comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quidẽ iudices iniqnũ rati sũt eũ nictorẽ dimictẽ qui palmãñ ex
alio ferre s d̾se dare merebatꝰ mag̃ uõualeriꝰ incosconii absolu
dĩpnat᷑ quã coscomꝰ ĩ sua cã lib̾atꝰ est. ¶ Artĩgã eos qͦq quoꝵ saluꝰ
ꝓpriis obruta crimĩb ꝓ̃ximoꝵ claritati dõata est. ¶ Attilium ca¬
latinũ soranoꝵ oppidi ꝓditione reum ad mod̾ ĩfam̃ ĩmitis
dãpnatoĩs piculo /panca u̾ba q̃. maxĩ soceri subtraxerũt quib
affirmaniti si in eo crimine sontẽ illũ ip̃e cõꝑiss dĩreptuꝵ se fu¬
isse affinitatẽ. Cõtinuo enĩ ppłs pẽne iã exploratã snĩa suam
uiꝰ inditio concessit. Indignũratus eiꝰ testimoĩo nõ crederẽ
¶M. qͦq emiliꝰ scaurus repetundaꝵreus ad̾o pditam et cõplo¬
ratam defensionẽ minditiũ actulit ut cum accusator diceret

Expanded text:
quidem iudices inicum rati sunt eum uictorem dimittere, qui palmam non ex quidem iudices inicum rati sunt eum uictorem dimittere, qui palmam non ex alio ferre, sed de se dare merebatur. magis uero Valerius in Cosconii absolutione damnatus quam Cosconius in sua causa liberatus est. Attingam eos quoque, quorum salus propriis obruta criminibus proximorum claritati donata est. A. Atilium Calatinum Soranorum oppidi proditione reum admodum infamem imminentis damnationis periculo pauca uerba Q. Maximi soceri subtraxerunt, quibus adfirmauit, si in eo crimine sontem illum ipse conperisset, dirempturum se fuisse adfinitatem: continuo enim populus paene iam exploratam sententiam suam unius iudicio concessit, indignum ratus eius testimonio non credere, M. quoque Aemilius Scaurus repetundarum reus adeo perditam et conploratam defensionem in iudicium attulit, ut, cum accusator diceret
Abbreviated transcription (Latin):
bi incroits cũq ꝓstrat̾ humi pedes iudicu oscularet᷑ õs suũ ceno
repleuitsꝙ cõspectuni tõtã qõnẽ aseueritate adclem̃tiã ⁊ mãsue¬
tirdinẽ transtulits quia satis iam graues eñ penas sotiis cedisse
arbitrati sunt: huc decluctus necci̾tatissut abicẽ setã suplicit̾ i
aut atollere tam de formit̾ cegẽtur subnectã duos accusatoꝵ¬
suor culpa absoluros. ¶E flaui. a.gn.ualeĩo edili ap̃ ppłm reus
actꝰ cum .xiii. tͥbuum suffragiis dãpnatꝰ eẽt p̃clamauit se ĩnocẽtẽ
oppͥmis cuiualeriꝰ eque clarauoce Rndit. nichil sua int̾eẽ ĩnocẽs ne
riamq imp̃a uictoi̾a ꝑdidit ¶S. ⁊̃ cosconiũ ẜuilia lege reũ ꝓpter
plurima ⁊ euidẽtissima facinora sine ulla dubitatiõe nocẽtẽ/ uali
ualẽtini accusatoris eiꝰ recitarũ in iuditio carmen quopueꝵ p̾texta¬
tũ ⁊ ingenuã uͥginẽ a secõruptã poetico ioco sigͥficanerat cõrexit si

Expanded text:
bi incidit, cumque prostratus humi pedes iudicum oscularetur, os suum caeno repleuit. quod conspectum totam quaestionem a seueritate ad clementiam et mansuetudinem transtulit, quia satis iam graues eum poenas sociis dedisse arbitrati sunt huc deductum necessitatis, ut abicere se tam suppliciter et attollere tam deformiter cogeretur. Subnectam duos accusatosuorum culpa absolutos. Q. Flauius a C. Valerio aedile apud populum reus actus, cum xiiii tribuum suffragiis damnatus esset, proclamauit se innocentem opprimi. cui Valerius aeque clara uoce respondit nihil sua interesse nocensne riamque in ipsa uictoria perdidit. C. etiam Cosconium Seruilia lege reum, propter plurima et euidentissima facinora sine ulla dubitatione nocentem, Valeri Valentini accusatoris eius recitatum in iudicio carmen, quo puerum praetextatum et ingenuam uirginem a se corruptam poetico ioco significauerat, erexit, si
Abbreviated transcription (Latin):
m̃ sit q̃ue conscĩa c̾te sinceritatis suesspẽ salutis ancipiti argumẽto
ansa petere estiaͣrepto enĩ cribrosũesta mꝗt si sacͥs tuis castas sẽꝑ
ꝓdino uimanseffice ut hãc hauriã etyberi aquãrinedẽtuã ꝑfe

Expanded text:
emersit. quae conscientia certa sinceritatis suae spem salutis ancipiti argumento emersit. quae conscientia certa sinceritatis suae spem salutis ancipiti argumento ausa petere est: arrepto enim cribro 'Vesta' inquit, 'si sacris tuis castas semper admoui manus, effice ut hoc hauriam e Tiberi aquam et in ae
Abbreviated transcription (Latin):
oĩa istasppitie fortime int̾uẽtu d̾ ꝑuisa sũt filiꝰ nãꝙs gabinisisẽ¬
nas cõst̾natõĩs ĩpulsu adpedes semẽmii supplex ꝓstrauitInde ali¬
ꝙ fomĩtũ ꝓcelle petẽs uñ totꝰ ĩpetus tẽpestatis emuꝑatsꝙ̃ trucinultu
a se uictorin solẽs repulsumlexcusso emanu anulobumi iacẽ ali¬
ꝙ̃diu passus ẽ ꝙ spectaculũ fecitsut seliꝰ tͥbimꝰ pł approbãtibꝰ cũc¬
exẽplo eque patz. ¶apuis claudi nescio religiois maio: anpatrie
miurias si quitẽ illiꝰ uetustissimũ morẽ neglexit huiꝰ pulch̾rimã
classez amisit ĩfesto ppło obiectus scũ effugẽ debitam penã nullo
mõ posse cretẽtius subito coorti ymoris bñfitiotutus fuit a dãp¬
natione dascussa enim qõne alia nẽlud diis int̾pellantib de ĩte¬
gro scrurar nõ placuit. Ita cuimaritima tẽpestas cause diccom
cõtrareratł celestis salutẽ attulit. ¶ Eodẽ auxiui genẽstuctie uir¬
guns uestalis incesticriminis ire castitassi fanie nube obscurat.

Expanded text:
ia ista propitiae fortunae interuentu dispulsa sunt: filius namque Gabinii Sisenna consternationis inpulsu ad pedes se Memmii supplex prostrauit, inde aliquod fomentum procellae petens, unde totus impetus tempestatis eruperat. quem truci uultu a se uictor insolens repulsum excusso e manu anulo humi iacere aliquamdiu passus est. quod spectaculum fecit ut Laelius tribunus pl. adprobantibus cuncexemplo aeque patet. App. Claudius, nescio religionis maior an patriae iniuria, si quidem illius uetustissimum morem neglexit, huius pulcherrimam classem amisit, infesto populo obiectus, cum effugere debitam poenam nullo modo posse crederetur, subito coorti imbris beneficio tutus fuit a damnatione: discussa enim quaestione aliam uelut dis interpellantibus de integro instaurari non placuit. ita cui maritima tempestas causae dictionem contraxerat, caelestis salutem attulit. Eodem auxilii genere Tucciae uirginis Vestalis incesti criminis reae castitas infamiae nube obscurata
Abbreviated transcription (Latin):
sũmã duplicando recupauit. ¶Qd̃ ad publii leuini facinꝰ ptinu¬
it bñ a patrib ꝯscͥptis iuĩdicata qd̾ ad uiolẽtas regis pi᷑ri sorde
actinuerat se ip̃a potent̾ atq efficacit᷑ defendit. Coactis eñ lo¬
crensib ex thesauro eius magnã illi pecunia dare cũ onustu
nefaria p̾da nauigaret ui subite tẽpestatis tota cũ classe uicinis
dee litorib illisus ẽ. In quibus peuinia ĩ columis repta scĩssimi che¬
sauri custodie restitura est. ¶ At nõ similit̾ massinissa rex cuiꝰcũ
p̾fectꝰ classis melitã appulisser et eque ex fano. iunonis dẽtes ebũ¬
neos eximie magnitudĩs sublatos ad eum ꝓ dono attuliss ut cõpe¬
rut uñ eẽnt aduecti quĩq̃remis reportandos melitã inq tẽplo
iunonis collocandos curanit in sculptos gentis sue litt̾is sigͥficantib
regẽ ignorãtẽ eos accepisse libent̾ dee redidisse factũ massinisse aĩo ꝙ̃
punico sanguini cõueniẽs quãꝙͣ quid artinet mores natiõe ꝑpendi

Expanded text:
lemini facinus pertinuit, bene a patribus conscriptis uindicata, quod ad uiolentas regis Pyrri sordes attinuerat, se ipsa potenter atque efficaciter defendit: coactis enim Locrensibus ex thesauro eius magnam illi pecuniam dare, cum onustus nefaria praeda nauigaret, ui subitae tempestatis tota cum classe uicinis deae litoribus inlisus est, in quibus pecunia incolumis reperta sanctissimi thesauri custodiae restituta est. At non similiter Masinissa rex. cuius cum praefectus classis Melitam appulisset et aeque ex fano Iunonis dentes eburneos eximiae magnitudinis sublatos ad eum pro dono adtulisset, ut conperit unde essent aduecti, quinqueremi reportandos Melitam inque templo Iunonis conlocandos curauit, insculptos gentis suae litteris significantibus regem ignorantem eos accepisse, libenter deae reddidisse. factum magis Masinissae animo quam Punico sanguini conueniens! Quamquam quid attinet mores natione perpendi?
Abbreviated transcription (Latin):
laturꝰ ꝯsequi illã appło aliqñ nõ potuit ꝓrima demẽtie suffragia que
quidẽ satis graues penas erroris su pepẽdert qm̃ quẽ honorẽ catomi
negauerãt uatinio dare coacti sunt gͦ siuẽ estimare uolumĩ cacoĩ
tũc p̃turals̃ p̾ture catonegatꝰ est.
De necessitate. Rubrica.

Expanded text:
laturus, consequi illam a populo aliquando non potuit. proxima dementiae suffragia, quae quidem satis graues poenas erroris sui pependerunt, quoniam quem honorem Catoni negauerant Vatinio dare coacti sunt. ergo, si uere aestimare uolumus, non Catoni tunc praetura, sed praeturae Cato negatus est. DE NECESSITATE Abomina
Abbreviated transcription (Latin):
n c̾tauerũtiẽque enĩiuitutis ẽ ẽt bõa pat: ie auxisse ⁊ mala ĩsetñs¬
ferre uoluisse. ¶ Quidillud ẽ qil. paulo ꝯsuli euenit ꝙͣ mẽorabile.
cum ei sorte obuenissetut bellũ cum ꝑse rege gereret et domũ e
curia egressus filiolã suã noĩe t̾riã quã cũ erat admod̾ paruula
osculatus tristem aĩadu̾tit. In t̾rrg auir /qͣdita eo uultu cẽt q̃ Rendit.
noĩe psa arripuit gͥ omen paulus sex q fortuiro dcõsquasi cͥtam
spem clarissimi truri phi aĩo p̾sũpsit. ¶ At cecilia metelli dũ soro¬
ris filie adulte etatis uirgini more pͥsconocte ꝯcubia nͣupti alla

Expanded text:
iri certauerint: aeque enim uirtutis est et bona patriae auxisse et mala in se transiri certauerint: aeque enim uirtutis est et bona patriae auxisse et mala in se transferri uoluisse. Quid illud, quod L. Paulo consuli euenit, quam memorabile! cum ei sorte obuenisset ut bellum cum rege Perse gereret et domum e curia regressus filiolam suam nomine Tertiam, quae tum erat admodum paruula, osculatus tristem animaduerteret, interrogauit quid ita eo uultu esset. quae respnomine Persa. arripuit igitur omen Paulus exque fortuito dicto quasi certam spem clarissimi triumphi animo praesumpsit. At Caecilia Metelli, dum sororis filiae, adultae aetatis uirgini, more prisco nocte concubia nuptial
Abbreviated transcription (Latin):
E iotaro nõ regi oĩa fere anspicara gerẽti salutaris aqle
cõspectus qua uisa abstinuit se ab es tecti usu qd̾ nocte ĩ¬
tactu religioĩ ĩnexa est qm̃ nõ furtuitu motu s diuina ꝓuitẽtia
ꝯstare cͥditur que effecitsut urhe agalli ᷤ disiecta delib̾antib patribꝰ
ꝯscriptis utrum uehyos migrarẽt an sua meĩa restaurarẽt forte
eo tpr̃e p̾sidio choortib redenntib centurio in comitio exclama¬
ret signifei statue signũ hic ꝯptime manebinsẽa enĩuoce audi
ẽ ꝯditio. Credoindignũ diis existimantib sp̃spe̾rimis auspiciis i¬
romanũ nom̃ ortũ uehyentane urbis appellaticẽ mutaĩ incliteq
uictorie decuq mõ abiecte urbis muinis infundi. ¶ Huiꝰ tã p̃clari
.r. uideret᷑ eius inuidia suo ali quo ĩ comodo satiaret sũbito lapsu
decidir q̃ omen ad dampnaticẽ qua postea op̃ssus ẽ ptinuisse uis
est. Merito aũt d̾ laude/ in t̾se uictoria et pia p̾eatio amplissimi u¬

Expanded text:
eiotaro uero regi omnia fere auspicato gerenti salutaris aquilae conspectus fuit, qua uisa abstinuit se ab eius tecti usu, quod nocte intactu religioni innexa est, quoniam non fortuito motu, sed diuina prouidentia constare creduntur. quae effecit ut urbe a Gallis disiecta, deliberantibus patribus conscriptis utrum Veios migrarent an sua moenia restituerent, forte eo tempore praesidio cohortibus redeuntibus centurio in comitio exclamaret 'signifer, statue signum, hic optime manebimus': ea enim uoce auditest condicio! credo indignum diis existimantibus prosperrimis auspiciis Romanum nomen ortum Veientanae urbis appellatione mutari inclitaeque uictoriae decus modo abiectae urbis ruinis infundi. Huius tam praeclari tas populi Romani uideretur, eius inuidia suo aliquo incommodo satiaretur, subito lapsu decidit. quod omen ad damnationem, qua postea oppressus est, pertinuisse uisum est. merito autem de laude inter se uictoria et pia precatio amplissimi u
Abbreviated transcription (Latin):
kpie: Iterum deinde ⁊ t̾cio int̾pellatꝰ dix̃ rd̃ẽ pene totũ se illi debẽ cõfi¬
tendo. ¶ Recte itaq l eschiness cum ꝑꝑ inditialẽ ignominiãgelictis a¬
thenis Rodum petiss atq ibi rogatu ciuitatisssuã priꝰ inthesiphõtẽ dẽ¬
inde d̾mostenis ꝓ eodẽ oratiõeclarissima et suauissima uoce recitass.
aomirantibꝰ cunctisntͥusq culmĩs eloquẽtiã. s aliquãto magiqt
mostenis ꝗd si inꝗt ip̃m audissetiestantꝰ orators⁊ mõtam in festus ad¬
u̾sarissic inimici uim ardorẽ q dicẽdi susperit ut se scͥptoꝵ eiꝰ paꝵ ꝑdo¬
neum lectorẽ ẽẽ p̃dicare texptꝰ accͣrimũ uigorẽ ocłoꝵst̾ribile uultus
ponq accomodatũ singuł u̾bis sonũ uocis efficacissimos corporis mot᷑.
Ergo ⁊ si oꝑi illius aditi ncb̾ põd tam̃ in demostene magͥ pars d̾mo¬
stenis abesti ꝙ legit᷑ potiꝰ qmi audit᷑.
Quam magni effectus artiiz

Expanded text:
 iterum deinde et tertio interpellatus idem dixit, paene totum se illi debere confitendo. recte itaque Aeschines, cum propter iudicialem ignominiam relictis Athenis Rhodum petisset atque ibi rogatu ciuitatis suam prius in Ctesiphontem, deinde Demosthenis pro eodem orationem clarissima et suauissima uoce recitasset, admirantibus cunctis utriusque uoluminis eloquentiam, sed aliquanto magis Demosthenis, 'quid, si' inquit 'ipsum audissetis?' tantus orator et modo tam infestus aduersarius sic inimici uim ardoremque dicendi suspexit, ut se scriptorum eius parum idoneum lectorem esse praedicaret, expertus acerrimum uigorem oculorum, terribile uultus pondus, adconmodatum singulis uerbis sonum uocis, efficacissimos corporis motus. ergo etsi operi illius adici nihil potest, tamen in Demosthene magna pars Demosthenis abest, quod legitur potius quam auditur. QVAM MAGNI
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Constate sophumfrosciumq ludicre artis pitissimos illo causaᷤᷤ
agentesincorona frequẽt̾ astitissesũt foro petitos gestuꝗinscena
referrẽt. ¶ Nam.m. cicerosq̃uãtum inutraq refde qua loqmͦ moñ¬
ti suforaitione quã ꝓgallo huĩt sigͥsi cauitsm. callidio accusatori
baturum affirmans remisso mulrul ⁊ langnida uoce ⁊ soluto genẽ
m̃tis adiecitstorum hunc locum ita clautẽdostu istiro. m̃. callidi nͥ
fingẽs sic secur᷑ nõ ageres. ¶ Cõsentancũ huics de mostenis iuditim

Expanded text:
 constat Aesopum Rosciumque ludicrae artis peritissimos illo causas  constat Aesopum Rosciumque ludicrae artis peritissimos illo causas agente in corona frequenter adstitisse, ut foro petitos gestus in scaenam referrent. Nam M. Cicero quantum in utraque re, de qua loquimur, momenti sit oratione, quam pro Gallio habuit, significauit M. Calidio accusatori nibus probaturum adfirmans remisso uultu et languida uoce et soluto generementum adiecit totum hunc locum ita claudendo: 'tu istud, M. Calidi, nisi fingeres, sic ageres?' Consentaneum huic Demosthenis iu
Abbreviated transcription (Latin):
dis homines agreditursaĩos ip̃oꝵ ip̃a inuadẽdosboꝵ alti aures Filtẽi
ocłos ꝓmulcẽ dos tradẽdo s ut ꝓpositi fides in ꝑsonis illustrib exbi¬
beat᷑. ¶S. graccꝰ eloquẽtie ꝙͣ ꝓpositi felitioris adolescẽs qm̃ flagrãtis¬
simo ingemocũ optime. rẽ .p. tueĩ poss p̃turbare ĩpie maluit quot̾
ap̃ ppłm cõtionatus ẽẜnũ pͦt se musice artis pitum huĩt qi oeculte
¶ẽburnea fistulaspnũtiatoĩs eiꝰ modos formabats aut nimis remissos
excitandosant plus iusto concitatos reuocandos quia ip̃m caloqatq
ĩpetꝰ actoĩs attẽtum huiꝰsce tẽpam̃ti e stimatorẽ ẽẽ nõ patiebatur.i
¶Q aut. hortẽsinesplurimũ incorporis decoromotu repositũ credẽs
pene plus studusm eodẽ laborando ꝙͣ inip̃a eloquẽtia affectãda inp¬
dit: Itaq nescires utrũ cupidins. ad andiend̾ eumsan adspectãd̾ cõ¬
currẽtur sic u̾bis oratoris aspectus ⁊ rursus aspectui u̾ba suiebant.¬

Expanded text:
nes adgreditur, animos eorum ipsa inuadendo, horum alteri aures, alteri oculos permulcendos tradendo. Sed ut propositi fides in personis inlustribus exhibeatur, C. Gracchus, eloquentiae quam propositi felicioris adulescens, quoniam flagrantissimo ingenio, cum optime rem publicam tueri posset, perturbare impie maluit, quotiens apud populum contionatus est, seruum post se musicae artis peritum habuit, qui occulte eburnea fistula pronuntiationis eius modos formabat aut nimis remissos excitando aut plus iusto concitatos reuocando, quia ipsum calor atque impetus actionis attentum huiusce temperamenti aestimatorem esse non patiebatur. Q. autem Hortensius plurimum in corporis decoro motu repositum credens paene plus studii in eodem elaborando quam in ipsa eloquentia adfectanda inpendit. itaque nescires utrum cupidius ad audiendum eum an ad spectandum concurreretur: sic uerbis oratoris aspectus et rursus aspectui uerba seruiebant.
Abbreviated transcription (Latin):
rbis nr̃e ꝑarentemssenatus ĩ amplissimo digͥratis gͣ¬
dusab eocolocatus incuria laceraint nec duxͥ nephas ei
ucam .adimẽ qui et̾nun romanosipiospũm ingenerauerati
re nimir illud ⁊ ferox seculũ qd̾ cõditoris sui cruore fede macła¬
tumsrie sũma ꝗdẽ posteĩtatis dissimulare pietas põt. ¶ Hunci
ingͣtuz lapsementis errorẽ osentanea nr̃e ciuitatis penitẽtiai
sequitu uiriũ iomanaꝵ et ĩcrem̃tũ latissimũ ⁊ tutela certissi¬
masfuriꝰ camillus i urbe ĩ columitatẽ suã tuei nõualuit c̃uiꝰ ip
sainte stabilieratffelicitatẽ auxerat. aũtio eĩ appolleio tͥbu pł.
tamꝙ̃ peculator neyentane p̾te reus factus ¶duris atq ut ita di¬
cam ferreis sñiis in exiliũ missus estiequidẽ eotpr̃e quooptimo
iunene filiospoliat solatiis mag alle nd ꝙͣ cladib onerandꝰ erat

Expanded text:
rbis nostrae parentem senatus in amplissimo dignitatis gradu ab eo conlocatus in curia lacerauit, nec duxit nefas ei uitam adimere, qui aeternum Romano imperio spiritum ingenerauerat. rude nimirum illud et ferox saeculum, quod conditoris sui cruore foede maculatum ne summa quidem posteritatis dissimulare pietas potest. Hunc ingrate lapsae mentis errorem consentanea ciuitatis nostrae paenitentia sequitur. uirium Romanarum et incrementum laetissimum et tutela certissima, Furius Camillus, in urbe incolumitatem suam tueri non ualuit, cuius ipse salutem stabilierat, felicitatem auxerat: a L. enim Apuleio tribuno pl. tamquam peculator Veientanae praedae reus factus duris atque, ut ita dicam, ferreis sententiis in exilium missus est, et quidem eo tempore, quo optimo iuuene filio spoliatus solaciis magis adleuandus quam cladibus onerandus erat
Abbreviated transcription (Latin):
uod sequitur ext̾nis ãnectamsq̃r aĩ gestũ est ꝙ̃ ẽtrurie
ciuitas darerurs ẽxcellẽtis m ea regione pulcritudinis
a dolesces noĩespurĩnascu mira spẽ ꝙ̃ pluriũ feminaꝵ illustriũ
sollicitaret ocłos. Id̾oq uiris ac parentib eaꝵsse suspectũ ẽẽ sen¬
uretoris decorẽ mulnerib cõfudits d̾formiratẽ q scĩtatis sue fi¬
dẽ ꝙͣ formã irritam̃tũ aliene libidinis ẽẽ maluit. ¶Athenis ꝗ¬
dam ultĩe senectutis cũ spectatũ inteatrũ ludos ueniss. eumq
nemo eciuibus sessum reciꝑit ad lacedemoĩaꝵ legatos forte
ꝑneĩt. Qui hoĩes etate modic ⁊ canos eiꝰ ⁊ ãnos ai ssurgẽdi officio¬
uenerati sũt Sedemq ei int̾ ipos onoratissimo loco dederĩt qd̾ubi
fieĩppłs aspexitmaxĩo plan su aliene urbis uerecirdiã ꝯpbanitste¬
rũt tc̃ uinielacedemoniis dixisse gͦ atheniẽses ꝗd sit rectũ sciñt

Expanded text:
uod sequitur externis adnectam, quia ante gestum est quam Etruriae ciuitas daretur. excellentis in ea regione pulchritudinis adulescens nomine Spurinna, cum mira specie conplurium feminarum inlustrium sollicitaret oculos ideoque uiris ac parentibus earum se suspectum esse sentiret, oris decorem uulneribus confudit deformitatemque sanctitatis suae fidem quam formam inritamentum alienae libidinis esse maluit. Athenis quidam ultimae senectutis, cum spectatum ludos in theatrum uenisset, eumque nemo e ciuibus sessum reciperet, ad Lacedaemoniorum legatos forte peruenit. qui hominis aetate moti canos eius et annos adsurgendi officuenerati sunt sedemque ei inter ipsos honoratissimo loco dederunt. quod ubi fieri populus aspexit, maximo plausu alienae urbis uerecundiam conprobauit. ferunt tunc unum e Lacedaemoniis dixisse 'ergo Athenienses quid sit rectum sciunt
Abbreviated transcription (Latin):
et auctorẽ ⁊ disputatorẽ optimũ ẽẽ ne dubitemꝰ paucis
tidianousu eius callebant. Sapiẽtissimigͥ artis sue ꝓfessores sunti
aquib et ꝓpͥa studia uerecimde ⁊̃ aliena tñ callid̾ estimãꝙ Pla¬
ronis quoq enditissimũ pectꝰ hẽc cogitatõ artigit qui cõductores
sacre aresmod̾. ⁊ formã eiꝰ secũ ẜmõẽ ⁊ferre conatos ad euelide gec¬
metrẽ ire iussit scĩe eiꝰ cedẽs ymo ꝓfessioi̾. ¶ Gioriant᷑ athene
armam̃tario suosnec sine cãs ẽ eĩ illud opꝰ E ĩpẽsas etelegantia uisẽ¬
dumscui architectũ filonẽsita facũde rõem institutoĩs sue ĩthea¬
tro reddrdisse constat ũt diẜtissimꝰ ppłs nõ minorẽ laudẽ eloquen¬
tie eiꝰ quã artitribue̾t ¶Mirifice ille artifexsqui in oꝑe suimu¬
neris ã sutore suo de crepida etsin sulis passus de crure q̃ dispu¬
tare inciꝑiẽtemssupͣplantam asceirdẽ ueruii
De senectute R̾ca.

Expanded text:
et auctorem et disputatorem optimum esse, ne dubitemus, paucis tidiano usu eius callebant. sapientissimi igitur artis suae professores sunt a quibus et propria studia uerecunde et aliena callide aestimantur. Platonis quoque eruditissimum pectus haec cogitatio attigit, qui conductores sacrae arae de modo et forma eius secum sermonem conferre conatos ad Eucliden geometren ire iussit scientiae eius cedens, immo professioni. Gloriantur Athenae armamentario suo, nec sine causa: est enim illud opus et inpensa et elegantia uisendum. cuius architectum Philonem ita facunde rationem institutionis suae in theatro reddidisse constat, ut disertissimus populus non minorem laudem eloquentiae eius quam arti tribueret. Mirifice et ille artifex, qui in opere suo moneri se a sutore suo de crepida et ansulis passus, de crure etiam disputare incipientem supra plantam ascendere uetuit. DE SENECTVTE
Abbreviated transcription (Latin):
micis sũt grauẽ in admĩstratõe rei puͤ. emulũ s alioqn ꝓbũ ⁊ ornat̃
una qͣlibet rõe ił tolłet uł submouẽt negauit se factuꝵfñe quẽ in tute¬
lam parrie bonꝰ ciuis locum opriuẽtinalus et ĩꝓbus occuparet. Sed
nnt. ¶ Pictaci quoq mod̾ratõe pectus instructũ q̃ui alceu pocta
⁊amaritudine odii f⁊ uirib ingeni du̾sus se ꝓtinacissime usu
nuit huiꝰ uiri mẽtio subicitiut de .uii. sapiẽtum mod̾ratõe referã. ¶A
piscatorib in Melphia regioẽ en̾ticulũ tralẽtib quidã iactũ emerat

Expanded text:
 in administratione rei publicae aemulum, sed alioqui probum et ornatum uirum qualibet ratione uel tolleret uel summoueret negauit se facturum, ne quem in tutela patriae bonus ciuis locum obtineret, malus et inprobus occuparet, sequtauit. Pittaci quoque moderatione pectus instructum. qui Alcaeum poetam et amaritudine odii et uiribus ingenii aduersus se pertinacissime usum nuit. Huius uiri mentio subicit ut de septem sapientium moderatione referam. a piscatoribus in Milesia regione
Abbreviated transcription (Latin):
rẽgimod̾ratoĩs restimoniũ reddamꝰ qm̃ cũ pͥmꝰ instituissũt ẽphpri
Iaced̾monii crearẽtiusita fu tiua regie pot̾ati oppositis qnẽ ad̾ni rõme
consulan ĩ penostr̃ pł. sũt obiectisatq illi cumuxor dixiss ĩd egisse illũ
ur filiisminorẽ pot̾atẽ relinq̃ ret relĩquã inqꝗt s duit᷑niorẽ ꝓptĩe qd̾e
sea enĩ demũtuta ẽ potẽtiasq̃ uirib sius mod̾ ĩponit. Igu᷑ theoponpꝰ.
regnũ legittimis uinculis cõstrigẽdosqͦ longiꝰ alicẽtia retraxics̃
adbeniuolẽtiã ciuiũ ꝓpius admonit. ¶Anthiocus aũt a.l. scipiõe
itra thauꝵ mõtẽ imperii finib submorꝰ cũ a syĩ ꝓuintiã uicinas¬
q ei gẽtes amisiss gr̃as agẽ ppło. ro/ ño dissimulãt̾ tu lit ꝙ̃ nimisi
magna ꝑcuratõe lib̾atꝰ m̃odici regͥ t̾minis uteretur. Et sane nichil

Expanded text:
testimonium reddamus, qui cum primus instituisset ut ephori Lacedaemone crearentur, ita futuri regiae potestati oppositi, quemadmodum consulari imperio tribuni pl. sunt obiecti, atque illi cum uxor dixisset id egisse illum, ut filiis minorem potestatem relinqueret, 'relinquam' inquit, 'sed diuturniorem'. optime quidem: ea enim demum tuta est potentia, quae uiribus suis modum inponit. igitur Theopompus regnum legitimis uinculis constringendo, quo longius a licentia retraxit, hoc ad beniuolentiam ciuium propius admouit. Antiochus autem a L. Scipione ultra Taurum montem imperii finibus summotis, cum Asiam prouinciam uicinasque ei gentes amisisset, gratias agere populo Romano non dissimulanter tulit, quod nimis magna procuratione liberatus modicis regni termin
Abbreviated transcription (Latin):
bat c̾to nultus in dexscãm querẽs cursͥ fides nõ hr̃erur: Adiecit nõ ẽẽ
̾cdibilesnt quẽ tancopere. a maret ãb eo inuicẽ nõ diligẽt᷑ postremoli
cum adiugiurand̾ inimicicias sentis malignitas cõfugiss ne de⁊
ꝑiurio eiꝰ disputaret affirmaint nũꝙ̃ cenceratẽ illa dictuꝵ fuissehͣ
quidẽ armatũ aĩmũ eiꝰ uite stationẽ putes ꝑegisse ¶humanoꝵ uirioꝵ
cursus a se inuicta pugna repellẽtẽs cuncrosq uͥtutis nuõs altitũ

Expanded text:
bat certo uultu index causam quaerens, cur sibi fides non haberetur: adiecit non esse bat certo uultu index causam quaerens, cur sibi fides non haberetur: adiecit non esse credibile ut, quem tantopere amaret, ab eo inuicem non diligeretur. postremo, cum ad ius iurandum inimicitias serentis malignitas confugisset, ne de periurio eius dicerte armatum animum eius vite stationem putes peregisse, humanorum vitiorum incursus a se invicta pugna repellentem, cunctosque virtutis sue numeros
Abbreviated transcription (Latin):
suã s senatꝰ c̃ẽ debe̾. ¶ Tarẽtinus architas ouinsesp̃itagore p̃ceptis
mer̾apõti penitꝰ in mͥgit magͦ laboressõngoq tpr̃es solidũ opꝰ doctͥne
ꝯplexus postꝙͣ inpatriam reu̾titur acrura sua reuisere cepit. aĩadu̾¬
tit negligẽtia uillici cõrupta ⁊ pditaiñtuẽsq male meritũ sũpsi¬
riotẽꝑatior platoms namcumu̾sus delictũ ẜuisuchem̃tiꝰ exarsisssie¬
ritus/ ne ip̃e uĩdicte modũ dispicere nõ poss spe osippo amico castiga¬
tioĩs arbitrium mandanit fõforme sͥ furuꝵ existimãsssi cõmisisset
ũt parẽ rep̃hensionẽ cũlpa ẜui am̃adu̾sio platoͬ merẽt᷑. ¶ Quominꝰ
miror ꝙ incẽnocrate discipulo suostã cõstant̾ mod̾ratꝰ fuit audierat
eũ de se multa ĩpie locutũssine ulla cunctarõe crimĩatoẽ i respuit. Ista¬

Expanded text:
suam, sed senatus esse debere. Tarentinus Archytas, dum se Pythagorae praeceptis suam, sed senatus esse debere. Tarentinus Archytas, dum se Pythagorae praeceptis Metaponti penitus inmergit, magno labore longoque tempore solidum opus doctrinae conplexus, postquam in patriam reuertit ac rura sua reuisere coepit, animaduertit neglegentia uilici corrupta et perdita intuensque male meritum 'sumpsistio, temperatior Platonis: nam cum aduersus delictum serui uehementius exarsisset, ueritus ne ipse uindictae modum dispicere non posset, Speusippo amico castigationis arbitrium mandauit deforme sibi futurum existimans, si conmisisset ut parem reprehensionem culpa serui et animaduersio Platonis mereretur. Quo minus miror quod in Xenocrate discipulo suo tam constanter moderatus fuit. audierat eum de se multa inpie locutum: sine ulla cunctatione criminationem respuit. insta
Abbreviated transcription (Latin):
scuĩ mum st̾n gr̃assenatus relationẽ int̾poni uibebatsũtsp̃toriis comituᷤ.
exͣ ordinẽ rõ eiꝰ habẽtur. s ip̃e idfiꝰ passus nõ qsiiquũ esse affirmãs.
qd̾ nulli alii tribueret᷑ ĩosibi dec̾nsac nequid ĩ ꝑsõa sua nouaretur
capestrẽ experiri temeritatẽ ꝙͣ curie utibñfitõsatius ẽẽ duxit. Ecter¬
D ext̾na iam exẽpla transire conanti M.bibolus na .R.¬
uir. amplissime dignitatis ⁊ sũmis honorib functus sna¬
nus micit. Qui cuminsyria puĩciamoraret᷑ duos egregie ĩ doł filioᷤᷤ
suos igabinianns militib egipti occisos eognouit q̃uoꝵ in t̾fectores:
adeum uinctos rẽgina cleopatra mi sit ut gͣuissime cladis ultiõe adb¬
trio suo exige̾t at ille oblato bñfino quo nullũ mauꝰlugẽti tribui p¬
terat dolorẽ mod̾ratoĩ cede̾ coegit carnificesq sangͥnis siulintactos
enestigio ad cleopatrã reduci iussi tdicendo p̃otãtem hiꝰ uindicte ñõ

Expanded text:
toriis comitiis extra ordinem ratio eius haberetur. sed ipse id fieri passus non est, iniquum esse adfirmans quod nulli alii tribueretur sibi decerni, ac ne quid in persona sua nouaretur, campestrem experiri temeritatem quam curiae beneficio uti satius esse duxit. Ad externa iam mihi exempla transire conanti M. Bibulus uir amplissimae dignitatis et summis honoribus functus manus inicit. qui, cum in Syria prouincia moraretur, duos egregiae indolis filios suos a Gabinianis militibus Aegypti occisos cognouit. quorum interfectores ad eum uinctos regina Cleopatra misit, ut grauissimae cladis ultionem arbitrio suo exigeret. at ille oblato beneficio, quo nullum maius lugenti tribui poterat, dolorem moderationi cedere coegit carnificesque sanguinis sui intactos e uestigio ad Cleopatram reduci iussit, dicendo potestatem huius uindictae non
Abbreviated transcription (Latin):
tinuit. ¶Eundẽ constat p̃ari nultuet exulẽ fuisse sẽt restitutum.
adeo mod̾ratoĩs bñ ficõ mediꝰ sempsinit secũdas ⁊ adu̾sas res cũ¬
aĩ fumitate uͥ satus ẽ. ¶Tot familiis Innno gne laudis enu̾a¬
tis portium nom̃ eluo exps huiꝰsce glorie suẽtio p̾tereũdũ se
gat fieĩ debere s postio c̃ato iõ paruossũme mod̾ra coĩs fisus ĩ di

Expanded text:
tinuit. eundem constat pari uultu et exulem fuisse et restitutum. tinuit. eundem constat pari uultu et exulem fuisse et restitutum. adeo moderationis beneficio medius semper inter secundas et aduersas res animi firmitate uersatus est. Tot familiis in uno genere laudis enumeratis Porcium nomen uelut expers huiusce gloriae silentio † praetereundum se negat fieri debere posterior Ca
Abbreviated transcription (Latin):
menianre urbis eu̾ sa sũt. Scipionienĩ affricano intra suos pena¬
im. Omacedoniciscã humanastaq ciuili lam̃tatiõe felicẽ. Eodẽ eĩ
tpr̃e Ẽ quãtũ amisiss principẽ ⁊ qualẽ hr̃et recognouit. ¶ Itẽ filios
suos monuitsut funebri eiꝰ lectoshumeros subicẽntsãtq huiꝰ
iori und p̃stari posser. ¶Ubi illa tot incuria iurgi asibi tammłte
prostris alt̾cationes ssibimaxĩoꝵ ciniũ roncum tantoꝵ togata pr¬
lia õmĩa nimiꝵ istas p̃cipua uen̾atõe ꝓsequẽdi Seleuit moderatio.
¶Aumidicꝰ aũt metellus populari factõe patͥa pulsus ĩ asiã seces¬
sitsinqua cumei forte ludos teatra les spectanri litt̾e reddite eẽnt
quib scͥptum erat mnaxĩosenatꝰ ⁊ ppłi cõsensu editum illisiurbez
datũsuõ etheatropriꝰ abiit ꝙ spectaculũ edereturmnõleciriã suai
ꝓxĩe sedentib ulla ex ꝑte pate fecit. S sũmũ gaudiũ suũint᷑ se cõ¬

Expanded text:
moenia nostrae urbis euersa sunt: Scipioni enim Africano intra suos penaseram et Macedonici tam humana tamque ciuili lamentatione felicem! eodem enim tempore et quantum amisisset principem et qualem haberet recognouit. idem filios suos monuit ut funebri eius lecto humeros subicerent, atque huiiori uiro praestari posset. ubi illa tot in curia iurgia? ubi tot multae pro rostris altercationes? ubi maximorum ciuium et ducum tantum non togata proelia? omnia nimirum ista praecipua ueneratione prosequenda deleuit moderatio. Numidicus autem Metellus populari factione patria pulsus in Asiam secessit. in qua cum ei forte ludos Trallibus spectanti litterae redditae essent, quibus scriptum erat maximo senatus et populi consensu reditum iederetur, non laetitiam suam proxime sedentibus ulla ex parte patefecit, sed summum gaudium intra se con
Abbreviated transcription (Latin):
datõe paissiracusanłꝙ̃ adp̾standã mod̾ratoem attinuit uehem̃tioris ex¬
nĩuspatria pulsus apronisio tyrãnosmñegara petierats̃ cũ fheodorũ
principẽ eiꝰ urbis domi cõuenire ueller neq admutẽt młtũ diuq
app̾hendend̾ c̃qui ppłi / atheniẽsem xxx. tyrãnoꝵ seuitia sẽdes su
relinquere cohactũ oispsãq et nagam uitãmi fabilit̾ exigẽtẽsũs
parit᷑ atq armis ꝯfirmatũ si patriã reduxit. In signẽ de iñ restituti

Expanded text:
Dio, sed quod ad praestandam moderationem adtinuit, uehementioris experimenti. patria pulsus a Dionysio tyranno Megaram petierat ubi cum Theodorum principem eius urbis domi conuenire uellet neque admitteretur, multum diuque adprehendendus est, qui populum Atheniensem xxx tyrannorum saeuitia sedes suas relinquere coactum dispersamque et uagam uitam miserabiliter exigentem, animis pariter atque armis confirmatu
Abbreviated transcription (Latin):
sita credisͥ oportẽssi. ⁊ alii toem asseuerass. Qm̃uniꝰ testimoĩo cre
dere pessimi eẽt exempli. Et religioni sue gͥ debitã fidẽ et coĩ utilita¬
ti salubre ꝯsilium reddidit. ¶Sentio quos ciues que ne fc̃a eorũ
ac dc̃a qͣm angusto ambitu oratoĩs. amplectar. s cũ magna et¬
multabreuit dicenda sinticlaritate excellẽtib infinitis psoĩs reb¬

Expanded text:
ita sibi credi oportere, si et alii idem adseuerassent, quoniita sibi credi oportere, si et alii idem adseuerassent, quonidere pessimi esset exempli. et religioni igitur suae debitam fidem et communi utilitati salubre consilium reddidit. Sentio quos ciues quaeue facta eorum ac dicta quam ambitu orationis amplectar. sed cum magna multa breuiter dicenda sint, claritate excellentibus infinitis personis rebu
Abbreviated transcription (Latin):
q sunt: Itaq p̾corũt eas ppło incolumes ẜuẽt ãc ꝓrinꝰ in publicist¬
buł ꝓdhune modũ c̃nñ em̃dari iussit /quauoroꝵ uerecundiastein¬
ceps censores incondendis iustris usi sũt prirdent̾ enĩ sensit tunc
incͥmẽtũ ẜomano impio petend̾ fuissescum intra septimũ lapidẽ
amitteret. ¶ Neq alia eius incensura mod̾ratios pr̃bunali appan¬
itscenturias recognoscẽs equitũ postqͣ gaiũ licinium sac̾dotẽ/ cira¬
tum ꝓcessisse aĩadu̾rit Orcitsse scire illum u̾b̾ xeptis peierassesp¬
inde si quis eum accusare uellet ¶surũ testimonio suossnullo. ad
idnegotium accedẽte transonc equũ inꝗt sacͥdos Ac lucri faccẽso¬
nam notamsne ego intua ꝑsona accu satoris Ftestis huidicis ꝑte
egisse urdar. ¶ Qd̾ aĩ tẽꝑam̃tũ ̃ in q̃uito sceuola excellẽtissiõ uiro
anotatum ẽ. Testis namq in reum ꝓductus cum id Rndiss ꝙ̃ sa¬
lurem piclirantis magnopere lesurumurcrbat᷑ Giscedẽs adiec̃

Expanded text:
incolumes seruent', ac protinus in publicis tabulis ad hunc modum carmen emendari iussit. qua uotorum uerecundia deinceps censores in condendis lustris usi sunt: prudenter enim sensit tunc incrementum Romano imperio petendum fuisse, cum intra septimum lapidem amitteret. Neque alia eius in censura moderatio pro tribunali apparuit. centurias recognoscens equitum, postquam C. Licinium Sacerdotem citatum processisse animaduertit, dixit se scire illum uerbis conceptis peierasse: proinde, si quis eum accusare uellet, usurum testimonio suo. sed nullo ad id negotium accedente 'transduc equum' inquit, 'Sacerdos, ac lucrifac censoriam notam, ne ego in tua persona et accusatoris et testis et iudicis partes egisse uidear'. Quod animi temperamentum etiam in Q. Scaeuola excellentissimo uiro dnotatum est: testis namque in reum productus, cum id respondisset, quod salutem periclitantis magnopere laesurum uidebatur, discedens adiecit
Abbreviated transcription (Latin):
roliuĩpꝑ diuinã uen̾ationẽ uict̾tiũ armoꝵ pinde acuictor rediit.
ianiculo cultorib t̾ram altius u̾santib duab archis lapideis rep¬
tis quaꝵ in alt̾a sc̃ptura indicabat corpus nume popilii fuisse in
altera libri reconditi erant latim .uii. de iure põtificũ totroẽq greci
de disciplina sapie. Latinos magna diligẽtia obfuandes curauerũt
grecos q aliqua ex ꝑte ad soluẽdam religionẽ ptinc̃ estimabant᷑ pe

Expanded text:
tolium prope diuina ueneratione uictricium armorum perinde uictor rediit. tolium prope diuina ueneratione uictricium armorum perinde uictor rediit. Ianiculo cultoribus terram altius uersantibus, duabus arcis lapideis repertis, quarum in altera scriptura indicabat corpus Numae Pompili fuisse, in altera libri reconditi erant Latini septem de iure pontificum totidemque Graeci de disciplina sapientiae, Latinos magna diligentia adseruandos curauerunt, Graecos, quia aliqua ex parte ad soluendam religionem pertinere existimabantur,
Abbreviated transcription (Latin):
atq ad iduirgines et sacra ĩposita omisso ceptoitinẽ ceretẽ opprdũ
puexit ũbi cũ sũma ueneratõe recepta grata mẽoria ad hoc usq
tp̃s hospitalẽ humanitatẽ testãtur Inde enĩ institutũ est sacraceri¬
monias uocari quia ceretani ea fracto rei publice statu ꝑ inde ac
florẽte coluerũt. Quare a greste illo̾ ⁊ sordidĩ plaustrũ. tẽpestine
capar cuiussibet fulgẽtissimi tͥũphal̃ currus uł equaui̾t gloria
uł añcesẜit. ¶ Eadẽ rei publice tẽpestate/ gaiꝰ fabiꝰ dorsosuo me¬
morabile exẽplũ ẜuãde religionis dedit. ⁊lamq gallis capitoliũ
obsitentib ne statutũ fabiegentis sacrifitium int̾niperet᷑ gabĩo¬
ritu cinctuᷤ nanibr humerisq sacra gerẽs sp̃ medias hostiũ statioes
inquinnalẽ collem ꝑuenit ubi omib sollẽpni more ꝑactis ĩcapi¬

Expanded text:
atque in id uirgines et sacra inposita omisso coepto itinere Caere oppidum atque in id uirgines et sacra inposita omisso coepto itinere Caere oppidum peruexit, ubi cum summa ueneratione recepta. grata memoria ad hoc usque tempus hospitalem humanitatem testatur: inde enim institutum est sacra caerimonias uocari, quia Caeretani ea infracto rei publicae statu perinde ac florente sancte coluerunt. quorum agreste illud et sordidius plaustrum tempestiue capax cuiuslibet fulgentissimi triumphalis currus uel aequauerit gloriam uel antecesserit. Eadem rei publicae tempestate C. Fabius Dorsuo memorabile exemplum seruatae religionis dedit: namque Gallis Capitolium obsidentibus, ne statum Fabiae gentis sacrificium interrumperetur, gabinoritu cinctus, manibus umerisque sacra gerens per medias hostium stationes in Quirinalem collem peruenit. ubi omnibus sollemni more peractis in Capi
Abbreviated transcription (Latin):
laude fraudandꝰ nõ est qui p̃tor a patre suo collegii salioꝵ magr̃o
uissus ui. lictorib p̃cetentib arma ancilia tulit quãuis uacatio¬
nẽ huiꝰ officii honoris bñficio haberet: Omĩa nãq post religionẽ
ronẽda semp nr̃a ciuitas ducit etiã inquib sũme maiestatis cõs-¬
pici decus uoluit. Quapp nõ dubitauerũt sacͥs ĩperia fuire ita se
humanaꝵ rer futura regim̃ estimãtia si diuine potẽtie bñ atq
constant̾ fuissẽt famulata q̾ animi iuditiũ pͥuatoꝵ quoq pectori¬
bus nͥsatũ ẽ. ¶Urbe enĩ agallis capta cũ flam̃ quirinał u̾gines¬
q uestales sacra onere ꝑtito fe̾rent easq pontẽ sublitiũ trãsgres¬
sas ercliuum qui ducit ad iamculum descendẽ incipiẽtes .l. al¬
nanus plaustro einge ⁊ liberos uehẽs asperiss ꝓpior publice re¬
ligioni qmͣ priuate caritatisins ut plaustro descenderẽt imꝑauit

Expanded text:
laude fraudandus non est. qui praetor a patre suo collegii Saliorum magistro laude fraudandus non est. qui praetor a patre suo collegii Saliorum magistro iussus sex lictoribus praecedentibus arma ancilia tulit, quamuis uacationem huius officii honoris beneficio haberet: omnia namque post religionem ponenda semper nostra ciuitas duxit, etiam in quibus summae maiestatis conspici decus uoluit. quapropter non dubitauerunt sacris imperia seruire, ita se humanarum rerum futura regimen existimantia, si diuinae potentiae bene atque constanter fuissent famulata. Quod animi iudicium in priuatorum quoque pectoribus uersatum est: urbe enim a Gallis capta, cum flamen Quirinalis uirginesque Vestales sacra onere partito ferrent, easque pontem sublicium transgressas et cliuum, qui ducit ad Ianiculum, ascendere incipientes L. Albanius plaustro coniugem et liberos uehens aspexisset, propior publicae religioni quam priuatae caritati suis ut plaustro descenderent inperauit
Abbreviated transcription (Latin):
nĩ.i ciuitas estimanda est. ¶Inqua cũ marcellus quitum ꝯsulatũ
gerẽs tẽplum honori.⁊ iituti clastidio prius deinde siracusis poti¬
tus nũcupatis debitum uoris ꝯsecrare uellet ⁊collegio põti ficũ
impeditus ẽ negante unã cellamtouob diis recte dicari futuꝵ
enĩ siquid ꝓdigii in ea accioiss ne dignoscẽtur utri rẽ diuinam
ficĩ oportẽt nec duob nͥ certis diis una sacrificaĩ sole̾. Ea põti fi¬
cũ admonitiõe effectũ ẽ ut marcellus separatis edib honoris et
uͥtutis simulaera statue̾t. ⁊leq aut collegio pontificũ auctoriras
amplissimi uiri aut marcello adiectio impẽse impedim̃to fuir quo
minus religionib suus tenor suaq obẜuatio redderetir
¶Obruit᷑ etiã tot illustrib ꝯsularib .l. furius bibacłs exem¬
pliq locum uix post marcellũ inueĩt s piisimul ac religiosi aĩmi

Expanded text:
nostra ciuitas existimanda est. in qua cum M. Marcellus quintum consulatum nostra ciuitas existimanda est. in qua cum M. Marcellus quintum consulatum gerens templum Honori et Virtuti Clastidio prius, deinde Syracusis potitus nuncupatis debitum uotis consecrare uellet, a collegio pontificum inpeditus est, negante unam cellam duobus diis recte dicari: futurum enim, si quid prodigii in ea accidisset, ne dinosceretur utri rem diuinam fieri oporteret, nec duobus nisi certis diis una sacrificari solere. ea pontificum admonitione effectum est ut Marcellus separatis aedibus Honoris ac Virtutis simulacra statueret, neque aut collegio pontificum auctoritas amplissimi uiri aut Marcello adiectio inpensae inpedimento fuit quo minus religionibus suus tenor suaque obseruatio redderetur. Obruitur tot et tam inlustribus consulatibus L. Furius Bibaculus exemplique locum uix post Marcellum inuenit, sed pii simul ac religiosi animi
Abbreviated transcription (Latin):
nasyca ecorsica romã rediert et se ꝯsulatu abdicauenit. ¶Cõsiłi
ta deoꝵ ĩ mortalui uariis tpr̃ib bellisq du̾sis Laminio abire ius¬
si sũt coactiq etiam. ¶At sulpiriosint̾ sacͥficandꝰ ecapite apex ꝓ¬
lapsus erdem sacͥootiũ abstulit.Occentus soricis auditus fabio
maximo dictaturã gaio flaminio magisteriũ equitũ deponendi
cãm p̃buit. ¶ Ad diriendũ ꝙ postlicinio pontifici maxĩo uͥgo ne¬
stał / quia quadã note par diligẽs et̾niignis custos fuiss digna
p̾stitit qua adorante cum carbasũ quẽ optimũ habebat foculoĩ¬
posuiss subito ignis emicuit Nõ mirũ gͥ si pro eoimꝑio augẽdo
custodiendoq ptinax eoꝵ indulgentia deoꝵ semꝑ excubuit ꝙ tã
scrupulosa cura ꝑuula quoq mom̃ta religioĩs examinaĩ uidẽtur
qr nũquã remotes ab ex actissimo cultu cerimoĩaꝵ ccłos habuisse

Expanded text:
Nasica e Corsica Romam redierunt et se consulatu abdicauerunt. ConsimilNasica e Corsica Romam redierunt et se consulatu abdicauerunt. Consimilta deorum inmortalium aris uariis temporibus bellisque diuersis flaminio abire iussi sunt coactique etiam. At Q. Sulpicio inter sacrificandum e capite apex prolapsus idem sacerdotium abstulit, occentusque soricis auditus Fabio Maximo dictaturam, C. Flaminio magisterium equitum deponendi causam praebuit. Adiciendum his quod P. Licinio pontifici maximo uirgo Vestalis, quia quadam nocte parum diligens ignis aeterni custos fuisset, digna praestitit. qua adorante, cum carbasum, quem optimum habebat, foculo inposuisset, subito ignis emicuit. Non mirum igitur, si pro eo imperio augendo custodiendoque pertinax deorum indulgentia semper excubuit, quo tam scrupulosa cura paruula quoque momenta religionis examinari uidentur, quia numquam remotos ab exactissimo cultu caerimoniarum oculos habuisse
Abbreviated transcription (Latin):
netustis ritib perita deeẽt antistes. Cuiꝰ cum inurbe pulcermu
templũ hr̃ent gͣccano tumłtu pollutũ moĩti sibillis libs ut uetustiᷤᷤ¬
simã cererẽ placarent ethnã qm̃ sacra eius inde orta credebani
xu. uiros. adeam ꝓpiciandã misũt. ¶ Itẽ matri deũ sepe nũo ĩ¬
nem martialẽ. adbellum gerẽdũ affricam petẽtem ne asacris dis-¬
cederet mulcta ĩticta urbem egredi passus nõ est religioĩq sũmũ
imperiũ cessit quotutose postumius martio c̾ramini ꝯmissurꝰ nõ
urdebatur cerimoniis martis destis. ¶Lirdabile. xii. fascium
atibeno eĩ gracco ad collegiũ augurũ. lict̾is ex ꝓuincia missis
quib sigͥficabat se cũ libros ad sac̃. ppͥ. prinẽtes legẽt aĩadu̾tisse ui¬
tio tab̾naculũ captum comitiis ꝯsularib que ip̃e feciss eaq re
ab augurib ad senatum relata iussu eiꝰ gaiꝰ figulus egallia scipio

Expanded text:
uetustis ritibus perita deesset antistes. Cuius cum in urbe pulcherrimum uetustis ritibus perita deesset antistes. Cuius cum in urbe pulcherrimum templum haberent, Gracchano tumultu moniti Sibyllinis libris ut uetustissimam Cererem placarent, Hennam, quoniam sacra eius inde orta credebant, Xuiros ad eam propitiandam miserunt. item Matri deum saepe numero imnem Martialem ad bellum gerendum Africam petentem, ne a sacris discederet, multa dicta urbem egredi passus non est, religionique summum imperium cessit, quod tuto se Postumius Martio certamini conmissurus non uidebatur caerimoniis Martis desertis. Laudabile duodecim fascium a Tiberio enim Graccho ad collegium augurum litteris ex prouincia missis, quibus significabat se, cum libros ad sacra populi pertinentes legeret, animaduertisse uitio tabernaculum captum comitiis consularibus, quae ipse fecisset, eaque re ab auguribus ad senatum relata iussu eius C. Figulus e Gallia, Scipio
Abbreviated transcription (Latin):
Aiores statas sollempnesq cerimoĩas pontificum
scĩa bene gerendaꝵreꝵ auctoritate augurũ obẜuatõe
Apollinis p̃dicatione/ natum libris portẽtoꝵ depulsis etruscadis¬
ciplĩa explicai uoluer̃t / Prisco etiam instituro reb diuinis opa
datur cum aliquid cõmendãdũ est p̾catione cu exposcend̾ noto
cũ soluendũ gratulatiõe cũ inquirẽdũ uł extis uł sortib ĩ ꝑtite¬
cum sollempni ritu ꝑagend̃ sacͥfitio quoetia ostentoꝵ ac ful¬
gurũ denũtiatiões ꝓcurant᷑  Tantũ aũt stidiũ antiquis non
solum ẜuande s etiã amplificande religioĩs fuit ut exflorẽtissĩa
tum et opulẽtissima ciuitate.x. principũ filii senatus ꝯsulto sin¬
gulis etrurie populis peipiende sacroꝵ discipline gr̃a traderent᷑.
¶Cereriq quam more greco uenerari instituerant sa¬
cerdotem. a uelleya cum id opidum nondum ciuitatis ac¬
cepisset nom̃ calcitariam peterẽt ułut alii dicũt caliphenã ne dee

Expanded text:
aiores statas sollemnesque caerimonias pontificum scientia, bene gerendarum rerum auctoritates augurum obseruatione, Apollinis praedictiones uatum libris, portentorum depulsiones Etrusca disciplina explicari uoluerunt. prisco etiam instituto rebus diuinis opera datur, cum aliquid conmendandum est, precatione, cum exposcendum, uoto, cum soluendum, gratulatione, cum inquirendum uitu peragendum, sacrificio, quo etiam ostentorum ac fulgurum denuntiationes procurantur. Tantum autem studium antiquis non solum seruandae sed etiam amplificandae religionis fuit, ut florentissima tum et opulentissima ciuitate decem principum filii senatus consulto singulis Etruriae populis percipiendae sacrorum disciplinae gratia traderentur, Cererique, quam more Graeco uenerari instituerant, sacerdotem a Velia, cum id oppidum nondum ciuitatem accepisset, nomine Calliphanam peterent uel, ut alii dicunt, Calliphoenam, ne deae
Abbreviated transcription (Latin):
teritu in sta exacturi piacula. Quanto nr̃e ciuitatis senatus uenera¬
bilior inrdeos qui post cannẽsem cladẽ decreuit ne matrone ultra tri¬
gesimu diẽ luctus suos extenderẽt uti abhis sacra cereris peragi
possent quia pene maiore romanaꝵ iuiriũ ꝑte in execrabili ac diro
solo iacente nulluis penates meroris exꝑtes erant. Itaq matres
atq filie/ ouiges q et sorores nup int̾fectoꝵ abst̾sis lacͥmis cepoĩtis¬
q doloris insignib candidam induẽ uestẽ et aris thura. dare co¬
acte sunt. Quaquidẽ ꝯstantia obrinẽde religionis magnꝰ celestib
in iectus ẽ rubor ultius aduͥ sus eam seuiendi gentẽ que ne ĩiuri¬
aꝵ quidẽ acerbitare ab eoꝵ cultu absterreri potiĩt
De neglecta reli

Expanded text:
teritu iusta exacturi piacula. Quanto nostrae ciuitatis senatus uenerateritu iusta exacturi piacula. Quanto nostrae ciuitatis senatus uenerabilior in deos! qui post Cannensem cladem decreuit ne matronae ultra tricesimum diem luctus suos extenderent, uti ab his sacra Cereris peragi possent, quia maiore paene Romanarum uirium parte in execrabili ac diro solo iacente nullius penates maeroris expertes erant. itaque matres ac filiae coniugesque et sorores nuper interfectorum abstersis lacrimis depositisque doloris insignibus candidam induere uestem et aris tura dare coactae sunt. qua quidem constantia optinendae religionis magnus caelestibus iniectus est rubor ulterius aduersus eam saeuiendi gentem, quae ne iniuriarum quidem acerbitate ab eorum cultu absterreri potuerit. DE NEGLECTA RELI