comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cabilis diu̾si multitormes adueisꝰ
plicior inder minora pereates Aemi
quoq cura remectra bile: adasus tã¬
m morum ehsionem oia coriã¬
er sunt. ¶ Etutina sic demq lu¬
ez ista nindicet̃. ¶Nõ priuafi solũ
set publice furimus homiadra ꝯpe¬
scimus et singłas cedes ¶Quid bella
et occisarum gentium głosum scel¬
lus. ¶Nõ muaricia. non crudelitaᷤ
nedum nouit. ⁊ ista quam diu fũ¬
tim et afingłis fuit in inus noxa
minusq monsituosa sunt. ¶Ee
senatu: ꝯsultis plebisq sitis seua
exerc̾etur. et publice iubentur. Ue¬
tata priuatim quidam comissa
capite luerent tam̃ qr paulatim
fecere laudimus. ¶Nõ puder ho¬
minis mitissimum genus gau¬
dere sangume alt̃no et bella gerere
gerendaq liberis tradere cumint᷑
se ⁊̃mutis et feris paxsit. ¶Adu̾¬
suc tam potẽte explicitũꝙ late su¬
rorem oposior phylosophya fcã
est. et tantum sibiuirium sũpsit
quãtum hiis ꝓdusus queparab̾at᷑

Expanded text:
cabiles, diversi, multiformes, adversus cabiles, diversi, multiformes, adversus plicior inter minora peccantes et levi quoque cura remediabiles; adversus tantam morum eversionem omnia conanda sunt. Et utinam sic denique lues ista vindicetur ! Non privatim solum, sed publice furimus. Homicidia compescimus et singulas caedes; quid bella et occisarum gentium gloriosum scelus ? Non avaritia, non crudelitas modum novit. Et ista quamdiu furtim et a singulis fiunt, minus noxia minusque monstruosa sunt; ex senatus consultis plebisque scitis saeva exercentur et publice iubentur vetata privatim. Quae clam commissa capite luerent, tum quia paludati fecere, laudamus. Non pudet homines, mitissimum genus, gaudere sanguine alterno et bella gerere gerendaque liberis tradere, cum inter se etiam mutis ac feris pax sit. Adversus tam potentem explicitumque late furorem operosior philosophia facta est et tantum sibi virium sumpsit, quantum iis, adversus quae parabatur,
Abbreviated transcription (Latin):
lantos solet diem ducere ꝓperãs in
dapnum suum popina congessea̾t
uenerie sp̃odiliqr et ostrea eatenus c
circũcisaq eontur int̾uemẽtib distĩ¬
guebãtu: echime. tot. m distractiq
sinc ullis ossib mulli ostrauerant
piget cẽ. ¶ Iam singula cogũt in
unum saporis incena fit qpi fieri
ut manducata ponãtur. ¶Quatulo
aũt hoc mimus ẽ testa. excerpere.at¬
q ossa tẽtium oꝑa totu frãgi ¶ Grã¬
ne est lururua ꝑsingła. ¶ Omia se¬
mel⁊ ĩ eũdem sapore u̾sa ponãtur
Quare ergo adinam rem manũ
porrigami plura ueniũt simul.
¶Multorum ferculorũ ornam̃ta co¬
eant et coherceant. ¶Sciant ꝓtinꝰ
hii qui iactatõem existis peti et .s. i¬
głam agebant nõ estendiista. set
et scie dari. parit sint que disporã
solent uno rare ꝑfusa michil inter¬
sintostiea echinie poduli mulli
est setcnfusio: uom̃tior cib Qͦ¬
moco ista ꝑplera sint sic existis nõ
singłaires morbinascũtur s in expli¬

Expanded text:
lautos solet diem ducere, properans in damnum suum popina congesserat; veneriae spondylique et ostrea eatenus ccircumcisa, qua eduntur, intervenientibus distinguebantur echinis. Totam dissecti structique sine ullis ossibus mulli constraverant. Piget esse iam singula; coguntur in unum sapores. In cena fit, quod fieri ut mandueatamanducata ponantur. Quantulo autem hoc minus est, festas excerpere atque ossa et dentium opera cocum fungi ? " Gravest luxuriari per singula; omnia semel et in eundem saporem versa ponantur. Quare ego ad unam rem manum porrigam ? Plura veniant simul, multorum ferculorum ornamenta coeant et cohaereant. Sciant protinus hi, qui iactationem ex istis peti et gloriam aiebant, non ostendi ista, sed conscientiae dari. Pariter sint, quae disponi solent, uno iure perfusa. Nihil intersit: ostrea, echini, spondyli, mulli esset confusior vomentium cibus. Quomodo ista perplexa sunt, sic ex istis non singulares morbi nascuntur, sed inexpli
Abbreviated transcription (Latin):
site intero celebrem. scd̃is uocib
uulgi suntrãte teclamor ⁊ plau¬
sus pantomimica ornamenta
obstrepuerint. Sitota cuntate
femine tepui̾sq laudauint. ꝗd¬
niego tiui miẜorum cum scien¬

Expanded text:
si te videro celebrem secundis vocibus vulgi, si intrante te clamor et plausus, pantomimica ornamenta, obstrepuerint, si tota civitate te feminae puerique laudaverint, quidni ego tui miserear, cum sci
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝑdendum qd̾sitibi paricͥdis il¬
lam celi ꝯ fusioẽm. illam̃ tem pesta¬
tum discordiam. siꝓpete ingeste
illiseq nubes strepuat suntuum
exitum tanta uis ignigum excũ¬
titur. attu loco solacii numera tã¬
ti ẽẽ mortem tuam S ño erit ⁊¬
hiiccogitatõni lociis. Casus iste
dõãt metum. Int̾q cetͣa. hoc qͦq
cõmodum eius est qd̾ expectatio¬
nem suam antecedit. nemo un¬

Expanded text:
te perdendum. Quodsi tibi parari credis ilte perdendum. Quodsi tibi parari credis illam caeli confusionem, illam tempestatum discordiam, si propter te ingestae illisaeque nubes strepunt, si in tuum exitium tanta uis ignium excutitur, at tu solacii loco numera tanti esse mortem tuam. Sed non erit huic cogitationi locus; casus iste donat metum. Est inter cetera hoc quoque commodum eius quod expectationem suam antecedit. Nemo um
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑituros ꝯstitutus b̃nficii loco
peteret ultimus cͥuicem prebẽ
Id facimus magno excitamue
mori tarduis. In om̃s ꝯstitutr̃
est capitale supplicium et qui¬
dem ꝯstitutione dignissima.⁊
latium extrema passuris quoꝵ
cnim certa sors cadem est. Seq̃re¬
mur traditi aiidice aut ama¬
gistratu et carnifici nr̃o p̾stare¬
mus obsequium. Quid int̾est
utrum admortem iussi camꝰ
fragilitatis et oblitum. sicunc
mortem times cum tonat ita¬
yiuus t̾cia effugeris repetet te
gladius petet lapis. petet bilis
Nõ maximum eͥ ꝑiculis tuis s
speciosissimum fulmen est ma
tis tue celeritas infinita preueĩat.
scilicet tecum agit̾ sicum fulmi¬
ne credĩs s pauescis ad celi fra¬
gorem ⁊ admane nubilum tre¬
p̾idas. ⁊ quotiẽs aliquid effulsiti
spiras. ¶Quio igit᷑ hõestius putaᷤ
eo itaq fortior adusus ccliminaᷤ
ẜge etcumundiq mundus erã¬
serit cogita nichil hre tetanta noͣ¬

Expanded text:
perituros constitutus, beneficii looo perituros constitutus, beneficii looo peteret ut ultimus ceruicem praeberet? Idem facimus; magno aestimamus mori tardius. In omnes constitutum est capitale supplicium, et quidem constitutione iustissima, lacium extrema passuris; quorum enim causa, sors eadem est. Sequeremur traditi a iudice aut mgistratu et carnifici nostro praestaremus obsequium; quid interest utrum ad mortem iussi eamus fragilitatis tuae, si tunc mortem times cum tonat! ItaViues si fulmen effugeris? Petet te gladius, petet lapis, petet bilis; non maximum ex periculis tuis sed speciosissimum fulmen est. Matis tuae celeritas infinita praeueniet, scilicet tecum agitur, si cum fulmine conderis. Sed pauescis ad caeli fragorem et ad inane nubilum trepidas et, quotiens aliquid effulsit, expiras. Quid ergo? honestius putas Eo itaque fortior aduersus caeli minas surge et, cum undique mundus exarserit, cogita nihil habere te tanta mor
Abbreviated transcription (Latin):
eẽ licet illa bella sint seu naufra
seu morsus ferarum scu nuna¬
rum subito lapsu ꝓcedẽdum
pondera. Nũc quid facere amp¬
plius possũt quam ut amplius¬
corpus ab. animo resoluant. hoc
nulla diligentia cuitat nulla fe¬
licitas donat nulla potentia eiuĩ¬
cit. Talia naria fortitudĩe dispo¬
nit morituros cque uocat. ⁊ratis
mus cripa despatõe sumatur. Ig̾¬
uissima aĩalia que natura ad fu¬
gam genuit ubiexitus non pa¬
tent temptant fugam corpore
inbelli. Nullus pͥnciosior ho¬
stis est quam audacem angu¬
stie faciunt longeq molentĩ
semꝑ ernecessitate quam ex uir¬
tute corrigitur maiora aut c̾te
parua conatur aĩus magniis:
ꝑclitus cogitemus nos qu̾antũ
ad mortem ꝑditos ẽẽ ꝯsumus
Ita est lucili omes reẜuamur i¬
et condet. Nec dere s de die que¬
ritur codem cicius tardius ue ue¬
niendus est. quid ergo nũctibi
timidissimus õium uidetur
et insipiẽtissimnc quimmag̾
ambitu rogat moram mortis
Non ne ꝯtepnes cum qui int̾

Expanded text:
 siue illa bella sunt, siue naufragia, seu morsus ferarum, seu ruinarum subito lapsu procidentium pondera. Numquid facere amplius possunt quam ut corpus ab animo resoluant? Haec nulla diligentia euitat, nulla felicitas donat, nulla potentia euincit. Alia uaria sorte disponuntur; mors omnes aeque uocat; iratis mus ex ipsa desperatione sumatur. Ignauissima animalia, quae natura ad fugam genuit, ubi exitus non patet, temptant pugnam corpore imbelli. Nullus perniciosior hostis est quam quem audacem angustiae faciunt, longeque uiolentius semper ex necessitate quam ex uirtute corrigitur, aut certe paria conantur animus magnus ac perditus. Cogitemus nos, quantum ad mortem, perditos esse. Et sumus. Ita est, Lucili; omnes reseruamur et condet, nec de re sed de die quaeritur; eodem citius tardiusue ueniendum est. Quid ergo? Non tibi timidissimus omnium uidetur et insipientissimus qui magno ambitu iogat moram mortis? Nonne contemneres eum qui, inter
Abbreviated transcription (Latin):
mit. Incipit autem obliquum
cẽ int̾clum neutra uis alt̾ius ce¬
dit et ignis insupiora nititur.⁊ ĩ
inferiora deprimitur. Quare fre¬
quent̃ cacumina motium feri¬
untur quia opp̃ssa sunt nubibꝰ
quid efflagites. malo inquis ful¬
mina nõ timere quam nosce ita¬
que alios doce quemadmedum
fiant. ergo michi metum illoꝵ
excuti uolẽs quam natura iu¬
dicari sequitur quo uocas. Oĩb
quid salutare miscendum est:
cum diuina tctamus uindican¬
dus est amalis suis animusaci
subito firmandus quod ctiam e¬
ruditis et hoc unum agentibus
neccͣium est. Nõ ut effugiamꝰ
ictus rerum. undiq cnum tela
in nos iaciuntur. S si fortiter ꝯ¬
stant̾q patiamur in iucti ẽe pos¬

Expanded text:
mit; incipit autem obliquum. mit; incipit autem obliquum. esse iter, dum neutra uis alteri cedit et ignis in superiora nititur, in inferiora deprimitur. Quare frequenter cacumina montium feriuntur? Quia opposita sunt nubibus et quid efflagites. « Malo, inquis, fulmina non timere quam nosse; itaque alios doce quemadmodum fiant; ego mihi metum illorum excuti uolo, non naturam indicari. » Sequar quo uocas. Omnibuibus aliquid salutare miscendum est. cum diuina tractamus, uindicandus est a malis suis animus ac subinde firmandus, quod etiam eruditis et hoc unum agentibus necessarium est, non ut effugiamus ictus rerum, – undique enim in in nos tela iaciuntur, – sed ut fortiter constanterque patiamur. Inuicti esse pos
Abbreviated transcription (Latin):
mittitur: S illi leuior uis alim̃¬
tiꝙ minus est. et ut breuit̾ di¬
cam quod sentio. fulmen ẽ ful¬
gur intentum. ergo ubi calidi fu¬
midiꝙ natura emissa t̾ris. ĩnu¬
bes incidit et diu millorum si¬
nu uolutata est nouissime erũ¬
pit. et quia uires nõ ht splẽdor
est. At ubi ita fulgura plus ha¬
buere mat̾ie et maiore impetu
arserunt nõ apparent tantum
dam subsidere. ubi alimenta p̃¬
grauauunt et fulm̃ ictu lãgui¬
diore delatum ẽ. At quare fulm̃
subito apparet. nec ꝯtinuatur as¬
siduus ignis quia celer est rairi¬
ꝙ motus simul et nubes rũpit
et acra incidit. D̾inde desint flã¬
ma moru quiescente. Nõ cnum¬
c̃ assiduus spẽ cursus ut ignis
possit ertendi. S quot ẽs fortius
ip̃a iactõe se accendit fugiendi ĩ¬
petus cadit. D̾ inde cum euasit
dissoluitur set minore in p̃ssus
est. Quare oblique fertur qr spũ
constat. Spẽ aut obliquus est
sursum uocat iuria deorsum p̃¬

Expanded text:
mittitur. Sed illi leuior uis alimemittitur. Sed illi leuior uis alimentique minus est et, ut breuiter dicam quod sentio, fulmen est fulgur intentum. Ergo ubi calidi fumidique natura emissa terris in nubes incidit et diu in illarum sinu uolutata est, nouissime erumpit et, quia uires non habet, splendor est; at ubi illa fulgura plus habuere materiae et malore impetu arserunt, non apparent tantum,euerti, quidam subsidere ubi alimenta praegrauauerunt et fulmen ictu languidiore delatum est. At quare fulmen subitum apparet nec continuatur assiduus ignis? Quia celere mirique motus simul et nubes rumpit et aera incendit, deinde desinit flamma motu quiescente, Non enim assiduus est spiritus cursus, ut ignis possit extendi. Sed quotiens fortius ipsa iactatione se accendit, fugiendi impetum capit; deinde, cum euasit dissoluitur, si minore ui pressus est. Quare oblique fertur? Quia spiritu constat, – spiritus autem obliquus est sursum uocat, iniuria deorsum pre
Abbreviated transcription (Latin):
existimat fulguratõem cẽ uelut
apud nos incipic̃tium igniu
coãtus et primam flamam in¬
certam modo int̾cuntem. modo
resurgentem. hec antiqui fulg̃a
dicebant tomtrua nos plurimu
dicimus. ¶Antiqui aũt toni¬
trum dix̾ant aut tonum hec a
memnisi illũd ciceronis umbͣ
presciss etiam nõ illo uerbo u¬
tebantur antiqui quo nos pro¬
ducta una sillaba utimur. dici¬
mus enim ut splendere sic ful¬
gere.at illis ad significa̾dam i¬
lamc nubib subire lucis crup¬
tonũ mos crat uti correpta me
alienis oppimiõib accomodaui
manum. Dicam fulgurat cum
repentitum late lumen emicuit
ideucnt ubi mignem acrerten¬
uatis nubib u̾titur. nec uires q¬
bus longus ꝓsiliret inuenit.
Nõ mirans puto si aera aut mo¬
tus extenuat. aut extenuatio incẽ¬
dit. sicliquescit excussa glans fun¬
da et attritu acris uelut igne di¬
fulmina quia plimum calida
est. facilius añt atiritu calorigͥ
cxistit. Fodem aũt modo fit fulgĩ
quitm̃ spelendet et fulmen qd

Expanded text:
 Heraclitus existimat fulgurationem esse uelut apud nos incipientium ignium conatum et primam flammam incertam, modo intereuntem, modo resurgentem; haec antiqui fulgetra dicebant. Tonitrua nos pluraliter dicimus; antiqui autem tonitruum dixerunt aut tonum. Hoc amen, nisi illum Ciceronis umbra pressisset. Etiamnunc illo uerbo utebantur antiqui quo nos producta una syllaba utimur; dicimus enim, ut splendŽre, sic fulgere; at illis ad significandum hanc e nubibus subitae lucis eruptionem mos erat correpta medalienis opinionibus commodaui manum. Dicam. Fulgurat, cum repentinum late lumen emicuit; id euenit ubi in ignem aer extenuatis nubibus uertitur, nec uires quibus longius prosiliret inuenit. Non miraris, puto, si aera aut motus extenuat aut extenuatio incendit; sic liquescit excussa glans funda et attritu aeris uelut igne, defulmina quia plurimum calidi est; facilius autem attritu calidorum ignis existit. Eodem autem modo fit fulgur, quod tantum splendet, et fulmen, quod
Abbreviated transcription (Latin):
nos. Illud impitissimi cuuis
Illud p̾t̾ea tecum licet cogites
nemo. nisi suo die moritur ⁊
nichil perdis extuo tꝑr. nam

Expanded text:
nos. Illud imperitissimi cuiusquIllud praeterea tecum licet cogites: nemo nisi suo die moritur. Nihil perdis ex tuo tem
Abbreviated transcription (Latin):
tasse quid ego faciam qui tibi
ista ꝓmincio. facebor ingenue
quod apud lircuriosum.S di¬
ligentem euenit. Ratio michi
usas pauꝑtatis mee redlam.S¬

Expanded text:
tasse, quid ego faciam, qui tibi ista praecipio. Fatebor ingenue: quod apud luxuriosum sed diligentem evenit, ratio mihi cusas paupertatis meae reddam, s
Abbreviated transcription (Latin):
Ater tuus
plures intra quin¬
quenniũ culleo nõ sint quam
omnib sceleris infidos accepi¬
mus. multo minus audebant li¬
beri nephas. ultimum admittẽ
quam du sine lege crimẽ fuit
summa enim prudentia altissi¬
mi uiri et rerum nature ꝑitissimi
malue uelut increlibile scellus

Expanded text:
ater tuus plures intra quinquennium culleo insuit, quam omnibus saeculis insutos accepimus. Multo minus audebant liberi nefas ultimum admittere, quam diu sine lege crimen fuit. Summa enim prudentia altissimi viri et rerum naturae peritissimi maluerunt velut incredibile scelus
Abbreviated transcription (Latin):
deturq paulatim ꝑ omem imꝑii
corpus et cũcta insimilitudinem
cuam formabutur. Acapite bona
ualitudo in om̃is uegeta sunt atq̃
erecta aut langore demissa ꝑut
reu̾tẽtur. parcẽtur ubiq mãĩb
tuis. diuutius memorari. hucpa¬
tere ñ ut bladum auribo. nec eñĩ
michimox est. Maluerĩ uelis
ostendere quã plaçere adulando.

Expanded text:
deturque paulatim per omne imperii deturque paulatim per omne imperii corpus, et cuncta in similitudinem tuam formabuntur. A capite bona valetudo : inde omnia vegeta sunt atque erecta aut languore demissa, prout revertentur ; parcetur ubique manibus tuis. Diutius me morari hic patere, non ut blandum auribus tuis nec enim hic mihi mos est ; maluerim veris offendere quam placere adulando ;
Abbreviated transcription (Latin):
¶ de clem̃¬
tia scribẽm nero cesar una mei
nox tua maxime compulit quã
ego sine ad miratone et cum i¬
dicẽtur audisse me memini. ⁊
deinde alus narras se uocem ge¬
nerosam magni animi magne
leuitatis quem nõ composita ñ
it. et bonitatem tuã cã fortuna tua
litigantem ĩ medium adduxit.a¬
numadu̾ surus in latrones. buir
p̃fectus tuus ubi egregius. ⁊ tibi
principinatus erigebat᷑ ate ut sc̃¬
beres ate in quos. et exq̃ causa ani¬
maduti uelles. hoc sepe dillatum
dubic lib̾tatis queq se ꝯtra uirib
aut anumis attollunt. Ouocem ĩ
contionem omĩum mortaliz
mittẽdam in cuius u̾ba principes
publicam gnĩs humani innocen¬
bat adequum illud bonum cqr̃¬
qr expusa alieni cupidĩe. exqua
om̃e anuni malum pietatem ĩte¬
gritatemq cumfide ac modestia
surgere et uicia diurna abusa reg̾
tantem felici ac puro scło dare lo¬
cum futurum. Hoc cesar. exmag᷑
ꝑte suꝑare et ofiterilib. Tradetur
ista animitui mãsuctudo. diffun¬

Expanded text:
 de clementia scriberem. Nero Caesar, una me vox tua maxime compulit, quam ego non sine admiratione et, cum diceretur, audisse memini et deinde aliis narrasse, vocem generosam, magni animi, magnae lenitatis, quae non composita nec it et bonitatem tuam eum fortuna tua litigantem in medium adduxit. Animadversurus in latrones duos Burrus praefectus tuus, vir egregius et tibi principi natus, exigebat a te, scriberes, in quos et ex qua causa animadverti velles; hoc saepe dilatum dubiae libertatis quaeque se contra viribus aut animis attollunt! O vocem in con- tionem omnium mortalium mittendam, in cuius verba principes publica generis humani innocenbat ad aequum bonumque expulsa alieni cupidine, ex qua omne animi malum oritur, pietatem integritatemque cum fide ac modestia resurgere et vitia diuturno abusa regno dare tandem felici ac puro saeculo locum. Futurum hoc. Caesar, ex magna parte sperare et confidere libet. Tradetur ista animi tui mansuetudo diffun
Abbreviated transcription (Latin):
ultum michi ne¬
gecii ꝯtinuabis ⁊ dum nescis in
magnam melitem ac molestia
inpiges qui michi tales q̃stum¬
cu las ponis inquibrego nec dis¬
sentire anostris salua gracia. nec
ꝯsentire salua ꝯscĩa possum. Ariᷤᷤ
anuerum sit quodstoicis plac

Expanded text:
ultum mihi negotii concinnabis et, dum nescis, in magnam me litem ac molestiam inpinges, qui mihi tales quaestiunculas ponis, in quibus ego nec dissentire a nostris salva gratia nec consentire salva conscientia possum. Quaeris, an verum sit, quod Stoicis placet,
Abbreviated transcription (Latin):
et quando inquis tibi ꝓderit istõ
quod inexitu dicis. aut inqua
rem. In hãc ut cream melior.
Non est tam qd̃ existimas ullã¬
etatem aptiorez eẽ ad bonã mẽ¬
tem. quam que se crmłtis ꝑicu

Expanded text:
Et quando," inquis, "tibi proderit istud, quod in exitu discis, aut in quam rem ? " In hanc, ut exeam melior. Non est tamen quod existimes ullam aetatem aptiorem esse ad bonam mentem quam quae se multis
Abbreviated transcription (Latin):
inhõiem ingratum. ¶Sihec
tiunc primumage aut fortu¬
ne ant diligentie tue gras. s
nichil face̾ hocloco diligentia
pot nisite malignu. Nam
si hoc ꝑiculum uitare uolueris
nõ dabisbñficia. Itane apud
alium ꝑeant apud teƿibunt
nõ respondeat potius quam nõ

Expanded text:
in hominem ingratum. Si hoc nunc primum, age aut fortunae aut diligentiae tuae gratias. Sed nihil facere hoc loco diligentia potest nisi te malignum. Nam si hoc periculum vitare volueris, non dabis beneficia; ita ne apud alium pereant, apud te peribunt. Non respondeant potius quam no
Abbreviated transcription (Latin):
set mox ꝑapiendis locuz parat sic
libales artes nõ ꝑdcũt animỹ
aduirtute. sec expediũt. quatuor¬
ait sunt uulgares et sordide. st
ludricre. sunt pueriles sunt liba¬
les. Uulgares sũt opificum q̃
manu constant et ad instruen¬
dam uitam excupate sunt in
quibo nulla decoris. nulla boe¬
sti simulatio est. Liroricre sũt
que ad uolũp̃tatem occłorum
atq aurium tendũt. hiis an¬
numeres.licet machinatores
qui pegmata ꝑse surgentia ex¬
cogitant et tabulata tacite in
sublime crescentia et alias exĩ¬
opinatis uarietates aut dehi
deuntib hiis imꝑatorum feri¬
ũtur occłi. occłi omnia subita.
quia causas nõ nouere miran
pueriles sunt.⁊ aliquid haben¬
tes lib̾alib simile hee artes qs

Expanded text:
sed mox percipiendis locum parat, sic liberales artes non perducunt animum ad virtutem, sed expediunt. Quattuorgenera: sunt volgares et sordidae, sunt ludicrae, sunt pueriles, sunt liberales. Volgares opificum, quae manu constant et ad instruendam vitam occupatae sunt, in quibus nulla decoris, nulla honesti simulatio est. Ludicrae sunt, quae ad voluptatem oculorum atque aurium tendunt. His adnumeres licet machinatores, qui pegmata per se surgentia excogitant et tabulata tacite in sublime crescentia et alias ex inopinato varietates aut dehisidentibus. His imperitorum feriuntur oculi omnia subita, quia causas non novere, mirandum. Pueriles sunt et aliquid habentes liberalibus simile hae artes,
Abbreviated transcription (Latin):
re errorẽ labẽtium aĩarum placidi
acppicii ferunt. Inutemꝰ eoc demus
etiam si multa ĩ irritum data sunt
demus nichilominus alis. demus
ip̃is apud quos iactura fcã est. Nemi¬
nem adexitandas domos nuna det̃¬
ruit et cum penates ig̾s assumpsit
adeo adhõas spẽs ꝑtinax aĩus ẽ. Tra
mariq humana oꝑa cessarũt ñ ma¬
gratus nͥ michi fecit ĩuiriã. s sibi:
Ego bñficio meo cũ darem usufn sũ
ic ip̃i bñficium dabo. ⁊t̾um tãqua
bonus agricola cura cultuq st̾ilita¬
tem soliuincam ꝑit mͥ bñficium

Expanded text:
 errorem labentium animarum placidi  errorem labentium animarum placidi ac propitii ferunt. Imitemur illos ; demus, etiam si multa in irritum data sunt ; demus nihilo minus aliis, demus ipsis, apud quos facta iactura est. Neminem ad excitandas domos ruina deterruit, et, eum penates ignis absumpsit, adeo ad bonas spes pertinax animus est. Terra marique humana opera cessarent, nisi magratus est: non mihi fecit iniuriam, sed sibi; ego beneficio meo, cum darem, usus sum. ic ipsi beneficium dabo iterum et tamquam bonus agricola cura cultuque sterilitatem soli vincam ; perit mihi beneficium
Abbreviated transcription (Latin):
Nescio quid est quod eum cui tm̃
dedit ferre nõ potuit. Subẽ aliquid
Quatum illa melior uita qua ẜuat
illi spẽies amicicie et sireuerti ad saĩ¬
tatem uelit. ctiam amicicia iuincit
malos ꝑtinax bonitas. nec quisq̃m
tam duri infectiq ad u̾sus diligẽ¬
da aĩ est. ut ⁊ inuinatus bonos nõ
am et quib hoc quoq cep̃ debere
quod impune nõ soluit. At illius
itaq cogitatões tuas flecte. no ẽ
illis obicit negligentiam nr̃i. aliuᷤ
iquitatem. alius alios exͣ mũdũ
suum ꝓicit et ignauos hebetes siũ
luce. siue ullo oꝑe destituit. Alius
qui aĩum cursu suo temꝑat ⁊ corpa
alit sata enocat. ꝑquoquit fructus
nichomins tñmore optimorum
pentum. qui malelictis suorum̃
ĩfantum arridẽt. nõ cessat̃ dnĩ bñfi¬
cia ꝯgerẽ. debñficiorum auctore du¬
bitantib. Se cquali tenore bõa sua
ꝑgentes ppłos ꝙ distribuit. unam
derum cursu uocant temꝑa. Hyemeᷤ

Expanded text:
Nescio quid est, quod eum, cui tantum Nescio quid est, quod eum, cui tantum debuit, ferre non potuit ; subest aliquidilla melior via, qua servatur illi species amicitiae et, si reverti ad sanitatem velit, etiam amicitia ! Vincit malos pertinax bonitas, nec quisquam tam duri infestique adversus diligenda animi est, ut etiam in iniuria bonos non amet, quibus hoc quoque coepit debere, quod impune non solvit. Ad illa itaque cogitationes tuas flecte : “Non illis obicit neclegentiam nostri, alius iniquitatem ; alius illos extra mundum suum proicit et ignavos hebetesque sine luce, sine ullo opere destituit ; alius qui annum cursu suo temperat et corpora alit, sata evocat, percoquit fructusilo minus tamen more optimorum parentium, qui maledictis suorum infantium arrident, non cessant di beneficia congerere de beneficiorum auctore dubitantibus, sed aequali tenore bona sua per gentes populosque distribuunt; unam siderum cursu notant tempora, hiemes
Abbreviated transcription (Latin):
uicium dequa querens si te dilige̾¬
ter excuseris inte muenies.Iniq
publico crimini irasceris. stulte
tuo ut absoluaris ignosce potius.
orliorem illum facies ferendo.n
tiꝙ peiorem exꝓbando. Nõ est qd̾
disse nos dicimus. Int̾ ꝯsecrata bñ¬
ficium ẽ etiam sima le respondeat
lem sꝑauimus. Scimus uos qua¬
lem fuimus ei dissimiles. Qũatum
possumus cãm cius apud nos aga¬
mus. fortasse nõ potuit. fortasseigͦ¬
rauit. Fortasse facturus est. Quedã
nõa bõa lentus et sapiẽs creditor fe¬
cit qui sustinut ac moã fouit.⁊dez
nobis faciẽdum ẽ. Nutͥamus fi¬
uidẽtur inperdito mod̾atio pluri¬
mumprofuit ut corporum. Ita
aĩorum molit̾ uicia tractãda sunt
opus ẽ maledictis quid querelis qͥ
disectatõe: Quareillum libãs. Quae̾
dimittis simngͣtus ẽ iam nicħ debet.
Que rõ est exacbare eum inquem
magna contuleris ut examico. fiat
nõ dubius amicus et patͦcinium
sibi nr̃a imfamia querat. nec dsit.

Expanded text:
vitium, de quo querens, si te diligenter excusseris, in sinu invenies. Inique publico crimini irasceris, stulte tuo ; ut absolvaris, ignosce. Meliorem illum facies ferendo, utique peiorem exprobrando. Non est, quod disse nos dicimus ? Inter consecrata beneficium est, etiam si male respondit, alem speravimus ; simus nos, quales fuimus, ei dissimiles. Dampossumus, causam eius apud nos agamus : " Fortasse non potuit, fortasse ignoravit, fortasse facturus est." Quaedam nomina bona lentus et sapiens creditor fecit, qui sustinuit ac mora fovit. Idem nobis faciundum est ; nutriamus fividentur in perdito, moderatio plurimum profuit , ut corporum ita animorum molliter vitia tractanda sunt. opus est maledictis ? Quid querellis? Quid insectatione ? Quare illum liberas ? Quare dimittis ? Si ingratus est, iam nihil debet. Quae ratio est exacerbare eum, in quem magna contuleris, ut ex amico dubio fiat non dubius inimicus et patrocinium sibi nostra infamia quaerat, nec desit vox: "
Abbreviated transcription (Latin):
et publicum malum in
ꝯscqui posse spes nõ fuit. Int̾af¬
fectus inquietissimas. iem quietis¬
simam fidem queris cogita tecu¬
tuleris. annullum umquam a¬
pudte periert officium.anomĩ
um b̃nficiorum te memoria com¬
mitretur. uidebis q puero data
sunt ante adolescentiam elapsa
que iuueni collata sunt nõ ꝑdu¬
rasse insenectutem. Quedam ꝑdi¬
dimus. quedam ꝓiecimus. Que¬
dam et ꝯspectu nr̃o paulatim exi¬
crunt. Aquibdam occłos au̾ti¬
mus. ut excusem tibi imbecillita¬
tem tuam. inpmis fragilis est me¬
moria.⁊rerum turbe nõsufficit. Qn¬
sima necessicudinis obruat. sicfẽ
c̃ut minima apud te nutͥcis eẽt a¬
uctoritas quia b̃nficium euis lõgiꝰ
igne aut ferro abstinetur soluta le¬
gib scelera sunt. nec religio quidẽ
int̃ arma hostibia supplices texit ul¬
lum impedim̃ tum est ruẽtium ĩ

Expanded text:
et, publicum malum, innsequi posse spes non fuit. Inter adfectus inquietissimos rem quietissimam, fidem, quaeris ? Si ttuleris, an nullum umquam apud te perierit officium, an omnium te beneficiorum memoria comitetur. Videbis, quae puero data sunt, ante adulescentiam elapsa, quae in iuvenem conlata sunt, non perdurasse in senectutem. Quaedam perdidimus, quaedam proiecimus, quaedam e conspectu nostro paulatim exierunt, a quibusdam oculos avertimus. Ut excusem tibi imbecillitatem, imprimis vas fragile est memoria et rerum turbae non sufficit sima recentissimis obruat. Sic factum est, ut minima apud te nutricis esset auctoritas, quia beneficium eius longius igni, non ferro abstinetur ; soluta legibus scelera sunt ; ne religio quidem, quae inter arma hostilia supplices texit, ullum impedimentum est ruentium in
Abbreviated transcription (Latin):
dum iniñse hõium cupiditates
bient semꝑ et poscant nõ mira¬
beris. ibi neminem reddẽ ubi ⁊¬
nemo satis accepit. Quis est isto¬
rum tam firme mentis et soli¬
de ut tuto apud cum b̃nficium
deponas. Alius libidinc insanit
alius ad deum ẜuit. alius lucri
tosus est. cuiis summa ratio ui¬
ces spectat. Alius ĩiudia laborat
Alius ceta ambitõne et ĩgladios
ruẽte. a dice torporem mentis ac
renium et ꝯtrariam buic ĩ quic¬
ti pectoris agitatõnum tumłtus¬
q ꝓpetuos adice estimatõem sui
nimiam et tumorẽ. obquẽ ꝯtep̃¬
lenitatem semꝑ aliquo tñsiliẽ¬
tem. huc accedit temeritas p̃cep
⁊numꝙͣ fidele ꝯsilium daturus

Expanded text:
dum immensae hominum cupiditates hient semper et poscant ; non miraberis ibi neminem reddere, ubi nemo satis accepit. Quis est istorum tam firmae mentis ac solidae, ut tuto apud eum beneficia deponas ? Alius libidine insanit, alius abdomini servit ; alius lucri totus est, cuius summam, non vias, spectat ; alius invidia laborat, alius caeca ambitione et in gladios irruente. Adice torporem mentis ac senium et contraria huic inquieti pectoris agitationem tumultusque perpetuos; adice aestimationem sui nimiam et tumorem, ob quae contemlevitatem semper aliquo transilientem ? Hoc accedat temeritas praeceps et numquam fidele consilium datu
Abbreviated transcription (Latin):
se se aut m̃tiatur aut doleat. Int̃¬
ueniat aliqñ ammonitio.s ue¬
recunda. que nõ poscat. nec ĩius
uocet. Socͣtes amicis audientib
emissem inquit palium sinum¬
mos hrem neminem poposcit cỹ
omnes ammonuit. Nõ illos ca
stigare melius potuit. Emissem
inquid pallium si nummos
hr̃em. Post hoc quisquis ꝓpera¬
uit. sero dat iam soerati defuit. ⁊¬
ꝓͥpt̃ acciuq exactores repeterẽ
ꝓhibemus. nõ ut num quam fiat
d ut ꝑte. Numqua nequerens
dicam ciectum littore egentem
excepi.⁊ regni demens inꝑtelo¬
odium bñficia adduce̾. Hoc est
efficere ut ing̾tuam ec̃ aut libeat
an iuuet. Satis habundeq ẽ sũ¬
missis et familiarib u̾bis meno¬
riam reuocare. si bñ quid dete me¬
rui fuit aut quicqͣ dulce meum
ille inuicem dicat. Quid nõ ne¬
rueris. Eiectum lictore egente
excepisti. S nichil inquid ꝓfici¬
mus. Dissimalat oblitus ẽ. ꝗd

Expanded text:
se se aut mentiatur aut doleat ? Interveniat aliquando admonitio, sed verecunda, quae non poscat nec in ius vocet. Socrates amicis audientibus : " Emissem," inquit, " pallium, si nummos haberem." Neminem poposcit, omnes admonuit. A quo astigare mollius potuit ? " Emissem," inquit, " pallium, si nummos haberem." Post hoc quisquis properaverit, sero dat ; iam Socrati defuit. Propter acerbos exactores repetere prohibemus, non, ut numquam fiatdere. Numquam ne querens quidem dicam : eiectum litore, egentem excepi et regni demens in parte loodium beneficia perducere, hoc est efficere, ut ingratum esse aut liceat aut iuvet. Satis abundeque est submissis et familiaribus verbis memoriam revocare : si bene quid de te merui, fuit aut tibi quicquam dulce meum. Ille in vicem dicat : " Quidni merueris ? Eiectum litore, egentem excepisti." "Sed nihil," inquit, " proficimus ; dissimulat, oblitus est : quid
Abbreviated transcription (Latin):
duasꝑtes uirtus diuidit᷑. ¶Ins
tẽplationẽ ueri et actionẽ ¶ Cõ
tio uututez et etercet.⁊ ostendit rec¬
sariaest. due res płimum roboi̾s
animo dant fides ueri et fiducia.
utraqamonitio facit. ¶Nam
et creditur illi et cum creditu est
magnos anim oc spẽ concipit. ac
fiducia impletur. Ergo ammoi¬
tio nõ est supuacua. ¶Ant agͥr¬
pauir ingentis anuniqui solue
erbiis quos cuulia bona clarospo¬
tentesq fecerunt felix inpubli¬
cum fuit dicere solebat multuz

Expanded text:
duas partes virtus dividitur, in contemplationem veri et actionem. Contetio. Virtutem et exercet et ostendit recsaria est. Duae res plurimum roboris animo dant, fides veri et fiducia: utramque admonitio facit. Nam et creditur illi et, cum creditum est, magnos animus spiritus concipit ac fiducia impletur. Ergo admonitio non est supervacua. M. Agrippa, vir ingentis animi, qui solus ex iis, quos civilia bella claros potentesque fecerunt, felix in publicum fuit, dicere solebat multum
Abbreviated transcription (Latin):
Nam querd̾m sola nõ ꝓsunt. sic cu¬
ratoem aduuãt.⁊ denunciatio et
castigatio ĩ sanos cohertuit. de illis
nuncinsanis loquor quibmes
mota est. nõ erepta. ¶Oleges int
ut faciamus quod oporcet no suf¬
ficiũt. ¶ Etquid.iluro sur quam
ficiunt.ad bonos mores. ¶utiꝙ
si nõ tm̃ imperant set docent. ¶
lac re dissentio apossidomio peo
pia sũt legem em̃ breue ẽẽ oporter
quo facilius abimpitis tñatur ues¬
lut emissa duunitꝰ uoxsit /iubeat
nõ disputet.nichil ur̃ michi fri¬
gidius nnchilmeptiuc quã lex
cum plogomiene.dic quid me
uelis fecisse. nõ disco ser pareo ꝓ

Expanded text:
Nam quemadmodum sola non prosunt, sic curationem adiuvant. Et denuntiatio et castigatio insanos coercuit. De illis nunc insanis loquor, quibus mens mota est, non erepta. " Leges," inquit, " ut faciamus, quod oportet, non efficiunt, et quid aliud sunt quam s quoque proficiunt ad bonos mores, utique si non tantum imperant, sed docent. In hac re dissentio a Posidonio, quipia sunt. Legem enim brevem esse oportet, quo facilius ab imperitis teneatur. Velut emissa divinitus vox sit; iubeat, non disputet. Nihil videtur mihi frigidius, nihil ineptius quam lex cum prologo. Mone, dic, quid me velis fecisse; non disco, sed pareo."
Abbreviated transcription (Latin):
tur lucro. ab alio expectes alteri
quod feceris. hec cum ictu quodã
audimus. neculli l dubitare a¬
ut int̾ogare. quare adeo.enam si¬
neratione ya uĩtas ducit. ¶Si
reuerentia frenat animos aut i¬
tius penetrat que ad iuuat ratoe
quod pcipit qua adicit. quare i

Expanded text:
tur lucro. Ab alio exspectes, alteri tur lucro. Ab alio exspectes, alteri quod feceris. Haec cum ictu quodam audimus, nec ulli Meet dubitare aut interrogare " quare ? "; adeo etiam sine ratione ipsa veritas ducit. Si reverentia frenat animos ac vitius penetrat, quae adiuvat ratione quod praecipi
Abbreviated transcription (Latin):
et laudatões. omĩa ista monitio¬
statum pernenit᷑. ¶Nulla res
magis aninne honesta induit
biles reuocat adrectum qua bor
iurorum ꝯu̾satio. paulatim eniz
descendit inpectoã.⁊ uim pc̃epto¬
rum obtinet frequet auora. ¶ &
uł iacente ꝓficias. ¶ Nec tibi fa¬
cile dixĩmꝰ quẽ admodũ prosit
sicut illum intelligas ꝓfuisse.
¶ oiuta quedam ut ait phedrõ
animalia cum mordẽt nõ senti¬
unt᷑ ad eo tenuus illis et faslẽs in
ꝑiculis uusest. tumor indicat
morsum et inip̃o tumore nullũ
uulnus apparet. ¶Idemtibi m
conu̾satione uirorum sapiẽtiur
quid hoc ꝑtinet. ¶ Eque pcepta
bona.si sepe tecum ꝓfutura qua
bona exempla pitagoas alium
animu ficrimtractib tẽplumd
deorumq simulacra exincino cer¬
nentib ⁊ alicunis oraculi opien¬
tib uocem. ¶ Quic aut negauͭ
feriri quibdam p̾ceptis efficacit᷑
ctiam impitissimos. uelut hiis
breuissimis uocib. sec multum
hntib ponderis. ¶Nichil mi¬
nus auarus animuc nullo sacia¬

Expanded text:
et laudationes. Omnia ista monitiostatum pervenitur. Nulla res magis animis honesta induit biles revocat ad rectum quam bonorum virorum conversatio. Paulatim enim descendit in pectora, et vim praeceptorum obtinet frequenter aspici, vel tacente proficias. Nec tibi facile dixerim quemadmodum prosit, sicut illud intellego profuisse. " Minuta quaedam," ut ait Phaedon, " animalia cum mordent non sentiuntur; adeo tenuis illis et fallens in periculum vis est. Tumor indicat morsum et in ipso tumore nullum vulnus apparet. Idem tibi in conversatione virorum sapientium equis, hoc pertinet ? Aeque praecepta bona, si saepe tecum sint, profutura quam bona exempla. Pythagoras ait alium animum fieri intrantibus templum deorumque simulacra ex vicino cernentibus et alicuius oraculi opperientibus vocem. Quis autem negabit feriri quibusdam praeceptis, efficaciter etiam inperitissimos ? Velut his brevissimis vocibus, sed multum habentibus ponderis: Nil nimis. Avarus animus nullo satia
Abbreviated transcription (Latin):
in consultus impetus p̾stat
indomitas. ¶Iuuenilia non¬
num quam ingenia cupito⁊
głie incontep̾tu tam ferri ꝙ̃
ignium misit. ¶ Sp̃es quos¬
dam atq umbra uirtutis in
mortem uolutariam trudit
quatohus omib fortior rõ

Expanded text:
inconsultus impetus praestat indomitas; iuvenilia nonnumquam ingenia cupido gloriae in contemptum tam ferri quam ignium misit; species quosdam atque umbra virtutis in mortem voluntariam trudit. Quanto his omnibus fortior r
Abbreviated transcription (Latin):
pliurimum. Non sic quomo
principia totuis oꝑis dimiduiz
cecuparc dicuntur. Ita res aĩo
ostat itaq pars magna bonita¬
tis est uellesieribonum. Scis
quem bonum dicam.ꝑfectum
absolutum quẽ malum facẽ

Expanded text:
plurimum est, non sic quomodo principia totius operis dimidium occupare dicuntur; ista res animo constat. Itaque pars magna bonitatis est velle fieri bonum. Scis quem bonum dicam ? Perfectum, absolutum, quem malum face
Abbreviated transcription (Latin):
scias uolo. libellotuo lecto .i. depli¬
mis aliquas littͣas. quas. adaliq̃m¬
quos sensus nõ puto exre dictos
rerum tantaq generositate cal¬
lent ut iux suffecturas putem

Expanded text:
statur: Libello tuo lecto, de plurimis ad quosdam litteris, quas ad aliqQuos sensus non puto ex te dictos, est, tantaque generositate clarent, ut uix suffecturas putem
Abbreviated transcription (Latin):
dies reꝵ agẽdarum. Adeo nł int̃
dix̃ oli m̃scm decemb̾ fuisse nc̃
annũ. Site huc hrem libent̃ tecỹ
ꝯferrem quid eristimares eẽ fa

Expanded text:
dies rerum agendarum. Adeo nihil indixit olim mensem Decembrem fuisse, nunc annum. Si te hic haberem, libenter tecum conferrem, quid existimares esse fa
Abbreviated transcription (Latin):
sinc acre frigidum ⁊ta honesta
ac turpia uirtutis ac malicieso¬
cietas efficit. Quid ergo est bo¬
num: Rerum scientia. Quid
malum est: Rerum impicia
Ille prudens atqr artifer ptem

Expanded text:
sine aere frigidum; ita honesta et turpia virtutis ac malitiae societas efficit. Quid ergo est bonum ? Rerum scientia. Quid malum est ? Rerum imperitia. Ille prudens atque artifex p
Abbreviated transcription (Latin):
mini dedit roboris sullo utamũ
siuires nr̃as colligamus. acto¬
tas ꝓnobis certe nõ ꝯͣ nos ꝯcitemꝰ
nolle incã est ñ posse p̃tenditur.
uale

Expanded text:
mini dedit roboris, si illo utamur, si vires nostras colligamus ac totas pro nobis, certe non contra nos concitemus. Nolle in causa est, non posse praetenditur. VALE
Abbreviated transcription (Latin):
suum adductis hac uocem ẽ¬
mittere iuici. ¶ Quẽ interim
queris no psas nec extrema
medorum nec siquid ultra
dachas bellicosum iacet s aua

Expanded text:
suum adductis hanc vocem emittere "vici" ? Quem vicerim quaeris ? Non Persas nec extrema Medorum nec si quid ultra Dahas bellicosum iacet, sed ava
Abbreviated transcription (Latin):
inmerito. aut enimsimula¬
tus aut stultus est.¶Hec
tibi scribo. isqui amicum sere¬
num carissimum michita
inmodice fleui. ut ꝙ mime
uelim. inter exꝰ. sim corum
quos dolor uincit. hodie tam̃
fcm meũ dãpno ⁊ ĩtelligo ma¬
ximam michi cãm sic lugẽ¬
di fuisse. quod num ꝙ̃ cogita¬
ueram mori eũ an meposse
hoc unum michi occurrebat
minorem eẽ ⁊ multo minorẽ¬
ec̃ tan quã ordĩem fata ẜuarẽt
itaq assidue cogitemus. tam
denra quã de omĩum quos
diligimus mortalitate. tũc
ego debui dicẽ. minor est sere¬
nus meus. quid adrem ꝑtine¬
lege mortali. hodie fieri põt qe¬
ergo lucili km̃e citonos eo ꝑuẽ¬
turos quo illum ꝑ ueĩsse merc¬
mus et fortasse simo uera sa¬
pientium fama est recipitq
locus aliquis quẽ putamus pe¬
risse premisimus ẽ. uale.

Expanded text:
inmerito. Aut enim simulatus aut stultus est. Haec tibi scribo is, qui Annaeum Serenum, carissimum mihi, tam inmodice flevi, ut, quod minime velim, inter exempla sim eorum, quos dolor vicit. Hodie autem factum meum damno et intellego maximam mihi causam sic lugendi fuisse, quod numquam cogitaveram mori eum ante me posse. Hoc unum mihi occurrebat, minorem esse et multo minorem, tamquam ordinem fata servarent. Itaque adsidue cogitemus tam de nostra quam omnium, quos diligimus, mortalitate. Tunc ego debui dicere: "Minor est Serenus meus; quid ad rem pertinelege mortalia. Hodie fieri potest, quergo, Lucili carissime, cito nos eo perventuros, quo illum pervenisse maeremus. Et fortasse, si modo vera sapientium fama est recipitque nos locus aliquis, quem putamus perisse, praemissus est. VALE.
Abbreviated transcription (Latin):
nõ põt. Si apta fabricata foret to¬
tidem redderet soles quot hĩuss
ĩspectores. Qui qr discernuncur.
int̾se. nec satis mincem speculi ni¬
tent inchoant tm̃ ymagines.⁊ ñ
exp̾munt.⁊ obipãm uicina tur¬
bant et insp̃em coloris uniuis ad
inpłimum porrigitui ĩcuru atur¬
q. Quidam ita opponũt. sol cõ
sit multo altior nubib asuꝑice̾

Expanded text:
a est. Si apta fabricata foret, toa est. Si apta fabricata foret, totidem redderet soles, quot habuisset in se toros. Quae quia discernuntur inter se nec satis in uicem speculi nitent, incohant tantum imagines nec exprimunt et ob ipsam uiciniam turbant et in speciem coloris unius add cum plurimum porrigitur incuruaturque? Quidam ita opinantur: "Sol, cum sit multo altior nubibus, a super
Abbreviated transcription (Latin):
et incetĩs anulum. Ham cumi
ip̃o funto anulus iacet. facies i¬
cius in summo aque reclitur i
Quicquid iũ phumorẽ lenge
amplius uero est. Quio mirum
maiore redeli ymaginẽ solis que
ĩnube humida usit̃ cum exduo¬
ẽ decausis duab hoc accidat quia
innube aliquid intro simileqd̾
solet fier uitrea stricta uł płibus
angłis ĩ modum claue tortuosa
hec intͣnsũsa insolem accipit co¬
lorem talem qualis marcunider
solet et rectlit ut scias hic nõ yma¬
ginem solis eẽ s coloris imitati¬
onem exꝑcussi. pͥmum in hoc ar
sole fieri quod apparet leue quid
eẽ debẽ et simile speculo quod so¬
lem reꝑcutiat. De indequia appet
nõ fieriullum colorem s spem
falsicoloris qualem ut dixi colũ¬
barum ceruix et sumit ⁊ ponit. u¬
cumq deflectitur h aũt nõspecło
est cuinullus uidetur color s sim¬
ulatio quedam coloris alieni. u
go cuius bñ exprim̃de crapax est.
Ita conatur quidem reddere yma¬

Expanded text:
et in id conieceris anulum: nam cum in et in id conieceris anulum: nam cum in ipso fundo anulus iaceat, facies eius in summa aqua redditur. Quicquid uidetur per umorem, longe amplius uero est: quid mirum maiorem reddi imaginem solis, quae in nube umida uisitur, cum ex causis hoc accidat? Quia in nube est aliquid uitro simile, quod solet fieri uitrea, striata uel pluribus angulis in modum clauae torosa: haec si in transuersum solem accipit, colorem talem, qualis in arcu uideri solet, reddit, ut scias non imaginem hic solis esse sed coloris imitationem ex repercussu'. Primum in hoc argsole fieri; quod apparet leue quiddam esse debere et simile speculo, quod solem repercutiat; deinde quod apparet non fieri ullum colorem sed speciem falsi coloris, qualem, ut dixi, columbarum ceruix et sumit et ponit, utcumque deflectitur. Hoc autem et in speculo est, cui nullus inditur color, sed simulatio quaedam coloris alieni. Ungo; cuius bene exprimendae capax non est: ita conatur quidem reddere ima
Abbreviated transcription (Latin):
pentinus int̾it. Pprium eĩ speculi
est hoc in quo non ꝑpartes struitũ
quod apparet. s statim totum fit. e¬
quam ponitur. Nich̾ eñi aliud
adista cͥfficiẽda uł remouẽda opꝰ est
quam ostendi ⁊ abduci. Nõ est ẽge
ꝓpriamista nube subanec corpus
est. S m̃datium ẽ siue rei similitu¬
do.uisscire hecita ẽ desmner arcus
si obtexeris solem oppone inquaz
soli altam nubem huiuus uarietas
uncumbit. at maior aliqn est ar¬
cus quam sol dixi mõ fieri splecu¬
la que multiplicẽt om̃e corpus
quod imitãtur. Illud adiciam oĩ¬
a que ꝑ aquam uidẽtur longe esse
maiora. littẽ quanis minute et
obscure ꝑuitream pilam et aqua
plenam maiores clarioresq cer¬
nuntur. Poma formosioã maꝙͣ
nunc uidentur. S innatãt uitro.
Sydera amplica̾ ꝑnube aspicien¬
ti uid̾etur quia acies nr̃a humito
labitur et app̾hendere qm uultus
fidelit̾ no pot. Qd̾ manifestum fi¬
et si pocculum impleueris aqua

Expanded text:
pentinus interitus: proprium enim hoc speculi pentinus interitus: proprium enim hoc speculi est, in quo non per partes struitur quod apparet, sed statim totum fit; ain illo quam ponitur. Nihil enim aliud ad ista efficienda uel remouenda opus est quam ostendi et abduci. Non est ergo propria in ista nube substantia, nec corpus est sed mendacium et sine re similitudo. Vis scire hoc ita esse? Desinet arcus, si obtexeris solem. Oppone, inquam, soli alteram nubem: huius uarietas interibit. At maior aliquanto est arcus quam sol. Dixi modo fieri specula, quae multiplicent omne corpus, quod imitantur. Illud adiciam, omnia per aquam uidentibus longe esse maiora: litterae quamuis minutae et obscurae per uitream pilam aqua plenam maiores clarioresque cernuntur; poma formosiora quam sunt uidentur, si innatant uitro. Sidera ampliora per nubem aspicienti uidentur, quia acies nostra in umido labitur nec apprehendere quod uult fideliter potest. Quod manifestum fiet, si poculum impleueris aqua
Abbreviated transcription (Latin):
it uirgilius noster.⁊bibit ĩges
arcus cum aduentat ymber. S
nõ eastem undecumq appan̾it
minas affert. ameridie ortus i¬
magnarum ium a quarum ue¬
hit. Uinci et enim nõ potuerũt
ualentissimo sole tm̃n illis est ui¬
rium. Si circa cccasum refulsit
tonabit et leit̾ pluet. Si abõtu
circa ue surrexit serena ꝓmittit.
Quare tamen syymago soł est
arcus longe ip̃o sole maior appa
quia est alicunis speculi. Quar¬
talis ut maiora multa quam
uideat ostendat et importuno¬
sam magnitudĩem augeat for¬
mas. alius inuicem talis est ut
minuat. Illud mõdic q̃re mor¬
bem eat facies nisi orbi redelitur
Dicens enim fortasse. Unde sit illi
color uarius. nde talis sit figuã
nõdices nisi aliꝙ eremplar adq
formetiu ostenderis. Nullum ac¬
detur forma. deniq int̾ meteque
cẽ ego uideri. Qui siue ẽ seu uidet᷑
asoleẽ. Tu nõ expechies. qr̃e subi¬
to color ille desinat. cum omnes
fulgͣes et paulatim discutiãtur pro
me est et repentina eius facies ⁊ re¬

Expanded text:
it Vergilius noster: "et bibit ingens arcus", cum aduentat imber; sed non easdem, undecumque apparuit, minas affert: a meridie ortus magnam uim aquarum uehet uinci enim nubes non potuerunt ualentissimo sole, tantum illis est uirium; si circa occasum refulsit, rorabit et leuiter impluet; si ab ortu circaue surrexit, serena promittit. Quare tamen, si imago solis est arcus, longe ipso sole maior apparet? Quia est alicuius specultalis, ut maiora multo, quae uidit, ostendat et in portentuosam magnitudinem augeat formas, alicuius inuicem talis, ut minuat. Illud mihi dic, quare in orbem eat facies, nisi orbi redditur? Dices enim fortasse, unde sit illi color uarius: unde talis figura sit, non dices, nisi aliquod exemplar, ad quod formetur, ostenderis. Nullum adetur forma. Denique inter me teque esse, ego uideri; qui siue est, siue uidetur, a sole est. Tu non expedies, quare color ille subito desinat, cum omnes fulgores paulatim discutiantur. Pro me est et repentina eius facies et re
Abbreviated transcription (Latin):
modum ꝯcaui speculi ⁊ rotundi
cui forma sit partis epila secta hoc
ꝓbari nisi geometre adiuueunt no
põt qui argus nichil dubii relĩquẽ¬
tibo dicentꝰ solis illam eẽ effigiem
nõ siłem. Neq enim omĩa adu̾suc
specula ixntẽt. Sñt q̃ uidere extinx¬
scat tamta deformitate corrupta¬
ut facie niscẽtium redclant ẜuata
similitiroĩe inpenis. Sunt que
cum underis placere tibi irec tue
possint intm lacerti crescut ⁊ tocui
corporis suꝑ humana magratr¬
diem hĩtus augetur. Sunt que
dextras facies augeat ostentĩt
sũt que sinistras. sunt que torq̃¬
ant et ueitãt. Quidergo miꝵ
ẽ eiusmodi speculum innube
quoq fieri quo solis spẽs incio
menta et hoc erit ꝙ numꝙͣ maiõ
artus dimidio circulo apparet. ⁊
quod eominor quo altior ẽ sol.

Expanded text:
modum concaui speculi et rotundi, cui forma sit partis e pila secta. Hoc probari, nisi geometrae adiuuerint, non potest, qui argumentis nihil dubii relinquentibus docent solis illam esse effigiem non similem. Neque enim ommia ad uerum specula respondent. Sunt, quae uidere extimescas tantam deformitatem corrupta facie uisentium reddunt, seruata similitudine in peius; sunt, quae cum uideris, placere tibi uires tuae possint in tantum lacerti crescunt et totius corporis super humanam magnitudinem habitus augetur; sunt, quae dextras facies ostendant, sunt, quae sinistras, sunt, quae detorqueant et uertant: quid ergo mirum est eiusmodi speculum in nube quoque fieri, quo solis species uitimenta et hoc erit, quod numquam maior arcus dimidio circulo apparet et quod eo minor est, quo altior sol.
Abbreviated transcription (Latin):
Scruum quis quem quã uocat li¬
bidinis et gule ẜuus ⁊ ad ult̾e in
modo. ⁊ ad ult̾aꝵ commune man¬
animi discoroia. Eatem hora ser¬
uos despicis et colis ĩ ꝑosus int̾lim̃
atq imponẽs humilis foris tam
ꝯtemptus quam ꝯtẽpnẽs.

Expanded text:
Servum tu quemquam vocas, libidinis et gulae servus et adulterae, immo adulterarum commune mananimi discordia ? Eodem tempore servos despicis et colis, imperiosus intra limen atque impotens, humilis foris et tam contemptus quam contemnens.