comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
fatalib sibris retulerũt patrib ꝙ eͦi bessi cã uocũ ma̾ti foret. Inõ ute factu
de uitegro atq amplius faciendũ eẽ et ioui sudos magnos et õdes uenen eanains
ac m̃ti uouẽdas eẽ et supplicatioe secrist̾niũq habendum et uen suciũ uouendi
mature fiant curare iubet. his senat̾ cõsustu ꝓfectis .l. cornelius sentulus pontifer
maximꝰ cõsusente collegio p̃toꝵ oĩum pͥmũ ppłm cõsulendũ de uere sacro censet in¬
nissũ ipli noui nõ posse. Rogat᷑ in hec uerba. Połs uelitis iubeatis ne hoe fion si res. p̃¬
pet accidet ne insciens ne fiaus esto siquis clepset ne ppło scelus esto ne ue cui ceptũ
erit si atro die faxit insciẽs ꝓbe fam̃m esto. si añ id̾ ea senat᷑ ipt̃s q iussont fieri ac fa¬
triente p̃cerea bub oui. ccc. multisq aliis diuitiis bubus albis atq cetis hosais. uu¬
uuscano ac ueste.ui. mẽcuno et cerer. Tũ edes uote ueniꝰ euriane. Edẽq fabius ma¬

Expanded text:
eius belli causa uotum Marti foret, id non rite factum de integro atque amplius faciundum esse, et Ioui ludos magnos et aedes Ueneri Erycinae ac Menti uouendas esse, et supplicationem lectisterniumque habendum, et uer sacrum uouendum mature fiant, curare iubet. his senatus consultis perfectis, L. Cornelius Lentulus pontifex maximus consulente collegium praetore omnium primum populum consulendum de uere sacro censet: iniussu populi uoueri non posse. rogatus in haec uerba populus: 'uelitis iubeatisne haec sic fieri? mpet occidetue insciens, ne fraus esto. si quis clepsit, ne populo scelus esto neue cui cleptum erit. si atro die faxit insciens, probe factum esto. si nocte siue luce, si striente, praeterea bubus Ioui trecentis, multis aliis diuis bubus albis atque ceteris hostiis. uoUolcano ac Uestae, sextum Mercurio et Cereri. tum aedes uotae. Ueneri Erycinae aedem Q. Fabius Ma
Abbreviated transcription (Latin):
filii gaudio ninuo exauimatã. Senatũ p̃tores ꝑ dies aliquot ab orto usq ad cccidẽ¬
tem solem in curiã retinẽt cõsultantes quonã duce aut copiis quib resisti uictonb
uenis rosset. Pusꝙͣ satis ce̾ta cõsilia eẽnt repens alia nũciat᷑ clad̾es qͣtuor milia eqͥtũ
cũ.c̾. cẽtonio p̃core missa ad collegã a s uilio cõsuse in umbria qͦ pͥ pugnã ad̾ cñsi¬
menũ auditam au̾terãt itꝰ ab hãnibase ai̾cũuẽta eiꝰ rei fama uarie hoiẽs affecit. pãs
occupatis maiore egntudine aĩs seuẽ ex cõpatioe pͥoꝵ duce̾ recẽtẽ equitũ iacturã ps
nõ id ꝙ acciderat ꝑ se extimare s ut in affecro corpore ꝙ uis seuis cã mag̃ ꝙͣ uali

Expanded text:
filii gaudio nimio exanimatam. senatum praetores per dies aliquot ab orto usque ad occidenfilii gaudio nimio exanimatam. senatum praetores per dies aliquot ab orto usque ad occidentem solem in curia retinent, consultantes quonam duce aut quibus copiis resisti uictoribus Poenis posset. priusquam satis certa consilia essent, repens alia nuntiatur clades, quattuor milia equitum cum C. Centenio propraetore missa ad collegam ab Seruilio consule in Umbria, quo post pugnam ad Trasumennum auditam auerterant iter, ab Hannibale circumuenta. eius rei fama uarie homines adfecit. pars occupatis maiore aegritudine animis leuem ex comparatione priorum ducere recentem equitum iacturam; pars non id quod acciderat pe
Abbreviated transcription (Latin):
cot in cuis disꝑtiti aĩ eoꝵ erãt qͦꝵ ppinqui sub.c̃. flamio cõsule ignorãtiũ qͥ cu¬
iusq suoꝵ fortuna ẽẽt. Nec quisꝙͣ satis cetũ hc̃ ꝗd aut spec aut cuneat. Postero¬
die ac de iceps aliquot dieb ad portas maior ꝑoe mulieꝵ ꝙͣ uiroꝵ młtitudo stent
aut suoꝵ aliꝙ̃ aut nũtiũ de his oꝑiens aiaũfundebant᷑q obuiis sciscitantes. Neq
auelli utiq anotis pͥusꝙ̃ ord̾ine omĩa inqui sisset̃ potant. Ind̾e uanos uult᷑ digͤ¬
dienciũ ab nũtiis ccͣneres ut cui seritia aut cnsticia nũtiabat᷑ gratulancisq auc
cõsolantis iedeunti b domos aicũfusos. feminaꝵ p̃cipue et grindia ĩ signia eit̃t
er luctus. Unã in ip̃a porta sospite fało repente obłato in cõspeccu eiꝰ expinsse ferunt
Altam cui mors filii falso nũtiata erat mestã sed̾entẽ domi ad pͥmũ cõspectũ redeuti

Expanded text:
tot in curas distracti animi eorum erant quorum propinqui sub C. Flaminio consule meruerant, tot in curas distracti animi eorum erant quorum propinqui sub C. Flaminio consule meruerant, iusque suorum fortuna esset; nec quisquam satis certum habet, quid aut speret aut timeat. postero ac deinceps aliquot diebus ad portas maior prope mulierum quam virorum multaut suorum aliquem aut nuntios de iis opperiens; circumfundebanturque obuiis sciscitantes neque auelli, utique ab notis, priusquam ordine omnia inquisissent, poterant. inde uarios uoltus digredientium ab nuntiis cerneres, ut cuique laeta aut tristia nuntiabantur, gratulantesque aut consolantes redeuntibus domos circumfusos. feminarum praecipue et gaudia insignia erant  luctus. unam in ipsa porta sospiti filio repente oblatam in complexu eius exspirasse ferunt; alteram, cui mors filii falso nuntiata erat, maestam sedentem domi, ad primum conspectum redeuntis
Abbreviated transcription (Latin):
coñb. huice belli pocissimũ auctorẽ hũi. hannibal capciuoꝵ quilatim noĩs eẽnt
sine p̃no dimissis romanis in nĩda dacis seg̾gata ex hostiũ coac̾uatoꝵ cumulis
corpora eoꝵ cũ sepeliri iussiss flamini qͦ corpus funĩs cã magna cũ cara inqͥsitũ
nõ inuenit. Rome ad pͥmũ nũtiũ dadis eiꝰ cũ ingẽti t̾rore ac cumłtu cõcursus
in forĩ ppłi est faũs. Matrone uage ꝑ uias q̃ repens clades allaca q̃ ue fortuna
eẽt ex̾cit᷑ ob̾uios ꝑcuc̃tant᷑. Et cũ firꝙ̃cis cõtioĩs mͦ tu̾ba in comitiũ et curiã uersa
magiñt uocaret candem haud młt̾o añ solis oocasum.m. põponi p̃cor pugna ĩqͣt
magna uicti sum. Et quãꝙͣ nicħ cẽtius ex eo auditũ est tñ alius ab alio imroseti
iumorib domos referuĩt cõsule cũ magna ꝑ te copiaꝵ cesum suꝑeẽ pancos aut fu¬
ga passim ꝑ etcuriã spa̾sos aut captos ab hoste. Quot casus excicus uicti fuerãt

Expanded text:
oribus huiusce belli, potissimum auctorem habui. Hannibal captiuorum qui Latini nominis essent sine pretio dimissis, Romanis in uincula datis, segregata ex hostium coaceruatorum cumulis corpora suorum cum sepeliri iussisset, Flamini quoque corpus funeris causa magna cum cura inquisitum non inuenit. Romae ad primum nuntium cladis eius cum ingenti terrore ac tumultu concursus in forum populi est factus. matronae uagae per uias, quae repens clades allata quaeue fortuna exercitus esset, obuios percontantur; et cum frequentis contionis modo turba in comitium et curiam uersa magistratus uocaret, tandem haud multo ante solis occasum M. Pomponius praetor 'pugna' inquit 'magna uicti sumus'. et quamquam nihil certius ex eo auditum est, tamen alius ab alio impleti rumoribus domos referunt: consulem cum magna parte copiarum caesum; superesse paucos aut fuga passim per Etruriam sparsos aut captos ab hoste. quot casus exercitus uicti fuerant,
Abbreviated transcription (Latin):
magͣ ꝙͣ rnio aut̃ reoiue gaudetib ꝓfect᷑ po̾ putianũ adrianũ agrũ marsos inde
maniginosq et pelignos deuastat curq arpos et luceriã ꝓximã apusie regia̾¬
E.iiͣ.ẜ. iusius cõsus seuib p̾siis c̃ gastis actis et uno oppido ignobłi cruugna¬
co postꝙy de cossega et exctus cede audiuit iã menib patrie metuens ne ab eẽs
in discrmune extremo ad urbe it intendit. &. fabis maximꝰ dictacor intum
ꝯͦ die magr̃tu iniit ueraco senatu a d̾iis orsus cũ edouiss ratres plus negli

Expanded text:
magis quam otio aut requie gaudentibus, profectus Praetutianum Hadrianumque agrumagis quam otio aut requie gaudentibus, profectus Praetutianum Hadrianumque agruMarrucinosque et Paelignos deuastat circaque Arpos et Luceriam proximam Apuliae regionem. Cn. Seruilius consul leuibus proeliis cum Gallis factis et uno oppido ignobili expugnato, postquam de collegae exercitusque caede audiuit, iam moenibus patriae metuens ne abesset in discrimine extremo, ad urbem iter intendit. Q. Fabius Maximus dictator iterum quo die magistratum iniit uocato senatu, ab dis orsus, cum
Abbreviated transcription (Latin):
magͥtudine s uirib excenuatis q̃ nich ꝙ adg̃rauaret pati possẽt extimandũ esse
itaq ad remediũ iã d̾ui neq desideratũ neq adibitũ dicratorẽ dicẽdũ ciutas cõ¬
fugit. Et quia et cõsus abenat a qͦ uno dici posse uidebat᷑ nec ꝑ occupatã aͣmis pu¬
nũꝙ̃ añ ea diẽ factũ erat dictatorẽ ppłs creauit. er. fabiũ maximũ er magñin
equitũ.M. iufũ minutiũ. hisq negotiũ ab senatu daitũ ut nuros tu̾resq ur¬
bis firmarẽt et p̃sidia disponent quib locis uiderer᷑ ponceeq resainderẽt flumi¬
iecro itine̾ ꝑ umbrã usq ad spoletũ uenit. Ind̾e cũ ppłato agro urbem adorsus
niune ꝓspe cẽptate uinb qͣnta moses romane urb̃ eẽt in agnĩ picenũ aũcit it. nõ
ꝑ dies aliquot scatiua hĩta refect᷑q mises hib̃nis itinib ac palustri uia p̃sioq
mag̃ ad euẽtũ sed̾o ꝙleui ac facili affect᷑ ubi satis quieri datũ pda ac ppolationibus

Expanded text:
ndum esse. itaque ad remedium iam diu neque desideratum nec adhibitum, dictatorem dicendum, civitas confugit. et quia et consul aberat, a quo uno dici posse videbatur, nec per occupatam armis Punte eam diem factum erat, dictatoreequitum M. Minucium Rufum ; iisque negotium ab senatu datum, ut muros turresque urbis firmarent et praesidia disponerent, quibus locis uideretur, pontesque rescinderent flumirecto itinere per Umbriam usque ad Spoletium venit. inde cum perpopulato agro urbem oppugnarrospere temptatae viribus quanta moles Romanae urbis esset, in agrum Piceper dies aliquot stativa habita refectusque miles hibernis itineribus ac palustri via proelioque magis ad eventum secundo quam levi aut facili adfectus. ubi satis quietis datum praeda ac populationibus
Abbreviated transcription (Latin):
se qui cũ oĩb equestrib copiis nocte cõsecut erat si arma crudidisset᷑ cũ singulis
uestim̃tis passurũ sese dederũt. Que punica religioe ẜuaca fides ẽ ab hannibale
atq ĩ uĩcula os̃ trmecit. hec est nobilis ad cransymenũ pugna atq intͣ paucas
memonitas ppłi romaui clades qͥndea milia romanor in acie cesa sũt decẽ milia t¬
spa̾sa fuga ꝑ onnem etiuriam adu̾sis itinib urbem petiere.m.d.hosciũ in acie mlti

Expanded text:
le, qui cum omnibus equestribus copiis nocte consecutus erat, si arma tradidissent, abire cum singulis le, qui cum omnibus equestribus copiis nocte consecutus erat, si arma tradidissent, abire cum singulis vestimentis passurum, sese dediderunt; quae Punica religione servata fides ab Hannibale est, atque in vincula omnes coniecti. haec est nobilis ad Trasumennum pugna atque inter paucas memorata populi Romani clades. quindecim milia Romanorum in acie caesa; decem milia sparsa fuga per omnem E
Abbreviated transcription (Latin):
dauor nando et̾ capessere fugam impulent. Que uͥ ĩmensa ac smñ spe ert/ ac defi¬
cientib aĩs haunebant᷑ gurgitib aut ne quicꝙͣ festinauerãt recro egemime re¬
pecebunt acq ibi ab ingressis aqͣm hostiũ equitib passim ciuadabant᷑. Sex milia
ferme pͥmi agminis ꝑ adusos hostis eruptiõe imiigre fcã ignan oĩum õpost se age¬
rent᷑ esaltu euasere. Et cum in tumulo quoda cõstitissẽt clamorẽ mͦ ac sonũ armoꝵ
audientes q̃ forcuna pugne eẽt n scre neq ꝑspice p̃caligme poterãt inclinata¬
ad uuqua re cũ calescence sole dispulsa nebula aꝑuisset diẽ cũ liquida iã luce mõ¬
tes campiq ꝑdicas res stratãq ostende̾ fede romanã aciẽ. Itaq ne ĩ cõspect̾ pil
ĩmictenir eques sublatis ꝑtim signis ꝙͣ acatissimo pocerãt agmine se se abupuẽ¬
runt.Postero die cum suꝑ cerera extrema fames et̃ instaret fide dance maharbu

Expanded text:
deficientibus animis hauriebantur gurgitibus aut nequiquam fessi uada retro aegerrime repetebant atque ibi ab ingressis aquam hostium equitibus passim trucidabantur. sex milia ferme primi agminis per aduersos hostes eruptione impigre facta, ignari omnium quae post se agerentur, ex saltu euasere et, cum in tumulo quodam constitissent, clamorem modo ac sonum armorum audientes, quae fortuna pugnae esset neque scire nec perspicere praad iniquare, cum calescenre sole depulsanebula aperuisset diem, tum liquida iam Iuce montes campique perditas res, stratamque ostendere foede Romanam aciem, itaque ne in conspe ctos procul immitteretur eques; sublatis raptim signis, quam citatissimo poterant agmine, sese abripuerunt. Post
Abbreviated transcription (Latin):
ipẽ quatũq in ꝑte p̃mi ad saborẽ senẜat suos ĩpigre ft̾rebat opem insignesq ar¬
mis echostẽ sũma ui pecebunt et cuebant᷑ suos ciues donec insuꝑ eques clucarto
dit agrosq et urbe est deppłat̾.Iã ego hac uictimã manib pẽpcoꝵ fede ciuium
dabo. Subdicisq calcanb equo ꝑcõfc̾cissimã hostiũ turbã impetũ facit. Obcrũcatoꝵ
pꝰ armigero qui se in festo uenienti obiuã obiecemt cõsułe lancea tranffixit. spo¬
siare cupientẽ cuarii cõiectis dupeis aituere. Magne ꝑcis fuga ĩ pͥmũ cepit. Et iã

Expanded text:
ipse, quacumque in parte premi ac laborare senserat suos, impigre ferebat opem, insignemque aripse, quacumque in parte premi ac laborare senserat suos, impigre ferebat opem, insignemque armis et hostes summa ui petebant et tuebantur ciues, donec Insuber eques—Ducario ecidit agrosque et urbem est depopulatus; iam ego hanc uictimam manibus peremptorum foede ciuium dabo'. subditisque calcaribus equo per confertissimam hostium turbam impetum facit obtruncatoque prius armigero, qui se infesto uenienti obuiam obiecerat, consulem lancea transfixit; spoliare cupientem triarii obiectis scutis arcue
Abbreviated transcription (Latin):
sciũ acies claudebat apparuitq nllam y in dexcera ferroq salutis spẽ eẽ cũ sibi unus¬
quisq dux adhortatorq fact᷑ ad rẽ gerẽdam et noua de incegro ougna exorta est
Nõ illa ordinata ꝑ pͥncipes astatosq ac tͥanos nec ut ꝓsignis añ signa post sig̾
alia pugnaret acies nec ut in sua legione miles aut cohorte aup mampło eẽt
sors cõglobat ẜ dĩs suus cuiq añ aut post pugnad̾i ord̾inẽ dabut. Cnt̾q fui
ardor aĩoꝵ adeo qr intent̾ pugne auĩs uc c̃ motus t̾re qui młtaꝵ urbiũ italie¬
magnas ꝑces postrauit au̾ticq cursu iapido ãnis mare fluminib ĩuexitꝰ mõces
sapsu ingẽti ꝓruit nemo pugnãtiũ senẜit. Tres fẽme honas pugnatũ est. et ubiꝗ
atririt᷑. Suta cõsule tñ acͥor infestiorq pugnaẽ. Eũ et robora uiroꝵ sequebant᷑ et

Expanded text:
stium acies claudebat, apparuitque nullam nisi in dextra ferroque salutis spem esse: tum sibi unusstium acies claudebat, apparuitque nullam nisi in dextra ferroque salutis spem esse: tum sibi unusquisque dux adhortatorque ad rem gerendam, et nova de integro pugna exorta est, non illa ordinata per principes hastatosque ac triarios, nec ut pro signis antesignani post signa alia pugnaret acies, nec ut in sua legione miles aut cohorte aut manipulo esset: fors conglobabat, et animus suus cuique ante aut post pugnandi ordinem dabat; tantusque fuit ardor animorum, adeo intentus pugnae animus, ut eum motum terrae qui multamagnas partes prostrauit auertitque cursu rapidos amnes, mare fluminibus inuexit, montes lapsu ingenti proruit, nemo pugnantium senserit. tres ferme horas pugnatum est et ubique atrociter; circa consulem tamen acrior infestiorque pugna est. eum et robora uirorum sequebantur et
Abbreviated transcription (Latin):
tem sãtãq pugnan ceptũ est ꝙͣ satis instrueret᷑ acies auc exped̾in arma stringiq i
gladii possent. Consul ꝑculsis oĩb ipc̃ satis uc in crepida re ĩpauidus curbatos ordines
euadendum eẽ ꝑ med̾ias acies fero uiã fieri et qͦ cimoris minꝰ sit eo minꝰ fẽme ꝑicli
cẽ. Cerm̃ p̃strepitu ac tumultu nõ cõsiliũ nec imꝑium accipi potat. Tantũq abe¬
rat ut sua signa atꝙ ordinẽ seu socũ noscẽt᷑ ut uix ad arma capienda aptandaq
caligine maior usus auiiũ ꝙͣ oculoꝵ ad gemit̾ nulneꝵ utusq corporũ aut ãmoꝵ
et mixco strepentiũ pauẽtiũq cłamore cinũferebat̃ ora ocłosq. Alii fugientes pug
nãtiũ głobo in sati herebãt. Alio̾redeñces inpugnã au̾cebat fugiẽtiũ agm̃. Dem̃ nbn
i oĩs p̃tis ne quiaꝙͣ impet᷑ facti et ab latib mõtes ac lacus a fronte et a cergo ho¬

Expanded text:
tem lateraque pugnari coeptum est quam satis instrueretur acies aut expediri arma stringique tem lateraque pugnari coeptum est quam satis instrueretur acies aut expediri arma stringique gladii possent. consul perculsis omnibus ipse satis ut in re trepida impauidus, turbatos ordines, euadendum esse; per medias acies ferro uiam fieri et quo timoris minus sit, eo minus ferme periculi esse. ceterum prae strepitu ac tumultu nec consilium nec imperium accipi poterat, tantumque aberat ut sua signa atque ordines et locum noscerent, ut uix ad arma capienda aptandaquecaligine maior usus aurium quam oculorum. ad gemitus uolnerum ictusque corporum aut armorum et mixtos strepentium pauentiumque clamorehaerebant, alios redeuntes in pugnam avertebat fugientium agmen. Deinde ubi in omnes partes nequidquam im petus facti, et ab lateribus montes aclacus, a fronte et a tergo ho
Abbreviated transcription (Latin):
paulo sacior pacescit campus inde cosses ad furgũt. Ib̃i castra in aꝑto soat ubi ip̃e cũ
afris mͦ hispanisq cõsideret. Balcares cererãq leuem armatuiũ pꝰ moncis arcũducit
equites ad ip̃as fauces saltus aptate gentib locat ut ubi incrassẽt romani obiecto
equitatu clausa oiã lacu ac mõtib eẽnt. Flammi cũ pͣdie solis occasu ad sacũ ꝑueniss
in explorato postero die rux dũ satis ce̾ca lũce angusciis suꝑatis postꝙ in patenciorem
campũ pandi agm̃ cepit id̾ cm̃ hostiũ qd̾ ex adu̾so erat asperit a tergo ac sup caput
decepte insidie. Penus ubi id ꝙ petierat dausum lacu mõcib et cicũfussĩ suis copiis
manis subica acq ĩꝑusa res fuit ꝙ orta ex laca nebula cãpo ꝙͣ mõtib densior sedat
agminaq hosciũ ex płib uallib ip̃a inc̾se satis cõspecra eoq mag̃ parit̾ decucũrerẽt
Roman̾ clamorẽ pͥus undiq ortum ꝙͣ sacis ce̾̃net̾ seci̾cũuẽtũ eẽ sensit. Et añ in fron¬

Expanded text:
paulo latior patescit campus; inde colles adsurgunt. ibi castra in aperto locat, ubi ipse cum Afris modo Hispanisque consideret; Baliares ceteramque leuem armaturam post montes circumducit; equites ad ipsas fauces saltus tumulis apte tegentibus locat, ut, ubi intrassent Romani, obiecto equitatu clausa omnia lacu ac montibus essent. Flaminius cum pridie solis occasu ad lacum peruenisset, inexplorato postero die uixdum satis certa luce angustiis superatis, postquam in patentiorem campum pandi agmen coepit, id tantum hostium quod ex aduerso erat conspexit: ab tergo ac super caput deceptae insidiae. Poenus ubi, id quod petierat, clausum lacu ac montibus et circumfusum suis copiis manis subita atque improuisa res fuit, quod orta ex lacu nebula campo quam montibus densior eoque magis pariter decucurrerant. Romanus clamore prius undique orto quam satis cerneret se circumuentum esse sensit, et ante in fron
Abbreviated transcription (Latin):
Am uõ apparebat ꝙ hamnibal ex hib̾is metuit et neq eo qui iani ante
conatus trascede appẽninũ in colerandis sugonb et cũ ingẽti ꝑiculo morat᷑
ac metu gulli quos p̃de ppłacionũq cc̃ciuerat spes p̃t̾ ꝙͣ ueo ut ui ex alicõ
agro raperẽt agerẽto suas c̾ris sede̾ belli eẽ p̃miiq utniusq utis ex̾c̾tuũ
hib̃nis uide̾nt uerterũt retro hãnbalẽ ab romanis odia. Pericusq est sere¬

Expanded text:
am uer appetebat cum Hannibal ex hibernis mouit, et nequiquam ante am uer appetebat cum Hannibal ex hibernis mouit, et nequiquam ante conatus transcendere Appenninum intolerandis frigoribus et cum ingenti periculo moratus ac metu. Galli, quos praedae populationumque conciuerat spes, postquam pro eo ut ipsi ex alieno agro raperent agerentque, suas terras sedem belli esse premique utriusque partis exercituum hibernis uidere, uerteru
Abbreviated transcription (Latin):
q ne lacinas indice̾t iouiq latiali solenne sagũ in mõce facet ne auspicato ꝑfect᷑
tes suos p̃cextã sup̃tuꝵ. Beuocandũ unuisi recruhendũq cẽsuerũt et cogend̾ oĩb
pͥus p̃sentẽ in dõs hoĩesq fungi officiis ꝙͣ ad excitũ et in ꝑuĩtiã uet. In eam le¬
gationẽ legatos eĩ micti placuit. Q. terencius ⁊ m.anciscus ꝓfecti nichilo mag̾
eũ mouerũt ꝙͣ pͥore cõsulatu licte̾ monem̃t a senatu misse. Paucos post dies ma¬
gistratũ iniit. Inmolantiq ei uictulus iã ictus e manib sascrificãtiũ sese cũ ꝓn¬
puss multos aͬcũscãtes ciuore respsit. Fuga pail et maior apd ignaros ꝯuid cre¬
pidaret᷑ et occursatio fuit. Id a plerisq in omen magni t̾roris acceptũ. legionib
inde duab a sempnio pͥons ãni cõsule duab. a.c̃. atilio p̃tore acceptis in etru¬

Expanded text:
que, ne Latinas indiceret Iouique Latiari sollemne sacrum in monte faceret, ne auspicato profectus que, ne Latinas indiceret Iouique Latiari sollemne sacrum in monte faceret, ne auspicato profectus um. reuocandum uniuersi retrahendumque censuerunt et cogendum omnibus prius praesentem in deos hominesque fungi officiis quam ad exercitum et in prouinciam iret. in eam legationem—legatos enim mitti placuit— Q. Terentius et M. Antistius profecti nihilo magis eum mouerunt quam priore consulatu litterae mouerant ab senatu missae. paucos post dies magistratum iniit, immolantique ei uitulus iam ictus e manibus sacrificantium sese cum prpuisset, multos circumstantes cruore respersit; fuga procul etiam maior apud ignaros quid trepidaretur et concursatio fuit. id a plerisque in omen magni terroris acceptum. legionibus inde duabus a Sempronio, prioris anni consule, duabus a C. Atilio praetore acceptis in Etru
Abbreviated transcription (Latin):
ad u̾sus senatũ atq rino patrũ ad uiuãte.c. flamimo tulerat ne ꝗ senatoꝵ qui
satis hitũ ad fiuctus in agnis uectãdos q̃stus oĩs prib ĩdeconis uisus. Res per
sũmã cõcẽtionẽ acta ĩuidiã apd nobłitatẽ suason legis flaminio fauorẽ apd ple¬
bem alt̾m q inde cõsulatũ peꝑit. Obħec rat̾ auspicus emendis lacinaꝵq feriaꝵ
mora et cõsulanb aliis ĩpedim̃tis retenturos se in urbe̾ simulato itine pͥuatus
cdam in ꝓuĩtiã abiit. Ea res ubi pała frã est nouã insuꝑ uũ infestis iã añ pñb
mouit nõ cũ senatu mͦ s cũ diis ĩmortalib.c̃.flaminiũ bellũ gerẽ. Consulem
añ in auspicato stm̃ reudeã cib̾ ex ipã acie diis acq hoĩb nõ paruisse. Ne nunc¬
cõscĩãs p̃toꝵ et capitoliũ et sollennẽ uotoꝵ nũcuꝑatiõe fugisse ne die iiti magi

Expanded text:
aduersus senatum atque uno patrum adiuuante C. Flaminio tulerat, ne quis senator cuiuaduersus senatum atque uno patrum adiuuante C. Flaminio tulerat, ne quis senator cuiusatis habitum ad fructus ex agris uectandos; quaestus omnis patribus indecorus uisus. res per summam contentionem acta inuidiam apud nobilitatem suasori legis Flaminio, fauorem apud plebem alterumque inde consulatum peperit. ob haec ratus auspiciis ementiendis Latinarumque feriarum mora et consularibus aliis impedimentis retenturos se in urbe, simulato itinere priuatus clam in prouinciam abiit. ea res ubi palam facta est, nouam insuper iram infestis iam ante patribus mouit: non cum senatu modo sed iam cum dis immortalibus C. Flaminium bellum gerere. consulem anconscientia spretorum et Capitolium et sollemnem uotorum nuncupationem fugisse, ne die initi mag
Abbreviated transcription (Latin):
el. lanuiuo et uinoni portatũ est. Et signũ eneñ matrone iunoni in auẽtino
hedificauerũt et lectisc̾iuũ cere ubi sortes excenuate erãt ĩꝑatũ ex supplicatio fo¬
tune in algido. Rome ꝙͦ ec lecist̾nũ uinẽtuti et suiplicatio ad edẽ heruł noĩas
Dem̃ unuiso ipło arta oiã paluraania indicta et genio maiores hostie cese. u.⁊.
sititu. hec ꝓcurata uota q̃ ex lib̾ns sibillins magna ex ꝑte seuauerãt ar̃um religi
onis. Consułu designatoꝵ altͣ flamini cui he legioẽs que placẽtie hib̃nabãt sorte
eueneiũt od̾ictũ et sutenis ad cõsuse misit ut is ex̾ctus idib martis aununi a¬
desset in castuis.huic in ꝓuĩtia cõsulatũ inire cõsiliũ erat memon ueteꝵ ce̾tami
inde tͥumpho habuerat. Inuisus erĩa senatui ob nonã lege̾ ꝗͣꝯͣ cdaudius cͥb̾. pł.¬

Expanded text:
 quadraginta Lanuuium Iunoni portatum est et signum aeneum matronae Iunoni in Auentino  quadraginta Lanuuium Iunoni portatum est et signum aeneum matronae Iunoni in Auentino dedicauerunt, et lectisternium Caere, ubi sortes attenuatae erant, imperatum, et supplicatio Fortunae in Algido; Romae quoque et lectisternium Iuuentati et supplicatio ad aedem Herculisde uniuerso populo circa omnia puluinaria indicta, et Genio maiores hostiae caesae quistatu. haec procurata uotaque ex libris Sibyllinis magna ex parte leuauerant religione animos. consulum designatorum alter Flaminius, cui eae legiones quae Placentiae hibernabant sorte euenerant, edictum et litteras ad consulem misit ut is exercitus idibus Martiis Arimini adesset in castris. hic in prouincia consulatum inire consilium erat memori ueterum certaminin de triumpho habuerat, inuisus etiam patribus ob nouam legem, quam Q. Claudius
Abbreviated transcription (Latin):
bouẽ in certiã c̃tignatiõe sua sponte scandisse atq inde tumltu hĩcatoꝵ t̾ritum
sese deiecisse et nauiũ spem de celo affuisisse et ede spei q̃ est in foro hohtorio ful¬
mine ictã er lanuui hostiã se comouisse et coruũ in edẽ uinonis deuolasse atq in
nõ pusuiano cõsẽdisse et in agro amit iino młtis socis hoĩum spẽ ꝓcul candida
ueste iusos nes cũ illos cõgͥssos. Et in piceno lapidib pluisse et cere sortes exce¬
nuate et in gallia lupũ ugili gladiũ euagina inptũ abstulisse. db cetera ꝓdigia
libros adire decẽ uin uissi. Q d̾ aũt lapidib pliuss in piceno nouediale sacrum
edictũ et subiñ aliis ꝓcum̃dis ꝓpe cota ciuitas oꝑata fuit. Iam pͥmũ oĩim ursis
lustratu est. hoscieq maiores quib edictũ est diis cese or donui exauri pondo

Expanded text:
bouem in tertiam contignationem sua sponte escendisse atque inde tumultu habitatorum territum bouem in tertiam contignationem sua sponte escendisse atque inde tumultu habitatorum territum sese deiecisse, et nauium speciem de caelo adfulsisse, et aedem Spei, quae est in foro holitorio, fulmine ictam, et Lanuui hastam se commouisse et coruum in aedem Iunonis deuolasse atque in ipso puluinari consedisse, et in agro Amiternino multis locis hominum specie procul candida ueste uisos nec cum ullo congressos, et in Piceno lapidibus pluuisse, et Caere sortes extenuatas, et in Gallia lupum uigili gladium ex uagina raptum abstulisse. ob cetera prodigia libros adire decemuiri iussi; quod autem lapidibus pluuisset in Piceno, nouendiale sacrum edictum; et subinde aliis procurandis prope tota ciuitas operata fuit. iam primum omnium urbs lustrata est hostiaeque maiores quibus editum est dis caesae, et donum ex auri pondo
Abbreviated transcription (Latin):
licram ab auctore defecciois̃ ilergerũ gẽcẽ cũ infesto ex̾citu inuasiss copussis oĩbus
a tanagnũ urbem q̃ capd̃ ei ppłi erat curũ sedit. Intinq dies paucos płib ꝙͣ ante
obsidib imꝑacis ysergeres pecunia etiã mustatos in us dedicionẽq iecepit. Slde
in anseranos ꝓpe hybenĩ socios et ip̃os penoꝵ ꝓcedit atq urbe eoꝵ obsessa sacetinos
auxiliũ finitimis ferẽtes nocte haud ꝓcus iã urbe cũ uicrare uellet̃ excepit. insidiis
Cesa ad.xii. milia exuci pene õs armis domos passim palantes pagros disfugere.
quos nro uꝙͣ nix minꝰ .iiii. pedes asta iacuit adeoq plateas ac uineas romanonĩ
aut ꝙ euenire solet moris semel in religioe aĩs mlta nũtiata et ceme̾ credita sũt
Inꝗs ingeniuũ infancẽ semestrẽ in foro holitono trrampħu clamasse et foroboano¬

Expanded text:
lictam ab auctore defectionis Ilergetum gentem cum infesto exercitu inuasisset, compulsis omnibus lictam ab auctore defectionis Ilergetum gentem cum infesto exercitu inuasisset, compulsis omnibus Atanagrum urbem, quae caput eius populi erat, circumsedit, intraque dies paucos pluribus quam ante obsidibus imperatis Ilergetes pecunia etiam multatos in ius dicionemque recepit. inde in Ausetanos prope Hiberum, socios et ipsos Poenorum, procedit atque urbe eorum obsessa Lacetanos auxilium finitimis ferentes nocte haud procul iam urbe, cum intrare uellent, excepit insidiis. caesa ad duodecim milia; exuti prope omnes armis domos passim palantes per agros diffugere; quos raro unquam nix minus quattuor pedes alta iacuit adeoque pluteos ac uineas Romanorum aut, quod euenire solet motis semel in religionem animis, multa nuntiata et temere credita sunt, in quis ingenuum infantem semenstrem in foro holitorio tr
Abbreviated transcription (Latin):
s et ei qui cũ hannubale in italia milicabat.Em̃ib fere cans reb ne gͣuia ĩpedim̃¬
ca ferẽtib eent citra pireneũ relictis pͥusꝙͣ ce̾ta hui cdadis fama accidet᷑ cũsgre¬
ssus hiberũ hasd̾tubal cũ occo milib peditũ mille equitũ tãꝙͣ ad pͥmũ aduẽtũ ro
haud ꝓcul charrgoẽ classi cõs militesq nauales q sotios uagos palantisq ꝑ ags
maiore fuga ad nanes cõpessit. Nec duitiꝰ cura ea loca moran ausus ne ascipione
oppͥmetur tñishiberũ sese recepit. Et scipio iaptĩ ad fauã nouoꝵ hostiũ agmine ac
cũ in paucos refectos paululũ aiãdu̾tisset p̃sidio cũragõe modico relicto ep̃oria cũ
cdasse rediit.uix dũ digsso eo hasdrubal adeut/ et illegerum ipło qui obsides sa¬
pioni dederat ad defectioe ĩpulso cũ eoꝵ ip̃oꝵ uruẽtuce agros fideliũ romaĩs socio¬
rũ uastat. Excico dem scipioẽ hib̃nis scoicosis hibum rursus cedit agrosq sapio re¬

Expanded text:
mnibus fere caris rebus, ne grauia impedimenta ferentibus essent, citra Pyrenaeum relictis. priusquam certa huius cladis fama accideret, transgressus Hiberum Hasdrubal cum octo milibus peditum, mille equitum, tamquam ad primum aduentumhaud procul Tarracone classicos milites naualesque socios uagos palantesque per amaiore fuga ad naues compellit; nec diutius circa ea loca morari ausus, ne ab Scipione opprimeretur, trans Hiberum sese recepit. et Scipio raptim ad famam nouorum hostium agmine acto, cum in paucos praefectos nauium animaduertisset, praesidio Tarracone modico relicto Emporias cum classe rediit. uixdum digresso eo Hasdrubal aderat et Ilergetum populo, qui obsides Scipioni dederat, ad defectionem impulso cum eorum ipsorum iuuentute agros fidelium Romanis sociorum uastat; excito deinde Scipione hibernis toto cis Hiberum rursus cedit agro. Scipio re
Abbreviated transcription (Latin):
in sicco potuit castia socait. Certũq ꝑ p̃missos expsoratores suũt ex̾citũ romanũ cĩca
aretii menia eẽ. Consusis dem̃ cõsisia atq aũm ex sitũ regionũ iomãq et copias atq¬
comeat expediendos ec cetã que cognosce in re erãt sũma oĩa aĩ cura mauirondo ere¬
q̃sut᷑ Regio euit ĩ pͥmis italie fẽcłis etrusci campi qui fesulas int̾ aretiũq iacent
frum̃ti ac podons et oĩ copia ror opulenci. Consus ferox ab cõsusatu pͥore et nõ mͦ le¬
gum ac patrũ maiestatis s ne deoꝵ ꝯuidẽ satis metuẽs suẽ insitã ingenio ci temon¬
tatẽ fortuna pspo ciulib bellicisq reb successu aluerat: Itaq satis apparebat nec
tars eũ atq utare penus parit. Et sena resicto hosto fesusas petẽs etrune agro

Expanded text:
in sicco potuit, castra locat, certumque per praemissos exploratores habuit exercitum Romanum circa in sicco potuit, castra locat, certumque per praemissos exploratores habuit exercitum Romanum circa Arreti moenia e quae cognosse in rem erat summa omnia cum cura inquirendo exsequebatur. regio erat in primis Italiae fertilis, Etrusci campi, qui Faesulas inter Arretiumque iacent, frumenti ac pecoris et omnium copia rerum opulenti; consul ferox ab consulatu priore et non modo legum aut patrum maiestatis sed ne deorum quidem satis metuens. hanc insitam ingenio eius temeritatem fortuna prospero civilibus bellicisque rebus successu aluerat. itaque satis apparebat nec tare eum atque inritare Poenus parat, et laeva relicto hoste insidias petens medio
Abbreviated transcription (Latin):
duco sõe sustinebant. Alii fessa egre trahentes mebra. alii ubi semes iuctis tedio aĩs ꝑ¬
cubuissẽt int̾ iuim̃ca ip̃a iacentia passim morientes maxine oũm uigilie dõficietat
pͥ ouatriduũ iã et tres noctes tosento cũ oĩa obtinẽtib aquis ncħ uͥ insiceo fessa st¬
horẽt corpom inueniri posset cumusatis in aqua̾ saranis insuꝑ incũbebãt uim̃torũ
itine̾ toto ꝓstratoꝵ passim acorui tm̃ ꝙ extaret a qͣ õrẽtib ad ꝯuietẽ da̾ni tpñs ncce¬
ssanũ cubile dabãt. Ir̃e hannibal eger oculis ex u̾na pͥmũ intẽpene uanante całore
fngoreq esefanto qui unus supfuenit ꝙ asti ab aqua extaret uect̾ iugiliis tñ et nat᷑¬
no humors psaustriq ceso grauante caput et qr medendi nec socus nec tõs euit ascero
oruso arpit᷑. m ultis hoĩb ium̃tieꝵ fed̾e amissis cũ tandẽ de paludib em̾̃siss ũ ymum

Expanded text:
imis aut animos spe sustinebant, alii fessa aegre trahentes membra, alii, ubi semel uictis taedio animis procubuissent, inter iumenta et ipsa iacentia passim morientes; maximeque omnium uigiliae conficiebant per quadriduum iam et tres noctes toleratae. cum omnia obtinentibus aquis nihil ubi in sicco fessa sternerent corpora inueniri posset, cumulatis in aqua sarcinis insuper incumbebant, <aut> iumentorum itinere toto prostratorum passim acerui tantum quod exstaret aqua quaerentibus ad quietem parui temporis necessarium cubile dabant. ipse Hannibal aeger oculis ex uerna primum intemperie uariante calores frigoraque, elephanto, qui unus superfuerat, quo altius ab aqua exstaret, uectus, uigiliis tamen et nocturno umore palustrique caelo grauante caput et quia medendi nec locus nec tempus erat altero oculo capitur. multis hominibus iumentisque foede amissis cum tandem e paludibus emersisset, ubi primum
Abbreviated transcription (Latin):
nẽc añ nos hic mouenm ꝙͣ sic̃ ołi camissũ abicis. c̃. flãminũ ab aretio prẽs acouie¬
rint. hec simł increpans cũ orius signa cõuelli iubet et ip̃e i eqũ ĩsisiuss equs ie¬
pente corruit cõsuseq lapsũ sup caput effũdit. Tẽncis oĩb qui cura erĩt uesud
fedo omine incipiende rei insup nũtiat᷑ signũ oĩ ui mosiente sigͥfero cõuelli nequire
signũ effõd̾iãt si ad cõuessendũ man̾ p̃metu abtorouent . Incedẽ inde agñ cepit᷑

Expanded text:
nc mouerimus quam, sicut olim Camillum ab Ueiis, C. Flaminium ab Arretio patres acciuerint'. haec simul increpans cum ocius signa conuelli iuberet et ipse in equum insiluisset, equus repente corruit consulemque lapsum super caput effudit. territis omnibus qui circa erant uelut foedo omine incipiendae rei, insuper nuntiatur signum omni ui moliente signifero conuelli nequire.tia, effodiant signum, si ad conuellendum manus prae metu obtorpuerit'. incedere inde agmen coepi
Abbreviated transcription (Latin):
signũ martis appia uia ad simulatra lapoꝵ sudasse et capue spẽm celi ardẽcis fuisse su¬
neq int̾ ymbrẽ cadencis. Inde minonb et̃ dictu ꝓdigiis fideo hita. Capns lanatas
quibusdã stãd et gallmã in mare̾ gallu infemina sese uẽcisse. his sic̃ erait nũtiats
expositis auctoribꝙ in curiã introductis cõsus religiõe patros cõsuluit decrecũ ut ca
ꝑdigia ꝑtĩ maiorib hostiis ꝑtĩ lactãtib ꝓcurarẽt᷑ et uti supplicatio ⁊ t̾duũ ad oĩa
fulm̃ aureũ pondo qͥnqͣgĩta fie̾t᷑ uinoni minenieq ex argẽto dariẽt᷑. Et ninom ioo.¬

Expanded text:
signum Martis Appia uia ac simulacra luporum sudasse, et Capuae speciem caeli ardentis fuisse lusignum Martis Appia uia ac simulacra luporum sudasse, et Capuae speciem caeli ardentis fuisse lunaeque inter imbrem cadentis. inde minoribus etiam dictu prodigiis fides habita: capras lanatas quibusdam factas, et gallinam in marem, gallum in feminam sese uertisse. his, sicut erant nuntiata, expositis auctoribusque in curiam introductis consul de religione patres consuluit. decretum ut ea prodigia partim maioribus hostiis, partim lactentibus procurarentur et uti supplicatio per triduum ad omnia fulmen aureum pondo quinquaginta fieret, Iunoni Mineruaeque ex argento dona
Abbreviated transcription (Latin):
auspitia sequi. Nec sine auspitiis ꝓfectũ in extẽno solo noua acꝙ ĩtegra cocipr atie
Augelũt metũ ꝓdigia ex płib sins socis nũtiata. I sicilia militib aliquot spiculse
Insardima auder in muro a̾cũeñti iugisias equites scipios. que manu tenuerit arsi¬
sse ee li tom crebus ignib fulsisse er scica duo sanguine sudasse er milites quostamis¬
cos fulminib et solis orbem muiui insum et penestre ardentes sapides celo ceri sispe e
arpii palmas in celo uisas pugnãtẽq cũ suna solom et capene duas mt dui limas
ortas et aquas cerete sanguine mixtas fluxisse fontẽq ipõr herilis auentis ma¬
nasse sparfum macsis et ancii metentib cruentes in orbem spicas ceridisse ex falen¬
nis celu findi uelud magno hiatu uisũ qͣ patiũt igñs lum̃ effulsisse sortes suas sẽs¬
ce atrenuatas unãq excidisse iri scpͥtã. Mauors sũi telũ cõcucit. Et ꝑ idẽ ep̃o uomis

Expanded text:
in externo ea solo noua atque integra concipere posse. augebant metum prodigia ex pluribus simul locis nuntiata: in Sicilia militibus aliquot spicula, in Sardinia autem in muro circumeunti uigilias equiti scipionem quem manu tenuerit arsisse et litora crebris ignibus fulsisse et scuta duo sanguine sudasse, et milites quosdam ictos fulminibus et solis orbem minui uisum, et Praeneste ardentes lapides caelo cecidisse, et Arpis parmas in caelo uisas pugnantemque cum luna solem, et Capenae duas interdiu lunas ortas, et aquas Caeretes sanguine mixtas fluxisse fontemque ipsum Herculis cruentis manasse respersum maculis, et in Antiati metentibus cruentas in corbem spicas cecidisse, et Faleriis caelum findi uelut magno hiatu uisum quaque patuerit ingens lumen effulsisse; sortes sua sponte attenuatas unamque excidisse ita scriptam: 'Mauors telum suum concutit', et per idem tempus Romae
Abbreviated transcription (Latin):
festũ hr̃e ac ẜuare ĩꝓperiũ iussuo. Dũ cõsus placandis rome distrahendeq dũctatdat
opam. hannibul ꝓfect̾ ex hibnis qr iã fłaminiũ cõsiłe aretiũ p̃uenisse fama erar
ussit sequi gallos ut id̾ agmis mediũ eẽt. Nouissimos ne equites. Mhagonẽ an d
cũ expeditis numidis coge᷑ agm̃ maxime gassos si cedio sabono longeq ne nt estͤ
nra sis ad calia gos dilabet aut subsistent cohibẽte pnuq̃ m ĩuet duccs ꝑ p̃alut¬

Expanded text:
dis Romae dis habendoque dilectu dat operam, Hannibal profectus ex hibernis, quia iam Flaminium consulem Arretium peruenisse fama erat, iussit; sequi Gallos, ut id agminis medium esset; nouissimos ire equites; Magonem inde cum expeditis Numidis cogere agmen, maxime Gallos, si taedio laboris longaeque uiae—ut est mollis ad talia gens—dilaberentur aut subsiste
Abbreviated transcription (Latin):
lacetanis usq adhyberũ flum̃ paͬtim renouãdis sotietatib paͬtĩ nouis ĩstituedis
romane ditioiõ fecit. Inde cõciliata cdem̃tieq fama nõ ad mantimos mͦ posõs s in
medit̾raneis qͦ ac mõtanis ad ferociores iã gẽtes uasuit. Nec pax mͦ apd eos si soc¬
etas etiã armoꝵ ꝑata est ualideq aliqͦt auxilioꝵ cohortes ex ħis cõscͥpte sũt. han¬
no nõ inscius hibum ꝓuĩtia erat. Eũ reliq̃rat hãnilus ad̾ regiors̃ ei p̃sid̾iũ. Itaq
pͥus mͣ alienarẽt᷑ oiã obiuã eundũ int̾ castus ĩ cõspectu hostiũ positis in aciẽ edii¬
xit. Nec romano differẽdũ certam̃ uisũ ꝯuupe qui sciret cũ hãnone et hasdruba¬
se sibi dimicandũ eẽ malleq adu̾sus singłos seꝑitĩ ꝙͣ adu̾sus duos simis rẽ gerẽ
Nec magni ceramis ca dunicatio fuit. Sex milia hostiũ cesa duo capta est p̃sidio ca¬
soroꝵ. Nã et castra expugnata sũt atq ipẽ dux militũ cũ ałiot p̃sid̾iis aapit᷑ et

Expanded text:
am usque ad Hiberum flumen partim renouandis societatibus partim nouis instituendis Romanae dicionis fecit. inde conciliata clementiae fama non ad maritimos modo populos sed in mediterraneis quoque ac montanis ad ferociores iam gentes ualuit; nec pax modo apud eos sed societas etiam armorum parta est, ualidaeque aliquot auxiliorum cohortes ex iis conscriptae sunt. Hannonis cis Hiberum prouincia erat; eum relpriusquam alienarentur omnia obuiam eundum ratus, castris in conspectu hostium positis in aciem eduxit. nec Romano differendum certamen uisum, quippe qui sciret cum Hannone et Hasdrubale sibi dimicandum esse malletque aduersus singulos separatim quam aduersus duos simul rem gerere. nec magni certaminis ea dimicatio fuit. sex milia hostium caesa, duo capta cum praesidio castrorum; nam et castra expugnata sunt atque ipse dux cum aliquot principibus capiuntur; et
Abbreviated transcription (Latin):
dis senatoꝵ ferme sibis qͦ mag̃ intã fore cũ his pacẽ societatẽq c̾derẽt tradunt᷑¬

Expanded text:
dinis, senatorum ferme liberis, quo magdinis, senatorum ferme liberis, quo mag
Abbreviated transcription (Latin):
cyͣ nulla spes potiundi castris signũ receptui dedit. Qd̾ uͥ hãnibus accepit saxa¬
tãꝙ pugnã et recessũ a Castris uidic ex tẽplo equitib detra seuaq emissis in
hosten ip̃e cum pedicũ robore de his castris erup̃. Pugna raro mag̃ ulsa cũ ut̾usq
bus aĩs p̃liũ diremit. Itaq acͥor cõcũsus fuit ꝙͣ cedes et sic̃ equata feno yugna e¬
nit ita dade pari discessũ est. Ab neutra ꝑte sexcẽtis ulus redicib et dumdiũ ei̾
equitũ cecidit. S maior romanis ꝙͣ ꝑ nũo iactura fait qr eq̃stris ordĩs aliquot et
tuibuni militũ qnq ee p̃fecti sotioꝵ cres suc int̾fecti. Scd̾m eã pugnã hannibal in
sigures sempnius lucã cõcessit Uenienti in ligures hãnibasi ꝑ insidias ĩtercepti duo
õstores romani.c̾. fuluiꝰ et.s. lucrerius cũ duob tribunis militũ et .u. eq̃stris or¬

Expanded text:
 postquam nulla spes erat potiundi castris, signum receptui dedit. quod ubi Hannibal accepit laxa postquam nulla spes erat potiundi castris, signum receptui dedit. quod ubi Hannibal accepit laxatamque pugnam et recessum a castris uidit, extemplo equitibus dextra laeuaque emissis in hostem ipse cum peditum robore mediis castris erupit. pugna raro magis ulla saeua aut ubus animis proelium diremit. itaque acrior concursus fuit quam caedes et, sicut aequata ferme pugna erat, ita clade pari discessum est. ab neutra parte sescentis plus peditibus et dimidium eius equitum cecidit; sed maior Romanis quam pro numero iactura fuit, quia equestris ordinis aliquot et tribuni militum quinque et praefecti sociorum tres sunt interfecti. secundum eam pugnam Hannibal in Ligures, Sempronius Lucam concessit. uenienti in Ligures Hannibali per insidias intercepti duo quaestores Romani, C. Fuluius et L. Lucretius , cum duobus tribunis militum et quinque equestris or
Abbreviated transcription (Latin):
mãsere. Must hoĩes musca uim̃ta esefanti qͦ exħis qui p̃sio ad trebiã scõ supfaerãt
septẽ assuõti. Digssus appennino retro ad psacẽtiã castra mouit et ad x. miłia ꝑgͥ¬
ssus cõsed̾it. Nostero die.xii. milia pedicũ .u. eꝯuitũ adusus hostẽ duait. ⁊ ec senpo¬
nius cõsus iã enĩ redierat ab roma detrrctiunt ce̾tam̃ atq eodie tria miha passĩ
int̾ bina castrr fuere.Postero die ingẽtib aĩs uano euẽtu pugnatũ est. Pmo cõ¬
cursu a deo res romana supior fuit ut nõ acie uĩcerẽt solũ s⁊ sosos hostes in castrra
psequent᷑ mox qͦ castra orpugnarẽt. hannibas panos ppugnatonbr in uallo po̾¬
ciso positis ceteros cõfertos ĩ media castra recepit intẽtoeq signũ ad erũpendum
spectare iuber. Iam noua ferme dici ẜora erat cũ romar ne quicꝯͣ fatigato milite

Expanded text:
mansere; multi homines, multa iumenta, elephanti quoque ex iis qui proelio ad Trebiam facto superfuerant mansere; multi homines, multa iumenta, elephanti quoque ex iis qui proelio ad Trebiam facto superfuerant septem absumpti. degressus Appennino retro ad Placentiam castra mouit et ad decem milia progressus consedit. postero die duodecim milia peditum, quinque equitum aduersus hostem ducit; nec Sempronius consul—iam enim redierat ab Roma—detractauit certamen. atque eo die tria milia passuum inter bina castra fuere; postero die ingentibus animis uario euentu pugnatum est. primo concursu adeo res Romana superior fuit ut non acie uincerent solum sed pulsos hostes in castra persequerentur, mox castra quoque oppugnarent. Hannibal paucis propugnatoribus in uallo portisque positis, ceteros confertos in media castra recepit intentosque signum ad erumpendum exspectare iubet. iam nona ferme diei hora erat, cum Romanus nequiquam fatigato milite,
Abbreviated transcription (Latin):
et it horendos fiagores micare ignes captis aurib et ocłis metu oes̃ corpẽ. Tadẽ
effuso ubre cũ eo mag̃ accẽsa ius uẽti eẽt ipõ illo quo dep̃nsi eiñt soco castra ponẽ
neccͣium iusum est. Id uero labons uelud de incegro initiũ fuit. Nã nec explicare
quicꝙ̃ nec statue̾ pocerãt nec ꝙ statutũ eẽt manebut oiã ꝑsindẽte uẽto et rapiẽte
Et mor aq̃ seuato uẽto cũ suꝑgelida mõtiũ cacumina cõcerta eẽnt tm̃ niuose grã
dinis deieat ut oĩb omissis ꝓcũberẽt hoiẽs cegmiib sius mag̃ ob̃uiti ꝙͣ cecti.
dimitaq ius frigons insecta est ut ex ilsa miẜabili horum uimitoꝵq stinge cum
se quisas attossere ac seuare uellet diu nequiret qr torrẽtib ugore neruis uiy fsetẽ
artus poter̃t. Dem̃ ut tande agitando sese morie ac reapere aĩos et rans socis ig¬
nis fien est ceptus ad alienã opem quisq mops cendẽ. Biduũ eosaco uelud obsossi

Expanded text:
nes; capti auribus et oculis metu omnes torpere; tandem effuso imbre, cum eo magis accensa uis uenti esset, ipso illo quo deprensi erant loco castra ponere necessarium uisum est. id uero laboris uelut de integro initium fuit; nam nec explicare quicquam nec statuere poterant nec quod statutum esset manebat omnia perscindente uento et rapiente. et mox aqua leut ut omnibus omissis procumberent homines tegminibus suis magis obruti quam tecti; tantaque uis frigoris insecuta est ut ex illa miserabili hominum iumentorumque strage cum se quisque attollere ac leuare uellet, diu nequiret, quia torpentibus rigore neruis uix flectere artus poterant. deinde, ut tandem agitando sese mouere ac recipere animos et raris locis ignis fieri est coeptus, ad alienam opem quisque inops tendere. biduum eo loco uelut obsessi
Abbreviated transcription (Latin):
monamnestr. uos tero die iã segñ uitcursantib fentuns iũcte corie sastꝰ os haud
resie apiisuetis abeundi ꝓpiua met̾ eint agm̃ p̃cedelãt. Nono die u uigi asont̃¬
oibi eums sequendo uescigia agminis in castris puenẽ. Fessis tedio tot masor ni¬
nis. et insus occidente iam side uigisiaꝵi ingẽtẽ te̾noie̾̃ adieat ⁊ oiã niue oppseta. Cũ
siguis pͥma luce motis seguit᷑ agñ inced̾e̾t pigntiaq et despitio in oĩum uustu e¬
miiet raressus signa hãnbal in proñcono ouodam uñ songe ac late ꝓspectus
crat eco si ste uissis militib italiam ostentat subiectosq aspinis mõtib cͥcũpida¬
cios campos menriaq eos tũ tiuscend̾e̾ nõ itasie mͦ s etiã urbis romane cetera psa

Expanded text:
a est. postero die iam segnius intercursantibus barbaris iunctae copiae saltusque haud rent, quia insuetis adeundi propius metus erat, agmen praebebapibus erant, sequendo vestigia agminis in castra pervenere. fessis taedio tot malorum nivis etiam casus occidente iam sidere Vergiliarum ingentem terrorem adiecit. per omnia nive oppleta cum signis prima luce motis segniter agmen incederet pigritiaque et desperatio in omnium voltu emineret, praegressus signa Hannibal in promunturio quodam, unde longe ac late prospectus erat, consistere iussis militibus Italiam ostentat subiectosque Alpinis montibus circumpadanos campos, moeniaque eos tum transcendere non Italiae modo sed etiam urb
Abbreviated transcription (Latin):
et occasio in se unũ uertende głie dum eger collega erat: Itaq ne quicꝙͣ dissenci¬
ence cornesio ꝑari ad ꝓpinquũ cẽtam̃ milites uibet. hannibal cũ quid̾ optimũ foret
hosti ce̾̃neret iux ussa spem habebat temẽ acq ĩꝓuide quicꝙͣ cõsules accuros. Cũ
alt̾ius ingeniũ fama pͥꝰ dem̃ rẽ cogͥtum ꝑcicũ ac ferox saret eẽ. fferociq fcũm

Expanded text:
et occasio in se unum uertendae gloriae, dum aeger collega erat. itaque nequiquam dissentiet occasio in se unum uertendae gloriae, dum aeger collega erat. itaque nequiquam dissentiente Cornelio parari ad propinquum certamen milites iubet. Hannibal cum quid optimum foret hosti cerneret, uix ullam spem habebat temere atque improuide quicquam consules acturos; cum alterius ingenium, fama prius, deinde re cognitum, percitum ac f