comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
int̾uerre nec admittatur cõ¬
sam. Q uod si quis eum uł cõsat¬
datone uł sinc satͥdatõne admisit
ꝯseqñes erit dr̃e stipłonis istnis¬
tare deb quitalem defensorem
aomisit ¶si ex fidenissorib aui
iudicatũ solui can̾at existat
sor existat ¶Inhac stipłone hoc
tractat᷑ anhii an fideinẜant si
defensionẽ omiserint madati
t̾ueri. hĩ enĩi quatitatẽ it̾¬
uen̾unt. ⁊ hoc illis fint manda¬
tnm nom indefensionẽ qintñ⁊
si hoc sibi assũs̾int. ut defend̾at
an mãdati possint ag̾e et si qui¬
d̾ enictisũt utiq ꝙ obrem indi¬

Expanded text:
interuenire nec admittatur, cosam. quod si quis eum uel cum satisdatione uel sine satisdatione admiserit, consequens erit dicere, stipulationis istitare debet, qui talem defensorem admisit. Si ex fideiussoribus, qui iudicatum solvi caverant, existat sor existat. In hac stipulatione hoc tractatur, an hi qui fideiusserint, si defensionem omiserint, mandati teneri: hi enim in quantitatem intervenerunt et hoc illis fuit mandatum, non in defensione. Quid tamen, si et hoc sibi adsumpserint, ut defendant, an mandati possint agere? et si quidem victi sunt, utique quod ob rem iudi
Abbreviated transcription (Latin):
dñnũ post ea ⁊ secutus dinco nb̃a¬
rimminnis mmior uł ape nulla
dubitõ est. nam ⁊ apud alplem̃
ẜimis enm quiminus a debitore
endo ab eo eiq rectrodando acru¬
rsiis accipiendo id esfic̾e uelutisi
.c. debitorem x acceptis lb̾are cre¬
ei rectro reddat. mox ab eo acci¬
puat ac nonissime retmeat et si
in dubitatõne a quibedam hoc
male deducatur ꝙ ñ possit ud̾i

Expanded text:
 postea consecutus dando liberari. in nummis minor vel prope nulla dubitatio est: nam et apud Alfenum Servius eum, qui minus a debitore endo ab eo eique retro dando ac rursus accipiendo id efficere: veluti, si centum debitorem decem acceptis liberare creei retro reddat, mox ab eo accipiat ac novissime retineat: etsi in dubitationem a quibusdam hoc male deducatur, quod non possit vi
Abbreviated transcription (Latin):
di accedint excisati sunt sepulcͥ
aũt appelat̃õe om̃em sepuldure
locum crtineri estimand̾ ẽ ¶si ꝗf
in hr̃ditarium sep ulcrũ inferat
ꝙͣuis hr̃s tñ pot̾ sepulcri uoia¬
ti teneri si forte ꝯtra uolũtatem
testatoris intulit lic .ii. cauere
testatorinequis eoꝵ eo inferat᷑ Ut
rescriꝑto inꝑatoris andonini eaue¬
tur Eseruari .n. nolũtatẽ eius

Expanded text:
nt, excusati sunt.Sepulchri autem appellatione omnem sepulturae locum contineri existimandum est.Si quis in hereditarium sepulchrum inferat, quamuis heres, tamen potest sepulchri uiolati teneri, si forte contra uoluntatem testatoris intulit: licet enim cauere testatori, ne quis eo inferatur, ut rescripto imperatoris Antonini cauetur: seruari enim uoluntatem eius
Abbreviated transcription (Latin):
dabo si plines ag̾e nolent cmiꝰ iusti¬
ssima cã ẽẽ uidebit᷑ ei agẽdi pot̾¬
atem faciam. ¶Si quis in sepulcͦ
dolo .in. habitau̾nt edificium ue a¬
gͥ colus absit cessabit in eiusd̾ per¬
sonasigre᷑ doli ñ capaces ꝙ̃ ad̾m

Expanded text:
dabo. si plures agere uolent, cuius iustissima causa esse uidebitur, ei agendi potestatem faciam. si quis in sepulchro dolo malo habitauerit aedificiumue aigitur dolus absit, cessabit eiusdem. personae igitur doli non capaces, ut adm
Abbreviated transcription (Latin):
antuerarẽtur ꝑ terntoria opido¬
rum tr̃asfr idiuus tũ marchus
resc̾psit nullam penã meruisse eos
qui corpuc initin̾e defunicti ꝑ iu

Expanded text:
entur per territoria oppidorum transferri. divus tamen Marcus rescripsit nullam poenam meruisse eos, qui corpus in itinere defuncti
Abbreviated transcription (Latin):
inpecculio id habu̾it. ¶cet̾in
si post mort̾e uł ⁊ si alius pro
eo dedit qr ñ fuit ex hiis bo¬
nis q̃ mortis tp̃rtestator hu̾it

Expanded text:
in peculio id habuit. ceterum si post mortem, vel etiam si alius pro eo dedit, quia non fuit ex his bonis, quae mortis tempore testator habuit,
Abbreviated transcription (Latin):
Parriciduĩ postulatꝰ siint̾un deces¬
serit si quid̾ sibi morte ꝯscu̾int suc¬
cessorẽ fiscũ hr̃e debebit si minus eũ
quẽ uoluit si modo desł̾m fecit si¬
ꝯstituta estut parricida uirgis san¬
gumeis nerberatꝰ de inde in eculeo
mum alioqͥn bestiis subiciet᷑ .ł. diui
adriani ꝯstitudõnẽ ¶qui alias ꝑ¬
souas occid̾it p̃ter patrẽ ⁊ matrem¬

Expanded text:
Parricidii postulatus si interim decesserit, si quidem sibi mortem consciuit, successorem fiscum habere debebit: si minus, eum quem uoluit, si modo testamentum fecit: siinstituta est, ut parricida uirgis sanguineis uerberatus deinde culleo mum sit: alioquin bestiis obicitur secundum diui Hadriani constitutionem.Qui alias personas occid
Abbreviated transcription (Latin):
ne filiũ siiũ quidam necairerat qui
nouertam adult̾abat in insulam
euim deportasse qquod latronis mag̾
quam patris nire enui int̾fecisset
Nlam patria potestas in pictate d¬
ñ in atrocitate ꝯsłfre¬

Expanded text:
ne filium suum quidam necaverat, qui novercam adulterabat, in insulam eum deportasse, quod latronis magis quam patris iure eum interfecit: nam patria potestas in pietate debet, non atrocitate
Abbreviated transcription (Latin):
dunis .p. ꝯ ꝓuincie afie p̾erat sub
edc̃o ꝓposuit ut irenarche cñ ap¬
prehenderait lotroues in t̾rogẽt
eos de sociis ⁊ receptatorib ⁊ int̾¬
rogões lit̾is melusa ᷤᷤ atq obsigna¬
duci Sic ⁊ diuus p. ⁊ alii prĩcipes
rescripserũt ut ⁊̃ dehiis qui requi¬
rẽdi adnotati sunt ñ quasi ꝓ dãp¬
natis S qiͣ re integra queratur
Si auis erit qui eum aignaten¬
equi ⁊ si diligẽter hoc fecerit col¬
landend̾ eum si parum prudẽter
⁊ ñ exquifitis argumĩtis smplicit̾
denotare irenarchetiinus xetu¬
lisse s si ꝯuid maligaie in t̾rogasse
ut uindicet  exenplum ne quid
aliud post ea tale fac̾e moliatur

Expanded text:
us, cum prouinciae Asiae praeerat, sub edicto proposuit, ut irenarchae, cum adprehenderint latrones, interrogent eos de sociis et receptatoribus et interrogationes litteris inclusas atque obsignaerducti. sic et diuus Pius et alii principes rescripserunt, ut etiam de his, qui requirendi adnotati sunt, non quasi pro damnatis, sed quasi re integra quaeratur, si quis erit qui eum arguatac fideliter hoc fecerit, conlaudandum eum: si parum prudenter non exquisitis argumentis, simpliciter denotare irenarchen minus rettulisse: sed si quid maligne interrogasse ut uindicet in exemplum, ne quid et aliud postea tale facere moliatur
Abbreviated transcription (Latin):
in cautõnẽ neq in decreto p̾sidis
Marc¶duus adrianꝰ iulio ẜo itares¬
eripsit ⁊ alias rescriptũ ẽ ñ eẽ uti¬
q epistolis eoꝵ credend̾ qui quasi
danpnados ad p̾sidẽ remiserũt id̾
de irenachis p̾ceptum ẽ qr ñ om̃s
ex fide bona elogia scrib̾e ꝯꝑtum

Expanded text:
in cautione neque in decreto praesidiDiuus Hadrianus Iulio Secundo ita rescripsit et alias rescriptum est non esse utique epistulis eorum credendum, qui quasi damnatos ad praesidem remiserint. idem de irenarchis praeceptum est, quia non omnes ex fide bona elogia scribere com
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ Siis aui rem cõmodasset
eam rem clam abstulisset fur¬
ti cũ eo agiñ pot̾ q si suum
recepiss ⁊ ille ꝯ modati lib̾a¬
tus eẽt ħ tñ ita accipiẽd̾ est
sinullas retinẽdicãs is cui com¬
modatares erat habuit nam
si mpẽsas nec̃tas mrẽ cõmoda¬
tam fec̾at int̾fint eius pociꝰ
ꝑ retencionẽ eas ẜuare quã

Expanded text:
 Si is, qui rem commodasset, eam rem clam abstulisset, furti cum eo agi non potest, quia suum recepisset et ille commodati liberatus esset. hoc tamen ita accipiendum est, si nullas retinendi causas is cui commodata res erat habuit: nam si impensas necessarias in rem commodatam fecerat, interfuit eius potius per retentionem eas servare qu
Abbreviated transcription (Latin):
scmptore agiposs ut quodã¬
mnꝰ noxalis actõ capud sequa¬
d̾ ait ut etiam si lib̾ sit st̃s cõ
ip̃o agi posse dicamus. sicuti nõ
ag̾emus t᷑ ⁊̃ si ꝓpaus faisset. ex

Expanded text:
emptore agi possit, ut quodammodo noxalis actio caput sequadum ait, ut etiam, si liber sit factus, cum ipso agi posse dicamus, sicuti non ageretur etiam, si proprius fuisset. ex
Abbreviated transcription (Latin):
nore de ditdne hominẽ relmã¬
re cogat᷑ nͥ ꝙ in his ampliꝰ sit.
Quod si sciens quis ignorãti fu¬
rem pignori ded̾it oĩmodo dã¬
pnũ p̾stare cogẽdꝰ est iõ enim
bone sidĩ cõuenire. s in actõ¬
ne empti p̾cipne spectãd̾ esse

Expanded text:
noxae deditione hominem relinquere cogatur. Nisi quod in his amplius sit, quod, si sciens quis ignoranti furem pignori dederit, omni modo damnum praestare cogendus est: id enim bonae fidei convenire: Sed in actione emp
Abbreviated transcription (Latin):
minr loco habet ᷑. ẜ ⁊ circa cu¬
ratorem furiosi ead̾ dicẽda st̃
qui ad eo ꝑsonã dñi sustinet ut
etiam tradẽdo rem suriosiatie¬
t nare existimet᷑. cõdic̃e antẽ
rem furtiua tutor ⁊ cator furi
osi eoꝵ noĩe possñt. ¶ si duoy
ui tui uestẽ ⁊ argẽtũ surripu¬
erint ⁊ alt̾uis noĩe de ueste. ⁊c¬
tũ fuerit alt̾nis de argẽto a¬

Expanded text:
mini loco habetur. sed et circa curatorem furiosi eadem dicenda sunt, qui adeo personam domini sustinet, ut etiam tradendo rem furiosi alienare existimetur. condicere autem rem furtivam tutor etosi eorum nomine possunt.Si duo serui tui uestem et argentum subripuerint et alterius nomine tecum de ueste actum fuerit, alterius de argento a
Abbreviated transcription (Latin):
rignorib captis conpellẽdi sunt
ad sat̾factõnem ex forma ꝙͣ eas¬
sio ꝓ ꝯsili diuus pius in ħ n̾ba
ant ex. reiudicata. nec̾ce ha¬
intra diem uł ab initõ datũ
uł ex cã post ea ꝓrogatum
sibi ñ reddid̾int pignora ca¬
pi eaq intͣ duds mẽsesn nont
solu̾int uendantur. si quid
ex p̾cũs suꝑsit reddatur ei
auus pignora nẽdita erint

Expanded text:
ignoribus captis compellendi sunt ad satisfaciendum ex forma, quam Cassio proconsuli diuus Pius in haec ueaut ex re iudicata necesse ha eorum, qui intra diem uel ab initio datum uel ex ea causa postea prorogatum sibi non reddiderint, pignora capi eaque, si intra duos menses non soluerint, uendantur: si quid ex pretiis supersit, reddatur ei, cuius pignora uendita erant
Abbreviated transcription (French):
d̾ Guius adriams aditꝰ ꝑ li¬
bellũ a uilio carẽtino ⁊ indi¬
cante eo flis testimoniis cõ¬
spiratõne adu̾sarioꝵ testi¬
b peccunia coruptis religi¬
onem udicis c̾conuẽtam eẽ¬
m̾m̾ cãm restituendã m hẽc
li dati michi aiulio carẽti¬
pressum se ⁊ rem se u̾e nenͣ¬
dita ⁊ si aua a iudice tam
malo exenplo circõscriptõe
idicata siuit ntegs restitue

Expanded text:
Diuus Hadrianus, aditus per libellum a Iulio Tarentino et indicante eo falsis testimoniis, conspiratione aduersariorum testibus pecunia corruptis, religionem iudicis circumuentam em causam restituendam in haec li dati mihi a Iulio Tarentipressum se, et rem seuere uindica et, si qua a iudice tam malo exemplo circumscript‹o› iudicata sunt, in integrum restitue
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓcinatorem possõin adis¬
pici nos iam fre ꝯueniat
nich̾o magis eam in pot̾atẽ
meam redisse usnq capi pos
ti dotis eẽ uẽditõ ñ ualet.
ꝙͣ defiucta post ea młre
in matrimonio ⁊ firmari

Expanded text:
curatorem possessionem apisci nos iam fere conveniat, nihilo magis eam in potestatem meam redisse usuque capi possrem dotis esse, venditio non valet. quam defuncta postea muliere in matrimonio confirmari
Abbreviated transcription (Latin):
d Iusto errore ductus ticiũ
finuĩ meũ in mea pot̾ate ẽẽ
existimaui. ⁊ arogatõ non
iure int̾uenisset eñ exre
mea quer̃e michi ñ existimo
ñ eiũ ꝯstitutũ est in hoc ꝙ
in homine lib̾o qui bouati¬
asiduam cotidianam ꝯpatõ

Expanded text:
 Iusto errore ductus Titium filium meum et in mea potestate esse existimavi, cum adrogatio non iure intervenisset: eum ex re mea quaerere mihi non existimo. non enim constitutum est in hoc, quod in homine libero qui bona fiadsiduam et
Abbreviated transcription (Latin):
ligendꝰ est quia ad id negociũ
nł ab eo reuertit᷑ si quistũ plus
insto teporis aut itin̾e aut mn ali¬
o loco cõmoratur cõsimipsit ita
ea int̾pretanda erunt ut ex eo
tenpore dies uacatõnis inciprat
ei cet̾e̾ quo itͥ ex cõmodo ⁊ ꝑa¬
g̾e poturffet

Expanded text:
legendus est, qui ad id negotium uel ab eo reuertitur. si quis tamen plus iusto temporis aut itinere aut in alio loco commoratus consumpserit, ita ea interpretanda erit, ut ex eo tempore uacationis dies incipiat ei cedere, quo iter ex commod‹o› peragere potuisset
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ dẽre agitur si de eare satis
opns fac̾e niceat nim fierine¬
ne quis a hibeat fac̾e nolentem
eñ qui sat᷑is ᷑ dedit ⁊ enĩ ꝑtinet
ad decuis urbũt ⁊dificia ñ dẽreliiͭ¬
nusnet quicꝙͣ int̾ẽ in re quis edi¬

Expanded text:
 de re agitur, si de ea re satisopus facere liceat, uim fieri uene quis prohibeat facere uolentem eum qui satisdedit: etenim pertinet ad decus urbium aedificia non derelinqui.Nec quicquam interest, iure quis aedi
Abbreviated transcription (Latin):
ne in t̾roni sol quotiens ucinꝰ
dicit ius sibi eẽ ꝓhib̾e uicinum
opns nonũ inuito se fac̃e¶si ꝗs
ant̃ uult post opus nonũ mini¬
tiatũ inpune edificare offerre
debet sat᷑ndare mutiator quod
si fec̾it uti ͥq cifultũ est tam ei
qui nũtiauit qm̃ cautũ ht̃ ee¬

Expanded text:
ne interponi solet, quotiens uicinus dicit ius sibi esse prohibere uicinum opus nouum inuito se facere.Si quis autem uult post opus nouum nuntiatum impune aedificare, offerre debet satis nuntiatori: quod si fecerit, utrique consultum est tam ei qui nuntiauit, quoniam cautum habe
Abbreviated transcription (Latin):
ult̾ reduci ñ pot̾ qiid gͦ si euase¬
rit aut reductus custodire̾.ax
horis pot̾it ⁊ putẽ hic magisdi¬
cend̾ reductum retmeri posse. ꝓ¬
testande rei gr̾a ad hoc ꝑtinet ut

Expanded text:
ulter reduci non potest. Quid ergo si euaserit, an reductus custodiri uiginti horis possit? et putem hic magis dicendum reductum retineri posse, testandae rei gratia. Quod adicitu
Abbreviated transcription (Latin):
it de peculio ꝙ ip̃e excator
aoiciat᷑ aut nore ded̾e. gͥ si ma¬
nunissus fit ꝑsecutõ quid̾ in
peculio manebit adu̾sus dm̃y
intͣ annum noxalis ip̃m sequi¬
t᷑ int̾d̾ ⁊ manuissus ⁊ quieũ
mamimisit ob furtũ tenetur
si id̾õ manumussus sit ne furti
⁊eo agi possit s ⁊ si ⁊ dño ac¬
tũ fu̾nt ip̃o inre mamimissum
lib̾ari. sab̾ respõdit qiͣ decisñsit
ulat c̾oitorem si mid acceꝑit fꝰ¬
tum facit nec ninni eins fient

Expanded text:
at de peculio', quod ipse exercitor, adiciatur 'ut noxae dederet'. igitur si manumissus sit, persecutio quidem in peculio manebit aduersus dominum intra annum, noxalis ipsum sequetur.Interdum et manumissus et qui eum manumissit, ob furtum tenetur, si ideo manumisit, ne furti cum eo agi possit: sed si cum domino actum fuerit, ipso iure manumissum liberari Sabinus respondit, quasi decisulat creditorem si quid acceperit, furtum facit nec nummi eius fient
Abbreviated transcription (Latin):
puicios facunt ꝓ fisco inferri
nussit ⁊ in magratus eand qui
passi suit ⁊ locum publicari uissit
ꝑnide corpꝰ tr̃asferri . quid tñ si
iex mimit t palis ꝑmittatur¬
niciuitate sepeliri post rescrip¬
ta pͥncipalia an ob hoc discessũ
nim obtin̾e ⁊ in om̃n loco ualere
eos qui cadau̾a spoliant p̾sideꝰ se¬
uerius int̾uenire maxͣime si
manu armata a grediant᷑. Ut su
armati more latronũ id eg̾ĩt ⁊̃
capite ylectẽtur ut diuus seu̾
rescripsit. Si sñ arnus us ad pe¬
nam metalli ꝓ cedunt ¶qui de se
pulcri iuolati accõne iudicant
eius qui uiolauit uł ex dãp no
quid ei ꝯtĩgit uł extem̾itate
eius qui fecit ñꝙͣ tñ minoris
debent ⁊denpnare ꝙͣ solent exͣeo.
agẽte ¶Si ad plures ius sepul¬
eri ꝑtineat utrum om̃ib damꝰ
acc̾one an ei qui occupauit lab̾.
om̃ibꝰ dandã dicitꝰ recte qr in id
ꝙ unius cinusq int̾ est agit̾ Si
is cuuis int̾ est sepulcri uiolatiag̃e¬

Expanded text:
 fisco inferri iussit, et in magistratus eadem qui passi sunt, et locum publicari iussit et corpus transferri. quid tamen, si lex municipalis permittat in civitate sepeliri? post rescripta principalia an ab hoc discessum uim optinere et in omni loco ualere.eos, qui cadavera spoliant, praesides severius intervenire, maxime si manu armata adgrediantur, ut, si armati more latronum id egerint, etiam capite plectantur, ut divus Severus rescripsit, si sine armis, usque ad poenam metalli procedupulchri uiolati actione iudicant, eius qui uiolauit, uel ex damno quod contigit, uel ex temeritate eius qui fecit: numquam tamen minoris debent condemnare, quam solent extraneo agente.Si ad plures ius sepulchri pertineat, utrum omnibus damus actionem an ei qui occupauit?Labeo omnibus dandam dicit recte, quia in id, quod uniuscuiusque interest, agitur.Si is, cuius interest, sepulc
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ estimandũs est ¶locaui tibi
sũdum ut assolet ⁊ uenit. ut
fucꝰob m̃cedem pignori tnichi
eẽt. si eos clam deportau̾is fur¬
ti te ꝯ ag̾e posse aiebat ¶set

Expanded text:
stimandum est.Locaui tibi fundum, et ut adsolet conuenit, uti fructus ob mercedem pignori mihi essent. si eos clam deportaueris, furti tecum agere posse aiebat. se
Abbreviated transcription (Latin):
c̃ utr̃ ex umiu̾sitate id decidit
ut quidam putãt si in soluẽ¬
dis .x. m debitori dixissetan
tor ut ubi ñ dix̾it id pocnis
solutũ existimẽtur quod sat̃¬
dato deb̾at magis tñ existi¬
o licuisse ẽditori m id ꝙ solns¬

Expanded text:
: utrum ex uniuersitate id decedit, ut quidam putant, si in soluendis decem nihil debitor dixisset, an tor, ut, ubi non dixit, id potius soluturum existimetur, quod satisdato debeatur? magis tamen existimo licuisse creditori in id,
Abbreviated transcription (Latin):
lig̃o iudeannis ⁊ magis ẽ de¬
fic̾e stiplatonẽ nñ ante muor¬
tem duo desierit ec reliqus
suis stipulatoris ¶ Eni homme
um ded̾it ꝙͣ ille miseruũ dedit
nd ẜ noxa solutum ñ quid gͦ
si uesperlione autꝰ aas tͣ nrp̃e
ded̾it hominẽ id̾ fit ⁊ saneda¬
tum negare ñ posimuis. s dis¬
fert n sp̃es a pͥorib ht̃ enim ser¬

Expanded text:
gis est deficere stipulationem, nisi ante mortem duorum desierit esse reliquus seruus stipulatoris.Qui hominem um dedit quam ille, qui seruum dedit nondum noxa solutum. num ergo et si uispellionem aut alias turpem dederit hominem, idem sit? et sane datum negare non possumus et differt haec species a prioribus: habet enim ser
Abbreviated transcription (Latin):
ne noĩe si ad diem solutaneet
pena uti aslol ob oꝑas eius cne
am pecimiam peteret in stipi¬
iatõnẽ erat deducta. is qui caro
pecinã recebat ꝑ te exacta pe¬
te desidat demide int̾posito ten¬
pore int̾penare milituerat cõ¬

Expanded text:
ae nomine, si ad diem soluta non esset, poena uti adsolet ob operas eius qui eam pecuniam peteret in stipulationem erat deducta: is qui eam pecuniam petebat parte exacta petere desierat, deinde interposito tempore interpellare instituerat. con
Abbreviated transcription (Latin):
uniam offerat inchomnus reng
comitatur ⁊ hec rectiui dicit᷑
nam ⁊ si arbiter ex cõxmisso pe¬
cimiã certo die dari issit neq
ꝑ eum qui dare uissus sit stet̾it

Expanded text:
stea offerat, nihilo minus poena committatur: et hoc rectius dicitur. nam et si arbiter ex compromisso pecuniam certo die dare iusserit neque per eum, qui dare iussus sit, steterit
Abbreviated transcription (Latin):
np̃ E ex płib obligatis imi accepto
secum obligantur nam cũ ex ouo¬
b uni accepto fatur c̾t̾i lib̾antur¬
tenissor sit datus acteptus eiq as¬
ceptolatum sit. lib̾abitur nidici¬
tus

Expanded text:
Si ex pluribus obligatis uni accepto  et hi, qui secum obligantur: nam cum ex duobus uni accepto fertur, ceteri qudeiussor sit datus acceptus eique accepto latum sit, liberabitur et iudicatus
Abbreviated transcription (Latin):
cõsurto ⁊ ꝑni refert a quo de¬
p̾hẽdatur ntr̃ ab eo cuuis res
fuuit an ab alio s utr̃ ita demũ
fursit manifestus si infacien¬
do furto dep̾hẽdatur. an u̾o
⁊ si alicubi fu̾t dep̾bensus et
dep̾hẽdat᷑ ubi furtũ fecit ãt¬
erat.
re sic accipiend̾ ẽ quo destina¬
i̾nt eo oie manere cõ eo firto

Expanded text:
cum furto. Et parvi refert, a quo deprehendatur, utrum ab eo cuius res fuit an ab alio. Sed utrum ita demum fur sit manifestus, si in faciendo furto deprehendatur, an vero et si alicubi fuerit deprehensus? et bi furtum fecit, adterat. re" sic accipiendum est "quo destinaverit eo die manere cum eo furto
Abbreviated transcription (Latin):
dici offõ indicis qui de ꝓp̾etadeco¬
gnosit ꝯtin̾i ut ñ alit̾ iubeat
restitui ꝙͣ si ꝯdc̃onẽ petitorre¬
mitt̾et ꝓ si ex cdcõne ante dãp¬
natꝰ reus ntis estimat᷑õnẽ sub¬
stułit. ut aut õĩodo absoluat
reuy aut quod magis placet
si ꝑatꝰ cẽt petitor estimatõnẽ
restituere nec restituet᷑ ei ħ.¬

Expanded text:
dici officio iudicis, qui de proprietate cognoscit, contineri, ut non aliter iubeat restitui, quam si condictionem petitor remitteret: quod si ex condictione ante damnatus reus litis aestimationem sustulerit, ut aut omnimodo absoluat reum aut quod magis placet, si paratus esset petitor aestimationem restituere nec restituetur ei
Abbreviated transcription (Latin):
nos pubtatis egressus fuiss ga¬
uis senis a curatorib euisd̾ con¬
negat criratorib suis recte
pectuniã illatã ẽe quero an iur̃
soluta sit ꝙͣtitas pauł respun¬
dit curatorib quid̃ adolestentis
solutam uideri s p̾sente adoles¬
cẽte pecuma illata ẽ uł in rõi¬
b eius relata mpletã coditõ¬
nem inderi ac si ipi soluta fu¬
isset

Expanded text:
pubertatis egressus fuisset Gaius Seius, a curatoribus eiusdem connegat curatoribus suis recte pecuniam inlatam: quaero, an iure soluta sit quantitas.Paulus respondit curatoribus quidem adulescentis solutam uideri: sed si praesente adulescente pecunia illata est uel in rationibus eius relata, impletam condicionem uideri, ac si ipsi soluta fuisset
Abbreviated transcription (Latin):
b̾tas cõpetit ⁊ id̾eo ea que post¬
ea adiecta sunt sic tũ ut cum
hr̃de meo sit quousq uiuenis sit
ꝙ si noluerit aut cõtenpserit
nire ẜuitutis teneat᷑ ad reuocã¬
petit ñ sunt esficacia. id̾ ⁊ in
paganoꝵ test̾is obseruat᷑. lu

Expanded text:
bertas competit: et ideo ea, quae postea adiecta sunt: "sic tamen, ut cum herede meo sit qu‹o› usque iuuenis sit: quod si noluerit aut contempserit, iure seruitutis teneatur" ad reuocanpetit, non sunt efficacia'. idem et in paganorum testamentis ob
Abbreviated transcription (Latin):
pignoris ꝑsecutõem exceptõe
louge possois uti possit. dicebã
hunc hr̃dẽ qui pignus ab exͣne¬
o redemnit rosse exceptõne u¬
ti qr in extranei locum succes¬
fit ñ n eͥus qui pignori dedãt ꝙ̃

Expanded text:
pignoris persecutionem exceptione longae possessionis uti possit. dicebam hunc heredem, qui pignus ab extraneo redemit, posse exceptione uti, quia in extranei locum successit, non in eius qui pignori dederat,
Abbreviated transcription (Latin):
om̃nm mutatũ sit oño ꝯpet̾e
furti accõnẽ stat. ¶ Qiy qui
mulionẽ dolo .m. iuius uocasset
tum est si tu sticũ mͥ ꝯmendan̾is
qͣ pdoneum cui cd̾em ⁊ egoi
gnorẽsticũ quisit deinde tu anũ
ad ducas qͣticum furtũ facies
at ñ facies furtũ nec hic qui ad¬
duxit opem tulisse pot̾ ind̾i. cũ
furtũ fc̃m ñ fit s dabit᷑ actio
in fc̃m in eũ au adduxit. ¶s sti¬
pulatus dete sim ꝑte ñ fieri quo
minus homo de te heros intra
stipłatu ñ ten̾is. si tñ ꝑte fc̃m ñ¬
fu̾it auominus mͥ daretur ñ fur
ti me hr̃e actionero.¬

Expanded text:
ominium mutatum sit, domino competere furti actionem constat. Eum, qui mulionem dolo malo in ius vocasset, tum est. Si tu Titium mihi commendaueris quasi idoneum, cui crederem, et ego in Titium inquisii, deinde tu alium adducas quasi Titium, furtum faciesat, non facies furtum, nec hic qui adduxit opem tulisse potest uideri cum furtum factum non sit: sed dabitur actio in factum in eum qui adduxit. Si stipulatus de te sim 'per te non fieri, quo minus homo Eros intra stipulatu non teneris, si tamen per te factum non sit quo minus mihi daretur, non tamen furti actione
Abbreviated transcription (Latin):
ita inponũt᷑ Ut si patronũ liber¬
tus osfend̾et petant᷑ ab eo senper¬
q sit metu ex actõis ei subiec¬
tus pp̃ ꝙ̃ metũ quid uis ꝙ susti¬
neat patrono p̾cipiende. Insũ¬
sit̾ ꝙ sib̾to hon̾et eius lib̾tatem¬

Expanded text:
ita imponuntur, ut, si patronum liberita imponuntur, ut, si patronum libertus offenderit, petantur ab eo semperque sit metu exactionis ei subiectus, propter quem metum quoduis sust‹i›neat patrono praecipiente.In sumsit
Abbreviated transcription (Latin):
actoritate detulerit iusiirãdũ
dicemꝰ ñ obstare ei exceptonem
istam nͥ tutore actore inindicio
delatõ fcã sit ¶Si retitor fundi
iuisiurã d̾ detilerit adu̾sario ut
si aͥcłor eͤius nirass suũ fund̾ sedi
stra xiise ab ea trou̾sia discessu¬
rũ se exceptõ possessori fund̾ dabi¬
tur. ¶Si fideuissor uirai̾nt si qͥ¬
dem de ꝑsoua sua tm̃ iurau̾it
qiͣ se ñ ẽẽ obligatum ncħ reo
rit dabit᷑ exceptõ quo reo¬
¶Si manumisero eum ẜuũ qui
negocia mea gesserit deinde ĩ¬
ẜuitiite stipłatus ab eo fuero qui
uegocia mea gesserit quidqͥd
ob eam rem si tũc lib̾ fuiss eum
mͥdare oporteret id dari dem̃
erstipulatu agm ñ subinoneri
me exceptõne n .n. honeratimi
se hoc noĩe po test q̃ri lib̾tus si hn¬
crũ ꝗͥbͥru tũ ex repatroni ñ faci¬
at.¶Que hou̾ande lib̾t̾atis cã
stipulatꝰ sum alib̾co erigͥe ñ pos¬
sum. honerande añt nbtatis cã
fc̃a bellissime ita dissimunt᷑ que

Expanded text:
iusiurandum, dicemus non obstare exceptionem istam, nisi tutore auctore in iudicio delatio facta sit.Si petitor fundi iusiurandum detulerit aduersario, ut, si auctor eius iurasset suum fundum se tradidisse, ab ea controuersia discessurum se, exceptio possessori fundi dabitur.Si Fideiussor iurauit, si quidem de sua persona tantum iurauit, quasi se non esse obligatum, nihil reo uit, dabitur exceptio reo quoque.Si manumisero eum seruum, qui negotia mea gesserat in seruitute, deinde stipulatus ab eo fuero, quod negotia mea gesserit, quidquid ob eam rem, si tunc liber fuisset, eum mihi dare oporteret, id dari, deinde ex stipulatu agam, non summoueri me exceptione: neque enim oneratum se hoc nomine potest queri libertus, si lucrum abruptum ex re patroni non faciat.Quae onerandae libertatis causa stipulatus sum, a liberto exigere non possum. onerandae autem libertatis causa facta bellissime ita definiuntur, quae
Abbreviated transcription (Latin):
tone mstituta filia eẽt si obmitt̾et
inditateni utrum saluã tutele
sibi a matre data cõsequi possit
de qua qureret᷑ cotrauo lũtatẽ
pet̾e ⁊ ideo exceptõnem doli in.¬
obstaturam. qnaꝵ reꝵ actõ ĩ¬

Expanded text:
one instituta filia esset, si omitteret hereditatem, uti saluam tutelae sibi a matre data consequi possit.de qua quaereretur, contra uoluntatem petere et ideo exceptionem doli obstaturam. QUARUM RERUM ACTIO
Abbreviated transcription (Latin):
heres exig̾e possit ñ ex successione
esfectꝰ ¶Uerba h ec is ad qñe ea res
ꝑtinet sic intelligunt᷑ ut qui
nire p̃torio succedit cotreat
Ir Alind es cars aluid est accrẽ cũ
esfectu accipit᷑ acciꝑe ⁊ si quis
quis caꝑe qui ꝙꝙ recepit est restiai

Expanded text:
heres exigere possit, non ex successione effectus. uerba haec 'is ad quem ea res pertinet' sic intelleguntur, ut qui uel iure praetorio succedit, continen ex successione effectus. uerba haec 'is ad quem ea res pertinet' sic intelleguntur, ut qui uel iure praetorio succedit, contineat
Abbreviated transcription (Latin):
mancipiis car̾e. In huc mpesis ⁊ pͥs¬
timũ⁊ horreum inł ule dotaliadiec¬
tũ plerũq dicims uolũtarie sũt
fructũ augẽt ut sunt nridiaria ⁊¬
⁊q̃ salientes incrustatões lori catões

Expanded text:
mancipiis carere. in his impensis et pistrinum et horreum insulae dotali adiectum plerumque dicemus. 'Uoluptariae' sunt, fructum augent: ut sunt uiridia et aquae salientes, incrustationes, loricationes
Abbreviated transcription (Latin):
res aut ꝑituriant det̾ior fut᷑a sitͤ
utiles inpensac ẽẽ fulcimiꝰ ait q̃ meli¬
orem dotem facimit det̾iorẽ eẽ
non simũt ex quib redditus
mulieri ad quirit᷑ sicuti arbuatr
pastinat᷑oe ultra cy necͥce fueratit̾
doctrinam fut᷑am pueroꝵ qnoꝵ¬
noĩe honari muliere ignorãtẽ uł¬

Expanded text:
res aut peritura aut deterior futura sit. 'Utiles impensas' esse Fulcinius ait, quae meliorem dotem faciant, non deteriorem esse non sinant, ex quibus reditus mulieri adquiratur: sicuti arbusti pastinatione‹m› ultra quam necesse fuerat, item doctrinam puerorum. quorum nomine onerari mulierem ignora
Abbreviated transcription (Latin):
t ripħ Si ticins donare mͥ nolẽs
delegatus a me c̾ditori meo sti¬
pulanti sropõdit ñ habebit
temis fac̾e pot̾ ꝯdenpnetur
nam a du̾sus me talidefensio¬
ne mitontebatur ꝑ donat᷑
ab eo petebam c̾ditor ant̃ de¬
bitimꝰ ꝑsequitur.
dnił e ubitari ñ oꝑt quin fuliꝰ
ẜuns ne cui adͥimmistratio pec¬
cuhari ꝑmissa ẽ nouãdi quoq
pecularia debita nis habeãt
utiq si id stipulẽt᷑ maximesi
do faciũt. nam si alil mbeant̃
stipulari int̾ẽ utr̃ aĩo donãdi

Expanded text:
tionum Si Titius donare mihi volens delegatus a me creditori meo stipulanti spopondit, non habebit atenus facere potest condemnetur: nam adversus me tali defensione merito utebatur, quia donatum ab eo petebam, creditor autem debitum persequitur.nibus Dubitari non debet, quin filius servusve, cui administratio peculii permissa est, novandi quoque peculiaria debita ius habeat, utique si ipsi stipulentur, maxime si do faciunt. nam si alium iubeant stipulari, interest, utrum donandi
Abbreviated transcription (Latin):
fere añt ⁊ nenit ⁊ uni recte
solui ⁊ niũ indicio petẽtem
dotã reiyin litem dednc̾e itẽ
uniis aceptilatõne ꝑimit u¬
triusq obligõm ex quib col¬

Expanded text:
fere autem convenit et uni recte solvi et unum iudicium petentem totam rem in litem deducere, item unius acceptilatione peremi utrisque obligationem: ex quibus col
Abbreviated transcription (Latin):
senꝑ m̾dc̃atur sibideb̾e accep¬
toferre ita enĩ ⁊ in suo ⁊strai¬
eret nõie ꝙ si forte a nenctro
dictũ sit inhis aind̾̃ nõib qne

Expanded text:
er videatur sibi debere accepto ferre: ita enim et in suo constitueret nomine. Quod si forte a neutro dictum sit, in his quidem nomin
Abbreviated transcription (Latin):
solntñsit marbitrio est accipi¬
entis an pocuis debitũo accep¬
tũ fuerat dñmͦ mid ꝯstituat
solutũ in quo ip̃e si deberet cẽt
solut᷑ns quo ꝙ debitoᷤ se ex hon¬

Expanded text:
solutum sit, in arbitrio est accipientis, cui potius debito acceptum ferat, dummodo in id constituat solutum, in quod ipse, si deberet, esset soluturus quoque debito se exon
Abbreviated transcription (Latin):
cõmune stipnlatõ ns nis ẽ ami¬
tere debitorem potͥ. scd̾m que
siunus ab aliquo stipulet̾ non¬
atõne quoẜ hb̾are eiu ab atto
pot̾it cum id sp̃ałr agit eo ma¬
git cum eam stipłom simlem
alio quim quid dicemus si unꝰ
delegam̃t c̾ditorisuo cõem de¬
bitorem is qab eo stipłatus fu¬
crit aut mulr fñd̾ insẜit doti
ꝓmitt̃e uiro ł nuptura ip̃a
doti eum ꝓmiserit nam debi¬

Expanded text:
commune ius stipulantis est, amittere debitorem potest. secundum quae si unus ab aliquo stipuletur, novatione quoque liberare eum ab altero poterit, cum id specialiter agit, eo magis cum eam stipulationem similem alioquin quid dicemus, si unus delegaverit creditori suo communem debitorem isque ab eo stipulatus fuerit? aut mulier fundum iusserit doti promittere viro, vel nuptura ipsi doti eum promiserit
Abbreviated transcription (Latin):
dam existimãt nͥlommꝰ in filiã
dandam actõem qr intelligit᷑
qiͣ ex donatõe qͥd ad cam ꝑue¬
nisse aut c̾te cam caue deb̾e
ꝙ ⁊ cõsecuta fuerit serestitutu¬
raiy ¶Iir maritum aut̃ qui ig¬
norau̾it ñ dandam actoem ũ
magis ꝙͣ in ẽditorem qui afra¬
udatore ꝙ ei debet᷑ accepit
cum is qui dotatã uxorẽ ductu¬
rus ñ fuerat ¶It si exͣneus fi¬
lie fam̾. noĩe frandandi cã de¬
eque mulier nec minus ⁊ pr̃
si ignerau̾it ita ut caueat
si ad se dos ꝑerueu̾it ꝙ restitu¬
et eam. ¶ Si ꝓ curator icꝰ¬
ignorante d̾ño. cum seierit
debitorẽ eiꝰ frandõdi cã cepisse

Expanded text:
dam existimant nihilo minus in filiam dandam actionem, quia intellegitur quasi ex donatione aliquid ad eam peruenisse, aut certe cauere eam debere, quod consecuta fuerit se restituturam: in maritum autem, qui ignorauerit, non dandam actionem, non magis quam in creditorem, qui a fraudatore quod ei deberetur acceperit, cum is indotatam uxorem ducturus non fuerit. Item si extraneus filiae famque mulier: nec minus et pater, si non ignoraverit, ita ut caveat, si ad se dos pervenerit, restitui eam. Si procurator ignorante domino, cum sciret debitorem eius fraud
Abbreviated transcription (Latin):
maiꝰ detrim̃tum ñ patitur ꝙͣ
lucrum fiat in duob enĩ reis
par utriꝰq cã ẽ ¶ si a soc̾o
fraudatore sciens gen̾ accepit
dotem tenebit᷑ actoe ⁊ si res

Expanded text:
magis detrimentum non patitur, quam lucrum faciat? in duobus autem reis par utriusque causa est. Si a socero fraudatore sciens gener accepit dotem, tenebitur hac actione
Abbreviated transcription (Latin):
gr̃ã ñ pene noĩe daret᷑ ĩo ab¬
solui solz reus si restrtuerit s
si pͥusꝙͣ ẽditores cũ eo exꝑirẽt᷑
reddid̾it filie dotẽ iudicio do
¶sin uero siue iudice uidend̾

Expanded text:
absolui solet reus, si restituerit. sed si priusquam creditores cum eo experirentur, reddiderit filiae dotem iudicio dotsin uero sine iudice, uidendum,
Abbreviated transcription (Latin):
ead̾ .n. res accipit᷑ ⁊ si pars peta¬
tur eius ꝙ totum petitum est
nec int̾estutrum in corꝑe hoc
q̃rat᷑ an iu ꝙͣtitate uł in iurea
iude si quis fund̾ recierit deinde

Expanded text:
eadem enim res accipitur et si pars petatur eius, quod totum petitum est. nec interest, utrum in corpore hoc quaeratur an in quantitate vel in iure. proinde si quis fundum petierit, deinde
Abbreviated transcription (Latin):
pocior ẽ cumi ego de suꝑaturꝰ
suum multo mag̃ adu̾sus te ob¬
tiu̾e debet ¶ S si reccimiam
mͥ solu̾is hoc casu accessione
tua non utet᷑. ¶It si ab sẽ¬
te te is qui negocia tuia inide¬
bat᷑ ad ministrare ẜuũ michħ
uendid̾it tuq reu̾sus ratũ
habueris oi modo tua accessi
pignus ded̾is ⁊ cõuenerit ñ¬
mͥ peccumã soluisses lic̾e ex
pacto pignus uẽd̾e id ꝙ uen¬
did̾im emptori accessio ⁊ui
temporis dari debesit m̃uito
te pignora distracta sit ĩa
.n. iio tẽpore quo cõtrahe bas
inderis cocessisse uẽditõuem

Expanded text:
potior est, cum ego te superaturus sim, multo magis adversus te optinere debet. sed si pecuniam mihi solveris, hoc casu accessione tua non utetur. Item si absente te is, qui negotia tua videbatur administrare, servum mihi vendiderit tuque reversus ratum habueris, omnimodo apignori dederis et conuenerit, nisi pecuniam soluisses, licere ex pacto pignus uendere idque uendiderim, emptori accessio tui temporis dari debebit, licet inuito te pignora distracta sint: iam enim illo in tempore, quo contrahebas, uideri concessisse uend
Abbreviated transcription (Latin):
hreum pure in t̾regan̾o ⁊ si¬
demssorem cũ a d iectõne loci
acceꝑo ñ obligabr᷑ fidenssor
s. si rens rome ꝯstitutus capu¬
edare ꝓmisit fidenssor effesi
ꝑide ñ obligatur fidemiisor ac

Expanded text:
reum pure interrogavero et fideiussorem cum adiectione loci accepero, non obligabitur fideiussor. Sed et si reus, Romae constitutus, Capuae dari promiserit, fideiussor Ephesi, perinde non obligabitur fideiussor, ac
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ effec̾it stipulatoris.Egriso¬
gomis f laui cãdidi fisas
torscripsi coram subcriben¬
te ⁊ singnante cño meoac¬
cepisse meaiulio Eoras remi
agente ulii quintibani absẽ¬
dis mutua denaria mine q̃. dni
cares ꝑtinebit. kdis nonen¬
brisque proxmie fũt future¬

Expanded text:
effecerit stipulatoris. 'Chrysogonus Flauii Candidi seruus actor scripsit, coram subscribente et adsignante domino meo, accepisse eum a Iulio Zosa, rem agente Iulii Quintilliani absentis, mutua denaria mille. quae dari ea res pertinebit, kalendis Nouembribus, quae proximae sunt futur
Abbreviated transcription (Latin):
faciet m defẽd̾etur irimbe¬
bo. ¶ꝑot̾ate aut̾ sui ñ facũ
Mi io agit ne adu̾sarius co¬
piam sui hãt gͦ latitãtis bo¬
na iubet possid̾i ꝙ si ñ lati¬
tet s absens ñ defendatur¬

Expanded text:
faciet neque defenderetur, iri iubebo'. Potestatem autem sui non facit, qui id agit, ne aduersarius eius copiam sui habeat: ergo latitantis bona iubet possideri. Quid si non latitet, sed absens non defendatur
Abbreviated transcription (Latin):
possũt e ͣ nͣ cͥditores. ¶hi tͤs
catores sm̾nt ⁊ uinis ex
his nicħ̾ atmg̾it᷑ an in eũ
qui nichꝰ eregit actõ da¬
da ẽ ⁊ cassiis existimat
mod̾ actori ñ deb̾e ꝯstitui
posseq eũ ⁊ quonult exꝑ¬
iri puto cassii sñam ue¬
riorem spectand̾ enĩ quod

Expanded text:
s curatores fuerint et unus ex his nihil attigerit, an in eum, qui nihil tetigit, actio danda est? et Cassius existimat modum actori non debere constitui posseque eum cum quo uult experiri. puto Cassii sententiam ueriorem: spectandum enim, quid
Abbreviated transcription (Latin):
ħ Hecuratore ꝯstituẽdo hos
nirc utimir ut p̾tor adeatur
is q curatorẽ curatores ue cõ¬
stituat ex cõsensu maioris ꝑtis
c̾ditoꝵ. uł p̾ses ꝓuincie si bo¬
na distrahenda m ꝓuincia sit̾
queq ꝑ eũ eos ue qui ita cre¬
atus creati ue ẽẽt. acta ftã
gesta ꝙ sunt rata habebim
tur eis ꝙ acciones in eos uti¬
ies ꝯpetunt ¶⁊ si quẽ aato¬
rem mittent ad a gẽd̾ nel¬
ad defendend̾ uti uis eẽt nec
ab eo satis nec de rato nec
idicatũ solui noĩe eius cͦ
bona neneant exigitur
s noiẽ ip̃ius curatoris qui
eum misit ¶ Si ple̾s autẽ
ꝯstituantur cinatores ces¬
curatores uinis forte rei y¬
dalice alius in ꝓuincia pu¬
bit neminem inuitũ co¬
gẽd̾ sĩ bonoꝵ curatorem
ꝙ u̾nis est ¶Solũtarius i¬

Expanded text:
 curatore constituendo hoc iure utimur, ut praetor adeatur isque curatorem curatoresque constituat ex consensu maioris partis creditorum, uel praeses prouinciae, si bona distrahenda in pro uincia sunt: Quaeque per eum eosue, qui ita creatus creatiue essent, acta facta gestaque sunt actiones et in eos utiles competunt: et si quem curatores mitterent ad agendum uel defendendum, uti ius esset: nec ab eo satis, neque de rato neque iudicatum solui, nomine eius cuius bona ueneant exigetur, sed nomine ipsius curatoris qui eum misit. Si plures autem constituantur curatores, Celcuratores, unus forte rei Italicae, alius in prouincia, pubit neminem inuitum cogendum fieri bonorum curatorem, quod uerius est. uoluntarius i
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃e ñ possit u̾m cõueniẽtib
occulis c̾dendum est sun ñmis
euni redẽptiuy cumiñ ñmis eiꝰ¬
tate uł ꝓrogãte eo uł ꝓmittem¬
te uł sedelegante uł se recipien¬
te debitum redenꝑtiis sit c̃cend̾
es suis miminis redemptum sat̃
est enĩ ꝙ isqui emptõni suũ no¬
dit ¶si ab ignoto sit ẽptus post ea

Expanded text:
n possit: uerum coniuentibus oculis credendum est suis nummis eum redemptum, cum non nummis eitate uel prorogante eo uel repromittente uel se delegante uel in se recipiente debitum redemptus sit, credendum est suis nummis eum redemptum: satis est enim, quod is, qui emptioni suum nondit.Si ab ignoto emptus s
Abbreviated transcription (Latin):
possit ⁊ puto ꝓmde ⁊ si numimos
ei ꝓroganit ẽptor cum ei paru¬
erit pot̾it ad lib̾tatẽ ꝑuenire¬
¶siue aut̃ exprimatur in ꝯͣctu ułti
in emꝑtone ħ ut mamimitta¬
tur. siue ñ exp̾matur u̾uis est
lib̾tatem ꝯpet̾e gͦ ⁊ si forte af
si ͨ ꝯꝑau̾it suis m̃mis ne eũ ma

Expanded text:
posse.Proinde et si ei nummos prorogauit emptor, cum ei pariauerit, poterit ad libertatem peruenire.Siue autem exprimetur in contractu uelut in emptione hoc 'ut manumittatur' siue non exprimatur, uerius est libertatem competere.Ergo et si forte quis sic comparauerit suis nummis, ne eum ma
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑ sidem ꝯͣctus int̾ emptorẽ ⁊ suũ
agatur. siue gͥ ñ boc ab micio eẽt
nictum ut snis numinis redim̾e¬
tur siue hoc atto nummos ẜuuꝰ
ñ ded̾it cessabit lib̾tas uñ q̃riro

Expanded text:
idem contractus inter emptorem et seruum agatur.Siue igitur non hoc ab initio esset actum, ut suis nummis redimeretur, siue hoc acto nummos seruus non dedit, cessabit libertas.Unde quaeri
Abbreviated transcription (Latin):
tum er̃ ꝙ ẽ utriusq uicini aut sub
limitatis ẽ ag̾ occupantis aluens
fiet c̾te desinit ẽẽ publicꝰ ille al
uens quẽ sibi flum̃ fecit ⁊ si pͥua¬
tns añ fuit incipit tñ ẽẽ publicꝰ
qr in possibile ẽ ut alueus fluminis
publici ñ sit publicꝰ ¶Si fossam

Expanded text:
t, quod est utriusque uicini aut, si limitatus est ager, occupantis alueus fiet: certe desinit esse publicus. ille etiam alueus, quem sibi flumen fecit, etsi priuatus ante fuit, incipit tamen esse publicus, quia impossibile est, ut alueus fluminis publici non sit publicus.Si fossa m
Abbreviated transcription (Latin):
re hoc int̾dc̃m cum tu qͦ illici¬
de edifican̾is nͥ forte in iure tͥ ꝯ
cesto edificauas ¶id si quis a pͥn¬
cipe sinpħ inpetͣuerit ut in puͨ ͦ
loco edificaret ũ ẽ credend̾ enn
sic edificare ut ᵘm modo ali cuiꝰ
id fiat neq sit ꝯcedit n forte

Expanded text:
que illicite aedificaueris, nisi forte t‹u› iure tibi concesso aedificaueras.Si quis a principe simpliciter impetrauerit, ut in publico loco aedificet, non est credendus sic aedificare, ut cum incommodo alicuius id fiat, neque sic conceditur:
Abbreviated transcription (Latin):
ab eo qui iuii  publicadi hu̾t ut ea
publice iret᷑ ⁊ mearet᷑. Niaꝵ que¬
dam publice sunt quedam pͥuate q̃¬
dam incinales. puͣ uias dñis quas
guri ptorias alii ⁊sulares mas
apellant priuate funt quas asgna¬
rias quidam diꝯt niciales sunt ue
que in uicis sunt uet que i uicos
latõe pͥnatoꝵ hoc reficiat ñ utiq
priuatum est. refecto enĩ icc̾co de
cõi fit ꝙ usum utilitatem q ⁊¬
cipi possunt uł he q̃ sunt in agris
qnib uti posita ẽ ẜuitꝰ ut ad agrũ
alt̾nis ducat᷑ uel hee que ad agros¬
o ducunt ꝑ quas or̃nbr cmcare lici
ex qua exitur de ma ꝯsulari ⁊ sic pͦ
illam excipit uiam uł it̾ uł antus
ad uillas ducens hat gͦ que pꝰ cõsula¬
rem excipiunt᷑ ni illa uel in alias
colonias duce̾tes putẽ ⁊̃ ip̃as pneẽ¬

Expanded text:
ab eo, qui ius publicandi habuit, ut ea publice iretur commearetur. Viarum quaedam publicae sunt, quaedam privatae, quaedam vicinales. publicas viasraetorias, alii consulares uias appellant. priuatae sunt, quas agrarias quidam dicunt. uicinales sunt uiae, quae in uicis sunt uel quae in uicos latione privatorum reficiatur, non utique privata est: refectio enim idcirco de communi fit, quia usum utilitatemque ccipi possunt, vel hae, quae sunt in agris, quibus imposita est servitus, ut ad agrum alterius ducant, vel hae, quae ad agros ducunt, per quas omnibus commeare liceat, in quas exitur de via consulari et sic post illam excipit via vel iter vel actus ad villam ducens. has ergo, quae post consularem excipiunt in villas vel in alias colonias ducentes, putem etiam ipsas p
Abbreviated transcription (Latin):
s an in eum actõ debeat dari ui
tituat ¶si ex fundo tuo arbor in
teni te labo̾ scribit si tñ inquit ac¬
ecte teq agi hoc int̾dẽo ¶dem
lab̾o scribit si mauus meus uiam
fundi sui cã id fec̾it me tñ non
posse hoc int̃dẽo cõueniri si aut cõ¬
minit̾ hoc opꝰ fĩ̾ curau̾imꝰ utr̃q¬

Expanded text:
sed an in eum actio debeat dari, uitituat. Si ex fundo tuo arbor in teneri Labeo scribit: si tamen, inquit, acrecte tecum agi hoc interdicto.Idem Labeo scribit, si uicinus meus uiam fundi sui causa id fecerit, me tamen non posse hoc interdicto conueniri: si autem communiter hoc opus fieri curauerimus, utr
Abbreviated transcription (Latin):
eam aꝙͣ recꝙe int̾dem̃ loc̃ habe¬
bit adu̾sus iucinũ timi. Si añt
necẽe ñ sit ñ ten̾i uicinũ tuum
te tũ ten̾i cum eum enim uidẽ¬
ri fc̃m hr̃e qui usum huiꝰ aq̃ ha¬
agat᷑ uichil ultra de fac̾e cogen¬
d̾ ꝙͣ ut arbitratu eiꝰ qui teꝯ ex¬
ꝑitꝰ cum uucino exꝑiaris. cet̾ni
alit̾ obẜuantib fudurum ut te¬
uearis ⁊̃ suam bona fide cum ui¬
cino eg̃is neq ꝑ te stet qnomi¬
uus arbitratu actoris cum uicino
ex ꝑuris. ¶ Id̾ ait si odore solo
locus pestilentiosus fiat ñ ẽẽ ab
⁊̃ ad ea que pascut᷑ in uia pi.
itiu̾e pͦublico ⁊ ^ͥ det̃iorẽ faciant¬

Expanded text:
m locum habebit aduersus uicinum tuum: si autem necesse non sit, non teneri uicinum tuum, te tamen teneri: eum enim uideri factum habere, qui usum eius aquae haagatur, nihil ultra te facere cogendum, quam ut arbitratu eius ‹q›ui tecum experitur cum uicino experaliter observantibus futurum, ut tenearis etiam, si iam bona fide cum vicino egeris neque per te stet, quo minus arbitratu actoris cum vicino experiaris. Idem ait, si odore solo locus pestilentiosus fiat, non esse ab etiam ad ea, quae pascuntur in via publica itinereve publico
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ successoꝵ erunt cauenda. locoꝵ
sacroꝵ du̾isa cã ẽ in loco enĩ cacro
ũ solum facere uetam᷑ s ⁊̃ fcm̃ ieͤ¬
titu̾e iubem᷑ hoc sp̃ religionẽ ¶ãt e¬
minit tͥe quid quo ea ia id ue rẽ
ita ⁊ in rublica accipimꝰ ¶Ue .ii.¬

Expanded text:
 successorum erunt cauenda.Locorum sacrorum diuersa causa est: in loco enim sacro non solum facere uetamur, sed et factum restituere iubemur: hoc Propter religionem.Ait pmittere quid, quo ea uia idue iter ita et in publica accipimus: ui
Abbreviated transcription (Latin):
ñ ẽẽ cogend̾ tolłe ne rums urbs
deformet᷑. ⁊ qr ꝓhibitorium ẽ in¬
t̾dc̃m ñ restitutoriũ si tñ obstet
id edificiũ publico usui utiq is qui
oꝑib publicis ꝓcurat debebit id
depone. ant p ñ obstet salarium
pellat᷑ salanum ex. eo ꝙ ꝙ solo

Expanded text:
ne ruinis urbs deformetur, et quia prohibitorium est interdictum, non restitutorium. si tamen obstet id aedificium publico usui, utique is, qui operibus publicis procurat, debebit id deponere, aut si non obstet, solarium pellatur solarium ex eo, quod pro solo
Abbreviated transcription (Latin):
moliri ne ruinis ubbs deformet¬
ficau̾at tolłe edificium deb alio¬
qrũ inaue ⁊ delusoriũ p̃toris inꝑi¬
uin er̃ de loco publico fruendo o¬
lu fratorait quominꝰ loco pu
que is cui iocadius si̾it fruendũ
alicui locauit ei ꝗ ꝯdnaitͤ socio ne
eiꝰ ex. lege ⁊ꝯductõis frui liceat
uĩ fi ueto. ¶Int̾dc̃m hoc publi¬
ce utilitatis cã ꝓponi palam ẽ. tu¬
et᷑ enĩ uetigalia pn. dum ꝓhibe¬
tur quis mm fac̾e ei qui id fruend̾
monẽd̾ ille qui ⁊dux̾it ⁊ socnuis
ciꝰ mag̾ est ut ip̃e ⁊ ductor pre¬

Expanded text:
molire, ne ruinis urbs deformetficauerit, tollere aedificium debet: alioqui inane et lusorium praetoris imperium erit. DE LOCO PUBLICO FRUENDO raetor ait: 'Quo minus loco publico, quem is, cui locandi ius fuerit, fruendum alicui locauit, ei qui conduxit socioue eius e lege locationis frui liceat, uim fieri ueto'.Interdictum hoc publicae utilitatis causa proponi palam est: tuetur enim uectigalia publica, dum prohibetur quis uim facere ei, qui id fruendum mouendum ipse qui conduxerit et socius eius, magis e‹s›t, ut ipse
Abbreviated transcription (Latin):
t̾dcm ad flumina publica ꝑtin
si ant̃ flur̃ pͥuatum sit cessabit
t̾is locis pͥnatis flumẽ pͥuatum
eursus sui tenens cet̾um si qñ uł
ymbrib uel mari uł qua alia rõe
ad tp̃c excreu̾it ripas ñ mutat
nẽo deniq dixit nnlum qui mc̃¬
m̃to suo egyptum opt ripas su¬
as mutare uel aupliare nam ⁊
ad ꝓpetuam sui m̃suram redier̃
ripe aluei eiꝰ inuuiende sunt
retuum increm̃tũ nactun sit
uł alio flumine admixto uł qua
pu . fĩ. illa enĩ insula aut occupã¬
tis ẽ ꝙ limitati agͥ fuerunt
aut ciꝰ cꝰ ripã orangit aut si in
medio alueo nata ẽ coꝵ ẽ qui
ꝓe ustrasq ripas possident siłi
mͦ ⁊ si flum̃ aluenm suũ relmã¬
rit ⁊ ał curr̾e coperit. quicꝙ̃ in
uet̾i alueo fcm̃ ẽ ad hoc int̾dẽm

Expanded text:
terdictum ad flumina publica pertinet: si autem flumen privatum sit, cessabitteris locis priuatis flumen priuatum.rigorem cursus sui tenens: ceterum si quando uel imbribus uel mari uel qua alia ratione ad tempus excreuit, ripas non mutat: nemo denique dixit Nilum, qui incremento suo Aegyptum operit, ripas suas mutare uel ampliare. nam cum ad perpetuam sui mensuram redierit, ripae aluei eius muniendae sunt. erpetuum incrementum nanctus sit, uel alio flumine admixto uel quapublico fieri. illa enim insula aut occupantis est, si limitati agri fuerunt, aut eius cuius ripam contingit, aut, si in medio alueo nata est, eorum est qui prope utrasque ripas possident.Simili modo et si flumen alueum suum reliquit et alia fluere coeperit, quidquid in ueteri alueo factum est, ad
Abbreviated transcription (Latin):
añt dampuum nemo seirtit tuendꝰ
ẽ is qui in litore edificauit uel mo¬
lam ni mare iecit¬
U Pi quis in mare piscari aut naui
uł in publico balneo lauare aut ĩ
theatro spectare arceat᷑ s in om̃i¬
bus hus ca̾sibus in uiriaꝵ actõe u¬
tend̾ est ¶Merito aitͤ p̃tor qua
ex re quid illi danpin detnam quo¬

Expanded text:
mnum sentit, tuendus est is, qui in litore aedificat uel molem in mare iacit.Si quis in mari piscari aut nauiguel in publico balineo lauare aut in theatro spectare arceatur: sed in omnibus his casibus iniuriarum actione utendum est.Merito ait praetor 'qua ex re quid illi damni detur': nam quo