comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uiderit ancdieriq mnegipto ⁊ legerit
scupturas ꝓpħicas. ⁊ subputata r̃
tempoꝵ que in tronis continent
historiis docet eos nequaqmͣ contem.¬
poraneos exciutsse. cum ortus plato¬
uis uix etatem illam apprcheniłit.¬
⁊ inter labentib centum antis dẽ¬
pus quo ꝓpħauit iheremias attig̾ie.
is sctipture ꝓpħice post mortẽ plato¬
nis annuis ferme sexagiita regnan¬
te tholomeo qui litteiurum stucdlo¬
sus atherosolinis feptuaginta asci¬
uit interpeetes egiptum intrau̾ut.
Opinnio tamen illa conualicti. qͥa
in libris platonis inuenunt᷑ multa.
dictis consona ꝑpharum. Hͥam irz
timeo dum causas muncli subtiluis
inuestigat. manifeste uidetur expri¬
m̃e trutatẽ que d̾s ẽ: efficientẽ cau¬
sam instituens in potentia di in sa¬
pientia formalem. finalẽ in bontta¬
te. que sola induxit eum ut ommẽ
treaturam bonttatis fue parcicipẽ fa¬
ceret: ꝓut nat᷑a ciuisq capar bea¬

Expanded text:
viderit, audieritque in Aegypto, et legerit viderit, audieritque in Aegypto, et legerit Scripturas propheticas. Sed supputata ratio temporum, quae in Chronicis continentur historiis, docet eos nequaquam contemporaneos exstitisse, cum ortus Platonis vix aetatem illam apprehenderit, et interlabentibus centum septem annis tempus quo prophetavit Jeremias, attigerit, et Scripturae propheticae, post mortem Platonis, annis ferme sexaginta, regnante Ptolemaeo, qui litterarum studiosus, a Hierosolymis septuaginta ascivit interpretes, Aegyptum intraverint. Opinio tamen illa convaluit, quia in libris Platonis inveniuntur multa dictis consona prophetarum. Nam in Timaeo, dum causa mundi subtilius investigat, manifeste videtur exprimere trinitatem, quae Deus est, efficientem causam constituens in potentia Dei, in sapientia formalem, finalem in bonitate, quae sola induxit eum, ut omnem creaturam bonitatis suae participem faceret, prout natura cujusque capax bea
Abbreviated transcription (Latin):
cenctioꝵ intelligereret rationem:
illuc ꝓfectus est. ¶ Sccło pecitu
dionisii ut siracusanis assisteret.¬
⁊ ut municipales peouincie illius
disc̾e̾t leges. ¶Tertio ut fugientem
diouem restitueret patrie sue ue¬
nia a dionisio impetrata. Secł in
his omnib ad eo diligens exticit:
ut a studiis aut officis phie ulło
partim in contenipłone u̾setrr. so¬
crates actiuam exercuit. mores in¬
stituens. quib fideliter ad beatitu¬
cdinem uita transfigitur. Etchago¬
goras contemplatiue institto. per
qũ iugentum exercetur ⁊ ꝓpagat᷑
sciencia. Proiide plato utianꝙ iũ¬
geudo alteri pħiam ꝑfecisse lauda
tur. qm in tros partes distribuit.e¬
thicam. phificam. logicam .i. mora¬
lem. naturalem ⁊ rationalem qua
ũum distminatur a falso. ⁊ sine
qua disseri nequeunt que uel u
actione uł in contemplatione uer¬
santur. Putatur a ñ nullis quod in
pegrinatione sua iherentam ꝓphamo

Expanded text:
cendiorum intelligeret rationem, cendiorum intelligeret rationem, illuc profectus est; secundo petitu Dionysii, ut Syracusanis assisteret, et ut municipales provinciae illius disceret leges; tertio ut fugientem Dionem restitueret patriae suae, venia a Dionysio impetrata. Sed in his omnibus adeo diligens exstitit, ut a studiis aut officiis philosophpartim in contemplatione versetur, Socrates activam exercuit, mores instituens, quibus fideliter ad beatitudinem vita transigitur: Pythagoras contemplativae institit, per quam ingenium exercetur, et propagatur scientia: proinde Plato utramque jungendo altur, quam in tres partes distribuit, ethicam, physicam, et logicam, id est moralem, naturalem et rationalem, qua verum disterminatur a falso, et sine qua disseri nequeunt, quae vel in actione, vel in contemplatione versantur. Putatur a nonnullis, quod in peregrinatione sua Jeremiam prophetam
Abbreviated transcription (Latin):
ugis cupiebat imitari. Deinde the¬
brum cirenensem adiit. ut geo¬
dĩam clisceret. Inde egiptũ petisti
ut astrologie uacaret: ibiq aplerisꝙ
creditus ẽ didicisse oracła ꝓpħarum.
Unde tursus in italiam rediit. ⁊ pi¬
thagoreum tarentinũ arrhitam se¬
titus ẽ. atq ad indos. medos. magos
animum intendisset: nrsi eũ ue¬
ꝓpter inuenta parmenide ⁊ denonis
diligentius exequitus que apuct̃
magnos pħos ad mttatiomi fuerãt
singła: in libeis sus collegit umu̾sa.
cessaria sibi. eoquod mutius auxi¬
liis unu̾sa consistunt. Multi audi¬
toꝵ eius utriusq sexus in pħra flo¬
ruerunt. Patrimonium in ortulo
qui achademnie iunctus erat. in duo¬
b mimistris ⁊ patera qua diis supli¬
cabat reliquit. Auri rantũ habuit:
qnͣtum puer auricła gestau̾at ig
nobilitatis insigne. Tres aduentus
euis ad siciliam mali diu̾sis opimo¬
nib carpunt. ¶ S p̾mo ut histori¬
am nature cerueret in echna. ⁊ in¬

Expanded text:
magis cupiebat imitari. Deinde Themagis cupiebat imitari. Deinde Theodorum Cyrenensem adiit, ut geometriam disceret. Inde Aegyptum petiit, ut astrologiae vacaret, ibique a plerisque creditus est didicisse oracula prophetarum. Unde rursus in Italiam rediit, et Pythagoreum Tarentinum Archytam secutus est; atque ad Indos, Medos, magos animum intendisset, nisi eum prpropter inventa Parmenidae et Zenonis diligentius exsecutus, quae apud magnos philosophos admirationi fuerant singula, in libris suis collegit universa, cessaria sibi, eo quod mutuis auxiliis universa consistunt. Multi auditorum ejus utriusque sexus in philosophia floruerunt. Patrimonium in hortulo, qui academiae junctus erat, in duobus ministris, et patera qua diis supplicabat, reliquit. Auri tantum habuit, quantum puer auricula gestaverat in nobilitatis insigne. Tres adventus ejus ad Siciliam, mali diversis opinionibus carpunt; sed primo ut historiam naturae cerneret in Aetna, et in
Abbreviated transcription (Latin):
crementa uirrirtum conuenisse te¬
statur. Ex hisctem genitorib glau¬
cus ⁊ amantus ei fr̃s fuerunt. Docto¬
res habuit in p̾ma lit̾atura diomi¬
sium. in palestra aristonem argis o¬
riuntum. Tantos ꝓgressus ei exer¬
citatio contulit: ut phitie luctando
certamina uicerit. Picture ũ asꝑna¬
num confidentia elatus creatorem
soꝓfiteri cupiebat: nisi socrates hu¬
militatẽ huuis cupictins ab eius
anio expulisset. ⁊ uere laudis
głam ei curasset ingerere. EE antea
quidem eradictis secta fuerat imbu¬
tis i̾um cum se socrati decdisset ñ
solum ingenio atꝙ doctrina cet̾os
saraticos uicit: s etiam labore ⁊ ele¬
gantia sapientiami elustrauit. ei¬
ꝙ recta assercione sensuum ⁊ ma¬
estate u̾boꝵ plurimũ adhibuit
diguitatis. Soctate quidem excedẽ
nse ad pichagore contulit discipli¬
uin. Qĩ si ntione diligenti. ⁊ mag¬
nfica uidebat instructam: rerum
men continentiam ⁊ castitatem

Expanded text:
crementa virtutum convenisse tecrementa virtutum convenisse testatur. Ex eisdem genitoribus Glaucus et Adamantus ei fratres fuerunt. Doctores habuit in prima litteratura Dionysium, in palaestra Aristonem Argis oriundum. Tantosque progressus ei exercitatio contulit, ut Pythiae luctando certamina vicerit. Picturae non aspernanum confidentia elatus, certatorem se profiteri cupiebat, nisi Socrates humilitatem hujus cupidinis ab animo ejus expulisset, et verae laudis gloriam ei curasset ingerere. Et antea quidem Heraclidis secta fuerat imbutus; verum cum se Socrati dedisset, non solum ingenio atque doctrina caeteros Sacraticos vicit, sed etiam labore et elegantia sapientiam illustravit, eique recta assertione sensuum et majestate verborum, plurimum adhibuit dignitatis. Socrate siquidem excedente, se ad Pythagorae contulit disciplinam, quam etsi ratione diligenti et magnifica videbat instructam, rerum tamen continentiam et castitatem
Abbreviated transcription (Latin):
lib ꝑscrutandis maximam oꝑã de¬
ddint. Probe quidem ⁊ sapienter. cum
ad utilitatem suam oporteat omnia
recorqueni. parumq ꝓsit nonisse oꝑa
dei que sunt omnia ualde bona. ⁊ ere¬
atori suo consequent̾ similia: nisi qͥs
his precipue agat. ne ipse sit malui.
qui partiti sunt u̾ba cius in uarias
sectas: dde quib in sequentib pauca
Dicentur. Porro tante multtutins
dissidentiam plato qua preminebat
aucteritate cohibuit.⁊ in se attentõ¬
⁊ tenuit. Sunt qui platonem ccdãt
ceptti natum eoqd̾ appollinis figia¬
tio matri eius ꝑtcioni se miscuerit:
quam constat a salomone sapientis¬
simo fuiidatore legum athicarum
traxisse origniem. Natus ẽ auc̃ ail¬
sẽ qui apud athicos tartelion dict̃
Die qua apuct delon latona pepise
creditur apollenem ⁊ dianam qudois
quidem. socratem genitum secuni
indolem laudat. ⁊ pubescentes pri¬
mitias labore atq amore stuctendi
imbittas refert. ⁊ in uiro harum in¬

Expanded text:
libus perscrutandis, maximam operam delibus perscrutandis, maximam operam dederint. Probe quidem et sapienter, cum ad utilitatem suam oporteat omnia retorqueri, parumque prosit novisse opera Dei, quae sunt omnia valde bona, et Creatori suo consequenter similia, nisi quis id praecipue agat, ne ipse sit malus. qui partiti sunt verba ejus in varias sectas, de quibus in sequentibus pauca dicentur. Porro tantae multitudinis dissidentiam Plato, qua praeeminebat auctoritate, cohibuit, et in se attentio tenuit. Sunt qui Platonem credantceptu natum, eo quod Apollinis figuratio, matri ejus Perictioni se miscuerit, quam constat a Solone sapientissimo, fundatore legum Atticarum, traxisse originem. Natus est autem mense qui apud Atticos Thargelion dicitur, die qua apud Delon Latona peperisse creditur Apollinem et Dianam; pridie quidem Socratem genitum ferunt.indolem laudat, et pubescentes primitias labore atque amore studendi imbutas refert, et in viro harum in
Abbreviated transcription (Latin):
ionicum dicitur.⁊ agrecis ulte¬
riorib traxit originem. Horuma pͥn¬
ceps fuit tales milesius. umus illoꝵ
septem qͥ dicti sũt sapientes. Iste
cum rerum naturã scritatus int
cet̾os eantuisset: maxime admira¬
bilusꝰ excicit. quod astrologie numũs
comprehensis. solis ⁊ lune defectus
precticebat. Huic successit anger¬
mander eiuis auditor. qui anaxime¬
nem discipu. lum reliquit ⁊ fucces¬
sorem. Diogenes quoq euislem au¬
ditar excrite ⁊ anaxagoras. qui om̃i¬
um retum quas uidemus effectorẽ
etmunũ aminum docuit. Ei succes¬
sit auclitor euis archelaus. cuuisdis¬
cipłs socrates fuisse phibetur mag¬
ster platomis. qui teste apuleio priuis
anstonles est. sed deide alatitudie
exertitio. ⁊ omni moꝵ uenustate e¬
loquis quoꝙ suauctate ⁊ copia sub¬
uectus est: uit quasi in trono sapien¬
tie residens p̃cepta quadam aueto¬
ritate uisus sit tam antecessoribus
q mores flexisse memoratur. tũ aũ
illum omnes phisicis id ẽ reb nat᷑a¬

Expanded text:
Ionicum dicitur, et a Graecis ulterioribus traxit originem. Horum princeps fuit Thales Milesius, unus illorum septem, qui dicti sunt sapientes. Iste cum rerum naturam scrutatus, inter caeteros emicuisset, maxime admirabilis exstitit, quod astrologiae numeris comprehensis, solis et lunae defectus praedicebat. Huic successit Anaximander ejus auditor, qui Anaximenem discipulum reliquit et successorem. Diogenes quoque ejusdem auditor exstitit, et Anaxagoras, qui omnium rerum quas videmus, effectorem divinum animum docuit. Ei successit auditor ejus Archelaüs, cujus discipulus Socrates fuisse perhibetur, magister Platonis, qui, teste Apuleio, prius Aristoteles dictus est, sed deinde a latitudine exercitio, et omnium morum venustate, eloquii quoque suavitate et copia subvectus est, ut quasi in throno sapientiae residens, praecepta quadam auctoritate visus est, tam antecessoribus que mores flexisse memoratur, cum ante illum omnes physicis, id est rebus natura
Abbreviated transcription (Latin):
si diu̾sa scripserũt. s ꝓbabilius est
uitam risui ñ cessisse. Nam quod
de eo ñ nulli tractunt. quia uerecũ¬
dia motus emisit sp̃m. eoqd̾ nautaꝵ
ꝓposttã ũ potuit soluere questionẽ:
constat nominis errore compositũ.
Quic quid enim de eo grecoꝵ: loqñ¬
trr tabule: hoc de homero non de¬
platone ualerius maximus refert.
Ex cotam̃ et hoc uulgatum ẽ: qr
fuerunt qui homerum equiuotũ
platonis. dicerent ꝓpter excellentiã
sapientie. sermonis elegantiam. et
latituctinem pectoris. ł Iam uiros
nobiles. certam ẽ poliomios exttts.¬
se. Decessit al. octoginta annis et
uno expletis intanta reuerentia
omintm ⁊ integetrate auctoritaã.
itt ctui dubitatum fuerit dipi an
Sed ⁊ cam etate illa deficiente me¬
rita ututum eiꝰ tanqͣm̃ incredibilia
quo dami ad antiquitatis fabłas
ugerent: ipsum int̾ semideos ue¬
neranctum labeo scribit. utt qiid¬
dam mains homine. mimis deo
fiisse doccatur.

Expanded text:
si diversa scripserunt, sed probabilius est si diversa scripserunt, sed probabilius est t insecutus, vitam risui non cessisse. Nam quod de eo nonnulli tradunt, quia verecundia motus emisit spiritum, eo quod nautarum propositam non potuit solvere quaestionem, constat nominis errore compositum. Quidquid enim de eo Graecorum loquuntur fabulae, hoc de Homero, non Platone Valerius Maximus refert. Ex eo tamen et hoc vulgatum est, quia fuerunt qui Homerum aequivocum Platonis dicerent, propter excellentiam sapientiae, sermonis elegantiam, et latitudinem pectoris. Nam viros nobiles certum est polyonymos exstitisse. Decessit autem octoginta annis et uno expietis, in tanta reverentia omnium, et integritate auctoritatis, ut diu dubitatum fuerit, diis an Sed et cum aetate illa deficiente, merita virtutum ejus, tanquam incredibilia, quodammodo ad antiquitatis fabulas vergerent, ipsum inter semideos venerandum Labeo scribit, ut quiddam majus homine, minus Deo fuisse doceatur.
Abbreviated transcription (Latin):
uugiter euanescut ⁊ fugiunti nec
ufant appellationem.Sunt p̃cea
aonicis ⁊ nr̃is multa cominunia.
ut omuino inexcusabiles: dum
głista ioħ̃s altius celo intonuit. ⁊ qm̃
ris ut cunq possit auitire. inuentum
ẽ iungm quod ait ab inicio euũgłi in
atti ⁊ lux in tenebrs lucet. ⁊ tenebre
eam ñ compechencłunt. Ego quidem
quaqm alicui infidelium concessum
trederem. ut os in tante lucis oracłm
aꝑiret: qmͣ ocłs mundanus ñ sufficit
inttieri. Apłicum tam̃ ⁊ familiarita¬
tis initime priuilegium astruit. qd̾
u̾bum fidei boni oꝑis ꝑseu̾antia illu¬
strauit. cum pħieuanuerint: nõ mͦ
in cogitationib sed oꝑib suis. Scrip¬
sit libeos plurimos. ⁊ polititi hominiꝰ
mitta contemplatio ñ repressit: et
complationis atumen actionis nec¬
cessitas ñ extixit. Siliber qui de do¬
mate enis est contempntur. it
landem eius origenes. iheronimus.
freti sufficuuit. Demorte eius dnuĩ¬

Expanded text:
jugiter evanescunt et fugiunt, nec jugiter evanescunt et fugiunt, nec exspectant appellationem. Sunt praeterea Platonicis et nostris multa communia, ut sint omnino inexcusabiles, dum gelista Joannes altius coelo intonuit, et ultris utcunque possit audire; inventum est, inquam, quod ait ab initio Evangelii: In ait: Et lux in tenebris lucet, et tenebrae eam non comprehenderunt . Ego quidem, quaquam alicui infidelium concessum crederem, ut os in tantae lucis oraculum aperiret, quam oculus mundanus non sufficit intueri. Apostolorum tamen et familiaritatis intimae privilegium astruit, quod verbum fidei boni operis perseverantia illustravit, cum philosophi evanuerint, non modo in cogitationibus, sed operibus suis. Scripsit libros plurimos, et politici hominis merita contemplationum repressit, et contemplationis acumen actionis necessitas non exstinxit. Si liber, qui de dogmate ejus est, contemnitur, in laudem ejus Origenes, Hieronymus, freti sufficiunt. De morte ejus diver
Abbreviated transcription (Latin):
futurrꝰ erat uictłi posset ⁊ tangie da
lecit cduo pͥma mundam corꝑie d
pportione media sociata in solubili ui¬
tulo unteriecit. nisi tanen uolutas
conditoris que sola tante firmitudi¬
ns nexus fidelissimus ẽ: ut dissoluã¬
turamittat. Omire siquictem quod
iunctum ẽ natuta dissolubile est:
sed ut boue conciliationis fedus ꝑe¬
ati non ẽ uoluutas di: uolentis bo¬
na duintaxat. Ait moyses qui ẽ mi¬
sit me ad uos.⁊ illum singłari u̾bo
⁊ prerogatiua sigiificatione cẽsuit
ẽẽ qui semuꝑ idem ẽ. ut ei nec p̃teritt
̃seat. nec finurum immineat. sit¬
ꝙ iminumis omnium motiũ. Nlã
illa subsistendi dediguatus ẽ u̾bo:
que cum tempore festinanant ad ñ
ẽ ⁊ singłis momentis ꝑ uariosmo¬
us sui ꝓficiscuntur in mortem. Et
de homine quidem plamim ẽ quia
uita eius ñ status ẽ. qui u̾bo substã¬
nio debeat expeimi: sed transitus
ditero ad tumnulum ⁊ quasi friga¬
ut umbra existenti. Piato quidem
int obnoxia motiti ñ quidem sunt

Expanded text:
set et tangi, Deus jecit duo prima mundani corporis proportione sociata insolubili vinculo interjecit, nisi tamen voluntas conditoris, quae sola tantae firmitudinis nexus fidelissimus est, ut dissolvantur, admittat. Omne siquidem quod vinctum est, natura dissolubile est, sed ut bonae conciliationis foedus pereat, non est voluntas Dei, volentis bona duntaxat. Ait Moyses: Qui est, misit me ad vos, et illum singulari verbo, et praerogativa significatione censuit esse, qui semper idem est, ut ei nec praeteritum transeat, nec futurum immineat, sitque immunis omnium motuum. Nam illa subsistendi dedignatus est verbo, quae cum tempore festinant ad non esse, et singulis momentis per varios motus sui proficiscuntur in mortem. Et de homine quidem planum est, quia vita ejus non status est qui verbo substantivo debeat exprimi, sed transitus de utero ad tumulum, et quasi fuga aut umbra existendi. Plato quidem sunt obnoxia motui, non quidem sunt
Abbreviated transcription (Latin):
nec lingua greca scilicet ⁊ latina uo¬
bilis extitit apuleius affer. uir mag¬
nus in pͥmis. ⁊ qui uenustate morum
⁊ discenti copia: socratnum fontem
⁊ toerentẽ platonicũ facile redoliat.
uł temuter sapicnti. Ab his fluxe¬
runt ⁊ alii multi. qui ctubitabilia
discutere. sic ut nulli pre iuidicaret᷑
malueriuit: qmͣ ausu temerario
diffinire. maxime cum occultam
cred̾ent u̾itatem eoꝵ: dequib in u¬
tramq partem ꝓbabilit̾ disputat᷑.
Uñ ⁊ achacdomicoꝵ antiquissima re

Expanded text:
vero lingua, Graeca scilicet et Latina, novero lingua, Graeca scilicet et Latina, nobilis exstitit Apuleius Afer, vir magnus in primis, et qui venustate morum, et dicendi copia, Socraticum fontem, et torrentem Platonicum, facile redoleat, vel tenuiter sapienti. Ab his fluxerunt et alii multi, qui dubitabilia discutere sic ut nulli praejudicaretur, maluerunt, quam ausu temerario definire, maxime cum occultam crederent veritatem eorum, de quibus in utramque partem probabiliter disputatur. Unde et Academicorum antiq
Abbreviated transcription (Latin):
uctiꝰ libꝰ dictũ adiecit. Unde ualerius
rarimus. Nisi me tam late ⁊ tam
mi contemptũ enis traclucere conã¬
rr: negligitur. Nam ⁊ uoluminib
ua sua diligenter adiciunt. ut qͥd
asione leuant: u surpatione memo
lasseqñtir. Hic ẽ cunis disputatio¬
h esfectitm ẽ ut achademia mo¬
ueatur: magis rationum qmͣ collisio¬
ne uentoꝵ. Licet enim ꝑipatheticus
ñ achademicus cen̾ciatur: eo tamen
sollicitante de singłis. maxime cepe¬
runt platoniti qui relicti erant fe¬
re de omnib dubitare. Siquidem pꝰ
mortem platonis eusippꝰ sororis eiuis
filius. ⁊ xenocrates dilectus eius dis¬
cipłs. in scolam que achadenua uoca¬
batur: eidem successerunt. ⁊ ob hoc
ipsi ⁊ successores eorum achademici
appellantur a loco. sicut platonci
a magistro. Ex quib ualde nobilita¬
ti sunt greci. plotinꝰ. iamblicus. por¬
firius. catholice u̾itatis ut dicitur
pessimus impugnator. In utraꝙ

Expanded text:
doctis libris dictum adjecit. Unde Valerius doctis libris dictum adjecit. Unde Valerius Maximus: Nisi me tam latae et taqui contemptum ejus introducere conantur, negligitur. Nam et voluminibus nomina sua diligenter adjiciunt, ut quod professione levant, usurpatione memoriae assequantur. Hic est cujus disputationibus effectum est, ut Academia moveatur magis rationum quam collisione ventorum. Licet enim Peripateticus non Academicus censeatur, eo tamen sollicitante, de singulis maxime coeperunt Platonici, qui relicti erant, fere de omnibus dubitare. Siquidem post mortem Platonis Chrysippus sororis ejus filius, et Xenocrates dilectus ejus discipulus, in scholam, quae Academia vocabatur, eidem successerunt, et ob hoc ipsi et successores eorum Academici vocabantur a loco, sicut Platonici a magistro. Ex quibus valde nobilitati sunt Graeci, Plotinus, Jamblichus et Porphyrius catholicae veritatis, ut dicitur, pessimus impugnator. In utraque
Abbreviated transcription (Latin):
dustria ominib p̃riꝑe consieuers
Testatut de eo ualertus maxm
quia supreme uite reliquias semlib
ac rugosis membeis in sumino litta¬
rum ocio iuix custodiens. adeo ua¬
senter pro salute patrie incubuit.
ut eam ab hostilib armis solo eqͣ¬
tam ui lectulo. atcheniensi iacens¬
quictem macedonum manib qͥb
adiecta erat eriꝑet. Ita urbe strata
atq eu̾sa: alexandriq familiaritate
qua restitita ẽ: aristotili notum ẽ
opus. Licet autẽ nominũ ⁊ u̾borũ
irbatce habeatur: ñ mͦ subtilitate
qua cunctis celebris ẽ. sed mira sua¬
iutate dicendi c̃ualuit. Adeo quidẽ
nt platoni m̾ito ꝓximus fuisse uide¬
atur. eum laudis fuisse auidissimũ.
uł ex eo constat. quod cum theodoc¬
ti discipło libros artis oratorie ut eos
edent concessisset:moleste ferens post¬
ea tantũ lauctis ⁊ głe titulum se alis
essisse. ꝓp̾o uolumine quibdã reb
maistens: plamus sibi de his in theo¬

Expanded text:
ndustria omnibus praeripere consueverat. ndustria omnibus praeripere consueverat. Testatur de eo Valerius Maximus, quia supremae vitae reliquias senilibus ac rugosis membris in summo litterarum otio vix custodiens, adeo valenter pro salute patriae incubuit, ut eam ab hostilibus armis solo aequatam, in lectulo Atheniensi jacens, Macedonum de manibus, quibus objecta erat, eriperet. Ita urbe strata atque eversa, Alexandrique familiaritate qua restituta est, Aristotelis notum est opus. Licet autem nominum et verborum turbator habeatur, non modo subtilitate, qua cunctis celebris est, sed mira suavitate dicendi evaluit, adeo quidem, ut Platoni merito proximus fuisse videatur. Eum laudis fuisse avidissimum, vel ex eo constat, quod cum Theodocti discipulo libros artis oratoriae ut eos ederet concessisset, moleste ferens postea, tantum laudis et gloriae titulum se alii cessisse, proprio volumine quibusdam rebus insistens, planius sibi de his in Theo
Abbreviated transcription (Latin):
tiplicis pħie pecceptis uelut uaris
sapĩe racdiis illustrauit orbem. et
tanqm ocłorum det̾sa caligiie: ad cõ¬
tuendam u̾itatis spem ineutes hon¬
inim reparauit. Sectam hic ꝑipat̾ea¬
cam condictit. sic utiq dictam: qͦd
deambulans disputare cotisueu̾at.
płimos q ciscipłos preclara famaex¬
cellens ⁊ arte suradenti tuuo adhuc p̃¬
ceptore in suam h̾esim congregauit.
t̾is sic rationalem rectegit in ius su¬
tim.ut apossessione illius uideat᷑
omnes alios exclufisse. Ita tam̃ it s¬
aliis iuguit. ut commune nouien
cellenter sibi ꝓprium e̾e m̾uerit Sicre
enim urbs romã maronem poeta ethꝰ¬
platito: contractum ẽ. ftũt a fatusdꝰ
dogiio. sed uberior sensib ⁊ doclus
ouinuim sentetitiis obiuare. hic est
se Nam familiare ⁊ qͣñ domesticias¬
mittebant᷑ in agͥatica. Exothetira i¬
pegrinis. Eũerunt qui eum incabꝰ
Denonis filium credent: ꝓodes as¬
litatem cceporis. ꝑspicatiam inges
⁊i głe appetitum. qm̃ multi plco s¬

Expanded text:
ilosophiae praeceptis, velut variis sapientiae radiis illustravit orbem, et tanquam oculorum detersa caligine, ad contuendam veritatis speciem, mentes hominum reparavit. Sectam hic Peripateticam condidit, sic utique dictam, quod deambulans disputare consueverat, plurimosque discipulos praeclara fama excellens et arte suadendi, vivo adhuc praeceptore in suam haeresim congregavit.  sed prae caeteris sic rationalem redegit in jus suum, ut a possessione illius videatur omnes alios exclusisse. Ita tamen in aliis viguit, ut commune nomen oce, id est excellenter sibi proprium esse meruerit. Sicut enim urbs Romam, Maronem poeta exprplacito contractum est. Fuit autem facundus eloquio, sed uberior sensibus, et doctus omnium sententiis obviare. Hic est se. Nam et familiares et quasi domestici admittebantur in acroatica; exoterica peregrinis. Fuerunt qui eum Incubi daemonis filium crederent, propter agilitatem corporis, perspicaciam ingenii, et gloriae appetitum, quam multiplici i
Abbreviated transcription (Latin):
quendi que unicuiq ex institutis
aut morib agenda sinit. Ex eo nã
ꝙ ꝑsonis singulis ꝓpeiz congruunt
actus. In his autem que sit agenda
sunt: alia ad publicum. alia ad su¬
um cuiusꝙ ꝑtinẽt statum. Ex qͦ
liquet officioꝵ quedam publica. que¬
dam priuata conuomenter dici. Pri¬
uatorum uͦ tanta multipliciras est.
qͣnta fere est diu̾sitas ꝑsonarum.
Publica quidem omnia referintur
ad duas sp̃es. Aut enim a diuino.
aut ab humano uire descendunt.
hec autem ex libeis officioꝵ lacurs
patent. s ꝑtinent ad presentem ar¬
ncłm: ut publicis offĩciis reu̾entia
impendatur. Tanta nanq debet᷑
cis. qnͣta ẽ emuiuẽtia cuiuslibet
magistratus. Hanc quidem aut
fucit aut indicat uius cuiuisq
ompetens uiris ddictio. cum reue¬
rentia magistiatuum aut contẽp¬
tus: rediindet in honorem. aut
ontumeliam subiectoꝵ. Unde
in constirutionib principũ magis¬
tratuum edictis aut ꝓmulgatiõi

Expanded text:
quendi quae unicuique ex institutis, quendi quae unicuique ex institutis, aut moribus agenda sunt. Ex eo namque personis singulis proprii congruunt actus. In his autem quae sic agenda sunt, alia ad publicum, alia ad suum cujusque pertinent statum. Ex quo liquet officiorum quaedam publica, quaedam privata convenienter dici. Privatorum vero tanta multiplicitas est, quanta fere est diversitas personarum. Publica quidem omnia referuntur ad duas species, aut enim a divino, aut ab humano jure descendunt. Haec autem ex libris officiorum latius patent, sed pertinent ad praesentem articulum, ut publicis officiis reverentia impendatur. Tanta namque debetur eis, quanta est eminentia cujuslibet magistratus. Hanc quidem aut facit, aut indicat uniuscujusque competens jurisdictio, cum reverentia magistratuum, aut contemptus redundet in honorem, aut contumeliam subjectorum. Unde in constitutionibus principum, et magistratuum edictis, aut promulgationi
Abbreviated transcription (Latin):
Leu̾entia gͦ que corꝑaliter i¬
penditur: aut in ꝑsonis con¬
fistit aut in reb. ꝑsonarum uͦ aõ
habetur: aut a natura. aut ab os¬
ficio. aut amorib. aut a conditios
aut a fortuna. ł Iatura parentis
uenamur ⁊ libos. ⁊ quos nobis ea¬
ro comumxit. ut puta uxorẽ. c¬
natos ⁊ affiures. Unde et gentum
nire receptum ẽ: eoqd̾ ꝑ eque st ad
ounias gentes. Ad hoc etiamr⁊ duum
uire urgemur qm scriptum rei¬
mus. honora ꝑatrem ttium tmll
ito sis longeuis suꝑ t̾ram. s quipa¬
triuł matri maledyxerit: mortis
rietur. lib̾as ñ multum opcetut i¬
mendari. eoꝗ nemo carnem iꝰ
ocio habu̾it. sed nec uxorem. ꝓꝑter
qm̃i homo patrem reliquit ⁊ matrẽ
adherens uxori sue. ut suit duo it
carne una. Non tamen in hac par¬
te diuine legis mandata desunt:
⁊ si ꝓpter nature stimulum qu
satis urget rarius inserantur. ꝓ¬
tenduntur tamen ad cognatos. ⁊
affines quos ꝑse natura commen¬
dat. ¶Offitium uͦ ẽ: debitum exe¬

Expanded text:
erentia ergo quae corporaliter impenditur, aut in personis consistit, aut in rebus. Personarum vero ratio habetur aut a natura, aut ab officio, aut a moribus, aut a conditione, aut a fortuna. Natura parentes veneramur et liberos, et quos nobis caro conjunxit, utputa uxorem, cognatos et affines. Unde et gentium jure receptum est, eo quod peraeque fit apud omnes gentes. Ad hoc etiam divino jure urgemur, qui scriptum novimus: Honora patrem tuum et matrem, ut sis longaevus super terram: et qui patri vel matri maledixerit, morte morietur . Liberos non multum oportuit commendari, eo quod nemo carnem suam odio habuit . Sed nec uxorem, propter quam homo patrem relinquit et matrem, adhaerens uxori suae, ut sunt duo in carne una . Non tamen in hac parte divinae legis mandata desunt, etsi propter naturae stimulum, qui satis urget, rarius inserantur, protenduntur tamen ad cognatos et affines, quos per se natura commendat. Officium vero est debitum exse
Abbreviated transcription (Latin):
miseros elegit amicos. Qui uero
incerit .i. qui uiolentior fu̾it. in
liparłm aliam ne insulam exul
ꝑpetiuis depoetetur ad marmora
secanda aut ad metalla dampne¬
tur. facinus enim scismatis quos
inquinat equat. nisi quia plerxe¬
q qui fortior imnio ferotior: et
miquior est. Quid ꝑniciosuiᷤᷤ aut
plane preter rabiem scisinaticoꝵ
aut hereticam pestem. Quorum
utrum ꝑniciosuis sit non facile
dixerim. si tamen in his num̾il ẽ:
ut alt̾um recte segregetur ab al¬
tero. Cessabunt plane bella ciui¬
lia si presumptioni desit temeri

Expanded text:
miseros elegit amicos. Qui vero miseros elegit amicos. Qui vero vicerit, id est qui violentior fuerit, in Liparem, aliamve insulam exsul perpetuus deportetur ad marmora secanda, aut ad metalla damnetur. Facinus enim schismatis quos inquinat, aequat, nisi quia plerumque qui fortior, imo ferocior, idem et iniquior est. Quid perniciosius aut plane, praeter rabiem schismaticorum, aut haereticam pestem. Quorum utrum perniciosius sit, non facile dixerim, si tamen in his numerus est, ut unum segregetur ab altero. Cessabunt plane bella civilia, si praesumptioni desit temeri
Abbreviated transcription (Latin):
immanior est. Ait gͦ. Nunc ne¬
ꝙ pompeii brutum. nec cesaris
hostem. post bellum uictoris ha¬
bes. Si gͦ sapiant hii ꝓ quoꝵ ttm̃o
scismatici litigant eos solos concur¬
rerere patiantur. alt̾utri metuant
opem ferre. incerti quis uictor fu¬
turus sit. certiq qnͣta. qm grauiꝰ
ruma uictis imnimeat. Nulla
manus belli. mutato indice pu¬
ra est. NIam ⁊ uictrix causa deo
placuit. sed uicta catoni. Gaudeat
incerit. sed ꝓpensiori letet᷑ gantio
si uicerit uterq uel neuter. Conuemi¬
ant gͦ si placet in insula licaonia.
aut alio siquis tamen locus belł
siue duelliis ẽ aptior. nam auti¬
qui teste quintiliano bellos dice¬
bant quos mͦ duellos appellamꝰ.
⁊ sine orbis ⁊ urb̃ ꝑiculo uincat
ceat demigatur in tib̾im. aut si
cum eo initus agenctum uidet᷑
retrudatur in caueam. Cui cum
abbas loci claustrum unmo carce¬
rem aꝑuerit. ꝓtestetur se ñ illud
ei qui dampnatur preparasse. sed
uicto. Siquidem nilla fides imꝙͣ

Expanded text:
immanior est. Ait ergo: Nunc neimmanior est. Ait ergo: Nunc neque Pompeii Brutum, nec Caesaris hostem, Sed bellum victoris habes. Si ergo sapiant hi, pro quorum dominio schismatici litigant, eos solos concurrere patiantur, alterutri metuant opem ferre, incerti quis victor futurus sit, certique quanta, quam gravis ruina, victis immineat. Nulla manus, belli mutuato judice, pura est. Nam et Victrix causa Deo diis placuit, sed victa Catoni. Gaudeat vicerit, sed propensiori laetetur gaudio, si vicerit uterque, vel neuter. Conveniant ergo, si placet, in insula Lycaonia, aut alio, si quis tamen locus bellis, sive duellis est aptior: nam antiqui, teste Quintiliano, bellos dicebant, quos modo duellos appellamus, et sine orbis et urbis periculo vincat ceat, demergatur in Tiberim, aut si cum eo mitius agendum videtur, retrudatur in caveam. Cui cum abbas loci claustrum, imo carcerem, aperuerit, protestetur se non illud ei, qui damnatur, praeparasse, sed victo. Siquidem Nulla fides unquam
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓuentu sccłum querunt: nt̃
imꝑet oebi: Uix tanti fuerat
cunlia bella mouere: nt̾ nent̃.
Rectissimam eminentti uam
docuit xp̃o. qui discipłos fuos
regib gentium noluit conformari.
ut dominentur in subctitis. ⁊ qui
potestatem exercent: benefici dicã¬
tur. sed qui maior est: sponte mi¬
noretur et solum pre ceteris iuire
quiete uirib ⁊ contemptione re¬
mota: sibi uendicet officium mi¬
nistrancti. At isti aliam pretule¬
runt ascenctentes ex aduerso frm
et ministranti humilitate reie¬
cta: appetunt pre regib t̾re dña¬
ri.L Iec dubium quin frigescen¬
te umo extrncta caritate:. sedem
suam ⁊ ipsi pouant ad aquilonẽ.
Siquidem ꝓductos odere pares.
Utinam sequuti e̾e̾nt qui ea ui¬
derunt temꝑa consilium bruti.
a quo eum immente bello ci¬
uli: catonis auercit auctoritas.
Decreu̾at enim mauꝰ suas ab ar¬
niis continere ciuilib. quibus
qnͣto quisq libentius et fortius
imiscetur: tanto iniquior et

Expanded text:
Proventu scelerum quaerunt uter Proventu scelerum quaerunt uter imperet orbi? Vix tanti fuerat civilia bella movere, Ut neuter. Rectissimam eminendi viam docuit Christus, qui discipulos suos regibus gentium noluit conformari, ut dominentur in subditis, et qui potestatem exercent, benefici dicantur, sed qui major est, sponte minoretur, et solum prae caeteris, jure, quiete, viribus, et contentione remota, sibi vindicet officium ministrandi. At isti aliam praetulerunt, ascendentes ex adverso fratrum, et ministrandi humilitate rejecta, appetunt prae regibus gentium dominari. Nec dubium quin refrigescente, imo exstincta charitate, sedem suam et ipsi ponant ad aquilonem. Siquidem « productos odere pares. » Utinam secuti essent, qui ea viderunt tempora, consilium Bruti, a quo eum, imminente bello civili, Catonis avertit auctoritas. Decreverat enim manus suas ab armis continere civilibus, quibus quanto quisque libentius et fortius immiscetur, tanto iniquior et
Abbreviated transcription (Latin):
gregis ex ammo. licet labiis ⁊ sum¬
latione officii pastorem induante
tiramnus qm̃ peicipib facilius ac¬
cectunt. Dicunt philosophi ⁊ t̾rm
arbitror nichil in reb humanis
ntiluis homine. ⁊ in ipsis homi¬
nib: principe eccłiastico uel mun¬
dano nemo ittilior. Ediu̾so nicħ
homini ꝑniciosius homine. et in
tis: tirannus secularis. aut eccłi¬
asticus ꝑniciosior est. S ꝓfecto ĩ
utroq genere scłarem eccłasticꝰ
antecedit. Sal enim infatuatũ
ad nichil omnino ualet. insi ut
ꝓiciatur foras: et conculcetur ab
hominib. Porro usq adeo solus
ferrum mortemq timere auri
nescit amor ꝑeunt disctumine
rum certamen monistis opes.
Ergo diuidatur uintas. integͥ¬
tas scincdatim sinceritas corum¬
patur. macłetur et st̾nas mun¬
di nouum uidiciũ celebretur.
⁊ pͥnceps eius qui in passione xͥ
eiectus est: reliens scandala spar¬
gat. ut beatus sit qui ñ capit᷑
tendicłis eius. Tanto ne nouoꝵ

Expanded text:
gregis ex animo, licet labiis et simgregis ex animo, licet labiis et simulatione officii pastorem induant, tyrannis quam principibus facilius accedunt. Dicunt philosophi, et verum arbitror, nihil in rebus humanis utilius homine, et in ipsis hominibus, principe ecclesiastico vel mundano, nemo utilior. E diverso nihil homini perniciosius homine, et in eis tyrannus saecularis, aut ecclesiasticus, perniciosior est. Sed profecto in utroque genere, saecularem ecclesiasticus antecedit. Sal enim infatuatum ad nihil omnino valet, nisi ut projiciatur foras, et conculcetur ab hominibus. Porro Usque adeo solus ferrum mortemque timere Auri nescit amor, pereunt discrimine rum Certamen movistis opes. Ergo dividatur unitas, integritas scindatur, sinceritas corrumpatur, maculetur et sanctitas, mundi novum judicium celebretur, et princeps ejus, qui passione Christi ejectus est, rediens scandala spargat, ut beatus sit, qui non capitur tendiculis ejus: . . . Tantone novorum
Abbreviated transcription (Latin):
guine fraterno sc̃a scõrum ingres¬
sus sit pontifex. Concitata sunt i¬
t̾um bella plusqm cuulia. et cesa¬
rem ⁊ pompeium.⁊ quicquid phi¬
lippis. leucade. mutine. megipto.
hispaia ue presumptũ est quĩc¬
quid impie gestum: pugna sacer.¬
dotalis absoluit. Nunquid xp̃ia¬
ni sanguinis ꝓcurant effusionẽ.
ut eis ꝑre ceteris liceat ꝓ grege
quod pastoris est ammas ponere:
Nunquid eccłiam diruunt. ꝓ¬
phanant sc̾a. ut sit quod edifica¬
ri et sc̾ificari oporteatr  Contuti¬
unt popłos. regna sollicitant.
eccłiarum dirripuint facultateᷤ.
forte ut sibi faciant materiam
promerencti. ut componant om¬
nia. ut pauꝑibi miserencti et
prouidencti aliis concurrenti¬
bus neccessitatem preripiant.
Siemm ut plum sibi impune
liceat. si nt pecuniam congregẽt.
si ut carnem ⁊ sanguinem foue¬
aut. dilatent. et corrumpant.
siut familiam nobilitent. si de¬
niq ut głam suam querarit.
in cdero ctñantes non forma facti

Expanded text:
guine fraterno Sancta sanctorum ingresguine fraterno Sancta sanctorum ingressus sit pontifex. Concitata sunt iterum bella, plus quam civilia, inter Caesarem et Pompeium, et quidquid Philippis, Leucade, Mutinae, in Aegypto, Hispaniave praesumptum est, quidquid impie gestum, pugna sacerdotalis absolvit. Nunquid Christiani sanguinis procurant effusionem, ut eis prae caeteris liceat pro grege, quod pastoris est, animas ponere? Nunquid ecclesiam diruunt, profanant sancta, ut sit quod aedificari et sanctificari oporteat? Concutiunt populos, regna sollicitant, ecclesiarum diripiunt facultates, forte ut sibi faciant materiam promerendi, ut componant omnia, ut pauperibus miserendi et providendi, aliis concurrentibus necessitatem praeripiant. Si enim ut plura sibi impune liceant, si ut pecuniam congregent, si ut carnem et sanguinem foveant, dilatent et corrumpant, si ut familiam nobilitent, si denique ut gloriam suam quaerant in clero dominantes non forma facti
Abbreviated transcription (Latin):
ed esto ut hiis liceat qui car¬
uales sunt contendere de pri¬
matii. uiris eccłiasticis hoc usqqͣq
arbitror ẽẽ illicitum. Carnaliũ tñ
exemplo sub imagine relionis ob¬
repit impietas. ⁊ iam ñ mͦ conten¬
ditur ꝓ sacerdotio: secł pugnatur.
Antiqui quondam tͣhebant᷑ inuii.
et ꝓni ad martirium: primas ca¬
thedras dubito carere penis ⁊ cru¬
ce fugiebant. Contra. iam palam
loquunt᷑ sacerdotes. ⁊ prouerbium
nullum dicunt. Holumus inqui¬
unt martires e̾e. sed sedium nr̃arx
⁊ miserabilis uox more sacerdotis.
qui xp̃m sic agnoscit. ut se uolle
eum sequi palam confiteatur.
Dubitari pot̾it an n̾us moriatur
confessor qui ꝑseguutorẽ si opus
suerit ñ expectat. Ait enim cipͥa
Sed liceat timere. non stare in
neccessitate illicitum ẽ. fugituiꝰ.
imitari. si ꝓ cathectra silicet fuerit
decertentum. Fertur a quibdam
⁊ u̾um ẽ quod suꝑ romano ponti¬
ficatu ab ambitiosis quandoq i
mo sepe litigatum. ⁊ ñ sine sar¬

Expanded text:
ed esto ut bis liceat, qui carnales sunt, contendere de primatu, viris ecclesiasticis hoc usquequaque arbitror esse illicitum. Carnalium tamen exemplo, sub imagine religionis obrepit impietas, et jam non modo contenditur pro sacerdotio, sed pugnatur. Antiqui quondam trahebantur inviti, et proni ad martyrium, primas cathedras, carcere pejus et cruce, fugiebant. Contra jam palam loquuntur sacerdotes et proverbium nullum dicunt. « Nolumus, inquiunt, martyres esse, sed sedium nostraret miserabilis vox in ore sacerdotis, qui Christum sic agnoscit, ut se nolle eum sequi palam confiteatur. Dubitari poterit an verus moriatur confessor, qui persecutorem, si opus fuerit, non exspectat? Ait enim Cypria» Sed liceat timere; non stare in necessitate, illicitum est. Fugitivus m, si pro cathedra scilicet fuerit decertandum. Fertur a quibusdam, et verum est, quod super Romano pontificatu ab ambitiosis quandoque, imo saepe litigatum, et non sine san
Abbreviated transcription (Latin):
armmina maiestatis: nullum gͣuius
c̃eo. qd̾ adiisus ipsum corpiis iusti¬
ne exercetur. Tiranniss ergo ñ mͦ
publicum crimen. s si fieri posset
plusqm̃ plublicum ẽ. Si enim crim̃
maiestatis omnes ꝑsequittores ad¬
intitit. qnͣtomagis illud quod le¬
ges premit. que ipsis debent imꝑa¬
torib imꝑare: Certe hostẽ publicũ
nemo ulciscitur. ⁊ quisquis eum nõ
ꝑsequitur. in seipsum ⁊ in totum

Expanded text:
crimina majestatis, nullum gravius crimina majestatis, nullum gravius est eo, quod adversus ipsum corpus justitiae exercetur. Tyrannis ergo non modo publicum crimen, sed, si fieri posset, plus quam publicum est. Si enim crimen majestatis omnes persecutores admittit, quanto magis illud, quod leges premit, quae ipsis debent imperatoribus imperare? Certe hostem publicum nemo ulciscitur, et quisquis eum non persequitur, in se ipsum, et in totum
Abbreviated transcription (Latin):
cui debetur hoc oleum peecat¬
ris. quod repbat p̃ambulus regum
fidelium.⁊ ad quod emenctum infa¬
tuitate sua exclusas uirgines mo¬
tit euugłiciis sermo. Ei itiq qui
sorcdib est ⁊ uisto cłĩ uicticio sudes¬
cit amplius. ⁊ nulgi opinione poci¬
us splendere appetit. qm caritatis
oꝑumq euis feru̾e incendio. Unde
⁊ in scłarib litt̾is cautum ẽ. qina
aliter cum amico. aliter iiuendu
est cum tiranno. Amico utiꝙ ast¬
ulari ñ licet. sed aures tiranni mil¬
cere licitum ẽ. Ei nanq licet adil.¬
ri quem licet occicłe. Porro tiramiꝰ
iustum. Qui enim glactium aci¬
pit. glactio dignus ẽ interiraisa
acciꝑe intelligit᷑ qu eum ꝓpͥa te¬
m̾itate usurpat. ñ qui ittendic
qui a deo potestatẽ accipit: legib
Qui uͦ eam usurpat: iura depͥms
⁊ uolunitati sue leges subitat.
In eum gͦ m̾ito armant᷑ uim qs
leges exarmat. ⁊ publica potestas se¬
ut u eum. qui euacuare nititur
publicam manũ. & cum multa sĩt

Expanded text:
cui debetur hoc oleum peccatoris, quod reprobat praeambulus regum fidelium, et ad quod emendum, in fatuitate sua exclusas virgines, mittit evangelicus sermo? Ei utique qui in sordibus est, et justo Dei judicio sordescit amplius, et vulgi opinione potius splendere appetit, quam charitatis, operumque ejus fervere incendio. Unde et in saecularibus litteris cautum est, quia aliter cum amico, aliter vivendum est cum tyranno. Amico utique adulari non licet, sed aures tyranni mulcere licitum est. Ei namque licet adulari, quem licet occidere. Porro tyrannum justum. Qui enim gladium accipit, gladio dignus est interire. Sed accipere intelligitur, qui eum propria temeritate usurpat, non qui utendi eo qui a Deo potestatem accipit, legibus Qui vero eam usurpat, jura deprimit, et voluntati suae leges submittit. In eum ergo merito armantur jura, qui leges exarmat, et publica potestas saevit in eum, qui evacuare nititur publicam manum. Et cum multa sint
Abbreviated transcription (Latin):
leq ẽẽ quod utrumq dicebat᷑ rati.
ne sententia utͣmq in partem dic
ta. ipsa sese retinderet: rem inuin¬
dictam reliquerunt. causam in
diem longissumum ꝓtelantes. ⁊ͦi¬
młtũ refeit ad ꝓpositum pithagoraᷤᷤ.
an prothagoras sicut quintiliano
rem ambiguam sine tenu̾tatedif¬
finiri ñ posse. Sunt aut̃ multe
captiose questioneȩ. que tutius ⁊
cominodius presertim in udiciis
differuntur: qmͣ accelerentur. uñ
reꝑitur. & si plerumq in his ꝑ ex¬
ceptionem doli mali res possit tem¬
perari. ⁊ equitas ipsa uiris int̾dum
queat mitigare rigorem:. nnsi urgẽ¬
tissima rerum necc̃itas cogat. in
ferreqm̃ ferrre.fere apu¬
ero didicisti quia
inque¬
stionnib que habent
sitiones implicitas ⁊ que
latenter inuoluunt contraria.
laboriosa solutio ẽ: nisi forte te an¬
tiquo nestore reputes aittiorem.

Expanded text:
leque esse, quod utrinque dicebatur, rati, ne sententia sua, utramque in partem dicta esset, ipsa sese rescinderet, rem injudicatam reliquerunt, causam in diem longissimum distulerunt. multum refert ad propositum, Pythagoras, an Protagoras, sicut Quintiliano rem ambiguam sine temeritate diffiniri non posse. Sunt autem multae captiosae quaestiones, quae tutius et commodius, praesertim in judiciis, differuntur, quam accelerentur. Unde reperitur. Et, si plerumque in his per exceptionem doli mali possit res temperari, et aequitas ipsa juris interdum queat mitigare rigorem, nisi urgentissima rerum necessitas cogat, in ferre, quam ferre. Fere a puero didicisti, quia in quaestionibus quae habent positiones implicitas, et latenter involvunt contraria, laboriosa solutio est, nisi forte te antiquo Nestore reputes cautiorem.
Abbreviated transcription (Latin):
ago atꝙ hte clispittamus: tu hos age.
⁊sine itatunctia mea retunde serui¬
lem contumatiam. ⁊ miquum pe¬
attere doceas qmͣ uirgare. Sic plu¬
tarers. In quo ñ nicħ erultionis re¬
lictum ẽ ommiuib qui insullunitate

Expanded text:
ego atque hic disputamus, tu hoc age; ego atque hic disputamus, tu hoc age; et sine iracundia mea retunde servilem contumaciam, et iniquum poenitere doceas magis quam jurgare. » Sic Plutarchus. In quo nonnihil eruditionis relictum est omnibus, qui in sublimitate
Abbreviated transcription (Latin):
cum. ut philosophum diceret. iras¬
ci turpe e̾ẽ ei presertim: qui de ma¬
lo ire sepus dissertau̾at. librum¬
q pulcherrimim scripserat de pa¬
cientia. Ad diciebat eẽ ꝓbrosum qd̾
doctrinam suam morib impugna¬
bat. eo qd̾ a mentis uitegritate ꝓlap¬
sus. effuisꝰ ⁊ ꝓuolutus in iram. pbri¬
mis plagis mulccaret innoxium.
Ad hec plictareus. lente quidem ⁊ leui¬
ter ⁊ sumina cum gͣnitate. Hunqͥs
quod uapulas tibi rrasci iudeor. Cit¬
neun mea si a me debitum recipise
Ex uultu ne meo. an ex uoce. an ex co¬
lore. an etiam ex u̾bis ira me corrup.¬
titm uitelligis. aut coereptum: Mi¬
chiquicdem neꝙ ocłi opinor trues st.
neq os turbictum. neꝙ ĩmanit̾ cla¬
rio. neq in syumam ruboremꝙ fer¬
uesco. neq pudenda dico aut peuiten¬
da meꝙ ominino trepido ira aut gestio.
hec omnia gutpe si nescis signa tra¬
rum ẽẽ solent. & simul ad eum qui
cedebat com̾isiis: int̾im inqͥd dimm

Expanded text:
chum, ut philosophum deceret: iraschum, ut philosophum deceret: irasci turpe esse, ei praesertim, qui de malo irae saepius dissertaverat, librumque pulcherrimum scripserat de patientia. Adjiciebat esse probrosum, quod doctrinam suam moribus impugnabat, eo quod a mentis integritate prolapsus, effusus et provolutus in iram, pluribus plagis mulctaret innoxium. Ad haec Plutarchus, lente quidem et leniter, sed summa cum gravitate: « Nunquid quod vapulas tibi irasci videor? Estne ira mea si a me debitum recipis? Ex vultune meo, an ex voce, an ex colore, an etiam ex verbis, ira me corruptum intelligis aut correptum? Mihi quidem neque oculi opinor truces sunt, neque os turbidum, neque inaniter clamo, neque in spumam ruboremque fervesco, neque pudenda dico aut poenitenda, neque omnino trepido ira aut gestio. Haec omnia quippe, si nescis, signa irarum esse solent. » Et simul ad eum qui caedebat conversus: « Interim, inquit, dum
Abbreviated transcription (Latin):
seipsum sibi collato destituat honore.
Honoe ⁊ enim regis iudicium diligit.
⁊ delinquentiũ culpas tranquilla m̃¬
tis moderatione compescit. ¶ De
magistratũ mederatione. librũ feit᷑
scripsisse plutareus qui inscribitur
archigramaton. ⁊ magistratũ sue
urbis ad pacientiam ⁊ iusticie cultũ
u̾bis instituisse dicitur ⁊ exemplis.
hic autem seruum habebat hoĩem
neqͣm ⁊ contumacem. secd lib̾alibus
disciplinis eruditum egregie. ⁊ exer¬
citatum satis in disputationibus
pħicis. Contigit ut ob uestio quam
noxam ei tunicam detrahi. cediq
iub̾et plutarcus. Loro ceꝑat u̾bera.¬
ri. diriuiscłe. cim tñ inficiaretur cul¬
ꝑam. dicens se nicħ egisse mali. nicħ
scełis amifisse. ⁊ obloquebatur se mul¬
tis demeruisse obsequiis ut uapła¬
ret. Postremo cum ñ ꝓficeret: uoci¬
ferari cepir.⁊ int̾uapulandum iam
ñ querimonias ⁊ genitus enulatus¬
ꝙ. s uerba serra ⁊ obuirgatoria ia¬
cłabatur. Nec ita se habere plutar¬

Expanded text:
se ipsum sibi collato destituat honore. Honor etenim regis judicium diligit, et delinquentium culpas tranquilla mentis moderatione compescit. De magistratuum moderatione librum fertur scripsisse Plutarchus, qui inscribitur Archigrammaton, et magistratum suae urbis, ad patientiam et justitiae cultum, verbis instituisse dicitur et exemplis. Hic autem servum habebat, hominem nequam et contumacem, et liberalibus disciplinis eruditum egregie, et exercitatum satis in disputationibus philosophicis. Contigit ut ob nescio quam noxam, ei tunicam detrahi, caedique juberet Plutarchus. Loro coeperat verberari duriuscule, cum tamen inficiaretur culpam, dicens se nihil egisse mali, nihil sceleris admisisse, et obloquebatur se multis demeruisse obsequiis ut vapularet. Postremo cum non proficeret, vociferari coepit, et inter vapulandum jam non querimonias et gemitus ejulatusque, sed verba seria et objurgatoria jaculabatur. Nec ita se habere Plutar
Abbreviated transcription (Latin):
tas ex decedentium iniguitate petu¬
uis: qr miusti disꝑibunt simul a
reliquie impioꝵ int̾ibiuntt. Sill
autem ustoꝵ a domino ẽ. quiꝗ ̃¬
⁊ in eo toto ñ nͥ ad modum breue mo¬
mentum subsistat quid in eo poterit
ẽ̾e longum. cum ea omnia si colligan¬
turni unũ uere et̾uitati collata: nec
puncti quidem locum obtineant. co
qd̾ finitoꝵ ad infinita ominuo nul
hest comꝑatio: Certe centͥ ad ꝑifi̾am¬
uł circum ferentiam ⁊ si exigna: aliqͣ
tamien ut płib placet ꝓportio ẽ. Et̾ni¬
tatis ⁊ temporis: nulla. Qnid gͦ longũ
erit in eo quod totum breue ẽ. aut q̃
beattudo temporis anime uidebitur
ducturua. si ea fidelis ⁊ ꝑpetua aninia
ẽ qnͣtolibet temꝑe eneuso cartiura:
ligatur. longi temꝑis dici regnũ ar
biro: ipsins amine indeficientis eta¬
tem. qͣm ꝓ beue administrato regno
it̾ne beatitudims gła coronabit. sũ
clariori respiciet. qmͣ illos qui omnes
runt ad mortem. Sicut gͦ potentes

Expanded text:
tas, ex decedentium iniquitate praesctas, ex decedentium iniquitate praescuia injusti deperibunt simul, et reliquiae impiorum interibunt. Salus autem justorum a Domino est, qui prote in eo toto non nisi admodum breve momentum subsistat, quid in eo poterit esse longum, cum ea omnia, si colligantur in unum, verae aeternitati collata, nec puncti quidem locum obtineant, eo quod finitorum ad infinita omnino nulla est comparatio? Certe centri ad  circumferentiam, etsi exigua, aliqua tamen, ut pluribus placet, proportio est; aeternitatis et temporis nulla. Quid ergo longum erit in eo, quod totum breve est: aut quae beatitudo temporis animae videbitur diuturna, si ea fidelis et perpetua anima, est quantolibet tempore emenso caritura? ligatur, longi temporis regnum dici arbitror, ipsius animae indeficientis aetatem, quam pro bene administrato regno, aeternae beatitudinis gloria coronabit. Cum clariori respiciet, quam illos qui omnes membrorum. Sicut autem potentes