comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ad se consolationis grã ueniebant. hoc ip¬
sũ qͦ orationis loco ducens. si infirmis frĩ¬
b opẽ sue orationis tͥbueret sciensqr
seꝑ ad celestia suspensꝰ. Deniq cũ sacͥfi¬
onni d̾o uictime salutaris offerret. non
eleuata in altũ uoce.s ꝓfusis ex immo
pectore lacͥmis dũo sua uota cõm̃dabat.
ꝑactis. repetiit insulã ac monasti¬

Expanded text:
ad se consolationis gratia veniebant; hoc ipad se consolationis gratia veniebant; hoc ipsum quoque orationis loco ducens, si infirmis fratribus opem suae exhortationis tribueret; sciens quia semper ad caelestia suspensus. Denique cum sacrificium Deo victimae salutaris offerret, non elevata in altum voce, sed profusis ex imo pectore lacrymis, Domino sua vota commendabat. actis, repetiit insulam ac monast
Abbreviated transcription (Latin):
ne. quod famulus dñi boesil cũ ei mente¬
Naec tñstatĩ ordinatio decreta. s ꝑacta
hieme que iminebat in ipsa sollepnitate
paschali cõpleta: eburaci sub p̃sentia p̃
secratione eiꝰ septẽ ep̃is. in quib beate
memorie theodorꝰ pͥmatũ tenebat.
Electus: aut̃ pͥmo in episcopatĩ augꝰ¬
eccłe inqͦ conu̾satꝰ fuerat dilexit p̾fici.
placuit ut eata reu̾so ad sede eccle au
gustaldensis. cui regende pͥmo fuerat or¬
dinatꝰ. cutbtꝰ eccłe lindisfarnensis gub¬
nacula susceꝑłt. Qui susceptũ e p̃atus gra¬
ornabat oꝑib. Cõmissã nãq plebem si¬
bi ⁊ orationib ꝓtegebat assiduis. ⁊ammo¬
nitionib salubrimis ad celestia uocabat.
Et qͦd maxime doctores uiuare solet.
ea que agenda docebat. ipse pꝰ agenda
p̃monstrabat. Erat qͥppe ante omĩa di¬
uine caritatis igne feruidꝰ. patientie
uirtute modestꝰ. orationũ deuotione
sollertissime intentꝰ. affabilis om̃ib qui

Expanded text:
ne, quod famulus Domini Boisil, cum ei ne, quod famulus Domini Boisil, cum ei Nec tamen statim ordinatio decreta, sed peracta hieme quae imminebat, in ipsa sollemnitate Paschali compieta est Eburaci sub praesentia psecrationem ejus septem episcopis in quibus beatae memoriae Theodorus primatum tenebat. Electus est autem primo in episcopatum HaguEcclesiae in qua conversatus fuerat, dilexit praefici; placuit ut Eata reverso ad sedem Ecclesiae Hagustaldensis cui regendae primo fuerat ordinatus, Cudberct Ecclesiae Lindisfarnensis gubernacula susciperet. Qui susceptum episcopatus graornabat operibus. Commissam namque sibi plebem et orationibus protegebat assiduis, et admonitionibus saluberrimis ad coelestia vocabat, et quod maxime doctores juea quae agenda docebat, ipse prius agendo praemonstrabat. Erat quippe ante omnia divinae caritatis igne fervidus, patientiae virtute modestus, orationum devotioni sollertissime intentus, affabilis omnibus qui
Abbreviated transcription (Latin):
runt fr̃es ut dixat.⁊ in uolutũ nouo
amictu corpꝰ nouaq in teca reconditũ
sup̃ paium̃tũ scuarii posuerunt. Nec
mora do dilectus antistes eadberet
morbo correptꝰ ÷ acerbo. ac ꝑdies cres¬
cente multuq ingͣuescente ardore lau
in qua incorrupta eiusde patͥs menbͣ
locauant. Inqͦ ⁊̃ loco signa sauitatũ
aliquotiens facta meritis amboꝵ tes¬
timoniũ ferunt. Equib aliqua inli¬
bro uite illiꝰ oli memorie manda uimꝰ.
S ⁊ in hac historia quedã que nos nuꝑ¬

Expanded text:
runt fratres ut jusserat, et involutum novo runt fratres ut jusserat, et involutum novo amictu corpus novaque in theca reconditum, supra pavimentum sanctuarii posuerunt. Nec mora, Deo dilectus antistes Eadberct morbo correptus est acerbo, ac per dies crescente multumque ingravescente ardore langin qua incorrupta ejusdem Patris membra locaverant: in quo etiam loco signa sanitatum aliquoties facta, meritis amborum testimonium ferunt, e quibus aliqua in libro Vitae illius olim memoriae mandavimus. Sed et in hac Historia quaedam quae
Abbreviated transcription (Latin):
⁊claritudine mirauda parebant. Qd
si festiuart̃ referre antistiti quȩ inue¬
rant. Q tñ forte in remotiore ab eccła
loco refluis undiq pelagi fluctibus
coucto solitariꝰ mauebat. In hoc ⁊ enim
seꝑ qͣdragesime tẽpꝰ agere. in hioc q̃dra¬
guita aute dnicũ natale dies inmag¬
na continentie orations ⁊ lacͥmarum
deuotione tͣnsigere solebat. Inqͦ etiã
lã farne peteret aliquandiu secretꝰ
dumĩta qͣsi patͥs adhiuc corꝑi circundata
miro deoscul abat᷑ affectu. noua inquit
indumita corꝑi ꝑ eis que tulistis circun¬
date. ⁊ sic reponite in archa ꝙ̃. parastiᷤ.
Scio aut̃ certissime qr ñ diu uacuus
remanebit locus ille qͥ tanta miracłi
celestis grã sacrarꝰ ÷ Et ꝙͣ beatus est
cui in eo facultatẽ qͥescendi dñs totiꝰ
beatitudinis auctor atq largitor p̾sta¬
re dignabit᷑ : Hec ⁊ huiꝰmodi plura ubi
multis cũ lacͥmis ⁊ magna cõpunctione
antistes luigua ⁊̃ trem̃te cõpleuit. fece¬

Expanded text:
claritate miranda parebant  Alsi, festinaverunt referre antistiti quae invenerant, qui tum forte in remotiore ab ecclesia loco refluis undique pelagi fluctibus cincto, solitarius manebat. In hoc etenim semper Quadragesimae tempus agere, in hoc quadraginta ante dominicum natale dies in magna continentiae, orationis et lacrymarum devotione transigere solebat: in quo etiaiusquam insulam Farne peteret, aliquandiu secretusdumenta quasi patris adhuc corpori circumdata miro deosculabatur affectu, « Nova, inquit, indumenta corpori pro his quae tulistis, circumdate, et sic reponite in arca quam parastis. Scio autem certissime quia non diu vacuus remanebit locus ille, qui tanta miraculi caelestis gratia sacratus est; et quam beatus est cui in eo facultatem quiescendi Dominus totius beatitudinis auctor atque largitor praestare dignabitur. » Haec et hujusmodi plura ubi multis cum lacrymis et magna compunctione antistes lingua etiam tremente complevit, fece
Abbreviated transcription (Latin):
olens autẽ latius demonstrare diuma
dispensatio qͣnta in gła uir dñs cutb¬
tus post mortẽ uiueret cuiꝰ aute mortẽ
uita sublimis crebris annis mirac uloꝵ¬
s patebat inditiis. transactis sepulture
eiꝰ annis uudecim. immisit in anio fra
atq in nouo recondita loculo in eodem
quide loco s sup̃ paumnentũ digne ue¬
nãtionis grã locarent. Quod duĩ sibipla¬
cuisse eadb̾to autistiti suo referrent an¬
nuit consilio eoꝵ. ut iussitq die deposi¬
tionis eiꝰ hoc facere meminissent. Fecer̃t
aut̃ ita. Et appientes sepulchrũ. iuue¬
uerunt corpꝰ totũ quasi adhuc uiuẽt
integrũ. ⁊ flexibilib artuũ cõpagibus

Expanded text:
onstrare divina dispensatio, quanta in gloria vir Domini Cudberct post mortem viveret, cujus ante mortem vita sublimis crebris etiam miraculorum patebat indiciis, transactis sepulturae ejus annis undecim, immisit in animo  Aatque in novo recondita loculo, in eodem quidem loco, sed supra pavimentum dignae venerationis gratia locarent. Quod dum sibi placuisse Eadbercto antistiti suo referrent, adnuit consilio eorum, jussitque ut die depositionis ejus hoc facere meminissent. Fecerunt autem ita: et aperientes sepulcrum, invenerunt corpus totum quasi adhuc viveret, integrum, et flexi
Abbreviated transcription (Latin):
eque ad tue uoluntatis examen mox
eñdare curaui. Incubuit p̃cib antis
fr̃ mi ⁊ noli plorare s gaudio gaude
atq atigłico minustio parit ad regnii
celeste tͣnslati. s eriberet diutina pꝰ
infirmitate decoquit᷑ illa ut credi¬
bile ÷ dispensatione dñice pietatis. ut
si quid minꝰ hab̾et meriti abeato cutb̾to
suppleret hoc castigans longe egͥtudinis
dolor quatiñ equatꝰ gra suo int̾cessori
sic̃ uno edemq tp̃re cũ eode corꝑe egdi.
ita &̃ una atq insimili sede ꝑpetue be¬
atitudinis meruisset recipi. Obiit
aut̃ pat̾ reuerentissimꝰ in insula farne
tũ tande eoꝵ p̃cib uictus assensũ dedit.
ut ad insulã lindisfarnensiũ relatꝰ
ret᷑ qui ꝓcutbto antistes ordinari de¬
maxime elemosinarũ oꝑatione in¬
signis. ita ut iuxta legẽ annis õĩb
decimã ũ solũ quadrupedũ. uerum
etia frugũ omĩũ atq pomoꝵ nec

Expanded text:
aeque ad tuae voluntatis examen mox aeque ad tuae voluntatis examen mox emendare curavi. » Incubuit precibus antistfrater mi, et noli plorare, sed gaudio gaude atque angelico ministerio pariter ad regnum caeleste translati. Sed Hereberct divina prius infirmitate decoquitur; illa, ut credibile est, dispensatione dominicae pietatis, ut si quid minus haberet meriti a beato Cudbercto, suppleret hoc castigans longae aegritudinis dolor: quatenus aequatus gratia suo intercessori, sicut uno eodemque tempore cum eo de corpore egredi, ita etiam una atque indissimili sede perpetuae beatitudinis meruisset recipi. Obiit autem Pater reverentissimus in insula Farne,tamen tandem eorum precibus victus assensum dedit, ut ad insulam Lindisfarnensium relatusretur qui pro Cudbercto antistes ordinari demaxime eleemosynarum operatione insignis; ita ut, juxta legem, omnibus annis decimam non solum quadrupedum, verum etiam frugum omnium atque pomorum, nec
Abbreviated transcription (Latin):
ereberet iamdudũ uiro di spiritalis ami¬
citie fedẽ copulatꝰ. qui ininsula stagni illiꝰ
ꝑgͣndis de quo diriuationis flu uii pͥmor¬
dia erumpunt uitã ducens solitariã an¬
nis singłis eũ usitare: monita ab eo ꝑpe¬
tue salutis audire solebat. Hic cũ audiret
accendi. Quidũ sese alterutrũ celestis ui¬
te poculis debriarent. dix̃ uit alia antis¬
tes. Memento fr̃ eriberet ut mͦ qͥequid
opꝰ habes me int̾roges mecũq loquariᷤ:
postꝙͣ. enĩ ab inuicẽ digressi fuerimus
ñ ultra nos in hoc scło carnis obtutib
inuicẽ aspiciemꝰ. Certussũ nãq qͦd tepꝰ
mee resolutionis instar. uelox÷ depo¬
sitio tab naculi mei. Qui hec audiens
ꝓuolutus : eiꝰ uestigiis ⁊ fusis eũ gemi¬
lis rogesq suꝑnã pietatẽ ut rui simul
in t̾ris seruiuimꝰ. ad eiꝰ uidenda grãm
simul tͣnseamꝰ. ad celos. Nostienĩqr ad
tui oris imꝑium semꝑ iuuere studui
⁊ qͥcqͥd ignorantia ł fragilitate deliqͥ

Expanded text:
eriberct, jamdudum viro Dei spiritalis amicitiae foedere copulatus; qui in insula stagni illius pergrandis de quo Deruentionis fluvii primordia erumpunt, vitam ducens solitariam, annis singulis eum visitare et monita ab eo perpetuae salutis audire solebat. Hic cum audiret accendi. Qui dum sese alterutrum caelestis vitae poculis debriarent, dixit inter alia antistes: « Memento, frater Hereberct, ut modo quidquid opus habes, me interroges, mecumque loquaris: postquam enim ab invicem digressi fuerimus, non ultra nos in hoc saeculo carnis obtutibus invicem aspiciemus. Certus sum namque quod tempus meae resolutionis instat, et velox est depositio tabernaculi mei. » Qui haec audiens provolutus est ejus vestigiis, et fusis cum gemilis, rogesque supernam pietatem, ut cui simul in terris servivimus, ad ejus videndam gratiam simul transeamus ad caelos. Nosti enim quia ad tui oris imperium semper vivere studui, et quicquid ignorantia vel fragilitate deliqui,
Abbreviated transcription (Latin):
ditus: Preerat quide tunc eide monasti¬
o regia uirgo effleduna cũ matre eau¬
flede quarũ supra fecimꝰ mentionẽ. s
adueniente illuc ep̃o maximũ regendi
auxliũ suul ⁊ sue uite solatiũ deuota
do doctͥx inuenit. Successit aut̃ egfri¬
do inregnũ alfrid uir in scͥpturis doc¬
tissimꝰ qui fr̃ eiꝰ ⁊ filiꝰ osuui regis ẽẽ. dice¬
bat᷑. destructũq regni statũ quanuis
intͣ fines angustiores nobilit̾ recuꝑauit.
Qo uidelicet anno qͥ÷ ab incarnatione
dnica sexcentesimꝰ octogesimꝰ quintꝰ.
lotheri cantuarioꝵ rex cũ pꝰ ecbrtum
frẽm suũ qͥ nouẽ anuos regnauãt. ipse
duodecĩ annos regnasset. mortuus est
est inpugna australiũ saxonũ quos
contͣ eũ edric filiꝰ ecb̾cti adgregarat.
⁊ int̾ medendũ defunctꝰ. ac pꝰ eũ id:
edric anno uno ⁊ dimidio regnauit.
Quo defuncto. regnũ illud aliqͦd tp̃ris
spatiũ reges dubii ł ext̾ni disꝑdidert
donec legitimꝰ rex uictret id÷ filiud

Expanded text:
ditus est. Praeerat quidem tunc eidem monasterio regia virgo Aelbfled una cum matre Eanflede quarum supra fecimus mentionem. Sed, adveniente illuc episcopo, maximum regendi auxilium simul et suae vitae solatium devota Deo doctrix invenit. Successit autem Ecgfrido in regnum Alfrid, vir in Sctissimus, qui frater ejus et filius regis Oswi esse dicebatur; destructum regni statum, quamvis intra fines angustiores, nobiliter recuperavit.Quo videlicet anno, qui est ab incarnatione dominica sexcentesimus octogesimus quintus, Hlotheri Cantuariorum rex, cum post Ecgberctum fratrem suum qui novem annis regnaverat, ipse duodecim annis regnasset, mortuus eratest in pugna Australium Saxonum, quos contra eum Edric filius Ecgbercti adgregarat, et inter medendum defunctus. Ac post eum idem Edric anno uno ac dimidio regnavit: quo defuncto regnum illud per aliquod temporis spatium reges dubii vel externi disperdiderunt; donec legitimus rex Uictred, id est, filius
Abbreviated transcription (Latin):
ad uicẽ sponsarũ in ꝑiculũ sui status ad¬
ornent. aut ext̾noꝵ sibi uiroꝵ amiciti¬
am cõparent. Unde merito loco huic
i habitatoribꝰ eiꝰ gͣuis de cęlo uindicta
flamis seuientib p̃parata ÷. Dixit aut̃
abbissa. Et quare u̾citiꝰ hoc cõꝑtum
iͥ reuelare noluisti: Qͥ respondit.
simui ꝓpt̃ reuentiã tuã. ne forte ni¬
nium cont̾bareris. ⁊ tñ hae ꝯsolationtẽ
habeas. quod udiebus tuis hiȩc plaga non suꝑ¬
uenie. Qua deuulgata uisione aliquantulũ
loci accole paucis dieb timere. ⁊ seipsos inter¬
missis facinorib castigare cepert̃ꝰ. Uerum
pꝰ obitũ ipsiꝰ albisse redierunt ad pͥstinas
sordes. immo scelaeratiora fecerunt. Et cũ
dicent pax ⁊ securitas. ex cimplo p̃fatȩ ul¬
tionis sunt pena multati. Quȩ mͥ cuncta
sic ẽẽ facta reuentissimꝰ mns conprb̃r elgids
referebat. qͥ tunc illo monastĩo degebat.
Postea aut̃ decedentib inde obdesolatio¬

Expanded text:
ad vicem sponsarum in periculum sui status adad vicem sponsarum in periculum sui status adornent, aut externorum sibi virorum amicitiam comparent. Unde merito loco huic et habitatoribus ejus gravis de caelo vindicta flammis saevientibus praeparata est. » Dixit autem abbatissa: « Et quare non citius hoc compertum mihi revelare voluisti? » Qui respondit: « Timui propter reverentiam tuam, ne forte nimium conturbareris; et tamen hanc consolationem habeas, quod in diebus tuis haec plaga non superveniet. » Qua divulgata visione, aliquantulum loci accolae paucis diebus timere, et seipsos intermissis facinoribus castigare coeperunt. Verum post obitum ipsius abbatissae redierunt ad pristinas sordes, immo sceleratiora fecerunt. Et cum dicerent, Pax et securitas, extemplo praefatae ultionis sunt poena multati. Quae mihi cuncta sic esse facta reverentissimus meus compresbyter Aedgils referebat, qui tunc in illo monasterio degebat. Postea autem discedentibus inde ob desolatio
Abbreviated transcription (Latin):
Nuꝑ occupatꝰ noctu uigiliis ⁊ psalmis
uidi astantẽ mͥ subito quenda incogui¬
ti uultus. cuiꝰ p̃sentia eũeem ext̾ritil
dixit michi ne tinierẽ. s quasi familiari me
uoce aloquens. benefacis inquit qͥ tp̃re isto
liis salutarib insistere.⁊ ꝓmeis erratib
sua bonis oꝑib redimere.⁊ cũ cessant
alaborib rerũ tẽporalium tunc ꝑ appe¬
titu et̾noꝵ bonoꝵ lib̾iꝰ laborare. s tam̃ ħ
paucissimi faciunt. Si quide mͦ totum
hoc monastium ex ordine ꝑlustrans.
sue occupatũ reppi. s om̃s ꝓrsꝰ ⁊ iuri &
femine aut sõno torpent mnerti. aut
ad peccata uigilant. Nam ⁊ domuncu¬
le que adorandũ ł legedũ facte erant.
uunc ui comessationũ. potationũ. fabu¬
lationũ ⁊cetarũ st̃ illecebrarũ cubi¬
lia conu̾se. Uirgiues quoq do dicate
contenta reuerentia sue ꝓfessionis quo¬
tienscũq uacant. texendis subtiliorib
uestim̃tis oꝑam dant. qͥb aut seipsas

Expanded text:
« Nuper occupatus noctu vigiliis et psalmis, « Nuper occupatus noctu vigiliis et psalmis, vidi adstantem mihi subito quendam incogniti vultus: cujus praesentia cum essem exterritus, dixit mihi ne timerem; et quasi familiari me voce alloquens, Bene facis, inquit, qui tempore isto liis salutaribus insistere, et pro meis erratibussua bonis operibus redimere, et cum cessant a laboribus rerum temporalium, tunc pro appetitu aeternorum bonorum liberius laborare; sed hoc tamen paucissimi faciunt. Siquidem modo totum hoc monasterium ex ordine perlustrans ssuae occupatum reperi: sed omnes prorsus et viri et feminae aut somno torpent inerti, aut ad peccata vigilant. Nam et domunculae quae ad orandum vel legendum factae erant, nunc in commessationum, potationum, fabulationum, et caeterarum sunt inlecebrarum cubilia conversae. Virgines quoque Deo dicatae, contempta reverentia suae professionis, quotiescumque vacant, texendis subtilioribus indumentis operam dant quibus aut seipsas
Abbreviated transcription (Latin):
defunctũ esse audisset. semꝑ ex eo tp̃re
iuxta condictũ eiꝰ memoratũ continen¬
tie modũ obseruabat. Et qͦd diuini ti¬
moris causa semel ob reatũ cõpunctus
ceꝑat. iã causa diuiui amoris delectatꝰ
p̃miis indefessꝰ agebat. Qoddĩ multo
tp̃re sedulus exequeret᷑. contigit eũ die
quada de monasti̾o illo lougiꝰ egressum
comitante secũ uno de fr̃ib ꝑacbo itine¬
re redire. Qui cũ monastĩo ꝓpinquarent.
⁊ edificia illiꝰ sublimit᷑ erecta aspice̾nt.
solutus ẽ in lacͥmas uir di. ⁊ tͥsticiam
cordis uultu indice ꝑdebat. Qͦd intu¬
ens comes. quare faceret inquisiuit.
At ille cuncta inquit hec quȩ cernis
edificia publica ł pͥuata in ꝑximo est
ut ignis absumens incinerẽ conu̾tar.
Quod ille audiens mox ut intrauert
monastium. matͥ congregationis uo¬
cabulo ebbe curauit indicare. At illa
merito tͥbata de tali p̾sagio. uocauit
ad se uirũ ⁊ diligentiꝰ ab eo rem uel
unde hoc ipse nosser inqͥrebat. Qui ait.

Expanded text:
eo tempore juxta condictum ejus memoratum, continentiae modum observabat; et quod causa divini timoris semel ob reatum compunctus coeperat, jam causa divini amoris delectatus praemiis indefessus agebat. Quod dum multo tempore sedulus exsequeretur, contigit eum die quadam de monasterio illo longius egressum, comitante secum uno de fratribus, peracto itinere redire: qui cum monasterio propinquarent et aedificia illius sublimiter erecta aspicerent, solutus est in lacrymis vir Dei, et tristitiam cordis vultu indice prodebat. Quod intuens comes, quare faceret inquisivit. At ille: « Cuncta, inquit, haec quae cernis aedificia publica vel privata, in proximo est ut ignis absumens in cinerem convertat. » Quod ille audiens, mox ut intraverunt monasterium, matri congregationis, vocabulo Aebbae, curavit indicare. At illa merito turbata de tali praesagio vocavit ad se virum, et diligentius ab eo rem, vel unde hoc ipse nosset, inquirebat. Qui ait:
Abbreviated transcription (Latin):
erga se anuũ ⁊ sine querela contͦusie
ac rancoris haberent. Respondebant
om̃s se placidissinã mentẽ ad illũ
ab om̃i ira remotã hab̾e. eũq uicissim
gͦ m̃tem filioli erga oms di famuloᷤ
gero. Sicq se celesti muniens uiatico
uite altius ingressum ꝑauit. ⁊ int̾¬
rogauit quã ꝑpe eẽt hora qua fres ad dicen¬
das dũo laudes nocturnas excitari debe¬
rent. Resbondebant. Non longe ÷. at
ille. bene gͦ expectemꝰ horam illã. Et
signans se signo scẽ crucis reclinauit
caput ad ceruical modicũq obdormienᷤ
ita cũ silentio uitã finiuit. Sicq factũ
est ut qͦmͦ simplici ac pura m̃te tranqͥl¬
laq deuotione do seruierat. ita etiam
eiꝰ uisionẽ ueniret. illaq lingua que
tot salutaria u̾ba in laude conditori
ipsiꝰ signando sese ⁊ sp̃m suũ in manus

Expanded text:
erga se animum, et sine querela controversiae erga se animum, et sine querela controversiae ac rancoris haberent. Respondebant omnes placidissimam se mentem ad illum, et ab omni ira remotam habere: eumque vicissim ego mentem, filioli, erga omnes Dei famulos gero. » Sicque se caelesti muniens viatico, vitae alterius ingressui paravit; et interrogavit, quam prope esset hora qua fratres ad dicendas Domino laudes nocturnas excitari deberent. Respondebant, « Non longe est. » At ille: « Bene ergo, exspectemus horam illam. » Et signans se signo sanctae crucis, reclinavit caput ad cervical, modicumque obdormiens, ita cum silentio vitam finivit. Sicque factum est ut quomodo simplici ac pura mente tranquillaque devotione Domino servierat, ita etiam ejus visionem veniret, illaque lingua quae tot salutaria verba in laudem Conditoris ipsius, signando sese, et spiritum suum in manus
Abbreviated transcription (Latin):
multũ religios ⁊ regłarib discipli¬
nis humilit᷑ subditus. ad uersum
uero illos qui aliter facere uolebant. ⁊e¬
lo magni feruoris accensus. Unde ꝯ
pulchro uitã suã fine conclusit. Nã
ppinquante hora sui decessus. quatuor¬
decim dieb p̃ueniente corporea infir
solebant. Rogauit gͦ ministrũ suum
uesꝑe incõbente nocte qua de scloerat
exiturꝰ. ut in ea sibi locũ quiescendi
p̃pararet. Qui miratꝰ cur hoc rogaret.
qui nequaꝗͣ adhuc moriturꝰ ẽẽ uide¬
bat᷑. fecit tñ quod iubebat᷑. Cũq ibi¬
de positi uicissĩ aliqua gaudente aĩo
una cũ eis qui ibide ante merant lo¬
querent᷑. ac iocarenf᷑ ⁊ iã medie nocłi
tempꝰ e̾e̾t transcensũ. int̾rogauit si¬
eucaristiã initꝰ hab̾ent. Respondebãt.
Quid opꝰ ÷ eucaristia: Neq enĩ adhuc
mori habes qui tã hilarit nob̾c̃ uelut
sospes loqueris. Rursꝰ ille. Et tũ ait
offerte mͥ eucaristiam. Qua accepta
in ianu. int̾rogauit si om̃s placidũ

Expanded text:
multum religiosus, et regularibus disciplinis humiliter subditus; adversum vero illos qui aliter facere volebant, zelo magni fervoris accensus: unde et pulchro vitam suam fine conclusit. Nam propinquante hora sui decessus  Al., discessus, quatuordecim diebus, praeveniente corporea infirmsolebant. Rogavit ergo ministrum suum vespere incumbente, nocte qua de saeculo erat exiturus, ut in ea sibi locum quiescendi praepararet: qui miratus cur hoc rogaret, qui nequaquam adhuc moriturus esse videbatur, fecit tamen quod dixerat. Cumque ibidem positi vicissim aliqua gaudente animo, una cum eis qui ibidem ante inerant, loquerentur ac jocarentur, et jam mediae noctis tempus esset transcensum, interrogavit Eucharistiam intus haberent. Respondebant. « Quid opus est Eucharistia? neque enim mori adhuc habes qui tam hilariter nobiscum velut sospes loqueris. » Rursus ille: « Et tamen, ait, afferte mihi Eucharistiam. » Qua accepta in manu, interrogavit, si omnes placidum
Abbreviated transcription (Latin):
riȩ doceri. At ipse cuncta que audi¬
endo discere poterat rememorando
secũ ⁊ quasi mundũ aũnal rumnan¬
do in carmen dulcissimũ conu̾tebat.
cissĩ auditores sui faciebat. Canebat
aut̃ de creatione mundi ⁊ origiue hu¬
mani genis⁊ totã genesis historiam

Expanded text:
riae doceri. At ipse cuncta quae audiriae doceri. At ipse cuncta quae audiendo discere poterat, rememorando secum et quasi mundum animal, ruminando, in carmen dulcissimum convertebat; cissim auditores sui  Al., suos faciebat. Canebat autem de creatione mundi, et origine humani generis, et tota Genesis historia,
Abbreviated transcription (Latin):
guã ad u̾bũ sine detͥmento sui decoris
ac dignitatis tͣnsferri. Exurgens aut̃
a somno cuncta que dormiens cantauãt
memorit̃ retinuit. ⁊ eis mox plura in
eudem modũ u̾ba do digni carminis
adiunxit. Ueniensq mane ad uillicũ
qui sibi p̾erat quid doni ꝑcepisset indi¬
cauit. atq ad abbissã ꝑductus uissꝰ ÷ a
multis doctiorib uiris p̃sentib indica¬
re sõniũ ⁊ dicere carm̃. ut uniuersoꝵ
iudicio qͥd ł unde e̾et qͦd referebat ꝑ
a dño concessa esse grãm. expo uebantq
illi quendam sacre historiȩ suȩ doctriue
sermonẽ. p̃cipientes eũ si posset hunc
in modulationẽ carminis trausferre.
At ille suscepto negotio abiit. ⁊ mane
rediens optimio carmine quod iubeba¬
t᷑ cõpositũ reddidit. Unde mox abbissa
amplexa ÷ grãm di in uiro scłarem
illũ habitũ relinquere ⁊ monachicũ
monastio cum om̃ib suis fr̃m cohorti
associauit. iussitq illũ seriẽ sacre histo¬

Expanded text:
guam ad verbum sine detrimento sui decoris guam ad verbum sine detrimento sui decoris ac dignitatis transferri. Exsurgens autem a somno, cuncta quae dormiens cantaverat, memoriter retinuit, et eis mox plura in eundem modum verba Deo digni carminis adjunxit. Veniensque mane ad villicum qui sibi praeerat, quid doni percepisset indicavit, atque ad abbatissam perductus, jussus est, multis doctioribus viris praesentibus, indicare somnium et dicere carmen, ut universorum judicio quid vel unde esset quod referebat, a Domino concessam esse gratiam. Exponebantque illi quendam sacrae historiae sive doctrinae sermonem, praecipientes ei, si posset, hunc in modulationem carminis transferre. At ille suscepto negotio abiit, et mane rediens, optimo carmine quod jubebatur, compositum reddidit. Unde mox abbatissa amplexata gratiam Dei in viro, saecularem illum habitum relinquere, et monachicum monasterium cum omnibus suis fratrum cohorti adsociavit, jussitque illum seriem sacrae histo
Abbreviated transcription (Latin):
esset ad stabula ium̃toꝵ. quoꝵ ei custodia
nocte illa erat delegata. ibiq hora cõpeten
ꝑ somniũ eũq salutans ac suo appellans
noie cedmon inquit canta mͥ aliquid. At
ille respondens. nescio inqͥt cantare. Nã
⁊ ido de conuiuio egressꝰ huc secessi. qr
cantare non potam. Rursũ ille qui cum
Canta inqͥt pͥncipium creaturarũ. Quo
accepto responso statĩ ipse cepit cantare
in laud̾e di conditoris u̾sꝰ quos numquam
audierat. quoꝵ iste ͥ sensus. Nunc lauda¬
re debemꝰ auctorẽ regni celestis. potentiã
creatoris ⁊ consiliũ illiꝰ. facta patͥs. quomͦ¬
ille cũ sit et̾nus ds. om̃ium miraculoꝵ
auctor extitit. Qͥ pͥmo filiis hominum
celũ ꝓ culmine tecti. de hinc terrã custõ
humani genis omp̃s creauit. Hic ÷ sensꝰ
non aut̃ ordo ipse u̾boꝵ. que dormiens
ille canebat. Neq enĩ posst̃ carmina qͣn¬
uis optime cõposita ex alia in aliã lin¬

Expanded text:
esset ad stabula jumentorum quorum ei custodia esset ad stabula jumentorum quorum ei custodia nocte illa erat delegata, ibique hora  Al. adper somnium, eumque salutans, ac suo appellans nomine: « Caedmon, inquit, canta mihi aliquid. » At ille respondens, « Nescio, inquit, cantare; nam et ideo de convivio egressus huc secessi, quia cantare non poteram. » Rursum ille qui cum Canta, inquit, principium creaturarum. » Quo accepto responso, statim ipse coepit cantare in laudem Dei conditoris versus, quos nunquam audierat, quorum iste est sensus: « Nunc laudare debemus auctorem regni caelestis, potentiam creatoris, et consilium illius facta Patris gloille cum sit aeternus Deus, omnium miraculorum auctor exstitit, qui primo filiis hominum caelum pro culmine tecti, dehinc terram custos humani generis omnipotens creavit. » Hic est sensus, non autem ordo ipse verborum quae dormiens ille canebat; neque enim possunt carmina, quamvis optime composita, ex alia in aliam lin
Abbreviated transcription (Latin):
nis qͥ carmina religioni ⁊ pietati apta fa¬
cere solebat. ut ita qͥcqͥd ex diuinis littĩs
ꝑ int̾pretes disceret. boc ipse pꝰ pusillũ
ub poeticis marima suauitate ⁊ cõpunc¬
tione cõpositis in sua id÷ angłoꝵ lingua
ꝑferret. Euiꝰ carminib multoꝵ sepe ani¬
celestis accensi. Et qͥdem ⁊ alii pꝰ illum in
tutus canendi arcẽ didicit. s diuinitꝰ
aduitus gͣtis cauendi donũ accepit.
Unde nil umꝗͣ friuoli ⁊ suꝑuacui poema¬
tis facere potuit. s ea tantũm᷑ quȩ ad
religionẽ ꝑtinent religiosã eiꝰ linguã
decebant. Si quidẽ in habitu scłari usq
ad tẽpora ꝓuectioris etatis constitutus
nil carminũ aliq̃n dicerat. Unde ñ nũ¬
qͣm in coniuuio cũ ẽet letitie decretũ
ut om̃s ꝑ ordinẽ cautare deb̾ent. ille u¬
bi appropinquare sibi cytharã cernebat.
surgebat a media cena. ⁊ egressꝰ ad suam
domii repedabat. Qd dũ tp̃re quodam
facẽt ⁊ relicta domo conuiuii egressus

Expanded text:
i carmina religioni et pietati apta facere solebat; ita ut quicquid ex divinis literis per interpretes disceret, hoc ipse post pusillum verbis poeticis maxima suavitate et compunctione compositis, in sua, id est, Anglorum lingua proferret. Cujus carminibus multorum saepe ancaelestis accensi. Et quidem et alii post illum in tutus canendi artem didicit; sed divinitus adjutus gratis canendi donum accepit. Unde nihil unquam frivoli et supervacui poematis facere potuit; sed ea tantummodo quae ad religionem pertinent, religiosam ejus linguam decebant. Siquidem in habitu saeculari usque ad tempora provectioris aetatis constitutus nil carminum aliquando didicerat. Unde nonnunquam in convivio, cum esset laetitiae causa ut omnes per ordinem cantare deberent, ille ubi adpropinquare sibi citharam cernebat, surgebat a media coena et egressus ad suam domum repedabat. Quod dum tempore quodam faceret, et relicta domo convivii egressus
Abbreviated transcription (Latin):
gendũ dũ mͦ saluus fiam in die diũ totũ
facile ferã. &̃ si tota nocte stando in p̃cibꝰ
ꝑagendo si integrã septimanã iubeas
abstinendo tͣnsigere. Qui dixit. Multũ
est ÷ ut tota septimana absq alim̃to
corꝑis ꝑdures. s biduanũ ł tͥduanum
sat÷ obseruare ienunũ. Hoc facito. do¬
nec pꝰ modicũ tẽpꝰ rediens ad te qͥd facẽ
debeas ⁊ quandu penitentie insistere
tibi pleniꝰ ostenda. Quib dictis ⁊ descͥp¬
ti illi mensura penitendi. abiit sac̾dos
⁊ ingruente causa subita secessit hybru
ei uixta suũ condictũ rediit. At ipse.
menior p̃cepti eiꝰ simul ⁊ ꝑmissi sui totũ
se lacͥmis penitentie uigiliis scĩs ⁊ conti¬
uentie in aucipauit. ita ut qͥnta solũ

Expanded text:
gendum, dummodo salvus fiam in die Domini, totum gendum, dummodo salvus fiam in die Domini, totum facile feram, etiamsi totam noctem stando in precibus peragere, si integram septimanam jubeas abstinendo transigere. » Qui dixit: « Multum est ut tota septimana absque alimento corporis perdures; sed biduanum vel triduanum sat est observare jejunium. Hoc facito, donec post modicum tempus rediens ad te, quid facere debeas, et quamdiu poenitentiae insistere tibi plenius ostendam. » Quibus dictis, et descripta illi mensura poenitendi, abiit sacerdos, et ingruente causa subita, secessit  Al. eum juxta suum condictum rediit. At ipse memor praecepti ejus simul et promissi sui, totum se lacrymis poenitentiae, vigiliis sanctis, et continentiae mancipavit; ita ut quinta solum
Abbreviated transcription (Latin):
quinta sabbi ꝑcipet. Sepe aut̃ noctes
integras ꝑuigil in oratione transierat. Qȩ
quidem illi distͥctio uitȩ aptioris pͥmo ex
necessitate emendande sue prauitatis
ob uenãt. s ꝓcedente tp̃re necessitatẽ in
consuetudinẽ u̾terat. Si quide in adoles¬
centia sceleris aliquid cõmiserat. quod
cõmissũ ubi ad cor suũ rediit gͣuissime
exhorruit.⁊ se ꝓ illo puniendũ adistͥcto
iudice timebat. Accedens gͦ ad sac̃dotẽ
aquo sibi sꝑabat it salutis posse demon¬
strari confessꝰ: reatũ suũ. petiitq ut con¬
uuluꝰ. gͣndioris curã medele desiderat.
Et ido ieiuniis psalmis ⁊ orationibus
quantu uales insiste. qͦ poccupando fa¬
ciem dni in confessione ꝓpitiũ eũ inue¬
nire merearis. At ille quẽ nimiꝰ ree con¬
scientre tenebat dolor ⁊ uit̾nis peccatoꝵ
uinculis quib grauabat᷑ otius desida
bat absolui. Adolescentior sũ inqͥt eta¬
te ⁊ uegetꝰ corꝑe qͥcqͥd mͥ imposurris a¬

Expanded text:
quinta Sabbati perciperet; saepe autem noctes integras pervigil in oratione transigeret. Quae quidem illi districtio vitae arctioris, primo ex necessitate emendandae suae pravitatis obvenerat. Sed procedente tempore necessitatem in consuetudinem verterat. Siquidem in adolescentia sua sceleris aliquid commiserat, quod commissum, ubi ad cor suum rediit, gravissime exhorruit, et se pro illo puniendum a districto Judice timebat. Accedens ergo ad sacerdotem a quo sibi sperabat iter salutis posse demonstrari, confessus est reatum suum, petiitque ut convulnus grandioris curam medelae desiderat: et ideo jejuniis, psalmis et orationibus, quantum vales, insiste, quo praeoccupando faciem Domini in confessione propitium eum invenire merearis. » At ille quem nimius reae conscientiae tenebat dolor, et internis peccatorum vinculis quibus gravabatur, ocius dbat absolvi: « Adolescentior sum, inquit, aetate, et vegetus corpore: quidquid mihi imposueris a
Abbreviated transcription (Latin):
quod claudi urbẽ cognominant
cuius ut supra meminimꝰ ꝑ culꝑam
incuriȩ flanimis absũptum ÷. Quod
tũ amalitia inhabitantium ineo et
p̃cipue illoꝵ qui maiores ẽẽ uidẽbant᷑
contigisse. om̃s qui nouere facillime
potuerunt adu̾tere. S ñ defuit puni¬
endis ammonitio diuinȩ pietatis qua
correpti ꝑ. ieiunia fletꝰq ⁊p̃ces iram
a se iustar nituuitarũ iusti iudicis
au̾terent. Erat nãq in eode monasti̾o
ur de gente scotoꝵ adamnanꝰ uoca¬
bulo ducens uitã in continentia ⁊ ora

Expanded text:
ognominant, cujus et supra meminimus, per culpam incuriae flammis absumptum est. Quod tamen a malitia inhabitantium in eo, et praecipue illorum qui majores esse videbantur contigisse, omnes qui novere facillime potuerunt advertere. Sed non defuit puniendis admonitio divinae pietatis qua correcti, per jejunia, fletus et preces iram a se, instar Ninivitarum, justi Judicis averterent. Erat namque in eodem monasterio vir de genere Scottorum, Adamnanus vocabulo, ducens vitam in continentia et  A
Abbreviated transcription (Latin):
doctͥna. S ⁊ alia ꝑplura de beneficiis
⁊ iudiciis diuinis in quib cunctis ho¬
iiues ab amore scelerũ abstrahere
ad dilectionẽ uͦ solertiã bone actio¬
nis excitare curabat. Itẽ de t̾rore

Expanded text:
d et alia perplura de beneficiis et judiciis divinis, in quibus cunctis homines ab amore scelerum abstrahere, ad dilectionem vero et sollertiam bonae actionis excitare curabat. Erat e
Abbreviated transcription (Latin):
copatũ acceꝑat. recessit cũ suis qui erant
in monastio ecbercur ing posito qͥdem
in regione angloꝵ s in uicinia freti qͦd
angłoꝵ t̾ras pictoꝵq disterminat. eosq
ubicũq poterat amicis ꝑ monasteria
cõmendans ipse in sepe dicto famuloꝵ
famularũq d̃i monastĩo quod uocat᷑
nis elegit. ibiq cũ paucis suoꝵ in mona¬
chica districtione uitã non sibi solũmͦ s¬

Expanded text:
copatum acceperat, recessit cum suis qui erant copatum acceperat, recessit cum suis qui erant in monasterio Aebbercurnig, posito quidem in regione Anglorum, sed in vicinia freti quod Anglorum terras Pictorumque disterminat; eosque ubicumque poterat, amicis per monasteria commendans, ipse in saepedicto famulorum famularumque Dei monasterio quod vocatur nis elegit; ibique cum paucis suorum in monachica districtione vitam non sibi  Al. om. s
Abbreviated transcription (Latin):
dipisset multũ ꝓhibentib amicis ⁊ maxime
beate memorie cudb̾to qui nuꝑ fuerat or¬
dinatꝰ ep̃c. initͦductus : fimulantib fugam
hostib in angustiã in accessoꝵ montium ⁊
cũ maxima parte copiarũ quas secum ad¬
duxerat extinctus. anno etatis sue qua¬
dragesimo regni aut̃ qͥnto decimo. die t̾¬
dixi prohibuert̃ amici ne hoc bellũ mitas
uerentissimũ patre egb̾tũ. ne scotiam
nichil se ledentẽ impugnaret. datum:÷
illi ex pena peccati illiꝰ ne nc̃ eos qͥ ipsum
ab interitu reuocare cupiebant audirs.
Ex quo tp̃re spes cepit ⁊ uirtus anglorũ¬
regni fluere. ac rłtͦ sublapsa referri.
Nam ⁊ picti t̾ram possessionis suȩ quam
tenuerunt angli ⁊ scoti qui erant in
lib̾tatẽ receperunt quã ⁊ hactenꝰ habent
ꝑ annos circit᷑ quadraginta ⁊ sex ubi in¬
tos ł de t̾ra pictoꝵ fuga lapsos. ꝙ̃ reue¬
rentissimꝰ uir di tͥumiuni qui in eos epis¬

Expanded text:
duxisset, multum prohibentibus amicis et maxime duxisset, multum prohibentibus amicis et maxime beatae memoriae Cudbercto qui nuper fuerat ordinatus episcopus, introductus est, simulantibus fugam hostibus, in angustias inaccessorum montium, et cum maxima parte copiarum quas secum adduxerat, exstinctus anno aetatis suae quadragesimo, regni autem quinto decimo, die Xdixi, prohibuerunt amici ne hoc bellum iniretverentissimum Patrem Ecgberctum, ne Scottiam nil se laedentem impugnaret, datum est illi ex poena peccati illius, ne nunc eos qui ipsum ab interitu revocare cupiebant, audiret. Ex quo tempore spes coepit et virtus regni Anglorum fluere, ac retro sublapsa referri. Nam et Picti terram possessionis suae quam tenuerunt Angli et Scotti qui erant in libertatem receperunt, quam et hactenus habent per annos circiter quadraginta sex; ubi intos, vel de terra Pictorum fuga lapsos, etiam reverentissimus vir Dei Trumuini qui in eos epis
Abbreviated transcription (Latin):
in consiliis suꝑ filios hominũ. ne forte nos
tp̃re aliqͦ carnis illecebris seruientes minꝰq
iudiciũ di formidantes repentina eiꝰ ira cor¬
ripiat. ⁊ł tẽporalib dapnis iuste seuiens
affligat. ł adꝑpetuã ꝑditionẽ districtus
examinans tollat. x.xii.¬
Sino dũicȩ incaruationis sexcentesimo lxxx.
quarto egfrio rex nor danhimbroꝵ
misso hẏbniam cũ exercitu duce brecco
uastauit misere gentẽ innoxiam ⁊ natio¬
ni angloꝵ semꝑ amicissimã. ita ut nec eccbe¬
siis quide aut monasteriis manꝰ parceret
hostilis. At insulani ⁊quantũ ualuere ar¬
muis arma repellebant. ⁊ inuocantes diui¬
continus dnm p̾cationib postulabant.¬
Et quamius maledici regnũ di possidere
non possint. creditũ ÷ tam̃ qͦs hi qui meri¬
to impietatis suȩ maledicebant᷑. oc ius
dño uiudice penas sui reatus luerent. Si qui¬
de anno post hunc ꝑnino ide rex cũ temere
exercitũ ad uastandam ꝑiunciam pictorum

Expanded text:
is super filios hominum; ne forte nos tempore aliquo carnis inlecebris servientes minusque Dei judicium formidantes, repentina ejus ira corripiat, et vel temporalibus damnis juste saeviens affligat, vel ad perpetuam perditionem districtius examinans tollat. inicae incarnationis sexcentesimo octogesimo quarto, Ecgfrid rex Nordanhymbrorum misso Hiberniam cum exercitu duce Bercto, vastavit misere gentem innoxiam et nationi Anglorum semper amicissimam; ita ut ne ecclesiis quidem, aut monasteriis manus parceret hostilis. At Insulani, et quantum valuere, armis arma repellebant, et invocantes divicontinuis diu imprecationibusEt quamvis maledici regnum Dei possidere non possint, creditum est tamen, quod ii, qui merito impietatis suae maledicebantur, ocius, Domino vindice, poenas sui reatus luerent. Siquidem anno post hunc proximo idem rex, cum temere exercitum ad vastandam Pictorum provinciam
Abbreviated transcription (Latin):
hominib anglos ibidem locauit relic
monastium usq hod̾ie ab anglis tenet᷑
incolis. Ipsum nãq ÷ quod nc̃ grande
catur. ⁊ conu̾sis ia dudũ ad meliora in
sub regula ⁊ abbe canonico in magna
contiuentia ⁊ sinceritate ꝓpͥo labore
manuum uiuunt.¬

Expanded text:
omnibus, Anglos ibidem locavit  Al.,omnibus, Anglos ibidem locavit  Al.,monasterium usque hodie ab Anglis tenetur incolis. Ipsum namque est quod nunc grande catur, et conversis jamdudum ad meliora inssub regula et abbate canonico, in magna continentia et sinceritate proprio labore manuum vivant
Abbreviated transcription (Latin):
candũ u̾bũ angloꝵ genti destinatus. demn¬
de secessit ad insulain quandã paruam
que occidentalẽ plagã ad hyb̃niã ꝓculse¬
creta sermone scothico iuhis bonfinde
ide insula uitule albe nuncupat᷑. In hac
gͦ ꝑueniens construxit monast̾ium
⁊ monachos inibi quos de utraq natio¬
ue collectos adduxãt collocauit. Qui
cũ inuicẽ concordare ñ possent eo quod
scothi tp̃re estatis qͦ fruges erant colligen¬
relicto monastio ꝑ nota sibi loca disꝑsi uaga¬
rent᷑. at ũ hyeme succedente redirent. et
ni remediũ ⁊ circuiens omĩa ꝓpe uł longe
inuenit locũ in hybuia insula aptũ mo¬
nastio construendo que lingua scothoꝵ
mageo nominat᷑. enutq partẽ eius ñ
grande ad construendũ ibi monastium
a comite ad cuꝰ possessionẽ ꝑtinebat.
ea conditione addita ut ꝓ ipso ⁊ĩ quieis
locũ cõmendaret consistentes sibi mona¬
chi dũo p̃ces offerrent. ⁊ constructo statĩ
monasterio uiuante ⁊ comite auicinis

Expanded text:
add. Dei Anglorum genti destinatus. Deinde secessit ad insulam quandam parvam, quae ad occidentalem plagam ab Hibernia procul secreta, sermone Scottico Inisboufinde, id est, insula vitulae albae, nuncupatur. In hanc ergo perveniens, construxit monasterium, et monachos inibi, quos de utraque natione collectos adduxerat, collocavit. Qui cum invicem concordare non possent, eo quod Scotti tempore aestatis quo fruges erant colligenrelicto monasterio per nota sibi loca dispersi vagarentur; at vero hieme succedente redirent, et ni remedium, et circumiens omnia, prope vel longe, invenit locum in Hibernia insula, aptum monasterio construendo, qui lingua Scottorum Mageo nominatur; emitque partem ejus non grandem, ad construendum ibi monasterium, a comite ad cujus possessionem pertinebat: ea conditione addita, ut pro ipso etiam qui eis locum commodaret, consistentes ibi monachi Domino preces offerrent. Et constructo statim monasterio, juvante etiam comite ac vicinis
Abbreviated transcription (Latin):
in totũ eo tp̃re tenebat᷑ amore roma¬
ne ⁊ apłice iustitutionis ut si ab in¬
firmitate saluaretur etiam romã ueni¬
re. ibiq ad loca scã uitã finire disponẽt
iulfridũq ep̃m ducem sibi itinis fieri
ꝓinissa ñ parua pecumiarũ donatione
eis. qui canonica patrũ statuta: dili¬
gent ⁊ uossent magistris eccłe plurib
Quib parit congregatis. diligenterea
quȩ unitati pacis eccłastice congrue¬
rent. eo quo pontificẽ decebat auimo
cepit obseruanda docere. Cuiꝰ si nodice

Expanded text:
in tantum eo tempore tenebatur amore Romanae et apostolicae institutionis, ut si ab infirmitate salvaretur, etiam Romam venire, ibique ad loca sancta vitam finire disponeret, Uilfridumque episcopum ducem sibi itineris fieri, promissa non parva pecuniarum donatione,  una cum eis qui canonica Patrum statuta et diligerent et nossent, magistris Ecclesiae pluribus. Quibus pariter congregatis, diligenter ea quae unitati pacis ecclesiasticae congruerent, eo quo pontificem decebat animo, coepit observanda docere. Cujus synodicae
Abbreviated transcription (Latin):
londonia. Cuiꝰ uidelicet uiri ⁊ in ep̃a¬
tu ⁊ ante epãtum uita ⁊ conu̾satio
fertur fuisse scĩssima.sicut ĩ nẽ celes¬
tium signa uirtutũ indicio sunt.
Et eni usq hodie feretrũ eiꝰ caballari¬
um quo infiruꝰ uehi solebat seruatũ
a discipłis eiꝰ multos febricitantes uł
aquolibet uicõiuodo fessos sanare non
desistit. Non solis aut subpositi eide
feret᷑ ł appositi curant᷑ egroti. s ⁊ has¬
tule de illo abscise atq ad infirmos al¬
late citã illis solent afferre medelam.
hic sane pͥquã ep̃c factꝰ ẽẽt. duo pel¬
clara monasteria unu sibi. alt̾m so¬
rori sue edilbge construxerat. quod
utrũq regłarib disciplinis institue¬
rat. sibi quidem in regione sudergeona
iuxta fluuium senimin loco qui uoca¬
t̃ scerotesei id ÷ ceroti insuba. sororiaut
ipsado deuotarũ inat̾ ac nutrix posset
existere feminarũ. Que suscepto monã¬
terii regimine. condignã se in om̃ibus
etiam celestia indicio fuere miracula.

Expanded text:
Lundonia: cujus videlicet viri in episcopatu, et ante episcopatum vita et conversatio fertur fuisse sanctissima, sicut etiam nunc caelestium signa virtutum indicio sunt. Etenim usque hodie feretrum ejus caballarium, quo infirmus vehi solebat, servatum a discipulis ejus, multos febricitantes vel alio quolibet incommodo fessos sanare non desistit. Non solum autem subpositi eidem feretro vel adpositi curantur aegroti, sed et astulae de illo abscissae atque ad infirmos adlatae, citam illis solent adferre medelam. Hic sane priusquam episcopus factus esset, duo praeclara monasteria, unum sibi, alterum sorori suae Aedilbergae construxerat, quod utrumque regularibus disciplinis optime instituerat. Sibi quidem in regione Sudergeona, juxta fluvium Tamensem, in loco qui vocatur Cerotaesei, id est, Ceroti insula; sorori autipsa Deo devotarum mater ac nutrix posset existere feminarum. Quae suscepto monasterii regimine, condignam se in omnibus etiam caelestia indicio fuere miracula.
Abbreviated transcription (Latin):
legitimo sibi matͥmonio coniunctam
si xp̃anus ẽẽ recte uoluerit nullial¬
teri eopulet. s ita ꝑmaneat aut ꝓpͥe¬
reconcilietur contugi. His itaq capitulis incõ¬
mune tractatis ac definitis ut nullũ deincep
ab aliquo nr̃m oriatur contentionis scanda¬
lum. aut alia ꝓ aliis diuulgarent᷑ placuit
ut queq definta sunt unꝰquisq nrm manꝰ¬
ꝓpͥe subseͥptione confirmaret. Quam senten
dum dictaui. actum in mense ⁊ indictioue

Expanded text:
legitimo sibi matrimonio conjunctam, legitimo sibi matrimonio conjunctam, si Christianus esse recte voluerit, nulli alteri copuletur; sed ita permaneat, aut proreconcilietur conjugi. « His itaque capitulis in commune tractatis ac definitis, ut nullum deinceps ab aliquo nostrum oriatur contentionis scandalum aut alia pro aliis divulgarentur, placuit ut quaeque definita sunt unusquisque nostrum mane subscriptione confirmaret. Quam sententdam dictavi. Actum in mense et indictione
Abbreviated transcription (Latin):
Ut nullus clericoꝵ relinquens ꝓprium
ep̃m passim qͦlibet discurrat. neq alieu¬
bi ueniens absq cõmendatitiis litteris
sui p̃sulis suscipiat᷑. qͦd si senel susceptꝰ
noluerit inuitatus redire. ⁊ susceptor
⁊ his qui susceptus : ex comunicationisub
ꝑegrini contenti sint hospitalitatis mu¬
nere oblato nulliq eoꝵ liceat ullũ offi¬
ciũ sac̾dotale absq ꝑmissu ep̃i in cuius
parroechia ẽẽ cognoscitur agere. ui
Ut bis in anno synodus congregetur.
s qi diuerse cause impediunt placu¬
it om̃ib in cõmune ut kł augustas
in loco qͥ appellat᷑ clofes hoc semel ian¬
no congregetur. UII.
ambitionẽ s os aguoscant tẽpꝰ: ordinẽ
Capitulũ in cõmune tractatũ ÷ ut plu¬
res epi crescente numero fideliũ augeren¬
tur. s. de hac re ad p̃sens siluimus. ix
ceat nisi legitimũ habere conubium
nullus incestũ faciat. uullus coniugẽ
cationis causa relinquat..x
Quod siquisꝗͣ. ꝓpͥam expulerit coniugẽ

Expanded text:
Ut nullus clericorum relinquens proprium episcopum, passim quolibet discurrat: neque alicubi veniens absque commendatitiis litteris sui praesulis suscipiatur. Quod si semel susceptus est, et noluit invitatus redire, et susceptor, et is qui susceptus est excommunicegrini contenti sint hospitalitatis munere oblato, nullique eorum liceat ullum officium sacerdotale absque permissu episcopi in cujus parochia esse cognoscitur, agere VII. De synodis. Ut bis in anno synodus congregetur: sed quia diversae causae impediunt, placuit omnibus in commune, ut Kalendis Augusti in loco qui appellatur Clofeshooth semel in anno congregetur. VIII.ambitionem: omnes agnoscant tempus et ordinem capitulum in commune tractatum est. Ut plures episcopi, crescente numero fidelium, augerentur; sed de hac re ad praesens siluimus. Decceat nisi legitimum habere connubium. Nullus incestum faciat, nullus conjugem cationis causa, relinquat. Quod si quisquam propriam expulerit conjugem
Abbreviated transcription (Latin):
ut ñ canticũ quod canebant tremefacte in¬
ter mittent. Ipse aut̃ splendor remissȩ lucĩ
oratorii secessit. ibiq aliquandiu remora¬
tus ⁊ ea loca oꝑiens sic uidentib cunctis
ad celi se alta subduxit. ut nulli ẽet dubi¬
ui quin ipsa lux que animas famula
corꝑib earũ locũ in qͦ requieture ⁊ diẽ
resurrectionis eẽnt expectature monstra¬
eoꝵ cũ alio iumiore positꝰ fuerat referr&
minis uident᷑ suꝑare fulgorem uiii

Expanded text:
ut etiam canticum quod canebant tremefactae inut etiam canticum quod canebant tremefactae intermitterent. Ipse autem splendor emissae lucis,  est, ad occidentem oratorii secessit, ibique aliquandiu remoratus et ea loca operiens, sic videntibus cunctis ad caeli se alta subduxit; ut nulli esset dubium, quin ipsa lux quae animas famularum corporibus earum locum in quo requietura, et diem resurrectionis essent exspectatura, monstraeorum cum alio juniore positus fuerat, referreminis viderentur superare fulgorem
Abbreviated transcription (Latin):
moria ledificatione sequentiũ ab hisqui
nouere descͥpta habent ab multis. Exqͥ¬
b ⁊ nos aliqua historie nr̃e eccłastice in¬
serere curauiui. Cum tẽpestas sepedic¬
te eladis late cuncta depopulans. etiã¬
in parte monasterii huiꝰ. illã qua uiri
tenebant᷑. inuasisset.⁊ passim cotidie
raꝑent᷑ ad dũm. sollicita mente mater
congregationis qua hora ⁊̃ eã monaste¬
rii partẽ qua aucillarũ dei cat̾ua aui¬
roꝵ. erat secreta conturbnio eade plaga
taugẽt. crebriꝰ inconuentu soroꝵ ꝑquire
re cepit. qͦ loco monasterii corpora sua
poni ⁊cimitium fieri uellent cũ eas eodẽ
quo cetos ext̾minio rapari e mundo con¬
tinget. Cũq nichil certi responsi iam¬
si sepiꝰ inquirens a sororib accepisset.
gresse de oratorio famule xͥ ad sepulchra
frni qui eas ex hac luce p̃cesserant. soli¬
tas dnõ laudes decantarent. ecce subito
lur emissa celitus ueluti linteu magnũ
uenit suꝑ onis tantoq eas stupore ꝑculit

Expanded text:
moriam aedificationemque sequentium, ab his qui novere, descripta habentur a multis: e quibus et nos aliqua Historiae nostrae ecclesiasticae inserere curavimus. Cum tempestas saepe dictae cladis late cuncta depopulans, etiam partem monasterii hujus illam qua viri tenebantur, invasisset, et passim quotidie raperentur ad Dominum; sollicita mater congregationis, qua hora etiam eam monasterii partem, qua ancillarum Dei caterva a virorum erat secreta contubernio, eadem plaga ta Al., loco in monasterio corpora sua poni et cimiterium fieri vellent, cum eas eodem quo caeteros exterminio raptari e mundo contingeret. Cumque nihil certi responsi, tametsi saepius inquirens, a sororibus accepisset, gressae de oratorio famulae Christi, ad sepulcra fratrum, qui eas ex hac luce praecesserant, solitas Domino laudes decantarent, ecce subito lux emissa caelitus veluti linteum magnum venit super omnes, tantoque eas stupore perculit,