comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Queat ignarus noscͬe formã
An cũ mentẽ c̾neͣt altã
Parit̾ sũmã et singula norat
Nũc mẽbroꝵ ꝯdicã nube
Nõ in totũ est oblita suni
Sumãq tenet singła ꝑdens
Ig̃ quisquis u̾a reqrit
Ncutro est habitu nã n nouit
Nec penitꝰ tñ oĩa nescit
S quã retinẽs meĩnit sũm aͣ
Consulit alte iuisa retractãs
Ut ẜuatis q̃at oblitas adde̾ ꝑtes
Um illa uetꝰ inquit. hoc est de
ꝓuidẽtia q̃rella marcoq tulio
cũ diumnatiõe distribuit uehemẽt̾ agi¬
tata tibiq ip̃i res diu prsusq multũ
q̃sita. S haud ꝙͣꝙͣ ab ullo ur̃m hac¬
tenus satis diligẽt ac firmit̾ ex pedita.
Cuiꝰ caligins causa ẽ ꝙ hũane roͣnis¬

Expanded text:
queat ignarus noscere formam? An cum mentem cerneret altam pariter summam et singula norat, nunc membrorum condita nube non in totum est oblita sui summamque tenet singula perdens? Igitur quisquis uera requirit neutro est habitu; nam neque nouit nec penitus tamen omnia nescit, sed quam retinens meminit summam consulit alte uisa retractans, ut seruatis queat oblitas addere partes. – Tum illa: Vetus, inquit, haec est de ouidentia querela M. que Tullio, cum diuinationem distribuit uehementer agitata tibique ipsi res diu prorsus multumque quaesita, sed haudquaquam ab ullo uestrum hactenus satis diligenter ac firmiter expedita. Cuius caliginis causa est quod humanae rati
Abbreviated transcription (Latin):
semꝑ adiũgit se
nos nõ efficit.
Ouimus ꝙͣtas ded̾it muinas
Urbe flamata patribq cesis
Fratre ꝗ ꝯdã ferus ĩterẽpto
Matris efuso maduit cruore
Corpus ⁊ uisu gelidũ pe̾rans
Ora nõ tĩxit lacrimis s ẽẽ
C ensor ertĩcti potuit decoris
Hic tñ sceptͦ populos regebat
Q uos uidz ꝯdens radios sb̾undas
Pheb extremo ueĩens ab ortu
Q uos p̾mũt septẽ gelidi triones
Q uos nothꝰ sicco uolẽtus estu
Torret ardentes recoq̃ns arenas¬
Celsa nũ tandem ualu potestas

Expanded text:
per adiungit et iuncta non efficit. Nouimus quantas dederit ruinas urbe flammata patribusque caesis fratre qui quondam ferus interempto matris effuso maduit cruore corpus et uisu gelidum pererrans ora non tinxit lacrimis, sed esse censor exstincti potuit decoris. Hic tamen sceptro populos regebat quos uidet condens radios sub undas Phoebus, extremo ueniens ab ortu, quos premunt septem gelidi triones, quos Notus sicco uiolentus aestu torret ardentes recoquensCelsa num tandem ualuit potesta
Abbreviated transcription (Latin):
Uos uͦ ĩ mortalitatẽ uob̾. ꝓpagare uide¬
mini. Cũ futuri famã tẽporis cogitatis.
Q si ad eternitatis ĩfinita spacia ptra¬
ctes quid hes qd̃ de noĩs tui durnita¬
te leteris: unius ⁊ m̾ora mom̃ti si decẽ
milib ꝯfe rat᷑ annis. qm̃ utrũq spaci¬

Expanded text:
os uero inmortalitatem uobis propagare uidemini, cum futuri famam temporis cogitatis. Quod si aeternitatis infinita spatia pertractes, quid habes quod de nominis tui diuturnitate laeteris? Vnius etenim mora momenti, si decem milibus conferatur annis, q
Abbreviated transcription (Latin):
Accipe ĩ huiꝰ moĩ arogãtie lenitͣte ꝙ̃¬
festiue aliꝗs illuxit. Nã cũ quidam
ad orsus ess hoĩez contumeliis ꝗ ñ
ad uere uirtutis usu. s ad supb am
gloriã falsu sibi philosophi nomẽ
induerat. adiecissq iam se scituꝵ an¬
ille philosophꝰ ess. Siꝗdẽ illatas ĩiu¬
rias leuiter patienterqz tolerass. Ille
patientiam paulisꝑ assũpsit. accepta¬
q ꝯcumelia uelut insultans. Iam
tandem inꝯt. intelligis me ẽe ph̾ym ⁊ũ iͤ
ter si tacuisses. Quid ĩꝙͣ est autẽ¬
eĩz ẜmo est qui uirtute gloriam pe
post resolutu corpus supp̃ma mor¬

Expanded text:
Accipe in huius modi arrogantiae leuitate festiue aliquis illuserit. Nam cum quidam adortus esset hominem contumeliis, qui non ad uerae uirtutis usum sed ad superbam gloriam falsum sibi philosophi nomen induerat, adiecissetque iam se scituille philosophus esset, siquidem illatas injurias leniter patienterque tolerraset. Ille patientiam paulisper assumpsit, acceptaque contumelia velut insultans, jam tandem, inquit, intelligis me esse philosophum? \'si tacuisses . Quid autem est, quoenim sermo est —, qui virtute gloriam petpost resolutum morte suprema cor
Abbreviated transcription (Latin):
Etate deniq marchi tulii sicut ip̃e qͦ¬
dã mͦ significat loco nũdũ caucasu
mõtẽ romane rei publice fama trãscẽ¬
derat. Et erat adulta ꝑthi s cet̾isq id¬
locoꝵ gentib formidolosa. uides ne
igit᷑ ꝙͣ sit angusta ꝙͣ ꝯp̃hẽsa gloria
ꝙͣ ꝓpagare ac dilatare laboratis. a nubi
romani noĩs transire nequit. roma
cio dignũ iudicet᷑. Quo fit ut siquẽ
fame p̾dicatio delectat huic ĩ plurĩos ppłos
nomẽ profẽre nullo mõ cõducat. Erit
igit᷑ ꝑuulgata int̾ suoᷤ gloria qsq ꝯ¬
tẽtus. et intra unius gẽtis t̾minos
p̃clara illa fame ĩmortalitas cohartabi¬
tur. S quã multos clarissimos ui
leuit obliuio. Quãꝙͣ quid ip̃a scrip¬
ta ꝓficiant. que cũ suis auctoribus
p̃mit longior atq obscura uetustas.

Expanded text:
etate denique M. Tullii, sicut ipse quodam loco significat, nondum Caucasum montem Romanae rei publicae fama transcenderat et erat tunc adulta Parthis etiam locorum gentibus formidolosa. Videsne igitur quam sit angusta, quam compressa gloria, quam dilatare ac propagare laboratis? An ubi Romani nominis transire fama nequit Romanicio dignum iudicetur? Quo fit ut si quem famae praedicatio delectat huic in plurimos populos nomen proferre nullo modo conducat. Erit igitur peruagata inter suos gloria quisque contentus et intra unius gentis terminos praeclara illa famae immortalitas coartabitur. Sed quam multos clarissimos suileuit obliuio! Quamquam quid ipsa scripta proficiant, quae cum suis auctoribus premit longior atque obscura uetustas?
Abbreviated transcription (Latin):
niat proferre
populos. qr lz ab
tur ab aliis tñ ui¬
igit᷑ quisq ꝯten¬
tus gloria ꝑuagͣ¬
ta .i. dilatata ĩt̾
suos. ⁊ illa p̃clara
ĩmortalitas fame

Expanded text:
 proferre populos; quia licet ab tur, ab aliis tamen uiigitur quisque contentus gloria peruagata, idest dilatata inter suos: et illa praeclara immortalitas famae
Abbreviated transcription (Latin):
enĩ finitis ad se ĩuicẽ fuerit quedam.
Emiti uͦ atq ĩfiniti nulla unꝙͣ poterit
ẽẽ colatio. Ita fit ut q̃ lib pliri tp̃ris
fama si cũ ĩ exausta eternitate cogitet᷑.
Nõ parua s plane nulla ẽẽ uideatur.
mores recte facere nescitis et relicta

Expanded text:
enim finitis ad se invicem fuerit quaedam, infiniti vero atque finiti, nulla unquam poterit esse collatio. Ita fit, ut quamlibet prolixi temporis fama, si cum inexhausta aeternitate cogitetur, non parva, sed plane nulla esse videatur. mores, recte facere nescitis, et relicta
Abbreviated transcription (Latin):
ultͦ q̃ sũt adu̾sa depellit. Atq opes nec
testas sui ꝯpotẽ fecerit ꝙ̃ uiciose libidi¬
nes ĩsolubillib astrictũ recĩent cateĩs.
Et collata ĩpb̾ digͥtas nõ mõ nõ esfi¬
cit dignos. S ꝓdit potiꝰ ⁊ ostẽdit ĩdi¬
gnos. Cur ita ꝓueĩt. Gaudetis eĩz res
se se alit̾ hñtes fałis ꝯpellãe noĩb.
Que facile ip̃aꝵ reꝵ redarguũt᷑ effe¬
ctu. Itaq nec ille diuitie.n ͨ illa potẽ¬

Expanded text:
ultro quae sunt aduersa depellit. Atqui nec opes testas sui compotem fecerit quem uitiosae libidines insolubilibus adstrictum retinent catenis, et collata improbis dignitas non modo non effecit dignos sed prodit potius et ostentat indignos. Cur ita prouenit? Gaudetis enim res sese aliter habentes falsis compellare nominibus, quae facile ipsarum rerum redarguuntur effectu; itaque nec illae diuiti
Abbreviated transcription (Latin):
atis qb p̃side uideanũ. Nũc si ĩt̾ mu¬
res iuderes unũ aliꝙ̃ ius sibi potestatẽ
ue p̃ceteris iũdicãtẽ. ꝙͣto mouereris
cachͥno. Quid uͦ si cõpus spectes. ⁊
sepe musculaꝵ quoq uł moͣsus. uł
insecreta q̃q reptãtiũ necat ĩtroitus.
solũ corpus. ⁊̃ ꝙ infra corpꝰ est for¬
tunã loquor possit ex̾cere. Nũ ꝯcꝙͣ
libero ĩpabis aĩo. Nũ mẽtẽ firmͣ si¬
bi rõe coherẽtẽ de statu ꝓpͥe quietis
amouebis. Cũ libeꝵ quẽdã uix se su¬
pliciis tyrãpnus ad actuꝵ putaret. Ut
adu̾su se fc̃e ꝯiuratioĩs ꝯscios ꝓde¬
ret. luguã ille momordit atq ab¬
cit. Ita cruciatus quos putabat ty¬
rãnus materiã crudelitatis uir sapie¬
ue fecit ẽẽ uirtutis.

Expanded text:
e uideamini? Nunc si inter mures uideres unum aliquem ius sibi ac potestatem prae ceteris uindicantem, quanto mouereris cachinno! Quid uero, si corpus spectes, imepe muscularum quoque uel morsus uel in secreta quaeque reptantium necat introitus? solum corpus et quod infra corpus est - fortunam loquor - possit exserere? Num quicquam libero imperabis animo? Num mentem firma sibi ratione cohaerentem de statu propriae quietis amouebis? Cum liberum quendam uirum suppliciis se tyrannus adacturum putaret ut aduersum se factae coniurationis conscios proderet, linguam ille momordit atque abcit; ita cruciatus, quos putabat tyrannus materiam crudelitatis, uir sapiens fecit esse uirtutis.
Abbreviated transcription (Latin):
Quid ẽ & qd̾ ĩ aliũ facere ꝗsq possit. ꝗd̾
sustinere ab alio ipe nõ possit. Busiri¬
dem accepimꝰ necare hospites solitũ
ab hercule hospite fuisse mactatũ. Re¬
gulus plures pẽnoꝵ bello captos ĩ
nis manꝰ p̃buit. Ullã ne igi̾ eius po¬

Expanded text:
quod in alium facere quisque possit, quod sustinere ab alio ipse non possit? Busiridem accepimus necare hospites solitum ab Hercule hospite fuisse mactatum. Regulus plures Poenorum bello captos in nis manus praebuit. Vllamne igitur eius ho
Abbreviated transcription (Latin):
Huiꝰ igĩ tam exigue ĩ mũdo regioĩs
quarta fere portio ẽ sicut tholomeo
ꝓbante didicisti. que nobis cognitis
aĩantib ĩcolatur huic quarte ꝑti Si ꝙͣtũ
maria paludes q p̾mũt quãtu̾siti
uasta regio distenditur. cogitatione
sb̾traxis. Uix ãgustissima ĩhitãdi hoĩb
area relinquat᷑. In hoc igiꝰ minimo
puncti quodã puncto circũscepti atq
ꝯclusi de puulgãda fama ⁊ de ꝓfe¬
rendo cogitatis noĩe. Ut ꝗd hẽat
amplu magnificũq gloriatã exi¬
gius angustisq limitib artata. Ad¬
de qd̾ hoc ip̃m breuis habitaculii
sceptũ plures incolunt nationes
Lingua moribusq distãtes tocius
uite rõe. Ad quas tum dificultate
itineꝵ loquẽdi tũ diu̾sitate. tũ comͦ

Expanded text:
Huius igitur tam exiguae in mundo regionis quarta fere portio est, sicut Ptolomaeo probante didicisti, quae nobis cognitis animantibus incolatur. Huic quartae si quantum maria paludesque premunt quantumque siti uasta regio distenditur cogitatione subtraxeris, uix angustissima inhabitandi hominibus area relinquetur. In hoc igitur minimo puncti quodam puncto circumsaepti atque conclusi de peruulganda fama, de proferendo nomine cogitatis, ut quid habeat amplum magnificumque gloria tam angustis exiguisque limitibus artata? Adde quod hoc ipsum breuis habitaculi saeptum plures incolunt nationes lingua, moribus, totius uitae distantes, ad quas tum difficultate itinerum tum loquendi diuersitate
Abbreviated transcription (Latin):
est unũ. ꝙ p̃stantes quidem nã m̃tes
S nũd̾ ad extremã manũ uirtutũ ꝑ¬
fectione ꝑducas alic̾e possit. Głie scil
cupido et optĩoꝵ ĩ rem publicã famͣ
m̾itoꝵ. Que ꝙͣsit exillis ⁊ totius ua¬
cua põderis sic ꝯsidera. Ome t̾re am¬
bitũ sicuti astroloicis demõstratioĩb
accepisti ad celi spaciũpũcti ꝯstat op¬
tinere rationẽ. Idest si ad celestis magͥ¬
tudĩe globi cõferat᷑. nil spacii ꝓrsus

Expanded text:
es quidem natura mentes sed nondum ad extremam manum uirtutum perfectione perductas allicere possit, gloriae scilicet cupido et optimorum in rem publicam fama meritorum. Quae quam sit exilis et totius uacua ponderis sic considera. Omnem terrae ambitum, sicuti astrologicis demonstrationibus accepisti, ad caeli spatium puncti constat obtinere rationem, id est, ut, si ad caelestis globi magnitudinem conferatur, nihil spatii prorsus
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ õs populos. Nu tandẽ celsa potestas .i. tam ma¬
rabiem .i. crudelitatẽ praui neronis
cum magna ma¬
licia quia ex ħ¬
multa malicia pro ueni¬

Expanded text:
elsa potestas, idest marabiem, idest crudelitatem praui Neronis.um magna malitia, quia multa mala ex ea proueni
Abbreviated transcription (Latin):
tantas strages ded̾it. Certe uti te me¬
minisse arbitror ꝯsulare ĩpiũ qd̾ lib̾¬
tatis pͥncipiũ fuerat ob supbiã ꝯsu¬
lũ ueteres nr̃i abolere cupiuerũt. Qui
ob eandẽ supbiã pͥus regiũ de ciuita¬
te nom̃ abstulerant. At si qñ qd̃ praꝵ
nõ uirtutib ex dignitate. s ex iuirtu¬
te dignitatib honor accedat.
nr̃i ueteres .i. antiquiores rõani cupierũt abolore nõ¬

Expanded text:
tantas strages dederint? Certe, uti meminisse te arbitror, consulare imperium, quod libertatis principium fuerat, ob superbiam consulum uestri ueteres abolere cupiuerunt, qui ob eandem superbiam prius regium de ciuitate nomen abstulerant. At si quando, quod non uirtutibus ex dignitate sed ex uirtute dignitatibus honor accedat. uestri ueteres, idest antiquiores Romani, cupierunt abolere
Abbreviated transcription (Latin):
Nec lucida uellera serũ
T yr̾o miscere ueneno
Sõpnos dabat h̾ba salubres.
Potũ quoq lubricus ãnis
Umbras altissĩa pinus
Nũdũ maris alta seccabat
Nec m̾cib undiq lectis

Expanded text:
Nec lucida uellera Serum Tyrio miscere ueneno. Somnos dabat herba salubres, Potum quoque lubricus amnis, Vmbras altissima pinus. Nondum maris alta secabat Nec mercibus undique lectis
Abbreviated transcription (Latin):
deo colloqui homines posse uideant. illi¬
q in accesse luci prius quoq ꝙͣ impetrẽt
ip̃a supplicandi rõne ꝯiũgi. Que si rece

Expanded text:
deo colloqui homines posse uideantur illique inaccessae luci prius quoque quam impetrent ipsa supplicandi ratione coniungi. Quae si rece
Abbreviated transcription (Latin):
Eu quã p̾cipiti m̾sa profõdo
Mens heb. et ꝓpͥa luce relicta
Tendit in ext̾nas ire tenẽbras
Terenis quotiẽs flatib acta
Crescitũmensu noxia cura
Hic ꝯdam celo liber aꝑto
S uetus ĩ het̾eos ire meatus
Cernebat rosei luĩa solis
Nisebat gelid̃ sydera lune
Et queꝯq uagos stella recursus
E x̾cet uarios flexa ꝑ orbes.¬

Expanded text:
eu, quam praecipiti mersa profundo mens hebet et propria luce relicta tendit in externas ire tenebras terrenis quotiens flatibus aucta crescit in immensum noxia cura! Hic quondam caelo liber aperto suetus in aetherios ire meatus cernebat rosei lumina solis, uisebat gelidae sidera lunae et quaecumque uagos stella recursus exercet uarios flexa per orbes
Abbreviated transcription (Latin):
credamus nichil ent qd nõ ex necc̾ita¬
te ꝓueĩat. Si ig̃ uti rõnis ꝑticipes sũ¬
mus ita diuine iuditiũ mẽtis hr̃e pos¬
semus. sic̃ imaginationẽ sc̃sũq rõm
cede̾ oporte̾ iudicauimꝰ. sic duunc sese
menti hũanã sb̾mitte̾ rõnẽ iustissimũ
censeremꝰ. Quare in illiꝰ sũme in telli¬
gentie cacumen si possumꝰ crigamur.
illic eĩ rõ uidebit ꝙ in se nõ po̾t ĩtueri.
Id aũt est quonã modo etia q̃ cͥtos e¬
exitus nõ hñt. c̾ta tñ uideat ac diffini¬
Et liꝗdo longi spatia ethei̾s enateͬuolatu
Hec pressisse solo uestigia gressibꝰq gau
Uel subire siluas.

Expanded text:
credamus, nihil erit quod non ex necessitate pro-ueniat. Si igitur uti rationis participes sumus, ita diuinae iudicium mentis habere possemus, sicut imaginationem sensumque lationi cedere oportere iudicauimus, sic diuinae sese menti humanam submittere rationem iustissimum censeremus. Quare in illius summae intellegentiae cacumen, si possumus, erigamur; illic enim ratio uidebit quod in se non potest intueri, id autem est, quonam modo etiam quae certos exitus non habent, certa tamen uideat ac definiEt liquido longi spatia aetheris enatet uolatu, Haec pressisse solo uestigia gressibusque gauel subire siluas.
Abbreviated transcription (Latin):
niu maxĩa dei munͥe quẽ dudũ dep̃¬
cabam᷑ exegimꝰ. ea est eĩ diuine formͣ
sb̾stãtie ut neq ĩ externa dilabat᷑ nec
in se externũ aliquid ip̃a suscipiat. s
sicut de ea parmenides ait. Omnẽ ml¬

Expanded text:
ium maximam dei munere, quem dudum deprecabamur, exegimus. Ea est enim diuinae forma substantiae ut neque in externa dilabatur nec in se externum aliquid ipsa suscipiat, sed, sicut de ea Parmenides ait,
Abbreviated transcription (Latin):
rotat dũ se ĩmobille ip̃a conẜuat. Ꝙ¬
si rationes quoq non exͣ petitas s intͣ
rei ꝙͣ tractabamꝰ ambitũ colocatas a¬
gitauimus. Nich̾ est ꝙ admirere cum
platone sanctiente didic̾is. Cognatos
de quib locunt᷑ reb optere ẽẽ ẜmões.
Elix qui potuit boni
Fõtem uisere lucidum
F elix qui potuit grauis
Terre soluere uĩcula.

Expanded text:
se immobilem ipsa conseruat. Quodsi rationes quoque non extra petitas sed intra rei quam tractabamus ambitum collocatas agitauimus, nihil est quod ammirere, cum Platone sanciente didiceris cognatos de quibus loquuntur rebus oportere esse sermones. Felix, qui potuit boni fontem uisere lucidum, felix, qui potuit grauis terrae soluere uincula.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙ thagus est flu
uiꝰ quẽ cartago
renis aurifferis co
teris fliũb hyspa¬
fluiuiꝰ asie qui smir
entis qui rubro
mari excipit᷑. ẜo

Expanded text:
 tagus est fluuius quem cartago renis auriferis, teris fluuiis hyspafluuius Asiae, qui campos entis, qui rubeo mari excipitur: a
Abbreviated transcription (Latin):
bona post̾ ẽẽ diu̾sa. atꝗ ⁊ beatitudi¬
nẽ ⁊ deũ sũmũ bonũ ẽẽ colegimꝰ. Qr̃
ip̃a necẽe est sũmã ẽe bt̃itudĩe q̃
sit sũma diuinitas. Nich̾ ĩꝙͣ nec re¬
propositis aliꝗd inferre que poris¬
mata ip̃i uocãt. Ita ego quoq tibi
ueluti corolarium dabo.

Expanded text:
dinem et deum summum bonum esse collegimus: quare ipsam necesse est summam esse beatitudinem quae sit summa diuinitas. – Nihil, inquam, nec repropositis aliquid inferre, quae porismata ipsi uocant, ita ego quoque tibi ueluti corollarium dabo.
Abbreviated transcription (Latin):
Ssẽtior ĩꝙͣ ꝯcta eĩ firmissimis ne¬
Ixa rationib ꝯstant. Tum illa quã¬
ti inꝗt extimab̾ si bonũ ip̃m quid sit
agnoueris. Infinito inꝙͣ siqdẽ michi
pariter deũ quoq qui bonũ ẽ ꝯtĩget
agnoscere. atꝗ hoc uerissima ĩꝗt rati¬
one patefaciã. Maneãt mõ q̃ paulo añ
ꝯclusa sũt. Manebũt. Non ne ĩꝗt mõ¬
strauimꝰ ea que appetũt᷑ a plurib idcir
P lenũ absolutũq bonũ afferre nõ
posse. tũ autẽ ueꝵ bonũ fieri cũ ĩ unã
ueluti formã atq efficiẽtiã coligũt᷑
U t que sufficiẽtia est cadẽ sit potẽ¬
tia reuerẽtia claritas atq iocũditas
Nisi uoͣ unũ atq idem oĩa sint.
Nich̃ h̾re quo int̾ expetenda nu¬
merẽtur.¬

Expanded text:
sentior, inquam, cuncta enim firmissimis nexa rationibus constant. Tum illa, Quanti, inquit, aestimabis, si bonum ipsum quid sit agnoueris? Infinita, inquam, si quidem mihi pariter deum quoque qui bonum est continget agnoscere. Atqui hoc uerissima, inquit, ratione patefaciam, maneant modo quae paulo ante conclusa sunt. Manebunt. Nonne, inquit, monstrauimus ea quae appetuntur pluribus idcircplenum absolutumque bonum afferre non posse? Tum autem uerum bonum fieri cum in unam ueluti formam atque efficientiam colliguntur, ut quae sufficientia est, eadem sit potentia, reuerentia, claritas atque iucunditas, nisi uero unum atque idem omnia sint, nihil habere quo inter expetenda numerentur
Abbreviated transcription (Latin):
dicitur india ꝓpĩquiis calido orbi q uurcinus¬
est thorid̾ zone Indus dico miscens lãpillos
uirides curꝰmodi sunt smaragdi candidis cui
tatem ueĩendi ad istud locũ dicit. hic .s. ĩ
isto loco ꝙ deus est erit uobis requies la

Expanded text:
dicitur India, propinquus calido orbi, quia uicinus torridae zonae, Indus inquam commiscens lapillos uirides, idest smaragdos, candidis, itatem ueniendi ad illud bonum, dicens: hic, idest in isto bono quod est Deus, erit uobis requies lab
Abbreviated transcription (Latin):
S pp qd̾ cetera optãt᷑ bt̃itudĩe ẽẽ
ꝯcessimꝰ. Quare sic quoq sola q̃¬
ritur beatitudo. Ex quo liquido ap¬
paret ip̃iꝰ boni ⁊ bc̃itudinis unã atq
eandẽ esse sb̾a. Nichil uideo cur
dissentire quispiam possit. S de¬
lim uerãq beatitudĩe unũ atq
ĩdem ẽẽ monstrauimꝰ. Ita ĩꝙͣ. Se¬
ciuo igĩ ꝯcludere licet del quoq
in ip̃o bono nec usꝙͣ alio sitam

Expanded text:
 quod cetera optantur, beatitudinem esse concessimus; quare sic quoque sola quaeritur beatitudo. Ex quo liquido apparet ipsius boni et beatitudinis unam atque eandem esse substantiam. Nihil uideo cur dissentire quispiam possit. Sed deum ueramque beatitudinem unum atque idem esse monstrauimus. Ita, inquam. Securo igitur concludere licet dei quoque in ipso bono nec usquam alio sitam
Abbreviated transcription (Latin):
an ad bonũ ueluti ad u̾ticẽ cũcta reffe¬
runt᷑. Inteligo ĩꝙͣ quid ĩuestigandũ
ꝓponas s quid ꝯstituas audire desid̾o
Cuiꝰ discretionẽ rei sic accipe. Si hec
omĩa beatitudinis m̃bra forent a se
quoq ĩuicẽ discreparẽt. Hec est eĩz ꝑ¬
m̃e igͦ m̃bra . llioqn ex uno m̃bro be¬
atitudo iudebit᷑ ẽẽ ꝯiũcta. Ꝙ fier ne¬
ꝗt. Id quidẽ ĩꝙͣ dubiũ nõ est. s io qd̾
restat expecto. ad bonũ uõ cetera re¬
ferri palã ẽ. Id circo eĩ sufficiẽtia peti¬
de reu̾entia claritudĩe ioconditate cõ¬
iectare licet. Oĩum igi expetẽdoꝵ sũmͣ
atq cã bonũ est. Quid eĩ neq re iͥ
neq similitudĩe ullũ ĩ se retinet bonũ

Expanded text:
an ad bonum, veluti ad verticem cuncta referuntur? Intelligo, inquam, quid investigandum proponas: sed quid constituas, audire desidere. Hujus rei discretionem sic accipe. Si haec omnia beatitudinis membra forent, a se quoque invicem 25 discreparent. Haec est enim po beatitudo uidebitur esse coniuncta—quod fieri nequit. Id quidem, inquam, dubium non est, sed id quod restat exspecto. Ad bonum uero cetera referri palam est. Idcirco enim sufficientia petidem de reuerentia, claritudine, iucunditate coniectare licet. Omnium igitur expetendorum summa atque causa bonum est. Quod enim neque re neque similitudine ullum in se
Abbreviated transcription (Latin):
uc om̃s parit̾ ueĩte capti
Quos falax ligat ĩpbis catenis
Terrenas habitans libido mentes
Hec erit uobis reqes labor
Hic portus placida manens quiete
Hoc patẽs unũ miẜis asillũ
Nõ ꝯcꝗd tagus aureis arenis
D onar aut herinꝰ rutilãte ripa
A ut indus calido propĩqꝰ orbi
C andidis miscẽs uirides lapillos
I llustrent aciem magisq cecos
I n suas ꝯdũt aĩos tenebras
I nfimis tellus aluit cau̾nis
S plendor quo regit᷑ ugetq celũ
Uitat obscuras aĩe ruinas
Hãc qsꝗs poterit notare lucẽ
Candidos phebi radios negabit.

Expanded text:
uc omnes pariter venite capti, Quos fallax ligat improbis catenis Terrenas habitans libido mentes. 234 Hic erit vobis requies laborum, Hic portus placida manens quiete, Hoc patens unum miseris asylum. Non quidquid Tagus aureis arenis Donat, aut Hermus rutilante ripa, Aut Indus calido propinquus orbi, Candidis miscens virides lapillos, Illustrant aciem, magisque caecos In suas condunt animos tenebras. Infimis tellus aluit cavernis. 235 Splendor, quo regitur vigetque coelum, Vitat obscuras animae ruinas. Hanc quisquis poterit notare lucem, Candidos Phoebi radios negabit.
Abbreviated transcription (Latin):
sũ est id ño est illd̾ a quo ĩteligit᷑
ẽẽ diu̾su. Qr̃ ꝙ a sũmo bono diu̾sũ
ẽ sui naͣ id sũmũ bonũ nõ ẽ. Or ne¬
phas ẽ de eo cogitare quo nichil
ꝯstatẽe p̾stãtiꝰ. Omnino eĩ nulliꝰ rei
nã. suo pͥncipio melior poterit exi¬

Expanded text:
tellegitur esse diuersum. Quare quod a. summo bono diuersum est sui natura., id summum bonum non est—quod nefas est de eo cogitare quo nihil constat esse praestantius. Omnino enim nullius rei natura suo principio melior poterit exsi
Abbreviated transcription (Latin):
Cuiꝰ uõ cã quid expetitur id maxi¬
me iũ optari ueluti si salutis cã qs¬
piã uelit equitare nõ tã equitãdi mo¬
tũ desid̾at ꝙͣ salutis effectũ. Cũ igĩ
oĩa boni grã petãt᷑. Non illa pocius

Expanded text:
Cuius uero causa quid expetitur, id maxime uidetur optari, ueluti si sal ut is causa quispiam uelit equitare, non tam equitandi motum desiderat quam salutis effectum. Cum igitur omnia boni gratia petantur, non illa
Abbreviated transcription (Latin):
Nam qm̃ beatitudĩs adeptiõe fũit ho¬
mines bt̃i. beatitudo uoͣ ẽ ip̃a diuinitas
diuinitatis adeptõe beatos fieri maĩfe¬
stũ est. s uti iusticie adeptione iusti. sa¬
piẽtie sapientes fiũt. Ita diuinitatẽ ade¬
ptos deos fieri simili ratiõe necẽẽ est.
osũ siue porisma siue corolariũ uocari
ĩꝙͣ cũ multa ĩquit beatitudo ꝯtinere
uideat᷑. utrũ ne hec oĩa unũ ueluti cor¬
pus beatitudinis quadã ꝑtiũ uarietate
ꝯũgãt. an sit eoꝵ aliqd ꝙ beatitudinis
sb̾a ꝯpleat. Ad hoc uoͣ cetera referãt᷑.¬

Expanded text:
am beatitudinis adeptione fiunt homines beati, beatitudo uero est ipsa diuinitas, diuinitatis adeptione beatos fieri manifestum est: sed uti iustitiae adeptione iusti, sapientiae sapientes fiunt, ita diuinitatem adeptos deos fieri simili ratione necesse est. osum, siue porisma siue corollarium uocari inquam, Cum multa, inquit, beatitudo continere uideatur, utrumne haec omnia unum ueluti corpus beatitudinis quadam partium uarietate coniungant an sit eorum aliquid quod beatitudinis substantiam compleat, ad hoc uero cetera referant
Abbreviated transcription (Latin):
Quo uõ ĩꝗt ħitet ita ꝯsidera. Deu
reꝵ oĩu pͥncipẽ bonũ ẽẽ comiũs hu¬
manoꝵ ꝯceptio probat aĩoꝵ. Nam
cũ nichil deo melius excogitari q̃at
id quo melius nichil ẽ bonũ ẽe ꝗs
dubitet. Ita uoͣ bonũ ẽẽ deũ ratio
demõstrat. ut ꝑfectũ quoq ĩ eo bo¬
nũ ẽẽ coniuĩcat. Nã nisi tale sit reꝵ
oĩu pͥnceps ẽẽ nõ poterit. Erit eĩ
p̾stãcius aliqd ꝑfectũ posidens bo¬
nũ qd̃ hoc pͥus atq antiqus ẽẽ ui

Expanded text:
quit, habitet, ita considera. Deum, rerum omnium principem, bonum esse communis humanorum conceptio probat animorum; nam cum nihil deo melius excogitari queat, id, quo melius nihil est. bonum esse quis dubitet? Ita vero bonum esse deum ratio demonstrat, ut perfectum quoque in eo bonum esse convincat. Nam ni tale sit, rerum omnium princeps esse non poterit; erit enim eo praestantius aliquid perfectum possidens bonum, quod hoc prius
Abbreviated transcription (Latin):
possit exist̾e̾. ne nos p̾t̾ rei sb̾lecte u̾itatẽ
cassa cogitatõĩs ymago d̾cipiat. S qn
existat sitq ħ ueluti qdã oĩu fõs bonoꝵ
negari nequit. Om̃e eĩ qd ĩꝑfectũ ẽẽ
betur. Quõ fit ut si ĩ quolib gen̾e ĩp
rex cepit exordiu. S abintegris abso¬
lutisq ꝓcedẽs ĩ hec extrema atq effetͣ¬

Expanded text:
possit existere, ne nos praeter rei subjectae veritatem cassa cogitationis imago decipiat. Sed quin existat, sitque hoc veluti quidam omnium fons bonorum, negari nequit. Omne enim quod imperfectum esse betur. Quo fit, ut si in quolibet genere imprerum coepit exordium, sed ab integris absolutisq
Abbreviated transcription (Latin):
sequit᷑  qr̃ ꝙ sui natura diu̾su a sũmo bono
est id nõ est sũmũ bonu. Si gͦ sũmũ boñ
ita sit in deo ꝙ tñ ẜ natura est diu̾su ab
eo sequi᷑ ꝙ deus non sit sũmũ bonũ. ꝙ neph¬
as est cogitare de deo quo nł ꝯstat esse p̃stã¬

Expanded text:
Quare quod sui natura diuersum est a summo bono, illud non est summum bonum. Si igitur summum bonum ita sit in Deo quod secundum naturam est diuersum ab eo; sequitur quod Deus non sit summum bonum: quod nefas est cogitare de Deo, quo nihil constat esse pra
Abbreviated transcription (Latin):
Da pat̾ augustã m̃ti ꝯscẽdere sedẽ.
Da fõtez lustrare boni da luce repta
In te ꝯspicuos animi defig̾e uisus
Disiice terene nebullas ⁊ põdera mol̾
Atq tuo splendore mica tu nãq ẜenũ
T u reqes trãqlla piis te cͥnere finis
Pͥ ncipiũ uector dux semita t̾minꝰ idez¬

Expanded text:
Da pater augustam menti conscendere sedem, Da fontem lustrare boni, da luce reperta In te conspicuos animi defigere uisus. Dissice terrenae nebulas et pondera molis Atque tuo splendore mica! Tu namque serenum, Tu requies tranquilla piis, te cernere finis, Principium, uector, dux, semita, terminus ide
Abbreviated transcription (Latin):
Q si nã pulcͣ sũt. ꝗd id tua refert. Nã
ssent. Neq eĩ id circo p̃ciosa sũt qd
in tuas uenere diuitias. S qm̃ p̃cio¬
sa uidebãt᷑. ĩ tuis ea diuitus anum̾are
maliusti. Quid ã tãto fortune strepitu
desid̾atis. fugare credo indigẽtiã co¬
pia queritis. atq ĩ ꝯͣuiz uob̾ hoc ac

Expanded text:
ra pulchra sunt, quid id tua refert? Nam ssent. Neque enim idcirco sunt pretiosa quod in tuas uenere diuitias, sed quoniam pretiosa uidebantur tuis ea diuitiis annumerare maluisti. Quid autem tanto fortunae strepitu desideratis? Fugare, credo, indigentiam copia quaeritis. Atqui hoc uobis in c
Abbreviated transcription (Latin):
Nu te hoꝵ aliqd attĩgit. Nũ audes
alicuiꝰ taliũ splẽdore gloriari. An uer¬
nis florib ip̃e distĩgueris. An tuaͥ esti¬
uos fructus intumescit ub̾tas. Quid
inaĩb gaudiis rapis. Quid externa
raꝵ ꝗdẽ fructus aĩantiũ ꝓculdubio de¬
replere indigẽtiã uelis. Nich̾ est qd̾
fortũe afluẽtiã petas. Paucis eĩ mini¬
misq nã ꝯtẽta est. Cuiꝰ sacietatẽ si suꝑ¬
fluis urgere uelis aut ĩioꝯdũ fiet ꝙ¬
ĩtuitu spẽs aut materie naͣ aut ĩgẽium
miraboͣ artificis. An uͦ lõgꝰ ordo famłoꝵ¬
te facit esse felicẽ. Qui si uiciosi fuerĩt
morib ꝑniciosa domꝰ sarcina est. et¬
ip̃i dño uehem̃ter inimica. Si uͦ ꝓbi
opib num̾abr̃. Ex qb oĩb nich hoꝵ

Expanded text:
Num te horum aliquid attingit, num audes alicuius talium splendore gloriari? An uernis floribus ipse distingueris aut tua in aestiuos fructus intumescit ubertas? Quid inanibus gaudiis raperis, quid externa rarum quidem fructus animantium procul dubio dereplere indigentiam uelis, nihil est quod fortunae affluentiam petas. Paucis enim minimisque natura contenta est; cuius satietatem si superfluis urguere uelis, aut iniucundum quod intuitu species est, aut materiae naturam aut ingenium mirabor artificis. – An uero te longus ordo famulorum facit esse felicem? Qui si uitiosi moribus sint, perniciosa domus sarcina et ipsi domino uehementer inimica; sin uero op
Abbreviated transcription (Latin):
a reb ĩfimis. excelẽtis ne̾ ornam̃ta ca¬
ptatis. Nec ĩteligitis ꝙͣtã ur̃o ꝯditori
ĩiuriã faciatis. Ille genꝰ hũanũ terre¬
nis oĩb p̾stare noluit. uos dignita¬
p̃ciosius. cũ uilissia reꝵ q̃q ur̃a esse
iudicatis bona. eisde uosmetip̃os ue
tio est. Ut tũ tm̃ cet̾is reb cũ se cogͦ¬
u̾it excellat. Eadẽ tñ ĩfra bestias redigit᷑.
si se noste descierit. Nã cet̾is aĩantibus
sese natura ignorare ẽ hoĩb uicio ueĩt.¬

Expanded text:
ab rebus infimis excellentis naturae ornamenta captatis, nec intelligitis quantam conditori uestro iniuriam faciatis. Ille genus humanum terrenis omnibus praestare uoluit, uos dignitapretiosius, cum uilissima rerum uestra bona esse iudicatis eisdem uosmet ipsos uescio est ut tum tantum ceteris rebus cum se cognoscit excellat, eadem tamen infra bestias redigatur si se nosse desierit; nam ceteris animantibus sese ignorare
Abbreviated transcription (Latin):
etates mũdi distĩxͥũt. quas ss̃ siłitudĩe quatuoͣ
methaloꝵ scͥpẜũt. Pma eĩ etatẽ po suerũt ĩ qͣ
hoĩes more inculto et cũ mocẽtia transeg̾unt utã.
⁊ hanc uocabant aureã ss̾ saturno. ẜa etate̾ posue¬
runt qñ hoĩes licet rudes aliquo tñ mõ cultius ui¬
xerũt qr tũc ceꝑunt ĩhabitare domos. ⁊ colere t̾rã
⁊ istã uocabãt argẽtea. ss̾ ioue. qr minor erat ino¬

Expanded text:
 distinxerunt, quas sub similitudinem 4or metallorum scripserunt. Primam enim etatem posuerunt in qua homines more inculto et cum innocencia transegerunt vitam, et hanc vocabant auream sub Saturno; 2am etatem posuerunt, quando homines, licet rudes, aliquo tamen modo cultius vixerunt, quia tunc inceperunt habitare domos et colere terram, et istam vocabant argenteam sub Iove, quia minor erat inno
Abbreviated transcription (Latin):
re qui hũndãtiã nature necessitate
nõ ambitus suꝑfluitate metiant᷑. Ita¬
ne a nullũ est ꝓpͥũ uob̾ atq ĩsitu
bonũ. ut in externis ac sepoĩtis reb
bona ur̃a queratis.

Expanded text:
um qui abundantiam suam naturae necessitate non ambitus superfluitate metiantur. Itane autem nullum est proprium uobis atque insitum bonum ut in externis ac sepositis rebus bona uestra quaeratis?
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯsistit ĩ utilitate q̃ est bonũ hoĩs ad sustenta¬
cione uite. s ẜ hoc possessio agroꝵ nõ estͣ
multũ desideranda ut sit ampla qr natura pa¬
renõ delectaret
est eĩz pulcra por¬
tio oꝑis pulcerimi
gaudemus facie

Expanded text:
sistit in utilitate eorum quae est ad sustentationem hominis: sed haec possessio agrorum non est multum appetenda ut sit ampla, quia natura panon delectaret? Est enim pulchra portio operis pulcherrimi, gaudemus facie
Abbreviated transcription (Latin):
Ego uͦ nego iᵈ ẽẽ bonũ qd̃ noceat
hñti. nũ id m̃tior. minime ĩꝯes. Acꝗ
diuitie possidẽtib ꝑ sepe nocuerunt.
Cũ pessimus quisq eoq magis alieĩ
tus ꝑtimescis. Si uite huiꝰ calẽ ua¬
cuus uiator intrasses corã latrone
cãtares. O p̾clara opũ mortaliũ bea¬
titudo. ꝙͣ cũ adeptus fueris securus
esse desistis.

Expanded text:
Ego uero nego ullum esse bonum quod noceat habenti. Num id mentior? Minime, inquis. Atqui diuitiae possidentibus persaepe nocuerunt, cum pessimus quisque eoque alieni tus pertimescis, si uitae huius callem uacuus uiator intrasses coram latrone cantares. O praeclara opum mortalium beatitudo, quam cum adeptus fueris securus esse desisti
Abbreviated transcription (Latin):
Nec inherti ꝑdita luxu
Faciliq sera solebat
I euinia soluere glande
Non bachicha mun̾a norat
L iqdo ꝯfundere mele

Expanded text:
nec inerti perdita luxu, facili quae sera solebat ieiunia soluere glande. Non Bacchica munera norant liquido confundere mel
Abbreviated transcription (Latin):
ta descẽdũt. Paulo ualidioribus i¬
ntẽdũ puto. Age eĩ si iã caduca etɨ
mo mẽtanea fortune dona nõ ẽent.
Quid est in eis qd aut uestrũ fie¬
ri queat aut nõ prospectũ conside¬
ratũq uilescat. Diuitie ne nr̃i uel
sui natura p̃ciose sunt. Quid eaꝵ
pocius. auz ne. An uis ꝯgeste pecu¬
nie. atq hee effundẽdo magis ꝙͣ
coaceruando nitent. Siꝗdẽ auaricia
sẽp odiosos. claros largitas facit.
Q si manere apud quẽq nõ pocest
ꝙ trãsfertur in alteꝵ. Tunc est p̃ci¬
osa peciũa cũ trãslata ĩ alios lar¬
giendi usu desinit possid̾i.

Expanded text:
bus utendum puto. Age enim, si iam caduca et momentaria fortunae dona non essent, quid in eis est quod aut uestrum umquam fieri queat aut non perspectum consideratumque uilescat? Diuitiaene uel uestrae uel sui natura pretiosae sunt? Quid earum potius? Aurumne ac uis congesta pecuniae? Atqui haec effundendo magis quam coacersemper odiosos, claros largitas facit. Quodsi manere apud quemque non potest quod transfertur in alterum, tunc est pretiosa pecunia cum translata in alios largiendi usu desinit possideri.
Abbreviated transcription (Latin):
Stabilisq nec sonori
Sterm flatibus euri
Et fluctib minãtẽ
Curat spnere pontũ
Montis cacumen alti
Bibullas uitet hareãs
I lld̾ ꝓternus auster
T otis uiribus urget
Hec pẽdulũ solute¬
Pondus ferre recusant
Eugiens piculosaz
Sortẽ sedis amene
Humili domũ mem̃to
Certus fi gere saxo
Quãius tonet ruinis
Miscens equora uẽtus
Tu conditus quieti
F elix robore uali
Duces ẜenũ euũ.¬

Expanded text:
Stabilisque nec sonori Sterni flatibus Euri Et fluctibus minantem Curat spernere pontum, Montis cacumen alti, Bibulas uitet harenas. Illud proteruus Auster Totis uiribus urget, hae pendulum solutpondus ferre recusant. Fugiens periculosam sortem sedis amoenae humili domum memento certus figere saxo. Quamuis tonet ruinis miscens aequora uentus, tu conditus quieti felix robore ualli duces serenus aeuu
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ fie̾t necͣe erat existe̾. alteꝵ u̾o minime.
ita etiã que p̾sentia deus h̃t ꝓcul dubio
existũt. S cor hoc ꝗdẽ de reꝵ neccͣitate
descẽdit. illud u̾o de potestate fatientiuz
haud iniuria diximus. hec si ad diuinã

Expanded text:
 fieret, necesse erat existere: alterum vero minime. Ita etiam quae praesentia Deus habet, 30 dubioexsistent, sed eorum hoc quidem de rerum necessitate descendit, illud uero de potestate facientium. Haud igitur iniuria diximus haec si ad diuinam
Abbreviated transcription (Latin):
sensib patet si ad rõnem referas unu̾s ale
c̃ si ad sc ip̃am respicias singulare. S si ĩ
mea in quies potestate sicũ est mutare ꝓ¬
positũ cuacuabo ꝓudẽtiã. Cũq illa p̾no¬
scit forte mutau̾o. Respõdebo ꝓpositũ tr
uitare. sicuti pñtis oculi effuge̾ nõ possis
intuitũ ꝙͣuix te in uarias actioẽs libera uo¬
luntate ꝯũteris. Q uid ig̃ inquies ex mea¬
ne dispositiõe scĩa diuina mutabit᷑ ut cu
ego nũc hoc mĩc illd ueli. Illa qͦ noscendi
uices alt̾nare uideat᷑. minime. Sc̃ nãq fu¬
tur diuinꝰ p̃cunt intuitꝰ. et ad pñtiã pro¬
prie cogͥtionis retorquet ac reuocat. Nec
alt̾nat ut estimas nũc hoc nũc illd̾ p̾noscẽ¬
di uice s uno ictu mutatioẽs tuas manẽs
p̾ucnit atq ꝯplectit᷑. quã ꝯp̾hendendi oĩa
uiscendi q p̾ntiam nõ ex futuraꝵ puc̃tu¬

Expanded text:
sensibus patet, si ad rationem referas, uniuersale est, si ad se ipsa respicias, singulare. ' Sed si in mea,' inquies,' potestate situm est mutare propositum, euacuabo prouidentiam, cum quae illa praenoscit forte mutauero.' Respondebo: propositum te uitare, sicuti praesentis oculi effugere non possis intuitum, quamuis te in uarias actiones libera uoluntate conuerteris. Quid igitur inquies? Ex meane dispositione scientia diuina mutabitur, ut cum ego nunc hoc nunc aliud uelim, illa quoque noscendi uices alternare uideatur? Minime. Omne namque futurum diuinus praecurrit intuitus et ad praesentiam propriae cognitionis retorquet ac reuocat nec alternat, ut aestimas, nunc hoc nunc illud praenoscendi uice, sed uno ictu mutationes tuas manens praeuenit atque complectitur. Quam comprehendendi omnia uisendique praesentiam non ex futuraru
Abbreviated transcription (Latin):
.neq eĩ sc̃sus aliꝗd exͣ matei̾am ualet uł uni¬
u̾sales spẽs imagiiatio ꝯtuet᷑. uł r̃õ capit
simplicẽ formã. S ĩtelligẽtia qi desuꝑ spe¬
ctãs ꝯ cepta forma q̃ subsũt etiã ꝯeta di¬
iudicat. S̃ eo mͦ quo formã ip̃a que nul
linota ẽẽ pot̾at cõp̾hendit. Nã ⁊ rõnis
unu̾isũ ⁊ unaginatioĩs figurã ⁊ materiale
sensibile cognoscit. nec rõne utẽs nec ima¬
ginatiõe nec sensibꝰ. s illo uno ietu m̃tis
formalit̾ ut ita dicã ꝯcta ꝓspiciẽs. Ro qͦ
cũ quid uniu̾sale respicit. nec unaginatiõe.
nec sc̃sibꝰ utẽs imaginabilia uł sc̃sibilia ꝯ¬
p̾hendit. hec ẽ eĩ q̃ ꝯceptioĩs sue unu̾isale
ita difinit. Hõ ẽ aĩal bipes rõnale. q̃ cu¬

Expanded text:
Neque enim sensus aliquid extra materiam ualet uel uniuersales species imaginatio contuetur uel ratio capit simplicem formam, sed intellegentia quasi desuper spectans concepta forma quae subsunt etiam cuncta diiudicat, sed eo modo quo formam ipsam, quae nulli alii nota esse poterat, comprehendit. Nam et rationis uniuersum et imaginationis figuram et materiale sensibile cognoscit nec ratione utens nec imaginatione nec sensibus, sed illo uno ictu mentis formaliter, ut ita dicam, cuncta prospiciens. Ratio quoque cum quid uniuersale respicit, nec imaginatione nee sensibus utens imaginabilia uel sensibilia comprehendit. Haec est enim quae conceptionis suae uniuersale ita definiuit: homo est animal bipes r
Abbreviated transcription (Latin):
tiũ potius ꝯp̾hendit᷑ facultatẽ. Nã ut
hoc breui liq̃at exͦ eãdẽ corporis rotũdi¬
tatẽ alit̾ uisus alit̾ tactꝰ agnoscit. Ille
ctis radiis intuet. Hic u̾o coherẽs or¬
bi atq ꝯunctꝰ circha ip̃m motꝰ ⁊bitum
rotũditatẽ ꝑtibꝰ ꝯp̃hendit. Ipm qͦ hoĩe
figurã in subiecta mateia cõstitutã Ima
Ro u̾o hãc qͦ trascẽdit sp̃ẽmq ip̃a q̃ sin¬
gulai̾b inest in unu̾isali consideratioẽ
p̾pẽdit. In telligẽtic uͦ celsior oculꝰ existit.
Suꝑgͦssa ig̃ nãq unu̾isitatis ambitum
ip̃az illã simplicẽ formã pura mẽtis acie
ꝯtuet̃.In quo illud maxĩe ꝯsiderãdũ est.
Nã sup̃ior ꝯp̾hendi uis amplectit᷑ infeio¬
rẽ. Inferior u̾o ad suꝑiorẽ nullo mõ ꝯsurg̃¬

Expanded text:
tium potius comprehenditur facultatem. Nam ut hoc breui liqueat exemplo, eandem corporis rotunditatem aliter uisus aliter tactus agnoscit. Ille ctis radiis intuetur, hic uero cohaerens orbi atque coniunctus circa ipsum motus ambitum rotunditatem partibus comprehendit. Ipsum figuram hominis in subiecta materia, idest in o uero hanc quoque transcendit speciemque ipsam quae singularibus inest uniuersali consideratione perpendit. Intellegentiae uero celsior oculus exsistit; supergressa namque uniuersitatis ambitum ipsam illam simplicem formam pura mentis acie contuetur. In quo illud maxime considerandum est: nam superior comprehendendi uis amplectitur inferiorem, inferior uero ad superiorem nullo modo consurg
Abbreviated transcription (Latin):
rat.Imaginatio quoq tã ⁊ si ex sẽsib ui¬
sẽdi formãdiq figũas sũpsit ex ordiuiz.
sc̃su tñ absente sensibiliaqz ꝯlustrat. nõ
sensibili s imaginaria r̃one iudicãdi. Ni¬
des ne ig̃ ut in cognoscẽdo ⁊cta sua poti
facultate ꝙͣ eoꝵ q̃ cogͦscũt utant᷑. n id
iniuria. Nã cũ õe iudiciũ uidicãtis actu

Expanded text:
rat. Imaginatio quoque tametsi ex sensibus uisendi formandique figuras sumpsit exordium, sensu tamen absente sensibilia quaeque conlustrat non sensibili sed imaginaria ratione iudicandi. Videsne igitur ut in cognoscendo cuncta sua potius facultate quam eorum quae cognoscuntur utantur? Neque id iniuria; nam cum omne iudicium iudicantis actu
Abbreviated transcription (Latin):
improbos pena comitet᷑. Omne nã
ꝙ ꝙ sit unũ esse ip̃mq unũ bonu
esse paulo ante didicisti. Cui ꝯseq̃ns
ẽe desistit. Quo fit ut mali desinãt
esse qd̾ fuerãt. s fuisse hoĩes adhuc
ip̃a huãni corporis reliqua spẽs ostẽ

Expanded text:
improbos 20 poena comitetur. Omne namque, quod sit, unum esse, ipsumque unum bonum esse paulo ante didicisti. Cui consequens esse desistit: quo fit, ut mali desinant esse quod fuerant. Sed fuisse homines, adhuc ipsa humani corporis reliqua species
Abbreviated transcription (Latin):
Quãtimlib igit᷑ seuiãt mali sapiẽti
tñ corona nõ decidet nõ arescet. Ne¬
q eĩz ꝓbis aĩmis ꝓpͥu decus aliena
decerpit ĩprobitas. Ꝙ si extrĩsecus a¬
ccepto letaretur poterat hoc uel alius
quispiã uł ip̃e etiã qui conculiss auffe¬
rre. S qm̃ io sua cuiq ꝓbitas ꝯfert
tũ suo p̃mio carebit cũ ꝓb esse desi¬
erit. Postremo cũ omne p̾miu id cir¬
co appetat᷑ qm̃ bonũ ẽẽ creditur qs
boni ꝯpotẽ p̾mii iudicet exptem. at
cuiꝰ p̾mii oĩu pulce̾rimi marimiq.
Mem̃to ⁊ eĩm corolarii illiꝰ ꝙ paulo
añ p̃cipuũ dedi. ac sic collige. Cu
ip̃ bonũ beatitudo sit. bonos om̃s
eo ip̃o ꝙ boni sint fieri beatos liq̃t.
Nulliꝰ minuat potestas. Nulliꝰ fuscet
improbitas deos fieri.

Expanded text:
Quantumlibet igitur saeuiant mali, sapienti tamen corona non decidet, non arescet. Neque enim probis animis proprium decus aliena decerpit improbitas. Quod si extrinsecus accepto laetaretur, poterat hoc uel alius quispiam uel ipse etiam qui contulisset auferre; sed quoniam id sua cuique probitas confert, tum suo praemio carebit, cum probus esse desierit. Postremo cum omne praemium idcirco appetatur quoniam bonum esse creditur, quis boni compotem praemii iudicet expertem? At cuius praemii? Omnium pulcherrimi maximique; memento etenim corollarii illius, quod paulo ante praecipuum dedi, ac sic collige. Cum ipsum bonum beatitudo sit, bonos omnes eo ipso, quod boni sint, fieri beatos liquet. nullius minuat potestas, nullius fuscet improbitas, deos fieri.
Abbreviated transcription (Latin):
Hinc eĩz libido u̾sat
A uidis corda uenenis
Hincflagelat ira m̃tem
Eluctus curbida tollens
Me ror aut captos fatigat
A ut spes lubrica torquet
Ergo cũ caput tot unũ
Cernas ferre tyrãnos
Non facit ꝙ optat ip̃e
D nis p̾sus miquis.
Ides ne ig᷑ quãto ĩ ceno ꝓbra uo¬
luãt᷑. qua ꝓbitas luce resplẽd̾at.¬
In quo ꝑspicuũ ẽ nũꝙͣ bonis p̾mia.
nũꝙͣ sua scelerib deesse suplicia. Reꝵ
res gerit᷑ eiusdẽ rei p̃mium ẽẽ non
ĩuria uideri põt. Uti currẽti ĩ stadio
manis actib ip̃m bonũ ueluti p̃mi¬
um cõe ꝓpositũ. Acq hoc a boĩs non
põt separari.eq eĩz bonus ultra iu¬
re uocabit᷑ qui careat bono. Qr̃ pro¬
bos mores sua p̾mia nõ relĩquũt.

Expanded text:
Hinc enim libido uersat auidis corda uenenis. Hinc flagellat ira mentem fluctus turbida tollens Maeror aut captos fatigat aut spes lubrica torquet Ergo cum caput tot unum cernas ferre tyrannos, Non facit quod optat ipse dominis pressus iniquis. Videsne igitur quanto in caeno probra uoluantur, qua in quo perspicuum est, nunquam bonis praemia, nunquam sua sceleribus deesse supplicia. Rerum res geritur, eiusdem rei praemium esse non iniuria uideri potest, uti currendi in stadio manis actibus ipsum bonum ueluti praemium commune propositum. Atqui hoc a bonis non potest separari neque enim bonus ultra iure uocabitur qui careat bono; quare probos mores sua praemia non relinquunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ĩprobos liq̃t. Perspicuũ est. Atq in
⁊ telligas que nã sit huiꝰ potẽtie uis
sũmo bono nichil potẽtiꝰ esse paulo
ante difĩniuimus. Ita est ĩꝙͣ. S
idem ĩquit facere malũ nequit.
minĩe. Est ig̾ ĩquit aliquis qui om¬
nnia posse hoĩes putet nisi quis ĩ saĩ¬
at. nemo: acꝗ idem possũt mala.
utĩn am quidem ĩꝙͣ nõ possẽt. Cũ
igĩt᷑bonoꝵ tantũmõ potẽs possit
oĩa .õ uero queãt oĩa potẽtes etiã
maloꝵ eosdẽ qui mala possunt mi¬
nus posse manifestũ est. Huc acce¬
dit ꝙ omnẽ potẽtiã int̾ expecẽda

Expanded text:
est. Atque ut intellegas quaenam sit huius potentiae uis, summo bono nihil potentius esse paulo ante definiuimus. Ita est, inquam. Sed idem, inquit, facere malum nequit. Minime. Est igitur, inquit, aliquis qui omnia posse homines putet? - Nisi quis insaniat, nemo. - Atqui idem possunt mala. - Utinam quidem, inquam, non possent! - Cum igitur bonorum tantummodo potens possit omnia. non vero queant omnia potentemalorum: eosdem, qui mala possunt, minus posse manifestum est. Huc accedit, quod omnem potentiam inter expetenda
Abbreviated transcription (Latin):
Que cũ ita sint de malor quoq ĩ sep¬
abilli pena dubitare sapiens neque¬
at. Na cũ bonũ malũq itẽ pene atq
p̃miũ adu̾sa fronte dissideãt qͣm bo
ni p̃mio uidemus accedere. eadẽ ne¬
cesse est ĩ mali pena cõtraria ꝑte re¬
spondeant. Sicut igit᷑ ꝓbis ꝓbitas
ip̃a fit p̃miu. ita ĩꝓbis neꝗcia ip̃a
supliciu est. Ia uoͣ quisqs afficitur
pena malo se affectũ ẽẽ nõ dubitat.
Si igĩ se se ip̃i estimare uelint possũt
ne sibi s suplicii exꝑtes esse uideri.
quos oĩuz maloꝵ extrema nequitia

Expanded text:
Quae cum ita sint, de malorum quoque inseparabili poena dubitare sapiens nequeat. Nam cum bonum malumque item poenae atque praemium aduersa fronte dissideant, quae in boni praemio uidemus accedere eadem necesse est in mali poena contraria parte respondeant. Sicut igitur probis probitas ipsa fit praemium, ita improbis nequitia ipsa supplicium est. Iam uero quisquis afficitur pSi igitur sese ipsi aestimare velint, possunt ne sibi supplicii expertes videri, quos omnium malorum extrema nequitia
Abbreviated transcription (Latin):
Ex quib oĩb bonoꝵ quidem poten¬
tia maloꝵ uoͣ minime dubitabillis
apparet ĩfirmitas uerãq illam pla¬
tonis ẽẽ sñia liquet solos ꝙ desidẽt
facere posse sapiẽtes. Iam uoͣ probos
exͥcere quide ꝙ libeat ꝙ uoͣ desid̾ant
explere nõ posse faciũt eĩ que libet
dũ ꝑ ea quib delectãt᷑ id bonũ qd̾ de¬
sid̾ant se adepturos putant. S mini
non ueniunt.
uos uides sedere celsos
Solii culmine reges
Purpura claros nitẽte
S eptos cristib armis
Ore toruo cõminãtes
Rabie cordis anelos
Detrahat siquis suꝑbis
Uani tegmĩa cultus
I am uidebit intꝰ artas
D ñõs ferre cathenas.

Expanded text:
Ex quibus omnibus bonorum quidem potentia, malorum uero minime dubitabilis apparet infirmitas ueramque illam Platonis esse sententiam liquet solos quod desiderent facere posse sapientes, improbos uero exercere quidem quod libeat, quod uero desiderent explere non posse. Faciunt enim quaelibet, dum per ea quibus delectantur id bonum quod desiderant se adepturos putant; sed mininon ueniunt. Quos uides sedere celsos solii culmine reges Purpura claros nitente saeptos tristibus armis Ore toruo comminantes rabie cordis anhelos, Detrahat si quis superbis uani tegmina cultus, Iam uidebit intus artas dominos ferre catenas.