concursu oĩa
ultra quem audiri potest complet. Quando inquit res proferentur. Praeci'¬
pitat quisq uitam suam: et futuri desiderio laborat praesentium tedio. Atille
qui nullum non tempus in usus suos confert:qui omnes dies tanquam Ø¬
tam ordinat:nec optat crastinum: nec timet.Quid enim est quidiam
lam horam nouae uoluptatis possit afferre. Omnia uota ad satietatem per¬
cepta sunt:de caetero foro fortuna ut uolet ordinet:uita iam intuto est.Hu¬
saturo:iam non pleno:aliquid cibi quod nec desiderat capit. Non est itaq
quot quemꝗͣ propter canos: aut rugas putes diu uixisse.Non ille diu

Expanded text:
rat fasces cupit ponere et subinde dicit : " Quando hic annus praeteribit ? " rat fasces cupit ponere et subinde dicit : " Quando hic annus praeteribit ? " Facit ille ludos, quorum sortem sibi optingere magno aestimavit : " Quando," inquit, " istos effugiam ? " Diripitur ille toto foro patronus et magno concursu omnia ultra, quam audiri potest, complet : " Quando," inquit, " res proferentur ? " Praecipitat quisque vitam suam et futuri desiderio laborat, praesentium taedio. At ille qui nullum non tempus in usus suos confert, qui omnem diem tamquam ultimum ordinat, nec optat crastinum nec timet. Quid enim est, quod iam ulla hora novae voluptatis possit adferre ? Omnia nota, omnia ad satietatem percepta sunt. De cetero fors fortuna, ut volet, ordinet; vita iam in tuto est. Husaturo iam ac pleno aliquid cibi, quod nec desiderat et capit. Non est itaque quod quemquam propter canos aut rugas putes diu vixisse ; non ille diu vixit,
Abbreviated transcription (Latin):
quantũcunq potuit. totum ipsi uacauit. Nihil inde incultum ocisumq
uacauit. Nihil sub alio fuit: neq enim quicꝗͣ repperit dignum quod cum
tempore suo permutaret. Custos eius parcissimus. Itaq satis illi fuit. His
uero necesse est defuisse: ꝗ ex quorum uita multum plus tulit. Nec est
his quos magna foelicitas grauat inter clientium greges:aut causarum
actiones: aut ceteras honestas miserias exclamare interdum mihi non
uiuere licet: quid ni non liceat. Omnes illi qui te sibi aduocant:tibi ad¬
ducunt. ille reus quot dies abstulit: quot ille candidatus: quot illa anus
efferendis haeredibus lapsa: quod illa ad irritandam auaritiam captantiũ
simultas eget. Quot ille potentior amicus qui nos: non in amicitia: sed in
apparatu habet. Dispunge inquam ac recense uite tue dies: uidebis pau¬
cos admodum et ridiculos apud te recedisse. Assecutus ille quos oꝑtaue¬

Expanded text:
quantumcumque patuit, totum ipsi vacavit. Nihil inde incultum otiosumque quantumcumque patuit, totum ipsi vacavit. Nihil inde incultum otiosumque iacuit, nihil sub alio fuit, neque enim quicquam repperit dignum quod cum tempore suo permutaret custos eius parcissimus. Itaque satis illi fuit; iis vero necesse est defuisse, ex quorum vita multum populus tulit. Nec est iis, quos magna felicitas gravat, inter clientium greges aut causarum actiones aut ceteras honestas miserias exclamare interdum : " Vivere mihi non licet." Quidni non liceat ? Omnes illi, qui te sibi advocant, tibi abducunt. Ille reus quot dies abstulit ? Quot ille candidatus ? Quot illa anus efferendis heredibus lassa ? Quot ille ad irritandam avaritiam captantium simulatus aeger ? Quot ille potentior amicus, qui vos non in amicitiam, sed in apparatu habet ? Dis- punge, inquam, et recense vitae tuae dies ; videbis paucos admodum et reiculos apud te resedisse. Adsecutus ille quos optave
Abbreviated transcription (Latin):
lam rem bene exerceri posse ab homine occupato.Non eloquentiar
liberales disciplinas.quando districtus animus nihil altius recipit:sed
omnia uelut inculcata respuit.Nihil minus est hominis occupati ꝗͣ
uiuere. nullius rei difficilior est scientia. Professores aliquarum artius
uulgo multiq sunt. Quasdam uero ex his pueri admodum ita percepisse
uisi sunt. ut etiam praecipere possent. Uiuere in tota uita discendum est.
Quod magis mirandum est in tota uita discendum est mori. Tot maximi
uiri relictis omnibus impedimentis: cum diuitiis: officiis: uoluptatibus
renunciassent. hoc unum in extremam usq aetatem aegerunt: ut uiuere sci¬
rent. Plures tamen ex his nondum sescire confessi e uita obierunt.Nedũ
ut isti sciant. magis mihi crede: et supra humanos errores eminentis uiri
est. nihil ex suo tempore deliberare: et ideo uita eius longissima est. Quidã

Expanded text:
lam rem bene exerceri posse ab homine occupato, non eloquentiam, lam rem bene exerceri posse ab homine occupato, non eloquentiam, non liberales disciplinas, quando districtus animus nihil altius recipit, sed omnia velut inculcata respuit. Nihil minus est hominis occupati quam vivere ; nullius rei difficilior scientia est. Professores aliarum artium volgo multique sunt, quasdam vero ex his pueri ad- modum ita percepisse visi sunt, ut etiam praecipere possent. Vivere tota vita discendum est et, quod magis fortasse miraberis, tota vita discendum est mori. Tot maximi viri relictis omnibus impedi- mentis, cum divitiis officiis voluptatibus renuntiassent, hoc unum in extremam usque aetatem egerunt, ut vivere scirent ; plures tamen ex his nondum se scire confessi vita abierunt, nedum ut isti sciant. Magni, milli crede, et supra humanos errores eminentis viri est nihil ex suo tempore delibari sinere, et ideo eius vita longissima est, quia,
Abbreviated transcription (Latin):
mille annos exeat: in artissimum contrahetur.Ista omnia nullum non se¬
culum deuorabit. Hoc uero spatium qͣuis natura currit:ratio dilatat:ci¬
to nos effugiat necesse est. Non enim apprehenditis: nec retinetis. uelocis¬
sime omni rei moram facitis: sed abire ut rem superuacuam ac reparabilẽ
sinitis. In primis autem et illos numero:qui nulli rei: nisi uino ac libidi¬
ni uacant. Nulli enim turpius occupati sunt. Ceteri etiam si uane glo¬
rie imagine teneantur: speciose tamen errant. Licet auaros mihi: licet uel¬
ac libidinem proiectorum in honesta labes est. Omna istorum tempora
excute. Aspice quamdiu computent: quamdiu insidientur: ꝗͣdui timeãt:
q̃diu colantur. quantum uadimonia sua atq aliena occupent: quantum
conuiuia que iam ipsa officia sunt. Uidebis quemadmodum illos respi¬
rare non sinant uel mala sua uel bona. Deniq inter omnes conuenit nul¬

Expanded text:
mille annos exeat, in artissimum contrahetur ; ista vitia nullum non saemille annos exeat, in artissimum contrahetur ; ista vitia nullum non saeculum de- vorabunt. Hoc vero spatium quod, quamvis natura currit, ratio dilatat, cito vos effugiat necesse est ; non enim adprenditis nec retinetis nec velocissimae omnium rei moram facitis, sed abire ut rem super- vacuam ac reparabilem sinitis. In primis autem et illos numero, qui nulli rei nisi vino ac libidini vacant ; nulli enim turpius occupati sunt. Ceteri etiam si vana gloriae imagine teneantur, speciose tamen errant ; licet avaros mihi, licet peccant ; in ventrem ae libidinem proiectorum inhonesta labes est. Omnia istorum tempora excute, aspice quam diu computent, quam diu insidientur, quam diu timeant, quam diu colant, quam diu colantur, quantum vadimonia sua atque aliena occupent, quantum convivia, quae iam ipsa officia sunt : videbis, quemadmodum illos respirare non sinant vel mala sua vel bona. Denique inter omnes convenit nul
Abbreviated transcription (Latin):
unquam ferias contigisse. Ausus est enim & pupillus adhuc et praetextatus
uidicibus reos commendare: et gratiam suam interponere tam efficaciter.
ut quedam iudicia constet ab illo rapta:quo non erumperet tam immatu¬
ra ambitio. Sciens in malum ingens: & priuatum: et publicam euasuram¬
illam tam festinatam audaciam. Sero itaq querebatur:nullas sibi ferias cõ¬
tigisse a puero: seditiosus: et foro grauis disputatur:an ipse sibi manus ab'¬
stulerit. Subito enim uulnere per unguem accepto: cum collapsus est aliqͥ
dubitante: an mors uoluntaria esset in illo: an tempestiua.Superuacuum
est commemorare plures:qui cum aliis foelicissimi uidentur: ipsi in se uerii
testimonium dixerunt: per ostensionem actuum animorum ipsorum:sed
his querelis nec alios mutauerunt nec seipsos.Nam cum uerba erums
effectus ad consuetudinem relabuntur: nostra mehercule uita: licet supra

Expanded text:
umquam ferias contigisse. Ausus est enim et pupillus adhuc et praetextatus umquam ferias contigisse. Ausus est enim et pupillus adhuc et praetextatus iudicibus reos commendare et gratiam suam foro interponere tam efficaciter quidem, ut quaedam iudicia constet ab illo rapta. Quo non erumperet tam immatura ambitio ? Scires in malum ingens et privatum et publicum evasuram tam praecoquem audaciam. Sero itaque querebatur nullas sibi ferias contigisse a puero seditiosus et foro gravis. Disputatur, an ipse sibi manus attulerit ; subito enim vulnere per inguen accepto conlapsus est, aliquo dubitante, an mors eius voluntaria esset, nullo, an tempestiva. Supervacuum est commemorare plures, qui eum aliis felicissimi viderentur, ipsi in se verum testi- monium dixerunt perosi omnem actum annorum suorum ; sed his querellis nec alios mutaverunt nec se ipsos. Nam cum verba eruperunt, adfectus ad consuetudinem relabuntur. Vestra me hercules vita, licet supra
Abbreviated transcription (Latin):
suum non sine cause sed sine sine laudatum detestatur. quẽ flebiles uoces
exprimit in quadam ad Acticum epistola: iam uicto patre Pompeio adbuc
filio in hispania fracta arma refouente. Quid agam inquit: hicqueris: mo¬
ror in tusculano meo semiliber. Alia deinceps addicit quibus & priorem
etatem complorat: et de presenti quaeritur:et de futura desperat.Semilibeꝵ
se dixit Cicero:at me Hercules nunq̃ sapiens in tam humile nomen proce¬
t: nunꝗͣ semiliber erit. Integrae semper libertatis:et solide solutus et si
iuris altior caeteris. Quid enim supra eum potest esse:qui supra fortunam
est. Liuius drusus uir acer et uehemens cum leges nouas:et mala Graccha¬
na mouisset.stipatus ingenti totius italiae cetu: exitum rerum non prouides
quas nec agere licebat: nec tam liberum erat inchoatas relinquere:execratus
inquietam a primordiis uitam:dicitur dixisse uni sibi: nec puero quidemØ

Expanded text:
suum non sine causa sed sine fine laudatum detestatur! Quam flebiles voces suum non sine causa sed sine fine laudatum detestatur! Quam flebiles voces exprimit in quadam ad Atticum epistula iam victo patre Pompeio, adhuc filio in Hispania fracta arma refovente ! " Quid agam," inquit, " hic, quaeris? Moror in Tusculano meo semiliber." Alia deinceps adicit, quibus et priorem aetatem complorat et de praesenti queritur et de futura desperat. Semiliberum se dixit Cicero. At me hercules numquam sapiens in tam humile nomen procedet, numquam semiliber erit, integrae semper libertatis et solidae, solutus et sui iuris et altior ceteris. Quid enim supra eum potest esse, qui supra fortunam est ? Livius Drusus, vir acer et vehemens, cum leges novas et mala Gracchana movisset stipatus ingenti totius Italiae coetu, exitum rerum non pervidens, quas nec agere licebat nec iam liberum erat semel incohatas relinquere, execratus inquietam a primordia vitam dicitur dixisse uni sibi ne puero quidem
Abbreviated transcription (Latin):
ultra Archenum Eufraten & Danubium terminos mouet in ipsa urbe
murene cepi omnis lepidi egunatorum in eum mucrones acuebant Nõ¬
dum horum effugerat insidias: filias et tot nobiles iuuenes adulterio ue¬
lut sacramento adacti:iam in fractam aetatem territabant plusꝗ̃ et iterum
timenda cum Antonio mulier haec ulcera cum ipsis membris assiderat.
alia subnascebantur uelut graue multo sanguine corpus: partes semꝑ ali¬
quae rumpebantur. Itaq ociuim optabat in huius spe: et cogitatione labores
cius residebant. Hoc uotum erat eius qui uoti compotes tacere facere pote¬
rat. M. Cicero inter Catilinas: clodios iactatus: pompeiosq & crassos:
partim manifestos inimicos: partim dubias amicos dum fluctuatur cus
republica: et illam pereuntem tenet: nouissime abductus: nec secundis re¬
bus quietus: nec aduersarum patiens: quotiens illum ipsum consulatum

Expanded text:
ultra Rhenum et Euphraten et Danuvium terminos movet, in ipsa urbe ultra Rhenum et Euphraten et Danuvium terminos movet, in ipsa urbe Murenae, Caepionis, Lepidi, Egnati, aliorum in eum mucrones acuebantur. Nondum horum effugerat insidias : filia et tot nobiles iuvenes adulterio velut sacramento adacti iam infractam aetatem territabant Paulusque et iterum timenda eum Antonio mulier. Haec ulcera cum ipsis membris absciderat : alia subnascebantur ; velut grave multo sanguine corpus parte semper aliqua rumpebatur. Itaque otium optabat, in huius spe et cogitatione labores eius residebant, hoc votum erat eius, qui voti compotes facere poterat. M. Cicero inter Catilinas, Clodios iactatus Pompeiosque et Crassos, partim manifestos inimicos, partim dubios amicos, dum fluctuatur cum re publica et illam pessum euntem tenet, novissime abductus, nec secundis rebus quietus nec adversarum patiens, quotiens illum ipsum consulatum
Abbreviated transcription (Latin):
ni. Sed ista fieri speciosius ꝗͣ promitti possunt: me tamen cupido ter
optatissimi mihi prouexit:ut quam rerum laetitia moratur adhuc perci¬
perem aliquid uoluptatis ex uerhorum dulcedine. Tanta uisa est res oci¬
um: ut illam quia usu non poterat: cogitatione praesumeret: qui omnia
uidebat:ex se uno pendentia:quibus omnibus gementibusq fortunas
labat illum dicit letissimus cogitabat:quo magnitudinem suam exi
Expertus erat quantum illa hona per omnes terras fulgentia sudoris
exprimerent:quantum occultarum sollicitudinum tegerent:cum ci'¬
uibus primum:deinde cum collegis: nouissime cum affinibus: coactus
armis decernere:mari terreq: sanguinem fudit:per Macedoniam:Si¬
iliam. Aegyptum:Syriam: Asiamq et omnes prope oras belloc¬
actus: romana cede delapsos exercitus ad externa bella conuertit. Dii
alpes placat: immixtosq medie paci:& imperio hostes perdomat.Dũ

Expanded text:
ni : " Sed ista fieri speciosius quam promitti possunt. Me tamen cupido temporis ni : " Sed ista fieri speciosius quam promitti possunt. Me tamen cupido temporis optatissimi mihi provexit, ut quoniam rerum laetitia moratur adhuc, praeciperem aliquid voluptatis ex verborum dulcedine." Tanta visa est res otium, ut illam, quia usu non poterat, cogitatione praesumeret. Qui omnia videbat ex se uno pendentia. qui hominibus gentibusque fortunam dabat, illum diem laetissimus cogitabat, quo magnitudinem suam exueret. Expertus erat, quantum illa bona per omnis terras fulgentia sudoris exprimerent, quantum occultarum sollicitudinum tegerent. Cum civibus primum, deinde cum collegis, novissime cum adfinibus coactus armis decernere mari terraque sanguinem fudit. Per Macedoniam, Siciliam, Aegyptum, Syriam Asiamque et omnis prope oras bello circumactus Romana caede lassos exercitus ad externa bella convertit. Dum Alpes pacat immixtosque mediae paci et imperio hostes perdomat, dum vel
Abbreviated transcription (Latin):
cipere: cum desinendum est quaetam stulta mortalitatis obliuio in quĩ
quagesimum annum differre sana consilia: et deinde uelle uitam incho¬
are: in quo pauci perduxerunt. Potentissimis et in altum sublatis ho¬
minibus excidere uoces uidebis: quibus ocium optent: laudent: omni¬
bus bonis suis preferant. Cupiunt interim ex illo fastigio suo si tuto li¬
ceat descendere. Nam ut nihil extra lacessat: aut quatiat in te ipsa fortu¬
na ruit. Diuus augustus cui di plura quem ulli prestiterunt non desũt
quietem sibi precari: uocationem a republica petere. Omnis eius sermo
ad hoc semper reuolutus est:ui speraret ocium. Hic labores suos etiam si
falso: duci tamen oblectabat solatio.Aliquando se uicturum sibi. ĩ qua¬
dam ad senatum missa epistola: cum requiem suam non uacuam fore
dignitatis: nec a priore gloria discrepantem: pollicitus esset: hec uerba inue¬

Expanded text:
cipere, cum desinendum est ! Quae tam stulta mortalitatis oblivio in quinqcipere, cum desinendum est ! Quae tam stulta mortalitatis oblivio in quinquagesimum et sexagesimum annum differre sana consilia et inde velle vitam inchoare, quo pauci perduxerunt ! Potentissimis et in altum sublatis hominibus excidere voces videbis, quibus otium optent, laudent, omnibus bonis suis praeferant. Cupiunt interim ex illo fastigio suo, si tuto liceat, descendere ; nam ut nihil extra lacessat aut quatiat, in se ipsa fortuna ruit. Divus Augustus, cui dii plura quam ulli praestiterunt, non desit quietem sibi precari et vacationem a re publica petere ; omnis eius sermo ad hoc semper revolutus est, ut speraret otium. Hoc labores suos, etiam si falso, dulci tamen oblectabat solacio, ali- quando se victurum sibi. In quadam ad senatum missa epistula, cum requiem suam non vacuam fore dignitatis nec a priore gloria discrepantem pollicitus esset, haec verba inve
Abbreviated transcription (Latin):
te non sentiente quid perderes.Quantum uanus dolor:stulta letitia:a¬
uida cupiditas:blanda conuersatio abstulerit.Quam exiguum tibi de
tuo relictum sit: intelligas te imitaturum mori.Quid ergo est in causa
tanquam semper uicturi uiuitis. Nunꝗͣ uobis frugalitas uestra succ¬
rit. Non obseruatis quantum temporis transierit:uelut ex pleno et abun¬
danti perditis:cum interim fortasse ille ipse alicui uel homini uel rei do¬
natus ultimus dies sit.Omnia tanꝗͣ mortales timetis. Omnia tanquam
immortales concupiscitis. Audies plerosq dicentes: aquinquagesimo in
ocium secedam: sexagesimus annus ab officiis medimittet:et ꝗͣ tande
longioris uitae pedem accipis. Quis ista sicuti disponis ire patietur: Non
pudet te reliquias uitae reseruare: et id solum tempus hone menti destina¬
re:quod in nullam rem conferri posset. Quam serum est tunc uiuere in¬

Expanded text:
te non sentiente quid perderes, quantum vanus dolor, stulta laetitia, ate non sentiente quid perderes, quantum vanus dolor, stulta laetitia, avida cupiditas, blanda conversatio abstulerit, quam exiguum tibi de tuo relictum sit ; intelleges te immaturum mori." Quid ergo est in causa ? Tamquam semper victuri vivitis, numquam vobis fragilitas vestra succurrit, non observatis, quantum iam temporis transierit ; velut ex pleno et abundanti perditis, cum interim fortasse ille ipse qui alicui vel homini vel rei donatur dies ultimus sit. Omnia tamquam mortales timetis, omnia tamquam immortales concupiscitis. Audies plerosque dicentes: " A quinquagesimo anno in otium secedam, sexagesimus me annus ab officiis dimittet." Et quem tandem longioris vitae praedem accipis ? Quis ista sicut disponis ire patietur ? Non pudet te reliquias vitae tibi reservare et id solum tempus bonae menti destinare, quod in nullam rem conferri possit ? Quam serum est tune vivere in
Abbreviated transcription (Latin):
turos inducunt. Nemo inuenitur qui pecumam suam diuidere uelit.
Uitam unusquisq q̃multis distribuit. Astricti sunt in continendo pa¬
t̾monio. Simul temꝑoris tum ad iacturam uentum est: profusissimi in
eo cuius unius honesta auaritia est. Libet itaq ex seniori turba comprehẽ¬
dere aliquem: peruenisse te ad ultimum aetatis humanae uidemus.Cente¬
simus tibi uel supra pramitur annus. Age dum ad computationem eta¬
tem tuam reuocas. Dic quantum ex isto tempore creditor:quantii amica'
quantum res publica:quantum cliens abstulerit:quantum lis uxor
quantum seruorum coertio: quantum officiosa per urbem discursitatio.
Adnce morbos quos manu fecimus.Adice ꝙ & sine usu iacuit. Uidebis
et pauciores annos habere ꝗͣ numeras.Repete memoriam tecum:quãdo
certus consilii fueris:quotus quisq dies ut destinaueras recesserit:ꝗtibi
tibi in tam longo aeuo facti operis sit. Quãmulti uitam tuam diripuerit

Expanded text:
turos inducunt. Nemo invenitur, qui pecuniam suam dividere velit; turos inducunt. Nemo invenitur, qui pecuniam suam dividere velit; vitam unusquisque quam multis distribuit ! Adstricti sunt in continendo patrimonio, simul ad iacturam temporis ventum est, profusissimi in eo, cuius unius honesta avaritia est. Libet itaque ex seniorum turba comprendere aliquem: " Pervenisse te ad ultimum aetatis humanae videmus, centesimus tibi vel supra premitur annus ; agedum, ad computationem aetatem tuam revoca. Duc, quantum ex isto tempore creditor, quantum amica, quantum rex, quantum cliens abstuleris quantum lis uxoria, quantum servorum coercitio, quantum officiosa per urbem discursatio. Adice morbos, quos manu fecimus, adice et quod sine usu iacuit ; videbis te pauciores annos habere quam numeras. Repete memoria tecum, quando certus consilii fueris, quotus quisque dies ut destinaveras processerit, quantibi in tam longo aevo facti operis sit, quam multi vitam tuam diripuerint
Abbreviated transcription (Latin):
est. Hic illius sius nemo est.Deinde dementissima quorumdam idigna¬
tio est. Queruntur de superiorum fastigio:ꝙ ipsis adire uolentibus non
uacauerint. Audet quisꝗ̃ de alterius superbia quaeri:qui sibupsi nnꝗͣ
uacat. ille tamen quisquis est insolenti quidem uultu:sed aliquando res¬
pexit. Ille aures suas ad tua uerba demisit. ille te ad latus suum recepit.
Tu non inspicere te unꝗͣ non audire dignatus es. Non est itaq ꝙ ista offi¬
cia cuiquam putes: quoniam quidem cum illa faceres non esse cũ a
uolebas: sed tecumesse non poteras. Omnia licet que unꝗͣ ingenia fulse¬
runt: in hoc unum consentiant: nunꝗͣ satis hanc humanarum mentiũ
caliginem mirabuntur: Predia sua occupari a nullo patiuntur:et siexig¬
ua contentio est: de modo finium ad lapides et arma discurrunt. In ui¬
tam suam incedere alios sinunt: immo uero ipsi etiam possessores eius fu¬

Expanded text:
est, hic illius; suus nemo est. Deinde dementissima quorundam indignaest, hic illius; suus nemo est. Deinde dementissima quorundam indignatio est : queruntur de superiorum fastidio, quod ipsis adire volentibus non vacaverint ! Audet quisquam de alterius superbia queri, qui sibi ipse numquam vacat ? Ille tamen te, quisquis es, insolenti quidem vultu sed aliquando respexit, ille aures suas ad tua verba demisit, ille te ad latus suum recepit ; tu non inspicere te umquam, non audire dignatus es. Non est itaque, quod ista officia cuiquam imputes, quoniam quidem, cum illa faceres, non esse cum alio volebas, sed tecum esse non poteras. Omnia licet, quae umquam ingenia fulserunt, in hoc unum consentiant, numquam satis hanc humanarum mentium caliginem mirabuntur. Praedia sua occupari a nullo patiuntur et, si exigua contentio est de modo finium, ad lapides et arma discurrunt; in vitam suam incedere alios sinunt, immo vero ipsi etiam possessores eius fu
Abbreviated transcription (Latin):
ne spatium: non uita sed tempus est.Urgentes circunstant uita undique.
nec resurgere aut in despectum ueri attollere oculos sinunt: et emersos &
cupiditate infixos praemunt. Nunquam illis recurrere ad se licet:se
quando aliqua quies fortuitu contingit: ueluti profundo mari: in quo
post uentum quoq uolutatio est: Fluctuantur. nec unꝗͣ illis a cupiditatib
suis ocium instat. Deistis me putas disserere quorum in confesso mala
sunt. Aspice illos ad quorum felicitatem concurritur: bonis suis effocant᷑.
nem educit. Quãmulti continuis uoluptatibus pallent. Quamultis nhil
liberi reliquit circunfusus clientium populus. Omnes deniq: istos ab infi¬
mis usq ad summos pererrat. Hic aduocat: hic adest: ille perilitatur: il¬
le defendit: ille iudicat. Alius in alium consumitur. Interroga de istis quo¬
rum nomina ediscuntur. His illos dignosci uidebis notis: ille alius cultor

Expanded text:
ne spatium non vita sed tempus est. Urgent et circumstant vitia undique ne spatium non vita sed tempus est. Urgent et circumstant vitia undique nec resurgere aut in dispectum veri attollere oculos sinunt, sed immersos et in cupiditatem infixos premunt. Numquam illis recurrere ad se licet ; si quando aliqua fortuito quies contigit, velut profundum mare, in quo post ventum quoque volutatio est, fluctuantur nec umquam illis a cupiditatibus suis otium stat. De istis me putas dicere, quorum in confesso mala sunt ? Aspice illos, ad quorum felicitatem concurritur ; bonis suis offocanturnem educit! Quam multi continuis voluptatibus pallent ! Quam multis nihil liberi relinquit circumfusus clientium populus! Omnis denique istos ab infimis usque ad summos pererra : hic advocat, hic adest, ille periclitatur, ille defendit, ille iudicat, nemo se sibi vindicat, alius in alium consumitur. Interroga de istis, quorum nomina ediscuntur, his illos dinosci videbis notis: ille illius cultor
Abbreviated transcription (Latin):
as uti longa est. Alium insatiabilis tenet auaritia. Alium in superuacu¬
is laboribus operosa sedulitas.Alius uino madet. Alius mertia torpet.
Alium defatigat ex alienis uidiciis suspensa semper ambitio. Alums
mercandi praeceps cupiditas circa omnes terras: omnia maria: spe lucri
ducit. Quosdam torquet cupido malitiae. Nonnunquam alienis piculis
intos: aut suis anxios.Sunt quos ingratus superiorum cultus uol¬
taria seruitute consumat. Multos aut affectatio aliene fortune: aut sue
odium detinuit. Plerosq nihil certum sequentes: uaga & in constans:
et sibi displicens leuitas: per noua consilia iactauit quibusdam nihil in¬
uo cursum dirigant placet:sed marcentes oscitantesq facta deprehendi
adeo ut quod apud maximum poetarum more oraculi dictum est: uerum
esse non dubitem. Exigua pars est uita qua uiuimus. Caeterum quidemom¬

Expanded text:
scias, longa est. At alium insatiabilis tenet avaritia, alium in supervacuscias, longa est. At alium insatiabilis tenet avaritia, alium in supervacuis laboribus operosa sedulitas ; alius vino madet, alius inertia torpet ; alium defatigat ex alienis iudiciis suspensa semper ambitio, alium mercandi praeceps cupiditas circa omnis terras, omnia maria spe lucri ducit ; quosdam torquet cupido militiae numquam non aut alienis periculis intentos aut suis anxios ; sunt quos ingratus superiorum cultus voluntaria servitute consumat; multos aut affectatio alienae fortunae aut suae querella detinuit; plerosque nihil certum sequentis vaga et inconstans et sibi displicens levitas per nova consilia iactavit ; quibusdam nihil, quo cursum derigant, placet, sed marcentis oscitantisque fata deprendunt, adeo ut quod apud maximum poetarum more oraculi dictum est, verum esse non dubitem : " Exigua pars est vitae, qua vivimus." Ceterum quidem om
Abbreviated transcription (Latin):
Uitam breuem esse: longam artem. Inde Aristoteles cum rerum natura
genti minime conueniens sapienti uiro lis est.Atiam animalibus t
tum indulsisse ut quina: aut dena secula educerent. Homini in tã mul¬
ta ac magna genito tam citeriorem terminum stare. Non exiguum tem¬
poris habemus: sed multum perdidimus. Satis longa uita: et in maxima¬
rum rerum consumationem large data est:si tota bene collocaretur. Sed
ubi per luxum ac negligentiam defluit: ubi nulli rei bone impeditur. ul¬
tima demum necessitate cogente: quam ire non intelleximus transisse
sentimus. Ita est: non accepimus breuem uitam: sed fecimus. nec inopes
eius sed prodigi sumus. Sicut ample et regie opes ubi ad malum domi¬
num peruenerunt: momento dissipantur.At q̃uis modice: si bono custo¬
di traditae sunt: usu crescunt. Ita aetas nostra bene disponenti multum
patet.Quid de rerum natura quaerimur. illa se benigne gessit. Uita si sci

Expanded text:
'vitam brevem esse, longam artem '; inde Aristotelis cum rerum natura 'vitam brevem esse, longam artem '; inde Aristotelis cum rerum natura exigentis minime conveniens sapienti viro lis : ' aetatis illam animalibus tantum indulsisse, ut quina aut dena saecula educerent, homini in tam multa ac magna genito tanto citeriorem terminum stare.' Non exiguum temporis habemus, sed multum perdimus. Satis longa vita et in maximarum rerum consummationem large data est, si tota bene collocaretur ; sed ubi per luxum ac neglegentiam diffluit, ubi nulli bonae rei impenditur, ultima demum necessitate cogente quam ire non intelleximus transisse sentimus. Ita est : non accipimus brevem vitam, sed facimus, nec inopes eius sed prodigi sumus. Sicut amplae et regiae opes, ubi ad malum dominum pervenerunt, momento dissipantur, at quamvis modicae, si bono custodi traditae sunt, usu crescunt» ita aetas nostra bene disponenti multum patet. Quid de rerum natura querimur ? Illa se benigne gessit; vita, si uti
Abbreviated transcription (Latin):
cuntur. hanc praecedentem causam habent diuitie. Inflant animos Ø
Superbiam et arrogantiam pariunt.Inuidiam trahunt eo usq men¬
tem alienant ut fama pecunie nos etiam nocitura delectet. Bona om¬
nia culpa carere decet: pura sunt haec non corrumpũt ani¬
mus: non solicitant: extollunt quidem animos
et delectant: sed sine timore. Que bona
sunt fiduciam faciunt. diuiẽ
audacia. Quae hona st̃
magnitudinẽ aĩ
dant: diuinia
isolen.¬
tiã.
AIOR PARS MORTALIUN PAU¬
line nature malignitate conqueritur: ꝗ ex
iguum aeui gignimur: quot hec tam uelo¬
citer: tam rapide dati nobis temporis spa¬
tia decurrant. Adeo ut exceptis admodii
paucis: ceteros in ipso uita apparatu uita
destituat. Nec huic publico: ut opinant᷑
malo: turba tantum et imprudens uulgus
ingemuit. Clarorum itaq uirorum hic
affectus querelas euocauit. Inde illa maxima medicorum exclamatio ẽ.

Expanded text:
cuntur. Hanc praecedentem causam habent divitiae, mutant animos, cuntur. Hanc praecedentem causam habent divitiae, mutant animos, superbiam et arrogantiam pariunt, in vidiam trahunt, eo ulque mentem alienant, ut fama pecuniae nos etiam nocitura delectet. Bona omni culpa carere decet: pura sunt, non corrumpunt animos, non solicitant: extollunt quidem animos, et delectant, sed sine tumore. Quae bona sunt, fiduciam faciunt; divitiae audaciam. Quae bona sunt, magnitudinem animi dant; divitiae insolentiam.Maior pars mortalium, Pauline, de naturae malignitate conqueritur, quod in exiguum aevi gignamur, quod haec tam velociter, tam rapide dati nobis temporis spatia decurrant, adeo ut exceptis admodum paucis ceteros in ipso vitae apparatu vita destituat. Nec huic publico, ut opinantur, malo turba tantum et imprudens volgus ingemuit; clarorum quoque virorum hic affectus querellas evocavit. Inde illa maximi medicorum exclamatio est:
Abbreviated transcription (Latin):
uet crebrum. Non uno in graue:alios in alium irritat. Alios in poten¬
tiam illos inflat. alios mollit. Si uis scire quot nihil mali sit in pauper¬
tate compara inter se multum pauperes & diuites. Sepius pauper et fi¬
delis ridet nulla solicitudine concutitur: in alto est. Cura uelut nubes
leuis transit. horum qui foelices uocantur hylaritas ficta est. Hic enim
grauis et sub purpura licet non palam tristitia est. eo quidem grauior
quot interdum non licet palam esse miseros. Sed inter erumnas cor ip̃s
excedentes necesse est latere foelicem. abstrahunt a recto diuitie honores
potentiae et caetera quae opinione hominum cara sunt precio suo uilia.
Tescimus extimare res de quibus non est fama.Sed cum rerii nat
deliberandum est. Nihil habent ista magnificum quot mentes nr̃as
in se trahat praeter hoc quod mirari illa consueuimus. Non enim Ø
quia concupiscentia. sed illa laudantur: quia laudanda sunt concupis¬

Expanded text:
vet cerebrum, non in uno genere. Alios in cultum irritat, alios in potenvet cerebrum, non in uno genere. Alios in cultum irritat, alios in potentiam, alios inflat, alios mollit. Si vis scire, quam nihil mali sit in paupertate. compara inter se vultum pauperis, et divitis. Saepius pauper, et fidelius rider 8 nulla sollicitudine concutitur. In alto est, cura velut nubes levis transit. Horum qui felices vocantur, hilaritas victa est: huic gravis et suprema superbia, licet non palam, tristitia est: eo quidem gravior, quod interdum noulicet palam esse miseros, sed inter aerumnas cor ipsum exedentes, necesse est agere felicem. Abstrahunt ae recto divitiae, honores, potentiae, et cetera: Quae opinione hominum cara sunt, precio suo vilia. Nescimus aestimare res, de quibus non cum fama, sed cum terum natura deliberan dum est. nihil habent ista magnificum, quod mentes nostras in se trahit, praeter hoc, quod mirari illa consuevimus. Non enim, quia concupiscenda sunt, laudantur: sed quia concupis
Abbreviated transcription (Latin):
peres esse. Incipe cum paupertate habere commertium. Aude opes contẽ¬
nere et te quoq finge dignum domini. Nemo alius dignus deo est.nisi
qui opes contempsit. Quare possessiones tibi non interdico sed effugere
uolo ut illas intrepide possideas: Quo uno consequeris modo si te etiã
sine illis bene uicturum speraueris & id tibi persuaseris et illas tanquã
ecituras speraueris amplecti semper. Discebat quisquis non te sedaliũ
diuitem sequebatur. Ad hoc unum est amanda paupertas: ꝗ a quibus
ameris ostendat. Multum est non corrumpi diuitiarum contubernio
Magnus ille est qui in diuitiis pauper est.Nemo nascitur diues. Quis¬
quis exit in lucem uisus est pane & lacte esse contentus.Ab huis ini¬
tus supra nos regna non capiunt panem et aquam natura desiderat
Nemo ad haec pauper est. Item si quis desiderium suum clausit cum ip
sita paupertas. Res iniqua foelicitas est secularis ipsa se exagitat mo¬

Expanded text:
peres esse. Incipe cum paupertate habere contubernium. Aude hospes contemperes esse. Incipe cum paupertate habere contubernium. Aude hospes contemnere opes, et te quoque dignum Finge Deo. Nemo alius dignus Deo est, nisi qui opes contempsit. Quare possessiones tibi non interdico, sed efficere volo, ut illas intrepide possideas. Quod uno consequeris modo, si te eriam sine illis bene victurum speraveris, et si illas tamquam exituras adspexeris, Discedat quisquis non te, sed aliud in te sequebatur. Ob hoc unum est aman da paupertas, quod a qnibus ameris, ostendit. Multum est, non corrumpi divitiarum contubernio. Magnus ille est, qui in divitiis pauper est. Nemo nascitur dives. Quisquis exit in lucem, iussus est pane, et lacte esse contentus. Ab his initiis regna nos non capiunt. Panem et aquam natura desiderat. Nemo ad haitate contendat. Res in quieta, felicitas est, ipsa se exagitat, mo
Abbreviated transcription (Latin):
opiam hominum reges uixerunt barbari radicibus et dictu faedam tulerũt
famem. Hec omnia passi sunt pro regno quo magis mireris alieno. Re¬
potest.Dubitabit aliquis ferre paupertatem ut animum a furoribus libe¬
ret. Multas diuitias parasse non finis miseriarum fuit:sed mutatio.nõ
in rebus uitium: sed in animo ipso est.Istud quod paupertatem grauem
s fecerat: et diuitias graues fecit. Quemadmodum nihil refert utri
egrum in lecto ligneo aut in aureo colloces: quocunq illum transtule¬
ris morbum suum secum affert uel transfert. Sic nihil refert utrum &¬
ger animus in diuituis uel in paupertate sit.Malum suum illum sequi¬
tur: ad securitatem non est opus fortuna. Quis enim necessitati satis est
licet irata. Ne imparatos nos fortuna de prehendat fiat nobis paupertass
samiliaris. Seuerius diuites erimus si sciemus quem non sit graue pau¬

Expanded text:
inopiam omnium rerum, vixerunt herbarum radicibus, et dictu foedam tulerunt inopiam omnium rerum, vixerunt herbarum radicibus, et dictu foedam tulerunt famem. Er haecomnia perpessi sunt pro regno, quo magis mireris, alieno alieno Dubitabit aliquis serre paupertatem, us animum a furoribus liberet? Multis divitias parasse non finis miseriarum fuit, sed mutatio. Nec hoc miror. Non in rebus vitium, sed in animo ipso est. illud quod paupertatem gravem nobis fecerat, et divitias graves faciet. Quemadmo dum nihil refert, utrum aegrum in lecto ligneo, an in aureo colloces: quocumque illum transtulesie, morbum suum secum transferet Sic nihil refert, utrum aeger animus in divitiis, an in paupertate sit. Malum suum illum sequitur. Ad securitatem non est opus fore tuna. Quod enim necessitari sat est, dabit, licet irata. ne imparatos nos fortuna deprehendat, fiat nobis paupertas familiaris. Securius divites erimus, si sciamus, quam non sit grave pau
Abbreviated transcription (Latin):
bi consistere. Si longe progresso semper aliquid longius restat: scito id
naturale non esse. Paupertas expedita est cum secura est. Cum classis
cecinit sic non se peti cum aliquo conclamatum est: quomodo exeat nũ
quid efferat quaerit. Aut cum naui gaudium non est strepitu portus.
non unius comitatu inquieta sunt sittora. Non circunstat illum turba
hominum ad quos pascendos transmarinarum regionum optanda est
pleri: paruo fames constat magno fastigium: paupertas contenta est deside¬
s instantibus satisfacere. Sanus diues est qui licet habeat diuitias.: co
tamen ut tangentes habet. Quid ergo est:quare recuses eam contubernalẽ
cuius mores sanus diues imitatur: Si uis uacare animo. ut pauper sis op'¬
tes: aut pauperi similis. Non potest studium salutare fieri sine frugalita¬
tis cura. Frugalitas paupertas uoluntaria est. Perpessi sunt multotiens in

Expanded text:
bi consistat. Si longe progresso semper aliquid longius restat, scito id bi consistat. Si longe progresso semper aliquid longius restat, scito id naturale non esse. Paupertas expedita, secura est. Cum classicum cecinit, scit non se peti: cum aliquo clamatum est, quomodo exeat, non quid efferat; quaerit. At cum navigandum est, non strepitu portus, non unius comicatn inquieta sunt littora. Non circumstat illum turba hominum, ad quos pascendos transmarinarum regionum optanda est pleri. Paruo fames constat, magno fastidium. Paupertas contenta est desideriis instantibus satisfacere. Sanus dives est, qui licet habeat divitias, eas tamen ut fugientes habet. Quid ergo est, quare recuses eam contubernalem, cuius mores sanus dives imitatur? sivis vacare animo, aut pauper sis oportet, aut pauperi similis. Non potest studium salutare sieri sine frugalitatis cura. Frugalitas, paupertas voluntaria, Perpessi sunt multotiens exercirus
Abbreviated transcription (Latin):
pore tuo sit spoliorum. Nemo ad humanum sanguinem uenit propter
pauperi uia pax est.Is maxime diuiins affluit qui minime diuitiis ĩ¬
diger.Si ad naturam uiues nunquam eris pauper. Si ad opinionem
nunquam diues. Exiguum natura desiderat. Immensum opinio.Si cõ¬
geratur in te quicquid multi locupletes possiderunt. Si ultra priuatum
pecuniae modum fortuna te prouebat auro tegat. purpura uestiat eo de¬
litiatum opumq perducat ut terram marmoribus abscondas.N¬
tum liceat habere sed caleare diuitias.Accendant statuae et picture et ꝗc¬
quid ars ulla. Luxurie auro et argento elaborauit maiora capere ab huis
disces. Desideria naturalia finita sunt. ex falsa opinione nascentia ubi
desinant non erit. Nullus enim terminus falso est ueritati aliquid ex¬
tremum est. Error immensus est.Retrahe te ergo a uanis et cum uoles
scire an naturalem anuanam habeas cupiditatem: considera non alicu¬

Expanded text:
pore tuo spoliorum. Nemo ad humanum sanguinem propter ipsum pore tuo spoliorum. Nemo ad humanum sanguinem propter ipsum pauperi pax est. Is maxime divitiis fruitur, qui minime indiger Si ad naturam vives, numquam eris pauper: si ad opinionem, numquam dives. Exiguum natura desiderat ims mensum opinio. Si congeratur in te, quidquid multi locupletes possederunt, si ultra privatum pecuniae modum fortuna te provehat aurotegat, purpura vestiat, co deliciarum opumque perducat, ut terram marmoribus abscondas, non tantum liceat habere sed calcare divitias: accedent statuae et picturae, et quidquid arsulla luxuriae auro et argento elaboravit; maiora cupere ab his disces. Desideria naturalia finita sunt: ex falsa opinione nascentia, ubi desinant, non habent. nullus enim terminus falso est. Veritati aliquid extremum est: error immensus est, Retrahe re ergo a vanis; et cum voles scire, an naturalem, an vanam habeas cupiditatem, considera, num alicu
Abbreviated transcription (Latin):
ONESTA IN QUIT EPTCURUS
res est paupertas leta. Illa uero non tam
paupertas est si est laeta. Qui cum pauper¬
tate bene conuenit diues est.Non qui pa¬
rum habet sed qui plura cupit pauper est.
Quid enim refert quantum illi in arca:
quantum in horreis lateat:quantum pa¬
scat aut feneretur.Si alieno imminet.si nõ
acquisita sed acquirenda concupiscit:Quid
si modus diuitiarum quaeris. Primo habere quod necesse est. Secundo
quod satis est. Nulli potest secura uita contingere: qui dere producẽda
nimis cogitat. Nullum bonum adiuuat habentem. nisi ad cuius amissio¬
nem preparatus est animus. Magne diuitiae sunt lege naturae composita
paupertas. Lex autem nature scis quos terminos nobis statuit: Non esu¬
Non est necesse maria tempestate nec castra sequi: facile est quod natu¬
ra desiderat et appositum.ad superuacua sudatur. Illa sunt quae togas
gerunt: quae nos senescere cogunt: quae in aliena lictura impingunt: ad
magno emolumento insidiantis eripi non potest.quem nimium ĩ cor¬

Expanded text:
Onesta, inquit Epicurus, res est paupertas laeta. Illa vero iam paupertas non est, si laeta est. Cui cum paupertate bene convenit, dives est. Non qui parum habet, sed qui plura cupit, pauper est. Quid enim refert, quantum illi in arca, quantum in horreis lateat, quantum pascat, aut feneret, si alieno imminet, si non acquisita, sed acquirenda computat? Quis sit divitiarum modus queris: primus, habere quod necquod satis est. Nulli potest secura vita contingere, qui de producenda nimis eogitat. Nullum bonum iuvat habentem, nisi ad cuius amissionem praeparatus est animus. Magnae divitiae sunt, lege naturae composita paupertas. Lex autem naturae, scis quos terminos nobis statuit? Non esunon est necesse maria tentare, nec castra sequi. Parabile est quod natura desiderat, et cito apponitur. Ad supervacua sudatur. Illasunt, quae togam terunt quae nos senescere cogunt, quae in aliena littora im pingunt. Ad magno emolumento insidiantis eripi possit. Quam minimum sit in cor
Abbreviated transcription (Latin):
nullos eius sibi aptasset: ac uestem indusset spiculatoribus oc¬
currit nihilq se deprecari: quominus imperata peragereni di¬
xit: et deinde ceruicem porrexit. Quanti uiri est pro domino eo tempore mo¬
ri uelle. quo erat rara fides. dominum mori nolle ctiam publica erudelitare
Ttem inueniri in publica perfidia fidem cum premia proditionis ingentia osien

Expanded text:
nulos eius sibi aptasset ac vestem induisset, speculatoribus occurrit nihilque se deprecari, quo minus imperata peragerent, dixit et deinde cervicem porrexit. Quanti viri est pro domino eo tempore mori velle, quo rara erat fides dominum mori nolle ! in publica crudelitate mitem inveniri, in publica perfidia fidelem ! cum praemia proditionis ingentia osten
Abbreviated transcription (Latin):
solentem. & omnia sua magno estimari uolentem.Nihil ad res pertinet utrum
are aliquid reginolis:an accipere aRege. In equo uiranq ponit repulsam.
superbo fastidiri acerbius est quem non timeri. Uis scire quid uere noluerit: No¬
luit ire ad uoluntariam seruitutem is cuius libertatem ciuitas libera ferre non

Expanded text:
solentem et omnia sua magno aestimari volentem. Nihil ad rem pertinet, utrum solentem et omnia sua magno aestimari volentem. Nihil ad rem pertinet, utrum dare aliquid regi nolis an accipere a rege ; in aequo utramque ponit repulsam, et superbo fastidiri acerbius est quam non timeri. Vis scire, quid vere voluerit ? Noluit ire ad voluntariam servitutem is, cuius libertatem civitas libera ferre non