comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
tus oraõnib ñ cessauit. donec sine
dolore sine contagione p̾senti filia
de mundi ludibrio migraret ad
xp̃m. quã ꝓpͥis manib ut decuit
uenerande tradidit sepulture. O
funis gła̾. que melior habet᷑ quã
uita. Quia qd̾ t̾re subripuit. in
celũ transmisit. Uere ut ego
consid̾o plꝰ fuit quã resuscitari
sic mori. Certa enĩ salꝰ est. ñ cou-¬
taminari peccĩs. Quanti cuperẽt
reb cũ uita traditis. talẽ transi¬
tũ cõꝑare. si mercatorẽ forsitan
nuenirent. Qͥd distat int inuifi¬
cati infantis. ⁊ filie mortificate mis¬
tiũ. Illũ resuscitauit ad baptismũ
Nisi qd̾ in illo adhuc spes peccan
di restabat. ħ ĩmacłata finerat. Qd̃
cũ uideret mat̾ beate apre aponti¬
fice pꝰtulat. ut ⁊ ip̃a si mereret᷑ erep¬
ta de mundi crimine. cũ filia pre¬
sentaret᷑ ad regnũ. Cuiꝰ uĩta consi¬
derans. assidua or̃one ⁊ ip̃am ante se
transmisit ad glam. Qͥs estimaturꝰ ẽ

Expanded text:
tus orationibus non cessabit| donec sine tus orationibus non cessabit| donec sine dolore . sine contagio sepefacta filia de mun| di ludibrio migraret ad christum. Quam propriis manibus| ut decuit . uenerandae tradedit sepulturae o funeris| gloria quae melior habetur . quam uita . quia quod ter| rae subricuit . in caelo transmisit . uere ut et ego conside| ro . plus fuit quam resuscitare . sic mori certa enim salus| est non contaminare peccatis quanti . cupirent rebus| cum uita . tradetis talem transitum conparare . si| mercatorem forsitan inuenirent . sed quid distat in| ter uiuifecati . infantis et filiae mortifecate miste| rio illum resuscitauit ad baptismum. nisi qdi restabat, haec immaculata finierat. Quod cum vidisset mater beatae Abrae, a pontifice postulat, ut et ipsa, si mereretur, erepta de mundi crimine, cum filia praesentaretur ad regnum. Cujus vota considerans, assidua oratione et ipsam ante se transmisit ad gloriam. Quis aestimaturus est,
Abbreviated transcription (Latin):
conuertit᷑. frigida m̃bra reuocato sp̃
intepescunt. Dclis aꝑtis palpebre¬
ianius ꝑegͥnũ lumen agnoscunt
Yox adducto aere de pectoris dom¬
cilio conflata ꝓstermt᷑. Gressus suis¬
uestigiis rediumus extendit᷑: in as¬
tĩore fundam̃to. tota fabͥca renouat᷑
Qͥd plura. Tam diu iacuit sacerdle
in puluere. donec parit̃ surgerent. S¬
habens in xp̃o. Mors ibi iura non ter¬
ta res ñ potest nrĩs u̾bis plꝰ ornari qui
mitis. Nc̃ uero memorandũ qd̾ supt
p̃misimꝰ qualit̃ miracła̾ reliqua hoc
miracło cumulauit. Deniq cũ beatis¬
mã apram filiam suã ad quã de exilio
facundia oratoris. Quid dicam:
Illoquit᷑ hẏlarius. cuiꝰ eloquentie
pꝰ ip̃m cõꝑare aliquẽ uix audemꝰ
pisi qui fuit spũ diuino repletus.
fẽptans eiꝰ ammũ. si nellet spon-¬
sũ attingere quẽ patͥs grã ꝓui¬
deres. Tc̃ libent̃ desid̾ant̃q ut
uoluiatẽ piꝰ pat̃ agnoscens: inten¬

Expanded text:
conuertitur. Frigida membra| reuocat spiritu conuertitur. Frigida membra| reuocat spiritu intepiscunt. Oculi apertis palphebribus pe| regrinum lumen agnoscunt . uox adducto anhelito pec| toris domicilio conflata profertur gressus uestigiis redi| uiuus extenditur in priore fundamenta tota fabrica re| nouatur. Quid plura tamdiu iacuit sacerdus in pului| re donec pariter surgirent. Sha| buit in christo mors . ibi iura non tenta res non potest nostris verbis plus ornari quam meritis. Nunc vero memorandum est quod supra promisimus, qualiter miracula reliqua hoc miraculo cumulavit. 46 Denique cum beatissimam Abram filiam suam, ad quam de exilio facundia oratoris. Quid dicam? alloquitur Hilarius, cuius eloquentiae post ipsum comparare aliquem vix audemus nisi qui fuit spiritu divino repletus; temptans eius animum, si velit sponsum attingere. quem patris gratia provideret. uoluntatem pi| us pater agnuscens . inten
Abbreviated transcription (Latin):
uenena fugata st̃. Addidit t̾rã homi¬
nib. quia in loco belue incola trans¬
migranit. S reu̾tat᷑ ad ordinẽ. Cũ
de exilio regressus intrount picta¬
uis. sũmo fauore plaudebant õs
parit̃. eo qd̃ eccł̃ia recepiss pontificẽ.
grex pastorẽ ⁊ hac si om̃s c̃ ip̃o tc̃
redissent ad patͥã. ita sine illo se ex¬
ules fuisse deflebant. Itaq beatu mar
suscitare. Post aliqͦs dies infans sine
baptismi regenatõe defictꝰ ẽ p̃sen
carebat. Tc̃ mat̃ extincti q̃ iã mã
ñ erat dũ filiũ ñ habebat ꝓuolua
ad pedes sc̃ĩ hylarii p̃cedentib la¬
mis nati sui corpꝰ essudit exclamas
Martinꝰ adhuc incipiens caticu¬
minũ mortuũ reuocauit. tu poni¬
qui pater popłi agnosceris. ut ma¬
t̃ ego uocer obtineas. Sic illa pł
lacrimis petente quã u̾b̾ ꝯmotus
uir dĩ spectante ppło ad consueta
arma recurrens in t̾ra ꝓsternit᷑. ma
paulatĩ defuncti pallor in ruboren

Expanded text:
enena fugata sunt! Addidit terram homienena fugata sunt! Addidit terram hominibus, quia in loco beluae incola transmigravit. Sed revertamur ad ordinem. 40 Cum de exilio regressus introivit Pictavis, summo favore plaudebant omnes pariter, eo quod ecclesia recepisset pontificem, grex pastorem: et ac si omnes cum ipso tunc redissent ad patriam, ita sine illo se exules fuisse deflebant. 41 Itaque beatsuscitare. 42 Post aliquot dies infans sine baptismi regeneratione defunctus est:  extincti quae iam mater non erat dum| filium non habebat prouoluta . ad pedis sancti . hylarii| praecedentibus lacrimis nati sui corpus effundit et ex| clamans martinus adhuc incipiens caticuminum .| mortuum reuocauit. Tu uero pontiqui populi pater agnosceris ut| mater ego uocer obtineas. Sic illa plus lacrimis potenti| quam uerbis commotus uir dei expectante populo ad con| sueta arma recurrens in terra prosternitur. Mox paula| tim defuncti . pallor in rubore
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑuagari. Et obhoc quanuis ilis
uderet᷑ uicina ꝓpt in accessibilem
loc̃ longiꝰ illis uidebat᷑ ẽẽ quã affri¬
ca. Q audito uir dĩ sentiens sibi
de bestiali pugna uenire uictoriã.
Innoie dni p̃cedente crucis uexillo
descendit in insulã. Co uiso serpen
tera quasi metam quousq deberẽt
excurrere uirtutis potentia designa¬
pare qd̾ uetuit. tanquã pars insu¬
le ñ sit t̾ra s pelagus quidẽ. dũ
sẽꝑ illã partẽ uerent᷑ attingere. faci¬
lius erat illis mare transire quã uo¬
cem. O ĩ mutabilẽ t̃minũ: de sermo¬
ne plantatũ. Apparet quantũ melior¬
ẽ adã scd̃us. antiquo. Ille serpenti
paruit: iste seruos habet qui posst̃
serpentib imꝑare. Ille ꝑ bestiã de se-¬
de ꝑadysi ꝓiectꝰ est: iste de suis cubi¬
lib serpentes exclusit. Deposuit an¬
guis antiquũ mendaciũ. qui dicit
implere mandatũ. O hylari dulcedo
medicam̃tũ ⁊ mi̾tũ anteꝗͣ sine mora qͣm¬

Expanded text:
vagari, et ob hoc quamvis illis vagari, et ob hoc quamvis illis videretur vicina propter inaccessibilem locum longius illis videbatur esse quam Africa. 36 Quo audito vir dei sentiens sibi de bestiali pugna venire victoriam, in nomine domini praecedente crucis auxilio descendit in insulam: eo viso serpentterram quasi metam quo usque deberent excurrere virtutis potentia designapare, quod vetuit, tanquam si reliqua pars insulae, non sit terra, sed pelagus; quia dum semper illam partem verentur attingere, facilius erat illis mare transire quam vocem. O immutabilem terminum, de sermone plantatum! Apparet, quantum est melior Adam secundus antiquo. Ille serpenti paruit: iste servos habet qui possunt serpentibus imperare. Ille per bestiam de sede paradisi projectus est: iste de suis cubilibus serpentes exclusit. Deposuit anguis antiquum mendacium qui didicit implere mandatum. 39 O Hilarii dulcedo, medicamentum et meritum, ante quem sine mora v
Abbreviated transcription (Latin):
p̃m diuino nuitu seruatũ testificor ꝓ cor¬
uptõe cunctoꝵ. Nãpene totũ mundũ
graui errare confusum. facti sepiꝰ
in gallia synodus ꝑhylarium fuis¬
sẽ ad uiã u̾itatis adductũ confite¬
t᷑ lingua multoꝵ. Ed autẽ inter¬
ẽ uel sibi ꝓ uita eterna factũ fuiss
martyre uel ãpliꝰ ussisse reliqui ne
perirent: Igitur scĩssimã ⁊ si gladiꝰ¬
ꝑsecutoris. ñ abstulit palmã tam̃
lario exorcista ẽ pꝰea institutꝰ cogni¬
to aduentii eiꝰ: romã festinant oc¬
beatus martinꝰ qui adhuc cate¬
cuminꝰ xp̃m clamide sua dectũ
uidere meruit. ili deuotus occur¬
reret. nͥ ꝑ omĩa misteriis plenũ in
eo sp̃m p̾uidiss. Nec mirũ su lle qͥ
dm̃ pͥus iudit in pauꝑe. pꝰ ea ip̃m
habitare cognosceret in doctore. Il
lud etiã nob̾ ñ conuenit. tã nobile
p̃ti̾re miracłm. Nam cũ circa gal¬
linuariã insulã ꝓpinqͣret relatione
uicinors agnouit ibidẽ ingentia
serpentiũ uolumina sine numero

Expanded text:
m divino nutu servatum testificor pro correctione cunctorum. Nam pene totum mundum gravi errore confusum, factis saepius in Gallia synodis, per Hilarium fuisse ad viam veritatis adductum, confitetur lingua multorum. Quid autem interest, vel sibi pro aeterna vita factum fuisse martyrem; vel amplius vixisse, reliqui ne perirent? Igitur sanctissimam anisecutoris| uitam non abstulit palmam tamen lario exorcista est ordinatus . cognito aduentu eius ro| mam festinanter ocenim Martinus, qui adhuc catechumenus Christum chlamyde sua tectum videre meruit, illi devotus occurreret, nisi per omnia mysteriis plenum in eo spiritum praevidisset. Nec mirum si ille qui Deum prius vidit in paupere postea illum habitare cognosceret in doctore. 10. Illud etiam nobis non convenit tam nobile praeterire miraculum. Nam cum circa Gallinariam insulam propinquaret, relatione agnovit vicinorum, ibidem ingentia serpentium volumina sine numero
Abbreviated transcription (Latin):
a ppło ł rege altioris ingenii ad
consiliũ uocatꝰ. immo ⁊̃ cõpulsꝰ
desid̾atũ sibi heremi dereliquit
locũ. Omĩaq animo ꝑuigili trac¬
tans. ac turbatã essẽ ꝓunciã.
gentiliũ incursione ꝑspiciens
nec sibi dut᷑nũ monast̾ialẽ ordi¬
nẽ ꝑpensans ad galliarũ lutora
dimissus. ordinatis omnib na-¬
uigauit. Ibiꝙ a frãcoꝵ rege flo¬

Expanded text:
eni ad consilium vocatus, immo etiam conpulsus, desideratum sibi herimi dereliquids locum. Omniaque animo pervigili tractans ac turbatam esse provintia gentilium incursione perspiciens nec ibi diuturnum monasterialem ordinem perpinsans, ad Galliarum litore, dimissis ordinate omnibus, navigavit, ibique a Francorum rege Chlo
Abbreviated transcription (Latin):
Uit uenabilis furseus nor
nobilis quidem genere s
bilior fide. Scli dignitate int̾ su
ubiq p̃cipuus. Huiꝰ uiri infar
sae̾s quibrdã miracłor p̾sagn¬

Expanded text:
venerabilis Furseus nomine, nobilis quidem genere, sed nobilior fide, saeculi dignitate inter suos ubique praecipuus. Huius viri infantia sacris qui
Abbreviated transcription (Latin):
uͦ illiꝰ ab inlustri uiro herchenal¬
do patͥcio retentũ. causa eccłie
quã sibi magnoꝑe construx̾at.
in uilla cui perona uocabulũ ẽ
ponit᷑. Et quia ip̃iꝰ ecclie dedi¬
catio inter .xxx. parabat᷑ dies.
in quodã locõ in porticu interĩ
corpꝰ sc̃m sũma cũ diligentia cus¬
todit᷑. Ac pꝰ tantos dies. ita in¬
lesũ inuenit᷑. ac si eadẽ hora de
hac luce fuisset egressus. Reue¬
rent̃ gͦ iuxta moiem ꝓpe altare
recondit᷑. ibiq fere añius qua¬
tuor demoratur. Tonstructa uͦ
adorientalẽ partẽ altaris do¬

Expanded text:
 illius ab inlustri vero Erchynoaldo patricio retentum causa eclesiae, quam sibi magnopere construxerat, in villa cui Perrona vocabulum est ponitur. Et quia ipsius eclesiae dedicatio inter triginta parabatur dies, in quodam loco in porticu interim corpus sanctum summa cum diligentia custoditur ac post tantos dies ita inlaesus invenitur, acsi eadem hora de hac luce fuissit egressus. Reverenter ergo iuxta morem prope altare reconditur, ibique fere annis quatuor demoratur. Constructus vero ad orientalem altaris
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ eũ ⁊ oꝑaiꝰ ẽ ⁊ locutꝰ sic̃ illi dignũ
est cuncta ꝓferre. Det mͥpius ueni¬
am: quia multa preterii. qui nix pau¬
ca conscͥpsi. Ita beatissimi hẏlarii de
i lectissime filie apre. hylariꝰ
in dño salutẽ. Accepi litta̾s tu¬
as intelligo desid̾antẽ te mei esse
⁊ certũ ita habeo. Sentio enĩ quan¬
tũ p̾sentia horũ qͥ amantur optabi¬
lis sit. Et qr grauẽ tͥ esse absentiam
meã scio. ne me forte impiũ esse ex¬
ga de existimares. qui tã diuate ab¬
ẽẽm. excusare tͥ ⁊ ꝑfectõnẽ ineã et
moras uolui. ut intelligeres me nõ
impie tͥ. s utilit̾ deee̾. Nã ꝙcũ te fi¬
liã ut unicã. ita quantũ a me est ut
unanimẽ habeam. ⁊ uellẽ de pulcher¬
rimã om̃iũ ⁊ sanissimã uiuere. nun

Expanded text:
 est et locutus, sicut illi dignum est, cuncta proferre. 16. Det mihi pius veniam, quia multa praeterii, qui vix pauca conscripsi. Ita beatus Hilarius de ilectissimae filiae Abrae Hilarius in domino salutem. Accepi litteras tuas. intellego desiderantem te mei esse et certe ita habeo, sentio enim, quantum praesentia eorum. qui amanturoptabilis sit. et quia grauem tibi esse absentiam meam scirem, ne me forte impium esse erga te existimares. qui tam diu a te abessem, excusare tibi et profectionem meam et moras uolui. ut intellegeres me non impie tibi, sed utiliter deesse. namque cum te, filia, ut unicam, ita, quantum a me est, et unanimem habeam et uellem te pulcherrimam omnium et sanissimam uiuer
Abbreviated transcription (Latin):
to rege traditũ ac celerauit con¬
struere. Qd̾ monast̾iũ in quoda
Castro constructũ siluarũ ⁊ maris
nuicinate amenũ. rex gentis aliꝰ ĩuieuitate
anna ac nobiles quiꝙ dectis ⁊
munĩb adornarunt. His rite
gestis. uir sc̃s ab omi scli atq ĩpiꝰ
monastĩi cut᷑a alenare se cupiens
cũ sapientil frĩb tractauit. Ha¬
buit enĩ secũ reue̾ntissimos ⁊ sp̃a¬
A les uiros: qui exẽplo tanti ui

Expanded text:
sibi rege traditum adceleravit consibi rege traditum adceleravit construere. Quod monasterium in quodam castro constructum, silvarum et maris vicinitate amoenum rex gentis illius Anna ac nubiles quique tectis et muneribus adornarunt. 8. His rite gestis, vir sanctus ab omni saeculi atque ipsius monasterii cura alienare se cupiens, cum sapientibus fratribus tractavit, Habuit enim secum reverentissimos et spiritalis verus, qui exemplum t
Abbreviated transcription (Latin):
decẽ annis. om̃ib sine ꝑsonarũ
acceptione uerbũ dĩ adnun¬
tians. inruentiũ ppłoꝵ mul eħ¬
titudines nonferens. aliquan¬
tors ⁊ animos inuidia stimulãte.
contra se cõmotos eẽ dep̾hendẽs.
relictis om̃ib ꝗ̃ hab̾e uidebat᷑.
paucis cũ frĩb ad insulã quan¬
dã paruã in mari ꝓfectꝰ ẽ. Atq
exinde ñ multũ pꝰ de hybernia
ꝑegͥna littora petens. ꝑ brittan¬
niã in saxoniam trans uectus
ẽ. Ubi honorificatꝰ a sigͥberto re
rege. ⁊ susceptꝰ uerbo dĩ barbaro¬
rũ mitigabat cor. Cõpletis uero
duo decĩ annis qͦs angłs pͣdixat¬
sc̃s quidẽ in infirmitate correptꝰ
anglica fruit᷑ uisione. Wbi ⁊̃ pͣ
dicatõis instantia munitꝰ nullũ
uiuendi finẽ audiuit. Tciũ diem
tacendo. eu᷑glicũ p̃ceptũ ãmonẽs.
Uigilate ⁊ aoreite qr nescitis
diẽ neq horã. Qd̾ iuir dõ plenus
intelligens loc̃ monasterii a p̃dic

Expanded text:
ero X annis, omnibus sine personarum ero X annis, omnibus sine personarum acceptione verbum Dei adnontians, inruentium popolorum multitudines non ferens, aliquantorum etiam animos, invidia stimulante, contra se commotus esse deprehendens, relictis omnibus quae habere videbatur, paucis cum fratribus ad insolam quandam parvolam in mare profectus est atque exinde non multum post de Hibernia pericrina litora petens per Britannias in Saxoniam transvectus est, ubi honorifice a Siggiberctho rege susceptus verbo Domini barbarum mitigabat cor. 7. Conpletis vero duodecim annis quos angelus pras quadam infirmitate correptus, angelica fruitur visione, ubi etiam praedicationis instantiam admonitur, nullum vivendi finem audivit; certum diem tacendo euangelicum praeceptum admonens: Vigilate et orate, quia nescitis diem neque horam. Quod vir Deo plenus intellegens, loco monasterii a praedicto
Abbreviated transcription (Latin):
scotoꝵ adnuntiabat. Erat enĩ in
illo incũꝑabilis gra. Nichil t̾remĩ
usquã cõpetens omĩq se petenti
tbuens. Prelatis ⁊ subditis equa¬
lis. in agnatis ⁊ regib tim̃dus hu¬
milib ⁊ cõtẽptorib scłi imitandꝰ.
Om̃ib bonis amabilis. iniquis
⁊ heccatorib t̃ribilis. Diuinis
uetutib clarus. ex obsessis enĩ
corporib demonia fugabat. ⁊
pauꝑes recreabat. Dũ q unius an¬
ni spatio hẏbernie insule ppłos
ꝑ doctͥne studiũ circũre studuit
instabat ãniu̾sariꝰ. quo uisionẽ
a corꝑe sublatꝰ uidebat. Memo¬
rans sẽꝑ uniꝰ diei iter sibi fuisse
iniunctũ. Multis enĩ sapientib
ac religiosis comitantib uiris:
eadẽ nocte molestia corporali
correptꝰ. in solo tantũ pestuseło
uita palpi  tant. iais
catõnis sunt congrua sibi ad¬
nuntrantẽ. ⁊ unius diei iter ex¬
ponentẽ. ac duodecĩ annos in o¬
ꝑe p̃dicatõnis cõpleturũ p̃dicen¬
tẽ. Qd̾ dictũ factũ ẽ. Cõpletis uͦ¬

Expanded text:
ero in illo inconparabilis gratia, nihil terrenum cuiquam petens, omni petenti se tribuens, praelatis et subditis equalis, magnatis et regibus timendus, humilibus et contemptoribus saeculi imitandus, omnibus bonis amabilis, iniquis et peccatoribus terrebilis, divinis virtutibus clarus. Ex obsessis enim corporibus daemonia fugabat et pauperes recreabat. 5. Dumque unius anni spatio Hiberniae insoli populos per doctrinae studium circumiret, instabat anniversarius, quo visione a corpore sublatus vidibat, memorans semper, unius diei iter sibi fuisset iniunctum. Multis enim sapientibus ac religiosis comitantibus viris, eadem nocte molestia corporale correptus, in solo tantum pectusculo vita palpitante, vidit icationis sunt congrua sibi adnuntiantem et unius diei iter exponentem hac duodecim annos in opere praedicationis completurum praedicentem. Quae ita factum est. 6. Completis v
Abbreviated transcription (Latin):
ursatiꝰ conscientie reatu ꝑt̃riti. qm̃ si
Daret᷑ falcultas certandi moxse recog¬
noscebant hylarii ꝯtentione ꝓst̃m.
ollicitans ĩꝑatoris aĩum iã maligna¬
x parte captiuũ. ut ip̃m beatis simũ
edire ad gallias ꝑurgeret dicentes
lo pͣsente heretica ñ posse machinam̃
a ꝓficere. Qͦ obtentu ad gaullias cõ¬
uilsus reuertit᷑. putans magis am
iore torm̃ti. Uere totis uiscerib di¬
gebat xͥ. regnũ qͥ ñ formidabat in pͥn¬
spatu ꝯstantiũ. Nã qd̾ seꝓ dño sic in¬
erebat aꝑto ꝑicło optabat mr̃ium

Expanded text:
et Vrsatius conscientiae reatu perterriti, quoniam si et Vrsatius conscientiae reatu perterriti, quoniam si daretur facultas certandi, mox se recognoscebant Hilarii contentione prosterni, sollicitant imperatoris animum tantum in maligna parte captivum, ut ipsum beatissimedire ad galli| as perurguerit dicentis illo praesente heretica non| posse machimamenta proficire . quo optentu ad gal| lias conpulsus reuertitur. Putans magis ammore tormenti! Vere totis visceribus diligebat Christi regnum, qui non formidabat in principatu Constantium. Nam quod se pro Domino sic ingerebat aperto periculo, optabat martyrium,
Abbreviated transcription (Latin):
lem uirũ prudentissimũ ⁊ sĩgulas
eruditione cõꝑtũ inspectacło mut¬
di ꝓduceret uͥ erat de fide censend̃
ditis ꝓsꝑa gerens synodi dirigt᷑
ĩꝑ atorẽ legatio. Cũqͣ ꝑ rexit sc̃i h¬
lariꝰ quãuis ei ñ fuiss iniunctĩ
tuens ne adhuc contͣ religionis d
mata dãpnata ꝑfidia. Se disseret
longũ est qualit̃ ariminense si¬
do ꝯ̃posita m̃tione aliud ex alios
ferens. fraus heretica serpentino
lapsu subripuit. ⁊ p̾ea legatis se¬
leucensib ꝑ sꝑatoris iniqͥuratꝰ
pã est inlata calumiia. Et t am̃
suisse mendatiũ. in tantũ ut ⁊ orien¬
ales partes similr ꝯposito fuco infi¬
ceret. ĩꝑatorib libellis oblatis p̃ces
effudit. ut in eiꝰ conspectu collectis ad¬
persariis ẽẽt ei ꝯͦ hereticos disceptan¬
i de religione licencia. ne iu̾tatẽ fal¬
scas obumbraret. ne equitat iniqͥtas
p̃ualeret. ne imꝑator d̃o resisteret ne
fid̃ĩ ꝑfidia rebellaret. Unde ualens

Expanded text:
lem virum prudentissimum et singulari eruditione compertum in spectaculo mundi produceret, ubi erat de fide censendumditis, prospera gerens synodi dirigitur ad imperatorem legatio: cum qua perrexit sanctus Hilarius, quamvis ei non fuisset iniunctum, metuens ne adhuc cont damnata perfidia. 26 Sed disserere longum est, qualiter Ariminensi synodo composita mentione aliud ex alio referens fraus haeretica serpentino lapsu subripuit et postea legatis Seleuciensibus per imperatoris iniquitatem ipsa est inlata calumnia. 27 Quodluisse mendacium, in tantum ut et orientales partes similiter composito fuco inficeret, imperatori tribus libellis oblatis preces effudit, ut in eius conspectu collectis adversariis esset ei contra haereticos disceptandi de religione licentia, ne veritatem falsitas obumbraret, ne aequitati iniquitas praevaleret, ne imperator Deo resisteret, ne fidei perfidia rebellaret. 28 Vnde Valens
Abbreviated transcription (Latin):
ĩꝑatoris edicto. ut om̃s orientales
ep̃i apud se leuciã isaurie opidũ cõ¬
uenirent discepturi. qͥd sentirent de
fidei uitate. Tc̃ int̃ reliquos quan¬
to iã exilii anno de frigia sc̃s hẏla¬
lariꝰ in p̃dicto loco data euectõne
ad sinodũ uenire compellit᷑. Qui
quoddã castellũ dũ adesset. die do¬
minico ingressus ẽ tẽplũ. Mox fli¬
rentia puella gentilis inrũpens muis¬
titudinẽ popłi. uoce magna serũ
dĩ aduenisse testata ẽ ⁊ ad pedes. eiꝰ
occurrens. ñ cessabat petere nisi sig¬
nũ crucis ab ip̃o sibi fieri fidelĩt in¬
petrass. Quã florentiꝰ pat̃ secutus
⁊ cuncta familia in noĩe dñi merue¬
runt parit̾ baptrari. C florentia
relictis parentib. uestigiĩs eiꝰ inhe¬
reus. usq pictauis secuta ẽ. patũ
se habere non a quo generata est

Expanded text:
imperatoris edicto, ut omnes orientales imperatoris edicto, ut omnes orientales episcopi apud Seleuciam Isauriae oppidum convenirent disceptaturi, quid sentirent de fidei veritate, tunc inter reliquos quarto iam exilii anno de Frigia sanctus Hilarius in praedicto loco data evectione ad synodum venire compellitur. 22 Qui quoddam castellum dum adisset, die dominico ingressus est templum: mox Florentia puella gentilis inrumpens multitudinem populi voce magna servum dei advenisse testata est et ad pedes eius occurrens non cessavit petere, nisi signum crucis ab ipso sibi fieri fideliter impetrasset. 23 Quam Florentius pater secutus et cuncta familia in nomine domini meruerunt pariter baptizari. Quae Florentia relictis parentibus vestigiis eius inhaerens usque Pictavis perducta est: patrem se habere non a quo generata est
Abbreviated transcription (Latin):
sue assidue celestẽ illisponsũ sine
cõtaminatõne p̃uidãt. Mox opor¬
tunitate recepta. manuꝓpͥa subscrip¬
tã filie direxit epłam. sufficienti sale
conditã. ⁊ uelut aromaticis unguẽ¬
tis infusã.tenet᷑ pictauis ꝓ mu¬
nere conseruata. indicans ei eo qd̃
tudo rosarũ ⁊ libi ꝯparat̃onẽ p̃ce¬
deret. ocłi gẽmarũ lumina lumina-¬
rent: Sestis candorẽ niuis obpͥme¬
ret: ornam̃ta in estimabili fulgore
uernarent.diuitie intra se regna
concluderent. sapientia incomp̃hẽ¬
sibilis emanaret. dulcedo faui mel¬
la postponeret pudicitia incontami¬
nata ꝑsisteret odor suauitate flagra¬
ret thesauri sine defectõe constarẽt
Addens gͦ monitis ut filia nulli se
cit̃ excipiens ⁊ qͣi sponsũ futurũ in
epistola patͥs amplectens. ad moni¬
tionẽ secuta est. Nulli in comugio¬
se resoluens. s qualit ad illũ sponsũ
terea cũ toto orbe arriane heresis ꝑ¬
uersitas pullularet. dato gn̾aliter

Expanded text:
nis assiduae caelestem ille sponsum sine con| taminationem prouiderat. Mox oportunitatem reperta| manu propriam suscriptam filiae derixit epistulam .| sufficientem ale condita et uelut aromaticis unguentis| infusam . que tenetur pectauis pro munere conseruata .| indicans ei. Eo quotudo . rosarum et lilii . conparationem preciderit . gemi| narum . lumina luminarent . uestes candorem niuis op| premerit . ornamenta inextimale fulgore uernarent .| diuiciconcluderent: ejus sapientia incomprehensibilis emanaret, dulcedo favi mella postponeret, pudicitia incontaminata persisteret, odor suavitate fragraret, thesauri sine defectione constarent. Addit ergo monitis, ut filia nulli se citer| excipiens. Et quasi sponsum futurum in epistula . patris| amplectens . admonicione secuta est. Nulli in cose resolvens. Sed qualiter ad illum sponsum Interea cum toto orbe Arrianae haeresis perversitas pullularet, dato generaliter
Abbreviated transcription (Latin):
bat᷑. Itaꝙ in frigia asie regione mis¬
sus exilio. ad uirtutis augm̃tũ grãs
discedebat de solo ꝓpͥo. tantũ mere¬
bat᷑ fieri uicinior celo. Qͥ dũ ad loc̃
ꝓpͥũ ꝑueniss optabilẽ. nob̾ tacendũ

Expanded text:
batur. 17 Itaque in Frigia Asiae regione misbatur. 17 Itaque in Frigia Asiae regione missus exilio ad virtutis augmentum gratias discedebat de solo proprio tantum merebatur fieri vicinior caelo. Qui dum ad locum pervenisset optabilem, nobis tacendu
Abbreviated transcription (Latin):
it toto orbe uelocĩt beati pontifi¬
as gła militaret. Igit᷑ constantii ĩ¬
atoris tẽꝑe cũ arriana heresis
uenenata de radice flore toxt copulu¬
aret. tẽ uir scĩssimꝰ fimore midus.
dei feruore uestitꝰ. qͦi signifer bel¬
gerator. ꝑ medias acies inter hos
e sua morte formidans. Illud so¬
lum metuens qd̾ absit p̃iudicio
religionis ullato ne uiueret. Hc
aualente ⁊ ursacio qui praua cru¬
delitate ecclam dĩ turbare ꝑtina¬
cit insistebant. ĩꝑ atori ꝑsuasũ est¬
ut uirũ eruditissimũ de qͦ loquim᷑
⁊ dẏonisiũ mediolanensẽ ⁊ eusebiũ
uercellensẽ exilio condempnaret.
Nichil enĩpotãt ante insuꝑabilẽ
scĩ hylarii facundiam heretichus
obtinere. sperans hostes fidi aliquas
se nebulas splendori catholico posse
p̃tendere siret rusus exilio talis uir
⁊ claudus. nec uerba potãt ꝑferre
nec currere. s qͣi natans inpelagꝰ
ante fluctus eiꝰ eloquentie merge¬

Expanded text:
orbe velociter beati pontifiorbe velociter beati pontificis gloria militaret. 14 Igitur Constantii imperatoris tempore cum Arriana haeresis venenata de radice flore toxico pullularet, tunc vir sanctissimus timore nudus fidei fervore vestitus quasi signifer belligerator per medias acies inter hostsecurus, nihil de sua morte formidans, illud solum metuens, quod absit, praeiudicio religionis inlato ne viveret 15 Hinc a Valente et Vrsatio, qui prava credulitate ecclesiam dei turbare pertinacitde quo loquimur et Dionysium Mediolanensem et Eusebium Vercellensem exilio condemnaret. Nihil enim poterat ante insuperabilem sancti Hilarii facundiam haereticus obtinere, 16 Sperans hostis fidei aliquas se nebulas splendori catholico posse praetendere, si retrusus exilio talis vir et claudus nec verba poterat proferre nec currere, sed quasi natans in pelagis ante fluctum eius eloquentiae merge
Abbreviated transcription (Latin):
salutatio fui̾t cũ his p̃te̾unti com¬
fultus exemplo. ne cũ hereticis n¬
sa participando fieret illi in scands¬
lũ. O quã ꝑfectissimũ laicũ. cui
diuertentes ad penam. Credenti suc
cedant p̃mia recusanti torm̃ta. Qͥ
tam̃ nc̃ illos de pio religionis oꝑe
cõmonens. nẽ alios de confessione
mnestimabilis scẽ tͥnitatis informãs
nc̃ reliquos ꝓmissione regni celestiꝰ
inuitans. ñ cessabat in plebe uerba
u̾itatis fructu fidi redundanta se¬
minare. Qͦ cognito de sc̃o hylario
qm̃ tantũ lumen ⁊ si uoluisset la¬
tere non potuit: quippe necessariꝰ
ut alienas tenebras inlucem trans¬
ferret: concordante fauore ppłi.
aut potiꝰ dĩ spu ꝓclamante. uir o¬
lim misteriis deputatꝰ alq̃n sacͥs
altarib sacerdos electus ẽ. Cresce¬
bat in eo cotidie opinio famulatͥx
uirtutũ. Nec erat eiꝰ fama conten¬
a circĩuectas tantũ gallias illus¬
rare. s lextãs nationes ⁊ regiones

Expanded text:
salutatio fuerit. Cum his sed salutatio fuerit. Cum his sed fultus exemplo ne nos heriticis participando fi| erit illi in scandalum. O perfectissimum laicum . cuius diuertentes ad poenam| Nunccedunt praemia recusanti tormenta! 11 Qui tamen nunc illos de pio religionis opere commonens, nunc alios de confessione inaestimabilis sanctae trinitatis informans, nunc reliquos promissione regni caelestis invitans, non cessabat in plebe verba veritatis fructu fidei redundantia seminare. 12 Quo cognito de sancto Hilario, quoniam tantum lumen etsi voluisset latere non posset, quippe necessarius, ut alienas tenebras in lucem transferret, concordante favore populi aut potius dei spiritu proclamante, vir olim mysteriis deputatus aliquando sacris altaribbat in eo quotidie opinio famulatrix virtutum: nec erat fama ejus contenta circumjectas tantum Gallias illustrare, sed exteras nationes et regiones
Abbreviated transcription (Latin):
Gitur beatus hylarius
pictauoꝵ urbis ep̃s regionis a¬
quitanie ormindus q̃ ab occeauo
brittannio fere milia nonaginta
se iungit᷑. apud gallicanas famm¬
lias nobilitatis lampade ñ obs¬
curus. immo magis p̃cetĩs gr̃a ge¬
nerositatis ornatus. nitore pecto¬
ris addito qͣi refulgens lucifer. int
astra ꝓcessit. Cuiꝰ a cunabulis ru¬
dim̃ta tante sapientie pͥmitiua
lactabat᷑ infantia ut ia tc̃ potuiss
untelligi xp̃m in suis causis ꝓ ob¬
tinenda uictoria necessariũ sͥ ius-¬
sisse militẽ ꝓpagari. Deniq coniu¬
gem habens ⁊ filiã ita plenitudi¬
ne dñi uen̾abiles amnos eccłast¬
ce reglẽ tradidit informandos it
adhuc laicali ꝓposito constitutus
diuino nutu pontificis gr̾am pos¬
sideret. Ita seip̃m ꝓpͥa disciplina
cohercebat intentus qͣi futurã
fiqle tã cautũ ẽẽ qͥse a iudĩs uelle¬
reticis cibo suspendat: ad eo uir sc̃¬
simꝰ hostes catholice religionis ab
horruit ut ñ dicã conuiiuiũ s nen

Expanded text:
gitur beatus Hilarius Pictavorum urbis episcopus regionis Aquitaniae oriundus, quae ab oceano Britannico fere milia nonaginta seiungitur, apud Gallicanas familias nobilitatis lampade non obscurus, immo magis prae ceteris gratia generositatis ornatus, nitore pectoris addito, quasi refulgens lucifer inter astra processit. 7 Cuius a cunabulis tanta sapientia primitiva lactabatur infantia, ut iam tunc potuisset intellegi, Christum in suis causis pro obtinenda victoria necessarium sibi iussisse militem propagari. 8 Denique coniugem habens et filiam ita plenitudine domini venerabiles animos ecclesiasticae regulae tradidit informandos, ut adhuc in laicali proposito constitutus divino nutu pontificis gratiam possideret: ita se ipsum propria disciplina cohercebat intentus quasi futuram fficile, tam cautum esse, qui se a Iudaeis vel haereticis cibo suspendat, adeo vir sanctissimus hostes catholicae relihorruit ut non dicam| conuiuium . sed neque
Abbreviated transcription (Latin):
nosco ut pene mͥ iudeat᷑ equale
tam istud posse dicere. quã digito
celũ tangere. Presertĩ qd̃ ⁊̃ beati
ut audeo hieronimi torrens illud
eloquiũ recusaui̾t adtẽptat᷑e qui
materii se imparẽ eatenus iudica¬
uit ut taceret. Ego uͦ cui nulliꝰ sci¬
entie inriguat flenta succurrũt:
quẽ uix stillicidii pauꝑis attenui¬
ata guita ꝑfudit. nichil de ꝓpͥo de
fonte respirans. qͣ tenu̾tate int̃
ingentia flumina eufratẽ beati
hylarii ⁊ nilũ hieronimi siccos ue¬
lum cursus extende. cũ de illo ⁊
doctissimi uiri qͥcqͥd dicere potue
consultiꝰ nͥ sit mirari. quã loqui.
Equabiliꝰ mͥ fuerat ħ beato ambro¬
sio de fr̃e scribenda mandare. cui
u̾ba uirtutib ꝯuincta florebant¬
ret quã ꝓuocet auditorẽ ⁊ si cũ
mea uerecundia uob̃ quidẽ obs¬
dientiã ⁊ illi ĩpendo de qͦ ñ digne
loquor iniuriã. S concedi ueniã
credimꝰ. qd̾ deuotione peccamꝰ nc̃

Expanded text:
nosco, ut pene mihi videatur aequale nosco, ut pene mihi videatur aequale tam istud posse dicere, quam digito coelum tangere, praesertim quod etiam beati, ut audio, Hieronymi torrens illud eloquium recusaverit attentare, qui huic materiae se imparem eatenus judicaverit, ut taceret Ego vero, cui nullius scientiae irrigua fluenta succurrunt, quem vix stillicidii pauperis attenuata gutta perfundit, nihil proprio de fonte respirans, qua temeritate inter ingentia flumina, Euphratem beati Hilarii, et Nilum Hieronymi, siccos velim cursus extendere, cum de illo etiam doctissimiconsultius mibi sit mirari, quam loqui; aequabilius fuerat haec beato Ambrosio de fratre scribenda mandare, cui verba virtutibus conjuncta florebantret quam provocet auditorem, etsi cum mea verecundia vobis quidem oboedientiam et illi impendo de quo non digne loquor iniuriam, sed concedi veniam credimus quod devotione peccamus. Nunc
Abbreviated transcription (Latin):
natꝰ. Religiosi pectoris studio solli¬
citante cõmonitꝰ. quo papa beatissi¬
⁊ intendis exercitus. ut facile sit ꝑ¬
spicuũ ad culturã eccłiastice discipłine
⁊ fuisse te genitũ ⁊ ẽẽ ꝓuectũ. cũ in¬
refragabilit᷑ ueti̾s dispositõnis catho¬
lici dogmatis fundam̃ta custos obse¬
ruas ⁊ ad edificatõnẽ plebis amantis¬
sime uelutibonꝰ instructor adiciendo
aliqͥa culm̃ fab̾ce ꝯtinuare festinãs
ñ sine timore diuino cuiꝰ oꝑis amore
p̃uentꝰ me dignatꝰ es ꝑurgere. Qͦ de
actib sac̾tissimi uiri hẏlarii cõfesso
ris. quite ab ip̃is cunalib ante sua
uestigia qͦi peculiarẽ uernulũ fami¬
liarit᷑ enutͥuit. ut impensi munĩs
uel u̾ba rependeres. id ego ⁊ si ñ ple¬
ne uel ex parte ꝯplexa ꝑstringerẽ.
quatinꝰ dũ sui gregis aurib uox
quodãmͦ ⁊ uita pastoris antiquissi¬
mi resonaret. ⁊ ille ꝓbaret minist̾ĩ
ingenii breuitatẽ consumo ad eo
beati hylarii in mensitate forte cog¬

Expanded text:
at. --Religiosi pectoris, studio sollicitante commonitus, Papa beatissiet intendis exercitandus: ut facile sit perspicuum, ad culturam ecclesiasticae disciplinae et fuisse te genitum, et esse provectum; cum irrefragabiliter veteris dispositionis catholici dogmatis fundamenta custos observas, et ad aedificationem plebis amantissimae, veluti bonus instructor, adjiciendo aliquid, culmen fabricae continuare festinas, non sine timore divino. Cujus operis amore praeventus, me dignatus es perurgere quo de actibus sacratissimi viriris, qui te ab ipsis cunabulis ante sua vestigia, quasi peculiarem vernulam, familiariter enutrivit, ut impensi muneris vel verba rependerem, et si non plene, vel quadam ex parte complexa perstringerem, quatenus dum gregis auribus vox quodam modo et vita pastoris antiquissimi resonaret, et ille probaret ministeriuingenii brevitatem mensuro, adeo beati Hilarii immensitatem fortem cog
Abbreviated transcription (Latin):
fidei ratione missi siue pera. sine
uirga. ⁊̃ ipsos philosophos conu̾¬
terunt. Quod ubi ne faceret re¬
uocatꝰ est. publicas mulieres pu¬
blice ad se ingredi fecit. Ad hoc
tantũ ut uisis his popłs ab inten¬
tione reuocaret᷑. At ueto popłs
magis magisq clamabat. perca¬
tũ tuũ suꝑ nos. At ille cuͣ ude.

Expanded text:
fidei ratione, missi sine pera, sine fidei ratione, missi sine pera, sine virga, etiam ipsos philosophos converterunt. Quod ubi ne faceret, revocatus est; publicas mulieres publice ad se ingredi fecit, ad hoc tantum, ut visis his, populi intentio revocaretur. At vero populus magis magisque clamabat: Peccatum tuum super nos. 8. At ill
Abbreviated transcription (Latin):
Itaq cũ antea turbulentissime
dissidebant: quia ⁊ arriau sibi
⁊ catholici sibi epm̃ cupiebant.
suꝑatis alterutris ordinari. repẽ¬
te in hunc mitabili ⁊ incredibi¬
li concordiaiconsenserunt. Qe ale
cognito: egressus eccłmm. tribu¬
nar sibi parari fectt Etuppemox
sicturus eps altioia tonseenait.
Tunc contra consuetudinẽ suam
Qͦd cũ faceret ppłs nichilominus
acclamabat. Peccatũ tuũ suꝑ nos
S non similit hic ppłs tc̃ clamauit
sicut ppłs iudeoꝵ. Illi enim. uocib
suis sanguinẽ dñicũ effuderunt di¬
centes. Sanguis eius suꝑ nos. Isti
uero catecuminũ scientes fideli
uoce. remissionẽ illi peccatoꝵ õiu
ꝑ baptismans gram ꝓmitebant.
Tunc ille turbatꝰ reuertens domũ
philosophũ prositeri se uoluit fu¬
turũ. S uerus philosophus xp̃i: qͥ
cõtemptis scłarib pompis. piscato¬
rũ secuturꝰ esset uestigia. qui xp̃o
popłos congregarunt. Non fucis
uerboꝵ s simplici sermone ⁊ uere

Expanded text:
ita qui antea turbulentissime ita qui antea turbulentissime dissidebant, quia et Ariani sibi et Catholici sibi episcopum cupiebant, superatis alterutris, ordinari, repente in hunc unum mirabili et incredibili concordia consenserunt. 7. Quo ille cognito, egressus Ecclesiam, tribunal sibi parari fecit; quippe mox futurus episcopus, altiora conscendit: tunc contra consuetudinem suam Quod cum faceret, populus nihilominus acclamabat: Peccatum tuum super nos. Sed non similiter is populus tunc clamavit, sicut populus Judaeorum; illi enim vocibanguinem Dominicum effuderunt, dicentes: Sanguis hujus super nos : isti vero catechumenum scientes, fideli voce remissionem illi peccatorum omnium per baptismatis gratiam promittebant. Tunc ille turbatus revertens domum, philosophiam profiteri voluit, futurus sed verus philosophus Christi, qui contemptis saecularibus pompis, piscatorum secuturus esset vestigia, qui Christo populos congregarunt non fucis verborum, sed simplici sermone, et verae
Abbreviated transcription (Latin):
nc̃ cartagine deget iã anus cũ
uideret sacerdotũ adomestica
sororis uł matͥs manus oscłari. ip̃e
ludens offerebat dexterã dicẽs
⁊ sibi id ab ea fieri oportere. Siqui¬
dem epm̃ se futurũ e̾ẽ memorarat
Loquebat᷑ enim in illo spͣs sc̃s.
qui illũ ad sacerdotiũ nutriebat.
Illa uero ut adolescente ⁊ nescien¬
tẽ quid diceret nesciebat. S post¬
quam edoctꝰ est lib̃alib discipli¬
nis: ex urbe egressus est. Profes¬
sus ꝙ in auditorio p̾fecture pͣto¬
rii: ita splendide causas ꝑorabat
nt eligeret᷑ auiro inlustri probo
tc p̃fecto pͣtoriĩ ad consilium tri¬
buendum. Postquã consularitatis
suscepit insignia ut regeret ligu¬
riã. emiliamq prouintiã: uenit¬
ꝙ mediolanu. ꝑ idem tẽpꝰ mortu¬
re ad exiliũ destinato. incubabat
eccłie: cũ ppłs ad seditionẽ surge¬
ret impetendo ep̃o: essetq illicu¬
ra se dande seditionis nẽ ppłs
tur plebẽ. subito uox fertur in¬

Expanded text:
nunc Carthagine degit jam anus; cum nunc Carthagine degit jam anus; cum videret sacerdotibus a domestica, sorore, vel matre manus osculari, ipse ludens offerebat dexteram, dicens et sibi id ab ea fieri oportere, siquidem episcopum se futurum esse memorabat; loquebatur enim in illo Spiritus Domini, qui illum ad sacerdotium nutriebat: illa vero ut adolescentem et nescientem quid diceret, respuebat. 5. Sed postquam edoctus liberalibus disciplinis, ex Urbe egressus est, professusque in auditorio praefecturae praetorii, ita splendide causas peroravit; ut eligeretur a viro illustri Probo, tunc praefecto praetorii, ad consilium tribuendum. Post haec consularitatis suscepit insignia, ut regeret Liguriam, Aemiliamque provincias, venitque Mediolanum. 6. Per idem tempus, morture ad exsilium destinato, incubabat Ecclesiam cum populus ad seditionem surgeret in petendo episcopo, essetque illi cura sedandae seditionis, ne populus tur plebem, subito vox fertur in
Abbreviated transcription (Latin):
frequentarent uices. Quas patͣ
qui ꝓpt̾ cũ matre uel filia deam¬
bulabat ne ab iugerent ab an¬
cilla que curã nutriendi infan¬
tis susceꝑat ꝓhibens: sollicita e¬
nim erat ne infanti nocerent
expectabat tam̃ patrio affectu
quo fine illud miracłm claude¬
ret᷑. At ille post aliquã diu euo¬
lantes in tantã aeris altitudi-¬
ne subleuate sunt. ut ocłis hu¬
manis minime uiderent᷑. Qo fa¬
cto. derritꝰ pater ait.Si uxerit
infantulus iste: aliquid magni
erit. Oꝑ abat᷑ enim iam tunc dñs
in seruuli sui infantia. ut imple¬
ret᷑ quod dictũ ẽ. fauus mellis. ser¬
mones boni. Illud enĩ examen a¬
pum: scriptorũ ip̃ius nobis ge¬
nerabat fauos: qui celestia doua
adnuntiarent: ⁊ mentes homi¬
nũ de derrenis ad celũ erigerent
Postea uero cũ adoleuisset. ⁊ eẽt
in urbe roma constitutꝰ cũ ma-¬
tre iudua ⁊ sororeq uirgitatem
lam fuerat professa comite alia
uirgine. cuiꝰ uirguns soror candi¬
da ⁊ ipsa ẽ eiusdem ꝓfessionis. qͣ

Expanded text:
frequentarent. Quae pater, qui propter cum matre vel filia deambulabat, ne abigerentur ab ancilla, quae curam nutriendi infantis susceperat, prohibens sollicita enim erat ne infanti nocerent exspectabat patrio affectu, quo fine illud miraculum clauderetur. At illae post aliquamdiu evolantes, in tantam aeris altitudinem sublevatae sunt, ut humanis oculis minime viderentur. Quo facto territus pater ait: Si vixerit infantulus iste, aliquid magni erit. Operabatur enim jam tunc Dominus in servuli sui infantia, ut impleretur quod dictum est: Favi mellis sermones boni ; illud enim examen apum scriptorum ipsius nobis generabat favos, qui coelestia dona annuntiarent, et mentes hominum de terrenis ad coelum erigerent. 4. Postea vero cum adolevisset, et esset in urbe Roma constitutus cum matre vidua et sorore, quae virginitatem jam fuerat professa, comite alia virgine, cujus virginis soror Candida, et ipsa ejusdem professionis, quae
Abbreviated transcription (Latin):
tamen tẽ non cõuenit uł ꝓfessionẽ
tuã in qualẽcũq sacerdotẽ manꝰ
o die mortuã ad sepulchrũ usq de¬
duxit: gr̃am ꝓ contumelia respon¬
dens. Sed hoc factũ: non leuem ad¬
uersariis incussit metũ pacẽq mag¬
nam eccłie catholice mnordinandõ
epõ tribuit. Ordinato itaq catholi¬
co sacerdote mediolanum reu̾tit᷑
Ibiꝙ supͣdicte iustine mulieris in¬
numeras iniurias sustinuit. Que
mun̾ib atq honorib aduersum
ebant᷑. Promittebat enĩ tribunat᷑
sent. Quod cũ multi conarentur.
sed do p̃sule ꝑficere non ualerent.
unus infelicior ceti̾s noĩe eutimiꝰ
tanto furore excitatꝰ est ut iuxta
eccłiam sibi dõmnũ pararet atq ĩ
eadẽ carrũ constitueret. Qͦ faciliꝰ
raptũ suꝑ positũ carpento ad ex¬
ilium ꝑduxisset. S iniquitas enis
in uetticẽ ip̃iꝰ descendit. Post annũ
eodem die quo illũ rapere se arbitra

Expanded text:
tamen te non convenit vel professionem tamen te non convenit vel professionem tuam in qualemcumque sacerdotem manus o die mortuam ad sepulcrum usque deduxit, gratiam pro contumelia rependens. Et hoc factum non levem adversariis incussit metum, pacemque magnam Ecclesiae catholicae in ordinando episcopo tribuit. 12. Ordinato itaque catholico sacerdote, Mediolanum revertitur, ibique supradictae Justinae mulieris innumeras insidias sustinuit, quae muneribus atque honoribus adversus ebantur; promittebat enim tribunatussent. Quod cum multi conarentur, sed Deo praesule, perficere non valerent, unus infelicior caeteris, nomine Euthymius, in tantum furorem excitatus est, ut juxta ecclesiam sibi domum pararet, atque in eadem carrum constitueret, quo facilius raptum, superpositum carpento ad exsilium perduceret. Sed iniquitas ejus in verticem ipsius descendit ; post annum etenim eodem die quo illum rapere se arbitra
Abbreviated transcription (Latin):
ex oscłaret᷑. statĩ sanitate recepta
ambulare cepit. Ut impleretur
Etiã maiora his facietis credentes
in noĩe meo. Quod tam̃ signum
sanitatis ut mirabile fuit : ita ⁊
nec occultũ. Nam ego hoc in ean¬
dem regionẽ post annos plurimos
scĩs uiris referentib positus in
urbe cognoun. Sirmium uero
cũ ad ordinandũ ep̃m anẽmiu̾
ꝑrexisset: ibiq iustine tunc tem¬
poris regine potentia ⁊ multitu¬
dine coadunata de eccl̃ia pellere¬
t᷑. ut non ab ip̃o s ad hereticis ar¬
rianus ep̃s in eaudem eccłia or¬
dinaret᷑ ẽẽtq constitutꝰ in tribu¬
nali. nichil curans eors que a rau¬
liere excitabant᷑ una de uirgini¬
b arrianoꝵ ĩpudentior ceteris
tribunal conscendens ad p̾henso ue¬
stũto sacerdotis. cũ illũ adtrahe¬
re uellet ad part̾e mulierũ ut ab
ipĩs cesus de eccłia pelleret᷑: audi
uit ut ipse solitꝰ erat referre. Et si
ego indignus tanto sacerdotio sũ.

Expanded text:
exoscularetur, statim sanitate recepta, exoscularetur, statim sanitate recepta, ambulare coepit; ut impleretur Etiam majora his facietis, credentes in nomine meo . Quod tamen signum sanitatis ut mirabile fuit, ita etiam nec occultum; nam ego hoc in eadem regione post annos plurimos, sanctis viris referentibus, positus in Urbe cognovi. 11. Sirmium vero cum ad ordinandum episcopum Anemium perrexisset, ibique Justinae tunc temporis reginae potentia et multitudine coadunata de Ecclesia pelleretur; ut non ab ipso, sed ab haereticis arianus episcopus in eadem ecclesia ordinaretur: essetque constitutus in tribunali, nihil curans eorum, quae a muliere excitabantur; una de virginibus Arianorum impudentior caeteris, tribunal conscendens, apprehenso vestimento Sacerdotis, cum illum attrahere vellet ad partem mulierum, ut ab ipsis caesus de ecclesia pelleretur; ait ei, ut ipse solitus erat referre: Etsi ego indignus tanto sacerdotio sum,
Abbreviated transcription (Latin):
habebat ꝑfidiã arrianoꝵ. Bapti¬
zatꝰ itaq festus omĩa eccłiastica of¬
ficia implesse. atq octauõ die ep̃s
ordinatꝰ est. cũ sũma gra ⁊ leticia
cunctor. Igit᷑ post annos aliquot
ordinatioius sue ad urbem romam
hoc est ad propͥũ solũ ꝑrexit. Ibiq
scãm ꝓuellã de qua supͣᷤ memoram¬
mus cui manũ offerre solitꝰ erat
in domo ꝓpͥa cũ germana sicut re¬
liquerat inuenit. iã matre defun¬
cta. Atq cũ illa dexterã illiꝰ oscła¬
ret᷑: subridens ait illi. Ecce ut di¬
cebam tͥ. sacerdotis manũ oscłaris
ꝑidem tẽpꝰ cũ transciberĩ apud ꝗͣ¬
dam clarissimã inuitatus ut sacri¬
ficiũ in domo offerret: quedam
balneatrix q paralitica in lecto iace¬
bat. cũ cognouisset ibidẽ esse dñisa
cerdotẽ in sellula se ad eandem do¬
mũ ad quã ille inuitat᷑ꝰ aduenerat
portari fecit. atq oranti ⁊ imponẽ¬
ti manus uestumta attigit. Que cũ

Expanded text:
cavebat perfidiam Arianorum. Bapticavebat perfidiam Arianorum. Baptizatus itaque fertur omnia ecclesiastica officia implesse, atque octava die episcopus ordinatus est summa cum gratia et laetitia cunctorum. Igitur post annos aliquot ordinationis suae ad urbem Romam, hoc est, ad proprium solum perrexit, ibique sanctam puellam, de qua supra memoramus, cui manum offerre solitus erat, in domo propria cum germana, sicut reliquerat, invenit, jam matre defuncta. Atque cum illa dexteram illius oscularetur, subridens ait illi: Ecce ut dicebam tibi, sacerdotis manum oscularisidem tempus cum trans Tiberim apud quamdam clarissimam invitatus, sacrificium in domo offerret, quaedam balneatrix quae paralytica in lecto jacebat, cum cognovisset ibidem esse Domini Sacerdotem, in sellula se ad eamdem domum, ad quam ille invitatus venerat, portari fecit, atque orantis et imponentis manus vestimenta attigit. Quae cum
Abbreviated transcription (Latin):
na duit᷑ inuenit᷑. Ds̃ eñ qui eccłie
sue catholice murũ patabat ad cl¬
sus inimicos stios a citrẽ erigebat
dauid contra faciẽ damasci. hoc est
tur a ppło missa relatio est ad clemẽ¬
tissumum imꝑatorẽ tunc ualentiniã
qui sũmo gaudio accepit quod indi
Dixãt enĩ ꝓficissenti. cũ mandata
ab eodem darent᷑ ut moris est. Un¬
de age non ut iudex s ut ep̃s Pto
dente itaq relationẽ iterũ fugam
parauit atq in possessione cuiꝰdã
leontii clarissimi uiri. aliquã du
delituit. S ubi relationi respon¬
sũ est ab eodem leontio prodit᷑.
Ureceptũ enĩ erat uicario ut insiste¬
ret reb ꝑficiendis. Qi inuncta sͥ
cũ uellet implere proposito edicto
conueriit om̃s ut si uellent sibi cõ¬
sulere rebq suis proderent uirũ
Proditꝰ ita ⁊ adductꝰ mediolaniũ
cũ intelligeret circa se di uolunta¬
tẽ. nec se diutius possit resit resiste̾
postulauit non se nisi a catholico
epõ debere baptizari. Sollicitã enĩ

Expanded text:
na dicitur, invenitur; Deus enim qui Ecclesiae suae catholicae murum parabat adversus inimicos suos, et turrem erigebat David contra faciem Damasci, hoc est,tur a populo, missa relatio est ad clementissimum imperatorem tunc Valentinianum, qui summo gaudio accepit quod judexdixerat enim proficiscenti, cum mandata ab eodem darentur, ut moris est: Vade, age non ut judex, sed ut episcodente itaque relatione, iterum fugam paravit, atque in possessione cujusdam Leontii clarissimi viri aliquamdiu delituit. Sed ubi relationi responsum est, ab eodem Leontio proditur; praeceptum enim erat vicario ut insisteret rebus perficiendis: qui injuncta sibi cum vellet implere, proposito edicto, convenit omnes, ut si vellent sibi consulere, rebusque suis, proderent virum. Proditus itaque et adductus Mediolanum, cum intelligeret circa se Dei voluntatem, nec se diutius posse resistere, postulavit non se nisi a catholico episcopo baptizari; sollicite enim
Abbreviated transcription (Latin):
mͥ a negotiatorib uenundatũ
generis humani aduersarium
in ampulle ore sedentẽ. cõminã¬
tur insufflans in eam. stat̃ pars
de ore ipsuis ampulle fracta ac

Expanded text:
 a negotiatoribus venundatum generis humani adversarium in ampulle ore sedentem, comminans insufflavit in eum, statimque pars de ore ipsius ampulle fregit ac
Abbreviated transcription (Latin):
uocans in diuiduã trinita¬
Quidã subdiaconus ut uidit
tanta mracła ꝑ eã fieri. obtu¬
lit ei filiũ suũ quẽ bisquinis
uefa aquã sibi afferri iussit sig¬

Expanded text:
vocata individua TrinitaQuidam subdiaconus, ut vidit tanta mirabilia per eam fieri, obtullit ei filium suum, quem bis quinis vefa aquam sibi
Abbreviated transcription (Latin):
te. Perhendie denꝙ cũ sci mar¬
tini inereẽt uigiliis in angͥlo
basilice orans ac benedicens⁊
Iaudans dñm. ac media incog¬
nita staret caterua. unus ex
psallentib arreptꝰ a demone
lamios propͥos artꝰ quos m̃te
captꝰ alienos ẽẽ credebat ab ab¬
genouefa sp̃m ĩmundũ a cor¬
ꝑe hominiͤ  iuberet exire.
dimina retur. imꝑãte genoue¬
fafeda relinquẽs uestigia
fluxu uentris eiectus di
ta est. Multis honorib cum
eam euntẽ ac redeuntẽ. quidã¬

Expanded text:
t perendie, cum sancti Martini interesset vigilia, et in angulo basilice orans ac benedicens et laudans Dominum, in media incognita staret caterva, unus ex psallentibus areptus a demone, lanians proprius artus, quos mente captus esse alienus credebat, ab abGenuvefa spiritum inmundum a corpore hominis iuberet exire, di minaretur, imperante Genuvefa, foeda relinquens vestigia, fluxu ventris eiectus estta est. Multis honoribus tum eam euntem hac redeuntem u