comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Eos cuui secum aliem crimmis reos occultã¬
dõ cũ eam ue sociaiñt. par ipsos ⁊ reos pena
ex pectet ⁊ latrones quisquis sciens suscepit
oiterre iubicib suꝑsederit supplicio corporali aut
nispendio facultatũ ꝓ qualitate ꝑsonȩ utdicis
extimatione plectendis.
Laliis cͥminib obnoxii in possessione degant.
seu latitast̃. dñs possessionis si p̃sto est. aut ꝓcu¬
ratores si dñs ab ÷ seu primates possessionis ultro
cos offerant aut si scientes hoc spont e nõ fecerĩt
ꝯueniant᷑ a cuili officio ut tradat᷑ ꝓuinciali
iicio eos qͥ requirunt᷑ ꝑ ut iuris est sub
examine nudicis arguendos ⁊i penas pꝰ docii¬
m̃ta ꝯ⁊ gruassubituros. Si nͦ exibe eos dñi uł
ꝓ curatores ł primates possessionis ditulerint.
tunc ad detinendos eos arectore ꝓuinciȩ oĩa
ciuilta dirigantur auxilia. Si aut̃ ꝑꝑt̾ multi¬
tubiuem forte eoꝵ qui inp̃dio sunt cuile ad¬
nuniculũ suffic̃e nõ posse ꝯtit̾it. ⁊ memorati

Expanded text:
Eos, qui se cum alieni criminis reo occultando eum sociarunt, par ipsos et reos poena expectet. Et latrones quisquis sciens susceperit vel offerre iudiciis supersederit, supplicio corporali aut dispendio facultatum pro qualitate personae et iudicis aestimatione plectatur. aliis criminibus obnoxii in possessione degunt seu latitant, dominus possessionis, si praesto est, aut procuratores, si dominus abest, seu primates possessionis ultro eos offerant aut, si scientes hoc sponte non fecerint, conveniantur a civili officio, ut tradant provinciali iudicio eos qui requiruntur, prout iuris est sub examine iudicis arguendos et poenas post documenta congruas subituros. si vero exhibere eos domini vel procuratores aut primates possessionis distulerint, tunc ad detinendos eos a rectore provinciae omnia civilia dirigantur auxilia. Si autem propter multitudinem forte eorum, qui in praedio sunt, civile adminiculum sufficere non posse constiterit et memorati
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ si pai ticipandi precn grã ꝯsensũ ẜuitu¬
ti ꝓbet᷑ dedisse. Prolutionis sane honꝰ c̃ ex s¬
uitute iii lib̾tatem ad seritur. ad se recipit.
quesi ad furmatonem suã nõ umpleat. in¬
ꝯcuissum possessionis ius optinebis.
pulsum te esse testaris:

Expanded text:
 si participandi pretii gratia consensum servituti dedisse probetur. Probationis sane onus, cum ex servitute in libertatem adseritur, ad se recipit. Qui si adfirmationem suam non impleat, inconcussum possessionis ius obtinebis Apulsum te esse testaris?
Abbreviated transcription (Latin):
torẽ ꝑuincie. motĩ illegationib turs sen¬
tenitiã dedisse. ne de cet̾o in qi uetub inem¬
÷ sustineres. Sigͥ ad huc diũsa pars ꝑseuerat
ria tẽꝑarĩ pꝰcipiae. ꝓ ꝓxĩp notias apͥł. cͥc aa.
3.ai.⁊ cẽ. dionisie. Scientis ꝯlitionẽ
tibsm nõpͥosse fieri seriũi enidntissimi ui¬
ris est. Cumgꝰ ꝓponas patrẽ pupillaꝵ qͦꝵ
S. s huisse. minister iũ leo in actu longi tpͣes
genuoseẽ. nstat. natalũ u̾itas uos tuet᷑. Nã
ꝗ seruitutis mou̾at questionẽ. ip̃acta caui¬
se renunciando ad ingenuitatis ꝓationem

Expanded text:
torem provinciae commotum adlegationibus tuis sententiam dedisse, ne de cetero inquietudinem sustineres. Si igitur adhuc diversa pars perseverat uria temperari praecipie. et CC. Dionysio. Scientis condicionem liberum non posse fieri servum evidentissimi iuris est. cum igitur proponas patrem pupillorum, qse habuisse, ministerium, licet in actu longi temporgenuos esse constat, natalium veritas vos tuetur. nam qui servitutis moverat quaestionem, apud acta causae renuntiando ad ingenuitatis probationem
Abbreviated transcription (Latin):
extrait. s quẽ romodũ meccłiasticis lib̾tatib
nõ ÷ hu̾imͦi etatis diffri. ita in om̃ib libtatib
que a diiis ĩponunt᷑ siue inextremis disp¬
ositionib. siue ꝑ iubices. ł alio legitimo mͦ
ħ obseruari scũnus. ut sit om̃s qiues roma¬
ni constituti. Ampliandã eni quitatẽ nicam¬

Expanded text:
cis libertatibus non est huiusmodi aetatis differentia, ita in omnibus libertatibus, quae a dominis imponuntur sive in extremis dispositionibus sive per iudices vel alio legitimo modo, hoc observari sancimus, ut sint omnes cives Romani constituti: ampliandam enim magis c
Abbreviated transcription (Latin):
stam̃to manumissum cẽ dicas. ap̃suos
ꝯpetentes iibices causam ag̾e debes.Si
tñ iustũ ccͣdictorẽ habes. idẽ eũꝗ se pa¬
tͦnum tuũ eẽ dic̃. memor senatũs cẽ¬
suisse. ut qui p manumissionũ origi¬
uemrepecier int. eaque de domo manu¬
missoris hñt ibi relinquent. inqua c̃a
÷ legata ut libto clata eẽ uiris pruben
Ingenuã natã neq nutͥmentoꝵ sũp y¬
tus. neq seruitutis obsequiũ faciunt
ancillã: neq manumissio libturã.
ancillã manumissam p̾ea ingenuã sollẽ¬
puit̾ ꝯstitit. statuq eiꝰ iuste sentencie
tuet᷑ auctartas. filios eiꝰ ꝗͣ uis ansenten¬
tiã sũsceptos. ingenuã ubertatẽ non in¬
merito flagitare. si c̃ꝑiciorib tractatũ
habuisses. facile cognoscens:
natum tuũ ingenuũ factũ palurenȩ
factiõis dñatione utũt captuu distrac¬
tũ ee dicas. pses ꝓumcie uigenuntat sue
reddi eum efficiet.
ꝓcreatã ingenuã nasci natalib euiłntis

Expanded text:
stamento manumissum esse dicas, apud suos iudices causam agere debes, si tamen iustum contradictorem habes, id est eum, qui se patronum tuum esse dicit, memor senatum censuisse, ut, qui post manumissionem originem repetierint, ea quae de domo manumissoris habent ibi relinquant. in qua causa etiam legata ut liberto data esse iuris prudenIngenuam natam neque nutrimentorum sumptus neque servitutis obsequium faciunt ancillam neque manumissio libertinamam manumissam postea ingenuam sollemniter constitit statumque eius iustae sententiae tuetur auctoritas, filios eius quamvis ante sententiam susceptos ingenuam libertatem non immerito flagitare, si cum peritioribus tractatum habuisses, facile cognosceres.natum tuum ingenuum, factum Palmyrene factionis dominatione velut captivum, distractum esse dicas, praeses provinciae ingenuitatis suae reddi eum efficiet. procreatam ingenuis nasci natalibus evidentis
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ iin ꝓlutionib̾. ac strenuo nisu c̃stiteris
libtatem quam hisqui dñoꝵ cedem iundi¬
cant iam pribem senat᷑ ꝯsulto.⁊ statutis
pͥncipũ p̃stari. scĩtum est.etiamtii ꝓtã
ingentib mitis nõ ex̃ĩpso facto. s ad icio¬
ne exfententia p̃sidisr ẽportab̾. pͣ.xu. ħ.¬

Expanded text:
 probationibus ac strenuo nisu constiteris, libertatem, quam his qui dominorum caedem vindicant iam pridem senatus consulto et statutis principum praestari sancitum est, etiam tu pro tam ingentibus meritis non ex ipso facto, sed aditione et sententia praesidis reportabis. PP.
Abbreviated transcription (Latin):
it libtatẽ ꝑduct᷑ est. nicħ uidet᷑ ponis
defuisse eius qui fisci debitor dr.
ũis debitã tutorẽ posse pr̃are certi uiris
est. Unͥi si hos quos tu rogata fua̾s certo
pͥ. aa ⁊ ce̾. z otico. Si debitor ex ab¬
ministratione curȩ dñs tiuus nõ soluendo
ꝯstitut᷑ fidĩ mmissariã tͥ reliqͥt itb̾tatẽ: cũ

Expanded text:
ad libertatem productus est, nihil videtur bonis defuisse eius, qui fisci debitor dicivis debitam tutorem posse praestare certi iuris est. unde si hos, quos tu rogata manumittere Idem AA. et CC. Zotico. Si debitor ex administratione curae dominus tuus non solvendo constitutus fideicommissariam tibi reliquit libertatem, cum
Abbreviated transcription (Latin):
ẽ ꝓhibent: mancdatorib ⁊ ⁊ fide uisso¬
rib subuentum est. quib quasi mãda¬
tor ł fiduissor ꝯuentus uti pot̾.
nore dato ꝯͣuenat.⁊ in ꝯtinenti huatiore

Expanded text:
hibent, mandatoribus etiam vel fideiussoribus subventum est: quibus quasi mandator vel fideiussor conventus uti potes.nore dato convenerat et in continenti, numeratione
Abbreviated transcription (Latin):
fuiss oblstus: mensurarum adlitamtis. in
fraudẽ usurar logitimar̃ grauatũ te ẽẽ ꝯten¬
dis: potes ad ũsus ĩꝓbam peticionem ꝯpetẽ¬
possessionẽ mat᷑ tua ap̃ creditorem tuũ ob¬
lgauit. ut fruetus in uicẽ usurar. ꝯsequere

Expanded text:
fuisset oblatus, mensurarum additamentis in fraudem usurarum legitimarum gravatum te esse contendis, potes adversus improbam petitionem competenpossessionem mater tua apud creditorem tuum obligavit, ut fructus in vicem usurarum consequere
Abbreviated transcription (Latin):
tionẽ offer.at si nõ susc ipiat: ꝯsignatã in
p̃ublico depͥone. ut cilrsꝰ usurar legiti marͣ¬
Q m hibeat᷑. In ħ aut̃ casu publicũ intelli¬
gi oporta. ł sacratissimas ecles: ł ub cõ¬
petens uidex suꝑ ea reabit᷑ deponicas dẽpo¬
sũit. qͦ subsequuto ⁊ ꝑicło clebitor libabit᷑.
nifeste declarat. pignoris inhib̾i ꝑsequu¬
tionem. ł solutis peccuni is: ł si ꝑ credito
ad exractm ear̃. ñ ad uersus debitorẽ. nͥ for¬

Expanded text:
tionem offer ac, si non suscipiat, consignatam in publico depone, ut cursus usurarum legitimarum inhibeatur. In hoc autem casu publicum intellegi oportet vel sacratissimas aedes vel ubi competens iudex super ea re aditus deponi eas disposnifeste declarat pignoris inhiberi persecutionem vel solutis pecuniis vel si per creditorad exactionem earum non adversus debitorem, nisi for
Abbreviated transcription (Latin):
tur. obtentu obtentu maioris ꝑcepti emo¬
ium̃ti ꝑꝑ inc̃tumfruetuũ euentũũ. rescin¬
di placita non possunt.
eam nõ potiumt: licꝙ. post sortem reddi¬
tam creditori. fu̾int clate: exclusa iur il
ular ietate repeti posse pensa ione fu ma

Expanded text:
tur, obtentu maioris percepti emolumenti propter incertum fructuum eventum rescindi placita non possunt. eam non potuerint, licet post sortem reddireditori fuerint datae, exclusa iuris varietate repeti posse pensa ratione fir
Abbreviated transcription (Latin):
ipsa debitrix fiust. Euis eni senatꝰ ꝯfulti
exceptio. tt mulier dat᷑: c̃ principalit̃ ipsa
nicħ deb. s ꝓalio debitoe ap̃ c̃ditorẽ enis
int̾cessit. Sin aut̃ ꝑcreditore suo aliis se
obligauer. ł ab eo se. ł d bitorẽ suũ delega¬
ri passe sut. huiusmmͦi senatꝰ ꝯsulti auxil¬
um non hanͣt.¬

Expanded text:
ipsa debitrix fuisti. Eius enim senatus consulti exceptio tunc mulieri datur, cum principaliter ipsa nihil debet, sed pro alio debitore apud creditorem eius intercessit: sin autem pro creditore suo aliis se obligaverunt vel ab eo se vel debitorem suum delegari passae sunt, huiusmodi senatus consulti auxilium non ha
Abbreviated transcription (Latin):
moniũ pat̾num respuere satis unquũ ẽ.
Necẽe ẽ eñi patͥs rati habitionẽ ł pͥncipali
patͥs mandato. ł ꝯsensui ñ eẽ absimilẽ. ẽ
nĩa nouella lege. gn̾alit oĩs rati habitio
enda st̃. Sin aut̃ miles filius familias pec¬
cuniã creditã accep̃. sũi sine mãdato. ł
ꝯsensu. ł uoluntate. ł rati habitione patͥs
stare oporite. cctũs. nulla diffrã intͦducẽ¬

Expanded text:
monium paternum respuere satis iniquum est. Necesse est enim patris ratihabitionem principali patris mandato vel consensui non esse absimilem, cum nostra novella lege et generaliter omnis ratihabitio enda sunt. Sin autem miles filius familias pecuniam creditam acceperit, sive sine mandato vel consensu vel voluntate vel ratihabitione patris, stare oportet contractum, nulla differentia introducen
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. ac Macuno. S i filius famihas aliꝗ m̃catꝰ.
p̃ciũstipulati uenditori cũ usurar accessio¬
ne sponcdeat: non ee locum senatusꝯ sul¬
to quo fenerari filiis familias ꝓ hibitũ ÷.
nenuni dubium est. drigo eni poci opisiãt

Expanded text:
 Antoninus . Si filius familias aliquid mercatus pretium stipulanti venditori cum usurarum accessione spondeat, non esse locum senatus consulto, quo fenerare filiis familias prohibitum est, nemini dubium est: origo enim potius obligat
Abbreviated transcription (Latin):
ꝗ uissit asfer stipulationẽ. ⁊ ei tinmͦ aq
quiri dixerut. q̃ alioꝵ. qui malias oppi¬
uiones deferunt᷑. Neq eñi malignitati ẜ¬
uoꝵ in dulgendum ÷. ut liceat eis dñi
uissione. tepta. sua libidine fac̾e stpula¬
tiones. ⁊ at aliumi dnin quieu eorsito sor¬
rup. alienũ lucrũ transferre. ꝗ neq ferẽ¬
dũ est si seruiis impĩ dño ꝗ qui uissit mi

Expanded text:
ussit adferunt stipulationem et ei tantummodo adquiri dixerunt, quam aliorum, qui in alias opiniones deferuntur. Neque enim malignitati servorum indulgendum est, ut liceat eis domini iussione contempta sua libidine facere stipulationem et ad alium dominum, qui eum forsitan corrupit, alienum lucrum transferre: quod neque ferendu
Abbreviated transcription (Latin):
dͥ .a. Popilie. Si sine uoluntate tua reᷤ
tue a marito tuo pignori date st̃: nõ tene̾¬
tur. Qs si ꝯsẽsist obuigationi sciente cre¬
ditͥcȩ: au xilio senatꝰ ꝯsulti un potes. Qd̾ si
patientiã prestitisti. ut quas suas res ma¬
ritus ob ligara:. deiꝑe uoluist mutuã pe

Expanded text:
 . Si sine voluntate tua res tuae a marito tuo pignori datae sunt, non tenentur. Quod si consensisti obligationi sciente creditrice, auxilio senatus consulti uti potes. Quod si patientiam praestitisti, ut quasi suas res maritus obligaret, decipere voluisti mutuam pe
Abbreviated transcription (Latin):
tum donata res est. iusto titulo int̾ueniẽte
ea res deqͣ lis est: transitũ fec̃. reqͥrere opor¬
tebit an pͣsente pͥore clũo. ⁊ maiore effecto.
sũi ꝯtͦuersia bona fide decennio .ł absente.
x.x. annis. qui questionẽ patit᷑. possessor fu¬
isse monstretur. ꝗͦ si ap̃ grauitatẽ tuam
manifeste ꝯstit̃it. siñ ulla cunctatione ha¬
uita longi tp̃ris p̃scͥiptione petitorẽ oporte¬

Expanded text:
tum donata res est, iusto titulo interveniente ea res de qua lis est transitum fecit, requirere oportebit, an praesente priore domino et maiore effecto sine controversia bonae fidei decennio vel absente viginti annis qui quaestionem patitur possessor fuisse monstretur. quod si apud gravitatem tuam manifeste constiterit, sine ulla cunctatione habita longi temporis praescriptione petitorem oporte
Abbreviated transcription (Latin):
obedire te muñib siũ honer ib nõ potui¬
sse. ad utilitates pret̾ea tuas cessisse peccumã
ꝗͣ p̾cii nõĩe sũpseras. doli exceptionis auxi¬
.O. lo prequm cum usuris quas prestitułã es¬
ses.⁊ sumptꝰ meliorati p̃dii seruare tñimͦ pot.¬
ꝯmune pͣdium. sine decreto pͣsid̾ sententa
senatꝰ ꝯsulti clistrahi patir᷑. Nam ad cluisioĩs
causam ꝓuocante tm̃ maĩore socio eiꝰ alie¬
nationem ⁊ sine decreto fiẽi iã pͥdẽ obtinu¬
debitis dum taxat fiscalib ingruentib. ł
Yti int̾positio ꝯstantiniano pͣtore celebrãtla¬
S est. ꝓatis examinatisqcansis ut pate fac¬
ta rer̃ fide firma uendit.o ꝑseuera.. Qnͣ
mp̃. ant̃.ã. decreto opus nõ est:
ciũ tutores ꝯuenisti ꝯsensisse ut reddito
necessaria ẽ. ut turoꝵ sollicitudim ꝯsu¬

Expanded text:
oboedire te muneribus sive honoribus non potuisse, ad utilitates praeterea tuas cessisse pecuniam, quam pretii nomine sumpseras, doli exceptionis auxilio pretium cum usuris, quas praestatura esses, et sumptus meliorati praedii servare tantummodo potecommune praedium sine decreto praesidis sententia senatus consulti distrahi patitur. nam ad divisionis causam provocante tantum maiore socio eius alienationem et sine decreto fieri iam pridem obtinudebitis dumtaxat fiscalibus ingruentibus, ti interpositio a Constantiniano praetore celebranda est, probatis examussim causis, ut patefacta rerum fide firma venditio perseveret. D. ando decreto opus non est. cuius tutorem convenisti, consensisse, ut reddito necessaria est, ut tutorum sollicitudini consu
Abbreviated transcription (Latin):
d̾. aa. t rophino. Siꝗ sine decreto mi¬
Inor annis patroñ tuus rusticũ p̃dium
uenundechit. suꝑuacuũ est  uili pcio tͣc¬
tare. Cum senatꝰ ꝯsulti auctoritas retento
cdiño alienand uiã obstruyit. Si uͦ iure x¬
uñposito decreto uenditionẽ uih p̾cio
ẽi possessionis. cĩ iures ignorabat fecit.
restitutio causa cognita ei p̾betur.

Expanded text:
dem AA. Trophimo. Si quidem sine decreto minor annis patronus tuus rusticum praedium venumdedit, supervacuum est de vili pretio tractare, cum senatus consulti auctoritas retento dominio alienandi viam obstruxerit. Si vero iure interposito decreto venditionem vili pretio eius possessionis, cuius vires ignorabat, fecit, integrum restitutio causa cognita ei praebetur.
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.aa. ⁊cc. froutomiꝰ. Ytere uri pru¬
Adentissimi papimiani responso cet̾oꝵq
doli mali exeeptionem obpone preciũ
obeoꝵ debitum solutũ ꝓans si sortem cũ
usuris que fisco debentur. pupilli nõ offe¬
rentes fundos ꝓuinciles cit᷑ decretum

Expanded text:
. et CC. Frontoni. Vtere viri prudentissimi Papiniani responso ceterorumdoli mali exceptionem oppone, pretium ob eorum debitum solutum probans, si sortem cum usuris, quae fisco deberentur, pupilli non offerentes fundos provinciales citra decretum
Abbreviated transcription (Latin):
minoris ẽẽ sin decreto conparau̾it.
mpͥ.Gord̾.ã. Felici. Si ea q̃ in uira ui¬
toris hereditario.⁊ honor ario ritule succes¬
sit. possessionẽ tuã ienddit. siur pupara¬
mercatus est: cum officium morte fuatur.¬

Expanded text:
TO COMPARAVIT. Imp. Gordianus A. Felici. Si ea, quae in iura tutoris hereditario titulo successit, possessionem tuam vendidit, si ut pupillamercatus est, cum officium morte finiatur
Abbreviated transcription (Latin):
decreto in solutũ dedisti: dñium a te:
discecłe non ꝑmisit. senatꝰ ꝯsulti auctori
Arusticũ ⁊ sub ur hinum qͦuel aburbanis
nõ loco s qualitate secermt᷑. Inpupillaĩ
etate astituta tutore iuctore ł adulta sinꝰ
decreto ysiois ꝓuncie in qͣ sitũ est uenu̾¬

Expanded text:
decreto in solutum dedisti, dominium a te discedere non permisit senatus consulti auctorirusticum vel suburbanum, quod ab urbanis non loco, sed qualitate secernitur, in pupillari aetate constituta tutore auctore vel adulta sine decreto praesidis provinciae in qua situm est venu
Abbreviated transcription (Latin):
Quob oblignta st̃. debitorib detractantib solu¬
tionem: hona fide debetis. ⁊ sollempnit̾ uendẽ.
Itaem̃ apparebit an ex p̃cio pignoris debito satiᷤ¬
fieri pot̾. Quod siꝗo deerit ñ ꝓhibeminietiã .S¬
sone qͣm siuposuerat uigit̾ tenet cũ sibinegonũ¬

Expanded text:
vobis obligata sunt, debitoribus detractantibus solutionem bona fide debetis et sollemniter vendere: ita enim parebit, an ex pretio pignoris debito satisfieri potest. quod si quid deerit, non prohibemini etiam ersonae, quam supposuerat, iugiter tenet, cum sibi nego
Abbreviated transcription (Latin):
genit. alienasse non uidet᷑. Iure enim pigno¬
ris obligatũ predium neq si ꝑsubiectã ꝑsonã
creditor cõꝑau̾it. neq sisibi addix̾it debitori
affert p̃iudicium. s in ead̾ cã ꝑmanet inqͣ fuit
añ huiꝰmoĩ collusionẽ. sane sidebitore distrahũ¬
dolus adu̾sarii. neq metꝰ cã gesta arguant᷑. re¬
uocari exemplo graue e̾.Si gͥ pot̾is eindentibus
ꝓbatiõib monstrare creditorẽ ꝑ suppositã imagi¬
narii emptoris ꝑsonã semꝑ possessionem tenuis¬
se. nec uendita bona fide predia postea sincerit᷑
cõꝑasse. p̃otes oblata peccumna cũ usuris adres¬
titutionẽ creditorem ꝯpellere.
pignori dederit pro alio: creditor eas distraken¬
di nonht̃ facultatẽ. i difsimsusatoe maritos
obligete ł ut pͥas. crecditoris ignorantiã cirum¬

Expanded text:
gerat, alienasse non videtur. Iure enim pignoris obligatum praedium neque si per subiectam personam creditor comparaverit neque si sibi addixerit, debitori adfert praeiudicium, sed in eadem causa permanet, in qua fuit ante huiusmodi collusionem Sane si debitore distrahendolus adversarii neque metus causa gesta arguentur, revocari exemplo grave est. Si igitur poteris evidentibus probationibus monstrare creditorem per suppositam imaginarii emptoris personam semper possessionem tenuisse nec vendita bona fide praedia postea sinceriter comparasse, potes oblata pecunia cum usuris ad restitutionem creditorem compellere. pignori dederit pro alio, creditor eas distrahendi non habet facultatem, nisi dissimulatione, marito obligante velut proprias, creditoris ignorantiam cir
Abbreviated transcription (Latin):
d̾.aCpecditor hi pothecas sine pignꝰ cum pros¬
cͥpserit notum debitori fac̾e̾. ⁊ sibi bona fide y.¬
remgerere. et qñ licet testato dre debet. siqͥd
itaq ꝑfrandẽ inpignore uille uendite. ꝯmis¬
sum ꝓbare potent inferat᷑ actio que conoĩẽ
uere preses ꝓuintie d abit arbitiũ ap̃ quenu
qͣnͣtũ sit qd̾ suꝑest ex debito examniabitur: ⁊ si¬
uetad indicẽ uenire aduersa pars cessau̾it. si¬
ue oblato suꝑ fluo aduenditionẽ ꝓsilũit. mꝑbu O

Expanded text:
. Creditor hypothecas sive pignus cum proscribit, notum debitori facere, si bona fide rem gerit, et quando licet testato dicere debet. Si quid itaque per fraudem in pignore villae venditae commissum probare potes, ut inferatur actio, quae eo nomine vere, praeses provinciae dabit arbitrum, apud quem, quantum sit quod superest ex debito, examinabitur: et sive ad iudicem venire diversa pars cessaverit sive oblato superfluo ad venditionem prosiluerit, impro
Abbreviated transcription (Latin):
suꝑuacuã ⁊ deb̾e ei derogari. Cum eiũ
liceat ⁊ adire heditatẽ ⁊ sine dãpno ab ea
discecłe: exp̃sentis legis auctoritate ꝙ locꝰ
ggiusari. ⁊ heditatẽ inspic̾e.⁊ alias cẽ eam
machinationes excogitare.⁊ eanł deliba¬
tionẽ flebilib ad sertionib repenta pͣ ce
sepiꝰ acciꝑe. neqͥs nos puttu̾uit antiqͥtatis

Expanded text:
supervacuam et debere ei derogari: cum enim liceat et adire hereditatem et sine damno ab ea discedere ex praesentis legis auctoritate, quis ltergiversari et hereditatem inspicere et alias contra eam machinationes excogitare et eandem deliberationem flebilibus adsertionibus repetita prece saepius accipere: ne quis nos putaverit
Abbreviated transcription (Latin):
ti induplũ  restituere. ł heditatis quã¬
titatii ꝯputare ꝯpellant᷑. Donec tñ in ue̾¬
tariũ.⁊seribit᷑. ł si res p̃sto suit intra
tresm̃ses. ł si abfui̾nt intͣ annał spaciũ
sccłm ant̾iorem distinctionẽ nulla erit
licencia neq ereditorib neq legatariis.
ꝵł fidei ꝯmissariis eos in qͥetare ł as uiti¬
cium uocare. ł resheditarias qͣsi ex ypoth¬
ecar̃ auctoritate. iundicare. s sit ħ spa

Expanded text:
el hereditatis quantitati computare compellantur. Donec tamen inventarium conscribitur, vel si res praesto sint, intra tres menses , vel si afuerint, intra annale spatium secundum anteriorem distinctionem, nulla erit licentia neque creditoribus neque legatariis vel fideicommissariis eos inquietare vel ad iudicium vocare vel res hereditarias quasi ex hypothecarum auctoritate vindicare, sed sit
Abbreviated transcription (Latin):
sese ꝑsoluisse. ¶ Sin uͦ ⁊ ipse aliqͣs cẽ be
functũ habebut acciones: nõ hẽe ꝯͣfum¬
dant᷑. s similẽ aliis creditorib ꝑ om̃ia
creditores ser uanda Ilicencia danda¬
creditorib seu legatariis. ł fidei ꝯmis¬
sariis. si maiorẽ putau̾it ẽẽ sub̾am. a
defuncto derelictã. ꝗͣ ħes in uentario
scͥpsit. q uolũint legitiis mͦs qͦ suꝑ¬

Expanded text:
pse aliquas contra defunctum habebat actiones, non eae confundantur, sed similem aliis creditoribus per omnia creditores servanda. Licentia dandacreditoribus seu legatariis vel fideicommissariis, si maiorem putaverint esse substantiam a defuncto derelictam, quam heres in inventario scripsit, quibus voluerint legitimis modis qu
Abbreviated transcription (Latin):
dunt: om̃ia corã his ꝓͣcessusent. ⁊ si ħ fuit
undiq manifestũ: iubemꝰ te̾ eos ł eũ una cũ
aliis testib ea que oporta. face. ⁊ si in medio
subscͥptiones testiũ iam fu̾ant sub sequute.
Sic ⁊ eñĩ ⁊ nat᷑e medem.⁊ mortuoꝵ elogia in
suo statu facimꝰ ꝑman̾e. ¶ Cumn aut̃ ꝯstitu¬
O tone que de testam̃tis ordinandis ꝓcessit.
caueat᷑: quatenus.uii. testiũ pͣsentia in te¬
stam̃tis requiat᷑. ⁊ subscͥptio a testatore f¬
at. ł alio ꝓ eo. ⁊ ꝯstitlitio sic edix̃ octauo sub

Expanded text:
t. Et si hoc fuerit undique manifestum, tunc eos vel eum una cum aliis testibus ea quae oportet facere, etsi in medio subscriptiones testium iam fuerant subsecutae. Sic etenim et naturae medemur et mortuorum elogia in suo statu facimus permanere Cum autem constitutione, quae de testamentis ordinandis processit, cavetur, quatenus septem testium praesentia in testamentis requiratur et subscriptio a testatore fiat vel alio pro eo, et constitutio sic edixit: " octavo sub
Abbreviated transcription (Latin):
qd̾ nouei debetur qui ꝯuenitur. s alii:¬
uens. ł acciꝑe creditore nolente offerens.⁊ꝯ
signatum cleponens. depignorib ag̃e potes.

Expanded text:
d non ei debetur qui convenitur, sed alii,vens vel accipere creditore nolente offerens et consignatum deponens de pignoribus agere potes.
Abbreviated transcription (Latin):
debi ĩpso uire ꝓ soluto. ꝯpensatione habi op¬
orta. ex eo tp̃r ex qͦ ab utraq parte debetur.
utiq quo ad cõcurrent quantitates. eiq soli
Q qd̾ amphus apd̾ alt̾um est. isure debentur.
si m̃o peticio ear subsistt.

Expanded text:
eri, ipso iure pro soluto compensationem haberi oportet ex eo tempore, ex quo ab utraque parte debetur, utique quoad concurrent quantitates, eiusque solius, quod amplius apud alterum est, usurae debentur, si modo petitio earum subsistit.
Abbreviated transcription (Latin):
sessione tua ꝑceptos iutricus nius id debi¬
tor cibi ꝯstitutus est. c̃ id ꝗͦ a matre tua le¬
gatũ ÷ ate pet̾e ceꝑit. mutuo debite qͣnti¬
tatis ap̃ eum ꝗ suꝑ ea re iudicaturꝰ ẽ. ꝯpen¬
satonem. non in ñuto obicies.

Expanded text:
sessione tua perceptos vitricus tuus debitor tibi constitutus est, cum id, quod a matre tua legatum est, a te petere coeperit, mutuo debitae quantitatis apud eum qui super ea re iudicaturus est compensationem non immerito obicies.
Abbreviated transcription (Latin):
toꝵ exactor tenet. si te nõ cessante intri¬
biaaria exaciione. sciense. nichil deb̾ẽt
ancillam tui iuris ab lux ant uenditit
que res fac̃. ut nec emptor usu caꝑa uẽ¬
dicatioq tibi ipsuis competat.

Expanded text:
 exactor tenetur, si non cessante tbutoria exactione sciens, quod nihil deberetur, ancillam tui iuris abduxit aut vendidit. quae res facit, ut nec emptor usucaperet vindicatioque tibi ipsius competat.
Abbreviated transcription (Latin):
⁊̃ ꝓculposita distra x̃ it: paulo uilioris p̃cii
nõĩe repeticionis rei uendite copiã minime
ꝯsequat᷑: neq inanib ininorari sinat᷑ obrectis.
ut uires sibima locoꝵ cauletur in cognitas.
ꝗ familiaris rei scire iures. ⁊ m̃ita atq emolu¬
menta ante debuerat.¬

Expanded text:
it, paulo vilioris pretii nomine repetitionis rei venditae copiam minime consequatur. Neque inanibus immorari sinatur obiectis, ut vires sibimet locorum causetur incognitas, qui familiaris rei scire vires vel merita atque emolumenta debuerat
Abbreviated transcription (Latin):
Romane gentis hoẽs. siũ in barbaro.
siũ in romano solo. eunuchos factos. nul¬
latenus qͣlib mͦ ad dm̃ũ cuidã inffer¬
ri iubemꝰ.pena gͣiussima statuenda ad¬
uersus eos. ꝗħ perpetre ausi fuint. tabe

Expanded text:
Romanae gentis homines sive in barbaro sive in romano solo eunuchos factos nullatenus quolibet modo ad dominium cuiusdam transferri iubemus: poena gravissima statuenda adversus eos, qui hoc perpetr
Abbreviated transcription (Latin):
tare nua fundũ tuũ filius tuus uenũded̾
dolus excalliditate atq in sidiis ẽptoris ar¬
gui deb. ł metꝰ mortis. ł cruciatꝰ corꝑis
ĩ minens d tegi: ne habeat᷑ uta uenditio.
Hoc eñi solum ꝗ paulo minore p̃cio functã
uenũdatũ significas. ad rescindendam
distrabendi uotũ gerentes. adhũc ccͣtum
accedant: uẜq pꝰ multas ꝯtentiones pari¬
latĩ uenditore d eo ꝗ petierat detrahen¬
te: ẽptore aut̃ huic ꝗ obtułat ad dente
ad certũ ꝯsentiant p̾cium. ꝓfecto respiceᷤ¬

Expanded text:
tate tua fundum tuum filius tuus venumdedit, dolus ex calliditate atque insidiis emptoris argui debet vel metus mortis vel cruciatus corporis imminens detegi, ne habeatur rata venditio. Hoc enim solum, quod paulo minori pretio fundum venumdatum significas, ad rescindendam distrahendi votum gerentes ad hunc contractum accedant vixque post multas contentiones, paulatim venditore de eo quod petierat detrahente, emptore autem huic quod obtulerat addente, ad certum consentiant pretium, profecto perspice
Abbreviated transcription (Latin):
ã. Menne pf̾. Lites suꝑ ser uil ꝯdicione
mouendas ad cementiorẽ tã exãminatio¬
nẽ ꝗͣ terminum transferimus iubentes. si
quis ł abhuc fuiens libum se ẽẽ dix̾it. ł in
lib̾tate. ꝯmorans ad seruitutẽ uocat᷑ fuit ad¬
sertoris difficultatẽ in utroq casu cessare.
ipsumq ꝑse ad intentionẽ eiꝰ qui dñm se as¬
serit. responcłe. Ii ex possessione lib̾tatis

Expanded text:
A. Menae pp. Lites super servili condicione movendas ad clementiorem tam examinationem quam terminum transferimus iubentes, si quis vel adhuc serviens liberum se esse dixerit vel in libertate commorans ad servitutem vocatus fuerit, adsertoris difficultatem in utroque casu cessare ipsumque per se ad intentiones eius qui dominum sese adserit respondere et, si ex possessione libertatis
Abbreviated transcription (Latin):
ins ceculas. ⁊ oratoria. stituta diligentius. ⁊
soilicius instaurari. Nr̃e eñi serenitatis un¬
diq ꝓohunc exitũ ꝑuidentia duc̃. ut oip̃tis
di tẽpla in qͥb nr̃e fioei uiltituta ꝑdurant.
cultu assiouo ꝑ oĩa scla rediuiua seruentur.
Hec em̃ dubitari pot̾. ꝗ si in heticos ueniat᷑ tales
possessiones. in quib u̾e fidei recłie. ⁊ oratoria

Expanded text:
is ecclesias et oratoria constituta diligentius et sollicitius instaurari. nostrae enim serenitatis undique ad hunc exitum providentia ducit, ut omnipotentis dei templa, in quibus nostrae fidei instituta perdurant, cultu adsiduo per omnia saecula rediviva serventur. Nec enim dubitari potest, quod si in haereticos veniant posse
Abbreviated transcription (Latin):
rii cͥminis exempla metuunt᷑ a matnua lain
ue sabeantur aliei. Testam̃tis extraneoꝵ
uicħ capiant suit ꝑpetuo egentes. ⁊ pauꝑes in¬
famia eos patua semꝑ cẽ mitet᷑ ad nullos uni¬
postremo tales. ut hũ ꝑpetua egestate sordenti¬
u sit imnors s̃olatiõ ⁊ uita suplicionidemq iubemꝰ

Expanded text:
rii criminis exempla metuantur, a materna vene habeantur alieni, testamentis extraneorum nihil capiant, sint perpetuo egentes et pauperes, infamia eos paterna semper comitetur, ad nullos umqpostremo tales, ut is perpetua egestate sordentibus sit et mors solacio et vita supplicio. Denique iubem
Abbreviated transcription (Latin):
terit factionẽ aut facionis ipsuis susceꝑit sac¬
si pars̃ corꝑis nr̃i sunt ł cuiuslib postremo qui
nob militant cogitauit. Cadẽ em̃ se ĩ utate uo¬
untatẽ sccłis qua effectũ. pimiri uira uoluerĩt.
ipse qͥd ut pote maiestatis rẽ gladio feriatur.
bonis eĩ om̃ib fisco nĩa abdicds. E iluꝰ n eiꝰ qͥb¬

Expanded text:
ierit factionem aut factionis ipsius inierit sacsi pars corporis nostri sunt – vel cuiuslibet ponobis militat cogitarit, eadem enim severitate voluntatem sceleris qua effectum puniri iura voluerunt: ipse quidem utpote maiestatis reus gladio feriatur bonis eius omnibus fisco nostro addictis, filii vero
Abbreviated transcription (Latin):
uibicis dãnatum:⁊ appellatione ccͣ bonam
fidem minime usum: non posse mauclati a¬
d. ãa. ⁊ cẽ. Gaio. Proc uratorem nõ tm̃ꝓ
his que gessit. s ⁊̃ ꝓhis que gerenda susci¬
pit. ⁊ tam pꝑ ex actam ex mandato pęccu¬
niam quam non eractam. tã dolũ ꝗͣ cul

Expanded text:
udicis damnatum et appellatione contra bonam fidem minime usum non posse mandati aet CC. Aurelio Gaio. Procuratorem non tantum pro his quae gessit, sed etiam pro his quae gerenda suscepit, et tam propter exactam ex mandato pecuniam quam non exactam, tam dolum quam cul
Abbreviated transcription (Latin):
pã: sũptuũt iunione bona fide habita:
tractum. certã accepisse legẽ asseueres:
eam integͣm scđm bonã fidẽ custoriri ꝯue¬
uit Un si ꝯtra mandati tenorẽ ꝓcurator
tuus adte ꝑtinentẽ fundum uendidit. nec
uenditionẽ pꝰea uatã habiulli: cdñium ⁊¬

Expanded text:
pam, sumptuum ratione bona fide habita, contractum certam accepisse legem adseveres, eam integram secundum bonam fidem custodiri convenit. unde si contra mandati tenorem procurator tuus ad te pertinentem fundum vendidit nec venditionem postea ratam habuisti, dominium
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑ ꝓcuratorẽ cãm tua̾ lesim ẽẽ dicas: man¬
dati actio ad u̾sus eum tͥ competit:
fideiussor seu mandator int̾cessisti.⁊ neq
ꝯdempnatis es: neq bona eã di laprdare
pocte cepisse.⁊ ꝓbari possit. ut iustam mie

Expanded text:
per procuratorem causam tuam laesam esse dicas, mandati actio adversus eum tibi competitfideiussor seu mandator intercessisti et neque condemnatus es neque bona eam dilapidare postea coepisse comprobare possis, ut iustam m
Abbreviated transcription (Latin):
⁊i hac sp̃e cc̃ se iurgiũ exercuer. E xp̃¬
senti aut̃ lege.⁊ anteriorib nr̃is dicisio¬
mus electionẽ. ad quẽ uoluit ꝑuenaire.
siũ ad eũ qui rẽ ꝯmodatã accepͣ. sũi co̾tͣ
eũ qui furtũ ꝯmisit. ⁊ in hac sp̃ẽ marit᷑¬

Expanded text:
in hac specie contra se iurgium exercuerunt: ex praesente autem lege et anterioribus nostris decisiomus electionem ad quem voluit pervenire, sive ad eum qui rem commodatam accepit, sive contra eum qui furtum
Abbreviated transcription (Latin):
Posteriore oĩa uira patronatꝰ retinet ⁊ iõ
c̃ sabiniani pat᷑ui filii qui plenũ iushu̾it.
ut hostis public bona fisco uindicata sit̃.¬
ui. secł ea que cdaio ꝑtinaci placuer.⁊ nos
sequuiti sumus: in iuria libtoꝵ eius fis¬
cus noster sũccessit:

Expanded text:
posteriore omnia iura patronatus retinet Et ideo cum sabiniani patroni filii, qui plenum ius habuit, ut hostis publici bona fisco vindicata sum ea, quae divo pertinaci placuerunt et nos secuti sumus, in iura libertorum eius fiscus noster successit.
Abbreviated transcription (Latin):
ub eancł eẽ iũ obseruandã om̃s nõ ig¬
numissione inpoũta: in ultimis uolun¬
tatib ꝯcenlio clata fuit patronat᷑. Ita tn
ut m᷑om̃ib nataliũ restitutiones ex¬
ꝑ. pene solis ingenitas u era libtis

Expanded text:
 eandem esse vim observandam omnes non ignumissione imposita in ultimis voluntatibus concessio data fuerit patronatus: ita tamen, ut in omnibus natalium restitutiones, expaene solis ingenuitas mera libertis
Abbreviated transcription (Latin):
estimauionem consequat᷑. an ⁊ sũmam pe¬
nalem. ⁊ licoe ab antiquis uardatim est.
⁊ab ipso papimano in ce̾rias declinonte.¬
sententias: tñ ħ nob decioentib papini¬
anus lica. uaruait. eligenbus est. nõ in
satuit inicime ad cħim rei ꝑuenu etyb¬

Expanded text:
estimationem consequatur, an etiam summam poenalem. Et licet ab antiquis variatum est et ab ipso Papiniano in contrarias declinantesententias, tamen nobis haec decidentibus Papinianus, licet variavit, eligendus est, non in statuit minime ad
Abbreviated transcription (Latin):
ue aduersus maritum comotati. sĩ ad¬
u̾s mulierẽ furti actionẽ extende: na
tñ ut si ilł qui rem cõmoratã acccp̃ sol¬
uendo sit nullomͦ ad u̾sus mulierẽ furti
accio extendat᷑. ne ex hiuimͦ occasioe int̃
maritũ ⁊ uxorem qui nõ uñ secũ uiu̾it.
aliqͣ machinatio oriatui. ⁊ forsitã mari¬
to uolente uxor eiꝰ extrabat᷑. ⁊ furti pati¬

Expanded text:
modati sive adversus mulierem furti actionem extendere: ita tamen ut, si ipse qui rem commodatam accepit solvendo sit, nullo modo adversus mulierem furti actio extendatur, ne ex huiusmodi occasione inter maritum et uxorem, qui non bene secum vivunt, aliqua machinatio oriatur, et forsitan marito volente uxor eius et trahatur et furti pati
Abbreviated transcription (Latin):
est. Tuc̃ eͥni om̃imͦ furẽ a dño qui dẽ fur¬
ti actione libari: suppositũ aut̃ ẽẽ ei qͥ ꝓ
re sibi ꝯmodata dño satis fec̃. Cũ manife¬
stissimũ est ⁊ͥ si ab initio dñs actionẽ in¬
stituit ꝯmodati: ignarꝰ rem ẽẽ sub reptã.
Postea aut̃ ħ ei cognito ad furem transiũ
oĩo libari eum: qui rem ꝯmodatã suscepͣ.
Quẽcq cause exitum dñs aduersꝰ furẽ ha¬
buĩt ead diffinitione obtinente. siue in
solito. siũ in parte soluendo sit: is qui rẽ

Expanded text:
est: tunc etenim omnimodo furem a domino quidem furti actione liberari, suppositum autem esse ei qui pro re sibi commodata domino satisfecit, cum manifestissimum est, etiam si ab initio dominus actionem instituit commodati ignarus rem esse subreptam, postea autem, hoc ei cognito, adversus furem transivit, omnimodo liberari eum qui rem commodatam accepit, quemcumque causae exitum dominus adversus furem habuerit: eadem definitione obtinente, sive in partem sive in solidum solvendo sit is qui rem
Abbreviated transcription (Latin):
nullomͦ electione uniꝰ exfideriussorib ł ipsuis
rei alt̾um libari. ł ipsum reũ fide uissoribus.
G t uno ex his electo libenitionẽ mereri. nͥ satis
factum fuerit creditori. s man̾e uis integrũ.
donec in solidũ ei peccume ꝑsoluant᷑. ł alio
inͦ ei satis fiat. Idemq induob reis ꝓmutteudi
ꝯstitiumꝰ. ex uniꝰ rei electione p̃udiciũ cre¬
ditori ad uersus alium fieri uõ xedentes. s re¬
manere. ⁊ ipsi creditori acciones in tegras ⁊ ꝑso¬
nales.⁊ ꝯpothecarias donee ꝑ oĩa eis satis fiat.
Si eñi pactis ꝯuentis ħ fieri ꝯcedit᷑. ⁊ ini usu coti¬
diano semꝑ ħ uersari aspicimus. quare non
ipsa legis auctoritate ħ ꝑnuitat᷑: ut nec sumn¬
plicitas fuscipiencium cc̃tus exquac̾q parte
possit uis creduoris iutilare. ꝑ nouationib¬

Expanded text:
o electione unius ex fideiussoribus vel ipsius rei alterum liberari, vel ipsum reum fideiussoribus vel uno ex his electo liberationem mereri, nisi satisfiat creditori, sed manere ius integrum, donec in solidum ei pecuniae persolvantur vel alio modo satis ei fiat. Idemque in duobus reis promittendi constituimus, ex unius rei electione praeiudicium creditori adversus alium fieri non concedentes, sed remanere et ipsi creditori actiones integras et personales et hypothecarias, donec per omnia ei satisfiat. Si enim pactis conventis hoc fieri conceditur et in usu quotidiano semper hoc versari adspicimus, quare non ipsa legis auctoritate hoc permittatur, ut nec simplicitas suscipientium contractus ex quacumque parte possit ius creditoris mutilare? D. XV k. N
Abbreviated transcription (Latin):
pũ. pp. Nis soł matrib que nõ iisecdi
mat̾monii fedus nupserĩt. Si unius tantũ
matrimonii st̃ reuocandarũ danationũ
quas infilios fecerit ita decernimꝰ facul¬
tatẽ. si eos ingratos cirra se esse ostendũt.
Iuniqͥd gͥ is qͥ amatire impietatis aguitur.
extitulo donationis tena. eo cdie qͦ ⁊ troũ¬
sie quale cũq principnũ uissu nibicaitis
dat᷑ mnat̾ cogat᷑ redde. Cẽtum que ante

Expanded text:
 quae non in secundi matrimonii foedus nupserint, sed unius tantum matrimonii sunt, revocandarum donationum quas in filios fecerint ita decernimus facultatem, si eos ingratos circa se esse ostenderint. Quidquid igitur is qui a matre impietatis arguitur ex titulo donationis tenet eo die, quo controversiae qualecumque principium iussu iudicantis datur, matri cogat
Abbreviated transcription (Latin):
pendente tͣnsactione finitũr negotiũ rector anĩ¬
adũtit res iudicatas exequi curabit.
d̾. aã. ⁊ cc̃. Auerennie airissime nos. Dñs litiᷤ
cłm appellatiõis ꝗͣ ꝓcuntor suus litigãdo inter¬
posuit. et̃ absente ꝓcuratore ex equi potest.
d̾ aĩ. etcc̃. tatiano Siauctor accnd e ordma

Expanded text:
pendente transactione finitum negotium rector animadverterit, res iudicatas exsequi curabit. Idem AA. et CC. Have Heraclida carissime nobis. dominus litis causam appellationis, quam procurator suus litigando interposuit, etiam absente procuratore exsequi potest. Idem AA. et CC. Titiano. Si actor a cura
Abbreviated transcription (Latin):
tes. ne impiaculũ in eroat ꝯtaminata religio o̾
functoꝵ ħ fieri ꝓhibenꝰ pena sacͥlegii cohibentes.
liquiis defimctoꝵ: abhis qui debitorẽ sibi esse¬
ũ mortuũ dicendom debitumq exigendo sepul¬
turam eius impediunt: ue in posterum eadem
in iuiria ꝓced̾a: cogendis ns ad quos fumus mor¬
tui ꝑtm&. sua uira ꝑdẽ. ea quid̾ que mortuo
posito ante sepulturam eius facta fuerĩt uł exi¬
aut fideiussorẽ aut pignus capiendo penitus ã¬
putari p̃cipimus. Redditis uͦ pignorib ⁊ pecc¬
um is que solute sũt uł absolutis fibeuissorib
ignalit̃ om̃ib sine ulla inuouatione inpͥstinũ
statũ reducenłs principale negociũ ex inte¬
gro disceptari. E um uͦ qui ui hiuꝰ mobi ꝯp̃¬
hensus fuerit flagicio. quinquaginta libras

Expanded text:
ntes, ne in piaculum incidant contaminata religione bustorum, hoc fieri prohibemus poena sacrilegii cohibentes. liquiis defunctorum ab his, qui debitorem sibi esse mortuum dicendo debitumque exigendo sepulturam eius impediunt, ne in posterum eadem iniuria procederet cogendis his ad quos funus mortui pertinet sua iura perdere, ea quidem, quae mortuo posito ante sepulturam eius facta fuerint vel exiaut fideiussorem aut pignora capiendo, penitus amputari praecipimus: redditis vero pignoribus vel pecuniis quae solutae sunt vel absolutis fideiussoribus et generaliter omnibus sine ulla innovatione in pristinum statum reducendis principale negotium ex integro disceptari: eum vero, qui in huiusmodi deprehensus fuerit flagitio, quinquaginta libras
Abbreviated transcription (Latin):
aut uicar ii fiñt ad ministratione sufultꝰ.
si qd ab eo ł infert᷑ uirgiũ. ł refert᷑ ꝓcura¬
toris ꝑsonã in negotii sui iuira substini¬
at. qd si quis sanctioĩs hui: statuta trans¬
gͣssus urdici is sese uirgat᷑ũ ingesserit. ca¬
ũit a se .xx. libͣs auri ab offitio qͦ suo tã¬
tundẽ ponderis exigendũ.¬
In peccumatiis ꝯfuersiis ⁊ si specia¬
liter hoc pͣcepti ł sententie minime de¬
signat auctorias. passim unicuiq. si tñ iͣ
m: facultatẽ. nisi forte quosclã uistiores
non numquam ob causam uenement¬
orem maximi uoicis uocabit auctoritas.
Neliceat potenciorib patcinũ litigaͣtib
p̃stare ł actiones inse transferri.

Expanded text:
carii fuerit administratione subfultus, si quid ab eo vel infertur iurgium vel refertur, procuratoris personam in negotii sui iura substituat. Quod si quis sanctionis huius statuta transgressus iudiciis sese iurgaturus ingesserit, caverit a se viginti libras auri, ab officio quoque suo tantundem ponderis exigenduIn pecuniariis controversiis, etsi specialiter hoc praecepti vel sententiae minime designat auctoritas, passim unicuique, si tamen mus facultatem: nisi forte quosdam, iustiores nonnumquam ob causas, vehementior maximi iudicis vocabit auctoritaNe liceat potentioribus patrocinium litigantibus praestare vel actiones in se transferre.
Abbreviated transcription (Latin):
mum litẽ ꝯtestareris. nõ ÷ tib eo nõie oppo¬
si ꝑ scriptio militiȩ. q̃ nec eu̾m app ellatio
agatiui tb obici potest. Nam si itegna res
est. ro ꝑpetui edicti acceptã tibi nõ ꝑͥmllitͣ
alieno nore actionẽ intende

Expanded text:
mo litem contestareris, non est tibi eo nomine opposita praescriptio militiae: quod nec, cum appellatio agitur, tibi obici poterit. Nam si integra res est, ratio perpetui edicti acceptam tibi non permittit alieno nomine actionem intende
Abbreviated transcription (Latin):
adũtim: plurimos in iustar desꝑatione
causar̃. potentum titulos. ⁊ clarissime pͥ¬
uilegia dignitatis his a quib in ĩ uocant᷑
opponet. ac ne in frairoẽ legum aouersa¬
rioꝵq t̾rorẽ. his nõib abutant᷑. ⁊ titulis.¬

Expanded text:
advertimus plurimos iniustarum desperatione causarum potentium titulos et clarissimae privilegia dignitatis his, a quibus in ius vocantur, opponere. Ac ne in fraudem legum adversiorumque terrorem his nominibus abutantur
Abbreviated transcription (Latin):
bitramur uit̾ esse utrum ab inicio tcep euẽti¬
tã iam lite nego tuim ad ꝑsonam ꝓcura¬
toris transitum fecer it
ep̃. Const̃. aaͣ. ad ꝯciliũ ꝑuincie affrice.
Maritus citĩa mandatum in rebas uxo¬
ris cum sollempni satis datione.⁊ alia
obseruatione intercedendi hãt liberam

Expanded text:
bitramur interesse, utrum ab initita iam lite negotium ad personam procuratoris transitum feceritp. Constantinus A. ad concilium provinciae Africae. Maritus citra mandatum in rebus uxoris cum solemni satisdatione, et alia observatione intercedendi liberam
Abbreviated transcription (Latin):
De ꝯstitucione diue recordationis iustim
patris nr̃i. suꝑ togatis amplissime tuȩ sedis
ꝓlata ylliriciam rouocati postulauerut a
nob eis clar̃ fieri si loc̃ ⁊̃ circa eos possit hr̃e.
siue c̃ comeatu. siue sine comeatu uroicio ei:¬
d sublimitatis affiu̾nt. sanctim: itaq talẽ
legẽ gn̾alit̃ ⁊̃ inꝑsona eoꝵ teñe. ut siqͥs sine
comeatu ultra ꝯtimiũ biennium ab fũit. ł
c̃ comeatu ult᷑ quinquẽninũ d matrieula pe¬
nit: aboleat᷑ nulla licentia ei danda graoũ
suũ uenclicare. nec ĩtm uiris disertissimis
togatis ei: ẜ sedis ad sistere. ꝑfruant᷑ Igitur
aduocati ei: ł sublimitatis hac nr̃a gu̾ali
sanctione: aduocatis fisci.
iy. ant̃.ã. c laudio. pp̃. Cu̾m te fisei cãm
agitasse ꝓponas quauis te salariũ ꝑcepisse
neges tñ placitis ad qui esce. Eos em̃ qͥ cãm
fisci egisset᷑ ꝑhibitũ ÷ ad uers fiscũ pat᷑e ini

Expanded text:
De constitutione divinae recordationis Iustini patris nostri super togatis amplissimae tuae sedis prolata Illyriciani advocati postulaverunt a nobis eis clarum fieri, si locum etiam circa eos possit habere, sive cum commeatu sive sine commeatu iudicio eiusdem sublimitatis afuerint. Sancimus itaque talem legem generaliter in persona eorum tenere, ut, si quis sine commeatu ultra continuum biennium afuerit vel cum commeatu ultra quinquennium , de matricula penitus aboleatur: nulla licentia ei danda gradum suum vindicare nec iterum viris disertissimis togatis eiusdem sedis adsistere. Perfruantur igitur advocati eiusdem sublimitatis hac nostra generali sanctione. IUImp. Antoninus A. Claudio. Cum te fisci causam agitasse proponas, quamvis te salarium percepisse neges, tamen placitis adquiesce. eos enim, qui causam fisci egissent, prohibitum est adversus fiscum patrocini
Abbreviated transcription (Latin):
stipendia merent᷑ s̃ negotiis suꝑ ẽẽ in offen¬
sa cliscipliniaꝰ pois. nec pot̾ clicieum qui ho¬
nesta ⁊ uerecunda p̃cedente cau̾sa mnnid ataͣ
sibi actiones exercuerit alieno negotio fun
g ẽ lica ꝯtentio exꝑsona alt̾ius bona fide
ge̾ nõ ambigit᷑. ꝗ militib nteis inter dici
nõ iͦi ab surdum uerũ ⁊̃ iniquum est.

Expanded text:
stipendia merent, suis negotiis superesse inoffensa disciplina possunt: nec potest dici eum, qui honesta et verecunda praecedente causa mandatas sibi actiones exercuerit, alieno negotio fungi, cum, licet intentio ex persona alterius bona fide re non ambigitur. Quod militibus meis interdici non modo absurdum, veru
Abbreviated transcription (Latin):
Ulpie. Sententiis finita negona rescͥp¬
tis reuocari nõ oportar. Nec em̃ que ꝯstitu¬
ta sunt ut aduocatoꝵ error litigatorib ñ
noceat. tͥ ⁊̃ oppitulari posst᷑. c̃te p̃sente neq
cause palã ex ꝯtinenti icietr rõuo ꝓximo
cc̃clixisse. neq pꝰ sententiã appellationis re

Expanded text:
us . Sententiis finita negotia rescriptis revocari non oportet. Nec enim quae constituta sunt, ut advocatorum error litigatoribus non noceat, tibi etiam opitulari possunt, cum te praesentem neque causae palam ex continenti, id est triduo proximo, contradixisse neque post sententiam a
Abbreviated transcription (Latin):
Suua. lpitie. Uecreto amplusuni ordinis
luctu feminã deminuto. tristior habit: cet̾ai¬
q buiꝰ generis iusignia mulierib remitunt᷑.
tempus sequuta ÷ tam ea quam his ꝗ sciens
eam duxit uxorem ⁊ iam similes sit: ꝑ pe

Expanded text:
us . Decreto amplissimi ordinis luctu feminarum deminuto tristior habitus ceteraque hoc genus insignia mulieribus remittuntur, tempus secuta est, tam ea quam is, qui sciens eam duxit uxorem, etiam si miles sit, pe
Abbreviated transcription (Latin):
de sunt clarissunis eloquentie uminbus.
L.x. auri libre quas sub imꝑio zenonis dliue
memorie pedaneis leputatas arbitris. nec
nõ infide iussoꝵ uires extunꝗ antib tñi au¬
ferencdas credidit parca posterioris subtilitas
prurcipis. ut iam liberalitate nr̃i nuñis ui¬
ri clar issimi fisei patroni prefatam auri
sũmam sine fraude annis singłis ꝯsequan¬
tur. ab amplisima tua sede pari lãce inu¬
trumq diuidendam. namnimuer sis red¬
ditur. qͦud ꝑuoto om̃rum primatib indul¬
getur. sacras insuꝑ epłas quib ad ꝑbant᷑
uiri clarissura tribuni p̾toriami. ⁊ notarii
nõ imus tm̃ noie. s alterius queq unius

Expanded text:
dae sunt clarissimis eloquentiae luminibus sexaginta auri librae, quas sub imperio Zenonis divae memoriae pedaneis deputatas arbitris nec non fideiussorum vires aestimantibus, tamen auferendas credidit parca posterioris subtilitas principis, ut iam liberalitate nostri numinis viri clarissimi fisci patroni praefatam auri summam sine fraude annis singulis consequantur, ab amplissima tua sede pari lance in utrumque dividendam. Nam universis redditur, quod pro voto omnium primatibus indulgetur. Sacras insuper epistulas, quibus adprobantur viri clarissimi tribuni praetoriani et notarii, non unius tantum nomine, sed alterius
Abbreviated transcription (Latin):
tue magnitubinis ꝯtin⁊ ⁊̃ in posterũ in¬
tactis. inuiolatisq seruandis. quaten: hꝰ¬
modi delata eis liberalitate nr̃e serenita¬
tis honore. possuit in otio. ⁊ tranquillitate.
reliquũ tp̃s uite suȩ ꝑagere. nulla eis mu¬
nitis sollicitubine ingerenda.
ti qui dirimunt ambigua fata causarum
sueq defensionis uirib in reb sepe publi

Expanded text:
tuae magnitudinis continet, etiam in posterum intuae magnitudinis continet, etiam in posterum intactis inviolatisque servandis, quatenus huiusmodi delato eis liberalitate nostrae serenitatis honore possint in otio et tranquillitate reliquum tempus vitae suae peragere, nulla eis invitis sollicitudine ingerenda. ti, qui dirimunt ambigua fata causarum suaeque defensionis viribus in rebus saepe publi