comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
scessit nisi distentus ac mades
& ut statim supmo ac per
somnium hianti pinna mos
uideretur ad exonerandum
stomachum. Sonmi breuissi¬
mi erat: nam ante mediam
noctem plerumq uigilabat
ut tamen interdiu nonnunꝗͣ
in iure dicendo obdorimscert
uixq ab aduocatis de industria
uocem augentibus excitaret.
Libidins mn focminas profusis¬
simae marium ommino ex ꝑs
Alea studiosissime lusit: de cu¬
ius arte librum quoq emisit
solitus etiam ingestatorio lu¬
dere. Ita esedo alueoq adap¬
tatis ne lusus confunderetur

Expanded text:
scessit nisi distentus ac madens, scessit nisi distentus ac madens, et ut statim supino ac per somnum hianti pinna in os inderetur ad exonerandum stomachum. somni breuissimi erat. nam ante mediam noctem plerumque uigilabat, ut tamen interdiu nonnumquam in iure dicendo obdormisceret uixque ab aduocatis de industria uocem augentibus excitaretur. libidinis in feminas profusissimae, marum omnino expers. aleam studiosissime lusit, de cuius arte librum quoque emisit, solitus etiam in gestatione ludere, ita essedo alueoque adaptatis ne lusus confunderetur
Abbreviated transcription (Latin):
Alitudme sicut olim
graui: ita princeps¬
praprospera usus ẽ
cenda morte cogitasse dixit.¬
ampla & assidua ac
fere parentilsimis
locis: ut plerumq sexcentem
simul discumberent. Conuua¬
tus de super emissarium fuc¬
cim lacus: ac poene sũmersus
quum emissa impetu aqua
redundasset. Adhibebat om̃i
coenae de liberos suos cum pu¬
cris puellisq nobilibus. Qui
more ueteri ad fulcra lectoꝵ
sedentes uescerentur. Conui¬
uae qui pridie scyphum aure¬
um surripuisse existimabatur
reuocato in diem posterum
calicem fictilem apposuit. Di¬
citur etiam meditatus edic¬
tum quo ueniam daret effla¬
tum crepitumq uentris mo¬
conuiuio ennitendi. Quum
periclitatum.quendam prae
pudore ex contmentia reꝑisset¬
de tempore de loco ap¬
petentissimus. Co¬
gnoscens quondam in Augu¬
sti foro uictusq ndore pran¬
dn: quod in maxima Mar¬
tis ade salns apparabatur. de¬
serto tribunali ascendit ac la¬
cerdotes. unaq discubuit. nec
temere unquam triclinio ab¬

Expanded text:
alitudine sicut olim graui, ita prinprospera usus estcenda morte cogitasse dixit.ampla et assidua ac fere patentissimis locis, ut plerumque sesceni simul discumberent. conuiuatus est et super emissarium Fucini lacus ac paene summersus, cum emissa impetu aqua redundasset. adhibebat omni cenae et liberos suos cum pueris puellisque nobilibus, qui more ueteri ad fulcra lectorum sedentes uescerentur. conuiuae, qui pridie scyphum aureum subripuisse existimabatur, reuocato in diem posterum calicem fictilem apposuit. dicitur etiam meditatus edictum, quo ueniam daret flatum crepitumque uentris conuiuio emittendi, cum periclitatum quendam prae pudore ex continentia repperissetet tempore et loco appetentissimus, cognoscens quondam in Augusti foro ictusque nidore prandii, quod in proxima Martis aede Saliis apparabatur, deserto tribunali ascendit ad sacerdotes unaque decubuit. nec temere umquam triclinio ab
Abbreviated transcription (Latin):
prole augenda de Rutilii
de modo edificiorum. quo
magis persuaderet utranq
rem non a se primo ammad¬
uersam: sed antiquis iam
tunc curae fuisse. Ingema
seculi sui omnibus modis
souit. Recitantes de beni¬
gne & patienter audiuit.
Tec tantum carmina & histo¬
rias. sed ad orationes &e o
dialogos. Componi tamẽ
aliquid de se msi & serio.
&ia praestantissimis offen¬
debatur admonebatq prae¬
tores ne paterentur nomẽ
suum commissiombus ob¬
soleficrr¬

Expanded text:
prole augenda' et Rutili prole augenda' et Rutili 'de modo aedificiorum,' quo magis persuaderet utramque rem non a se primo animaduersam, sed antiquis iam tunc curae fuisse. Ingenia saeculi sui omnibus modis fouit. recitantis et benigne et patienter audiit, nec tantum carmina et historias, sed et orationes et dialogos. componi tamen aliquid de se nisi et serio et a praestantissimis offendebatur, admonebatque praetores ne paterentur nomen suum commissionibus obsolefier
Abbreviated transcription (Latin):
E graecarum quidem
disciplinarum leuio¬
re studio tenebatur
n quibus de iplis praestabat
largiter magistro dicendi usus
apollodoro pergameno: quẽ
iam grandem natu Apollo¬
mam quoq secum ab urbe
iuuenis ad huc eduxerat: de¬
inde etiam eruditione uaria
repletus. Sperarei philosophi
filiorumq cius Dion ysnn ec
Nicaronis contuberiums¬
mint: non tamen ut aut lo¬
quere expedite: aut compo¬
nere aliquid auderet.Nam
& si quid res exigeret latine
Pormabat: uertendumq abii
dabat: Sed plane poematu
quoq non imperitus dele¬
ctabatur etiam Coemedia
neteri. & sape eam exibuit
uendis utriusq lingue au¬
ctoribus mhiliequerspecta¬
cepta publice uel priuatim
salubria: eaq ad uerbum ex¬
cepta: aut ad domesticos.
aut ad exercitum prouinci¬
arumq rectores aut ad ur¬
bis magistratus plarumq
mittebat: pro ut quique
monitione indigerent. Eti¬
am libros totos & senatui
recitauit. &e populo notos
per edictum sepe fecit: ut
orationes. Q Malelli de

Expanded text:
e Graecarum quidem disciplinarum leuiore studio tenebatur. in quibus et ipsis praestabat largiter magistro dicendi usus Apollodoro Pergameno, quem iam grandem natu Apolloniam quoque secum ab urbe iuuenis adhuc eduxerat, deinde eruditione etiam uaria repletus sper Arei philosophi filiorumque eius Dionysi et Nicanoris contubernium; non tamen ut aut loqueretur expedite aut componere aliquid auderet; nam et si quid res exigeret, Latine formabat uertendumque alii dabat. sed plane poematum quoque non imperitus, delectabatur etiam comoedia ueteri et saepe eam exhibuit uendis utriusque linguae auctoribus nihil aeque sectaxempla publice uel priuatim salubria, eaque ad uerbum excerpta aut ad domesticos aut ad exercituum prouinciarumque rectores aut ad urbis magistratus plerumque mittebat, prout quique monitione indigerent. etiam libros totos et senatui recitauit et populo notos per edictum saepe fecit, ut orationes Q. Metelli 'de
Abbreviated transcription (Latin):
lrca religiones talẽ
accipimus: toĩtrua
& fulgura paulo i¬
firmius expauescebat: ut se¬
per &e ubiq pellem uituli s¬
martim circunterret pro re¬
medio: atq ad omnem maio¬
ris tempestatis suspicionem
in abditum: & concameratũ
locum se reciperet. Conster¬
natus olim per nocturnum
iter transcursu fulguris: ut
supra diximus

Expanded text:
rca religiones talem accepimus. tonitrua et fulgura paulo infirmius expauescebat, ut semper et ubique pellem uituli marini circumferret pro remedio atque ad omnem maioris tempestatis suspicionem in abditum et concamaratum locum se reciperet, consternatus olim per nocturnum iter transcursu fulguris, ut praediximus
Abbreviated transcription (Latin):
N gallia quoq cum
damnatarum soro¬
rum ornamenta & supellecti¬
lem & seruos atq etiam liber¬
tos immenlis pretiis uendi¬
disset: initatus lucro quiel¬
quid instrumenti ueteris au¬
le erat. ab urbe repetiit: com¬
praehensis ad deportandum
meritoriis quoq uehiculis:
de Pistrinensibus iumentis:
adeo ut &e panis Roma sepe
deficeret: de litigatorum ple¬
riq quot occurrere absentes
ad uadimonium non possẽt.
causa caderent. cui instru¬
mento distrahendo nichil
non fraudis ac lenocinn ad¬
hibuit: modo auaricia sin¬
gulos increpans: & quot nõ
puderet eos locupletiores
esse quem se: modo pornitẽ¬
tiam siiulans: quot princi¬
palium rerum priuatis copi¬
am faceret. Compererat pro¬
uincialem lox ũ plerem ducẽ¬
ta sestertia numerasse uoca¬
toribus: ut per falaciam cõ¬
uiuio interponeretur: nec
tulerat moleste tam magno
estimari honorem coene sue
huic postero die sedenti mo
auctione misit: qui nelcio
quid friuoli ducentis milibꝰ

Expanded text:
n Gallia quoque, cum damnatarum sororum ornamenta et supellectilem et seruos atque etiam libertos immensis pretiis uendidisset, inuitatus lucro, quidquid instrumenti ueteris aulae erat ab urbe repetiit, comprensis ad deportandum meritoriis quoque uehiculis et pistrinensibus iumentis, adeo ut et panis Romae saepe deficeret et litigatorum plerique, quod occurrere absentes ad uadimonium non possent, causa caderent. cui instrumento distrahendo nihil non fraudis ac lenocinii adhibuit, modo auaritiae singulos increpans et quod non puderet eos locupletiores esse quam se, modo paenitentiam simulans quod principalium rerum priuatis copiam faceret. compererat prouincialem locupletem ducenta sestertia numerasse uocatoribus, ut per fallaciam conuiuio interponeretur, nec tulerat moleste tam magno aestimari honorem cenae suae; huic postero die sedenti in auctione misit, qui nescio quid friuoli ducentis milibus
Abbreviated transcription (Latin):
Ectigalia noua atq¬
maudita primum
per publicanos de¬
inde quia lucrum exubera¬
bat per centuriones Tribu¬
nosq praetorianos exercuit
nullo rerum aut hominũ
genere omisso: cui non tri¬
Buti aliquid imponeret. pro
eduliis: quae tota urbe ueni¬
rent: certum statutum que
exigebatur.pro litibus atq
iudiciis ubicunq conceptis
quadragesima sumine de
qua litigaretur: nec sine poe¬
na si quis composuisse uel
donasse negotium conuin¬
ceretur: ex̾ gerulot diurins
quastibus pars octaua: ex cap¬
turis prostitutarum quantũ
quaeq uno concubitu mereret
Additumq ad caput legis o
ut tenerentur publico & quae
meretricium: & quae le nocimi¬
um fecissent: nec non de ma¬
trimonia obnoxia essent.¬
Iusmodi uectigalibus¬
indictis neq praepo¬
sitis: quum per igno¬
rantiam scripturae multa cõ¬
missa fierent. tandem flagit¬
tente populo proposuit qui¬
dem legem: sed & minustissi¬
mis litteris &e augustissimo
loco: utimel cui describereo
liceret. Me ne quod non ma¬

Expanded text:
ectigalia noua atquinaudita primum per publicanos, deinde, quia lucrum exuberabat, per centuriones tribunosque praetorianos exercuit, nullo rerum aut hominum genere omisso, cui non tributi aliquid imponeret. pro edulibus, quae tota urbe uenirent, certum statumque exigebatur; pro litibus ac iudiciis ubicumque conceptis quadragesima summae, de qua litigaretur, nec sine poena, si quis composuisse uel donasse negotium conuinceretur; ex gerulorum diurnis quaestibus pars octaua; ex capturis prostitutarum quantum quaeque uno concubitu mereret; additumque ad caput legis, ut tenerentur publico et quae meretricium quiue lenocinium fecissent, nec non et matrimonia obnoxia essent.ius modi uectigalibusindictis neque propositis, cum per ignorantiam scripturae multa commissa fierent, tandem flagitante populo proposuit quidem legem, sed et minutissimis litteris et angustissimo loco, uti ne cui describere liceret. ac ne quod non ma
Abbreviated transcription (Latin):
taxato prius modo summa:
ad quem conficiendum consi¬
deret. confecto demum excita¬
batur: ac ne paululum quidem
morae patiens super quadragi¬
ta reos quondam ex diuerlis
crimimbus una sententia cõ¬
demnauit. gloriatusq est ex¬
pergelacta lomno Celomae quã¬
tum egisset: dum ea meridia¬
ret. Auctione proposita xeli¬
quias omnium spectaculorũ
lubiecit de uentitauit exqui¬
rens per se praecia. & usq eo
extendens: ut quidam ĩ menlo
coacti quedam ęmere ac bo¬
nis exuti uenas sibi iciderẽt
Nota res est Aponio Saturmno
inter subsellia dormitante mo¬
nitum a Caio praeconem: ne
praetorium uirum crebro capi¬
tis motu nutantem sibi praeter¬
iret: nee dicendi finem factũ
quo adtredecĩ gladiatoree¬
sestertium non agies ignoran¬
ti addicerentur

Expanded text:
taxato prius modo summae taxato prius modo summae ad quem conficiendum consideret, confecto demum excitabatur. ac ne paululum quidem morae patiens super quadraginta reos quondam ex diuersis criminibus una sententia condemnauit gloriatusque est expergefacta e somno Caesonia quantum egisset, dum ea meridiaret. Auctione proposita reliquias omnium spectaculorum subiecit ac uenditauit, exquirens per se pretia et usque eo extendens, ut quidam immenso coacti quaedam emere ac bonis exuti uenas sibi inciderent. nota res est, Aponio Saturnino inter subsellia dormitante, monitum a Gaio praeconem ne praetorium uirum crebro capitis motu nutantem sibi praeteriret, nec licendi finem factum, quoad tredecim gladiatoresestertium nonagies ignoranti addicerentur
Abbreviated transcription (Latin):
Xhaustus igitur at¬
q egens ad rapinas
conuertit ammum uario &
exquisitissimo calummarum
& auctionuime &e uectigaliu
genere. Negabat iure ciuita¬
tem Romanam ulurpare eos
quorum maiores sibi posteris¬
q caula impetrassent insi filn
elsent neq enim intelligi de¬
bere posteros ultra hunc gradũ
prolataq diuorum Iulii & Au¬
gusti diplomata ut uetera &
oboleta deflebat. Arguebat¬
& perperam editos census: qui¬
bus postea quacunq decausa
quicquam icrementi accessis¬
set. Testamenta primpilari¬
um: qui ab mitio principatꝰ¬
libern neq illum neq se haere¬
dem reliquissent ut ingrata
rescidit. Item caeterorum ut
irrita &e uana quoscunq quil
diceret haerede Celare mori
destinasse Quo metu miecto
quum iam & ab ignoris inter
familiares.: & a parentibus m¬
ter liberos palam heres nũcu¬
paretur: derisores uocabat:ꝙ
post nuncupationem uiuere
perseuerarent: de multis uenc¬
natas macteas misit. Cogno¬
scebat autem de talibus caulis

Expanded text:
xhaustus igitur atque egens ad rapinas conuertit animum uario et exquisitissimo calumniarum et auctionum et uectigalium genere. negabat iure ciuitatem Romanam usurpare eos, quorum maiores sibi posterisque eam impetrassent, nisi si filii essent, neque enim intellegi debere 'posteros' ultra hunc gradum; prolataque Diuorum Iuli et Augusti diplomata ut uetera et obsoleta deflabat. arguebat et perperam editos census, quibus postea quacumque de causa quicquam incrementi accessisset. testamenta primipilarium, qui ab initio Tiberi principatus neque illum neque se heredem reliquissent, ut ingrata rescidit; item ceterorum ut irrita et uana, quoscumque quis diceret herede Caesare mori destinasse. quo metu iniecto cum iam et ab ignotis inter familiares et a parentibus inter liberos palam heres nuncuparetur, derisores uocabat, quod post nuncupationem uiuere perseuerarent, et multis uenenatas matteas misit. cognoscebat autem de talibus causis,
Abbreviated transcription (Latin):
Ox deficinte belli o¬
materia paucos de
xustodia germanos
tranci occuliq trans rhenũ
iussit ac sibi post prandium
quem tumultuosissime adesse
hostem nunciari. Quo facto
proripuit secum amicis de ꝑte
equitum praetorianorum in
proximam siluam truncatis¬
q aboribus & in modum tro¬
pheorum adornatis ad lumir
reuersus corum quidem qui¬
non secuti essent timiditatem
& ignauiam corripuit: comi¬
tes autem a participes uicto¬
riae nouo genere ac nomme
coronarum donauit: quas
distinctas solis ac lunae side¬
rumq specie ex ploratorias o¬
appellauit rursus obsides
quosdam ab ductos e littera¬
rio ludo: clamq pramissos
deserto repente conuiuio cũ
equitatu inlecutus ueluti p¬
fugos ac reprehensos in cathe¬
mis reduxit. In hoc quoque
minio praeter modum intem¬
perans repetita coena renun¬
ciantes coactum agmen sicut
erant loricatos ad discunben¬
dum adhortatus: est. Monu¬
it etiam notissimo uirgiln o¬
uersu durarent secundisq se
rebus seruarent. Atq inter

Expanded text:
ox deficiente belli materia paucos de custodia Germanos traici occulique trans Rhenum iussit ac sibi post prandium quam tumultuosissime adesse hostem nuntiari. quo facto proripuit se cum amicis et parte equitum praetorianorum in proximam siluam, truncatisque arboribus et in modum tropaeorum adornatis ad lumina reuersus, eorum quidem qui secuti non essent timiditatem et ignauiam corripuit, comites autem et participes uictoriae nouo genere ac nomine coronarum donauit, quas distinctas solis ac lunae siderumque specie exploratorias appellauit. rursus obsides quosdam abductos e litterario ludo clamque praemissos, deserto repente conuiuio, cum equitatu insecutus ueluti profugos ac reprehensos in catenis reduxit; in hoc quoque mimo praeter modum intemperans. repetita cena renuntiantis coactum agmen sic ut erant loricatos ad discumbendum adhortatus est. monuit etiam notissimo Vergili uersu 'durarent secundisque se rebus seruarent.' Atque inter
Abbreviated transcription (Latin):
Aeuum de sanguina¬
rium natura fuisse
magnis miminisq
apparuit rebus: Tormenta
quaestionum. penasq parici¬
diarum repraesentabat exige¬
batq coram. Quum spectare
antiqui moris suppliciumo
Tyburi concupisset: & deligatꝰ
ad palum noxiis carnifex de¬
esset: accitum aburbe uespe¬
ram usq operiri perseuerauit
Quocunq gladiatorio mune¬
re uel suo uel alieno etiam for¬
tasse prolapsos iugulari uide¬
bat maxime retiarios. ut ex¬
pirantium faciem uideret:Ø
Cum per quoddam mutuis
ictibus concidisset coltellos
sibi pariulos exe utroq ferro
in usum fieri sine mora iussit.
Bestiarnis meridiamsq adeo
delectabatur: ut a prima lu¬
ce ad spectaculum descende¬
ret: & miridie dimisso ado
prandium populo persederet
praeterq destinatos etiã leui
subitaq de causa quosdam
committeret. De fabrorum
quoq ac ministrorum:atq
id genus numero: si automa¬
tum aut pegma: uelquid ta¬
le aliud parum cessisset. Indu¬
xit & unum exnomenclato¬

Expanded text:
aeuum et sanguinarium natura fuisse, magnis minimisque apparuit rebus. tormenta quaestionum poenasque parricidarum repraesentabat exigebatque coram. cum spectare antiqui moris supplicium Tiburi concupisset et deligatis ad palum noxiis carnifex deesset, accitum ab urbe uesperam usque opperiri perseuerauit. quocumque gladiatorio munere, uel suo uel alieno, etiam forte prolapsos iugulari iubebat, maxime retiarios, ut expirantium facies uideret. cum par quoddam mutuis ictibus concidisset, cultellos sibi paruulos ex utroque ferro in usum fieri sine mora iussit. bestiaris meridianisque adeo delectabatur, ut et prima luce ad spectaculum descenderet et meridie dimisso ad prandium populo persederet praeterque destinatos etiam leui subitaque de causa quosdam committeret, de fabrorum quoque ac ministrorum atque id genus numero, si automatum uel pegma uel quid tale aliud parum cessisset. induxit et unum ex nomenculato
Abbreviated transcription (Latin):
Erinana in urbem¬
post biennium rgres¬
sus triumphum ꝗͣ
distulerat egit pro sequentibꝰ
etiam legatis quibus trupha¬
lia ornamenta impetrarat: ac
priusquam in capitolium Fle¬
cteret descendit e curru seq
praesidenti patri ad genira sũ¬
milit Bationem pannonium
ducem ingentibus donatum
praenins Rauennam transtu¬
lit gratiam referens: quod se
quondam cum exercitiumiꝗ¬
tate lociꝰ cireunclusum passꝰ
est euadere prandium de hic
populo mille mensis: & Con¬
giarium tricenos numinos
uiritim deditr dedicauit de
Concordie edem Item pollu¬
cis &e castoris suo fratrisqa
nomine de manubus¬

Expanded text:
ermania in urbempost biennium regressus triumphum, quem distulerat, egit prosequentibus etiam legatis, quibus triumphalia ornamenta impetrarat. ac prius quam in Capitolium flecteret, descendit e curru seque praesidenti patri ad genua summisit. Batonem Pannonium ducem ingentibus donatum praemiis Rauennam transtulit, gratiam referens, quod se quondam cum exercitu iniquitate loci circumclusum passus esset euadere. prandium dehinc populo mille mensis et congiarium trecenos nummos uiritim dedit. dedicauit et Concordiae aedem, item Pollucis et Castoris suo fratrisque nomine de manub
Abbreviated transcription (Latin):
ni liprincipem sestare non õ¬
possomihilo referre ab hoste
maoie anim foro sub credito¬
ribus caderet. Ante paucos.
dies feruo caesaris pro impet᷑¬
ta dispenlatione decies sesterl¬
tium ex presserat: hoce subsidi¬
u̾m tantuco pti fuit. ac pͥmo
xspiculatoribus comiissa
singuli binos produxeranto
ommbus dena sestertia repͥ¬
sentata &iquinquagena ꝓͥmnis¬
sã per hos solicitati reliquiio
necadeo multi auitdtibia
fiducia in ipso negotio plit¬
ribus affuturis.

Expanded text:
nisi principem se stare non nisi principem se stare non posse, nihilque referre ab hoste in acie an in foro sub creditoribus caderet. ante paucos dies seruo Caesaris pro impetrata dispensatione decies sestertium expresserat; hoc subsidium tanti coepti fuit. ac primo quinque speculatoribus commissa singuli binos produxerant; omnibus dena sestertia repraesentata et quinquagena promissa. per hos sollicitati reliqui, nec adeo multi, haud dubia fiducia in ipso negotio pluris adfuturos.
Abbreviated transcription (Latin):
tionis data est.co¬
natibus galbae primus acces¬
lit: eodemq momento & ipẽ
spem imperii coepit magna
& ex conditione temporum
sed aliquanto maiorem ex af¬
firmatione Seleuci mathama¬
tici: qui cum eum olim super¬
stitem neroni fore spopondis¬
set tunc ultro mopmatus
aduenerat. imperaturum qͦ¬
q breui repromittens. Nul¬
lo igitur officii aut ambitio¬
nis in quenquam genere o¬
omillo: quotiens cornam o¬
prindipem acciperet aurcos
excubanti cohortiuiritim
diuidebat: nec co minus ali¬
um alia uia militum deme¬
rebatur. Cindam etiam de
patre simum cum uicino
litiganti adhibitus arbiter
totum agrum redemĩt emã¬
ci pauitq ut iam uix ullus es¬
let qui non sentiret de predica¬
ret solum suecessionis impern¬
Perauerat autem fore
ut adopt̾aretur a gal¬
ba. Idq in dies expectabat.
le post quam pilone prelato spe
deelditr ad nuim conuerlus est
instigante super anmi dolore
ctiam magnitudine aris alic¬
niineq epim dissimulabat:

Expanded text:
tionis data est, conatibus Galbae primus accessit; eodemque momento et ipse spem imperii cepit magnam quidem et ex condicione temporum, sed aliquanto maiorem ex affirmatione Seleuci mathematici. qui cum eum olim superstitem Neroni fore spopondisset, tunc ultro inopinatus aduenerat imperaturum quoque breui repromittens. nullo igitur officii aut ambitionis in quemquam genere omisso, quotiens cena principem acciperet, aureos excubanti cohorti uiritim diuidebat, nec minus alium alia uia militum demerebatur; cuidam etiam de parte finium cum uicino litiganti adhibitus arbiter totum agrum redemit emancipauitque, ut iam uix ullus esset, qui non et sentiret et praedicaret solum successione imperperauerat autem fore ut adoptaretur a Galba, idque in dies expectabat. sed postquam Pisone praelato spe decidit, ad uim conuersus est instigante super animi dolorem etiam magnitudine aeris alieni. neque enim dissimulabat,
Abbreviated transcription (Latin):
Fragrata campama¬
quum Gapuae capi¬
tolium: Nole tem¬
plum Augusti quam causã
profectionis praetenderat: de¬
dicasset: capreas se contulit
praecipue delectatus insula:
quot uno paruoq litore ad¬
retur septa undiq praerupis
mimense altitudinis rupibꝰ
&ꝗ prosundo maris. statimq
reuocante assidua obtestatio¬
ne popiilo propierclademio
qua apudi fidenas supra ui¬
gnitihominum imlia gla¬
diatorio inunere amphitea¬
tri ruina perierant: transit
in continentem. potestatẽq
omnibus adeundi sui fecit:
tanto magis quot ab urbe
egrediens ne quis se inter¬
pellaret. edixerat: ac itmere
adeuntes summouerat¬
Egressus in insulã.
reipu. quidem cu¬
ram usq adeo abiccit: ut
postea non decurias equit¬
tum unquam suppleret: nõ
tribunos militum: praefectos¬
q non prouinciarum praesi¬
des ullos murauerit. His¬
paniam & Syriam per ali¬
quot annos siue consulari¬
bus legatis habuerit. Ar¬
meniam a parthis occupa¬
ri.Meliam a dacis sarma¬

Expanded text:
ragrata Campaniacum Capuae Capitolium, Nolae templum Augusti, quam causam profectionis praetenderat, dedicasset, Capreas se contulit, praecipue delectatus insula, quod uno paruoque litore adiretur, saepta undique praeruptis immensae altitudinis rupibus et profundo maris. statimque reuocante assidua obtestatione populo propter cladem, qua apud Fidenas supra uiginti hominum milia gladiatorio munere amphitheatri ruina perierant, transiit in continentem potestatemque omnibus adeundi sui fecit: tanto magis, quod urbe egrediens ne quis se interpellaret edixerat ac toto itinere adeuntis submoueratgressus in insulam rei p. quidem curam usque adeo abiecit, ut postea non decurias equitum umquam supplerit, non tribunos militum praefectosque, non prouinciarum praesides ullos mutauerit, Hispaniam et Syriam per aliquot annos sine consularibus legatis habuerit, Armeniam a Parthis occupari, Moesiam a Dacis Sarma
Abbreviated transcription (Latin):
lenno continuo pꝰ
adeptum imperiũ
pedem porta nõ ex¬
tulit. sequenti tempore prae¬
ter quam in propinqua op¬
pida: & quum longissue An¬
tio tenus msquam abfuit.
Idq per raros &e paucos dies
quamius prouincias quoq
& exercitus reuisurum se lae¬
pe pronunciasset. & prope
quot annis profectionem p̃¬
pararet uehiculis compre¬
hensis commeatibus ꝑ mu¬
icipia de colomas dispositis
Ad extremum uota pro itu de
reditu suo suscipi passus ut
uulgo iam per iocum. Gal¬
lipedes uocaretur: quẽ cur¬
sitate nec ne cubiti quidem
mensuram progredi prouer¬
bio graeco notatum est

Expanded text:
ennio continuo post adeptum imperium pedem porta non extulit; sequenti tempore praeterquam in propinqua oppida et, cum longissime, Antio tenus nusquam afuit, idque perraro et paucos dies; quamuis prouincias quoque et exercitus reuisurum se saepe pronuntiasset et prope quotannis profectionem praepararet, uehiculis comprehensis, commeatibus per municipia et colonias dispositis, ad extremum uota pro itu et reditu suo suscipi passus, ut uulgo iam per iocum 'Callippides' uocaretur, quem cursitare ac ne cubiti quidem mensuram progredi prouerbio Graeco notatum est
Abbreviated transcription (Latin):
Ed orbatus utroq¬
filio: quorum ger¬
manicus in lyria.
Drusus roma obierat: seces¬
sum campamae petiit: constã¬
ti &e opimone. de sermone
pene omnium quali neq re¬
diturus unquam: & cito mor¬
tem etiam obiturus: quod
paulominus utrumq eue¬
nit. Nam neq romamam¬
plius rediit: sed & paucos Ø¬
post dies iuxta Terracmam
in praetorio: cui spelunce no¬
men erat: incoenante eo com¬
plura de ingentia saxa fortu¬
ito superne dilapsa sunt: mł¬
tisq conuiuarum d ministro¬
rum alisis praeter spe euasit.

Expanded text:
ed orbatus utroqfilio, quorum Germanicus in Syria, Drusus Romae obierat, secessum Campaniae petit; constanti et opinione et sermone paene omnium quasi neque rediturus umquam et cito mortem etiam obiturus. quod paulo minus utrumque euenit; nam neque Romam amplius rediit set paucos post dies iuxta Tarracinam in praetorio, cui Speluncae nomen est, incenante eo complura et ingentia saxa fortuito superne dilapsa sunt, multisque conuiuarum et ministrorum elisis praeter spem euasit.
Abbreviated transcription (Latin):
Ritamnam petisse spe
margaritarum: qua¬
rum amplitudiem
conferentem interdum sua ma¬
nu exegisse pondus: geminas
torreumata: signa: tabulas
operis antiqui ꝑ semper am¬
mosissime comparasse. seruitia
recentiora: politioraq inmien¬
so praecio: & cuius etiam ipsum
puderet: sic ut ratiomibus ue¬
teret inferri.¬

Expanded text:
ritanniam petisse spe margaritarum, quarum amplitudinem conferentem interdum sua manu exegisse pondus; gemmas, toreumata, signa, tabulas operis antiqui semper animosissime comparasse; seruitia rectiora politioraque inmenso pretio, et cuius ipsum etiam puderet, sic ut rationibus uetaret inferri
Abbreviated transcription (Latin):
Simon &e neios occupat ista
domus
Sed neq auctores requisiuit:¬
& quosdam per indicem dela¬
tos ad senarum affici grauio¬
re pocna prohibuit. Transcun¬
tem cum Isidorus cynicus in
publico clara uoce corripue¬
rat:quod Nauphi mala be¬
ne cantitarer. sua bona male
disponeret. Et datus arella¬
narum histrio in cantico qͦ¬
ita de monstrauerat. ut biben¬
tem na tantemq faceret exi¬
tum .s. E Claudn. Agrippine¬
q significans. & in nouissima
clausula orcus uobis ducit
pedes senatum gestu notaret
historionem & philosophũ
Nero inhil amplius quem
urbe Italiaq summouit: uel
contemptu omnis infanniae:
uel ne fatendo dolorem irri¬
taret ingenia.

Expanded text:
si non et Veios occupat ista si non et Veios occupat ista domus. sed neque auctores requisiit et quosdam per indicem delatos ad senatum adfici grauiore poena prohibuit. transeuntem eum Isidorus Cynicus in publico clara uoce corripuerat, quod Naupli mala bene cantitaret, sua bona male disponeret; et Datus Atellanarum histrio in cantico quita demonstrauerat, ut bibentem natantemque faceret, exitum scilicet Claudi Agrippinaeque significans, et in nouissima clausula Orcus uobis ducit pedes senatum gestu notarat. histrionem et philosophum Nero nihil amplius quam urbe Italiaque summouit, uel contemptu omnis infamiae uel ne fatendo dolorem irritaret ingenia.
Abbreviated transcription (Latin):
egestionem: nemini ad reli¬
quias rerum suarum adire
permisit collatiomibus que
non receptis modo uerum
efflagitatis prouincias priua¬
torumq census ꝓpe exhausit
Tcesserunt tantis ex
principẽ malis pro¬
brisq quedam for¬
tuita pestilentia uinus ⁊autũ¬
liam rationem libit̾maruene¬
runt. clades britanca qͣ duo
pracipua oppida magna ci¬
nium lociorumq caedeidire¬
opta sunt ignominia ad orien¬
tem legionibus iArmema
sub uigum missis. egreque
Sxria. retenta mixum uel
pracipne notabile inter hoc
fuit: nihil cum patientius o¬
quenranale dicta &e cõuitia
honinum tulisse: neq in nl¬
los lemoreme quem q le dietis
aut carmimbus lacessissent. ex¬
titisse. Multa graecae latmeq
proscripta aut uulgata sunt
Quis negat Aenea magna de
stripe Neronem
Sustulit hic matrem. sustulit
ille patrem
Dum tendit citharam: noster
dum cornua parthus
N oster erit paan ille hecatebe¬
letes
Roma domus fiet: neios ingra¬
te quirires

Expanded text:
egestionem nemini ad reliegestionem nemini ad reliquias rerum suarum adire permisit; conlationibusque non receptis modo uerum et efflagitatis prouincias priuatorumque census prope exhausitaccesserunt tantis ex principe malis probrisque quaedam et fortuita: pestilentia unius autumlia in rationem Libitinae uenerunt; clades Britannica, qua duo praecipua oppida magna ciuium sociorumque caede direpta sunt; ignominia ad Orientem legionibus in Armenia sub iugum missis aegreque Syria retenta. mirum et uel praecipue notabile inter haec fuerit nihil eum patientius quam maledicta et conuicia hominum tulisse, neque in ullos leniorem quam qui se dictis aut carminibus lacessissent extitisse. multa Graece Latineque proscripta aut uulgata sunt,Quis negat Aeneae magna de stirpe Neronem? sustulit hic matrem, sustulit ille patrem. Dum tendit citharam noster, dum cornua Parthus, noster erit Paean, ille Hecatebeletes. Roma domus fiet: Veios migrate, Quirites,
Abbreviated transcription (Latin):
Ed nec populo aut
mocnibus patria pe¬
percit: dicente quo¬
dam in sermone comnnum ⁊
quasi offensus leformitate
ueterum edificiorum & an¬
gustiis flexurisq uicorum i¬
cendit urbem tam palams ut
plaeriq consulares enbiculares
cius cum stupa tedaq in prae¬
dns suis deprehensos non ati¬
gerint: & quadam horrea cir¬
ca domum auream: quorum
spacium maxime desiderabat
ut bellicis machinis labefacta
atq inflamĩata sint: quod
saxeo muro constructa erant
per sex dies septemq noctes
ea clade seuitum est ad mo¬
numentorum hustorumq di¬
uersoria plaebe compulla. Tuẽ
prater immensum numerũ
mnlularum domus priscorum
ducum arserunt hostilibus
adhuc spolus adornatae: deo¬
rumq edes ab regibus ac de¬
inde pumcis & gallicis bellis
uota dedicareq. & quicquid
nisendum atq memorabiłe
exantiquitate durauerat.o
Noc incendiume turre mate¬
natica prospectans. letulq
Flaminae ut iaiebat pulchri¬
iuaderet pollicitus cadaue¬
rum & ruderum gratuitam

Expanded text:
ed nec populo aut moenibus patriae pepercit. dicente quodam in sermone communi: ἐquasi offensus deformitate ueterum aedificiorum et angustiis flexurisque uicorum, incendit urbem tam palam, ut plerique consulares cubicularios eius cum stuppa taedaque in praediis suis deprehensos non attigerint, et quaedam horrea circa domum Auream, quorum spatium maxime desiderabat, ut bellicis machinis labefacta atque inflammata sint, quod saxeo muro constructa erant. per sex dies septemque noctes ea clade saeuitum est ad monumentorum bustorumque deuersoria plebe compulsa. tunc praeter immensum numerum insularum domus priscorum ducum arserunt hostilibus adhuc spoliis adornatae deorumque aedes ab regibus ac deinde Punicis et Gallicis bellis uotae dedicataeque, et quidquid uisendum atque memorabile ex antiquitate durauerat. hoc incendium e turre Maecenatiana prospectans laetusque 'flammae,' ut aiebat, 'pulchrit manubiarum inuaderet, pollicitus cadauerum et ruderum gratuitam
Abbreviated transcription (Latin):
Rima uiuenta ua¬
riorum. dedecorũ
infamiam subiit
Sex. Pompeius cum ut elloe¬
minatum insectatus est. M.
Antonius adoptionem auũ¬
culi stupro meritum. Item
L. Martn frater quasi pudi¬
citiam delibatam a Cȩsare
Aulo etiam Hircio in hispa¬
ma trecentis milibus num¬
mum substrauerat: solitus¬
q sit crura suburere nuce
ardenti: quo mollior pilus
surgeret: sed & populus quõ¬
dam umuersus ludorum die
& accepit in contumeliam o¬
eius & assensu maximo com¬
probauit uersum in sccenã
pronunciatum de gallo ma¬
tris deum tympanzante:
Uides ne ut cynedus orbẽ
digito temperat.¬

Expanded text:
rima iuuenta uariorum dedecorum infamiam subiit. Sextus Pompeius ut effeminatum insectatus est; M. Antonius adoptionem auunculi stupro meritum; item L. Marci frater, quasi pudicitiam delibatam a Caesare Aulo etiam Hirtio in Hispania trecentis milibus nummum substrauerit solitusque sit crura suburere nuce ardenti, quo mollior pilus surgeret. sed et populus quondam uniuersus ludorum die et accepit in contumeliam eius et adsensu maximo conprobauit uersum in scaena pronuntiatum de gallo Matris deum tympanizante: uidesne, ut cinaedus orbem digito temperat
Abbreviated transcription (Latin):
cum incremento rest ituere
Atronus dominusq
non minus seuerus
quem facilis & clae¬
Smens multos libertorum ĩ
honore & usu maximo ha¬
buit: ut Licinium Encela¬
dum aliosq Consinium ser¬
uum grauissime de se opmã¬
tem non ultra ꝗ̃ compedibꝰ
coercuit. Diomedem dispẽ¬
satorem a quo simul ambu¬
lante incurrenti repente fe¬
ro apro per metum obiectꝰ
est: maluit tinditatis ar¬
guere quem noxe: remq nõ
mimimi periculi quia tamẽ
fraux aberat in iocum uer¬
tit. Item proculum ecacce¬
ptissimis libertis mori eoe¬
git competum adulterare
matronas: gallum in manu
quod pro epistola prodita
denarios quingentos acce¬
pisset. crura effregit. Raeda¬
gogum ministrosq Can
Filn per occasionem ualitu¬
dmisq mortisq eius super¬
be auareq in prouincia gras¬
santes oneratos graui põ¬
dere ceruicibus praecipita¬
uit in flumen

Expanded text:
cum incremento restituere cum incremento restituere tronus dominusque non minus seuerus quam facilis et clemens multos libertorum in honore et usu maximo habuit, ut Licinium et Celadum aliosque. Cosmum seruum grauissime de se opinantem non ultra quam compedibus coercuit. Diomeden dispensatorem, a quo simul ambulante incurrenti repente fero apro per metum obiectus est, maluit timiditatis arguere quam noxae remque non minimi periculi, quia tamen fraus aberat, in iocum uertit. idem Polum ex acceptissimis libertis mori coegit compertum adulterare matronas; Thallo a manu, quod pro epistula prodita denarios quingentos accepisset, crura ei fregit; paedagogum ministrosque C. fili, per occasionem ualitudinis mortisque eius superbe auareque in prouincia grassatos, oneratos graui pondere ceruicibus praecipitauit in flumen
Abbreviated transcription (Latin):
ordinis principes floruerut
quamquem & offensis ĩter¬
uementibus: Desiderauit o¬
enim non nunquam ne de
pluribus referam & Marti
argippae pacientiam. de Me¬
cornatus taciturnitatem cu
ille ex leui rigoris suspiciõe:
& quod Mareellus sibi ante¬
ferretur. Mitylenas se relic¬
tis omnibus contullisset: &¬
hic secretum de comperta Nu¬
renae coniuratione uxori Te¬
rentie prodidisset. Exegit
& ipse inuicem ab amicis be¬
muolentiam mutuam tam
a defunctis quem a uiuis. Ø¬
Nam quãuis mimme appete¬
ret hereditates ut qui nunꝗͣ
ex ignoti testimonio capere
quicquam sustinuerit: ami¬
corum tamen suprema iudi¬
cia morosissime pensitauit.
neq dolore dissimulato si ꝑ¬
cius aut circa honorem uer¬
borum: neq gaudio si grate
ꝑicq quis le prosecutus suis¬
set. Legata uel partes haere¬
ditarum de aquibuscunq o
parentibus relicta sibi aut sta¬
tim liberis corum conceder̃
aut si pupillari aetate essent
die uirilis togae uel nuptiarũ

Expanded text:
ordinis principes floruerunt, ordinis principes floruerunt, quanquam et offensis interuenientibus. desiderauit enim nonnumquam, ne de pluribus referam, et M. Agrippae patientiam et Maecenatis taciturnitatem, cum ille ex leui frigoris suspicione et quod Marcellus sibi anteferretur, Mytilenas se relictis omnibus contulisset, et hic secretum de comperta Murenae coniuratione uxori Terentiae prodidisset. Exegit t ipse in uicem ab amicis beniuolentiam mutuam, tam a defunctis quam a uiuis. nam quamuis minime appeteret hereditates, ut qui numquam ex ignoti testamento capere quicquam sustinuerit, amicorum tamen suprema iudicia morosissime pensitauit, neque dolore dissimulato, si parcius aut citra honorem uerborum, neque gaudio, si grate pieque quis se prosecutus fuisset. legata uel partes hereditatium a quibuscumque parentibus relicta sibi aut statim liberis eorum concedere aut, si pupillari aetate essent, die uirilis togae uel nuptiarum
Abbreviated transcription (Latin):
ceuos tea co oAr ai nee aliter
cas appellare ꝗͣ tres uonicas.
aut tria carcimonata sua.¬
Micitias neq facile
admisit: & constan¬
tissime retinuit. &e¬
non tantum uirtutem ac me¬
rita cniusq digne prosecutus
sed uitia quoq & delicta dũ
taxat modica perpessus. Ne¬
q enm temere ex omni nu¬
mero in amncitia eius affli¬
cti reperirentur, praeter sal¬
uidenum Rusfum: quem Ø¬
ad consulatum usq ad Cor¬
nelium Gallum quem ad
prafecturam egypti & infi¬
ma utrumq fortuna proue¬
xerat. Quorum alierum res
nouas molientem danmã¬
dum senatui tradidit: alte¬
ri ob ingratum & maliuolũ
animum domo &e prouinci¬
is: suis interdixit. Sed Gal¬
lo quoq & accusatorum de¬
nunçiatiomibus: & senatus
consultis ad necem compul¬
so laudauit quidem pietatẽ
tantopere pro se indignanti¬
um. Caeterum & illachryma¬
uit: & uicem suam conquestꝰ
est: quod sibi soli non liceret
amcis quatenus uellet irasci.
Reliqui potentia atq opibus
ad finem uite suae cuiusque

Expanded text:
er eos appellare quam tris uomicas ac tria carcinomata sua.micitias neque facile admisit et constantissime retinuit, non tantum uirtutes ac merita cuiusque digne prosecutus, sed uitia quoque et delicta, dum taxat modica, perpessus. neque enim temere ex omni numero in amicitia eius afflicti reperientur praeter Saluidienum Rufum, quem ad consulatum usque, et Cornelium Gallum, quem ad praefecturam Aegypti, ex infima utrumque fortuna prouexerat. quorum alterum res nouas molientem damnandum senatui tradidit, alteri ob ingratum et maliuolum animum domo et prouinciis suis interdixit. sed Gallo quoque et accusatorum denuntiationibus et senatus consultis ad necem conpulso laudauit quidem pietatem tanto opere pro se indignantium, ceterum et inlacrimauit et uicem suam conquestus est, quod sibi soli non liceret amicis, quatenus uellet, irasci. reliqui potentia atque opibus ad finem uitae sui quisque
Abbreviated transcription (Latin):
quo colore esset etiam qui¬
bus corporis notis uel ci¬
catricibus. Post quinquen¬
nium demum ex insulao
incontientem leuioribusq
paulo conditionibus trans¬
tulit eam Nam ut ommi¬
no reuocaret exorari nullo
modo potuit: deprecanti
pertmatius instanti: tales
silias talesq coniuges pro
concione nnprecatus. Ex
nepte lulia post dannati¬
onem editum infantem o¬
agnosci aliq uetuit Agrip¬
pam mhilo tractabiliorem
numo in dies amentiore
i insulam transporiauito
seplirq in super custodia mi¬
litum. Cauit etiam senatus¬
consulto ut eodem loco in ꝑ¬
petuum contmeretur: atque
ad omnem & cius & luliarũ
mentionem ingemiscens pro¬
clamare etiam solebat. cioo¬

Expanded text:
quo colore esset, etiam quiquo colore esset, etiam quibus corporis notis uel cicatricibus. post quinquennium demum ex insula in continentem lenioribusque paulo condicionibus transtulit eam. nam ut omnino reuocaret, exorari nullo modo potuit, deprecanti pertinacius instanti tales filias talesque coniuges pro contione inprecatus. ex nepte Iulia post damnationem editum infantem adgnosci alique uetuit. Agrippam nihilo tractabiliorem, immo in dies amentiorem in insulam transportauit saepsitque insuper custodia militum. cauit etiam s.c. ut eodem loci in perpetuum contineretur. atque ad omnem et eius et Iuliarum mentionem ingemiscens proclamare etiam solebat:
Abbreviated transcription (Latin):
Ed laetum atq fi¬
dentem de lobole &
disciplina domus
fortuna destituit. Iulias fi¬
liam &e neptem omnibus
probris contaminatas rele¬
gauit.C. d. L. in duo deui¬
ginti mensium spacio ami¬
sit ambos. Caio in Lycia:
Lucio Massiliae defunctis.
Tertium nepotem Agrippa
simulq priuignum liberiũ
adoptauit in Ioro lege curi¬
ata. Ex quibus Agrippã
breui ob ingemum lordidũ
ac ferox abdicauit se poluit¬
q surrentum. Aliquanto
autem patientius mortem
quem dedecora suorum Ø¬
tulit. Nam. C. Luciq casu
nom adeo fractus. de filiao
abfens ae libello per quaesto¬
rem recitato notum statui
fecitabstinuitq congressu
hominum diu prepudore
eriam de necanda delibera¬
uit. Certe cum subidem tẽ¬
pus una ex consens liberta
iam fmisset. maluisse se ait
fides patrem fuisse. Relega¬
tae usum uini omnemq de¬
licatiorem cultum ademit
neq adiri a quoꝗͣ libero ser¬
uoq nisi se consulto ꝑmi¬
sit: de ita ut certior lieret
qua is aetate quem statura

Expanded text:
ed laetum eum atque fidentem et subole et disciplina domus Fortuna destituit. Iulias, filiam et neptem, omnibus probris contaminatas relegauit; C. et L. in duodeuiginti mensium spatio amisit ambos, Gaio in Lycia, Lucio Massiliae defunctis. tertium nepotem Agrippam simulque priuignum Tiberium adoptauit in foro lege curiata; ex quibus Agrippam breui ob ingenium sordidum ac ferox abdicauit seposuitque Surrentum. Aliquanto autem patientius mortem quam dedecora suorum tulit. nam C. Lucique casu non adeo fractus, de filia absens ac libello per quaestorem recitato notum senatui fecit abstinuitque congressu hominum diu prae pudore, etiam de necanda deliberauit. certe cum sub idem tempus una ex consciis liberta tam finisset, maluisse se ait Phoebes patrem fuisse. relegatae usum uini omnemque delicatiorem cultum ademit neque adiri a quoquam libero seruoque nisi se consulto permisit, et ita ut certior fieret, qua is aetate, qua statura,
Abbreviated transcription (Latin):
circensibus: spacio circi ab
utraq parte producto: & in
gyrum Euripo addito. Qua¬
drigas: bigasq & equos desul¬
torios agitauerunt nobilissii
iuuenes. Troiam lusit turma
duplex maiorum minorũq
puerorum uenationes editae Ø¬
per dies quinq: ac nouissime
pugna duusa in duas acies
quingenis peditibus: elephan¬
tis uicenis: tricens equitibus
hinc & inde cominissis. Nã
quo laxius dimicaretur subla¬
te metae: in quae carum locum
bina castra ex aduerso consti¬
tuta erant. Athlete stadio ad
tempus extructo in regione
martii campi certauerunt ꝑ
triduum nauali praelio in mo¬
rem cochlee de fosso lacubire¬
mes: ac triremes: quadrire¬
mesq tyrie: & aegyptiae classes
magno pugnatorum numero
conflixerunt: ad qua omnia
spectacula tantum undiq cõ¬
fluxit hominum ut pleriq
aduene aut inter uicos: aut
inter uias tabernaculis posi¬
tis manerent: ac saepe praetur¬
ba elisi: examinatiq sunt plu¬
rimi & in his duo senatores.

Expanded text:
circensibus spatio circi ab circensibus spatio circi ab utraque parte producto et in gyrum euripo addito quadrigas bigasque et equos desultorios agitauerunt nobilissimi iuuenes. Troiam lusit turma duplex maiorum minorumque puerorum. uenationes editae per dies quinque ac nouissime pugna diuisa in duas acies, quingenis peditibus, elephantis uicenis, tricenis equitibus hinc et inde commissis. nam quo laxius dimicaretur, sublatae metae inque earum locum bina castra exaduersum constituta erant. athletae stadio ad tempus extructo regione Marti campi certauerunt per triduum. nauali proelio in minore Codeta defosso lacu biremes ac triremes quadriremesque Tyriae et Aegyptiae classis magno pugnatorum numero conflixerunt. ad quae omnia spectacula tantum undique confluxit hominum, ut plerique aduenae aut inter uicos aut inter uias tabernaculis positis manerent, ac saepe prae turba elisi exanimatique sint plurimi et in his duo senatores.
Abbreviated transcription (Latin):
modios: ac totidem olei libras
trecenos quoq numos: quos
pollicitus olim erat uiritimo
diuisit: &e hoc amplius cente¬
nos pro mora. Annuam eti¬
am habitationem roma usq
ad bina milia numnium in
italia non ultra quingenos
sextertios remisit: adiecit e¬
pulum ad uiscerationem &
post hispaniensem uictoriaz
duo prandia. Nam cum
prius ꝑarce: neq pro libera¬
litate sua praebitum iudicaret
quinto post die aluid largis¬
simum praebuit.
Didit spectaculi ua¬
rn generis munus gla¬
diatorum ludos etiã
regionatim urbe tota &e quidẽ
per omnium linguarum histri¬
ones. Item circenses: athlaetas
naumachiam munere in foro
depugnauit Furius Lemptinꝰ
stirpe pretoria.&. A. calpenus
senator quondam actorque
causarum piricam saltauerũt
assiae bithymaeq principum
liberi. Ludis Decius Laberius
eques romanus mimum suuz
egit donatusq est quingentis
sextertns de amilo aureo fes¬
sum in quattuordecim scaena
per solium orchestram transnt

Expanded text:
modios ac totidem olei libras modios ac totidem olei libras trecenos quoque nummos, quos pollicitus olim erat, uiritim diuisit et hoc amplius centenos pro mora. annuam etiam habitationem Romae usque ad bina milia nummum, in Italia non ultra quingenos sestertios remisit. adiecit epulum ac uiscerationem et post Hispaniensem uictoriam duo prandia; nam cum prius parce neque pro liberalitate sua praebitum iudicaret, quinto post die aliud largissimum praebuit. dit spectacula uaii generis: munus gladiatorium, ludos etiam regionatim urbe tota et quidem per omnium linguarum histriones, item circenses athletas naumachiam. munere in foro depugnauit Furius Leptinus stirpe praetoria et Q. Calpenus senator quondam actorque causarum. pyrricham saltauerunt Asiae Bithyniaeque principum liberi. ludis Decimus Laberius eques Romanus mimum suum egit donatusque quingentis sestertiis et anulo aureo sessum in quattuordecim e scaena per orchestram transiit.
Abbreviated transcription (Latin):
Onfectis bellis quin¬
quies trium phauit
post deuictum Sci¬
pionem quater eodẽ mense
sed interiectis diebus & rur¬
sus semel post superator pom¬
pen liberos primum &e excel¬
lentissimum triumphũ egit
gallicum. sequentem Alexan¬
drinum: deinde ponticum: o¬
huic proximum Africanum
nouissimum hispanensem di¬
uerso quemq apparatu: & m¬
strumento: gallici triumphi
die uelabrum praeuehens pene
curru excussus axe defracto
Ascenditq capitalium ad lumi¬
na quadraginta elephantis o¬
dextra atq simistra lychnos o
gestantibus. Pontico triũpho
inter pompae fercula trium s¬
uerborum praetulit titulum
ueni: uidi: uici: non acta bel¬
li signficantem sicut caeteris
sed celeriter confecti notam.¬
Eteranis legionibus¬
praedae nomine in pe¬
dites singulos super
bina sextertia: quae mitio ciui¬
lis tumultus numerauerat:¬
in equites uicena quaterna.
milia nummum dedit asligna¬
uit &e agros sed non ꝯtinuos
ne quis possessorum explerct᷑
Populo praeter frumenti denos

Expanded text:
onfectis bellis quinquiens triumphauit, post deuictum Scipionem quater eodem mense, sed interiectis diebus, et rursus semel post superatos Pompei liberos. primum et excellentissimum triumphum egit Gallicum, sequentem Alexandrinum, deinde Ponticum, huic proximum Africanum, nouissimum Hispaniensem, diuerso quemque apparatu et instrumento. Gallici triumphi die Velabrum praeteruehens paene curru excussus est axe diffracto ascenditque Capitolium ad lumina quadraginta elephantis dextra sinistraque lychnuchos gestantibus. Pontico triumpho inter pompae fercula trium uerborum praetulit titulum veni · vidi · vici non acta belli significantem sicut ceteris, sed celeriter confecti notam.eteranis legionibuspraedae nomine in pedites singulos super bina sestertia, quae initio ciuilis tumultus numerauerat, uicena quaterna milia nummum dedit. adsignauit et agros, sed non continuos, ne quis possessorum expelleretur. populo praeter frumenti denos
Abbreviated transcription (Latin):
Onuersus hine ad
ordinandum rei pu¬
blicae statum fastos
correxit iam pridem uitio põ¬
tificum per inter clandi licen¬
tiam adeo turbatos: ut neq
messium feriae aestati neq ui¬
denniarum auctuno compete¬
rent. Annumq ad cursum
solis accommodauit: ut trecẽ
tercalario mense sublato unus
dies quarto quoq anno inter¬
caletur: quo autem magis in
posterum e Ralendis lanuarns
nobis temporum ratio congru¬
eret inter nouemibrem ac dece¬
brem mensem interiecit duos
alios. fuitq is annus quo Ø¬
hec constituebantur quinde¬
cim mensium cum intercala¬
rio: qui ex consuetudine in
cum annum inciderat.¬

Expanded text:
onuersus hinc ad ordinandum rei publicae statum fastos correxit iam pridem uitio pontificum per intercalandi licentiam adeo turbatos, ut neque messium feriae aestate neque uindemiarum autumno conpeterent; annumque ad cursum solis accommodauit, ut trecenttercalario mense sublato unus dies quarto quoque anno intercalaretur. quo autem magis in posterum ex Kalendis Ianuariis nouis temporum ratio congrueret, inter Nouembrem ac Decebrem mensem interiecit duos alios; fuitque is annus, quo haec constituebantur, quindecim mensium cum intercalario, qui ex consuetudine in eum annum inciderat.