comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ turrpi p̾mim iugo. agim̃ spoliam ⁊ occidim urgente nequicia. Quid
hoc mruli est nõ uerent p̃fecti qd intẽꝑamẽtũ libidiũ ad ĩuẽtũ est id
nullo dei timore territi ĩ lidẽciam uertere seeleꝵ Et cũ oportoat presid̃
occłos ⁊ auũs eque pudicos hr̃e eloquiũ mite graues sctõsq mores ⁊ mat
a muntrib oĩo ĩmumos nõ occłis tm̃ s ĩ sanamẽte lastuuũt nec legũ
s lenonuamꝰ secint̃ iudicia su pbiũt nec nutescũt nisi meritucula
imperet aut iras leuiat aurũ Ncc solũ dona suscipiũt s exposcũt meicãt᷑
⁊ subtrahunt ⁊ ĩ uiolentiã usq si ãłr nequit fieri qd̾ cupĩt furore suc¬
censi ꝓxũpũt ⁊ sic optĩe legium int̾pretes facte huic luxuriã hide pe¬
cunia incassum pro rostris uis postit᷑ nisi ab al his uel abcaꝵ alteta
suffeagia impendant᷑
¶ De urene ciatin filia capͣ sᵐͫ

Expanded text:
et turpi premimur iugo, agimur spoliamur et occidimur, urgente nequitia! Quid et turpi premimur iugo, agimur spoliamur et occidimur, urgente nequitia! Quid hoc mali est? Non verentur prefecti, quod in temperamentum libidinum adinventum est, id nullo Dei timore territi, in licentiam vertere scelerum; et cum oporteat presidem oculos et animum eque pudicos habere, eloquium mite, graves sanctosque mores et manus a muneribus omnino immunes, non oculis tantum, sed insana mente lasciviunt, nec legum sed lenonum secuntur iudicia; superbiunt nec mitescunt nisi meretricula imperet, aut iras leniat aurum; nec solum dona suscipiunt, sed exposcunt mercantur et subtrahunt et in violentiam usque, si aliter nequit fieri quod cupiunt, furore succensi prorumpunt. Et sic optime legum interpretes facte, hinc luxuria inde pecunia, incassum pro rostris ius poscitur, nisi ab his vel ab earum altera suffragia inpendantur. LIX. De Yrene Cratini filia
Abbreviated transcription (Latin):
puiciosius iniquo iudite. hie quociẽs sceleste metis impiũ sequĩt om̃is
Iuris oido ꝑuertat᷑ necesse est legum potestas soluãt U irtutis eneiuet
opus Sceleri laxent̃ habene. ⁊ breuit onr̃e bonũ publitũ ⁊ Ruyna
trahat᷑. Qd si nõ satis uel apparet nephariũ appii ceptum ⁊ que nde
secita sunt ĩ lucem deducũt Nam dũ male libidini sue potengho fienã
ponciet ex libera ẜuam. ex uiignie adulterã. ex desponsata pellicem ꝑ
mibutũ frande libertum fere pegit. suoq detestabili decrcto factum est
ut armaret pat̾ in filiã uerttiet᷑ pietas ĩ seuitia ⁊ ne uoto fraude
quesito gauderet incestus hõ occideret ĩ notua. clamarẽt ĩ uibe. tumul¬
tucrĩt in castris. seꝑatio plebis a patrib oriret᷑. ⁊ fere ĩ distimitni. res
oĩs pontiẽt romana O preses Inclitus ⁊ legũ lator Egregius qd̾ in

Expanded text:
pernitiosius iniquo iudice. Hic quotiens sceleste mentis imperium sequitur, omnis pernitiosius iniquo iudice. Hic quotiens sceleste mentis imperium sequitur, omnis iuris ordo pervertatur necesse est, legum potestas solvatur, virtutis enervetur opus, sceleri laxentur habene et breviter omne bonum publicum in ruinam trahatur. Quod si non satis alias apparet, nepharium Appii ceptum et que inde secuta sunt in lucem deducunt. Nam dum male libidini sue potens homo frenum poneret, ex libera servam, ex virgine adulteram, ex desponsata pelicem, per imbutum fraude libertum fere peregit suoque detestabili decreto factum est ut armaretur pater in filiam, verteretur pietas in sevitiam et, ne voto fraude quesito gauderet incestus homo, occideretur innocua, clamaretur in urbe, tumultuaretur in castris, separatio plebis a patribus oriretur et fere in discrimine res omnis poneretur romana. O preses inclitus et legum lator egregius! Quod in
Abbreviated transcription (Latin):
turesisfer sipto lanii cultio in quid. Qua posum bia dilecta filia libei¬
tatem tua uendico ⁊ omnem unginei infixit petiori maxio dolore spec¬
tanaũ ux quo infelix uirgo acidens ceinẽtib cuctis astantib sangilres
tũaĩa fudit risic libidiosi appii ꝑ ĩ nocẽtis cedem spes tut pissiã exina¬
nita est copere uirgiin ac yalii facta scda plebis secessiõe actum est
uo decd iii echacti abdicarent impeuu ⁊ romauo ppło quã occupuurat
libeiate linqrẽt Nec multo post uorignuo plebis t̾buo. ꝓtiuiãt appio dau¬
dio dies dicta est Qui cum ta diccturus accrderet ĩ carrctĩe iussic ui rgniii
tractus ⁊ catenis implicitus ut ineritũ effugeret dedicus nocuus manes
⁊nocue piaret unginie La queo seu gladio uel uencno ibidẽ uitã eiecit
Temerarius aũt cliens M. claudius. tͥnici nõ quadebiut bia nã fuga
tutatus defleuit exilio bonis tam patroni q siuis redattis ĩ publicũ. nil

Expanded text:
sisset, sumpto lanii cultro, inquit: — Qua possum via, dilecta filia, libertatem tuam vendico —; et omnemvirgineo infixit pectori, maximo dolore spectantium. Ex quo infelix virgo concidens, cernentibus cunctis astantibus, sanguinem cum anima fudit; et sic libidinosi Appii per innocentis cedem spes turpissima exinanita est et opere Virginii ac Icilii facta secunda plebis secessione, actum est ut decemviri coacti abdicarent imperium et romano populo quam occupaverant libertatem linquerent. Nec multo post, Virginio plebis tribuno procurantdio dies dicta est. Qui cum causam dicturus accederet, in carcerem iussu Virginii tractus et cathenis implicitus, ut meritum ellugeret dedecus, nocuus manes innocue piavit Virginie, laqueo seu gladio vel veneno ibidem vitam eiecit. Temerarius autem cliens Marcus Claudius crimen, non qua debuit via, nam fuga tutatus, deflevit exilio, bonis tam patroni quam suis redactis in publicum. Nil
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ litus enũ occupasset classim om̃e suo udicio nõ captis s absor¬
turs greciã. Requisita archemesia cuz armatis nauib uenit ĩ bellũ
fractisq iuz trestub xerxis copiis ciuii cõspettu Salamnei naiualla
pliĩ xcixie classis ⁊ acheniẽsiũ sub Temistode duce ꝯurissent spctate
puenãs qi cum xerxe sexũ mutasset uisa est adeo un si taniauda
obustus q xerxi fiusset aiũs nõ de facili e lassiscis proras xnst

Expanded text:
et litus omne occupasset classibus, omnem suo iudicio non capturus sed absoret litus omne occupasset classibus, omnem suo iudicio non capturus sed absorturus Greciam, requisita Arthemisia, cum armatis navibus venit in bellum; fractisque iam terrestribus Xerxis copiis, cum in conspectu Salamine in navale prelium Xerxis classis et Atheniensium sub Themistode duce convenissent, spectante iter pugnans, quasi cum Xerxe sexum mutasset, visa est adeo ut, si tam audax robustusque Xerxi fuisset animus, non de facili classis eius pro
Abbreviated transcription (Latin):
nautaio conatu rodior occupata uitua classe ⁊ clamoro siblato
radies undiq ciues suos iussit inucre quã obc̃õm attum est cu nõ
esset fuge lotus roduis. ut alitornasis cedeeñt oñĩs. Hoc ꝑ atto arint̃¬
ppeculis uidentes laurcas dassi sues obtinnisse crcdẽtes pate futto portu
portioi ciuitatis nõ ad uercentes uicirĩce hoste loco cuuũ siscco pot
Sie cora repente ab Irthemisia ciuitas eccupata est iussiq abutute bo
rodioꝵ mandauit engi actũq est ut due Enee statug lauarent ĩ piᶜ ͦ
quaz altera uictaxis ar thamesie rep̃sentabat effigiue Reliq uicte todie
tuutatis in quastigmatib positis qd ab ca actum erat signisicatigi ue¬
tigalem sibi domũ rediẽs insulã liquit p̾terca cũ ad ueisug lactdemdes
xerxes persar Rrex potentis simꝰ teas podestrib excititib coniplessitas

Expanded text:
nautarum conatu Rhodiorum occupata vacua classe et clamore sublato, nautarum conatu Rhodiorum occupata vacua classe et clamore sublato, in Rhodios undique cives suos iussit irruere; quam ob causam actum est, cum non esset fuge locus Rhodiis, ut ab Alicharnasiis cederentur omnes. Hoc peracto Artheautem e speculis videntes laureas classi, suos obtinuisse credentes, patefacto portu portisque civitatis, non advertentes victricem hostem loco civium suscepere; et sic eorum repente ab Arthemisia civitas occupata est; iussique a victricRhodiorum mandavit erigi; actumque est ut due enee statue levarentur in publico, quarum altera victricis Arthemisie representabat effigiem, reliqua victe rhodie civitatis. In qua stematibus positis, quod ab ea actum erat significantibus, vectigalem sibi, domum rediens, insulam liquit. Preterea cum adversus Lacedemonas Xerxes, Persarum rex potentissimus, terras pedestribus exercitibus complesset,
Abbreviated transcription (Latin):
mansolo cie m inidignaent haud longe ab ancarnaso Rodi mauerti
eegio carie pesse armita classe q̃i certa spe pociũdi fregntes adoccupind
Alud uenere Sane alicarnasus ciuitus mati ĩ mines yconot loco
exportura onña parari atq deferri nemine cuũ nedũ exteio imieit
pessint qui regia ẜuãt Alt̾ ꝗmaior est secus uibis menia apto mati
ꝯtinuus est In quẽ cũ arthemesia nouisset accessings rodios suos iusit
esse uarmis: ⁊ assup̃tis nautias sotiis ⁊ epypatis quos oportunos ad
ip̃ã daret applauderet xodiis cosq emurs uocarẽt eisq spem dediciõis
facerent ⁊ si possent i forũusq trahoet demũ euestigio quõ cumois
factũ sit minime ad uẽcentib hostib Aminori portu mn amplũ mari
erupit ⁊ cũ uideret signo dato iam ⁊ odios a ciuib euocato xclicta
classe tamiq̃ uictoros cirsim ĩ forũ tendete infestis nauib ⁊ maxio

Expanded text:
Mausolo, cum indignarentur haud longe ab Alicarnaso Rhodii mulierem regno Carie preesse, armata classe, quasi certa spe potiundi, frequentes ad occupandum illud venere. Sane Alicarnasus civitas, mari iminens ycaro, in loco oportuna omnia parari atque deferri, nemine civium, nedum exterorum, vidente, possint qui regiam servant; alter, qui maior est, secus urbis menia, aperte mari continuus est. In quem cum Arthemisia novisset hostes accessuros rhodios, suos iussit esse in armis et assumptis nauticis sociis et epypatis, quos oportunos ad  civibus, dum signum ipsa daret, applauderent Rhodiis eosque e muris vocarent eisque spem deditionis facerent et, si possent, in forum usque contraherent. Demum evestigio, quomodocunque factum sit, minime advertentibus hostibus, a minori portu in amplum mare erupit et, cum videret signo dato iam Rhodios, a civibus evocatos, relicta classe, tanquam victores cursim in forum tendere, infestis navibus et maximo
Abbreviated transcription (Latin):
nõdicam amplexus s u̾ba ecia respuẽtẽ uidcũt monite dascan m
qͣd cas ⁊ domo priã quid ĩ tẽplis quid in theatus ĩ quibi spettãciũ m̃łt.¬
tudo ⁊ seueussimi mor censotes ꝯuenĩut. Deciat mnus quidẽ hone¬
stis nignte autes os tacituinitate fienare/ occlos grauitati compeserie
mores componcie ⁊ gestus om̃o suos honestatio molle cẽprinicie ocia cõmessa¬
ciones lauticias ninuas chorcas et Iuucnũ uitare consorcia. Sentiãtq qm̃
nec optare qd̾libet nec qd̾ licet agere sctm̃ sit nec castitati ꝯforme ut prudẽ¬
ciores facte.  laudabili uirginitate florentes ĩ sacras nuptias mature
maiorib obtemperãtes sius deucniãt
De Penelope ulixis cõuige Capͦ s

Expanded text:
non dicam amplexus, sed verba etiam respuentem viderint, monite discant non dicam amplexus, sed verba etiam respuentem viderint, monite discant quid eas in domo patria, quid in templis, quid in theatris, in quibus spectantium multitudo et severissimi morum censores conveniunt, deceat; minus quidem honestis negare aures, os taciturnitate frenare, oculos gravitate compescere, mores componere et gestus omnes suos honestatis mole comprimere, ocia, commesationes, lautitias nimias, choreas et iuvenum vitare consortia; sentiantque quoniam nec optare quod libet, nec quod licet agere sanctum sit aut castitati cono forme; ut prudentiores facte et laudabili virginitate florentes in sacras nuptias mature, maioribus obtemperantes suis, deveniant. XL. De Penelope Ulixis coniuge.
Abbreviated transcription (Latin):
ẜͥuauit tubore ĩ flexo ꝓpositũ. Tandẽ cũ a T roya ueniens eneauiia¬
uinam sũpfisset ĩ cõiugem. et eb id bellũ int̾ cramm tur rũp eatła faue
esset exortiui cõgregmtib eis undiq copias canuilla tiurm ꝑtib fanẽs
cum grandi uolsc̾oꝵ agmiie uenit auxiliatux cidẽ et cror sepius ⁊¬
mata nruisset ĩ teutios ⁊ dic una acut᷑ pugnãs multos occidisset ex
eis ⁊ nouissime e orcbum quẽdam eybelis sacerdotẽ armoꝵ gelus
auida seq̃ur ab. Artũte quoda oxhostib saguta sub papilla le calitit
ꝑcissa maxiõ rutulloꝵ dãno moribunda collapsaest e sieanttro
amata execcicia exprrauit. hanc Intueant᷑ uellun puelole las¬
dieite ⁊ d̾ium sus urus uiigniẽ adultam ⁊ ꝓ libito nũc latorasisc
nũs siluas ⁊ lustra friaꝵo/ accnitam pharetra discũtentẽ labore assiduo
lastiuias illecebris appetitus p̃mẽtem delicias atq molecue asccuentas
offas ⁊ ela botata potula fugientẽ ⁊ cõstaneissio aio coeuer duscenu

Expanded text:
avit robore inflexo propositum. Tandem cum a Troia veniens Eneas Lavinam sumpsisset in coniugem, et ob id bellum inter eum Turnumque rutulum esset exortum, congregantibus eis undique copias, Camilla, Turni para tibus favens, cum grandi Volscorum agmine venit auxiliatrix eidem; et cum sepius armata irruisset in Teucros et die una acriter pugnans multos occidisset ex eis, et novissime Corebum quendam, Cybelis sacerdotem, armorum eius avida, sequeretur, ab Arrunte quodam ex hostibus, sagitta sub papilla letaliter percussa, maximo Rutulorum damno moribunda collapsa est; et sic inter amata exercitia expiravit. Hanc intueantur velim puellule hodierne; et dum sui iuris virginem adultam et pro libito nunc latos agros, nunc silvas et lustra ferarum accintam faretra discurrentem, labore assiduo lascivias illecebris appetitus prementem, delitias atque molliciem accuratas offas et elaborata pocula fugientem et constantissimo animo coevorum iuvenum,
Abbreviated transcription (Latin):
taert ra motla ads mssenũ fluiui pridiano ymbre tameto deueĩt
Nec cum ontia in fantule ꝑpeditus posset enare ⁊ portimuã dere rosbut
por agentdeo qui aclebrõ futia buigniẽ Ignõbli assermi fato nolebat
dyan deuouito s ẜuasset ĩ colume ⁊ uibrato torix uirdb brachno iaculũ
tir filia mn upam transient ad uersur quã eueseizio nando secirtuo es
et cũ illã dei numũe comperisset illesas Inmifia letus silu ropeur l
cebias nce absq laboie płimo ꝑiulã educiuit latte strno. que eum rib
ualidiorem euasisset etatĩ tegne fiaꝵ corpus cepit exuiuis ⁊ tele uibrã
latritis fundasq critũ agcre Arcus tendeie gestare haietar cusu ces uos.
capneis n si luessoes insequi atqr suꝑare latores orũes femincos despicẽ

Expanded text:
taret Camillam, ad Amasenum fluvium, pridiano imbre tumentem, devenit; nec cum, onere infantule prepeditus, posset enare, in oportunum devenit consilium, porrigente Deo qui celebrem futuram virginem ignobili assummi fato nolebat.Dyane devovit, si servasset incolumem; et vibratum totis viribus brachio iaculum, cum filia, in ripam transiecit adversam, quam evestigio nando secutus est; et cum illam Dei munere comperisset illesam, in miseria letus, silvarum petiit latebras nec absque labore plurimo parvulam educavit lacte ferino. Que cum in validiorem evasisset etatem, tegere ferarum corpus cepit exuviis et tela vibrare lacertis fundasque circumagere, arcus tendere, gestare pharetras, cursu cervos capreasque silvestres insequi atque superare, labores femineos omnes despicere,
Abbreviated transcription (Latin):
Hec ex cethabo uolseor rege anciquissimo ⁊ casrilla onig &e¬
nita nastens mati mortis ca fuit. Nam cui enixa piuila merdet
aa ethabo prs dnia tñ ex mattino nõie dempta lit̾a camallã
filiã nũcupuũt ĩ sin solaciu. hiius quide rgms anarali
suo die seuera fortuna funit ⁊ lã paululũ post matus fumus

Expanded text:
Hec ex Methabo Volscorum rege antiquissimo et Casmilla coniuge genita, nascens matri mortis causa fuit; nam cum enixa parvulam moreretur, a Methabo patre, una tantum ex materno nomine dempta litera, Camillam filiam nuncupavit in sui solatium. Huius quidem virginis a natali suo die severa fortuna fuit; nam paululum post matris funus,
Abbreviated transcription (Latin):
abiit. sunt ⁊ qui credãt. hanc camdẽ illã celsam meree Reginã fuisse can¬
datem aqua imposteꝵo uti pharaones ante sic egipai reges diu cognoiãti
candaces sunt
¶ De pamphyle platee filia ca. qr

Expanded text:
abiit. Sunt qui credant hanc eandem illam celsam Meroe reginam fuisse Canabiit. Sunt qui credant hanc eandem illam celsam Meroe reginam fuisse Candacem, a qua in posterum, ut Pharaones ante, sic Egyptii reges diu cognominati Candaces sunt. XLIV. De Panphyle Platee filia.
Abbreviated transcription (Latin):
mirari. ⁊ qd̾ longe magis nõ solum mirata est/ ꝗn ym̃o a meroe fere
altero orbis ex anglo / insigni reluto regno ꝑ Etyopes Egipciosq ⁊ ⁊ubri
maris litora atq arabum solitudĩes tam̃ splendido comitatu trimq
magnifico sup̃tu xcgioq ꝑ maxĩo famulatu uenit Illũ audititta Iel
ut ip̃e salamon regum oiũs ditissimus sapiẽtissimusq mulieris
magnificenciã miratus sĩt. Que sum̃o cũ honore ab eo suscepta
uisset ultio cõfesita est Salomois sapienciã longe famã atq hũa¬
noꝵp ingenioꝵ capacitãtẽ excedere nec dubiũ dei dono nõ studio q̃sita
fiuissi sudit cona exhibuit illi magnifica inter que fuisse cedunt᷑ balsama
sudãtes arbuscule quas pest modũ. Salomon haud longe ab asfaltidis lacu plã¬
tari iussit ⁊ cõli deniũ x̾sa uice susceptis muncrib sum̃a cu laude ĩ patriã

Expanded text:
mirari. Et, quod longe magis, non solum mirata est, quin imo a Meroe, fere mirari. Et, quod longe magis, non solum mirata est, quin imo a Meroe, fere altero orbis ex angulo, insigni relicto regno, per Ethyopes Egyptiosque et Rubri maris litora atque Arabum solitudines, tam splendido comitatu tanque magnifico sumptu regioque permaximo famulatu venit illum auditura Ierusalem, ut ipse Salomon, regum omnium ditissimus, mulieris magnificentiam miratus sit. Que summo cum honore ab eo suscepta,visset, ultro confessa est Salomonis sapientiam longe famam atque humanorum ingeniorum capacitatem excedere; nec dubium Dei dono, non studio quesitam fuisse. Inde dona exhibuit illi magnifica, inter que fuisse creduntur balsama sudantes arbuscule, quas postmodum Salomon haud longe ab Asfaltidis lacu plantari iussit et coli. Demum versa vice susceptis muneribus, summa cum laude in patriam
Abbreviated transcription (Latin):
Icaulam extiema ut ꝑcipi põt/ E tyopũ ꝑduxit barbaries
Que quidẽ tanto memoratu dignior est qͣto int̾ incul¬
tors exorta morib effulsit splendidror Constat eĩs si
fides datur antiquis. hanc deficiẽtib pharaonib / seueors
prolem seu alterã Etyopu atq egipcior/ ⁊ ut nõ nulli
asseruñt arabum clarissimã fiusse Regmnã. ⁊ ĩ meroe insula Nyli
ꝑ maxiã hiuisse Regina/ Ibiq tam granda diuiciaꝵ habundasse copia
ut credat᷑ ĩ huc fere mortales ex cessisse ceteros. Quas int̾ deliciar
diuitias nẽ ocio ⁊ molliciei feminee deditã legimus ꝗn ym̃o isi pre¬
ceptorem ignoremus tanta eã reꝵo peritura sciã preditã sensimus
ut mirabile uisum sit. Qd̾ ecia sacre testari uident lict̃i quaꝵ aucto¬
ritatt mõstrat᷑. hauc quã Sabam noĩant. audita sciencia. Salomõis
suo Euo florentis fama que celtbris totũ ia cõpleuerat orbẽ. dicunt
fuisse miratũ cum consueucũt stelidi seu ignari floecifaccre talia nõ

Expanded text:
icaulam extrema — ut percipi potest — Ethyopum produxit barbaries; que quidem tanto memoratu dignior est quanto, inter incultiores exorta, moribus effulsit splendidior. Constat enim — si fides datur antiquis — hanc, deficientibus Pharaonibus, seu eorum prolem seu alteram, Ethyopum atque Egyptiorum et — ut non nulli asserunt — Arabum clarissimam fuisse reginam et in Meroe, insula Nyli permaxima, habuisse regiam ibique tam grandi divitiarum habundasse copia ut credatur in hac fere mortales excessisse ceteros. Quas inter divitiarum delitias, non ocio et molliciei feminee deditam legimus, quin imo, etsi preceptorem ignoremus, tanta eam rerum periturarum scientia preditam sensimus, ut mirabile visum sit; quod etiam sacre testari videntur litere, quarum autoritate monstratur. Hanc, quam Sabam vocant, audita scientie Salomonis, suo evo florentis, fama, que celebris totum iam compleverat orbem, dicunt fuisse miratam, cum consueverint stolidi seu ignari floccifacere talia, non
Abbreviated transcription (Latin):
unã consciã nemo eciã ex neccessariis arbitrari ne dũ scire potuerit
qͦtiens ad contegin artefacinus credere possumꝰ mulicre hãt exoleta
uesti hĩtu sordido mesta facie flentib occulis neglecto cune nullis
cõpta de more uelamentis anpio suspiius pectore ficto qdã amentis
stupore ĩ mediũ prodiisse ⁊ q̃i sui isciã discutusse patua intrasse tepla
plateas ambisse ⁊ tremula ac fratta uste diuidror dros pretienoonst¬

Expanded text:
unam consciam, nemo etiam ex necessariis arbitrari, nedum scire, potuerit. unam consciam, nemo etiam ex necessariis arbitrari, nedum scire, potuerit. Quotiens ad contegendum facinus arte credere possumus mulierem hanc, exoleta veste, habitu sordido, mesta facie, flentibus oculis, neglecto crine, nullis comptam de more velamentis, anxio suspiriis pectore, ficto quodam amentis stupore, in medium prodiisse et, quasi sui inscia, discurrisse patriam, intrasse templa, plateas ambisse et tremula ac fracta voce, dum videretur deos precibus
Abbreviated transcription (Latin):
goris ꝯuigalis di ligencie ĩ gessere ciui eaa fortitudimipatus xefatum ma¬
nibus Uulnus nilmerite laudis potuit austrie
uria Romana fut mulice ⁊ si nom fidemidabim ex pro¬
scipia curionũ. si operib mie constancie atq intigerine
fidei ⁊ etustans splendidũ specinien Nã ea ĩ turbmerero
qua triũ uiroꝵ. iussu noue proscuptoꝵ In Arbe apposite
tabule sũt. Quitus lucietius eiusoẽ cõiuix inueniet pro¬
scuptus una cum pħib Cettus fuga celeri patuũ selum imgntibus
⁊ uix tutam int feiãto speleas ⁊ solitudiẽs monciũ seu ap̃ hostes Roãni
nõis latebiam Inueĩentib Solus ipe amatissiẽ u xoris usus cõsilio mt
romana menia intra domestici laris parietes int̾ ꝯuigalis cubituli
secretũ ĩ smu ꝯuigis ĩ trepidus latuit. ⁊ tanta uxoris soleicia tanta
agaici industria tanta fidei integutate ẜuatus est ut p̃t ancilulam

Expanded text:
goris coniugalis diligentie ingessere. Cuius etiam fortitudini patris reseratum magoris coniugalis diligentie ingessere. Cuius etiam fortitudini patris reseratum manibus vulnus nil merite laudis potuit auferre.uria romana fuit mulier et, si nomini fidem dabimus, ex prosapia Curionum, si operibus, mire constantie atque integerrime fidei vetustatis splendidum specimen. Nam <cum> eo in turbine rerum, quo triumvirorum iussu nove proscriptorum in urbe apposite tabule sunt, Quintus Lucretius eiusdem coniunx inveniretur proscriptus una cum pluribus, ceteris fuga celeri patrium solum linquentibus, et vix tutam, inter ferarum speleas et solitudines montium, seu apud hostes romani nominis, latebram invenientibus, solus ipse, amantissime uxoris usus consilio, intra romana menia, intra domestici laris parietes, intra coniugalis cubiculi secretum, in sino coniugis intrepidus latuit; et tanta uxoris solertia, tanta sagaci industria, tanta fidei integritate servatus est ut, preter ancillam
Abbreviated transcription (Latin):
a senatu eeliqͦ dãnati patutide ĩ duicisa abicrũt. Mutusat ⁊ cassins
orientem tindentts nõ paruas copias aduersus Ottaiuanũ cesaiẽ ⁊ anponiũ
Cesaris hidas coligtie adiicisus quos cum ottauianꝰ ⁊ antoniꝰ eduxissit
exercitum apud p̾hi lippos pugnatum est ⁊ cũ uitat fugatiq cassii bui¬
trias partes essent ⁊ ip̃e soutus ecia occisus est qd̾ tum audisset poitia
nil sibi subtratto uiro letũ futirtũ goistimãs arbitrata nõ alio aĩo mor¬
tem passuta q oli cultu tonsorisulnus eõfestim i uetus ꝓposituim
uenit et cum ad ueluntariã necem nullũ sibi adeo cito ut impetus
exposcebat p̃sturi uideoat᷑ instrumẽtu ignitos carbones quos forte pro¬
pĩquos hẽbat indubitant᷑ manib guctirr ĩ rectos ex hausit: aquibus
pcordia exurentib spũs uitalis abire ĩ morte coactus est nec dubiũ
ꝗn qrto magis in uisatũ mortis genus ĩ tulcie tanto occube̾ti plus ful¬

Expanded text:
a senatu reliquo damnati patricide in diversa abierunt. Brutus autem et Cassius in orientem tendentes non parvas copias adversus Octavianum Cesarem et Antonium, Cesaris heredes, collegere. Adversus quos cum Octavianus et Antonius eduxisse<n>t exercitum, apud Phylippos pugnatum est; et cum victe fugateque Cassii Brutique partes essent, et ipse Brutus etiam occisus est. Quod cum audisset Portia nil sibi, subtracto viro, letum futurum existimans, arbitrata non alio animo mortem passuram quam olim cultri tonsorii vulnus, confestim in vetus propositum venit; et cum ad voluntariam necem nullum sibi adeo cito, ut impetus exposcebat, prestari videbatur instrumentum, ignitos carbones, quos forte propinquos habebat, indubitanter manibus gucturi iniectos exhauxit; a quibus precordia exurentibus spiritus vitalis abire in mortem coactus est. Nec dubium quin, quanto magis inusitatum mortis genus intulere, tanto occumbenti plus ful
Abbreviated transcription (Latin):
deuencũt secula/ nõ satis ccctum hc̃o. O femineũ decus neglexisse mulie¬
bria ⁊ studiis maxiioꝵ uatũ appliciusse ingeniũ Uere condent᷑ segnes
et de se ipĩs mistre diffidentes que qĩ ĩ ociũ ⁊ talamis nate sint sibi ipis
suadent. se nisi ad amplexus hoĩum ⁊ filios ꝯcipiendos alendeq utilts
esst Cuomña que gloriosos hoĩes faciũt si studiis insudare uelint ha¬
beant cũ eis coĩa pot̾iuit hoc nature nõ abiettis uirib ingenio ⁊ uigiliis
femmeũ suꝑasse sexum. ⁊ sibi honesto labore ꝓpituũ quesisse nom. nec

Expanded text:
devenerint secula, non satis certum habeo. O femineum decus neglexisse muliedevenerint secula, non satis certum habeo. O femineum decus neglexisse muliebria et studiis maximorum vatum applicuisse ingenium! Verecundentur segnes et de se ipsis misere diffidentes; que, quasi in ocium et thalamis nate sint, sibi ipsis suadent se, nisi ad amplexus hominum et filios concipiendos alendosque utiles esse, cum omnia que gloriosos homines faciunt, si studiis insudare velint, habeant cum eis comunia. Potuit hec nature non abiectis viribus, ingenio et vigiliis femineum superasse sexum, et sibi honesto labore perpetuum quesisse nomen: ne
Abbreviated transcription (Latin):
comodo nauscam tnñẽt. Le ui soluut labore naciões exteras horient
ropallent honus forsan audito nugitti cũ s sectũdis mechis fugã
lauant mano placcont fortiq aium quibuiscul oroncuniturs sest¬
lestis sime prestent
¶de Cornificia porta ca. sqͣ¬
Or nsiti uriui Remama fuerit mulut an pocius exttra ceptuse
uio memini ctũ testimoio uettio menocats fent dignissia
smpantt aut Ottuiano cesere tanto portieo e sfilsit dorglli
ut nõ ytalico lacte nututa sed castalio uideret. latice ⁊ cornificio germano
fratii ciusdem eui poete ĩ signi eque esset Illustris ĩgłia. nec ꝯtenta tm̃ tam
splendida facultate ualusse x̾bisreor satus iipellentib musis ad destu¬
bendũ he lencoicum carmen sepissime calano doctas apposuit manus/ colo
rciecto ⁊ plima ac insignia scapsit epigiãmata que scrommi pb̃a uiri¬
santtissimi tprib ut ip̃e testat stabant ĩ p̾cio nũꝗdaũt ĩ posttrora

Expanded text:
commodo, nauseam timent, levi solvuntur labore, nationes exteras horrent et commodo, nauseam timent, levi solvuntur labore, nationes exteras horrent et expavent bovis forsan audito mugitu, cum in sectandis mechis fugam laudent, maria placeant fortemque animum quibuscunque oportunitatibus scelestissime prestent. LXXXVI. De Cornificia poeta. Cornificia, utrum romana fuerit mulier, an potius extera, comperisse non memini; verum, testimImperante autem Octaviano Cesare, tanto poetico effulsit dogmate, ut non ytalico lacte nutrita, sed Castalio videretur latice et Cornificio germano fratri, eiusdem evi poete insigni, eque esset illustris in gloria. Nec contenta tantum tam fulgida facultate valuisse verbis, reor sacris inpellentibus musis, ad describendum heliconicum carmen sepissime calamo doctas apposuit manus, colo reiecto, et plurima ac insignia descripsit epygramata que Ieronimi prautem in posteriora
Abbreviated transcription (Latin):
prnabulis ⁊ puulis totide sociata spendida muliet natale sdiẽ paticoa
subt̃ fugia ⁊ maris estus atq montana ytala Inccita uirises uestigia
euds ꝑ incegnitas rogiones exgrere donee compto se iuuxtrit honessius
rata ꝑ mille distrimuna nite urrũ sequi a fortuã deiectũ qz eo epise
laborante ĩ patria uatare delitiis ⁊ quiete. Indite profectometis ⁊ pru¬
dentim urĩ pocius q frĩa redolentis tale iudiciũ est Nõ eñ sempalrio
⁊ gemis splendendũ nõ semꝑ indulgendũ cultiu. nõ semp estiuus
fugiendus est sol aut hyemis pliuue nõ semꝑ cellendi sunt thalami
No semꝑsibi parcendũ s cum uinis exigente fatoro seue sub cunda
mollicĩe luxũq ⁊ augustias domestitas honestati ⁊ cõstantia at pudita
mente supasse hie illis est fama phenis a głia. Exutesctĩt igͥ nõ q̃ solũ
folicitatis Umbreculam totis sequnt pedib S he magis q̃ ꝓ c̃õi qiugi

Expanded text:
cillulis et servulis totidem sociata splendida mulier, natale solum patriosque subterfugia et maris estus atque montana ytala incerta viri sequi vestigia eumque per incognitas regiones exquirere, donec comperto seiunxerit: honestius rata per mille discrimina vite virum sequi a fortuna deiectum, quam, eo exule laborante, in patria vacare delitiis et quiete. Inclite profecto mentis et prudentem virum potius quam feminam redolentis, tale iudicium est. Non enim semper auro et gemmis splendendum, non semper indulgendum cultui, non semper estivus fugiendus est sol, aut hyemis pluvie, non semper colendi sont thalami, non semper sibi parcendum; sed cum viris, exigente fatorum serie, subeundi Molliciem luxumque et angustias domesticas honestate et constantia ac pudica mente superasse, hinc illis est fama perennis et gloria. Erubescant igitur, non que solum felicitatis umbreculam totis sequuntur pedibus, sed et he magis que pro comuni coniugii
Abbreviated transcription (Latin):
ppeti possem si minꝰ tibi ꝓ uotis cepta sucrede et feci  ro hausti uigoris
a̧ioor ⁊ ure tali cõnuge felix s ꝗd ulerar In see lus ꝯuiratũ itũ est ⁊ octi¬

Expanded text:
perpeti possem, si minus tibi pro votis cepta succederent, feci —. O inexhausti vigoris perpeti possem, si minus tibi pro votis cepta succederent, feci —. O inexhausti vigoris amor et vir tali coniuge felix! Sed quid ultra? In scelus a
Abbreviated transcription (Latin):
ias pestifer tumultus belloꝵo cuuliũ opp̃ssisa cesare ubiq popeĩus
um ĩ tũ dictatore ꝑpetuũ ut satis aiaducesũ est regnũ affectãtẽ
enatus ꝑs semor ꝯiuriuit ques intersit ⁊ sp̃e. Brutus qui inte¬
gutatis portie cõscius cum eidem scelesti facinois aperuisset achanũ
factiuã est Ut ea nocte ciui dics illuxit qua cesir huanis rebi guiratõ
opere subtrattus est E xeũte ẜ ruto cubiculũ porcia tonsoris noua¬
eulam sumẽt qͣi unguiũ suꝑflua xesectura fingensq illã sibi casu
etcidisse se ex aĩo uulnerauit. Sane astantes ancilule. cũ manare
uidissent sangusẽ sus pitate aliꝗd grauius elamore sublato. abiens
inrutus ĩ cubitulũ reuocatus est ⁊ͦ ab eo oburegata portia qm̃ tonsoĩs¬
p̃apuissec officiũ portia aut̃ semotis ancilulis Inquit Miname temeraue
fartũ. qd̾ putas est Tentatura aũt quo aĩo me ipam gladio puntis ⁊ mortẽ

Expanded text:
iam pestifer tumultus bellorum civilium, oppressis a Cesare ubique pompeianis, cum in eum dictatorem perpetuum — ut satis animadversum est — regnum affectantem senatus pars sanior coniuravit; quos inter fuit et ipse Brutus. Qui integritatis Portie conscius, cum eidem scelesti facinoris aperuisset archanum, factum est ut, ea nocte cui dies illuxit qua Cesar humanis rebus coniuratorum opere subtractus est, exeunte Bruto cubiculum, Portia tonsoris novaculam summeret, quasi um guium superflua resectura; fingensque illam sibi caso cecidisse, se ex animo vulneravit. Sane astantes ancillule cum manare vidissent sanguinem, suspicate aliquid gravius, clamore sublato, abiens Brutus in cubiculum revocatus est et ab eo obiurgata Portia quoniecipuisset officium. Portia autem, semotis ancillulis, inquit: — Minime temerarie factum quod putas est; tentatura autem quo animo me ipsam gladio perimere et mortem
Abbreviated transcription (Latin):
guine et obid uestib illis exutus domũ alias indututus temuttet
õtigit ut deforens ante alios Iuliã p̃gnãtẽ hr̃et ob uã. Que cũ uidisset
unii cruentas uestes anteõ cãm ex quireret suspicata nõ fersan popero
reuolutis maĩb clausis conadit ⁊ euestigio expirauit. nõ solũ uri
atq cuuũ tomanoro. s maxiã tocius oibis cattate incomodo
egipto ꝑ ardentes solitudũs lybie in affucã peperatu exti¬
citus ueliquias uiccorie cesaris imꝑaties ap̃ uticã se octidit
Nes ẽ quudem in signis mulier a prĩa fortitudũ atq ꝑse¬
uerançia de çenerans se ĩ aliquo uisa est hec aũt ut alia
us uritutis p̃dara post ponamus Cu ecia uiuente pr̃e diciodritto
nupsisset ad eo cũ dilexis integie ata caste ut mteretes paliabo¬

Expanded text:
guine, et ob id, vestibus illis exutus, domum alias induturus remicteret, guine, et ob id, vestibus illis exutus, domum alias induturus remicteret, contigit ut deferens ante alios Iuliam pregnantem haberet obviam. Que cum vidisset viri cruentas vestes, ante quam causam exquireret, suspicata non forsan Pompeiorevolutis, manibus clausis, concidit et evestigio expiravit: non solum viri atque civium romanorum, sed maximo totius orbis ea etate incomodo.Egypto per ardentes solitudines Lybie in Affricam pompeiani exercitus reliquias, victorie Cesaris inpatiens, apud Uticam se occidit. Nec equidem insignis mulier a patria fortitudine atque perseverantia degenerasse in aliquo visa est. Hec autem — ut alia eius virtutis preclare postponamus — cum, etiam vivente patre, Decio Bruto nupsisset, adeo eum dilexit integre atque caste ut, inter ceteras mulieb
Abbreviated transcription (Latin):
olllo rigñe ⁊ orugio forsam tocius oibis fut elarissima niulreꝵ
slouge clauot amore sct̃issimio ⁊ fato repentino. Nlã a Gaio
uluo eesuoe ex eornelia cõiuge Eynne quatte consulas fucas
unita progenita est qui iulius ab encainclito troianora dute
per multos ⁊eges ⁊ alios medios paterna duxit orignie mafra
utio ab ancho qdam ⁊omanoꝵ tege gloria bellor tq tuuf
ua pomptro magno ea tempestateo manor claussims uno
qui m uintendis regib de ponẽdis cisq de nouo facienos nacio¬
nibus subigedis pyratis extinguẽdis fauore tomane pletui ob¬
tinendo ⁊ regũ orbis tocius elientulas acquiredo nõ teras tm̃ s cclũ
om̃e fatigauit dui Quẽ adeo Illustris mulier esto uiuẽcula et
ille prouectus etate ardentet amauit. Ut ob id ĩ maturã mortẽ q̃ sierit
Nã cum pompciꝰ in comitiis ediliciis sacrfitatittus ab hostia quã
tencbat ex suscepto uulnere se ĩ uaria agitate płimo respergerẽt san¬

Expanded text:
oniugio forsan totius orbis fuit clarissima mulierum; sed longe clarior amore sanctissimo et fato repentino. Nam a Gaio Iulio Cesare ex Cornelia coniuge, Cynne quater consulis filia, unica progenita est. Qui Iulius ab Enea, inclito Troianorum duce, per multos reges et alios medios paternam duxit originem, maternam vero ab Anco, quondam Romanorum rege; gloria bellorum atque trea Pompeio magno, ea tempestate Romanorum clarissimo viro, qui in vincendis regibus, deponendis eisque de novo faciendis, nationibus subigendis, pyrratis extinguendis, favorem romane plebis obtinendo, et regum orbis totius clientelas acquirendo, non terras tantum, sed celum omne fatigavit diu. Quem adeo illustris mulier, esto iuvencula et ille provectus etate, ardenter amavit, ut ob id immaturam mortem quesierit. Nam cum Pompeius in comitiis edilitiis sacrificaturus ab hostia, quam tenebat, ex suscepto vulnere se in varia agitante, plurimo respergeretur san
Abbreviated transcription (Latin):
laudanda uideat᷑ tantũ oportiũtite exigente ornatu suo decora sit extol¬
lenda loquacitas quo tandẽ facto nõ abiq maxĩo hortensie fuilgor re¬
liquũ qd̾ minimũerat a matioĩs facile exactũ ẽ Qddica uidisse tãtũ¬

Expanded text:
laudanda videatur, tantum, oportunitate exigente, ornato suo decora sit extollaudanda videatur, tantum, oportunitate exigente, ornato suo decora sit extollenda loquacitas. Quo tandem facto, non absque maximo Hortensie fulgore, reliquum, quod minimum erat, a matronis facile exactum est. Quid dicam vidisse tantu
Abbreviated transcription (Latin):
detensia Quinti hortensii ⁊gregii oratonis filia dignisex¬
tollenda laudib est Cum nõ solun hortensii patus facũdiã
iuiuati pectore implexa sit s cũ eciã pronũtiãdi uigorẽ
ẜuiauert quẽ oportunitas exquisiuit et qui sepissinle in
pecuuẽ exsoluende grauata uideie̾t᷑ nes hoũ Inemiet aliq qui ĩ tẽ
tam ĩ ꝯgiuã p̾stare patrotiniũ auderet sola ausaest cõstanti ammio a¬
corã triu urrs rẽ friaꝵo assunitre. tãqs ꝑorando tam efficatit᷑ ĩ exhau¬
sti facundia agcre ut maxĩa audiẽciũ ad mitatiõe mutato sexu redius¬
nus hertensius credciet᷑ nec ĩfelicit᷑ opus tam egregiũ a femina sũp¬
tum aut eyxccutum est nã uti nulla ĩ parte fracta eĩone aut landabli
suii Iuĩs demõstracione defecerat Sit nce exoprato aliad atuuuius dimi¬
nutum est qn ym̃o cõcessium libeis ut longe amplior ꝑs ĩ iuncte peciũe
denicier᷑  Abiteati q̃rtũ sub matronaliscola ĩ purlicũ taciturntas

Expanded text:
Hortensia Quinti Hortensii egregii oratoris filia dignis extollenda laudibus est, cum non solum Hortensii patris facundiam vivaci pectore amplexa sit, sed eum etiam pronuntiandi vigorem servaverit quem oportunitas exquisivit, et qui sepissime in pecunie exsolvende gravata videretur, nec hominum inveniretur aliquis qui in rem tam incongruam prestare patrocinium auderet, sola ausa est constanti animo coram triumviris rem feminarum assummere eamque perorando tam efficaciter inexhausta facundia agere, ut maxima audientium admiratione mutato sexu redivivus Hortensius crederetur. Nec infeliciter opus tam egregium a femina sumptum aut executum est; nam, uti nulla in parte fracta oratione aut laudabili sui iuris demonstratione defecerat, sic nec exoptato aliquid a triumviris diminutum est, quin imo concessum libere ut longe amplior pars iniuncte pecunie demeretur, arbitrati quantum sub matronali stola in publicum taciturnitas
Abbreviated transcription (Latin):
tũt illi de peciũa ypria illud idẽ fatturũ sedixit crũ cũ uicisset hecu¬
los mõst̾e solitus superare ei cend ⁊ nobilẽ maetue florã p̃parassecõ¬
fumant ciii dormiẽti ĩ templo uisum aiũt cũ hercule cõcubiusse. Eiq
ab eodem dictum se suscrptura inciotdem ꝯtubitus ab eo quẽ pͥmomane
templũ exiens ĩueniret. Que cũ saciico ditissimo Iuueni templũ
exiens occurrisset ab eo amata atq deducta ⁊ cũ setũ fuisset diu ab codẽ
moriente heres relitta ⁊ sic ditata Uexũ sut quiditãt hãc nõ florã
s accam laurẽtiã fusse que bomulũ Remũq seu nutriuctat scumit̾¬
uit postra Sane huiꝰ discordãcie Ego nõ cuto dum modo cõsitt florã
incretatẽ ⁊ diuite extitisse hec aũt ut cotendã quo cuipio adueniente
mortalis eit tecrimo cum nullus Illi filius esset. ⁊ nõĩs ꝑpetuãdi cupido

Expanded text:
tune illi de pecunia propria illud idem facturum se dixit. Verum cum vicisset Hercutune illi de pecunia propria illud idem facturum se dixit. Verum cum vicisset Hercules, monstra etiam solitus superare, ei cenam et nobilem meretricem Floram preparasse confirmant. Cui dormienti in templo visum aiunt cum Hercule concubuisse eique ab eodem dictum se suscepturam mercedem concubitus ab eo quem, primo mane, templum exiens, inveniret. Que cum Fanitio, ditissimo iuveni, templum exiens occurrisset, ab eo amata atque deducta est; et, cum secum fuisset diu, ab eodem moriente heres relicta; et sic ditata. Verum sunt qui dicant hanc non Floram, sed Accam Laurentiam fuisse, que Romulum Remumque seu nutriverat, seu nutrivit postea. Sane huius discordantie ego non coro, dum modo constet Floram meretricem et divitem extitisse. Hec autem, ut eo tendam quo cupio, adveniente mortalis vite termino, cum nullus illi filius esset et nominis perpetuandi cupido,
Abbreviated transcription (Latin):
Loiam romaña fiusse muliere testari uidet antiquitas
Cui qͣtũ decoru Ignominosus questus subtraxit tantũ
fame fortuna fau̾trix auxit hec aũt ut oñs asscrunt
ditissima fuit mulici S de questu diuitiaro distrepãt
Na aliiditũt hãc om̃e iiuẽturis sue ac formositatis
corporee florẽ inter fornices ⁊ le nons soelestosq uiuenes
mererucio pupͭ ͦ cosupsisse ⁊ nũc hos nũc illos stolidos lasciuiis blã¬
dicisq ut taliũ meis est subai s denudas ⁊ undiq coriadens ⁊ eyo¬
terpdas m ead tñ amplissimas deuenisse diuicias Alii uõ honestius arbitati
lepidam ⁊ eiduculam ex careficũt ystouã assecentes Ronie bditiu hecculs
orciosum testeris ludũ incohasse manib alterius quat cum herculi dexitia
statuesset ⁊ sinistra sibi dicũt fuisse peritulũ ut si uinceret herculis ip̃e
sibi de sipe templi cenam ⁊ aitam pararet. Si uõ hercules uittor cuadtiet

Expanded text:
loram romanam fuisse mulierem testari videtur antiquitas: cui quantum decoris ignominiosus questus subtraxit, tantum fame fortuna fautrix ausit. Hec autem, ut omnes asserunt, ditissima fuit mulier. sed de questu divitiarum discrepant. Nam alii dicunt hanc omnem iuventutis sue ac formositatis corporee florem, inter fornices et lenones scelestosque iuvenes, meretricio publico consumpsisse; et nunc hos, nunc illos stolidos lasciviis blanditiisque — ut talium moris est — substantiarum denudans et undique corradens et excerpens, in eas tam amplissimas devenisse divitias. Alii vero, honestius arbitrati, lepidam et ridiculam ex ea referunt hystoriam, asserentes Rome edituum Herculis ociosum tesseris ludum inchoassestatuisset, et sinistram sibi, dicunt fecisse periculum ut, si vinceretur Hercules, ipse sibi de stipe templi cenam et amicam pararet; si vero Hercules victor evaderet,
Abbreviated transcription (Latin):
mortes qui tam grandes effectus agant ut minus mirem siquid pium
filii in parentes agamus cum eo pocius uideamͣ uites reddcre ⁊ qd ał sũpsi¬
mus debita ⁊ estitutiõe ꝑsoluere
¶De Martia uarionis capᵒ. sꝙͫ.

Expanded text:
mortes. Qui tam grandes effectus agunt ut minus miremur si quid pium mortes. Qui tam grandes effectus agunt ut minus miremur si quid pium filii in parentes agamus, cum eo potius videamur vices reddere et quod alias sumpsimus debita restitutione persolvere. LXVI. De Martia Varronis
Abbreviated transcription (Latin):
nc̃a coronã largiebat᷑ annquitas qua latte suantẽ ĩ carctie matre genita
decorabimꝰ. non equidẽ tãpie facinori satis dignũ ẜtum cõperies inter
frondes hec puetas nõ solũ sccã s adminibilis fuit nec tñi equãda qn¬
ymĩo preferenda nãtẽ munci quo docem paruulos natos latte ĩ frimior
etatẽ deduc̾t ac parentes morti subtrahere. Mnabiles gͦ pietatis sũt unes¬
Nã ne dũ feminaa corda que facile ĩ cõpassionẽ trahunt ⁊ lacrimas s nõ nuq
ĩefferata ⁊ ad amãtmna obstinaciõe durata penetiat peccora ⁊ posita arͦ p̃cordia
sede pͥmo humanitate flexibili duxũ emellit om̃e ⁊ oportunitatũ ĩ dagato
atq cõꝑt. i oꝑtima agit ut latiimas cũ ĩ felicibus misteãt egrtudines atq
pericula salte desideuo subeãt ⁊ nõ nũq si desint remedia uitarias subeãt

Expanded text:
neam coronam largiebatur antiquitas, qua, lacte servantem in carcere matrem, genitam neam coronam largiebatur antiquitas, qua, lacte servantem in carcere matrem, genitam decorabimus? Non equidem tam pio facinori satis dignum sertum comperies inter frondes. Hec pietas non solum sancta, sed admirabilis fuit; nec tantum equanda, quinimo preferenda nature muneri, quo docemur parvulos natos lacte in firmiorem etatem deducere ac parentes morti subtrahere. Mirabiles ergo pietatis sunt nam nedum feminea corda, que facile in compassionem trahuntur et lacrimas, sed non nunquam in efferata et adamantina, obstinatione durata, penetrat pectora; et, posita circa precordia sede, primo humanitate flexibili durum emollit omne, et oportunitatum indagatrix atque compertrix optima, agit ut lacrimas cum infelicibus misceant, egritudines atque pericula saltem desiderio subeant et non nunquam, si desint remedia, vicarias subeant
Abbreviated transcription (Latin):
tati mulieris cõpate eet᷑ ĩ eam seuire maib noluit s uiuã clausamq ut
media cõsumerẽt omisit ad quã uiscendã filia uenit ⁊ excussa prius
E gregie ne ꝗd cibi deferret intiorsum intrare carcerem a custode ebtinuit
E suruẽtia ia matri laca quo recenti habundabat partu opitulata est. de¬
mũ cõtiriuatis dicbus plusculis cepit muraricustos ꝙt̾a diudãnata mulier
absq cibo traxisset spm̃ ⁊ clam ꝗd cũ matre agcier nata ꝓspectas adicitit
qm̃ educcio mãmus illas suggiẽdas ori matris admoneret miratusq pietate
⁊ ĩ usitatũ nutriendi matr̃e nate cõꝑtũ tũuuno ectulit tuĩuie aũt p̃tori
p̃tor puplico nũciauit cõsilio ex quo cõi cõscensu faccũ est ut pietati filie
dono daret᷑ meritũ matri suppliciũ Si fuãti ĩ pugna uirib eiuẽ quer¬

Expanded text:
tati mulieris compateretur, in eam sevire manibus noluit, sed vivam clausamque, ut tati mulieris compateretur, in eam sevire manibus noluit, sed vivam clausamque, ut inedia consumeretur, omisit. Ad quam visendam filia venit et excussa prius egregie, ne quid cibi deferret introrsum, intrare carcerem a custode obtinuit esurientique iam matri lacte, quo recenti habundabat partu, opitulata est; demum, continuatis diebus plusculis, cepit mirari custos quod tam diu damnata mulier absque cibo traxisset spiritum; et clam quid cum matre ageret nata prospectans, advertit quoniam, eductis mammis, illas sugiendas ori matris admoveret; miratusque pietatem et inusitatum nutriendi matrem nate compertum, triumviro retulit; triumvir autem pretori; pretor publico nuntiavit consilio. Ex quo comuni consensu factum est ut pietati filie dono daretur meritum matri supplicium. Si servanti in pugna viribus civem, quer
Abbreviated transcription (Latin):
peciuã exmeretuce Nympha facta est zephrriq lucrata cõiugiũ ⁊ deitatis numici
apud mortales in templis cesidens diuinis honorĩb ccłebrata ad cout nostlũ
gniẽ cuꝰ deꝑditũ malignitate fortune nom e porẽtum ꝯugisq
notitia for̃san aliꝙͣtulũ ineriti ueceris surripuisse uidebut̃ s ne
ꝑ mie subtrattũ uideat᷑ Si illi int̾ claras/ locũ nõ dedero appo¬
nere mens est ⁊ ĩ noiãte mulieris pietatẽ inita referie siuir
gͦ Iuuẽcule hiue hon esti gnĩsmat᷑ s infelix Nã Rome apd̾
pretoris tribunal ob ꝗd ne meritum nescio capitali supplicio dãnata ⁊ a
pretore triũuno ut illi ia in dictasm̃e penã inferret triddita truuno
autẽ ĩ hoc ide puplici carceris cuscodi exhibita Ucxũ qũ nobilis esset ut
nocae necaret᷑ ĩ iũctũ est. custos aut huanitate quadã impulsus dũ ingenui¬

Expanded text:
pecunia, ex meretrice nynpha facta est zephyrique lucrata coniugium et deitatis numen, pecunia, ex meretrice nynpha facta est zephyrique lucrata coniugium et deitatis numen, apud mortales, in templis residens, divinis honoribus celebrata, adeo ut, non solum ginem; cuius deperditum malignitate fortune nomen et parentum coniugisque notitia forsan aliquantulum meriti decoris surripuisse videbitur. Sed, ne per me subtractum videatur, si illi inter claras locum non dedero, apponere mens est et innominate mulieris pietatem inclitam referre. Fuit ergo iuvencule huic honesti generis mater, sed infelix; nam Rome apud pretoris tribunal, ob quod demeritum nescio, capitali supplicio damnata; et a pretore triumviro, ut illi iam indictam sententia penam inferret, tradita; a triumviro autem, in hoc idem, publici carceris custodi exhibita. Verum, quoniam nobilis esset, ut nocte necaretur iniunctum est. Custos autem, humanitate quadam inpulsus, dum ingenui
Abbreviated transcription (Latin):
mire pulcritudĩs indigenã fuisse Nympham noĩe cloram. ⁊ açephiro
uento quẽ latiue fauoniũ ditimus ardentissime amata ⁊ postamo ĩ
cõuigẽ suptã Ciq ab codẽ quẽ stulticiã sua Int̾ deos noĩabant dotalicio
quodã muncre scu ꝑ ꝑ nuptias ut fit deitatẽ fuisse cõcessã hoc tñ officio
ut uere pͥmo arbores collesq ⁊ prata florib exornaret eisq pesset et
eius platata ludis illos ampla quadã liberalitatt cõcederat ⁊ ĩ fructũ de¬
duteret eide dee saciũ aras ludosq a uetustate fuisse cõdessos qua sedueti folla¬
tia ea que uiuẽs fornices celuerat a quibuscũq cçiã pro minima stripe pro¬
strata q̃i sius alis zephnus illã in celũ detulerit tũ Iumone Rgma deãbus qalias¬
edere arbitrati sunt/ Et sic ingenio suo flora ⁊ fortune munca exmale quesita

Expanded text:
mire pulchritudinis indigenam fuisse nynpham, nomine Cloram, et a zephyro mire pulchritudinis indigenam fuisse nynpham, nomine Cloram, et a zephyro vento, quem latine favonium dicimus, ardentissime amatam et postremo in coniugem sumptam; eique, ab eodem quem, stultitia sua, inter deos nominabant, dotalitio quodam munere, seu propter nuptias, ut fit, deitatem fuisse concessam: hoc cum officio, ut vere primo arbores colles et prata floribus exornaret eisque preesset; et eius placata ludis, illos ampla quadam liberalitate concederet et in fructum deduceret, eidem dee sacrum aras ludosque a vetustate fuisse concessos. Qua seducti fallacia, eam, que vivens fornices coluerat, a quibuscunque etiam pro minima stipe prostrata, quasi suis alis zephyrus illam in celum detulerit, cum Iunone regina deabusque aliis sedere arbitrati sunt. Et sic ingenio suo Flora et fortune munere ex male quesita