comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ut oĩa ĩ potestate eẽnt. Hostiliũ aiteniius monuit.
ut ineo spe nõ moturos ꝗtꝙ̃ etrus eis pone̾t siue
ꝗd moneri poil canisset. De tarẽtinis inde magna
cõtentioẽ insenatu actã corã fabio defendẽte ĩp̃o qͦ
cepat aͣmis aliis infessis ci plerisq equãtib eos cam
est. ut oppidũ p̃sidio custodiret᷑: tar̃timiq oẽs ĩtra
menia ꝯtinereat᷑ res incegra pͦea referret᷑ cutr̃a¬
ꝗliqr status italie eẽs. Et de.m̾. luno p̃fecto artis
aliis p̃mia decẽnentil quo ꝑ ꝯnqueniũ tutatũ eĩt.¬

Expanded text:
ut omnia in potestate sua essent; Hostilium intentius monuit, ut omnia in potestate sua essent; Hostilium intentius monuit, ut in eo spem non moturos quicquam Etruscos poneret, si ne quid moueri posset praecauisset. de Tarentinis inde magna contentione in senatu actum coram Fabio, defendente ipso quos ceperat armis, aliis infensis et plerisque aequantibus eos Campest ut oppidum praesidio custodiretur Tarentinique omnes intra moenia continerentur, res integra postea referretur cum tranquillior status Italiae esset. et de M. Liuio praefecto arcis aliis praemia decernentibus quod per quinquennium arcem t
Abbreviated transcription (Latin):
inde põcͣas castedire iussis. cribunis militũ p̃fectis¬
q s̃cciũ. et cẽtunorib. ne ꝗs nocte urbe exiret. Id
segͥus neglegẽtiusq factũ. Septẽ pͥncipes senatus
pͥus ꝙͣ custodie ĩportis lccarent᷑. ante noctẽ cũ libe¬
ris enaserẽt. Postero die luce pͥma cũ senatꝰ ĩfo
ceptis. traditiq.c̾. terentio roniã deducẽdi. His
oĩa suspectiora ꝙͣ ante fuerãt insenatũ fecit itaq
tãꝙ immininẽte etruseo tumultu legionẽ unã¬
alterã exurbanis aretiũ duceͣ iussus ip̃e .c̾. teren
ex̾citu placeat totã ꝓiũciã ꝑagrare ci cauere ne
qua eccasio nonate cupiẽtid res danit᷑. cͥ. terẽciꝰ
ut aarteaũ cũ legiõe uenit. clanes põtare cũ magi¬
stiratus poposcissẽt negãtib his comꝑait afimuide
amotas magistratus qua neglegẽtia int̾cediũ et.
ip̃t alias claues oĩb pot̾is ĩposuit. canetq enĩ cura

Expanded text:
inde portas custodire iussi tribuni militum praefectiqinde portas custodire iussi tribuni militum praefectique socium et centuriones, ne quis nocte urbe exiret. id segnius neglegentiusque factum; septem principes senatus, priusquam custodiae in portis locarentur, ante noctem cum liberis evaserunt. postero die luce prima, cum cepti traditique C. Terentio Romam deducendi. is omnia suspectiora quam ante fuerant in senatu fecit. Itaque tamquam imminente Etrusalteram ex urbanis, Arretium ducere iussus ipse C. Terentexercitu placet totam prouinciam peragrare et cauere ne qua occasio nouare cupientibus res daretur. C. Terentius ut Arretium cum legione uenit, claues portarum cum magistratus poposcisset, negantibus iis comparere fraude amotas magis ratus quam neglegentia intercidisse ipse alias claues omnibus portis imposuit cauitque cum cura
Abbreviated transcription (Latin):
tam̃ magis in mortos longos ꝙ̃ inprutiabilis eua¬
sic. eius pesulẽtiẽ causa i supplicarũ ꝑ compita¬
fẽre ad ppłm iussus uci ludi ĩꝑpetuũ instatutũ diẽ
nouerent᷑. ip̃e pͥmus ita nouit. fecit q antt diem
t̾tiũ nonas ꝯntilis. Is dies deinde Collempius ser¬
uatus. de arecinis ci fama ⁊ indies grauior cicura
crescete patrib. Itaq. c̾. bostilics scͥptũ ẽ ne differ¬
ret obsides ab arrẽtinis acciꝑe ci ctu traderet romã
deducendos. c̾. terentinis uarro cũ imꝑiõ missus¬
Cñ ꝗ ut uenit extimplo hostilius legionẽ unã q an
urle castra hebãt sigͣ inurbe fẽre iussit. p̃sidia q̃
locis idoneis disposut. Tum inforo citatis sena¬
torib. obsidei impetituit. Cũ senatus biduũ ad
ꝯsiderandũ tẽpus peteret aut ip̃os extĩplo dãe. aut
se postero die senatoru oĩs liberos sũpturũ edix̃.

Expanded text:
tamen magis in longos morbos quam in permitiales euatamen magis in longos morbos quam in permitiales euasit. eius pestilentiae causa ferre ad populum iussus ut ii ludi in perpetuum in statam diem uouerentur. ipse primus ita uouit, fecitque ante diem tertium nonas Quinctiles. is dies deinde sollemnis seruatus. de Arretinis et fama in dies grauior et cura crescere patribus. itaque C. Hostilio scriptum est ne differret obsides ab Arretinis accipere, et cui traderet Romam deducendos C. Terentius Uarro cum imperio missus. qui ut uenit, extemplo Hostilius legionem unam quae ante urbem castra habebat signa in urbem ferre iussit praesidiaque locis idoneis disposuit; tum in forum citatis senatoribus obsides imperauit. cum senatus biduum ad considerandum tempus peteret, aut ipsos extemplo dare aut se postero die senatorum omnes liberos sumpturum edixit.
Abbreviated transcription (Latin):
Idẽ ⁊ tubulo impatũ ut ur̃o p̃cipue coperet: ne ꝑ noua
cõsilia capentur. p̃tores inꝑuĩcias ꝓfecti. cõsales re
bãt. Et ex campaniã nũtiata erãt capue duas edes
fortune. ⁊ inãtis cisepulcra aliquet decelo tacta cum¬
ades minimis qͥ rebus pua religio inserit. do uiri¬
res inede iouis aurũ ressisse. casuri exanie apũ ui¬
gens in toro cõsedisse. ⁊ hestis murũ portãq de celo ca¬
cta cere uulturiũ uolasse in edẽ iouis uulsinit san¬
guinẽ lacũ manasse. Horũ ꝓdigiorũ cã diẽ unũ
supplicatio fuit. ꝑdies aliquoi hostie maice̾ sine lica¬
tione cese diuno impetrata pax deũ incapita cõsulũ
Re .p̃. incolomi exitiabilis ꝓditiorũ euẽtur utͣtit. Lu¬
pͥmũ facti erãt. inde cẽs deinceps p̃cores urbani fece¬
rãt ser inunũ ãnu uouc bãt. dieq ince̾to faciebãt.
Eo gno pestilẽtia grauis incidit inurbe agrosq. q

Expanded text:
idem et Tubulo imperatum ut inde praecipue caueret ne qua noua idem et Tubulo imperatum ut inde praecipue caueret ne qua noua consilia orerentur. praetores in prouincias profecti: consules relbant. et ex Campania nuntiata erant Capuae duas aedes, Fortunae et Martis, et sepulcra aliquot de caelo tacta, Cumis—adeo minimis etiam rebus praua religio inserit deos—mures in aede Iouis aurum rosisse, Casini examen apium ingens in foro consedisse; et Ostiae murum portamque de caelo tactam, Caere vulturium volasse in aedem Iovis, Volsiniis sanguine lacum manasse. horum prodigiorum causa diem unum supplicatio fuit. per dies aliquot hostiae maiores sine litatione caesae, diuque non impetrata pax deum. in capita consulum re publica incolumi exitiabilis prodigiorum eventus vertit. luprimum facti erant; inde omnes deinceps praetores urbani fecerant; sed in unum annum uouebant dieque incerta faciebant. eo anno pestilentia grauis incidit in urbem agrosque, quae
Abbreviated transcription (Latin):
res ẽ. Sexto cesari ex̾citus cãnensis datur ẽ: ualeriꝰ
leuinas ei quoq erũ progatũ impiũ ẽ classe q adsici¬
liã erat nauĩ septuagĩta. obtinẽret adierit eo xeͦt
nanes q ad carentũ pͥore ano fuerãt. cũ ea cẽtũ nauiũ
classe si uideretur ei p̃datũ in affricã traiceret. Et p̃
sulpicio ut eadẽ l asse macedoniã. greciãq ꝓuĩciã h̾res.
progatũ innanũ imꝑiũ ẽ. De duab q ad urte roma
fuerat legionib nichil mutatũ supplemẽtũ quo opus
eẽt scriberẽt cõsules. ꝑmissũ. una ciuigĩti legionidus
es año defensũ impiũ romanñ ẽ. Et .p. licinio uacro
p̃r. urbis negotiũ datũ. ut naues longas.xxͦi. uet̾t
reficerẽt q hostia erãt. ⁊ iugĩti nouas nitues ĩccus
naualib impleret ut ꝗnqͣgĩta namũ classe orã ma¬
gis nuanã urbi romane tueri poss . C. calpurnius
uentus ab arecio mouere ex̾titũ niñ cũ successor ueniffi

Expanded text:
M. Ualerius Laeuinus —ei quoque enim prorogatum imperium est—classem quae ad Siciliam erat nauium septuaginta obtineret; adderet eo triginta naues quae ad Tarentum priore anno fuerant; cum ea centum nauium classe si uideretur ei praedatum in Africam traiceret. et P. Sulpicio ut eadem classe Macedoniam Graeciamque prouinciam haberet prorogatum in annum imperium est. de duabus quae ad urbem Romapus esset ut scriberent consulibus permissum. una et uiginti legionibus eo anno defensum imperium Romanum est. et P. Licinio Uaro praetori urbano negotium datum ut naues longas triginta ueteres reficeret quae Ostiae erant et uiginti nouas naues sociis naualibus compleret, ut quinquaginta nauium classe oram maris uicinam urbi Romanae tueri posset. C. Calpurnius uetitus ab Arretio mouere exercitum nisi cum successor uenisset;
Abbreviated transcription (Latin):
sidiũ agitare. proditioĩs cõciliãtor nũtiauerat
iubet. Ra primũ captus est murus adiuũatib
recipiẽtib ꝙ brutuis et trãscensu in urbe est:
Inde et ꝓxiã refrecta porta ẽ. ut frequẽti ag¬
mine signa inferent᷑. u clamõe sb̾lato subortũ
ferme lucis nlło obuio armato ĩ forũ pueĩũt. oẽs¬
ꝙ undiq ꝗ ad arcẽ portũq pugbãt ĩ se cõu̾tert.
preliũ ĩ auditu fori maioe impetu ꝙͣ psenerãtiã
cõmissũ est. nõ aĩo. nõ armis. nõ arte belli. nõ ui¬
gore aut uirib corpis par romano tarẽtinꝰ eiat.
git᷑ pilis tãt̃ c̃iectis pri᷑ pene ꝙͣ c̃serebẽt manꝰ
terga dederũt. Dilapsiq ꝑ nota ibis itinera ĩ sua¬

Expanded text:
sidium agitare proditionis conciliator nuntiauerat sidium agitare proditionis conciliator nuntiauerat iubet. ea primum captus est murus adiuuantibus recipientibusque Bruttiis, et transcensum in urbem est; inde et proxima refracta porta ut frequenti agmine signa inferrentur. tum clamore sublato sub ortum ferme lucis nullo obuio armato in forum perueniunt, omnesque undique qui ad arcem portumque pugnabant in se converterunt. proelium in aditu fori maiore impetu quam perseverantia commissum est. non animo, non armis, non arte belli, non vigore ac viribus corporis par Romano Tarentinus erat. igitur pilis tantum coniectis, prius paene quam consererent manus terga dederunt, dilapsiq
Abbreviated transcription (Latin):
plerata leuitate blanditiis muliebrib perpulit
eum ad proditiõe custodie loci. cui p̃positus erat.
ybi et ratio agende rei et tempus cõuenit. m¬
les nocte ꝑ interualla stationũ clam exurbe mis¬
sus etq acta erãt queq ut agerẽt᷑ cõuenenit.
ac̃os. refert. Fabius uigilia prima dato signo his
qui in arce erant. quiq custodia portus habebãt
ip̃e circuitu portu a regione urbis in orientem
uersa occultus consedit. Canere inde tube simł
unde minimũ peuculũ erat. de industria ortus.
illo loco p̃positus postꝙ quieta om̃ia circa se ui
ter cũctatiõe sua consul aliꝙ̃ ui faceret. signa¬
q inferret presidiu ad arce unde marime terni¬
bilis accedebat sonus traducit. Fabius cu ex
temporis sꝑatio et silentio ip̃o ꝙ ubi paulo ante
cebat uox. deductas custodias sensisset. ferri sca¬
las ad ea ꝑte muri qua brutiorũ cohortẽ pre¬

Expanded text:
plorata leuitate blanditiis muliebribus perpulit plorata leuitate blanditiis muliebribus perpulit eum ad proditionem custodiae loci cui praepositus erat. ubi et ratio agendae rei et tempus conuenit, miles nocte per interualla stationum clam ex urbe emissus ea quae acta erant quaeque ut agerentur conuenerat ad consulem refert. Fabius uigilia prima dato signo iis qui in arce erant quique custodiam portus habebant, ipse circumito portu ab regione urbis in orientem uersa occultus consedit. canere inde tubae simuunde minimum periculi erat de industria ortus. illi loco praepositus, postquam quieta omnia circa se uidter cunctationem suam consul aliquam uim faceret ac signa inferret, praesidium ad arcem unde maxime terribilis accidebat sonus traducit. Fabius cum et ex temporis spatio et ex silentio ipso quod, ubi paulo ante  nulla accidebat uox, deductas custodias sensisset, ferri scalas ad eam partem muri qua Bruttiorum cohortem prae
Abbreviated transcription (Latin):
nus tutandis cõmeatib habuerat ꝑtĩ machinatio¬
nib onerat᷑. appnatu quoq meniũ õppugnandoim
psitorm̃tis ⁊ saxis oiq missiliũ teloꝵ gͥneinito sca
oneralias soluiq emis ageretꝰ ut ali macomas sca¬
lasꝙ ad muros ferrẽt. alii ꝓcul ex nauib uulnera¬
rent meniu ꝓpugnatores. He naues ab apto
pugnãe aetolos pararet. corcurã tramissa. Imbrutꝰ
interũ cautones oppugnatões sub aduẽtu hamnibaa¬
lis ne opprimeretur ĩ tumulũ. a presẽti impetu
tioꝵ datu ab hãnbale tarẽtini habebãt. Eius p̃¬
sidii p̃fectus deꝑiebãt amore muliercule. cui fr
ĩex̾citu fabii. cõs. erat. Is certior liteis soroĩs factꝰ
de noua cõsuetudĩe aduene locupletis. atq int᷑ po¬
płares tã honorati. sp̃e nactus ꝑ sorore quolibet᷑
impelli posse amãtẽ. qd sparet ad cõsulẽ retulit.
que cũ uana aut cogitatio iisa ẽet ꝓ trasfuga

Expanded text:
nus tutandis commeatibus habuerat partim machinationus tutandis commeatibus habuerat partim machinationibus onerat apparatuque moenium oppugnandorum, partim tormentis et saxon eas solum quae remis agerentur, ut alii machinas scalasque ad muros ferrent, alii procul ex nauibus uolnerarent moenium propugnatores. hae naues ab apertpugnare Aetolos pararet Corcyram tramissa. in Bruttiis interim Cauloniae oppugnatores sub aduentu Hannibalis ne opprimerentur in tumulum a praesenti impetu ttiorum datum ab Hannibale Tarentini habebant. eius praesidii praefectus deperibat amore mulierculae cuius frater in exercitu Fabi consulis erat. is certior litteris sororis factus de noua consuetudine aduenae locupletis atque inter populares tam honorati, spem nactus per sororem quolibet impelli amantem posse, quid speraret ad consulem detulit. quae cum haud uana cogitatio uisa esset pro perfuga
Abbreviated transcription (Latin):
actiq erãt milites ꝑ fossam uallumq reuere in
castra. ibi maxĩa hostiu cedes facta. Cesa ad ecto
milia hom̃ĩu qnq elephanti. Nec tomanis inciu
castra mouit. Cupientẽ insequi Marcellu ꝓhi¬
buit metitudo saucioꝵ. Spetulatõe̾s ꝗ ꝓsequeret᷑
agm. missi postero die retulert̃ bruttios hammnibase
petere. hisde ferme dieb ⁊ ad q̃. fuluiũ cõs itini.
i lucans ⁊ uulaentes. tr̾aditis presidiis hamnibal
quẽ ĩ urbib habebãt dedidere sese. Clemẽterq
aconsule cũ u̾boꝵ tãtũ castigatõe ab enore p̃t̾itõ
accepti sũt. Et bructis simisis res uenie fc̃a est.
Cu ab his c⁊ uuius et pacciꝰ frẽs longe nobilissiẽ
gentis et eandẽq data lucanis erat condictionẽ de¬
ditioĩs petentes uenissent.Ꝙ. fabius cos. oppidu
salentinis inandiuã uicepit.ibi ad hõiu capta et¬
In ip̃is faucib portus posuit castra. Naues quas lu¬

Expanded text:
actique erant milites per fossam uallumque ruere in actique erant milites per fossam uallumque ruere in castra. ibi maxima hostium caedes facta; caesa ad octo milia hominum, quinque elephanti. nec Romanis incruecastra mouit: cupientem insequi Marcellum prohibuit multitudo sauciorum. speculatores qui prosequerentur agmen missi postero die rettulerunt Bruttios Hannibalem petere. iisdem ferme diebus et ad Q. Fuluium consulem Hirpini et Lucani et Uolceientes traditis praesidiis Hannibalis quae in urbibus habebant dediderunt sese, clementerque a consule cum uerborum tantum castigatione ob errorem praeteritum accepti sunt; et Bruttiis similis spes veniae facta est, cum ab iis Vibius et Paccius fratres, longe nobilissimi gentis eius, eandem quae data Lucanis erat condicionem deditionis petentes venissent. Q. Fabius consul oppidum in Sallentinis Manduriam vi cepit; ibi ad tria milia in ipsis faucibus portus posuit castra. naues quas Laeui
Abbreviated transcription (Latin):
sere om̃ia tela aut difficile ex ꝓpinquo intant
corꝑa ittu ⁊ tan conferta tuiba. Sed ut nõ om̃s
uulnerati sunt. ita in quoꝵ tergis infixa steteie
pila. ut est genus anceps in fugam uersi. etiam
integros aduertere. Tum iam nõ nõ unus mani¬
pulus sed ꝓse ꝗsq miles. qui modo assequi agm̃
fugientium elephantoꝵ poterat pila conicere.
Ro magis ruere in suos bellue tãtoq maiorem
strage cedere. ꝙ inter hostes ediderant. quanto
accius pauor costernatã agat ꝙ̃ insidentis magñ
imꝑio regitur. Impturbatã trascursu belluarũ
acie. signa inferũt romani pedites ⁊ aut magne
certamine. dissipatas trepidantesq auertũt. tu
infugientes equitatũ ĩmictit marcellus. Nec añ
finis sequendi est factus ꝙͣ ĩ castra pauẽtes com¬
pulsi sũt. Na suꝑ alia que t̾rorẽ trepidationẽq
facerẽt. Elephãtiq duo in ip̃a porta corruerãt. co¬

Expanded text:
aesere omnia tela haud difficili ex propinquo in tanta aesere omnia tela haud difficili ex propinquo in tanta corpora ictu et tum conferta turba; sed ut non omnes uolnerati sunt, ita in quorum tergis infixa stetere pila, ut est genus anceps, in fugam uersi etiam integros auertere. tum iam non unus manipulus, sed pro se quisque miles qui modo adsequi agmen fugientium elephantorum poterat, pila conicere. eo magis ruere in suos beluae tantoque maiorem stragem edere quam inter hostes ediderant, quanto acrius pauor consternatam agit quam insidentis magistri imperio regitur. in perturbatam transcursu beluarum aciem signa inferunt Romani pedites et haud magno certamine dissipatos trepidantesque auertunt. tum in fugientes equitatum immittit Marcellus, nec ante finis sequendi est factus quam in castra pauentes compulsi sunt. nam super alia quae terrorem trepidationemque facerent, elephanti quoque duo in ipsa porta corruerant, co
Abbreviated transcription (Latin):
militũ. in acie ꝓcedũt. Quod ubi Hammbal ni
gna ind̾ canere iussit copias educit. pugnat u
t̾rũq aliꝙͣto ꝙ pͥdie accius ẽ penis ad opt̾inendu
ext̃nũ decus ad intẽtĩb. romaĩs ad demẽda ĩonom¬
niam. Sinistra ala ab romanis ⁊ cohortesq qmon¬
ant signa ĩ pͥma acie pugnabat. ⁊ legio uicesims
a dextro corn instructa .l. cornelius. lentuluma
C. clandius nẽ legati cornub p̃erãt. Marcellus
hamnibaleꝰ hispani pͥmã ottinebãt frõte ⁊. id robo¬
ris ĩ om̃i ex̾citu erat. Cu anceps diu pugna ẽe
Hamnibal elephantos ĩ primã acie induci usit
sique uincere tumłtũ ea res ac pauorẽ. posses.
Et primo turbaret signa ordinesq. partĩ occulta¬
tis ⁊ dissipatis er ꝑti disputatis errore quieca
erant. nudauerũt una ꝑtẽ acie. latiusq fuga
arrepto primi hastati. manipulũ eiꝰ signi sequi o
iussisset. Duxit ubi maxĩe tumłtum conglobie
bellue. faciebant. pilaq in eas conici iussit. i¬

Expanded text:
militum in aciem procedunt. quod ubi Hannibali ngna inde canere iussit et copias educit. pugnatum utrimque aliquanto quam pridie acrius est Poenis ad obtinendum hesternum decus adnitentibus, Romanis ad demendam ignominiam. sinistra ala ab Romanis et cohortes quae amiserant signa in prima acie pugnabant, et legio duodevicensima ab dextro cornu instructa. L. Cornelius Lentulus et C. Claudius Nero legati cornibus praeerant; MarcellusHannibale Hispani primam obtinebant frontem—et id roboris in omni exercitu erat. cum anceps diu pugna esset, Hannibal elephantos in primam aciem induci iussit, si quem inicere ea res tumultum ac pauorem posset. et primo turbarunt signa ordinesque, et partim occulcatis, partim dissipatis terrore qui circa erant nudauerant una parte aciem, latiusque fuga  signo arrepto primi hastati manipulum eius signi sequi se iussisset. duxit ubi maxime tumultum conglobatae beluae faciebant pilaque in eas conici iussit. h
Abbreviated transcription (Latin):
itaq totus insuas artes uersus. insidiis locũ quere¬
bat. leuia tam̃ p̃lia int̾ bina castra uano euẽtu fielãt.
Quib cũ extiai extatẽ posse cõsules crederet. richilo
minus oppugͣri locros posse rati. l. cincio excicilialo¬
cros eũ classe traicent scribũt. Et ut at̾ra qͦ oppugna¬
na menia posiẽt a tarẽto ꝑtẽ ex̾citus q inp̃sidio erat
duci eo iusẜũt. ea ita fu̾ta. ꝑ quodã thurmo comꝑta
ãnibali cũ essẽt mutit adins idendũ ab tarẽto uiã ibi
fuga ꝑagris saltusq tarentũ rediere. tumultus
etat silur̃is int̾ punica ci romana castra. auẽtos pͥo
castra eẽt ingnorabãt. hãmbal ins idiis ꝙ̃ castri ap¬
tionẽ eũ crediderot. itaq nacte ad id missas aliꝙ nu¬
lctũ ẽe ci castello fir̾mandũ. ne si occupatas ab hãm¬
bale foret. uelut inctͣuicib Retent hostẽ. Mouit ea

Expanded text:
itaque totus in suas artes uersus insidiis locum quaereitaque totus in suas artes uersus insidiis locum quaerebat. leuia tamen proelia inter bina castra uario euentu fiebant. quibus cum extrahi aestatem posse consules crederent, nihilo minus oppugnari Locros posse rati L. Cincio ut ex Sicilia Locros cum classe traiceret scribunt; et ut ab terra quoque oppugnari moenia possent, ab Tarento partem exercitus qui in praesidio erat duci eo iusserunt. ea ita futura per quosdam Thurinos comperta Hannibali cum essent, mittit ad insidendam ab Tarento uiam. ibi fuga per agros saltusque Tarentum rediere. tumulus erat siluestris inter Punica et Romana castra ab neutris prcastra esset ignorabant, Hannibal insidiis quam castris aptiorem eum crediderat. itaque nocte ad id missas aliquot Nutumulum esse et castello firmandum ne, si occupatus ab Hannibale foret, uelut in ceruicibus haberet hostem. mouit ea
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ machinaꝵq ex sicilia accessierat ⁊ naues indidẽ
accice erac̃ q u̾gẽtẽ admare ꝑtẽ urbis oppugnarent.
Ea omissa oppugnatio ẽ. ꝗa laciniũ hãnibal ad moue¬
itic copias ci collegã eduxisse ia aduenusiã e̾icitu
fama erat. cui cõuingi uoletat. Itaq inapuliã ex
brutu redicũ ẽ. ⁊ int̾ uenusiã bantiãq minus criũ
miliũ passuũ int̾uallo cõsules binis castris cõsederãt.
in eade regione ci hãnibal redut adu̾so ab locris bello.
Ibi arbo. cõs. ingenio feroces ꝓpe cotidie inacte heare
aiud dubie spei si duob ex̾citib ꝯsularit uinetis cõmi¬
siss sese. hostes debellar ponse. Hãnibal ꝗa cũ mãcello¬
bis pͥore año cõgressus uicerat uictusq erat. ut cum
eode s. dicandũ foret nec spt.nͨ. metũ exuano h̾eret:
ita duob cõsulib aud qͣꝙͣ sese parẽ futurũ credetat.

Expanded text:
torum machinarumque ex Sicilia arcessierat; et naues indidem torum machinarumque ex Sicilia arcessierat; et naues indidem accitae erant quae uergentem ad mare partem urbis oppugnarent. ea omissa oppugnatio est quia Lacinium Hannibal admouerat copias, et collegam eduxisse iam a Uenusia exercitum fama erat, cui coniungi uolebat. itaque in Apuliam ex Bruttiis reditum, et inter Venusiam Bantiamque minus trium milium passuum intervallo consules binis castris consederunt. in eandem regionem et Hannibal rediit averso ab Locris bello. ibi consules ambo ingenio feroces prope cotidie in aciem exire haud dubia spe, si duobus exercitibus consularibus iunctis commisisset sese hostis, debellari pobis priore anno congressus uicerat uictusque erat, ut cum eodem si dimicandum foret nec spem nec metum ex uano haberet, ita duobus consulibus haudquaquam sese parem futurum censebat;
Abbreviated transcription (Latin):
cuiꝰ sẽtentie ⁊ fabur fuit. Adietis tam̃ fateri se
oꝑa liuii tarencũ receptũ. ꝙ amici eiꝰ uulgo ĩsena¬
tu iactassẽt. Neꝙ enĩ recipindũ firisse nisi amis¬
sũ fores. Consulũ alteriꝗntius crispinus adex̾citũ
quẽ.E. fuluius flaccur huerat cũ suppleratrito
ede honori ⁊ nͥtuti uoursset dedicatio eiꝰ apõtificibus
ĩ pedietat᷑ ꝙ negãbãt unã cellã duob recte dedicaiͣ. qa¬
si decelo tacta / cuit ꝓdigia aliꝗd in ea fcm eẽt. difficił
ꝓcuratio foret ꝙutri dõ res diuina fieret scut non
posset. Neq enĩ duob nisi cẽtis deis rice una hostiã
fieri. ita addica u̾tutis edes aoꝓperaco oꝑe. Neq tam̃
ãb ip̃o edes ẽẽ dedicate sũt. Tũ demũ adticitũ quem
p̾ore año uenusie reliquerat cũ supplemẽto ꝓficiscitũ.
Lectos inbruttus crispinus oppugnat coriatꝰ ꝗa magnã fa¬
mã actulisse fabio tarentũ ferebatur. cẽ genus coͣmen¬

Expanded text:
us sententiae et Fabius fuit. adiecit tamen fateri se opera Livi Tarentum receptum, quod amici eius volgo in senatu iactassent; neque enim recipiundum fuisse, nisi amissum foret. consulum alter T, Quinctius Crispinus ad exercitum quem Q. Fulvius Flaccus habuerat cum supplemento aedem Honori et Virtuti vovisset, dedicatio eius a pontificibus impediebatur, quod negabant unam cellasi de caelo tacta aut prodigii aliquid in ea factum esset, difficilis procuratio foret, quod utri deo res divina fieret, sciri non posset; neque enim duobus nisi certis deis rite una hostia fieri. ita addita Virtutis aedes adproperato opere; neque tamen ab ipso aedes eae dedicatae sunt. tum demum ad exercitum qupriore anno Uenusiae reliquerat cum supplemento proficiscitur. Locros in Bruttiis Crispinus oppugnare conatus quia magnam famam attulisse Fabio Tarentum rebatur, omne genus tormen
Abbreviated transcription (Latin):
obruit mãcellus cõmemoratiõe reꝵ suarũ ut
nõ regatio solũ de imꝑo eiꝰ ab rogando cantiq̃ret᷑.
set postero die cõsule eu uigenti ꝯsensu centurie
oẽs creacet. Additur collega. t̾ ꝗntius crispinus
ꝗtũ pretor erat. postero die pretores creati .ꝑ. li¬
mitierũ ip̃orũ dieb solicita ciuitas de ecrurie de¬
fectione fuit. pͥncipiũ eiꝰ rei ab aretinis ficri ẽ
bat atq cõfestĩ eo missus mãcellus. cõs desigͥtus
ꝗrem inspicẽt. ac si digna uideret᷑ ex̾citu ac cito bel¬
lũ exapulia metiuriã transferiet eo metu cõpreisi
erisei qe uerũt. carentinorũ legati pacẽ parentib
tũ lib̾tate ac legib suis responsũ a senatu ẽ ut redi

Expanded text:
arum ut non rogatio solum de imperio eius abrogando antiquaretur, sed postero die consulem eum ingenti consensu centuriae omnes crearent. additur collega T. Quinctius Crispinus , qui tum praetor erat. postero die praetores creati P. Limitiorum ipsorum diebus sollicita ciuitas de Etruriae defectione fuit. principium eius rei ab Arretinis fieri C. bat. Itaque confestim eo missus Marcellus consul designatus, qui rem inspiceret ac, si digna videretur, exercitu accito bellum ex Apulia in Etruriam transferret. eo metu conpressi Etrusci quieverunt. Tarentinorum legatis pacem petentibus cum libertate ac legibus suis respons
Abbreviated transcription (Latin):
ad hamnibalẽ delate sũt. Enĩ uͥ letus successu traudis
si nõ fabius ꝗd̾ dolo sunctus fuisset. aut pcul mẽta¬
ponto insidias ponit. Fabios auspicãti pͥusꝙ ecrete¬
ret᷑.a torẽto aues semel atq iterũ nõ addixerũt.
hostiaq̃q cesa cõsulẽti dc̃s auruspex cauẽdũ. Frau¬
de hostali. ⁊ ab insidiis p̃dixit. Metapõtini postꝙ̃̃ad
cõstitutũ nõ uenerãt diẽ remissi ut cunctãte or¬
tarent᷑. ac repente comphensi metu grauioris que¬
stioĩs detegũt insidias Estatis et pͥncipio q hec
agebant᷑. p̃. Scipio ĩ hispania cũ hieme totã ret̃a¬

Expanded text:
ad Hannibalem delatae sunt. enimuero laetus successu fraudis ad Hannibalem delatae sunt. enimuero laetus successu fraudis si ne Fabius quidem dolo inuictus fuisset, haud procul Metaponto insidias ponit. Fabio auspicanti priusquam egrederetur ab Tarento, aues semel atque iterum non addixerunt. hostia quoque caesa consulenti deos haruspex cauendum a fraude hostili et ab insidiis praedixit. Metapontini postquam ad constitutum non uenerat diem remissi ut cunctantem hortarentur ac repente comprehensi, metu grauioris quaestionis detegunt insidias. aestatis eius principio qua haec agebantur, P. Scipio in Hispania cu
Abbreviated transcription (Latin):
ingẽtis magͥtudĩs dii sũt suo ꝗsq habitu ĩ domũ ꝑu¬
gnãtiũ formati. ⁊eos iratos tarẽtinis relinq uissit.
Mrirrus quide uibẽ ab arce dirimetat diruitus ẽ. ⁊ dis¬
iectus. Dũ ħ agũt᷑ hamnibal his ꝗcauloniã obsid̾bãt
ĩ sedictiõe acceptis audita oppug̾tiõe tarẽti. dies no¬
ctesq cursi agmine fcõ cũ festinãs adope feredã.
capta urbẽ audisẜ. Et romani suũ inqt hmnibalẽ
habẽt. Eadẽq cepamꝰ arte tarẽtũ amisimꝰ. Ne tam̃
fugiẽtis mͦ coũtisse agmẽ iud̾ret᷑. qͥ cõstituẽat loco
qnͣq ipilia ferme aburbe posuit castra. ibi raaucos
moratꝰ dies meta põtus se se recepit. inde duos meta¬
põtinos cũ literis pͥncipũ eiꝰ ciuitatis ad fabiũ taren¬
tũ mittit fidẽ. a. cõs. acceptũõs. Impinuta his pͥora
fore si meta põtu his cũ p̃sidio punico ꝑdidissent. Fa¬
bius ueraq̃ afferẽt ẽẽ. ratus die. quã accessinus

Expanded text:
ingentis magnitudinis —di sunt, suo quisque habitu in modum pugnantium formati—deos iratos Tarentinis relinqui iussit. murus inde qui urbem ab arce dirimebat dirutus est ac disiectus. dum haec aguntur, Hannibal, iis qui Cauloniam obsidebant in deditionem acceptis, audita oppugnatione Tarenti dies noctesque cursim agmine acto, cum festinans ad opem ferendam captam urbem audisset, et Romani suum Hannibalem inquit habent; eadem qua ceperamus arte Tarentum amisimus. ne tamen fugientis modo convertisse agmequinque milia ferme ab urbe posuit castra; ibi paucos moratus dies Metapontum sese recepit. inde duos Metapontinos cum litteris principum eius ciuitatis ad Fabium Tarentum mittit, fidem ab consule accepturos impunita priora fore si Metapontum cum praesidio Punico prodidissent. Fabius uera quae adferrent esse ratus, diem qua accessurus
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ srletini. ⁊⁊ placentini ⁊ cremonenses. Harum
onem fieri patres uetuerunt. neq illos dent¬
cti neq retineri. neq appellari aquos. Ea tarita
sa est. Cetera expedientib q ad hessum opus erãt
consuilib. Aurũ uicissiariũ qd̾ in sanct̾io. acratiõ
dultimos casue ẜuabatur promi placuit. prom
q saio ꝓcõs. centui pondo. aur p̃cipiũ qd ĩ are
tuntra portaret᷑. Reteronsi sũt ad uestimeta p̃¬
ent petunia locanda excitui. qui in hispania telłu
sisis fama ducisq gerebat. rodigis qͥuesr¬

Expanded text:
et Spoletini et Placentini et Cremonenses. harum et Spoletini et Placentini et Cremonenses. harum onem fieri patres uetuerunt, neque illos dimitti neque retineri neque appellari a consulibus; ea omani uisa est. cetera expedientibus quae ad bellum opus erant consulibus, aurum uicesimarium quod in sanctiore aerario ad ultimos casus seruabatur promi placuit. promp Fabio consuli centum pondo auri praecipuum quod in arcem Tarentinam portaretur; cetero auro usi sunt ad uestimenta praesenti pecunia locanda exercitui qui in Hispania bellum secunda sua fama ducisque gerebat. prodigia qu
Abbreviated transcription (Latin):
oficio decensissent si legati cuta eas colomꝰaꝙ ni¬
tmtur qui castigent. Nõ qui p̃centur. uerecũdi¬
am imꝑii habituas ẽẽ. Pmissu a senatu his cu
esset agerẽtq ut ere p̃ducerẽt temptatis pͥus ⁊ li¬
aru coloniaꝵ aĩs citauert legatos quesiuertꝙ ab
his qd milites ex formula paratos haberẽt ꝓ duo¬
de iuginti colonis. M. sestilius fregellanus re¬
q pso ro. enixe facturos. ad id sibi neq opes dece¬
rent aĩum etiã supẽe. Consules sibi uideri prefat
in curia gratias egissent. sequi in senatu eos ius¬
serunt. Senatus ꝙͣ poterat honoratissimo decreto
maioribusq suis prestitissent recens etiam mꝑis¬
tum eorum in rẽ. p̃. commemoratent. łle fĩc
quide post tot secła sileantur frandenturue lau¬
de sua. Siegnini fuere. ⁊ norani. caticulaniq
minenses. ⁊ ab altero mari ponciani⁊⁊ prestani
i consani. ⁊ medit᷑anei. beneuentani ac semini

Expanded text:
officio decesserint si legati circa eas colonias miofficio decesserint si legati circa eas colonias mittantur qui castigent, non qui precentur, uerecundiam imperii habituras esse. permissum ab senatu iis cum esset, agerent facerearum coloniarum animis citauerunt legatos quaesiueruntque ab iis ecquid milites ex formula paratos haberent. pro duodeuiginti coloniis M. Sextilius Fregellanus reue populus Romanus enixe facturos; ad id sibi neque opes deesse, animum etiam superesse. consules parum sibi uideri praefati patres iis in curia gratias egissent, sequi in senatum eos iusserunt. senatus quam poterat honoratissimo decreto maioribusque suis praestitissent recens etiam meritum eorum in rem publicam commemorarent. ne nunc quidem post tot saecula sileantur fraudenturue laude sua: Signini fuere et Norbani Saticulaniquminenses, et ab altero mari Pontiani et Paestani et Cosani, et mediterranei Beneuentani et Aesernini
Abbreviated transcription (Latin):
Nlon campanos neq tarentinos esse cos sed romano
inde ori undis inde colonias. atq: in agrum bello
çaptũ urbis augende cã missos. Que liberi par̃ẽ¬
tib deberent. eam illos romanos debere si ulla pie¬
tas siue memoria antique patrie ẽẽt. Consulerẽt
igitur de integro. Na tũ quidem qr temẽ agitas¬
sent. ea prodendi imperii romani tradendi ham
renũtiarẽt hr̃e dixerũt. Neq senatũ suum quid
noui consuleret ubi nec milex qui legeret᷑. nec
peciĩa que daret᷑ in stipendiũ ẽẽt. cũ obstinatos
cos uiderẽt consules rem ad senatũ detuler̃t. ub
tantus pauor hoĩu aĩs est illectus ut magna
pars actum de impio diceret idem. alias colũpni¬
as facturas. idem socios consensisse om̃es ad pro¬
dendam haninibali urbem romanã. Consules o¬
tan et consolari senatũ et dicere alias colomas
infide infid̾ officio pristino fore. Easquoq ip̃asa

Expanded text:
non Campanos neque Tarentinos esse eos sed Romanos, non Campanos neque Tarentinos esse eos sed Romanos, inde oriundos, inde in colonias atque in agrum bello captum stirpis augendae causa missos. quae liberi parentibus deberent, ea illos Romanis debere, si ulla pietas, si memoria antiquae patriae esset. consulerent igitur de integro; nam tum quidem quae temere agitassent, ea prodendi imperii Romani, tradendae Harenuntiarent habere dixerunt neque senatum suum quid noui consuleret, ubi nec miles qui legeretur nec pecunia quae daretur in stipendium esset. cum obstinatos eos uiderent consules, rem ad senatum detulerunt, ubi tantus pauor animis hominum est iniectus ut magna pars actum de imperio diceret: idem alias colonias facturas, idem socios; consensisse omnes ad prodendam Hannibali urbem Romanam. consules hortari et consolari senatum et dicere alias colonias in fide atque officio pristino fore: eas quoque ipsas quae
Abbreviated transcription (Latin):
ip̃a negau rasit. pͥusꝙͣ ad ultimã solitudine atq
tientes in hoc socios uideãt romani ꝓfecto de pace
cũ cartaginesib iungenda cogitaturos. aliter
nũꝙͣ uno hamnibale sine bello italiã fore. hec
aucta ĩ cõciliis. Ris. tam̃ colonie. p̃r. erat. Rx¬
cõs. esse unde milites peciũãq darẽt. hee fuerunt
arclea. Nepetes utrũ alta carseolico suessa cereis
et iacaces. narma. inter amna. Nouare cõsules
icti cũ absterrere eos a tã detestabili cõsilio uellent
castigando increrandoq plusꝙ leniter agendo ꝓfecti¬
tos rati ees ansos ẽẽ consulib dicere aiebãt ꝙ consu¬
les in senatu ꝓnũtiarẽt in animũ inducẽ nõ possẽt
Non enim detrectatione eam nũm militie. sed a¬
pertam defectionẽ. a pͥ. r2. ẽẽ. redirẽt itaq ꝓpe
in colonias ⁊ tamꝙ integra relocuti magis ꝙͦ au¬
si tantu nefas cum suis consulerent. ad monerẽt.

Expanded text:
ipsa negatura sit, priusquam ad ultimam solitudinem atque ipsa negatura sit, priusquam ad ultimam solitudinem atque tientes in hoc socios videant Romani, profecto de pace cum Carthaginiensibus iungenda cogitaturos; aliter numquam vivo Hannibale sine bello Italiam fore. haec acta in conciliis. triginta tum coloniae populi Rs esse unde milites pecuniamque darent. eae fuere Ardea, Nepete, Sutrium, Alba, Carseoli, Sora, Suessa, Circeii, Setia, Cales, Narnia, Interamna. noua re consules icti cum absterrere eos a tam detestabili consilio uellent, castigando increpandoque plus quam leniter agendo profecturos rati, eos ausos esse consulibus dicere aiebant quod consules ut in senatu pronuntiarent in animum inducere non possent; non enim detractationem eam munerum militiae, sed apertam defectionem a populo Romano esse. redirent itaque propere in colonias et tamquam integra re, locuti magis quam ausi tantum nefas, cum suis consulerent. admonerent
Abbreviated transcription (Latin):
notaret et pinde dominos laudaret castigareta
Ita tantũ ea cura fcumẽti ꝓuẽt ut ⁊ romã mictet
et cacinã cõueeret unde exercitui q ad tarentũ exti¬
uam actenus isset prosset p̃beri. Ceteꝵ transporta¬
ti milites in siciliam et erat maior pars latini
nominis sociorũq ꝓpe magni motus causa fuere.
adeo expuis sepe magnaꝵ momenta rex pendent.
fremitur ẽi inter latinos sociosq in consiliis ortus.
decimũ annũ dilectib stipendiis exaustos esse. O
qui a romano miliex lectus sit. ꝙͣ qui apenoci¬
ptus. Qiuippe ablioste gratis remicti in. patriã a
romanis extra italia inexiliu uerius ꝙͣ in militi¬
am abligari. Octauum iam ibi anmim senescere
cannensem militem moriturum ante ꝙͣ italia hestis¬
excedat. Qiuppe mĩc tũ maxĩe florens uirib exte¬
dat si ueteresmilites nõ redeãt in patria. Noui
legant᷑ breui neminẽ suꝑfuturũ. Itaq ꝙ ꝓpe die reᷤᷤ

Expanded text:
notaret et perinde dominos laudaret castigaretque. notaret et perinde dominos laudaret castigaretque. ita tantum ea cura frumenti prouenit ut et Romam mitteret et Catinam conueheret unde exercitui qui ad Tarentum aestiua acturus esset posset praeberi. ceterum transportati milites in Siciliam—et erant maior pars Latini nominis sociorumque—prope magni motus causa fuere; adeo ex paruis saepe magnarum momenta rerum pendent. fremitus enim inter Latinos sociosque in conciliis ortus, decimum annum dilectibus stipendiis se exhaustos esse; ququi ab Romano miles lectus sit quam qui ab Poeno captus: quippe ab hoste gratis remitti in patriam, ab Romanis extra Italiam in exsilium uerius quam in militiam ablegari. octauum iam ibi annum senescere Cannensem militem, moriturum ante quam Italia hostis, quippe nunc cum maxime florens uiribus, excedat. si ueteres milites non redeant in patriam, noui legantur, breui neminem superfuturum. itaque quod propediem res
Abbreviated transcription (Latin):
tib magis sancitatẽ uite ꝙͣ saceidoti inre. eũ nmĩ
flaminũ ottinuisse. Consules prius ꝙ̃ ĩ ꝓuinenn
urent duas urbanas legiones in suplementũ da¬
tum opus erat cetĩs exercitib militũ scripser ĩt
urbanu ueterem exercitũ fuliuus cõs. cũ fulio
flacco legato fr̃hic cõsulis erat in etruria enint¬
maximũ fulmũ ducẽ ĩ siciliã ad maximũ naletiũ
erĩt. Net uirib nec spetie ei̾us ꝓuincie̾ presidim
Na cũ p̃ter egregie supletes duas neteres lecire¬
Transfugarum etiã nimidaꝵ equitũ peditũq ma¬
sit. Ea externa auxilia cũ singlis romanis legiõib
aduenisset duoꝵ spetiem excituu ẜ̾uanit. alte . ͥ
cincium ꝑtem insule regnũ qua hieronis fuerat
tueri iussit. altero ip̃o cctera insulam tuebatur
maritime essent. ip̃e cũ mutinis equitatu proum¬
ciam pagrabant ut uiseret agros cultaq ab incio

Expanded text:
tibus, magis sanctitate vitae quam sacerdotii iure eam rem tibus, magis sanctitate vitae quam sacerdotii iure eam rem flaminem obtinuisse. consules priusquam in provincias irent, duas urbanas legiones in supplementum quantum opus erat ceteris exercitibus militum scripserunt. urbanum veterem exercitum Fulvius consul C. Fulvio Flacco legato—frater hic consulis erat—in Etruriam deditMaximum filium ducere in Siciliam ad M. Valerium erunt nec viribus nec specie eius provinciae praesidium; nam cum ptransfugarum etiam Numidarum equitum peditumque masit. ea externa auxilia cum singulis Romanis legionibus adiunxisset, duorum speciem exercituum seruauit; altero L. Cincium partem insulae, regnum qua Hieronis fuerat, tueri iussit: altero ipse ceteram insulam tuebatur maritimae essent. ipse cum Muttinis equitatu prouinciam peragrabat ut uiseret agros cultaque ab incultis
Abbreviated transcription (Latin):
it antiqͦs mores ut nemo tota iuuentutẽ hr̃et ᷑ prior
nec ꝓbatior primorib patrũ suis parit᷑ alienisq ẽẽt.
Huius fame cõsensu elatus adiusta fiducĩa sui rez
intermissa pmłtos annos ob indignationẽ flaminũ
priorũ repetiuit ut insenatũ introiret. Ingressũ
eum curiam cũ .L. lislmus p̃tor inde eduxisset. tr̃
p̾l. appellauit. Eamen uetustũ ius sac̾dotii repe¬
tebat datum id cũ togam pͥ. texta ⁊ sella curuli
et flaminio esse pretor no exolitis uetustate an¬
alium exemplis stare ius sed recentissime cuiusq
consuetudinis usus ualebat. nec patrũ nec auoꝵ
memoria dialem aaͣ id uis usurpusset. Gribuni
rem inertia flaminũ obliteratã tp̃is nõ sacerdono
damno fuisse cũ oquũ censuissent. Ne ip̃o quidem
contra tendẽte pretore magno assensn patruz fen¬
sue flamẽ insenatũ intredirxert̃. om̃ib ita existũni¬

Expanded text:
it antiquos mores ut nemo tota iuuentute haberetur prior it antiquos mores ut nemo tota iuuentute haberetur prior nec probatior primoribus patrum, suis pariter alienisque, esset. huius famae consensu elatus ad iustam fiduciam sui rem intermissam per multos annos ob indignitatem flaminum priorum repetiuit, ut in senatum introiret. ingressum eum curiam cum P. Licinius praetor inde eduxisset, tribunos plebis appellauit. flamen uetustum ius sacerdotii repetebat: datum id cum toga praetexta et sella curuli ei flamonio esse. praetor non exoletis uetustate annalium exemplis stare ius, sed recentissimae cuiusque consuetudinis usu uolebat: nec patrum nec auorum memoria Dialem quemquam id ius usurpasse. tribuni rem inertia flaminum oblitteratam ipsis, non sacerdotio damno fuisse cum aequum censuissent, ne ipso quidem contra tendente praetore, magno adsensu patrum plebisque flaminem in senatum introduxerunt, omnibus ita existiman
Abbreviated transcription (Latin):
maioꝵ reꝵ cũas cũ comitia maximi curionis cũ ĩ locũ
mͦ. emilis sacerdos crearet᷑ uetꝰ excitau̾t̃ certa. m̃. patri¬
ciis negãtib c̃. uia milia telliquinnus fuit explebe
petens habenda ratiõe ẽe qr nemo añ cũ nisi expatri¬
b id sac̾dotũ hũisẜ. Tribimi appellati ad senatũ redi
erũt. Senatus ppłi potestate fecit. ita primus exple¬
be creatus maximus curio.c̾. mannulius atellus
exflamẽdialẽ iuuitũ augurari. ocegit p. licinius
pontifex maximꝰ.t̃. ualeriũ flaccũ decẽ uiroꝵ sacris
faciendis creatus in locũq mucii sceuole emortui.c̃.
letorius causa in augurare coacti flamĩs libens
reticuisse in exmala fama in bonã u̾tisset ob adole¬
scentia negligente lupuriosaq.c̃ flactus flamẽ
captus ap̃ sicinio pontifice maxĩo erat .I. flacco frĩ gͦ¬
ãĩu esꝰ cura sacroꝵ ⁊ cerimoniaꝵ cepit ita repẽte exu¬

Expanded text:
maiorum rerum curas comitia maximi curionis, cum in locum maiorum rerum curas comitia maximi curionis, cum in locum M. Aemili sacerdos crearetur, uetus excitauerunt certamen, patriciis negantibus C. Mamili Atelli , qui unus ex plebe petebat, habendam rationem esse quia nemo ante eum nisi ex patribus id sacerdotium habuisset. tribuni appellati ad senatum <rem> reiecerunt: senatus populi potestatem fecit: ita primus ex plebe creatus maximus curio C. Mamilius Atellus . et flaminem Dialem inuitum inaugurari coegit P. Licinius pontifex maximus C. Ualerium Flaccum ; decemuirum sacris faciundis creatus in locum Q. Muci Scaeuolae demortui C. Laetorius . causam inaugurari coacti flaminis libens reticuissem, ni ex mala fama in bonam uertisset. ob adulescentiam neglegentem luxuriosamque C. Flaccus flamen captus a P. Licinio pontifice maximo erat, L. Flacco franimum eius cura sacrorum et caerimoniarum cepit, ita repente exu
Abbreviated transcription (Latin):
ex̾citũq quẽ qntus fulm̾ hũisset quitius obtineret.
c̃. hostiliuo ab .c. lectorio ꝓ pretore ꝓuĩciã excitũq
ꝗtum ia arimini erat accipet.mͦ. marcello ꝗb. cõs.
remiserat legiones decrete. i. ualerio. cũ .l. licinio¬
his quoq est proregatum insicibia impiũ. cãnẽsis
exercitus datus eumq suplere ex militib qexlegcio¬
nib. CR. fulu supessent iussi. Conqsitos eos con
militabãt quiq ex p̃tores. C. fuliii. exercitũ ob
similis irã fugẽ missi abeo senatu fuerãt .c. au¬
rum culeio cẽdẽ in sardimã legiones qb .p̃. ma¬
lius nolso ea ꝓuinciã ottinuerat decrete. p̃. su¬
plicio eade legi legione cademq dasse macedoni¬
am ottinere iussus prorogatũ in annũ impium.
.xxxu. remes erscicilia tarentũ ad fabium cons
dũ seu.mͦ. ualeriu messalã. Lles de hispania ꝯcꝙͣ
mutatũ. Nisi ꝙ nõ inannius Ecipionis nanoq sed¬
Ita ꝓuincie exercitũq ĩ eũ locũ ꝑtita impia inter

Expanded text:
ercitumque quem Q. Fulvius habuisset T. Quinctius obtineret. C. Hostilius ab C. Laetorio propraetore provinciam exercitumque qui tum Arimini erat acciperet. M. Marcello quibus consul rem gesserat legiones decretae. M. Valerio cum L. Cincio—iis quoque enim prorogatum in Sicilia imperium—Cannensis exercitus datus, eumque supplere ex militibus qui ex legionibus Cn. Fulvi superessent iussi. conquisitos eos consmilitabant quique ex praetoris Cn. Fulvi exercitu ob similis iram fugae missi eo ab senatu fuerant. C. Aurunculeio eaedem in Sardinia legiones quibus P. Manlius Volso eam provinciam obtinuerat decretae. P. Sulpicio eadem legione eademque classe Macedoniam obtinere iusso prorogatum in annum imperium.ueremes ex Sicilia Tarentum ad Q. Fabium consulem cium seu M. Valerium Messallam vellet. nec de Hispania quicquam mutatum, nisi quod non in annum Scipioni ita prouinciae exercituumque in eum annum partita imperia. inter
Abbreviated transcription (Latin):
reficit qcũ his.c̾. leliũ ĩ affricã p̃latũ mictit no¬
uas ranormi sb̾ ducit qa exiuridi mat̾ia rapti
fc̃t trãt ut ĩ sicco hiber naret. preparatis eĩb ad
bellũ. suncusas ñdũ ex magni belli motib scitis
tanqllas uenit. Greci itx aqbdã ytalicigenĩs tade
un qͣ ꝑbellũ cepãt retinẽtib ꝯtessas si asenatu repe¬
telñt. Oium p̾msi initus tueri publicã fidẽ pnͣtim
er dicto ꝑtim iudiciis q̃ ĩꝑtinates ad optineda
ĩiuiriã red̾itis suas regisiracusanis restituit. Nõ
ip̃is tãtsi en res s õib sicilie ppłis gnͣta fuit. ecq
enixĩ ad bellũ adiuuerũt. Eadẽ estate ĩ hispania
choortũ ingẽs bellũ cenciẽte ĩdibili nulla alia de
rũ alioꝵ orto eũ suꝑ t̃e unũ ducẽ romanis. cete
cesis scipiõib aliũ quẽ micterẽt hũisse. et postꝙͣ
ĩ italia gͣnͣuius bellũ urge̾t adu̾sus hanibalẽ

Expanded text:
lium in Africam praedatum mittit; nouas Panhormi subducit, quia ex uiridi materia raptim factae erant, ut in sicco hibernarent. praeparatis omnibus ad bellum Syracusas, nondum ex magnis belli motibus satis tranquillas, uenit. Graeci res a quibusdam Italici generis eadem ui qua per bellum ceperant retinentibus, concessas sibi ab senatu repetebant. omnium primum ratus tueri publicam fidem, partim edicto, partim iudiciis etiam in pertinaces ad obtinendam iniuriam redditis suas res Syracusanis restituit. non ipsis tantum ea res sed omnibus Siciliae populis grata fuit, eoque enixius adlia de rum aliorum orto: eum superesse unum ducem Romanis ceterspaniam caesis Scipionibus alium quem mitterent habuisse, et postquam in Italia grauius bellum urgeret, aduersus Hannibalem
Abbreviated transcription (Latin):
uor ꝙͣ auctores eẽnt dubiũ Ambalẽ alteriꝰ ꝙ fidẽ¬
tem.tamẽ ut campanos ex sannio peteret moue¬
rũt monitos utenia atqi etiã ꝓmissa reb cõfir¬
marent Iussosis cũ płib ⁊ aliquib pͥncipũ redirẽ
ad se dimisit Ipẽ impit duci ot se ĩ agrũ casma¬
tom ducat Edxctus apitis regionũ sicum a¬
tum occupasset exitũ romane ad op̃e ferendã so¬
tiis int̾clusũñ. s punicũ atbortes ablatuoꝵ no¬
palifanum calatinãꝙ ⁊ calenũ agrũ in canpu
stellatem descendit ubi cũ mõtib flummmb ꝓicla¬
usam regione ccumspex iẜ uocatũ ducẽ ꝑcunctat᷑
uhi t̾rar cẽt cum his casilim cod̾ mãsurũ .s. agnũ

Expanded text:
ior quam auctores esset, dubium Hannibaleior quam auctores esset, dubium Hannibaletem tamen ut Campanos ex Samnio peteret moverunt. monitos etiam atque etiam ut promissa rebus adfirmarent, iussosque cum pluribus et aliquibus principum redire ad se dimisit. ipse imperat duci ut se in agrum Casinatem ducat, edoctus a peritis regionum, si eum saltum occupasset, exitum Romano ad opera ferendam sociis interclusurum. sed Punicum abhorrens ab Latinolifanum Caiatinumque et Calenum agrum in campum Stellatem descendit. ubi cum montibus fluminibusque clausam regionem circumspexisset, vocatum ducem percunctatur ubi terrarum esset. cum is Casilini eo die mansurum eum
Abbreviated transcription (Latin):
aut fortune penitere sue. Sꝗ nõ anibalem ma¬
g̃ infestu tam sanis consisiid habebat qm̃ mag̃
equitũ ꝗ nicħ̾ aliud q̃ auod impabat Impio mõe
ad .R. pͥ. p̾cipitandam habebat feror rapidusq
in cosiliis ac linꝰg ĩmod icus pͥmoint̾ piuco de¬
um ppalã in uulg̾ ꝓcũctatore segnẽ ⁊ cauto ti
toꝵ successib creuit sese extollebat. Annibal
ex Arpinis in samnũ tr̃asit beneuentañ de¬
ppłãtur agrum Telesiam urlem capit ir¬
ritat etiã de industria duoe siforte accẽsũ¬
tot indigntatĩb cladib socioꝵ detrahẽ ad
equũ c̾tamẽ possit Int̾ młtitudinẽ socioꝵ ytali¬
Ei gnis qui ad tici symeniũ capti ab anibale
dimissiq fuerant Trẽs Campani equites erãt
multis ĩllocti donis ꝑmissioq anibalis ad cõ¬
ciliandos ppłoꝵ aĩos hi nũtiantes si in camparaã
excitũ ad monisp Capue potiẽde copĩa fore cũ tes ma¬

Expanded text:
aut fortunae paenitere suae. sed non Hannibalem maaut fortunae paenitere suae. sed non Hannibalem magis infestum tam sanis consiliis habebat quam magistrum equitum, qui nihil aliud quam quod impar erat imperio morae adue consiliis ac lingua immodicus, primo inter paucos, dein propalam in uolgus, pro cunctatore segnem, pro cauto timltorum successibus creuit, sese extollebat. Hannibal ex Hirpinis in Samnium transit, Beneuentanum depopulatur agrum, Telesiam urbem capit, inritat etiam de industria Romanum ducetrahere ad aequum certamen possit. inter multitudinem sociorum Italici generis qui ad Trasumennum capti ab Hannibale dimissique fuerant tres Campani equites erant, multis iam tum inlecti donis promissisque Hannibalis ad conciliandos popularium animos. hi nuntiantes, si in Campaniam exercitum admovisset, Capuae potiendae copiam fore, cum res ma