comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
opia uina mitt̾e metũ.
et nouimꝰ ulpianũ sa¬
prentiessimũ talia que¬
sisse. et mopi uiro cõꝑ¬
to iussisse mulierem
et in q̃tum uiridoneus
e̾ collationẽ fien uolu¬
isse. s qm̃ in mulaitiu¬
dine legum exissentiũ
ccadospicuũ ꝑ ducere¬
iꝯ ordiuẽ. plurima
et necessana ignorab¬
atur ec decreta q̃ cena
uellet auidicib posi¬
rasunt. neulla sedus¬
tio cireahoc fiat ꝓotei
necessanum puraminꝰ
puide et inmedio ur̃e
posite constitutois. que
et ꝯstantib matrimo¬
mis mulier auxilrãt
admeliorem ec mas
pͥsentẽ ponere legem
ut añno ꝑ partes enu¬
ualere eam oport̾e ge¬
nerali sermone dec̃¬
ẽ collacõms ratio. ĩlns
et constitutionẽ uale
siue pat̾. sine aunisine¬

Expanded text:
mittere metum. Et novimus Vlpianum sapientissimum talia quaesisse et inopi viro comperto iuvisse mulierem et in quantum vir idoneus est collationem ei fieri voluisse. Sed quoniam in multitudine legum existentium, et ad conspicuum perduceremus ordinem, plurima et necessariorum ignorabantur, et decreta quae contraria vellent a iudicibus posita sunt, ne ulla seductio circa haec fiat, propterea necessarium putavimus proinde etiam in medio nostrae positae constitutionis, quae et constantibus matrimoniis mulieri auxiliatur, ad meliorem et magis praesentem ponere legem. Vt autem non per partes enuvalere eam oportet, generali sermone deceest collationis ratio, in his et constitutionem valere, sive pater sive a
Abbreviated transcription (Latin):
quoscũq elegerint ip¬
si int̾ sint et alra oĩ
ob ẜuatone custodit.a
que iam sanctita est
p̾sencia duorum deoa
rem facit c̃dibilẽ et su¬
ficiencẽ ei qui sab hot eo
constitut est dum p̾sẽs
ẽ itaecip̃i qui sub eodem
est sino dus p̃sẽs ꝑ du

Expanded text:
quoscumque elegerit ipsi intersint, et alia omni observatione custodita, quae iam sancita est. praesentia duorum deo arem facit credibilem et sufficientem ei qui sub eo constitutus est, dum praesens est, ita et ipsi quae sub eo es
Abbreviated transcription (Latin):
latã legem deo ⁊ mabileᷤᷤ
epi insuis ecc̃us mane.¬
antet nõ relin qnͣt adẽ
ens tempus u̾o matu
incmorentur et cogare
expensas si bi transirat¬

Expanded text:
latam legem deo amabiles episcopi in suis ecclesiis maneant, et non relinquant quidem eas, tempus vero multum hic morentur et cogant expensas sibi transmitt
Abbreviated transcription (Latin):
es
fu̾int absoluti. in hoc ⁊ enĩ¬
theodosiane legi aꝑtissime
noluimꝰ esse derogatum.
In masculos ub̾os. neq filiaᷤ
cepulitas matrimomio curi¬
ali minꝰ quarta ꝑentis st̾e hr̃e.¬

Expanded text:
e fuerint absoluti: in hoc etenitheodosianae legi apertissime volumus esse derogatum. neque masculos liberos neque filias copulatas matrimonio curialis min
Abbreviated transcription (Latin):
rasse ꝓspex̾it obiuolatam
seruisi matula oignitatem
congruenti pena afficiet.
¶Si uero cum opimone publi¬
ca mater eius ꝓlibera habe̾¬
tur ex decurone ꝓcreatus
ad cipescendũ honorem erro¬
re lapsus ꝓcesẜit dĩno tuo eũ

Expanded text:
rasse perspexerit, ob violatam servili macula curiae dignitatem congruenti poena adficiet: si vero, cum opinione publica mater eius pro libera haberetur, ex decurione procreatus ad capessendum honorem errore lapsus processit, dominio tuo eum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ munera cũ pater sꝑica.¬
et finus decunones sunt. ĩ eadẽ
domo continuari non oꝑtet
ita uationũ concessa tp̃ra nõ
aliis ꝓdẽe possunt qͣm qui ad
cofdem. uł alios honores eadẽq¬
oi uł alia muña demo uocent᷑.
¶ꝓro infante u̾o filio quem
decurionem ẽẽ uoluisti qͣmꝙͣ
fidem tuam impost̾m astriire¬
ris: tñ itm hoña sustiñe non
cogeris. cum adea que man¬
dari possunt: uolũtatẽ dedisse
bhonorib ad eosdem hono¬
res qͥnq̃ui datur uatatio tͥẽ¬
nii u̾o ad alios legatione aũt
ꝑfunctis biennii uaccatio cõ¬

Expanded text:
 munera, cum pater et filius decuriones sunt, in eadem domo continuari non oportet, ita vacationum concessa tempora non aliis prodesse possunt, quam qui ad eosdem vel alios honores eademque vel alia munera denuo vocantur. Pro infante vero filio, quem decurionem esse voluisti, quamquam fidem tuam in posterum adstrinxeris, tamen onera sustinere non cogeris, cum ad ea quae mandari possunt voluntatem dedisse honoribus ad eosdem honores quonquennii datur vacatio, triennii vero ad alios. Legatione autem perfunctis biennii vacatio co
Abbreviated transcription (Latin):
minimain dereliquenit. eam
tamen que excludere cos dein¬
offitõso si querela potest alus
aũt suam sb̾am dereliquerit.
ut ex hac patͥmonii distͥbrtio¬
nem ad filiũ quidem uł filioᷤ
cunales minma pars sb̾e rema¬
neat. totum aũit curiale munꝰ
masculis ĩmineat. s̾iue filu¬
obnoxii sanximꝰ hiꝰ mniquitatẽ
resecari. ⁊ nõ minus quarta por¬
tione ĩmasculos posse testato¬
rem transmitt̾e. suie unꝰ est fi¬
lius. siue płes ulła dmiuitione

Expanded text:
querit , eam tamen, quae excludere eos de inofficiosi querella potest, aliis autem suam substantiam dereliquit, ut ex hac patrimonii distributione ad filium quidem vel filios curiales minima pars substantiae remaneat, totum autem curiale munus masculis immineat, sive filobnoxii: sancimus huiusmodi iniquitatem resecari et non minus quarta portione in masculos posse testatorem transmittere, sive unus est filius sive plures, nulla deminutione
Abbreviated transcription (Latin):
Ater ualla tempoꝵ que in unius
ꝓsona locum hñt fr̃ib. licet com¬
munia possideant bona mini¬
¶Aie hus uuisis qui nec dum
Ifuncti muin̾ib adħ ỹdonei con¬
stituti uocałi debent. uos si ad
p̾ses ꝓuincie ꝓuidebit. I mꝑ̃r¬
Iuilia niuña
per ordinẽ ꝓ modo fortunaꝵ
sustinenda sunt. Idem

Expanded text:
tervalla temporum, quae in unius persona locum habent, fratribus, licet communia possideant bona, miniSane his missis, qui necdum functi muneribus ad haec idonei constituti vocari debent, vos, si ad praeses provinciae providebit. ivilia munera per ordinem pro modo fortunarum sustinenda sunt. Idem
Abbreviated transcription (Latin):
Sinpat̾a uxoris tue uł inqͣ¬
ub alia domiciliũ defixisti.
nicolatus uire ultro te eiusdẽ
ciuitatis mun̾ib obligasti ¶ d̾¬
Qruusio sp̃ali ciuitatis nõ
int̾uemente tm̃ originis rõ¬
ne: ac domicilu uolũtate ad
muña cuilia quẽꝙͣ uocari
certissimũ est. dem. ꝓa uł¬
¶ues quidẽ origo manu¬
ꝑmissio ⁊ allecto. adepte in¬
colas ño sicut ⁊ diuus adrianꝰ.
edicto suo maifestissime decła¬
muit: domiciiũ facit. ¶ Et ĩ
oodem loco singulos hr̃e domi¬
ciliũ non ambigit᷑. ubi quis
iarem reꝵq ac fortunaꝵ suaꝵ
sũmam constituit. uñ nõ sit¬
iam destitit. Iorp̃r.
urbe domiciliũ dignitatis
hr̃e uidentur. Imp̃r.

Expanded text:
patria uxoris tuae vel in qualibet alia domicilium defixisti, incolatus iure ultro te eiusdem civitatis muneribus obligasti. Dio speciali civitatis non interveniente tantum originis ratione ac domicilii voluntate ad munera civilia quemque vocari certissimum est. DIOCL. es quidem origo manumissio adlectio adoptio, incolas vero, sicut et divus hadrianus edicto suo manifestissime declaravit, domicilium facit. Et in eodem loco singulos habere domicilium non ambigitur, ubi quis larem rerumque ac fortunarum suarum summam constituit, unde iam destitit. Imppp. Vurbe domicilium dignitatis habere videntur. D.
Abbreviated transcription (Latin):
Ilios aput origniem pa¬
ibi nati sunt si modo nõ do¬
Punciliis recmentur. ad hono¬
res seu munera posse com
posse uoliurtate sua oximi
manifestum est. Iaip̃s
ESi qiuis ex maiore iul mmno¬
re duitate origniẽ ducit. si
eandem euitare studet ada¬
lienam ciurtatem incolat᷑
oct̃one contuli̾t ⁊ suꝑ hoc
uł p̾ces dare temptauit. iil
qualib fraude iituit origi¬
nem ꝓprie ciitatis cludat
duaꝵ ciuitatũ decurionat̾
honera sustineat. inuna

Expanded text:
ilios apud originem paibi nati sunt, si modo non domiciliis retineantur, ad honores seu munera posse compposse voluntate sua eximi manifestum est. Imp. Si quis vel ex maiore vel ex minore civitate originem ducit, si eandem evitare studens ad alienam se civitatem incolatus occasione contulerit et super hoc vel preces dare temptaverit vel qualibet fraude niti, ut originem propriae civitatis eludat, duarum civitatum decurionatus onera
Abbreviated transcription (Latin):
ti die antiqͣndis. ¶ Si quis
gͥ uł sũmũ patriciatus ho¬
norem fu̾it consecutus. siue
in ẜuuł consulatus hono¬
rarii. aut ordinarii fu̾it appli¬
atus. ut uł ꝯsul. uel consula¬
ris efficiatur. seu p̾fectoꝵ p̾¬
torio. infulas susceꝑit gub¬
nandas uł urbicariam in ip̃o
non magr̃i muita officum
gerendũ susceperit. hus gai¬
deat se mꝰ conditionis oẽ ex¬
ortem. ⁊ lid̾m cum suis fa¬
cultatib. suaq postitate
qͣm post qͣm meru̾it ⁊ igni¬
tatem. uelactsi gessent edi¬
derit ant̾iorib filus u con¬
ditione pͥstina reman suris
tam p̾fecture questoris qͣm
iiri eloquentissum fisci pr̃o¬
ui tam p̾fecture que moriẽ¬
talb. ⁊ illinatis p̾sidet sedib
qͣm rubricanie nexib curie
nb̃̾antur. cum ad fisci pr̃ona¬
tum ꝑuen̾i̾t una cũ substan¬
cus. et liberis suis quos.l qnͣ
hũit. uel post quam adeũdẽ
gradum ꝓuecti sunt uii ⁊̃
clarissimi pͥncipes agencium
ĩreb curie ubtatẽ ex antiqͥs

Expanded text:
ti die antiquandis. Si quis igitur vel summum patriciatus honorem fuerit consecutus, sive infulis consulatus honorarii aut ordinarii fuerit ampliatus, ut vel consul vel consularis efficiatur, seu praefectorum praetorio infulas susceperit gubernandas, vel urbicariam in ipso non magistri militum officium gerendum susceperit, is gaudeat se huiusmodi condicionis esse exsortem et liberum cum suis facultatibus suaque posteritate, quam postquam meruit dignitatem vel actum gessit ediderit, anterioribus filiis in condicione pristina remansuris. Tam praefecturae quaestoris quam viri eloquentissimi fisci patroni tam praefecturae, quae Orientalibus et Illyricianis praesidet sedibus, quam urbicariae nexibus curiae liberantur, cum ad fisci patronatum pervenerint, una cum substantiis et liberis suis, quos vel ante habuerint vel postquam ad eundem gradum provecti sunt. Viri etiam clarissimi principes argentium in rebus curiae libertatem ex antiquis
Abbreviated transcription (Latin):
q̃ de mat̾no curialiũ antio¬
chene cunitatis gen̾e ꝓmul¬
gata est. nicħ in ꝑsonas ui¬
ri illustris dorothei. uel uir
sus fatultates eoꝵ uel aduer¬
iam nati sunt. uel post mo¬
dũ quoq tp̃r nascentur. ui
uiris habitura circa alas
sane uniu̾sas personas de
mat̾no gn̾e ad memorate
anthiocene ciuitatis tm̃¬
modo curiam ꝑtinentes
candem legem p̾cipimꝰ oꝑ¬
tmĩe ꝓpriam firmitatem d̾.
ullius alt̾ns ciuitatis mu¬
neris debebatur ꝓcreatus
est sb̾examine ꝓmĩcialis ui¬
dicis uel ꝓsponte confessus

Expanded text:
e de materno curialium Antiochenae civitatis genere promulgata est, nihil in persona viri illustris Dorothei vel viri rsus facultates eoruiam vel nati sunt vel postmodum quoquo tempore nascentur, vel boris habitura, Circa alias sane universas personas de materno genere ad memoratae Antiochenae civitatis tantummodo curiam pertinentes eandem legem praecipimus obtinere propriam firmitatem. LEOullius alterius civitatis muniis debeatur, procreatus est, sub examine provincialis iudicis vel sponte confess
Abbreviated transcription (Latin):
Et uenditio rei ħrditarie cu¬
rie acquisite aut debitoris ħ̾r¬
ditaru qui solu̾it ub̾atio alit̃
adimitenda est. nͥ aput acta
totius uł maioris partis ordĩs
int̾cedente dec̾to ineundi cͣcͣtꝰ
uł dissoluende obligõis cã ꝓ
betur. ¶Ita ⁊ enim id ⁊ ꝙ ex ca
redigitur ad p̾dioꝵ iubemꝰ cõ¬
ꝑatõm expendi. quoꝵ redditus
om̃s. sicut iam dcm est eiufdẽ
curie publicis inun̾b q̃ sola¬
tio eg̾e constru̾t iustissime ser¬
uabuntur ex consensu oñm ⁊
maxime ditioꝵ. uel ỹdonea fi¬
de uissione oblata conducto¬
uriales uendere quide̾ res ĩ¬
mobiles. uł mancipia rustica
ꝓhibemꝰ. sine int̾positione de¬
creti donationes ũo uł ꝑmuta¬
tiones. uel quoslz alios ⁊ sine
dec̾to ꝑmiitimꝰ celebrare con¬
que super hoc aretro pͥncipib
late sunt. inpli̾bꝰ suis ꝑtrb
de p̾cio non redibendo locute
sunt. ut ex ħ̃ aꝑtissime detur
intelligi solum emptionis de¬
curionib sũ dec̾to int̾dc̃m fu¬

Expanded text:
ec venditio rei hereditariae curiae adquisitae aut debitoris hereditarii qui solverit liberatio aliter admittenda est, nisi apud acta totius vel maioris partis ordinis intercedente decreto ineundi contractus vel dissolvendae obligationis causa probetur. Ita enim id quod ex ea redigitur ad praediorum iubemus comparationem expendi, quorum reditus omnes, sicut dictum est, eiusdem curiae publicis muneribus, quae solacio egere constiterit, iustissime servabuntur: ex consensu omnium et maxime ditiorum, vel idonea fideiussione oblata conductouriales vendere quidem res immobiles vel mancipia rustica prohibemus sine interpositione decreti: donationes vero vel permutationes vel quoslibet alios etiam sine decreto permittimus celebrare conquae super hoc a retro principibus latae sunt, in plurimis suis partibus de pretio non redhibendo locutae sunt, ut ex hoc apertissime detur intellegi solum emptionis decurionibus sine decreto interdictum fu
Abbreviated transcription (Latin):
Iquis decurionum. uel
rustica p̾dia. uł urbana
uenditor ncc̃cate toactus ad¬
dicit int̾pellet uroitem com¬
petentem. ommesqz causas si¬
gillatim quibrstrans gulat᷑
exponat et ita demũ distra¬
hende possonis facuitatem
accipiat si alienationis nc̃ci¬
uenditio si hec fuit forma ne¬
glecta ĩta enĩ fiet. ut nec in¬
moderatus uenditor. net ẽp¬
tor. cuiꝰcunq sit conditionis.
ĩueniatur iniustus. ¶ De¬
iq nicħ erit post modum
quo uenditor. uel circũnẽtũ
se in sidus. nel oppressumm sẽ¬
potentia coͣ poratoris q̃ri debe¬
at qñͣ quidem sub fide actoꝵ
et de ncc̃itate distrabentis.⁊
de uolũtate patu̾it ꝯꝑantis
ꝙ si quis contra ueritum oc¬
cuttis molicionib ꝑ suppõi¬
tas fraude ꝑsonas cunꝰlz loci
quem tñ ei decurio distralat¬

Expanded text:
quis decurionum vel rustica praedia vel urbana venditor necessitate coactus addicit, interpellet iudicem competentem omnesque causas singillatim quibus strangulatur exponat et ita demum distrahendae possessionis facultatem accipiat, si alienationis necessivenditio, si haec fuerit forma neglecta. Ita enim fiet, ut nec immoderatus venditor nec emptor, cuiuscumque sit condicionis, inveniatur iniustus. denique nihil erit postmodum, quo venditor vel circumventum se insidiis vel oppressum potentia comparatoris queri debeat, quandoquidem sub fide actorum et de necessitate distrahentis et de voluntate patuerit comparantis Quod si quis contra vetitum occultis molitionibus per suppositas fraude personas cuiuslibet loci, quem tamen decurio distrahat
Abbreviated transcription (Latin):
mus curie cũ minu̾b uni¬
u̾sis cxpletis ad sũmũ ꝑuen̾it
gradum comitiue pͥmi ordi¬
ns fruatur post biẽmũ digͥ¬
tate prestita incunalib ta¬
dinis alexandrim corporalib
inuirus ĩmunes ẽẽ censemꝰ
ut uoce libera cõmoditates
patrie defendant cũ possint
si quid eg̾it cͥminose: petumi¬
ariis coħ̾ceri dispendus estĩa¬
uiuit᷑ aũt p̾sente curia iiri

Expanded text:
imus curiae, cum muneribus universis expletis ad summum pervenerit gradum, comitivae primi ordinis fruatur post biennium dignitate praestita, in curialibus tadinis Alexandrini corporalibus iniuriis immunes esse censemus, ut voce libera commoditates patriae defendant, cum possint, si quid egerint criminose, pecuniariis coerceri dispendiis. Aestimabuntur autem praesente curia
Abbreviated transcription (Latin):
tis ⁊ pr̃onatum ꝑuer̾nt in
toitontione pristina. remane¬
int alus aũt modis qͣm hus
quos sigillatĩ moinorauimꝰ
nne legibz antiquis comp̾¬
rensi sunt qualis erat is qͣm
etib marib contessum añ
afu̾at prĩ maximo senatiu
scciare. siuc comp̾henñ au¬
t̾ioribr scitis non fuerant u¬
berationẽ compet̾e cuidam
curiał fortime nullo pati¬
mur modo. ¶az sine prag¬
matita sanctõ suꝑ hoc pro¬
cessrit. siue siũa eminentis¬
sime p̾fecture. siue alius
quicũq modꝰ excogitatus ẽ
omnia ea penitus uatuari.
corpora suis reddi tuirtatib¬

Expanded text:
i patronatum pervenerint, in condicione pristina remaneant. Aliis autem modis, quam his, quos singillatim enumeravimus, sive legibus antiquis comprehensi sunt  qualis erat is, quem ex tribus maribus concessum ante fuerat patri maximo senatui sociare sive comprehensi anterioribus scitis non fuerant, liberationem competere cuidam curialis fortunae nullo patimur modo: sed sive pragmatica sanctio super hoc processit sive sententia eminentissimae praefecturae, sive alius quicumque modus excogitatus est, omnia ea penitus vacuari ecorpora suis reddi civitati
Abbreviated transcription (Latin):
unam ex hus ꝑeg̾unt. nec non
nberis. et reb eoꝵ bñficus. qd̾
añ ꝑ illustrem admĩstrationẽ
ꝑactam ei atquisitũ est in tac¬
tum illibatũ q iubeniꝰ seruari
ut relaxatione conditionis ⁊
mimu̾m cunaliũ ꝑ ant̾iores
pͥncipales dispositiones sibi
concessa tam ip̃i ꝙͣ lib̾i eoꝵ
post hiꝰ admĩstrationẽ adẽp¬
tam ꝓcreati una cum ꝓpriis
sb̾stantus potiantur : et si cõ¬
tigit eos post diue menorie
zenonis constõnem. siue per
se. siue per substitutos suos
curie competencia mimera
abisse eadem udelicet con¬
stitutione diue memorie ze¬
nonis ex die quo ꝓmulgata
est suas inres optinente tũ
cõueniat leges futuris regłas
impoñe: non p̾t̾itas calũpni¬
as extitare. Lap̃r¬
urialib consortus consulẽ¬
tel censemus ut nemo sibi
blandiatur ⁊ nõ c̾tis modis
se se libeꝵ existimet esse sz pro
nr̃a forma tm̃ modo sciat p̃t¬
se libertatem sibi curialis cõ¬
pet̾e conditionis omibr ant̾i¬

Expanded text:
nt, nec non liberis et rebus eorum beneficium, quod ante per illustrem administrationem peractam eis adquisitum est, intactum illibatumque iubemus servari, ut relaxatione condicionis et munerum curialium per anteriores principales dispositiones sibi concessa tam ipsi quam liberi eorum post huiusmodi administrationem adeptam procreati una cum propriis substantiis potiantur, etsi contigit eos post divae memoriae Zenonis constitutionem sive per se sive per substitutos suos curiae competentia munera subisse: eadem videlicet constitutione divae memoriae Zenonis ex die quo promulgata est suas vires obtinente, cum conveniat leges futuris regulas imponere, non praeteritis calumnias excitare. Aurialibus consortiis consulentes censemus, ut nemo sibi blandiatur et non certis modis sese liberum esse existimet, sed pro nostra forma tantummodo sciat posse libertatem sibi curialis competere condicionis: omnibus anteri
Abbreviated transcription (Latin):
curus persenerent ⁊̃ qui ex
hus ad ꝓuinciaꝵ regnnen.
atq admunstratõm qualsor
frande atqꝑ ambitione per¬
uenerint: sciant se non solũ
in sua curia remansuros. sed ĩ
cunctis rursus ab exordio mnu¬
Quannius ꝓuisum fu̾it con¬
gne emendationis occursus
q̃m ad̾m curiales nulicie no¬
mme ⁊ honore suspenso offi¬
cus redd̾ent᷑. tñ quia hoc calli
comeatus. ne duitiꝰ in ꝑniciẽ
curialiũ latitandi spes ⁊ sola¬
cia cos impunitatis exseqͣnt
ħhor cupiditatib obinamus
ut ex eoꝵ boins qui se. uel

Expanded text:
rseverent, et qui ex his ad provinciarum regimen atque administrationem qualibet fraude atque ambitione pervenerint, sciant se non solum in sua curia remansuros, sed etiam cunctis rursus ab exordio muneQuamvis provisum fuerat congruae emendationis occursu, quemadmodum curiales militiae nomine et honore suspenso officiis redderentur, tamen quia hoc callidcommeatus, ne diutius in perniciem curiarum latitandi spes et solacium eos impunitatis exacuat, horum cupiditatibus obviamus, ut ex eorum bonis, qui se vel
Abbreviated transcription (Latin):
iquis decurio. aut sbiectꝰ
curie ausus fu̾it ullam affec¬
tare niliciam. nulla p̾scͥptio¬
ne temporis muniatur. Sz
adconditionem ꝓpriam retra¬
hat᷑. net ip̃e uel eius lib̾i post
talem ip̃nis statum ꝓtreati᷑.
quod patrie deberetur nale¬
ant declinare. Idem.¬

Expanded text:
quis decurio aut subiectus curiae ausus fuerit ullam adfectare militiam, nulla praescriptione temporis muniatur, sed ad condicionem propriam retrahatur, ne ipse vel eius liberi post talem ipsius statum procreati quod patriae debetur valeant declinare. THE
Abbreviated transcription (Latin):
pceptoꝵ dec̾ta sublimitas
tua custodiat. ¶Eos quoq
qui aduocationis obtentu
curialia honera delinant.
agere iuu̾sa compellant᷑.
¶Quod ⁊ si nc̃cctas non exigit
ĩos quin ⁊̃ filios magr̃oꝵ qui.
& curiali stirpe descendint ͣ
sisi modo obnoxios esse dec̾nat
Exemplosenatorn or dẽ¬
tinis patris originem̃ unus¬
quisq sequatur. ¶ Nec uale¬
ant sp̃ałr delata Rppta si cuis
se matris origine defensa a
maiore cutiã adminorem
tͣnͣfferri fortasse ꝓmeru̾it.
n ulla ꝓmore ꝓuincie refer¬
ri sinatur exceptio. Idem.

Expanded text:
ceptorum decreta sublimitas tua custodiat. Eos quoque, qui advocationis obtentu curialia onera declinant, agere universa compellat, quae et si necessitas non exigit, os quin etiam filios magistrorum, qui ex curiali stirpe descendunt, simili modo obnoxios esse decernatExemplo senatorii ordinis patris originem unusquisque sequatur, nec valeant specialiter delata rescripta, si quis se matris origine defendens a maiore curia ad minorem transferri fortasse promeruerit: neque ulla pro more provinciae referri sinatur exceptio. GRAT.
Abbreviated transcription (Latin):
Dł quis offitialium pene spẽ
atq extimatione cure dedat᷑.
nsi quis forte curiam diffugi¬
ens obhoc ceperit militare. ne
uigentis singatur officiis.
¶Omnes itaq om̃mno uidices
tue censure sẜditos admoneb̾
ne quis coꝵ estimet curie ioco
supplicu q̃nqͣm deputandum.¬
¶ Cum utiq unũꝙ̃ti cͥmino¬
sum non dignitas debeat sed
pera omutari. Ldem.
ad curiam retrahantur et ꝓpͥis
functioniz mancipentur et
publica dampna sartiant. Id̾.¬
Quilu pͥncipanum uel de¬
curionũ. nel decoctoꝵ pecumie
.ꝓublice. uel si frandulentus et
mascͥptõnib illicitis. uel ĩmo¬
deratus in exactione fu̾it ĩnẽ¬
tus iuxta pͥstinam consuetu¬
dinem uõ solum a nob̾. quib
p̃p loci dignitatem reꝵ sũma cõ

Expanded text:
 quis officialium poenae specie atque aestimatione curiae dedatur, nisi si quis forte curiam diffugiens ob hoc coeperit militare, ne ingenitis fungatur officiis. Omnes itaque omnino iudices tuae censurae subditos admonebis, ne quis eorum aestimet curiae loco supplicii quemquam deputandum, cum utique unumquemque criminosum non dignitas debeat, sed poena comitari. D. ad curiam retrahantur et propriis functionibus mancipentur et publica damna sarciant. Quilibet principalium vel decurionum vel decoctor pecuniae publicae vel fraudulentus in adscriptionibus illicitis vel immoderatus in exactione fuerit inventus, iuxta pristinam consuetudinem non solum a vobis, quibus propter loci dignitatem rerum summa c
Abbreviated transcription (Latin):
Curiales ultra t̾minos ꝓpe
cuitatis. nõ iubeant᷑ a mod̾a¬
torib ꝓuinciaꝵ sui exibere p̾¬
seuam / nisi publita nc̃citas exi¬
uidam ignanie sectatores
deytis ciuitatum mim̃ib cap¬
tant sollicitirdines. ac secreta
bris consulta p̾ceptõne man¬
damꝰ.atq ad municipia patͥ¬
aꝵ subeunda reuocari ut pro
tenore nr̃e sanctionis famili¬
arium reꝵ carere illecebris qͣs
ꝑ eõs censuimꝰ uendicandas
qui publicoꝵ eẽnt sb̾ituri mu¬
uera functionũ. Idem.
rimiłio milicie pat̾ne se
etus curie nexus astringit.
¶Quod si militari auo ⁊ pr̃e
decurione nasc̾etur. pat̾ne
erit succedaneus functionis.¬

Expanded text:
ales ultra terminos propriae civitatis non iubeantur a moderatoribus provinciarum sui exhibere praesentiam, nisi publica necessitas exeuidam ignaviae sectatores desertis civitatum muneribus captant solitudines ac secreta bris consulta praeceptione mandamus atque ad munia patriarum subeunda revocari, aut pro tenore nostrae sanctionis familiarium rerum carcere illecebris, quas per eos censuimus vindicandas, qui publicarum essent subituri munera functionum. PP.ilegio militiae paternae se itus curiae nexus adstringit. Quod si militari avo et patre decurione nascetur, paternae erit succedaneus functioni
Abbreviated transcription (Latin):
Qullus solius mat̾ni sangͥ¬
iuis iunculis illigetur. quia
mulieꝵ infirmitas ñcquã
hiꝰ functionib reddit obnoxi¬
os a quib ip̃a habetur ĩmimiᷤ¬
uacillare non d. ¶Si onmes
qui albo curie detmentur ad¬
tencia. siue ncͣcia siue fortui¬
ta debilitet. quod amaiore par¬
te ordinis salub̾t̾ fu̾it constitu¬
tum cũ duc partes ordinis in
ĩure põrte tocius curie iuistar
exibeant. Idem.
d subeunda patͥe nuũa di¬
gnissimis ⁊ n̾tis ⁊ facultatibe
curiales eligantur./ neͤ tales
forte nommentur qui functi¬
ones publicas implere non
possint Idem.
epti sunt ꝯmitiuam formida¬
re debent eos quoꝵ moderati¬
onem sunt cõmissi. ¶Nec se
existimare ĩo meruisse digni

Expanded text:
ullus solius materni sanguinis vinculis illigetur, quia mulierum infirmitas numquam huiusmodi functionibus reddit obnoxios, a quibus ipsa habetur immcillare non debet, si omnes qui albo curiae detinentur adsentia sive necessaria sive fortuita debilitet, quod a maiore parte ordinis salubriter fuerit constitutum, cum duae partes ordinis in urbe positae totius curiae instar exhibeant. ARCAD. Ad subeunda patriae munera dignissimi et meritis et facultatibus curiales eligantur, ne tales forte nominentur, qui functiones publicas implere non possint. epti sunt comitivam, formidare debent eos, quorum sunt moderationi commissi, nec se existimare ideo meruisse digni
Abbreviated transcription (Latin):
satione tribuimꝰ dux ille an co¬
mes sit curialem pͥncipalem¬
ue conͣtingat. ¶Siquis post¬
hac temerario et inconsid̾ato
ausu nillũ ex pͥncipalib uiris
isurpata attractau̾it ĩ uiria
sciat se .x. auri libris ẽẽ multtãd̾.
mnes qui curiali obiłt ¶dẽ¬
ti sanguĩe diu̾sis se officioꝵ pͥ
gregarunt reddendos niuiri¬
is esse non ambiges. ¶Sz
nec spta. aut amotationes
ad munu̾m fugam ꝓdesse per¬

Expanded text:
satione tribunus, dux ille an comes sit, curialem principalemve contingat. Si quis posthac temerario et inconsiderato ausu ullum ex principalibus viris usurpata attrectaverit iniuria, sciat se decem auri libris esse multandum. mnes, qui curiali obstricti sanguine diversis se officiorum pudiciis adgregarunt, reddendos muniis esse non ambiges. Sed nec rescripta aut adnotationes ad munerum fugam prodesse per
Abbreviated transcription (Latin):
ancia resacquisita ẽ. pl¬
urimũ igitur suꝑ hnsco¬
gitantes. nõ ĩuenimus
mulierem iuste exicẽtẽ.
cedere alicui tali pͥuile

Expanded text:
antia res adquisita est. Plurimum igitur super his cogitantes non invenimus mulierem iuste existentem cedere alicui tali privile
Abbreviated transcription (Latin):
ulli nec ediuine quod do¬
mui nr̃e frum̃tũ de horre¬
is publicis quod annona peĩ¬
tus prebeatur s integ̾ canon
mancipib consignetur an¬
nona in pane cocto domib
tuͣs expendi qm̃ crescit in epia
si frur̃ita que ꝓannona tri¬
buuntur adusus alios depu¬
enum sibi depublico emere
¶uri statuta q̈ntitas adco d̾¬
emptionem frumentariam
sit ꝓpetuo dedicata: nec liceat
cuiquã postea adiummistiatio¬
ne urbicarie potestatis p̾cepta
aliquid ex eadem sũma minu¬
ere. uił ad quoscũq alios usus
conu̾t̾e. s sb̾iectoꝵ testificatio¬
ne certũ fiat. s ⁊ quod manci¬
pib mittui noĩe datũ est et
quod abhiisdem sit extepta
om̃i ꝯcussioni Soluendũ.
eum aũt qui hanc formani
ausus fu̾it in quietare qntita¬
tem in qͣm suam calliditatẽ
ex̾cu̾it induplũ redib̾e̾ iubemꝰ
⁊ quicquid ex p̾dicta ratione
ex̾atu̾it ad cumulũ eiusdem
auri qͣntitatis ⁊ frum̃tarii ti¬
tuli firmit̾ redũdare legisq

Expanded text:
ulli, ne divinae quidem domui nostrae frumentum de horreis publicis pro annona penitus praebeatur, sed integer canon mancipibus consignetur, annona in pane cocto domibus tus expendi, quoniam crescit inopia, si frumento, quod pro annona tribuitur, ad usus alios depu sibi de publico emere Auri statuta quantitas ad coemptionem frumentariam sit perpetuo dedicata, nec liceat cuiquam postea administratione urbicariae potestatis percepta aliquid ex eadem summa minuere vel ad quoscumque alios usus convertere: sed sub gestorum testificatione certum fiat, et quod mancipibus mutui nomine datum est et quod ab isdem sit excepta omni concussione solvendum. Eum autem, qui hanc formam ausus fuerit inquinare, quantitatem, in qua suam calliditatem exercuerit, in duplum redhibere iubemus, et quidquid ex praedicta ratione adcreverit, ad cumulum eiusdem auri quantitatis et frumentarii tituli fomitem redundare, legisque
Abbreviated transcription (Latin):
fiteantur incormiptas sp̃es sus
tur ista testatio p̾sens aspectus.
Iquid frumenti uł ordei uel
olei urbitatii canonis remissio¬
ne indultũ est sp̃ali beneficio
contra ꝯmodũ publicũ elicita
non ualeant dat̃ .xu. kł martii.¬

Expanded text:
fitur ista testatio, praesens aspectus i quid frumenti vel olei urbicarii canonis remissione indultum est speciali beneficio, contra commodum publicum elicita non valeant. D. XVII k. Mai
Abbreviated transcription (Latin):
Eriat qui tibi ꝑsuasit ꝙ nexi pat̾ne p̃tatis
Cpm allegas te afrẽtuo codẽq ꝯmilitone. in
labor sociatꝰ ꝯmilitoni eiꝰ ⁊ obeũdoꝵ munu̾m
ꝯsortiũ affectõnẽ frat̾ne nõ inc̾cũ addidisse qͥn
nimo uice mutua caniores in uitẽ sibi reddidis
eius penes pr̃em remansisse ñ ħrditatẽ patͥ q̃ si

Expanded text:
Errat, qui tibi persuasit, quod nexu paternae potestatis Cum adlegas te a fratre tuo eodemque commilitone in labor sociatus commilitii eius et obeundorum munerum consortium adfectioni fraternae nonnihilum addidisse, quin immo vice mutua cariores invicem sibi reddidisseius penes patrem remansisse, non hereditatem patri quaesi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ duos pͥmates quoꝵ noĩa semł ac pͥmũ gestis.
ũ adcomod̾ ⁊ adresponsiĩ ⁊ ei adnitoꝵ ⁊ exrep¬
toꝵ ꝓficiat ncħ̾ sibi usiꝑare uł suo noĩe posce
ułuinis deuotis pͥncipanib qui ducianũ obẜuãt
nidiciũ. uł duciana apparitionẽ dep̾fatis nti¬
dem for ẜuet᷑. erit aũt arbit ͥ atq estimatoĩt
uiroꝵ spectariliũ ducũ ꝓ qualitate negotõꝵ.

Expanded text:
quam duos primates, quorum nomina semel ac primum gestis um ad commodum ad responsum et eius adiutorum et excepoficiat: nihil sibi usurpare vel suo nomine poscere vel viris devotis principibus, qui ducianum observant iudicium, vel duciana apparitione de praefatis litidem forma servetur. Erit autem arbitrii atque aestimationis virorum spectabilium ducum pro qualitate negotiorum
Abbreviated transcription (Latin):
t̾cia hospiti depũtata catenꝰ intrepidꝰ. ac securꝰ pos¬
sideat. portõnes. ut intres domꝰ diuise ꝑtes pͥmã
eligendi dñs ħat facultatẽ scd̾am hospes ꝑ qͣmuo¬
Iũt exeqͣt᷑. t̾ciam dño relinquãdã. plenũ enm
equitate atq insticia est. ut qui aut successione
fruit᷑ aut emptor uł cxstructione gaudet electã
p̾cipue iudit̾o suã ꝑtem teneat ⁊ relictã erga¬

Expanded text:
domus, tertia hospiti deputata, eatenus intrepidus ac securus possideat portiones , ut in tres domus divisae partes primam eligendi dominus habeat facultatem, secundam hospes quit exsequatur, tertia domino relinquenda. Plenum enim aequitate atque iustitia est, ut, qui aut successione fruitur aut empto vel extructione gaudet, electam praecipue iudicio suam rem teneat et relictam. Erga
Abbreviated transcription (Latin):
adiutorib ẽoꝵ cure sit si qñ ad eosdẽ duces
milites fu̾int act̾sciti. uł delocis ĩ quib ꝯstitu¬
ti sũt mou̾ẽ p̃cepti. ne quol mõ curiales seu
collatores quibdam afficiant᷑ dispendiis itas.
spectabiles duces ⁊ p̾sentales deuotissimos mi¬
lites ad hibe̾. nõ ĩ modicã młtitudĩem eoꝵ tp̃e ꝑa¬
cis ꝯuocare ꝓcurent. s̃ in u̾o ⁊ ncc̃itate poscente
milites ad alia ꝑueĩant loca lesionib ꝯͣ curia¬
les seu collatores nich̾oꝰ modis om̃ib abstine
eos ꝓfitisci ip̃i suas expensas sibi pͥbe̾udas collatori¬
b. seu curialib minime p̾grauadis susciꝑe ñ ces¬
sant ¶sm añt ult̾iore tp̃r ĩ aliis iocis nõce sit cõs ꝯ̃¬
morari expensas eis ult̾ĩoris. ut dc̃m est tp̃ris ad
tas ememoratis militib tã inuditio sb̾limi¬
tatis tue qͣm ap̃ excelsam magut̾iam ꝑoriẽta

Expanded text:
e sit, si quando ad eosdem duces milites fuerint arcessiti vel de locis in quibus constituti sunt movere praecepti, ne quolibet modo curiales seu collatores quibusdam adficiantur dispendiis, ita sspectabiles duces etiam praesentales devotissimos milites adhibere, non immodicam multitudinem eorum tempore pacis convocare procurent. Sin vero etiam necessitate poscente milites ad alia perveniant loca, laesionibus contra curiales seu collatores nihilo minus modis omnibus abstineant. eos proficisci, ipsi suas expensas sibi praebendas collatoribus seu curialibus minime praegravandis suscipere non cessent: sin autem ulteriore tempore in aliis locis necesse sit eos commorertos e memoratis militibus tam in iudicio sublimitatis tuae quam apud excelsam magisteriam per orientem
Abbreviated transcription (Latin):
etteitor manu sua sine ullo dolo uẜ fraude sim¬
guuis militib enañet. ⁊ qͣteuꝰ unꝰ quis miles
accepto ꝑ suãmanũ solatio ip̃ecũ actũario dene¬
uidelicet ob seruãdo. ut ꝓsinguł solidis actuari¬
o siue statim. siue imũ. duos ne. seu amplius
amios restitutũ fu̾it debitũ minꝰ quidẽ uno
nec ulla possit actuatiꝰ machinatõe ꝓtpͣris ꝓhei¬
tͥ actuarũ ⁊ militẽ suꝑ pactõne. seu ⁊ negocia¬
tõe pp̃r eirogatõis em̾ẜit dubitatio ubemꝰ eid̾
militi dãdas pecunias ab errogatore pͥncipib

Expanded text:
erogator manu sua sine ullo dolo vel fraude singulis militibus numeret, quatenus unusquisque miles accepto per suam manum solacio ipse cum actuario de nevidelicet observando, ut pro singulis solidis actuario, sive statim sive post unum duosve seu amplius annos restitutum fuerit debitum, minus quidem uno nec ulla possit actuarius machinatione pro ter actuarium et militem super pactione seu negotiatione tempore erogationis emerserit dubitatio, iubemus eidem militi dandas pecunias ab erogatore principiis
Abbreviated transcription (Latin):
nith̾oꝰ tante contͣ milites m̃os infidie. tanteq ꝯ¬
fusionis querele quas eis ig̾i contĩgit genent᷑
nemini lic̾e apud sedẽ magnitud̃is tue acensa
ce obẜuari ut si quidẽ miles. seu mintes p̃sen¬
tales ꝓuissione uiri sp̃tabił ducis netusati ac
moniti fui̾nt incusatoꝵ ncentia denegetur
agenti postulatõm seu accusatõm in iudicio
tue sb̾limitatis ꝯͣ eũdẽ muitẽ. uel cosdẽ mili¬

Expanded text:
e contra milites nostros insidiae tantaque confusio querellis, quas eis ingeri contingit, generetur, nemini licere apud sedem magnitudinis tuae accusce observari, ut, si quidam miles seu milites praesentales iussione viri spectabilis ducis incusati ac moniti fuerint, licentia denegetur agenti postulationem seu accusationem in iudicio tuae sublimitatis contra eundem militem vel eosdem mili
Abbreviated transcription (Latin):
Deuotissios milites ex ꝓtinctu redeñtes. ułleq d̾¬
ꝓꝓpficiscẽtes ad bella mini ĩ nob̾ satͣtissime ibe̾s sm¬
gle tures ipede planis suis suscipiant. I app̃r.
nõ ⁊ picture ꝓfessores si modo ĩgemu sist hospita¬
li molestia quo aduiu̾ent lib̾ati p̾cipimꝰ. Idem¬

Expanded text:
Devotissimos milites ex procinctu redeuntes vel proficiscentes ad bella muri novi sacratissimae urbis singulae turres in pedeplanis suis suscipiant. HONOR.non picturae professores, si modo ingenui sunt, hospitali molestia quoad vivent liberari praecipimus. THE
Abbreviated transcription (Latin):
Anherrima sanctõe cẽsemꝰ. ne m̃ces illicite ad
nationes bartaras deferãt᷑ ⁊ q̃cũq naues ee¬
quolportu seuntore dimittũt᷑. mullã ꝯtussionẽ
uł dĩpna sustincãt. ita tñ ut eoꝵ naucleri deponãt
in ꝙͣ ꝓuĩciã ituri sũt. ut hoc mãt̃festato nlła ꝯͣ eoᷤᷤ
post̾a ĩ dignatio: seii ꝯcussio ꝓcedat. De deẜtorib¬
agro tecto ue snsceꝑit. ãtq apnd se diũ passus
fu̾it delitesc̾e actor quidẽ. iuł ꝓcurator loci qui hec
sciens prudensq ꝯmisit capitali suplicio sb̾iu¬
get᷑ dñs u̾o si hiꝰ rei ꝯscius fu̾i̾t p̾dii inquoiatu¬
it desertor amissione ꝓuĩatur si quis aũt deser¬
torẽ ꝓdid̾it medioc̾s loci ingeminuis ĩmunitate
pociatursn solũ de hiis loqͥt᷑ qui ꝓxĩe signis feli¬
erit a signis hoꝵ qui spõte ꝓcesẜit pcti ant̾ioris
suppliciũ nõ timebit. sin u̾o flagiciosa ignania
delitescat ꝑeũ nciuꝰ domũ fu̾it ĩuigilantib

Expanded text:
errima sanctione decrevimus, ne merces inlicitae ad nationes barquolibet portu seu litore dimittuntur, nullam concussionem vel damna sustineant: ita tamen, ut earum naucleri deponant, in quam provinciam ituri sunt, ut hoc manifestato nulla contra eos postea indignatio seu concussio agro tectoque susceperit atque apud se diu passus fuerit delitescere, actor quidem vel procurator loci, qui hoc sciens prudensque commiserit, capitali supplicio subiugetur, dominus vero, si huius rei conscius fuerit, praedii, in quo latuerit desertor, amissione puniatur. Si quis autem desertorem prodiderit mediocris loci ingenuus, immunitate potiatur. Neque solum de his loquimur, qui proxime signis felierit a signis. Horum qui sponte processerit, peccati anterioris supplicium non timebit. Sin vero flagitiosa ignavia delitescat, per eum, in cuius domo fuerit, invigilantibus
Abbreviated transcription (Latin):
birs comientus occurrit
¶suscepto u̾o libello so¬
la ꝑsonali fi deuissiõe
abeo data et sportulis
scd̃m sacram nr̃am ꝓ̃

Expanded text:
bus conventus occurrit. Suscepto vero libello, sola personali fideiussione ab eo data et sportulis secundum sacram nostram
Abbreviated transcription (Latin):
rõnibꝯ redditie lib ẽẽ uisꝯ est.
⁊ er eo reliquas inferre. ¶Ta
⁊ io qd̾ de functo dbetur pot̃ ali¬
cui legariut actõnes suas hrs
legatario prẽt nisi exegit uniꝰ
cestator peccuniã namħ casu

Expanded text:
onibus redditis liber esse iussus est et ex eo reliquas inferre. 2 Ta quod defuncto debetur potest alicui legari, ut actiones suas heres legatario praestet, nisi exegerit vivus testator pecuniam: nam hoc casu
Abbreviated transcription (Latin):
cãꝙͣ et rp̃e actorẽ oblig̃tũ
dicẽ et ali quod inopina¬
bile fiebat. quia em̃ ut
seorsum actoris obtinẽt
⁊ risibilem id̾ uenieb¬
t mn ox enĩ uoluiss aliqͥs
pͥã mou̾̃e litẽ repente is
alium iudiciũ trahebat
cum ap̃ quẽ ip̃e sortitus
fũat inlice̾. et alt̾ucros ꝓ¬
trahentes ĩmortalit̾ per¬
manser̃t litigantes. sae¬
¶ scimꝰ ig̾ siquis obuoxiũ
arbitratur habc eũ qͥ ccͣ
se cõuencionẽ exposuit
nõ apud aliũ uidicẽ sec
ap̃ eum moxa pͥncipio.

Expanded text:
am et ipse actorem obligatum dicem. Et aliquid inopinabile fiebat: quia enim uterque seorsum actoris obtinet et risibile in idem veniebat: mox enim cum voluisset aliquis propnam movere litem, repente is alium iudicum, trahebat eum apud quem ipse sortitus fuerat iudicem, et alterutros protrahentes inmortaliter permanserunt litigantes. Sancimus igitur, si quis obnoxium arbitratur habere eum. qui contra se conventionem exposuit, non apud alium iudicem, sed apud eum mox a principio
Abbreviated transcription (Latin):
apeaut comꝑare p̃sũpsit
cum eciam ħ qd̾ contra le¬
ges accum est ita ponat. ac
sineq principio gestum sic
tem. dare quidem desuo
exea causa lucracus est aut
scĩssimam ecc̃am dam pi¬
ficaũ super hoc aũreciam ex¬
m cludit offõ yconomi et dat
solos deo amabiles ycono¬
mos. s eciam ccͣ successores

Expanded text:
aut comparare praesumpserit, cum etiam hoc quod contra leges actum est ita ponat ac si neque a principio gestum sit. tem dare quidem de suo ex ea causa lucratus est aut sanctissimam ecclesiam damnificavit; super haec autem etiam excludit officio oeconomi. Et dat on contra solos deo amabiles oeconomos, sed etiam contra successores
Abbreviated transcription (Latin):
uincia fugẽcune comp̃¬
uinciam in qua admin¬
istrabat omne ũo quod
ĩuentirs fu̾it accepisse res¬
tituet quadrupł. ¶lld̃ in

Expanded text:
incia fugere, tunc compreuidem in provinciam, in qua administrabat; omne vero quod inventus fuerit accepisse, restituat in quadruplum. I
Abbreviated transcription (Latin):
que ⁊ ypochecaria uocatur. ¶In ꝑsonã
uluti cũ quibꝯ d̾ eo agitur ꝙ aut metꝰ c̃ã
aut dolo malo fc̃um ẽ. Itẽm cum id ꝙ c̃to
loco promissum ẽ petitur. ¶ldexiben¬
dum quoq actõ er arbitrio uidicis pẽdet

Expanded text:
 hypothecaria vocatur: in personam veluti quibus de eo agitur quod aut metus causa aut dolo malo factum est, item qua id quod certo loco promissum est, petitur. ad exhibendum quoque actio ex arbitrio iudicis pendet
Abbreviated transcription (Latin):
credicoribꝰ in ypochecis tunc censuimo
cum ip̃a mulier de doce sua experiat᷑ cuiq
solius prouidencia ħ induximo. ¶In bo¬
ne fidei autem iudiciis lib̾a potestas ꝑmit¬
ci uidetur iudici ex bono ⁊ equo estimãdi
qͣnt̾ accori restituidebeat in quo ⁊ illud
concinecur ut siquid inuice auctorem
prare õporceat ẽo compensato in reliquũ
is ei cum quo auccum ẽ condempnari db
Si in strictis uidiciis ex rescripco dun
marci opposita dolimali excepcione ꝯpe¬
sacio inducebatur. s nĩa consticuto eas
compensatones que iureaꝑco intuntu
laciꝯ introdue uc accõnes ip̃o iure minu¬
antur siue in rem sine in ꝑam siue alias
quascunq actõnes excepta d̃poĩti actõne
cui aliquid compensaconis nomine oppo¬
ni satis impium eẽ credimꝰ. ne sub p̾cer¬
tu compensatõnis d̾põitarum perũ quis
cxactõne defraudecur. ¶P reterea q̃s¬
dam excepͣtõnes arbitrarias .i. ex arbitͥo
iudicis penderites appellamꝰ. In quibo nͥ

Expanded text:
creditoribus in hypothecis tunc censuimus, cum ipsa mulier de dote sua experiatur, cuius solius providentia hoc induximus. In bonae fidei autem iudiciis libera potestas permitti videtur iudici ex bono et aequo aestimandi, quantum actori restitui debeat. in quo et illud continetur, ut, si quid invicem actorem praestare oporteat, eo compensato, in reliquum is cum quo actum est condemnari debeat. sed et in strictis iudiciis ex rescripto divi Marci opposita doli mali exceptione compensatio inducebatur. sed nostra constitutio eas compensationes quae iure aperto nituntur latius introduxit, ut actiones ipso iure minuant, sive in rem sive personales sive alias quascumque, excepta sola depositi actione, cui aliquid compensationis nomine opponi satis impium esse credidimus, ne sub praetextu compensationis depositarum rerum quis exactione defraudetur. 3 Praeterea quasdam actiones arbitrarias id est ex arbitrio iudicis pendentes appellamus, in quibus
Abbreviated transcription (Latin):
erit lib̾tas. ⁊ si testatoris ẜ uꝰ
sit s eius quimanumittir
iubetur. ipius cestatoris fit
libcus qui ⁊ orcinꝯ appllat᷑
Nec alius ullꝯ directo extes¬
camto lib̾tatem here pocest

Expanded text:
it libertus, etiamsi testatoris servus sit, sed eius qui manumittit: iubetur, ipsius testatoris fit libertus, qui etiam orcinus appellatur. nec alius ullus directo ex testamento libertatem habere potest
Abbreviated transcription (Latin):
ratẽ redigens a de quali¬
tatẽ lucrum manis alti ac¬
qui rere. et ħ quid̾ lex dehoc
ita quodam modo
dona cõnes fit inspeximꝰ¬

Expanded text:
atem rediens ad aequalitatem lucrum maius alteri adquirere. Et haec quidem de hoc lex ita quodammodo oblationes fit inspexim
Abbreviated transcription (Latin):
cile in numeranda eci¬
am mbis sr̃antiqͥtatẽ
philofata suntad muẽ¬
tas a baliquib cͥcum scͥp¬
ciones ꝑimentes. et purã
iusticiam ẜuari uolentes
ec illud corrigimꝰ.prilegi¬
um em̃ dedimꝰ dotibus¬
ut et contͣ antiquiores

Expanded text:
e numeranda etiam in his super antiquitatem philosophata sunt, adinventas ab aliquibus circumscriptiones perimentes et puram iustitiam servari volentes et illud corrigimus. Privilegium enim dedimus dotibus, ut contra antiquiores
Abbreviated transcription (Latin):
pulentur alt̾utros qua¬
rtam ꝯscͥpte in lucro ꝑci¬
illa quid̃ nich alid lucra¬
bicur insi qͥngencos aure
uidebitur quarta alt̃iꝰ
quarte minor. ex susçep¬
ta namq uł equalitate
quanta in equalitas exħ
ip̃o ꝓcedit sque igitur pͥꝰ
exposita sunt dotalia scõ
que constituta sũt mod̾
habeant᷑ qd̾ em̃ fcm̃ est
infectum mane ĩ possi¬
bile est / de cet̾o aũt ĩ m̃ di¬
tiõe sancimꝰ equas qͥ esse
oblaciones ip̃o sãt inediocͣ
lucra pacisci ut ꝑonna
iusticiam equitatẽq ho¬
noremꝰ. si em̃i aliquis

Expanded text:
quartam conscriptae in lucro perciilla quidem nihil aliud lucrabitur nisi quingentos aureovidebitur quarta alterius quartae minor: ex suspecta namque velut aequalitate quanta inaequalitas ex hoc ipso procedit. Quae igitur prius exposita sunt dotalia secundum quem constituta sunt modum habeantur quod enim factum est infectum manere inpossibile est, de cetero autem in omni dicione sancimus aequas quidem esse oblationes, ipsos autem mediocria lucra pacisci, ut per omnia iustitiam aequitatemque honoremus. Si enim aliquis
Abbreviated transcription (Latin):
ita ⁊ principal disp̃o in locum m̃¬
tris sue ulauie eos cum ia d̾sig¬
nata ꝑtist̾rie diminutõne uo¬
catis nos cum ad huc dubitatt̃
manebat int̾ agnatos. ⁊ mmno¬
memoratam quid̾ ꝯstitutonẽ
a nr̃o codice segregainmꝰ. neq
inseri eam ex theodosiano codi¬
ce in eo concessimꝰ. Nra auten
ꝯsticutõne ꝓmulgata coci eig

Expanded text:
principalis dispositio in locum matris suae vel aviae eos cum iam designata partis tertiae deminutione vocat. Sed nos, cum adhuc dubitatio manebat inter adgnatos et memomemoratam quidem constitutionem a nostro codice segregavimus neque inseri eam ex Theodosiano codice in eo concessimus. nostra autem constitutione promulgata toti i
Abbreviated transcription (Latin):
dem piine res aũt eins ñ
conting̾e. s sinere eas gm̃
et legi. et scd̃ illum legis¬
ordinẽ. non em̃ res sunt
que delin quũt s qui res
possident. at illi recipcãt
oroinẽ eosquid̃ quidis¬
i st̃ pena dimictunt an¬
orum. aũt auferunt res.
alios ꝑillis pumences qͦͦ
aliorum uitas ĩ se susciꝑe.
non ampliare sibi p̃dia

Expanded text:
dem punire, res autem eius non contingere, sed sinere eas generi et legi et secundum illum ordinem. Non enim res sunt quae delinquunt, sed qui res possident; at illi reciprocantes ordinem eos quidem qui digni sunt poena dimittunt, illorum autem auferunt res, alios pro illis punientes, quos aliorum vitas in se suscipere, non ampliare sibi praedia
Abbreviated transcription (Latin):
facientes. et̾ in p̾senti ad ħꝰ¬
modi bñficium ꝑuenire
tati ec eñ c̾autum erat ut
siquis ꝑ se litem excũit
et fu̾it condẽpnatus ĩtra
sit et incriduũ ꝓrimũ eã
extendi exrenim aũt er¬
ꝑientia ĩ uenimꝰ hoc satũ
ec̃ dampnosum. plures
em̃ hoĩes ignarci legum
sub tilitatis ex putãtes ĩtri¬
diũi eẽ ꝓuocatõnes porri¬
gendasͦ in prõptũ ꝑiculũ
incidisse etbiduo crans¬
acto cãs ꝑdidisse. Uñ neccũ¬
citi duxim ⁊ lnꝯmodi rei
competert̾ mederi. ¶ et
sãctimꝰ om̃s appelłones
sine ꝑse sine per ꝓcuratore

Expanded text:
facientes, et in praesenti ad hujusmodi beneficium pervenire uitate etenim cautum erat, ut si quis per se litem exercuerit et fuerit condemnatus, intra sit, et in triduum proximum eam extendi. Ex rerum autem experientia invenimus hoc satis esse damnosum; plures enim homines ignaros legum subtilitatis, et putantes in triduum esse provocationes porrigendas, in promtum periculum incidisse, et biduo transacto causas perdidisse. Unde necessarium duximus hujusmodi rei competenter mederi. Et sancimus omnes appellationes, sive per se, sive per procuratore
Abbreviated transcription (Latin):
non uelit. s quo mag̾ cunupa
nam periculum marie effugi
cum comittit. nͨ ionge uid̾tꝰ
disced̾e ab hiis que d̾ red̾da cur
uedam precerea res corporales
sunt quedam incorporalessẽor¬
porales hee sunt ꝯsui natura
cangipossunt uiuti fundo. ho.
uestis aurum argentũ ⁊ d̾nia
aue res innumerabues. ¶n¬
corporales sunt ãt qͥ cangi non
possũt. quaua sunt ea q̃ iniure
ꝯsistut. sic̃ hrditas usufꝰ usus.
obligatõne q modo ccͣtesnec ad¬
les ꝯtinentur Nã ⁊ fructꝰ qͥ ex
fundo ꝑcipiunt᷑ corporales sut.
⁊ idꝙ exaliqua obligõne nob
dletur. plumq corporalee uel¬
uti funda homo. pecunia nãm
utendi fruendi. ⁊ ip̃um ius
obligatõnis ĩcor¬
porale ẽ. ¶ Eod̾m modo sũt ui
capdiorum urbanorũ ⁊ rustico

Expanded text:
non vult, sed quo magis cum ipsa navi periculum maris effugiatum committit. nec longe discedere videntur ab his quae de rheda currQuaedam praeterea res corporales sunt, quaedam incorporales. Corporales eae sunt quae sui natura tangi possunt: veluti fundus, homo, vestis, aurum, argentum et denique aliae res innumerabiles. Incorporales autem sunt quae tangi non possunt. qualia sunt ea quae in iure consistunt: sicut hereditas, usus fructus, obligationes quoquo modo contractaorales continentur, et fructus, qui ex fundo percipiuntur, corporales sunt, et id, quod ex aliqua obligatione nobis debetur, plerumque corporale est, ueluti fundus, homo, pecunia: nam utendi fruendi et ipsum ius obligationis incorporale est. eodem numero sunt iura praediorum urbanorum et rustico
Abbreviated transcription (Latin):
tibaut ad utile. et placens
deo anobis cõllatoribi p̾ba¬
turet nõ ĩuano uigiliasdu¬
cimus. s ĩ hiꝯ ea expendimꝰ
consilia ꝑ noctãtes. ⁊n octibꝰ
sub equalicate dieꝵ utences.
ut nr̃i subiecti sub oĩ quiece

Expanded text:
tibus, ut aliquid utile et placens deo a nobis collatoribus praebeatur: et non in vano vigilias ducimus, sed in huiusmodi eas expendimus consilia pernoctantes et noctibus sub aequalitate dierum utentes, ut nostri subiec