comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quã ame mane digressus es.
erã residens solus incella.
subieratq me illa quȩ sepius occu¬
pat cogitatio: spes futuroꝵ p̃sentiũq
fastidiũ. iudicii metus. formĩdo pę¬
narũ: Et qͦd consequens erat. atque unde
cogitatio tota descendãt: peccatoꝵ
meoꝵ recordatio. tristẽ confectũq¬
me reddidãt. Deinde cũ fatigata an¬
gore animi in lectulo membra posai¬
issem: ut plerũq ex mestitudine
solet somnꝰ obrepsit. qui ut semꝑ
matutinis horis leuior intertusq
ita suspensus ac dubius ꝑ membra
diffundit᷑: ut quod in alio sopore
non ẽuenit. pene uigilans doemire
te sentias. Cũ repente sc̃m martinũ
ep̃m uidere mͥ uideor. pretext̾u toga
candida uultu igneo. stellantibus
ocłis. crine purpureo. atq ita michi
in ea habitudine corporis formã qũa
nouerã uidebatur. ut qđ eloqͥ difficile¬
ẽ. non possit aspici. cũ possit agnosci
Arridensq mͥ paululũ. libellũ qu̾e de
uita illiꝰ scripseram dextera preferebat:

Expanded text:
quam a me mane digressus es, eram residens solus in cellula, subieratque me illa quae saepius occupat cogitatio, spes futurorum praesentiumque fastidium, iudicii metus, formido poenarum, et, quod consequens erat adque unde cogitatio tota descenderat, peccatorum meorum recordatio tristem me confectumque reddiderat. deinde cum fatigata animi angore in leetulo\'membra posuissem, ut plerumque ex maestitudine solet, somnus obrepsit — qui ut semper matutinis horis lenior incertusque, ita suspensus ac dubius per membra diffunditur, ut quod in alio sopore non euenit, paene uigilans dormire te sentias —: cum repente sanctum Martinum episcopum uidere mihi uideor, praetextum toga candida, uultu igneo, stellantibus oculis, crine purpureo: adque ita mihi in ea habitudine corporis formaque, qua eum noueram, uidebatur, ut, quod eloqui nobiest, non posset aspici, cum posset agnosci. adridensque mihi paululum libellum, quem de uita illius scripseram, dextera praeferebat.
Abbreviated transcription (Latin):
Quȩ quidem crux: in materia insensata
um uiuam tenens. ita exillo tẽpore
imnumeris pene cotidie hominum
uotis lignum suum commendat.
ut decrimenta non sentiat. ꝙr quasi
itacca ꝑmanetit: cotidie diuidua
sumentib. ꝙ semꝑ tota uentrantib.
ed istam imputribilem uirtutem. ꝙ
indetrimentibilem soliditatem: de
lius ꝓfecto carnas sanguine bibit
quȩ passa mortem non uidit cor¬
ruptionent.: Clauos quoq quibus
asem uenera bilis regina portauit
ufilium: ex quib ille frenos cõ¬
bosuit. quib uteretur ad bellum:
aliis galeam bello nichilominꝰ¬

Expanded text:
Quae quidem crux, in materia insensata Quae quidem crux, in materia insensata vim vivam tenens, ita ex illo tempore innumeris pene quotidie hominum votis lignum suum commodat, ut detrimentum non sentiat, et quasi intacta permaneat; quotidie dividua sumentibus, et semper tota venerantibus. Sed istam imputribilem virtutem et indestructibilem soliditatem, de illius profecto carnis sanguine bibit, quae passa mortem, non vidit corruptionem. Clavos quoque, quibus eadem venerabilis regina portavit ad filium. Ex quibus ille frenos composuit, quibus uteretur ad bellum; et ex aliis galeam, nihilomin
Abbreviated transcription (Latin):
curas dñs:  ipsi potissimũ quȩ
tam piȩ sollicitudinis princepserat.
huius consilii lumen infudit ut
aliquem recentem mortuum inqͥn
& inferri iuberet: Macharius per
idem tempꝰ ȩccłȩ illiꝰ ep̃s: p̃sensent¬
quȩ auratis chorusca laquearib
& aureis diues altarib. archano
repositam sacrario crucis parcem
seruat. Quam thecis argenceis in¬
comparabilis fide regina dereliqͥs
ligni salutaris deculit filio. qui
modo constantinopolis appellatur.¬
omnib annis cum pascha dñi agit᷑.
adorandam populo princeps ipse
uenerantium promit Neq prȩcer
hanc diem qua crucis ipsius misteriũ
celebratur. ip̃sa quȩ sacramentorum
causa ÷ quasi quoddam sacrȩ solemni¬
tatis insigne ꝓfertur: nisi interdũ
religiosissimi postulent. qui hac cau
sa illo ꝑegrinati aduenerint. ut
sibi eius reudatio quasi in prȩcium
longinquȩ peregrinationis deferat᷑.
uod solum: ep̃i beneficio obtineri fer̃

Expanded text:
curas Dominus, et ipsi potissimum, quae curas Dominus, et ipsi potissimum, quae tam piae sollicitudinis princeps erat, hujus consilii lumen infudit, ut aliquem recens mortuum inquiri et inferri juberet. Macarius per idem tempus ecclesiae illius episcopusquae auratis coruscat laquearibus, et aureis dives altaribus, arcano repositam sacrario crucis partem servat, quam thecis argenteis incomparabilis fide regina conditam ligni salutaris detulit filio, quam bribus, ut Lazarus quondam, uincuotannis, cum Pascha Domini agitur, adorandam populo, princeps ipse venerantium promit. Neque praeter hanc diem qua crucis ipsius mysterium celebratur, ipsa quae sacramentorum causa est quasi quoddam sacrae solemnitatis insigne profertur: nisi interdum religiosissimi postulent, qui hac tantum causa illo perigrinati advenerint, ut sibi ejus revelatio, quasi in pretium longinquae peregrinationis deferatur; quod solum episcopi beneficio obtineri ferunt.
Abbreviated transcription (Latin):
& accitos in ierusolimam congre¬
ganit̃.: Tum omnium una de loco
testificatio confirmata ÷. Iussic ili¬
co urgente sine dubio conceptȩ re¬
uelationis instinctu. in ipsũ locũ
operam fossionis accingi Parataq
manu: breui laborẽ istius molit¬
onis hausit. Et contra spem om̃i¬
um. sed scđ̾m reginȩ ipsius tantũ
fidem: alta egestione reseratis t̾re
sinib. abditȩ crucis archana patuer̃:
Sed cum tres pariter cruces ut qͦndã
fire dño & latronib steterunt re¬
ꝑce fuissent: gratulatio reꝑtarũ
cȩpit anxia dubitatione confun¬
di iusto piorum metu. ne forsitan
aut ꝓ oruce dñi patibulum elige¬
recur latronis: aut salutare liq¬
num ꝓstipite latronis abiciendo
uiolarent: Aderat quidẽ & titulꝰ
ille. qui grecis ꝙ latinis atq he¬
braicis litteris apilato fuerat con-¬
scriptus: sed nec ipse satis euident̃
dñici ꝓdebat signa patibuli.
Respexit pias fideliter estuantium

Expanded text:
 accitos in Jerosolymam congre accitos in Jerosolymam congregavit. Tum omnium una de loco testificatione confirmata est. Jussit illico, urgente sine dubio conceptae revelationis instinctu, in ipsum locum operam fossionis accingi; parataque manu, brevi laborem istius molitionis bausit, et contra spem omnium, sed secundum ipsius tantum reginae fidem, alta egestione reseratis terrae finibus, abditae crucis arcana patuerunt. Sed cum tres pariter cruces, ut quondam fixae Domino et latronibus stererant, repertae fuissent, gratulatio repertarum coepit anxia dubitatione confundi: justo piorum metu, ne forsitan aut pro cruce Domini patibulum latronis eligerent, aut salutare lignum pro stipite latronis abjiciendo violarent. Aderat quidem et titulus ille qui Graecis et Latinis atque Hebraicis litteris a Pilato fuerat conscriptus, sed nec ipse satis evidenter Dominici prodebat signa patibuli. Respexit pias fideliter aestuantium
Abbreviated transcription (Latin):
quȩ manus adornandi studio tẽp¬
tauit apponere ltaq in coto basilice
spacio solus in sui cespitis specie uĩ¬
rens ꝑmanet: & impressam diuinoꝵ
pedum uenerationem. caleati adõ
pulueris ꝑspicua simul & adtiqua
uenerantib harena conseruat. ut
uere dici possit. adorauimꝰ ubiste
uenerabilis ut uenit ierusolimã :
diligenter ꝙ piẽ locis illis ꝙ circũ
circa omib diuinorum curiosa in¬
signium oculis haurire gestiens
cum index idoneus nemo in ueniri
posset: ubi memoriam q curam
religiosȩ conscientiȩ uł obseruan¬
tię ꝙ antiquitas eii. ꝙ supsticionis
impiȩ diuturnitas ab oleuisset: ue¬
rum apso om̃ium & terris & animis
oꝑtoꝵ conscio. & teste dño: fidelis
meruit. Quo aspirante: cum rem
ab humana conscientia diuinitꝰ
remotam frustra diligens requisisset.
de loco tantum passionis cercior ficri
studuit: Itaq non solum de xp̃ianis
doctrina & scĩtate plenos uiros: sed

Expanded text:
quae manus adornandi studio tenquae manus adornandi studio tentavit apponere . Itaque in toto basilicae spatio solus in sui cespitis specie virens permanet, et impressam divinorum pedum venerationem calcati Deo pulveris perspicua simul et attigua venerantibus arena conservat, ut vere dici possit: Adoravimus in locvenerabilis, ut venit Jerosolymam, diligenter et pie locis illic et circa omnibus divinorum curiosa insignium, et oculis haurire gestiens cum judex idoneus nemo inveniri posset, uni memoriam et curam religiosae conscientiae vel observantiae, et antiquitas aevi, et superstitionis impiae diuturnitas abolevisset? Verum ipso omnium et terris et animis opertorum conscio et teste Domino, fidelis meruit. Quo aspirante, cum rem ab humana conscientia divinitus remotam frustra diligens requisisset, de loco tantum passionis certior fieri studuit. Itaque non solum de Christianis doctrina et sanctitate plenos viros, sed
Abbreviated transcription (Latin):
silio: rogat filium ut sibi faculta¬
cem daret. cuncta illic loca dñicis
impressa uestigiis. & diuinoꝵ erga
nos operum signata monimentis
purgare. destructis templis & ido¬
lis ab omni ꝓfanȩ impietatis con¬
tagio & religioni suȩ reddere: ut
eccła tandem interra originis suȩ
rlebrarecur: Itaq prompto filũ
imꝑatoris assensui: mater augusta
patefaccis ad oꝑa sua thesauris.
toto ab usa fisco est. Quantoq cul¬
tu atq sumptii regina poterat.
ꝙ religio suadebat: edificatis basili¬
cis contexit omnes ꝙ excoluit io¬
cos. inquibus salutaria nobis
icarnationis er passionis at resur¬
rrecionis. atq ascensionis sacram̃
d: dñs redemptor impleuerat.
lrim uͦ inter hȩc quod basilica
ascensionis locus ille tantum de qͦ
innube susceptꝰ ascendit captiuam
insua carne ducens captiuitatem
nr̃am. ita sacratus diuinis uestigiis
dicitur: uc nunquam tegi marmore¬
recepit. semꝑ excussis solo respuente.

Expanded text:
silio, rogat filium ut sibi facultasilio, rogat filium ut sibi facultatem daret cuncta illic loca Dominicis impressa vestigiis, et divinorum erga nos operum signata monumentis purgare, destructis templis et idolis, ab omni profanae impietatis contagio, et religioni suae reddere, ut Ecclesia tandem in terra originis suae celebraretur. Itaque prompto filii imperatoris assensu, mater augusta, patefactis ad opera sancta thesauris, toto abusa fisco est, quantoque sumptu atque cultu regina poterat et religio suadebat, aedificatis basilicis, contexit omnia et excoluit loca, in quibus salutaria nobis ncarnationis, et passionis, et resurrectionis, atque ascensionis sacramentis Dominus redemptor impleverat. Mirum vero inter haec, quod in basilica ascensionis, locus ille tantum de quo in nube susceptus ascendit, captivam in sua carne ducens captivitatem nostram , ita sacratus divinis vestigiis dicitur ut nunquam tegi marmorreceperit, semper excussis, solo respuente,
Abbreviated transcription (Latin):
quoq ubi agnouerat bos possessorẽ
suum. &asinꝰ prȩsepe dñi sui.
ibi principes hominum inficiati
saluatorem dm̃. infames homines
mores mortesq coluer̃. Prodita
nouo sydere regis ȩterni cunabula.¬
ubi supplices cum suis opib adoraue¬
rant chaldei: ibi arbores libidinis sa¬
crauerunt romana Ubi natum sal¬
uatorem cum exercitu angelorum
concinentes cȩlesti gaudio salutaus¬
rant illusirata nocte pastores. ibi
ueneris amasium mirtȩ semiuiris
planxere meretrices. Proh dolor. quȩ
pietas hominum hanc impiecatem
compensare pocerit: Ubi sacra nati
saluatoris infantia uagierat: ⁊ibi ue¬
neris lamenta fingentium lasciuis
uctib infamis ritus ululabat: et
ubi uirgo pepererat. ad ulteri colebant᷑.
Uansit hoc scłi prioris nefas incẽpora
constantini: qui princeps eẽ. prin¬
cipibus xp̃ianis. non magis sua quã
matris helenȩ fide meruit: Quȩ di¬
umo ut ęxitus docuit inspirata con¬

Expanded text:
quoque ubi agnoverat bos possessorem quoque ubi agnoverat bos possessorem suum , et asinus praesepe Domini sui, ibi principes hominum inficiati Salvatorem Domini, infames hominum amores moresque coluerunt. Prodita novo sidere regis aeterni ubi cunabula supplices cum suis opibus adoraverant Chaldaei, ibi barbaras libidines sacraverunt Romani . Ubi natum Salvatorem cum exercitu Angelorum concinente, coelesti gaudio salutaverant illustrata nocte pastores, ibi Veneris amasium mistae semiviris planxere meretrices. Proh dolor! quae pietas hominum, hanc impietatem compensare poterit! ubi sacra nati Salvatoris infantia vagierat, illic Veneris lamenta fingentium lascivis luctibus, infamis ritus ululabat; et ubi Virgo pepererat, adulteri colebantur. Mansit hoc saeculi prioris nefas in tempora Constantini, qui princeps ut esset principibus Christianis, non magis sua quam matris Helenae fide meruit. Quae divino, ut exitus docuit inspirata con
Abbreviated transcription (Latin):
scribit ad fratrem ꝓcerto se cõpe¬
risse. quod sacerdos dei s atanasius:
iniuste fugatus exilia pateretur.
Reuersus itaq ad constantium cũ
litteris: ad eccłam suam ꝑmittit᷑
irȩ Et rursum post mortem eiꝰ
fugatus: usq ad ioumiani impiũ
latuit̃. A quo honorificis & officiosif¬
simis licteris requisitꝰ: ec clesi arum
disponendarum accepit statutus in
sua sede pocestatem. Moritur aut̃¬
ualentiniani & ualentis imꝑatoꝵ
tempore. Codem die: natale sc̃oꝵ.
saturnini & neapolis: qui incarcero
quieuerunt:
.u. nonas mai: Hierosolimis: in¬
uentio sc̃ȩ crucis abhelena regina.
sub constantino principe: cuius
& ipsa extitit mater. Inuentiõnis
in loco passionis simulachrũ iouis
consecrauit. & bechleem adonidis
fano ꝓfanauit: ut quasi radix ec
fundamentum ȩccłȩ tolieretur:
si inhis locis idola colebant᷑: inqͥb
ut resurgeret : surrerie ut regnaret
iudex. uł rex iudicaret In bechleẽ

Expanded text:
scribit ad fratrem, pro certo compescribit ad fratrem, pro certo comperisse quod sacerdos Dei summi Athanasius injuste fugatus, exsilia pateretur. Reversus itaque ad Constantium cum litteris, ad Ecclesiam suam permittitur ire. Et rursus post mortem illius fugatus, usque ad Joviniani imperium latuit; a quo honorifice et officiosissimis litteris requisitus ecclesiarum disponendarum, jam statutus in sede sua accepit potestatem. Moritur Valentiniani et Valentis imperatorum tempore. Eodem die, natalis sanctorum Saturnini et Neopolis, qui in carcere requieverunt. D. V NONAS MAII. Jerosolymis, inventio sanctae crucis ab Helena regina, sub Constantino principe, cujus et ipsa exstitit mater. Inventionis ain loco passionis simulacrum Jovis consecravit. Et Bethleem Adonidis fano profanata est, ut quasi radix et fundamentum Ecclesiae tolleretur, si in his locis idola colerentur in quibut resurgeret, surrexit ut regnaret, judex vel rex judicaret. In Bethleem
Abbreviated transcription (Latin):
fidei integritate agones fuerunt:
ut eciam de hoc uideatur dictũ
.ec̃. illud quod scriptum ÷. Ego
enim ostendam ei: quanta õpor
In huius & enim ꝑsecutionem.
uniuersus coniuruit orbis:
& commoti sunt principes terrȩ:
gentes. regna. exercitus coierunt
aduersus eum: Multaq arrianoꝵ
ꝑpessus insidiis. toto orbe ꝓfugus
agitur: nec ei ullus tutus ad laten¬
dum suꝑerat locus Tribuni. prȩpo
siti. comites. exercitus quoq ad in¬
uestigandum eum mouentur: edic¬
tis imꝑialib prȩmia delatoribus
sin minus caput athanasi ĩ detulis¬
sec lta totis regnai uirib: frustra
aduersũ eum cui ds̃ ad erat certa¬
batur: Inter ea sex continuis annis
ita lacuisse fercur incistern& non
habentisaquã: ut solem nunquã
erat dominorum oficiis. qui ei
latebras prȩbuerant: ad constantẽ
galliarum principem fugit:
Aquo: satis honorifice religioseque
susceptus ÷. Quiq causa eiꝰ quã
fama comperat diligentiꝰ cognita:

Expanded text:
fidei intfidei intut etiam de hoc videatur dictum esse illud quod scriptum est: Ego enim ostendam ei, quanta eum In hujus etenim persecutiones universus conjuratus orbis, et commoti sunt principes terrae: gentes, regna, exercitus coieruntadversus eum, multaque Arianorum perpessus insidiis, toto orbe profugus agitur, nec ei ullus tutus ad latendum supesiti, comites, exercitus quoque ad investigandum eum moventur. Edictis imperialibus praemia delatoribus sin minus certe caput Athanasii detulisset. Ita totis regni viribus frustra adversus eum cui Deus aderat certabatur. Interea sex continuis annis ita latuisse fertur in lacu cisternae non habentis aquam, ut solem nunquam erat dominorum officiis, qui ei latebras praebuerant, ad Constantem Galliarum principem fugit; a quo satis honorifice religioseque susceptus est. Quique causa ejus, quam fama compererat, diligentius cognita,
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓ baptitatos ase quosdam catecu¬
minos confitentur ꝑ achanasium¬
puerum.: qui ludi aluꝰ puerilis
fuerat ep̃s simulatus: Tum ille di¬
ligenter exquirens ab his qui dice
simul & ab eo quid interroga uerit.
ubi uidet scđm religionis nr̃ȩ ritũ
cuncta constare: collocucus cum
concilio dericorum. statuisse tra¬
ditur: illis quib integris interro¬
gationib ꝙ responsionib aqua
fuerat infusa. iterari baptismum
non debere: sed đ impler ea que
a sacerdotib mos est Athanasium
uero atq eos quib ludus ille uel
presbiteris usus fuerat uł ministris:
conuocatis parentib sub dĩ abtesta¬
tione tradit ȩccłȩ nutriendos
a notario integre & a grãmatico
sufficienter athanasius fuisset in¬
siructus: continuo tanquã fidele
dni cõmendatum a parentib resti¬
tuitur sacerdoti: ac uelut samuel
quidam intemplo dñi nutritur.
&r ab eo ꝑgente ad patres insenec
ligitur. huius tanci in ȩccła pro

Expanded text:
et baptizatos a se quosdam catechuet baptizatos a se quosdam catechumenos confitentur, per Athanasium, qui ludi illius puerilis fuerat simulatus. Tum ille diligenter inquirens ab his qui baptisimul et ab eo qui interrogaverat: ubi videt, secundum religionis nostrae ritum cuncta constare. collocutus cum concilio clericorum statuisse traditur illis quibus integris interrogationibus et responsionibus aqua fuerat infusa, iterari baptismum non debere, sed adimpleri ea quae a sacerdotibus mos est. Athanasium vero atque eos quos ludus iste vel presbyteros visus fuerat vel ministros, convocatis parentibus, sub Dei obtestatione eos tradit Ecclesiae nutriendos. a notario integre, et a grammatico sufficienter Athanasius fuisset instructus, continuo tanquam fidele Domini commendatum, a parentibus restituitur sacerdoti, ac veluti Samuel quidam in templo Domini nutritur; et ab eo pergente ad patres in senecligitur. Hujus tanti in Ecclesia pro
Abbreviated transcription (Latin):
.ui. Norias mani. Natale scĩ patris
nr̃i achanasii: a lexandrine urbis
ep̃i & confessoris: Qui multis arria¬
norum ꝑpessus insidiis: quadra¬
gesimo & serto anno sacerdotii sui.
pꝰ multos agones. multasq patien¬
tiȩ coronas: quieuit inpace Hic
uir: sacris in geniis & ȩccłasticis ne¬
gociis. ad pͥme uigilans fuit: Huiꝰ
origo & apuero institutio: tali mͦ
narratur: Tempore quo apud alꝙ¬
andriam petri marciris diem
alexander ep̃s agebat: cum post
expleta solemnia conuenturos ad
conuiuium suum clericos expecta¬
ret. in loco mari uicmno uidet enrinꝰ
puerorum suꝑ ora maris ludum.
imitandium ut fieri solec ep̃m :
atq et quȩ inȩccłiis geri mos est:
ed cum intentꝰ diutino pueros
inspectaret: uidet ab his geri quȩ
cos iubet: atq eis quid eminꝰ ipse
umq ad. e̾e̾̃nt: quid eis ludus. et
quid egissent uel quomodo per¬
cunctatur: Illi ut talis habet
etds pauidi. negauere primo: de¬
in rem gestam ꝑ ordinem pandt̃.

Expanded text:
VI NONAS MAII. Natalis sancti patris nostri Athanasii, Alexandrinae urbis episcopi et confessoris. Qui multa Arianorum perpessus insidiis, quadragesimo et sexto anno sacerdotii sui, post multos agones, multasque patientiae coronas, quievit in pace. Hic vir acris ingenii, et ecclesiasticis negotiis apprime vigilans fuit. Hujus origo et a puero institutio, tali modo narratur: Tempore quo apud Alexandriam Petri martyris diem Alexander episcopus agebat, cum post expleta solemnia conventuros ad convivium suum clericos exspectaret, in loco mari vicino videt eminus puerorum super oram maris ludum, imitantium ut fieri solet episcopum, atque ea quae in ecclesiis geri mos est. Sed cum intentus diutino pueros inspectaret, videt ab his geri etiamcos jubet, atque eis quid eminus ipseCumque adessent, quis eis ludus, et quid egissent, vel quomodo percontatur. Illi ut talis habet aetas pavidi negare primo. Dein rem gestam per ordinem pandunt,
Abbreviated transcription (Latin):
ostendi. Sed cum hȩc agerentur.¬
& uiderent omnes gratulari in p̃¬
precipitauerunt eum ex alto Et
habens melius prȩdicabat Tunc
iratus quidam exphariseis : ꝑticã
fullonis arripuit. & dedit fortiter
incapite eius: & eiecit cerebrum eiꝰ.¬

Expanded text:
templi; sed cum ita agerent, et viderent omnes gratulari in prcipitaverunt eum ex alto, et s, sed magis praedicabat; tunc iratus quidam ex Pharisaeis pertica fullonis cecidit fortiter in caput ejus, et evertit cerebrum, e
Abbreviated transcription (Latin):
cum timore diligere. Cuius seqͣces
currunt ad głam: diuertentes ad
pęnam. Credenti succedunt prȩ¬
mia: recusanti tormenta. Quita¬
men nunc illos de pio religionis
oꝑe commonens: nunc alios de
confessione inestimabilis sc̃ȩ tri¬
nitatis informans. nunc reliqͦs
ꝓmissione regni cȩlestis inuitans.

Expanded text:
 sequentes currunt ad gloriam divertentes ad poenam, credenti succedunt praemia recusanti tormenta! 11 Qui tamen nunc illos de pio religionis opere commonens, nunc alios de confessione inaestimabilis sanctae trinitatis informans, nunc reliquos promissione regni caelestis in
Abbreviated transcription (Latin):
uilissimo puluere oꝑtus iacet: re¬
surrecturus ingła: uos oꝑosa saxis
sepulchra prȩmunt: cũ ur̃is opib
saltim diuitiis quas amatis. Cur et
mortuos ur̃os auratis obuoluitis ues¬
tibus : Cur ambitio inter luctus la¬
crimasq non cessat : An cadauera
diuitum. nͥ insyrico putrescere nes.¬
ciunt : Obsecro quicunq hȩc legis:
mineris. Cui si dñs optionem daret.
multo magis eligeret tunicã pauli
cum meritis eius: quam regum
purpurasi cum diuitiis suis¬
saluii martyris. In huius natale:
sc̃s augustinꝰ uerbum fecit ad po¬
pulum cartagini. Apud alexan.¬
driam: natale sc̃oꝵ confessorum.
habentur.
Qui transiens ante quoddam simu¬
lachrum. cum exsufflasset illud sig¬
nans sibi frontem: statim corruit
Obquam causam: decollatus ÷ Fodẽ
die: natale sc̃i archadũ martẏris.
genere & miraculis clari:
coronȩ militum quadraginta.
sub galieno imꝑatore Rictauis:
sc̃i hylarii ep̃i & confessoris. qui

Expanded text:
vilissimo pulvere coopertus jacet revilissimo pulvere coopertus jacet resurrecturus in gloriam: vos operosa saxis sepulcra premunt cum vestris opibus saltem divitiis quas amatis. 14 Cur et mortuos vestros auratis obvolvitis vestibus? cur ambitio inter luctus lacrymasque non cessat? An cadavera divitum nisi in serico putrescere nesciunt? 18. Obsecro, quicumque haec legis, mineris: cui si Dominus optionem daret, multo magis eligeret tunicam Pauli cum meritis ejus, quam regum purpuras cum poenis suiseati Salvii. In hujus natali sanctus Augustinus verbum fecit ad populum Cartagini. Apud Alexandriam, sanctorum confessorum habentur. qui transiens ante quoddam idolum, cum exsufflasset illud, signans sibi frontem, statob quam causam decollatus est. Eodem die natalis sancti Arcadii martyris, genere et miraculis clari. coronae militum quadraginta, sub Gallieno imperatore. Pictavis, sancti Hilarii episcopi et confessoris, qui
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓope postulant. cum motu auri-¬
um ceruice deiecta. ad antoniũ
prexerunt: manus eius pedesq
lingentes. ut ille aduerteret bene¬
dictionem eos se prȩcari lec mora¬
ꝙ in laudatione xp̃i effusus. qđ
muta quoq animalia se sentireq:
dit: dñe sine cuius nutu nec foli
ad terram cadit: da illis sicut tu seis:
ꝑauit. Cumq illi recessissent: sc̃i
humeros.. Et deposito eo: effossam
desuꝑ humum congregans. tumu
autem dies illurerat alia: neqͥd
pius heres ex intestati bonis non
possideret. tunicam sibi eiꝰ uindi¬
cauit: quam insportarum modũ
Ac sic ad monasterium reuersus:
discipulis exordine runcta replica¬
uit: Dieb ꝙ solemnib paschȩ uel
pentecosten: semꝑ pauli tunica ues
terrogare eos qui patrimonia¬
sua ignorant. qui domib mar-¬
moreis uestiunt. qui uno lino fila¬
disus patet: uos auratos gehenna
suscipiet: Ille xp̃i uestem nudus
licet seruauit: uos uestiti siricis.
indumentum xp̃i ꝑ didistis. Paulus

Expanded text:
pro opere postulantes, cum motu auripro opere postulantes, cum motu aurium cervice dejecta, ad Antonium perrexerunt, manus ejus pedesque lingentes. At ille animadvertit benedictionem eos a se precari. Nec mora, in laudationem Christi effusus, quod muta quoque animalia Deum esse sentirent, ait: Domine, sine cujus nutu nec foliuad terram cadit, da illis sicut tu scis. peravit. Cumque illi recessissent, sancthumeros; et deposito eo effossam, desuper humum congregans, tumulautem alia dies illuxit, ne quid pius haeres ex intestati bonis non possideret, tunicam ejus sibi vindicavit, quam in sportarum modum Ac sic ad monasterium reversus, discipulis cuncta ex ordine replicavit; diebusque solemnibus Paschae et Pentecostes semper Pauli tunica vestinterrogare, qui sua patrimonia ignorant, qui domos marmoribus vestiunt, qui uno filo villadisus patet, vos auratos gehenna suscipiet. Ille vestem Christi, nudus licet, tamen servavit: vos vestiti sericis, indumentum Christi perdidistis. Paulus
Abbreviated transcription (Latin):
ut solebat suspiria prȩcantis au¬
diuit : inflebile osculum ruens.
intellexit quod etiam cadauer sei
dm̃ cui om̃ĩa uiuunt officio. gestꝰ
ana traditione cantatis. concrist¬
batur antonius quod sarculum quo
terrara foderet non habebat. Nuc¬
tuans uario mentis estu. & secum
multa reputans: si ad monasteri¬
um reuertar. quatridui iter est :
si hic maneam. nichil ultra ꝓficiã:
Mouar gͦ ut dignum ÷: & iuxta bel¬
latorem tuum. xp̃e ruens. extremũ
anhelitum fundam: Ialia eo uol
uente. ecce duo leones exinterio¬
ris heremi parte: currentes uolan¬
ab ꝑ colla illius ferebantur: Qui¬
b aspectis: primo exhorruit Rur¬
quasi columbas uideret. mansit
intrepidus. Et illi quidem direc¬
to cursu ad cadauer beati senis
substiterunt. adulantib caudis
circa eius pedes accumbere fre.¬
re qͦmͦ poterant: deinde haud
ꝓcul cȩperunt pedibus terrã¬
fodere: harenamq certatim ge¬
rentes. uniꝰ hominis capacẽ locũ

Expanded text:
ut solebat, suspiria precantis auut solebat, suspiria precantis audivit, in flebile osculum ruens, intellexit quod etiam cadaver sancti Deum, cui omnia vivunt, officio gestus ana traditione decantans, contristabatur Antonius, quod sarculum, quo terram foderet, non haberet. Fluctuans itaque vario mentis aestu, et secum multa reputans, dicebat: Si ad monasterium revertar, quatridui  Al. tridui iter est: si hic maneam, nihil ultra proficiam. 12 Moriar ergo, ut dignum est, juxta bellatorem tuum, Christe, et ruens, extremum halitum fundam. Talia eo animo volvente, ecce duo leones ex interioris eremi parte currentes, volantibus per colla jubis, ferebantur: quibus aspectis primo exhorruit. Rurquasi columbas videret, mansit intrepidus. Et illi quidem directo cursu, ad cadaver beati senis substiterunt: adulantibusque caudis circa ejus pedes accubuere: frere, quo modo poterant. Deinde haud procul coeperunt humum pedibus scalpere; arenamque certatim egerentes, unius hominis capacem locum
Abbreviated transcription (Latin):
tes. ubi diu moratus es pater: res¬
pondit. Ue mͥ peccatori: quia falsũ
monachi nomen fero. Uidi heliã.
presso: & manu uerberans pectꝰ.
e cella pallium ꝓtulit Roganti¬
busq discipulis ut plemus quid¬
nam rei. ẽc̃c. exponeret: ait.
ne modicum quidem cibi sumens:
ꝑuiam qua uenerat regrediebatur.
illum sitiens. illum uidere deside¬
rans: illum oculis ac mente com¬
plectens.. Timebat enim quod et
euenit: ne se absente xp̃o debitum
sp̃m redderec Cum iam dies illu¬
xissec alia: & trium horarum spa¬
cio iter remaneret: uidit inter
cendere : & statim infacie ꝓcidens.
me paule dimittis : Cur in salutatꝰ
abis: lam tarde notꝰ: tam cito
recedis Referebat pꝰea beatꝰ anto¬
nius. tanta se uelocitate quod re¬
liquum erat uiȩ cucurrisse: ut
ad instar auis ꝑuolaret: Hec in¬
merito: Nam introgressus spelun
erecta ceruice. extensisq in altũ
manib corpus exanime : primo
orabat: Post quam uero nulla

Expanded text:
tes: Ubi tamdiu moratus es, pater? Restes: Ubi tamdiu moratus es, pater? Respondit: Vae mihi peccatori, qui falsum Monachi nomen fero. Vidi Eliam, vpresso, et manu verberans pectus, ex cellula pallium protulit. Rogantibusque discipulis, ut plenius quidnam rei esset, exponeret, ait: ne modicum quidem cibi sumens, per viam qua venerat, regreillum sitiens, illum videre desiderans, illum oculis ac tota mente complectens. Timebat enim, quod et evenit, ne se absente, Christo debitum spiritum redderet. Cumque jam dies alia illuxisset, et trium horarum spatio iter remaneret, vidit inter cendere. Et statim in faciem suam procidens, me, Paule, dimittis? cur insalutatus abis? Tam tarde notus, tam cito recedis? 15. Referebat postea beatus Antonius tanta se velocitate, quod reliquum erat viae cucurrisse, ut ad instar avis pervolaret: nec immerito; nam introgressus speluncerecta cervice, extensisque in altum manibus, corpus exanime. Ac primum orabat. Postquam vero nulla,
Abbreviated transcription (Latin):
sequi Sed & cȩteris expedit fr̃ib :
ut tuo adhuc instituantur exã¬
plo. Quam obrem ꝑge quȩsonͥ¬
molestum ÷: pallium quod
athanasius ep̃s tͥ dedit. ad obuol¬
uendum corpusculum meum
defer. Hoc autem beatꝰ paulus
rogauit. non quod magnoꝑe curarec
utrum tectum putresceret cadauer
annudum. quippe qui tanti tem¬
poris spacio contextis palmarum
foliis uestiebatur. sed ut ase rece-
uidens. & inpectore eius dm̃ uene¬
rans: ultra respondere nichil au-¬
sus est. Sed cum silentio & lacri¬
mis exosculatis eius oculis mani¬
busq. ad monasterium quod pꝰea
a sarracenis occupatum ÷ regre¬
diebatur. Neq uero gressus seque¬
baturanimum: sed cum corpus
mane ieiuniis. seniles etiam anni
frangerent: animo uincebat ȩca
ten.. Tandem defatigatus ꝙ anhe¬
lans: ad habitaculum suum con¬
fecto itinere ꝑuenit: Cui cũ duo
discipuli qui ei iam longeuo mi¬
nistrare ceꝑant occurrissent dicen¬

Expanded text:
sequi. Sed et caeteris expedit fratribus, sequi. Sed et caeteris expedit fratribus, ut tuo adhuc instituantur exemplo. Quamobrem, quaesom est: et pallium quod tibi Athanasius episcopus dedit, ad obvolvendum corpusculum meum, defer. Hoc autem beatus Paulus rogavit, non quod magnopere curaret, utrum tectum putresceret cadaver, an nudum quippe qui tanto temporis spatio, contextis palmarum foliis vestiebatur, sed ut a se recedvidens, et in pectore ejus Deum venerans, ultra respondere nihil ausus est: sed cum silentio lacrymans, exosculatis ejus oculis manibusque, ad monasterium quod postea a Saracenis occupatum est, regrediebatur. Neque vero gressus sequebantur animum. Sed quamvis corpus inane jejuniis, seniles etiam anni fregerant, tamen animo vincebat aer. defatigatus et anhelus ad habitaculum suum confecto itinere pervenit. Cui cum duo discipuli, qui ei jam longaevo ministrare coeperant, occurrissent 11 dicen
Abbreviated transcription (Latin):
uere misericors: Sexaginta anni sunt:
accipio. Uerum ad aduentũ tuũ:
militib suis xp̃c dupplica uit anno¬
nam: Igitur in dõ gratiarum acci¬
one celebrata: suꝑ uitrei marginẽ
frangerit ab orta contentione. pene
dies fluxit inuesperim. paulus more
cogebat hospitis: antonius more
refellebat ȩtatis Tandem consiliũ
fuit: ut apprehenso pane dum ad
sẽ quisq nititur. pars sua remane¬
ret inmanib: Dehinc paululum
Et immolantes dõ sacrificiũ laudio:
noct̾e transegere uigiliis Cumq
paulus antonio sic locutus ÷: Olim
te frater inistis regionib habitare
sciebam: olim conseruum meum
mͥ ꝓmiserat dñs: Sed quia iam dor¬
mitionis meȩ tempus aduenit :
michi corona uictoriȩ. tu missus
adñoes: qui humo corpusculum
tegas. immo terrȩ terram ređd.¬
comitem talis itineris acciperet
quit quęrere quȩ tua sunt: sed
quȩ aliena. expedit quidem tͥ¬
sarcina carnas abiecta agnum

Expanded text:
vere misericors. Sexaginta jam anni suvere misericors. Sexaginta jam anni suaccipio: verum ad adventum tuum, militibus suis Christus duplicavit annonam. 11. Igitur Domino gratiarum actionfrangeret panem oborta contentio, pene diem 10 duxit in vesperum. Paulus more cogebat hospitii, Antonius jure refellebat aetatis. Tandem consilium fuit, ut apprehenso e regione pane, dum ad se quisque nititur, pars sua remaneret in manibus. Dehinc paululum et immolantes Deo sacrificium laudis, noctem transegere vigiliis. CumquePaulus ad Antonium sic locutus est: Olim te, frater, in istis regionibus habitare sciebam: olim te conservum meum mihi promiserat Deus; sed quia jam dormitionis meae tempus advenit, emihi corona justitiae: tu missus es a Domino, qui humo corpusculum meum tegas, immo terrae terram redcomitem talis itineris acciperet,quit, quaerere quae tua sunt, sed quae aliena. Expedit tibi, sarcina carnis abjecta, Agnum
Abbreviated transcription (Latin):
Talia ꝑstabat memorans: fixusq ma¬
nebat: Acq ei responsum paues
ra reddidit heros: Nemo sic pecie:
it minetur: Nemo cum laerimis: ca¬
iumniam facit: Et miraris si non re¬
cipiam. cum moriturus adueneris:
Sic arridens: patefecit Ingressu quoqs
apto. dum mutuos miscentur ãplexꝰ:
ꝓpriis se salutauere nominib: Gr̃ȩ:
año in commune referuntur Et pꝰ
sẽm osculum: residens paulus
cum antonio ita exorsus est: En quem
tanto labore quȩsisti. putrib senec-¬
tute membris. operit inculta canicies:
Et uides hominem: puluerem mox fu¬
turum Uerum quia haritas omnia
bibus noua tecta consurgant. quo
mundus regatur imꝑio. ansi super-¬
sint aliqui qui demonum errore
rapiantur: Inter has sermocinatio¬
nes. suspiciunt alitem coruum in
ramo arboris consedisse: Qui inde
leuter subuolans: integrum panem
ante mirantium ora deposuit. Post
enius abscessum: eia in quit paillus.
dñs nobis prandium misit. Uere iꝰtꝰ.

Expanded text:
Talia perstabat memorans, fixusque maTalia perstabat memorans, fixusque manebat. Ad quem responsum paucis ita reddidit heros. Nemo sic petit, ut minetur: nemo cum lacrymis calumniam facit. Et miraris si non recipiam, cum moriturus adveneris? Sic arridens Paulus patefecit ingressum. Quo aperto, dum in mutuos miscentur amplexus, propriis se salutavere nominibus: gratiae Domino in commune referuntur. 10. Et post sanctum osculum residens Paulus, cum Antonio ita exorsus est: En quem tanto labore quaesisti, putridis senectute membris operit inculta canities. En vides hominem, pulverem mox futurum. Verum quia charitas omnia bibus nova tecta consurgant: quo mundus regatur imperio: an supersint aliqui, qui daemonum errore rapiantur  Al. capiantur. Inter has sermocinationes suspiciunt alitem corvum in ramo arboris consedisse, qui inde leniter subvolabat, et integrum panem ante ora mirantium deposuit; post cujus abscessum: Eia, inquit Paulus, Dominus nobis prandium misit, vere pius,
Abbreviated transcription (Latin):
bras: & dubia adhuc luce haud ꝓeud
intuetur lupam sitis ardorib anhe¬
lantem. ad radicem montis irrepere.
quam secutam oculis iuxta speluncã
ciente. tenebris arcentib uisum:
Uerum ut scriptura ait. ꝑfecta dilectis
foras mittit timorem: suspenso gra¬
du & anhelitu temꝑato: callidus ex¬
plorator ingressus est Ac paulatim
ꝓ grediens. sepiusq subsistens: sonũ
aure capptabat: Tandem ꝑ cecȩ noctis
horrorem ꝓcul sumen intuitus: dũ
auidius ꝓperat. offensu pedis lapidẽ
instrepitum concitauit: Post euius
paulus recludens: sera offirmauit.
ens: usq ad sextam & eo amplius
horam aditum prȩcabatur dicens:
Qui. unde sim: cur uenerim nosti.
Scio me non mereri conspectũ tuii:
tamen nisi uidero non recedam: Qui
bestias suscipis. hominem eur repellis
Quȩsiui: ꝙ inueni Pulso: ut aꝑiat᷑
Quod si non impetro: hic moriar ante
portas tuas: Cerce. sepelies uł cadaues

Expanded text:
bras: et dubia adhuc luce, haud procul bras: et dubia adhuc luce, haud procul intuetur lupam sitis ardoribus anhelantem, ad radicem montis irrepere. Quam secutus oculis, et juxta speluncam, ciente, tenebris arcentibus visum. Verum ut Scriptura ait, perfecta dilectio foras mittit timorem , suspenso gradu et anhelitu temperato, callidus explorator ingressus, ac paulatim progrediens, saepiusque subsistens sonum aure captabat. Tandem per caecae noctis horrorem procul lumen intuitus, dum avidius properat, 9 offenso in lapidem pede, strepitum concitavit: post cujus dens  Ver. recludens, sera obfirmavit. ens, usque ad sextam, et eo amplius horam, aditum precabatur dicens: Qui sim, unde, cur venerim, nosti. Scio me non mereri conspectum tuum: tamen nisi videro, non recedam. Qui bestias recipis  Al. suscipis, hominem cur repellis? Quaesivi, et inveni: pulso ut aperiatur. Quod si non impetro, hic  Ver. hic, hic moriar ante postes tuos: certe sepelies vel cadaver.
Abbreviated transcription (Latin):
arripuit: nichilominus memo¬
ratum animal palmarũ frue
tum aduiaticum quasi pacis obsides
pressit antonius : & quisnam. eẽc
in terrogans. hoc abeo responsum
accepit. Mortalis ego sum : qr unꝰ
exacolis heremi. quos uario delusa
mundi olim uenisse cognouimus:
& inuniuersam terram exiuit sonꝰ
eius. Talia eo loquente. longeuus
uiator ubertatim faciem lacrimis
rigabat. quos magnitudo lȩticias
indicis cordis efuderat: Gaudebat
possit intelligere sermonem: et ba¬
culo humum ꝑcutiens. aiebat: Uẽ
totius orbis demonia confluxere.
cui ad incredulitatem scrupulum
moueat: sub rege constantio uni¬
uerso mundo teste defenditur:
spectaculum prebuit: Cuius postea
cadauer exanime: ne calore estatis
dissiparetur. sale infusum & antio¬
chia ut ab imꝑatore uideret᷑ allatũ ÷
Sed ut ꝓpositum ꝓsequar: antonius
stigia tantum intuens. ꝙ heremi
latam uastitatem: Quid a gera.
quo uerteret gradum: Iam altera
fluxerat dies. Restabat unum: ut

Expanded text:
arripuit: nihilominus memoarripuit: nihilominus memoratum animal, palmarum fructus eidem ad viaticum, quasi pacis obsides,pressit Antonius, et quisnam esset interrogans, hoc ab eo responsum accepit: « Mortalis ego sum, et unus ex accolis eremi, quos vario delusa mundi olim venisse cognovimus; et in universam terram exiit sonus ejus. » Talia eo loquente, longaevus viator ubertim faciem lacrymis rigabat, quas magnitudo laetitiae indices cordis effuderat. Gaudebat posset intelligere sermonem, et baculo humum percutiens, aiebat: « Vae totius orbis daemonia confluxere. cuiquam ad incredulitatem scrupulum moveat, sub rege Constantio, universo mundo teste, defenditur. spectaculum praebuit: et postea cadaver exanime, ne calore aestatis dissiparetur, sale infuso  chiam ut ab Imperatore videretur, allatum est. 9. Sed ut propositum persequar, Antonius vestigia intuens, et eremi latam vastitatem. Quid ageret, quo verteret gradum, nesciebat. Jam altera effluxerat dies. Restabat unum, ut
Abbreviated transcription (Latin):
lico rumpente luce. uenerabilis
senex infirmos artus baculo re-¬
gente sustentans: cępit ire uelle
quo nesciebat: Et iam media dies
quoquente desuꝑ sole feruebat:
batur dicens: Credo in dõ meo.
tum. cui opinio poecarum centau¬
ro uocabulum indidit: Quo uiso.
salutaris impressione signi armat
frontem. Et ehotu inquit. qͥnam
inparte dĩ seruus hic habitat :
At ille barbarum nescio quid fren¬
dens & frangens potius uerba qͣm
ploquens. inter horrentia ora satis
blandum quȩ suut alloquium: ẜc¬
pitum indicaret iter: ac sic ꝑ paten.¬
tes campos uolucri transmittens
fugam: ex oculis mirantis euanuit.
Uerum hoc utrum diabolus adter¬
rendum eum simulauerit. an ut
solec heremꝰ monstruosorum fe¬
rax animalium istam quoque
gignat bestiam. incertum habemꝰ.
quod uiderat secum uoluens. ulte
sarosum conuallem haud gran¬
dem homunculum uidet. adun-¬
cis narib. frontem cornib aspe¬
ratam: eui extrema pars corporis
hoc antomius spectacillo scutum

Expanded text:
lico erumpente luce, venerabilis senex infirmos artus baculo regente sustentans, cepit ire velle quo nesciebat. Et jam media dies coquente desuper sole fervebat, batur dicens: Credo in Deum meumtum, cui opinio poetarum Hippocentauro vocabulum indidit. Quo viso, salutaris impressione signi armat frontem: Et heus tu, inquit, quanam in parte hic servus Dei habitat? At ille barbarum nescio quid infrendens, et frangens potius verba quam proloquens, inter horrentia ora setis, blandum quaesivit alloquium. pitum indicat iter, et sic patentes 7 campos volucri transmittens fuga, ex oculis mirantis evanuit. Verum haec utrum diabolus ad terrendum eum simulaverit, an ut solet cremus monstruosorum animalium ferax, istam quoque gignat bestiam, incertum habemus.quod viderat secum volvens, ultersaxosam convallem haud grandem homunculum videt, aduncis naribus, fronte cornibus asperata, cujus extrema pars corporis hoc Antonius spectaculum, scutum
Abbreviated transcription (Latin):
de religione censere ꝙ ꝑtractare:¬
ed qui iuilt ipsum agnoscere : eiꝰ
auxilia memoret. merita respiciat:
uolumina relegat. dicta ꝑpendat:
signa cotidieꝰ ꝑcenseat Qui dum
suꝑstes fint inscło: aut scripsit ȩcclȩ¬
si asticȩ fidei documenta. aut pug¬
nando calcauit heretica crimina:
aut pecenti tribuit miraculorũ
suffragia. quȩ uolente dño usq
in hodiernum diem eiꝰ orationibꝰ
sufficit singula exponere de sc̃o
multa prȩcerii. qui uix pauca con
plorante. cęlo gaudente: Explicii¬

Expanded text:
de religione censere. 52 Sde religione censere. 52 Sed qui vult ipsum agnoscere eius exilia memoret, merita respiciat, volumina relegat, dicta perpendat, signa cotidiana percenseat. Qui dum superstis fuit in saeculo aut scripsit ecclesiasticae fidei documenta, aut pugnando calcavit haeretica crimina, aut petenti tribuit miraculorum suffragia: quae volente domino usque in hodiernum diem eius orationibusufficit singula de sancto multa praeterii qui vix pauca consplorante, caelo gaudente. LI
Abbreviated transcription (Latin):
simul mereretur erepta de mundi crimi¬
ne cum filia presentari ad regnum: Ciiꝰ
uota considerans: assidua oratione et
ipsam ante se transmisit ad gloriam:
Quis estimaret talem uirum ita dilex¬
isse dnm. ut coniugis & filiȩ affectũ¬
tu tamen in hoc magis illas amasse
cognoscitur: cum ꝑ ipsum lumini
ingenii contendat euoluere. aut
eius uerba uerbis ualeat ȩxeqͣre.
qualiter ille indiuisȩ trinitatis
libros stilo glorioso contexuit. aut
scripta dauitici carminis sermo¬
ne coturnato ꝑsingula reserauit:
Quam fuit in dissertione ꝓuidus :
intractatu ꝓfundus. in litteratura
eloquens. inuirtute mirabilis: in
complexionib multiplex. in re¬
solutione subtilis: astutus iuxta
simplicis grãm non amittens: frat¬
nanq conditi sale ingenii: fons
loquendi. thesaurus scientiȩ: lux
doctrinȩ. defensor ȩccłȩ: hostium
ꝓpugnator Cuius dicta qͥ legerit:
non eredit dicere humanitꝰ. sed
ultra hominem saꝑe. tam caute

Expanded text:
si mereretur, erepta de mundi crimisi mereretur, erepta de mundi crimine, cum filia praesentaretur ad regnum. Cujus vota considerans, assidua oratione et ipsam ante se transmisit ad gloriam. Quis aestimaturus est, talem virum ita dilexisse Dominum, conjugis et filiae affectuto? Tamen in hoc magis illas amasse cognoscitur, cum per ipsum lumini ingenii contendat evolvere, aut ejus verba verbis valeat exaequare? Qualiter ille indivisae Trinitatis libros stylo tumente contexuit, aut scripta Davidici carminis sermone cothurnato per singula reseravit? quam fuit in dissertione providus, in tractatu profundus, per litteraturam eloquens, per virtutem mirabilis, in complexionibus multiplex, in resolsimplicis gratiam non amittens, conditi sal ingenii, fons loquendi, thesaurus scientiae, lux doctrinae, defensor ecclesiae, hostium propugnator. Cuius dicta qui legerit non credit dicere sed ultra homines sapere tam caute
Abbreviated transcription (Latin):
ipsum comparare uix neminem au
gr̃ã ꝓuiderat: tunc libenter deside¬
ranterq ut celeriter ei iungeretur
orabat. Quam uoluntatem pater
pius agnoscens: intentꝰ orationibs.
non cessauit donec sine dolore. sine
contagio. se prȩsente sede mundi lu¬
dribrio migraret ad xp̃m Quam
ꝓpriis manibs ut decuit: uene¬
rande tradidit sepulturȩ Ofune¬
ris gła. quȩ melior habetur quam
uita: quia quod terrȩ subripuit.
incȩlum transmisit. Uere ut ego
considero: plus fuit quam resusci¬
tari. sic ei mori: certa enim salus:
non contaminari peccatis: Quana
cuꝑent reb cum uita tradicis calẽ
exitum comparare : si mercatorẽ
forsitan inuenirent Quid distac
inter uiuificati infantis. ꝙ filiae
mortificate mẏsterium: Illum
resuscitauit ad baptismum: hanc
prȩdestinauit ad regnum. nͥ qđ
in illo adhuc spes peccandi resta¬
bat: hȩc immaculata finierat. Qđ
cum uidisset mater beate abrę
pontificem postulauit . ut or ipli

Expanded text:
ipsum comparare aliquem vix audipsum comparare aliquem vix audgratia providerat . Tunc libenter desideranterque, ut celeriter ei jungeretur, optabat. Quam voluntatem pius pater agnoscens, intentus orationibus non cessavit, donec sine dolore, sine contagio, se praesente, filia de mundi ludibrio migraret ad Christum: quam propriis manibus, ut decuit, venerandae tradidit sepulturae. O funeris gloria, quae melior habetur quam vita: quia quod terrae subripuit, in coelum transmisit! Vere, ut ego considero, plus fuit, quam resuscitari, sic mori. Certa enim salus est, non contaminari peccatis. Quanti cuperent, rebus cum vita traditis, talem transitum comparare, si mercatorem forsitan invenirent? Quid distat inter vivificati infantis, et filiae mortificatae mysterium? Illum resuscitavit ad baptismum, hanc praedestinavit ad regnum: nisi quod in illo adhuc spes peccandi restabat, haec immaculata finierat. Quod cum vidisset mater beatae Abrae, a pontifice postulat, ut et ipsa,
Abbreviated transcription (Latin):
latim defuncti pallor inruborem
conuertitur: frigida membra reuoca¬
to sp̃s intepescunt. ocłi aꝑtis palpe¬
brarum ianuis. peregrinum lum̃
agnoscunt: uox adducto aere de pe¬
ctoris domicilio conflata ꝓfertur:
gressus suis uestigiis rediinuus exten¬
ditur: in anteriore fundamento :¬
tota fabrica renouatur. Quid plu-
ra: Tam diu iacuit sacerdos inpul¬
uere : donec pariter surgerent. senex
de oratione: & infans de morte: Ecce
uita laudabilis : quȩ de alterius
corpore necem prȩcib effugauit.
Spoliauit tartarum: spem habens
in xp̃o. Mors ibi iura non tenuit:
ubi hylarius uim orationis ingessit.
memorandum ÷ quod supra pro¬
misimꝰ : qualiter miracula reliqua
hoc miraculo cumulauit. deniq
cum beatissimam abram filiã suã
ad quam de exilio destinauit ȩpłã
in columem inuenissec: allo qͥtur
tris &e facundia oratoris. Quid dicã.
Alloquitur hylarius uelut contem¬
plator cęlitꝰ: cuius eloquentiȩ post

Expanded text:
latim defuncti pallor in ruborem latim defuncti pallor in ruborem convertitur, frigida membra revocato spiritu intepescunt, oculi apertis palpebrae ianuis peregrinum lumen agnoscunt, vox adducto aere de pectoris domicilio conflata profertur, gressus suis vestigiis redivivus extenditur, in anteriore fundamento tota fara tamdiu iacuit sacerdus in pului| re donec pariter surgirent. Senex de oratione infans de| morte. Ecce uita laudabilis que de alterius corporae . ne| cem praecibus fugauit. Spoliauit infernum . spem ha| buit in christo mors . ibi iura non tenuit . ubi . hylarius uim| orationis ingessit . memorandum| est quod supra promisimus . qualiter miracula reliqua| Hoc miraculum commolauit. Denique cum beatissima| Apra filiam suam at quam de exilio distinauit epis| tulam incolomem inuenisset adloquitur tris et facundia oratoris quid dicam| alloquitur hylarius . clarius, cujus eloquentiae post