comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
arr᷑. Creditor qui prior ypothecanꝰ
accepit. siue possidet eam et alius ue¬
sdicet ypothariria actione exceptio
pͥriorilitiłis ẽ. siũ michi aͣnte pigno¬
ris ypothereue nomine sit res obuigaꝰ¬
ta ͥ siue alio possidẽte prior arditor
uendicet ypothecaria actione aule
eeceperit smnonconueĩt ut siburs sit
terit ypotheca ut tñ prior cumeo age̾¬
do auferat eirem: ¶ Si qm n restitu¬
ebat rempignoratam possor condrĩa.¬
natus ex p̾fatis malis utis estimatiꝰ¬
Doncm ex sõlũit. an ꝑinde scdõ creditori
ritur ẽt recte putou admittend̾ eẽ.¬
¶ Si primus qui sneypotteca ar¬
diditpost scd̃s quiutrumq fecit. p̃
ypothecam accepit. sine dubio poste
potiorsit. licet ante diẽcũ alio credli

Expanded text:
am.Creditor qui prior hypothecam accepit siue possideat eam et alius uindicet hypothecaria actione, exceptio priori utilis est 'si non mihi ante pignori hypothecaeue nomine sit res obligata': siue alio possidente prior creditor uindicet hypothecaria actione et ille excipiat 'si non conuenit, ut sibi res sit terit hypotheca, ut tamen prior cum eo agendo auferat ei rem. Si quoniam non restituebat rem pigneratam possessor condemnatus ex praefatis modis litis aestimationem exsolverit, an perinde secundo ritur. et recte puto hoc admittendum esse.Si primus, qui sine hypotheca credidit, post secundum, qui utrumque fecit, ipse hypothecam accepit, sine dubio posterpotior sit, licet ante diem cum alio credi
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃. Di et iure iudicatum et pigis
ĩ cãmiudicati ex auctoritate eius
qui ulere potuit captimiẽ. priuile¬
giis temporis fqͣtior ẽ hr̃s eius in
cuius ꝑsona pignus constitutũs¬
aiuis P oͣtior ẽ inpignore qui prͥ¬
ius credidit pecuniam et accepit y ꝙͣ¬
pothecani: quamius cum auo añ
conuenãt ut si ab eo pocuniam. ac gͣtͣ¬
ceperit. si ies obugata: ucet ab i po̾¬
oa acrepit potãt enimilicet. antea cõ

Expanded text:
 Si et iure iudicatum et pignus in causa iudicati ex auctoritate eius qui iubere potuit captum est, privilegiis temporis fore potiorem heredem eius, in cuius persona pignus constitutuaria Potior est in pignore, qui prius credidit pecuniam et accepit hypothecam, quamvis cum alio ante convenerat, ut, si ab eo pecuniam acceperit, sit res obligata, licet ab hoc postea accepit: poterat enim, licet ante co
Abbreviated transcription (Latin):
mantosuoĩ dotemestimatum dedit.¬
sititiosoluta sit pecuma nomideo ma¬
gis meuii pignus cõualeste placeb¬
at.tunc enim priore dimissoseqñtis
quianeq tunc cum meuio obuga¬
retur: neq tuuc cumtitio solu̾etur
ĩbonis mułris fuit mulum tempꝰ
ĩueniri: quo pignus meuio cõna¬
lescẽ possig ixcͥ tamita: si bona fide i
dotrmestimatum predium mqn¬
tus accepit. id e. sugnorauit meio¬

Expanded text:
marito suo in dotem aestimatum dedit.Titio soluta sit pecunia, non ideo magis Maevii pignus convalescere placebat. tunc enim priore dimisso sequentiquia neque tunc cum Maevio obligaretur neque cum Titio solveretur in bonis mulieris fuerit, nullum tempus inveniri quo pignus Maevii convalescere possit. haec tamen ita, si bona fide in dotem aestimatum praedium maritus accepit, id e
Abbreviated transcription (Latin):
obligau̾it. tuic deinde eamĩ fun¬
dum in dirx̃it. potiorerit qui spe¬
cialit᷑ pure acceͣpit. qilłiañ ex cõuẽ¬
cione priori obligatur. s ex co qͦd̾
ĩ ducta res ẽ quod post̾ius factũ ẽ
¶ Si ce futurare conuem̾it. ut ypo¬
thece sit. sicuti ẽ de partu: ħ q̃ritur
ananculla conuẽtionis tempore ĩ
bonis fu̾it debitoris: et ĩfructib si
couuemĩt ut siut pignori: eque que¬
ritiur an fundusur uis utendi fru¬
endi conuẽtionis tempore fu̾it debi¬
toris: ¶ Si ꝑatus ẽ postĩor credito ͤ¬
prtaori creditori sonie quod eidelx

Expanded text:
obligaverit, tunc deinde eam in fundum induxerit, potior erit, qui specialiter pure accepit, quia non ex conventione priori obligatur, sed ex eo quod inducta res est, quot.Si de futura re conuenerit, ut hypothecae sit, sicuti est de partu, hoc quaeritur, an ancilla conuentionis tempore in bonis fuit debitoris: et in fructibus, si conuenit ut sint pignori, aeque quaeritur, an fundus uel ius utendi fruendi conuentionis tempore fuerit debitoris.Si paratus est posterior creditor priori creditori soluere quod e
Abbreviated transcription (Latin):
fub condinonẽ factar ypotheca da¬
tasit. qua pecinta pentente auus
credidit pure et accepit eamd̃ ypo¬
thecam: cunc deinde prioris stipu¬
latiõis: ex istat conditioaut potior
hic aliud sic dłicentouim. eiuiciina d
semel condicis exticit. ꝑ inde hare¬
cur acsiuio tempore quostipulatõ
int̾poita e. sine coñditionẽ facta es¬
s quod et meliuse: ¶ Si ibłonũs
conuienit ut ĩ cluctã ĩ fundu i¬
lataribi nata pignorseẽnt ⁊ añquã
s̃lucat alii reinypothece nomine

Expanded text:
ulatione facta hypotheca data sit, qua pendente alius credidit pure et accepit eandem hypothecam, tunc deinde prioris stipulationis exsistat condicio, ut potior hic aliud sit dicendum: cum enim semel condicio exstitit, perinde habetur, ac si illo tempore, quo stipulatio interposita est, sine condicione facta esset. quod et melius est. Si colonus convenit, ut inducta in fundum illata ibi nata pignori essent, et antequam inducat, alii rem hypothecae nomine
Abbreviated transcription (Latin):
accessuram: pignorum ꝙ ius
ab ĩ quilmo datorimr utrumq¬
consecuturĩ uerua proculus a-
pignora suffice̾nt. ius omñm pi¬
gnoraum p̾rimu adme ꝑtin̾e. q
ex omnib pignorib sũma pro ra¬
ta seruetur. si quid suꝑeẽt: ad te. ꝑtine¬
spaulus facui questio e. s uersimle
ẽ id actum ut primaniquamsi ꝙ¬
pensionẽ pignorum causa seque¬

Expanded text:
accessuram pignorumque accessuram pignorumque ab inquilino datorum ius utrumque secuturum.Nerua Proculus, us omnium pignorum primum ad me pertinere, quia ex omnibus pignoribus summa pro rata seruetur: si quid superesset, ad te.Paulus: facti quaestio est, sed uerisimile est id actum, ut primam quamque pensionem pignorum causa sequ‹
Abbreviated transcription (Latin):
solu̾es: etꝰ pacͤncitur tecum ut idem
predium eipignori ypotheceue sit.
et locum eius subeat. m̃ hic i̾tiomẽ¬
dius potior e. qui pactus ẽ uttitõ
soluta pecunia impleatur concli¬
tio: et tertius de sua negligẽtiã
queri debeat s tamenet hic trius
clibatlitor pignorasuiã distrahi
pmittit. adħ ut priori pecunia exso¬
suta in aliuid pͦignus priori scce¬
dat. successurumeum: papimanꝰ
secundus creditor nicħ alud iuris
ht̃ nisuit soiuat priorr eelad eus
succedat. ¶ Si prior de ypotheca uen¬
Qͣ ypothecauendenda conuenit uius
c̃ priorem potiorem ee / nam et in
pignore placet. si prior conueuit
de pignorencet postĩorires trada¬
tur adhuc potiorem eẽ priorem:¬
d̾ S iñ dominus duob rãdem
rem diu̾sis temporibpigno qnͣt
prior potior ẽ quomius si adiu̾sis
ñ dominis pignus accipiamus
possessor meliorsit.  mes ad iceq.¬
aulus An sulam tibi uendidi es¬
et tibi dixi prioris anni pensione
michi sequẽtur sequentiũ tibi

Expanded text:
solueres, et paciscitur tecum, ut idem praedium ei pignori hypothecaeue sit et locum eius sube‹a›t: num hic medius tertio potior est, qui pactus est, ut Titio soluta pecunia impleatur condicio, et tertius de sua neglegentia queri debeat? sed tamen et hic tertius us creditor pignora sua distrahi permittit ad hoc, ut priori pecunia soluta in aliud pignus priori succedat, successurum eum Papinianusecundus creditor nihil aliud iuris habet, nisi ut solvat priori et loco eius succedat. Si priori hypotheca oblhypotheca uendenda conuenerit, uerius est priorem potiorem esse: nam et in pignore placet, si prior conuenerit de pignore, licet posteriori res tradatur, adhuc potiorem esse priorem non dominus duobus eandem rem diversis temporibus pigneraverit, prior potior est, quamvis, si a diversis non dominis pignus accipiamus, possessor melior sit. Idem liautium.Insulam tibi uendidi et dixi prioris anni pensionem mihi, sequentium tibi
Abbreviated transcription (Latin):
auis Diua ꝑtinet quid ad iriꝑ
secutionomsuidetur autem ex
dicis pristinam cãm uiditii non
restituit. ¶ait pretor queue ali¬
enatio iuditii imitandi causa
b̃facta erit .i. si futuri cã mutãdi
uiditii ñ cius qd̾ iam sit auenare

Expanded text:
uia pertinet quidem ad rei persecutionem, videtur autem ex dicis pristinam iudicii causam non restituit. Ait praetor: "quaeve alienatio iudicii mutandi causa facta erit": id est si futuri iudicii causa, non eius quod iam sit. Alienare
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃ Perpetuo sabimis ꝓbauit ue¬
trrum opimonem estimantium
id quod ex inuista cã aput aliꝙ̃
sit. posse condici ĩ qua fina etiam
celsus ẽ.
uim extortaeẽt. si ex acta eẽt peciis ꝑ in¬
mar pentionem esse constat
tione dolimaliuł ĩ factim ibio¬
uere eum possis tñ si solu̾is ñ posse
ce repetẽ qm̃ sublaca ẽ ꝓxim̾a cã
stipulatõĩs que pp̃ exceptcẽm ĩ ami¬

Expanded text:
 Perpetuo Sabinus probauit ueterum opinionem existimantium id, quod ex iniusta causa apud aliquem sit, posse condici: in qua sententia etiam Celsus est.uim extorta esset, si exacta esset pecunia, repetitionem esse constat. tione doli mali vel in factum summovere eum possis, tamen si solveris, non posse te repetere, quoniam sublata proxima causa stipulationis, quae propter exceptionem ina
Abbreviated transcription (Latin):
antem solius accipientis tirpitu¬
dou̾satur. celsus ait repeti posseue¬
lut si tibi detõ ne michi ĩ /uitiam
facias ¶ s quod meretricidatim
Sixpeti non pot̾. ut labeo ⁊ marcelb
scribunt. s nouarõne non ea quodͣ
utriusq turpitudo u̾satur s soli
dantis ¶lamenim turpit̾ facẽ ꝙ
sit meretrix. nonturpit̾ accipere cũ¬
i dͦsit merͣetric. ¶ Sitibi indituur. ce¬
dero ut fugitiuumimneum indua.¬
ces: uł furem rerum mearum. s.  ̃¬
non potĩt repeti quod datumest
nec enim turpit̾ accepisti quod
si a fugitiuo meo acceperis ne eũ
indicares condicẽ tibiħ quasi fui
possum s supe sur inditium amere
accepit ul. furis ul fugitiui sccius:
puto condictonẽ locun hr̃e.¬

Expanded text:
autem solius accipientis turpitudo uersatur, Celsus ait repeti posse: ueluti si tibi dedero, ne mihi iniuriam facias. Sed quod meretrici datur, repeti non potest, ut Labeo et Marcellus scribunt, sed noua ratione, non ea, quod utriusque turpitudo uersatur, sed solius dantis: illam enim turpiter facete, quod sit meretrix, non turpiter accipere, cum sit meretrix. Si tibi indicium dedero, ut fugitiuum meum indices uel furem rerum mearum, non poterit repeti quod datum est: nec enim turpiter accepisti. quod si a fugitiuo meo acceperis ne eum indicares, condicere tibi hoc quasi furi possim: sed si ipse fur indicium a me accepit uel furis uel fugitiui socius, puto condictionem locum habe
Abbreviated transcription (Latin):
rem eẽ. ⁊ ideo repentionẽ cessare tã¬
et̃ si ex stipulatr̃e souitumẽ
tem Siuestimenta utendatibi
commo dau̾or deinde pretumiut
recipeiem dedissem: condictionẽ
me recte acturum responsum
aͣ sit et cansa secuta sit. camen tur¬
¶ uł ꝓit̾ datume. ¶ Si remiccatam¬
e cibi uel uenditam arͣe uͣł man¬
datmiut neddes pecuniam ac¬
a ceperis: barebo cecum ex lccato
nr uendito.iil. manͣdati actio ⁊

Expanded text:
cessare, tametsi ex stipulatione solutum ium. Si uestimenta utenda tibi commodauero, deinde pretium, ut reciperem, dedissem, condict‹io›ne me recte acturum responsum  sit et causa secuta sit, tamen turpiter datum est. Si rem locatam tibi uel uenditam a te uel mandatam ut redderes, pecuniam acceperis, habebo tecum ex locato uel uendito uel mandati
Abbreviated transcription (Latin):
Crursus sinins ẽ sticbus a pro
euictione eius ꝓmittẽ n uis:
nonub̃ab̾is quo minus a te pe¬
cimiam repete̾ possimͣ de condi¬
aĩ obiem aut turꝑem aut hocãm᷑s¬
nestam. turpem auteui aut R̾
dantis fit turpitudo ñ accipiẽtis
aut accipientis dumtaxat ñ q̃
dantis aut utriusq ¶ obseͣm
iguur honestam datum secu¬
Ut pͣuta deditibi ne sacrile¬
guu facias ne furtum. ne ho¬
minem cccidas ĩ qu̾a sp̃e iulia¬
nus scribit. si tibidetõ ne hoĩem
orcidas conliciposse itemsitibi
dedoutiem michi reddas depoĩ¬
tam aputte ul ĩstrumentum
dumme ĩ bonamcãminder ꝓ¬
dictioni litumẽe s h ic quoq cri¬
mencontrabit iudicemenim
corrumpere uidetur. nta pridem̃
imperator constituit᷑ utem eu a¬
pertere.
auluis U bi autem ⁊ dantis et
accipientis turpitudo u̾satur a
posse repeti dicimus ueluti si si¬
recuma detur ut male indicetin¬
ip̃ I̾dem asi obͣstn prii d ati
sit ur siquis in ad ultĩo dep̾lxti¬
sus redemerit secessatenim re¬

Expanded text:
rursus, si tuus est Stichus et pro euictione eius promittere non uis, non liberaberis, quo minus a te pecuniam repetere possim. DE CONDIet ob rem aut turpem aut honestam: turpem autem, aut ut dantis sit turpitudo, non accipientis, aut ut accipientis dumtaxat, non etiam dantis, aut utriusque. Ob rem igitur honestam datum iut puta dedi tibi ne sacrilegium facias, ne furtum, ne hominem occidas. in qua specie Iulianus scribit, si tibi dedero, ne hominem occidas, condici posse: Item si tibi dedero, ut rem mihi reddas depositam apud te vel ut instrumentum ndum me in bona causa iudex pndictioni locum esse: sed hic quoque crimen contrahit iudicem enim corrumpere uidetur et non ita pridem imperator noster constituit litem eum perdere.um Vbi autem et dantis et accipientis turpitudo versatur, non posse repeti dicimus: veluti si pecunia detur, ut male iudicetum Idem si ob stuprum datum sit, vel si quis in adulterio deprehensus redemerit se: cessat enim re
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ Pup̃ recte putabat oronem
ꝑtin̾ebit. demq si stipulantispo¬
pondiss u̾xorisue ñ putabat cõ¬
ueniri posse ħrdem mariti licet
donatio ⁊ ante quam ꝑlegitim¬

Expanded text:
ecte putabat orationem pertinere: denique si stipulanti spopondisset uxori suae, non putabat conueniri posse heredem mariti, licetdonatio et antequam pe
Abbreviated transcription (Latin):
beo scribit. restitũe eum oportẽ.
et siħ mandau̾im ut gratuitã
pecuniam daret. quanuis si
ꝑiculo suo credidiss cessare in¬
quit labeo ĩ usuris actionẽ inã¬
dati. ¶ idem labeoait. ⁊ ucrum ẽ
reputationes quaꝵ ħ uiditiu

Expanded text:
beo scribit restituere eum oportere, etiamsi hoc mandaverim, ut gratuitam pecuniam daret, quamvis, si periculo suo credidisset, cessaret, inquit Labeo, in usuris actio mandati. Idem Labeo ait et verum est reputationes quoque hoc iu
Abbreviated transcription (Latin):
sum facturus noncẽt unde mi¬
ror quare constaie uideatur ł¬
neq br̃di neq in hr̃dem danda ⁊
hancactioneminamut apparet
pecuniarie quãtitatis rõ ĩeam
deduciti c̾te ꝑpetuo ea interis
ccum sepulchei ad ħut ip̃postĩ ꝙ¬

Expanded text:
cturus non esset. unde miror, quare constare videatur neque heredi neque in heredem dandam hanc actionem: nam ut apparet, pecuniariae quantitatis ratio in eam deducitur: certe perpetuo ea inter iplocum sepulchri ad hoc, ut ipse
Abbreviated transcription (Latin):
a seruo ul dedux̾it d̾ peculio quod
tribuendum erit: teneri tributo¬
ria que sententia non est une rc̃e.
ip̃e enim auctor doli ẽ qui id egit
ne tribueretu tociens enimin he¬
redem damnus de eo quod ad cum
puenit. quociens ex doio defuncti
conuenitur. ñ quotiens ex suo.
aulus De peculio actione etiam
cum emptore seruagi potest. tri¬
butoria non pot̾.
tibus expedit potius de peculio age̾
quam tributoria: namin hac ac¬
tione uł teͣ qua lcquimur hoc so¬
olum inlisionem uenit. quod̾
mercib ẽ quibus negociatur. qd̾¬
q conomme receptum ẽ. at ĩ acci¬
one de peculo cicius peculii quan¬
titas spectatur. ĩ quo et merces cõ¬
tinentur. ⁊ fieri pot᷑. ut dimiclia
forte ꝑte peculii aut t̾ria: uu enã
minore negrcietur fieri p̃tea pot̾
ut pr̃i dominoue nicħ debeat᷑.
peculio: alius cributoria seruino¬
mine cum domioagit. quesitũ
ẽ andeluce̾ dominus de peculio
debeat qd cributoria agenti pr̃a¬
turus sit. respondi tributoria ac¬

Expanded text:
a seruo uel deduxit a peculio quod tribuendum erat, teneri tributoria, quae sententia non est sine ratione: ipse enim auctor doli est, qui id egit, ne intribueret: totiens enim in heredem damus de eo quod ad eum peruenit, quotiens ex dolo defuncti conuenitur, non quotiens ex suoum. de peculio actione etiam cum emptore serui agi potest, tributoria non potesttibus expedit potius de peculio agere quam tributoria: nam in hac actione de qua loquimur hoc solum in diuisionem uenit, quod in mercibus est quibus negotiatur quodque eo nomine receptum est: at in actione de peculio totius peculii quantitas spectatur, in quo et merces continentur. et fieri potest, ut dimidia forte parte peculii aut tertia uel etiam minore negotietur: fieri praeterea potest, ut patri dominoue nihil debeat. 12 peculio, alius tributoria serui nomine cum domino agit: quaesitum est, an deducere dominus de peculio debeat, quod tributoria agenti praestaturus sit. respondit: tributoria ac
Abbreviated transcription (Latin):
dͥuxit ⁊ c̃ditorib reliqua .xu. dederit.
cum deberet sola detem deducere:¬
⁊ extraneis dena tribuere/ Cum
igitur ħ fecit. nec ĩ telligendus
ẽ sernum a se lib̾asse. eo quod .u.
ad huc nomine eius tributoria
actione prestaturus sit. quare
siagi de peculio cepit. cum forte
quinq tamquam ad huc credi¬
tor seruideducẽ debebit.R Qd̾cũ¬
proconsul agit ena pt̃a¬
nt qui contraxit cumco qͥ te est
maliena potestate sit: etiã neg̃m¬
si defitiant suꝑioros actiões gest̃¬
io ẽ excitoria. institoria. tribuẽe dis¬
toria ue. nichominus camen in tur.¬
quantum ex bono et equo res
patitur. simm consequatur. siũ
enm iussu eius cuius ĩpotesta¬
te sit. negirium gestum fu̾at in
solidum co nomine iuditium
pollicetur: siue non iussu stamẽ

Expanded text:
duxerit, et creditoribus reliqua quindecim dederit, cum deberet sola decem deducere, extraneis dena tribuere. cum igitur hoc fecit, nec intellegendus est seruum a se liberasse eo, quod quinque adhuc nomine eius tributoria actione praestaturus sit: quare si agi de peculio coeperit, cum forte quinque tamquam adhuc creditor serui deducere debebit. QUOproconsul agit, ut qui contraxit cum eo, qui in aliena potestate sit, etiamsi deficient superiores actiones, id est exercitoria institoria tributoriave, nihilo minus tamen in quantum ex bono et aequo res patitur suum consequatur. sive enim iussu eius, cuius in potestate sit, negotium gestum fuerit, in solidum eo nomine iudicium pollicetur: sive non iussu, sed tamen
Abbreviated transcription (Latin):
isse s re comperatasit non tri¬
buit. dolonon caretprom̃ si sibi
ex es merce solui fecit dolouidet᷑
minus cribuisse s si mercem ꝑiꝰ¬
ere passus ẽ. aut eam au̾nt. aut nͣ¬
uilioris data opera distraxit. uel
si ab emptorib pretium ñ exigĩt:
dicendum erit teñi eum tributor¬
ia si dolus int̾uenit. ¶S et si nega¬
uerit dominus cuiquam debe̾ri
uidendum erit antributorie lacus
sit. ⁊ ẽ uerior labeonis sina tributo¬
riam lcrum hr̃e. aligquni expecliat

Expanded text:
isse, sed re comperta si non tribuat, dolo nunc non caret. proinde si sibi ex ea merce solui fecit, utique dolo uidetur minus tribuisse. Sed et si mercem perire passus est aut eam auertit aut uilioris data opera distraxit uel si ab emptoribus pretium non exegerit, dicendum erit teneri eum tributoria, si dolus interuenit. Sed et si negauerit dominus cuiquam deberi, uidendum erit, an tributoriae locus sit: et est uerior Labeonis sententia tributoriam locum habere: alioquin expediet
Abbreviated transcription (Latin):
uliams Q iuanonde dolo estͤ
s reiꝑ secutionem contĩiet. qua¬
re etiam mortuo seruo dominus
item hr̃s eius ꝑpetuo ceneri debebit
pp factum defuncti quarus nõ
alit̾ quam dolo int̾uemente. non
compecit.ne

Expanded text:
um. quia non de dolo est, sed rei persecutionem continet: quare etiam mortuo seruo dominus, item heres eius perpetuo teneri debebit propter factum defuncti: quamuis non aliter quam dolo interueniente competat. 9
Abbreviated transcription (Latin):
iudicio accepto nondannetur
si dui inͣsolutione ir̃us cessauie.
aut certe bona sua dissipauit pre¬
sertim sidomi pecuniamãteuissor
non habebit. quanumerata cre

Expanded text:
iudicio accepto condemnetur, si diu in solutione reus cessabit aut certe bona sua dissipabit, praesertim si domi pecuniam fideiussor non habebit, qua numerata cre
Abbreviated transcription (Latin):
non possenec enim cuictionis no¬
mine qĩquamcrm̃ ĩ eo iure qs̃¬
racite soleat accedẽ nsuit optimꝰ¬
marͣ muisͣ q eet traditus fu̾it sũ¬
dus: tunc enim lib̾um ab om̃i¬
seruicute prãndumẽ si u̾o ep̃tor
petat uamur accumi: uenditorẽ
ten̾i non posse nisi nominatim¬
dix̾it accessurum it᷑ ur actimn:¬
cunc enim temi eum quiita dix̾it.
ẽt ueraẽ quinti mutii sententia¬
ut qui optimum maximũq fũ¬
dumm cradidit. nb̃um pr̃et nouq̃¬
teleri alias seruitutes isinonh¬

Expanded text:
non posse: nec enim euictionis nomine quemquam teneri in eo iure, qacite soleat accedere: nisi ut optimmaximusque esset traditus fuerit fundus: tunc enim liberum ab omniseruitute praestandum. si uero emptor petat uiam uel actum, uenditorem neri non posse, nisi nominatimdixerit accessurum iter uel actum:tunc enim teneri eum, qui ita dixerit. a est Quinti Muci sententiaut qui optimum maximumqudum tradidit, liberum praestet, non edeberi alias seruitutes, nisi h
Abbreviated transcription (Latin):
iriuudicate ꝑignus captimi per¬
offitium dntrahatiur post cundat¬
ex empto contra e i in qui pͣcious¬
de pretio dum caxat eiusq usuris¬
hĩta ron̾e tructuum dabiui. scilz¬
sihos ei cum qui euincit. restituere¬
non hareat necesse. ¶ motaqõne¬
uiterim non ad pretium restituen¬
dum: s ad rem defendendam uen¬
ditor conueniri põt. ¶ qui uomen¬
quale fu̾it uendidit dumitaxat¬
ut sur. uon ut ex igietiam auꝗd
possit. s et dolum pr̃are cõgitur.

Expanded text:
i iudicatae pignus captum perofficium distrahatur, post euincaex empto contra eum qui pretio lde pretio dumtaxat eiusque usuriratione fructuum dabitur, scilhos ei qui euicit restituerenon habebat necesse. Motanterim non ad pretium restituendum, sed ad rem defendendam uenditor conueniri potest. Qui nomenquale fuit uendidit, dumtaxaton ut exigi etiam aliquid possit, et dolum praestare cogitur.
Abbreviated transcription (Latin):
eum dicit ubtumeẽ suum quid¬
enim intẽe seruumquit. siumñ
anͣuibtum contendat ¶ Siquis alit
fidutia ĩ genuitatis sue ultro inse
temꝑare ei debeat: tractari potͥ ẽt¬
non abre eẽ opinor ioͣremei ge¬
et sententiam secund̾ se dandã
cumnulla captio int̾cedat iuris.
susceꝑtus a gaio scio cum gaius
frs ħret. hr̃ditatẽ gaui u a  sit et
frĩb euisd̃ quasiex mandato de¬
functi fidei cõmissa souut̃ cauti¬
onẽ accepit qui postea coginto¬
quod filius frĩs eorũ ñ fuiss que¬
rebãt. ancũ eod̾ br̃ditate frĩs po¬
ssũt pp̃ emissam manũ ab eiꝰ qiͣ
souiti fidei cõmissistitum eiꝰquĩ
probaripot̾. a fr̃ib defuncti filius
mortui ñ eẽ: minime confirma¬
cum eẽ s ħ ip̃m a frĩbi probarii
delei cerentius cdementius uel

Expanded text:
eum dicit libertum suum: quidenim interest, seruum suum bertum contendat? si quis autem fiducia ingenuitatis suae ultro in setemperare ei debeat, tractari potenon ab re esse opinor morem ei geet sententiam secundum se dandam, cum nulla captio intercedat iuris. susceptus a Gaio Seio, cum Gaius fratres haberet, hereditatem Gaii inuasit et fratribus eiusdem quasi ex mandatu defuncti fideicommissa soluit, cautionem accepit: qui postea cognitoquod filius fratris eorum non fuisset, quaerebant, an cum eo de hereditate fratris popter emissam manum ab eis quassoluti fideicom missi statum eius, qui probari potest a fratribus defuncti filius mortu‹i› non esse, minime confirmatum esse: sed hoc ipsum a fratribus probari d
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃. Cunicacitim fidei cõmis¬
sum ab eo datur. qilitam ĩ priͦ
quam insccundo testamento ꝓ
eademparte uł posteaut. ꝓ maio¬
re hr̃s scribitur. probatio mutate
uolutatis eidebet ĩ cumbere: ꝙ
dñuenit᷑ cuisecreti suscrpti rõ
ita scrit̾e hrdes quorũ fidẽ elegint.

Expanded text:
um Cum tacitum fideicommissum ab eo datur, qui tam in primo quam in secundo testamento pro eadem parte vel postea pro maiore heres scribitur, probatio mutatae voluntatis ei debet incumbere qui convenitur, cum secreti suscepti ratio ita heredes scribere, quorum fidem elegerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
potest que ab initio fuissent int̾
eos qui compromiser̃ non que
postea superuenerunt.
factum sit ut presente utrcq
aut hr̃dib eorum arbit̾ sentẽ¬
tiam dicat ⁊ ait̃ ex litigatorib
decessĩt pupillo hr̃de relicto: nõ

Expanded text:
potest, quae ab initio fuissent inter eos qui compromiserunt, non quae postea superuenerunt. factum est, ut praesente utroque aut heredibus eorum arbiter sententiam dicat et alter ex litigatoribus decess
Abbreviated transcription (Latin):
sum in arbitrum alutio titio¬
a menio symphronio factum¬
ẽ s errore quedam speties ĩ pe¬
aitione alutiotitio deducte nõ¬
sunt. nec arbit̾ de hus quicqͣm¬
ꝓnunti auit quesitum ẽ an
sp̃es obi misse petipossunt respõ¬
diposse nec penam ex compro¬
misso commuiti: quodsi mali¬
gne ħ fecͣit pcͣtere quid potest s
pene subiugabitur  s¬
d̃.iInt̾ castelliamim a seiumꝵ ser¬
controu̾sia de fimbꝵ orta ẽ ⁊ ar ba¬
bit̾ electus ẽ ut arbitratu eius
res t̾minetur. ip̃e sententiam
dixit presentib ꝑtibus t̾minos¬
⁊̃ posuit q̃uesitum ẽ ansi ex ꝑte
castelliam arbitroparitum ũ
eẽt. pena ex compromisso com¬
missa ẽ respondisi arbitro pari¬
tum non eẽt meo ꝙ utroq pre¬
um ꝑsone iusertum ꝓsonam

Expanded text:
sum in arbitrum a Lucio Titioaeuio Sempronio factumed errore quaedam species in ptitionem a Lucio Titio deductae nosunt nec arbiter de his quicqonuntiauit: quaesitum est an species omissae peti possint. respoposse nec poenam ex compromiss‹o› committi. quod si maligne hoc fecit, petere quidem potest, sed poenae subiugabitur. . Inter Castellianum et Seium controuersia de finibus orta est et arbiter electus est, ut arbitratu eius res terminetur: ipse sententiam dixit praesentibus partibus et terminos posuit: quaesitum est, an si ex parte Castelliani arbitro paritum non esset, poena ex compromisso commissa est. respondi, si arbitro paritum non esset in eo, quod utroque praeum personae insertum personam
Abbreviated transcription (Latin):
iubendo quo innim̾o hr̃i non¬
ꝯportet. si testium nomĩa ex¬
sententia arbitri ex hibita nõ.¬
pꝰ siñt. ¶ cũm arbit̾ diem cõpro:¬
missi ꝑro ferri iussit cum ħ ei
ꝑmissum ẽ altĩuo mora alt̾ĩao

Expanded text:
iubendo: quo in numero haberi nonportet, si testium nomina exsententia arbitri exhibita non sunt. Cum arbiter diem compromissi proferr‹i› iussit, cum hoc ei permissum est, alterius mora ‹alteri›
Abbreviated transcription (Latin):
ciare quia si contra eim pro¬
mintietur. pena ñ tͥenetur. p̃t̾¬
quam si fideuissorem ded̾it a
qͣuo pena peti poss id q iulian¬
us sencit.
tatur. ex co ili promisso pena:
excepttẽm loum non hr̃e cõ¬
statir nisi alia lege eas dies
ab aito pet̾e uetuit sitame hr̃s ⁊¬

Expanded text:
iare, quia si contra eum pronuntietur, poena non tenetur: praeterquam si fideiussorem dederit, a quo poena peti possit. idque et Iulianus sentit. 36 tatur ex compromisso poena, exceptionem locum non habere constat, nisi alia lege eadem dies ab altero petere uetuit, si tamen heres
Abbreviated transcription (Latin):
tentie non ẽ. pcena ex compro¬
misso cominittitur s ex hiis
dumtaxat. que ad solutiouẽ
pecunie aut operamprebẽda
ꝑtinẽt. s q̃ contumatiamliti¬
gatoris arbit̾ ꝑunire pon̾t. pe¬
cunam eͣnͣͣ adu̾sario dare¬

Expanded text:
tentiae non est, poena ex compromisso committitur, sed ex his dumtaxat, quae ad solutionem pecuniae aut operam praebendam pertinent. idem. contumaciam litigatoris arbiter punire poterit pecuniam eum aduersario dar
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃. N rbit̾ ita assum ptus ex
compromissout adiem ꝓferre
possit. ħ quid̾ facere potłꝓferre
autem contradicentib itiga
aut ne ab eo petatur. iudendũ
ẽ. ansi alius petat. uł ab alio pe¬
tatur. pena comuinttatur. idez
in duob argentariis quoꝵ
noina simul crunt ⁊ forta¬
sse potĩmus ita fideuissorib
conuingere si sccii sint. auas:
nec aceͣ petitur nec ego peto
mec meo nomine ꝓctitur licet
ate petatur ¶ Semel cõmissa
pena: solui compromissum
rectius putodici nec ampli¬
us posse comimitti: nnsi id actũ
sit ut ĩ singulas causas ciriẽs

Expanded text:
. Arbiter ita sumptus ex compromisso, ut et diem proferre possit, hoc quidem facere potest: referre autem contradicentibus litigaut ne ab eo petatur: uidendum est, an si alius petat uel ab alio petatur, poena committatur: idem in duobus argentariis quorum nomina simul eunt. et fortasse poterimus ita fideiussoribus coniungere, si socii sunt: alias nec a te petitur, nec ego peto, nec meo nomine petitur, licet a te petatur. Semel commissa poena solui compromissum rectius puto dici nec amplius posse committi, nisi id actum sit ut ‹in› singulas causas totiens
Abbreviated transcription (Latin):
ap̃. Arbiter int̾ certum diẽ¬
seruuos restitui iussit quib¬
ñ restitutis pene causa fisco se¬
cundum formam comꝓinissi¬
condempnauit obeam sentẽ¬
tiam fisco nicħ adquiritur s
nicħominus stipulationis pe¬

Expanded text:
. Arbiter intra certum dieseruos restitui iussit, quibn restitutis poenae causa fisco scundum formam compromissicondemnauit: ob eam sentetiam fisco nihil adquiritur, minus stipulationis p
Abbreviated transcription (Latin):
non pot̾ cum is quiuendat non
existat quod siintra dicm adiecti¬
onis hr̃s existat. melior conlittio
ciafferri pot᷑. ¶ Si fundus ĩdiem
ad dictus fu̾it plurio huod que¬
dameiacadant que n acressint
priori emꝑtorr siñminoris sũt
lee res quam quo pluris postea
ualet. quasi melior conlictio aua¬
ta non sit siminoris. ñ sins idẽq¬

Expanded text:
potest, cum is qui uendat non potest, cum is qui uendat non xsistat: quod si intra diem adiectionis heres existat, melior condicio ei adferri potest. Si fundus in diem addictus fuerit pluris, ut quaedam ei accedant, quae non accesserint priori emptori, si non minoris sint hae res, quam quo pluris postea ualet, quasi melior condicio ata non sit: si minoris sint. idemq
Abbreviated transcription (Latin):
ei qui soluendo nonẽ abitum ẽ a
priore emptione quia melior ĩ teui¬
gitur quam uenditor comꝑbauit¬
cui licuit ñ addicẽ ¶ S et si pu¬
pilus posteasine cucoris auctorita¬
te plur is emiͣt consentiẽte uencli¬
tore: abinir a priore emptione. id̃
et inseruo alieno ¶ alit̾ atq si seruo
suouł filio quem ĩpotestate balet¬
uł domino rer. ꝑ errorem id adiͤ¬
xit. quianonẽ emptio hiis casibus
quod si alieno seruo quem putau̾it
ub̃um eẽ ad dix̾it. contra se habebit.
aerit hic similis egenti emptori:¬
qui meliorem condictionem attu
tium alius debet. ħ ip̃o quod fruc¬
tus eum non sehũs Etur qui¬
sccuturieẽnt priorem emptore¬
melior conditio uidetur auata:
quia non idagitur int̾ emptorẽ¬
⁊uenditorem.
omp̃. Si udiem ad clicto ante di¬
emuenditor mortuus sit. siue po᷑
dicinhr̃s ei eͤ xi stat. siue omnimo¬
donon existat priori p̃dium emp¬
tumẽ quia melior ẽ conlictio al¬
lata que domino placeat ĩ telligi¬

Expanded text:
ei qui soluendo non est, abitum est a priore emptione, quia ea melior integitur quam uenditor comprobauicui licuit non addicere. Sed et si pupillus postea sine tutoris auctoritate pluris emerit, consentietore abibitur a priore emptione. idem et de servo alieno: aliter atque si servo vel filio, quem in potestate habetl domino rei per errorem id addixerit, quia non est emptio his casibus. quod si alieno servo, quem putaverit liberum esse, addixerit, contra se habebit et erit hic similis egenti. Emptorqui meliorem condicionem attulpretium alius det, hoc ipso, quod fructus eum non sequantur, quisecuturi essent priorem emptormelior condicio videtur allata, quia non id agitur inter emptorevenditorem. o in diem addicto ante diem uenditor mortuus sit, siue post diem heres ei exsistat siue omninon exsistat, priori praedium emptum est, quia melior condicio allata, quae domino placeat, intellegi
Abbreviated transcription (Latin):
cum uehiculumictaret nulio¬
nẽ pr̃are᷑ debe. ¶serũ custadiam
quam horrearius conductorib
prãre debe̾t. locatorem totorum
horirorum horieario prãre non
debere: puto nisi ĩ lcanto aliter
uineas ponẽt. nichominus ĩ fun¬
touineas instituit. et pp̾ earu
fructum deuis amplius aure
num fundo eiectum pensionũ
debitarum nomine conueniat.
an sumptus utilit factos ĩ uine¬
is ĩsticuendis repͥutare possit.
oppoĩta doli mali exceptiones irs¬
pondi: ur expẽsas cõsecuturunt:
ur nicħ ampliuis p̾staturum:¬
¶nauem conclircint de ꝓuin¬
tia cyrenensi aquilegiam na:¬
iugaret olei metretis crib mili¬
bus impoĩtis ⁊ frum̃ti modiis¬
ut hou̾ata naius in ip̃a ꝓuintia
nouem mensib retm̃etur. et ho¬
nus impoĩtum: comnsso toue¬
tur quesitume anuecturas qͥs
conuenit a conductore scđimio
cacionẽ ex igẽ naius possit r. e¬
cundum eaque ꝓponentur posse
abro Siriuum quem facien¬
dumcondux̾as: et frc̃as ante¬

Expanded text:
cum uehiculum locaret, mulionem praestare debere.Rerum custodiam, quam horrearius conductoribus praestare deberet, locatorem totorum horreorum horreario praestare non debere puto, nisi si in locando aliter uineas poneret, nihilo minus in fundo uineas institu‹it› et propter earum fructum denis amplius aureinum fundi eiectum pensionum debitarum nomine conueniat, an sumptus utiliter factos in uineis instituendis reputare possit opposita doli mali exceptione. respondit uel expensas consecuturum uel nihil amplius praestaturum.Nauem conduxit, ut de prouincia Cyrenensi Aquileiam nauigaret olei metretis tribus milibus impositis et frumenti modiiut onerata nauis in ipsa prouincia nouem mensibus retineretur et onus impositum commisso tolleretur. quaesitum est, an uecturas quas conuenit a conductore secundum locationem exigere nauis possit. reecundum ea quae proponerentur possequem faciendum conduxeras et feceras, ante
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ Dominus hortorum cum frag¬
tis et comp̾uatis horreis ñ teu̾etur.
nisi custodram eorũ recepit serui sͣ¬
ram̃ in eius cum quocontractũ
ẽ. pp̃ edifitiorũ notitiam ĩ questio¬
nem peti possunt ¶ i conducto fũdo
si conductor sua opera aliquid ne¬
cessario uł utilit aux̾̃it. uł edifica¬
uerit uł ĩstituerit. cum idñ conue¬
nisset ad recipienda eaque impe:¬
dit ex conducto cum dño fundi etͣ¬
peri potest. ¶ qͣui contra legcͣm cõ¬
ductionis fundum aute tempus.
sine iusta ac probabili cã descru¬
erit: ad soluendas cotius temꝑis
pensiones ex conclucto conueĩn
pot̾. quatenus locatori ĩ id qd̾ eius
incerẽ indempnitas seruetur.

Expanded text:
t. Dominus horreorum effractis et compilatis horreis non tenetur, nisi custodiam eorum recepit: seruamen eius cum quo contractum est propter aedificiorum notitiam in quaestionem peti possunt. In conducto fundo si conductor sua opera aliquid necessario uel utiliter auxerit uel aedificauerit uel instituerit, cum id non conuenisset, ad recipienda ea quae impendit ex conducto cum domino fundi experiri potest. Qui contra legem conductionis fundum ante tempus sine iusta ac probabili causa deseruerit, ad soluendas totius temporis pensiones ex conducto conueniri potest, quatenus locatori in id quod eius interest indemnitas seruetur.
Abbreviated transcription (Latin):
et concluctore conuenit ne intra
cempora locationis eius: ecluctor
te funto inuitus reꝑlleretiur:. et
si pulsatus eẽt. penam decẽ prestit
citius lorator seio conductori. uel
scius conduccoꝵ titio: suntracem¬
pora locatiõis cliscede̾ uellet equeͣ
icem de sestipulati sunt quero
cum seius conductorbiennii cõ
camen ueri sinle eẽ ita corue¬
dnisse: de ñ expellendo colono intra¬
ia tempora ẜ̃finita: sipensioniie pa¬
m̾it. et ut oportẽt cołet et ideo si pe¬
nam perẽ ceperis is qui pensionib
satis non fecit: profuturam locatori

Expanded text:
et conductorem conuenit, ne intra tempora locationis Seius conductor de fundo inuitus repelleretur et, si pulsatus esset, poenam decem praestet Titius locator Seio conductori: uel Seius conductor Titio, si intra tempora locationis discedere uellet, aeque  quod inuicem de se stipulati sunt. quaero, cum Seius conductor biennii contamen uerisimile esse ita conuenisse de non expellendo colono intra tempora praefinita, si pensionibus paruerit et ut oportet coleret: et ideo, si poenam petere coeperit is qui pensionibus satis non fecit, profuturam locatori
Abbreviated transcription (Latin):
an adhuc dicendum sit extra¬
causam conductõis eẽ furticri¬
men et ĩ ꝓpriam ꝑ secutionem
cadere ħ delictun qd̾ magis ẽ. a¬
lp̃ Sid̃̾ius condux̾it nummo
imo conductio nullae quia et ħ
donationis instar inducit

Expanded text:
an adhuc dicendum sit extrcausam conductionis esse furti crimen et in propriam persecutionem cadere hoc delictum: quod magis est.  Si quis conduxerit nummo uno, conductio nulla est, quia et hoc donationis instar inducit
Abbreviated transcription (Latin):
ad p̃stationem partis singuu sũt¬
compellendi: si constabit eẽ onĩs¬
soluendo quam quã fortasse sit¬
tionem conueniendi quẽ uelit ñ¬
aufendam auctori si actiones suã¬

Expanded text:
ad praestationem partis singucompellendi, si constabit essolvendo: quamquam fortasse tionem conveniendi quem velit nondam actori, si actiones sua
Abbreviated transcription (Latin):
ope ir temptori c̾tam mercedem ĩ¬
iqͥlies singules darem: opus uitio¬
sum factum eꝰ an ex locato age̾ poᷤᷤ¬
simt re si opus ita locastiut bonitas¬
eius tibi aconductore approbaret.¬
camet si conucnit ut ĩsingulas o

Expanded text:
e redemptori certam mercedem dies singulos darem: opus uitisum factum est: an ex locato agere posi ita opus locasti, ut bonitaeius tibi a conductore adprobaretconuenit, ut in singulas o
Abbreviated transcription (Latin):
up̃. Ita demum aũt cõmitte¬
tur stipuͣlatio cim ad u̾sus eã
quid fit. si sine dolo malostipu
ne quis doli sui p̾miũ ferat. S
si quid̃ cõpromisso ad in acur¬
ut si quid dolo ĩ eare factiͣit.¬
exstipulatu conueniri qui dolo
fecit potꝰ ardeo si arbitrum ꝗs
corrũpit uł pecuni a uł ambitõe
uł ad ad uocatum diu̾se ꝑtis ł
aliq̃m ex hiis quib cãm suami
cõmiserat: ex don clausilia po¬
tĩt cõu̾emri ur si adu̾sarium

Expanded text:
um.Ita demum autem committetur stipulatio, cum aduersus eam quid fit, si sine dolo malo stipune quis doli sui praemium ferat. sed si quidem compromisso adiut si quid dolo in ea re facstipulatu conueniri qui dolo fecit potest: et ideo si arbitrum quis corrupit uel pecunia uel ambitione, uel aduocatum diuersae partis, uel aliquem ex his, quibus causam suam commiserat, ex doli clausula poterit conueniri, uel si aduersarium
Abbreviated transcription (Latin):
compromissum sit ĩiuditiu:
deducat. q̃uidam dicũnt pree¬
toremnonint̾uenire ad cogẽ¬
dum arbitrum suiam dicere.
quia i ampena non pot̾ eẽ atͣq si
solutum comꝑmissum ẽ s si ħ¬

Expanded text:
compromissum sit, in iudicium deducat, quidam dicunt praetorem non intervenire ad cogendum arbitrum sententiam dicere, quia iam poena non potest esse, atque si solutum est compromissum. sed si h
Abbreviated transcription (Latin):
i c̾uis paratus sit offere. Estariant¬
ilib̃t debet sententie arbitriguam de be ⁊
d dux̾it siue equã siuie niͦ qua sit et-¬
f sibi imputet qui compinisit nã aꝰ¬
adiui pii rescripto adicitur uel ͣ¬
minus ꝓbabilẽ sententiam equo¬
aĩmo ferre debet. ¶ Si plures ar¬
bitri fu̾int. ⁊ diu̾sas sententias
dit̾int ucebit sentĩtie eorumnõ
stari‸ s si maior ⁊ ꝑs consentiat an
eistabitur alioqum penacom¬
mittitursinde queritur aput
uili anum. si extͥib arbitriE
simms quindecim alius decem
tt̾ius quinq condempnent. qͥuͣa¬
sententia stetura uili anus scri¬
bit. quinq deb̾e prãri quia ĩ hãc¬
suminamonines consensuunt᷑

Expanded text:
ius paratus sit offerre.Stari am debet sententiae arbitri, quam d‹e e›a re dixerit, siue aequa siue iniqua sit: et sibi imputet qui compromisit. ndiui Pii rescripto adicitur: 'uel minus probabilem sententiam aequonimo ferre debet'.Si plures abitri fuerint et diuersas sententias dixerint, licebit sententia eorum non stari: sed si maior pars consentiat, ea stabitur, alioquin poena committetur. inde quaeritur apud Iulianum, si ex tribus arbitris unus quindecim, alius decem, tertius quinque condemnent, quasententia stetur: et Iulianus scrbit quinque debere praestari, quia in hancsummam omnes consenserun
Abbreviated transcription (Latin):
optimumẽ. pactum conuetum cũ
utroq gener facẽ quamquã initio
dotis dãte legẽ quamuelit q̃ citra ꝑ¬
sonam mulieris: is quidat dicẽ pos¬
siti slũo post datam pacisciuelit. utri

Expanded text:
actum conuentum cum utroque generum facere, quamquam initio dotis dandae legem quam uelit etiam citra personam mulieris is qui dat dicere possit. si uero post datam pacisci uelit, utri
Abbreviated transcription (Latin):
tum dommum delucturũ ait.
quanisi ratum habuiss quod
exactumẽ. eadem et infilio fam¬
ilias dicendaerunt. ⁊ puto uerã
uiliani sententiam naturalia
enim debita spectamus ĩ pecusis
deductionem. estautem natura
equum lib̾ari filiumur seruũ
obligatione. eo quod ĩdebitum
indentur exegisse. ¶est autem
questioĩs anid quod dominus
semel dedux̾it. eum cõueĩretur.
rursus si conueniatur. de peclõ
eximere debeat anu̾o ueluti so¬
lutumei uideatur semel facta
decluctione . et neratius. ⁊ uer¬
ua putant. itemuiliamis lis.
.xii. scribit. si quid̃ ab stułit s de
peculio ñ debere deduci. Suicio
camd̾ positionem. pecuui reli¬
qũit. debẽ eum declucere deniq
scribit Si seruus incarium qͥn¬
que ualentem ĩ pecuuum habuit.
ci donimoquino debẽt ꝓ quibus
uicarium dñs decłuxis et mor¬
tuo postea ancario auumeiufs̃
pretu seriuis comparau̾it. nõ
desinere dominicẽ debitorẽquã¬
si uirarius ilie domino decessĩt

Expanded text:
ter dominum deducturum ait, quam si ratum habuisset quod exactum est: eadem et in filio familias dicenda erunt. et puto ueram Iuliani sententiam: naturalia enim debita spectamus in peculii deductione: est autem natura aequum liberari filium uel seruum obligatione eo quod indebitum uidetur exegisse. Est autem quaestionis, an id, quod dominus semel deduxit cum conueniretur, rursus si conueniatur, de peculio eximere debeat, an uero ueluti solutum ei uideatur semel facta deductione. et Neratius et Nerua putant, item Iulianus libro duodecimo scribit, si quidem abstulit hoc de peculio, non debere deduci, si uero eandem positionem peculii reliquit, debere eum deducere. Denique scribit, si seruus uicarium quinque ualentem in peculium habuit et domino quinque deberet, pro quibus uicarium dominus deduxistuo postea vicario alium eiusdem pretii servus comparaverit, non desinere domini esse debitorem, quasi vicarius ille domino decesserit:
Abbreviated transcription (Latin):
a ilmodum siquid tomino. ser¬
uus pro debitore expro miserit.
idemẽ. ⁊ si prolib̾tate quid dom¬
mno exꝓmisit. quasidebitor dñi
sit effectus. s ita demuni: si ma¬
munisso eo agatur ¶ Sz asia de¬
bicore comunco seruus exegĩt.
andomnncebitorem se fecit᷑ q̃¬

Expanded text:
admodum si quid domino seruus pro debitore expromiserat. idem est et si pro libertate quid domino expromisit, quasi debitor domino sit effectus, sed ita demum, si manumisso eo agatur. Sed si a debitore dominico seruus exegerit, an domini debitorem se fecerit, q
Abbreviated transcription (Latin):
uuanus. Simulier contra se¬
natus consuitum intcessĩt. eq¬
iunnẽ non solum inuet̾em de¬
bitorem s qͥfideuissores eius ac¬
tionem restituis nam cum mu¬
lieris ꝑsona subtrahatur cre¬
clitori pp̃ senatus consuitum:
integra causa pristina restitu¬
endaest.

Expanded text:
um. Si mulier contra senatus consultum intercesserit, aequum est non solum in ueterem debitorem, sed et in fideiussores eius actionem restitui: nam cum mulieris persona subtrahatur creditori propter senatus consultum, integra causa pristina restituenda est.
Abbreviated transcription (Latin):
pocunam acceperit. alii credi¬
tura: nonẽ locus senatus cõsu¬
to alicaum nemocum feminis
contrahet. quia ignorari potest
intercedere.
obligationem suscipiat mułr.
non adiuuatur ħ senatus con¬
suito quod tunc accidit. cum
prima facie qurd̃ alienam. re ue¬
ra autem suam obligatrẽm sus¬
cipiat ut ecce si ancilla ob pactio¬
nemlib̾tatis ex promissore da¬
to: post manumissionẽ idip̃it
suscipiat quod ex promissor de¬
beat aut si hr̃clitatem emerit. et
es auenum hr̃ditarium inse
transcribat. aut si profiteuisso¬
re suo int̾c̃edat. ¶ de pignorib
prioris tebitõris ñ est creditori
noua actione opus cimi quasi
sermana que hypatbecria no¬
catur ithiisutilis sit. quia ue
tione uł iudiem mulier pro
alio mtlennt. etiam pendende
conclictione uolenti creditori
tutoria. quid enim bonuniẽ ꝑ
expectare condictionemur die
cuĩ ea causa sit. prior iste de

Expanded text:
pecuniam acceperit alii creditura, non est locus senatus consulto: alioquin nemo cum feminis contrahet, quia ignorari potest,intercedere. obligationem suscipiat mulier, non adiuuatur hoc senatus consulto: quod tum accidit, cum prima facie quidem alienam, re uera autem suam obligationem suscipiat. ut ecce si ancilla ob pactionem libertatis expromissore dato post manumissionem id ipsum suscipiat quod expromissor debeat, aut si hereditatem emerit et aes alienum hereditarium in se transcribat, aut si pro fideiussore suo intercedat. De pignoribus prioris debitoris non est creditori noua actione opus, cum quasi Seruiana quae et hypothecaria uocatur in his utilis sit: quia uerione uel in diem mulier pro alio intercesserit, etiam pendente condicione uolenti creditori tutoria: quo enim bonum est exspectare condicionem uel diem, cum in ea causa sit prior iste de
Abbreviated transcription (Latin):
regionem fines dirigẽ uidex
uelit. pot̾ ħ facere ꝑ ad iidicati¬
altĩus p̾dio alii ad ulicandũ
sit quo nomine is cui adiudi¬
catur. ĩ uicem pro eo qd̾ ei adt¬
indicatu certaptuma condẽ¬
pnandusẽ.
inumin eolao uidex cõierit.
¶ĩuiditio simum regumdoꝵ.¬
cniam eius ratiosit. qd̾ intͥest.
quid enim siquis aliquamu¬
cilitatem ex eoloco ꝑceperit qͣm
uicini eẽ appareat. aniique dã¬
pnatio eo nomine fietis et si
rmensor ab altõ solo cc̃cluctus¬
qui non concluxit in ꝑtemm̃¬
stantin anteuiditium ꝑcepti
ñ omimodo in ħ iuditium
uenient aut enim bona fide ꝑ¬
ceperit alucrari cum oportet.
si eos consumꝑsit. aut mala fi
deacondici oportet. ¶ Srasquis
uidici non pareat ĩ succidenda
arboreur edifitio ĩ fine poĩto
trponendo ꝑtene enis: condẽp¬
nabitur ¶ Siudicantur ter¬
mini deiectiur xarati uidex¬

Expanded text:
regionem fines dirigere iudex uelit, potest hoc facere per ‹ad›iudicatialterutrius praedio alii adiudicandum sit, quo nomine is cui adiudicatur in uicem pro eo quod ei adiudicatur certa pecunia condemnandus inium in eo loco iudex compererit. iudicio finium regundoiam eius ratio fit quod interest. quid enim si quis aliquamtilitatem ex eo loco percepit, quem vicini esse appareat? non inique dnatio eo nomine fiet. sed et si mensor ab altero solo conductusqui non conduxit, in partemaestantur: sed ante iudicium percepti non omnimodo hoc in iudicium uenient: aut e‹nim› bona fide percepit, et lucrari eum oportet, si eos consumpsit, aut mala fide, et condici oportet. Sed et si quis iudici non pareat in succidenda arbore uel aedificio in fine posito deponendo parteue eius, condemnabitur. Si dicantur termini deiecti
Abbreviated transcription (Latin):
dum alienare. a sic experiri. ¶n
solum autemint ducs fũ des
ũum etiam int̾ tres plures ue
fundos accipi iuditum fimũ
regundorumpot̾ nt puta singli
pluriũ ixfundorum confines
sunt trium forte uł quatuor
¶ium regundorum actio uet
rumagris uecugalib ĩt̾ eos
quiusimi fructum hñt fructu¬
arium et dñmꝓprietatis uci
in fundrait̃ ecs quiiure pig¬
noris possident competere pot̾
banorum: dispłacuit. neq em̃¬
confima ħ s magis uicima cli¬
cuntur. ec cõmnib parietib
plerumq dist̾minãtur. aideo¬

Expanded text:
dum alienare et sic experiri. Non solum autem inter duos fundos, uerum etiam inter tres pluresue fundos accipi iudicium finium regundorum potest: ut puta singuli plurium fundorum confines sunt, trium forte uel quattuor. Finium regundorum actio et in agris uectigalibus et inter eos qui usum fructum habent uel fructuariuini fundi et inter eos qui iure pignoris possident competere potesbanorum displicuit, nequeconfines hi, sed magis vicini dicuntur et ea communibus parietibus plerumque dist
Abbreviated transcription (Latin):
ad tominii questionem ꝑtin nͥ
obseruari oportet firatorim.
quos demonstrauit is quiutrt¬
usq predii dominus fuit cũ r¬
altum eorumuendet ñ enims
fimini qui singuloᷤ fiides sepͭ¬

Expanded text:
ad dominii quaestionem pertinet, obseruari oportere fundorum, quos demonstrauit is, qui utriusque praedii dominus fuit, cum alterum eorum uenderet: non enim termini, qui singulos fundos sep