comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tre exhr̃datus. ap̃tore ad bonoꝵ possessionem
ꝯtͣ tabulas ñ uocatus. s occasione omisse hr̃¬
ditatis ascͥpto hr̃de nicħ habituro ꝓpt̃ dela¬
tam emancipato ap̃tore ꝯtͣ tabulas bonorum
possessionẽ nom̃ sui hr̃dis adeptus ẽ legata tm
ex parte suaiste emancipatus lib̾is ⁊ parentib
pr̃are coget᷑ ñ solida. s deminuta indimidiũ.
q̃ relinquit᷑ manenti inpotestate. S nec adu̾¬
sus eũ ꝯstituende actionis legatoꝵ rationẽqui
mero uĩe intestato hr̃s extitit. Si qui accipit
ꝯtͣ tabulas bonoꝵ possessionẽ. ĩ si ñ fuĩt adita
hr̃ditas ascͥpto. prãt legata ea parte testam̃ti
melior ħ casu ꝯditio infamilia relica filii quã
foret. si exhr̃datus non eẽt.¬
yiex eõnepotẽ in potestate habebat. siliũ in adop¬
tionẽ dedit. nepote retento in potestate. postea
filius emancipatus apatre ad optiuo decessit.

Expanded text:
tre exheredatus, a praetore ad bonorum possessionem tre exheredatus, a praetore ad bonorum possessionem contra tabulas non uocatus occasione omissae hereditatis a scripto herede nihil habituro propter delatam emancipato a praetore contra tabulas bonorum possessionem nomen sui heredis adeptus est. Legata tamen ex parte sua iste emancipatus liberis et parentibus praestare cogetur non solida, sed deminuta in dimidium, quod relinquitur manenti in potestate. sed nec aduersus eum constituendae actionis legatorum ratio est, qui mcontra tabulas bonorum possessionem, etiamsi non fuerit adita hereditas a scripto, praestat legata ea parte testamentimelior hoc casu condicio in familia relicti filii, quam foret, si exheredatus non esset.ex eo nepotem in potestatem habebat, filium in adoptionem dedit nepote retento in potestate, postea filius emancipatus a patre adoptiuo decessit
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃dationis solã ꝓfecisse uideatur: red̾itres
ad intestati exitũ. ut a du̾sus filiũ suũexasse
hr̃dẽ ab intestato patre emancipatũ p̃tor
in parte dimidia tueatur. Erat gͦ uenale be¬
neficiũ scͥpti hr̃dis extͣnei. ut cũ ipse uĩe hr̃¬
ditatis ncħ sit ꝯsecuttirus. ad eundo repel¬
lat filiũ inpotestate relictum. p̃t̃q assem
emancipato filio uĩe ꝯtͣ tabulas bonoꝵ pos¬
sessionis. Si aut omiserit hr̃ditatẽ in por¬
cionẽ bonoꝵ exhr̃datũ effectũ admitat.
iũe factũ solũ suũ hr̃dẽ. S quẽad modũ
p̃tor emancipatũ tueatur. si adita ñ fiũit
hr̃ditas. ita nec filius qui in potestate remansit
aditione adibita: in totũ expellendus erit. s
ad hr̃ditatis petitionẽ admitendus ẽ. Ex cã
mofficiosi querele ꝯtͣ emancipatũ mouende.
uideamus tm̃ isto casu quo utriq ad bona
patͥs ueniunt. an ei ꝯferre debeat emancipa

Expanded text:
heredationis solam profecisse videatur, redit res heredationis solam profecisse videatur, redit res ad intestati exitum, ut adversus filium suum ex asse heredem ab intestato patri emancipatum praetor in parte dimidia tueatur. erit ergo venale beneficium scripti heredis extranei, ut, cum ipse iure hereditatis nihil sit consecuturus, adeundo repellat filium in potestate relictum praestetque assem emancipato filio iure contra tabulas bonorum possessionis: si autem omiserit hereditatem, in portionem bonorum exheredatum effectu admittet, iure factum solum suum heredem. sed quemadmodum praetor emancipatum tueatur, si adita non fuerit hereditas, ita nec filius qui in potestate remansit aditione adhibita in totum expellendus erit, sed ad hereditatis petitionem admittendus est ex causa inofficiosi querellae contra emancipatum mouendae. Uideamus tamen isto casu, quo utrique ad bona patris ueniunt, an ei conferre debeat emancipat
Abbreviated transcription (Latin):
filius nepotẽ ꝓcreaũit utadecesseĩt. dem̃ auu
eiꝰ nepos ad aui bonoꝵ possessionẽ uenire potẽ.
qͥ ⁊ si filiũ ⁊ nepotẽ emancipauit. uiuente qͥ
filio. nepos ñ ueniet. post mortẽ aut̃ eiꝰ adbonoꝵ
possessionẽ aui uenit nepote qͦ solo emancipa¬
to:⁊ auomortuo. dem̃ patre eiꝰ nepos p̃titus ac¬
cipiet paͥts bonoꝵ possessionẽ qr sius hr̃s eẽt
futurus patͥs si potestate aui ñ egisset. ¶ Filio
emancipato si nepos retentus sit. iutriq p̃titi.
utͥq accipient bonoꝵ possessionẽ. ¶ filius
emancipatꝰ in adoptiua filia nepotẽ sustulit.
nec nepos ꝗͥ ad bonoꝵ possessionẽ aui natura
ł ueniet. s i si emancipatus filius ꝓcreatis
nepotib in adoptionẽ sededit. ut eũfilii se¬
qͣntur idemerĩt. plane si is qui apd ad otiuũ
auũ ꝓcreatus ẽ emancipatꝰ sit ueniet adbo¬
noꝵ possessionẽ aui naturał: adoptio tã dui
nocet ꝗͣdu quis infamilia aliena sit. Cec̃ium

Expanded text:
filius nepotem procreauerit et ita decesserit, deinde auus eius, nepos ad aui bonorum possessionem uenire potest. Quod si et filium et nepotem emancipauerit, uiuente quidem filio nepos non ueniet, post mortem autem eius ad bonorum possessionem aui ueniet. Nepote quoque solo emancipato et auo mortuo, deinde patre eius, nepos praeteritus accipiet patris bonorum possessionem, quia suus heres esset futurus patri, si potestate aui non exisset. Filio emancipato si nepos retentus sit et utrique praeteriti, utrique accipient bonorum possessionem. Si filius emancipatus in adoptiua familia nepotem sustulerit, ne nepos quidem ad bonorum posselis ueniet. sed et si emancipatus filius procreatis nepotibus in adoptionem se dederit, ut eum filii sequantur, idem erit. plane si is, qui apud adoptiuum auum procreatus est, emancipatus sit, ueniet ad bonorum possessionem aui naturalis. adoptio tamdiu nocet, quamdiu quis in familia aliena sit. ceterum
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ semel bñficio alioꝵ ad id bñficiũ fum̃tad¬
missi. iã ñcurant. petant illi. necne bonorũ
alio cõmittente ꝯtͣ tabulas edictũ. ⁊ ipse ueni¬
et. S sidefec̃it ꝯditio. repellit᷑ ab ea possessio¬
ꝯtͣ tabulas distribuit᷑. Igͥ ne potes ex uno filio
unã partem habebunt.

Expanded text:
enim semel beneficio aliorum ad id beneficium fuerint adenim semel beneficio aliorum ad id beneficium fuerint admissi, iam non curant, petant illi nec ne bonorumalio committente contra tabulas edictum et ipse veniet: sed si defecerit condicio, repellitur ab ea possessiocontra tabulas distribuitur: igitur nepotes ex uno filio unam partem habebunt.
Abbreviated transcription (Latin):
iui hr̃dicatẽ adit emancipatꝰ fũt. potest ꝯtra
tibulas bonoꝵ possessionẽ acciꝑe. hr̃cluatemq
ipse pacꝰ habebit. ꝙ̃ pat̃ acoptonis. Illud notan¬
dũ ẽ q̃ ⁊si adierit hr̃ditatẽ in adoptionẽ datꝰ
ꝯt̾ tabulas eidat᷑ alias aũt siquis legatũ . si q̃
porcionẽ sibidatã agnoiũt. e cont᷑ cabula¬
bonoꝵ possessione repellendus ẽ. ¶ Lib̃i qui ꝯtͣ
tabulas hab̾e ñpossunt. nec partẽ faciunt. si ꝑ
alios comitatur edictũ. qͦ enĩ bonũ ẽ eis fau̾e
ut partẽ faciant nicħ habituris. ¶ E. hr̃dati
lib quẽ admodũ ñ cõmittunt. ita nec cõmis¬
so ꝑ alios edicto. cũ ilł ueniunt ad bonoꝵ pos¬
sessionẽ. unaq eis querela suꝑ ẽ. si de inofficio¬
so dicant. hiq qui ꝓpt̾ alios ꝯtͣ tabulas bonoꝵ
possessionẽ petunt. ñ expectant. ut p̃t̾ia bo¬
norũ possessionẽ accipiant. Ueꝵ ipsi quoq
bonoꝵ possessionẽ petẽ ꝯtͣ tabulas possunt. cũ

Expanded text:
t, potest contra tabulas bonorum possessionem accipere hereditatemque ipse potius habebit, quam pater adoptivus. Illud notandum est, quod et si adierit hereditatem in adoptionem datus, contra tabulas ei datur: alias autem si quis legatum si quis portionem sibi datam adgnoverit, a contra tabulabonorum possessione repellendus est. Liberi, qui contra tabulas habere non possunt, nec partem faciunt, si per alios committatur edictum: quo enim bonum est eis favere ut partem faciant, nihil habituris? Exheredati liberi quemadmodum so per alios edicto cum illis venient ad bonorum possessionem unaque eis querella superest, si de inofficioso dicant. Hi, qui propter alios contra tabulas bonorum possessionem petunt, non exspectant ut praeteriti possessionem accipiant, verum ipsi quoque bonorum possessionem petere contra tabulas possunt: cum
Abbreviated transcription (Latin):
midiã partẽ bñficio emancipati occupat. qui
ea parte qua insticutꝰ ẽ tuendus ẽ cõmissio edieto.
S ampliꝰ ꝑ bonoꝵ possessionẽ hab̾e pot̃. ẜecori
enĩ ꝓpositũ ẽ cũ ꝯt᷑ tabulas bonoꝵ possessimem
uat eis partes unicuiq lib̾oꝵ tribuere. quas in¬
testato patre mertuo in hr̃ditate haliturꝰ eẽt. si m
potestate mansiset.: u õ siue emancipatns siuo
is qui in potestate mansit siue madoptiouem
darus ex minima parte hr̃s scͥptus sit. ñ redigit᷑
ad eã porcionẽ ex qua institutꝰ ẽ. s uirilẽ accipit.¬

Expanded text:
midiam partem beneficio emancipati occupat, qui,ea parte, qua institutus est, tuendus est commisso edicto, sed amplius per bonorum possessionem habere potest. praetori enim propositum est, cum contra tabulas bonorum possessionem dat, eas partes unicuique liberorum tribuere, quas intestato patre mortuo in hereditate habiturus esset, si in potestate mansisset: et ideo siue emancipatus siue is qui in potestatem mansit siue in adoptionem datus ex minima parte heres scriptus sit, non redigitur ad eam portionem, ex qua institut
Abbreviated transcription (Latin):
cessẽt. Nam ⁊ hic nepos iste adbonoꝵ possessio¬
nẽ admitti patͥs fui debet. q̃si ñ sit inalia fami¬
lia. ¶Si pat̃ alicuiꝰ ꝑueñit in adoptiuã familiã
filuis ñ. an patͥs suim adoptiua familia mortus
bonoꝵ possessionẽ acciꝑe possit ⁊ arbitror huma¬
familia in qͣ pat̾ adhonoꝵ possessionẽ tam̃ enĩ¬

Expanded text:
cesserit: nam et hic nepos iste ad bonorum possessiocesserit: nam et hic nepos iste ad bonorum possessionem patris sui admitti debet, quasi non sit in alia familia. Si pater alicuius pervenerit in adoptivam familiam, filius non, an patris sui in adoptiva familia mortui bonorum possessionem accipere possit? et arbitror humafamilia, in qua pater, ad bonorum possessione
Abbreviated transcription (Latin):
qđ in patͦno contͣ ẽ. ¶ Si quis filiũ quẽ in pote¬
nepotẽ omiserit. bonoꝵ possessioni locus ñ ÷
quia ñẽẽt nepos suus hr̃s futurus. ead sunt
⁊ in seq̃ntib gradib ad testam̃ta feminaꝵ
edictũ ꝯtͣ tabulas bonoꝵ possessioĩs ñ ꝑtuiet.
quia suos hr̃s ñ hñt.¶ Si quis eũ qui iut̾o ẽ
p̃t̃miserit. ĩ nondũ nato eo alius qui hr̃s in¬
sitttus ẽ bonoꝵ possessionẽ ꝯtͣ tabulas admit¬
tere pot̃. qr iniquũi ẽ neq qͣsi scͥptũ posse pete
bonoꝵ possessionẽ. ꝗͣdi ꝯtͣ tabulas peti potest.
nec ꝯtͣtabulas ꝗ̃dui ñ nascit᷑ p̃titis. ut i si ante
moriat᷑. bonoꝵ possessioĩs bñficiũ ad hr̃dẽ tͥns¬
mittat. qđ maxime necessaĩũ ẽ infilio emanci¬
pato scͥpto hr̃. quia nec hr̃ditatẽ int̾im aidĩe
po

Expanded text:
filium quem in potenepotem omiserit, bonorum possessioni locus non est, quia non esset nepos suus heres futurus. eadem sunt et in sequentibus gradibus. Ad testamenta feminarum edictum contra tabulas bonorum possessionis non pertinet, quia suos heredes non habent. Si quis eum qui in utero est praetermiserit, etiam nondum nato eo alius qui heres institutus est bonorum possessionem contra tabulas admittere potest, quia iniquum est neque quasi scriptum posse petere bonorum possessionem, quamdiu contra tabulas peti potest, nec contra tabulas, quamdiu non nascitur praeteritus: ut et si ante moriatur, bonorum possessionis beneficium ad heredem transmittat. quod maxime necessarium est in filio emancipato scripto herede, qui nec hereditatem interim adire po
Abbreviated transcription (Latin):
admittunt᷑ ad bonoꝵ possessionẽ. u̾um ⁊̃ hi quoq
qui ex his nati st̃. ¶ Si duos hñt nepotes. alt̾um
ille qͣsi filꝰ admmitat᷑. qd ita scilicet ꝓcedit. si qͣsi
dic̃e ñ admitti eũ qͣsi filiũ. hic enĩ qͣsi filiꝰ non ÷
ex lib̃is. cũ uira adoptioĩs emancipatione fini¬
ta sint. ¶ Si filiũ hñs ⁊ ex eo nepotẽ. in locum
filii nepotẽ adoptau̾o. ambo admitĩet᷑. Planesi
fũit emancipatiis. nepos ñ admittet᷑:. quia pat̾

Expanded text:
admittuntur ad bonorum possessionem, verum etiam hi quoque, qui ex his nati sunt. Si duos habens nepotes alterum ille quasi filius admittatur: quod ita scilicet procedit, si quasi dicere non admitti eum quasi filium: hic enim quasi filius non est ex liberis, cum iura adoptionis emancipatione finita sint. Si filium habens et ex eo nepotem in locum filii nepotem adoptavero, ambo admittentur: plane si fuerit ema
Abbreviated transcription (Latin):
mittendũ deportatos it mortuoꝵ lo cohabñdos.
si u pat̃ i filiꝰ deportati s̃. ⁊ ambo restituti dicemus.
ad bonoꝵ possessionẽ admnita filiũ. s isi fili̾mme
tellũ dãnatus. ł alia pena que seruũ effic̃ restitutus

Expanded text:
mittendum: deportatos enim mortuorum loco habendos. mittendum: deportatos enim mortuorum loco habendos. Si et pater et filius deportati sint et ambo restituti, dicemus ad bonorum possessionem admitti filium. sed et si filius in metallum damnatus uel alia poena, quae seruum efficit, res
Abbreviated transcription (Latin):
accepisset ccͣ tabłas. ł ab intestato bõꝵ posses¬
sionẽ simł ⁊ ip̃m ex carbomiano. ⁊ scͥptos hr̃des
filiũ meũ. ⁊ in mea potestate ẽẽ dico existitim¬
pubes qui eũ patrẽ familias:⁊ ad se hr̃ditatẽ ꝑ-¬
suũ ẽẽ dic̃. Ego ꝯtendo ante emancipationẽ
ꝯceptũ atq iõ in mea potestate eẽ ⁊ bona
emancipati adme ꝑtine. ⁊ quidẽ hẽ filiũ ẽẽ ꝯ¬
eiꝰ querit᷑ ꝙ in potestate patͥs fuit. nec ne sentñ¬

Expanded text:
tabulas uel ab intestato bonorum possessionem, simul et ipsum ex Carboniano et scriptos heredes filium meum et in mea potestate esse dico: existit impubes, qui eum patrem familias et ad se hereditatem pesuum esse dicit: ego contendo ante emancipationem conceptum atque ideo in mea potestate esse et bona emancipati ad me pertinere. et quidem hunc filium eeius quaerit
Abbreviated transcription (Latin):
ipossessionẽ adũsarius desid̾andũ ap̃to¬
re. ne instrum̃ta in possessionẽ suã redigat.
uł ĩ int̾ciꝑe ea pot̾ cũ aut in satisdatione. ⁊
pupillus :i adũsarius eiꝰ cessant. curator ꝯsti¬
tuendus ẽ qui bona administret. ⁊ qñq eiꝗ
uidicio uicit restituat. quid tam̃ si tutores pu¬
pilli ułint administrare: ñ erunt audiendi
nͥ satis ded̾int noĩe pupilli aut curatores qͦq

Expanded text:
in possessionem aduersarius, desiderandum a praetoin possessionem aduersarius, desiderandum a praetore, ne instrumenta in possessionem suam redigat: vel etiam intercipere ea potest. Cum autem in satisdatione et pupillus et adversarius eius cessant, curator constituendus est, qui bona administret et quandoque ei qui iudicio vicerit restituat. quid tamen, si tutores pupilli velint administrare? non erunt audiendi, nisi satis dederint nomine pupilli aut cu
Abbreviated transcription (Latin):
adũsariꝰ aũt si satis dedit. resque ip̃e ꝑiture
aut det̃iores sint future distrahe debet. Itẽ ade¬
bitorib qui tp̃e lib̃abunt᷑. exig̾e debet cetera
cũ pupillo possidebis. an aũt uescendi cã
deminuere possit is qui ex carbomano mus
sus ẽ uideamꝰ:⁊ si quidẽ satis ĩpubes dedit. si¬
ue decreuit p̃ses. siue non. diminuit uescn¬
di cã:⁊ hoc minꝰ restituet hr̃ditatis petitoriae
qđ si satis dare ñ potuit. ⁊ alit̃ alẽ se uidet᷑.
ñ posse diminuendi cã usq ad id qd alim̃tis
eiꝰ necessaĩũ est mittendus ẽ. nec minꝰ debet
uid̃i hr̃ditatẽ. ꝓpt̾ almm̃ta minu eiꝰ quẽ for¬
tasse iudicabit᷑ filiũ ñ eẽ. cũ oĩũ edicas uent̃
inpossessionẽ mittat᷑. ⁊ almĩta mulieri pr̃en¬
tur ꝓpt̾ eũ qui pot̾ ñ nasci:icura maior adhi¬
b̃i debeat. ne fame ꝑeat filius. quẽ ne minor
hr̃ditas ad petitorẽ ꝑueniat si apparintfilũ¬
non eẽ. ¶Maxime aũt puto si missus fũit

Expanded text:
periturae aut deteriores futurae sint, distrahere debet: item a debitoribus, qui tempore liberabuntur, exigere debet: cetera cum pupillo possidebit. An autem vescendi causa deminuere posus est, uideamus. et si quidem satis impubes dedit, siue decreuit praeses siue non, deminuet uescendi causa et hoc minus restituet hereditatis petitori. quod si satis dare non potuit et aliter alere se uidetur non posse, deminuendi causa usque ad id, quod alimentis eius necessarium est, mittendus est. nec mirum debet uideri hereditatem propter alimenta minui eius, quem fortasse iudicabitur filium non esse, cum omnium edictis uenter in possessionem mittatur et alimenta mulieri praestentur iberi, ne fame pereat filius, quam ne minor hereditas ad petitorem perueniat, si apparuit filnon esse. Maxime autem puto, si missus fuerit
Abbreviated transcription (Latin):
icet
mulier q̃ partũ subiecisse dr̃ decesserit
tm̃ si participes maleficii sint. inp̃senti co¬
gnoscendũ ẽ. Si aũt nemo sit ꝗ puniri
possit. qr õs participes facinoris forte de-¬

Expanded text:
Licet mulier, quae partum subiecisse dicitur, decesserit, tamen, si participes maleficii sint, in praesenti cognoscendum est. si autem nemo sit qui puniri possit, quia omnes participes facinoris forte de
Abbreviated transcription (Latin):
siã patiat᷑. qͥ int̾libos ñ sit s ab ip̃o patre.
ut puta nepos qui seretentũ inpotestate
aui dic̃. ab emancipato patre cui uingi de¬
sid̾at. aut differridebeat.⁊ mag̃ ẽ ut diffe¬
rat᷑. parui nrefert. quis ei ꝯtroũsiã faciat cũ
⁊ si testator eũ negau̾it ex lib̾is. ñ tñ ex hr̃d
scͥpserit. carboniano possit eẽ locꝰ s nsi quĩ
sepͥsit. Nã ł mag̃ ꝯsulendũ ẽ his ꝗbꝰ maius
ꝑicłm intendit᷑. Nã si alit̃ obseruet᷑. mim̃¬
ta erit ratio quẽ ad modũ audatissimꝰ quĩq
maiore inuiria ĩpubẽ afficiat. q ⁊ plura ⁊
gͣuiora de eom̃tiat᷑. S ⁊ si ip̃e defunctus
seruus eẽ dicat᷑. iđ erit dicũdũ. Iuodrifi
pot̃ locũ habe.¬

Expanded text:
rsiam patiatur, quod inter liberos non sit, sed ab ipso patre, ut puta nepos, qui se retentum in potestate aui dicit, ab emancipato patre, cui iungi desiderat, an differri debeat? et magis est, ut differatur: parui enim refert, quis ei controuersiam facit, cum et si testator eum negauerit ex liberis, non tamen exheredem scripserit, Carboniano possit esse locus. Sed et sicripsit: nam uel magis consulendum est his quibus maius periculum intenditur. nam si aliter obseruetur, inuenta erit ratio, quemadmodum audacissimus quisque maiore iniuria inpuberem adficiat, quod et plura et grauiora de eo mentiatur. Sed et si ipse defunctus seruus esse dicatur, idem erit dicendum. Sed et si est locum habe
Abbreviated transcription (Latin):
casu lib̾ale uidiciũ statĩ explicandũ erit.
¶Iui pupillo ꝯtrou̾̃siã fac̃. si simł cũ eo ĩ pos¬
sessione missus ẽ. alii ex nob̃ defuncti non
debebit. nec ꝗcꝗͣ de boĩs amimũe. hec enĩ
possessio ꝓ satis datione cedit. E non solum
alim̃ta pupillo prãri debent. s ⁊ instudia.
⁊ nicet̾as necessaĩas impensas debet ĩpendi.
ꝓmodo facultatũ. ¶ Post pub̾tatẽ querit᷑
an actoris partes sustiñe debeat ꝗ excarbo¬
niano missus ẽ in poss essionẽ ⁊ responsũ ẽ. rei
partes eũ sustiñe deb̾e maxime si cauit.s ⁊
si ñ cauãt. si nc̃ ꝑatus sit cau̾e. qĩ possessorcoi¬
ueniendus ẽ. qͥ sic ñc̃ ñ caueat possessio tͣns

Expanded text:
andum erit. Qui pupillo controuersiam facit si simul cum eo in possessionem missus est, ali ex bonis defuncti non debebit nec quicquam de bonis deminuere: haec enim possessio pro satisdatione cedit. Non solum alimenta pupillo praestari debent, sed et in studia et in ceteras necessarias impensas debet impendi pro modo facultatium. Post pubertatem quaeritur, an actoris partes sustinere debeat qui ex Carboniano missus est in possessionem. et responsum est rei partes eum sustinere debere, maxime si cauit. sed et si non cauerat, si nunc paratus sit cauere, quasi possessor conueniendus est: quod si nunc non caueat, po
Abbreviated transcription (Latin):
stam̃tũ patͥs rũpisse dr̃. uilianꝰ ait. utraq
iudicia ⁊ hr̃ditatis .i lib̾tatis in tp̃s pub̾tatis
turcet̾e qͦ lib̾tatis q̃stiones ex testam̃to pen¬
dentes in tp̃s pub̾tatis differunt᷑. ¶ Cũ exta¬
ret ĩpubes ꝗ se filiũ defuncti dic̾et. debitoreᷤ¬
q negent. eũ filiũ eẽ defuncti ⁊ intestati hñdi¬
tatẽ ad agͣtũ. ꝗ forte tͣnsmare aberit ꝑtinere.
necessaĩũ erit puero carbonianũ edictũ. s
⁊ absenti erit ꝓspiciendũ ⁊ cautio p̃stetur.
¶Missũ aũt ex carboniano in possessionẽ stu¬
dent p̃tores possessorẽ ꝯstituere. qͥ si ceꝑit aut

Expanded text:
tum patris rupisse dicitur, Iulianus ait utraque iudicia et hereditatis et libertatis in tempus pubertatis tur. ceterae quoque libertatis quaestiones ex testamento pendentes in tempus pubertatis differuntur. Cum extaret impubes, qui se filium defuncti diceret, debitoresque negent eum filium esse defuncti et intestati hereditatem ad adgnatum, qui forte trans mare aberit, pertinere: necessarium erit puero Carbonianum edictum. sed et absenti erit prospiciendum, ut cautio praestetur. Missum autem ex Carboniano in possessionem student praetores possessorem constituere. quod si coeperit aut
Abbreviated transcription (Latin):
ẽẽ dr̃. ex cã rep̃sentari solet. QQuotiens car-¬
bonianũ decretũ int̃ponit᷑. eod locorẽ hab̾ri
oportet. quo eẽt si nulla ꝯtroũsia fieret ei
qui possessionẽ bõꝵ acceꝑit. Cũ aũt ex du¬
pat̾nam hr̃ditatẽ ñ defendit cõpollit᷑. alter
totã defendẽ aut unuĩsa creditorib cede.
¶Int̾dũ ⁊̃ exhr̃datus filius ex carboniano de¬
creto bõꝵ possessionẽ accipiet. si ñ ccͣ tabłas
petit bõꝵ possessionẽ. s ab uitestato uñ lib̾i. qr
neget tabłas testam̃ti patͥs tales eẽ. ut scd̾m eã
bõꝵ possessio dari possit. ⁊ dicat᷑ nẽẽ filus.
¶Si pupillus libti pat̃nibõꝵ possessionẽ petet.
negaret᷑ aũt filuis patroni eẽ. qr de pat̾̃ins ei¬
boĩs nulla ꝯtroũsia ei fieret diffe̾ndũ. ħ iudi¬

Expanded text:
r, ex causa repraesentari solet. Quotiens Carbonianum decretum interponitur, eodem loco rem haberi oportet, quo esset, si nulla controuersia fieret ei, qui bonorum possessionem acceperit. Cum autem ex dupaternam hereditatem non defendit, compellitur alter totam defendere aut universa creditoribus cedere. Interdum etiam exheredatus filius ex Carboniano decreto bonorum possessionem accipiet, si non contra tabulas petit bonorum possessionem, sed ab intestato unde libertabulas testamenti patris tales esse, ut secundum eas bonorum possessio dari possit et dicatur non esse filius. Si pupillus liberti paterni bonorum possessionem petet, negaretur autem filius patroni esse, quia de paternis bonis nulla controversia ei fieret, differendum hoc iudi
Abbreviated transcription (Latin):
It bõꝵ possessionẽ ñpetieit̃. alias potit ex seq̃nt
parte edioti ad exẽplũ carboniani acciꝑe bõꝵ
possessionẽ alias ñ pot̾it. Nã si ꝯfestim pꝰ pat̾s
mortẽ ꝯtroũsiã ei facta fu̾it. an int̾ lib̾os bõrũ
possessionẽ acciꝑe possit. simul adutriꝰq edic¬
ti cam̃ annus cessisse uidebit᷑. Si uͦ int̃posito tẽ¬
pore scierit ꝯtrou̾siã sͥ mou̾i. pot̾it ⁊̃ finito tp̃r
int᷑ qͥ expͥma parte bõꝵ possessionẽ acceꝑat
o possessoriis actioĩb utet᷑ S si post pub̾tatẽ
cc̃ eũ iudicatũ fuit. denegabunt᷑ ei actiones.

Expanded text:
ti bonorum possessionem non petierit, alias poterit ex sequenti parte edicti ad exemplum Carboniani accipere bonorum possessionem, alias non poterit. nam si confestim post patris mortem controuersia ei facta fuerit, an inter liberos bonorum possessionem accipere possit, simul ad utriusque edicti causam annus cessisse uidebitur: si uero interposito tempore scierit controuersiam sibi moueri, poterit etiam finito tempore, intra quod ex prima parte bonorum possessionem acceperat, o possessoriis actionibus utetur: sed si post pubertatem contra eum iudicatum fuerit, denegabuntur ei actiones.
Abbreviated transcription (Latin):
institutus ẽ. iđ ait. oũ ꝗdã ex hr̃dẽ scͥpsis¬
set filiũ. qđ dicẽt eũ ex adult̾io ꝯceptũ qr
si eẽt ei ħ ꝯtroũsia.an int̾lib̾os sit ex hac
parte edicti. ei bõꝵ possessionẽ competẽ cũ
si sine elogio exhr̃s septus eẽt. ñ haberet
bõꝵ possessionẽ. Idẽq ẽ. ⁊ si ita sc̃ptũ sit¬
quisquis ẽ qui filiũ meũ se eẽ dic̃. ex heres

Expanded text:
xheredem scripsisset filium, quod diceret eum ex adulterio conceptum, quia fieret ei haec controuersia, an inter liberos sit, ex hac parte edicti ei bonorum possessionem competere, cum, si sine elogio exheres scriptus esset, non haberet bonorum possessionem. idemque et si ita sit scriptum: 'quisquis est, qui filium meum se esse dicit, exhere
Abbreviated transcription (Latin):
deportato eligendi facultatẽ non ẽẽ pena ꝑẽpt̃a
placuit. nec fidĩcõmissi conditionẽ aute mortẽ
fili hr̃dis existere. uiriles aũt int̾ eos fieri. qui
eo tp̃r uixerint. cũ dealiis eligendi potestas
ñ fuit. ¶ Iui dotale p̃dium eeͣ legẽ iuliã
uendidit. uxori legatũ dedit. ⁊ ẽptoris fidei

Expanded text:
deportato eligendi facultatem non esse poena peremptam deportato eligendi facultatem non esse poena peremptam placuit nec fideicommissi condicionem ante mortem filii heredis exsistere: uiriles autem inter eos fieri, qui eo tempore uixerint, cum de aliis eligendi potestas non fuerit.Qui dotale praedium contra legem Iuliam uendidit, uxori legatum dedit et emptoris
Abbreviated transcription (Latin):
misso deneat᷑. fidĩ cõmissũ quoq muñe falcidie
fungeret᷑. Si tñ alim̃ta pr̃ari uoliit. collationis
totũ onus in residuo donationis ẽẽ responden¬
dum erit ex defuncti uoluntate. qui de maio¬
re pecunia pr̃ari ñdubie uoluit integra.¬
at filiis suis uulgo conteptis. dotẽ fuam
mortis cã donando stipłatori ꝑmisit: cũ alus
hr̃dib institutis petisset a filiis uiro dotẽ resti¬
tu. totũ uiro fidĩ cõmissũ deb̾i. si falcidie rõ
non int̾ueñĩt. Idõ retentionẽ dotis uirũ habe
placuit. alioqͥn falerdie partẽ hr̃dib a filiis
ex stipłatii cũ uiro agentib ex dote ẽẽ ꝑ in
factũ acc̃onẽ reddendam. Surao ⁊ mu¬
to ꝗ legatũ accipit. ut cũ moriet᷑ restituat:
recte mandat᷑. Nam ⁊ignorantes astringun¬
tur fidĩ cõmisso: quib ignaiantib emolum̃¬
tum ex testam̃to queritur.¬
r̃ditatẽ filius
cũ moreretͫ filiis suis ułcui ex his uoluisset.
restituere fuerat rogatus. quo intẽa ininsulã

Expanded text:
 fideicommissum quoque munere Falcidiae fungetur. si tamen alimenta praestari uoluit, collationis totum onus in residuo donationis esse respondendum erit ex defuncti uoluntate, qui de maiore pecunia praestari non dubie uoluit integra.Mater filiis suis uulgo conceptis dotem suam mortis causa donando stipulari permisit: cum aliis heredibus institutis petisset a filiis uiro dotem restitui, totum uiro fideicommissum dotis deberi, si Falcidiae ratio non interuenerit: ideo retentionem dotis uirum habere placuit: alioquin Falcidiae partem heredibus a filiis ex stipulatu cum uiro agentibus ex dote esse per in factum actionem reddendam.Surdo et muto, qui legatum accipit, ut cum morietur restituat, recte mandatur: nam et ignorantes adstringuntur fideicommisso, quibus ignorantibus emolumentum ex testamento quaeritur.Hereditatem filius cum moreretur filiis suis uel cui ex his uoluisset restituere fuerat rogatus: quo interea in insulam
Abbreviated transcription (Latin):
serat. fuñarii me arbit̾o mei uiri uolo: unferri mͥ
quȩcũq sepulture mee cã ferã. ex ornam̃tis lineas
duas ex margaritis: ⁊ iuriolas ex smaragdis. S ñq
hr̃s neq maritus cũ humi corpiis daret ea ornam̃¬
ta que cõꝑmissus erat adici dedunt. quesitum ẽ
an ad eã cui ornam̃ta uniũsa reliquãt. ꝑtineant.

Expanded text:
serat: 'funerari me arbitrio uiri mei uolo et inferri mihi quaecumque sepulturae meae causa feram ex ornamentis lineas duas ex margaritis et uiriolas ex smaragdis': sed neque heredes neque maritus, cum humi corpus daret, ea ornamenta, quae corpori iussus erat adici, dederunt: quaesitum est, utrum ad eam, cui ornamenta uniuersa reliquerat, pertineant
Abbreviated transcription (Latin):
iinpatͥa statu supͣscͥptio ẽ noĩs mei. quesitũ ẽ
cũ ineo tẽplo non nͥ aut erea auit argentea tm̃
sint doã. hr̃s seie. utrũ. ex argñto an ex auro
signũ ponẽ cõpellendi sunt. anereũ .R. scd̾m¬
i uxori mundiis muliebris le
enĩ int̃p̃tantib sũmam fore captionẽ si uas¬
culariꝰ. aut fab̃ arg̃ntarius uxori ita legasset.
um ita legatum ẽẽt arg̃ñium qđ de mea
domo erit cũ moriar. offiliꝰ nec qđ depositũ a

Expanded text:
in patria statui subscriptione nominis mei'. quaesitum est: cum in eo templo non nisi aut aerea aut argentea tantum sint dona, heredes Seiae utrum ex argento an ex auro signum ponere compellendi sunt an aereumi uxori mundus muliebris legenim interpretantibus summam fore captionem, si uascularius aut faber argentarius uxori ita legasset. Cum ita legatum esset: 'argentum, quod domo me‹a› erit cum moriar', Ofilius nec quod depositum
Abbreviated transcription (Latin):
ex nepte filia nata itẽ ꝓneptis. CAinite ꝓ¬
nepos: ꝓneptis totid ꝑsonas eadẽ ratione
iis contniet. tñ ꝓ patruo amita assumpta.¬
¶ Item auunculi ꝓnepos ꝓneptis. Item pro
patruo auunculo posito. ¶Mat̾cere ꝓne¬
pos ꝓneptis. ⁊ hic ubi patruus ẽ positus
mat̾tera num̾ata. eundem nũm ꝑsonaꝵ
inueniemus. Hi om̃s eiusd ciuius cogna¬
tione qr̃ consobrioꝵ nepotes neptes ues̃.
frũs sororisq ab nepos. ab neptis efficiunt
potest. ¶Trinepos trmneptis. hi ⁊̃ fili fi¬
lieue atuepos atneptis. Nepotis neptis. ab¬
nepos abneptis. ꝓnepotis ꝓneptifue. ꝓne¬
pos ꝓneptis. ab nepotis ab neptis. nepos
neptis. atnepotis atneptis. filius filia. hox

Expanded text:
te filia nataitem proneptis amitae pronepos proneptis: totidem personas eadem ratione et is continet, tantum pro patruo amita sumpta. item auunculi pronepos proneptis, item pro patruo auunculo posito. materterae pronepos proneptis: et hic ubi patruus positus est, matertera enumerata eundem numerum personarum inueniemus. hi omnes eius, de cuius cognatione quaeritur, consobrinorum nepotes neptesue sunt. fratris sororisque abnepos abneptis: efficiuntpotest. trinepos trineptis: hi sunt filii filiaeue adnepos adneptis, nepotis neptis abnepos abneptis, pronepotis proneptisue pronepos proneptis, abnepotis abneptisue nepos neptisue, adnepoti
Abbreviated transcription (Latin):
cũ patrui magni. u̾bi gr̃a ꝑsonã quadri¬
fariam intelligatur. nepotis bifariã gemi¬
natur. ⁊̃ nũs nepote dũ taxat ãnũato.⁊
quadruplat̃ is qui geminatus erat. du¬
plat᷑ i nepote cõputata. ⁊ tm̃ unius ẽ nu¬
m̾atione ꝓponimus exempli grã. Pater¬
auus ꝓaina fr̃ aui qui ẽ patruus magnꝰ.¬
filius .÷. nepos ꝯd exfilia. Itẽ neptis quiẽ¬
magnus filius ÷. neposꝯd ex filia. Itẽ nep¬
tis totidẽ iratione ead exponuntur: mat̾s
noĩe anteposito .i. ut aui mat̾ni fr̃s nepotes
ineptes computemus. Iteminamita ma¬
gna .i. aui sororis. nepotes neptesq enu¬

Expanded text:
cum patrui magni uerbi gratia persona quadrifariam intellegatur, nepotis bifariam, geminatur is numerus nepote dumtaxat adnumerato et quadruplatur is qui geminatus erat: duplicatur etiam nepte computat‹a›. et tantum unius denumerationem proponimus exempli gratia: paterauusproauusfrater aui qui est patruus magnusfilius eius nepos eiusdem ex filioitem neptis tem neptis totidem et eadem ratione exponuntur matris nomine anteposito, id est ut aui materni fratr‹i›s nepotes et neptes computemus. item in amita magna, id est aui sororis, nepotes neptesque enu
Abbreviated transcription (Latin):
quot ipꝰ tritani. Item ⁊ d̾ matres cotiđ sunt.¬
luxiiiͣ. Idem num̾us tritaiue patris mats¬
q CActami attarne fr̃ sororue. hii sunt ari¬
taui. filius filia. ab aui abaineue patrimꝰ.
auunculus. amita. mat̾tera. ꝓ aui ꝓ auie.
patruus magnus. aunculus magnus ami¬
ta magna. mat̾cera magna. aui auieue.
ꝓpatrius. ꝓ auunculus. ab amita. ab mat̃¬
.xui. quas attauus explet. accedunt totidẽ
matre. Simił attaui sorores.xxxx ii. fi
roris. ¶Patriu maximi filius filia. huig̃
aui sororis filius filia. Auuncłi maxumni filiꝰ
filia. hii sunt attaui nepos neptis. exfilio ab¬
auie sororis filius filia.¶Mat̾cere maxime
filius filia. hi sunt ab aui nepos neptis
ex filio. ab aiuie sororis filius filia. hȩe om̃s

Expanded text:
quot ipsius tritaui, item eiusdem matres totiuor: idem numerus tritauiae patris matrisque. ataui atauiae frater sororue: hi sunt tritaui filius filia, abaui abauiaeue patruus auunculus amita matertera, proaui proauiae patruus magnus auunculus magnus amita magna matertera magna, aui auiaeue propatruus proauunculus proamita promatsedecim, quas atauus explet, accedunt totidem matre. similiter ataui sorores triginta duororis. patrui maximi filius filia: hi sunt aui sororis filius filia. auunculi maximi filius filia: hi sunt ataui nepos neptis ex filio, abauiae ‹fratris› filius filia. materterae maximae filius fili‹a›: hi sunt a‹t›aui nepos neptis ex fili‹a›, abauiae sororis filius filia.
Abbreviated transcription (Latin):
Nam .uxxii. trinepos complet. totidem tri¬
neptis. ab nepote n nũs quadruplatus in
se efficit . xxxii. ipso nepote au̾a signisi¬
nepote .xui. his accedt̃ trinepos trine¬
ptis. Una ex at nepote nata. altã ex at¬
nepote. ꝑ singłos aũt gradus idõ geni¬
natio fit.: quia maribus ad nr̃ fem̾e. Ex
quibus ꝓximis quisq ꝓgenitus enuim̃a¬
buntur sic filius nepos. ꝓnepos. ab nepos.¬
atnepos. trinepos. Item trineptis filia ne¬
pos ꝓnepos. ab nepos. atneptis trinepos¬

Expanded text:
a duo trinepos complet, totidem trineptis. ab nepote enim numerus quadruplatus in se efficit triginta duo, ipso nepote duas signifinepote sedecim: his accedunt trinepos trineptis, una ex adnepote nati, altera ex adnepte. per singulos autem gradus ideo geminatio fit, quia maribus adiciuntur feminae, ex quibus proximus quisque progenitur, et numerabuntur sic: filiusneposproneposabneposadnepostrinepositem trineptis filianeposproneposabneposadnep
Abbreviated transcription (Latin):
que exfr̃ib nates̃. sorores patrueles. ex frẽ
aũt. ⁊ sorore amitinos amitinas. Eos uõ
ꝯsobrinos ꝯsobrinasq quãi ꝯsorormos.
S płiq hos õs ꝯsobrinos uocãt. sic̃ tre
bacuis. Sub hac appłatione nõum ꝑsone
cadt̃.x ui. hee patrui filius. it̃ filia bifaĩa
sic̃ sͣ nũantur. Nã pat̾s mei fr̃ ẽẽ potest
ł ex patre eod. ł. ĩ exmatre sola. Amitefi¬
filia amite: anuncło mat̾ce. c̃tis duplici

Expanded text:
quae ex fratribus natae sunt, sorores patrueles: ex fratre autem et sorore amitinos amitinas: eos veroconsobrinos consobrinas quasi consororinos: sed plerique hos omnes consobrinos vocant, sicutbatius. sub hac appellatione nominum personae cadunt sedecim hae. patrui filius, item filia bifariam sicut supra numerantur nam patris mei frater esse potest uel ex patre so‹l›o uel etiam ex matre soamita auunculo matertera acceptis duplici
Abbreviated transcription (Latin):
filio. nepos ex filia frĩs eod patre nati. nep¬
tis exfilio. neptis ex filia. fr̃ĩs alio patre. ea¬
dẽ matre nati. neptis exfilio neptis ex filia.
ead̃q cã octo ꝑsone efficientur. ut alie uiuͦi.
accedant. ex sorore natoꝵ. nepotes neptẽq
similit̃ nũantur a nob̾. lr̃is aũt mei nepo̾
neptisq mepatruũ mag̃ appłlãt. fr̃m so
roꝵq meaꝵ nepotes neptesq. Item mei
int̾ se: ꝯsobrim s̃. Abnepos ab neptis hii
sunt ꝓnepotis ꝓneptis filius filia nepotis.
głas ꝑsonas gͣdu descendamꝰ sic. filius nepõ.¬
ꝓmnepos. abnp̃. filius nepos ꝓñ. abneptis fi¬
liuis. nepos ꝓneptis. ab nepos ab neptis. Si¬

Expanded text:
filio – nepos ex filia fratris eodem patre nati neptis ex filio – neptis ex filia fratris alio patre eadem matre nati – neptis ex filio neptis ex filia eademque causa octo personae efficient, ut aliae octo accedunt ex sorore natorum nepotes neptesque et similiter numerantur a nobis. Fratris autem mei nepos neptisque me patruum magnum appellantrum nepotes neptesque, item mei inter se consobrini sunt. abnepos, abneptis: hi sunt pronepotis proneptis filius filia, nepotis gulas personas gradu descendamus sic. filiusneposproneposabnepos filiusneposproneposabneptis filiusneposproneptisabnepos
Abbreviated transcription (Latin):
hec successio locũ non habet. hoc aũtin
huiꝰmodi specieb ꝓced lib̾ta ab inuito pa-¬
trono diu̾tit. lexiuł de maritandis ordini¬
bus recinet istã in m̃m. dum eam ꝓhib̾et
alii nub̃e inuito patrono. Item uił de adulte¬
riis. nisi certomodo diuorciũ factum sit.
meruit test̾ facere concedentium paulus

Expanded text:
ec successio locum non habet. hoc autem in huiusmodi speciebus procedit. liberta ab inuito patrono diuortit: lex Iulia de maritandis ordinibus retinet istam in matrimonio, dum eam prohiberet alii nubere inuito patrono. item Iulia de adulteriis, nisi certo modo diuortium factum sit, meruit, testamentum facere concedendum Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
qr̃ ꝓpͥor consobrinus uocatur. Nam ut
massuriꝰ nt. qͦ ꝗs appellat ꝓpͥorẽ sobrm̃.
qui ẽ patris matris ue consobrinus aut
consobrma ab eo consobrinis consobrine
natis. Consobrini consobrine. filiuis fillia.
neptis Quia ⁊ patruus. dupheit̃ accipit᷑.
inepos ł neptis. sub singłis patruoꝵ ꝑsoĩs
duplicatur. ¶ Amite nepos ł nept̃. ħiic̃
aui pat̃ni. ł auie pat̾ne. ꝓnepos ꝓneptic
ex nepote ł ex nepte filia natis. cõsobrmi

Expanded text:
r, propius sobrinis uocantur: nam, ut Massurius ait, quem quis appellat propiorem sobrino, qui est patris matrisue consobrinus aut consobrina, ab eo consobrini consobrinaeunatis, consobrini consobrinae filius filia: oc quattuor neptis, quia et patruus dupliciter accipitur et nepos uel neptis sub singulis patruorum personis duplicatur. amitae nepos uel neptis: hi sunt aui paterni uel auiae paternae pronepos proneptis ex nepote uel nepte filia nati
Abbreviated transcription (Latin):
Auplicit᷑ intelligendus ẽ ex patre łmatre. aiua
patna meanupsit pat̾ cuo. peꝑit te.aut auia
pat̾na tua nupsit pat̾ meo: peꝑitme. Ego tibi
patruus sũ ⁊ tu mͥ. Id euenit simulieres alt̾a
Siuir. ⁊ mulier ille filiã ꝯdux̾it. illa filio nup
sei̾t ꝗ ex parte adolescentis natier̃. ex matrepu¬
elle natos fr̃ĩs filios. illi eos patruos ⁊ amitasap¬
pellabt̃. ¶ Auunculus ẽ mat̾s fr̃ ead signifi¬
catio ẽ quampatruo diximꝰ ꝯting̃. Si duo uiri
alt̃ alt̾ius filiã duo̾it. ꝗ exhis mascłi nati er̃t̃.
inuicẽ auinicłi: q̃ fem̃e muicẽ mat̾tẽ er̃. ł ead̃¬

Expanded text:
dupliciter intellegendus est ex patre uel matre. auia paterna mea nupsit patri tuo, peperit te, aut auia paterna tua nupsit patri meo, pepe‹ri›t me: ego tibi patruus sum et tu mihi. id euenit, si mulieres alterasi uir et mulier ille filiam eius duxerit, illa filio eius nupserit: qui ex patre adulescentis nati erunt, ex matre puellae natos fratris filios, illi eos patruos et amitas appellabunt. auunculus est matris frater eadem significatione, qua in patruo diximus contigit. si duo ui‹ri› alter alterius fili‹a›m duxerint, qui ex his masculi nati fuerint, inuicem auunculi, quae feminae, in uicem materter
Abbreviated transcription (Latin):
Cis cui aqͣ iignis int̾ dr̃ aut ał mͦ capit᷑ demi¬
nutꝰ ẽ. ita ut lib̾tatẽ ⁊ cuntatẽ amitt̾etri cog-¬
natiõẽs ⁊ affinitates os qͣs añ habuit amit.
i filium naturalẽ emancipa¬
uero. ⁊ ał adoptauͦ. ñ eẽ eos fr̃s. Si filio m̃o
mortuo titiũ adoptauͦ. uidi eũ defunct fr̃m
fuisse arpianus ait.

Expanded text:
capite deminutus est ita, ut libertatem et civitatem amitteret, et cognationes et adfinitates omnes, quas ante habuit, amitti filium naturalem emancipavero et alium adoptavero, non esse eos fratres: si filio meo mortuo Titium adoptavero, videri eum defuncti fratrem fuisse Arrianus ait.
Abbreviated transcription (Latin):
ataiis ẽ ab aui. ł ab auie pat̾. ꝓaui uel
ꝓ auie auus. aui auieq ꝓauus. Patris ł ma¬
mares quã ꝑfeminas. ut sic ad singłas
uus. sat̃ auus ꝓ auis. ab auia. attauns.
ab auia. attauus. pat̾ auia ꝓania. ab auia¬
aitauus. Similit̾ matsͥ ꝑsona ꝓposita nu¬
meratio fiet. ab auia totidem ꝑsonas con-¬
tinet. eadem ratione numeratas. i x ui.¬
Patruus maior est: ꝓaui fr̃ patris ułma¬
tris. patriuis magnus. Sub hoe nomine
erunt ꝑson̾ octo ⁊ sic enum̾abuntur. Pat̾¬

Expanded text:
atauus est abaui uel abauiae pater, proaui uel proauiae auus, aui auiaeque proauus, patris uel mamares quam per feminas, ut sic ad singulas uus paterauusproauusabauiaatauus proauiaabau‹us›atauus paterauiaproauiaabauiaatauus similiter matris persona proposita enumeratio fiet. a‹t›auia totidem personas continet eadem ratione num‹e›ratas, id patruus maior est proaui frater, patris uel matris patruus magnus: sub hoc nomine erunt personae octo et sic enumerabuntur: pate
Abbreviated transcription (Latin):
Etauius m̃s soc̾ magnꝰ ẽ. illa ⁊ ꝓnurꝰ. Itẽ ꝓso¬
crus mͥ. uxoris mee auia ẽ: ego illiꝰ sũ ꝓgen̾.
Et retͦ mat̃ mea uxoris mee soerꝰ ẽ: illa huic
cͥe ũi. uxor mea. lib̃is quosex ał uxore hab̾o:
nou̾ca dr̃. libi m̃i illi pͥuigni. Uiri fr̃. leuirẽ
apd g̃cos. s̾ appellat᷑. ut apd̃ homeꝵ relatũ¬
ẽ. Sic enĩ elena apd̾ lectorẽ dic̃. Uirtior̃ogloꝰ¬

Expanded text:
. item prosocrus mihi uxoris meae auia est, ego illius sum progener: et retro mater mea uxoris meae socrus est, illa huic contrarium uxor mea liberis, quos ex alia uxore habeo, nouerca dicitur, liberi mei illi priuigni. uiri frater leuir. is apud Graecos δαήρ appellatur, ut est apud Homerum relatum: sic enim Helena ad Hectorem dic
Abbreviated transcription (Latin):
nie demonstrant. Patrui magni fili filia.
ꝓaui aut ꝓaiue nepos neptis. ex filio filia
patris ł matris. consobrimus consobrina.
i fr̃ ut iam dictũ est duplicit᷑ accipiunt᷑:
& idõ patrui magni filius. uiii implet. to¬
tidem filia. Amite magne.filius filia. his̃
aui sororis filius filia. ꝓaii ꝓaine nepos
neptis. exfilia patris. ł matris. consobri¬

Expanded text:
atris filius filia, proavi aut proaviae nepos neptis ex filio, patris vel matris consobrinus consobrina: d avus et frater, ut iam dictum est, dupliciter accipiuntur et ideo patrui magni filius quattuor implet, totidem filia. amitae magnae filius filia: hi sunt avi sororis filius filia, proavi proaviae nepos neptis ex filia
Abbreviated transcription (Latin):
net. cũ de nat᷑ali cognatiõe q̃rit᷑. septimum
gͣdũ ꝗs exced. qͣtinꝰ ult᷑ eũ fere gradũ reꝵ na-¬
tura cognatoꝵ uitas ꝯsist̾e ñ patitur. Cognati
ab eo dici putantur. qd quaĩ una cõituenati.
ł ab eod̾ orti ꝓgenitiue s̃. Cognatiõis substa¬
ntia bifariã apd̃ romanos intelligͥ. Nã q̃dã
cognationis uire ciuili. quedã naturali ꝯnec-¬
tunt᷑. Nonnũqͥ utroq uire ꝯcurrente: ⁊ na-¬

Expanded text:
net, cum de naturali cognatione quaeritur, septimum gradum quis excedit, quatenus ultra eum fere gradum rerum natura cognatorum uitam consistere non patitur.Cognati ab eo dici putantur, quod quasi una communiterue nati uel ab eodem orti progenitiue sint.Cognationis substantia bifariam apud Romanos intellegitur: nam quaedam cognationes iure ciuili, quaedam naturali conect‹u›ntur, nonnumquam utroque iure concurrente et na
Abbreviated transcription (Latin):
ro hr̃de gerere uidetur
is qui aliquid facit quasi hr̃s.⁊ geñ aliter
uił scribit eumndemum ꝓ hr̃de gerere. qui
aliquid quasi hr̃s gerit. ꝓ hr̃de as gerere nor
ẽẽ tam facti quã animi. Nam hoc animo eẽ
debet ut ułit ẽẽ hr̃s. Cet̃um si quid pietatis
causa fecit. si quid custodie causa fecit. si quid
quasi non hr̃s egit. sed quasi alio iure dñs:
apparet non uidi ꝓhr̃de gessisse. & idõ soless
testari lib̾i qui necessarii existent non aĩo
hr̃dis se gerere que gerunt. sed aut pietati

Expanded text:
o herede gerere uidetur is, qui aliquid facit quasi heres. et generaliter Iulianus scribit eum demum pro herede gerere, qui aliquid quasi heres gerit: pro herede autem gerere non esse facti quam animi: nam hoc animo esse debet, ut uelit esse heres. ceterum si quid pietatis causa fecit, si quid custodiae causa fecit, si quid quasi non heres egit, sed quasi alio iure dominus, apparet non uideri pro herede gessisse.Et ideo solent testari liberi, qui necessarii existunt, non animo heredis se gerere quae gerunt, sed aut pietati
Abbreviated transcription (Latin):
Ex testam̃to euis qui uire militari testatus
eẽt seruum qui licet sub conditione legatum me¬
yuit. ̃ lib̾tatem posse sibi uendicare.
ua mea exasse michi hr̃s esto. alio deinde capite
sempnio cõmilitoni meo suo eandem pãphilam
reliquid. cuius fidĩ cominisit. ut eam manumit¬
teret. Quero anhr̃s eẽt pamphila. atq si dire¬
cto accepisset lib̾tatem.R. intelligendũ militẽ
qui ancillam suam hr̃dem instituerat. ignorã¬
se. posse ex ea institutione ĩ libtatem ei compe¬
tere. & ideo sine causa postea a cõmilitone pe¬
tisset. ut eandem manumitteret. cũ ex pͥore lib̾a
et hr̃s effecta est. postea nullo p̃iudicio uolunta¬
ti frustra facto legata est.

Expanded text:
ex testamento eius, qui iure militari testatus esset, servum, qui licet sub condicione legatum meruit, etiam libertatem posse sibi vindicare. rva mea ex asse mihi heres esto": alio deinde capite Sempronio commilitoni suo eandem Pamphilam reliquit, cuius fidei commisit, ut eam manumitteret: quaero, an heres esset Pamphila atque si directo accepisset libertatem. respondi intellegendum militem, qui ancillam suam heredem instituerat, ignorasse posse ex ea institutione etiam libertatem ei competere et ideo sine causa postea a commilitone petisse, tura libera et heres effecta est, postea nullo praeiudicio uoluntati facto frustra legata est.
Abbreviated transcription (Latin):
legitimus non admittit hr̃ditatem. sed si
quasi legitimus repudiauerit. si quidem
scit se hr̃dem institutum. credendũs ẽ utrũ¬
que repudiasse. Si ignorat ad neutrum ei
repudiatio nocebit: neq ad testam̃tari am
qm̃ hanc non repudiauit. neq ad legitimã
s potest repudiare:
qui et acquirere ꝑotest.

Expanded text:
legitimus non amittit hereditatem: sed si legitimus non amittit hereditatem: sed si quasi legitimus repudiavit, si quidem scit se heredem institutum, credendus est utrumque repudiasse: si ignorat, ad neutrum ei repudiatio nocebit neque ad testamentariam, quoniam hanc non repudiavit, neque ad legitimam, s potest repudiare, qui et adquirere potest.
Abbreviated transcription (Latin):
agnoscere hr̃ditatem. neq quioquam amouerat
uł ꝓhr̃de gesserat.
Ima hr̃ditãs delata ẽ repudiatione hr̃ditatem
amitit. hoc ita uerum ẽ. simea causa erit hr̃ di¬
tis ut adiri posset: cetum hr̃s institutus subcon¬
ditione. si ante conditionem existentem repudia¬
uit nichil egit. qualis fuerit conditio. ⁊ sim ar¬
bitrium collata est. Siquis dubitet iuuat
testator necne repudiando nichil agit. substitu¬
tus quoq similit̃ si ante repudiet antequam
hr̃s institutus decernat de hr̃ditate: nichil
ualebit reptidiatio. Peq silius familas
repudiando sine patre. neq patre sinefilio:
cum uoluntarius sit: non poterit repudia¬
cessarium: uoluntarius existere ñ potest.
tum aue falsum eẽ putat repudiare potest:
sed si certum sit falsum non eẽ qđ falsum dr̃.
sicut adeundo acquirit: ita ⁊ repudiando
amittit hr̃ditatem. Hr̃s institutus id̾q
legitmus. si quasi institutus repudiaũit q̃i

Expanded text:
adgnoscere hereditatem neque quicquam amouerat adgnoscere hereditatem neque quicquam amouerat uel pro herede gesserat. ma hereditas delata est repudiatione hereditatem amittit. hoc ita uerum est, si in ea causa erat hereditas, ut et adiri posset: ceterum heres institutus sub condicione si ante condicionem existentem repudiauit, nihil egit, qualisqualis fuit condicio, etsi in arbitrium collata est.Si quis dubitet, uiuat testator nec ne, repudiando nihil agit.Substitutus quoque similiter si ante repudiat, quam heres institutus decernat de hereditate, nihil ualebit repudiatio.Neque filius familias repudiando sine patre neque pater sine filio cum sit uoluntarius, non poterit repudiacessarium, uoluntarius existere non potest.ntum aut falsum esse putat, repudiare potest. sed si certum sit falsum non esse, quod falsum dicitur, sicut adeundo adquirit, ita et repudiando amittit hereditatem.Heres institutus idemque legitimus si quasi institutus repudiaverit, quasi
Abbreviated transcription (Latin):
hr̃s fuit. titio quoq hr̃s uidetur ẽẽ. nec pot̾
traz omittere hr̃ditatem.
Nore nr̃ae cuuitatis.
neq pupillus. neq pupilla sine tutoris auc¬
toritate obligari possunt. hr̃ditas autẽ quin
obliget nos aeri alieno ⁊̃ si non sit soluendda: plꝰ
quam manifestum ẽ. de ea aũt hr̃ditate loqui¬
mur: in qua non succedunt huiꝰmodi ꝑsone
quasi necessariae. mpubes qui in alt̾ius po¬
testate ẽ si uissu eius adierit hr̃ditatem. licet
Inuus cetatis sit. ut causam acquirende hr̃dita¬
tis non intelligat. quamis non uideatur
scire huiꝰmodi aetatis puer. neq enim scire neq¬
decernere talis ȩtas potest: non magis quam
lp̃ .ł. ads. Si exasse hr̃s destinauerit
partem habe hr̃ditatis: uidetur in assem pro
abstinendi potestas sit. Pub̃ibus aũt ita. si se
is non miscuerint.
ditati pat̾nȩ. siue maior sit. siue minor. non eẽ
necesse p̃torem adire. Sed sufficit se non miscuis

Expanded text:
heres fuit, Titio quoque heres uidetur esse nec potest heres fuit, Titio quoque heres uidetur esse nec potest Titii omittere hereditatem.nostrae civitatis neque pupillus neque pupilla sine tutoris auctoritate obligari possunt: hereditas autem quin obliget nos aeri alieno, etiam si non sit solvendo, plus quam manifestum est. de ea autem hereditate loquimur, in qua non succedunt huiusmodi personae quasi necessariae. Impubes qui in alterius potestate est si iussu eius adierit hereditatem, licet huius aetatis sit, ut causam adquirendae hereditatis non intellegat, quamvis non videatur scire huiusmodi aetatis puer neqdecernere talis aetas potest, non magis quam ad Sabinum.Si ex asse heres destinauerit partem habere hereditatis, uidetur in assem pro eris omnimodo abstinendi potestas fit, puberibus autem ita, si se non i‹m›miscuerint.editati paternae, siue maior sit siue minor, non esse necesse praetorem adire, sed sufficit se non miscuiss