comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
lens pnuntians: tangebat m̃brũ quale beatissimus ad petitionẽ
domine radegundis dare iuberet. Tetigit inmanu dextera di¬
getos singulos . Ubi adminorẽ uenit digitũ: se suaui tactu de
p̾pria manũ tulit. ut beatȩ reginȩ desideriũ satis faceret & uolun¬
totem impleret. Quae cligitũ uiꝰr apostolicus cũ digno honore bea¬
te radegundis dixit. De ierosolyma nãq usq pictauis in eius ho¬
nore. semꝑ laus dĩ ꝑ sonuit. Iuid putas quã ardenti animo quã
ideli deuotione. tanti pignoris p̃miũ expectans. se abstinentiȩ man¬
cipauit. Atubi se beata regina hoc munus celeste accepisse cum
om̃i a lacritate gauderet: tota ebclomada cũ om̃i congregatione sẽꝑ
psallendo uigiliis &ieiuniis aptauit dñm benedicens a quo tale minꝰ
sacior merius sec. Sic ds̃ suis fidelibus que postulant non abnegat
frequent etiam & ddulciter quasi infigura ut emo ixcelligẽpe go¬

Expanded text:
dem pronuncians, tangebat membra, quale beatissimus ad petitionem dem pronuncians, tangebat membra, quale beatissimus ad petitionem dominae Radegundis dare iuberet. Tetigit in manu dextera singulos digitos; ubi ad minorem venit digitum, se suavi tactu de propria manu tulit, ut beatae reginae desiderium satisfaceret et eius voluntatem impleret. Quem digitum vir apostolicus cum digno honore beatae Radegundi direxit; de Hierusolima usque Pictavis in eius honore semper laus Dei personuit. Quid putas, quam ardenti animo, quam fideli devotione tanti pignoris praemium expectans, se abstinentiae mancipavit? At ubi se beata regina hoc munus caeleste accepisse cum omni alacritate gauderet, tota ebdomada cum omni congregatione se in psallentium vigiliis et ieiuniis aptavit, Dominum benedicens, se tale munus accipere meruisse. Sic Deus suis fidelibus quae postulant non abnegat. Frequenter et dulciter quasi in figura, ut nemo intellegere po
Abbreviated transcription (Latin):
gre qđ iero solima sua sca requi escerent m̃bra. Hȩc audiens
auida ac sitibunda potabat. ueluti hydros. Quia quantũ fontẽ
trahit tantũ illi sĩtis ad dita crescit. Sed ifta de oredĩ. plus ma¬
de facta calet. Transmisit uirũ uenerabilẽ reo ualem pres¬
biterũ qui cunc secularis erat & ad huc suꝑstes est corponeuo
adpatriar chã iero soligitanũ poscens rełiquias de beati manie¬
tis pignore. Quod uirdi benigne suscipiens: rogationes popło
indixit. Uoluntatẽ dĩ inqͥrens ttio die missa celebrata. be¬
ti martrris sepulchrũ cum om̃u popło ad iens: alta uoce
plena ficde. huius modi uerbis ꝓstraturdicens. Peto te con¬
Fessor & martrr ap̃i si uera est ancilla dĩ beata radegundis
in notescat ingentib potentia tua & ꝑmitte ut depign̾ore tuo
mens fidelis accipiat quod poscit. Oratione cõpleta ubi om̃is
dopłs am̃ respondit. uenit ad scm̃ sepulerum. Sẽꝑq bextȩ fi¬

Expanded text:
tyre, quod Hierusolima sua sancta requiescerent membra. Haec audiens tyre, quod Hierusolima sua sancta requiescerent membra. Haec audiens avida ac sitibunda potabat: velut ydrops, qui quantum fontem trait, tantum sitis addita crescit, ista de rore Dei plus madefacta calet. Transmisit virum venerabilem Reovalem presbiterum, qui tunc saecularis erat et adhuc superstes est corpore, ad patriarcham Hierosolimitanum, poscens de beati Mammetis pignore. Quod vir Dei benigne suscipiens, rogationes populo indixit, voluntatem Dei inquirens. Tertio die, missa caelebrata, beati martyris sepulchrum cum omni populo adiit, alta voce, plena fide huiusmodi protestatur, dicens: 'Peto te, confessor et martyr Christi, si vera est ancilla Dei beata Radegundis, innotescat in gentibus potentia tua; permitte, ut de pignore tuo mens fidelis accipiat quod poscit'. Oratione conpleta, ubi omnis populus 'Amen' respondit, venit ad sanctum sepulchrum, semper beatae fi
Abbreviated transcription (Latin):
Iuedas in uilla dũ . eẽc deuoto ac fideli animo mens intenta
adxp̃m. reliquias scoꝵ om̃iũ plena deuotione habere cupiens¬
cũ reliquiis domini andreȩ. & alioꝵ quã pluriũ. quib suꝑ al¬
tare positis. cũ noctȩ de uota uigilat & suꝑ formulã se ad oracionem
grosternit. paruus sopor ei accełsit qualt̾ter ei dñs declararet uocũ
suũ impletum. Dicens adeam Cogriosce benedicta quia non iste
solũ reliqui&e quas p̃sbit᷑ magnus attulit. hic sunt tantũ : quanta
uidit uirũ qui hoc eiꝰ nuntia uerae & gaudens dño benedixit.
ost quã monasteriũ est in gressa quantã multitudinẽ scõꝵ
felicissimis p̃cib congregauit. hoc oriens testat᷑. a qͥlo auster
uel occidens ꝓtet᷑. Quia undiq p̃ciosas gẽmas cȩloq recondi¬
tas & quas para clisus habet ipiã deuota tam munerib: quam
credebat . łeruenit tandẽ aleam de clomnuno mã mete mar¬

Expanded text:
Suedas in villa dum esset, devoto ac fideli animo mens intenta Suedas in villa dum esset, devoto ac fideli animo mens intenta ad Christum reliquias sanctorum omnium plena devotione habere cupiensquam plurimorum. Quibus super altare positis, cum nocte devota vigilat super formulam, et se ad orationem prosternit, parvus sopor ei accessit, qualiter ei Dominus declararet votum suum impletum, dicens ad eam: Cognosce, benedicta, quia non hae solum reliquiae, quas presbyter Magnus attulit, hic sunt tantum, sed quanidissimum, qui hoc ei nuntiaverat, et gaudens Domino benedixit. 14. Postquam in monasterium est ingressa, quantam multitudinem sanctorum fidelissimis precibus congregavit, hoc oriens testatur, aquilo, auster vel occidens profitetur, quia undique preciosas gemmas caeloque reconditas, et quas paradysus habet, ipsa devota tam muneribus quamcredebat. Pervenit tandem ad eam de domno Mammete mar
Abbreviated transcription (Latin):
nullo sustentante incolumis addomũ suã reuersa ÷ : domino
usu tȩmerario incathedra beate reginȩ post eiꝰ discessũ seđe
p̃sũpsit. Quo facto iudicio dĩ ꝑcus iã. sic ardebat. ut uident
om̃s fumũ de ea in altũ ꝓcedere: & illa corã om̃i popło ꝓela¬
maret : confecens sẽpeccasse. & ꝓpt̃e arderet : quia in beatȩ sede
consederat. Trib dieb & trib noctib unũ incendiũ passa uoci¬
ferans clamabat. Dña radegundis. peccaui. male egi Indul¬
gem refrigera m̃bra duro cruciatu exusta. Miscđia larga
bonis oꝑib głosa qua̧ om̃ib misereris. misere mei Intata pęn̾a
ipsam om̃s popłis uidens ꝓea p̃cabat᷑ tanq sẽ p̃sens ẽẽt dicens
quia ubicũq exfide inuocatur ad ẽ. Dña bona pasce er netan¬
to eruciatu infelix deficiat. Sic beatissima ad p̃ces om̃iũ benig¬
suã redi it dic̃q istius pena om̃s fec̃cautos ac deuotos

Expanded text:
nullo sustentante incolumis ad domum suam reversa est, Domino nullo sustentante incolumis ad domum suam reversa est, Domino ausu temerario in cathedra beatae reginae post ejus discessum sedere praesumpsit. Quo facto, judicio Dei percussa sic ardebat, ut viderent omnes fumum de ea in altum procedere, et illa coram omni populo proclamaret, confitens se peccasse; et propterea arderet, quia in beatae sede consederat. Tribus diebus et tribus noctibus incendium passa vociferans clamabat: Domina Radegundis, peccavi, male egi, indulge, refrigera membra duro cruciatu exusta; misericordia larga, bonis operibus gloriosa, quae omnibus misereris, miserere mei. In tanta poena ipsam omnis populus videns, pro ea precabatur tamquam si praesens esset, dicens: Quia ubicunque ex fide invocatur, adest: domina bona, parce ei ne tanto cruciatu infelix deficiat. Sic beatissima ad preces omnium benigsuam rediit. Et sic istius poena omnes fecit cautos ac devotos. 13.
Abbreviated transcription (Latin):
ret : & ad eius in uocationẽ se saluari crederet. At femina dolo¬
rt plena manib seruuloꝵ suoꝵ sustentata uix adeũ prato¬
ruũ̃ duci poterat. cepit ualidissimũ sustinens dolorẽ. Ibi se
inpauim̃tũ ꝓiecit. & clamare cepit. Domina radegundis
credo te uirtute lĩ esse plena. cuiꝰ uoluntatẽ magis fecisti quã
hominu. Dña bona pietate plena meserere mei. subueni infe¬
lici. Ora ꝓme ut m redclatur oculus quia ꝓgrami crueiatu
& clolore affligit᷑ anima mea. Sie illa quȩ dolores om̃iũ in
se sola transtu lit dũ in corpore fuit uiq dũ eos mederi po¬
tuis set. begͥne ex audiuit. Atq inuocationẽ nominis sui dño
miserante peius int̾uentũ dolor effugit. salus aduenit Oculũ
que iam sẽꝑdidisse credebat sola dolorẽ sentiens sanũ recepit.
Qu& tot diẽb nec cibũ supserat neclum̃ diei uiderat. pedib suis

Expanded text:
ret et ad eius invocationem se salvari crederet. At ubi femina doloret et ad eius invocationem se salvari crederet. At ubi femina dolore plena, in manibus servulorum suorum sustentata, vix ad eius oratorium duci poterat, validissimum sustinens dolorem, se in pavimentum proiecit et clamare coepit: 'Domina Racredo te virtute Dei esse plenam, cujus voluntatem magis fecisti quam hominum: domina bona, pietate plena, miserere mei, subveni infelici, ora pro me ut mihi reddatur oculus, quia prae gravi cruciatu et dolore affligitur anima mea. Sic illa, quae dolores omnium in se sola solam transtulit dum in corpore fuit, usque dum eis mederi potuisset, benigne exaudivit ad invocationem nominis sui. Domino miserante per ejus interventum dolor fugit, salus advenit, oculum quem jam se perdidisse credebat, solum dolorem sentiens, sanum recipit: quae tot diebus nec cibum sumpserat, nec lumen diei viderat, pedibus suis
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ mariae fusis crinib ext̃gere non renitebat᷑. Unde porã
imm̃sis beneficiis quae sunt inea diuno munere collata ñs
uirtutũ Pargitor eam in miraculis clariorẽ red didit in frantia
Ubi dũ regnare uideret᷑: sibi magis caeleste quã t̾renũ p̃paraĩ
regtiũ fecit sibi oratorũi : quatinꝰ uicib dũ se a rege sub dir¬
ceret. semꝑ ibi dñm cȩli inuocaret In quo ad hũc beneficia
dĩ p̃stant᷑ ad inuocationẽ eius nominis. cuius assĩdua ibi fu¬
it ortcio Post quã in monas teriũ reclusit. matrona
mam mezo nomine dũ iter ageret. inoculũ suũ grauis est
forencuila ingressa. Ubi una udx unus dolor unꝰ clamor die
noctuq merat ei. Ut autẽ suã fidelẽ chĩs leclararet. quanꝗ
ibi in corpore iam non ẽẽt. ad inuocationẽ nominis sui. tamen¬
benigna ad fuit. Iñs posuit ei iniensũ ut ad sc̃ȩ oratoriũ ꝑge¬

Expanded text:
dinem Mariae fusis crinibus extergere non retinebatur. Unde pro tam dinem Mariae fusis crinibus extergere non retinebatur. Unde pro tam immensis beneficiis, quae sunt in ea divino munere collata, Dominus virtutum largitor eam in miracubi dum regnare videretur; sibi magis caeleste quam terrenum praeparavit regnum. Fecit sibi oratorium, quatenus vicibus, dum se a rege subduceret, semper ibi Dominum caeli invocaret, in quo beneficia Dei praestantur ad invocationem eius nominis, cuius assidua ibi fuit oratio. 11. Postquam se in monasterio reclausit, matrona Mammezo nomine dum iter ageret, in oculo suo gravis est sordicula ingressa. Ubi una vox, unus dolor, unus clamor die noctuque inerat ei, ut suam fidelem Dominus declararet. Quamquam ibi in corpore iam non esset, ad invocationem quoque nominis sui benigna adfuit. Dominus posuit ei in sensu, ut ad suum oratorium perge
Abbreviated transcription (Latin):
dirigebat ⁊ ut int se non bella. nec arma traetarent. sed pac̃e firomaren¬
oatria non ꝑiret. Simil iter & adeoꝵ ꝓceres dirigebat: ut p̃cellis
regib consilia salutifera ministrarent. uteis regnancib popli
& p̃atria salubrior redderet᷑. Congregationis sũȩ assiduas augi¬
lias imponebat & ut sine int̾mssione pei orarent cũ lacrimũ
docebat : Seu inquantu cruciatũ afligebat quis hoc uerb exple¬
re ualeat: Et inteedente ea : pax regum. mitigatio belli. salui pa¬
trne a derat: ut eius obtentũ intelligentes bene diec nom lu
collaudarent. Cu quã libet depace regũ cũ rege cali uictorim
obtineret: magis secło cleuocã prõpta& aptabat & om̃i ũ seruitio
mancipabiat : noncurans quale obsequiũ faceret: qua totis uirib
implere studebat seruitũ. Pedes om̃iũ manib ꝓprus lauans
sauano tergens & osculans. Et si ꝑmissũ fuis set: adsĩ militu¬

Expanded text:
dirigebat, ut intdirigebat, ut intut patria ne periret. Similiter et ad eorum proceres dirigebat, ut praecelsis regibus consilia salutifera ministrarent, ut eis regnantibus, populi et patria salubrior redderetur. Congregationi suae assiduas vigilias imponebat: et ut sine intermissione pro eis orarent cum lacrymis docebat. Se vero in quantum cruciatu affligebat, quis hoc verbis explere valeat? et intercedente ea pax regum, mitigatio belli, salus patriae aderat; ut ejus obtentum intelligentes, benedictum nomen Domini collaudarent. Quamlibet de pace regum cum rege coeli victoriam obtineret, magis se Deo devotam prompte optabat, et omnium servitio mancipabat, non curans quale obsequium faceret, quae totis omnibus implere studebat servitium: pedes omnium manibus propriis lavans, sabano tergens et osculans, et, si permissum fuisset, ad similitu
Abbreviated transcription (Latin):
octo modioꝵ quã beatȩ felicitati cellarariȩ ad expensam cõmen¬
dauit. Unde & de uindemia usq aliã om̃ib dieb ubi cũq ei sc̃a
iussit dispensauit. Nũꝗ minuit: sed sẽꝑ xqualis ꝑ mansit Ubi
noui umnũ aduenitꝰ quod cellariũ impleuit: se connella satil¬
fecisse credidit. Ante uero pontones & tonne de fecer̃ : quã hȩe qu&
beate in om̃ib fecit uoluntatẽ. Pñs dequinq panib &gemunis pis¬
cib quinq pauit milia hominũ & sua ancilla ubicũq in elicere
uiclit dehoc paruo tota anno ministrans refecit sẽꝑ depace sollicita
desalute patriȩ curiosa. Iuando quidẽ int̾sẽ regna mouebant᷑. quia
totos cdiligebat reges: pom̃iũ uita orabat & nossine int̃̾missione pro
corũ scabiliate orare elocebat. Ubi eos int̃ se ael amaritudinẽ mo¬
uere aucdisse : tota tremebat. Et quales lit teras uni tales alteri

Expanded text:
octo modiorum, quam beatae Felicitate cellarariae ad expensam commenocto modiorum, quam beatae Felicitate cellarariae ad expensam commendavit. De vindemia usque aliam omnibus diebus, ubicumque ei sancta iussit, dispensavit; numquam minuit, sed semper aequalis permansit. Ubi novum vinum advenit, quod cellarium inplevit, se tonnella satisfecisse credidit; ante puntones et tonnae defecerunt, quam haec quae beatae in omnibus fecit voluntatem. Dominus de quinque panibus et geminis piscibus quinque pavit milia hominum; et sua ancilla, ubicumque indigere vidit, de hoc parvo toto anno refecit. Semper de pace sollicita, de salute patriae curiosa, quandoquidem inter se regna movebantur, quia totos diligebat reges, pro omnium vita orabat et nos sine intermissione pro eorum stabilitate orare docebat. Ubi eos inter se amaritudinem moveri audisset, tota tremebat, et quales litteras uni, tales alteri
Abbreviated transcription (Latin):
necesses. At ubi surgend horã media faceret nox. quã quã
antea totã implesset cursũ: qua̧ ad huc nec soporẽ pleneba¬
senserat iamparata destratu ad dñi seruiqiũ gaudens surgebat
ut cu ficlutia diceret. Media nocte surgebã ad confitendum
tibi dñe. Nam frequent̃ & dormire iisã ẽ. & psalmũ decantare
in ipso sopore: ita ut recte & ueracit̾ diceret. Meditatio cordis
mei inconspectu tuo seꝑ. Caritatis aũt eius arcdorẽ. quo opis
homines dilexit quis umꝗ poterit imitasi  Resplenduer̃
in ea quȩq uirtutes. Modestia cũ uerecũdia sapientia: cũ sim¬
plicitate : seueritas cũ mans uecudine. doctrina cũ humilitate
Uita deniq immaculata. uita irrȩp̃hensibilis. uita simet
se aqualis. In tantũ se extranea dereb ꝓpriis fecit ut si alicui
de sororib merũ dare uoluisseg: e suo sibi cellario tangere non
psupsit. Quo cognito uenerabilis abbatissa. dedit ei tonꝰ nellam

Expanded text:
ne cesses'. At ubi surgendi horam media faceret nox, quamquam antea totum implesset cursum, quae adhuc nec soporem senserat, iam parata, de stratu ad Domini servitium gaudens surgebat, ut cum fidutia diceret: Media nocte surgebam ad confitendum tibi, Domine. Nam frequenter et dormire visa est et psalmum decantare in ipso sopore, ita ut recte et veraciter diceret: Meditatio cordis mei in conspectu tuo semper. Caritatis autem eius ardorem, quo omnes homines dilexit, quis umquam poterit imitari? Resplenduerunt in ea quaeque virtutes, modestia cum verecundia, sapientia cum simplicitate, severitas cum mansuetudine, doctrina cum humilitate, vita denique inmaculata, vita inreprehensibilis, vita sibimet semper aequalis. 10. In tantum se extraneam de rebus propriis fecit, ut, si alicui de sororibus merum dare voluisset, de suo sibi cellario tangere non praesumpsit. Quo cognito, venerabilis abbatissa dedit ei tonnellam
Abbreviated transcription (Latin):
arbore sẽ infestabat. Dicit adeã una de aftancib PBoromia benta
sii ubes in ũbo tuo eitio auẽ. Iuae dixit ei. Si noeet i in nomuie d n
uade en iehilomin signũ crucis suꝑeã facias. Ambula uit idoaqi aui¬

Expanded text:
arbore se infestabat. Dicit ad eam una de adstantibus: 'Domina beata, arbore se infestabat. Dicit ad eam una de adstantibus: 'Domina beata, si iubes, in verbo tuo eicio avem'. Quae dicit ei: 'Si nocet, in nomine Domini vade, nihilominus signum crucis su
Abbreviated transcription (Latin):
dĩ . & nichil carnaliter. aut egit. Aut sapuit. Et quia nũꝗ oeios a
ab oꝑe dĩ.eẽ. uoluit: insiscebat orationi lectianr & elemosinis. ac
pdieationib inscessant̃ om̃ib diebus : ut nulla esset quȩ se de igno¬
rantia excusaret. Tantũ deniq inse donũ largiente diuna ena
habuit : ut humilitatis magistrũ qui deceli solig̃ adtras descendit
imitando edñm in sp̃u sequeret᷑ quocũq iret Rost totã congrego¬
uadda uuce. dĩi beata illud signaret. aliqua desororib auenł
supra murũ milia miliũ dȩmonũ. inspetie caprarũ astare bi
upraextera beatã cũ signo crueis elȩuauit : om̃is illa multat cello
nce toquada aftaret seꝑ in corde &ẽ in ore cursil decantansodam
intra arechana cordis sui secrete iugis lausidĩ ꝑ senabon asoctonna
auis quȩ homi nib ẽ ingrata uociferans in melio monastera

Expanded text:
Dei et nihil carnaliter aut egit aut sapuit. Et quia numquam ociosa Dei et nihil carnaliter aut egit aut sapuit. Et quia numquam ociosa ab opere Dei esse voluit, insistebat itaque orationi, lectioni et elymosinis ac praedicationibus incessanter omnibus diebus, ut nulla esset, quae se de ignorantia excusaret. 18. Tantum denique donum in se, largiente divina gratia, habuit, ut humilitatis magistrum, qui de caeli solio ad terras descendit, imitando Dominum in spiritu sequeretur, cocumque ierit. Postquam congregaQuadam vice dum beata illud signaret, aliqua de sororibus vidit supra murum milia milium daemonum in specie caprarum adstare; ubi sancta dexteram beatam cum signo nocte adstaret, semper in corde et in ore cursum decantans, – intra archana cordis sui secrete iugis laus Dei personabat, – nocturna avis, quae ab hominibus est ingrata, vociferans in medio monasterio in
Abbreviated transcription (Latin):
ce clamantes dicebant. Ad uenisti bona domina pietate plena
tuos capti uos eripere ne fluctib mergent᷑. Aduus in uocationẽ
non tantũ sui sed & alii om̃s sunt lib̾ati ꝑ uirtutẽ ipsius domi
nȩ radegundis Ipsas pennas huic sc̃ȩ attuler Et fabricata s ipsi
qui demorte sunt ltati. ꝑloca scã deuoti dederunt. Ubi cũer
inuocata fuerit. benigne exaudit. Vnde st̃febricitans. ut pus¬
tulã habens. aut qua cũq tentus infirmitate : ꝓint̃ iecta longin¬
quitate t̾rȩ ad eã uenire ñ potuisset.: candela ineius nomineib
dem accenda omnẽ febrim reppulit. Iuantũ suã congregationẽ
dilexerit. quis effari ualeat. Nẽc si centeno sonitu. lingua plec¬
trum moueat. hoc explere ualet. Instituit utdũ reficerent semꝑ
lectio legerẽt᷑. ut non solũ fauces accipiant cibũ. sed & aures auli¬
acit dĩ uerbũ. Quid quid aut aliis p̃cepit. aut ipsafeẽ: om̃ia inzelo

Expanded text:
voce clamantes, dicebant: 'Advenisti, bona domina, pietate plena, voce clamantes, dicebant: 'Advenisti, bona domina, pietate plena, tuos captivos eripere, ne fluctibus mergerentur'. Ad eius invocationem non tantum sui, sed omnes sunt liberati per virtutem ipsius dominae Radegundis. Ipsas pennas huc attulerant, et fabricatas ipsi qui de morte sunt liberati, per loca sancta devoti dederunt. Ubicumque invocata fuerit, benigne exaudit; si febricitans, aut pustulam habens, aut a quacunque tentus infirmitate, pro interjecto longinqe accensa omnem febrem depulit. 21. Quantum suam congregationem dilexerit quis effari valeat? nec si centeno sonitu linguae plectrum moveat hoc explere valet. Instituit ut, dum reficerent, semper lectio legeretur, ut non solum fauces accipiant cibum, sed et aures audiant Dei verbum. Quidquid aut aliis praecepit aut ipsa fecit, omnia pro
Abbreviated transcription (Latin):
ta perieula pasñ ꝓcellas scilicet & tempestates ruales eeior
ris nauis edꝵ ꝑiculo sub iacebat. Iam de uita despantes. mor¬
tem poculis habentes: inter se pac̃e facientes i quio cĩ cosscaele
a sorbere cupiebate se uidentes in tanto ꝑieplo uece ulleaehã
dabant clamantes acdicentes: Domina radegundis eub ueni
seruis cuis. Dũtibi oboe diuimꝰ: sub mersi m̃ ꝑam aibesca bros
de mortis ꝑiculo: quia mare iã paratũrẽ ut nos uiuos absorbent
adiuua nos ne peamꝰ. Adhas uotes in medio mnari ad uenico¬
labuNque ternauĩ eorũ circuiens tua uice quasi in nomine
trinitatis ꝑuolauit qua beata seꝑ corde dilexit Cũ uol aredde
seruus beatȩ regine nomine banisaius extendit man ũ: ae de
cauda eius tres tulit pennas. Quas in mare intinguens. tepefta¬
se copescuit. Sic ad inuocationẽ nominis betȩ radegundis colũ¬
ua qu& apparuit eius famulos demors ianua uite peddidit
ꝑt facta est tranquillitas magna inmedio maris. Iluu al taluo

Expanded text:
ta pericula passi, procellas scilicet et tempestates, quales se numquam ri navis eorum periculo subiacebat. Iam de vita desperantes, mortem prae oculis habentes, inter se pacem facientes, quia iam eos mare absorbere cupiebat, se videntes in tanto periculo, voces ad caelum dabant, clamantes ac dicentes: 'Domina Radegundis, subveni servis tuis, dum tibi oboedivimus, submersi non pereamus; libera nos de mortis periculoadiuva, ne pereant'. Ad has voces in medio mari advenit columba, quae ter navem eorum circuiens, tertia vice in nomine Trinitatis, quam beata semper corde dilexit, cum volaret, servus beatae reginae nomine Banisaios extendit manum, de cauda eius tres tulit pennas, quas mari intinguens, tempestas conpescuit, et ad invocationem nominis beatae Radegundis columba quae apparuit eius famulos de mortis ianua vitae reddidit, et facta est tranquillitas magna in medio mari. Illi vero alta
Abbreviated transcription (Latin):
ptdum. quiaͫ illa quieqͥd potissimũ facere uolutt seꝑ die nacalis
dñi facere elegit. Nam gloriosus cransitꝰ ei sie coneiete decant
feria mane pͥmo idus augusti quo fecit idẽ msis diesredecimi
clausi sunt oculi eiꝰ. & obscuratisunt nr̃i. Uenob quia peceauunu no¬
&e habe ñ merii imͦꝰ. Ipso mane ubi nob tantũ malũ etigtri ubrun
uox usi planct & unus clamor celos penitrabat lapiari niit
innonte oe abant in aer audier̃ angłos loquente se unecdiqđ
aabios Qud facito Dimitute eã ad huc quia he uoces adam̃
ꝑ uenerint aures. Angłi qͥ eã ferebant: responderites & asoũiam
nos n ddese sẽparat: qua secũ ei placere uolun eu quo regno se
Flenda e nob talis nerit: sed gemda Amisimꝰ quidẽ Mnpsert¬

Expanded text:
Et quia illa, quicquid potissimum facere voluit, semper die natalis Domini facere elegit; nam gloriosus transitus eius sic contigit: Quarta feria mane primo Idus Agustas, quod fecit idem mensis dies 13, clausi sunt eius oculi, et obscurati sunt nostri. te habere non meruimus. Ipsum mane ubi nobis tantum malum contigit, ubi una vox, unus planctus, unus clamor caelos penetrabat; lapidarii qui in monte operabantur, in aere audierunt angelum loquentem; unus dixit ad alios: 'Quid facitis? Dimittite eam adhuc'. Quia hae voces ad Domini pervenerunt aures, angeli, qui eam ferebant, respondentes dixerunt: 'Iam mus, quod nos non de se separat, quae se ei placere voluit, cum quo regnat. Flenda ergo nobis talis non erit, sed tremenda. Amisimus quidem
Abbreviated transcription (Latin):
popłorũ ac fletib acquieuit: promisitq se urbem egressurum.
Proxima igitur nocte salutatis fr̃ibus. celebrataq oratione: ꝓficisci
solus cȩpit. Ubi uentũ est ad portã: uidit sibi xp̃m occurrere. It ad
intellexit aũt petrus desua passione hoc dictũ. in quo xp̃c iñc passu¬
rus. eẽ. uideretur : quem pati constat insingulis. non dolore corporis:

Expanded text:
ret. Victus fletibus Petrus cessit, promisit se urbem egressurum. Proxima, nocte salutatis fratribus et celebrata oratione proficisci solus coepit. Vbi uentum ad portam, uidit sibi Christum occurrere et adoIntellexit Petrus de sua dictum passione, quod in eo Christus passurus uideretur qui pati
Abbreviated transcription (Latin):
tur: ab aliis formidatur. Cũ sim ego minima om̃iũ mi¬
nimarũ : me ab ipsis cunabulis anteꝰ sua uestigia peculiarẽ
uernulã familiarit enutriuit. Ut officio impensi muneris de
uoto tam̃ eloq̃uidꝰ pandam benignis simȩ ur̃e uoluntati obediens
pareo. Uraq me oratione iuuari peto: quae sũ minꝰ docta. plus deuota.
Non ea quae uir apostolicus fortimatꝰ ep̃s debeatȩ uita cõposuit ite¬
mus: sed ea quȩ ꝓlxitate omisit supblere cupimus: sicut ipsẽ in li¬
bro suo disseruit cũ diceret debeatȩ uirtutib Sufficiat exiguitas
ne fastidiatur ubras. Nec reputet᷑ breuissimũ: ubi depaucis agnos¬
cit᷑ miraculis amplitudo Ergo inspirante diuina potentia. cui
beata radegundis placere stũduit inscło & cũ qͦ regnat post scłm
non polito sed rustico tẽptam de his quȩgessit ser̾mone aliquid¬

Expanded text:
tur, ab aliis formidatur. 2. Cum sim igitur minima omnium mitur, ab aliis formidatur. 2. Cum sim igitur minima omnium minimarum, quam ab ipsis cunabulis ante sua vestigia peculiarem vernulam familiariter enutrivit, ut officio impensi muneris de voto tamen eloquio, benignissimae vestrae voluntati obediens pareo; vestra me oratione peto juvari, quae sum minus docta, plus devota. Non ea quae vir apostolicus Fortunatus episcopus de beatae vita composuit iteramus, sed ea quae prolixitate sui praetermisit, sicut ipse in libro suo disseruit cum diceret de Beatae virtutibus  in fine : ne fastidiatur ubertas, nec reputetur brevissimum, ubi de paucis agnoscitur amplitudo. Ergo, inspirante divina potentia, cui beata Radegundis placere studuit in saeculo et cum quo regnat post saeculum, non polito, sed rustico temptamus de his quae gessit sermone
Abbreviated transcription (Latin):
ominab sc̃is meritoꝵ gr̃a decoratis. didimiȩ abbatosȩ.
uel om̃i congregationi gloriosȩ dom ne radegundis: bau¬
doniuia humilis om̃iũ In iungitis m opus agere non mi¬
nus impossibile quã sit digito cȩlũ tangere: ut̃ de uita sc̃a
domne radegundis quã opt̾imȩ nostis : a liquid decere p̃su¬
mamus. Sed ĩstud illis debetur in uingi: qui habent intra se
fontẽ aeloquentia. Unde quicquid illis in iungit᷑. carmine is¬
riguo copiosius explicat᷑. Uerũ & contra quicũq anguste in¬
teligentiȩ sunt. nec habent affluentiã eloquii. ꝑquã & alios
reficere. uel sux siccitatis possint in opiã tẽperare : tales ñ solũ
ut ꝑse aliquidd dicere appetant. uerũ etiã siquid eis in iunctũ
fuerit. ꝑtimescunt. Quod in me hoc regnosco quȩ si impu¬
silla nimis paruũ habens intelli gentiȩ eloqui ũ. Qm̃ quan¬
re. Nam illi de parius sciunt magna disserere: isti de mag¬
nis nesciunt uel parua ꝓferre Et ideo quod ab aliis quȩ r̃i¬

Expanded text:
OMINABUS SANCTIS MERITORUM GRATIA DECORATIS DEDIMIAE ABBATISSAE VEL OMNI CONGREGATIONI GLORIOSI DOMINAE RADEGUNDIS BAUDONIVIA HUMILIS OMNIUM. Iniungitis mihi opus agere non minus inpossibile, quam sit digito caelum tangere, ut de vita sanctae dominae Radegundis, quam obtime nostis, aliquid dicere praesumamus. Sed istud illis debetur iniungi, qui habentes intra se fontem eloquentiae. Unde quicquid illis iniungitur, carmine irriguo copiosius explicatur. Verum aecontra, quicumque angustae intellegentiae sunt nec habent affluentiam eloquii, per quam vel alios reficere vel suae siccitatis possint inopiam temperare, tales non solum per se aliquid dicere appetunt, verum etiam, si quid eis iniunctum fuerit, pertimescunt. Quod in me hoc recognosco, quae sum pusillanimis, parvum habens intellegentiae eloquium, quoniam, quanre. Nam illi de parvis sciunt magna disserere, isti de magna nesciunt parva proferre: et ideo quod ab aliis quaeri
Abbreviated transcription (Latin):
ranter in linteo singillatũ cyliciũ Quod scã induens ad corpus per
totũ qua hagesimũ subt̃ ueste regia dulci portabat in sarcina Trans
eẽt. quis c̃reelat qualiter se orationi diffunderet . qualiter se tanꝙ p̃sen
sacia retur in lacrimis. Cui despecto uentris edulio tota refectio
& roca fames erat inap̃o. ¶llud qua pietate pertagebat sollienta ut
mensam rex quereret. cirea resdĩ dũ magis sat gebat iraxas habeba paccas¬

Expanded text:
ranter in linteo . sigillatum cilicium quod sancta indu| ens ad corpus . per ranter in linteo . sigillatum cilicium quod sancta indu| ens ad corpus . per totam quadragensimum subter ues| tem regiam dulci portabat in sarcina. Transesset quis credat quali| ter se oracioni diffunderet . qualiter se tamquam| prsaciaretur in lacrimis . cui dispec| to uentris edulio christi illi tota refectio . et tota fames erat| in christo. Illud qua pietate peragebat sollicitae ut mensa rex quereret . circa res dei dum| satagit rexas habebat a c
Abbreviated transcription (Latin):
tẽpore dũ reclinaret cũ principe. rogani sephumana necesfitate con¬
surgere. Leuans egressa cubiculo: tamdiu ante secretũ orationi in¬
cũbebat iactato cẏlicio ut solo calens sp̃u iaceret gelu penitrata :
tota carne quasi p̃mortua. Non curans corporis torm̃ta mens inten¬
ta parachso. leue reputans quod ferret. tantũ ne xp̃o uilesceret. Inde
regressa cubiculũ. uix tepe fieri poterat. uel foco uł lectulo. Dequa re¬
giꝰ dicebatur. habe sepotius iugalem monacham quã reginã Unde
& ipse inritatus ꝓbonis erat asprimus. Sed illa ꝓparte leniens ꝓparte
etiam tolerabat moleste rixas illatas a coniuge. Dieb uͦ quadragesi¬
mȩ satis .ẽ. scire. qualiter se recexit inter uestes regias. singulariter
penitens. Igitur appropinquante ie iunii tẽpore mitreliat ad regͥio¬
sam piam nomine monacham. Cui sc̃o ꝓposito: illa dirigebat uene¬

Expanded text:
tempore cum reclinaret cum principe rogans se pro hu| mana necessitate contempore cum reclinaret cum principe rogans se pro hu| mana necessitate consurgire. Leuans egressa cubi| culo tam diu ante secretum oracioni incumbebat . iac| tato cilicio ut solo calins spiritu iaceret . gelu penetrata| tota . carne praemortua non curans corporis tormentum .| mens intenta paradiso . Leue reputans quod ferret| tantum ne christo uilisceret. Inde regressa cubiculo . uix te| pefieri poterat uel foco . uel lectulo. De qua rege dice| batur . habire se potius iugalem . monacham quam| reginam. Vnde et ipse inritatus pro bonis erat asper| rimus. Sed illa pro parte liniens . pro parte tolerabat .| modesti rixas inlatas a coniuge. Diebus uero qua| dragensimae satis est scire . qualiter se redigit inter| uestis regias . singulariter . paenitentem.| Igitur adpropinquante ieiunii tempore mittens ad relegiosam| pia nomine monacham . cui sancto proposito illa dirigebat| uene
Abbreviated transcription (Latin):
uti nepͥmeret᷑ a sarcina qđ acceꝑat erogabat. Apudꝗ nec egeni uox ini¬
anit̃ sonuit: nec ipsa eã surda preteri it̃. Sepe donans indum̃ta credens
struit. Ibĩ lecis culte cõpositis congregatisq egenis feminis ipsa caslauat
purgabat min isteriũ faciens quos ante lauerat eisdem sua manu ÷¬
miscebat. ut fessos de sudore supta potio recentaret. Sic deuota fem¬
na nata & nupta regina palatii domina : pauꝑib seruiebat ancilla.
Inm̃sa uͦ. sub oculte neforte cognosceret᷑ ab aliquo antese posito eb
legumine ferculo: inter aepulas regũ more triũ pueroꝵ. faba uel
lenticula delectabilit̃ uescebatur. De cursu uͦ decantando: uigili studio¬
instabat. Nam & si sederet inprandio excusans se regi aliquo casieut
Qõ redderet debitũ se subclucebat conuiuio. quo egressa dno psaileret¬
& curiosȩ requireret quali cibo foris pauꝑes refecissent. Itẽ noctur

Expanded text:
ne premeretur a sarcina quod acceperat| erogabat. Apud quam nec egeni uox inne premeretur a sarcina quod acceperat| erogabat. Apud quam nec egeni uox inaniter sonu\i/t| nec ipsa surda preteriit saepe donans indumenta.| Credens struit . quo lectis culte conpositis . congre| gatis egenis . feminas ipsa lauans Ministeri| um faciens . quos antea lauerat . eisdem sua ma| nu miscebat ut fessos de sudore sumpta potio recentaret| Hic deuota faemina nata et nupta regina . palatii| domina pauperibus seruiebat+ ancilla in mensa uero| subocculte ne cognusceretur ab aliquo ante se posito| cum ligumine ferculo . inter epulas regum . more trium| puerorum . faua . uel lenticula . delectabiliter uescebatur.| De cursu uero decantando etsi sediret in prandio . excusans| regi . lequo casu . ut deo redderet debitum se subducebat| conuiuio quo egressa . domino psalliret . et curiose requireret| quali cibo foras pauperis refecissent Idem nocturno|
Abbreviated transcription (Latin):
uero cũ fascitergio iacentẽ puluerem. colligens. foris cũ reuerentia re¬
condebat potius ꝗurgebat. Quã cũ p̃paratis expensis inuictoriaco uolui¬
set rex p̃dictus accipe ꝑberaleham abatteias nocte cũ paueis elapsa est.
Hi nc sues sionis cũeam direxisset. ut reginã erigeret sic põpam pr¬
sẽparata calesa. Acdũsib accessissec secularis potestas migis qua ꝑmutir¬
pot dignitas sua se inelinauit uoluntas. Subdita seꝑdõ. sectins monia
sacer cocũ. Plus participata ẽ. xp̃o. quã sociata con iugio Illeu subce pir
timens pedõ degraduasiet cũ mundi gradu ꝓficeret: sua secu facul¬
te elen ios rȩ de hicaut a cũ sibi aliquid detributis accede ⁊exom̃ib:¬
quȩ uenissent ante dedit decimas quã recepit. De inde ꝗđ suꝑerat: monas¬
teriis dispensabat. Et qͦ ire pede ñ poterat: trans misso munere circum¬
ibat. Acuius munificentia: nec ipse se absconde potuit heremita. Etfic.

Expanded text:
vero cum facitergio jacentem pulverem colligens, foris cum reverentia recondebat, potius quam vergebat. Quam cum praeparatis expensis Victoriace voluisset rex praedictus accipere, per Beralcham ab Alteias nocte cum paucis elapsa est. Deinde Suessionis cum eam direxisset ut reginam erigeret, evitans pompam reseparata| caelesti ac dum sibi accessisset secularis potestas| Magis+ permitteret dignitas . se plus inclinauit uolun| tas. Subdita per deo sectans munita sacerdotum .| plus participata christo . quam sociata coniugio. Illo ue| ro sub timens ne deo| degradasset . cum mundi gradu proficeret se sua cum| facultate . elymosynae dedicauit. Nam cum sibi| aliquid de tributis accideret . ex omnibque uenis| sent . ante dedit decimas quam recipit. Deinde| quod supererat monasteriis dispensabat. Et quo ire| pede non poterat . misso munere circuibat ad cuius| munificentiam nec ipse se abscondere potuit here| mita. Sic
Abbreviated transcription (Latin):
felte fusum exauro & gemis ul margaritis factu haberitẽ esir
auri solidosmille. o non nã suã nõmi ne fridofigia cris pruna
habebat cũ suns fidelib trans misit upro uenerabili domuno
iohi pecluso incastello cainone: ut pea dñm orarecone iteruem
ad scłm reuerteret᷑. uestẽ ei cilicinam trans mttere unde

Expanded text:
felte fusum ex auro et gemmis vel margaritis factum, habentem in se felte fusum ex auro et gemmis vel margaritis factum, habentem in se auri solidos mille, quem per nonnanem nomine Fridovigiam, quam proximam habebat, cum suis fidelibus transmisit viro venerabili domino Iohanni reclauso in castello Cainone, ut pro ea oraret, ne iterum ad saeculum reverteretur, et vestem ei cilicinam transmitteret, unde
Abbreviated transcription (Latin):
& in totis mbris eiꝰ sedentes homines : seuͦ inetꝰ genu sedentẽ. Iui dix̃
ei. Modo ingenu sedes: ad huc in pectore meo iessionẽ habeb̾ Osten¬
debat᷑ ei gr̃ã. qua fruitura erat. Hunc uisũ cũ contestatione secre¬
tius suũ fidelib retulit: ut ea suꝑ ftite. hoc nequis sciret. Quã cauta
in collocutione : Quã deuota in om̃i actione In ꝓsꝑis. in aduersis:
in letitia. intriftitia. seꝑ equalis. Nec in ad uersis se fregit: nec in
ꝓsperis se exculit. Cum inuilla ipsa alhuh eẽt. fit sonus quasi eam
rex iterum uellet accipere Perpessum se dolens graue damnũ qui
reciperet penitus uiuere non optaret. Hȩc audiens beatissima ni¬
uigilias ꝑ noctans & orationa se totã diffundens despexit sedem patriȩ
uĩcit chulcedinẽ con ugis Exclusit caritate mundiale dlegto anito
fieri ne pegrinaret᷑ axp̃o. Adhuc deregali secũ habens ornanto

Expanded text:
et in totis membris eius sedentes homines, se vero in eius genu sedentem; qui dixit et in totis membris eius sedentes homines, se vero in eius genu sedentem; qui dixit ei: 'Modo in genu sedes, adhuc in pectore meo sessionem habebis'. Ostendebatur ei gratia, qua fruitura erat. Hunc visum cum contestatione secretius suis fidelibus retulit, ut ea superstite hoc ne quis sciret. Quam cauta in conlocutione, quam devota in omni actione! In prosperis, in adversis, in laetitia, in tristitia semper aequalis, nec in adversis se fregit nec in prosperis extulit. 4. Dum in villa ipsa adhuc esset, fit sonus, quasi eam rex iterum vellet accipere, se dolens gravi damno pati,reciperet, penitus vivere non optaret. Haec audiens beatissima, nivigiliis pernoctans, in oratione se tota diffudit, despexit sedem patriae, vicit dulcedinem coniugis, exclusit caritatem mundialem, elegit exsul fieri, ne peregrinaretur a Christo. Adhuc de regali secum habens ornamento
Abbreviated transcription (Latin):
uidimꝰ testam̃ Inuitata namq ad prandiũ ansifridis matrone
dũiter ageret seculari põpa se comitante inter ieeta longen¬
quitate terrȩ spacii fanũ qđ a francis colebat᷑ initinere bea¬
te reginȩ. fere uniꝰ miliarii spatio ꝓximũ erat. Hoc illa quir¬
dienꝰ ibi afrancis fanũ coli: iussit famulis fanũ igne eo be
Iniqũ iudicane dm celi centẽni & diabolica macbionamtadius¬
murari. Hoc audientes franci uni uersaq multita doe cunelerur
& fustib uł om̃i fremitu diabolid conabant᷑ illud defenclere
ipsaeomditer nt̃se & popłis pacẽ firmaret. quo facto: uirtu¬
tẽ & constantiã regine om̃s ad mirantes. dñm benȩdixerunt.
ost quã opante diuina potentia a rege t̾reno discessit. qđ sua
uota poscebat. dũ suedas in uilla quã eiꝰ rex dederat resideret: in
primo anno con uersionis suae. uidit inuisu nauĩ in homini spece

Expanded text:
vidimus testamur, – invitata ad prandium Ansifridae matronae, vidimus testamur, – invitata ad prandium Ansifridae matronae, dum iter ageret, saeculari pompa se comitante, interiecta longinquitate terrae ac spatio, fanus, qui a Francis colebatur, in itinere beatae reginae quantum miliario uno proximus erat. Hoc illa audiens, ibi a Francis fanum coli, iussit famulis fanum igni conburi, iniquum iudicans, Deum caeli contempni et diabolica machinamenta venerari. Hoc audientes Franci universaque multitudo cum gladiis et fustibus vel omni fremitu diabolico conabantur defendere; facto, virtutem et constantiam reginae omnes admirantes, Domino benedixerunt. 3. Postquam, operante divina potentia, a rege terreno discessit, quod sua vota poscebant, dum Suedas in villa, quam ei rex dederat, resideret, in primo anno conversionis suae, vidit in visu navem in hominis specie
Abbreviated transcription (Latin):
dit& debeatȩ rade gundis uita: in primo libro sicut continetu
eus regalis origo ueledignitas. nulli habetur in cogritu qual
fuit. eiusq̃ actĩo qualis: lum cum terreno principe & coniugi
rete p̃celso elothario conuersaretur. De regali ꝓgenie nobile
Term̃ erupit. Et quod sũpsit ex genere suo. plud ornauitex
ide Coniuncta t̾reno principi nobilis regina celestes plus qũõ
trena. Sed inipso con unctionis breui teꝑore itase Sub con¬
iugis specie nupta tractauit: ut xpo plus deuota serras emi
Utq hoc ageret in laicali ꝓposito: quod ipsa desiderare imis¬
tari Religio iam ante cedens animȩ futurȩ conuersationis
aduentũ: sȩcũlari sub habitu religionis formabat exemplo
in millo huius modi cõpede catenãta. In seruoꝵ di oseqio
suc cincta: in redẽptione captiuoꝵ sollicita. Inegenoꝵ erogatio¬
loquor cuiore tacente pectora confitentur. cui & si linguia ta¬
ceat conscientia nil occultat: quia qđ audimꝰ dicimus & quod

Expanded text:
itur de beatae Radegundis vita, in primo libro sicut continetur eius regalis origo vel dignitas, nulli habetur incognitum, qualis fuit eius actio, dum cum terreno principe et coniuge rege praecelso Chlotario conversaretur. De regali progeniae nobile germen erupit, et quod sumpsit ex genere suo, plus ornavit ex fide. Coniuncta terreno principi nobilis regina, caelestis plus quam terrena; sed in ipso coniunctionis brevi tempore ita se sub coniugis specie nupta tractavit, ut Christo plus devota serviret, ut hoc ageret in laicali proposito, quod ipsa desideraret imitari: religio iam antecedens animi futurae conversationis adventum, dum saeculari sub habitu religionis formabatur exemplum. In nullo huius mundi conpede catenata est, in servorum Dei obsequio succincta, in redemptione captivorum sollicita, in egenorum erogatio Domino loquor, cui, ore tacente, pectora confitentur, cui, etsi lingua taceat, conscientia nil occultat, quia quod audivimus dicimus et quod
Abbreviated transcription (Latin):
OIUA RADECVNDIS natione BARBaRa DE REGiont thorinoa
auo rege bessino. patruo esm̃ fredo patre rege berechtario. Inquan¬
tũ altĩtudo scłi tangit regio quidẽ degermi ne orta. Celsa licet ori¬
tine: multo celsior est ac̾tione. Quȩ cũ sũmis suis parentib bre¬
Imansis set tẽpore: tẽpestate barbarica. francoꝵ uictoria regione ipsa¬
sastata: uice israhelitica exit & migrat depatria. Tunc int̃ ĩpsos uie¬
tores cuius. eẽt. inpreda regalis pũella. fit contentio de captiua. Et ni¬
sumreges arina mouis sent. Que ueniens in sortẽ p̃celsi regis cloth¬
II indero mandensem ducta in uilla regia: nutriendi cau̾sa custo¬
dib est deputata. Quae p̾uella inter alia oꝑa quȩ sexui eius congrue¬
bant. lit teris ẽ. erudita. frequent loquens cũ paruulis si conferre
sops tepopis margr fieri cũpiens Indicabat adolefeens iam tune me¬
eccła ipsã ẽ adomesticis ꝑsecutionem ñ nunꝗ ꝑpessa. Sed iam cunc

Expanded text:
ur Radegundis natione barbara de regione Thoringa avo rege Bessino, patruo Hermenfredo, patre rege Bertechario, in quantum altitudo saeculi tangit regio de germine orta, celsa licet origine multo celsior actione. 4 Quae cum summis suis parentibus brevi mansisset tempore, tempestate barbarica Francorum victoria regione vastata, vice Israhelitica exit et migrat de patria. Tunc inter ipsos victores cuius esset in praeda regalis puella fit contentio de captiva, et nise reges arma movissent. 5 Quae veniens in sortem praecelsi regis Chlotharii, in Veromandensem ducta Adteias in villa regia nutriendi causa custodibus est deputata. Quae puella inter alia opera quae sexui eius congruebant litteris est erudita, frequenter loquens cum parvulis, si conferret sors temporis, martyra fieri cupiens. Indicabat adolescens iam tunc meecclesia, ipsa est a domesticis persecutionem perpessa. Iam tunc
Abbreviated transcription (Latin):
fesestella paruula pate facta immisso introrsũ capite. quȩ necessita
promit efflagitat. Nec moratur effectus: sipetitionis tantũ iusta
profertur oratio. Qdđ sibecta auferre desiderat pignora palliolũ
Aliquod momentana pensatũ iactet intrinsecus. Demride ieunans ac ui¬
guaris deuorissime deprecatur : ut deuotioni suȩ uirtus apłica suffraget᷑
lirũ dictu si fides hominis prȩualuerit : atumulo palliolũ eleuatũ.
itaimbuitur diuna uirtutẽ. ut multo amplius quam prius pensaue¬
rat: ponderetur. It tunc scit quileuauerit: cũ eius grã sumpsis se qđ
petut Multi enĩ & claues aureas ad reserandos cancellos beati sepulchri
faciunt. Cui ferentes ꝓbenedictione : priores quib infirmitates tribulan¬
tũ medeantur. Om̃ia enĩ fides integra prȩstat. Sunt ibi & columnȩ. mirȩ
elegantiȩ. candore niueo. ini numero: quȩ ciburiũ sepulchri sustinere dicum

Expanded text:
fenestella parvula patefacta, inmisso introrsum capite, quae necessitas fenestella parvula patefacta, inmisso introrsum capite, quae necessitas promit efflagitat. Nec moratus effectus, si petitionis tantum iusta proferatur oratio. Quod si beata auferre desiderat pignora, palliolum aliquod momentana pensatum iacet intrinsecus; deinde vigilans ac ieiunans, devotissime deprecatur, ut devotionis suae virtus apostolica suffragetur. Mirum dictu! Si fides hominis praevaluerit, a tumulo palliolum elevatum ita imbuitur divina virtute, ut multo amplius, quam prius pensaverat, ponderetur; et tunc seit qui levaverit, cum eius gratia sumpsisse quod petiit. Multi enim et claves aureas ad reserandos cancellos beati sepulchri faciunt, cui ferentes pro benedictione priores, quibus infirmitates tribulantum medicantur. Omnia enim fides integra praestat. Sunt ibi et columnae mirae eligantiae candore niveo quattuor numero, quae ciborium sepulchri sustenere di
Abbreviated transcription (Latin):
eihmulitatm docenda caput desuꝑ tonderi instituis orauuo
al prlis e simnos magicalliditas uł deteta est uł obrurta ue deat
hosies ⁊ puas ur bens romana duȩ inlapide fossulȩ suꝑ quẽ bedõ
lollices lexo popute. orauone contra ipsũ sononẽ mracum ad bra
optuderunt i neqiuib: cũ depluuus limphȩ collecte fuerint: unoribidis
estpetuentur. Iausteque : enex sanitatem tribuunt. Sẽsuero petrus
uenis set infoletuafelicis ttophe certamine. resupinis ad celũ se¬
uestigsis expeciet crucifigi : indignũ se uociferans ut dĩm exabtari dicur
desgens eppr uiuacemt imastris: sepultus est in templo qđ uocta batie
anti quitus uaticanũ quattuor columnarũ ualde ad mirabiliũ numero
nondarit sex habens habet etiã quaituor maltari. qđ sunt simulus
pretes illas que ciburiũ sepulchri sustentant : Hoc enĩ sepulchrum
subarare collo catur ualde ratũ habetur. Sed qui orare desiderat:
faseratis eaeelis quib locus ille ambitur accedit suꝑ sepulchrũ & le

Expanded text:
ilitatem docendam, caput desuper tonderi instituit, qui abet Pauli, Simonis Magi calliditas vel detecta est, vel obruta. Exstant hodieque apud urbem Romanam duae in lapide fossulae, super quem beati apostoli, deflexo poplite, orationem contra ipsum Simonem Magum ad Dominum effuderunt. In qexpetuntur, haustaeque mox sanitatem tribuunt. Sanctus vero Petvenisset, impleto iam felicis trophei certamine, resupinis ad caelum vestigiis se expetiit crucifigi, indignum se vociferans ut Dominum exaltari. Sicque dirigens spiritum vivacem in astris, sepultus est in templo quod vocitabatur antiquitus Batecanum, quattuor ordines columnarum valde admirabilium numero nonaginta sex Habens. Habet etiam quattuor in altare, quod sunt simul centum, praeter illas quae ciborium sepulchri sustentant. Hoc enim sepulchrum sub altare collocatum, valde rarum habetur. Sed qui orare desiderat, reseratis cancellis, quibus locus ille ambitur, accedit super sepulchrum; et sic
Abbreviated transcription (Latin):
nipsis autem
dieb petrus finẽ uite sibi imminere prȩsensit.
& iconuentu
fratrũ positus. apprehensa clementis manu. re¬
pente consurgens inaurib totius ȩcclesiȩ hȩc protulit uerba. Audite
me fr̃s & conserui mei : qm̃ sicut edoctussũ ab eo qui misit me dño &
ordino. Cui soli meȩ prȩdicationis & doctrinȩ cathedram credo. qui mͥ
abinitio usq ad finem comes in om̃ib fuit: & ꝑ hoc ueritatẽ totius mex
predicationis agnouit. qui inom̃ĩb temptationib meis socius extitit
fidelit̾ ꝑseuerans. Quem prȩceteris exꝑtussũ dm̃ colentẽ. homines di¬
ligentẽ. castũ. discendi studus deditũ: sobrium. benignũ. iustũ. pati¬
entẽ: scientẽ ferre nonnullorũ etiam ex his qui in uerbo dĩ instru¬
di & soluendi : ut deom̃ib dequibuscũq decreuerit interris. hoc decr¬
tũ sit & incȩlis. Ligabit enĩ qđ oportet ligar :: & soluet qđ expedit

Expanded text:
ipsis autem diebus quibus vitae finem sibi imminere praesensit, in conventu fratrum positus, apprehensa manu mea, repente consurgens, in auribus totius ecclesiae haec protulit verba: Audite me, fratres et conservi mei. Quoniam, sicut edoctus sum aordino, cui soli meae praedicationis et doctrinae cathedram trado, qui mihi ab initio usque ad finem comes in omnibus fuit, et per hoc veritatem totius meae praedicationis agnovit. Qui in omnibus meis socius exstitit fideliter perseverans. Quem prae caeteris expertus sum Dominum colentem, homines diligentem, castum, discendi studiis deditum, sobrium, benignum, justum, patientem, scientem ferre nonnullorum, etiam ex his qui in verbo Domini institutem ligandi et solvendi, ut de omnibus quibuscumque decreverit in terris hoc decretum sit et in coelis. Ligabit enim quod oportet ligari, et solvet quod expedit