comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
crauerint iterum eis concedi spũi scõ mẽ¬
lamine coniugium ducit anathema sit.
gium duxerit ⁊ post dicatum dõ ꝓpositũ
incesta federa sacrilegaq: miscuerit: ut
inconstitutis gelasii p̃p. cap̃.xx. legitur
ꝓtinus equum ẽ asacra cõione detrudi:
nisi ꝑpublicam ꝓbatamq penitentiam¬
ñrecipi ommnino.Si penituerint tran¬
seuntibus descłouiaticum ñ negetur. In
calcedonensi concit.cap̃ xuii. hoc ꝑpetͣn¬
tagione se miscuerint ⁊ illicitis comple¬
xibus publice ⁊ libere filios ꝓcreauint
has nuptias detestabilesq: ꝑsonas amo¬
detruse ergastulis tm̃facinus ꝯtinua la¬
m̃itatione defleant. Vñ et uerbo dñi
⁊canonica auctoritate in hac scã sinodo
p̃cipimus: ut oĩo separentur ⁊ iuram̃to
colligentur ut ñutterius subuno coha¬
tino. Ad habitum redire cogatur et reclu¬
tus. aut eẽ nosses ep̃s filiam gloriose memo¬
rie tulliani magistrimilitie te illic ꝓposi

Expanded text:
craverint, iterum eis concedi Spiritui sancto mencraverint, iterum eis concedi Spiritui sancto mentectam in conjugium ducit anathema sit. gium duxerit, et post dicatum Deo propositum incesta foedera sacrilegaque miscuerit, ut in constitutis Gelasii Papae capitulo XX legitur, protinus est aequum eos a sacra communione detrudi, et nisi per publicamn recipi. Si tamen poenituerint, transeuntibus de saeculo viaticum non negetur. In Chalcedonensi concilio, cap. 16, hoc perpetrantagione miscuerint et illicitis complexibus publice et libere filios procreaverint, has nuptias detestabiles detrusae ergastutis, tantum facinus continua lamentatione defleant. Unde verbo Domini et canonica auctoritate in hac sancta synodo praecipimus, ut omnino separentur, et juramento colligentur, ulterius sub uno non cohat. Ad habitum redire cogatur et rectus aut esse nosses episcopus, filiam gloriosae memoriae Tulliani magistri militiae, te illuc posito,
Abbreviated transcription (Latin):
Tpaliter nubunt. si posteapublice nup¬
serint ñ eas admittendas eẽ adpeniten¬
tiam nisi hu quibus se iuncxerant.de
mundo recesserint.Sienĩ dehomuinib
hec ratio custoditur. Vt quecumqs uiuẽ¬
te luro alteri nupserit: adultera hãt᷑.
nec ei agende penitentie licentia conce¬
ditur: nisiunus dehis fuerit defunctus
quantomagis de illa tenenda est que
ante se inmortali sponso conuincxerã
et postea ad humanas nuptias trammi¬
abecclesiã eliminande ⁊ergastulis retruden¬
de sunt monachorum uł monacharũ impu
mpudicas detestabilesq dice persone.¬
ꝑsonas monachorumq: scił atq mona¬
charum que abiecto proposito scĩtatis
illicita atq sacrilega contagione semi¬
scuerunt et in arbitrium conscientia

Expanded text:
tualiter nubunt: Si postea publice nupserint, non eas admittendas esse ad poenitentiam, nisi hi quibus se junxerant, de mundo recesserint. Si enim de omnibus haec ratio custoditur, ut quaecumque vivente viro alteri nupserit, adultera habeatur, nec ei agendae poenitentiae licentia conceditur, nisi unus de illis fuerit defunctus, quanto maante immortali se sponso conjunxerat, et postea ad humanas nuptias transmiecclesia eliminandae et ergastulis retrudendae sunt monachorum vel monacharum impumpudicas detestabilesque personas, monachorum scilicet atque monacharum, quae, abjecto proposito sanctitatis, illicita ac sacrilega contagione se miscuerunt, et in abruptum con
Abbreviated transcription (Latin):
lis recluse tm̃ facinus ꝯtinua lamentati¬
one deflentes purificatorie possint ple¬
nitudinis igne decoquiut eis uł admõ
sit subueniri.Item exeodem. MOnachus
et monachum decernimus ñlicere nuptia¬
ua uira contrahere quod si hoc inuenti fue¬
rint ꝑpetrantes: excoĩcentur. Confitenti¬
bus autem decreuimus. ut habeat aucto¬
ritatem eiusdem loci ep̃s mĩam humam¬

Expanded text:
lis, tantum facinus continua lamentatione deflentes, purificatorio possint poenitudinis igne decoqui, ut eis vel ad sit subveniri. C. XII. Monachus et monachum decernimus non licere nuptialia jura contrahere. Quod si hoc inventi fuerint perpetrantes, excommunicentur. Confitentibus autem decernimus, ut habeat auctoritatem ejusdem loci episcopus m
Abbreviated transcription (Latin):
lus tenut sibi et inneminem minist¬
torum transfudit: quamuis ꝑmini¬
stros baptizare dignatus sit ꝑhanc
inquam stat unitas eccle quẽ signi¬
ficatur in columba dequa dictũm
est. Una est columba mea.una ẽ matͥs
transferetur adomino potestas ad
miustri eẽnt ⁊ iam ñ staret unitas ba
quiddam ꝓprium ei cui dictum est
Super quem uideĩs sp̃odescendentẽ¬

Expanded text:
tinuit, et in neminem ministrorum transfudit, quamvis per ministros baptizare dignatus sit, per hanc stat unitas Ecclesiae, quae significatur in columba de qua dictum est: Una est columba mea , una est matri transferretur potestas a ministri essent et jam non staret unitas bapquiddam proprium ei, cui hoc dictum est: Super quem videris Spiritum descendente
Abbreviated transcription (Latin):
um tantum ualeat baptismus ꝑ ho¬
minem ꝯtemptibilem quantũ ꝑa
płm datus ita nec illius nec illius s¬
prudentiam meam et euanglium
meum quamuis utiq indño inp̃teti¬
tẽ atq donatum bapfm autẽ meũ
nemo eorum meum dixit oĩo neq enĩ
õĩum equalis ẽ grã nec ministrãt õs
equaliter nec equali prudentia uel
do alius alio melius oꝑatur. ⁊ ideo di¬
ci potest alius alio doctior inip̃a salu¬
tari doctrina alius autẽ alio maius
minus ue baptizatus dici ñ pot̃ siue
abinferiore siue amaiore baptiretur.

Expanded text:
um tantum valeat baptismus per hominem contemptibilem quantum per Apostolum datus, ita nec illius, nec istius, sprudentiam meam et euangelium meum, quamuis utique a domino inpertitum adque donatum, baptismus autem meus nemo eorum dixit omnino. neque enim omnium aequalis est gloria nec ministrant omnes aequaliter nec aequali prudentia \' do alius alio melius operatur et ideo dici potest alius alio doctior et ipsa doctrina salutari: alius autem alio magis minusue baptizatus dici non potest, siue ab inferiore siue a maiore baptizetur.
Abbreviated transcription (Latin):
untib omnibusꝗꝗdimissas̃. Idem¬
ueraci confessione recesserit quecor¬
rante peccatorum ablutionem ñsi¬
tamus inquib nobiscum estis. In mł¬
b dictum ẽ quod inmttis erant me¬
betis illic ubiestis. Nobiscum enĩ estĩ
in baptismo insimbolo inceteris do¬
minicis sacramentis in spũ autẽ uni¬
tatis inuinculo pacis ⁊ inipã deniq
catholica eccła nobiscum ñestis. Isti¬
pore cuius habent foris sacram̃tum

Expanded text:
untibus omnibus quae dimissa untibus omnibus quae dimissa veraci confessione recesserit; quae corrante, peccatorum ablutionem non siin quibus nobiscum estis; in mubus dictum est: Quoniam in multis erant mebetis illic ubi estis. Nobiscum autem estis in baptismo, in simbolo, in ceteris dominicis sacramentis. In spiritu autem unitatis et in vinculo pacis, in ipsa denique catholica ecclesia nobiscum non estis. Itpore, cuius habent foris sacramentum
Abbreviated transcription (Latin):
meritum si adip̃ius baptismi sacra¬
mentum ꝑtin ut foris dariñpos¬
sit.Si hoc ita eẽrit. nec haberi foris pꝰ
ens recedens quisq: a b eccła rursus ad¬
baptrantur aut peccata mullatenꝰ
dmttuntur quia sp̃s .s. discipline
effugiet fictum auit in ip̃o temporiᷤ¬
puncto ꝑium sacramenti dimissaitm̃
ꝑfictionem replicantur. Ut ⁊̃ illud ue¬
rum sit quotquot inxp̃o baptrrati
nam redire dimissa peccata ubi frra
caritas ñ ẽ aꝑtissime dominus ine¬
uangłio doc: inillo seruo aquo dño
dimissum debitum petiuit eo quod
ilie ꝯseruo suo debitum noll dim¬
ittere. Sic ñ impeditur baptismi gͣ¬
tia quo minus omnia peccata diꝰ
dimittuantur animo ꝑseuerat. Sol¬
uitur enĩ hesternus dies ⁊ ꝗcquid sr̃
est soluitur ⁊̃ ip̃a hora momentaq
añ baptismum ⁊ in baptismo deĩ¬
ceps autem ꝯtinuo reus ẽẽ incipit ñ
solum ꝯseq̃ntium sctiã precitorũ
dierum orarum mom̃torum rede¬

Expanded text:
meritum, sed ad ipsius baptismi sacrameritum, sed ad ipsius baptismi sacramentum pertinet ut foris dari non possit? si hoc ita esset, nec haberi foris posens recedens quisque ab eccbaptizantur, aut peccata nullatenus dimittuntur, quia spiritus disciplinae effugiet fictum, aut in ipso temporipuncto per vim sacramenti dimissa iterum per fictionem replicantur, ut et illud verum sit: Quotquot in Christo baptizati Nam redire dimissa peccata, ubi fraterna charitas non est, apertissime Dominus in evangelio docet in illo servo, a quo Dominus dimissum debitum petivit, eo quod ille conservo suo debitum nollet dimittere. Sic ntia quominus omnia peccata dimidimittuntur animo perseuerat. soluitur enim hesternus dies et quidquid supra est soluitur, etiam ipsa hora momentumque ante baptismum et in baptismo. deinceps autem continuo reus esse incipit non solum consequentium sed etiam praeteritorum dierum horarum momentorum, rede
Abbreviated transcription (Latin):
mitato int̃bonum sacram̃tum qd̾
traditur ⁊ bonum fidelem cui tradit᷑
tradentis malitiam ñ seꝑat. Et cum
illi uericiter addm̃ ꝯuersa peccata
ea dimittit quidatus ẽ oĩb scĩs sibi¬
caritate coherentib siue se nouerint
corpaliter siue ñ nouerĩt. Sumlit̾ cũ
alicuius tenentur peccata abeis te
nentur aquib ille cordis prauitate
disumgitur siue notis corꝑalit̃ siue
ignotis. om̃s mali spũalit abonis se
tem quanto quisq: peioriꝰ habeat¬
⁊ quanto peiori tradat pot̃ tñ tra¬
dere seꝑatus. Sicut potest habere
seꝑatus: s quam ꝑmitiosum habere
tampnitiosem tradere.Ille autem
cui tradit. potest salubrit accipere
si ip̃e ñ seꝑatus acceꝑit urguente
mortis necessitate. Cur heretici foriᷤ
baptizare ñ possunt: an quia peioreᷤᷤ
s̃ eo ip̃o quod foris sunt. s nichil ĩtẽ
adintegritatem baptismi quanto
peior ioꝰ tradat. Neq enĩ tm̃ intest
int̃malum et peiorem quantũ int̃¬

Expanded text:
mutato, inter bonum sacramentum, quod mutato, inter bonum sacramentum, quod traditur, et bonum fidelem, cui traditur, tradentis malitia non separat, et, quum illi veraciter ad Deum converso peccata ea dimittit, qui datus est omnibuscaritate cohaerentibus, siue se nouerint corporaliter siue non nouerint. similiter cum alicuius tenentunentur a quibus ille cordis pravitate disjungitur, sive notis corporaliter, sive ignotis. Omnes enim mali spiritualitetem, quanto quisque peior id habeat, et quanto peiori tradat. Potest tamen tradere separatus, sicut potest habere separatus: sed quam pernitiose habere, tam pernitiose tcui traditur, potest salubriter accipere, si ipse non separatus acceperit urgente mortis necessitate. § 5. Cur haeretici foris baptizare non possunt? an quia pejores sunt eo ipso, quod foris sunt? Sed nihil interest ad integritatem bappeior id tradat. neque enim tantum interest inter malum et peiorem quantum int
Abbreviated transcription (Latin):
cipue beatus ciprianus eminebat
ñ eẽ posse ap̃hereticos uł scismaticos
baptismum xp̃i nͥ quia ñ disting¬
uebãt sacramentum abeffectu uel
usu sacramenti ⁊ quod eius effectu
atq usum inlibatione atq apecca¬
tis et cordis rectitudine ap̃hereti¬
ꝗq̃ illic ñee putabant.S conuertñ¬
tib oculos adinterioris palee mł¬
titudinem cum et hni imip̃a unita¬
te ꝑuersi sunt. et ꝑdite uiuunt ap¬
pareant remissionẽm peccatorum noc
dare posse nec habere.quia ñ maligͥe
si bonis filus dictum est.si cui climi¬
seritis peccata dimittuntur eis ⁊ re
ptismi sacram̃tum satis eluxit pasto¬
rib eccłe catholice ⁊ ouem q̃foris erra¬
bat ⁊ dominisa caracterem foris ac¬
cipiebat uemientem adxp̃iane unita¬
tis salutem aperrore corrigicaracterẽ
tñ dominicum inea cognosci potius
quam improbari qñquidẽ ip̃m cara¬
ctere multi et lupi et lupis infigt
cum malus tradit baptismum bono
i.inunitatis uinculo ueraci ꝯuersioe

Expanded text:
cipue beatus Cyprianus eminebat, non esse posse apud haereticos uel schismaticos baptismum Christi, nisi quia non distinguebatur sacramentum ab effectu uel usu sacramenti; et quia eius effectus atque usus in liberatione a peccatis et cordis rectitudine apud haereti illic non esse putabatur. sed conuertentibus oculos ad interioris paleae multitudinem, cum et hi, qui in ipsa unitate peruersi sunt et perdite uiuunt, appareant remissionem peccatorum nec dare posse nec habere, quia non malignis, sed bonis filiis dictum est: si cui dimiseritis peccata dimittentur ei, si ptismi sacramentum; satis eluxit pastoribus ecclesiae catholicae, et ovem, quae foris errabat et dominicum characterem foris accipiebat, venientem ad Christianae unitatis salutem ab errore corrigi, characterem tamen Dominicum in ea agnosci potius, quam improbari, quandoquidem ipsum characterem multi et lupi, et lupis infiguntinent. § 3. Quum malus tradit baptismum bono, id est in unitatis vinculo, veraci conversione
Abbreviated transcription (Latin):
aliter sentiat quam celestis doctna m¬
et malis sacramenta eccłe cõmunia s̃.
mentorum uideł societate et coĩone
que complectitur: cum granis ⁊̃ pale¬
as qñ eas corꝑaliter mixꝰtas ita patit᷑¬

Expanded text:
er sentiat, quam coelestis doctrina iet malis sacramenta ecclesiae communia mentorum videlicet societate et communione, quae complectitur cum granis etiam paleas, quando eas corporaliter mixtas ita patit
Abbreviated transcription (Latin):
stitutione didicimus ut quiapud
heresim intrinitatis noĩe baptrrant̃
cum ad scãm eccłam recdeunt aut a¬
unctione erismatis. aut impositiõe
manus aut sola ꝓfessione fidei adsi¬
num matris eccłe reuocentur. Nñ
arrianos ꝑimpositionem manus
occidens ꝑunctionem uõ scĩ erisma¬
reformat᷑ monositas uõ ⁊ alios ex so
la ꝯfessione recipit quia scmbaptiᷤ¬
ma quod ap̃ hereticos s̃ ꝯsecuti tẽ ĩ
tius uires emendationes recipit cum

Expanded text:
stitutione didicimus ut qui apud haeresim in Trinitatis nomine baptizantur, cum ad sanctam Ecclesiam redeunt, aut unctione chrismatis, aut impositione manus, aut sola professione fidei ad sinum matris Ecclesiae revocentur. Unde Arianos per impositionem manus Occidens, per unctionem vero sancti chrismaiens reformat. Monophysitas vero et alios ex sola vera confessione recipit, quia sanctum baptisma, quod sunt ab haereticis consecuti, tunc in eis vires emendationis
Abbreviated transcription (Latin):
utiq redeuntib ⁊ ꝑpenitentiam con¬
uersis ñ redditur quia amitti ñ posse
iudicatur. Sic ⁊ illi qui in sacrilegi
habent utiq baptismum quẽ prius
quã descenderent acceperunt. nam
si ip̃i reddeant ñ eis itm̃datur. Uñ
cur ñ potest:.Sidicis ñ recte foris da¬
tur respondemus sicut recte ñ ha¬
betur foris s tñ habetur: sic ñ recte
foris datur ⁊ tñdatur: Sicut autẽ
ꝑumitatis reconciliationem incipit
utiliter haberi: quod extra unita¬
tem inutiliter habebatur: sic ꝑean¬
dem reconciliationem incipit utile
c̃ẽ. quod extraeam inutiliter dan
scͥpturas habent adspẽm ñ adsalu
siꝑpter um sacramenti adpunctuỹ
temporis excipit et intus et foris eã
uim oꝑatur:. sicut uis nominis xp̃i
expulsionẽ demonum foris ctiam o¬
perabatur. Item. Mali ñ sua potest¬
homicidam deprecantem uł suꝑ aꝗͣ
manus imponitur: que tñomina et
oderunt fratres ⁊̃ in ip̃a intus eccłã
cum dare nemo possit quod ñhab

Expanded text:
deuntibus et per poenitentiam conversis, dum non redditur, amitti non potuisse judicatur. Sic et illi, qui per sacrilegiuhabent utique baptismum, quem prius quam discederent, acceperunt. Nam et ipsi, si redeant, non eis iterum datur. Unde cur non potest? Si dicis: non recte foris datur, respondemus: sicut non recte foris habetur, et tamen habetur, sic non recte foris datur; sed tamen datur. Sicut autem per unitatis reconciliationem incipit utiliter haberi quod extra unitatem inutiliter habebatur: sic per eandem reconciliationem incipit utile esse quod extra eam inutiliter datuscripturas habent ad spem, non ad salutsi propter vim sacramenti ad punctum temporis accipit, et foris et intus eadem vis operatur, sicut vis nominis Christi expulsionem daemonum foris etiam operabatur. C. XLI. Mali non sua potesthomicidam deprecantem super euchamanus inponitur? Quae tamen omnia et oderunt fratres, etiam in ipsa intus ecclesia. cum dare nemo possit quod non habet,
Abbreviated transcription (Latin):
miseritis dimittentur. Manus aut̃
impositio siñ adhibetur abheresi
uenienti quamquã extra omẽm cul¬
pam eẽ iudicaretur ꝓpt̾ caritatis tñ
copulationem que est maximũ do¬
num sp̃s .s. sine quo ñualent adsaly

Expanded text:
enueritis, tenebuntur. Manus autem impositio si non adhiberetur ab haeresi venienti, quanquam extra omnem culpam esse judicaretur, propter caritatis tamen copulationem quod est maximum donum Sp
Abbreviated transcription (Latin):
e procuiussib monachi aut abbatis
ꝓmotione.honus aliquol fortasse mo¬
nastium sustineat. studendum nobis ẽ
ut si quispiam monachorum ex quocuq¬
monastio adclicatus officium. ut sac¬
ultius hãt potestatem. Idem maximia

Expanded text:
e pro cuiuslibet monachi aut abbatis promotione onus aliquid fortasse monasteria sustineant, studendum vobis est, ut si quispiam monachorum ex quocumonasterio ad clericatus officium vel ordulterius habeat pot
Abbreviated transcription (Latin):
risine testimoro abbatis adclica¬
tus officrum monachi ñ eligant᷑.
tem exconcilio agathensi.
onachiuagantes adofficuum luo¬
tus nisi eis testimonium abbas suus de¬
clicum demonachis ordinari. cum con¬
sensus uoluntate abbatis presumat
uoluntate monachi ordinentur qͦ

Expanded text:
Sine testimonio abbatis ad clericatus officium monachi non eligantur. Item ex Concilio Agathensi, c. 27. Monachi vagantes ad officium clericatus nisi eis testimonium abbas suus declericum de monachis ordinari, cum consensu et voluntate abbatis praesumat voluntate monachi ordinentur, quos
Abbreviated transcription (Latin):
dumẽ. si adtam ruginosam suꝑbiam
monachos subrigimus. ⁊ tam grauiꝯ
tumelia cłicos dignos putamus. in quo¬
rumnumero sumus. cum aliqñ ꝯ̃ bonus
monachus.uix bonum cłicum faciat. si
adsit ei sufficiens ꝯtinentia. et tñ desit
instructio necessaria. aut ꝑsone regłais
integritas. S⁊ de istis credo quod arbit᷑¬
ta sit beatitudo tua. quodnrã uolun¬
tate ut suis potius ꝯregionalib utiles es¬
sent. demonastio recessissi. s falsum ẽ spõ¬
te abierunt. sponte deseruerunt. nobis
quantum potiumus ꝓeorum salute reti¬
ordinati legitime potestatem suam exe¬
quiualent. Illud uõ gg̃ri. Nemo pot̃ ecc¬
intelligendum ẽ: qui innumero cardi¬
nalium. ut ep̃orum ordinati monastii
sui dispensationem sibi refuare ꝯtendt̃.
nde idemgg scribit mariano ep̃orauẽ¬

Expanded text:
dum, si ad tam ruinosam superbiam dum, si ad tam ruinosam superbiam monachos subrigimus et tam graui contumelia clericos dignos putamus, in quorum numero sumus, cum aliquando etiam bonus monachus uix bonum clericum faciat, si adsit ei sufficiens continentia et tamen desit instructio necessaria aut personae regularis integritas. Sed de istis, credo, arbitrata sit beatitudo tua, quod nostra uoluntate, ut suis potius conregionalibus utiles essent, de monasterio recessissent. sed falsum est; sponte abierunt. sponte deseruerunt nobis, quantum potuimus. pro eorum salute renordinati, legitime potestatem suam exsequi valent. Illud vero Gregorii: Nemo poteintelligendum est, qui, in numero cardinalium vel episcoporum ordinati, monasterii sui dispensationem sibi reservare contendunt. Unde idem Gregorius scribit Mariniano Ep
Abbreviated transcription (Latin):
foras egͣreauientes ne aliquod ministio
ecclasticum presumãt agere ꝓhibemꝰ
nisi forte cum abbatis imꝑio. Similit᷑
ut nullus eorum.i. monachorum fo¬
rensis negoti susceptor ut executor
existat. nĩsi id quod monastu exposcł
utilitas abbate sibi nichilominus ĩpan¬
militiam non eligantur desertores
tue decdonato ⁊ fratre eius ⁊ quid repõ¬
quid sit utile saluti eoru quibus nu¬
triendis in xp̃o ẜuiuimus nichil michi
aliud occurrere potuit. nisi ñ eẽ uiam
dandam seruis dei. ut facilius puten¬
se cligi adaliquod melius si facti fumt
deteriores. ⁊ enim ip̃is facilior lapsus
⁊ ordimclicorum fit indignissima in¬
uiria. si desertores monastiorum adin¬
uitiam clicatus eligantur. Cum exhis
qui inmonastio ꝑmanent. ñ tñ nisi ꝓba¬
tiores ⁊ meliores inclicum assumere
soleamus. nisi forte sicut uulgares di¬
acus ẽ. ita idem ip̃i uulgares de nobis
iocabuntur dicentes malus monac¬
chus. bonus clicus ẽ.Item nimis dolen¬

Expanded text:
foras egredientes ne aliquod ministerium ecclesiasticum praesumant agere prohibemus, nisi forte cum abbatis imperio. Similiter, ut nullus eorum, id est monachorum, forensis negotii susceptor vel exsecutor exsistat, nisi quod monasterii exposcit utilitas, abbate sibi nihilominus imperanmilitiam non eligantur desertoresae de Donato et fratre eius et, quid responquid sit utile saluti eorum, quibus nutriendis in Christo seruimus, nihil mihi aliud occurrere potuit nisi non esse istam uiam dandam seruis dei, ut facilius se putent eligi ad aliquid melius, si facti fuerint deteriores. et ipsis enim facilis lapsus et ordini clericorum fit indignissima iniuria, si desertores monasteriorum ad militiam clericatus eliguntur, cum ex his, qui in monasterio permanent, non tamen nisi probatiores atque meliores in clerum adsumere soleamus, nisi forte, sicut uulgares diest\\ ita idem ipsi uulgares de nobis iocabuntur dicentes malus monachus bonus clericus est\'. nimis dolen
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑante cligne amministrari. si eos digne
sacerdotalis potentie arcere officio. Oĩ¬
sibus reprimantur imposterum. Quia
quanto quisq est celsior: tanto ⁊ illis eñ
potentior. ¶ His ommibus auctoritati¬
dus ꝑspicue monstratur monachos pose
electione ep̃orum institutione ⁊ abbatso
consensu potestatem suam ualeant ex¬

Expanded text:
perante digne administrari, si eos digne perante digne administrari, si eos digne sacerdotalis potentiae arcere officio, omnsibus reprimantur in posterum, quia quanto quisque est celsior, tanto est et in his potentior. Gratian. His omnibus auctoritatibus perspicue monstratur, monachos posse electione, episcoporum institutione, et abbatis consensu potestatem suam exsequi va
Abbreviated transcription (Latin):
urstitie. cetĩ sacerdotes laudabilit sib
uendicent. Tdem. clicorum officia mo¬
nachi: pbri ubere amministrent.
xauatoritate hunis decreti quod aplico
mocdamine. ⁊ pictatis officio nobis ꝯsti
tutum ẽ sacerdotib monachis apłoꝵ fi¬
guram tenentib uceat p̾dicare. baptiza¬
re. eoionem dare ꝓpeccatorib orare peni¬
tentiam imponere. atq peccata soluere.
futti: audacissime ꝗdem ⁊ elomagis ami¬
ritadinis quam dilectiorus in flamniari
asserentes monachos quia munido mor¬
tius. ⁊ deouiuunt. sacerdotalis officiir
tentia indignos. neq penitentiam dare
ned xp̃ianitatem iargiri. neq ab soluere
posse ꝑsacerdotilis officiidiumitus sĩ
quo modo fuit int̃dictor s⁊ eos sclariũ
negotiorum edixit: exꝑtes forte tm̃mõ
quod quidem aplicis docum̃tio⁊ õiũ
scõrum patrum institutis: ñ solum mo¬
nachis sietiam canonici magnoope ĩpa
refragari: credimus a sacerdotib mona¬
chis ligandi soluendiq officium deoo¬

Expanded text:
us quam ceteri sacerdotes laudabiliter sibi vindicent. C. XXIV. Clericorum officia monachi presbyteri libere administrent. Idem. Ex auctoritate hujus decreti quod apostolico moderamine et pietatis officio a nobis est constitutum sacerdotibus monachis apostolorum figuram tenentibus liceat praedicare, baptizare, communionem dare, pro peccatoribus orare, poenitentiam imponere, atque peccata solvere. fulti, audacissime quidem, zelo magis amaritudinis quam dilectionis inflammati, asserentes monachos, quia mundo mortui sunt et Deo vivunt, sacerdotalis officii potentia indignos, neque poenitentiam, neque Christianitatem largiri, neque absolvere posse per sacerdotalis officii divinitus sibi quomodo fuit interdictor, sed eos saecularium negotiorum edixit expertes fore solummodo, quod quidem apostolicis documentis, et omnium sanctorum Patrum institutis, non solum monachis, verum etiam canonicis maximopere imprefragari credimus a sacerdotibus monachis ligandi solvendique officium Deo o
Abbreviated transcription (Latin):
acceptis sabbato ueniente fac̃iat eum
diaconum. ⁊ sideus uoluerit ⁊ uiximu
mediana ebdomada płrm faciemus
quatenus suꝑueniente pascali festi¬
uitate sacramistia inprefata basilica
aꝑsona competenti ualeant adĩplen.
chus efficitur ꝓprio epõ ordinante po¬

Expanded text:
his litteris acceptis sabbato veniente faciat eum his litteris acceptis sabbato veniente faciat eum diaconum, et, si Deus voluerit et vixerimus, mediana hebdomada presbyterum faciemus, quatenus superveniente paschali festivitate sacra ministeria in memorata basilica a persona competenti valeant adimpleri. chus efficitur proprio episcopo ordinante p
Abbreviated transcription (Latin):
rttuis pp̃. tempore maturitatis eccłasti
corum officus aggregari. exoptamus ⁊
uolumus. ita ut qui intra xxx. annos
singlis crescentes tempore promoueãt᷑
chium. Eceiastica officia: nec auida ele¬
ctione monachi suscipiant. nec blandi¬
strum custodiatis. ⁊usq adfinem ꝑseue¬
retis. ac siqua oꝑa utã mater eccla desi¬
aauerit. nec elationem auida suscipis¬
atis. nec blandiente desidia respuatꝰ N¬
sedmiti corde obtemꝑetis deo. cum
mansuetudine portantes eum: quos
regit. qui dirigit mites iniudicio. Q
doces mansuetos uias suas. nec urm
otium necessitatib eccłe preponatis.
cui parturienti. sinullboni mmistra¬
reuellent: quomodo nasceremini ñ
monachum. iub sacerdotem fieri. et
sessione filii. ⁊ consiliarinrĩ uiri ma¬
gnificitheodori elificata ẽ officium
pprii decẽ cognorumus. et quia p̃fatꝰ
Fuius nr̃ nobis retulit se inuenisse ru¬
finum quendam monachum olims
subito fieri nos prerogata obfuantia

Expanded text:
XXIX. Tempore maturitatis ecclesiasXXIX. Tempore maturitatis ecclesiasicorum officiis aggregari et optamus et volumus; ita ut si qui intra tricesimum singulos crescenti tempore promoveanturIX. Ecclesiastica officia nec avida elatione monachi suscipiant, nec blandistrum custodiatis, et usque ad finem perseveretis, ac si quam operam vestram mater ecclesia desideraverit, nec elatione avida suscipiatis, nec blandiente desidia respuatised miti corde obtemperetis Deo, cum mansuetudine portantes eum, qui vos regit, qui dirigit mites in judicio, qui docet mansuetos vias suas. Nec vestrum otium necessitatibus ecclesiae praeponatis, cui parturienti si nulli boni ministrare vellent, quomodo nasceremini non monachum jussessione filii et consiliarii nostri viri magnifici Theodori fundata est, officium presbyteri deesse cognovimus. Et quia praefatus filius noster nobis retulit, se invenisse Ruffinum quemdam monachum, olim subito fieri nos prorogata observanti
Abbreviated transcription (Latin):
rearis. Multo tempore disce q̃post¬
mocdum doceas. ⁊ int̃ bonos semꝑ secta¬
icłicatus titillat ueri monachi possunt
les antequam tyrone prius magister
sis quam discipłs. Non ẽ humilitatis
mee: neq mensure uidicare decetis ⁊
deministris eccłarum sinistrum ꝙppiã
dicere hant illi orinem suum ⁊ gradũ
quem si tenueris quomõ tibi incoui¬
uendum ẽ. editus ad nepotianum lib
docere te poterit. Nunc monachi cuna¬
DUII moresq cuiscutimus. ⁊ eius moã¬
chi qui lib̾alib studiis eruditus. ma
dolescentia iuugum xp̃i suo collo impo¬
suit. primũq tractandum ẽ. utrum solꝰ
an cum aliis inmonastio uuiere debeas.
Michi piaeruthabeas scõrum ꝯtuberni¬
um. nec ip̃e tedoceas. ⁊ absq doctore ing̾¬
diaris uiam. quam nunquam ingressus
Midicauerit: monachus eligatur: et
odignus p̃uideatur. ⁊ abbas subcuius ĩ¬
perio regi xp̃o militat. illum fieri pbra
petierit. Ab ip̃o deb eligi.⁊ in loco quo
iudicauerit ordinari. Omnia q̃ asacer

Expanded text:
1. Multo tempore disce quae postmodum doceas, et inter bonos semper sectaericatus promoveri monachi possunt.les antequam tiro, ne prius magister sis quam discipulus. Non est humilitatis meae, neque mensurae judicare de caeteris, et de ministris Ecclesiarum sinistrum quidpiam dicere. Habeant illi ordinem et gradum suum; quem si tenueris, quomodo tibi in eo vivendum sit, editus ad Nepotianum liber docere te poterit. Nunc monachi incunabula moresque discutimus, et ejus monachi, qui liberalibus studiis eruditus in adolescentia, jugum Christi collo suo imposuit. Primumque tractandum est utrum solus an cum aliis in monasterio vivere debeas. Mihi placet ut habeas sanctorum contubernium, nec ipse te doceas, et absque doctore ingrediaris viam quam nunquam ingressus judicaverit, monachus eligatur, et o dignus videatur, et abbas, sub cujus imperio regi Christo militat, illum fieri presbyterum petierit, ab episcopo debet eligi, et in loco, quo judicaverit, ordinari, omnia, quae ad s
Abbreviated transcription (Latin):
mõ qͥ amonachis deo ꝓmissa sunt. ualeate
adurpleri. Oimnimoda erim est uliuns
bitus ⁊ istius officuidiuersitas. ¶cenori
quies. oratio. labor manuum. at hic caui¬
sarum cognitio ⁊ uentiones. actus pub¬
at auite deas ut tales sirt hii. quiuela
nobis cristohabitu nutriuntur. ut ĩmo¬
nusfus crescunt. ut ꝓuecta etate. ⁊ appro¬
bxtouitu. n adirtigiorm officia. Pdso¬
cendonium ualeant promoueri  la
clicorum inuenitur incaplo illo monach
noutius ⁊ cetã ꝑmittit illos ex dispensat¬
da re. debita miseris relaxare decimarum
ormitiarum. oblationum. uiuorum et
mortuorum portione iusta ꝑfrui debere
mocłata dispensatione cõmendam us et
taxta apłm dealtario cui seruiunt uum̃¬
tes pobsequium ddominice plebis panem
totinum immiculata benedictioe tranꝰ¬
forment incorpus et sangumenogra¬

Expanded text:
modo quae a monachis Deo promissa sunt valeant modo quae a monachis Deo promissa sunt valeant adimpleri. Omnimoda enim est illius habitus et istius officii diversitas. Illic enim quies, oratio, labor manuum; at hic causarum cognitio, conventiones, actus, pubat autem Deus ut tales sint hi qui vel a nobis in isto habitu nutriuntur, vel in monasteriis crescunt, ut provecta aetate et vita probata non ad litigiorum officia, ssacerdotium valeant promoveri. Graclericorum invenitur, in capitulo illo: Monachus novitius, etc. permittit illos ex dispensat poenitentiam dare, debita miseris laxare, et decimarum, primitiarum, oblationum vivorum et mortuorum portione justa perfrui debere, moderata dispensatione commendamus, ut, juxta Apostolum de altario, cui serviunt, viventes, per obsequium dominicae plebis panem et vinum immaculata benedictione transforment in corpus et sanguin
Abbreviated transcription (Latin):
pter domini sacerdotes nullus p̃dicare au¬
deat. siue monachus. siue laacus ille sit. ꝗ
t̾uiuilib scientie nomine glorietur.
Ecce in hoc capio ⁊ uitiumẽ expressum ⁊ gna
liꝯstitutione euacuatum. Quod uõ pen̾itẽ¬
tiam dare prohibeantur: mñ ẽ ꝗa nulu sac̃¬
re. ut soluere. Monachus autẽ ⁊ sunde¬
dicatione suipbratus sicut ⁊ cetĩ sacerdo¬
tes predicandi. haptiiancui. penitentiã
dandi: peccata remittencdi. beneficris
ecciasticis ꝑfruendi: rite potestatẽ acci¬
pianct ut ampltus⁊ ꝑfectur agant ea
qͥ sacerdotalis officii eẽ scõrum patrũ ꝯsti¬
futionu cõprobantur tñ exsecutione
ctare prohibentur ut ñ presumant si¬
bi patroc inia causarum nisi abcepo com¬
moniti fuerint. nec sclaribus causis ocex¬
pentur. ut resideant cognitores dirimẽ¬
damiutum Inde pelagius scribitan
titore. Quod defensor factus nẽ nulla
risfimum habeo deisto ꝓposito adillud
officium nomines decluci. inquo nulio

Expanded text:
Domini sacerdotes nullus audeat praedicare, sive monachus sive laicus ille sit, qui cujuslibet scientiae nomine glorietur. Gratian. Ecce in hoc capite et vitium est expressum, et generali constitutione evacuatum. Quod vero poenitentiam dare prohibentur, inde est, quia nulli sacere vel solvere. Monachi autem, et si in dedicatione sui presbyteratus sicut et ceteri sacerdotes baptizandi, praedicandi, poenitentiam dandi, peccata remittendi, beneficiis ecclesiasticis perfruendi rite potestatem accipiant, ut amplius et perfectius agant ea, quae sacerdotalis officii esse sanctorum Patrum constitutioctare prohibentur, ut non praesumant sibi patrocinia causarum, nisi ab episcopo commoniti fuerint, nec saecularibus causis occupentur, ut resideant cognitores dirimendarum litium. Unde Pelagius scribit Anpraesentium portitore, quod defensor factus non est, nulla rissimum habeo de isto proposito ad illud officium homines deduci, in quo nullo
Abbreviated transcription (Latin):
si forte suam.uł suorum iniurias ꝑ¬
sequi maluerit. hec autem quȩ nec su¬
as nec suorum iniuirias ꝑseꝗtur. ad
hanc accusationem admitti ñ deber.
¶Ecc̃ qui uudicis ꝑsonam gerere ualeñ.
re ñ poterit. non itaq ab accusatiõne
remoueri possunt. quas ⁊ uidicis ꝑsonã
frequenter gessisse constat. nec ulia se¬
riȩ diuinarum seripturarũ abaccusatio¬
ne ꝓhibentur. his ita respondetur. in
ueteri lege multa ꝑmittebant̃. que ho¬
die ꝑfectione gre abolita sunt. cumn
mulierib ꝑmitteretur ppłm iudicare
hodie ꝓpeccato quod mulier induxit
ab apło eis indicitur uerecundariui¬
ro subditas ẽẽ insignum subiectionis
uelatum caput habere. que ergo his
oĩb urro subiecta ostenditur cuiꝓalio
muuer ñ admittatur. Sunt tñ q̃dam
c̃mina. quorum accusationẽ mulier
subire nonphibentur. Unde inẽ.i.¬
quoi pubucorũ suit uidicioꝵ mulieri
accusare ñ ꝑmittitur. nisi cẽtis excau¬

Expanded text:
si forte suas vel suorum injurias psi forte suas vel suorum injurias persequi voluerit. Haec autem, quae nec suas, suorum injurias persequitur, ad hanc accusationem admitti non debet. § 1. Econtra qui judicis personam gerere valet abre non potest. Non itaque ab accusatione removeri possunt quas etiam judicis personam frequenter gessisse constat, nec ulla serie divinarum scripturarum ab accusatione prohibentur. § 2. His ita respondetur: In veteri lege multa permittebantur, quae hodie perfectione gratiae abolita sunt. Quum enim mulieribus permitteretur populum judicare, hodie pro peccato, quod mulier induxit, ab Apostolo eis indicitur verecundari, viro subditas esse, in signum subjectionis velatum caput habere. Quae ergo his omnibus viro subjecta esse ostenditur, cui pro alio mulier non admittatur, sunt tamen quaedam crimina, quorum accusationem mulier subire non prohibetur. Unde in liquod publicorum fuerit judiciorum, mulieri accusare non permittitur, nisi certis ex cau
Abbreviated transcription (Latin):
nouerit degredandum. ¶ Noc aut̃¬
de illis intriigendum ẽ qui canonicã
uitam professi reglariter se uicturos ꝓ¬
posuer̃. Generali namq eccłe ꝯsuetudine
receptum est.⁊ morib approbatum ut
clici. more aduocatorum patrocinia im¬
pendãt. et proimpendendis munera
exigãt. et proimpensis suscipiant. Ter¬
tio queritur: anexmulieris ꝯfessione¬
iste sit ꝯdempnanclus. In quo p̾mũ
uidencdum est. anmulier sacerdotẽ
accusare ualeat. quod sacris canoni¬
bus omnimõ uidetur eẽ prohibitum.
Tcneraliter enim statutum est exdecre¬
tis fabiam pp̃. ut sacerdotes domini ñ
accusent. nec in eos testificentur. qui
sui ordinis ñs̃ necesse possunt. Mulie¬
res autẽ ñsolum adsacerdotium. sed
nec ⁊ cdiaconatum prouem possunt u
uñ nec sacerdotes accusare. nec in eos
testificariualent. legib quoq cauty
est ut obuerecundiam sui sexus. muli¬
er ap̃ pretorem ꝓalio ñ intercedat. ni¬

Expanded text:
noverit degradandum. XI. noverit degradandum. XI. de illis intelligendum est, qui canonicam vitam professi regulariter se victuros proposuerunt. Generali namque ecclesiae consuetudine receptum est et moribus approbatum, ut clerici more advocatorum patrocinia impendant, et pro impendendis munera exigant, et pro impensis suscipiant. QUAESTIO iste sit condemnandus? In quo primo videndum est, an mulier sacerdotem accusare valeat? Quod sacris canonibus omnino videtur esse prohibitum. Generaliter enim statutum est ex decretis Fabiani Papae, ut sacerdotes Domini non accusent, nec in eo testificentur, qui sui ordinis non sunt, nec esse possunt. Mulier autem non solum ad sacerdotium, sed nec etiam ad diaconatum provehi possunt, unde nec sacerdotes accusare, nec in eos testificari valent. Legibus quoque cautum est, ut ob verecundiam sui sexus mulier apud praetorem pro alio non intercedat, ni
Abbreviated transcription (Latin):
tur adpenam.tñ sacrimunĩs exsecu¬
dederit. ⁊ casu occiłit: sicut fieri sob. q̃n¬
tum adgrãm innocens ẽ. quia uolun¬
pellitur lege. quia opus inspicit ñ uo¬
iuntatem. Ingrã autem quasi uirgo
nam casu homicidium facit. quantũ ad
legem reus est.quantũ adgrãm in nocens
siciste sacerdos qui furore homicidium
fecit. quantum adculpam in nocens ẽ qͣn¬
tum adsuscepti muneris exsecutionẽ rerᷤ
dinandum impediunt ordinatum dei¬
ciunt. non enimpot̃ adsacerdotium pue¬
hi. qui aliqñ insamuit. Uerum tñ si pt sac̃¬
dotium furere cepit. ñ iõ sicerdotio care¬
bit. nisi forte nunquam adsane m̃ticof¬
ficium illum redire contingat. Sicut de
ꝓhibentur. In quo sic statutum legitus.
trociniis munera audeat accipere. nisi ĩ¬
uidẽatur accepta. si couatione deuotio¬
nis illata. Quod siquesita probatur acci¬
pere.ueluti exactor fenoris aut usuraꝵ
possessor secundum statuta ꝑatrum se

Expanded text:
tur ad poenam, tamen sacri muneris exsecutur ad poenam, tamen sacri muneris exsecudederit, et eventu occiderit, sicut fieri solet, quantum ad gratiam, innocens est, quia volunpellitur lege, quia opus inspicit, non voluntatem; in gratia autem quasi virgo nam casu homicidium facit, quantum ad legem reus est, quantum ad gratiam innocens, sic iste sacerdos, qui furore homicifecit, quantum ad culpam, innocens est, quantum ad suscepti muneris exsecutionem, reus ordinandum impediunt, ordinatum dejiciunt; non enim potest ad sacerdotium provehi qui aliquando insanivit. Veruntamen, si post sacerdotium furere coeperit, non ideo sacerdotio carebit, nisi forte nunquam ad sanae mentis officium illum redire contingat. Sicut de unera prohibentur, in quo sic statutum legitur ctrociniis munera recipere, nisi videantur accepta, sed collatione devotionis illata. Quod si quaesita probatur accipere, veluti exactor fenoris, aut usurarum possessor, secundum statuta Patrum se
Abbreviated transcription (Latin):
fecit homicidium. extra ministium ẽ siq¬
dem lexait deeo. ꝗa deus dedit cum in
manus eius. Manus ergo eius instrum̃¬
tum modo duune ultionis muirast̾iũ
p̃buerunt. leuita igitur minister re¬
sitioẽ. si preter uoluntatem fecit homi¬
cidium. diuine minister ẽ ultionis. Il¬
lud quoq specta ꝗa cum intͥficit᷑ im¬
pius xp̃s infunditur.⁊ ubi abhomi¬
natio aboletur sanctificatio ꝯsecratur
qadominus dixit in eadie qua int̾fecõ
om̃e primogenitum egypti scĩficabo
mͥome primogenitum isrł quod ñdã
unum diem afflctioĩs egypti refert᷑
dei sit cuminnocentem furore ꝑime
morti. nequaquã obnoxius sit. cũ subi¬
to dementes eoꝵ q̃ faciunt minime rea¬
tum gestent. patet minc sacerdotẽ ho
ꝓpria culpa ad furorem ꝑduxit. I tem
obicitur. Sunt quedam q̃⁊ si ñ impu¬
tetur. ad pẽnam tñ impediunt sacram̃¬
ti signaculum.ambitio namq parẽtũ
mente alienata fuerĩt.⁊ si ñ imputen¬

Expanded text:
it homicidium extra ministerium est, siquiit homicidium extra ministerium est, siquidem lex ait de eo quia deus dedit eum in manus eius. manus ergo eius instrumenti modo diuinae ultioni ministerium praebuerunt. Leuites igitur minister resitione, sed praeter uoluntatem fecerit homicidium, diuinae minister est ultionis. illud quoque specta quia, cum interficitur impius, Christus infunditur et, ubi abominatio aboletur, sanctificatio congregatur, quia dominuomne primogenitum Aegypti, sanctificabo mihi omne primogenitum Israel. Quod non ad unum diem afflictionis Aegypti referes,Dei sit, quum innocentem furore perimens morti nequaquam obnoxius sit, quum subito dementes eorum, qua faciunt, reatum minime gestent, patet hunc sacerdotem hompropria culpa ad furorem perduxit. § 1. Item objicitur: Sunt quaedam, quae, etsi non imputentur ad poenam, tamen impediunt sacramenti signaculum. Ambitio namque parentummente alienata fiunt, etsi non imputen
Abbreviated transcription (Latin):
urii cauemus. ꝑebrietatem ignorantes u
qua piunum delinquunt. ap sapiẽtes
uidices uenia qdem facta donantur. s
leuitati donantur auctores. Item a¬
ut concupiscentia ñ habculpam in cor
inobedientia. q̃ ad huc inmẽbris mori¬
bundis habitat. p̃ter nr̃e uoluntatis
iegem.quasi sua lege mouetur si absq
nebriauerunt loth fiue eius ⁊ se patur
nescienti miscuerunt. Quappt̃ culpan¬
dus ẽ ꝗdem. ñ tm̃ quantum ille incestꝰ¬
ambr̃ debeata uita. Nemo trahitur
amus crumnam nisi nr̃e uoluntati. ne¬
monrm tenetur adculpam: nisi uolũ¬
tate ꝓpria deflexerit. ñ hñt crimen q̃
inferuntur reluctantib Voluntaru
tm̃ comissa seꝗgur delictor inuidia.
quã in alios deriuamus. Uoluntariũ sibi
militem elegit xp̃s uoluntarium fuu sibi
hubolus auctionatur. Neminem iugo
suitutis astrictum possidr. nisi se ei pus
peccatorum ȩre uenditur. Item int. de¬
ecis qui inuitus aliqđ micidium fecerit¬

Expanded text:
brii cavemus per ebrietatem ignorantes cobrii cavemus per ebrietatem ignorantes coqua per vinum deliquerint, apud sapientes judices venia quidem facta donantur, sed levitatis damnantur auctores. vel concupiscentia non habet culpam in corinobedientia, quae adhuc in membris moribundis habitat, praeter nostrae voluntatis legem quasi sua lege movetur, si absque nebriaverunt Loth filiae ejus, et se nescienti miscuerunt. Quapropter culpandus est quidem, non tamen quantum ille incestubrietas. C. X. Nemo trahitur amus aerumnam, nisi nostrae voluntati. Nemo tenetur ad culpam, nisi uoluntate propria deflexerit. non habent crimen quae inferuntur reluctantibus, uoluntaria tantum commissa sequitur delictorum inuidia, quod in alios deriuemus. uoluntarium sibi militem eligit Christus, uoluntarium seruum sibi diabolus auctionatur. neminem iugo seruitutis adstrictum possidet, nisi se ei prius peccatorum aere uendiderit. em qui inuitus aliquod fecer
Abbreviated transcription (Latin):
uquos scimus subito demtes strinigit
factos ferro. fuste. lapidibus morsibu
multos nocuisse. quoslam ⁊ occidisse.
captos autem incustria⁊ udicis ob¬
latos miruime reos factos. eo quod ñuo¬
uantate. s impellente ui. nescio qua
hec gesserunt nescientes. Quomõ er̃
reuoꝯstituitur qui nescit qu̾id fecerit
tem ambr in exameron intractatu ꝓ¬
nr̃a uoluntate prodeunt deliett orpo¬
nuentutis. ⁊ irrationabiles sunt corio¬
ris passiones. quoꝵ igitur nos fumis do¬
mru. cori principia extrinsecus ñ reqramꝰ
nec deriuemus inalios si ea agnoscanus
us Sedq̃in iudicus istiusmodi uolun¬
tarios reos nexnecessitate compulsos. cul¬
pa constringitur pera xlempnatt. Neq
enu si ꝑfurorem alquis innocentem
spem ⁊ refugiifacultatem ut possit eiu¬
dere hoc igitur eo quod ꝓpric malumea¬
mine mentem implicant. nec ꝯscientiã
gritudinem. mortem nemo sapiens ma¬
declixerit. nec in malorum sorte nuãuñ.¬
crimina cauere ñ possumus. Namor so¬

Expanded text:
quos scimus subito dementes factos ferro fuste lapidibus morsibus multis nocuisse, quosdam et occidisse; captos autem industria et iudiciis oblatos minime reos factos, eo quod non uoluntate, sed inpellente ui nescio qua haec gesserint nescientes, quo modo enim reus constituitur, qui nescit quid fecerittem Ambrosius in Hexameron, in tractatu pra voluntate prodeunt delicta jentutis, et irrationabiles passiones corporis. Quorum igitur nos sumus domini, horum principia extrinsecus non requiramus; nec derivemus in alios, sed agnoscamus etiam in judiciis istius mundi voluntarios reos, non ex necessitate compulsos, culpa constringit, poena condemnat. Neque enim si per furorem aliquis innocentem spem, refugii facultatem, ut possit evadere. Hoc igitur de eo quod proprie malum vsi quae crimine mentem implicant et conscientiam aegritudinem, mortem nemo sapiens mala dixerit, nec in malorum sorte nucrimina cavere non possumus. Nam quae so
Abbreviated transcription (Latin):
anime salute sollicitus. ut corum ha¬
bitum assumat eos intra claustra ꝯ su¬
lere uoluerit. Item exc̃. calc̃. Monachii
qui sunt inciuitatib ep̃o debent esse
eẽ subiectos. cortquicti oꝑam dare atq:
obfuare ieiunia ⁊ orationes in locis in
coicare eccłasticis neq scłares aliquas at¬
minem suorum suscipi inmonastio ut
sit cum eis monachus nisicum domini
apri licentia pretereuntem uõ hoc dec̃¬
nimus extra coĩonem eẽ. ne nomen drũb
lasphemetur Conuenit ud ciuitatis ep̃o¬

Expanded text:
animae salute solicitus, ut eorum habitum assumat eos intra claustrum consulere voluerit. C. XII. Monachi, qui sunt in civitatibus, episcopo debent esseesse subjectos, et quieti operam dare, atque observare jejunia et orationes, incommunicare ecclesiasticis, neque saeculares aliquas atminem servorum suscipi in monasterium, ut sit cum eis monachus, nisi cum domini proprii conscientia. Praetereuntem vero haec decrevimus extra communionem esse, ne nomen Domini blasphemetur. Convenit vero civitatis epis
Abbreviated transcription (Latin):
Sinonachus adclicatum ꝓ ꝑfruatur¬
moueatur beneficia ei pleniter ⁊ anno¬
ne ⁊ decime donentur. absq ulla minora¬
tione⁊dilatione. ut quanto melius pos¬
sit uirta possibilitatem: qñ necessitas
crtiterit. Adopa eccłastica. ⁊ ip̃am resta¬
urandam ceclam adiutorium faciat
ut monachi si pbri honore dedicatis. cũ
ligandi: soluendiq potestate. decimaꝵ¬

Expanded text:
monachus ad clericatum promoveatur, beneficia ei pleniter, et annonae, et decimae donentur absque ulla minoratione et dilatione, ut, quanto melius possit juxta possibilitatem suam, quando necessitas exstiterit, ad opera ecclesiastica et ipsam restaurandum ecclesiam adjutorium faciat.ut monachi, si presbyterii honore dedicati sunt, cum ligandi solvendique potestate
Abbreviated transcription (Latin):
nterdicimus ⁊̃ abbatibus ⁊ monachis po¬
blicas pententias dare. infirmos uisi¬
tare q unctiones facere.⁊ missas publi¬
cas cantare. crisma. oleum. ⁊ ꝯsecrati¬
ones altarium. ordinationes clicorũ
ab ep̃is accipiant. inquorum patriaro¬
chis manent. Item alex̃ .ii. Monachiũ¬
tra claustrum morantes elcorum of¬
uxta officia exterius non administ

Expanded text:
abbatibus et monachis publicas poenitentias dare, infirmos visitare, et unctiones facere, et missas publicas cantare. Chrisma et oleum, consecrationes altarium, ordinationes clericorum ab episcopis accipiant, in quorum parochiis manent. C. XI. Monachi intra claustra morantes clericorum officia
Abbreviated transcription (Latin):
exequias celebrandas. Utm̃ si ap̃mo¬
nastium aliquis semet ip̃m tumuiari
uoluerit ñ ẽ ꝓhibendus ¶Inde gg̃ scb̃¬
gapitus abbas monastii scĩ ggi beantur
insinuauit nobis płima se aura scĩtate
grauamina sustinere. quod ineodem
monasfio missas ꝓhibeas celebrare mõ
manitate uos hortamur suspendi⁊ se
peluri ibidem mortuos trassas celeb¬
taoe iuuilia ultrriu habita contraclie¬

Expanded text:
exsequias celebrandas. Ceterum si apud monasterium aliquis semetipsum tumulari voluerit, non est prohibendus. Unde Ggapitus abbas monasterii S. Gregorii insinuavit nobis, plurima se a vestra sanctitate gravamina sustinere, quod in eodem monasterio missas prohibeas celebrari, mormanitate vos hortamur suspendi, et sepeliri ibidem mortuos, missas celebrari, nulla ulterius habita contradi
Abbreviated transcription (Latin):
ut nullus monachorum proluero t̾re¬
no demonastio exire. nefandissimo au¬
su presumat. Neq erã penitentiam dare
neq filium debaptismo acciꝑe neꝙ ba¬
ptizare.neq infirmum iusitare. neq mõ¬
tuum sepellire. neq: adeccłam sclarem
transire. neq qualibicumq negotus se¬
se implicare Sit claustrosuo ꝯtentus qr
ficut piscis sine aqua caret uita. ita sin
monastio monachiis. Sedeat itaq solitã¬
rius ⁊ taceat. quia mundo mortuus est
deo autemuiuit. Agnoscat nom̃ suum
Sedeat igitur tristis⁊ offõ suo uacet.¬
sibi arroganter uendicant uidelic pe¬
nitentiam remissionem .ꝑ reconciliati¬

Expanded text:
t nullus monacorum pro lucroterreno de monasterio exire nefandissimo ausu presumat, neque penitentiam dare, neque filium de baptismo accipere, neque baptizare, neque infirmum visitare, neque mortuum sepelire, neque ad ecclesiam secularem transire, neque qualibuscumque negociis sese implicare. Sitclaustro suo contentus, quia sicut piscis sine aqua caret vita, ita sine monasterio monacus. Sedeat itaque solitarius et taceat, quia mundo mortuus est, Deo autem vivit. Agnoscat nomen suum:Sedeat igitur tristis et officio suo vacetsibi arroganter vindicant, videlicet poenitentiam, remissionem peccat
Abbreviated transcription (Latin):
lia causa est monachi. aua clici. clici oues
pascunt ego pascor Ilui de altari uiuunt
mn securis. quasi adradicem infructuo¬
uxaĩtum carnis. ut sp̃s sit saluus indie
domini. Idem adrusticum mtis¬
liquidnonachis agere sine pdroꝵ
nachis agere lici. Roboam filius salomo¬
nis ideo ꝑdidit regnum. quia audire
habebunt. quorum consilio cuncta age¬
bant.⁊ nos habemus senatum nr̃m cetr

Expanded text:
lia causa est monachi, alia clerici; clerici oves pascunt, ego pascor. Illi, de altari vivunt, mihi securis quasi ad radicem infructuointeritum carnis, ut spiritus sit salvus in die Domini. » Idem ad Rusticumliquid monachis agere sine presbynachis agere licet. Roboam filius Salomonis ideo perdidit regnum, quia noluit habebant, cujus consilio cuncta agebant, et nos habemus senatum nostr