comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbeatiuiri dependebat cũdie quadã pene c̃staret seraiuacuus. repente subitas
datione repletus atq ex semet ipso diuinit᷑ luitine gignente accensus. pleriqs
mes uer mandensis gari fredus nomine habuit aduersus eũ scrupulũ qđdã: qu
rũ piaculũ cũbeatus eligius migrass& decorpore: inultũ ad huc remansit a
nẽ : Post longũ uero int̃uallũ neglegent᷑ oblitꝰ piaculũ uenittandẽ adorare adsi
pulchrũ: Cũ q tunc exmore ad c̃fessoris caput cecindillus arder&. illo ingris
mens pallensq: orauit : Post orationẽ uero cũ egressus fuiss& ecłã: statu rede¬
narrauit sicut gestũ t̃stabat : Quod cũ ille audisset itristis ad modũ effectꝰ. arda
ertens retrorũ fores basilicae adit : Sed ubi primũ gradũ inpauut̃ito inpi
mox lumino subtracto. lterũ cecindillas uisus .ẽ. dependere extinctus : Tunc ille ss
id cernens : iã niniaotimore ꝑt̾rit᷑: ꝓster nit se cũlam̃to & ingenti rugitu corasc̃ib

Expanded text:
 ad caput beati viri dependebat, cum die quadam paene constaret semivacuus, repente subita inundatione repletus atque ex semet ipso, divinitus lumine gignente, accensus, plerumque comes Vermandensis Garifredus nomine habuit adversus eum scrupulum quoddam, quod nimirum piaculum, cum beatus Eligius migrasset de corpore, inultum adhuc remansit apud hominem. Post longum vero intervallum neglegenter oblitus piaculum, venit tandem adorare ad sancti sepulchrum, cumque tunc ex more ad confessoris caput cecindillus arderet, illo ingredtremens pallensque oravit; post orationem vero, cum egressus fuisset ecclesiam, statim rednarravit, sicut gestum constabat. Quod cum ille audisset, tristis admodum effectus, archarevertens, retrorsum fores basilicae adiit, sed ubi primum gradum in pavimento inpressit, mox lumine subtracto iterum cecindillus visxis est dependere extinctus. Tunc ille palam id cernens, iam nimio timore perterritus, prosternit se cum lamento et ingenti rugitu coram sancti
Abbreviated transcription (Latin):
ues c̃tigua ullatenus leder & corruentes ruina: Sic igit᷑ cũ antestitis p̃ sidio opus adgre¬
rpositio nis eĩ annuali: parabant ciues quẽ ad modã ei honiri ficã facerent trarslationẽ:
rabat &iã regina uestimãta omnua olosirica nimiũ ptiosa uat eu indie trarismigrationis
runcto elero e auiore uocis celebrante mediã oran ibiqi xp̾ians in sistentib ex cubus : abla¬

Expanded text:
ei erat contigua, ullatenus laederet corruentis ruina. Sic igitur cum antestitis praesidio opus adgreei erat contigua, ullatenus laederet corruentis ruina. Sic igitur cum antestitis praesidio opus adgreuante die depositionis eius annuali, parabant cives, quemadmodum ei honorificam facerent translationem. Praeparabat etiam regina vestimenta omnia olosirica nimium praetiosa, ut eum in die transmigrationis Tum cuncto clero canorae vocis celebrante melodiam omnibusque christianis insistentibus excub
Abbreviated transcription (Latin):
a gestis cũ corpꝰbeati eligu in latere altaris esset sepultũ : uisũ ÷ episcopo pariter
eginae c̃siliũ optimũ ut aedificata ultra altare uolatione : illicei demnũ c̃dignã facer ent
is latioriẽ. Cũ q huiꝰ modi c̃siliũ m̃te c̃ceptũ illic accer sissent & qualit̃ id fieri deber& dispo¬
nt apparuit subito in pariete circa uitre ã maximã uel uti arcus irotondo p̃rupta
maceriã debere euertere. quonimirũ uiderent hoc opus criptutã p̃ire. Haergo cũ magna
ratione uniuer si cernentes meritis antestitis uoluntatẽ ex hoc fatebart᷑ saluator is. Deinde
csilentia acti cũ conarent᷑ parstẽ eo in loco forare ut p̃dictũ opus possent ꝑficere. itasese¬
tealsq eorũ labore indirectũ maceria fudit : ut nechominẽ ullũ. Mec ipsãderiq tũbã quae

Expanded text:
ita gestis, cum corpus beati viri in latere altaris esset sepultum, visum est episcopo pariter ita gestis, cum corpus beati viri in latere altaris esset sepultum, visum est episcopo pariter et reginae consilium Optimum, ut, aedificata ultra altare voluttranslationem. Cumque hujusmodi consilium mente conceptum illic accersissent, et qualiter id fieri deberet disponerent, apparuit subito in pariete circa vitream maximam veluti arcus in rotundo praerupta  eum locum maceriam debere evertere, quo nimirum viderent hoc opus cripturam praeire. Haec ergo cum magna admiratione universi cernentes, meritis antistitis voluntatem ex hoc fatebantur Salvatoris: deinde jam hac confidentia acti, cum conarentur parietem eo in loco forare ut praedictum opus possent sponte absque eorum labore in directum maceria fudit, ut nec hominem ullum nec ipsam denique tumbam, quae
Abbreviated transcription (Latin):
÷̃ clisit : In tantũ grauit̃ ut ꝑ totũ fere annũ eadẽ c̃quasatione laborans. aegra decũ
quae nicnirũ femina cũ sesentir& uehem̃t̃ ad grauari. remisit ep̃o quẽ dedetat equã
coparit᷑ ꝓmunere exacerbationẽ ac ꝓgratiarũ actione ꝓbramandauit : quẽ epis copus
rõ rursus diligere iussit sed cuncta eiꝰ diligentia in cassũ c̃sũ mabat᷑ : Et quantũ pluscura
bebat᷑ tantũ sẽꝑ isdẽ in peius delabebat᷑: Post haec aũt extitit qͥdã presbit̃ religiosus
e epis copo c̃siliũ: quatenꝰ uider& cũ rubil apad se poss& equus ꝓficere redder& illũ eidẽ
iti cuidudũ iniuste ablatꝰ fuisset. Et cũ scđm ei c̃siliũ factũ esset: post paucos dies sanus factꝰ
us acmansuetis sim̃ redditꝰ: subiure eiꝰdẽ abbatis ꝑmansit omni stamadecorusXLUII.

Expanded text:
raviter eam in terram conlisit, in tantum graviter, ut per totum fere annum eadem conquassatione laborans aegra decumberet. raviter eam in terram conlisit, in tantum graviter, ut per totum fere annum eadem conquassatione laborans aegra decumberet. Quae nimirum femina cum se sentiret vehementer adgravari, remisit episcopo quem dederat equum et cum eo pariter pro munere exacerbationem ac pro gratiarum actione probra mandavit. Quem episcopus receptum rursus diligere iussit, sed cuncta eius diligentia in cassum consummabatur, et quantum plus cura adhibebatur, tantum semper isdem in peius delabebatur. Post haec autem extitit quidam presbiter religiosus, qui daret episcopo consilium, quatenus videret, cum nihil apud se posset equus proficere, redderet illum eidem abbati, cui dudum iniuste ablatus fuisset. Et cum secundum eius consilium factum esset, post paucos dies sanus factus equus ac mansuetissimus redditus, sub iure eiusdem abbatis permansit omni forma decorus. 48. His
Abbreviated transcription (Latin):
ũ int̃ceteros mansuetissimũ : Cui cũ necessitas popossciss& : plerũq: sedere c̃sue uera:
uir apostolicus mumolenus eidẽ loci ep̃s inhant̃ sitiens : uiolent̃ eũ p̃dicto abbati subris
suiquiris uindicauit: abbas uero nihilei obtendere audens: ad cm ilico ꝑrexit eligiũ : enq
deplorans causã harc cõm̃dauit: Cũ ergo p̃dictꝰ equus additionẽ ep̃i fuiss& ꝑductꝰ: coepis
tun pedib: c̃dolore. ac toto corpore marciscente tabes cens decadere : tunc ep̃is copus adibi
lomedico iussit ei studiũ inpendere : quo scilicet sanari potuissae: Sed quã uis ei sedule in pei¬
ret Nihil prorsus proficere poterat : Iin suꝑ &iã cũ adeũ aliquis accessiss& uel uti fera ass
infretaitꝰ & calces ꝓsiliens. laniare cur atorẽ suũ nitebat᷑: Cũqhaec ꝑdies plurimos facens
nae sibidilectae donigratia obtulit : Quẽ illa acceptũ : diligenticura studiari fecit:

Expanded text:
um inter ceteros mansuetissimum, cui, cum necessitas poposcisset, plerumque sedere consueverat. Post t; super quem vir apostolicus Mummolenus eiusdem loci episcopus inhianter sitiens, violenter eum praedicto abbati subripuit suique iuris vindicavit. Abbas vero nihil ei obtendere audens, ad sanctum ilico perrexit Eligium, eique multa deplorans causam hanc commendavit. Cum ergo praedictus equus ad ditionem episcopi fuisset perductus, coepit statim pedibus condolere, ac toto corpore marcescente, tabescens decadere. Tunc episcopus, adhibito mulomedico, iussit ei studium inpendere, quo scilicet sanari potuisset. Sed quamvis ei sedule inpenderetur, nihil prorsus proficere poterat; insuper etiam, cum ad eum aliquis accessisset, veluti fera agrestis in fremitus et calces prosiliens, laniare curatorem suum nitebatur. Cumque haec per dies plurimos faceret nae sibi dilectae doni gratia obtulit, quem illa acceptum diligenti cura studiari fecit.
Abbreviated transcription (Latin):
fueruo  esestundisruptis oranib uinculis soluitur reus Necpatit᷑ ulterius teneri d
inpresss cũ ad tũbã eiꝰ ꝑuerisset ibunitrepidus ad staror repente disrupta catena qus
mpartes utrimq cecidit Sub secutiaũt illũmox proditores: cũillic liberũ adstar c̃pun
feras eccłã trahere : Tuncueroreus tremens acpalleris atq ad sepulchrũ sapplices ociles
aliudhuicrei simillimũ¬

Expanded text:
fuerit, confestim disruptis omnibus vinculis solvitur reus, nec patitur ulterius teneri asingressus cum ad tumbam ejus pervenisset, ibique trepidus astaret, repente disrupta catena qua premebatur, in partes utrinque cecidit: subsecuti autem illum mox proditores cum illic liberum astare conspiforas ecclesiam trahere. Tunc vero reus tremens ac pallens, atque ad sepulcrum supplices oculos et aliud huic rei simillimu
Abbreviated transcription (Latin):
is tunc in cõmodũ senserit Post haec aut̃ p̃dict᷑ uir exultars ualde desuorũ sos¬
to subiectorũ. decimã exominib: partẽ segregauit: atq: ecclesiae scĩ eligi cũuoto
poponderat gratulationis c̃tulit. Por rotanta fuit copia decimae : ut decima accu
pars centũ animae ad partẽ beatieligu sorte deueturent: insuꝑ adhuc & peccora mal

Expanded text:
pestis tunc incommodum senserit. Post haec autem praedictus vir exultans valde de suorum sospestis tunc incommodum senserit. Post haec autem praedictus vir exultans valde de suorum sospitate subiectorum, decimam ex omnibus partem segregavit atque ecclesiae sancti Eligii cum voto, ut spoponderat, gratulationis contulit. Porro tanta fuit copia decimae, ut decima accularum pars centum animae ad partem beati Eligii sorte devenirent, insuper adhuc et pecora mul
Abbreviated transcription (Latin):
tessũ: adduorũ fere sex tariorã m̃ surã. liquor sc̃s elicit᷑: XLũ
niq eo tẽpore uastab at morb acerrime. Ñnullas ciuitates franciae: undediuirat᷑
p̃dicti liquoris foonitẽ praestitã credimesse: Adeo. ut siqͥs tunc in gruente iobo
tis pateret᷑ ꝑiculũ si p̃dictã ad tingere potuiss& medicinã : mox oini malodepulso:
us redderet᷑ amorbo : Erat aũt eatẽ pestate conus qͥdã urbis trroandensis nomine
marus p̃diues ualde & potens homo: Qui nimĩ metuens uastantẽ circũquaq
ẽ. Nec ñ & audiens miraculũ reigestae. totũ se excorde intimo. adsci eligii c̃tulit p̃si
Deniq: multa exfide. postulat sibi ex p̃fato dariliquore . spondens atq deuouens.
antistis apud dñm obtiner&. qđ eiꝰ p̃dia discurrens moab: ñ penetraret. decira
ũsiarũ exdie p̃senti uillãq: quã habebat maiorẽ eiꝰ ecclesiae dilegar &: Adiens igic᷑

Expanded text:
ressum, ad duorum fere sextariorum mensuram liquor sanctus elicitur. 43. ressum, ad duorum fere sextariorum mensuram liquor sanctus elicitur. 43. Denique eo tempore vastabat morbus acerrime nonnullas civitates Franciae. Unde divinitus praedicti liquoris fomitem praestitam credimus esse, adeo ut si quis tunc ingruente morbo mortis pateretur periculum, si praedictam adtingere potuisset medicinam, mox omni malo depulso, sanus redderetur a morbo. Erat autem ea tempestate comis quidam urbis Tyroandensis nomine Ingomarus, praedives valde et potens homo. Qui nimium metuens vastantem circumquaque pestem necnon et audiens miraculum rei gestae, totum se ex corde intimo ad sancti Eligii contulit praesidium. Denique multa ex fide postulat sibi ex praefato dari liquore, spondens atque devovens, ut si isdem antistis apud Dominum obtineret, quod eius praedia discurrens morbus non penetraret, decimam rerum suarum ex die praesenti villamque quam habebat maiorem eius ecclesiae dilegaret. Adiens igitur
Abbreviated transcription (Latin):
acde inde paulatim paulatumq fumigaris : uberiusrore in fuso umectari. Quodes
circũ stantes c̃spicorent: in mogno ꝓtinꝰ stupore c̃uersu magnaliax p̃i ibi fatebas
tunc fieri: De iade cũ distillare cet nerentliateũ uisu ÷ seniorib c̃siliũ c¬
ret medicina fore:  Quod & factũ ÷ & moxtollentes p̃cintoriũ: elicuer̃ inuale
aereo atq exhoc de mũ multis pbuet᷑ sanitatis antidotũ: Tanta quippe fuss
doris illius ubertas : ut etiã olos iricũ urbane tunct inctũ exnimia roris in fu
ꝓpriũ amit ter& colorẽ : linteũq sibi conexũ colore inficer& suo: Itaq simile
soꝑi gedeonis factũ intueor : Ibi &ctũ ros inuellere exdiuina praestantia:
nliciũ rogaritis in fusus ÷. hicnhil omirius in fusio diuine uirtutis ad sanitatis re¬
ũ c̃lata est : Illic conca uellere ex priessorore c̃plet᷑: hic nuturũ linteũ inẽca

Expanded text:
ac deinde, paulatim paulatimque fumigans, uberius rore infuso umectari. Quod cum ac deinde, paulatim paulatimque fumigans, uberius rore infuso umectari. Quod cum circumstantes conspicerent, in magno protinus stupore conversi, magnalia Christi ibi fatebantur tunc fieri. Deinde cum distillare cernerent linteum, visum est senioribus consilium Oretur medicina fore; quod et factum est, et mox tollentes praecinctorium elicuerunt in vase aereo, atque ex hoc demum multis praebuerunt sanitatis antidotum: tanta quippe fuit sudoris illius ubertas, ut etiam holosericum urbane tunc tinctum ex nimia roris infusione proprium amitteret colorem, linteumque sibi connexum colore inficeret suo. Itaque simile huic operi Gedeonis factum indicium rogantis infusus est; hic nihilominus infusio divinae virtutis ad sanitatis remedium conlata est. Illic conca vellere expresso rore completur; hic nimirum linteum in conca
Abbreviated transcription (Latin):
deber&e: In quo oꝑe copiosã molẽ argenti & auri ipsa p̃buit: dicensi: Hicbeatissi
multorũ sc̃orũ fabricauit sepulchra: et ego ut dignũ ÷ si qui uero fabracabo ei me¬
riã : Factũq: ÷ita : Et cũst abilita in locũ tumuli fuiss&: tanta de inceps copia
uel gẽmarũ : in fibulis acdiuersis speciebus a potentib: eodẽ loco c̃lata est:
sermo narrantis uix sufficiat exponere:
isitagestis: moserat ut dieb: quadra gesuae ꝓpt̃ fulgorẽ auri uel nittuẽ sẽs¬
rũ operiret᷑ tũba uelam inelineo urbane ornatuolesirico : ingrediente er
qua dragesima: p̃citixer̃ crepã hiui modi sindone : ut mo lis tadiantis metalli uela
tegeret᷑ diebus paenitentie Et post aliqđ dies fertuitu dũ multi adstarent sepuledo
miraculũ apparuit in auditũ : Coepit nãq subito liateũ quo tũba cingebat᷑ sil

Expanded text:
deberet. In quo opere copiosam molem argenti et auri ipsa praebuit, dicens: 'Hic beatissimus deberet. In quo opere copiosam molem argenti et auri ipsa praebuit, dicens: 'Hic beatissimus multorum sanctorum fabricavit sepulchra, et ego, ut dignum est, si quivero, fabricabo eius memoriam'. Factumque est ita, et cum stabilita in loeum tumuli fuisset, tanta deinceps copia auri vel gemmarum in fibulis ac diversis speciebus a potentibus eodem loco conlata est, ut eam sermo narrantis vix sufficiat exponere. 42. His ita gestis, mos erat, ut diebus quadragesimae propter fulgorem auri vel nitorem gemmarum operiretur tumba velamine lineo, urbane ornatu olosirico. Ingrediente ergo quadragesima praecinxerunt crepam huiusmodi sindone, ut molis radiantis metalli velata tegeretur diebus paenitentiae. Et post aliquod dies fortuitu, dum multi adstarent sepulchro, miraculum apparuit inauditum. Coepit namque subito linteum quo tumba cingebatur sudare
Abbreviated transcription (Latin):
mandauerat ingeminando subiunxit: Cãq necsic quicquã reginȩ auder& in ds
emissa subito corpori febre coepit uebem̃t̃ angeri. quẽ cũ regina aegrotant
uisitar& causas aegritudinis sciscitaristuduit᷑ : Tunc aeger opcetunitatt u¬
a secreta cordis detexit : mandata reginae indicauit: atq omnẽ eitenor ẽ usios
exposuit : Nec̃ mora & postremũ narrationẽ discendente extimplo febre: sana
pristinã recepit: Regina uero ñ ataibiguade c̃fessoris admanitione: om̃ia ase q̃t
ornam̃ta reiecit : Nec p̃t̃ brachiles aureos suꝑse quicquã ornaũtorũ reseri
Omniaitaqr in aelemosinis dis ꝑtiens: potiora quaeque incrucis: opere aptans
quã nimirũ eligant̃ ꝑficiens: ad caput scĩ eligii stabiliri p̃cepit: lussit. p̃t̃ eaat
exauro atq: argento mirifice fabricare : quã supra c̃fessoris mẽbra de por

Expanded text:
prius mandaverat ingeminando subiunxit, cumque nec sic quicquam reginae auderet indicare, prius mandaverat ingeminando subiunxit, cumque nec sic quicquam reginae auderet indicare, emissa subito corpori febre coepit vehementer angeri. Quem cum regina aegrotantem visitaret, causas aegritudinis sciscitari studuit. Tunc aeger, oportunitate inventa, secreta cordis detexit, mandata reginae indicavit atque omnem ei tenorem visionis exposuit. Nec mora, et post rerum narrationem discedente extimplo febre, sanitatem pristinam recepit. Regina vero non ambigua de confessoris admonitione omnia a se confestim ornamenta reiecit nec praeter brachiles aureos super se quicquam ornamentorum reservavit: omnia itaque in elemosinis dispertiens, potiora quaeque in crucis opere aptans; quam nimirum eliganter perfieiens, ad caput sancti Eligii stabiliri praecepit. Iussit praeterea et crepam ex auro atque argento mirifice fabricare, quam supra confessoris membra deponere
Abbreviated transcription (Latin):
us oblata est. E xꝑgefactꝰ aut̃ presbit̃ csternotus qidemũ: surrex dilaculo: Et eui¬
ho solliett ia lro iuit iox cubiculũ ubi parũ pridie reliquerat bachi : Cũ quascula
singillatim sollicite c̃ siderar&. repperit foetuitu tonnã ubi pauxilłã habuerat
ua osqe dos tunc uino exundante repletã Ex quo facto in amitatiore c̃uersus
lo potuit aduortere quantũ benedictio ualere: quã eligius ses perenigmataxiã¬
tioXT I iludetiã ad neetendei credidi qt nuꝑ rune postobit ũ suũ
apparuit uit beat inusione noctis cuidã ꝑ sonȩ in aula regis habitanti: Coiis
Cõ mnoneti cã deber& qđ in signia auri. gẽmarũq ornam̃ta quaẽ ad huc incu
ut ebat᷑ ob xp̃i iam reuerentiã deponere ñ grauaret᷑: qđ cũ iscui iussã erat
neglegent᷑ silendo p̃teriss& apparuit nibil ominus & nocte secunda. atcb
indicare tertianibil ominus uice cui magna apparens cõminatione eadẽ ua

Expanded text:
est. Expergefactus autem presbyter, consternatusque demum surrexit diluculo, et ex visione sollicitus introivit mox cubiculum ubi parum pridie reliquerat bacchi: cumque vascula sua sigillatim sollicite consideraret, reperit fortuitu tunnam ubi pauxillum habuerat antea, usque ad os tunc vino exundante repletam: ex quo facto in admiratione conversus, facile potuit advertere quantum benedictio valeret quam Eligius sanctus per aenigmata Illud etiam adnectendum credidi, quod nuperrime post obitum suum apparuit vir beatus in visione noctis cuidam personae in aula regis habitanti, cui incommoneri eam deberet, quod insignia auri gemmarumque ornamenta, quae adhuc in cultu utebatur, ob Christi iam reverentiam deponere non gravaretur. Quod cum is cui iussum erat neglegenter silendo praeterisset, apparuit nihilominus et nocte secunda atque indicare, tertia nihilominus vice cum magna apparens comminatione, eadem quae
Abbreviated transcription (Latin):
is eaquae sibi ẽtigerant lacrim abili uoce ꝓferre : Concur rebant aũt pluruni ciues
hoc specsta culũ stupentes. & ñ nulli eidẽ medere cupientes : Nilil penit᷑ praestare
rant uuuia muus. Sed e contrario quanto plus conabant᷑ aliqͥdei iuuaminis p̃bere¬
t ponso ã olius dola multiplicabat᷑ inuul nere Tandẽ ergo post in in soscruciat᷑ ad mer
perare potuit salutẽ:¬

Expanded text:
is ea quae sibi contigerant lacrymabili voce proferre. Concurrebant autem plurimi cives is ea quae sibi contigerant lacrymabili voce proferre. Concurrebant autem plurimi cives ad hoc spectaculum stupentes, et nonnulli eidem mederi cupientes nihil penitus praestare poterant juvaminis, sed e contrario quanto plus conabantur aliquid ei juvaminis praebere, tanto amplius dolor multiplicabatur in vulnere. Tandem ergo post immensos cruciatus ad merecuperare potuit salute
Abbreviated transcription (Latin):
cultor neglegens uiniae : freqint̃ a scõuiro ꝓignauia uel segnia sua uerbis corri¬
piebat᷑. Nã & multis modis em̃dare eũ cupiens: minas ei uerberũ ñ nã quã intentabat:
ũuir beat᷑ migras set ad dnm: ille ut pote in solens et stultus: ueniens die quadã adeniꝰ
s cũ caccunno exꝓbrationis elatodixisse ilico fert᷑ : Ecce qͥ mibi cunas uerberũ polli¬
ar is  tuiam mortuus iaces: sedego quidẽ adhuc consisto uiuens: post quae uerba
siei fuit adstitisse repente scm̃ eligiũ. manuq uirgã gestan tẽ. & ꝑcussisse caput eiꝰ cop
isse. Agnos set ue nequã qm̃ ñ sũ mortuus ut tugloriaris sedueracit᷑ nuncuiuo etept᷑
rtis. His dictis c̃tinuo ex ꝑcutientes uerbere coepit caput hominis intumescere:
stiq artꝰ ipsius uehem̃ t̃ ad grauari . Ex inde iã dolore magis in graues ceate: coepit
raumanu caput tenens turgens magnis ꝑ urbẽ uocib inclamare : Ae poñs plateas ciu¬

Expanded text:
frequenter a sancto viro pro ignavia vel segnitia sua verbis corripiebatur; nam et multimodis emendare eum cupiens, minas ei verborum nonnunquam intentabat; sed cum vir beatus migrasset ad Dominum, ille ut pote insolens et stultus veniens die quadam ad ejus tumbam, cum cachinno exprobrationis elato dixisse illico fertur: Ecce qui minas mihi verborum pollicebaris, tu jam mortuus jaces; sed ego quidem adhuc consisto vivens. Post quae verba visum ei fuit astitisse repente sanctum Eligium manu virgam gestantem, et percussisse caput ejus, atque dixisse: Agnosce, serve nequam, quoniam non sum mortuus ut tu gloriaris, sed veraciter nunc vivo ereptus e terris. His dictis continuo ex percutientis verbere coepit caput hominis intumescere, cunctique artus ipsius vehementer aggravari; exinde jam dolore magis ingravescente coepit utraque manu caput tenens turgens magnis per urbem vocibus inclamare, ac per omnes plateas civitat
Abbreviated transcription (Latin):
ex & rectus nomine dulciolenus in loco quodã ñ longe ab urbe parisia ca conmanens : quẽ
scligius dũ suꝑ stef incor pare esset : cũ se opcetunitas p̃buisset freq at̃ uisitare c̃sue
eiq magnã c̃solationẽ inquib cũq indiguissae prestare solitꝰ ẽrat: Postquã er go uir
emundo nigrauit. trigiata fere aut nec ãplius fluxerant dies: cũ subito eidẽ in uisione
rna apparens coepit ab eo in qͥrere quẽ ad modũ ilẽ deger&: quo ue p̃sidio eo alet et̃
sisto. Et putans eũ uisibilit̃ secaloq: atq ex hoc ãplius aliqd p̃sumens. Ait. E st mibi
ea sal es co inuase ex ea quã ꝑtedñs dedit uinea: si iubes dominemi ꝓbem̾ exhoc. Cũqrei¬

Expanded text:
ex et rectus, nomine Dulciolenus, in loco quodam non longe ab urbe Parisiaca commanens, quem beatus Eligius dum superstes in corpore esset, cum se opportunitas praebuisset, frequenter visitare consueverat, eique magnam consolationem in quibuscunque indiguisset, parare solitus erat. Postqmundo migravit, tringinta fere aut nec amplius fluxerant dies, cum subito eidem in visione nocturna apparens, coepit ab eo inquirere quemadmodum isdem degeret, quove praesidio eo aleretur tuis consisto. Et putans eum visibiliter secum loqui, atque ex hoc amplius aliquid praesumens, ait: Est mihi modicum falerni in vase ex ea quam per te Dominus dedit vinea, si jubes, domine mi, probemus ex hoc: cumque
Abbreviated transcription (Latin):
aregna. Et illipost sȩculi põpã intartaradiratrudunt᷑ eligius pmundi aduer sa si
laetꝰ uaerisr eharũ excipitur. Ili diuitiar ũ mole oypressifuncti p̃cipitant uri
nã: digius elemosinis sublumat᷑ cũbeatis resurg& ingloria: Illipoenã mortis pra
ꝓmeritis soluunt in inferis: eligius ꝓbeatis uernat᷑ meritis insitiu abrahae senens
iã felix: Illi postre momꝓfundũ baratri lugent miseri cũdã natis. eligiustũs ꝑ
eũ fecisti intera moenitatẽ sẽpit̾nã. et uirentis paradisitiũ deliciis: qui adhoc fesd
raptus a nob ÷: nemalitia ui mutaret intellectũ ei : Et sic deꝑfecto quodã scriptũ ẽ o

Expanded text:
regna; et illi post saeculi pompam in tartara dira traduntur: Eligius post mundi adversa sinu regna; et illi post saeculi pompam in tartara dira traduntur: Eligius post mundi adversa sinu laetus patriarcharum excipitur; illi divitiarum mole oppressi functi praecipitantur in gehennam: Eligius eleemosynis sublimatus cum beatis resurget in gloria; illi poenam mortis funestis pro meritis solvunt in inferis: Eligius pro beatis vernat meritis in sinu Abrahae sine metu jam felix; illi postremo in profundum barathri lugent miseri cum damnatis: Eligius meus peum fecisti inter amoenitatem sempiternam, et virentis paradisi tui delicias, qui ad hoc forsitan raptus a nobis est, Ne malitia mutaret intellectum ejus ; et sicut de perfecto quodam scriptum est:
Abbreviated transcription (Latin):
qdẽ studio setar dabant om̃s moras in tiectentes necl audertur
ultura: quianimirũ ñ poterant ei ferre absentiã: post
dẽ ergo uixpopulis p̃reptꝰ : atq utitadixerun fortia
fetiorib rapt᷑: ab epis copis quiaderant sepulchro ÷ maci
iq uallat̾ tuba. surrecturus iacet ingloria:
odeũ ae nerabilis regina cũ plebe ude defessa
mota p̃sulis caẽbra adorans reuertit᷑ ad ꝓpria
uina. Eteꝓlnbence luctu e ã sumere cibã sictri¬
anĩ infletu. expleuit metens ieiucuũ:¬
omparet itaq si placet hu̾ beatiuiri ñ dicã funeneris sed potius XXXUI¬
et ino ae febn iaonis gloriasaeculi Conferatur si potest uiuorũ diuitũpo pa hu
et ino defuneto aequanda. Illos eni uiuente sinmiseria cfusis plausib populorũ
tat in sarua eligũ exutũ mundiaerũ na cũ sũmis celicole laudib ꝑferunt aorere

Expanded text:
siquidem studiose tardabant omnes, moras innectentes, ne clauderetur siquidem studiose tardabant omnes, moras innectentes, ne clauderetur sepultura, quia nimirum non poterant eius ferre absentiam. Post tandem ergo vix populis praereptus atque, ut ita dixerim, fortia a fortioribus raptus, ab episcopis qui aderant sepulchro est manibique vallatus tumba, surrecturus iacet in gloria. Sic demum venerabilis regina cum plebe valde defessa humata praesulis membra adorans, revertitur ad propria ieiuna, et prohibente luctu eam sumere cibum, sic triduanum in fletu explevit merens ieiuniuComparetur itaque si placet hujus beati viri, non dicam funeri, sed potius triumpho, inanis gloria saeculi; conferatur si potest virorum divitum pompa huic peregrino defuncto aequanda: illos enim viventes in miseria confusis plausibus populorum honorat insania; Eligium exutum mundi aerumna cum summis coelicolae laudibus ad de
Abbreviated transcription (Latin):
se pulchirũ : om̃s simul inc̃fusas uoces dabant adcaelos Nec erat facile in t̃geminos
ntorũ uocũ accentꝰ cantũ anfletũ : clerũ psallentẽ : anplebẽ discernere ululantẽ
senĩ in illodie quã uis sine uisceribi ess& cũ pauperũ lam̃ta audiret: nor
tim infletu ꝓrũpet&: Autqͥs ita in misericors plebẽ omnẽ uociferantẽ cet¬
re. & ñ ilico in rugit sec̃ uerter&: ꝗsaũt ita ferreũ possider& pectꝰ uel stolidũ
reginã cũ principib deflentẽ intueret᷑ nonꝓtinus in lam̃ta sefundera
isuero etiã nunc siccis oculis recoedari pocerit: Cũ ꝑ uentũ ÷ ad locũ sepal chri
par doris desiderio: quo amoris effectu: quodoloris inpulsu: tenebat᷑: arcei
retra hebatͥ feretrũ apopulo retrorsũ : Vt uel uno naom̃to ad huc
p inꝓpatulo: quo uel sic uttũq suo satis facereat desiderio:

Expanded text:
ad sepulchrum, omnes simul inconfusas voces dabant ad caelos, nec erat facile inter geminos ad sepulchrum, omnes simul inconfusas voces dabant ad caelos, nec erat facile inter geminos tantorum vocum accentus cantuman fletum, clerum psallentem an plebem discernere ululantem. Quis enim in illo die, quamvis sine visceribus esset, cum pauperum lamenta audiret, non statim in fletu prorumperet? Aut quis ita inmisericors plebem omnem vociferantem cerneret, et non ilico in rugitus se converteret? Quis autem ita ferreum possideret pectus vel stolidum, ut cum reginam cum principibus deflentem intueretur, non protinus in lamenta se funderet? Quis vero etiam nunc siccis oculis recordari poterit, cum perventum est ad locum sepulchri, quo ardoris desiderio, quo amoris affectu, quo doloris inpulsu tenebatur? Arcebatur, retrahebatur feretrum a populo retrorsum, ut vel uno momento adhucpropatulo, quo vel sic utcumque suo satisfacerent desiderio;
Abbreviated transcription (Latin):
ueo die ibi c̃flexerant : plateas om̃s ꝑst repebant: Chorisiquidẽ psallentũ
rinosas reddebarit uoces Cant᷑ etagmina flentiũ: lugubres reboabant in&te
tus. Omnẽ populus urbẽ quatiebat gemitib : cel sũq cul m̃ olimpi im plebat᷑ placi¬
ub Accent᷑ antiphonarũ c̃crepabat inchoro. & luctꝰ noui omagensiũ tesonabat
elo Fune reos cant̾ om̃s reddebant tramites: ululatꝰ dirus cunctas cõpleuerat
isi ħeilans populõ sitas om̃sse fuderat ꝑcebitas. flebilibq uagas implebant uccibus
rẽ se et nutriciũ ꝑdere om̃s clamabant: & int̃ quatientes singultus : uix haec uerba
ebant: Cui pastor bone seruandam cõmittis plebẽ : uel cui caulis gregis tradis
ã pastoras : Deligii : dulcedo tu pauperũ fortitudo : debiliũ tuꝓtecti
t ꝓtector: sicut tubone pastor: Quis tecũ parit̃ interire nob̵ tribuas hodie :¬
q mors dulcior: quã tuã p̃sentiã carere : Huiꝰ cemodi ergomodo cũ ꝓperant

Expanded text:
eo die ibi confluxerant, plateas omnes perstrepebant! Chori siquidem psallentum lacrimosas reddebant voces, cantus et agmina flentium lugubres reboabant in aere fletus; omnem populus urbem quatiebat gemitibus celsumque culmen Olimpi implebatur plangoribus; accentus antiphonarum concrepabat in choro et luctus Noviomagensium resonabat in caelo; funereos cantus omnes reddebant tramites, ululatus dirus cunctas compleverat aedes; heiulans populositas omnes se fuderat per orbitas, Flebilibusque vagas implebant vocibus patrem se et nutricium perdere omnes damabant et inter quatientes singultus vix haec verba promebant: 'Cui, pastor bone, servandam committis plebem, vel cui caulis gregis tradis curam pastoris? O Eligi, dulcedo tu pauperum, fortitudo debilium, tu protectri erit protector sicut tu, bone pastor? Quis tecum pariter interire nobis tribuat liodie, essetque mors dulcior quam tuam praesentiam carere?' Huiuscemodi ergo modo cum properant
Abbreviated transcription (Latin):
sito diacono durissimis eũ uerbis increpauer̃: Non tam̃ aceruit̃ uerberius uind¬
unt : quia & hoc idem as cõ eligio in mandatis acceperunt: Ex quo facto coeper̃ om̃s sc̃m
stitẽ ex ipsodie obitus eiꝰ magnopere ꝑtimescere : acuenerationẽ ei debitã dedee indiẽ¬

Expanded text:
 accersito diacono, durissimis eum verbis increpaverunt, non tamen acerviter verberibus vind accersito diacono, durissimis eum verbis increpaverunt, non tamen acerviter verberibus vindicarunt, quia et hoc idem a sancto Eligio in mandatis acceperunt. Ex quo facto coeperunt omnes sanctum antistitem ex ipso die obitus eius magnopere pertimescere ac venerationem ei debitam de die in die
Abbreviated transcription (Latin):
ue sub posita feretro : quã ilico cunctis discedentibus dia conusquidã uffonomine ⁊¬
us quoqinatione cupiditatis st imulus exagitat᷑ clancule rapuit : atq inlectũ sibun&
t ramine abscondit: Igit᷑ corpore ex more tradito sepulturae : Cũ ministri exsequiarũ
. Cũq diudis currentes: & huc illuqq in uestigantes  Nullũ rei ꝑditae caperent
ciũ orta est in t̃ministros ñ modica obhoct᷑batio. Sed cũ nax iã instar & : somniq
tũ celaretͥ absconditũ : Cũ ergo luxdie crastina t̾ris ess& iãreddita. adhibitis
p̃dictꝰ sparuus duob: creditis fratrib: ordinẽ uisionis eidẽ exponit: De inde adlocã
mnatũ parit̃ eos ꝑgere ortans: Ipse ꝓproditore : prior cunctis accedit Cũ q diligent̃
tati fuissent locũ : statim ut uirbeatꝰ indicauerat: reppererunt & furtũ : on axaãt

Expanded text:
pridie supposita feretro, quam illico cunctis discedentibus diapridie supposita feretro, quam illico cunctis discedentibus diauevus quoque natione, cupiditatis stimulis exagitatus, clancule rapuit atque in lectum sibimet sub stramine abscondit. Igitur corpore ex more tradito sepulturae, cum ministri exequiarum erquirere; cumque diu discurrentes et huc illucque investigantes nullum rei perditae caperent indicium, orta est inter ministros non modica ob hoc turbatio. Sed cum nox iam instaret somnique furtum celaretur absconditum. Cum ergo lux die crastina terris esset iam reddita, adhibitis secum praedictus Sparvus duobus creditis fratribus ordinem visionis eisdem exponit. Dein de ad locum designatum pariter eos pergere ortans, ipse pro proditore prior cunctis accedit. Cumque diligenter scrutati fuissent locum, statim, ut vir beatus indicaverat, reppererunt et furtum. Mox autem,
Abbreviated transcription (Latin):
dẽ ꝓpħã pollicet᷑ dicens : Ecce seruimei comedent: uos aũt id est reꝓbi esurietis : e
spiritus ululabitis : Hinc quoq: in libro ecclesiasticodicit᷑: Tũtidm̃ beneerit is
adbtremis: & indie defunctionis suae benedicet᷑: hinc & alias scriptũ d
Bonorũ laborũ eiꝰ gloriosus erit fructꝰ & in ꝑpetuũ cor onatͥm¬
phat: Haec nos de obitu uel suꝑ obitũ scĩuiri narrasse sufficis
cȩterũ neglegeatib: ingererẽ fastidiũ eo qđ ꝓlixe iã extis
oratio dignũ fore iudicauerã : ut eiꝰ t̃minante uita : nostei
terminaret᷑ sermo: Nisimultimoda miracula quae ad oet¬
di a simũ corp̾eiꝰ assidue dñs oꝑat᷑: medenuo adloqindũ in pelles
Plurima ergo ꝓlegentiũ oportunitate p̃teriens. paucans
ce sua p̃sens liber ostendat:
delatũ esset ad sepulturã. remansit fcrtuitiu al
iacuerat rachina caprina exepis copio ualde optima : quaȩ nimirũ inbeselio fuerat

Expanded text:
etam pollicetur dicens: Ecce servi mei comedent; vos autem, id est reprobi, esurietis. Ecce tritionem spiritus ululabitis . Hinc quoque in libro Ecclesiastico dicitur: Timenti Deum bene erit in extremis, et in die defunctionis suae benedicetur . Hinc et alias scriptum est: Bonorum laborum ejus gloriosus erit fructus, et in perpetuum coronatus triumphat . Haec nos de obitu vel super obitum sancti viri narrasse sufficiat. Caeterum ne legentibus ingererem fastidium, eo quod prolixe jam extenditur oratio, dignum fore judicaveram, ut ejus terminante vita, noster quoque terminaretur sermo, nisi multimoda miracula, quae ad sacratissimum corpus ejus assidue Dominus operatur, me denuo ad loquendum impellerent: plurima ergo pro legentium opportunitate praeteriens, pauca ce sua praesens liber ostendat. delatum esset ad sepulturam, remansit fortuitu in loco quo jacuerat rachina caprina ex episcopio valde optima, quae nimirum in besilio fuerat
Abbreviated transcription (Latin):
uaedie n sea tiret: c̃gregatis pridie Ralendarũ detẽ brũ cunctis undip
calis et uiscipu lisfiuis. quos iã & sinocsp̃a cor pore tam̃ incaipiebat relinquete
soosia ul tima amatoris ur̃i gratifice ꝑcipite uerba: Sune iucaria dile¬
cutts incer tȩ conditionis uitã cotidie ancipite retractate : ditreer̃ da
acu ia hne feuie idate quales eritis in die iudicu psentandi: sollierta ẽ si deratione

Expanded text:
salutarem diem sentiret, congregatis pridie Kalendarum Decembrium cunctis undique famulis et suis discipulis, quos jam etsi non spiritu, corpore tamen incipiebat relinquere gratifice percipite verba, si me vicaria dilemate; incertae conditionis vitam quotidie ancipitem retractate, Dei tremenda judicia jugiter formidate, quales eritis in die judicii praesentandi sollicita consideratione
Abbreviated transcription (Latin):
etat : Nã cũ p̃fatus trrarinus uuillibadũ xp̃ianis simũ uit ũ burgundiae patriciũ
moxie int̃fecis set : atq eiꝰ mors eligionuntiata fuisset: ille adhaec ec̃trari
la narrantib: respondit dicens. uos qͥdẽ ad seueratis uullibadũ mortuũ.
lauadũ uero uiuũ: ego aut̃ illũ quẽ uos dicitis in t̃fectũ. noui ꝓximi is merctis
elius nunc uiuere incaelũ : illũ uero quẽ uos ad plauditis uiuũ: scitote
leri int̃nitione malefore mortuũ: Cui causã huius inmutationis p̃cuncta¬
entur. aperrius ilico p̃nuntians ait : Haec ideo dixi: quiauir ille uerusdĩ
ultor mortuus ad tẽpus uidet᷑ sediã sine fine felicit᷑ uiuit : Flauadus uero

Expanded text:
verat. Nam cum praefatus tyrannus Willibadum christianissimum virum, Burgundiae patricium, verat. Nam cum praefatus tyrannus Willibadum christianissimum virum, Burgundiae patricium, innoxie interfecisset atque eius mors Eligio nuntiata fuisset, ille ad haec e contrario ista narrantibus respondit, dicens: 'Vos quidem adseveratis Willibadum mortuum, Flavadum vero vivum. Ego autem illum quem vos dicitis interfectum novi pro eximiis meritis melius nunc vivere in caelum ; illum vero quem vos adplauditis vivum scitote celeri internitione male fore mortuum.' Qui cum causam huius inmutationis percunctarentur, apertius ilico praenuntians, ait: 'Haec ideo dixi, quia vir ille verus Dei cultor mortuus ad tempus videtur, sed iam sine fine feliciter vivit
Abbreviated transcription (Latin):
suit ꝓtinꝰ ad seuocari eligiũ : Quicũ uocat᷑ ad fuisset et uideret eũ uehemãt angeri:
toit eis uadere ut qiã ei uiuendi ñ ader at fiducia : uel hoc facer& moriturus. qđ
ecerat sponte uiuus. Scilicet ut sacculos copiosos metallo auri refertos quossecũ
ui uehebant in comptos: pauꝑibus iã sine dilatione ꝓrefrigerio suae animȩ
ribueret : hoc ei solũ adstruens prodesse : Illa uero quaȩ inthesauris relinqbat :¬
uldubio anumȩ suae obesse: Sed ille sicut sẽ ꝑ rapidus: it a tenexx & auarus dũ
poradilationis longius in nectit: repente miser spiritũ exalauit : Cuius corp̾
luigius secũ ꝓmisericordia referens. sepulturae tradidit. acsic uerbasua cunctis ma¬
ifeste cõpleta ostendit.
Similit̃ dudũ demorte quoque flauadi crude lissiraiuiri. fratrib: praenuntia¬

Expanded text:
iussit protinus ad se vocari Eligium; qui cum vocatus adfuisset et videret eum vehementer angeri, iussit protinus ad se vocari Eligium; qui cum vocatus adfuisset et videret eum vehementer angeri, coepit ei suadere, ut quia iam ei vivendi non aderat fiducia, vel hoc faceret moriturus, quod non fecerat sponte vivus, scilicet ut sacculos copiosos metallo auri refertos, quos secum equi vehebant incomptos, pauperibus iam sine dilatione pro refrigerio suae animae tribueret: hoc ei solum adstruens prodesse, illa vero quae in thesauris relinquebat procul dubio animae suae obesse. Sed ille sicut semper rapidus, ita tenax et avarus, dum mora dilationis longius innectit, repente miser spiritum exalavit. Cuius corpus Eligius secum pro misericordia referens, sepulturae tradidit ac sic verba sua cunctis manifeste completa ostendit. 28. Similiter dudum de morte quoque Flavadi crudelissimi viri fratribus praenuntia
Abbreviated transcription (Latin):
uriã passuri sum̾ hinc erũ homo ꝑgens uadit illuc: sed uiuus exinde non re¬
teretͥ: illic & enĩ moriet᷑. Porro post paucos dies cõpletͥ sermoei : & cãuix acturi
nul addestinatũ p̃diũ ꝑuenissent: ibiq aliqđ dies cõmorarent᷑ . ita utdudũ
ixerat c̃tigit:. Deniq quadã nocte cũ alto sopore om̃s qͥescerent. fortuitu eligius
ressus tabnaculũ : dũ ftris ante uestibulũ deambularet : acde psalmis nescio qͥd secũ
lueret: uidit subito colũnã ignis ec aelo descendere . Cubiculũq: hercheno¬
di uehe mãter penetrare : & tacite secũ euentũ rei c̃siderans: interitũ bestia illius
laconosuo qͥ forte solus cũ eotunc inuentus erat indicat : Confestim uero hercheno¬
ius ultione diuina ꝑcussus : cũ subito in it̃rus uisceribus uasto cremaret᷑ incendio

Expanded text:
iniuriam passuri sumus; hinc enim homo pergens vadit illuc, sed vivus exinde non reiniuriam passuri sumus; hinc enim homo pergens vadit illuc, sed vivus exinde non revertetur, illic etenim morietur'. Porro post paucos dies completur sermo eius, et cum vix acturi simul ad destinatum praedium pervenissent ibique aliquod dies commorarentur, ita ut dudum praedixerat contigit. Denique quadam nocte, cum alto sopore omnes quiescerent, fortuitu Eligius egressus tabernaculum, dum foris ante vestibulum deambularet ac de psalmis nescio quid secum volveret, vidit subito columnam ignis e caelo descendere cubiculumque Herchenoaldi vehementer penetrare. Et tacite secum eventum rei considerans, interitum bestiae illius diacono suo, qui forte solus cum eo tunc inventus erat, indicat. Confestim vero Herchenoaldus ultione divina percussus, cum subito in internis visceribus vasto cremaretur incendio,
Abbreviated transcription (Latin):
tis demũ male uiuentib ad exẽplũ corrigendȩ uitae eundẽ in argueñtis ꝓposuit : Pte
eligius intantũ mñtis siceritate ꝓficetat seduledõ inhymnis etorationib: seriuens:
atq it acunctis animi uirtutibus sublimat᷑ florebat : ut ñ nũquã eaquȩ fut᷑a er aut
praescius longe ante p̃nuntiaret At qđ declarandũ: necessariũ reor uel paucads
ar rare. IXXUI. ¶ Snuodã itaq tẽpore rogabat᷑ obrurac
ab her cheno aldo palati p̃posgito : quandã obcausã ꝓcul ab oppido secũ ꝑgere
comitatu: At ille multa secũ reputans: rennuebat p̃dictũ itiner eotẽpore cũ iplo
arripere . Cogebat᷑ uero a senitib: et abbatib: ciuitatis suae: ut quomodo satis¬
faceret uoluntatieiꝰ : Neꝓex cusatione itineris offendiculũ uel inimicitiã.
tã prastantis simi incurreret uiri. Tandẽ aũt abeis in ꝓpatulo respondere

Expanded text:
tis demum male viventibus atis demum male viventibus aEligius in tantum mentis sinceritate proficerat, sedule Deo in hymnis et orationibus serviens, atque ita cunctis animi virtutibus sublimatus florebat, ut nonnumquam ea quae futura erant praescius longe ante praenuntiaret, ad quod declarandum necessarium reor vel pauca de arrare. 27. Quodam itaque tempore rogabatur obnixae ab Herchenoaldo palati praeposito quandam ob causam procul ab oppido secum pergere in comitatu. At ille multa secum reputans, renuebat praedictum itiner eo tempore cum ipso arripere; cogebatur vero a senioribus et abbatibus civitatis suae, ut quo modo satisfaceret voluntati eius, ne pro excusatione itineris offendiculum vel inimicitiam tam praestantissimi incurreret viri. Tandem autem ab eis in propatulo respondere
Abbreviated transcription (Latin):
pub lice paeniter&. Nullo modo altare adiens sacramrsteria celebrare p̃sumeret
Cõmin ans multũ atq pollicens qđ si id ultta usur par & sese nullatenus posse latere:
sed ilico sepalã adesse et seuerius in eo culpã uindicare : At ille a facie eiꝰ egressuspi
ducens minas ipsuas. diessuos inne glegentia c̃sũ mabat. Trans actis aũt paucis diebexs
municationẽ hominisdĩ uelutilã inueteratã neglegent̃ obliterans: quadã die al taro
sacrificiũ oblaturus ad redit᷑ : Cũq primã altaris partẽ intrepidus adiret stati
uinitꝰ ꝑcussus ac uehem̃t̃ in t̾rã ꝓstratus. expirauit : Ex quo facto coepit indignato
eligu cunctis terribilis uidere . sermoq eiꝰ iã apud om̃s oraculũ caelitus c̃putari b
uero cũ c̃perisset int̃ tutionẽtã ex secrabilẽ illius miserandi. uehe m̃ t̃ eũ luxit : Erx¬

Expanded text:
publice poeniteret, nullo modo altare adiens sacra mysteria celebrare praesumeret, publice poeniteret, nullo modo altare adiens sacra mysteria celebrare praesumeret, comminans multum atque pollicens, quod si id ultra usurparet, sese nullatenus posset latere, sed illico se palam adesse, et severius in eo culpam vindicare. At ille a facie ejus egressus, pro nihilo ducens minas ipsius, dies suos in negligentia consummabat: transactis autem paucis diebus, excommunicationem hominis Dei veluti jam inveteratam negligenter oblitterans, quadam die altare, sacrificium oblaturus, aggreditur; cumque primam altaris partem intrepidus adiret, statim divinitus percussus, ac vehementer in terram prostratus, ex spiravit. Ex quo facto coepit indignatio Eligii cunctis terribilis videri, sermoque ejus jam apud omnes oraculum coelitus computari. Ipse vero cum comperisset internecionem tam exsecrabilem illius miserandi, vehementer eum luxit, et mul
Abbreviated transcription (Latin):
plurimos Diuquoq morbo succrescente. toto pene corpore de cũbuu
tabidus. Cuicũ eligius manuscã latꝰ et mẽbra c̃trectas set. statim ab scederceta
omniq max malodepulso sanauit corpꝰ alurido illo morbo
bant testimoniũ: quẽ eligius freqat̃ uerbis corripieas: ne quibat eũ ari¬
tino reuocare contagio. Cũq latius eiꝰ infaustũ crebresceret uitiũ N pacia
ultra eligius tanta nefanda audiredeillo: Die quadã accersitũ adse causã uula
criminis ꝑ cunctat᷑: hortans eũ modeste adem̃dationẽ: inuitans linit̃ adc̃fessioñ
at ille longe ase tale qͥl factũ ab negans : audacit̃ culpã defendere nitebat᷑: Plisu
cet ꝑtimescens hominẽ : quã diuinã metuens ultionẽ: Tanc eligius cũ nulla cura¬
ne flectere posset ad c̃fessionẽ ex cõmanicauit eũ. ut uiterim quoꝓ admisso scelert

Expanded text:
dies plurimos, diu quoque morbo succrescente, toto pene corpore decumbebat dies plurimos, diu quoque morbo succrescente, toto pene corpore decumbebat tabidus; cui cum Eligius manu sancta latus et membra contrectasset, statim abscedente tabo, omnique mox malo depulso, sanavit corpus a lurido illo morbo.bant testimonium, quem Eligius frequenter verbis corripiens, nequibat eum a pristino revocare contagio; cumque latius infaustum ejus crebresceret vitium, non patiens ultra Eligius tanta nefanda audire de illo, die quadam accersitum ad se causam vulgati criminis percunctatur, hortans eum modeste ad emendationem, invitans leniter ad confessionem: at ille longe a se tale quid factum abnegans, audaciter culpam defendere nitebatur, plus videlicet pertimescens hominem quam divinam metuens ultionem. Tunc Eligius cum nulla eum ratione flectere posset ad confessionem, excommunicavit eum, ut interim qui pro admisso scelere
Abbreviated transcription (Latin):
lio quoq que tẽpore quidã ex familiarib eiꝰ emes indus nomine. pessima laborabat
egritudine. Deniq dira atq: intolerabili ꝑcussus ficta & morte iã iamq in¬
minente &iã ãflatuspiraminis atcebatur : Erat aũt t̃celigius iterqđ
carperedis positus: Tum subito postulat eger motu potius quã uerbo ait se
heres prius quã spiritũ ex alaret dignaretur uisitare : Atquẽ cũ eli¬
ius intrasset : coepit eũ duris uerbis increpare qđ scilicet corde caecato pa¬
itentiã minime ꝓne glegenti is suis gesserit : Etcũ ille nimis anxius pene
ex hac uita penderet . ac ꝓuerbis lacrimis solũmodũ cũdiro gemitusatis¬
uceret misericoedia motꝰ ÷: Pius enĩ erat eligius circa sub iectos suos Posuit
ꝑeũ quẽ manuges tabat bacteriũ & p̃caepit ei ut sine mora in nomineihũ sat̾
sur geret: secũq ili co initinere disposito ꝑgeret : Confestimergo adeiꝰ
uerbiã crini ase doleao coleri ul ocitate fugiente : sur rexit herat aegrotus cu

Expanded text:
lio quoque tempore quidam ex familiaribus ejus, Ermesindus nomine, pessima laborabat aegritudine; denique dira atque intolerabili percussus ficta, et morte jamjamque imminente, et jam a flatu spiraminis arcebatur. Erat autem tunc Eligius iter quoddam carpere dispositus; tum subito postulat aeger, motu potius quam verbo, ut sese herus priusquam spiritum exhalaret, dignaretur visitare: ad quem cum Eligius intrasset, coepit eum duris verbis increpare, quod scilicet corde caecato poenitentiam minime pro negligentiis suis gesserit. Et cum ille nimis anxius pene jam ex hac vita penderet, ac pro verbis lacrymis solummodo cum diro gemitu satisfaceret, misericordia motus est, pius enim erat Eligius circa subjectos suos, posuitque super eum quem manu gestabat bacterium, et praecepit ei ut sine mora in nomine Jesu Christi sanus exsurgeret, secumque illico in itinere disposito pergeret. Confestim ergo ad ejus verbum omni a se dolore celeri velocitate fugiente, surrexit qui erat aegrotus, cu
Abbreviated transcription (Latin):
odrrubit filuui site pocicta donis ommibi obtulit secaet ipsa: Et abrahã qudẽ
Oi dit heredõ: hic tubil omicius hereditatẽ. Ille sobolis in nocentiã: hicoranẽ
stantia Neces se ergo est ut similitudo officiorũ: similitudinẽ c̃ferat merito
strerio abraiã qđ habuit pignus ex lubuit: eligius uero totũ qđ habere iatuu
setunt dñsiure ar bitrioq cõmisit. Sed quia ꝑalt̾nas tẽ porã uices dis currens oratio
ne ua dsine et felice ei ti ansitũ ꝑduxestilã: sufficiat interim hucusque seriem ute
uigra p cosua mllattn narrare suf ficerumus: Nunc et godignũ puto obauderitiũ¬

Expanded text:
a donis omnibus obtulit semetipsum; et Abraham quidem tradidit haeredem, hic nihilominus haereditatem; ille sobolis innocentiam, hic omnem substantiam. Necesse ergo est ut similitudo officiorum similitudinem conferat meritorum. Postremo Abraham quod habuit pignus exhibuit; Eligius vero totum quod habere in muenuntiavit. 33. Sed quia per alternas temporum vices discurrens oratio paene iam ad finem et felicem eius transitum perduxit stilum, sufficiat interim huc usque seriem vitaeius digna praeconia nullatenus narrare sufficerimus, nunc e