comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
isus cos actõ ꝯpetit excitoi. d si abso¬
luit᷑ sit ex̾citor hac ac̾tiõẽ tem̃ agat cu
iauta exceptõ dabitur. Ne sepus t̾eitẽ
hoĩs ãmisso q̃ratur. Et cc̃. side ãmusso
unius hominis actũ sit. deinde in
factũ actione agar᷑. exceptõ cob̾it᷑u:¬

Expanded text:
eos competat exercitori. sed si absolutus sit exercitor hac actione, deinde agatur cum nauta, exceptio dabitur, ne saepius de eiusdem hominis admisso quaeratur. et contra, si de admisso unius hominis actum sit, deinde in factum actione agatur, exceptio dabitu
Abbreviated transcription (Latin):
nauta nõ sit᷑. equissimũ eĩt inex̾citorẽ
actoẽ utilẽtari. ¶Hac ãt actõe suo no¬
mine ex̾citor tenebĩt. culpe scilicet sue
xali dum taxi᷑t tenetur. Iancũ abieno
admbet explorare eum oportet. cuiꝰ
fiõi cuiꝰ in nocentie sĩt. In suis ueia
dignus est. siqͣnͣales ad insttuendam
nauẽ adhibiũt. ¶ Sipłes nauẽ ex̾ce¬
ant. unꝰ quisq ꝓparte quanauĩ ex̾cet
ꝯuenitur. ¶hec iuditia quãus ho¬
noraria sũt. tñ ꝑpetua sũt. In hr̃dem
aũt nõ dabunt᷑ ꝑrointe siẜmus nauẽ

Expanded text:
in exercitorem actionem utilem dare. Hac autem actione suo nomine exercitor tenetur, culpae scilicet suae xali dumtaxat tenetur: nam cum alienos adhibet, explorare eum oportet, cuius fidei, cuius innocentiae sint: in suis uenia dignus est, si qualesquales ad instruendam nauem adhibuerit. Si plures nauem exerceant, unusquisque pro parte, qua nauem exercet, conuenitur. Haec iudicia quamuis honoraria sunt, tamen perpetua sunt: in heredem autem non dabunt
Abbreviated transcription (Latin):
hns nõ sit. dicendum est. respondi ꝗ
exasse erat hr̃s sicũ putaret se titiũ
factis soluit pecuniã qr excausa
iudicati soluit. repetere nõ põt. S
tii uiteris eo moũi. qd̾ nõ est u̾iti¬

Expanded text:
heres non sit dicendum est? respondi: qui ex asse heres erat, si, cum putaret se Titium factis solverit pecuniam, quoniam ex causa iudicati solvit, repetere non potest. sed tu videris eo moveri, quod non est
Abbreviated transcription (Latin):
beat indulgeri. cmͥ iuide̾t᷑ raton̾e
nabñtam ce̾. In hoc eͥcause coxͥtio
u̾titur. ¶Is qui depeculio eg̃ cum
poss ꝗd̾ iustu inea cã est. neposit
qd̃ iussu p̾a agẽ. ⁊ita ꝓculus exstim¬

Expanded text:
beat indulgeri? et mihi videtur rationem habendam esse: in hoc enim causae cognitio vertitur. Is qui de peculio egit, cum posset quod iussu, in ea causa est, ne possit quod iussu postea agere, et ita Proculus existim
Abbreviated transcription (Latin):
ñ modica sit hr̃s scͥptus filiꝰ iuarbito
est t̃oitoris utrũ ꝓpottõe hrortania.
an insolidum eũ ꝯueniat. S ħ uid̾x
destimate debet᷑. neforte inid qõ face
põt. debeit ꝯueniri. ¶ Int̃dum ãt̃
si exhrdatus filiꝰ uł emancꝙarꝰ sit.
inolidum accõ adu̾lus eum dabitur.

Expanded text:
non modica sit heres scriptus filius, in arbitrio est creditoris, utrum pro portione hereditaria an in solidum eum conveniat. sed et hic iudex aestimare debeat, ne forte in id quod facere potest debeat conveniri. Interdum autem et si exheredatus filius vel emancipatus sit, in solidum actio a
Abbreviated transcription (Latin):
adu̾sus nrt̾e dedolo acrõ eiͣt danda¬
Itẽ incãe cognitiõe u̾sari labeo ait.
ne᷑ inpupillũ d̾ dolod̾t᷑ actõ. nͥforte no¬
mine hr̃ditano ꝯueni̾atur. ego ͤ ar¬
bttrior ⁊ ex suo dolo ꝯuemendum.
ii ꝓximꝰ pub̾tatiẽ. maxime silocu¬
pletior ex hoc factus sit.
uł sidetutore m̃tit᷑us pecuniã accep̃.
lo uipsetior. puto mcu tand̃a actõẽ.
sicut exceptiotatur. ¶S an in
nu i ucͣipes dedolo detur actõ dubi

Expanded text:
aduersus heredes de dolo actio erit danda.Item in causae cognitione uersari Labeo ait, ne in pupillum de dolo detur actio, nisi forte nomine hereditario conueniatur. ego arbitror et ex suo dolo conueniendum, si proximus pubertati est, maxime si locupletior ex hoc factus est. uel si de tutore mentitus pecuniam accepit, locupletior, puto in eum dandam actionem, sicut exceptio datur.Sed an in municipes de dolo detu
Abbreviated transcription (Latin):
uemiͣt extolo eoꝵ ꝗ res eoꝵ ã mi nistr¬
ant.puto tandã. de dolo aᷤ decintio¬
nuĩ in ipõs decurioẽs dabitur dedo¬
loacrõ. ¶Irẽsiquid exdolo pro
bio ienẽt. ¶Inhac actione disig̃¬
riorortet. cuiꝰ dõlo factũ sit quãui
in metui nõ sit necesse.

Expanded text:
uenit ex dolo eorum, qui res eorum administrant, puto dandam. de dolo autem decurionum in ipsos decuriones dabitur de dolo actio.Item si quid ex dolo procbio tenetur.In hac actione designari oportet, cuius dolo factum sit, quamuis in metu non si
Abbreviated transcription (Latin):
um iudicis refertur hẽc actõqr scimꝰ
quã uaria sũt p̾̃tia reꝵ ꝑsingulas ci¬
uitates regiones que maxime uicini
olei frum̃ti pecumaꝵ qͦ licet uiteat¬
⁊ unaeatẽ potestas ubiq eẽ m̃ alus
locis facilius ⁊ leuib usuris inue
tetur. ip̃a sola sũma petẽtur. nec ãpliꝰ
quid̾ nisi qͣtͣ cẽt stipulatus. uł sĩ tp̃is
utilitas int̃uenit. ¶ Itoũ iudex
qui exh ic actõe cognoĩcit. cũ sit arbi¬
trari⁊ ab soluere reũ zeb. cautõe abc

Expanded text:
um iudicis refertur haec actio, quia scimus, quam uaria sint pretia rerum per singulas ciuitates regionesque, maxime uini olei frumenti: pecuniarum quoque licet uideatur una et eadem potestas ubique esse, tamen aliis locis facilius et leuibus usuris inuentetur, ipsa sola summa petetur nec amplius quid, nisi si quid esset stipulatus, uel si temporis utilitas interuenit.Interdum iudex, qui ex hac actione cognoscit, cum sit arbitraria, absoluere reum debet cautione ab eo
Abbreviated transcription (Latin):
stipulatͣns. fi deuissorem ac̃cepisi ei pe¬
cimia abẽo similit̃. ut ab er̃o ꝓmissoẽ
peni debebit .i. ut si alibi q̃ capue
petat᷑ arbitraria agi d̾beat. lis ꝙ
tãti exrimet᷑ quãti eĩ ł. actorisn¬
t̃fuerit eã summã capue ponꝰquã
alibi solinhec opo̾tebit ꝙ for̃te ꝑre¬

Expanded text:
stipulatus fideiussorem accepisti: ea pecunia ab eo similiter ut ab ipso promissore peti debebit, id est ut, si alibi quam Capuae petantur, arbitraria agi debeat lisque tanti aestimetur, quanti eius vel actoris interfuerit eam summam Capuae potius quam alibi sol
Abbreviated transcription (Latin):
Si exmeo fũdo regłas tibi fac̾tas ut
darem ꝯuenit. ep̃tõñe puto ẽẽ ñ cõ¬
ditõe̾m. totiens enĩ ꝯductõ alicuꝰ rtiẽ.
quotiens mat̾ia in qua aliquid pr̃atur.
incod̾ statu eiꝰtẽ manet. Quotiens uoͣ
ĩ mutat ⁊ alienãt. ẽp̃to mig̾ quã loca

Expanded text:
si ex meo fundo tegulas tibi factas ut darem conuenit, emptionem puto esse, non conductionem: totiens enim conductio alicuius rei est, quotiens materia, in qu‹a› aliquid praestatur, in eodem statu eiusdem manet: quotiens uero et immutatur et alienatur, emptio magis quam loca
Abbreviated transcription (Latin):
nisse eã noluit. coemonstratõe fũdi
facta finẽ noĩari suꝑuatuũ ẽ. si no¬
minẽtur q̃ ipm̃ uenditorẽ nõiare o¬
portet. si forte aliũ agr̃ ꝯfinẽ pꝰ sidet.
F umndꝰ ille est mͥ qtitio ep̃tus
quero utrũ inpartẽ an intotũ uen¬
iõ q tonus fũdi emptõnẽ adme ꝑ¬
finere.

Expanded text:
nire eam noluit. Demonstratione fundi facta fines nominari superuacuum est: si nominentur, etiam ipsum uenditorem nominare oportet, si forte alium agrum confinem possidet.Fundus ille est mihi et Titio emptus: quaero, utrum in partem an in totum uenideoque totius fundi emptionem ad me pertinere.
Abbreviated transcription (Latin):
nꝰ .ł. Iilud uerũ ẽ siexfacto debitoris¬
metũ ip̃hibentis fideuissores acceptilati¬
one lib̾ati sut ⁊̃ adu̾sui fidenissore igi p̾se
ut sereponĩt obligatiõne. ¶ Simetuate co¬
tiatu iudicis ap̃ que ex hoc etncto agitur.

Expanded text:
nciale Illud verum est, si ex facto debitorisetum adhibentis fideiussores acceptilatione liberati sunt, etiam adversus fideiussores agi posse, ut se reponant in obligationem. si metu a te cotratu iudicis, apud quem ex hoc edicto agitur,
Abbreviated transcription (Latin):
simetu te coegit sibi promittẽ. mox e¬
gͣo eũ coegero metu re accepto lib̾are.
nicͥ eẽ qd̃ ei restituit᷑. ¶ quł ait. eũ qui
iuĩ ithibuit debiton suo ut ei souieret
.hoc edicto nõ teneri ꝓpt̾ naturã metuc
cã actionis que dapͥnũ exigit. qũauis
nega ñ possit ĩuiliam legem eũ teui
inodisse qiꝰ c̾diti amisisse.

Expanded text:
si metu te coegerit sibi promittere, mox ego eum coegero metu te accepto liberare, nihil esse quod ei restituatur. Iulianus ait eum, qui vim adhibuit debitori suo ut ei solveret, hoc edicto non teneri propter naturam metus causa actionis quae damnum exigit: quamvis negari non possit in Iuliam eum de vi incidisse et ius crediti amisisse.
Abbreviated transcription (Latin):
egñt. fin᷑ti inrẽ actionẽ ł ꝯtra. ¶ exhoc̃
⁊ dedolo sicut dictũ est repromittãt. ne
forte det̾ior res facta sit ¶si acceptilati¬
one libatõ int̾uenit. restituenda eĩt in
scrbit.ł d. sipecimia debita fuii q̃ accepta
ꝑiũ facta est. nisi uel soluatur.
ui restiacta obligatiõe iuditiũ accipiat᷑.
endient. ¶ S ciliusus fruct᷑ ł suitute
amisse sũt restituende eĩt. ¶ cũ aut̃si¬

Expanded text:
erit, finiri in rem actionem vel contra. Ex hoc  de dolo sicut dictum est repromittatur, ne forte deterior res sit facta. et si acceptilatione liberatio intervenit, restistorum, si pecunia debita fuit, quae accepta per uim facta est, nisi uel soluatur uel restituta obligatione iudicium accipiatur, enda erit. sed et si usus fructus uel seruitutes amissae sunt, restituendae erunt.Cum aut
Abbreviated transcription (Latin):
neat. ita arbor ⁊ lapis seꝑat᷑ afũto
ꝯfũdit ius dñii. ¶ teuestibito
cõi binaꝵ etiũ arbit᷑ cõi diuidũto¬
iuoitõ inuito utrolibet daci ñde¬
bet. qr qui teuestibillo lic̃i cogatur
necesse ht̃ int̃dũ totaꝵ exiũ p̃ciũ
facere si allas aditũ nõht. ¶ Siper
eũdẽ uia nob̾ debeatur. crmeũ locũ¬
anobis inpñsa facta sit. duriꝰ ai

Expanded text:
lapis separatus a fundo confundit ius dominii. De uestibulo communi binarum aedium arbiter communi diuidundo inuito utrolibet dari non debet, quia qui de uestibulo liceri cogatur, necesse habeat interdum totarum aedium pretium facere, si alias aditum non habeat. Si per eundem locum uia nobis debeatur et in eam impensa facta sit, durius ai
Abbreviated transcription (Latin):
tĩ intelligi põt. S negõr gestorũ
agñdũ. ¶ Iudex coĩ diuidũdo itẽ
fãmilie hertiscũde deẜuo qui infu¬
ga est. uiberedebet liceri eos int̃quoᷤ
iudex est. ⁊ tc̃ eũ adudicãe renes qũe
lititatõ remãsit. Nec erit ꝑiculũ ne
exsentt᷑ ꝯsulto pena legis fauie con¬

Expanded text:
im intellegi potest? sed negotiorum gestorum agendum. Iudex communi dividundo, item familiae erciscundae de servo qui in fuga est iubere debet liceri eos inter quos iudex est et tunc eum adiudicare, penes quem licitatio remansit: nec erit periculum, ne ex senatus consulto poena legis Fabiae com
Abbreviated transcription (Latin):
peculio. ep̃tor q eũ imumiẜit. dan¬
dam ĩ mamunissũ detolo accões hoc e
Saccipimꝰ carere tolo ep̃tore ut exes
teneri ñ possit aut nullã eẽ im̃oitõe.
si inhoc ip̃o ut uenderet cͥtũscpͥtus ẽ
⁊̃ qd̾ minoi ꝓponitur nõ inducit in
ĩm. restitutõne.nã adu̾sus iinumis¬
¶Scõm aue ⁊ sipenali actoe indẽpni¬
tiosit. cessarededolo actõt ant. ¶ non
solũ m̃t si alia accõ nõ sit. s qłidu¬
bitẽtur analia sit putat labeo teto¬
lo tantam actõnẽ ⁊ affert talẽ spr̃o¬

Expanded text:
umisit, dandam in manumissum de dolo actionem hoc enim sic accipimus carere dolo emptorem, ut ex empto teneri non possit aut nullam esse uenditionem, si in hoc ipso ut uenderet circumscriptus est. et quod minor proponitur, non inducit in integrum restitutionem: nam aduersus manumism quae et si poenali actione indemnitio sit, cessare de dolo ait actionem. Non solum autem si alia actio non sit, sed et si dubitetur an alia sit, putat Labeo de dolo dandam actionem et adfert talem sp
Abbreviated transcription (Latin):
alteꝵ deturei aictõ. cũ eleciẽ reo minꝰ
cẽt ꝯsecutus ⁊ hoc iute utĩmr. ¶ ñ
tantũ ãt qͥuis c̃oitor cũ uñtuonoie ex
it qd̾ aput se ht̃ ꝯputet. ¶Sĩ ẜuus
drducto peculio uenditus sit. ꝓcedit
ut ũdnor ⁊ deductõe uti possit. ⁊ si
pꝰt uẽnditõnẽ ceꝑit aliquid uẽdirori
s. uus debere. nõ minuut peculia. qr
dnõ nõ debet. ¶Aue diximꝰ inep̃to
peculiũ ẜui intelligit᷑ ibicumq¬

Expanded text:
ecto reo minus esset consecutus: et hoc iure utimur. Non tantum autem quiuis creditor cum uenditore ex id, quod apud se habet, computet. Si seruus deducto peculio uenditus sit, procedit, ut uenditor et deductione uti possit, et, si post uenditionem coeperit aliquid uenditori seruus debere, non minuit peculia, quia non domino debet. Quae diximus in emptore peculium serui intellegitur, ubicumq
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.ł .iiii. adplaust᷑. Quotiens in
ta ma iscpͥtum fuiss cũ i amiario
yuo meo geri negotiũ uen. ħ soiũ
respondit. nõ alias ⁊andã depeculio
actõnẽ indnm̃ cũ ẜuus fideuississ
nͥ inrẽ dñi aut obtem peculiarem

Expanded text:
 quarto ad Plautium. Quotiens in taberna ita scriptum fuisset 'cum Ianuario seruo meo geri negotium ueto', hoc sorespondit non alias dandam de peculio actionem in dominum, cum seruus fideiussisset, nisi in rem domini aut o
Abbreviated transcription (Latin):
sente patre qiͣ ex mãdoto eiꝰ peciũ¬
am acceꝑit. cauiss ⁊ ad patre lit̃as
emisit ut eam pecuniã inproũtia
soluẽt. deb pat̃ si actũ sui filu m̾¬
ꝓ bat. ꝯtinuo ꝯtestatõnẽ ĩnt̃ponẽ¬

Expanded text:
sente patre, quasi ex mandato eius pecuniam acceperit, cauisset et ad patrem litteras emisit, ut eam pecuniam in prouincia solueret, debet pater, si actum filii sui improbat, continuo testationem interpone
Abbreviated transcription (Latin):
a semet ip̃o cur nõ exegerit. hoc ei
inꝑutabitur. eisifortenõ fui̾t usu¬
rariũ debitũ. incipit ẽẽ usurariũ.
ut diuus pius flauio longnio re¬
scpͥsit. nisi fo̾rte inquid usuras ei
remiiserat.
mł .E Quia tãtuͣdẽ in bõe fide
iudicus offitiũ iudicis uilet. quam¬
tũ instipulatiõe noĩatĩ eiꝰ rei facta
interrogatio.
ãministrau̾it.a quo mandatũ nõ
tari cur oblata derato cautioe enm
ñ ꝯueniͣt. si modo fabile ei fui̾t satis¬
tare sc̾te insua ꝑsoã ĩdubitatũ ẽst.

Expanded text:
non exegerit, ei imputabitur: et si forte non fuerit usurar‹i›um debitum, incipit esse usurarium, ut diuus Pius Flauio Longino rescripsit: nisi forte, inquit, usuras ei remiserat.. Quia tantundem in bonae fidei iudiciis officium iudicis ualet, quantum in stipulatione nominatim eius rei facta interrogatio. administrauit a quo mandatum non tari, cur oblata de rato cautione eum non conuenit: si modo facile ei fuerit satisdare. certe in sua persona indubitatum est:
Abbreviated transcription (Latin):
te hr̃dem putarẽ. ĩ sulã fulsero hr̃di¬
tanam. id q ratum habiũs. an sit
mͥ adu̾sus te actõ. S nõ fore ait. cũ
hoc facto meo alt̃ sit locupletatus.
⁊ alt̾ius re ip̃a gestum negotiũ sit.
nec possit qd̾ alii ad quisitũ est ip̃o
ministrat. siquedam gessit quedã
ñ ꝯtẽplatiõe tñ eiꝰ alius adhac non
accessit. q siuir diligens qd̾ ab eo
exigimꝰ q̃ ea gesturus fuit. andiei
debeat neg̃oꝵ gestoꝵ actioẽ eũ te¬
neri. Et ꝓp̃t ea q̃ nõ gessit. ꝙ puto
ueriꝰ.¶Certe siquid a se exige̾
debuit. proculdubio hoc ei inpu¬
tabitur. Quãquã e hoc ei mputari
nõ possit. cũ alioᷤ debitores nõ ꝯue¬
nerit. quoĩã ꝯueniendieo ᷤ ĩ uidi¬

Expanded text:
insulam fulsero hereditariam tuque ratum habueris, an sit mihi aduersus te actio? sed non fore ait, cum hoc facto meo alter sit locupletatus et alterius re ipsa gestum negotium sit, nec possit, quod alii adquisitum est ipso a administrat, si quaedam gessit quaedam non, contemplatione tamen eius alius ad haec non accessit, et si uir diligens quod ab eo exigimus etiam ea gesturus fuit: an dici debeat negotiorum gestorum eum teneri et propter ea quae non gessit? quod puto uerius. certe si quid a se exigere debuit, procul dubio hoc ei imputabitur. quamquam enim hoc ei imputari non possit, cur alios debitores non conuenerit, quoniam
Abbreviated transcription (Latin):
m nõ tener qd̾ nõ possim reprobare¬
semel ꝓ bnͣtum. Et quẽ aõmodũ quod .i¬
utilĩt gestũ est. necesse est aput iudicẽ
ꝓrato haberita oẽ qd̾ ab ip̃o ꝓbatũ est.¬
ictio quio fiet si adebitore meo exegi̾t.¬
⁊ ꝓ baueri quẽ ad modũ recipiã. Item

Expanded text:
 reprobarsemel probatum: et quemadmodum quod utiliter gestum est necesse est apud iudicem pro rato haberi, ita omne quod ab ipso probatum est.actio: quid fiet, si a debitore meo exegeprobauerim? quemadmodum recipiam? item
Abbreviated transcription (Latin):
Idem eiͣt dicendũ ⁊mea cã exqua he¬
res nõ ten̾eretũ. u marcellus senbit.
Item si fudũ tuũ uł cuitatis ꝑob
reptionẽ petiero. negotiũ mũ uł ci¬
uitatis gerens. campliores quã opõ¬
tuit fructus fuero ꝯsecutus. debebo
hoc ip̃m tibi uł rei publice pr̃arelicet¬

Expanded text:
ausa, ex qua heres non teneretur, ut Marcellus scribit. Item si fundum tuum uel ciuitatis per obreptionem petiero negotium tuum uel ciuitatis gerens et ampliores quam oportuit fructus fuero consecutus, debebo hoc ipsum tibi uel rei publicae praestare, licet
Abbreviated transcription (Latin):
me aministrare alt̃ nõ. an adu̾sus eũ
qui nõ ꝓhibuit. habeam negotioꝵ
gestoꝵ actionẽ mouetur eo qd̾ sidata
fin̾t adu̾sus eũm actõ. necesseerit et
eũ ꝑstrĩgi qui uetuit. S qillut eẽ
iniquũ eum qui nõ ꝓ hibuit qui ab¬
eñõ facto lib̾arĩ cũ si nuituã pecunũ
ałti exsotus ꝓhibente sotõ dedissem.
utiq eũ oblig̾arem ciputo scõm uili¬
anũ debere dici suꝑ ẽẽ cͣcͣ eum qui nõ
ꝓhibuit. negotioꝵ gestoꝵ actionem
ita tam̃ ut is qui ꝓbibu̾it exͣ̾nulla pͣa

Expanded text:
 administrare, alter non: an aduersus eum qui non prohibuit habeam negotiorum gestorum actionem? mouetur eo, quod si data fuerit aduersus eum actio, necesse erit et eum pertingi qui uetuit: sed et illud esse iniquum eum qui non prohibuit alieno facto liberari, cum ‹et› si mutuam pecuniam alteri ex sociis prohibente socio dedissem, utique eum obligarem. et puto secundum Iulianum debere dici superesse contra eum qui non prohibuit negotiorum gestorum actionem, ita tamen ut is qui prohibuit ex nulla pa
Abbreviated transcription (Latin):
int̃ dicto qͦ qd̾ ui aut clam mag̃
est. ut om̃is causa ⁊ fructus resti¬
tuãt. ¶Ante matͥmoniũ qͦ
fnictus ꝑcepti dotis fuĩt qcũ ea
restituuntur. Eadem rõ ẽ ĩfructi¬
bus p̃dioꝵ urbanoꝵ. ¶Item si
diuid̾ẽ fundũ tec̃ uelim rũ nolis.
⁊ colam ⁊ anfructus diuidi de¬
beat pꝰ deductõnẽ impensaruor
⁊ puto diuidendos inceti᷑ bone
fidi qͦ iudicus fructꝰ omĩ modo
pratur. ¶Si dos p̃legata fuerit
añ nuptias ꝑcepti fructus incã
legatis. pꝰ morã hr̃dis. fetus quoq
debent. equitio aũt legato cĩsi mo¬
ra nõ int̃cedat incͣm̃to grͣogis
fetus accedunt.

Expanded text:
 quod vi aut clam magis est, ut omnis causa et fructus restituantur. Ante matrimonium quoque fructus percepti dotis fiunt et cum ea restituuntur. Eadem ratio est in fructibus praediorum urbanorum. Item si dividere fundum tecum velim, tu nolis et colam, an fructus dividi debeant post deductionem impensarum? et puto dividendos. In cetefidei iudiciis fructus omnimodo praestantur.Si dos praelegata fuerit, ante nuptias percepti fructus in causa legatis post moram heredis fetus quoque debentur. equitio autem legato etiamsi mora non intercedat, incremento gregis fetus accedunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ficationẽ ut fructus quoꝙ restitu
cã rem tradam. nõ alt mͥ restituere
uidet᷑. qͣm sim̾ fuictus resfituat. fi
mõra mea mͥ aliquid aufert. ¶Si
actõnẽ habeam ad id ꝯsequendũ
ꝙ meũ nõ finit ueluti exstipłatu.
fructus ñ ꝯseqͣuar. q̃ simora facta
sit. qd̾ si acceptũ iuditiũ ẽ. tẽ sabuiꝰ
⁊ cassiꝰ exeꝗtate fruct̾ qq̃ p̾t acceptũ¬
iuditiũ prandos ꝑutãt. ut cã restituat᷑.
qd̾ puto recte dicis excã q̃ ep̃tionis.
fructꝰ restituendi sunt. S qinsotie¬
tatib fructus ꝯmunicandi sunt.¬
Si possõñe naturalẽ renocẽ. ꝓͥetas
mea manet. uideamꝰ defructib et
quidẽ indepoito ⁊ ꝯmodato fructꝰ¬

Expanded text:
stituicausa rem tradam, non aliter mihi restituisse uidetur, quam si fructus mihi restituat: nec mora mea mihi aliquid aufert. Si actionem habeam ad id consequendum quod meum non fuit, ueluti ex stipulatu, fructus non consequar, etiamsi mora facta sit: quod si acceptum est iudicium, tunc Sabinus et Cassius ex aequitate fructiudicium praestandos putant, ut causa restituatur, quod puto recte dici.Ex causa etiam emptionis fructus restituendi sunt.Sed in societatibus fructus communicandi sunt.Si possessionem naturalem reuocem, proprietas mea manet, uideamus de fructibus. et quidem in deposito et commodato fruct
Abbreviated transcription (Latin):
sponsus nõ ꝯueniretur restitu¬
ere .f. ei licuerat neglig̾e fũdũ.¬
Item si indebitũ fundũ solui ⁊
repeto fructꝰ qͦ repetete debeo d̃¬
que est. si mortis cã fundꝰ sit do¬
natus qreualuerit qui don nuͣt
atq ita ꝯditõ nascatur. ¶Infa¬
uana qͦ actõe ⁊ paulianai ꝑ quã
que infraud̾ ẽditoꝵ alienata sũt.
reuocantur. fructin qͦ restinumt¬

Expanded text:
sponsus non conueniebatur restituere fructus, licuerat ei neglegere fundum.Item si indebitum fundum solui et repeto, fructus quoque repetere debeo.Idemque est, si mortis causa fundus sit donatus et reualuerit qui donauit atque ita condictio nascatur.In Fabiana quoque actione et Pauliana, per quam quae in fraudem creditorum alienata sunt reuocantur, fructus q
Abbreviated transcription (Latin):
peos qui m̾ces suas en̾anfrago l¬
mittu placuit. cũ iactus remedio ẽ¬
pis in cõi xiculo salua naͣui ꝯsultũe
Arbore cesa ut naiis cũ m̾cib libi
nposit equitas ꝯtribioĩs habebit
nͣtts arm̃tis ⁊ arbores ⁊ antenna hy¬
põne delata ea. ibiq tinnulania¬

Expanded text:
eos, qui merces suas naufragio lmitti placuit, cum iactus remedio ceteris in communi periculo salua naui consultum est. Arbore caesa, ut nauis cum mercibus liberari possit, aequitas contributionis habebit ustis armamentis et arbore et antemna Hipponem delata est ibique tumultua
Abbreviated transcription (Latin):
uulgo fieri uidemꝰ. Nam mulier
res quas solent inilsum hr̃e indo¬
mo mariti. neꝙ in dotẽ date inli¬
rito offerre. ut is subscrib̾ qiͣ tes ac¬
retinet. resꝙ libello ꝯtinentur indo¬
riti fiant. uideamꝰ ⁊ nõ puto nõ
uirũ quxorem ut dñiũ adeũ m̃s¬
ferat. S mag̃ u̾ c̾tũ sit indomũ eiꝰ

Expanded text:
uolgo fieri uidemus nam mulier uolgo fieri uidemus nam mulier res, quas solet in usu habere in domo mariti neque in dotem dat, in lirito offerre, ut is subscribat, quasi res acretinet res quae libello contine‹n›tur in doriti fiant, uideamus. et non puto, non uirum et uxorem, ut dominium ad eum transferatur, sed magis ut certum sit in domum eius
Abbreviated transcription (Latin):
re caũ res mee remaneb̾t. ¶ Sites
alicui tͣoido q ut nuptiis secutis
dotis effitiantur. qañ nuptias de¬
cessero ansecutiis nuptus dotis cẽ
incipiant quereor. nec nõ possũt
in dnĩo eius effici. cuidate sunt
qr pͦmortẽ incipiat om̃ũ discet̾e
abeo qui dedit qr pendet doãtio ĩ
diem nuptiaꝵ ⁊ cõsequitur ꝯditõ
nuptiaꝵ iam hr̃dis dñiũ est aquo
discedere nõ posse rerũ dñiũ in¬
iuto eo fatiendũ est. S benignus
est fauore dotium necessitatem
in poni hr̃di ꝯsentire ei qd̾ defuctꝰ
fecit. aut si distułit uł ab sit q̃ no¬
lente uł ab sente eo dnĩũ admari¬
tum ip̃õ iure tnͣs fern. ne mulier
maneat indotata. ¶dons autem
cã data. acciꝑe d̾bemꝰ. ea. q̃ ĩdotẽ dãt᷑. ce¬
q̃q galli peculiũ appellãt. iuidamꝰ an
statĩ esitiunt᷑ mariti. ⁊ puto si sic dẽt᷑.
ut eiꝰ fiant. effici mariti. ⁊ cum
peti ut diuus maitus ⁊ imp̃r nr̃:¬
si reꝵ libelł marito denir ut rome

Expanded text:
re casu res meae remanebunt. Si res alicui tradidero, ut nuptiis secutis dotis efficiantur, et ante nuptias decessero, an secutis nuptiis dotis esse incipiant? et uereor, ne non possint in dominio eius effici cui datae sunt, quia post mortem incipiat dominium discedere ab eo qui dedit, quia pendet donatio in diem nuptiarum et cum sequitur condicio nuptiarum, iam heredis dominium est, a quo discedere rerum non posse dominium inuito eo fatendum est. sed benignius est fauore dotium necessitatem imponi heredi consentire ei quod defunctus fecit aut, si distulerit uel absit, etiam nolente uel absente eo dominium ad maritum ipso iure transferri, ne mulier maneat indotata. Dotis autem causa data accipere debemus ea, quae in dotem dantur. Cequaeque Galli peculium appellant, uideamus, an statim efficiuntur mariti. et putem, si sic dentur ut fiant, effici mariti, et cumpeti, ut diuus Marcus et imperator nsi rerum libellus marito detur, ut Romae
Abbreviated transcription (Latin):
m̾m̾o ꝑcepti sunt dotis nõ ert. Si ũo
añ nuiptias ꝑcepti fuert indotem
ꝯu̾tũntur. nisi forte aliquid int̃ ma¬
ritum futurũ ⁊ destinatã uxorem ꝯ¬
redduntur. ¶Siusus . f. indotẽ datꝰ
sit. uideamꝰ. utrũ fuctus reddendis̃
cessionẽꝙ tp̃is marito exꝑsoã muli¬
eris ꝯcedendam ¶Fuĩt autem res ma¬
riti si ꝯstante matumonio indotẽ
untur eiꝰ. Enĩu̾o si hac ꝯditõe ded̾it.
ut t̃c effitianturcũ nupserit sine dubio
dicemꝰ. tc̃ eiꝰ fiei cũ nuptie fierĩt secute:
ꝓind̾. si forte nuptie ñ sequãt. nũtio
remisso. si ꝗd̾ sic d̾dit mulier ut statĩ
iuri res fiãt. cõdicẽ easdbebit. misso
nũtio ⁊ ẽ uõ si sic d̾dit. ut secutis nup¬
tus ĩcipiãt eiꝰ eẽ. nũtio remisso statim
eas uendicabit.S añ nũtiũ remis¬
sũ. siuẽdicabit. exceptõ potĩt noce
fui̾t credendum est hoc agi ut statĩ
res sponsi fiant mͥ miptie secute fu¬
eñt rebdantur.

Expanded text:
ti sint, dotis non erunt: si vero ante nuptias percepti fuerint, in dotem convertuntur, nisi forte aliquid inter maritum futurum et destinatam uxorem credduntur. Si usus fructus in dotem datus sit, videamus, utrum fructus reddendi sucessionemque temporis marito ex persona mulieris concedendam. fiunt autem res mariti, si constante matrimonio in dotemuntur: enimvero si hac condicione dedit, ut tunc efficiantur, cum nupserit, sine dubio dicemus tunc eius fieri, cum nuptiae fuerint secutae. proinde si forte nuptiae non sequantur nuntio remisso, si quidem sic dedit mulier, ut statim viri res fiant, condicere eas debebit misso nuntio: enimvero si sic dedit, ut secutis nuptiis incipiant esse, nuntio remisso statim eas vindicabit. sed ante nuntium remissum si vindicabit, exceptio poterit nocere fuerit, credendum est hoc agi, ut statim res sponsi fiant et, nisi nuptiae secutae fuerint, reddantur.
Abbreviated transcription (Latin):
repr̾omitat nͥ muueri ꝯmͣisse sũt
utrũ rerum ammotaꝵ andepõiti.
anmandati. mulier igere possit
⁊ sicustodia marito ꝯmittitur. te¬
põiti uł mandati igere potĩt si mi¬
nus. agetur reꝵ ammotaꝵ Si aĩo
nnouentis maritus eas retineat.
nit. idexhibendũ. Sinõ ãmou̾e
cas connexin est.

Expanded text:
repromittit, nisi mulieri commissae sint. utrum rerum amotarum an depositi an mandati mulier agere possit. et si custodia marito committitur, depositi vel mandati agi poterit: si minus, agetur rerum amotarum, si animo amoventis maritus eas retineat, aut ad exhibendum, si non amovere eas connisus e
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃. Qui grat hr̃s exparte ĩstitutꝰ
testatorem uissus ap̃t̾ore sepelire ser¬
uũ cui ert testam̃to data lib̾tas iõ di¬
sttaxit. dupͥlamq ꝓmisit. exeacau¬
toẽ ꝯuentus ỹstitit. q̃sitũ est anfa¬
milie hertiscũde iuditõ ꝯsequatur qd̾
exduple stipulatõe abest. pͥmo uite¬
amꝰ anhoc debũit tuplam cauere. ⁊mͥ

Expanded text:
.Qui erat heres ex parte institutus, testatorem iussus a praetore sepelire seruum, cui erat testamento data libertas, ideo distraxit duplamque promissit et ex ea cautione conuentus praestitit: quaesitum est, an familiae erciscundae iudicio consequatur, quod ex duplae stipulatione abest. primo uideamus, an hic debuerit duplam
Abbreviated transcription (Latin):
uẽm̃t inhr̃ditatis petitõnẽ qd̾ infa¬
milie hertiscũde iuditõ ñ deducũt.
ueluti si ego debitor hr̃ditariꝰ sim
iuditõ familie hr̃ciscũde ñ ꝯseq̃ris
uroũdo egisscmꝰ ⁊ nobisea res ad¬
iudicata cẽ uenturam eã infamilie
heitiscũde iuditiũ ꝓculus.ant. ¶ Se¬

Expanded text:
ueniunt in hereditatis petitionem, quae in familiae erciscundae iudicio non deducuntur: ueluti si ego debitor hereditarius sim, iudicio familiae erciscundae non consequeris uidundo egissemus et nobis ea res adiudicata esset, uenturam eam in familiae erciscundae iudicio Proculus ait.Se
Abbreviated transcription (Latin):
uł. Iundꝰ quidotis noĩe socero t̃¬
ditus fu̾it cũ socer filiũ exalioui paͣte
m̃tem institũt ꝑ arbitiũ familie her¬
ciscũde p̃cipi ita teb̾et. ut eacã filu
sit. in qua futura eẽt sidos ꝑp̃ceptõñe

Expanded text:
um.Fundus, qui dotis nomine socero traditus fuerit, cum socer filium ex aliqua parte heredem instituerit, per arbitrum familiae erciscundae praecipi ita debet, ut ea causa filii sit, in qua futura esset, si dos per prae
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ inpensaꝵ rõ hr̃i debet. qr nullus ca¬
sus int̾uenire põt ꝗ hoc genꝰ dedueti¬
onis inpeorit. ¶ Si ego ate hĩdntatẽ
petẽ uellem tumecũ familie hĩtiscũ¬
gerentꝰ est . nͥ mi siego totam hr̃oita¬
tem possid̾o ⁊ te exparte dimidia hĩd̾¬

Expanded text:
et impensarum ratio haberi debet, quia nullus casus interuenire potest, qui hoc genus deductionis impediat.Si ego a te hereditatem petere uellem, tu mecum familiae erciscungerendus est: nam si ego totam hereditatem pos‹s›ideo et te ex parte dimidia here
Abbreviated transcription (Latin):
in iud̾itõ eẽt. eo noĩe ĩctũ nõ fui̾t
eũ sequi integrã actõnẽ cui totus fũ¬
fimsꝰ adiudicatꝰ fui̾t aut ꝓquacũq
parte a diudicat᷑ eiͣt. tẽ que res mou̾e¬
ri possĩt ⁊ inei uiditia ueniãt. sunt̃¬
ea subrepte suit. furti agẽ eos quoꝵ
nte res periculo fuint posse¬

Expanded text:
in iudicio esset, eo nomine actum non fuerit, eum sequi integram actionem, cui totus fundus adiudicatus fuerit, aut pro quacumque parte adiudicatus erit.Item quae res moueri possint et in ea iudicia ueniant, si interea subreptae sint, furti agere eos, quorum istae res periculo fuerint
Abbreviated transcription (Latin):
nił. S i maritus sub ꝯditõe apa¬
ite his institutus sit. int̾im uxoris
dedote actõne pentẽ. plane sipꝰmor¬
tem soceri diuortiũ factũ sit. qͣuis
pendente ꝯditõe institutoĩs dicend̾
est p̃ceptoĩ totis locũ eẽ. qr mortuo
patre q̃tam filios secũtur. q añquã
fiant nr̃des ut matrimoniũ ut liħi
ius matͥmoniũ pꝰ mortẽ patris te¬
nuit. Et ita sceuole qͦ. nr̃o uisũ est.
uł cõi diuidũdo. sidum res ĩ ar̃bito
sit deure p̃du ꝯtrou̾sia sit. placet oẽs
oos int̾ quos arbit̾ sũptus sit.  ͥgere
ciopus nouũ mĩtiare ꝓ suaqͦ parte
pꝰse cicũ adiudicatoẽs arbitõ frarit.

Expanded text:
num.Si maritus sub condicione a patre heres institutus sit, interim uxoris de dote actionem pendere. plane si post mortem soceri diuortium factum sit, quamuis pe‹nd›ente condicione institutionis dicendum est praeceptioni dotis locum esse, quia mortuo patre quaedam filios sequuntur etiam antequam fiant heredes, ut matrimonium, ut liberi, onus matrimonii post mortem patris sustinuit: et icommuni diuidundo si, dum res in arbitrio sit, de iure praedii controuersia sit, placet omnes eos, inter quos arbiter sumptus sit, et agere et opus nouum nuntiare pro sua quemque parte posse, et cum adiu
Abbreviated transcription (Latin):
solue qd̃ seoicat hĩdẽ s iõ qd̃ neget.
aut dubitet. anhr̃ditas ꝑtineat ad
hr̃oitatẽ pͥeto. amilicimꝰ quib tam
placuisse ait. ñ alit̾ mͥ adu̾sus te tan¬
tam pentionẽ quã silegatũ redterẽ.
uideamꝰ tñ ne ñ alit̃ petitorĩditatis
legatũ restitueretebeat. qͣ ut ei caue¬
atur. sicc eũ de hĩditate iudicatũ fuĩt.
reddiei legatũ. Cũ sit iniqũ eo cañ
possessore hr̃oitatis legatũꝙ soluĩt
retinere. ⁊ maxime siñ ꝑcalup̃niã
s ꝑerrorẽ hĩditatẽ petiei̾t adu̾sãtꝰ. idq
ci eliꝰ probat. ¶Impr̃ at̃ antoninꝰ
rescͥpsit. ei qui legatũ extestam̃to ab¬
stuliss. cã cog̾ta hr̃ditatis petitionẽ
negantã ẽe. scilicet simanfesta ca¬
lump̃niasit.
aboł. Cũis quilegatũ extestam̃¬
to ꝑcepit. hr̃oitatẽ petit. Silegatũ
quoc̃q modo reoonũ ñ sit iudicis oftõ
ꝯtinẽt. ut uctori deducto eo ꝙ actep̃
restituat hr̃oitas.
elus. Quisenti obtulit. cũ rẽ nõ

Expanded text:
se dicat heredem, sed ideo quod neget aut dubitet, an hereditas pertineat ad hereditatem peto. Atilicinus quibusdam placuisse ait non aliter mihi adversus te dandam petitionem, quam si legatum redderem. uideamus tamen ne non aliter petitor hereditatis legatum restituere debeat, quam ut ei caueatur, si contra eum de hereditate iudicatum fuerit, reddi ei legatum: cum sit iniquum eo casu possessorem hereditatis legatum, quod soluerit, retinere, et maxime si non per calumniam, sed per errorem hereditatem petierit aduersarius: idque et Laelius probat. imperator autem Antoninus rescripsit ei, qui legatum ex testamento abstulisset, causa cognita hereditatis petitionem negandam esse, scilicet si manifesta calumnia sit.o. Cum is, qui legatum ex testamento percepit, hereditatem petit, si legatum quocumque modo redditum non sit, iudicis officio continetur, ut uictori deducto eo quod accepit restituatur hereditas.ulit, cum rem non
Abbreviated transcription (Latin):
toris m̃i añt.electa est nã ita ait.
maiores nr̃i int̃ iurũ ⁊ uxorẽ toni¬
tiones ꝓlbuer̾t amorẽ honestum
tatẽ incid̾et. ⁊ deñor ditior fierẽt.
uideamꝰ int̃ quos sint. ꝓhibite tõa¬
tiones. ⁊i quidẽ si mm̾. legib mõib¬

Expanded text:
tonini Augusti electa est: nam ita ait: 'Maiores nostri inter uirum et uxorem donationes prohibuerunt, amorem honestum pertatem incideret, deterior ditior fieret'. Uideamus, inter quos sunt prohibitae donationes. et quidem si matrimonium morib
Abbreviated transcription (Latin):
Daił .i. Ne cẽt eis studiũ potiꝰ ꝙͣ
educandi lib̾os. sextus cocilus et
illam cam̃ aditiebat qr sepe fuinĩ
eẽt. int dnscuterentur m̃m̾a. Si nõ
daret is qui poss atq. ea rõc euẽtãt

Expanded text:
inum. ne cesset eis studium liberos potius educendi. Sextus Caecilius et illam causam adiciebat, quia saepe futurum esset, ut discuterentur matrimonia, si non donaret is qui posset, atque ea ratione euenturum,
Abbreviated transcription (Latin):
batũr. ¶ Siuxõre hñte instituta fũ¬
dus dotaus fuĩt leg̾atus. siquid̃ deduc¬
tis legatis mulierquãtitatẽ dotic in
hr̃ditate habitura est. ualet legatũ.
Si minꝰ anño ualeat. q̃t sceuola. R.
exeo ueñdicari possit. simodo aliqua
pars ad dotem supplendam de sit. id
dũ taxit exẽo remanere ap̃ mulierẽ
ait. qd̾ qu̾atit᷑ati dotis de est.
nii .ł. Sĩ nupt̾a titio uolintate
eiꝰ fudum dotis noĩe meuo ĩdiõit.
dos eiꝰ ꝯditionis eiͣt cuiꝰ eẽt. Si ip̃i ntio
fundum tradidisset. ¶Si mulien̾no¬
mine ꝗs fundũ indotẽ ded̾it dotalis
fimdus erit. ꝓp̃t uxorẽ enuĩ uidetut is sũ¬
dus aomaritũ ꝑuenisse. ¶ Si fitidũ
ilienũ mulieri debeat maritꝰ eũque
mulier ei dotis noĩe ꝓmiẜit impen¬
denti erit. qic fiet dotalis cũ iocum ꝑ¬
uenit. ¶Sifimoum sbi legatũ doti̾
cã mulier repudiau̾it uł q̃ substituto
iuro omisĩt hr̃ditatẽ. uł legatũ erit
fundus doraus.

Expanded text:
batur. Si uxore herede instituta fundus dotalis fuerit legatus, si quidem deductis legatis mulier quantitatem dotis in hereditatem habitura est, ualet legatum, si minus, an non ualeat, quaeritur. ex eo uindicari possit, si modo aliqua pars ad dotem supplendam desit, id dumtaxat ex eo remanere apud mulierem ait, quod quantitati dotis deest.a Titio uoluntate eius fundum dotis nomine Maeuio tradit, dos eius condicionis erit, cuius esset, si ipsi Titio fundum tradidisset. Si mulieris nomine quis fundum in dotem dederit, dotalis fundus erit: propter uxorem enim uidetur is fundus ad maritum peruenisse. Si fundum alienum mulieri debeat maritus eumque mulier ei dotis nomine promiserit, in pendenti erit et tunc fiet dotalis, cum ad eum peruenerit. Si fundum legatum sibi dotis causa mulier repudiauerit uel etiam substituto uiro omiserit hereditatem uel legatum, erit fundus dotalis.
Abbreviated transcription (Latin):
S fas nõ esti eas dõatos ratas ẽe. ne
tñ seuerꝰ ĩ lib̾ta paulim ponti icãtois ct̃
statun. qi ñ eaͣt affectõĩ uxois hãita s mag̃
ꝯtubine ¶ Ꝙ ĩeiꝰdem potestate sũt
ꝓhibentur sibi donare ut puta tr̃
mariti qui est inpotestate soceni.
ubum̃ potestatis nõ solum. idlib̾os
ut hu quoq qui iliquo iuꝑe subiec¬
ti sũt . manito donare nõ põssint. se¬
condũ hoc. si mat̾ filio qui ĩpatric
iiingnus ł qui ius aliꝰ potestati
mariti subiectus. decastrẽsi peculio
nare. q⁊ his qui est in socen ppotestnte

Expanded text:
sed fas non est eas donationes ratas esse, ne atoris contra statuit, quia non erat affectione uxoris habita, sed magis concubinae. Qui in eiusdem potestate sunt, prohibentur sibi donare, ut puta frater mariti, qui est in soceri potestate. Uerbum potestatis non solum ad liberos subiecti sunt marito, donare non possint. Secundum haec si mater filio, qui in patris riuignus uel quiuis alius potestat‹i› mariti subiectus de castrensi suo pecunare etiam is, qui est in soceri potestate
Abbreviated transcription (Latin):
affectone estimãdã cẽ puto uelu¬
n sifiliũ niũ naturalẽ quis occoo̾st:
qͣ tu mag̃ ẽptũ ułles. s quanti orĩb
uaieret. ¶ Sextus q̃q pedi ant p̾tia
rer nõ exaffectõẽ nec utilitate un¬

Expanded text:
e puto, veluti si filium tuum naturalem quis occiderit quem tu magno emptum velles, sed quanti omnibus valeret. Sextus quoque Pedius ait pretia rerum non ex affectione nec utilitate
Abbreviated transcription (Latin):
llud q̃situm eit an id qd̾ ꝓꝯsul
infurto ohẜuat. qd̃ a familia factuor
sit. id est ut nõ insingulos det᷑ pene
ꝑsecutõ. s suffice̾t id p̃stari qd̾ ỹstand̾
foret. sud furtũ inꝰ lib̾ fõciss debeit
cũ e cuta furti actõnẽ. hec ratõ sit.
ne eximo delicto tota familia dñs ca¬
reat eaq rõ similit̾ ⁊ inhac actõe dãp¬
ni inuirie int̃ueniat. sequitur ut rõ
sit hec cã delicti ueluti siculpa ⁊ nõ
toło tapnũ daretur. ¶Si io̾ eũdem

Expanded text:
llud quaesitum est, an quod proconsul in furto observat quod a familia factum sit id est ut non in singulos detur poenae persecutio, sed sufficeret id praestari, quod praestandum foret, si id furtum unus libcum enim circa furti actionem haec ratio sit, ne ex uno delicto tota familia dominus careat eaque ratio similiter et in actionem damni iniuriae interueniat, sequitur, ut idem sit haec causa delicti, ueluti si culpa et non dolo damnum daretur. Si idem eundem
Abbreviated transcription (Latin):
uut. delib̾ante seio cũ titiꝰuẽdicals
legatum stichus occisus ẽ. dem̃ sel
repudianit legatum. ꝑ m̃ titiꝰ age
nium ei uideretur.
legatario seganim. ht̃dis eat achio
ꝑm̃ ac silegatus nõ eẽtita huiꝰmõ
actõ ẽ. at si ioli legat᷑ cẽt. ¶Sidns¬
uũ qͣticiꝰ mortifere uulneraũat lib̾m
cirdem ẽẽ iusserat eiqlie pꝰa me¬
uiꝰ estitĩt hr̃s. ñ habebit meuiꝰ cũ ti
cõnẽ ñ tñsmitti. q̃ dͥfuncto cõpetere
no potint. llam sane ab iudũ acci¬
dẽt. ut hr̃s ptiũ qi octisi ꝯsequatur.
eiꝰ cmiꝰ nr̃s estitit qd̾ si exparte eũ do¬
minꝰ hr̃tẽ cũ libtate ẽẽ iusserit. co¬
heres eiꝰ mortuo eo. aget lege a

Expanded text:
vit: deliberante Seio, cum Titius vindicasset legatum, Stichus occisus est: deinde Seius repudiauit legatum. perinde Titius agere nium ei uidetur: 36legatario legatum heredis est actio perinde ac si legatus non esset, ita huius actio est ac si soli legatus esset. Sitifere vulneraverat, liberum et heredem esse iusserit eique postea Maevius exstiterit heres, non habebit Maevius cum Tittionem non transmitti, quae defuncto competere non potuit: nam sane absurdum accidet, ut heres pretium quasi occisi consequatur eius, cuius heres exstitit. quod si ex parte eum dominus heredem cum libertate esse iusserit, coheres eius mortuo eo aget lege Aq
Abbreviated transcription (Latin):
fid̾ nõ possid̾e it̃ qͣnt siexre mari¬
ti ea ancula ꝯꝑata fui̾t an adu̾sus
agent̾e mulierẽ dẽdote maritus p̃¬
tiũ possit ꝑexceptõñe reane̾ ⁊ dicẽ¬
dũ est posse maritũ ⁊ exceptoẽm hre
si dos abeo petatur scõm marcelli

Expanded text:
ienum possidere. Idem quaerit, si ex re mariti ea ancilla comparata fuerit, an aduersus agentem mulier‹em› de dote maritus pretium possit per exceptionem retinere. et dicendum est posse maritum et exceptionem habere, si dos ab eo petetur, secundum Marcelli
Abbreviated transcription (Latin):
stinũ statũ restituitur. qd̾ si id tp̃s
p̃fierit ut ẜuitus amutat renoua¬
re eam cogñdus est. ¶Cum iłła
publica uł fluminis inpetu ł riu¬
na amissa uicinꝰ ꝓximus uiam
p̃stare dẽbeͣt.

Expanded text:
stinum statum restituitur: quod si id tempus praeterierit, ut seruitus amittatur, renouare eam cogendus est. Cum uia publica uel fluminis impetu uel ruina amissa est, uicinus proximus uiam praestare debet.
Abbreviated transcription (Latin):
one ⁊ auxilio p̃toris. ulp̃. notat Si
ut c̾ditori noceret guinxit. reneb̾r
simerentem nõ tenebitur.

Expanded text:
one et auxilio praetoris. Ulpianus notat: si, ut creditori noceret, uinxit, tenebitur, si merentem, non tenebitur.
Abbreviated transcription (Latin):
lute iccestit. uenit in ꝯdictõnẽ ut
puta partus qui exancilla nat᷑ sit
uł qd alluuione accessit. Inmo et
sructꝰ quos is cui solutũ est boã fid̾
t iliem dati suit ꝯdictõ ꝯpetit. ut

Expanded text:
lutae accessit, venit in condictionem, ut puta partus qui ex ancilla natus sit vel alluvione accessit: immo et fructus, quos is cui solutum est bona fide mi alieni dati sint, condictio competet. ut
Abbreviated transcription (Latin):
putat. siuestim̃ta. uit sciphus petita
m̾ceois nõie capi po̾tuit. It̃ quoꝙ ⁊ ic¬
tus sipetitus sit. uix ẽ ut .s. ulli p̾sint
exstimari. nͥ siquis ꝯmodũ infruc

Expanded text:
putat, si uestimenta aut scyphus petita mercedis nomine capi potuerit. Iter quoque et actus si petitus sit, uix est ut fructus ulli possint aestimari, nisi si quis commodum in fruc
Abbreviated transcription (Latin):
sfric. ł ¶ intrsti filio meo ut tibi
fundũ emet. qd̾ cũ cognouisẽ. ip̃e eũ tͥ
emi. puto referre qua m̃te emer̃i. Nu
si ꝓpt̃ea qd̾ tibi necessariũ ẽẽ scirem
⁊te eius uolũtatis eẽ ut ep̃tũ habere
uelles. agemꝰ int̃nos negõꝵ gestorũ.
sicut ageremꝰ si aut nullũ oĩno mã¬
tatum n cessiss aut titio mantasses.
S egoquia ꝑme ꝯmodiꝰ negotiũ pꝰsior
ꝯficere. emissẽ. Siũo ꝓpt̾ei emerĩ ne fi¬
liꝰ m̃s mandati iuditõ reneatur. mig̾
est ut exꝑsoa eiꝰ ⁊ ego recum mãtati igẽ

Expanded text:
stionum. Mandasti filio meo, ut tibi fundum emeret: quod cum cognouissem, ipse eum tibi emi. puto referre, qua mente emerim: nam si propter ea, quae tibi necessaria esse scirem, et te eius uoluntatis esse, ut emptum habere uelles, agemus inter nos negotiorum gestorum, sicut ageremus, si aut nullum omnino mandatum intercessisset, aut Titio mandasses et ego, quia per me commodius negotium possim confice‹re›, emissem. si uero propterea emerim, ne filius mandati iudicio teneatur, magis est, ut ex persona eius et ego tecum
Abbreviated transcription (Latin):
mł.ł. Sicõmunes edes tecũ na¬
bemic⁊ protua parte tũpni infecti ui¬
cino cauõdicendũ est. qõ p̃stitero. nego¬
tioꝵ gestoꝵ actioẽ. pͣotius quã cõi diui¬
dũto iuditõ posse me petẽ. qr potui par¬
rem meĩ ita defendere. ut sotu parteo
defendere nõ cogerer.
d̾ .ł. Qui ẜuũ meũ me ignorante
uł absente in noxali uiditio tefente¬
rit. negoꝵ gestoꝵ insolidũ mecũ nõ de
peculio aget.
susceris. sioum taxit amonit᷑ aẜ uo
meo iofeceis. erit int̃nos negõꝵ gõꝵ¬

Expanded text:
m. Si communes aedes tecum habeam et pro tua parte damni infecti uicino cauero, dicendum est quod praestitero negotiorum gestorum actione potius quam communi diuidundo iudicio posse me petere, quia potui partem meam ita defendere, ut socii partem defendere non cogerer.. Qui seruum meum me ignorante uel absente in noxali causa defenderit, negotiorum gestorum in solidum mecum, non de peculio aget. susceperis, si dumtaxat admonitus a seruo meo id feceris, erit inter nos negotio
Abbreviated transcription (Latin):
dati. ¶Itẽ ẽ ⁊sifiliomõ mandgũs ut
ꝓte fiteiuberet. ⁊ ego ꝓte fiteuiss erim.¬
¶ Sĩ pit onãt re titio mãdase ut ꝓte
ꝯpenit ãctio. ꝑo¬
nitł Actio negonor gestoꝵ illitr¬
tur ciuus iñt est hoc iuditio exꝑm. nec
refert directa quis anutili actiõe agat
uł ꝯueniatur. Quia mextra ordinanis

Expanded text:
o mandaueris, ut pro te fideiuberet, et ego pro te fideiusserim. Si proponatur te Titio mandasse, ut pro te competit actio.  Actio negotiorum gestorum illi datur, cuius interest hoc iudicio experiri. Nec refert directa quis an utili actione agat uel conueniatur, quia in extraordinariis
Abbreviated transcription (Latin):
itis ꝯrestaite tỹr querisolet an
pupulus cuiꝰ sine titoĩs auctontate
nogona sũt gesta locupletior sit erea
re fuc̃tus cũis patitur actõe. ¶Si
reciie quis negotiũ gerat. immis
nominũ que ipe̾ ꝯtraxit. nͥfortui¬
tis casib debitores ita suas fortimas
amisenĩ ut tp̃r litis exea actiõe ꝯtesta¬
te soluendo nõ eeñt. ¶ pat siemaci¬
pati filui res a se tonataᷤᷤ ãministianit.
fiuo actioẽ neg̾oꝵ gestoꝵ tẽnebitur.

Expanded text:
Litis contestatae tempore quaeri solet, an pupillus, cuius sine tutoris auctoritate negotia gesta sunt, locupletior sit ex ea re factus, cuius patitur actionem. Si pecuniae quis negotium gerat, usuras nominum, quae ipse contraxit: nisi fortuitis casibus debitores ita suas fortunas amiserunt, ut tempore litis ex ea actione contestatae soluendo non essent. Pater si emancipati filii res a se donatas administrauit, filio a
Abbreviated transcription (Latin):
testatis ñ u̾titur. ¶ Si ẜuus m̃s
cinꝰ usus .f. alieñ est donec uxoĩ
mee exeo peculio qd̾ adme nõ
ꝑtinebat. uł homo lib̾ bõa fid̾
mͥ ẜuiens anualeat donatio.¬

Expanded text:
testatis non uertitur.Si seruus meus, cuius usus fructus alienus est, done‹t› uxori meae ex eo peculio, quod ad me non pertinebat, uel homo liber bona fide mihi seruiens, an ualeat donatio
Abbreviated transcription (Latin):
Sciendũ est aũt ita nũdictam
int̃ iuꝵ quxorẽ donationẽ ẽẽ. ut
ipõ uire mc ualeat qd̾ actum est.
ꝓm̃ si corpus sit ꝙ donatur. nec
traditõ ꝗcquã ualet. si stipulãti
ꝓmissum sit uł acceptolatum
nicͥ ualet. Ipõ e̾ uire que initer
uꝵ ⁊ uxorem donatioĩs cã gerũ¬
tur nulliꝰ mom̃ti sũt. ¶ Siquis
gͥ m̃nnos uxori ded̾it nõ fieri eiꝰ
apparet. qr nicͥ corꝑis eiꝰ fieri pa¬
lam est. ¶S si debitorẽ sum̃ sol¬
uere uisserit. hoc q̃ritur an nũ¬
mi fiant eiꝰ debitorꝙ lib̾etut ⁊ cel¬
ne dici possit qdebitorẽ lib̾atum
nĩmos factos mariti an uxois
Nã sitonatio iire ciuili nõ mi¬
pediret᷑ eũ rei geste oidinem
futim ut pecumia. adte ad ebitõe
tuo. dem̃ ate admulierẽ ꝑueni¬
ret. Nam cełitate ꝯiũgendarũ ĩ¬
t se actiomĩi. uã accõne õcultiũ¬

Expanded text:
dictam inter uirum et uxorem donationem, ut ipso iure nihil ualeat quod actum est: proinde si corpus sit quod donatur, nec traditio quicquam ualet, et si stipulanti promissum sit uel accepto latum, nihil ualet: ipso enim iure quae inter uirum et uxorem donationis causa geruntur, nullius momenti sunt.Si quis igitur nummos uxori dederit, non fieri eius apparet, quia nihil corporis eius fieri palam est.Sed si debitorem suum ei soluere iusserit, hic quaeritur, an nummi fiant eius debitorque liberetur. et Celne dici possit et debitorem liberatum et nummos factos mariti, non uxoris: nam et si donatio iure ciuili non impediretur, eum rei gestae ordinem futurum, ut pecunia ad te a debitore tuo, deinde a te ad mulierem perueniret: nam celeritate coniungendarum inter se actionum unam actionem occult
Abbreviated transcription (Latin):
Si modo maritus sit inpatris
potestare. ¶ Abuxõris mirusue
parte ꝓhibitum est dõari uiro
uł generos s ⁊ his qui sut ĩ eoꝵdẽ
potestate. si fin̾t tonatũ uł ĩ quoꝵ
sũt porestate nõ ualebit tonatõ.
Si m̃o uir cocer ineidem potesta¬

Expanded text:
si modo maritus sit in patris potestate. Ab uxoris nurusve parte prohibitum est donari viro vel genero. sed et his, qui sunt in eorum potestate si fuerit donatum, vel in quorum sunt potestate, non valebit donatio, si modo vir et socer in eiusdem sun
Abbreviated transcription (Latin):
dotẽ accepit.S cĩ eam diligentiam r̃¬
stibit quã insuis reb exibet. ¶ Si
re estimata data niptie secute non
sũt. uidendũ est. quid repeti debeat.
uttũ res an estimatio. S idagi iud̾¬
tur. ut ita demnũ estimatõ rata sit. si
nuptie sequantur. qi nec alia cã cc̃¬

Expanded text:
dotem accipit: sed etiam diligentiam praestabit, quam in suis rebus exhibet.Si re aestimata data nuptiae secutae non sint, uidendum est, quid repeti debeat, utrum res an aestimatio. sed id agi uidetur, ut ita demum aestimatio rata sit, si nuptiae sequantur, quia nec alia causa con
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃ .ł. Enam si alii iussu mariti
stipulatone cũ morieris. dotis noĩe
tot dari. qr ⁊pacisci soleat ne eãuiua
excipiatut. qd̾ nõ ẽẽ simile accẽpi.
Alnid est enĩ diffene ex̾actõne. Ali¬
ud. ibinitio in id tp̃is stipulari quo

Expanded text:
.Etiamsi alii iussu mariti stipulationem: 'cum morieris, dotis nomine tot dari?' quia et pacisci soleant, ne a uiua exhibeatur. quod non esse simile accepi: aliud est enim differre exactionem, aliud ab initio in id tempus stipulari, quo