comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
liuius quẽ senecha rephendit nõ id elegantie
cureq regie opus dice̾s s studiose luxurie.imo
ne id quidem set se ipam comquisitis spectaculis
manit᷑ ostentantis Et liuii tñ dictũ et thole¬
mey fcũm uteumque forsitã regie opes excusẽt
et in longũ p̃pͦ usibus ꝓspiciens ⁊egis ĩtentio
in hoc certe laudabilis ꝙ sacras iras mundo nõ
utiles mͦ s necessarias sũma diligentia atq in¬
pensa ꝑ electos ad tantũ opus iuxos ingrẽta lim¬
guã exhebranco fonte transfudit/. Ad ꝗd ficias
priuatis nõ equatib s suꝑantib apparatus re¬
gios. Bereno equide sammoĩco doctrine uiro
ingentis ẜ maioris cure plurimaꝵ lr̃aꝵ s plu¬
nium̃ uoluminũ duo et sexaginta milia. libroꝵ
fuisse legimus quos omes gordiano Iuniori auꝰ
parti fuisset amicissimꝰ ille moriens reliquit ma¬
gna prorsũs hereditas et multis suffectura inge¬
niis unũ u̾o̾ quis dubitet oppssura. Quid hic

Expanded text:
Livius, quem Seneca reprehendit, non id elegantie Livius, quem Seneca reprehendit, non id elegantie cureque regie opus dicens sed studiose luxurie, immo ne id quidem, sed seipsam conquisitis spectaculis inaniter ostentantis. Et Livii tamen dictum et Ptolemei factum, utrumque forsitan regie opes excusent; et in longum publicis usibus prospiciens regis intentio in hoc certe laudabilis, quod sacras literas mundo non utiles modo, sed necessarias, summa diligentia atque impensa per electos ad tantum opus viros in Grecam linguam ex Hebraico fonte transfudit. At quid facias privatis, non equantibus sed superantibus apparatus regios? Sereno equidem Sammonico doctrine viro ingentis sed maioris cure, plurimarum literarum sed plurium voluminum, duo et sexaginta milia librorum fuisse legimus, quos omnes Gordiano iuniori, cuius patri fuisset amicissimus, ille moriens reliquit. Magna prorsus hereditas et multis suffectura ingeniis: num vero quis dubitet oppressura? Quid hic
Abbreviated transcription (Latin):
ere dum plus hariunt qͣ digerũt ut stoma¬
cis sic ingeniis nausea sepius nocuit qͣ fa¬
mes atq ut ciborum sic librorum usus ꝓu¬
tentis qualitate limitandus est in rebus dib
qd̾ huic parũ illi ẽ nimium. Itaq sapiend̾.
nõ copiam s sufficientia rerũ uult illa ei semꝑ
pestilens hec semꝑ ẽ utilis. u. Inmensa li
brorũ copia est. R. Immensum dicimus
q̃d mensura careti sine qua humanis quidin
rebus rectũ sibiq ꝯueniens tu metire Est in
hiis ẽt que optina iudicant᷑ in me̾sitas atq
in moderatio fugienda semꝑ preoculis ħndum
illo comicũ neꝗt nimis. G. dibrorũ mextima¬
bilis multitudo est.. Rx. Maior ne tibi qͣ ptho¬
lomco Phyladelpho regi egipty que alexandri¬
ne bibliorhece quatraginta librorum milra coa¬
ceruaisse comꝑtũ est qui tñ diu̾sis ex locis diu
magno studio quesiti simul om̃es arserũt qd
elegantie regum cureq opus egregiũ fuisse ait

Expanded text:
ere, dum plus hauriunt quam digerunt; ut stomaere, dum plus hauriunt quam digerunt; ut stomachis sic ingeniis nausea sepius nocuit quam fames. Atque ut ciborum sic librorum usus pro utentis qualitate limitandus est: in rebus omnibus quod huic parum, illic est nimium. Itaque sapiens non copiam, sed sufficientiam rerum vult; illa enim sepe pestilens, hec semper est utilis. Immensa copia librorum est. Immensum dicimus quod mensura caret, sine qua humanis quid in rebus rectum sibique conveniens, tu metire. Est in his etiam que optima iudicantur immensitas atque immoderatio fugienda semperque pre oculis habendum illud comicum: “Nequid nimis”. Librorum inextimabilis multitudo est. Maiorne tibi quam Ptolemeo Philadelpho regi Egypti? Quem Alexandrine bibliothece quadraginta librorum milia coacervasse compertum est, qui tamen diversis ex locis diu magno studio quesiti, simul omnes arserunt; quod elegantie regum cureque opus egregium fuisse ait
Abbreviated transcription (Latin):
Ibrorum copia magna est. Ratio.¬
Opportune admodum d̾ hiis ẜmo orit᷑
Nam ut quĩda discipline sic alii. uo¬
luptati at ractantie libros guerũt sũt ghac
parte suppellectilis ex ornẽt tlalamos. que ani¬
mis ex ornandis inuenta ẽ/ Neq alit̾ hiid
utantur qͣ corinthiis uasis aut tabulis pictis
ac statuis ceterisq deqbus ꝓxime dispntatũ est
Sunt qui optentu libroꝵ auaritie inẜmãt pessi¬
mi oĩum non libroꝵ uera p̾tia s qĩ m̃cium
extimantes Pestis mala set recens et q̃ nuꝑ
diuitum studiis obreꝑsisse uideatur qua unũ
concupistentie instrumtu atq una ars accesẜĩt¬
E libror larga copia est. Re. Operosa set
delectabilis sarcina et animi iocundã/ distractio¬
G Ingens ẽ copia librorum.R. Ingene siml
et laboris copra et quietis inopra. huc illuc cir¬
cum agendũ ingeniũ hiis atq illis p̃regiauã¬
da memoria. quid ius dicam/ dicam libri quos¬
dam adstientiã quosdam ad insaniã dedux¬

Expanded text:
ibrorum copia magna est. Opportune admodum de his sermo oritur. Nam ut quidam discipline, sic alii voluptati et iactantie libros querunt. Sunt qui hac parte suppellectilis exornent thalamos que animis exornandis inventa est neque aliter his utantur quam Corinthiis vasis aut tabulis pictis ac statuis ceterisque de quibus proxime disputatum est. Sunt qui obtentu librorum avaritie inserviant, pessimi omnium non librorum vera pretia, sed quasi mercium extimantes: pestis mala sed recens et que nuper divitum studiis obrepsisse videatur, que unum concupiscentie instrumentum atque una ars accesserit. Librorum larga copia est. Operosa sed delectabilis sarcina et animi iucunda distractio. Ingens est copia librorum. Ingens simul et laboris copia et quietis inopia: huc illuc circumagendum ingenium, his atque illis pregravanda memoria. Quid vis dicam? Libri quosdam ad scientiam, quosdam ad insaniam dedux
Abbreviated transcription (Latin):
ex filia nume nepos auitũ regnũ rome ten¬
uit magna cũ gloria Cirus aũt astiagis.
nepos exfilia maternũ auum regno expu¬
lit medorũ que historie eo tendũti uł de
hot nepotũ ortu qͣtũ sperari põt. tantum po¬
ssit ⁊ metui .3.2¬
¶ De filiis. idoptimns ic pͥm

Expanded text:
ex filia Nume nepos avitum regnum Rome tenex filia Nume nepos avitum regnum Rome tenuit magna cum gloria, Cyrus autem Astyagis nepos ex filia maternum regno avum expulit Medorum. Que historie eo tendunt, ut de hoc nepotum ortu, quantum sperari potest, tantum possit et metui. 79 DE FILIIS ADOPTIVIS
Abbreviated transcription (Latin):
ad te ꝑtinẽt ha gaudiũ ⁊ hanc patrib curam
çede.. G̃.. Natus ẽ m̾ nepos ex fre. R̾.. Et
aneo seneçe lucanus nõ exigua pars hispa¬
ne facundie et micipse munidarũ regi ius¬
urta nõ ultimũ exemplu libice ꝑfidie nepoᷤᷤ
fuit. regni euersor fratrum int̾fector. S.¬
Natus ẽ mͥ nepos exsorore. R.. Et plato¬
ni psensippus exsorore nepos ac pħie uelud
heres fuit et ꝑiclitalis nepos alcibiades tu¬
rbator patrie et bellorũ grecie concitator
et tarquino suꝑbo brutus ꝗ regia illũ sede
deicit et uir magnus et patrie utilis sed
adu̾sus aiuuiculo.ag̃. Natus ẽ nepos exfilia¬
R. Ennio paciuuus uerecundus ac gr¬
auis uir nepos exfilia et poetice successor
fuit Antonio au̾t pio cõmodus inpudenti¬
ssimus leuissimusq hõiu.u. Est mͥ exfilia
natus nepos. R. Romulus Remusq nu¬
mitoris exfilia nepotes auum mat̾num in
albanum regnũ zestuuerũt. Ancᷤ martius

Expanded text:
ad te pertinent: hoc gaudium et hanc patribus curam ad te pertinent: hoc gaudium et hanc patribus curam cede. Natus est michi nepos ex fratre. Et Anneo Senece Lucanus, non exigua pars Hispane facundie, et Micipse Numidarum regi Iugurtha, non ultimum exemplum Lybice perfidie, nepos fuit, regni eversor, fratrum interfector. Natus est michi nepos ex sorore. Et Platoni Speusippus ex sorore nepos ac philosophie velut heres fuit et Pericli talis nepos Alcibiades, turbator patrie et bellorum Grecie concitator, et Tarquinio Superbo Brutus, qui regia illum sede deiecit, et vir magnus et patrie utilis, sed adversus avunculo. Natus est nepos ex filia. Ennio Pacuvius verecundus ac gravis vir nepos ex filia et poetice successor fuit, Antonino autem Pio Commodus impudentissimus levissimusque hominum. Est michi ex filia natus nepos. Romulus Remusque Numitoris ex filia nepotes avum maternum in Albanum regnum restituerunt, Ancus Martius
Abbreviated transcription (Latin):
dilexeris uirum ualde oderis. qd̾ ꝑ sepe actidit¬
G. Natus ẽ nepos mͥ. k̾. Quid ꝙ hunc quẽ
faustum putas uł nepotis turpitudine uł ui
forsitam fortune infaustũ. qͣnq dicturus es di¬
em. Quid ꝙ tibi natus tibi mox forsitã mori¬
turus ⁊ plus tristine allaturus ẽ q̃ actulerit le¬
titie. Multi sũt uarii subiti inopini hoĩu ca¬
sus s infantium innum̾i. Si ões iuuerent
qui nascunt᷑ humanũ genꝰ terra nõ caperet ui¬
uerent dico nõ semꝑ. nam si id facerẽt hoĩes
nõ essent. s usq inseniũ usq salte̾ adlegi¬
timã etatem. Otultũ ẽ magnũ gaudiũ d̾ re
breui utiq ⁊ incerta quonã enasura sit. Qd̾
et infiliis et in nepotib uerũ ẽ s eo magis
inne potib mag̾q nũc ẽt inpronepotib quo
aradice absũt longius. G. Aati mͥ sũt nepo¬
tes ex frẽ ex filia exsorore. .R. Hi iam minꝰ

Expanded text:
dilexeris, virum valde oderis, quod persepe acciditdilexeris, virum valde oderis, quod persepe accidit. Natus est nepos michi. Quid quod hunc quem faustum putas, vel nepotis turpitudine vel vi forsitan fortune, infaustum quandoque dicturus es diem? Quid quod tibi natus, mox forsitan moriturus, et plus tristitie allaturus est quam attulerit letitie? Multi sunt varii, subiti et inopini hominum casus, sed infantium innumeri. Si omnes viverent qui nascuntur, humanum genus terra non caperet; “viverent” dico, non semper — nam si id facerent homines non essent —, sed usque in senium, usque saltem ad legitimam etatem. Stultum est magnum gaudium de re brevi utique et incerta quonam evasura sit. Quod et in filiis et in nepotibus verum est, sed eo magis in nepotibus magisque etiam nunc in pronepotibus, quo a radice absunt longius. Nati sunt michi nepotes ex fratre, ex filia, ex sorore. Hi iam minus
Abbreviated transcription (Latin):
amor filioꝵ iugis cura ht tñ et finẽ et meta a¬
liquam. Si ulria progredit᷑ nullus sollicitudinũ
modus est ⁊ exfilio natus et exillo nasatur cẽs
deniq tuam nastuntur impenã. quorũ numeruᷤ
quorsum ꝑgat seu ꝑgere possit intelligis. Ille
quidem ⁊isdraelitici parens popitli sisit affectus
ut tu es primorũ patrũ uite tp̃us implesset qͣ¬
ta queso curarũ sarcina humeris fessi senis in¬
cumberet. pret̾ ẽi feĩas puerosq ⁊ sacerdotes atq
inhabiles suo de saiguine paucis seculis sex¬
centa et eo amplius uiroꝵ bellantiũ millia x¬
diere.A. nũt ⁊ nepotũ ex̾citibus gloriare inꝗͥb
⁊ siforte aliqui sint felices in num̾abiles mi¬
seri sint opportet. Quid ergo amandi sũt nõ
in illo inquo fre̾s estis om̃s. nec curis tñ net
in modico gaudio indulgendũ nec et in presẽs
ꝯtrariis cucieris affectibus. et aliqnͣ tegauisu
esse peniteat pudeatq quẽ ue infantulu ualde

Expanded text:
amor filiorum, iugis cura, habet tamen et finem et metam aliquam. Sin ultra progreditur, nullus sollicitudinum modus est; et ex filio natus et qui ex illo nascitur, omnes denique tuam nascuntur in penam, quorum numerus quorsum pergat seu pergere possit intelligis. Ille quidem Israelitici parens populi si sic affectus, ut tu es, primorum patrum vite tempus implesset, quanta, queso, curarum sarcina humeris fessi senis incumberet? Preter enim feminas puerosque et sacerdotes atque inhabiles, suo de sanguine paucis seculis sexcenta et eo amplius virorum bellantium milia prodiere. I nunc et nepotum exercitibus gloriare! in quibus, etsi forte aliqui sunt felices, innumerabiles miseri sint oportet. Quid ergo? Amandi sunt non in illo in quo fratres estis omnes nec curis tamen nec immodico gaudio indulgendum, ne et in presens contrariis crucieris affectibus et aliquando te gavisum esse peniteat pudeatque, quemve infantulum valde
Abbreviated transcription (Latin):
uideas et ucchillem si Uirgilium ⁊ Rugu¬
stum num ꝗd non ignoti abibũt cũ tam
nota et tam clara sint noĩa. Crede michi
spes ur̃e magͦ exꝑte duplicit̾ uane sunt
ꝙ nec sperata proueniũt nec ut proueiãt
afferunt qd̾ promictũt fere eĩ plus in spe
sunt humana omĩa qͣ inre. Aictite ig̾r
spẽs ĩnanes et uana desideria cõptentis¬
qͣ terrestrib iam tamdem et optare disci¬
te et sperare celestia..
¶ De gloria ex hedifitiis
sperata. Spes.

Expanded text:
videas et Achillem, si Virgilium et Auguvideas et Achillem, si Virgilium et Augustum, nunquid non ignoti abibunt, cum tam nota et tam clara sint nomina? Crede michi, spes vestre magna ex parte dupliciter vane sunt, quod nec sperata proveniunt nec, ut proveniant, afferunt quod promittunt. Fere enim plus in spe sunt humana omnia quam in re. Mittite igitur spes inanes et vana desideria contemptisque terrestribus iam tandem et optare discite et sperare celestia. 118 DE GLORIA EX EDIFICIIS SPERATA E
Abbreviated transcription (Latin):
nec qui prebeat meruerũt/. Spey.¬
famam inueniam post mortẽ. R. fama
nichilum qͣ mortuis profuit. uiuis sepe
et nocuit. Quid eĩ pernitiem ac mortem
ciceroni ac demosteni nͥ insignis lict̾arum
fama consciuit. Ide de socrate acgenone
et mille alii dici põt noti om̃s. Quid uõ
nͥ fama scie et ingenii cãm dedit filio gno¬
sii regis. audrogeo. ut abActeniensib m¬
actaremꝰ. Quidꝰ octhe colcorum regi argo¬
nautas actulit. delectos ut aunt uixos
uere aũt predones : nisi fama diuitiaru
Nam quid significasse aliud credimus fa¬
mosum illd aureum uellus arietis. nͥ opes
multas lateq uulgatas quib diuites be¬
stias opumq inopes uerarum uelut ari¬
etes uelleribus uestiuntͣ. S. Samosus
ero .R. Ut sitita quid hinc magnũ conci¬
pis ẽẽt forte aliꝗd fama sinotitia comes
esset. ut plerumq accidit inuiuis. nunc¬
quid laudari proderit abhiis ꝗte siuideãt
non agnostant. dic eĩm queso si homerũ

Expanded text:
nec qui prebeat meruerunt. nec qui prebeat meruerunt. Famam inveniam post mortem. Fama nil unquam mortuis profuit, vivis sepe etiam nocuit; quid enim perniciem ac mortem Ciceroni ac Demostheni nisi insignis literarum fama consevit? Idem de Socrate ac Zenone et mille aliis dici potest, noti omnes. Quid vero nisi fama scientie et ingenii dedit causam filio Gnosii regis Androgeo ut ab Atheniensibus mactaretur? Quid Ete Colchorum regi Argonautas attulit delectos, ut aiunt, viros, vere autem predones, nisi fama divitiarum? Nam quid significasse aliud credimus famosum illud aureum vellus arietis, nisi opes multas lateque vulgatas, quibus divites bestiales opumque inopes verarum velut arietis velleribus vestiuntur? Famosus ero. Ut sit ita, quid hinc magnum concipis? Esset aliquid forte fama, si notitia comes esset, ut plerunque accidit in vivis. Nunquid laudari proderit ab his qui te si videant non agnoscant? Dic enim, queso: si Homerum
Abbreviated transcription (Latin):
dum suꝑcilium. clara frons. benign᷑
salutatio. bñfitia inuicinos. ꝓtectio
indientes. hospitalits in extranos
incuntos urbanitas. hec et hiis simi¬
lia. uiuentibus famam querunt. ea
uͦ mox ut hinic habierint nõ durat
nͥ forsitam ꝙͣ diu qui illos nouerãt
suꝑsunt qd̾ ip̃m q̃ breue sit conspicis
quo aũt duraret nõ insolido xadica¬
ta naturale est. ut fundata debiliter
leuiterq aucta breuit̾ dillabantur
Ut sit fama durabilis ãiut uite sancti¬
tas aut gestorum claritas aut in¬
signis scͥptorum prestabit elegantia.
Rarum decus loquaces isti ⁊ urbani
qui togati et gẽmati. ꝓplorum digitis
ostenduntꝰ non nͥ ꝙͣtum loqui poterũt
aut palulo amplius cognosçentur du¬
rum hos apparat᷑ tam celerit̾ et has
pompas hanc scĩe nubem hec u̾boꝵ
tonitrua. intenuẽ fumum cuanesce̾
durum fateor. s sic est. Nam nec
ip̃i dese testimonium prebuerunt/ am¬
bitioni aut lucro aut somno dediti.

Expanded text:
dum supercilium, clara frons, benigna dum supercilium, clara frons, benigna salutatio, beneficia in vicinos, protectio in clientes, hospitalitas in externos, in cunctos urbanitas. Hec et his similia viventibus famam querunt; ea vero mox ut hinc abierint, non durant, nisi forsitan quamdiu qui illos noverant supersunt, quod ipsum quam breve sit conspicis. Quomodo autem durarent, non in solido radicata? Naturale est ut fundata debiliter leniterque aucta breviter dilabantur. Ut sit fama durabilis, aut vite sanctitas aut gestorum claritas aut insignis scriptorum prestabit elegantia. Rarum decus! Loquaces isti et urbani, qui togati ac gemmati populorum digitis ostenduntur, nonnisi quantum loqui poterunt aut paulo amplius cognoscentur: durum hos apparatus tam celeriter et has pompas, hanc scientie nubem, hec verborum tonitrua in tenuem fumum evanescere: durum, fateor, sed sic est; nam nec ipsi de se testimonium prebuerunt, ambitioni aut lucro aut somno dediti,
Abbreviated transcription (Latin):
cum infamiam mereantur et ceu uia¬
tores erconei dum accedeie extimant re¬
irocedũt. s̾. ẜamosus sum in uita. Sa¬
mosiorq post mortem ero. R. Est hoc
fateor in non nullis uerum. Unde et
Anneus seneca in epła quadam. hĩtuꝵ
se ogrãm apud posteros uaticinat᷑ et s¬
tatius panpiniꝰ pũtem famam benis¬
num iter suo operi ad futuros strauisse ait.
et Ouidius naso sibi nomen indebile
futurum. s q ore ppłi legedum. ꝑq om¬
nia secula fama uicturum presagit ne¬
q herde ullus horum fallitur s qͣ młtos
putas idem sperantes suam fefellisset
spem. Multi hoc idem. de se ip̃is credide¬
runt forsitam et scͥpserũt nec qd̾ sibi ꝓ¬
miserant impleuerũt.. S. Si famo¬
sus sum dum uiuo. Cur nõ famosior
sum post mortem.. R. Quia hoc qͦ¬
tidianum et uulgare est. ut multi in
uita famosi et clari. post obitum sint
in congniti et obscuri. miraris causa
rei huis imprõptu est.Peffabilitas que¬
dam ẜmo comptus ac lepidus blan¬

Expanded text:
cum infamiam mereantur, et ceu viatores erronei, dum accedere extimant, retrocedunt. Famosus sum in vita famosiorque post mortem ero. Est hoc, fateor, in nonnullis verum, unde et Anneus Seneca in epistola quadam habiturum se gratiam apud posteros vaticinatur et Statius Papinius presentem famam benignum iter suo operi ad futuros stravisse ait et Ovidius Naso sibi nomen indelebile futurum seque ore populi legendum perque omnia secula fama victurum presagit neque hercle ullus horum fallitur. Sed quam multos putas idem sperantes suam fefellisse spem? Multi hoc idem de se ipsis crediderunt, forsitan et scripserunt, nec quod sibi promiserant impleverunt. Si famosus sum dum vivo, cur non famosior sim post mortem? Quia hoc quotidianum et vulgare est, ut multi in vita famosi et clari, post obitum sint incogniti et obscuri; miraris: causa rei huius in promptu est, affabilitas quedam, sermo comptus ac lepidus, blan
Abbreviated transcription (Latin):
turpidine seu fortuna et si ei aliis ałr iuide¬
atur inquoꝵ ego sentẽtiã sum pronior ut
qd̾ incrastinũ ꝓminet et pendet exalto ꝙ
si oppinionẽ hãc admictimꝰ ꝗd hĩc fĩt intelli¬
gis dubitari eĩ inq̾t qn mlti felicius obitiũ
fuint si siue filiis obiissent.ꝰ.
¶De morie̾te ꝯmenut inle¬
pultus abici metus.¬
Asepultus abitiar R. Alitibus in¬
uidos anferis an pistibus. Nam si

Expanded text:
turpitudine seu fortuna. Etsi enim aliis aliter videturpitudine seu fortuna. Etsi enim aliis aliter videatur, in quorum ego sententiam sum pronior, utquod in crastinum prominet, et pendet ex altero. Quod si opinionem hanc admittimus, quid hinc fit intelligis: dubitari enim nequit quin multi felicius obituri fuerint, si sine filiis obiissent. 132 DE MORIENTE QUI METUIT INSEPULTUS ABICI Insepultus abiciar. Alitibus invides, an feris, an piscibus? nam si
Abbreviated transcription (Latin):
ritas ut ip̃os semꝑ filios daros facit sic pa¬
rentes int̾dum uicinitate sua cõtegit obstu¬
ratq quasi minora sol sidera qd̾ nusq̃ eiudẽ¬
tius qͣ in iulii cesaris parrie cognostit᷑ quẽ
pene ignotũ filii splendor fecit et ad sũmã ꝗsꝗs
in filio sui noĩs spem reponit re̾ ꝑtẽ ĩ ẽ labuẽq
inuase fictili locat ac rimoso qd̾q ẽ inꝯsul¬
tius nõ suo rem maioris ap uulgus qͣ apud
doctos p̾tii neutris tñ contẽnẽdã s cũ honesti
tũ certius locandã in suis corructibilib uasis
ac solidis inu̾tute ꝓpͥa in rebus gestis ĩliteris.
D. Ame natis morior. R. Non sũt ĩ quos
tue se se spargãt cure inte u̾se om̃es quo ĩ¬
strutior liberiorq digrede̾ / te unũ respiciens
te mentiens sas qͣz miser ⁊ ꝙͣ felix moriare
nec incertus moreros/ an uł mipie sit adden¬
dũ uł felicitati detrahendũ tue aliena seu

Expanded text:
ritas, ut ipsos semper filios claros facit, sic paritas, ut ipsos semper filios claros facit, sic parentes interdum vicinitate sua contegit obscuratque, quasi minora sol sidera, quod nusquam evidentius quam in Iulii Cesaris patre cognoscitur, quem pene ignotum filii splendor fecit. Et, ad summam, quisquis in filio sui nominis spem reponit, rem pertenuem labilemque in vase fictili locat ac ruinoso, quodque est inconsultius, non suo, rem maioris apud vulgus, quam apud doctos pretii, neutris tamen contemnendam, sed cum honestius, tum certius locandam in suis incorruptibilibus vasis ac solidis, in virtute propria, in rebus gestis, in literis. Sine natis morior. Non sunt in quos tue sese spargant cure; in te verse omnes, quo instructior liberiorque digredere, te unum respiciens, te metiens. Scis quam miser et quam felix moriare, nec incertus moreris, an vel miserie sit addendum vel felicitati detrahendum tue, aliena seu
Abbreviated transcription (Latin):
exutraq ribi filios adoptare ꝑmicteris quoꝵ
alii te dignissum dilei secũ cõmemoratõe deti¬
neãt alii te quo ꝑgis pia precũ festinatione
p̾ueniãt ut q̃ hic erogaueris illic ẽẽ tuplicata
reperias fenus uberimũ certissimũq uaticũ
iter istud acturis/. D. Plorienti in nullus ẽ
filius. R. Quid simulti eẽnt. An exhis tͥ
seu custodẽ domus ac pecunie que tua certe am¬
plius non erit eligeres seu ĩ p̾lio mortis ath¬
letam ip̃m quoq mortalẽ seu deniq comitẽ
ad sepulcrũ ulira eĩ nec te ꝗdem tui comite̾t᷑
nec metellũ sue breuis alectulo mortis ad se¬
pulcrã mia ẽ qd refert an hic solus iaceas
an ibi / friuole prorsus et inepte cause filios
ac ꝑpetuari tuũ nom̃ optabas ip̃e quoq uulga¬
rit̾ fallebaris siquidem filioꝵ obscuritas ꝓ¬
fecto reberrima nec illustrare ip̃a utiq n̾ec
seruare pat̾nũ põt nom̃ At ꝑrara filioꝵ cla¬

Expanded text:
ex utraque tibi filios adoptare permitteris, quorum ex utraque tibi filios adoptare permitteris, quorum alii te digressum dulci secum commemoratione detineant, alii te quo pergis pia precum festinatione preveniant, ut que hic erogaveris, illic centuplicata reperias, fenus uberrimum certissimumque viaticum iter istud acturis. Morienti michi nullus est filius. Quid, si multi essent? an ex iis tibi, seu custodem domus ac pecunie, que tua certe amplius non erit, eligeres, seu in prelio mortis athletam ipsum quoque mortalem, seu denique comitem ad sepulcrum? ultra enim nec te tui quidem comitentur, nec Metellum sui. Brevis a lectulo mortis ad sepulcrum via est; quid refert an hic solus iaceas, an ibi? Frivole prorsus et inepte cause filios r, servari ac perpetuari tuum nomen optabas, ipse quoque vulgariter fallebaris, si quidem filiorum obscuritas, profecto creberrima, nec illustrare ipsa utique, nec servare paternum potest nomen. At perrara filiorum cla
Abbreviated transcription (Latin):
Affricani illius magni filius indecus gentis a¬
ssumpserat hoc sil fato ut quã urbem concu¬
sserat auus hanc nepos eius eu̾teret ut flor
ait historicus exemilia incorneliã familia
traslatꝰ utusq decus diltimũ fateor nõ minim
exhis uides ꝙ nec tͥ nec pͥncipi deesse filiuᷤᷤ
põt / qd̾ q ẽ optimũ bonus bona nͥ desit elec¬
tio que si ad sit talem tibi fortasse filiũ dabit
qualẽ nõ dedisset uyor et uotiuu matrimon̾i
effectũ coniugalib expeditus uindis inueris
fic nature defectui lex prouidit D. Quõ
nũc domui mee disponam orbus morior. R¬
Magnam uͦ pietatis magnã laudis oblataᷤᷤ
tibi ne respuas matia et ꝙ filiis forsam in
actalus ppłin romanũ nec egente̾ certe et asia¬
cics profẽcto diuitiis corrupendũ testm̃to sͥ
heredẽ fecit ego tibi aliu ppłm que̾ ĩstuuas oste̾¬
dam hĩc re amicoꝵ hĩc egentiũ turba circũstat

Expanded text:
“Africani illius magni filius, in decus gentis a“Africani illius magni filius, in decus gentis assumpserat, hoc scilicet fato, ut quam urbem avus concusserat, hanc nepos eius everteret”, ut Florus ait historicus; ex Emilia in Corneliam familiam translatus, utriusque decus ultimum, fateor, non minimum. Ex his vides, quod nec tibi nec principi deesse filius potest, quodque est optimum, bonus, bona nisi desit electio; que si adsit, talem sibi fortasse filium dabit, qualem non dedisset uxor; et votivum matrimonii effectum, coniugalibus expeditus vinculis, invenies: sic nature defectui lex providit. Quomodo nunc domui mee disponam? orbus morior. Magnam vero pietatis, magnam laudis oblatam tibi ne respuas materiam, et quod filiis forsan ingAttalus, Populum Romanum nec egentem certe, et Asiaticis profecto divitiis corrumpendum, testamento sibi heredem fecit. Ego tibi alium populum, quem instituas ostendam. Hinc te amicorum, hinc egentium turba circumstant;
Abbreviated transcription (Latin):
sepe hec fuit fausta succesẜio cui toto nõ medi¬
ocre tm̃ patͥmoiu s sũmũ imperiũ crederet᷑
Nosti ut sulius cesar plore carens sibi augu¬
stum ille t̾iberiũ pene inuitus ꝗdem ut post
nerua uulpiũ trayanũ ille elium adrianũ
Ut is rursus Antoniũ piũ ille marcũ aure¬
lium sibi filui fecit fecissetq ille aliũ quecũq
felicius qͣ cõmodũ genuissꝰ nulli comodũ cũ¬
tis incomodũ uni eũ tanti pris infortunium
unũq expaucis romani ĩpii probrũ ingenp
atq aptissimũ argumẽtũ quãto adoptio sit
felicior genitura ꝙ cũ pͥmi exordine diuac
feli imꝑassẽt hic tantoꝵ uestigiis ducũ spre¬
tius iter deuium ingressus breui ⁊ turpi non
impio s tirãpnide cum rem .p. fedass miẜ̾o
quidem s se digno fine procubuit publicũq
ludibrũi inse u̾tit Iam in p̃t̾ea an hos longe
ẜm illd̾ fulm belli punia malleũq carthagis

Expanded text:
sepe hec fuerit fausta successio, cui tuto non medisepe hec fuerit fausta successio, cui tuto non mediocre tantum patrimonium, sed summum imperium crederetur. Nosti ut Iulius Cesar prole carens, sibi Augustum, ille Tiberium pene invitus quidem, ut post Nerva Ulpium Traianum, ille Elium Hadrianum, ut is rursus Antoninum Pium, ille Marcum Aurelium sibi filium fecit; fecissetque ille alium quemcunque felicius quam Commodum genuisset, nulli commodum, cunctis incommodum, unicum tanti patris infortunium, unumque ex paucis Romani Imperii probrum ingens. Atque apertissimum argumentum, quanto adoptio sit felicior genitura, quod cum primi, ex ordine, diu ac feliciter imperassent, hic, tantorum vestigiis ducum spretis iter devium ingressus, brevi et turpi non imperio sed tyrannide, cum Rempublicam fedasset, misero quidem sed se digno fine procubuit, publicunque ludibrium in se vertit. Iam inde preterea, ante hos longe, secundum illum fulmen belli Punici, malleumque Carthaginis,
Abbreviated transcription (Latin):
Uie siliis morio. R Eo alacrior mori
debes atq expeditior pofiçisti nil post
tergum luquẽs qd̾ te uł licet ille ĩgẽs
morientiũ dolor cessat excõmiseratione oriẽs
deserende ꝓlis in mature p̾ẜtim et pat̾no p̃¬
sidio indigentis ꝑq etatem ĩ opiamq consi¬
lii ⁊ inhuriis et casibus multis exposite. d¬
Natis quos optabam spabamq suꝑstites p̾ce¬
sserũt. R loabes adquos ire cupias non
aquib doleas abire. nõ exiguũ solam̃/. D¬
Mors acerba filiorum orbus ut moriar co¬
git. R. Ag simiserum censes ꝗd ẽ qd̾ uł
orbum mori cogat uł iuxisse coegerit eũ uñ
tibi filios eligas ingenuoꝵ iuueniũ tanta
sit copia eo fortassis obsequẽtiores et tui aman¬
tiores haburus qͣ quos tu̾o desangũe genui¬
sses ꝙ illos casu quoda hos certo iudicio quesi¬
iusti filii illi añꝙ non hi ãt noti et dilecti
et electi añqͣ filii. itaq totis illi hot nature hi
bñfio tuo inputẽt ꝙ filii tui sint uñ fit ut

Expanded text:
e filiis morior. Eo alacrior mori debes atque expeditior proficisci, nil post tergum linquens quod te vellicet. Ille ingens morientium dolor cessat, ex commiseratione oriens, deserende prolis immature presertim, et paterno presidio indigentis, perque etatem inopiamque consilii et iniuriis et casibus multis exposite. Nati quos optabam sperabamque superstites precesserunt. Habes ad quos ire cupias, non a quibus doleas abire, non exiguum solamen. Mors acerba, filiorum orbus ut moriar, cogit. Hoc si miserum censes, quid est quod vel orbum mori cogat, vel vixisse coegerit, cum, unde tibi filios eligas, ingenuorum iuvenum tanta sit copia, eo fortassis obsequentiores et tui amantiores habiturus, quam quos tuo de sanguine genuisses? quod illos casu quodam, hos certo iudicio quesivisti: filii illi antequam noti, hi autem noti et dilecti et electi antequam filii. Itaque totum illi hoc nature, hi beneficio tuo imputent, quod filii tui sint, unde fit ut
Abbreviated transcription (Latin):
PDredonib spolians sum. R. Q¬
uis ciuuli lege nͥ fallor scͥptũ sit ꝙ
nullus fur ĩ probior ꝙͣ qui ui rapit
sunt tn claidestin fures me iudice uiliores
runtq suspitiones Ut predonib spoliasse fere sat
est suspinoib non relunquũt locum. D. In pre¬
dones incidi qui me nudum ⁊eliquerũt. R.a¬
çidit inpredonos cesar aquib non spoliatus mͦ
s captus magno se candem pretio redemit futur¬
us rerum dñs ꝙͣuis huic dãpni solatium ultio
mox secuta prebuerit non exiguum lenimen in¬
Uuriarũ. Uicidit in manꝰ hostium regulus totiens
stes qͦq Uallerianus imꝑator ꝗ cum multo cum
imperii decore fedo senili seruitio confecerant
Tu si nichil ura ꝙ spoliatus es et fortune tue
et predonib grãm habe. qui tibi libertatẽ uitãq
relimquere nõ ẽ eĩ aliud benefitiũ lnrronũ ꝙͣ
ꝗd̾ cicero ait inphilippicis ut cõmemorare po¬
sint his se uitam dedisse quibus nõ ad emerũt

Expanded text:
predonibus spoliatus sum. Quamvis civili lege, nisi fallor, scriptum sit quod nullus fur improbior quam qui vi rapit, sunt tamen clandestini fures, me iudice, viliores: runtque suspitiones, at predonibus spoliasse fere sat est, suspitionibus non relinquunt locum. In predones incidi qui me nudum reliquerunt. Incidit in predones Cesar, a quibus non spoliatus modo sed captus, magno se tandem pretio redemit, futurus rerum dominus, quamvis huic damno solatium ultio mox secuta prebuerit, non exiguum lenimen iniuriarum. Incidit in manus hostium Regulus totiens stes quoque Valerianus Imperator, qui eum multo cum imperii dedecore, fedo senili servitio confecerant. Tu si nil ultra quam spoliatus es, et fortune tue et predonibus gratiam habe, qui tibi libertatem vitamque reliquere. Non est enim aliud beneficium latronum, quam quod Cicero ait in Philippicis, ut commemorare possint his se vitam dedisse, quibus non ademerunt.
Abbreviated transcription (Latin):
ciles s inhiis quoq qui miserimi uidentur
crutiatib indoloribus corporeis maxime in ip̃a
demũ morte profuerit. D Congũ ego duũ¬
q iter pedibꝰ mestus ago. Re Nichil eque
durum iter lenit mestũq animũ serenat
ut nobiles ac suaues cure que ñ boni ac decti
uiri pectus incollere uiasq omės comitari ne¬
scuit his si grata sotieras amici leti et eloquetis
accesẜit non tm̾ leue iter s et breue uidebitũ
multos. iocunda confabulatio sic affecit ut et
uie duritiẽ non sentirẽt et debreuitate longi
licet inneris quererent᷑ neq iuisse s uectos
esse se crederent ẽ et ilło eĩ intͥnumos publii
notissimũ. comes facundus ĩn uia prouehi¬
culo esti.3.¬
¶ De sterilitate annua dolor.

Expanded text:
ciles, sed in his quoque qui miserrimi videntur ciles, sed in his quoque qui miserrimi videntur cruciatibus, in doloribus corporeis, maxime in ipsa demum morte profuerint. Longum ego durumque iter pedibus mestus ago. Nichil eque durum iter lenit, mestum animum serenat, ut nobiles ac suaves cure, que nisi boni et docti viri pectus incolere, viasque omnes comitari, nesciunt. His si grata societas amici leti et eloquentis accesserit, non tantum leve iter, sed et breve videbitur. Multos iucunda confabulatio sic affecit, ut et vie duritiem non sentirent, et de brevitate longi licet itineris quererentur, neque ivisse, sed vectos esse se crederent. Est et illud enim inter Mimos Publii notissimum: Comes facundus in via pro vehiculo est. 58 DE STERILITATE ANNUA Ster
Abbreviated transcription (Latin):
dimẽtorũ sed qi uestimẽtũ esse dixisset hoc pͥ¬
cipuũ illidᷤ dẽdit ut diceret ⁊omanis solis ar¬
ma nõ uestem esse. s ut humos ac lac̾tos at
cu eas quas dicebam militares sarcinas subi¬
issent tum demum uideri sibi esse uestitos.
nen quis modern sermonis consuetudine la¬
bi possit milii appellacione pedites accipi eos¬
q abequitib ꝙͣuis utriq milicet hoc sec̾ni noĩe
solitos multis xomane historie locis adu̾tere ẽ
pro inde magnũ tibi lenimur ac solatiu laboris
horum recordatio prestare põt non in ermi nti
ac uacuo et duro licet tuto tñ calle ꝑgenti
s armato et atq honusto et ꝑiculoso tramite
peditanti siquidem nichil ad tollerantia aspe¬
rarum rerum efficatius qͣ cogitare eadẽ młtos
fortib animis fuisse perpessos pudet eĩ gnõ¬
sum spiritum non posse unũ qd̾ innumabi¬
Les potuere q̃ cogitatio nõ in laborib mͦ ꝗ diffi¬

Expanded text:
dimenta, sed quasi vestimentum esse dixisset, hoc prdimenta, sed quasi vestimentum esse dixisset, hoc precipuum illis dedit ut diceret. Romanis solis arma non vestem esse, sed ut humeros ac lacertos. At cum eas quas dicebam militares sarcinas subiissent, tum demum videri sibi esse vestitos; neu quis moderni sermonis consuetudine labi possit, militum appellatione pedites accipi, eosque ab equitibus, quamvis utrique militent, hoc secerni nomine solitos, multis Romane historie locis advertere est. Proinde magnum tibi lenimen ac solatium laboris horum recordatio prestare potest, non inermi tantum ac vacuo et duro, licet tuto tamen calle pergenti, sed armato etiam atque onusto et periculoso tramite peditanti; si quidem nichil ad tolerantiam asperarum rerum efficacius, quam cogitare eadem multos fortibus animis fuisse perpessos; pudet enim generosum spiritum non posse unum, quod innumerabiles potuere; que cogitatio non in laboribus modo qui diffi
Abbreviated transcription (Latin):
sirabãt. Muntii dei ompmipotẽtis apostoli mũdi
climata circubant hic adorientẽ ille adoccide¬
ntem hic ad arton. ille ad meridie̾ nauig̾antes
interdum zaro id quide neq aliter ꝙͣ cogente
locorũ situ. s quẽ precor equite̾ legis / preter
unum exomib Noh̃em neq id Amplius ꝙͣ se¬
mel idq ꝑ exiguo uie spatio dum ꝙ clemẽs
uix asellum semel quidem ille mox incrucem.
ascensurus astendit Qsi scitate in accessibi¬
li hec ex̃ te preginuãt. At rome legiones que
orbem tͥrarum subeg̾e magna exparte pedestie̾
suisse noscuntur inquib no se solum atq ar¬
ma suis pedibus quisq portabat set multorũ
panem ac uiaticũ dierum uallũ quoq quo ĩ
finibus hostium castra indies çircu̾septa nec¬
turnis ab insultib tegerent᷑ uñ elegant̾ cico
nr quodam loco demilitib romanis agens cũ
fortibus uuis cetͥarum gentiũ arma nõ inpe¬

Expanded text:
strabant, nuntii Dei omnipotentis Apostoli, mundi strabant, nuntii Dei omnipotentis Apostoli, mundi climata circuibant, hic ad orientem, ille ad occidentem, hic ad arthon, ille ad meridiem, navigantes interdum; raro id quidem, neque aliter quam cogente locorum situ. Sed quem, precor, equitem legis, preter unum ex omnibus Ioannem? Neque id amplius quam semel, idque perexiguo vie spatio, dum, quod Clemens m dominus pedes ibat? Vix asellum semel quidem, ille mox in crucem ascensurus ascendit. Quod si sanctitate inaccessibili hec exempla te pregravant, at Romane legiones, que orbem terrarum subegere, magna ex parte pedestres fuisse noscuntur, in quibus non se solum atque arma suis pedibus quisque portabat, sed multorum panem ac viaticum dierum, vallum quoque, quo in finibus hostium castra in dies circumsepta nocturnis ab insultibus tegerentur. Unde eleganter Cicero noster, quodam loco de militibus Romanis agens, cum fortibus viris ceterarum gentium arma non impe
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ diu cibi fortuna concesserit nature mun̾um
obliuisti qd̾ multi faciunt qui uilis atq intracta¬
bilis et caduci equi fiducia dedistunt pedibus suis
ire quibus queso ꝗd aliud ꝙ̃ diuirẽ cupias poda¬
gram hot ẽ pedes in utiles equos multos. D¬
Pongum iter pedes ibo. R. Ibis prolibito nemo
te transuehet nemo morabit nemo concutiet
nemo deiciet nemo aget inpreceps unus tibi
Labor uie unũ opus ire nil tibi tuo cõuectore
negotii. Non cogeris ei equũ frenare nõ pun¬
gere nõ adacquare nõ substinẽ non circunduce̾
nõ fricare nõ pastere. nõ aut tergũ ungere ant
arentem podis angulam et tractare digitis ancipiteᷤᷤ
dauos aut nocturnos subdibus arcere concursus
et somno exciri trepidus semꝑq solicitus quid
belua ꝑuigil cum uicinis agat saltem noctibus
quiesces rram qui equitãt noctu etiam laborant¬
d. Pedibus iter longum ago. R. Calcentus
forsitam. Sci aũt pr̃es nudis pedibus deserta lu¬

Expanded text:
quamdiu tibi fortuna concesserit nature munerum quamdiu tibi fortuna concesserit nature munerum oblivisci? Quod multi faciunt, qui vilis atque intractabilis et caduci equi fiducia dediscunt pedibus suis ire; quibus, queso, quid aliud quam divitem cupias podagram, hoc est pedes inutiles, equos multos? Longum iter pedes ibo. Ibis pro libito, nemo te transvehet, nemo morabitur, nemo concutiet, nemo deiciet, nemo aget in preceps; unus tibi labor vie, unum opus ire, nil tibi tuo cum vectore negotii. Non cogeris enim equuum frenare, non pungere, non adequare, non substernere, non circumducere, non fricare, non pascere, non aut tergum ungere, aut arentem pedis ungulam et tractare digitis ancipites clavos, aut nocturnos sudibus arcere concursus, et somno exciri, trepidus semperque sollicitus, quid belua, pervigil, cum vicinis agat; saltem noctibus quiesces: nam qui equitant, noctu etiam laborant. Pedibus longum iter ago. Calceatus forsitan. Sancti autem patres nudis pedibus deserta lu
Abbreviated transcription (Latin):
Urum iter pedibus meis ago. R¬
Quid tu igitur alienis malles ata neq
alienis manibus aperari neq alienis au¬
lis uidere. neq alienis auribo audize/ neq ali¬
eno palato degustare neq alienis naribus
uultis olfãce. ꝗd hoc unum singulare habet ut
tm̃ pedibus ambulare delectet alienis. D. Pe¬
des eo. R. An u̾o inhũc mundũ intrasti eques
an exibis ꝗd permundũ ire nisi eques doles.o.
principiũ humile et o finis humilior ꝙͣ suꝑba
in t̾utrũq sũt media. et inbreui cursũ quãta
prorsus obliio t̾minorũ nec unde certe nec qͦ
pergitis meministis. D. Iter longum cogor pe¬
des agere. R. Cogi quidẽ durũ fateor cogi aũt
uolens nequit indignatio et dolor necessitatis
pondus exaggerant panentia et consensu animi
fortune cuspis obtundit uis non cogi. fac sponte
qd̾ cogeris uis ut iter longũ breue frat uolens. D
Equitare uelim pedes ambulo. RUn insanie
parum est unũ obquadrupedir cuiꝰ usũ nestis

Expanded text:
urum iter pedibus meis ago. Quid, tu igitur alienis malles? Atque neque alienis manibus operari, neque alienis oculis videre, neque alienis auribus audire, neque alieno palato degustare, neque alienis naribus vultis olfacere: quid hoc unum singulare habet, ut tantum pedibus ambulare delectet alienis? Pedes eo. An vero in hunc mundum intrasti eques, an exibis? quid per mundum ire nisi eques doles? O principium humile! et o finis humilior! Quam superba inter utrunque sunt media, et in brevi cursu, quanta prorsus oblivio terminorum, nec unde certe, nec quo pergitis meministis. Iter longum cogor pedes agere. Cogi quidem durum fateor; cogi autem volens nequit. Indignatio et dolor necessitatis pondus exaggerant; patientia et consensu animi fortune cuspis obtunditur. Vis non cogi? Fac sponte quod cogeris. Vis ut iter longum breve fiat? Volens i. Equitare velim, pedes ambulo. An insanie parum est, unum ob quadrupedem cuius usum nescis,
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ei tͦ fidelior q̃ deo zaro quicq ex aĩo facit
uulgus nͥ tumultuari et furere et seulre.u.
Dopulus me ueretur. Ri. Non faciet diu
facile eĩ ruit qd̾ nõ certo iudicio stabilitã
est.G. Rdens inme poli fauor esti Re¬
Rrdenti principio / sepe mediũ tepens finiẜ
algidus fuit qd aud crebrius nlla. ĩ re q̃¬

Expanded text:
est enim tibi fidelior quam Deo. Raro quicquam ex animo facit est enim tibi fidelior quam Deo. Raro quicquam ex animo facit vulgus, nisi tumultuari et furere et servire. Populus me veretur. Non faciet diu; facile enim ruit quod non certo iudicio stabilitum est. Ardens in me populi favor est. Ardenti principio sepe medium tepens, finis algidus fuit, quod haud crebrius ulla in re q
Abbreviated transcription (Latin):
Opulus me amat. Ri. Subsixte pa¬
ululu mox oderit. G. Populus
me diligit. Re. Ne proꝑa nõ dũ
finis ut dies unus sic uita omĩs afine di¬
stͥbitur .U. Populo carus sumi de Quis
illi scipionib carior. quis camillo. quis
rutilio ac metello quid temistodẽ loquar
aut militiadem. quid hot genitũ cimonẽ aut
aristidem ꝗd thesea. quid solonem. ꝗd aniballe
uł incoptẽtu uł in odium uersus amor atq
indigna rebus. premia. fori labor accusatio
mors exilium catene. G. Nultis inpopulo
carus sum .R. Nalis ergo pauci eni boni. at¬
qui malorum malis artibus queri amorẽ
constat. si uͦ similitudo quedã parit amiciti¬
as. ut prudendib placet qui sis extima. ꝙ
multis in ppͦ carus sis . Ũ. Populus mea¬
mat. R̾. Serenum hibernũ. aura est¬
ua. quies maris. lune status. amor ꝓpħ
paria hec si ꝯferantuꝵ mobilitatis ultio pa¬
lmam do.G. Populus me honorat. R.¬
dabiis credo/. cor aũt eoꝵ longe ẽ ate. non

Expanded text:
opulus me amat. Subsiste paululum: mox oderit. Populus me diligit. Propera, nondum finis; ut dies unus, sic vita omnis a fine describitur. Populo carus sum. Quis illi Scipionibus carior, quis Camillo, quis Rutilio ac Metello? Quid Themistoclem loquar aut Miltiadem, quid hoc genitum Cymonem aut Aristidem, quid Tesea, quid Solonem, quid Hannibalem, el in contemptum vel in odium versus amor atque indigna rebus premia, fori labor, accusatio, mors, exilium, catene! Multis in populo carus sum. Malis igitur: pauci enim boni atque malorum malis artibus queri amorem constat: si vero similitudo quedam parit amicitias, ut prudentibus placet, qui sis existima, qui multis in populo carus sis. Populus me amat. Serenum hybernum, aura estiva, quies maris, lune status, amor populi: paria he si conferantur, mobilitatis ultimo palmam do. Populus me honorat. Labiis, credo. Cor autem eorum longe est a te; non
Abbreviated transcription (Latin):
sse unum qd̾ cuprant multi nullus partiri:
uelit hec ẽ cã cur cum ytalia ut ait plinius
metalloꝵ om̃iu fertilitate nullis cedat terris
interdictũ ad uetere consulto patrum atq occu¬
ltatum est ut ytalie parceret᷑. G. Nuri ferã
terram fodio. R labor çertus euentris am¬
bignus quid simultuͬ fodias nichil inueĩas
quid simultũ inuenias sed non tibi. ꝗd si tibi
inuenisse peius sit/ et / nichil inuenisse erat
melius humano sẽpe gaudio meror est pro¬
ximus. G. In auri fodinram destendis Ri¬
Inter homines queri solet qd̾ inuentũ mer¬
gat intartara. cũ ap̃d tartarũ queris q̃d teto¬
llat ad suꝑos . G̃. Auri fõdinã reperi. Re.¬
pdronum iter adInferos inuenisti.ꝯ.
¶De inuentioẽ thesauri.¬

Expanded text:
sse unum, quod cupiant multi, nullus partiri sse unum, quod cupiant multi, nullus partiri velit. Hec est causa cur cum Italia, ut ait Plinius, metallorum omnium fertilitate nullis cedat terris, interdictum id vetere consulto patrum atque occultatum est, ut Italie parceretur. Auriferam terram fodio. Labor certus, eventus ambiguus: quid si multum fodias, nichil invenias? Quid si multum invenias, sed non tibi? Quid si tibi invenisse peius sit et nichil invenisse erat melius? Humano sepe gaudio meror est proximus. In aurifodinam descendi. Inter homines queri solet quod inventum mergat in tartara: tu apud tartarum queris quod te tollat ad superos! Aurifodinam reperi. Pronum iter ad inferos invenisti. 55 DE INVENTIONE THESAURI
Abbreviated transcription (Latin):
me sartrino S sub terrã mersus in felituredo¬
uas et breuius .G. Nuuri fodinam ingredior
Noro cesar suprema illa sua nocteter¬
ribili et misera s sibi debita ut ꝯddam ste¬
cus ingrediens ingnominiosa mortẽ et du¬
dibria populi ꝑsequentis euaderet lasius ad¬
monitus negauit uiuum sub terram seitu¬
rum tu nullo metu inpellente s auaritia
rapiente uiuus is subtͥram. neq te huuis
ulmũ celi lumẽ retinet. Illinc atre tellius
Horror exdudit Quid mirum siꝑomẽs tor¬
ras querende diuitie homines fangant qñ
et subtram quesite et effose tartareos exagitãt
manes ⁊tq ait naso itum est inuistera terre
quasq recondiderat stigiis admouerat umbris
effodiuntꝰ opes irritamenta malorum .G. A¬
uri fodinam inueni.R. Uetus est uerbũ
sepe unus deporẽ mouet alter capit Inuenisti
predam quam plurimi concupiscãt/.Unus rap¬
rat et tu ille unus forsitam non sĩs/ Circum
oꝑtabilia fit concursus et ꝑiculũ est inueni¬

Expanded text:
mi acclivis sed sub terra mersus infelicius vivas et brevius. Aurifodinam ingredior. Nero Cesar suprema illa sua nocte terribili et misera sed sibi debita, ut in quoddam specus ingrediens ignominiosam mortem et ludibria populi persequentis evaderet a suis admonitus, negavit vivum sub terram se iturum: tu, nullo metu impellente sed avaritia rapiente, vivus is sub terram, neque te hinc almum celi lumen retinet, illinc atre telluris horror excludit! Quid mirum si per omnes terras querende divitie homines fatigant, quando et sub terra quesite et effosse tartareos exagitant manes utque ait Naso: Itum est in viscera terre, quasque recondiderat Stygiisque admoveat umbris, effodiuntur opes, irritamenta malorum? Aurifodinam inveni. Vetus est verbum: sepe unus leporem movet, alter capit. Invenisti predam quam plurimi concupiscant, unus rapiat; et tu ille unus forsitan non sis. Circum optabilia fit concursus et periculum est inveni
Abbreviated transcription (Latin):
neq ille ribi seruiãt s tu illio. nami si nestis
plures multo sunt qui hntur. qr qui hobeoit
piuss ꝑ ciebribres qͥuos ꝓphencus ẜmo notat.
uiri diuitiarum qͣ diuitie iuroru Scgnosi
Usus quidem pecunie notus eut natre ne¬
ce sfarii tomparentꝰ. pauta simul et exiguc
longro facisias quicod excessit giaue ẽ bnet ia
diuitie s uincła. s compedes. nec iodlicorions
duntiẽ Ra sincipedimta animi et sollicirdinũ
at fornudinũ acerui. S. diuitos plenis sum¬
M Caue ne te rumpãt omis en plemondotie¬
uent exitum multis morte acculere diuitie
uertem fore omibus abstulere. M. erea ha¬
leo um mensas k. lonis morib homiri¬
uesam nemie ores nõ mͦ singłoꝵ homent̾
s populi ⁊omani corrũperut mores. muat¬
S illam et eximiam fregere u̾tutem ⁊ quii tꝗ¬
diu clarus et tam diu iustus atqr enteger q̃¬

Expanded text:
neque ille tibi serviant, sed tu illis. Nam, si nescis, neque ille tibi serviant, sed tu illis. Nam, si nescis, plures multo sunt qui habentur quam qui habent multoque crebriores, quos propheticus sermo notat, viri divitiarum quam divitie virUsus quidem pecunie notus est, ut nature necessaria comparentur, pauca simul et exigua longeque facilia: quicquid excesserit grave est, nec iam divitie sed vincula, sed compedes, nec iam corporis ornamenta sed impedimenta animi et sollicitudinum atque formidinum acervi. Divitiis plenus sum. Cave ne te rumpant: omnis enim plenitudo querit exitum; multis mortem attulere divitie, requiem fere omnibus abstulere. Opes habeo immensas. Bonis moribus res adversam: nimie opes non modo singulorum hominum sed populi Romani corruperunt mores miramque illam et eximiam fregere virtutem. Qui tamdiu clarus et tamdiu iustus atque integer qu