comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
certa sctentia ⁊ sub p̾stito iuramẽto om̃t iur ꝙ habemis
uł habere possumtꝰ in reb supradct̾s. ulĩaliqͣ eaꝵ occasione
Dotis uł ypothece. tacite uelexp̾sse uł qualib alia rd̃e :⁊
specialit pͥuilegto dotis. Et ego henricus filius dc̃e dñe u
cerãm. oĩa supdcã fcã. ⁊ cõcessa apatre meo ⁊ matre med
laudo. ⁊ approbo ⁊ ꝑmisto p̾stito suꝵ scã dei enuãglia ueri¬
mento pdta omia inppotuũ me inuolabater odser

Expanded text:
sub præstito juramento omni juri quod habemus vel habere possumus in rebus supradictis vel in aliqua earum occasione dotis vel ypothecæ, tacite vel expresse vel qualibet alia ratione et specialiter privilegio dotis. Et ego Henricus, filius dicti domini Joceranni, omnia supradicta, facta et concessa a patre meo et matre mea laudo, approbo et promitto, præstito super sancta Dei evangelia juramento, prædicta omnia imperpetuum me inviolabiliter obser
Abbreviated transcription (Latin):
tei testimoniũ presentẽ cartelm sui sigilli munimine-
roborau. Inde testes sunt. Gilmꝰ durainꝰ qui fuit decanꝰ
hũbertus de mailliaco sociꝰ camerarii. Raymũdus. berẽ¬
gariꝰ. stephanus grisellus ponciꝰ cellarariꝰ dm̃ alb̾is. ar¬
chid achardus de buxeria. biullꝰ. de bosco. Gaufredus de
azraco acardꝰ de bosco actũ est in claustro dm̃ albĩs. ã¬

Expanded text:
rei testimonium præsentem Chartam sui sigilli munimine rei testimonium præsentem Chartam sui sigilli munimine roborauit. Inde testes sunt. Gilinus Durannus, qui fuit Decanus. Humbertus de Mailliaco socius Camerarij. Raimundus. Berengarius. Stephanus Grisellus. Pontius Cellarius domni Abbatis. Achardus de Buxeria. Guillelmus de Bosco. Gaufredus de Aziaco. Achardus de Bosco. Actum est in Claustro domni Abbatis, a
Abbreviated transcription (Latin):
cluĩ eccłiam ex una ꝑte ⁊ dnm Guidonẽ bestiał ex alia
Guido ad cor rediens atcessit ad dñm willm clumñ alb̾em. hi¬
militer postulans ueniã de pͥdc̃is ⁊ ꝑmittens eccłe cluñ
ꝑpetuã fidelitatẽ ⁊ amorem. Tantũ quid̃ laboratũ ẽ ĩ hx
ꝑ manits amicoꝵ ꝙ idem Giudo homagnĩ fecit dc̃o don
alb̃i ⁊ ecclie clim̃.⁊ profore factis que fecerat eccłie hõimb
ris habebar. in istis hominib scĩ pontii. scilicet in bernardo de chr¬
niet. ⁊ petro de chimet. ⁊ b. de mũcel ⁊ martino morel iurauit tac
die ultecius reclamaret. ⁊ dñs cluiĩ albas indulsit et bona
cͥcͣ ii causa ipm̃ Guidonẽ ꝓponerent actiones. De quib uel ꝑ
quib cluĩ albas uł eccłia se nõ introniitẽt ꝑtem ip̃oꝵ claỹ
burgñsium deffendendo. ut aut̃ p̾dicta firmiꝰ teneantur.
Idem sepedc̃s guido dedit ꝓ se fideussorẽ dnm buic hardũ
de bello ioco. ut hoc teneret sicut suꝑiꝰ est exp̾ssũ. qui in ħ

Expanded text:
Clun. Ecclesiam ex vna parte, & domnum Guidonem Bestialem ex alia, Guido ad cor rediens accessit ad domnum WILLELMVM Clun. Abbatem, humiliter postulans veniam de prædictis, & promittens Ecclesiæ Clun. perpetuam fidelitatem & amorem. Tantum quidem laboratū est in hoc per manus amicorum, quod idem Guido homagium fecit dicto domno Abbati & ecclesiæ Clu. & pro forefactis, quæ fecerat Ecclesię hominibus, uicquid iuris habebat in istis hominibus S. Pontij, scilicet in Bernardo de Chimet, & Petro de Chimet, & B. de Muncel, & Martino Morel, iurauit tactel custodiæ vlterius reclamaret, & domnus Clun. Abbas indulsit ei bona contra ipsum Guidonem proponerent actiones. De quibus, vel pro quibus Cluniac. Abbas vel Ecclesia se non intromitteret, partem ipsorum Cluniac. burgensium defendendo. Vt autem prædicta firmius teneantur, idem sæpedictus Guido dedit pro se fideiussorem dominum Guichardum de Bello-ioco, vt hoc teneret, sicut superius est expressum: qui in huius
Abbreviated transcription (Latin):
ii .ẜ. ⁊ iui .d̾. qͦs debet redd̾e hugo charbonellus. Phis om̃¬
bus misit Guido bestialis dnim oiuchardum de bello roco
⁊ heredes suos in perpetuũ plegios depace semꝑ obserũada
Dñs quoq G̃uichardus de belloroco ad testimonũ uerita¬
tis. ⁊ confimatõis. ad petitõnẽ ip̃iꝰ Giudonis cartã p̾sentem
sigillo suo roboratã: suꝑ his om̃ib fier uoluit. Actum ãno

Expanded text:
II denarios, quos debet reddere Hugo Charbonellus. Pro his omnibus misit Guido Bestialis dominum Guichardum de Bellojoco et heredes suos in perpetuum plegios de pace semper observanda. Dominus quoque Guichardus de Bellojoco ad testimonium veritatis et confirmationis, ad petitionem ipsius Guidonis, cartam præsentem sigillo suo roboratam super his omnibus fieri voluit. Actum anno
Abbreviated transcription (Latin):
ciant om̃es tam p̾sentes quam futurt ꝙ buido bestialis
custodiam illam querebat suꝑ uillã dec lerman licet in¬
iuste ⁊ exactõnes quas ibifaciebat. ⁊ custidiã similit̾ qm̃ sr̃
robertũ de cõdamina clamabat ⁊ ex actõnes qͣs in eũ facieba
licet ĩiuste. om̃ia dimisit ⁊ quitauit.⁊ uirauit ꝙ ultra in
perpetuũ nec ipse nec h̾edes erus aliquid ibi reclamabũt
Dedit ettã domui de masillus quinq soł. censuales annu¬
atim ĩ ꝑpetuũ. De quib debet redd̾e̾ Renaldꝰ de fornet .xuiiii.

Expanded text:
ciant omnes tam presentes quam futuri, quod Guido Bestialis custodiam quam quærebat super villam de Clerman, licet injuste, et exactiones quas ibi faciebat, et custodiam similiter quam super Robertum de Condemina clamabat, et exactiones quas in eum faciebat, licet injuste, omnia dimisit et quitavit, et juravit quod ultra in perpetuum nec ipse, nec heredes ejus aliquid ibi reclamabunt. Dedit etiam domui de Masiliis quinque solidos censuales annuatim in perpetuum, de quibus debet reddere Rainaldus de Fornet XVIII
Abbreviated transcription (Latin):
os offitialis cuie matiscoñ notũ facmiꝰ iau̾sis pre¬
sentes ligtas inspͥturio c cũ petrus filius quoridam r¬
tri dei militis Hurgensis cluniaceñ in molend ires uo
dititir de chiguriaco ⁊ ꝯdemina de suꝑ adiacenti uec teo
i nemore dar tossaria medietatẽ ꝓrnliuiso uere hedita¬
mo heret ⁊ possideret quarũ rerũ alta medretas ade¬

Expanded text:
 notum facimus universis presentes litteras inspecturis, quod cum Petrus, filius quondam Hugonis dicti Militis, burgensis Cluniacensis, in molendino quod dicitur de Chiguriaco et condemina desuper adjacenti, necnon in nemore de Tossaria medietatem pro indiviso jure hereditario haberet et possideret, quarum rerum altera medietas ad e
Abbreviated transcription (Latin):
u̾sis p̾sentes luteras lut̾s inspecturis ꝙ baufridus de mo¬
hñdos ⁊ ꝑpetuo ꝑcipiendos. concedit p̾cio. lbͣꝵ⁊ cluñ. uen̾ ⁊ Reli¬
giosis uiris yuont albi et cõueñ. tres solidos censuales quoᷤᷤ
habebat inquodam prato sito enchambon roent. Cuiꝰ pͣti ꝑ¬
tem stagnũ occupat eoꝵdem. Qd̾ etiam pͣtum solent te¬
eodem eidem milit annuatim. solu̾e tres solides ante dcõs.
predcõs au̾t tres soł cum om̃i iure qd̃ ineodem prato dictꝰ
miles perciꝑe poterat uł habere. cedit ⁊ concedit dc̃is alb̾is
et conuentui pro precio supͣdcõ. Confitentes corant no¬
bis ab ip̃is alb̾i ⁊ cõuentu sibi sansfcm̃ es̃ de eodem p̾cio
in pecunta numerata. ꝓmisit etiam idem mtles. ipĩs
alb̃t ⁊ cõuentu ꝑ p̾stiũ coram nob̾ uirantẽtunt corpora¬
liter sacramẽtum. qd̾ contra uenditionẽ predictã nõ uemiẽ

Expanded text:
versis presentes litteras inspecturis, quod Gaufridus de Mohabendos et perpetuo percipiendos concedit precio.... librarum Clgiosis viris Yvoni, abbati, et conventui tres solidos censuales quos habebat in quodam prato sito en Chambon Roent, cujus prati partem stagnum occupat eorumdem, quod etiam pratum solent teeodem eidem militi annuatim solvere tres solidos antedictos. Predictos autem tres solidos cum omni jure quod in eodem prato dictus miles percipere poterat vel habere, cedit et concedit dictis abbati et conventui pro precio supradicto; confitentes coram nobis ab ipsis abbati et conventu sibi satisfactum esse de eodem precio in pecunia numerata. Promisit etiam idem miles ipsis abbati et conventui per prestitum coram nobis corporaliter sacramentum quod con
Abbreviated transcription (Latin):
reddendis tenerentur. ⁊ inde literas suas patentes ha¬
lerem tandẽ gͣanto meo suꝑ eisdem facto. Nicholaus
cłicus meus dcãs ltteras qͣs adicto abr̃e habebam. Se
mandato meo reddidit cridam monacho qui eas alb
nõ tradidit. albas u̾ro dcãs lict̾as suas mͥ quesiuit. egce
u̾o qr dicte lut̾e reddite fuerant. reddere nõ potui. ⁊ ꝑ¬
inde litteras presentes eidem fiex precepi testimo¬
males qd̃ sipͥdcẽ lut̾e albis aliqñ in publicũ uł audi¬
entiã uenirent. nõuale̾nt. Actũ anno gr̃e.mͦ. coͦ.

Expanded text:
reddendis teneretur, et inde litteras suas patentes haberem, tandem graanto meo super eisdem facto, Nicholaus, clericus meus, dictas litteras quas a dicto abbate habebam de mandato meo reddidit cuidam monacho qui eas abbati non tradidit; abbas vero dictas litteras suas mihi quesivit. Ego vero quia dicte littere reddite fuerant, reddere non potui et proinde litteras presentes eidem fieri precepi testimoniales, quod si predicte littere abbatis aliquando in publicum vel audientiam venirent, non valerent. Actum anno
Abbreviated transcription (Latin):
causa solacii et quietis pariat uobis dispediũ ⁊ laborem Qͣre
nobis huilit̾ supplicastis ut tãtis ur̃is gͣnanib̾ ⁊ iactirrs ꝓuide̾
iusncordit̾ curaremͦ Aug̃ itaq ad iustar felicis Recordatõnis¬

Expanded text:
causa solacii et qui.....ac vobis dispendium et laborem. Quare causa solacii et qui.....ac vobis dispendium et laborem. Quare nobis humiliter supplicastis ut tantis vestris gravaminibus et iacturis providere misericorditer curaremus. Nos itaque ad instar felicis recordat
Abbreviated transcription (Latin):
aggnat̾ ⁊ ꝑtiribat̾ dindimius p̾r̾ea quod nõ medioc̾t᷑ mouet nos
Wilibet cõmorantes pro eo qd estis apłice puilẽgue ⁊ indulgedus
ini molentes ciĩ in molendinis et coquẽtes in furius in cõtrabetes
nobistum qͥbustũq cõtiactib in sermetes ⁊ famłias ur̃as in locatẽs
eis operas suas in illos eciã qui missas et horas ur̃as audiunt
decimas/ reddicus et eblacõnes/ ac alia nobis deuita Reddut.
seu alias uobis cõmunicat̃ / et exẽoicacõnis ⁊ int̾dã sente̾tias
fulimare/ ac cõcessiones tam ab eoꝵ p̾decessorib / quani aliis xpi
fidelib liberalitate pia ⁊ proiida ordini ur̃o factas renotare
uolutate ꝓp̾a ne dicamꝰipotius temeritate p̾smunt bona q̃ in eoꝵ
cõtuet᷑ Biocesib arrestari ñl detineri / candiu ꝑ uiolenciã saciẽtes
donec suꝑ liuis eoꝵ uolũtati fuerit satiffatiii alias uobis gͣnam̃a
⁊ murrias młtiplicit᷑ infe̾ndo : Sicq fit ut exempeio cõcessa uobis

Expanded text:
ant et perturbant. Audivimus preterea quod non mediocriter movet nos, ubilibet commorantes, pro eo quod estis apostolice sedis in molentes tamen in molendinis, et coquentes in furnis vestris, in contrahentes vobiscum quibuscumque contractibus et in servientes et familias vestras et locantes eis operas suas in illos etiam, qui missas et horas vestras audiunt decimas redditus et oblationes ac alia vobis debita reddunt seu alias vobis communicant et excommunicationis et interdicti sententias fulminare ac concessiones tam ab eorum predecessorum quam aliis Christi fidelibus liberalitate pia et provida ordini vestro factas revocare voluntate propria, ne dicamus potius temeritate presumunt, bona que in eorum continentur diocesibus arrestari vel detineri tandiu per violentiam facientes, donec super hiis eorum voluntati fuerit satisfactum, alias vobis gravamina et iniurias multipliciter inferendo. Sicque fit ut exemptio concessa vobis
Abbreviated transcription (Latin):
iuodati irdem suꝑ huis uobis cene se oppount̾ aliũ quã clmuacẽñ
ordinẽ in parrdchus ad ius ur̃i spectantib de nono creare nchiloiᵒ
ꝓsunentes licet ab eadeni sede id fieri cuilibet iulabitũ sit exp̾se
dd let cun uos ⁊ fres uri ubilibet cõmorañ conueura ul ultra
duas Dietas d monastenis ur̃is ad indiciũ pertrala seu ad cuiuslibet

Expanded text:
t alium quam Cluniacensem ordinem in parrochiis ad ius vestrum spectantibus de novo creare nichilominus presumentes, licet ab eadem sede id fieri cuilibet inhibitum sit expresse. Ad hec cum vos et fratres vestri ubilibet commorantes convenire vel ultra duas dietas a monasteriis vestris ad iudicium pertrahi seu ad cuiuslibet
Abbreviated transcription (Latin):
ur̃e in qua de die in diem landabilit̾ dñs cosperante prosicitis
meretur honestas / ut uns oracoibas peticõibr a sede apłica sandrabli
annuat᷑ / et illis precipue que sit pulsant᷑ / cun moderamine
amiuni preminentis qd intra exandicionis iannani meret᷑ admicti
Uestra sane peticio nobis exhibita continebat qdͥ cum monasterum¬
uini quod eiusdem sedis s palit᷑ nrus existit a p̾ͥmo sue fundacoms
exxordio usq ad moderna tpra mulais et dni̾sis Romanoꝵ põtificũ
pͥuilegis ⁊ indulgenciro sit nimitũ ⁊ dotatum libertatib ab eisdi
sedis apłice uł men̾ent̾ impugnat̾ uel superficialit᷑ eoruui
uerba tenentes contͣ ip̃oꝵ gestiut intellectum ⁊ p̾ulegiatos
pͥulegioꝵ comodis prinare couant᷑ contͣ ead pͥulegia et
indiagentias ad synedos et conuentus sorenses/ uos ire cõpellur
ad domos ur̃as causa ordines celebrandi causa tractandi aliquos
conuẽtus publicos connocandi et missas celebrandi int̾dim

Expanded text:
vestre in qua de die in diem laudabiliter domino cooperante proficitis meretur honestas ut vestris petitionibus a sede apostolica favorabiliter annuatur et illis precipue que sic pulsant cum moderamine animum preminentis quod intra exauditionis ianuam merenter admitti. Vestra sane petivestrum, quod ejusdem sedis specialiter juris existit, à primo suæ fundationis exordio usque ad moderna tempora multis et diversis Romanorum Pontificum Privilegiis et indulgentiis sit munitum, et dotatum libertatibus ab eisdem, el irreverenter impugnant vel superficialiter eorum verba tenentes contra ipsorum gestiunt intellectum, et privilegiatos privilegiorum comodis privare conantur, contra eadem privilegia et indulgentias ad synodos et conventus forenses vos ire compellunt, ad domos vestras causa ordines celebrandi, causas tractandi, aliquos conventus publicos convocandi, et missas celebrandi interdum
Abbreviated transcription (Latin):
.XXUII Nesentib qm̃ futuris regularem uitam ꝓfessis Inppetuũ.
tem deo religionem studeamꝰ modis om̃ib propagare. Nec eĩ
deo gratus aliqñ famulatus impenditur. isi ex caritatis ra¬
dice procedeñs. apuritate religionis fui̾t conseruatus. Apor¬
tet igitur omĩes xp̃ane fide amatores religionem diligere.
⁊ loca uenerabilia cum ip̃is ꝑsonis diuino seruitio mãcipa¬
tis. attentius cõfouere. ut nillis prauoꝵ hõimim inquietẽt᷑
molestiis. uel impoͬtunis angariis fatigentur. Ea ꝓpt̾ di¬
lect in dño filii ur̃is iustis postulationib clementer ãnui¬

Expanded text:
us tam presentibus quam futuris regularem uitam professis in perpetuum. tem Deo religionem studeamus modis omnibus propagare. Neque enim Deo gratus aliquando famulatus impenditur, nisi ex caritatis radice procedens a puritate religionis fuerit conseruatus. Oportet igitur omnes christiane fidei amatores religionem diligere et loca uenerabilia cum ipsis personis diuino seruitio mancipatis attentius confouere, ut nullis prauorum hominum inquietentur molestiis uel importunis angariis fatigentur. Eapropter, dilecti in Domino filii, uestris iustis postulationibus clementer annui
Abbreviated transcription (Latin):
to sace g rar̃p specalem ⁊ et eidem ordini etdẽ ꝑsonis aui¬
toritate presentiũ ndulgeriꝰ. ut poratus. decanatus gran¬
gis. ⁊⁊ domꝰ ordimi eidem subrectionẽ eidẽ eccłie sue beneti¬
cta uire patronatus uł alias ad tuam ⁊ fratrũ ꝓfessoꝵ ip̃rꝰ
ordims collationẽ sptantia ꝯferri aliqͥb aut asinari pen¬
siones meis ieis ꝑ humod luteras nmime ualeant n
utt̾e ip̃e plenam et exp̾ssam fecerit de hac ĩdugentra ⁊
eodem ordine mentionem. Nulli ergo hoimimi ⁊ cͥ.

Expanded text:
tibi facere gratiam specialem, tibi et eidem ordini ejusque personis, auctoritate presentium indulgemus, ut prioratus, decanatus, grangie ac domus ordini eidem subjecta, necnon ecclesie seu beneficia jure patronatus vel alias ad tuam vel fratrum professorum ipsius ordinis collationem spectantia conferri aliquibus aut assignari pensiones in eis per hujusmodi litteras minime valeant, nisi littere ipse plenam et expressam fecerint de hac indulgentia et eodem ordine mentionem. Nulli ergo, etc.
Abbreviated transcription (Latin):
siam depectinaria. Ecc lestam sc̃i paul. Eccãm sc̃ Nchola.
Eccł̾am de capella demoleriis. Eccãm de capella mosteroli.
de podio. Eccãm de amberia. ectãm de bẽmaco. e̾ctãm de cas¬
tello berusii. Eccãm de marint. eͥccãm de facia. Etcãm cle cõ¬
nerio. Eccãm sc̃ saturnin. eccãm de boeth. Etcam de andilli¬
aco. Eccãm scĩ uincenti:. c̃apellam sepulcri. eccãm de sariis.
Eccãm de benzac. Etcãm de uinast. Ectãm de albiniaco:
Ectãm de Ruella.

Expanded text:
siam de Pectinaria, ecclesiam Sancti Pauli, ecclesiam Sancti Nicholai, ecclesiam de Capella de Moleriis, ecclesiam de Capella Mosterioli, de Podio, ecclesiam de Amberia, ecclesiam de Benniaco, ecclesiam de Castello Berusii, ecclesiam de Marnic, ecclesiam de Faia, ecclesiam de Cormerio, ecclesiam Sancti Saturnini, ecclesiam de Boeth, ecclesiam de Andilliaco, ecclesiam Sancti Vincentii, capellam Sepulchri, ecclesiam de Sartis, ecclesiam de Banzac, ecclesiam de Vinast, ecclesiam de Albiniaco, esiam de Ruella
Abbreviated transcription (Latin):
Lexander ep̃s seruus seruoꝵ. ⁊c̾.
Quanto specialius eccã ur̃a nob̾ ẽ nullo mediante sub¬
iecta. tanto propansius eius iurz ꝓuidere cõpellimur. ne suꝑ
his que rationabilit̾ noscit᷑ possidere. ꝓcessu tprĩs ndebita
molestatione grauetur. Ea ꝓpt̾ dilect in dño filii. urĩs pos¬
tulattonib iustis clementer anniumꝰ. ⁊ eccãm uram̃ in qua
estis diuino obsequio mancipat. sub beat petr ⁊ nr̃a pro¬
tectione suscipimus ⁊ p̾semtis script priui legio cõmuni¬

Expanded text:
lexander Episcopus seruus seruorum, &c. Quanto specialius Ecclesia vestra nobis est nullo mediante subiecta, tanto propensius eius iuri prouidere compellimur, ne super his, quæ rationabiliter noscitur possidere, processu temporis indebita molestatione grauetur. Eapropter, dilecti in Domino filij, vestris postulationibus iustis clementer annuimus, & Ecclesiam vestram, in qua estis diuino obsequio mancipati, sub beati Petri & nostra protectione suscipimus, & præsentis scripti priuilegio co
Abbreviated transcription (Latin):
liber om̃ĩpotentis dez seruitio uacare quetius ualeatis.
auctoritate apłica sub interminatione anathematis ꝓh¬
bemꝰ. ut tib uel cuilib successoꝵ tuoꝵ. nullatenus liceat
recuperare seu iustis modis auctore dño acqͥrere poterit
Honores etiam. possessiones. siue obedientias ip̃iꝰ. sine ꝯmu¬
ni consensu capłi. uel sanioris partiᷤ. distrahere. uł quolib
titulo ꝑsonis extraneis obligare. Datum. Anagnie
xuii. kl. febroarii.

Expanded text:
liberi, omnipotentis Dei servitio vacare quietius valeatis, liberi, omnipotentis Dei servitio vacare quietius valeatis, auctoritate apostolica sub interminatione anathematis prohibemus, ut tibi vel cuilibet successorum tuorum nullatenus liceat recuperare, seu justis modis auctore Domino acquirere poterit: honores etiam, possessiones, sive obedientias ipsius, sine communi consensu capituli, vel sanioris partis, distrahere, vel quolibet titulo personis extraneis obligare. Datum Anagniae, XVII Kal. Februarii
Abbreviated transcription (Latin):
puisionem specialit̾ nullo medie̾nte noscitur ꝑtinere.
intuitu religionis. deuottonis. ⁊ fidez qua noftimiu
largiente dño p̾minere arctiori caritate diligiiꝰ. tanto
ppensiori studio ⁊ sollicitudine conseritare. ac nob̾ ĩ quib
expedit gre nr̃e fauorem ⁊ tuitionis p̾sicliũ diligentiꝰ
nuptiri. Sane ꝑdilectũ filiũ nr̃m.I. monachu urñ
ariob̾ deuote at supplicit̾ postulast. ꝙ thesaurũ eccc̃e
uestre. honores acposessiones ⁊ obechientias q̃s in pre¬
sentiaꝵ eadem eccłimpossidet. aut infuturũ auctore
dño iuste poterit ad ipisci. te fil alb̾s. ⁊ quẽlibet succes¬
soꝵ tuoꝵ absq cõmuni consensu capłi distrah̾e uł alie¬
nare deberemus districtius ꝓhibere. Nos igitur cõmõdis
ac profectib ur̃is cupientes fferuẽter intendere. ⁊ mo
nasternũ urm̃ uelentes auctore dño inqͥete ꝑpetua et
tranquillitate persistere. ut ibidem ascłarib tumultib

Expanded text:
uisionem specialiter nullo mediante noscitur pertinere, intuitu religionis, deuotionis, & fidei, qua noscimini, largiente Domino, præminere, arctiori caritate diligimus: tantora vestra propensiori studio & sollicitudine conseruare, ac vobis, in quibus expedit, gratiæ nostræ fauorem, & tuitionis præsidium diligentibus impertiri. Sane per dilectum filium nostrum I. Monachum vestrum a nobis deuote ac suppliciter postulasti; quod thesaurū Ecclesiæ vestræ, honores ac possessiones, & Obedientias, quas in præsentiarū eadē Ecclesia possidet; aut in futurū auctore Domino iuste poterit adipisci: te, fili Abbas, & quemlibet successorum tuorum, absque communi consensu Capituli distrahere vel alienare deberemus districtius prohibere. Nos igitur commodis ac profectibunasterium vestrum volentes auctore Domino in quiete perpetua et tranquillitate persistere, ut ibidem a saecularibus tumultibus
Abbreviated transcription (Latin):
Walcherii bigig prioris petitonib annuentes
altepetrensem ecclesiam religione ꝯdam monastica desit¬
tutam. tibi deo dilecte clumatensis albas scĩssimoq eĩd̃
loct conuentu didimꝰ cõcessimꝰ ad inhabitandã ⁊ in religi
one monastici ordinis deo auctor diligẽtius informan¬
dam. Auctũ bisumptii in ecclia scĩ iohĩs laudante põ¬
cio altepetrẽsi priore dono stepho eiudẽ ecclĩe canonico
⁊ bisumptino cantore. donno mamerto decano. donno b¬
nardo magistro. donno manasse archidtacono steph̃o
tesaurario. burtardo hugone archidiaconib ⁊ aliis mlł¬
tis. Post ea clumaci .iii. Idꝰ. augusti ꝑmemet ipm in
capitulo urõ int̾fui. ⁊ idip̃m cum his qui mecum ad¬
frant. laudaui et confimaui. salius usticiis et debi¬
tis consuetudinib nr̃is. Nñc quoꝙ ꝓp̾sentis pͥuile¬

Expanded text:
Walcherij Gigig......... Prioris petitionibus annuentes, Walcherij Gigig......... Prioris petitionibus annuentes, Alte-petrensem Ecclesiam religione quondam Monastica destitutam, tibi Deo dilecte Cluniacensis Abbas, sanctissimoque eiusdem loci Conuentui dedimus, concessimus ad inhabitandam, & in relione monastici ordinis Deo auctore diligentius informandam. Actum Bisontii, in æcclesia Sancti. Johannis, laudante Pontio, Altepetrensi priore; domno Stephano, ejusdem ecclesie canonico et Bisontino cantore; domno Mainerio, decano; domno Bernardo magistro; domno Manasse archidiacono, Stephano thesaurario, Burcardo, Hugone archidiaconibus et aliis multis. Postea Cluniaci, III idus augusti, per memet ipsum in capitulo vestro interfui, et id ipsum cum his qui mecum aderant laudavi et confirmavi, salvis justiciis et debitis consuetudinibus nostris. Nunc quo
Abbreviated transcription (Latin):
eccł̃ie archiepc̃. Uenerabili patͥ donno pontio cluñ
alb̾i eiusq successorib regularit̾ substituendis inpꝑtuũ.
Pastoralis offi est ut euellat ⁊ destruat. ut disꝑdat ⁊
dissipet ut edificet ⁊ plantet. Quia gͦ ad hoc nos p̾fe¬
cit ppło suo omip̃s deus. ut uineam dm̃ sabbaoth dis¬
ciplinis regularib excolamꝰ. ut uitia euellere suꝑflua
destruere. uirtutũ ꝙͦ plantaria inserere studeamus.
dum hoc uirib nris sine coadiutorib ad implere
non possumus oportet nos agricolas peritos uirtu¬
tũ mros unde cumq conducere. qui usq aduesꝑũ
uiriter laborantes adubera nr̃e cõsolat̃onis sub um¬
braculo diuine protectionis confugiant. ⁊ nobiscũ
labores manuũ suarũ manducãtes eterne beatitu¬
dinis denarium sibi ⁊ nob̾ ad quirãt. Et qm̃ clunia¬
censis eccłia p̾ceteris Galliarũ eccłius huiusmodi
spiritalis agriculture peritissimos agricolas et mł¬
to plures habere cognoscitur: Uenerabilis frĩs nr̃i¬

Expanded text:
no PONTIO Cluniacensi Abbati, eiusque successoribus regulariter substituendis in perpetuum. Pastoralis officij est, vt euellat & destruat, vt disperdat & dissipet, vt ædificet & plantet. Quia ergo ad hoc nos præfecit populo suo omnipotens Deus, vt vineam Domini Sabbaoth disciplinis regularibus excolamus, vt vitia euellere, superflua destruere, virtutumque plantaria inserere studeamus: dum hoc viribus nostris sine coadiutoribus adimplere non possumus, oportet nos agricolas peritos virtutum viros vndecumque conducere, qui vsque ad vesperum viriliter laborantes ad vbera nostræ consolationis sub vmbraculo diuinæ protectionis confugiant, & nobiscum labores manuum suarum māducantes, æternæ beatitudinis denarium sibi & nobis adquirant. Et quoniam CLVNIACENSIS Ecclesia præ cæteris Galliarum Ecclesiis huiusmodi spiritalis agriculturæ peritissimos agricolas, & multo plures habere cognoscitur; venerabilis fratris nost
Abbreviated transcription (Latin):
iure sus ꝑpetualit̾ uindicent. De siluis ubi patem habẽt
etͣ oe nullus insi ꝑ ip̃oꝵ uoluntatẽ t̾raticum accipiat.
quolibet pacto subitiatur sed uxta traditõnem qiã
nr̃io dieb tenere uidentur eis uiuere liceat. O dͥ si exor¬
bitauerint iuditio dei siue regule correpnomi defuent᷑
⁊ dmatõ deo et scĩs et facta millatenus rescindatef ceno
ueruio credatur diligeciusq ab om̃ib bseruetur qpao¬
Serardus notarius ad uicem Artaldi epĩ. recognouit.
Sattũ in querceco uixta dociatũ uillam sup̃ fiuuiũ
carũ xii.kl. uł indictõne xii. ano .iiii. regnante
ludouico rege in de noĩe felicit̾ amer. pceptum

Expanded text:
iure suo perpetualiter vindicent. De siluis, vbi partem habent, iure suo perpetualiter vindicent. De siluis, vbi partem habent, & terris, nullus, nisi per ipsorum voluntatem terraticum accipiat. quolibet pacto subiiciatur, sed iuxta traditionem, quam nostris diebus tenere videntur, eis viuere liceat. Quod si exorbitauerint, iudicio Dei, siue Regulæ correptioni reseruentur, & donatio Deo & Sanctis eius facta nullatenus rescindatur. Quod verius vt credatur, diligentiusque ab omnibus obseruetur, masimi Regis. Monogramme Gerardus Notarius ad vicem Artaldi Episcopi recognouit. Actum in Querceco iuxta Dociacum villam super fluuium Carum, XII. Kal. Iul. Indict. XII. anno IV. regnante LVDOVICO R
Abbreviated transcription (Latin):
aminitet. habitatores aũt in cadine regulart de¬
es albatuni sibi scdm̃nes lm scĩ bñdicti de semet
Idiis mislum teloneum soluant. homines eoꝵ
acinas suas indĩt actas ad hospitale habeant᷑. Eccłi
łosuas cum o̾ib suis deciimis sicut ꝑpriuilegium
rnanũ ⁊ ꝑscriptiones episcopoꝵ ad quisterum te
eneamt ⁊ possdeant Cortes uero quas ꝑ preceptas ante¬
ceisoꝵ nr̃oꝵ siue alioꝵ regũ ad quisierunt inconuusas
teneant ac possideant Dominantur aũt ip̃e cordes ĩmian¬
coriensis pago salustr iacus ⁊ chauinias ⁊ t̾cia pas prai¬
ne cte itocabusum ẽ osa cũ masis ⁊ piscatorib ad ppsa
partem ꝑtinentib ⁊ ilugdim̃esi pago cambetiatuipet
sauigniacus ⁊ parte hugonis alotari regum. Itẽ meodẽ
pago amberta quã bernardus alugdouico impr̃e ꝑprecep¬
tum ad quisiuit. Predia nichillominus seu possessiones
pagia uł uicariis cõsisterint cum om̃ib sius appendiciis

Expanded text:
aministret: habitatores autem in ordine regulari degentes, Abbatem sibi secundum Regulam S. BENEDICTI de semetiin nundinis nullum teloneum solvant; homines eorudecimas suas indominicatas ad hospitale habeant; ecclesias vero suas, cum omnibus suis decimis, sicut per privilegium Romanum, et per scriptiones episcoporum adquisierunt, teneant, & possideant. Cortes vero quas per præcepta antecessorum nostrorum, siue aliorum Regum adquisierunt, inconuulsas teneant, ac possideant. Nominantur autem ipsæ cortes in Matisconensi pago Salustriacus, & Chauinias, & tertia pars piscinæ, cui vocabulum est Osa, cum mansis & piscatoribus ad ipsam partem pertinentibus. Et in Lugdunensi pago Camberiacus & Sauigniacus ex parte Hugonis ac Lotharij Regum. Idem in eodem pago Amberta, quam Bernardus a Ludouico Imperatore, per Præceptum adquisiuit. Prædia nihilominus seu possessiones, pagis vel Vicariis constiterint, cum omnibus suis appendiciis
Abbreviated transcription (Latin):
Nnoĩe sc̃e ⁊ indiuidue trinitatis ludouicus pacificus
ingustus ⁊ inuictus grã dei rex: Sicut certũ est quia
dei potentes nõ abicit quippe quo potestas non est
ita quoq liquet quod potentũ opera int̾rogabit ⁊ ob h
nobis sunopere curandum ẽ. ut cũ uł ꝑdesse uł obeẽ
np̃o disponente possumus nr̃m posse sub eius mitu penit̾
subigientes qd honori sce̾ eius ecc̾e ꝓfictat certatim for¬
tiamus. Nua ppot̾ cunctis tam regeb quam reliqͦ
dignitatũ ꝑsonis p̾sentib uł futuris notum sit qͥd̾
Breut a nobis quidam fidelis nr̃ hugo filius richar¬
di ur illustrissimus ⁊ marduo quatenus quoddam
monasteriũ nomen non clumacum qd̃ a willermo
per manus bernonis cutusdam reuerendi albatis ꝯstr¬
cõstructum est ꝑ hoc nr̃e auctoritatis preceptum sit̃
ab antecessorib auctum est ⁊ ꝑ priuilegia apłica ab
om̃t in quretudine uł dñatu omniũ hominũ absolua¬
mus s d ip̃r locus mxta qd ip̃e uillermꝰ sub t̾ribil

Expanded text:
nctae et individuae Trinitatis, Ludovicus pacificus, Augustus et invictus gratia Dei rex. Sicut certum est, quia Deus potentes non abjicit, sine quo potestas non est; ita quoque lnobis summopere curandum est, vt cum vel prodesse, vel obesse, ipso disponente, possumus, nostrum posse sub eius nutu penitus subigentes, quod honori sanctæ eius Ecclesiæ proficiat certatim faciamus. Quapropter cunctis tam Regibus, quam reliquarum dignitatum personis præsentibus vel futuris notum sit, quod petiit a nobis quidam fidelis noster Hugo filius Richardi vir illustrissimus, & Marchio, quatenus quoddam Monasterium nomine CLVNIACVM, quod a WILLERMO elicet & PAVLI, per manus BERNONIS cuiusdam reuerendi Abbatis constructum est, per hoc nostræ authoritatis Præceptum, sicut ab antecessoribus auctum est, & per priuilegia Apostolica ab omni inquietudine vel dominatu omnium hominum absoluamus, sit vero ipse locus, iuxta quod ipse Willermus sub terribili
Abbreviated transcription (Latin):
mranũ nt̃a eam sub̾firmantes amili nr̃i impͥssione cor¬
Signum dñi lugdouic głosissim rgis.
oddilo cancellarius ad iuicem artaldi archiep̃r recog¬
nouit actũ mplectitis ꝙ fuit inuilla que dicitur tri¬
siuro. ui id̾. imi: Indictõe ocł. aino autẽ xiiii. reg

Expanded text:
am subterfirmantes, anuli nostri impressione corSignum domni Ludovici gloriosissimi regis. Dedilo cancellarius, ad vicem Artauldi archiepiscopi, recognovit. Actum in placito quod fuit in villa quæ dicitur Trisburgo, VI idus junii, indictione octava, anno autem XIIII reg
Abbreviated transcription (Latin):
runa popictante clementia francoꝵ rex. i fideliũ
louro sent oneo benigne susci pimꝰ eor procul dubeode¬
in honore scĩ uiliani cum mansis et mancipiis utriusꝙ
sexuis uineis pͣtio molendinis silius. ⁊ in alto loco man¬
sionille qui dicitur uallis comunctis prectis pascuis ⁊
quicquiel iuste ad p̾dictam potestatem ꝑtinere uidetur
unde hoc nr̃e altitudims decretum fier ac memorato a¬
quino ⁊ uxorteius atq liberiᷤ eoꝵ dare p̾cepimus ꝑ quod
prefataᷤᷤ reĩ consensu gillebert comitis habeant teneant
atx possideant ⁊ qͥcqͥd facere uoluerint liberam ac firmis¬
simã in om̃ib ꝑcipiant facultatẽ. ⁊ ut hec nr̃e auctorita

Expanded text:
 rex. Si fidelium nostrorum petitiones benigne suscipimus, eorum procul dubio dein honore sancti Juliani, cum mansis et mancipiis utriusque sexus, vineis, pratis, molendinis, silvis, et in alio loco mansionile qui dicitur Vallis, cum vineis, pratis, pascuis, et quicquid juste ad prædictam potestatem pertinere videtur. Unde hoc nostræ altitudinis decretum fieri ac memorato Aquino et uxori ejus atque liberis eorum dare præcepimus, per quod præfatas res, cum consensu Giliberti comitis, habeant, teneant atque possideant, et quicquid facere voluerint liberam ac firmissimam in omnibus percipiant facul
Abbreviated transcription (Latin):
Ego Wilencus dei disponente clementia sedunensis
ep̃c eccłie beati petri de alta petra dono quidquid de rebus
eccłe in ꝓpͥ possidebam uł alii de me tenẽbant. reddo ⁊
imꝑpetuũ canoincis in comune habendũ concedo. seruo
⁊ ancillas quos cytra iurenses partes habeo. Pret̾ Raynal¬
bernard canonicoꝵ.S̾. doilonis pb̃ri .S. ubini .s. roberti
ca auctoritate bisũp̃tine sedis uicarius confirmo. ⁊ qͥc̃ꝙ.
acta sunt hec anno .mͦ. cͦ.uiͦi. incarnatõnis dm̃i. iudic¬

Expanded text:
Ego Wilencus, Dei disponente clementia, Sedunensis episcopus, ecclesiæ beati Petri de Alta Petra dono quicquid de rebus ecclesiæ in proprio possidebam vel alii de me tenebant, reddo et in perpetuum canonicis in commune habendum concedo; servos et ancillas quos citra Jurenses partes habeo, præter RaynalBernardi canonicorum. S. Dodonis presbiteri. S. Ubini. S. Roberti  apostolica auctoritate Bisontinæ sedis vicarius, confirmo. Et quicunque Acta sunt hæc anno Mº Cº VIIº incarnationis Domini, indic
Abbreviated transcription (Latin):
tis ꝙ in deo sibi subditis frĩb salutẽ. Ualclusensis
eccłe ⁊ prioris mortue aque hugonis petitioni iust e
uł eã possident principum ad quiescere uolentes cõsensu
ꝓpetuũ possidendam salua tamem om̃i debita subiectõne scẽ
matris bisomptine ecc̃e. Sigñ. donni. Mameriidecani.
doni alberti. Facta ẽ hec ꝑmissio. anno ab incarĩ dñi. mͦ.¬

Expanded text:
tisque in Deo sibi subditis fratribus, salutem. Valclusensis aecclesiȩ et prioris Mortuȩ Aquȩ Hugonis peticioni justȩ, vel qui eam possident principum adquiescere volentes, consensu perpetuum possidendam, salva tamen omni debita subjectione sanctȩ matris Bisontinȩ aecclesiȩ. Signum domni Mainerii decani. domni Alberti. Facta est hȩc promissio anno ab incarn
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ anrĩs posteris firmũ et in cõuulfum inꝑpetuũ habeat᷑
hanc p̾sentem pagiã ad testimonium propria mami fir¬
mamꝰ. ⁊ nrõ heriprando cancellario. nro siglło ut mor

Expanded text:
et a nostris posteris firmum et inconvulsum in perpetuum habeatur, et a nostris posteris firmum et inconvulsum in perpetuum habeatur, hanc presentem paginam ad testimonium propria manu firmavimus, et nostro Heriprando cancellario nostro sigillo, ut moris
Abbreviated transcription (Latin):
eoꝵ herecdũ. uł alius quilibet homo de eccłus supra eoꝵ
p̾dium edificatis. uł edificandis. aut eoꝵ decimis eo ĩspr¬
rãte quod ubi uult spirat p̾taxate eccłe cũferre uolue¬
rit. cõferat cũ dei bñclictione ⁊ hac nr̃a concessione. Eo sci¬
licet ordine. ut mea p̾fata eccłia de caluenz ano ammodo
absꝙ pendicio ⁊ conditõne libera. libere clumaceñ cenobi
deseriuat. ⁊ milliꝰ alt̾rus eccłie dictioni in aliquo ꝑinfim¬
ta scła subiaceat. Quod siquis mõꝵ successoꝵ uel aliqua
magna paritaq ꝑsona huic nr̃e saluberrime ꝯcessioni
ꝯtrarius extiterit sit anathema maranatha. non habeat
partem culillo. qͥ pro nob̾ crucifisus ẽ ingolgatha donet
resp̾icens ad satisfationẽ ⁊ congruã penitenciam uenerit.
⁊ scẽ clumaceñ eccłie alb̾i. ⁊ monachis qui pro tempore fu¬
erint satiffecerit. Quo ut uariup firmiꝰterq credatur.

Expanded text:
eorum heredum vel alius quilibet homo de æcclesiis supra eorum eorum heredum vel alius quilibet homo de æcclesiis supra eorum predium ædificatis vel ædificandis, aut eorum decimis, eo inspirante qui ubi vult spirat, pretaxatæ æcclesiæ conferre voluerit, conferat cum Dei benedictione et hac nostra concessione; eo scilicet ordine, ut nostra prefata æcclesia de Calvenzano, ammodo absque penditio et conditione libera, libere Cluniacensi cenobio deserviat, et nullius alterius æcclesiæ ditioni in aliquo per infinita secula subjaceat. Quod si quis nostrorum successorum, vel aliqua magna parvaque persona, huic nostræ saluberrime concessioni contrarius extiterit, sit anathema maranatha; non habeat partem cum illo qui pro nobis crucifixus est in Golgotha, donec resipiscens ad satisfactionem et congruam pœnitentiam venerit, et sanctæ Cluniacensis æcclesiæ abbati et monachis, qui pro tempore fuerint, satisfecerit. Quod ut verius firmiusque credatur,
Abbreviated transcription (Latin):
pra teligione ac bemuola cõpassione. alacri mẽte posscenti¬
um anĩmis assesum imꝑtire. Idcuco ad nra auctoritatẽ
ꝑtinet. cunctos nr̃e ecc̃e filios pat̾no affectu diligere ⁊
aptate pietatis opem nõ denegare. Ex hoc ent̃ lucri ꝑo¬
tissimum pͥmiũ apud deũ omnisi conditorem promere¬
niur. Qita ppt̾ om̃ib nr̃is fidelib tam p̾sentib ꝙͣ ⁊ futuris.
notũ fier uolumꝰ qd̾ nos in nr̃a mediolanensieccła. cum
nrĩs cardinalib de maꝵ animaꝵ salute disputantes.
mõꝵ fidelium. sclicet arialdi ⁊ lanfrandi fratrum. ac o¬
tnis eorꝰ sanguine de meregnano imploratum. scẽ ma¬
ire eccliam de caluenzano. quam ex nra eccłia tenebant
longotempore. cum terra ac eoꝵ scilicet arialdi ⁊ lanfrã
proprii p̾dii decimis quas ad p̾sens cõ cesserũt. ⁊ om̃ibus
bonis que nũc habet inꝑpetuũ adipisci potuerit scẽ clim̃¬
eccẽ cõcessimus in suꝑ uolumꝰ ⁊ laudamus. quod siqͥs

Expanded text:
pia religione, ac benivola compassione, alacri mente poscentium animis assensum impertire. Idcirco ad nostram auctoritatem pertinet cunctos nostræ æcclesiæ filios paterno affectu diligere et optate pietatis opem non denegare. Ex hoc enim lucri potissimum premium apud Deum omnium conditorem promeremur. Quapropter omnibus nostris fidelibus, tam presentibus quam et futuris, notum fieri volumus, quod nos in nnostris cardinalibus de nostrarum animarum salute disputantes, nostrorum fidelium, scilicet Arialdi et Lanfranci fratrum ac Alonis eorum consanguinei de Meregnano imploratu, Sanctae Mariae ecclesiam de Calvenzano, quam ex nostra ecclesia tenebant longo tempore, cum terra ac eorum, scilicet Arialdi et Lanfranci, proprii praedii decimis quas ad praesens concesserunt, et omnibus bonis quae nunc habet et in perpetuum adipisci potuerit, sancesiæ concessimus. Insuper volumus et laudamus quod, si quis
Abbreviated transcription (Latin):
mus ⁊ ꝯfirmamꝰ salius ut p̾diximus uisticus ⁊ debitĩ
conisuetudinib urt̃s. Sane si quilibet incaptimun¬
ꝑsena potens uł mipotens huius nr̃ pͥuiligen paginã
ftens amtra eã temere uenire temptauerit doñes sa¬
difatione c̃tta emendauerit. aliena acorpore ⁊ san
diñ fiat e h extiemo ex agmine distecte ultiomi subia¬
ce ad. cõseliant ib hec pax ⁊ trãqͥllitas. ameri. pcept̃

Expanded text:
t prædiximus iustitiis & debitis consuetudinibus nostris. Sane si quælibet persona potens vel impotens huius nostri priuilegij paginam sciens, cōtra eam temere venire tentauerit, donec satisfactione congrua emendauerit, aliena a corpore & sanguine Domini fiat, & in extremo examine districtæ vltioni subiaceat: conseruantibus hæc pax
Abbreviated transcription (Latin):
intaminata ꝑsistat: manu nr̃a subt̾ signauimus ⁊¬
sigillo nr̃o imp̾sso corroborari iussimus. actũ est aũt
hoc publice mauziati. anno diu̾ce incarnatõnis. in.
nonagesimo quito. Regmi uero nr̃ĩ .xxx. septimo .iiͦi
ep̃s lugdunensi. ⁊ sub scribente. presentib etiã ep̃is alt¬
quib ⁊ multis nobilib quos huic donatitiom subscri
amuicieñ. S̾ willermi de puss¬
ademari albis lemouicensis.
S̾. roberti prepositi claromonteñ.S̾. willeum filii eius¬
S̾ sanccii decam aurelianeñ
S̾ Gyrini capellam archiep̃i lugguñ. regis¬
S. Beraldi archidiacom lugduñ.¬
S̾ adelelimi cones¬
tabuli eius.
S poncii humber¬
tide podiõ
s̾ petri Iterii

Expanded text:
intaminata intaminata sigillo nostro impresso corroborari jussimus. Actum est autem hoc publice Mauziaci, anno Dominicæ incarnationis millesimo nonagesimo quinto, regni vero nostri XXX septimo, indictepiscopo Lugdunensi et subscribente, presentibus etiam episcopis aliquibus et multis nobilibus, quos huic donationi suAnniciensis. S. Willermi de Ademari Abbatis Lemouicensis.  Rotberti prepositi Claromontensis. Signum Sanccii decani Aurelianensis. Signum Girini capellani archiepiscopi Lugdunensum Beraldi archidiaconi LugdunS. Adelelmi, conestabuli ejus. S. Poncii Humberti de Podio. S. Petri Iterii
Abbreviated transcription (Latin):
⁊I noninte sc̃ẽ et indiuidue trinitatis.¬
Nouerint omẽs scẽ dei eccłie tam presentes ꝙͣ poster filii.
Quod ego de ⁊ giã francoꝵ rex. Philippus Mauziacũ ueniens
ct multoꝵ testimonio locũ ipsum culpa ⁊̃ desidide i ha¬
bitantium monachoꝵ regularis discipline preuarica¬
tione diu atiritũ ad dicens. rogatu roberti comittis.
Et mullermi filui eius. uenerabili filii eius clumaceñ
alb̃i. hugoni et om̃ib suctessorib eius. ipsum cũ om̃ib
ad seꝑtinentib iure ꝑpetuo possidendum atq regulariter
ordmnandum ꝓ salute aĩe mee regia auctoritate concessit.
sicut prefatos comittes dono ⁊ cõfirmatõne aruerneñ
aldeberti audieram concessisse. si quis au̾t huic donatõni
nre contraure ⁊ eam irritã facere presumpserit. tam ter¬
rena quam sacerdotali censura coherceatur. & insi resipu
erit perpetue dampnationt subraceat. donũ uero nrm̃
inconuud ꝑmaneat ⁊ ut hec concessio nrã stabilis ⁊

Expanded text:
CTȨ ET INDIVIDUȨ TRINITATISNoverint omnes sanctȩ Dei ȩcclesiȩ, tam prȩsentes quam posteri filii, quod ego Dei gratia Francorum rex, Philippus Mauziacum veniens et multorum testimonio locum ipsum culpa et desidia inhabitantium monachorum regularis disciplinȩ prȩvaricatione diu attritum addiscens, rogatu Rotberti comitis et Wilelmi filii ejus, venerabili Cluniacensi abbati Hugoni et omnibus successoribus ejus, ipsum cum omnibus ad se pertinentibus jure perpetuo possidendum atque regulariter ordinandum, pro salute animȩ meȩ regia auctoritate concessi, sicut prefatos comites dono et confirmatione ArvernensiAldeberti audieram concessisse. Si quis autem huic donationi nostrȩ contraire et eam irritam facere prȩsumpserit, tam terrena quam sacerdotali censura coherceatur et, nisi reerit, perpetuæ damnationi subiaceat: Donū vero nostrum inconuulsum permaneat. Et vt hęc concessio nostra stabilis &
Abbreviated transcription (Latin):
tu autisiolorensi eccãm sc̃ adrian de maliaco uilla cũ
capelliᷤ ĩ edem uilla parrochia sitis. Ir epãtu niuer¬
nesi eccãm scĩ petr de longiaco. eccãm scĩ siluestri de
irarẽniis ecc̃am scĩ martin de tauriato. Ectam̃ sq̃ pe
dat. ectaiu scc̃ marie o agdalene de claromõte cũs unuisi
diee de taciaco. Eccam scẽ marie magdalene de rufia
nentiltus. I epãtu pictamens eccãm deidelectricis scẽ¬
marie magdalene iurta mirebellũ c laustrũ. S alta ꝑte
exasdem c laustr eccãm scẽ radegu̾dis de burgũnio ⁊ I
tritouo ł darcens eccãm sc̃igermam ⁊ eccãm scẽ marie

Expanded text:
copatu Autissiodorensi, ecclesiam Sancti-Adriani de Maliaco-villa, cum copatu Autissiodorensi, ecclesiam Sancti-Adriani de Maliaco-villa, cum capellis in eadem parrochia sitis; In episcopatu Nivernensi, ecclesiam Sancti-Petri de Longiaco; — Ecclesiam Sancti-Sylvestri de Varenniis; — Ecclesiam Sancti-Martini de Tauriaco; — Eccleam Sanctæ-Mariæ-Magdalenæ de Claromonte, cum universis ancti-Andre de Taciaco; — Ecclesiam Sancti-Mariæ-Magdalenæ de Rufiacnentibus; In episcopatu Pictaviensi, ecclesiam Dei dilectricis Sanctæ-Mariæ-Magdalenæ juxta Mirebellum castrum; — Ex altera parte ejusdem castri, ecclesiam Sanctæ-Radegundis de Burgonnio; In territorio Toarcen
Abbreviated transcription (Latin):
regum null comitũ null antistitũ nulli cuqu̾a ali de rebus
que iam dicto monasterio ap̾dictis fundatoribus uł ab alus
deũ timentib oblate uł cõcesse sunt. uł demceps cõferẽ¬
de. sub qͣlibet occastonis specie liceat minuere uł auferre.
uł ablatas retinere. Int̾ qͤ nominatim eidem monasterzo ꝯ¬
firmamꝰ. In epãtu edueñ. eccãm sc̃ petͥ iuxta fluizium
chore sitam. Uargini acũ uillam cũ om̃ib appendiciis suis.
Et ecclia scĩ sulplici. Dornetiacũ uillam tum uniu̾sis ad
ploriani ⁊ õib eoꝵ appendicis. Eccl̃am sc̃ sulpici de a¬
sinariis. eccl̃am sc̃ ferman de fontiniaco. Eccam sc̃ pe¬
syagrii de flagiaco cũ oĩb eaꝵ ꝑtinẽtiis. Uillã sci leodega¬
rii de moruenno cũ ecc̃a eiusdẽ martiris ⁊ unuersis
eor adiacentiis ĩeodem t̾rritorio Eccãm scĩ andocii. I epã¬

Expanded text:
regum, nulli comitum, nulli antistitum, nulli cuiquam alii de rebus regum, nulli comitum, nulli antistitum, nulli cuiquam alii de rebus quæ jam dicto monasterio a prædictis fundatoribus, vel ab aliis Deum timentibus oblatæ, vel concessæ sunt, vel deinceps conferendæ, sub qualibet occasionis specie liceat minuere, vel auferre, vel ablatas retinere. Inter quæ nominatim eidem monasterio confirmamus: in episcopatu Eduensi, ecclesiam Sancti-Petri juxta fluvium Chore sitam; Varginiacum villam cum omnibus appendiciis suis, et ecclesiam Sancti-Sulpitii; Dorneciacum villam cumphoriani, et omnibus eorum appendiciis; — ecclesiam Sancti-Sulpitii de Asinariis; — ecclesiam Sancti-Germani de Fontiniaco; — ecclesiam Sancti-PeSyagrii de Flagiaco cum omnibus earum pertinentiis; — villam Sancti-Leodegarii de Morvenno, cum ecclesia ejusdem martyris et universis eorum adjacentiis; — in eodem territorio, ecclesiam Sancti-Andocii; In epis
Abbreviated transcription (Latin):
aschalis ep̃s seruus seruoꝵ de dilecto fr̃ altardo alb̃s
uerzelacensis cenobii euisq legitinis successo¬
rib miꝑpetuũ. Quia documẽtis apłicis regẽdus
ẽ ordo eccłiasticus. oportet ut rex dñicus mpigro aĩc
assedura iugilanta custodiatur ⁊ gub̾netur. Uraũt
hora oppͥmat uel confundat karitas que deus ẽ que p̾t̾
unũ alterum nescit õĩb uirib tota mente diligenda ẽ.
⁊ tenenda. Qnĩ uero nullis p̾cedentib meritis. s sola õimpo¬
fẽtis de grã in ecc̃a locũ petr optinemiꝰ necesse ẽ ut om̃ib
sũꝑ intendamꝰ ecclesus maxĩe his uiris beati petr ẽc̃ uosc̃¬
tur. ⁊ qͤ affectu filiali ĩuocant cõsiliũ ⁊ auxiliũ matris sue
Quia igitur dilectio frat̾nitatis ur̃e postulauit pͥuilegium
monasterzo uirzihaco fieri cuius regim̃ auctore dõnob̾ con¬
missum ẽ quod fundatores ip̃ius. Berardus comes uir no¬
bilissimꝰ ⁊ uxor eiꝰ berta pia deuotione ⁊ testamentz confir ma¬

Expanded text:
rum Dei, dilecto fratri Artaldo, abbati Verzeliacensis cœnobii, ejusque legitimis successoribus in perpetuum. Quia documentis apostolicis regendus est ordo ecclesiasticus, oportet ut grex dominicus impigro animo, assidua vigilantia, custodiatur et gubernetur. Ut authora opprimat, vel confundat caritas, quæ Deus est, quæ præter unum, alterum nescit, omnibus viribus tota mente diligenda est et tenenda. Quoniam vero nullis præcedentibus meritis, sed sola omnipotentis Dei gratia in Ecclesia locum Petri obtinemus, necesse est ut omnibus superimpendamus ecclesiis, maxime his quæ juris beati Petri esse noscuntur, et quæ affectu filiali invocant consilium et auxilium matris suæ. Quia igitur dilectio fraternitatis vestræ postulavit privilegium monasterio Virziliaco fieri, cujus regimen, authore Deo, vobis commissum est, quod fundatores ipsius Gerardus, comes, vir nobilissimus, et uxor ejus Berta, pia devotione, et testamenti confirma
Abbreviated transcription (Latin):
moret ci eccãm senard uille cũ om̃ib eaꝵ appendicris.
in castro qd̾ liam uocatur eccam scẽ marie magdalene ĩ uil¬
lars silica eccãs euisdem de dilectricis cum inuersis ea
appenditu sĩ eadem dẏoces eccãs de ingulos. preterea sta¬
tuii. at cõ serratio monasteri ip̃nis. ⁊ eccãꝵ. ue sunt᷑
inonachoꝵ ⁊cłicoꝵ consilio abbatũ clumacensiũ. quib̾

Expanded text:
Moreti, et ecclesiam Senardi villa, cum omnibus earum appendiciis; in castro quod Ham vocatur, Ecclesiam sanctæ Mariæ Magdalenæ. In villari Sylva Ecclesias ejusdem Dei dilectricis cum universis earum appendiciis. In eadem Diœcesi Ecclesias de Ingulos. Præterea statuimus, ut consecratio Monasterii ipsius, et Ecclesiarum quæ sunt Monac
Abbreviated transcription (Latin):
Chrisria qutoq ci oleiiscm̃ aquo maluerint catholict
epo acciprant. e cet uero eiusdem monasterii ꝑdiuersas bro¬
edb eis ehesma ⁊ oleum scm̃ atipranst sigtani romaue
sedis habuerint ⁊ gratis ac sie prauitate aliq darte uole¬
orinnt ẽ abias aquio inaluerint catholito ep̃o accpa oi
dbente te eniscdem loci alłe uel quocũqi sucessoixtauor:

Expanded text:
rint catholico episcopo accipiant. Ecclesiæ vero ejusdem monasterii per diversas proet ab eis chrisma et oleum sanctum accipiant, si gratiam romanæ sedis habuerint, et gratis, ac sine pravitate aliqua dare voluerint, sin alias a quo maluerint catholico episcopo accipiant. Obeunte te