comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tudinẽ: ut ab ingressu templi cet̾os ꝓhiberet.
&e solis sacendlotib hoc licere significaret. Eꝓ¬
trinsecus huiꝰ tẽpli. aliam edificanit aulã qua¬
dranguli scemate factam. erigens maximas
porticꝰ atq latas. portas excelsas & amplas ꝑ
.iiiͦiͬ. mundi partes in eo constituens. quarum
singłe ad unũ quenq uentũ iiͦii. angulis at¬
hoc sacrario om̃is ppłs quib purgatio & ob¬
seruatio legitimorũ merat. introibant. Si qui¬

Expanded text:
tenus ab ingressu templi caeteros prohiberet, et solis sacerdotibus hoc licere significaret. Etrinsecus autem hujus templi, aliam aedificavit aulam, qudranguli schemate factam, erigens maximas porticus atque latas; et portas excelsas et amplas, per quatuor mundi partes in eo constituens, quarum singulae ad unumquemque ventum quatuor angulis athoc sacrarium omnes populi, quibus purgatio et observatio legitimorum inerat, introibant.
Abbreviated transcription (Latin):
uidentib creditur nuꝑ ȩdificatum: itaut ea
die qua conspicit᷑ putetur ẽẽ constructũ. sic. eiꝰ
pulchntudo nonia uidet᷑ & solida. nullaq se¬
nectute tã magni tẽporis longeuitate corfecta:
cum etificia eadem ꝗͣ homines paciant᷑. & ad ue¬
tustatẽ ueniant. & sua fortitudine longeuitate
careant. ac ꝓprii decoris amissione maicescant. Ac¬
tenꝰ enĩ sepelunt᷑ ibi medoꝵ reges atq ꝑsaꝵe: pari¬
t̾ &e parthoꝵ. Et cui hȩc cura cõmittitur. sacerdõ

Expanded text:
videntibus creditur nuper aedificatum, ita ut ea die qua conspicitur putetur esse constructum, sic eius pulchritudo nova videtur et solida nullaque senectute tam magni temporis longaevitate confecta, cum aedificia eadem, quae homines patiantur et ad vetustatem perveniant, et sua fortitudine longaevitate careant ac proprii decoris amissione marcescant. Hactenus enim sepeliuntur ibi Medorum reges atque Persarum, pariter et Parthorum. Et cui haec
Abbreviated transcription (Latin):
lome cunitatis. Ipse uero de manubiis hostum.¬
&e templumbeliᷤ e reliqua langissime nimis or¬
nanit: & antique ciuitatis. Alia quoꝙ contulit.
ueriꝵ tres porticus intrinsecus. & tres ex tͥnsccꝰ
de latere cocto. decent̾q muniens eam & exor¬
nans ualde magnifice. pat̃nis qͦ regalib alia.
pame regalia fabricatus ẽ: quoꝵ spacia & reli¬
quam pulchritudinẽ dicere credo suꝑuacuũ.
Druintam̃ hoc sciendum. qr dũ ẽẽnt. hȩc mag¬
smilis erat monti. & plantauit diu̾sas arbo¬
ꝙ meminit etiã megastenis in .iiͦi. indicorũ li¬
in: ubi nititur approbare hunc regẽ fortitu¬
dme & acdiũ magnitudine herculẽ tͣnscendis¬
se Dicit eũ autẽ uastasse libien quittatẽ. & hi¬
beram. S etiam diocles in sccł̃o colonicarũ li¬
bio. meminit huiꝰ regis. & filostratus in indicdi
& phenicis historiis dic̃. qr iste rex obsedit tyrũ

Expanded text:
Joathabula. Ipse vero de manubiis hostium templum Beli et reliqua largissime nimis ornavit, et antiquae civitati alia quoque contulit, rexitque tres porticus intrinsecus, et tres extrinsecus, de latere cocto decenter muniens eas, et exornans valde magnifice. Paternis quoque regalibus alia proxima regalia fabricatus est, quorum spatia et reliquam pulchritudinem dicere credo supervacuum. Verumtamen hoc sciendum, quia dum essent haec magsimile erat monti, et plantavit diversas arbo ut etiam Magestenis in quarto Indicorum libro nitatur approbare hunc regem fortitudine et octavum magnitudine Herculem transcendisse. Dicit enim eum vastasse Libyae civitates et Hiberiam. Porro Diocles in secundo Coloniarum libro meminit hujus regis, et Philostratus in Indicis et Phoenicis historiis dicit quia iste rex obsedit Tyrium
Abbreviated transcription (Latin):
noris & fenicis. recessisset ab eo cũ ipeiã faus¬
ri ñ posset: cõmittens filio nabuchodonoseri
ueni qͣndam partem exercitus misit adĩti
etim. Nabuchodonosor autẽ congresis ah¬
eum qͥ ab eiꝰ patre recesserat: facta dimea
e eum uicit. & ꝓuinciam ex isto pͥncipio d
iugauit imꝑio. Eosiquidem temꝑe ot¬

Expanded text:
oris et Phoeniciae, recessisset ab eo: cum ipse jam fatigare non posset, committens filio Nabuchodonosor juveni quamdam partem exercitus, misit adversus eum. Nabuchodonosor autem congressus aeum, qui ab ejus Patre recesserat, facta dimicatione, et eum vicit, et provinciam ex isto principio suo subjugavit imperio. Eo quidem tempo
Abbreviated transcription (Latin):
moabitas. Cumq subdidisset has gentes. prex̃
ad egiptũ. eãq subu̾tit. & regem quidem qui
tc̃ erat occidit. aliumq in ea constituens denuo
uideos captiuos dux̃ inbabyloniã: & hebreoꝵ¬
se ꝑcepimꝰ. Igitur ꝑ assyrios corrit ppłs .x. tri¬
buũ de samaria. cum regnaret apud eos osias:
demde duarũ tͥbuum multitudoꝰ nabuchodo¬
nosor rege babylonioꝵ &e chaldeoꝵ captis ihe¬
rosolimis ẽ. uastata. Salmanasar tͣnsmigͣns is¬

Expanded text:
Moabitas. Cumque subdidisset has gentes perrexit ad Aegyptum, eamque subvertit. Et regem quidem qui tunc ibi erat occidit, aliumque ei in ea constituens, denuo Judaeos captivos duxit in Babylonem, et HebraeoBabyloniam. Igitur per Assyrios corruit populus decem tribuum de Samaria, cum regnaret apud eos Osias. Deinde duarum tribuum multitudo a Nabuchodonosor rege Babyloniorum et Chaldaeorum captis Hierosolymis est vastata. Salmanasar namque
Abbreviated transcription (Latin):
teret᷑ ad pocula. & hoc mͦ blasphemaret indo. ¶c̃
itaq udit de muro uenientẽ manũ: & inparie¬
te qͣsdam syllabas scͥbentem. Qua uisione t᷑ba¬
tus. conuocauit magos atq chaldeos. & omne
genus similium. qd̃ int̾ barbaros somnia. &e hu¬
iusmodi signa discernere p̃ualebat: ut ei que
fuerant scripta manifestarent. Cũq magi ni¬
chil penitus inuenire neq intelligere se posse

Expanded text:
teret, et hoc modo blasphemaret in Deo . Tunc itaque vidit de muro venientem manum, et in pariete quasdam syllabas scribentem. Qua visione turbatus, convocavit magos atque Chaldaeos, et omne genus similium, quod inter barbaros somnia et hujusmodi signa decernere praevalebat, ut ei quae scripta fuerant manifestarent. Cumque magi nihil penitus invenire, neque intelligere se posse
Abbreviated transcription (Latin):
post multũ tempꝰ mortẽ pat̾s agnolale
magna uirtute. & om̃i utlitate ad łan e
cuncta deferrent᷑. ipse cũ paucis ꝑaestnil
uenit ad babyloniam: &e potitus ieaui e
grib̾nabant᷑ tunc a chaldeis a quodale

Expanded text:
post multum tempus mortem Patris agnoscens, et cum magna virtute, et omni utilitate ad Babyloniam cuncta deferrent, ipse cum paucis per desertum venit ad Babyloniam, et potitus rerum quae gubernabantur tunc a Chaldaeis, a quodam viro
Abbreviated transcription (Latin):
archam audisset. ab hostib captam. dolo¬
re turbatus eo qd̃ ei p̃ter spem tantũ onus
accesserat. ruens de sede. defunctus ẽ: dum
ad. tenuerat pͥncipatũ. Ea siquidem die
defuncta ẽ. & conix eiꝰ finees filii: dum
post occasũ mariti neqͣquã uiuere toleras¬
set. Cui p̃gnanti qͥdem ñciatus ẽ. luctusui¬
appellauert̃. qd̃ nom̃ designat ingloriuim:
eo qd̃ illo temꝑe exercitui huiꝰmodi defor¬
mitas accessissec. habuit autẽ pͥncipatũ
pͥmꝰ heli ex domo ithamar. qͥ fuit unus
filioꝵ aaron. Nam pͥmitus de domo elea¬
didit. Post quẽ abiezer eius filiꝰ hunc
honorem accepit: quẽ buri filio suo dereli¬
quit. Cui rursum ori filius successit siuis.
Et post hunc heli tenuit sac̾dotiũ. de qͦ
ad tempora ĩꝑii salomonis hoc habuit.
Tunc enĩ sac̾dotium ex domo eleazari de¬

Expanded text:
arcam audisset ab hostibus captam, dolore turbatus, eo quod ei praeter spem tantum onus accesserat, ruens de sede defunctus est, dum XL tenuerat principatum. Ea siquidem die defuncta est et conjux Phinees ejus filii, dum per occasum mariti nequaquam vivere tolerasset, cui praegnanti quidem nuntiatus est luctus viappellavereo quod illo tempore exercitui hujusmodi deformitas accessisset. » Habuit autem principatum primus Heli ex domo Thamar, qui fuit unus filiorum Aaron. Nam primitus de domo Eleailio tradidit. Post quem Abiezer ejus filius hunc honorem accepit, quem Ozi suo filio dereliquit. Cui rursum Ozi filius successit suus. Et post hunc Heli tenuit sacerdotium, de quo ad tempora Salomonis hoc habuerat. Tunc enim sacerdotium ex domo Eleazari de
Abbreviated transcription (Latin):
li sacerdoti erant filii duo ofiri & fincil.
ca homines iniuriosi. &e circa diuinita
impii. nulliq iniquitati. parcebant fi
quidem munera ab oblaturis ꝓpter hi¬
rem sibimet sequestrabant. alia uͦ ra
mͦ tollebant. & mulierib religionis caul
tienientib contumelias inferebant: all
dem uolentias facientes. aliis uͦ ꝑfuadd

Expanded text:
li sacerdoti erant filii duo, Ophni et Phinees, circa homines injuriosi, et circa Divinitatem impii, nullique iniquitati parcebant; et alia quidem munera ab oblaturis propter honorem sibimet sequestrabant, alia vero rapinae modo tollebant. Mulieribus religionis causa venientibus contumelias inferebant: aliis quidem violentias facientes, aliis vero persu
Abbreviated transcription (Latin):
& usq hodie custoditur. Unde & eas litteras qͣs
sub nr̃o nomine ille diexerat. sciatis ẽẽ irritas. ꝓ
quo scelere ante portas huiꝰ urbis idest susis &
ipse qui machinatus ẽ. & omĩs cognatio eiꝰ pen¬
dec in patibulis: non nob̾ s deo ei reddente qd̃
meruit. Hoc autem edictum qđ nc̃ mittimus in
cunctis urbib ꝓponatur: ut liceat uideis uti le¬
gib suis. Qb debetis ẽẽ adminicłm. ut eos qͥ se
ad necem eoꝵ parauerant possint int̾ficere. t̾cia
decima die m̃sis Xcii. qui uocatur adar. hanc diẽ
om̃ipotens d̃s meroris & luctus eis u̾tit in gauõi¬
um. Unde & uos int̾ cet̾os dies festos hanchabe¬
tote diem. & cȩlebrate eam cum om̃i leticia: ut
& in posterũ cognoscant om̃s qui fideliter ꝑsis
obediunt. dignam ꝓfide recipe mercedem. qui
autem insidiantur regno eoꝵ ꝑire ꝓ scelere. W̃s
autẽ ꝓuincia & ciuitas que noluerit sollempni¬

Expanded text:
et usque hodie custoditur. Unde eas litteras, quas et usque hodie custoditur. Unde eas litteras, quas sub nomine nostro ille direxerat, sciatis esse irritas. Pro quo scelere ante portas hujus urbis, id est, Susis, et ipse qui machinatus est, et omnis cognatio ejus pendet in patibulis: non nobis, sed Deo ei reddente quod meruit. Hoc autem edictum, quod nunc mittimus, in cunctis urbibus proponatur, ut liceat Judaeis uti legibus suis. Quibus debetis esse adminiculo, ut eos, qui se ad necem eorum paraverant, possint interficere tertia decima die mensis duodecimi, qui vocatur ADAR. Hunc enim diem, omnipotens Deus, moeroris et luctus, eis vertit in gaudium. Unde et vos, inter caeteros festos dies hanc habetote diem, et celebrate eam cum omni laetitia, ut et in posterum cognoscatur, omnes, qui fideliter Persis obediunt, dignam pro fide recipere mercedem: qui autem insidiantur regno eorum, perire pro scelere. Omnis autem provincia et civitas, quae noluerit solemni
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sa iubeamꝰ. ex animi nr̃i uenire leuitate. s pro
qualitate & necessitate tempoꝵ ut rei publice
poscit ittilitas ferre sententiam. Et ut manifes¬
tius qd̃ dicimus intelligatis. aman filiꝰ amada¬
thi & animo & gente macedo. alienusq a per¬
tam in se exꝑtus humanitatẽ ut pat̾ ñr uoca¬
retur & ad oraretur ab om̃ib. post regem scd̃s:
in tantum arrogantie tumore subleuatus ẽ. ut
regno nos pͥuare niceretur ce sp̃u. Nam mardo¬
cheum cuius fide & beneficiis uiuimus. & consor¬
tem regni nr̃i hester cum om̃i gente sua nouis
quib dã atq in auditis machinis expeturit
ad mortem. hoc cogitans ut illis ini̾fectis insi¬
diaretur nr̃e solitudini. & regnũ ꝑsarum tͣnͣs¬
ferret in macedones. Nos autem a pessimo
mortalium iudeos neci destinatos. in nulla penitꝰ
culpa reꝑimꝰ: s econtrario iustis utentes legib. &
filios altissimi & maximi semꝑq uiuentis d̃i. cuiꝰ
beneficio & patrib nr̃is &e nobis regnũ est tͣitum.

Expanded text:
 ex animi nostri venire levitate, sed pro qualitate et necessitate temporum, ut reipublicae poscit utilitas, ferre sententiam. Et ut manifestius, quod dicimus, intelligatis, Aman filius Amadathi, et animo et gente Macedo, alienusque a Pertam in se expertus humanitatem, ut pater noster vocaretur, et adoraretur ab omnibus post regem secundus: qui in tantum arrogantiae tumorem sublatus est, ut regno privare nos niteretur et spiritu. Nam Mardochaeum, cujus fide et beneficiis vivimus, et consortem regni nostri Esther, cum omni gente sua, novis quibusdam atque inauditis machinis expetivit in mortem: hoc cogitans, ut illis interfectis, insidiaretur nostrae solitudini, et regnum Persarum transferret in Macedonas. Nos autem, a pessimo mortalium Judaeos neci destinatos, in nulla penitus culpa reperimus, sed econtrario justis utentes legibus, et filios altissimi et maximi, semperque viventis Dei, cujus beneficio et patribus nostris et nobis regnum est traditum,
Abbreviated transcription (Latin):
alexander ꝓuidens multitudinẽ uestib: ai
indutam. antistites uͦ cũ bissinis stolis e pͥa
am. in qͦ scriptũ erat dĩ nom̃. adiit eũ solus ei
ad orauit. & pͥncipem sacerdotum pͥmus uor¬
ratus ẽ. Omĩb uero iudeis una uoce alexu¬
& reliquis. hoc facientẽ stupuerunt. cormpaẽ
regis m̃tem putauerunt. Parmenꝰ uͦ solis e
int̾rogauit. dicens cur eum om̃ib adorant
se ad orasset pͥncipem sacerdotum gentisis
neqͣ qͣm negligerem. s confident̾ tͣnsirem d
se ꝑducturum meũ dicebat exercitũ. e ꝑsas
tractiturũ potentiã. Ieoq neminẽ alumil
lstola uidens: cumhunc enĩ adu̾tissem hab

Expanded text:
Alexander videns multitudinem vestibus albis indutam, antistites vero cum bissinis stolis, et prream, in qua scriptum erat Dei nomen, adiit solus, et nomen adoravit, principemque sacerdotum primus veneratus est. Omnibus vero Judaeis una voce Alexanus Syriae et reliquis, hoc facientem stupuerunt corruptamque regis mentem putaverunt. Parmenius vero solus eum interrogavit dicens: Cur eum omnibus adorantibus, ipse adorasset principem sacerdotum gentis Judaeae. nequaquam negligere, sed confitenter transire. Nam se perducturum meum dicebat exercitum, et Persarum traditurum potentiam: ideoque neminem alium in tali stola videns cum hunc animadvertissem, ha
Abbreviated transcription (Latin):
colentem. decimas fructium ad ierosoti
sit offerre. lit habentes sacerdotes & leuir
Et hi quidem libent̾ sequebantur decret
miȩ. Ciuitatẽ uero exinde contingit hor
multitudine cõpleri. Multa enim talia
&&e laudib digna cũ summa fecisset munte¬
tia neemias. ad senectutẽ ꝑueniens defint¬

Expanded text:
colentem decimas fructuum ad Hierosolymam jussit offerre, ut habentes sacerdotes et leviterelinquerent. Et hi quidem libenter sequebantur decreta Nehemiae. Civitatem vero exinde contigit hominum multitudine compleri. Multa etiam talia bona et laudibus digna cum summa fecisset magnificentia Nehemias, ad senectutem perveniens defun
Abbreviated transcription (Latin):
hͥcipem sacerdotum honorans accurrentib re¬
iuis sacenlotib ad cuuitatem usq ꝓuenit.e
otmplum ascendens sacͥficauit ad. scl̃m sacer¬
dus ostensionẽ Ipsi autem pͥncipi sacerdotũ
aneliqͥs sacerdotib munificent̾ multa dona

Expanded text:
ncipem sacerdotum honorans, accurrentibus reliquis sacerdotibus, ad civitatem usque pervenit. Ad templum ascendens sacrificavit Deo, secundum sacerdotis ostensionem: ipsi autem principi sacerdotum et reliquis sacerdotibus munific
Abbreviated transcription (Latin):
diunt ditioni salutem dicit. Multi bonitatẽ
pͥncipum & honorẽ qui in eos collatus ẽ. abus
sunt in suꝑbia. & ñ solum subiectos regib ni¬
tunt᷑ oppͥmere: s datam sͥ głam ñ ferentes in
ipsos qui dederunt moliunt᷑ insidias agitare.
Nec contenti sunt grãs ñ agere beneficiis. &
humanitatis in se iuira uiolare: s d̃i qͦ cuncta
cernentis arbitͣntur se fugere posse sententiam.
Et in tantum uesanie ꝓruꝑunt. ut eos qͥ credi¬
ta sͥ officia diligent̾ obseruant. & ita cuncta a¬
gunt ut om̃ium laude sint digni. m̃dacioꝵ
funicłis conentur fubu̾tere: dũ aures pͥncipũ
simplices et ex sua natura alios existimantes
callida fraude subuertunt. Quȩ res & ex ue¬
terib ꝓbatur historiis. & ex his que geruntur

Expanded text:
diunt jussioni, salutem dicit. Multi bonitate principum, et honore qui in eos collatus est, abusi sunt in superbiam: et non solum subjectos regibus nituntur opprimere, sed datam sibi gloriam non ferentes, in ipsos, qui dederunt, moliuntur insidias. Nec contenti sunt gratias non agere beneficiis, et humanitatis in se jura violare; sed Dei quoque cuncta cernentis arbitrantur se fugere posse sententiam. Et in tantum vesaniae proruperunt, ut eos, qui credita sibi officia diligenter observant, et ita cuncta agunt ut omnium laude digni sint, mendaciorum cuniculis conentur subvertere, dum aures principum simplices, et ex sua natura alios aestimantes, callida fraude decipiunt. Quae res et ex veteribus probatur historiis, et ex h
Abbreviated transcription (Latin):
qui eiꝰ imꝑio subiecti sunt. saluitẽ dicit. Cum plu¬
rib gentib imꝑassem. & uniu̾sum orbem mee
ditioni subiugassem : tiolui nequaqͣm ab uti
potentie magnitudine. s clem̃tia & lenitate
gub̾nare subiectos. ut absq ullo timore uitã
silentio tͣnsigentes optata cunctis mortalib pa¬
ce fiuerent᷑. Querente autẽ me a consiliariis
meis qͦmodo hoc posset impleriimꝰ qͥ sapos
t̾rarum ppłm cẽ. disꝑsum. qui ñ nr̃is uteirte.¬
b & contra om̃ium gentium faciens consin
dinẽ. regum uissa contempneret: & uniuss
concordiam nationũ sua dissenfione iola
Qd̾ cum didicissemꝰ uidentes unam qna
bellem adu̾sus om̃e hominũ genis ꝑisis¬

Expanded text:
qui ejus imperio subjecti sunt, salutem. Cum plurimis gentibus imperarem, et universum orbem meae ditioni subjugassem, volui nequaquam abuti potentiae magnitudine, sed clementia et lenitate gubernare subjectos, ut absque ullo terrore vitam silentio transigentes, optata cunctis mortalibus pace fruerentur. Quaerente autem me a consiliariis meis, quomodo hoc posset impleri, unus qui saterrarum populum esse dispersum, qui novis utere contra omnium gentium consuetudinem faciens, regum jussa contemneret, et universarum concordiam nationum sua dissensione violaret. Quod cum didicissemus, videntes unam gentem rebellem adversus omne hominum genus
Abbreviated transcription (Latin):
is anechimatib exornauit. Ascendensq in
montẽ libanũ siluã maximã ad sacroꝵ secu
monẽ misisse ad hirã tyri regem figuras qͣsdã.
&e petisse ab eo solutionem: ita ut si ñ posset
discernere. soluenti pecunias daret. Cũq fateret᷑
hiram ñ posse se illa dissoluere: multaq foret
pecumarũ detrim̃ta passurꝰ. ꝑaddimũ qͦndã
tyriũ que ꝓpofita fuerant sunt soluta. & alia
dion sic dixit. Cũq rex salomon uideret inui¬
ros ꝓ munimine turrib indigere. aliaq tui¬
tione:. nã scłm ciuitatis meritũ oportebat etiã

Expanded text:
is anathematibus exornavit, ascendensque in is anathematibus exornavit, ascendensque in montem Libanum silvam mmonem misisse ad Hyram Tyri regem figuras quasdam, et petisse ab eo solutionem, ita ut si non posset discernere, solvendi pecunias daret. Cumque fateretur Hyram posse se illa solvere, multaque foret pecuniarum detrimenta passurus, per Abdimum quemdam Tyrium quae proposita phus ita narrat. Cumque rex Salomon videret muros pro munimine turribus indigere, aliaque tuitione, nam secundum civitatis meritum oportebat etiam
Abbreviated transcription (Latin):
it ale ẽ hoꝵ duoꝵ regum & medander:
sphenica lingua antiquitates syroꝵ in
ei coniitit helladicã ita dicens. Morien
atẽ abbalo successit meiꝰ regnũ filiꝰ euis
hiram. Qdum uixisset annis luii: regnauit¬
.xxͣx iiiͦi. hic effodit amplum t̾re spacium. &
aureã colũã quȩ ẽ in iouis tẽplo edificauit.
insuꝑ & lignoꝵ mat̾iam. a monte libano inci¬
dit ad tecta temploꝵ: & destruens antiqͣ sacraria
tẽptum edificauit herculis. & astarse. & pͥmum
herculi hoc ererit m̃se puitio: &e contͣ eucheos
tͥbuta ñ reddentes egit exercitum. eisq sibi
abdemon filiꝰ iuuenculus. qͥ semꝑ ꝓpositionibꝰ
qͣs imꝑasset ierosolimoꝵ rer eiuncebat. Me¬
minit: etiã aũ dion historiogͣphꝰ ita dicens. A¬
bibalo moriente filiꝰ eiꝰ hirã regnauit. Hic par¬
tem ciuitatis positam ad orientẽ diruit. & ma¬
iorẽ urbem effecit: & olimpii ioius tẽplũ des¬
truens. mediũ locũ quitati coninxit. & aure¬

Expanded text:
it autem horum duorum regum Menander, qui ex Phoenica lingua antiquitates Syrorum in vocem convertit Helladicam, ita dicens: Moriente autem Abibalo, successit in ejus regnum filius ejus Hyram. Qui dum vixisset annis 53, regnavit 34. Hic effodit amplum terrae spatium et auream columnam, quae est in Jovis templo, aedificavit; insuper et lignorum materiam a monte Libano incidit ad tecta templorum, et destruens antiqua sacraria, templum aedificavit Herculis et Hastarsae, et primum Herculi hoc erexit mense Piritio. Et contra Eucheos tributa non reddentes egit exercitum, eisque sibi Abdemonis filius juvenculus, qui semper propositionibus quas imperasset Hierosolymorum rex evincebat. Meminit horum etiam Dion historiographus ita dicens: Abibalo moriente, filius ejus Hyram regnavit. Hic partem civitatis positam ad Orientem diruit, et majorem urbem effecit, et Olympici Jovis templum destruens, medium locum civitati conjunxit, et aure
Abbreviated transcription (Latin):
lit insuꝑ &e ligna cedrina & cyp̃ssina. Quẽ sa¬
lomon qͦ magnis cõpensationib redonauit:
mitens ei ꝑannos singulos triticũ uinũ &
diũ qͥb maxime reb eo qd̃ habitaret in in¬
slesicut p̃diximꝰ indigebat. Ad hȩc autem
uisset atq consid̾asset. displicuissetq ei do¬
us mitens ad salomonẽ dix̃ se ciuitatib nõ
iue: qẜ ex tc̃ heȩ appellate sunt t̾ra gabalon.
tiũ intptatũ lingua phenica cisplicere si

Expanded text:
 ligna cedrina et cypressina, quem Salomon quoque magnis compensationibus redonavit, mittens ei per annos singulos triticum, vinum et oleum, quibus maxime rebus, eo quod habitaret in insula, sicut praediximus, indigebat. Ad haec autem cuisset atque considerasset, displicuissetque ei donum, mittens ad Salomonem, dixit se civitatibus non egere; et ex tunc hae appellatae sunt terra Gabalon; etenim interpretatum lingua
Abbreviated transcription (Latin):
s erant maxima. & qͣnta horũ inferiora.
ra facta delectabilit̾ ad aspectum: quo exus
atesa possent ab estus arlore refugere. Et
is hust̾ dicam: totam regiã domũ ex albo
rist e cedro & auro & argento splendide
nnis õpulentissime instriĩ: cameras & pa¬
ness uestint auro. qͦmͦ di tẽplum. resplen¬

Expanded text:
riora rant facta delectabiliter ad aspectum, quo exusta corpora possent ab aestus ardore refugere. Et, ut breviter dicam, totam regiam domum ex lapide albo, et cedro, et auro, et argento, splendido nimis et opulentissime instruxit: cameras et parietes vestivit auro, et, quomodo Dei templum, resplen
Abbreviated transcription (Latin):
te ꝓhibuerunt. Erant enĩ apontifice p̃positi
sicut dictũ ẽ: ut tẽpli aditus obseruarent. Tẽ
itaq otholia uidens puerum stantẽ supͣ tri¬
bunal regiũ. eiq diadema regale suꝑĩpositũ.
scissa ueste sua uehem̃ter exclamans. iussit oc¬
cidiqͥ ei fecerat insidias. & pͥncipatum  au¬
ferre temptauerat. Ioiada uero euocans cen¬
tniones. uislee ut educentes othotiam io
dente s illic ueneficam uiolarent. lnapo¬
piens tex si ꝯuis ei ferre uellet autiluns
sonte permeretur. Tunc quidam cuisir
eius inuincta pemptio. fumens otholan
durit eam ad portam mularm regilae¬

Expanded text:
re prohibuerunt. Erant enim a pontifice praepositi, re prohibuerunt. Erant enim a pontifice praepositi, sicut dictum est, ut templi aditus observarent. Tunc itaque Athalia, videns puerum stantem super tribunal regium, eique diadema regale superimpositum, scissa veste sua, vehementer exclamans, jussit occidi qui ei fecit insidias, et principatum auferre tentaverat. Joiada vero evocans ceniones, jussit ut educerent Athaliam in occidentes illic veneficam, violarent. Unum praecipiens, ut si quis ei ferre velit auxilium, pari sorte perimeretur. Tunc quidam, cui fuerat ejus injuncta peremptio, sumens Athaliam deduxit eam ad portam mularum regi
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑimeretur. & nichil metuentes regem fortiter
obseruarent. Illi uero consilio pontificis obe¬
dientes: suam uoluntatẽ oꝑe declararunt. In¬
terea ioiadas aꝑiens armam̃tanũ qd̾ erat intẽ¬
ploa dauio constitutũ. diuisit centurionib &
sacerdotib pariter & leuitis arma quȩcũq illic
inuenit. lanceas & pharetras. & quodcũq aliud
apprehendit genus armorum & armatos cuca
templũ statuit. ut manu sua totũ constipare
uiderẽt᷑ ingressum. &e quasi murum habita tes¬
tudine molirentur. Pcipientesq in medio pue¬
rum. ei regium diadema posuerunt. & ungens
eũ ioiada sac̾dos: regẽ sollempnit̾ ordinaũ Popłs
itaq gaudens clamauit: uiuat rex. Porro o¬
tholia tumultum & laudes mopinabiles re¬
pente cognoscens. uehem̃ter ꝑturbata cum
suo exercitu de regalib exiliuit. Ec cũ uenisset
ad templũ. sacerdotes quidem eam ꝓtinꝰ exce¬
perunt. armatos uero qui sequebantur introi¬

Expanded text:
perimeretur, et nihil metuentes, regem tam fortiter perimeretur, et nihil metuentes, regem tam fortiter observarent. Illi vero consilio pontificis obedientes, suam voluntatem opere declararunt. Interea Joiada aperiens armamentum, quod erat in templo a David constitutum, divisit centurionibus, et sacerdotibus, et pariter Levitis, arma quaecunque illic invenit, lanceas et pharetras, et quodcunque aliud apprehendit genus armorum, et armatos circa templum statuit, ut manu sua totum constipare viderentur ingressum, et quasi murum habere, studere molirentur. Producentesque Joam in medio puerorum ei regium diadema posuerunt, et ungens eum Joiada, regem solemniter ordinavit. Populus itaque gaudens clamavit: Vivat rex! Porro Athalia tumultum et laudes inopinatas repente cognoscens, vehementer perturbata, cum suo exercitu de regalibus exsilivit; et cum venisset ad templum, sacerdotes quidam eam protinus exceperunt, armatos vero qui sequebantur introi
Abbreviated transcription (Latin):
bus sacerdos ioiada suum consilium commise¬
rat. E. cutum euntes omnẽ ꝓuinciam. & sacer¬
dotes ac leuitas congregantes ex ea simul &e pͥn¬
cipes tribuum om̃s ierosolimis ad pontificem de¬
tuxert̾. Qui mox fidem ab eis cum uireturan¬
do petiit. ut qd̃ ab eo cognoscerent cum tacitur¬
nitate seruarent. donec nisus eius intentionis
potuisset impleri. Quib uirantib securis effec¬
tus. deduxit quem de genere dauit enutrierat.
Iste inquit nobis rex ex illadomo enti quã nos¬
tis dm̃ ꝓphasse suꝑ nos om̃i tempe regnatu¬
onr̃ibꝰ templi ianius statuatis. Reliqua uero
pars. teneat portã quȩ ducit ad tecta regalia.
alia uͦ in armis multitudo consistat in tẽplo.
nullũq armatũ ꝑmitatis intrare. nͥ tantũ¬
mͦ sacerdotes. Eis quoꝙ precepit ut pars aliq̃
sacerdotũ & leuitarum cita ipsũ regẽ assist̾e̾nt.
eum euaginatis gladiis circumdantes. ut si
quis armatꝰ in tẽplũ intͣre p̾̃sumeret. repente

Expanded text:
serat, circumeuntes omnes provinciam, sacerdotes et Levitas congregantes ex ea, simul et principes tribuum omnes, Hierosolymas ad pontificem deduxerunt. Qui mox fidem ab eis jurejurando petit ut quod ab eo cognoscerent cum taciturnitate servarent, donec nisus ejus intentionis potuisset impleri. Quibus jurantibus, securus effectus, deduxit eum quem de genere David enutrierat. Iste, inquit, vobis rex ex illa domo erit, quam nostis Dominum prophetasse super nos omni tempore regnatuomnibus templi januis statuatis, reliqua vero pars teneat portam quae ducit ad tecta regalia, alia vero inermis multitudo consistat in templo, nullumque armatum permittatis intrare, nisi tantummodo sacerdotes. Eisque praecepit ut aliqua pars sacerdotum et Levitarum circa ipsum regem assisteret, eum evaginatis gladiis circumdantes, ut si quis armatus in templum intrare praesumeret, repente
Abbreviated transcription (Latin):
obsessionem. euacuatis omib dei thesauris
atq regalib. & ministerio templi. misit sy¬
rorũ regi. his eum redimens ne cuutas pate¬
retur pressionem. aut ꝑiculum rerum om̃iũ
sustineret. Cui dum sats factum fuisset in¬
genti multitudine pecuniarũ. nequaqͣm ad
ierosolimam castra metatus ẽ. Ioas tam̃ cum¬

Expanded text:
obsessionem, evacuatis omnibus Dei thesauris, atque regalibus, et ministerii templi, misit Syrorum regi. Hic tamen redimens, ne civitas pateretur oppressionem, aut periculum rerum omnium sustineret. Cui dum satisfactum fuisset ingenti multitudine pecuniarum, nequaquam ad Hierosolymam castra metatus est. Simili
Abbreviated transcription (Latin):
respicerent. Nam & zachariam filiũ pontifi¬
cis ioiade. lapidib in templo yex usfit occidi:
beneficioꝵ patris eiꝰ oblitus. Quem cum ds ꝓ
dinis. suadebat eis simul & regi ut iusticiã
facerent. & qr magna supplicia susciꝑent si nol¬
llent di p̃ceptionib obedire. Qui tam̃ cũ mo¬
reretur. suarũ passionum testem dm̃ & iudicẽ¬
ꝓclamabat. qr ꝓbono consilio. ce ꝓ his quȩ
pater eiꝰ prestiterat regi ioas. ille amarȩ. & uio¬

Expanded text:
rum etiam Zachariam filium pontificis Joiadae lapidibus in templo rex jussit occidi, beneficiorum patris ejus oblitus. Quem Zachariamdine, suadebat ei simul et regi ut justitiam facerent, et quia magna supplicia susciperent, si nollent Dei praeceptionibus obedire. Qui tamen cum moreretur, suarum passionum testem Deum proclamavit, quia pro bono consilio et pro his quae pater ejus praestiterat regi Joas ille amare et vio
Abbreviated transcription (Latin):
insamana annis .xl. Hic autem rex circa deum
quidem iniuriosus & iniquus exstitit uehem̃t̃
ydola colendo & multa inconguia & oꝑa extͣ¬
nea faciendo. ppło autẽ isrłitarum multoꝵ bo¬
noꝵ fuit occasio. Huic quidem ionas ppħauit
qd̃ oporteret eum syros uincere dimicantẽ. & re¬
gnum ꝓprium dilatare. in partib qͥdem aquilo¬
nis usq ad emachi ciuitatem. a meridie uͦ. usq
ad aspͥaltidẽ paludẽ. Antiqͥtꝰ enĩ t̾mini chananei is¬
ti fuertint: sic̃ pͥnceps iħs ea loca det̾minauit.
Igit᷑ ieroboam castra metatꝰ contͣ syros: omẽm
eoꝵ ꝓuinciam sicut ionas ꝓpħauerat deuasta¬

Expanded text:
inta. Hic autem rex circa Deum quidem injuriosus et iniquus exstitit vehementer, idola colendo et multa incongrua et opera extranea faciendo. Populo autem Israelitarum multorum bonorum fuit occasio. Huic quidem Jonas prophetavit, quia oporteret eum Syrios vincere dimicando, et regnum proprium dilatare, in partibus quidem Aquilonis, usque ad Etham civitatem: a meridie vero usque ad Asphaltum. Antiquitus enim termini Chananaei isti fuerunt, sicut princeps Jesus ea loca determinat. Igitur Jeroboam castrametatus contra Syrios omnem provinciam, sicut Jonas prophetaverat, devasta
Abbreviated transcription (Latin):
uit .xyi. sepultusq ẽ. in regiis monum̃tis. Uenit¬
q regnum ad eiꝰ filium achaz. Q impiꝰ circa
dm̃ existens. & pat̾ne p̃uaricator legis. reges ifrłi¬
tarũ imitatꝰ. in iherosolimis ydolorũ aras insti¬
tuit. & suꝑ eas sacͥficauit: in quib etiam suum
in holocaustũ optulit filiũ more chananeorũ.
& suꝑ hȩc multa alia scelera ꝑpetͣuit. Dũq cͥca ħ¬

Expanded text:
vit duodecim, sepultus est in regiis monumentis. Venitque regnum ad ejus filium Achaz, qui impius circa Deum existens, et paternae praevaricator legis, reges Israelitarum imitatus, in Hierosolymis idolorum aras constituit, et super eas sacrificavit, in quibus etiam suum in holocaustum obtulit filium, more Chananaeorum, et super haec multa alia scelera perpetravit. » Den
Abbreviated transcription (Latin):
Adher autem syroꝵ rex dum uenisset in
damascũ & agnouisset qr diuinitas ei & exer¬
citu eius timorem ĩ misisset & fugã & ñ in¬
uasione hostium fuisset factum: nunis affuc¬
tus. eo quod ita dm̃ haberet iracum corruit

Expanded text:
sset in Damascum, et agnovisset quia Divinitas ei et ejus exercitui timorem immisisset et fugam, et non invasione hostium fuisset factum, nimis afflictus, eo quod Deum ita haberet iratum, corruit
Abbreviated transcription (Latin):
aliũ moriebat᷑ ⁊ latent̃ ĩminens uelocit̾ ferebat int̾itũ. Alii siqͥdẽ
alii uͦ ipsis passiomibꝰ marcescebant. ita ut neq eurã exhibere passi¬
ombꝰ p̃ualerent. s in ipso languore deficerent. Ali aũt repenti¬
nis tenebris eorũ usũ arripientibꝰ suffocati ꝓtimis expirabant.
alii uͦ suꝑ mortuos quos sepeliebant. ip̃i qͦq moriebant᷑. in ꝑfectas¬
parit̾ relinquentes sepulturas. Incipiente itaq pestifero langore
eos ab hora matutina ꝑunere usq ad horam prandii. consũmata

Expanded text:
alium moriebatur, et latenter imminens malum velociter ferebat interitum. Alii siquidem alium moriebatur, et latenter imminens malum velociter ferebat interitum. Alii siquidem Alii vero ipsis passionibus marcescebant, ita ut neque curam exhibere corporibus praevalerent, sed pro labore deficerent. Alii autem repentinis tenebris eorum conatus arripientibus suffocati, protinus exspirabant. Alii super mortuos, quos sepeliebant, ipsi quoque moriebantur, imperfectas relinquentes sepulturas. Incipiente itaque pestifero languore eos ab hora matutina perimere, usque ad horam prandii consummata
Abbreviated transcription (Latin):
clarantibꝰ dauid qr d̃s̃ ei irasceret᷑ supplicare cepit eũq rogare. ⁊ it¬
ꝓpitius ẽẽt. ⁊ ueniã pcc̃i concedẽt. Tunc gͦ gad ꝓpħam misit ad eũ d̾s̃.
tres supplicii ꝯditiones ei portantẽ. ut earũ quã ꝓbaret eligeret: utrũ
uinceret᷑ ab hostibꝰ. accerte morbus ⁊ langor accedẽt tͥbꝰ diebꝰ hebreis.
lile uͦ manxietate huiꝰ electionis omniũ rerũ pessimarũ incurrens tri¬
tia.itẽ sielige̾̃t criũ mensiũ uictoriã hostiũ. ipse quidẽ hñs circa se ui¬
in qua timor ẽ omnibꝰ equalis. dicens quia multo meliꝰ in dĩ magis ꝗͣ.
in hostiũ manus incidere. Hȩc aut̃ ꝓpha renunciauit dõ. Qui morbỹ
⁊ int̾itũ misit in excercitã hebreoꝵ. Moriebant᷑ enĩ ñ uno mͦ. nec
ut langor facile posset agnosci. s mors quidẽ merat multis uͦ lan¬
guorũ occasiomibꝰ.⁊ quȩ ñ possent agnosci facile ꝑibant. Aliꝰ uͭ suꝑ

Expanded text:
sceretur, supplicare coepit eumque rogare, ut propitius esset, et veniam peccati concederet. Tunc ergo Gad prophetam misit ad eum Deus, tres supplicii conditiones portantem, ut earum quam probaret, eligeret, utrum us et languor accederet tribus diebus Hebraeis. Ille vero in anxietatem hujus electionis omnium rerum pessimarum incurrens, tristia; item si eligeret trium mensium victoriam hostiuin qua timor omnibus est aequalis, dicens: Quia multo melius in manus Dei, quam in hostium manus incidere. Haec audiens propheta renuntiabat Deo: qui morbum et interitum misit in exercitum Hebraeorum. Moriebatur enim non uno modo, ut facile languor potuisset agnosci. Sed mors quidem hominibus multorum languorum occasionibus, et quae non possent cognosci, facile peribant. Alius enim super
Abbreviated transcription (Latin):
ei socordiam ⁊ dicens. quia ꝑ id quod noluerat ad cesarẽ
nauigare. careret potestate maiore. Nam cũ agrippã
ex priuato regẽ fecisset. quomͦ dubitaret illũ ex tethrar¬
ca eodem honore donari. His aut̃ adductus herodes uenit
ad gaium. a quo ob auaritiã uehement̃ increpitꝰ. ad hẏs¬
pamam fugit. Secutus quippe fuerat accusator agrippũ.
Cui etiam tetrarchiam illiꝰ gauis adiecit. atq ita herodes
quidẽ in hẏspania ꝑegrinante secũ etiã uixore decessit.¬

Expanded text:
ei concordiam, et dicens quia per id quod noluerat ad Caesarem navigare careret potestate majore. Nam cum Agrippam ex privato regem fecisset, quomodo dubitaret illum ex tetrarcha eodem honore donare. His adductus Herodes venit ad Gaium, atque ob avaritiam vehementer increpatus in Hispaniam fugit: secutus quippe fuerat accusator Agrippas, cui et tetrarchiam illius Gaius adjecit; atque ita Herode quippe in Hispania peregrinante, secum et uxor Herodi
Abbreviated transcription (Latin):
E̾st enim spẽs uallis rotundȩ iuutreã emittens arenam. quã
cum ex hauser int multȩ naues parit̃ accedentes. locus ide
rursus impletur. Uenti siquidẽ quasi edita oꝑa contiehuss.¬
illic de circunstantibꝰ suꝑciliis. harenã istã utiq cõmunẽ.
Locus aut̃ metallis statim metalla in uitrũ qd susceperit mu

Expanded text:
Erat autem species vallis rotundae, vitream emittens arenam. Quam cum hauserint, multae naves pariter accedentes, locus isdem rursus impletur. Venti siquidem quasi edita opera convehunt de circumstantibus superciliis arenam istam utique communem. Locus autem metalli
Abbreviated transcription (Latin):
accusator herodis tetrarche agrippas qui fuit filiꝰ ar ysto¬
boli quẽ pat̾ herodes int̾fecit. ad tyberiũ uenit. Illo aũt ñ
suscipiente accusationẽ residens romȩ. ad aliquoꝵ quidem
potentiũ noticias ambiebat. Maximis aũt colebat officiis
germanici filiũ gaiũ. cũ eẽt priuat᷑. & quodã die int̃ copi¬
osũ epularũ apparatũ quibꝰ eũ merebat᷑. ad ultimũ excen¬

Expanded text:
Accusato Herode tetrarcha, Agrippa filius Aristoboli, quem pater Herodes interfecit, ad Tiberium venit: illo autem non suscipiente accusationem, residens Romae aliquorum quidem potentum notitias ambiebat; maximis autem colebat officiis Germanici filium Gaium, cum adhuc esset privatus. Quodam autem die inter copiosum epularum apparatum, quibus apud
Abbreviated transcription (Latin):
multorũ bonorũ fuit occasio. Huic quidẽ ionas ꝓphauit. quia
oporteret eũ sẏros uincere dimicantẽ. ⁊ regnũ ꝓpriũ dilatare
in parcibus quidẽ aquilonis usq ad amachi ciuitatẽ. a me-¬
ridie uͦ usq ad aspaltidẽ paludẽ. Antiquitꝰ enĩ t̃mini cananeȩ
isti fuerunt. sicut pͥnceps iheus ea loca det̾minauit. lgͥ roboã
castra metatus contra sẏros. omnẽ eoꝵ ꝓuinciã sicut ionas pro¬

Expanded text:
multorum bonorum fuit occasio. Huic quidem Jonas prophetavit, quia oporteret eum Syros vincere dimicando, et regnum proprium dilatare in partibus quidem Aquilonis usque ad Emach civitatem; a meridie vero usque ad Ispaltiten. Antiquitus enim termini Chananaei iscastrametatus contra Syros, omnem eorum provinciam sicut Jonas pro
Abbreviated transcription (Latin):
difi care ginnasiũ iherosolimis. Cumq concessisset ecũcisionẽ
bat aliarũ facta genciũ ritusq sequebant᷑ Antiochꝰ aũt¬
ꝓ suo felicit̾ imꝑio exercitã ducere delibauit ad egẏptũ.
tractꝰ desidĩo eius. ⁊ contempnens filios tholomei. ut debi-¬
les ⁊ nequaquã tanta negocia regere p̃ualentes. P uenens
gͥ cũ magna uirtute ad pelusiũ. ⁊ dolo philometorẽ pto¬
lomeũ circũ ueniens. egyptũ occupauiti & cũ adisset
loca menpheticȩ ciuitatis. eã capiens. cont᷑ alexandriã
ut obsidendo ptolomeũ caꝑet ambulauit. Eoc pulsꝰ uͦẽ ñ
ab alexandria tantũ. secd etiã atota egypto. romanis sͥ deñ¬

Expanded text:
rosolymis. Cumque concessisset, circumcisionem bat, aliarum facta gentium ritusque sequebantur. Igituo suo feliciter imperio exercitum ducere deliberavit ad Aegyptum, tractus desiderio ejus et continens filios Ptholomaei, ut debiles ac nequaquam tanta negotia regere praevalentes. Perveniens igitur cum magna virtute ad Pelusium, et dolo Philomitorem Ptholomaeum circumveniens, Aegyptum occupavit. Et cum adisset loca Memphiticae civitatis, eam capiens contra Alexandriam ut obsidendo Ptholomaeum caperet, ambulavit. Expulsus vero est non ab Alexandria tantum, sed etiam a tota Aegypto, Romanis sibi denu
Abbreviated transcription (Latin):
Expulsis itaq rex de sũma arce ihebuseis. ⁊ reedificans citatẽ. eã¬
iherosolunã nuncupauit: ⁊ omĩ tp̃r in ea sui babitauit imꝑu. Tẽpꝰ

Expanded text:
Expulsis itaque rex de summa arce Jebusaeis, et reaedificans civitatem HExpulsis itaque rex de summa arce Jebusaeis, et reaedificans civitatem Hierosolymam nuncupavit, et omni tempore in e
Abbreviated transcription (Latin):
sebuseis autẽ habitantib ciuitatẽ qͥ erant exciuitate chananeor
i claudentib illis portas. ⁊ cecos aspectu. iclaudos: om̃sq leprosos
berent cũ ceci ingredi ciuitatẽ. Quȩ tñ agebant despicientes eũ ꝓ¬
acuna munitione muroꝵ: uatꝰ rex iherosolimã obsidẽre cȩꝑit: ⁊¬
multo studio ⁊ labore conari ut eam caꝑet: quatinꝰ in ipso pͥnci¬
patꝰ initio suã fortitu dinẽ demonstraret.
nt̾minatꝰ itaq ipsis ⁊ aliis. si qui forte haberent aduersꝰ eũ re
sistendi conamen: inferiorẽ cuutatẽ magna uirtute cep̃. Cumq
ad huc arcẽ optinere ñ posset cepit honores ⁊ munera ꝓmitten¬
tlo rex ꝓnos ad opꝰ bellicũ milites ꝓuocare: ut qͥcũq ꝑ subiectos col¬
les in arcẽ ascenderet eamq caꝑet pͥncipatũ militiȩ totiꝰ. ppłi possi¬
deret. Cunctis itaq conscendere festinantib mnullo labore ꝓmune¬
Et ascendens in cacumine clamauit ad regẽ: exigens militiȩ pͥncipatũ.

Expanded text:
Jubusaeis habitantibus civitatem, qui erant ex genere Chananaeorum, et claudentibus ei portas, et caecos aspectu, et claudos omnesque leprosos uia prohiberent eum caeci ingredi civitatem. Quae tamen agebant despicientes eum proxima munitione murorum. Iratus rex Jerosolymam obsidere coepit, et multo studio et labore conari, ut eam caperet, quatenus in ipso principatus initio suam fortitudinem demonstraret. Interminatus itaque et ipsis et asistendi conamen inferiorem civitatem, magna virtute cepit. Cumque adhuc arcem obtinere non posset, coepit, honores et munera promittendo, rex pronus ad opus belli commilitones provocare, ut quicunque per subtus colles in arcem conscenderet, eamque caperet, principatum militiae totius populi possideret. Cunctis itaque conscendere festinantibus, et nullo labore pro muneEt ascendens in cacumine, clamavit ad regem, exigens militiae principatum.
Abbreviated transcription (Latin):
nitas obsessione fortit̾ affligebat. aquã eis auferens. & rerũ cete¬
rarũ ub̾tatẽ: multũq eos cogebat. cybi & potꝰ inopia laborare. ex
modico namq puteo bibebant om̃s. Et licet eẽt ilł fontis auxiliũ
ne tam̃ deficeret. non eo largiꝰ utebant᷑. Quo facto scripsit hȩc regi.
significans &rogans eũ ut ueniret ad ciuitatẽ: qͣtinꝰ uictoriã eiꝰ

Expanded text:
nitas obsessione fortiter affligebat aquam eis auferens, et rerum caeterarum ubertatem, multumque eos cogebat cibi et potus inopia laborare. Ex modico namque puteo bibebant omnes. Et licet esset illis forte auxilium, ne tamen deficerent non eo largius utebantur. Quo facto, scripsit ad David, haec significans: rogans eum ut veniret ad civitatem quatenus victoriam ejus
Abbreviated transcription (Latin):
Is gͥ ꝑsequebat᷑ principẽ ab enner recto gressu: in neut᷑ parte
declinans. Cuiq respexisset ab enner. ⁊ considerasset impetũ se¬
sequentis. ⁊ dixisset. ut uniꝰ militis arma sum̃s. ab euis ꝑsecutio¬
ne quiesceret. ⁊rursus ille nequaꝗͣ suo conamine penitꝰ abstinẽt:
monente illo denuo: ut recederet. ne coactꝰ eũ ꝑcuteret. ⁊ ante
euis frẽm ulteriꝰ fidutiã non haberet. uerba eius illo despicien¬

Expanded text:
Is igitur persequebatur Abner recto gressu, in neutramque partem Is igitur persequebatur Abner recto gressu, in neutramque partem declinans. Cumque respexisset Abner et considerasset impetum sequentis et dixisset, ut unius militis arma sumens ab ejus persecutione quiesceret, et rursus ille nequaquam a suo conamine penitus abstineret, monente illo denuo ut recederet, ne coactus eum percuteret, et ante ejus fratrem ulterius fiduciam non haberet. Verba ejus illo despicien
Abbreviated transcription (Latin):
stitutꝰ militiȩ pͥnceps: cũ etiã fuerant ⁊ sui fr̃s abisa.⁊ asael. ⁊ om̃s
armati dauid. Itaq ueniens ad fontẽ quendã in cruitate gabaã:
aciẽ constituit ad pugnandũ. Dicente uͦ abner ad eũ. uelle se ꝓbare
quis eoꝵ robustiorẽ se haberet ȩxercitũ: cõuẽnit in utͦsq ut duo¬
denos uiros pugnaturas emitterent. Et ꝓcedentes int̾ medias acie.¬
qͥ exut᷑q parte ducũ fuerant ad certam̃ electi. eductis gladiis uiri
dauid. ⁊ tenentes capita hostiũ. eoꝵ lũbos ⁊ latera suis gladiis ꝑ¬
forarunt: donec om̃s quasi ex uno ꝯstituto ꝑirent. His aũ cadentibꝰ
⁊ iam reliquus disruptꝰ exercitꝰ. ⁊ dimicatione fortissima ꝓcedente
ens armatis ut pꝰ eoꝵ uestigia festinarent: tnequaquã occidendo
deficerent. Cuiꝰ etiã fr̃s decertati s̃ ꝓnissime. Int̾ qͦs clarior p̾ci
ut ñ solũ homines s etiam eqͦs ad currendi certamina suꝑaret.

Expanded text:
etiam fuerunt sui fratres, Abisai, Asael, et omnes armati David. Itaque veniens ad quemdam fontem in civitate Gabaa, aciem constituit ad pugnandum. Dicente vero Abner ad eum, velle se probare quis eorum robustiorem exercitum haberet, convenit inter utrosque, ut duodecim viros pugnatores mitterentqui ex utraque parte procul fuerant a certamine, relictisque gladiis viri David et tenentes capita hostium, eorum lumbos et latera, suis gladiis perforarunt, donec omnes quasi ex uno constituto periment. His autem cadentibus, etiam reliquus direptus est exercitus dimicatione fortissima procedentens armatis, ut post eorum vestigia festinarent, et nequaquam occidendo deficerent cujus etiam fratres detestati sunt pronissime. Inter quos clarior fuit ut non solum homines, sed etiam equos ad currendum superaret.
Abbreviated transcription (Latin):
credit᷑ nuꝑ edificatũ. ita ut ea die qua conspicit᷑ pucet᷑ eẽ cons¬
tructã. Sic eius pulchritudo noua uidet᷑ ⁊ solida. nullaq
senectute tam magni tpris longeuitate confecta. cũ edificia
eadẽ quȩ homines patiant᷑ ad uetustatẽ ueniant. ⁊ sua fortitu¬
dine longeuitate careant. ac decoris ꝓprii amissione marces¬
cant. Hactenus enĩ sepeliunt᷑ ibi medoꝵ reges atq ꝑsarũ.
parit᷑ ⁊ partoꝵ. ⁊ cui hec cura cõmittit᷑ sac̃dos ẽ iudeoꝵ: ⁊ hoc

Expanded text:
creditur mirum aedificatum, ita ut ea die qua conspicitur putetur esse constructum, sic ei pulchritudo nova videtur et solida, nullaque senectute tam magni temporis longaevitate confecta, cum aedificia eadem quae homines patiantur, et ad vetustatem perveniant, et sua fortitudine longaevitate careant, ac proprii decoris amissione marcescant. Hactenus enim sepeliuntur ibi Medorum reges atque Persarum, pariter et Parthorum. Et cui haec cura committitur, sacerdos
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃is p̃sũptionib puniamꝰ. Quã uocẽ grate suscipiens saui filius.
tanquã ei uictoriam designantẽ: tunc quidẽ ab illo loco inquo ab¬
hostib fuerant uisi. recessit. Alutansq locũ uenit ad petrã quȩ
erat ꝓpt̾ munitionis locũ desolata custodib. & exinde quasi re¬
pentes & trahentes semet ipsos cũ multo iabore naturã loci ui¬
cerunt. ut ad uumicoꝵ castra conscenderent. Irrii entesq eis¬

Expanded text:
rasset, adjunxit: « Quam vocem grate suscipiens Saul filius, tanquam ei victoriam designantem, tunc quidem ab illo loco, in quo hostes fuerant visi, recessit; mutansque locum venit ad petram, quae erat propter munitiones locorum desolata custodibus, et exinde quasi repentes et trahentes semetipsos cum multo labore, naturam loci vicerunt, ut ad inimicorum castra descenderent; irruentesq
Abbreviated transcription (Latin):
castra hostiũ suꝑ scopulũ: habentẽ subtilissimã iongitudinẽ. tͥb
uerticib acutissimis ꝓminentẽ. scopulis ꝑcucuitũ euntib & qͣs
ꝓ pugnaculis inuasiones pugnantiũ ꝓhibentib. Unde contin¬
gebat. ut custodes minorẽ haberent sollicitudinẽ castroꝵ: quod
natura locus ille omnib uidebatur eẽ minitꝰ. & ad capiendum
uaide difficilis. eo qͦd non solũ illic ascendere: s etiã accedere
difficile uderetur. Dum gͦ uenisset ad castra ionathas: armige¬

Expanded text:
tilissimam longitudinem tribus verticibus acutissimis prominentem, scopulis per circuitum euntibus, et quasi propugnaculis invasiones pugnantium prohibentibus. Unde contingebat ut custodes minorem haberent solitudinem castrorum; quia natura locus ille omnibus videbatur esse munitus, et ad capiendum valde difficilis, eo quod non solum illic ascendere, sed etiam accedere difficile videretur. Cum ergo venisset ad castra Jonathas, armige
Abbreviated transcription (Latin):
scđ̾o in annũ ẽcuiens eiuntates uichicabat. ⁊ młto tp̃r sub eqͥtate dĩpoelat.
einde senectute grauatꝰ. & agere sollempnia p̃peditus: filiiᷤ
suis ppłi tribuit principatũ. Quoꝵ senior quidẽ dicebat᷑
iobel: uinior autẽ abina. Preposuit autẽ aliũ quidẽ in uethleẽ
ut boni quidẽ et moderati ex malis: & praui ꝓducerentur ex bo¬
nis. Nam & patris sui studiũ non recordantes. & uiã contrariã
conuiua declinantes: pͥmũ quidẽ quȩ erant inimica d̃o gerebart.
scd̃o etiam patri uidebantur aduersi. qui multo studio ac ꝓui¬
dentia gesserat: ut etiã plebs sciret seruare iusticiam.
opulus itaq dũ contumeliã priori conuersationi
ꝓpħȩ filii facerant. grauiter hoc ferens: ad patrẽ denuo
remeauit. qui in ramatha ciuitate morabatur: eiq iniusticias
filioꝵ om̃s exposuit. & qͦd cũ senex eẽt & tp̃r iam defectꝰ rebus
p̃ẽe non poterat: supplicabant ei atq rogabant ut aliquẽ eoꝵ

Expanded text:
ndo in anno circumiens civitates judicabat, et multo tempore sub aequitate omnia explevit. Deinde senectute gravatus, et agere solemnia praepeditus, filiis suis tribuit principatum, quorum senior quidem dicebatur Joel, junior autem Abia. Praeposuit autem alium quidem in Bethlehem ut boni quidem et moderati ex malis, ita et pravi producuntur ex bonis. Nam et patris sui studium non recordantes, et viam contrariamconvivia declinantes. Primum quidem, quae erant inimica Deo gerebant; secundo etiam patri reddebantur adversi, qui multo studio ac providentia gesserat ut etiam plebs sciret servare justitiam. Populus itaque, dum contumeliam priori conversationi prophetae filii fecerunt, graviter hoc ferens, ad patrem denuo remeavit, qui in Ramatha civitate commorabatur, eique injustitias filiorum omnes exposuit. Et quia cum senex esset, et tempore jam defectus, rebus praeesse non poterat: supplicabant eum atque rogabant, ut aliquem eorum