comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝑsuasũ ẽ ꝗͥ dubitas. Negare dõs eẽ non audes.
uideo ñ nust uidi epicurũ ne in offensionẽ athe¬
niensium cad̾et. u̾bis reliquisse dõs. resustulise
Itaq inilł selectis eius breusbꝙ sententis. apellas¬
tis oynas doxas. ħ ut opinor pͥma sententiaẽ. Qd
beatum ⁊ inmortale est. id nec ħt. nec exhibr euđ
negotiũ. In ac ita exposita sententia st̃ qui exisl¬
ment. q ilam scicia plane loquend fecit. fecis¬
se ꝯsulto. de homine minime uafro maleexis.¬
timant. dubium ẽ .i. utrum dicat alid. iste
beatum ⁊ inmortale. an si ꝙ sit id ip̃e mortalẽ
ñ aĩ adu̾tunt hic eum ambigne locutũ eẽ .is mul¬
tis aliis locis. ⁊ illum ⁊ met̾rodoꝵ tam apte. ꝙͣ
poulo añ te. Iuie uͭ dõs ẽẽ putat. nec quẽ quã
uici qui magis ea q̃ tim̃da esse negaret. timiet.
mortem dico ⁊d̾os quib metliocres hoĩes ñ ita
ualde mouentur his: ille clamat oĩũ mortali-¬
um mentes eẽ ꝑtͣritas. tot miha lacͦtinent᷑. Mor¬

Expanded text:
persuasum est, quid dubitas negare deos esse? non audes. video non nullis videri Epicurum, ne in offensionem Atheniensium caderet, verbis reliquisse deos re sustulisse. itaque in illis selectis eius brevibusque sententiis, quas appellatis kuri/as do/cas, haec ut opinor prima sententia est: "quod beatum et inmortale est id nec habet nec exhibet cuiquam negotium"; in hac ita exposita sententia sunt qui existiment, quod ille inscitia plane loquendi fecerit, fecisse consulto: de homine minime vafro male existimant. dubium est enim utrum dicat aliquid esse beatum et inmortale an si quod sit id esse tale. non animadvertunt hic eum ambigue locutum esse, sed multis aliis locis et illum et Metrodorum tam aperte quam paulo ante te. Ille vero deos esse putat, nec quemquam vidi qui magis ea quae timenda esse negaret timeret, mortem dico et deos: quibus mediocres homines non ita valde moventur, his ille clamat omnium mortalium mentes esse perterritas; tot milia latrocinantur mor
Abbreviated transcription (Latin):
uellei qͦcũq ueneris. sic idẽ initaha uulcamus.
id̾ in affrica. idẽ in hispania. de iñ nominũ non
ita uob̾ dic̾e necẽe ẽ. Qd ii actin⁊ cum una facies
sit. plura e̾e nomina: Quam bellum erat uellez
ꝯfit̾i potiꝰ nescire q nescis. qͣm ista effugentẽ nau¬
seare. atq ipm̃ sib displic̾e̾. Antu mei putas si
milem eẽ. aut tui cłm : Profecto ñ putas. Quis
gͦ solem clicã. aut limã. aut celimmi dm: Ergo
⁊ beatũ qͥb fruentẽ uoluptatib   sapientem.

Expanded text:
Velleius quocumque veneris sic idem in Italia Volcanus Velleius quocumque veneris sic idem in Italia Volcanus idem in Africa idem in Hispania. deinde nominum non ita vobis dicere necesse est; quid enim attinet, cum una facies sit, plura esse nomina? Quam bellum erat Vellei confiteri potius nescire quod nescires quam ista effutientem nauseare atque ipsum sibi displicere. An tu mei similem putas esse aut tui deum? profecto non putas. "Quid ergo, solem dicam aut lunam aut caelum deum? ergo etiam beatum: quibus fruentem voluptatibus? et sapient
Abbreviated transcription (Latin):
d̾m uidi egiptiis. tã ercle. ꝗͣ tib illam uestã so¬
pitam. ꝙͣ tu nũꝗͣ ne insomnis qͥd̾ uides. nͥ cũ pelle
capͥna. cũ hasta. cũ scutulo. cũ calcealis repandis.
At ñ e tał argia nec romana iuno. Ergo alia speg¬
es unonis. arguus: alia langunis. ⁊ qd̾ ala nob̾
capitolimi. alia afris ħãmonis iouis. Ñ pudet
gͥ phisicũ. id̾ specłatorem. uen̾atorẽq nature.
ab aĩs ꝯsuecudine inbutis. petere testimoniim
u̾itaris.  Iston mͦ dic̾ licebit. iouem semꝑ ẽe bar¬
batum. apollinem semꝑ e̾e ĩberbem. cesios ocłos
damus e̾e athenis uulcanũ eum quẽ fecit
alcamenes. in quo stante atq uestito leut᷑ appa-¬
ret claudicatio ñ deformis. Claudũ gͥ habemus
dm. qm̃ sic de uulcano accepimus. age ⁊ his
uocabuł eẽ d̾os facimus. quib anob nominãtur.
At pͥmũ qt̃ hõiũ lingue. tot nomina doꝵ. ¶ii. ut tu

Expanded text:
deum videri Aegyptiis? tam hercle quam tibi illam vestram Sodeum videri Aegyptiis? tam hercle quam tibi illam vestram Sospitam. Quam tu numquam ne in somnis quidem vides nisi cum pelle caprina cum hasta cum scutulo cum calceolis repandis. at non est talis Argia nec Romana Iuno. ergo alia species Iunonis Argivis alia Lanuinis. et quidem alia nobis Capitolini alia Afris Hammonis Iovis. Non pudet igitur physicum id est speculatorem venatoremque naturae ab animis consuetudine inbutis petere testimonium veritatis? isto enim modo dicere licebit Iovem semper barbatum, Apollinem semper inberbem, caesios oculos damus esse Athenis Volcanum eum quem fecit Alcamenes, in quo stante atque vestito leviter apparet claudicatio non deformis: claudum igitur habebimus deum, quoniam de Volcano sic accepimus. Age et his vocabulis esse deos facimus quibus a nobis nominantur? at primum quot hominum linguae tot nomina deorum; non enim ut tu
Abbreviated transcription (Latin):
⁊ si plures. aham e̾e alia pulcͥorẽ nece̾e ẽ. Aliquis¬
gͥ ñ pulcħrimus d̾s. Siuna om̃iũ facies ẽ. florere
incelo achademinã necẽ̾e ẽ. Si ii nicħ int̃ dm̃ &
nob̾ de cdo̾ cogitantib speniem. nͥ hominis occurre.
tñ ne ista tam ab surda defendes. nob̾ fonrtasse
sic ocͤcrit ut dicis apparuisse iouem. umonem.
mineruã. neptunum. uulcanũ apollinẽ. reh¬
quosq dõs ea facie noumus. qͣ pictores ficto¬
resq uoluerunt. neq solum facie. s ⁊ oinatu. ues¬
citu. et ate. at ñ egiptii nec syri. nec fere c̃cta bar¬
bana firmiores enim uideas ap̃ eas opiniones e̾e
de bestiis ꝗbidã ꝗͣ ap̃ nos de sanctissimis temphꝰ et
simulacs doꝵ. St enĩ fana multa spolata. ⁊ si¬
mulac̾ d̃oꝵ de locis sc̃issimis ablata uidemus a nr̃is.
At uͦ nefando ꝗd̾ auditu ẽ corcodrillum aut ibim¬
gͥ censes apini illum sc̃m egiptioꝵ bouom. nonne

Expanded text:
 si plures, aliam esse alia pulchriorem necesse est, igi si plures, aliam esse alia pulchriorem necesse est, igirimus deus; si una omnium facies est, florere in caelo Academiam necesse est: si enim nihil inter deum et nobis de deo cogitantibus speciem nisi hominis occurrere: tamenne ista tam absurda defendes? Nobis fortasse sic occurrit ut dicis; a parvis enim Iovem Iunonem Minervam Neptunum Vulcanum Apollinem reliquos deos ea facie novimus qua pictores fictoresque voluerunt, neque solum facie sed etiam ornatu aetate vestitu. at non Aegyptii nec Syri nec fere cuncta barbaria; firmiores enim videas apud eos opiniones esse de bestiis quibusdam quam apud nos de sanctissimis templis et simulacris deorum. etenim fana multa spoliata et simulacra deorum de locis sanctissimis ablata videmus a nostris, at vero ne fando quidem auditumst crocodilum aut ibim Aegyptiorum bovem nonne
Abbreviated transcription (Latin):
etꝰ  ⁊ ꝗͣ formica formice s tñ cuiꝰ hominis : Quo¬
tus it qͥsq formosus ẽ. athenis cũ ẽẽm. egregib
epheboꝵ uix singuli reꝑiebant᷑. uideo qͥ arrise¬
ris. S ita tñ sese res ht̃. de iñ nob̾ qͥ ꝯcedentib phi¬
losophis antiqͥs. adulescentib delectam᷑. ⁊ uicia se¬
pe iocũda s̃. Neuus marticło pueri. delectat al¬
ceum. at ẽ corꝑis macła. neuus ill tñ ħ lamen
uidebatur. Quͥntꝰ catulus ħꝰ college. ⁊ familiarsᷤ
nr̃ pat̃. dilexit municipem cuũ rosciũ. in quẽ
⁊ illud ẽ eius. ꝯstiteram exoriente aurorã forte
salutans: cũ subito a leua roscius exorit᷑. Pace
Qd refert si ħ ip̃m falsum illi. ⁊ uenustũ uidebat᷑:
Redeo ad dõs. ⁊ quos si ñ tã strabones. at petulos e̾ẽ
arbitraiur. ⁊qͦs neuũ hr̃e. ⁊ qͦ silos. flacos. fronto¬
nes. capitones. q̃sunt innob̾. an om̃ia em̃clata in

Expanded text:
esse— et quidem formica formicae. Sed tamen cuius hominis? quoesse— et quidem formica formicae. Sed tamen cuius hominis? quotus enim quisque formonsus est: Athenis cum essem, e gregibus epheborum vix singuli reperiebantur —video quid adriseris, sed ita tamen se res habet. Deinde nobis, qui concedentibus philosophis antiquis adulescentulis delectamur, etiam vitia saepe iucunda sunt. naevos in articulo pueri delectat Alcaeum; at est corporis macula naevos; illi tamen hoc lumen videbatur. Q. Catulus, huius collegae et familiaris nostri pater, dilexit municipem tuum Roscium, in quem etiam illud est eius: constiteram exorientem Auroram forte salutans, cum subito a laeva Roscius exoritur. pace quid refert, si hoc ipsum salsum illi et venustum videbatur? Redeo ad deos. ecquos si non tam strabones at paetulos esse arbitramur, ecquos naevum habere, ecquos silos flaccos frontones capitones, quae sunt in nobis, an omnia emendata in
Abbreviated transcription (Latin):
ris belua maxĩe delectet᷑ : Q̾ ni ita ee̾t cur ñ gesti¬
ret taurus. eq̃ ꝯtrectagone. equus uacce: Antu
a ꝗłã aut leonẽ. aut delphinũ ullam añferre cen¬
ses fig̾am sue.ꝰ Qed gͥ mirum si ħ eodem mͦ. hoĩ
natura p̃sepsit: ut nicħ pulcͥus ꝗͣ hoĩẽ putaret.
eam ẽe cãm cͣ do̾s hõim similes putaremus. Qd
censes. sr̃o ee̾t in beluis. ñ suo qͦq gen̾ plurimum
tͥbut᷑as fuisse: At me hercłe ego. dicã enĩ ut sen¬
cio. ꝗͣuis amẽ ip̃ me : tñ ñ auoeo dice̾ pulcorem
es me. ꝗͣ ille fuerit taurus qͥ uex̾i̾t europã. Non
⁊ ħ loco de ingeniis aut de orationib nr̃is s de
sp̃e fig̾aq q̃rit᷑. Qd si fing̾e nob̾ ⁊ iunge̾ forinas
uelimus. qͥł ille mantimus triton pingͥt᷑. na¬
tantib in uehens. belius ad iunchs humano
corꝑe noł e̾e. Difficili in loco u̾sor. ẽ n uis tanta
nature. ut nomo nemo uelit. nͥ homini similis

Expanded text:
ris belua maxime delectetur? quod ni ita esset, cur non gestiris belua maxime delectetur? quod ni ita esset, cur non gestiret taurus equae contrectatione, equus vaccae? an tu aquilam aut leonem aut delphinum ullam anteferre censes figuram suae? quid igitur mirum si hoc eodem modo homini natura praescripsit, ut nihil pulchrius quam hominem putaret?   eam esse causam cur deos hominum similis putaremus: quid censes, si ratio esset in beluis, non suo quasque generi plurimum tributuras fuisse? At mehercule ego dicam enim ut sentio quamvis amem ipse me tamen non audeo dicere pulchriorem esse me quam ille fuerit taurus qui vexit Europam; non enim hoc loco de ingeniis aut de orationibus nostris sed de specie figuraque quaeritur. quod si fingere nobis et iungere formas velimus, qualis ille maritimus Triton pingitur, natantibus invehens beluis adiunctis humano corpori, nolis esse. Difficili in loco versor; est enim vis tanta naturae, ut homo nemo velit nisi hominis similis
Abbreviated transcription (Latin):
sit informatum antcipatum mentib nr̃is.
uͥ homine̾oũ de do cogitẽt forma occurrat
tura diuina. forma qͦ eẽ pulcherrima debeat.
nec e̾e̾ humana ullam pulcͥorẽ. Terciam ra¬
cionẽ affertis. q nulla maha fig᷑a domicihum
reb fuit unꝗͣ. ut non uide̾t speties istas hõiũ col¬
latas. indõs. aut ꝯsilio quodam sapientiũ quo fa¬
cilius aĩos imꝑitoꝵ addoꝵ cultum. auite pͣurita¬
tẽ ͤ ꝯu̾terentur. aut suꝑsticione ut e̾e̾nt simulacͣ
q̃ uenerantes dõs ip̃os se adire credent: Auxerunt
aũt ħ eał poete . pictores. opifices. Erat ii. ñ facile
agentis aliꝗͥ ⁊ mꝰ hentis dõs. inahaꝵ fornaꝵ imita¬
cione seruare. Accessit ⁊̃ ista opimo foitasse. q hõi
hoĩe pulcͥus nioħ uideat᷑. S tu ħ phisice ñ uides ꝗͣ.
bianda ꝯcihiatrix. ⁊ ꝗͣ suisit lena natura : Anpu¬
tas ullam eẽ terra mariq beluam. q̃ ñ sui gene¬

Expanded text:
sit informatum anticipatum- que mentibus nostris, sit informatum anticipatum- que mentibus nostris, ut homini, cum de deo cogitet, forma occurrat tura divina, forma quoque esse pulcherrima debeat, nec esse humana ullam pulchriorem; tertiam rationem adfertis, quod nulla in alia figura domicilium rebus umquam fuit, ut non videret species istas hominum conlatas in deos aut consilio quodam sapientium, quo facilius animos imperitorum ad deorum cultum a vitae pravitate converterent, aut superstitione, ut essent simulacra quae venerantes deos ipsos se adire crederent. auxerunt autem haec eadem poetae pictores opifices; erat enim non facile agentis aliquid et molientes deos in aliarum formarum imitatione servare. Accessit etiam ista opinio fortasse, quod homini homine pulchrius nihil videatur. Sed tu hoc physice non vides, quam blanda conciliatrix et quasi sui sit lena natura? an putas ullam esse terra marique beluam quae non sui gene
Abbreviated transcription (Latin):
teritus. oĩa fere ꝗb nature rõ ꝯtinet᷑. Nc̃ istud
qͣi corpus ⁊ qͣi sanguinẽ qͥ intelligitis: Ego .ii. te
scire ista mehꝰꝗͣ me ñ fateor solum. s ⁊̃ facile pa¬
cior. Cũ q̃ semel licta sunt. ꝗ ẽ qͥ uelleiꝰ intelli¬
ge possit. cotta ñ possit. Itaq corpus ꝗ sit. san¬
gͥuis qͥd sit antelligo. Q uasi corpus ⁊ quasi sanguis
qͥd sit nullo ꝓrsus mͦ inteligo. Neq tu me celas ut
pytagoras solebat alienos. nec consulta dicis occul¬
te. tamꝗͣ heraclitus. s q int̃ eͥos liq̾at. ne tu ꝗcł
intelligis. Iuud uideo pugnare te. speties ut
quedam sit cłoꝵ. q̃ nichil ꝯcretihãt. nichil
solidi. nichil exp̃ssi. niohil eminentis. sit᷑ pura.
illud ñ ẽ. s simile corꝑi. nec ille fusus ⁊ canclore
mixtus rubor sanguis est. s q̃dam sanguinis
Cedo mͥ istoꝵ adumbratoꝵ dõꝵ liniam̃ta atq
formas. Non de ẽ ħ loco copia rõnũ. ꝗb doc̾e ue¬
litis. humanas e̾e formas doꝵ. Primũ d ita

Expanded text:
s, omnia fere quibus naturae ratio continetur. Nunc istuc quasi corpus et quasi sanguinem quid intellegis? ego enim te scire ista melius quam me non fateor solum sed etiam facile patior; cum quidem semel dicta sunt, quid est quod Velleius intellegere possit Cotta non possit? itaque corpus quid sit sanguis quid sit intellego, quasi corpus et quasi sanguis quid sit nullo prorsus modo intellego. neque tu me celas ut Pythagoras solebat alienos, nec consulto dicis occulte tamquam Heraclitus, sed, quod inter nos liceat, ne tu quidem intellegis. Illud video pugnare te, species ut quaedam sit deorum, quae nihil concreti habeat nihil solidi nihil expressi nihil eminentis, sitque pura illud non est sed simile corporis, nec ille fusus et candore mixtus rubor sanguis est sed quaedam sanguinis cedo mihi istorum adumbratorum deorum liniamenta atque formas. Non deest hoc loco copia rationum, quibus docere velitis humanas esse formas deorum; primum quod ita
Abbreviated transcription (Latin):
crebra facie pellantur aĩ. ex qͣ ee̾ beati ⁊ eterui in¬
telligantur. fac imagines e̾e̾ quib pulsent᷑ aĩ. spẽs
exitum reꝑitis. totaq res uacillat. ⁊ claudicat. Nam
ꝗͥ ẽ q minus ꝓbari possit oĩũ inme incid̾e̾ ima¬
gines. homens. archiloi. romuli. nume phitago¬
re. platonis. nec exforma qͣ illi fuerunt. Quomͦ
illi gͦ. ⁊ quoꝵ imagines  Orpheum poetã docet a¬
ristotiles nũꝗͣ fuisse. ⁊ ħ orpheum carm̃. phitagore
fer̃t. cuiusdam fuisse cerdonis. At orpheus id ima¬
go eius. ut uos uultis manimum meum sepe in¬
currit. Qͥd q eius hoĩs in meũ alie. alie intiim.¬

Expanded text:
crebra facie pellantur animi, ex quo esse beati atque aeterni increbra facie pellantur animi, ex quo esse beati atque aeterni intellegantur. Fac imagines esse quibus pulsentur animi: species exitum reperitis, totaque res vacillat et claudicat. nam quid est quod minus probari possit, omnium in me incidere imagines, Homeri Archilochi Romuli Numae Pythagorae Platonis—nec ea forma qua illi fuerunt: quo modo illi ergo? et quorum imagines: Orpheum poetam docet Aristoteles numquam fuisse, et hoc Orphicum carmen Pythagorei ferunt cuiusdam fuisse Cerconis; at Orpheus, id est imago eius ut vos vultis, in animum meum saepe incurrit. Quid quod eiusdem hominis in meum aliae aliae in tuum
Abbreviated transcription (Latin):
bas spenem cħi. ꝑcipi cogitatione ñ sensu. nec eẽ
moa ullam soliditatẽ. neq eamdẽ ad num̾um
ꝑman̾e. eamq ee̾ eius uisionem. ut similitudi¬
ne ⁊ transitione cernatur. neq deficiet ũꝗͣ ex
infinitis corꝑib similiũ accessio. exeoq sieri ut in
ħ̾ intenta m̃s nr̃a. beatã illam naturam ⁊ sempi¬
ternam putet. Hoc ꝑ ip̃os dos de qͥb loquimͦ. qͣle
tandem ẽ.: Nã sitm̃ mͦ ad cogitationẽ ualent nec
habent ullam soliditatẽ. nec eminentiam. ꝗ int̾¬
ẽ. utrum de ypocentauro. ande do cogitemus.
O mẽm eñ colem ꝯformationẽ ã. cen̾ philosophi
motum inanem uocanit. uos aũt aduentum in
animos. ⁊ introitum imaginum dicitis. Utgͥ
uide.d̾m. octauio deferentem sitellam. tũ eũ
motum aĩ dico ẽẽ inanẽ. tũ aũt ⁊ gͣtei. ⁊ octatiii
imagines reman̾e. q̃ incapitoliũ cũ ꝑueneruit. tũ
ad aĩmũ meum referantur. ħidẽ fieri inło cuius

Expanded text:
bas, speciem dei percipi cogitatione non sensu, nec esse bas, speciem dei percipi cogitatione non sensu, nec esse in ea ullam soliditatem, neque eandem ad numerum permanere, eamque esse eius visionem ut similitudine et transitione cernatur neque deficiat umquam ex infinitis corporibus similium accessio, ex eoque fieri ut in haec intenta mens nostra beatam illam naturam et sempiternam putet. hoc, per ipsos deos de quibus loquimur, quale tandem est? nam si tantum modo ad cogitationem valent nec habent ullam soliditatem nec eminentiam, quid interest utrum de hippocentauro an de deo cogitemus; omnem enim talem conformationem animi ceteri philosophi motum inanem vocant, vos autem adventum in animos et introitum imaginum dicitis. ut igvidere de M. Octavio deferentem sitellam, tum eum motum animi dico esse inanem, tu autem et Gracchi et Octavi imagines remanere, quae in Capitolium cum pervenerint tum ad animum meum referantur—hoc idem fieri in deo, cuius
Abbreviated transcription (Latin):
satione torꝑe. ut sise cõmou̾it. u̾eamur ne beatꝰ
diuina: s ⁊ homines mertes effic̃. Siꝙͣ agens aliꝗͥ¬
esfigies hominis ⁊ imago. Qd̃ enis ẽ domicilium.
q̃ secdes : qͥ locus : q̃ dem̃ actio uite: quib rebus
id qͣ uultis beatus ẽ: Utat᷑ enĩ siuis bonis oporter.
fruatur qui beatus futurus est. Nã locus ꝙͣ uis ⁊̃
naturis q̃ sine aĩs sunt. suus ẽ cuiq ꝓpͥus. ut t̃ra
infimum teneat. hanc inundat aqua. suꝑ uetħi
sunt. alie partim aqͣtiles. alie qͣi ancipites. inu
apareantq mardentib fornacib sepe uolitantes.
loco mobat. simͦ mouet᷑ aliqñ. Postremo cũ hoc
ꝓpͥum sit animantiũ. ut aliꝗͥ appetant quod sit
nature accomodatum. Ds qus appetat. ad ꝗͣ deniq
rẽ moru m̃tis ao rõnis utat᷑. Postremo qͦmͦ beatus
sit. qͦmͦ eternus qͥcqͥd enĩ hoꝵ attigi̾t ulcus ẽ. Ita
male instituta rõ. exitum reꝑire ñ pͭ. Sic enĩ dicȩ¬

Expanded text:
satione torpere, ut, si se commoverit, vereamur ne beatussatione torpere, ut, si se commoverit, vereamur ne beatusdivina, sed etiam homines inertis efficit, si quidem agens aliinis et imago: quod eius est domicilium quae sedes qui locus, quae deinde actio vitae, quibus rebus, id quod vultis, beatus est? utatur enim suis bonis oportet et fruatur qui beatus futurus est. nam locus quidem his etiam naturis, quae sine animis sunt, suus est cuique proprius, ut terra infimum teneat, hanc inundet aqua, superior asunt aliae, partim aquatiles, aliae quasi ancipites in utappareantque in ardentibus fornacibus saepe volitantes. loco moveat, si modo movetur aliquando, post, cum hoc proprium sit animantium ut aliquid adpetant quod sit naturae accommodatum, deus quid appetat, ad quam denique rem motu mentis ac rationis utatur, postremo quo modo beatus sit quo modo aeternus. quicquid enim horum attigeris ulcus est: ita male instituta ratio exitum reperire non potest. Sic enim dice
Abbreviated transcription (Latin):
tum diuina mente uideatur. ex quo e̾e dõs
suspid̾e.: habebam inqͥs inanimo insitã infor
lius ħ uulgus imꝑitoꝵ. qͥ ñ menbra solum hõĩs
do tribuant. s usum ⁊̃ iñbroꝵ. dant enĩ arcum.
sagitas. hastamy olipeum fuscinam. fulmen. ⁊ si
achones q̃ sint eoꝵ non uident. Nicħ agentem tñ
dm̃ ñ qͣunt cogitare. Ip̃i qͥ irrident᷑ egiptii. nullã
beluam nͥ ob aliquam utilitatẽ quã exea caꝑent.
unt. cum sint aues excelse crurib rigidis. comeo
proceroq rostro. Au̾tunt pestem ab egipto. cum
uo lucres angues. ex uastitate libie uento a frico
inuectas interficiunt atq ꝯsumunt. Exqͦ sit ut
ille nec morsu uiue noceant. nec odore mortue.
Possum de hic neumenũ utilitare. de corcodrilloꝵ.
de filium dice̾. s nolo e̾e̾ longus. ita ꝯcludam.
quasi pueri delicati. nicħ cessatione melius exist¬
mat. At ip̃i tñ pueri. ⁊ ñ cessant. ex̾citatione a liqͣ
luclicra. delectantur. dm̃ sic feratum uolumus ces¬

Expanded text:
tum divina mente videatur, ex quo esse deos suspicere? "Habebam" inquis "in animo insitam informlius haec vulgus imperitorum, qui non membra solum hominis deo tribuant sed usum etiam membrorum; dant enim arcum sagittas hastam clipeum fuscinam fulmen, et si actiones quae sint deorum non vident, nihil agentem tamen deum non queunt cogitare. ipsi qui inridentur Aegyptii nullam beluam nisi ob aliquam utilitatem quam ex ea caperenunt, cum sint aves excelsae cruribus rigidis corneo proceroque rostro; avertunt pestem ab Aegypto, cum volucris anguis ex vastitate Libyae vento Africo invectas interficiunt atque consumunt, ex quo fit ut illae nec morsu vivae noceant nec odore mortuae. possum de ichneumonum utilitate de crocodilorum de faelium dicere, sed nolo esse longus. ita concludam, quasi pueri delicati nihil cessatione melius existimat. at ipsi tamen pueri etiam cum cessant exercitatione aliqua ludicra delectantur: deum sic feriatum volumus ces
Abbreviated transcription (Latin):
litudine ⁊ transitione ꝑceptis. Cũ infinita simil¬
limaꝵ iaginum speties. ex innum̾abilib indi¬
uidis existat.⁊ addõs ꝯfluat. cũ max̃is uolupta¬
tib in eas imagines m̃tẽ intentã insixamq nr̃ao
intelligentiam caꝑe. q̃ sit ⁊ beata natura.⁊ et̃na.
Sũma u̾os ius infinitatis. ⁊ magna acdiligenti
ꝯtemplatione dignissima est. Inqua intelligi
nece̾e ẽ eam e̾e naturã. ut oĩa om̃ib parib pa¬
ria respondeant. hanc isonomiam appellat epi¬
curus. id̾ equabilem cributionẽ. Ex hac gͥ illd
efficitur. Simortalium tanta mult tudo sit.
ce̾ inmortalium ñ minorem ⁊ siq̃ int̾mant
iinum̾abiha sint. tũ ea q̃ ꝯseruent insinita

Expanded text:
litudine et transitione perceptis, cum infinita simillitudine et transitione perceptis, cum infinita simillumarum imaginum species ex innumerabilibus individuis existat et ad deos adfluat, cum maximis voluptatibus in eas imagines mentem intentam infixamque nostram intellegentiam capere quae sit et beata natura et aeterna. Summa vero vis infinitatis et magna ac diligenti contemplatione dignissima est. in qua intellegi necesse est eam esse naturam ut omnia omnibus paribus paria respondeant; hanc isonomi/an appellat Epicurus id est aequabilem tributionem. ex hac igitur illud efficitur, si mortalium tanta multitudo sit, esse inmortalium non minorem, et si quae interimant innumerabilia sint, etiam ea quae conservent infi
Abbreviated transcription (Latin):
c̾e pulchrior: Nos ꝗd̾ soletis lucili : ña cotta meus
cium formam uinc̃ hõis figura. ds aũt animans
ẽ. ea figura ꝓfecto est q̃ pulcherrima sit oĩũ. qm̃q
dõs beatissimos eẽ ꝯstat. beatus aũt sine uirture¬
e̾e nemo pͭ. nec uirtus sine ratione ꝯstare. nec
tendum est. Nec tñ ea speties corpus ẽ. s qͣi corpꝰ.
nec ħt sanguinem. s qͣi sanguinẽ. Hec ꝗͣqͦm ⁊ in¬
uenta sunt acutiꝰ. ⁊ dicta sutihꝰ ab epicuro. quan
ut ꝗͥ ea possit agnosce̾: tñ fretus ur̃a intelligen
gentia dissero breuiꝰ ꝗͣ cã desicłat. Spicurus aũt
qui res occultas ⁊ penitus abditas. ñ mͦ uideat
aĩo.s ⁊̃ sic tractet. ut manu doceat. eã e̾e uĩ ⁊ na¬
turã d̾oꝵ. ut pͥmũ ñ sensu. s m̃te c̾natur. nec soli¬
ditate quadam. nec adnumerum. ut eaq̃ ille ꝓpt̃
firmitatẽ steremnia appellat. s imaginib sui¬

Expanded text:
esse pulchrior? Vos quidem Lucili soletis nam Cotta meus esse pulchrior? Vos quidem Lucili soletis nam Cotta meus tium formam vincit hominis figura, deus autem animans est, ea figura profecto est quae pulcherrimast omnium. quoniamque deos beatissimos esse constat, beatus autem esse sine virtute nemo potest nec virtus sine ratione constare nec tendum est. Nec tamen ea species corpus est sed quasi corpus, nec habet sanguinem sed quasi sanguinem. Haec quamquam et inventa sunt acutius et dicta subtilius ab Epicuro quam ut quivis ea possit agnoscere, tamen fretus intellegentia vestra dissero brevius quam causa desiderat. Epicurus autem, qui res occultas et penitus abditas non modo videat animo sed etiam sic tractet ut manu, docet eam esse vim et naturam deorum, ut primum non sensu sed mente cernatur, nec soliditate quadam nec ad numerum, ut ea quae ille propter firmitatem stere/mnia appellat, sed imaginibus simi
Abbreviated transcription (Latin):
Q d̾ beatum eternumq sit. id nec hr̃e ip̃m nego¬
cii qͥcꝗͣ nec ex hib̾e alteri. Itaq neq ira. neq gr̃a
teneri. qd q̃ talia e̾e̾nt. inbecilla e̾e̾nt oĩa. S nichil ali¬
ud q̃ reremus. uisi ut dos pie cołemus. ⁊ ut suꝑsti¬
cione lib̾aremur. satis erat dictum. Nã ⁊ p̃stans
d̾oꝵ natura hoĩnũ pierate cołerur. cũ ẽt̾na ee̾r
⁊ beatissima ht̃.n. uenerationẽ iustã qͥqͥd excellit.
abeata inmortaliq natura.⁊ irã ⁊ grãm segregari.
qͥb remotis. nullos asuꝑis impend̾e metꝰ.S ad hãc
ꝯfirmandam opinionẽ anqͥrit aĩmus ⁊ formam et
uitam.⁊ actionẽ m̃tis atq agitationẽ inło. Ac de
forma ꝗd̾ partim natura nos admonet. partĩ ratio
docet. Nã anatura habemus õs om̃ium gentiũ. spe¬
ciem nullam aliam nisi humanã d̾oꝵ. Que i for¬
ma alia occurrit ũꝗͣ. aut uigilanti cuiquã aut dor¬
matio liniam̃toꝵ. q̃ figura. q̃ spẽs. humana pͥ

Expanded text:
d beatum aeternumque sit id nec habere ipsum negotii quicquam nec exhibere alteri, itaque neque ira neque gratia teneri, quod quae talia essent inbecilla essent omnia. Si nihil aliud quaereremus nisi ut deos pie coleremus et ut superstitione liberaremur, satis erat dictum; nam et praestans deorum natura hominum pietate coleretur, cum et aeterna esset et beatissima habet enim venerationem iustam quicquid excellit, a beata inmortalique natura et iram et gratiam segregari; quibus remotis nullos a superis inpendere metus. sed ad hanc confirmandam opinionem anquirit animus et formam et vitam et actionem mentis atque agitationem in deo. Ac de forma quidem partim natura nos admonet partim ratio docet. Nam a natura habemus omnes omnium gentium speciem nullam aliam nisi humanam deorum; quae enim forma alia occurrit umquam aut vigilanti cuiquam aut dormatio liniamentorum, quae figura, quae species humana potest
Abbreviated transcription (Latin):
ret᷑ ut uidemus inscͥptis se magistrũ habuisse nul
enĩ ol⁊ exa chademia. nichilne ex leucio. nichilne
expuenlib ꝗd̾ disciplinis. Xenocͣtẽ audire potu¬
it. queni uirum dii inmortales. ⁊ s̃ qui putent
audisse ip̃e ñ uult. credo plus nemini. Pamphi¬
lum qñdam platonis auditorem. ait a se sami
auditum. Ibi enĩ adolescens habitabat. cũ pr̃e et
fatrib qͥ in eã pat̾ eius neocdes agͥpeta uene̾at.
S cũ agellis eum ñ satis ale̾t. ut opn or ludi ma¬
gist̃ fuit. S hc̃ p latonicũ mirifice ꝯtẽpnit epͥcurꝰ
Ita metuit ne ꝗ nũꝗͣ didicisse uideatur. In nausi¬
fane democto tenet᷑ quẽ cũ ase non neget audi¬
tum. uexat tñ oĩb ꝯtumeliis. Atqͥ si ħ democͥtea
ñ audiss. ꝗͥ audierat : Qd ẽ inphisicis epicuri ñ
a democto. Nã ⁊ siquedam ꝯmutaũ ut ł paulo
añ de inclinatione athomoꝵ cdixi. tũ pleraq dic̃¬

Expanded text:
iaretur, ut videmus in scriptis, se magistrum habuisse nulliaretur, ut videmus in scriptis, se magistrum habuisse nullenim olet ex Academia, nihil ne ex Lycio, nihil ne e puerilibus quidem disciplinis. Xenocraten audire potuit quem virum, dii inmortales, et sunt qui putent audisse; ipse non vult: credo, plus nemini. Pamphilum quendam Platonis auditorem ait a se Sami auditum ibi enim adulescens habitabat cum patre et fratribus, quod in eam pater eius Neocles agripeta venerat, sed cum agellus eum non satis aleret ut opinor, ludi magister fuit; sed hunc Platonicum mirifice contemnit Epicurus: ita metuit ne quid umquam didicisse videatur. In Nausiphane Democriteo tenetur; quem cum a se non neget auditum vexat tamen omnibus contumeliis. atqui si haec Democritea non audisset, quid audierat, quid est in physicis Epicuri non a Democrito? nam etsi quaedam commutavit, ut quod paulo ante de inclinatione atomorum dixi, tamen pleraque dic
Abbreviated transcription (Latin):
aut iiuet cras. aut ñ iiuet epicurꝰ. alt̾iuirum
fie̾i necessarium. totũ ħ aut ⁊̃. aut ñ. negauit e̾e
necessarium. Qddici potuit optusius : Urgebat
archesilas ⁊ enonẽ. cũ ip̃e falsa oĩa dice̾t. q̃ sensib
uid̾ent᷑. ⁊eno aũt ñ nulla uisa e̾e falsa. ñ oiã. timu
uiorẽ enim plagam accipiebat. ut leuiorẽ re¬
pellẽt. Id fac̃ innatura doꝵ dũ inthuduoꝵ cor-¬
poꝵ ꝯcretionẽ fugit. ne interitus ⁊ dissipatio con¬
sequat᷑. nͨgat e̾e corpus cdoꝵ. s tãꝗͣ corpus. nec san¬
guinẽ. s tãꝗͣ sanguinem. Mirabile uidet᷑ qͦ ñ ride¬
at aruspex. cũ aruspicẽ uid̾it ħ mirabilꝰ. q uos int̃
uos risum ten̾e possitis. ñ ẽ corpus. s qͣi coipꝰ. ħ intel¬
lig̾ẽ qͣle e̾e̾t. si inceris finge̾tur. aut fichlib figͦis. In
d̾o ꝗͥ sit qͣi corpꝰ. aut qͥ sit qͣi sanguis. intellig̾e̾ ñ pos
reddunt᷑. q̃ epicur oscitans alucinatus ẽ. cũ quidẽ gła-¬

Expanded text:
"aut vivet cras aut non vivet Epicurus", alterutrum fieret necessarium: totum hoc "aut etiam aut non" negavit esse necessarium; quo quid dici potuit obtusius? Urguebat Arcesilas Zenonem, cum ipse falsa omnia diceret quae sensibus viderentur, Zenon autem non nulla visa esse falsa non omnia; timuiviorem enim plagam accipiebat ut leviorem repelleret. Idem facit in natura deorum: dum individuorum corporum concretionem fugit ne interitus et dissipatio consequatur, negat esse corpus deorum sed tamquam corpus, nec sanguinem sed tamquam sanguinem. Mirabile videtur quod non rideat haruspex cum haruspicem viderit; hoc mirabilius quam ut vos inter vos risum tenere possitis? non est corpus sed quasi corpus: hoc intellegerem quale esset, si in cereis fingeretur aut fictilibus figuris; in deo quid sit quasi corpus aut quid sit quasi sanguis intellegere non possredduntur, quae Epicurus oscitans halucinatus est, cum quidem glor
Abbreviated transcription (Latin):
inmundis credo innum̾abilib om̃ib minimis tẽ¬
poꝵ punctis. aliis nascentib. aliis cadentib: inp
diuiduis corpuscłs tã p̃clara oꝑa. nulla mod̾ante
natura. nulla r̾one fingentib : S oblitus lib̾a h¬
tatis mee qͣ tet̃ paulo añ ut ceꝑam. plura ꝯplector.
ꝯcedam gͥ ex indiuidius ꝯstare oĩa. Ꝙ ad rem.s

Expanded text:
in mundis credo innumerabilibus omnibus minimis temin mundis credo innumerabilibus omnibus minimis temporum punctis aliis nascentibus aliis cadentibus; an in individuis corpusculis tam praeclara opera nulla moderante natura nulla ratione fingentibus? Sed oblitus liberalitatis meae, qua tecum paulo ante uti coeperam, plura complector. Concedam igitur ex individuis constare omnia
Abbreviated transcription (Latin):
mandum. ꝗͣ uidetur. S qi ꝯmune ħ ẽ argum̃tum
nire malo. ꝯcedo ẽẽ łos. Doce me gͥ uñ sint. ubisint.
qͥles sint. coꝵꝑ a. aĩa. uita. ħ ii. scire desido. Abuteris ad
oĩã athomoꝵ regno ⁊ licentia. hinc qcũq in solũ ue¬
locus. ita nullum inane. nichil e̾e incluiduum pͦ.
ħ ego ñc phisicoꝵ orada fundo. uera anfalsa nescio. s
u̾isimili. tñ simihora ꝗͣ ur̃a. Ista ii. flagitia democͥti
lacogente natura. s ꝯcursu qͦdã fortuito. hãc tu o¬
pinionẽ .c. uellei usq adhanc etatẽ ꝑduxisti. pͥusq
te qͥs de oĩ uite statu. ꝗͣ de ista auctoritate deieq̾t
Ante ii. iudicasti epicureum teee̾ oport̾e. quã ista
cogno uisti. Ita nece̾e fuit ali ħ flagicia ꝯciꝑe aĩo.
aut suscepte p hilosophie nom̃ amitt̾e. Quid enĩ
mereas. ut epicurus ẽe desinas : nich eqđ inquis.
ut rationem uite beate u̾itatemq deseram. Istagͥ

Expanded text:
mandum quam videtur. sed quia commune hoc est argumentum mandum quam videtur. sed quia commune hoc est argumentum nire malo. Concedo esse deos; doce me igitur unde sint ubi sint quales sint corpore animo vita; haec enim scire desidero. Abuteris ad omnia atomorum regno et licentia; hinc quodcumque in solum velocus; ita nullum inane, nihil esse individuum potest. Haec ego nunc physicorum oracla fundo, vera an falsa nescio, sed veri simile tamen similiora quam vestra. ista enim flagitia Democritila cogente natura sed concursu quodam fortuito—hanc tu opinionem C. Vellei usque ad hanc aetatem perduxisti, priusque te quis de omni vitae statu quam de ista auctoritate deiecerit; ante enim iudicasti Epicureum te esse oportere quam ista cognovisti: ita necesse fuit aut haec flagitia concipere animo aut susceptae philosophiae nomen amittere. quid enim mereas, ut Epicureus esse desinas? "Nihil equidem" inquis "ut rationem vitae beatae veritatemque deseram". Ista i
Abbreviated transcription (Latin):
firmam puto. Qd̾ eñĩ oĩũ gentũ gen̾uĩq hõib ita
uid̾et᷑. idsatis magnum argum̃tũ ee̾ dixisti. cͦ eẽ dos
ꝯfitemur. Qd̾ cũ leue ꝑse. tũ ⁊̃ falsũ ẽ. Primũ oñ
uñ tͥ note st̃ opiniones nationũ. E ꝗd̾ arbitror inul¬
tas ee̾ gr̃s. sic in manitate efferatas. ut ap̃ eas nulla
suspicio doꝵ sit. ꝗͥ diagoras atheos. qͥ dictus ẽ postea.¬
ꝗ theodoriis : non e apte doꝵ naturã sustulerunt :
N ã abderites quidẽ. ꝓtagoras. cuius ate mͦ m̃tio fac¬
ubͥ sic posuiss de diuis. neq ut sint neq ut non sint.
habeo dic̾e̾. at̾heniensium iussu urbe atq agͦ ẽ exter¬
minatus. libriq eius in ꝯtione ꝯbust. Eqͣuo eqͥd̃ existi¬
mo tardiores ad hanc sententiã ꝓfitendam. multos
et factos. qͥppe cũ penã ne dubitano ꝗł effug̾e̾ potuiss
S:d de saclegis. & de ĩpiis ꝑ iurisq dicemus : Tubulus
si lucihꝰ umꝗͣ. si lupꝰ aut carbo. aut neptuni fihus.

Expanded text:
firmam puto. Quod enim omnium gentium generumque hominibus ita videretur, id satis magnum argumentum esse dixisti cur esse deos confiteremur. quod cum leve per se tum etiam falsum est. Primum enim unde tibi notae sunt opiniones nationum? equidem arbitror multas esse gentes sic inmanitate efferatas, ut apud eas nulla suspicio deorum sit. Quid Diagoras, Atheos qui dictus est, posteaque Theodorus nonne aperte deorum naturam sustulerunt? nam Abderites quidem Protagoras, cuius a te modo mentio facrincipio libri sic posuisset "de divis neque ut sint neque ut non sint habeo dicere", Atheniensium iussu urbe atque agro est exterminatus librique eius in contione combusti; ex quo equidem existimo tardioris ad hanc sententiam profitendam multos esse factos, quippe cum poenam ne dubitatio quidem effugere potuisset. Quid de sacrilegis, quid de impiis periurisque dicemus? Tubulus si Lucius umquam, si Lupus aut Carbo aut Neptuni filius,
Abbreviated transcription (Latin):
Nec multo secus speusippꝰ platonẽ auũcłm subse¬
quens. ⁊ uiĩ ꝗͣdã dicens qua oĩa regantur. eamq
animalem. euelłe ex aĩs conatur cognicionẽ doꝵ.
Anstotelesqͥ intercio de phisolophia lbro. multa
tarbat. amagistro uno platone dissentiens. Mo¬
Do .ii. m̃ti tribuit omnẽ diunitatẽ mͦ mundũ
ipm̃ dm̃ dic̃ eẽ mͦ alium q̃ndam p̃sic̃ mundo. ͤeiꝙ
eas partes tribuit. ut replicatione quadã mũdi
motũ regat. atq rueat᷑. Tũ celi ardorẽ dm̃ dicit
eẽ. ñ intelligens celum e̾e̾ partẽ mundi. quẽ alio
loco ip̃e designarit d̾m. Qe mͦ aũt celi diumus
prudentia. Quo porro mͦ mundus mou̾i. carens

Expanded text:
Nec multo secus Speusippus Platonem avunculum subseNec multo secus Speusippus Platonem avunculum subsequens et vim quandam dicens, qua omnia regantur, eamque animalem, evellere ex animis conatur cognitionem deorum. Aristotelesque in tertio de philosophia libro multa turbat a magistro suo Platone dissentiens; modo enim menti tribuit omnem divinitatem, modo mundum ipsum deum dicit esse, modo alium quendam praeficit mundo eique eas partis tribuit utueatur, tum caeli ardorem deum dicit esse non intellegens caelum mundi esse partem, quem alio loco ipse designarit deum. quo modo autem caeli divinus prudentia. quo
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑe ullo. dm̃ ẽe ut᷑ greci dict̃. aconatoit. id quale
e̾e possit intelligi ñ pͣ. Careat .ii. sensu nece̾e ẽ. careat
⁊ prudentia : careat uoluptate. q̃ omĩa una cũdoꝵ
notone ꝯp̃hendimus. Idem ⁊ inthimeo eodicit.
⁊ in legib. ⁊ mundũ cłm eẽ. ⁊ celũ. ⁊ astra. ⁊ terrã.
⁊ aninos. ⁊ eoꝵ̾ quos maloꝵ institutis accepimus.
q̃ ⁊ ꝑse sunt falsa. ꝓspicue. ⁊ int̾ se uehem̃t̃ repu-¬
gnantia. Atq ⁊̃ xenophon pauciorib u̾bis. eadem
fere peccat. facit .ii. in his q̃ a socrate dicta retulit.
sotͣtem disputantẽ. forma cłi q̃ri non oport̾e. eũ¬
demq ⁊ solem. ⁊ amimũ dm dice̾.⁊ mͦ unum.
tũ aũt plures dos. que sunt isdẽ merratis fere.
qͥb ea q̃ de platone dicimus. Atu ⁊̃ anstitenes.
in eo libꝰ qͥ ꝑhisicꝰ incͥbit᷑. popłares dos multos.
naturalẽ unũ eẽ dicens. tollit uĩ ⁊ naturã doꝵ.

Expanded text:
corpore ullo deum vult esse ut Graeci dicunt asw/maton, id quale corpore ullo deum vult esse ut Graeci dicunt asw/maton, id quale esse possit intellegi non potest: careat enim sensu necesse est, careat etiam prudentia, careat voluptate; quae omnia una cum deorum notione conprehendimus. idem et in Timaeo dicit et in Legibus et mundum deum esse et caelum et astra et terram et animos et eos quos maiorum institutis accepimus. quae et per se sunt falsa perspicue et inter se vehementer repugnantia. Atque etiam Xenophon paucioribus verbis eadem fere peccat; facit enim in his quae a Socrate dicta rettulit Socratem disputantem formam dei quaeri non oportere, eundemque et solem et animum deum dicere, et modo unum tum autem plures deos; quae sunt isdem in erratis fere quibus ea quae de Platone dicimus. Atque etiam Antisthenes in eo libro qui physicus inscribitur popularis deos multos naturalem unum esse dicens tollit vim et naturam deorum.
Abbreviated transcription (Latin):
pissiẽ labit᷑. Quatuor ni. naturas exqͥb oĩa ꝯstare cens.
diuinas ẽe uult. qͦ ⁊ nasci ⁊ extingui ꝑspicuũ est.
⁊ sensu oĩ carere. Nec uͦ ꝓtagoras. qͥsese negat oĩo de
deis hr̾e q̃ liqueat. sint. ñ sint. qͣlesue sint᷑. qͥcꝗͣ uidet᷑
de natuni doꝵ suspicari. ꝗd democͥtꝰ. qͥ tũ imagines:
q̃ imagines fundat ac mittat. tũ sentẽciã intelligen¬
ciamq nrãm. ñ ne ex ͫ maxͥiõ errore u̾sat᷑. cũ id̾ oĩo
qi nicħ semꝑ suo statu maneat. neget ẽẽ qͥcꝗͣ sempi¬
ternum. Nonne dooĩo ita tollit ut nul łã opinionẽ
enis reliꝗ̃ faciat. Q der qͦdiogenes appollinates
utit᷑ ł̾o. quẽ sensum hr̃e pͭ. aut quã formã cħ: Iam
de platonis mnꝯstantia longum est dice̾. qͥ inthimeo
patrẽ hꝰ mundi nominari neget posse. Inlegum aũt
libris qͥt sit oĩo łs anq̃ri oport̾e ñ censeat. Qd̃ uͦ sine

Expanded text:
pissume labitur. quattuor enim naturas, ex quibus omnia constare censet, pissume labitur. quattuor enim naturas, ex quibus omnia constare censet, divinas esse vult; quas et nasci et extingui perspicuum est et sensu omni carere. Nec vero Protagoras, qui sese negat omnino de deis habere quod liqueat, sint non sint qualesve sint, quicquam videtur de natura deorum suspicari. Quid Democritus, qui tum imagines tentiam intellegentiamque nostram, nonne in maximo errore versatur? cum idem omnino, quia nihil semper suo statu maneat, neget esse quicquam sempiternum, nonne deum omnino ita tollit, ut nullam opinionem eius reliquam faciat? Quid aer, quo Diogenes Apolloniates utitur deo, quem sensum habere potest aut quam formam dei? Iam de Platonis inconstantia longum est dicere, qui in Timaeo patrem huius mundi nominari neget posse, in Legum autem libris quid sit omnino deus anquiri oportere non censeat. quod vero sine
Abbreviated transcription (Latin):
tagoras qui censuit animũ ẽẽ ꝑ naturã reꝵ omnẽ
intentũ ⁊ cõmeantẽ. ex quo nr̃i aĩ caꝑentur. ñ uidit
distraegone humanoꝵ animoꝵ disc̾pi ⁊ laceran dm̃
⁊ cũ miseri aĩ essent qd̾ plerisq ꝯtinge̾t. tũ cħ partẽ
ẽẽ miseram. Qd̾ sieri ñ potest. Cur aũt quicꝗͣ igno¬
raret animꝰ hoĩs. si e̾e̾t ds : Quomͦ porro a̾s̃ iste. si
niohil e̾e̾t nͥ animus aut infixus. aut infusus ee̾t
inmundo Tũ xenofanes qui m̃te ad iuncta. õe
p̃terea q̃ e̾et infinitũ dm̃ uoluit ẽẽ de ip̃a m̃te itẽ
rep̃henditur. ut cet̾i. de inftare. aũt uehem̃cuis
inꝗͣ nichil. neq sencie. neq ꝯiunctũ p̾ e̾e̾. Nam
qͥcingit celum que ap̾lat dm. inqͦ neq figuram
diuinam neq sensum qsquã suspicari pͣ. multaq¬
.rep̃hensa inalio iam. in ħ obinittantur. Empedo-¬
cles aũt. multa alia peccans. incłoꝵ opinione tur¬

Expanded text:
thagoras, qui censuit animum esse per naturam rerum omnem thagoras, qui censuit animum esse per naturam rerum omnem intentum et commeantem, ex quo nostri animi carperentur, non vidit distractione humanorum animorum discerpi et lacerari deum, et cum miseri animi essent, quod plerisque contingeret, tum dei partem esse miseram, quod fieri non potest. cur autem quicquam ignoraret animus hominis, si esset deus? quo modo porro deus iste, si nihil esset nisi animus, aut infixus aut infusus esset in mundo? Tum Xenophanes, qui mente adiuncta omne praeterea, quod esset infinitum, deum voluit esse, de ipsa mente item reprehendetur ut ceteri, de infinitate autem vehementius, in qua nihil neque sentiens neque coniunctum potest esse. Nam qui cingit caelum, quem appellat deum; in quo neque figuram divinam neque sensum quisquam suspicari potest. multaqreprehensa in alio iam in hoc omittantur. Empedocles autem multa alia peccans in deorum opinione tur
Abbreviated transcription (Latin):
tuit. eumꝙ gingni. ẽeq inmensũ. ⁊ infinitũ. ⁊ ẽę in ino¬
tu. quasi aut aer sine ulla. forma ds e̾e possit. cum p̃¬
sertim dm̃. ñ mͦ aliqua. s pulcherrima specie doͬce¬
at e̾e. aut ñ om̃e qͦ ortum sit. mortalitas ꝯsequatur.
Inde anaxagoraᷤᷤ qͥ accepit ab anaximene disciplinam.
pͥmus om̃iũ terũ descͥptionẽ. ⁊ modum m̃tis infinite
uietrõne dissignari.⁊ ꝯfici uoluit. Inqͦ ñ uidit neq
motũ sensuͣ uinctũ ⁊ inconginentẽ infinito nullum
e̾ẽ posse. neq sensum oĩo. qͦñ ip̃a natura pulsa senti¬
ret. De mñ sim̃tẽ istam. quasi aliq̾ animal uoluit
e̾ẽ. eraͥt aliqͥd intenus de qͦ illud animal nominetur.
cet aꝑta simplexq m̃s. nulla re adiuncta q̃ sentire
possit fug̾e intelligentie nr̃e uĩ.⁊ notionẽ uidetur.
sensit sese mortalib reb inmortalitatẽ dare. Nã pi¬

Expanded text:
tuit, eumque gigni esseque inmensum et infinitum et semper in motuit, eumque gigni esseque inmensum et infinitum et semper in motu: quasi aut aer sine ulla forma deus esse possit, cum praesertim deum non modo aliqua sed pulcherrima specie deceat esse, aut non omne quod ortum sit mortalitas consequatur. Inde Anaxagoras, qui accepit ab Anaximene disciplinam, primus omnium rerum discriptionem et modum mentis infinitae vi ac ratione dissignari et confici voluit. in quo non vidit neque motum sensu iunctum et in continentem infinito ullum esse posse, neque sensum omnino quo non ipsa natura pulsa sentiret. deinde si mentem istam quasi animal aliquod voluit esse, erit aliquid interius ex quo illud animal nominetur; cet, aperta simplexque mens nulla re adiuncta, quae sentire possit, fugere intellegentiae nostrae vim et notionem videtur. sensit sese mortalibus rebus inmortalitatem dare. Nam Py
Abbreviated transcription (Latin):
corꝑe. si minima exparte significetur molestum sit.
c̃ ħ id̾ ñ habeat᷑ molestum indo : Terra .i. ꝓfecto. qm̃
muudi pars est. Pars ẽ ⁊̃ cħ. atqͥ terre maxiinas regiones.
inhabitabiles. atq incultas uidemus. q̃ pars eaꝵ appul¬
su soł exarserit. pars obriguerit niue pruinaq lon-¬
gimqͦ soł abcessu. Q simundus ẽ d̾̃s qm̃ mundi par¬
tes sunt c m̃bra. partim ardentia. param resrige
sint abultimo repetam suꝑioꝵ. Tales .n. milesius.
qui pͥmus de talib reb q̃siũ aquã dix̃ ͤmiciũ rerũ.¬
Dm̃ aut̃ eam m̃tẽ. q̃ exaqua c̃cta fĩg̾e̾t. Sic di possunt
e̾ẽ. sine sensu ⁊ iñte curaq adiunxit si ip̃a m̃s ꝯstare
potest. uacans corpore. An tlximandii aũt opinio est.
natuos e̾̃e cłos. longis int̾nał orientis. occidentisq cosq
mnuinerabiles e̾e mundos. S nos dm̃ nͥ sempiternũ
intellig̾e qui posfumus: Post anximenes aera dm sta¬

Expanded text:
corpore si minima ex parte significetur molestum sit, corpore si minima ex parte significetur molestum sit, cur hoc idem non habeatur molestum in deo? terra enim profecto, quoniam mundi pars est, pars est etiam dei; atqui terrae maxumas regiones inhabitabilis atque incultas videmus, quod pars earum adpulsu solis exarserit, pars obriguerit nive pruinaque longinquo solis abscessu; quae, si mundus est deus, quoniam mundi partes sunt, dei membra partim ardentia partim refrigerest, ab ultimo repetam superiorum. Thales enim Milesius, qui primus de talibus rebus quaesivit, aquam dixit edeum autem eam mentem quae ex aqua cuncta fingeret: si dei possunt esse sine sensu; et mentem cur aquae adiunxit, si ipsa mens constare potest vacans corpore? Anaximandri autem opinio est nativos esse deos longis intervallis orientis occidentisque, eosque innumerabilis esse mundos. sed nos deum nisi sempiternum intellegere qui possumus? Post Anaximenes aera deum sta
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓbis bñ m̾e̾ret᷑ : De iñ ꝗͥ ẽ assecutus. cum õs stulti
sint. sine dubio miserrimi. maxĩe q̃ stulti sunt.
sunt incõmoda inuita. ut easa pientes cõmodoꝵ
ꝯpensacione leniant. Stulti nec uitare uenien¬
cia possunt: nec ferre p̃sentia. Qͥ uͦ mundũ ip̃m
anim antẽ sapientẽq ẽẽ dixer̃. nullomͦ uiderunt
animinaturã. intelligent̃. inꝗͣ figurã cad̾e poss de
quo dicam equidem paulopo sNc̃ aũt hactenusad.¬
mir̾abor eoꝵ tarditatẽ qͥ animantẽ. ĩ mortalẽ. ⁊ eũdẽ
beatum rotundum ẽẽ uelint. qͦ ea forma neget ul-¬
lam ᷑ pulcͥorẽ plato. atm̾ł chilindri .ł quadrati. ł com.
ł pirainidis. uidet᷑ eẽ formosior. Que uͦ uita tribiit᷑
isti rotundo ło Nẽpe ut ea ceħtate ꝯtorq̃at᷑ͦ cui
par nulla ne cogitare ꝗd̾ possit. Inqua ñ uideo ubi
mens constans. ⁊ uita beata possit insistere. Qd̾q in nr̃o

Expanded text:
probis bene mereretur; deinde quid est adsecutus, cum omnes stulti probis bene mereretur; deinde quid est adsecutus, cum omnes stulti sint sine dubio miserrimi, maxime quod stulti sunt sunt incommoda in vita, ut ea sapientes commodorum conpensatione leniant, stulti nec vitare venientia possint nec ferre praesentia. Qui vero mundum ipsum animantem sapientemque esse dixerunt, nullo modo viderunt animi natura intellegentis in quam figuram cadere posset. de quo dicam equidem paulo post, nunc autem hactenus: admirabor eorum tarditatem qui animantem inmortalem et eundem beatum rutundum esse velint, quod ea forma neget ullam esse pulchriorem Plato: at mihi vel cylindri vel quadrati vel coni vel pyramidis videtur esse formosior. Quae vero vita tribuitur isti rutundo deo? nempe ut ea celeritate contorqueatur cui par nulla ne cogitari quidem possit; in qua non video ubinam mens constans et vita beata possit insistere. Quodque in nostro
Abbreviated transcription (Latin):
qͣ ñ incogitationẽ qͥd̾ cadit. ut fuerit tp̃s aliqͥ nullũ
cum tempꝰ e̾et. Isto gͥ tã ĩ menso spatio q̃ro balbe. cur
ꝓnoea ur̃a cessauit. laborẽ ne fugiebat : at iste nec
attingit dm̃. nec erat ullus. cũ om̃s nature numini
diuino. celum. ignes. t̾re. mana pat̾emt᷑. Qͥd aũt erat
qd̾ ꝯcupiscẽt d̾s. mundum signis ⁊ luminib tanqͣ
edił ornare: Si ut ds ip̃e meliꝰ habitaret. antea ui¬
delior cẽꝑe infinito. intenebͥs tanꝗͣ ingurgustio ha¬
bitau̾at. Post aut̃ uarietate ne eum delectari pu¬
temus. qͣ celũ ⁊ tras exornatas uideꝰ : Que ista potẽ
e̾ẽ oblectanio do : que si ee̾t. ñ ea tã dui carere potu¬
issꝰ. anħ̾ ut fere dicitis hoĩũ cã. ad̾o ꝯstituta sunt :
Sapientum ne.. Ppt̃ paucos gͥ tanta ẽ rorũ facta est¬
molicio. Anstultoꝵ: at pͥmũ cã ñ fuit. cur de in¬

Expanded text:
quod ne in cogitationem quidem cadit ut fuerit tempus aliquod nullum quod ne in cogitationem quidem cadit ut fuerit tempus aliquod nullum cum tempus esset—isto igitur tam inmenso spatio quaero Balbe cur Pronoea vestra cessaverit. laboremne fugiebat? at iste nec attingit deum nec erat ullus, cum omnes naturae numini divino, caelum ignes terrae maria, parerent. Quid autem erat quod concupisceret deus mundum signis et luminibus tamquam aedilis ornare? si ut deus ipse melius habitaret, antea videlicet tempore infinito in tenebris tamquam in gurgustio habitaverat. post autem: varietatene eum delectari putamus, qua caelum et terras exornatas videmus? quae ista potest esse oblectatio deo? quae si esset, non ea tam diu carere potuisset. an haec, ut fere dicitis, hominum causa a deo constituta sunt? sapientiumne? propter paucos igitur tanta est rerum facta molitio. an stultorum? at primum causa non fuit cur de in