comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Uostera demum luce reddita. edictum ẽ
publice. ut ad arma ppłs consurgeret.
ce pars sub certis ducib deputatis. uniu̾¬
sam ꝑlustraret regionem. ⁊ alim̃tor quoꝵ
imꝑator ꝯmercium interdixerat copias. ł
uolenter. uł cum precio ꝯportaret. gregib
⁊ armentis. frugib ⁊ uniuersis alimentoꝵ
generib. non parcentes: Pars uero cũ duce
⁊ quibusdam aliis magnatib ad tutelam
castroꝵ in exercitu remaneret: fraudem enĩ¬
imꝑatoris ⁊ suoꝵ ꝯꝑtam habentes. contra
eiꝰ muscipłas qͣnta pot̾ant se armabant.
cautela. factum ẽ gͥ ut qui pabulatũ eg̃ssi
sunt. sex dieb continius cum ingenti tam
eqͥtum qͣm peditum multitudine subur¬
bana ꝑ circuitum usq ad lx. miliaria cõ¬
fringentes. tantam alimentoꝵ in castra
die octaua ꝯtuler̃t copiam. ut ampliꝰ
ẽẽt opinione hominum. ⁊ uix gregum
turbas. ante se trahere possent.
astitit. p̃dicti principis litt̾as deferens
in hec uerba. Noueris uiroꝵ optime. qd̾

Expanded text:
ostea demum luce reddita, edictum est publice, ut ad arma populus consurgeret: et pars sub certis ducibus deputatis, universam perlustraret regionem; et alimentorum, quorum imperator commercium interdixerat, copias, vel violenter, vel cum pretio comportaret, gregibus et armentis, frugibus et universis alimentorum generibus non parcentes; pars vero cum duce et quibusdam aliis magnatibus, ad tutelam castrorum in exercitu remaneret. Fraudem imperatoris et suorum compertam habentes, contra ejus muscipulas, quanta poterant, se armabant cautela. Factum est igitur, ut qui pabulatum egressi sunt, sex diebus continuis cum ingenti, tam equitum quam peditum multitudine, suburbana per circuitum usque sd sexaginta milliaria confringentes, tantam alimentorum in castra die octava contulerunt copiam, ut amplius esset opinione hominum; et vix gregum turbas ante se trahere possent. astitit, praedicti principis litteras deferens in haec verba: Noveris, virorum optime, quod
Abbreviated transcription (Latin):
olenter ereptris ẽ. Inualescebant gͥ hostum
agmina. cei nr̃is pene deficientib arcu ab hu¬
ineris. dependente. & eiꝰ neglecto offitio. gla¬
diis instant cominꝰ. ita ut dissoluris cohor¬
tib nr̃i fugam arriꝑent. ad sarcinas & im¬
pedimenta redeuntes. ubi circa currus:
uehicula sub arundineti densitate arbi¬
trantes se aliquod̾ inuenire posse refugiũ.
conglobati sunt.

Expanded text:
olenter ereptus est. Invalescebant igitur hostium olenter ereptus est. Invalescebant igitur hostium agmina, et nostris pene deficientibus, arcu ab humeris dependente, et ejus neglecto officio, gladiis instant cominus; ita ut dissolutis cohortibus, nostri fugam arriperent, ad sarcinas et impedimenta redeuntes: ubi circa currus et vehicula, sub arundineti densitate arbitrantes se aliquod invenire posse refugium, conglobati sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
uicem. ut eoꝵ impetus delud̾ent. ⁊ neminẽ
sibi obuiam hñtes ad suos redirent concepta
spe delusi. Quib ad suos infecto negocio rede¬
untib. turci denuo religabantur adinuicẽ.
⁊ immissa iterum in modum imbͥum sagit¬
tarum multitudine. neminẽ pene absq le¬
tali uulnere preteribãt. Resistebant tñ nr̃i
qͣntum poterant. loricis. cassib ꝓtecti. ⁊ clipeis.
s equi eor ce inermis ppłs passm ⁊ sine delec¬
tu ꝓsternebant᷑ Ceciderunt in eo conflictu
uiri ex litroq oroine memorabiles. ad duo
pene milia. Inter quos eg̾gie indoł adolesces
Wlłms marchionis filius. dm̃ tancredi
fr̾. dum ꝓ suis in agone desudat uiriliter.
sagitta confossus interiit. Rob̾tus quoq
parisiensis uir in armis strenuus. eodem
mortis genere uitam finuit. Dñs qͦ tancre¬
dus dum in mediis fulminat hostib uite
ꝓdigꝰ .ce. sue conditionis immemor uixa dño
boamundo mortis casib nolens & in uitꝰ ui¬

Expanded text:
vicem, ut eorum impetus eluderent, et neminem vicem, ut eorum impetus eluderent, et neminem sibi obviam habentes ad suos redirent, concepta spe delusi. Quibus ad suos infecto negotio redeuntibus, Turci denuo religabantur adinvicem, et immissa iterum in modum imbrium sagittarum multitudine, neminem pene absque lethali vulnere praeteribant. Resistebant tamen nostri quantum poterant loricis, cassidibus protecti et clypeis; sed equi eorum et inermis populus passim et sine delectu prosternebantur. Ceciderunt in eo conflictu viri ex utroque ordine memorabiles ad duo pene millia: inter quos egregiae indolis adolescens Willelmus marchionis filius, domini Tancredi frater, dum pro suis in agone desudat viriliter, sagitta confossus interiit. Robertus quoque Parisiensis, vir in armis strenuus, eodem mortis genere vitam finivit. Dominus quoque Tancredus, dum in mediis fulminat hostibus, vitae prodigus et suae conditionis immemor, vix a domino Boamundo mortis casibus, nolens et invitus vi
Abbreviated transcription (Latin):
tatim conclamanciũ ululatus. usq ad syd̾a
tolli uidebat᷑. ita ut płimum in assuetis. ⁊ mi¬
nus circa huiꝰmodi exercitatis legionib trx¬
rorem incuterent uehementẽ. Irruentes
gͥ in nr̃m exercitum turcoꝵ acies. tantã
imiserunt sagittarũ multitudinẽ. ut in¬
star grandinis aerem occuparent. ⁊ in nr̃aꝵ
legionib uix aliquis uacuus a uulnere
inueniretur. uixq prior nubes descen¬
derat cum arcub: seqñs emissa ñ rarior.
si quid pͥor intactum dimiserat. sed̾a il¬
lesum ñ preterit. Nr̃i autẽ quib idpugne
genus erat incognitũ: eoq minꝰ tolerabile.
quo ce minus usu ꝯꝑtum. uidentes qd̾ eqͥ
coꝵ sine remedio deficerent. ip̃iq subditoꝵ uul¬
nerum ce que non multum precauere pote¬
rant. confixionib int̾rrent. gladiis &e lanceaꝵ
acumine in hostes irruendo eos a se ꝓpeliere
satagebant. Illi autẽ irruentium pondus
ferre ñ ualentes. studiose diuidebant᷑ ab in¬

Expanded text:
tatim conclamantium ululatus usque ad sidera tatim conclamantium ululatus usque ad sidera tolli videbatur, ita ut plurimum inassuetis et minus circa hujusmodi exercitatis legionibus, terrorem incuterent vehementem. Irruentes igitur in nostrum exercitum Turcorum acies, tantam immiserunt sagittarum multitudinem, ut instar grandinis aerem occuparent, et in nostrorum legionibus vix vacuus a vulnere aliquis inveniretur; vixque prior nubes descenderat cum arcubus, sequens emissa non rarior; si quid prior intactum dimiserat, secunda illaesum non praeteriit. Nostri autem, quibus id pugnae genus erat incognitum, eoque minus tolerabile, quo et minus usu compertum, videntes quod equi eorum sine remedio deficerent, ipsique subitorum vulnerum, et quae non multum praecavere poterant, confixionibus interirent, gladiis et lancearum acumine in hostes irruendo, eos a se propellere satagebant. Illi autem irruentium pondus ferre non valentes, studiose dividebantur ab in
Abbreviated transcription (Latin):
harundinetum in uicmno positum. currib
&e uehiculis eos pretexentes. collocant qͣsi in
tuto. Missisq nunciis ad reliquas ꝑtes exer¬
citus a quib temere diuisi fuerant. monẽt
oe hortant᷑ attenciꝰ. ut accelerare uelint.
significantes iu qͣntis angustiis positi sint.
Postqͣm uero uixta rei militaris disciplinã
in castͥs dñi boamundi oĩa uidentur scd̃m
ordinem disposita: ecce cͥca horã diei scd̾am
adest solimanmis. infinita secum trahens¬
in tanta multitudine que ducentoꝵ mili¬
um dicebat᷑ exced̾e quantitatẽ. nec unus
nͥ eques poterat reꝑiri. Nr̃i aũt ut p̾diximꝰ
ꝓmiscue utriꝰq ordinis secum tͣhebãt legiões.
ccedente gͥ turcoꝵ exercitu. tantus xiii¬
factus ẽ in castͥs tumultus. qd̾ uix ali¬
cuiꝰ sermo poterat exaudiri. fragor enim ar¬
moꝵ ce equoꝵ strepitus. tubarum classica.
&e timpanoꝵ sonus horribił. ip̃oꝵ etiam cer¬

Expanded text:
arundinetum in vicino positum, curribus arundinetum in vicino positum, curribus et vehiculis eos praetexentes, collocant quasi in tuto. Missisque nuntiis ad reliquas partes exercitus, a quibus temere divisi fuerant, monent et hortantur attentius ut accelerare velint, significantes in quantis angustiis positi sint. Postquam vero juxta rei militaris disciplinam in castris domini Boamundi omnia videntur secundum ordinem disposita, ecce circa horam diei secundam adest Solimannus, infinita secum in tanta multitudine, quae ducentorum millium dicebatur excedere quantitatem, nec unus nisi eques poterat reperiri. Nostri autem, ut praediximus, promiscue utriusque ordinis secum trahebant legiones.ccedente igitur Turcorum exercitu, tantus factus est in castris tumultus, quod vix alicujus sermo poterat exaudiri. Fragor enim armorum et equorum strepitus, tubarum classica et tympanorum sonus horribilis, ipsorum etiam cer
Abbreviated transcription (Latin):
de montib cum illo suoꝵ infinito comitatu.
Uixq aurora solis subseq̃ntis nunciabat
aduentũ:⁊ noctis umbra densior luce ꝓ¬
pinqua dissolui ceꝑat. cum ecce qui in
speculis erant constituti. ut hostium si q̃
c̃ẽnt de remoto presentirent insidias. et exxi¬
citum admonerẽt. uisis hostib litius concin¬
nunt. & cursu rapti uelocissimo. hostes adeẽ
demunciant. Igitur cornicinum clangore uel
clamore ce uoce p̾conia excite legiones uniu̾se
ad arma conuolant. equos p̃parant. tanqͣm p̃¬
lium cominus habituri. Erat autẽ mane. ĩ ip̃o
die kłaꝵ iuliarum. Disposita gͥ uniu̾sa ppłi
multitiidine ꝑ acies. &. p̃positis singlis cohortib
qͥnquagenariis &e centurionib: ꝑ alas pe¬
destͥum turmarũ pͥmiceriis constitutis. sar¬
cinas &e impedim̃ta. omnẽq senũ mulierum
ac debilium inualidam multitudinẽ quo ex¬
peditiores ad pugnam possent ꝓced̾e. secus

Expanded text:
de montibus cum illo suorum infinito comitatu. de montibus cum illo suorum infinito comitatu. Vixque aurora solis subsequentis nuntiabat adventum, et noctis umbra densior luce propinqua dissolvi coeperat, cum ecce qui in speculis erant constituti, ut hostium, si quae essent, de remoto praesentirent insidias, et excitum admonerent, visis hostibus, lituis concinunt, et cursu rapti velocissimo hostes adesse denuntiant. Igitur cornicinum clangore et voce praeconia excitae legiones universae, ad arma convolant, equos praeparant, tanquam praelium cominus habituri. Erat autem mane, in ipsa die Kalendarum Juliarum. Disposita igitur universa populi multitudine per acies, et praepositis singulis cohortibus quinquagenariis et centurionibus, et per alas pedestrium turmarum primiceriis constitutis; sarcinas et impedimenta, omnemque senum, mulierum ac debilium invalidam multitudinem, quo expeditiores ad pugnam possent procedere, secus
Abbreviated transcription (Latin):
tes illam ꝯpleuer̃t dietam. &e uix a predic¬
toꝵ castͥs duob distantes miliarib in locis
itidem pascius ⁊ aquarũ hñtib ꝯmoditatẽ
castra ꝯposuerãt. Solimannꝰ uero illate me¬
moriniurie. & ad animum reuocans si ne
intermissione quomͦ ꝑ illos urbẽ egregiam
uxorem & filios amisisset. ad id totis uirib
anhelabat. ut eis uicem repend̾et. &e aliqͣs
si posset eis prestrueret insidias. Conuoca¬
tis itaq ingentib denuo militum copiis
nr̃oꝵ a leua equis pene passib subsegueba¬
tur exercitum. in quo etiã exploratores hñs
qui de statu ꝓficiscentium eum indesinen¬
ter redderent doctiorem: p̾stolabat᷑ assidue.
quomodo sũpta occasione oportuna. in eos
posset irruere. Cognito aũt ꝑ eosdem qd̾ di¬
uisus eẽt exercitus. & pars alt̾a q̃ uirib
ce numero minor uidebat᷑. sibi erat uicinior.
horam nactus inuenisse ꝯpetentẽ. descendit

Expanded text:
ntes, illam compleverunt diaetam; et vix a praedicntes, illam compleverunt diaetam; et vix a praedictorum castris duobus distantes milliaribus, in locis itidem pascuis, et aquarum habentibus commoditatem, castra composuerant. Solimannus vero, illatae memor injuriae, et ad animum revocans sine intermissione, quomodo per illos urbem egregiam, uxorem et filios amisisset, ad id totis viribus anhelabat ut eis vicem rependeret, et aliquas, si posset, eis praestrueret insidias. Convocatis itaque ingentibus denuo militum copiis, nostrorum a laeva, aequis pene passibus, subsequebatur exercitum; in quo etiam exploratores habens, qui de statu proficiscentium, eum indesinenter redderent doctiorem, praestolabatur assidue quomodo, sumpta occasione opportuna in eos posset irruere. Cognito autem per eosdem quod divisus esset exercitus, et pars altera quae viribus et numero minor videbatur, sibi erat vicinior, horam ratus invenisse competentem, descendit
Abbreviated transcription (Latin):
oluta gͥ obsidione: de mandato pͥnci¬
pum iterum ad ꝓficiscendum inuitaf̃
exercitus: & compositis sarcinis. tercio kł
iulii iter arripiunt. cumq ꝑ biduũ un¬
ctis legionib incessissent: casu nocte illa secꝰ
quendam pontẽ aquarum ꝯmoditatem
secuti. castra metati sũt. Unde summo dilu¬
culo ante lucis ortum dum adhuc essent
tenebre. rursus ad it̾ se accingentes. tͣnsi¬
to ponte. siue casu siue ex industͥa. diui¬
si sunt pͥncipes abinuicem: cum sus expe¬
ditionib. Dñs enim boamundꝰ e normannoꝵ
comes. ⁊ stephs comes blesensium. t ancredus
etiam ce hugo comes de scõ paulo leuam
secuti. seorsum illa die ꝓfecti. in uallem ꝑ¬
uener̃t. cui nomen gorgoni. ibiq secus ri¬
pam fluuii decurrentis pascuoꝵ habentes
ꝯmoditatem ce graminis. circa horam no¬
nam castra locauerant. ubi ce noctẽ illam
solliciti. tñ locatis in girũ excubiis qͥetam
transeger̃t. Reliqui uero om̃s dextram teñ¬

Expanded text:
 de mandato principum, iterum ad proficiscendum invitatur exercitus, et compositis sarcinis, III Kalend. Julii iter arripiunt. Cumque per biduum junctis legionibus incessissent, casu nocte illa secus quemdam pontem, aquarum commoditatem secuti, castrametati sunt, unde summo diluculo ante lucis exortum, dum adhuc essent tenebrae, rursus ad iter se accingentes, transito ponte, sive casu, sive ex industria, divisi sunt principes ab invicem, cum suis expeditionibus. Dominus enim Boamundus et Normannorum comes, et Stephanus comes Blesensium, Tancredus etiam et Hugo comes de Sancto Paulo, laevam secuti, seorsum illa die profecti, in vallem pervenerunt cui nomen Gorgoni: ibique secus ripam fluvii decurrentis, pascuorum habentes commoditatem et graminis circa horam nonam castra locaverant, ubi et noctem illam, solliciti tamen, locatis in gyrum excubiis, quietam transegerunt. Reliqui vero omnes dextram tene
Abbreviated transcription (Latin):
arbores mutato ꝯsilio ad alia se du̾tunt stu¬
dia. ⁊ ꝯditionib int̾positis. quod turcis quos
introdux̾ant lib̾ ⁊ sine ꝑiculo patͣet exitus.
quodꝙ eis ⁊ eorum uxorib ⁊ lib̾is nõ imputa¬
tetur ad mortem quod deliquerant. castrum
dño regi restituerunt. Recepto itaq municipio

Expanded text:
arbores, mutato consilio, ad alia se convertunt stuarbores, mutato consilio, ad alia se convertunt studia; et conditionibus interpositis, quod Turcis quos introduxerant, liber et sine periculo pateret exitus; quodque eis et eorum uxoribus et liberis non imputaretur ad mortem, quod deliquerant, castrum domino regi restituerunt. Recepto itaque municipio,
Abbreviated transcription (Latin):
lerant. p̃sumentes de loci munitione eo qd̾ ĩ¬
expugnabił iudetur. uͥ nr̃i loci uidentes dif¬
ficultatem. ⁊ insuꝑabile munimen. pꝰquam
aliquot dieb saxa dtorquendo crebris sagit¬
tarum immnissõnib ⁊ aliis nocendi argumẽ¬
tis inutilit̾ oꝑam ꝯsumpserunt. ad alia se diri¬
gunt ꝯsilia. Erat autem tota illa regio. oliuis
ꝯsita pinguib ĩ ut instar nemoꝵ ꝯdensorũ
uniu̾sam terre suꝑficiem obumbrarent. uñ
regionis habitatores. sic̃ ⁊ eoꝵ ꝓgenitores. s iuc¬
tum omnimodum ꝓpagabant. quib defici¬
entib om̃io uiuendi spes eos destitueret. has
gͥ extyrpare ⁊ dare incendiis. decretum ẽ. ut
saltem. hoc dampno deterriti.⁊ succissis oliue¬
tis desꝑarent. ⁊curcis qui in mumcipium se
ꝯtułant. traditis uel exclusis. nr̃is castrum res¬
tituerant. quod ꝯceptum. fructuoso ñ caruit
euentu. nam ꝓtinus uͭ succidi amicas iud̾ũt

Expanded text:
lerant, praesumentes de loci munitione, eo quod inlerant, praesumentes de loci munitione, eo quod inexpugnabilis videretur. Ubi nostri, loci videntes difficultatem et insuperabile munimen, postquam aliquot diebus saxa contorquendo, crebris sagittarum immissionibus et aliis nocendi argumentis, inutiliter operam consumpserant, ad alia se dirigunt consilia. Erat autem tota illa regio olivis consita pinguibus, ita ut instar nemorum condensorum, universam terrae superficiem obumbrarent; unde regionis habitatores, sicut et eorum progenitores, sibi victum omnimodum propagabant; quibus deficientibus, omnino vivendi spes eos destitueret. Has igitur exstirpare et dare incendiis decretum est, ut saltem hoc damno deterriti, et succisis olivetis desperarent, et Turcis qui in municipium se contulerant traditis vel exclusis, nostris castrum restituerent: quod conceptum fructuoso non caruit eventu. Nam, protinus ubi succidi amicas viderunt
Abbreviated transcription (Latin):
ualłꝰ moysi. insyria sobal. que ẽ tͣnsiordanem
occupau̾ant. ẽ aũ p̃dictum opidum iuxta
aquas ꝯtradictõnis uͥͭ moyses ppło ifrłitico
uociferante. ⁊ deficiente p̃siti: ex silice fluẽ¬
ta ꝓdux̃. ⁊ bibit pͦpłs uniu̾sus. ⁊ ium̃ta eius. Cog¬
nito itaq quod p̃dictum municipium. hostes
nr̃is qui meo erant occisis detinͣet. ogregatis
undiq militaribus copiis. dominus rex licet
tener adhut nimium. illuc ꝓficiscitur. ⁊ transi¬
ens cum suis expeditionib uallem illustrem. uͥ
nunc mare mortuum. qd̾ ⁊ lacꝰ affaltes dicit᷑
int̾iacet. scd̃e arabie q̃ ẽ petracensis infinibus
moab. montana ꝯscendit. Iñ syriam sobal. ꝗͣ ẽ
t̾cia arabia. q̃ hodie uulgo dicit᷑ terra montis
regał. ꝑcurrentes ad locum ꝑueniunt desti¬
natum. Indigene aũt regionis ꝯꝑto nr̃orum
aduentu. cum uxorib ilib̾is. in p̾sidium se ꝯtu¬

Expanded text:
Vallis Moysi, in Syria Sobal, quae est trans Jordanem, Vallis Moysi, in Syria Sobal, quae est trans Jordanem, occupaverant. Est autem praedictum oppidum, juxta aquas contradictionis, ubi Moyses populo Israelitico vociferante et deficiente prae siti, ex silice fluenta produxit, et bibit populus universus et jumenta ejus. Cognito itaque quod praedictum municipium hostes, nostris qui in eo erant occisis, detinerent, congregatis undique militaribus copiis, dominus rex, licet tener adhuc nimium, illuc proficiscitur; et transiens cum suis expeditionibus, Vallem illustrem, ubi nunc mare Mortuum, quod et lacus Asphaltes dicitur, interjacet, secundae Arabiae, quae est Petracensis, in finibus Moab, montana conscendit. Inde Syriam Sobal, quae est tertia Arabia, quae hodie vulgo dicitur terra Montis regalis, percurrentes, ad locum perveniunt destinatum. Indigenae autem regionis, comperto nostrorum adventu cum uxoribus et liberis in praesidium se contu
Abbreviated transcription (Latin):
in discreto differt fr̾ib debitũ auxiliũ ministͣ¬
re.dumq comes aliena p̾stolatur suffragia:
urbs antiquissima ⁊ nomini xͥano atemporib
infidelium suꝑsticionib eruta. indebite uigũ
passa ẽ. seruitutis. dicitur ineadem urbe. et
corpꝰb̃i thome apłi. una cum p̃dicti apłi ⁊ beati
abgari regis corꝑib eẽ. sepultũ h ẽ abgarꝰ topar¬
sam. eusebiꝰ cesariensis in hẏstoria sua quam
eccłiasticam. nominat asserit. quem ⁊ dm̃i dig¬
num rescͥpto docet. utͣq ponens epłam. ⁊ in fine
ita sub iungens. ħ in archiuis publicis edessane
urb̾. in qua tunc supͣdictꝰ ab garꝰ regnauit. ita
descͥpta reꝑimꝰ. in his cartis. que gesta regis
ab gariseruata antiquitus ꝯtinẽbant.S hec
uius dñi baldiuni anno pͥmo quo regua¬
re cepit. turci qͥb d̃a fauentib ⁊ uocã¬
tib locoꝵ incoł castrum quoddam nr̃m cͥ nom̃

Expanded text:
indiscreto, differt fratribus debitum auxilium ministrindiscreto, differt fratribus debitum auxilium ministrare; dumque comes aliena praestolatur suffragia, urbs antiquissima, et nomini Christiano a temporibuinfidelium superstitionibus eruta, indebitae jugum passa est servitutis. Dicitur in eadem urbe et corpus beati Thomae apostoli, una cum praedicti apostoli et beati Abgari regis corporibus esse sepultum. Hic est Abgarus toparsam, Eusebius Caesariensis, in historia sua quam Ecclesiasticam nominat, asserit; quem et Domini dignum rescripto docet, utriusque ponens epistolam, et in fine ita subjungens: Haec in archivis publicis Edessanae  in qua tunc supradictus Abgarus regnavit, ita descripta reperimus, in his chartis quae gesta regis Abgari servata antiquitus continebant. Et ujus domini Balduini, anno primo quo regnare coepit, Turci, quibusdam faventibus et vocantibus locorum incolis, castrum quoddam nostrum, cui nomen
Abbreviated transcription (Latin):
d̾etur. uiduam ⁊ aduenam int̾fec̾unt. ⁊ pupil¬
los occid̾unt. Iuuenẽ simul ac iuirgiñe. lactẽ¬
tem cum homine sene. Captagͦ urbe. ⁊ hosti¬
um gladiis tradita: qui prudentiores erant
ex cuub uel magis expediti. in p̾sidia q̃ in ur¬
be ẽẽ diximꝰ. cum lib̾is ⁊ uxorib. ut uite saltẽ
licet temꝑe ꝯsułent. modico se ꝯtułunt. Uͥ tãtꝰ
in introitu. ꝯcurrentium ppłorum factꝰ ẽ tumul¬
tus. ut p̃turba ꝯpͥmente. multi miserabiliter
suffocan int̾irent. Int̾ qͦs ⁊ reu̾entissimꝰ uir hugo
eiusdem ciuitatis archiep̃c. cum quibdã cł̾icis
suis dicitur eodẽ mͦ occubuisse. hꝰtam̃ miserabił
euentꝰ culpam ñ nullam in p̾dictum refundt̃
antistitẽ. qui p̾dc̃o int̾fuert̃ negotio. Nam cum
peccuniam collegisse dicet᷑ infinitam. quam e¬
rogans militib urbi poss c̾e auxilio: maluit
factum ẽ ut auaricie fructꝰ colligens. mort̾e c̃
pͦplarib sortiretur indifferentem. ab auditu ⁊̃

Expanded text:
pupillos occiderunt, juvenem simul ac virginem lactentem, cum homine sene . Capta igitur urbe et hostium gladiis tradita, qui prudentiores erant ex civibus, vel magis expediti, in praesidia, quae in urbe esse diximus, cum liberis et uxoribus, ut vitae saltem, licet tempore consulerent modico, se contulerunt; ubi tantus in introitu concurrentium populorum factus est tumultus, ut prae turba comprimente, multi miserabiliter suffocati interirent; inter quos et reverendissimus vir, Hugo, ejusdem civitatis archiepiscopus, cum quibusdam clericis suis eodem dicitur modo occubuisse. Hujus tamen miserabilis eventus culpam nonnullam in praedictum refundunt antistitem, qui praedicto interfuerunt negotio. Nam cum pecuniam collegisse diceretur infinitam, quam erogans militibus, urbi posset esse auxilio, maluit factum est, ut avaritiae fructus colligens, mortem cum popularibus sortiretur indifferentem, ab auditu eti
Abbreviated transcription (Latin):
Et sanguinus differt int̾ea obsessos.
ꝯtinius urgens assultib. omnia noce¬
di ꝑcurrit argum̃ta. nͥl intemptatum reliqͥt
eoꝵ que ciuib possint aug̃e molestiam. ⁊ sͥ ad
optinendum locum possint tͥbuere facultatẽ.
Inmissis gͥ fossorib ꝑscrobes. ⁊ sub t̾raneos me¬
atus. secus murum duc̃ cunicłm. subfossum q
opꝰ stipitib sustentat appositis. quib igne cõ¬
sumptis decidit ex maxima parte mur̾: ⁊ hiatũ
hostib ꝑuium. plusqͣm centum dedit eubitoꝵ:
hostes gͣ aditum ꝓuotis hñtes ꝯfluentib undi¬

Expanded text:
t Sanguinus interea obsessos continuis urgens assultibus, omnia nocendi percurrit argumenta; nil intentatum relinquit eorum quae civibus possint augere molestiam, et sibi ad obtinendum locum possint tribuere facultatem. Immissis igitur fossoribus per scrobes et subterraneos meatus, secus murum ducit cuniculum, suffossumque opus stipitibus sustentat appositis; quibus igne consumptis, decidit ex magna parte murus, et hiatum hostibus pervium plus quam centum dedit cubitorum. Hostes igitur aditum pro votis h
Abbreviated transcription (Latin):
iorem reciꝑet potestatẽ. Qd̾ ut pleniꝰ intelli¬
gatur: de situ predicte urbis aliquid ẽ int̾¬
adiacente regione nom̃ accepit. p̃dicte
ciuitati a parte scptemtͥonali positum est.
ab eadem triginta distans miliarib. a quo
in modum fluminis ꝑ quasclam ang̾tias
in austrum descendit quedam eiꝰ portio. q̃
spatio ducentoꝵ tͥginta miliariũ decurrens¬
indirectum inter sexton. et abidon. urbes anti¬
quissimas. quarum attera in europa ẽ. alt̾a
in asia. in nr̃m mare labitur medit̾raneum. Q
influxio a predicto mari tianffusa. postqͣm xxͣx.
miliariis a pͥmis faucib unde habet intronum
continuo tractu descendit. sinum facit in ꝑtẽ
occidentalem. cuiꝰ longitudo ẽ ad milia qͥnq
uł sex. latitudo uero: qͣi uniꝰ. hoc aũt ita an

Expanded text:
jorem reciperet potestatem. Quod ut plenius intellijorem reciperet potestatem. Quod ut plenius intelligatur, de situ praedictae urbis aliquid est intadjacente regione nomen accepit praedictae civitati a parte septentrionali positum est, ab eadem triginta distans milliaribus, a quo in modum fluminis, per quasdam angustias in austrum descendit quaedam ejus portio, quae spatio ducentorum triginta milliarum decurrensn directum inter Seston et Abidon urbes antiquissimas, quarum altera in Europa est, altera in Asia, in nostrum mare labitur Mediterraneum. Quae influxio a praedicto mari transfusa, postquam triginta milliariis a primis faucibus, unde habet introitum, continuo tractu descendit, sinum facit in partem occidentalem, cujus longitudo est ad millia quinque, vel sex; latitudo vero quasi unius. Hoc autem ita
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑatoris nunciꝰ. monens uerbis pacificis. &.
tñ in dolo. ut ponte tͣnsito qͥ ẽ iuxta palaçium
qd̃ appłłatur. blaq̃rnas. legiones suas tͣnsfe¬
rant. in palaciis que suꝑ littora bosfori erant.
płima hospitaturi. Potuit ã facile ꝑsuadere.
nam instantis maxima erat importunitas
hẏemis. ⁊ pluiuar̾ intemꝑies inaudita. ita ut
eoꝵ papiliones uix possent cohibere stalicidia.
unde ⁊ uictus. ⁊ suppellex oĩmoda de madore
iugis aque corrũꝑent᷑. ⁊ putrescerẽt. S nec
homines. nec iumenta. nec ceteroꝵ quelibet
animancrum. iim algoris penetrabilem &e
niuium crebram immo pene ꝯtinuã ñ pote
quib omib super uires angebantur incessant᷑.
his autẽ ce si uerbo ꝯꝑati uideret᷑ imꝑator.
longe tñ alia mens eiꝰ erat. & eo tota eiꝰ ꝓꝑabat
intencio. ut legionib locis angustioribus
collocatis. minorem euagandi haberent li¬
cenciam. ce ip̃e eas ꝓ arbitͥo cohibendi ma¬

Expanded text:
imperatoris nuntius, monens verbis pacificis, et imperatoris nuntius, monens verbis pacificis, et tamen in dolo, ut ponte transito, qui est juxta palatium, quod appellatur Blaquernas, legiones suas transferant, in palatiis quae super littora Bosphori erant plurima hospitaturi. Potuit autem facile persuadere; nam instantis maxima erat importunitas hiemis et pluviarum intemperies inaudita, ita ut eorum papiliones vix possent cohibere stillicidia: unde et victus et supellex omnimoda de madore jugis aquae corrumperentur et putrescerent. Sed nec homines, nec jumenta, nec caeterorum quaelibet animantium, vim algoris penetrabilem et nivium crebram, imo pene continuam, poterquibus omnibus supra vires angebantur incessanter. His autem, etsi verbo compati videretur imperator, longe tamen alia mens ejus erat: et eo tota ejus properabat intentio, ut legionibus in locis angustioribus collocatis, minorem evagandi haberent licentiam; et ipse eas pro arbitrio cohibendi ma
Abbreviated transcription (Latin):
cdux introire festinet. Dux uero habito ꝯsilio
ulluc ire clistulit. Unde indignatõem pluri¬
mam ꝯcipiens imꝑator. forum rer̃ uenaliũ
legionib que cum duce aduenerãt int̾dyxit.
Porro principes ppłi uidentes indigenciã. &e ali¬
mentoꝵ defectum: rursum de ꝯmuni consilio
ꝑ sub urbana longe lateq cum ingentib arma¬
toꝵ copiis discurrentes. greges &e armenta un¬
diq contrahunt. ⁊ alimentoꝵ om̃imodã ĩ castra referũt
opulenciam. ita ut usq ad sacietatẽ minores
etiã habundarent. Uidens gͥ imꝑator regionẽ
uniuersam prede oe incendiis expositã. timẽs
ne deterius etiam aliquid ꝯting̾et. iterato ꝯm̃¬
cium restitui precepit. Cũq natiuitatis dñioe
dies immineret sollẽpnis. decreuer̃t apd̾ se
religionis intuitu ꝑ ilos dies quatuor nr̃i pͥn¬
cipes ab õi preda ⁊ qͣlibet inturia manꝰ cohibe.
Quib in oĩ quiete & tͣnquillitate ꝑactis. affuit

Expanded text:
dux introire festinet. Dux vero, habito consilio, dux introire festinet. Dux vero, habito consilio, illuc ire distulit; unde indignationem plurimam concipiens imperator, forum rerum venalium legionibus quae cum duce advenerant interdixit. Porro principes populi videntes indigentiam et alimentorum defectum, rursum de communi consilio per suburbana longe lateque cum ingentibus armatorum copiis discurrentes, greges et armenta undique contrahunt; et alimentorum omnimodam in castra referunt opulentiam; ita ut usque ad satietatem minores etiam abundarent. Videns ergo imperator regionem universam praedae et incendiis expositam, timens ne deterius etiam aliquid contingeret, iterato commercium restitui praecepit. Cumque Nativitatis Dominicae dies immineret solemnis, decreverunt apud se, religionis intuitu, per illos dies quatuor nostri principes ab omni praeda et qualibet injuria manus cohibere. Quibus in omni quiete et tranquillitate peractis, adfuit
Abbreviated transcription (Latin):
ponũt add p̃dam. Cumq ꝑ octo dies ibi morã
fecissent ꝯtinuam: uniuersa deppłati sunt.
Id̾ audiens imꝑatormincios ad eundẽ ducẽ
dirigit. rogans ut a preda desistat eiꝰ exercitꝰ.
&e nobiles quos repecierat recipiat expeditos.
Om uerbo dux libenter acquiescens. preda
sius inhibita. pacatis legionib ꝯstantinopolĩ
ꝑuenit. ubi ante urbem in manu robusta:⁊
copioso exercitui. fixis tentoriis. castra metat᷑
ẽ. Occurrentes aũt predicti nobiles uiri. dñs
uidelicet hugo magnus. drogo de neella. Wil¬
łmꝰ carpentariꝰ. Ciarẽbaldꝰ de uendoliolo extra
urbem. in castra ducis se ꝯtulerunt. grãs ꝓ
sua lib̾atione soluturi. Quos cum multa
caritate & debita honorificencia susceptos.
benigne habuit secum aliquandu eoꝵ
molestiis qͣs ꝑtulerant preter merita. fr̃ne¬
uerant amplexꝰ. c alt̾nis erant ꝯfabulatõ ib
recreati: cum ecce imꝑatoris adsũt nuncii.
monentes ut ad dñm imꝑatorem cũ paucis

Expanded text:
ies ibi moram fecissent continuam, universa depopulati sunt. Quod audiens imperator, nuntios ad eumdem ducem dirigit, rogans ut a praeda desistat ejus exercitus, et nobiles quos repetierat, recipiat expeditos. Cui verbo dux libenter acquiescens, praeda suis inhibita, pacatis legionibus, Constantinopolim pervenit: ubi ante urbem, in manu robusta et copioso exercitu, fixis tentoriis castrametatus est. Occurrentes autem praedicti nobiles viri, dominus videlicet Hugo Magnus, Drogo de Neella, Willelmus Carpentarius, Clarembaldus de Vendoliolo, extra urbem in castra ducis se contulerunt, gratias pro sua liberatione soluturi: quos cum multa charitate et debita honorificentia susceptos benigne habuit secum aliquandiu, eorum molestiis, quas pertulerant praeter merita, frrant amplexus et alternis erant confabulationibus recreati, cum ecce imperatoris adsunt nuntii, monentes ut ad dominum imperatorem cum paucis
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ducenta xxͣx. miliaria ꝓtendit᷑. bosforꝰ ꝓpon¬
tis. siue helles pontꝰ applłat᷑. Qd̾ aũt ita sit so¬
lmꝰ in septimo decimo de numerabilib testat᷑
ita dicens. Quartꝰ e uiopesinus elles ponto
incipit. meotis hostio terminat᷑. atq omĩs
hec latitudo q̃ europã asiamq duudit. in
septẽ stadioꝵ angustias stͥngitur. hic ẽ helieᷤ¬
pontus quẽ xerxes ponto naiuib facto ꝑme¬
auit tenꝰ demde. Europꝰ porrigit᷑ ad asie ur¬
bem pͥapum.qͣ magnus alexander portñdi
orbis amore transcendit. ⁊ ponͣtus ẽ. iñ diffus
equore patentissimo. rursus stͥngit᷑ in pro¬
pontidẽ. Mox in quingentos passus cohar¬
tat᷑. fitq bosforos traciꝰ. qua dariꝰ copias tͣns¬
portauit. Hoꝵ aũt cause nominũ. a uẽt̾ib
poetarum fabulis uidentur deducte. Nam
bosforus ideo dicitur. qd̾ iupiter eu ropam
agenoris filiam in bouis effigie assũpta.
trans illud mare legit᷑ deportasse. euespontꝰ

Expanded text:
 milliaria protenditur, Bosphorus Propontidis sive Hellespontus appellatur. Quod autem ita sit, Solinus in septimo decimo De memorabilibus testatur, ita dicens: Quantus Europae sinus Hellesponto incipit, Maeotis ostio terminatur, atque omnis haec latitudo, quae Europam Asiamque dividit, in septem stadiorum angustias stringitur. Hic est Hellespontus, quem Xerxes ponte navibus facto permeavit tenus deinde. Europus porrigitur ad Asiae urbem Priapum, qua Magnus Alexander potiundi orbis amore transcendit, et pontus est inde diffusus, aequore patentissimo rursus stringitur in Propontidem, mox in quingentos passus coarctatur, fitque Bosphorus Thracius, qua Darius copias transportavit. Horum autem causae nominum a veteribus poetarum fabulis videntur deductae. Nam Bosphorus ideo dicitur quod Jupiter Europam Agenoris filiam in bovis effigie assumpta, trans illud mare legitur deportasse; Hellespontus
Abbreviated transcription (Latin):
reerat autem ꝑidem tempꝰ g̃coꝵ imꝑio
uir neqͣm ce subdolus alexiꝰ noĩe. agnoĩe
dictus connino. qui cum eẽt imꝑiali palacio
a dño nicheforo cognomento boroniath qui tc̃
in sceptris agens principabatur. plurimum
honoratus. & mega domestici dignitate queni
nos maiorem senescalcum appellare consueuimꝰ.
qͥnto uł sexto anno anteqͣm ppłs nr̃ accederet.
depulso dño imꝑium inuaserat.⁊ detine p̾su¬
mebat. iuolenter occu patum. Missi gͦ dñi du¬
cis legati. ad imꝑatorẽ accedentes. p̃dictum no¬
bilem uirum cum sociis suis sic̃ eis fuerat ĩnne¬
tum instantissime postulant. absolui. Qd̾ cũ eis
ab eodem imꝑatore precise negaretur. ad nr̃as
expeditiones que iam adrianopolim ꝑtͣnsie¬
rant ibi residentes in pascius. reuersi sũt. Postqͣ
uero eisdem referentib nunciis. dux ⁊ alii pͥn¬
cipes qd̾ neqͣqͣm predictos nobiles ueuet imꝑa¬
tor absoluere ognouer̃t̃. de ꝯmum consilio u¬

Expanded text:
eerat autem per idem tempus Graecorum imperio vir nequam et subdolus, Alexius nomine, agnomine dictus Connino. Qui cum esset in imperiali palatio a domino Nicephoro, cognomento Botoniath, qui tunc in sceptris agens principabatur, plurimum honoratus; et megadomestici dignitate, quem nos majorem senescalcum appellare consuevimus,quinto vel sexto anno, antequam populus noster accederet, depulso domino imperium invaserat; et detinere praesumebat violenter occupatum. Missi ergo domini ducis legati ad imperatorem accedentes, praedictum nobilem virum cum sociis suis, sicut eis fuerat injunctum, instantissime postulant absolvi. Quod cum eis ab eodem imperatore praecise negaretur, ad nostras expeditiones, quae jam Adrianopolim pertransierant, ibi residentes in pascuis, reversi sunt. Postquam vero, eisdem referentibus nuntiis, dux et alii principes, quod nequaquam praedictos nobiles vellet imperator absolvere, cognover
Abbreviated transcription (Latin):
inferius certatim tianse untes: ii castra molie¬
bantur irruere. Comes autẽ cum quadam eqͥ¬
tum manu illis occurrens. duob ex eis inter¬
eptis. reliquos infra urbem se reciꝑe ꝯpulit.
accid̾at autem in eo ꝯflictu. qd̾ nr̃i equites eqũ
quendam uacuum. cuiꝰ dñm ad t̾ram deiece¬
rant. ꝑsequerent᷑ ut eum caꝑent. qd̾ uidens po¬
pulus infelix ⁊ indiscretꝰ. arbitrati qd̾ nr̃i eqͥtes
timoris causa fugerent. in fugam qͦ se dedert̃.
⁊ p̃timore se coangustantes ad inuicem. ip̃i sibi
mortis causam ministrabant. uidentes gͥ ciues
qd̾ nr̃i fugerent nemine ꝑseq̃nte. rursus per
pontem egressi. fugientib instant cominꝰ. a põte
lapideo usq ad naualem pontem nr̃os insectan¬
tes: cedem in eis plurimam oꝑati sunt. Nr̃is enĩ
se adinuicem ꝯpͥmentib. ce p̾pedientib iter: par¬
tim gladio. partim flumine. de equitib quinde¬
cim. de numero peditum uiginti ꝯsũpti sunt

Expanded text:
inferius, certatim transeuntes in castra molieinferius, certatim transeuntes in castra moliebantur irruere. Comes autem cum quadam equitatus manu illis occurrens, duobus ex eis interemptis, reliquos infra urbem se recipere compulit. Accidquemdam vacuum, cujus dominum ad terram dejecerant, persequerentur ut eum caperent. Quod videns populus infelix et indiscretus, arbitrati quod nostri equites timoris causa fugerent, in fugam quoque se dederunt, et prae timore se coangustantes ad invicem, ipsi sibi mortis causam ministrabant. Videntes igitur cives quod nostri fugerent, nemine persequente, rursus per pontem egressi, fugientibus instant quominus, a ponte lapideo usque ad navalem pontem nostros insectantes, caedem in eis plurimam operati sunt: nostris enim se ad invicem comprimentibus, et praepedientibus iter, partim gladio, partim flumine de equitibus quindecim, de numero peditum viginti consumpti sunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ita ut dño boamundo &e comiti flandrensi
id muneris inuingeret᷑. dño comite tolosano.
⁊ ep̃o podiense ad castroꝵ custodiam derelictis.
Comes eium normannoꝵ aberat. oe dux lotarin¬
gie dñs godefridꝰ lecto decubans: graui molesta¬
batur egritudine. Añup̃tis gͦ tum ex equitibus
tum de numero peditum ꝯuenientib copiis.
ce quales fatigatus exefͤtus poterat ministrare.
in terras hostium ꝓfectus ẽ. audientes gͦ ciues
qd̾ boamundꝰ & flandrensis comes abierant.
comes normannoꝵ aberat. dux uero infirma¬
batur: occasionem sumentes ex temꝑe. ce ex u¬
troq solito maiorem audaciam: ꝓponunt de
ꝯmunt consilio in nr̃oꝵ castra irruere. ⁊ opor¬
tunitatem non negligere. quam principum
absentia uidebatur ministrare. Conuocata gͥ
ex uniuersa ciuitate omĩmoda miłtitudine.:
ad portam pontis ꝯueniunt: ⁊ reserato aditu
quidam ꝑ pontem. quidam ꝑuadum qd̃ erat

Expanded text:
ita ut domino Boamundo, et comiti Flandrensi ita ut domino Boamundo, et comiti Flandrensi id muneris injungeretur, domino comite Tolosano et episcopo Podiense ad custodiam castrorum derelictis. Comes enim Normannorum aberat, et dux Lotharingiae dominus Godefridus lecto decubans, gravi molestabatur aegritudine. Assumptis ergo tum ex equitibus, tum de numero peditum convenientibus copiis, et quales fatigatus exercitus poterat ministrare, in terras hostium profectus est. Audientes ergo cives quod Boamundus et Flandrensis comes abierant, comes Normannorum aberat, dux vero infirmabatur, occasionem sumentes ex tempore et ex utroque solito majorem audaciam, proponunt de communi consilio in nostrorum castra irruere, et oportunitatem non negligere quam principum absentia videbatur ministrare. Convocata igitur ex universa civitate omnimoda multitudine, ad portam Pontis conveniunt; et reserato aditu, quidam per pontem, quidam per vadum quod erat
Abbreviated transcription (Latin):
in fines edessanos ad dñm balduinum. aut
in ciliciam ad eos qui urbib ibi preerant.
ant ad alia loca quelibet que in nr̃oꝵ iam
decuuuerant potestatem: oculte se ꝯferebãt.
Sic gͦ his abeuntib. aliis uero langore ⁊ fame
ꝯsũptis. aliis etiam ꝑemptis gladio: adeo ꝯ¬
minutus erat exercitꝰ. ut uix eiꝰ dimidium
uideretur superesse. xuii¬
identes gͥ deo deuoti principes afflictio¬
nem ppłi. & molestias quib incessanter
dolore tabidi. ꝯuenerunt adinuicem sicut ⁊ fre¬
quenter facere ꝯsueuerant. delib̾ationẽ ha¬
bituri quomodo & quale tantis malis pos¬
sent adhibere remedium. Tandemq diuersi
generis opiniones uisum ẽ expedientiꝰ. ut qui¬
dam de magnatib assũpta secum exerͥtꝰ parte.
hostium terras ingrederent᷑. ut in de sibi pre¬
dam ce uictui deferrent necessaria. Alii uero
medio temꝑe in castͥs residentes. cum omni
sollcitudine exercitum tuerent᷑. factumq ẽ

Expanded text:
in fines Edessanos ad dominum Balduinum, aut in fines Edessanos ad dominum Balduinum, aut in Ciliciam ad eos qui urbibus ibi praeerant, aut ad alia loca quaelibet, quae in nostrorum jam devenerant potestatem, occulte se conferebant. Sic ergo his abeuntibus, aliis vero languore et fame consumptis, aliis etiam peremptis gladio, adeo comminutus erat exercitus, ut vix ejus dimidium videretur superesse. identes igitur Deo devoti principes afflictionem populi et molestias quibus incessanter dolore tabidi, convenerunt ad invicem, sicut et frequenter facere consueverant, deliberationem habituri, quomodo et quale tantis malis possent adhibere remedium. Tandemque post multas diversi generis opiniones, visum est expedientius, ut quidam de magnatibus, assumpta secum exercitus parte, hostium terras ingrederentur, ut inde sibi praedam et victui deferrent necessaria; alii vero medio tempore in castris residentes, cum omni sollicitudine exercitum tuerentur. Factumque est
Abbreviated transcription (Latin):
rio ꝑ noctem. octo uix poterant solidi fufficere.
unde factum erat. ut qui aduenientes equoꝵ
secum deduxerant plusqͣm septuagĩta milia
iuix in castͥs haberent duo milia. ceteris fame.
& algore ꝯsũptis. Quiq suꝑẽe uidebant᷑. inedia
tabescentes cotidie. & frigoris attenuati uolẽ¬
cia. paulatim deficiebant. Computruerunt
preterea castroꝵ papiliones ce tentoria. ita ut
multi quib adhuc uictus suꝑerat. ꝯsũpti fri¬
goris inclemencia uitam explare cogerentur.
Tanta enim erat aqͣrum mundancia ⁊ pluui¬
arum intemꝑies. ut &e iuictus &e uestes ꝯpu¬
trescerent. ⁊ non ẽẽt locus ubi aut capita aut
necessariam possent in sicco locare suppellec¬
tilem. Tanta gͦ lues legiones in castͥs oppres¬
serat: ut iam locus deesset sepulture. iam
funerib exequiarũ negarent᷑ officia. Si qui
autẽ adhuc uigoris aliquid in se uidebantur
habere. ip̃i quoq pari ꝯsumerent᷑ ꝑicłoᷤ. aut

Expanded text:
rio per noctem octo vix poterant solidi sufficere: rio per noctem octo vix poterant solidi sufficere: unde factum erat ut qui advenientes equorum secum deduxerant plus quam septuaginta millia, vix in castris haberent duo millia, caeteris fame et algore consumptis: quique superesse videbantur, inedia tabescentes quotidie, et frigoris attenuati violentia, paulatim deficiebant. Computruerant praeterea castrorum papiliones et tentoria, ita ut multi quibus adhuc victus supererat, consumpti frigoris inclementia, vitam exspirare cogerentur. Tanta enim erat aquarum inundantia, et pluviarum intemperies, ut et victus et vestes computrescerent, et non esset locus ubi aut capita, aut necessariam possent in sicco locare supellectilem. Tanta igitur lues legiones in castris oppresserat, ut jam locus deesset sepulturae, jam funeribus exsequiarum negarentur officia. Si qui autem adhuc vigoris aliquid in se videbantur habere, ne ipsi quoque pari consumerentur periculo, aut
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓeurareitt. Eu tale ppositum hñtis ĩ pͥncipio
anteq̃mi ciues ad cos geci. e inidias nopr
consueuissent. Dumq suburbana longe lateq g̾¬
gib ⁊ armentis. frumento. nino. ⁊ aliis redunda¬
rent alimentis. cum młta preda & ub̾ib spoliis
&e uictu plurimo reuertebant᷑. unde predicta in
castͥs fuerat opulencia. At nc̃ exhaustis locis ꝯt̾¬
mius. & turcis qui priꝰ timore ꝯtabuerãt resup¬
tis uirib & aminositate recepta. sua loca defen¬
dentib. aut uacui penitꝰ reuertebant᷑. aut qd̾
sepiꝰ ꝯtingebat int̾emptis om̃ib. ñ suꝑerat qui
uł de eoꝵ interitu castra certificaret. Inualesce¬
bat gͥ ꝑ singlłos dies fames ⁊ in edia. ita ut iux
ꝓ duob solidis qui uni ꝑsone semel in die sũp¬
to cibo sufficeret inueniret᷑. Bos uł iuuenca
q̃ ab initio qͥnq dabat᷑ solidis: duab marcis
denariis dari ꝯsueuerat. qͥnq aut sex solidis
iux reꝑtiis: uendebat᷑. Cquo autẽ ꝓ cibo neccessa¬

Expanded text:
urarent. Hi tale propositum habentes, in principio, antequam cives ad eos egredi et insidias moliri consuevissent, dumque suburbana longe lateque gregibus et armentis, frumento, vino, et aliis redundarent alimentis, cum multa praeda, et uberibus spoliis, et victu plurimo revertebantur unde praedicta in castris fuerat opulentia. At nunc exhaustis locis conterminis, et Turcis, qui prius timore contabuerant, resumptis viribus, et animositate recepta, sua loca defendentibus, aut vacui penitus revertebantur; aut, quod saepius contingebat, interemptis omnibus, non supererat, qui vel de eorum interitu castra certificaret. Invalescebat igitur per singulos dies fames et inedia; ita ut vix pro duobus solidis, qui uni personae semel in die sumpto cibo, sufficeret, panis inveniretur. Bos vel juvenca, quae ab initio quinque dabatur solidis, duabus marcisdenariis dari consueverat, quinque aut sex solidis vix repertus vendebatur. Equo autem pro cibo necessa
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ iopia exetcitꝰ laborare. Cum.st. abinitio
maximã rerũ necessariaꝵ habuissent opulen¬
ciam.⁊ equis eoꝵ ñ deessent pabula. more imprui¬
dentum arbitrati funt. qd̾ se in eod̾ statu debent
ꝯtinuare temꝑa. nichil sibi facientes reliqriũ.
s concessa abutentes ub̾tate. infra paucos cdieᷤ
q̃ ad inuitos suffiçere poterant. si congruo
dispensarent᷑ mod̾amine ꝓfligabãt uictualia.
Non erat in castͥs mod̾. nec prudentib amica
parsimonia. s ubiq luxꝰ ubiq fuꝑfluitas.
Nec solum mhis que ad hominũ ꝑtinebant ali¬
moniam. uer̾ oe in cibos ium̃toꝵ ⁊ in equoꝵ pa¬
bulis. omnis omnino modꝰ defeceiat᷑. Unde fac¬
tinẽ ut exercitꝰ ad tantam redigeret᷑ inopiã.
d fame inualescente. pene ppls depiret uniu̾sus.
Colligebant᷑ gͦ adinuicem prebitis utt̃ se iuitam̃¬

Expanded text:
 inopia exercitus laborare. Cum enim ab initio maximam rerum necessariarum habuissent opulentiam, et equis eorum non deessent pabula, more imprudentium arbitrati sunt, quod se in eodem statu deberent continuare tempora, nihil sibi facientes reliquum; sed concessa abutentes ubertate, infra paucos dies quae ad multos sufficere poterant, si congruo dispensarentur moderamine, profligabant victualia. Non erat in castris modus, nec prudentibus amica parcimonia; sed ubique luxus, ubique superfluitas: nec solum in his quae ad hominum pertinebant alimoniam, verum et in cibis jumentorum, et in equorum pabulis, omnis omnino modus defecerat: unde factum est ut exercitus ad tantam redigeretur inopiam quod, fame invalescente, pene populus deperiret universus. Colligebantur ergo ad invicem, praebitis
Abbreviated transcription (Latin):
Peferre casus singłos qui in tanta obfidio¬
Que. & tanto ꝯtinua tẽꝑe ꝑ loca uaria dieb
pene singłis accidebant. longum ẽet enumeiaie.
ce historie ꝯpendio qd̾ studiose querimꝰ. ualde ꝯtͤ¬
rium̃. unde omissis specialib generalia ꝓseqͣ¬
mur. Inter hec gͥ assidu martis euentꝰ uarios.
cum iam qͣi in mensem tercium ꝓtracta ẽẽt

Expanded text:
eferre casus singulos, qui in tanta obsidione et tanto continuo tempore per loca varia diebus pene singulis accidebant, longum esset enumerare, et historiae compendio, quod studiose quaerimus, valde contrarium: unde, omissis specialibus, generalia prosequamur. Inter hos igitur assidui Martis eventus varios, cum jam quasi in mens
Abbreviated transcription (Latin):
xxiuii Iterum ante eandem ascalonam de conmuni pͥn¬
cipum consilio. castrum edificatur cͥ nomen est
blancaguarda. xxu¬
Regina in loco cui bethania nom̃ monast̾ium e¬
dificat. etamplissimo ditat patͥmonio sororem
ibi preficiens. xxui.¬
Rex in campestrib acconensib leporẽ agitans de
equo ruit. preceps moritur. u erosolimis inter
suos p̾decessores sepelitur.

Expanded text:
XXV. Iterum ante eamdem Ascalonam de communi principum consilio castrum aedificatur, cui nomen est Blanca guarda. Regina in loco cui Bethania nomen, monasterium aedificat, et amplissimo ditat patrimonio, sororem ibi praeficiens. Rex in campestribus Acconensibus leporem agitans, de equo ruit praeceps; moritur; Hierosolymis inter suos praedecessores sepelitur.
Abbreviated transcription (Latin):
Imꝑator ad regem ierłimoꝵ nuncios dirigit. simu¬
lans se hr̃e ꝓpositum: loca uisitandi uenͣabilia.
⁊ suꝑ eodem recip̃ a rege responsum. xxi.¬
Inciliciam moram faciens letalit̾ sauciatur. imꝑa¬
tor. dum uenationi dat oꝑam. xxii
Sublimato ad imꝑium uniore filio defungitur.
imꝑator. ex̾citus duce manuele imꝑatore sub¬
stituto domum reuertitur. xxiii.¬

Expanded text:
perator ad regem Hierosolymorum nuntios dirigit, simulans se habere propositum loca visitandi venerabilia; et super eodem recipit a rege responsum. In Cilicia moram faciens, lethaliter sauciatur imperator, dum venationi dat operam. ISublimato ad imperium juniore filio, aefungitur imperator. Exercitus, duce Manuele imperatore substituto, domum revertitur. Vi
Abbreviated transcription (Latin):
Excitur in ciuitate tumultus. timet imꝑator
⁊ peticionem remittit. ⁊ sedatur scandalum:
eod̾ ab urbe egresso.
Sanguinus regnum damascenoꝵ inquietat. da¬
masceni a nr̃is auxilium p̾tulant. ⁊ int̾positis
obtinent conditionib. sanguinus ad ꝓpria
reuercitur. uiii.¬

Expanded text:
Excitatur in civitate tumultus; timet imperator et petitionem remittit; et sedatur scandalum, eodem ab urbe egresso. Sanguinus regnum Damascenorum inquietat; Damasceni a nostris auxilium postulant, et interpositis obtinent conditionibus; Sanguinus ad propria revertitur. I