comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
idra redeamꝰ. Ox ethete igit᷑ in nũabi¬
les flãme syteruz existunt quoruz est
princeps sol oĩa clarissima luce collus¬
trans młtis ꝑtib maior atq ãplior ꝙͣ
t̾ra uniu̾sa.⁊ em̃ teliqua syc era magni¬
tudinib in mensis. Atq hi tantug¬
nes tãq multi. nõ mõ nichil nocent
tertis rebusq t̾restrib s ita prosunt
ut s mota loco sint ꝯflagre t̾raonetẽ
su. a tanitis artorib mod̾atiõe ⁊ tẽꝑa¬
tione sublata hic ego nõ miror ẽẽ ꝙꝙͣ
quis sibi ꝑsuateat corpora queda solida
atq induudua ⁊ grauitate ferri mũ¬
dũq effici ornatissimu ⁊ pulch̾rimũ ex
eoru corporu ꝯcursione fortuita hoc
qui existim et fiꝰ nõ potuisse stõ intelli¬
gocur nõ it̾ putet si ĩ nũabiles uniꝰ et

Expanded text:
iora redeamus. ex aethere igitur innumerabiles flammae siderum existunt, quorum est princeps sol omnia clarissima luce conlustrans, multis partibus maior atque amplior quam terra universa, deinde reliqua sidera magnitudinibus inmensis. atque hi tanti ignes tamque multi non modo nihil nocent terris rebusque terrestribus, sed ita prosunt ut si mota loco sint conflagrare terras necesse sit a tantis ardoribus moderatione et temperatione sublata. Hic ego non mirer esse quemquam qui sibi persuadeat corpora quaedam solida atque individua vi et gravitate ferri mundumque effici ornatissimum et pulcherrimum ex eorum corporum concursione fortuita? hoc qui existimat fieri potuisse, non intellego cur non idem putet, si innumerabiles unius et
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ cͥti dirigunt᷑ multa p̃t̾eunda sũt ⁊ c̃ mł
ta dicunt᷑ Enũari equid̾ nõ pũt flumiñ
utilitates Estus maritimi młtu accẽten¬
tes ⁊ recedẽtes. Montes uestiti atq silurẽs
Saline abhora mantima remotissie. me¬
dicamentoꝵ salutaruiz plenissie t̾re artes
deniq umũiabiles aductu ⁊ ad uita ne¬
cessarie Iã diei noctisq uicissitudo ꝯẜuat
aĩantes tribueno aliud agendi tẽpus a¬
liud qui escẽdi. Sic undiq oĩ rõe ꝯcludit᷑
mẽte ꝯsiloq di̾no oĩa iħ mũdo ad salu¬
tẽ oĩm ꝯẜuationẽq admirabilit̾ admi¬
nistrari. Sin quere̾t ꝯspia cuiꝰ nã cã tan¬
chilo ꝓbabilius deos mutaꝵ ⁊ nich̾ intel¬
ligentiu cã tm̃i laborasse: Quoru igitur
cã quis dixit effectuz esse numdu. Eoru

Expanded text:
ti diriguntur. Multa praetereunda sunt et tamen multa dicuntur. enumerari enim non possunt fluminum oportunitates, aestus maritimi †multum accedentes et recedentes, montes vestiti atque silvestres, salinae ab ora maritima remotissimae, medicamentorum salutarium plenissumae terrae, artes denique innumerabiles ad victum et ad vitam necessariae. Iam diei noctisque vicissitudo conservat animantes tribuens aliud agendi tempus aliud quiescendi. Sic undique omni ratione concluditur mente consilioque divino omnia in hoc mundo ad salutem omnium conservationemque admirabiliter administrari. Sin quaeret quispiam cuiusnam causa tanhilo probabilius deos mutarum et nihil intellegentium causa tantum laborasse. quorum igitur causa quis dixerit effectum esse mundum? eoru
Abbreviated transcription (Latin):
cepimꝰ ex magnitudĩe ꝯmodoꝵ que
ꝑcipiunt᷑ celi tẽꝑatiõe fecunditate t̾ra¬
ru aliarũq ꝯmoditatu cõpluriũ copia
lentia t̾re motib ⁊ sepe fremitib lapide¬
isq ymbrib ⁊ guttis ỹbriui quasi cru¬
entis. Tũ lapidib aut repentinio t̾raꝵ
hyatib. tũ pret̾ naͣ hõim pecudũq por¬
tentis tũ facib usib colestib. tũ stelł
tas uocant q̃ nuꝑ tello octauiano ma¬
gnar fuerũt taiamitatu p̃nũtie tũ so¬
sel alter extinctus est. Quibus ex t̾riti ho¬
umeo uĩ quanda esse celeste ⁊ diuinã
suspitati sist. Quarta cãz esse quasi ma
xima equabilltate motus ꝯu̾sionẽ celi
soł. lune. siderũq oĩm distinctione utili¬
tatez pulcritudinez ordinez quaꝵ reruz
aspectuo ipse satis iudicaret ea nõ esse
fortuita. ut siquis in domu aliꝙͣ aut in
gumasiuiz aut infoeuz ueni̾t cuz uidit

Expanded text:
gnitudine commodorum, quae percipiuntur caeli temperatione fecunditate terrarum aliarumque commoditatum complurium copia;lentia terrae motibus et saepe fremitibus lapideisque imbribus et guttis imbrium quasi cruentis, tum labibus aut repentinis terrarum hiatibus tum praeter naturam hominum pecudumque portentis, tum facibus visis caelestibus tum stellis tas vocant, quae nuper bello Octaviano magnarum fuerunt calamitatum praenuntiae, tum so anno P. Africanus sol alter extinctus est, quibus exterriti homines vim quandam esse caelestem et divinam suspicati sunt; quartam causcaeli, solis lunae siderumque omnium distinctionem utilitatem pulchritudinem ordinem, quarum rerum aspectus ipse satis indicaret non esse ea fortuita: ut, si quis in domum aliquam aut in gymnasium aut in forum venerit, cum videat
Abbreviated transcription (Latin):
cos ꝯserit. Magua eĩ iuĩ seminu secũ fu¬
menti ⁊ sisiu dicit᷑ deportare młtaq alia
inalii locis ꝯmẽorabilia ꝯfre possu mł¬
tos fe tiles agros alios alioru fructuũ
uescendu tã uarie tã iocunda giguit
sieq ea uno tẽpe anni ut ꝑ ⁊ nouitate
delectem̃ ⁊ copia qua tẽpestiuos at de¬
dit qua salutares nõ mõ hõmis. ⁊̃ pecud̾¬

Expanded text:
conserit; magnam enim vim seminum secum frumenti similium dicitur deportare. multaque alia in aliis locis commemorabilia proferre possum, multos fertiles agros alios aliorum fructuum. vescendum tam varie tam iucunda gignit, neque ea uno tempore anni, ut semper et novitate delectemur et copia. Quam tempestivos autem dedit quam salutares non modo hominum sed
Abbreviated transcription (Latin):
ug̾e̾ꝙ nlł tonu quid̾ sit seiũctu a de¬
licatis ⁊ obscenis uoluptatib quas ꝗd̾
nõ erubescẽs ꝓsequit̾ os noĩati quẽ
cibu igit aut quas potiones aut qͣs
uocu aut floru uanetates aut qͦs
tactus quos odores adhibebis ad dey
ut eos ꝑfundano uoluptatib ut pote
quid̾ nectar ãbrosii epulis ꝯparant.
⁊ aut uiuentutez aut ganmiedẽ
pocula imistrantez. Cu autez
epycure quid facies neq enui uñ habe¬
atista teus tiuo uideo nec quõ utatur
Locupletior igit᷑ hõim uã ad beate uiuẽ¬
duz est qua teoru ꝙ pliuib genibue
friuit᷑ uoluptatu. At has leuiores dicitis

Expanded text:
um a delicatis et obscenis voluptatibus; quas quidem non erubescens persequitur omnis nominatim. quem cibum igitur aut quas potiones aut quas vocum aut florum varietates aut quos tactus quos odores adhibebis ad deos, ut eos perfundas voluptatibus? ac poetae quidem nectar ambrosiam epulas conparant et aut Iuventatem aut Ganymedem pocula ministrantem, tu autem Epicure quid facies? neque enim unde habeat ista deus tuus video nec quo modo utatur. locupletior igitur hominum natura ad beate vivedum est quam deorum, quod pluribus generibus fruitur voluptatum. At has levi
Abbreviated transcription (Latin):
esse ꝑfectu uł ĩ nũabiles potiuo m oĩ
pũcto tẽꝑis alioguasti alios int̾re Ꝙ
si mundu effice̾ potest ꝯtur sus a thoꝵ
cur porticu cur tẽplu. cur doniu. cur
urbem nõ potest que sũt miꝰ operosa
tmłto quide fuciliora. Certe ita tem̾e
de mundo efficiũt ut michi quid̾ nũ¬
qua hũc admirabiłe celi ornatu qui
locus ẽ ꝓximus suspexisse uiteantur.
Preclare gͦ aristotiles si essent inquit.
qui sub terra sꝑ habitanissẽt bonis et
illustribus domi ciliis que essent orna¬
ta signis atq picturis instructaq reb
his õĩb quibus habũdãt hi qui bea ti
putant᷑. nec tñ exissent ũquam supra
terra accepissent at̃ fama auditioneq

Expanded text:
biles potius in omni puncto temporis alios nasci alios interire: quod si mundum efficere potest concursus atomorum, cur porticum cur templum cur domum cur urbem non potest, quae sunt minus operosa; et multa quidem faciliora. certe ita temere de mundo effuttiunt, ut mihi quidem numquam hunc admirabilem caeli ornatum qui locus est proxumus suspexisse videantur. Praeclare ergo Aristoteles "Si essent" in«qui sub terra semper habitasset bonis et illustribus domiciliis, que essent ornata signis atque picturis, instructaque rebus his omnibus quibus abundant hi qui beati putantur, nec tamen exisset super terram, accepisset autem fama et auditione
Abbreviated transcription (Latin):
taruz ordinib in quib nichil ũqua in¬
mensa ⁊ infinita uetustasmeatita sit
scatuat netẽ esse ab aliqua mẽte tãtos
nẽ motus gub̾nari. Csippus qui quãꝙͣ
est accrrimo ingenio tñ ea dicit ut abip
saniͣ didicisse. nõ ut ip̃e repisse iudeat᷑
sient raquit ost aliquid in reru nã ꝙ¬
igit᷑ id quo illa ꝯficult hõie melus Idat
ꝙ potiuo dixerio qua teu largitate fũ¬

Expanded text:
tarum ordinibus, in quibus nihil umquam inmensa et infinita vetustas mentita sit, statuat necesse est ab aliqua mente tantos naturae motus gubernari. Chrysippus quidem, quamquam est acerrimo ingenio, tamen ea dicit ut ab ipsa natura didicisse, non ut ipse repperisse videatur. "Si enim" inquit "est aliquid in rerum naigitur id quo illa conficiuntur homine melius. Id autem quid potius dixeris quam Deu
Abbreviated transcription (Latin):
sũt. deos igit᷑ esse fateam᷑. at fortasse
nõ oĩa eneniũt que p̃dicta sũt. sie igit᷑
quid̾ qr nõ õs ꝯualescũt id circo are nul¬
la medicine ẽ. Signa ostendunt᷑ a diix
reru futuraꝵ Inhis si qui errauerũt
uit. Itaq uit̾ os̃ oĩm gentiu sũma cõ¬
stat oĩbus eiui innatu est ⁊ in aĩo qͣi
insculptu esse deos Quales sint uariũ
est esse nẽõ negat. Cleantos quid̾ nr̃

Expanded text:
 esse fateamur. At fortasse non omnia eveniunt quae praedicta sunt. ne aegri quidem quia non omnes convalescunt idcirco ars nulla medicina est. signa ostenduntur a dis rerum futurarum; in his si qui erraverunt,vit. Itaque inter omnis omnium gentium summa constat; omnibus enim innatum est et in animo quasi insculptum esse deos. quales sint varium est, esse nemo negat. Cleanthes quidem noster
Abbreviated transcription (Latin):
sentirez posie dice̾ qr sihrẽm aliquid ꝙ
liceret tñ ne uicissiz audire uellez cũ ip̃e
tã młta dixisse. Tũ balbus. Gera igit᷑¬
cibi morez ⁊ agaz qua breuissie potero
Eteni ꝯuictio epycuri errorib longa
te mea disputatiõe detracta orõ est. Sĩ¬
no diuidũt dii nr̃i tota ista de diio in¬
mortalib questione in partes quatuor
primuz docent esse deos. deinde quales

Expanded text:
e dicere? quod si haberem aliquid quod liqueret, tamen te vicissim audire vellem, cum ipse tam multa dixissem. Tum Balbus: Geram tibi morem et agam quam brevissume potero; etenim convictis Epicuri erroribus longa de mea disputatione detracta oratio est. Omnino dividunt nostri totam istam de dis inmortalibus quaestionem in partis quattuor. prim
Abbreviated transcription (Latin):
eni ħ u̾bu ẽ. adhibetꝰ sensib quousq
ludis. siã eni filio ur̃ fere nõ poterat
asꝑnari exituras molles ⁊ delicatas uo¬
luptates.Sũma eiu memoria ꝓnũci¬
abat płimas epycuri siĩas. his ip̃is u̾b̾
quibus erãt scupte. Metrodori at qui ẽ
epycuri collega sapĩe młta ĩpudentio¬
ra recitabat. accusat enz thimotheuz
frẽ suu metrodorus ꝙ dubitet oĩa que
ad beata uita ꝑtincãt uentre metui
neq id seł ditit s sepus. annuere te
iuteo nota tibi sunt ꝓfetrẽ libros si ne¬
gares. neq nũc rep̃hendo quid̾ ad uo¬
luptatẽ oĩa refa̾nt᷑ alia est ea questio
s toceo teos nr̃os esse uoluptates exꝑ¬
tes. ita urõ iudicio ne boatoe quitez
a dolore uacant. Satis enĩ ad ilła habũ¬
dantẽ tonis uita boatissi̾a cogitat
inqunt assidue teatuz esse se ht̃ eniz
nich aliud quid̾ agitet ĩ mẽte. Cõpre¬
hende igit aĩo ⁊ p̃pone añ ocłos deuin
suchil aliud in oĩ et̾nitate nisi michi

Expanded text:
sensibus. quo usque ludis? nam etiam Philo noster ferre non poterat aspernari Epicureos mollis et delicatas voluptates. summa enim memoria pronuntiabat plurimas Epicuri sententias is ipsis verbis quibus erant scriptae. Metrodori vero, qui est Epicuri collega sapientiae, multa inpudentiora recitabat; accusat enim Timocratem fratrem suum Metrodorus, quod dubitet omnia quae ad beatam vitam pertineant ventre metiri, neque id semel dicit sed saepius. adnuere te video, nota enim tibi sunt; proferrem libros si negares. Neque nunc reprehendo quod ad voluptatem omnia referantur alia est ea quaestio, sed doceo deos vestros esse voluptatis expertes, ita vestro iudicio ne beatos quidem. "At dolore vacant. " Satin est id ad illam abundantem bonis vitam beatissimam? "Cogitat" inquiunt "adsidue beatum esse se; habet enim nihil aliud quod agitet in mente". Conprehende igitur animo et propone ante oculos deum nihil aliud in omni aeternitate nisi "mihi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯstruũt. eosq ꝙͣ possũt molbssi̾e sb̾sterũt
excidi̾t ita tuent᷑ ut ⁊ pẽnis foueat ne su¬
gore ledant᷑. ⁊ si ẽ calor a sole se oppoñt
Cu at̃ pulli pẽnicuł uti possũt cu uolatꝰ
eoru matres ꝓsequũt᷑ reliqua cura lib̾an¬
tͦ. atrendit ⁊̃ ad nõ nlłoꝵ aĩantum ⁊ ea¬
ru reru quas t̾ra giguit ꝯsuationez
⁊ salute hõmi ⁊̃ sollertia ⁊ diligẽtia siã¬
hõi salue eẽ nõ possũt. magne ⁊̃ opor¬
tunitates icultu hõim atqr habũdantia
alie aliis in locis reꝑunit᷑. Egiptu nilo
urigat ⁊ cui tota estate obaita terrã ep¬
pletãq tenuit cu recedit mollitasq ⁊ ob¬
limatos agros ad serendu relĩquit Me¬
sopotamia fertiłe esficit eustates. Inquã
quot aunos quasi nouos agro inuehit
Indus uõ qui est or̃m flũmu maxiꝰ nõ¬

Expanded text:
struunt eosque quam possunt mollissume substernunt, excuderunt ita tuentur ut et pinnis foveant ne frigore laedantur et si est calor a sole se opponant; cum autem pulli pinnulis uti possunt, tum volatus eorum matres prosequuntur, reliqua cura liberantur. Accedit etiam ad non nullorum animantium et earum rerum quas terra gignit conservationem et salutem hohominum salvae esse non possunt. Magnae etiam oportunitates ad cultum hominum atque abundantiam aliae aliis in locis reperiuntur. Aegyptum Nilus inrigat, et cum tota aestate obrutam oppletamque tenuit tum recedit mollitosque et oblimatos agros ad serendum relinquit. Mesopotamiam fertilem efficit Euphrates, in quam quotannis quasi novos agros invehit. Indus vero, qui est om
Abbreviated transcription (Latin):
theofrastu stribe̾ ausa sit. Scito illa quid̾
sermone ⁊ attico s tũ tantu epycuri or¬
tus habuit licentie ⁊ soletis queri. Seno
quide ⁊̃ litigabat quid dicã abutiñ. siã
phedro nichil elegatiuo nichil huãnius
S scõacabat᷑ senex siquid asperius dixe¬
ra cu epycuruo aristotise uexarit ꝯtume¬
uosusi̾e. fedroniso cratico turpissie male
dixit merrodori sodalis sui frẽm timot᷑¬
ten quia nescio quid inph̾ia dissentiret
nẽ magistru suu aquo nichil didicat
tã male acceꝑit. Geno quid nõ eos so¬
lũ qui tũerãt appollodoru solu ceto̾s fige¬

Expanded text:
Theophrastum scribere ausast —scito illa quidem sermone et Attico, sed tamen: tantum Epicuri hortus habuit licentiae. Et soletis queri; Zeno quidem etiam litigabat; quid dicam Albucium; nam Phaedro nihil elegantius nihil humanius, sed stomachabatur senex si quid asperius dixeram, cum Epicurus Aristotelem vexarit contumeliosissime, Phaedoni Socratico turpissime male dixerit, Metrodori sodalis sui fratrem Timocraten, quia nescio quid in philosophia dissentiret,nem magistrum suum, a quo non nihil didicerat, tam male acceperit. Zeno quidem non eos solum qui tum erant
Abbreviated transcription (Latin):
chimera. Quid quid̾ hõim. locoꝵ ur¬
biuiz earuz quas nũqua uidimꝰ aud
quid̾ sił ac michi collibitu ẽ p̃sto ẽ y¬
mago. eiudquid ⁊̃ ad dormientez ue¬
niũt ĩuocate. Tota res uelleio nuga
cap garriendi ad quaz licentiaz fruen¬
da frequent̾ tnsitio sit uisionu ut e
młtis una uideat᷑. puderet me dicere
nõ intellig̾e̾ si uos ipsi intelligeretis
thomoru. siũ ead̾ gͦista facient ut sit oĩa
sẽpit̾na ꝯfugis ad equabłitate.Sic eiũ

Expanded text:
Chimaerae; quid quod hominum locorum urChimaerae; quid quod hominum locorum urbium earum quas numquam vidimus; quid quod simul ac mihi collibitum est praesto est imago; quid quod etiam ad dormientem veniunt invocatae. tota res Vellei nugattas garriendi. At quam licenter. "Fluentium frequenter transitio fit visionum, ut e multis una videatur." Puderet me dicere non intellegere, si vos ipsi intellegeretis tomorum". Num eadem ergo ista faciet ut sint omnia sempiterna? Confugis ad aequilibritatem sic enim
Abbreviated transcription (Latin):
co esse manez. Tuãt̃ ⁊ gͣcti ⁊ ootauii
ymagines reman̾e que incapitoluiz
cu ꝑueneriz tũ ad meu aĩm referan¬
t᷑. ħ id̾ fieri uideo cuiꝰ crebra facie pellan¬
t̃ aĩ ex quo esse toiti atq et̾ni intelligã¬
t᷑ fac ymagines esse quib pulsent aĩ
species dũtaxat obicit᷑ queda nũc enã
cur ea boata at.cur et̾na. Que at̾ iste y¬
magines urẽ aut uñ a democrito hec¬
oĩo licentia. s ⁊ ille a młtis rep̃hẽsus
est uec uos exitu reꝑitis totaq res
uacillat ⁊ claudicat. siũquid ẽ ꝙ minꝰ
ꝓbari possit oĩm ĩme maide̾ ymagiẽs
homeri archiloci. somuli aut pytago¬
re. platonis neo ex forma qua ille fue
pheu poeta docet aristotiles nũqua
fuisse ⁊ ħ orpheticu carmen pytago¬
rei ferũt ciuusda fuisse c̾tonis at
orphens .i. ymago eiuo ut uos uultis
ĩ aĩm meu sepe incurrit quid quod
eiustez hõis alie ĩ meuz alie intuuz
erant uoq esse potuerãt ut chille ut

Expanded text:
co esse inanem, tu autem et Gracchi et Octavi imagines remanere, quae in Capitolium cum pervenerint tum ad animum meum referantur—hoc idem fieri in deo, cuius crebra facie pellantur animi, ex quo esse beati atque aeterni intellegantur. Fac imagines esse quibus pulsentur animi: species dumtaxat obicitur quaedam; num etiam cur ea beata sit cur aeterna? Quae autem istae imagines vestrae aut unde? a Democrito oitum reperitis, totaque res vacillat et claudicat. nam quid est quod minus probari possit, omnium in me incidere imagines, Homeri Archilochi Romuli Numae Pythagorae Platonis—nec ea forma qua illi fuerpheum poetam docet Aristoteles numquam fuisse, et hoc Orphicum carmen Pythagorei ferunt cuiusdam fuisse Cerconis; at Orpheus, id est imago eius ut vos vultis, in animum meum saepe incurrit. Quid quod eiusdem hominis in meum aliae aliae in t Scyllae ut
Abbreviated transcription (Latin):
siõne deu uidĩ egiptus tã herete quã
ne insõpnis quide uides nisi cu pel¬
le caprina cu hasta cu stutulo cu cal¬
ceolio reꝑandio. at nõ est tał argia nͨ
romana uino. gͦ alia species iunonio
mõ dice̾ licebit i oue sꝑ barbatu apol¬
linẽ sꝑ iberber. cesios oculos minerue
nes inquo stante atq uestito leur̃ ap¬
paret canditio nõ deformis clausin
punꝰ age ut hig uocabulio deos eẽ fa¬
cimꝰ quib a nobis noĩatur at primũ

Expanded text:
onne deum videri Aegyptiis? tam hercle quam ne in somnis quidem vides nisi cum pelle caprina cum hasta cum scutulo cum calceolis repandis. at non est talis Argia nec Romana Iuno. ergo alia species Iunonis modo dicere licebit Iovem semper barbatum, Apollinem semper inberbem, caesios oculos Minervae, nes, in quo stante atque vestito leviter apparet claudicatio non deformis: claudum pimus. Age et his vocabulis esse deos facimus quibus a nob
Abbreviated transcription (Latin):
debeat ad exquirendas cãs excitare.
cuo eniz hũt hoĩe dixerit qui cu tã
tet̾os celi motus tãratoo astroru ordi¬
neo tãqua int̾ se oĩa ꝯuexa ⁊ apta iude¬
rt negetinhis ulla messe rationez.
eaq casu fi deboat dicat. Que quanto cõ
machinatõe quada mouiꝰ aliquid ui¬
teamꝰ ut spera. ut horas ut alia ꝑmłta
nõ dubitarꝰ quin illa oꝑa sit̾ roĩs Cũ at̃
ĩpetu teli cu admirabili celi̾tate mouiꝰ¬

Expanded text:
debeat ad exquirendas causas excitare. Quis enim hunc hominem dixerit, qui, cum tam certos caeli motus tam ratos astrorum ordines tamque inter se omnia conexa et apta viderit, negeteaque casu fieri dicat, que quanto consmachinatione quadam moveri aliquid videmus ut speram, ut horas, ut alia permulta, non dubitamus quin illa opera sint rationis; cum autem impetum celi admirabili cum celeritate mo
Abbreviated transcription (Latin):
quid p̃stantius bonitate ⁊ benificen¬
tis neminez deo. nec deuz nec hõĩez
cabu neminẽq deo amari. neminẽ
diligi uultis. Ita fit ut nõ hoĩes a de¬
ic. s ipsi dei int̾se ab aliis alii ne¬
gligant᷑. Quanto stoici melius qui
qui adeptus erit u̾cũq ent gentiu ano¬
bis diliget᷑ uos aut̃ quid malidatis eu ĩte¬
cilitate gratificatione ⁊ beniuolenna
ponitis ut eni omitta uĩ ⁊ nã deoru
ne hoĩes quid̾ censetis nisi ĩ decilli eẽnł
futuros deruficos ⁊ benignos fuisse silła

Expanded text:
quid praestantius bonitate et beneficenquid praestantius bonitate et beneficentis, neminem deo nec deum nec hominem carum, neminem ab eo amari neminem diligi vultis: ita fit ut non modo homines a deis sed ipsi dei inter se ab aliis alii neglegantur. Quanto Stoici melius, quiqui adeptus erit ubicumque erit gentium a nobis diligetur. Vos autem quid mali datis, cum in inbecillitate gratificationem et benivolentiam ponitis. ut enim omittam vim et naturam deorum, ne homines quidem censetis, nisi inbecilli essent, futuros beneficos et ben
Abbreviated transcription (Latin):
eos amot̾thiam eaq qualo in noctur¬
no auditu occulta colunt᷑ siluestrib
sepibus tensa. quibus explicatis ad rõ¬
nõq reuocatis rerui magis nã ꝯgnos¬
cit qua teoru ¶ Michi quidez ⁊ demo¬
critus u̾r magnus in primis cuiꝰ fon¬
tib epycurus ortulos suos irrigauit na¬
tare uitet᷑ in nã deoru. Tũ eniz cens
ymagines diumitate p̃ditas in esse
ymagines que ꝓdesse nobis solent
uł noc̾e. Tũ ingentis quasd̾a ymagi¬
nes tãtasq ut uniu̾su mũdu ꝯple¬
ctant᷑ extrinsecus que quide oĩa sũt
paria democriti qua democrito dig¬
niora. Quis eni istas ymagines ꝯpre¬
hende aĩo potest. Caus admirari cauo
aut cultu aut religione dignag u¬
dicare. Epycurus uõ ex aĩs hõii ex¬
traxerit radicitus religionez cuz diis
ĩmortalib ⁊ opem ⁊ grã sustulit.
dei dicat esse negat id̾ esse in deo grãz
tollit id ꝙ maxĩe ꝓpriu ẽ optĩe p̃s¬
tantissĩeq nẽ. Quid eni melius aut

Expanded text:
eo Samothraciam eaque quae Lemni "nocturno aditu occulta coluntur silvestribus saepibus densa"; quibus explicatis ad rationemque revocatis rerum magis natura cognoscitur quam deorum. Mihi quidem etiam Democritus vir magnus in primis, cuius fontibus Epicurus hortulos suos inrigavit, nutare videtur in natura deorum. tum enim censet imagines divinitate praeditas inesse iimagines quae vel prodesse nobis solent vel nocere, tum ingentes quasdam imagines tantasque ut universum mundum conplectantur extrinsecus. quae quidem omnia sunt patria Democriti quam Democrito digniora; quis enim istas imagines conprehendere animo potest, quis admirari, quis aut cultu aut religione dignas iudicare? Epicurus vero ex animis hominum extraxit radicitus religionem, cum dis inmortalibus et opem et gratiam sustulit. dei dicat esse, negat idem esse in deo gratiam: tollit id quod maxime proprium est optimae praestantissimaeque naturae. quid enim melius aut
Abbreviated transcription (Latin):
dixisset tũ uelleius. sie ego in¬
quit uir tantus qui aichademi¬
co tece rethora ꝯgredi conatuo sum sã
neq in disertu achatemicu ꝑtimussez
ru subtilitate siũaru si orõnis ẽ siccitas
Tu aut̃ cocta utraq re ualiusti corona
tibi ⁊ iudices defuerũt. s an ista alias
siũc luciliu si ip̃i ꝯmodu ẽ audiamꝰ
tu ip̃e cocta quid sentias an inquit ob¬
litus es quid ĩ mitio dixeri. facile ne p̃¬

Expanded text:
dixisset, tum Velleius Ne ego inquit incautus, qui cum Academico et eodem rhetore congredi conatus sim. nam neque indisertum Academicum pertimuissem nec subtilitate sententiarum si orationis est siccitas. tu autem Cotta utraque re valuisti; corona tibi et iudices defuerunt. Sed ad ista alias, nunc Lucilium, si ipsi commodum est, audiamus. tu ipse Cotta quid sentias.' An inquit oblitus es quid initio dixerim, facilius
Abbreviated transcription (Latin):
qui dixerunt totaz de diis ĩ mortalib
opinione ficta esse abhõib sapienti¬
b rei publice cã. ut quos rõnõ posset
eos ad officiu religio diu̾te̾t. sionne
oẽ religione funditus sustulerũt. Qd
prodigus chuis qui ea que ꝓtessent ho¬
minu uite dooru in nũo habita eẽ
dixit. Qua tandez religione reliquit
ꝯuid qui. aut fortis. aut claros aut po¬
tentis uiros credũt post mortez ad de¬
os ꝑueĩse eosq esse ipõs quos nos cole̾
p̃cari. uen̾ariq soleamꝰ nõne exptes st̃
religionu hõim: Que rõ maxĩe tracta¬
ta ab homero ẽ que nĩ interpretatus

Expanded text:
tam de dis inmortalibus opinionem fictam esse ab hominibus sapientibus rei publicae causa, ut quos ratio non posset eos ad officium religio duceret, nonne omnem religionem funditus sustulerunt? Quid Prodicus Cius, qui ea quae prodessent hominum vitae deorum in numero habita esse dixit, quam tandem religionem reliquit? Quid qui aut fortis aut claros aut potentis viros tradunt post mortem ad deos pervenisse, eosque esse ipsos quos nos colere precari venerarique soleamus, nonne expertes sunt religionum omnium? quae ratio maxime tractata ab Euhemero
Abbreviated transcription (Latin):
p. sceuola pontifices maxĩos te audi¬
re dicas. nõ eu qui sustuli̾t oẽ fundi¬
tus religionez neomanib ut xerxes
euerterit Caud eniz ẽ tur deos abhõi¬
bus colendos dicas. cu dei nõ mõ hõĩes
nõ colant s oĩo nichil curent. tuchil

Expanded text:
 Scaevolam, pontifices maximos, te audire dicas, non eum, qui sustulerit omnem funditus religionem; nec manibus, ut Xerxes, everterit. Quid est enim, cur deos ab hominibus colendos dicas, cum dii non modo homines non colant, sed omnino nihil curent, nihil
Abbreviated transcription (Latin):
etruscoru ⁊ arusplicu disciplina. p̃
scipione .G. figulo ꝯsuł. res ip̃a ꝓbauͭ
crearet primꝰ recreator ut eoo retulit
ibide est repente mortuus. Gractus cũ
comitia nichiloꝰ ꝑegisset.rẽq illa in
religionẽ ppło uenisse sentiret ad se¬
natu retulit. senatuo quos adsole̾t
refe̾ndu ꝯsulit. aruspices introducti
responderũt nõ fuisse iuistu ꝯmitioꝵ
rogatore. Tũ gractus ut epatre au¬
tioru potestie. Itaq tũ illos exire iussit
post aut̃ eproiuincia litta̾o ad collegi¬
ũ misit secu leg̾e̾t libros recordatu
esse uitio sibi tabernaculu captu fui¬
sse ortus spictionis Qui cu pomeriũ
postea intrasset habendi senatus causa
inredeundo cu itez pomeriuz fñsiret
auspicari esset oblitus Itaq incio creatõo¬
quos esse augures rẽ ad senatuz senatus
id abdicarent ꝯsules abdicauerũt. Que q̃ri¬
mus exẽpla anaiora .uii. sapientissimꝰ atz
haut stia an oĩm p̃stantissiꝰ peccatu

Expanded text:
um disciplinam P. Scipione C. Figulo consulibus res ipsa probavit. crearet, primus rogator, ut eos rettulit, ibidem est repente mortuus. Gracchus cum comitia nihilo minus peregisset remque illam in religionem populo venisse sentiret, ad senatum rettulit. senatus quos ad soleret referendum censuit. haruspices introducti responderunt non fuisse iustum comitiorum rogatorem. tum Gracchus, ut e patre autiorum potestis?" itaque tum illos exire iussit. post autem e provincia litteras ad collegium misit, se cum legeret libros recordatum esse vitio sibi tabernaculum captum fuisse hortos Scipionis, quod, cum pomerium postea intrasset habendi senatus causa, in redeundo cum idem pomerium transiret auspicari esset oblitus; itaque vitio creatos consules esse. augures rem ad senatum; senatus ut abdicarent consules; abdicaverunt. quae quaerimus exempla maiora: vir sapientissimus atque haud sciam an omnium praestantissimus peccat
Abbreviated transcription (Latin):
tione aliqua ludicra delectant᷑. Deide
sic feriatu uolumꝰ cessatione torpere
ut si se ꝯmou̾it ueream̃ ne beatus esse
nõ possit. hec orõ nõ mõ deos spoliat mo¬
efficit. Si quid̾ agens aliquid ne d̾s quid̾
esse beatus potest xeiuiz sit sane ut uul¬
tis d̾o effigies hõio. ⁊ ymago ꝙ eius ẽ do¬
miciliu que setes. qui locus que demũ
actio uite Quib reb id ꝙ uultis beitꝰ
est. utat᷑ eniz suis bonis oportet fruat᷑
qui beatus futurus ẽ. sã locus his ⁊̃ na¬

Expanded text:
tione aliqua ludicra delectantur: deum tione aliqua ludicra delectantur: deum sic feriatum volumus cessatione torpere, ut, si se commoverit, vereamur ne beatus esse non possit? haec oratio non modo deos spoliat moefficit, si quidem agens aliquid ne deus quidem esse beatus potest. Verum sit sane, ut vultis, deus effigies hominis et imago: quod eius est domicilium quae sedes qui locus, quae deinde actio vitae, quibus rebus, id quod vultis, beatus est? utatur enim suis bonis oportet et fruatur qui beatus futurus est. nam locus quidem
Abbreviated transcription (Latin):
uideo tñ quid sequãtur. Tu quod opus
tandez magnu ⁊ egregiu hẽs ꝙ efft̃
diuma niẽte uiteat᷑ ex quo esse deoo sus¬
pice̾ hẽam in quio inaĩo insita in for̃¬
tionez quanda dei. ⁊ barbatiquid̾ iouis
galeateq inmerue. sũ igit᷑ esse tał pu¬
tã. clipeu fuscinã. fulmen. ⁊ si actiones
ritent᷑ egiptii nulla belua nisi ob ali¬
qua utilitatẽ qua ex ea capent ꝯsecra¬
uerũt. uelut ibis maxima uĩ serpen¬
tũ ꝯficiũt cu sint acies excelse cruri¬
buo rigidis corneo ꝓteroq rostro au̾¬
tunt pestẽ ab egipto cu uolucris an¬
guis ex uastitate libie uento affrico
muentas int̾ficiũt atq ꝯsumũt. ex qͦ
fit ut ille ne morsu uiue noceaut nec
tu deoru nõ mõ bñficiui nlł extare
sy ne factuz quid oĩo nichil hr̃e inquaz
licati nichil cessatione melus existimãt
at ipsi tñ pueri etia cu cessant excita¬

Expanded text:
video tamen quid sequantur: tu quod opus video tamen quid sequantur: tu quod opus tandem magnum et egregium habes quod effectum divina mente videatur, ex quo esse deos suspicere? "Habebam" inquis "in animo insitam informationem quandam dei". Et barbati quidem Iovis, galeatae Minervae: num igitur esse talis putam clipeum fuscinam fulmen, et si actiones ridentur Aegyptii nullam beluam nisi ob aliquam utilitatem quam ex ea caperent consecraverunt; velut ibes maximam vim serpentium conficiunt, cum sint aves excelsae cruribus rigidis corneo proceroque rostro; avertunt pestem ab Aegypto, cum volucris anguis ex vastitate Libyae vento Africo invectas interficiunt atque consumunt, ex quo fit ut illae nec morsu vivae noceant nec non modo beneficium nullum extare, sed ne factum quidem omnino. "Nihil habet" inquit licati nihil cessatione melius existimat. at ipsi tamen pueri etiam cum cessant exercita
Abbreviated transcription (Latin):
nisi forte ue ħ quid̾ attẽdis nõ mõ in
hõie s ⁊̃ marbore quicquid suꝑuacane¬
ũ sit aut lisũ nõ hẽat obstare qua mo¬
lestũ est uno digito plus hr̃e. quid̾ ita
qr nec spem nec usuz aliũ qnq desi de¬
rant. Tuus ãt deus nõ digito uno re¬
dundat s capite. collo. c̾uicib. latib
aluo. tergo. poplitib manib. pedib
femorib crurib si ut ĩ mortalis quid
ħ ad uita mẽbra ꝑtiuent᷑ quid ipsa
facies magis illa ce̾bru cor.pulmõẽs
iecur. hec eiu sũt doĩcilia uite. Oris ꝙ¬
te habitus aduite infirmitate nich
ꝑtinet. ⁊ eos iutuꝑabas qui ex oꝑib¬
magnificis atq p̃clario eu ip̃ nundũ
cu eius menbra. celu t̾ras. maria. cũq
horuz insignia solez hana stellasq udis¬
sent cũq tẽporu maturitates mutati¬
ones uicissitudinesq ꝯgnouissẽt suspica
gubernaret. Ꝙ ⁊̃ si abertãt a ꝯiectura.

Expanded text:
Nisi forte ne hoc quidem adtendis, non modo in Nisi forte ne hoc quidem adtendis, non modo in homine sed etiam in arbore quicquid supervacuaneum sit aut usum non habeat obstare. quam molestum est uno digito plus habere; quid ita? quia nec speciem nec usum alium quinque desiderant. tuus autem deus non digito uno redundat sed capite collo cervicibus lateribus alvo tergo poplitibus manibus pedibus feminibus cruribus. si ut inmortalis sit, quid haec ad vitam membra pertinent, quid ipsa facies? magis illa, cerebrum cor pulmones iecur: haec enim sunt domicilia vitae; oris quidem habitus ad vitae firmitatem nihil pertinet. Et eos vituperabas, qui ex omagnificis atque praeclaris, cum ipsum mundum, cum eius membra caelum terras maria, cumque horum insignia solem lunam stellasque vidissent, cumque temporum maturitates mutationes vicissitudinesque cognovissent, suspicatgubernaret. qui etiam si aberrant a coniectura,
Abbreviated transcription (Latin):
siłis lupo atq ut enniꝰ. Simia quã slłio
turpissima testia nobis at mores inu¬
troq dispares. Elefanto beluaru nulla
prutentior ad figurãq uastior. de besti¬
is loquor Quid int̾ ip̃os hoĩes nõne et
sił mio formis dispares mores. ⁊ mori¬
b silimio figura dissiłis. Et eiuzsi sel
nellei suscipimus genus ħ arg̾ti atten¬
te quo serpat. Tu eĩ sumebas nisi in
hõis figura rõnez messe non posse.
sumet alius nisi in t̾restu nisi meo
qui natus sit. nisi ineo qui adoleuent
nisi meo qui didicit. nisi ex eo qui ex
aĩo ꝯstet ⁊ corꝑe caduco ⁊ infirmo po¬
stremo inhõie atq mortali. Quodsi in
õibus his rebus obsistis. quid est ꝙ te for¬
ma una ꝯturbet.his eiu õibus que ꝓ¬
posui adiũctis inhõie rõnez esse ⁊ mẽ¬
tẽ uidebas. Qiubus detractio deu tñ no¬
sse te dicis.mͦ. liniam̃ta mancãt ħ est
nõ ꝯsid̾are s quasi sortiri quid loquelo

Expanded text:
similis lupo atque, ut Ennius, "simia quam similis similis lupo atque, ut Ennius, "simia quam similis turpissuma bestia nobis"; at mores in utroque dispares. elephanto beluarum nulla prudentior; ad figuram quae vastior? de bestiis loquor; quid inter ipsos homines nonne et simillimis formis dispares mores et moribus paribus figura dissimilis? Etenim si semel Vellei suscipimus genus hoc argumenti, attende quo serpat. tu enim sumebas nisi in hominis figura rationem inesse non posse; sumet alius nisi in terrestri, nisi in eo qui natus sit, nisi in eo qui adoleverit, nisi in eo qui didicerit, nisi in eo qui ex animo constet et corpore caduco et infirmo, postremo nisi in homine atque mortali. quod si in omnibus his rebus obsistis, quid est quod te forma una conturbet? his enim omnibus quae proposui adiunctis in homine rationem esse et mentem videbas; quibus detractis deum tamen nosse te dicis, modo liniamenta maneant. hoc est non considerare sed quasi sortiri quid loquare.
Abbreviated transcription (Latin):
dicis nisi ũqua uideri sołe aut mũdũ
beatu. Qiud mundu pret̾ hũc nũquã¬
ne iudisti. siegabis Cur igitꝰ nõ secẽta
milia mũdoru s in nũabilia ausus ẽ
dice̾. rõ docuit. gͦ ħ te rõ nõ docebit
te uincam̃ ab ea naͣ sic ã p̃stantia uiã
atq ut aĩ ita ⁊ corꝑio. Cur igit᷑tu ce¬
terio reb inferiores simus. foria pa¬
res sumus. ad siłitudiue eĩ dõ ꝓpius
accedebat huãna uirtus qua figura.
an quicqua tã puerile dici põt ut eun¬
dem locu dui tuo urgea qua si ea ge¬
nera beluarum que in rubro mari in¬
diaue gignant᷑ nlla esse dicamꝰ. at ꝗ
ne curosusimi quid hõies exquirendo
audire tã multa posunt quam sũt mlta
que t̾ra mari paludib. ttumĩb existunt
que negemus cise quia nũqua iudimus
Ipsa uõ quam nichil adrẽ ꝑtinet q̃ uos
delectat maxĩe siłitudo. aiud caius ñ ne

Expanded text:
dicis nisi "Numquam vidi solem aut mundum dicis nisi "Numquam vidi solem aut mundum beatum". Quid mundum praeter hunc umquamne vidisti? negabis. cur igitur non sescenta milia esse mundorum sed innumerabilia ausus es dicere? "Ratio docuit." Ergo hoc te ratio non docebit, te vincamur ab ea natura sic animi praestantia vinci, atque ut animi item corporis? cur igitur, cum ceteris rebus inferiores simus, forma pares sumus; ad similitudinem enim deorum propius accedebat humana virtus quam figura. An quicquam tam puerile dici potest ut eundem locum diutius urgeam quam si ea genera beluarum, quae in rubro mari Indiave gignantur, nulla esse dicamus? atqui ne curiosissimi quidem homines exquirendo audire tam multa possunt quam sunt multa quae terra mari paludibus fluminibus existunt; quae negemus esse, quia numquam vidimus? Ipsa vero quam nihil ad rem pertinet, quae vos delectat maxime, similitudo. quid canis nonne
Abbreviated transcription (Latin):
latino u̾bo uteno scurrã athicu fuisse
dicebat. Crippu nũqua usi crisippam
uocabat. Tu ipse paulo añ eu tãqua se¬
natuz ph̾oru recitares. sũmos uiros de¬
sipe delurare dementis esse dicebas. Q uoꝵ
si nemo ueru uterit de nã deoru uendũ
est ne ulla sit oĩo. siã ista que uos dicitis
sũt tota cõm̃ticia iuix digna lugubrati¬
one auiculaꝵ siõ eiu sentis qua młta
da deo que adhibet hõi. Ingressus cursꝰ
accubatio. inclinatio. sessio. ꝯp̃hensio
ad istas opĩones ur̃ ille princeps ue¬
uit. s clamare nõ tesinitis retinend̾
ħ esse teus ut reatus ĩmortalis q sit. c
auf obstat ꝙ nõ sit beatus si nõ sit bipes
aut ista siũ dcĩtas siue btĩtudo dicẽda¬
sũt utrũq oĩo duru s ussi mollienda
nobis uã sũt. ueru ea quecũq est cura¬
ut insole illu aut hũc mundu aubĩ
aliqua mente et̾na figura ienbrsꝙ
corpio uacua ead̾ nõ põt. suchil aliud

Expanded text:
Latino verbo utens scurram Atticum fuisse dicebat, Chrysippum numquam nisi Chrysippam vocabat. tu ipse paulo ante cum tamquam senatum philosophorum recitares, summos viros desipere delirare dementis esse dicebas. quorum si nemo verum vidit de natura deorum, verendum est ne nulla sit omnino. Nam ista quae vos dicitis sunt tota commenticia, vix digna lucubratione anicularum. non enim sentitis quam multa da deo quae adhibetur homini, ingressus cursus accubitio inclinatio sessio conprehensio,ad istas opiniones vester ille princeps venerit. Sed clamare non desinitis retinendum hoc esse, deus ut beatus inmortalisque sit. quid autem obstat quo minus sit beatus si non sit bipes, aut ista sive beatitas sive beatitudo dicendast utrumque omnino durum, sed usu mollienda nobis verba sunt—verum ea quaecumque est cur aut in solem illum aut in hunc mundum aut in aliquam mentem aeternam figura membrisque corporis vacuam cadere non potest? nihil aliud
Abbreviated transcription (Latin):
est stĩa colendoruz deoruz qui quãobrez
colendi sũt nõ intelligo. nlło nec accep¬
to abhis nec sperato bono. Quid ẽ at̃
suꝑstitione ꝙ gloriari soletis facile est
lib̾are cur sustulis oẽ iĩ deoru nͥ forte
diagora aut theotoꝵ qui oĩo deos nega¬
bant censes esse posse suꝑsticiosos ¶E

Expanded text:
est scientia colendorum deorum; qui quam ob rem colendi sint non intellego nullo nec accepto ab his nec sperato bono. Quid est autsuperstitione, quod gloriari soletis, facile est liberare, cum sustuleris omnem vim deorum. Nisi forte Diagoram aut Theodorum, qui omnino deos esse negabant, censes superstitiosos e
Abbreviated transcription (Latin):
postremo cu ħ ꝓpriu sit aĩantiũ ut
aliquid appetarit quid sit ne̾ accõmoda¬
tu. deus quid appetit. ad qua deniq rẽ
motu mẽtio ao rõio utat᷑. postremo quõ
teatus sit quõ eternus. Quicquid eni
horuz attigerit ultus est. ita male insti¬
tuta rõ exitu reꝑire nõ põt. Sic eĩ dice¬
bas specie dei ꝑcipi cogita tõe nõ sensu
nec esse in ea ulla soliditatẽ noq eand̾
ut siłitudine. ⁊ tͣnsitione cernat᷑. neq
deficiat ũqua ex infinitis corꝑib siłiũ
accessio ex eoq fiꝰ ut nichil intẽta mẽs
nrã beata illa naͣ ⁊ sẽpiterna putet
ħ ꝑ ipsos deos de quibus loquimĩ quale
tande est. sã si tantũmõ ad cogitatõe
ualent nec hũt ulla soliditatez nͨ emi¬

Expanded text:
post, cum hoc proprium sit animantium ut aliquid adpetant quod sit naturae accommodatum, deus quid appetat, ad quam denique rem motu mentis ac rationis utatur, postremo quo modo beatus sit quo modo aeternus. quicquid enim horum attigeris ulcus est: ita male instituta ratio exitum reperire non potest. Sic enim dicebas, speciem dei percipi cogitatione non sensu, nec esse in ea ullam soliditatem, neque eandem ut similitudine et transitione cernatur neque deficiat umquam ex infinitis corporibus similium accessio, ex eoque fieri ut in haec intenta mens nostra beatam illam naturam et sempiternam putet. hoc, per ipsos deos de quibus loquimur, quale tandem est? nam si tantum modo ad cogitationem valent nec habent ullam soliditatem nec emi
Abbreviated transcription (Latin):
de grã dixisse. sie ein tã despitiẽo fuis¬
s ut homũculio simulat᷑ deu fixiss lini¬
amẽtio dũtaxat extremio ħ habitu soli¬
do mẽbris hõio p̃ditu õibus usu mẽ¬
broꝵ ne minimo quid̾ exilez ꝙ̃da atq
ꝑlucidu.snichil cuiqua tribuentẽ nich
gratificantẽ oĩo nichil curatitẽ nuchil¬

Expanded text:
gratia dixisse; neque enim tam desipiens fuisset ut homunculi similem deum fingeret, liniamentis dumtaxat extremis non habitu solido, membris hominis praeditum omnibus usu membrorum ne minimo quidem, exilem quendam atque perlucidum, nihil cuiquam tribuentem nihil gratificantem, omnino nihil curantem n
Abbreviated transcription (Latin):
t᷑ sol. ne luna ne stelle. qm̃ nichil esse
potest nisi quid̾ attĩgiiꝰ aut u dimus
Quid qũ ip̃ nõne uidisti. Curigit᷑ cre
dis oĩa . Tollamus gͦ que aut historia
nobis aut ratio noua affert. ita sit ut
medit̾ranei mare esse nõ credãt. Que
sũt tante animi angustie. ut si seri¬
phinatus esses. nec ũqua egressus ex
insula inqua lepusculos uulpeculasq
sepe iuidisses nõ creteres leones ⁊ pan¬
teras esse cuz tibi quales essent dicerẽt.
Si uõ te elefante quis dice̾t ena rideri te
putares. ⁊ tu quide uellei nõ nr̃o more
dyaleticoru que funditus genꝯ urã ñ no
deos sũpsisti. ꝯcedimꝰ beatu aut sine uir¬
tute esse neminez posse. id quoz damus
⁊ libent̾. quid uirtute aut sine rõne cõ¬
stare nõ posse ꝯueĩat id quoq nccẽ est ad
ꝙ opus erat te gradati istuc ꝑuenire
tuo ure: sã a beatis ad uirtute a uir¬
tute ad rõnez ui deo te uenisse gradib

Expanded text:
tur sol ne luna ne stellae, quoniam nihil esse tur sol ne luna ne stellae, quoniam nihil esse potest nisi quod attigimus aut vidimus. Quid deum ipsum numne vidisti? cur igitur credis esse? Omnia tollamus ergo quae aut historia nobis aut ratio nova adfert. ita fit ut mediterranei mare esse non credant. quae sunt tantae animi angustiae ut, si Seriphi natus esses nec umquam egressus ex insula, in qua lepusculos vulpeculasque saepe vidisses, non crederes leones et paneras esse, cum tibi quales essent dicerentur, si vero de elephanto quis diceret, etiam rideri te putares. Et tu quidem Vellei non vestro more sed dialecticorum, quae funditus gens vestra non deos sumpsisti: concedimus. beatum autem esse sine virtute neminem posse: id quoque damus, et libenter quidem. virtutem autem sine ratione constare non posse: conveniat id quoque necesse est. Add opus erat te gradatim istuc pervenirm? nam a beatis ad virtutem, a virtute ad rationem video te venisse gradibus;
Abbreviated transcription (Latin):
paulo antete. Ille uero deos esse putat
siec ꝙ̃q udi qui magis ea que timẽda
esse negaret tune̾t. Morte dico ⁊ deos
quib mediocres hoĩes nõ ita ualde mo¬
uent̾. his ille clamat oĩm mortaliũ m̃¬
tes esse pretitas. Got milia latrocinãt᷑
ꝯpilant. Credo ãt illos mortis timor ter¬
ret. aut hos religioĩs. S qm̃ nõ autes
iã enu cu puero epycuro loquar. nega¬
re esse deos. quid est qd̾ te inpediat aut
cole aut munduz aut mentez aliquam
sempiterna in teoru naͣ pon̾e. sũquã
ulla alia nisi mhũana figura. Quidso
orbis ultimis ꝑtibus definiens motũ
cursus annuos ꝯficit huiꝰ hanc illustͣ¬
tionez eus uicensa raduis menstruo
spatio luna ꝯplet. Qumnq at̃ stelle eũ¬
dem orbez tenentes alie ꝓpus at̾ris
alie remotius ab hisde principiis dis¬
paribus tẽporib eade spacia ꝯficiunt
siũquid tale epycure udisti. Ne sit igi¬

Expanded text:
paulo ante te. Ille vero deos esse putat, paulo ante te. Ille vero deos esse putat, nec quemquam vidi qui magis ea quae timenda esse negaret timeret, mortem dico et deos: quibus mediocres homines non ita valde moventur, his ille clamat omnium mortalium mentes esse perterritas; tot milia latrocinantur ana conpilant: credo aut illos mortis timor terret aut hos religionis. Sed quoniam non audes iam enim cum ipso Epicuro loquar negare esse deos, quid est quod te inpediat aut solem aut mundum aut mentem aliquam sempiternam in deorum numero ponere? "Numquam ulla alia nisi humana figura". Quid soorbis ultimis partibus definiens motum cursus annuos conficit; huius hanc lustrationem eiusdem incensa radiis menstruo spatio luna complet; quinque autem stellae eundem orbem tenentes, aliae propius a terris aliae remotius, ab isdem principiis disparibus temporibus eadem spatia conficiunt. num quid tale Epicure vidisti? ne sit igi
Abbreviated transcription (Latin):
an tu mei fuisse putas esse an tui deuz
profecto nõ putas. Quid gͦ solez dicam
aut hunã aut celu deu. Ergo ⁊̃ boa¬
cũ quibus fruente uoluptatib. ⁊ sapi¬
entez quid potest esse ut eiusmodi trũ
quide docui nec tali aliquo ꝙ tibi ita
ꝑsuasu est. quid dubitas. slegare teos
nõ audes.Sapientt id quide. ⁊ si ħ lo¬
co nõ ppłm metiuo s ipsos deos. sioui
ego epycureos oĩa sigilla nuãntes ꝙͣꝓͣ
in deo nõ nlłos deos epycuru ne in of¬
fensione atheniensiũ cade̾t. u̾bio reli¬
quis se deoo re sustulisse. Itaq in illio
elcĩo eius breuibueq sñis qua appella¬
tio cirias toxas ħ ut opinor prima sen¬
tentia est. Ꝙ boatu ⁊ ĩmortale ẽ idis
ht̃ nec exhibet cuiqua negociu. In hc
itaq eius prima siu̾a sũt qui existimẽt
ꝙ ille insticia plane loquendi fecerit
tunt hic eu abigue locutuz esse s młtis
aliis locis ⁊ illu ⁊ metrodoꝵ tã aꝑte qua

Expanded text:
An tu mei similem putas esse aut tui deum? profecto non putas. "Quid ergo, solem dicam aut lunam aut caelum deum? ergo etiam beatum: quibus fruentem voluptatibus? et sapientem: qui potest esse in eius modi trun, quod docui, nec tali aliquo, quod tibi ita persuasum est, quid dubitas negare deos esse? non audes. sapienter id quidem, etsi hoc loco non populum metuis sed ipsos deos. novi ego Epicureos omnia sigilla veneideo non nullis videri Epicurum, ne in offensionem Atheniensium caderet, verbis reliquisse deos re sustulisse. itaque in illis selectis eius brevibusque sententiis, quas appellatis kuri/as do/cas, haec ut opinor prima sententia est: "quod beatum et inmortale est id nec habet nec exhibet cuiquam negotium"; in hac ita exposita sententia sunt qui existiment, quod ille inscitia plane loquendi fecerit,tunt hic eum ambigue locutum esse, sed multis aliis locis et illum et Metrodorum tam aperte quam
Abbreviated transcription (Latin):
deos hõim siles qua hõies deoru. Que¬
res quid int̾sit. Sieniz l illi silłe sit esse
illuc huic uideo s ħ dico nõ ab hõib for¬
me figuraz uenisse ad deos. Dii eniz
sꝑ fuerũt. nati nũqua sunt. si quide
et̾ni sũt futi᷑ at hoies nati. Aut̃ igit᷑
quide ut uoletis. Illud quero que fueit
tanta fortuna. suchil eniz rõne inreruz
natã factu esse uultis. S tñ quis est iste
tantus casuo uñ tã felix ꝯcursus atho¬
moruz ut repente hoĩes for deoꝵ nasce¬
rent᷑. seĩa deoꝵ tecidisse de celo putaiꝰ
int̾ras. ⁊ sic hoĩes patru siłes extitisse

Expanded text:
es dicere quam homines deorum. quaeres quid intersit; si enim hoc illi simile sit, esse illud huic. video, sed hoc dico, non ab hominibus formae figuram venisse ad deos; di enim semper fuerunt, nati numquam sunt, si quidem aeterni sunt futuri; at homines nati; ante igitur quidem ut voletis; illud quaero, quae fuerit tanta fortuna nihil enim ratione in rerum natura factum esse vultis—sed tamen quis iste tantus casus, unde tam felix concursus atomorum, ut repente homines deorum forma nascerentur? Seminane deorum decidisse de caelo putamus in terras et sic homines patrum similes
Abbreviated transcription (Latin):
arg̾ta q̃renda sũt quib ħ refellat utinã
tã facile uã inuenire possim qua fal¬
sa ꝯuinc̾e. Eteniz enumerasti memo¬
rit̾ ⁊ copiose ut michi quide admirari
iube̾t in hõie esse romano tantã sciãm
tentias. Om̃one tibi illi delirare uisi sunt.
qui sine manib ⁊ pedib ꝯstare deu esse
decreuerũt. sie ħ quid̾ uos mouet ꝯsideran¬
tes que sit utilitas que oportunitas ĩ ho¬
mine menbroru ut iudicetis menbris
huãnis deos nõ egere. Quid eni ẽ opus
pedidus sine ingressu. quid manibus si ni¬
deus ⁊ nõ loquet᷑. dentes. palatu. fauces
nullu adusum. Queq procroatoĩs cã nã
corꝑi affixit. ea frustia hẽbit deus. siec ex¬
terna ing̃ qua inti̾ora.cor. pulmones. ie¬
cur. ceta que detracta utilitate quid hũt
uenustatis. Caĩ quide ħ esse indeo ꝑꝑ pul¬
critudine uultis istis ne fidentib sõpni¬
is nõ modo epycurus ⁊ metrodorus. ⁊ hec¬
marcus ꝯtra pitagora. platone empedo

Expanded text:
argumenta quaerenda sunt quibus hoc refellatur. utinam tam facile vera invenire possim quam falsa convincere. Etenim enumerasti memoriter et copiose, ut mihi quidem admirari luberet in homine esse Romano tantam scientitentias. omnesne tibi illi delirare visi sunt qui sine manibus et pedibus constare deum posse decreverint? Ne hoc quidem vos movet considerantis, quae sit utilitas quaeque oportunitas in homine membrorum, ut iudicetis membris humanis deos non egere? quid enim pedibus opus est sine ingressu, quid manibus si nideus et non loquetur, dentes palatum fauces nullum ad usum, quaeque procreationis causa natura corpori adfinxit ea frustra habebit deus; nec externa magis quam interiora, cor pulmones iecur cetera— quae detracta utilitate quid habent venustatis quando quidem haec esse in deo propter pulchritudinem voltis? Istisne fidentes somniis non modo Epicurus et Metrodorus et Hermarchus contra Pythagoram Platonem Empedo