comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tanta confusione capte ciuitatis cum sibi quisq consuleret: omnes ab illa preter
transfugas fugierunt. At hi ut ostenderent quo animo facta esset:prior illa tran¬
tio a uictoribus ad captiuam transfugerunt personam patricidarum fere
Quod in illo beneficio maximum fuit.tanti iudicauerunt ne domina occidere¬
tur. quanti uideri dominam occidisse. Non est mihi crede: non dico seruilis aĩ
egregium factum famam sceleris emisse.SMI¬
Ttenus praetor marsorum ducebatur ad Romanum Imperium Ser¬
uus eius gladium militi ipsi a quo trahebatur eduxit: et primum
dominum occidit. Deinde ipse est inquit: me & mihi consulere iam dominum
manumisi: atq: ita se uno ictu transierit. Da mihi quenquam cui magnisicen¬
tius dominum seruauerit¬
Orfinium Cesar obsidebat: Tenebatur inclusus domitius. Imꝑa
uit medico eidemq seruo suo ut sibi uenenum daret. Cum tergiuer¬

Expanded text:
tanta confusione captae civitatis eum sibi quisque consuleret, omnes ab illa praeter tanta confusione captae civitatis eum sibi quisque consuleret, omnes ab illa praeter transfugas fugerunt ; at hi, ut ostenderent, quo animo facta esset prior illa transitio, a victoribus ad captivam transfugerunt personam parricidarum ferentes ; quod in illo beneficio maximum fuit, tanti iudicaverunt, ne domina occideretur, videri dominam occidisse. Non est, mihi crede, non dico servilis, sed vilis animi egregium factum fama sceleris emisse. Vttius, praetor Marsorum, ducebatur ad Romanum imperatorem ; servus eius gladium militi illi ipsi, a quo trahebatur, eduxit et primum dominum occidit, deinde : " Tempus est," inquit, " me et mihi consulere ! iam dominum manu misi," atque ita traiecit se uno ictu. Da mihi quemquam, qui magnificentius dominum servaveritCorfinium Caesar obsidebat, tenebatur inclutus Domitius ; vit medico eidemque servo suo, ut sibi venenum daret. Cum tergiver
Abbreviated transcription (Latin):
tem domini adiuuit. Alius decepit
Laudius Quadrigarius in secundo uicesimo annalium tradit:q cum¬
obsideretur Drumentum: & iam ad summam desperationem uentũ
esset.: duos seruos ad hostem transfugisse: et opere precium fecisse.
Deinde urbe capta passim discurrente uicdore illos per nota itmera ad domii
in qua seruierant praecucurrisse: et dominam suam ante seegisse. & querentibus
quaenam esset. Dominam equidem crudelissimam ad supplicium ab ipsis duci
professos. Eductam deinde extra muros summa cura celasse:donec hostilis ira
consideret. Deinde ut satiatus miles ad romanos muros cito rediit:illosq ad suos
redisse et dominam sibupsos dedisse. manumisit utrumq e uestigio illa: nec indi¬
gnata est ab his se uitam accepisse: in quos uite necisq potestatem habuisset. Potu¬
it sibi hoc uel magis gratulari aliter autem seruata minus note: & uulgaris demẽ¬
tie habuisset. Sic seruata nobilis familia: & exemplum duarum urbium fuit In

Expanded text:
tem domini adiuvit, alius decepit. tem domini adiuvit, alius decepit. Claudius Quadrigarius in duodevicensimo annalium tradit, cumobsideretur Grumentum et iam ad summam desperationem ventum esset, duos servos ad hostem transfugisse et operae pretium fecisse. Deinde urbe capta passim discurrente victore illos per nota itinera ad domum, in qua servierant, praecucurrisse et dominam suam ante egisse ; quaerentibus, quaenam esset, dominam et quidem crudelissimam ad supplicium ab ipsis duci professes esse. Eductam deinde extra mures summa cura celasse, donec hostilis ira consideret ; deinde, ut satiatus miles cito ad Romanos mores rediit, illos quoque ad suos redisse et dominam sibi ipsos dedisse. Manu misit utrumque e vestigio illa nec indignata est ab his se vitam accepisse, in quos vitae necisque potestatem habuisset. Potuit sibi hoc vel magis gratulari ; aliter enim servata munus notae et vulgaris clementiae habuisset, sic servata nobilis fabula et exemplum duarum urbium fuit. In
Abbreviated transcription (Latin):
toq fecerint. Uis scire quando non sit beneficium: ubi dici potest: quid si nollet
Ubi uero id praestat quod nolle licuit: uoluisse laudandum est. Inter se contraria
sunt. beneficium et iniuria potest dare beneficium domino:qui a domino inui¬
riam potest accipere. Antiqui iniuriis dominorum in seruos:qui audiat posi¬
tus est: qui et seuitiam & libidinem: et in prebendis ad uictum necessariis aua¬
ritiam compescat. Quid ergo beneficium dominus a seruo accipit: immo homo ab
homine. Demque quod in illius potestate fuit:fecit. Benesicium domino dedit
Ne a seruo acceperis in tua potestate est. Qui autem tantus est quem non fortu¬
na indigere etiam infirmus cogat. Multa iam beneficiorum genera referam &
dissimilia: et quedam inter se contraria. Reddit aliquis domino suo uitam: dedit
mortem: seruauit periturum: et hoc si parum est pereundo seruauit. Aiuis mor¬

Expanded text:
toque fecerint ? Vis scire, quando non sit beneficium ? Ubi dici potest : " Quid, si nollet toque fecerint ? Vis scire, quando non sit beneficium ? Ubi dici potest : " Quid, si nollet ? " Ubi vero id praestitit, quod nolle licuit, voluisse laudandum est. Inter se contraria sunt beneficium et iniuria ; potest dare beneficium domino, si a domino iniuriam accipere. Atqui de iniuriis dominorum in servos qui audiat positus est, qui et saevitiam et libidinem et in praebendis ad victum necessariis avaritiam compescat. Quid ergo ? Beneficium dominus a servo accipit ? Immo homo ab homine. Denique, quod in illius potestate fuit, fecit : beneficium domino dedit ; ne a servo acceperis, in tua potestate est. Quis autem tantus est, quem non fortuna indigere etiam infimis cogat ? Multa iam beneficiorum exempla referam et dissimilia et quaedam inter se contraria. Dedit aliquis domino suo vitam, dedit mortem, servavit periturum et, hoc si parum est, pereundo servavit ; alius mor
Abbreviated transcription (Latin):
stare debeat: ut cibarium uestiarium. Nemo hoc dixit beneficium:at indulsit'
Liberalius educauit. Artes quibus erudiuntur ingenui tradidit: beneficiũ est.
Idem econtrario sit in persona serui. Quicquid est quod seruilis offien formulã
excedit: quod non ex imperio: sed ex uoluntate prestatur: beneficium est.Si mo¬
do tantum est: ut hoc uocari potuerit:quolibet alio prestante.
Eruus ut placet Chrysippo perpetuus mercenarius est.Quemadmodii¬
ille beneficium dat: ubi plus prestat quem quos operis locauit.Sic ser¬
uus ubi beniuolentia erga dominum fortune suum modum trãsit
et altius aliquid ausus: quod etiam foelicius nati decori esset:et spem dominian¬
tecessit: beneficium est intra domum inuentum.An equum tibi uidetur:qui¬
bus si minus debito faciant. Irascimur non habenti gratiam:si plus debito soli¬

Expanded text:
aestare servo debeat, ut cibaria, ut vestiarium ; nemo hoc dixit beneficium. At indulsit, aestare servo debeat, ut cibaria, ut vestiarium ; nemo hoc dixit beneficium. At indulsit, liberalius educavit, artes, quibus erudiuntur ingenui, tradidit : beneficium est. Idem e contrario fit in persona servi. Quidquid est, quod servilis officii formulam excedit, quod non ex imperio, sed ex voluntate praestatur, beneficium est, si modo tantum est, ut hoc vocari potuerit quolibet alio praestante. Servus, ut placet Chrysippo, perpetuus mercennarius est. Quemadmoduille beneficium dat, ubi plus praestat, quam in quod operas locavit, sic servus : ubi benevolentia erga dominum fortunae suae modum transit et altius aliquid ausus, quod etiam felicius natis decori esset, spem domini antecessit, beneficium est intra domum inventum. An aecum videtur tibi, quibus, si minus debito faciant, irascimur, non haberi gratiam, si plus debito soli
Abbreviated transcription (Latin):
Rat siquis existimat seruitutem in totum hominem descendere.
Pars melior eius excepta est.Corpora obnoxia sunt et ascripta domi¬
nis. Mens quidem sui iuris: qua adeo libera et uaga est.ui ne ab
hoc quidem carcere cui inclusa est teneri queat: quominus impetu suo uiatur:
et ingentia agat. et in infinitum comes celestibus exeat. Corpus itaque est quod
domino fortuna tradidit. Hoc emit.Hoc uendidit. Inierior illa pars mancipio
dari non potest.Ab hac quicquid uenit: liberum est.Non enim aut nos omnia
iubere possumus: aut in omnia serui parere coguntur. Contra rempublicam im¬
perata non sacient. Nulli scleri manus commodabuni SIT¬
Uedam sunt que leges nec ubent: nec uetant facere. In his seruus ina¬
teriam beneficii habet:quãdiu praestatur. quod aseruis exigi solet Mi¬
nisterium est. Ubi plusquam quod seruo necesse est benesicium. Ubi ĩ
affectum amici transit:desinit uocari ministerium. Et aliquid quod dominus p̃¬

Expanded text:
rat, si quis existimat servitutem in totum hominem descendere. Pars melior eius excepta est. Corpora obnoxia sunt et adscripta dominis ; mens quidem sui iuris, quae adeo libera et vaga est, ut ne ab hoc quidem carcere, cui inclusa est, teneri queat, quominus impetu suo utatur et ingentia agat et in infinitum comes caelestibus exeat. Corpus itaque est, quod domino fortuna tradidit ; hoc emit, hoc vendit ; interior illa pars mancipio dari non potest. Ab hac quidquid venit, liberum est ; nec enim aut nos omnia iubere possumus aut in omnia servi parere coguntur ; contra rem publicam imperata non facient, nulli sceleri manus commodabunt. Quaedam sunt, quae leges nec iubent nec vetant facere ; in iis servus materiam beneficii habet. Quam diu praestatur, quod a servo exigi solet, ministerium est ; ubi plus, quam quod servo necesse est, beneficium est ; ubi in adfectum amici transit, desinit vocari ministerium. Est aliquid, quod dominus pr
Abbreviated transcription (Latin):
Agnanimitas autem si se extra modum suum extollat. fa¬
ciet uirum minacem: inflatum turbidum: inquietum: et
in quascunq excellentias dictorum actorum neglecta ho¬
nestate festinum:qui momentis omnibus superciliis surrigens ut bestia¬
m quieta excitat: alium ferit: alium sugat.Sed quãuis audax sit
pugnator tamen multa extra se ualentia ferre non poterit. Sed aut mi¬
serum appetit finem: aut erupnosam sui memoriam derelinquit. Mẽsura

Expanded text:
agnanimitas autem si se extra modum suum extollat, faciet virum minacem, inflatum, turbidum, inquietum: et in quascunque extollentias dictorum actorumque, neglecta honestate, festinum; qui momentis omnibus supercilia subrigens, et bestiarius etiam quieta excitat, alium ferit, alium fugat. Sed quamvis audax sit impugnator, tamen multa extra se valentia ferre non poterit. Sed aut miserum appetit finem, aut aerumnosam sui memoriam derelinquit. Mensura
Abbreviated transcription (Latin):
seditio: & optimo cuiq infesta libertas est. Summa equi ac boni uilitas
uersus hostes inhumana crudelitas etiam aduersus suos hostilitas: & hanc
fugiet. Si percensere singula uoluero: nullam inuenero que sapientem aut ꝗͣ
sapiens pati possit. Quod si non inuenitur illa. R.P. quam nobis singimues
ineipit omnibus esse oenim necessarium. Quia qued unum preserti poterat
ocio nusquam est. Si quis dicit optimum esse nauigare: deinde negat nauigan¬
dum in eo mari in quo naufragia fieri soleant: & frequenter subite tempestares
sint: quae rectorem in contrarium rapiant:puto hic me uetat nauem soluere quã

Expanded text:
seditio et optimo cuique infesta libertas est, summa aequi ac boni vilitas, seditio et optimo cuique infesta libertas est, summa aequi ac boni vilitas, adversus hostes inhumana crudelitas, etiam adversus suos hostilis ? Et hanc fugiet. Si percensere singulas voluero, nullam inveniam, quae sapientem aut quam sapiens pati possit. Quodsi non invenitur illa res publica, quam nobis fingimus, incipit omnibus esse otium necessarium, quia quod unum praeferri poterat otio, nusquam est. Si quis dicit optimum esse navigare, deinde negat navigandum in eo mari, in quo naufragia fieri soleant et frequenter subitae tempestates sint, quae rectorem in contrarium rapiant, puto hic me vetat navem solvere, quamquam
Abbreviated transcription (Latin):
efficit firmas. Ita & hec ipsa uoluntaria secta in actu est. Quid n in actu est quãdo
pse dicat. Epicurus aliquando se recessurum auoluptate:dolorem etiam appet
Si aut uoluptati imminebit poemtentia:aut dolor minor pro grauiore sumet᷑.Quid
pertinet hoc dicere: ut appareat contemplationem placere omnibus. Alii petunt illa.
Nobis statio est: non portus hec. Aduce nunc huc quod de lege Chrysippi iuue¬
re ociose licet. Non dico ut ocium patiatur: sed ut eligat negant nostri sapientem ad
quemlibet. Rꝑ accessurum: Quid autem interest quomodo sapiens ad ocium ue¬
rus sit. Ad Atheniensium in qua socrates damnatur. Aristoteles ne damnare¬
tur fugit: in qua opprimit inuidia uirtutes. Negabis mihi accesfurum in hac
RP. sapientem. Ad Carthaginensium ergo. R.P. sapiens accedit: in qua assidu

Expanded text:
efficit firmam sibi ; ita et haec ipsa voluptaria secta in actu est. Quidni in actu sit ? cum efficit firmam sibi ; ita et haec ipsa voluptaria secta in actu est. Quidni in actu sit ? cum ipse dicat Epicurus aliquando se recessurum a voluptate, dolorem etiam adpetiturum, si aut voluptati imminebit paenitentia aut dolor minor pro graviore sumetur ? Quo pertinet haec dicere ? Ut appareat contemplationem placere omnibus ; alii petunt illam, nobis haec statio, non portus est. Adice nunc, quod e lege Chrysippi vivere otioso licet ; non dico, ut otium patiatur, sed ut eligat. Negant nostri sapientem ad quamlibet rem publicam accessurum ; quid autem interest, quo- modo sapiens ad otium veens sit accessurus. Ad Atheniensium, in qua Socrates damnatur, Aristoteles, ne damnetur, fugit ? in qua opprimit invidia virtutes ? Negabis mihi accessurum ad hanc rem publicam sapientem. Ad Carthaginiensium ergo rem publicam sapiens accedet, in qua adsidua
Abbreviated transcription (Latin):
hi multum egisse uisi sunt:quis imbil publice agerent. Preterea tria genera sunt
uite: inter que quid sit optimum queri solet. Unum uoluptati uacat. Alterum
contemplationi. Tertium actioni. Primum quot deposita contentione:depositoq
odio quod implacabile est diuersa sequentibus indiximus.uideamus an hac
omnia ad idem sub alio atq alio titulo perueniunt. Nec ille qui uoluptatem ꝓ¬
bat sine contemplatione est: nec ille qui se contemplationi inseruit sine uolupta¬
te est: nec ille cuius uita actionibus destinata est: sine contemplatione est. Pluri¬
num inquis discriminis est:utrum aliqua res proposium:an propositi a
accessio sit: Sane grande discrimen: Tamen alterum sine altero non est.Nec ille
sine actione contemplatur: nec is sine contemplatione agit: Nec ille tertius deq
male existimare consensimus: uoluptatem inertem probat: sed eam qua ratione

Expanded text:
hi multum egisse visi sunt, quamvis nihil publice agerent. Praeterea tria genera sunt hi multum egisse visi sunt, quamvis nihil publice agerent. Praeterea tria genera sunt vitae, inter quae quod sit optimum quaeri solet. Unum voluptati vacat, alterum contemplatione tertium actioni. Primum deposita contentione depositoque odio quod implacabile diversa sequentibus indiximus, videamus, ut haec omnia ad idem sub alio atque alio titulo perveniant. Nec ille, qui voluptatem probat, sine contemplatione est, nec ille, qui contemplationi inservit, sine voluptate est, nec ille, cuius vita actionibus destinata est, sine contemplatione est. " Plurimum," inquis, " discriminis est, utrum aliqua res propositum sit an propositi alterius accessio." Sit sane grande discrimen, tamen alterum sine altero non est. Nec ille sine actione contemplatus nec hic sine contemplatione agit, nec ille tertius, de quo male existimare consensimus, voluptatem inertem probat, sed eam, quam ratione
Abbreviated transcription (Latin):
posteris prosit. Non certe sumus qui dicimus:& Tenonem et Chrisippum ma¬
iora egisse: quem si duxissent exercitus: gessissent honores: leges tulissent:quas
non uni ciuitati: sed toti humano generi tulerunt. Quid ergo est: quare tale o'¬
cium non conuenit bono uiro:per quod futura secula se ordinet: nec apud pau¬
cos concionetur: sed apud omnes omnium gentium homines quicunq erunt
Ad summam quaero an ex praeceptis suis uxerint Cleantes & Chrysippus et Te¬
non. Non dubie respondebis sic illos uixisse quemadmodum dixerant esse uiuẽ¬
dum. Aiqui nemo illorum. R.l. administrauit. Non fuit inquis. aut ea for¬
tuna: aut dignitas ea que admitti ad publicarum rerum tractionem solet. sed idem
nibilominus non segnem aegere uitam. Inuenerunt quemadmodum plusquies illo¬
rum hominibus prodesset quem aliorum discursus & sudor. Ergo mhilominus

Expanded text:
posteris prosit. Nos certe sumus qui dicimus et Zenonem et Chrysippum maposteris prosit. Nos certe sumus qui dicimus et Zenonem et Chrysippum maiora egisse, quam si duxissent exercitus, gessissent honores, leges tulissent. Quas non uni civitati, sed toti humano generi tulerunt. Quid est ergo, quare tale otium non conveniat viro bono, per quod futura saecula ordinet nec apud paucos contionetur, sed apud omnis omnium gentium homines, quique sunt quique erunt ? Ad summam quaero, an ex praeceptis suis vixerint Cleanthes et Chrysippus et Zenon. Non dubie respondebis sic illos vixisse, quemadmodum dixerant esse vivendum. Atqui nemo illorum rem publicam administravit. " Non fuit," inquis, " illis aut ea fortuna aut ea dignitas, quae admitti ad publicarum rerum tractationem solet." Sed idem nihilo minus non segnem egere vitam ; invenerunt, quemadmodum plus quies ipsorum hominibus prodesset quam aliorum discursus et sudor. Ergo nihilo minus
Abbreviated transcription (Latin):
ins quem assiduam contemplationem:quae sine exitu est.Est enim dulcis
et habet illecebras suas. Aduersus hoc tibi respondeo aque refert:quo animo
ciuilem agas uitam:an semper inquietus sis.Nec unquam sumas illud tẽ¬
pus: quo ab humanis ad diuina respicias. Quomodo res appetere sine ullo
uirtutum amore: & sine cultu ingenii: ac nudas edere operas minime probabile
st. Misceri enim inter se ista: & considerari debent: sic inperfectum ac lan¬
dum bonum est in ocium sine actu proiecta uirtus: nunquam id quod didi¬
cit ostendens. Quis negat illum debere profectus suos in opere tentare: nec tã¬
tum quid faciendum sit cogitare: sed etiam aliquando manum exercere. et ea
quae meditata sunt ad uerum perducere. Quid si per ipsum sapientem non est
mora: si non actor deest: sed agenda desunt: Hec quid illi secum esse permittes:
animo ad ocium sapiens secedit: Ut sciat secum quoq ea acturum perqu

Expanded text:
petens quam adsiduam contemplationem sine exitu ; est enim dulcis petens quam adsiduam contemplationem sine exitu ; est enim dulcis et habet inlecebras suas." Adversus hoc tibi respondeo : aeque refert, quo animo civilem agas vitam, an semper inquietus sis nec tibi umquam sumas ullum tempus, quo ab humanis ad divina respicias. Quomodo res adpetere sine ullo virtutum amore et sine cultu ingeni ac nudas edere operas minime probabile est — misceri enim ista inter se et conseri debent—, sic imperfectum ac languidum bonum est in otium sine actu proiecta virtus, num- quam id, quod didicit, ostendens. Quis negat illam debere profectus suos in opere temptare, nec tantum quid faciendum sit cogitare, sed etiam aliquando manum exercere et ea, quae meditata sunt, ad verum perducere ? Quodsi per ipsum sapientem non est mora, si non actor deest, sed agenda desunt, ecquid illi secum esse permittes ? Quo animo ad otium sapiens secedit ? Ut sciat se tum quoque ea acturum, per quae
Abbreviated transcription (Latin):
ue struitur omne id quod natum futurumq est: an continua eorum mater
et per totum mutabilis. Utrum contraria inter se elementa sint:an non pugnent.s
per diuersa conspirent.Ad hec querenda natus aestima: quod non multum acce¬
perit temporis:etiam si illud totum sibi uendicat: cui licet nihil facilitate eripi. ni¬
hil negligentia patiatur excidere: licet horas suas auarissime seruet:eiusq in ul¬
timae etatis humanae terminos procedat. Nec quicquam illi ex eo quod natura
constituit fortuna concutiat: tamen homo ad immortalium cognitionem nimis
mortalis est.Ego secundum naturam uiuo:si totum me illi dedi:si illius admi¬
rator cultorq sum. Natura autem utrumq facere me uoluit: et agere: & contẽ¬
plationi uacare. Utrunq: facio:quoniam ne contemplatio quidem sine actione
est. Sed refert inquis an ad hanc uoluptatis causa accesserit. nihil aliud ex illa

Expanded text:
ae struitur omne quod natum futurumque est, an continua eorum materia sit ae struitur omne quod natum futurumque est, an continua eorum materia sit et per totum mutabilis ; utrum contraria inter se elementa sint, an non pugnent sed per diversa con- Spirent." Ad haec quaerenda natus, aestima, quam non multum acceperit temporis, etiam si illud totum sibi vindicat. Cui licet nihil facilitate eripi, nihil neglegentia patiatur excidere, licet horas suas avarissime servet et usque in ultimum aetatis humanae terminum procedat nec quicquam illi ex eo, quod natura constituit, fortuna concutiat, tamen homo ad immortalium cognitionem nimis mortalis est. Ergo secundum naturam vivo, si totum me illi dedi, si illius admirator cultorque sum. Natura autem utrumque facere me voluit, et agere et contemplationi vacare. Utrumque facio, quoniam ne contemplatio quidem sine actione est. "Sed refert," inquis, "an ad illam voluptatis causa accesseris nihil aliud ex illa
Abbreviated transcription (Latin):
fuerit uniuersi status antequam singula in partes descenderint: qua rõ mersa
fusa deduxerit: Quis loca rebus assignauerit: suapte naturae grauia desc̃ẽ¬
derint: et uolauerint leuia. An propter uisum pondus corporum altior aliqua
uis legem singulis dixerit: an illud uerum sit quod a me probatur. homines
diuini spiritus esse partem: ac ueluti scintillas quasdam sacrorum in tecta resil¬
uisse: atq ex alieno loco exisse. Cogitatio caeli munimenta perrupit. nec contenta
est id quod ostenditur scire. Illud inquit scrutor quod intra mundum
utrum ne profunda uastitas sit. An et hocipsum terminis suis claudat: qlis
sit habitus exclusis mermia ex confusa sunt: an iomnem partem tantũdem
loci obtinentia: an et illa in aliquem cultum descripta sint: huic cohereant mũ¬
do an longe ab hoc secesserint. & hic in uacuo uolutentur in dudua sint. per

Expanded text:
fuerit universi status, antequam singula in partes discederent ; quae ratio merfuerit universi status, antequam singula in partes discederent ; quae ratio mersa et confusa diduxerit ; quis loca rebus adsignaverit, suapte natura gravia descenderint, evolaverint levia, an praeter nisum pondusque corporum altior aliqua vis legem singulis dixerit ; an illud verum sit, quo maxime probatur homines divini esse spiritus, partem ac veluti scintillas quasdam astrorum in terram desiluisse atque alieno loco haesisse. Cogitatio nostra caeli munimenta perrumpit nec contenta est id, quod ostenditur, scire. " Illud," inquit, "scrutor, quod ultra mundum iacet, utrumne profunda vastitas sit an et hoc ipsum terminis suis cludatur ; qualis sit habitus exclusis, informia et confusa sint, in omnem partem tantundem loci obtinentia, an et illa in aliquem cultum discripta sint ; huic cohaereant mundo, an longe ab hoc secesserint et hic vacuo volutentur ; individua sint, per
Abbreviated transcription (Latin):
magna:tam clara:tam subtiliter ducta: tam nitida et non uno generi formosa
solitudini ostenderet. Ut scias illam spectari uoluisse: non tantum aspici uide
quem nobis locum dederit. In media nos sui parte constituit: et conspectum om¬
nium nobis dedit: nec erexit tantũ modo hominem:sed etiam ad contemplatio¬
nem factum: ut ab ortu sydera in occasum labentia prosequi posser:et uultum su¬
um circunferre. cum toto sublime fecit illi caput: & collo flexibili imposuit. Dem¬
de sena per diem: sena per noctem signa perlucent: nullam non partem sui expli¬
cuit. Ut per hec quae obtulerat eius oculis cupiditatem faceret etiam caeterorui nec
enim omnia: nec tanta uisimus quanta sunt: sed acies nostra aperit sibi inuesti'¬
gando uiam et fundamenta uera iacit. Ut inquisitio transeat ex apertis in obscu¬
ra: et aliquid ipso mundo inueniat antiquius: unde ista sydera exierint.Quis

Expanded text:
magna, tam clara, tam subtiliter ducta, tam nitida et non uno genere formosa magna, tam clara, tam subtiliter ducta, tam nitida et non uno genere formosa soli- tudini ostenderet. Ut scias illam spectari voluisse, non tantum aspici, vide quem nobis locum dederit. In media nos sui parte constituit et circumspectum omnium nobis dedit; nec erexit tantummodo hominem, sed etiam habilem contemplationi factura, ut ab ortu sidera in occasum labentia prosequi posset et vultum suum circumferre cum toto, sublime fecit illi caput et collo flexili imposuit; deinde sena per diem, sena per noctem signa perducens nullam non partem sui explicuit, ut per haec, quae optulerat oculis eius, cupiditatem faceret etiam ceterorum. Nec enim omnia nec tanta visimus quanta sunt, sed acies nostra aperit sibi investigandi viam et fundamenta vero iacit, ut inquisitio transeat ex apertis in obscura et aliquid ipso mundo inveniat antiquius : unde ista sidera exierint ; quis
Abbreviated transcription (Latin):
fusus sit: an toti inclytus. Immobilis sit mundus: an inter caduca: et ad tem¬
pus nata numerandus. Haec qui contemplatur: quid deo prestat:Ne tania
cius opera sine teste sint. Solemus dicere summum bonum esse secundus na'¬
am uiuere.Natura ad utrumq genuit: et contemplationi rerum & actior
Nunc improbemus quod prius diximus.Quid porro hoc non erit probatum
si se unusquisq consuluerit: quantam cupiditatem habeat. ignota noscendi. quã
ad omnes fabulas excitetur.Nauigant quidam: & labores peregrinationis lõ¬
gissime una mercede perpetiuntur:cognoscendi aliquid abditum remotumq:
Hec res ad spectacula populos contrahit. Hec cogit preclusa rimari. secretioraØ
exquirere: antiquitates euoluere:mores barbararum audire gentium.Curio¬
sum nobis natura ingenium dedit: et artis sibi ac pulchritudinis sue conscia
spectatores. nos tantis rerum spectaculis genuit: perditura fructum sui: si tam

Expanded text:
fusus sit an toti inditus ; immortalis sit mundus an inter caduca et ad temfusus sit an toti inditus ; immortalis sit mundus an inter caduca et ad tempus nata numerandus. Haec qui contemplatur, quid deo praestat ? Ne tanta eius opera sine teste sit. Solemus dicere summum bonum esse secundum naturam vivere. Natura nos ad utrumque genuit, et contemplationi rerum et actioni. Nunc id probemus, quod prius diximus. Quid porro ? Hoc non erit probatum, si se unusquisque consuluerit, quantam cupidinem habeat ignota noscendi, quam ad omnis fabulas excitetur ? Navigant quidam et labores peregrinationis longissimae una mercede perpetiuntur cognoscendi aliquid abditum remotum- que. Haec res ad spectacula populos contrahit, haec cogit praeclusa rimari, secretiora exquirere, antiquitates evolvere, mores barbararum audire gentium. Curiosum nobis natura ingenium dedit et artis sibi ac pulchritudinis suae conscia spectatores nos tantis rerum spectaculis genuit, perditura fructum sui, si tam
Abbreviated transcription (Latin):
iplectamur. Alteram magnam et uere publicam: quia dii atq homines con¬
nentur: in qua non ad hunc angulum respicimus: aut illum. sed terminos ciita¬
tis nostre cum sole metimur. Alteram cui nos ascripsit conditio nascendi hec
autem Atheniensium erit: aut Carthaginensium erit: aut alterius alicuius: q̃
non ad omnes pertineat homines sed ad certos. Quidam eodem tempore utri
q. R.P. dant operam: maiori minorue. Quidam tantum minori. quidam tantui
in ocio melius: ut queramus quid sit uirtus: una pluresue sint. Natura an are
bonos uiros faciat. Unum sit hoc quod maria terrasq: et maria a terris incerta
complectitur. An multa deus corpora eiusmodi sparserit. Continua sit omnis &
plena materia ex qua cuncta gignuntur: an diducta & solidis inane ꝑmixtum
sit deus sedens opus suum spectet & tractet. Utrum ne extrinsecus illi circun¬

Expanded text:
s animo complectamur, alteram magnam et vere publicam, qua dii atque homines cons animo complectamur, alteram magnam et vere publicam, qua dii atque homines continentur, in qua non ad hunc angulum respicimus aut ad illum, sed terminos civitatis nostrae cum sole metimur; alteram, cui nos adscripsit condicio nascendi. Haec aut Atheniensium erit aut Carthaginiensium,aut alterius alicuius urbis, quae non ad omnis pertineat homines sed ad certos. Quidam eodem tempore utrique rei publicae dant operam, maiori minorique, quidam tantum minori, quidam tantum in otio melius, ut quaeramus quid sit virtus, una pluresne sint ; natura an ars bonos viros faciat ; unum sit hoc, quod maria terrasque et mari ac terris inserta complectitur, an multa eiusmodi corpora deus sparserit; continua sit omnis et plena materia, ex qua cuncta gignuntur, an diducta et solidis inane permixtum ; qui sit deus ; deses opus suum spectet an tractet; utrumne extrinsecus illi circum
Abbreviated transcription (Latin):
tatis aut uirium. Nec illum erit admissura. Rł. si ualitudo illum impediet quo¬
modo nauem cassam non deduceret in mare: quomodo nomen in militiam non
dare debilis. sic aditum quem inhabilem sciet: non accedet. Potest ergo et ille cui
omnia ad huc in regno sunt. antequam ullas experiatur tempestates: in tuto sub:¬
sistere: & protinus commendare se nouis artibus: & m illum beatum ocium exi¬
gere uirtutum cultor: que exerceri etiam quietissimis possunt. Hor nempe ab
homine exigit: ut prosit hominibus: si fieri potest multis: si minus paucis. si mi¬
nus proximis: si minus sibi. Nam cum se utilem ceteris efficit. commune agit
negocium: Quoniam qui se deteriorem facit: non sibi tantum modo nocet: sed
etiam omnbus eis: quibus melior factus prodesse potusset: Sed siquis bene de
se meretur: hoc ipso aliis prodest. quod illis profuturum parat. Duas .R. Panimo

Expanded text:
tatis aut virium nec illum erit admissura res publica, si valetudo illum impediet, quotatis aut virium nec illum erit admissura res publica, si valetudo illum impediet, quomodo navem quassam non deduceret in mare, quomodo nomen in militiam non daret debilis, sic ad iter, quod inhabile sciet, non accedet. Potest ergo et ille, cui omnia adhuc in integro sunt, antequam ullas experiatur tempestates, in tuto subsistere et protinus commendare se bonis artibus et inlibatum otium exigere, virtutium cultor, quae exerceri etiam quietissimis possunt. Hoc nempe ab homine exigitur, ut prosit hominibus, si fieri potest, multis, si minus, paucis, si minus, proximis, si minus, sibi. Nam cum se utilem ceteris efficit, commune agit negotium. Quomodo qui se deteriorem facit non sibi tantummodo nocet, sed etiam omnibus eis, quibus melior factus prodesse potuisset, sic quis- quis bene de se meretur hoc ipso aliis prodest, quod illis profuturum parat. Duas res publica
Abbreviated transcription (Latin):
gium uestalium more que annis inter officia diuisis discunt facere sacra &x
cum didicerunt docent. Hec stoicis quoq placere ostendam: non quia legem o¬
dixerim mihi nhil contra dictum Tenonis Chrysippiue committere: seds quia
ipsa patitur me ire in illorum sententiam: quam siquis semper unius sequit non
iniurie sed infactionis. Utinam quidem iam tententur omma et inoperta. confe¬
stim ueritas esset. ibilq ex decretis mutaremus. Nunc ueritatem cumeis ipsis
qui docent quetimus. Dũẽ maxime in hac re dissident sesie Epicureorum &¬
Stoicorum. Sed uiraq ad ocium diuersa uia mittit. Epicurus aii. Non accedet ao
pedierit. Alter ocium ex proposito petit. Alter ex causa. Causa autem late illa patet
si R.P. corruptior est qua aduuari possit: si osculata est malis. Non nitetur sapi¬
ens in superuacuum: nec se mhil pro futuris impendet: si parum habebit auctori¬

Expanded text:
ginum Vestalium more, quae annis inter officia divisis discunt facere sacra et ginum Vestalium more, quae annis inter officia divisis discunt facere sacra et cum didicerunt docent. Hoc Stoicis quoque placere ostendam, non quia mihi legem dixerim nihil contra dictum Zenonis Chrysippive committere, sed quia res ipsa patitur me ire in illorum sententiam, quoniam si quis semper unius sequitur, non in curia sed in factione est. Utinam quidem iam tenerentur omnia et in aperto confessa veritas esset nihilque ex decretis mutaremus ! Nunc veritatem cum eis ipsis qui docent quaerimus. Duae maxime et in hac re dissident sectae, Epicureorum Stoicorum, sed utraque ad otium diversa via mittit. Epicurus ait : " Non accedet ad pedient." Alter otium ex proposito petit, alter ex causa ; causa autem illa late patet. Si res publica corruptior est quam ut adiuvari possit, si occupata est malis, non nitetur sapiens in supervacuum nec se nihil profuturus impendet. Si parum habebit auctori
Abbreviated transcription (Latin):
mus. Nos sumus apud quos usq eomhil ante mortem ociosum est. Ut si res pa¬
titur non sit ipsa mors ociosa. Quid nobis Epicuri precepta in ipsis Tenonis prin¬
cipiis loqueris quod tu bene noueris si partium piget transfugis potius quemꝓ
dis. Hec tibi in presentia respondebo. Nunquid ius amplius quem ut me
lem ducibus nostris prestem. Quid ergo est: non quo miserint me illi: sed quo dire¬
rintibo. Nunc probo tibi non decedere me a preceptis stoicorum. Nam ne ipsiqui:¬
dem a suis desciuerunt: et tamen excusatissimus essem: etiam si non precepta illoꝵ
sequerer: sed exempla. Hoc quod dico in duas diuidam partes. Primum ut posi¬
sit aliquis uel a prima etate contemplatiom uirtutis totum se tradere. rationem
uiuendi querere. atq exercere secreto. Demnde ut possit hoc aliquis emeritis iam
stipendus profligate etauis uire optimo facere: et ad alios actus amimos referre. uit¬

Expanded text:
mus. Nos sumus, apud quos usque eo nihil ante mortem otiosum est, ut, si res pamus. Nos sumus, apud quos usque eo nihil ante mortem otiosum est, ut, si res patitur, non sit ipsa mors otiosa.' Quid nobis Epicuri praecepta in ipsis Zenonis principiis loqueris ? Quin tu bene gnaviter, si partium piget, transfugis potius quam prodis ? " Hoc tibi in praesentia respondebo : " Numquid vis amplius, quam ut me similem ducibus meis praestem ? Quid ergo est ? Non quo miserint me illi, sed quo duxerint, ibo." Nunc probabo tibi non desciscere me a praeceptis Stoicorum ; nam ne ipsi quidem a suis desciverunt; et tamen excusatissimus essem, etiam si non praecepta illorum sequerer, sed exempla. Hoc quod dico in duas dividam partes : primum, ut possit aliquis vel a prima aetate contemplationi veritatis totum se tradere, rationem vivendi quaerere atque exercere secreto; deinde, ut possit hoc aliquis emeritis iam stipendiis, profligatae aetatis, iure optimo facere et ad alios actus animum referre vir
Abbreviated transcription (Latin):
nobis contingit permanere in malo iam familiari. Aliud ex alio placer: uexat¬
q nos. Hoc quoq quod uidicia nostra non tantum praua.: sed etiam leuia sunt:
Eluctuamus: aliudq ex alio comprehendimus: petita relinquimus: relicta repetimꝰ
alterne inter cupiditatem nostram: & poenitentie uices sunt. Pendemus enim to¬
ti ex alienis iudiciis: et id optimũ nobis uidetur quod petitores laudatoresque
multos habet. Non id quod laudandum petendumq est.Nec uiam bonam ac
malam per se estimamus:sed turbam uestigiorum in quibus nulla sunt redeunti¬
um. Dices mibi: quid agis Senecał deseris partes. Certe stoici nostri dicunt. Usq
ad ultimum uite finem in actu erimus: non desinemus communi hono operam
dare: adiuuare singulos. opem ferre etiam immicis eniti manu.Non sumus ꝗ nullis
annis uacationes damus: et quod ait ille uir disertissimus. Caniciem galea premi¬

Expanded text:
nobis contingit permanere in malo iam familiari. Aliud ex alio placet vexatnobis contingit permanere in malo iam familiari. Aliud ex alio placet vexatque nos hoc quoque, quod iudicia nostra non tantum prava, sed etiam levia sunt. Fluctuamur aliudque ex alio com- prendimus, petita relinquimus, relicta repetimus, alternae inter cupiditatem nostram et paenitentiam vices sunt ; pendemus enim toti ex alienis iudiciis et id optimum nobis videtur, quod petitores laudatoresque multos habet, non id quod laudandum petendumque est, nec viam bonam ac malam per se aestimamus, sed turba vestigiorum, in quibus nulla sunt redeuntium. Dices mihi: " Quid agis. Seneca ? Deseris partes ? Certe Stoici vestri dicunt: ' Usque ad ultimum vitae finem in actu erimus, non desinemus communi bono operam dare, adiuvare singulos, opem ferre etiam inimicis senili manu. Nos sumus, qui nullis annis vacationem damus et, quod ait ille vir disertissimus, Canitiem galea premi
Abbreviated transcription (Latin):
tum malum. At ego ex alto prospiciens: uideo quae tempestates: aut ĩmi'¬
neant uobis paulo tardius rupture in crebrum suum: aut tam uicine ut
uos ac uestra rupture propius accesserint. Quid porro nonne hunc quo¬
q etiam si parum sentitis turbo quidam animo nostros rotat. et ĩuol¬
uit fugientes: petentesq eadem. Et nunc in sublime alleuatos. nunc in in¬
aliud quem quod sit salutare tentemus: Proderit autem primo in scipsum
secedere. Meliores eximus singuli. Quid quod secedere ad optimos inros et a¬
liquod exemplum eligere: ad quod uitam dirigamus: licet admotio nota sit.
tunc potest optinere quod semel placuit. Ubi nemo interuenerit qui uidicium
adbuc imbecillum populo adiutore detorqueat. Tunc porest aequali uita: et
uno tenore producere. quam propositis diuersissimis scindimus. Nam inter
cetera mala aliud pessimum est:quot uitia ipsa mutamus. Sine hoc quidem Ø¬

Expanded text:
tum malum. At ego ex alto prospiciens video, quae tempestates aut immitum malum. At ego ex alto prospiciens video, quae tempestates aut immineant vobis paulo tardius rupturae nimbum suum, aut iam vicinae vos ac vestra rapturae propius accesserint. Quid porro ? Nonne nunc quoque, etiam si parum sentitis, turbo quidam animos vestros rotat et involvit, fugientes petentesque eadem et nunc in sublime adlevatos nunc in inaliud, quod sit salutare, temptemus, proderit tamen per se ipsum secedere ; meliores erimus singuli. Quid, quod secedere ad optimos viros et aliquod exemplum eligere, ad quod vitam derigamus, licet ? Quod nisi in otio non fit. Tunc potest obtineri quod semel placuit, ubi nemo intervenit, qui iudicium adhuc imbecillum populo adiutore detorqueat; tunc potest vita aequali et uno tenore procedere, quam propositis diversissimis scindimus. Nam inter cetera mala illud pessimum est, quod vitia ipsa mutamus. Sic ne hoc quidem
Abbreviated transcription (Latin):
Papulas obseruatis alienas obsit plurimis ulceribus. Hoc tale est quale siquis
pulcherrimorum corporum neruos: aut uerrucas derideat: quam uera scabies
depascitur. Obiicite Platoni quot petierit pecuniam: Aristoteli quot acceperit.
Democrito ꝗ neglexerit. Epicuro ꝙ consumpserit: mihi ipsa alibi: et se & pedium
obiectare. Ouos usu maxime foelices. cum primum uobis imitari uitia uestra
contigerit: quin potius mala uestra circunspicitis. quae uos ab omni parte con¬
fodiunt. Alia crassantia extrinsecus. Alia in uisceribus ipsis ardentia. Non
eo loco res humane sunt: etiam si statum uestrum parum nostis: & uobis tan¬
tum ocius supersunt. ut in probra meliorum agitare. lingua uacet. Hec uoe
non intelligitio: et alienum fortune uestre uultum geritis. Sic plurimis quibꝰ
in curro aut in theatro de sidentibus: iam funesta domus est.Nec annuncia¬

Expanded text:
? " Papulas observatis alienas, obsiti plurimis ulceribus. Hoc tale est, quale si quis ? " Papulas observatis alienas, obsiti plurimis ulceribus. Hoc tale est, quale si quis pulcherrimorum corporum naevos aut verrucas derideat, quem foeda scabies depascitur. Obicite Platoni, quod petierit pecuniam, Aristoteli, quod acceperit, Democrito, quod neglexerit, Epicuro, quod consumpserit ; mihi ipsi Alcibiadem et Phaedrum obiectate, evasuri maxime felices, cum primum vobis imitari vitia nostra con- tigerit ! Quin potius mala vestra circumspicitis, quae vos ab omni parte confodiunt, alia grassantia extrinsecus, alia in visceribus ipsis ardentia ? Non eo loco res humanae sunt, etiam si statum vestrum parum nostis, ut vobis tantum otii supersit, ut in probra meliorum agitare linguam vacet. Hoc vos non intellegitis et alienum fortunae vestrae vultum geritis, sicut plurimi, quibus in circo aut theatro desidentibus iam funesta domus est nec adnuntia
Abbreviated transcription (Latin):
aristopham materiam iocorum:tota illa comicorum poetarum manus in me
uenenatos sales suos effudit. Illustrata est manus mea: per ea ipsa per qua o
petebatur. Produci enim illi et tentari expedit. Nec ulli magis intelligunt¬
quanta sit quem qui uires eius lacessendo senserunt. Duricia silicis nulli mage
quem ferientibus nota est. Prebeo me non aliter quem rupes aliqua in uadoso¬
mari destituta: quam fluctus non desinunt undecunq moti sunt uerberare nec
ideo aut loco eam mouent: aut per tot aetates crebro incursu suo consumunt.
Afilice facite impetum feriendo uos: unicam in ea que firma & exuperabilia
sunt quicquid incurrit. In malo suo uim suam exercet: qui firma et insuperabi
lia aggreditur. Proinde querite aliquem mollem cedentemq materiam in qua
tela uestra figantur. Uobis autem uacat aliena scrutari mala: et sententias ferre
de quoquam. Quare hic philosophus lapsius habitat. Quare hic lautius cenat

Expanded text:
Aristophani materiam iocorum, tota illa comicorum poetarum manus in me Aristophani materiam iocorum, tota illa comicorum poetarum manus in me venenatos sales suos effudit. Inlustrata est virtus mea per ea ipsa, per quae petebatur ; produci enim illi et temptari expedit, nec ulli magis intelleguntquanta sit, quam qui vires eius lacessendo senserunt. Duritia silicis nullis magis quam ferientibus nota est. Praebeo me non aliter quam rupes aliqua mari destituta, quam fluctus non desinunt, undecumque moti sunt, verberare, nec ideo aut loco eam movent aut per tot aetates crebro incursu suo consumunt. Adsilite, facite impetum ; ferendo vos vincam. In ea, quae firma et inexsuperabilia sunt, quicquid incurrit malo suo vim suam exercet. Proinde quaeri exercet. Proinde quaerite aliquam mollem cedentemque materiam, in qua tela vestra Agantur." Vobis autem vacat aliena scrutari mala et sententias ferre de quoquam ? " Quare hic philosophus laxius habitat ? Quare hic lautius cenat
Abbreviated transcription (Latin):
culo intenti et compressa uoce audiatis. Cum sistrum aliquis concutiens ex ĩ¬
perio mentitur: cum aliquis secandi lacertos suos:artifex brachia atq hume¬
ros: suspensa manu cruentat. Cum aliqua genibus per uiam reperiens ululat:Ø
laurumq linteatus senex:et medio lucernam die perferens conclamat:iratums
aliquem deorum concurretis & auditis: et diuinum esse eum inuicem mutu¬
m alentes stuporem affirmatis:ecce socer ex illo carcere:quem intrando pu¬
uit. Omniq honestiorem cura reddidit proclamat. Quis iste furor:que ista mi¬
mica diis hominibusq natura infamare uirtutes:& malignis sermonibus san¬
cta uolare. Si potestis bonos laudate:si minus transite.quod si uobis exercere
terram istam licentiam placet: alter in alterum incursitate.Nam cum in caelũ
insanitis: non dico sacrilegium facitis: sed operam perditis.Praebui ego aliꝗ̃do

Expanded text:
oraculo, intenti et compressa voce audiatis. Cum sistrum aliquis concutiens ex imoraculo, intenti et compressa voce audiatis. Cum sistrum aliquis concutiens ex imperio mentitur, cum aliquis secandi lacertos suos artifex brachia atque umeros suspensa manu cruentat, cum aliqua genibus per viam repens ululat laurumque linteatus senex et medio lucernam die praeferens conclamat iratum aliquem deorum, concurritis et auditis ac divinum esse eum, invicem mutum alentes stuporem, ad- firmatis. Ecce Socrates ex illo carcere, quem intrando purgavit omnique honestiorem curia reddidit, proclamat : " Qui iste furor, quae ista inimica dis hominibusque natura est infamare virtutes et malignis sermonibus sancta violare ? Si potestis, bonos laudate, si minus, transite ; quod si vobis exercere taetram istam licentiam placet, alter in alterum incursitate. Nam cum in caelum insanitis, non dico sacrilegium facitis sed operam perditis. Praebui ego aliquando
Abbreviated transcription (Latin):
Alius cornua. Alius adulterium illum indixerit: et obnotantem. Alius seuum
in deos. Alius iniquum in homines. Alius raptorem ingenuorum corruptorẽ:¬
et cognatorum quidem. Alius patricidam: et regni alieni paterniq expugnatorẽ
Quibus nhil aliud actum est quem ut pudor hominibus peccandi demereretur:
si tales credidissent. Sed quamꝗͣ ista me nihil ledant: uestra tamen uos moneo
ausa: suspicite uirtutem.Credite his qui illam diu secuti: magnum quida
sos: et quod in diem magnus appareat: sequi clamant. Et ipsam ut deos et profes¬
sores eius et antistites colite: et quotiens mentio sacrarum litterarum interuenerit
fauete linguis. Hoc uerbum non ut pleriq aestimant:a fauore trahitur: sed impe¬
ratur silentium: ut rite peragi possit sacrum: nulla uoce mala obstrepente:quod
nulto magis necessarium est imperari:ut quotiens aliquid ex illo profert

Expanded text:
alius cornua, alius adulterum illum induxit et abnoctantem, alius saevum alius cornua, alius adulterum illum induxit et abnoctantem, alius saevum in deos, alius iniquum in homines, alius raptorem ingenuorum et cognatorum quidem, alius parricidam et regni alieni paternique expugnatorem. Quibus nihil aliud actum est, quam ut pudor hominibus peccandi demeretur? si tales deos credidissent. Sed quamquam ista me nihil laedant, vestra tamen vos moneo causa. Suspicite virtutem, credite iis, qui illam diu secuti magnum quiddam ipsos et quod in dies maius appareat sequi clamant, et ipsam ut deos ae professores eius ut antistites colite et, quotiens mentio sacrarum litterarum intervenerit, favete linguis." Hoc verbum non, ut plerique existimant, a favore trahitur, sed imperat silentium, ut rite peragi possit sacrum nulla voce mala obstrepente. Quod multo magis necessarium est imperari vobis, ut, quotiens aliquid ex illo pro- feretur
Abbreviated transcription (Latin):
preciosa spolia laturo sapienti quisquis abstulerit diuitias: omnia illi sua reli¬
quet. Uuit enim presentibus letus: futuris securus. Nihil magis faciti
Persuasi mihi quam ne ad opiniones uestras actum uite mee flectererem: solita
conferre undiq uerba: non conuitiari uos putabo: sed uagire uelut infantes Ø¬
miserrimos. hec dicet ille cu sapientia contingiti quem animus uitiorum
immunitis increpare alios. non quia odit: sed in remedium iubet. Adnciethis illa
estimatio me uestra non meo nomine:sed uestro monet.Quia calamitas est odisse
et lacesfere uirtutem bone spei euitato est. Nullam mihi miuriam facitis: sed ne
quidem diis hi qui aras euertunt: sed malum propositum apparet:malumq: con¬
silium: etiam ubi nocere non potuit.Sic uestras allucinationes fero quemadmodũ
luppiter optimus: maximus:mertias poetarum:quorum alius illi alas imposuit.

Expanded text:
pretiosa spolia laturi. Sapientis quisquis abstulerit divitias, omnia illi sua relipretiosa spolia laturi. Sapientis quisquis abstulerit divitias, omnia illi sua relinquet ; vivit enim praesentibus laetus, futuri securus. " Nihil magis," inq" persuasi mihi, quam ne ad opiniones vestras actum vitae meae flecterem. Solita conferte undique verba ; non conviciari vos putabo sed vagire velut infantes miserrimos." Haec dicet ille, cui sapientia contigit, quem animus vitiorum immunis increpare alios, non quia odit, sed in remedium iubet. Adiciet his illa : " Existimatio me vestra non meo nomine sed vestro movet, quia clamitantis odisse et lacessere virtutem bonae spei eiuratio est. Nullam mihi iniuriam facitis, sed ne dis quidem hi qui aras evertunt. Sed malum propositum apparet malumque consilium etiam ibi, ubi nocere non potuit. Sic vestras halucinationes fero quemadmodum Iuppiter optimus maximus ineptias poetarum, quorum alius illi alas imposuit,