comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
huit testo urorem et nepotẽ
ex filio equis ex ptis hrtes
reliquit et ita cauit. ¶temu
b̾tis meis quos uiuis manu¬
missi ea que p̾standam que¬
situm est an qui eo tp̃r quo so¬
cietis erat int̾ cos ꝑ mansit
manumisi ab utrisq et com¬
munes lib̾ci fcisunt. ¶Eaq̃
auiuente ꝓcipiebant solroi ex
ꝓlius quam qd uir pro sua
liquerat et hus ab hroc lega¬
u̾at hiis u̾bis peti fidei q tue

Expanded text:
em uxorem et nepotem ex filio aequis partibus heredes reliquit et ita cauit: 'item libertis meis, quos uiuus manumisi, ea quae praestabam'. quaesitum est, an et qui eo tempore, quo societas inter eos permansit, manumissi ab utrisque et communes liberti facti sunt, ea quae a uiuente percipiebant solida ex plius, quam quod uir pro sua liquerat et his ab herede legauerat his uerbis: 'peto fideique tuae
Abbreviated transcription (Latin):
rum.xxu. cum usuris quincũci¬
br restituentur itant ex usirs
asentur prout etatem amplu¬
uit quesitum est an ex alio ca
qr destinauat alimentis eius
nsuras pecĩne quas sꝑaliter ei
plegau̾at. ¶ Qui societatẽ om¬
mum bonorum suor cũ uxo

Expanded text:
ue, cum usuris quincuncibus restituerentur ita, ut ex usuris aleretur, prout aetatem ampliauerit: quaesitum est, an ex alio capquia destinauerat alimentis eius usuras pecuniae, quas specialiter ei praelegauerat.Qui societatem omnium bon
Abbreviated transcription (Latin):
limenta et uestiaria Dez¬
lib̾tis suis dedit quesitum est
anq nominatun a mod̾ato u¬
no ex ħrdib dari iussit testator
solus mod̾atus debcat non cor¬
am post mortem modãti debe¬
ant h̾rs eius Reredi et ħroes ten¬
eri. ¶ Libtis lib̾tabusq meis
que iuua p̾rabat dari uisẜat. It̾
om̃ib lib̾tis lib̾tabus q meis
fundos. quesitum est anad ca
legata admitt̾entur lib̾ti pa¬
troni et lib̾tus cui scribe sole

Expanded text:
limenta et uestiaria libertis suis dedit: quaesitum est, an, quia nominatim a Moderato uno ex heredibus dari iussit testator, solus Moderatus debeat, non etiam post mortem Moderati heredes eius. respondit et heredes teneri.Libertis libertabusque, quae uiua praestabat, dari iusserat: item omnibus libertis libertabusque fundos: quaesitum est, an ad ea legata admitteretur liberti paterni libertus, cui scribere sole
Abbreviated transcription (Latin):
Re. nich ꝓponi non ea que cooi¬
berent. nam ab hus que tessõa
barior nomine legata ẽent re¬
cessum est pp̃ ca que codiculis
relicta sunt. ¶Manumissis
testo cibaria annua si cum ira¬
tre morabantur ꝑfidĩcõmissu
dedit. nir filio triennio supuxit
n cibaria n uestiara illis pre¬
stitit cum ĩpetione fidĩcõmis¬
si lib̾ti cessarent. s filia et post
hus soluendis non est. quesit̾
est an post mortem finie a no¬
uissimo ħroc petẽ possint eru
p̾teriti temporis quam futu¬
ri io qd̾ cibarioꝵ nõie et uesti¬
ari relictum est serroi si con¬
dictio extitiss nicħ ꝓpom ci

Expanded text:
roponi, cur non ea, quae codiberent: nam ab his, quae testamento cibariorum nomine legata essent, recessum est propter ea, quae codicillis relicta sunt. Manumissis testamento cibaria annua, si cum matre morabuntur, per fideicommissum dedit: mater filio triennio supervixit neque cibaria neque vestiaria eis praestitit, cum in petitione fideicommissi liberti cessarent: sed et filia post isdem soluendis non est. quaesitum est, an post mortem filiae a nouissimo herede petere possint et tam praeteriti temporis quam futuri id, quod cibariorum nomine et uestiarii relictum est. respondit, si condicio exstitisset, nihil proponi
Abbreviated transcription (Latin):
ocb quroraginta cepisse uioebͤ
l nichil facere possit. sensisse cnĩ
libationem plenam uidetur ꝙͣ¬
uis nicħ facere possit si soli cili¬
b̾atio relicta est. ⁊ ĩo falcrou int̾¬
uemente . ccc. accepto illi ferri

Expanded text:
 quadringenta cepisse uidebitur, licet nihil facere possit: sensisse enim liberationem plenam uidetur, quamuis nihil facere possit. si soli ei liberatio relicta est, et ideo Falcidia interueniente trecenta accepto illi ferri
Abbreviated transcription (Latin):
l. fal. ex co. ꝙ refici ex ħroitate pot̃
qͣrtam hrdi tribu̾c ⁊ resrouum
doorantem int̾ legitarios distri¬
bũc quare cum nõm minus sol¬
uendo est in hrditate cius quod
exigi potest prorata sit distribu¬
tio resroui uenoitio facienda ẽ
ut id cemum in ħrditate copu¬
cetur qñti nõm oistrahi pocest.

Expanded text:
m ex eo quod refici ex hereditate potest quartam heredi tribuere, residuum dodrantem inter legatarios distribuere. quare cum nomen minus soluendo est in hereditate, eius quod exigi potest pro rata fit distributio, residui uenditio facienda est, ut id demum in hereditate computetur, quanti nomen distrahi potest.
Abbreviated transcription (Latin):
das eis puto mortis causa co¬
raciones. lib̃is aũt tũ et pen¬
tib p̾cor ꝓsperit. non eciams
fr̃i et sorori coẜuibit legitu
ħ autem solũ oebetur quod
ip̃is pentib relictum est. et
libis. ceterum si ẜuo corum

Expanded text:
das eis puto mortis causa donationes. Liberis autem tantum et parentibus praetor prospexit, non etiam fratri et sorori conservavit legatum. Hoc autem solum debetur, quod ipsis parentibus relictum est et liberis: ceterum si servo eoru
Abbreviated transcription (Latin):
quod firi non potest. nõ ma¬
gis ca res impedietur quam
ĩmuto pube uolenti sibi res¬
ħrs adire sroitatem quẽ ao¬
mooum res expediri possit
difficile est quia in tutore

Expanded text:
quod fari non potest, non magis ea res impedietur, quam in muto pubere volente sibi resadire hereditatem, quemadmodum res expediri possit, difficile est, quia neque tutore
Abbreviated transcription (Latin):
posset ẜm quam sñiam cauti¬
one p̾stita hiis quorũ interẽ
ab hiis quib restitui sub hus
condconib hrs rogitus eẽti
restitu̾e h̾roitatem. ¶Cum
p̾tor cogniti causa ꝑ errorem

Expanded text:
m quam sententiam cautione praestita his, quorum interest, ab his, quibus restitui sub isdem condicionibus heres rogatus esset, restituet hereditatem. Cum praetor cognita causa per errorem
Abbreviated transcription (Latin):
in cã yrditaria pman̾et oĩmo
mittit. princeps autem crũ
rerum nõie de quibus fu̾at.
urdicatum mutuas aomit¬
cit cautiones. sicuti cum bor
conditio cauendi fribus ex
forma iurdcois quod expo¬
rtione frĩs fu̾ant consecuti
cum bona ꝓpria cõfre cepit
se restituros. or nec si ip̃i ca¬
uere possunt utiliter proba¬
tum est utrum bonum ab
utraq ꝑte cugendum ap̃o
quem ut sequestrem fructꝰ
ceponantur. qm̃ que utiles

Expanded text:
in causa hereditaria permanent omnimodo, mittit: princeps autem earum rerum nomine, de quibus fuerat iudicatum, mutuas admisit cautiones: sicuti, cum de condicio cavendi fratribus ex forma iurisdictionis, quod ex portione fratris fuerint consecuti, cum bona propria conferre coeperit, se restituturos. sed si nec ips‹i› cauere possint, utiliter probatum est uirum bonum ab utraque parte eligendum, apud quem ut sequestrem fructus deponantur quique utiles
Abbreviated transcription (Latin):
Si fisco uacancia bona oeferantu
nee uelit bona agnosce̾ et frociccõ¬
missario restitũc. cquissimum eriͭ
qͣi uenoicu̾nt sic fiscum restõnez
facere. ¶tem si municipes hrclita¬
tem suspectam dicant ħrdes ĩstitu¬
ti. dicendum erit cogi cos agnosc̃e
h̾rditatem et restitu̾e. Ioemq ert
et ĩ collegio dicenoum. ¶Ticius
dicebat sroitatem. Q̾ritur an cogc̃¬
ous ẽ aoire et restitu̾e hr̃ditatem
et oelib̾ra potest. s u̾ius est cogen
oum qr interẽe sempromi potest
hrdititem hr̃e uł iegatis uł lib̾ta¬

Expanded text:
Si fisco uacantia bona deferantur nec uelit bona adgnoscere et fideicommissario restituere, aequissimum erit, quasi uindicauerit, sic fiscum restitutionem facere. Item si municipes hereditatem suspectam dicant heredes instituti, dicendum erit cogi eos adgnoscere hereditatem et restituere: idemque erit et in collegio dicendum. Titius dicebat hereditatem: quaeritur, an cogendus est adire et restituere hereditatem. et deliberari potest: sed uerius est cogendum eum, quia interesse Sempronii potest hereditatem habere, uel legatis u
Abbreviated transcription (Latin):
mus hr̃s fu̾it is cui frocicõmisso¬
ria hroitas relicta est. rocm dicctur¬
¶Si quis alio loco resticũe hroititẽ
iuissus sit et suspectam cam dicit.
Iuł scribit cogendum eum eẽ silẽs
ci qui in diem rogatus est restituc¬

Expanded text:
 cui fideicommissaria hereditas relicta est, idem dicitur.Si quis alio loco restituere hereditatem iussus sit et suspectam eam dicat, Iulianus scribit cogendum eum esse similemque ei, qui in diem rogatus est restitu
Abbreviated transcription (Latin):
Iis qui .cc. deposunt ita leget scio
cum .cc. que apud eum deposui
ccc. lego. singule sũme sepate qͥd̃
c̾tam hñt demonstronem cõuic¬
tionc uo tali ĩcrount i ambiguita¬
tem s oicendum est. non. ccc. s
quingenta tebi qr oue sũme iũ¬
ne meinẜuo. dato. dubitatur qͥ¬
dam an dioui quo fundus legi¬
tus sit. an dio cum fundos lega
c̃e legatum maxume si nullã uis¬
tam cãm habu̾it dioni legandi.¬
Cum ita stipusom cõcipimus si
hõĩem auc fundũ non ded̾is.c.
dare spondes utrumq faciendũ¬
est. ne scipulatio cõmittatur .i. si
ue alt̾ius siue ncutrũ fc̃m sit te¬
nebit stipuso. idem q est cuidẽ¬
ter cum ꝓpositis sp̃alib płibus
rebus quas fieri uolumꝰ ita sti¬
pulamur. si quro corum fc̃m i
crit ueluti stichum ⁊ oamam
et errotem sisti. si quis cor non
stendos ut stipułoi satis frat. uel
ut ꝓprius acceoamr fingamus¬

Expanded text:
is qui ducenta deposuit ita leget: 'Seio cum ducentis quae apud eum deposui trecenta lego', singulae summae separate quidem certam habent demonstrationem, coniunctione uero tali incidunt in ambiguitatem. sed dicendum est non trecenta, sed quingenta deberi, quia duae summae iunne Maeuii seruo dato', dubitatur quidem, Dioni quoque fundus legatus sit an Dio cum fundo legatu Dionem esse legatum, maxime si nullas iustas causas habuit Dioni legandi.Cum ita stipulationem concipimus: 'si hominem aut fundum non dederis, centum dari spondes?' utrumque est faciendum, ne stipulatio committatur, id est siue alterum siue neutrum factum sit, tenebit stipulatio. idemque est euidenter, cum propositis specialiter pluribus rebus, quas fieri uolumus, ita stipulamur: 'si quid eorum factum non erit': ueluti 'Stichum et Damam et Erotem sisti? si quis eorum nostendos, ut stipulationi satisfiat. uel ut propius accedamus, fingam
Abbreviated transcription (Latin):
gestorum posttaq hrocs de¬
mentis cum eodem negõr
gorum agant. et is excepti¬
onc rci urdoicate int̾se ⁊ cura¬
torem utatur ħroib repli

Expanded text:
gestorum, posteaque heredes dementis cum eodem negotiorum gestorum agant et is exceptione rei iudicatae inter se et curatorem utatur: heredibus repli
Abbreviated transcription (Latin):
tur.R. cum tutorem non libari.
Gaio septimo optimo marito ħ
amplius lego concedi qr uoloi
quid michi aut cyrographis aũ
rõnib debitor est uł quicquio¬
m̾ ame mutuum accepit uel fi¬
dem meam pro co obligaui q̃ro
utrum id solum quod co tempo¬
re quo testm̃ ficbat debebatur le¬
gatum sit an et si quro ex casũ
postoca nouatione fcã. ⁊ ampli¬
ata sũma cepit deb̾e an ro quod
causa legati duret anu̾o noua¬
tione fc̃a qͣi nouus debitor am¬
pliate sũme possit conueniri. R
ro dumtaxat legatum uid̃i ꝙ
tunc debuiss si tñ mansit ĩ ea
uoluntate testator q̃ tunc fuiss.
de adimendo uł transeũdo fi¬

Expanded text:
t contutorem non liberari. 'Gaio Seio optime merito hoc amplius lego concedique uolo quid mihi aut chirographis aut rationibus debitor est uel quidquid a me mutuum accepit uel fidem meam pro eo obligaui.' quaero, utrum id solum, quod eo tempore, quo testamentum fiebat, debebatur, legatum sit an et si quid ex ea sumpostea nouatione facta et ampliata summa coeperit debere, an id, quod causa legati duret et an uero nouatione facta quasi nouus debitor ampliatae summae possit conueniri. respondit id dumtaxat legatum uideri quod tunc debuisset, si tamen mansit in ea uoluntate testator, quae tunc fuisset. DE ADIMENDIS UEL TRANSF
Abbreviated transcription (Latin):
ciꝰ u u trumitapostumus partẽ fatiat
me eum partem facẽ s totum adte ꝑtiñe
qiͣ abinitio tibi solido relictos inautem
natus fuĩt urrosq acciperequãtũ cuiq re¬
lictum ẽ. ut uno nato pars tibi dumidia
debeatur duob natis. Itia tͥdebeat̃ trib
lexandrina mułr adcliuũ actrianũ ꝑdu¬
S tamqd̾ ultra tres nascitur fere portẽ¬
tuosum uidetur. ¶ enquidã płib here¬
dib institutis uniꝰ fideiꝯ mississ ut cũ
moreretur uni excoheretlib cui ipẽ uel¬
l⁊ restitueret eamꝑtera herecditatis q̃
adeumꝑ ueniss uerissimum ẽ utile ẽẽ
fidei cõmissum nec enĩ ĩ arbutio eĩ ꝗ ro

Expanded text:
rum utrum ita postumus partem faciat,me eum partem facere, sed totum ad te pertinere, quasi ab initio tibi solido relicto: sin autem natus fuerit, utrosque accipere quantum cuique relictum est, ut uno nato pars tibi dimidia debeatur, duobus natis tertia tibi debeatur, tribus lexandrina mulier ad divum Hadrianum perdut. sed tamen quod ultra tres nascitur, fere portentosum videtur. Cum quidam pluribus heredibus institutis unius fidei commississet, ut, cum moreretur, uni ex coheredibus, cui ipse vellet, restitueret eam partem hereditatis, quae ad eum pervenisset: verissimum est utile esse fideicommissum: nec enim in arbitrio e
Abbreviated transcription (Latin):
tuere. S cuipotius restituat płimũ eͥ
int̃est utrum inpotestate ei ꝙ̃testatõ
obligari cogitat faciat siuelit dare. an
post necessitatem damdi solius erdistri¬
buendi liberum arburium ꝯcelat.
Q̃ situmẽ sicoherecles exdisparib pactib¬
partes restitu cre singulis debeant. anꝓ
portionib hr̃clitaruis exquib hĩdes scꝑ¬
ti sunt E platuit sitestator ita restitu ĩ¬

Expanded text:
tuere, sed cui potius restituat: plurimum enim interest, utrum in potestate eius, quem testator obligari cogitat, faciat, si uelit dare, an post necessitatem dandi solius distribuendi liberum arbitrium concedat. Quaesitum est, si coheredes ex disparibus partibpartes restituere singulis debeat an pro portionibus hereditariis, ex quibus heredes scripti sint. et placuit, si testator ita restitui
Abbreviated transcription (Latin):
do cui confultum uelit. Tuuis ⁊̃ actriamuᷤ
itarescͥpsit. qd imtpͥs pub̾tatis resdifferriso¬
iet pupilloꝵ a̾ fit. ne d̾statu periclitent᷑.
an̾cmam se tueri poisit. Cetͥmsi ycoẽos nañt
aciuib cefendantur ⁊ tam erpeclitã cm ut
u̾sus pupillos obsuari. qd ꝓip̃is exagita ꝑ¬
tum est. et pende̾ itatus eaꝵ cum iam pos¬
sit inclubitatiis et̃. ¶ Simat̾ inpubepiᷤᷤ
subiecti partus rea postulata cam̃ optĩn¬
erit. pot̾it adbuc suꝑeẽ status queitio: ut
puta sidicatur. aut nõeẽ ex ipo̾cefuncto
cõceptus. aut ex ipo quid̾. s noeematruo¬
no eclitus. ¶ Si hn cm itatus contiou¬
siam filioꝰ faciebat. et iolum se filium eẽ¬
dicebat cecessit. ⁊ mat̾ eiꝰ ei hĩs exittst  si
cnuid̾ eand̾ controi̾siam im̃pͥubeti mater
ficiat: qui se ex alua natum atfimar ꝗͣ

Expanded text:
do, cui consultum uelit. diuus etiam Hadrianus do, cui consultum uelit. diuus etiam Hadrianus ita rescripsit: 'Quod in tempus pubertatis re‹s› differri solet, pupillorum causa fit, ne de statu periclitentur, antequam se tueri possint.Ceterum si idoneos habeant, a quibus defendantur, et tam expeditam causam, ut uersus pupillos obseruari, quod pro ipsis excogitatum est, et pendere status eorum, cum iam possit indubitatus esse'. Si mater impuberis subiecti partus rea postulata causam optinuerit, poterit adhuc superesse status quaestio, ut puta si dicatur aut non esse ex ipso defuncto conceptus aut ex ipso quidem, sed non ex matrimonio editus. Si is, qui status controuersiam filio faciebat et solum se filium dicebat, decesserit et mater ei heres extiterit, si quidem eandem controuersiam impuberi mater f
Abbreviated transcription (Latin):
trum cliferti ceb̾at. intp̃ pub̾tatis caͥtio
an rep̾sñtar.¶ hoc aut̃ dilign̾tissime p̃tori
examinand̾est. an expecliat pupillo rep̃sũ¬
tari cgͥtio̾em. anpotiꝰdiferri intp̾s pub̾ta¬
tis ⁊ maxime inquire hoc acognitis. matcȩ.
tutorib q pupilli debet f̾inge eẽ teites qͦ¬
damꝰ dilatata controu̾sia: aut mutabt
cõscilum. aut dececent. aut ꝑꝑ tpris int̃¬
uallumnõ eam̃d̃ fide̾ habebunt uł finge
eẽ am̃i obstetrice̾ uł añcillas ciue iuitãtẽ
ꝓpartu possint insinuare. uł istrã aatis y¬
donea aduictoriam. ułquedam alia ar¬
gum̃ta. ut magis dapnum patiat᷑ pupii
quod dittertur cagnitio ꝗͣ compẽcliũ qd̃
nõ rep̾sñtatur. ¶ finge pupillũ satiꝰ¬
dare nõ posse  admissos inposseisic̾em. qui
de hitlitate controilsiam facipnt. nul¬
ta posse subtrahe̾. nonãrẽ. moliri. aut
stulti. aut inicuu p̾toriserit. remintpͥs
pub̾tatis cdifferte. cum su̾mo eius incõ mo¬

Expanded text:
trum differri debeat in tempus pubertatis cognitio an repraesentari. hoc autem diligentissime praetori examinandum est, an expediat pupillo repraesentari cognitionem an potius differri in tempus pubertatis, et maxime inquirere hoc a cognatis matre tutoribusque pupilli debet. finge esse testes quosdam, qui dilata controuersia aut mutabunt consilium aut decedent aut propter temporis interuallum non eandem fidem habebunt: uel finge esse anum obstetricem uel ancillas, quae ueritatem pro partu possunt insinuare, uel instrumenta satis idonea ad uictoriam uel quaedam alia argumenta, ut magis damnum patiatur pupillus, quod differtur cognitio, quam compendium, quod non repraesentatur: finge pupillum satisdare non posse et admissos in possessionem, qui de hereditate controuersiam faciunt, multa posse subtrahere nouare moliri: aut stulti aut iniqui praetoris erit rem in tempus pubertatis differre cum summo eius incommo
Abbreviated transcription (Latin):
laudius seutus papiniano sa
lũt. meuius inadulterio sempnie dũp¬
natus eandẽ sempniam ñ dãpnatam
duxit uxoremquimoriens eam heredẽ
reliquit q̃to aniustũmatrimoiũ fui̾t
⁊ anmulier adhereclitatẽ admittatur

Expanded text:
laudius Seleucus Papiniano suo salutem.Maeuius in adulterio Semproniae damnatus eandem Semproniam non damnatam duxit uxorem: qui moriens heredem eam reliquit: quaero, an iustum matrimonium fuerit et an mulier ad hereditatem admitt
Abbreviated transcription (Latin):
p̃.cCumq̃reretur agni legati qͣten
uiderentur quitam aiebant agnũdũtaxat.
Ui. mñsium eẽ si uerius ẽ eos legatos eẽ qui
minores auuiculi eẽt. ¶ Seruis ⁊ ancillis ũ¬
lunis legatis agasonẽ mulionẽ legatoñ
contineri. Rdi s c̃os enimsolos ineo nũo lub̃i¬
¶lanalino. purpura uxori legatis. q̃ ei caꝑata
exeadestinasset aduxoris usũ s. omĩs com¬
mixta eẽt. ñsimilẽ eẽ delibatioẽm cumpen
legata cẽt. ⁊ multares q̃penus ce̾nt renꝗs¬
siuma cliffũdiss lubiturus usur ip̃e ⁊ heres
tum eẽ constitum ẽ. ut exeo qd̾ ad annum
opus cẽt heredes legatario darent. Sic mͥ
placet. ⁊ inlana fieri. ut crea ꝙ adusum
uori legatum eẽt. s.q. uxoris cãꝑatum eẽt.¬

Expanded text:
uaereretur, agni legati quatenus viderentur, quidam aiebant agnum dumtaxat sex mensum esse: sed verius est eos legatos esse, qui minores anniculis essent. Servis et ancillis urbanis legatis agasonem mulionem legato non contineri resLana lino purpura uxori legatis, quae eius cauex ea destinasset ad usum uxoris, sed omnis commixta esset, non dissimilem esse deliberationem, cum penus legata esset et multas res quaesi uina diffudisset habiturus usioni ipse et heres tum esse, constitutum esse, ut ex eo, quod ad annum opus esset, heredes legatario darent. sic mihi placet et in lana fieri, ut ex ea quod ad usumxori legatum ess‹e›, sed quod uxoris causa
Abbreviated transcription (Latin):
igni appellatio nom̃ generale ẽ
s. sic seꝑatur utsit aliquid matetia siliꝗt
lignum materia ẽ q̃ adeclificandum fulci
fert. Sicuiligna legata eẽt. q̃infundo erãt
sit. cuiligna legatasunt. adeum om̃ia lig¬
na ꝑtinere q̃ alieno nomine ñ appellant᷑.
ueluti uĩge carbones nucleioliuarum ꝗb¬

Expanded text:
igni appellatio nomen generale est, sed sic separatur, ut sit aliquid materia, aliquid lignum. materia est, quae ad aedificandum fulciefert, si cui ligna legata essent, quae in fundo erant, sit, cui ligna legata sunt, ad eum omnia ligna pertinere, quae alio nomine non appellantur, ueluti uirgae carbones nuclei oliuarum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ femininum serum ꝯtinet.
cisolent. item dareclãpnas esto. ⁊ adroditicẽ
adedies legatoꝵ eastem repetendas referri
sabimus. Responelit.

Expanded text:
 femininum sexum continetci solent 'item dare damnas esto' et ad condiciones et ad dies legatorum easdem repetendas referri Sabinus respondit.
Abbreviated transcription (Latin):
cassius dem̃branis pictis scripsit. uerum
ẽ Namnec carte p̃ure debent᷑. libris lega¬
tisnec cartis legatis libri clebebuntur.
nisi forte. ⁊ ħ nos iusserit uoluntas ut
putasiquis forte cartas sic reliq̃rit caxtas
meas unũsas quinicħ aliud quãlibros
habebat stucliosius siudioso. Nemo enum
dubitabit libros deberisnam ⁊ inusu pleris¬
q libros cartas appellant Quid ergo si quis
cartas legauerunt puras m̃brane ñ ꝯtine¬
gatisint anꝯtĩtieantur. ñdũꝑscrip̾ti ⁊
ñputo contineri ñmagis quam uestis apa¬
pellatione. ñlum detexta comtinentur s
ꝑscripti libti. ñdum maleati. ł bornatiꝰ

Expanded text:
Cassius de membranis puris scripsit, uerum est: nam nec chartae purae debentur libris legatis nec chartis legatis libri debebuntur, nisi forte et hic nos urserit uoluntas: ut puta si quis forte chartas sic reliquerit 'chartas meas uniuersas', qui nihil aliud quam libros habebat, studiosus studioso: nemo enim dubitabit libros deberi: nam et in usu plerique libros chartas appellant. quid ergo, si quis chartas legauerit puras? membranae non continegati sint, an contineantur nondum perscripti. et non puto contineri, non magis quam vestis appellatione nondum detexta continetur. sed perscripti libri nondum malleati vel ornati
Abbreviated transcription (Latin):
o corio. sdem erit dicenclum od suncõdi¬
cib sint m̃braneis. ł cartaceis ł ⁊̃ eboreis
łalterius materie ł inceratis coditillis
antebeantur uid̾amusꝑ gai. ⁊ cassius scͥp¬
serunt. deb̾i ⁊ m̃branas libris legatis cõ¬
segñter igitur cetem quoq debebutur si
nõ ad̾is uoluntas testatoris ¶¶Sicũ
cui .c. libri. sint. legati .c. uolumina erda¬
bimus. ñ .e. quequis ingenio suo m̃tituᷤ
ẽ qui at libriscripturam sufficerent ut
puta curahr̃et homeꝵ totũ ĩuno uotu

Expanded text:
 idem erit dicendum. quod si in codicibus sint membraneis uel chartaceis uel etiam eboreis uel alterius materiae uel in ceratis codicillis, an debeantur, uideamus. et Gaius Cassius scribit deberi et membranas libris legatis: consequenter igitur cetera quoque debebuntur, si non aduersetur uoluntas testatoris.Si cui um libri sint legati, centum uolumina ei dabimus, non centum, quae quis ingenio suo metitus est, qui ad libri scripturam sufficerent: ut puta cum haberet Homerum totum in uno uolu
Abbreviated transcription (Latin):
dicus ẽ ex die imptiarum
ad ciuidem dieui scquentis amil.
computandus c̃ amius. idem in
ceteris anins obsernatum donec
dinortium fiat. Nam si aute nu¬
ptias traditus sit ⁊frẽtus inde ꝑ¬
cepti hii restituẽdi sunt. quãdoc̃q
diuortio facto quasi dotis facti

Expanded text:
m ad eundem diem sequentis anni computandus annus est: idem in ceteris annis seruatur, donec diuortium fiat. nam si ante nuptias traditus sit et fructus inde percepti, hi restituendi sunt quandoque diuortio facto quasi dotis facti
Abbreviated transcription (Latin):
lubeat int̃uentu legis f dicebam legem
tam hr̃di trisbuere. residuum docttantẽ
ditio fatienda ẽ. ut icelemũ inberectita¬
quippe si mortis cã ei accepto feratur
itꝙ debet quadrigenta accepisse inde¬
bitur. lic nicil facere possit. ⁊ ensisse
facere possit sisoli ei libatõ relicta ẽ. iõ¬
fal. int̾ueniente. ccc. accepto illi ferti
debet᷑. residua .c. durabunt in obliticẽ
⁊ siquidẽ fticẽ posse ceꝑit exigent᷑ abeo
dum taxat. usq at c. sidemq erit dicẽ¬
dum ⁊ simortis causa accepto ei adrĩ¬
genta ferantur. Unelegant̃ dr̃ accep¬
iste qͣdrigentoꝵ dumtaxat .c. facẽ pot̾.
qr sibisoluñdo. ẽ. necce habebit .c. refũ¬

Expanded text:
beat interventu legis Falcidiae. dicebam legem tam heredi tribuere, residuum dodrantem ditio facienda est, ut id demum in hereditaquippe si ei mortis causa accepid quod debet, quadringenta cepisse uidebitur, licet nihil facere possit: sensisse facere possit. si soli ei liberatio relicta ea interueniente trecenta accepto illi ferri debent, residua centum durabunt, in obligationem et si quidem facere posse coeperit, exigentur ab eo dumtaxat usque ad centum. idemque erit dicendum, et si mortis causa accepto ei quadringenta ferantur. unde eleganter dicitur accepiste quadringentorum dumtaxat centum facere potest, quia sibi soluendo est, necesse habebit cent
Abbreviated transcription (Latin):
dem. Exmilitari delcto capite dũpna¬
tis testamtum facere licet. Suꝑbonis dũ¬
taxat. castrensib. ¶S uirum uire militaĩ
an uire cõi. queritur: magis aũt ẽ. ut uire
militaĩ ei testandumsit. Namcum eiq̃simi¬
liti iribuatur uis testandi consequenseĩt
dicere militari e um testanclum qd̾ itam
telligi oportet sm̃osarramti fides ruptasit᷑.
Similes incertus. ansui uiris sit testam̃¬
ium fecerit. inea conditiõe restam̃tum
enis ẽ ut ualeat. Nam⁊ suncertus anpãt
siuis uiuat testam̃tum fecerit. destam̃tũ
eius ualebit. ¶ Sifiliusf. igroias mili

Expanded text:
m Ex militari delicto capite damnatis testamentum facere licet super bonis dumtaxat castrensibus: sed utrum iure militari an iure communi, quaeritur. magis autem est, ut iure militari eis testandum sit: nam cum ei quasi militi tribuatur ius testandi, consequens erit dicere iure militari ‹e›i testandum. quod ita intellegi oportet, si non sacramenti fides rupta sit. Si miles incertus, an sui iuris sit, testamentum fecerit, in ea condicione est testamentum eius, ut ualeat: nam et si incertus, an pater suus uiuat, testamentum fecerit, testamentum eius ualebit. Si filius famili
Abbreviated transcription (Latin):
rante tecedere. namuitetur ure militaĩ
refetisse testam̃timis ut est rescͥptum adi¬
uo ꝑio uineo quicum eẽtpaganus. fecit te¬
stam̃tum. mox militate cepit. Namħ quo¬
Q uire militari incipit uale sihec maluit

Expanded text:
rante decedere: nam videtur iure militari refecisse testamentum: ut est rescriptum a divo Pio in eo qui cum esset paganus, fecit testamentum, mox militare coepit: nam hoc quoque iure militari incipiet valere, si hoc maluit
Abbreviated transcription (Latin):
situm ant̃ eas res quas xpͥas uxoris sue
fuisse testator sciat eiq reddip̃cepit. a
¶ Mułr testam̃to ⁊ p̃acoclicillis multas
spẽs uestis argenti quas ł ip̃ase ꝯferisse ł

Expanded text:
iam eas res, quas proprias uxoris suae fuisse testator sciat eique reddi praecepitMulier testamento et postea codicillis multas species vestis argenti, quas vel ipsa se confecisse
Abbreviated transcription (Latin):
ceũ. Qui uxori sue legauerat. bõꝵ
suoꝵ decimam ⁊ mãcipia. ⁊ spẽs argenti
quas exp̃sserat. eidẽ anulos. ⁊ uestem
recłdi abberelib petit. qĩ ꝓpͥa uxoris fu¬
issent. Quesitum ẽ suixoris ñfuerunt.
anp̃stari excausa legatideherent. ꝑoi
leganti animo declisse eauders ncciũ

Expanded text:
um.Qui uxori suae legauerat bonorum suorum decimam et mancipia et species argenti quas expresserat, eidem anulos et uestem reddi ab heredibus petit, quasi propria uxoris fuissent: quaesitum est, si uxoris non fuerint, an praestari ex causa legati deberent. respondit legandi animo dedisse
Abbreviated transcription (Latin):
obliget se. et dem̃ alt̾ nascatur. młto ma¬
gis pop̾ ait. anssum hiuc inuinguiti l¬
tat᷑ patrono. aneis qui inpotestate eius st᷑.
Re siccitor suolib̾tum patromis celega¬
inͣt. non pot̾ id̾ clici. Solutioi̾senim uioem
se eum ubiati exhac lege. Nam uinest patro¬
noeum exꝓmisise. quãuis patroiiis minc
hõ ceb̾at Quod si ab imno delegante patrono
libͥtus ꝓmisit. nõ lb̾ari eum nõ solum fu
tis absolutioeͥm faciendmi. S si iamoꝑir
nõe cd̾cepnatus eit nõ pot̾ lb̾a qm̾ iampe¬

Expanded text:
lter nascatur, multo magis Pomponius ait amissum huic iungi, uti ltat patrono an eis qui in potestate eius sint. Sed si creditori suo libertum patronus delegauerit, non potest idem dici: solutionis enim uicem se eum liberari ex hac lege: nam uerum est patrono eum expromisisse, quamuis patrono nunc non debeat: quod si ab initio delegante patrono libertus promiserit, non liberari eum. Non solum futtis absolutionem faciendam. sed si iam operarum nomine condemnatus est, non pot
Abbreviated transcription (Latin):
ulianus. lib. xxi. dig̃. Quo tutores pã¬
trtisunt int aministrationem tutele
alt̃ sine herede decessit. q̃situmẽ uirumĩ
magrãtum qumoncurasset. ut cau̾et᷑. an
maltũ tutorem actio pupillo dari debeat.
gr̃atum debuisse enim eum̃ cumsciret pu¬
pilio cautum nõ eẽ. unnĩsa neg̃a curare
et in eaparte quam alteri tutori cõmisiss
similẽ ẽẽ eiquiacdãministrationẽ quoꝵ¬

Expanded text:
s partiti sunt inter se administrationem tutelae: alter sine herede decessit: quaesitum est, in magistratum, qui non curasset ut caueretur, an in alterum tutorem actio pupillo dari deberet.ri quam in magistratum: debuisse enim eum, cum sciret pupillo cautum non esse, uniuersa negotia curare, et in ea parte, quam alteri tutori commisisset, similem esse ei, qui ad administrationem quo
Abbreviated transcription (Latin):
radi. sus cutitius tebebat. debitumm eidi¬
mutere uolũt. nicħ int̃est recedẽ sirum
msserit.  cumliberatet. anphibeat eum
exigere. Utroq enĩ m̃o. liberand̾ ẽ debitor
⁊ uttoq caũ campetit. utiro ad libundũ

Expanded text:
Titius debebat, debitum ei remittere voluit, nihil interest, heredem suum iussit ut eum liberaret an prohibeat eum exigere: utroque enim modo liberandus est debitor et utroque casu competit ultro ad liberandum
Abbreviated transcription (Latin):
debere dpxit legauerit. si quidẽ debi. ĩutile
e legatums siñfuit debitũ placuit uti¬
le eẽ legatum. Certã e nũmoꝵ ꝗͣnitas si¬
milis ẽ sticho legata cum demõstratione¬
conis accepte noĩe legata

Expanded text:
xit, legavit, si quidem debet, inutile est legatum, quod si non fuit debitor, placuit utesse legatum: certa enim nummorum quantitas similis est Sticho legato cum demonstrationedotis acceptae nomine
Abbreviated transcription (Latin):
chum quem deb heres m̃s dãpnas esto ñ pe¬
tere. qd̾sific dixit. heres m̃s .c. airrcosquos
mntituis debr. dãpnas esto eidare. ⁊̃ illud tẽ¬
ptari poterit. ur petere possit. qĩtalsa de¬
monstratione atnecta ꝙ mͥnequaquam
place̾t scumdandi u̾bum ad debitũ adie.¬
referre testator existimaiit᷑. Tont̃ ałit
sidebitor crechitori liget. nullam utilitatẽ
undeo sisine ꝗͣtitate leget ¶S fut demon¬

Expanded text:
chum, quem debet, heres meus damnas esto non petere'. quod si sic dixit: 'heres meus centum aureos, quos mihi Titius debet, damnas esto ei dare', etiam illud temptari poterit, ut petere possit quasi falsa demonstratione adiecta: quod mihi nequaquam placet, cum dandi uerbum ad debitum referre se testator existimauerit. contra autem si debitor creditori leget, nullam utilitatem uideo, si sine quantitate leget. sed e
Abbreviated transcription (Latin):
p̃p.. Sistatuam legauero. ⁊ p̾a exali¬
astatua brachiꝑ ei adiecoͣ om̃imõ
gauit. ⁊ abeapenit inħuerba a teseia
peto ut quicquit tibi sp̃alit. mauro ⁊ ar¬
gento legaui. io quoꝙ cũmorieris red¬
das restituas illis. ⁊ illis uernis meis
uiues tibi suffitiet. Quesitum est. amusꝰ
f. auri ⁊ argenti solus legatarie debea

Expanded text:
. Si statuam legauero et postea ex alia statua bracchium ei adiecero, omnimodo gauit et ab ea petit in haec uerba: 'a te, Seia, peto, ut quidquid tibi specialiter in auro argento legaui, id cum morieris reddas restituas illi et illi uernis meis: uiues tibi sufficiet': quaesitum est, an usus fructus auri et argenti solus legatariae debea
Abbreviated transcription (Latin):
hornam̃ta mea om̃ia aurum ⁊ argen¬
tumuestim̃ta quib ego usasum neue¬
neant. ⁊ filie mee resuentur souesitum
ẽ cumfilia recusante. pat̃. exsubstituri¬
one ueres exstitiss. ⁊ intestato decessiss.
filia autem bomsnis s euis abstineat.
fideicõmissum clauduis qm̃ubo ẜuan

Expanded text:
ornamenta mea omnia aurum argentum uestimenta, quibus ego usa sum, ne ueneant et filiae meae reseruentur': quaesitum est, cum filia recusante pater ex substitutione heres exstitisset et intestato decessisset, filia autem bonis eius abstinuerat, fidei commissum. Claudius: quon
Abbreviated transcription (Latin):
iñ seueri ⁊ siqua alia mulier fuĩt cuĩ p̃tor
ꝑpensampietatem intellexit. ñserus uere¬
cundiam eg̃oientis. S pietate ꝓductamñ
ꝯtinere in iuriam pupilioꝵ admitteret¬
eam adaccusanonem. ¶ Siq̃s deplebeñ
obfacta atrociorã intutela ãmissa fui̾t ap̃
p̃torem actusatus. remitetur ad pfectum
urbis grauiter pumiendus.
tutelam̃ filioꝵ patroni ꝓbetur. ad p̃fectum
urbis remititur puniendus.
dem .l. ⁊ Iutor quoq contutorem põt su¬
spectum facere siue durẽt᷑ ad huc tutor si¬
uciam desierit. ip̃e contutor aũt maneat
tutor ⁊ ita diuus senerus rescͥpsit. plus di¬
uus puis cetilio petinorescripsit. posse tu¬
torem suspectum̃ remotum ꝯtu toressu¬
os sufpettos facerislibti quo pupilotum
giate facigẽt. situtores. ł curatores eoꝵ male
sipronum suũm ut suspettum ĩtutela

Expanded text:
ivi Severi: et si qua alia mulier fuerit, cuius praetor ivi Severi: et si qua alia mulier fuerit, cuius praetor perpensam pietatem intellexerit non sexus verecundiam egredientis, sed pietate productam non continere iniuriam pupillorum, admitteeam ad accusationem.Si quis de plebeis ob facta atrociora in tutela admissa fuerit apud praetorem accusatus, remittitur ad praefectum urbis grauiter puniendus. tutelam filiorum patroni probetur, ad praefectum urbis remittetur puniendus.m.Tutor quoque contutorem potest suspectum facere, siue duret adhuc tutor, siue iam desierit ipse, contutor autem maneat tutor: et ita diuus Seuerus rescripsit. plus diuus Pius Caecilio Paetino rescripsit posse tutorem suspectum remotum contutores suos suspectos facere. Liberti quoque pupillorum grate facient, si tutores vel curatores eorum male si patronum suum ut suspectum in tutela
Abbreviated transcription (Latin):
fulis suspectus postulari possit. dubiũ fuit
q imꝑr antonius. tum diuo seuero braud
morieo ꝓconsuli affrice rescͥpsit. p̃selq mã¬
dat̃a uiris dutione offitium adeum tonim
iuris dicendi m̃sit ergo.⁊ sip̃tor mandet
uũs dittõem simili modo dicendũ ẽ suspec¬
tum posse aput cumpostulari. cui mãtu¬
ta ẽ. cum it sit inꝓuincĩa. hoc rescriptum.
ostenlimus quipossunt desuspecto cogmo¬
scere. Enc̃ uiteamus quisuspecti ficĩ
possunts. quid̾ om̃s tutores possunt. sine
testamtarusint. siue ñsint. S alteri gnͣs
tutores ꝗr. ⁊ silegitimis sit tutor accusari
potit qd̾ si patronus adhuc id̾ erit dicendũ
dũmõ meminerimus. patrono parceñtuo
consequens est. ut uideamꝰ ꝗ possũt suspec¬
tos postulare ⁊sciendum est. quasi publicã
cẽ. hrnc actionem. hoc est. om̃ib patẽ ꝗnĩ
pietate necc̃itucdinis ducte. adħ ꝓceilũt ut
puta mat̃. nutrix quo ⁊ auia possunt. põt.
⁊ soror. nãmsororem rescriptum extat oi¬

Expanded text:
d legatum proconsulis suspectus postulari possit, dubium fuit: sed imperator Antoninus cum dMaurico proconsuli Africae rescripsit posse, quia mandata iurisdictione officium ad eum totum iuris dicundi transit. ergo et si praetor mandet iurisdictionem, simili modo dicendum est suspectum posse apud eum postulari cui mandata est: cum enim sit in provincia hoc rescriptum, Ostendimus, qui possunt de suspecto cognoscere: nunc videamus, qui suspecti fieri possunt. et quidem omnes tutores possunt, sive testtutores. quare et si legitimus sit tutor, accusari poterit. quid si patronus? adhuc idem erit dicendum, modo ut meminerimus patrono parcendum. Consequens est, ut videamus, qui possunt suspectos postulare: et sciendum est quasi publicam esse hanc actionem, hoc est omnibus patere. Quin pietate necessitudinis ductae ad hoc procedunt, ut puta mater. nutrix quoque et auia possunt. potest et soror, nam in sorore et rescriptum exstat d
Abbreviated transcription (Latin):
aius .l.. Si aopupillum aut furiosuo
bonoꝵ possessio ꝑtineat. apendientarum
rerum grã. ⁊ is inagnoscenta.⁊ in repudi an¬
ta bonor possessione uoluntatem tutoris ca¬
ratorisq spettari tebere placuit qui s. siquid
corum contra cõmodum pupilli furiosi fe¬
cerint tutese curatõns ue uidicio tenebĩn¬
autł.i. Sifuus cõis tuus ⁊ titii a pu¬
pilla tua te ẽo auctore aliquamrem ꝑtra¬
ditieẽm sicceꝑit. tota adtitium ꝑtinebit.¬
onrcellui notat uamqd̾cumq a dom̃s do
cui acquiri põt. ꝑtinere ueteres. ꝯpbauerũt.
Impuberes tutore auctore. obligãt
fitãceant. naicum pec̃am mutuam acce¬
perint quannuus manl dicãnt auctorta¬
te tutoris int̃põita tenentur. quare ⁊ siño
debita pecumia his ꝑsoĩs soluta fui̾t quam¬
uis tacuerint. intpõita tutoris auctoritas
tta est. sibis. auctor factus est. an una aũ¬

Expanded text:
ale Si ad pupillum aut furiosum bonorum possessio pertineat, expediendarum rerum gratia et in agnoscenda et in repudianda bonorum possessione voluntatem tutoris curatorisque spectari debere placuit: qui scilicet si quid eorum contra commodum pupilli furiosive fecerint, tutelae curationisve iudicio tenebum.Si seruus communis tuus et Titii a pupilla tua te auctore aliquam rem per traditionem acceperit, tota ad Titium pertinebit.Marcellus notat: nam quodcumque ad omnes domcui adquiri potest, pertinere ueteres comprobauerunt. Impuberes tutore auctore obligantur, etiamsi taceant: nam cum pecuniam mutuam acceperint, quamvis nihil dicant, auctoritate tutoris interposita tenentur. quare et si non debita pecunia his personis soluta fuerit, quamvis tacuerint, interposita tutoris auctoritas ita est, si bis auctor factus est, an et una au
Abbreviated transcription (Latin):
ciat dicenclum erit. inutilem eẽ stipulatiõ¬
nem. ¶Srpater.⁊ filius. quimpotestate
ei fuit tutores fuerunt. ⁊ pat sit stipulat
filio auctore. nullins mom̃ti erit. stipula¬
tio. id tirco q inrempatris. auctor ẽẽ filiu

Expanded text:
ciat, dicendum erit inutilem esse stipulatiociat, dicendum erit inutilem esse stipulationem. Si et pater et filius qui in potestate eius fuit tutores fuerunt et pater sit stipulatus filio auctore, nullius momenti erit stipulatio idcirco, quia in rem patris auctor esse filiu
Abbreviated transcription (Latin):
qr non bõafide ur̃ rẽ gesisse ⁊ ita ẽ rescͥptũ
a diuo seuero. ⁊ antonio Sane ip̃e siquitem
emit palam̃. declit aũt. nom. ñ malafite. S
simpłr. ut solent honestiores. ñ pati nõĩ a fua
instrum̃tis. inscribi ual: emptio Quodsical¬
lite idẽ erit acsiꝑinde inĩpõitam ꝑoãm emis¬
set. Set cͤrelitor pupilli distĩaiat eq emẽ
br̃ifite poterit. ¶ Sifilius tutoris. uł q̃ alia
ꝑoñ uiri enis subiecta emĩt. roem erit acsu
ip̃e emifset.
ta nonest. tamquam exrraneos recte ap¬
upillo emere placet.
ritatem accomodare tutorem ñposse toti¬
ens ucrum est. quotiens. ꝑsemet. uelsubies¬
tas sibi ꝑõas acquiritur ei stipulatio ceterũ
negotium eigeri ꝑ conseqntias. ut dcõ est.
nicħ ꝓibet auitoritas. ¶ Sicluo rei sint sti¬
pulanti. ait me auctore apupillo stipule¬
tut. alt̃ altoͬ. tutore auctore dicendum est. sti¬
pulationem ualere sic tam̃si auctoritas tu¬
toris unius sufficiat cẽterum aũt. siñsuffi¬

Expanded text:
 non bona fide uidetur rem gessisse: et ita est rescriptum a diuo Seuero et Antonio.Sane si ipse quidem emit palam, dedit autem nomen non mala fide sed simpliciter, ut solent honestiores non pati nomina sua instrumentis inscribi, ualet emptio: quod si callide, idem erit ac si per interpositam personam emisset.Sed et si creditor pupilli distrahat, aeque emere bona fide poterit.Si filius tutoris uel quae alia persona iuri eius subiecta emerit, idem erit atque si ipse emisset.ta non esset, tamquam extraneos recte a pupillo emere placet. ritatem accommodare tutorem non posse, totiens verum est, quotiens per semet vel subiectas sibi personas adquiritur ei stipulatio: ceterum negotium ei geri per consequentias, ut dictum est, nihil prohibet auctoritas. Si duo rei sint stipulandi et alter me auctore a pupillo stipuletur, alter altero tutore auctore, dicendum est stipulationem valere, sic tamen, si auctoritas tutoris unius sufficiat: ceterum si non suffi
Abbreviated transcription (Latin):
telã ł curattit. S. ⁊ siquis obfrardem ãre¬
mouebit aliquem. S ei adiũxerit. ñerit fa¬
mosus ꝙ non est abire tutela iuissus
tegra existimatione tutela uł curaquis ha¬
beat. decreto igitur debebit. causa remouen¬
di significari. ut appareat decxstimatione.¬
Quod ergo smonsignificaint. causã remo¬
nonis decreto suo. pp̃. ait debuisse dici hũc
integre ẽẽ fame. ⁊ est uerum ¶S ip̃tor sñtenti
asniꝰ ñremouerit. detutela. Si gerere ꝓbibuit
dicenlum ẽ. magis ẽẽ. ut : bic desinat tutor
ẽẽ. ¶Quinich gesserunt ñpossunt suspec¬
n postul arei. Uerum obignaniam. ł neglegñ¬
tiam uł tolum sidolo fecerunt p̾s remoucri.

Expanded text:
tela uel cura abeat. sed et si quis ob fraudem non remouebit aliquem, sed ei adiunxerit, non erit famosus, quia non est abire tutela iussus. tegra existimatione tutela uel cura quis abeat.Decreto igitur debebit causa remouendi significari, ut appareat de existimatione.Quid ergo si non significauerit causam remotionis decreto suo?Papinianus ait debuisse dici hunc integrae esse famae, et est uerum.Si praetor sententia sua non remouerit tutela, sed gerere prohibuit, dicendum est magis esse, ut et hic desinat tutor esse.Qui nihil gesserunt, non possunt suspecti postulari, uerum ob ignauiam uel neglegentiam uel dolum, si dolo fecerunt, possunt remoueri.
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯtineri oportere. ¶Ptutorqui inconsidẽ¬
rate pupillum.i tolo abstinuit beclitate
suspectus põt postulari. ¶Quiobsegm¬
tiam . ł rusticitatem. i inhertiam. ł insin¬
plicitatem.ł ineptiamꝰ remotus sit in hac
causa ẽ. ut integram exstimatioẽm. mi¬

Expanded text:
contineri oportere. Is tutor, qui inconsidecontineri oportere. Is tutor, qui inconsideranter pupillum uel dolo abstinuit hereditate, potest suspectus postulari. Qui ob segnitiam uel rusticitatem inertiam simplicitatem uel ineptiam remotus sit, in hac causa est, ut integra existimatione
Abbreviated transcription (Latin):
pupino parentib. ue eiui sit ⁊ gn̾alit siqua
iusta causa p̃torem mouẽtit. cur ñdubeat ĩ
ea tutela uersari. reicere debebit cum ¶ Se¬
uerus ⁊ antonuis. rescripserunt: epicurio.
tutores quires uetitas sine detreto distraxe¬
runt. nichil quidem egisses uerum siꝑfraudẽ
qui adalim̃ta pupillo pram̃da. copiam su
quasi inops: Sitatis pupillo aduocans ĩ
m̃tatiores ilradicatur. adp̃fectum urbis re¬
mittendus est. neq eñ int est. Idage̾ quẽ¬
quam. ut corruptafide inquisitiõis. tutõ
donẽ bonis alienis intumbe. hĩc ergo nõ
quasi suspetnus remouebitur. S remittet᷑
punientus epena quasolent affici. qui
tutelam corruꝑtis ministeriis p̃toris rede¬
ꝯferre. neq pecuniam deponere ꝑtina᷑te r ñe¬
ꝯuĩcant᷑. quo a tẽptioĩs occasio. inueniatũ
uinculis publicis. iubent̃ ꝯtineri ⁊ insuꝑ
huc scueritate debere tractari. S utiq hu¬
millores ceterumeos qui sunt inaliqua di¬
gnitate positi. ñ oꝑꝑinior uinculis public̃

Expanded text:
pillo parentibusve eius sit et generaliter si qua iusta causa praetorem moverit, cur non debeat in ea tutela versari, reicere eum debebit. Severus et Antoninus rescripserunt Epicurio tutores, qui res vetitas sine decreto distraxerunt, nihil quidem egisse, verum si per fraudem qui ad alimenta pupillo praestanda copiam sui quasi inopibus, si datis pupillo aduocatis in mendacio re‹uin›catur, ad praefectum urbis remittendus est: neque enim interest id agere quemquam, ut corrupta fide inquisitionis tutor aedonem bonis alienis incumbere: hic ergo non quasi suspectus remouebitur, sed remittetur puniendus ea poena, qua solent adfici, qui tutelam corruptis ministeriis praetoris redenferre neque pecuniam deponere peruicaciter perstant, quoad emptionis occasio inueniatur, uinculis publicis iubentur contineri, et insuper hac seueritate debere tractari, sed utique humiliores: ceterum eos, qui sunt in aliqua dignitate positi, non opinor uinculis publicis
Abbreviated transcription (Latin):
ueri lamc quasi suspectum oportet sp̃tere a
ꝑ. piam ꝑscuerant. ñ facere ut suis rebiꝰ care¬
ant p̃cipitur reiq suancdeis̃ causa. pupil¬
lus inpossessiõe mittatur ciuis quisuspect̃
sna sua factus est. q̃q mora deteri ora futu¬
rasunt. curatore duto distrahi iubentur. Ĩt̃.
siquis tutor tutus ñcompureat. sol⁊ eclicͥtis
cuocari. nouissim eͥ quificoplam sui ñfecert
ut suspectum remoueri obhoc ipm̃ qd̾ copi
inquisitione faciendum est.

Expanded text:
ueri hunc quasi suspectum oportet.Praeterea apiam perseuerant non facere, ut suis rebus careant praecipitur reique seruandae causa pupillus in possessionem mittatur eius, qui suspectus sententia sua factus est, quaeque mora deteriora futura sunt curatore dato distrahi iubentur.Item si quis tutor datus non compareat, solet edictis euocari, nouissimeque si copiam sui non fecerit, ut suspectus removeri ob hoc ipsum, quod copiaminquisitione faciendum est.
Abbreviated transcription (Latin):
ferauit. antequam rrãsmare abẽẽtt᷑ ma¬
gis est. inpostulari possit. quafisint una
ntela hbens intualla. ¶Siquis affur¬
rus rei .p. causa tesiterauit. in locum suũ
ꝯstitui alium tutorem̃. anreu̾sus exante ge¬
sto suspettus postulari possit. ⁊ qr põt expͥore.
gestu utili actione  conueniri. cessabit po¬
stulatio. ¶Siturator uñtris uoĩs ꝙ tunis
fraudulent u̾satus sit. demde tutor datus
ampostulari suspectus. ꝓp̃t frautes incura

Expanded text:
rauit, antequam trans mare abesset? et magis est, ut postulari possit, quasi una tutela sit habens interualla.Si quis afuturus rei publicae causa desiderauit in locum suum constitui alium tutorem, an reuersus ex ante gesto suspectus postulari possit? et quia potest ex priore gestu utili actione conueniri, cessabit postulatio.Si curator uentri bonisque datus fraudulenter uersatus sit, deinde tutor datus, an postulari susp
Abbreviated transcription (Latin):
ocestinus.I.. Situtor aliquo unculo
neçessitudinis uł affinitatis pupillo ꝯuĩct
sitͥ sipatronus pupilli. liberti tutelãgerit.
⁊ quis eorum anitela remouñdus uideatur.

Expanded text:
cis Si tutor aliquo vinculo necessitudinis vel adfinitatis pupillo coniunctus sit vel si patronus pupilli liberti tutelam gerit et quis eorum a tutela removendus videatur
Abbreviated transcription (Latin):
late hr̃clitatis cͥmĩn̾e. siminus furti. ¶ qri
põt situtor fui̾t pupilli. idemq sit curatõ
ꝯfirmatus adolescenti. anpossit extelictis
tutele suspectus postulaxi ⁊ cumpossit tu¬
tele a ꝯtutorib conueniri. consequens erit
dicere cessare. suspecti accusarionem. ꝙr tu
tutele agipossit. depoĩto offitio. ⁊ alio sũp¬
to. item erit. q̃rendum. ⁊ siꝓponas. aliꝗ̃ de

Expanded text:
ilatae hereditatis crimine, si minus, furti.Quaeri ilatae hereditatis crimine, si minus, furti.Quaeri potest, si tutor fuerit pupilli idemque sit curator confirmatus adulescenti, an possit ex delictis tutelae suspectus postulari. et cum possit tutelae a concuratoribus conueniri, consequens erit dicere cessare suspecti accusationem, quia tutelae agi possit deposito officio et alio sumpto.Idem erit quaerendum
Abbreviated transcription (Latin):
pelli. nemip̃o accusationẽ gͣraiiiis aliquit
nontm̃ autem atolescentis curator Hi et
furiosiuł ꝓcligi. ut suspectus remoueri põt.
S si quiscuram uentris gesserit boꝵue. ã¬
mustrationem nõ carebit ħꝰ crimius me¬
tu. ¶ p̃terea uitendum. anesine accusa¬
tione possit suspectus repelli ⁊ magis ẽ. ut
repelli tebẽnt. Sip̃tori liq̃at. exaꝑtissimis
rerum argum̃tis. suspectum ẽẽ. quod fauo¬
re pupilloꝵ accipiendum est. ¶ nc̃ uid¬
amus. ex quib causis suspecti remoneantũ
⁊ sciendumest. aut dolum intentela ad¬
missum suspetium licere postulare Sifo:¬
te crassatus iniutela ẽ. aut sordidẽ egit
ul ꝑnitiose pupillo. ł si aliquit int̃cepĩt᷑.
exceb pupillarib iamtũtor quod siquit
ammiserit ante tñ ãmisit. quantutor eẽt.
quanuis in bõis pupilli. ł intutela. ñpõt.
suspectus tutor postulari. ꝙ delictum tute
lã p̃cessit. ꝓinde sipupilli fulã expilauit.
S antequamtutor eẽt. accusari debẽ exꝑ¬

Expanded text:
pelli, ne in ipsa cognitione grauius aliquid tantum autem adulescentis curator, sed etiam furiosi uel prodigi ut suspectus remoueri potest.Sed et si quis curam uentris bonorumue administrat, non carebit huius criminis metu. Praeterea uidendum, an et sine accusatione possit suspectus repelli. et magis est, ut repelli debeat, si praetori liqueat ex apertissimis rerum argumentis suspectum eum esse: quod fauore pupillorum accipiendum est. Nunc uideamus, ex quibus causis suspecti remoueantur. et sciendum est aut ob dolum in tutela admissum suspectum licere postulare, si forte grassatus in tutela est aut sordide egit uel perniciose pupillo uel aliquid intercepit ex rebus pupillaribus iam tutor. quod si quid admisit, ante tamen admisit, quam tutor esset, quamuis in bonis pupilli uel in tutela, non potest susplam praecessit. proinde si pupilli substantiam expilauit, sed antequam tutor esset, accusari debet exp