comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
cȩpit increpare dicens Signa cor
tuum frater: Quid ÷ quod loqͤris:
Signa cor taum. Uocatisq stacim
frĩb: prȩcepit ei lucernam dẽ man
colli. lpsum uero iussit aministeno
recedere: ꝙ sibi hora etidem quictũ
residere: Qui requisitus a fratribus
muerat. & quȩ contra uirum da
uerba ꝑ cogitationem tacitus dice¬
bat.: Tunc liquido om̃ib patuit.
quod uenerabilem benedictum la¬
tere nichil posset. in cuius duro
A lio gͥ tempore meadem campans
regione fames incubuerat: magna¬
q omnes alimentorum indigentia
coartabat: lamq in benedicti mo¬
nasterio: triticum deerat. Panes
uero pene omnes consumpti fue¬
rant: ut non plus quã quinq ad
refectionis horam fratrib inue¬
niri potuissent Cumq eos uene¬
rabilis pater contristatos cernent
eorum pusillanmitatem studuit
modesta in crepatione corrigere.
& rursum ꝓmissione subleuare
dicens . Quare de panis in opia:
uester animus contristatur: ho¬

Expanded text:
eum increpare, dicens: Signa cor eum increpare, dicens: Signa cor tuum, frater, quid est quod loqueris? signa cor tuum. Vocatisque statim fratribus, praecepit ei lucernam de manibus tolli, ipsum vero jussit a ministerio recedere, et sibi hora eadem quietum sedere. Qui requisitus a fratribus muerat, et quae contra virum Dei verba per cogitationem tacitus dicebat. Tunc liquido omnibus patuit quod venerabilem Benedictum latere nil posset, in cujus aurib quoque tempore in eadem Campaniae regione fames incubuerat, magnaque omnes alimentorum indigentia coangustabat. Jamque in Benedicti monasterio triticum deerat: panes vero pene omnes consumpti fuerant, ut non plus quam quinque ad refectionis horam fratribus inveniri potuissent. Cumque eos venerabilis Pater contristatos cerneret, eorum pusillanimitatem studuit modesta increpatione corrigere, et rursum promissione sublevare, dicens: Quare de panis inopia vester animus contristatur? Ho
Abbreviated transcription (Latin):
feminis rogatus mappulas accepit:
ut reuersus est: eum uir dei uehem̃¬
tissima a maritudine cępit increpa-¬
re dicens. Quomodo ingressa est
iniquitas insinum tuum: At ille
obstupuit: & quid . eec oblitꝰ. unde
corripiebatur ignorabat. Cui dit.
Munquid ego illic prȩsens non eram.
quando ab ancillis dei mappulas
accepisti. tibiq eas insinum misisti:
Qui mox eius uestigiis ꝓuolucꝰ. stulte
se egisse penituit: & eas quas in
sinu absconderat mappulas ꝓiecit¬
Quadam quoq die dum uenerabilis
pater uesꝑtina iam hora corporis
alimenta ꝑciperet: eius monachus
cuiusdam defensoris filius fuerat:
qui ei ante mensam lucernam tene¬
bat. Cumq uirdei ederet. ipse
autem cum lucernę ministerio asta
sua tacitus uoluere. & ꝑ cogitatio¬
nem dicere: Quis ÷ hic cui ego
manducanti asisto. lucernã tẽneo.
seruitium impendo: Quis sũ ego.
ut isti seruiam: Ad quem uir dei
satim conuersus: uehementer eũ

Expanded text:
feminis rogatus mappulas accepit. feminis rogatus mappulas accepit. ut reversus est, eum vir Dei vehementissima amaritudine coepit increpare, dicens: Quomodo ingressa est iniquitas in sinum tuum? At ille obstupuit, et quid egisset oblitus, unde corripiebatur ignorabat. Cui ait: Nunquid ego illic praesens non eram quando ab ancillis Dei mappulas accepisti, tibique eas in sinum misisti? Qui mox ejus vestigiis provolutus, stulte se egisse poenituit, et eas quas in sinu absconderat, mappulas projecitQuadam quoque die dum venerabilis Pater vespertina jam hora corporis alimenta perciperet, ejus monachus cujusdam defensoris filius fuerat, qui ei ante mensam lucernam tenebat. Cumque vir Dei ederet, ipse autem cum lucernae ministerio astarsua tacitus volvere, et per cogitationem dicere: Quis est hic cui ego manducanti assisto, lucernam teneo, servitium impendo? Quis sum ego, ut isti serviam? Ad quem vir Dei statim conversus, vehementer coepit
Abbreviated transcription (Latin):
in itinere abscondit Uir autem
dñi quem facta absentia latere
non poterant.: unum cum gr̃arii
accione suscepit. & discedentem
puerum monuit dicens: Uide
fili de illo flascone quem inuia¬
absconderas iam non bibas: sed
inclina illũ caute. ꝙ inuenies qͥd
intus habet: Qui confusus ualde:
adei homine exiuit: Et reuersus:
uolens hoc ꝓbare quod audierat:
cum flasconem inclinasset de eo
ꝓtinus serpens egressus est: Tunc
prȩdictus ex hylaraitus puer. per
hoc quod inuino repperit: expa¬
uit malum quad fecit:¬
Non longe autem amonasterio ui¬
cus erat. in quo nom minima mul¬
titudo hominum adfidem dĩ ab
idolorum cultu benedictĩ fuerat
exhortatione conuersa: Ibi quoq
quȩdam scĩmomiales feminȩ ine¬
rant: & crebro illic ꝓ exhortandis
animab fratres suos mitcere be¬
nedictus dĩ famulus curabat.
Quadam uero die misit ex more: sed is
qui missus fuerat monachus: post
admonitionem factam a scĩmonialibꝰ

Expanded text:
in itinere abscondit. Vir autem in itinere abscondit. Vir autem Domini, quem facta absentia latere non poterant, unum cum gratiarum actione suscepit, et discedentem puerum monuit, dicens: Vide, fili, ne de illo flascone quem abscondisti bibas, sed inclina illum caute, et invenies quid intus habet. Qui confusus valde a Dei homine exivit. Et reversus volens adhuc probare quod audierat, cum flasconem inclinasset, de eo protinus serpens egressus est. Tunc praedictus Exhilaratus puer, per hoc quod in vino reperit, expavit malum quod fecitNon longe autem a monasterio vicus erat in quo non minima multitudo hominum ad fidem Dei ab idolorum cultu Benedicti fuerat exhortatione conversa. Ibi quoque quaedam sanctimoniales feminae inerant, et crebro illuc pro exhortandis animabus fratres suos mittere Benedictus Dei famulus curabat. Quadam vero die misit ex more; sed is qui missus fuerat monachus, post admonitionem factam, a sanctimonialibus
Abbreviated transcription (Latin):
tentis dĩ iudicio gentib tradita
sunt Uix autem obtinere potui:
ut michi ex hoc loco anime conce¬
derentur: Cuius uocem tune teo¬
probus audiuit: nos autem cerni¬
mus. qui destructum modo a lan¬
quobardorum gente monasteriũ
scimꝰ: Nocturno enim tempore:
ꝙ quiescentib fr̃ĩb: ruꝑ illic lan¬
guobardi in gressi sunt. Qui diri¬
pientes omĩa: nec unum quidem
hominem illic tenere potuerunt:
Sedimpleuit omni potens dĩ quod
sideli famulo suo benedicto pro¬
miserat: ut si res gentib tradet.
animas custodiret: Qua in re
pauli uicem uideo tenuisse bene¬
dictum: cuius dum nauis rerũ
omium iacturam pertulit. ipse
in consolatione uitam omnium qui
eum comitabantur accepit̃:¬
Quidam quoq exhylaratus noster
quem ipse conuersum nosti trans¬
missus adño suo fuerat: ut dĩ uiro
in monasterium uino plena duo
lignea uascula quȩ uulgo flasco¬
nes uocantur deferret: Qui unũ
deculit: alterum uero pergens

Expanded text:
tentis Dei judicio gentibus tradita tentis Dei judicio gentibus tradita sunt. Vix autem obtinere potui ut mihi ex hoc loco animae concederentur. Cujus vocem tunc Theoprobus audivit, nos autem cernimus, qui destructum modo a Langobardorum gente ejus monasterium scimus. Nocturno enim tempore et quiescentibus fratribus, nuper illic Langobardi ingressi sunt; qui diripientes omnia, ne unum quidem hominem illic tenere potuerunt: sed implevit omnipotens Deus quod fideli famulo Benedicto promiserat, ut si res gentibus traderet, animas custodiret. Qua in re Pauli vicem video tenuisse Benedictum, cujus dum navis rerum omnium jacturam pertulit, ipse in consolatione vitam omnium qui eum comitabantur, accepitque tempore Exhilaratus noster, quem ipse conversum nosti, tranmissus a domino suo fuerat, ut Dei viro in monasterium vino plena duo lignea vascula quae vulgo flascones vocantur, deferret: qui unum detulit, alterum vero pergens
Abbreviated transcription (Latin):
interim custodiuit: Cum uero post
annos multos omnes priores illius
lũce de hac migrassent. & minores
suos sibimet suꝑponi insacris ordi¬
nib cerneret: uerba uiri dei quasi
ex longinquo tempore oblitus post¬
posuit: atq ad sacrum ordinem ae¬
cessit: Quem mox his qui reliquerait
diabolus tenuit: eumq uexare
quousq animam eius excuteret
non cessauit:¬
Sir quidam nobilis tegꝑb nomine
eiusdem beneduti patris fuerat ad mo¬
nitione conuersus: qui ꝓ uitȩ suȩ
merito magnam apud eum familia¬
ritatis fiduciam habebat: Hic cum
quadam die eiusdem cellulam fuis¬
sec ingressus : hunc amarissime
flentem repperit. Cumq diu susti¬
neret. eiusq nonfiniri lacrimas ui¬
deret: nec tamen ut uirdĩ consu¬
euerat orando plangeret: sed me¬
reido: quȩnam causa tanti luctꝰ
existeret inquisiuit: Cui uir dei
ilico respondit. Omne hoc mona
sterium quod construxi. x cuncta
quȩ fratribus preparaui: omripo¬

Expanded text:
interim custodivit. Cum vero post interim custodivit. Cum vero post annos multos omnes priores illius de hac luce migrassent, et minores suos sibimet superponi in sacris ordinibus cerneret, verba viri Dei quasi ex longo tempore oblitus postposuit, atque ad sacrum ordinem accessit: quem mox is qui reliquerat diabolus tenuit, eumque vexare quousque animam ejus excuteret, non cessavitir quidam nobilis Theopropus nomine eiusdem Benedicti patris fuerat admonitione conversus; qui pro vitae suae merito magnam apud eum familiaritatis fiduciam habebat. Hic cum quadam die eius cellulam fuisset ingressus, hunc amarissime flentem repperit. Cumque diu subsisteret eiusque finiri lacrimas non videret, nec tamen vir Domini ut consueverat orando plangeret, sed moerenclo, quaenam causa tanti luctus existeret, inquisivit. Cui vir Dei ilico ressterium quod construxi, et cuncta quae fratribus praeparavi, omnipo
Abbreviated transcription (Latin):
uidemꝰ: Quãuis hoc honoratus eiꝰ
discipulus cuius mͥ relatiõne cõꝑ¬
tum ÷. nequaquam ex ore illius
audisse se ꝑhibet: sed quia hoc dixe¬
ric. diccum sibi afrĩb fuisse cestat᷑¬
uexabatur. Qui auenerabili um
constantino ciusdem ȩccłȩ antifit
ꝑmulta fuerat martirum loca
transmissus ut sanari potuis se:
sed scĩ dei martires noluerunt ei
sanitatis donum tribuere. ut quanta
cẽt. inbenedicto grã demonsou¬
rent. Puctus itaq ÷ ad omni poten¬
tis dĩ famulum benedictum: qui
iħu xp̃o dño prȩces fundens. antiqui
hostem ab obsesso homine protinꝰ
expulit: Cui sanato: precepit dicrs.
Uade. ꝙ post hec carnem non comedas
Adsacrum uero ordinem: nunquam
accedere prȩsumas: Quacunq auc̃
die sacrum ordinem temerare prę¬
sumpseris: statim iure diaboli ite¬
rum manciparts discessit gͥ clericꝰ
sanis: Et sicut terrere solet animii
pena recens: ea quȩ uir dĩ p̃ceꝑat.

Expanded text:
vidimus. Quamvis hoc Honoratus eius vidimus. Quamvis hoc Honoratus eius discipulus, cuius mihi relatione conpertum est, nequaquam ex ore illius audisse se perhibet; sed quia hoc dixerit, dictum sibi a fratribus fuisse testatvexabatur, qui a venerabili viro Constantio ejusdem Ecclesiae antistite per multa fuerat martyrum loca transmissus, ut sanari potuisset. Sed sancti Dei martyres noluerunt ei sanitatis donum tribuere, ut quanta esset in Benedicto gratia demonstrarent. Ductus itaque est ad omnipotentis Dei famulum Benedictum: qui Jesu Christo Domino preces fundens, antiquum hostem de obsesso homine protinus expulit. Cui sanato praecepit, dicens: Vade, et posthac carnem non comedas; et ad sacrum ordinem nunquam accedere praesumas; quacunque autem die sacrum ordinem temerare praesumpseris statim juri diaboli iterum mancipaberis. Discessit igitur clericus sanus, et sicut terrere solet animum poena recens, ea quae vir Dei praeceperat,
Abbreviated transcription (Latin):
recessit̃. atq ex illo iam tempore
minus crudelis fuit Cum ñ multo
post romam adiit: ad siciliam per¬
rexit Anno autem regni sui decimo.
omnipotentis dei iudicio. regnum
cum uita ꝑdidit. Prȩterea antistes
canusinȩ eccłȩ ad eundem dñi famu¬
lum uenire consueuerat: quem uir
dĩ ꝓuitȩ suę merito ualde diligebai
Isitaq dum cum illo de ingressu re¬
gis totilȩ. & romȩ urbis ꝑditione col¬
loquium haberee: dixit ꝑhunc re¬
gem ciuitas ista destruetur: ut iam
amplius ñ in habitetur Cui uirdĩ
respondit: Roma agentib ñ ert̃¬
minabitur: sed tempestatib. chorus¬
cis & turbinib ac terrȩ motu fati¬
gata: marcescet insemet ip̃sa. Cuiꝰ
ꝓpħiȩ misteria. nobis iam facta sunt
luce clariora: qui inhac urbe dissolu¬
ta moenia. euersas domus. destruc¬
ius ȩccłas turbine cernimus: eiꝰq
edificia longo senio lassata. quia ru¬
inis crebrescentib ꝓsternantur

Expanded text:
recessit, atque ex illo iam tempore recessit, atque ex illo iam tempore minus crudelis fuit. Cum non multum post Romam adiit, ad Siciliam perrexit; anno autem regni sui decimo omnipotentis Dei iudicio regnum cum vita perdedit. Praeterea antestis Canusinae ecclesiae ad eundem Domini famulum venire consueverat. Quem vir Dei pro vitae suae merito valde diligebat. Is itaque dum cum illo de ingressu regis Totilae et Romanae urbis perditione colloquio haberet, dixit: 'Per hunc regem civitas ista destruetur, ut iam amplius non habitetur'. Cui vir Domini respondit: 'Roma a gentibus non exterminabitur, sed tempestatibus, coruscis et turbinibus et terrae motu fatigata, marcescet in semet ipsa'. Cuius prophetiae misteria nobis iam facta sunt luce clariora, qui in hac urbe dissoluta moenia, eversas domus, distructas ecclesias turbine cernimus eiusque aedificia longo senio lassata, quia ruinis crebriscentibus prosternantur,
Abbreviated transcription (Latin):
tuum. Qui riggo ꝓtinus int̾rã
cȩcidit: & quia tanto uiro illu¬
dere presumpsisset expauit Om̃isq
qui cum eo addĩ hominem ueni¬
ebant: terre consternati sunt:
Surgentes autem: ad eum minime
ꝓpinquare prȩsumpserunt: sed ad
suum regem reuersi. nunciauer̃
trepidi. inquanta celeritate fuerant
deprehensi: Tunc ꝑse idem to¬
tila addĩ hominem accessit. Quẽ
cum a longe sedentem cerneret:
non ausus accedere. sese interrã
dedit: Cui dum uir dĩ bis terq
diceret surge. sed ipse ante eum
dignatus : accedere ad regem ꝓ¬
stratum Quem de terra eleua¬
uit: de suis actib in crepauit.
atq in paucis sermonib cuncta
quȩ uli erant uentura prenun¬
ciauit: dicens: Multa mala facis.¬
e multa mala fecisti: iã aliqͣndo
ab iniquitate compescere: Et quidem
romam iñ gressurus es: mare transi¬
turus. nouem annis regnabis: decimo
morieris. Quib auditis rex: uehe¬
menter territus. oratione petita

Expanded text:
tuum'. Qui Riggo protinus in terram tuum'. Qui Riggo protinus in terram cecidit et, quia tanto viro inludere praesumpsisset, expavit. Omnesque qui cum eo ad Dei hominem veniebant; terrae consternati sunt. Surgentes autem, ad eum propinquare minime praesumpserunt, sed ad suum regem reversi, nuntiaverunt trepidi, in quanta velocitate fuerant depraehensi. 15. Tunc per se isdem Totila ad Dei hominem accessit; quem cum longe sedentem cerneret, non ausus accedere, sese in terram dedit. Cui dum vir Dei bis ter diceret: 'Surge', sed ipse ante cum dignatus accedere est ad regem prostratum. Quem de terra levavit, de suis actibus increpavit atque in paucis sermonibus cuncta quae illi erant Ventura praenuntiavit, dicens: 'Multa mala facis, multa fecisti; iam aliquando ab iniquitate conpescere. Et quidem Romam ingressurus es, mare transiturus; novem annis regnas, decimo morieris'. Quibus auditis, rex vehementer territus, orationem petita,
Abbreviated transcription (Latin):
habere audisset: ad eius monaste¬
rium ꝑgens paulo longius substi¬
tit. eiq se uenturum . e̾ẽ. nuncia¬
uit Cui dum ꝓtinus mandatũ
de monasterio fuisset ut ueniret:
ipse sicut ꝑfidȩ mentis fuit. an uir
dñi ꝓpheciȩ sp̃m haberet explora¬
re conatꝰ ÷ Quidam uero eius
spatarius riggodicebatur: cui
calciamenta sua prebuit. eumq
indiu regalibus uestibus fecit:
quem quasi in ꝑsona sua ꝑgere
addĩ hominem pręcepit. incuius
uul ruderich. ꝙ blidin: ut ante ui¬
ri dei oculos ipsum. c̾e. regem to¬
Ylam simulantes. eius lateri ob¬
ambularent. Cui alia qͦq obseqͥa
atq spatarios prębuit: ut tam exeisdẽ
obsequiis quam expurpureis uesti¬
bus . rex .ee̾. putaretur: Cumq idẽ
riggo decoratus uestibus. obsequen¬
tum frequentia comitatus. mo¬
nasterium fuissec ingressus : uir
dĩ eminus sedebat: Quem uenien¬
tem conspiciens. cum iam abeo au¬
diri pocuisset: clamauit dicens.
Pone fili pone: hoc quod portas ñ ÷

Expanded text:
 audisset, ad ejus monasterium pergens, paulo longius substitit, eique se venturum esse nuntiavit. Cui dum protinus mandatum de monasterio fuisset ut veniret, ipse, sicut perfidae mentis fuit, an vir Dei prophetiae spiritum haberet explorare conatus est. Quidam vero ejus spatharius Riggo dicebatur, cui calceamenta sua praebuit, eumque indui vestibus regalibus fecit, quem quasi in persona sua pergere ad Dei hominem praecepit. In cujus Vult, Ruderic, et Blidin, ut ante servi Dei oculos ipsum regem Totilam esse simulantes, ejus lateribus obambularent; cui alia quoque obsequia atque spatharios praebuit, ut tam ex eisdem obsequiis quam ex purpureis bus rex esse putaretur. Cumque isdem Riggo decoratus vestibus, obsequentum frequentia comitatus, monasterium fuisset ingressus, vir Dei eminus sedebat. Quem venientem conspiciens, cum iam ab eo audire potuisset, clamavit, dicens: 'Pone, fili, pone; hoc quod portas non est
Abbreviated transcription (Latin):
tyris . Quam beatus alexander
papa instruxit. baptizauit: atqi¬
salaria: non longe ab urbe roma.
agapis & chioniȩ: sub diodetiano.
Quę primo incarcerem maceratȩ.
post in ignem missȩ sunt: sed in¬
tacte aflammis. post orationem

Expanded text:
metis, quem beatus Alexander papa instruxit ac baptizavit, atquSalaria, non longe ab urbe Roma.apis et Chioniae sub Diocletiano, quae primo in carcere maceratae, post in ignem missae sunt, sed intactae a flammis, post orationem
Abbreviated transcription (Latin):
natale sci exuperii. epĩ ꝙr confessoris.
Qui beatus uir quantum sibi extiterit
parcus. quantumq aliis largus :
sc̃s hieronimus memorabili ꝓsecutꝰ
est relatu:¬
mati: ibiq quiescentis Apud sirmi¬
um: natale septem uirginum. quȩ
phecȩ. qui aduce pͥopiui ĩsrahe
apud babiloniam interfectus: in
sepulchro sem atq arfaxat est
sepultus: Romȩ: passiõ martyrũ
plurimorum. quos beatus alȩran¬
der papa & martyr baptiauit.
cum teneretur in carcere. hos om̃s
aurelianus princeps naui uecusta
impositos. in altum mare deduci.¬
in ꝓfundum maris fecit .iiiͦi. idus

Expanded text:
sancti Exuperii episcopi et confessoris, qui beatus vir, quantum sibi extiterit parcus, quantumque aliis largus, sanctus Hieronymus memorabili prosecutus est relatumati ibique quiescentis. Apud Syrmium nativitas septem virginum, quae prophetae, qui a judice populi Israel apud Babyloniam interfectus, in sepulchro Sem atque Arfaxad est sepultus. Romae, beatorum martyrum plurimorum, quos sanctus Alexander papa baptizavit cum teneretur in carcere. Hos omnes Aurelianus princeps navi vetustae impositos, in altum mare deduci,in profundum maris fecit. I
Abbreviated transcription (Latin):
beati sixti papȩ & martyris Qui
ut sibi xp̃m luchrifaceret: libenter
mortem sustinuit temporalem.
nmacedonia: scõrum thimothei.
diogenis:
lui uicinus apłorum temporib:
om̃s apassione dñi usq ad suam
etatem ȩcclesi astͥorum actuum
texens hystorias. multaq ad uti¬
litatem iegentium per tinentia
hinc inde congregans. quinq libros
composuit. sermone simplici: ut
quorum uitam sectabatur. dicen¬
di quoq exprimeret caracterem¬
ic asserit se uenisse sub aniceto rõ¬
nam. qui decimus post petrum
aniceti quondam diaconus fuerat:
Hisdem heiesippus in libris sius refert
de conuersatione sua. quam habuit
a gentili phylosophia: Nam ꝙ ego
ipse inquit. seccis platonicis institutꝰ
audiens in famari xp̃ianos. ꝙ uidens
eos inpauidos ad suscipiendã mor¬
tem. atq omne supplicium tole¬
randum. considerabam quod im¬
possibile. eẽt. eos in malicia ꝙ in
libidine conuersari: Apud africam :¬

Expanded text:
beati Sixti papae et martyris, qui ut sibi Christum lucrifaceret, libenter mortem sustinuit temporalem. In Macedonia, sanctorum Timothei et Diogenis. ui vicinus apostolicorum temporum, omnes a passione Domini usque ad suam aetatem Ecclesiasticorum actuum texens historias, multaque ad utilitatem legentium pertinentia, hinc inde congregans, quinque libros composuit, sermone simplici, ut quorum vitam sectabatur, dicendi quoque exprimeret characterem. Asserit se venisse sub Aniceto Romam, qui decimus post Petrum copum, qui Aniceti quondam diaconus fuerat. Isdem quoque Egesippus in libris suis refert de conversatione sua, quam habuit a gentili philosophia. Nam et ego ipse, inquit, sectis platonicis institutus, audiens infamari Christianos, et videns eos impavidos ad suscipiendam mortem, atque omne supplicium tolerandum, considerabam quod impossibile esset in malitia eos et in libidine conversari. G. VI
Abbreviated transcription (Latin):
& ea osculare : Tunc dedit operam.
& summo studio ꝑ desiderium mag¬
num ꝑuenit ad illam: tradiditque
scȩ theodorȩ religiosissimȩ feminȩ.
sororis scĩ hermetis prȩfecti & martys¬
ris. Ipsa uero uirgo balbina post
deuictum scłi huius cursum. sepelit̾
iuxta patrem suum marcẏrem qui¬
rinum: uia appia. in cimiterio prȩ¬
textati. pridie halendas aprilis

Expanded text:
et ea osculare. Tunc dedit operam, et ea osculare. Tunc dedit operam, et summo studio post desiderium magnum pervenit ad illa tradiditque S. Theodorae religiosissimae feminae, sorori S. Hermetis praefecti et martyris. Ipsa vero virgo Balbina post devictum saeculi hujus cursum, sepelitur juxta patrem suum martyrem Quirinum, via Appia, in coemeterio Praetextati II Kal. Apr
Abbreviated transcription (Latin):
aureliani non cederet in iuriis. ius¬
sit ei manus & pedes abscĩdi. & sic
eum decollari: & canib ꝓici: Sed
xp̃iani corpus eius raptum inuia
appia sepelierunt: in cimiterio prȩ¬
.II.beł aprł. Nome: natale
martẏris Qui beacus margr tol¬
lens boiam de collo alexandri papę.
scđm iussionem eius cum ꝑ geret
ut collo filie suȩ strumam haben¬
tis imponeret : ecce subito ꝓuer
cum facula apparuit. quẽ constat
angłm dĩ fuisse: & uenit ad puellã
dicens: Salua esto. & in uirginica
te ꝑmane. & ego te faciam uidẽ
sponsum tuum. qui ꝓ amore tuo
sanguinem suum fudit ꝑueniens
quidem pater ut ꝑficereo quod de boia
ei iussum fuerat. uidec subito filiã suã
sanam. Quȩ post modum abeato alex¬
andro baptirata & instructa in uirgi¬
nitate : plena oꝑib bonis ꝑmansit.
Cui sepe osculanti boiam ipsam beati
alexandri: dixit sc̃s alexander: esine
hanc boiam osculari: sed potius re¬

Expanded text:
Aureliani non cederet injuriis, jusAureliani non cederet injuriis, jussit ei manus et pedes abscindi, et sic eum decollari, et canibus projici: sed Christiani corpus ejus raptum, in via Appia sepelierunt, in coemeterio PraeKAL. APRILIS Romae, natale martyris. Qui beatus martyr tollens boiam de collo Alexandri papae secundum jussionem ejus, cum pergeret ut collo filiae suae strumam habentis imponeret, ecce subito puer cum facula apparuit: quem constat angelum Dei fuisse et venit ad puellam, dicens: Salva esto, et in virginitate tua permane, et ego te faciam videre sponsum tuum, qui pro amore tuo sanguinem suum fudit. Perveniens igitur pater ut perficeret, quod de boia ei jussum fuerat, videt subito filiam suam sanam, quae postmodum a sancto Alexandro baptizata est, et instructa in virginitate, plena operibus bonis permansit. Cui saepe osculanti boiam ipsam B. Alexandri dixit sanctus Alexander: Desine hanc boiam osculari, sed potius re
Abbreviated transcription (Latin):
imꝑatore. Qui cum ex prȩcepto
enis beatum alexandrum papã
ullum struma circundederat
auditis exhortationib beati her¬
me de fide. xp̃i. & uisis signis quȩ
dñs inmartyrib suis alexandro
herme operabatur. ipsã eandẽ
siliam suam obtulit eis.: Ad sanan¬
dum. Cui dixit alexander: Tolle
boiam de collo meo: & impone ei.
uod cum obedienter pater exe
batur autem ipsa balbina. atqr
ta pater eius quirinꝰ & ipsa cũ
umuersis qui in custodia tenebant᷑.
omio domo sua baꝑtitacus est.
Quod ut nunciauit commentarien¬
sis aureliano iudici: iratus iussit¬
ad se adduei quirinum. ꝙ dix̃ ei.
Ego te quasi filium dilexi. Tu autẽ
irrisisti me: deceptus ab alexandro:
Dicit ei quirinus: Ego xp̃ianꝰ faccꝰ
incendi: aliud non ero Nam om̃s
quierant in carcere feci fieltrp̃ia¬
nos: & dimisi eos. & noluerune
usquam ire. Iratus aurelianus:
fecit ei linguam abscidi. deinde
in equuleo suspendi. Qui dum

Expanded text:
imperatore: qui cum ex praecepto imperatore: qui cum ex praecepto ejus beatum Alexandrum papam collum struma circumdederat, auditis exhortationibus beati Hermae de fide Christi, et visis signis, quae Deus in martyribus suis Alexandro et Herme operabatur, ipsam eamdem filiam suam obtulit ad sanandum. Cui dixit B. Alexander: Tolle boiam de collo meo, et impone ei. Quod cum obedienter pater ejusbatur autem ipsa Balbina: atque ita pater ejus Quirinus et ipsa, cum universis qui in custodia tenebantur, omnique domo sua, baptizatus est. Quod ut nuntiavit Commentariensis Aureliano judici, iratus jussit adduci Quirinum ad se, et dixit ei: Ego te quasi filium dilexi; tu autem irrisisti me, deceptus es Alexandro. Dixit ei Quirinus: Ego Christianus suincendere? aliud non ero. Nam omnes qui erant in carcere, feci fieri Christianos, et dimisi eos, sed noluerunt usquam ire. Iratus Aurelianus, fecit ei linguam abscindi, deinde in equuleo suspendi. Qui dum
Abbreviated transcription (Latin):
prisci. malchi. alexandri. qui ꝑ¬
secutione ualeriani cum subur¬
banum agellum supradictȩ urb¬
in habittirent. atq in ea cȩlestes
martẏrii ꝓponerentur coronȩ :
diuino fidei calore succensi. ultro
iudicem ad euntes: eur tantum
in sanguinem piorum deseuiret
ob iurgant. Quos ille continuo
ꝓ xp̃i nomine bestiis tradidit
deuorandos. Et apud urbem ca¬
uillonensem: depositio domni gun¬
actionib mancipauit: ut relicas
scłi pompis. thesauros suos ȩccłiis
& pauperibus erogaret:
discipuli sc̃i columbani: qui pat̾
ferme sexcentorum extitit moras
raculis claruit. Eodem die apud
africam: natule sc̃orum confessoꝵ.
armogasti. archinimi. & satyri.:
Qui apid africam tempore uuanda.¬
licȩ ꝑsecutionis. sub geseirieo rege
arriano. cum. ee̾nt. lucidissima
arrianorum libertate catholica
srequenter arguerent: ꝓ confessio¬
ne ueritatis multa & grauia per¬
pessi supplicia. atq obprobria:
cursum gloriosi certaminis im¬
pleuerunt:¬
tribuni & martiris. sub traiano

Expanded text:
Prisci, Malchi, et Alexandri: qui persecutione Valeriani, cum suburbanum agellum supradictae urbis habitarent, atque in ea coelestis martyrii proponerentur coronae: divino fidei calore succensi, ultro judicem adeuntes, cur tantum in sanguinem piorum desaeviret, objurgant. Quos ille continuo, pro Christi nomine, bestiis tradidit devorandos. Et apud urbem Cabillonensium, depositio Gunactionibus mancipavit, ut relictis saeculi pompis, thesauros suos ecclesiis et pauperibus erogaret. discipuli sancti Columbani, qui pater ferme sexcentorum exstitit monacraculis claruit. Eodem die apud Africam sanctorum confessorum Armogastis, Archinimi, et Satyri: qui apud Africam tempore Vandalicae persecutionis, sub Geiserico rege Ariano cum essent lucidissima tatem Arianorum libertate catholica frequenter arguerent, pro confessione veritatis, multa et gravia perpessi supplicia atque opprobria, cursum gloriosi certaminis impleverunttribuni et martyris, sub Trajano
Abbreviated transcription (Latin):
.ii. gonꝰ aprł. ¶Bediolani: depo¬
sitio beati ambrosii epĩ & conp¬
soris. Cuius studio inter eecera
doccrinȩ miraculorum insignia: tẽ¬
pore arrianȩ ꝑfidię. tota italia ad
catholicam fidem conuersa est.
Apud hẏspalim: deposicio ysidori

Expanded text:
. II Non. Die 4. Mediolani, depositio beati Ambrosii episcopi et confessoris, cujus studio inter caetera doctrinae et miraculorum insignia, tempore Arrianae perfidiae, tota Italia ad catholicam fidem conversa est. Apud Hispalim, depositio sancti
Abbreviated transcription (Latin):
sc̃i castulii. quĩ cum. e̾et. recarius
palacii & hospes scõrum ut ingestis
scĩ sebastiani legitur: aꝑersecuto¬
rib artatus & tercio ap¬
pensus. tercio auditus :
in confessione dñi ꝑseue¬
rans missus ÷ infouiea.
& dimissa ÷ suꝑ eum
massa drenaria : & ita
cum palma martyrii migrauit
ad xp̃m. Codem die apud penta-¬
polim libiȩ: teodori epĩ. hirenei
diaconi. serapionis. ammonii lectoꝵ
Apud sẏrmium: natale scĩ montans
presbiteri. & maximȩ uxoris eius:¬

Expanded text:
s S. Castuli, qui cum esset zaetarius palatii, et hospes sanctorum, ut in gestis B. Sebastiani legitur , a persecutoribus arctatus, et tertio appensus, tertioque auditus, in confessione Domini perseverans, missus est in foveam, et demissa est super eum massa arenaria atque ita cum palma martyrii migravit ad Christum. Eodem die apud Pentapolim Libyae, Theodori episcopi, Irenaei diaconi, Serapionis et Ammonii lectorum. Et apud Syrmium, natale sancti Montani presbyteri, qui cum Maxima uxore s
Abbreviated transcription (Latin):
minus commendatur. Ceserea cap¬
padociȩ: passio sc̃e theodosiȩ uirq¬
nis: Quȩ tempore diocletiani cũ
annorum. ee̾t. decem & octo. ultro
ab urbano prȩfecto & in equuleo¬
cruciata. deinde ferro onusta ec
incarcerem: trusa. ibiq uirtuce dei
om̃ia uincula disrupta sunt: Posi
hec saxo alligata. in mare mersa ÷
sed mox in columis littorib reddita
bestiis in amphiteatro proiecta. et
abhis in tacta: martirium capitis

Expanded text:
Cappadociae passio sanctae Theodosiae virginis. Quae tempore Diocletiani cum esset annorum decem et octo, ultro ab Urbano praefecto, cruciata, deinde ferro onusta, et et in carcerem trusa, ubi virtute Dei omnia vincula ejus disrupta sunt. Post haec saxo alligata, in mare mersa est; sed mox incolumis littoribus reddita, bestiis in amphitheatro est projecta, sed ab his intacta, martyrium capitis
Abbreviated transcription (Latin):
habitauit: nunc usq si pecentium
fides exigat. miraculis choruscat:¬
N uꝑnanq ÷ res gesta quam narro.:
quia quȩdam mulier mente capta
dum sensum funditus ꝑdidissec :
ꝑmontes & ualles. siluas &r cãpos.
die noctuq uagabatur: ibiq tan¬
tummodo quiẽscebat: ubi hanc qͥes¬
cere lassitudo coegisset Quadam
uero die dum uaga nimiũ erra¬
ret: adbeati uiri benedicti patris¬
specum deuenit. ibiq nesciens in¬
gressa mansit Facto dutem mane.
ita sanato sensu egressa ÷: acsi eam
nunquam insania capitis tenuis¬
sec Quȩ om̃i uitȩ suȩ tempore:
in eadem quam acceꝑat salute ꝑ¬

Expanded text:
habitavit, nunc usque si petentium habitavit, nunc usque si petentium fides exigat, miraculis coruscat namque est res gesta quam narro; quia quaedam mulier mente capta, dum sensum funditus perdidisset, per montes et valles, silvas et campos die noctuque vagabatur; ibique tantummodo quiescebat, ubi hanc quiescere lassitudo coegisset. Quadam vero die dum vaga nimium erraret, ad beati viri Benedicti specum devenit, ibique nesciens ingressa mansit. Mane autem facto ita sanato sensu egressa est, ac si eam nunquam insania capitis ulla tenuisset; quae omni vitae suae tempore in eadem quam acceperat salute p
Abbreviated transcription (Latin):
oratorium adiscipulis fecit. ibiq
exitum suum dominici corporis et
sanguinis ꝑceptione muniuit: atq
inter discipulorum manus imbec̃il¬
lia membra sustentans: erectis in
celum manib stecit: & ultimum
sp̃m̃ inter uerba orationis efflauit.
Qua scilicet die: duob de eo fratrib:
uni incella cominoranti. alteri
autem longiuis posito: reuelatio
unius atq indissimilis apparuit
uisionis Uiderunt nanq quia stra¬
ta palliis atq inmimeris chorusca
lampadib uia recto orientis tra-¬
mite ab eius cella incelũ usq ten¬
debatur. Cui uenerando habitu
uir desuꝑ clarus assistens: cuiꝰ. ẽẽc.
uia quam cernerent inquisiuit.
Illi autem se nescire ꝓffessi sunt.
sentes discipuli uiderunt: ita absen¬
tes ex signo quod eis prȩdictũ fuerat
agnouerunt: Sepultus uero est in
oratorio beati baptistȩ ioħis: quod
destructa ara apollinis ipse constri
Qui ꝙ in eo speci in quo prius sublaeꝰ

Expanded text:
oratorium a discipulis fecit, ibique oratorium a discipulis fecit, ibique exitum suum dominici corporis et sanguinis perceptione munivit, atque inter discipulorum manus imbecillia membra sustentans, erectis in coelum manibus stetit, et ultimum spiritum inter verba orationis efflavit. Qua scilicet die duobus de eo fratribus, uni in cella commoranti, alteri autem longius posito, revelatio unius atque indissimilis visionis apparuit. Viderunt namque quia strata palliis atque innumeris corusca lampadibus via recto orientis tramite ab ejus cella in coelum usque tendebatur. Cui venerando habitu vir desuper clarus assistens, cujus esset via quam cernerent, inquisivit. Illi autem se nescire professi sunt.sentes discipuli viderunt, ita absentes ex signo quod eis praedictum fuerat, agnoverunt. Sepultus vero est in oratorio beati Joannis Baptistae, quod destructa ara Apollinis ipse construxit. Qui et in eo specu in quo prius Sublacus
Abbreviated transcription (Latin):
Libet adhuc de uenerabili patre¬
benedicto: multa narrare Sed qͣdã
eius studiose p̃tereo: quia ad alioꝵ
gesta euoluenda festino. Hoc autẽ
nolo te lateat: quot uir dei int̃ tot
miracula quibus inmundo claru¬
it. doctrinȩ quoq uerborum non
mediocriter fulsit Nam scripsit
monachorum regulam. discretio¬
ne prȩcipuam: sermone luculento
Cuius si quis uelit subtilius mores:
uitamq cognoscere: potest in eadẽ
institutione regulȩ omĩs magiste¬
rii eius accus inuenire. quia sẽs uir
uixit.¶Codem uero anno quo
de hac uita erat exiturus. quibusdã
discipulis secum conuersantibus. qui
busdam longe manentibus: scĩssimi
sui obitus denuciauit diem. Presen¬
tib indicens ut audita ꝑsilentium
tegerent. absentib indicans quod
uel quale cis signum fieret. quando
eius anima de corpore exiret. Ante
sextum uero sui exitus diem: aꝑiri
sibi sepulturam iubet Qui mox cor¬
reptus febribus: acri cȩpit ardore
grauesceret: sexto die portarise in

Expanded text:
e, adhuc de hoc venerabili Patre multa narrare: sed quaedam ejus studiose praetereo, quia ad aliorum gesta evolvenda festino. Hoc autem nolo te lateat, quod vir Dei inter tot miracula, quibus in mundo claruit, doctrinae quoque verbo non mediocriter fulsit. Nam scripsit monachorum regulam, discretione praecipuam, sermone luculentam. Cujus si quis velit subtilius mores vitamque cognoscere, potest in eadem institutione regulae omnes magisterii illius actus invenire: quia sanctus vir Resp. Eodem vero anno quod de hac vita erat exiturus, quibusdam discipulis secum conversantibus, qubusdam longe manentibus, sanctissimi sui obitus denuntiavit diem: praesentibus indicens ut audita per silentium tegerent; absentibus indicans quod vel quale eis signum fieret quando ejus anima de corpore exiret. Ante sextum vero sui exitus diem aperiri sibi sepulturam jubet. Qui mox correptus febribus, acri coepit ardore gravesceret, sexta die portari se in
Abbreviated transcription (Latin):
dicta Apud sirmium: natale
scĩ hyrenei ep̃i. qui tempore maxi¬
miani imꝑatoris. sub prȩside ꝓbo
primo tormentis acerrimis uexatꝰ.
deinde dieb plurimis incarcere
cruciatus: nouissime absciso capite
cirini martyris. qui interfectus
aclaudio & intẏberim iactatus.
in insula lycaonaȩ inuentꝰ: & in ei¬
miterio pontiani conditꝰ÷. Scriptũ
in passione sc̃ĩ ualentini: Apud

Expanded text:
Et apud Syrmium, natale sancti Irenaei episcopi, qui tempore Maximiani imperatoris, sub praeside probo, primo tormentis acerrimis vexatus, deinde diebus plurimis in carcere cruciatus, novissime abscisso capite Cyrini, qui interfectus a Claudio et in Tiberim jactatus, in insula Lycaonia inventus, et in coemeterio Pontiani conditus est. Scriptum in passione S. Valentini. Apud
Abbreviated transcription (Latin):
seruitiis tuis reddo non tibi.
ꝑsidam: ubi demoratus annis qͣtuor.
factus ÷ cȩcus Inde monecur in sõ
nis adño: ut reuerteretur romã:
diuum sacrȩ uiȩ cum uno puero
stipem pecendo conscenderet: fac¬
tum ÷ ut offenderet iulianum im¬
ꝑatorem in reda durea sedentem.
Qui eminus conspiciens pigmeniũ :
uocare eum prȩcepit.: Dixitq el:
Gła diis deabusq meis: quia tẽ uideo:¬
Adhanc uocem iraltus iulianus: uissit
eum ꝑ pontem intiberim p̾cipitari:
Cuius corpus inuentum & collectũ:
sepultum ÷ in cimiterio pontiani.
non longe ascĩs abdon osenne:
sc̃orum romuli ꝙ secundoli. qui
apud mauritaniam ꝓ xp̃o passist̃:¬

Expanded text:
servitiis tuis reddo, non tibi. servitiis tuis reddo, non tibi. perrexit; ubi demoratus annos quatuor, factus est caecus; inde monetur Pigmenius in somnis, ut reverteretur Romam. clivum Sacrae viae cum uno puero stipem petendo conscenderet, factum est ut offenderet Julianum imperatorem in rheda aurea sedentem; qui eminus conspiciens Pigmenium, vocari eum praecepit, dixitque ei: « Gloria diis deabusque meis, quia te Ad hanc vocem iratus Julianus jussit eum per pontem in Tiberim praecipitari. Cujus corpus inventum et collectum, sepultum est in coemeterio Pontiani, non longe a sanctis Abdon et Senne. sanctorum Romuli et Secundoli, qui apud Mauritaniam pro Christ
Abbreviated transcription (Latin):
natum. urbi narbone epm miser̃.
Quem tradunt eundem . sergiũ
nomen: quia eum fidei xp̃i sube¬
gerat. Quib ab eodem sc̃õ aplo
cum adhyspanas ꝑgeret prȩdicandi
predicationis officio non segniter im¬
pleto. darus mira culis coronatus
sepelitur. Apud chorintum: beati
dionisii ep̃i. cuius eruditione et
gr̃a quam habuit in uerbo dei:
multi fruuntur usq hodie Ciuita¬
scõrum martẏrum. uictoriani.
frumentii. & alterius frumenti i:
& duorum germanorum: Qui
omnes ꝑsecutione uuandalica:
sub imerico rege arriano. apud
africam ꝓconstantia catholicę
confessionis immanissimis sup¬
pliciis excruciati: e gregie corona¬
scĩ pigmenii presbiteri. Hic iuli¬
anum apostatam & impium :¬
apuero nutriuit: ꝙ litteris etiã
sacris erudiuit Sed factus ĩꝑator
culturam piecatis pꝰ qͣm reliquit.
audito quod corpora sc̃oꝵ marti¬
rum qui ab eo necabantur. idem
pigmenius sepeliret: manda uit
ei. Perge quo uolueris: hic enĩ
non mercabitur uita tua.: Tam̃

Expanded text:
natum urbi Narbonae episcopum miserunt. Quem tradunt eumdem ipsum fuisnomen, quia eum fidei Christi subegerat; quique ab eodem sancto apostolo, cum ad Hispanias praedicendi praedicationis officio non segniter impleto, clarus miraculis coronatus s. Die 8. Apud Corinthum, beati Dionisii episcopi, cujus eruditione et gratia, quam habuit in verbo Dei, multi fruuntur usque hodie. Claruinctorum martyrum Victoriani, Frumentii, et alterius Frumentii, et duorum germanorum, qui omnes persecutione Vandalica, sub Hunnerico rege Ariano apud Africam pro constantia catholicae confessionis immanissimis suppliciis excruciati, egregie coronati Pigmenii presbyteri. Hic Julianum apostatam et impium a puero nutrivit, et litteris etiam sacris erudivit. Sed factus imperator, culturam pietatis postquam reliquit, audito quod corpora sanctorum martyrum, qui ab eo necabantur, idem Pigmenius sepeliret, mandavit ei: « Perge quo volueris, hic enim non mercabitur vita tua, tamen
Abbreviated transcription (Latin):
turbatus: ascendit. respexit: parcẽq
iam lucis exiguam uidit.: Cui tanto
hoc obstupeseenti miraculo: unir des
pordinem quȩ fuerant gesta narra¬
uit: Statimq incassinum castrum
religioso uiro teoꝓbo manda uit. ut
ad capuanam urbem sub eadem
nocte transmitteret: ꝙ quid de ger¬
mano epõ ageretur dgnosceret. et
indicaret: Factumq ÷ ut reueren¬
tissimum uirum germanum ep̃m:
his qui missꝰ fuerat iam defunctum
repperire: Et requirens subtiliter:
agnouit eodem momento fuisse

Expanded text:
turbatus, ascendit, respexit, partemque jam lucis exiguum vidit. Cui tantum hoc obstupescenti miraculum, vir Dei per ordinem quae fuerant gesta narravit, statimque in Cassinum castrum religioso viro Theoprobo mandavit ut ad Capuanam urbem sub eadem nocte transmitteret, et quid de Germano episcopo ageretur agnosceret et indicaret. Factumque est, et reverentissimum virum Germanum episcopum is qui missus fuerat jam defunctum reperit, et requirens subtiliter agnovit eodem momento fuisse
Abbreviated transcription (Latin):
tor ait. Ecce aqua. ecce pratum:
ecce amȩnus locus. in quo possumꝰ
reficis & parum quiescere: ut ua¬
leamus iter nr̃m post modum
incolumes explere Cum igicur
ꝙ uerba aurib. & loca oculis blan¬
direntur: hac tercia ddmonitio¬
ne ꝑsuasus consensit & comedit:
Uesꝑtina uero hora: ꝑuenit ad cellã.
Presentatus autem uenerabili patri¬
benedicto. sibi orationem petut.
sed mox eiuir sẽs hoc quod inuiages¬
erat imꝓperauit dicens.: Quid ÷
frater : Malignais hostis qui tͥ ꝑ
coniuatorem tuum locutus est:
semel tibi ꝑsuadere non potuit.
secundo non potuit. tercio ꝑsuasit:¬
& te adhoc quod uoluit suꝑauit:
⁊ unc ille reatum infirmȩ suȩ m̃tis
agnoscens. eius pedib ꝓuolutus:
tanto magis cȩpit culpam deflere
& erubescere. quanto se cognouit
etiam absentem in benedicti patris
oculis deliquisse:¬

Expanded text:
tor ait: Ecce aqua, ecce pratum, tor ait: Ecce aqua, ecce pratum, ecce amoenus locus, in quo possumus refici et parum quiescere, ut valeamus iter nostrum postmodum incolumes explere. Cum igitur et verba haec auribus, et loca oculis blandirentur, tertia admonitione persuasus, consensit et comedit: vespertina vero hora pervenit ad cellam. Praesentatus autem venerabili Benedicto us hoc quod in via egerat improperavit, dicens: Quid est, frater, quod malignus hostis, qui tibi per conviatorem tuum locutus est, semel tibi persuadere non potuit, secundo non potuit, at tertio suasit, et te ad hoc quod voluit superavit? Tunc ille reatum infirmae suae mentis agnoscens, ejus pedibus provolutus, tanto magis coepit culpam deflere et erubescere, quanto se cognovit etiam absentem in Benedicti Patris oculis deliquisse
Abbreviated transcription (Latin):
cuius superius memoriam feci:
uir erat laicus. sed religiosus. Qui
ut serui dei orationem ꝑciperet:¬
& germanum fratrem uideret :
annis singulis de loco suo ad cellã
ieiunus uenire consueuerat:
Quadam igitur die dum iter ad
monasterium faceret: sese illi
alter uiator adiunxit. qui sumor
dos in itinere portabat cybos.
Cumq iam hora tardior excreuiaet
dixit. Seni frater sumamꝰ ꝙybũ.
ne lassemur inuia: Cun ille res¬
pondit: Absit frater non facio:
quia aduenerabilem patrem
benedictum ieiunus semꝑ uenire
consueui: Quo responso ꝑcepto.
adhoram conuiator conticuit.
S ed cum post hec aliquantulum
itineris spacium egissent: rursus
admonuit ut manducarent.
ducandum inuitauerat: & cũ es
ieiumus alhuc ꝑgere ad modicũ
consensit: Cumq ꝙ iter longius
agereit. & eos tardior hora fati¬
garet : ambulantes inuenerunt in
itinere pratum ꝙ fontem. ꝙquȩ q
poterant ad reficiendum corpus
delectabilia uiderł. Tunc comna¬

Expanded text:
cujus superius memoriam feci, cujus superius memoriam feci, vir erat laicus, sed religiosus. Qui ut servi Dei orationem perciperet, et germanum fratrem videret, annis singulis de loco suo ad cellam ejus jejunus venire consueverat. Quadam igitur die dum iter ad monasterium faceret, sese illi alter viator adjunxit, qui sumendos cibos in itinere portabat. Cumque jam hora tardior excrevisset, dixit: Veni frater, sumamus cibum, ne lassemur in via. Cui ille respondit: Absit, frater, hoc non faciam, quia ad venerabilem Patrem Benedictum jejunus semper pervenire consuevi. Quo responso percepto, ad horam conviator tacuit. Sed cum post hoc aliquantulum itineris spatium egissent, rursus admonuit ut manducarent. ducandum invitaverat, et cum eo jejunus adhuc pergere ad modicum consensit. Cumque iter longius agerent, et eos tardior hora fatigaret ambulantes, invenerunt in itinere pratum et fontem, et quaeque poterant ad reficiendum corpus delectabilia videri. Tunc convia
Abbreviated transcription (Latin):
ertra cellam minime sumerent
Cumq hoc de usu regulȩ sollicite
seruaretur: quadam dic ad
responsum fr̃s egressi sunt: inquo tardi¬
ori compulsi sunt hora demorari. Qui
manere iuxta religiosam feminã
nouerant: cuius ingressi habitacu¬
lum sumpserunt cẏbum.: Cum que
benedictionem patris exmore petier̃:
Quos ille ꝓtinus ꝑcunctatus est diceis:
Ubi comedistis : Responderunt dicen¬
tes. Nusquam. Quib ille ait Quare
ita mentimini: Nunquid illius
talis feminȩ habitaculum non
intrastis. Nunquid hos aq illos ey-¬
bos non accepistis. Nunquid tot
calices non bibistis : Cumꝙ uene¬
rabilis pater & hospicium mulieris.
& genera cyborum. & numerum
potionum diceret: recognoscen¬
tes cuncta quȩ egerant. ad eius
pedes tremefacti ceciderunt: seq
deliquisse confessi sunt: Ipse autẽ
ꝓtinus culpam peꝑcit: perpen¬
dens quod in eius absentia ultra
non facerent. quem presentem
sibi. eẽ. in sp̃u sentirent uł scirent:

Expanded text:
extra cellam minime sumerent. extra cellam minime sumerent. Cumque hoc de usu regulae sollicite servaretur, quadam die ad responsum fratres egressi sunt, et in eo tardiori compulsi sunt hora demorari. Qui manere juxta religiosam feminam noverant, cujus ingressi habitaculum sumpserunt cibum. Cumque benedictionem Patris ex more petierunt. Quos ille protinus percontatus est, dicens: Ubi comedistis? Qui responderunt: Nusquam. Quibus ille ait: Quare ita mentimini? Nunquid illius talis feminae habitaculum non intrastis? nunquid hos atque illos cibos non accepistis? nunquid tot calices non bibistis? Cumque eis venerabilis Pater et hospitium mulieris, et genera ciborum, et numerum potionum diceret, recognoscentes cuncta quae egerant, ad ejus pedes tremefacti ceciderunt, et se deliquisse confessi sunt. Ipse autem protinus culpam pepercit, perpendens quod in ejus absentia ultra non facerent, quem praesentem sibi esse in spiritu scirent.
Abbreviated transcription (Latin):
hora malignus sp̃s uenit: hisq
qui mandatum deculit uix uer¬
ba compleuerat: ꝙ malignus
sps cundem pariecem qui edlifi¬
cabatur euertit. atq unum par̃¬
uulum monachum cuiusdam cu-¬
rialis filium opprimens ruina con¬
triuit: Contristati omnes ac uehe¬
menter afflicti: non damno pariẽ¬
tis. sed contritione fr̃is. Quod ue¬
nerabili patri benedicto studuer
celeriter cum graui luctu ñciare:
ł unc idem pater ad se dilaceratum
puerum deferri iubet: quẽ portare
non n insaco potuerunt. quia col¬
lapsi saxa parietis eius non solum
membra. sed etiam ossa contruerant.
foras fratrib cellam clausit: quiq
orationi instantius quã solebat
incubuit: Mira res: hora eadem
hunc incolumem atq ut prius
ualentem. ad eundem iterum
laborem misit: ut ipse quoq cũ
se interitu antiquus hostis bene¬
dicto insultare credidisset: Cepit
Ios ar enim cellȩ fuit: ut qͥtiens
a dresponsum aliquod egre¬
ꝓderentur fr̃s: cybum potumq

Expanded text:
hora malignus spiritus venit. Is hora malignus spiritus venit. Is qui mandatum detulit, vix verba compleverat, et malignus spiritus eumdem parietem qui aedificabatur evertit, atque unum puerulum monachum cujusdam curialis filium opprimens, ruina contrivit. Contristati omnes ac vehementer afflicti non damno parietis, sed contritione fratris, venerabili Patri Benedicto studuerunt celeriter cum gravi luctu nuntiare. Tunc idem Pater Benedictus dilaceratum puerum ad se deferri jubet. Quem portare non nisi in sago potuerunt: quia collapsi saxa parietis, non solum ejus membra, sed etiam ossa contriverant.foras fratribus cellam clausit: qui orationi instantius quam solebat incubuit. Mira res, eadem hora hunc incolumem, atque ut prius valentem ad eumdem iterum laborem misit, ut ipse quoque parse interitu antiquus hostis Benedicto insultare credidisset. CAPUT Mos etenim cellae fuit, ut quoties ad responsum aliquod egrederentur fratres, cibum potumque
Abbreviated transcription (Latin):
horam cafu in coquina ꝓ iectum.
exire ignis repente uisus ÷: atque
incunctorum monachoꝵ ocłis.
quia omne ciusdem coquinae
ȩdificium consumeret᷑ ostendit:
umq iaciendo aquam & ignẽ
quasi extinguendo ꝑstreperent:
pulsatus ab eodem tumultu uir
dñi aduenit: Qui eundẽ ignem
moculis fratrum in.eẽ. in suis uero
non. eẽ. considerans: caput ꝓtinꝰ
morationem flexit. ꝙ eos quos fan¬
tastico repperit igne deludi uo¬
cauit fr̃s: ut oculos suos signareñ
monuit. & sanum illud quoqͥnę
edificium asistere cernerent. et
flammas quas antiquus hostis
finxerat non uiderent:¬
Nursum dum fr̃s pariecem qͥa
Ures ita exigebat paulo altiꝰ
edificarent: uir dĩ in orationis
studio intra cellulȩ suȩ claustra
morabatur. Cui antiquus hostis
insultans apparuit: & quia ad
laborantes fr̃is ꝑgeret indicauit
luod uir dĩ ꝑnuncium celerrime
fr̃ib indicduit dicens. Fratres
caude uos agite : qua ad uos hac

Expanded text:
horam casu in coquinam projecto, horam casu in coquinam projecto, exire ignis repente visus est, atque in cunctorum monachorum oculis quia omne ejusdem coquinae aedificium consumeretur ostendit. Cumque jaciendo aquam, et ignem quasi exstinguendo perstreperent, pulsatus eodem tumultu vir Dei advenit. Qui eumdem ignem in oculis fratrum esse, in suis vero non esse considerans, caput protinus in orationem flexit, et eos quos phantastico reperit igne deludi, revocavit fratres, ut oculos suos signarent monuit, ut et sanum illud coquinae aedificium assistere cernerent, et flammas quas antiquus hostis finxerat, non viderentursus dum fratres parietem, quia res ita exigebat, paulo altius aedificarent, vir Dei in orationis studio intra cellae suae claustra morabatur. Cui antiquus hostis insultans apparuit, et ei quod ad laborantes fratres pergeret indicavit. Quod vir Dei per nuntium celerrime fratribus indicavit, dicens: Fratres, caute vos agite, quia ad vos hac