comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
unc saluabitur mulier si illos genu¬
erit filios qui uirgines ꝑmansuris̃ si
quod ipã ꝑdidit acquirat in lib̾is ⁊dã¬
ñ saluat sic coĩa oꝑa absq uirginitate
test capere capiat. Non dicit uelitis noli¬
tis bibendum uobis ẽ atq currendum
si qui uoluerit ⁊ quipotuerit currere
atq portare ille umcit. ille satiatut᷑
⁊ iõ plus amat uirgines ꝙ. xp̃s quia spõ¬
te tribułt̃ quod sibi ñ fuerat imꝑatũ
maiorisq grẽ ẽ offerre quod ñ debe
quam reddere quod e
quiunt causa hominis cumuxore ñ
expedit nubere. Quorum dominus

Expanded text:
unc salvabitur mulier, si illos genuerit filios, qui virgines permansuri sunt; si quod ipsa perdidit acquirat in liberis, et damnon salvat, sic omnia opera absque virginitate,test capere capiat. Non dicit: velitis, nolitis, bibendum vobis est atque currendum; sed: qui voluerit, qui potuerit currere atque potare, ille vincet, ille satiabitur. Et ideo plus amat virgines Christus, quia sponte tribuunt quod sibi non fuerat imperatum, majorisque gratiae est offerre quod non debeas, quam reddere quod exquiunt, causa hominis cum uxore, non expedit nubere. Quorum Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
beatitudinis optat in xp̃o salutem.y.
quodiste clericus hoc nomine nostra ĩ
parrochia instructus ac detonsus parui¬
tatem nosttam rogauit quatenus illi
comendatitias utteras conscribemus
quibus uestre celsitudinis commendatꝰ
subtuitione uestri regiminis degere pꝰ¬
set. cuius uoluntan consentientes scd̃m
canonicam auctoritatẽ litteras ei dimi¬
sorias dedimus ꝑquas ⁊ ip̃i concedimꝰ
ut subur̃o magistio diume seruituti
insistensue deseruiat utilitati. Et uob
uicentiam tribuimus ut sidignum cũ
iudicaueritis adsacros ordines promo¬
ueatis. Commendatum ergo eum cure
uestre suscipite.⁊ nostris exnrĩs expar

Expanded text:
beatitudinis optat in Christo salutem. quod iste clericus, nomine Anno, nostra in parochia instructus ac detonsus, parvitatem nostram rogavit, quatenus illi commendatitias litteras conscriberemus, quibus vestrae celsitudini commendatus, sub tuitione vestri regiminis degere possit. Cujus voluntati consentientes, secundum canonicam auctoritatem litteras ei dimissorias dedimus: per quas et ipsi concedimus, ut sub vestro magisterio divinae servituti insistens, suae deserviat utilitati, et vobis licentiam tribuimus, ut si dignum eum judicaveritis, ad sacros ordines promoveatis. Commendatum ergo eum curae vestrae suscipite, et nostris ex par
Abbreviated transcription (Latin):
re mensis ut uindemie ñ necessitate
s ꝓpt̃ cupiditatem comꝑat annonam
uł uinum. Uerbigrã deduobus dena¬
ris comꝑat modium unum: ⁊ fuat us
plius: hoc turpe lucrum dicimus. exẽ.¬
cart̃. Nullus clicorum amplius recipi¬
at quam cuiquam accomodauit. si
ram accipit. rapinam facit. uita ñ ui¬
minus est crudelis qui pauꝑem tru¬
cidat᷑ fenore: quam qui diuti rap̃
ip̃e leges: ⁊̃ iudices redaiubent: anc
crudelior est qui subtrahit aliquid
uł eripit diuiti: quam qui trucidã.
pauꝑem fenore: hec utiq atq huns¬
modi. male utiq possidentur. ⁊ uel¬
lem ut restituerẽtur. s ñest quo iudi¬
ce reputantur. Iam uõ prudent̃ intu¬
eamur quod scriptum est sifideli hoĩ
totus mundus diuitiarũ est. infide¬
l autem nec obolus.Nonne om̃s ꝗs
nesciunt: alienum posside coniuncimꝰ
hoc enimcerte alienum ñ est: quodnire
possidetur. hoc autemiure: quod iuste
⁊ hoc iuste.quod bene. Om̃e igitur qd
male possidetur. alienum ẽ. Male has

Expanded text:
re messis vel vindemiae, non necessitate, sed propter cupiditatem, comparat annonam vel vinum, verbi gratia, de duobus denariis comparat modium unum, et servat plius, hoc turpe lucrum dicimus. Ut nullus clericorum amplius recipiat, quam cuiquam quod accommodaverit: si ram acceperit, rapinam facit, vita non viminus crudelis est qui pauperem trucidat foenore, quam qui diviti aliqipsae leges et judices reddi jubent? An crudelior est qui subtrahit aliquid vel eripit diviti, quam qui trucidat pauperem foenore? Haec atque hujusmodi male utique possidentur, et vellem ut restituerentur, sed non est quo judice repetantur. Jam vero si prudenter intuamur quod scriptum est: Fidelis hominis totus mundus divitiae sunt: infidelis autem nec obolus, nonne omnes, qui sibi nesciunt, aliena possidere convincimus? Hoc enim certe alienum non est, quod jure possidetur, hoc autem jure, quod juste, et hoc juste quod bene. Omne igitur, quod male possidetur, alienum est; male autem
Abbreviated transcription (Latin):
uomiam multi clici auaritie causa t̃¬
pia luera sectantes oblitis̃ diumi p̃ce¬
ut siꝗs inuentus fuit post hanc dif¬
finitionem usuras acciꝑe ut exquoli¬
b talinegotio turpia lucra sectari:
uł ⁊̃ spẽs frum̃toꝵ adsexcuplum dare
oĩs qui tale aliquid conatus fuit ad
ptos. qui isurariam ex̃cent pecunrãs fe
nore nolunt ditescere. Quod nos ut
ñdicamus in eos ꝗsunt inclicali ordi¬
uendicari acrius in eos qui fuer ꝯ fu¬
tati dcernimus ut oĩs peccandi opõ¬
tunitas adimatur. Item iulius pp̃.¬

Expanded text:
uoniam multi clerici avaritiae causa turpia lucra sectantes, obliti sunt divini praeceut, si quis inventus fuerit post hanc definitionem usuras accipere, vel ex quolibet tali negotio turpia lucra sectari, vel etiam species frumentorum ad sescuplum dare, omnis, qui tale aliquid conatus fuerit ad ptos usurariam exercere pecuniam, et fenore velle ditescere. Quod nos, ut non dicamus eos qui sunt in clericali offilemus: quod vindicari acrius in eos qui fuerunt confutati, decernimus, ut omnis peccandi opportunitas adimatur. IV. Ut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuos ip̃m impleri cupimus. tunc fornẽ
nulla igitur p̃sumptione statum par¬
rochiarum qui ꝑpetue etatis firmitate
durauerit: patiiiur immutari. Quia
neq gnauia faciente consensus ad do¬
bitus nec surripiente supplicatione p̃ce¬
ptio duellere potest seme diocesim ꝯsti¬
tutam. ex qua semꝑ adregenerationẽ atꝙ
consignationem plebs deuota conuenit

Expanded text:
per vos impleri cupimus. Tunc formam per vos impleri cupimus. Tunc formam Nulla igitur praesumptione statum parochiarum, qui perpetuae aetatis firmitate duravit, patimur immutari, quia nec ignavia faciente consensus, nec subripiente supplicatione praeceptio divellere potest semel dioecesim constitutam, ex qua semper ad generationem atque consignationem plebs devota convenit
Abbreviated transcription (Latin):
iure sibiuendicĩ. quod tricennalis ler
conclusit. quia ⁊ filiorum n r̃orũ pͥncipĩ
nalis possessio tollit. ita conuentũ tri¬
tricennalis possessio intiaunam ꝓun
tn nest contra cum actio reposcendi. Sea
ciarum t̾̃mini ꝯfundantur. ¶ Eccehi¬
auctoritatib probatur quod possessioĩs
⁊ gudnatioĩ iura: p̃scͥptione tolluntur
St̃ id gelasius contratestatur scribens
chiarum nec presumptione. seͥpti nec¬
tpis p̃scͥptione mutari potest.
icet regulis eontineatur antiquis pã¬
rochias unicũiq eccłe pristina dispo¬
sitione deputatas nulla poss ratione
conuelli. ne ꝑ consuctudinem pessimam
exemplimali temeritate crescente ur¬
usalis confusio nasceretur tñꝰ deretio
used quia temcritas ꝑuadentium. lege
sibi posse putat generari: si scelen suo ꝑ¬
tineratiam retentionis adiungat: caq¬
scane eccle sacerdotems ininuntios di¬
rectos ab anconitano pontifice decuimꝰ.

Expanded text:
jure sibi vindicent quod tricennalis lex jure sibi vindicent quod tricennalis lex conclusit, quia et filiorum nostrorum principum ita nalis possessio tollit, ita terriTricennanon est contra eum actio reposcendi: sed vinciarum termini confundantur. Cauctoritatibus probatur quod possessionis et gubernationis jura praescriptione tolluntur. Sed idem Gelasius contra testatur, scribens chiarum nec praesumtione, nec temporis praescriptione mutari potest. Licet in regulis contineatur antiquis, parochias unicuique ecclesiae pristina dispositione deputatas nulla posse ratione convelli, ne per consuetudinem pessimam, exempli mali temeritate crescente, universalis confusio nasceretur: tamen etiam Sed quia temeritas pervadentium legem sibi posse putat generari, si sceleri suo pertinaciam retentionis adjungat, eascanae ecclesiae sacerdotem, et directos ab Anconitano pontifice decrevimus,
Abbreviated transcription (Latin):
nr̃ indicauit nobis. quod quidam exu¬
pantius ep̃s. ausutemerario indiocesi ipsꝰ
oratorium construxit eumq sine p̃¬
cepti auctoritate. ꝯtra morem presũp¬
metuit. Quam rem cum sũma teceleri
tate. ac districtione conuenit emen¬
dare. nec ulterius tale aliꝗd. attem
nandi.: ñ possidendi intelligendum ẽ.:
clas edificauĩnt. ñ iõ ep̃o in euius dioce¬
si fuĩnt: conuentus adimit᷑ ⁊ iõ sacer¬
dotes iuxta illud urbani⁊ nicolai. ine
lantur. ꝓbatur auctoritate calcedonẽ¬
sis conciln ⁊ gel asu pp̃. ⁊ tolletani concilii
nere immobiles: ap̃eos qui eas tenent
epos decreiumus. ⁊ maxime sieas sine ui¬
intraxxx. annos facta fuit dubitatio. d¬
uere ap̃synodum ꝓuincie certamen.
tem gelasius t riginta annis abepis
possesmmobiles ꝑmaneant dioceses.
ut facłtates ecele: ep̃i ad regendũ habẽ¬
ant potestatem.itatñut uiduarũ ⁊po¬
stipendia distribuere debeant. hoc eis
statiumus dari: quod actenus decretũ ẽ.

Expanded text:
r. Indicavit etiam nobis, quod quidam Exuperantius episcopus ausu temerario in dioecesi ipsius oratorium construxerit, idque sine praecepti auctoritate contra morem praesumpelebrare non metuit. Quam rem cum summa te celeritate ac districtione convenit emendare, nec ulterius tale aliquid attennandi, non possidendi intelligendum est. clesias aedificaverint, non ideo episcopo, in cujus dioecesi fuerint, conventus adimitur, et ideo sacerdotes, juxta illud Urbani et Nicolai, in elantur, probatur auctoritate Chalcedonensis Concilii, et Gelasii Papae, et Toletani Concilii.ssessionibus permanere immobiles apud eos qui eas tenent episcopos, et maxime qui eas sine viintvere apud synodum provinciae certamen. CAP. LXV. Triginta annis ab epispossessae immobiles permaneant dioeceses.ut facultates ecclesiae episcopi ad regendum habeant potestatem, ita tamen, ut viduarum, pustipendia distristatuimus dari quod hactenus decretum est:
Abbreviated transcription (Latin):
ognouimus quod siquis exfamilia cul
uindicetur: acoĩone autem eius õmni¬
modo abstineant Idem. Res eorum ꝗ
exderolabuntur. simui cum ip̃is mõ¬
mus. ut in rebus eorum nulla ꝯtamina¬
tione miscearis si pauꝑima regłaria rro¬
psos trade ⁊ reslapsorum ineoloco ꝓficiãt.
inquo agere penitentiam traduntur. q̃¬
tinus ipsi errebus eorum subsidium hañt.
qui decorrectione corum sollicttudinem
gerunt. Siuõ parentes hñt: res eorũ legi¬
timus parentib dentur. itaut eorũ tñsti¬
pendia qui inpenitentiam data fuĩnt
sufficient debeant ꝓcurari. Siquis uõ ex
famila eccłastica sacerdotes ut ieuite. ut
monachi. u cliciat quilib aui lapsi fu¬
erint: darieos inpenitentiam uolumuᷤ
sires corum eccłastico ur ñ subtrahi. ad
usum tñsuum accipiant: uñ adpenitñ¬
tiam subsistant. nesi nudentur: locis in
quibus datifuint. sint honerosi. Item¬
toliere quamins abbas peccauit. si subi¬
ciat cum potestati abbatis alterius mo¬

Expanded text:
ognovimus etiam quod si quis ex familia culpvindicetur; a communione autem ejus omnino abstineatur. C. V. Res eorum, qui ex clero labuntur, simul cum ipsis momus ut in rebus eorum nulla contaminatione miscearis, sed pauperrima regularia mopsos trade, et res lapsorum in eo loco proficiat in quo agere poenitentiam traduntur, quatenus ipsi ex rebus eorum subsidium habeant, qui de correctione eorum sollicitudinem gerunt. Si vero parentes habent, res eorum legitimis parentibus dentur, ita autem ut eorum stipendium, qui in poenitentiam dati fuerint, sufficienter debeat procurari. Si qui vero ex familia ecclesiastica sacerdotes, vel levitae, vel monachi, vel clerici, vel quilibet alii lapsi fuerint, dari eos in poenitentiam volumus, sed res eorum ecclesiastico juri non subtrahi, ad usum tamen suum accipiant, unde ad poenitendum subsistant; ne si nudentur, locis in quibus dati fuerint onerosi tollere, quamvis abbas peccaverit, sed subjiciat eum potestati abbatis alterius mo
Abbreviated transcription (Latin):
plebes quas adsuam cathedram existi¬
mant ꝑtmere: ñ ita repetierint ut cau¬
sas suas ep̃is iudicantib agant. S alio
retinente irruerint. siue uolentib siue
nolentib plebibus: cause sue d̾tm̃tũ
patiãtur. Et quicumq hoc iam fecer̃. si
ñdum int̃ ep̃os est finita contentio. sed
adhuc in contendunt: ille inde disce¬
dat quem constiterit pretmissis iudi¬
cibus eccłasticis irruisse. nec quisq sibi
blandiatur. si aprimate ut retineat. lit¬
uenut eum qui coramet eras litteras
accipiat. ut cum appareat pacifice tenu¬
isse eccłam adse ꝑtinentem. Si autem il¬
le aliquam questionem retułit: ꝑepõs
uidices causa finiatur. siue quos cis fin¬
nos cum consultu primas delegit᷑. Con

Expanded text:
plebes quas ad suam cathedram existimant pertinere non ita repetierint, ut causas suas episcopis judicantibus agant, sed alio retinente irruerint, sive nolentibus sive volentibus plebibus, causae suae detrimentum patiantur: et quicunque hoc jam fecnondum est inter episcopos finita contentio, sed adhuc inde contendunt, ille inde discedat, quem constiterit praetermissis judiciis ecclesiasticis irruisse, nec sibi quisque blandiatur, si a primate ut retineat litveniat eum qui tenet et ejus litteras accipiat, ut appareat pacifice tenuisse ecclesiam ad se pertinentem. Si autem ille aliquam quaestionem retulerit, per episcopos judices causa finiatur, sive quos eis prinos cum consultu primatis delegerin
Abbreviated transcription (Latin):
erueni adnos fanta sinistra. quod ꝗdã
mas atq. xp̃ianors oblationes conferãt
si potius iaicalib ꝑsonis: militum uid̃¬
licet siue ẜuitorum. uł quod grauius
inuentus fuerit nuuis precepti diuini¬
tͥnsgressor intmaximos hercticos.⁊ anti¬
xp̃as. ñ minimus habeatur. Et sicut ni¬
cena synodus. desymoniacis statuit. ⁊ꝗ
tio siue beneficio: eternis incendii ignib
inse. quod fideliter ñdedit decimas
suas mõemend quod minus fecit. Qde
aut defructib arborum. aut depeco¬
rib aut deorto. aut denegotio. aut d
gensi. Ex comunicentur qui sacerdoti¬
Sus decimas lare noluerint
mnes decime terre:siue defrugib siũ
depomis arborum: dominisunt. ⁊ illi
scificantur. s⁊ quia multimodo inuemi¬
untur decimas dare nolentes statiumꝰ
ut scđm domini nr̃i preceptum admo¬
neantur semel ⁊ scđo. ⁊ tertio. Qui si ñ
usq adsatisfactionem ⁊emendationem

Expanded text:
rvenit ad nos fama sinistra, quod quidamas atque christianorum oblationes conferant, sed potius laicalibus personis, militum videlicet, sive servitorum, inventus fuerit huius divini precepti transgressor, inter maximos hereticos et antichristos non minimus habeatur. Et sicut Nicena synodus de simoniacis censuit et qetio sive beneficio, eterni incendii ignibus in se, quod fideliter non dederit decimas suas, modo emendet quod minus fecit. Quidaut de fructibus arborum, aut de pecoribus, aut de horto, aut de negotio, aut de V. Excommunicentur qui sacerdotibus decimas dare noluntmnes decime terre, sive de frugibus sive de pomis arborum, dosanctificantur. Sed quia multi inueniuntur decimas dare nolentes, statuimus vt secundum Domini nostri praeceptum admoneantur semel, secundo, & tertio. Qui si non vsque ad satisfactionem & emendationem
Abbreviated transcription (Latin):
ducatur: quatenus nr̃e audientie sen¬
tentia decidatur. Quod sicontrahec: q̃
statumus quolib tempore: qualib
occasione uł subreptione uenire tẽpta¬
ueris: scias te coĩone sacra priuatum:
nec eam te excepto ultimo uite tue tpr
nisicum concessa romani pontificis de¬
cernimus uissione ꝑcipere. Res autẽ sũ¬
sacras siue alias mobiles immobilesci
eiusqeccle quas hactenus dicitur retinẽ
quarum notitiam nobis oblatam p̃seo¬
dequibus siqua inter uos questio ũtit
uolumus ut ap̃ responsalem nrm in

Expanded text:
deducatur, quatenus nostrae audientiae sendeducatur, quatenus nostrae audientiae sententia decidatur. Quod si contra haec quae statuimus, quolibet tempore, qualibet 631 occasione vel surreptione venire tentaveris, sacra scias te communione privatum, nec eam te, excepto ultimo vitae tuae tempore, nisi concessa Romani pontificis decernimus jussione percipere. Haec sacras sive alias mobiles immobilesque ejus Ecclesiae, quas hactenus dicitur retinere, quarum notitiam nobis oblatam praesenDe quibus si qua inter vos quaestio vertitur, volumus ut apud responsalem nostrum in
Abbreviated transcription (Latin):
nus thebane ciuitatis ep̃s: ad romanã ur¬
sumus uiuante domino tractaturi
se:⁊ nulloiure pecunianiis incausis: e¬
um fr̃ratatis tue ꝯdempnatũ fuisse
sententia. Quia igitur ⁊ abantefacto
ioħe prime istiniane ep̃o: ꝯtrauis ca¬
nonesq depositus honoris sui gradu
carere non potuit. insua eum refõma¬
rieccta atq inꝓprie dignitatis ordine
ðereuimus reuocariacum oportiussi
te exeo dominici corꝑis coĩone priuari
quod post amonitionem scẽ memorie p̃
decessoris mei ꝑquam eameccłam qua
mit. rursus ineis aliquid tibiiuns dictio¬
ras seruare presumpseris. tñ nos humaniᷤᷤ
decernentes coĩonaisq tibi sacram̃tum
ĩterim ꝯfuantes decernimus. ut fr̃ita
tua abco eccłaq eius omnem añ habi¬
te sue potestatem iurisdictionis absti¬
neat ⁊ scđm scripturam decessoris nri si
qua causa uł fider uł criminis uł petu¬
maria aduersus prefatum adrianũ con
sales: si mediocris est questio cognoscat

Expanded text:
nus Thebanae civitatis episcopus, ad Romanam ursumus juvante Domino, tractaturi.se, et nullo jure pecuniariis in causis eum fraternitatis tuae condemnatum fuisse sententia. Quia igitur et ab ante fato Joanne primae Justinianae episcopo contra jus canonesque depositus, honoris sui gradu carere non potuit, in sua eum reformari Ecclesia, atque in propriae dignitatis ordinem decrevimus revocari. Et cum oportuisset te ex eo Dominici corporis communione privari, quod, admonitione sanctae memoriae decessoris mei contempta, per quam mit, rursus in eis aliquid tibi juris et ditionis servare praesumpseris, tamen nos humanius decernentes, communionisque tibi sacramentum interim conservantes, decernimus ut fraternitas tua ab eo ecclesiaque ejus omnem ante habitae suae potestatem jurisdictionis abstineat, sed secundum scripta decessoris nostri, si qua causa vel fidei vel criminis, vel pecuniaria adversus praefatum Adrianum conssales, si mediocris est quaestio, cognoscat
Abbreviated transcription (Latin):
unusquisq eccłe ꝓpriodedit. aut reliqt
arbitrio: alienare quibuslib titulis
mĩtis aut monastus religionis intuitu
autcerte ꝑegrinis si necessitas largirifo¬
aserit. sictñ ut hec ip̃a ñ ꝑpetuo. s tpã¬

Expanded text:
unusquisque ecclesiae proprio dedit aut reliquit arbitrio, alienare quibuslibet titulis norum meritis aut monasteriis, religionis intuitu, aut certe peregrinis, si necessitas largiri suaserit: sic tamen, ut haec ipsa non perpetue, sed t
Abbreviated transcription (Latin):
seqͥntes statiumus ut quicumq clicoꝵ
abhac ora inuestituram ẽẽ eccłe uł et¬
clastice clignitatis demanu laici acce¬
perit.⁊ qui ei manum imposuĩt gradꝰ
suiꝑicło subiaceat ⁊ coĩone priuetur.
ut disponat. Qui uõ secus egit᷑ iuxta
bãti alexandri capłm abecele limi¬
icut domini uestimentum ñ est scissũ
sea deeo sortitis. ita nec eccle scideide
sicut insaeris canonib cautum ẽ. ordi¬

Expanded text:
sequentes statuimus, vt quicunque clericorum ab hac hora inuestituram Ecclesiae, vel Ecclesiasticae dignitatis de manu laici acceperit, & qui ei manum imposuerit, gradus sui periculo subiaceat, & communione priuetur. vel disponat. Qui vero secus egerit, juxta beati Alexandri capitulum ab Ecclesiicut Domini vestimentum scissum non est, sed de eo sortiti sunt, ita nec ecclesia scindisicut sacris canonibus cautum est, ordi
Abbreviated transcription (Latin):
nsacris canonibus prefixumẽ: ut de¬
cime urta ep̃i dipositionem distribuat᷑.
ep̃i dispositione. ñ ad eccłas bubi ba¬
ptismum: et predicatione: ⁊ manus
impositione: et alia xp̃i sacramta ꝑ¬
cipiunt: decimas suas dant. s ꝓpͥis
tribuunt. quod oĩmodis diuine legio
⁊ sacris canonib constat eẽ contrariũ
Vn de uram potestatem ut eos corrigati

Expanded text:
sacris canonibus praefixum est ut decimae juxta episcopi dispositionem distribuantur. episcopi dispositione, non ad ecclesias ubi baptismum et praedicationem, manus impositionem, et alia Christi sacramenta percipiunt, decimas suas dant, sed vel ptribuunt. Quod omnimodis divinae legi et sacris canonibus constat esse contrarium. Unde vestram potestatem ut eos corrigatis
Abbreviated transcription (Latin):
a fixus est.Cetm ubipaganorũ. ⁊ incredy¬
iorum furor incausa est: quam talib p̃¬
tereant tempora: uiri ñ preiudicant eccła¬
rum. q̃ corpalia nescientes arma: solum
siannorum prolixitas intalibus impedi
ma seruitute pharaonis. ⁊ fornace ferrca
num genus postannorum milia de in¬
itiam prescriptione ille dioceses. quas ꝓ¬
pͥis ep̃is negligentibus alii abheresi ad¬

Expanded text:
affixus est. Cum tamen ubi paganorum et incredulorum furor est in causa, quantalibet pertranseant tempora juri non praejudicant Ecclesiarum, quae corporalia nescientes arma, solum si annorum prolixitas in talibus impedite servitute Pharaonis e fornace ferrea num genus post longa tempora de etiam prescriptione ille dioceses, quas propriis episcopis negligentibus, alii ab heresi a
Abbreviated transcription (Latin):
tatuendum ẽ quatenus eccłe gimine:
quorumcũq monachorum insinglis
parrochus site eporum ut decet diumi¬
tus subdantur regimini eisq d̃bita ob¬
sequia exhibeant. ¶ Ecce urbanus pp̃
ꝓhib inuestituras parrochialium ec¬
clarum ꝑmonachos fieri quas ioħs po
eis concessit. Sed ulud ioħis pp̃ intelligñ¬
dum ẽ deillis capellis. que cum oĩiure
suo abepĩs monachif conceduntur. Ist¬
tud autem urbani intelligitur deulus
quas abbates in ꝓpriis precdus eclificant
in uillis. ut in suis castellis Tales ⁊ sir̾s t̃

Expanded text:
tatuendum nobis est, quatenus ecclesiae quorumcunque monachorum in singulis parochiis sitae episcoporum, ut decet, divinitus subdantur regimini, eisque debita obsequia exhibeant. Gratian. Ecce Urbanus Papa prohibet investituras parochialium ecclesiarum per monachos fieri, quas Joannes Papa eis concessit. Sed illud Joannis Papae intelligendum est de illis capellis, quae cum omni jure suo ab episcopis monachis conceduntur. Istud autem Urbani intelligitur de illis, quas abbates in propriis praediis aedificant in villis vel in castellis
Abbreviated transcription (Latin):
ruis aut ambo parentes dedinit. forte a¬
ut noientibus. u nescientib se susceptã¬
tu eosdem fiuos talia habere ꝑmiserint.
ad scłarem reuertinabitum ip̃is filus qñ¬
q penitus ñ licebit. S⁊ conuicti quodto¬
nsuram aut religiosam uestem aliqñ na¬
buerit. mox adreligionis cultum. habitẽ¬
q reuocentur. ⁊ substrenua districtione
parentibus sane filios suos religioni
fradere.ñ amplius quamusq ad decimũ
etatis sue  Annum ucentia poterat ẽẽ.
postea uõ ancum uoluntate parentũ.
erit filus ucitum religionis assumẽ cul¬
tum. Quisꝗs autem uł aboutione tonfs¬
reui selaris uestis assumptione detectoᷤ
fuerit attigisse transg̃ssionem ⁊̃ excoĩca¬
tionis tonsuram accipiant. ⁊ religions

Expanded text:
nus aut ambo parentes dederint forte, aut nolentibus aut nescientibus sese suscepttu eosdem filios talia habere permiserint, ad saecularem reverti habitum ipsis filiis quandoque penitus non licebit, sed convicti quod tonsuram aut religiosam vestem aliquando habuerint, mox ad religionis cultum habitumque revocentur, et sub strenua districtione Parentibus sane filios suos religioni contradere non amplius quam usque ad decimum aetatis eorum annum licentia poterit esse; postea vero an cum voluntate parentum, erit filiis licitum religionis assumere cultum. Quisquis autem vel abolitione tonsurae vel saecularis vestis assumptione detectus fuerit attigisse transgressionem, et excommunicationis censuram accipiat, et religioni
Abbreviated transcription (Latin):
monachus. canonicos reglares approposito
fessionis canonite reuocare atq admon¬
asticum nabitum trahendo suscipe aus¬
aet ut monachi funt. quam diu ordinie su¬
iecclam inuenire quiuerint: inqua cano¬
nce uiuendo seruire deo: ⁊ammam suã
saluare possint. Quod si temerario ausu
Dagere temptauerint. anathatis umclo
anda̾mus et uͥniuerfaliter inĩdicimu
nequis canonicus reglarit professus: nͥ
quod aꝑsit publice lapsus fuerit. mona¬
chus efficiatur. Quod si decreto nro ꝯta¬
re psumens agere temptauit: ad ordimẽ
carionicum p̃cipimuis ut redeat ⁊ deincep
memorialem cucullam deferat: uttime
nisi cum patris suilicentia religionis ꝓpos¬
tum induerit. Vnde urbanus põ .ii. seni
raglares canonici monachi fieripossunt
tatuimus neprofessionis canonice: ꝙã
postquam dei uicem supra cap̃sibi hõie
imposuerit: alicuius leuitatis instinctut
districtionis religionis obtentu. ex eod cla¬
ustro. audeat sine patris totius ꝯg̃gatiõis

Expanded text:
monachus canonicos regulares a proposito professionis canonicae revocare, et ad monasticum habitum trahendo suscipeeat, ut monachi fiant, quamdiu ordinis sui ecclesiam invenire quiverint, in qua canonice vivendo Deo servire, et animam suam salvare possint. Quod si temerario ausu id agere tentaverint, anathematis vinculo Mandamus et universaliter interdicimus, ne quis canonicus regulariter professus, nisi quod absit publice lapsus fuerit, monachus efficiatur. Quod si decreto nostesumens id agere tentaverit, ad ordinem canonicum praecipimus ut redeat, et deinceps memorialem cucullam deferat, et ultidiendum vero est, nisi cum patris sui licentia religionis propositum induerit. Unde Urbanus Papa II. scribregulares canonici monachi fieri possunttatuimus ne professionis canonicae quispiam, postquam Dei vice super caput sibi hominem imposuerit, alicujus levitatis instinctu, vel districtioris religionis obtentu, ex eodem claustro audeat sine abbatis totiusque congregationis
Abbreviated transcription (Latin):
Similiter qui ducit inuxorem meretͥcem
uł corruptam quam putat ẽẽ castam uł
uirginem ñꝑot̃ eam dimittere ⁊ aliam
ducere ¶ Secunda questio deconditiõe
ꝓposita Et anliceat mulieri dimittẽ eũ
quem putabat uberum si postea illum
inuenerit seruum. Quod uõ mulieriñ
liceat aseruo disceđe multis rationib
uidetur posse probari. Inxp̃o enĩ ihu
ber ergo necinconiugio xp̃ianorũ ead̃
enim lege infide xp̃iuterq regitur. ĩ¬
mulier nubat cuiuult tñindomino. N
pcipitur ut ingenua nubat ingenuo
ancilla seruo s: quelib earum dum mo¬

Expanded text:
escindere. Similiter, qui ducit in uxorem meretricem escindere. Similiter, qui ducit in uxorem meretricem vel corruptam, quam putat esse castam vel virginem, non potest eam dimittere, et aliam ducere, an liceat mulieri dimittere eum, quem putabat liberum, si postea illum invenerit servum? Quod vero mulieri non liceat a servo discedere, multis rationibus videtur posse probari. In Christo enim ber: ergo nec in conjugio Christianorum. Eadem enim lege in fide Christi uterque regitur. InMulier nubat cui vult; tantum in Domino. Non praecipitur, ut ingenua nubat ingenuo, ancilla servo; sed quaelibet earum
Abbreviated transcription (Latin):
responđet se in eius ꝯsortium uelle tͥn¬
sire. nunquid dicendus eẽ consensisse
inconsortium diabolice dampnatio¬
nis. anñ potius inparticipatione eter¬
tholicorum se ip̃m offerret atq eum
ad sue fidei imitationem ꝓuocaret si
ille preberet assensum incuiu . senten¬
tiam diceretur consensisse: Non in he¬
reticorum sectam s̾ integritatem catho¬
lice fidĩ quam ille hereticus se mentie¬
batur habere quia ergo hec ꝑsona de¬
cepta errore ñ inhunc s in eum quemt
iste se mentiebatur eẽ consensit pat
alicuius eccłe quam putaret ẽẽ diui¬
tem⁊ illa ẽẽ minłs copiosa quãuis hͥ
deipetur errore fortune ñ tñ posse re¬
nuntiare prelature accepte. Similit̃
que nubit pauper putans illum eẽ
diuitem ñ potest renuntiar priori condi¬
tioni quamuis errauerit. Error qualita
siquis emerit agrum uł uineam quam
putaret eẽ uberrimam quamuis isteer¬
raret qualitate rerum remminus ferti¬

Expanded text:
responderet, se in ejus consortium velle tranresponderet, se in ejus consortium velle transire, numquid dicendus est consensisse in consortium diabolicae damnationis, an non potius in participationem aetertholicorum se ipsum offerret, atque ad suae fidei eum imitationem provocaret, si ille praeberet assensum, in cujus fidei sententiam diceretur consensisse? non in haereticorum sectam, sed in integritatem catholicae fidei, quam ille haereticus se mentiebatur habere. Quia ergo haec persona decepta errore non in hunc, sed in eum, quem iste se mentiebatur esse, consensit, patealicujus ecclesiae, quam putaret esse divitem, et illa esset minus copiosa, quamvis hic deciperetur errore fortunae, non tamen posset renunciare praelaturae acceptae. Similiter, quae nubit pauperi, putans illum esse divitem, non potest renunciare priori conditioni, quamvis erraverit. Error qualitatsi quis emerit agrum vel vineam, quam putabat esse uberrimam, quamvis iste erraret in qualitate rerum, rem minus ferti
Abbreviated transcription (Latin):
lius subsequens p̃cedit consensus qñ an
carnalem copuiam in indiuiduam uite
ꝯsuetudinem uterq consentit subseqt
ttum consentiunt inidem. Ia cob ergo
et lyam ñ fecit coniuges precedens ꝯͣ¬
bitu fornicarii iudicantur. cum ue
maritali affectu eam cognouit ⁊ illa
uxorio affectu sibi debitum ꝑsoluerit
putans lege primogenitarũ q pat̾nis ĩ¬
peris se sibi iure copulatam quodau¬
tem error ꝑsone ñnullos excuset auc¬
toritate illa probatur quam soror u¬
xoris utroq inscio sorore udlic et ma¬
rito inlectulum eius issetꝰ aurro sueu
xoris cognita ꝑhibetur. Quecum sine
spe coniugi ꝑpetuo manere censeantuł¬
ille tñ qui cognouit eam ꝑignorantiam
excusatur. alitem ⁊̃ hoc ꝓbatur diabolꝰ¬
se ñ nunquam inangłm lucis transfor¬
bonus cum se bonum simulat. Si ergo
tẽ abaliquo simplici quereret anfue
beatitudinis uellet eẽ particeps ⁊ ille

Expanded text:
lius subsequens. Praecedit consensus, quando ante lius subsequens. Praecedit consensus, quando ante carnalem copulam in individuam vitae consuetudinem uterque consentit; subsequitum consentiunt in idem. Jacob ergo et Liam non fecit conjuges praecedens cobitu fornicarii judicantur, quum ille maritali affectu eam cognoverit, et illa uxorio affectu sibi debitum persolverit, putans lege primogenitarum et paternis imperiis se sibi jure copulatam. § 4. Quod autem error personae nonnullos excuset, auctoritate illa probatur, qua soror uxoris utroque inscio, sorore videlicet et marito, in lectum ejus ivisse, et a viro suae sororis cognita perhibetur, quae quum sine spe conjugii perpetuo manere censeatuille tamen, qui cognovit eam per ignorantiam, excusatur. Aliter etiam hoc probatur. Diabolus nonnunquam se in angelum lucis transforbonus, quum se bonum simulat. Si ergo tunc ab aliquo simplici quaereret, an suae beatitudinis vellet esse particeps, et ille
Abbreviated transcription (Latin):
cludit consensum sic et inconiugio ertor
nuntiatum est mulieri quod afilio cu¬
rusdam nobilis petebatur inconiugem
prebuit illa ascensum. Alius uõ ꝗdam
ignobilis atq seruilis ꝯditionis noĩe iliꝰ
se ip̃m optulit atq eam coniugem acce¬
pit. Ile qui prius sibi placuerat tandẽ
uert eamq sibi coniugem petit illam
se delusam conqueritur. et adpͥoris co¬
pulam aspirat. Hic primum qr̃ an
sit coniugium inter eos. Seđo: siprius
pittabat munc ee lib̾m ⁊ postea depre¬
hendit illum ee seruum an liceat ei statĩ
ꝑsone ñenim consensit inhunc s ine¬
um quem putabat hunc eẽ. S⁊ obicit᷑
ia cob ñ consenserat inliã s in rachel.uii.
siquidem annis prorachel seruerat. c
ergo eo ignorante lya ẽẽ sibi supposita
non fuit ꝯiugium inteos si error ꝑsone
consensum excludit quiaut dictũ est
ñ in eamosenserat si in rachel his itare¬
pondetur. Consensus alius p̃cedens a¬

Expanded text:
cludit consensum, sic et in conjugio errorcludit consensum, sic et in conjugio errornunciatum est, quod a filio cujusdam nobilis petebatur in conjugem; praebuit illa assensum. Alius vero quidam ignobilis atque servilis conditionis nomine illius se ipsum obtulit, atque eam in conjugem accepit. Ille, qui prius sibi placuerat, tandem venit, eamque sibi in conjugem petit. Illa se delusam conqueritur, et ad prioris copulam aspirat. Hic primum quaeritur, an sit conjugium inter eos? Secundo, si prius putabat, hunc esse liberum, et postea deprehon enim consensit in hunc, sed in eum, quem putabat esse. § 3. Sed objicitur: Jacob non consenserat in Liam, sed in Rachel: septem siquidem annis pro Rachel servierat. Quum ergo eo ignorante Lia esset sibi supposita, non fuit conjugium inter eos, si error personae consensum excludit, quia, ut dictum est, non in eam consenserat, sed in Rachel. His ita respondetur: Consensus alius est praecedens, a
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsensisse ineas. aut dabitur utriq fa¬
cuttas dimittendi utramq ducendi
aliam: Uerum est quod ñ oĩs error cõ¬
sensum excludit. s⁊ error alius est ꝑso¬
ipse est plato. Error fortune qͣn putat̃
Error conditionis qñputatur: liber qͣ
seruus est. Error qualitatis qñ puta¬
tur ee bonus quod malus ẽ. Errorfõ¬
tune ⁊ qualitatis consensum conuigii
ñ excludit. Error uõ ꝑsone ꝯditionis
coniugi consensum ñ amittit. Siꝗu
uõ pacisceretur se uenditurum agrũ
marcello ⁊ postea ueniret paulus di¬
cens se eẽ marcellum ⁊ emeret agrũ
abillo. Nunꝗd cum paulo conuenit
iste depretio aut dicendus ẽ agrum
sibi uendidisse: Item siquis ꝓmitteret
uro offerret michi auricalcum ⁊ ita
me deciꝑet. Nunꝗd diceret. ꝯsensisse
nauricalcum: Nunquã uolui emere
auricalcum. Nec ergo aliqñ in illud
consensi quia consensus ñ est nisi uolũ¬
tatis sicut ergo hicerror materie ere¬

Expanded text:
sensisse in eas? aut dabitur utrique fasensisse in eas? aut dabitur utrique facultas dimittendi utramque, et ducendi aliam? Verum est, quod non omnis error consensum excludit; sed error alius est persoipse est Plato. Error fortunae, quando hiError conditionis, quando putatur esse liber qui servus est. Error qualitatis, quando putatur esse bonus qui malus est. Error fortunae et qualitatis conjugii consensum non excconjugii consensum non admittit. Si quis enim pacisceretur, se venditurum agrum Marcello, et postea veniret Paulus dicens se esse Marcellum, et emeret agrum ab illo, numquid cum Paulo convenit iste de pretio, aut dicendus est agrum sibi vendidisse? Item si quis promitteret, uro offerret mihi orichalcum, et ita me deciperet, numquid dicerer consensisse in orichalcum? Nunquam volui emere orichalcum, nec ergo aliquando in illud consensi, quia consensus non est nisi voluntatis. Sicut ergo hic error materiae ex
Abbreviated transcription (Latin):
uigium sit inter eos probatur hoc mõ
coniugium siue matrimonium ẽ uiri
et mulieris coniunctio indiuiduam
uite ꝯsuetudinem retinens.Item. Con¬
sensus utriusq matrimonium facit.
quia ergo isti comiunctis̃ ut indiuidu¬
am uite ꝯsuetudinem conseruarent ꝗa
uterq conserisit in altm̃ coniuges s̃ ap¬
pellandi ms ita respondetur ꝯsensus ẽ
duorum uł plurium sensus inidem.
Qui autẽ errat ñ sentit nec ergo consẽ¬
tit.i.simul cum aliis sentit: hec autem
errauut nergo consensit. nonitaq ꝯiux
ẽ appellando quia n fuit ibi consensus
utriusq sine quo nullum matrimoni¬
um ẽẽ potest sicut erum qui orcdinatus
icus errat nec uocatur orinatus ĩmo
ad huc ab ep̃o ẽ ordinandus. Sic ista er¬
tans nulli est copulata coniugio ĩmo
adhuc est copulanda adhec non oĩs
error consensum euacuat. Qui enĩ ac¬
ut qui accipit meretricem quam putat
ẽẽ castam uterq errat quia ille corru¬
ptam existimatesfeuirginem ⁊ iste me¬

Expanded text:
ur hoc modo. Conjugium sive matrimonium est viri et mulieris conjunctio, individuam vitae consuetudinem retinens. Item consensus utriusque matrimonium facit. Quia ergo isti conjuncti sunt, ut individuam vitae consuetudinem conservarent, quia uterque consensit in alterum, conjuges sunt appellandi. § 1. His ita respondetur: Consensus est duorum vel plurium sensus in idem. Qui autem errat non sentit, non ergo consentit, id est simul cum aliis sentit. Haec autem erravit; non ergo consentit: non itaque conjunx est appellanda, quia non fuit ibi consensus utriusque, sine quo nullum matrimonium esse potest. Sicut enim qui ordinatur icus, errat, nec vocatur ordinatus, imo ab episcopo adhuc est ordinandus: sic ista errans nulli est copulata conjugio, imo adhuc est copulanda. § 2. Ad haec, non omnis error consensum evacuat; qui enim acat virginem, vel qui accipit meretricem, quam putat esse castam, uterque errat, quia ille corruptam existimat virginem, et iste me
Abbreviated transcription (Latin):
uestimenta eccłe quibus domino mini¬
stratur ⁊ sacrata debent ẽẽ ⁊ honesta ꝗ¬
bus inalus usibus ñdebent frui quam
eccłasticis.⁊ dõ dignis officus.Que nec
abaliis debent contingi aut offerri
nisisacratis hommib neultio que bal¬
dasar regem ꝑcussit suꝑhec transg̃di¬
diuina ñprestentur: nedum imꝓpborũ
tactuut pompa scłaris luxurie pollu¬
untur. adofficium sacri misfu uideãt᷑
Inligneis uasculis dm̃ci corꝑis. ⁊ sangui

Expanded text:
Vestimenta ecclesiastica, quibus Domino ministratur, et sacrata debent esse et honesta, quibus in aliis usibus nemo debet fruit, quam ecclesiasticis et Deo dignis officiis, quia nec ab aliis debent contingi aut ferri, nisi a sacratis hominibus; ne ultio quae Balthasar percussit, super haec transgredieria non praestentur, ne, dum improborum contactu pompaque saecularis luxuriae polluuntur, ad officia sacri mysterii videantur gneis vasculis dominic
Abbreviated transcription (Latin):
que scđm usum mn altario offeruntur et¬
⁊ lic simul uterq pploclispens. p̃cipimꝰ
igitur ut nullus sacerdos hoc ultĩus fa¬
ciat s inremissionem peccatorũ ppł o
oblationem solam distribuat ⁊ uuas
seorsum benedictas ppłs qui petierit ac¬
cipiat: ⁊ fructuum grãs agat. Item iulꝰ¬

Expanded text:
um usum in altari offeruntur, et sic simul utraque populo dispensent. Praecipimus igitur, ut nullus sacerdos hoc ulterius faciat, sed in remissionem peccatorum populo oblationem solam distribuat, et uvas seorsum benedictas populus, qui petierit, accipiat, et fructuum gratias agat. C.
Abbreviated transcription (Latin):
magnum peccatum sit dies obfuae
et menses.⁊annos. et tempora. et sict̃.
obseruant. qui certis dieb siue men¬
sibus siue annis uoluntut nolunt
aliquid inchoare eo quod scm uari¬
as doctrinas nominum fausta. uł in¬
fausta existiment tempora nisi huuiᷤᷤ
mali magnitudinem extimore. Apłi
pensaremus.qui talibus axt. Timeo¬
tas. Intesligat lector. adtantum ꝑi¬
culum anime ꝑtinere suꝑstitiosas tẽ¬
porum obfuationes ut dicat apłs.
timeo uos neforte sine causa iabora¬
uerim inuobis. Quod quamins tante
celebritate auctoritate atq: ꝑorbem
terrarum ineccłis legatur. piena s̃ t̃
ꝯuenticula nr̃a hominib qui tempo¬
ra rerum agendarum anathematicis
accipint.samuõ ne aliquid incho¬
etur aut ecdificiorum aut huiusmoĩ
quorumlib operum diebus quos
egyptiacos uocant: sepe q̃ nos mone

Expanded text:
magnum peccatum sit dies observare, et menses, et annos, et tempora sicut observant qui certis diebus, sive mensibus, sive annis volunt et nolunt aliquid inchoare, eo quod secundum vanas doctrinas hominum fausta vel infausta existiment tempora, nisi hujus mali magnitudinem ex timore Apostoli pensaremus, qui talibus ait: Timetas . Intelligat lector ad tantum periculum animae pertinere superstitiosas temporum observationes, ut dicat Apostolus: Timeo vos, ne forte sine causa laboraverim in vos. Quod cum tanta celebritate atque auctoritate per orbem terrarum in Ecclesiis legatur, plena sunt conventicula nostra hominibus qui tempora rerum agendarum a mathematicis accipiunt. Jam vero ne aliquid inchoetur, aut aedificiorum, aut hujusmodi quorumlibet operum, diebus quos Aegyptiacos vocant, saepe etiam nos monere
Abbreviated transcription (Latin):
ctis exradice illius trunci egrediuntur
istiramusculi nepos. ⁊ neptis pͥmus  ꝓ̃ne¬
pos ⁊ proneptis. scd̃s abnepos ⁊ abneptis.

Expanded text:
ctis, ex radice illius trunci egrediuntur isti ramusculi: nepos et neptis, primus; pronepos et proneptis, secundus; abnepos et abneptis
Abbreviated transcription (Latin):
sorucrtudinem exhibere ut quam sit ne¬
faruim quod comui sit extua possit distri¬
ctione cognoscere quainre siquis quod ñ
eredimus clicorum laicorum aliquoti¬
bt ingeiuo temptauerit obsistendum
a scissime tum cditationis participatiõe
suspende obisq renuntiare festina ut
nem qualitate cognoscat. Inhis aute oi¬
bus ita cautum stude uigilantemq te¬
ostendere ut culpam tuam ñgeminare
neglectu s aliquantisper ualeas sollicr¬

Expanded text:
sollicitudinem exhibere, ut quam sit nesollicitudinem exhibere, ut quam sit nefarium quod commisit ex tua possit districtione cognoscere. Qua in re si quis, quod non credimus, laicorum aliquo tibi ingenio tentaverit obsistendum, a sacratissimae eum communionis participatione suspendere nobisque renuntiare festina, ut nis qualitate cognoscat. In his autem omnibus ita te cautum stude ac vigilantem ostendere, ut culpam tuam non geminare neglectus, sed aliquantisper valeat sollic
Abbreviated transcription (Latin):
tus. aut eẽ nosses ep̃s filiam gloriose memo¬
rie tulliani magistrimilitie te illic ꝓposi
tos proiectis religiosis uestibus nec Ad scła¬
rem reuerti habitum nec adnos licuisset
puersam eptam destinare.S⁊ quia nimia
desidia A torpore deprimeris intuo decore
res adpreses illicita impune comissa ẽ. Nũ
sicut prefati sumus si sollicitus extitisses
prius adnos uitio mulieri prauissime
quam culpa debuit ꝑuenire. Quia ergo
tm̃ hebes tm̃q es negligens ut nisi cano¬
nuicam inte fueris cohertionem exptui
aliu districtionem ⁊ disciplinam nescei
castodire qualiter debeas ẽẽ solucitus
congruo tibi si domino placuerit tpr
tura suscipiens euigila ⁊ excitatus saltĩ
exequare quod pressus nunc usq igna¬
cua distulisti. In stantie ergotue sit pre¬
dictam mulierem una cum sergio defẽ¬
sore nr̃õ comprehendere ⁊ statim ñ solo
ADnele contentum habitum sine excusa¬

Expanded text:
tus aut esse nosses episcopus, filiam gloriosae memotus aut esse nosses episcopus, filiam gloriosae memoriae Tulliani magistri militiae, te illuc posito, nec projectis religiosis vestibus ad saecularem reverti 419 habitum nec ad nos licuisset perversam epistolam destinare. Sed quia nimia desidia ac torpore deprimeris, in tuo dedecore res ad praesens illicita impune commissa est. Nam, sicut praefati sumus, si sollicitus esses exstitisses, prius ad nos ultio mulieris pravissimae quam culpa debuit pervenire. Quia ergo tantum hebes tantumque es negligens ut nisi canonicam in te fueris coercitionem expertus, in aliis districtionem et disciplinam nescias custodire, qualiter debeas esse sollicitus congruo tibi, si Domino placuerit, temta suscipiens evigila, et excitatus saltem exsequere quod pressus nunc usque ignavia distulisti. Instantiae ergo tuae sit praedictam mulierem una cum Sergio defensore comprehendere, et statim non solum ad male contemptum habitum sine excusa
Abbreviated transcription (Latin):
crauerint iterum eis concedi spũi scõ mẽ¬
lamine coniugium ducit anathema sit.
gium duxerit ⁊ post dicatum dõ ꝓpositũ
incesta federa sacrilegaq: miscuerit: ut
inconstitutis gelasii p̃p. cap̃.xx. legitur
ꝓtinus equum ẽ asacra cõione detrudi:
nisi ꝑpublicam ꝓbatamq penitentiam¬
ñrecipi ommnino.Si penituerint tran¬
seuntibus descłouiaticum ñ negetur. In
calcedonensi concit.cap̃ xuii. hoc ꝑpetͣn¬
tes excoĩcantur confitentib auctorita¬
tagione se miscuerint ⁊ illicitis comple¬
xibus publice ⁊ libere filios ꝓcreauint
has nuptias detestabilesq: ꝑsonas amo¬
nastiorum cetu ⁊ eccłarum conuentib
detruse ergastulis tm̃facinus ꝯtinua la¬
m̃itatione defleant. Vñ et uerbo dñi
⁊canonica auctoritate in hac scã sinodo
p̃cipimus: ut oĩo separentur ⁊ iuram̃to
colligentur ut ñutterius subuno coha¬
tino. Ad habitum redire cogatur et reclu¬

Expanded text:
craverint, iterum eis concedi Spiritui sancto mencraverint, iterum eis concedi Spiritui sancto mentectam in conjugium ducit anathema sit. gium duxerit, et post dicatum Deo propositum incesta foedera sacrilegaque miscuerit, ut in constitutis Gelasii Papae capitulo XX legitur, protinus est aequum eos a sacra communione detrudi, et nisi per publicamn recipi. Si tamen poenituerint, transeuntibus de saeculo viaticum non negetur. In Chalcedonensi concilio, cap. XVI, hoc perpetrantes excommunicantur. Confitentibus auctoritatagione miscuerint et illicitis complexibus publice et libere filios procreaverint, has nuptias detestabiles nasteriorum coetu clericorumque conventibus detrusae ergastutis, tantum facinus continua lamentatione defleant. Unde verbo Domini et canonica auctoritate in hac sancta synodo praecipimus, ut omnino separentur, et juramento colligentur, ulterius sub uno non cohat. Ad habitum redire cogatur et rec
Abbreviated transcription (Latin):
scientes inmatrimonio sunt ad copulant.
inuriam xp̃icopulati iuxta censuramceli¬
xp̃iani separentur et nunquam eis conce¬
datur uigaliuinculo religari s⁊ inpeni¬
tentie se lamentis dumuiuut uehem̃t̃¬
afficiant. Item exeodem. A sacra cõmus¬
mone priuentur qui sacris uirginibus se
sociare temere cognouimus ⁊ post dicatẽ
dõ ꝓpositum incesta feder sacrilegaq mi¬
scere quos protinus equum ẽ. Asacra cõi¬
one detrudi et nisi ꝑpublicam probatãq¬
penitentiam. ommmo ñ recipi. sedtñ his
inaticum de scło transcuntibus sidigne
penituerint ñ negetur. Item gg̃. In mo¬
nasterio reuocetur ac recludatur que afoͣ
diabolico instinctu demonasterio sua¬
serat exire quaendam dõ sacratam atq
tineat impudice. Uolumus autẽ ut ep̃a¬
tus tui auctoritate inmonasfio reuocet᷑
abaltari conuersationis sacre uelamen
suscipiunt decreuit scãsinodus in eodẽ ꝓ¬
posito ꝑmanere. Non enim fas ẽẽ decreui¬
mus postquam se dño semel subuelo ꝯse¬

Expanded text:
minis in matrimonio sunt ad injuriam Christi copulati juxta censuram Christiani zeli separentur, et nunquam eis concedatur jugali vinculo religari, sed in poenitentiae se lamentis vehemafficiant. C. XIV. A sacra communione priventur qui sacris virginibus se sociare cognovimus, et post dicatum Deo propositum incesta foedera sacrilegaque miscere. Quos protinus aequum est a sacra communione detrudi, et nisi per publicam probatampoenitentiam omnino non recipi. Sed tamen his viaticum de saeculo transeuntibus, si digne poenituerint, non negetur. C. XV. In monasterio revocetur ac recludatur quae a fodiabolico instinctu de monasterio suaserit exire quandam Deo sacratam, atque tineat impudice. Volumus autem ut episcopatus tui auctoritate in monasterium revocetur ab altari conversionis sacrae velamen suscipiunt, decrevit sancta synodus in eodem proposito permanere. Non enim fas esse decernimus, postquam se Domino semel sub velo conse
Abbreviated transcription (Latin):
ihomo eẽs aut discretionem aliquam ha¬
huisses ta reglans discipline debuisti cu¬
stos existere. ut eaq illicite comiituntur
ante uindictam corrigeretur quam ad nõ
corum nuntius ꝑueniret sed dumnimia
te facit stultitia negligentem ñ solum d
illis offendimur s ⁊̃ adulciscendum de¬
sidiam tuam nichilominus prouocamur
omni ergo dilatione omniq excusatione pͦ¬
posita filiam głose memorie tulliani magi¬
strimilitieq que proiectis quasponte asũ¬
psit religiosis uestibus indumentis se laiciꝰ
uano festina comprehendere atq ad reli¬
giosum rursum habitum reuocare ac in
monasfio mittere ubi districte oĩo ualeat
custodiri nec eius custodiam aliquatenũ
teleuari ꝑmittas quousq denuo nra ser
ꝑtura susceꝑis.nam si quolib modo ins
hac re negligens ut lentus extiteris ita
inte districtissime noueris uindicandum
ut quod exte nescis pena possis resccante¬
cognoscere. Quia sicut diximus suintellect̃
hominis habuisses quȩ facere modo p̃cipe¬

Expanded text:
homo esses, aut discretionem aliquam habuisses, ita regularis disciplinae debuisti custos eante vindicta corrigeres quam ad nos eorum nuntius perveniret. Sed dum nimia stultitia te facit negligentem, non solum de illis offendimur, sed etiam ad ulciscendam desidiam tuam nihilominus provocamur. Omni ergo dilatione omnique excusatione postposita filiam gloriosae memoriae Tulliani magistri militiae, quae projectis quas sponte assumpsit religiosis vestibus, indumentis se laicis nostro Vitaliano festina comprehendere atque ad religiosum rursus habitum revocare, ac in monasterio mittere, ubi districte omnino valeat custodiri, nec ejus custodiam aliquatenus relevari permittas quousque nostra denuo scripta susceperis. Nam si quolibet modo in hac re negligens vel lentus exstiteris, ita in te districtissime noveris vindicandum ut quod ex te nescis, poena possis reserantecognoscere: quia, sicut diximus, si intellectum hominis habuisses, haec quae facere modo praecipe