comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
auotorm legis agrane habuit catus pontificius fuit. Is eandem uiam uelud̾
ꝓcessisset: sp̃. licinius ingressus dełccum paulisꝑ impediit. Pcurbatis itenĩ pacri¬
bus appius claudius uictã tribunitiam pocãtem dicere pͥore ãno in p̃sentia re p̃
exempso ĩꝑpetuũ quãdo ĩuẽtum sic suis ip̃am uinb dissolui. Neq eĩ ũꝙ defutu¬
num qui es ex cossega uictoriã sibi et gram melions ꝑtis Gono pubsico uesit eẽ q̃si¬
tum ex plures si plib opus sic tribunos ad auxiliũ cõsulũ paracos fore. Et unũ
uł adu̾sus os satis ẽẽ darẽt modo coñs ec pͥmores paciũ oꝑam uo si minꝰ oẽs
aliquos cam̃ ex tribunis rei .p. ac senatui cõciliarent. Eceptis appii moniti pa¬
oratorem publici comodi auxilio disc̃tum cõsules habent. Inde adueiens bessũ
ꝓfecti qͦ undiq ex iuria auxilia cõuenenĩt nõ tam ueientiũ gra cõcitata quã

Expanded text:
auctorem legis agrariae habuit. Tib. Pontificius fuit. is eandem uiam, uelut auctorem legis agrariae habuit. Tib. Pontificius fuit. is eandem uiam, uelut processisset Sp. Licinio , ingressus dilectum paulisper impediit. perturbatis iterum patribus Ap. Claudius uictam tribunexemplo in perpetuum, quando inuentum sit suis ipsam uiribus dissolui. neque enim unquam defuturum qui et ex collega uictoriam sibi et gratiam melioris partis bono publico uelit quaesitam; et plures, si pluribus opus sit, tribunos ad auxilium consulum paratos fore, et unum uel aduersus omnes satis esse. darent modo et consules et primores patrum operam ut, si minus omnes, aliquos tamen ex tribunis rei publicae ac senatui conciliarent. praeceptis Appi moniti paoratorem publici commodi auxilio dilectum consules habent. inde ad Ueiens bellum profecti, quo undique ex Etruria auxilia conuenerant, non tam Ueientium gratia concitata quam
Abbreviated transcription (Latin):
plimas ita instuxisset atiem uc solõ equitatu emisso ex̾atum hostiũ funderer ins¬
qui fusos pedes nolut. Nec ilłos et si nõ adhortatio inusi duas suũ saltẽ flagitiũ
et publicum in p̃sentia dedecus pꝰmodo ꝑiculum si anim hosti redidisset cogere po¬
tuit gradum accesenire aut si aliud nihil instare instructos: In uissu signa refer
mestiq crederes uictos execrantes nũc imperacorẽ nc̃ nauatã ab equite openim
redeut in castra. Nec huic tã pestisenti exemplo remedia ussa ab imꝑatore quesita
funt. Adeo excessentib ingeniis cit̾i defuent ars qua ciuem regantꝰ quã qua ħo¬
stem fuperent. Consul romam redit nõ tã belli gła aucta quã intato exacerbatoq
in se militum odio ¶ Obtinuere cam̃ patres ut infabia gente cõsulat᷑ manerer. cõ
fabium coñs creant fabio collega.c̃. ueius mamilius dat᷑ et ħic annus tribunũ

Expanded text:
plurimas, ita instruxisset aciem ut solo equitatu emisso exercitum hostium funderet, inseplurimas, ita instruxisset aciem ut solo equitatu emisso exercitum hostium funderet, insequi fusos pedes noluit; nec illos, et si non adhortatio inuisi ducis, suum saltem flagitium et publicum in praesentia dedecus, postmodo periculum, si animus hosti redisset, cogere potuit gradum adcelerare aut si aliud nihil, stare instructos. iniussu signa referunt, maestique—crederes uictos—exsecrantes nunc imperatorem, nunc nauatam ab equite operam, redeunt in castra. nec huic tam pestilenti exemplo remedia ulla ab imperatore quaesita sunt; adeo excellentibus ingeniis citius defuerit ars qua ciuem regant quam qua hostem superent. consul Romam rediit non tam belli gloria aucta quam inritato exacerbatoque in se militum odio. obtinuere tamen patres ut in Fabia gente consulatus maneret: M. Fabium consulem creant; Fabio collega Cn. Manlius datur. et hic annus tribunum
Abbreviated transcription (Latin):
dedent i. tẽr subius inde er a. cussus coñs fã coãno nõ segnior discordio douin
ex uessum foris atocus fuit. Abequis arma sup̃ca ueientes agñ quoos. roraõꝵ
aopmlãtos ier ouoꝵ belloꝵ corescente auia ceso fabius et sp̃. finus cõsules fuĩt
ortonam satimnam urb̃em equi oppugnabãt. Ueientes pseni iam pplãtionũ romam
ipãm se oppugnaturos minabant᷑ qui t̾rores cũ cõpescere deberent auxere insuper
aiõs pleb̾is redib̾atq nõ sua sponte psebi mos detractandi miliciã. Sed spumus:¬
iuingende suscepit rem misitarem impediendam cecerũ tota ĩuidia tnb̾unitie
potatis uersa in auctorem est nec in eum coñs acmus ꝙͣ ip̃ius eiꝰ cossege coo̾ti
funt auxilioq coꝵ delc̃tum coñs hñt. ad duo siml bella excitus scribit᷑ ducendus
uir ip̃e consul rẽ.p̃. sustinuit quã excit᷑ odio cõfulis ꝙͣtum in se fuit ꝑdebat. nã
cum coñs pcerceteras imperaconas artes quas parando gerendoq edid̾it besso

Expanded text:
dederit. Q. Fabius inde et C. Iulius consules facti. eo anno non segnior discordia domi et bellum foris atrocius fuit. ab Aequis arma sumpta; Ueientes agrum quoque Romanorum populantes inierunt. quorum bellorum crescente cura, Caeso Fabius et Sp. Furius consules fiunt. Ortonam, Latinam urbem, Aequi oppugnabant: Ueientes, pleni iam populationum, Romam ipsam se oppugnaturos minabantur. qui terrores cum compescere deberent, auxere insuper animos plebis, redibatque non sua sponte plebi mos detractandi militiam, sed Sp. Liniungendae, susceperat rem militarem impediendam. ceterum tota invidia tribuniciae potestatis versa in auctorem est, nec in eum consules acrius quam ipsius collegae coorti sunt, auxilioque eorum dilectum consules habent. ad duo simul bella exercitus scribitur; ducendus  ipse consul, rem publicam sustinuit, quam exercitus odio consulis, quantum in se fuit, prodebat. nam cum consul praeter ceteras imperatorias artes, quas parando gerendoque bello edidit
Abbreviated transcription (Latin):
au̾im induxissẽt. Belsũ indictũ tacite ind̾ucie quietũ ãnum tenue̾. ¶ Cõs ẜuili
us sulpicius.m̃. manilius tustus nihil dignũ memoria actũ. Tebutus dem̃
et censonus uetusius. his cõs fidene obsesse ciustumeria capta p̃neste̾ ab lati¬
nis ad romanos desciuuit. Nec ustra bellum satinũ gliscens iã ꝑ aliqt annos
dilatũ aurelius postum̾ dictator titus ebucius magr̃ equitũ magnis copiiᷤᷤ
peditum equitũq ꝓfecti ad sacũ regillum in agro tusculano aginini hoscium¬

Expanded text:
t. bellum indictum: tacitae indutiae quietum annum tenuere. consules Ser. Sulpicius M'. Tullius ; nihil dignum memoria actum; T. Aebutius deinde et C. Uetusius . his consulibus Fidenae obsessae, Crustumeria capta; Praeneste ab Latinis ad Romanos desciuit, nec ultra bellum Latinum, gliscens iam per aliquot annos, dilatum. A. Postumius dictator, T. Aebutius magister equitum, magnis copiis peditum equitumque profecti
Abbreviated transcription (Latin):
ignans cõsili cũ post cenã in hospicale cubiailũ deductͥ eẽt amore ardens p̾ꝙ̃
satis tuta cura sopitiq oẽs uidebantͥ stucro gladio ad dormientẽ sucretiã uenit. Si¬
nistrnq manu musiens poctore opp̃sso tace sucretia inquit. Sextus tumuinius
sum fe̾ium in manu est moriere si emiẜis uocẽ. Cũ pauida ex sop̃no musier nlla
opem ꝓpe mortẽ ĩminẽtẽ uiderer cũ carquini facen amorẽ omre miscere p̃cibus¬

Expanded text:
ignaris consilii cum post cenam in hospitale cubiculum deductus esset, amore ardens, postquam ignaris consilii cum post cenam in hospitale cubiculum deductus esset, amore ardens, postquam satis tuta circa sopitique omnes uidebantur, stricto gladio ad dormientem Lucretiam uenit sinistraque manu mulieris pectore oppresso 'tace, Lucretia' inquit; ' Sex. Tarquinius sum; ferrum in manu est; moriere, si emiseris uocem.' cum pauida ex somno mulier nullam opem, prope mortem imminentem uideret, tum Tarquinius fate
Abbreviated transcription (Latin):
ocusis. In caluerãt uino. Age sane omes citatis equis auosant romã qͦ cũ pͥmis
se intendẽtib teneb̾us ꝑuenissent ꝑgũt inde cossatiã ubi sucretiã haud̾ quãꝙ
ut regias nurus quas in cõuuuo suxuq cum equalib uidem̃t cp̃s terẽ tes sed̾ noc¬
te serã deditã sane int̾ sũcubrãtes ancilsas in medio ediũ sedẽtẽ ĩueniũt. Mu¬
siebus certamĩs saus penes sucrẽtiã fuit. Ad̾ueniens uir tarquiniiq excepti
benigne. uictor mantus comit᷑ inuitat regios uiuenes. Ibi sextũ tarquinũ ma¬
sã sib̾ido fñcretie ꝑuim stupiande capit cũ forma cũ spectata castitas incitat. Et
tũ quidẽ ab nocturno uiuenisi sudo in castra redeũt. Paucis int̾iectis dieb sextus
tarquinius inscio cossatino cũ comite uno cossatiã uenit. ubi exceptos benigne ab

Expanded text:
oculis.' incaluerant uino; 'age sane' omnes; citatis equis auolant Romam. quo cum primis oculis.' incaluerant uino; 'age sane' omnes; citatis equis auolant Romam. quo cum primis se intendentibus tenebris peruenissent, pergunt inde Collatiam, ubi Lucretiam haudquaquam ut regias nurus, quas in conuiuio luxuque cum aequalibus uiderant tempus terentes sed nocte sera deditam lanae inter lucubrantes ancillas in medio aedium sedentem inueniunt. muliebris certaminis laus penes Lucretiam fuit. adueniens uir Tarquiniique excepti benigne; uictor maritus comiter inuitat regios iuuenes. ibi Sex. Tarquinium mala libido Lucretiae per uim stuprandae capit; cum forma tum spectata castitas incitat. et tum quidem ab nocturno iuuenali ludo in castra redeunt. paucis interiectis diebus Sex. Tarquinius inscio Collatino cum comite uno Collatiam uenit. ubi exceptus benigne ab
Abbreviated transcription (Latin):
tũ p̾da desenire ppłariũ aĩos studebat p̃t̾ aliã suꝑbiam regno infestos euã qd̃ se
in fubroꝵ ministiis ac ẜuisi cã diuhitos oꝑe ab rege indignabant᷑. Tep̃cata re
est si pͥmo impera capi ardea posset. ubi id paꝵ ꝓcessit obsidione munitionib¬
q cepti p̃mihostes In statuus ut fic songo mag̃ quã acci bello sacis liberi cõme¬
atus er̃t pͥmorib tam̃ mag̃ ꝙͣ miłitib.¬
Egii quidẽ uiuenes int̾ dũ otiũ cõiuiuis cõmessationib q int̾ se gerebant.
forte potãtib his apud sextũ carquiniũ ubi eccossatmꝰ cenabat tarquinꝰ ege¬
in filius maidit de uxonb m̃tio suã quisq saudare mins mod̾is. In de cẽtamine
accẽso coslatim negat u̾bis opus ẽẽ paucis id quidẽ hons posse sam. quãcũ cecis
ces mãꝵꝵ ingenia id̾ cuiq spectatissimũ sit qd̾ nec iopinato uin aduẽtu occu̾rent

Expanded text:
tum praeda delenire popularium animos studebat, praeter aliam superbiam regno infestos etiam quod se tum praeda delenire popularium animos studebat, praeter aliam superbiam regno infestos etiam quod se in fabrorum ministeriis ac seruili tam diu habitos opere ab rege indignabantur. temptata res est, si primo impetu capi Ardea posset: ubi id parum processit, obsidione munitionibusque coepti premi hostes. in his statiuis, ut fit longo magis quam acri bello, satis liberi commeatus erregii quidem iuuenes interdum otium conuiuiis comisationibusque inter se terebant. forte potantibus his apud Sex. Tarquinium , ubi et Collatinus cenabat Tarquinius, Egeri filius, incidit de uxoribus mentio. suam quisque laudare miris modis; inde certamine accenso Collatinus negat uerbis opus esse; paucis id quidem horis posse sciri quantum ceteris sentes nostrarum ingenia? id cuique spectatissimum sit quod necopinato uiri aduentu occurrerit
Abbreviated transcription (Latin):
corneo cauato ad id bacuso tusisse donũ apossim dicit᷑ ꝑ ambages effigiem ingemii
sui. Quo ꝑͣquã uentũ est ꝑfectis patris mandatis cupido incessit aĩos unenũ sci¬
scitandi ad que eoꝵ regnũ romanũ eẽt uẽtuũ. Ex infimo specu uocẽ redd̾itã ferunt.
qui rome resiccus fuenit uc ignat᷑ respõsi expers q imꝑii eẽt rẽ suma ope tacen iu¬
bent. Ip̃i int̾ se utẽ pͥor cum romã redisset matii obsculũ daret sorti ꝑmitũt. Bnitͤ
asio ratus specrare phichicam uocẽ uelut si ꝓsapsus cecidisset t̾rã osculo cõtigit:
Ecisicat ꝙ ea comuĩs mat̾ oĩum mortasiũ eẽc
dicum inde romã ubi adu̾sus tutusos bessum sum̃a in painbat᷑. Ardeam iu¬
tuli hbebant gens ut in ea regione atq in ea etate diuitiis p̃pollens. Eaq
ip̃a cã bessi fuit qd̾ rex romanꝰ tũ ip̃e dicar exhaustus magͥficẽtia publicoꝵ oꝑum

Expanded text:
corneo cauato ad id baculo tulisse donum Apollini dicitur, per ambages effigiem ingenii corneo cauato ad id baculo tulisse donum Apollini dicitur, per ambages effigiem ingenii sui. quo postquam uentum est, perfectis patris mandatis cupido incessit animos iuuenum sciscitandi ad quem eorum regnum Romanum esset uenturum. ex infimo specu uocem redditam ferunt:  ignarus responsi expersque imperii esset, rem summa ope taceri iubent; ipsi inter se uter prior, cum Romam redisset, matri osculum daret, sorti permittunt. Brutus alio ratus spectare Pythicam uocem, uelut si prolapsus cecidisset, terram osculo contigit, scilicet quod ea communis mater omnium mortalium esset. reditum inde Romam, ubi aduersus Rutulos bellum summa ui parabatur. Ardeam Rutuli habebant, gens, ut in ea regione atque in ea aetate, diuitiis praepollens; eaque ipsa causa belli fuit, quod rex Romanus cum ipse ditari, exhaustus magnificentia publicorum operum,
Abbreviated transcription (Latin):
ad hiberẽt᷑ hoc uelud domestico ext̾nt̾ iusu desphos ad maxime inolitũ in t̾rs om¬
culum mictẽ statuit. Neq respõsũ sõdiũ ulli alii cõmictẽ ausus duos fiłios ꝑ igͦta
ea tẽpestace t̾ras ignotiora maria in gretiã misit. Titus et arrũs ꝓfecti comes
hiis addit᷑ .s. iunu̾s bnucͤ canquina sorore regis nat᷑ iuuenis songe alius ĩgrio
ꝙͣ cain̾ simusationẽ ind̾uemt: Is cum pmores ciuicatis in quib fie̾m suũ ab auũculo
ineͣfactũ audis set neq in cũo suo quicꝙͣ regi timend̾ũ neq in fortuna cõcupiscendũ
resinquẽ stntiuit cõcẽptũq tutus ẽẽ ubi in uire parũ p̃sidii eẽt. Ergo ex industna
felis a d ĩnicationẽ stusticie cum se suaq p̃de eẽ regi sinẽt b̾nci qͦ haud ab̾nuit cõgͦ¬
e᷑ abtarquiniis ductus delphos sudibnũ uerius qũa comes aureũ bãcułũ inclusum

Expanded text:
adhiberentur, hoc uelut domestico exterritus uisu Delphos ad maxime inclitum in terris oradhiberentur, hoc uelut domestico exterritus uisu Delphos ad maxime inclitum in terris oraculum mittere statuit. neque responsa sortium ulli alii committere ausus, duos filios per ignotas ea tempestate terras, ignotiora maria in Graeciam misit. Titus et Arruns profecti; comes iis additus L. Iunius Brutus , Tarquinia, sorore regis, natus, iuuenis longe alius ingenii  cuius simulationem induerat. is cum primores civitatis, in quibus fratrem suum, ab avunculo interfectum audisset, neque in animo suo quicquam regi timendum neque in fortuna concupiscendum relinquere statuit, contemptuque tutus esse ubi in iure parum praesidii esset. ergo ex industria factus ad imitationem stultitiae, cum se suaque praedae esse regi sineret, Bruti quoque haud abnuit cognotum ab Tarquiniis ductus Delphos, ludibrium uerius quam comes, aureum baculum inclusum
Abbreviated transcription (Latin):
sabor mnꝰ cam̃ pleb̾s grauabat᷑ se tẽpla deũ edificare manib suis. Que post hoc
et ad alia ut specie minora sic laboris aliqñ maions traducebat᷑ opera foros in aͬco
faciendos claacãq maximã receptacułũ oiũm pugam̃toꝵ urbis sub̾ c̾rã agẽdã
Quib duob oꝑib uix noua hec magnificẽtia quicꝙͣ ad equare potuit. his la
borib ex̾cta psebe quia urbi mstitudinẽ ubi usus nõ cẽt onen rebat᷑ eẽ et coloĩs
mictond̾is occupari sacius imꝑii fiues uoseb̾at signiã circeios q cosonos misit
p̃sidia urbi fucura. t̾ra manq hec agẽti po̾centũ t̾rbile uisum angius ex colup¬
na lignea elapsus cũ terrorẽ fugãq in regiã fecisset ip̃i regis nõ cã subito pauoie
ꝑculic pect᷑ quã anxiis impleuit curis. Itaq cum ad puͣ ꝑdigia etnsi tãtũ uates

Expanded text:
labor, minus tamen plebs grauabatur se templa deum exaedificare manibus suis quam postquam labor, minus tamen plebs grauabatur se templa deum exaedificare manibus suis quam postquam et ad alia, ut specie minora, sic laboris aliquanto maioris traducebantur opera, foros in circo faciendos cloacamque maximam, receptaculum omnium purgamentorum urbis, sub terra agendam; quibus duobboribus exercita plebe, quia et urbi multitudinem, ubi usus non esset, oneri rebatur esse et colonis mittendis occupari latius imperii fines uolebat, Signiam Circeiosque colonos misit, praesidia urbi futura terra marique. haec agenti portentum terribile uisum: anguis ex columna lignea elapsus cum terrorem fugamque in regia fecisset, ipsius regis non tam subito pauore perculit pectus quam anxiis impleuit curis. itaque cum ad publica prodigia Etrusci tantum uates
Abbreviated transcription (Latin):
auspicio accepto secucũ aliud magͥtudinẽ imꝑii portendens ꝓdigiũ est. Caput hu¬
manũ in tegra facie apenentib fundam̃ta templi dicit᷑ apparuisse. Que uisa spe¬
ties. haud ꝑ ambages arxẽ eã imꝑi aputq reꝵ fore portendebat. Idq ita ceci¬
nere uates quiq in urbe em̃t quosq ad eam rem cõsustandã ex ecruria acciue¬
rnt. Augebat᷑ ad ĩpensas regis aũis. Itaq põpcine manubie que ꝑducendo ad
culm̃ open destinate er̃t/ uix in fundam̃ta suppedicaue. Eo mag̃ fabio p̃t̃ ꝙͣ qd
argẽti seposita in eam rem scribit quã sũmã pecuiue neq ex und tm urbis p̃da¬
fuisse sperandam et nłłus ne for quidẽ magnificẽtie oꝑum fundam̃ta ñ exuperi¬
turam. Incent̾ ꝑficiendo tẽplo fabus undiq ex iuina accitis nõ pecunia solam
ad id̾ puͣ est usus sed oꝑis etiã ex plebe. Quicũ haud pmius ex ip̃i militie adde̾t᷑

Expanded text:
auspicio accepto, secutum aliud magnitudinem imperii portendens prodigium est: caput huauspicio accepto, secutum aliud magnitudinem imperii portendens prodigium est: caput humanum integra facie aperientibus fundamenta templi dicitur apparuisse. quae uisa species haud per ambages arcem eam imperii caputque rerum fore portendebat; idque ita cecinere uates quique in urbe erant quosque ad eam rem consultandam ex Etruria acciuerant. augebatur ad impensas regis animus; itaque Pometinae manubiae, quae perducendo ad culmen operi destinatae erant, uix in fundamenta suppeditauere. eo magis Fabio, praeterquam quod argenti seposita in eam rem scribit, summam pecuniae neque ex unius tum urbis praeda sperandam et nullius ne horum quidem operum fundamenta non exsuperaturam. intentus perficiendo templo, fabris undique ex Etruria accitis, non pecunia solum ad id publica est usus sed operis etiam ex plebe. qui cum haud paruus et ipse militiae adderetur
Abbreviated transcription (Latin):
de ad negotia urbana aiũim cõuerrit quoꝵ erat pͥmũ ut iouis tẽplũ in mõte cã¬
peio monuinentũ regni sui noĩsq relinque̾t. Carquinios reges ambos patrẽ uol¬
⁊uisse filiũ ꝑfecisse et uc libe̾m a ceti̾s resigionib arx ea eẽr cota ioius tẽpłiq eius
qd in ea edificaret᷑ ex augurare fana sacellaq statuit que aliqͦt ibi atatio rege pͥmũ
in ip̃o discamine adu̾sus romulũ pugne uoto cõsecrata in augurataq postea fu¬
erant. Int pͥncipia cõdendi hi oꝑis mouisse num̃ ad indicdã tãci imꝑii molẽ
trdicur eos. Nam cum oiuim sacelloꝵ exauguraciones admicterẽt aues in t̾mi¬
is fano nõ addixere. Id omen augunũq ita acceptũ ẽ nõ morã t̾mini edẽ unũq
deoꝵ nõ euocatũ sacratis ibi finib firma stabiliaq cũcta portende̾. hoc ꝑpetuitatis

Expanded text:
de ad negotia urbana animum conuertit; quorum erat primum ut Iouis templum in monte Tarde ad negotia urbana animum conuertit; quorum erat primum ut Iouis templum in monte Tarpeio monumentum regni sui nominisque relinqueret: Tarquinios reges ambos patrem uouisse, filium perfecisse. et ut libera a ceteris religionibus area esset tota Iouis templique eius quod inaedificaretur, exaugurare fana sacellaque statuit quae aliquod ibi, a Tatio rege primum in ipso discrimine aduersus Romulum pugnae uota, consecrata inaugurataque postea fuerant. inter principia condendi huius operis mouisse numen ad indicandam tanti imperii molem traditur deos; nam cum omnium sacellorum exaugurationes admitterent aues, in Termini fano non addixere; idque omen auguriumque ita acceptum est non motam Termini sedem unumque eum deorum non euocatum sacratis sibi finibus firma stabiliaque cuncta portendere. hoc perpetuitatis
Abbreviated transcription (Latin):
trãsit sag̃te nũtio filii Ibi in ambulans tacit᷑ sũma papanerũ capita dicit᷑ baculo de¬
cussisse. Intẽrogando expecrandoq responsim nũcius fessus ut re ĩꝑfecta redit gabios
uocem emisisse. Sexro ubi qd̾ uesset parẽs quid ue p̃ciꝑet tacitis ambugib patuit.
Pumores ciuitatis cuminãdo ałios apd̃ ppłm alios sua ip̃os inuidia oportunos ĩcere¬
mit. musti palam quidã in quib munꝰ sposa caminosa euit futura cla int̾fdrti
intuit quibusd̾am uolentib fugere auc in exiliũ acci sũt absentũq bona uixta atq
incerẽptoꝵ diuisa fuere largitionis inde p̃deq et dulcedine pͥuati cõmodi sensus
masoꝵr pubsicoꝵ adimi donec orba cõsilio auxilioq gabiua res regi romano sine
Oulsa dimicatiõe in manũ tradit᷑.
Abiis receptis curquimꝰ pacẽ cum equoꝵ gẽte fect fedus cũ cuscis renouauit. In¬

Expanded text:
transit sequente nuntio filii; ibi inambulans tacitus summa papauerum capita dicitur baculo detransit sequente nuntio filii; ibi inambulans tacitus summa papauerum capita dicitur baculo decussisse. interrogando exspectandoque responsum nuntius fessus, ut re imperfecta, redit Gabios;uocem emisisse. Sexto ubi quid uellet parens quidue praeciperet tacitis ambagibus patuit, primores ciuitatis criminando alios apud populum, alios sua ipsos inuidia opportunos interemit. multi palam, quidam in quibus minus speciosa criminatio erat futura clam interfecti. patuit quibusdam uolentibus fuga, aut in exsilium acti sunt, absentiumque bona iuxta atque interemptorum diuisui fuere. largitiones inde praedaeque; et dulcedine priuati commodi sensus malorum publicorum adimi, donec orba consilio auxilioque Gabina res regi Romano sine ulla dimicatione in manum traditur. Gabiis receptis Tarquinius pacem cum Aequorum gente fecit, foedus cum Tuscis renouauit. in
Abbreviated transcription (Latin):
gabinoꝵ incitaret / ip̃e cum ꝓmptissimis uuenũ ũdatũ atq in expediciones irec et dc̃is
fcĩa oĩb ad fallendũ instructis uana cresceret fides dux ad ultimũ bellisegit᷑. Ibi cũ
res supior eẽt tũ certatĩ sũm infimiq gabinor. Sextũ tarquiniũ dono deũ sib̃i mis¬
sum ducẽ cred̾e apud misites uo̾ obeundo ꝑicula ac labores pant̾ p̃dã munifice largien¬
do tñta cantate ẽẽ ut nõ pat̾ camuii̾ potẽnior rome ꝙͣ filius gabus eẽr. Itaq pꝰꝙͣ
satis uiiũ cossectũ ad oẽs conat᷑ uid̾ebat tũ e suis unũ scisitatũ romã ad patrẽ mictit¬
adͥ nã se facẽ ueslet qñ quide̾̃ ut oĩa un p̃ gabiis posset ei dii dedissent. huic nũtio qr
crrdo dubie fidei indebat᷑ nhil uoce respõsum ẽ. Rex uelut delibenbũdus in ortũ edium

Expanded text:
Gabinorum incitaret, ipse cum promptissimis iuuenum praedatum atque in expeditiones iret et dictis Gabinorum incitaret, ipse cum promptissimis iuuenum praedatum atque in expeditiones iret et dictis factisque omnibus ad fallendum inres superior esset, tum certatim summi infimique Gabinorum Sex. Tarquinium dono deum sibi missum ducem credere. apud milites vero obeundo pericula ac labores pariter, praedam munifice largiendo, tanta caritate esse ut non pater Tarquinius potentior Romae quam filius Gabiis esset. itaque postquam satis viquidnam se facere uellet, quando quidem ut omnia unus publice Gabiis posset ei di dedissent. huic nuntio, quia, credo, dubiae fidei uidebatur, nihil uoce responsum est; rex uelut deliberabundus in hortum aedium
Abbreviated transcription (Latin):
tionem ꝙ̃ int᷑ patrẽ et filium paucisq crãsigi uerb̃ posse ni pareat patͥ ħĩcurũ
ĩ fortunũ eẽ. Hec ancinꝰ mn regem romanũ incegans ex cõcisio abiit
uam rem tarquinuᷤ aliꝙͣto ꝙͣ uidebat᷑ ognius ferens cõfestĩ curno necem machi¬
natur ut eund̾em terrorẽ quo curũ aĩos domi opp̾ssent sãcinis miceret. Et qr
ꝓ impio pasam intfici nõ potenit oblato falso cumine insoncẽ opp̃ssit. ꝑ adu̾se
factionis quosd̃a aucmnos ẜuũ turi auro coͣrupit in diu̾soriũ eius uĩ magnã gła¬
dioꝵ clam infe̾r sinẽt. Ea cum una nocte ꝑfecta eõt tarquinuᷤ paulo ante sucẽ acci¬
tis ad se pͥncipib satinoꝵ qiͣ re noua ꝑturbat᷑ morũ suã heste̾nã uelud deoꝵ qͥdam
ꝓuidentia illatã ait saluti sibi atq illis fuisse ab turno dici sibi ex pͥmorib ppłoꝵ¬

Expanded text:
patrem et filium, paucisque transigi verbis posse: ni pareat patri, habiturum patrem et filium, paucisque transigi verbis posse: ni pareat patri, habiturum infortunium esse. haec Aricinus in regem Romanum increpans ex concilio abiit. quam rem Tarquinius aliquanto quam videbatur aegrius ferens confestim Turno necem machinatur, ut eundem terrorem quo civium animos domi oppresserat Latinis iniceret. et quia pro imperio palam interfici non poterat, obionis quosdam Aricinos servum Turni auro corrupit, ut in deversorium eius vim magnam gladiorum inferri clam sineret. ea cum una nocte perfecta essent, Tarquinius paulo ante lucem accitis ad se principibus Latinorum quasi re nova perturbatus, moram suam hesternam, velut deorum quadam providentia inlata
Abbreviated transcription (Latin):
hostem hastaq et gladius addite huie classi due fabrũ centune q̃ sine armis scipẽ¬
dia facerẽt datũ mumꝰ ut machinas in besso fe̾rẽt. Scdã cdassis intra centũ usq ad̾

Expanded text:
hostem hastaque et gladius. additae huic classi duae fabrum centuriae, quae sine armis stipenhostem hastaque et gladius. additae huic classi duae fabrum centuriae, quae sine armis stipendia facerent; datum munus ut machinas in bello facerent. secunda classis intra centum usque ad
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Ad̾gre dicͣq inde pacis songe mayiniũ opus ut quẽ ad modũ numa diumni auctor
iurs fuisset ⁊ta ẜuiũ cõditorem om̃is in aiuitate discamĩs ordinũq quib int̾ ꝯͣ¬
dũs digtatis fortuneq aliꝗd inclucet posten famã ferrẽt. Censum enĩ instituit rẽ
salubeninã cãco futuro imꝑio ex quo belli pacisq munia nõ untim ut ante sed̾ ꝓ
iħabicu pecuniaꝵ fierẽt. Tum classis centunasq et hũc ordinẽ ex cen su descripsit
us paci decoꝵ uł belło exhis qui centũ miliu ens auc maiorẽ cẽsum hab̾erenc: sxxx
cõfecit centurias quadragenas senioꝵ ac uinioꝵ. Pͥma classis om̃s appellaci senio¬
res ad urbis custodiam ut p̾sto eẽnt uiuenes ut foris bella gererẽt arma his ĩpe¬
rata gasea csipeus oree sorica om̃ia ex ere. Hec ut tegum̃ta cõporis ẽẽnc tesa in

Expanded text:
 adgrediturque inde ad pacis longe maximum opus, ut quemadmodum Numa divini auctor  adgrediturque inde ad pacis longe maximum opus, ut quemadmodum Numa divini auctor iuris fuisset, ita Servium conditorem omnis in civitate discriminis ordinumque quibus inter gradus dignitatis fortunaeque aliquid interlucet, posteri fama ferrent. censum enim instituit, rem saluberrimam tanto futuro imperio, ex quo belli pacisque munia non viritim, ut ante, sed pro habitu pecuniarum fierent; tum classes centuriasque et hunc ordinem ex censu discripsit, vel paciconfecit centurias, quadragenas seniorum ac iuniorum; prima classis omnes appellati; seniores ad urbis custodiam ut praesto essent, iuuenes ut foris bella gererent; arma his imperata galea, clipeum, ocreae, lorica, omnia ex aere, haec ut tegumenta corporis essent; tela in
Abbreviated transcription (Latin):
firmo monit primꝰ in iussu ppłi uolũtate patrũ regnauit. Anci sib̾ens iã cũ
cõphensio scesens ministris nõ uiue̾ regẽ ex cãtas ẽẽ opes ẜuii nũtiatũ estͣ
sessapo meciona⁊ usatũ iẽit̃t. Nec iã publicis mag̃ cõsilis ẜuius quã pͥuatis
munie opes et ne qualis antiliberoꝵ aiũs adusus se carquinii siberũ eẽt. D̾uas fili
as uiuenib regiis sucio acq amanti tarquiniis iungit. Nec rupit tam̃ fati ncata¬
tem huanis consiliis qͥn inuidia regni etiã it̾ domesticos infid̾a oĩa atq infesta
faceret. Per oportune ad p̃sentis quietẽ stat᷑ Gellum cũ ueientib iã eĩ indutie exi¬
ernt aliis ꝙ etrusas supcũ. Iñ eo bello ex uitus et fortuna mcut tulli fusoq ĩgẽ¬
ti hosciũ exentu haud̃ dubius rex seu patiũ seu psebis aĩus ꝑiclicaret᷑ romã rediit.¬

Expanded text:
firmo munitus, primus iniussu populi, uoluntate patrum regnauit. Anci liberi iam tum firmo munitus, primus iniussu populi, uoluntate patrum regnauit. Anci liberi iam tum comprensis sceleris ministris ut uiuere regem et tantas esse opes Serui nuntiatum eSuessam Pometiam exsulatum ierant. necnee iam publicis magis consiliis Servius quam privatis munire opes, et ne, qualis Anci liberum animus adversus Tarquinium fuerat, talias iuuenibus regiis, Lucio atque Arrunti Tarquiniis iungit; nec rupit tamen fati necessitatem humanis consiliis quin inuidia regni etiam inter domesticos infida omnia atque infesta faceret. peropportune ad praesentis quietem status bellum cum Ueientibus—iam enim indutiae exierant—aliisque Etruscis sumptum. in eo bello et virtus et fortuna enituit Tulli; fusoque ingenti hostium exercitu haud dubius rex seu patrum seu plebis animos periclitaretur, Romam rediit.
Abbreviated transcription (Latin):
dinẽ loci ocrupat fundam̃tis Eodem tpr in regia ꝓdigiũ uisum euentũq inimbłe
fuit. Puero dormienti cui ẜmo tullio nͣ fuit caput arsisse fer̃ młtoꝵ in cõspectu.
psurio ig clamore inde ad tãte rei iuacułũ orto excitũ regẽ et cum quidã fa¬
miliariũ aquã ad excĩguẽdũ fe̾iet ab regina recẽtũ. Sedatoq iã cumultu mo¬
uen uetuisse puerũ donec sua sponte exꝑrectus eẽt. Mox cũ sop̃no et fłama abi¬
sser tũ ad ducco in secrerũ iuro tanaquił uides ne tu puerũ hũc ĩquid quẽ tã hu¬
mili cultu educamͤ scire licet hũc lum̃ quõdam reb m̃s dubiis futuꝵ p̃sidiũq
regie afflicte. Prom̃ matĩam ingẽtis puͣ pͥuatĩq decoris om̃ĩ indulgẽtia nñi nu
criam᷑. Inde puerũ sibetũ soco ceptũ haber erudiriq artib quib ingenia ad magͦ

Expanded text:
dinem loci, occupat fundamentis. eo tempore in regia prodigium uisu euentuque mirabile dinem loci, occupat fundamentis. eo tempore in regia prodigium uisu euentuque mirabile fuit. puero dormienti, cui Seruio Tullio fuit nomen, caput arsisse ferunt multorum in conspectu; plurimo igitur clamore inde ad tantae rei miraculum orto excitos reges, et cum quidam familiarium aquam ad restinguendum ferret, ab regina retentum, sedatoque eam tumultu moueri uetuisse puerum donec sua sponte experrectus esset; mox cum somno et flammam abisse. tum abducto in secretum viro Tanaquil, viden tu puerum hunc, inquit, quem tam humili cultu educamus? scire licet hunc lumen quondam rebus nostris dubiis futurum praesidiumque regiae adflictae; proinde materiam ingentis publice privatimque decoris omni indulgentia nostra nutriamus.' inde puerum liberum loco coeptum haberi erudirique artibus quibus ingenia ad magnae
Abbreviated transcription (Latin):
tullium ne int̾uasso quide facro oblitũ tanꝙͣ alieni regni suꝑbum tãquinium
uelud heredicatẽ gẽtis scelere ac ui repetisse pulso suꝑbo penes collatinũ imꝑiũ
ẽẽ nescire tarqunios p̾uacos uiuere nec place̾ nom̃ ꝑicusosum sibe̾niti ẽẽ. Hino
pͥmo sensim cẽp̃cãciũ aĩos ẜiuo ꝑ cotã ciuitatẽ est dacus solliatãq suspitione i¬
plebem brucus ad contionẽ uocat. Ibi oiũm pͥmũ iusuirindũ ppłi recitat nemi¬
nem regnare passuros nec ẽẽ rome uñ ꝑiculũ liberati foret id sũma ope cuen¬
dum ẽẽ neq ilła rem que eo ꝑtineat cõcẽnẽdã ĩuitũ sedice hoĩs cã nec dicturĩ

Expanded text:
Tullium ; ne interuallo quidem facto oblitum, tamquam alieni, regni, Superbum Tarquinium Tullium ; ne interuallo quidem facto oblitum, tamquam alieni, regni, Superbum Tarquinium uelut hereditatem gentis scelere ac ui repetisse; pulso Superbo penes Collatinum imperium esse. nescire Tarquinios priuatos uiuere; non placere nomen, periculosum libertati esse. hinc primo sensim temptantium animos sermo per totam ciuitatem est datus, sollicitamque suspicione plebem Brutus ad contionem uocat. ibi omnium primum ius iurandum populi recitat neminem regnare passuros nec esse Romae unde periculum libertati foret; id summa ope tuendum esse, neque ullam rem quae eo pertineat contemnendam. inuitum se dicere hominis causa, nec dictur
Abbreviated transcription (Latin):
deminutũ patrũ nuͣm. Primonib eq̾stus grdus esetis ad. ccͦc᷑ sũmã expleuit.
T indicũ q inde fert᷑ uc in senacũ uocarẽtur qͥ patres quiq cõscripti eẽnt cõscͥp¬
tos uidelicet nouũ senatũ appessabat sectos idmitũ ꝙͣcũ ꝓfuit ad cõcordiã ciui¬
tatis iungendosq pacrib pseb̾is cũos reꝵ demñ diuinaꝵ hĩca cuna et quia quedã
publica sacra ꝑ ip̃os reges factita erãt nec ubi regũ desidenũ eẽt regẽ sacrisidoli
cieant id sacerdotiũ põcifici subiecere ne addit noĩ honos aliꝗd libenici cuiꝰ cunc
pͥma erat cum officeret ac nescio an nmis iuidiq eã mĩnueq reb mimiendo t¬
modũ excesseñt. Consulis eĩ alt̾i̾us cum nich aliud offendent nom̃ inuisũ auica¬
ti fuit nimiũ carquinios regno assuesse mniciũ a pͥsco factũ regnasse de inẜiuum

Expanded text:
deminutum patrum numerum primoribus equestris gradus lectis ad trecentorum summam expleuit, deminutum patrum numerum primoribus equestris gradus lectis ad trecentorum summam expleuit, traditumque inde fertur ut in senatum uocarentur qui patres quique conscripti essent; conscriptos uidelicet nouum senatum appellabant lectos. id mirum quantum profuit ad concordiam ciuitatis iungendosque patribus plebis animos. rerum deinde diuinarum habita cura; et quia quaedam publica sacra per ipsos reges factitata erant, necubi regum desiderium esset, regem sacrificolum creant. id sacerdotium pontifici subiecere, ne additus nomini honos aliquid libertati, cuius tunc prima erat cura, officeret. ac nescio an nimium undique eam minimisque rebus muniendo modum excesserint. consulis enim alterius, cum nihil aliud offenderet, nomen inuisum ciuitati fuit: nimium Tarquinios regno adsuesse; initium a Prisco factum; regnasse dein Ser.
Abbreviated transcription (Latin):
pignoni cõuigũ ac liboꝵ cantasq ip̃ius soli cui songo tp̃r assuescit᷑ aĩõs eoꝵ cõ¬
sociasset dissipate ius nõ dũ adulte discordia forẽt quas fouit trãquilla moderatĩ
imꝑii. Eoq nutuendo ꝑduxit ut bonã frugẽ lib̃catis maturis iã uirib fe̾re poss
libtatis aist̃ onginẽ inde magis qr ãnuũ imꝑium cõsulare factũ est quã qd demi¬
nutum quicꝙͣ sic̃ ex regia potãte numeres. Onĩa uim omĩa insigua pͥmi cõ¬
sules tenue id modo cautũ est ne si ambo fasces haberẽt/ duplicatus teror uide¬
retur. Bnitus pͥor cõcendente colsega fasces hũit qui nõ a cor uindex lib̾catis
fuenit ꝙͣ dem̃ custos fuit. Qũim pͥmd auidũ noue lib̃datis ppłu ne postmodũ
fleca p̃cib auc donis regiis posset iure uirando adegit neminẽ rome passuros
regnare deinde quo plus uinum in senatu frrꝙͣtia etiã ordĩs fucerer cedib regis

Expanded text:
pignera coniugum ac liberorum caritasque ipsius soli, cui longo tempore adsuescitur, animos eorum consociasset? dissipatae res nondum adultae discordia forent, quas fouit tranquilla moderatio imperii eoque nutriendo perduxit ut bonam frugem libertatis maturis iam uiribus ferre possent. libertatis autem originem inde magis quia annuum imperium consulare factum est quam quod demtum quicquam sit ex regia potestate numeres. omnia iura, omnia insignia primi consules tenuere; id modo cautum est ne, si ambo fasces haberent, duplicatus terror uideretur. Brutus prior, concedente collega, fasces habuit; qui non acrior uindex libertatis fuerat quam deinde custos fuit. omnium primum auidum nouae libertatis populum, ne postmodum flecti precibus aut donis regiis posset, iure iurando adegit neminem Romae passuros regnare. deinde quo plus uirium in senatu frequentia etiam ordinis faceret, caedibus regis
Abbreviated transcription (Latin):
sensenit eĩ aduẽtũ ne obuius fieret eodẽq tp̃r diu̾sis itmib brutus ardeã tarquinius
romã uener̃t. Tarquimo clause porte exiliũq ind̾ictũ liberatorẽ urb sera castra acce¬
pere/ exactq ind̾e lib̾en regis duo patrẽ secuti sũt. Qui exulacũ oere in etruscos ier̃. Sex
tus carquinius gabios canꝙͣ in suũ regnũ ꝓfect᷑ ab ustorib ueterũ insimultatũ
quas sibi ip̃e cedib rapinisq conciuerat est inc̾fect᷑.l. Carquinius suꝑb regnauͭ

Expanded text:
rutus Ardeam, Tarquinius Romam venerunt. Tarquinio clausae portae exsiliumque indictum: liberatorem urbis laeta castra accepere, exactique inde liberi regis. duo patrem secuti sunt, qui exsulatum Caere in Etruscos ierunt. Sex . Tarquinius Gabios tamquam in suum regnum profectus ab ultoribus veterum simultatium, quas sibi ipse caedibus rapinisque co
Abbreviated transcription (Latin):
liberoꝵ stirpe fe̾ro igni quacũq de hie ui possim executunĩ nec issos noc aliũ quẽꝙͣ
regnare rome passurũ. Cultruĩ deinde collatino tradit. Inde lũcretio ac uaseno scu¬
pentib minicuso rei unde nouũ inb̾nici pectore ingeniũ ut p̃ceptũ erit mit coti¬
q ab luctu uersi mnr̃: Bnitũ iã inde ad̾ expugnandũ regnũ nacñtẽ secũt᷑ ducẽ ela¬
tum domo lucretie corpͥ in forũ deferũt.Concientq miniculo ut sit rei noue atq in

Expanded text:
cumque dehinc ui possim exsecuturum, nec illos nec alium quemquam regnare Romae passurum.' cultrum deinde Collatino tradit, inde Lucretio ac Ualerio, stupentibus miraculo rei, unde nouum in Bruti pectore ingenium. ut praeceptum erat iurant; totique ab luctu uersi in iram, Brutum iam inde ad expugnandum regnum uocantem sequuntur ducem. elatum domo Lucretiae corpus in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ se ioẽ cum quib uoluit in ussu ppli ac seuat᷑ fecit diremitq
Ati:oꝵ sibi maxie gẽtẽ cõaliabat. Ut peregrinis qͦ opib tutior int̾ ciuies
eẽt neq hospitia modo cum yͥmorb eoꝵ sed adfinitates q̃q̃ iũgebat. Qttauio
ut ad sũcũ feronie cõueniãt uidicit eẽ que agẽ de reb coĩb uelit. Cõuenuĩt fre¬
Mult̾a ibi coto die in cõcilio uariis iactata ẜmonib erant. Turnus herdonius
ab aricia ferocit᷑ in ab̃sentẽ tarquiniũ eint ĩuect᷑ haud minĩ ẽẽ suꝑbo ĩditũ iome
cogniom̃: Iã eĩ ita cdã quidẽ mussitãtes uulgo cum̃ eũ appessabũt. An quiꝙͣ suꝑbi

Expanded text:
per se ipse, cum quibus uoluit, iniussu populi ac senatus, fecit diremitque. per se ipse, cum quibus uoluit, iniussu populi ac senatus, fecit diremitque. atinorum sibi maxime gentem conciliabat, ut peregrinis quoque opibus tutior inter cives esset, neque hospitia modo cum primoribus eorum, sed adfinitates quoque iungebat. Octavio ut ad lucum Ferentinae conveniant indicit: esse quae agere de rebus communibus velit. conveniunt fremulta ibi toto die in concilio uariis iactata sermonibus erant. Turnus Herdonius ab Aricia ferociter in absentem Tarquinium erat inuectus: haud mirum esse Superbo inditum Romae cognomen.—iam e
Abbreviated transcription (Latin):
ica ucideint ne duo uoseta ugenia matino uĩgeret᷑ fortuna credo ipłi. R. quo di¬
uturmi ẜuii iegnũ eẽt cõstituiq quitatis mores possẽt. Angeb̾at᷑ ferox tussia nicħ
matse in uiro neq ad cupiditatẽ neq ad audatiã ẽẽ coca in alt̾m adu̾sa c̾arquiniu
cũ miuiri eũ uirũ dice̾ ac regio sanguine ortũ. Sꝑnere sororẽ qd̾ iuiũ nacra musiebri
cessaret audatia. Cõtrahic celent similitudo cos ut fere fic malũ malo aptissimum.
Sed̾ initiũ turbandi omã afemina ortũ est ea secretis iuin alieni ad suefacta ẜ monib
nlłis uerbor cõtumeliis parre̾ de uiro ad frẽm de sorore ad uirũ et se recti uduam
ec issum cesibẽ futur fuisse cõcende quã cũ ĩpar uĩgi auc esãguescendũ asiena igna

Expanded text:
ita inciderat ne duo uiolenta ingenia matrimonio iungerentur fortuna, credo, populi Romani, quo diita inciderat ne duo uiolenta ingenia matrimonio iungerentur fortuna, credo, populi Romani, quo diuturnius Serui regnum esset constituique ciuitatis mores possent. angebatur ferox Tullia nihil materiae in uiro neque ad cupiditatem neque ad audaciam esse; tota in alterum auersa Tarquinium eum mirari, eum virum dicere ac regio sanguine ortum: spernere sororem, quod virum nacta muliebri cessaret audacia. contrahit celeriter similitudo eos, ut fere fit: malum malo aptissimum; sed initium turbandi omnia a femina ortum est. ea secretis viri alieni adsuefacta sermonibus nullis verborum contumeliis parcere de viro ad fratrem, de sorore ad virum; et se rectius viduam et illumilium caelibem futurum fuisse contendere, quam cum inpari iungi, ut elanguescendum aliena igna
Abbreviated transcription (Latin):
ne se reognare. Tantoq cõsensu ꝙͣto haud quisꝙͣ alius añ rex est declart᷑. Neq ea
res tarqumio syẽ affectãdi regui minuit ĩmo ẽo umpensus quia de agro plebis adu̾sã
pattũ uolũtatẽ senserat agi cuminãdi ẜuii apud patres crescendiq in curia sibi occasi¬
onẽ dacã nitus ẽ et ip̃ẽ uiuenis ardentis aĩ et domi uxore tussia ĩ quietũ aũim stimula¬
te. Tusic eĩ et romana regia scesens ciugici exẽpłu ut cedio regũ maturior ueniret sib̾taᷤᷤ
ustimũq regnũ eẽt ꝙ scelere paͬtũ foret.
Ic tanquim᷑ priscitamuini regis filius nepos ne fuent paiũ siquet. płurib tam̃ auc¬
corib filiũ credid̾eñ frẽm hueuit amĩtẽ. Tarquiniũ mitis ingenii unienẽ. hiis
duob ut ance dcm̃ ẽ due tulli regis filie nupserãt et ir̃e songe dispares morib. Forte

Expanded text:
ne se regnare; tantoque consensu quanto haud quisquam alius ante rex est declaratus. neque ea ne se regnare; tantoque consensu quanto haud quisquam alius ante rex est declaratus. neque ea res Tarquinio spem adfectandi regni minuit; immo eo impensius quia de agro plebis aduersa patrum uoluntate senserat agi, criminandi Serui apud patres crescendique in curia sibi occasionem datam ratus est, et ipse iuuenis ardentis animi et domi uxore Tullia inquietum animum stimulante. tulit enim et Romana regia sceleris tragici exemplum, ut taedio regum maturior ueniret libertas ultimumque regnum esset quod scelere partum foret. hic L. Tarquinius —Prisci Tarquini regis filius neposne fuerit parum liquet; pluribus tamen auctoribus filium ediderim—fratrem habuerat Arruntem Tarquinium mitis ingenii iuuenem. his duobus, ut ante dictum est, duae Tulliae regis filiae nupserant, et ipsae longe dispares moribus. forte
Abbreviated transcription (Latin):
tatis eã ciues diane ĩmolassent ibi fore impium. Idq carm̃ ꝑuenerat ad anti¬
stitem fani diane. Sabin ut pͥmũ apta dies sacrificio uisa est. Bouẽ romã aptam
deducit ad fanũ diane er añ arĩ statuit. Ibi ancistes roman cũ eũ magnitudine
uicrime cesebrata fama mouisset memor respõsi sabinũ ita alloquit᷑. Qed̾ nã cu
hospes paras inquit ĩcestum sacificiũ diane facere quin tu añ uiuo ꝑfundens ⁊¬
flumine infima ualse p̃fluit tiberis: Religione cact᷑ hospes qui om̃ia ut ꝓdigio res¬
ꝑ pond̾e̾t euẽt᷑ cuperet rte facte ex tẽpło descendit ad ciberĩ. Int̾ ea roman immolat
diane bouẽ: Id mire gratũ regi atq auitati fuit.
a uiuene tarquinio audiebat se in ussu ppłi regnare cõciliata pͥus uosutate
oleb̾ agro capto exhostib iuntim diuiso ausus ẽ ferre ad ppłm uellent iuberent¬

Expanded text:
itatis eam ciuis Dianae immolasset, ibi fore imperium; idque carmen peruenerat ad antiitatis eam ciuis Dianae immolasset, ibi fore imperium; idque carmen peruenerat ad antistitem fani Dianae Sabinusque ut prima apta dies sacrificio uisa est, bouem Romam actam deducit ad fanum Dianae et ante aram statuit. ibi antistes Romanus, cum eum magnitudo uictimae celebrata fama mouisset, memor responsi Sabinum ita adloquitur: 'quidnam tu, hospes, paras?' inquit, 'inceste sacrificium Dianae facere? quin tu ante uiuo perfunderis flumine? infima ualle praefluit Tiberis.' religione tactus hospes, qui omnia, ut prodigio responderet euentus, cuperet rite facta, extemplo descendit ad Tiberim; interea Romanus immolat Dianae bouem. id mire gratum regi atque ciuitati fuit. ri uoces a iuuene Tarquinio audiebat se iniussu populi regnare, conciliata prius uoluntate plebis agro capto ex hostibus uiritim diuiso, ausus est ferre ad populum uellent iuberent
Abbreviated transcription (Latin):
iã tũ erat iuclitũ diane ephesie fanũ id coĩt a ciuitatib asie frum fama ferebat.
Cũ cõsensum dõsq cõsotiatos saudaret mire. Sẽiũ int̾ ꝓceres latinoꝵ cũ qͥb publi¬
ce pͥuatĩq hospitia amicitiasq de industria iũxerat sẽꝑ iterando eadẽ ꝑpulit tã¬
dẽ ue rome fanũ diane ppłi latini cũ ppło.R. facerẽt. Ea erat cõfessio caput reꝵ romã
ẽẽ de quo cotiens armis ce̾tatũ fuerat: Id quãꝙͣ omissum iã ex oiim cura satinoꝵ obrẽ
totiens infelicit᷑ tẽptatã armis uidebat᷑ uni se ex sabinis fors dare uisa est pͥuato
cõsilio impii recu perandi. Bos in sab̾inis nata cuidam patrifamilie dicit᷑ mirũda i¬
magnitudine ac sp̃e fixa ꝑ multas erates cornua in uestibulo templi diane mo¬
numtũ ei fuere miraculo habita ut erat res ꝓdigii soco est et ceane̾ uaces cui ciu¬

Expanded text:
iam tum erat inclitum Dianae Ephesiae fanum; id communiter a ciuitatibus Asiae factum fama ferebat. iam tum erat inclitum Dianae Ephesiae fanum; id communiter a ciuitatibus Asiae factum fama ferebat. eum consensum deosque consociatos laudare mire Seruius inter proceres Latinorum, cum quibus publice priuatimque hospitia amicitiasque de industria iunxerat. saepe iterando eadem perpulit tandem, ut Romae fanum Dianae populi Latini cum populo Romano facerent. ea erat confessio caput rerum Romam esse, de quo totiens armis certatum fuerat. id quamquam omissum iam ex omnium cura Latinorum ob rem totiens infeliciter temptatam armis uidebatur, uni se ex Sabinis fors dare uisa est priuato consilio imperii reciperandi. bos in Sabinis nata cuidam patri familiae dicitur miranda magnitudine ac specie; fixa per multas aetates cornua in uestibulo templi Dianae monumentum ei fuere miraculo. habita, ut erat, res prodigii loco est, et cecinere uates cuius ciu
Abbreviated transcription (Latin):
pomenũ ꝓfert pomenum uerbi uun solam incuentes/ post moeriũ int̾ p̃tãt᷑ eẽ. Est
aũt mag̃ cura murũ socus quẽ in cõdend̾is urb̃ib quond̾am etrusci qua murũ duc¬
turi erãt certis cura te̾minis in augurato cõsecrabãt ut neq intĩore ꝑte edificia
menb cõtinuarẽt᷑ que nũc uulgo etiã cõuĩgũt et excrinsecus puri aliquid abhu¬
mano custu pateret soli hoc spatium ꝙ neq hĩtari neq aru fas enat nõ mag̃ qd̾
post murũ eẽt quã qd̾ murus post id̾ pomenũ. R ͫ apessañt et inurbis increm̃to
sẽp̃ quãtũ menia ꝓcessum erãt tãcũ c̾mmi hii cõseariti ꝓferebant᷑. Aucta ciuitate
magnitudine urbis formatis oĩb domi et ad belli et ad pacis usus ne sẽꝑ ãmis
opes adquirerẽt᷑. Cõsilio augẽ imꝑium conat᷑ estꝰ simul er aliqd̾ ad de̾ urbi decus

Expanded text:
pomerium profert. pomerium uerbi uim solam intuentes postmoerium interpretantur esse; est pomerium profert. pomerium uerbi uim solam intuentes postmoerium interpretantur esse; est autem magis circamoerium, locus quem in condendis urbibus quondam Etrusci qua murum ducturi erant certis circa terminis inaugurato consecrabant, ut neque interiore parte aedificia moenibus continuarentur, quae nunc uolgo etiam coniungunt, et extrinsecus puri aliquid ab humano cultu pateret soli. hoc spatium quod neque habitari neque arari fas erat, non magis quod post murum esset quam quod murus post id, pomerium Romani appellarunt; et in urbis incremento semper quantum moenia processura erant tantum termini hi consecrati proferebantur. aucta ciuitate magnitudine urbis, formatis omnibus domi et ad belli et ad pacis usus, ne semper armis opes adquirerentur, consilio augere imperium conatus est, simul et aliquod addere urbi decus.
Abbreviated transcription (Latin):
b̾ant᷑. Ibi si uanaret qd̾ raro incidebat ut scde classes uocarẽt᷑ nec fere ũꝙͣ infra
ita descenderĩc ut ad infimos ꝑuenirẽt nec mirar oportet hũc ordinẽ qui nũc est
institutã ab sẽuio cullio sũmã nõ cõuenire. Quad̾rifanã eĩ urbe diuisa regioib
inceps sate cũ iũcusor minis mortisq edixit ut om̃s aues q̃r equites peditesq in
suis quisq centurus in campo martio pͥma luce adõẽnt. Ibi instructũ exercicũ om̃em
sue oue caunlib sustrauit. Idq conditũ lustrũ appellatũ quia incẽsendo fis sr̃s
ost. Milia. lxxx. eo lustro ciuium censa dicũt᷑. Adicit scͥptoꝵ anciquissim fabuis pic¬
tor eoꝵ qui arma ferre possẽt eũ nuͣm fuisse ad eã mustitudinẽ urbs qͦ amplificãda
ibiq ip̃e ut soco dignitas fieret hĩcat/ agere et fossis et muro aicũdat urbem It̃

Expanded text:
ibi si uariaret —quod raro incidebat—secundae classis; nec fere unquam infra ibi si uariaret —quod raro incidebat—secundae classis; nec fere unquam infra ita descenderunt ut ad infimos peruenirent. nec mirari oportet hunc ordinem qui nunc est institutam ab Ser. Tullio summam non conuenire. quadrifariam enim urbe diuisa regionibincensis latae cum uinculorum minis mortisque, edixit ut omnes ciues Romani, equites peditesque, in suis quisque centuriis, in campo Martio prima luce adessent. ibi instructum exercitum omnem suouetaurilibus lustrauit, idque conditum lustrum appellatum, quia is censendo finis factus est. milia octoginta eo lustro ciuium censa dicuntur; adicit scriptorum antiquissimus Fabius Pictor, eorum qui arma ferre possent eum numerum fuisse. ad eam multitudinem urbs quoque amplificanda ibique ipse, ut loco dignitas fieret, habitat; aggere et fossis et muro circumdat urbem; ita