comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
insidiis: aut explorent iter: aut presidium locodeiciant nemo
eorum qui exeunt dicit male de me imperator meruit: sed bene
iudicauit. Idem dicant quicunque iubentur pati timidis ignauisq
flebilia: digni uisi sumus deo inquibus experiretur quantum hu¬
mana natura posset pati: fugite delitias: fugite eneruatam feli¬
citatem: qua animi permadescunt: & nisi aliquid interuenit qđ
humane sortis ad moneat: uelut perpetua ebrietate sopiti: quem
specularia semper ab afflatu uendicauerunt: cuius pedes inter
fomenta sub inde mutata tepuerunt: cuius cenationes subditus
& parietibus circunfusus temperauit calor: hunc leuis aura non si¬
ne periculo stringet: cum omnia que excesserunt modum noceãt:
periculosissima felicitatis intemperantia est: mouet cerebrum: in
uanas mentem imagines euocat: multum inter falsum ac uerum
medie caliginis fundit: quid ni & his satius sit perpetuam infelicita¬

Expanded text:
insidiis aut explorent iter aut praesidium loco deiciant. Nemo insidiis aut explorent iter aut praesidium loco deiciant. Nemo eorum qui exeunt dicit : " Male de me imperator meruit," sed " bene iudicavit." Item dicant quicumque iubentur pati timidis ignavisque flebilia: " Digni visi sumus deo in quibus experiretur quantum humana natura posset pati." Fugite delicias, fugite enervantem felicitatem, qua animi permadescunt et nisi aliquid intervenit quod humanae sortis admoneat, manent velut perpetua ebrietate sopiti. Quem specularia semper ab afflatu vindicaverunt, cuius pedes inter fomenta subinde mutata tepuerunt, cuius cenationes subditus et parietibus circumfusus calor temperavit, hunc levis aura non sine periculo stringet. Cum omnia quae excesserunt modum noceant, periculosissima felicitatis intemperantia est : movet cerebrum, in vanas mentes imagines evocat, multum inter falsum ac verum mediae caliginis fundit. Quidni satius sit perpetuam infelicita
Abbreviated transcription (Latin):
lamitas uirtutis occasio est: illos quis merito dixerit miseros. qui ni¬
mia felicitate torpescunt: quos uelut inmari tranquillitas lento¬
iners detinet. quicquid illis inciderit nouum ueniet:magis urgẽt
seua in expertos: graue est teneris ceruicibus iugum ad suspitionẽ
uulneris tyro pallescit: audacter ueteranus cruorem suum spec¬
tat. qui scit sepe se uicisse post sanguinem. Hos itaq deus quos pro¬
bat. quos amat indurat recognoscit exercet: eos autem quibus
indulgere uidetur: quibus parcere: molles uenturis malis seruat.
Erratis enim siquem iudicatis exceptum: ueniet felicem ad illum
sua portio. Quisquis uidetur dimissus esse dilatus est: quare de¬
us optimum quenque aut mala ualitudine: aut luctu: aut incõ¬
modis afficit: quia in castris quoque periculosa fortissimis impe¬
rantur: dux lectissimos mittit qui nocturnis hostes aggrediant᷑:

Expanded text:
lamitas virtutis occasio est. Illos merito quis dixerit miseros qui nilamitas virtutis occasio est. Illos merito quis dixerit miseros qui nimia felicitate torpescunt, quos velut in mari lento tranquillitas iners detinet ; quicquid illis inciderit, novum veniet. Magis urgent saeva inexpertos, grave est tenerae cervici iugum. Ad suspicionem vulneris tiro pallescit, audacter veteranus cruorem suum spectat, qui scit se saepe vicisse post sanguinem. Hos itaque deus quos probat, quos amat, indurat, recognoscit, exercet ; eos autem quibus indulgere videtur, quibus parcere, molles Venturis malis servat. Erratis enim, si quem iudicatis exceptum. Veniet et ad illum diu felicem sua portio ; quisquis videtur dimissus esse, dilatus est. Quare deus optimum quemque aut mala valetudine aut luctu aut aliis incommodis afficit ? Quia in castris quoque periculosa fortissimis imperantur ; dux lectissimos mittit, qui nocturnis hostes aggrediantur
Abbreviated transcription (Latin):
licet fecerint qui integri reuertuntur exacie magis spectatur qui
saucius redit. Ipsis inquam deus consulit: quos esse ꝗͣ honestissimos
cupit. quotiens illis in ateriam prebet aliquid animose fortiterq fa¬
ciendi: ad quam rem opus est aliqua rerum difficultate. gubernato¬
rem in tempestate in acie militem intelligas. Unde possum scire quã¬
tum aduersus paupertatem tibi animi sit: sidiuitus diffluis. Unde
possum scire quantum aduersus ignominiam & infamiam odiumq
populare constantie habers: si inter plausus senescis: si te in expu¬
gnabilis & inclinatione quadam mentium pronus fauor sequitur:
Unde scio ꝗͣ equo animo laturus sis orbitatem: si quoscunque sustulisti
uides: Audiui te cum alios consolareris: tunc conspexissem si te ipse
consolatus esses: si te ipse dolere uetuisses. nolite obsecro uos expaue¬
scere ista que dii immortales uelut stimulos ad mouent animis. ca¬

Expanded text:
licet fecerint qui integri revertuntur ex acie, magis spectatur qui licet fecerint qui integri revertuntur ex acie, magis spectatur qui saucius redit. Ipsis, inquam, deus consulit, quos esse quam honestissimos cupit, quotiens illis materiam praebet aliquid animose fortiterque faciendi, ad quam rem opus est aliqua rerum difficultate. Gubernatorem in tempestate, in acie militem intellegas. Unde possum scire quantum adversus paupertatem tibi animi sit, si divitiis diffluis ? Unde possum scire quantum adversus ignominiam et infamiam odiumque populare constantiae habeas, si inter plausus senescis, si te inexpugnabilis et in- clinatione quadam mentium pronus favor sequitur ? Unde scio quam aequo animo laturus sis orbitatem, si quoscumque sustulisti vides ? Audivi te, cum alios consolareris : tunc conspexissem, si te ipse consolatus esses, si te ipse dolere vetuisses. Nolite, obsecro vos, expavescere ista, quae dii immortales velut stimulos admovent animis : ca
Abbreviated transcription (Latin):
bono uiro possum. Si illi nullam occasionem difficilior casus dedit.
in qua una uim animi sui ostenderet. Miserum te iudico quod nũ¬
quam fuisti miser: transisti sine aduersario uitam: nemo sciet quid
potueris. ne tu quidem ipse: opus est enim ad notitiam sui experim¬
ento: quid quisque posset non nisi tentando didiscit. Itaꝙ quidam
ultro se cessantibus malis obtulerunt: & uirtuti iture in obscurũ
occasionem per quam enitescerent quesierunt. Gaudent in quam
magni uiri aliquando rebus aduersis. non aliter ꝗͣ fortes milites
belli triumpho. Ego mirmilionem sub.c. cesare de raritate mune¬
rum audiui querentem: ꝗͣ bella inquit etas periit. Auida est peri¬
culi uirtus: & quo tendat. non quid passura sit cogitat. quoniam
etiam quod passura est glorie pars est. militares uiri gloriantur
uulneribus leti fluentem meliori casu sanguinem ostentant. idem

Expanded text:
bono viro possum, si illi nullam occasionem difficilior casus dedit bono viro possum, si illi nullam occasionem difficilior casus dedit in qua una vim animi sui ostenderet : “Miserum te iudico, quod numquam fuisti miser. Transisti sine adversario vitam ; nemo sciet quid potueris, ne tu quidem ipse.” Opus est enim ad notitiam sui experimento ; quid quisque posset nisi temptando non didicit. Itaque quidam ipsi ultro se cessantibus malis obtulerunt et virtuti iturae in obscurum occasionem per quam enitesceret quaesierunt. Gaudent, inquam, magni viri aliquando rebus adversis, non aliter quam fortes milites bello. Triumphum ego murmillonem sub Tib. Caesare de raritate munerum audivi querentem : " Quam bella," inquit, " aetas perit ! " Avida est periculi virtus et quo tendat, non quid passura sit cogitat, quoniam etiam quod passura est gloriae pars est. Militares viri gloriantur vulneribus, laeti fluentem meliori casu sanguinem ostentant ; idem
Abbreviated transcription (Latin):
ues sunt: opponatur simul pompeio cesar crasso graue est a dete¬
rioribus honore anteiri: uatinio postferatur. graue est ciuilibus
bellis interesse: toto terrarum orbe probona causa tam infeliciter
ꝗͣ pertinaciter militet: graue est sibi manus afferre: faciat: ꝗd
per hoc sequitur: ut omnes sciant non esse hec mala quibus ego di¬
gnum catonem putaui. Prospera sed inplebem ac uilia ingenia
deueniunt: at calamitates terroresq mortalium subiugum mit¬
tere proprium magni uiri est: semper uero esse felicem & sine mor¬
su animi transire uitam: ignorare est rerum nature alteram partẽ.
Magnus esuir: sed non scio si tibi fortuna non dat facultatem exibende
uirtutis: descendisti ad olimpia: sed nemo preterte. Coronam habes
uictoriam non habes: non gratulor tanquam uiro forti: sed tanquã
consulatum preturamue adepto. honore auctus es: idem dicere &

Expanded text:
ves sunt; opponatur simul Pompeio, Caesari, Crasso. Grave est a deteves sunt; opponatur simul Pompeio, Caesari, Crasso. Grave est a deterioribus honore anteiri; Vatinio postferatur. Grave est civilibus bellis interesse; toto terrarum orbe pro causa bona tam infeliciter quam pertinaciter militet. Grave est manus sibi afferre; faciat. Quid per haec consequar ? Ut omnes sciant non esse haec mala quibus ego dignum Catonem putavi." Prosperae res et in plebem ac vilia ingenia deveniunt ; at calamitates terroresque mortalium sub iugum mittere proprium magni viri est. Semper vero esse felicem et sine morsu animi transire vitam igno- rare est rerum naturae alteram partem. Magnus vir es ; sed unde scio, si tibi fortuna non dat facultatem exhibendae virtutis ? Descendisti ad Olympia, sed nemo praeter te ; coronam habes, victoriam non habes. Non gratulor tamquam viro forti, sed tanquam consulatum praeturamve adepto; honore auctus es. Item dicere et
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗͣ mecenates uelint: aut siquis fuerit qui audeat dicere mecena¬
tem se ꝗͣ regulum nasci maluisse: idem iste taceat licet nasci se te¬
rentiam maluit. Male tractatum socratem iudicas. quod illam po¬
tionem publice mixtam non aliter ꝗͣ medicamentum immortali¬
tatis obduxit. & de morte disputauit usque ad ipsam: male cum
illo actum est quod gelatus est sanguis: ac paulatim frigore indu¬
cto uenarum uigor constitit: quanto magis huic inuidendum ẽ
ꝗͣ illis quibus gemia ministratur: quibus exoletus omnia pati do-¬
ctus ex secte uirilitatis haud dubie suspensam: auro niuem dilu¬
it: hi quicquid biberunt uomitu remittent tristes: & bilem suã
regustantes: at ille uenenum letus &libens hauriet. Quod ad ca-¬
tonem pertinet satis dictum est: summamq illi felicitatem conti¬
gisse consensus hominum fatebitur: quoniam rerum natura sibi¬
delegit cum quo metuenda collideret. Inimicitie potentium gra¬

Expanded text:
quam Maecenates velint; aut si quis fuerit, qui audeat dicere Maecenaquam Maecenates velint; aut si quis fuerit, qui audeat dicere Maecenatem se quam Regulum nasci maluisse, idem iste, taceat licet, nasci se Terentiam maluit ! Male tractatum Socratem iudicas, quod illam potionem publice mixtam non aliter quam medicamentum immortalitatis obduxit et de morte disputavit usque ad ipsam ? Male cum illo actum est, quod gelatus est sanguis ac paulatim frigore inducto venarum vigor constitit ? Quanto magis huic invidendum est quam illis quibus gemma ministratur, quibus exoletus omnia pati doctus exsectae virilitatis aut dubiae suspensam auro nivem diluit ! Hi quicquid biberunt vomitu remetientur tristes et bilem suam regustantes, at ille venenum laetus et libens hauriet. Quod ad Catonem pertinet, satis dictum est summamque illi felicitatem contigisse consensus hominum fatebitur, quem sibi rerum natura delegit cum quo metuenda confideret. " Inimicitiae potentium gra
Abbreviated transcription (Latin):
cit : figunt cutem claui: & quocunque fatigatum corpus reclinauit:
uulneri incumbit: & in perpetuam uigiliam suspensa sunt lumina.
Quanto plus tormenti tanto plus erit glorie. Uis scire quem non peni¬
teat hoc pretio extimasse uirtutem: refice illum & mitte in senatũ:
eandem sententiam dicet: feliciorem ergo tu mecenatem putas: cui
a moribus anxio & morose uxoris quotidiana repudia deflenti: som¬
nus per simphoniarum cantum ex longinquo lene sonantium que¬
riturs mero selicet sopiat & aquarum fragoribus somnum aduocet:
& mille uoluptatibus mentem anxiam fallat: tamuigilauit in plu-¬
ma ꝗͣ ille incruce. sed illi solatium est prohonesto dura tolerare: &
ad causam a patientia respicit. hunc uoluptatibus marcidum &
felicitate nimia laborantem magis his que patitur uexat causa
patiendi. Non usque eo in possessionem generis humani uitia ue¬
nerunt ut dubium sit an electione fati data plures nasci reguli:

Expanded text:
cit ? Figunt cutem clavi et quocumque fatigatum corpus reclinavit, cit ? Figunt cutem clavi et quocumque fatigatum corpus reclinavit, vulneri incumbit, in perpetuam vigiliam suspensa sunt lumina. Quanto plus tormenti tanto plus erit gloriae. Vis scire quam non paeniteat hoc pretio aestimasse virtutem ? Refice illum et mitte in senatum ; eandem sententiam dicet. Feliciorem ergo tu Maecenatem putas, cui amoribus anxio et morosae uxoris cotidiana repudia deflenti somnus per symphoniarum cantum ex longinquo lene resonantium quaeritur ? Mero se licet sopiat et aquarum fragoribus avocet et mille voluptatibus mentem anxiam fallat, tam vigilabit in pluma quam ille in cruce ; sed illi solacium est pro honesto dura tolerare et ad causam a patientia respicit, hunc voluptatibus marcidum et felicitate nimia laborantem magis his quae patitur vexat causa patiendi. Non usque eo in possessionem generis humani vitia venerunt, ut dubium sit an electione fati data plures nasci Reguli
Abbreviated transcription (Latin):
tacede uenantium. Infelix est rutilius quod qui illum damnaue¬
runt causam diceret omnibus seculis: quod equiore animo passus
est se patrie eripi: ꝗͣ sibi exilium: quod si ille dictatori aliquid sol¬
us negauit & reuocatus non tantum retrocessit sed longius fugit.
Uideant inquit isti quos rome deprehendit felicitas tua: uideant
largum in foro sanguinem: & supra seruilianum lacum. Id enim
proscriptionis sillane spoliarium est: senatorum capita: & passim
uagantes perurbem percussorum greges: & multa milia ciuium ro¬
manorum uno loco post fidem: immoper ipsam fidem trucidata:
uideant isti qui exulare non possunt. Quid ergo: felix. L. sylla
quod illi descendenti ad forum populus gladio summouetur: quod
capita sibi consularium uirorum patitur ostendi: & pretium sceleris
per questorem ac tabulas publicas numerat: & hec omnia facit ille qui
legem corneliam tulit. Ueniamus ad regulum: quid illi fortuna
nocuit : quod illum documentum fidei: documentum sapientie fe¬

Expanded text:
aede venantium ? Infelix est Rutilius, quod qui illum damnaverunt causam dicent omnibus saeculis ? Quod aequiore animo passus est se patriae eripi quam sibi exilium ? Quod Sullae dictatori solus aliquid negavit et revocatus tantum non retro cessit et longius fugit ? " Viderint," inquit, " isti quos Romae deprehendit felicitas tua. Videant largum in foro sanguinem et supra Servilianum lacum id enim proscriptionis Sullanae spoliarium est senatorum capita et passim vagantis per urbem percussorum greges et multa milia civium Romanorum uno loco post fidem, immo per ipsam fidem trucidata ; videant ista qui exulare non possunt." Quid ergo ? Felix est L. Sulla, quod illi descendenti ad forum gladio summovetur, quod capita sibi consularium virorum patitur ostendi et pretium caedis per quaestorem ac tabulas publicas numerat ? Et haec omnia facit ille, ille qui legem Corneliam tulit ! Veniamus ad Regulum : quid illi fortuna nocuit, quod illum documentum fidei, documentum patientiae fe
Abbreviated transcription (Latin):
Tso nihil aliud qͣ diuisi: circunseriptio non indiuisione est sed in
electione. Nabes matrem quam totis quidem bonis redimerunt.ha¬
bes gloriam. quam perignes quidam per arma quesierunt. Multa
de patrimonio rapuit:cum haberet ius domine: ancille impudentia.
Timebas ne in illam seuirem. Non expediebat mihi cum in illa totum pa-¬
trimonium habiturus essem: nunc tantundem habes: habes enim par¬
tem quam uoluisti: ut tantundem haberes: nec pater uoluerat. Ideo
matrem tuam ancillam reliquit.
Potio exparte mortifera.

Expanded text:
o nihil aliud quam diuisi. Circumscriptio non in diuisione est, sed in electione. Habes matrem quam totis quidam bonis redemerunt; habes gloriam quam per ignes quidam, per arma quaesierunt. Multa de patrimonio rapuit cum haberet ius dominae ancillae inpudentia. Timebas ne in illam saeuirem? non expediebat mihi, cum in illa totum patrimonium habiturus essem. Nunc tantundem habes; habes enim partem quam uoluisti. ut tantundem haberes, nec pater uoluerat; ideo matrem tuam ancillam reliquid. Potio ex parte mortifera.
Abbreviated transcription (Latin):
Uid fletis pueri : securi estote: non memini: iam lites sunt. Et
non dum indicaui. Qualis eris nouerca que sic fieri cupis: Al¬
ter tuus est: alter tui frater est. Et si per te licuerit neuter priui¬
gnus est. Dum alterius uis esse mater: utriusque es nouerca. Si coe¬
geris mentiar. non mater sed nouerca decipieris. Hos ipsa noluit
natura distingui: indicarem nisi tam pertinaciter quereres. hic tu¬
us est. Quid ad alterum nouercalibus oculis intueris: Ille tuus est.
Uni tibi contigit ut habeas priuignum: & non sis nouerca.
PARS ALTERA
Ale tractationis agit. Filius enim rus ablegatus apate & ab¬
ducatus est: sicut ignotus esse posset. & matri. Tibi rediit ut¬
erque filius: huic uterque priuignus. Quo crudelius filio caret quo
proprius accessit. Times huius iniquitatem cum iniquus ipse magis
ames eum cui alterius donare uis matrem: ꝗͣ cui non uis suam redde
EXTRA.

Expanded text:
uid fletis, pueri? securi estote; non memini. iam lites sunt et nondum indicaui. Qualis eris nouerca quae sic fieri cupis? Alter tuus est, alter tui frater est et si per te licuerit, neuter priuignus est. Dum alterius uis esse mater, utriusque es nouerca. Si coegeris, mentiar: non mater, sed nouerca decipieris. Hos ipsa noluit natura distingui. Indicarem, nisi tam pertinaciter quaereres. Hic tuus est. quid alterum nouercalibus oculis intueris? Ille tuus est. Vni tibi contigit ut habeas priuignum et non sis nouerca. Pars altera. Malae tractationis agit; filius enim rus ablegatus a patre et educatus est sic ut ignotus esse posset et matri. Tibi rediit uterque filius, huic uterque priuignus; quae eo crudelius filio caret quo propius accessit. Times huius iniquitatem, cum iniquus ipse magis ames eum cui alterius donare uis matrem quam cui non uis suam reddere. Extra.
Abbreviated transcription (Latin):
orietur. Teneo ueneficam: celerius ꝗͣ nubat. Teneo adulte¬
ram. Morietur. Factum est. celerius ꝗͣ nubat. Factum est.
adulterium deprehendi. Serius ꝗͣ factum est. Ueneficium. Ante¬
ꝗͣ fieret. Duo crimina aduos detuli: & duces indices. Altera dicit
quod factum est. Altera etiam quod futurum sit. Generi adulte¬
ra filie pellex. Quam infelix domus est in qua adulterium argu-¬
mentum est: Dixi honestus est: dixi pulcher est.Dum laudo ge¬
nerum commendaui adulterum.O me tardissimum in malis me¬
is. Ueneficium nec denuntiatum quidem credidi. Adulterum:
in ueneficio demum deprehendi. Uerse sunt in exequias nuptie.
Mutatusq genialis. lectus infunebrem: subiecto rogo felices faces.
Profertur putre corpus: & uenenis tumens. Quid ultra queritis:
U erbis signa signis tormenta conueniunt. Ad uocem tuam fata
conueniunt. Morietur anteꝗͣ nubat. Factum est. Uidimus flu¬
ens corpus: & in cadauere illius materna uerba credidimus. Ge¬

Expanded text:
orietur:” teneo ueneficam; “celerius quam nubat:” teneo adulteram. “Morietur:” factum est; “celerius quam nubat:” factum est. Adulterium deprehendi serius quam factum est, ueneficium antequam fieret. Duo crimina ad uos detuli et duos indices: altera dicit quod factum est, altera etiam quod futurum sit. Generi adultera, filiae pelex. Quam infelix domus est in qua adulterium argumentum est! Dixi: honestus est; dixi: pulcher est; dum laudo generum, commendaui adulterum. O me tardissimum in malis meis! ueneficium ne denuntiatum quidem credidi, adulterium in ueneficio demum deprehendi. Versae sunt in exsequias nuptiae mutatusque genialis lectus in funebrem, subiectae rogo felices faces. Profertur putre corpus et uenenis tumens. quid ultra quaeritis? uerbis signa, signis tormenta conueniunt. Ad uocem tuam facta conueniunt. “Morietur antequam nubat:” factum est. Vidimus fluens corpus et in cadauere illius materna uerba credidimus. Ge
Abbreviated transcription (Latin):
li immortales. qua debetis prudentia humanum genus
regitis: effecistis ut illud non periculum amantis esset:
sed experimentum. Hos diuidere uult socer: quos nec mors qui¬
dem diuidet. Moriar in quit: habeo & causam & exemplum.¬
Quedam se maritorum rogis ardentibus miscuerunt. Quedam ani-¬
ma redemerunt maritorum salutem sollicitudine breui. Inter has
puella uiua numeratur: Assidue contentiones erant.Sine te ui¬
uere non possum. Immo ego sine te. Qui certantium exitus solet
esse: iurauimus. Nic animus sine dubio iurantium fuit: ut uiui
non diducerentur: cum illud quoque cauerint ut morte diuide¬
rentur.
PARS ALTERA.

Expanded text:
i immortales, qua debetis prudentia humanum genus regitis: effecistis ut illud non periculum amantis esset sed experimentum. Hos diuidere uult socer quos ne mors quidem diuidet? Moriar, inquit; habeo et causam et exemplumquaedam se maritorum rogis ardentibus miscuerunt, quaedam anima redemerunt maritorum salutem. sollicitudine breui inter has puella uiua numeratur. Assiduae contentiones erant: “sine te uiuere non possum;” “immo ego sine te” qui certantium exitus esse solet, iurauimus. Hic animus sine dubio iurantium fuit, ut uiui non diducerentur, cum illud quoque cauerint, ne morte diuiderentur. Pars altera.
Abbreviated transcription (Latin):
ptorpostulat ut rapta ducatur. Pater non uult.
ste raptor est: ego in ius educor. Non est tam facile homini¬
probo occidere ꝗͣ perdito mori. Communis inquit lex est.Dii
faciant ne me experiri cogas: an tota ista mea sit. Quando ergo in
quit. hoc tempore non possum. Curo uulnera. Familiam reficio: ex¬
pugnatam domum lugeo. Ereptam uirginitatem consolor: minantẽ
sibi ipsi custodio. Quando optabis: Cum rapta uoluerit. non cum rap-¬
tor. Quando optabis: cum tu uoles. Quando inquit optabis: Paro
me optioni. Confirmo animum. Non est facile hominem occidere.
Premo interim gemitus meos: & introrsus erumpentes lacrimas ago.
Scio quid futurum sit. Uultus te meus decepit stulte: quenquam pu¬
tas morari filie sue nuptias: in securem incurris: & carnificem ultro
uocas. Cum rogare debeas conuitium facis. Nemo uindicare se cogit᷑.
.PARS ALTERA.

Expanded text:
ptor postulat, ut rapta educatur. pater non uult. Iste raptor est, ego in ius educor. Non est tam facile hominiprobo occidere quam perdito mori. Communis, inquid, lex est. dii faciant ne me experiri cogas, an tota ista mea sit. Quando ergo, inquid, optabis? Hoc tempore non possum; curo uulnera, familiam reficio, expugnatam domum lugeo, ereptam uirginitatem consolor, minantem sibi ipsi custodio. Quando optabis? cum rapta uoluerit, non cum raptor. Quando optabis? cum tu noles. Quando, inquit, optabis? paro me optioni, confirmo animum; non est facile hominem occidere; premo interim gemitus meos et introrsus erumpentes lacrimas ago. Scis quid futurum sit: uultus te meus decepit. Stulte, quemquam putas morari filiae suae nuptias? In securem incurris et carnificem ultro uocas. cum rogare debeas, conuitium facis. Nemo uindicare se cogitur. Pars altera.
Abbreviated transcription (Latin):
tus. nec utiq ferro eruendus est: non sunt uulnere penitus impresso
scrutanda precordia : in proximo mors est. Non certum ad hos ictus e¬
stimaui locum: quacunꝙ ui peruium est: ipsum illud quod uocatur
mori: quo ania discedit acorpore: breuius est ꝗͣ ut sentiri tanta
uelocitas possit: siue fauces nodus elisit: siue spiramentum aqua pre-¬
dusit: siue in caput lapsa subiacentis soli duritia comminuit: siue ha¬
ustus ignis cursum anime remeantis interscidit: quicquid est proꝑat.
& quid erubescitis: quod tam cito fit timetis diu:¬

Expanded text:
tus nec utique ferro eruendus est ; non sunt vulnere penitus impresso tus nec utique ferro eruendus est ; non sunt vulnere penitus impresso scrutanda praecordia : in proximo mors est. Non certum ad hos ictus destinavi locum ; quacumque vis pervium est. Ipsum illud quod vocatur mori, quo anima discedit a corpore, brevius est quam ut sentiri tanta velocitas possit. Sive fauces nodus elisit, sive spiramentum aqua praeclusit, sive in caput lapsos subiacentis soli duritia comminuit, sive haustus ignis cursum animae remeantis interscidit ; quicquid est, properat. Ecquid erubescitis ? Quod tam cito fit, timetis diu
Abbreviated transcription (Latin):
nia caui ne quis uos teneret inuitos: patet exitus. Si pugnare non
uultis licet fugere: Ideoq ex omnibus rebus quas esse uobis necessa¬
rias uolui. nihil feci facilius ꝗͣ mori: prono animam loco posui. trahit᷑.
Attendite modo & uidebitis ꝗͣ breuis ad libertatem. & qͣ expedita ducat᷑
uia. Non tam longas in exitu uobis ꝗͣ intrantibus moras posui. Alio¬
quin magnum in uos regnum fortuna tenuisset: si homo tam tarde
moreretur ꝗͣ nascitur: omne tempus: omnis uos locus doceat. qͣ facile
sit renuntiare nature: & munus illi suum impingere: inter ipsa alta¬
ria & solemnes sacrificantium ritus: dum optatur uita: mortem con¬
discite: corpora opima taurorum exiguo concidunt uulnere: & mag¬
narum uirium animalia humane manus ictus impellit: tenui ferro
commissura ceruicis abrumpitur: & cum articulus ille qui caput collũq
committit incisus est: tanta illico moles corruit: non in alto latet spiri¬

Expanded text:
nia cavi, ne quid vos teneret invitos ; patet exitus. Si pugnare non nia cavi, ne quid vos teneret invitos ; patet exitus. Si pugnare non vultis, licet fugere. Ideo ex omnibus rebus quas esse vobis necessarias volui nihil feci facilius quam mori. Prono animam loco posui ; trahitur, adtendite modo et videbitis quam brevis ad libertatem et quam expedita ducat via. Non tam longas in exitu vobis quam intrantibus moras posui ; alioqui magnum in vos regnum fortuna tenuisset, si homo tam tarde moreretur quam nascitur. Omne tempus, omnis vos locus doceat quam facile sit renuntiare naturae et munus illi suum impingere ; inter ipsa altaria et sollemnes sacrificantium ritus, dum optatur vita, mortem condiscite. Corpora opima taurorum exiguo concidunt vulnere et magnarum virium animalia humanae manus ictus impellit ; tenui ferro commissura cervicis abrumpitur, et cum articulus ille qui caput collumque committit incisus est, tanta illa moles corruit. Non in alto latet spiri
Abbreviated transcription (Latin):
feditatis alienus splendor absconderit: uobi dedibona certa mansura
quanto magis uersauerit aliquis & undique inspexerit: meliora ma¬
ioraq permisi uobis metuenda contemnere: cupiditates fastidire:
non fulgent extrinsecus bona uestra: intrinsecus obuersa sunt: sic
mundus exteriora contempsit spectaculo sui letus: intus posuit om¬
ne bonum: non egere felicitate: felicitas uestra est: at multa inci¬
dunt tristia: horrenda. dura: toleratu: quia non poteram uos istis
subducere: animos uestros aduersus omnia armaui: ferte fortiter
hoc est quo deum antecedatis: ille extra patientiam malorum est:
uos supra patientiam. Contemnite paupertatem: Nemo tam pauꝑ
uiuit qͣ natus est. contemnite dolorem: aut soluetur: aut soluet:
contemnite mortem: que uos aut finit aut transfert: contemnite
fortunam: nullum illi telum quo feriret amimum dedi. Ante om¬

Expanded text:
foeditatis alienus splendor absconderit. Vobis dedi bona certa, mansura, foeditatis alienus splendor absconderit. Vobis dedi bona certa, mansura, quanto magis versaverit aliquis et undique inspexerit, meliora maioraque : permisi vobis metuenda contemnere, cupiditates fastidire ; non fulgetis extrinsecus, bona vestra introrsus obversa sunt. Sic mundus exteriora contempsit spectaculo sui laetus. Intus omne posui bonum ; non egere felicitate felicitas vestra est. ' At multa incidunt tristia, horrenda, dura toleratu.' Quia non poteram vos istis subducere, animos vestros adversus omnia armavi ; ferte fortiter. Hoc est quo deum antecedatis ; ille extra patientiam malorum est, vos supra patientiam. Contemnite paupertatem; nemo tam pauper vivit quam natus est. Contemnite dolorem; aut solvetur aut solvet. Contemnite mortem; quae vos aut finit aut transfert. Contemnite for- tunam ; nullum illi telum quo feriret animum dedi. Ante om
Abbreviated transcription (Latin):
quid ni: cum aliquando occidant. in exilium mittuntur. quidni:
cum aliquando ipsi patriam non repetituri relinquant: occidunt᷑.
quid ni : cum aliquando ipsi manus sibi afferant. Quare quemad¬
modum patiuntur: ut alios pati doceant: nati sunt in exemplar.
Puta itaq deum dicere. Quid habetis quod de me queri possitis uos ꝗ¬
bus recta placuerunt: aliis bona falsa circundedi: & animos in anes
uelut longo fallaciq somnio lusi: auro illos & argento & ebore ad¬
ornaui. intus nihil boni est. Isti quos pro felicibus aspicitis si nõ qua
currunt sed qua latent uideritis miseri sunt sordidi turpes: ad simi¬
litudinem parietum suorum extrinsecus culti. Non est sincera &
solida felicitas crusta est & quidem tenuis. Itaq dum illis licet sta¬
re: & arbitrium suum ostendi: nitent & imponunt. cum aliquid in¬
cidit quod disturbet ac detegat: tunc apparet quantum alte ac uere

Expanded text:
quidni, cum aliquando et occidant ? In exilium mittuntur; quidni, quidni, cum aliquando et occidant ? In exilium mittuntur; quidni, cum aliquando ipsi patriam non repetituri relinquant ? Occiduntur ; quidni, cum aliquando ipsi sibi manus afferant ? Quare quaedam dura patiuntur ? Ut alios pati doceant ; nati sunt in exemplar. Puta itaque deum dicere : " Quid habetis quod de me queri possitis, vos, quibus recta placuerunt ? Aliis bona falsa circumdedi et animos inanes velut longo fallacique somnio lusi. Auro illos et argento et ebore adornavi, intus boni nihil est. Isti quos pro felicibus aspicis, si non qua occurrunt sed qua latent videris, miseri sunt, sordidi, turpes, ad similitudinem parietum suorum extrinsecus culti; non est ista solida et sincera felicitas ; crusta est et quidem tenuis. Itaque dum illis licet stare et ad arbitrium suum ostendi, nitent et imponunt ; cum aliquid incidit quod disturbet ac detegat, tunc apparet quantum altae ac verae
Abbreviated transcription (Latin):
gradieris cornua tauri: Hemoniosq arcus. uiolentiq ora leonis. post
hec ait iunge datos currus. Quid ages: poteris ne rotatis obuius
ire polis ne te citus auferat axis: his quibus deterreri meputas inci¬
tor: libet illic stare ubi ipse sol trepidat. Humilis & inertis est tuta
sectari: per alta uirtus it. Quare tamen bonis uiris patitur aliqa
mali deus fieri : ille uero non patitur: omnia mala ab illis remouit.
scelera & flagitia: & cogitationes improbas: & auida consilia: & libi¬
dinem cecam: & alieno imminentem auaritiam: ipsos tuetur ac uen¬
dicat. Nunquid hec quoque aliquis a deo exigit ut bonorum uiroꝵ
etiam sarcinas seruet: remittunt ipsi hanc deo curam: externa con¬
temnunt. Democritus diuitias proiecit: onus illas bone mentis exi¬
stimans. Quid ergo miraris si id deus bono uiro accidere patitur: qđ
uir bonus aliquando uult sibi accidere : filios amittunt boni uiri:

Expanded text:
gradieris cornua tauri Haemoniosque arcus violentique ora leonis. Post gradieris cornua tauri Haemoniosque arcus violentique ora leonis. Post orbi. Finge datos currus: quid ages? poterisne rotatis obvius ire polis, ne te citus auferat axis? tor. Libet illic stare ubi ipse Sol trepidat." Humilis et inertis est tuta sectari; per alta virtus it. " Quare tamen bonis viris patitur aliquid mali deus fieri ? " Ille vero non patitur. Omnia mala ab illis removit, scelera et flagitia et cogitationes improbas et avida consilia et libidinem caecam et alieno imminentem avaritiam ; ipsos tuetur ac vindicat : numquid hoc quoque aliquis a deo exigit, ut bonorum virorum etiam sarcinas servet ? Remittunt ipsi hanc deo curam: externa contemnunt. Democritus divitias proiecit onus illas bonae mentis existimans. Quid ergo miraris, si id deus bono viro accidere patitur quod vir bonus aliquando vult sibi accidere ? Filios amittunt viri boni;
Abbreviated transcription (Latin):
opus est. non erit illi planum iter: sursum oportet ac deorsum eat:
fluctuetur ac nauigium inturbido regat: contra fortunam illi te¬
nendus est cursus. multa accident dura & aspera: sed que molliat¬
& complanet. ipse ignis aurum probat miseria fortes uiros.: uide
ꝗͣ alte ascendere debeat uirtus: scies illi non persecura uadendum
esse. ardua prima uia est: & quanuis mane recentes enituntur
equi: medio est altissima celo. Unde mare & terras ipsi mili sepe
uidere: sit timor & pauida trepidet formidine pectus. Ultima pro¬
nauia est & eget moderamine certo: tunc etiam que me subiestis
excipit undis. Ne ferat in preceps thetis solet una uereri. Hec
cum audisset ille generosus adolescens: placet inquit uia: ascendo
est tanti per ista ire casuro: non desinit acrem animum metu irri¬
tare ut q uiam teneas nulloq errore traharis. Pertamen aduersi

Expanded text:
opus est. Non erit illi planum iter ; sursum oportet ac deorsum eat, opus est. Non erit illi planum iter ; sursum oportet ac deorsum eat, fluctuetur ac navigium in turbido regat. Contra fortunam illi tenendus est cursus ; multa accident dura, aspera, sed quae molliat et complanet ipse. Ignis aurum probat, miseria fortes viros. Vide quam alte escendere debeat virtus ; scies illi non per secura vadendum : Ardua prima via est et quam vix mane recentes enituntur equi; medio est altissima caelo, unde mare et terras ipsi mihi saepe videre sit timor et pavida trepidet formidine pectus, ultima prona via est et eget moderamine certo ; tunc etiam quae me subiectis excipit undis, ne ferar in praeceps. Tethys solet ima vereri. Haec cum audisset ille generosus adulescens : " Placet," inquit, " via ; escendo. Est tanti per ista ire casuro." Non desinit acrem animum metu territare : Utque viam teneas nulloque errore traharis, per tamen adversi
Abbreviated transcription (Latin):
uideatur uarietate singulorum uita distingui: summa inunũ
uenit: accipimus peritura perituri. Quid itaq indignamur:
quid querimur: ad hoc parati sumus: utatur ut uult suis natu¬
ra corporibus: nos leti adomnia & fortes cogitemus nihil perire
de nostro. Quid est boni uiri : prebere fato se. grande solatium est
cum uniuerso rapi: quicquid est quod sic uiuere sic mori iussit:
eadem necessitate && deos alligat irreuocabilis humana pariter
ac diuina cursus uehit: Illa ipse omnium & conditor & rector scri¬
psit quidem fata.: sed sequitur. semper paret: semel iussit.Quare ta
pertatem & uulnera & acerba funera ascriberet: Non potest ar¬
tifex mutare materiam: hec passa est quedam separari aquibusdã
non possunt: coherent indiuidua sunt languida ingenia: & in so¬
mnum itura aut inuigiliam somno simillimam: inertibus nectun¬
tur elementis: ut efficiatur uir cum cura ditẽndus: fortiore fato

Expanded text:
videatur varietate singulorum vita distingui, summa in unum videatur varietate singulorum vita distingui, summa in unum venit; accipimus peritura perituri. Quid itaque indignamur ? Quid querimur ? Ad hoc parti sumus. Utatur ut vult suis natura corporibus ; nos laeti ad omnia et fortes cogitemus nihil perire de nostro. Quid est boni viri ? Praebere se fato. Grande solacium est cum universo rapi; quicquid est quod nos sic vivere, sic mori iussit, eadem necessitate et deos alligat. Irrevocabilis humana pariter ac divina cursus vehit. Ille ipse omnium conditor et rector scripsit quidem fata, sed sequitur ; semper paret, semel iussit. " Quare tampertatem et vulnera et acerba funera ascriberet ? " Non potest artifex mutare materiam ; hoc passa est. Quaedam separari a quibusdam non possunt, cohaerent, in- dividua sunt. Languida ingenia et in somnum itura aut in vigiliam somno simillimam inertibus nectuntur elementis ; ut efficiatur vir cum cura dicendus, fortiore fato
Abbreviated transcription (Latin):
uenissem adque nunc aduocatus adsum. Uultis liberos sumere:
uobis illos sustuli. Uultis aliam partem corporis: sumite: non
magnam rem promitto: cito totum relinquam. Uultis spiritum :
quid ni: nullam moram faciam quominus recipiatis quod dedi-¬
stis. a uolente feratis quicquid petieritis: quid ergo est: maluis¬
sem offerre ꝗͣ tradere: quid opus fuit auferre : accipere non potui¬
stis. sed ne nunc quidem auferetis: quia nihil eripitur nisi renitẽ¬
ti: nihail cogor: nihil patior inuitus: nec seruio deo: sed assentior:
& quidem magis: quod scio omnia certa & ineternum dicta lege
decurrere: fata nos ducunt: & quantum cuique temporis restet.
prima nascentium hora disposuit: causa pendet ex causa priuata
aut publica: longus rerum ordo trahit: ideo fortiter omne patien¬
dum: quia non ut putamus incidunt cuncta: sed ueniunt: olim
constitutum est: quid gaudeas: quid fleas: & quanuis magna

Expanded text:
venissem, ad quae nunc vocatus adsum. Vultis liberos sumere ? venissem, ad quae nunc vocatus adsum. Vultis liberos sumere ? vobis illos sustuli. Vultis aliquam partem corporis ? sumite ; non magnam rem promitto, cito totum relinquam. Vultis spiritum ? quidni ? nullam moram faciam, quo minus recipiatis quod dedistis. A volente feretis quicquid petieritis. Quid ergo est ? Maluissem offerre quam tradere. Quid opus fuit auferre ? Accipere potuistis ; sed ne nunc quidem auferetis, quia nihil eripitur nisi retinenti." Nihil cogor, nihil patior invitus nec servio deo sed assentior, eo quidem magis, quod scio omnia certa et in aeternum dicta lege decurrere. Fata nos ducunt et quantum cuique temporis restat prima nascentium hora disposuit. Causa pendet ex causa, privata ac publica longus ordo rerum trahit. Ideo fortiter Omne patiendum est, quia non, ut putamus, incidunt cuncta sed veniunt. Olim constitutum est quid gaudeas, quid fleas, et quamvis magna
Abbreviated transcription (Latin):
Q uid porro: non est iniquum fortes uiros arma sumere: & in castris
pernoctare: & prouallo obligatis stare uulneribus: interim in ur¬
be securos esse precisos & professos impudicitiam: Quid porro nõ
est iniquum nobilissimas uirgines ad sacra facienda nõctibus ex¬
citari altissimo somno inquinatas frui : Labor optimos citat.
en atus pertotum diem sepe consulitur: cum illo tempore uilissi¬
mus quisque aut in campo ocium suum oblectet: aut inpopina
lateat: aut tempus in aliquo circulo terat: Idem in hac magna
re publica fit:boni uiri laborant: impendunt: impenduntur
ac nolentes quidem non trahuntur a fortuna: secuntur illam:
& equant gradus: si scissent antecessissent: hanc quoque animo¬
sam demetrii fortissimi uiri uocem audisse me memini. Hoc u¬
num inquit de uobis dii immortales queri possum: quod non an-¬
te mihi notam uoluntatem uestram fecistis: prior enim ad ista

Expanded text:
Quid porro ? Non est iniquum fortes viros arma sumere et in castris Quid porro ? Non est iniquum fortes viros arma sumere et in castris pernoctare et pro vallo obligatis stare vulneribus, interim in urbe securos esse percisos et professos impudicitiam ? Quid porro ? Non est iniquum no- bilissimas virgines ad sacra facienda noctibus excitari, altissimo somno inquinatas frui ? Labor optimos citat. Senatus per totum diem saepe consulitur, cum illo tempore vilissimus quisque aut in campo Otium suum Oblectet aut in popina lateat aut tempus in aliquo circulo terat. Idem in hac magna re publica fit ; boni viri laborant, impendunt, impenduntur et volentes quidem ; non trahuntur a fortuna, sequuntur illam et aequant gradus. Si scissent, antecessissent. Hanc quoque animosam Demetri fortissimi viri vocem audisse me memini: " Hoc unum," inquit, " de vobis, di immortales, queri possum, quod non ante mihi notam voluntatem vestram fecistis ; prior enim ad ista
Abbreviated transcription (Latin):
pro ipsis ergo bonis uiris est ut interriti esse possint: multum inter
formidolosa uersari: & equo animo ferre que non sunt mala nisi ma¬
le sustinenti. Adice nunc quod pro omnibus est optimum quenq
ut ita dicam militare & edere operas. hoc est propositum deo quod
sapienti uiro ostenderet: hec que uulgus appetit: que reformidat
nec bona sunt nec mala: apparebunt autem bona esse. si illa non
nisi bonis uiris tribuerit: & mala esse si tantum malis irrogauerit.
detestabilis erit cecitas: si nemo oculos perdiderit: nisi cui eruendi
sunt. Itaq careant luce appius & metellus Non sunt diuitie bonũ
Itaq habeat ilas. & elius leno ut homines pecuniam cum in templis
consecrauerint uideant & in fornice. Nullo modo magis potest de¬
us concupita traducere: ꝗͣ si illa ad turpissimos defert: ab optimis
abigit: & iniquum est uirum bonum debilitari aut configi: aut
alligari: malos integris corporibus solutos ac delicatos incedere.

Expanded text:
Pro ipsis ergo bonis viris est, ut esse interriti possint, multum inter formidolosa versari et aequo animo ferre quae non sunt mala nisi male sustinenti. Adice nunc, quod pro omnibus est optimum quemque, ut ita dicam, militare et edere operas. Hoc est propositum deo quod sapienti viro, ostendere haec quae vulgus appetit, quae reformidat, nec bona esse nec mala ; apparebit autem bona esse, si illa non nisi bonis viris tribu erit, et mala esse, si tantum malis irrogaverit. Detestabilis erit caecitas, si nemo oculos perdiderit, nisi cui eruendi sunt : itaque careant luce Appius et Metellus. Non sunt divitiae bonum ; itaque habeat illas et Elius leno, ut homines pecuniam, cum in templis consecraverint, videant et in fornice. Nullo modo magis potest deus concupita traducere, quam si illa ad turpissimos defert, ab optimis abigit. " At iniquum est virum bonum debilitari aut configi aut alligari, malos integris corporibus solutos ac delicatos incedere."
Abbreviated transcription (Latin):
ccusator meus intra se contrarios affectus habet. Cupit re¬
um damnari: crimen absolui. Sed tu senex inquit hoc dicis.
luxuria tua serius cepit: citius desinet. Quidam summum bonũ¬
dixerunt uoluptatem. Nihil est mihi opus precipientibus: habeo
exemplum. ostendi tibi luxuriam quam in te non uidebas. Ebrie¬
tatem patri obicis ebrius.
PARS ALTERA.

Expanded text:
ccusator meus intra se contrarios adfectus habet: cupit reum damnari, crimen absolui. “Sed tu senex es,” inquit; hoc dicis: luxuria tua serius coepit, citius desinet. Quidam summum bonudixerunt uoluptatem. Nihil est mihi opus praecipientibus, habeo exemplum. Ostendi tibi luxuriam quam in te non uidebas. Ebrietatem patri obicis ebrius. Pars altera.
Abbreviated transcription (Latin):
luminis: legum nisi qua nocent immemores: ad minima mobilee
non sermone non officio adiri faciles: peruim omnia gerunt. gla¬
diis & pugnare parati & incumbere. Maximum enim illos malũ
cepit: & omnia exuperans uitia: alia paulatim intrant repentina
& immensa uis huius est. Omnes denique alios affectus sibi subicit
amorem ardentissimum uincit: transfoderunt itaq amata corpo¬
ra: & in eorum quos occiderant tacuere complexibus. Auaritiam
durissimum malum minimumq: flexibile ira calcauit ad acta opes
suas spargere & domui rebusq in unum collatis inicere ignem. Quid
non ambitiosus magno extimata proiecit insignia: honoremq
delatum repulit: nullus affectus est inquem non ira dominetur.

Expanded text:
carissimis, legum nisi qua nocent immemores, ad minima mobiles, carissimis, legum nisi qua nocent immemores, ad minima mobiles, non sermone, non officio adiri faciles, per vim omnia gerunt, gladiis et pugnare parati et incumbere. Maximum enim illos malum cepit et omnia exsuperans vitia. Alia paulatim intrant, repentina et universa vis huius est. Omnis denique alios affectus sibi subicit. Amorem ardentissimum vincit, transfoderunt itaque amata corpora et in eorum quos occiderant iacuere complexibus; avaritiam, durissimum malum minimeque flexibile, ira calcavit adactam opes suas spargere et domui rebusque in unum conlatis inicere ignem. Quid ? Non ambitiosus magno aestimata proiecit insignia honoremque delatum reppulit ? Nullus affectus est, in quem non ira dominetur.
Abbreviated transcription (Latin):
tanta deformitas eius est per ossa carnesq & tot impedimenta efflu¬
entis. Quid si nudus ostenderetur inspeculo quidem neminem deter¬
ritum ab ira credis: Quid ergo: qui ad speculum uenerat ut se mu¬
taret iam mutauerat. iratis quidem nulla est formosior effigies ꝗͣ
atrox & horrida: qualesq etiam uideri uolunt: magis illud uiden¬
dum est ꝗͣ multis ira per se nocuerit. Alii nimio feruore rupere ue¬
nas: & sanguinem supra uires elatus clamor egessit: & luminum ef¬
fudit lumen: in oculos uehementior humor egestus & in morbos
egri recidere: nulla celerior ad insaniam uia est.multi itaq conti¬
nuauerunt ire furorem: nec quam expulerant mentem unquam
receperunt: alacrem in mortem egit furor in furorem ira mortẽ
liberis: egestatem sibi. ruinam domui imprecantur: & irasci se ne¬
gant. non minus ꝗͣ insanire furiosi: amicissimis hostes: uitandiq

Expanded text:
tanta deformitas eius est per ossa carnesque et tot impedimenta efflutanta deformitas eius est per ossa carnesque et tot impedimenta effluentis ; quid si nudus ostenderetur ? Speculo quidem neminem deterritum ab ira credideris : quid ergo est ? Qui ad speculum venerat, ut se mutaret, iam mutaverat ; iratis quidem nulla est formonsior effigies quam atrox et horrida, qualesque esse etiam videri volunt. Magis illud videndum est, quam multis ira per se nocuerit. Alii nimio fervore rupere venas et sanguinem supra vires elatus clamor egessit et luminum suffudit aciem in oculos vehementius umor egestus et in morbos aegri reccidere. Nulla celerior ad insaniam via est. Multi itaque continuaverunt irae furorem nec quam expulerant mentem umquam receperunt. Aiacem in mortem egit furor, in furorem ira. Mortem liberis, egestatem sibi, ruinam domui imprecantur et irasci se negant non minus quam insanire furiosi. Amicissimis hostes vitandique
Abbreviated transcription (Latin):
tela manu utraque quatiente: neque enim illi se regere cura ẽ.
toruam cruentamq & cicatricosam: & uerberibus suis liuidam
incessibus ue sanis effusam:multa caligine incursitantem: uastã¬
tem fugantemq: & omnium odio laborantem: sui maxime si ali¬
ter nocere non possit: terras maria celum ruere cupientem. in¬
festamq pariter inuisamq uel si uidetur sit qualis apud uates nostros
est. Sanguineum quatiens dextra bellona flagellum. Aut scissa ga¬
udens uadit discordia palla. Aut siqua magis dira facies excogitari
diri affectus potest. Quibusdam ut ait sextius iratis profuit aspexis¬
se speculum: perturbauit illos tanta mutatio sui: uelut in rem pre¬
sentem adducti non agnouerunt se: & quantulum ex uera defor¬
mitate imago illa speculo repercussa reddebat: animus si ostendi
& si in ulla materia perlucere posset: intuentes nos confunderet.
acer maculosusq & ex tuans & distortus & timidus. Nunc quoque

Expanded text:
tela manu utraque quatientem neque enim illi se tegere curae est, tela manu utraque quatientem neque enim illi se tegere curae est, torvam cruentamque et cicatricosam et verberibus suis lividam, incessus vaesani, offusam multa caligine, incursitantem, vastantem fugantemque et omnium odio laborantem, sui maxime, si aliter nocere non possit, terras, maria, caelum ruere cupientem, infestam pariter invisamque. Vel, si videtur, sit qualis apud vates nostros est : Sanguineum quatiens dextra Bellona flagellum, aut scissa gaudens vadit Discordia palla, aut si qua magis dira facies excogitari diri adfectus potest. Quibusdam, ut ait Sextius, iratis profuit aspexisse speculum ; perturbavit illos tanta mutatio sui; velut in rem praesentem adducti non agnoverunt se. Et quantulum ex vera deformitate imago illa speculo repercussa reddebat ? Animus si ostendi et si in ulla materia perlucere posset, intuentis nos confunderet ater maculosusque et aestuans et distortus et tumidus. Nunc quoque