comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
potiꝰ quã regunt. Cȩt̾asq inqͥt pedissequas earũ ꝑt̾batiões diũso
effectu ꝓ nat᷑a sua ꝓmouentes. Pedissequas cupidieatis qͥdẽ dolorisq
coynatas ⁊ consentaneas passiões: emulatioẽm dic̃. inuidiã. obtrecta¬
tionẽ i cęt̾a hinꝰmodi. uoluptati uͦ: ĩ alienis malis. gaudiũ. iactantiã
głȩ. uanitatẽ. Netu porro: fugã. formidinẽ. Iracundię nichilominꝰᷤ
leuitiã. feritatẽ. calorẽ. quȩq bis fc̃ ꝓxima. Diũisoq inqͥt affectu ꝓ.
nat᷑a sua ꝑmouentes. ea uidelices ꝗ̃ fẽ his ipsis contͣria uͥtutũ orna¬
m̃ta q̃ uͥtutib fiunt. Que qͥdẽ uteia si frenarent inqͥs: iustã his ss¬
lenẽq uteã fore. Aꝑte. ⁊ rea ut dubitare nequeam᷑: sui uiris ẽẽ.
conuonitat̃. Uuȩ uͦ libidine se c̃enacile tifit: in mumere uite sed aspiorea¬

Expanded text:
potius quam regunt. «... Ceterasque, inquit, pedissequas earum perturbationes diuerso potius quam regunt. «... Ceterasque, inquit, pedissequas earum perturbationes diuerso affectu pro natura sua permouecognatas et consentaneas passiones aemulationem dicit, inuidiam, obtrectationem et cetera huius modi; uoluptati uero in alienis malis gaudium, iactantiam, gloriae uanitatem; metui porro fugam, formidinem; iracundiae nihilo minus saeuitiam, feritatem, calorem quaeque his sunt proxima. «Diuerso, inquit, affectu pro natura sua permouentes», ea uidelicet, quae sunt his ipsis contraria uirtutum ornamenta, quae uirtutibus fiunt. «Quae quidem uitia si frenarent, inquit, iustam his lenemque uitam fore». Aperte et ita ut dubitare nequeamus, sui iuris esse mmunitatem, quae uero libidine se commaculauerint in munere uitae secundae asperiore
Abbreviated transcription (Latin):
tate qͣdã p̃dita passio: doloris nom̃ accipiet. Ut ste ꝑspicuũ uoluptatẽ
ac dolorẽ: species eẽ sensus. sensũ uͦ ipsũ genus. Omĩs porro talis cu
rerũ int̃ dolorẽ uoluptatẽq positꝰ inuenit᷑. Cpes qͥppe fruendi: uolupta¬
tẽ creat. dilatio: tͥstitiã ⁊ dolorem. Quare sẽqͥt᷑ sentiendi legẽ lex amã¬
di. Amor porro: c̃seruatiõi corꝑis plurimũ confere. i dẽq ẽ. auctor suc¬
cessiõum. Idẽ hoc in ira qͦ: repperit᷑. qͦtions sine raciõe ac sine mͦ cõ¬
mouem᷑ agresti qͦdã ardore m̃tis. Adũsũ quẽ: instruit᷑ aĩa cautioĩs
salubͥtate. q̃ nimia facta tͣnsit ad uitiũ formidinis. Itaq cũ animi e¬
uigor. qͥ factus ĩmodatior. ꝓg̃ssus ẽ. ad iracundie limitẽ: n itẽ cautio
sitꝰ aĩe data. ob tutelã corꝑis ĩmod̾ate crescentia. ꝑturbant animũ

Expanded text:
tate quadam praedita passio, doloris nomen accipiet, ut sit perspicuum uoluptatem tate quadam praedita passio, doloris nomen accipiet, ut sit perspicuum uoluptatem ac dolorem species esse sensus, sensum uero ipsum genus. Omnis porro talis crerum inter dolorem uoluptatemque positus inuenitur; spes quippe fruendi uoluptatem creat, dilatio tristitiam et dolorem. Quare sequitur sentiendi legem lex amandi; amor uero conseruationi corporis plurimum confert idemque est auctor successionum. Idem hoc in ira quoque reperitur, quotiens sine ratione ac sine modo commouemur agresti quodam ar cum animi uigor qui factus immoderatior progressus est ad iracundiae limitem et item cautio sit animae data ob tutelam corporis, immoderate crescentia perturbant animum
Abbreviated transcription (Latin):
labentib. ⁊ alus inuicẽ succedittib m̃bris. H ex gͦ lex istłd effcoct añ om̃a
sensũ ex uolentis passiõib excitari merito. Utea qͥppe sin e sensu eẽ ñ. pot̾
Siqͥdẽ int̾ ea q̃ uiuunt. ⁊ quę uita carent hȩc stt opinor differentia:
u̾t senciant hȩc illa: sine sensu sint. Nascentiaq simal cũ utoni. sensum
auspicent᷑. ⁊ in diuigio corꝑis atq aĩe sentire desinant. Cerde siue passio.
siue podentia. siue aliqͥs effectꝰ ẽ. sensus hic animantis: ẽ. ꝓpͥus corꝑif aĩeq:
audiendo. Quidã tam̃ pulsus corꝑis uiolentiores st̃ qͥ ad aĩam usq ꝑma¬
nant. E st gͦ sensus passio corꝑis qͥb dã extͣ positis. i pulsantib uaris.¬
eadẽ passione. usq ad aĩe sedem cõmeante. Quę passio cũ ẽ. leuis mol¬
lit̾q palpando potiꝰ quã pulsando corpꝰ mouet: consentit aĩa corꝑis
titllatiõi. atq hoc genꝰ sensus: uoluptas cognomiiat᷑. Porro si erit asꝑi¬

Expanded text:
aliis inuicem succedentibus membris». Haec ergo lex illud effecit ante omnia: «sensum ex uiolentis passionibus excitari». Merito; uita quippe sine sensu esse non potest, siquidem inter ea quae uiuunt et quae uita carent haec sit, opinor, differentia ut sentiant haec, illa sine sensu sint nascentiaque simul cum uita sensum auspicentur et in diiugio corporis et animae sentire desinant. Certe siue passio siue potentia siue aliquis affectus est, sensus hic animantis est proprius ex corporis audiendo, quidam tamen pulsus corporis uiolentiores sunt qui ad animam usque permanant. Est ergo sensus passio corporis quibusdam extra positis et pulsantibus uarieadem passione usque ad animae sedem commeante. Quae passio cum est lenis molliterque palpando potius quam pulsando corpus mouet, consentit anima corporis titillationi; atque hoc genus sensus uoluptas cognominatur. Porro si erit asperi
Abbreviated transcription (Latin):
minȩ. corꝑm tam̃ ipsoꝵ diũ̾se uires f̃. cũ eoꝵ atcum calidiꝰ densĩq
alc̃um sie srigidiꝰ ⁊ rariꝰ. Seqͥt᷑. alia lex qͣni designat his ũbis  Cumꝙ.¬

Expanded text:
minae, corporum tamen ipsorum diuersae uires sunt, cum eorum alterum calidius densiusque, minae, corporum tamen ipsorum diuersae uires sunt, cum eorum alterum calidius densiusque, alterum sit frigidi
Abbreviated transcription (Latin):
p̃stantissimũ qͥdẽ animal id eẽ. qł cȩc̃is celestib anĩalib subcantiam
ex se largiat᷑. Colat aũ aliud multo p̃stantiꝰ ĩ qͦ sit origo rerũ seqͥ u
qͣsi ꝑ ordinẽ quendã iferioris eminentiȩ pocestates. q̃ single pociora q̃q
uenerent᷑ numina. Quia gͥ ułtimꝰ ẽ homo ex his que ratiõe uuitoᷤ
anĩalib cunctaq melioraᷤ ⁊ elatiora ueneret᷑. iure p̃cipua religiõe
p̃ditũ ẽẽ. dix̃. Cũq duplex sit nat̾a hõis alt̃a melior. altꝰ a interior
lege opꝰ fuit tercia : que mera diftingueret. F st porro melior seiuis
uirilis. mulieb̾s inferior. ñ qͦ sit aliqͣ in anĩs differenta. unaõ. qͥppe
nat᷑a. s diũsitus tam̃ in seru eẽ debute. caduca mortalitate partꝰ
substitutiõesq desid̾ante. Deniq cũ una eadeq łttus sit maris nfe¬

Expanded text:
praestantissimum quidem animal id esse quod ceteris caelestibus animalibus substantiam praestantissimum quidem animal id esse quod ceteris caelestibus animalibus substantiam ex se largiatur, colat autem aliud multo praestantius, in quo sit origo rerum. Sequi uero quasi per ordinem quendam inferioris eminentiae potestates quae singulae potiora quaeque uenerentur numina. Quia igitur ultimus est homo ex his quae ratione utuntur animalibus cunctaque meliora et elatiora ueneratur, iure praecipua religione praeditum esse dixit. Cumque duplex sit natura hominis, altera melior, altera inferior, lege opus fuit tertia quae meliora distingueret. Est porro melior sexus uirilis, muliebris inferior, non quo sit aliqua in animis differentia — una est quippe natura —, sed diuersitas tamen in sexu esse debuit caduca mortalitate partus substitutionesque desiderante. Denique cum una eademque uirtus sit maris et fe
Abbreviated transcription (Latin):
clunt᷑. ab his ͥ ꝓbant eẽ. aliqͥł in nr̃a pocestate. Nemũ qͥ om̃a i nr̃a
potestate consticuunt. nec qͣcꝗͣ fato relinquunt: falli decegunt᷑. Quis
enĩ ignorat ẽẽ. aliqͥd ĩ fato. ⁊ extͣ nr̃um nise Cola gͥ uera illa ratio ẽ.
fix̾q ⁊ stabilis sententia. quȩ docet q̃dã fato: fieri. alia porro: ex ho¬
mĩum arbit̾o ⁊ uoluntate ꝓficisci. Dem̃ subnectit leges ipsas uuita fa¬
talia. Principalẽ qͥdẽ legeni: qͥ ounctis anins ob uniformẽ nat᷑am ad
uͥtutis uindicatiõem equabilis faco tͥbuit᷑ facultas. sine cuꝰꝗͣ p̾clara¬
ciõe Adedit scdam legẽ q̃ sanc itũ ẽ oñs aĩas q̃ comitate diuiiiĩ agñ.
spectaũint ȩt̾narũ uereq existentiũ rerũ nat̾am. formã hõĩs ĩ duere.
ad tuenda t̾rena. piȩ natiõis amnial: hoĩes significans. io qđ ĩ mutas
animalib nulla sit cognitio de dõ. Porro ex his q̃ ratiõe inftructa st̃

Expanded text:
ab his qui probant esse aliquid in nostra potestate, demum qui omnia in nostra potestate constituunt nec quicquam fato relinquunt, falli deteguntur; quis enim ignoret esse aliquid in fato et extra nostrum ius? Sola igitur uera illa ratio est fixaque et stabilis sententia, quae docet quaedam fato fieri, alia porro ex hominum arbitrio et uoluntate proficisci. Deinde subnectit leges ipsas et iura fatalia: principalem quidem legem, qua cunctis animis ob uniformem naturam ad uirtutis uindicationem aequabilis fato tribuitur facultas sine cuiusquam praeclaratione. Addit secundam legem qua sanctum est omnes animas, quae comitatae diuinum agmen spectauerint aeternarum uereque existentium rerum naturam, formam hominis induere ad tuenda terrena, «piae nationis animal» hominem significans ideo quod in mutis animalibus nulla sit cognitio de deo. Porro ex his quae ratione instructa sint
Abbreviated transcription (Latin):
go in animo c̃tinentis uiri: semꝑ plus c̃siliũ pot̾. intemꝑantis: inbe¬
cillitas adũsũ ratiõem uitiosis animi. partib susfragat᷑. Sepe ñ hec
ssc ipsa uitia se inuicẽ inpugnant. ut in adolescente terentiano. qui
adũsũ acerrimas amoris flãmas resistens. honesta iracundia ntet᷑.
cũ negat it᷑um se ad conspectũ amicȩ ultͦ accersientis. ut exclusũ
indigne reuocet. le nocinio blanditus meretͥtiis. Ergo heg de qͥb
int᷑ archana pectoris disceptamꝰ quęq utrũ fatienda nec ne sint
delib̾amꝰ. ⁊ ad pꝰcremũ tamꝗͣ lata sententia decernimꝰ: qͣtenꝰ ñ¬

Expanded text:
go in animo continentis uiri semper plus consilium potest, intemperantis imbego in animo continentis uiri semper plus consilium potest, intemperantis imbecillitas aduersum rationem uitiosis animi partibus suffragatur. Saepe etiam haec ipsa uitia se inuicem impugnant, ut in adulescente Terentiano qui aduersum acerrimas amoris flammas resistens honesta iracundia nititur, cum negat iturum se ad conspectum amicae «ultro accersentis», ut «exclusum» indigne «reuocet» lenocinio blanditiisque «meretriciis». Ergo haec de quibus intra arcana pectoris disceptamus quaeque utrum facienda necne sint deliberamus et ad postremum tamquam lata sententia decernimus, quatenus n
Abbreviated transcription (Latin):
atq intelligendi sciendiq uerũ. appetitꝰ ꝓpͥus ẽ homis qͥ acupiditate
atq iracundia plurimũ distat. Illa qͥppe ñ in mutis animalib ⁊
multo qͥdẽ acͥora cernunt᷑. Ratiõis aũ ꝑfectio ⁊ intellectꝰ. ꝓpͥa dĩ ⁊
homĩs tantũ. atq int̃ ipsos homĩes ñ ꝑequȩ. Conpugnãt qͥppe se: in
homĩũ cõmotiõib inuicem. Cupiditas. iracundiaq ⁊⁊ rtẽ ratio. Optinaq
adũsũ se uicissim: ratio ut ap̃ homerũ. cũ lertiꝰ iuuenis. Pectore pulsa¬
to m̃tẽ castigat acerbe. Qu̾iñ toleras mea mens ⁊ enĩ gͣuiora tulisti.
Quippe in illiꝰ animo: ratio tẽ iracundiã subiugabit. Ap̃ euripiden
cont᷑. in medee m̃te seua iracundia ratiõis lum̃ extupcerat. Ia enĩ
nec me latet nunc ꝗͣ cruenta cogitem. Sunc̃ ira sanitatẽ pectoris.
usq adeo salubri consilio uiã clauserat: inmodatꝰ dobor p̾elicatꝰ. Er¬

Expanded text:
atque intellegendi sciendique uerum appetitus proprius est hominis, qui a cupiditate atque intellegendi sciendique uerum appetitus proprius est hominis, qui a cupiditate atque iracundia plurimum distat; illa quippe etiam in mutis animalibus, et multo quidem acriora, cernuntur, rationis autem perfectio et intellectus propria dei et hominis tantum. Atque inter ipsos homines non peraeque, compugnant quippe se in hominum commotionibus inuicem cupiditas iracundiaque et item ratio obtinentque aduersum se uicissim: ratio, ut apud Homerum, cum Laertius iuuenis pectore pulsato mentem castigat acerbe: «Quin toleras, mea mens? Etenim grauiora tulisti», quippe in illius animo ratio tunc iracundiam subiugabat. Apud Euripidem contra in Medeae mente saeua iracundia rationis lumen extinxerat, ait enim: Nec me latet nunc, quam cruenta cogitem, sed uincit ira sanitatem pectoris, usque adeo salubri consilio uiam clauserat immoderatus dolor pelicatus. Er
Abbreviated transcription (Latin):
in ꝓsꝑa c̃cretiõe. ł adiuuet᷑ modata in portacu honestatis. Ideoq ad¬
uersum huimodi uitia. ratioĩs consiliiq salub̾tas. opposita ẽ. ꝓuidentię
lege. Siqͥdẽ auaritia. libido. crudelitas. cęt̾ȩq huiꝰmodi pestes: nichil
inpuericia grande dessignent. s sine confirmata iã etate. noxia.
tẽ opinor cũ ĩ consilu salubͥtas confirmat᷑. Cui auxliat᷑ decꝰ stu¬
dior honestioꝵ. ꝓdẽ beniuoloꝵ respqͣnsio. medet᷑ anĩadũsio. cont᷑q
adũsis reb obrundit᷑ pͣuitas m̃tis atq insolescit. Ideoq ob consor¬
tiũ corꝑis: ẽ int̾ hoĩes bestiasq n cęc̾a uita tarentia societas cõ¬
munio ł corꝑeoꝵ ꝓuentuũ. siqͥdẽ nasci. nut̾ri. crescere: cõmune
ẽ homib ⁊ cęt̾is. Sentire uͦ i appetere cõmune demũ homĩb
mutis cantũ ac r̃aciõe carentib aniinalib. Cupiditas porro

Expanded text:
improspera concretione uel adiuuetur moderata in obtentu honestatis — ideoque adimprospera concretione uel adiuuetur moderata in obtentu honestatis — ideoque aduersum huius modi uitia rationis consiliique salubritas opposita est prouidentiae lege, siquidem auaritia, libido, crudelitas ceteraeque huius modi pestes nihil in pueritia grande designent, sed sint confirmata iam aetate noxia, tunc opinor, cum etiam consilii salubritas confirmatur, cui auxiliatur decus studiorum honestiorum, prodest beniuolorum reprehensio, medetur animaduersio; contraque aduersis rebus obtunditur prauitas mentis atque insolescit. Ideoque ob consortium corporis est inter homines bestiasque et cetera uita carentia societas communioque corporeorum prouentuum, siquidem nasci, nutriri, crescere commune est hominibus cum ceteris, sentire uero et appetere commune demum hominibus et mutis tantum ac ratione carentibus animalibus. Cupiditas porro
Abbreviated transcription (Latin):
ponere: ꝓpͥũ homĩs ꝓpt̾eaq puniri plane ẽ ex necesiteate fatali ut pote
qđ legem seqͣt᷑. Hȩc porro omĩa. sedẽ ħ̃t in animis hoĩum. quę aĩa
lib̾a ẽ. ⁊ agte ex arbito suo. Optima porro pars animę ea ẽ. quã descͥp¬
sit plato duplicẽ habere uͥtutem. Nnã in cop̃hensiõe diuinarũ rerũ
quȩ sapientia ẽ alt̾am in cłispositione renũ mortaliũ q̃ prudentia no¬
minat᷑. Qđ si qͥs ad humorẽs corꝑis nat̾alẽq illã concretiõem respici¬
ens. plerosq intemꝑantes. alios porro mod̾atos homĩes ẽẽ. ñ sine fato
pueat. ⁊⁊ intemꝑantes qͥdẽ: ex humoꝵ intemꝑde labor̾e. mod̾atos aũ
ex felicitate concretiõis leuari: eaqr om̃a decreto fieri putat. uera
sentit qͥcdem. Est enĩ nat᷑a cͥbutũ ut inbecilla homiũ natioł labora

Expanded text:
ponere proprium hominis proptereaque puniri plane est ex necessitate fatali, utpote ponere proprium hominis proptereaque puniri plane est ex necessitate fatali, utpote quod legem sequatur. Haec porro omnia sedem habent in animis hominum, quae anima libera est et agit ex arbitrio suo. Optima porro pars animae ea est quam descripsit Plato duplicem habere uirtutem, unam in comprehensione diuinarum rerum, quae sapientia est, alteram in dispositione rerum mortalium, quae prudentia nominatur. Quod si quis ad humores corporis naturalemque illam concretionem respiciens plerosque intemperantes, alios porro moderatos homines esse non sine fato putat, et intemperantes quidem ex humorum intemperie laborare, moderatos autem ex felicitate concretionis leuari eaque omnia decreto fieri putat, uera sentit quidem — est enim natura tributum ut imbecilla hominum natio uel laboret
Abbreviated transcription (Latin):
rerũ demanant. illa q̃ rari exempli fẽ. Quorũ partĩ fortuna potestatẽ
bt̃: partĩ inꝓuisa ⁊ sua sponce ꝓueniunt̾. Quib om̃ib casus dr̃ imꝑare
quę fatalia qͥdẽ. st̃. Continent᷑ enĩ edictis fatalib nec tam̃ ft̃ ne¬
cessitute uolentia ꝑmn ut quę anobis fiunt. Continent᷑ qͥppe legib nr̃is
nec tam̃ sccłm leges ꝓueniunt qͥb utimͣ. ireputa iubet lex. int̃sici
qͥnpotiꝰ am̃tia ꝓrũpit. ad facinꝰ. punit᷑ uͦ iuxea legem. Rursũq lex ẽ.
ut qͥ fortit̾ bellau̾it. p̃mio afficiat᷑. Hȩc lex iubet᷑. ñ tam̃ uictorem
omĩb q̃ ficienda sint. ꝓhibetq om̃s ab inconuentib. s ñ om̃s obtem¬
sciscens homĩb honesta. ꝓhibens contͣria. S eqͥ porro nr̃m ẽ. i afati in¬
cortinet᷑ edicto ⁊ ẽ. in homĩs arbierio ut p̃cedens male porro uitã dis¬

Expanded text:
rerum demanant illa quae rari exempli sunt, quorum partim fortuna potestatem rerum demanant illa quae rari exempli sunt, quorum partim fortuna potestatem habet, partim improuisa et sua sponte proueniunt quibus omnibus casus dicitur imperare. Quae fatalia quidem sunt, continentur enim edictis fatalibus, nec tamen sunt necessitate uiolenta, perinde ut quae a nobis fiunt; continentur quippe legibus nostris, nec tamen secundum leges proueniunt quibus utimur. Vt puta, iubet lex interfici quin potius amentia, prorumpit ad facinus, punitur uero iuxta legem. Rursumque lex est ut qui fortiter bellauerit praemio afficiatur; haec lex iubet, non tamen uictorem omnibus quae facienda sint prohibetque omnes ab inconuenientibus; sed non omnes obtemsciscens hominibus honesta, prohibens contraria. Sequi porro nostrum est et a fati iucontinetur edicto et est in hominis arbitrio ut praecedens; male porro uitam dis
Abbreviated transcription (Latin):
uolucͥ eurrũ dipetisantẽ omĩa.  mod̾antẽ legiões cęlestiũ ⁊angłi¬
carũ pocestatũ in undecĩ partes distbute fẽ. Solã siqͥde aie uestã
manere in sua sede. Nestã scił aĩam corꝑis uniuersi m̃tẽq eiꝰ aĩe.
modantẽ celi stellantis habenas: iuxta legẽ a ꝓuidñtia sc̃am. Quã
legẽ sepe dnimꝰ facũ. serie qͣdã conseq̃ntiarũ atq ordinũ sanca¬
pͥma ẽ. ordino. ⁊ agilior cȩcis om̃ib motib sic̃ oftensũ ẽ. Undecĩ
uͦ partes exercitꝰ dinumerat hactenꝰ. łrimã aplanẽ. dem̃ ĩeptẽ
planetũ. nonã ȩtheris sedem. quã in colunt ȩcherei demones
decimã aeriã. undecimã umectȩ substantiȩ. duo decimã trrã q̃
ĩmobilis. ex conũsiõe mundi manet. Nerũ hoc fortasse extͣ ꝓposi¬
tũ. quãuis infticuto sermoni c̃cinat. quod fatũ sine ui. ac sine ulla
necessitate inextͥrabili modo salubri atq ordine administret᷑. Ex hoc ordine

Expanded text:
egiones caelestium et angelicarum potestatum in undecim partes distributae», solam siquidem «Vestam» ait «manere in sua sede», Vestam scilicet animam corporis uniuersi mentemque eius animae moderantem caeli stellantis habenas iuxta legem a prouidentia sanctam. Quam legem saepe diximus esse fatum serie quadam consequentiarum atque ordinum sancma est ordine et agilior ceteris omnibus motibus, sicut ostensum est, undecim uero partes exercitus dinumerat hactenus: primam aplanem, deinde septem planetum, nonam aetheris sedem quam incolunt aetherei daemones, decimam aeream, undecimam humectae substantiae, duodecimam terram quae immobilis ex conuersione mundi manet. Verum hoc fortassis extra propositum, quamuis instituto sermoni concinat, quod fatum sine ui ac sine ulla necessitate inextricabili modo salubri atque ordine administretur. Ex hoc ordine
Abbreviated transcription (Latin):
g̃ci uocant ł st̃ au nteelligibilis essentia emulȩ bonitatis ꝑꝑ indefessam
ad sũmũ dm̃ conũsiõem. łteqi ei ex illo bonitatis hastus. qͦ tñ ipsa ornat᷑.
quã cȩc̾a que ipso auctore honestant᷑. Hanc gͥ dr̃ uoluntatẽ. tãq sapienẽ.
tucelãs rerũ omĩi ꝓuidentiã hõies uocant. Non ue pleriq estimant ĩo dictã.
qr p̃currtd mudendo atq intelligendo ꝓuentꝰ fut̾os: s qr ꝓpͥum duuns¬
m̾tis intelligere: q ẽ. ꝓpͥus m̃tis actus  ẽ mens dĩ et̃na ł st̃ gͥ mens aĩ
incelligendo et̃nꝰ actus. Seqͥt᷑ hanc ꝓuidentiã: facũ. lex diuina ꝓmulgeta
Ue sidͥs piti legũlatoris aĩam: legẽ uocec. Iuxta hanc legẽ id̾ fatũ om̃i
reguntꝰ: scđ̾m ꝓpara quȩqi naturã. Peata qͥdẽ necessitate. incõmuta¬
biliq constantia. euncta cȩlestia. qͥ ppe q̃ sint ꝓndentiȩ iucina: atq conta¬
ꝙ̃ nat᷑e lege ꝓueniunt. imul q imitant᷑ nat᷑am ars ⁊ disciplina ĩ

Expanded text:
ci uocant; est autem intellegibilis essentia aemulae bonitatis propter indefessam ad summum deum conuersionem, estque ei ex illo bonitatis haustus, quo tam ipsa ornatur quam cetera quae ipso auctore honestantur. Hanc igitur dei uoluntatem, tamquam sapientem tutelam rerum omnium, prouidentiam homines uocant, non, ut plerique aestimant, ideo dictam quia praecurrit in uidendo atque intellegendo prouentus futuros sed qui intellegendi aeternus actus. Sequitur hanc prouidentiam fatum, lex diuina promulgata ut si quis periti legum latoris animam legem uocet. Iuxta hanc legem, id est fatum, omnissitate incommutabilique constantia cuncta caelestia, quippe quae sint prouidentiae uicina atque contiquae naturae lege proueniunt; simul quia imitatur naturam ars et disciplina, etiam
Abbreviated transcription (Latin):
neq eẽ : neq uͦ administrari pot̃. Dem̃ artes q̃ uictũ necessariũ largi¬
uit᷑. eet̾aq omĩa uxta uires. ut quã opeime mortalis nat᷑a regat᷑.
iata uires uidelicet: ñ efficientiũ. s eorũ ꝗͣ efficiebant᷑ ł pc̃ea qd̾ hoĩes
tã ad bonitatẽ quã ad malitiã: inclinatiões hñt. Ex qͦ fit ut sepe sibi
ipsi sint auctores malorũ. Talis gͦ futti ordinacio sũmi opificis dĩ. ut
qł erat᷑  in corꝑe mortuli. minime mortale s diuinũ potiꝰ ⁊ sempit̃nũ
ipse construerit. Porro ꝙ̃ dissolubilia unꝗͣ eẽnt fut᷑a: minorib effitienda
mandaret. Deniq cõpleta dispositiõe: ĩ suo inqͥt effectu manebat. Quid
ẽ. e nimirũ ut ꝓuidentia sua cunctis tã ex ȩc̾nitate quã natuus gn̾atisq
consuleret. Diumis qͥdẽ ⁊ ȩt̃nis : inmortalitatẽ ꝓpagans. Temꝑariᷤ uͦ ꝑen¬

Expanded text:
neque esse neque uero administrari potest, deinde artes quae uictum necessarium largineque esse neque uero administrari potest, deinde artes quae uictum necessarium largiuntur, ceteraque omnia «iuxta uires, ut quam optime mortalis natura regatur» — «iuxta uires» uidelicet non efficientium sed eorum quae efficiebantur, propterea quod homines tam ad bonitatem quam ad malitint sibi auctores malorum. Talis ergo fuit ordinatio summi opificis dei ut quod erat in corpore mortali minime mortale sed diuinum potius et sempiternum, ipse construeret, porro quae dissolubilia umquam essent futura minoribus efficienda mandaret. Denique «completa dispositione in suo, inquit affectu manebat». Quid est? Nimirum ut prouidentia sua cunctis tam ex aeternitate quam natiuis generatisque consuleret, diuinis quidem et aeternis immortalitatem propagans, temporariis uero peren
Abbreviated transcription (Latin):
ex recicentia nore resid̾et auctoritas. Nolens ostendere maliciã. ñ
ex decreto ac uoluntate dĩ ꝓuenire hom̃ib: s ipsoꝵ ł inprudentia
ł dep̾uatiõe. Demñ pꝰ expositiõem legũ fataliũ. se ñrtẽ fac̃ animatũ
unta pytagorã qͥde qđ ita ut ia t̾ra sic ⁊̃ in lunari globo c̃sistãt
homĩes. sic n in cęc̾is errantib stellis. Iurca se uͦ: qd̾ in aliis libris
idẽ asserit. Alt̾na uice fungi mune animas. qͥb rerũ t̾renanum
tucela manda᷑. ita ut que iapiq fungunt᷑ mune. pͥmtie serant in tra. s¬
hola inmiaentr gl obo. ac deincis aliqͥs globis consequent̃: dem̃ iubet facłi
a sedus ioẽ stellis: fing̾e humana corꝑa animarũ cẽpetentĩ receptacula¬
isdẽq ad hibere cuncta adminieula uitalis substantie. Principio: appe¬
cicũ qͥ diuidit᷑ in iracundiã . ⁊icupiditatẽ. sine qͥb corpꝰ mortalis anĩantis¬

Expanded text:
ex reticentia noxae resideret auctoritas», uolens ostendere malitiam non ex reticentia noxae resideret auctoritas», uolens ostendere malitiam non ex decreto ac uoluntate dei prouenire hominibus sed ipsorum uel imprudentia uel deprauatione. Deinde post expositionem legum fataliuiuxta Pythagoram quidem quod ita ut in terra, sic etiam in lunari globo consistant homines et etiam in ceteris errantibus stellis, iuxta se uero quod in aliis libris idem asserat alterna uice fungi munere animas quibus rerum terrenarum tutela mandatur, ita ut quae iam has in lunari globo ac deinceps in aliis globis. Consequenter deinde iubet «factis a se diis», id est stellis, fingere humana corpora animarum competentium receptaculisdemque adhibere cuncta adminicula uitalis substantiae: principio appetitum qui diuiditur in iracundiam et cupiditatem, sine quibus corpus mortalis animantis
Abbreviated transcription (Latin):
inftitutũ. Racionabilis porro consilii correctio. quȩ penitudo ẽ. non
ꝓueniet in his quȩ sine ratiõe uiuunt. Anima qͥdẽ honũs. neq̃quã cͣnsit
ad bestias: uata platonẽ. Dem̃ ait. F Pausãq maloꝵ ñ pͥus fore quã
edꝵ uitia er igni. ⁊⁊ aqua. t̾raq naere contͣcta: omẽmq inluiuiem
dec̃serit. inconsultis ⁊ in mod̾atis errorib ÷ ad modũ ratiõis que tẽꝑiẽ
redactis. Eandẽ semꝑ cͥcũactiõem. motꝰ intelligentis aĩe significãs.
simile uͦ eiꝰ: cũ delibat ut intelligat. He qͥppe u̾eutes st animę
racionabilius inconsultos porro ninmodatos errores anime dic̃ ẽe.
qͥ ex igne t̃raq: ⁊ cet̾ĩs corꝑeis elem̃tis oboriunt᷑. Adũsũ qͦs obti¬
nens anima reu̾tit᷑ ad antiquã diuinitatẽ suã.. ⁊ habebit nat᷑am
bonis meritis cõpetentẽ. Has leges ait amagno opifice dõ animis
ẽẽ. intimatas. causãq intimatiois ostendit. nequa penes se deinceiᷤᷤ

Expanded text:
itutum —, rationabilis porro consilii correctio, quae paenitudo est, non proueniat in his quae sine ratione uiuunt, anima quondam hominis nequaquam transit ad bestias iuxta Platonem. Deinde ait: «Pausamque malorum non prius fore quam earum uitia ex igni et aqua terraque et aere contracta omnemque illuuiem deterserit ince significans, «similem» uero eius, cum deliberat ut intellegat; hae quippe uirtutes sunt animae rationabilis. «Inconsultos» porro et «immoderatos errores» animae dicit esse qui ex igni terraque et ceteris corporeis elementis oboriuntur, aduersum quos obtinens anima reuertitur ad antiquam diuinitatem suam et habebit naturam bonis meritis competentem. Has leges ait a magno opifice deo animis esse intimatas causamque intimationis ostendit: «ne qua penes se deinceps
Abbreviated transcription (Latin):
moriatur: neqͣ eni sponte se t̾ali cetu. tanteq rei
tractatu & ꝯmunicatione. fraudaroe: S gͦ ttti:
abientia. I .x quũ ꝑ ostulas. deniq enitemꝰ omĩ
ꝓuiribus. Neq emi tas est laute aceptos heri
minoris tͥ apparatui hodie rep̃senture con¬
uiuium. S. Tenetis ctememoria. qͥ p̃sentã¬
ame uobis tͣtactus normulam. S.ł. partim
tenemꝰ. In qͥb p̾orro mutibit memoriam :¬
ordo solidetur.d. Ita fio. Cardoni fallor
disputatuonis hesterne res erat publica. qͣlꝰ¬
mͥ qͥb instccutis. ⁊ morib ciuiũ uidet᷑ optima.¬
agroꝵ. ceteroꝵ.q. artiũ ꝓfesĩores. adestinata
exinium anat᷑a datum est. soł his qtu el¬
ꝓsalute omĩũ bella tractarent. Unũ ħ mini

Expanded text:
moratur. Nec enim sponte se tali coetu tantaeque rei moratur. Nec enim sponte se tali coetu tantaeque rei tractatu et communicatione fraudaret. SOCRATES. absentia. TIMAEUS. Aequum postulas. Denique enitemur omnes pro uiribus; neque enim fas est laute aminoris tibi apparatus repraesentare conuiuium. Tenetis certe memoria praescriptam uobis a me tractatus normulam? Partim tenemus; in quibus porro nutabit memoria, pordo solidetur. Ita fiet. Cardo , nisi fallor, disputationis hesternae res erat publica, qbusque institutis et moribus ciuium uideretur optimaagrorum caeterarumque artium professores a destinata eximium a natura datum est solis his quute omnium bella tractarent unum hoc
Abbreviated transcription (Latin):
ullum ossitiũ recussassem. huic tanto. tãq honesto
desido ꝯtclicere : Inqͦ decłmatio speciosi nuneru.
excusatione ignorationis: callida eet̾ seiersae fut᷑a
simulatio. Ĩtaq parm. certꝰ uen sine daͥuno in¬
sictu id ate mͥ mimꝰ inungi. Ppt̃ eaq alacriori
ntte ppeq. ꝯfirmati ore. pͥmaĩ partes thimei platoni
aggͣssus. ñ solum transtuli : sed etiam partis eiꝰd̾mi
ꝯ̃m̃tariũ: feci. pitans recondi ͤ rei siuilacrũ. sine
in t̾pretationis explanatione : Aliqñto abscontuis.
ipio exenplo: futm: Causa uͦ in partes diuidindi libri:
fuit oꝑis ꝓlixitas. simul qr cautiꝰ uidebat᷑ esse. sĩ tanꝗͣ
libam̃ aliqd̾. ad degustandũ: auribus atq animo
audindi maiora : fidutiã:¬
enumero thimȩe uro requiro : qͥ hesteriu qd̾m
epuli cͣunie fueritis. hodierni p̾bitores. inuitatoresq
exꝰ̃ dicto resideatis .I. langor eũ repente ut fit ortus:

Expanded text:
ullum officium recusassem, huic tanto tamque honesto ullum officium recusassem, huic tanto tamque honesto desiderio contradicere, in quo declinatio speciosi muneris excusatione ignorationis callida esset scientiae futura simulatio? Itaque parui certus non sine diuino instinctu id mihi a te munus iniungi proptereaque alacriore mente speque confirmatiore primas partes Timaei Platonis aggressus non solum transtuli sed etiam partis eiusdem commentarium feci putans reconditae rei simulacrum sine interpretationis explanatione aliquanto obscurius ipso exemplo futurum. Causa uero in partes diuidendi libri fuit operis prolixitas, simul quia cautius uidebatur esse si tamquam libamen aliquod ad degustandum auribus atque animo audendi maiorem fiduciae numero, Timaee, uestro requiro, ut, qui hesterni quidem epuli conuiuae fueritis, hodierni praebitores inuitatoresque ex condicto resideatis. TIMAEUS. Languor eum repente, ut fit, ortus
Abbreviated transcription (Latin):
Sisocrates mexoreationbus suis iurtutem laudans.
Somnium bonorũ totiusq ꝓsꝑitatis aniam¬
Gꝯsistere penes eam. diceret: addidit solam esse
quȩ res inposibilłs redigeroe. ad possibilitatem.
facilitatem: p̃clare. Quid enim generosam magnam¬
mitatem. ł aggͣdi pigeat. ł ceptum fatiget. ut
tanquã incta difsiciatatib tẽꝑce se a labore¬
f adem est ut opinor uis amititiȩ. parq inpostibiliũ
pene rerũ extricatio. ꝰ alt̾ ex amicis iubende religiõe.
alt̃ parendi uoco. cũ placiti oꝑis amineulet᷑ effectui.
Ctim ceꝑas animo florente omiu ituddiis hunitatu.
mutuandũ. Et ꝗͣꝗͣ ipse hoc tũ faoilnis. tũ ꝯ modiꝰ. facẽ
posies: credo ꝓpt̾ ãmnabilem uerecondiam ei potiꝰ
malueris intugere. quẽ te altm esse uidicares
Possem ne oro te. quis eet̃ res ardua. tanto honore
habito. de qͦ ita senseras. iiictũ exusare muus:¬
iqͥñꝗ ne insollenib quidem . iusitates uolunta

Expanded text:
Isocrates in Exhortationibus suis uirtutem laudans, cum omnium bonorum totiusque prosperitatis consistere causam penes eam diceret, addidit solam esse quae res impossibiles redigeret ad possibilem facilitatem. Praeclare. Quid enim generosam magnanimitatem uel aggredi pigeat uel coeptum fatiget, ut tamquam uicta difficultatibus temperet a labore? Eadem est, opinor, uis amicitiae parque impossibilium paene rerum extricatio, cum alter ex amicis iubendi religione, alter parendi uoto complaciti operis adminiculentur effectui. Conceperas animo florente omnibus studiis humanitatis mutuandum. Et quamquam ipse hoc cum facilius tum commodius facere posses, credo propter admirabilem uerecundiam, ei potius malueris iniungere quem te esse alterum iudicares. Possemne, oro te, quamuis res esset ardua, tanto honore habito de quo ita senseras iniunctum excusare munusquam ne in sollemnibus quidem et usitatis uoluntatibus
Abbreviated transcription (Latin):
scimus. instudis bumanitatis om̃ib adpͥme uigẽ.
Dehermoctis porro nat᷑a. educatione facda. ⁊ a comodata.
rebus his dequibus agimis. exploadis: dubitare
nullũ puto. Iõqͣ iubentib uobis hesterno die.
facile paruiq̃q mͥ uisa sunt. depuplicis disse¬
renda esse: inpigre sũ executus. I ud reliqͣs¬

Expanded text:
sciamus in studiis humanitatis omnibus apprime uigere; sciamus in studiis humanitatis omnibus apprime uigere; de Hermocratis porro natura educationeque facta et accommodata rebus his de quibus agimus explicandis dubitare nullum puto. Ideoque iubentibus uobis hesterno die facile parui quaeque mihi uisa sunt de publicis disserenda esse impigre sum executus, illud cogi
Abbreviated transcription (Latin):
scłi poetas patfidum Nunquo ꝯ̃tenam pocticã
nationem s̃ qd euidens ꝑspituũq inmitandi
ꝑitos. ea demũ emulari posse ꝑfecte. quaꝵ
ab ĩnidio eunte etate : habeant usũ: exꝑiautiã¬
q⁊ ĩ quib ꝓpe modum sint ed̾ucati. at uͦ
incognitimoris ꝑegͥneq institutionis inncta¬
tionem esfictã p̃ sertĩ oro e seu ũsib p̃claris¬
lica p̃stuitib q ingenus esseꝰ difficiłe: Sephistar
Qͦ u̾boꝵ agmine atq̃ inũ atq ꝑ. datione sermonis:¬
beatos iudico. Uercor tñ. ne ut sut̃ uagi palantesq
nec etis. pͥisq sedibus ac domiciliis. phe losopboꝵ
mores. ⁊ istituta eiulis prud̾ntie. nẽc ꝯiectura
qͥd assequi ualeant. nee demonstrare cetĩs. cuius
modi esse debeanit offitia paccata. ⁊ it̾m. inbellis
erlocis. q̃ urbs italie flos est. nobilitate. diuitus reru
gestoꝵ gła. sacilo pͥncẽps idniq. ad hoc tenpus arcẽ¬
obtinet. auorii sapientiȩ. Ci̾tiamuͦ ut pote euiẽ quẽ

Expanded text:
s posse confidam, non quo contemnam poeticam nationem, sed quod euidens perspicuumque sit imitandi peritos ea demum aemulari posse perfecte quorum ab ineunte aetate habeant usum experientiamque et in quibus propemodum sint educati, at uero incogniti moris peregrinaeque institutionis imitationem, effictam praesertim oratione seu uersibus, praeclaris Sophistas rum agmine atque inundatione sermonisbeatos iudico, uereor tamen ne, ut sunt uagi palantesque nec certis propriisque sedibus ac domiciliis, philosophorum mores et instituta ciuilis prudentiae ne coniectura quidem assequi ualeant nec demonstrare ceteris cuius modi esse debeant officia pacata et item in bellis Locris, quae urbs Italiae flos est, nobilitate diuitiis rerum gloria facile princeps idemque ad hoc tempus arobtineat amoris sapientiae; Critiam uero, utpote ciuem,
Abbreviated transcription (Latin):
se nobilitapi. ꝓ̃ferunt. Quo salo ꝓfecsũ: se satu
hospitalit᷑ honoratũ esse. referebat. exꝑtumq liqͥdo
Quod deuecustatis memoria: millus nrẽ nationis
sac̃dotiuũ. penes quos p̃cipua sit memoria uetustatis.
ex sac̃dotibus. qui diceraeio salo. greci. pueri
senꝑ estas. nec quis quam exgretia senex. Cur¬
uta dicet: ꝑcunceatũ salonem: ꝙ̃ rudi nouella¬
q effus memoria semꝑ. Nec est inquid. ulla
penes nos cãna seielitia. Nec in merito. ihnõ¬
Muete q̃uippe neces homnium. Partim
conflagratione partim mundatiorib uastantib
acciderunt.¶Deniq illa ⁊ fama q̃ nobis quoq
ꝯͣ perta est. fetontem quondam. sol filumi affe

Expanded text:
nobilitari prae se ferunt. Quo Solo profectum se satis hospitaliter honoratum esse referebat expertumque liquido quod de uetustatis memoria nullus nostrae nationis nuentu sacerdotum, penes quos praecipua sit memoria uetustatis, ex sacerdotibus qui diceret: "O Solo, Graeci pueri estis nec quisquam e Graecia senex"; curud diceret percontatum Solonem: "Quia rudi nouellaque estis memoria semper nec est", inquit, "ulla penes uos cana scientia. Nec immerito; ltae quippe neces hominum partim conflagratione partim inundationibus uastantibus acciderunt. Denique illa etiam fama, quae uobis quoque comperta est, Phaethontem q
Abbreviated transcription (Latin):
calesti cemum liquorȩ ꝓcunbunt. Inuoluteq littis
p̾ubliicis. ꝯ antiquis histone m̾emoria dissipant᷑.
inrur e st nouo initio uite. nouoq populo
nou̾am ꝯdi memor i am litterarũ. Q ua rõe fit.
ut neq ur̃as ꝓprias res antiquas. nec alior sciatis.
Ẽaq ipsa q̃ recensere memorit᷑. arbiciare nor¬

Expanded text:
caelesti demum liquore procumbunt inuolutaeque litteris caelesti demum liquore procumbunt inuolutaeque litteris publicis cum antiquioris historiae memoria dissipantur, ut necesse sit nouo initio uitae nouoque populo nouam condi memoriam litterarum. Qua ratione fit, ut neque uestras proprias res antiquas nec aliorum sciatis eaque ipsa, quae recensere memoriter arbitrabare no
Abbreviated transcription (Latin):
ctantem offitium patris. currus ascendisse
luciferos. nec seruatis sollennib anrigationis
uerã. fit᷑ eni longo int̃siallo. mundi cͥeuacioñ
teorbitatio qͥdã qm inflacions uastitatis
ꝯsequatur. necẽe est. Tunc gͥ hi qu ursiccis
meditis. locis mansistant. mag̃ ꝑ unt. ꝗͣ uicini
utorib aut fluuiis: nobis porro niliis. ꝯ inplerisq
rebus: salu̾taris. tũ adu̾sũ briꝰ moĩ ꝑieula.
meatu nriguo. penniq gurgite. obieceus aitꝙ
exitium. Itm. ꝯt sere humorẽ abluenda: pastores.
ad maria. Quib ꝑicłis regio ista minime ꝯtĩgetur.
Non enĩ ut incetis regionibus. hunior in
tumescentib remeat. Que causa inomiñtor
publicoꝵ priuatoꝵ ꝙ ꝑseuerentiam mtrit.
stu dioĩeq em̃ nrẽ nationis reꝵ gestarum
memoria quam cetoꝵ gencͥui. quas fama
nobis ꝑ cognotione cradit. escript᷑a complorũ
Euttodiis contietur. Apud uos ꝙ  ceteios. nunc
plane ⁊ rusꝑͣ refecte. monimentorũ edes. icte

Expanded text:
ctantem officium patris currus ascendisse luciferos nec seruatis sollemnibus aurigationis uera. Fit enim longo interuallo mundi circumactionis exorbitatio, quam inflammationis uastitas consequatur necesse est. Tunc igitur hi qui in siccis et editis locis mansitant magis pereunt quam uicini litoribus et fluuiis; nobis porro Nilus cum in plerisque rebus salutaris tum aduersum huius modi pericula meatu inriguo perennique gurgite obiectus arcet exitium. Item cum terra erit humore abluenda, pastores s rapiuntur ad maria; quibus periculis regio ista minime contingetur, non enim ut in caeteris regionibus humor in pltumescentibus remanat. Quae causa monumentorum publicorum priuatorumque perseuerantiam nutrit studioseque tam nostrae nationis rerum gestarum memoria quam caeterarum gentium, quas uel fama nobis per cognitionem tradit, descripta templorum custodiis continetur. Apud uos et caeteros nunc plane et nuper refectae monumentorum aedes ictae
Abbreviated transcription (Latin):
libͥ q̃ simplex nairatio ꝯtinebat᷑. rerũ añ gestaꝵ ⁊historię uet̾is
recensicio: nicħ dixi. Rationẽ tñ tociꝰ oꝑis: ⁊ scriptionis ꝓpositũ.
et ordinationẽ librit declaranda eẽ duxi. Nã eũ pͥdie socrates.
li eausa. s ex nsequenti descenderat:
i quidẽ cũ deiusticia quęri cęptũ fuisset. quã definierat trasi¬
machus orator eã ẽẽ.quę huic ꝓd eẽt qͥ plurimũ possẽt ⁊ soc̃tes
ꝯtͣ docuisset. imino eã pociꝰ q̃ his ꝓdẽct. qͥ minimũ possent ũ inlus¬
triore uteret᷑ exemplo si eã ñ ĩ uniꝰ hois ingenio s in urb ali¬
euiꝰ polose frenq̃ntiaq ipłari scrutaret᷑ imaginẽ quandã de¬
pix̃ urb̾. q̃ iustis moribꝰ institutisq regͥet᷑: ⁊ ꝯuenienti legibꝰ fe¬
licitate frueret᷑. Cont᷑ͣ q si qnõ degen̾asset ab iustitutis: ꝗͣ in ꝓsiu¬

Expanded text:
libri quo simplex narratio continebatur rerum ante gestarum et historiae ueteris libri quo simplex narratio continebatur rerum ante gestarum et historiae ueteris recenet ordinationem libri declaranda esse duxi. Nam cum pridie Socrates dli causa sed ex consequenti descenderat — siquidem cum de iustitia quaeri coeptum fuisset quam definierat Thrasymachus orator eam esse quae huic prodesset qui plurimum posset, Socrates contra docuisset immo eam potius quae his prodesset qui minimum possent —, ut illustriore uteretur exemplo, si eam non in unius hominis ingenio sed in urbis alicuius populosae frequentia populari scrutaretur, imaginem quandam depinxit urbis quae iustis moribus institutisque regeretur et conuenienti legibus felicitate frueretur contraque, si quando degenerasset ab institutis, quam i
Abbreviated transcription (Latin):
mõi fuerant scientiaꝵ usu atq ex̾citacioẽ u̾sati.Quos cũ oper¬
teret tantã scientię claritudinẽ cõmunicare cũ cęt̾is: Infeli¬
cis inuidie detestabili restrictioe̾. large bĩtudinis fusionẽ ui¬
cõmunicabilẽ penes se retinuer̃. Itaq qr iubentibꝰ uob̾ inos erat
gerendis. licet ea q̃ iubelant᷑ pociora eẽnt ꝗͣ sustñe medioe̾ in¬
geniũ ualeret: sola tͣns latioẽ ꝯtentꝰ ñ fui.Ratꝰ obsc̾i minimeq
inlustͥs exẽpli simulachrũ. siñ int̾p̃tacioẽ tͣns latũ: in eiꝰdẽ aut &̃
maioris ol seuritatis uitio futurũ.Et ea q̃ mͥ uisas̾ ĩ aliꝗͣ diffi¬
cultate. sic int̾p̃tatꝰ sũ: ut ea sola explanarẽ quę ĩ cognitaꝵ ar¬
ciũ disciplinarq ignoratioẽ tegerentꝰ᷑. Erat i anbgantis et
uelut ĩgeniis legentiũ diffidentis. ea q̃ cõmuni oiũ intelligentię
pat̾ent: suꝑ sticiosa introgatioẽ frustra retex̾e. Deniq de pͥncipio

Expanded text:
modi scientiarum usu atque exercitatione uersati; quos cum oporteret tantam scientiae claritudinem communicare cum ceteris, infelicis inuidiae detestabili restrictione largae beatitudinis fusionem incommunicabilem penes se retinuerunt. Itaque quia iubentibus uobis mos erat gerendus, licet ea quae iubebantur potiora essent quam sustinere mediocre ingenium ualeret, sola translatione contentus non fui, ratus obscuri minimeque illustris exempli simulacrum, sine interpretatione translatum, in eiusdem aut etiam maioris obscuritatis uitio futurum, et ea quae mihi uisa sunt in aliqua difficultate sic interpretatus sum ut ea sola explanarem quae incognitarum artium disciplinarumque ignoratione tegerentur; erat enim arrogantis et uelut ingeniis legentium diffidentis ea quae communi omnium intellegentiae paterent superstitiosa interrogatione frustra retexere. Denique de principio
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑpetua. De stellaꝵ discursibꝰ ratis ⁊ eirantibꝰ cũctis certarũ dis¬
ciplinaꝵ artificialibꝰ remediis occunendũ erat. arithmeticis
astronomicis. geometͥeis. musicis. qͦ singłe res domesticis ⁊ ꝯsangͥ¬
neis r̾ĩbꝰ expliearent᷑. Iõq his qͥ in artificialiũ usu ñ fuerant᷑.
tãꝗͣ aliegͥenũ ẜionẽ ignorantibꝰ minime ꝓbabant᷑. Ponualiis
qui unã aliꝗͣ ex disciplinis ꝑceꝑant. id solũ qd sciebat ixcognos¬
centibꝰ ꝓbabantꝰ. Cȩt̾a ignoratioĩs obscuro latebant. Ex quo

Expanded text:
perpetua, de stellarum discursibus ratis et errantibus. Cunctis certarum disperpetua, de stellarum discursibus ratis et errantibus. Cunctis certarum disciplinarum artificialibus remediis occurrendum erat, arithmeticis astronomicis geometricis musicis, quo singulae res domesticis et consanguineis rationibus explicarentur ideoque his qui in artificialium usu non fuerant tamquam alienigenum sermonem ignorantibus minime probabantur, porro aliis qui unam aliquam ex disciplinis perceperant id solum quod sciebant recognoscentibus probabatur, cetera ignorationis
Abbreviated transcription (Latin):
ioieus platonis et aueteribꝰ difficilis habitꝰ atq existimatꝰ eͥ.
ad intellegendũ ñ ex inbecillitati sermoĩs obscuritate nata
in explicandis rerũ questioĩbꝰ: usũ ñ habebant. stili gen̾e sie
modatisq r̃nibꝰ: questiones reuelat. ut si demotu stellarũ
orut᷑ aliqua cunctacio: ex ea discipliua quȩ ast̾nomia dr̃ deia¬
net assertio. Si deuocũ fidgũ suarietate.⁊ de eo qͥ ex diu̾sis uocibꝰ
sonisq nascit᷑ ꝯcẽtu. t̾etitꝰ habeat᷑. Musicȩ remediis euẽtacio so¬
piat᷑. Et prs teneat᷑ id institutũ.q aꝑͥtissimis medicis usq̃q̃q
obfuari solet. cũ ꝓ nat᷑a uuln̾ũ: auxilia medicanĩtoꝵ adhibent
inedendo. Inħ pomo libꝰ cũ destatu agat᷑ uniu̾se rei. oĩuq eoꝵ
q̃ mũd̾ cõplectit᷑ causa & rõ p̃stet᷑. necesse fuit multas ⁊ uari¬
as existere q̃stio ẽs. De planis figuris. de solidis corꝑibꝰ. de ĩcor¬
poratioẽ aĩe. uiuificantis sensilẽ mundũ. de motu ⁊ eiꝰ agitacioẽ

Expanded text:
imaeus Platonis et a ueteribus difficilis habitus atque existimatus est ad intellegendum, non ex imbecillitate sermonis obscuritate nata peratur in explicandis rerum quaestionibus, usum non habebant stili genere sic ue rationibus quaestiones reuelat, ut, si de motu stellarum oriatur aliqua cunctatio, ex ea disciplina quae astronomia dicitur demanet assertio; si de fidium uarietate et de eo qui ex diuersis uocibus sonisque nascitur concentu tractatus habeatur, musicae remediis cunctatio sopiatur, et prorsus teneatur id institutum quod a peritissimis medicis usque quaque obseruari solet, cum pro natura uulnerum auxilia medicamentorum adhibent in medendo. In hoc porro libro cum de statu agatur uniuersae rei omniumque eorum quae mundus complectitur causa et ratio praestetur, necesse fuit multas et uarias existere quaestiones: de planis figuris, de solidis corporibus, de incorporatione animae uiuificantis sensibilem mundum, de motu eius et agitatione
Abbreviated transcription (Latin):
hinc de ortu aĩe.iii. lẽ de modatioẽ siue armonia.iIII. de
numeris .U. De stellis ratis ⁊ enrrantibꝰ in qͣrũ num̾o sol &̃ ꝯsti
ipetũ nintiũ temenoꝵ .uiIi. De ortu gen̾is inimani. UiIII.
Causi cur homũ pleriq sint sapientei. alii insipientes .X. De
uisu. xi. De imuginibꝰ.xii. Laus uidendi.xIII. desilua.
XIIII. De tp̃r.XU. De pͥmis mat̾iis siluestribꝰ ⁊ ꝑpessioibꝰ earũ.
xuI. De diĩsis humoribꝰ corpoꝵ ⁊ flegmate .XUII. De sensibꝰ
odoratiõis igustatꝰ XUIII. Decoloꝵ uarietate ⁊ ꝯu̾sio e ex alio
natiuilꝰ diu̾saꝵ gentiũ xXIII. De egͥtudie corpis.xxiiii.
De egͥtudine aĩcͥ. xxv.Demedela uiriq mat̾ne.xxUI. De

Expanded text:
hinc de ortu animae. III. Tunc de modulatione siue harmonia. IV. De hinc de ortu animae. III. Tunc de modulatione siue harmonia. IV. De numeris. V. De stellis ratis et errantibus, in qupraepetum nantium terrenorum. VIII. De ortu generis humani. IX. Causae cur homines plerique sint sapientes, alii insipientes. X. De uisu. XI. De imaginibus. XII. Laus uidendi. XIII. De silua. XIV. De tempore. XV. De primis materiis siluestribus et perpessionibus earum. XVI. De diuersis humoribus corporum et phlegmate. XVII. De sensibus odorationis et gustatus. XVIII. De colorum uarietate et conuersione ex alio nationibus diuersarum gentium. XXIII. De aegritudine corporis. XXIV. De aegritud
Abbreviated transcription (Latin):
q̃n̾ta atq ĩuenta uidet᷑ eẽ iusticia quȩ u̾saret᷑ in rebꝰ humanis.
suꝑ eẽt aũ ũ natilis eqͥtatis fieret ĩ uestigatio. ħꝰ tanti oꝑis effectũ
ꝙingenio suo diceret ou̾osũ soc̃tes. timeo ⁊ critie ⁊hermoẽti de¬
legandũ putaũ. atq illi munꝰ in iunctũ receper̃. Ex qͦ apparet
iuł lib pͥneipalit̃ illud agi.⁊tẽplationẽ ꝯ sidationẽq institui: ñ positi
ue s. nit᷑ał illiꝰ iusticiȩ atq eqͥeatis. quȩ ĩseripta istituendis legibꝰ
desebendisq formulis. tribuit exgenuina modatio ẽ sub̾am ꝑ
esfigiẽ cuulis rei .p. ita timeus locrensis ex pythagore magt̾io
astirnoniie qͦq discipline ꝑfecte ꝑitꝰ eã iusticiã q diuinũ genꝰ
adu̾sũ se utit᷑ in mũdi huiꝰ sensił. s ueluti qͣdã comuni urbe
ac ie publiea uoluit ingͥri. Nẽ ordinatioes libri. ⁊species re¬
uelandanda s̃. Querit᷑ pͥmo: ⁊. Degenitura mundi .II. De¬

Expanded text:
 in rebus humanis, superesset autem ut naturalis aequitatis fieret inuestigatio, huius tanti operis effectum quod ingenio suo diceret onerosum Socrates, Timaeo et Critiae et Hermocrati delegandum putauit atque illi munus iniunctum receperunt. Ex quo apparet in hoc libro principaliter illud agi: contemplatuae sed naturalis illius iustitiae atque aequitatis, quae inscripta instituendis legibus describendisque formulis tribuit ex genuina moderatione substanteffigiem ciuilis rei publicae, ita Timaeus Locrensis ex Pythagorae magisterio, astronomiae quoque disciplinae perfecte peritus, eam iustitiam qua diuinum genus aduersum se utitur in mundi huius sensilis ueluti quadam communi urbe ac re publica uoluit inquiri. Nunc ordinationes libri et species reuelanda est. I. Quaeritur primo de genitura mundi. II. De
Abbreviated transcription (Latin):
Plecr᷑ gerẽs erato saltat pede. carmine uul¬
gia. Carmina calliope libris hero¬
ca mandat. Lartͥas. Mentis apollinẽe
uis has mouet undiq musas. In
medio residẽs ꝯplectit᷑ oĩa pheb slio¬

Expanded text:
ltat pede carmine vulra. carmina Calliope libris heroica mandat. mentis Apollineae vis has movet undique Musas: in medio resident complectitur omnia Phoebus
Abbreviated transcription (Latin):
P de scripulo ⁊ partibus Euis
Unus itẽ scripulus calcs ⁊ ponitur octo
dimidiũ seripuli ÷ obolus. pars quarta: cerates.
ħic sextã figi placuit. siliquãq uocari.
Ultimus ⁊ calcus. acetis duo graciula pensans:¬

Expanded text:
 De scirpulo et partibus ejus. Unus item scirpus calcis componitur octo, Dimidium scirpuli est obul, pars quarta cerates; Hinc sextam fingi placuit sextamque vocari: Ultimus est calcus, ciceris duo granula pensans
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbatioẽ arithmetica.Sit gͦ descͥpta tͥgemina figa q̃ ostendat. qua¬
tenꝰ si duo distent a se: una media ꝯtinuent᷑ cognata int̾iectioe.¬
uadrati qd pͥncipe locõ dẽ scriptũ ẽ: sit unũ latꝰ in mom̃tis¬

Expanded text:
probatione arithmetica. Sit ergo descripta trigemina figura quae ostendat quaprobatione arithmetica. Sit ergo descripta trigemina figura quae ostendat quatenus, si duo distent a se, una media continuentur cognata interiectiorati quod principe loco descriptum est sit unum latus in mom