comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
iultitudo histanoꝵ et ante deditoꝵ et pͥdie captoꝵ regem eum ingenti ꝯ
appellauit. Tum scipio silentio ꝑ pcone facto. sibi maxiniu nom̃ imꝑatois ẽc dĩx.
quo se milites sui appellassent. regium nomen alibi magnum rome ĩ tolerabile
ec̃. Regalem animu ĩ se ẽẽ. sed id ĩ homĩs in genio amplissimũ duc̃ent tacite
iudicarent/ uctis usurpatione abstinerent. Censere etiã barbari magnitudie
nini cuy mĩr aculo nominis alii mortalos stuperent id ex tam mag fa
aspernantis. Dona deinde regulis principib q hispanor diuisa. et ex magna
copia captori equori trecentos quos uellet cligere Indibilem iuissit. Cu afeos
uende̾t iussu imꝑatoris questor puerum adultu int̾ eos forma in signi cũ
regii genexis ẽt ad scipionem misit. Quem cum ꝑcontarctur scipio quis et
et air id etatis ĩ castris fuisset: ⁊ lumidam ẽẽ se ait. Massum popu

Expanded text:
multitudo Hispanorum et ante deditorum et pridie captorum regem eum ingenti consensu multitudo Hispanorum et ante deditorum et pridie captorum regem eum ingenti consensu appellauit. tum Scipio silentio per praeconem facto sibi maximum nomen imperatoris esse dixit quo se milites sui appellassent: regium nomen alibi magnum, Romae intolerabile esse. regalem animum in se esse, si id in hominis ingenio amplissimum ducerent, taciti iudicarent: uocis usurpatione abstinerent. sensere etiam barbari magnitudinem animi, cuius miraculo nominis alii mortales stuperent id ex tam alto fastigio aspernantis. dona inde regulis principibusque Hispanorum diuisa, et ex magna copia captorum equorum trecentos quos uellet eligere Indibilem iussit. cum Afros uenderet iussu imperatoris quaestor, puerum adultum inter eos forma insigni cum audisset regii generis esse, ad Scipionem misit. quem cum percontaretur Scipio quis et cuias et cur id aetatis in castris fuisset, Numidam esse ait, Massiuam populares
Abbreviated transcription (Latin):
et dum pedem referunt ne ab tergo uulnetarent᷑. lassata prima acies litusq ad euadẽ dũ
ante signa litatis numꝙͣ euasissent. Cum ab om̃i parte cedes fieret. Scipio ꝗ leuo x¬
mediis datus est qui ꝑ tam iniqum laum stantib integris ordinib clepha
quidem patebat laus. Nam et stationes utrimq romane dextera leuaq ĩsederant
ias. et portam castroꝵ ducis pͥncipumq fuga clauserat: addita trepidat
as drubal iam ante ꝙͣ diuucaret/ pecunia rapta elephantisq p̃missis ꝙ̃
pot̾at de fuga excipiens p̃ter tagum flumen ad pireneum tendit. Stipio castͥs
hostium potitus cum p̃ter libera capita omẽm p̃dam militib concessisset in
recensendis captuus decem millia peditum. duo millia equitũ inuenit. et hisẜao
sine p̃tio om̃s domum misit. Afros uendere questorem uissit. Circunfusa demndc

Expanded text:
et dum pedem referunt ne ab tergo uolnerarentur, laxata prima acies locusque ad euadendum et dum pedem referunt ne ab tergo uolnerarentur, laxata prima acies locusque ad euadendum ante signa locatis numquam evasissent. cum ab omni parte caedes fieret, Scipio, qui mediis datus est, qui per tam iniquum locum stantibus integris ordinibus elephaam ne fugae quidem patebat locus; nam et stationes utrimque Romanae dextra laevaque insederantias, et porta castrorum ducis principumque fuga clausa erat, addita trepidatasdrubal iam ante quam dimicaret pecunia rapta elephantisque praemissis, quam plurimos poterat de fuga excipiens praeter Tagum flumen ad Pyrenaeum tendit. Scipio castris hostium potitus cum praeter libera capita omnem praedam militibus concessisset, in recensendis captiuis decem milia peditum, duo milia equitum inuenit. ex his Hispanos sine pretio omnes domum dimisit, Afros uendere quaestorem iussit. circumfusa inde
Abbreviated transcription (Latin):
nõ milites solum sed turba calonum ĩ mixta armatis. Ceteꝵ quamꝙͣ ascensus
difficilis erat et ꝓpe obrucbant̃ telis saxisq assuetudinẽ tamen succedendi
muros. et ꝑtinacia animi subierunt primi. Qui simul cepere aliquid equi
loi. ubr firmo ꝯsisterent gradu leuem et concursatõe hostem atq int̾uallo tutũ
tul missilib pugna eliditar instabile eumde ad cominus ꝯserendas n
expulerunt lato. et cede magna ĩ aciem altiore suꝑstantem tumulo ĩpegere
cipio iussis aduersus mediam euadere aciem uictorib. ceteras copia
cum Telio diuidit. atq cum parte dextra tumuli cirtum ire dones mollioris ascõsꝰ
uiam inueniret/ iubet. Ip̃e ab leua cir̃ autu haud magno intrausuersis hostes x¬
mcurrit. Inde pͥmo turbata acies est dum ad çircumsonante undiq clamorẽ
flertere cornua et obuertere ħ ordinos uolunt. Ht tumultu et leluis subiit.

Expanded text:
non milites solum, sed etiam turba calonum immixta armatis. ceterum quamquam adscensus non milites solum, sed etiam turba calonum immixta armatis. ceterum quamquam adscensus difficilis erat et prope obruebantur telis saxisque, adsuetudine tamen succedendi muros et pertinacia animi subierunt primi. qui simul cepere aliquid aequi loci ubi firmo consisterent gradu, leuem et concursatorem hostem atque interuallo tutum cum procul missilibus pugna eluditur, instabilem eundem ad comminus conserendas manus, expulerunt loco et cum caede magna in aciem altiore superstantem tumulo impegere. inde Scipio iussis aduersus mediam euadere aciem uictoribus ceteras copias cum Laelio diuidit, atque eum parte dextra tumuli circumire donec mollioris adscensus uiam inueniret iubet: ipse ab laeua, circuitu haud magno, in transuersos hostes incurrit. inde primo turbata acies est dum ad circumsonantem undique clamorem flectere cornua et obuertere ordines uolunt. hoc tumultu et Laelius subiit;
Abbreviated transcription (Latin):
castris hostium aciem uidit. equites numidas leuiuq armatoꝵ baltares ⁊ afr̾os
imisit. Scipio circum uectus ordines signaq ostendebat. Hostem p̃danmn
sed altiora menia hũisse cartaginem que transcendisset miles romanus. nec tronulos
n nec mare quide arinis obstitisse suis. Ad id fore altitudines quas
cepissent hostes. ut ꝑ p̃cipitia et prerupta salientes fugerent. eã qͦ se illis
im clausiurf. Cohortesq duas alteram tenere fauces nalłis ꝑ qua defi
ainnp̃s iubet. alteram uiam insidere que ab urbe ꝑ tumuli obliqua ĩ agros feret.
Ip̃e expeditas qui pridie stationes hostium pepulant. ad leuem armaturam in¬
sum̃o stante suꝑcilio ꝑducit. Per aspera primum inchil aliud ꝙͣ uia ĩpediti iere
Deinde ut subiactum uenerunt teloꝵ. pͥmo om̃is genẽis uis iñgens effusa ĩ eos
contra saxa que litus strata passim omĩa forme missilia p̃bet inger

Expanded text:
castris hostium aciem uidit, equites Numidas leuiumque armorum Baliares et Afros castris hostium aciem uidit, equites Numidas leuiumque armorum Baliares et Afros demisit. Scipio circumuectus ordines signaque ostendebat hostem praedamnased altiora moenia habuisse Carthaginem, quae transcendisset miles Romanus; nec tumulos nec arcem, ne mare quidem armis obstitisse suis. ad id fore altitudines quas cepissent hostibus ut per praecipitia et praerupta salientes fugerent; eam quoque se illis fugam clausurum. cohortesque duas alteram tenere fauces uallis per quam deferretur amnis iubet, alteram uiam insidere quae ab orbe per tumuli obliqua in agros ferret. ipse expeditos qui pridie stationes hostium pepulerant ad leuem armaturam infimo stantem supercilio ducit. per aspreta primum, nihil aliud quam uia impediti, iere; deinde ut sub ictum uenerunt, telorum primo omnis generis uis ingens effusa in eos est; ipsi contra saxa quae locus strata passim, omnia ferme missilia, praebet ingerere,
Abbreviated transcription (Latin):
donec dncib iis ad hostem ꝑuentum ẽ. Proximus cartaginensiu exiitus has drubalis
ꝓpr urbem uesułam erat. ꝓ castris equitum stationes habebant: in eas uelitess
antesignaniq et qui primi agminis erant aduenientes exitinere pͥus ꝙ̃ castris
lctum caperent adeo ꝯtẽptim impetum fererunt. ut facile appareret ꝗd utriq ꝑti
aĩoꝵ esset. Incastra trepida fuga compulsi equites sti sunt. signaq romana pa¬
portis illata. Atq illo ꝗdem die ixritatis tantũ ad certam̃ aĩs. castra rõam posueĩt.
note hasdrubal ĩ tumulum copias recepit. plano campo ĩ sum̃o patẽte f luiui
a tergo ante carcaq uelut ripa p̃ceps oram eius omẽm tingebat. Suberat exalt̾a
inferior submissa fastigio planties: cam qͦ alteram crepido haud facilior ĩ asceñsũ
ambibat. In hunc inferiorem campum postero die has drubal postꝙ̃ stantem y

Expanded text:
donec ducibus iis ad hostem peruentum est. proximus Carthaginiensium exercitus Hasdrubalis donec ducibus iis ad hostem peruentum est. proximus Carthaginiensium exercitus Hasdrubalis prope urbem Baeculam erat. pro castris equitum stationes habebant. in eas uelites antesignanique et qui primi agminis erant aduenientes ex itinere priusquam castris locum acciperent, adeo contemptim impetum fecerunt ut facile appareret quid utrique parti animorum esset. in castra trepida fuga compulsi equites sunt signaque Romana ppsis inlata. atque illo quidem die inritatis tantum ad certamen animis castra Romani posuerunt: nocte Hasdrubal in tumulum copias recipit plano campo in summo patentem; fluuius ab tergo, ante circaque uelut ripa praeceps oram eius omnem cingebat. suberat et altera inferior summissa fastigio planities; eam quoque altera crepido haud facilior in adscensum ambibat. in hunc inferiorem campum postero die Hasdrubal postquam stantem pro
Abbreviated transcription (Latin):
nouis suspectam esse. nec cũ se rephendere amore homi num si tam anceps odium. ⁊i
non nom̃ faciat. Alerita uide sua ĩ duces cartaginenses ꝯmemorauit. auaritiã ꝯt
suum adid t̃o apud ecs suisse. xaminu iam pͥdem ibi ẽc ubi ĩusac fas srederent
coli ad cas quaꝵ confugere siuplices qui nequeant hominu uim atq inori ast
se id scipionem orare fut transitio sibi nec fraudi apud eum nec honori
qualis ex eã die cxpiundo agnoiũt ꝓinde optre coꝵ p̃tum fatiat. Ita ꝓrsus fautũ
respondit romanus: nec ꝓtransfugis habaturum qui nõ duxerit strictate rata
ui nec diuim quiãy nec humani santum c̃ęt. Producte deiñde ĩ conspectu eĩ
coniuges librriq lacrunantib gaudio reddunt᷑. Atq eo die ĩ hospitiu abducti poste
diefodere attepta fides dimissiq ad copias adducendas. Iirdem deinde castͥs dedebas

Expanded text:
nouis suspectum esse; neque eum se reprehendere morem hominum si tam anceps odium causa, nouis suspectum esse; neque eum se reprehendere morem hominum si tam anceps odium causa, non nomen faciat. merita inde sua in duces Carthaginienses commemorauit, auaritiam consuum ad id tempus apud eos fuisse: animum iam pridem ibi esse ubi ius ac fas crederent coli; ad deos quoque confugere supplices qui nequeant hominum uim atque iniurias pati. se id Scipionem orare ut transitio sibi nec fraudi apud eum nec honori sit. quales ex hac die experiundo cognorit, perinde operae eorum pretium faceret. ita prorsus respoubi nec diuini quicquam nec humani sanctum esset. productae deinde in conspectum iis coniuges liberique lacrimantibus gaudio redduntur, atque eo die in hospitium abducti: postero die foedere accepta fides dimissique ad copias adducendas. iisdem deinde castris tendebant
Abbreviated transcription (Latin):
Ceteꝵ ctiam si cum ꝑ lurib pariter dimitandum foret. arte quadã copias
uxerat. Nam cum uideret uullu esse nauium usum. quia uacua
hispane ora classib punitis erat : subductis nauib tarracone nauales stnos
terrestrib copiis ad idit. et armoꝵ affatin erat captoꝵ cartagine. et que
post captam eam fecerat tanto pificum nũo incluso. Cum his copis Scipio
ueris pͥncipiõ ab tarracone egressus iam enim et Lelius redierat ab roma
sinẽ quo ni chil maioris rei uolebat ducere ad hostem pergit. Per oĩa pacata
cunti ut cuiusq pp̃łi fines transiret ꝓsequentib excipientibq scciis Indiblis
et Mlandonius cam suis copiis acurrerunt. Indibilis ꝓ utroq laquutus
propior q ex cusanti transitionem ut nectiam ꝙ̃ glorianti eam uelut p̾mã
citasionem rap̃tam. Scire enun se transsuge nomen execrabile ueterib sccis

Expanded text:
ceterum etiamsi cum pluribus pariter dimicandum foret, arte quadam copias ceterum etiamsi cum pluribus pariter dimicandum foret, arte quadam copias auxerat. nam cum uideret nullum esse nauium usum, quia uacua omnis Hispaniae ora classibus Punicis erat, subductis nauibus Tarracone nauales socios terrestribus copiis addidit; et armorum affatim erat <et> captorum Carthagine et quae post captam eam fecerat tanto opificum numero incluso. cum iis copiis Scipio ueris principio ab Tarracone egressus—iam enim et Laelius redierat ab Roma, sine quo nihil maioris rei motum uolebat—ducere ad hostem pergit. per omnia pacata eunti, ut cuiusque populi fines transiret prosequentibus excipientibusque sociis, Indibilis et Mandonius cum suis copiis occurrerent. Indibilis pro utroque locutus > grauitate, propiorque excusanti transitionem ut necessariam quam glorianti eam uelut primam occasionem raptam; scire enim se transfugae nomen exsecrabile ueteribus sociis,
Abbreviated transcription (Latin):
captiuoꝵq absumpsisset. Edescho ad eum cdarus int̾ duces hispanos ueuit.
Erant conũix liberiq cius apud romauos. sed p̃ter eam causam etiam uelut
fortaita ucliuatio animoꝵ que hispania om̃e auerterat ad romanũ apunico
aperio traxit eum. Eadem causa indibili Mandonioq fuit haud
omiis hispanie principib cum om̃i ppłoꝵ manu relicto has drubale / secẽdedi
iminentes castris eius tumulos: uide ꝑ continentia iuga tutus receptus ad
manes cẽt. Has drub al cumn hostium res tantis augescẽ increm e
cerueret : suas ĩminui: ac fore ut nisi audendo aliquid mouẽt qua cepisset
ruerent : dinicare ꝙ̃ pͥmu statuit. Scipio etiam auidior certamĩs erat.
ani ea spe quã suctessus reꝵ augebat: tum ꝙ prius ꝙ̃ uingeren
hostium excitus cũ uno dinicare duce excituq ꝙͣ simul cum uniu̾sis malbat.

Expanded text:
captiuorumque absumpsisset, Edesco ad eum clarus inter duces Hispanos uenit. captiuorumque absumpsisset, Edesco ad eum clarus inter duces Hispanos uenit. erant coniunx liberique eius apud Romanos; sed praeter eam causam etiam uelut fortuita inclinatio animorum quae Hispaniam omnem auerterat ad Romanum a Punico imperio traxit eum. eadem causa Indibili Mandonioque fuit, haud dubie omnis Hispaniae principibus, cum omni popularium manu relicto Hasdrubale secedendi in imminentes castris eius tumulos unde per continentia iuga tutus receptus ad Romanos esset. Hasdrubal cum hostium res tantis augescere incrementis cerneret, suas imminui ac fore ut, nisi audendo aliquid moueret, qua coepissent ruerent, dimicare quam primum statuit. Scipio auidior etiam certaminis erat cum a spe quam successus rerum augebat tum quod priusquam iungerentur hostium exercitus cum uno dimicare duce exercituque quam simul cum uniuersis malebat.
Abbreviated transcription (Latin):
uertisse agmen uideret : quo constiterat loco quiñq milia ferme ab ur
fidem ab consule accepturos inpimiba iis priora fore si metapontum ei cũ płidio
punĩco ꝓdidissent. Fabuis uera que afferrent ẽẽ ratus. Diem qua accessurus
esset metapontum constituit: litterasq ad principes misit que ad hannibale
delate sunt. Enmuero letus successu fraudis si net fabius quidem dolo ĩ uictꝰ
uisset. haud ꝓcul metaponto insidias ponit. Fabio auspicanti prius ꝙͣ egrede̾t¬
ab tarento/ aues semel atq iteri nõ addixerunt. hostia quoq cesa consulenti
decs. aruspex cauendum ab fraude hostilĩ et ab insidiis p̃dixit. Metapontini
postꝙͣ ad constitutam non uenerat diem remissi ut cunctante hortarentur.
ac repente comẜhensi metu grauioris questionis detegunt in sidias: Estatis
eus pͥncipio qua hec gerebantur. P. Scipio ĩ hispania cum hiem̾e totam
recontiliandis barbaroꝵ auimis partim donis pactim remissione obsidu

Expanded text:
ertisse agmen videretur, quo constiterat loco quinque milia ferme ab urbfidem ab consule accepturos inpunita iis priora fore, si Metapontum cum praesidio Punico prodidissent. Fabius vera quae adferrent esse ratus, diem qua accessurus esset Metapontum constituit litterasque ad principes dedit, quae ad Hannibalem delatae sunt. enimvero laetus successu fraudis, si ne Fabius quidem dolo invictus fuisset, haud procul Metaponto insidias ponit. Fabio auspicanti, priusquam egredeab Tarento, aues semel atque iterum non addixerunt. hostia quoque caesa consulenti deos haruspex cauendum a fraude hostili et ab insidiis praedixit. Metapontini postquam ad constitutum non uenerat diem remissi ut cunctantem hortarentur ac repente comprehensi, metu grauioris quaestionis detegunt insidias. aestatis eius principio qua haec agebantur, P. Scipio in Hispania cum hiemem totam reconciliandis barbarorum animis partim donis, partim remissione obsidum
Abbreviated transcription (Latin):
iti.. L. cincio ut ex sicilia locros cum classe traiceret sc̾bunt. et ut aterra
oppugnari meniã possent. atarento partem extitus que ĩ p̃sidio erat duci eo iusẜũt
Ea ita fura ꝑ quosdam thuriuos comꝑta hamubali cum cẽnt mictit ad insidendã
atarento uiam. Ibi sub tumulo petellie equitum duo peditũ tria millia ĩ grulto
litata. In que in explorato euntes romani cum incidissent/. ad duo millia am̾atoꝵ
sa. mille et ducenti fere uiui capti alii dissipati fuga ꝑ agros saltusi
rediere. Tumulus erat siluestris int̾ punica et romana castra ancutris pͥmo
tus : quia romani qualis pats cius que uergeret ĩ hostiũ castra ess et

Expanded text:
ti L. Cincio ut ex Sicilia Locros cum classe traiceret scribunt; et ut ab terra quoque oppugnari moenia possent, ab Tarento partem exercitus qui in praesidio erat duci eo iusserunt. ea ita futura per quosdam Thurinos comperta Hannibali cum essent, mittit ad insidendam ab Tarento uiam. ibi sub tumulo Peteliae tria milia equitum, duo peditum in occulto locata; in quae inexplorato euntes Romani cum incidissent, ad duo milia armatorum caesa, mille et quingenti ferme uiui capti, alii dissipati fuga per agros saltusque Tarentum rediere. tumulus erat siluestris inter Punica et Romana castra ab neutris pritus, quia Romani qualis pars eius quae vergeret ad hostium castra esset i
Abbreviated transcription (Latin):
cum sermone ꝙͣ parentes alloquit᷑. Iuuenis iñ quit iuuene appello qͥ minor
sit int̾ uos sermonis uerecundia. Ego cum sponsa tua capta amilitib nr̃is
ad me deducta esset. audiremq eam tib cordi esse. et forma faceret
quia ip̃e si frui liceret ludo etatis p̃ẜtim ĩ lecto et leto legitimqq amore et nõ
respublica animum nostrum arupasset ueniam michi dari sponsa inpensiis
nti uellem. tuo cuius sponso amori faueo. fuit ut sponsa tua apud me

Expanded text:
eum sermone quam parentes adloquitur. 'iuuenis' inquit 'iuuenem appello, quo minor eum sermone quam parentes adloquitur. 'iuuenis' inquit 'iuuenem appello, quo minor sit inter nos huius sermonis uerecundia. ego cum sponsa tua capta a militibus nostris ad me ducta esset audiremque tibi eam cordi esse, et forma faceret fidem, quia ipse, si frui liceret ludo aetatis, praesertim in recto et legitimo amore, et non res publica animum nostrum occupasset, ueniam mihi dari sponsam impensius nti uellem, tuo cuius possum amori faueo. fuit sponsa tua apud me
Abbreviated transcription (Latin):
pedes imperatois ꝓcidit obtestariq cepit ut curam cultumq feminarum
im̃pensius custo dib cõmendaret. Cum Scipio nichil defutuꝵ ꝓfecto diceret.
tum rursus mulier. haud magni ista facinus inquit. Quid eni hiuic fortũe
ĩa facerem inquit nequid qd̾ sanctum usꝙͣ esset apud nos uiolaret᷑. ⁊
ut id curem impensius ur̃a qua uirtus dignitasq facit que nec ĩ malis qdẽ
oblite decoris matronalis estis. Spectate demde integritatis uiro tradidit eas
eriq haud secus uerecude at modeste ꝙ̃ cuuũ coniuges ac matres u
Captiua deinde amilitib abducit ad cum adulta uirgo adeo ex imua forma ut¬
parentesq int̾ cetera accepit desponsatã eam pͥncipi celtiberoꝵ adolescenti
cui luceio nomen erat. Extemplo igitur parẽtib sponsoq adomo accitis
cum int̾im audiret deperire cum sponse amore. ubi pͥmũ uenit accuratiore

Expanded text:
pedes imperatoris procubuit obtestarique coepit ut curam cultumque feminarum pedes imperatoris procubuit obtestarique coepit ut curam cultumque feminarum impensius custodibus commendaret. cum Scipio nihil defuturum iis profecto diceret, tum rursus mulier 'haud magni ista facimus' inquit; 'quid enim huic fortunae causa facerem' inquit, 'ne quid quod sanctum usquam esset apud nos uiolaretur: nunc ut id curem impensius, uestra quoque uirtus dignitasque facit quae ne in malis quidem oblitae decoris matronalis estis.' spectatae deinde integritatis uiro tradidit eas tuerique haud secus uerecunde ac modeste quam hospitum coniuges ac matres iussit. captiua deinde a militibus adducitur ad eum adulta uirgo, adeo eximparentesque, inter cetera accepit desponsam eam earn principi Celtiberorum; adulescenti Allucio nomen erat. extemplo igitur parentibus sponsoque ab domo accitis, cum interim audiret deperire eum spons
Abbreviated transcription (Latin):
scriptores tradunt. Non de nũo captaꝵ nauiũ/ nõ de pondere auri atq ãg̾ẽti
et redacte pecaĩc conuenit. Si aliquis assentire necce est. media simillima
ueris sunt. Ceteꝵ uocatis obsidib primu uniũsos bonu animu hr̃e iussit.
uenisse enim eos ĩ. pͥ. Rͥ. potestatem qui bencficio ꝙ̃ metu obligare hoĩes malit
exterasq gentes fide ac strietate uinctas hr̃e ꝙ̃ tristi subiectas seruitio. deĩde
acceptis nom̃ĩb cuutatum. recensuit captiuos quot cuiusq ppłi essent et
nuntios domũ misit ut ad suos quisq recipienda ueniret. Si quaꝵ forte
cuutrctu legati aderant / eis ẜsentib suos rescituit. ceteroꝵ curam benigne tuẽdoꝵ
flammio questori attribuit. Inter hec e media turba obsidum mu
magno natu. Mandonii uxor qui frater Ilergethum reguli erat/ flens ad

Expanded text:
scriptores tradunt. non de numero nauium captarum, non de pondere auri atque argenti scriptores tradunt. non de numero nauium captarum, non de pondere auri atque argenti et redacta pecunia conuenit; si aliquis adsentiri necesse est, media simillima ueri sunt.— ceterum, uocatis obsidibus primum uniuersos bonum animum habere iussit: uenisse enim eos in populi Romani potestatem, qui beneficio quam metu obligare homines malit exterasque gentes fide ac societate iunctas habere quam tristi subiectas seruitio. deinde acceptis nominibus ciuitatium recensuit captiuos quot cuiusque populi essent, et nuntios domum misit ut ad suos quisque recipiendos ueniret. si quarum forte ciuitatium legati aderant, eis praesentibus suos restituit: ceterorum curam benigne tuendorum C. Flaminio quaestori attribuit. inter haec e media turba obsidum mulier magno natu, Mandonii uxor, qui frater Indibilis Ilergetum reguli erat, flens ad
Abbreviated transcription (Latin):
Tum reliquos ꝓut uniusciũꝰq meritum uirtusq erat donauit. Ante om̃es
G. lelium p̃fectum classis. et om̃ĩ genese laudis sibimet ipe cquauit ⁊ corosra
aurea ac xxx bobus donauit. Tum obsides tiuitatum hispanie uctari uissit
Quoꝵ quantus muerus fuĩt piget scribere. Quippe tum alii ecͣc ferme
punicu alius. decem alus septen alius haudplus ꝙ̃ diuimilliu fuisse scbit.
Capta alibi .x. millia capitum alibi supra. quinq ⁊ iugnati inuenio. Sorpiãs
res minoresq ad he captos dixerim scripserim si autore grecum sequ
silanum si ualerium anxiatem maioꝵ scorpionũ sexnullia minoꝵ stxdeci
millia. adeo nullus mentiendi modus ẽ. Nec de ducib quidem conuenit.
pleriq lelium prefiusse classi : sunt qui .MN. Iuniu silanum dicant Arinẽ
p̃fuisse punico p̾sidio: deditumq romanis. Antias ualerus Magonẽ alii

Expanded text:
tum reliquos prout cuiusque meritum uirtusque erat donauit; ante omnes tum reliquos prout cuiusque meritum uirtusque erat donauit; ante omnes C. Laelium praefectum classis et omni genere laudis sibimet ipsi aequauit et corona aurea ac triginta bubus donauit. tum obsides ciuitatium Hispaniae uocari iussit; quorum quantus numerus fuerit piget scribere, quippe ubi alibi trecentos ferme,Punicum alius decem, alius septem, alius haud plus quam duum milium fuisse scribit. capta alibi decem milia capitum, alibi supra quinque et uiginti inuenias. scorpiones maiores minoresque ad sexaginta captos scripserim, si auctorem Graecum sequar Silenum; si Ualerium Antiatem, maiorum scorpionum sex milia, minorum tredecim milia; adeo nullus mentiendi modus est. ne de ducibus quidem conuenit. plerique Laelium praefuisse classi, sunt qui M. Iunium Silanum dicant; Arinen praefuisse Punico praesidio deditumque Romanis Antias Ualerius, Magonem alii
Abbreviated transcription (Latin):
certamine. ꝙ amore tante digutatis nõ tam aduocati ꝙ̃ moderatores studioꝵ
fuerant. G. lelus relicto consilio ad tribunal ad Scipione accedit: eumq
daet rem suie modo ac modestia agi : ac ꝓpe esse ut manus int̾ se conserant
Ceteꝵ ctiam si ius absit nichilomius detestabli exemplo rem agi. quippe
ubi fraude ac ꝑiurio decus petat᷑ uirtutis. stare hinc legionarios milites
inc classicos ꝑ om̃s deos paratos iurare magis que uelint ꝙͣ que scu
uera esse: et obstringẽ periurio non se solum suumq caput sed signa rali¬
taria et aquilas saccamentiq religiono.hec st ad eum de sinĩa.p.cõnelii
et .Mi. sempronii deferre. Scipio collaudato lelio/ ad contione adrictauit
ꝓnũti autq se satis compertum hic. Q. trebellium et. Sextum digitũ parit᷑
in murum ascendisse seq eos amibos uirtutis cau̾a coronis muralib donare.

Expanded text:
certamine quod amoti tantae dignitatis non tam aduocati quam moderatores studiorum certamine quod amoti tantae dignitatis non tam aduocati quam moderatores studiorum fuerant, C. Laelius relicto consilio ad tribunal ad Scipionem accedit, eumque docet rem sine modo ac modestia agi ac prope esse ut manus inter se conferant: ceterum, etiamsi uis absit, nihilo minus detestabili exemplo rem agi, quippe ubi fraude ac periurio decus petatur uirtutis. stare hinc legionarios milites, hinc classicos, per omnes deos paratos iurare magis quae uelint quam quae sciant uera esse et obstringere periurio non se solum suumque caput sed signa militaria et aquilas sacramentique religionem. haec ad eum de sententia P. Corneli et M. Semproni deferre. Scipio conlaudato Laelio ad contionem aduocauit pronuntiauitque se satis compertum habere Q. Trebellium et Sex. Digitium pariter in murum escendisse, seque eos ambos uirtutis causa coronis muralibus donare.
Abbreviated transcription (Latin):
mexplorata stagni uada/ nõ castellum ĩ alto tumulo siti nõ munitissiã
.x deter uisset. quominus transcenderent om̃ĩa prumperent ꝙ. Ii
quã qͣ om̃ib omĩa deberet. p̃cipuum muralis corone decus ẽẽ eius ꝗ pͥmꝰ
murum ascendisset: ꝓfiteretur qui se dignum eo ducẽt dono. Duo ꝓfessi st̃
trebellius centurio legionis quarte et sextus digitius scrius nauali
nec ip̃i inter se tam acciter ꝯtennebant : ꝙͣ studia excitauerãt. uterq sui
tuditanus aderat. Ea contẽptio cumn ꝓpe seditione ueniret. Scipio tres
recuꝑatores cum se datuꝵ ꝓnũtiasset qui cognita causa testibq auditis
iudicarent uter prior ĩ opidum transcendisset. G. lelio et. M. semꝑnu
aduccatis partis utriusq . P. corneliu caudinum de medio adiecit/. eosq
tres recuꝑatores ꝯsidere et cauam cognosce iussit. Cum eo res maiore agẽtur

Expanded text:
inexplorata stagni uada, non castellum in alto tumulo situm, non munitissima inexplorata stagni uada, non castellum in alto tumulo situm, non munitissima arx deterruisset quo minus transcenderent omnia perrumperentque. itaque quamquam omnibus omnia deberet, praecipuum muralis coronae decus eius esse qui primus murum adscendisset; profiteretur qui se dignum eo duceret dono. duo professi sunt, Q. Trebellius , centurio legionis quartae, et Sex. Digitius , socius naualis. nec ipsi tam inter se acriter contendebant quam studia excitauerant uterque sui Tuditanus aderat. ea contentio cum prope seditionem ueniret, Scipio tres recuperatores cum se daturum pronuntiasset qui cognita causa testibusque auditis iudicarent uter prior in oppidum transcendisset, C. Laelio et M. Sempronio , aduocatis partis utriusque, P. Cornelium Caudinum de medio adiecit eosque tres recuperatores considere et causam cognoscere iussit. cum res eo maiore ageretur
Abbreviated transcription (Latin):
onerib frumento. armis / ere p̃terea ferroq et linteis et sparto et n
alia materia ad classem edificandam: ut minimu omiui int̾ tantas opes
hellitas Cartago ip̃a fuerit. Eo die Scipio.G. lelio cum suis setiis naualib
urbem custodire nisso. ip̃e ĩ castra legiones reduxit. fessos milites omĩbus
uno dic belli operib quippe qui et acie dnuicassent. et capienda urbt tãtu
laboris periculiq adissent: et capta cum iis qui ĩ arcem confugerant iniquo
etiam loro pugnassent curare corpora ussit. postero die militib naualib
striis conuctatis pͥmum diis ĩ mortalib laudes et grates egit/ qui se non
bis solum opulentiss im̃e oĩuii ĩ hispaniã uno die ꝯpotem fecissent
ante eum congessissent/ om̃s africe atq hispanie opes/ ut ne hostibus
quicꝙͣ relinqueretur: et sib ac sius omia suꝑessent. A lilitum deinde
uirtute collandauit/ ꝙ eos nõ eruptio hostium / nõ altitudo meniu non

Expanded text:
oneribus, frumento, armis, aere praeterea ferroque et linteis et sparto et nauali alia materia ad classem aedificandam, ut minimum omnium inter tantas opes belli captas Carthago ipsa fuerit. eo die Scipio C. Laelio cum sociis naualibus urbem custodire iusso ipse in castra legiones reduxit fessosque milites omnibus uno die belli operibus, quippe qui et acie dimicassent et capienda urbe tantum laboris periculique adissent et capta cum iis qui in arcem confugerant iniquo etiam loco pugnassent, curare corpora iussit. postero die militibus naualibusque sociis conuocatis primum dis immortalibus laudes gratesque egit, qui se non urbis solum opulentissimae omnium in Hispania uno die compotem fecissent, sed ante eo congessissent omnis Africae atque Hispaniae opes, ut neque hostibus quicquam relinqueretur et sibi ac suis omnia superessent. militum deinde uirtutem conlaudauit quod eos non eruptio hostium, non altitudo moenium, non
Abbreviated transcription (Latin):
duce atq exercitu ad herdoneã amsso scͥbit. Cetoꝵ euidem se qui post
cannensem piipam fercre uictoia haumbale ẜ audt contunderit/ ire adu̾sus
oreuem illi letitiam qua exultet factur. Et Roine quide ꝙ lucta
inigens/ at p̃teritoꝵ timorĩ futarerat. Consul ex samnio ĩ lucanos transgressus
ad̃ Nlunistronem in conspettu hauiubalis laco ꝓ lano cum penus collem teneret
posuit castra. Ad didit et aliam fidentis spẽm ꝙ prior ĩ aciem eduxit. nec debecta
hannibal ut signa portis efferri iudit. Ita tam en aciem instruxerunt ut

Expanded text:
duce atque exercitu ad Herdoneam amisso scribit: ceterum eundem se, qui post duce atque exercitu ad Herdoneam amisso scribit: ceterum eundem se, qui post Cannensem pugnam ferocem victoria Hannibalem contudisset, ire adversus eum, brevem illi laetitiam qua exsultet facturum. et Romae quidem cum luctus ingens ex praeterito, tum timor in futurum erat: consul ex Samnio in Lucanos transgressus ad Numistronem in conspectu Hannibalis loco plano piano , cum Poenus collem teneret, posuit castra. addidit et aliam fidentis speciem, quod prior in aciem eduxit; nec detractaHannibal, ut signa portis efferri vidit. ita tamen aciem instruxerunt ut
Abbreviated transcription (Latin):
cominus acie / et peditum certamine multi cecidissent romanoꝵ. starent tam̃
ordiñes signaq. equestris tomultus atergo/ simul acastris clamor hostilis
is sextam ante legione q̃ ĩ scd̾a atie poĩta . por ab numidis turbata e
quintam deinde atq eos qui ad prima signa erant auertit. pars ĩ fugã effusi
pars ĩ medio cesi ubi et ip̃e. Gñ fuluius cum xi tRmilitum cecidit. Ro añoꝵ
socioꝵq quot cesa in eo p̃lio millia sint quis ꝓcerto affirmet : cum alibi tresdeti
millia a libi haud plus ꝙ̃ septem iueniam: Castris p̃daq uictor potitur. Her donc̃a
t defecturam faisse ad romanos comperit. nec mansura ĩ fide si uide abs
ui cum fuliuo collaquia omilta huisse comperti sunt. Romani qui ex tan
euaserant. diuersis itmerĩb emersi ad Marcellum consule ĩ Samuiu ꝓuenertͥ
Narcellus nchil admodum tanta clade territus litteris romam adsenatiã de

Expanded text:
comminus acie et peditum certamine multi cecidissent Romanorum, starent tamen comminus acie et peditum certamine multi cecidissent Romanorum, starent tamen ordines signaque, equestris tumultus a tergo, simul a castris clamor hostilis auditus sextam ante legionem, quae in secunda acie posita prior ab Numidis turbata est, quintam deinde atque eos qui ad prima signa erant auertit; pars in fugam effusi, pars in medio caesi, ubi et ipse Cn. Fuluius cum undecim tribunis militum cecidit. Romanorum sociorumque quot caesa in eo proelio milia sint, quis pro certo adfirmet, cum tredecim milia alibi, alibi haud plus quam septem inueniam? castris praedaque uictor potitur. Herdoneam, quia et defecturam fuisse ad Romanos comperit nec mansuram in fide, si inde absqui cum Fuluio conloquia occulta habuisse comperti sunt. Romani qui ex tanta clade euaserant diuersis itineribus semermes ad Marcellum consulem in Samnium perfugerunt. Marcellus nihil admodum tanta clade territus litteras Romam ad senatum de
Abbreviated transcription (Latin):
Lois ĩ brutios hamnbale auditu ẽ. Ea oĩa ab herdonea ꝑ mrultos nũtios delata
hannubali. sunul curam stciẽ retinende urbis ⁊ spem fecere ĩ cautum hostẽ aggradiedi
expedito ita ut fama ꝓpe p̃ueniret. magnis itinerib ad herdonẽã ꝯtendit
et quo plus hosti obiceretur acie instructa accessit. Pari audacia romanus
consilio et uirib inpar copiis raptim eductis conflixit. Quinta legio ⁊
ala acriter pugnam inierunt. Ceteri haimibal signo equitib dato ut cum
pedestres acies equesq atupassent p̃senti certamine animos gulosq circãuecti
pars castra hostium pars terga oppugnantium inuaderent. Ipẽ ĩ fuliui siłitudiẽ
nominis. quia. Gn. fuluiĩ p̃tore biennio ante ĩ iisdem deuicerat lois. ĩcrepãs
similem euentam pugne fore affirmabat. Neq ea spes uana fuit. Nam cũ

Expanded text:
locis in Bruttios Hannibalem auditum est. ea omnia ab Herdonea per occultos nuntios delata locis in Bruttios Hannibalem auditum est. ea omnia ab Herdonea per occultos nuntios delata Hannibali simul curam sociae retinendae urbis et spem fecere incautum hostem adgrediendi. exercitu expedito ita ut famam prope praeueniret magnis itineribus ad Herdoneam contendit et, quo plus terroris hosti obiceret, acie instructa accessit. par audacia Romanus, consilio et uiribus impar, copiis raptim eductis conflixit. quinta legio et sinistra ala acriter pugnam inierunt; ceterum Hannibal signo equitibus dato ut, cum pedestres acies occupassent praesenti certamine oculos animosque, circumuecti pars castra hostium, pars terga trepidantium inuaderent, ipse Cn. Fului similitudinem nominis—quia Cn. Fuluium praetorem biennio ante in iisdem deuicerat locis—increpans, similem euentum pugnae fore adfirmabat. neque ea spes uana fuit. nam cum
Abbreviated transcription (Latin):
uictorie ĩ posiusse. At ubi appropinquare tres duces tres uictores hostium
ICstatus reꝵ ĩ hispania erat.Initalia autez consul Marcellus
Salapia ꝑ proditionem recepta. Marmoreas et Meles de
samnitib ui cepit. Ad tria millia militu hannibalis q̃ p̃sidi
causa relicta erant opp̃ssa. p̃da et aliquantu fuit militibus
concessa. tritici quas ducenta et quadraginta millia modium
et centum decem millia ordei inuenta. Ceteꝵ nequaꝙͣ inde tãtu
gaudiu fuit. quanta clades intra pauas dies accepta ẽ haud
pracul ab herdonea urbe. Castra sibi. Gñ. fuluius ꝓconsul ħebat.
spe recipiende herdonee. que post cannense clade aromanis defecerat. nec leco satis
tuto posita nec p̃sidiis firmata. Negligentiam insitam ingenio dusis augebat spes ca
ꝙ labare is aduersus penum fidem senẜat. Postꝙͣ salapia amissa ex cessisse his

Expanded text:
uictoriae imposuisse: at ubi adpropinquare tres duces, tres uictores hostium uictoriae imposuisse: at ubi adpropinquare tres duces, tres uictores hostium ic status rerum in Hispania erat. in Italia consul Marcellus Salapia per proditionem recepta Marmoreas et Meles de Samnitibus ui cepit. ad tria milia militum ibi Hannibalis, quae praesidii causa relicta erant, oppressa: praeda— et aliquantum eius fuit—militi concessa. tritici quoque ducenta quadraginta milia modium et centum decem milia hordei inuenta. ceterum nequaquam inde tantum gaudium fuit quanta clades intra paucos dies accepta est haud procul Herdonea urbe. castra ibi Cn. Fuluius proconsul habebat spe recipiendae Herdoneae, quae post Cannensem cladem ab Romanis defecerat, nec loco satis tuto posita nec praesidiis firmata. neglegentiam insitam ingenio ducis augebat spes ea quod labare iis aduersus Poenum fidem senserat, postquam Salapia amissa excessisse iis
Abbreviated transcription (Latin):
tellum acuebant. Respublica ip̃a strepebat apparatu belli fabris ouii gi
in publica officina inclusis. Dux cuncta pari cura subibat. Nũt ĩ classe hac nauali
erat / nũc cu legionib decurebat. nũc operib aspiciendis tp̃s dabat. que que
m̃ suigulos dies certamine ingenti faciebat. His ita incohatis refettiq quos
Amultis legationib ꝓtinus ĩ uia aditur.: quas partimn dato responso ex itine̾ dimisit
ꝑtem distulit tũracone. quo om̃ib ĩ suis ueteribq sitiis edixerant comientu.
uncti fere qui cis hiberum incolunt ppłi multi etiam ulterioris prouinci
conuener̃t. Cartaginẽsiu duces pͥmo ex industria famam capte cartaginis
omp̃sserunt: deinde ut clarior res erat ꝙͣ ut tegi aut dissimulari posset eleuabãt
uerbis/ nec opĩato aduentu ac ꝓpe furto unius diei urbe unam hispanie ĩt̾tepta.
Cuiuis rei tam parue p̃nuo elatum iñsolente iuuene ĩmodico gaudio spez maque

Expanded text:
ellum acuebant; urbs ipsa strepebat apparatu belli fabris omnium generum in publicam officinam inclusis. dux cuncta pari cura obibat: nunc in classe ac nauali erat, nunc cum legionibus decurrebat: nunc operibus adspiciendis tempus dabat, quaeque ma in singulos dies certamine ingenti faciebat. his ita incohatis refectisque quaa multis legationibus protinus in uia aditus, quas partim dato responso ex itinere dimisit, partim distulit Tarraconem, quo omnibus nouis ueteribusque sociis edixerat conuentum. et cuncti fere qui cis Hiberum incolunt populi, multi etiam ulterioris prouinciae conuenerunt. Carthaginiensium duces primo ex industria famam captae Carthaginis compresserunt: deinde, ut clarior res erat quam ut tegi ac dissimulari posset, eleuabant uerbis: necopinato aduentu ac prope furto unius diei urbem unam Hispaniae interceptam, cuius rei tam paruae praemio elatum insolentem iuuenem immodico gaudio speciem magnae
Abbreviated transcription (Latin):
repente ex arsit recentib animis corporibq. sed nox incerta uictoria
lirum cremauere suos. Nate insequenti hamubal silentio mouit castra et
ĩ apuliam abiit. Mlarcellus ubi lux fugam hostium aperuit. sautiis cũ p̃sidio
modico Numistrone relictis⁊ p̃positoq iis .l.furio purpirione RR̾ militum
uestigiis institit sequi. Ad uenusiam eum a deptus est. Ibi ꝑ dies aliquot cum
onib ꝓcursaretur mixta equitum peditumq tumultuosa magis prelio
lacum insidiis querens. Marcellus nisi certa luce et explorato aute nõ seq̃ret᷑.
Capue interim Faccus dum bonis pͥncipum uendendis. agro qui publicatus

Expanded text:
repente exarsit, recentibus animis corporibusque; sed nox incerta victoria locum cremavere suos. nocte insequenti Hannibal silentio movit castra et in Apuliam abiit. Marcellus , ubi lux fugam hostium aperuit, sauciis cum praesidio modico Numistrone relictis praepositoque iis L. Furio Purpurione tribuno militum, vestigiis institit sequi. ad Venusiam adeptus eum est. ibi per dies aliquot, cumonibus procursaretur, mixta equitum peditumque tumultuosa magis proelialocum insidiis quaerens, Marcellus nisi certa luce et explorato ante non sequeretur. Capuae interim Flaccus dum bonis principum uendendis, agro qui publicatus
Abbreviated transcription (Latin):
uos obsidesq et p̃dam ex consilio eiꝰ disponeret. satis om̃ib compositis: d
ĩ naue ĩpositis/ nũctium uctorie romam mictit. Ip̃e paucos dies quib morãi cartagi
erat: ex ercendis naualib pedestribq copus absumpsit. pͥmo die legion
ĩ armis quatuor miliu. spatio excũrerunt. Sctundo die arma curare ⁊ tergerẽ
ite tẽptoria iussit. Tertio die rudib int̾ se in modum iuste pugne ꝯaur
decursum ẽ. hunc ordine laboris quietisq quo ad cartagine morati sunt ẜuauer̃t.

Expanded text:
uos obsidesque et praedam ex consilio eius disponeret, satis omnibus rebus composiin naues sex impositis nuntium uictoriae Romam mittit. ipse paucos dies quibus morari Carthagine statuerat exercendis naualibus pedestribusque copiis absumpsit. primo die legiones in armis quattuor milium spatio decurrerunt; secundo die arma curare et tergere ante tentoria iussi; tertio die rudibus inter se in modum iustae pugnae condecursum est. hunc ordinem laboris quietisque quoad Carthagine morati sunt seruarunt.
Abbreviated transcription (Latin):
meum iam ante he gentes norant.scias multos nr̃i similes ĩ ciuitate romana
ẽẽ. Nec ullum ĩ terris ppłm hodie dici posse quem minus tibi hostem tiusq ẽẽ
uelis: aut amicu malis. Adolescens simul pudore gaudioq ꝑcussus deytram
facultatis ꝓ suo animo atq illius erga se merito esset. Parentes inde cognatiq¬
oĩs tenens deos om̃s inuctare ad gram illi ꝓ se referendam. qm̃ sibi ne
iurgnus appellati. qui qm̃ gratis sibi redderet᷑ uirgo ad quam redimenda satis
magnu attulissent auri pondꝰ orare scipiõe ut id ad se donum acciperet ceperũt
haud minorem cius rei apud se gratiam futuram esse affirinantes ꝙͣ reddite
inuolate foret uirginis. Scipio quando tantopere peterent accepturum se
policitus. poni ante pedes uissit. uocata ad se luteio suꝑ dotem inꝗt quam¬

Expanded text:
meum iam ante hae gentes norant, scias multos nostri similes in ciuitate Romana esse, nec ullum in terris hodie populum dici posse quem minus tibi hostem tuisque esse uelis aut amicum malis.' cum adulescens, simul pudore et gaudio perfusus, dextram facultatis pro suo animo atque illius erga se merito esset, parentes inde cognatiqis tenens, deos omnis invocaret ad gratiam illi pro se referendam, quoniam sibi neirginis appellati; qui, quoniam gratis sibi redderetur uirgo ad quam redimendam satis magnum attulissent auri pondus, orare Scipionem ut id ab se donum acciperet coeperunt, haud minorem eius rei apud se gratiam futuram esse adfirmantes quam redditae inuiolatae foret uirginis. Scipio quando tanto opere peterent accepturum se pollicitus, poni ante pedes iussit uocatoque ad se Allucio 'super dotem' inqu
Abbreviated transcription (Latin):
ea conditione ꝓ uobis. patres conscripti bella gerinuis. ut uictos armis acu¬
satores habramus. due capte hoc amio urbes. Capua fuluiu ren. Marcelsũ
use habeant. Eductis ĩ airiam legatis tum consul. Non adco ma
ambigeretur: consul deuicturus causam acusantib gretis fuerim. sed non
qui si non fuerunt hostes nichil int̾est nunc an uiuo hierone siracusas
quib tantam crede rem potiores habui. Non estis extremi siracus anoro
aperturum. qui armatos milites meos ĩ urbem accepturi ꝓmiserit: odistis¬
et execramini eos qui feterunt. et ne hiis quide contumelus ĩ eos dĩcẽdis¬
is. tantum abest ut et ip̃i tale quicꝙͣ facturi fueritis. Ip̃a hũilit

Expanded text:
ea condicione pro uobis, patres conscripti, bella gerimus ut uictos armis accuea condicione pro uobis, patres conscripti, bella gerimus ut uictos armis accusatores habeamus duae- <que> captae hoc anno urbes Capua Fuluium reum, Marcellum Syracusae habeant.' reductis in curiam legatis tum consul 'non adeo maiambigeretur, consul dicturus causam accusantibus Graecis fuerim; sed non qui si non fuerunt hostes, nihil interest nunc an uiuo Hierone Syracusas quibus tantam rem crederem potiores habui. non estis extremi Syracusanorum, mihi portas aperturum, qui armatos milites meos in urbem accepturum promiserit? odistecramini eos qui fecerunt, et ne hic quidem contumeliis in eos dicendisis; tantum abest ut et ipsi tale quicquam facturi fueritis. ipsa humilit
Abbreviated transcription (Latin):
defecisset. s ppłus siracusanus et senatus: si portas Martello siratusani publur
et nõ opp̃ssis siratusanis tirap̃m coꝵ hipptrates et Epicides clausissent. si
aartagin ensiu animis bellum cum ppło romano gessissent: quid uli
fecerit/ insi ut deleret siracusas facere hostiliter m arcellum potuisse: Certe
p̃ter meniã et tecta exhausta urbi / sacra fracta ac spoliata deuz dclubra/ diis
ip̃is ornamentisq toꝵi ablatis ⁊ nichil relictum siratusis esse. bona quas
multis adempta. ita ut ne nudo quide solo reliquis direpte ne alere se¬
se ac suos possent. Orare se patres consc̾ptos/ ut si neque ant omĩa saltez
que compara᷑i cognosiq possint restitui dominis iubeant. Talia ꝯquestas
cum excedere extemplo ut de postulatis eoꝵ patres consuli possent leuimis
iussisset. Maneant inquit marcellus ut coram iis respondẽa. Quando

Expanded text:
defecisset, sed populus Syracusanus et senatus, si portas Marcello Syracusani publice defecisset, sed populus Syracusanus et senatus, si portas Marcello Syracusani publice et non oppressis Syracusanis tyranni eorum Hippocrates et Epicydes clausissent, si Carthaginiensium animis bellum cum populo Romano gessissent, quid ultra quam quod fecerit nisi ut deleret Syracusas facere hostiliter Marcellum potuisse? certe praeter moenia et tecta exhausta urbis ac refracta ac spoliata deum delubra dis ipsis ornamentisque eorum ablatis nihil relictum Syracusis esse. bona quoque multis adempta ita ut ne nudo quidem solo reliquiis direptae fortunae alere sese ac suos possent. orare se patres conscriptos ut si nequeant omnia, saltem quae compareant cognoscique possint restitui dominis iubeant. talia conquestos cum excedere ex templo ut de postulatis eorum patres consuli possent Laeuinus iussisset, 'maneant immo' inquit Marcellus, 'ut coram iis respondeam, quando
Abbreviated transcription (Latin):
eronis fide ꝑpetua erga ppłm̾ romanum uerba fecerunt. iñ gratiam
publicam auertentes hierenimu ac postea huparate ac epicide tirãpnos tũ
ob alia/ tum ꝑꝑ defectione ab romanis ad hamubalẽs ĩ uisos fuisse sib. Ob
inditio facto om̃s ab tirãpnis int̾fectos. Eam quo hipprratis atq Epicidis
tirap̃ndem Marcellum excctasse. Leontinis crudeliter direptis: numꝙͣ deinde
incipes siracus anoꝵ desisse ad M arcellum tranfire. polliceriq se urbez
uellet ei tradituros. sed eum primo ui capere maliusse. deinde cum id neq
terra neq mari omĩa exꝑtus potuisset. autores traditaꝵ siracusaꝵ fabrum
Erarium. Sosim et Mericum hispanum ꝙ̃ pͥncĩpes siracusanoꝵi habere totiẽ
id ncquicq̃ ultro offerentes p̃ optasse. quo scil iustiore decausa uetustissias
sctios ppłi romani trucidaret ac diriperet. Si non hieronimus ad hanmbales

Expanded text:
e Hieronis regis fide perpetua erga populum Romanum uerba fecerunt, in gratiam e Hieronis regis fide perpetua erga populum Romanum uerba fecerunt, in gratiam publicam auertentes: Hieronymum ac postea Hippocraten atque Epicyden tyrannos cum ob alia, tum propter defectionem ab Romanis ad Hannibalem inuisos fuisse sibi. ob indicio facto omnes ab tyrannis interfectos. eam quoque Hippocratis et Epicydis tyrannidem Marcellum excitasse Leontinis crudeliter direptis. nunquam deinde principes Syracusanorum desisse ad Marcellum transire pollicerique se urbem cum uellet ei tradituros; sed eum primo ui capere maluisse; dein cum id neque terra neque mari omnia expertus potuisset, auctores traditarum Syracusarum fabrum aerarium Sosim et Moericum Hispanum quam principes Syracusanorum habere, totiens id nequiquam ultro offerentes, praeoptasse, quo scilicet iustiore de causa uetustissimos socios populi Romani trucidaret ac diriperet. si non Hieronymus ad Hannibalem