comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cis ⁊ soĩ ypoceca ielusimi.
iuiuis. ut si qua pacta inter¬
cesserint ui ꝓ restitucõne co
q̃ nõ ceͣ leges noc contra con¬
stitucõnes sunt ea obsu̾ent᷑.¬
¶ Sin autẽ repudio m̾i̾.
fu̾it dissolutum omnia iu¬
ra q̃ ex cheodosiana uł ur̃a le¬
ge descendunt. innuitilata
custodiantur. ¶ Similmõ
ea q̃ auastasiana lege ne ꝓhis
que bona grã separautur emi¬
mnerata sunt firma. illibaca¬
quid sacratissiuis constitucõ¬
nib ur ubris prudentium cau¬
tum ẽ ꝙ nõ contrarium huie
legi inueniatur ⁊ hoc insua
maneat sirmitate ⁊ ex stipu¬
latu accdõni aggregetur.l in
rẽ uxoriã tractatu ẽ. orue
oumia inhis cantummodo do¬
hanc legem date fu̾int uł pro¬
inissc ux etiam sine scͥptis habi¬
te. Instrum̃ta enim iam con¬
fecta uirib carere nõ patin᷑.
s suum ex pectare euẽtum.

Expanded text:
cis et sola hypotheca conclusum. duximus, ut, si qua pacta intercesserint vel pro restitutione dotis quae nec contra leges nec contra constitutiones sunt, ea observentur. Sin autem repudio matrimonium fuerit dissolutum, omnia iura, quae ex Theodosiana vel nostra lege descendunt, immutilata custodiantur. Simili modo ea, quae Anastasianae legi pro his quae bona gratia separantur enumerata sunt, firma illibataquid sacratissimis constitutionibus vel libris prudentium cautum est, quod non contrarium huic legi inveniatur, et hoc in sua maneat firmitate et ex stipulatu actioni adgregetur, licet in re uxoria tractatum est. Quae omnia in his tantummodo dohanc legem datae fuerint vel promissae vel etiam sine scriptis habitae: instrumenta enim iam confecta viribus suis carere non patimur, sed suum expectare eventum.
Abbreviated transcription (Latin):
n̾o meum q̃m inpot̾ate hes
donacõnis cytulo contulisse
cominemores. nõ ⁊̃ inc̾tiuis
in eum quinisacris familie
tue remanet destinacõemina¬
gis paterne uolinitatis factã
qͣm ꝑfactamdonacõem per¬
uenisse. delegacõos autẽ nomi¬
numinemancipatum colla¬
te ꝑfectam donacõne efficiũt

Expanded text:
n eum quem in potestate habes donationis titulo contulisse commemores, non est incerti iuris in eum, qui in sacris familiae tuae remanet, destinationem magis paternae voluntatis factam, quam perfectam donationem pervenisse. Delegationes autem nominum in emancipatum collatae perfectam donationem efficiunt
Abbreviated transcription (Latin):
consuł ansimił obseruancia
a nob̾ adiciendarum ferar
q̃ reb feliciter gestis ꝓueniũt
ad applłacõnum qͦ cempora
porrigenda sit. uerine kiñe¬
rt: resc̾bi placuit exꝑien¬
cie cueut in causis ꝓnocacõnũ
ingiter. ⁊ sine additam̃to huiꝰ¬
cemodi dierum cempora sci¬
as seruari debere. ⁊ supͣdcõꝵ di¬
erumin applłacõnum causis
minime fieri adiectõnem.

Expanded text:
consulis, an similis observantia a nobis adiciendarum feriarum, quae rebus feliciter gestis proveniunt, ad appellationum quoque tempora porrigenda sit, Verine carissime, rescribi placuit experientiae tuae, ut in causis provocationum iugiter et sine additamento eiuscemodi dierum tempora scias servari debere et supra dictorum dierum in appellationum causis minime fieri adiectionem.
Abbreviated transcription (Latin):
rumq euenit ut iundex cõm¬
rum grã dilacõemdarere¬
nm necĩtate cogatur. spaci¬
um instructõns exhibente pꝰ¬
culatum dari comueniet. Qͥs r
hac rõne arbitramur ẽẽ mode¬
randum ut si ex ea ꝓuincia uͥ
lis agitur uł ꝑsona ułinstru¬
m̃ta poscentur. nõ amplius
qͣm tres menses indulgeant᷑.
Si u̾o ex continentib ꝓuincus
sex menses custodiri iusticia
est. Incnͣsmarina autẽ dilacõ
ne nouem computari oporte¬
bit oꝵ ita constitutum iudicã¬
ces consentire de bebunt ut
rum urgentissima racõ siagi¬
cau̾it. ⁊ neccĩtas desiderate in¬
structõnis exeg̾it. nõ fa̾cile am¬
plius qͣm semel. nec ulla cra¬
hendi arte sciant ẽẽ tͥbuend.
ad exͣ ordinarium iudoicemre¬
portau̾it: dilacõ ei penit᷑ de ne¬
ganda ẽ. Illi autẽ qui inudi¬
cium uocacatur danͣda ẽ ad ꝓ¬
banda p̾cum mendacia uł ꝓ¬
fe̾nda aliqua instrum̃ta uel

Expanded text:
rumque evenit, ut iudex rum gratia dilationem dare rerum necessitate cogatur, spatium instructionis exhibendae postulatum dari conveniet. Quod hac ratione arbitramur esse moderandum, ut, si ex ea provincia ubi lis agitur vel persona vel instrumenta poscentur, non amplius quam tres menses indulgeantur: si vero ex continentibus provinciis, sex menses custodiri iustitiae est: in transmarina autem dilatione novem menses computari oportebit. Quod ita constitutum iudicantes sentire debebunt, ut rum urguentissima ratio flagitaverit et necessitas desideratae instructionis exegerit, non facile amplius quam semel nec ulla trahendi arte sciant esse tribuendaad extraordinarium iudicem reportaverit, dilatio ei penitus deneganda est: illi autem, qui in iudicium vocatur, danda est ad probanda precum mendacia vel proferenda aliqua instrumenta vel
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Int̾ priuatos ⁊ fiscũ
si aliqua lis mota fu̾it utriq
parti pͤcendende dilacõnis ꝑ
defensores suos copia nõ est
deneganda. si hoc comnnodi¬
catis rõpostulau̾it.
monio litigantib intnͣsmari¬
na ĩ dilacõne mensium no¬
uẽ spacia egredi conceditur.

Expanded text:
ae. Inter privatos et fiscum si aliqua lis mota fuerit, utrique parti petendae dilationis per defensores suos copia non est deneganda, si hoc commoditatis ratio postulaverit. monio litigantibus in transmarina etiam dilatione mensuum novem spatia egredi concedatur.
Abbreviated transcription (Latin):
ne int̾mĩsa sepe fit᷑ ut prius
de cͥm̃ne iudicetur. qd ut po¬
te maĩ m̾ito minori prefer
camuelut ex integro iniudi¬
cium deductam distingui.
ut fus cͥminał negocui. ex ce
die quo iut̾ partes fuerat la¬
in p̃r. eos iniudicium de¬
ducta nõ uidetur sitantum
postulacõ simplex celebrata
sit uł accͥõns spẽd añ iudici¬
um reo cogͣmita. Inter litem
enim contestatam. ⁊ editam
acdõem ꝑ multum interest.
lis enim cunc uidetur contes¬
fiudire ceperit. de ltis retg¬
um calliditatos amputare
ꝓperantes censemus ut siquiꝰ
cͥta qͣntitate sibimet debita
suꝑ ampliore pecunia ꝑ do¬
lum ⁊ machinacõem caucõ¬
nem᷑ exegit. ⁊ ad iudicium
debitorem uoᷤ cauit. Si quidẽ
aũ in coatani litem callidita¬
tis eum ꝑeniteat. ⁊ u̾itatem
arguatur de adiecta salsaqnͣ¬
titate: nõ solum eał. ⁊̃ cotode¬
bito eu trandaris cnsace̾onib
scl ⁊ secundis confessionib.
siuc insinuate sint siũ nõ
etiamin hoc cãusuamobtinẽ¬

Expanded text:
ne intermissa, saepe fit, ut prius de crimine judicetur; quod, utpote majus, merito minori praefertcausam velut ex integro in judicium deductam distingui: ut finis criminalis negotii ex eo die, quo inter partes fuerit lai. Res in iudicium deducta non videtur, si tantum postulatio simplex celebrata sit vel actionis species ante iudicium reo cognita. inter litem enim contestatam et editam actionem permultum interest. lis enim tunc videtur contesaudire coeperit. D. k. Seum calliditates amputare properantes censemus, ut, si quis certa quantitate sibimet debita super ampliore pecunia per dolum et machinationem cautionem exegerit et ad iudicium debitorem vocaverit, si quidem ante inchoatam litem calliditatis eum paeniteat et veritatem arguatur de adiecta falsi quantitate, non solum ea, sed etiam toto debito eum fraudari: transactionibus scilicet et secundis confessionibus, sive insinuatae sint sive non, etiam in hoc casu suam obtinen
Abbreviated transcription (Latin):
dilacõem nõ coisueuit postu¬
lan. eiam siutraq parce p̾sẽ¬
tͥe tb uatur. cumnõ alias ni¬
ant. ⁊ cognicõcause. nõ inter¬
pellaconeplenana. s conbo¬
demre magis iudice legiime
colligatur. ut si forte dilacõis

Expanded text:
dilationem non convenit postulari, etiamsi utraque parte praesente tribuatur, cum non alias nieat et cognitio causae non interpellatione planaria, sed considente magis iudice legitime colligatur, et, si forte dilationis
Abbreviated transcription (Latin):
insertis constitucõnib necẽe
qui ccͣ hoc fac̾e ausisunt. cum
sufficiat carum constitucõnũ
nui codicisrecitacõ. adiectis ⁊̃
uetis iuris intͥpͥtatormlabo¬
rib ad omnes dirimendas li¬
ces. nulla dubitacõne em̃gẽ¬
da. uł eo qd̾ sine die ⁊ consule q̃¬

Expanded text:
insertis constitutionibus necesse qui contra haec facere ansi fuerint, cum sufficiat earundem constitutionum nostri codicis recitatio adiectis etiam veterum iuris interpretatorum laboribus ad omnes dirimendas lites, nullaque dubitatione emergenda vel eo, quod sine die et consule qu
Abbreviated transcription (Latin):
nullum suffragium sanctõni
cõferentib qͣui contraniis con¬
stitucõnib q̃ post̾iore ꝓmulga¬
cõne uacuate sunt. Similib ⁊.
noscuntur. ex qua diuidendo
net̾a nonum aliquid nasci
uidetur. multis in suꝑ aliis ad
iectam huismodi codicis cõ¬
posicõem ꝑtinentib hiisdem
prudentissimis uiris a nr̃o no¬
mine mandatis. ⁊ nr̃o studio ꝓ
re pub. instituto siumi pͥsidi¬
dium deus ommpotens ãmi¬
at. adistumenim laborem ⁊
tanti oꝑis consummacõem
elcti. uir excellentissimus ex
q̃stor nr̃i palacii cõsularis ac
patriciusioħ̾es. ⁊ uir subli¬
missimus expͥf. pͥtorio consu¬
laris acq patricius leontius.
uir qr eminentissumus magr̃
nuł. consularis acq patͥcius.
sissimus exq̃stor sacrinũ pala¬
maginficus magist̾ia dignita¬
de int̾ agentes decoratus tubu¬
manus. uirq illustris comes
largicõminunt̾ agentes ⁊ ma¬
gister scrimilibrorum ⁊ sacͣm̃
constitucõnum constantiuus.
⁊ uir illustris ⁊ mag̃r ⁊ iuris

Expanded text:
ffragium sanctioni conferentibus quam contrariis constitutionibus, quae posteriore promulgatione vacuatae sunt, similibus etnoscuntur, ex qua dividendo vetera novum aliquid nasci videtur, multis insuper aliis ad rectam huiusmodi codicis compositionem pertinentibus isdem prudentissimis viris a nostro numine mandatis. Et nostro studio pro re publica instituto suum praesidium deus omnipotens adnuit ad istum enim laborem et tanti operis consummationem electi vir excellentissimus ex quaestore nostri palatii consularis ac patricius Iohannes et vir sublimissimus ex praefecto praetorio consularis atque patricius Leontius virque eminentissimus magister militum consularis atque patricius Psissimus quaestor sacri nostri palamagnificus magisteria dignitate inter agentes decoratus Tribonianus virque illustris comes largitionum inter agentes et magister scrinii libellorum et sacrarum cognitionum Constantinus et vir illustris ex magistro et iuris
Abbreviated transcription (Latin):
cum difsinicõnib insidiantẽ
penitꝰ extupare. ad ħ cominu¬
ne pͥstandum bñfm deo pre¬
sule ꝓno animo nos edidim᷑.
⁊ eloctis uiris gloriosissumis
tam doctͥua legum qͣm experi¬
encia rerum studioq ꝓ re .p.
in defẽsso ⁊ laudali ꝓpoito pol¬
lentib. subcertis finib mag¬
num laborem cõmisimus. ꝑ
q̃ni tauitͥum net̾um gregori¬
ani ihermogeniam atq theo¬
dosian codicum constitutõeᷤ.
qͣmplurimas alias post cos¬
dem codices atheodosio diue
memorie cet̾is qr post ennire¬
tro principib ⁊ a nr̃a ⁊̃ clemẽ

Expanded text:
cum definitionibus insidiantem penitus extirpare, ad hoc commune praestandum beneficium deo praesule prono animo nos dedidimus et electis viris gloriosissimis tam doctrina legum quam experientia rerum studioque pro re publica indefesso et laudabili proposito polientibus sub certis finibus magnum laborem commisimus, per quem tam trium veterum Gregoriani et Hermogeniani atque Theodosiani codicum constitutiones quam plurimas alias post eosdem codices a Theodosio divinae memoriae ceterisque post eum retro
Abbreviated transcription (Latin):
ges armorumpodio seruate
sunt. Merito ig̃rad primam
comimininurerum sustenta¬
nr̃os q: labores referentes. mi¬
litaria quidem agmina mł¬
ciplicib ⁊ omnem ꝓuidenci¬
aincontinentib modis cor¬
rexim̃. ⁊ tam uet̾ib ad meli¬
orem statu breui tempore
exquisitis. s ĩ recta dispõie¬

Expanded text:
ges armorum praesidio servatae sunt. merito igitur ad prima communium rerum sustentanostrosque labores referentes militaria quidem agmina multiplicibus et omnem providentiam continentibus modis correximus, tam veteribus ad meliorem statum brevi tempore exquisitis, sed e
Abbreviated transcription (Latin):
rumiudic̃otuiculminis in¬
cimare ꝓserimꝰ. ut sciant
omnes tamlitigatores qmͣ
disertissimi aduocati nulla¬
tenus eis lic̾e de cet̾o cõstitutõ¬
nes ex uet̾ib trib codicib qͦ¬
rumiami mencõ fc̃a est. nelex¬

Expanded text:
rum iudicio tui culminis intimare prospeximus, ut sciant omnes tam litigatores quam disertissimi advocati nullatenus eis licere de cetero constitutiones ex veteribus tribus codicibus, quorum iam mentio facta est, vel
Abbreviated transcription (Latin):
seruando poĩtas. deinde nouaᷤ
ponendo firiissimas subiec¬
tis effrcimus ¶ S cunisit
necessarium mnultitudinem
uet̾ib codicib relatarum ꝙͣ

Expanded text:
servando positas, deinde novas ponendo firmissima subiectis efficimus. 1. Sed cum sit necessarium multitudinem veteribus codicibus relatarum
Abbreviated transcription (Latin):
datum fimdum ab auctore
aponas. si ex autecedente ob¬
ligacõne ad deberatur. iure
soluististipulacõem qmͣsub¬
iectam empcõnide indemp¬
nitate ꝓponis ip̃ins concep¬
cõ cominissam ẽẽ manifes¬
de ceclarat.
dem. Cum successores ĩ uẽ¬
dicoris ꝓrinctõne cen̾ipossĩt.
tuat iure ꝓsequi que compa¬
rasti. anctoris hĩdeb ꝯuocimu:
gradu constitutis ad sist̾e ne¬
his sudus q̃m eristifu̾it einc¬
tꝰ. sine absentib postera qͣnti¬

Expanded text:
datum fundum ab auctore proponas, si ex antecedente obligatione quod debebatur iure solvisti, stipulationem, quam subiectam emptioni de indemnitate proponis, ipsius conceptio commissam manifeste declarat.. Cum successores etiam venditoris pro evictione teneri possint, tuat iure persequi quae comparasti, auctoris heredibus quocumque gradu constitutis adsistere nehis fundus quem emisti fuerit evictus sive absentibus, postea q
Abbreviated transcription (Latin):
id est qͣi castrense possident suꝑ
histantummodo reb q̃ qicas¬
trensis peculii sut. nõ solum
ultima condere secundinle¬
gos tam̃elogialicere qd̃ erleo¬
mana constitucõne descendit.
s etianicorumultimasuolun¬
tates suꝑhiscantummodo hĩ¬
tas de inofficioso q̃rele: mini¬
me subiac̾e.¬

Expanded text:
si castrense possident, super his tantummodo rebus quae quasi castrensis peculii sunt, non solum ultima condere secundum leges elogia licere quod ex Leonina constitutione descendit, sed etiam eorum ultimas voluntates super his tantummodo habitas de inofficioso querelae minime subjace
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. I procuratore dolũ
⁊ omnem culpami ñ ĩ inꝓ¬
uisum casum p̾stand̾ eẽ
iuris auctoricace mamfes¬
te declaratur.
tͥ fonis ac felicis eqͦs cua pe¬
cunia comparatos uł in so¬
lutum tͥ aꝓprio cuo debi¬
core craditos. um de his utͥ¬
usq uoluntate dedisti ad
parendum placitis eosmã¬
dati iudicõ comuentos bona
fide urget.
teora domini morte finit᷑.
datum suscepit fide rupta
qͣnti int̾ est maudatoris

Expanded text:
. A procuratore dolum et omnem culpam, non etiam improvisum casum praestandum esse iuris auctoritate manifeste declaratur. s tua pecunia comparatos vel in solutum a proprio debitore tibi traditos uni de his utriusque voluntate dedisti, ad parendum placitis eos mandati iudicio conventos bona fides urguet. integra domini morte finitur.datum suscepit, fide rupta quanti interest mandatoris
Abbreviated transcription (Latin):
Dem. P̃Post solucõm ase
fcãm qudari mutuo mã¬
dauit ab eo ꝓ quo int̾cessit
ulꝰ successorib enis qd̃ so¬
lutum ẽ ⁊̃ cum usuris post
moram recte reddipostu
les maudato p̾cedente acce¬
peras ultra licitas usuras
ex stipulacõne ur mora pͥs¬
care licet pignora data pro¬
bentur compelli nõ potes.
Dem. P i contͣ ucitimiiti s
ĩcertum redemisti ĩt̾dc̃ẽ cõ¬
nẽcõnis cͥ fidem impleri frꝰ¬
ca petis. Qd̾ si gracutummã¬
datum suscepisti scd̾m bonã
sidem sumpt᷑ recte postuia ᷤ¬

Expanded text:
. Post solutionem a se factam, qui dari mutuo mandavit, ab eo, pro quo intercessit, vel successoribus eius quod solutum est etiam cum usuris post moram recte reddi postules mandato praecedente acceperas, ultra licitum ex stipulatione vel mora praestare, licet pignora data probentur, compelli non potes.. Si contra licitum litis incertum redemisti, interdictae conventionis tibi fidem impleri frustra petis. Quod si gratuitum mandatum suscepisti, secundum bonam fidem sumptus recte postula
Abbreviated transcription (Latin):
tate m̾cetur. oruantum quis¬
sufficiat estimetur. ꝓfecto
enim quis locus cutus ⁊ que
ueranda deitemplipecimiis
expugnentur: Qm murum
integritatiᷤ aut uallum fidei
ꝓuidebimus. si auri satrafa¬
mes penetralia ueneranda
ꝓserpit. Quid demq cantũ
incorrupta cormmpitur. ces¬
set altarib inmin̾e ꝓphamus
ardor auaricie. ⁊ a sacris adi¬
tis repellatur piaculare fla¬
gicium. Ita castuis ⁊ humił
nr̃is temporib eligatur ep̃e.
ut locorum quocum ꝑuen̾it.
omnia nite ꝓpria integritate
purificet. ¶ Non p̾cios p̾ci¬
b ordinetur antistes. tantũ
ab ambitu debet ẽẽ sepoĩtus
ut queratur cogendus. roga¬
tus recedat. inuitatus effugi¬
at. sola suffragetur nocc̃itas
excusandi. ꝓfecto enimindig¬
nus est sacdoc̃õ uisi fu̾it ordi¬
quat᷑ inuitus. ¶ E unsane
quisquis hanc sc̃am ⁊ uene¬
randam antistis sedem pecu¬
me int̾uentu sb̾iisseaut is
quiut alt̾um ordinaret uł
engͥet: aliquid accepisse de¬
cegitur ad instar publicieri

Expanded text:
e mereatur, non quantum quissufficiat, aestimetur. Profecto enim quis locus tutus, et quae neranda Dei templa pecuniis expugnentur? Qintegritati aut vallum fidei providebimus, si auri sacra fames penetralia veneranda proserpit? quid denique cautum incorrupta corrumpitur? Cesset altaribus imminere profanus ardor avaritiae et a sacris adytis repellatur piaculare flagitium. ita castus et humilis nostris temporibus eligatur episcopus, ut, locorum quocumque pervenerit, omnia vitae propriae integritate purificet. Non pretio, sed precibus ordinetur antistes. tantum ab ambitu debet esse sepositus, ut quaeratur cogendus, rogatus recedat, invitatus effugiat. Sola illi suffragetur necessitas excusandi. profecto enim indignus est sacerdotio, nisi fuerit ordinatus invitus, cum sane quisquis hanc sanctam et venerandam antistitis sedem pecuniae interventu subiisse aut si quis, ut alterum ordinaret vel eligeret, aliquid accepisse detegitur, ad instar publici cri
Abbreviated transcription (Latin):
mpr̃. Hiis quicemporecom¬
pecentinõ appllau̾nt reinte¬
grande audiencie facultas de¬
consules seu comites orientis.
sennicaniosseu pͥfectos aug̾ta¬
les uł aliumindicemsubspe
formidinis ꝓuocacc̃emnõ ar¬
bitrantur interponendam.
areuocãdalite repellantur.
Quiu̾ouimsustinuerunt
contestacõne publice ꝓpoĩta
intͣ dies uidel simos quib ap¬
pellaril cansã appellacõnis
euidenti affirmacõne distin

Expanded text:
p. His, qui tempore competenti non appellant, redintegrandae audientiae facultas demilitum seu proconsules seu comites Orientis seu vicarios seu praefectos Augustales vel alium iudicem sub specie formidinis provocationem non arbitrantur interponendam, a revocanda lite pellantur. Qui vero vim sustinuerunt contestatione publice proposita, intra dies videlicet legitimos, quibus appellare licet, causas appellationis evidenti adfi
Abbreviated transcription (Latin):
sub nomine prĩscmuxorẽ
enis id⁊ nou̾cam tuam subtep
cou̾otestam̃to falias ꝓtulis¬
se allogas cincͥmen admis¬
sumignores. legatum ascͥp¬
tum tibi consecutꝰ sis: camẽ
nõ impedieris accusacõemcc
cam implecis sollempnib
instituere.

Expanded text:
ub nomine patris tui uxorem eius, id est novercam tuam, subrepto vero testamento falsas protulisse adlegas, cum crimen admissum ignores, legatum adscriptum tibi consecutus sis, tamen non impedieris accusationem contra eam impletis sollemnibus instituere.
Abbreviated transcription (Latin):
Incuriam autemse mminiũ¬
cens dampnoͣ quidemcum
infamia afficitur. mun̾ib
u̾o ꝑson̾alib inpatri aprõ¬
ni que congruunt homini¬

Expanded text:
in curiam autem se immiscens damno quidem cum infamia adficitur: muneribus vero personalibus in patria patroni, quae congruunt hui
Abbreviated transcription (Latin):
infilios a se citulo donacõnis
tͣmlatum creditorisuodat pig¬
qͣm dominis nocet cum serui¬
anaetiam accõ declarat eui¬
deut̾ iure pignoris cem̾inon
posse. nisi q̃ obligantis in bo¬
uis fu̾int. ⁊ ꝑ alium rem alie
namininto dominopignori
darinõ posse. certissimum ÷¬
cipumitinm pignoridedit.
nec hm c post ꝑfectam etatẽ
consensum a comno dasti pig¬
norires obligare nonpotint.

Expanded text:
in filios a se titulo donationis translatum creditori suo dat pig quam quicquam dominis nocet, cum serviana etiam actio declarat evidenter iure pignoris teneri non posse, nisi quae obligantis in bonis fuerint, et per alium alienam rem invito domino pignori obligari non posse certissimum cipium tuum pignori dedit nec huic post perfectam aetatem consensum accommodasti, pignori res obligari non potuit.
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Post ꝑsectani uendi¬
cõ⁊m fẽtus quidem pecorum ẽp¬
cori. uenditori u̾o sumptꝰ. si qͦs
bona fide secerit restitui cebere
notissimum est.
Dem. Erpulsos uos de fundo
ꝑ molenciaur a nerone q̃m ha¬
pere ius inco negatis ꝓfitentes
nullam uob̾ adu̾sus cum ex cꝰ
uendicõne fundum possidetis
accõem compet̾e ꝓbatis. Igr̃
ad instarintera cĩ scu acdõnis

Expanded text:
. Post perfectam venditionem fetus quidem pecorum emptori, venditori vero sumptus, si quos bona fide fecerit, restitui debere notissimum est.. Expulsos vos de fundo per violentiam a Nerone, quem habere ius in eo negatis, profitentes nullam vobis adversus eum, ex cuius venditione fundum possidetis, actionem competere probatis. igitur ad instar interdicti seu actionis
Abbreviated transcription (Latin):
dem finidi usurpasse. rector
uitam bũs donacõnem a nou
domina urore cua iu filiam
suam collatam nullum pͥm¬
dicium domimotuo atculisse
docenti cͥ u̾itatem p̾cib tuis
assistere restituere candem pos¬
possõem hĩta etiam fructum
caxacõne curabit.

Expanded text:
dem fundi usurpasse, rector nitum habens donationem a non domina uxore tua in filiam suam collatam nullum praeiudicium dominio tuo attulisse, docenti tibi veritatem precibus tuis adsistere restituere eandem possessionem habita etiam fructuum taxatione curabit.
Abbreviated transcription (Latin):
aut is caiĩ qui post contrac¬
tas nuptias uurui sue cura¬
cor datur excusare se debet.
ne maiifestam suĩam ciꝰ of¬
fendat. ⁊ labem pudoris con¬
trahat.

Expanded text:
ant, is tamen, qui post contractas nuptias nurui suae curator datur, excusare se debet, ne manifestam sententiam eius offendat et labem pudoris contrahat.
Abbreviated transcription (Latin):
marci constitucõne p̾scrip¬
sidem ꝓuincie uti nõ ꝓbibe¬
ris. Nam ꝙ omnium bonoꝵ
prẽm pupilli usunfru̾tum
renquisse qͦudam uxorisue
ꝓponis adexcusandos uos acu¬
cela nõ ẽ ydoneum.

Expanded text:
one praescripsidem provinciae uti non prohiberis. Nam quod omnium bonorum patrem pupilli usum fructum reliquisse quondam uxori suae proponis, ad excusandos vos a tutela non est idoneum.
Abbreviated transcription (Latin):
rinis fr̃ĩb tͥ cominuines eẽ
ꝓsicearis: ad excusatõmi cu¬
tele nõ ẽ ydoneum cum ha¬
rum diuisio curatore dato
si possit.

Expanded text:
rinis fratribus tibi communes esse profitearis, ad excusationem tutelae non est idoneum, cum harum divisio curatore dato fieri possit.
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑ uł decentatorib censennus
qmsine molencia eandemrem
nactisunt. Namsiꝯins uiolẽ¬
tercam abstulit. omnimodo
licebit priori possõrismeulla
distinccione camuendicare.
dicis eã detinuit. catamencooo¬
ne qd̾ absens prior possor ladu
temnocatus mimine respon¬
dit. ucciitei adsmiitudinẽ
ceterorum. quirei dominium
haut intraunumanum se
osferentͥ caucõem suscipiende
utis dniti: eandemrem reciꝑe.
suꝑ q̃ ea cognicionalia subite

Expanded text:
s detentoribus censemus, qui sine violentia eandem rem nancti sunt. nam si quis violenter eam abstulit, omnimodo licebit priori possessori sine ulla distinctione eam vindicare. dicis eam rem detinuit, ea tamen occasione, quod absens prior possessor et ad litem vocatus minime respondit, licebit ei ad similitudinem ceterorum, qui rei dominium habent, intra annum se offerenti cautionemque suscipiende litis danti eandem rem recipere superque ea congnitionalia subire
Abbreviated transcription (Latin):
us ad quinq̃nuium staudum
brsepnis suꝑhuiusmodi cal¬
culo a iudicib uariatinnest.
unde noc fagcile sium effectũ
ilitigiis ostendere huius modi
excepcõ ualuit. C uiuutaq no¬
bis alie cemporalos excepcões.
uł p̾scͥpcõnes sufficiant. huiꝰ¬
modi difficultatib illigarisb̾
iectos imperio. minime pati¬
iur. Ideoꝙ menorata anna¬
li exoepcõne penitus quiescẽ¬
de. alie omnes legitue excep¬
is suum igorem ostendant.
aliqͣm dubitacõem acceper̃
clariorib ⁊ compendiosis sac̃¬
cõnib renonare. iubenius
omnes ꝑsouales accõues
qͣs u̾bosa quorumdam inter¬
pͥtatõiactare extra metas.
nriginti annorum conabat᷑.
triginta amorun spaciis ꝯ¬
cludi. insilegitimus modus.
poris idcrodux̾it. sola ypo¬
checaria accõue quadragin¬
ta aimorum utente cuiricu¬

Expanded text:
ue ad quinquennium standum bus saepius super huiusmodi calculo a iudicibus variatum est, unde nec facile suum effectum in litigiis ostendere huiusmodi exceptio valuit. Cum itaque nobis aliae temporales exceptiones vel praescriptiones sufficiant, huiusmodi difficultatibus illigari nostro subiectos imperio minime patimur. ideoque memorata annali exceptione penitus quiescente aliae omnes legitimae excepis suum vigorem ostendant, aliquam dubitationem acceperunt, clarioribus et compendiosis sanctionibus renovare, iubemus omnes personales actiones, quas verbosa quorundam interpretatio iactare extra metas triginta annorum conabatur, triginta annorum spatiis concludi, nisi legitimus modus, poris introduxerit: sola hypothecaria actione quadraginta annorum utente curricu
Abbreviated transcription (Latin):
soemeins exei ꝑdiderit pos¬
se eum i accõem adudadicl¬
dam candem renure sancti¬
siquis eas recte inspexit sane¬
cietiant. ¶ Qo̾ si ꝯuis eamie
desierit possidere cuius donm¬
nus. uł is qui supoitam eam
quadraginta anorumer¬

Expanded text:
s rei perdiderit, posse eum etiam actionem ad vindicandam eandem rem habere sancisi quis eas recte inspexerit, sanciebant. Quod si quis eam rem desierit possidere, cuius dominus vel is qui suppositam eam quadraginta annorum ex
Abbreviated transcription (Latin):
annali excepcõne
aue ex italicis contrac¬
tib oritur candemoles
aldercacõnum in omnib
iudioris exorte sunt qͣutas et
enumerari difficile ⁊ explan¬
ariimpossibile : primnumet eͥ
natura enis obsernacõniscum
omui scrupulositate ⁊ difficul¬
cate compoita : Cum multa cõ¬
currere dereaut ut ea nascatur.
deinde illd̃spacium anale.
aliiquidem ita efuse interpre¬
tabanturut possit usq ad decẽ¬
nium extendi. aliiuidicances

Expanded text:
annali exceptione, quae ex Italicis contractibus oritur, tantae moles altercationum in omnibus iudiciis exortae sunt, quantas et enumerari difficile et explanari impossibile est. Primum etenim naturae eius observatio cum omni scrupulositate et difficultate composita est, cum multa concurrere debent, ut ea nascatur. Deinde illud spatium annale alii quidem ita effuse interpretabantur, ut possit usque ad decennium extendi, alii iudicantes
Abbreviated transcription (Latin):
excendimus cum nõ simir¬
sit qui penitꝰ abinicõcacuit
ei qui ⁊ postula cõem deposuit
⁊ iniudicium uenit ⁊ subiit
certamina. litem autẽ imp¬
lere ꝓqͦsdam casus pͥpeditus :
S l ip̃e actordes ecerit sue¬
cam̃ post̾itati hunsmodicau¬
se cursum enui relinq̃re posse
disfinimus. ⁊ ut eius hr̃dib uł
successorib liceat eau adin¬
plere nullo modotͥginta an¬
norum excepcõne sublatã. Q

Expanded text:
ndimus, cum non sit similis, qui penitus ab initio tacuit, ei, qui et postulationem deposuit et in iudicium venit et subiit certamina, litem autem implere per quosdam casus praepeditus est. Sed licet ipse actor defecerit, suae posteritati huiusmodi causae cursum eum relinquere posse definimus, ut eius heredibus vel successoribus liceat eam adimplere, nullo modo triginta annorum exceptione sublatam. Quod
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓmisse sunt. ex ulotemporeu
cium acerꝑe sanctimus. ex quo
debitor nsuras minime persol
osobnoxios inindiciumuocan¬
cẽs ⁊idicianiis certamimbruẽ¬
cilatisuõ ad certum fiuemilites
ꝓducebant s. taciturnitate m
medio tempore adhibita. pp̃ po¬
tenciamforte fugiencmiuines
suam inbecillitatem. ur alios
qͥscimi: casus. cuisortis huma¬

Expanded text:
missae sunt, ex illo tempore initium capere sancimus, ex quo debitor usuras minime persolvos obnoxios in iudicium vocantes et iudiciariis certaminibus ventilatis non ad certum finem lites producebant, sed taciturnitate in medio tempore adhibita, propter potentiam forte fugientium vel suam imbecillitatem vel alios quoscumque casus cum sortis huma
Abbreviated transcription (Latin):
excepcõne oppoita. suas fortu¬
nas ad alios translatas uidentes
m̾ito quidem. sine remedio aᷤ
lugebant. Q nos corrigentes
eandemextepcõem que ex
tͥgnita annis oritur. in huius¬
modi cau opponi minime pa

Expanded text:
exceptione opposita suas fortunas ad alios translatas videntes merito quidem, sine remedio autem lugebant. Quod nos corrigentes eandem exceptionem, quae ex triginta annis oritur, in huiusmodi casu opponi minime pa
Abbreviated transcription (Latin):
tacõem dec identes sanctimꝰ
siquidem cucor uł curator ꝓ
sub̾a pupilli uł adulti aliqͥ
ubicumq dixit ad maiorem
qnͣcitatem eam reducens. siũ
ꝓutilitate pupilli uł adulti
siue ꝓ sua simplicitate siue
u̾itati p̾idicare. s hoc opti¬
nere ꝙ ip̃ius rei inducit ua¬
cura ⁊ mĩsura pupillaris uel
adulci ostendit substancie.
Sm autẽ inuentario publice
factopupulares ur adulti cõ¬

Expanded text:
tionem decidentes sancimus, si quidem tutor vel curator pro substantia pupilli vel adulti aliquid ubicumque dixerit ad maiorem quantitatem eam reducens, sive pro utilitate pupilli vel adulti sive per solam simplicitatem sive veritati praeiudicare, sed hoc obtinere, quod ipsius rei inducit natura et mensura pupillaris vel adulti ostendit substantiae. Sin autem inventario publice facto res pupillares vel adulti co
Abbreviated transcription (Latin):
candoseẽ sanctimꝰ. Iit secun¬
do gradu constituti ⁊ legitima
successione digni reꝑti auiis
ominib quisunt ulterioris
gradꝰ licet legitimi sint pͥcel¬
lant. ⁊ hec quidem de seciui¬
digradus successione satis
abunde qr nobis cum sũma
utilitate opposita sunt.
Cum aut̃ cercõ gradu ex cnͣs¬
u̾sa linea fu̾it locꝰ uͥ patrius
⁊ filiis frm̃ ⁊ sororum locum
anticuntas dedicauit: uua
cum ilł cam emancipati fra¬
tris qͣm em ancipate sororis.
silium cantummnodo ⁊ filiã
siue emancipatos siũ suos.¬
nemiuem alinm ulterius uͤ
nõ frĩs ut̾im ⁊ sororis gͥmane.
modo iͦsx legitima linca inui¬
cem uocari censcimus. sicut
iam sauxinius. ut omuos qͥ
ab autiquo nire. uł a nr̃a li¬
b̾alitate iulegitimorum qui¬
dem poĩtisunt p̾rogatiua
Eodem aͥ qui c̾cio gradu sunt
simili iure uocentur. succes¬
sionis uidelz iure ⁊ in hac ꝑte
ditati ⁊ nolu̾int eam a dire.
nullusq auus sit insccundo

Expanded text:
candos esse sancimus, ut secuncandos esse sancimus, ut secundo gradu constituti et legitima successione digni reperti aliis omnibus, qui sunt ulterioris gradus, licet legitimi sint, praecellant. Et haec quidem de secundi gradus successione satis abundeque nobis cum summa utilitate disposita sunt. Cum autem tertio gradui ex transversa linea fuerit locus, ubi patruis et filiis fratrum et sororum locum antiquitas dedicavit, una cum illis tam emancipati fratris quam emancipatae sororis filium tantummodo et filiam, sive emancipatos sive suoneminem alium ulterius, nec non fratris uterini et sororis germanae tummodo ex legitima linea invicem vocari censemus, sicut iam sanximus, ut omnes, qui vel ab antiquo iure vel a nostra liberalitate in legitimorum quidem positi sunt praerogativa, eodem autem tertio gradu sunt, simili iure vocentur. 3a . Successionis videlicet iure et in hac parte ditati et noluerint eam adire nullusque alius sit in secundo
Abbreviated transcription (Latin):
sanum duximnis. ut ⁊ siqͥd
ex p̾toria iuris cõne frugi iu¬
uentum ẽ hoc cum ꝑfectissi¬
leges ampliari. ¶Einigͥ. p̾
l subtili iure capite fuerat
diunuit᷑ at cam̃ in patris suc¬
cessiouem sine ulla diminu¬
nõ codem audẽ iure ⁊̃ ad fra¬
trum suorum successionẽ
ab co reuocabatur. s uec filii
cius iure legituno suis prũis
succedebant. uectͣm duximꝰ
hoc primum corrigere ⁊ legẽ
anastasiauam iusto inc̾rem̃¬
co ꝑfectͥam ostendere ut emã¬
cipati filius ⁊ filia nõ solum
inpat̾uis bonis ad suorum
similitudinem succedant:
s ⁊̃ infratrum ⁊ sororum suo¬
rum successiones sine om̃s¬
sunt. sine ꝑmicci sui cum¬
emancipatis iu tegro iure
ĩuicenis succedant ⁊ nõ secũ¬
dun legem auastasiauam
ꝑde aliqua diminuta ⁊ hoc
quidẽ de filiis emancipatis
ins loco relinqui cum enim
tam ꝓximo grad̾ii sunt m̾ito
cos sine illa diffr̃a camqͣm si
consangumei fuerant cum
legitimis fr̃ib ⁊ sororib uo¬

Expanded text:
 si quid ex praetoria iurisdictione frugi inventum est, et hoc cum perfectissileges ampliari. 1b . Cum igilicet subtili iure capite fuerat deminutus, attamen in patris successione sine ulla deminunon eodem autem iure ad fratrum suorum successionem ab eo vocabatur, sed nec filii eius iure legitimo suis patruis succedebant, necessarium duximus hoc primum corrigere et legem Anastasianam iusto incremento perfectam ostendere, ut emancipatus filius et filia non solum in paternis bonis ad suorum similitudinem succedant, sed etiam in fratrum vel sororum suarum successione, sive omsint sive equo iure invicem sibi succedant et non secundum legem Anastasianam parte aliqua deminuta. Et haec quidem de fi liis emancipatis is loco relinqui. Cum enim tam proximo gradu sunt, merito eos sine ulla differentia, tamquam si consanguinei fuerant, cum legitimis fratribus et sororibus vo
Abbreviated transcription (Latin):
ca dintat᷑. Et is gradꝰ iu ordiẽ
iegitimun cnsferatim ceteris
onmib successionib scd̾mĩ
uisqi. ad pͥsens temp̃ obserua¬
tum in suo statu man̾tibr.
ꝯi qui autẽ casus iam euene¬
runt socundiun ꝙ pustina
nura uoierant corum fiat diꝰ¬
tribuicõ.
debi.  eminmꝰ ante diui¬
Quam ꝓmius asse consticuoo¬
nem ꝑ qͣm at uestigia legie
niem ex legitima sobole des
cesuioncm. Incͥi constitutone
iũ gradum ex cognatis in
is iogitinum redux mia uos¬
⁊ fiunas ⁊ sororis ut̾me filioisi
filias qͣm constitutõnemin suo

Expanded text:
 in ordinem legitimum transferatur: ceteris omnibus successionibus secundum ius usque ad praesens tempus observatum in suo statu manentibus. Si qui autem casus iam evenerunt, secundum quod pristina iura volebant, eorum fiat distributio.. Meminimus antea divinam promulgasse constitutionem, per quam ad vestigia legis niem ex legitima subole desccessionem. In qua constitutione unum gradum ex cognatis in ius legitimum reduximuset filias et sororis uterinae filios ac filias: quam
Abbreviated transcription (Latin):
pita diuidatur cet̾is autem
suocessionib secundum ins
usq ad pͥsenis cemp᷑ obserna¬
tum ꝓcedentib et nullo ex
cognatis p̾t̾ suprameniora¬
cos gradus ad iuris agaticuis
forman redigendo. ⁊ sium
ordinem suam q ꝓximitatẽ¬

Expanded text:
pita dividatur: ceteris omnibus successionibus secundum ius usque ad praesens tempus observatum procedentibus et nullo ex cognatis supra memoratos gradus ad iuris agnaticii formam redigendo, sed suum ordinem suamque proximitate
Abbreviated transcription (Latin):
cõnis. in legitimam uolumꝰ¬
successionem ut nõ solum fra¬
tris filius ⁊ filia scõm criam
difimmiñ ad successi onem
pr̃i sui nocentur. si i gͥma¬
ne consangunce uosoioris¬

Expanded text:
tionis in legitimam successionem, ut non solum fratris filius et filia secundum quod iam definivimus ad successionem patrui sui vocentur, sed etiam germanae consanguine
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Admone adoles¬
centem adu̾susq̃ui consist̾e
uis. ut curatores sibi dari pos¬
tulet cum quib socundum
uiris formam consistas qui si
inpetendis hiscessabit. potes
cu competentem iudicem ad¬
ire ut uidandis curatorib offo
suo fungatur.
lecatis sieut ut res corum per
cutores amininstran cmã¬

Expanded text:
. Admone adulescentem, adversus quem consistere vis, ut curatores sibi dari postulet, cum quibus secundum iuris formam consistas. qui si in petendis his cessabit, potes tu competentem iudicem adire, ut in dandis curatoribus officio suo fungatur. aetatis sunt, ut res eorum per tutores administra
Abbreviated transcription (Latin):
rum. etiairerum qͣs excoħ̾e¬
dib quidam de comimimib
alluipserunt uł det̾iores fece¬
pͥstandam indempnitateni.
de iudicõ ab iͦiio ꝓ solido reie¬
futi comimunis uenundate pͥ.¬
cunu nõ uenit. s maudati si p̾¬
reslit coheres uenditoris agere
potest. uł negõrum gestorum
siratam fecerit uendicõem suã
siuelut ꝓpͥam unus distraxit
ac p̾cium possideat hereditas
lib co petenda ẽ.¬
dem. Si cogncone fucure suc¬
cessionis officium atbitti di¬
indende hereditatis pͥuenien¬
do pat̾cominimis. iudicõ suo
qͣlicumq mͣdicõ suam declara¬
uit uoliuitatem int̾ cos quisuc¬
cesserunt exemplo falcidie re¬
cencõnis hĩta rõne familie di¬
uidende causa datꝰ arbit uirili
p̾t̾ea porcõne corum qnuill a

Expanded text:
rum etiam rerum, quas ex coheredibus quidam de communibus absumpserunt vel deteriores fecepraestandam indemnitatem. o solido rei veluti communis venumdatae pretium non venit, sed mandati, si praecessit, coheres venditoris agere potest, vel negotiorum gestorum, si ratam fecerit venditionem. Nam si velut propriam unus distraxit ac pretium possideat, hereditas ab eo petenda e. Si cogitatione futurae successionis officium arbitri dividendae hereditatis praeveniendo pater communis iudicio suo qualicumque indicio suam declaravit voluntatem, inter eos qui successerunt, exemplo falcidiae retentionis habita ratione, familiae dividendae causa datus arbiter  virili praeterea portione eorum, quae
Abbreviated transcription (Latin):
eius declarata sit. licet int᷑esta¬
co cifu̾it successum ex senatꝰ
coͬnsulto recencõnis modo serua¬
co familie herciscunde uidicõ
ad dictum iudicem sequi uo¬
limitatem oportere uiris aue¬
coritate significatur.

Expanded text:
eius declarata sit, licet intestato ei fuerit successum, ex senatus consulto retentionis modo servato familiae erciscundae iudicio aditum iudicem sequi voluntatem oportere iuris auctoritate
Abbreviated transcription (Latin):
u̾bis uł inindiciis inuemiã¬
tur relicte. iudicõ familie
herciscunde. noet abͭ intes¬
cato ad successionem lib̾i
uocentur. sernato sen acus
consulti auxilio defuucti de¬
posicõ custõdiatur. ⁊ sisollẽp¬
nitate legum hunnodi de¬
poĩcõ fu̾it destituta. ¶Si
u̾o in huimodiuoluntate
designatis lib̾is aua sit mix¬
ca ꝑsona. c̾tum ẽ eam uolũ¬

Expanded text:
iciis inveniantur relictae, iudicio familiae erciscundae, licet intestato ad successionem liberi vocentur, servato senatus consulti auxilio defuncti dispositio custodiatur, etsi sollemnitate legum huiusmodi dispositio fuerit destituta. Si vero in huiusmodi voluntate designatis liberis alia sit mixta persona, certum est eam volun
Abbreviated transcription (Latin):
ita interp̾tentur¬
nurisperitiut contra¬
legem corneliaminde¬
atur. se scribere hr̃dem. fi¬
uiis emancipatꝰ patre dictan¬
scͥptumnõ cẽt ⁊ ustus succes¬
sessione fuius patriꝑuide lia¬
br̃ atq si suamami pr̃ciuus te

Expanded text:
ita interpretenturris periti, ut contrlegem Corneliamatur se scribere heredem fimancipatus patre dictanscriptum, iustus successessione filius patri, peur, atque si sua manu pater tuus te
Abbreviated transcription (Latin):
tabulas testam̃ti cyrographa¬
pͥuatasuł publicas pacta ⁊ epiͦ¬
tolasultimas uoluntates dona¬
iatum aliud institu̾e conabr̃.¬
hat accus audifacultatem.¶¬

Expanded text:
estamenti chirographvatas vel publicas, pacta et episl ultimas voluntates, donatum aliud instituere conabeat accusandi facultatem.
Abbreviated transcription (Latin):
ta iiuata infundum quẽ pig¬
uoris cen̾i causaplacuerat
mancipia fuissent. nec hec
sp̃ałr obligata monstrentur.
rector ꝓuincie eatͥ restituiiu¬
rebit. noc enim pͥtextu debi¬
tipensionumn restitucõem
sdeberi domina fundiexpen¬
sionib uł qͣcumq racõne
ꝓbare possit hunsmodisolu¬
cime liberorum cutela susceꝑ¬
ta ad seciidas contrasacmẽ¬
tum pͥstitum adspirau̾it nup¬
cias. anteqm̃ eis tutorem au¬
um fecerit ordinarꝑeisq qd̃
debetur ex rõne cutele geste

Expanded text:
et illatis in fundum, quae pignoris teneri causa placuerat, mancipia fuissent nec haec specialiter obligata monstrentur, rector provinciae ea restitui iubebit. Nec enim praetextu debiti pensionum restitutionem i quid sibi deberi domina fundi ex pensionibus vel quacumque ratione probare possit, huius soluima liberorum tutela suscepta ad secundas contra sacramentum praestitum adspiraverit nuptias, antequam ei tutorem alium fecerit ordinari eique quod debetur ex ratione tutelae gestae
Abbreviated transcription (Latin):
inuectis a conductore rebus
⁊ illatis que domino ꝓpensio¬
uib cante obligantur nõ so¬
luminutraq roma ⁊ teritorio
eari hoc ius locum hr̃e seti
iustapͥsumpcõe. etiam om̃s
nrõs ꝓuinciales perpotiri de
mp̃r. Procurator citͣ
dominiuolumtatem do¬
mumpignori frustra dedit.
sitamen pecuma creditoris in
rem domimiu̾sa constabit. nõ
mutił erit excepcõdunitaxat
qd̾ nuieratum ⁊ ex solundesi
ortos de quib agebaturtuos
eẽ intelligis obligari coscre¬
ditori ab alio non potuisse.
si non sciens hoc aginifrautẽ
creditoris ignoramus. dissimu¬
lasti.

Expanded text:
invectis a conductore rebus et illatis, quae domino pro pensionibus tacite obligantur, non solum in utraque roma et territorio earum hoc ius locum habere, sediusta praesumptione etiam omnes nostros provinciales perpotiri de. Procurator citra domini voluntatem domum pignori frustra dedit. Si tamen pecuniam creditoris in rem domini versam constabit, non inutilis erit exceptio dumtaxat quod numeratum est exsolvi ortos de quibus agebatur tuos esse, intellegis obligari eos creditori ab alio non potuisse, si non sciens hoc agi in fraudem creditoris ignorantis dissimulasti.
Abbreviated transcription (Latin):
ut ꝯd̾ gn̾ałr inip̃is cebitorib
militantib calem nuliciam
q̃ uendiuł adheredes cͣnsimicti
potest. ꝓmissum: ut liceat cre¬
ditorib ⁊ adhuc inuentiũn de¬
bitormmiure ypothece uendi¬
care milicias nisi sͥ satissiat. ⁊
post mortem coruinexiqͥe. qd̾
ꝓ hisdemmliciis ꝓtenore con¬
uentꝰ militantium placitiuel
diuine sanctõuis cale pͥstantis
uñficiumdari solet. hocͥ negoci¬
atorum ꝑsoins. l ip̃imilitau¬
tes miniie debito obuoxiisint
etiaminhis as liberiuł cognati
coruindem negociatorumiul ex¬
cranci pecinius eorum mernetͤst¬

Expanded text:
r in ipsis debitoribus militantibus talem militiam, quae vendi vel ad heredes transmitti potest, permissum est, ut liceat creditoribus et adhuc viventium debitorum iure hypothecae vindicare militias, nisi satis sibi fiat, et post mortem eorum exigere, quod pro isdem militiis pro tenore communis militantium placiti vel divinae sanctionis tale praestantis beneficium dari solet, hoc in negotiatorum personis, licet ipsi militantes minime debito obnoxii sintetiam in his, quas liberi vel cognati eorundem negotiatorum vel extranei pecuniis eorum merue
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Cercum ÷ qui cum fisco
contraħ̾t bona. uelutipignoris
tỹtulo obligari qmus sp̃aliter
ionõexprimitur.
cita pactõne iuẽ. pͥdia tameu
que emnuintur ex fructinimi
pͥcõ ad eandem cãmuenire mil¬
li prudentium placuit.
ip̃r. Catis notum ÷ udem cõ¬
stitnti bona carum indotem¬
m data q̃ nupte sunt hisqui pͥmi¬
dineut scilztuuc demum adh
mulieris pr̃imonium ꝑiculum
respiciat. si umusiuni ac nomi

Expanded text:
est eius qui cum fisco contrahit bona veluti pignoris titulo obligari, quamvis specialiter id non exprimitur. cita pactione esse, praedia tamen, quae emuntur ex fructuum pretio, ad eandem causam venire nulli prudentium placuit.. Satis notum est et idem constitutum bona earum in dotem data, quae nuptae sunt his qui primidine, ut scilicet tunc demum ad hoc mulieris patrimonium periculum respiciat, si universis viri ac nomi
Abbreviated transcription (Latin):
ore tua heredem scͥpsit qnͣdo
cestam̃tum ordinabat saue
m̃tis fuerat. uec postea aucꝰ
scełis conscĩa obstrictꝰ. s aut
inpatiens doloris. aut aliqua
furoris rͣabie constrictus se pͥ
obtentu postremum eius
iudicium conuellinõ deb.
oꝵ si fucure pene mecu no¬
luntaria morte supplicium
anteuent ratam uolunta¬
tem eins conseruari leges ue

Expanded text:
orem tuam heredem scripsit, quando testamentum ordinavit, sanae mentis fuerit nec postea alicuius sceleris conscientia obstrictus, sed aut impatiens doloris aut aliqua furoris rabie constrictus se praobtentu postremum eius iudicium convelli non debet. Quod si futurae poenae metu voluntaria morte supplicium antevenit, ratam voluntatem eius conservari leges ve
Abbreviated transcription (Latin):
conftrtutõ ⁊enonis dinememo¬
nẽ ad amanciump̾fẽm urbis
scͥpta que de seruitutib ioquit᷑
locar ÷ ⁊ huic a orentissime ur¬
ꝓuinciis indignum ẽẽ m̃otẽ
pore putantes alindius in hac
regia ciuitate de huiusmodi
obseruari. aliud ap̾ mrõseẽ ꝓ¬

Expanded text:
 divae memoriae ad Adamantium praefectum urbis scripta, quae de servitutibus loquitur, localis est et huic florentissimae urprovinciis: indignum esse nostro tempore putantes aliud ius in hac regia civitate de huiusmodi observari, aliud apud nos
Abbreviated transcription (Latin):
mp̃r. Intra urbem romamue¬
c̾em inouammillus iudicum
nouum op̾informet quociens
serenitatis nr̃e arbituia cessabt.
insiex sis pecuus huiusmo¬
cantum instaurandi. q̃iam de¬
formib ruinis intercidissedñr
uniu̾sis liñam damus.
mp̃r. Prescͥpcõtemporisiuri
pupuco nõ debet obsist̾e. s noc
rescͥpta quidem antiqua at¬
ideo diruenda sunt. que ꝑdiu̾
modum ac decoram faciemcmi¬
c̃atis extructa noscuntur
Dem. Adportus ⁊ aqueductꝰ¬
exstinctionem omnes cercatĩ
fc̃a operum conacõne instare
debent. n alianis ab huinsmodi
concorciodignitatis primlegi¬
is excusari.p

Expanded text:
. Intra urbem Romam veterem et novam nullus iudicum novum opus informet, quotiens serenitatis nostrae arbitria cessabunt, nisi ex suis pecuniis huiusmotamen instaurandi, quae iam deformibus ruinis intercidisse dicuntur, universis licentiam damus.. Praescriptio temporis iuri publico non debet obsistere, sed nec rescripta quidem. Atque ideo diruenda sunt omnia, quaemodum ac decoram faciem civitatis extructa noscunturio. Ad portus et aquaeducttionem omnes certatim facta operarum collatione instare debent neque aliquis ab huiuscemodi consortio dignitatis privilegiis excusari.
Abbreviated transcription (Latin):
confatuoc̃em in omnib urbi¬
b romam imꝑii optinere. et
sccundum eiusdem diffinicẽein
omma ꝓcedere ⁊ siquidius ex
ca iege inonatum: a uetere
amlegeminuouatasinit. s ue¬
terib legib comp̾hensa insua

Expanded text:
tionem in omnibus urbibus Romani imperii obtinere et secundum eius definitionem omnia procedere et, si quid ius ex ea lege innovatum est a vetere ianam legem innovata sunt, sed veteribus legibus comprehensa, in su
Abbreviated transcription (Latin):
inpr̃. Inemini columpnas
uł statuas ciꝰcumq mat̾ie
ex alia eademq ꝓniucia. uel
anferre liceat uł mou̾e.¬
mp̃i. Singiaarumurbium
citiales ⁊̃ inuitius reparare ĩtͣ
t̃mitates qͣs olimhuerunt co¬
nins eͣ x nonoedificare cogant᷑
dirntas neglectas q reparẽt
iudiciana ad conseruandum
hce pͥceptum anctoritate re¬
tinendi.
mp̃r. Sic uilociꝓprietas edifi¬
candi ixͣ publicas edes animũ
cedent is quindecim pedum
spacio interiocto inter publica
ac pͥuata edificiaita gͥ nou̾it
fabricandum. ut caliinter ual¬
lo ⁊ publice edes apenculonẽ¬
dioentur. ⁊ prinatꝰ edificator
uelut ꝓperamfabricato loco
destructõnis qͣndo future nõ¬

Expanded text:
nus . Nemini columnas vel statuas cuiuscumque materiae ex alia eademque provincia vel auferre liceat vel move. Singularum urbium curiales etiam inviti vel reparare intra civitates quas olim habuerint domus vel ex novo aedificare coganturdirutas neglectasque reparent, iudiciaria ad conservandum hoc praeceptum auctoritate retinendi.ius . Si cui loci proprietas aedificandi iuxta publicas aedes animum dederit, quindecim pedum spatio interiecto inter publica ac privata aedificia ita sibi noverit fabricandum, ut tali intervallo et publicae aedes a periculo vindicentur et privatus aedificator velut perperam fabricato loco destructionis futurae