comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
gr si ab intestato deferatir conuigib deponendã nis ille casus emerscrn
ne moda ꝓpinquis succos si oñe mortuuindicare possic ex lege curen fasonu
qualiacumq iura macrimonis p̃ponamꝰ: Eccetera: Datax kił masci corsax
quiux ort̃ abintestatimariti suc cessionẽ ꝓhibeant: Et maritum similiteraes¬
sone intestate uxoris exdudant: Sed sꝓpinqui omnino defuerint cuncdor
siue exduso fiscomaritus ił uxor succodant: .II TITOECURIOṼ IΗT uR¬
lniui lansiftio. Constantim̃ ag̃ Rafino p̃posito Sidecurio sinelcor
testatus diem uie soluent cuineq uoluntas posirema legib fulta neq alet
gradu proxio horesex ticerit bonaei cumae suae commodis cedar: ldct
postulandi haccbona ut uacantia denr̃a clementia etiam si reuera etcestu
et sueces sor de ec legitimꝰ ad ꝓbet᷑ omnietiã benefitio sicut fuerit imperauits
derelinquat: curiacusꝰ ordines ubducit᷑. quid qud reliquerie uincdienlõ nos

Expanded text:
 ab intestato deferetur, coniugibus deponendam, nisi ille casus emerserit, ut nemo de propinquis successionem mortui vindicare possit ex lege, cum fisco nostro qualiscumque iura matrimonii praeponamus. Et ceterpinqui uxorem ab intestati mariti successione prohibeant et maritum similiter a successione intestatae uxoris excludant. Sed si propinqui omnino defuerint, tunc sibi invicem excluso fisco maritus vel uxor succedant. DE DECVRIONVM NUM. Imp. Constantinus A. Rufino Pf. P. Si decurio sine liberis intestatus diem vitae solverit, cui neque voluntas postrema legibus fulta, neque alio jure gradu proximo haeres exstiterit, bona ejus curiae suae commodis cedant, id epostulandi haec bona ut vacantia de nostra clementia, etiamsi revera et testamentum et successor deesse legitimus adprobetur, omni etiam beneficio, si quod fuerit impetratum, derelinquat curia, cuius ordini subducitur, quidquid reliquerit, vindicabit, ita ut
Abbreviated transcription (Latin):
pr salio prmt pali negotio q uod si qus. aduer sus As nte nogo tu liadt
causatur : et siciu illi qui peregrin ant̃remsiã commisernt gubnanda no¬
uł procurator coꝵ. aut aliquis seruoꝵ ad dicendã causã domino aut absea
non iubentecogatur. Sed si quid eis fuerit sublatũ mox his quidomino absau
dius sunt cum int̃ pella uerint reformetur ipsedominus si forte ꝑ negli¬
ã seruoa res recepta non fuerit cũ deperegrinis redierit. possessione su
menti benesito etiã siannus excessent nullatenꝰ recipere ꝓhibet᷑ : Iu
tittis in integrũ om̃ib quaceo ab sente sublata sunt. integra cause diu
nat᷑ ÷ int legitimas dumtaxat. et integra aetace ꝑsonas quia dignum

Expanded text:
, salvo principali negotio. Quod si quis se adversus absentem negotium habere caussatur, et si, cui illi, qui peregrinantur, rem suam commiserint gubernan procurator eorum aut aliquis servorum ad dicendam caussam domino aut absente aut non jubente cogatur, sed si quid eis fuerit sublatum, mox his qui, domino absente, exclusi sunt, cum interpellaverint, reformetur. Ipse vero dominus, si forte per negligentiam servorum res recepta non fuerit, cum de peregrinis redierit, possessionem suam momenti beneficio, etiamsi annus excesserit, nullatenus recipere prohibetur, sed restitutis in integrum omnibus, quae eo absente sublata sunt, integra caussae actio proponatur, inter legitimas duntaxat et integra aetate personas: quia dignum
Abbreviated transcription (Latin):
icelatur intactȩ succersionis hereditas: cum sats suꝑque sufficiat. aduer
om̃s legitimo gradu ad successionem uenientes inhereditatib: matrum in co¬
es bacsuꝗ stites optabili sorte geniti sucaessio liberorum: Data xi. Rł marcu
mediolanis. Merobaude .ii. et saturnino consulib: INTEAT̃ TATIO. Eilug
duciatã nomin auit hocestemancipata siintestatamoriat᷑ et relinquat sisi
patrẽ matrẽ et filios : excludo patr matreetiã sius liberoꝵ defuncta nonli
fili soli ineꝰ hereditates uccedunt: Hicdeiure addendũ quid sit fiducia : lus¬

Expanded text:
concedatur intestatae successionis hereditas, cum satis superque sufficiat adversus concedatur intestatae successionis hereditas, cum satis superque sufficiat adversus omnes legitimo gradu ad successionem venientes in hereditatibus matrum incolumes ac superstites optabili sorte genitoris successio liberorum. Dat. XI kal. Mart. Mediolano Merobaude II et Saturnino conss. Interpretatio. Filia, quam fiduciatam nominavit, hoc est emancipata, si intestata moriatur et relinquat superstites patrem, matrem et filios, excluso patre et matre, etiamsi ius liberorum defuncta non habeat, filii soli in eius hereditate succedant. Hic de iure addendum, quid sit fiducia.
Abbreviated transcription (Latin):
ł gesus antecuriã ad filiatum . quiconsanguineiloco ad filiatus est consangui¬
s frater uł ad optiuus matrem in totum asuccersione morcui fratris excludunt:
isi emantipatus fuerit consanguineus. aut ad optiuus et moriatur fratersuꝑ so
emancipatis fr̃ib: et matrẽ patruos ecor quefilios uł nepotes etiãem ancipati
euidenter ex cludunt : Ita tamen et siius liberoꝵ mat̃habuerit : duas partes de
nentis fili hereditatẽ presumpinat et tertiã emancipati fr̃s quos constatet̃
stices: q uod simater.ius liberoꝵ non habuerit t̃tam mat̃ consequit᷑ et duas par
etiã emancipatifilii exclusis patruis possidebunt: IMΡERΑΤΙΟ Gratianꝰ ua
mnitante suffragia libero filii sex eagenitis. etiã sitalis occasus auouiuente cõ¬
gat : in tauta pro solido successio deferatur : Neq ulla de functȩ patrimatriq:

Expanded text:
est gestis ante curiam adfiliatum, qui consanguinei loco habendus est, consanguiest gestis ante curiam adfiliatum, qui consanguinei loco habendus est, consanguineus frater vel adoptivus matrem in totum a successione mortui fratris excludunt. Quod si emancipatus fuerit consanguineus aut adoptivus et moriatur frater superstitibus emancipatis fratribus et matre, patruos eorumque filios vel nepotes etiam emancipati fratres evidenter excludunt: ita tamen, ut, si ius liberorum mater habuerit, duas partes de morientis filii hereditate praesumat et tertiam emancipati fratres, quos constat esse superstites. Quod si mater ius liberorum non habuerit, tertiam mater consequetur et duas partes etiam emancipati filii exclusis patruis possidebunt. 383 Febr. 19. Imppp.comitantur suffragia liberorum, filiis ex ea genitis, etiamsi talis occasus avo vivente contingat, intacta pro solido successio deferatur neque ulla defunctae patri matrique
Abbreviated transcription (Latin):
dus incatur: Nam constitutio diui constantin. adbassum publiũ emissa : patrui qo¬
itũ modoius antiquũ temperauit ut siunus patruus seuduo plures ue sint siuefilids
niue eꝵ usquead nepotẽ extiterint. beneficio constitutionis in partẽ tertiã con¬
ictÑ: De consanguineis uero frib: : nullã fuis sementionem cognouimꝰ euidenter:
antiquo iure seruato ac diualis memoria constantim constitutione conprobata
spetum eẽ uideatur anra clementia ut in huius modilitib: qui frater. consan¬
neus deb& ex cludi scđmius antiquũ p̃feratur. iuxta memoratã destitutionem
erte si patrui ꝑ sona int̃ces serit usque ad nepotẽ ius constitutionis temperatum
teneat roborataque firmitate : Data .iiii. kł ianr constanti nopoli ualenti¬
no nobilipuero et uictore consulib: INTERP̃TATIO Simoria t̃quis et relin¬
t matrem aut fratrem. consanguineũ id est unopatrenacũ uł etiã ad optiun.

Expanded text:
dus ineatur. Nam constitutio divi Constantini ad Bassum praefectum urbis emissa patrui tantummodo ius antiquum temperavit, ut, si unus patruus seu duo pluresve sint sive filius filiive eorum usque ad nepotem extiterint, beneficio constitutionis in partem tertiam conponantur; de consanguineis vero fratribus nullam fuisse mentionem cognovimus. Evidenter, licet antiquo iure servato ac divalis memoriae Constantini constitutione conprobata, prospectum esse videatur a nostra clementia, ut in huiusmodi litibus, quibus frater consanguineus debet excludi secundum ius antiquum, praeferatur iuxta memoratam destinationem, vel certe, si patrui persona intercesserit, usque ad nepotem ius constitutionis temperatum suum teneat robur atque firmitatem. Dat. IIII kal. Ian. Constantno n. p. et Victore v. c. conss. Interpretatio. Si moriatur quis et relinquat matrem et fratrem consanguineum, id est uno patre natum, vel etiam adoptivum, id
Abbreviated transcription (Latin):
quis neq uulgato rescriptoneq ad uersario solem pnit̃ intimato pis¬
rem quietũ domino suohuius modi terrore turbauent eam ꝑpetiũl¬
t qua preocupauerit uiolentiam cum p̃cib poposcit audiri. quȩnins
eda cũ tenebit conditio qui iudicis int̃conlocutione sub prersa subsi
dicati ius alienũ in probatemeritate ꝑ uasit ita ut neuter repanus
int̾fect hoc pacto semel negotii audeat postulare : Si aut̃ h abitop
conludio curatores uł tutores minoꝵ his rem debitam ea occasioner
uenimus ut eosdem non ad teratdampno culpa temeritatis alica
res aetern a deportatione punitus bono quoq publicatio ꝑsequ

Expanded text:
quis neque vulgato rescripto neque adversario sollemniter intimato possessorem quietum dominio suo huiusmodi terrore turbaverit, ea i, quam praeoccupaverit violentia, cum precibus poposcisset audiri. Quae non minus etiam eum tenebit condicio, qui iudicis interlocutione subpressa sub specie iudicati ius alienum inproba temeritate pervasit, ita ut neuter reparationem interfecti hoc pacto semel negotii audeat postulare. Si autem habito plerumque conludio curatores vel tutores minorum his rem debitam ea occasione psubvenimus, ut eosdem non adterat damno culpa temeritatis alienae,  vel tutores aeterna deportatione punitos bonorum quoque publicatio persequ
Abbreviated transcription (Latin):
legis non pretoris estbeneficiũ ilicout sibidilate portionis dies extiterit aditiona
plici arrepto rerũ quolib& corpore uł animi destinatione patofacta pleninla¬
nium delate s.bi portionis consequant᷑ facultate ois ꝑpecuadum ad ux erint aui¬
da in ad eunda concessa sibi partes uccersiomis nec enĩ ad eos qui eorandem suco¬
res erint : nis ipsi prius quos indulgentiaenr̃ȩ ratiocem plectit᷑ quesica futu
reditas eransiro quic quã iubemꝰ sed poenes eos manere a pud quos anteistalo

Expanded text:
legis, non praetoris est beneficium, illico, ut sibi delatae portionis dies exstiterit, aditione legis, non praetoris est beneficium, illico, ut sibi delatae portionis dies exstiterit, aditione simplici, arrepto rerum quolibet corpore, vel animi destinatione patefacta, plenum dominum delatae sibi portionis consequantur, facultate eis perpetua, dum advixerint, tribuenda in adeunda concessa sibi parte successionis. Nec enim ad eos, qui eorumdem successores erunt, nisi ipsis prius, quos indulgentiae nostrae ratio complectitur, quaesita fuerit haereditas, transire quicquam jubemus, sed penes eos manere apud quos ante istam legem
Abbreviated transcription (Latin):
et quicumq d eincepsdgnatierunt a quib: consanguinitatis iure mat̾ poterat ex
lac& omniũ filiibonaꝵ quotiens cumq: ab intestato uenit᷑ deferri t̃ciã portio
patruo eius q filio etdum tax at nepoti agnationeminimedurantes si fortoꝑ
ipationẽ cuiꝰ quã fuerit consanguinitas diminuta beneficiopari deferriter
iaẽ fuere. priui legio agnatione direpta ultra nepotes gradũ nr̃imbenes
u urnoe placuit excendi nemultis ꝑ sonis uocatis plus ablatum matriminus
fossit ei dudi nonplus quã tertiabonoꝵ magri aduersus oms conpccero debe
iora dict ergo originis exsistentib ꝓꝑsonis agnatis in infinitũ matri ad uersus
sn siuimꝰ subueniendum: Lic& non omnib aduersus matrẽ sed certis superius
conp̃hensis ꝑsonis hoc auxilium tribuat᷑ ita ut nec pecita bonoꝵ posser si one qũilua

Expanded text:
et quicumque deinceps agnati erunt, a quibus consanguinitatis iure mater poterat excludi, et quicumque deinceps agnati erunt, a quibus consanguinitatis iure mater poterat excludi, placet omnium filii bonorum, quotienscumque ab intestato venitur, deferri tertiam portiopatruo eiusque filio et dumtaxat nepoti agnatione minime durante, si forte per emancipationem cuiusquam fuerit consanguinitas diminuta, beneficio pari deferri termater fuerit privilegio, agnatione dirempta ultra nepotis gradum nostrum beneficium minime placuit extendi, ne multis personis vocatis plus ablatum matri, minusmater possit excludi, non plus quam tertia bonorum matri adversus omnes competere debebit. Supra dictae ergo originis exsistentibus personis agnatis in infinitum, matri adversus omnes censuimus subveniendum, licet non omnibus adversus matrem, sed certis superius comprehensis personis hoc auxilium tribuatur; ita ut, nec petita bonorum possessione quoniam hujus
Abbreviated transcription (Latin):
opitũ letur conuentiotircamin orẽ habita: cumid rectius circa cura corẽ dos
custodiri : Data priđ. noñ marcii. Raũ constantio et constamt consulb¬
Ad recipiendũ momentum id est intra annispatium cuiꝰ lib& ꝑsona agis
ntio p̃feto galliarũ postalia: Sicolomi quor bona fidequisque possid& ad
uge uitiotran seuntes necessitatem codicionis ꝓpriae declinare temptauerint
dei posses sori primũ oport& et celeri reformatione succurri : Hanc causamori
ꝓprietatis agitari non expetatis temporib: necdenunciationesolempni. locum¬
consulib INTER PTATIO. Sico lonirei aliena adalios dominos sorto confu
priũ est ut fugitiuos suos decuiꝰ reexsisse noscunt᷑ momentib enefitio posses
peuter scribat quia mnitiũ litis ad momentariã non ꝑtin& actionẽ : EX PLICIT LI¬
ientelic& pairuo ceterisq: int̃quos agnꝰ tionis incorrupta iura ꝑ ordinem corri

Expanded text:
opituletur conventio circa minorem habita, cum id rectius circa curatorem debuerit custodiri. Dat. prid. non. Mart. Ravennae Constantio et Constante consAd recipiendum momentum, id est infra anni spatium cuiuslibet persona agtorio Galliarum. Post alia: Si coloni, quos bona fide quisque possedit, ad alios fugae vitio transeuntes necessitatem condicionis propriae declinare temptaverint, bonae fidei possessori prima oportet et celeri reformatione succurri, tunc causam originis et proprietatis agitari, non expectatis temporibus nec denuntiatione sollemni, quaconss. Interpretatio. Si coloni rei alienae ad alios dominos forte confugerint, primum est, ut fugitivos suos, de cuius re exisse noscuntur, momenti beneficio possessor tulum litis petitor scribat, quia initium litis ad momentariam non pertinet actionem. DE AEDIFICIIS PRinterveniente licet patruo ceterisque, inter quos agnationis incorrupta iura per ordinem porriguntur
Abbreviated transcription (Latin):
q causa sua nonita agere uoluerit ut aduers ariũ suũ publice pats
actione conueniat et dominium possessoris aliquaratione s¬
uerit : ita negotium ipsum careat ut eam causã nunquã ualcas
re. quiprius rem uoluit auferre quã s̃perare a iudice ut debera
Similicer et ille omnicausa priuetur qui iudicis ordinationes us
subca qua diximꝰ temeritateꝑ uaserint Vt minoꝵ causa depereat : nullã
nnorib p̃iuditiũ fieri ex tutoꝵ uł curaioꝵ temeritate ꝑ mitumꝰ sed ꝓ prie

Expanded text:
 causam suam non ita agere voluerit, ut adversarium suum publice patefacta actione conveniat et dominium possessoris aliqua ratione conturbaverit, ita negotium ipsum careat, ut eam causam numquam valeat reparare qui prius rem voluit auferre quam sperare a iudice, ut deberet audiri. Similiter et ille omni causa privetur, qui iudicis ordinatione subpsub ea, qua diximus, temeritate pervaserint, ut minorum causa depereat, nullum minoribus praeiudicium fieri ex tutorum vel curatorum temeritate permittimus, sed proprie
Abbreviated transcription (Latin):
aug consulib: IN TIRP̃TATIO. Prop̃t absentes legẽ uolumꝰ iterare ut quide¬
lauerint sinedilationeredd at᷑: utres quas discedens dominus in sua ꝓprietate
nec in t̃locutio cognitoris interpellare possessionis statũ eoqui rẽ teneat abseno
t̃ : quia negotioꝵ mnerita partiũ ad sertione condunt᷑ : Vicia aut̃ : a maiorib: cones
durant ei successorẽ auctoris suiculpa comitat᷑ et cetera. Dataxu. Kł ianr medis
sario et atico consulib: INTERẼTATIO Ne printipis p̃ceptionem si alitigaior
obtenta nec ꝑ responsũ iudicis fi fuerit int̃pellatus absentedomino possessio ui
feratur quia prius iuditium dari non potest nec negotiũ terminari. namqu¬
alienã uł absentis rem crediderit occupandã nouerit etiã heredes suos sim

Expanded text:
A. conss. Interpretatio. Propter absentes legem volumus iterare, ut, quidquid fueiudicem interpellaverint, sine dilatione reddatur: ut res, quas discedens dominus in sua proprietat obtinuit, nec interlocutio cognitoris interpellare possessionis statum eo qui rem tenet absente permittitur, quia negotiorum merita partium adsertione panduntur. Vitia autem a maioribus contracta perdurant et successorem auctoris sui culpa comisario et Attico conss. Interpretatio. Nec per principis praeceptionem, si a litigatore fuerit obtenta, nec per responsum iudicis, si fuerit interpellatus, absente domino possessio ullius auferatur, quia prius alienam vel absentis rem crediderit occupandam, noverit etiam heredes suos simi
Abbreviated transcription (Latin):
hortari ab appetitu t̾renoꝵ. ad amorem
cȩlestiũ. E sic nonerit eis in die iudicis ti¬
m̃dũ. In pͥmis aũt multis modis faciunt eoᷤ
ad teritos: Cuĩ quia prudent̃. idẽ. moraliter
eis locuntur. tũ quia parabolice. tũ etiam
quia illud idẽ amagistro int̾us p̃sidente
ad discent: & qͥd aliis uoce p̃dicabunt. oꝑe

Expanded text:
terrenorum ad amorem coelestium. Et sic non erit in die judicii timendum. In primis autem multis faciunt eos attientos, tum quia prudenter, id est moraliter eis loquuntur: tum quia parabolice: tum etiam quia illud a magistro interius praesidente addiscent, et quod aliis voce praedicabunt, opere
Abbreviated transcription (Latin):
.&. tabnacula eoꝵ. idẽ. domꝰ lapideȩ quas de
diuitiis suis construxert̃. in quib ad horã
habitauert̃. manentia in ꝓgene filioꝵ. &
ꝓgenie nepotũ uocauert̃ nomina sua. id ẽ.
fuerunt causa quare nomina eoꝵ hab̾entꝰ
inmemoria. & ñ ubiq s in tris suis tantũ.
idẽ. in uicinio suo. Hoc totũ adtinet ad depri¬
edificuĩs oꝑam ñ insumant. cũ tandẽ p̃ter
sepulchrũ nichil eoꝵ possideant..¶Et

Expanded text:
 tabernacula eorum, idest domus lapideae, quas de divitiis construxerunt, in quibus ad horam habitaverunt: manentia in progenie filiorum et progenie nepotum; vocaverunt nomina sua, idest, fuerunt caussa quare nomina eorum haberentur in memoria. Et non ubique, sed in terris suis, idest, in vicinio suo. Hoc totum pertinet ad redargaedificiis operam non insumant: cum tandem praeter sepulcrum nihil eorum possideant.
Abbreviated transcription (Latin):
Quos fideles mei intͥbulationib positii.
lite deficere. sed in dño sꝑantes & remu¬
nerationẽ abeo expectantes meo exeni
me amorte. & glorificando me inasca¬
sione. Acsi dicat. Pat̃ clarifica filiũ cui
ut filius tuus clarificet te. Et ne despel¬
ris depc̃ationẽ meã id ẽ. ꝓpt̾ humanias
assumptã. ne habeas uilẽ dep̃cationer
meam. quã facio ꝓeuitantis malis. so
potiꝰ intende mͥ. ide. ipsam humani¬
tatem fac intensam. ide. ꝑseuerantẽ
inoratione. uel in uirtutib & in aug¬
mento bonoꝵ oꝑum. & sic exaudime.
Quando in diuina oratio pagina. & dep̃¬
atio simul ponuntur. a se inuicẽ dif¬
ontio ẽ. quando aliquid honesti petimꝰ.
silicet de his quȩ a nob̾ uolumiꝰ repelli.

Expanded text:
O vos fideles mei in tribulationibus positi, nolite deficere: sed in Domino sperantes, et remunerationem ab eo expectantes, meo exemplo me a morte, et clarificando in passione. Ac si diceret: Pater clarifica, Filium tuum, ut Filius tuus clarificet te . Et ne despexeris deprecationem meam, id est, propter humanitatem assumtam ne habeas vilem deprecationem meam, quam facio pro evitandis malis: sed potius intende mihi, id est, ipsam humanitatem fac intensam, id est, perseverantem in oratione, vel in virtutibus, et in augmento bonorum operum. Et sic exaudi me. Quando in divina pagina oratio, et deprecatio simul ponitur, a se invicem dift, quando aliquid honestum petimus, scilicet de his, quae volumus assequi.
Abbreviated transcription (Latin):
dñm ctirã tuã. & pꝰ pauca. Ego aut̃ spao
quid de sua lib̾atione & de adu̾sarion¬
condẽpnatione sꝑando obtinuerit. inpr¬
rib psalmi partib manifeste p̾mitit
& orat ꝓse ne deficiat in passione. ꝙ pi
resurrectione sua & glorificatione. let
etiam de repulsa udeoꝵ prȩsent a
de dap̾natione ȩt̾na. & de assũptioni gu¬
tiũ. & de glorificatione fideliũ inȩtiuim

Expanded text:
dominum curam tuam. Et post pauca: Ego autem speravi quid de sua liberatione, et de adversariorum damnatione sperando obtinuerit, in prioribus partibus psalmi manifeste promittit. Et orat pro se, ne deficiat in passione: et pro resurrectione sua, et glorificatione. Agit etiam de repulsione Judaeorum praesenti, et de damnatione aeterna, et de assumtione Gentium, et de glorificatione fidelium i
Abbreviated transcription (Latin):
indomo patris quȩ p̃figurau̾ scđam uncti¬
onẽ: Deinde uͦ qͣndo fuit susceptꝰ appło
fuit. Podẽ mͦ fuit xp̃c bis mnunctꝰ. ñ cor
porali s sp̃uali inunctione. Primũ sp̃u¬
⁊rex suꝑ uda icũ pͦ płm constitutꝰ. Post
resurrectionẽ uͦ fuit in unctꝰ. uideł cũ
sibidatũ nom̃ qͦd ÷ suꝑ om̃e nomi: ut
in nomine ĩtd om̃e genu flectat᷑. E odẽ¬
mͦ fideles bis inungunt᷑. uidel in bap¬
pignꝰ sp̃s quȩ inunctio÷ p̃figuratio.
quasi arra inunctionis fut̾e. ⁊ scđo post
hanc uitã qͣndo ĩmortalitatẽ ⁊impass.¬

Expanded text:
in domo patris , quae praefiguravit secundam inunctionem. Deinde vero quando fuit susceptus a populo, fporali, sed spirituali unctione. PrimRex super Judaicum populum constitutus: post resurrectionem vero fuit inunctus, videlicet sibi datum nomen quod est super omne nomen: ut in nomine Jesu omne genuflectatur coemodo fideles bis inunguntur: primo in bappignus Spiritus : quae inunctio est praefiguratio et quasi arrha inunctionis futurae. Et secundo post hanc vitam, quando im
Abbreviated transcription (Latin):
qo. Intendunt aut p̃nominati fidele ᷤᷤ
pondere loquantur suadere audi¬
mb suis ut a carnalib obseruantiis
asistant. & de umbra ad uenitatẽ se tͣns-¬
frant. nec ita uoce p̃dicent. ut oꝑe non
impleant. Cur aũt p̾ceptis xp̃i talia su¬
adentis obtemꝑandũ sit: causȩ p̃missȩ s̃
inpͥncipio psalmi usq ad eũ locũ ubi dẽ¬

Expanded text:
. Intendunt autem praenominati fideles,  ut majori pondere loquantur, suadere auditoribus suis, ut a carnalibus observantiis desistant, et ab umbra ad veritatem se transferant: nec ita voce praedicent, ut opere non impleant. Cur autem praeceptis Christi talia suadentis obtemperandum sit, caussae praemissae sunt in principio psalmi, usque ad eum locum ubi d
Abbreviated transcription (Latin):
accipiat. ita isticũp̃dicatores uelint eos
de fouea. id e. de ꝓfunditate uitioꝵ suoꝵ
eithere: & in hoc qͦd peccatores sunt mac¬
sinfouea sua ꝑmanentes. & ad ueram
lucẽ aspirare nolentes. alterã aurẽ cor
Alt̾am uͦ cauda obturant. idẽ. memoria
p̃c̾itarũ delectationũ. Quȩ ñ exau¬

Expanded text:
dicatores volunt eos de fovea, id est, de profunditate vitiorum suorum extrahere, et hoc, quod peccatores sunt, macsed in fovea sua permanentes, ad veram lucem aspirare nolentes, alteram aurem cordalteram vero cauda obturant, id est, memoria praeteritarum delectationum. Non
Abbreviated transcription (Latin):
udeoꝵ disꝑsionẽ idõ factã e̾ẽ. ut non
tantũ in uno loco. s in omi t̾ra ficd̾em
gentiũ confirmarent. dũ a parentibus
suis crucifixũ fuisse assererent. ꝙ serip¬
turas in quib nob̾ p̃dictꝰ e. se hab̾e ñ den¬

Expanded text:
eorum dispersionem ideo factam esse, ut non tantum in uno loco, sed in omni terra fidem gentium confirmarent, dum eum a parentibus suis crucifixum fuisse assererent, et Scripturas in quibus nobis praedictus est se habere non den
Abbreviated transcription (Latin):
dari cęsari. annon: & respondit eis. afferte
mͥncimisma census. Qd̾ cũ audissent.
dix̃ eis. Cuiꝰ ẽ. imago hȩc et suꝑscriptio :
Respondert̃ ei. Cȩsaris. Reddite gͦ quȩ sun
cȩsaris cȩsari ͦ et quȩ st̃ dĩ dõ. id est uos

Expanded text:
dare Caesari an non, respondit: Ostendite mihi numisma census; qui cum ostendissent, dixit: Cujus est imago et superscriptio? Quibus respondentibus: Caesaris: Reddite, inquit, quae sunt Caesaris Caesari, et quae sunt Dei Deo . Hac ergo
Abbreviated transcription (Latin):
detinerent. Ostendit xp̃c̃ in hoc psamo
ꝑpassionẽ suã gentiles grãm conu̾sations
conu̾tendos. eos quoq qͥ in infidelitate psti¬
terint sine miscđia puniendos. his uidelie
exemplis. nos ammonere intendens. ut hos
ꝑfidiam deuitantes conu̾soꝵ uͦ fidẽ in nob̾
conformantes. nos a regno eius ñ subtham
s: subici studeamꝰ. Quod uͦ hi tres contiu

Expanded text:
eteris. Ostendit Christus in hoc psalmo passione sua Gentiles gratiam conversionis convertendos. Eos vero qui in infidelitate perstiterint, sine misericordia puniendos: his videlicet exemplis nos admonere intendens, ut eorum perfidiam devitantes, conversorum vero fidem in nobis conformantes, nos a regno ejus non subtrahamus: sed subjici studeamus. Vox Christi:
Abbreviated transcription (Latin):
ponere debere. quia potest nos de onil¬
sũma. Proꝑonit se pͥmitiua ęccła in hoq
psalmo posteris exemplũ ꝑatientie. in¬
licet ut non deficiant subłbulationum
pondere cũ eos audiant qͥ salutẽ omi
quȩ rebant. tot &c tanta patient ꝑtulis

Expanded text:
nos de ium. Proponit se primitiva Ecclesia in hoc psalmo posteris exemplum patientiae, videlicet, ut non deficiant sub tribulationum pondere, cum eos audiant, qui salutem omnium quaerebant, tot et tanta pertulis
Abbreviated transcription (Latin):
ti nos infine̾ .i. In conformit sui iͥpsius
qui est finis legis. idẽ. proponit nobis
dauid. ide. xp̃c in hoc psalmo ad intelli¬
gendũ ut in ipsũ qui finis legis est tnͣs
uicȩ parturientis. uel dolentis. Melech
enĩ interpretatur dolens uł parcuriens.
scilicet habet affectum dolentis uel par¬
turientis scilicet arguendo increpando
iudaicã ꝑfidiam dẽ uetustate in nouita¬
tem tnͣsformare satagentis. Unde apłs.¬
Fiioli mei quos it̾um parturio. hoc ẽ. pro

Expanded text:
id est, in conformitatem sui ipsius qui est finis legis. Proponitur nobis idem Christus in hoc Psalmo, ad intelligendum, ut in ipsum qui finis legis est, tranvice parturientis vel dolentis. Mahalath enim interpretatur dolens sive parturiens: sed habet effectum dolentis vel parturientis, scilicet arguendo, increpando Judaicam perfidiam, de vetustate in novitatem transformare satagentis. Filioli mei, quos iterum parturio hoc est pro
Abbreviated transcription (Latin):
idẽ. in futuro coplendus. qͦ intellectu ĩpii
ꝑ hanc p̾sentẽ licentiam quã habent
malũ faciendi subit᷑i creduntur dãp¬
sum quod ab eis illata flagella patiun¬
tur. in futuro remunerandi. ad tribuen
tus dico habitus de eo negotio qd significa-¬
tũ fuit. cũ uenisset doechidomeus idest
trenus aliquis inuidia motꝰ. & ad nũtiaũ¬

Expanded text:
vel in finem, Christum. Quo intellectu impii per hanc praesentem licentiam, quam habent malum faciendi, subituri creduntur dam quod ab eis illa mala patiuntur, in futuro remunerandi. Intellectustus, dico, habitus de eo negotio, quod significatum fuit, cum venisset Doeg Idumaeus, id est, terrenus aliquis malitia motus, et annuntia
Abbreviated transcription (Latin):
ipse dauid fame & hostib cõpulsus cũ ñ
haberet qͦ fugeret. intͣuit domũ ab imelech
sac̾dotis. & apud eũ comedit de panibus
propositionũ. Quẽ cũ uidet doechidumeuᷤ
inuidia motꝰ. nuntiaũ saul ꝙ dix̃ ei. Ue¬
nit dauid in domũ abimelech. Quȩ ꝑse

Expanded text:
ab hostibus compulsus, cum non haberet quo fugeret, intravit in domum Achimelech sacerdotis, et apud eum comedit de panibus Propositionis. Quod cum vidisset Doeg Idumaeus invidia motus nuntiavit Sauli dicens: Venit David in domum Achimelech . Haec pe
Abbreviated transcription (Latin):
defendere. sed solã ueniam nititur deprę¬
cando ĩpetre. suã penitentiam ostendeiis.
& merita p̃t̾ita p̃ttendens. & se facturũ
bona in futuro ꝓmittens. Priꝰ orat ꝓpecca¬
to. deinde cͥm̃ sponte sua confitetur. Et ẽ.¬
Ac si diceret. dĩ. ide. creator m̃s. quẽ magna
& multiplex iniquitas mea ñ latet. misere
nũ peccatũ meũ. E sedm multitudinem
miserationũ tuarũ idẽ. ad modũ misera¬
tionũ tuarũ. quę multę sunt in effectis.
dele iniquitatẽ meã. quȩ multiplerꝰ
idẽ. dele homicidiũ fraudẽ. adultrũ
ic ostendit & peccatũ suũ magnũ e̾e.¬
& homicidiũ. ⁊ fraus. & multa aliadi¬

Expanded text:
defendere: sed solam veniam nititur deprecando impetrare, suam poenitentiam ostendens, et merita praeterita praetendens: et sic facturum bona in futuro promittens. Prius orat pro peccato: deinde crimen suum sponte confitetur. Ac si diceret, Deus, id est, Creator meus, quem magna et multiplex iniquitas mea non latet, Miserernum peccatum meum. Et secundum multitudinem miserationum tuarum. Idest, ad modum miserationum tuarum, quae multae sunt in effectis, dele iniquitatem meam: quae multiplex est. Idest, dele homicidium, fraudem, et adulterium. Hic ostendit et peccatum suum magnum essue homicidium et fraus, et multa alia de
Abbreviated transcription (Latin):
luntariȩ soptulit. & ñ ꝓsalute prȩsenti
s pro futura patrẽ postulauit: ita siflo¬
rentes in mundo contͣ nos se erigant. il¬
lata in cõmoda leto animo ꝑcurramus.
& ea nobis ad futuram salutẽ prodesse
postulemꝰ. Orat itaq in hoc psalmo ip¬
se passurũ ꝓ redeptione humani generiᷤs
ut a morte resuscitetur. & scd̾m uirtutẽ
& omipotentiã dĩ digne tandẽ exaltet᷑.
Sic gͦ die.¬

Expanded text:
tri obtulit , et non pro salute praesenti, sed pro futura Patrem postulavit : ita si florentes in mundo contra nos se erigant, illata incommoda laeto animo percurramus, et ea nobis ad futuram vitam prodesse postulemus. Orat itaque in hoc psalmo ipse passurum pro redemptione humani generis, ut a morte resuscitetur, et secundum virtutem et omnipotentiam Dei digne tandem exaltetur. Sic ergo di
Abbreviated transcription (Latin):
caput nr̃m in ħ psalmo confutare eos qͥ xp̃m
dnĩ eẽ. negabant. ostendens eos consũma
te eẽ. corruptos. & ita abhominabiles ẽẽ.
donee conu̾tantur ad unũ: scilicẽt addm̃.
Oftendit etiam propt̾ eoꝵ iniquitatẽ rati¬
dissipata. et ipsos etiam in ęternũ puni¬
endos. iustos uero salutem consecuturos.
Sic eRo incipit

Expanded text:
caput nostrum in hoc psalmo confutare eos qui Christum Dominum esse negabant: ostendens eos consummare et esse corruptos, 263 et ita ab minabiles esse donec convertantur ad unum, scilicet ad Deum. Ostendit etiam propter quorundam iniquitates, ratidissipandum, et ipsos etiam in aeternum puniendos: justos vero salutem consecuturos. Sic ergo incipit
Abbreviated transcription (Latin):
t ñ fuit mirũ si mnimici mei cogitaban
adu̾sũme mala mala michi. qr etiã
homo pacis meȩ. id ÷ uidas cũ quo pa¬
ct̃ habebã. ⁊ qui se pacifieũ simulabat.
in qͦ sꝑaui qͣntũ ad existimationẽ hominum.
yutabant enĩ qͦd ei multũ crederem & in eo mul¬
tum confiderẽ. qui edebat panes meos. id ẽ.
cui ego intinctũ ꝑanẽ porrexi. silensis ÷ quando¬

Expanded text:
n fuit mirum, si inimici mei cogitabant adversum me mala mihi: quia et homo pacis meae, idest, Judas, cum quo pacem habebam, et qui se pacificum simulabat: in quo speravi, quantum ad aestimationem hominum. Putabant enim quod ei multum crederem, et in eo multum confiderem, qui edebat panes meos, ides, cui ego intinctum panem porrexi: vel pan
Abbreviated transcription (Latin):
in domo pats mei mansiones multe stiq̃
el iste mundꝰ dr̃ infernꝰ ad c̃ꝑationẽ
ouestis habitationis. Ille uͦ locus qͦ aĩȩ
maloꝵ adtorquendũ descendt̃. ĩferi¬
o infernꝰ dicit᷑. Uel exinferno ĩferiori

Expanded text:
In domo Patris mei mansiones multae sunt; vel iste mundus dicitur infernus, ad comparationem coelestis habitationis. Ille vero locus quo animae malorum ad torquendum descendunt, inferior infernus dicitur; vel ex inferno inferiori,
Abbreviated transcription (Latin):
moueri uidet᷑ cur inisto psalmo ma¬
gis quam in aliis talem titulum appo¬
suerit. S quam uis alii psalmi breuit̃
mirtas in se contineant orationes. Iste
tamen ꝑ quandam excellentiam pͥncipa¬
liter oratio dicitur. quia tempore pas¬
sionis suȩ in stante. hanc orationem xp̃c¬

Expanded text:
mirum videtur, cur in isto psalmo magis quam in aliis talem titulum apposuerit. Sed quamvis alii psalmi breviter mixtas in se contineant orationes, iste tamen per quandam excellentiam principaliter oratio dicitur, quia tempore passionis suae instante hanc orationem C
Abbreviated transcription (Latin):
pat̾ ionadab p̃cepit ut ñbib̾ent uinũ. et
intabnacuł morarent᷑. onadab qui
bibant uinũ. idẽ. trenę uoluptati non
in hereant. & in tab̾naculis. id ÷ in militus
dñi habitare consuescant. Spontaneus

Expanded text:
pater Jonadab praecepit ut non biberent vinum, et in tabernaculis morarentur. Jonadab qui bibant vinum , id est, terrenae voluptati non inhaereant: et in tabernaculis, id est, in militia Domini habitare consuescant. Spontaneus
Abbreviated transcription (Latin):
legis sicut ipse dicit. Non uenila
di canit. ħ uideł in tendens. ut expo¬
sita nobis xͥ resurrectione cui uent᷑e
applaudit: confirmet nos ut credamꝰ
nos resurrecturos. ⁊ in cęlestib conses¬
suros. ut qͦ p̃cessit celsitudo pastoris :
sequat᷑ humilitas gregis. Et ꝑhoc qđ
subfigura optandi hoc facit: desidiũ
ilȩticiam ꝗͣ inde habuerit ostendit.

Expanded text:
legis: sicut ipse dicit, Non veni legem di cavit: hoc intendens, ut exposita nobis Christi resurrectione, cui venturae applaudit, confirmet nos, ut credamus nos resurrecturos, et in coelestibus consessuros : ut quo praecessit celsitudo pastoris, sequatur humilitas gregis. Et per hoc quod sub figura optandi hoc facit, desiderium et laetitiam, quam inde habuerit, ostendit.
Abbreviated transcription (Latin):
dico cõpositus ꝓ eo negotio ꝓqͦuenit ad eũ
arguendũ Nathan ꝓpħa. E quia natan
multotiens uenerat ad eũ. ut sciretur in
quo aduentu ipse fuit causa huiꝰ psalmi.
detminat sic. Eo scilicet tempore. quo

Expanded text:
dico, compositus pro eo negocio, pro quo venit ad eum arguendum Nathan propheta. Et quia Nathan multotiens venerat ad eum, ut sciretur in quo adventu ipse fuit caussa hujus psalmi, determinat sic: eo scilicet tempore, quando
Abbreviated transcription (Latin):
in hoc psalmo pͥncipalit̾ orare. ꝓ triplici
reatu huiꝰ cͥminis p̾dicti. scilicet ꝓ adul¬
terio & homicidio & fraude. deinde etiã
ꝓ om̃ib aliis delictis. ut q dĩ hanc norã.
Proponitur aũt dđ in hoc psalmo om̃ib
Iiustis exemplar ñ peccandi s si ceciđint
resurgendi. & ne de uirtute sua p̾sumant.
cũ seriptũ sit. qͥstat uideat ne cadat. In¬
iustis adhoc ꝓponitur. ut de magnitudine
delicti sui aliqͥ ñ desꝑent. respicientes da¬

Expanded text:
in hoc psalmo principaliter orare pro triplici reatu hujus criminis supradicti, scilicet pro adulterio, homicidio, et fraude. Deinde etiam pro omnibus aliis delictis, ut Deus hanc noxam Proponitur autem David in hoc psalmo omnibus justis exemplar, non peccandi: sed si ceciderint, resurgendi. Et ne in virtute sua praesumant cum scriptum sit, Qui stat, videat ne cadat . Injustis ad hoc proponitur, ut de magnitudine delicti sui aliqui non desperent, respicientes Da
Abbreviated transcription (Latin):
snit. qͥa rep̃sentat mist̾iũ nr̃ȩ reꝑationis.
liaq psalmꝰ iste refertus eũglicis sac̃m̃tis.¬
dni exitꝰ mortis. De resurreetione ubi
dr̃. exurgat ds̃. De ascensione. ascen
ẽfirma ds hoc quod oꝑatus es in nob̾. De

Expanded text:
onit: quia repraesentat mysterium nostrae reparationis. Est namque psalmus iste refertus Evangelicis sacramentis.Domini exitus mortis. De resurrectione, ubi dicitur: Exurgat Deus. De ascensione, ubi e
Abbreviated transcription (Latin):
exultent. E notandũ qđ sic̃ sepe dictũ est
ut magis esfectũ suũ more ꝓpħico expͥmat
loqͥt᷑ in huiꝰ psalmi pͥncipio sub figura op¬
tantis. tam̃ iuxta sententiã enũtiatiuȩ ora¬
tionis. sic incipiens. Exurgat ds̃.

Expanded text:
notandum quod, sicut saepe dictum est, ut magis affectum suum more prophetico exprimat, loquitur in psalmi principio sub figura optantis: tamen juxta sententiam enunciativae orationis, sic incipiens. PSALMUS
Abbreviated transcription (Latin):
tadem nos inuitanti. Ostendit in hoc
in passione. nos uidelicet suo exemplo
intendens instruere. qualit̾ int̾ inimi¬
us nos debeamꝰ habere. & qͣlit̾ orantes
deficere. hoc uidelicet attendentes. quia
ꝑsecutio. tanto infuturo maiorẽ habe.¬
bimus ꝓfectũ. illi uͦ maiorẽ defectum.
Orat aũt hic xp̃s ne cedat inimicis in
passione. qmuis certissime se sciret ñꝙ.
deficere. s hoc fac̾ ad instructionẽ fideliũ
ut si ipse qui p̾scius erat futuri orare
uoluit. multo magis qui incerti sunt.
sedulo dent oꝑam orationi. Sic itaq

Expanded text:
ae eorum. Ostendit in hoc in passione: nos videlicet suo exemplo intendens instruere, qualiter inter inimicos nos debeamus habere, et qualiter orantes verare: hoc videlicet attendentes, quia nostra, tanto in futuro majorem habebimus profectum, illi vero majorem defectum. Orat autem hic Christus, ne cedat inimicis in passione, quamvis certissime se sciret numquam deficere: sed hoc facit ad instructionem fidelium, ut si ipse qui praescius erat futuri, orare voluit, multo magis qui incerti sunt, sedule dent operam orationi. Sic itaq
Abbreviated transcription (Latin):
dilectionẽ uigilo. id÷ diligent̾ studens.
ꝙ curiosus sũ ad te ꝓmerendũ. id ÷ ad
uoluntates tuas exequendas. & hoc de
luce. id ÷ ꝑpuritatẽ bone conscientię.
De hac uigilatione. dictũ ÷ in ȩugłio. Beatꝰ
ille seruiis. quẽ cũ uenerit dñs eiꝰ inuene¬
rit uigilantẽ. Nirã conscientiã uocat

Expanded text:
dilectionem, vigilo, id est, diligenter studens, et curiosus sum ad te promerendum, atque ad voluntates tuas exequendas. Et hoc de luce, id est, per puritatem bonae conscientiae. De hac vigilatione dictum est in Evangelio: Beatus ille servus, quem cum venerit Dominus, invenerit vigilantem . Puram con
Abbreviated transcription (Latin):
nuatur. ꝗͣuis sint ingeniosi & diuites. &.
intensio in orationibꝰ eoꝵ. Clamor enĩ subti¬
litatẽ & intensionẽ designat. Unde sepiꝰ in
titudinẽ.s quantũ ad orationis intensionẽ
⁊ subtilitatẽ. & idõ ñ ÷ clamor in rationibꝰ eoꝵ¬
qr st̃ in plateis .i. in ãplitudine erroris. & ali

Expanded text:
nuatur: quamvis sint ignominiosi et divites et ubtilitas et intensio in rationibus eorum. Clamor enim et subtilitatem et intensionem designat. Unde saepius Dtitudinem, sed quantum ad orationis intensionem et subtilitatem. Et ideo non est clamor in rationibus illorum, quia in plateis, id est, in amplitudine erroris et ali
Abbreviated transcription (Latin):
continentur : ad modũ cellȩ diuitis. in qua
multa poculoꝵ genera recundunt᷑ st̃ plena.¬
transeuntiũ. exhoc in illud .i. exuet̾i testamt᷑o
argum̃tacionẽ. uł ex una ratione in aliã ratio
ñ dico simplices & idiotas. qui st̃ int̾ eos. s fȩto¬

Expanded text:
continentur ad modum cellae divitis, in qua multa poculorum genera reconduntur: et indetranseuntium ex hoc in illud, id est, ex Veteri Testamento argumentationem, vel ex una ratione in aliam rationeorum, non dico simplices et idiotas, qui sunt inter eos, sed feto
Abbreviated transcription (Latin):
genere ex ornationis. & ñ ĩ parte tantũ s undiq
filios uocat cogitaciões & filias u̾ba feminino
genere. idoͥ scilicet qr filiabꝰ maior cultus so¬
nocent quã cogitacioes eoꝵ. Si enĩ tãtũ cogi¬
tarent neqͣꝗͣ heresi sua tot simplices & idiotas
dolose irretirent. & idd necesse : ut lib̾es. qr¬

Expanded text:
genere exhortationis - et non in parte tantum, sed undique. Filios vocat cogitationes, et filias verba, feminino genere: ideo scilicet, quia filiabus major cultus sonocent quam cogitationes. Si enim tantum cogitarent, nequaquam haeresi sua tot simplices et idiotas dolose irretirent. Et ideo necesse est ut me liberes, q
Abbreviated transcription (Latin):
qr boues eoꝵ crassȩ .i. ipsi idẽ magistri eoꝵ st̃
copiosi indiuiciis. & qͦs scientia nequeũt se
fetosas. qr alios inerrorẽ pariunt. Boues cras¬
sas. ꝓpt̾ nimiã deceptionẽ. Uacca ⁊ enĩ pinguis
citiꝰ taurũ decipit. quã ouis arietẽ. Et ido̾ nece̾e

Expanded text:
quia boves eorum crassae, id est, ipsi iidem magistri eorum sunt copiosi in divitiis; et quod scientia nequeunt, fetosas, quia alios in errorem pariunt; boves crassas, propter nimiam deceptionem. Vacca etenim pinguis citius taurum decipit, quam ovis arietem. Et ideo necesse
Abbreviated transcription (Latin):
Id .ẽ. Psalmꝰ iste qui ẽ. nob̾ causa cantici.
id . ẽ. magnȩ iocunditatis & delectationis.
c̃formitatẽ ꝓponit᷑ dico asaphꝰ rp̃o. ita eam
sinagogã exhortante. ne corrũpas te. id .ẽ. ne
suꝑbias. Sic̃ enĩ humilitas ÷ custos oi̾ũ uirtu¬
tũ. ita ectͣrio suꝑbia corruptio. Loquitur

Expanded text:
Asaph Psalmus iste, qui est nobis caussa cantici, id est, magnae jocunditatis et delectationis conformitatem. Proponitur, dico, Asaph, Christo eam Synagogam exhortante, ne corrumpas te, id est, superbias. Sicut enim humilitas custos est omnium virtutum, ita econtrario superbia cor
Abbreviated transcription (Latin):
tia tua gentes disꝑdidit. septẽ reges scilicet amor¬
reum. gebuseum. pherezeum. &. cȩt̾os . &. plan-¬
tasti eos uidelicet patres nrõs. Dictũ ÷ a simili¬
tudine arboris plantatȩ. que ad hoc plantat᷑
ut radicet᷑ & fructificet. Hocmͦ disꝑdidit
eos manus tua. quia priꝰ afflixisti popłos illoᷤ¬
ꝑ multa bella. & sic expulisti eos de t̾ra sua.¬

Expanded text:
tia tua, gentes disperdidit, videlicet Amorrhaeum, Jebusaeum, Pherezaeum, et plantasti eos, scilicet patres nostros. Dictum est a simili arboris plantatae, quae ad hoc plantatur, ut radicetur et fructificet. Hoc modo disperdidit eos manus tua, quia prius afflixisti eos per multa bella, et sic expulisti eos, de terra sua
Abbreviated transcription (Latin):
hic ẽ. filius m̃s dilectus . & quare sponsus
cõm̃det᷑. causa p̃missa ẽ. scilicet ꝓhis qui
cõmutabuntur infinẽ filiis chore. id est
prohis qui cͣnsformabuntur de corpore
humilitatis huius in configurationẽ cos¬
poris claritatis xp̃i. qui pͥmitꝰ in hac uta
filii chore fuer̾t. idẽ. imitatores passioni
crucifiri. qđ canticũ ẽ. ꝓpositũ fidelib ab

Expanded text:
ctus . Et quare sponsus commendetur, caussa praemissa est, pro his, qui commutabuntur in finem filiis Chore. Id est, pro his qui transformabuntur de corpore humilitatis hujus in configuratione corporis claritatis Christi : qui primitus in hac vita fuerunt filii Chore, id est imitatores passionum crucifixi: quod canti
Abbreviated transcription (Latin):
stri ordinis ꝑturbatur ⁊ gͣue
minet detrim̃tũ. Qͣre nobis
his̃lit̾ supplicastis ut super
hiis pr̃na nob̃ pronidẽ sollici¬
tudĩem dignarem᷑. Nos gͥ ⁊¬
ur̃e prouidẽ quieti ⁊ molestã¬
tiũ maliciis obuiare nolen¬
tes auct presentiũ districtiꝰ
inhibem᷑ ne quis a uob̾ p̃¬
missa exigẽ uel extorquere.

Expanded text:
nastici ordinis perturbatur, et graue minet detrimentum. Quare nobis humiliter supplicastis, ut super hiis paterna prouidere sollicitudine dignaremur. Nos re providere quieti et molestantium maliciis obviare volentes auctoritate presentium districtius inhibemus, ne quis a vobis premissa exigere vel extorquere,
Abbreviated transcription (Latin):
suis ⁊c̾. Q̾ refrigescente cari¬
tate młtoꝵ iniquitas a do ha¬
bundauit in quoꝵdam succẽ¬
sa uelut ignis impietas qm ec¬
desias ⁊ ꝑsonas eccłiasticas tã¬
to ualidius inflãmatũ qnͣto
rariores qui eas tueant᷑ contͣ
prauoꝵ ĩcursus iuueĩt obtrec¬
tores. Nos quib ip̃aꝵ cura et
sollicito incũbit. ibi fortius ĩ¬
surgẽ cogimur. ubi persecuto¬
rum ĩmauitas ꝑiculosius exar¬
descit. Sicut enim ex parte urã
gͣius est nobis oblata querela
ñ ullĩ principes ac nobiles u
custodie. qmͣ in mouaftĩis
gnͣgiis cellariis uł donubus
urĩs se hr̃e ꝓponũt ac int̾dũ
⁊̃ pro sue libito uolũtatis qͥ
dam eccl̃iaꝵ prelati a quib
debeatis ñ grauam̃ s solamẽ
potius expectare. Bladũ. ui¬
nũ euectõnes aĩalia ⁊ res alt¬
as pro edificatõne ac muni¬
pro tyrociniis torneam̃tis ex¬
peditionib ⁊ aliis usib eoꝵdẽ
a uob̾ exigunt ⁊ extorqñt ali

Expanded text:
uia refrigescente caritate multorum adeo iniquitas habundauit, ut quorundam succensa uelut ignis impietas contra ecclesias et personas ecclesiasticas tanto ualidius inflammetur, quanto rariores, qui eas tueantur contra prauorum incursus, inuenit obiectores, nos, quibus ipsarum cura et sollicitudo incumbit, ibi fortius insurgere cogimur, ubi persecutorum immanitas periculosius exardescit. Sicut enim nobis ex parte uestra grauis est oblata querela, nonnulli principes ac nobiles occustodie, quam in monasteriis, grangiis, cellariis uel domibus uestris se habere proponunt, ac interdum etiam pro sue libito uoluntatis, et quidam ecclesiarum prelati, a quibus deberetis non grauamen sed solamen potius expectare, bladum, uinum, euectiones, animalia et res alias pro edificatione ac munipro tyrociniis, torneamentis, expeditionibus et aliis usibus eorundem a uo
Abbreviated transcription (Latin):
qmͣ pater abb̃s cũ consilio co¬
abbm̃ suoꝵ in eos duxi̾t circũ¬
spectione adhibita ꝓmulgan¬
dam. Si que aũt ecdlĩe canoĩ¬
coꝵ altius ordinis ad ordiẽm
urt̃n uenĩnt. ad eam eccliam
ur̃i ordinis hẽant sine refra-¬
tur ordiem assũpsisse. Nulla
sane ꝑsona eccͣastica ꝓ bñdcõe¬

Expanded text:
quam Pater abbas cum consilio coquam Pater abbas cum consilio coabbatum suorum in eos duxerit, circumspectione adhibita, promulgandam. Si quae autem ecclesiae canonicorum alterius ordinis, ad ordinem vestrum venerint, ad eam ecclesiam vestri ordinis habeant sine refratur ordinem assumpsisse. Nulla sane persona ecclesiastica pro
Abbreviated transcription (Latin):
tudĩem officii ab eo ꝑcepturus
illa ñ transgrediat᷑ constitutões
ordinis sui. nec in aliquo eiꝰ p̃¬
uaricator existat. Si quis ⁊ ex
uobis canonice electus ĩ abba¬
tem dyocesano ep̃o semel ⁊ it̾m¬
ꝑ abbẽs ut̃i ordiuis p̃sentatꝰ bñ¬
dcoẽm ab eo ñ potii̾t obtine̾. ne
ecclĩa ad qmͣ nocatus est. destitu¬
ta consilio ꝑiditetur. Uice ⁊ loco
abbĩs fungͣatur ĩ ea. tam ĩ extĩ¬
orib ꝓuidendis qm in intiorib
corrigendis. donec aut int̾uen
Romani pontificis. seu metro¬
ꝑolitam bñdcõnem suã obtine¬
at. Cetm̃n si aliqua eccliaꝵ ur̃aꝵ
frẽs de substituendo abbẽ discor¬
dia fu̾it uł scissura suborta. ⁊
ipĩ facile ad concordiã uł imi¬
tatem reuocari nequuunt. pĩ
abb̃s consilio co abbm̃ suoꝵ eis
ydoneam ꝓ uideat ꝑsouara. ⁊ il¬
lieam sine contradictõne reci¬
piant in abbẽm. qmͣ si recipere
contẽpsĩnt. snĩe subiaceant.

Expanded text:
tudinem ab eo officii percepturus:tudinem ab eo officii percepturus:illa non transgrediatur constitutiones ordinis sui nec in aliquo ejus praevaricator existat. Si quis etiam ex vobis canonice electus in abbatem, dioecesano epis vestri ordinis praesentatus, benedictionem ab eo non potuerit obtinere, ne ecclesia ad quam vocatus est, destituta consilio periclitetur, vice et loco abbatis fungatur in ea, tam in exterioribus providendis, quam in interioribus corrigendis, donec aut intervenRomani pontificis seu metropolitani, benedictionem suam obtineat. Caeterum si aliqua ecclesiarum fratres de substituendo abbate discordia fuerit aut scissura suborta, et ipsi facile ad concordiam uel vnitatem reuocari nequiuerint, pater abbas consilio coabbatum suorum eis ydoneam prouideant personam, et illi eam sine contradiccione recipiant jn abbatem; quam si recipere contempserint, sententiae subjaceant,
Abbreviated transcription (Latin):
ceptis quos a labore uie corpo¬
ris retardaũt infirmitas qͥ
tñ ydoneũ delegare debebunt
nsitium ꝑ quẽ neccĩtas ⁊ cau¬
sa remoratõius sue caplõ ua¬
leat nuntiari. Hii aũt qui
remotiorib partib hĩtantes
sine gui difficultate singulis
amus se nequiuint capło p̃¬
sentare. in eo t̾miuo ꝯueĩant
qui in ip̃o eis bapło fu̾it consti¬
tutus In quo nimirũ capło p̃¬
rum ⁊ ad instructoẽm moꝵ. ⁊
ad informatõem uirtutũ atq
increm̃tũ regularis disciplĩe
spectabunt sermo diligens hẽ
dalo uł ꝑteulo exxꝑctari neqͥ¬
trem abbẽm ⁊ alios abb̃es quos
uocaũt fi licebit Ꝙ si depoĩ¬
tus inse dare sententie contu¬
macit̾ contraire temptaui̾t.
tam ip̃e qmͣ principaleseius
que de ordine ur̃o fuĩnt ĩ sua
contumatia fautores ab abbẽ
sura eccͣastica donec satisfaci
tate ac dispositõne consistat
⁊ cũ eiusdem consilio qui eli
a postestate pr̃is abbĩs uelor¬

Expanded text:
ceptis quos a labore viae corpoceptis quos a labore viae corporis retardaverit infirmitas, qui tamen idoneum delegare debebunt nuntium, per quem necessitas et causa remorationis suae capitulo valeat nuntiari. Hi autem qui in remotioribus partibus habitantes, sine gravi difficultate singulis annis se nequeunt capitulo praesentare, in eo termino conveniant, qui in ipso eis capitulo fuerit constitutus. In quo nimirum caprum ad instructionem morum et ad informationem virtutum atque ad incrementum regularis discipline spectabunt sermo diligens het querelis tam spiritualibus quam temtrem abbatem et alios abbates quos vocaverit fieri licebit Quod si depositus in se date sententie contumaciter contraire temptaverit tam ipse quam principales eius qui de ordine vestro fuerint in sua contumacia fautores, abbate Pnis sui praevaricator inventus tate ac dispositione consistat, et cum ejusdem coa potestate patris abbatis vel or