comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ccpit mutuo. nos ꝓprias obli¬
gauit pignori. ciq tusucces¬
sisti. uioct instrumento cius
facti iestimomũ collatum ñ
sit. soluto debito. crccitore
dehis t̾ reddendis sollc̃pmi

Expanded text:
cepit mutuo res proprias obligavit pignori eique tu successisti, licet in instrumentum eius facti testimonium collatum non sit, soluto debito creditorem de his tibi reddendis sollem
Abbreviated transcription (Latin):
Mp̃. mastasius.a. Thome.
ulrmus in oĩb litigiis ia mo¬
tis ⁊ pendentib. seu postca sup
fiuili uł ascripticia ꝯdicione mo¬
uendis.transactiones celebra¬
das. uł iã celebratas. siñ alio iu¬
re cognito modo cas uaccillare
ꝯtigerit. mres suas optincre.
Nec obhoc uiden tenorem eaꝵ

Expanded text:
mp. Anastasius A. Thomae emus in omnibus litigiis iam motis et pendentibus seu postea super servili vel adscripticia condicione movendis transactiones celebrandas vel iam celebratas, si non alio iuri cognito modo eas vacillare contigerit, vires suas obtinere nec ob hoc videri tenorem earum
Abbreviated transcription (Latin):
pniciosum ẽ. ¶Smn aut mim¬
nc res mobiles fu̾int estimate.
ca post biennum obfuari. q̃r
leges post litrm ꝯtestatam ꝓoĩ¬
bo hunsmodi reb defimunt.
s in u̾o res ꝑmirte fu̾int. ⁊ par¬
tun in auro partim maliis reb
mobilib uł im mobiblib. ꝓ
iã facta diuisione omma ꝓce¬
de. licentia minime dencganda
marito quõndo uoluerit dotri
petere. nec is ꝗdebet putet sibi
licentiam ẽẽ roditus. uł pensiones
uł usuras ul alias accessiones:
soluentur dotis solutionem pro¬
tclare. s siic ante uicinum. siue
postra uoluerit dotem pars ma¬
riti petere. queat ⁊ ẜm leges cam

Expanded text:
niciosum est. Sin autem minime res mobiles fuerint aestimatae, ea post biennium observari, quae leges post litem contestatam pro omnibus huiusmodi rebus definiunt. Sin vero res permixtae fuerint et partim in auro partim in aliis rebus mobilibus vel immobilibus, pro iam facta divisione omnia procedere. licentia minime deneganda marito quando voluerit dotem petere, ne is qui debet putet sibi licentiam esse reditus vel pensiones vel usuras vel alias accessiones solventi dotis solutionem protelare: sed sive ante biennium sive postea voluerit dotem pars mariti petere, queat et secundum leges eam
Abbreviated transcription (Latin):
um ꝑ absentiam tuam eor de
quib q̃reris nires uiris tun
iriuisse ad seueres. teq obine¬
dendi curã comitatu mõ dis¬
çed̾e ñ posse palam sit p̃fcci
p̾torio nr̃ acc̾citis his quo cã
ꝯtingit int̾uox cognoscet. non
necessario aũt petis exlongi
tp̃ris diuturnitate p̾ccriptõe
tibi ñ opponi quando nste
absentie ratõ ⁊ necessitatis pu¬
blice obsqini ab hunismodi
p̃iudicio te defendat.D
on ẽ incegnitum ad tp̃us. q̃¬
minore etate transmissu
ẽ. longi tp̃ris p̾scriptione nõ
cõputari. Ea enim tunc cur¬
rere incipit. quando admaio¬
rem ctatem dñs rei ꝑuenerit.

Expanded text:
e quibus quereris, in res iuris tui inruisse adseveres teque ob medendi curam comitatu nostro discedere non posse palam sit, praefectus praetorio nostro accitis his quos causa contingit inter vos cognoscet. Non necessario autem petis ex longi temporis diuturnitate praescriptionem tibi non opponi, quando iustae absentiae ratio et necessitatis publicae obsequium ab huiusmodi praeiudicio te defendat. PNon est incognitum id temporis, qminore aetate transmissum est, in longi temporis praescriptione non computari. ea enim tunc currere incipit, quando ad maiorem aetatem dominus rei pervenerit.
Abbreviated transcription (Latin):
Mp. añt. ã. nepotiant.
x sẽntentia arbitri excõpins¬
so nire ꝑfecto ad dicti appella¬
re ñ posse scpe rescriptum est.
qr nec iudicati actio inde p̾sta¬
ri potest/ ⁊ obhoc mincem pe¬
na ꝓmittitur. ut metuenis.
aplactis n iecedatur. Sed si
ultra diem compmisso  com¬
p̃hensum idicatum ẽ¶sẽtẽ¬
tia nilla ẽ. nec ullam penam
cõmittit ꝗ ei ñ paruerit. Mpp̃p¬

Expanded text:
mp. Antoninus A. Nepotianae. Ex sententia arbitri ex compromisso iure perfecto aditi appellari non posse saepe rescriptum est, quia nec iudicati actio inde praestari potest et ob hoc invicem poena promittitur, ut metu eius a placitis non recedatur. sed si ultra diem compromisso comprehensum iudicatum est, sententia nulla est, nec ullam poenam committit qui ei non paruerit.
Abbreviated transcription (Latin):
max. aa. ⁊ ec. Catulo.
ũ inrem actionẽ possessio pa¬
riat adusario alienatione ctiã
nidicii mutandi causa celebra¬
ta mintegrum restitutio edic¬
to ꝑ petuo ꝑmittatur. Intel¬
ligis. q̃ si rem nesccum agat᷑ꝰ
ꝗpossidebat uenundeclit: ẽp¬
toriq trͣndit. eũ quẽ elegeris¬

Expanded text:
 AA. et CC. Catulo. Cum in rem actioni possessio pariat adversarium, alienatione etiam iudicii mutandi causa celebrata in integrum restitutio edicto perpetuo permittatur, intellegis, quod, si rem, ne secum agatur, qui possidebat venumdedit et emptori tr
Abbreviated transcription (Latin):
sunt intcrcessit. adu̾sus fila
tuam agentem extipulatit ex¬
ceptione doũ mali uti potis
sco exdoli clausula q̃ cõpro¬
missistipulationi subiciso¬
let filiam tuamꝯ uennre nõ
uletaberis. Op̃. iustim̃. ã.

Expanded text:
sunt intercessit, adversus filiam tuam agentem ex stipulatu exceptione doli mali uti poteris. sed et ex doli clausula, quae compromissi stipulationi subici solet, filiam tuam convenire non vetaberis. PP. III id. Ian.
Abbreviated transcription (Latin):
i abhostib cũ patie ac matre
captus es post his ibi defucti.
legis cornelie bñficio: yeuersꝰ.
successiones coꝵ qnͣsti exem¬
plo utilis actionis q̃ mnite¬
grum restitutis datur. cum
exceptioms anmue q̃ hinc¬
obici solet obiectu. res uindi

Expanded text:
tre ac matre captus, post his ibi defunctis legis Corneliae beneficio reversus successiones eorum quaesisti, exemplo utilis actionis, quae in integrum restitutis datur, cum exceptionis annuae quae huic obici solet obiectu res vindi
Abbreviated transcription (Latin):
ninsulam fulio deportato. acq¬
ea ratr̃e uinnculo pat̾ne potesta¬
tis excepto. si postra exindulgi¬
tia du alcxandri ut ꝓponisre¬
ditus in patniũsolũ prccedensq
dignitas iestituta sit. potestas
tam̃ pat̾a repetita ñ indetur.
Mp. uhilipp̾.¬
cuerał m̃dulgentia nr̃a reclitũ
exilib sen deportatis tribinit.
ñctiam loca milicit p̾dem adq¬
te ꝯcessit. neq integram atq
illibatã cristimatõem iestrua¬

Expanded text:
rtato hacque ratione vinculo paternae potestatis exempto, si postea ex indulgentia divi Alexandri, ut proponis, reditus in patrium solum praecedensque dignitas restituta sit, potestas tamen patria repetita non videtur. Impp. Philipperalis indulgentia nostra reditum exsulibus seu deportatis tribuit, non etiam loca militiae pridem adempta concessit neque integram atque illibatam existimationem reserva
Abbreviated transcription (Latin):
Mp. Constañtiã Adbas¬
uirgis aut loris ẜum dñs
adflixerit. aut custodie cã
ĩ iuncula diecer it. dioꝵ istĩe¬
toc. siue int̾p̃tatõe depulsa
nullum crimimis metũ mor

Expanded text:
mp. Constantinus A. ad Basirgis aut loris servum dominus adflixerit aut custodiae causa in vincla coniecerit, dierum distinctione sive interpretatione depulsa nullum criminis metum mor
Abbreviated transcription (Latin):
fu̾it dep̾hensꝰ. citra sexꝯ discͥp¬
tr̃em cum ꝯcremari iubemus.
Cũ ħ etiã ꝯstantimana lege
recte fu̾at ꝓspectum. Onmb
legis uilie capitulis q̃ derap¬
scĩmomalium. siue antiquis

Expanded text:
fuerit deprehensus, citra sexus discretionem eum concremari iubemus, cum hoc etiam Constantiniana lege recte fuerat prospectum. Omnibus legis Iuliae capitulis, quae de rapsanctimonialium sive ant
Abbreviated transcription (Latin):
simili imminẽte. ¶ Qd si pie¬
dictam penam solucũdomis
ꝗsusccpit minumc sufficiat
estimatõe competetis udicis
aliquem fu̾it. nich̃is ꝙcum
nibuit pot̾it incusan. ¶ Sanc̃
mancipium torq̃n oportet.
ut maniftstetur. utru ꝓpter
lucrum capicudu callide ado¬
mino ad domu uł ad agru
ciꝯ q suscepit inmissus c̃. an
intrrirgatie patuerit. scruo
cuiã suo cum ꝗ hoc frc̾it priui¬
n oportei. ⁊ adfiscum ꝑtin̾e¬

Expanded text:
i imminente. Quod si ad praedictam poenam solvendam is qui susceperit minime sufficiat, aestimatione competentis judicis aliquem fuerit: nihil is qui eum habuit poterit incusari. Sane mancipium torqueri oportet, ut manifestet utrum propter lucrum capiendum callide a domino ad domum, vel ad agrum ejus qui eum suscepit immissus sit, an interrogatione patuerit, servo etiam suo eum, qui hoc fecerit, privari oportet, et ad fiscum
Abbreviated transcription (Latin):
falsitatis incurrat si ꝑdug
forte testes cõpositum maio¬
rem nunicrum testium ex po¬
tulat. ut ꝑampliores homi¬
nes ꝑfictissima ueritas relẽ¬
uetur. ¶ Cum autr̃ is q quid
exuoluntate defuncti iucrat.
⁊ maxime heres cui sũma aue

Expanded text:
falsitatis incurrat per duos falsitatis incurrat per duos forte testes compositum, maiorem numerum testium expostulat, ut per ampliores homines perfectissima veritas reveletur. Cum autem is, qui quid ex voluntate defuncti lucratur, et maxime
Abbreviated transcription (Latin):
necesst habere sedem uł legati¬
rium ł fidei cõmissariũ prius
iure uirando decalũpma p̾cri¬
to. uł sacramentũ subire. io
omni ĩ quictudine se se rela.¬
xare.uł si recusandum existi¬
mau̾it sacram̃tum.aut cer¬
tam quantitatẽ manifestare
fidei comissario derelictam
noluerit. si forsitan maiorẽ
fidei cõmissarius expectat. om¬
imodo exactiomi fidei com¬
missi subiacere. ⁊ cum ad satis¬
factionẽ compelli. cum ip̾e sibi
uidex ⁊ testis muenitur. Cuiꝰ
ueligio ⁊ fides afidei cõmissano
cłcta ẽ. nullis testib nullisq
aliis aduenticiis ꝓbatiomb
reqsitis. sed suie quinq funit
eestes. uł minores uł nemo.
cam pillius sacramentum:
ul dandum. uł iecusandum
suam habere. tam firmitatem
quã exactionem. siue pat̾ sit
qͥ fidei cõmissum dedit. sue
extrancus. ut equitatis ratio
cõmunit̾. iom̃s ꝓcedat. Cũ
ciuim res ꝑtestium sollẽpm¬
tatẽ ostenditur tunc ⁊ nuñi
testium. ⁊ nmia subtuitas r¬
quirenda ẽ. Lex ⁊ enm neqd

Expanded text:
necesse habere heredem vel legatarium vel fideicommissarium prius iureiurando de calumnia praestito vel sacramentum subire et omni inquietudine sese relaxare vel, si recusandum existimaverit sacramentum aut certam quantitatem manifestare fideicommissario derelictam noluerit, si forsitan maiorem fideicommissarius expetat, omnimodo exactioni fideicommissi subiacere et eum ad satisfacti onem compelli, cum ipse sibi iudex et testis invenitur, cuius religio et fides a fideicommissario electa est, nullis testibus nullisque aliis adventiciis probationibus requisitis, sed sive quinque sint testes vel minores vel nemo, causam per illius sacramentum vel dandum vel recusandum suam habere tam firmitatem quam exactionem, sive pater sit, qui fideicommissum dederit, sive extraneus, ut aequitatis ratio communiter in omnes procedat. Cum enim res per testium sollemnitatem ostenditur, tunc et numerus testium et nimia subtilitas requirenda est. Lex etenim, ne quid
Abbreviated transcription (Latin):
frustra uerenis. ne exea int̾ressio¬
ne qua signastiut c̃atorolim. li¬
b̾ats ut ad firmas sententia p̃si¬
dis ex offĩcio curatoris ꝯucmiri

Expanded text:
frustra vereris, ne ex ea intercessione, qua signasti ut curator, olim liberatus  ut adfirmas sententia praesidis, ex officio curatoris conveniri
Abbreviated transcription (Latin):
upto qd̾ testamento postumi
Agnatione codicillos quo¬
q ad testamentum ꝑtinẽtes
ñ uallere indubum ñ uenit.
ꝯ cum post ruptum testam̃¬
tum patrem pupilloꝵ mnõꝵ.
nouissimã cius uoluntatem
secutus. uelictũ testam̃to rei
publice fidei cõmissum. ut ex
codicillis relictum p̃standu
lippus. ã. ⁊ philipp.c̃. Asclepio
mi codicillis posse manifestũ

Expanded text:
upto quidem testamento postumi agnatione codicillos quoque ad testamentum pertinentes non valere in dubium non venit. Sed cum post ruptum testamentum patrem pupillorum vestrorum novissimam eius voluntatem secutus relictum testamento rei publicae fideicommissum ut ex codicillis relictum praestandum lippus A. et Philipp. C. Asclepiodmi codicillis posse manifestu
Abbreviated transcription (Latin):
dotẽ dedit ⁊ si uerboꝵ obligatõ
ñ int̾cessit. actõ ex fide cõuenti¬
oms adte. si heres extitisti. trans¬
mitt̾e potuit. Nec em̃in eandez
causa ẽ patris ⁊ matris pascis

Expanded text:
dotem dedit, etsi verborum obligatio non intercessit, actionem ex fide conventionis ad te, si heres extitisti, transmittere potuit. Nec enim eadem causa est patris et matris pacis
Abbreviated transcription (Latin):
rescripcione mendacioꝵ opposi¬
ta. siue miuris narratione m¬
dacium reppiatur siuc infacti.
siue intacendi fraude. ꝓtrnorẽ
ueritatis ñ dep̾cantis. ad firma¬
tione. datum iudicẽ cogngxen
⁊ mulcta iudices ꝗ uetuer̃ p̾cũ
argi falsitatem.d. a.ad¬

Expanded text:
escriptione mendaciorum opposita, sive in iuris narratione mendacium reperiatur sive in facti sive in tacendi fraude, pro tenore veritatis, non deprecantis adfirmatione, datum iudicem cognoscere i multa iudices, qui vetuerunt precum argui falsitatem. D. k.
Abbreviated transcription (Latin):
ptores uł curatores moxquami
fuuint ordinati. sb̃ p̾sentia publi¬
reꝵ omñ ⁊ ĩstrum̃toꝵ fac̾e cura¬
but.Aurmm argenturq ⁊ qcqd
uetusta temporis ñ mutatur. si
mpupilli substantia reppiat. intu¬
tissima custodia collocent: Ita tam̃
ut ex mobilib aut p̾̃dia idona cõ¬
paent. aut si forte ut adsolet ido¬
nca ñ pot̾unt inueniri. nixta anti
quins formã usuraꝵ crescat acces¬
sio. quaꝵ exactio adpiculũ tuto¬
toꝵ cum omĩ p̾cedẽte cautela. lice
debitorib pupilloꝵ uł ad ultoꝵ
ad cos̃ solutionc̃ fac̾e ita tam̃ ut
pruis sententia iidicial sine omĩ
dãpno celebrata hoc ꝑmisit. quo
subsecuto. si et iudex ꝓmncia¬
modi cam plenissima securitas
Sactum c̃. ex alio euentu resuscita¬
ri. ñ at hanc legem extendimus
etiam in his solutioĩb q̃ ułcx re¬
ditim uł expensionib uł aliis huiꝰ¬
mõi causis. pupillo uł adulto ac¬
ceclunt. sed si extrancus debitor
exfeneraticia forcitã cautione. uł

Expanded text:
tores vel curatores, mox quam fuerint ordinati, sub praesentia publirum omnium et instrumentorum facere curabunt. Aurum argentumque et quidquid vetustate temporis non mutatur, si in pupilli substantia reperiatur, in tutissima custodia collocent, ita tamen, ut ex mobilibus aut praedia idonea comparentur aut, si forte  ut adsolet idonea non potuerint inveniri, iuxta antiqui iuris formam usurarum crescat accessio, quarum exactio ad periculum tutotorum cum omni procedente cautela licere debitoribus pupillorum vel adultorum ad eos solutionem facere, ita tamen, ut prius sententia iudicialis sine omni damno celebrata hoc permiserit. Quo subsecuto, si et iudex pronuntiamodi causam plenissima securitas,actum est, ex alio eventu resuscitari. Non autem hanc legem extendimus etiam in his solutionibus, quae vel ex reditibus vel ex pensionibus vel aliis huiusmodi causis pupillo vel adulto accedunt: sed si extraneus debitor ex feneraticia forsitan cautione vel
Abbreviated transcription (Latin):
crat. ñ numatt pecumie exceptio¬
na obice possitꝙ acccpisse pecu¬
mas ilł auas res scnptussit. ul suc¬
cessit or eiꝰ s intra solum bicni
modo qrela n numerate pecume
tib expiessas. ctiã lãpso qnqn

Expanded text:
ecuniae exceptionem obicere possit, qui accepisse pecunias vel alias res scriptus sit, vel successor eius, sed intra solum biennium modo querella non numeratae pecuniae gibus expressas etiam lapso quin
Abbreviated transcription (Latin):
si filius ꝓpatir suo debitum solͤ¬
int.nullam actionem obeam
solutionẽ habet: siue in potesta¬
te patris cum solu̾et fuit. suic
sui uiris ꝯstitutus si donandi⁊
mimo pecumã dedit. ¶Siigit
pat̾ tuus sin uiris ꝯstitũtus ꝓ
patre suo negonum gerens: nõ:
p̃cedẽte mandato. debitum cius
soluit negotioꝵ gestoꝵ agere

Expanded text:
Si filius pro patre suo debitum solvit, nullam actionem ob eam solutionem habet, sive in potestate patris, cum solveret, fuit, sive sui iuris constitutus donandi animo pecuniam dedit. si igitur pater tuus sui iuris constitutus pro patre suo negotium gerens non praecedente mandato debitum eius solvit, negotiorum gestorum agere
Abbreviated transcription (Latin):
ũ nue c̾clitoris ꝓpt̾ fisci debita
plium obligatum ꝓcuratoꝵ
nĩs ucndidit. euctio ñ debet᷑.
ꝙa ⁊ priuato cclitor codem unre
utitur. nisi noĩatĩ hoc reꝓmist
apriuato fint c̾litore. Si tam̃
fiscus inius altius c̾litoris
successit empiori ñ iusta fisci

Expanded text:
fisci debita praedium obligatum procurator meus vendidit, evictio non debetur, quia et privatus creditor eodem iure utitur, nisi nominatim hoc repromissum a privato fuerit. Si tamen fiscus in ius alterius creditoris successit, emptori non iusta fisci
Abbreviated transcription (Latin):
defuncto. ap̃emptorẽ int̾cesse¬
rat ꝓuenditore factũ cius ciu
successit ex sua ꝑsona dinum
uenclicare ñ impedit. scilicir e¬
uictionis cã durante actr̃e.

Expanded text:
defunctus apud emptorem intercesserat pro venditore, factum eius cui successit ex sua persona dominium vindicare non impedit, scilicet evictionis causa durante actione.
Abbreviated transcription (Latin):
bundare. sit c̾cricori om̃s ratio
integra.sin aũt exutraq par¬
te quantitas equa muemat.
sinc omĩ dubuatõe totam rẽ
antea pigneratã retineat. ¶Si
at mino qͥdem indebito. ãplus
atmpignore fiat. tc̃ i boc qd̃
debitum exceclit. debitori oĩa
aliqua difficultas. licentia da¬
bitur c̾clitori seu dño estimati¬
onẽ suꝑflui debiti uel clitori
debitoris. cũ competenti caute¬
la meu exponenda offerre.
¶Sn  uo crechitor postquam ni
ix dñn hoc possideat uende hoc
malu̾it. ucetͣ ꝗdem ei hoc face.
orta fu̾nt ꝓuenditr̃e ut pote
inliore p̃tio facta sacramẽti
religionem cclitoꝵ p̃stare com¬
pellat. q̃ miia machinatõe uł
circumscriptõe usus ẽ. s tansi¬

Expanded text:
bundare, sit creditori omnis ratio integra. Sin autem ex utraque parte quantitas aequa inveniatur, sine omni dubitatione totam rem antea pigneratam retineat. Sin autem minus quidem in debito, amplius autem in pignore fiat, tunc in hoc quod debitum excedit debitori omnia aliqua difficultas, licentia dabitur creditori seu domino aestimationem superflui debitori vel creditori debitoris cum competenti cautela in eum exponenda offerre. Sin vero creditor, postquam iure dominii hoc possideat, vendere hoc maluerit, liceat quidem ei hoc facere, orta fuerit pro venditione utpote viliore pretio facta, sacramenti religionem creditor praestare compellatur, quod nulla machinatione vel circumscriptione usus est, sed tan
Abbreviated transcription (Latin):
fidci cõmisso apatre int̾ te ac
fiẽm uicissim dato. si alt̾ ur̃m
sinc libis excesserit uitã. int̾po¬
sita transactio rata c̃cum frum̃
ꝯcordia iemoto captande mor¬
tis alt̾ius uoto impbabilinti¬
netim. Et ñ potest co casu rescĩ¬
ditanquam cirtum uentussis.
cum pacto tali ꝯsenseris. cũ noq̃r
cam cui subuennri solet ctatem
agcie te ꝓponas nec si ageres

Expanded text:
fideicommisso a patre inter te et fratrem vicissim dato, si alter vestrum sine liberis excesserit vita, interposita transactio rata est, cum fratrum concordia remoto captandae mortis alterius voto improbabili retinetur. Et non potest eo casu rescindi, tamquam circumventus sis, cum pacto tali consenseris, cum neque eam cui subveniri solet aetatem agere te proponas nec, si ageres
Abbreviated transcription (Latin):
risͣ tinfiliis depat̾na successio¬
ne acstatu. ctiam nunc contra
fidem sanginms: ⁊temq placi¬
toꝵ qͥstionẽ inferie par ꝓbe po¬
tulasMiltus ⁊ emĩerit litium
finis. si atransactionib bona
fide int̾positis cepit facile dis¬

Expanded text:
ris tui filiis de paterna successione ac statu etiam nunc contra fidem sanguinis itemque placitorum quaestionem inferre parum Probe postulas. Nullus etenim erit litium finis, si a transactionibus bona fide interpositis coeperit facile dis
Abbreviated transcription (Latin):
drecognoscendoc singulos noĩa
compirata. publico ⁊sensu obce¬
landos natalos ngenius simit¬
tentur. minime nocet. Natrsq
licet in ministio seruitutis lib̾e
dicioms. non fuos possessio. sed
status ingenuos eli ꝑficit.D

Expanded text:
recognoscendos singulos nomina comparata publico consensu, ob celandos natales ingenuis si mutentur, minime nocet, natosque, licet in ministerio servitutis, liberae condicionis non servos possessio, sed status ingenuos edi perficit.
Abbreviated transcription (Latin):
um nec pat̾nor miuriã facere
lib̾tis. iuris eqtas ꝑmittat. ꝓ¬
ponasq patrone hedes. eum
q  lib̾tatem adefuncta accep¬
at. iniuriis adfic̾e curabit
pͥses ꝓunicie ꝯtum̃liam here¬

Expanded text:
um nec patronos iniuriam facere libertis iuris aequitas permittat, proponasque patronae heredes eum, qui libertatem a defuncta acceperat, iniuriis adficere, curabit praeses provinciae contumeliam here
Abbreviated transcription (Latin):
ñsint clerici. immumitate ip̃o
iure os habere tutele. siue tes¬
tamentine. siue legitime siue
datiue. ⁊ ñ solum tutele esse
oos exꝑtes. s etiam cure ñ so¬
luim pupilloꝵ ⁊ ad ultoꝵ. s
⁊ furiosi ⁊ muti. ⁊ surdi ⁊ aliar

Expanded text:
hos, licet non sint clerici, immunitatem ipso jure omnes habere tutelae sive testamentariae, sive legitimae, sive dativae; et non solum tutelae eos esse expertes, sed etiam curae, non solum pupillorum et adultorum, sed et furiosi, et muti, et surdi, et ali
Abbreviated transcription (Latin):
intra quatuoroccim amng ꝯsti¬
tutus fecit. ⁊agnationis uire suc¬
cessioms cius tibidelata ẽ. ctiar
citra bonoꝵ possessioms subsidi¬
um. legitimo uux submxuses.¬

Expanded text:
intra quattuordecim annos constitutus fecit et agnationis iure successio eius tibi delata est, etiam citra bonorum possessionis subsidium legitimo iure subnixus es
Abbreviated transcription (Latin):
ã. Iuliano.p̃p̃.
siqs alĩpnam suam lib̾tate doñ¬
ucrit.⁊ inmatrimonio suo collo¬
cau̾it. dubitabatur apud anti¬
quoc utrum ne hunismodi nu¬
ptic legitime cẽ uideantur. an
non. Nos itaq uctustam ambi¬
guitatem dicidentes. ñ eẽ ucti¬
tum matrimonium censemus
ꝯicium exaffcctu om̃s intredu¬
cunt nuptie. ⁊ nich impium n
legib ꝯtrarium intali copulati¬
onc spectamus. quarc p̾dictas

Expanded text:
A. Iuliano pp. Si quis alumnam suam libertate donaverit et in matrimonio suo collocaverit, dubitabatur apud antiquos, utrumne huiusmodi nuptiae legitimae esse videantur, an non. Nos itaque vetustam ambiguitatem decidentes non esse vetitum matrimonium censemus. si enim ex adfectu omnes introducuntur nuptiae et nihil impium neque legibus contrarium in tali copulatione spectamus, quare praedictas
Abbreviated transcription (Latin):
mat̾na.ꝓsua nepte.ul ꝓsuo
pronepote dedint ñ tantũ eã¬
dẽ dotem uł donatre ꝯferri. ue¬
rumetiã inquartã partem ad
excludendã in officiosi q̃relam
tam dotem datã. quã ante nup¬
tias donationẽ pfato modo
uolumus imputari. si ex subs¬
tatia eiꝯ ꝓfecta sit cino dehecli

Expanded text:
nepte vel pro suo pronepote dederit, non tantum eandem dotem vel donationem conferri, verum etiam in quartam partem ad excludendam inofficiosi querellam tam dotem datam quam ante nuptias donationem praefato modo volumus imputari, si ex substantia eius profecta si
Abbreviated transcription (Latin):
empta copia.conqrendi qͣn
pheninb muretur uidex nõ¬
tis. si cuncta q̃ litigatores mi¬
tructiomis ꝓbationisq ca re¬
citau̾int. indita actis uł sb̃¬
iecta ñ potuerint mucniri.

Expanded text:
empta copia conquerendi. Quare perennibus inuretur judex notis, si cuncta quae litigatores instructionis probationisque causa recitaverint, indita actis vel subjecta non potuerit inveniri.
Abbreviated transcription (Latin):
tiam eor ꝗ iiaginem princ¬
pał disceptationis accipiũt.
appellationum adminicula
necesse ẽ accipe. S̾. a. Ad

Expanded text:
tiam eos, qui imaginem principalis disceptationis accipiunt, appellationum adminicula necesse est accipere. CONST. A. AD
Abbreviated transcription (Latin):
ccat. Ei uł ꝑse uł ꝑsuos homĩo
Pagrum uicm transitum faci.
itq hab̾e. uno tantũ modo ꝑ
qnq̃minũ die quatinus ei nce¬
tia sit insuã siluã inde transi¬
re ⁊ arbores excidere. ul fac
quando huus mõi ẜuitus ñ¬

Expanded text:
suos homines per agrum vicini transitum facere iterque habere uno tantummodo per quinquennium die, quatenus ei licentia sit in suam silvam inde transire et arbores excidere vel facequando huiusmodi servitus n
Abbreviated transcription (Latin):
utendo amitrit Et ꝗdam pu¬
quasi ꝑbicnmũ ea ñ utendo
deꝑdita. singulo die qnquẽ¬
nii proanno numerando. Anis
aliam sentc̃tia eligentib nob
placiit ita causam dirimere.
ut quia iam plegem latam a
nobis ꝓspectum ẽ. ne sintutes
pbiemiium nutendo depeant.
curricula. ⁊ inꝓposita specie.
si ꝑ quatuor qnq̃uina. nec un¬
o die uł ip̃e uł hoĩes eius eadẽ
ẜinitute usi sunt. tunc eam pe¬
nitus amittant iuginti anno¬
ꝑ desidia. ꝙ ⁊ enim inta longo
prolixoq spatio suũ ius mini¬
me ꝯsecutus. sera pemtẽtia ad
pristina ẜuitutẽ reuerti desidt.
¶Cum aut aꝑtissimi nris est
fructus arido oculcatione que
maream fit suam natãm ⁊ uti¬
litatẽ ostendere aliquis uicimĩ
suum uctabat ita edificium
extollere iuxta suã. neam ut
uentus recluderet. ⁊ palce hui.¬
modi obstaculo se cerii atruc¬
tib ñ possent. quasi uento suã
uĩ ꝑominẽ locum inferre ex hi¬
ismõi edificatõe uetito. cu
ẜm regionis situm ⁊ auxiliũ

Expanded text:
utendo amittitur, et quidam puquasi per biennium ea non utendo deperdita, singulo die quinquennii pro anno numerando, aliis aliam sententiam eligentibus, nobis placuit ita causam dirimere, ut, quia iam per legem latam a nobis prospectum est, ne servitutes per biennium non utendo depereant, curricula, et in proposita specie, si per quattuor quinquennia nec uno die vel ipse vel homines eius eadem servitute usi sunt, tunc eam penitus amittat viginti annorum desidia. qui enim in tam longo prolixoque spatio suum ius minime consecutus est, sera paenitentia ad pristinam servitutem reverti desiderat. Cum autem apertissimi iuris est fructus aridos conculcatione quae in area fit suam naturam et utilitatem ostendere, aliquis vicinum suum vetabat ita aedificium extollere iuxta suam aream, ut ventus excluderetur et paleae ex huiusmodi obstaculo secerni a frugibus non possent, quasi vento suam vim per omnem locum inferre ex huiusmodi aedificatione vetito, cum secundum regionis situm et auxilium
Abbreviated transcription (Latin):
fcrtilia separatim censeri. uł fũc¬
tiones crigi decclimus. ne do¬
leant diugentes opani suam
agri dedisse cultue. nec diligẽ¬
tiam suam sibi dampn osam

Expanded text:
fertilia separatim censeri vel functiones exigi concedimus, ne doleant diligentes operam suam agri dedisse culturae nec diligentiam suam sibi damnosam
Abbreviated transcription (Latin):
cõmunit᷑ facinus. ad cuitã
dam sententiã id fecisse fu̾m
probati publice uindicte nõ
sunt subtrahenti.Mp̃.
da c̃. questiomiꝰ discrete subici¬
unt. hi ꝗ lib̾tatem suppͥmo

Expanded text:
communiter facinus ad evitandam de se sententiam id fecisse fuerint probati, publicae vindictae non sunt subtrahendi. PP. da est, quaestioni indiscrete subiciuntur hi, qui libertatem supremo
Abbreviated transcription (Latin):
umͣ archimedorã patri pupillo¬
rum tuoꝵ heredem extitisse pro¬
ponas. quamins ut fidei com¬
missariam hereditatem his cũ m
morcretur restitueret petita sit
nullaz tamen adu̾sus debitos
hereclitarios hñt pupilli tuiae¬
tioncm. Plane ut satis fidei cõ¬
missoꝵ arthm̃dora det.si modo

Expanded text:
um Artemidoram patri pupillorum tuorum heredem extitisse proponas, quamvis, ut fideicommissam hereditatem his cum moreretur restitueret, petita sit, nullam tamen adversus debitores hereditarios habent pupilli tui actionem. Plane ut satis fideicommissorum Artemidora det, si modo
Abbreviated transcription (Latin):
elebrandis int̾ ꝯsobims matri¬
moniis licentia hunis logis sa¬
lubritate indulta ẽ. ut reuocata
prisci niris auctoritate restrictis¬
q calupmaꝵ fomentis matri¬
monium int̾ ꝯsobrinq habea¬
tur legitimum. siue ex duob
frĩb. siue exduab sororibus.
siuc ex fr̃e ⁊ sorore natisint. ⁊
exco matrimonio editi legiti¬
mi ⁊ sius patrib successores ha¬
beantur. M pp̃. honor ⁊ the

Expanded text:
elebrandis inter consobrinos matrimoniis licentia huius legis salubritate indulta est, ut revocata prisci iuris auctoritate restinctisque calumniarum fomentis matrimonium inter consobrinos habeatur legitimum, sive ex duobus fratribus sive ex duabus sororibus sive ex fratre et sorore nati sunt, et ex eo matrimonio editi legitimi et suis patribus successores habeantur. ARCAD. ET HONOR.
Abbreviated transcription (Latin):
ege dugdecim tabularũ bene
romanõ geniꝓspectum ẽ. que
anam consonantiã tamĩma¬
rib quam in feminis legitimũ.
⁊ ĩ coꝵ successionib noc ñ liher¬
tis obscruandam esse existima¬
uit. nullo discrimine insucces¬
es siom̃b hubito. cum natura u¬
trumq corpꝰ cdidit ut mancat
alt̾ius auxilio aegeat. ut unꝯ
semoto. ⁊ alt̾um corrupitur.
s poft̾itas dum mima utitur
subtilitate ñpiam induxit dis¬
ferentiam sicut uilius paulus
imp̃o prinaipio libri singulare
q̃m ad senatus ꝯsultum t̾rull¬
anu fccit. aptissime docuit.Ciix
cnim ferendum ẽ ab intestato
successionibꝰ suas quidem filus
ad similituoinẽ masculine so¬
bolis inpatris ucran successice
⁊ itum germanas nire ꝯsangri¬
nitatis eandem sibi uendicart
. p̃rogatiuam. Deiceps. aute le¬
a successione legatima repelli.
cum marib eadem succeisiõu
puteat. ¶Qune emm pitus
soror. ñ ad successionẽ fuii fi
sin. una cum masculis uecat᷑
sed aliud nis mamita aliud

Expanded text:
ege duodecim tabularum bene Romano generi prospectum est, quae unam consonantiam tam in maribus quam in feminis legitimis et in eorum successionibus nec non libertis observandam esse existimavit, nullo discrimine in successionibus habito, cum natura utrumque corpus edidit, ut maneat alterius auxilio egeat, ut uno semoto et alterum corrumpatur. Sed posteritas, dum nimia utitur subtilitate, non piam induxit differentiam, sicut Iulius Paulus in ipso principio libri singularis, quem ad senatus consultum Tertullianum fecit, apertissime docuit. Qui enim ferendum est ab intestato successionibus suas quidem filias ad similitudinem masculae subolis in parentis vocari successionem et iterum germanas iure consanguinitatis eandem sibi vindicare praerogativam, deinceps autem lea successione legitima repelli, cum maribus eadem successio pateat? Quare enim patris soror non ad successionem filii fratris sui una cum masculis vocatur, sed aliud ius in amita, aliud
Abbreviated transcription (Latin):
tpore nuptiarum midietatẽ
siuo filie filiis ue sucu filiab
donaint quec haberat ex inro
priore susceptir. pure scilicet.
ionĩ donationis sollempni¬
it complita. nic retento q dez
ufu fructu. Ouem ꝗdem semis¬
sem si duob filiis seufiliabus
lumisul una. seu alius uł alia
exhisoem intestatꝰ uł mitstata
obient. semp ad supstites sr̃s
ul sorores uolumus ptmere
sin autem uiu̾it uł umuersi.
intestato dicm obierint dure
fortune admattem solacia ex
mtrgro reu̾tantur. ita scilicet
ut hunc siussem quem filiis sor¬
filiab donauerat intrstato diẽ
filus seu filiab obcuntib rur¬
sus ip̃ sepnratim abultrmmi fili

Expanded text:
pore nuptiarum, medietatem filio filiaeve, filiis seu filiabus donaverit, quos habebat ex viro priore susceptos, pure scilicet et omni donationis sollemnitate completa nec retento quidem usu fructu. Quem quidem semissem si duobus filiis seu filiabus unus vel una, seu alius vel alia ex isdem intestatus vel intestata obierit, semper ad superstites fratres vel sorores volumus pertinere. Sin autem universae vel universi intestati diem obierint durae fortunae ad matrem solacia ex integro revertantur, ita scilicet, ut hunc semissem, quem filiis sfiliabus donaverat, intestato diem liis seu filiabus obeuntibus rursus ipsa se
Abbreviated transcription (Latin):
aa. ⁊cc̃. carttrio.
uestat furmam defensionẽ
lib̾tatis. ex iusto mitio lon¬
go tp̃r obtenta possessio. fa¬
uor emm libtatib debitus.

Expanded text:
AA. et CC. Carterio. Praestat firmam defensionem libertatis ex iusto initio longo tempore obtenta possessio. favor enim libertatibus debitus
Abbreviated transcription (Latin):
er lib̾am ꝑsonam. ignorãti
quoq acquiri possessionem
Et postquam scientia inter¬
uem̃t. usu capionis ꝯdicione
inchoari posse tam ratione
utilitatis. ꝙͣ iuris prudentia¬

Expanded text:
er liberam personam ignoranti quoque adquiri possessionem et, postquam scientia intervenerit, usucapionis condicionem inchoari posse tam ratione utilitatis quam iuris pridem re
Abbreviated transcription (Latin):
ginania qͣdam.⁊ noua affecti¬
onc ci ad qsita. ñ pristine cog¬
nationis diminutõe intͦauc¬
ta.¶S siqdem remaneat inta¬
mancipatõe. in hoc tantummͦ
prodẽẽ ci uolumus adoptr̃ẽ.
ut ñ successione ab intestato
pat̾s extͣnci ad optin defraude¬
t s habeat accessionẽ fortune
expatis natural sibi uoluntate
uebatum s accedebãt uira ad¬
optiua certis reliqsiuis ex iuii
nat᷑ali iemanentibꝰ : ⁊̃ ꝗlegiti¬
mus erat famine ad optiue.
is naturalis fu̾at cognatꝰ qs
em̃ matna iura pont ab olere
cũ indebat᷑ exantiquo nire
patrẽ qdẽ habe ad optiuum
matrem. aut eã quam nata
cognoscit ndo sancamus.⁊
si ħt hunismõi filius uiram¬

Expanded text:
quadam et nova adfectione ei adquisita, non pristinae cognationis deminutione introducta. Sed si quidem remaneat in taemancipatione, in hoc tantummodo prodesse ei volumus adoptionem, ut non successione ab intestato patris extranei adoptivi defraudetur, sed habeat accessionem fortunae ex patris naturalis sibi voluntate vebatur, sed accedebant iura adoptiva certis reliquiis ex iure naturali remanentibus, et qui legitimus erat familiae adoptivae, is naturalis fuerat cognatus. quis enim materna iura possit abolere, cum videbatur et antiquo iure patrem quidem habere adoptivum, matrem autem eam, quam natura cognoscit? Et ideo sancimus, etsi habet huiusmodi filius i
Abbreviated transcription (Latin):
iꝗs cohortali dicione grauatꝰ.
sinc testam̃to uł quolibet suc¬
cessore ultimũ diem obicrit.
successionẽ eio ñ adfiscum. sed
ad cet̾os cohortales enusdem pro¬

Expanded text:
Si quis cohortali condicione gravatus sine testamento vel quolibet successore ultimum diem obierit, successionem eius non ad fiscum, sed ad ceteros cohortales eiusdem pro
Abbreviated transcription (Latin):
creatores decidentium atinẽtur.
ꝙ fisco ꝓ int̾ceptorespondere co¬
guntur. hoc cmm facto ꝯtingit
ut rei publice ratio salua ꝑma¬
ncat. ⁊ fabricenses collegarum
suoꝵ solacis ꝑfruantur. qui
dampins ac detm̃tis tenentur

Expanded text:
creatores decendentium attinentur, qui fisco pro intercepto respondere coguntur. Hoc enim facto contingit, ut et rei publicae ratio salva permaneat et fabricenses collegarum suorum solaciis perfruantur, qui damnis ac detrimentis tenentur
Abbreviated transcription (Latin):
odore.
Ust certi tp̃ris minist̾ium ancil¬
le libam eam eẽ cum ea paciscẽ¬
do. muentionis obtrmpandile¬
gi dña nullam h̃t necessitate
utq hoc ĩuic̃. ita ccontrario si
filies suoc ꝯstituta cum his lib̾a
iministeru tibi trade ꝓmisi¬
se ꝓbetur. parere placitis non

Expanded text:
odorae. Post certi temporis ministerium ancillae liberam eam esse cum ea paciscendo conventionis obtemperandi legi domina nullam habet necessitatem utque hoc verum est, ita e contrario si filios suos constituta cum his libera in ministerium tibi tradere promisisse probetur, parere placitis non
Abbreviated transcription (Latin):
psissẽt delatoꝵ num̾o esse
ducẽdo. atq rd̃o calũpmosis¬
simũ caput. ⁊ꝑsonã uidicio
irrite delationis.infanne su¬
pplicium sequat᷑. Qd̃ pꝰt hac
singuli umu̾siq cognoscant

Expanded text:
psissent, delatorum numero esse ducendos. Atque ideo calumniosissimum caput et personam iudicio irritae delationis infamem supplicium sequatur, quo posthac singuli universique cognoscant
Abbreviated transcription (Latin):
mus ne irm attingant q̃ ne¬
mini prsus omniu scd̃m ꝯsti¬
tutionum p̾cepta quam consꝯ
magistro competiti absurdu
⁊ emmelericis est immoetia
ob ꝓbrium si pites se uelint
disceptationu c̃c foresium. Fe¬
riendis ttmeratorib hunis sãc¬
tiomis pena quinquaginta li¬

Expanded text:
nt, quae nemini prorsus omnium secundum constitutionum praecepta quam census magistro competit. absurdum etenim clericis est, immo etiam opprobrium, si peritos se velint disceptationum esse forensium: feriendis temeratoribus huius sanctionis poena quinquaginta li
Abbreviated transcription (Latin):
dm̃ hab̾x posse. quondo ser¬
uus sub dm̃ sin fu̾it ꝯstitut
possessione. ⁊phs irb posse
eũ adu̾ss dnm̃ habere actõe.
ñ solum quas suus subtrax¬
rit iã apl̃ cum ꝯstitutꝰ. s
prohis quas furatꝰ c̃. quãdo
fugit ꝗd abon e fidei possesso¬
re. ad huc aũt ñdum sub do¬
mini sui manib fu̾it ꝯstitut
quam intpͣ tatõe prisca ꝗde
iira ꝑ cõieciuram introduce¬
bãt. ħoc aũt altius ⁊ uerius
ad cãm iespicientes gen̾alc
regulã sic abimitio ce̾ ꝓlata
accipimus. Cum igitur hona
fide possessor domini cogita¬
tre finem possidet. m̃ito doñ
apł cum ꝯ stitutꝰ c̃ ⁊ aliis te¬
nctur noxali actỹe. si extranti
fuitum ascruo fuint passi:⁊¬

Expanded text:
do servus sub domini sui fuerit constitutus possessione: et pro his rebus posse eum adversus dominum habere actionem, non solum quas servus subtraxerit iam apud eum constitutus, sed et pro his quas furatus est, quando fugit quidem a bona fide possessore, adhuc autem nondum sub domini sui manibus fuerit constitutus. Quam interpretationem prisca quidem iura per coniecturam introducebant: nos autem altius et verius ad eam respicientes generalem regulam sic ab initio esse prolatam accipimus. Cum igitur bona fide possessor domini cogitatione furem possidet, merito, donec apud eum constitutus est, et aliis tenetur noxali actione, si extranei furtum a servo fuerint passi
Abbreviated transcription (Latin):
possessiont libertatis ꝑ igĩ¬
ti annoꝵ spatiũ. smne int̾pet¬
latõx morati eẽnt p̾scriptio
adu̾sus inꝗctudinem status
coꝵ ꝓdesse deb̾et: ut et liberi
⁊ cuies fiant romam.¬

Expanded text:
ione libertatis per viginti annorum spatium sine interpellatione morati essent, praescriptio adversus inquietudinem status eorum prodesse deberet, ut et liberi et cives fiant roma
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑficelul id q̃ emptoris int̾ ẽ ci
ꝑsolu̾e. Duc tam in postea
ꝯficiendiᷤ instrum̃tis. quam ĩ his
q̃ iam scripta ñdum aũtabsolu¬
ta sũt. locum habe p̾cipimusꝰ
nisi iam suꝑ his transactum
que retractari ñ possunt. exccp¬
tis emptionalib tantum ĩstru¬
do pscriptis. Ad que p̾sentem
sanctõem ñ extendis. sed pͥ¬
lud etiam adicientes. ut ⁊ ĩ po

Expanded text:
el id quod emptoris interest ei persolvere. Quae tam in postea conficiendis instrumentis quam in his, quae iam scripta nondum autem absoluta sunt, locum habere praecipimus, nisi iam super his transactum e retractari non possunt: exceptis emptionalibus tantum instrudo conscriptis, ad quae praesentem sanctionem non extendimus, sed prIllud etiam adicientes, ut
Abbreviated transcription (Latin):
ĩ tabulas testam̃ti quas secu¬
tus ꝓ consul uir claxissimus. sẽ¬
tentiã dixiti falsas dicere ius
Prebebit notionem suam.
ñ obstante p̾scriptione rei iu¬
dicate.quia ñdum defalso
mentis fals is se uictos esse
probare possunt. cum decͥmi¬
ne docuerint. ex integro de
causa audiuntur.

Expanded text:
i tabulas testamenti, quas secutus proconsul vir clarissimus sententiam dixit, falsas dicere vis, praebebit notionem suam non obstante praescriptione rei iudicatae, quia nondum de falsomentis falsis se victos esse probare possunt, cum de crimine docuerint, ex integro de causa audiuntur.
Abbreviated transcription (Latin):
mimor inguiti ꝙuq annis preui¬
um rusticu cũ aliud deberes sine
de creto msoltũ delisti. domimũ
ate discede ñ ꝑmisit senato cõ-

Expanded text:
minor viginti quinque annis praedium rusticum, cum aliud deberes, sine decreto in solutum dedisti, dominium a te discedere non permisit senatus co
Abbreviated transcription (Latin):
irclioꝵ que sinc decreto. alicnata
sunt. dominum tibi ꝑseq̃nti p̾¬
ses opem feret. apl quem si ulu¬
xcrunt ñ iniũsa prctia q̃ curatori
tuo data sunt i patrimonum
tuũ ꝓcessisse. ꝓeadum taxat pe¬
quam infacultates tuas cratatã
tuus rusticum p̃dium uenum¬
declit. supuacum ẽ deuili pretio
tractarr. cum senatus ꝯsulti aucto¬
ntasitento domimo alicuandi
inamobstrurcrit. si u̾o uire int̾po¬
sito decxto. ucuditioem un prctõ

Expanded text:
Praediorum, quae sine decreto alienata sunt, dominium tibi persequenti praeses opem feret. apud quem si illuxerit non universa pretia, quae curatori tuo data sunt, in patrimonium tuum processisse, pro ea dumtaxat pequam in facultates tuas erogatam tuus rusticum praedium venumdedit, supervacuum est de vili pretio tractare, cum senatus consulti auctoritas retento dominio alienandi viam obstruxerit. Si vero iure interposito d
Abbreviated transcription (Latin):
toris fu̾it aparente factam:
ita siheres nerit porrigi ad ci
casum. quo postea quam he¬
res extitit inpubes decessit.
Si modo ñ ꝯtrariam defuncti
uoluntatem extitisse ꝓbetur.
Cum tam̃ proponas ita subm¬
stitutõem factam ẽẽ. si michi
firmianus filius ⁊ clia uxor
in locuni coꝵ publius firmia¬
nus heres esto manifestumẽ
ĩcum casum factã substitutoẽ
Quo utriq hr̃dum substitiu

Expanded text:
tatoris fuerit, a parente factam ita: " si heres non erit" porrigi ad eum casum, quo, posteaquam heres extitit, impubes decessit, si modo non contrariam defuncti voluntatem extitisse probetur: cum tamen proponas ita substitutionem factam esse: " si mihi firmianus filius et aelia uxor in locum eorum publius firmianus heres esto", manifestum est in eum casum factam substitutionem, quo utrique heredum substitui
Abbreviated transcription (Latin):
M
antiqui ⁊ in reb mobilibus.
uł se mouentib que fuerãt
alienate. uł quocumq modo
bona fide tamen detente usu¬
capionẽ extendebãt. n solu̾
initalico solo nexu s ĩ om̃ez
orbem traꝵ ⁊ hanc annali tp̃
ocludebãt. Et eam duximusᷤ
eẽ corrigendamait siꝗs alie¬
namrem mobilem. seu semo¬
uentem. inquacumq t̾ra.si¬
ue italica. siue ꝓuinciali boñ
fide ꝑ ꝯtinuum triemnui deti¬
muerit. is firmonire eã pos¬
sideati quasi ꝑusu capione
ei ad quisita. ¶ Hoc tantũ¬
modo obsuando ut in his
omĩb casibo abitutio bona
longi tp̃ris p̾scriptio. Et ut
ꝯtinuctur ei possessio etiam
antioris iusti possessoris ⁊ cõ¬
numeretur in deceninũ. uł
uigiti annoꝵ spatio. uł tri¬
emuũ. Qd̾ in reb mobilib
obẜuandanm eẽ censemus
ut ĩ omĩ iusto titulo posses
sionis ante cessoris iusta de¬
tẽtio quã inre habuit. ñ in¬
ut̾rum patiu: ex postiore ⁊¬
forsitan anene rei scientia. li¬
cet extitulo lucratiuo ea ai¬

Expanded text:
m antiqui et in rebus mobilibus vel se moventibus, quae fuerant alienatae vel quocumque modo, bona fide tamen, detentae, usucapionem extendebant, non in Italico solo nexu, sed in omnem orbem terrarum, et hanc annali tempore concludebant, et eam duximus esse corrigendam, ut, si quis alienam rem mobilem seu se moventem in quacumque terra sive Italica sive provinciali bona fide per continuum triennium detinuerit, is firmo iure eam possideat, quasi per usucapionem ei adquisitam. Hoc tantummodo observando, ut in his omnibus casibus ab initio bona longi temporis praescriptio, et ut continuetur ei possessio etiam anterioris iusti possessoris et connumeretur in decennium vel viginti annorum spatium vel triennium, quod in rebus mobilibus observandum esse censemus, ut in omsionis antecessoris iusta detentio, quam in re habuit, non interrumpatur ex posteriore forsitan alienae rei scientia, licet ex titulo lucrativo ea c
Abbreviated transcription (Latin):
ge uilia depudicitia dãpnatã
ipenis legitunis ꝑseuerare.
Qui aũt adult̾u dapnatã si
quocũq in penã capitalem
euascrit. scicus dux uxorem

Expanded text:
ge Iulia de pudicitia damnatam in poenis legitimis perseverare. qui autem adulterii damnatam, si quocumque modo poenam capitalem evaserit, sciens duxit uxorem
Abbreviated transcription (Latin):
rib hereditariis paciscendo ul
agendo. ñ extua uoluntate. ꝓ
hereclitaria parte tibi q̃sitam
obligatõem extinguere nõ

Expanded text:
ribus hereditariis paciscendo vel agendo, non ex tua voluntate, pro hereditaria parte tibi quaesitam obligationem extinguere non
Abbreviated transcription (Latin):
rustra ecisfimas actioncm tibi
competere quasi ꝓmissa dos tͥ
nec prestita sit. cũm neq specio
ulla nec quantitas ꝓmissa sit
Gcd actrnus nuptiali instrum̃¬
tõ ad scriptum. q caque nubebi.
dotem dare ꝓmiscrit. mp̃¬

Expanded text:
rustra existimas actionem tibi competere, quasi promissa dos tibi nec praestita sit, cum neque species ulla nec quantitas promissa sit, sed hactenus nuptiali instrumento adscriptum, quod ea quae nubebat dotem dare promiserit.
Abbreviated transcription (Latin):
aꝵ decedens uxori ieliq̃rit. eaq
in scdas nuptias ꝯsortiumq ue¬
nerit. usum fructum quẽ expͥo¬
re marito ꝯsccuta fu̾it amittat
que cum filius ex die quo np¬
setit mature. restituat. ¶Mõ
si libs expriore matrimomo ad¬
huc inbecillitas habebit infantis
nec mumiet tutoris auxilium.
lc ꝑ luusmodi occasionẽ ma¬
t q̃ relicta fuerant usurpauerit.
omma cum legitime repetunt.
cum cõpetentib fructib. adliqͥ¬
dum irclucta ratione iestituet.
¶Lc deusu fructu quẽ uir ex¬
tremã istituc̃s uoluntatem. de
reb ꝓ priis urori reliq̃rit. Deusu
fructuu̾o reꝵ ante nuptias doñ¬
taꝵ. ea seruan que antrriores
istitutiones decreuerunt sanci¬

Expanded text:
arum decedens uxori reliquerit eaque in secundas nuptias consortiumque convenerit, usum fructum, quem ex priore marito consecuta fuerit, amittat atque eum filiis ex die quo nupserit mature restituat. Quod si liberos ex priore matrimonio adhuc imbecillitas habebit infantiae nec muniet tutoris auxilium ac per huiusmodi occasionem mater quae relicta fuerant usurpaverit, omnia, cum legitime repetantur, cum competentibus fructibus ad liquidum deducta ratione restituet. Haec de usu fructu, quem vir extremam constituentis voluntatem de rebus propriis uxori reliquerit. De usu fructu vero rerum ante nuptias donatarum ea servari quae anteriores constitutiones decreverunt sanci
Abbreviated transcription (Latin):
leñt. aa. hicrio pp̃.
uando quis quolibet crimĩc
daptonato capitalem penam.
uł eeporteem sustincat. sigdem
sinc liberis mortuus sit. bona
filus ul ncpotes. e defunctis fi¬
lus uelicticrir.it. duitia par¬
rit. si lib̾o ñ habeat. succedat cĩa.
bonaq umusa detincat. aut ip̃a
pse aut suo ordinat᷑a. ꝑiculo
muncra subituim. Si au̾t
erit soboles curiali. ⁊ sica nec¬
clum ꝓcreata c̃. integris pat̾s

Expanded text:
nus AA. Hierio pp. Quando quis quolibet crimine damnatus capitalem poenam vel deportationem sustineat, si quidem sine liberis mortuus sit, bona filii vel nepotes ex defunctis filiis relicti erunt, dimidia parrit, si liberos non habeat, succedat curia bonaque universa detineat aut ipsa per se aut suo ordinatura periculo munera subiturum. Sin autem erit suboles curiali, etsi ea necdum procreata est, integris pa
Abbreviated transcription (Latin):
imatiem tuam decionis filiam
fuisse ꝓbatum fu̾it. apparbit
cam no portiusse inministiur
metallicoꝵ. ncc iopꝰ inctalli
dari.N.ã. Catulliano
cruius suy pena uinculoꝵ. sine
tp̃ris p̃finitione. dñoncłu nis¬

Expanded text:
matrem tuam decurionis filiam fuisse probatum fuerit, apparebit eam non oportuisse in ministerium metallicorum nec in opus metalli dari. Idem A. Catulino. Servus sub poena vinculorum sine temporis p
Abbreviated transcription (Latin):
iunciali iudicio palam fccerit.
militare auxilium ioctor pum¬
cic atribuno.uł primatib nu¬
ncri faciet dari. fi ailia suffi¬
cẽ ñposse ꝑspex̾it.siu̾̃o post
exhibitõem eoꝵ q accusant᷑ ĩ
in nocentos cos ẽe ⁊ nichil cii
admisisse patũit. accusatore
penam quem calũpmiatores
exercenda c̃. subue cogentur.
Exemplo aũt graue ẽ. sic la

Expanded text:
inciali iudicio palam fecerint, militare auxilium rector provinciae a tribuno vel primatibus numeri faciet dari, si civilia sufficere non posse perspexerit. Si vero post exhibitionem eorum qui accusantur innocentes eos esse et nihil criminis admisisse patuerit, accusatores poenam quae in calumniatores exercenda est subire cogantur. exemplo autem grave est sic la
Abbreviated transcription (Latin):
naturał ꝗdẽ. uoluntate cis
cirtumuents. ad optun ꝓpt̾
egrstatem quam forte habe¬
bat. Et iteꝵ aliud uitiũ erat
exortum. si enim pt patris
naturał obitum pat̾. ad opti

Expanded text:
naturalis quidem voluntate eius circumventus, adoptivi propter egestatem, quam forte habebat, et iterum aliud vitium erat exortum: si enim post patris naturalis obitum pater adopti