comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
rex equidem inquit si locus hic iuditandi est uĩdicare ali¬
quid inter hos quorum causas egistis. Sed quid attiner
de his pronunciare cum sit adbuc alius competitor qui uereor
ne istos omnes exeludat. ferdinandus infans castelle natus
ho Elianore mea sorgre non dico natu maiore q̃ hec ẽst ee sy¬
Rilla nata sed ex tadem matre: qua egosum. q̃e nita duxeaũt
gandiȩ & prosocer meus ac urgelli cornes mares illi qđes st
ded eos ini eadem pono conditiõne qua feminas nemo omtn
sic in regno aut ulla in hereditate suctedit quod deprogeme
sit illius aquo primum hereditas profecta let t am hoc
modo ad eos deferretur hereditas regni qui exuetustis
priscis pr̃rebus oriuidi sunt sed nonlita est. ueru
situt intercia fenitis uena atq alio derauata totus prioris
cursas alueus aqua priuatur ita tota progenies etus qui semel a
successione patern fontis exclusus ẽ imperpetuus exarescit

Expanded text:
rex: «Equidem», inquit, «si locus hic iudicandi est, iudicarem alirex: «Equidem», inquit, «si locus hic iudicandi est, iudicarem aliquid inter hos, quorum causas egistis. Sed quid attinet de his pronuntiare? cum sit adhuc alius competitor, qui vereor ne istos omnes excludat: Ferdinandus infans Castelle, natus ex Helianore mea sorore, non dico natu maiore quam hec est ex Sibylla nata, sed ex eadem matre, qua ego sum, genita. 9 Dux autem Gandie et prosocer meus ac Urgelli comes mares illi quidem sunt, sed eos in eadem pono conditione qua feminas. Nemo enim sic in regno aut ulla in hereditate succedit, quia de progenie sit illius, a quo primum hereditas profecta est. Nam hoc modo ad eos deferetur hereditas regni, qui ex vetustis priscisque regibus oriundi sunt. Sed non ita est. Verum sicut, intercisa fontis vena atque alio derivata, totus prioris cursus alveus aqua privatur, ita tota progenies eius, qui semel a successione paterni fontis exclusus est, in perpetuum exarescit,
Abbreviated transcription (Latin):
patre petro auco ioanre rege: qui fut proauus tiuis pactuo al¬
fonso auo tuo ita coclem de ille contmigunt gradu quo tu comi¬
tem urgellensem: sed tanto uenerabiliores q̃illeiquanto pro¬
pius accedunt ad tuos maiores tantoꝗđ digniotes qui suc¬
cedant : quanto proximiores is regibus sunt unde : qua si
exfonte regni crigo emanauut eoquldem magis ꝙ hi suc¬
cedlent ioanni auo. Ille uero alfonso proauo. nam qubs
ais deuxore. tantum tibi respondeo eam non modo lex
non regniã sed etram exnore dumuxore genitam esse
Sibillam enim qualis anteq̃ regna fuerit onmes timus feier
autem hec rex meditentem uel quia ut inquit bernardus
Centellia Inhac causa iudex est: uel quia lo quor ea quę grita
debent ẽẽ nr̃ȩ regine: cum ob alia tum uero ob hoc qdioda
ago cansam ani siui uel fratris aui hee dicenti uillalico
nemo audientium nec assensus est nec contradixit Cluz

Expanded text:
patre Petro, avo Ioanne rege, qui fuit proavus tuus, patruo Alpatre Petro, avo Ioanne rege, qui fuit proavus tuus, patruo Alfonso avo tuo. 6 Ita eodem te illi contingunt gradu, quo tu comitem Urgellensem, sed tanto venerabiliores tibi quam ille, quanto propius accedunt ad tuos maiores tantoque digniores qui succedant, quanto proximiores iis regibus sunt, unde quasi ex fonte regni origo emanavit. Eo quidem magis quia hi succedent Ioanni avo, ille vero Alfonso proavo. 7 Nam quod ais de uxore, tantum tibi respondeo, eam non modo ex non regina, sed etiam ex nondum uxore genitam esse. Sibyllam enim qualis antequam regina fuerit omnes scimus. Feret autem hec rex me dicentem, vel quia, ut inquit Bernardus Centellia, in hac causa iudex est, vel quia loquor ea, que grata debent esse nostre regine cum ob alia tum vero ob hoc, quia ago causam avi sui vel fratris avi.» Hec dicenti Villalico, nemo audientium nec assensus est, nec contra dixit. 8 Tum
Abbreviated transcription (Latin):
habee id prosedo nec alteri tr adere potest estiqs exelusus fe¬
prini niter mares est dis quitendeim̃ quis tepi sit etcsxoto¬
gonne est mortuus tadem alio quc tu progenitiss et putre
feanne qui successuas al senso ren e tat : nisi petras cater
tius mbiot natie filius flusset rimie quod tamen delos non
sinat deficiente petia sangume ad frate enoseus smrertis eubenon
redecit regnum sicut ad terediit patermie ⁊ homisil fatos
defimcto quod siquid momert habet feomntai senfsatae
adimit id exuiro cui de ip̃ilus est insucte sionoassuoplebr̃
ato ita ambo conuges nutuo ahyelio inmxl astie dus perr
hereditatis implebunt ¶Tum bernardus uillalitus Recte
inquit bernardus centellia locutus esset si meadem uire
pares non haberet atq ut ego sentio superiores. nam st
placet ad priores patrum redire. cerceprior est Alsorisus dux
handię et frater cius prosacer tuus Rex comes pedtersio

Expanded text:
habet, id profecto nec alteri tradere potest. Itaque, exclusis fehabet, id profecto nec alteri tradere potest. Itaque, exclusis feminis, inter mares est disquirendum quis regi sit proproxime est mortuus, eodem avo quo tu, progenitus est, patre Ioanne, qui successurus Alfonso regi erat, nisi Petrus pater tuus maior natu filius fuisset. Nunc, quod tamen Deus non sinat, deficiente Petri sanguine, ad fratrem seu fratris liberos redeat regnum, sicut ad te rediit paternum regnum fratre defuncto. Quod siquid momenti habet femineus sexus, adest exus adimit, id ex viro, cui et ipsi ius est in successione, supplebitur, atque ita ambo coniuges mutuo auxilio innixi, iusticiam omnem hereditatis implebunt». 5 Tum Bernardus Villalicus: «Recte», inquit, «Bernardus Centellia locutus esset, si in eodem iure pares non haberet atque, ut ego sentio, superiores. Nam si placet ad priores patrum redire, certe prior est Alfonsus dux Gandie et frater eius prosocer tuus rex, comes Pratensis,
Abbreviated transcription (Latin):
lodouicas puer in succedendo primas habeat partes qui nepodeo fr
exfilia retis soanis fiattes tu hoc est quma i pdi ola nio repoe nr
ae huedicem ut te ipe fecisti nom qui debent ranse se potius hredis
Pubcer atquifilia exliberis est I& cumn sola fuerit loa mo tibe rores
implet hec msi tustater extitisses regiluinsi ter iougn liberor
debebat Qued siquid sexus impetimento ȩces imihl hor im¬
pediee uolunt en filium prose cibi nobi / q̃i ofert exin ani
catalanum cuiius suurm hereditarium saeisst Aeq dicenu
pleriq qui intermisso strepitu colloquendi silentium tenuerat
assentiebantur Ełum bernardus centelia Inimore tonustã
multo debetur fuccessio la cobo comiti unpellen nomentausto
pama cum alles et nobis puerum plane fatetur adseresnsta
peruenire nen posse eldem ratione qua nec pateis eo potũt
here cum sdla superstos extitissee Quod et qurs ipa etrotuit

Expanded text:
Ludovicus puer in succedendo primas habeat partes, qui nepos sit Ludovicus puer in succedendo primas habeat partes, qui nepos sit ex filia regis Ioannis fratris tui; hoc est quin ipsa Iolans eius mater torem ac iudicem, ut te ipse fecisti. Nam qui debent regis esse potius heredes quam liberi? Atqui filia ex liberis est et, cum sola fuerit, locum liberorum implet. Hec, nisi tu frater extitisses, regnum paternum adipisci debebat. Quod siquid sexus impedimento est, et si nihil hoc impedire volunt, en filium pro se tibi nobisque offert ex matre Catalanum, cui ius suum hereditarium cedit.» Atque hec dicenti plerique, qui intermisso strepitu colloquendi silentium tenuerant, assentiebantur. 3 Tum Bernardus Centellia: «Immo vero iustius multo debetur successio Iacobo comiti Urgellensi. Nam ista femina cum alleget nobis puerum, plane fatetur ad se regnum pervenire non posse, eadem ratione, qua nec patris esse potuit heres, cum sola superstes extitisset. Quod ergo ius ipsa non
Abbreviated transcription (Latin):
atq constantius affirmase uiderim neminem Si quidem
defortunis onmbus atq capite uis dnnicare: siquis nãl r
lure uel secipto demonstret hoc introductum in dragonia
e foeminam inreguim non posse succedere: Istam egote
sponsionem facere uorsinam militaribus magis urcis deco¬
tꝑam ꝗ̃ litteratis ne ditam pontificibus placet itaq in
cẽmune referri ad consultos d utre competicorum ꝗd nam
de successione regni mei diuinum ius humanumq đcernat
Ipse quoꝗ dum per occupationes licebit prȩsidebo huic cause:
aaulto enm prȩstat me uiuo sospiteq ac disceptatore discuti
Litem iuditiis lac uerbis q̃ me uel sdefuncto uel morbo etate¬
qui corcmisistebant enum sermo haberetur. Qtmam inquit qulicimus
moncada Roe exti prolem sue marem sue seminariu qirt ssi lẽ pars
uideamus que de muenti parri ae du sit hcinat per asi tieoo¬
succedat egerum siquol absit aliter aco cordisiti or quddo ar

Expanded text:
atque constantius affirmasse viderim neminem. Siquidem atque constantius affirmasse viderim neminem. Siquidem de fortunis omnibus atque capite vis dimicare, siquis naturali iure vel scripto demonstret hoc introductum in Aragoniam esse, feminam in regnum non posse succedere. 15 Istam ego te sponsionem facere non sinam, militaribus magis viris decoram, quam literatis, ne dicam pontificibus. Placet itaque in commune referri ad consultos de iure competitorum, quid nam de successione regni mei divinum ius humanumque decernat. Ipsequoque, dum per occupationes licebit, presidebo huic cause. Multo enim prestat me vivo sospiteque ac disceptatore discuti litem iudiciis ac verbis, quam me vel defuncto, vel morbo etatequi circumsistebant eum sermo haberetur, «Utinam», inquit Guillielmus Moncada, «rex ex te prolem sive marem sive feminam primoquoque tempore videamus, que et viventi patri ac diu sit succedat. Ceterum si, quod absit, aliter Deo cordi sit, non video quin
Abbreviated transcription (Latin):
Rx quo testificatum relinquam apud om̃s iudicium meu
Ut si domescitus nuhiheres non fuerit : q ad quos pernebit
sequantur meam de funca uel rationem uel ductoritãtem. Ns
uero quod ultimo loco poscusti ab nuo uestram postrlationes
ut permittam causam de successione iam ninic q agittiri
Non enim ita delitato animo ac parum forti sum inobeun¬
da morte: ut desuccessore meo disputari etiam tam recẽter
a nptiis pati equis aurribus nequeam. filius meus facit.
ut hȩc i pati possim: & mortem non multo plus timream causa
mea q̃ optem. Nihilq est quod magis uitam meam oblectet
q̃ futurę prolis solatia siie mas suie semina futura est. Nam
Ut tu uis quod facile passus sumte dicete inpaterno regno si mas
filius defederit faemina post succedere: &quides ante ommes
mares qui regem conuindassimo gradu non attingant
dq tu rta pñt constantiq animo affirmasti: ut presentius

Expanded text:
Ex quo testificatum relinquam apud omnes iudicium meum, Ex quo testificatum relinquam apud omnes iudicium meum, ut, si domesticus mihi heres non fuerit, ii ad quos pertinebit sequantur meam defuncti vel rationem vel auctoritatem. 13 Neque vero, quod ultimo loco posuisti, abnuo vestram postulationem, ut permittam causam de successione iam nuncquoque agitari. Non enim ita delicato animo ac parum forti sum in obeunda morte ut de successore meo disputari, etiam tam recenter a nuptiis, pati equis auribus nequeam. 14 Filius meus facit ut hec pati possim et mortem non multo plus timeam causa mea quam optem. Nihilque est quod magis vitam meam oblectet, quam future prolis solatia, sive mas sive femina futura est. Nam ut tu vis, quod facile passus sum te dicere, in paterno regno, si mas filius defecerit, femina potest succedere, et quidem ante omnes mares, qui regem coniunctissimo gradu non attingant. Idque tu ita presenti constantique animo affirmasti, ut presentius
Abbreviated transcription (Latin):
inquo nen pariun iuiror apinem meum eius q subreqiino puur¬
penticoon qui sub ip̃is pene mptiatum aiuspitis de sincces bre
mes agendum pirtauitmec de Successore tantim s de adoptiuo
quest nec duxissem uxorem nec uellem duceta aut exaueptito
tiberos quod erneo deus auectat non cẽm sublaturis : Quod
tui sa noncontiget alienus ꝙ miti succe suris est hertoo
quas inea roradis refert: alit quid prus annqnius t debet
pustim empdeuam fit mnum prȩsidium por petuam pa¬
peararis carituia proetrabus inꝗ̃ meis ac populis quorlim sangiuie
partns insscalial partim insetama reciplenda lȩxo eri seltius
usi funus. quorum pleriq aut liberos aut parentes aut fratres
aut alio modo propinquos desiderant pro donius meę am¬¬
plitudine amissos. Neq enim minus regium puto popłos
suos & prȩsertim deprincipe optime meritos post obrtum
suum recte gubernandos curare : q̃ uiuentem recte guberãre

Expanded text:
In quo non parum miror affinem meum eiusque subrequiro pruIn quo non parum miror affinem meum eiusque subrequiro prudentiam, qui sub ipsis pene nuptiarum auspiciis de successore meo agendum putavit, nec de successore tantum, sed etiam de adoptivo, quasi nec duxissem uxorem, nec vellem ducere, aut ex ducta liberos quod omen Deus avertat non essem sublaturus. 11 Quod tamen si non continget alienusque mihi successurus est heres, quid mea magis refert, aut quid prius antiquius ve debet iustum imperium, firmum presidium, perpetuam pacem nanciscantur? Proceribus, inquam, meis ac populis, quorum sanguine partim in Sicilia, partim in Sardinia recipienda ego et filius usi sumus. Quorum plerique aut liberos, aut parentes, aut fratres, aut alio modo propinquos desiderant pro domus mee amplitudine amissos. 12 Neque enim minus regium puto populos suos, et presertim de principe optime meritos, post obitum suum recte gubernandos curare, quam viventem recte gubernare.
Abbreviated transcription (Latin):
terni pessessierie dimmetatur & uelut expellatur ⁊ Non emim đet
sai se potiorera uobas putet non de est qui fieri possit nondeest
periba spro suseieende sobolis confidooo lementes de podue et
asftlixit me faciens de parre orbimi ita uulneri meo medicabr
de crbo fanens pateem ex hac̃ dilectissima mihi conuge Asicie¬
bat enim ei Regmnaꝰ & certe uterq quantum in nobio ẽ emtem:
ut parentes pimus. Adquod uerbum tum ambo surriserimt
eunt uero ceteri arriserunt. Mledia quos nobis spem fatumt
quie aune scoluid ex choninnt proriectioris etatis ac puella ꝗ̃ tere
xtroq adolescente filios gigmĩ. E inhlbminus qued qdudiuim oculotum huo
nororu mꝑ erit st ihac auuiditate atq inhđe spe̾ tollenaţ proles iua lrs
dorit uersari alienui puetum quasi nostri regui id est nosta or¬
onteato ber edera haud dubie in faustum omen & acerbum augicium

Expanded text:
regni possessione dimittatur et velut expellatur? 9 Non enim deest, regni possessione dimittatur et velut expellatur? 9 Non enim deest, qui se potiorem vobis putet; non deest, qui fieri possit; non deest mihi spes suscipiende sobolis: confidoque clementie Dei, quia sicut afflixit me, faciens de patre orbum, ita vulneri meo medicabitur, de orbo faciens patrem ex hac dilectissima mihi coniuge assidebat enim ei regina; et certe uterque, quantum in nobis est, enitemur ut parentes simus». 10 Ad quod verbum cum ambo surriserunt, tum vero ceteri arriserunt. «Mediciquoque nobis spem faciunt, qui aiunt facilius ex homine provectioris etatis ac puella, quam ex utroque adolescente filios gigni. Et nihilominus quod gaudium oculorum huius meorumque erit, si in hac aviditate atque in hac spe tollende prolis videamus domi versari alienum puerum, quasi nostri regni, idest nostre orbitatis heredem, haud dubie infaustum omen et acerbum augurium?
Abbreviated transcription (Latin):
tinere. Iscud uero mrihi non constat᷑ iuquoq uelut indubia
re multa uerba fecisa. Ideoq non est ut acciptam puerumat
matrem eius sicut postrlasti: cum et ipse uerbis euangelicis respon¬
dere possim. quod uistum fuerit dabo robis. dis ideo mihi arelssen¬
dimi Hodouitum puerum: ut iam ninic in nr̃a rgia et intor
sepnos ue boe satereus Rex assuestat percepturus mores imquam di¬
scenuma perseneum ingnia regionimi nt postta nq uemi di
postet rudis al uber nacula regni accedat hoc ego niultis đ cansis
ne agami adduicor. primumi quia huius modi prgiuditio non fattano
imindiora alis qua uobis insuccessionis fure nor cedisutSi
erem uobis acture cam qued aliud q̃ tiobi num ius hoc facere p̃uim¬
ciemi deude sigrus alius imute succedendi aut sit aupprar
aute mascatiop potior uobis. qui tandem honor istum pueꝵ ꝯsequet
Quemea nobis henoratum uultis: si ab adita atq adimimstrata

Expanded text:
tinere, istud vero mihi non constat. Tuquoque velut in dubia tinere, istud vero mihi non constat. Tuquoque velut in dubia re multa verba fecisti. Ideoque non est, ut accipiam puerum et matrem eius, sicut postulasti, cum et ipse verbis evangelicis respondere possim: ‘Quod iustum fuerit dabo vobis’. Ais ideo mihi accersendum Ludovicum puerum, ut iam nunc in nostra regia et inter populos velut futurus rex assuescat, percepturus mores, linguam, discrimina personarum, ingenia regionum, ne postea, cum res poscet, rudis ad gubernacula regni accedat. 8 Hoc ego multis de causis ne agam adducor. Primum, quia huiusmodi preiudicio non faciam iniuriam aliis, qui vobis in successionis iure non cedunt. Si enim vobis acquiescam, quid aliud quam vobiscum ius hoc facere pronuntiem? Deinde siquis alius in iure succedendi aut sit, aut fiat, aut nascatur potior vobis, qui tandem honor istum puerum consequetur, quem a nobis honoratum vultis, si ab adita atque administrata
Abbreviated transcription (Latin):
prosperis uoluptatem esse capturcum quam &illi & mihi propriã
perpetuamq opto. Nec minus in eo quod tertium fuit amoren
luim erga nos declarauit ꝙ querhadmodum me uitoria sua
gauisurum sperauit: ita se meam cladem dolere ostendit mlso
adme sapientissimo uiro qui consularetur. que profecto con¬
solatio talis est ut quemius paternum merorem nuitigare poser:
qui modo tantus non esset / quantus hic meus qui filium de
uirum & unicum & regem & cum omni iurtate tum ĩpr̃es
caritaite preditum & orbum liberis amisi Ut cimq taimen
et miseratio amici grata est et consolatio sapientis non milal
molestię leuauit. prȩcariq habeo celestem regem ut regerni
amicum hoc uulriꝯ quo ego saucuis confetus q sum non sinat
experra. Nan quod quarto loco posiusti longa oratione executꝰ
successionem ⁊ sine liberis decessero ad uxorem cius filiumue per¬

Expanded text:
prosperis voluptatem esse capturum, quam et illi et mihi propriam prosperis voluptatem esse capturum, quam et illi et mihi propriam perpetuamque opto. 6 Nec minus in eo, quod tertium fuit, amorem suum erga nos declaravit, quia quemadmodum me victoria sua gavisurum speravit, ita se meam cladem dolere ostendit, misso ad me sapientissimo viro qui consolaretur, que profecto consolatio talis est, ut quemvis paternum merorem mitigare posset, qui modo tantus non esset, quantus hic meus, qui filium et virum et unicum et regem et, cum omni virtute, tum in patrem caritate preditum et orbum liberis amisi. Utcunque tamen et miseratio amici grata est et consolatio sapientis nonnihil molestie levavit. Precarique habeo celestem regem, ut regem amicum hoc vulnus, quo ego saucius confectusque sum, non sinat experiri. 7 Nam, quod quarto loco posuisti, longa oratione executus, successionem, si sine liberis decessero, ad uxorem eius filium ve per
Abbreviated transcription (Latin):
sibimnde oratori sis uit putlat indornnento q ocues̃ com¬
niuentibus capiteq demisso sterteret intersisebat Rex concra eo¬
gnoscens cur interquiesceret iuibebat eum pergere non enim se
dormire. & si clausis oculis sterteret aut sicorpus prȩ morbo dor¬
miret: nou tamen dormire animum. Atq hoc sepius facienti
inquit: antuȩ orationi indormierim an iniugilauerim ex
mea responsione intelligas licet. Itaq ubi loquendi finem fecit
Episcopus ¶umq ait capita continet tua oratio: quorum sin¬
gulis eodem ordinre respondeo. Primum ꝙ ne salutasti uer :¬
bis Ludouici Regis tui mihi affinis agnosco egregiam erga me
illius beniuolentiam quod profecto nutuum fit nec minus
eum mihi fattor eẽ cordi propter sua inrme offitia fidem amorẽ
q̃ propter affinitatem. Quod autem secinido loco nimciandam in
auxit uictoriam suam qua potitus est aduersus ladislaum in
hoc quoq fecit amice cum scieet me non mediotrem desius

Expanded text:
subinde orationi sue, ut putabat, indormientem, quia oculis conniventibus capiteque demisso sterteret, intersistebat. Rex contra, cognoscens cur interquiesceret, iubebat eum pergere, non enim se dormire, etsi clausis oculis sterteret, aut, si corpus pre morbo dormiret, non tamen dormire animum; atque hoc sepius facienti, inquit: «An tue orationi indormierim an invigilaverim, ex mea responsione intelligas licet». 4 Itaque, ubi loquendi finem fecit episcopus: «Quinque», ait, «capita continet tua oratio, quorum singulis eodem ordine respondebo. Primum, quia me salutasti verbis Ludovici regis tui, mihi affinis, agnosco egregiam erga me illius benivolentiam, quod profecto mutuum fit, nec minus eum mihi fateor esse cordi, propter sua in me officia, fidem amorem, quam propter affinitatem. 5 Quod autem secunde loco nuntiandam mihi duxit victoriam suam, qua potitus est adversus Ladislaum, in hocquoque fecit amice, cum sciret me non mediocrem de suis
Abbreviated transcription (Latin):
et catalomȩ ecelesiastica patricia. plebcia. ultra quatrio
illa aragonis que. dixnnꝗ locus delectus est in lanigonia
eppidum̃ caspa. mandãtumo inberniatori ut dispositio
puesedlis coe natoruum curaret nequd respu. detennenti caperet
quenh inetee eteonm duratet Io chii alia rhuilta tum uero de sudiab
deli gendli s eractaba tus NInterea comes non endem quaun at aaoud
sed non uualtum dessmmili iniusticia par propemo abia sui ftigona
ac pontuam nausraguini fecit ualentis primuanar quit fato a
ser centellie. demde sre factionis propi gnarouimi a alle nagiiti

Expanded text:
et Catalonie ecclesiastica, patricia, plebeia, ultra quatuor et Catalonie ecclesiastica, patricia, plebeia, ultra quatuor illa Aragonie que diximus, locus delectus est in Aragonia oppidum Caspa mandatumque gubernatori, ut, dispositis presidiis armatorum, curaret nequid respublica detrimenti caperet, quoad interregnum duraret. Ibi cum alia multa, tum vero de iudicibus deligendis tractabatur. 5 Interea comes, non eadem qua in Aragonia, sed non multum dissimili iniusticia, par propemodum sui favoris ac partium naufragium fecit. Valentie primum abalienatis a se Centelliis, deinde
Abbreviated transcription (Latin):
roborarentur ꝙ competitorum qui ualidissu erãt alter
debilitaretur: alter hostes supra caput acerrimos habitu.¬
rus esset non grauate amxrlia misit. periit aut̃ Archiep̃s
anno circumao ab obitu regis codemn metise. Cuius morte
solutum est concilium ealatauibii & post modus quentꝰ
prouinai ales agi incepti abaragonensibusi in alcanitio a ua¬
lentims inteaera. a catalamis dertusȩ ꝙ hȩc oppida fini¬
tima sunt aliis duabus prorimtiis : quo difficilius fuit inter
disteditus commentus mature deliberaꝵi cum prȩserti
quotidie maiora consecerentur in araonia certamina
qubernatore uolente prouintiam in ofitio tenere ae ge¬
tam comite accersitis euasconia & trans montes coplis
annitente reliquias aduersȩ factionis euertere et sudrti
rebus gerendis preficere tandem post aliquot nenses ꝑ
comientus uiniuersos hoc est per tetna brachia ualentiꝑ

Expanded text:
roborarentur, quia competitorum, qui validissimi erant, alter roborarentur, quia competitorum, qui validissimi erant, alter debilitaretur, alter hostes supra caput acerrimos habiturus esset, non gravate auxilia misit. 2 Periit autem archiepiscopus anno circumacto ab obitu regis eodem mense. 3 Cuius morte solutum concilium est Calatavibii et postmodum conventus provinciales agi incepti, ab Aragonensibus in Alcanitio, a Valentinis in Tragera, a Catalanis Dertuse, quia hec oppida finitima sunt aliis duabus provinciis. Quo difficilius fuit inter distractos conventus mature deliberari, cum presertim quotidie maiora consererentur in Aragonia certamina, gubernatore volente provinciam in officio tenere ac quietam, comite, accersitis e Vasconia et trans montes copiis, annitente reliquias adverse factionis evertere et suam rebus gerendis preficere. 4 Tandem post aliquot menses per conventus universos, hoc est per terna brachia Valentie
Abbreviated transcription (Latin):
quanturo at ngcedrenderm faonus fiusset haudd aubi
mandimq mihigis defira ꝑ de ultone cagitaturrum pritar
tamprocul posito lo dornco a quo peterentur anxilia nec in
mentem uenit ei plerisq animalibus acriora arma in
fuga esse & ingenium ex necessitatibus crescere ¶ Dato
hunc inmodum spatio inimicis ad sibi confulerdum illi
tum illatę i nuirię dolore tum inferende metu ad pro:¬
pimum ac magis ualidum ferchinandi de cuius urebñ¬
quoq sentiebant prȩsidium confugint longe decepta ad¬
uersarigrum spe qui a semel suscepta causa al alia desti¬
turos hostes non suspicabantrr ignari plus posse odium
ꝗ̃ beniuolentiam et dolorem ꝙ̃ gratiam et cupiditatem
t ab atroci in uiria ulcistendi ꝗ̃ alieno honoti inseriusdi
blascus quoq qui ingresso antoro opem tulisset nuntin¬
gressis eun potentia ailiis opem ferre nisi soeleratissimus
uideri uelleti et a boms cadere coactus est: ferdinandus
intelligens exuna retria sibi commoda fore ꝙ partes sue

Expanded text:
sset, haud dubie mancumque magis de fuga quam de ultione cogitaturum putat, tam procul posito Ludovico, a quo peterentur auxilia; nec in mentem venit ei, plerisque animalibus acriora arma in fuga esse et ingenium ex necessitatibus crescere. 23 Dato hunc in modum spatio inimicis ad sibi consulendum, illi tum illate iniurie dolore, tum inferende metu, ad proximum ac magis validum Ferdinandi, de cuius iure benequoque sentiebant, presidium confugiunt: longe decepta adversariorum spe, qui a semel suscepta causa ad aliam descituros hostes non suspicabantur, ignari plus posse odium quam benivolentiam, et dolorem quam gratiam, et cupiditatem se ab atroci iniuria ulciscendi quam alieno honori inserviendi. 24 Blascusquoque, qui ingresso Antonio opem tulisset, nunc ingressis cum potentia aliis opem ferre, nisi sceleratissimus videri vellet et a bonis cadere, coactus est. VIII 1 Ferdinandus, intelligens ex una re tria sibi commoda fore, quia partes sue
Abbreviated transcription (Latin):
dratonius aie se aee uelle collogcui gratia. Et enimsepe euz
pro famuliaritate interuisebat collocatis q ad insieias i pros
nimore ducentis equitibus bastatis & exparte magna lor¬
catis ipẽ eum panlas armatis proceditt. Nam armatitũ
onmes fere qui exfactionibus professi erant incedebantt
ac peemttit e uiano al archiepiscopum qui dicat se ag
celloquiryn uepire Eo hic mintio letatus tanꝙͣ aliquid
quo gaucleret ab amico auaditurus conscenso muilo obiuaz
eprẽsses esti decemi duo decimue comitibus : Nam fisimatia
dlunres midiq conuenire non siuerat. Ile tardue retr¬
clustrrs eter fatiens plus duobuis stadiis procul a minq ar¬
duiepistopura excepit cumq se mutuo salutassent: hit illũ
filii reble abaut patris nomine. Ecquid inquit Antonius erit
ne rex coto es tirgelli Non me uiuo reppondit Ego inquit
carlit ferat i nefigienton cxteri uulnetant sub i noe capit

Expanded text:
Antonius ait se adire velle colloquii gratia etenim sepe eum Antonius ait se adire velle colloquii gratia etenim sepe eum pro familiaritate intervisebat, collocatisque ad insidias in proximo nemore ducentis equitibus hastatis et ex parte magna loricatis, ipse cum paucis armatis procedit – nam armati tum omnes fere qui ex factionibus professi erant, incedebant – ac premittit e vicino ad archiepiscopum qui dicat se ad colloquium venire. 17 Eo hic nuntio letatus tanquam aliquid quo gauderet ab amico auditurus, conscenso mulo, obviam egressus est, decem duodecim ve comitibus. Nam festinantia plures undique convenire non siverat. Ille tardius de industria iter faciens, plus duobus stadiis procul a muris archiepiscopum excepit; cumque se mutuo salutassent, hic illum filii, ille hunc patris nomine: 18 «Ecquid», inquit Antonius, «erit ne rex comes Urgelli?». «Non me vivo», respondit, «Ergo», inquit, caput ferit; refugientem ceteri vulnerant, subinde caput
Abbreviated transcription (Latin):
postea cerneret ioannem erecto ac sublimi antno unz.
B lascum uero segniori ac longe ⁊mparem uiditfore ut
se defirucoo ac ne dum quidem defimcto Ioannes blascim
heceditariis bonis exueret. Eateprȩsidium homini ⁊r¬
fremiori laduersus potentiorem indiuersa factione com¬
parauit propnnquum suum incoritraria acie pones
ducem hostiun lintra sua castra uersari patiens lit uoles
unde mortis suȩ orgo defluxit et postco tum rerimi
merita nesciamus iudicia duuna mirari solemꝯ Snim
uero hanci quam retuli causam paucisimi notam habent
Neq ego nuinc deuiditio de iniuniuet um pronimaiai
telligorr. Stio equidem iustos sȩpe muladtitos infortimio fiusse
& rrriquos secuindissima fortuia usos: es non nig a
pientissimi non longe absunt a contectanda dei uolim̃ttite
eum patres ille aut dominum agere ut̃ ¶Archiepistopũ¬
calatauigio reuertente atq ⁊ nopido Almuna ageneb

Expanded text:
postea cerneret Ioannem, erecto ac sublimi animo virum, postea cerneret Ioannem, erecto ac sublimi animo virum, Blascum vero segniori ac longe imparem, vidit fore ut, se defuncto ac nedum quidem defuncto, Ioannes Blascum hereditariis bonis exueret. Ea re presidium homini infirmiori adversus potentiorem in diversa factione comparavit, propinquum suum in contraria acie ponens et ducem hostium intra sua castra versari patiens ac volens. Unde mortis sue origo defluxit. 15 Et postea cum rerum merita nesciamus, iudicia divina mirari solemus. Enim vero hanc quam retuli causam paucissimi notam habent. Neque ego nunc de iudicio Dei in universum pronuntiasse intelligar. Scio equidem iustos sepe multatos infortunio fuisse et iniquos secundissima fortuna usos. Sed nonnunquam sapientissimi non longe absunt a coniectanda Dei voluntate, cum patrem ille aut dominum agere videtuCalatavibio revertentem atque in oppido Almuina agentem
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ nisi ad experiendam litem de successione ueniser prope
lam regem barbarum debellasset. & de eo quotidie ⁊ nag̃
ac mag̃is homines fauorabiliter & sentiebat & loquebans
¶Ex quo ammaduertens omes iani duos externos cempetitõq
indies maiorem sibi auctoritatem comparare lides
Arehiepĩ opera facinus exequi festiiat & quod minata
fueract petpatrarre. Itaq anconio lime neqotium dat iut
hominem per speciem collo quii euocatunt oberuntett
¶Sat autom antonius & si diuerse factionis tñ ꝑfamiliãn
Archiepisco ac pene clieas: nam annuuis quasi sti peneuig
ab eo doti abatin. et codem mense septingentos arbcos
aragonicos acceperat Ia dicitur fecisse Archiepũs ꝙ cim
fuusset tutor ioatinis ferrandis fraudarat pripillim dim¬
diata hereditate etimq in blascum qui gentiulis atg̃
agnatus suus erat transtulerat indignum existima
tantam generis siui hereditatem totam ⁊ nalieriũ deferis
nulla ei qui ex ipa domio esset relicta portione Io cinti

Expanded text:
 nisi ad experiendam litem de successione venisset, prope iam regem barbarum debellasset. Et de eo quotidie magis ac magis homines favorabiliter et sentiebant et loquebantur. 12 Ex quo animadvertens comes iam duos externos competitores in dies maiorem sibi auctoritatem comparare, idque archiepiscopi opera, facinus exequi festinat et quod minatus fuerat perpetrare. Itaque Antonio Lune negocium dat, ut hominem per speciem colloquii evocatum optruncet. 13 Erat autem Antonius, et si diverse factionis, tamen perfamiliaris archiepiscopo ac pene cliens. Nam annuis quasi stipendiis ab eo donabatur et eodem mense septingentos aureos aragonicos acceperat. Id dicitur fecisse archiepiscopus, quia, cum fuisset tutor Ioannis Ferrandis, fraudarat pupillum dimidiata hereditate eamque in Blascum, qui gentilis atque agnatus suus erat, transtulerat, indignum existimans tantam generis sui hereditatem totam in alienum deferri, nulla ei, qui ex ipsa domo esset, relicta portione. 14 Is, cum
Abbreviated transcription (Latin):
suȩ factionis studiosam tenebant/ ipene mediam inter
Castellionem atq ualentiam hute quatuor/ illuit sex
leugis distantem atq utriq transitu prohibentem. Na
a dextro latere perpetui montes ad mediterraneas hispa¬
nam porrecti nisi plurium dierum circaitu ualentiat
ire uetant a siniscto oppidum puteoli et alia loca natura
atq opera munita facile transitum intersepiunt. Aa
hȩt inter saguntut ualentiamiq interiecte paludes
utrq hibernis auctibus laxiores Et tum erant uix teuuẽ
inter capedinem litoris ad transitum relinquebarit
quas angustias maris ac paludis obsidere obuersus
ualentinos transituros ut colligi gledtura poterat. ꝯstituerãt
Horum utrorumq adueritu percopto pręses ualentinꝰ fromer
ac furere. ꝙ auixilia hostibris uenissent sua ꝑuenire nõ posset
et ꝓ inimicis non mõdo impiine esset besisse sed etiari
ad abertoresor iniurias amimus ficultasq accessiss&. & ꝓ guber¬

Expanded text:
sue factionis studiosam tenebant, pene mediam inter sue factionis studiosam tenebant, pene mediam inter Castellionem atque Valentiam: hinc quatuor, illinc sex leugis distantem atque utrinque transitu prohibentem; nam a dextro latere perpetui montes ad mediterraneam Hispaniam porrecti, nisi plurium dierum circuitu, Valentiam ire vetant; a sinistro oppidum Puteoli et alia loca natura atque opere munita facile transitum intersepiunt. 14 Ad hec inter Saguntum Valentiamque interiecte paludes, utique hibernis auctibus laxiores, ut tum erant, vix tenuem intercapedinem litoris ad transitum relinquebant. Quas angustias maris ac paludis obsidere adversus Valentinos transituros, ut colligi coniectura poterat, constituerant. 15 Horum utrorunque adventu percepto, preses Valentinus fremere ac furere, quia auxilia hostibus venissent, sua pervenire non possent, et quia inimicis non modo impune esset lesisse, sed etiam ad ulteriorem iniuriam animus facultasque accessisset, et quia guber
Abbreviated transcription (Latin):
esse. Missis itaq ad ferdiuandum itemq adurreas num¬
tiis qui auxilia implorent: Gilbertus centellia bẽnãdi
feater cum bene magna clientum manu iagrum
ualentinum intursionem̃ facit et ad sexmilium capitum
promiscui pecoris quȩ erant ioannis iullaraguti sub guber¬
natoris abigit: diceris illum per corruptelam iuditiorum cũ
ex aliis titm uero excentellianis uicis eum pecorum questũ
fecisse ¶Ad hunc coercendum ualentini magistratus: tum pupͣͦ
tum priuato nomme equitatum quo ip̃i non multo utebãl
a comite accersunt. Ille confestim quadrngentos equites
uascorium mittit Rainiundo perelioso prefecto inter
primos catalanorum procerum forti aolstrenuo. Shi
fere sab idem tempus applicuerunt adoppidum cun n
est castellioni ad flumen borrianam: quo ioannes ferra¬
ndis applicuit cum septingentis equitibus sanguntum qđ
nint uocant nurum ueterem. quam nebem centellie

Expanded text:
esse. 11 Missis itaque ad Ferdinandum itemque ad Urreas nunesse. 11 Missis itaque ad Ferdinandum itemque ad Urreas nuntiis qui auxilia implorent, Gilbertus Centellia, Bernardi frater, cum bene magna clientum manu in agrum Valentinum incursionem facit, et ad sex milia capitum promiscui pecoris, que erant Ioannis Villaraguti subgubernatoris, abigit, dicens illum per corruptelam iudiciorum, cum ex aliis tum vero ex Centellianis vicis, eum pecorum questum fecisse. 12 Ad hunc coercendum Valentini magistratus, tum publico tum privato nomine, equitatum, quo ipsi non multo utebantur, a comite accersunt. Ille confestim quadrigentos equites Vasconum mittit, Raymundo Perelioso prefecto, inter primos Catalanorum procerum forti ac strenuo. 13 Sed ii fere sub idem tempus applicuerunt ad oppidum, cui nomen est Castellioni, ad flumen Borrianam, quo Ioannes Ferrandis applicuit cum septingentis equitibus Saguntum, quod nunc vocant Murum Veterem. Quam urbem Centellie
Abbreviated transcription (Latin):
uislendialn sate andumq pro prege est dt ist insito partius olio
pro cone lupus efectus aut peior iupo cans absents pa storte piodeo
reis que colorem ut sit loquar Centellianum halebat ꝑ non
Rantiumi fugabat. sed ttutidabat quoq Adqud ragnato mimero
et eo ciplus constat hon estos horimies per fuo peripiensti
nel suspenersse nel securi percusisse Ae Hope cpreti
rairerraeos hes auun ad comitem defert et bernardo centellia
quos princepo samilis erat quotidieq comploraret ⁊ dentl¬
quoe ratus lentiusq ferte uidebatin nec pirrare et suides
adebat iniuriari ptopulsandam uidelicet q uecerefu pr¬
dent ¶dl expresa necessitas centelinis ab ecdtso implorar
amxilium ãquo implorasse atq impetcasse uri caspledebit
eõ facilius ꝙ regina margarita cbncillateix fauoris tlietidat
e conlts crdt uel os contumelum acceptam ueł olsuspi¬
cationem regis extindti simulq indignum ducebant cum đ
iure competitorum ambiguum eset comiti cõt alios ad¬

Expanded text:
vigilandum latrandumque pro grege est. At iste, insito partium odio, pro cane lupus effectus aut peior lupo canis, absente pastore partem gregis, qui colorem, ut sic loquar, Centellianum habebat, non tantum fugabat, sed trucidabatquoque. 8 Ad quadraginta numero et eo amplius constat honestos homines per fas perque nefas vel suspendisse vel securi percussisse. Ad hec vicos raverat. 9 Hec cum ad comitem deferret Bernardus Centellia, qui princeps familie erat quotidieque comploraret, ille negligentius lentiusque ferre videbatur, nec curare, et si videri volebat, iniuriam propulsandam, videlicet quia vereretur pr10 Sic expressa necessitas Centelliis, ab eodem implorare auxilium a quo implorasse atque impetrasse Urreas videbant: eo facilius quia regina Margarita, conciliatrix favoris, aliena a comite erat, vel ob contumeliam acceptam, vel ob suspitionem regis extincti, simulque quia indignum ducebant, cum de iure competitorum ambiguum esset, comiti contra alios ad
Abbreviated transcription (Latin):
abinde ꝓrestebmnus. ultetiorions anteme peinsimus
ita sueite tͥmero erte ores sui dissuadenet ebue
iteremo offitiat beneficise & anguem ꝯlu encdum nosebo
dern ffocalleero sansio tamen moribus q̃ istus potios utar

Expanded text:
abunde prestabimus. Ulterioribus autem beneficiis nos abunde prestabimus. Ulterioribus autem beneficiis nos ita subito in eum uti, mores sui dissuadent, ne nobis iterum officiat bene fecisse et anguem gelu enectum nostro lare focillasse. Meis tamen moribus, quam istius potius utar,
Abbreviated transcription (Latin):
sella extra iactum lapidis oquo desdendit genuqr
posuit paulumq progressus. iterel adorauit. Tet̃tio
non proeul a rege cum adorass&: nec rex assurģeren
nullummiq dumi signum clementiȩ in uultu ostenderer
erumpebant ommbus lacrimę gemitusq ao singultus
cogitantibus qua e spe & inquam reddisset. eti genua
sum mitenti ad pedes sedentis. in rgna sella paulo anite
competitoris ihi tanto procerum amicorum cetit
ne salutacionem quidem laut clementem uultũ ĩ petrar̃
fas esfe eum presertim regis petri filia fademros Matertera
ad pedes sororis filii adieoluta mulieribris precib uemiã
marito prȩcaretur¶Rex commotos assistentiu ac
flentos aultis intiens presfexisset dibi it̃quit mature R
non eduleuniumo oostoia tois pera enisse. Nunt postquas
uepenuno inmos enme con sumipsit ad elenientias uemt¬
iicorurao tassanndi materiae ian denuo de nestra pernitie
anium Est trebil debeniuo. Mecsssitati quȩ proonisimus

Expanded text:
sella, extra iactum lapidis ex equo descendit genuque sella, extra iactum lapidis ex equo descendit genuque posuit, paulumque progressus, iterum adoravit; tertio non procul ab rege cum adorasset, nec rex assurgeret nullumque dum signum clementie in vultu ostenderet, erumpebant omnibus lacrime gemitusque ac singultus, cogitantibus qua e spe et in quam recidisset; cui genua summittenti ad pedes sedentis in regia sella paulo ante competitoris in tanto procerum amicorum cetu, ne salutationem quidem aut clementem vultum impetrare fas esset: cum presertim regis Petri filia eademque matertera ad pedes sororis filii advoluta muliebribus precibus veniam marito precaretur. 16 Rex commotos assistentium ac flentes vultus intuens: «Prospexisset sibi», inquit, «mature et non ad ultimum obstinationis pervenisset; nunc postquam venenum in nos omne consumpsit, ad cleiterum grassandi materia, iam denuo de nostra pernicie equum est, nihil debemus; necessitati, que promisimus,
Abbreviated transcription (Latin):
Iacobus e natali oppido suaq domo sed iam non sua quii
demisso ualtu coma ac barba flaua gladio qualis herous
mos fuit pendenti exhumero oculis ommiura in eũ
intentis ac fortunam miserantibus cum iam por¬
tam cgredienti obiuam fit miles quidam non dimi
obducta ingentis cicaterae uulnerisl quod pro illo pugnãs
incapite acceperat. &ut erat ip̃o corporis habitu ini¬
serabilis opem orat. ne militem sium plage morbo
fami nuditati tanꝗ̃ immamibus feris conficiendum
pelinquat. hue cõmes tu quidem recte. S ego te
mi serabiliorqui non modo nihil quod dem sed ne
me quidem met ipsum habeo. quid iloquor: Age dirm
milesi habeo quod dem. Gerebat ltoricam hamis ꝯtextã
non consertam non parue pecmiȩ Eam protrnus
sibi detractam mliti dedit cunttis qui aderant
talem fortimam intanta uixtate prope deflentib
ubiad conspectum regis uenit ĩ auguta dedentis

Expanded text:
Iacobus e natali oppido suaque domo, sed iam non sua, qui Iacobus e natali oppido suaque domo, sed iam non sua, qui demisso vultu, coma ac barba flava, gladio, qualis heroum mos fuit, pendenti ex humero, oculis omnium in eum intentis ac fortunam miserantibus. Cui iam portam egredienti, obviam fit miles quidam, nondum obducta ingentis cicatrice vulneris, quod pro illo pugnans in capite acceperat: et ut erat ipso corporis habitu miserabilis, opem orat, ne militem suum, plage morbo, fami, nuditati, tanquam immanibus feris conficiendum, relinquat. 14 Huic comes: «Tu quidem recte, sed ego te miserabilior, qui non modo nihil quod dem, sed ne me quidem metipsum habeo. Quid loquor? agedum miles, habeo quod dem». Gerebat loricam hamis contextam, non consertam, non parve pecunie. Eam protinus sibi detractam militi dedit, cuntis qui aderant talem fortunam in tanta virtute prope deflentibus. 15 Ubi ad conspectum regis venit in augusta sedentis
Abbreviated transcription (Latin):
pe ad dedicioneni destendere Et aliquantuim in alienis pre¬
ctibus inlril insua causa confidere ꝙ urbem noctnom
sidis dccupare uoluissit ꝙfinitinios pronapes liq
lartra solicatasset ꝙ externos teres quantum in ip̃o eẽt
atalorriams ad d uxoesset ꝙ demos se regem facere
descto ferlmanlo constitiusset prȩter ea que ex baligerio
uel sactes uel ditis iniurioe fecisset intcinneto
ueam rezis sunmopere uerebatur. maioremq esse tub¬
pam dquesualem ueniam aut leuemi pęnam men¬
tetur Ampetratuun tamen est uti nlul in uita iembraro¬
ꝑ uadture pateretur. Cetera et ipsum conspecu eraꝵ
tpamdiem ampetraturam amiti asseuerebant Sũt
qui addant rexemi promisisse matertere proce ribusq onin¬
tibus net diuatimã captautatem foreh nec ex̃ ⁊ cgnium
Ia magis uulgatum est ꝙͣ constat & ab rege mnagis nori
de negatum poscentibus ꝗͣ promissum ⁊progreditur igr

Expanded text:
spe ad deditionem descendere, et aliquantum in alienis prespe ad deditionem descendere, et aliquantum in alienis precibus nihil in sua causa confidere, quia urbem nocturnis insidiis occupare voluisset, quia finitimos principes ad arma solicitasset, quia externos ataloniam adduxisset, quia denique se regem facere, eiecto Ferdinando, constituisset, preter ea que ex Balegerio vel factis, vel dictis iniuriose fecisset. Nec immerito iram regis summopere verebatur, maioremque esse culpam quam que facilem veniam aut levem penam mereretur. 12 Impetratum tamen est, ut nihil in vita membrorumque iacture pateretur, cetera et ipsum conspectum et ipsam diem impetraturam amici asseverabant. Sunt qui addant, regem promisisse matertere proceribusque orantibus, nec diutinam captivitatem fore, nec extra regnum. Id magis vulgatum est quam constat, et ab rege magis non denegatum poscentibus quam promissum. 13 Progreditur igitur
Abbreviated transcription (Latin):
conte penegeonen quippe hec ad regeni cõmeqrerater
traitare anteruitcaspl ceperat En am postg̃ comio e
mutis quet ab angliis prefedas mutebantur internuntiis
Siospe fortius giatius hortantes non prictut exiremũ
sibi tempus et sipene extremum erat expegandum
pre ⁊tulla relmqueretur apuid hostem cieree lonrs nin
peese tna nedies  smguloꝵ ꝑ causam dimicandi fegori¬
lites ad regem tranqlitut nun eoden miȩtu cõmoti quõ
Conuto apse strmi quia stipendia quod primum apđ militũ
aenenos est sponsionibus ac precibus magioꝙ̃ debuo sot¬
uerentar Multum etiam spei inuxore ꝙ matertera repis
esset ponebat multum in proceribus et inter pnio
atluel Dardię qui ineastris adẽãt apud reges submę
et auetupitaitis de gratis qui pro amico & propinqco e
mobilissinio uieo officose la boralit ac mutud mandata
perferebat Siel rex intelligebat illum frastratim ondno

Expanded text:
comite per uxorem, quippe hec ad regem commeare et comite per uxorem, quippe hec ad regem commeare et tractare inter utrosque ceperat. 9 Nam postquam comes ex multis qui ab Anglicis prefectis mittebantur internuntiis eosque fortius quam tutius hortantes, non putavit extremum sibi tempus – et si pene extremum erat – expectandum, ne nullus relinqueretur apud hostem venie locus; cum presertim in dies singulos, per causam dimicandi, sui milites ad regem transirent, tum eodem metu commoti quo comes ipse, tum quia stipendia, quod primum apud militum animos est, sponsionibus ac precibus magis quam rebus solverentur. 10 Multum etiam spei in uxore, quia matertera regis esset, ponebat, multum in proceribus, et inter primos in duce Gandie, qui in castris aderat, apud regem summe et auctoritatis et gratie, qui pro amico et propinquo et nobilissimo viro officiose laborabat ac mutua mandata perferebat. 11 Sed rex intelligebat illum frustratum omni
Abbreviated transcription (Latin):
accipere huiusmodi conditionem uelut impiam ac ti repem
Sibii omniq periculo acerbiorem. Non emm inpericuls mõ
s in morte quoq uiri nolle ab ab eo separari. Mecquicꝗ sen
Iocundum insi cum illo cũmunt cuuis incolumitate cu¬
peret sua callamitate dapacisci ¶Sunt qui dicant eos ꝗ
inmuris erant quotidie probra recisse inferdiandũ: nẽc
Cum sed iacobum regem appellasse. Sunt qui uelit per
quoddam induciarum dies in regem transeuntem e muris
multa missilia comecta duobusq confossum tellis cui
insidiebat equum concidisse. rege supra collapso. illos q quasi
uictores exclamasse extinctum ferdinandum regemq ia¬
cobrin regnaturum nec ullis prȩterea uerborum abstituuq
contumeliis. ob qđ tantum periailum tantamq inuiriant
imules ob aiolatam fidem. uirasse regemi sa cobum nõ ĩpune
ẽ latirrum. statimq cunctasq intendi machinas iussisse
urrne notieme quidem queti parcerer licet pupan

Expanded text:
accipere huiusmodi conditionem, velut impiam ac turpem accipere huiusmodi conditionem, velut impiam ac turpem sibi omnique periculo acerbiorem. Non enim in periculis modo, sed in mortequoque viri nolle ab eo separari, nec quicquam sibi iocundum nisi cum illo commune, cuius incolumitatem cuperet sua calamitate depacisci. 7 Sunt qui dicant, eos qui in muris erant quotidie probra iecisse in Ferdinandum, nec eum, sed Iacobum regem appellasse. Sunt qui velint per quosdam induciarum dies in regem transeuntem e muris multa simul missilia coniecta duobusque confossum telis cui insidebat equum concidisse, rege supra collapso, illosque quasi victores exclamasse extinctum Ferdinandum regemque Iacobum regnaturum, nec ullis preterea verborum abstinuisse contumeliis. 8 Ob quod tantum periculum tantamque iniuriam simulque ob violatam fidem iurasse regem, Iacobum non impune esse laturum; statimque cuntas intendi machinas iussisse, ut ne nocturne quidem quieti parceretur, licet purgante