comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
sit: celum aꝑuit. Plurimas ꝑagrauit partes: ut
onmnes in uiam ueritatis adduceret. nec sibi ipsi
pepcit. Popłos enuim adiit feroces. si forte purpũ¬
reas martyrii coronas inueniret:quem deus ob
multoꝵ seruauit salutem. qͣtinus maiori predi¬
cationis gła honoraretur. qͣm si solus martyrio co¬
ronaretur. In pace qͥeuit: q̃m in spe laborauit:
sit. Nob̾ est ablatus: angłis sociatus. O beatissi¬
me xp̃i sacerdos taurine. non nos derelinquas.
laborantes in terris: sed precib tus de celis adiu¬
uare non cesses.Uita tua apud homines semper
ac nocte. ideo ut palma floruisti in domo dñi: si
cunt: quos pia intercessione adiuuare digneris:
lix anima. que scl̃i labores dereliquisti: & celestẽ
requiem cum multiplici sudoris tui fructu intra¬
sti. Calenta tͥ commissa multiplicans premia ꝓ¬
multa constitutus gloriaris in celis: gaudiaꝙ do¬
mini dei tui que semꝑ optasti iam te adeptum ẽẽ¬

Expanded text:
sit, caelum apperit, plurimos peragravit gentes, ut sit, caelum apperit, plurimos peragravit gentes, ut omnes in viam veritatis adduceret. Nec se ipso pepercit; populos adhibuit feroces, si forte purpureas martyrii coronas inveniret. Quem Deus ob multorum servavit salutem, quatenus maiori praedicationis gloria honoretur, quam si solus martyrio coronaretur. In pace quievit, qui in spe laboravit. uit, nobis ablatus, angelis sociatus. O beatissime Christi sacerdos, non nos derelinquas laborantes in terris, sed praecibus tuis de caelis adiuvare non cessas. Vita tua apud homines semper ac nocte; ideo sicut palma floruisti in domu Domini. Sicos pia intercessione adiuvare digneris. lix anima, quae saeculi labores dereliquisti et caelestem cuin multiplici sudoris tui fructu requiem intrasti; talenta tibi commissa multiplicasti, praemia pupra multa constitutus gloriaris in caelis. Gaudia domini Dei tui, quae semper optasti, semper habere caep
Abbreviated transcription (Latin):
dilectissimi fratres in dño & spiritali iocundita¬
de letemur: qui nob̃ talem uite ꝑdonautt doctorẽ.¬
Gaudeat & nob̾cum omnis popłs qui ad natali¬
cia tanti pat̾s hodie aduenit: & uigiliis apł̃ici
antistitis stare studuit. Nullus obsecro dubitet
ine fide nec de uenie largitione hesitet: nec de pie
petitionis effectu fluctuet. Qui talem nobis con¬
ressit patronum. illius nos concedat exaudiri
cañꝰ exaudiẽmur: fides enim omnia impetiat. si¬
cuti hruns scisimi uiri cuiꝰ hodic fesiuum ce¬
lebramus diem certissima ante oculos habemus
exempla: qui mox ab infantia sua ꝑ fidem deo pla¬
cere contendit. Nam patͥam. cognationẽ. & ami¬
cos: feruente fide ꝓ amore dei dereliqͥt. Terrena
contempsit: ut celestia adqͥreret. Ictirto magnũ¬
sui laboris inuenit fructum. & multas populoꝵ
turbas ad xp̃m conuertit: & plurimos ꝑfidos ab¬
de filios ire filios fecit ẽẽ miscdłie. Inferna conclu¬

Expanded text:
dilectissimi fratres, in Domino et spiritali iucunditadilectissimi fratres, in Domino et spiritali iucunditate laetemur, qui nobis talem vitae perdonavit doctoreGaudeat et nobiscum omnis populus, qui ad natalicia sanctissimi patris hodie concurrit et vigiliis apostolici pontificis stare satagebant. Nullus, obsecro, dubitet in fide nec de veniae largitione haesitet nec de piae petitionis fluctuet effectu, qui talem nobis concessit patronum. Illius nos praecibus conceditcitius exaudiemur. Pides enim omnia impetrat, sicuti huius sanctissimi viri, cuius hodie festivum caelebramus diem, certissima ante oculos habemus exempla, qui mox ab infantia sua per fidem Deo placere contendit. Nam patriam, cognationem et amicos, fervente fide, pro amore Dei dereliquit; terrena contempsit, ut caelestia adquireret. Idcireo magnum laboris sui fructum invenit et multas populorum turbas ad Christum convertit et plurimos pag filios irae filios fecit esse missericordiae. Inferna conclu
Abbreviated transcription (Latin):
guine felicius quam niuali ꝓceritate exaltant᷑.
Beatiꝰ fecunda pictaua beati hylarii pontificis re¬
liquiis exultat. quam uenditionum & emptio¬
num altercatione: in quib sepe uersat᷑ iniqui¬
tas. Quid de te turonica loquar cuutas: Chu¬
ris quidem paruula & despectibilis: sed scĩ mar¬
tini patrociniis magna & laudabilis. Te enim
quis ꝓpter te adierit: Nonne ꝓꝑter illus cer¬
tissime merita ac suffragia ad te turbe confluunt
xp̃ianorum: Omnia parisiace ciuitatis subur¬
bana scĩ dyonisii uel scĩ germani magnificis io¬
cundantur auxiliis. & dieb illorum festius: ma¬
iori popłorum concelebrat frequentia. Tota cam¬
apud eam qͣsi presente patrono sua uota feren¬
des. Sic diuina clementia toto consuluit mun¬
do: dans singulis ꝓuinciis uel popłis quo spe.¬
ciali gaudeat patrono. Nob̃ uero scissumi tau¬
rini non infima ꝑdonauit auxilia: sea preclara
& gloriosa contulit suffragia. audeamus ergo

Expanded text:
icius sanguine quam nivali proceritate exaltantur. icius sanguine quam nivali proceritate exaltantur. Beatius fecunda Pictavia beati Hilari pontificis reliquiis exultat quam venditionum et emptionum altercatione, in quibus saepe versatur iniquitas. Quid te, Toronica, loquor, civitas, muris quidem parvula et dispectibilis, sed sancti Martini patrociniis magna et laudabilis? Quis te propter te adierit? Nonne propter illius certissima suffragia turbae ad te confluunt christianorum ? Omnia Parisiacae civitatis suburbana sancti Dionisi vel sancti Germani magnificis iucundantur auxiliis et festivas illorum dies maiori populorum concelebrant frequentia. Tota Camapud eum quasi praesenti patrono sua vota ferentes. Sic divina clementia toto consuluit mundo, dans singulis provinciis vel populis, quo speciali gauderet patrono. Nobis vero sanctissimi Wilbrordi non infima perdonavit anxilia, sed praeclara et gloriosa contulit suffragia. Gaudeamus,
Abbreviated transcription (Latin):
uen̾iat omni popło xp̃iano scõrum festa
celebrare. uictorias laudare. uitam imitari. & qͥa
in omnem terram exiuit sonus eorum & in fines
orbis terre u̾ba eorum. in om̃i terra consona cuncto¬
rum uiuentium uoce laudandi sint: tamen sin¬
gulis in locis ꝓpter familiaritatem cohabitatio¬
nis cuiꝰlibet illorum & ꝓpter presentiam scar
reliquiarum que in solatium illis condonate st̃
habitatorib. speciali quadam ueneratione a¬
pud ciues suos familiarius honorantur. Igitur
roma urbs orbis caput beatoꝵ apłorum petri &e
pauli specialiꝰ quodã modo gloriosissimis letatur
triumphis. Unde ad eam gentes & populi cumde¬
uoto pectoris officio cotidie concurrunt. ut maio¬
ri quiq apud beatos apłos fidei compunctione
uel sua defleant crimina: uel celestis uite habun¬
dantiori spe sibi aditum aꝑire deposcant. Chedi¬
olana olim cuitas imꝑialis. scõ ambrosio gaudet
defensore. Alpes agaunone scõꝵ thebanoꝵ san¬

Expanded text:
veniat omni populo Christiano sanctorum festa celebrare, victorias laudare vitam imitari: et quia in omnem terram exivit sonus eorum, et in fines orbis terrae verba eorum, in omni terra consona cunctorum viventium voce laudandi sunt; tamen locis in singulis propter familiaritatem cohabitationis cujuslibet illorum, et propter praesentiam sanctarum reliquiarum, quae in solatium illis vel illis condonatae sunt habitatoribus, speciali quadam veneratione apud cives suos familiarius honorantur. Igitur Roma urbs, orbis caput, beatorum apostolorum Petri et Pauli specialius quodammodo gloriosissimis laetatur triumphis. Unde ad eamdem et gentes et populi, cum devoto pectoris officio, quotidie concurrunt, ut majori quique apud beatos apostolos fidei compunctione, vel sua defleant crimina, vel coelestis vitae abundantiori spe, sibi aditum aolana olim civitas imperialis sancto Ambrosio gaudet defensore. Alpes Acaununiae sanctorum Thebanorum fel
Abbreviated transcription (Latin):
labantur oꝑib in mari rubro demerso. adterram
pnisse olim hereditatis ꝓperasse. Cuius ueis ab¬
solutionis gaudium phase siuie pascha qd ex he¬
bdreo a pua nos in transitum uercitur cognomina¬
aum. sclicet ꝓpter angeli uastantis egyptios tran¬
situm. dominiq suam plebem ꝓtegentis. uel eiꝰ¬
dem popłĩ de egypto transiigrantis. Cuuc si¬
quidem uocabuli mysterium euangłista ioħ̃es
quasi uisu ꝑspicatis aquile oculoꝵ suoꝵ acumi¬
ne sublimius spetulando ꝑquirens: transitũ
buide hoc mundo ad patrem illo antiqͥ myste¬
No prefiguratum ẽc̃ aꝑuit. SSi ergo transt
aut hiue nr̃o sermoni uideo nichil qd̾ possit ob¬
stare quin non dicam coequare. secd etiam pre¬
terce non irationabiliter liceat huius scĩ pate
laboriosa erumpna & conuallelacrimquum ad
ulam quietisimam ꝑbenus uite patam ac reg¬
ne celestis palatia: ad que xp̃c caput ecl̃ie uune¬
uer sorum membroꝵ suorum sibi neruis cauita¬

Expanded text:
labantur operibus, in Rubro mari dimerso, ad terram labantur operibus, in Rubro mari dimerso, ad terram promissae olim hereditatis properasse. Huius vero absolutionis gaudium phasae sive pascha quod ex Hebreo apud nos in transitum vertitur, cognominatum, scilicet propter angeli vastantis Aegyptios transitum Dominique suam plebem protegentis vel eiusdem populi de Aegypto transmigrantis. Cuius siquidem vocabuli mysterium euangelista Iohannes quasi visu perspicacis aquilae oculorum suorum acumine sublimius speculando perquirens, transitum Iesu de hoc mundo ad patrem illo antiquo mysterio praefiguratum esse aperuit. Si ergo transitus tuit, huic nostro sermoni video nihil quod possit obstare, quin, non dicam coaequare, sed etiam praeferre non inrationabiliter liceat huius patris noslaboriosa erumna et convalle lacrimarum ad illa quietissima perennis vitae atria ac regni caelestis palatia. Ad quae Christus caput ecclesiae universorum membrorum suorum, sibi nervis carita
Abbreviated transcription (Latin):
morat a dexte & a sinistrs undiq commnuntte
preliantur adũss aerias poresiꝙ deonmuniti¬
plicia mala huiꝰ scli Qui beneficiis aluim so¬
celestera uidelicet pat̾am redeunt. taber maciair¬
i. derrestre hinuis habitationis carnis tliceii
mortalis tegumenta deponentes illic ꝓperant.
ubi tuxta pauli uocem edificationem ex deoha¬
beut: donum ñ manufactam eternam in celis
quamius conuenienter ut prelatum est alterꝰ
rate dicatur natalis siue depositio tentorn corpo¬
ralis sartine iudelicet graius tamen aliqudoy¬
sartoandlum quasi spetiale patris nr̃i taudi
preconium uidetur. qd̾ tam ipsi qͣm omnib elesis
a same solutis generaliter coaptetun. Nong̃
hoc ab exiguitate nr̃a temere usurpandum sea
scãrum scnpturatum auctoritate est inuemiendũ:
in quib refertur plebs isrłitica iugo pharaonis
ac egyptiorum dominio pressa in signo sue libe¬
rationis phase typicum celebasse: posteaq ꝑiles
mysterium predito pharaone ciui in luteis famu¬

Expanded text:
morat a dextris et a sinistris undique communiti, proeliantur adversus aerias potestates ac multiplicia mala huius seculi. Qui beneficiis divinis socaelestem videlicet patriam, redeunt, tabernaculumque terrestre huius habitationis, carnis scilicet mortalis tegumenta, deponentes, illuc properant, ubi iuxta Pauli vocem aedificationem ex Deo habent, domum non mann factam, aeternam iquamvis convenienter, ut praelatum est, alterius vitae dicatur natalis sive depositio tentorii corporalis sarcinae, videlicet gravis, tamen aliquid perscrutandum quasi speciale patris nostri Amandi praeconio videtur, quod tam ipsi quam omnibus electis a carne solutis generaliter coaptetur. Non ergo hoc ab exiguitate nostra temere usurpandum, sed sanctarum scripturarum auctoritate est inveniendum. In quibus refertur plebs Israhelitica, iugo Pharaonis ac Aegyptiorum dominio pressa, in signo suae liberationis phasae typicum celebrasse posteaque per illud mysterium, praedicto Pharaone, cui in luteis famu
Abbreviated transcription (Latin):
betis. Genignissimam igitur ur̃e fraternita¬
tis dulcedinem humiliter obsetramꝰ. ne nr̃am
in his indignitatem ducatis contemptui. nec
a quo sed unde uel cur ꝓferantur ꝑscrutan¬
tes sollicite mentium ur̃arum infundere stu¬
deatis auditui. quatinus utrinq bona atq in¬
culpabilis ratio redeunti possit reddi dño.
Anobis quidem argenti nequaquam telluri
ce usura cum fenore multiplicate. Presentis
igitur diei celebritatem festiuo cordium ardore
suscipientes dilectissimi. pͥmo congruum duxi¬
anmaduersa nobilitate uocabuli digniꝰ celsiꝰ¬
ꝙ honoretur obsequio singłaris officii. Mos
siquidem eccl̃iasticus optinuit scãrum a corpo¬
rib solutionem animarum natales dici. Nec
unmerito so pͥorum nr̃oꝵ auctoritate freqͣn¬
tatum debemꝰ fateri. q̃m iusticia criminoso
huis mimdo ac ꝑturbationib pleno mortui. in e¬
bor menuerunt renaseanc etiam depostia¬
uestnon idebite dics docet testimonien ymo

Expanded text:
betis. Benignissimam igitur vestrae fraternitabetis. Benignissimam igitur vestrae fraternitatis dulcedinem humiliter imploramus, ne nostram in his indignitatem ducatis contemptui, nec a quo, sed unde vel cur proferantur perscrutantes, sollicito mentium vestrarum infundere studeatis auditui, quatenus utrimque bona atque inculpabilis ratio possit reddi Domino redeunti, a nobis quidem argenti nequaquam telluri minicae vobis creditae usura cum fenore multiplicatae. Praesentis igitur diei celebritatem festivo cordium ardore suscipientes, dilectissimi, primo congruum duxianimadversa nobilitate vocabuli, dignius celsiusque honoretur obsequio singularis officii. Mos siquidem ecclesiasticus obtinuit, sanctarum a corporibus solutionem animarum natales dici. Nec inmerito id priorum nostrorum auctoritate frequentatum debemus fateri, quoniam iusti, erumnoso huic mundo ac perturbationibus pleno mortui, in aeabore, meruerunt renasci. Hanc etiam depositionem non indebite dici docet testimonium primi
Abbreviated transcription (Latin):
ramini. a quib iuxta ꝓpħicam uocem d̾s ue¬
nire dicitur: qui uerus mundi sol dñs xp̃c de
claritatis irradiat. occurrentes scilicet antequam
ad uos ueniat sitienti dei popło aquam que
de uentre ih̃u fluit ferte. hoc est scientiam scͥp¬
turarum diuinarum porrigite. eiq a potesta¬
te diaboli fugienti cum panib uerbi diuini
occurrite. umitantes prudentis dispensatoris
indistriam. quem dñs constituit suꝑ fami¬
liam suam ut det illis in tempore tritici men¬
suram. is itaq tam ꝓpħicis quam & euan¬
gelicis parentes admonitionib mensulam di¬
lectioni ur̃e ꝑ parua quidem ꝑ exiguitate sen¬
sus. sed de maximis utriꝰq testamenti copiis
excerptam ferculo oris offerimus. atq in ea tͤs
panes scilicet trinitatis intelligentiam. carita
mus. Que si uob̃ affuerint in huius seculi uia
quam curritis: ad celestis patrie ꝑuentionem
uob̾ sufficere posse nequaquam dubitare de¬

Expanded text:
ramini, a quibus iuxta propheticam vocem Deus veramini, a quibus iuxta propheticam vocem Deus venire dicitur, quos verus mundi sol Christus domiclaritatis inradiat, occurrentes, scilicet antequam ad vos veniat, sitienti Dei populo, aquam, quae de ventre Iesu fluit, ferte, hoc est, scientiam scripturarum divinarum porrigite, eique a potestate diaboli fugienti cum panibus verbi divini occurrite, imitantes prudentis dispensatoris industriam, quem Dominus constituit supra familiam suam, ut det illis in tempore tritici mensuram. His itaque tam propheticis quam et euangelicis parentes ammonitionibus, mensulam dilectioni vestrae perparvam quidem pro exiguitate sensus, sed de maximis utriusque testamenti copiis excerptam ferculo oris offerimus atque in ea tres panes, scilicet trinitatis intellegentiam caritatimus. Quae vobis si adfuerint in huius saeculi via quam curritis, ad caelestis patriae perventionem vobis sufficere posse nequaquam dubitare de
Abbreviated transcription (Latin):
Uia ad anniuersariam ac sacͦ¬
scãm sollennitatem beatissi¬
mi patͥs taurini fr̃es dilectis¬
sum religioso deuotionis stu¬
dio conuenistis. oportiinum
eẽ arbitror ut ꝑ exhortationẽ
nr̃i sermonis oꝑum illius insignia cognosca¬
tis: quatinus cognitis immo ad memoriã re¬
ductis conũsationis ipsius exemplis. imitabi¬
le aliquid capiatis de actione scĩtatis. Acceden¬
tib enim uobis ad tabernaculum sũmi atq
omnipotentis nequaqͣm ignaua debet inue¬
niri sagacis industria dispensatoris. sed obiiꝰ
monitionem qͣm intonuit ꝑ os ysaie ꝓphete
dicentis. Occurrentes sitienti ferte aquam qͥ
habitatis in terra austri: cum panib occurri¬
te fugienti. Huius pͥmo intellectum sermo¬
nis allegoricis tectum nebulis: conabor si po¬
tero in lucem ꝓpalare cognitionis. Uos inquit
o doctores eccł̃iastici qui habitatis in terra austri.
hoc est in calore fidei. & in diuine dilectionis ar¬
dore uersamini. illisq in partib habitando mo¬

Expanded text:
Quia ad anniversariam ac sacrosanctam sollemnitatem beatissimi patris Amandi, fratres dilectissimi, religioso devotionis studio convenistis, oportunum esse arbitror, ut exhortatione nostri sermonis operum illius insignia cognoscatis, quatenus, cognitis, immo ad memoriam reductis conversationis ipsius exemplis, imitabile aliquid capiatis de actione sanctitatis. Accedentibus enim vobis ad tabernaculum summi atque omnipotentis patris, nequaquam ignava debet inveniri sagacis industria dispensatoris, sed obviis monitionem, quam intonuit per os Esaiae prophetae dicentis: Occurrentes sitienti ferte aquam, qui habitatis terram Austri, cum panibus occurrite fugienti. Cuius primo intellectum sermonis allegoricis tectum nebulis conabor, si potero, in lucem propalare cognitionis. Vos, inquit, o doctores ecclesiastici, qui habitatis in terra Austri, hoc est, in calore fidei et in divinae dilectionis ardore versamini illisque in partibus habitando mo
Abbreviated transcription (Latin):
aut ab ipso requirebatur ubi preberet suf¬
fragium: ut etiam ad requiem reclinanti uł
paululum. de querelis occurientium afflictoꝵ
uel pauꝑum crux pararetur in tectulo. Post¬
ponens suas miurias: ne suggerentem pre¬
meret illata necessitas Paratus ꝓ miscd̾ia
semper currens ꝑ uenia. pater & pastor popħ̃.
ad se alienas causas trausferens & querelas:
aut ꝓ parte mitigabat dolores compatiens:
aut quantum posset ex toto curabat corde
subueniens. In tantum qͦq sacris amplifica¬
tus ꝓuectib: ut etiam diem beati sui transitꝰ
ita predicaret ut subdimꝰ. Ante aliquos dies
nam uocans ad se notarium suum. imꝑat in
cubiculo supra lectum suum scribere hoc tan¬
tummodo sed nescientib qͥnto kalendas iuni¬
as omnib quid hoc ẽẽt. Qd̾ eius sc̃s̃ discessus:¬
post manifestauit de scło. Nam neq hoc ei dñs
familiari anime abscondere ꝑtulit. Deniq ea¬
dem die post ꝑactum prelium beatꝰ migrauit

Expanded text:
aut ab ipso requirebatur ubi praeberet sufaut ab ipso requirebatur ubi praeberet suffragium: ut etiam ad requiem reclinanti, vel paululum de querelis occurrentium afflictorum vel pauperum, crux pararetur in lectulo; postponens suas injurias, ne suggerentem premeret illata necessitas. Paratus pro misericordia, semper currens pro venia, pater et pastor populi ad se alienas causas transferens et querelas, aut pro parte mitigabat, dolores compatiens, aut quantum posset ex toto curabat corde subveniens. LXXVIII. In tantum quoque sacris amplificatus provectibus, etiam diem beati sui transitus ita praedixit ut subdimus. Ante aliquos dies nam vocans ad se notarium suum, imperat in cubiculum supra lectum suum scribere hoc tantummodo, sed nescientibus V Kalendas Junias omnibus quid hoc esset; post ejus Sanctus discessus manifestavit de saeculo; nam neque hoc Dominus familiari animae abscondere pertulit. Denique eadem die post peractum praelium Beatus migravit
Abbreviated transcription (Latin):
prexit in oratorium. nullum sibi cupiens testẽ
in illud furtum: preter xp̃m occurrere. Qui
celebrata iugilia remeans ad lectulum. quasi
nichil egerit: tunc pͥmum reliquos excitat:
Quanta uero ad psallendum fuit constantia.
dum uelut ferri uigore induta caro subsiste¬
cet. cum saxa frigus decrustaret & aquas in
crustam uerteret: Qui cum suis uiscerib di¬
micaret & uinceret. pene se ipsũ obliuiscens:
ut domestico tormento suꝑato corpore. de se
tumphum in pace factus margyr adquiieret:
ut se mutantib clericis sine uicissitudine ip¬
se decantandi modulamina ñ sineret. Cum
pene hoc incredibiliter dicitur qd̃ scitur. quia
tercia noctis hora ingrediens eccl̃iam non ẽ
egressus ulteriꝰ psallentum ab ordine: donec
clarescente die decantatus sollenniter cursꝰ
uniũsus consummaret᷑ in canone. Cum uͦ
domum regrederet᷑ fatigatus etate uel frigore.
aut illata diũsorum inquietabat suggestio.

Expanded text:
perrexit in oratorium, nullum sibi cupiens testem perrexit in oratorium, nullum sibi cupiens testem in illud furtum praeter Christum occurrere? Qui celebrata vigilia remeans ad lectulum, quasi nihil egerit, tunc primum reliquos excitaret. Quanta vero ad psallendum fuit constantia, dum velut ferri rigore induta caro subsisteret, cum saxa frigus decrustaret, et aquas in crustam verteret? Qui cum suis visceribus dimicaret et vinceret, pene seipsum obliviscens, ut domestico tormento, superato corpore, de se triumphum in pace, factus martyr, acquireret, ut se mutantibus clericis, sine vicissitudine ipse decantandi modulamina non finiret. Cum pene hoc incretertia noctis hora ingrediens in ecclesiam, non est egressus ulterius psallentium ab ordine, donec clarescente die, decantatus solemniter cursus universus consummaretur ex canone. Cum vero domum regrederetur fatigatus aetate vel frigore, aut illata diversorum inquietabat suggestio,
Abbreviated transcription (Latin):
loqueretur translatus in mentis excessum: cum
ab ipsis maculis sinceritate dogmatis pectora
plebis cogeret diuinis effraglare pigmentis:
Qui equitans in itinere semꝑ de deo aliqͥd aut
contulit aut cantauit. cursum nudo capite di¬
cens: & si nix aut ymber urgeret. Cum uero
uenit ad mersam confestim rectans affuit
minister diuina colloquia. ut inter cibi fertula
animmi pastus alimento plus saturaret᷑ conuiua.
Nullum tempus interpolans. quo ñ aut alii
ꝓdesset: aut sibi ipsi ꝓficeret. Wantum ue¬
ro uigiliarum curam semꝑ impenderet quis
enarret: Aut toleratos algores ardore fider
predicet: Cum frequenter in lectulo anteqͣm
reliquos de sopore commoneret assiugere. qͥn¬
quaginta psalmos uel amplius indefessus
in templo sui pectoris dño decantaret. Sed qͥs
illud furtum felix uel audiens senserit uel
uisu deprehenderit. cum ipse de lectulo fre¬
quenter sine caligis ne sentiretur ab aliquo

Expanded text:
loqueretur translatus in mentis excessu, cum, loqueretur translatus in mentis excessu, cum, abrasis maculis, sinceritate dogmatis pectora plebis cogeret divinis effragrare pigmentis? 76. Qui equitans in itinere, semper de Deo aliquid aut verbo contulit, aut cantavit, cursum nudo capite dicens, etsi nix aut imber urgeret. Cum vero venit ad mensam, confestim recitans affuit minister divina colloquia, ut inter cibi fercula, animi pastus alimento plus saturaretur conviva. Nullum tempus interpolans quo non aut aliis prodesset, aut non ipse proficeret. 77. Quantam vero vigiliarum curam semper impenderet, quis enarret, aut toleratos algores ardore fidei praedicet, cum frequenter in lectulo, antequam reliquos de sopore commoneret assurgere, quinquaginta psalmos, vel amplius, indefessus in templo sui pectoris Domino decantaret? Sed quis illud furtum felix vel auditu senserit, vel visu deprehenderit, cum ipse de lectulo frequenter sine caligis, ne sentiretur ab aliquo,
Abbreviated transcription (Latin):
ad scĩ uiri presentiam tota cõmitit presidia. Qͥ
ꝑ missum inuitatus: qͣntum ualet ad concla¬
mate puelle cadauer ꝓperat. Exceptus multis
fletib deplorante familia appropinquat sub¬
sellio quo iam rigebat infantula: celo ium fa¬
ciens questib. fere transacto inter hec unius
hore spacio mobili singultu flatus puelle redii¬
citur: uiscerum uitalis calor ꝑ membra diffun¬
ditur. Dehinc paulatim animata: potum popoᷤ¬
cit ut biberet. Cum a beato uiro pane signato
uel calice degustato: infantule reuocate de fune¬
re totum uertitur in salutem. Qui post in mo¬
nasteris beate radegundis: felicioris iuite termi¬
num consummauit. Quis uero digne repetat¬
quanta uirtus uerborum ab ore rotabatur cum
predicaret populum. ut omni litterature nasce¬
retur stupor: & fieret in cõmune generalis com¬
punctio. Atq ex ore dicentis crederes ut uerba
formarentur ab angło. dum plus quam homo

Expanded text:
ad sancti viri praesentiam tota committit praesidia. Qui ad sancti viri praesentiam tota committit praesidia. Qui per missum invitatus, quantum valet, ad conclamatae puellae cadaver properat. Exceptus multis fletibus deplorante familia appropinquat subsellio, quo jam rigebat infantula. Coelo vim facit questibus. Fere transacto inter haec horae unius spatio mobili singultu flatus puellae reducitur, viscerum vitalis calor per membra diffunditur. Dehinc paulatim animata potum poposcit, ut biberet. Tunc a beato viro pane signato, vel calice degustato infantulae, revocatae de funere, totum vertitur in salutem. Quae post in monasterio beatae Radegundis felicioris vitae terminum consummavit. 35. quanta virtus verborum ab ore rotabatur, cum praedicaret in populum ut omni litteraturae nasceretur stupor, et fieret in commune generalis compunctio, atque ex ore dicentis crederes ut verba formarentur ab angelo, dum plusquam homo
Abbreviated transcription (Latin):
miraculum. Et q̃m de dei dono non deberet
esse fastidium: illud etiam breuiter duximus ex¬
plicandum. Bertrudis quedam mulier munsoir¬
ti matona dum tempore letaniarum p̾catis ocu¬
lis nͣ posser ure cum popło audiens chorum psal¬
lentium: cimi lacrimis domni germani implorat
aualium. Tertia sequenti nocte ꝑ soporem uisus
est ei uir beatissimus astare ꝓpe lectulum: & qͣsi
cetis oculis fecisse signaculum. Euigilans muli¬
er marito narrat que gesta sunt. Mox stillan¬
te sanguine dies oculis redditur: & duiturnum
post nubilum lumina sereno radio micuerunt.
Clarescente quoq die ad missam cum popło ꝓ¬
greditur mulier in ꝓcessu. ita ut sci uiri sic iuisa
ꝓ sompnium eẽt ymago remedium. dest nec
minus laudabile: reddita uita infantule. Cum
in turonico illustris uiri pienti matrona exposi¬
te filie lamentaretur extrema. & obseratis oculis
nec anhelitum mobilem respiraret infantula:

Expanded text:
miraculum. 33. Et quoniam de Dei dono non debet miraculum. 33. Et quoniam de Dei dono non debet esse fastidium, illud etiam breviter ducimus explicandum. Beretrudis quaedam mulier Munsunthi matrona dum tempore litaniarum praecaecatis oculis non posset ire cum populo audiens chorum psallentium, cum lacrymis domni Germani implorat auxilium. Tertia sequenti nocte per soporem visus est ei vir beatissimus astare prope lectulum et quasi caecis oculis fecisse signaculum. Evigilans mulier marito narrat quae gesta sunt. Mox stillante sanguine dies oculis redditur, et diuturnum post nubilum lumina sereno radio micuerunt. Clarescente quoque die ad missam cum populo progreditur mulier in processu, ita ut sancti viri sic visa per somnium esset imago remedium. 34. Adest nec minus laudabile, reddita vita infantulae. Cum in Turonico illustris viri Pienti matrona expositae filiae lamentaret extrema, et obseratis oculis nec anhelitu mobili respiraret infantula
Abbreviated transcription (Latin):
de uico ceruedone in morũnum ꝓgreditur: habi¬
tatores loci occurrentes suggerunt ut segetem pa¬
nicii mulieris uidue nichil habentis residui ab
ursis uastabatur uisitari p̃ciꝑet: uel scõ illo ad¬
uentu repelleretur incursio. Qui concit᷑ ministris
irridentib: ad locum ꝑducitur. Et oratione data:
desuꝑ fecit signaculum. Hinc instinctu diuino:
in parentalib bestiis feralis ira succendit᷑. Odiũ
nascitur in affectu. in pace pugna committitur:
furore bestie bis armantur: Statim p̃focantur
unus ursus ab altero. & ipse qui restiterat dum
uellet foras egredi: sepis palo transfoditur: Sic
utriq uastatores uno mom̃to ꝑimuntur: & ip¬
si sibi confestim arma mortis effecti sunt. Post
ipso redeunti mulier pelles ursorum obtulit ex
studio: & quasi uictori suo rep̃sentat spolium.
Qd̃ tamen omnino ipse retusauit acciꝑe. Nam¬
& qui pͥus riserant penitere ceꝑunt: uidentes

Expanded text:
de vico Cervedone in Murvino progreditur, habide vico Cervedone in Murvino progreditur, habitatores loci occurrentes suggerunt, ut segetem Panitiae mulieris viduae, nihil habentis residui, quae ab ursis vastabatur, visitare praeciperet, et sancto suo adventu repelleretur incursio. Qui concitus, ministris irridentibus, ad locum perducitur, et oratione data desuper fecit signaculum. Hinc instinctu divino in parentales bestias feralis ira succenditur; odium nascitur in affectu, in pace pugna committitur. Furore bestiae bis armantur, statim praefocatur unus ursus ab altero, et ipse qui restiterat, dum vellet foras egredi, sepis palo transfoditur. Sic utrique vastatores uno momento perimuntur et ipsi sibi confestim arma mortis effecti sunt. Post ipsi redeunti mulier pelles ursorum obtulit ex studio, et quasi victori suo repraesentat spolium, quod tamen omnino ipse recusavit accipere; et qui prius riserant, poenitere coeperunt, videntes
Abbreviated transcription (Latin):
de tenebris in lucem ꝓcedunt. nec duitiꝰ pena te¬
nuit qͦs torqueret. Sic erepti parisius occurrunt
pontifici: qui ꝑiditabantur inclusi. Sedut cul¬
pabilib aliquid plus conferret: a rege quicquid
cum uellet occurrere. & iam presentatus mox gra¬
iuissimo casu in terram ꝓstratus est: & pene om̃ib
salutis destitutus solaciis. Sed ipso sco interceden¬
te homini desꝑato iurtus & sensus regressus est:
Mox baltheum quo cingebatur & spatam ꝓ mu¬
nere beato germano contradidit: qd̾ ipse comes
dato precio post redemit. Id actum est. ut quod
pͥus in carteratis concedere distulit hic duplicato
fenore debitor compensaret: & aucta dote damp¬
na sartiret. Pruis ꝓ eis differens: post & seipsum
rdimens. Ante nec illis pius: modo & de se trepid̾.
Didicit casu ꝓpͥo: erumpnis succuriere alienis:
rorsus illud stuporis retexatur in pagina. Eun¬
te scõ uiro ad beati symphoriani occursum. dum

Expanded text:
de tenebris in lucem procedunt, nec diutius poena tede tenebris in lucem procedunt, nec diutius poena tenuit quos torqueret. Sic erepti, Parisios occurrunt pontifici qui periclitabantur inclusi. Sed ut culpabilibus aliquid plus conferret, a rege quidquid um Nicasius cum vellet occurrere, et jam praesentatus mox gravissimo casu in terra prostratus est et pene omnibus salutis destituto solatiis, ipso sancto intercedente, homini desperato virtus et sensus regressus est. Mox balteum, quo cingebatur et spatam pro munere beato Germano contradidit, quod ipse comes dato pretio post redemit. Id actum est, ut quod prius incarceratis concedere distulit, hic duplicato fenore debitor compensaret, et aucta dote damna sarciret, prius pro eis differens, post et se ipsum redimens. Ante non illis pius, modo et de se trepidus, didicit casu proprio aerumnis succurrere alienis. 32. Prorsus illud stuporis retexatur in pagina. Eunte sancto viro ad beati martyris Symphoriani occursum, dum
Abbreviated transcription (Latin):
& de salute populi piecta demonia lam̃taban
tub. Oroducatur in medium nobile illud mi¬
raulum. Cum regrederetur pontifex de sancto
somphoriano. castellum auellonẽ iter agens
ingreditur: ubi reorum multitudo tenebatur
ergastulo. Hinc a nichasio comite iniutatus
ad prandium uir dei cepit de miscclia habere
colloqumo i te deas fideuissorib relaxarentur
de uinculo: &e partem cilpe cederet pieatis in¬
daidos. sro ue facere distilit: obstinato spirti
Unde antequam ppranderet sedendens ꝙ uat¬
priput & ater suoteranes lu pietis diu¬
li uauit cum feu: iut auino contereet a du¬
airsus ille lacimnarum ꝑ aera sungit in celũ
& gemitus ꝑuenit ad uotum. Itaq: deputatur
angelus ad effectum. Sed & uir uenerabilis spẽ
ꝓmittens: indusos hortatur. Nec ꝑdit sermo ꝗd̾
loquitur: fides gestis impletur. Eo discedente
mox cathenarum bace frangunt᷑. iuncture ianue
reserantur. dies in carcerem reducitur: dampnati

Expanded text:
et de salute populi projecta daemonia lamentabantur. et de salute populi projecta daemonia lamentabantur. XXX. Producatur in medium nobile illud miraculum. Cum regrederetur pontifex de sancto Symphoriano, castello Avallone iter agens ingreditur, ubi reorum multitudo tenebatur ergastulo. Hinc a Nicasio comite invitatus ad prandium, Vir Dei coepit de misericordia habere colloquium: ut datis fidejussoribus laxarentur de vinculo, et partem culpae cederet pietatis intuitu. Quod ille facere distulit obstinato spiritu. Unde antequam perpranderet, se de mensa Satus diutius oravit cum fletu, ut divino conferretur aucursus ille lacrymarum per aera surgit in coelum, et gemitus pervenit ad votum. Itaque deputatur angelus ad effectum. Dehinc vir venerabilis spem promittens inclusos hortatur. Nec perdit sermo quod loquitur: Fides gestis impletur. Eo discedente, mox catenarum bacae franguntur, vinctae januae reserantur, dies in carcerem reducitur, damnati
Abbreviated transcription (Latin):
ens ẽẽ directam. mulierem a se repulit: ingrescꝰ
basilicam. einde egrediente eo de predicta ba¬
silica cum se ad mansionem seruus dei reciꝑet:
offert se manca altera palma digitis affixa. Q ͤ
priꝰ tacta de saliua dehinc oleo ꝑuncta: pegͥne
sanitati de p̃senti est reddita. Nam causas
infirmitatis hoc erat scõ uiro curare: qd̾ tan¬
gere. Crat sane mirabile qͥa qͦtiens famulus
dei augustudunũ uoluisset accedere: mox ad
scm̃ symphorianum hoc demones nunciabãt.
Et occurrentes ꝑ moruinnum: fletu gemituq
clamabant. Uir sce. si de locis cultis nos incon¬
sideranter repellis. uel habitare concede silua¬
rum ꝑ solitudinem: ut liceat miseris ꝑ deser¬
ta securos errare. Ante tuos oculos nec corpoa
nos celant nec nemora. Que deflentes ac scĩ ñ
tolerantes p̃sentiam. admota eius dextera de
obsessis corporib passim uertebantur in fugãt

Expanded text:
ens esse directam, mulierem a se repulsus est  Pro repulit, ingressus ens esse directam, mulierem a se repulsus est  Pro repulit, ingressus basilicam. XXVIII. Deinde egrediente de praedicta basilica, cum se ad mansionem servus Dei reciperet, offert se manca altera palma digitis affixa, quae prius tacta de saliva, dehinc oleo peruncta, pristinae sanitati de praesenti est reddita. Nam causas infirmitatis hoc erat sancto Viro curare quod tangere. XXIX. Erat sane mirabile, quoties famulus Dei ad Augustodunum voluisset accedere, mox ad Sanctum Symphorianum daemones nuntiabant. Et occurrentes per Murvinum , fletu gemituque clamabant: Vir sancte, si de locis cultis nos inconsideranter repellis vel habitare, concede silvarum per solitudinem, ut liceat miseris per deserta securos errare. Ante tuos oculos nec corpora nos celant, nec nemora. Qui deflentes et Sancti non tolerantes praesentiam, admota ejus dextera de obsessis corporibus passim vertebantur in fugam,
Abbreviated transcription (Latin):
caput puelle titubantis imponitur: tali in¬
uestigatione occultus hospes detegitur & se
ati presentia clamat ꝓpͥo se posse celare pre¬
stigio. Ergo ita se ꝓditum & egressurũ: gra¬
ui ardore conqueritur. Interim ñ cessante sa¬
cerdote manu crucem depingere. expestantib
onmib in musce similitudinem ꝓrumpens:
cum sanguine de narib mulieris inimicus
egressus est. Quam sanitati restitiitam. mo¬
nachili ueste mutatam. dei seruicio traditã.
teram: Cum ad festiuitatem scĩ martini turo¬
nis accessisset. egresso de monasterio offert se mu¬
lier barbara manu neruis attracta: postulans
medicinam. Quam sub casula receptam & suo
sputo illitam uelut sparsũ farine collestum
cominacerat. Hinc resudante dextera digitos
tendit & replicat: torporemq ueteratũ ad uiua¬
cieatem resuscitat. Et priꝰquam tieniret ad bea¬
ti martini ianuam: digitis suis extensam red¬
dit incolumem dexteram. Quam mox senti¬

Expanded text:
caput puellae titubantis imponitur, tali incaput puellae titubantis imponitur, tali investigatione occultus hospes  Al., hostis ati praesentia clamat proprio se posse celare praestigio. Ergo ita se proditum et egressurum gravi ardore conqueritur. Interim non cessante sacerdote manu crucis signum depingere, exspectantibus omnibus in muscae similitudinem prorumpens, cum sanguine de naribus mulieris inimicus egressus est. Quam sanitati restitutam, monachali veste mutatam, Dei servitio traditam teram? Cum ad festivitatem sancti Martini Turonis accessisset, egresso de monasterio offert se mulier barbara, manu nervis contracta, postulans medicinam. Quam sub casula receptam, suo sputo illitam velut sparsum farinae collectum commacerat. Hinc resudante dextera digitos tendit et replicat, torporem veteratum ad vivacitatem resuscitat. Et priusquam veniret ad beati Martini januam digitis suis extensam reddidit incolumem dexteram. Quam mox senti
Abbreviated transcription (Latin):
unguens palpebras desuꝑ & reliqua corporis¬
loca. oratione data ac pane & sale signato:
mulieri precepit ad mansionem se condere.
Ipse a pͥmo sompno in oratorio ꝑugil cira me¬
dium noctis mulier clamat hospitem se lacri¬
mare ꝓfuse. Tunc accenso lumine ab oculoꝵ
compage cernit manare sanguinem. Que cũ
eodem cruore: mane ad sc̃m rediit. Sed ipso
cum aqua palpebras fouente & abluente:
orationib additis oculus unus aꝑtus est. De¬
inde altero ꝑuncto: mulier domũ reuertitur.¬
Hinc eadem sub nocte nimium fuso sangui¬
ne. appropinquante die sacerdoti se obtulit:
cum de regis occursu domum reuerteretur. Qͦ¬
ingresso oratorium statim mulieri alter oculꝰ
aꝑiturꝰ. & prestante dño gemello uidere se lu¬
lib decepta illuderetur insidiis: ut quotiens
ad eccłiam uoluisset accedere. gressum facere
non ualeret: seruo dei in uilla sauara pre¬
sentata est. Confestimq ut scĩ manus suꝑ

Expanded text:
erunctis palpebris desuper et loca reliqua capitiserunctis palpebris desuper et loca reliqua capitis, oratione data, pane et sale signato, mulieri praecepit ad mansionem se condere. Ipse a primo somno in oratorio pervigil, circa medium noctis mulier clamat hospitem, se lacrimare profusae. Tum, accenso lumine, ab oculorum conpage cernit manare sanguinem. Quae cum eoderu cruore mane ad sanctum rediit, sed et ipse cum aqua palpebras fovens et abluens, orationibus additis, oculus unus apertus est, deinde altero Dehinc eadem sub nocte, nimium fuso sanguine, appropinquante die, Sacerdoti se obtulit. Qui cum de regis occursu domum reverteretur, ingressus in oratorium statim mulieri alter oculus aperitur, et praestante Domino gemello se videre lulibus decepta illuderetur insidiis, ut quoties ad ecclesiam voluisset accedere, gressum facere non valeret, servo Dei in villa Savara praesentata est. Confestim ut Sancti manus super
Abbreviated transcription (Latin):
sacerdotis deducit ꝑ loca doloris. Culpam con¬
fessus criminis: mox dolor omnis fugatus est.
Idq actum est. ut cuuis incurrerat de contẽptu
ꝑiculum: sentiret tactu remedium. I n pago
parisiaco uico nouo res gesta est. Quidam in
eodem loco impetu lupi rabidi laceratus extra
sensum effectus: beato sacerdoti miseranter ob¬
latus est. Hic ad illa sue artis recurrens suf¬
fragia. mox brachio olei benedicti liquore cir¬
cum lito. & sacris eo digitis medicabiliter at¬
trectato: pestis illa que iuscera dolore grassan¬
te ꝑuaserat loca fugit obsessa. Etiam putre
recessit. mens rediit. Item de uico mantola.
U̾ualdulti cuiꝰdam ancilla anno & nouem
mensib graui cecitate ꝑcussa ꝑ soporem ad¬
monita. qd̾ fimbriam sc̃i si tangeret: mex
uisum reciꝑet. Die qͣdam sacerdoti occurrit:
sed multa nocte circumdata. Ita constritis
luminib. ut unde oleum benedictum ini¬
ceret: luminis aditus ñ prestaret. Tamen ꝑ¬

Expanded text:
sacerdotis deducit per loca doloris. Culpam consacerdotis deducit per loca doloris. Culpam confessus criminis, mox dolor omnis fugatus est. Id actum est, ut cuius incurrerat de contemptu periculum, sentiret tactu remedium. XXIIII. In pago Parisiaco Vico Novo res gesta est. Quidam in eodem loco impetu lupi rapidi laceratus, extra sensum effectus, beato sacerdoti miseranter oblatus est. Hinc ad illa suae artis recurrens suffragia, mox brachio olei benedicti liquore circumlito, et sacris eum digitis medicabiliter adtrectatum, pestis illa, quae viscera, dolore crassante, pervaserat, loca fugit obsessa; iam putredrecessit, mens rediit. XXV. Item de vico Mantola Waldulfi cuiusdam ancilla, anno et novem mensibus gravi caecitate percussa, per soporem admonita, ut fimbriam sancti si tangeret, mox visum reciperet, die quadam sacerdoti occurrit; sed multa nocte circumdata, ita constrictis luminibus, ut unde oleum benedictum iniceret, lumen aditum non praestaret. Tamen p
Abbreviated transcription (Latin):
iret incassum. Unde sequerti die sellarum de
stabulo iunctis bob extinctuim retraxit emptor:
mortuum uehiculum. Qui fersa uice capistro ñ
pretium illud memorie tradire. qualit̾ sacerdos
xp̃i solitus erat de ipsis queq regib tͥumpha¬
re. Igitur cum głoso dothano regi occurrisset
ex solito: nec tamen de sc̃o iupo stante arte pa¬
lacium ei fuerit nunciatum. Mora facta ante
uestibulum: ñ representatus inde domum re¬
uertitur. Sequens nox in oritorio uigiliis du¬
citur: rex dolore atq febris infestatione torqt᷑.
Uix pͥmo diliiculo ad domum eccl̃ie a ꝓcerib
concursatur: pena regis exponitur. & ut sua
uisitatione regi doloris ium mitiget optima¬
tes deprecantur. Mox apud pietatẽ iniurie
causa postponitur. Qͥ ante nec nunciabatur:
intrat honoratꝰ & exoratus palacium. Rex uix
assurgens de lectulo: cesum se diuino flagello
conquerit᷑. Allambit scĩ palliolum: uestem

Expanded text:
iret in cassum. Unde sequenti die sellarem de iret in cassum. Unde sequenti die sellarem de stabulo, iunctis bubus, extinctum retraxit emptor, mortuum vehiculum; qui versa vice capistro non Est operae praetium illud memoriae tradere, qualiter sacerdos Christi solitus erat de ipsis quoque regibus triumphare. Igitur cum glorioso Chlodchario regi occurrisset ex solito, nec tamen de sancto viro, stante ante palatio, ei fuerit nuntiatum, mora facta ante vestibulum, non repraesentatus inde domo revertitur. Sequens nox in oratorio vigiliis ducitur; rex dolore atque febris infestatione torquitur. Vix primo diluculo ad domum ecclesiae a proceribus concursatur, poena regis exponitur: ut sua visitatione regi doloris vim mitiget, obtimates deprecantur. Mox apud pietatis iniuriae causa postponitur; quo ante nec nuntiabatur, intrat honoratus et exoratus palatium. Rex vix adsurgit de lectulo, caesum se divino flagello conquiritur; adlambit sancti palliolum, vestem
Abbreviated transcription (Latin):
notum sit: quia ꝑ te morior. Uita mea a te erit
requirenda: a rege uel parentib. Interdum pre
calore ꝑ baptysterii pauimentum uolutatur.¬
Sed orante beato uiro in soporem conuertitur.
& aliquantulum post sompnum extitatus ab
ipso in omni incolumitate languidus refor¬
matur. Inquisitus a pontifice cur tantum. lo¬
quitus sit ad iniuriam sacerdotis: respondit
solum ei gr̃as referens. Nichil se de sius uerbis
rex cum equum necessarim ad sellã beati uiri
donasset uehiculum. roget ipse qui dederat ut
eum sibi retineret: nec cuism tribueret. Interim
beatus uir postulante captiuo equum donatꝰ
interditum. qͣm apud poraificem plus fuit qͣm
uenundaret solidis. Querspauꝑ ipse cum duce¬
ret negociator occurrit: emi p̃dictum equiun.
duodecim aureis. Quo emppo: adducit ad stabu¬
lum. Sed q̃m minus dedeiͥt quam uir dei pre¬
cepat equus sub nocte mortur: ne sc̃ĩ uerburma

Expanded text:
notum sit, quia per te morior. Vita mea a te erit notum sit, quia per te morior. Vita mea a te erit requirenda a rege vel a parentibus'. Interdum prae calore per baptisterii pavimentum volutatur; orante beato viro, in sopore convertitur, et aliquantulum post somnum excitatus ab ipso, in omni incolomitate languidus reformatur. Inquisitus a pontifice, cur tantum locutus sit ad iniuriam sacerdotis, respondit solum ei gratias referens: nihil se de suis verbis rex cum equum necessarium ad sellam beati viri donasset vehiculum, rogat ipse qui dederat, ut eum sibi retineret nec cuiquam tribueret. Interim beatus vir, postulante captivo, equum donat in praetio, quoniam apud pontificem plus fuit quam ecim eum venundaret solidis; quem pauper ipse cum duceret, negotiator occurrit, emit praedictum equum duodecim aureis. Quo empto, negotiator adducit ad stabulum. Sed quoniam minus dederat, quam vir Dei praeceperat, equussub nocte moritur, ne sancti verbum
Abbreviated transcription (Latin):
scĩ uiri presentatir obtutib. Interea hora solita
febre concussus gruissima: ut refrigeraretira
uel aquam instaiter expostulat. Qua sibi de¬
negata: in scĩ portificis insolescit iniuriã. uir
tamen dei contertꝰ ut obtineret uictoriam. ora¬
tione explicata: dotum ei donans in calida ho¬
minem reuocauit ad salutem pͥstinam. Et ĩmi¬
nens ꝑiculum tali curauit antidoto: febrem cu¬
rans ꝑ calidam. ec illud est pretereundum:
similis cause miraculũ. Regine chrodosinthe
minister ulfus nomine typo uexabatur grauis¬
simo. poscens suffragia medele: ꝑrexit ad pon¬
tificem. Quem uir dei constanter ducit ad bap¬
tysterium. sed exorante scõ cepit affligi grauiꝰ:
in ꝓximo liberandꝰ. Postulans ardens & estuan
aque modicum: sed negatur. Qui fellis amari¬
tudine suscitatus acerrime: baltheum suum
ad scĩ uestigia ꝓiecit clamans. Tu me domine
interficis: cum sanare debueris. Sed hoc tibi

Expanded text:
sancti viri praesentatur obtutibus. Interea hora solita, sancti viri praesentatur obtutibus. Interea hora solita, febre concussus gravissima, ut refrigeraretur, vel aqua instanter expostulat. Qua sibi denegata, in sancti pontificis insolescit iniuriam. Vir tamen Dei contentus, ut obtineret victoriam, oratione explicata, potum ei donans in calida, homini revocavit salutem ad pristinam et inminens periculum tali Quravit antidoto, febrem curans per calida. XXI. Nec illud est praetereundum similis causae miraculum. Reginae Chrodosinthae minister Ulfus nomine typo vexabatur gravissime; poscens suffragia medellae, perrexit ad pontificem. Quem vir Dei constanter ducit ad baptisterium, sed, exorante sancto, coepit adfligi gravius, in proximo liberandus. Postulat ardens et aestuans aquae modicum, sed negatur. Qui fellis amaritudine suscitatus acerrime, balteum suum ad sancti vestigia proiecit, clamans: 'Tu me, Domine, interficis, cum sanare debueris; sed hoc tibi
Abbreviated transcription (Latin):
statem reudus est. Sed ne pͥua ncsnor ne¬
Qligentia uisto submaheret Siont ialri pe¬
doteno uilla rursus epblatus est. Cuius loca
maxillarum scõ pungiens oleo. ac beatis manib
mentum astringens elabia xp̃i nomine inuo¬
cato concussa scĩs digtis ad se uinctura reuertit᷑
sue fidei merito saluis domum reducit᷑. Item
faber ligeriꝰ nomineturbulenti demonis arrep¬
tus insania ita bestiai feritate ꝓruꝑat. ut cathe¬
nis collo manib q ruinctus: uix ad beati uiri
traheretur p̃sentian. Inde miserabilior ut qui
sustinebat ab hoste uolentiam: ipsi adderetur
altera pena ꝑ uincila. Quem tamen sacerdos
dei apud se imꝑat letineri. Et sicut septimo die
deus quieuit ab oꝑs ita & oꝑa dei transacta eb¬
domada eripitur a iemone. Sicq in ꝓpͥa redire
securus meruit: liheratus ab hoste Y uaddo
uir illuster consilii regii particeps typum clupli¬
citer incurrens febas &e frigoris: expurgandus.

Expanded text:
statim reductus est. Sed ne praevaricantis nestatim reductus est. Sed ne praevaricantis neglegentia iusto subtraheret gloriam, in Spedoteno villa rursus ei oblatus est. Cuius loca maxillarum sancto perunguens oleo ac beatis inanibus mentum adstringens et labia, Christi nomine invocato, concussa sanctis digitis, ad se iunctura revertitur, suae fidei merito salva domo reducitur. XVIIII. Item faber Licerius nomine turbolenti daemonis arreptus insania, ita bestiali feritate proruperat, ut, catenis collo manibusque revinctis, vix ad beati viri traheretur praesentiam: inde miserabilior, ut qui sustinebat ab hoste violentiam, ipsi adderetur altera poena per vincula. Quem tamen sacerdos Dei apud se imperat detineri: et sicut septimo die Deus quievit ab opere, ita et opera Dei, transacta ebdomada, eripitur a daemone. Et sic in propria residere securus meruit, liberatus ab hoste. XX. Waddo vir inluster, consiliis regis particeps, typum dupliciter incurrens febris et frigoris, expurgandus