comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cpłis consensum quẽ popłs fecerat un¬
petatori direxit. At ille grãs agens deo
pamncitia diacom: coquod locũ deferen¬
di ci honoris ut cupierat repꝑisset. Dita
ilico preceptione: ipstim institui precep̃.
Cumq in hoc restaret ut benediceretur.
et lues populũ denastaret: uerbum ad
plebem ꝓagcuda penitentia hoc modo
crorsus ẽ. Oportet frẽs dilectissimi ut
silagella di quȩ metuere uentura debui¬
mus: saltim preleutia et exꝑta tuncamͦ
Coriuetsionis nobis aditum dolor aꝑiat:
e cordis nr̃i diuitiã ipsa quam pati¬
mur pena dissoluat. Ut enini ꝓpħa
teste predictuiñ ꝑuenit gladius usq
ad aminam. Ecce et emni cuncta
plebs celestis ire mũcrone ꝑ cutitur:
et repentina singłi cede uastantur.
Dec laugor mortẽ preuenit: s lango¬
ris moras ut cernitis mors ipsa p̃cur¬
tit. ꝑ cussus quippe ante rapitur: quã
ad lamenta penitentie conucrtatur.
Peusate ergo qualis ad conspectã distric¬

Expanded text:
epistolis, consensum quem populus fecerat imepistolis, consensum quem populus fecerat imperatori direxit. At ille gratias Deo agens pro amicitia diaconi, eo quod locum ei deferendi honoris ut cupierat reperisset, data illico praeceptione, ipsum institui praecepit. 11. Cumque in hoc restaret ut benediceretur, et lues populum devastaret, verbum ad plebem pro agenda poenitentia hoc modo exorsus est: « Oportet, fratres dilectissimi, ut flagella Dei, quae metuere ventura debuimus, saltem praesentia et experta timeamus. Conversionis nobis aditum dolor aperiat, et cordis nostri duritiam ipsa quam patimur poena dissolvat. Ut enim propheta teste praedictum est: Pervenit gladius usque ad animam . Ecce eteniplebs coelestis irae mucrone percutitur, et repentina singuli caede vastantur. Nec languor mortem praevenit, sed et languoris moras, ut cernitis, mors ipsa praecurrit. Percussus quisque ante rapitur quam ad lamenta poenitentiae convertatur. Pensate ergo qualis ad conspectum distric
Abbreviated transcription (Latin):
medio mense undecimo aduemiens
primum onniũ uixca u̾liud qued
in exechiele legitur a sanctuario mes
incipite: pelagium papam ꝑculit.
⁊ sine mora extuixit. Quo defuncto
casta strages populi facta est: ut passun
sibtractis habitatorib domus inirbe
pluriuie uacue remanerent. S quia ec¬
acsia di sine rectore ẽc̃ non poterat: bea¬
cim gregoriũ bect totis uirib reniten¬
tom plebs omnis elegit. Quẽ ille apic̃ẽ
atentus fugere temptans. ẽẽ se omĩno
nidignum tali honore clamitabat: ui¬
delicet metuens ne muudi głia quan
pruis abiecerat ei subeccłiastici colore
rgiminis aliquomodo subripere posset.
IInłe factum ẽ: ut epłam abunperato¬
sẽ mauritium dirigciet. cuius filiuuu
g lauachro sco susceꝑat: ad uirans et
muilta prece de posccus ne unquam as¬
ensum populis preberet. ut se huuis
honoris głia subbinaret. S prefectus ur¬
dis germants nomine eus nuntium
anticipaniit: comprehensñq ãdisruptis

Expanded text:
medio mense undecimo adveniens medio mense undecimo adveniens primum omnium juxta illud quod in Ezechiele legitur: a sanctuario meo incipite, Pelagium papam perculit, et sine mora exstinxit. Quo defuncto tanta strages populi facta est, ut passim subtractis habitatoribus, domus in urbe plurimae vacuae remanerent. Sed quia Ecclesia Dei sine rectore esse non poterat, beatum Gregorium licet totis viribus renitentem, plebs tamen omnis elegit. Quem ille apicem attentius fugere tentans, esse se omnino indignum tali honore clamitabat; videlicet metuens ne mundi gloria, quam prius abjecerat, ei sub ecclesiastici colore regiminis aliquo modo subrepere posset. Unde factum est ut epistolam ad imperatorem Mauricium dirigeret, cujus filium ex lavacro sancto susceperat, adjurans et multa prece deposcens, ne unquam assensum populis praeberet, ut se hujus honoris gloria sublimaret. Sed praefectus urbis, Germanus nomine, ejus nuntium anticipavit: comprehensoque eo ac disruptis
Abbreviated transcription (Latin):
puli.s. Palpate et uidete quia sp̃c carnem
et ossa uon habet: sicut me uidetis babere.
Incuius asscrtione fidci uenerabilis pater
gregoris intantum contra nascentem
lccesim nouim laborare contendit. tanta
hanc instantia iuiuante etiam pissimo
imꝑatore tẏberio constantino ita com¬
minuit: ut nullus exuide sit inuentus
qui euis resuscitator existeret. Igitur post
suum egressus ẽ. tantumq excreuit ut
cuis uuda suꝑ urbis muros inftueret.
atq inea maximã partẽ tegiouis occu¬
patit. ita uit plura antiquarum edium
motuia ciceret. Qua etiam aquarum
uiolentia horrea eccłiae subuersa sunt:
in quib nonuulla modiorum tritici
milia perierunt. Tunc siquidem uuilta¬
tudo serpentium cum magno dracho¬
ne inmodum trabis ualide: ꝑhuius
stiuui alueum inmare descendit. S
suiffocate bestie uder salsos maris
turbidi fluctus. nec mora litore ciecte
sunt. Subsecuta ẽ euestigio cladel:
quam in guinariam uocant. Nam

Expanded text:
pulis: 'Palpate me, et videte, quia spiritus carnem pulis: 'Palpate me, et videte, quia spiritus carnem et ossa non habet, sicut me videtis habere'. In cuius assertione fidei venerabilis pater Gregorius in tantum contra nascentem heresem novam laborem contendit, tanta hanc instantia, iuvante etiam piissimo imperatore Tiberio Constantino, comminuit, ut nullus exinde sit inventus, qui eius resuscitator existeret. 22. XXV. suum egressus est, tantumque excrevit, ut ejus unda per muros urbis influeret, atque in ea maximam partem regionis occuparet, ita ut plurima antiquarum aedium moenia dejiceret. Qua etiam aquarum violentia, horrea Ecclesiae subversa sunt, in quibus nonnulla modiorum tritici millia perierunt. Tunc siquidem multitudo serpentium, cum magno 5 dracone in modum trabis validae per hujus fluminis alveum in mare descendit; sed suffocatae bestiae inter salsos maris turbidi fluctus in littore ejectae sunt. Subsecuta est e vestigio clades, quam inguinariam vocant; nam
Abbreviated transcription (Latin):
atur eadem uerbis exponere s formis
modo aliquo uisibilib demonstrare.
Unde non ẽ dubium eum ꝑfectionẽ
ipsarum assccutum ẽẽ iuitutum: qua¬
rum ita efficaciter uitimare ualuit
effectum. Qui cum adhric ẽẽt incadẽ
regia urbe positus: nascentẽ ibi nouã
hesim de statu rir̃e refurrectionis cum
ipso quo exorta ẽ. initio iuiuante gr̃a
catholice ueritatis attriuit. Siquidem
cuchitus euisdem urbis ep̃s doginati¬
tabat. corpus nr̃m uulla resurrectionis
głia in palpabile: uenitis aereq subtilus
cẽ fuiturum. Quod ille audicus. et ra¬
tione ueritatis et exemplo dm̃ce resur¬
rectionis ꝓbauit: hoc dogna ortodoxe
fidei om̃imodis ẽẽ contrarium. Catho¬
lica et eim fides habet quod corpus
nr̃m mulla immortalitatis głia sub¬
limatum. sit quidẽ subtile ꝑeffectum
sp̃alis potentie. s palpabile ꝑueritatẽ
nature unta exemplum dĩci corpis.
de quo amortuis suscitato dieit ipse disci¬

Expanded text:
atur eadem verbis exponere, sed formis atur eadem verbis exponere, sed formis aliquo modo visibilibus demonstrare. Unde non est dubium eum perfectionem ipsarum assecutum esse virtutum, quarum tam efficaciter intimare valuit effectum. 9. Qui cum adhuc esset in eadem regia urbe haeresim de statu nostrae resurrectionis, in ipso, quo exorta est, initio, juvante se gratia catholicae veritatis, attrivit. Si quidem Eutychius, ejusdem urbis episcozabat corpus nostrum in illa resurrectionis gloria impalpabile, ventis, aereque subtilius esse futurum. Quod ille audiens, et ratione veritatis et exemplo Dominicae resurrectionis probavit hoc dogma orthodoxae fidei omnimodis esse contrarium. Catholica etenim fides habet quod corpus nostrum in illa immortalitatis gloria sublimatum, subtile quidem sit per effectum spiritualis potentiae, sed palpavile per veritatem naturae, iuxta exemplum dominici corporis, de quo a mortuis resuscitato dicit ipse disci
Abbreviated transcription (Latin):
crone sue occupationis extinxerit: iñt
eos tam̃ ꝑstudiose lectionis alloquiũ.
cotidiaue aspiratio compunctionis am¬
mabat. Horum ergo consortio non so¬
lum aterrenis ẽ munitus incursib:
uerum etiã ad celestis uite exeititia muiꝑ¬
gis magisq succensus. Iunc abeisdem
fr̃ib enixe rogatus. maximeq aleandro
uenerabili uiro hispalensi ep̃o. qui ꝓ
causis uiisigotharũ legatus eo tempore
constantiuopolim aduenerat comptil¬
sus ẽ: ut librum beati iob iultis inuo¬
lutum inystaerus enodaret. Neq ille
negare potuit opus: quod sibi karitate
interueniente amor fraternus multis
utile imponebat futurum. S cundẽ
librum quomodo iuxta litteram in tel¬
ligndus. qualiter ad xp̃i eccłieq sa¬
cramenta referendus. quo sensu uni¬
cuiq fidelium sit aptandus. ꝑ trignta¬
quinq librorum seriem miranda ratio¬
ne ꝑdocuit. In quib libtis ita deiurtu¬
tib uicusq disseruit: ut non solis uide¬

Expanded text:
crone suae occupationis exstinxerit, inter crone suae occupationis exstinxerit, inter eos tamen per studiosae lectionis alloquium quotidianae aspiratio compunctionis animabat. Horum ergo consortio non solum a terrenis est munitus incursibus, verum etiam ad coelestis vitae exercitia magis magisque succensus. 8. Tunc ab eisdem fratribus obnoxie rogatus, maximeque a Leandro, venerabili viro, Hispalensi episcopo, qui pro causis Visigothorum legatus eo tempore Constantinopolim advenerat, compulsus est ut librum beati Job multis inlutum mysteriis enodaret. Nec ille negare potuit opus, quod sibi charitate interveniente, amor fraternus multis utile imponebat futurum. Sed eumdem librum quomodo juxta litteram intelligendus, qualiter ad Christi ecclesiaeque sacramenta referendus, quo sensu unicuique fidelium sit aptandus, per trigintaquinque librorum seriem miranda ratione perdocuit. In quibus libris ita de virtutibus vitiisque disseruit, ut non solis vide
Abbreviated transcription (Latin):
sationis habuierit. S qualit̃ hic sc̃s uir
ad diaconatus officium. et post ad pou¬
uluaus cuiien ascenderit: subsequens
scrmo declarabit. Deniq cernens romanꝰ
pentisex qui tunc eccł̃ie p̃erat iurtutũ
gradib gregorium ad alta conscendere:
septimum adsuum adiutorium as:¬
scunt. Nec multo post: ꝓresponsis ec¬
clesiasticis adurbẽ constantinopolim
apochtisariuum direxit. Nec tamen ille
quamuis interreno conuersaretur pa¬
latio: uite celestis intermisit ꝓpositum
monasterio frẽs sui germana deiuncti
karitate: quod diuina factum dispen¬
satione conspicitur: ut eorũ uidelicet
exemplo adorationis placidum litus qͣi
anchore fune restringeretur: ut dum
causarum scł̃arium incessabili pulsu
fluctuaret. ad illorũ consortiũ uelut ad¬
tutissimi portus sinũ terren actus uo¬
lumina fluctusq refugeret. Et licet
illud eum ministerium e monasterio
abstratum a pristine quietis uita mu¬

Expanded text:
sationis habuerit. 7. Sed qualiter hic sanctus vir sationis habuerit. 7. Sed qualiter hic sanctus vir ad diaconatus officium, et post ad pontificatus culmen ascenderit, subsequens sermo declarabit. Denique cernens Romanus pontifex, qui tunc Ecclesiae praeerat, virtutum gradibus Gregorium ad alta conscendere, amque septimum ad suum adjutorium ascivit; nec multo post pro responsis ecclesiasticis ad urbem Constantinopolim apocrisiarium direxit. Nec tamen ille, quamvis in terreno conversaretur palatio, vitae coelestis intermisit propositum. monasterio fratres sui, germana devincti charitate. Quod divina factum dispensatione conspicitur; ut eorum videlicet exemplo, ad orationis placidum littus, quasi anchorae fune restringeretur; et dum causarum saecularium incessabili pulsu fluctuaret, ad illorum consortium velut tutissimi portus sinum, 4 post terreni actus volumina fluctusque refugeret. Et licet illud eum ministerium ex monasterio abstractum a pristinae quietis vita mu
Abbreviated transcription (Latin):
specieui: terrem actus puluere fedatur.
ꝑpendo itaq quod tolero: ꝑ pendo qu d
amisi. Cumq intrieor illud quod ꝑtlidi:
fit hoc grauius quoo porto. Loce et enum
nunc magni maris fuctib quatuor. atq
ninaui mentis tempestatis ualidis ꝓcel¬
uis illidior. Et cum prioris uite recolosta¬
tum: quasi post tergum reductis ołis ui¬
so litore suspiro. Quodq adhuc ẽ grauirs
dum inmensis fluctib turbatus feror:
uix um portum ualeo uidere quẽ reliqui.
hec autẽ ipse dese non ꝓfectum iactando
iuidutũ s deflendo potuis defectum te¬
sthe consueuerat: quẽ se semꝑ ꝑ pastorale
curam incurrisse metuebat. S quamius
de se talia ex magne humilitatis intenti¬
one dixerit: nos tam̃ credere decet nichil
cum monachice ꝑfectionis ꝑdidisse cureᷤ¬
pastoralis. Iinino potiorẽ tunc sumpfisse
ꝓfectũ delabore conuersationis multorũ:
qua de ꝓprie quondam quiete conuer¬

Expanded text:
speciem, terreni actus pulvere foedatur. speciem, terreni actus pulvere foedatur. Perpendo itaque quod tolero, perpendo quod amisi. Cumque intueor illud quod perdidi, fit hoc gravius quod porto. Ecce etenim nunc magni maris fluctibus quatior, atque in navi mentis tempestatis validae procellis illidor, et cum prioris vitae recolo, quasi post tergum reductis oculis, viso littore suspiro; quodque adhuc gravius est, dum immensis fluctibus turbatus feror, vix jam portum valeo videre quem reliqui. » Haec autem ipse de se, non profectum jactando virtutum, sed deflendo potius defectum, referre consueverat, quem semper se per pastoralem curam incurrisse metuebat. Sed quamvis talia de se ex magnae humilitatis intentione dixerit, nos tamen credere decet nihil eum monasticae perfectionis perdidisse pastoralis, imo potiorem tunc sumpsisse profectum de labore conversionis multorum, quam de propriae quondam quiete conver
Abbreviated transcription (Latin):
licet angłice iusitationis tempore tantis
secum uiuentib eremplo fuerit et terron.
Quippe qui nou solus s socialiter cũ bel¬
to andrea apło: suo monasterio signis cui¬
dentib sit p̃fuisse putatus. Qualis autẽ¬
in monasterio fuerit quanq landabili stu¬
dio iutam duxerit: ex ipsuis possumis
uerbis colligere. quib ip̃se inportificiti
iam posituf dum cũ petro suo colloque¬
retur diacono flendo usus ẽ dicens. Un¬
felix quippe animuis meus occupationis
sue pulsatus uuluere: mennnit qualis
aliquando inmonasterio fuit quo medo
que uoluuntur eminebat. quod muilla
nisi cdestia cogitare consueuerat. qued
cum recentus corpore ipsa iam carnis
claustra contemplatione transibat: quod
mortẽ quoq que pene cunctis pena ẽ iu¬
delicet. ut ingressum uide et laboris sui p̃¬
nium amalut. At nunc exoccasione cure
pustoralis: secłarium hominũ negotia pa¬
atur. Et post tam pulchitam quietis sue

Expanded text:
licet angelicae visitationis tempore tantis licet angelicae visitationis tempore tantis secum viventibus, et exemplo fuerit, et terrori, quippe qui non solus, sed socialiter cum beato Andrea apostolo, suo monasterio, signis evidentibusin monasterio fuerit, quamque laudabili studio vitam duxerit, ex ipsius possumus verbis colligere, quibus ipse in pontificatu jam positus, dum cum Petro suo diacono colloqueretur, flendo usus est, dicens: « Infelix quippe animus meus occupationis suae pulsatus vulnere, meminit qualis aliquando in monasterio fuit, quomodo tum rebus quae volvuntur eminebat; quod nulla nisi coelestia cogitare consueverat; quod etiam retentus corpore, ipsa jam carnis claustra contemplatione transibat; quod mortem quoque, quae pene cunctis poena est, videlicet ut ingressum vitae, et laboris sui praemium amabat. At nunc ex occasione curae pastoralis, saecularium hominum negotia patitur; et post tam pulchram quietis suae
Abbreviated transcription (Latin):
ninmismata dari precipiens: cognouit
suscepisse ꝑhibuit. Aquo scnis parimo¬
do nunmismatib sumptis: letabundus
abscessit. S et die tercia rediens idem¬
tidem aduitorium naufragus inpor¬
cuiuis uocib requitebat. Cui libel anssi
inuestiario uichil deuiersmatib unde
possit cousolari naufragium remansisse.
Quid faceret nesciebat. Estuabat deo de¬
uoti pectoris pietas: non suffereus uacuam
ꝓxuni reliquisse miseriam. Rursus uesti¬
ariũ suũ si forde uas quod libet aut ues¬
timentũ haberet interrogans: audiuit
ul penitus remansisse pret matris argen¬
team. que cum infusis leguminil miti
solita erat scuteilam. Mox alactior factus
ergo uiquit frãt hanc defer: ne tristis hua¬
beat qui consolari queritur pauꝑ Itaq
delatam scutellam grregorio satis hilatite
largiente. panꝑ qui putabutur lotus am¬
plectitur. non iam ad expetenda s adcon¬
ferenda suffragia rediturus. Aquo uide¬

Expanded text:
numismata dari praecipiens, cognovitnumismata dari praecipiens, cognovitsuscepisse perhibuit. A quo, pari modo senis numismatibus sumptis, laetabundus abscessit. Sed die tertia rediens, identidem adjutorium naufragus importunis vocibus requirebat. Cui liberalissiin vestiario nihil numismatum unde posset consolari naufragum remansisse. Quid faceret nesciebat. Aestuabat Deo devoti pectoris pietas, non sufferens vacuam proximi reliquisse miseriam. Rursus vestiarium suum, si forte vas quodlibet aut vestimentum haberet, interrogans, audivit nil penitus remansisse praeter matris argenteam, quae cum infusis leguminibus mitti solita erat, scutellam. Mox alacrior factus, Ergo, inquit, frater, hanc defer, ne tristis abeat qui consolari quaerit pauper. Itaque delatam scutellam, Gregorio satis hilariter largiente, pauper, qui putabatur, laetus amplectitur, non jam ad expetenda, sed ad conferenda suffragia rediturus. A quo vide
Abbreviated transcription (Latin):
rediret egritudo admemoriam cum
tam fortẽ se ẽẽ sentiret: mirabantur si
non comedisset. Qui ad uesꝑum ueni¬
ens cognouit sibi fortitudin̾e tantam¬
ꝑmanere: ut ad diem alcerum cransfer
tidiano langore tabescerit: nullam tñ
corpori suo cupiebat commodare quie¬
tẽ quo minus aut oraret. aut legeret.
aut scriberet. aut dictaret. In huuis sa¬
cri monasterii penstralib idem uir omĩ¬
potentis di gregorius amatre siliua tẽ
temporis uixta portã beati pauli apli loco
qui dicitur cella noua. quo hactenus
oratorium nomini eius dedicatum
constitutum uidetur: degente crudis le¬
guminib pascebatur. Ubi hunc de mo¬
re quedam scribentẽ angelus di reperi¬
cus: miscreri sibi flebiliter subhabitu
naufragi postulabat. Cui gregorius ex
intimo corde compaciens: bis ternis nun¬
inismatib datis abire precepit. Nec mul¬
to post cadem die idem naufragus re¬
diit: seq multa ꝑdidisse. pauca uero
mus pater accersito uestiario alia sex

Expanded text:
rediret aegritudo ad memoriam, cum tam fortem se esse sentiret, mirabatur si non 25 comedisset. Qui veniens ad vesperum, cognovit sibi tantam fortitudinem permanere, ut ad diem alterum jejunium ene quotidiano languore tabesceret, nullam tamen corpori suo cupiebat commodare quietem, quo minus aut oraret, aut legeret, aut scriberet, aut dictaret. 9. In hujus sacri monasterii penetralibus idem vir omnipotentis Dei Gregorius, a matre Silvia, tunc temporis juxta portam beati Pauli apostoli, loco qui dicitur Cella nova, quo hactenus oratorium nomini ejus dedicatum est, constitutum videtur, degente, crudis leguminibus pascebatur. 10. Ubi hunc de more quaedam scribentem angelus Dei reperiens, misereri sibi flebiliter sub habitu naufragi postulabat. Cui Gregorius ex intimo corde compatiens, bis ternis numismatibus datis, abire praecepit . Nec multo post, eadem die idem naufragus rediit, seque multa perdidisse, pauca vero mus Pater, accersito vestiario, alia sex
Abbreviated transcription (Latin):
rib et uigis. nullo modo c̃ẽ potueruit.¬
et tuuc facta desꝑatione aliis exeis
serere lapide et eos uiuanum laborasse
qui illum formauerunt: ille p̃positus
prudenti dispensatione et consilio
suis oꝑariis fideliter dixit. Nequa¬
quam hoc ita fiat: s hunc leuate
tite inprecipicium de altissimo isto
montis cacumine innomine et uir¬
tute reuercutissune sc̃e brigide: quia
nõi nullis aitificus et uirib ꝑista
portare. nisi ipsa brigida cui nich
impossibile ẽ. scđm illud quod omia
possibilia sunt. credenti illum por¬
tauerit usq adlocum exquo iures
boum trahere possuit ipsum. Et
fide firna precipitantes illiun. ac
Qui paulatim demonte descendñs
aliquando petras deuitans aliqual¬
do trahens ac saliens. et in locis cur¬
rens humidis inradice montis posi¬
tis inquib nec homines nec boues
tione ubi illorũ erant boues cum

Expanded text:
ribus et jugum esse nullo modo potuerint.ribus et jugum esse nullo modo potuerint. Tunc facta desperatione, aliis ex eis serere lapidem, et eos in vanum laborasse, qui illum formaverunt. Ille praepositus prudenti dispensatione, et consilio suis operariis fideliter dixit: Nequaquam hoc ita fiat; sed hunc levate tite in praecipitium de altissimo isto montis cacumine, in nomine et virtute reverentissimae sanctae Brigidae. Quia nos nullis artificiis et viribus per ista portare, nisi Brigida, cui nihil impossibile est, secundum illud quod omnia possibilia sunt credenti, illum portaverit ad locum, ex quo vires boum trahere ipsum possint. Et sic fide firma praecipitans illum in  paulatim de monte ascendens, aliquando petras devitans, aliquando super eas saliens, et in locis currens humidis in radice montis positis, in quibus nec homines nec boves tione, ubi illorum erant boves, cum
Abbreviated transcription (Latin):
carnis uirtutes oꝑata ẽ plurimas.
h largitas diuni muneris in suo mo¬
nasterio tibi euis uenerabile requiescit
corpus alias semꝑ oꝑari iuitutes ũ cessat. Qͦs nos
dunus. Nam p̃positus maximi et claris¬
sui monasteri sc̃e brigide de quo in
huius opusculi principio breuem feci¬
mus mentionẽ: oꝑarios et lapidum
inuenire transmisit. A illi sine ulla
arduam ascendentes uiam. adcacum̃
petrosi moutis ꝑrexerunt: et elegerunt
lapidem grandem in ipso montis altis¬
simi cacumine. R cedentes cũ de om̃i
p̃positus de monastetio inuitatus ab
cis uenisset cum uiris et bubus ad illũ
montẽ in quo lapis formatus fuit mo¬
laris. atq cum boues secum ꝓpter ar¬
duam montis ascenssionẽ trahere et
cogere uon posset: durissimum iter
cum paucis illum sequentib iux ascen¬
tib et oꝑarus dum cogitaret quomͦ
illum molarent deportarent lapidem
deugo altissum montis cum boues
in illo p̃rupti montis cacumine subone¬

Expanded text:
carnis, virtutes operata est plurimas, carnis, virtutes operata est plurimas, sed largitas divini muneris in suo monasterio ubi ejus venerabile requiescit corpus, semper operari virtutes non cessat, quas nosdimus. Nam praepositus maximi et clarissimi monasterii sanctae Brigidae, de quo in ejus opusculi principio brevem fecimus mentionem, operarios et lapidum invenire, transmisit. Et illi sine ulla arduam ascendentes viam, ad cacumen petrosi montis perrexerunt, et elegerunt lapidem grandem in ipso montis altissimi cacumine. Et caedentes eum de omni praepositus de monasterio invitatus ab eis venisset cum bubus ad illum montem, in quo lapis formatus fuit molaris, atque cum boves secum propter arduam montis ascensionem trahere et cogere non posset, durissimum iter cum paucis illum sequentibus vix ascenuis operariis, dum cogitaret quomodo illum molarem deportaret lapidem de jugo altissimi montis, cum boves in illo praerupto montis sub one
Abbreviated transcription (Latin):
poscebat necessitas. uacam uuam trib
contra consuetudinẽ inuna die uicib
mulsit. Et quod solet de optimis trib
uaccis exprumi: ipsa mirabili euentu de
unasua expressit uacca. Lece et hanc
itutẽ beatitudini ur̃e insuiuiare
censco: in qua mens pura uirginalis
suas oꝑe pastorali pasceret oues in
campestri et herboso loco inundatio¬
uc minia pluuiarũ ꝓfusa humectis
uestib domum redit. E cum radius
sola ris ꝑforamina domus intrinse¬
tis intraret: illa umbrã optunsa
occłoꝵ acie arborẽ fuisse transuersã
marbore grandi et firia: in ipso de¬
niu solari radio pͣependit. Et cum ip¬
sus domus habitatores et uicini hoc
ingenti fuissent miraculo ꝑculsi:
bauc incomparabilem dignis laudib
urgo indie Ralendarum februariiinsis
dormiens secure sarciuiam deiccit car¬
nis: et agnum d̃i incelestib mansioib
secuta ẽ. Non solum audẽ insua uita
carnali antequã sartinam depou̾et

Expanded text:
poscebat necessitas, vaccam unam tribus, poscebat necessitas, vaccam unam tribus, contra consuetudinem, in una die vicibus mulsit. Et quod solet de optimis tribus vaccis exprimi, ipsa mirabili eventu de una sua expressit vacca. Ecce et hanc virtutem beatitudini vestrae intimare censeo, in quam mens pura virginalis, suas ope pastorali pasceret oves in campestri, loco herboso, largitate nimia pluviarum profusa, humidis vestibus domum rediit. Et cum umbra solaris per foramina domum intrinsecus intraret, illam umbram obtusa oculorum acie, arborem fuisse transversam in arbore grandi et firma, in ipsa tenui solari umbra vestis pependit. Et cum ipsius domus habitatores vicini hoc ingenti miraculo fuissent perculsi, hanc incomparabilem dignis laudibus uae in die Kalendarum Februarii mensis dormiens secure sarcinam dejecit carnis, et Agnum Dei in coelestibus mansionibus s. Non solum autem in sua vita carnali, antequam sarcinam deponeret
Abbreviated transcription (Latin):
hospitib eẽtduusum ac si non cẽt demp¬
tum plenissime reꝑtum ẽ. Etualde hu
qui hoc uiderunt admirantes: puellã
incomparabils uutute fidei et merito
bonarum urtutum dignis laudib di¬
uulgauerunt. Alio dempore: messores
ac oꝑarios conuocauit iimessẽ suam.
facta uero illa messorum conuentione:
nebulosa ac pluiialis dies illa accidit.
tam illam incircuitu ꝓuintiam acrum¬
lis guttarum affluenter ꝑconualles
et rimas terrarum currentib. sua mal¬
sis sola arida sine pluiuarum impali¬
mento et turbatione ꝑstitit. Et cum
omnes messores ipsius undiq regionis
la umbra caliginis pluiue illa cotadie
abortu usq ad occasum solis nesiores
di potentia opus exercebant. Pece iit
ceteras uirtutes ipsuis. hoc opuis dignis¬
simum adiuiratione uidecur ẽẽ et . id¬
mirabile. Aduenientib enim cp̃is et
cum ea hospitantib. cum non habent
undle eos cibaret: aduita di multiplici
nitute solito more abundanter ut sua

Expanded text:
hospitibus esset divisa, ac si non esset demphospitibus esset divisa, ac si non esset dempta, plenissime reperta est. Et valde hi qui hoc viderunt, admirantes puellam incomparabilem virtute fidei, merito bonarum virtutum, dignis laudibus divulgaverunt. Et eadem messores ac operarios convocat in messem suam; et facta illa messorum conventione, nebulosa ac pluvialis dies illa accidit ctam illam in circuitu provinciam, ac rivulis guttarum effluentia per convalles et rimas terrarum currentibus, sola messis sua arida sine pluviarum impedimento et perturbatione perstitit; et cum omnes messores undique ipsius regionis la umbra caliginis pluviae, illa die tota, ab ortu usque ad occasum, messores, Dei potentia opus exercebant. Ecce inter caeteras virtutes ipsius hoc dignum admiratione videtur esse, et admirabile. Advenientibus enim episcopis, et cum ea hospitantibus, cum non haberet unde eos cibaret, adjuta Dei multiplici virtute solito more abundanter, ut sua
Abbreviated transcription (Latin):
guĩe castam exibere deo uolens. ad ep̃m¬
scissimum beate memorie machillam¬
ꝑierit. Qui celeste intuens desidium
et pudicitiam et tante castitatis amorẽ
intali uirgine: pallium album et ues¬
tẽ candidam suꝑ ipsiuis uencrabile ca¬
put imposuit. Que coram deo et
ep̃o ad altare genua humiliter flec¬
ncum quo altare fulciebatur manu
tetigit. Quod lignum incominemoratio¬
nẽ pristine uirtutis usq ad presens
tempus uiride ac si non eẽt excisum
et decorticatum. s mradice fixum uires¬
cit: et usq hodie laugores et morbos
de¬
de omnib expellit fidelib. Nec pretere¬
undum michi uidetur commemorare
illam urtutẽ: quã hec famosissiuma fa¬
mula dei ac diuino in cessanter faiu¬
latui tradita oꝑata ẽ. Nam cum aliqͣn¬
do illa in caldaria lardum aduenientib
hospitib corisset: cani adululanti ac
flagitanti miscditer id tradidit. P cum
lardum de caldaria tractum. ac postea

Expanded text:
ginem castam exhibere volens Deginem castam exhibere volens Deissimum beatae memoriae Macca perrexit. Qui coeleste intuens desiderium et pudicitiam, et tantae castitatis amorem in tali virgine, pallium album et vestem candidam super ipsius venerabile caput imposuit. Quae coram Deo et episcopo ac altari genua humiliter flecneum, quo altare fulciebatur, tetigit. Quod lignum in commemoratione pristinae virtutis, usque ad praesens tempus viride, ac si non esset excisum, et decorticatum, sed in radicibus fixum viresceret; et usque hodie languores et morbos denibus expellit fidelibus. Nec praetereundum mihi videtur commemorare de illa virtute, quam haec famosissima famula dicitur ac divino incessanter famulatui tradita, operata est. Nam cum illa aliquando in caldario lardum advenientibus hospitibus coxerat, cani adulanti, ac flagitanti, misericorditer eam tradidit; et cum lardo de caldario tracto, ac postea
Abbreviated transcription (Latin):
gnie ut et ipsa sumiliter assignaret
suum opus. At ipsa matris tiiore pa¬
uida cum non haberet quod monstra¬
ret. quia totum pauꝑib erogiuerat
crastinum non ꝓcurans tempus: tan¬
ta inextinguibili flamina fidei accen¬
sa. ac fuma addñm se comicitens oraut.
Nec mora dñs uocem uirginis audi¬
ens ac preces. largitate diuni muneris
sicut ẽ aduitor in oportunitatib affuit:
et ꝓsua inse uirgine confidenti affu¬
enter butyrum resticuit. Mirum un
modum et illa hora post orationem
uirgo scissima nichil de suo oꝑe deẽc
ostendens. s suꝑ omnes cooꝑatrices ha¬
bundasse: monstrauit complesse suum
offitium. Et cum plenissime inuentum
in oculis omnium tanti muneris mi¬
raculum innotiusset: laudantes deum
qui hoc fecit. tantam fidei iurtutem
inuurginali pectore constitisse admirati
sunt. & ecce non multo post cum eã
sui parentes more humano desponsare
uoluissent: illa celitus inspirata se ur-¬

Expanded text:
gine, ut et ipsa similiter assignaret gine, ut et ipsa similiter assignaret suum opus. Et ipsa matris timore pavida, cum non haberet quod monstraret, quia totum pauperibus erogavit, crastinum non procurans tempus, et inexstinguibili flamma fidei accensa, ac firma, ad Dominum se convertens oravit. Nec mora, Dominus vocem virginis audiens ac preces, largitate divini Numinis, sicut est adjutor in opportunitatibus, adfuit, et pro sua in se virginis confidentia affluenter butyrum constituit. Mirum in modum et illa hora post orationem virgo sanctissima, nihil de suo opere deesse ostendens, sed super omnes cooperatrices abundasse monstravit complesse suum officium. Et cum plenissime inventum in oculis, omnium tanti muneris miraculum innotuit, et laudantes Dominum, qui hoc fecit, tantam fidei virtutem virginali pectore constitisse admirati sunt. Ac non multo post, cum eam sui parentes, more humano, viro desponsare vellent, illa coelitus inspirata, se vir
Abbreviated transcription (Latin):
tocho et matre brocca genita: asua pue¬
ricia bonarum rerum studiis inoleuit
Electa enim exdeo puella. morib so-¬
brietatis ac pudicitie plena: in meliora
semꝑ crescebat. Et quis euis oꝑa ac iur¬
tutes que etiam in hac etate gessit. ple
ne enarrare ualet: S hec pauca: et de
inumerabilib exempli causa posita
rum aduenit inopus coaguli ut de
turbato uaccarum lacte butyrum con¬
gregaret amatre transmissa ẽ. ut sicut
alie puelle hoc opus ȩxercere solebant
ipsa quoq equali modo ꝑ ageret. et cũ
ceteris in tempore placito uaccatum
fructum ac poudus mensuratum bu¬
tyrum solitum plenissime iussum red¬
deret. S hec morib pulchertua et
hospitalis uirgo obedite magis uolens
dco quam hominib: pauꝑib et hospitib
lat largiter et butyrum distribuit.
ad uenit ut omues redderent fructũ
uaccarũ: adeam ꝑuentum ẽ. Et cum
cooꝑatrices cus monstrassent sua oꝑa
completa: quesitum ẽ asuptadicta uit¬

Expanded text:
tocho, et matre Brocca genita, a sua puetocho, et matre Brocca genita, a sua pueritia bonarum rerum studiis inolevit. Electa enim ex Deo puella moribus sobria, aetatis ac pudicitiae plena, in meliora semper crescebat. Et quis sua opera, quae etiam in hac aetate gessit, plene potest enarrare? sed haec pauca de innumerabilibus exempli causa posita rum advenit, in opus coaguli, ut de turbato vaccarum lacte butyrum aggregaret, a matre transmissa est; ut sicut aliae feminae hoc opus exercere solebant, ipsa quoque aequali munere perageret; ut cum caeteris in tempore placido, vaccarum fructum ac pondus, mensuratumque butyri solitum plenissime in usum redderet. Sed haec moribus pulcherrima et hospitalis virgo, obaudire magis volens Deo quam hominibus, pauperibus et hospitibus lac largitur, et butyrum distribuit. it tempus, ut omnes redderent fructum vaccarum, ad eam perventum est. Sed cum cooperatrices ejus monstrabant sua opera completa, quaesitum est a beata supradicta vir
Abbreviated transcription (Latin):
ens obtiguerunt digiti. cecidit manus
sensus elanguit. Unde et inculta
oratio: uotum scribentis absq ulla e¬
legantia uerborum et lepore testatur.
Nale paula: et cultoris tui ultimam se¬
nectutem orationib iuua. fides et oꝑa.
tua: xp̃o te sociant. Presens facilus qd̃
postulas impetrabis. Ex egi monumen¬
tum ere ꝑennius quod nulla destrue¬
te possit uestustas. Incidi elogium se¬
pulchro tuo. quod huic uolumin sub¬
didi: ut quocumq ñr̃ sermo ꝑuene¬
tit. te laudatam. te inbethleem condi¬
Scipio quã genuie. pauli fudere parentes. paule¬
Crachorũ suboles. agamennonis inclita proles
Hoc iacet intumilo. paulam dixere priores.
ustochii genuitrex. romani prima senatus
Pauꝑiem xp̃i. et bechlemitica ruta secuta est.
ncip uita sancte brigide nirgiis¬
a itaq brigida
quam d̃s prescunt ad suã¬
pnaginẽ et predestinauit
centib de bonã ac prudentissima ce¬
thec ꝓslapia in scotia orta. patreq dup¬

Expanded text:
ens obriguerunt digiti, cecidit manus, ens obriguerunt digiti, cecidit manus, sensus elanguit. unde et inculta oratio uotum scribentis absque ulla elegantia et uerborum lepore testatur. Uale, Paula, et cultoris tui ultimam senectutem orationibus iuua. fides et opera tua Christo te sociant, praesens facilius, quod postulas, inpetrabis. exegi monumentum aere perennius, quod nulla destruere possit uetustas. incidi elogium sepulchro tuo, quod huic uolumini subdidi, ut, quocumque noster sermo peruenerit, te laudatam, te in Bethlem condiScipio quam genuit, Pauli fudere parentes, Gracchorum suboles, Agamemnonis inclita proles hoc iacet in tumulo, Paulam dixere priores. Eustochiae genetrix, Romani prima senatus pauperiem Christi et Bethlemitica rura secuta est.NCIPIT VITA SANCTAE BRIGIDAE. Sancta itaque Brigida, quam Deus praescivit, ad suaimaginem et praedestinavit, rentibus, de bona ac prudentissima Etech prosapia in Scotia orta, patre Dub
Abbreviated transcription (Latin):
dñs. N quo magis gaudeas. mater tua
longo martyrio coronata ẽ. N on solum
esfusio sanguinis in confessione repita
ista deliliis. Unde incantico esctibitue
canticorum. Fratrulis meus. candidus
et rubicundus. Et in pace et inbello eal
dem premia uicentib tribuens. Mater
tua inquam audiuit cim abraham
cri de terra tua et decognatione tua:
et ueni interram quã ostendam tibi.
Et ꝑieremiam dñm p̃cipientẽ. fugite
de medio babilonis: et reseruate animã
ur̃as. Et usq ad diem mortis sue non
ẽ reuersa inchaldeam. nec ollas egipti
et uitulentias carnium desiderauit:
s choris comitata uirgineis cuuis ẽ
saluateris effecta. Re de paruula bech¬
lcem celestia regna conscendens: dixit
aduetam noemi i. Populus tius po¬
pulus meus: et deus tuus d̃s meus.
hunc tͥ librum ad duas lucubra. tuii¬
culas: cocde quẽ tu sustines dolore dicta¬
ui. Nam quociens cuniq stilum figete
uolui et opus exarare. ꝓmissum: toti¬

Expanded text:
Dominus: et quo magis gaudeas, mater tua Dominus: et quo magis gaudeas, mater tua longo martyrio coronata est. Non solum enim effusio sanguinis in confessione reputatista de liliis. Unde et in Cantico scribitur Canticorum: Fratruelis meus candidus et rubicundus ; et in pace, et in bello eadem 724 praemia vincentibus tribuens. Mater inquam tua audivit cum Abraham: Exi de terra tua, et de cognatione tua, et veni in terram, quam osteite de medio Babylonis et saluate animas uestras et usque ad diem mortis suae non est reuersa Chaldaeam nec ollas Aegypti et iurulentias carnium desiderauit, sed choris comitata uirgineis ciuis est saluatoris effecta et de paruula Bethlem caelestia regna conscendens dicit ad ueram jNoemi:populus tuus populus meus et deus tuus deus meus. Hunc tibi librum ad duas lucubratiunculas eodem, quem tu sustines, dolore dictaui. nam quotienscumque stilum figere uolui et opus exarare promissum, toti
Abbreviated transcription (Latin):
rente non poterat. De osculati oculos.
herere uultu totũ corpus amplexari
et secum matre uelle sepeliri. Cestis
ẽ iħc ne unum quidẽ nunium ab
ea filie derelictum: s ut ante iam
dixi relictum magnum aes alienum.
et quod his difficilus ẽ frm et sororũ
immen.sam multitudinẽ. Quos
et sustentare arduum: et abicere umn¬
ptum ẽ. Quid hac iuitute mitabilius
feminam nobilisseme familie magnis
quondam opib tanta fide omnia di-¬
largitã. ut ad egestatẽ pene ultimam
ꝑueniret: Iaetent alii pecunias. et in
corbanam dei aera congesta funalibusq
aureis dona pendentia: nemo plus dedit
pauꝑib quamque sibi nichil reliquit
Nunc illa diuituis fruitur: et his bonis
que nec oculus uidit. nec auris audunt
nec incor hominis ascendetunt. Nos¬
nr̃am uicẽ dolemus: et inuidere potiꝰ
głie cirs uidebinur. Si uolueris dui fie¬
re regnantẽ: secura esto custochium:
magna hereditate ditata es: Pars tua

Expanded text:
rente non poterat: deosculari oculos, rente non poterat: deosculari oculos, haerere uultui, totum corpus amplexari et se cum matre uelle sepeliri. Testis est Iesus ne unum quidem nummum ab ea filiae derelictum, sed, ut ante iam dixi, derelictum magnum aes alienum et- quod his difficilius est — fratrum et sororum inmensam multitudinem, quos et sustentare arduum et abicere inpium est. quid hac 25 uirtute mirabilius: feminam nobilissimae familiae, magnis quondam opiblargitam, ut ad egestatem pene ultimam perveniret? Jactent alii pecunias, et in corbonam Dei aera congesta, funalibusque aureis dona pendentia. NEMO plus dedit pauperibus, quam quae sibi nihil reservavit. Nunc illa divitiis fruitur, et his bonis, quae nec oculus vidit, nec auris audivit, nec in cor hominis ascenderunt . Nostram vicem dolemus, et invidere potius gloriae ejus videbimur, si voluerimus diutius flere regnantem. 31. Secura esto, Eustochium, magna haereditate ditata es. Pars tua
Abbreviated transcription (Latin):
psallentium ducerent: in media eccłia
spelunce saluatoris ẽ posita. Lota ad¬
funus eius: palestinarum urbium tur¬
ba conuenit. Quem monachorũ lati¬
tantẽ inheremo cellula sua tenuit:
Quam uirginum cubiculorum secreta
texerunt : Sacrilegium putalut qui ñ
tali fenunc ultimum reddidisset offici¬
um. Uidue et pauꝑes in exemplum dor¬
cadis uestes adꝰ ea p̃bitas ostendebant.
Omnis inopum multitudo: matrem
et nutriculam se ꝑdidisse clamabat.
Quodq mirum sit nichil pallor muta¬
tat in facie: s ita dignitas quedam et
grauitas ora compleuerat. ut eam pu¬
tares non mortuam s dormientẽ. Gre¬
co latino. syroq sermone sapsalmi in
ordinẽ ꝑsonalunt. Non solum triduz
donec subter eccł̃iam et uirta specum
dñi conderetur: s ꝑominẽ ebbdoma¬
dem cunctis qui uenerant suũ fumis
et ꝓprias credentib lacrimas. Uenerabi¬
lis uirgo filia eustochium: quasi ab¬
laᷤtatum suꝑ matrẽ suã abstta appa¬

Expanded text:
psallentium ducerent, in media ecclesia psallentium ducerent, in media ecclesia speluncae saluatoris est posita. tota adfunus eius Palaestinarum urbium turba conuenit. quem monachorum latentium in heremo cellula sua tenuit? quam uirginum cubiculorum secreta texerunt? sacrilegium putabat, qui non tali feminae ultimum reddidisset officium. uiduae et pauperes in exemplum Dorcadis uestes ab ea praebitas ostendebant; omnis inopum multitudo matrem et nutriciam se perdidisse clamabant. quodque mirum sit, nihil pallor mutarat in facie, sed ita dignitas quaedam et grauitas ora conpleuerat, ut eam putares non mortuam, sed dormientem. Graeco, Latino Svroque sermone psalmi in ordine personabant, non solum triduo et donec subter ecclesiam et iuxta specum domini conderetur, sed per omnem ebdomadem cunctis, qui uenerant, suum funus et proprias credentibus lacrimas. uenerabilis uirgo filia eius Eustochium quasi ablactata super matrem suam abstrahi a pa
Abbreviated transcription (Latin):
quieta et tranquilla ꝑspicere.  ost
hec . mutuit. R clausis ocłis quasi
iam humana despiceret: ufq ad expi-¬
rationẽ amine eosdẽ repetebat uersi¬
culos. uix ut aure apposita quod di¬
ad os tenens: crucis signum pingebat
inlabiis. Defecerat sp̃c: et anhelebat
uimortẽ. Anuaq crumpere gestiens
ipsum stridorẽ quo mortalium uita
finitur: inlaudes dñi conuertelut.
Aderant ierosolimatum et aliarum ur¬
bium ep̃i. et sacerdotum inferioris gra¬
rabilis. Omne monastetium uirginum
et monachorum chori repleuerant.
Statimq ut audiuit sponsum uocan¬
taem. surge ueni ꝓrima mea. speciosa
mea. columba mea. qm̃ ecce hyens tran¬
suit pluuia abiit. abiit sibi: leta respon¬
dit. Flores uisi sunt interra: tempus
sittionis aduenit. & credo udere bona
dñi: interra uiuentium. Ex in non ulu¬
guis exanina concrepabant. Cranslataq
icientib. cum alii pontifices lapides
ccreosq preferrent. aliichoros

Expanded text:
quieta et tranquilla perspicere. post quieta et tranquilla perspicere. post haec obmutuit et clausis oculis, quasi iam humana despiceret, usque ad expirationem animae eosdem repetebat uersiculos, uix ut audirem, quod diad os tenens crucis signum pingebat in labiis. defecerat spiritus et anhelabat in mortem; animaque erumpere gestiens ipsum stridorem, quo mortalium uita finitur, in laudes domini conuertebat. aderant Hierosolymorum et aliarum urbium episcopi et sacerdotum inferioris graitudo. omne monasterium uirginum et monachorum chori repleuerant. statimque ut audiuit sponsum uocantem: surge, ueni, proxima mea, speciosa mea, columba mea. quoniam ecce hiemps pertransiuit, pluuia abiit sibi, laeta respondit: flores uisi sunt in terra, tempus sectionis aduenit et: credo uidere bona domini in terra uiuentium. Exhinc non uluguis examina concrepabant. translataque icientibus —, cum alii pontifices lampadas cereosque praeferrent, alii choros
Abbreviated transcription (Latin):
et in mundo. sacrificanti et non sacri¬
ficandi. Sicut bonus ita et qui peccat.
sicut qui uirat. sic et his qui uiramen¬
tum metuit. Similit̃ et homines et
umenta in fauillam et cinerem dis¬
soluuntur. Quid dui differo. et doloẽmeũ
in aliis immorando facio longiorẽ:
Sentiebat prudentissima feminarũ
adẽẽ mortẽ: et frigente alia parte cor¬
poris atq membrorũ. solum anime
tepore inscõ et sacro pectore palpitare
et nichilominus quasi ad suos ꝑge¬
ret. alienosq desereret: illos uersicłos
susurrabat. Dñe dilexi decorẽ domis
due. et locum habitationis głiȩ tuȩ. Et
quam dilecta tabernacula tua dñe
iuitudum: concupiscit et deficit ani¬
ma mea inatria dm̃i. U̾ elegi abiẽta
c̃ẽ indomo dei mei: magis quã habi¬
tare intabernaculis peccatorũ. Cumq
ame interrogaretur cur taceret. cur
uolet respondete in cdamanti. an dole¬
ret aliquid: greco sermone respondit.
nichil se habere molestie. s omnia

Expanded text:
et inmundo, sacrificanti et non sacriet inmundo, sacrificanti et non sacrificanti. sicut bonus, ita et qui peccat; sicut qui iurat, ita et is qui iuramentum metuit. similiter et homines et iumenta in fauillam et cinerem dissoluuntur. Quid diu differo et dolorem meum in aliis inmorando facio longiorem ? sentiebat prudentissima feminarum adesse mortem et frigente alia parte corporis atque membrorum solum animae teporem in sancto et sacro pectore palpitare et nihilo minus, quasi ad suos pergeret alienosque desereret, illos uersiculos susurrabat: domine, dilexi decorem domus tuae et locum habitationis gloriae tuae et: quam dilecta tabernacula tua, domine uirtutum! concupiscit et deficit anima mea in atria domini et: elegi abiecta esse in domo dei mei magis quam habitare in tabernaculis peccatorum. cumque a me interrogaretur, cur taceret, cur nollet respondere inclamanti, an doleret aliquid, Graeco sermone respondit nihil se habere molestiae, sed omnia
Abbreviated transcription (Latin):
re morientẽ: Incidit ingrauissimã ual¬
tudiñẽ immo quod optabat. inuenit
ut nos desereret: et dño plemus uingei¬
retur. In quo langore eustochie filie ꝓ¬
bata semꝑ inmatrẽ pietas. magis aboui¬
nib compbata ẽ. Ipsa asfidere lectu¬
lo. flabellum tenere sustentare capisd
puli ullum supponere fricare pedes
manu stomachum confouere mollia
strata compon̾e. aquã calidam tem¬
perare. matulam apponere. omnium
aucillatũ preuenire offitia. et quicqͥd
alia fecisset. de sua mertede putaret
subtiractũ. Quil illa precib. quib
lamentis et gemitu inter iacentem
matrẽ et specũ dñi discucrirrit ne pͥ¬
uaretur tanto contub̾uo: ne illa ab¬
sente uiueret. et codem feretro por¬
taretur. S o mortalium fragilis et
caduca uatura. U nisi xp̃i fides nos
atollat ad celum. et eternitas anime
ꝓuttatur: cum bestiis ac iumentis
corporũ una conditio idem occubitus
iusto et impio:. bono et malo. mundo

Expanded text:
re morientem? incidit in grauissimam ualre morientem? incidit in grauissimam ualitudinem, immo, quod optabat, inuenit, ut nos desereret et et domino plenius iungeretur. in quo languore Eustochiae filiae probata semper in matrem pietas magis ab omnibus conprobata est. ipsa\' adsidere lectulo, flabellum tenere, sustentare caput, puluillum supponere, fricare pedes manu, stomachum confouere, mollia strata conponere, aquam calidam temperare, mamphulam adponere, omnium ancillarum praeuenire officia, quidquid alia fecisset, de sua mercede putare subtractum. quibus ilk precibus, quibus la-I mentis et gemitu inter iacentem matrem et specum domini discurrere, ne priuaretur tanto contubernio, ne illa absente uiueret, ut eodem feretro portaretur! sed, o mortalium fragilis et caduca natura et, nisi Christi fides nos extollat ad caelum et aeternitas animae promittatur, cum bestiis ac iumentis corporum una condicio! est idem occubitus iusto et inpio, bono et malo, mundo
Abbreviated transcription (Latin):
balbuciente liunigua alleliua cantare:
auieq et amite nomina dimidiatis
uerbis frangere. In hoc solo patrie de¬
siderium habuit: ut filium nurum
neptẽ renuntiare scł̃o et xp̃o seiure¬
cognosceret. Quod impetrauit exparte.
Nam neptis. xp̃i flamineo reseruatur
Nurus eterue se tradens pudicitie. so¬
crus oꝑam fidem et elemosinam sequit᷑
et rome conatur exprimere quod iero¬
solima illa comple uit. Quid agis ani¬
ma? Cur ad mortẽ eius uenire formi¬
das: Iam duduni ꝓlixior. liber cuditur
dum tinenus adultuna ꝑuenire: quasi
tacentib nobis et in laudib illuis occu¬
patis differri possit occubitꝰ huc usq
ꝓsꝑis nauigauimus uentis et crispantua
maris equora labens carina sulcauit.
Nunc uscopulos incurrit oratio: et
tumescentib fluctiuim motib presers
fragium: ita ut cogamur dicere. Ire¬
ceptor salues nos. fac: perimus. E illud.
Exurge ut quid dormitas dñe. Quis
cnin possit siccis ocłis paulam narra¬

Expanded text:
balbutiente lingua, ALLELUIA cantare: balbutiente lingua, ALLELUIA cantare: aviaeque et amitae nomina, dimidiatis verbis frangere. In hoc solo, patriae desiderium habuit; ut filium, nurum, neptem, renuntiasse saeculo, et Chricognosceret. Quod et impetravit ex parte. Nam neptis Christi flammeo reservatur: nurus aeternae se tradens pudicitiae, socrus opera fide et elemosynis sequitur et Romae conatur exprimere, quod Hierosolymis illa conpleuit. Quid agimus, anima? cur ad mortem eius uenire formidas? iam dudum prolixior liber cuditur, dum timemus ad ultima peruenire, quasi tacentibus nobis et in laudibus illius occupatis diffeprosperis navigavimus ventis, et crispantia maris aequora labens carina sulcavit. Nunc in scopulos incurrit oratio, et tumescentibus fluctuum montibus praesens fragium; ita ut cogamur dicere: Praeceptor, salva nos; perimus ; et illud; Exsurge, ut quid dormitas, Domine . Quis enim possit siccis oc