comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
Ꝙ si lancem ut massam sñ tua.
nuchi an t̾ ꝑierit questionis ẽ mͥ
iudet᷑ uerue distinctio uerissia.
existimantis uultum int̾ tẽ ue¬
ualem hũi hant lancem ut ma¬
ssam nerue ut si uenalem hũi¬
ꝑierit quead̾ si alii dectissem uen¬
uend̾em. s ħ̾ cã finit uendendi ut
tu utereris: tibi eam ꝑiisse ⁊ ma¬
xiie si sũ usuris credidi. ¶ Si
tibi declero decem sic ut nouem
debeas ꝓculus ait. recte nõ amp¬
luis te᷑ ip̃o iuire debe̾ quam nouẽ
s ⁊ si dedero ut undetim debeas:
putat ꝓculus amplius quiͣ decem

Expanded text:
am sine tua rum mihi an tibi perierit, quaestionis est. mihi uidetur Neruae distinctio uerissima existimantis multum interesse, uenalem habui hanc lancem uel massam nec ne, ut, si uenalem perierit, quemadmodum si alii dedissem uenuenderem, sed haec causa fuit uendendi, ut tu utereris, tibi eam perisse, et maxime si sine usuris credidi. Si tibi dedero decem sic, ut nouem debeas, Proculus ait, et recte, non amplius te ipso iure debere quam nouem. sed si dedero, ut undecim debeas, p
Abbreviated transcription (Latin):
actio ⁊ iam ex legati causa et ex le¬
ge aquilia s ex causa furtiua ꝑhat̾
attionem condicetur. S si ex senatꝰ
ꝯsulto agetur: competit ħ actio.
uelur siis cui fid̾uũ iria hr̃ditas re¬
stituta ẽ ag̾e uolet. ¶ Siue aũt
suo nomine quis obligatus sit sũ
alieuo ꝑhanc actionem recte con¬

Expanded text:
ex legati causa et ex lege Aquilia. sed et ex causa furtiua per hanc actionem condicitur. sed et si ex senatus consulto agetur, competit haec actio, ueluti si is cui fiduciaria hereditas restituta est agere uolet. Siue autem suo nomine quis obligatus sit siue alieno, per hanc actionem recte con
Abbreviated transcription (Latin):
eadem possunt ⁊ iam innume
det ut expost fco confirmetur
ueluti si dẽ tͥ mutuos nũmos
ut si ꝯdicio aliqua extit̾it tu
fiant. sis q michi obligatus. It̾
si legatam pecuiniam. hr̃s coedi¬
dĩt de m̾ legatarus eam nolu¬
it ad se ꝑtine̾ qr. hr̾dis ex clie
adite heretlitatis uidentur n¬
iuimi fuisse ut credita pecu̾ia
peti possit. Nam iulianus ait. ⁊
traditiones ab hr̾de fcas adid t̾e¬
pus recligi. in quo h̾r̾clitas ad¬
ita fu̾it cum repudiatum sit
legatum aut appositum.
om̃i cam obligõne exqͣ certum
petitur suĩ ex̃certo ccͣtu petat᷑
siue ex incerto. hcet. enĩ uob ex om̃i
cc̃tũ cectum condic̾e̾ dum modo p̾sẽs

Expanded text:
eadem possunt etiam numeratdet, ut ex post facto confirmetur: ueluti si dem tibi mutuos nummos, ut, si condicio aliqua exstiterit, tui fiant sisque mihi obligatus: item si legatam pecuniam heres crediderit, deinde legatarius eam noluit ad se pertinere, quia heredis ex die aditae hereditatis uidentur nummi fuisse, ut credita pecunia peti ptraditiones ab herede factas ad id tempus redigi, quo hereditas adita fuerit, cum repudiatum sit legatum aut adpositum. omni obligatione, ex qua certum petitur, siue ex certo contractu petatur siue ex incerto: licet enim nobis ex omni contractu certum condicere, dummodo
Abbreviated transcription (Latin):
filuis familias ceͣ senatus con¬
sultum mutuatus petiũam
soluit patri nũmos uendi¬
canti nlła ex ceꝑtio obicietur
s si fui̾nt ꝯsumꝑti a creclito¬
re nũni. Marcellus ait cessa¬
re contlitionem. Qm̃ totiens
conclino datur quociens ex ea
causa numerati sunt. Ex qͣ
actio potuisset eẽ. si dñium ad
accipientem transisset inꝓpoi̾to
autem nõ ẽẽ deiq ꝑerrorem so¬
lut ccͣ senatus consultum cre
ca petuĩam creditam. Nam si tͥ
debitorem ineumuissero da¬
re pecciu̾am obligaris michi ꝙͣ
in cadem ꝑsona recipiendum ẽ.
⁊t cum ex cã mandati peci̾a
michi debeas et cõueui̾t ut cre¬
diti nonune eam retineas: in¬
deatur mͥ data pecnĩa. ⁊ ame
ad te profecta.
creditam efficit nisi ceti̾ quo
consentiant qr sue ꝑtis tm̃i an¬
enationem huĩt.
filius familias maticum suñ
nuituum declit: cirstudioꝵ cã ro¬
mne ageret responsun ẽ asceuola
extra ordinario uidicioꝰ ẽẽ illi sub¬
ueniendum.

Expanded text:
filius familias contra senatus consultum mutuatus pecuniam solverit, patri nummos vindicanti nulla exceptio obicietur: sed si fuerint consumpti a creditore nummi, Marcellus ait cessare condictionem, quoniam totiens condictio datur, quotiens ex ea causa numerati sunt, ex qua actio esse potuisset, si dominium ad accipientem transisset: in proposito autem non esset. denique per errorem soluti contra senatus consultum credca pecuniam creditam. nam si tibi debitorem meum iussero dare pecuniam, obligaris mihi, quain eadem persona recipiendum est, ut, cum ex causa mandati pecuniam mihi debeas et conuenerit, ut crediti nomine eam retineas, uideatur mihi data pecunia et a me ad te profecta. creditam efficit, nisi ceteri quoque consentiant, quia suae partis tantum alienationem habuit.filius familias uiaticum suum mutuum dederit, cum studiorum causa Romae ageret, responsum est a Scaeuola extraordinario iudicio esse illi subueniendum.
Abbreviated transcription (Latin):
uem. Elienatio cum fit cum sua
causa dnĩum ad aliumm tranffera¬
nius que ess futura si ap̃nos ea
res mansiss. iraq toto iure cuuli

Expanded text:
um Alienatio cum fit, cum sua causa dominium ad alium transferimus, quae esset futura, si apud nos ea res mansisset, idque toto iure ci
Abbreviated transcription (Latin):
torem siũ non. Idem puto ⁊ si testimo¬
nii causa sit euocatꝰ ex qualib⁊ ꝓuin¬
tia ut ra urbem ut ad p̾ͥncipemꝰ. Nam
h sepissime est scͥptum subueniri. S ⁊
his qui cognitionis ꝙ̃a ut appellatio¬
nis ꝑeg̾nati sunt similit̾ subuentum
et gũalit̾ quotienscumq quis ex nec¬
cessitate non ex uoluntate abfuit di
rit. uł lucratus non sit restitutio
facienda ÷ etiam si nõ cuid ex bonis
amissum sit.
ex causa ꝓbabili abfu̾t delibare¬
‸ debr p̃tor an ei subueniri debeat pu¬
to studioꝵ causa forte ꝓcuratore suo
defucto ne decipiat᷑ ꝑ iustissimam
absentie cãm. Item si quis nec in cu¬
stodia nec in uiculis sit. s sub fide¬
iussoꝵ sadisdatione ⁊ dum p̃p ħ rece¬
d̾e nõ potest captus sit rellituit᷑. et¬

Expanded text:
torem siue non. idem puto, et si testimonii causa sit euocatus ex qualibet prouincia uel in urbem uel ad principem: nam et h‹u›ic saepissime est rescriptum subueniri. sed et his, qui cognitionis gratia uel appellationis peregrinati sunt, similiter subuentum. et generaliter quotienscumque quis ex necessitate, non ex uoluntate afuit, dirit uel lucratus non sit, restitutio facienda est, etiam si non ex bonis amissum sit.de causa probabili afuerit, deliberare debet praetor, an ei subueniri debeat, puta studiorum causa, forte procuratore suo defuncto: ne decipiatur per iustissimam absentiae causam.Item si quis nec in custodia nec in uinculis sit, sed sub fideiussorum satisdatione et, dum propter hoc recedere non potest, captus sit, restituet
Abbreviated transcription (Latin):
eis ait p̾tor ꝑ leges plebisscita. senatꝰ
consulta. edc̃a. decreta. pͥncipiũ lice¬
bit ¶ Que clausula ñ illud pollicet᷑
restituturum si leges ꝑmictant. s si
leges ñ ꝑmittant. ¶ Si quis sepus
rei publice cã abfũt ex nouissimo re¬
dicu dempꝰ resticutionis ẽẽ ei compu¬
tand̾ labeo putat. s ⁊ si om̃s ed̾ absũ¬
tie annũ colligant singule minꝰ ãno
utrũ annũ ei damꝰ ad restitutionemi
an u̾o tantũ temꝑis qũdũ eiꝰ nouissi¬
⁊ ut puco amũ dant̃ ¶Sicum ĩ
ꝓuintia domiciliũ hr̃es eẽs aũt ĩ ur¬
be an mͥ annuscedat quiasi exꝑiũdi
patem habeam. ⁊ ait labeo ñ ced̾e
Sgo aũt puto ħ ita uerũ ẽẽ si iusre
plorescis sorie actionis etiam exceptio
ei qui rei publice causa abfui̾t com¬
pecit forte si res ab eo absende posses¬
siones nacto uendicent ¶ In achi¬
one recissoria q̃ adu̾sus milicem com¬
petit equissimũ ẽẽ puto poponinus

Expanded text:
inquit praetor 'per leges plebis scita senatus consulta edicta decreta principum licebit.' quae clausula non illud pollicetur restituturum, si leges permittant, sed si leges non prohibeant.Si quis saepius rei publicae causa afuit, ex nouissimo reditu tempus restitutionis esse ei computandum Labeo putat. sed si omnes quidem absentiae annum colligant, singulae minus anno, utrum annum ei damus ad restitutionem an uero tantum temporis, quantum nouissi: et puto annum dandum.Si cum in prouincia domicilium haberes, esses autem in urbe, an mihi annus cedat, quasi experiundi potestatem habeam? et ait Labeo non cedere. ego autem puto hoc ita uerum, si ius replo rescissoriae actionis etiam exceptio ei, qui rei publicae causa afuit, competit: forte si res ab eo possessionem nancto uindicentur.In actione rescissoria, quae aduersus militem compet
Abbreviated transcription (Latin):
feriarumͣ impedicꝰ ÷ ¶ Quotiens .ni.¬
ꝑ absentiam quis ñ toto tp̃e aliquem
exclusit ut puca remi cuam posse¬
dit uno minus die statuto in usuca¬
pionib cp̃r. dem̃ rei publice causa
abẽe cepit rellitutio adu̾sus me uuiꝰ
diei facienda ⁊ ¶tem iuqͥt p̾tor¬
Si qiua alia mͥ iusta cã iudeb̾r in in¬
tegrum restituã. ħ clausula edc̃o in¬
serta ÷ neccĩa. Multi .n. casus int̾¬
uenire potuerunt qui deferent uelli¬
cutionis auxiliũ. nec sigillatim enu̾a¬
re potuerunt ut quotiens equitas
restitutionem sugg̾ĩt. ad hane clausu¬
lam erit descendendum. ut puta le¬
gationem quis ꝓ cuntate functus ÷
equissimum ⁊ eum restitui. licet .r. p

Expanded text:
feriarum impeditus est. Quotiens peferiarum impeditus est. Quotiens per absentiam quis non toto tempore aliquem exclusit, ut puta rem tuam possedi uno minus die statuto in usucapionibus tempore, deinde rei publicae causa abesse coepi, restitutio adversus me unius diei facienda est. 'si qua alia mihi iusta causa uidebitur, in integrum restituam.' haec clausula edicto inserta est necessari‹o›: multi enim casus euenire potuerunt, qui deferrent restitutionis auxilium, nec singillatim enumerari potuerunt, ut quotiens aequitas restitutionem suggerit, ad hanc clausulam erit descendendum. ut puta legatione quis pro ciuitate functus est: aequissimum est eum restitui, licet rei p
Abbreviated transcription (Latin):
egit littigator ne secum agat᷑ dum ui¬
dicem corrumꝑit. Actio exempta
sic erit accipienda si desut ag̾e posse¬
⁊ addicit᷑ sñ dolo malo ip̃iꝰ. uidelicet
ut si dolus eius int̾uen̾t nec ei suc¬
currat᷑. Ip̃is . n. delinqñtib p̾coe nou
subuenit. ꝓm̃ si dum uult ap̃ segñ¬
m̃ ei subueniat᷑. S et si dum decreto
p̃toris ñ obtemꝑaret uirisdictionem¬
suam ei denegau̾t ñ eum ẽẽ restitu¬
endum labeo sc̾bit. idemq si ex alia
usta causa ñ fuĩt ab eo auditꝰSi
ferie extͣ ordinem sint indicte ob res
puta ꝓsꝑe gestas ut in honorem pͥn¬
cipis ⁊ ꝓpt̾ea magr̃atus uis ñ dix̾it
gauis casuis noĩatum edicebat restitu
turũ se qr ꝑ p̾dorem udebat᷑ fc̾m. So¬
lempniũ. n. feriarũ rationem hab̾
auctor ne in eas incidat. qd̾ u̾ius est
tͣaxͣat ip̃oꝵ dieꝵ facienda ÷ nõ cotus
scͥbit. ait .n. recisionem usucaptioĩs
ita faciendam ut hii dies reltituant᷑
quib actor agẽ uoluit ⁊ int̾uentu

Expanded text:
egit litigator, ne secum agatur, dum iudicem corrumpit.Actio exempta sic erit accipienda, si desiit agere posse.Et adicitur: 'sine dolo malo ipsius', uidelicet ut, si dolus eius interuenit, ne ei succurratur: ipsis enim delinquentibus praetor non subuenit. proinde si, dum uult apud sequnon ei subuenietur. sed et si, dum decreto praetoris non obtemperat, iurisdictionem ei denegauerit, non esse eum restituendum Labeo scribit. idemque si ex alia iusta causa non fuerit ab eo auditus.Si feriae extra ordinem sint indictae, ob res puta prospere gestas uel in honorem principis, et propterea magistratus ius non dixerit, Gaius Cassius nominatim ediceuidebatur factum: sollemnium enim feriarum rationem haberi actor, ne in eas incidat. quod uerius estaxat ipsorum dierum facienda est, non totius scribit: ait enim rescissionem usucapionis ita faciendam, ut hi dies restituantur, quibus actor agere voluit et interventu
Abbreviated transcription (Latin):
qd in uncłis ẽ si uͦ ñ sit in seruitu¬
te posse usu acquirere constat. S̾ ed¬
⁊ si is qͥ in uincidis ẽ si defendatur
cessat restitutio. ¶ is aũt qͥd̃ ap̃
hostes ẽ nicħ ꝑ usum s aquirere pot̾
nec receptam possõnem pot̾it imple¬
re dum est ap̃ hostes. ħ ampliꝰ nec
post liminio reu̾sus recuꝑabis ꝑ usũ
dñi acquisitionẽ. Item eiꝰ qd̃ ꝑ capti¬
uitatem fundi possõnem uł usu
fructus quasi possõnem amisit si¬
eurrend̾ eẽ papimianꝰ ait. ⁊ fructus
ꝙ medio tp̃r ab alio ex usufructu
S ꝑceptos deb̾ẽ captuio restitui eqniũ
putat.  ii plane ꝗd̃ fu̾it in p̾¬
tate captiui ułu rem acquirere¬
⁊ possut ex re peculiari ⁊ equũ erit
ateex hac clausula p̃sentib id̾ qͥdem
ñ sunt in captiuitate subueniri
si cum ñ defend̾ent᷑ usucaptũ com

Expanded text:
is est, si modo non sit in seruitute, posse usu adquirere constat. sed et is qui in uinculis est si defendatur, cessat restitutio.Is autem, qui apud hostes est, nihil per usum sibi adquirere potest, nec ‹c›oeptam possessionem poterit implere, dum est apud hostes: hoc amplius nec postliminio reuersus reciperabit per usum dominii adquisitionem. Item ei, qui per captiuitatem fundi possessionem uel usus fructus quasi possessionem amisit, ‹suc›currendum esse Papinianus ait, et fructus quoque medio tempore ab alio ex usu fructu perceptos debere captiuo restitui aequum putat. Hi plane, qui fuerunt in tate captiui, usu rem adquirere possunt ex re pecul‹i›ari: et aequum erit ex hac clausula praesentibus, id est qui non sunt in captiuitate, subueniri, si cum non defenderentur usucaptum
Abbreviated transcription (Latin):
faciat ꝑ usum adenusitio impleta ÷¬
ut enud̾ ex supͣ sc̃ptis contig̾it restitu¬
tio concedat᷑. m̃to nͨ .n. sussicit semꝑ
in polsõnem bonoꝵ euis mitti qͣ uit̾d̃¬
spes eẽ pot̾. ut in bonis latitantis im¬
tti ñ possit. aut nõ latitet. finge .ii.
dum aduocationes postulat diem
exisse uł duni alia mora iudicii cõ
lib t̾giu̾satione et solertia efficunit
ne cum ip̃is agi possit

Expanded text:
faciat, per usum adquisitio impleta vel quid ex supra scriptis contigit, restitutio concedatur: merito, nec enim sufficit semper in possessionem bonorum eius mitti, quis esse potest, ut in bonis latitantis mitti non possit aut non latitet: finge enim, dum aduocationes postulat, diem exisse, uel dum alia mora iudicii contalibet tergiuersatione et sollertia efficiunt, ne cum ipsis agi possit
Abbreviated transcription (Latin):
stetit restitutio indulgebit. d¬
u̾sus relegatum rellitutionem facien¬
dam ex gn̾ali clausula pompouiꝰ ait
s ñ et ip̃i concedendam qua pocuit
ꝓcuratorem uelinq̾ire ex c̃a trã puto
etiam ipi succurrendũ. A it p̾cor
aut cũ eum inuitñ in iuis uocare
non licet neq defend̾et᷑. ħ clausula¬
S ad eos ꝑtinet quos more maloꝵ sine
fraude in uis nocare ñ licet ut cõ¬
⁊ sulem p̃torem cet̾os ꝙ qd̃ imꝑium
pͥatem ue quã hãnt. s nec ad eos
ꝑtinet ħ eoc̃m quos p̃cor ꝓhibet ꝑ

Expanded text:
stetit, restitutio indulgebitur.Aduersus relegatum restitutionem faciendam ex generali clausula Pomponius ait: sed non et ipsi concedendam, quia potuit procuratorem relinquere: ex causa tamen puto etiam ipsi succu'aut cum eum inuitum in ius uocare non liceret neque defenderetur'. haec clausula ad eos pertinet, quos more maiorum sine fraude in ius uocare non licet, ut consulem praetorem ceterosque, qui imperium potestatemue quam habent. sed nec ad eos pertinet hoc edictum, quos p
Abbreviated transcription (Latin):
si ꝑ dilationes uidicis esfẽm sit ut
actio exnnat᷑ siat restitutio. S eti
am si magr̃atꝰ copia ñ fuit labeo
ait restitutionem faciendam. ꝑ
Anagĩatum aũt fc̃m ita accipie̾nd̾
est si uis ñ dixit. auocͥn si cã cogni
ta denegauit actionem resticutio
cessat ⁊ ita seruio uid̾r. Idem per

Expanded text:
si per dilationes iudicis effectum sit, ut actio eximatur, fiat restitutio. sed et si magistratus copia non fuit, Labeo ait restitutionem faciendam. per magistratus autem factum ita accipiendum est, si ius non dixit: alioquin si causa cognta denegauit actionem, restitutio cessat: et ita Seruio uidetur. item per
Abbreviated transcription (Latin):
As ⁊ si falsum testamentũ
sino sccłe eis qui dedit uł i offica¬
osum pronincietur uehiti cã no
secuta decem repete̾nt᷑.

Expanded text:
 si falsum testamentum sine scelere eius qui dedit uel inofficiosum pronuntietur, ueluti causa non secuta decem repetent
Abbreviated transcription (Latin):
enn quilitem suo noĩe contesta¬
tus ẽ.
tor rem ad nlti quam possicet re¬
stirere ei nõ uult. q̃uero utrum
qnͣti res ẽ an qnͣti inlitem uira¬
tum fui̾t ꝯdempnari debet respõ
di nõ eẽ equũ precio .i. quanti res
ẽ ntem extimari cũ ꝯtumacia
punienda sit ⁊ arbitrio potius do¬
mini rerp̃cium statuendum sit
potestate petiteri unlitem iurandi
concessa.
furti agitur iirare ita oportet
tanti remi fuisse cum fartum fac¬
t um sit no adici eo pluris ue qr
quo res pluris ẽ utiq tanti ẽ.
alistrat᷑.ł .i. qͥonĩ. I ustrumis
que quis non exibet actori ꝓmit¬
titur ulitem uirare qͣnͣti sua in¬
ter est ea proferri. ut tanti ꝯdomp¬
netur reus idq ⁊ diuus como flus
rescripsis.

Expanded text:
 qui litem suo nomine contestatus est. tor rem adulti, quam possidet, restituere ei non uult: quaero, utrum quanti res est an quanti in litem iuratum fuerit condemnari ddi: non est aequum pretio, id est quanti res est, litem aestimari, cum et contumacia punienda sit et arbitrio potius domini rei pretium statuendum sit potestate petitori in litem iurandi concessa.  ex Cassio Cum furti agitur, iurare ita oportet "tanti rem fuisse cum furtum factum sit", non adici "eo plurisve", quia quod res pluris est, utique tanti est. Callistrquae quis non exhibet, actori permittitur in litem iurare, quanti sua interest ea proferri, ut tanti condemnetur reus: idque etiam diuus Commodus rescripsit.
Abbreviated transcription (Latin):
obrem non iuhonestam data sit
pecuiua ut filius emantiparetiu
uł duns mamimutte̾tur uł alite
disoetłat causa secnta repeticio ces¬
sat. ¶Si pendi condicioni ca cibi
dedero decem mox repudiauero
br̃ditatem uł legatum posum ꝯ¬

Expanded text:
a sit pecunia, ut filius emanciparetur uel seruus manumitteretur uel a lite discedatur, causa secuta repetitio cessat. Si parendi condicioni causa tibi dedero decem, mox repudiauero hereditatem uel legatum, possum
Abbreviated transcription (Latin):
gisqͣm in ꝓuintia ag̾ uł militat
p̾dia camparare in eadem ꝓunci¬
a it̃ potest p̾ter qͣm si pat̾na eius
a fisco distrahantur. Qͥ nesciens
loca sacra uł religiosa. uł p ulilica
ꝓ priuatis ꝯparauit. licet emptõ
non teneat exempto tam̃ adũsis
uenditorem exꝑietur. ad̃ conse

Expanded text:
in prouincia agit uel militat, praedia comparare in eadem prouincia non potest, praeterquam si paterna eius a fisco distrahantur.Qui nesciens loca sacra uel religiosa uel publica pro priuatis comparauit, licet emptio non teneat, ex empto tamen aduersus uendit
Abbreviated transcription (Latin):
nocebit consũsus. ꝙ si indotem de¬
dĩt uendidure nihoc calu recte
in detur ꝓpt̾ hon̾a manimonii
incontranum. Si concessit donare
⁊ uendid̾it debitor repelletur c̾¬
donari. ꝙ amicus erat c̾ditoris.
is cui don abatur. ꝙ si concessit
dum ẽ ñ ẽẽ replłndum c̃ditorem

Expanded text:
nocebit consensus. quodsi in dotem denocebit consensus. quodsi in dotem dederit, vendidisse in hoc casu recte videtur propter onera matrimonii. in contrarium, si concessit donare et vendiderit debitor, repelletur crdonari, quod amicus erat creditori is cui donabatur. Quod si concesserit dum est non esse rep
Abbreviated transcription (Latin):
dolus iure u̾saretur. ne c̾ditor a
postõre pecumã recipiat. iiqͥssim̃
eẽ. ludificari eiun. Ꝙ sus fundus
amenio alicui obligatus possideat᷑
equin erit excipi siñ uolũtate cre¬
ditoris uenit. licet enudolus manis
cebitoris int̾uemat qui non soluit
tñ scd̾s c̃ditor qui pignori accepit
pociore. fucius tñ c̾ sidebitor acredi¬
tore petat utei ꝑnuitatur ꝑign̾ꝰ
uendere quo magucat̃ fl̾at. añ
cautõm acciꝑe ab eo qui rem ẽptu¬
rus erit. uͥ p̃cium indite rei uq
tlłigunus ut ⁊ silegatum repu¬
diatum fu̾it ꝯ ualeicat piguus Si
oebitor uñdid̾it rem nͨ tradid̾it an
ñ replłatur ẽditor qĩ adhuc resi
bonis sit debitoris. an uero cumte¬
ueatur ex ẽpto pignus extinguat᷑¬
cutus n̾ut ꝑatus at ẽptor dare tm̃¬
dem por̾ dici. ¶ S ⁊ si ꝑmisit cre¬
ditor uende. debitor uero douanit
anexceptione illum sb̾moueat an
quoq rei expediat. quocau̾ nõ

Expanded text:
dolus in re versaretur, ne creditor a dolus in re versaretur, ne creditor a possessore pecuniam recipiat, iniquissimum esse ludificari eum. Quod si is fundus a Maevio alicui obligatus possideatur, aequum erit excipi 'si non uoluntate creditoris ueniit': licet enim dolus malus debitoris interueniat qui non soluit, tamen secundus creditor qui pignori accepit potior est.Tutius tamen est, si debitor a creditore petat, ut ei permittat pignus uendere, quo magis satisfaciat, ante cautionem accipere ab eo, qui rem empturus erit, ut pretium rei uenditae usque tellegemus, ut, si legatum repudiatum fuerit, conualescat pignus.Si debitor uendiderit rem ne tradiderit, an non repellatur creditor, quasi adhuc res in bonis sit debitoris, an uero, cum teneatur ex empto, pignus exstinguatit nec paratus sit emptor dare? tantundem potest dici.Sed si permiserit creditor uendere, debitor uero donauerit, an exceptione illum summoueat? an quoque res expediat? quo casu non
Abbreviated transcription (Latin):
anq̃ adm̃ donare ñ possunt itanoc
ꝑ acisa. ne pignorisit possunt. s
dicend̾ ẽ. ut cõcede̾ possint .s. si
p̃cium ꝑro accõne accipiãtur qͣiͣ
ũdant. ¶Siuolũtate c̃dito¬
ris fundus auenus ẽ. inuenrũ¬
de applican sibi eñ c̾ditor deside¬
rat. sitũ effectus sit secut᷑ uen¬
ditionis. ¶Namsiu̾uenient ñ
ẽ sat̃ ad repłłnd̾ c̾ditore in qui
uoluit uenire. ¶ Suꝑuacuũ
datũ ꝑmiseͥ c̃ditoxis uenisre. Si
ip̃e debitor rem possideat. nͥ qd̾ pot̾
nt ab eod̾ ł ab atio ad qut̃ ꝑ suc¬
cessiõm ea res ꝑtinere cepistet.
aut sup̃e debitor ẽptoris hĩs ex
nsit. doli mali suspicio ment
trãslata adp̃sñs tp̃s ut possit
c̾ ditor replicatoem dolimalicx¬
siticius debitor uolu̾tate ẽ diroris su
i uendid̾it meuio ł eiaquo menius
tit̾it ⁊ e̾dicor ab eo petat quidums
sit. S iniqum ẽ auferrirem a cͣdito¬
re. qui ñ successionis iure halio mͦ
rem naccus ẽ. pot̾ tñ dia. cum ticu

Expanded text:
an quemadmodum donare non possunt, ita nec pacisci ne pignori sit possint. sed dicendum est, ut concedere possint, scilicet si pretium pro pactione accipiant, quasi uendant.Si uoluntate creditoris fundus alienatus est, inuerecunde applicari sibi eum creditor desiderat, si tamen effectus sit secutus uenditionis: nam si non uenierit, non est satis ad repellendum creditorem, quod uoluit uenire.Superuacuum datum permissu creditoris uenisse, si ipse debitor rem possideat: nisi quod porit ab eodem uel ab alio, ad quem per successionem ea res pertinere coepisset, aut si ipse debitor emptnon sit, doli mali suspicio inerit translata ad praesens tempus, ut possit creditor replicationem doli malisi Titiui uendiderit Maeuio uel ei, a quo Maeuius stiterit et creditor ab eo petat, quid iuris sit. sed iniquum est auferri ei rem a creditore, qui non successionis iure, sed alio modo rem nactus est. potest tamen dici, cum Titii
Abbreviated transcription (Latin):
pignus finiri non putet.
erant suum quem emerat redibu¬
erit an desmat sinane locꝰ ẽe.⁊ ma¬
gis ẽ ne desinat. nsi exuo lũtate
creditoris ħ fcc̃tiẽ. ¶ simuenditĩõe
pignoris consenxit creditor ł ut de¬
bitorrem ꝑmutet ł donet. ł indotẽ

Expanded text:
pignus finiri non putet. erant, seruum quem emerat redhibuerit, an desinat Seruianae locus esse? et magis est, ne desinat, nisi ex uoluntate creditoris hoc factum est.Si in uenditione pignoris consenserit creditor uel ut debitor
Abbreviated transcription (Latin):
at̾cio creditore non ꝓuocau̾at.
turbo apd̾ alium iudiceminit᷑
appsłau̾at. eĩ rebatur uttum
t̃cius creditor ⁊ turtonem suꝑa¬
redeb̾et qui pͥmam ardimoe¬
expułat. an ea remota turto tc̃i¬
imnexclud̾et. plane cumt̾tius ẽ¬
ditor primum de sua pecĩa di¬
milit inloc̾ eius sb̾stituitur in
caqͣaitate quam suꝑiori exsolint
fuerunt gͥ qui dicerent hicaͦ
t̃cium creditorem pociorem ẽe
debere. Michineqͣꝗͣ hoc iutũ
cẽ uidebatur. pone pͥmam
cirdituoem in iudicio conue¬
nude t̾cium creditorem. ⁊ extep¬
tõne. alio ue quo modo at̃tio su¬
ꝑatam. ¶Nuĩquio adũsus tur¬
bonem quis cdo loco credidãt.
t̾cius creditor qui pͥmam uicit
exceptõne rei iudicate ut pot᷑
aũ contra si post pͥmu indicu
inquo pͥmacreditrx suꝑata ẽ
af̾cio creditore. Scõs creditor¬
ꝯxͣ t̃clo  cercior obtinuerit pot̾it uti
exceptione rei iudicate utipot̃.
adu̾lus pͥmam creditaicem millo
modoᷤ opmor. gͥ nec t̾cius credi¬

Expanded text:
a tertio creditore non prouoc‹a›uerat: Turbo apud alium iudicem uictus appellaverat: quaerebatur, utrum tertius creditor etiam Turbonem superare deberet, qui primam creditricem, an ea remota turbo tertium excluderet. plane cum tertius creditor primum de sua pecunia dimisit, in locum eius substituitur in ea quantitate, quam superiori exsolvit: fuerunt igitur qui dicerent hic quoque tertium creditorem potiorem esse debere. mihi nequaquam hoc iustum esse videbatur. pone primam creditricem iudicio convenisse tertium creditorem et exceptione aliove quo modo a tertio superatam: numquid adversus turbonem, qui secundo loco crediderat, tertius creditor, qui primam vicit, exceptione rei iudicatae uti potest? aut contra si post primum iudicium, in quo prima creditrix superata est a tertio creditore, secundus creditor tertium optinuerit, poterit uti exceptione rei iudicatae adversus primam creditricem? nullo modo, ut opinor. igitur nec tertius credi
Abbreviated transcription (Latin):
dum eẽ ¶si primus quisine ypotħ¬
cac̾ didit pꝰ scd̾mqui utrumq fecit
lp̃e ypothecam accepit siue dubio
poft̾ior mypothecae̾. unce simidiẽ
deypotheca conienit dubium ne
qͥli pocior sit. licet sudiencum ano
creditore pure de ead conuenit
m̃ id̾ cum anio tua uoluntate. Se¬
cundus pocior erit. Iecuua autem
coluta scĩb au rursusteneatur
cibi cre qntur. Erit aut falq̃o a¬
giranda. quid quid int̾ eosactum
sit. utrum ut diccedatur ab ypoty¬
ca in totum. cum ptior concessit t̾¬
oitoriaui obligan yporheram an
ut ordo seruetur.⁊ puor c̃ditors ab̾
loco constituatur. ¶ pap̾ sic̃ditor¬
pͥoe p̾ea nouatione fc̃i ead pignio¬
ra cum auis pignorib. insium loc̾
eum fuccedere. ⁊ or scd̾s non offeri
pecunam posse ꝑnorem uendere.
fluum ex ant̾iore creditore accepit
hoc scio̾ restituat. ¶ saiend̾ ẽ scib̾
creditori rem tenen. ⁊̃ iuiuto debi¬
tore tam iusuum debitum.qͣ. inpͥ¬
nu cͥditoris insuras suas. ⁊ quas pͥmo

Expanded text:
ndum esse. Si primus, qui sine hypotheca credidit, post secundum, qui utrumque fecit, ipse hypothecam accepit, sine dubio posterior in hypotheca est: unde si in diem de hypotheca convenit, dubium non est, quin potior sit, licet ante diem cum alio creditore pure de eadem re convenit. inde idem cum alio tua uoluntate, secundus potior erit: pecunia autem soluta secundo an rursus teneatur tibi, recte quaeritur. erit autctum sit, utrum, ut discedatur ab hypotheca in totum, prior concessit creditor alii obligari hypothecam, an ut ordo seruetur et prior creditor secundo loco constituatur.Papinieadem pignora ‹cum› aliis accepit, in suum locum eum succedere: sed si secundus non offerat pecuniam, posse priorem uendere, fluum ex anteriore credito accepit, hoc secundo restituat.Sciendum est secundo creditori rem teneri etiam inuito debitore tam in suum debitum quam in primi creditoris et in usuras suas et quas primo
Abbreviated transcription (Latin):
secutꝰ ẽ ut ẽptõnis ntło p̃dium cre¬
ditori pignor datum succiet nicħ¬
ominus alti creditori ꝗ̃ postea. sũ
eod̾ pignore ccxit offerende pxcĩe
q. fide iustor dependit. cum usimis
medu tp̃ris facstasent. Namhĩ¬
modi uenditio trãsferendipigno¬
ris cã noͣcitate iuris ficri colet.d
ente cͥditore pigmus uñdid̾it eiq
p̾cium priori creditori solũit ẽp̃¬
tori pot̾i̾t offerri ꝙ ad auum cre¬
ditorem denũmis euis ꝑuenit.
C̃ debitor pignus datum uũdidit
andenuo pignori obliget.d̾ .ł.
im̃dñdi pignoris potestas exhibr
ma. priori. in locum eius succes¬
Fit un̾ditionemol pecuniam co¬
lutam ⁊ creditam recte facit .s.¬

Expanded text:
secutus est, ut emptionis titulo praedium cresecutus est, ut emptionis titulo praedium creditori pignori datum susciperet: nihilo minus alteri creditori, qui postea sub eodem pignore contraxit, offerendae pecuniae, quam fideiussor dependit, cum usuris medii temporis facultas erit: nam huiusmodi venditio transferendi pignoris causa necessiatate iuris fieri solet. Iente creditore pignus vendiderit eiusque pretium priori creditori solverit, emptori poterit offerri quod ad alium creditorem de nummis eius pervenit rest, debitor pignus datum vendidit an denuo pignori obliget. Idem lvendendi pignoris potestas exerceaori pecunia in locum eius successerit, venditionem ob pecuniam solutam et creditam recte facit.
Abbreviated transcription (Latin):
expecuma creditoris acceꝑant nu¬
mnerauit id̾ debitor conductor hor¬
reoꝵ cesaris fuit obquoꝵ pensionet
auq uot amus non solutas ꝓcuratior
ex accõm p̃p̃oĩtus ad lapidunuen¬
ditionem offm̃ suum ostãdit Q̾ sit̃
ẽ an nire pignoris eos creditor reti
⁊ post alium creditorem qui pig¬
noꝵ conuentionem ad bona debi¬
añ scdm creditorem dimissum.
nullo iure cet̾a bona . titulopig¬
noris uendidit. s ob eam rem ĩ
ꝑsonam accio cͣcͣ eum creditori qͥ
pignora sua requirit non ꝯpetit
Nec utił danda e̾ nec furti rer̾ mo¬
bilium grã recte conuenietur. qr
ꝓpriam cãm ordiis cirore ductus
ꝑcecutus uidetur. p̃xtim cum ai¬
t᷑ creditor farto possõe q̃ nõ fuit
apd̾ eum non amisit. adcxiben¬
dum quo frustra litem excipiet
quia neq possidet neq fecit dolo
ut desineret possidere. seqrͣ gͦ.
ut scd̾s creditor postesores int̾pi¬
lare debeat.d̾ .x.¬
Ideuuror conuent᷑ officio iudicisas¬

Expanded text:
ex pecunia creditoris acceperant: idem debitor conductor horreorum Caesaris fuit, ob quorum pensiones aliquot annis non solutas procurator exactioni praepositus ad lapidum uenditionem officium suum extendit: quaesitum est, an iure pignoris eos creditor retin post alium creditorem, qui pignorum conuentionem ad bona debiante secundum creditorem dimissum nullo iure cetera bona titulo pignoris vendidit. sed ob eam rem in personam actio contra eum creditori, qui pignora sua requirit, non competit nec utilis danda est: nec furti rerum mobilium gratia recte convenietur, quia propriam causam ordinis errore ductus persecutus videtur, praesertim cum alter creditor furto possessionem, quae non fuit apud eum, non amisserit. ad exhibendum quoque frustra litem excipiet, quia neque possidet neque dolo fecit, ut desineret possidere. sequitur ut secundus creditor possessores interpellare debeat. ideiussor conventus officio iudicis ad
Abbreviated transcription (Latin):
ociorẽ inpignoit qui prius
cre didit pecunam. ⁊ accepitp.¬
ypothecam. qͣ auscum abo ñcõ¬
ueñat ut siab eo pecumamacce¬
ꝑit sit res obligata. licet ab hoc
postea acceꝑit. potãt enim licet
antea conuenit ab eo non acciꝑe
pecuniam. uide amus an id dicẽ¬
dimisit si sb̾ ꝯdicõne stipłonefc̃a
ypotheca data sit qua pũdñteꝯ¬
dicione alius credidit pure : tac¬
cepit eandem auam ypothecã.
tunc dem̃ pnoris stiplonis existat
conditio. ut pocior sit qui pꝰ cat̾¬
didiss. s uercor ũ bic aliud sit
dicendum. Cumienim conditio
semel extitit. ꝑ inde ħeturac si
illo tpt quo stipło int̾poĩtas sine
si colonus conuem̾it ut inducta
infundum illa a ibinata pig¬
noneẽnt. ⁊ asiquam inducat au¬
i rem ypothecenõie obligau̾it.
tunc cem̃ eam infudum indu¬
x̾it pocior erit quispãlr pure acce
ꝑit. quia nonexconuentione
priori obligatur. S ex eoꝙ in
de futurare conuemat ut ypo¬
nii fuĩt debicorit. ⁊ infructibus

Expanded text:
otior est in pignore, qui prius credidit pecuniam et accepit hypothecam, quamuis cum alio ante conuenerat, ut, si ab eo pecuniam acceperit, sit res obligata, licet ab hoc postea accepit: poterat enim, licet ante conuenit, non accipere ab eo pecuniam.Uideamus, an idem dicendum sit, si sub condicione stipulatione facta hypotheca data sit, qua pendentedente alius credidit pure et accepit eandem hypothecam, tunc deinde prioris stipulationis exsistat condicio, ut potior sit qui postea credidisset. sed vereor, num hic aliud sit dicendum: cum enim semel condicio exstitit, perinde habetur, ac si illo tempore, quo stipulatio interposita eSi colonus convenit, ut inducta in fundum illata ibi nata pignori essent, et antequam inducat, alii rem hypothecae nomine obligaverit, tunc deinde eam in fundum induxerit, potiopit, quia non ex conuentione priori obligatur, sed ex eo quode futura re conuenerit, ut hyponis fuit debitoris: et in fructibus,
Abbreviated transcription (Latin):
ui balnemmeꝵ ułn. proxinus cõ¬
duyat pactur erat ut homo eros
dicam pignoꝵ dedit. Consuit᷑ aut᷑
ad iltus hũc creditorem petentem
erotem iocatorem p̃tor tuende
b̾et .12. detere. licet .n. eo tpr bõ
pignori datus cẽt quo nũdum
piaet ut muito locatore incpugt¬
norit ineos sotui non postet. poci¬
⁊ sb̾conditione creditorem puta¬
pestea. quicquamoebi ceꝑit
Si modo non ea conditio sit que iñ¬
into debitore implen non possit
Si ⁊siberes obea legata q̃ sb̾con¬
ditione data erant. d̾ pignore it
sne conuenutet. ⁊ postea ead pp̃
pignom obptcuiam creditam
pignori dedit. at post conditio
legatoꝵ extitit. hre quor tuend

Expanded text:
ui balneum ex calendis proximis conduxerat, pactus erat, ut homo Eros editam pignori dedit. consultus, an adversus hunc creditorem petentem Erotem locatoit debere: licet enim eo tempore homo pignori datus esset, quo nondum pisset, ut inuito locatore ius pignoris in eo solui non posset, potiputapostea quicquam deberi coeperit, si modo non ea condicio sit, quae invito debitore impleri non possit. Sed et si heres ob ea legata, quae sub condicione data erant, de pignore rei suae convenisset et postea eadem ipsa pignora ob pecuniam creditam pignori dedit ac post condicio legatorum exstitit, hic quoque tuend
Abbreviated transcription (Latin):
potbecam accepit siuc possideat e¬
am siue ⁊ anus um̃dicet. ypothe¬
caria accõne exceptio pͥori utilisẽ
priorcreditor m̃dicet ypotbecana
accõne ⁊ ille exceꝑit si uon conuenit
ut sibires sit obligata. hic inmodu̾
supra relatum replicabit. ssicum
auo postõre creditor scd̃ agat recte
aget. ⁊ adiudican ei posit ypothe
rem Gl qm non restituebat ren
pignoratam postõr ꝯdẽpnatus ex p̃¬
fati modic uis extimationem ex

Expanded text:
pothecam accepit siue possideat eam et alius uindicet hypothecaria actione, exceptio priori utilis esprior creditor uindicet hypothecaria actione et ille excipiat 'si non conuenit, ut sibi res sit obligata', hic in modum supra relatum replicabit. sed si cum alio possessore creditor secundus agat, recte aget et adiudicari ei poterit hypothecrem.Si quoniam non restituebat rem pigneratam possessor condemnatus ex praefatis modis litis aestimationem ex
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt existimiauit.¶ticia p̾diũ
a neua ticio pignon cedit post
meno dem̃ disa ciur pignoris
fc̃a marito suo indotem eymna¬
tum dedit. Sinciocoruta sit pecu¬
ma. non ido̾ magit memi pignus
ꝯualescere placebat. tunc enum
ꝑnoie dumto seqñtis confirma¬
tur pignus. enm res iubonis debi¬
toris inueniatur. Inppõĩto aut.
mantus ẽp̃toris loco ẽ atquds̃ qr¬

Expanded text:
et, existimauit.Titia praedium alienum Titio pignori dedit, post Maeuio: deinde domina eius pignoris facta marito suo in dotem aestimatum dedit. si Titio soluta sit pecunia, non ideo magis Maeuii pignus conualescere placebat. tunc enim priore dimisso sequentis confirmatur pignus, cum res in bonis debitoris inueniatur: in proposito autem maritus emptoris loco est: atque
Abbreviated transcription (Latin):
eẽt. R. luciumticium iom̃eꝙ
ei debetur pociorem ẽt.d̾ .x.
um pignori obligatum ⁊ testa¬
m̃to maritum ⁊ lib̾os ex eo natos¬
It̾ exauo hr̾ des instituit. Credi¬
tocum posset hrdes conuenire
y doneos ad fundum uenit e̾ro
bitor obligastet. deinde ꝙ huic
eid̾ debitori crede̾s. forte .xi. ꝙpłꝰ¬

Expanded text:
t Lucium Titium in omne quod ei debetur potiorem esse. Idem um pignori obligatum et testamento maritum et libitem ex alio heredes instituit: creditor cum posset heredes conuenire idoneos, ad fundum uenit: quaebitor obligasset, dehinc tu eidem debitori crederes forte quad
Abbreviated transcription (Latin):
pecit ei qui aut uire gentu
aut iure ciusli dnum a d eu suut
Toca sacra item religiosa q̃uas nr̃a pci
in rem actione ñ peti possunt. Si
erus rei sue alienam rem ita adiec̾it.
ut ꝑs enis fieret ueluti si quis statue
sue brachium aut pedem alienũ ad¬
iec̾it. aut scipho. ansam ut fundum
ut candelabro sigillum aut m̃se pedẽ
dñm. eius totius rei esfici uere q sta¬
tuam suam dictaturũ. ⁊ siphũ płiq
recte dicunt. S ed ⁊ id qd̾ incarta
mea scͥbit᷑. aut in tabula pĩgit᷑. statĩ
meum fit licet de pictura quidam
⁊ ei rei cedi qd̾ sñ illa ẽẽ ñ põt. In
omnib gͥ istis in quib mea res ꝑ p̾na¬
lentiam alienam rem tͣhit meamq
efficit si eam rem uĩndicem ꝑ excep¬
tionem doli mali cogar p̃tiũ eiꝰ quod
accesłĩt dare. Item q̃cumq aliis iũ¬
cta sine adiecta accessionis loco cedũt
ea quam dui coherent dñs uendicare

Expanded text:
petit ei, qui aut iure gentium aut iure ciuili dominium adquisiit. Loca sacra, item religiosa quasi nostra in rem actione peti non possunt. Si quis rei suae alienam rem ita adiecerit, ut pars eius fieret, ueluti si quis statuae suae bracchium aut pedem alienum adiecerit, aut scypho ansam uel fundum, uel candelabro sigillum, aut mensae pedem, dominum eius totius rei effici uereque statuam suam dicturum et scyphum plerique recte dicunt. Sed et id, quod in charta mea scribitur aut in tabula pingitur, statim meum fit: licet de pictura quidam est ei rei cedi, quod sine illa esse non potest. In omnibus igitur istis, in quibus mea res per praeualentiam alienam rem trahit meamque efficit, si eam rem uindicem, per exceptionem doli mali cogar pretium eius quod accesserit dare. Item quaecumque aliis iuncta siue adiecta accessionis loco cedunt, ea quamdiu cohaerent dominus uindicare
Abbreviated transcription (Latin):
se possid̾e et ĩo liti se obtulit. ⁊ ħip
sum in re agenda cestatione ꝓba¬
uero om̃i mͦ condampandꝰ ⁊ ꝑ os¬
sidere aũt aliquis d utiq ⁊ litis cõ¬
testate tempore. ⁊ quo res uidicat᷑
Qd̾ si litis contestationis cempore
possedit cum aũt res uidicat᷑ sine
dolo malo amisit possessionem ab¬
soluendus ÷ possessor Item si litis cõ¬
testate tp̃e nõ possedit. quo autem
nomine ex quo cep̃ possid̾e damp¬
nabit᷑. S i homo petitus dolopos¬
sessoris det̾ior fc̃s sit dem̃ sñ culpa
eius ex alia causa mortuus sit esti¬
matio ñ fiet euis qd̾ detĩorem eum
quantum ad in rem actionẽ legis
aũt aquilie actio durat.S ed ⁊
is qui añ lidem contestatam dolo de¬
suit rem possid̾e tenet᷑ in rem acti

Expanded text:
se possidere et ideo liti se optulit, et hoc se possidere et ideo liti se optulit, et hoc ipsum in re agenda testatione probauero, omnimsidere autem aliquis debet utique et litis contestatae tempore et quo res iudicatur. quod si litis contestationis tempore possedit, cum autem res iudicatur sine dolo malo amisit possessionem, absoluendus est possessor. item si litis contestatae tempore non possedit, quo autem nomine ex quo coepit possidere damnabitur. Si homo petitus dolo possessoris deterior factus sit, deinde sine culpa eius ex alia causa mortuus sit, aestimatio non fiet eius, quod deteriorem eum : sed haec quantum ad in rem actionem: legis autem Aquiliae actio durat. Sed et is, qui ante litem contestatam dolo desiit rem possi
Abbreviated transcription (Latin):
uixit edib. s ÷ actio antiꝗͣ de
tigno inumcto in duplũ ex lege
duodecim tabularũ descendens
tem si quis ex alienis cem̃tis in
solo suo edsficau̾it domũ quidem
uendicare pot̾it. cem̃ta aũt reso¬
luta pͥor dñs uendicabit etiam si pꝰ
tempus uisucapionis dissolutum sit
edificium postqnͣ a bona fide em¬
ptore possessum sit. nec enim singu¬
la cem̃ta usucapunt᷑ si domus ꝑ
temporis spadumi nr̃a fiat.  log̃ :¬
Ostinanit r̃em petere. animaũt̾e
d an aliquo int̃dc̃o possit nancis¬
ci possessionem qr longe cõmoduis
⁊ ip̃m possid̾e adũsarium ad hon̾a
spetitoris compel̾e quam alio possi¬
dente petere.
cum ñ possid̾et nec dolo feciss quo
minꝰ possid̾et si actor ignoret ñ ⁊
absoluentꝰ nt marcesus ait que
snĩa uera ⁊. s ħ post lidem conte¬
statam. Cet̃m añ uidi ciuim accept̃
ñ decipiet actorem qui se negat¬
possid̾e cum uere ñ possid̾et nͨ uid̾r
se liti obtulisse qui dicessit᷑.

Expanded text:
st actio antiqua de tigno iuncto, quae in duplum ex lege duodecim tabularum descendit. Item si quis ex alienis cementis in solo suo aedificauerit, domum quidem uindicare poterit, cementa autem resoluta prior dominus uindicabit, etiam si post tempus usucapionis dissolutum sit aedificium postquam a bonae fidei emptore possessum sit: nec enim singula cementa usucapiuntur, si domus per temporis spatium nostra fiat. 24 stinauit rem petere animaduertere debet, an aliquo interdicto possit nancisci possessionem, quia longe commodius est ipsum possidere et aduersarium ad onera petitoris compellere quam alio possidente petere. cum non possideret nec dolo fecisset, quo minus possideret: si actor ignoret, non est absoluendus, ut Marcellus ait: quae sententia uera est. sed hoc post litem contestatam: ceterum ante iudicium acceptum non decipit actorem qui se negatpossidere, cum uere non possideret: nec uidetur se liti optulisse qui discessit.
Abbreviated transcription (Latin):
p̃t̾itus in ħeditatis petitione ueniat
ẽum .n. in ħeditatis peticionem que
⁊ ip̃a in remͣ dolus p̃t̾itus fertur
ñ ⁊ absurdum ꝑ consecp̃tiam ⁊ ĩ
ꝯsp̃ãli in rem actione dolũ p̾t̾itum¬
iꝰ deduci.  Si ꝑfilium aut ꝑ sernũ
pat̃ uł dñs possideat. ⁊ is sũ culpa
patͥs dm̃ ue rei iudicande temꝑe

Expanded text:
itus in hereditatis petitionem ueniat: cum enim in hereditatis petitione, quae et ipsa in rem est, dolus praeteritus fertur, non est absurdum per consequentias et in speciali in rem actione dolum praeteritum deduci. Si per filium aut per seruum pater uel dominus possideat et is sine culpa pa
Abbreviated transcription (Latin):
enim si statue sue feruminatiõe iũc¬
tum brachiũ sit. unitade maioris ꝑ¬
etiam si in de ab ruptum sit redire
ad pͥorem dñm ñ posse. ñ id̾ ineo qd̾
ad plumbatum sit. qr feruminatio
ꝑ eandem matĩam facit ꝯfusionem
plumbatura ñ id̃ efficit fioq in his
nec i rem locum ht. in fẽm actio

Expanded text:
e ferrumination‹e› iunctum bracchium sit, unitate maioris petiamsi inde abruptum sit, redire ad priorem dominum non posse. non idem in eo quod adplumbatum sit, quia ferruminatio per eandem materiam facit confusionem, plumbatura non idem efficit. ideoque in omnibus neque in rem locum habet, in factum acti
Abbreviated transcription (Latin):
plius quam p̃taum p̃stabit ¶tem
si forte ager ant qui petitꝰ ⁊ et
militib assignatus ⁊ modico ho¬
m̃s gr̃a possessori dato an ħ resti¬
tuere debeat ⁊ puto pẽaturum
Si seruus peritas situt animal
alud demortuũ sit sñ dolo malo:
⁊ culpa possessoris p̃tipm ñ eẽ p̃¬
standum. płiq aiunt S est u̾uis
si focte distracturꝰ erat petitor si
accepiss. moram passo debe p̃sta¬
ri. Flam si ei restituiss ⁊ p̃tiũ¬

Expanded text:
plius quam pretium praestabit. Item plius quam pretium praestabit. Item si forte ager fuit qui petitus est et militibus adsignatus est modico honoris gratia possessori dato, an hoc restituere debeat? et puto praestaturum. Si seruus petitus uel animal aliud demortuum sit sine dolo malo et culpa possessoris, pretium non esse praestandum plerique aiunt: sed est uerius, si forte distracturus erat petitor si accepisset, moram passo debere praestari: nam si ei restituiss
Abbreviated transcription (Latin):
aut ubi res sit aut uͥ agit᷑ s sũptib
one cum satisdatione cauebit᷑.
rem nactus sit idem statui d si uo̾
ab eo loco ubi lis contestata ⁊ ea sub¬
tͣcta alio tͣnstułi̾t illie restituere d
unde subtrarit sũptib suis.
rem restitui uerum ⁊ si det̾ior res
sit fc̃a rationem nider hr̃e debebit
finge .n. debilitatum hominẽ ut ũ¬
ba̾tum uł uuln̾a̾tum restitui. utiq
ratio ꝑ iudicem habebit᷑ qnͣto det̾ior
sit fc̃s quãquam ex legis aquilie
actione conuen̾i possessor pꝰset unde
q̃rit᷑an ñ alias uider existimare dã¬
pnũ debeat quam si remittatur
actio legis aquilie. Et labeo putat ca¬
uere petitorem oport̾e lege aquilia
tor potius legis aquilie actione
uti absoluendꝰ ÷ possessoe. Itaq ele¬
compet̾e actionem petitori. Si qͥs
rem ex necc̃itate distraxit fortas¬
sis hinc osfõ indicis succuret᷑ ut
p̃tium diuncaxat debeat restitu¬
ere Flam ⁊ si fructus ꝑceptos dit¬
xit ne corrumpant᷑. eque ñ am¬

Expanded text:
 ubi res sit: aut ubi agitur: sed sumptibus one cum satisdatione cauebitur.rem nactus sit, idem statui debet: si uero ab eo loco, ubi lis contestata est, eam subtractam alio transtulerit, illic restituere debet, unde subtraxit, sumptibus suis.rem restitui, uerum et si deterior res sit facta, rationem iudex habere debebit: finge enim debilitatum hominem uel uerberatum uel uulneratum restitui: utique ratio per iudicem habebitur, quanto deterior sit factus. quamquam et legis Aquiliae actione conueniri possessor possit: unde quaeritur an non alias iudex aestimare damnum debeat, quam si remittatur actio legis Aquiliae. et Labeo putat cauere petitorem oportere lege Aquilia tor potius legis Aquiliae actione uti, absoluendus est possessor. itaque elecompetere actionem petitori. Si quis rem ex necessitate distraxit, fortassis huic officio iudicis succurretur, ut pretium dumtaxat debeat restituere. nam et si fructus perceptos distraxit, ne corrumpantur, aeque non am
Abbreviated transcription (Latin):
in hac actione m ħ erit ut uider
inspiciat an reus possideat nec ad
rem ꝑtinet ex qua cã possideat.u
enim ꝓbaui rem meam ẽẽ neccesse
habebit polsessor restituere qͥ non
obiciet aliquã erceptionẽ Qiudã
tam̃ ut peg̾ałi s ait eam solam posses¬
sionem puta nerũchac actione cõ¬
plecti ciue locum habebit int̾dicto
uti possidetis ut utruͦbi deniq ait
ab eo ap̃ quem deposita ÷ uł cõmo¬
data uł qui conduxx̾it aut crui le¬
gatoꝵ seruandoꝵ cã nt̃ dotis uł uẽ¬

Expanded text:
in hac actione in hoc erit, ut iudex inspiciat, an reus possideat: nec ad rem pertinebit, ex qua causa possideat: ubi enim probaui rem meam esse, necesse habebit possessor restituere, qui non obiecit aliquam exceptionem. quidam tamen, ut Pegasus, eam solam possessionem putauerunt hanc actionem complecti, quae locum habet in interdicto uti possidetis uel utrubi. denique ait ab eo, apud quem deposita est uel commodata uel qui conduxerit aut qui legatorum seruandorum
Abbreviated transcription (Latin):
tuere d possessor. ⁊ q̃ pꝰ accepͣtum
tinent᷑. nec .n. sufficit corpꝰ ipm̃ re¬
stitu. s opus ÷ ut ⁊ cã rei restituat᷑
id ⁊ omine hab̾at petitor erd̃ habit᷑s
foret. si eo temꝑe quo iudiciũ acci¬
piebat᷑ restitutꝰ illi homo fuiss. ¶¬
taqs ꝑtus ancille restitui d eruam¬
uis postea editꝰ sit. quam matͦm
eiꝰ post acceptum scilic iudicium
posso̾r usuceꝑit qͦ eau etiã de ꝑdu¬

Expanded text:
tuere debet possessor et quae post acceptum ntinentur. nec enim sufficit corpus ipsum restitui, sed opus est, ut et causa rei restituatur, id est ut omne habeat petitor, quod habiturus foret, si eo tempore, quo iudicium accipiebatur, restitutus illi homo fuisset. itaque partus ancillae restitui debet, quamuis postea editus sit, quam matrem eius, post acceptum scilicet iudicium, possessor usuceperit: quo casu etiam de
Abbreviated transcription (Latin):
minem tũ qui meuũ erat eme¬
ro a ticio. dem̃ cum enm meniꝰ a
me pet̾et. eundem uenͣdid̾o. eũ q
emptor occid̾it equm ẽẽ me p̃tiũ
meuio restituere ratde more¬
dem uilianꝰ eod̾.li. scͥpsit. Si mo¬
ram fec̾it in homine reddendo
possessor ⁊ homo mortuus sit et
fructum rationem usq ad rei ui¬
dicate tempꝰ spͤtandum eẽ ¶dem ui¬
lanus ait non solum aũt fructus
quisierit actionem legis aquilie
restituere cogendũ Ꝙ si dolo ma¬
lo ip̃e possõe desierit possid̾e. ⁊ aͥs¬
homimẽ inuiria occid̾it aũ p̃ciũ¬
hominis aut actiones suas pr̃are co
quos ab alio possessore ꝑcep̃. restitu̾e̾
eum oꝑͣ. lucrñ .n. ex eo homine qui

Expanded text:
minem, qui Maeuii erat, emero a Titio, deinde cum eum Maeuius a me peteret, eundem uendidero eumque emptor occiderit, aequum esse me pretium Maeuio restituere. Idem Iulianus eodem libro scribit, si moram fecerit in homine reddendo possessor et homo mortuus sit, et fructuum rationem usque ad rei iudicatae tempus spectandam esse. idem Iulianus ait non solum fructus, quisierit actionem legis Aquiliae, restituere cogendum. quod si dolo malo ipse possessor desierit possidere hominem iniuria occiderit, aut phominis aut actiones suas praestare d et fructus, quos ab alio possessore percepit, restituere eum oportet: lucrum enim ex eo homine, qui