comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
magisterum. ⁊ nõ dm̃ uł dĩ filiũ
confessus ẽ. dicit quemuis sc̃m ho¬
minem comꝑationem dĩ noneẽ bo¬
num. xp̃c aũ non renuit testimoni¬
um bonitatis. s magistri absq dõ
excludit errorem.
disce. qr ds̃ eum docuerat factor rationał
nature. ostendens. q ille non est bo¬
nus. qui querit debono s qui facit
quod bonum ẽ.
mentitus eẽ. s simpliciter ut uixit
confessꝰ ẽe. alioquin ut aliꝯ cuuanglis¬
qui mandata legis custodiunt. s. qd̃
ibi mino ẽ hisqui ꝑfectiuolunt ẽẽ:
adiungit. Uñ sequitur suus ꝑfectꝰ eẽ.¬

Expanded text:
m, vel Dei Filium confessus est: dicit quemlibet sanctum hominem comparatione Dei non esse bonum. Christus autem non renuit testimonium bonitatis, sed magistri absque Deo excludit errorem.disce: quia Deus eum docuerat factor rationalis creaturae: ostendens quia ille non est bonus qui quaerit de bono, sed qui facit quod bonum est.mentitus esse, sed simpliciter ut vixit, confessus est: alioquin ut alius Evangelisqui mandata legis custodiunt, sed quod ibi minus est his qui perfecti volunt esse, adjungit; unde sequitur: Si vis pe
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Temptans. martꝰ ait qd̾ ei dĩs sapien¬
ter tespondenti dixerit. non longe es
aregno dĩ. potuit enim fieri ut qͥtẽp¬
tans uenit responso dñi correctꝰ
sit. uł temptatio ⁊̃ nõ ẽ mala qͣsi
uolentis deciꝑe. s cauta uolentis
ampliꝯ exꝑiri ignotum.

Expanded text:
 Tentans eum. Marcus ait, quod ei sapienter respondenti Dominus dixerit: Non longe es a regno Dei. Potuit enim fieri, ut qui tentans venit, responso Dominico conversus sit. Vel tentatio non est mala quasi volentis decipere, sed causa volentis amplius experiri ignotum.
Abbreviated transcription (Latin):
uox illi conuenit: qui
om̃s p̃cipitare satagit.
in quo infirmus oftñdi¬
tur qui nulli nocere pos¬
sit: insi prius ille sede¬
orsum misenit :¬

Expanded text:
vox ei convenit qui omnes praecipitare satagit. In quo infirmus ostenditur qui nulli possit nocere, nisi prius ille se deorsum miserit
Abbreviated transcription (Latin):
lumba quȩ sĩplex ẽ ⁊ mansueta descendit.
ut et sue natẽ simplicitatẽ:⁊ eũ in quẽ de¬
uirtutib incolumba seͥg̾catis debent re¬
płi. colũba amalitia fellis ÷ aliena. in quo
ꝓhibem̃ abira. nullũ ore ł unguib ledit. ĩ
qͦ notat᷑ innocentia. nec minimas auiculas
ĩuadit. qͥb alie aues se ⁊pullos suosnutͥ¬
unt. inqͦ ꝓhibemꝰ arapnia. purouescitur
gͣno. ĩ qͦ notat᷑ abstinentia. alienos tãquã
pullos suos fouet. ecce caritas. gemitũ ꝓcan
tuht̃. ecce ꝯpineꝰtio. suꝑ aqͣs sedet ut acci¬
pitrẽ p̃ĩusa ĩ aqͥs ũbra declinet. ecct sollici¬

Expanded text:
lumba quae simplex et mansueta descendit, ut et suae naturae simplicitatem, et eum in quem devirtutibus in columba significatis debent repleri. Columba a malitia fellis est aliena, in quo prohibemur ab ira. Nullum ore vel unguibus laedit, in quo notatur innocentia. Nec minimas aviculas invadit, in quibus aliae aves se et pullos suos nutriunt: in quo prohibemur a rapina. Puro pascitur grano: in quo notatur abstinentia, alienos tanquam pullos suos fovet, ecce charitas. Gemitum dat pro cantu, ecce compunctio. Super aquas sedet ut accipitrem praevisa in aquis umbra declinet: ecce sollici
Abbreviated transcription (Latin):
¶Sunc dinnsit. eũtaliordine cognouisset
implendã iustitia. dimisit. quia uera est
humilitas. quã nondeserit comes obe¬
dientia.¬
¶ Sicut homo constat duob .i. corꝑe. ⁊ ani
ma : ita duob renascitur. aqua que pur¬

Expanded text:
Tunc dimisit. Cum tali ordine cognovisset implendam justitiam. Dimisit, quia vere est humilitas, quam non deserit comes obedientia. Sma, ita duobus renascitur: aqua quae pur
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ꝑħ ÷ occasio teptandi.
s quia esuries signum ÷ infirmitatis. sic
mobis mabstmentia nõ deẽ temptõ. ꝑ ex¬
tĩorẽ infirmitatem xp̃m tep̃tat in quo
nullã legem peccati inueniebat:
timet. nec id̾eo se seit: ipse di

Expanded text:
 occasio tentandi. uia esuries est signum infirmitatis. Et sic nobis in abstinentia non deest tentatio. Per exteriorem infirmitatem Christum tentat in quo nullam legem peccati inveniebat. t
Abbreviated transcription (Latin):
tantes. seu ꝑ ioħm demonstrantẽ. s
qr humilia ĩ eouidit qd̃ dedĩtate ÷ su¬
spicatꝰ. ex suꝑbia ei indubiũ uenit. uñ
nobis potestatẽ daret suꝑandi tẽptõnes.
agis decibo corporis. ⁊ ñ decibo m̃tis. in¬
ferior pars honnnis pane sustentat᷑. ali¬
a u̾bo dei resicitur. quia uͦ agis demferi¬
orip̃atet qd tẽp̃tatorsis.

Expanded text:
tiantes, seu per Joannem demonstrantem: sed quia humilia in eo videbat, quod de Deitate suspicatus est, ex superbia ei in dubium venit. Unde nobis potestatem daret superandi tentationes, agis de cibo corporis, et non de cibo mentis. Inferior pars hominis pane sustentatur, alia verbo Dei reficitur: quia vero agis de inferiori, patet quod tentator sis.
Abbreviated transcription (Latin):
dio gentuĩ ad dilatandũ
uerbũ dĩ fortit̃ consistit.
ut credentibus refugi¬
um. perielitantibus ostñ¬
dat fidei portum:¬

Expanded text:
dio gentium ad dilatandum verbum Dei fortiter consistit, ut credentibus refugium periclitantibus ostendat fidei portum
Abbreviated transcription (Latin):
habenda. qd si nec dehis fidentes sumus: quo¬
modo inusibilia sꝑamus: ꝑmodica fides ẽ que
nec demininiis certaẽ. iõ ⁊ decternis indigerit
fiduciam ⁊ condẽpnat infidelitate m.
uctu. ł uestitu ꝯmuni. latiora sibi. ł austeriora
p̃his cum quib uuiunt alimenta querunt.¬

Expanded text:
habenda; quod si nec de his fidentes sumus, quomodo invisibilia speramus? Permodica fides est, quae nec de minimis certa est. Ideo et de aeternis ingerit fiduciam, et condemnat infidelitatem. victu vel vestitu communi, lautiora sibi vel austeriora prae his cum quibus vivunt, alimenta quaerunt
Abbreviated transcription (Latin):
moyses dari libellũ repu¬
dii: ne ꝑodiũ funderet᷑
sanguis. ꝑmisit fierima¬
la ne fierent peiora. et
ħ ꝑmittendo nõ dĩ iusti¬
tiam demonstrauit. s a
peccato abstulit culpã
peccandi. ut quasi scđm

Expanded text:
Moyses dari libellum repudii, ne propter odium funderetur sanguis. Permisit fieri ma ne facerent peiora. Ergo hoc permittendo non eis Dei iustitiam demonstravit, sed cum peccato abstulit culpam peccandi, ut quasi secundum
Abbreviated transcription (Latin):
s. quia ihoc fides castitatis rumpi
catione dimitcit. a firnicõne debet eẽ¬
immunis. nec aliam lieet ducere dum il¬
la uiuit.¬
ta forncationis causa. facit¬

Expanded text:
s. Quia in hoc fides castitatis et concatione dimittit, a fornicatione debet eimmunis, nec aliam ducere licet dum illa vivit. Fornicationis causa. Femi
Abbreviated transcription (Latin):
tedio. Iadlitteram nullũ mbrum eru¬
i p̃cipitur. s intĩor uisus quidext̃. et
ris si nocet ẽ reuocandꝰ. ł remouendus.
⁊ ĩ longe fatiendꝰ. scł ut nec in memo¬
ria habeatur. eruitur .o: eum fralign᷑
malus uisus. proicitur: c̃um ex toto ad¬
nichilatur. nec intrare ꝑmittitur.
nuus int̾unt negotia. qui si scindalum
ẽ in lege dĩ. melius ÷ illo p̃ciso saluari: qͣm¬
cum illo dam pnari.¬

Expanded text:
eum. Ad litteram nullum membrum erui praecipitur, sed interior visus qui dexter, et ris si nocet est revocandus vel removendus: et etiam longe faciendus, ut scilicet nec in memoria habeatur. Eruitur oculus cum frangitur malus usus. Projicitur, cum ex toto annihilatur, nec intrare permittiturnuus intra vitae negotia: qui si scandalum est in lege Dei, melius est illo praeciso salvari, qcum illo damnari.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Centuplum .i. qui carnalia ꝓ dño
dimiserit: spiritualia accipiet: q̃
comꝑatione ⁊ merito sui ita erunt:
quasi paruo num̾o centenariꝰ cõpa¬
retur. Marcꝰ ait centies tantum.
nunc intempore hoc. cumꝑsecutio¬
nib fr̃s ⁊ sorores. linfuturo uitam
eternam .i. in hac uita ꝑ secutionibꝰ
plena gaudium regni degustanit.
⁊ omnium electorum sincera dilec¬
tione fruuntur.
qr multi tepescunt. uł retro ceditnt. subdit.

Expanded text:
Centuplum. Id est, qui carnalia pro Domino dimiserit, spiritualia accipiet quae comparatione et merito sui ita erunt, quasi parvo numero centenarius comparetur. Marcus ait: Centies tantum nunc in tempore hoc cum persecutionibus fratres et sorores, et in futuro vitam aeternam , id est, in hac vita persecutionibus plena gaudium regni degustant, et omnium electorum sincera dilectione fruuntur. Sed quia multi tepescunt vel retrocedunt, subdit:
Abbreviated transcription (Latin):
¶ est. est. nõ ñ. Iobis dicit.: ut quod ore di¬
cis. oꝑibꝰ cõꝓbes. qd̃ ub̾ negas. factis ñ con
firmes ẜ̃ n on penitus iurare ꝓhibuit. s
oceasione ꝑ uirii qd ꝑfectũ est docuit.
ostendens qd̾ ult̾ius est. a malo eẽ. apłs
iurat ut ⁊ fidem ꝑsuadeat. eccła ⁊̃ pro
tatis indulsit. qd̾ suꝑstitiosũ resecauit:¬

Expanded text:
 Est, est; non, non. Ideo bis dicit, ut quod ore dicis, operibus probes. Quod verbis negas, factis nonfirmes. Non penitus jurare prohibuit, sed occasione perjurii. Quod perfectius est docuit ostendens quod ulterius est a malo esse. Apostolus jurat, ut fidem persuadeat: Ecclesia etiatatis indulsit, quod superstitiosum resecavit
Abbreviated transcription (Latin):
¶Illi uł celum plus aliquid suspicabantur. ł ꝑ
illud irantes nõ putabant se uram̃to tene¬
ri. iõ sententiam sic temꝑat. ut ⁊ celum
creatura dĩ credatur. nõ plus aliquid. ⁊ qr
thronus ÷ eius ꝑ uriũ timeatur. sie et de
terra quia scabellũ pedũ÷. qui ergo ꝑerea

Expanded text:
Illi vel coelum plus aliquid suspicabantur, vel per illud jurantes non putabant se juramento teneri: ideo sententiam sic temperat, ut et coelum creatura Dei credatur, non plus aliquid: et quia thronus ejus est perjurium timeatur. Sic et de terra, quia scabellum pedum ejus. Qui ergo per
Abbreviated transcription (Latin):
penetrabilib s quod fides eiꝰ abori¬
ente in occidente incatholicis fulget
clara ⁊ manifesta. ne gͦ credatur
scismaticis. noĩe orientis ⁊ occiden¬
tis totum orbem signi ficat.

Expanded text:
penetralibus, sed quod fides ejus ab Oriente in Occidentem in catholicis fulget clara et manifesta. Ne ergo credatur schismaticis. Nomine Orientis et Occidentis totum orbem designat.
Abbreviated transcription (Latin):
celeste magist̾ium ut di¬
scipłi. alii obcurationem
infirmitatũ. alii sola fa
uolentẽs eum in aliquo
caꝑe. ⁊ accusare.¬

Expanded text:
eleste magisterium, ut discipuli, alii propter curationem infirmitatum, alii sola fam invidiam, volentes eum in aliquo capere et accusare
Abbreviated transcription (Latin):
¶Curat corpora ut paratiꝰ
adeant inuisibilia. aliter
parum erat coit¬
r̃ mox morituris
curam inpendere. Salł.

Expanded text:
curat corpora, ut paratius audiant invisibilia. Aliter parum erat mox morituris curam impendere. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ De taua sententia que ad capud redit: perfectumq hominẽ declarat. signifi
tecostes. ⁊am. uͦiͦi numero sopties mul¬
tiplicato quo fiunt. xl. nou̾equasi oc ta¬
uus additur. ut .I. cempleautur. ⁊ tã¬
quam redeart᷑ ad capud. quo die
missus est sp̃c sẽs. quo in regno .c. du¬
ciniur. ⁊ heredeitatem accipimus. con
molestias proueritate uustitia susti¬
nemus:¬

Expanded text:
t, sententia, quae ad caput redit perfectumque hominem declarat, significtecostes. Nam septenario numero septies multiplicato, quo fiunt 49, quasi octavus additur, ut 50 compleantur, et tanquam redeatur ad caput, quo die missus est Spducimur, et haereditatem accipimus, consmolestias pro veritate et justitia sustinemus
Abbreviated transcription (Latin):
le habentes. uarus languo¬
ribus et tormentis conpre¬
hensos. et quidemonia ha¬
bebant. et lunaticos et para¬
secute sunt eum turbe mul

Expanded text:
le habentes, variis languoribus, et tormentis comprehensos, et qui daemoniabebant, et lunaticos, et parcutae sunt eum turbae mul
Abbreviated transcription (Latin):
ati quilugent prosuis uł
alioꝵ peccatis. qui ẽ ab ir¬
riguo inferius. S qui
fit abirriguo superius:
est ex desiderio celestis

Expanded text:
ati qui lugent. Pro suis vel aliorum peccatis, qui est ab irriguo inferiori, sed qui fit ab irriguo superiori est ex desiderio coelestis
Abbreviated transcription (Latin):
aꝑtio oris profunditatem
significat saeram̃ti. qua¬
si abissum quasi thes aur̃
aꝑuit. qͣsi fluuiũ ꝑadisi.
In hoc monte nouum te¬
stam̃tum incordib filis¬
rum seribit. mcipiens a
a terrore:¬

Expanded text:
tio oris profunditatem significat sacramenti. Quasi abyssum, quasi thesaurum aperuit, quasi fluvium paradisi. In hoc monte Novum Testamentum in cordibus filiorum scribit, incipiens a a terrore
Abbreviated transcription (Latin):
s ille a sũmo incipit. hic abimo. quiaibi
docetur filius dei ad ima descensurus. hic
homo de imis adsimilitudinẽ dĩ ascensu¬
est pietas quȩ conuenit mitib quienĩ pie ⁊ ꝯsat̾iꝰ cłtu di¬
querit. honorat scã nõ reprebendit. non
resistit. quod est mitẽ fieri. Tercia scien¬
tia que conuenit lugentib qui didicerũt
pretierunt. I uarta fortitudo conuenit e
um laborant deueris bonis at̾renis cupi¬
entes au̾ti. Quinti. consciliũ conuenit
mis ericordib quia unũ romediũ est cle
tantis malis erui dimittere aliis. ⁊ cõmo¬
dare. sicut uolumus nobis fieri. Sexta
intellectus. conuenit mundis corde. qui
purgato oculo possunt uidere: quod ocu¬
lus non uidit. Septima sapientia. comie¬
nit pacificis in quib nullus motus est re¬
bellis. s omĩa obtemꝑant spiritui unum¬

Expanded text:
Sed ille a summo incipit, hic ab imo; ibi docetur Filius Dei ad ima descensurus, hic homo de imis ad similitudinem Dei ascensuest pietas, quae convenit mitibus, qui enim pie quaerit, honorat sancta, non reprehendit, non resistit, quod est mitem fieri; tertia scientia quae convenit lugentibus, pro his unt; quarta fortitudo quae convenit esum, laborant de veris bonis, a terrenis cupientes averti, quinta consilium convenit misericordibus, quia unicum remedium est de tantis malis exui, dimittere aliis et commodare, sicut volumus nobis fieri; sexta, intellectus convenit mundis corde, qui purgato oculo possunt videre quod oculus non vidit; septima, sapientia convenit pacificis. In quibus nullus motus est rebellis, sed omnia obtemperant spiritui
Abbreviated transcription (Latin):
iuitutes angelicas presides quondã
templi: tunc patit̃ corclatnasse. tn¬
seamus ex his sedib¬
¶terta .m. omnia suũ dũm crucifixũ si¬
demonstrãt. t̃ramouetur dñm pen¬
dentẽ ferre nõ sustinens. m istice
corda t̃renorũ ꝑpassionemxͥ in me
liꝯ comutantur. petre .s. qr duritia
uidaica ex parte erat e. mollienda.
E⁊tñ cã moniuñta aꝑta sunt: ñon
añ surrexerunt ꝗͣ dñs resurgeret.
ut eẽt p̾mogenitus ex mortius.¬
¶hi inscandalo crucis ꝯfitentur fi¬
lium clĩ. arriꝰ meccłia p̃dicat cre¬
aturam. quã ceci iuidĩ. quinec tot
miracuł credunt.

Expanded text:
irtutes angelicas praesides quondam templi tunc pariter conclamasse, transeamus ex his sedibomnia suum Creatorem crucifixum demonstrant. Terra movetur, Dominum pendentem ferre non sustinens. Mystice corda terrenorum per passionem Christi in melius mutantur; petrae scissae, quia duritia Judaica ex parte erat emollienda.en cum monumenta aperta sunt, non ante surrexerunt, quam Dominus resurgeret, ut esset primogenitus resHi in scandalo crucis confitentur Deum. Arius in Ecclesia praedicat creaturam, quem caeci Judaei nec tot miraculis credunt.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ħ aliis ꝯueniat p̃dicens qͣnta ꝓ noĩe eiꝰ
ceñt passuri. quia dignitatẽ gradꝰ eorũ
eis intimare uolebat dicens. uos estis sal¬
tre. uos estis luxx mundi. ut extrisu¬
d humilitatẽ: exletis acciperent con¬

Expanded text:
 aliis conveniat, praedicens quanta pro nomine ejus essent passuri: quia dignitatem gradus eorum eis intimare volebat dicens: Vos estis salrae, vos estis lux mundi; ut ex tristibus humilitatem, ex laetis acciperent con
Abbreviated transcription (Latin):
eget spũ conscilii. si ne
quo nemo cireunispeoᷤ¬
te miseretur. Initiũ ÷
sui misereri. finis ÷ ꝓ ali¬
o mori. ordo enĩ miseren¬
di ÷: ut unꝰqͥsq ĩcipiat
peccõtib mortuꝰ exmiã¬

Expanded text:
eget spiritu consilii, sine quo nemo circumspecte miseretur. Initium est sui misereri, finis est pro alio mori. Ordo enim est miserendi ut unusquisque incipiat peccatoribus mortuus ex mi
Abbreviated transcription (Latin):
ciñr. saducei .i. iusti. uendicant enĩ sibi
qd̃ nõ sunt. hii negant resurrõnẽ dicen¬
tes animã int̾ire eũ corpore .u. libros
moysi recipiunt. ꝓpħas respuunt. hos
uenientes ad baptismũ ioħes merepat.
qr maxime indigebant correctioẽ ⁊
penitentia:¬

Expanded text:
nt enim sibi quod non sunt: hi negant resurrectionem, dicentes animam interire cum corpore: quinque libros Moysi recipiunt, prophetas respuunt. Hos venientes ad baptismum Joannes increpat: quia maxime indigebant correctione et poenitentia
Abbreviated transcription (Latin):
am. sicut in iud̾am. cum ⁊ bi regnaret
archelaus. s meliꝰ potuit innararetb que
remota erat latere. qmͣ in ierłm ubi erat
cap̃ regni ⁊ assiduus arch.¬
¶De func to rege. ilico complices eius ꝑi¬
erunt. sic cessante ꝑsecutione: eccłã ad
celestia inuitatur.
¶ Defunc ti icͥ. tradint quidã quia fecit
hero des suꝑ fumis suum nobiliores iu¬
deorum occidere. ut sic cogeret iudõs
mortem suam flere :¬

Expanded text:
am sicut in Judaeam, cum et ibi regnaret Archelaus? Sed melius potuit in Nazareth quae remota erat latere quam in Jerusalem, ubi erat caput regni et assiduus ArchDefuncto rege illico complices ejus pereunt, sic cessante persecutione Ecclesiae ad coelestia invitatur. Defuncti. Tradunt quidam quia fecit Herodes super funus suum nobiliores Judaeorum occidere, ut sic cogeret Judaeos mortem suam flere
Abbreviated transcription (Latin):
eicunifertur. apłi primo uenerunt int̾¬
ram istł. quia prius predicauerunt tu¬
deis. s proherode .i. manente hereditan¬
a infi delitate: metuunt. ⁊ recedunt ad¬
moniti gentib gram predicare. et

Expanded text:
cumfertur. Apostoli primum venerunt in terram Israel: quia primum praedicaverunt Judaeis. Sed pro Herode, id est, manente haereditaria infidelitate, metuunt et recedunt admoniti gratiam gentibus praedicare, et
Abbreviated transcription (Latin):
abimpiis quos significat
herodes. qd̾ bimi: qi doeᷤ¬
tͥna ⁊ oꝑatione ꝑfecti. il¬
corpora possunt ꝑimi: di¬
uinitas ñ ꝯtingi.
¶N õ ẽ contẽptus uastatioẽ
bethleẽ: s ad iacentialoca
tatis habuit. a filio unius
noctis usq adfiliũ duorũ
annoꝵ quin om̃s occid̾et.

Expanded text:
ab impiis, quos significat Herodes. Quod bimi: quia doctrina et operatione perfecti. Ilcorpora possunt perimi, divinitas non contingi.Non est contentus vastatione Bethlehem, sed adjacentia locaordiam aetatis habuit a filio unius noctis usque ad filium duorum annorum, quin omnes occideret.
Abbreviated transcription (Latin):
iamm p̃t̃. ecc. uiros deleuit. eorũ qui
suꝑfuerut̃ ploratus ⁊ ululatꝰ auditus ẽ
usq rama. quiẽ locus iuxta gabaa .xii.
miliario a bethleẽ audita ex aggegratut.
ut hyꝑbolice rachel iam mortua dolen¬
tis affectu filios flere dicat᷑. uñ ꝑħ de
chaldeis historia texit᷑. qd̾ sinuł eẽt pͥ

Expanded text:
evit: eorum qui superfuerunt ploratus et ululatus auditus est usque Rama, qui est locus juxta Gabaa duodecimo milliario a Bethlehem. Audita. Exaggerat, ut hyperbolice Rachel jam mortua, dolentis affectu filios jam flere dicatur. Unde per hoc de Chaldaeis historia texitur quod similis esset ab
Abbreviated transcription (Latin):
Uerisimilee:. post annũ ⁊ quatuor clies
a natiuitate xpĩ herodẽ inpueros dese¬
uisse. qd forsitan iõ distulit. qͥa romam
ꝓfectus ẽ. ł ibi accusatꝰ. uł ut romanos
consuleret suꝑhis.: que de xpõ dicebaut᷑.
Nõ forsitan tandiu ab inquisitione pue¬
ri se continint: ut sollicitius eum depre¬
henderet. neq elabi aliquo modoposset:¬

Expanded text:
Verisimile est per annum et quatuor dies a nativitate Christi Herodem in pueros desaevisse: quod forsitan ideo distulit, quia Romam profectus est, vel ibi accusatus, vel ut Romanos consuleret super his quae de Christo dicebantur. Ideo forsitan tandiu ab inquisitione pueri se continuit, ut sollicitius eum deprehenderet, neque elabi aliquo modo posset
Abbreviated transcription (Latin):
dudiens aũħ. aliũ rogt̃
bat enĩ cũ eẽt alienigena. as cali¬
legitimꝰ rex uid̾i. nõ co¬
dices quibꝰ genealogia te¬
xitur cremauit: ¶tur
decreu̾ant: nequis rex
uł ds sine coꝵ conscilio
dicerctur:¬

Expanded text:
. Alium regem bat enim cum esset alienigena legitimus rex videri: et ideo codices quibus genealogia texitur cremavit. Turbadecreverant ne quis rex vel dominus sine eorum consilio diceretur
Abbreviated transcription (Latin):
que ÷ m̃tis illuminatio. ꝑ
quã ingrediens xp̃imudet.
qui ẽ stella matutina. ⁊ eo
inso. gaudio gaudi. ⁊ ado
ẽ maiꝰ. ⁊ ualde gauisi. qr
demagno pot̃ alius plus.
alius minus gaudere.
¶Cur nĩõseph cũmaria in¬
uentus ẽ a magis: ne aliqͣ
male suspitionis occasio
daret᷑ gentibꝰ. quȩ pͥmiti¬
as suas statim nato salua¬
tore adeũ adorandũ mi¬
serunt.
¶Adot. sic confidentes dm̃.
quẽ fac̾tũ ⁊̃ hominẽ in

Expanded text:
tis illuminatio, per quam ingrediens Christum videt qui est stella matutina: et eo viso gaudet gaudio et adorest majus. Et valde gavisi, quia de magno potest alius plus, alius minus gaudere.t Joseph cum Maria inventus est a Magis? Ne aliqua inde malae suspicionis occasio daretur gentibus, quae primitias suas statim nato Salvatore ad eum adorandum miserunt. nt eum. Sic confitentes Deum, quem actum esse hominem i
Abbreviated transcription (Latin):
set eccestelli. ingressi uideã deserunt᷑ indit¬
oftelle. ut cogant᷑ ex lege inqͥrere. uł dnuino
deseruntur auxiloͥ: quiq̃runt humanum.
nec debebat signũ infidelib datũ: appare¬
re domesticis legis. ꝓpłaꝵ: quia si moysen

Expanded text:
viderant. Ingressi Judaeam deseruntur indicio stellae, ut cogantur ex lege inquirere. Vel divino deseruntur auxilio qui quaerunt humanum. Nec decebat signum infidelibus datum apparere domesticis legis et prophetarum; quia, si Moysen
Abbreviated transcription (Latin):
sꝑaliam uiã. Inħ formadat᷑ credentibus.
ut deuoti ao dm̃ueniant. ⁊ quodiubeat
intenclant.s. ne ad diabolũ redeant. s ꝓse
mitas uͥtutũ ad patͥam ueniant. ⁊ quiceci¬
derunt ꝯtepnendo: resurgant obediendo.
si onloquitur puer ad eos. necliuinitas añ
tempus reueletur. ⁊ uera bumanitas habe¬
atur. uñ ⁊ mox ĩ egiptũ mittit᷑. qr ⁊ fides
nutrienda erat ad p̃miũ: ⁊ uitadocꝰtri¬
ne preparanda adeundum.
ces reuocaret. qd̾ fugit. sacram̃ti fuit ñti¬
moris. ut exemplũ fugiendidaret suis.
ñ fugit mortẽ qui mori uencrat. nec in¬
sidias expauit. quiuen̾at aꝑire u̾sutias di¬
aboli. dehac fuga p̃dixit ysaias. Ecce cdñs

Expanded text:
iam, etc. In hoc forma datur credentibus, ut devoti ad Deum veniant: et quod jubeat intendant, scilicet, ne ad diabolum redeant: sed per semitas virtutum ad patriam veniant, et qui ceciderunt contemnendo resurgant obediendo. n loquitur puer ad eos, ne divinitas ante tempus revelaretur, et vera humanitas habeatur. Unde et mox in Aegyptum mittitur: quia et fides nutrienda erat ad praemium, et vita doctrinae praeparanda est ad eundum. ces revocaret. Quod fugit, sacramenti fuit non timoris, ut exemplum fugiendi daret suis. Non fugit mortem qui mori venerat: nec insidias expavit qui venerat aperire versutias diaboli. De hac fuga praedixit Isaias: Ecce Dominus
Abbreviated transcription (Latin):
Usq ad sanguinem .z. curusq ad¬
hunc cum multi pꝰ hunc occisi añ nata
neratione sunt ꝑ empti : s qr abel pa¬
stor ouium fuit. necatusq inagro. Za¬
carias sac̾dos necatus in atrio templi.
utͥusq gradꝰ martires. ⁊ laicos.⁊ officio
alus mancipatos. subeoꝵ uoluit inti¬
mare uocabulis. ⁊acarias qui occisus
ẽ a rege iohas it̃ templum ⁊ altare.
ut historia regum narrat̃. filiꝰ fuit
ioiade.⁊ in euuangłio quoutuntur
.i. benedictus domini.
¶ Ae sidicat. ego. ego uolui. ⁊ tunoliusti ⁊ qͦt¬
quot congregaui mea uoluntate semꝑ ef¬
ficaci: tenolente feci ꝙ semꝑingrata fu¬
num affectũ ht̃ infilios. itaut eorum in¬
firmitate affecta infirmetur. ⁊ eos alis
protegens. contramiluum pugnet. Sic
dĩ sapientia ꝑcarnem infirmata pro¬
tegit nos: ⁊ defendit adiabolo.

Expanded text:
Usque ad sanguinem. Cur usque adhuc, cum multi post hunc occisi ante nataneratione sunt perempti? Sed quia Abel pastor ovium fuit necatusque in agro: Zacharias sacerdos necatus est in atrio templi: utriusque gradus martyres et laicos et officio altaris mancipatos, sub eorum voluit intimare vocabulis. Zacharias qui occisus est a rege Joas inter templum et altare, ut historia Regum narrat, filius fuit Joiadae, et in Evangelio quo utuntur est, benedictus Domini. Ac si dicat: Ego volui, et tu noluisti, et quotquot congregavi mea voluntate semper efficaci te nolente feci, quia semper ingrata funum affectum habet in filios, ita ut eorum infirmitate affecta infirmetur, et eos alis protegens contra milvum pugnet. Sic Dei sapientia per carnem infirmata, protegit nos et defendit a diabolo.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ inmeditatione. S pharisei male
interpretantes. scribebant decalo¬
gum inmembranulis. iligabant in
fronte. ꝑ qđ teligiosi uidel antur
popuł. Iusserat eciã. moyses ut in
quatuor anguł palliorum facerẽt
fimbrias. ut ꝑ hoc eẽt discrecio isra¬
eliticippłĩ. illi uero faciebant gran¬
des fimbrias. uneis ligabant N¬
terdum pungerentur. quasi sicomino¬
niti retraherentur ad officia dĩ. huiꝰ mo¬

Expanded text:
sint in meditatione. Sed Pharisaei male interpretantes scribebant decalogum in membranulis et ligabant in fronte per quod religiosi viderentur populo. Jussit etiam Moyses, ut in quatuor angulis palliorum facerent fimbrias , et per hoc essent discretio Israelitici populi. Illi vero faciebant grandes fimbrias, et eis ligabant terdum pungerentur, id est quasi sic commoti retraherentur ad officia Dei. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
¶Colantes .c. mistice culicis nõie sedi¬
cios ꝯomicida barrabas signatur. qr
ħ aĩal strependo inquietat. ⁊ sangui¬
ne delectatur. cameli nomine ꝑꝑhu
.i. numina obseruant. qr batrabanqͥ
non soluerat sabbatum dimiserũt.
⁊ camelum .g.i. maiora contempnũt.
q xp̃m spiritualit̃ sabbatum insi¬
fidem que illi contempnunt occide¬
runt. ¶Qui mundatis. fustra sc̃ĩta¬
tem exterius pretenditis. sic̃ siquis
calicem mundet ext̾iꝰ intꝰ autem
relinquat sordes. cum usꝰ eiꝰ sit int̾ior.
Lucas itastulte quifecit qđ deforis
cationem ⁊ hutiꝰ modi corporalia uicia.
solummodo gratua eẽ: lauariciam.¬

Expanded text:
tis. Mystice culicis nomine seditiosus homo Barabbas designatur, quia hoc animal strependo inquietat, et sanguine delectatur. Cameli nomine proptid est minima observant, quia Barabbam qui non solverat Sabbatum, dimiserunt; et camelum, id est majora contemnunt, quia Christum spiritualiter Sabbatum insifidem, quae illi contemnunt, occideunt. Qui mundatis. Frustra sanctitatem exterius praetenditis, sicut si quis calicem mundet exterius, intus autem relinquat sordes: cum ejus usus sit interior. Lucas ita. Stulte, qui fecit quod deforis cationem et hujusmodi corporalia vitia solummodo gravia esse, et avaritiam
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sedente .a. ubi marcus addidit
excidiogentis disputat. ut ⁊ corpo¬
ris sitũ uerbis suis congruat. mis¬
quietus manens. suꝑborum detes¬
tatur arrogantiam.
¶ Multi.e.u. Innuente irłm excidio:
multifuerunt principes quisedi ce
tiineccłia temporib apostolorum.
qui preter alia falsa dicerent ⁊̃ ĩsta

Expanded text:
 Sedente autem. Ubi Marcus ait, conexcidio gentis disputat ut et corporis situs verbis suis congruat. Mysquietus manens superborum detestatur arrogantiam. multi. Imminente Jerusalem excidio multi fuerunt principes qui se diceti in Ecclesia temporibus apostolorum, qui praeter alia falsa dicerent instare d
Abbreviated transcription (Latin):
fecerunt ꝑꝑlucra. dicebãt᷑ eõ sanctiora
oblata. ꝗͣ tẽplũ uł altare. ut hominespt̃o
ces fundendas intemplo ut iustias
faciendas in quo nondĩ timorems suã
cupiditatem attendebant. Io arguit
eos dñs stultitie ⁊ fraudulentie. tipice.

Expanded text:
er lucrum dicebant esse etiam sanctiora oblata quam templum vel altare: ut homines prom preces fundendas in templo vel justitias faciendas. In quo non Dei timorem, sed suam cupiditatem attendebant. Ideo arguit eos Dominus stultitiae et fraudulentiae. VERS.
Abbreviated transcription (Latin):
Recedente dño detemplo õmĩa legis edi¬
ficia. ⁊ compositio mandatorum ita des¬
tructa ẽ: ut nichil possit auideis im¬
pleri. diuinitus aũ ꝓusum est. ut creᷤᷤ¬
cente euuangłii grã. templum illud
cum suis cerimoniis tolleretur. neqͥs
infirmus infide illis stantib uidais¬
mi occasionem h̃ret.

Expanded text:
recedente Domino de templo omnia legis aedificia et compositio mandatorum ita destructa est, ut nihil a Judpleri. Divinitus autem provisum est, ut crescente Evangelii gratia templum illud cum suis caeremoniis tolleretur, ne quis infirmus in fide illis stantibus Judaismi occasionem haberet.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Signa tꝑm dixit de aduentu suoł
passione. cui simile ẽ roseũ cȩlum ueᷤ¬
ꝑe. ⁊ item detribulatione añ aduentũ
futurũ. cin simile̾ mane roseum¬
celtm cum tristitia.¬

Expanded text:
Signa temporum dixit de adventu suo, vel passione cui simile est roseum coelum vespere, et item de tribulatione ante adventum suum futurum, cui simile est mane roseum cum tristitia
Abbreviated transcription (Latin):
¶Infarine. s. t. ut spc̃ anĩa ⁊ corpꝰ inunumre¬
dacta nondiscrepent int̃ se. uł tres aĩe uit¬
tutes inunum rediguntur. ut inratione
possideamus prudentiam. inua odiumuici¬
orum incupiditate desiderium iuitutũ.
uł mulier eccłia fidẽ hõis farine trib satiꝰ
miscet credulitati patris ⁊ filii ⁊ spc̃ scĩ.
cũq ĩun umfuerit fermentatum. non

Expanded text:
In farinae satis. Ut spiritus, anima, et corpus in unum redacta non discrepent inter se. Vel tres animae virtutes in unum rediguntur, ut in ratione possideamus prudentiam, in ira odium vitiorum, in cupiditate desiderium virtutum. Vel, mulier, Ecclesia, fidem hominum farinae tribus satis miscet, credulitati Patris et Filii et Spiritus sancti. Cumque in unum fuerit fermentatum, non
Abbreviated transcription (Latin):
t̃ imor dm̃ corrigit. timorhominũ differt.
s uoluntatem non aufert. uñ ⁊ audi ar es
reddit adcͥmen.¬
¶Bela si quid forte ubo ineaute uitasse
ꝯtigerit. quod obseruatum seł peiorem
uertatur inexitum: lib̾e illad consiliosa¬
lubri mutandum nou̾imꝰ. ac magis instã¬
te necessitate ꝑuirandum nob quam pro¬
occide nabal iuirumstultum ⁊ impium.
atq omĩa que ad illum ꝑtin̾ent de mo liri
s ad primam intercessionem abigail femi¬
ne prudentis. mox minas remisit. reuoca¬
uitq enseminuaginam. neq aliuꝗd cul¬
pe se tali peruirio contraxisse doluit.¬
lsidoꝵ. Nonẽ seruandum sactamentũ:
quomalum incaute ꝓmittitur. ue illud
cum quispiam adult̾e ꝑpetuam cum ea
ꝑmanendi fidem polliceatur. tolerabi¬
liꝰ ẽ enim non implere sacͣmentum: ꝗͣ
ꝑmañe instupro.¬

Expanded text:
Timor Dei corrigit, timor hominum differt, sed voluntatem non aufert: unde et avidiores reddit ad crimenSi aliquid forte nos incautius jurasse contigerit, quod observatum pejorem vergat in exitum, illud consilio salubriori mutandum noverimus, ac magis instante necessitate perjurandum nobis quam peroccidere Nabal virum stultum et impium, atque omnia quae ad illum pertinent demoliri: sed ad primam intercessionem Abigail feminae prudentis, mox remisit minas, revocavit ensem in vaginam, neque aliquid culpae se tali perjurio contraxisse doluitst conservandum sacramentum quo malum incaute promittitur, veluti si quispiam adulterae perpetuam cum ea permanendi fidem polliceatur: tolerabilius est enim non implere sacramentum, quam permanere in stupr
Abbreviated transcription (Latin):
dicũt mariã magdalenã alonge
tãto int̃uallo aberat ut ⁊ itixta dice¬
retur: qi p̃sto erat incõspectueiꝰ.
⁊ longe cõꝑatione turbe pͥoris.
possumꝯ ⁊̃ dic̾e qd̃ ille q̃ erant cũ
adensitate turbe se exuerent. ⁊
cet̾aque facta sunt longiꝰ intue¬
rentur.¬

Expanded text:
dicunt Mariam Magdalenam a longe tanto intervallo aberat, ut juxta diceretur: quia praesto erat in conspectu ejus, et longe comparatione turbae propioris. Possumus etiam dicere quod illae quae erant cum a densitate turbae se exuerent, et caetera quae facta sunt longius intuerentur
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ tactu sanare poss s ut indicet se non sub¬
iectum eẽ legi. s dominum legis qui nõ timet
contagium. s tetigit. ꝓpt̃ humilitatt᷑ i ut
nos doceret nullum sꝑnere ꝓ aliqua corporis
maculatione.
NUolo. cosanauit gen̾e quo fuerat obsciͣtꝰ. de¬
m̃ imꝑat. mundare. ecce potestas.
¶ apparet supra legem que lepro sum ereludit
eẽ grãm que sanat eum. ut ait. non ueni sol¬
uere legem. s.a.¬
¶ uide.n .d. taccriuissit nec tñ taceri potuit.
non quod aliquid uoluit ⁊ non potuit. s dat
exemplum ut sui in magnis que faciunt
latere uelint. s ut prosuit. aliis ꝓdantur
inuiti. ¶uade. mittit ad sacerdotes ꝑꝑ hu¬
militatem ut sacerdotib deferat honorem.
quib lex iubet mundatos mun̾a offerre.⁊
ut uulentes credant ei. ł sinoncredunt: in¬
excusabiles sint. ⁊ ne legem frang̾e uideretu
gratia dĩ supra legen curantum ẽẽ intelligat.

Expanded text:
 tactu sanare posset, sed ut indicet se non subjectum esse legi, sed Dominum legis, qui non timet contagium. Tetigit. Propter humanitatem, ut nos doceret nullum spernere pro aliqua corporis maculatione.Volo. Eo sanavit genere quo fuerat obsecratus, deinde imperat: Mundare. Ecce potestas. Apparet supra legem quae leprosum excludit esse gratiam, quae sanat eum; ut ait: Non veni solvere legem, s etc. Tacere jussit, nec tamen tacere potuit. Non quod aliquid voluit et non potuit, sed dat exemplum, ut sui in magnis quae faciunt latere velint: sed ut prosint aliis, prodantur inviti. militatem, ut sacerdotibus deferat honorem quibus lex jubet mundatos munera offerre, et ut videntes credant ei: vel si non credunt, inexcusabiles sint, et ne legem frangere videretugratia Dei supra legem curatum esse intelligat.
Abbreviated transcription (Latin):
nullũ. ⁊ heretici quimalum:¬
peceã soluere noqueo. ut sicut nascendo p̃di¬
cando p̃curro: sic ⁊ baptirando. ut peniten¬
tes quos ħ signaculo abmpenitũtib dis¬
cerno: ad bapt̾ xpĩ dirigam.

Expanded text:
nullum, et haeretici, qui malumpeccata solvere nequeo, ut sicut nascendo, praedicando, praecurro sic baptizando: ut poenitentes, quos ego hoc signaculo ab impoenitentibus discerno, ad baptismum Christi dirigam.
Abbreviated transcription (Latin):
a carne retrabit. ut co¬
gitent oꝑa p̃destinatioĩs
dĩ. pͥma sunt rudim̃ta fi¬
denichilo: possit delapidi¬
b ł depulucre filios habra¬
he formare:¬
¶Iosue .xii. lapides demedi¬
o iordanis in tr̃am trans¬
portari fecit. et alios ex t̃¬
⁊ra in eodẽ alueo restitui ꝑ
quos necatio iudeoꝵ. ⁊ gen¬
tium adlucem transforma¬
tio prefor matur.

Expanded text:
A carne retrahit, ut cogitent opera praedestinationis Dei. Prima sunt rudimenta fide nihilo creavit, possit de lapidibus vel de pulvere filios Abrahae formareduodecim lapides de medio Jordanis in terram transportari fecit, et alios ex terra in eodem alveo restitui: per quos excaecatio Judaeorum et gentium ad lucem transformatio praesignatur.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ uł gentiles lapides uocat. ⁊ ẽ sensus.
ne głemini de semine carnis. qr hii
lib̾is. ne tantus patriarcha pͥuaretur
ꝓmissis. ĩ cuiꝰ rei p̃sagium: olĩ dens
desara genuit filium:¬
¶Nota nõ adramos s ad
radicẽ. cũ enĩ filii malo¬
rũ tolluntur: qͥd alnud
quã rami infruo tuose
arboris absciduntur.
eũ tota ꝓgenies simul
cũ parente tollitur. ar¬
bor radicitus abscidit᷑.
nequid remaneat: im̃
itm̃ aliquid germinis
oriatur:¬

Expanded text:
 gentiles lapides vocat: et est sensus: Ne gloriemini de semine carnis: quia hiliberis, ne tantus patriarcha privaretur promissis. In cujus rei praesagium olim Deus de Sara genuit filiumNota non ad ramos, sed ad radicem. Cum enim filii malorum tolluntur, quid aliud quam rami infructuosae arboris abscinduntur? Cum tota progenies simul cum parente tollitur, arbor radicitus abscinditur, ne quid remaneat unde iterum aliquid germinis oriatur
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑabant. ⁊ qi p̃ angustia tꝑis
acto sabbato .i. occidente sole
ubi licentia oꝑandi rediit ẽme¬
runt aromata. ⁊ qi nocte p̃oc¬
cũpante sepulctũ adire nõ po¬
tuerunt. mane ad eunt.

Expanded text:
nt, et quia prae angustia temporis acto Sabbato, id est occidente sole, ubi licentia operandi rediit, emerunt aromata. Et quia nocte praeoccupante, sepulcrum adire non potuerunt, mane adeunt.
Abbreviated transcription (Latin):
eum infractiõe .p. apparuit ianuis clatisis
eis etat thomꝰ. uii. piscantib admate ty¬
beriadis. octauoinmonte galilee que
longe erat airłm. Nono recumbentib ilł¬
xi. die quo ascendit. detimo uider̃ eũ¬

Expanded text:
anuis clausis, eis erat Thomas. Septimo piscantibus ad mare Tyberiadis. Octavo in monte Galilaeae qui longe erat ab Jerusalem. Nono recumbentibus undecim quo die ascendit. Decimo videru
Abbreviated transcription (Latin):
sitationis officiun. duucrebro abeunt ac
recurrũt. ⁊ ñ patuint᷑ asepulcro dm̃ diu
sic̃ om̃s consentiunt uentũẽ ad monum̃tũ.
iã factumerat qd̃ solꝰ matheusait. det̾re¬
motu ⁊ reuoluto lapide. ⁊ territi s custo¬
dibꝰ. uenit aũ maria magdalene cet̾is fer¬
uentior. Uñ ioħs deea cõmemorat : tacitis
sublatum: añꝗͣ diligentiꝯ inspic̾et. credẽs
sublatũ corpꝯ: cͤurrit nuncians petͦ ⁊ ioħi¬
qͥ ⁊̃ cucurrerunt ad monumentũ ⁊ ñ inuento
corꝑe: crediderunt qd maria di xerat sublatũ.
inorto .s. qͦ ingresse fuerant. tunc uider̃
angłm sedentẽ suꝑ lapidẽ reuolutũ. de quo
matheus ⁊ marcꝰ dicunt. qͥdixit eis. nolite¬

Expanded text:
sitationis officium, dum crebro abeunt ac recurrunt, et non patiuntur a sepulcro Domini diu entiunt, ventum est ad monumentum et jam factum erat quod solus Matthaeus ait de terraemotu, et revoluto lapide, et territis custodibus. Venit autem Maria Magdalena. Caeteris ferventior. Unde Joannes de ea commemorat tacitis alidem sublatum antequam diligentius inspiceret, credens sublatum corpus, cucurrit, nuntians Petro cucurrerunt ad monumentum, et non invento corpore, crediderunt quod Maria dixerat, sublatum In horto quo jam egressae fuerant. Tunc viderunt angelum sedentem super lapidem revolutum, de quo Mat
Abbreviated transcription (Latin):
noctem dicebatur p̃ced̾e. nunc ordomtta¬
tur ⁊ noxͣ surrexit: ddiei quase ostendit ad¬
iuncta ẽ. congrue pͥ diẽ nox sequebatur.
o homo aluce intenebras ceciderat.
nunc dies sequitur noctẽ qr ꝑresurr̾ a

Expanded text:
noctem dicebatur praecedere. Nunc ordo mutatur, et nox qua surrexerit diei, qua se ostendit, adjuncta est. Et congrue prius diem nox sequebatur, quia a luce homo in tenebras ceciderat. Nunc vero dies sequitur noctem, quia
Abbreviated transcription (Latin):
Post tres.d. aparte to¬
tũ. Pars .uii. diei quocru¬
cifixus ẽ cum sia nocte
prounodie. Sabbatũ inte¬
gre. tercuis dies. ãparte
ampliꝯ seruatur. tanto
magis uirtus resurrectio¬
nis ostenditur.

Expanded text:
Post tres. A parte totum, sexti diei quo crucifixus est cum sua nocte pro uno die. Sabbatum integre. Tertius dies a parte amplius servabatur, tanto magis virtus resurrectionis ostenditur.
Abbreviated transcription (Latin):
die ꝓtedemptione mundi opꝰ ex¬
pletumẽ. ⁊ insabbato qui euit iise¬
pulcro. Ita ⁊ nos in hac .ui. etate ꝓ
tuorum: inserreta pace quiesc̾e donec
octaua resurrectionis uenuat. Inge
gitur. qi inillo scło requies anima¬
rum nuillo merore consumitur
s gaudio futture resurrectionis
augetur.
funeris inspiciebant. ex
resurtectionẽ.

Expanded text:
 redemptione mundi expletum est, et in Sabbato requievit in sepulcro. Ita et nos in hac sexta aetate pro tuorum, in secreta pace quiescere, donec octava resurrectionis veniat. In gitur, quia in illo saeculo requies animarum nullo moerore consumitur, sed gaudio futurae resurrectionis augetur. funeris inspiciebant, exsresurrectionem.
Abbreviated transcription (Latin):
spe fixa indm̃ non ꝑmanet. intẽptatio¬
nib non ualet sub fistere. ⁊ tanto am¬
pliꝰ subsistere agitut quanto plus in
his q̃uemundi stnt asuꝑiorib disugi¬
tur. ⁊u̾e om̃s mali ł ficte boni. ingru n¬
ente qualibȩt tẽptatione peiores fuint q̃ t̾i ẽptidnis

Expanded text:
fixa in Deum spe non permanet, in tentationibus non valet subsistere; et tanto amplius agitur, quanto plus in his quae mundi sunt a superioribus disjungitur: et vere omnes mali vel ficte boni, ingruente qualibet tentatione pejores fiunt. VERS
Abbreviated transcription (Latin):
¶Ad huc tenete boc signum qđ nonins¬
tet dies dñi uł desolatio ierłm añqũa
apostoli toto erbe disꝑsi sunt p̃ter duos
ia cobos qui prus inuidea interfecti
sunt. disꝑsi inquam ut sidlerent de
ꝑditione sue gentis. solacium habe¬
ant plures socios de omnigente col¬
lectos. cn.¬
nemuideorum referunt. s tunt᷑ int̃
eos qr nuillus erat fidelis ad quemfieret
ticis. quorum primus. simotmagus
fuit. extremus maior omnib antix̃pe
ruma dexcidiuiutbis quod addiẽ
chũi referatur. Respondit enĩ dñs q̃
ex illo temꝑe erant secutura. siue de
excidio ierłm siue de aduentusuo.

Expanded text:
Adhuc tenete hoc signum, quod non instet dies Domini vel desolatio Jerusalem antequam apostoli toto orbe dispersi sint, praeter duos Jacobos, qui primitus in Judaea interfecti sunt. Dispersi, inquam, ut si dolerent de perditione suae gentis, solatium habeant plures socios de omni gente collectos. nem Judaeorum referunt. Sed tunc inter eos, quia nullus erat fidelis, ad quem fieret ticis, quorum primus Simon Magus fuit. Extremus major omnibus, Antichrrum ad excidium urbis, quod ad diem Domini referatur. Respondit enim Dominus, quae ex illo tempore erant secutura sive de excidio Jerusalem sive de adventu suo.
Abbreviated transcription (Latin):
¶ Sitimore uł cupiditate
doctor saporem sapienti¬
e omiserit. ꝑ quẽ fatuitas
ens em̃dabitur: ħ solis
apłis conuenit. quod sequi¬
tur omĩb magistris aclni

Expanded text:
 si timore vel cupidine doctor saporem sapientiae omiserit, per quem fatuitas ejus emendabitur? Hoc solis apostolis convenit: Quod sequitur, omnibus magistris: Ad ni
Abbreviated transcription (Latin):
s̃ a parte ciuitas dnr supramontẽ. locꝰ
montẽ iustitie innuit qui excelsus ÷ qͦ
ꝓ palamini ne uos abscondatis. nõ : enĩ
facultas subt᷑ fugiencli. ł clam aliqͥd fa
tia pugnando defendite. qd̃ ꝑtinet ad
cationis ut celent eam ⁊ subitiant serui¬
tuti corꝑis dũ aliquẽ timent. s ccrpus
suum ministi̾o dĩ subitiant. ut ꝑuocẽ
⁊ cet̾a corꝑis offitia lux excellentior ce¬
tĩs appareat. uñ dr̃. castigo corpus me¬
cernam.a. dũ testã humane nature
flamina sue diuinitatis impleuit. quõ nec
credentib abscondit. nec modio. Imensu¬
ra legis. uł t̃minis unns gentis inclusit.
unde subdit. sic luceat.¬

Expanded text:
sunt, apte civitas dicuntur. Supra montem. Locus montem justitiae innuit, qui excelsus est, quo propalamini ne vos abscondatis. Non enim facultas subterfugiendi vel clam aliquid fatia pugnando defendite: quod pertinet ad octrina praedicationis ut celent eam et subjiciant servituti corporis, dum aliqua timent. Sed corpus suum ministerio Dei subjiciant, ut per vocem et caetera corporis officia lux excellentior caeteris appareat. Unde dicitur : Castigo corpus mecendit, dum testam humanae naturae flamma suae divinitatis implevit: quam nec credentibus abscondit, nec modio, id est mensura legis, vel terminis unius gentis inclusit. Unde subdit: Sic luceat
Abbreviated transcription (Latin):
Lux muncdi. alia cansaeur
nondebent deficere. quia
illuminati a xp̃o u̾bo exẽ¬
plo: quocũq illiti: muncda¬
nis lucem fidĩ ⁊ seientie
debent ministrare. ⁊ sieut
quia sunt sal debent cor¬
ruptionem pellere: sic ⁊
tenebras quia sunt lux fu¬

Expanded text:
Lux mundi. Alia causa est quare non debent deficere: quia illuminati a Christo verbo et exemplo: quocunque illati mundanis lucem fidei et scientiae debent ministrare. Et sicut quia sunt sal debent corruptionem pellere: sic et tenebras quia lux sunt fu
Abbreviated transcription (Latin):
tinere: m̃ulcisci. ⁊ imicos dilig̾e uissit.
⁊ humanam głam fug̾e. nc̃ uult cõfirma
re ꝑfidẽ inspe eternor um qr plures sũt
quos amor p̃sentiũ: ⁊ desꝑatiofuturoꝵ
torpentes facit. ¶ In fudare uultꝰ parat᷑
panis. s labor exercendꝰ ẽ sollicitudo tol¬
lenda. que mentẽ ꝑturbat: dum tuet¬
⁊ ne aut possessa disꝑeant: aut elaborata
non contingant.
¶ Quasi qͥdedit maiora .i. uitã ⁊ corpꝰ. dabit
minora .i. escam ⁊ uestes. In his ꝓmissis
u̾itatis nemo dubitet. sit hõ qd ẽ debet.
mox ad duntuit ei om̃ia ꝑꝑquẽ sunt facta.
¶ Respicite. ħ adescam. sc̃i merito conparant᷑
auib qi celum petunt. ⁊ quidam itaremoti
sunt amundo ut iamint̃ris nichil agant. ni¬
celo degunt. dequib dictumẽ qͥ st̃ isti qͥut
nubes uolant:¬

Expanded text:
t non ulcisci, et inimicos diligere jussit, et humanam gloriam fugere. Nunc vult confirmare per fidem in spe aeternorum, quia plures sunt quos amor praesentium et desperatio futurorum torpentes facit. In sudore vultus paratur panis, sed labor est exercendus, sollicitudo tollenda est, quae mentem perturbat: dum timet ne aut possessa dispereant aut eleborata non contingant. Qui dedit majora, id est vitam et corpus, dabit et minora, id est victum et vestes. In his promissis veritatis nemo dubitet: Sit homo quod esse debet, mox adduntur ei omnia propter quem sunt facta. Respicite. Hoc ad escam. Sancti merito comparantur avibus, quia coelum petunt, et quidam ita remoti sunt a mundo, ut jam in terris nil agant, coelo degunt. De quibus dicitur: Qui sunt hi, qui ut nubes volant
Abbreviated transcription (Latin):
¶Mensas .n. qr deomnib
partib ad temp lumue¬
niebant.uẽ debent sac̃¬
dotes nõ habentib omĩa
animalia. ⁊̃ columbas.
quas pauꝑ es dofferunt.
ut uendita: postea reciꝑ¬
ent oblata. s qr aliqui ni¬
chil habebant uñ eme¬
rent. posuerũt nũmu¬
larios qui mutuo darẽt.
⁊ qr lex uetat usurã: ꝓ
ea uarias spẽs .i. poma.
uuas. ⁊ huriꝰ modi accipi

Expanded text:
. Quia de omnibus partibus ad templum veniebant, vendebant sacerdotes non habentibus omnia animalia, etiam columbas quas pauperes offerrent, ut vendita postea reciperent oblationes. Sed quia aliqui nihil habebant unde emerent, posuerunt numularios, qui mutuo darent: et quia lex vetat usuram, pro ea varias species, id est, poma, uvas et hujuscemodi accipi
Abbreviated transcription (Latin):
¶Frequenter ingressus est ciuitatẽ¬
uocatus quod semꝑ fugerat. nͥ modo
cum ascendit passurus qd iõ factũ ẽ
ut ampliꝰ illoꝵ aduersumt᷑e excita¬
rent inuidiam. qriam tempꝰ passio¬
nis instabat.
ut quocũq unus. pͥmo domum or̃o¬

Expanded text:
Frequenter ingressus est civitatevocatus, quod semper fugerat, nisi modo cum ascendit passurus. Quod ideo factum est, ut amplius eorum adversum se excitaret invidiam, quia jam tempus passionis instabat.ut quocunque imus, primum domum oratio
Abbreviated transcription (Latin):
dicunt duos hos. petrũ ⁊ pbilip¬
pũ qͥ pͥmigentiles ad xp̃m ad duxerũt.
philippꝰ samariam. qua asina inter¬
pretatut. petrus cornelium quasi sa¬
marie pullum.
¶ Et pullum. pullꝰ ẽ ppł gentun cui
nullꝰ doctorum frenum correctionis
imposuit. lib̃ ⁊ lascuiusqͥ tipse uincut
cens nondesꝑare  de hebreis si pe¬
nitent.

Expanded text:
ilippum, qui primum gentiles ad Christum adduxerunt, Philippus Samariam quam asinam interpretantur, Petrus Cornelium quasi Samariae pullum. VERS. 2.-- Et pullum. Pullus est populus gentium cui nullus doctorum frenum correctionis imposuit, liber et lascivus, qui et ipse vinculis cens non desperari salutem Hebraeis si poeniteant.
Abbreviated transcription (Latin):
cõmemorat mareꝰ q fuerat in illa citu¬
tate famosissimus. qui ex magnafelici¬
tate de iectus.: notissimȩ erat miserie. cecꝰ
nempe ⁊ mendicꝰ uñ ⁊ nom̃ ei ꝯmemorat.
monen patris eiꝰ. timeus. barthimei filiꝰ.
illuminati magnam famam muiraculo
comparauit

Expanded text:
commemorat Marcus, quia fuerat in illa civitate famosissimus: qui ex magna felicitate ejectus notissimae erat miseriae. Caecus nempe et mendicus, unde et nomen ejus memorat, et nomen patris ejus Barthimaeus Thimaei filius, illuminati, magnam famam miraculo comparavit
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotũ eoꝵ destruit. quidee
heresis sim̾ dãpnatur. adliteram aũ
absurdum ẽ dice institores colum¬
barum in cathedris sedẽ. Natroẽ
poraliter ꝑsequitur.⁊ dantes. necat spi¬
ritualiter.⁊ dumlesionem ꝓximicogi¬
tat: quasi latro sedet inspelunca.

Expanded text:
sacerdotium eorum destruit qui de ihaeresis Simonis damnatur. Ad litteram autem absurdum est dicere institores columbarum in cathedris sedere. VERS. 1poraliter persequitur, et dantes necat spiritualiter, et dum laesionem proximi cogitat, quasi latro sedet in spelunca.
Abbreviated transcription (Latin):
¶Suꝑ cos .ii. uestes apostolorum sunt
p̃cepta diuina.⁊ gr̃ã spirituał. quib tur¬
pitudo carnis nr̃e tegitur. his prius
nudi apostoli. s modo ꝑ apostolos orna
ti: xp̃m habent sessorem. minorturba
non ponit uestes suꝑ asin̾am. s inuia
nec ubi offendat. qr scĩ mat̾tires car¬
nem exuentes : simpliciorib uiã
ꝑ exemplum suo sanguine ꝑeãt.

Expanded text:
 eos. Vestes apostolorum sunt praecepta divina, et gratia spiritualis, quibus turpitudo carnis nostrae tegitur. His prius nudi populi, sed modo per apostolos ornati Christum habent sessorem. Minor turba non ponit vestes super asinam, sed in via nec ubi offendat: quia sancti martyres carnem exuentes, simplicioribus viam per exemplum suo sanguine parant.