comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
missa fu̾it uel uice nĩciatõis
oniilla satisdatõ de oꝑe restitu¬
endo fu̾it int̾posita. qui ignt ͤ
facit ⁊ si ius faciendi babͣmt
uidetur ⁊ io poc destruere co¬
sit ubi mĩciatũ est siue edi¬
ficatins eque hocͤ int̃ dc̃o
locus erit. ¶ait p̾tor ꝙ fc̃m¬
titui n int᷑est it mre fcm̃ sit
aut non siue enĩ nire frm̃ est
siue non iure fcm̃ est int̾d̾a̾m
locum habebit ¶ quidquid au¬
tem añ remissionẽ fit ntͣ illud
ꝙ loco remissionis habetur pro
eo habend̾ ẽ atq si nullo iure
tus fu̾it satisdare de inde actor
stipłari noluerit mea cã ẽ ut¬

Expanded text:
missa fiat uel uice nuntiationis missae satisdatio de opere restituendo fuerit interposita. qui igitur facit, etsi ius faciendi habuituidetur et ideo hoc destruere cosit, ubi nuntiatum est, siue aedificatus, aeque hoc interdicto locus erit.Ait praetor: titui, neque interest, iure factum sit an non: siue iure factum est siue non iure factum est, interdictum locum habebit.Quidquid autem ante remissionem fit uel illud quod loco remissionis habetur, pro eo habendum est, atque si nullo iure tus fuerit satisdare, deinde actor stip
Abbreviated transcription (Latin):
posse dici ꝑtum quo restitin
herent ñ sat̃ intellig̾e se lab̾o
ait utr dum taxat qui mat᷑
rit qui maturi fuerant nch̾
nam cum fundꝰ alienaret᷑ qi
ad eum fructus q eiꝰ atmet unã¬

Expanded text:
tum quoque restitui haesisse non satis intellegere se Labeo ait, utrum dumtaxat qui maturrit, qui maturi fuerint, nihinam cum fundus alienaretur, quod ad eum fructusque eius attin
Abbreviated transcription (Latin):
rem ht̃ qui seꝑatim solũ edium
uend̾e possit. ¶hec acto ⁊̃ in
ip̃m frandatorẽ. dat᷑. l mela ñ
pntabat in fraudatorẽ cam dã¬
dam qr nulla actõ ineum ex
añgesto pꝰ bonoꝵ uendicionem
daret: ⁊ iniquin eẽt actõem da¬
ri in eni cui bona ablata es¬
sent ¶Si uͦ q̃dã disꝑdidisset
si nulla i de recuꝑari possẽt ni¬
chominꝰ acto in eum dabitur

Expanded text:
rem haberet, qui separatim solum aedium uendere possit.Haec actio etiam in ipsum fraudatorem datur, licet Mela non putabat in fraudatorem eam dandam, quia nulla actio in eum ex ante gesto post bonorum uenditionem daretur et iniquum esset actionem dari in eum, cui bona ablata essent. si uero quaedam disperdidisset, si nulla ratione reciperari possent, nihilo minus actio in eum dabitur
Abbreviated transcription (Latin):
alienatam restitui oꝑt s ⁊ fructꝰ
qui alienatõis tp̃r t̾re coherent.
qr in bonis frandatoris fuerunt
It̃ eos qui pꝰ inchoatum indiciũ
accepti sunt. medio aut̃ tp̃ ꝑ
ceptos in restitutõem ñ uenire
It ꝑtum a ueille ꝑ frandẽ alie¬
natuͤta medio tp̃r editum in
restitut̃õem ñ uenire. q n bo

Expanded text:
alienatam restitui oportet, sed et fructus, qui alienationis tempore terrae cohaerent, quia in bonis fraudatoris fuerunt, item eos, qui post inchoatum iudicium recepti sint: medio autem tempore perceptos in restitutionem non uenire. item partum ancillae per fraudem alienatae medio tempore editum in restitutionem non uen
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ Qnus senis panphilam hac lege
Lemit ut intͣ anuũ manimut¬
t̾ctur deinde intͣ nunim senis
ẜus ꝓmĩtiatus ẽ. quero an exle¬
ge nẽditõnis filito anno paphi¬
ian lb̾tatẽ ꝯsecuta sit. pauł
dño adquisitã cum qua ⁊dc̃one
uenisset ꝓponeretur.

Expanded text:
us Seius Pamphilam hac lege emit, ut intra annum manumitteretur: deinde intra annum Seius seruus pronuntiatus est: quaero, an ex lege uenditionis finito anno Pamphila libertatem consecuta sit. Pauludomino adquisitam, cum qua condicione uenisse proponeretur.
Abbreviated transcription (Latin):
mlibellis sunt cõphensa querdam¬
gͦ si cãm appellandi certa dix̾it᷑
legare an u̾o quasi forma obstĩc¬
dus sit putotñ cũ semei ꝓuo¬
cauerit eẽ ei facultatẽ agẽdo

Expanded text:
libellis sunt comprehensausam appellandi certam dixerit, legare? an vero quasi forma quadam obstrictus sit? puto tamen, cum semel provocaverit, esse ei facultatem in agendo
Abbreviated transcription (Latin):
aca si ue nimissum hẽs quo
usiᷤ eius det̾ior fiat sic resti¬
tuatur ¶Item ne quid fiat.
immitatur ue int̾cc̃a. ħoc
int̾dcĩnad publicas cloatas
ꝑtinet ne quid ad eloacas
enda cloata ⁊ ñ ⁊̃ denona
facienda hoc int̾ec̃o ⁊ p̾hen¬
datur tñ eque int̾dicend̾
las ait ne facienti cloacã
ins fiat quia ead̾ utilitas
et p̾torem .n. sic nt̾dixis¬
se ne uisfi̾et quominꝰ elo¬
aquam in publico fac̾e ni¬
ceret id q ofilio ⁊ trebaci¬

Expanded text:
tum siue ea immissum habes, quo usus eius deterior sit fiat, restitua‹s›. item ne quid fiat immittaturue, interdicam'.Hoc interdictum ad publicas cloacas pertinet, ne quid ad cloacam enda cloaca, non etiam de noua facienda hoc interdicto comprehendatur, tamen aeque interdicendum Labeo ait, ne facienti cloacam uis fiat, quia eadem utilitas sit: praetorem enim sic interdixisse, ne uis fieret, quo minus cloacam in publico facere liceret: idque Ofilio et Trebati
Abbreviated transcription (Latin):
dicatione hõis. si negletus a po¬
ssessore fuerit culpe hꝰ noĩe te¬
neͣti  possessor sta cum dari ꝓ¬
misit an culpa ad̾ ad stipulatõ¬
uem ꝑtin infatiẽdo accipien

Expanded text:
dicatione hominis, si neglectus a possessore fuerit, culpae huius nomine tenetur possessor, ita et cum dari promisit, an culpa, quod ad stipulationem attinet, in faciendo accipien
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ am ꝓuintiis ex̃citib uep̾¬
suicã mittet anc̃dam xp̃tũ¬
rũ fignificet. ii beno manusua
subscripto. cumq ad publica¬
nũ mittat ut si quid ampsi
p mãdatũ ẽ trãferet d mu¬

Expanded text:
nciis exercitibusue prsui causa mittet quendam empturum, significet libello manu sua subscripto eumque ad publicanum mittat, ut, si quid amplius quam mandatum est transferet, id mu
Abbreviated transcription (Latin):
bũt᷑ in dños sui nore deditõ¬
ne iudiciũ dabo ¶hic titulus
ad publicanos ꝑtinet. publi
nam inde ⁊ uom̃ hñt siue
fisto uetigal pendant ust᷑¬
butũ ꝯ sequẽtur. et om̃s qui
afisco   ducunt recte oppei¬
noꝵ raptoꝵ in quadruplrmm
sit. ⁊ furti manifesti eq̃ ĩ qua¬
druplũ sit. ⁊ restituendifacu¬
itas publicano ui areptirr
no ñ ex y edcõ s ex gn̾ali in
bonoꝵ raptoꝵ dãpnũ iiuri¬
e uł furti ᷤ mn ͤ ꝑ ossit. ⁊ placet

Expanded text:
ur, in dominos sine noxae deditione iudicium dabo'. Hic titulus ad publicanos pertinet. publicnam inde nomen habent, siue fisco uectigal pendant uel tributum consequantur: et omnes, qui quod a fisco conducunt, recte appelnorum ‹rap›torum in quadruplum sit et f‹u›rti manifesti aeque in quadruplum, et restituendi facultas publicano ui abreptum no non ex hoc edicto, sed ex generali ui bonorum raptorum, damni iniuriae uel furti agere, an possit? et plac
Abbreviated transcription (Latin):
ita arabaͣt᷑ ut ꝑ sulcos id̾q ꝑ
portas tũc aqua ad inferiora
ut inalt̾am ꝑtem araret ne
agr̃ nicimis ꝙ ad̾m uellet a¬
raret. s si qͣuo s sulcos tĩas u¬
sos aquarios facit. ꝑ quos in
fecisset ex quib aqua plir pos¬
set noc̾e arbitrium si appare¬
at futurũ ut aqua pli noc̾et

Expanded text:
ita arabat, ut per sulcos itemque porcas aqua ad inferioremut in alteram partem araret, ne agrum uicinus quemadmodum uellet araret. Sed si quos sulcos transuersos aquarios faceret, per quos in fecisset, ex quibus aqua pluuia posset nocere, arbitrum, si appareat futurum, ut aqua pluuia noceret,
Abbreviated transcription (Latin):
faciliꝰ possõne possum eius ane¬
ctõis intdco tecui siciti nuic
possidetis eas edes a quibus ꝓie¬
tum est ¶ Set si supͣ edes quas
possideo cenacu̾lim sit mn quo
alius quasi dũs moretur int̾dc̃o
uti possidetis me iti posse labeo
ait non eñ qui in cenaculo mo¬
retur senꝑ enĩ suꝑsiciem solo
rum est hoc in eo qui aditum
ex publico habuit ¶Geterum
tore utendur dñs aũt soli

Expanded text:
m eius proiectionis, interdico tecum sic 'uti nunc possidetis eas aedes, ex quibus proiectus est'?Sed si supra aedes, quas possideo, cenaculum sit, in quo alius quasi dominus moretur, interdicto uti possidetis me uti posse Labeo ait, non eum qui in cenaculo mo‹re›tur: semper enim superficiem solo rum est hoc in eo, qui aditum ex publico habuit: ceterum aetore utetur. dominus autem so
Abbreviated transcription (Latin):
uemini quo minus fruamins
rm si ueto. si qua alia acto
de suꝑficie postulabitur cã co¬
suꝑficiem i aliens solo ht̃ͤ
uili actõe subiuuis est san si cõ¬

Expanded text:
uemini, quo minus fruamini, uim fieri ueto. si qua alia actio de superficie postulabitur, causa cosuperficiem in alieno solo habet, ciuili act
Abbreviated transcription (Latin):
ligendum est ut si ad tempuis
quis suꝑficiem adnxerit ne¬
getiu ei in rem actõ ⁊ sane
cã cognita ei qui ñ ad modra¬
cum tenpus ⁊ dux̾it suꝑficiẽ
in remacto cpetit ¶is añt ĩ
cinꝰ solo suꝑficies est utiq non
indiget utili actt̾e s ht̃ in rẽ
qͣleui ht̃ de solo plane si adu̾sꝰ
suꝑficiarnum uelit nendicerre
dicendun ẽ exceptõe tuend̾¬
eun in fc̃m̃ data nam ei cui¬

Expanded text:
legendum est, ut, si ad tempus quis superficiem conduxerit, negetur ei in rem actio. et sane causa cognita ei, qui non ad modicum tempus conduxit superficiem, in rem actio competet.Is autem, in cuius solo superficies est, utique non indiget utili actione, sed habet in rem, qualem habet de solo. plane si aduersus superficiarium uelit uindicare, dicendum est exceptione utendum in factum data: nam
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ ced̾e ẜ ⁊ longe utile nisum
est qr et inc̾tum erat au lo¬
ita p̾tor. eum qui suꝑficiem
pr liꝑs uotutniti possidetis in¬
t̾dc̃o neq exigit ab eo qualẽ
cam possidendi hãt umũ. tr̃
requirit nuͣm forte ini clam

Expanded text:
 cedere. sed longe utile uisum est, quia et incertum erat, an loitaque praetor eum, qui superficiem petit, ueluti ‹uti› possidetis interdicto, neque exigit ab eo, quam causam possidendi habeat: unum tantum requirit, num forte ui clam
Abbreviated transcription (Latin):
idq rescriptis inꝑatoris mi ant̾¬
declaratir. planc si aliumꝙ alio¬
adiit ñ pͥncipem nichil ei hic er¬
ror proderit hicct ñ indeat᷑ cessa¬
ria tẽpora debet is cius applłatõ
ñ est recepta uł cõpetẽtem in¬
dicẽ nel principem adare al deest ñ¬

Expanded text:
i Antdeclaratur. Plane si alium adiit non principem, nihil ei hic error proderit, licet non uideatur cessaria tempora debet is, cuius appellatio non est recepta, uel competentem iudicem uel principem adire. 6
Abbreviated transcription (Latin):
cussatõnem allegandam ht̃ ⁊ si fu¬
erit repulsa dũc dem̃ appłłare debe¬
bit cet̾um añ frustra appłłat᷑ alia
cã est eoꝵ qui ad aliquod munus ul
honorẽ nocant᷑ cum dicãt se hr̃e
sũit ¶ Solent pleꝵq p̾sides remit̾e
ad ordinẽ noĩatum ut gauĩ serum
crearent magrãtum uł alius quis
honor uł miniuuis in eum ꝯferatur
utrũ gͥ tñc appłand̾ est cum ordo de¬
cretum int̾posuit an n̾o arennssi¬
onc qͣm p̾ses fec̾it applło sit int̾po¬
nẽda ⁊ mag̾ est ut tũc sit applłan

Expanded text:
cusationem allegandam habet et, si fucusationem allegandam habet et, si fuerit repulsa, tunc demum appellare debebit: ceterum ante frustra appellatur. Alia causa est eorum, qui ad aliquod munus uel honorem uocantur, cum dicant se habere suerint. Solent plerumque praesides remittere ad ordinem nominatum ut Gaium Seium creent magistratum uel alius quis honor uel munus in eum conferatur. utrum igitur tunc appellandum est, cum ordo decretum interposuerit, an uero a remissione, quam praeses fecerit, appellatio sit interponenda? et magis est, ut tu
Abbreviated transcription (Latin):
deportãdꝰ annotau̾it p̾ses ꝓunicie
⁊ imꝑator rescrip serit ut deportit᷑
uidcanius quõi modo ᷑ sit ꝓ uocandũ
utrũ cñ imꝑator rescripserit an
cũ ei scribit᷑ ⁊ putẽ tñc eẽ applła¬
Ut tũc ꝓ uocet᷑ cũ imꝑador insu¬
lam ci assignan̾it ꝯpbata .n. sẽ¬
tc̃cia pͥsidis tñc solet insluam assi¬
gnare missus illud uerẽd̾ est si
mẽdaciis ap̃ principem honauit
eum ꝙ̃ deportãd̾ laborat nit̾clu¬
te dic̾etur hinnauitate sugg̾en¬
te ut ⁊ hoc ⁊ illo tẽpore ñ frust
a uocaret᷑ q ñ adu̾sus prmcipem
s adu̾sus indicis calliditatemi
ꝓnocanit ¶Simili modo ⁊ inde¬
curione erit ꝓband̾ ꝙ̃ pimiri
sibi p̾ses ꝓuncie ꝑtnt̾e ñ debet
s reciꝑe eum in carc̾em ⁊ ꝑͥnci¬
pi scrib̾e de pena eius ¶ Si quis
tutor datus fu̾it uł testam̃to uł
quo a lio  qͦmͦ uis dandi ht̃ ñ op̃t
eum ꝓuocare hoc .n. diuus mar¬
cus effecit S intra tẽpora statuta ex¬

Expanded text:
tandum adnotauerit praeses prouinciae et imperatori scripserit, ut deportetur, uideamus, quando sit prouocandum, utrum cum imperator scripserit an cum ei scribitur? et putem tunc esse appellaut tunc prouocetur, cum imperator insulam ei adsignauerit: comprobata enim sententia praesidis tunc solet insulam adsignare. rursus illud uerendum est, si mendaciis apud principem onerauit eum, quem deportandum laborabat, interclunitate suggerente, ut et hoc et illo tempore non frustra prouocaretur, quia non aduersus principem, sed aduersus iudicis calliditatem prouocauit. simili modo et in decurione erit probandum, quem punire sibi praeses permittere non debet, sed recipere eum in carcerem et principi scribere de poena eius. Si quis tutor datus fuerit uel testamento uel a quo alio, qui ius dandi habet, non oportet eum prouocare hoc enim diuus Marcus effecit, sed intra tempora praestituta ex
Abbreviated transcription (Latin):
a senatu ad pͥncipem idq or̃one diui
adriam effem̃ ẽ ¶Si quis ante sn̾ia
ꝓfessus est se anidice ñ ꝓnocatur̃
indubitate ꝓ uocandi auxilmm
ꝑdidit ¶Int̾d̾ imꝑator ita solet in¬
dicẽdare ñ ut lic̾et ab eo ꝓuocari
ut scio sepussime ad inomarco indi¬
ces datos añ ⁊ aluis possit i taindice
ad fideiussores ꝓ bandos dãtur an
appllare biceat᷑ qͣnanuis hoc cafu
⁊ sine applłatone quidã pͥutant᷑
ab eo qui eos dederit sniam eius

Expanded text:
u non posse principem, idque oratione diui Hadriani effectum. Si quis ante sententiam professus fuerit se a iudice non prouocaturum, indubit‹at›e prouocandi auxilium perdidit. Interdum imperator ita solet iudicem dare, ne liceret ab eo prouocare, ut scio saepissime a diu Marco iudices datos. an et alius possit ita iudicemad fideiussores probandos dantur, an appellare liceat: quamuis hoc casu et sine appellatione quidam putent ab eo, qui eum dedit, sententiam eius
Abbreviated transcription (Latin):
scrunt applłones. q̃ rectro ad princi¬
ꝑem fc̃e sunt omissis hus ad quos de¬
buerunt sĩ ex uno ordine adpͥsides
remiti Id̾ rescripserunt a indice ꝙ̃
a p̃side ꝓuincie quis acceꝑat non
recte ĩꝑatorẽ applłatũ ẽe id̾o reuer¬

Expanded text:
serunt appellationes, quae recto ad principem factae sunt omissis his, ad quos debuerunt fieri ex imo ordine, ad praesides remitti. Idem rescripserunt ab iudice, quem a praeside prouinciae quis acceperat, non recte imperatorem app
Abbreviated transcription (Latin):
lt eideu. ¶⁊ nenditoris fideius¬
sor emptore nieto apesidoit
licet emꝑtor ⁊ uenditor acquies¬
cͣant. ¶Si heres militutus nic¬
tus fl̾t ab eo qui de mosfõso des¬
taĩto agebat legatariis ⁊ qui
lib̾tatẽ accepnnt᷑  ꝑmitt̃ẽd̾ est
appłare si q̃ratur ꝑ collusionem

Expanded text:
tur et uenditoris fideiussor emptore uicto appellabit, licet emptor et uenditor adquiescant. Si heres institutus uictus fuerit ab eo, qui de inofficioso testamento agebat, legatariis et qui libertatem acceperunt permittendum est appellare, si querantur per collusionem
Abbreviated transcription (Latin):
dt quo nuteres it defensores
si ppriblicaꝵ ⁊ curatores adoles¬
cencuim uel fariosi t̾ cuun diem
hr̃e debent id circo quia alieno no¬
mine appłaniit ex hoc apparet ter¬
cio die ꝑnocand defensori si mͦ
quasi defensor cãm egit ñ suo noĩe
cum obtẽtu alieni nõis suam cãm
agẽs t̾cio die appłłare possit ¶si ꝗf
suspectum tutorẽ faciens ñ obtinu¬
erit appłłare eum infra triduum¬

Expanded text:
tur. Tutores, item defensores rerum publicarum et curatores adulescentium uel furiosi, tertium diem habere debent, idcirco quia alieno nomine appellant. ex hoc apparet tertio die prouocandum defensori, si modo quasi defensor causam egit, non suo nomine, cum optentu alieni nominis suam causam agens tertio die appellare possit. Si quis suspectum tutorem faciens non optinuerit, app
Abbreviated transcription (Latin):
omimis ali enã cam̃ defenderis set
si alius qͣm qͥ iniuudicio ex ꝑdus est
applset quaus est cuiꝰ int̾est an etiã
tercia die ꝓ uocare possit uideamꝰ
Set dicẽd̾ est scd̾a die applłare eũ
deb̾e quia uerũ est eum suam cãm
sibi lic̾e infra tridunmapplłare
ena cã ei qui indicio exꝑtus non
applłare dimiserit an pat̾ eiꝰ ap¬
peliare possit maxime ni dicat
eum in pot̾ate sua eẽ querit᷑

Expanded text:
o minus alienam causam defenderis. Sed si alius, quam qui iudicio expertus est, appellet, qualis est cuius interest, an etiam tertia die appellare possit, uideamus. sed dicendum est secunda die appellare eum debere, quia uerum est eum suam causasibi licere intra triduum appellare, ena causa ei, qui iudicio expertus non appellare omiserit, an pater eius appellare possit, maxime si dicat eum in potestate sua esse, quaeritur.
Abbreviated transcription (Latin):
ceptam quiquaq rõne doceat ad¬
applłone si quid principẽ appłłari
oꝑtint principi erit suplicãdum
sim u̾o alius appllab at᷑ qmͣ pͥcipes
ille erit aderndiis s ⁊ si quid aliud
post receptã appłłonẽ inpedimto
factum fu̾it eum adiri oꝑt quem
appłła̾re quis debet plane si applła¬
tione ñ rp recepta ñ ip̃m adierit
auẽ debũit s pͥncip̃ẽ ꝓ eo hẽbitur

Expanded text:
qua ratione doceat, adappellatione, si quidem principem appellari oportuit, principi erit supplicandum: sin uero aliu‹s› appellabatur quam princeps, ille erit adeundus. Sed et si quid aliud post receptam appellationem impedimento factum fuerit, eum adiri oportet, quem appellare quis debet. Plane si appellatione non recepta non ipsum adierit, quem debuit, sed principem, pro eo habebitur,
Abbreviated transcription (Latin):
pupilli defensorẽ ¶Si adnsus ab se̾¬
tẽ fu̾it ꝓ nĩciatum biduũ ułtri¬
duũ ex quo quis scit ꝯpudãd̾ est
dicit᷑ ab sentẽ posse ꝓ notare ex
quo scit sic accipumis si ñ in cã ꝑ
ꝓcuratõem defensus est namsi il¬
le ñ ꝓnocanit difficile ẽ ut hic an¬
diatur

Expanded text:
pupilli defensorem. Si aduersus absentem fuerit pronuntiatum, biduum uel triduum edicitur absentem posse provocare ex quo scit, sic accipit, si non in causa per procuratorem defensus est, nam si ille non provocavit, difficile est, ut haec audiatur
Abbreviated transcription (Latin):
tus urbis indicẽ dedit uł p̾feũs pre¬
toro ip̃e erit ꝓuocandus quiemy
ded̾it iudicẽ Cab eo cui quis manda¬
uit nuididõnẽ ñ ip̃e ꝓ uocabitur
nam ⁊ gn̾ałr is erit ꝓuocandus
ab eo cui mandata ẽ nuri dicio qui
ꝓuocaret᷑ ab eo qui mtandant
mriditionem

Expanded text:
tus urbi iudicem dederit uel praetorio, ipse erit prouocandus, qui eum dederit iudicem. Ab eo, cui quis mandauit iurisdictionem, non ipse prouocabitur: nam generaliter is erit prouocandus ab eo cui mandata est iurisdictio, qui prouocaretur ab eo qui mandauit iurisdictionem
Abbreviated transcription (Latin):
forte post sin̾am statĩdẽa copiã
su ñ fec̾it is qui a nũciautt ut
fi̾ assolet dice̾d ẽ nich noc̃e appͥlsa¬
tioni nam ubi pͥmũ copiam eiur
hñit ꝓuocare pot̾it gͦ s statim
ciꝑet si forte dc̃a sit si̾a iam sup¬
p̃ma ons uͭtiq ñ indebit᷑ se subt᷑¬
xisse ad eundi aũt facultatẽ senꝑ
accipimns si in publico sui copram
fec̾it cet̾um si ñ fec̾it an mpute¬
t᷑ alicui ꝙ ad domicrũ eius ñ ne¬
nerit quodq in ortos ñ accesser̃
⁊ ult̾ius ꝙ ad inllã sub urbanam.
magis qr est ut ñ debeat inpii¬
tari qrͣ si in publico ens adein a¬
di facultas ñ fu̾it melius dicet᷑
facultatẽ ñ fusse ad eundi ¶Si qͥ
ip̃ius quid̾ a quo applłanut᷑ ad ei¬
di facultatẽ ũ hu̾it ens añt quem
applłanit ht̃ copiam uidẽd̾ est an¬
ei p̾scribi possit qui eũ non adierit
⁊ hoc iurentimur ut si alt̾ utriuc
adeundi fuit copia pͥsript̃o loc̃¬

Expanded text:
forte post sententiam statim dictam copiam sui non fecerit is, qui pronunciavit ut fieri assolet, dicendum est nihil nocere appellatori. Nam ubi primum copiam ejus it prouocare. ergo si statim ciperet? si forte dicta sit sententia iam suprema hora? utique non uidebitur se subtraxisse. Adeundi autem facultatem semper accipimus, si in publico sui copiam fecit: ceterum si non fecit, an imputetur alicui, quod ad domum eius non uenerit quodque in hortos non accesserit, et ulterius quod ad uillam suburbanam? magisque est, ut non debeat imputari. quare si in publico eius adeundi facultas non fuit, melius dicetur facultatem non fuisse adeundi. Si quis ipsius quidem, a quo appellabit, adeundi facultatem non habuit, eius autem, quem appellabit, habeat copiamei praescribi possit quod eum non adierit. Ex hoc jure utimur, ut, si alterutrius adeundi fuerit copia, praescriptio loc
Abbreviated transcription (Latin):
nant᷑ ntrimn una si̾a est ⁊ quasi
plues in unam sñmã sint rei pro¬
mitẽdi ⁊ unusquis eaꝵ insolidũ
sonas atq it̾o eos qui cõdẽpiati sũt
niriles ꝑtes deb̾e¶Nuod est rescriptũ
in cõi cansa quociens alt̃ appłłat alt̾
ñ. alt̾ius nictoriam ⁊̃ ei ꝓfic̾e qui ñ
cad̾ q causa fuit defensionis cet̾um
si diũse alia cã ẽ ut induob tutori¬
bus ꝓcedit si alt̃ tutelam gesserat
alt̾ ñ ating̾̃at ⁊ is qui ñ gesserat ꝓ¬
nocauit iquin ẽ enĩ eũ qui ideͥ¬
cumia ex necesitat᷑e indicis ab eo qmi
⁊appsone int̃ posita meruit metiorẽ
su̾iam. reciꝑe eũ peccumam quam
soluit oportet
diuminurũ creatum s tm̃ nocibus ppła¬
riũ postulatũ eis q tñc ꝓcisulẽ quod
fac̾e ũ debuit ꝯcessisse appłło in re

Expanded text:
ntentia est et qu‹a›si plures in unam summam rei sint promittendi, ut unusquisque eorum in solidum sonas atque ideo eos qui condemnati sunt uiriles partes debere. Quod est rescriptum in communi causa, quotiens alter appellat, alter non, alterius uictoriam ei proficere qui non ademque causa fuit defensionis: ceterum si diuersae, alia causa est. ut in duobus tutoribus procedit, si a‹lt›er tutelam gesserat, alter non attigerat et is qui non gesserat prouocauit: iniquum est enim, qui idcicunia ex necessitate iudicis ab eo, qui appellatione interposita meruerit meliorem sententiam, recipere eum pecuniam quam soluit oportet.duumuirum creatum, sed tantum uocibus popularium postulatum eisque tunc proconsulem, quod facere non de
Abbreviated transcription (Latin):
momĩti cent R̾. eius modi appłło¬
nẽ ñ eẽ obseruandam¶ uissus a
indice exib̾e scd̾m p̾ceptũ pͥsidis ꝓ¬
ũcie rõnes quas apud se ẽẽ cau̾at
nnstrim̃toꝵ gratia data dilatõne
nec post ea exibuit id̾o scd̾mꝰ re

Expanded text:
 eiusmodi appellationem non esse obseruandam. Iussus a iudice exhibere secundum praeceptum praesidis prouinciae rationes, quas apud se esse cauerat, instrumentorum gratia data dilatione nec postea exhibuit ideoque se
Abbreviated transcription (Latin):
ab adu̾sario equm sibi uiden f̾tuc¬
tus apud sequestreu deponi
ꝓ missumꝰ pͥside ꝓuicie iudice da¬
to inctuc pot̾ ꝓ nocarescum procͣ¬
ator cesaris qui ꝑtib p̾sidis non
fangebat᷑ in lite priuatoꝵ ius dã¬
bat ¶filium fa. cum adu̾sus patrẽ
euis de boius q̃ ꝑ ip̃m potant ad
tris noĩe pͦtuisse ꝓuocare ¶ eum
qui cognonit edc̃m ꝑeuptorium
sedm̾ ordnns cãm dat᷑. placuit nou
recte ꝓuocasse cum in eius potͥa¬
te fu̾it ar̃diẽ p̾stitum ꝓtribima¬

Expanded text:
ab aduersario, aequum sibi uideri fructus apud sequestres deponi.ompromissum a praeside prouinciae iudice dato uictus potest prouocare. Cum procurator Caesaris, qui partibus praesidis non fu‹n›gebatur, in lite priuatorum ius danbat. Filium familias, cum aduersus patrem eius de bonis, quae per ipsum poterant adqtris nomine potuisse prouocare. Eum, qui cognouit edictum peremptorium, secundum ordinis causam dati placuit non recte prouocasse, cum in eius potestate fuerit ante diem praestitutum
Abbreviated transcription (Latin):
d̾ Cnm in nna cã seꝑatĩ duplex sẽ¬
tẽcia diu̾sa dat᷑ nłuti una sortis alia
usinaꝵr duplex applo necessaria est
ne alt̾am agnouisse de alt̾a ꝓuocas¬
sc intelligat᷑. ¶⁊utor pupillodatꝰ
si ꝓ uocet intim pupillo curatorda¬
bit᷑ S si tutoris actoritas stnt neces

Expanded text:
 Cum in una causa separatim duplex sententia diuisa datur, ueluti una sortis, alia usurarum, duplex appellatio necessaria est, ne alteram adgnouisse, de altera prouocasse intellegatur. Tutor pupillo datus si prouocet, interim pupillo curator dabitur. sed si tutoris
Abbreviated transcription (Latin):
appelias dicerent᷑ id̾ dicẽd̾ est s
⁊ sinc appłone si fiĩt traosatum si¬
milit̾ rescriptum ẽ ¶Si quis ip̃o
die int̾acta uoce appłau̾nt hoc ei
susficit. Sin aũt noc ñ fec̾intad
libellos appłatorios dandos bidmĩ
ducit᷑ ꝓuocare ꝑmittit᷑ uerum

Expanded text:
idem dicendum est. sed et sine appellatione si fuerit transactum, similiter rescriptum est. Si quis ipso die inter acta uoce appellauit, hoc ei sufficit: sin autem hoc non fecerit, ad libellos appellatorios dandos biduum ducitur, prouocare permittitur, uerum
Abbreviated transcription (Latin):
serunt cessantib uero hus ⁊ spurii
ad decurionatum ⁊ re ⁊ iuta hones¬
ta accipient᷑. qd ntiq ñ sordierit
ordim cum ex utilitate eius sit senꝑ
ordinẽ plenũ hĩe ¶eos qui iudaicã

Expanded text:
serunt. cessantibus uero his etiam spurii ad decurionatum et re et uita honesta recipientur: quod utique non sordi erit ordini, cum ex utilitate eius sit semper ordinem plenum habere.Eis, qui Iudaicam
Abbreviated transcription (Latin):
d Ben̾alit̾ id ent defedẽdũ ut
aui clementõrem fin̾am passus ẽ
ob hoc cmnod ad tẽpus relegatur bo¬
nis cõsułe debeat humanitatic an̾e
nͨ decimionatũ accipiat s si quic
ob fassam cãm nł aliam degrauio¬
rib ñ ad tẽpus relegatꝰ sit s adtẽ¬
nib nł cmo alio officio fuisset in

Expanded text:
eraliter id erit defendendum, ut qui clementiorem sententiam passus est ob hoc, quod ad tempus relegatur, boni consulere debeat humanitatis sententiae nec decurionatum recipiat.Sed si quis ob falsam causam uel aliam de grauioribus non ad tempus sit relegatus, sed ad temnibus uel quo alio officio fuisset in
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑtiuent relictis malia ioca
trasmigrasse ꝓ babunt᷑ p̃ses ꝓ
iuncie in patͥum solũ reuocare
⁊ mum̾ibus cõgruentibus fun
sus plane locũ suũ qͥd̾ ñ obtine¬
bit s ñ senꝑ ꝓhibebit᷑ decurio
fieri demq in locum suũ non
restituet᷑ Nam ⁊ substitui l egi
in iocum enis pot̾ ⁊ si nũs ordi¬
nis plenus sit expectare eum
op̃t donec alicꝰ locus uacet
aua cã est eins qui ad tẽpus or¬
dine remouet᷑ hic .n. inpleto
tẽpore decurio est s ⁊ in hꝰ loc̃
sub legi pot̾it ¶S ⁊ si locum
pleniun inuen̾it expectet do¬
nec locus nacet ¶restitutus dñ
ordine utrum eñ ordinẽ deueat
quẽ p̾stimĩ habuit auu̾o quẽ
nũc nactus est queri pot̾ si for
tur arbitror tñ eimd̾ ordinẽ ten̾e

Expanded text:
 relictis in alia loca transmigrasse probabitur, praeses prouinciae in patrium solum reuocare et muneribus congruentibus fungsus plane locum suum quidem non optinebit, sed non semper prohibetur decurio fieri. denique in locum suum non restituetur nam et sublegi in locum eius potest et si numerus ordinis plenus sit, exspectare eum oportet, donec alius vacet. alia causa est eius, qui ad tempus ordine removetur: hic enim impleto tempore decurio est. sed et in huius locum sublegi poterit: sed et si plenum locum invenerit, exspectet, donec locus vacet. Restitutus tamen in ordinem utrum eum ordinem teneat, quem primum habuit, an vero quem nunc nanctustur. arbitror tamen eundem ordinem tenere,
Abbreviated transcription (Latin):
ne fusib casiget᷑ ⁊ neminetatũ
si post ea natum honor decuriouis
maculet᷑ & ⁊ fi pat̾ ip̃uis ordine
eius moueat᷑ arbitror
eum quasi plebei filiũ in honorib
spectari ꝙ il post cõceptõne ip̃nus
pater dignitatẽ a miserit dicẽdũ e¬
rit benigne ut deemionis filium
patris relegatõnẽ natus sit si tmi¬
d̾ añ cõceptus sit similis senatoris
filio hẽbit᷑ S post ea nocebit illi
relegatõ. Si ad tenpuis ordine mo¬
to patre fu̾it natus medioq tẽpore
cõceptus ⁊ editꝰ an qiͣ decurionis fi¬
luis nascat᷑/ licet pat̾ eius añ obiẽ¬
rit ꝙͣ in ordine nen̾t quod benig
ne erit admittẽd p̾t̾ea si cõceptut
sit aplebeio mor aute editõnẽ
ꝑat̾ enis deenrionatum adeptus
añ editõnẽ eius amiserit ñ infa¬
norabilit̾ quis mediũ tẽpꝰ illi ꝑdẽe
ueluti iam nado respõdebit ¶ nul

Expanded text:
ne fustibus castigetur et ne in metallum si postea honor decurionis macularetur. Sed si pater ipsius ordine eius moveatur, arbitror eum quasi plebei filium in honoribus spectari: quod si post conceptionem pater ipsius dignitatem amiserit, dicendum erit benigne ut decurionis filium patris relegationem natus sit, si quidem ante conceptus est, similis senatoris filio habebitur: si postea, nocebit illi relegatio. Si ad tempus ordine moto patre fuerit natus medioque tempore conceptus et editus, an quasi decurionis filius nascatur, licet pater eius ante obierit, quam in ne erit admittendum.Praeterea si conceptus sit a plebeio, mox ante editionem pater eius decurionatum adeptus ante editionem amiserit: non infauorabiliter quis medium tempus illi prodesse ueluti iam nato responde
Abbreviated transcription (Latin):
Is qni ñ sit᷑ decinio diui urratu uela¬
lus honͦibus fugi ñ pot̾ quia decu¬
rionimi honorib plebei fungi pro¬
hibent lad decinionatũ filii ita
demũ ꝑat̾ non cõsentit si qͣiam
uoluntatẽ uł apud acta p̾sidie nł
ap̃̾ ip̃on ordinẽ uł quio alio modo ꝯ

Expanded text:
.Is, qui non sit decurio, duumuirat‹u› uel aliis honoribus fungi non potest, quia decurionum honoribus plebeii fungi prohibentur.Ad decurionatum filii ita demum pater non consentit, si contrariam uoluntatem uel apud acta praesidis uel apud ipsum ordinem uel quo alio m
Abbreviated transcription (Latin):
dam si ure successerit in cõductõe
inme quod ignominiã inportat ĩ
ꝓpetum tnoneri placuit ad tẽpus añt
exulare uissos ex crimine leuiore
eri pod̾it ex incesto quo natus. nõ

Expanded text:
dam, si iure successerit in conductione, mine, quod ignominiam importat, in perpetuum moueri placuit. ad tempus autem exulare iussos ex crimine leuiore eri poterit ex incesto quoque natus: non
Abbreviated transcription (Latin):
q̃oni citͣ ueniam abolitõns dese¬
ru̾t decurionũ honore decorariũ
possitit cum ex turpiliano sena¬
tꝰ ꝯsutto notet᷑ ignonunia uelu¬
ti calũpnie cã publico iudicio dãp¬
natispat qui filio decurione c̾ato
ꝓnocauit ⁊ si p̾scriptõne ex clusꝰ¬

Expanded text:
onem citra ueniam abolitionis deseruerunt, decurionum honor‹e› decorari non possunt, cum ex Turpilliano senatus consulto notentur ignominia ueluti calumniae causa iudicio publico damnati.Pater, qui filio decurione creato prouocauit, etsi praescriptione
Abbreviated transcription (Latin):
mi ñ rossunt adu̾sus t̾ cũ pos¬
sunt. ¶ Si filũ t᷑. bana uene¬
unt qui castrẽse peculum
taret forte debeant separi¬
t̃ra hantur ñ possũt uenire
co ꝯ casteensib cditorib ¶It̃
si quid inrem u̾sum est forte
pot̾it ⁊ cͥditoii ꝯdicine castr̃e¬
se reccunũ inquetet ⁊ po¬

Expanded text:
mi non possunt, aduersus Tertii possunt. Si filii familias bona ueneant, qui castrense peculium taret, forttrahantur, non possunt uenire cum castrensibus creditoribus. item si quid in rem patris uersum est, forte poterit et creditori contradici, ne castrense peculium inquietet, cum po
Abbreviated transcription (Latin):
acceꝑit ab eo an inpetrent
secnti sunt eum forde quẽ
monebit. quid gͦ si sat̾ y̾do¬
neum ñ acceꝑunt. ⁊ sibim¬
putent cur minus ẜdoneos
siceuissores accipiebant. p̾¬
reditaria bonis hr̃dis mix¬
tasunt ñ posse inpetrari
seꝑatõnem. cõfusis enĩ bo¬
nis ⁊ unitis seꝑatõ in petra¬
ri ñ pot̾it. ¶quid gͦ si p̾dia¬

Expanded text:
acceperunt ab eo, an impetrent secuti sunt eum. forte quem mouebit: quid ergo, si satis non idoneum acceperunt? et sibi imputent, cur min‹us› idoneos fideiussores accipiebant. Prreditaria bonis heredis mixta sunt, non posse impetrari separationem: confusis enim bonis et unitis separatio impetrari non poterit. quid
Abbreviated transcription (Latin):
putamꝰ p̃torẽ adu̾sus caluditatẽ
eis sulieni. Ire qui talemfra¬
udem ꝯm̃ Ot̃ tus est. ꝙ ñ faci¬
le admist: sum ẽ. ¶ S si as
suspectam hr̃ditatem dicens
ꝯpulsiis fũit adire ⁊ testitue¬
re hĩditatem. deinde neui
restituat᷑. ex quib casib sol
hoc euenire. ⁊ ip̃i quid̾ den¬
danti sucturri sibi adu̾sus ñ¬
hec ⁊ diuus pius Rpsit ut
ꝑinde testatoris bona ueni¬
rent atꝙ si adita hr̃ditas ñ
hr̃dis desid̾antib ħoc id̾ p̾̃s¬

Expanded text:
putamus praetorem aduersus calliditatem eius subuenire, qui talem fraudem commentus est: quod non facile admissum est. Sed si quis suspectam hereditatem dicens compulsus fuerit adire et restituere hereditarestituat, ex quibus casibus solet hoc evenire. et ipsi quidem desideranti succurri sibi adversus crhoc et divus Pius rescripsit, ut perinde testatoris bona venirent, atque si adita hereditas non heredis desiderantibus hoc idem p
Abbreviated transcription (Latin):
neamt qui c̾ditores possit̃
seꝑ itẽnem inpetͣre. ⁊ putẽ
si quid̾ primi creditorespe¬
tant utiq nidiendos. s ad¬
tores sin̾o scdi creditores
petant adu̾sus t̾cii utiq
eos inpetrare rosse adn̾¬
sus pͥmi aut̾ ñ posse ¶In
summa primi quid̾ cre¬
ditores adu̾sus om̃s inpe

Expanded text:
neant, qui creditores possint separationem impetrare. et putem, si quidem Primi creditores petant, utique audiendos et adtores: si uero Secundi creditores petant, aduersus Tertii utique eos impetrare posse, aduersus Primi autem non posse. in summa Primi quidem creditores aduersus omnes impe
Abbreviated transcription (Latin):
eminẽtem supra alueũ ⁊ eñ facit
b modis prmata in sula fit eiꝰ
cnius ag̾ ꝙ prior fuerat cũ pri¬
mũ extit̾it. nã natura ammni¬
nis ħ ẽ ut cursu suomutato
aluei cãm mittet nec quicꝙͣ

Expanded text:
eminentem supra alueum fecit et bus modis priuata insula fit eius, cuius ager propior fuerit, cum primum extitit: nam et natura fluminis haec est, ut cursu suo mutato aluei causam mutet. nec quicquam
Abbreviated transcription (Latin):
minis occupatus eẽt si panlati
occupatus ẽ sũ ñ panlatĩs eod̾
mpetu retesu shiminisres¬
titutus ad pristu dũĩ ti¬
net flumina cnĩ cemitaꝵ dẽ
ad duccãtur ⁊ ex publico in pri¬
natũ. itaq sicira hic fũdus
cum alueus fhiminis fc̃i effet.
fuiss publicus. itamĩc priua¬
tus ens eẽ d cuius añ fuit.¬
¶si pnlas in mari iaccau̾or supͣ

Expanded text:
uminis occupatus esset, siue paulatim occupatus est siue non paulatim, sed eodem impetu recessu fluminis restitutus, ad pristinum dominum pertinet: flumina enim censitorum uice addicant et ex publico in priuatum: itaque sicuti hic fundus, cum alueus fluminis factus esset, fuisset publicus, ita nunc priuatus eius esse debet, cuius antea fuit.Si pilas in mare iactauerim
Abbreviated transcription (Latin):
fem̃ ẽ ẜuitutes admittantur
pus ꝓponat᷑ ⁊ det̾iorẽ crditio¬
nem fecisse uel ẜuitutũ uel
ususfꝰ. uł ip̃ius aprietatis s

Expanded text:
eruitutes amittantur pus proponatur et deteriorem condicionem fecisse uel seruitutium uel usus fructus uel ipsius proprietatis. S
Abbreviated transcription (Latin):
aiꝰ Si optõ logati hõis data sit
nł indistinte hõiegatꝰ sit ñ pot̾ hec¬
res quosdã ẜuos nel om̃s manu¬
mittendo aut eu̾̃tere aut ini mi¬
erenis electõit nã electõe siue
optõe ẜui data quod̾ modo sing¬
nli sub ⁊ididõx legati iud̃tur

Expanded text:
o hominis data sit uel indistincte homo legatus sit, non potest heres quosdam seruos uel omnes manumittendo aut euertere aut minuere ius electionis: nam optione siue electione serui data quodammodo singuli sub condicione legati uidentur
Abbreviated transcription (Latin):
mortuo solũedo est nec aduẽticũ
casus ⁊pntandi sunt alioqnim et
cillis ceperit dodent optin̾i ñ potest
ꝑcllarc̃tur nam cõsiliũ testatoris fra¬
udrilentiũ ñ co tenpore obyuatur
yuũ manumitt̾e nellet nec iustã
cãn  qͣ siliũ manumittẽdi hẽret. tibi eu¬
tibum ut manuttt̃es dedit ne¬
gauit cum ꝓculus lib̾um cẽ qm̃¬

Expanded text:
misso soluendo est, nec aduenticii casus computandi sint: alioquin et cillis dederit, optineri non potest, rpellarentur: nam consilium testatoris fraudulentum non eo tempore obseruatur, seruum manumittere uellet nec iustam causam ad consilium manumittendi haberet, tibi eum ut manumitteres dedit: negauit eum Proculus lib
Abbreviated transcription (Latin):
uł inuito solutisint manẽt
ems cuins fuerut nͣ mixtiito
ita ut disc̾m ñ possent eisti.
est itaut actõ dño cũ eo ꝙ
rem si mꝯspectu meo ponere
tadita existimãda est celebat᷑¬

Expanded text:
to domino soluti sunt, manent eius cuius fuerunt: si mixti essent, ita ut discerni non possent, eius fieri est, ita ut actio domino cum eo, qui rem si in conspectu meo ponere tradita existimanda est
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑe fc̃o ꝯsecutus sit dnium usuͭ
capione ꝓmissor ũ ten̾i eum
o noĩe ponp̾. ait qr nec loci nec
nam qui boni inri arbitratu
uti debet reficiendi quoꝙ pot̾¬
atem cõsequitur. ¶ gͦ net ꝓpri¬
etariꝰ andiri d si uelit sibica¬
ũi frnctuario ediuim noĩe qͣs

Expanded text:
pere facto consecutus sit dominii capione promissor, non teneri eum eo nomine Pomponius ait, quia nec loci nec nam qui uiri boni arbitratu uti deberet, reficiendi quoque potestatem consequitur. ergo nec proprietarius audiri debet, si uelit sibi caueri a fructuario aedium nomine
Abbreviated transcription (Latin):
aio ut edifici relmquntres¬
tituend̾ in possõnẽ eum tñ
qui mniui in posse̾nem. ñ acces¬
serit ⁊ si edificia ruerunt bñ¬
ficium p̾toris amisisse scribit.
ꝙ ita accipiend̾ erit si uenire
in possõnem neglix̾it ñ si dum
uti pot̾it. ut tm̃ p̾stetur ei ꝙͣ¬

Expanded text:
 ut aedificia derelinqueret, restituendum in possessionem: eum tamen, qui missus in possessionem non accesserit, si aedificia ruerint, beneficium praetoris amississe scribit. hoc ita accipiendum erit, si uenire in possessionem neglexit, non si dum uti poterit, ut tantum praestetur ei, qu
Abbreviated transcription (Latin):
bitratu fr̃m sit ¶ Id̾ est et si
alnis uissu rogatu ne meo eo¬
rum quid sine dolo .m. fec̾it
⁊ eo noĩe ꝯdempnatꝰ sim aut
ded̾im sine dolo . in. ¶ si qus
meturune retesserit de pos¬
sõne. si quid̾ ꝯ adiunare rem
non posset id fecit lab̾o scri
relinquere amississe en̾ ne¬

Expanded text:
bitratu factum sit: idem est et si alius iussu rogatuue meo eorum quid sine dolo malo fecerit et eo nomine condemnatus sim aut dederim sine dolo malo. Si quis metu ruinae decesserit possessione, si quidem, cum adiuuare rem non posset, id fecit, Labeo scribrelinquere, amississe eum
Abbreviated transcription (Latin):
gnons noie introdurit ⁊ eã uen¬
diterit ꝙ ap̃ emptotẽ ex ea na¬
tum ẽ eiꝰ app̃hendi gr̃a utie ĩ¬
toẽm reodi oportet ¶si colonus
res in fundo duoꝵ pignoris noĩe
nitulerit ita ut utriq nisolid̾
obligate ceñt utric singuli ad¬
ũsus ex traneum saluiauo int̾dic
possidentis ꝯdicio melior erit
at si id actum ẽ ut & ratibus
res obligaret᷑ ntił actõ ⁊ aduer¬
sus extraneos ⁊ int̾ ip̃o daride¬
bebit ꝑ qũã dndiã ꝑtẽ poss
ins singuli app̃heuderet. ⁊d̾
ẜnari cõnemet ⁊ si colonulrẽ
dum cõem duoꝵ rignora funt ab
aucnio uinecta ponssesso iunert
et erit eis descendendũ¬

Expanded text:
ine duxerit et eam uendiderit, quod apud emptorem ex ea natum est, eius adprehendendi gratia utile interdictum reddi oportet. Si colonus res in fundum duorum pignoris nomine intulerit, ita ut utrique in solidum obligatae essent, singuli aduersus extraneum Saluiano interdictpossidentis condicio melior erit. at si id actum fuerit, ut pro partibus res obligaretur, utilis actio et aduersus extraneos et inter ipsos dari debebit, per quais singuli adprehendent. Idem seruari conueniet et si colonus rem, ndum communem duorum pignera sint ab aliquo inuecta, possessor uincet et erit eis descendendu
Abbreviated transcription (Latin):
cept̃oe cõferend Si aũt is ꝓ¬
curatorsit cni om̃ium reꝵ ad¬
ministratõ cõcessa sit tũc de
oĩ dolo eiꝰ excipi posse neracius
scub. ¶mandauit ticio ut a
te stipularetur de inde ticius
seio ⁊ stipulatus a te seuis est
⁊ indicuuy edidit ait labo ex¬
cipiend ẽẽ tam de meo quã
meus te cir q ueniebat deq
mͥi reũ ded̾it ego a te stipulatꝰ
fuero dem̃ petam an dolim.
exceptõ obstet ⁊ mag̾ ẽ ut
ñ tibi ꝑmittat᷑ de dolo debito¬
ris mei adu̾sus me excipere.
cum ñ ego te cir quenerim

Expanded text:
ferendum. si autem is procurator sit, cui omnium rerum administratio concessa est, tunc de omni dolo eius excipi posse Neratius scribit. Mandaui Titio, ut a te stipularetur, deinde Titius Seio, et stipulatus a te Seius est et iudicium edidit: ait Labeo excipiendum esse tam de meo quam meus te circumueniebat teque mihi reum dederit egoque abs te stipulatus fuero, deinde petam, an doli mali exceptio obstet. et magis est, ut non tibi permittatur de dolo debitoris mei aduersus me excipere, cum
Abbreviated transcription (Latin):
reuerẽtia exibenda ẽ ei tam
mno cy defunto ¶Si autẽ
cum iãe liberti patroius a¬
gat puto exciꝑe debere de
dolo patromi hr̃dem lib̾ti lib̾¬
tum aũt de dolo patroni et¬
si ħ ab hr̃de eiꝰ cõncinat᷑ mi¬
mine exceptõnem obiectur̃¬
ẽẽ nanq cõuenit tam nino
nberto honorem er hibi¶ In
stipulatõne plane doli clansu¬

Expanded text:
reuerentia ei exhibenda est tam uiuo quam defuncto. si autem cum herede liberti patronus agat, puto excipere debere de dolo patroni heredem liberti. libertum autem de dolo patroni, etsi ab herede eius conueniatur, minime exceptionem obiecturum: namque conuenit tam uiuo liberto honorem exhiberi. in stipulatione plane doli clausu
Abbreviated transcription (Latin):
lo si quid ex pecularieoꝵ nogo¬
tio actonitẽtat᷑ niiifiitum
exceptõ obicienda ẽ. si autery
ñ ex peculiaricã tũc de eodũ¬
taxat excipi oportet qui ad¬

Expanded text:
lo, si quidem ex peculiari eorum negotio actio intendatur, in infinitum exceptio obicienda est: si autem non ex peculiari causa, tum de eo dumtaxat excipi oportet, qui ad
Abbreviated transcription (Latin):
roe indotata fiat ¶apud iuli¬
anũ quesitum ẽ si hĩs soceri a
quo dopet̾et᷑ exoperet de dolo
mariti ⁊ mulieris cui pecia¬
⁊ponut  an obstatura eẽt excep¬
tõ exꝑsona mulieris ⁊̃ ait iuliaꝰ
si maritꝰ ex ꝓmissioise dotis ab
hr̃de sdc̃i petat. hĩs excipiat de
doio fli cuiea pecunia acqui¬
retꝰ exceptõnẽ obstare ¶Dos .n.
ꝙͣ matitꝰ ab hĩde soc̾i petit iu¬
telligit᷑ in quid filie ad quiri
cum ꝑ hoc dotẽ sit hĩtura. il¬
lud ñ explicat mł. an ⁊ de do¬
la ⁊̃ q̃o uentilata ẽ ap̃ pleros¬
q an de dolo tutoris exceptõ
pupilo exꝑiũti noc̾e debeat ⁊
ego puto utiluis ⁊ si ꝑ eas per¬
sonas pupillu̾s fauetur tñ di¬
cend̾ erit si ue quis emerit a
tutore rem pupilliͤ siue dolo ꝗd¬
tutor fec̾it ex eo pupillus locu¬
pletior fcũs est rupillo nocere
deb̾e ¶ Nec illud ẽẽ dislingẽd̾¬
cantn tcan non soluendo
adminis fret. uñ .ir. diuinat
is qui cum tutore ꝯͣhit. pla¬

Expanded text:
e indotata fiat. Apud Iulianum quaesitum est, si heres soceri, a quo dos peteretur, exciperet de dolo mariti et mulieris, cui pecexceptio ex persona mulieris. et ait Iulianus, si maritus ex promissione dotis ab herede soceri petat et heres excipiat de dolo filiae, cui ea pecunia adquireretur, exceptionem obstare: dos enim, quam maritus ab herede soceri petit, intellegitur, inquit, filiae adquiri, cum per hoc dotem sit habitura. illud non explicat Iulianus, an et de douaestio ventilata est apud plerosque, an de dolo tutoris exceptio pupillo experienti nocere debeat. et ego puto utilius, etsi per eas personas pupillis favetur, tamen dicendum esse, sive quis emerit a tutore rem pupilli sive contractutor fecerit et ex eo pupillus locupletior factus est, pupillo nocere debere, nec illud esse distinguendt ei an non, soluendo administret: unde enim diuinat is, qui cum tutore contrahit? pla
Abbreviated transcription (Latin):
gͦ ad refectõnem se retulit ut
ꝑmanũ scruitutẽ inpositam
licet. ¶Aeficere sic accipimais
ad pͥstinã formam iter ⁊ actum
reduc̾e hec est ne quis dilated¬

Expanded text:
ulit: "ut  servitutem impositam licet. Reficere sic accipimus ad pristinam formam iter et actum reducere, hoc est ne quis dilate
Abbreviated transcription (Latin):
es. Quo minꝰ id it̾ actum q u
ti tͥ iis eẽt reficias uim fĩ ueco
Qiiꝰ hoc nitdco uti uolet is ad¬
u̾sario danpni infcĩ ꝙ ꝑ eius ui¬
cium datum sit caucat. ytili¬
tas suasit hoc quo int̾dcm̃ &
d̾ .ii. alias uti potest itm̃e uł ac
do .ii. itin̾e mimis ⁊ mode frui ant
agi pot̾ ¶hoc aũt a suꝑiore dis¬
tat quod illo quid̃ int̾dc̃o om̃s
uti possunt qui hoc anno usi
sunt. hoc ant̃ int̾dc̃o uti dem̃
cum posse qui hoc anno usus ẽ
⁊ nis sibi cẽ reficiendioꝑteat
Ius aut̃ uidet᷑ ei ẽẽ cui ẜuitus
debct᷑ Ita qui hoc uitdc̃o utit᷑
duas ros d ostẽdere ⁊ hoc auno
se usũ ⁊ ei seruitutẽ ꝯpetͥes ẜe¬
t̾um si desit alt̾iidr um deficit
int̾dc̃m nec inn̾uto qui enim
uuł ire ag̾e tantis ꝑ quod adẜ
uidutem constet ñ debet de
iure suo docere. quid .n. ꝑ dit
qui ꝑ eum patit᷑  hoc facere ꝙ
hoc amio fec̾it .n. uͦ qui uuł re¬
ficere aliquod noni facit nec

Expanded text:
 quo minus id iter actumque, ut tibi ius esset, reficias, uim fieri ueto. qui hoc interdicto uti uolet, is aduersario damni infecti, quod per eius uitium datum sit, caueat'. Utilitas suasit hoc quoque interdictum dum enim alias uti potest itinere vel to enim itinere minus commode frui aut agi potest. Hoc autem a superiori distat, quod illo quidem interdicto omnes uti possunt, qui hoc anno usi sunt: hoc autem interdicto eum demum uti posse, qui hoc anno usus est et ius sibi esse reficiendi oporteat. iu itaque qui hoc interdicto utitur, duas res debet docere, et hoc anno se usum et ei seruitutem competere: ceterum si des‹i›t alterutrum, deficit interdictum, nec immerito. qui enim uult ire agere, tantisper, quoad de seruitute constet, non de‹bet de› iure suo docere: quid enim perdit, qui eum patitur hoc facere, qui hoc anno fecit? enimuero qui uult reficere, aliquid noui
Abbreviated transcription (Latin):
traditur scit alienũ ẽẽ cũ eñ
dibeatur ħomo quo ep̃tor scit
alienũ ẽẽ usucapio ñ ꝗtingit
qui de fũdo deiectus posso̾nẽ
iam alienũ ẽẽ. ¶ Quisciens
emit ab eo ꝙ̃ p̾tor ut suspec¬
tũ hr̃dem diminuere uetit
usuñ capiet. ¶ ꝓ curatorcuũ

Expanded text:
 sed cum traditur, scit alienum esse: cum enim redhibeatur homo, quo emptor scit alienum esse, usucapio non contingit, qui de fundo deiectus possessioniam alienum esse.Qui sciens emit ab eo, quem praetor ut suspectum heredem deminuere uetuit, usu non capiet.Procurator tuus
Abbreviated transcription (Latin):
in potatẽ pupilli redeat. nã
tutormre pupilli tĩs
dñi loco habetur cũ tutelam¬
⁊ adminutrat ñ ⁊ pnpillũ spo¬
lat. ¶ Qii bonaside fũd̾ alie

Expanded text:
in potestatem pupilli redeat: nam tutor in re pupilli tunc domini loco habetur, cum tutelam administrat, non cum pupillum spoliat.Qui bona fide alienum
Abbreviated transcription (Latin):
qui pot̾it uti scuatꝰ. ꝯ. ut qua¬
si ex testo ad libtat̃ẽ ꝑueniat¬
¶ s cui ex fidei cmisso libtas debe¬
bat᷑ ab co qui solucndo ñ erat pas¬
sus ẽ se bona fide emptori tradi
ex istimaus in mainemissum dandã¬
eius qui lib̾i hõis emptorẽ si mu¬
lata ẜuitute decepit ego quoq
adducor ut putem recte aduer¬
sus uenditos actoem cõpet̾e ⁊ ma¬
gie suilcra uderi rocte statu li¬
ẜo qui pͥdic quã ex test̾o ad lib̾ta¬
tem ꝑueniret id fĩ passus est.

Expanded text:
 ut quasi ex testamento ad libertatem perueniat. Is cui ex fideicommisso libertas debebatur ab eo qui soluendo non erat passus est se bonae fidei emptori tradi: existimas in manumissum conseius, qui liberi hominis emptorem simulata seruitute decepit? ego quoque adducor, ut putem recte aduersus uenditos actionem competere et magis similem uideri statulibero, qui pridie, quam ex testamento ad libertatem peruenir
Abbreviated transcription (Latin):
restitu̾e manumitt̃e uideamus
ue utiq in hac sr̃e allud dicẽd̾
sit s in suꝑiore sunt qu putant
cõgend iegatarium redim̾e ẜ
accepit uł todrantem s si ꝑatus
sit rectro restitu̾e ꝙ accepit an

Expanded text:
endum manumittere. uideamus, ne utique in hac specie aliud dicendum sit. sed in superiore sunt qui putant cogendum legatarium redimere saccipit uel dodrantem: sed si paratus sit retro restituere quod accepit, an
Abbreviated transcription (Latin):
sitas alienandi ex cã testatoris
pendeat ꝓpe c̃ ut ñdum debcat
re. Si id id̾o uoluit cos uenum¬
dari ut si ueniant ad lib̾tatei
ꝑuemant p̃standa erit lib̾tas
nam ⁊ illi indet᷑ lib̾tas relicta
de quo ita scriptum ẽ nolo alii
ẜnũ ꝯfestĩ p̾ti pot̾it lib̾tas nec
quominus p̃stet lib̾tatẽ ꝓderit
heredi si eum redem̾it qr semei
extit̾it cõditõ ¶Is qu lib̾tas de¬
bebat᷑ ueñ si nul ab hr̃de manu¬

Expanded text:
sitas alienandi ex causa testatoris pendeat, prope est, ut nondum debeat lo'. si ideo eos noluit uenumdari, ut, si ueneant, ad libertatem perueniant, praestanda erit libertas: nam et illi uidetur libertas relicta, de quo ita scriptum est: 'nolo alii seruum, confestim peti poterit libertas nec, quominus praestet libertatem, proderit heredi, si eum redemerit, quia semel exstitit condicio. Is cui libertas debebat
Abbreviated transcription (Latin):
Iluid est mre stiptonis ti¬
cio solm posse a lind post ea ꝑ¬
missu m̃eo id ꝯting̾e. nam
ciu mre stipłonis recte solu¬
tur ei ⁊̃ ꝓhibẽte ^ recte ioti

Expanded text:
iud est iure stipulationis Titio solui posse, aliud postea permissu meo id contingere. nam cui iure stipulationis recte soluitur, ei etiam prohibente me recte solui