comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
d̾: Cus cuidum ĩpotestate pat̾s ẽt
mutua pocunia data fuat. pat̃. fific
tus. ꝑ ignorãtam facti. nouatiõe
facta cam pocunã ex ꝓmiscrit. si pt¬
tatur ꝙ ea stipulatiõt. in fac̾tũ cxai¬
piendum erit.

Expanded text:
 cui, dum in potestate patris esset, mutua pecunia data fuerat, pater familias factus per ignorantiam facti nouatione facta eam pecuniam expromisit, si petatur ex ea stipulatione, in factum excipiendum erit.
Abbreviated transcription (Latin):
mandato cius petumam acceptrit ca¬
uiss. ⁊ ad patiẽ literas emisit ut cam
pocunam ĩ ꝓuincia soluciet. telet par̃
si actum filii sui improlut. ꝯtinuo te¬
statioẽm interpore ꝯtrarie u̾olũtatisᷤ¬

Expanded text:
mandato eius pecuniam acceperit, cauisset et ad patrem litteras emisit, ut eam pecuniam in prouincia solueret, debet pater, si actum filii sui improbat, continuo testationem interponere contrariae uoluntatis
Abbreviated transcription (Latin):
uissore. si igitui quasi ĩtcrcessore ẜuꝰ ĩ
crtditori ico soluctur. reftrtait. quam
causam madadihabu̾it. si ꝓcicclitor
suo soluimãdaunt. esse obligatuo. drm̃
te peculio. ꝙ si int̃̾cesso. as officio funct᷑
sit. ñ obligari dñm de poculio. ¶ Sui cõ¬

Expanded text:
ussore. si igitur quasi intercessor seruus icreditori meo solueretur, referre ait, quam causam mandandi habuerit: si pro creditore suo solui mandauit, esse obligatum dominum de peculio: quod si intercessoris officio functus sit, non obligari dominum de peculio. Cui con
Abbreviated transcription (Latin):
ucrio.¶ Parui autẽ itfcit. ẜuus quis
masculi. anmulicus fu̾it. rainte p¬
culio ⁊ mulier ꝯuenictur. ptlius ctũ
impubos dominas de pculio obliga¬
riait. nõ cram cum ip̃is impubib con¬
tranitur. ut tutoris auctoritatẽ spectt.
item adic̃ pupislum n posse suopctu¬
lum ꝯstitu̾c. nec tutoris auctoritatt ĩ

Expanded text:
uerso. Parui autem refert, seruus quis masculi an mulieris fuerit: nam de peculio et mulier conuenietur. Pedius etiam impuberes dominos de peculio obligari ait: non enim cum ipsis impuberibus contrahitur, ut tutoris auctoritatem spectes. idem adicit pupillum non posse seruo peculium constituere nec tutoris auctoritate. In
Abbreviated transcription (Latin):
da sit. sicuti tralactitie pecunic datur si
ꝓmisso ẜuiñ tantam de pcculio actio¬
nem. qr noc si iudicio ꝯtẽpnetur ẜuuꝰ.
datur ĩ cum ac̾tio. ¶ S si fuus ficciussõ
ud quasi ĩteruentor acceptus sit. an
de ptculio patrem obligat q̃ritur. ⁊ est
ucra sabuꝵ ⁊ cassii scnc̃tia ex istimãtiũ
scmꝑ obligari patit̾ de poculio. et cłnͣti¬

Expanded text:
datur. sed promisso serui non dandam de peculio actionem, quia nec si iudicio condemnetur seruus, datur in eum actio. Sed si filius fideiussor uel quasi interuentor acceptus sit, an de peculio patrem obligat, quaeritur. et est uera Sabini et Cassii sententia existimantium semper obligari patrem de peculio et
Abbreviated transcription (Latin):
ditori soluit cet creclitori iugila¬
re ad suũtõscquẽclum.¶Sidolotu¬
toris ł cãtoris furion.ł ꝓcuratoris fac¬
tum sit.an pupillus uł furiosus uł
dominus ce pccubo ꝯueniatur uidẽ¬
dum.⁊ puto si soluc̃lotutor sit. pstãs
pupillum ex dolocius macunc siqd

Expanded text:
ditori soluitur et licet creditori uigilare ad suum consequendum. Si dolo tutoris uel curatoris furiosi uel procuratoris factum sit, an pupillus uel furiosus uel dominus de peculio conueniatur, uidendum. et puto, si soluendo tutor sit, praestare pupillum ex dolo eius, maxime si quid
Abbreviated transcription (Latin):
sori quoq et manttitori cius. qui et ip̃i
mandatihalent regtssum. nͥ fõrit to¬
nandi animo ĩtercesserĩt. tunc cnun
cum nullum regressum habtãt. scirat᷑
totus ꝯtractus apatit uidebitur cor¬
tris cius ĩtercesserũt. soluẽdo non re¬
peterẽt. hoc enim ⁊ diuus adrianusꝯ
stituit. ⁊ põt diciñ repetituros at qi
ppetua exceptionc tuti sũt. quib et ip̃e
solutum ñ repctunt. ꝗ ou ptrã citelito¬
nuum actionc lił̾untur ñ quoꝰi uam cx¬
honerare cos lex uoluit. ¶ euaquam

Expanded text:
tori eius, qui et ipsi mandati habent regressum, nisi forte donandi animo intercesserunt: tunc enim, cum nullum regressum habeant, senatus totus contractus a patre uidebitur cotris eius intercesserunt, soluendo non repetent: hoc enim et diuus Hadrianus constituit et potest dici non repetituros. atquin perpetua exceptione tuti sunt: sed et ipse solutum non repetunt, qui ob poenam creditorum actione liberantur, non quoniam exonera
Abbreviated transcription (Latin):
ne si patri hĩs extiterit fulius. ⁊ pignus
ꝑsequatur cxceꝑtione dolimali sũmo¬
ucbitm. ¶ Mutuidationem ñ solu
numcratẽ pccunie. ueꝵ oĩum que mu¬
tuodari possunt. an acciꝑt deltamus.
uitendum ẽ. s uerba uitc̃tur mͥ adnu¬
incratam pecunim estrii. ait ciumc
senatus. mutuã pccuniam dectissc. s̃¬
ẜ si fraus sit seratus ꝯsulto adibita
puta frumto. uino. uł ola mutuoda¬
to. ut his distractis fructib uterctur ꝑe¬
filius maltĩus crat potestate cũ mutua
darctur nũc inaltĩus. mens senatus

Expanded text:
ne si patri heres exstiterit filius et pignus persequatur, exceptione doli summouebitur. Mutui dationem non solum numeratae pecuniae, uerum omnium, quae mutu‹a› dari possunt, an accipere debeamus, uidendum. sed uerba uidentur mihi ad numeratam pecuniam referri: ait enim senatus 'mutuam pecuniam dedisset'. sed si fraus sit senatus consulto adhibita, puta frumento uel uino uel oleo mutuo dato, ut his distractis fructibus uteretur pefilius in alterius erat potestate, cum mutua dar
Abbreviated transcription (Latin):
pimm oplutiu.q ⁊ iduob tonefiter
emptorib crit dicẽdum s. ĩmantc ox¬
lius e cliccre. simplicit cumd pcͣculio
toni sinaũt maritus huiꝰmõi ruino¬
minc. aliqd p̃stitcrit. an adu̾sus mu¬
id possit. etait. si id ꝙ creditori p̃stitur
c̃. ad utriusꝙ gr̾s ꝑcculiũ ptinebit.
prata utriq rccislio deccde tełtir. exa¬

Expanded text:
onae fidei emptoribus erit dicendum. sed in marito melius est dicere simpliciter eum de peculio teneri. sin autem maritus huiusmodi serui nomine aliquid praestiterit, an aduersus muid possit? et ait, si id quod creditori praestitum est ad utriusque generis peculium pertinebit, pro rata utrique peculio decedere
Abbreviated transcription (Latin):
ditorẽ. ⁊ ficrinũmͦ s accipiẽtis. si
coꝵ filium ñ habuisse et ideo si solue¬
nt cõditione patri ex oĩ euentu cõpe
ornam̃ta ex ea pecurua ꝯpasse/nam ci
quoq qui filio. ficigctidit. tecrcto. ĩpu̾¬
simi orduus aͣctid tenegatur nc ĩt̾¬

Expanded text:
ditorem et fieri nummos accipientis: si eorum filium non habuisse et ideo, si soluerit, condictionem patri ex omni euentu competornamenta ex ea pecunia comparasse: nam et ei quoque qui filio familias credidit decreto amplissimi ordinis actio denegatur nec i
Abbreviated transcription (Latin):
scruumllent uolur. tominus. ut e¬
tiam sinda uoluntatt remiscrit clo¬
minus ꝙ debuo t. tesinat is ẜuuse¬
fit ut ignorãtt dño. incipiat mimus
ui poculũueluti cumdãpnum comi¬
nodat ẜuus. aut furtum fac̃ ¶ Sio¬
id ex poculio tod icc̃dum ẽ. ꝙ minus

Expanded text:
seruum liberare uoluit dominus, ut, etiamsi nuda uoluntate remiserit dominus quod debuerit, desinat seruus defit, ut ignorante domino incipiat minui serui peculium, ueluti cum damnum domino dat seruus aut furtum facit. Si oid ex peculio deducendum est, quo minus
Abbreviated transcription (Latin):
diceclum senatus ꝯsulto lotum esse
nõ solum ci ꝗ mutuã delisset ⁊ suc¬
cessorib cius denegãda est actios pin¬
de ⁊ si alius mutuam todit. alius sti¬
pulatus est. dabitur adu̾sus cum
cec̃ptio. licethic ñ dederit s et si al¬
teruttr coꝵ ignorai erit ĩ patris esse
potestate. ucrius dicc̃cdum ẽ utnꝙ
nõocreitem ẽ et induobus itis sti¬
pulaudisutm si duos filios facce¬
itio reos. s utcrum putaui patrẽ. f.¬

Expanded text:
sulto locum esse. Non solum ei, qui mutuam dedisset, sed et successoribus eius deneganda est actio. Proinde et si alius mutuam dedit, alius stipulatus est, dabitur aduersus eum exceptio, licet hic non dederit. sed et si alteruter eorum ignorauit in patris esse potestate, seuerius dicendum est utrique nocere. idem est et in duobus rei‹s› stipulandi. Item si duos filios familias accepero reos, sed alterum putaui patrem f
Abbreviated transcription (Latin):
Ticet p̃tor sit cum qͣui ĩ potestite.
sit gestum sit pollictatu: actionem.
tam en scic̃dum ẽ.⁊ su nnullius sit
potestate. duri de pcculio actioneman
puta si cum ẜuohĩlitario ꝯtractu
sit añ. aditam hĩtlitatem. ũl. ido sc̃

Expanded text:
etor, si cum eo qui in potestate sit gestum sit, polliceatur actionem, tamen sciendum est et si in nullius sit potestate, dari de peculio actionem, ut puta si cum seruo hereditario contractum sit ante aditam hereditatem.
Abbreviated transcription (Latin):
ã:itam̃ scic̃te patre creditũ sit fiuo
diçendum est cͥssare. senatus ꝯsuitu
s si uisscrit pat̾ filio citcitante igno¬
rante crelitore mutauerit uolunta¬
ttm. locus scrutus ꝯsulto ñ dit quo¬
familias nouãdi causa stipulemur.
ñ esse un ͥtdim̃to senatus ꝯsuitum

Expanded text:
sit filio, dicendum est cessare senatus consultum. sed si iusserit pater filio credi, deinde ignorante creditore mutauerit uoluntatem, locus senatus consulto non erit, quofamilias nouandi causa stipulemur, non esse impedimento senatus consultum
Abbreviated transcription (Latin):
pecuniã. ⁊ inrem patuis u̾tit. cessat senuit᷑
mꝯsultum. patrie̾. non sibi accep̃. s et si
iabintio ñ sicacccp̃. uoꝵ postea u̾empa¬
tris ucrtit. cossart senatus ꝯsultũ.ł.xi.
sic accepisse. u̾inrem u̾ttret. ñ tamen
uertisse uitebitur si mutuã pocunia
acceptam patri.ĩ ꝓpriumtebitum sol¬
uit. ⁊ ĩo si pat̃ ignoraũ adhuc senatus
re senatus ꝯsultũ.ita locũ habet. si ꝓͣba¬
bilem modũ inmutuam ñ excessit.
cerit ad camquãtitatẽ quam pat̾ solc¬
lut᷑ subministrart. ¶ Sifilius acep̃
mutium pocunã ut cum libaret. ꝗsi.
peteset exceptiõẽ non sũmoucitum: seã¬
ais ꝯsulti cessabit cxccptio.hoc. ampliꝰ
cessabit senatus ꝯsultum. si pat̃ solue
ãs um tam̃ acuratore ꝑ ignorãtu.
dcclerit. dicẽdum crit senatus ꝯsul¬
ti cxceptionẽ eitenegaͣndam usq d
pignoris quatutm. ¶Si abalio do¬
natam sibi pocuniã filius creditori

Expanded text:
pecuniam et in rem patris uertit, cessat senatus consultum: patri enim, non sibi accepit. sed et si ab initio non sic accepit, uerum postea in rem patris uertit, cessare senatus consultum sic accepisse, ut in rem uerteret. non tamen uertisse uidebitur, si mutuam pecuniam acceptam patri in proprium debitum soluit et ideo, si pater ignorauit, adhuc senatus re senatus consultum, ita locum habet, si probabilem modum in mutua non excessit, certe eam quantitate Si filius accepit mutuam pecuniam, ut eum liberaret, qui, si peteret, exceptione non summoueretur, senatus consulti cessabit exceptio. Hoc amplius cessabit senatus consultum, si pater solueum tamen a curatore per ignorantiam dederit, dicendum erit senatus consulti exceptionem ei denegandam usque ad pignoris quantitatem. Si ab alio donatam sibi pecuniam filius creditori
Abbreviated transcription (Latin):
ẜ sidoditione ptrsone fuit iitatũ.
ptor iusiurãdum tucbitur. uputa
dtuli tibiusurãdum. et urastu pote¬
stenĩq ait. si te possessione erat qstios
uan oporteit. si forte qi preugras ue

Expanded text:
ndicione personae fuerit iuratum, praetor iusiurandum tuebitur: ut puta detuli iusiurandum et iurasti in potedenique ait, si de possessione erat quaestio, servari oportere, si forte quasi praegnas ire
Abbreviated transcription (Latin):
bitur itmissũ am ꝗ subsceptum
sum neꝙ ĩ eum ad quam ca its ꝑ¬
tinct actionẽ dstos cius rei. sic erĩt
accipicndũ. siue diotale. siue d̾ pa¬
tt ũt iuratũ. namt̾ eo ꝙ uicatũ est
poilicctu seactionẽ non daturum.

Expanded text:
bitur remissum: nam quod susceptum sum neque in eum ad quem ea res pertinet actionem dabo". "eius rei" sic erit accipiendum, sive de tota re sive de parte sit iuratum: nam de eo quod iuratum est pollicetur se actione
Abbreviated transcription (Latin):
a. Quotit̃s pottr itmurtat. ee
nec patti. nec patrono romittur ius¬
crigitin. ueluti d picuma credita cũ
uirat actorsibitan oportẽ ł itus st
dart n̾ oporttr. tem ẽcumtꝰ pocunti
constitut iusira dum crigitur

Expanded text:
 Quotiens propter rem iuratur, nec parenti nec patrono remittitur iusexigitur veluti de pecunia credita, cum iurat actor sibi dari oportere vel reus se dare non oportere. idem est, cum de pecunia constituta iusiurandum exigitur
Abbreviated transcription (Latin):
p̃am postea quã iuratum est
deneatir acciosũt si controu̾sia
erit itert si ambigiti. aniusiurã¬
dumdatũ nt. except̃ionuocus est
ad qnt ecceptionẽ sibi auͣsꝙ actor

Expanded text:
am posteaquam iuratum est, denegatur actio: aut, si controversia erit, id est si ambigitur. an iusiurandum datum sit, exceptioni locus est. adquirit exception
Abbreviated transcription (Latin):
leiudiciũ defucti cõꝓbat. ¶ Silegata¬
no hr̃s extiterit exhĩtiatus. petierit¬
ꝙ legatũ. uitebimus anfit sũinouẽ¬
dus abaaccusatione certũ est e̾ iudi¬
cium defũcti. ⁊rur sus nicͥl ei ex testa¬
m̃to relictũ ueꝵ ẽ. tutius tñ ficerit
si se abstinuerit apetitione logiti.

Expanded text:
le iudicium defuncti comprobauit. Si legatario heres extiterit exheredatus petieritque legatum, uidebimus an sit summouendus ab hac accusatione: certum est enim iudicium defuncti et rursus nihil ei ex testamento relictum uerum est. tutius tamen fecerit, si se abstinuerit a petitione legati.
Abbreviated transcription (Latin):
silegaucrit mͥ eam rẽ qͣ quis ex testai¬
m̃to accepat. nã si eã agnoscam. repti¬
lar abaccusatione. Quid crgo si alias
uolũtaton testatoris ꝓlau̾im. puta
in testam̃to ascͥpserĩ post mortt̃ pac¬
tris consentire me. itpellẽlus sum
abactusatione

Expanded text:
si legaverit mihi eam rem, quam quis ex eo testamento acceperat: nam si eam adgnoscam, repellar ab accusatione. Quid ergo si alias voluntatem testatoris probaverim? puta in testamento adscripserim post mortem patris consentire me? repellendus sum ab accusatione
Abbreviated transcription (Latin):
ꝯ ¶ ud̃ uenditor ut cõmõlet dic̃.
fic habendum. qͣi neq dictũ neq ꝓ¬
missum ẽ. si uero decipiẽdi ẽptoris cã
dictũ ẽ. eque sic habendũm ẽ. ut aga
tur adu̾sum dictũ ꝓmissũ ue actio.
set de tolo actio.

Expanded text:
 Quod uenditor ut commendet dicit, sic habendum, quasi neque dictum neque promissum est. si uero decipiendi emptoris causa dictum est, aeque sic habendum est, ut non nascatur aduersus dictum promissumue actio, sed
Abbreviated transcription (Latin):
uccessori cius cuiꝰ fucrunt
negotia ꝗ ap̃ ostes decessit. ħ.ctio dã¬
da crĩt. s ⁊si filii. f. militis defũcti. te¬
stamto facto gessi. similit̾ dãda crit
actio. sic̃ autem inegotiis iuuoꝵge¬
stis. suffic̃ utiuter negotiũgestumc
ita ñtonis mortuoꝵ. licet diu̾sus
exitus sit secutus.

Expanded text:
uerunt negotia, qui apud hostes decessit, haec actio danda erit. Sed si filii familias militis defuncti testamento facto gessi, similiter erit danda actio. Sicut autem in negotiis vivorum gestis sufficit utiliter negotium gestum, ita et in bonis mortuorum, licet diversus exitus sit secutus.
Abbreviated transcription (Latin):
dũ tax̾at dãdam actionẽ. Itẽꝙ est. ꝯsi
sui iuris eos ẽẽ putaui. namasi ser¬
uum ñ necessariũ emero filio tu̾o.
et turatũ habueris. nicͥl agĩtur ra¬
tirabitione. cod̃ ioco põp scbit. sad¬

Expanded text:
dumtaxat dandam actionem. idemque est et si sui iuris esse eos putavi. nam et si servum non necessarium emero filio tuo et tu ratum habueris, nihil agitur ratihabitione eodem loco Pomponius s
Abbreviated transcription (Latin):
lp̃s Ciaũt is fuit ꝗ negotia ãmi¬
straũ. a quo mãdatũ non exigebatũ.
posse ei ĩputan curablata de rato cau¬
tione cũ nõ ꝯuen̾it. si mo facue ei fu¬
erit satisdare certe ĩ fua ꝑoã indu¬
bitatũ ẽst. no si ex cã fuit obligat

Expanded text:
 autem is fuit qui negotia administravit a quo mandatum non exigebatur, posse ei imputari, cur oblata de rato cautione eum non convenit: si modo facile ei fuerit satisdare. certe in sua persona indubitatum est: et ideo si ex causa fuit obligatus,
Abbreviated transcription (Latin):
impẽcienm retẽturum. id ẽ sola nõa¬
ginta restituẽda. siuero uista cã fu̾it
ꝓpt̃ quam ĩtegra .c. custoduẽtur
ucluti siꝑiculum erat ne p̃dia ĩpu¬
bucum ꝯmittẽntur ne pera truoc¬
titic pecimic augeretur: aut ex cõpro¬

Expanded text:
impenderim retenturum, id est sola nonaginta restituenda. si vero iusta causa fuerit, propter quam integra centum custodirentur, veluti si periculum erat, ne praedia in publicum committerentur, ne poena traiecticiae pecuniae augeretur aut ex compro
Abbreviated transcription (Latin):
iẽ ccbãt. hĩiuͣshĩdi filie cx afsẽ
incetur poti fũdu q totał estc
distraħe ꝙͣ minus fructuosꝰ
fit ⁊ alios hr̃ditalios ub̃iore recd¬
l ĩ car captio sit fũtiu cpan¬

Expanded text:
i filiae ex asse uidetur potius fundum qui dotalis est distrahere, quod minus fructuosus sit, et alios hereditarios uberiore rela in ea re captio sit futura
Abbreviated transcription (Latin):
sola dicta siue ꝓmiña admittẽ¬
da sũt. que cũꝙ sic dicũtur. ut
p̾stentur non ut iactentur. ut¬
Illud sciendum ẽ siꝗs artifictm
tum cũ pressare tcłt. s adaliquo¬
lo modum ꝑitũ. ut noꝙ cũ sum¬
me scientie accipias. neꝙ rursus
ĩ toctum cẽ in artificiũ. sufficit
ergo talẽ esse. quales dñr uulgo
tori oĩy ꝙ ad quos cares ꝑtinet
iudicium dabimus pollicẽtur
eptori actionẽ ⁊ successoril eius
ꝗinuniusum iuis succedũt. ẽp¬
torem acciꝑt delemus cũ ꝗ pre¬
tio emit. s siqs ꝑmutau̾it. dicẽ¬
toris loco habẽri.⁊ utrũꝙ posse ꝙ¬
bibitionis scxmẽsos utiles ut.
fi aũ mancipiũ non itelhutat᷑
s quãto minoris agitur anus
utił est. s tp̃s ittlhibitiõis ex ce
ueditionis cum̃nt.uuit si dictu
ꝓmissũ ue qd est ex eo ex quodit¬
tum ꝓmiffumue quit est.

Expanded text:
sola dicta sive promissa admittenda sunt, quaecumque sic dicuntur, ut praestentur, non ut iactentur. Illud sciendum est: si quis artificem tum eum praestare em modum peritum, ut neque consummatae scientiae accipias, neque rursum indoctum esse in artificium: sufficiet igitur talem esse, quales volgo ptori omnibusque ad quos ea res pertinet iudicium dabimus". pollicentur emptori actionem et successoribus eius qui in universum ius succedunt. emptorem accipere debemus eum qui pretio emit. sed si quis permutaverit, dicentoris loco haberi et utrumque posse ehibitionis sex menses utiles habet: si autem mancipium non redhibeatur, sed quanto minoris agitur, annus utilis est. sed tempus redhibitionis ex die venditionis currit aut, si dictum promissumve quid est, ex eo ex quo dictum promissumve quid est.
Abbreviated transcription (Latin):
uagatin.et temporib in res nuga¬
torias ꝯsumꝑtis. scrius ad ñum
redit ¶ aput laltoem seͥptum ẽ ui¬
bt̃i. apͣuit pitronũ habitantis. sic u̾
subuna claus tota cius habitatõ
ex̃ habitationẽ ub̾ti fug s inttie¬
des parroni tota nocte obtulit. mõ
custodiã nabitatõ non hibuit et
ĩ eał ella lib̾tus habitaũ cui. cõe et
ꝓmiscuũ płium cellꝵ ĩ tõst. ꝯͣ pli

Expanded text:
uagatur et temporibus in res nugatorias consumptis serius domum redit. Apud Caelium scriptum est: liberti apud patronum habitantis sic, ut sub una claue tota eius habitatio extra habitationem liberti fuit, sed intra aedes custodiam ea habitatio non habuit et in ea cella libertus habitavit, cui commune et promiscuum plurium cell
Abbreviated transcription (Latin):
suas. ñ est gͥssus tundus. nͥ scics
uc̃ditor morbũ ꝯsulto itticuit tẽ
nem. ¶ Si noiatim morbice ccpi¬
tus non sit. tał tñ morb sit. ꝯ oũi
potuit appartit uͥ puta sicctus tõ

Expanded text:
suas non est regressus dandus, nisi sciens venditor morbum consulto reticuit: tunc nem. Si nominatim morbus exceptus non sit, talis tamen morbus sit, qui omnibus potuit apparere ut puta caecus homo
Abbreviated transcription (Latin):
l. Quis sit fugitiuus diffinit
osfilius fugitiuus ẽ q extra to¬
mini dõmũ fuge cã quo s̃t ato¬
mino cclant mansit. ¶ eclius
aũt fugitum̃ esse ait eũ q ca m̃te
disccdit ne ad dominũ redeat. ta¬
m̃ ⁊ si mutato ꝯsilio. ad cũ ituta¬
tur. ncno eͥ tali ptccato inꝗd pt
nitẽtiuã sua nocc̃s esse dosinit.i
eassius quo scribit fugitiuũ cẽ
qui ccrto ꝓposito tominũ relin¬
quat. itẽ ap̃ uilianũ ielatũ est fu¬
gitnium fcre ab esfectuͣ animi ĩ¬
telligc̃dum c̾. non utiꝙ a fuga
nam cũ ꝗhostẽ aut lationẽ incẽ¬
dium riunã uc fugcat. quãius¬
ĩ disciplina traditus erat aufu¬
glł. fiusse sugitũ. si forte ictofu¬
git. qr immoterate co utebatur.
idꝙ plut ⁊ fi ab co fugerat cuicͥat
cominodatus si ꝓpter cĩtem cã
fugugerit. sdꝓbat iuuianus. ⁊¬

Expanded text:
.Quid sit fugitiuus, definit Ofilius: fugitiuus est, qui extra domini domum fugae causa, quo se a domino celaret, mansit.Caelius autem fugitiuum esse ait eum, qui ea mente discedat, ne ad dominum redeat, tametsi mutato consilio ad eum reuertatur: nemo enim tali peccato, inquit, paenitentia sua nocens esse desinit. Cassius quoque scribit fugitivum esse, qui certo proposito dominum relinquat. Item apud Vivianum relatum est fugitivum fere ab affectu animi intellegendum esse, non utique a fuga: nam eum qui hostem aut latronem, incendium ruinamve fugeret, quain disciplinam traditus erat aufugit, esse fugitiuum, si forte ideo fugit, quia immoderate eo utebatur. idemque probat et si ab eo fugerit cui erat commodatus, si propter eandem causam fugerit. idem probat Uiuianus
Abbreviated transcription (Latin):
misent. ꝙ dixit. plane ⁊ si dixĩt alca¬
torͣtm ñ osse fintm ñ csse ad statuꝵ
nũqu ꝯfugisse oportit aĩ het p̾¬
stait. ¶ Dictum a ꝓmisso s̃c disce¬
niturdictũ accipimus ꝙ uloteno¬

Expanded text:
romiserit quod dixit. Plane si dixerit aleatorem non esse, furem non esse, ad statuam numquam confugisse, oportet eum id praestare. Dictum a promisso sic discernitur: dictum accipimus, quo
Abbreviated transcription (Latin):
fugiss fugitiuu esse. sĩ ucro ut p
mtrẽ faciliorẽ de pittationẽ h¬
l̾ti. telicti alicuius ñ esse fugatum
¶Eelius quoꝙ scribit. si ẜuũ eineris
qui se ĩtiberim d̃iccit. si moriẽclie
dum tarat ꝯsilio suscepto adnoi
discc̾sit. non eẽ sugituũ s si fuge pͥ¬
us ꝯsilium habuit.tcm̃ mutata

Expanded text:
fugisset, fugitivum esse: sin vero ut per matrem faciliorem deprecationem haberet delicti alicuius, non esse fugitivum. Caelius quoque scribit, si servum emeris, qui se in Tiberim deiecit, si moriendi dumtaxat consilio suscepto a domino discessisset, non esse fugitivum, sed si fugae prius consilium habuit
Abbreviated transcription (Latin):
dum siti ⁊ puto tundã pignorᷤ
ꝑsecutionẽ. qr itẽst mea. ⁊ ita
celsus scrib̾. ¶ Ex quib caĩs na¬
turał obligalo ꝯsistit. pignus
ypothete duri possit̾nt. ut fructus
pecoꝵ. ⁊ ea qͥnascuntur sũt yro

Expanded text:
ndam pignoris persecutionem, quia interest mea: et ita Celsus scribit.Ex quibus casibus naturalis obligatio consistit, pignus hypothecae dari possunt, ut fructus pecorum et ea quae nascuntur
Abbreviated transcription (Latin):
adeqictum scrib. siquitom pocũia
detet is luus nom̃ pignori datũ
ẽ. exactam acreditore se cõĩerna¬
tuꝵ. si uõ corpus is debu̾it. ⁊ sol¬
u̾is. pigrioris loco futuꝵ aput
ẜdum creditorẽ. ¶ Et insupfici¬
ariis legitune ꝯsistere creditori
põt. aduersus quẽlib põssessccͣ

Expanded text:
it, si quidem pecuniam debet is, cuius nomen pignori datum est, exacta ea creditorem secum pensaturum: si uero corpus is debuerit et soluerit, pignoris loco futurum apud secundum creditorem.Et in superficiariis legitime consistere creditor potest aduersus quemlibet p
Abbreviated transcription (Latin):
nim reccpta ẽ sin spcͣcie autem alic¬
ne iti collata ꝯuetioe. si non fuit
ci ꝗpignus dabat debĩtͣa. postea de¬
bitori tomino q̃sito. difficiluis orta¬
ditori qui ñ ignorali alieum. util
actio dabitur s facilior erit possicc̃t
retetio ¶ Seruopignori dato pccu¬
lium cius creditor citra ꝯuc̃aone¬

Expanded text:
autem alienae rei collata ‹c›onuentione, si non fuit ei qui pignus dabat debita, postea debitori dominio quaesito difficilius creditori, qui non ignorauit alienum, utilis actio dabitur, sed facilior erit possidenti retentio.Seruo pignori dato peculium eius creditor citra con
Abbreviated transcription (Latin):
diuisis. illis inancipiis tefimctis
alia substituẽs. croclitor postea pit
tor uc̃clicare iecte possit. ⁊r od.p. si¬
no cx pigneratis ariculis nata.i
tccłat. ex lcuissuma offersa uurrxit
mox solũ ⁊ qr debito non satis faci¬
diit. croditor minoris ruũ uenc¬
didit. an aliqua actio crcditori in
debito ic̃ ꝯstituenida sit. qr crcditi ip¬
sius actio ñ su̾ffic̾. id id ꝙ doc̃ ꝑse

Expanded text:
diuisis illis mancipiis defunctis alia substituerunt: creditor postea praetor uindicare recte possit.Modestineque ex pigneratis ancillis nata, mdederat, ex leuissima offensa uinxit, mox soluit, et quia debito non satisfaciebat, creditor minoris seruum uendidit: an aliqua actio creditori in debitorem constituenda sit, quia crediti ipsius actio non sufficit ad id quod de
Abbreviated transcription (Latin):
¶Etiam s̃i croditor iuꝰduatũ debito¬
iem focĩt. ypothoca manet obli¬
gata. qr suas ꝯditiones nilet ypo¬
tecaria actõ.si soluta ẽ pecunia
aut satisfactum ẽ qb cessantib
tcnet. ¶ Sicum tefensore ĩ eso¬
nim ogtio. licet is michi satis¬
teͣlit ⁊ dumpãtus sit. cque ypdtte¬
ca manct. obligata. młto magis
ergo si in psõnam actũ sit. suic
cum ẽo. siue cũ fideiussore. succũ
utrisq ꝓ parte. licet dampnati
ĩlnt. yyotheca manet obligata
nec pħ uitetur satisfactũ crgdite
n. ꝙ ñt iudicati acitem. ¶ Gisub
ꝯditione debĩti noĩe obligata sit
ypotheca. dicc̾dum: ante ꝯditio¬
nem ñ rocte agi. cũ nichil inte¬
um teltatur. s si sub ꝯͣditioned¬
biti ꝯditio ucht᷑. rinsus agere po

Expanded text:
bitorem fecerit, hypotheca manet obligata, quia suas condiciones habet hypothecaria actio, id est si soluta est pecunia aut satisfactum est, quibus cessantibus tenet. et si cum defensore in personam egero, licet is mihi satisdederit et damnatus sit, aeque hypotheca manet obligata. multo magis ergo si in personam actum sit siue cum reo siue cum fideiussore siue cum utrisque pro parte, licet damnati sint, hypotheca manet obligata nec per hoc uidetur satisfactum creditori, quod habet iudicati actionem.Si sub condicione debiti nomine obligata sit hypotheca, dicendum est ante condicionem non recte agi, cum nihil interim debeatur: sed si sub condicione debiti condicio
Abbreviated transcription (Latin):
cum quamꝙ reuera deb tãpto.
ypotretacam ribare. ¶ ancriꝰa resu¬
tilit᷑ põt obligari sub ꝯditic̾e siteb¬
itoris sc̃a fiut. ¶ S iduo parit᷑ tey¬
potheca paciscatur. anquatum q¬
eꝙ obligatam ypothecãheat utruꝑ
quãtitate tebiti an pro partib di¬
titãte debiti pignus rc̃ant oblig¬

Expanded text:
eum, quam quod re uera debet, dando hypothecam liberare.Aliena res utiliter potest obligari sub condicione, si debitoris facta fuerit.Si duo pariter de hypotheca paciscantur, in quantum quisque obligatam hypothecam habeat, utrum pro quantitate debiti an pro partibus dititate debiti pignus habeant oblig
Abbreviated transcription (Latin):
pnorib capitibus decederitib. totꝰ
grer fũit renouatus. pignori toit¬
bitur. ¶ostatu liber quoꝙ dan ypo¬
thoce potent. licet ꝯditione existẽ¬
te cuãnescat pignus ¶ Cumpi¬
gnori rem pignoratã accipi poñe
placucrit. quatemis ut᷑racy recu¬
nia tebetur. pignius sccło credito¬
ri tenctur. ⁊ tam e  cłptio quã ac

Expanded text:
oribus capitibus decedentibus totus grex fuerit renouatus, pignori tenebitur.Statuliber quoque dari hypothecae poterit, licet condicione exsistente euanescat pignus.Cum pignori rem pigneratam accipi posse placuerit, quatenus utraque pecunia debetur pignus secundo creditori tenetur
Abbreviated transcription (Latin):
ut ĩ edes aliquis ĩduc̾atur. cous¬
ꝙ ietunt possessionẽ pignoris
loco. tonec illi pocunia solutur
cum ĩ usuras fructus ꝑcipiat. au̾
locanto. aut ut ꝑcipiento. habi¬
tandoq. ita si amisit possessige̾m
solz in factum actione uti.¶ us̃
fructi s an possit pignori ypothe

Expanded text:
des aliquis inducatur, eo usque retinet possessionem pignoris loco, donec illi pecunia soluatur, cum in usuras fructus percipiat aut locando aut ipse percipiendo habitandoque: itaque si amiserit possessionem, solet in factum actione uti.Usus fructus an possit pignori hypothe
Abbreviated transcription (Latin):
o. Sititio qui rem meã ignoranteor¬
e crelitori suo pignori obligauit. irte
extitero. et post facto pignus duccto
quidem ñ ꝯualescit. s utił pigiiłttitu
dabitur creditori.
uiã pͥignoris locare itcit potĩt ¶ c¬
rcit ex ꝯtractu obligatur.

Expanded text:
, Si Titio, qui rem meam ignorante me creditori suo pignori obligauerit, heres exstitero, ex postfacto pignus directo quidem non conualescit, sed utilis pigneraticia dabitur creditori. usa pignoris locare recte poterit.Pigrecte ex contractu obligatur.
Abbreviated transcription (Latin):
secumi hãt fructes s ⁊ poy querit. q
si mixti fucrĩt. ubi ⁊ cxtranci. hĩdes.
qut fuisos legatinos cẽ intelligen¬
tos ⁊ potrium̃ si uolu̾it cos ułcros
simł cum matit frurdeł̾e dicima¬
trẽ legatariã esse intelligẽta ⁊ por̃a
siilem eẽ ⁊ in ħ caũ iuris cuctu.
ff. ipͥctas fudi duobusus
fructus uniiegitus sit. ñtric̃tos ĩ
usu fructuhñt. s semis sẽ dũo se¬
missẽ fructuarius. itẽ ꝯͣ si sduo fu¬
fiuctuaniunꝰ fundi iegitar
ip̃. nt̾lum pars usus fruct̾ sit
qñ hñtipartẽ suam. s amittẽti ac¬
citsit nã si usus fructus duob fiũt
iogatus. ⁊ alt̾ lite ꝯtestata amisc̾it
usum fructũ. mor ꝯcollegatarius
qlitẽ ꝯtestatus nerat. usum fruc¬
tũ amisit. purtẽ dumdiã dum ta

Expanded text:
 quaerit: quid si mixti fuerint liberi et extranei heredes? et ait filios legatarios esse intellegendos et per contrarium, si uoluit eos liberos simul cum matre frui, debere dici matrem legatariam esse intellegendam et per omnia similem esse et in hoc casu iuris euentum.ietas fundi duobus, usus fructus uni legatus sit, non trientes in usu fructu habent, sed semissem duo, semissem fructuarius: item contra, si duo fructuarii et unus fundi legatar.Interdum pars usus fructus et non habenti partem suam, sed amittenti adcrescit: nam si usus fructus duobus fuerit legatus et alter lite contestata amiserit usum fructum, mox et collegatarius, qui litem contestatus non erat, usum fructum amisit, partem dimidiam
Abbreviated transcription (Latin):
sr̃c ꝯgruit ratõcelsi dicẽtis totiẽs
ius accrescẽdi cẽ quotiõs ĩdu̾ob
ꝗ ĩ solidum habuer̃t. ꝯcursu diui
duo fũdi dñi deducto usufructu
pͥetaten tradiderĩt. ut̃ coꝵ amise¬
rit usumfrũctũ ad ꝓͥetatẽ redire.¬
ẜñ ĩ. totũ. s cuiꝰꝙ usum fructu
ciparti accecłc quã ipẽ tradidit ad
cã enim partẽ redur telet. aqua
initiodiuisus ẽ.¶No solum aũt
si duob usus fructus legetur. est
ius accrescẽdi. ueꝵ ⁊ si altiusus c¬
fructus alti fũdi legatus ẽnama

Expanded text:
congruit ratio Celsi dicentis totiens ius adcrescendi esse, quotiens in duobus, qui in solidum habuerunt, concursu diuisduo fundi domini deducto usu fructu proprietatem tradiderint, uter eorum amiserit, usum fructum ad proprietatem rediren ad tot‹a›m, sed cuiusque usum fructum ei parti accedere, quam ipse tradiderit: ad eam enim partem redire debet, a qua initio diuisus est.Non solum autem si duobus usus fructus legetur, est ius adcrescendi, uerum et si alteri usus fructus, al
Abbreviated transcription (Latin):
stipulatio istaerit int̾poe̾nda. ut
et ꝯdam aiũt n̾ãte hanc ĩterpoi
stipulationẽ quamdata fucrit.
pecunia. eoaũt puto fiuc ant̾e
siue posita captcimia data sit. it¬
nere stipulationem

Expanded text:
stipulatio ista erit interponenda. et quidam aiunt non ante hanc interponi stipulationem, quam data fuerit pecunia: ego autem puto, sive antea sive postea pecunia data sit, tenere stipulationem
Abbreviated transcription (Latin):
l̾x aiũt. io̾q quantum si aliu̾s eĩ ne¬
gotia gessifset ẜuare potuissi. tãtuor
cum ꝗase metipõ non exegerit. nec¬
goꝵ gestorũ actione p̃siaturũ. si a¬
liqͥdhabuit ĩpetiuo cuius ntantõe
id seruari põtest.

Expanded text:
 aiunt: ideoque quantum, si alius eius negotia gessisset, seruare potuisset, tantum eum, qui a semet ipso non exegerit, negotiorum gestorum actione praestaturum, si aliquid habuit in peculio, cuius retentione id seruari potest.
Abbreviated transcription (Latin):
stis in miͣtio cuiusq temporis conc¬
si pupilli negotia cepum gerere. et
ĩter moras pubes factus nͣt. ł ẜuic
aut filii. f. et ĩterca ub̃. aut pater f.¬
gͥ inicio quan unum negotii gestut᷑
accessero. dem̃ auo aĩmo adalttrum
accessero co tp̃r quo iã pubes. ł uber.
uł pat familias effectus ẽ. y cnim

Expanded text:
stis initio cuiusque temporis consi pupilli negotia coeperim gerere et inter moras pubes factus sit? uel serui aut filii familias et interea liber aut pater f initio quasi unum negotium gesturus accessero, deinde alio animo ad alterum accessero eo tempore, quo iam pubes uel liber uel pater familias effectus est: hic enim
Abbreviated transcription (Latin):
sulam cclificau̾it. caꝙ corriut. deinte
minumissus fundulocauĩt. solalo¬
calio fundoꝵ ĩ iudicio negõꝵ gestorũ
õducitur qr ex fupioris tẽporis am¬
mustirat᷑ione. nucͥl ampliꝰ iniudicio

Expanded text:
insulam aedificaverit eaque corruerit, deinde manumissus fundum locaverit: sola locatio fundorum in iudicio negotiorum gestorum deducetur, quia ex superioris temporis administratione nihil
Abbreviated transcription (Latin):
psingulos dies dinumeran p̾tor iui¬
ret pͥ̾ter cũm̃ diem quo cautũ.pro¬
mitti: tur ⁊ ĩqu an sistere ĩuidiciũ
oportet. nã s anc tał itiru̾s dimimaͣ¬
tioncutri litigatoꝵ hor ͦ erosiẽst.
ħ̾ ita si prius id negotium trãs ctu mm
sit. quam sisti oportet. ceteu̾ sipostca
trãsactum ẽ. exceptiotou opponi de.¬
ut. ꝗs cñi de pena ꝓmissa iaborat ptꝰ¬

Expanded text:
singulos dies dinumerari praetor iubet praeter eum diem, quo cautum promittitur, et in quem sistere in iudicium oportet. nam sane talis itineris dinumeratio neutri litigatorum onerosa est.ita, si prius id negotium transactum sit, quam sisti oporteret. ceterum si postea transactum est, exceptio doli opponi debet: quis enim de poena promissa laborat p
Abbreviated transcription (Latin):
beros parẽtes patroneq utriuisq se¬
xus accipe debemus. S siꝑ penã
deportationis ad ꝑegrinitatẽ recbi¬
tus sit patronus. putat põp cu
saliũ ¶parẽtes patroni ⁊̃ adõpꝰt̾nu
ex cipuitur. s tandiu quãdu adi¬
optiodirat. si fiulius meꝰ mad¬
optionem datus sit. uocan aliler¬
to meo inius non poterit. s neci
nepos inadoptiua familia suscip¬
tus s si fiuus m̃s emãcipatus a¬
doptauit filiũ hic nepos. ĩ ius uo¬
caripotĩt. nam micͥ alienus ẽ. ¶u¬
berõs aũ secũdum cassiumut imux
parẽtib qultra tͥ nepotẽ accipimũ
Silib̾ta ex patrono fuit eruxamu¬
tuꝗ se ipã ⁊ filius eius ĩius uo¬
cabunt᷑. sin aũ libi patronicapi¬
tis accusauͤer̃t lb̾tũ pat̃ronum.
ĩẜuitutẽ peticrũt. nullus honor¬
cis deretur: p̃tor ait ĩiꝰ sint pons
ggilat. qua pationus ꝯu̾enitũ
uł parẽtes. et totum ħ cãcognita.
tebeb̾it facere. nam ĩterdũ etiam
ex cã famosa ut pedius putat per¬

Expanded text:
e patroni patronaeque utriusque sexu saccipere debemus. Sed si per poenam deportationis ad pereg‹ri›nitatem redactus sit patronus, putat Pomponiussaluum. Parentes patroni etiam adoptiui excipiuntur: sed tamdiu quamdiu adoptio durat. Si filius meus in adoptionem datus sit, uocari a liberto meo in ius non poterit: sed nec nepos in adoptiua familia susceptus. sed si filius meus emancipatus adoptauerit filium, hic nepos in ius uocari potberos autem secundum Cassium, ut in parentibus, et ultra trinepotem accipimus. Si liberta ex patrono fuerit enixa, mutuo se ipsa et filius eius in ius non vocabunt. Sin autem liberi patroni capitis accusaverunt libertum paternum vel in servitutem petierunt, nullus eis honor debetur. Praetor ait: "inggilat, qua patronus conuenitur uel parentes. et totum hoc causa cognita debet facere: nam interdum etiam ex causa famosa, ut Pedius putat, per
Abbreviated transcription (Latin):
dum abrogetur ꝑ obitpͥtioniemi
cũ enum ħ ipõ ꝙ arrogatur ccłãt con¬
ditionẽ. non id̾ actum uidetur ut
ficret ĩgeͣmiu̾is s siuis anulloru
accepit᷑. puto cũ reucrentiãm patro¬
no exhar̾e debert. qͣuis omnia ĩgẽui¬
tatis inurua rubet. aliut est sinata¬
tib sit pestitutus. nã princes ĩgec

Expanded text:
dum adrogetur per obreptionem. cum enim hoc ipso, quo adrogatur, celat condicionem, non id actum uidetur ut fieret ingenuus. Sed si ius anulorum accepit, puto eum reuerentiam patrono exhibere debere, quamuis omnia ingenuitatis munia habet. aliud si natalibus sit restitutus: nam p
Abbreviated transcription (Latin):
tronus. ĩ ius uocariñ potõ. s si fui
nũius emi ⁊⁊ fidẽ fregi. ꝓpatrone
nõ habior prostituta ꝯtra legẽ
uẽditionis. uenditorẽ habebit pa¬
tronũ. sihac lege uenierat ut si
ꝓ stituta ee̾t fie̾ret ubera.at siuen¬

Expanded text:
tronus, in ius uocari non potero. sed si suis nummis emi et fidem fregi, pro patrono non habebor. Prostituta contra legem uenditionis uenditorem habebit patronum, si hac lege uenierat, ut, si prostituta esset, fieret libera. at si uen
Abbreviated transcription (Latin):
lp.I doptiuum patrẽ quã diuĩ.
potestate ẽ. in ius uocare nõ potest
iure magis potestatis quã ptecep¬
to p̾toris. nisi sit filius ꝗcastit̾se
habuit ptt̾iuiũ. tunc enĩ causa co¬
gnita ꝑmittitur. s naͣlem paren¬
ztẽ. nec quid dumẽ in adptiua fa¬
̾milia inius uocauit ¶ patioruu
ĩ ꝗd patronam. patroni hit accipiẽ¬
di sunt qex ẜuitute manumiser̃t.
uel sicollusionẽ detexit. ł siꝗs pre¬
iudicio ꝓnũtietur ur̃tus cẽ. cum
libertũ meum cẽ. q̃ ad modum po
ꝯtrariũ ꝓpatrono ñ rabebor. si ꝯtri
me iuidicatũ estaut si me deferẽte
iudicau̾it selib̾tum ñ eͣsse Set si
ad ius iurãdum ad egi ne uxore
dũcat. ne riubat. ĩpue ĩiusuo¬
patronus qd̃ inius uocetur. filiꝰ
quasi in nocetis non uocetur.
cãri. quã uis ỹ manumittat iiꝰuo¬

Expanded text:
Adoptivum patrem, quamdiu in potestate est, in ius vocare non potest iure magis potestatis quam praecepto praetoris, nisi sit filius qui castrense habuit peculium: tunc enim causa cognita permittetur. sed naturalem parentem ne quidem dum est in adoptiva familia in ius vocari. "Patronum", inquit, "patronam". patroni hic accipiendi sunt, qui ex servitute manumiserunt: vel si collusionem detexit: vel si qui praeiudicio pronuntielibertum meum esse: quemadmodum per contrarium pro patrono non habebor, si contra me iudicatum est aut si me deferente iurauerit se libertum non esse. Sed si ad iusiurandum adegi, ne uxorem ducat, ne nubat, impune in ius uopatronus quidem in ius uocetur, filius quasi innocens non uocetur. cari, quamuis ut manumittat, i
Abbreviated transcription (Latin):
xus accipe. s an iinfirtum q̃riturq¬
dam parẽtem usq adtri tauũ appella¬
ri auit. suꝑiores maiores dici. ħue¬
teres existimasse põp refert. S gauul
cassius. omnes ĩ infinitũ parentẽ
dicit. euod ⁊honestius est.et merite
optinuit Garẽtes q̃ cos accipi lates¬
nec tñ ut seruiꝰ dicebat ad solos iu¬
stos liltros ptinet.s. si ⁊ uulgo qn¬

Expanded text:
ed an in infinitum, quaeritur. quidam parentem usque ad tritauum appellari aiunt, superiores maiores dici: hoc ueteres existimasse Pomponius refert: sed Gaius Cassius omnes in infinitum parentes dicit, quod et honestius est et merito optinuit. Parentes nec tamen, ut Severus dicebat, ad solos iustos liberos: sed et si volgo q
Abbreviated transcription (Latin):
iuͣris sccũdum ius potestatis sue cõi¬
cessum ẽ iuris dictionẽ suam defen¬
tere penali iudicio. ¶ Is uideturius
ĩ iuris dictione ẽ non fec̾. ueluti sigͥ
rem mõbilẽ uẽdican ase passus nõ
est. s duci eam e auferripassus estiõe¬
teꝵ si ⁊ sequẽtia recusaũ. tunc ñ ob¬
temꝑasse uidetur. Si ꝓcat᷑or tuus
uł tutor.ł cãtor ius dicenti ñob tã¬
paũ. ip̃e punitur ñ dominus. xpu¬
pillus ¶Nõ solum aũre um ꝗ nõ

Expanded text:
iris, secundum ius potestatis suae concessum est iurisdictionem suam defendere poenali iudicio. Is uidetur ius in iurisdictione est non fecit: ueluti si quis rem mobilem uindicari a se passus non est, sed duci eam uel ferri passus est: ceterum si et sequentia recusauit, tunc non obtemperasse uidetur. Si procurator tuus uel tutor uel curator ius dicenti non obtemperauit, ipse punitur, non dominus uel pupillus. Non solum autem reum, qui
Abbreviated transcription (Latin):
aliquem possunt. qułt incaracere
ducinioc pontificẽ dum sacra fac. ne
cos ꝗ propt̾ ioci religioncm ĩte seoro¬
ucie ñ posfũt i s nec eũ ꝗequo publi¬
co ĩ causa publica trãs uehitur. ¶p
ducit. aut ẽa q̃ nubit. nec iudicomi
dum dere cognoscat ne cũ dumꝗe
ap̃ pretorc̃ causam ag̾it. ñoꝙ funũ
ducentem famiunre austaue mõtue
cũtur. quod etiã uidetur ex rtscripte
durorum fratrum compidbatum̃¬

Expanded text:
aliquem possunt et iubere in carcerem duci, nec pontificem dum sacra facit nec eos qui propter loci religionem inde se movere non possunt. Sed nec eum, qui equo publico in causa publica transvehatur, propducit aut eam que nubat, nec iudicem dum de re cognoscat nec eum dum quis apud pretorem causam agat, neque funus ducentem familiare bustave mortuo uuntur, quod etiam uidetur ex rescripto diuorum fratrum comprobatum
Abbreviated transcription (Latin):
a. o cnditor exuĩtlĩtate int̾posit¬
ta stipulation̾e iem hĩditanam ꝑ¬
sccutus. alii uẽdidit. quentur. ꝙd
crscipulatione p̾stare deltat. nam
bis utiꝙ ñ commuttitur scipula¬
tiout ⁊ rẽ et pretium deltã ⁊ ꝗdom
si postea quam rẽ uendident hcĩs in

Expanded text:
.Uenditor ex hereditate interposit‹a› stipulatione rem hereditariam persecut‹us› alii uendidit: quaeritur, quid ex stipulatione prae stare debeat: nam bis utique non committitur stipulatio, ut et rem et pretium debeat. et quidem si, posteaquam rem uendidit heres
Abbreviated transcription (Latin):
si capitt liminutus uł mortuꝰ
fuit titius. itucrti potõ. ad teuendi¬
torem idq uiris ẽ. si dicas eum usũ
fructum tii cẽ cum sit sciͣ

Expanded text:
si capite deminutus uel mortuus fuerit Titius, reuerti potero ad te uenditorem. idemque iuris est, si dicas eum usu‹m› fructum Titii esse, cum sit Sei
Abbreviated transcription (Latin):
est. eum restitui. licet rei .p. causa ñ
ab̃sit. ꝯ sepissime cõstitutum ẽ. adiu¬
uan cum teł̾e. siue hab̃uit ꝓcurato¬
rem siue ñ.idem puto q si testimo¬
nii cã sit euocatus ex qualiret ꝓuĩ

Expanded text:
est eum restitui, licet rei publicae causa non absit: et saepissime constitutum est adiuuari eum debere, siue habuit procuratorem siue non. idem puto, et si testimonii causa sit euocatus ex qualibet
Abbreviated transcription (Latin):
clausua elicta ĩscita ẽ nocessia. mui¬
ti cnim cãus euenire potͦuer̃t ꝗdeferẽt
restitutionis aux ilium. nec singulati
enumiart potuerũt. ut quotiẽs cquic¬
tas restitutionẽ. suggerit. ad hãc clausu¬
lam crit doscendẽctum. ut puta legatio¬
ne ꝗs ꝓ ciuitate functus. cquissimu¬

Expanded text:
clausula edicto inserta est necessari‹o›: multi enim casus euenire potuerunt, qui deferrent restitutionis auxilium, nec singillatim enumerari potuerunt, ut quotiens aequitas restitutionem suggerit, ad hanc clausulam erit descendendum. ut puta legatione quis pro ciuitate functus est: aequissimu
Abbreviated transcription (Latin):
cum restitug̾lum latto scrioit. itẽꝙ
si exalri iusta cã non fu̾it ab eo audi¬
tus.Si fenc ext̾ra ordinẽ sint in¬
dicte obre sputa ꝓsre gestas ł inho¬
norẽ principis. ⁊ꝓptã magistratus
ius ñ dixĩt. gaius cassius noĩatunc
rum rationẽ rabi non tete. qr ꝓspi¬
cere cas potuit. Nebuit actor ne ine¬
as ĩcidat. ꝙ uius ẽ. ⁊ ita celsus litẽ

Expanded text:
stituendum Labeo scribit. idemque si ex alia iusta causa non fuerit ab eo auditus. Si feriae extra ordinem sint indictae, ob res puta prospere gestas uel in honorem principis, et propterea magistratus ius non dixerit, Gaius Cassius nominatim rum rationem haberi non debere, quia prospicere eas potuerit et debuerit actor, ne in eas incidat. quod uerius est, et ita Celsus libro
Abbreviated transcription (Latin):
ne si alit obẜuaem Asi ĩtͣ innum
ex ea obligatõe ñ debi. ¶ Socer ge¬
sto dare hãt pcciña gnͣl petere ccłe
cxactã acceptã legatis. reserri s di¬
uortõ facto. de doͤte actõc mułint¬

Expanded text:
ne, si aliter observaremus, si intra annum ex ea obligatione deberi. Socer gesto dare". hanc pecuniam generum petere debere, exactam acceptam legatis referri, sed divortio facto de dote actione muli
Abbreviated transcription (Latin):
uus nolocatus mercedesnut do¬
mino predoniretulit. ñ fict accipi¬
i. entis pecunia. Quod siuecturas n¬
uium quas dominus locauert
ni fructus posse condici. tũc locor
certumeẽ. temporalis sit. anpetin
exceptionis defemionamqne ꝯ¬
ueniatur. donec titius ꝯsulsiit.
petra sieri exceptio q̃ ad tẽpus ẽti¬
tio ꝯsulatum ĩcunte sũma ratc̃e
dicctur. quod intcrĩ soluitur repe¬
tiut. cruim pactũ ꝙ intempus
Crtu collecatum c̃. non mag in¬
ducit ꝯlictioẽ quam si exlic cde¬
bitor solũ ita ꝓrsus defensio in.

Expanded text:
uus non locatus mercedem ut domino praedoni rettulit, non fiet accipientis pecunia. quod si uecturas nauium, quas dominus locaueratni fructus posse condici, tunc locum certum esse, temporaria sit an perpetua exceptionis defensio. nam eniatur, donec Titius consul fiat, petua fieri exceptio, quae ad tempus est Titio consulatum ineunte, summa ratione dicetur, quod interim solvitur, repeti: ut enim pactum, quod in tempus certum collatum est, non magis inducit condictionem, quam si ex die debitor
Abbreviated transcription (Latin):
lus petir ⁊ ido cãlenpnatus re¬
petere põt quad ex c̃ã transat¬
tionis declit. S ant quid obta
declit. neq repeti solet quodob
transactiom non stetincum
gͥ repentio orium. transactio¬
nis exceptio urum ñ ħt. neo
utrunq deb lcrum hrẽ. tre¬
tis ¶ Siqua iex ibitio duplil
quadrupli statuit actotm. di¬
cendum c̃ solutum ex falsa ci
cauia repeti posse.

Expanded text:
 ideo condemnatus repetere potest, quod ex causa transactionis dedit. sane quidem ob causam dedit neque repeti solet quod obtransactioni non stetur. cum igitur repetitio oritur, transactionis exceptio locum noutrumque debet locum habere et retio.Si qua lex ab initio dupli uel quadrupli statuit actionem, dicendum est solutum ex falsa eius causa repeti posse.
Abbreviated transcription (Latin):
eripse posita pocumam solu̾it. nõ
rcpetet. cum pͥor solutio q̃ fuit ir¬
rita. naturale iũculum ñ dissolu
nec ciuile sireus ꝓmutali tenclus¬
ã.ulianus uoꝵccbitorẽ post li¬
tem ꝯtestatã. manente adhut iu¬
dicio negalat solueto itpetẽ por¬
se qr na  ab solutus. nec ꝯrẽprat
repeteͣ possaicet cr̃ absolutus sit
naturatam̃ debitor ꝑmancii¬

Expanded text:
t ipse postea pecuniam soluerit, non repetet, cum prior solutio, quae fuit irrita, naturale uinculum non dissoluit, nec ciuile, si reus promittenulianus uerum debitorem post litem contestatam manente adhuc iudicio negabat soluentem repetere posse, quia nec absolutus nec condemnatus repetere posset: licet enim absolutus sit, natura tamen debitor perman
Abbreviated transcription (Latin):
aũ. Piquis uiras set sc t ñ opõ¬
tcit. aboĩ contentione dncecletur:
adq ita solutam pocuniam repeti
posse dicendum est
icocpit. tam ⁊ si abalio qua ugo debi¬
tors solutum est

Expanded text:
um.Si quis iurasset se dare non oportere, ab omni contentione discedetur atque ita solutam pecuniam repeti posse dicendum est.recepit, tametsi ab alio quam uero debitore solutum est
Abbreviated transcription (Latin):
pignori acccpissit. magitem alicna
scit᷑ aput st pignorite̾poni. fuiticũ
se obligasse. iõq sipcuniam ayuui
accc̃puset. redimẽi furticausa posse
itpcti. s s incĩciss. alienam ap̃ sc cle¬
poniñesse furemetẽ sipecumãcius
nominc aquo pignus accepat af

Expanded text:
pignori accepisset magidem alienam scit apud se pignori deponi, furti eum se obligasse ideoque, si pecuniam a seruulo accepisset redimendi furti causa, posse repeti: sed si nescisset alienam apud se deponi, non esse furem, item, si pecunia eius nomine, a quo pignu
Abbreviated transcription (Latin):
iss. ⁊ alto ꝑ potꝰ morit̾ patris cxactu¬
dib fuise. quãtum abhis creditor
actione de pculio ꝯseꝗ potrussi.s gi̾
et si re ĩtegra fimilis herciscundaa¬
tur. ita pecului diuidi cquuese. ut
ad quatitatẽ cius ĩtempnis acohiẽ¬
de p̃stetur/ porro eũ quem adu̾sus cr¬
trancum deftridi opont. iõge mag

Expanded text:
s exactudibus fuisse, quantum ab his creditor actione de peculio consequi potuisset. igitur et si re integra familiae herciscundae agatur, ita peculium diuidi aequum esse, ut ad quantitatem eius indemnis a coherede praestetur: porro eum, quem aduersus extraneum defendi oportet, longe mag
Abbreviated transcription (Latin):
itipiunt estimationẽ. ⁊ intatlu
liat aliut p̾stemus. ĩquid. aliud
ꝯlicimus. ut putafunoũ intibi¬
tum dedi ⁊ fructus ꝯdico e hoĩez
ĩdebitum ⁊hc sine fraute mõchico
distraxisti nẽp hec selum refũese

Expanded text:
recipiunt aestimationem: et interdum licet aliud praestemus, inquit, aliud condicimus: ut puta fundum indebitum dedi et fructus condico: uel hominem indebitum, et hunc sine fraude modico distraxisti, nempe hoc solum refundere