comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ma tamen amplitudine dignus putarere. Neq mihi unqͣm ininus
in quinto Pompeio nouo homiue et fortissimo uiro uirtutis esse iusũ
est. qmͣ in homine nobrlissimo. M. Aemilio. Et cnim eiustem anii
atq ingeun est posteris sius. quod fompeius fecit amplitudinem nomĩs
quam non acceperit tradere. et ut scaurus memoriam prope intermortuam
generis sui uirtute renouare. Qm̃qm̃ ego iam putabam udices multis ui¬
ris fortibus ne ignobilitas generis obiceretur meo labore esse ꝑfectum. qui
non modo suriis. Catombus. pompeiis antiquis illis fortissimis iuris noius
hom̃bus. sed his recentibus mariis et didiis et coeliis cõmemorandis iacebani
Tum uero ego tanto interuallo claustra ista nobilitatis iefregissem ut aditus
ad consulatum post hac sicut apud maiores mõs fuit. non magis nobilitati
qͣm uirtuti pateret. Non arbitrabar cum ex familia uetere et inlustri

Expanded text:
ma tamen amplitudine dignus putarere. nec mihi umquam minus ma tamen amplitudine dignus putarere. nec mihi umquam minus in Q.Quinto Pompeio, novo homine et fortissimo viro, virtutis esse visum est quam in homine nobilissimo, M.Marco Aemilio. etenim eiusdem animi atque ingeni est posteris suis, quod Pompeius fecit, amplitudinem nominis quam non acceperit tradere et, ut Scaurus, memoriam prope intermortuam generis sua virtute renovare. quamquam ego iam putabam, iudices, multis viris fortibus ne ignobilitas generis obiceretur meo labore esse perfectum, qui non modo Curiis, Catonibus, Pompeiis, antiquis illis fortissimis viris, novis hominibus, sed his recentibus, Mariis et Didiis et Caeliis, commemorandis id agebam. cum vero ego tanto intervallo claustra ista nobilitatis refregissem, ut aditus ad consulatum posthac, sicut apud maiores nostros fuit, non magis nobilitati quam virtuti pateret, non arbitrabar, cum ex familia vetere et inlustri
Abbreviated transcription (Latin):
uit. Laborauit. Presto multis fuit. Multorum stulticiam perpessus est.
Adroganciam ꝑtulit. Pifficultatem exorbuit. Uixit ad aliorum arbitti¬
umi non ad sium. ⁊ lagna laus & grata hominib. unũ hominem elabo¬
rare in ea sciencia. quę sit multis profutura. Cum amplissime atq ho¬
uestissime ex pretura triumphasset. hoc faciliorem huic gradum ad con¬
sulatus adipistendi reliquit. quod is iã patri debitus a filio petebat᷑. QTua
uero nobilitas Seru sulpici tametsi sumia est. tamen homĩb litteratis
et historicis est notior. populo uero et suffragatorib obscurior. Pater enĩ
fuit equestri loco. Liuuis nulla iullustri laude celebratus. Itaq non ex ser¬
mone hominũ recenti. sed ex analium uetustate eruenda memoria est
uobilitatis tuę. Quare ego te semper in nostrum numerũ ad gregare
soleo. quod uirtute industriaq ꝑfecisti. ut cum equitis. R. esses filius. sũ¬

Expanded text:
vit, laboravit, praesto multis fuit, multorum stultitiam perpessus est, vit, laboravit, praesto multis fuit, multorum stultitiam perpessus est, adrogantiam pertulit, difficultatem exsorbuit; vixit ad aliorum arbitrium, non ad suum. Magna laus et grata hominibus unum hominem elaborare in ea scientia quae sit multis profutura. qunestissime ex praetura triumphasset, hoc faciliorem huic gradum consulatus adipiscendi reliquit quod is iam patri debitus a filio petebatur. tua vero nobilitas, Ser. Sulpici, tametsi summa est, tamen hominibus litteratis et historicis est notior, populo vero et suffragatoribus obscurior. pater enim fuit equestri loco, avus nulla inlustri laude celebratus. itaque non ex sermone hominum recenti sed ex annalium vetustate eruenda memoria est nobilitatis tuae. qua re ego te semper in nostrum numerum adgregare soleo, quod virtute industriaque perfecisti ut, cum equitis Romani esses filius, sum
Abbreviated transcription (Latin):
urm quemqm fugit. cum multi pare dignitate fiant. iuius autem primũ
solus posset obtinere non eundem esse ordinem dignitatis et renunciatio¬
nis. propterea quod renuntiatio gradus habeat. dignitas autem sit ꝑsepe
eadem omium. Sed questura utriusq prope modum parimomentus or¬
tis fuit. Habuit hic lege ticia prouiciam tatitam et quietam. tu illam
cui cum questores sortiuntur eciam adclamari solet. ostiensem nõ tam
gratiosam & mlustrem qm negotiosam eciam lestam. Consedit utriusq
nomen in questura. Nullum enim uobis sors campum dedit. in quo ex¬
currere uittus cognosciq posset. Reliqui temporis spacium in contentio¬
uem uocatum ab utroq dissiłilima racione tractatum est. Seruius hic
nobiscum hanc urbanam imliciam respondendi. scribendi. cauendi. plenam
sollicitudins ac stomachi secutus est. Ius ciuile didicit. Uultum uigila¬

Expanded text:
vestrum quemquam fugit, cum multi pares dignitate fiant, unus autem primum vestrum quemquam fugit, cum multi pares dignitate fiant, unus autem primum solus possit obtinere, non eundem esse ordinem dignitatis et renuntiationis, propterea quod renuntiatio gradus habeat, dignitas autem sit persaepe eadem omnium. sed quaestura utriusque prope modum pari momento sortis fuit. habuit hic lege Titia provinciam tacitam et quietam, tu illam cui, cum quaestores sortiuntur, etiam adclamari solet, Ostiensem, non tam gratiosam et inlustrem quam negotiosam et molestam. consedit utriusque nomen in quaestura. nullum enim vobis sors campum dedit in quo excurrere virtus cognoscique posset. reliqui temporis spatium in contentionem vocatur. ab utroque dissimillima ratione tractatum est. Servius hic nobiscum hanc urbanam militiam respondendi, scribendi, cavendi plenam sollicitudinis ac stomachi secutus est; ius civile didicit, multum vigila
Abbreviated transcription (Latin):
quib fictum ad consulatus petitionem ad gredi par est. Paria cognosco
esse ista i .L. murena. atq ita paria. ut neq ipse dignitate uincere po¬
tuerit. neq te dignitate superarit. Contempsisti. L. murene genus.
Extulisti tuũ. Quo loco si tibi hoc sumis młĩ qui patricuis sit neminẽ
bono esse genere natum. facis ut rursus plebes i auentinĩ se uocanda
esse iudeantur. Sin autem sunt amplae et honestate familie plebeie. &
ut cum duobus patriciis altero improbissimo atq audacissimo. altero mode¬
stissimo atꝙ optimo uiro peterem suꝑani tamen dignitate. Catilinam. grã
Galbam. Quod si id crimen homini nouo esse deberet. profecto mihi neq
imici neq muidi defuissent. Omittamꝰ igitur de genere dicere cuius
est magna in utroq dignitas. Uideamus cȩtera. Questuram ina petit.
et sum ego factus prior. Non est respondendum ad omĩa. Neq enim

Expanded text:
quibus fretum ad consulatus petitionem adgredi par est. Paria cognosco quibus fretum ad consulatus petitionem adgredi par est. Paria cognosco esse ista in L.Lucio Murena, atque ita paria ut neque ipse dignitate vinci a te potuerit neque te dignitate superarit. contempsisti L.Lucii Murenae genus, extulisti tuum. quo loco si tibi hoc sumis, nisi qui patricius sit, neminem bono esse genere natum, facis ut rursus plebes in Aventinum sevocanda sse videatur. sin autem sunt amplae et honestae familiae plebeiae, et ut cum duobus patriciis, altero improbissimo atque audacissimo, altero modestissimo atque optimo viro, peterem; superavi tamen dignitate Catilinam, gratia Galbam. quod si id crimen homini novo esse deberet, profecto mihi neque inimici neque invidi defuissent. omittamus igitur de genere dicere cuius est magna in utroque dignitas; videamus cetera. 'quaesturam una petiit et sum ego factus prior.' non est respondendum ad omnia. neque enim
Abbreviated transcription (Latin):
conuiuiũ. non amores. uon cõmessatio. non libido. non sumptus ostendit᷑.¬
S Et cum ea non repiantur quȩ uoluptatis nomen habent qmͣꝙͣ uicio¬
sa sunt. in quo ipãm luxoriam reperire non potes. in eo te umbram lu¬
xorie repturum putas. Nihil igitur in uitam. L. Alurenae dici po¬
test. Nihil inqm. Om̃no iudicio sic a me consul designatus defendit᷑
ut eius nulla fraus. milla auaricia. nulla ꝑfidia. nulla crudelitas. nullum
petulans dictum in uita proferatur. Bene habet. Iacta sunt fundamẽta
defensionis. Nundum enim nr̃is laudib quibus utar postea sed prope
immicorũ confessione uirum bonum atq integrum hõ minem defen¬
dimus. quo constituto faciliores mihi aditus ad contentionem dignitatis
que pars altera fuit accusatiouis. Sũmam udeo esse in te Serui Sulpici
dignitatem generis. integritatis. industrię. ceteroꝵq ornameutoꝵ om̃iuui.

Expanded text:
convivium, non amor, non comissatio, non libido, non sumptus ostenditurconvivium, non amor, non comissatio, non libido, non sumptus ostenditur, et, cum ea non reperiantur quae voluptatis nomen habent quamquam vitiosa sunt, in quo ipsam luxuriam reperire non potes, in eo te umbram luxuriae reperturum putas? nihil igitur in vitam L.Lucii Murenae dici potest, nihil, inquam, omnino, iudices. sic a me consul designatus defenditur ut eius nulla fraus, nulla avaritia, nulla perfidia, nulla crudelitas, nullum petulans dictum in vita proferatur. bene habet; iacta sunt fundamenta defensionis. nondum enim nostris laudibus, quibus utar postea, sed prope inimicorum confessione virum bonum atque integrum hominem defendimus. quo constituto facilior est mihi aditus ad contentionem dignitatis, quae pars altera fuit accusationis. summam video esse in te, Ser. Sulpici, dignitatem generis, integritatis, industriae ceterorumque ornamentorum omnium
Abbreviated transcription (Latin):
tatis finem stipendiorum patris uictoriam actrium fuisse felicitatis fuit. Ma¬
ledicto quidem idcuto inhil in hisce rebus loci est. quod om̃ia laus occupauit.
Saltatorem appellat. Fl. llurenam. Cato maledictum est. Si uero obici¬
tur uchementis accusatoris. sin falso maledici conuiciatoris. Quare cuni
ista sis auctoritate non debes marreanin ripere maledictum ex truuio.
aut ex scurrarum aliquo conuicio. neq temere consulem. P. R. saltato¬
ren uocare. sed cũspicere quibus preterea uiciis adfectuni esse necesse sit
cum cui uere istud obici possit. Nemo enim fere saltat sobrius insi forte
isanit. ueq in solitudine. neq in comuiuo moderato atq honesto. Tempes¬
tiui comuui amoem loci multorum deliciarũ comes est extrema saltatio.
ũ mihi arripis hoc quod necesse est om̃ium ucioꝵ esse postremũ. Re¬
liiquis illa quib remotis hoc uicium omĩo esse non potest. Nullũ turpe

Expanded text:
tatis, finem stipendiorum patris victoriam ac triumphum fuisse felicitatis fuit. matatis, finem stipendiorum patris victoriam ac triumphum fuisse felicitatis fuit. maledicto quidem idcirco nihil in hisce rebus loci est quod omnia laus occupavit. saltatorem appellat L.Lucium Murenam Cato. maledictum est, si vere obicitur, vehementis accusatoris, sin falso, maledici conviciatoris. qua re cum ista sis auctoritate, non debes, M.Marce Cato, adripere maledictum ex trivio aut ex scurrarum aliquo convicio neque temere consulem populi Romani saltatorem vocare, sed circumspicere quibus praeterea vitiis adfectum esse necesse sit eum cui vere istud obici possit. nemo enim fere saltat sobrius, nisi forte insanit, neque in solitudine neque in convivio moderato atque honesto. tempestivi convivi, amoeni loci, multarum deliciarum comes est extrema saltatio. tu mihi adripis hoc quod necesse est omnium vitiorum esse postremum, relinquis illa quibus remotis hoc vitium omnino esse non potest? nullum turpe
Abbreviated transcription (Latin):
hostem aut patris miꝑium timuisse. aut a parente repudiatus ud̾etur. aut
cum sedere i equis triumphanciũ pretextati potissimũ filii soleant huic
doms militaribus patris triũphum decorare fugiendum fuit ut reb com¬
muiter gestis pene simul cum patre triumphares. Hic uero iudices et
fiuit in asia et iuro fortissimo parenti suo maguo adiumento in periculis.¬
solatio in laboribus. gratulatiom in uictoria fuit. & si habeta sit suspicionem
luxoriae quãdam non asiam uniqͣm uidisse. sed in asia contiuenter uixisse
laudandum est. Qmobrem non asiȩ nomen abiciendum Alurene fuit ex
qua laus familiae. meioria generi. honos et gloria nomi constituta est.
sed aliquod aut in asia susceptum aut ex asia deportatũ flagicium ac dedecꝰ
Meruisse uero stipendia in eo bello quod tamen. P. R. non modo maximũ
sed eciam solum gerebat uirtutis patre imꝑatore libentissime meruisse pie¬

Expanded text:
hostem aut patris imperium timuisse aut a parente repudiatus videretur. an hostem aut patris imperium timuisse aut a parente repudiatus videretur. an cum sedere in equis triumphantium praetextati potissimum filii soleant, huic donis militaribus patris triumphum decorare fugiendum fuit, ut rebus communiter gestis paene simul cum patre triumpharet? hic vero, iudices, et fuit in Asia et viro fortissimo, parenti suo, magno adiumento in periculis,solacio in laboribus, gratulationi in victoria fuit. et si habet Asia suspicionem luxuriae quandam, non Asiam numquam vidisse sed in Asia continenter vixisse laudandum est. quam ob rem non Asiae nomen obiciendum Murenae fuit ex qua laus familiae, memoria generi, honos et gloria nomini constituta est, sed aliquod aut in Asia susceptum aut ex Asia deportatum flagitium ac dedecus. meruisse vero stipendia in eo bello quod tum populus Romanus non modo maximum sed etiam solum gerebat virtutis, patre imperatore libentissime meruisse pie
Abbreviated transcription (Latin):
defiussem. Quare qd̾ dandum est amiticie large dabitur a me. ut tecũ:
agam Serui non secus ac si meus esses frater qui mihi est carissimus. Isto in
loco quod tribuendum est officio. fidei. religioni. id ita moderabor. ut memiuerĩ
me contra amici studium pro amici piculo dicere. Intellego iudices tris totiꝰ
actusaciomis partis fuisse. & carum unam in rep̃hensionem uitȩ. alteram in
contencione dignitatis. teitiam in criminib ambitus esse uersatam. Atq
harum trium paitiũ prima illa quę grauissima debebat esse ita fuit in¬
firma et leuis. ut illos lex magis quedam accusatoria quam uera maledicẽ¬
di facultas de uita. L. murene dicere aliquid coegerit. Obiecta est em̃ asia
quȩ ab hoc non ad uoluptatem & luxoͥriam expetita est. sed et in militari
labore peragrata. Qui si adu̾lescens patre suo imperatore non meruisset aut

Expanded text:
defuissem. qua re quod dandum est amicitiae, large dabitur a me, ut tecum defuissem. qua re quod dandum est amicitiae, large dabitur a me, ut tecum agam, Servi, non secus ac si meus esset frater, qui mihi est carissimus, isto in loco; quod tribuendum est officio, fidei, religioni, id ita moderabor ut meminerim me contra amici studium pro amici periculo dicere. intellego, iudices, tris totius accusationis partis fuisse, et earum unam in reprehensione vitae, alteram in contentione dignitatis, tertiam in criminibus ambitus esse versatam. atque harum trium partium prima illa quae gravissima debebat esse ita fuit infirma et levis ut illos lex magis quaedam accusatoria quam vera male dicendi facultas de vita L.Lucii Murenae dicere aliquid coegerit. obiecta est enim Asia; quae ab hoc non ad voluptatem et luxuriam expetita est sed in militari labore peragrata. qui si adulescens patre suo imperatore non meruisset, aut
Abbreviated transcription (Latin):
nmirum hec artium est eiusmodi. quam nec industrius. quam nẽc mi¬
sericors. nec officiosus deserere posset. Atq huiusce rei comecturam de tuo
ip̃ius studio Serui facilime cęperis. Nam si tibi uecesse putas eciam adui¬
sariis anncorum tuorũ de iuire consulentib respondere. et si turpe existumas
te aduocato illum ipsum queni contra ueneris cause cadere. noli tam esse
mustus ut cum tiu fontes uel municis tius pateant. nr̃os eciam amicis
putes clausos esse oportere. Etemm si me tua familiaritas ab hac causa
remouisset. ẜ si hoc idem Quinto hortensio. .N. crasso clarissimis uiris.
si item ceteris a quibus intellego tuam grãm magni estimari accidisset.
i ea cuutate consul designatus defensorem non haberet. in qua nenumi
unqm̃ infimo maiores nr̃i patronũ deesse uoluerit. Ego uero iudices ip̃e
me existimarem nefarium. si amico crudelem. si misero superbum. si cõsuli

Expanded text:
nimirum haec causa est eius modi quam nec industrius quisquam nec minimirum haec causa est eius modi quam nec industrius quisquam nec misericors nec officiosus deserere possit. atque huiusce rei coniecturam de tuo ipsius studio, Servi, facillime ceperis. nam si tibi necesse putas etiam adversariis amicorum tuorum de iure consulentibus respondere, et si turpe existimas te advocato illum ipsum quem contra veneris causa cadere, noli tam esse iniustus ut, cum tui fontes vel inimicis tuis pateant, nostros etiam amicis putes clausos esse oportere. etenim si me tua familiaritas ab hac causa removisset, et si hoc idem Q.Quinto Hortensio, M.Marco Crasso, clarissimis viris, si item ceteris a quibus intellego tuam gratiam magni aestimari accidisset, in ea civitate consul designatus defensorem non haberet in qua nemini umquam infimo maiores nostri patronum deesse voluerunt. ego vero, iudices, ipse me existimarem nefarium si amico, crudelem si misero, superbum si consuli
Abbreviated transcription (Latin):
cedi quidem potest. ut amicis nr̃is accusantib non eciam alienissios de¬
fendamus. Mihi autem cum murena iudices et magna et uetus amici¬
cia est quȩ in capitis dinncatione a Seruo sulpicio non idcuto obrue¬
tur qd̾ ab eodem in honoris contentione suꝑata est. Eus si causa nõ esset.
tamen uel diguitas homims uel honoris quem adeptus est amplitudo. sũ¬
mam mihi supbie audelitatisq famam inussisset. si homims et sus
sed. P romani ornamentis amplissimi causam tanti periculi repudiassem
Nleq enim iam mihi licet. neq est integrum ut meum laborem hominũq
periculis sublenandis non impciam. Nani cũ piemia mihi tanta pro hac
nere esse homins et astuti et ingrati. Qd̾ si licet desmere. si te auctore pos¬
cipitur. ego uo̾ libenter desmani. Sm autem fuga laboris desidiam. repu¬
diatio supplicum supbiam. amicorum neglectio improbitatem coarguit.

Expanded text:
cedi quidem potest ut amicis nostris accusantibus non etiam alienissimos decedi quidem potest ut amicis nostris accusantibus non etiam alienissimos defendamus. mihi autem cum Murena, iudices, et magna et vetus amicitia est, quae in capitis dimicatione a Ser. Sulpicio non idcirco obruetur quod ab eodem in honoris contentione superata est. quae si causa non esset, tamen vel dignitas hominis vel honoris eius quem adeptus est amplitudo summam mihi superbiae crudelitatisque infamiam inussisset, si hominis et suis populi Romani ornamentis amplissimi causam tanti periculi repudiassem. neque enim iam mihi licet neque est integrum ut meum laborem hominum periculis sublevandis non impertiam. nam cum praemia mihi tanta pro hac nere, esse hominis et astuti et ingrati. quod si licet desinere, si te auctore poscipitur, ego vero libenter desino. sin autem fuga laboris desidiam, repudiatio supplicum superbiam, amicorum neglectio improbitatem coarguit,
Abbreviated transcription (Latin):
muius hominis sapientissimi atq ornatissimi Seruii Sulpitii conquestio
quam catouis ratio cõmouebat. Qui grauissime & acerbissime ferme dixit.
me famliaritatis necessitudimsq oblitum causam. L. murene contra se de¬
fendere. Hluic ego iudices sacisfacere cupio. uosq adhibere arbitros. Nlam
cum graue est uere accusari in annicicia. tum eciam si falso accuseris nõ
est negligendum. Ego serui Sulpici me in peticione tua tibi om̃ĩa stu¬
dia atq officia pio ur̃a necessitudine et debuisse confiteor. et presticisse
arbitror. Nihil tibi consulatum petenti a me def̾uit. quod eẽt aut ab ami¬
co aut a gracioso. aut a consule postulandum. Abiit illud tempus. Ilutata
ratio est. Sic cxiltimo. Sic mihi perluadeo. me tibi contra houorem Miue¬
ne qnͣtum tu a me postulare ausus sis tantum debuisse. contra salutẽ nhi
adiutor eodem pacto esse debeo. Atq hoc non modo non laudati sed ne cõ¬

Expanded text:
minus hominis sapientissimi atque ornatissimi, Ser. Sulpici, conquestio minus hominis sapientissimi atque ornatissimi, Ser. Sulpici, conquestio quam Catonis accusatio commovebat qui gravissime et acerbissime se ferre dixit me familiaritatis necessitudinisque oblitum causam L.Lucii Murenae contra se defendere. huic ego, iudices, satis facere cupio vosque adhibere arbitros. nam cum grave est vere accusari in amicitia, tum, etiam si falso accuseris, non est neglegendum. ego, Ser. Sulpici, me in petitione tua tibi omnia studia atque officia pro nostra necessitudine et debuisse confiteor et praestitisse arbitror. nihil tibi consulatum petenti a me defuit quod esset aut ab amico aut a gratioso aut a consule postulandum. abiit illud tempus; mutata ratio est. sic existimo, sic mihi persuadeo, me tibi contra honorem Murenae quantum tu a me postulare ausus sis, tantum debuisse, contra salutem nihil adiutor eodem pacto esse debeo. atque hoc non modo non laudari sed ne con
Abbreviated transcription (Latin):
meam defensionem latio legis impediat. Nlegat esse euistem seuerita¬
tis Catilman exicium rei .P. intra menia molientem uerbis et pene
impio et urbe expulisse. et nũc pro.L. murena dicere. Ego autẽ has
artis leuitatis et misericordie quas me natura ipsa docuit. semꝑ egi li¬
benter. illam uo̾ grauitatis seueritatisq ꝑsonam non adpetiui sed ab
re. Piihi impositam sustinui. sicut huius imperii digntas in sum¬
mo piculo curium postulabat. Quod si tum cumi res. P uim et se¬
uenitatem desiderabat uici naturam & tam uehemens fuit qm̃ coge¬
bar. non qm uolebam: nunc cũ onmnes me cause ad miserito.diã ata
ad humanitatẽ uocent. qnͣto tandem studio debeo nature mee consuetu¬
dimq seriure: Ac de officio defensionis mee ac de ratione accusationis tuę
fortasse eciam alia in parte oĩonis dicendum nobis erit. Sed me iudices nõ

Expanded text:
meam defensionem latio legis impediat? negat esse eiusdem severitameam defensionem latio legis impediat? negat esse eiusdem severitatis Catilinam exitium rei publicae intra moenia molientem verbis et paene imperio ex urbe expulisse et nunc pro L.Lucio Murena dicere. ego autem has partis lenitatis et misericordiae quas me natura ipsa docuit semper egi libenter, illam vero gravitatis severitatisque personam non appetivi, sed ab re publica mihi impositam sustinui, sicut huius imperi dignitas in summo periculo civium postulabat. quod si tum, cum res publica vim et severitatem desiderabat, vici naturam et tam vehemens fui quam cogebar, non quam volebam, nunc cum omnes me causae ad misericordiam atque ad humanitatem vocent, quanto tandem studio debeo naturae meae consuetudinique servire? ac de officio defensionis meae ac de ratione accusationis tuae fortasse etiam alia in parte orationis dicendum nobis erit. sed me, iudices, non
Abbreviated transcription (Latin):
cula quib nos ꝑfuncti sumꝰ ingrediantur. quo tandem me esse amno
oportet prope ĩam ex magna iactatione t̾ram uidentem in hunc cui iu
deo maxias. R.P. tempestates esse subeundas. Quare si est bom cõsu¬
lis non solum uidere quid agatur. uerum eciam prouidere quid futurũ
sit. ostendam alio loco qnͣtum salutis cõmunis intersit duos consules in
re. P kalendis Ianuariis esse. quod si ita est. non tam me officiũ debuit
ad hominis annici fortimas. qͣm res. P. consulem ad cõmunem salutem¬
defendendam uocare. Nam qd̾ legem de ambitu tuli.certe ita culi ut eã
quam mihimet ip̃i iam pridem tulerim de ciuiũ periculis defendendis
non abrogarem. Etemn si largitionem factam esse confiterer. idq recte
factum elłe defenderem. faccrem nprobe eciam si alius legem tulisset.
Cum uerd inhil cõmissum contra legem esse defendam: quid est quod

Expanded text:
cula quibus nos perfuncti sumus ingrediantur, quo tandem me esse animo cula quibus nos perfuncti sumus ingrediantur, quo tandem me esse animo oportet prope iam ex magna iactatione terram videntem in hunc cui video maximas rei publicae tempestates esse subeundas? qua re si est boni consulis non solum videre quid agatur verum etiam providere quid futurum sit, ostendam alio loco quantum salutis communis intersit duos consules in re publica Kalendis Ianuariis esse. quod si ita est, non tam me officium debuit ad hominis amici fortunas quam res publica consulem ad communem salutemdefendendam vocare. nam quod legem de ambitu tuli, certe ita tuli ut eam quam mihimet ipsi iam pridem tulerim de civium periculis defendendis non abrogarem. etenim si largitionem factam esse confiterer idque recte factum esse defenderem, facerem improbe, etiam si alius legem tulisset; cum vero nihil commissum contra legem esse defendam, quid est quod
Abbreviated transcription (Latin):
Il. Cato est aquius consulem defendi qmͣ a consule:. Quis mihi in re
P̾ potest aut debet esse comũctior qmͣ is cui res. P. a me una tradit᷑ susti¬
nenda magnis meis laboribus et ꝑiculis sustentata. Quod si in his reb
repetendis que mancipi sunt is ꝑiculum iudicii prestare debet qui se ne¬
xii obligauit. profecto etiam rectius in iudicio consulis designati is potissi¬
mũ consul qui consulem declarauit. auctor beneficii. pater. defensorq peri¬
culi esse debebit. Ac si ut non nullis in ciuitatib fieri solet patidius huis
causce publice coustitueretur is potissimo honore adfecto defensor daret᷑.
qui eodem honore predicus non mimus adferret ad dicendum auctorita¬
tis qmͣ facultatis. Quod si portus soluentib hi qui iam in portum ex
alto muchuntur. precipere summo studio solent ei tempestatum rõnem.
et predonũ et locorum. qd̾ natura adfert ut eis faucamus qui cadem ꝑi¬

Expanded text:
M.Marce Cato, est aequius consulem defendi quam a consule? quis mihi in re M.Marce Cato, est aequius consulem defendi quam a consule? quis mihi in re publica potest aut debet esse coniunctior quam is cui res publica a me iam traditur sustinenda magnis meis laboribus et periculis sustentata? quod si in eis rebus repetendis quae mancipi sunt is periculum iudici praestare debet qui se nexu obligavit, profecto etiam rectius in iudicio consulis designati is potissimum consul qui consulem declaravit auctor benefici populi Romani defensorque periculi esse debebit. ac si, ut non nullis in civitatibus fieri solet, patronus huic causae publice constitueretur, is potissimum summo honore adfecto defensor daretur qui eodem honore praeditus non minus adferret ad dicendum auctoritatis quam facultatis. quod si e portu solventibus ei qui iam in portum ex alto invehuntur praecipere summo studio solent et tempestatum rationem et praedonum et locorum, quod natura adfert ut eis faveamus qui eadem peri
Abbreviated transcription (Latin):
lute tueatur. Et qm̃ in hoc officio studium meȩ defensionis ab accusato¬
ribus atq eciam ip̃a susceptio causa reprehensa est. auteqmͣ pro. L. iiui
rena dicere instituo. pro me ip̃o pauca dicam. non quo mihi pocior hoc qͥ¬
dem in tempore sit officii mei qm̃ huiusce salutis defensio. sed ut meo fc̃o
nobis probato maiore auctoritate ab huius honore fama fortumsq om̃ib
niuncoꝵ impetus propulsare possim. Et primũ. Al. catoni uitam ad cer¬
tam rõnis normam derigenti et diligentissime perpendenti momenta of¬
ficiorum om̃ium de officio meo respondebo. Negat fuisse rectum Cato me
et consulem. et legis ambitus latorem. et tam seuere gesto consulatu cau¬
sam. L. murene actingere. Cuius reprehensio me uehementer mouet nõ
solum ut nobis iudices quibus maxime debeo. uerum eciam ut ip̃i Catom
grauissimo atq integerrimo uiro/ rõnem facti mei probem. A quo tandẽ

Expanded text:
lute tueatur. et quoniam in hoc officio studium meae defensionis ab accusatolute tueatur. et quoniam in hoc officio studium meae defensionis ab accusatoribus atque etiam ipsa susceptio causae reprensa est, ante quam pro L.Lucio Murena dicere instituo, pro me ipso pauca dicam, non quo mihi potior hoc quidem tempore sit offici mei quam huiusce salutis defensio, sed ut meo facto vobis probato maiore auctoritate ab huius honore fama fortunisque omnibus inimicorum impetus propulsare possim. et primum M.Marco Catoni vitam ad certam rationis normam derigenti et diligentissime perpendenti momenta officiorum omnium de officio meo respondebo. negat fuisse rectum Cato me et consulem et legis ambitus latorem et tam severe gesto consulatu causam L.Lucii Murenae attingere. cuius reprehensio me vehementer movet, non solum ut vobis, iudices, quibus maxime debeo, verum etiam ut ipsi Catoni, gravissimo atque integerrimo viro, rationem facti mei probem. A quo tandem,
Abbreviated transcription (Latin):
to comiciis centurinis . L. murenam consulem renũci¬
aui. ut ea res mihi fides magistratuiq meo populo ple¬
biq romanae bene atq feliciter eueniret/ eadem pre¬
cor̾ ab iistem diis munortalibus ob eiustem homĩs con¬
sulatum. una cum salute obtinendum. Et ut ur̃e mentes acq sentenciȩ
mano pacem. tranquillitatẽ. otumi. concordiamq adferat. Qd̾ si illa sol¬
lempnis comiciorum precatio consularib auspiciis consecrata tantam ha¬
beret in se uini et religionem. quantam rei . P. dignitas postulat. idem
ego sum pretatus ut eis quoq homĩbus quib hic consulatus me rogãte¬
datus esset ea res fauste feliciter prospere q euemiret. Quȩ cum ita sint
iudices. et cum om̃is deorum ĩmortalium potestas aut translata sit ad uos
aut certe cõmunicata uobis. cum idem consul ei uestrȩ fidei cõmendat qui
antea diis inimortalibus cõmendauit. ut eiusdem hominis uoce et declara¬

Expanded text:
to comitiis centuriatis L.Lucium Murenam consulem renuntito comitiis centuriatis L.Lucium Murenam consulem renuntiavi, ut ea res mihi fidei magistratuique meo, populo plebique Romanae bene atque feliciter eveniret, eadem precor ab isdem dis immortalibus ob eiusdem hominis consulatum una cum salute obtinendum, et ut vestrae mentes atque sententmano pacem, tranquillitatem, otium concordiamque adferat. quod si illa sollemnis comitiorum precatio consularibus auspiciis consecrata tantam habet in se vim et religionem quantam rei publicae dignitas postulat, idem ego sum precatus ut eis quoque hominibus quibus hic consulatus me rogantedatus esset ea res fauste feliciter prospereque eveniret. quae cum ita sint, iudices, et cum omnis deorum immortalium potestas aut translata sit ad vos aut certe communicata vobiscum, idem consulem vestrae fidei commendat qui antea dis immortalibus commendavit, ut eiusdem hominis voce et declara
Abbreviated transcription (Latin):
xatus contumeliis. plurimis iactatus miuriis. non turpis ad te sed muser con¬
fugit. E fundo ornatissimo deiectus. ignominiis om̃ib adpetitus. cum illum
in paternis bonis dominari uideret. ipse filie nobili dotem conficere nõ possit
nhil alienum tamen uita suꝑiore conmusit. Itaq hoc te obsecrat .C. aqͥli
ut quam existimationem. quam honestatem in udicium tuũ prope acta
iam ȩtate decursaq actulit. eam liceat ei secum ex hoc loco efficere. ne is
cuius officio nemo unqͣm dubitauit .Lxͦ. demq anno dedecore. macula. tur¬
pissimaq ignomina notetur. ne ornamentis eius om̃ib Sex. nemꝰ pro
spoliis abutatur. ne per te ferat quo minus que existimatio.P̾. quintiũ
usq ad senectutem produxit. eadem usq ad rogum prosequatur:¬
U. DEPRECAT US ab diis imimortalibus simi
iudices. more institutoq maiorum illo die quo auspica¬

Expanded text:
xatus contumeliis, plurimis iactatus iniuriis non turpis ad te sed miser conxatus contumeliis, plurimis iactatus iniuriis non turpis ad te sed miser confugit; e fundo ornatissimo eiectus, ignominiis omnibus appetitus, cum illum in paternis bonis dominari videret, ipse filiae nubili dotem conficere non posset, nihil alienum tamen vita superiore commisit. itaque hoc te obsecrat, C. Aquili, ut, quam existimationem, quam honestatem in iudicium tuum prope acta iam aetate decursaque attulit, eam liceat ei secum ex hoc loco efferre, ne is de cuius officio nemo umquam dubitavit lx denique anno dedecore, macula turpissimaque ignominia notetur, ne ornamentis eius omnibus Sex. Naevius pro spoliis abutatur, ne per te fiat quo minus, quae existimatio P. Quinctium usque ad senectutem produxit, eadem usque ad rogum prosequaturquae precatus a dis immortalibus sum, iudices, more institutoque maiorum illo die quo auspica
Abbreviated transcription (Latin):
cum iure contenderent. aut iniurriam siue ignomina sibi imponerent. Demq
ip̃ius iniuci uultum superbissimũ subiit. Ipñis Sex. nenii lacrimans ma¬
num prehendit in propinquoꝵ boms proscribendis exercitatam. Obsetra¬
uit per frattis sui mortui cmerem. ꝑ nomen propinquitatis ꝑ ip̃ius coniu¬
gem & liberos. quib propior. P. quintio nenio est ut aliquando mseritor di¬
am caperet aliquam. si non propinquitatis & etatis suę. si non hominis
ac humanitatis rõnem hẽret. ut secum aliquid integra sua fama qualibet
dum modo intolerabili condicione transigeret. Ab ipõ repudiatus. ab am¬
cis eius non sublenatus. ab om̃i magistratu agitatus. atq ꝑterritus. quem
preter te appellet habet nenimem. Tibi se. tibi suas omnes opes fortunasq
cõmendat. Tibi cõmittit existimationem ac sꝑem relique uite. Multis ue¬

Expanded text:
cum iure contenderent aut iniuriam sine ignominia sibi imponerent. denique cum iure contenderent aut iniuriam sine ignominia sibi imponerent. denique ipsius inimici voltum superbissimum subiit, ipsius Sex. Naevi lacrimans manum prehendit in propinquorum bonis proscribendis exercitatam, obsecravit per fratris sui mortui cinerem, per nomen propinquitatis, per ipsius coniugem et liberos, quibus propior P. Quinctio nemo est, ut aliquando misericordiam caperet, aliquam, si non propinquitatis, at aetatis suae, si non hominis, at humanitatis rationem haberet, ut secum aliquid integra sua fama qualibet, dum modo tolerabili, condicione transigeret. ab ipso repudiatus, ab amicis eius non sublevatus, ab omni magistratu agitatus atque perterritus, quem praeter te appellet habet neminem; tibi se, tibi suas omnis opes fortunasque commendat, tibi committit existimationem ac spem reliquae vitae. multis ve
Abbreviated transcription (Latin):
est: Cuius hominis fides imploranda est: Qui demq questus.
Qui meror dignus inueniri in calamitate tanca potest: Ali¬
serum est exturbari fortunis om̃ibus. miserius est miuria. Acerbum est ab
aliquo cirtũueniri. acerbius a propniquo. Calamitosim est bomis eucrti. cala¬
untosius cum dedecore. Funestum est a forti atq honesto uiro iugulari. fu¬
nestuis ab eo uox cuius in precomo questu prostitit. Indignum est a pari
iici aut a suꝑiore. indignius ab inferiore atq humiliore. Luctuosum est
tradi alteri cum bonis. luctuosius mimico. Horribile est causam capitis dice̾
horribilius priore loco dicere. Omĩa circũspexit quincius. Omnia ꝑielitatus
est .C. aquili flon petorem modo a quo uis nupetraret inuenire potuit. atp¬
adeo ne unde arbitratu quidem suo postularet. sed ne anncos quidem Sex. nemi.
quoꝵ sepe et diu ad pedes iacuit stratus. obsecrans ꝑ deos iimortales ut aut se¬

Expanded text:
est? cuius hominis fides imploranda est? qui denique questusest? cuius hominis fides imploranda est? qui denique questus, qui luctus, qui maeror dignus inveniri in calamitate tanta potest? miserum est exturbari fortunis omnibus, miserius est iniuria; acerbum est ab aliquo circumveniri, acerbius a propinquo; calamitosum est bonis everti, calamitosius cum dedecore; funestum est a forti atque honesto viro iugulari, funestius ab eo cuius vox in praeconio quaestu prostitit; indignum est a pari vinci aut superiore, indignius ab inferiore atque humiliore; luctuosum est tradi alteri cum bonis, luctuosius inimico; horribile est causam capitis dicere, horribilius priore loco dicere. omnia circumspexit Quinctius, omnia periclitatus est, C. Aquili; non praetorem modo a quo ius impetraret invenire non potuit, atadeo ne unde arbitratu quidem suo postularet, sed ne amicos quidem Sex. Naevi, quorum saepe et diu ad pedes iacuit stratus obsecrans per deos immortalis, ut aut se
Abbreviated transcription (Latin):
adeo expositam cupiditati & uoluptatibus. Contra sibi officium. fidem. diligẽ¬
ciam. uitam omino semper horridam ac aridam cordi fuisse. Illa superiora
esse ac plurimũ posse his moribus sentit. Quid ergo est: Non usq eo
tamen ut in capite fortumsq hominũ honestissimorũ dominẽtur hi. qui
relicta uirorum bonoꝵ disciplina. et questum et sumptum gallomi sequi
maluerunt. atq eciam quod in illo non fuit. cum audacia ꝑfidiaq iuxerũt:
Si licet iuuere eum queni Sex. Nemus non uult. si est homimi honesto
locus in ciuitate iuito Nemo. si fas est respirare.P. quintiũ contra mi¬
tum dicionemq Nemi. si quȩ pudore ornamenta sibi peperit. ea potest cõ¬
tra petulanciam te defendente obtinere. spes est et hunc miserum acq in¬
felicem aliqnͣdo tandem posse consistere. Sin & poterit nemus id quod libet
et ei libebit. id quod non licet quid agendum est: Quid deus appellandꝰ

Expanded text:
adeo expositam cupiditati et voluptatibus; contra sibi ait officium, fidem, diligenadeo expositam cupiditati et voluptatibus; contra sibi ait officium, fidem, diligentiam, vitam omnino semper horridam atque aridam cordi fuisse. ista superiora esse ac plurimum posse his moribus sentit. quid ergo est? non usque eo tamen ut in capite fortunisque hominum honestissimorum dominentur ei qui relicta virorum bonorum disciplina et quaestum et sumptum Galloni sequi maluerunt atque etiam, quod in illo non fuit, cum audacia perfidiaque vixerunt. si licet vivere eum quem Sex. Naevius non volt, si est homini honesto locus in civitate invito Naevio, si fas est respirare P. Quinctium contra nutum dicionemque Naevi, si, quae pudore ornamenta sibi peperit, ea potest contra petulantiam me defendente obtinere, spes est etiam hunc miserum atque infelicem aliquando tandem posse consistere. sin et poterit Naevius id quod libet, et ei libebit id quod non licet, quid agendum est? qui deus appellandus
Abbreviated transcription (Latin):
die ad te iudicem uemimꝰ. eodem die illorum minas quas ante horrebamus
negligere cepimus. Si causa cum causa contenderet. idcuto nobis eciam te
uidice magis opus esse arbitrati sumus. Ea res enim nunc in discrimine uersa¬
tur. utrum possit ne se contra luxuriem ac licentiam iusticana illa atq incul¬
ta parsimonia defendere. aut deformata atq ornameutis omĩb spoliata nuda
cupiditati petulantiȩq addicatur. Non comparat se tecum gr̃a .P. quintius
Sex. Nem. Non opibus non facultate contendit. Om̃es tuas artes quib
tu magins es tibi concedit. Fatetur se non belle dicere. non ad uoluntatẽ
loqui posse. non ab afflicta amicicia transfugere. acq ad florentem aliam de¬
uolare. non profusis sumptib uiuere. non ornare magnifice splendideq con¬
iuum. non habere domum clausam pudori & sanctimoniȩ. patentem atq

Expanded text:
die ad te iudicem venimus, eodem die illorum minas quas ante horrebamus die ad te iudicem venimus, eodem die illorum minas quas ante horrebamus neglegere coepimus. si causa cum causa contenderet, nos nostram pegis te iudice opus esse arbitrati sumus. ea res nunc enim in discrimine versatur, utrum possitne se contra luxuriem ac licentiam rusticana illa atque inculta parsimonia defendere an deformata atque ornamentis omnibus spoliata nuda cupiditati petulantiaeque addicatur. non comparat se tecum gratia P. Quinctius, Sex. Naevi, non opibus, non facultate contendit; omnis tuas artis quibus tu magnus es tibi concedit; fatetur se non belle dicere, non ad voluntatem loqui posse, non ab adflicta amicitia transfugere atque ad florentem aliam devolare, non profusis sumptibus vivere, non ornare magnifice splendideque convivium, non habere domum clausam pudori et sanctimoniae, patentem atque
Abbreviated transcription (Latin):
tigerit quidem. unũ fuisse quem attingere conatus sit prohibitum fuisse.¬
quieuisse in ip̃a gallia cognostis. in predia priuata quincii Sex. nemũ non
uenisse. demq ex hoc ip̃o saltu quem ꝑ uim expulso socio possedit. seruos
priuatos quincii omnes eiectos esse. Ex quo et ex ceteris dictis factis cogita¬
tisq Sex. nenii quiuis potest intelligere. istum nhil aliud egisse neq nũc
ageit. insi uti ꝑ uini. per miuriam. per iiquitatem iudicii totum agrum
qui cõmums est suum facere possit. Nlunc causa porata res ip̃a et ꝑiculi
magnitudo.C. aquili cogere uidetur. ut te atq eos qui tibi in consilio sunt
obsecret obtesteturq .P. quincus ad senectutem ac solitudinem suam inhil
aluid nisi ut ur̃e nature bonitatiq obsequamin. ut cum ueritas hȩc faciat.
plus huius inopia possit ad misericordian qm illius opes ad crudelitãtẽ. Quo

Expanded text:
tigerit quidem; unum fuisse quem attingere conatus sit; prohibitum tigerit quidem; unum fuisse quem attingere conatus sit; prohibitum quievisse. in ipsa Gallia cognostis in praedia privata Quincti Sex. Naevium non venisse; denique ex hoc ipso saltu quem per vim expulso socio possedit servos privatos Quincti non omnis eiectos esse. ex quo et ex ceteris dictis, factis cogitatisque Sex. Naevi quivis potest intellegere istum nihil aliud egisse neque nunc agere nisi uti per vim, per iniuriam, per iniquitatem iudici totum agrum, qui communis est, suum facere possit. nunc causa perorata res ipsa et periculi magnitudo, C. Aquili, cogere videtur, ut te atque eos qui tibi in consilio sunt obsecret obtesteturque P. Quinctius per senectutem ac solitudinem suam nihil aliud nisi ut vestrae naturae bonitatique obsequamini, ut, cum veritas cum hoc faciat, plus huius inopia possit ad misericordiam quam illius opes ad crudelitatem. quo
Abbreviated transcription (Latin):
torum existimentur ad rem maxime ꝑtinere. Postea sum usus aduersarii
testimonio. qui sibi eum nuper dedit socium. quem quomodo nunc inten¬
dit ne in uiuoꝵ quidem nimero cum demonstrat fuisse. Tum illam incre¬
dibilem celeritatem seu pocuis audaciam protuli. Confirmaui necesse est.
aut biduo. DCC. milia passuum esse decursa. aut Sex. Nemum dieb com¬
pluribus aute in possessionem misisse. qmͣ postularet uti eius liceret bona
possidere. Postea recitaui edictum quod aperte dounnũ de predio detrudi
uetaret. In quo constitit nemũ ex edicto non possedisse. cum confitẽtur
ex predio ui detrusum esse quinciũ. Om̃a autem bona possessã non csse
constitui. qd̾ bonorum possessio spectetur non in aliqua parte sed in inuer¬
sis quȩ teneri & possideri possint. Dixi domum rome fuisse. quo iste ne ad¬
spirarit quidem. seruos complures ex quib iste possederit nemmen. ne at¬

Expanded text:
torum existimentur ad rem maxime pertinere. postea sum usus adversarii torum existimentur ad rem maxime pertinere. postea sum usus adversarii testimonio, qui sibi eum nuper edidit socium quem, quo modo nunc intendit, ne in vivorum quidem numero tum demonstrat fuisse. tum illam incredibilem celeritatem seu potius audaciam protuli; confirmavi necesse esse aut biduo dcc milia passuum esse decursa aut Sex. Naevium diebus compluribus ante in possessionem misisse quam postularet uti ei liceret bona possidere. postea recitavi edictum quod aperte dominum de praedio detrudi vetaret; in quo constitit Naevium ex edicto non possedisse, cum confiteretur ex praedio vi detrusum esse Quinctium. omnino autem bona possessa non esse constitui, quod bonorum possessio spectetur non in aliqua parte, sed in universis quae teneri et possideri possint. dixi domum Romae fuisse quo iste ne aspirarit quidem, servos compluris, ex quibus iste possederit neminem, ne at
Abbreviated transcription (Latin):
potuisse bona possideri demonstrani. qd̾ neq frandandi causa latitasset. neq
exili causa solum uertisset. Diceretur. reliquũ est ut eum nemo uidicio
defenderit. quod contra copiosissime defensum esse contendi. non ab homine
alieno. neꝙ ab aliquo calumpniatore acq improbo. sed ab equite propĩquo
ac necessario suo. quem ipse Sex. Nemus procuratorem relinquere antea
consuesset. Neq enim si tribunos appellarit. idcto minus iudicio pati
paratum fuisse̾. ueq potentia procuratoris Nenio ius ereptum. Contra
istum potencia sua tum tantum modo suꝑiorem fuisse. muic uobis uix
respirandi potestatem dare. Quesi quȩ causa fuisset cur bona non ue¬
nissent. cum ex edicto possiderentur. Deide illud quoq requisiu qua rõne
ex tot creditoribus nemo neq tum idem fecerit. neq nunt contradicat. om̃s¬
q pro .P. quincio pugnent. presertim cum in tali uidicio testimomia credi¬

Expanded text:
potuisse bona possideri demonstravi, quod neque fraudandi causa latitasset neque potuisse bona possideri demonstravi, quod neque fraudandi causa latitasset neque exsili causa solum vertisse diceretur. reliquum est ut eum nemo iudicio defenderit. quod contra copiosissime defensum esse contendi non ab homine alieno neque ab aliquo calumniatore atque improbo, sed ab equite Romano, propinquo ac necessario suo, quem ipse Sex. Naevius procuratorem relinquere antea consuesset; neque eum, si tribunos appellarit, idcirco minus iudicio pati paratum fuisse, neque potentia procuratoris Naevio ius ereptum; contra istum potentia sua tum tantum modo superiorem fuisse, nunc nobis vix respirandi potestatem dare. quaesivi quae causa fuisset cur bona non venissent, cum ex edicto possiderentur. deinde illud quoque requisivi qua ratione ex tot creditoribus nemo neque tum idem fecerit neque nunc contra dicat, omnesque pro P. Quinctio pugnent, praesertim cum in tali iudicio testimonia credi
Abbreviated transcription (Latin):
set quidem quinciũ cum simul esset exꝑiri posset cotidie. deinde qd omnia
iudicia difficilima cum sũma sua iiuria maximoq ꝑiculo .P. quincii fieri
mallet. qm̃ illud pecumarũ indicium quod uno die transigi potest. Ex quo
uno hec om̃a nata et profecta esse concedit. Quo in loco condicionem
tuli si uellet pecumam petere .P. quinciũ iudicatum solui inditaturum
autem ip̃e si quid peteret pari condicione uteretur. Osfendi qm̃ multa
ante fieri conuenerit. qmͣ hominis propinqui bona possideri postularẽtus.
presertim cum romȩ tomus enis uxor libeai eẽnt. &s puocurator eque utusq¬
necessarius. Docui cum desertum esse dicat uadimoniũ om̃ino uadimoniũ
nullum fuisse. Quo die hunc sibi promisisse dicat. eo die ne romȩ quidem
eum fuisse id testibus me pollicitus sum planum facturũ. qui et scire de¬
berent et causam cur mentirentur non haberent. Ex edicto autem non

Expanded text:
se quidem Quinctium, cum simul esset et experiri posset cotidie; deinde quod omnia se quidem Quinctium, cum simul esset et experiri posset cotidie; deinde quod omnia iudicia difficillima cum summa sua invidia maximoque periculo P. Quincti fieri mallet quam illud pecuniarium iudicium quod uno die transigi posset; ex quo uno haec omnia nata et profecta esse concedit. quo in loco condicionem tuli, si vellet pecuniam petere, P. Quinctium iudicatum solvi satis daturum, dum ipse, si quid peteret, pari condicione uteretur. ostendi quam multa ante fieri convenerit quam hominis propinqui bona possideri postularentur, praesertim cum Romae domus eius, uxor, liberi essent et procurator aeque utriusqnecessarius. docui, cum desertum esse dicat vadimonium, omnino vadimonium nullum fuisse; quo die hunc sibi promisisse dicat, eo die ne Romae quidem eum fuisse; id testibus me pollicitus sum planum facturum qui et scire deberent et causam cur mentirentur non haberent. ex edicto autem non
Abbreviated transcription (Latin):
edictum. Qui ex edicto meo in possessionem uenerint de te loquit᷑ Nlem
quẽadmnodum tu putas. ais enini te ex edicto uenisse. tibi quid facias defunt.
te instituit. tibi precepta dat. eos ita uidetur in possessione esse oporte. Quo
modo: Qd̃ ibidem recte custodire pocerunt. id ibidem custodiant. qd̾ non po¬
terunt. id auferre & abducere licebit. Quid tum. Dominũ inquit inuitũ
detrudere non placet. Eum ipsũ qui fraudandi causa latitet. eum ip̃m quem
iudicio nemo defendit. eum ipsum qui cum om̃ib creditorib suis male agat.
muitum de predio detrudi uetat. Pioficiscenti tibi in possessionem pretor
ipse Sex. nem palam dicit. ita possideto. ut tecum simul possideat quinciꝰ.
Ita possiceto ut quincio ius ne afferatur. Quid tu id quemadmodũ obser¬
mitto. Illud dico. dominũ expulsum esse de predio. domino a familia sua ma¬
manus allatas esse ante suos lares famliares. Hoc edam unum ne appellas¬

Expanded text:
edictum. qui ex edicto meo in possessionem venerint. de te loquitur, Naevi, edictum. qui ex edicto meo in possessionem venerint. de te loquitur, Naevi, quem ad modum tu putas; ais enim te ex edicto venisse; tibi quid facias definit, te instituit, tibi praecepta dat. eos ita videtur in possessione esse oportere. quo modo? quod ibidem recte custodire poterunt, id ibidem custodiant; quod non poterunt, id auferre et abducere licebit. quid tum? dominum, inquit, invitum detrudere non placet. Eum ipsum qui fraudandi causa latitet, eum ipsum quem iudicio nemo defenderit, eum ipsum qui cum omnibus creditoribus suis male agat, invitum de praedio detrudi vetat. proficiscenti tibi in possessionem praetor ipse, Sex. Naevi, palam dicit: ita possideto ut tecum simul possideat Quinctius, ita possideto ut Quinctio vis ne adferatur. quid? tu id quem ad modum obsermitto; illud dico, dominum expulsum esse de praedio, domino a familia sua manus adlatas esse ante suos Lares familiaris; hoc d