comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quisp prbt iussione epĩ de occultis cantũ quia demanifestis semꝑconur¬
nit uidicara ssiatrm post acceptã confessionis penitentia singulos pada arai¬
tione neconciliari morientibus uero sine cunctamine communio & po¬
conciliatio prebeatur. Qusint dies purificitionis milierss
Q uenoxa fuerit mulier post quot dies debeat eccłam in trare testam̃¬
qui imisterio aecipitur. Namsi hora eadem quia genuerit alum er
nondolor inculpaest Incarnis autẽ commixtione uolurtsseetii apri
ueroa p batione gemitus Vnde e ipsi primo matrimonio dicitior indols
Siquis admallũ legibus mannitus fuerit & nonuenerit :
bannien mitat: donec ueniat & dere qua interpellatis fuienat ius ti¬
mari faetat. Si infra annũ nonuenerit : derebus oiusque inbanns
mose surt oete mtrogetur & quie qud inde iudicatus fiat sronmon¬

Expanded text:
sque presbiter iussione episcopi de occultis tantum, quia de manifestis episcosque presbiter iussione episcopi de occultis tantum, quia de manifestis episconit iudi are, statim post acceptam confessionis penitentiam singulos data oratione reconciliari. Morientibus vero sine cunctamine communio et reconciliatio praebeatur. 207. Quot sint dies purificationis mulieris. Cum enixa fuerit mulier, post quot dies debeat ecclesiam intrare, testamequia in mysterio accipitur; nam si hora eadem, qua genuerit, actura non dolor in culpa est. In carnis commixtione voluptas est, in prolis vero prolatione gemitus. Unde et ipsi primo matrimonio dicitur: In doloSi quis ad mallum legibus mannitus fuerit et non venerit, bannum mittatur, donec veniat et de re, pro qua interpellatus fuerit, iustitiam faciat. Si infra annum non venerit, de rebus eius, quae in banno missae sunt, rex interrogetur, et quicquid inde iudicaverit, fiat. Prim
Abbreviated transcription (Latin):
i quo dñs resurrexit om̃s uenerabilit̃ colant Namsi pagani obmemo¬
riam ae reuerentiã deorũ suorũ quosdam dies colunt & iudeimore
carnali sabbatũ carnalit̃ obseruant quanto magis a xp̃ianis istedies
honorifice colendus ẽ ne in illo scõ die uanis fabulis aut locutionib
siue cantationibus uel saltationibus aut derisionibus stando mbiuus
eplateis ut solet inseruiant. sed ad sacerdotem aut ad alique sapientẽ¬
hominem & bonum ueniant &e eorũ p̃dicationibus & bonis locutioni¬
bus quȩ ad animam ꝑtinent utantur & illodie seu sabbato aduespe¬
ras & admatutinas siue ad missam cũ eoꝵ oblationibus si fieri potest
eundo & redeundo in campũ & ad dñm faciant ut os eos ueracit̃ xp̃ianos
&e deuotos esse cognoscant. Dereconciluondis penitentibus¬
Qua uaria necessitate prepedimur canonũ statuta dere conciliandis
penitentibus pleniter obseruare ꝓpt̃ ea omĩno non dimittatur ut unus¬

Expanded text:
quo Dominus resurrexit, venerabiliter colant. Nam si pagani ob memoriam et reverentiam deorum suorum quosdam dies colunt, et Iudaei more carnali sabbatum carnaliter observant, quanto magis christianis iste dies honorifice colendus est, ne in illo sancto die vanis fabulis aut locutionibus sive cantationibus vel saltationibus, stando in biviis et plateis, ut solet, inserviant. Sed ad sacerdotem aut ad aliquem sapientem et bonum veniant et eorum praedicationibus et bonis locutionibus, quae ad animam pertinent, utantur. Et illo die seu sabbato ad vesperas et ad matutinas sive ad missam cum eorum oblationibus, si fieri potesteundo et redeundo in campum et ad domum faciant, ut omnes eos veraciter christianos et devotos esse cognoscant. 206. De reconciliandis poenitentibusra necessitate praepedimur canonum statuta de reconciliandis poenitentibus pleniter observare; propter a omnino non dimittatur, ut unus
Abbreviated transcription (Latin):
Si uͦ monachus ad aliũ monasteriũ migrauerit : substantiã eiꝰ prius
monasteriũ possĩdeat & in alio monasterio ipse non recipia tur.
L De feruo in monasteriũ recepto
Sialiquis in cognitꝰ inmonasteriũ egrediuoluerit ante trienniũ
monachi ei ñ prestetur. Et si intra .iii. annos aut seruus aut lib̵tus
uł colonꝰ quȩratur: dño suo reddatur cũ om̃ib quȩ ad tulit tam accep¬
ta deimpunitate. Si autẽ intra trienniũ requisitꝰ ñ fuerit : postea
quȩri ñ potest : sed tantũ ea que inmonasteriũ adduxit: dominꝰ
serui recipiat:) D monachis larcis factis
Si aũt monachus laic̃ faet fuerit honore & cingulo spolietur: et eꝑaiii¬
res eiꝰ monasteriꝰ adiciantur. Qđ simonasticã uitã reliquerit : p̃ses

Expanded text:
 prius monasterium possideat, et in alio monasterio ipse non recipiatur. 380. De servo in monasterio recepto. Si aliquis incognitus in monasterium ingredi voluerit, ante triennium monachi habitus ei non prestetur. Et si intra tres annos aut servus vel libertus vel colonus quaeratur, domino suo reddatur cum omnibus quae attulit, ta de impunitate. Si autem infra triennium non fuit requisitus, postea queri non poservi recipiat. 381. De monachis laicis factis. Si autem monachus laicus factus fuerit, honore et cingulo spolietur et res eius monasterio adiciantur. Quod si monasticam vitam reliquerit, praes
Abbreviated transcription (Latin):
nere & scđm dñi mandacũ letimũ coniugiũ nequaquã posse uillaocca¬
soe separari excepta eausa fornicationis nisi consensu amborum
Dlacuit fideles intelligant pactũ quicũ dõ in bapcismate fecerunt
redi abolt opib eiꝰ istruantur fideles Siuero iura humane pacciuonis
funua coneruantur quanto magis feruentius iuri taonti patiq cũdõ fac¬
Aasunt ureuo cabilit̃ sunt obseruanda. Ut prbi sllicte apett o¬
QLarndo popls ad ecdas uenerit tam ꝑdies dñi cos qua ce ꝑ sollepnita tessco
aliud nonibi agat nisi qđ addĩ ꝑtinet seruitiũ Illas uerobaluti meset
altamiones cantieaque turpia acluxuriosa ceilla luxa diabolican ficiat
nec uinplateis nec indomibus neq: in ullo loco quia het depaga norũ consu¬
tudone remanserunt. & qui psafecerit canonicam senteontã decipcartsi¬

Expanded text:
ndum Domini mandatum, legitimum conjugium nequaquam posse ulla occasione separari, excepta causa fornicationis, nisi cum consensu amborum, dimus, ut intellegant pactum quod cum Deo in baptismate fecerunt.ribus eius, instruantur fideles. Si vero iura humanae pactionis firma conservantur; quanto magis ferventius iura tanti pacti, quae cum Deo facta sunt, irrevocabiliter sunt observanda! 194. Ut sacerdotQuando populus ad ecclesias venerit tam per dies dominicos quam et per solemnitates sanctorum, aliud non ibi agat nisi quod ad Dei pertinet servitium. Illas vero balationes et saltationes canticaque turpia ac luxuriosa et illa lusa diabolica non faciat nec in plateis nec in domibus neque in ullo loco: quia haec de paganorum consuetudine remanserunt. Et qui ipsa fecerit, canonicam sententiam accipiat
Abbreviated transcription (Latin):
aurũ & argentũ qđ ardere ñ potuit. Siuero quȩ com̃data fuerant furto
ꝓbantur ablata ei qui cõm̃data ꝑdiderat spatĩ tribuatur donec furẽ
sua inuestigationẽ ꝑ quirat. Et sicũ inuenerit com̃datori respprias
tantũ modo reformare ꝓcuret. Cõpositio uͦ fusti ad eũ qui habuit cõ¬
m̃data ꝑtineat. Qđsifur ñ fuerit intrastatutũ tẽpꝰ inuentꝰ medo¬
etas rerũ cõm̃data dño suscipiente reddatur. Dãpnũ uͦ mediũ utris
sustuieant . & si post modũ dñs apud eũ eui cõmenda uerit quȩtũq
fuerit suppressa reppererit: sicut furtiua abeo exiganturꝰ¬
Siquis seruũ suũ uendiderit forsitan ci nesciens facutatesi
habeat dñs eꝰ potestatẽ qui eũ uendidit requirendi ros es ubi¬

Expanded text:
auro et argento quod ardere non poterat. Si vero quae commodata fuerant, furto probantur ablata, ei qui commodata perdiderat spatium tribuatur, donec furem sua investigatione perquirat, et si eum invenerit, commodatori res proprias tantummodo reformare procuret. Compositio vero furti ad eum qui habuit commodata pertineat. Quod si fur non fuerit intra statutum tempus inventus, medietas rerum commodatarum domino suscipiente reddatur. Damnum vero medium utrique sustineant, et si, postmodum dominus apud eum qui commodaverit quaecunque fuerint suppressa, repererit, sicut furtiva ab eo exiganturSi quis servum suum vendiderit, forsitan eius nesciens facultates, habeat dominus eius potestatem, qui eum vendidit, requirendi res eius, ubi
Abbreviated transcription (Latin):
em̃det eũ primo ut nulla sit coinquinationis in eo suspitio & cũ lege
sua uicinis hoc em̃det. Si autẽ plurimorit inuicinio putteus fue¬
Sicui aurũuł argentũ aut ornam̃ta uł quecũq õmanaatu snerm
dende & indomo ipsius cũ reb: sus forsitan fuerint in cendiõcre¬
matȩ una cũ testib qui cõm̃datet susceperat p̃beat sacram̃ta nihil
exinde suis ꝓfusse compendus & nihil cogatur ex soluere excepto

Expanded text:
endet eum primo, ut nulla sit coinquinationis in eo suspicio, et cum lege sua vicinis hoc emendet. Si autem plurimorum in vicinio puteus fuecui aurum vel argentum aut ornamenta commendadendae, et in domo ipsius cum rebus suis forsitan fuerint incendio crematae, una cum testibus qui commodata susceperant, praebeat sacramenta nihil exinde suis profuisse compendiis, et nihil cogatur exsolvere, excepto
Abbreviated transcription (Latin):
Dignũ ac necessariũ ẽ ut hiis siꝑ queq loca directi simul
cũ ep̃issunius cuiꝰq dio cesis ꝑspiciant locamonasteriorũ canonĩ corum̃
parit & monachorũ similit̃q puellarũ si in apto & congruo loco sint posi¬
nasterii sic̃ in scã regula dicit. Monasteriũ autẽ itadebet constitii
ut omia necessariã in fra monasteriũ exerceantur ut ñsit nietestui¬
tas monachis uł clericis uagandiforas quia omĩnonon expedit ahim abio¬
& cura pauperũ memores sitis & ꝓpt̃ qđ res eccłastica ea fidelibus
debis rationẽ reddituri estisiñ dãpnatione sedȩ t̃nigaudui merecese
accipere mert amini E Vt adinierũ a ngo in pendula sigqm nini staus
solumꝰ uos sire uoluntatẽ nr̃am qđ nos parati sumꝰ uos ad iuua re
uos eũ qi aees sẽ et ut iniusteriũ ur̃m a dimplere ualeatis simulq

Expanded text:
Dignum et necessarium est, ut missi per quaeque loca directi simul cum episcopo uniuscujusque dioecesis perspiciant loca monasteriorum canonicorum pariter et monachorum, similiterque puellarum, si in apto et congruo loco sint posinasterii, sicut in S. Reg diversae intra monasterium exerceantur, ut non sit necessitas monachis vagandi foras, quia omnino, non expedit animabrum memores sitis, et propter quod res ecclesiasticae a fidelibus de his rationem reddituri estis, non damnationem, sed aeterni gaudii mercedem accipere mereamini. 375. Ut adiolumus vos scire voluntatem nostram, quod nos parati sumus vos adiuvare, ubicumque necesse est, ut ministerium vestrum adimplere valeatis. Simulque
Abbreviated transcription (Latin):
& conp̃henderit a ceruos frugũ siue stantes sege ntes in agris
reddet dãpnũ qͥignẽ succenderit. Deeo qui pecuniam commendauerit.¬
Si quis cõm̃dauerit amico pecuniã aut uas incustodiã & ab eoqui susceꝑit
furto ablatũ fueritisi inuenitur fur: duplũ reddat silatet dñs domꝰ appli
catur ad eos : & urabit qđ non extenderit manũ in rẽ ꝓximisui: ad per¬
petrandã fraudẽ iibouẽ uł asinũ & ouẽ acuestim̃tũ & quicqͥd dampnũ
inferri potest abeo utriusq causa ꝑueniat & silli arbitres iudicarint
duplũ resticuat ꝓximo suo. deasino boue om̃iq: iumento commendatõ¬

Expanded text:
ntes segetes in agris, reddet damnum qui ignem succenderit. si quis commendauerit amico pecuniam aut uas in custodiam et ab eo qui susceperat furto ablata fuerint, si inuenitur fur, duplum cabitur ad deos, et iurabit, quod non extenderit manum in rem proximi sui ad perpetrandam fraudem in bove vel asino et ove ac vestimento. Et quicquid dampnum inferre potest, ab eo utriusque causa perveniat. Et si illi arbitres iudicaverint, duplum restituat proximo suo. 23. De asino, bove, omnique iumento ad custo
Abbreviated transcription (Latin):
ita deto agat᷑ Isuͦ qui easdẽ res primꝰ inuasit & iniuste uendidit
netn & emptores excepta sola ꝑsona paruuli hoc qđ fraudulent
almset̃ intra patriã em̃dare cogant᷑ & postea sic̃ conteptores
iussionis nr̃e subfidenissorib ad nram p̃sentiã uenire cõpellant᷑¬

Expanded text:
ita de eo agatur. Is vero qui easdem res primus invasit et iniuste vendidit, ita de eo agatur. Is vero qui easdem res primus invasit et iniuste vendidit, nec non et emptores, excepta sola persona parvuli, quod fraudulenter admiserunt intra patriam emendare cogantur, et postea, sicut contemptores iussionis nostrae, sub fideiussoribus ad nostram praesentiam venire conpellant
Abbreviated transcription (Latin):
ditas int̃fecti ad alios suos legitimos heredes ꝑueniat : Int̾fectori suͦ
hereditas: infisco redigat᷑. Ipse uͦ ordinante ep̃o. publice penitentiȩ
I uitũq res alienas cuilibet homini uendiderit. & ipse. homo easdẽ
resalicui alteri dederit sine uendiderit & ipse. quitune eas res cõ¬
paratas habet ꝑ malũ ingeniũ ꝓpno filio aut alter cuilibet
ne dñ egt enos annos habenti iustitiȩ collendȩ causa tradiderit
uolumꝰ a i firmĩt̃ p̃cipimꝰ ut si pat̃ eiusdẽ paruuli uncerit. ipse in¬
eret incausa rationẽ reddeidi ꝓfilio suo : Siaut̃ ipse pat̃ mortiũ
esti timno legtimꝰ eꝰ ꝓpinquus qui iustȩ eitutor aut defensor er
undet᷑ pipso rationẽ reddere cõpellat᷑ : dimilit̃ dealiis omib iuft¬
tus a deũ ꝑtinentib ex cepta sua legitina hereditate quie ꝑsucas¬
sionẽ parentũ suoꝵe leitime euenire debuitt Qđ si quis hanc nran
iussionẽ contẽpseritiuł negl exerit : sic̃ deceteris contẽptiribus

Expanded text:
ditas interfecti ad alios suos legitimos heredes perveniat. Interfectoris vero hereditas in fisco redigatur. Ipse vero ordinante episcopo publica poenitentia . Quicumque res alienas cuilibet homini vendiderit, et ipse homo easdem res alicui alteri dederit sive vendiderit, et ipse qui tunc easdem res comparatas habet, per malum ingenium proprio filio aut alteri cuilibet necdum legitimos annos habenti, iustitiae tollendae causa tradiderit, volumus atque firmiter praecipimus ut si pater eiusdem parvuli vixerit, ipse intret in causam rationem reddendi pro filio suo. Si autem ipse pater mortuus est, tunc legitimus eius propinquus, qui iuste ei tutor ac defensor esse videtur, pro ipso rationem reddere compellatur. Similiter et de aliis omnibus iustitiis ad eum pertinentibus, excepta sua legitima hereditate quae ei per successionem parentum suorum legitimae evenire debuit. Quod si quis hanc nostram iussionem contempserit vel neglexerit, sicut de ceteris contemptoribus,
Abbreviated transcription (Latin):
possit subiacere sententiȩ. ut uacantẽ locũ quẽ ad modũ disciplina
ecłastica exigit his qui consetrabat᷑ acciꝑet: Sique uero aliȩ eer¬
serint : causȩ quȩ ad statũ ȩccłarũ ad concordiã ꝑtineant sacertũ
illic subtimore dñi uolumus ut modo uentilentur: & de cõponendis¬
atq cõpositis om̃ib ad nos relatio plena mitat᷑. ut ea quȩ iuxta
ecđ asticũ morẽ iuste & rationabilit̃ fuerint definitȩ᷑. nr̃a quoꝗ
sententia roborent᷑: Ex his enĩ possumꝰ cognocere. qualit̾ decet̾is
agat᷑: qualit̃ nos nil contra statuta maiorũ egisse peniteat :¬

Expanded text:
possit subjacere sententiae, ut vacantem locum, quemadmodum disciplina possit subjacere sententiae, ut vacantem locum, quemadmodum disciplina ecclesiastica exigit, is, qui consecrabatur, acciperet. Si quae vero aliae emerserint causae, quae ad statum Ecclesiarum, et ad concordiam pertineant sacerdotum, illic sub timore Domiatque conpositis omnibus ad nos relatio plena mittatur; ut ea, quae iuxta ecclesiasticum morem iuste et rationabiliter fuerint definita, nostra quoque sententia roborentur. Ex his enim possumus cognoscere, qualiter de ceteris agatur, qualiter nos nil contra statuta maiorum egisse peniteat
Abbreviated transcription (Latin):
t om̃s ep̃i qui in quibusdã grauiorib pulsant᷑ uł criminant᷑
causis quotiens necesse fuerit libere apłica appellant sedẽ : atq
adeã quasi ad matrẽ confugiant. ut abea sicut semꝑfuit pie fulci¬
antur defendant᷑ & liberent᷑: Cuius dispositioni om̃s maiores
aecclesiasticas causas & ep̃orũ iudicia. antiqua apłorũ corumq
quialit̃ erga fr̃s egerint. quã eiusdẽ sedis papȩ fieriplacuerit :
Canonib quippe iubentib intalibus absq romano nil decerni pon¬
tifice nec ad synodũ ep̃m conuocari debere: & quicquid ex hiseo
in consulto presumptũ fuerit uiribus carere: decausa lupicini
cuimultũ & sepius postulanti cõmunionẽ hac ratione reddimꝰ:
cõmumone uideamꝰ fuisse suspensũ: Adiectũ etiã illud .ẽ. qđ huic
temere suꝑ ordinatus eẽ cognoscit᷑: qui ñ debuit ordinari ante quã
lupicinus in p̃senti positus aut confutatꝰ aut certe confessus iuste

Expanded text:
 episcopi, qui in quibusdam gravioribus pulsantur vel criminantur causis, quociens necesse fuerit, libere apostolicam appellent sedem atque ad eam quasi ad matrem confugiant, ut ab ea, sicut semper fuit, pie fulciantur, defendantur et liberentur, cuius dispositioni omnes maiores ecclesiasticas causas et episcoporum iudicia antiqua apostolorum eorumque qui aliter erga fratres egerint, quam eiusdem sedis papae fieri placuerit: canonibus quippe iubentibus in talibus absque Romano nil decerni pontifice nec ad synodum episcopum convocari debere, et quicquid ex his eo inconsulto praesumptum fuerit, viribus carere. 31. De causa Lupicini cui multum et saepius postulanti communionem hac ratione reddidimucomunione videbamus fuisse suspensum. Adiectum etiam illud est, quod huic temere superordinatus esse cognoscitur, qui non debuit oLupicinus in praesenti positus, aut confutatus, aut certe confessus justae
Abbreviated transcription (Latin):
eps aut aliqua eũ grauis necesfitas detinuerit: pro se legatũ adsinodũ
mittat: Hec a cõmunione suspendat᷑ cuicrim̃ intenditur nisi¬
ad causã suã dicendã electorũ iudicũ statuta litteris euocatꝰ.
minime occurrerit hoc ẽ nisi alia p̃occupauerit necessitas
infraspatiũ duorũ łtriũ msiũ & eo ãplius ꝓut causa dictauerit:
qđ siexutraq parte ad causam dicendam uenerint. qd unus absq
qd siaccusatoꝵ ꝑsonȩ inuiditio ep̃oꝵ culpabiles apparuerint. ad
obicerint Infamis eni ꝑsona nec procurator potestet eẽ nec cognitoꝵ
absente uͦ ad uersarioT aiuidice dicta: ullã obtinebit firmitatẽ: neq¬
absente ꝑart alia accusare a ua ccusari potest. nec affinis testã ad mita:
uidicis ad quẽ fuerit appellatũ: Id ẽ. tit auctor sẽꝑreiforũ sẽquat᷑:
Siquis aũ
iudicẽ adũsũ sibi senserit. uocẽ appellationis¬

Expanded text:
episcopus , aut aliqua eum gravis necessitas detinuerit, pro se legatum ad synodum mittat. Nec a communione suspendatur, cui crimen intenditur ; niad causam suam dicendam electorum judicum die statuta litteris evocatus, minime occurrerit: hoc est, nisi eum aliqua praeoccupaverit necessitas infra spatium praedictorum mensium, et eo amplius, prout causa dictaverit. Quod si ex utraque parte ad causam dicendam venerint; quia unus absqQuod si accusatorum personae in judicio episcoporum culpabiles apparuerint , ad  ecclesiasticas voluerint. Infamis enim persona , nec procurator potest esse, nec cognitor. Absente vero adversario absens per alium accusare aut accusari potest, nec affinis testis admitti. iudicis ad quem fuerit appellatum, id est, ut actor semper rei forum sequatur. Si quis autem iudice
Abbreviated transcription (Latin):
& custodiasceri monias eiꝰ & suditia eiꝰ & p̃cepta & testimonia sic̃
scriptũ ẽ in lege mor̃ si & in libro paralipomenon: Tuaũ salomon
filimi: scitodm̃ patris tui & serui eicorde ꝑfecto & animo uoluntario
Adtendite etiã tobi dequolegitur. qđ cũ factus eẽt uir accepit uxorẽ
annã extribusua & genuit ex eafiliũ nom̃ suũ ĩponensei quẽ ab

Expanded text:
remonias eius et iudicia eius et praecepta et testimonia, sicut remonias eius et iudicia eius et praecepta et testimonia, sicut scriptum est in lege Moysi. Et in libro paralipomenon: Tu autem, Salomon fili mi, scito Deum patris tui, et servi ei corde perfecto et animo voluntario. Adtendite etiam Tobi, de quo legitur quod cum factus esset vir, accepit uxorem Annam ex tribu sua, et genuit ex ea filium, nomen suum imponen
Abbreviated transcription (Latin):
auctoritate ẽ cõprim̃da Necesse.ẽ. ut qđ maliis corrigere decernit.
in ea minime reppemat᷑: tã & hoc hũmilit̃ obsecrando ad monem̃
iugit̃ diligent̃q erudiatis sicati & facitis. & ut ĩmutue dilectionis
caritate & frat̃nitatis amore. atq ummitatis concordia uicissim
consistant sedula pat̾naq ad monĩtione instatis & ne inlicitis
actib creatorissui offensã incurrant. prouida solertiq circũ¬
spectione nichil ominus inuigiletis Ad tendentes beatũ iob cuiꝰ
studiũ ut beatus gregorius inmoralib libris scripsit. circa silios
erudiendos tale extitit. ut ñsolũ eos exteri ꝑfectos oꝑe & ser mone
efficeret. uerũ ȩtiã eoꝵ corda sacrifitu oblatione mundaret: ẽ¬
Ad tendite ȩtiã & dđ instruentẽ salomonẽ filiũ suũ dequo in primo
libro malachi legit᷑ E go indt iñgredior uiã uniuersȩ t̃rę confortare
& estouir fortis & obserũ eustedias dñidĩtui ut ambules inuus eiꝰ

Expanded text:
auctoritate est comprimenda, necesse est, ut quod in aliis corrigere decernit, in ea minime repperiatur. Nam et hoc humiliter obsecrando admonemus,iugiter diligenterque erudiatis, sicuti et facitis, et ut in mutuae dilectionis caritate et fraternitatis amore atque unanimitatis concordia vicissim consistant, sedula paternaque admonitione insistatis; et ne inlicitis actibus creatoris sui offensam incurrant, provida solertique circumspectione nihilominus invigiletis, attendentes batum Iob, cuius studium, ut beatus Gregorius in moralibus libris scripsit, circa filios erudiendos tale extitit, ut non solum eos exterius perfectos opere et sermone efficeret, verum etiam eorum corda sacrificii oblatione mundaret. Adtendite etiam et David instruentem Salomonem filium suum, de quo in primo libro Malachim legitur: Ego, inquit, ingredior viam universae terrae. Confortare et esto vir fortis et observa custodias domini Dei tui, ut ambules in
Abbreviated transcription (Latin):
del ibis sit: legitima em̃datione multet᷑: De examine aque frigide.¬
U̾ s exam̃ aquȩ frigidȩ qđ hactenus faciebant: amissis nr̃is om̃ib inter¬
negligentiã pauꝑes crucient᷑ & nos tedũ ꝓpt̃ eoꝵ clamores patiam̃
sinram gr̃am habe uelint : Popło aut̃ dicat᷑ ut caueat dealiis causis
se ad nos reclamare : nisi dequib aut missi nr̃i aut comites eis iustitias
facere noluerint demnferenda uicariis uel aliis ministris:
comitum exigenda
uicũq uicarii ł alii ministri comitũ tributũ qđ inferenda uocat᷑
maioris p̃tii apopł o exigere p̃sup̃sit quã amissis bonȩ mem̃oꝵiȩ
genitoris nr̃i constitutũ fuit. hoc ẽ. duos sołđ puna uacca: hoc qđ
in iuste suꝑ posuit atq abstulit sibiq retinuit. his quib hoc tulie tũ

Expanded text:
de liberis sit, legitima emendatione multetde liberis sit, legitima emendatione multetUt examen aquae frigidae, quod hactenus faciebant, a missis nostris omnibus interneglegentiam pauperes crucientur et nos taedium propter eorum clamores patiamur, si nostram gratiam hahere velint. Populo autem dicatur, ut caveat de aliis causis se ad nos reclamare, nisi de quibus aut missi nostri aut comites eis iustitias facere noluerint. 116. De inferenda a vicariis vel aliis missis comitum exigenda. Quicumque vicarii vel alii ministri comitum tributum quod inferenda vocatur, maioris pretii a populo exigere praesumpserit, quam a missis bonae memoriae genitoris nostri constitutum fuit, hoc est duos solidos pro una vacca: hoc quod iniuste superpos
Abbreviated transcription (Latin):
adiuuent s comites in suis hominib distringendis: Et si comites hanc
nrãmi constitutionẽ neglexerint : hoc ꝑmissos nr̃os ad nr̃am notitiã
ꝑferat᷑ dehomiodiis ł aliis iniustitis quȩa fiscalinis nr̃is fiunt
quia impune se ea cõmittere possẽ existimant nos actorib: nr̃is
p̃cipiendũ eẽ decernimꝰ neultra imprime fiant : ita ut ubicũq facta fueri
ollecte admale faciendũ fieriom̃ino  ꝓhibeant᷑: Et ubicũq huꝰ modi
p̃sũptiones factȩ fuerint : digna em̃datione corrigant᷑: Et si ꝑne
gligentiã comitis uł factesut ł ineidate rtmanser̃. hoc adnr̃am notitiã
eferat᷑ Auctor i factisifuerit p̃positꝰ ł aduocatꝰ siue centenarius ł quali¬
bet alia dignitatẽ p̃dita liba ꝑsona post legalẽ em̃dationẽ in loco factã
sub fide iussorib ad nr̃am p̃sentiã ueiat Multitudo uͦ siue deserins siue

Expanded text:
adiuvent comites in suis hominibus distadiuvent comites in suis hominibus distnostram constitutionem neglexerint, hoc per missos nostros ad nostram notitiam perferatur. 9. De homicidiis vel aliis iniustitiis quae a fiscalinis nostris fiunt, quia inpune se ea committere posse existimant, nos actoribus nostris praecipiendum esse decernimus, ne ultra inpune fiant, ita ut ubicumque facta fuerint, Collectae ad male faciendum fieri omnimodis prohibeantur; et ubicumque huiusmodi praesumptiones factae fuerint, digna emendatione corrigantur. Et si per neglegentiam comitis vel factae sunt vel inemendatae remanserunt, hoc ad perferatur. Auctor vero facti, si fuerit praepositus, vel advocatus, sive centenarius, vel qualibet alia dignitate praedita libera persona, post legalem emendationem in loco factam, sub fideiussoribus ad nostram praesentiam veniat. Multitudo vero, sive de servis sive
Abbreviated transcription (Latin):
t comutationes tã tẽpr̃ nr̃o quãq genitoris nr̃i legitime & rato¬
nabiles atq utiles eccłuis dĩ factȩ sunt : ꝑmaneant : Vbicũq uero
inutiles & in cõmode atq irrationabiles factȩ sunt dissoluantur
& retipiat unusquisq qđ dedit : Ubi uͦ mortua manus int̃ iacet. aut
alia quȩlibet causa quȩrationabił eẽ uideat᷑ inuenta fuerit: dili¬
batus fuerit testes in ꝑiuriũ scienter induxisse.
uicũq cẽpbatꝰ fuerit derd qđ scient̃ testes in ꝑiuriũ in duxisset. sub
fide iussione ad placitũ nrm uenire cõpellat᷑: ut ibi cũfidelib
quos popłs retiꝑẽ ñ uult : uolumꝰ ut hoc obseruet᷑ & teneat᷑ qđ in
ꝓprio capitulare nr̃o conscriptũ. ẽ iđ in libro .iIII. cap̃ .XXX. Quicũo
liber homo łlinemptione ł indebiti solutione denariũ merũ & bene
alioꝵ ł aduocati eos missis nr̃is ł comitib iussi p̃sentare noluen
adimplendã. ep̃i & abbates siue reliqui qͥbeneficia nrã habent

Expanded text:
 commutationes tam tempore nostro quamque genitoris nostri legitimae et rationabiles atque utiles ecclesiis Dei factae sunt, permaneant. Ubicumque vero inutiles et incommodae atque inrationabiles factae sunt, dissolvantur, et recipiat unusquisque quod dedit. Ubi vero mortua manus interiacet, aut alia quaelibet causa quae rationabilis esse videtur, inventa fuerit, dilibatus fuerit testes in periurium scienter induxisse. Quicumque comprobatus fuerit de eo, quod scienter testes in periurium induxisset, sub fideiussione ad palatium nostrum venire conpellatur, ut ibi cum fidelibus quos populus recipere non vult, volumus, ut hoc obervetur et teneatur, quod in priori capitulare nostro conscriptum est, id est in libro quarto: « Quicumque liber homo vel in emptione vel in debiti solutione denarium merum et bene aliorum vel advocati eos missis nostris vel comitibus iussi praesentare nolueriadimplendam episcopi et abbates, sive reliqui qui beneficia nostra habent,
Abbreviated transcription (Latin):
re ucet. Qd sĩplus ex his quicqũa tẽptare aut temerare p̃supserte pan
cũes eis comunicationis sententia feriat᷑ & ect᷑a: ededletimis queta i¬

Expanded text:
re licet. Quod si quis ex his quicquam temptare aut temerare praesumpserit, pari re licet. Quod si quis ex his quicquam temptare aut temerare praesumpserit, pari cum eis excommunicationis sententia feriatur. 89. De decimis, qua
Abbreviated transcription (Latin):
bas cũeo & cũ adulteris portionẽ tuã ponebas : & multatalia eoꝵq
similia: Pales uͦ ꝑsonȩ. indubitant̃ adulterȩ ẽẽ manifestant᷑ : qm
relicto immortali sponso ad anteriorẽ ut canes ad ꝓpriũ sunt reutse
entes uiris mortalib: se conglutinauer̃ : Quȩ etiã iuxta eundẽ apint
paulũ eo qđ uiduitatis ꝓpositũ dimiser̃: & fidẽ quã cũdõ peaende
ftangieos p̃ supserunt. atq primã fide p̃uaricauer̃ sunt dãnande a
ñobis quȩ & uob. atq areliquis nt̃i ordmis uiris a singulis uidelicet
sua indiocesi aliminib ȩccłȩ & acȩta fideliũ usq
odieariifa ctionẽ ut p̃dictũ ẽ sunt climinande : Ataliũ aut̃ consorto &
souetate. om̃i fidels inom̃b abstinere mandamus Suꝑqtibisettaon
placuit quousq inpso detestando & illicito atq sacrilego carnis con¬
tubnio ꝑseuerant. ut nullus xpĩanoꝵ nisi quib: ꝓprias studio cort¬

Expanded text:
bas cum eo, et cum adulteris portionem tuam ponebas; et multa talia, eorumque similia. Tales vero personae indubitanter adulterae esse manifestantur; quoniam relicto immortali sponso ad anteriorem ut canes ad proprium reversae sentes viris mortalibus se conglutinaverunt: quae etiam iuxta eundem Paulum apostolum eo quod viduitatis propositum dimiserunt, et fidem quam cum Deo pepigerunt frangere praesumpserunt, atque primam fidem praevaricaverunt, sunt dampnandae, a nobisque et vobis atque a reliquis nostri ordinis viris, a singulis videlicet sua in diocesi, a liminibus ecclesiae et a coetu fidelium usque ad satisfactionem, ut praedictum est, sunt eliminandae. A talium autem consortio et societate omnes fideles in omnibus abstinere mandamus. Super quibus etiam placuit, quousque in ipso detestando et inlicito atque sacrilego carnis contubernio perseverant, ut nullus christianorum, nisi quibus proprius studio corri
Abbreviated transcription (Latin):
qđ ceꝑunt inuite Aut uoluntaric reuertant᷑: deuirginib: aut̃ nonuelatis
sid eiuauerint: a sca momoria ꝓdecessore mño papa in nocentio talt̃ decretũ
habemus : he uero quȩnet dũ sacro uclamine tectȩ. tam̃ in ꝓposito uirgina¬
li semꝑse simul auer̃ ꝑmanente: licetiuelatȩ ñ fuerint si nupserint : hisa¬
genda aliquanto tẽpr̃ penitentia ẽ. quia sponsio earũ ad nontenebatur:
Sieñ int̾ homines solet bonȩ fidei contractꝰ nulla ratione dissolun
quantomagis ista pollicitatio quã cũdõ pepigit solui sine uindicta ñ po

Expanded text:
tariae revertantur. De virginibus autem non velatis, si deviaverint, a sanctae memoriae praedecessore nostro papa Innocentio taliter decretum habemus: « Hae vero, quae necdum sacro velamine tectae tamen in proposito virginali semper se simulaverunt permanere, licet velatae non fuerint, si nupserint, his agenda aliquanto tempore poenitentia est; quia sponsio earum a Domino tenebatur. Si enim inter homines solet bonae fidei contractus nulla ratione dissolvi, quanto magis ista pollicitatio, q
Abbreviated transcription (Latin):
placitis ad monitionẽ fecimꝰ & ꝑcapitularia nrã qualit̃ hȩc
obseruent᷑ or dinauimꝰ uolumꝰ atq ĩtbemꝰ ut deom̃ĩ conlabot ato
& deuino & defeno fidel it̃ & plenit̃ ab om̃ib nona & detima
ꝑsoluat᷑: denutrimine uͦ ꝓdetima: sic̃ hactenꝰ consuetudo fuit
Ab om̃ib obseruet᷑. Si quis tam̃ ep̃oꝵ fuerit qͥar gentũ ꝓhoc acciꝑ
uelit. in sua maneat potestate iuxta qđei & illi quihoc ꝑsol¬

Expanded text:
placitis admonitionem fecimus, et per capitularia nostra qualiter haec placitis admonitionem fecimus, et per capitularia nostra qualiter haec observarentur ordinavimus, volumus atque iubemus, ut de omni conlaboratu et de vino et foeno fideliter et pleniter ab omnibus nona et decima persolvatur. De nutrimine vero pro decima, sicut hactenus consuetudo fuit, ab omnibus observetur. Si quis tamen episcoporum fuerit qui argentum pro hoc accipere velit, in sua maneat potestate, iuxta quod ei et illi qui hoc persol
Abbreviated transcription (Latin):
excł uis quȩint̃ coheredes diuisȩ sunt. consideratũ ẽ quatinus si
scđm ꝓuidentiã & ad monitionẽ ep̃i ipsi coheredes eas uoluerintꝰ te¬
nere : & honorarẽ faciant i pin aut̃ hoc contradixerint ut in ep̃i
potestate maneat utrũ eas ita consistere ꝑmittat. aut reliquias
exende auferat: & ubi ad nr̃m beneficiũ eccłȩ ꝑtinentes ita diuise
eatoto dare neglex er̃. uolumꝰ ut ꝓmissos nr̃os constringant᷑
ut scđm capitu lart᷑ priorẽ soluant uniuꝰ anni noña & decima cũ
lege. & insuꝑ bannũ nr̃m: & hoc eis denuntiet᷑ qđ
quicũq hanc negligentiã iterauerit. beneficiũ unde hec nona
& decima ꝑ solui ebuit amisstirũ se sciat Ita enĩ continet᷑
in capitulare bonȩ memonȩ genitoris nr̃i in libro .i. cap̃ oluii.¬
ut qui ȩccłarũ beneficia habent. nonã & detimã ex eis ecełȩ
cuiꝰ res sunt donent Et quitale beneficiũ habent & ad mediȩ
& detimis unde & genitor nr̃ & nos frequent᷑ & indiuersis

Expanded text:
is quae inter coheredes divisae sunt, consideratum est, quatenus si secundum providentiam et admonitionem episcopi, ipsi coheredes eas voluerint tenere, et honorare faciant. Sin autem hoc contradixerint, ut in episcopi potestate maneat, utrum eas ita consistere permittat, aut reliquias exinde auferat. Et ubi ad nostrum beneficium ecclesiae pertinentes ita divisaeex toto, dare neglexerunt, volumus ut per missos nostros constringantur, ut secundum capitularem priorem solvant unius anni nonam et decimam cum sua lege, et insuper bannum nostrum. Et hoc eis denuntietur, quod quicumque hanc neglegentiam iteraverit, beneficium unde haec nona et decima persolvi debuit, amissurum se sciat. Ita enim continetur in capitulare bonae memoriae genitoris nostri in libro primo, cap. Ut qui ecclesiarum beneficia habent, nonam et decimam ex eis ecclesiae cujus res sunt donent; et qui tale beneficium habent, ad medietatet decimis, unde et genitor noster et nos frequenter et in diversis
Abbreviated transcription (Latin):
prbi ł seruientiũ sc̃orũ locorũ scđm uoluntatẽ conferentis ad
se debeant reuocare : Qđ si aliquis hȩc inde abstraxerit rapuerit fura¬
tusue fuerit. ł ea fraudauerit. aut uastauerit. seu quocũq com̃to aliena¬
uerit: sciat se eẽ canonicȩ ex cõmunicatũ . quo adusq ea quȩ abstulie
studeat reformare: deliberti suta sacer dotibus defensentur.¬
ibti quorũcũq ingemioꝵ a sacerdotib defensent᷑: nec ad publicũ ulla¬
tenus reuocentur: Nealiquis clericus ꝓquacũq occasione extraneã
ullus ergo deinceps clericorũ ꝓoccasione necessitatis uestis faciendi
inqua inter cetera ita legitup mus  digitiuls iis It
Siduas aꝓposito discedentes udontatisi saꝑ qaribus nos consulere

Expanded text:
presbiteri vel servientium sanctorum locorum secundum voluntatem conferentis ad presbiteri vel servientium sanctorum locorum secundum voluntatem conferentis ad se debeant revocare. Quod si aliquis haec inde abstraxerit, rapuerit furatusve fuerit, vel ea fraudaverit aut vastaverit seu quocumque commento alienaverit, sciat se esse canonice excommunicatum, quoadusque ea, quae abstulit, studeat reformare. Liberti quorumcumque ingenuorum a sacerdotibus defensentur nec ad publicum ullatenus revocentur. 87. Ne aliquis clericus pro quacumque occasione ex hoc extraneam ullus ergo deinceps clericorum pro occasione necessitatis vestes faciendi in qua inter cetera ita legitur decretum de viduis. Viduas a proposito discedentes viduitatis, super quibus nos consulere
Abbreviated transcription (Latin):
Q uiconuimio solo genałtuõ & escis immolaticis iuisisunt. poss
iciumus & manus impositione purgari : ita ut deinceps abidolotitis
abstinentes. sa cram̃torũ xp̃i possint eẽ partiapes : Siaut̃ aut idola
ad orauer̃ aut homicidiis uł fornicationib: contaminatis: ad cõmunio
suspendio ł qaeo libet modo uiolente infer̃ mortẽ nulla illis
inoblatione conbemoratio fiat : neq cũ psalmis ad sepulturã eoꝵ
cadauera  deducant᷑: Multi enĩ sibi hoc. pignorantiã usurparunt
Similiter . & dehis placuit: quipsuis sceleribus puniunt᷑ De uerbo¬
nẽ uerbũ ociosũ qđ locuti fuerint homines si retsdent ⁊ociosos¬
raionẽ deeo indie ulditi imultomagis lãnant᷑ noxia uerba loquentis
Otiosũ quippe uerbũ ẽ: qđ aut utilitate rectitudinis. aut ratione iuste
necessitatis caret: At tam̃ indie iudicii deto rationẽ reddantur:e¬
uȩtũq ꝓsarecłis fuer̾int conligata in potestate pontificis aut

Expanded text:
 convivio solo gentilium, et escis immolatitiis usi sunt, possunt jejuniis et manus impositione purgari, ut deinceps ab idolothitis abstinentes, sacramentorum Christi possint esse participes. Si autem idola adoraverunt, aut homicisuspendio vel quolibet modo violenter inferunt mortem, nulla de illis in oblatione commemoratio fiat, neque cum psalmis ad sepulturam eorum cadavera deducantur; multi enim sibi cum ignorantia uSimiliter et de his placuit qui pro suis sceleribus puniunturne verbum otiosum, quod locuti fuerint homines, reddent rationem de eo in die iuditii; multo magis damnantur noxia verba loquentes. Otiosum quippe verbum est, quod aut utilitate rectitudinis, aut ratione iustae necessitatis caret; attamen in die iudicii de eo rationem reddantis fuerint colligata, in potestate pontificis aut
Abbreviated transcription (Latin):
Abuniuersis epĩs dictũ. ẽ: Quisquis prbt an consulto ep̃o agendã in
quolibet loco uoluerit cȩlebrare : ipse honori suo c̃trarius existat :¬
Neprb̵t benedictionẽ ł penitentiã in ȩccła dare presumat.
enedictionẽ suꝑplebẽ in ȩccła fundere. aut penitentẽ in eccła
benedicere: prb̃o pęnitus nonlicebit: Ex detretis ꝙ̃orũ &¬

Expanded text:
ab universis episcopis dictum est, quisquis presbyter inconsulto episcopo agenda in ab universis episcopis dictum est, quisquis presbyter inconsulto episcopo agenda in quolibet loco voluerit celebrare, ipse honori suo contrarius existiter benedictionem vel poenitentiam in ecclesia dare praesumat. Benedictionem super plebem in ecclesia fundere aut poenitentem in ecclesia benedicere presbitero penitus non licebit. 72. Iudicio mu
Abbreviated transcription (Latin):
Placuit ut clericꝰ sirelicto officio suo ꝓpt̃ districtionẽ ad scłarẽ
fortasse c̃fugerit & his adquẽ recurrit solatiũ defensionis
impenderit: cũ eodẽ deaeccłae cõmunione pellatur :
lericũ ꝑ creaturas iurantẽ. acerrime obiurgandũ. Si ꝑstiterit
inuitio : ex cõmunicandum: Neante hora diei tertiã quis ad
conuiui ũ ꝑgat. necante benedictionẽ mandũcetoms
Noñoportere clericos uł laicos religiosos ante sacrã horã diei
IMutertiã inire conuiuia. ineq aliquando clericos nisi ymnodic¬
to edere panẽ. & post cibos grãs auctordõ referre Ut ꝓpte¬
si in consulto ep̃o agendã cȩlebrauerit. honorẽ priuetar:
ignorantes simplicit̃ aut dissimulantes audacit̃: p̃sente & in consulto
ep̃o cũ pluribus indomiciliis agunt agendã qđ discipli ne in con¬
gruũ esse cognoscit scĩtas ur̃a : Senilius ep̃s dix̃: fr̃s &  coep̃i nr̃i

Expanded text:
placuit, ut clericus si relicto officio suo propter districtionem ad saecularem placuit, ut clericus si relicto officio suo propter districtionem ad saecularem fortasse confugerit, et is ad quem recurrit solatium defensionis impenderit, cum eodem de Ecclesiae communione pellatur. Clericum per creaturas iurantem acerrime obiurgandum; si perstiterit in vitio, excommunicandum. 69. Ne ante horam diei tertiam quis ad convivium pergat nec ante benedictionem manducet. Non oportere clericos vel laicos religiosos ante sacram horam diei tertiam inire convivia, neque aliquando clericos nisi to, edere panem, et post cibum gratias auctori Deo referre. Ut si inconsulto episcopo agendam celebraverit, honore privetur. Eignorantes simpliciter aut dissimulantes audacter praesente et inconsulto episcopo cum pluribus in domiciliis agunt agendam. Quod disciplinae incongruum esse cognoscit sanctitas vestra. Genilius episco
Abbreviated transcription (Latin):
ũ ad cȩlebrandas missas in dĩ nomine conuenit᷑. popłs ñ ante dis¬
cedat quãmissȩ sollẽnitas cõpleat᷑ & ubi ep̃s fuerit benedic¬
tionẽ accipiant sac̃ dotis : Sac̃ dote autẽ uerbũ in eccła faciente
quiegressus deadiutorio fuerit excomunicet᷑: dehis quiȩccł astica
ieiunia absq necessitate dissoluunt.
iquis eoꝵ qui continentiȩ student. absq: necessitate corporea
tradita in cõmune ieiunia & ab eccła custodita suꝑbiendo
dissoluit: stimulo suȩ cogitationis impulsus anathema sit: Vt
sacramentũ catecuminũ non prebeatur.
tẽ placuit ut eã ꝑsollenissimos paschales dies sacram̃tũ cor¬
poris & sanguinis catecuminis nondet᷑ nisi solitũ salis quia
si fideles ꝑ illos dies sacram̃ta ñmutant. nec catetuminos oportet¬
mutare quȩd nĩ forma etiã a publicȩ pemitentib om̃ino sequen
da.ẽ: declericis quiad scłariũ defensionẽ confugiunt:

Expanded text:
Cum ad celebrandas missas in Dei nomine convenitur, populus non ante disCum ad celebrandas missas in Dei nomine convenitur, populus non ante discedat, quam missae sollempnitas conpleatur. Et ubi episcopus fuerit, benedictionem accipiant sacerdotis. Sacerdote autem verbum in ecclesia faciente qui egressus de auditorio fuerit, excommunicetur. 62. De his, qui ecclesiastica ieiunia absque necessitate dissolvunt. Si quis eorum, qui continentiae student, absque necessitate corporea tradita in commune ieiunia et ab ecclesia custodita superbiendo dissolvit stimulo suae cogitationis impulsus, anathema sit. 63. Ut sacramentum catechumenis non praebeatur. Item placuit, ut etiam per solemnissimos paschales dies sacramentum catechumenis non detur, nisi solitum salis; quia si fideles per illos dies sacramenta non mutant, nec catemutare. Quae forma etiam a publice penitentibus omnino sequenDe clericis qui ad saeculares confugiunt. Id etiam
Abbreviated transcription (Latin):
aeccła catholica esse decernimus donec pęnitentiã agat. & os¬
tendat fructũ pęnitentię suȩ : ut possit cõmunione ꝑcepta in
ulti contra canonũ constituta sic ȩccłas quasȩdificauerint
postulant consetran. ut dotẽ quã eius eccłȩ contulerint cen¬
seant ad ep̃i ordinationẽ non ꝑtinere : Qđ factũ & in p̃terito displi¬
cet. & infuturo ꝓhibet᷑: sed omĩa scđm constitutionẽ antiquam
quȩtũq inĩ s fideles optulerint. antiquorũ canonũ instituta ser¬
uentur :: & om̃ia in ep̃ĩ potestate consistant: dehis tam̃ quȩ in altano
accesserint: tertia fidelit̃ ep̃is deferatur : Deeo qui a nathematis
putat p̃diũ possidere frustret᷑ : liceatq cuilibet ȩxcłasticae
ꝑsone uocẽ contradictionis afferre. & cũ fructib p̃teriti tẽporis
eadẽ p̃dia alienata reposcere: Ut popłs ante cõpletã missam
& benedictionẽ acceptã egredi non presumat

Expanded text:
ecclesia catholica esse decernimus, donec poenitentiam agat et osecclesia catholica esse decernimus, donec poenitentiam agat et ostendat fructum penitentiae suae, ut possit communione perceptMulti contra canonum constituta sic ecclesias quas aedificaverint postulant consecrari, ut dotem quam ei Ecclesiae contulerint censeant ad episcopi ordinationem non pertinere, quod factum et in praeterito displicet et in futurum prohibetur; sed omnia secundum constitutionem antiquam quicunque fideles obtulerint, antiquorum canonum statuta serventur, et omnia in episcopi potestate consistant. De his tamen quae in altario accesserint, tertia fideliter episcopis deferatur. putat praedium possidere, frustretur, liceatque cuilibet ecclesiasticae personae vocem contradictionis adferre et cum fructibus praeteriti tur. 61. Ut populus ante completam missam et benedictionem acceptam egredi non praesumat.
Abbreviated transcription (Latin):
nseptẽ gradibus om̃ia ꝓpinquitatũ nomina continent᷑: ultra quos
net affinitas inuenit᷑. nec successio potest ãplius p̾rogari Inscis¬
canonibus spũ dĩ conditis habetur insertum.
ncestis coniunctionib nichil ꝓrsus ueniȩ reseruamus: nisi cũ adulte¬
riũ separatione sanauerint: Incestos uero nec ullo coniugii nomine
p̃ualendos sanccmꝰ. sed quib: illicita coniunctio int̃ dr̃: nisi hi sunt
quosscorũ patrũ decreta coniugio copulari ꝓhibent. habebunt
incundi melioris coniugii libertatẽ: desacramento catetuminis
Anondando in diebuss sollemnibus p̃aschȩ.
Ut ꝑsollẽnissimos pasehabes ꝓlies sacram̃tũ cateruminis nondet᷑.
nec eis qui aliminb ȩccłȩ sunt axclusi: neq eis ante canonicã re

Expanded text:
ero gradibus omnia propinquitatis nomina continentur, ultra quos nec affinitas inveniri, nec successio potest amplius praerogari. Secconditis de incestis habetur insertum: Incestis coniunctionibus nihil prorsus veniae reservamus, nisi cum adulterium separatione sanaverint. » Incestos vero nullo coniugii nomine appellandos sanccimus; sed quibus inlicita coniunctio interdicitur, nisi hi sunt, quos sanctorum patrum decreta coniugio copulari prohibent, habebunt ineundi melioris coniugii libertatem. 76. De sacramento catecuminis non dando in diebus sollempnibus paschae. Ut per sollempnissimos paschales dies sacramentum caticuminis non detur, nec eis, qui a liminibus eccle
Abbreviated transcription (Latin):
cp̃sidibus quifideles ad p̃sidiatũ ꝓsiliunt ita placuit ut cũ
ꝓmoti fuerint litteras accipiant eccłasticas id ẽ. cõmunica¬
torias̃pta lam̃ ut in quibuscũq locis gesserint ab ep̃o cius dem
inaliena eccła non cõmunicent sine litters ep̃i sui erci ł la
Cassianus uł enensis ep̃s dixit: Statuat gratuitas urã . ut un¬
riseisq elericus uł laicus non communicet in alia plebe : sine
Se quis sȩcularium tam maioris ordinis quam & inferioris peccatũ
egert. & uocatus sui ep̃i auctoritate ad emendationẽ ac poeniten¬
tiam uenire distulerit : tam diusit ab xeccła ex corris &t catholicoꝵ
consortio sequestratus. quo usq quod in licite cõmisit emendet ac rea¬
tum suum usq ad satis factionem canonice diluat atq reconciliatio¬
ne proprii epĩ diuinis precibus indulgentiã c̃sequatur & ueniam.
accłȩq gremio acuius utero deuiauerat᷑ ꝑ acta satis factione ab eodẽ

Expanded text:
sidibus, qui fideles ad praesidatum prosiliunt, ita placuit, ut cum promoti fuerint, litteras accipiant ecclesiasticas, id est communicatorias; ita tamen, ut in quibuscumque locis gesserint, ab episcopo eiusdem in aliena ecclesia non communicent sine litteris episcopi sui. Cassianus Usulensis episcopus dixit: Statuat gravitas vestra, ut unusquisque clericus vel laicus non communicent in alia plebe sine Si quis saecularium tam majoris ordinis, quam et inferioris, peccatum egerit, et vocatus sui episcopi auctoritate ad emendationem ac poenitentiam venire distulerit, tandiu sit ab Ecclesia extorris, et catholicorum consortio sequestratus, quousque quod commisit emendet, ac reatum suum usque ad satisfactionem canonice diluat, atque reconciliatione proprii episcopi divinis precibus indulgentiam consequatur, et per veniam Ecclesiae gremio, a cujus utero deviaverat, peracta satisfactione ab eodem
Abbreviated transcription (Latin):
debo̾ p̃cedere. qr dubiuꝰ infide infideł ẽ: nec eis om̃ino
ẽẽ creden¬
dũ.ẽ. qͥ ueritatis fidẽ ignorant: nec recte c̃usationisutã
ducunt:
Im̃tales facile & indiffenter lacerant & criminant᷑: recte
&pie uiuentes: idõ suspitio eorũ discutienda ẽ pͥmo & corrigenda.

Expanded text:
ebet: quia dubius in fide, infidelis est. Nec eis omnino esse credenqui veritatis fidem ignorant, nec rectae conversationis vitam ducunt: quoniam tales facile et indifferenter lacerant, et criminantur recte et pie viventes. Ideo suspicio eorum discutienda est primo et corrigenda.
Abbreviated transcription (Latin):
conterat᷑ ut sciat quia tͥes dñs ds̃ solus & glosus suꝑ cubẽ t̾rarũ
Et uxxta antiqͥ insticutionis edictũ plus erga corrigendos agere
debet benuolentia quã seueritas: Plus cohortatio quã cõmonitio
amalo: & labia tua ne loquant᷑ dolũ. deũte quoq amalo & fac bonũ:
Nemo eñ bonũ faciens alteri uerbo aut facto nocere uult: Siqͥs hȩc ñ
obser uauerit: hostisi ẽ: animȩ sue : Siquidẽ lici fuerint: gradi
pelli debent ł extor:¬
crediderit habe negotiũ. prius ad eũ currat Raritatis ftaho ut famibi
colloquio cõmonitus ea sanare debeat. quȩ inquerimoniã dedimtur

Expanded text:
ut sciant, quia tu es dominus Deus solus et gloriosus super omnem terram. Et iuxta antiquae institutionis edictum plus erga corrigendos agere debet benivolentia quam severitas; plus cohortatio quam commotio; pla malo, et labia tua ne loquantur dolum. Diverte quoque a malo et fac bonum. Nemo enim bonum faciens alteri verbo aut facto nocere vult. Si quis haec non observaverit, hostis est animae suae. Si quidem clerici fuerint, gradu pelli debent vel extorediderit habere negotium, prius ad eum recurrat charitatis studio; ut familiari colloquio commonitus, ea sanare debeat quae in querimoniam deducuntu
Abbreviated transcription (Latin):
insidias qͥ m ȩccłam & in eccłasticos in differentes seuiunt conseruari
fir missime uolumꝰ in ȩccła Siqͥs ep̃s ab illis accusatorib qͥrecipiendi
sunt fuerit accusatus post quã ipse ab eis caritatiue c̃uentꝰ fuerit ut
ipsam causam em̃dare debeat. & eã corrigere noluerit. ñoli. sed tunc
ad sũ mos primates causaeiꝰ canonicȩ deferat᷑: q in congruo loco infra
ipsã prouintiã tẽpr̃ in canonib p̃fixo nicenis concilid̾ canonice conuoca
ipse canonice c̃uocatꝰ. sieũ aut infirmitas aut alia grauis necessitas ñ
detinuerit ad eẽ ñ debebit N̾ ultra prouintie t̃minos accusandi ante
licentia ñ ẽ: quã audientia roget᷑: Nã suis fuerit reb expoliatꝰ¬

Expanded text:
siam et ecclesiasticos indifferenter saeviunt viros, conservari firmissime volumus in saecula. Si quis episcopus ab illis accusatoribus qui recipiendi sunt, fuerit accusatus, postquam ipse ab eis charitative conventus fuerit, ut ipsam causam emendare debeat, et eam corrigere noluerit, non olim sed tunc ad summos primates causa ejus canonice deferatur. Qui congruo in loco, infra ipsam provinciam, tempore a canonibus praefixo Nicaenis, concilium canonice convocare ipse canonice convocatus, si eum aut infirmitas, aut alia gravis necessitas non detinuerit, adesse debebit, quia ultra provinciae terminos accusandi ante licentia non est, quam audientia rogetur. Nam si suis fuerit rebus exspoliat