comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
quies in pelago / nec ĩmio p̾cipiciũ
metuas / nec naufragiũ in sicer G
pͥncipiũ fortunatiẽ fuit. Qfmẽ
respice ut reliquis sit fortuẽ suo
mulcũ l in regno. quo fortũaciꝰ pͥn¬
cipiũ eo finis inc̾cior. Nõ ne uidesut
res hoñi turbinis mole uoluũ rait
quietũ mare tempestas turbida lu¬
cadũ mare mbib uesꝑ insequitur.
ut int̾ micia planũ iter incõfrago¬
sum desut. Sic prospitatꝭ insol ẽti¬
am in prouisa calamitas ⁊ lecissiẽ
cursũ uite mors claudit /⁊ sepe pͣ¬
mordio dissimilliꝰ finis ẽ G In
alco cepi E uide ubi designas uita
oĩs a fine describit᷑ ⁊ fiem plane
sencies qui pͥncipũl nõ sensistis
Qn sit̃ a fortũa editꝰ sũ R Et ẜuo¬
cũ filios in solio uidimꝰ ⁊ filios ie¬
gũ ii ergascusit ¶De lanto metu
eductor familia. Rmultidt̾
hoc uidet᷑ / parũ ẽ erit q mox inch.
dn cõ mag̾ꝭ tibi ꝙ duo ag̾cole uer¬
mes ꝓcent. An cibo molliore uestẽ

Expanded text:
quies in pelago est: nec in immo precipitium quies in pelago est: nec in immo precipitium metuas, nec naufragium in sicco. Principium fortunatum fuit. Finem respice: ut reliquis sic fortune suo multum licet in regno. Quo fortunatius principium, eo finis est incertior: nonne vides ut res hominum turbinis more volvuntur, ut quietum mare tempestas turbida, lucidum mane nubilus vesper insequitur? Ut inter initia planum iter in confragosum desinit, sic prosperitatis insolentiam improvisa calamitas et letissime cursum vite mesta mors claudit et sepe primordio dissimillimus finis est. In alto cepi. Vide ubi desinas. Vita omnis a fine describitur et finem plane senties, qui principium non sensisti. In summa fortuna editus sum. Et servorum filios in solio vidimus et filios regum in ergastulis. 18 DE LAUTO VICTU educor familia. Multum tibi hoc videtur; parum est eritque mox nichil. An ideo magis tibi quam duro agricole vermes parcent? An cibo molliore vescentur
Abbreviated transcription (Latin):
ubiq ortos tra pares extipit O
in magna fortuã ortq sũ Radu̾so
side̾ soliusti funẽ ꝙ si in tẽpestate
dieo acta ẽ tura ut nox te mueniat :¬
in portu G In alto natꝰ sũ R
Turbinib rero paces lacitãdo spe
prepta Scitũ ẽ illud lirici poere se¬
piꝰ uentꝭ agicat᷑ ingens pͥmꝰ ⁊ tel¬
se gͣuiore casu deccount curres. fe¬
ouiẽq sũmos fulgura mõtes ut cla¬
rũ fatear in alto nasti nec tnͣquillũ
certe nec tutũ ẽ alcitudo ꝙͣtalib hu¬
mana ꝑ seipãm inqͥetaest ꝑpetuo q
fremens comcͣoͣ unde miror quid icu
⁊ce displiceat. mecenatꝭ illico ĩpã n.
liltido attonat sũma nã cũ aln hͦ
uerbo bsi sint cur solus ille rephendĩt̃:
ail pret̾e̾a tã altũ qd nõ ⁊ sollicitudĩ ⁊
labori ⁊ muidie ⁊ pauori ⁊ merori ⁊
in fiẽ morti puimui sit/ Et sane oẽ
fastum emmẽtiamq mortalũ̃ sola
mors in planũ redigit. G Alto et
magno in statu natꝗ sum RIam pͥͫ
ex asco gues lapsus ⁊ magno raio

Expanded text:
Ubique ortos terra parens excipit. In magna fortuna natus sum. Adverso sidere solvisti funem; quod si in tempestate dies acta est, cura ut nox te inveniat in portu. In alto natus sum. Turbinibus rerum pates, latitandi spe prerepta: scitum est illud lyrici poete: Sepius ventis agitatur ingens pinus et celse graviore casu decidunt turres feriuntque summos fulgura montes. Ut clarum fatear, in alto nasci nec tranquillum certe nec tutum est. Altitudo quantalibet humana per seipsam inquieta est perpetuoque fremens tonitru, unde miror quid ita Senece displiceat Mecenatis illud: “Ipsa enim altitudo attonat summa”. Nam cum alii hoc verbo usi sint, cur solus ille reprehenditur? Nil preterea tam altum, quod non et sollicitudini et labori et invidie et pavori et merori et in finem morti pervium sit. Et sane omnem fastum eminentiamque mortalium sola mors in planum redigit. Alto et magno in statu natus sum. Iam primum ex alto graves lapsus et magno rara
Abbreviated transcription (Latin):
coltu crudũ illud. hͦ laceꝵ . Ille famu¬
lus segnis hic preceps. hic surdast᷑.
ħ contumax. ħ clamore cfendit̃ hic
silencio Ille illotꝭ uasis aquã trepidã
ħic unũ molle porrexit hus q̃rel¬
⁊ nõ tam aule ꝙͣ uici iesonãt ⁊ platee.
nec mim̾to Nam quid artinet iocũtiꝰ
domui sue prãsiuos precib fatigare
labor atq unũ in atriũ turba cõue¬
mens nͥ ut te icune oftentes ⁊ qĩ de
cõuiiu̾s tuis pedest̃ agas uoluptariũ
c̾umphid. Sit tubis cimbala ꝯcrepãt
ut que apparrat pompe oĩa att̾bu cai¬
tati nichis finge postadie unũ a̾ quẽ
cõuiuaꝵ tanculo egẽ quãti sua cons¬
scitit parapsis nãꝙͣ id ad cõnimiĩ dũb
tanẽ ubi ad mẽsam ebrii delerãt

Expanded text:
vultu, crudum illud, hoc lacerum; ille famuvultu, crudum illud, hoc lacerum; ille famulus segnis, hic preceps, hic surdaster, hic contumax, hic clamore offendit, hic silentio, ille illotis vasis aquam tepidam, hic vinum molle porrexit. His querelis non tam aule quam vie sonant et platee, nec immerito: nam quid attinet iucundius domi sue pransuros precibus fatigare? labor atque unum in atrium turba conveniens, nisi ut te vicinie ostentes et quasi de conviviis tuis pedester agas voluptarium triumphum? Sic tubis cymbala concrepant utque appareat pompe omnia tribui, caritati nichil, finge postridie unum aliquem convivarum tantulo egere quanti sua constitit paropsis: nunquam id a convivii domino tamen, ubi ad mensam ebrii deierant
Abbreviated transcription (Latin):
bstmẽs est adici et iuitam. E lautis
⁊ multipletib utor cibis Rasellũtu:¬
um si minis p̾sseris oꝓpͥmẽs. Si molliꝰ
paueris calcitrabit. Cent̾ uero depos
bras ꝯpͥmẽdas exitũ cõtẽplari
uictꝰ uoluptatis ꝯuiuuia stꝭ furo¬
ris. Qͥs em̃ infi põpaticꝰ furor est
multos diuites a negocuis hõeftiorib
fortassis abstractoᷤ honorifico tedio bnũ
in lotũ cog̾e̾ ⁊ muscos uentres aut
uacuos meliꝰ mã suros aut suo gͣciꝰ
immplendos arbit̾o exquisitꝭ ⁊ nocuus
cibis infaccire: ubi ut um morẽ gesẜis
palato multꝭ tedio fu̾i̾s atq fastidio
rio multũ sui̾sa palato. ꝙͥ dem q̃s
nõ dem qͥd des flacce scu qͥd facias nͥ ut pe¬
intꝰ nichil des. Et hanc curã illis liqs
discordant qui cẽtũ faciant aut nuille
uix sũ tacitꝭ saltem abeunt lamentꝭ
hoc male sapuit illud male oluit. ho
p̃feruidũ fuit Illud gelidũ Illud ĩtem¬
pestiuũ. hͦ mestu oblatũ. hoc uo i̾rato

Expanded text:
ens est adiciet vitam”? Lautis et multiplicibus utor cibis. Asellum tuum si nimis presseris opprimes, si mollius paveris calcitrabit. Venter vero deposbras comprimendas exitum contemplari. victus voluptatis, convivia sunt furoris. Quid enim nisi pompaticus furor est, multos divites, a negotiis honestioribus fortassis abstractos, honorifico tedio unum in locum cogere et multos ventres aut vacuos melius mansuros aut suo gratius implendos arbitrio exquisitis et nocivis cibis infarcire, ubi ut uni morem gesseris palato, multis tedio fueris atque fastidio? rio multum diversa palato. Quid dem? quid non dem? Quid des, Flacce? Sed quid facias, nisi ut penitus nichil des et hanc curam illis linqudiscordant, quid centum facient aut mille? Vix sine tacitis saltem abeunt lamentis: hoc male sapuit, illud male oluit, hoc prefervidum fuit, illud gelidum, illud intempestivum, hoc mesto oblatum, hoc irato
Abbreviated transcription (Latin):
locus ut defleã utq execrer ludiba
h hĩtiud ext̾nor/ quos uobis ab ex¬
mis mũdi finib furibud̃da pñs etas
intulit s du hoẽsq male ederit
has beluas hũãna esigie fermo aĩo
lingua latiã barbarico ue hĩtu ꝯp¬
to fomineã ad molliciẽ capillo mo¬
rib ad ap̾nam durct̾ie horridis
atq incultꝭ huic obsena crrꝑum
impudencissiẽ detegentes Illic
mis extãtib uolucrũ aꝑcissie desi¬
gnantes. An uero tã uigiles ingr̃i
an tã dociles discipuli plꝰ odn
meant᷑ in dubio ẽ quoꝵ ĩgenus
effciũ uides ut int̾ mĩmos duces ꝙ
int̾ scorta ⁊ mat᷑nas ꝓpe iã il ĩ¬
terfit aspectu nec dũ sistit s in
Dies ẜpens crescit ⁊ uariat᷑ insama
Cium quies ue a

Expanded text:
locus ut defleam utque execrer ludibria locus ut defleam utque execrer ludibria hec habituum externorum, quos vobis ab extremis mundi finibus furibunda presens etas intulit; sed dii hominesque male oderint has beluas humana effigie, ferino animo, lingua latina barbaricove habitu, compto femineam ad mollitiem capillo, moribus ad aprinam duritiem horridis atque incultis, hinc obscena corporum impudentissime detegentes, illinmis extantibus aptissime designantes! An vero tam vigiles magistri an tam dociles discipuli plus odii mereantur in dubio est, quorum ingeniis effectum vides, ut inter mimos ducesque, inter scorta et matronas prope iam nil intersit aspectu; necdum sistit, sed in dies serpens crescit et variatur insania. tium quiesve a
Abbreviated transcription (Latin):
mineꝰ/ nuẽ diuinꝰ ab õi autẽ ꝑte ꝓ¬
fusus atq monstrific̾ꝰ cultꝰ fuit.¬
O Exqͥ sicissime induor R oꝑosior
ornatꝰ ⁊ suspicrẽ cure ingentꝭ for¬
mosis forme gr̃am inminuit et
fulgore suo deforimiu mẽdax ꝓdit.
oculos q p̃cebeũtiũ ad speccandũ
excitat ¶staꝙ mulla re pelꝰ sibi ꝯslilit
de foriiis homo ꝙͣ dum formosus lult
uiberi uestꝭ insignior cultꝰq corꝑis qͥ
ad formam q̃ritur risus mou. G
Gleccissis colorib epornor Qnat᷑a
corpusculi feditatẽ. nec colores alte¬
rant. nec obores/ qͥn aut cõspectam¬
magis efficiũt. aut suspectam O
Precõsis ac barnis ornamẽtꝭ ãbior¬
s pone in feretro aureo pallidũ
cadau̾ gẽmis illud ostroq aircunda
quo plus ornatꝰ ⁊ plus erit horrorꝭ
seu qd loqrͦ ad miriã trahas ol¬
go noĩs inquirẽda est Si quid a
cadendo dr̃ cadau̾. cur nõ ut mortui
sic nuẽtꝭ recte dr̃. nẽpe illud ceci ͭ
hͦ casurũ est /cadit q dõtinue O

Expanded text:
neus, nunc divinus, ab omni autem parte profusus atque monstrificus cultus fuit. Exquisitissime induor. Operosior ornatus et superstitiose cure intentus formosis forme gratiam imminuit et fulgore suo deformium mendas prodit oculosque pretereuntium ad spectandum excitat. Itaque nulla re peius sibi consulit deformis homo quam dum formosum vult videri. Vestis insignior cultusque corporis qui ad formam queritur risus movet. Electissimis coloribus exornor. Natura corpusculi feditatem nec colores alterant nec odores, quin aut magis conspectam efficiunt aut suspectam. Pretiosis ac variis ornamentis ambior. Pone in pheretro aureo pallidum cadaver, gemmis illud ostroque circunda: quo plus ornatus est, plus erit horroris. Neu quod loquor ad iniuriam trahas, origo nominis inquirenda est: si quidem a cadendo dicitur cadaver, cur non ut mortui sic viventis recte dicitur? Nempe illud cecidit, hoc casurum est caditque continue.
Abbreviated transcription (Latin):
neptib q cõfecca nã ⁊ lrͦ qͦq de illo
scriptĩo est Sit ille cũctor dñs pau¬
tas quid sibiq uiccissimas fenmias
fatigabat tu fortassis alioꝵ ẜ uus
disuic̃tissimas fatigas gentes tibi
nent tͥ pectũt tibi rexunt belge
nures natat tͥ fragñs bacca hryspi¬
dus pend arbusculis t oues albi¬
cant britanice / t indica sãdix rub
nt̾q tibi sic̾dat occeanꝰ Augusto ãc
uxor ⁊filia sororq cũ neptib eousq
decoeuit uirtꝰ creuitq suꝑbia. Sic
contrario deleccatꝭ exempla mode¬
stie iluerũt. In uiccu i᷑. ac besti¬
tu mulci optĩo pͥncipũ cõtempto
post pessimos abiere Gayũ dico ⁊

Expanded text:
cta; nam et hoc quoque de illo scriptum est. Sic ille cunctorum dominus paucas quidem sibique iunctissimas feminas fatigabat; tu fortassis aliorum servos, disiunctissimas fatigas gentes. Tibi nent, tibi pectunt, tibi texunt Belge, murex natat, tibi fragrans bacca hispidis pendet arbusculis, tibi oves albicant Britannice, tibi Indica sandix rubet; uterque tibi sudat occeanus, Augusto autem uxor et filia sororque cum neptibus: eousque decrevit virtus, crevit superbia. Sic contrario delectaris, exempla modestie viluerunt. In victu igitur ac vestito multi optimo principum contempto post pess
Abbreviated transcription (Latin):
freno ilło as solui / qdq ꝑ se nequt
per alios adipisci qui hlis pr̃ant᷑
clari apud illos sũ co faciant et
famosi sũt. finge desme̾ simul desi¬
nãt clari esse Tand ut ego ꝙ iã
desmã hec fũma est couiuarũcõ¬
diciõ delicata est ⁊ qrela longeq di¬
sicilis de parasitꝭ breuem accipe Nła
dum illos affatim pau̾is rodent ar¬
redebunt plaudẽt manib laudabũt
uirũ optimũ liba̾lem demq prie
prẽm dicent nichil ad ultmadgie
adulacoĩs omiẜut de qua satiritꝰ
soꝙs̃ adusãdi gentẽ prudẽtissimã

Expanded text:
freno illo absolvi quodque per se nequeunt per alios adipisci. Qui hoc eis prestant, clari apud illos, dum id faciant, et famosi sunt. Finge desinere, simul desinent clari esse. Tandem, ut ego quoque iam desinam, hec summa est: convivarum conditio delicata est et querula longeque difficilis. De parasitis brevem accipe regulam: dum illos affatim paveris, rodent, arridebunt, plaudent manibus, laudabunt virum optimum, liberalem, denique patrie patrem dicent, nichil ad ultimum Graie adulationis omiserint, de qua satyricus loquens adulandi gentem prudentissimam
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ talẽ uirũ at eaauanitate głiose
prĩe implicrtũ fuisse eognoscẽs nõut
magni conueꝭ capeo tuũ tegas erro¬
rem. s ut acuraciꝰ illũ uicẽs cui sub¬
cubuesse sũͣ ecꝭc̾nis ingenia G auꝰ¬
dimpla in prĩa uitã agoħ õmulta
stꝭ ample urbis ĩcomoda distat tẽ¬
plũ discat forid illico aĩo nocet hoc
copori Distat̃ opifices atq amici
osũ iuẜe neglge̾ inhũãnũ. Aicd̃is
ut de h ͦ q̃rit᷑ flaccus. Cubat ħ iñcol¬
le quirm ħ extͣmo in auẽtĩo uisẽdi
ut̃q. Quocũq ire decreu̾is seu ꝑecc᷑
profect᷑ꝰ donui tue dispone. Quiõ
It an redeas inc̾tũ ⁊ ip̃e reditꝰ cũ la¬
bore ẽsepe ⁊ cũ errore. fi̾r ac ma¬
gnete itͦ agit᷑. hac eas facilius ac
rectiꝰ ac curiã ac curiã hac teat ͫ
uites / hac balle balneũ effugias.
hac macellũ huĩ ⁊ nille aluĩ sisurbi¬
dĩ reddit᷑ foro mimudistare cani¬
nas Iã gnͣdis natu qritui / he ꝑuo
in opptdo molestie cessant om̃is. ꝙͣ ꝙͥ

Expanded text:
talem virum hac eadem vanitate gloriose patrie implicitum fuisse cognosceres, non ut magni comitis clipeo tuum tegas errorem, sed ut accuratius illum vites cui succubuisse summa etiam cernis ingenia. Ampla in patria vitam ago. Multa sunt ample urbis incommoda: distat templum, distat forum — illud animo nocet, hoc corpori —, distant opifices atque amici, osum visere, negligere inhumanum; audis ut de hoc queritur Flaccus: Cubat hic in colle Quirini, hic extremo in Aventino, visendus uterque. Quocunque ire decreveris, ceu peregre profecturus domui tue dispone, quando et an redeas incertum et ipse reditus cum labore est, sepe etiam cum errore; ferro ac magnete iter agitur: hac eas facilius, hac rectius, hac curiam, hac theatrum vites, hac balneum effugias, hac macellum. Hi et mille alii sunt urbidum redit foro, nimium distare Carinas iam grandis natu queritur. He parvo in oppido molestie cessant omnes, quicquid
Abbreviated transcription (Latin):
uiu̾is indulcisse usq ad fuẽstã ebͦ¬
tatem segimꝰ. lutiũ uero usq ad ꝓ¬
fluuiũ amãtꝭ impẽse. flebilẽq i¬
pern iact᷑am. Nio alios duos quẽ
inͥ sanũ pͥncipem quẽ sobriũ regẽ
hus intencũ dabis: Nã phos ac
poetas egirgiõs mẽorare ncc̃minõ
est multominꝰ scõe biros ⁊ oĩo om̃s
grande aliquid piũ ue aĩo agitãtes
quib oĩb aut dubie tota ea res i¬
famis ⁊ iiusã ẽ go Gloriã mn a

Expanded text:
stam ebrietatem legimus, Lucium Verum usque ad profluvium amentis impense flebilemque imperii iacturam. Quero alios duos: quem michi sanum principem, quem sobrium regem his intentum dabis? Nam philosophos ac poetas egregios memorare necessarium non est multoque minus sanctos viros et omnino omnes grande aliquid piumve animo agitantes, quibus omnibus haud dubie tota ea res infamis et invisa est. Gloria michi
Abbreviated transcription (Latin):
intissimas. armatos fiusͭ ex̾c̾itꝰ
potentissima regna subu̾tit iex¬
pugͣbias ars sepulerũ illit regͫ
uermib nõ forcuẽ itaq limeñ
illus ingressi soli morͣliũ uite lꝰ
ab insultia tliti sunt. tu te libexo
actas ⁊ gnoras non dico ad sepulen
s an liber hodie in cubiculũ sis itu¬
uus. libertas urã tenussĩo intens
filo sic alia quib fidicꝭ olã tremula
ce ut reor liberũ dicꝭ. qr dñm̃ nullũ
hẽo s dnneũ audi se c⁊̃ bona inꝙ etas
est forsitan hẽbis / Nestt qua etare
hecuba ẜurr̃e cepit qua cresꝰ/ qua da¬
unͣ mr̃. qͣ plato. qua dyogenes ħns
alle te amonz exemplis Multa sunt
alia uel tacita se ͨͤ ues ignota / Nũp
nõ atiliũ regulũ menũsa Indignũ
prorsus hͦ ludibuõ passũ tamen.

Expanded text:
nitissimas, armatos fundit exercitus, nitissimas, armatos fundit exercitus, potentissima regna subvertit; inexpugnabilis arx sepulchrum: illic regnum vermibus, non fortune; itaque limen illud ingressi soli mortalium vite huius ab insultibus tuti sunt. Tu te liberum iactas et ignoras, non dico ad sepulchrum, sed an liber hodie in cubiculum sis iturus! Libertas vestra tenuissimo nitens filo, sicut alia quibus fiditis omnia, tremula te, ut reor, liberum dicis, quia dominum nullum habes: sed Anneum audi Senecam: “Bona” inquit “etas est; forsitan habebis. Nescis qua etate Hecuba servire cepit, qua Cresus, qua Darii mater, qua Plato, qua Diogenes?” His ille te admonet exemplis; multa sunt alia vel tacita Senece vel ignota. Nunquid non Attilium Regulum meministi, indignum prorsus hoc ludibrio, passum tamen?
Abbreviated transcription (Latin):
quãto q religiosior /tãto sis huilior
deo grãs sũ adeptus Ri beneais deo
grãs / Custodi aut̃ illã uene ab erroib
a negligẽͬ /a pccĩs ⁊ sic habe si hãc
assecutꝰ̃ es ⁊ in ea te ex̾ces ut dig
⁊̃ cessare ꝯtrou̾siam do qͣ modo litiga¬
iumꝰ cũ sit scriptũ saccis in luĩs.
qui cognouerũt deũ nõ tamẽ ab ĩ¬
cuosib demonũ tutos ẽẽ uerũ ⁊̃ ne fa
tas/ Et em̃ piꝰ homo neq demom
pessimo neq fato subiacet. deꝯenun
siberat pũi ab oĩ malo. nãq uitũ
atq solum bonũ ẽ homĩb pietas.
Quid sa autẽ pietas oñdit alio loce
quod regio laciꝰ explicasse ꝯfũt.¬
uides ut obstinatissum duo pagãi
nrãm circumnolãt beritatẽ Ĩanta ẽ
ueri uis ut linguas sepe hostũ ad R
N libertate natꝰ sit̃. Rnen qui
nastit᷑ liber s qui morit᷑ liber ẽ
mulcũ fortilẽ licet ĩnascentẽ in
extĩctũ nchił expugnat urles mu¬

Expanded text:
quantoque religiosior, tanto sis humiliorquantoque religiosior, tanto sis humiliorDeo gratias sum adeptus. Bene ais: “Deo gratias”. Custodi autem illam bene ab erroribus, a negligentia, a peccatis et sic habe, si hanc assecutus es et in ea te exerces ut dignum est, cessare controversiam, de qua modo litigavimus, cum sit scriptum sacris in literis: “qui cognoverunt Deum non tantum ab incursibus demonum tutos esse, verum etiam ne fattas. Et enim pius homo neque demoni pessimo neque fato subiacet; Deus enim liberat pium ab omni malo namque unicum atque solum bonum est hominibus pietas. Quid sit autem pietas ostendit alio loco quodam regio latius explicasse confirVides ut obstinatissimi duo pagani nostram circumvolant veritatem? Tanta est veri vis, ut linguas sepe hostium ad se n libertate natus sum. Non qui nascitur, sed qui moritur liber est. Multum fortune licet in nascentem, in extinctum nichil. Expugnat urbes mu
Abbreviated transcription (Latin):
imiẜablẽ passi sunt. Cuctꝭ in reb
alus/ altõres. hñt illi qd et̾nũ gemiãt.
habes tu unde glorieris ⁊ gaudeas
nõ in te quid̃ s in ee eo qui te sum̃a
in re canto maiorib p̾ferre dignatꝰ
ẽ qua nl maiꝰ il meliꝰ t̾ t̾bui
pot̾at in hac uica/ de qua loqui aͥs
bleriꝰ nõ gͣuarer i res ip̃a celesti
lumĩẽ pene iã om̃ib nota esset¬
Neq tã miciatũ esse supplcit maiꝰ ẽ
ferte ꝙͣͣ putas deuoto licet aĩo dulae
negotiũ Non emĩ deũ esse nosse satꝭ
est. qd ⁊ demones faciunt q̃ͥ oderũt.
amor ⁊ cultꝰ exhigit᷑. hus ex reb¬
I constas̃ que utiã tam bene implen ᷑
ab hoĩb ꝙͣ sciũt᷑. G de uera religiõe
michi placeo I place̾ sibi suꝑbire
est h autẽ uera religio que tõ deore¬
ligat deũ tibi huilitatem pñs mẽti¬
bus inẜit/ insolenciam eptrrepat. Sic̃
tibi iͥ gaude ꝑmissũ ut quãto lecior

Expanded text:
miserabilem passi sunt, cunctis in rebus miserabilem passi sunt, cunctis in rebus aliis altiores? Habent illi quod eternum gemant, habes tu unde glorieris et gaudeas, non in te quidem, sed in eo, qui te summa in re tanto maioribus preferre dignatus est, qua nil maius, nil melius tibi tribui poterat in hac vita, de qua loqui aliquid uberius non gravarer, nisi res ipsa celesti lumine pene iam omnibus nota essetNeque tamen initiatum esse sufficit; maius est forte quam putas, devoto licet animo dulce negotium. Non enim Deum nosse satis est, quod et demones faciunt qui oderunt; amor et cultus exigitur, his ex rebus constans que utinam tam bene implerentur ab hominibus quam sciuntur! De vera religione michi placeo. Placere sibi superbire est. Hec autem vera religio, que te Deo religat, Deum tibi, humilitatem piis mentibus inserit, insolentiam extirpat. Sic tibi igitur gaudere permissum, ut quanto letior
Abbreviated transcription (Latin):
descendit sapiẽs qui stultꝰ ascenderat
mira prorsus transforcio nec nasom
cognita. Sic fuit̃ hodie sapiẽtes uerꝰ
sapiẽs fit alit̾. O Capiens sul So¬
lent qui de se magnifice sencĩt p̃¬
fident᷑ maiora uirib agredi iiq insu
medio prolapsi suo uel periculo uł
pudore codistẽ ꝙ̃ iusti ieꝵ estiãtores
fu̾nt suarũ. Prestat it inͥ crede fal¬
sas opiões abite̾ insolẽtiã depone ĩ
sipiẽtiã circũspice̾ ⁊ optare/ ne qua
expiẽde sapie ncc̃itas incidat q̃ de¬
claret te de nichilo glãtum ihec rectõr
tuciorq q̃rende sapiẽcie uia est.¬
G Credo gł ad sapiẽtiam ꝑuenisse
Rãt si mͥ obsequerꝭ ad ulũ poclꝰ  ⁊̃¬
dendo nichil altiꝰ asce dit ꝙ humi¬
litas operosa ¶De/. Religĩo¬
Eligione głior. ꝑfecta . R¬
uane ⁊ deuia ⁊ errores stt quib ẽ it̾
cd cartaꝵ atq ad mortẽ / nõ hat mo¬
mẽtaneã s et̾nã ⁊ qͣd putas ꝙͣnti
ꝙ uiri hꝰ uere religionis mopiam

Expanded text:
descendit sapiens qui stultus ascenderat. Mira prorsus transformatio nec Nasoni cognita! Sic fiunt hodie sapientes; verus sapiens fit aliter. Sapiens sum. Solent qui de se magnifice sentiunt prefidenter maiora viribus aggredi inque nisu medio prolapsi suo vel periculo vel pudore condiscere quam iusti rerum extimatores fuerint suarum. Prestat igitur, michi crede, falsas opiniones abicere, insolentiam deponere, insipientiam circumspicere et optare ne qua experiende sapientie necessitas incidat, que declaret de te nichilo gloriatum. Hec rectior tutiorque querende sapientie via est. Credo ego ad sapientiam pervenisse. At si michi obsequeris, ad illam potius adendo. Nichil altius ascendit quam humilitas operosa. 13 DE RELIGIOeligione glorior perfecta. vane et devia et errores sunt, quibus est iter ad tartarum atque ad mortem, non hanc momre religionis inopiam
Abbreviated transcription (Latin):
riã athenis ascribe̾ intet᷑. Qui plane
Cã enm sibi seriphi anguste ⁊ igno ͭ.
insule quid̃ icola int̾ iurgia obiecissi.
nõ eũ sua s prĩe glã clarũ esse ne¬
q hercle ait aut ego obscurꝰ si seriphiꝰ
iaut tu si achemẽẜ clarus esses / nõ splẽ¬
dori prĩe s birtuti ꝓp̾e fidebat. uielles
ascribebati ut eĩ totũ norfat ĩꝑte
excellentꝭ uiri añi/ aiebat plato se
pro multꝭ grãs age̾/ Recte ĩ quid̃ mͦ
intelligat cui quib ue pro doms gr̃ẽ
sint agende. Ille nõ nẽ grãs agebat

Expanded text:
riam Athenis ascribere niteretur, qui plane riam Athenis ascribere niteretur, qui plane cum enim sibi Seriphi anguste et ignobilis insule quidam incola inter iurgia obiecisset non eum sua, sed patrie gloria clarum esse, “Neque hercle, ait, aut ego obscurus si Seriphius, aut tu si Atheniensis clarus esses”: non splendori patrie, sed virtuti proprie fidebat, virilius ascribebat. Ut enim totum noris hac in parte excellentis viri animum, aiebat Plato se pro multis gratias agere; recte id quidem, modo intelligat cui quibusve pro donis gratie sint agende: ille vero nature gratias agebat
Abbreviated transcription (Latin):
magnitudinẽ atq alcitudiẽ attigit a¬
minoꝵ felitẽ demq prole uirũ dixt
pes si tu obscus. ¶ si claritas ip̃a te
proset eꝙ latebris eruet ⁊ ĩaꝑtũ
tras prompaꝰ in luce notabrĩs. O¬
famesessiã est pria E nõ cã ̃ famia¬
ess catilma inse cam somosa in prĩana¬
tus esset. Gayb em̃ ⁊ Merom alt̾ infamie
ac̾uus impiũ accessit ⁊ mũdi natos in
u̾tice fortune fauor extulit quo laciꝰ
noscent᷑. G nobilissiã in pat̾a uiuo.¬
Ei mulcors at̃ ꝯtẽptui patens aut ĩu¬
Illud tuciꝰ h ͦ clariꝰ malũ ut̾usq aut̃
uo̾ ꝑ te fulseris quid t̾ lux prĩe/ pret
tenebras allat᷑a est. Multos habuit
claritas magne Bebis obscuros quos
habũde claros ꝑui rurs obscuritas ha¬
buisset Inclita mͥ ẽ prĩa R Est q̃
suas sibi laudes hẽat tuasꝙ ꝑticipet
quidquid bene gesẜis ꝓͥma quodiinõ
prĩe laus erit. fuit qui cemiscoclis gło¬

Expanded text:
magnitudinem atque altitudinem attigit amagnitudinem atque altitudinem attigit animorum. Felicem denique prole viQuid si tu obscurus? Quid si claritas ipsa te prodet eque latebris eruet et in apertum trahet? Promptius in luce notaberis. Famosissima est patria. Non tam infamesset Catilina nisi tam famosa in patria natus esset. Gaio etiam et Neroni alter infamie acervus imperium accessit et mundi: natos in vertice fortune favor extulit, quo latius noscerentur. Nobilissima in patria vivo. Multorum aut contemptui patens aut invIllud tutius, hoc clarius malum, utriusque autem vero per te fulseris, quid tibi lux patrie preter tenebras allatura est? Multos habuit claritas magne urbis obscuros, quos abunde claros parvi ruris obscuritas habuisset. Inclita michi patria est. Est que suas sibi laudes habeat tuasque participet: quicquid bene gesseris, prima quodamodo patrie laus erit. Fuit qui Themistoclis glo
Abbreviated transcription (Latin):
ẜua fuit ut nc̃o umꝙͣ aib̾tati/ nẽo
des imperio suo fidat ¶ De prĩa
loriosa in prĩa natꝰ suml
plus negocni hẽs ut mp lucẽ
benias fulgẽt ecꝭ minucõra et̾ astͣ
ꝑ noccem ⁊ boetes ad solis radium
hebet ⁊ lucifer G Clarissiẽ prĩe ci¬
ius sum lbene si uirtutũ hospes
uicõꝵ hostꝭ fortune enĩ illud hoc tuũ¬
est. G prĩa inͥ felixat nobił est.¬
Bi sefert qua nobilitate hãc nime¬
rus incholaꝵ hãc insignis opũ ma¬
gnicudo hãc spectata fertilitas hac
sitꝰ ip̃e nobilitat salub̾s aer, clari
fontes mare ꝓximũ/ cuti portꝰ opor¬
ni ferap olecfrumti freques armẽtꝭ
ac gregib auri statesris ⁊ argẽti bo¬
nã t̾ram dicitꝭ ubi fortes eqͥ ubi boues
ponia nascũt᷑ ubi autẽ uom uiri id
nec q̃ritꝭ quid̃/ nec q̃ sicu dignũ duci¬
tis extiãtores egregn Acq̃ sunne prĩ¬
comanã incłpil ħoꝵ ad q̃ sola respici¬
tis dignatꝰ actigere unã bebis et ĩꝑi

Expanded text:
a fuit, ut nemo unquam libertati, nemo vel imperio suo fidat. 15 DE PATRIA loriosa in patria natus sum. Plus negotii habes ut in lucem venias. Fulgent minutiora etiam astra per noctem, et Bootes ad solis radios hebet et Lucifer. Clarissime patrie civis sum. Bene si virtutum hospes, vitiorum hostis. Fortune enim est illud, hoc tuum. Patria michi felix ac nobilis est. Refert qua nobilitate. Hanc numerus incolarum, hanc insignis opum magnitudo, hanc spectata fertilitas, hanc situs ipse nobilitat, salubris aer, clari fontes, mare proximum, tuti portus, opporvini ferax, olei, frumenti, frequens armentis ac gregibus, auri scatebris et argenti. Bonam terram dicitis ubi fortes equi, ubi pingpoma nascuntur: ubi autem boni viri, id nec queritis quidem nec quesitu dignum ducitis: extimatores egregii! Atqui summa patrRomanam, nichil horum ad que sola respicitis dignatus attingere, unam urbis et imperii
Abbreviated transcription (Latin):
flata. difuguit cadis cũ fede sucatꝭ
amici. De ħus quid̃ loqͥtur amic̃is
Deri eni maxiẽ in adu̾sis herent¬
⁊ illas domos auidiꝰ fixꝙ̃tant quas
fortuna deẜuit / hũs mepcns hñsq
difficultatib ut occurras in tp̃e ⁊ cõ¬
uiuas cumidos ⁊ scurras arldos hoꝵ¬
contempne̾ ⁊ sic habero nichil loci iro
esse idiciõ ub totũ uoluptati t̾buit᷑
ne uirtuti / Caducĩ demq ⁊ malis
artibus partũ nome eã que sblgo
q̃ głoria dr̃ aꝑꝰdoctos ĩfannã esse
non głoria¶Deuestitu dluq cor.s.cri
Tegregie Gestior R Que pu¬
ra sunt medi uideri amãt mos
dseda colorib abde̾. O Exqͥsicissiẽ
puduor R pudebit culta exteriolis qͦ¬
cies quid es tegit᷑ cogitabis. Insana.
ambic̃o est fiũ tegere purpiua.
G anidissle cestior R nõ dudisti
quid ille mr fortissima apid c̾spidsͬ
uenire. Q uestitꝰ insigͥs at molł ẽ¬
Nͣ Duꝑbie uexillũ indꝰ q luxuriẽ.
uigidi᷑ atq fesuiꝭ cogis hibnũ frigꝰ

Expanded text:
Diffugiunt cadis cum fece siccatis amici. De his quidem loquitur amicis; veri enim maxime in adversis herent et illas domos avidius frequentant quas fortuna deseruit. His ineptiis hisque difficultatibus ut occurras in tempore, et convivas tumidos et scurras aridos horcontemnere et sic habeto, nichil loci recto esse iudicio ubi totum voluptati tribuitur, nil virtuti, caducum denique malis artibus partum nomen eamque vulgo que gloria dicitur apud doctos infamiam esse, non gloriam. 20 DE VESTITU CULTUQUE CORPORIegregie vestior. Que pura sunt, nuda videri amant: mos est feda coloribus abdere. Exquisitissime induor. Pudebit cultus exterioris, quotiens quid eo tegatur cogitabis; insana enim ambitio est fimum tegere purpura. Mundissime vestior. Non audisti quid ille vir fortissimus apud Crispum onvenire. Vestitus insignis ac mollis est. Superbie vexillum nidusque luxurie. rigidis atque hirsutis togis hibernum frigus
Abbreviated transcription (Latin):
ꝙͣ edendo ⁊ bibẽdo ⁊ nõ meliꝰ cogiᵈͦ
⁊ loꝙ̃do. cũ ⁊ docto hoi ⁊ erudito ut ait.
Cico ip̃e uu̾e̾ sit cogitate ⁊ nł pro¬
fecto sic dulciꝰ noto ac fido collo quiõ
amieorĩ Nolite g̾ rẽ fõdã pulcio
uelo tege̾ tñslucet enĩ ⁊ qd cõuiuiũ
Audite pociꝰ apostolũ paulũ clara
uoce uos a malis int̾ ceta a ꝯmessa

Expanded text:
edendo et bibendo, et non melius cogitando et loquendo, cum et docto homine et erudito, ut ait Cicero ipse, vivere sit cogitare et nil profecto sit dulcius noto ac fido colloquio amicorum. Nolite ergo rem fedam pulchro velo tegere; translucet enim et quod convivium Audite potius apostolum Paulum clara voc
Abbreviated transcription (Latin):
sine mẽsura ac parciũ ꝓportõe for¬
gandiũ capłm p̾mum.¬
que multa hom milia ⁊ fefellit ⁊ falli¬
gaudium ⁊ breue/ flos iste dũ loqͥmur
Qucs integram uocet cui multũ de¬
est ⁊ quantulũ sit qd restat mc̾tudẽ.¬
Rõ quus hãc̃ legẽ tulit: aut qd istud
legitinũ tempꝰ ẽ uite iniquissiã
uero lex q̃ non omio una ẽ. ymo tã
uaria ut nichil meiꝰ in homi uita qͣ
⁊ modus a̾s ⁊ uite meta ꝙͣͣ sapiẽtes
statuerũt uiri R ũmethã uite sta¬
tuere. nõ qui accipit᷑. s qui dit illã
uectos maneat labor ⁊ dolor. Nisi
forte longiꝰ spemi promouit is qui
luit mimerꝰ dieꝵ homi ut multum¬
centum anni quo ꝙͣ rari ueĩant bidemꝰ.
S ut fic om̃ ꝙ paucorũ est quantulũ cħ
eĩ iuuenũ uita securior ⁊ a senectute te¬
tũ homini illa tamẽ ꝑiculosior uite ꝑs
ꝙͣ securitas munia reddit incautã nil¬

Expanded text:
sine mensura ac partium proportione forsine mensura ac partium proportione forGaudium que multa hominum milia et fefellit et fallgaudium et breve! flos iste, dum loquimur, Quis integrum vocet cui et multum deest et quantulum sit quod restat ince. Quis hanc legem tulit, aut quod istud legitimum tempus est vite? Iniquissima vero lex, que non omnibus una est, immo tam varia, ut nichil incertius in hominum vita quam et modus aliquis et vite meta, quam sapientes statuerunt viri. Metam vite statuere, non qui accipit, sed qui dat illam figitis quo provectos maneat labor et dolor; nisi forte longius spem promovit is qui ait: “Numerus dierum hominum, ut multumcentum anni”: quo quam rari veniant videmus. Sed, ut sit omnium quod paucorum est, quantulum tamen enim iuvenum vita securior et a senectute retum homini, illa tamen periculosior vite pars quam securitas nimia reddit incautam. Ni
Abbreviated transcription (Latin):
to sic quid apciꝰ ħͦ tpẽ largiar non
hẽb qd si ualedũ senẜis ip̃a q̃ p̾cium
reb facit utilitas cõmẽdabit. Si ĩ¬
ualisũ excusabit amor nri Sit aut̃
ad legendũ benres quasi alle q̃tuor fa¬
mosiores ⁊ consanguinee passioes aĩ
Spes seu cupiditas ⁊ gaudiũ metus
⁊ dolor quas due soiores equis par¬
cub prospitas ⁊ adu̾sitas pepere.
hunc illit hũãno aĩo insultãt que uo
arti p̾sidet rõ hus oĩb una rũdeat
clipesq ⁊ galea suisq artib ⁊ ꝓpria¬
ui. s celesti magꝭ auxilio c̾cũfrenẽ¬
cia hostiũ tala distuciat. Ea m de
cuo ingenio spes ẽ. ut unde uictoria
stet facile uedices. Non te diuciꝰ tͣhã
s ut ꝓpositũ meũ nosces s mdex
operis epula p̾mictẽdi erat quã si
a scribendã duxi̾s / utrũꝵ mecies
uedeto ne longior prefacõ libellũbre¬
uẽ nõ alit̾ qͣͣ pregrande caput exi¬
guum corpus p̃mat Nichil est enĩ

Expanded text:
to, sic quid aptius hoc tempore largiar non to, sic quid aptius hoc tempore largiar non habeo. Quod si validum senseris, ipsa que pretium rebus facit utilitas commendabit; sin invalidum, excusabit amor noster. Sic autem ad legendum venies, quasi quattuor ille famosiores et consanguinee passiones animi, spes seu cupiditas et gaudium, metus et dolor, quas due sorores equis partubus prosperitas et adversitas peperere, hinc illinc humano animo insultent: que vero arci presidet ratio, his omnibus una respondeat clipeoque et galeavi, sed celesti magis auxilio circumfrementia hostium tela discutiat. Ea michi de tuo ingenio spes est, ut unde victoria stet facile iudices. Non te diutius traham, sed ut propositum meum nosses, index operis epistola premittenda erat, quam si ascribendam duxeris, utrunque metiens videto ne longior prefatio libellum brevem non aliter quam pregrande caput exiguum corpus premat. Nichil est enim
Abbreviated transcription (Latin):
at adhũt modũ formes atq ita te ĩ¬
stituas ut seu solitꝭ seu nouis artib
q̃ muu̾abiles ei scꝭ tecũ post hac for¬
duna naricuui nulla te spẽs rerũ t᷑¬
bet s paratꝰ ad oĩa promptꝰ ad singła
dulcia parit̾ ⁊ amara despicias fiden¬
tissiẽ ab adu̾so maroneũ i ᵈ. exclanias.
Non nulla laboꝵ o uirgo noua mi faci¬
es ĩ opnnia ue surgit. Oĩa precepi at
aĩo mecũ aũ ꝑegi. ¶ Net me fallit
ut in corꝑib hõmi sic in aĩs mulcipͭ ͥ
passiõne afeccꝭ medica ͭ ͣ uerboꝵ multꝭ
mefficatia uerboꝵ uisũ iri: S nec iᵈ
quoq me p̃terit ut inuisibiles aĩoꝵ
morlos sic inuisibilia eẽ remedia falsis
opĩoib c̾cũuenti uerꝭ sentẽtus liberã¬
di sunt ut q̃ audiẽdo cecid̾ant audiᵈ q
surgant. Adhet qui quod huit eganti
libens obtulit aĩco quãtulũtũq ẽ ple
licet magni amoris udiciũ esse p̃t
Ego quid ut magnificũ ꝙͥq cibi op¬

Expanded text:
at, ad hunc modum formes atque ita te inat, ad hunc modum formes atque ita te instituas, ut seu solitis seu novis artibus, que innumerabiles ei sunt, tecum posthac fortuna variaverit, nulla te species rerum turbet, sed paratus ad omnia, promptus ad singula, dulcia pariter et amara despicias, fidentissime ab adverso Maroneum illud exclamans: Non ulla laborum, o virgo, nova mi facies inopinave surgit: omnia precepi atque animo mecum ante peregi. Nec me fallit, ut in corporibus hominum sic in animis multiplici passione affectis, medicamenta verborum multis inefficacia visum iri, sed nec illud quoque me preterit, ut invisibiles animorum morbos, sic invisibilia esse remedia. Falsis opinionibus circumventi veris sententiis liberandi sunt, ut qui audiendo ceciderant, audiendo consurgant. Ad hec qui quod habuit egenti libens obtulit amico, quantulumcumque est, plenlicet magni amoris indicium esse potest. Ego quidem, ut magnificum quodque tibi op
Abbreviated transcription (Latin):
multa. impletũ in te uno bidimꝰ isd de
haud umiꝙͣ leta tͥstibꝰ istentẽ d̃ te cu¬
is ꝙ pignorib secrẽti explicuisse fortu¬
nam. Cuiꝰ olim cũ blandicias nõ tã in¬
solent᷑ ut pleriq feliciũ. tũ bero minas
nuꝑatq impetũ tã forti tãq iuicto
aĩoptulisti ut uel ob hoc unũ multis
qͥantea tuũ nomẽ odo̾ant te amãd¬
uirtus ut in quiorẽ sui bonos erigat.
In scuporẽ malus idꝙ cũ oĩs uirtus
ħẽat tũ p̃cipue fortitudo cuiꝰ int̾ for¬
cune turbines ad tenebras ierũ tribili¬
um ⁊ transquillitas Gracõr ⁊ lux ip̃a
conspector est michi uero nõ solũ ad
antiqũ tui amorẽ quod impossi ͭ ̃ fac¬
turebar multũ noue beniuolen; adie¬
ti. s alio festinãtem calamo adhec
nõ suo tẽpore scribenda deflexi̾a̾ ⁊ ut
in scriptꝭ meis aĩ tui ultũ uelut in
speculo ꝯtẽpletꝭ ⁊ si ꝙͥ ibi minus ex¬
cultũ apꝑuerit qs bona fide displice¬

Expanded text:
multa? Impletum in te uno vidimus quod de multa? Impletum in te uno vidimus quod de haud unquam leta tristibus miscentem, in te tuisque pignoribus secretim explicuisse fortunam. Cuius olim cum blanditias non tam insolenter ut plerique felicium, tum vero minas nuper atque impetum tam forti tamque invicto animo tulisti, ut vel ob hoc unum, multis qui antea tuum nomen odvirtus, ut in amorem sui bonos erigat, in stuporem malos idque cum omnis virtus habeat, tum precipue fortitudo, cuius inter fortune turbines ac tenebras rerum terribilium et tranquillitas gratior et lux ipsa conspectior est —, michi vero non solum ad antiquum tuum amorem, quod impossibile factu rebar, multum nove benevolentie adieceris, sed alio festinantem calamum ad hec non suo tempore scribenda deflexeris, ut et in scriptis meis animi tui vultum velut in speculo contempleris. Et si quid ibi minus excultum apparuerit, quod bona fide displice
Abbreviated transcription (Latin):
nuadet᷑ / ut qui modo te ucdrantiox
esumis opib ad mopiã redactũ seu
as fortuẽ prodigiũ mirarẽt᷑. Amicoꝵ
ut dix̾i pars perñt in suꝑ sticib perut
fides fugitq quod a solet cũ prospita¬
te fauor homĩ ut dubitare posses an
amicor pͥus an fid̾i fleres int̾itĩ. Ac¬
cessit in me ͦ rerũ estu egritudo pene
uitima ⁊ tam morti propiã us ꝙ̃
uiue̾ ampliꝰ non posse ꝑsuasũ esset
extinctũ fama lolgaret. ⁊ ħ morsꝰ
a procul domo in aliẽms corris ac
larib ciecũtonãte bello ser obsessud
tuna dumẜ at seu colloquii seu srãꝵ
possit ẽẽ cõmertiũ. Nichil oñi p̾ter
carce defuit ac mortẽ ꝙͣuis n ͨ carcer
defuit dũ fidissia comux /⁊ pare tuoꝵdis¬
cerũ nato omłs / nateq as hostib capti eeñt
nullo prorsus tibi relicto sulatõ tante ꝓ¬
lis: nec mors quid̃ dũ ⁊ tu secũ assidũe
luctareris. Et unã ex silus iam tut̃ ten̾a
infontẽ aĩa in carrere posuisset. Quid

Expanded text:
t qui modo te viderant mox e summis opibus ad inopiam redactum ceu aliquod fortune prodigium mirarentur. Amicorum, ut dixi, pars periit, in superstitibus periit fides fugitque, quod adsolet, cum prosperitate favor hominum, ut dubitare posses an amicorum prius an fidei fleres interitum. Accessit in medio rerum estu egritudo pene ultima et tam morti proxima ut quem vivere amplius non posse persuasum esset, extinctum fama vulgaret. Et hic morbus, a, procul domo, in alienis terris ac laribus circumtonante bello semiobsessum tuna dimiserat, seu colloqui seu litterarum posset esse commercium. Nichil omnium preter carcerem defuit ac mortem, quamvis nec carcer defuerit, dum fidissima coniunx et pars tuorum viscerum nati omnes nateque ab hostibus capti essent, nullo prorsus tibi relicto solatio tante prolis, nec mors quidem, dum et tu secum adsidue luctareris et unus ex filiis iam tunc teneram et insontem animam in carcerem posuisset. Quid
Abbreviated transcription (Latin):
usus pauꝑũ uerte̾tis tuc caritatẽ
a fastrdiosi diuites cogunt᷑. famelici
net deest pret̾ iblgus fontẽ omĩs
errorꝭ alictor insignis. Est enĩ ut mͥ
uidet᷑ ait c̃icõ. ualde decoꝵ pate̾ domos
hominũ illustriũ hospitib illust̾b.
Plane uir egregie qui referre iutẽ
ualeant s egentib clausas esse qua
in re haud indigne forsitã nõtatũ
a lactancõ Cicõnem nõmꝰ qui pro¬
fecto illitõ meliꝰ a libi s eod libio h ͦ
maxiẽ inꝙͥ officiũ est ut quisqma¬
uimie operis indigeat. Ita ei potis¬
fimus bpituilari qͣd contͣ fit a plerisq
⁊ quo em̃ plurimũ sꝑant Et si ille
hñs nõ eget tamẽ ei potissimũ ĩẜui¬
ant Bene nũc ais cics ⁊ uere nã et

Expanded text:
usum pauperum verteretis; tunc caritatem ia fastidiosi divites coguntur, famelici Nec deest preter vulgus, fontem omnis erroris, auctor insignis: “Est enim, ut michi videbitur” ait Cicero “valde decorum patere domos hominum illustrium hospitibus illustribus”: plane, vir egregie, qui referre vicem valeant, sed egentibus clausas esse. Qua in re haud indigne forsitan notatum a Lactantio Ciceronem novimus, qui profecto illud melius alibi sed eodem libro: “hoc maxime” inquit “officium est, ut quisque maxime opis indigeat, ita ei potissimum opitulari. Quod contra fit a plerisque; a quo enim plurimum sperant, etiam si ille his non eget, tamen ei potissimum inserviunt”. Bene nunc ais, C
Abbreviated transcription (Latin):
nõ iam ille cõiuia ẽ s impudẽtis¬
simus parasitꝰ curꝰ liugͣ nõ pluit
extimãda quã gula ẽq̃ nõ modonõ
metuãda ẽ s optanda / nõ nuꝙͣ dicẽ¬
te satirico nã que comedia minus.
q̃s melior plorãte gula. tales aliq̃
apicd comicos dest̾bũtur lectiq usio
excitat. quid insi corã audii q q̃at
facere hec deinde sũma ẽ cõuiuade
cẽsurã nõ cõiuãdo euaẜis Parasi¬
titos morsus ac rabiẽ rideño aut
tempnẽdo fugauis/ nõ est alia ad qͥe¬
tem uia O Cõiimie uaco E pul¬
chrũ tibi scudiũ delegisti. Quis
huic gustui cõueniat quid illi qͥb
aut cõpescenda fanis ferculis aut
irritãda salsamentꝭ. en p̾clarã uti

Expanded text:
impudentissimus parasitus, cuius lingua non pluris extimanda quam gula est: que non modo non metuenda est, sed optanda nonnunquam, dicente satyrico: Nam que comedia, mimus quis melior plorante gula? Tales aliqui apud comicos describuntur letique risum excitant: quid visi coram auditique queant facere? Hec denique summa est: convivalem censuram non convivando evaseris, parasiticos morsus ac rabiem ridendo et contemnendo fugaveris; non est alia ad quietem via. Conviviis vaco. Pulchrum tibi studium elegisti: quid huic gustui conveniat, quid illi, quibus aut compescenda fames ferculis aut irritanda salsamentis. En preclaram uti
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si expediat sũmã tenes. O Ingẽe
claritas genis ẽ RNil t̾ ampliꝰ ea cła¬
ritas pr̃abit ꝙͣ ut late̾ neq̃ as si uelis
Ita in pͥmis iocũdissimũ s̾ͥ latibulũ ⁊
secretꝰ rerũ tͣmes eripit̾ quidꝙͣ ages e¬
rit uolgi fabula. qualit̾ doni iuuas
⁊ qut̃s cenes nosse ĩucõꝵ scudiũ. Et uł¬
ut exploratores ad te pat̾ auꝰq rẽi¬
serut/ Sic tom tri familiarꝭ archanũ
⁊ cotidiãi uictꝰ rõ Qͥd cũ filiis qͥd ꝯ
serius quid demq cũ uxore ⁊ ad bnũ

Expanded text:
et si expediat. Summam tenes. Ingens et si expediat. Summam tenes. Ingens claritas gentis est. Nil tibi amplius ea claritas prestabit quam ut latere nequeas si velis. Ita in primis iucundissimum tibi vite latibulum et secretus rerum trames eripitur: quicquid ages erit vulgi fabula, qualiter domi vivas et quid cenes nosse vicinorum studium. Et veluti exploratores ad te pater avusque remiserint, sic totum rei familiaris arcanum et quotidiani victus ratio, quid cum filiis, quid cum ser
Abbreviated transcription (Latin):
tu ꝑ ali̾os nostererꝭ uerũ ago d ⁊
tit unde sis nobił. Nã ⁊ illi n̾ as
egissent laude dignũ nuĩꝙͣͣ nõbles
fuisset u auͫ alta sangiũs ẽ aari¬
tas/ pĩs ꝓpe modũ sanguis ẽ ad¬
color sicubi foite alt̾ alt̾o cla̾ior i¬
uentꝰ sit nõ cõ nobilitas efficit s
sanitas Gauaragͣ ẽ claritas ꝑneũ
Rqrs si maior obscuritas tuã est:
pitis claritatẽ ⁊ qui h raro ĩ filud̃
trãsfert ⁊ qui nõ l aliqciẽns ĩ fiꝰ
illã uidi. Quãtĩo prẽ clarior cesar
ꝙIobscurior africam filiꝰ qui si ꝑ
manꝰ cͣdi claritas poss ꝙͣ clarus.
futurꝰ esset incelligꝭ. S amare illũ
potuit pat̾ illustͣłe nõ potuit q̃frtã
sue luoꝭ eclipsim passus in filio.
n Bic qd pretosissimũ b heditas ũsdt
testantꝭ exinit᷑ nec insi de uilissimis
reꝵo ẽ tanta illa solẽnitas testam̃ti.
Mille g̾ ego nũt cales clarissimaꝵ hõiz
obscurissimes he̾des enimerẽ si uacet.

Expanded text:
tu per alios noscereris: verum age aliquid et tu unde sis nobilis. Nam et illi nisi aliquid egissent laude dignum nunquam nobiles fuissent. Multa sanguinis est claritas. Omnis propemodum sanguis est concolor; sicubi forte alter altero clarior inventus sit, non id nobilitas efficit, sed sanitas. Magna est claritas parentum. Quid si maior obscuritas tua est? Cpitis, claritatem et qui habet raro in filium transfert et qui non habet aliquotiens in filio illam videt. Quantum patre clarior Cesar? Quantum oscurior Africani filius? Qui, si per manus tradi claritas posset, quam clarus futurus esset intelligis; sed amare illum potuit pater, illustrare non potuit, infinitam sue lucis eclypsim passu Sic quod pretiosissimum habet hereditas iudicio testantis eximitur nec nisi de vilissimis rerum est tanta illa solemnitas testamenti. Mille ego nunc tales clarissimorum hominum obscurissimos heredes enumerem, si vacet
Abbreviated transcription (Latin):
pabulo gaude̾ aut recõditoriũ stulo¬
rũ fieri ⁊ suũ dolio munꝰ eriꝑe. de¬
inq sic hẽto nõ posse te hãc quã
probas uitam dui paci. fastidio ẽ ui¬
cina sacietas ieiumũ ciłos condit ml
inisi dulce ac sapidũ gustat fames
Nis tã sautĩ ꝙ nõ nausea ueddat ĩ¬
sipidũ/ ac sordidũ. ip̃i ⁊ qui delcãtoi
huic intẽdũt apetitu ⁊ raritate illã
acui fatent᷑ ut reliqͣs copia freq ᷑¬
becti. Ipse demu porefessot lesuptus
epicurꝰ tenuemi uictũ quasi uiicũ sue
professioĩs auxiliũ ⁊ lauduut ⁊ coluit.

Expanded text:
ulorum fieri et suum dolio munus eripere; denique sic habeto, non posse te hanc quam probas vitam diu pati: fastidio est vicina satietas, ieiunium cibos condit. Nil nisi dulce ac sapidum gustat fames, nil tam lautum, quod non nausea reddat insipidum ac sordidum. Ipsi etiam qui delectationi huic intendunt, appetitu et raritate illam acui fatentur, ut reliquas copia frequeverti. Ipse demum professor voluptatis Epicurus tenuem victum, quasi unicum sue professionis auxilium, et laudavit et co
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ qui ꝑ urbes medias ardentẽ cormpedẽ
⁊ ꝯdic̃o statuũ hũanoꝵ ual̾abilis et
inconstans Out itabilis q᷑ sit semel
ac pluries / ne mirerꝭ si lel arator ad
militiã uel miles reddit ad aratrũ ĩ¬
gons rerĩ morͣliũ rota ẽ. ⁊ qr tcͣtus
⁊̃ longior bieuis hũc uita nõ ꝑcipit
qd insi sic esset ⁊ ligones regłora
tẽpus fallit. Et ħͣ tota illa urã no
bilitas qua tiuidi elatiq mcedetꝭ
uanũ genꝰ. G auoꝵ clara ꝓsãpia

Expanded text:
et qui per urbes medias ardentem cornipedem et qui per urbes medias ardentem cornipedem conditio statuum humanorum variabilis atque inconstans est. Ut iterabilis quoque sit semel et pluries, ne mireris si vel arator ad militiam vel miles redeat ad aratrum. Ingens rerum mortalium rota est et, quia tractus est longior, brevis hunc vita non percipit; quod nisi sic esset, et ligones regum et tempus fallit et hec est illa tota vestra nobilitas, qua tumidi elatique inceditis: vanum genus! Avorum clara prosapia
Abbreviated transcription (Latin):
minuit ꝯsuitq senesq̃t nõ mł familie
s urbes mũdꝰ ip̃e infallim᷑: ad ex̾mũ
bergit tu qui uetustate gloriarꝭ bide
ne glã ip̃a uetustas extĩxerit fieu
iã radix aruerit cuiꝰ floris ius̃ oruiari
om̃e qd̾ In tẽpore orit᷑ cũ tp̃e occiditibra¬
longua dies peꝑit largiorqz auxit lon¬
gissiã subruit fieri pt̃ ut quo te nosi¬
lem fingis esse desieris. Esses forte no¬
bilior si seriꝰ incepisses. G qnuetata
nobilitas ẽ Liinanis ambicõ n ͨ suo mi¬
to si alioꝵ obliuione submpa ꝯfusa nã¬
q sũt oĩa ⁊ ꝓplexa successionũ ẜie̾s
hec int̾ t̾ accidit nõ nobilior ut eẽs ss
assim modo t̾bidꝰ modo maidꝰ ad unuõ¬
quẽq nr̃m ꝑuenit ea lege ut qd pau¬
lo ante clarũ erat mox obscurũ siat
qd obscurũ clarũ Ita nõ de fontedu¬
bitacõ est s quib alueolis hͭ clai̾ sa¬
giĩs ut dicitꝭ aduos unda ꝓfluxit. hrs
est ut qui heri arabat hodie militet

Expanded text:
minuit consumitque; senescunt non modo familie, sed urbes: mundus ipse, nisi fallimur, ad extremum vergit. Tu qui vetustate gloriaris, vide ne gloriam ipsa vetustas extinxerit neu iam radix aruerit, cuius floribus vis ornari. Omne quod in tempore oritur cum tempore occiditlonga dies peperit longiorque auxerit, longissima subruit. Fieri potest ut quo te nobilem fingis esse desieris; esses forte nobilior, si serius incepisses. Inveterata nobilitas est. Inanis ambitio nec suo merito sed aliorum oblivione subnixa! Confusa nempe sunt omnia et perplexa successionum series; hec inter tibi accidit, non nobilior ut esses sed vicissim modo turbidus, modo nitidus ad unumquemque vestrum pervenit, ea lege, ut quod paulo ante clarum erat, mox obscurum fiat et quod oscurum, clarum. Ita non de fonte dubitatio est, sed quibus alveolis hec clari sanguinis ut dicitis ad vos unda profluxerit. Hinc est ut qui heri arabat hodie militet