comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
uuu ib fieti aũ nõ debet̃. Fiunt p̃terea solo ecisii plurib modis quos¬
sire uspiendendo poeius quã imitoo ido possumus adnetare

Expanded text:
autem non debet. fiunt praeterea soloecismi pluribus modis, quosprehendendo potius quam imitando possumus adnotare
Abbreviated transcription (Latin):
ra sinceris atꝙ ueris. c̃tio quein exꝑtissimis c̃stait. ⁊ tim̃ iudicore
solet quid int̾sit int̾ populcirẽ id ẽ. adsenetitorẽ. eleuẽ ciuẽ.
& int̾ c̃stantẽ scuerũ grauẽ. Quib blandiciis c papiriꝰ ⁊ nuꝑ
affluebat inaiures concionis cũ ferret legẽ decribunis pleb
reficiundis. sucisimꝰ nos. sed nilil deme descipione dicã libenci.

Expanded text:
a sinceris atque veris. contio, quae ex imperitissimis constat, tamen iudicare solet, quid intersit inter popularem, id est assentatorem et levem civem, et inter constantem et verum et gravem. quibus blul. nuper influebat in aures concionis, cum ferret legem de Tribunis pleb. resiciendis? dissuasimus nos, sed nihil deme: de Scipione dicam libenti
Abbreviated transcription (Latin):
illius furoris: si ducẽ p̃buit. Itaq hãc am̃cia questione noua
peccaueris. Nãcũ c̃cilitrix amiticie uirtutis opinio sucrit
difficile ẽ amiticit̃ manere sia uirtute defeceris. Qđ si
rectũ scatuerimꝰ. ł ecedere amicis qc qͥd uelinit. ł ĩpetra re
ab his qc qd uelimꝰ ꝑfeciti qͥdẽ sapientia sumꝰ si nibil abett
res uicũ.s loqͥm̃ dehis anucis qͥante oculos s qs uidemaut
deq̃b ineinoria accepimꝰ qͦs nouit uitti cõmunis. Ex hoc
numero nob ex ẽpla sum̃da st̃ et eor qͥdẽ maxime q ad sepu¬
entu pxime accedunt. Videmꝰ palũ emiliũ iuscino ftimlici
fuisse sicapatrib accepimꝰ .bis una c̃sules collegas icenst̃ fecta¬
sura Tũ ⁊cũ his & it̃se c̃iunctissi mos fuisse. mareũ curuiũ
Eb coruncariũ nemoria ꝓditũ ÷ Igͥne suspicari qͥdẽ

Expanded text:
illius furoris, sed ducem praebuit. itaque hac amentia, quaestione nova peccaveris. Nam cum conciliatrix amicitie virtutis opinio fuerit, difficile est amicitiam manere, si a virtute defeceris. Quod si rectum statuerimus, vel concedere amicis quicquid velint, vel impetrare ab eis quicquid velimus; perfecte quidem sapientie sumus, si nihil habeat res vide quibus memoriam accepimus, quos novit vita communis. ex hoc numero nobis exempla sumenda sunt, et eorum quidem maxime, qui ad sapientiam proxime accedunt. videmus Papum Aemilium C. Luscino familiarem fuisse sic a patribus accepimus bis una consules, collegas in censura; tum et cum eis et inter se coniunctissimos fuisse M’. Curium, Tib. Coruncanium memor
Abbreviated transcription (Latin):
se. ãmici causa fecisse faceat᷑.Et eñi eiꝰ loco fanni et sceuola
Hunc &iã pꝰmateẽ secutist amici eeꝓpinqͥ. uid ip nesio
scipione effecerint: sine lacrimis ñ queo dicere. Nã
sustinium. Detornelii grucciaũt cribunatu qͣdexpecta
ñlubet augurari. Serpit deinde resque ꝓdiuis ad
ꝑnitiẽcũ semd ceꝑit labit᷑. Uidetis ĩtibella iã ante
quanta sit fticta labes pͥmo fabinia lege. btesinio
aũt pꝰeassia. Uidere iã uid cor popłm a sencitudis¬
unctũ. multitudis arbitriores maximas agi. Plures enĩ discent
quẽ ad modũ hec ficint. ꝗͣ quẽ ad modũ his resfttit: Quorsũ heꝑ  fee

Expanded text:
se amici causa fecisse fateatur. etenim eo loco, Fanni et Scaevola, hunc etiam post mortem secutiamici, et propinqui, quid in P. Scipionem effecerint, sine lacrimis non queo dicere. Nam sustinuimus. De C. Gracchi autem tribunatu quid exspectem non libet augurari; serpit deinde res, quae proclivis ad perniciem, cum semel coepit, labitur. videtis in tabella iam ante quanta sit facta labes, primo Gabinia lege, biennio autem post Cassia. videre iam videor populum a senatu disiunctum, multitudinis arbitrio res maximas agi. plures enim discent quem ad modum haec fiant, quam quem ad modum his resistatur. quorsum hae
Abbreviated transcription (Latin):
iuxtria aut quatuor nominant᷑ paria amicoꝵ q̃ in gnẽ
uideor scipionis ilelu amiticiã notã postĩ tette fore Istuc
qdẽ leli ita necesse ẽ .S. qm̃ amiticie m̃tionẽ fecisti ⁊ sumꝰ
ociosi ꝑ gratũ mͥ feceris spo itt̃ sceuole siquẽ ad m̃dũ sdes

Expanded text:
ix tria aut quattuor nominantur paria amicorum, quo in genere sperare videor Scipionis et Laeli amicitiam notam posteritati fore. Istuc quidem, Laeli, ita necesse est. sed quoniam amicitiae mentionem fecisti et sumus otiosi, pergratum mihi feceris—spero item Scaevolae —si,
Abbreviated transcription (Latin):
ma aut̃ culpa in eo qͥ & ueritatẽ asꝑnat. & in fraudẽ obse¬
qͥo inpellit. Om̃i gͥhacmnre habenda raicio ⁊ diligencia
ẽ. pͥmo ut monitio acerbittitescinde ut ob iurgticio
ẽtumelia cartat. Inobseqͥo aut̃ qm̃ t̾rentiano uerbo
lbent᷑ ut im. comitas assit assentticio uicior ad uitrix¬

Expanded text:
ma autem culpa in eo, qui et veritatem aspernatur et in fraudem obsequio impellitur. omni igitur hac in re habenda ratio et diligentia est, primum ut monitio acerbitate, deinde ut obiurgatio contumelia careat. in obsequio autem, quoniam Terentiano verbo lubenter utimur, comitas adsit, assentati
Abbreviated transcription (Latin):
Alit̾ eñi cũ tirtinno. alit̾ cũ amico uiuit. Cui aut aures
elause ueritatis: ut ab amico uerũ audire nequeat:
huiꝰsal: desꝑcanda ẽ. Scitũ ẽ eñi illud catonis ut multa
clꝰ deqͥb dã icerbos inimicos mereri quã cos amicos qͥ
dulces udctait. Ilos uerũ sepedicere. hosniuꝙ Atq illud

Expanded text:
iter enim cur tyranno, aliter cum amico vivitur. Cuius autem aures clausae veritati sunt, uta ab amico verum audire nequeat, huius salus desperanda est. scitum est enim illud Catonis, ut multa: melius de quibusdam acerbos inimicos mereri, quam eos amicos, qui dulces videantur; illos verum saepe dicere, hos numquam. atque illud
Abbreviated transcription (Latin):
magis amiciciarũ p̃sidid quertnt ꝗ uiri et in opes ꝗͥ opalenti
&cclaimitosi ꝗ hiqͥ putent beati. Op̃daraᷤ sapientiã. Solẽ eñi enun¬
do tollero udentur: qͥ amiciciã euita tollunt. ꝗ nihil adiis in mor¬
talib melius habemꝰ. nihil ioc̃dius. Que ẽ. eñi iftto securitas.
spccie quidẽ blcnda s re ipsa multis locis repudiandt. Heq
em ẽ. consent᷑tineum. ullũ honestã rẽ. accionẽ uene solli

Expanded text:
magis amicitiarum praesidia quaerant quam viri, et inopes quam opulenti, et calamitosi quam ei qui putentur beati. O praeclaram sapientiam! solem enim e mundo tollere videntur ei, qui amicitiam e vita tollunt, qua nihil a dis immortalibus melius habemus, nihil iucundius. quae est enim ista securitas? specie quidem blanda, sed reapse multis locis repudianda. neque enim est consentaneum ullam honestam rem actionemve, ne solli
Abbreviated transcription (Latin):
cũ iuneri ẽ possunt uirtutẽ & bonititẽ ꝑspicere uideunt᷑
quãꝗ c̃ fir mat᷑ amor& beneficu accepto. & sftudio ꝑspecto
⁊ c̃ suctudine adiuncta Quibꝰ reb. ad illũ pͥmũ motũ
animi etamoris adibitis. ad mirabilis quedã exardescit
beni uolentie magutudo uã siqui putant abĩbecilli¬
tate ꝓfi cisci ut sit ꝑ quẽ ad sequat᷑ qđ qͥsq desideret huhus¬
lit̃ fame relincunt e innime generosuit ittidicã ortũ ani

Expanded text:
bonitatem perspicere videantur? quamquam confirmatur amor et beneficio accepto et studio perspecto et consuetudine adiuncta, quibus rebus ad illum primum motum animi et amoris adhibitis admirabilis quaedam exardescit benevolentiae magnitudo. quam si qui putant ab imbecillitate proficisci, ut sit per quem adsequatur quod quisque desideret, humilem sane relinquunt et minime generosum, ut ita dicam, ortum ami
Abbreviated transcription (Latin):
beniti olenti tolli ꝑotest. ex anuiciañ pot st. Sublata eñi
Beniuoleneici anicicie nom̃ tollit᷑ ꝓpinqͥctitis incois
Quctet aut̃ uis amiciciesit. exhoc intelligi maxime po¬
tit. qđ ex infini ct socieite generis huans quam con

Expanded text:
benevolentia tolli potest, ex amicitia non potest; sublata enim benevolentia amicitiae nomen tollitur, propinquitatis manet. quanta autem vis amicitiae sit ex hoc intellegi maxime potest, quod ex infinita societate generis humani, quam con
Abbreviated transcription (Latin):
ilẽ aspex̃ agnouitq inalio. ad idse ad mouet. uicissimq accipit
gere quẽ ames. Nulllo indigentit nulso utilittite quesita que
tam̃ ipsa ex florescit ex cimicicici. etiã si tuea minꝰ secut᷑ sis
Hacnos ad olescentes bene uolentia senes illosil. paulũ. Maeci¬
tonẽ cgallũ. publiũ ncisicã titũ. Grticũ. scipionis nr̃i socerũ
dileximꝰ h ec etiã inaigis lucet. int̾ equales ut ĩterme & sci¬

Expanded text:
idem aspexit agnovitque in alio, ad id se admovet vicissimque accipit gere quem ames, nulla indigentia, nulla utilitate quaesita. quae tamen ipsa ecflorescit ex amicitia, etiam si tu eam minus secutus sis. hac nos adulescentes benevolentia senes illos, L. Paulum, M. Catonem, C. Gallum, P. Nasicam, Ti. Gracchum Scipionis nostri socerum dilexim
Abbreviated transcription (Latin):
nascit : deinde utreqrant itꝙ appetant ad õsse applicen
eiꝰ dẽ generis animantis idꝙ sticuint cũ desiderio: hoi ana
similitudine amoris humcni. Auanto dmcigi ÷ honene
simaitusa qͥ et scipse diligat. et alterũ anquirtie euisintꝰ

Expanded text:
nascitur —deinde, ut requirant atque appetant ad quas se applicent eiusdem generis animantis—idque faciant cum desiderio et cum quadam similitudine amoris humani—quanto id magis in homine fit natura, qui et se ipse diligit et alterum anquirit, cui
Abbreviated transcription (Latin):
gentiã ꝓ msit dissi mulami diem crastinũ ñspopondit
Caedent uiriuiti uanarũ obstacula rerum.
Nc ꝑilat ui tempora lenta fides.
Quiuiuat in longum causa ꝓduadre morbi.
cur dubium eepetaat cras ho dierna sał
Scimꝰ cõrretus ueniam neẽ negandam
Sed nulli nrm ẽ ultima nota dies

Expanded text:
gentiam promisit, dissimulanti diem crastinum non spopondit. Cedant virtuti vanarum obstacula rerum, Ne perdat voti tempora lenta fides. Quid juvat in longum causas producere morbi? Cur dubium exspectat cras hodierna salus? Scimus correctis veniam non esse negandam, Sed nulli nostrum est ultima nota dies
Abbreviated transcription (Latin):
Na quideit morbi qđ ñ dominabit᷑ illi
Cui supera auxiliũ ĩa medicim aꝥ negat
Hamundi ex opib breuis acperitura uolumptas
Edita ꝑ petue semina mortis ab&
Non placeat uanis animũ sub nec tererelis
Petiferisq. auidã mente honera recibis
Cormundũ & sapiens fructuuirtuti salatur
E xp̃i in nro pectore regnat a mor
Quo semel implet num qũa uacuabit᷑ illa
Ae terna ȩ t᷑ni flumina fontis erunt
Do aut̃ qui ubiq t̃ ñ lociss& actionib: longinquiaut ꝓximisumis
Qq sic̃ separat dissimilitudo Ita nos illiiungit immitatio¬
Om ne a bitũ mundi totũ dĩ impl& & ambit
Iec preseni ulli desire ee loco
A quo longinquus multũ ÷ nimiũq remotus
Quis qus sincerat luce car& fider
Euius siradiis depulsa noctenitescat
Diuinoimpletus lumine lum erit
Non igit᷑ terrarũ orbis ÷quora ponti
Lpuia circuitu sunt obeunda ua
V posiit rerũ dominator & auctor adiri

Expanded text:
Nam quid erit morbi, quod non dominabitur illi, Nam quid erit morbi, quod non dominabitur illi, Cui supera auxilium jam medicina negat? LNam mundi ex opibus brevis ac peritura voluptas, Edita perpetuae semina mortis habet. Non placeat vanis animum submittere rebus, Pestiferisque avidam mentem onerare cibis. Cor mundum et sapiens fructu virtutis alatur, Et Christi in nostro pectore regnet amor, Quo semel impletus, numquam vacuabitur illo. Aeterna aeterni flumina fontis erunto, qui ubique est, non locis, sed actionibus, aut longinqui, aut proximi sumus, quia sicut separat dissimilitudo, ita nos illi conjungit imitatio. Ambitum mundi totum Deus implet et ambit, Nec praesens ulli desinit esse loco. A quo longinquus multum est, nimiumque remotus, Quisquis sincerae luce caret fidei: Cujus si radiis, depulsa nocte nitescat, Divino impletus lumine lumen erit. Non igitur terrarum orbis, non aequora ponti Invia circuitu sunt obeunda vago, Ut possit rerum dominator et auctor adiri,
Abbreviated transcription (Latin):
nemini nocere nisi studeas multis prodes se
Bignus laude quidẽ ÷ uita si ne crimine ducens
& queuiq sibi scit nocitura cauens
Sed non hoc pietas contenta limititaudi
Nec iustis uetitis abstinuisse sat est
Aaior cur boni÷ fratru relacare labores
Et fieriptatu tristib auxilium
Pascere ieiunos nudos uestire ligatas
Soluere discordes conciliare sibi
la quecũꝙ homines miseri solatia querunt
Oist possibile ÷ ꝓmere corde pio
uemala sunt fugiat quȩ bona sunt faciati¬
eccator aue cũ peccat.idõ ad no ñ uidet᷑ q male agentis
poena disfert grauius aut̃ ineũ discernit᷑ cui&iã ip̃sa
correctio denegatur
Gaud& trans gressor peccato inpune pataitus
Sinoninfertur debita poena reo ree +a¬
Ceu nulla offendunt hominii comissatonante
Aut aliqua ecelsi noticia lete antiueor
S& necitorũ auidis grauioi tuncira tim da
Cr̃ seseremouent uerbera iuiticie

Expanded text:
nemini nocere, nisi studeas, multis prodesse. nemini nocere, nisi studeas, multis prodesse. Dignus laude quidem est, vitam sine crimine ducens, Et quaecumque sibi sunt nocitura, cavens. Sed non hoc pietas contenta est limite claudi, Nec justo, vetitis abstinuisse, sat est. Major cura boni est, fratrum relevare labores, Et ferre optatum tristibus auxilium: Pascere jejunos, nudos vestire, ligatos Solvere, discordes conciliare sibi, Et quaecumque homines miseri solatia quaerunt, Haec, ut possibile est, promere corde pio. Quae mala sunt fugiat, quae bona sunt faciateccat, non ideo a Domino non videtur, quia male agentis poena differtur: gravius autem in eum decernitur, cui etiam ipsa correctio denegatur. Gaudet transgressor peccato impune potitus, Si non infertur debita poena reo. Ceu nulla offendant hominum commissa Tonantem, Aut aliqua Excelsi notitiam lateant. Sed vetitorum avidis gravior tunc ira timenda est, Cum sese removent verbera justitiae.
Abbreviated transcription (Latin):
m retratator ÷ cu fatura paupirib inui liter hab&
Magnũ peccatũ : amor immc derat᷑ habendi
Ex plus qũa urtae suffuiciat cupiens
Na qđ nos utit qđ pascit cura salutis
Siuanissti mens libera non honerat
Siqua igit᷑ superant quox ñ indig& usus
debilib ꝓsint atqiuuent inop̃es
Quii quis eni cu pide ñ expendeda recondit
Iue nullitri buit pauperib: rapuit.
In maga ȩgestate sunt diuites iusticiȩ opes & sa pientiȩ
tes auros ñ abentes. Qui aut̃ dñoseruiunt ea bona adqru
que perire non possunt
errenispib: cũdiues oruda iniquus
deris it miserũ necit egere bonis
Nã quiderit qđ ñ mom̃ tote por s uno
Perderemundana conditions que at
ulic& adueri cessantib: om̃ia parcant
lgetam̃ mortis sit facienduc inops
t bona tustorũ uallis ob noxia da nis
Noste furta ignes & mare non inetuunt
Vn dam nss seruat porium sapientia censuni
Net ꝓelinit meritum poxq ficesq suum
om̃is uirtutuio sẽ ꝑ substantia salua est

Expanded text:
futura pauperibus inutiliter habet. Magnum peccatum est amor immoderatus habendi, Et plus quam vitae sufficiat, cupiens. Nam quod nos vestit, quod pascit, cura salutis, Si vanis sit mens libera, non onerat. Si qua igitur superant, quorum non indiget usus, Debilibus prosint, atque juvent inopes. Quisquis enim cupide non expendenda recondit; Quae nulli tribuit, pauperibus rapuit.in magna egestate sunt divites, iustitie opes et sapientie tesauros non habentes. Qui autem Domino militant, ea bona adquiruntur que perire non possuntTerrenis opibus cum dives gaudet iniquus, Veris se miserum nescit egere bonis. Nam quid erit, quod non momento temporis uno Perdere mundana conditione queat? Cui licet, adversis cessantibus, omnia parcant; Lege tamen mortis sit faciendus inops. At bona justorum nullis obnoxia damnis, Hostes, furta, ignes, et mare non metuunt. Indemnis servat proprium sapientia censum, Nec perdunt meritum paxque fidesque suum. Omnis virtutum semper substantia salva est,
Abbreviated transcription (Latin):
is ueritatis falsa
uirtus e etiem Sinofotimis moribis¬
Qua uis multa homini post uulnera prima soꝑ sint
Queuita hanc faciant laudis abere decus
Sitamen in genio claro & ꝓbitatis amore
ł onsdesit fidei sibdita cordarigans
Cunctarũ frugu marcestit in utile germen
Nec fruitꝰ uero lumine falsus honor
łgnoratur enĩ ds & noncredita uirtus
Queuera ad summum ꝓuehit artebonum
Non sinit eniti regna ad cȩlestia mentem
Obstricta uanis occiduisq grauem
Perq om̃s calles errat sapientia mundi
łtte nebrs adit quesine lucegerit:
Non recte seruat legãlia sabbata cult
Quipietatis opus credit in his uegitum
Nulla dies actus homino non danit iniquos
om̃ia conueniumt tempora iusticiȩ
Ne corrũ punt᷑ uirtutib otia sca¬
ł antum a peccatis libera corda uacent
Libertas nulla ÷̃ melior maiorue potestas¬
Qũa seruire dõ cui bene seruit amor
Absꝗ uugo posita ÷ dicionis amica uolunt ai¬

Expanded text:
is veritatis, falsa virtus est, etiam in optimis moribQuamvis multa homini post vulnera prima supersint, Quae vitam hanc faciant laudis habere decus: Si tamen ingenio claro et probitatis amori Fons desit fidei, subdita corda rigans; Cunctarum frugum marcescit inutile germen, Nec fruitur vero lumine falsus honor. Ignoratus enim Deus, et non credita virtus, Quae vera ad summum provehit arte bonum, Non sinit eniti regna ad coelestia mentem, Obstructam vanis, occiduisque gravem. Perque omnes calles errat sapientia mundi, Et tenebris addit, quae sine luce gerit.Non recto servat legalia sabbata cultu. Qui pietatis opus, credit in his vetitum. Nulla dies actus hominum non damnat iniquos. Omnia conveniunt tempora iustitie. Nec corrumpuntur virtutibus otia sancta, Tantum a peccatis libera corda vacentLibertas nulla est melior, majorve potestasQuam servire Deo, cui bene servit amor. Absque jugo posita est ditionis amica volunta
Abbreviated transcription (Latin):
Om̃t oꝑum meritũ transit amore dĩ.
Quo parit᷑ quẽ cũq. hominũ s cdiligit ut se
hocoptans alus qđ cupit ipsasibi
Unde isus geminis uirtutu qͥ cãrae alis.
Celorũ adregnũ ñ hab& unde uol&¬

Expanded text:
Omne operum meritum vincit amore Dei. Quo pariter quemcumque hominum sic diligit, ut se: Hoc optans aliis quod cupit ipse sibi. Unde istis geminis virtutum qui caret alis, Coelorum ad regnum non habet unde vol
Abbreviated transcription (Latin):
Namꝗid erit qđ dira ꝓcul fastidia pellit.
cũ se ipso resugit mens saturire dõ¬
Nuriqua mult suns qͥ nĩ aldac tondunt. qiđ enĩ tam obnagiũ pauci
Nlã qd uiscitiã sꝑnunt ñ ec̃ laborant
Inq. nihil tendunt aenilul eẽ queunt
Ñ ergo illorũ poterit pars multa uideri.
Quoruĩ in scõrũ nullus erit numero
luere magniet mult sine sine manebt̃¬

Expanded text:
Nam quid erit quod dira procul fastidia pellat, Nam quid erit quod dira procul fastidia pellat, Cum se ipso refugit mens saturare DNumquam multi sunt qui ad non esse tendunt. Quid enim tam obnoxium paucitNam qui justitiam spernunt, non esse laborant, Inque nihil tendunt, et nihil esse queunt. Non ergo illorum poterit pars multa videri, Quorum in sanctorum nullus erit numero. Sed vere magni, et multi sine fine maneb
Abbreviated transcription (Latin):
nem nẽ siu relinquat ex ͦ tem quia siue pariuili siue magni sine in¬
firmi siue fortis habent inea unde alantur unde satientur.
Xnerae ds̃ ut tetra caligine mundũ.
Doctrine accendit. lum̃ a postolicę.
Quȩnullis animis nullis ñ cõgruit amnis
lacte rigans paruos pane cibans ualidos.
Ñ tempꝰ ñ serus huic ñcausa resistit.
Om̃s curat alit iustificat uegetat.
Sumit quȩ magna apposuit sapientia m̃sȩ
rrtur insirmitas. deta sibi et intelligentia qͣ uideat et ciritate qua
serusat.
Sore dm̃ cupueris gaudert &euiuere querit. uł gliscit
Siucrũ & sumu norit amare dm̃.
Cui tribuat quicquid rectũsapit optat agitq
Etsine qͦ carnis gła pulus erit
Nangͦ inquoquã sua muncra deserit auctor
ꝑq suũ dñs se manifestat opus
Inq illis habitat diues pencͥtralib. hospes
Qut gaudent hoc se campta qđ ipse dahit
Sinequeunt escas sumere corporeas
Sic onimȩ nisi delitiis rationis alantur.
Dũ uerbi ẽttrnipane carent percunt

Expanded text:
neminem sui relinquat exsortem. Quia sive sint parvuli, sive magni, sive infirmi, sive fortes, habent in ea et unde alantur, et unde satientur. Exueret Deus ut tetra caligine mundum, Doctrinae accendit lumen apostolicae: Quae nullis animis, nullis non congruit annis, Lacte rigans parvos, pane cibans validos. Non tempus, non sexus huic, non causa resistit, Omnes curat, alit, justificat, vegetat. Sumite quae magnae apposuit Sapientia mensae, ratur infirmitas, data sibi et intelligentia qua videat, et charitate qua serviat. Scire Deum cupiens, gaudere et vivere quaerit, Si verum et summum norit amare Deum. Cui tribuat quidquid recte sapit, optat, agitque, Et sine quo carnis gloria pulvis erit. Non ergo in quoquam sua munera deserit auctor, Perque suum Dominus se manifestat opus. Inque illis habitat dives penetralibus hospes, Quae gaudent hoc se comta quod ipse dedit. Si nequeunt escas sumere corporeas: Sic animae, nisi deliciis rationis alantur. Dum Verbi aeterni pane carent, pereunt.
Abbreviated transcription (Latin):
eritasse senciunt cũ eos grtuus aliqͥs cas expiri cogit.
uocirta: dicendũ eñi ẽ.sepiꝰ. cũ udicari diligere oporta:
ñ cũ dilexeris udicare . S. cũ multis in reb negligentia
plectim̃ tũ maxime in cimicis ediligendis ⁊ colendis p̃¬
positis eñi utim c̃siliis macta agimꝰ. qđ uetam uetere¬

Expanded text:
asse sentiunt, cum eos gravis aliquis casus experiri cogit. quocirca, dicendum est enim saepius, cum iudicaris, diligere oportet; non, cum dilexeris, iudicare. sed cum multis in rebus neglegentia plectimur, tum maxime in amicis et diligendis et colendis; praeposteris enim utimur consiliis et acta agimus, quod vetam
Abbreviated transcription (Latin):
calculos uoccire amiciciã ut par sit racio acceptoꝵ & datoꝵ
uare restricte. neplus reodat quã acceꝑit. Neq .n. ueretidũ
nequid exeidat. auenequid int̾rã deflucit. aut neqͥs eqͦ plo
inamicicic̃ c̃gerat. Terciꝰ uͦ ille finis det̃rimꝰ. ut quantiqͥsq
scipse fccict᷑. tanti fict abamicis. Sepe eñĩ inquib dam
aut animꝰ abieccior ÷ aut spes amplificande fortune
eniti et efficere. ut amici iarcentẽ animũ excitet᷑. Indu¬
catq spẽ cogitacionẽq melioiẽ. Aliꝰ gͥ finis uere amici¬
cie ẽstituendꝰ ÷ sipͥus quid maxime repre henoere scipio
solitꝰ sit edicero. Negibat ullã uoce̾ inimicicior ẽ ami¬
cieie potiusse reꝑiri:
qeiꝰ qͥdixis set ittt ametre oportert ̃

Expanded text:
calculos vocare amicitiam, ut par sit ratio acceptorum et datvare restricte ne plus reddat quam acceperit. Neque enim ne quid excidat aut ne quid in terram defluat aut ne plus aequo quid in amicitiam congeratur. tertius vero ille finis deterrimus, ut, quanti quisque se ipse faciat, tanti fiat ab amicis. saepe enim in quibusdam aut animus abiectior est aut spes amplificandae fortunain se est, sed potius eniti et efficere ut amici iacentem animum excitet inducatque spem cogitationemque meliorem. alius igitur finis verae amicitiae constituendus est, si prius, quid maxime reprehendere Scipio solitus sit, dixero. negabat ullam vocem inimiciorem amiae potuisse reperiri q
Abbreviated transcription (Latin):
autamari. cũ idquã uere fiat ignores Quãq ista assentacio quc̃uis
pnitiosa sit: nocere tam̃ nemini potẽ . nisi ei qͥcã retinetatq cabe¬
letat: Ita fit utis assentato ub pate ftciat aures suas maxi¬
me qͥ ipse sibi assentet . ⁊ semaxime ipse delectet . Om̃ino ẽ amanꝰ
sua uirtimꝰ exime em̃ scipsa noũ quãq amabilis sit ĩ telligit

Expanded text:
aut amari, cum id quam vere fiat ignores. quamquam ista assentatio, quamvis perniciosa sit, nocere tamen nemini potest nisi ei, qui eam recipit atque ea delectatur. ita fit ut is assentatoribus patefaciat auris suas maxime, qui ipse sibi assentetur et se maxime ipse delectet. omnino est amans sui virtus; optime enim se ipsa novit quamque amabilis sit intellegit
Abbreviated transcription (Latin):
quã loxissimits habenas hab̾e amicicie. quas ł adducas cũ uelis.
lremittas. Caputͣ eñi cẽ adbetite uiuenoũ. sccuritaitt̃. quai frui

Expanded text:
quam laxissimas habenas habere amicitiae, quas vel adducas cum velis vel remittas; caput enim esse ad beate vivendum securitatem, qua frui
Abbreviated transcription (Latin):
neccuiꝰ causci laborcint. Eꝰ̾ eñi ẽ istoꝵ qͥdq qͥuicit uirib.
amicicicirũ suci cuiq. ꝑmanet sttibił etcerta possessio.
V tȩciã sulla manctint ques̃ qͣsi dona fortune tam̃ usgao
inculta etoeserta ab ammicis. ñ possit ẽẽ iocutida. Sethec
actenꝰ. Constituendi aut̃ s qͥsint in amicicia fines & qͣsi

Expanded text:
us causa laborent; eius enim est istorum quidque qui vicit viribus; amicitiarum sua cuique permanet stabilis et certa possessio, ut etiam si illa maneant, quae sunt quasi dona fortunae, tamen vita inculta et deserta ab amicis non possit esse iucunda. sed haec hactenus. constituendi autem sunt, qui sint in amicitia fines et quasi
Abbreviated transcription (Latin):
nẽ nelscio quẽ haccepimꝰ ttam̃ hispati ñ possit utñ inqͥrat
aliquẽ apuo quẽ cuomat eiur acerbittitis suȩ. Atq hoc maxi¬
me udicaret: si quid tale possit ẽtmgere ut aliqͥs nos ds &hoc
minũ frequentia tolleret. et in solitudine uspici collocar& :
Atqibi subpedittons om̃iũ rerũ qucs natura desidertit
habundeditiã et copiã hominis om̃ino aspiciendi potestatẽ
eripa qͥ fccm̃ ẽẽt tã ferreꝰ: qͥtã uitã ferre posset cuiq
ẽ. qđ attirentino artbita ut opinor dici solitũ nĩds senes
comemorare audius ab aliis senib. auditũ. siqͥs icelũ ascendis¬
set naturtĩq mundi & pulcritudinẽ siderũ ꝓspexisset isua¬
uẽ illã ad mir tacionẽ ei qͣore quȩ iocundissima fuisset si
alique̾ ciu narr& habuisset Sienaitura solittiriũ nihil amat
sep̃q id ciliqd tãꝙ idminiculũ adnicit᷑ qđ intimicissimo qͦ qde
dulcissimũ ẽ. Sedeũ tot signis eadẽ natͣa declarat qd uelit ati¬

Expanded text:
possit. utnon acquirat aliquem, apud quem evomat virus acerbiratis suae. Atque hoc maxime iudicaretur, si quid tale posset contingere, ut aliquis nos Deus ex hac hominum frequentia tolleret, et in solitudine uspiam collocaret, atque ibi suppeditans omnium rerum quas natura desiderat, abundantiam et copiam, hominis omnino aspiciendi potestatem eriperet—quis tam esset ferreus qui eam vitam ferre posset cuique est, quod a Tarentino Archyta, ut opinor, dici solitum nostros senes commemorare audivi ab aliis senibus auditum: si quis in caelum ascendisset naturamque mundi et pulchritudinem siderum perspexisset, insuavem illam admirationem ei fore, quae iucundissima fuisset, si aliquem cui narraret habuisset. Sic natura solitarium nihil amat semperque ad aliquod tamquam adminiculum adnititur, quod in amicissimo quoque dulcissimum est. sed cum tot signis eadem natura declaret quid velit anq
Abbreviated transcription (Latin):
nͥec scelerũ uindea iramouet placidum
Omnipotentis enĩ recti & tranquilla uoluntas
Quicquid decerni c̃uenit hoc statuit
Utnullis patratregis censura quęrelis.
quin talis. sne oꝑe intelligentia qualis sine timore sãpientã. cum
scriptir sit initiũ sapientiȩ timordnĩ¬

Expanded text:
Nec scelerum vindex ira movet placidum. Omnipotentis enim recta et tranquilla voluntas, Quidquid decerni convenit, hoc statuit. Ut nullis pateat Regis censura querelis, Cquin talis est sine opere intelligentia, qualis est sine timore sapientia, cum sit scriptum, Initium sapientiae timor
Abbreviated transcription (Latin):
circaa absentes ad sunt &egentes abundant et inbea illi
ualent aͥ qđ difficilius dictũ mortiu uuunt. Tantꝰ honos
eos memoria desiderioꝵ ꝓ seqͥtur amicor exqͦ illor battamors
uidet᷑ Horũ uite laudabilis. Qđ si exemeris exrerũ not a
beninolentie c̃uinctione necilomꝰ ullaner urbs stare
poterit̾ nec agri qdẽ cultꝰ ꝑ inanebit Id siminꝰ itelligitur

Expanded text:
circa et absentes adsunt et egentes abundant et imbecilli valent et, quod difficilius dictu est, mortui vivunt; tantus eos honos memoria desiderium prosequitur amicorum, ex quo illorum beata mors videtur, horum vita laudabilis. quod si exemeris ex rerum natura benevolentiae coniunctionem, nec domus ulla nec urbs stare poterit, ne agri quidem cultus permanebit. id si minus intellegitur
Abbreviated transcription (Latin):
Suoruanimas superi grenoms alit
Se doumuiens quedã patit mala corporis ȩgrita
& puȩna int̃nis exterior mouent
Nũgita ꝑ facto capitur uictoria bello
Vera ut securus pace fruat᷑ homo¬
nt̃ discordes motus conaagia serpunt

Expanded text:
s alit. Sed dum mens quaedam patitur mala corporis aegri, Et pugnam interius exteriora movent; Numquam ita perfecto capitur victoria bello, Vera ut securus pace fruatur homoter discordes motus contagia serpunt
Abbreviated transcription (Latin):
it̃ natos ⁊ papontes quedirimi nͥ dett̾sitibili scolere. ñ potẽ
Deinde cũ siml sens extitit alnoris. si aliquẽ ncicti sumꝰ. cuiꝰ
& uirtutis ꝑspicere uidecimt᷑ Nihil est eñi uurtute a mabiliuꝰ
nihil qđ magis alliciat ad diligendũ qͥppe cũ ꝑurtutẽ &

Expanded text:
inter natos et parentes, quae dirimi nisi detestabili scelere non potest. Deinde consimilis sensus exstitit amoris, si aliquem nacti sumus cujus et virtutis perspicere videamur. Nihil enim virtute amabilius, nihil quod magis alliciat ad diligendum, quippe cum propter
Abbreviated transcription (Latin):
Iudas. apeloqui tuq paci tribuas. N
Tnobis nichil audemus sed fidimꝰ nte
Quospugnati ubes e suꝑan̾ facis.
Spes iggiuir moa solads quẽ credoreuita est
Qiuptiȩ ciuir mide che alterius.

Expanded text:
iste, loqui tuque pati tribuis. in nobis nihil audemus, sed fidimus in te, quos pugnare iubes et superare facis. spes igitur mea sola deus, quem credere uita est, qui patriae ciuem me dedit alterius.
Abbreviated transcription (Latin):
Scarũ pietas ÷ ad hibenela precum
Vt dũ possibile ÷ mutaricorda
Horrescat noxtis deuia lucis amor¬
Quã fiunt hominesiusti ficante boni
qr ĩ t̃ tribu lationũ turbine difficult̃ agnoscit᷑ nec facile
ĩueniunt᷑ ĩ ad uersitate p̃sidia. que n fueriũ ĩ pace quesita
Dum non ꝑturbant animũ dis crimina mundi
Dũq. diem nacis proelia nulla premunt
Exercere fidẽ diuinis conuenit armis
Consilio q om̃s anticipare minas
Tranquillã & curis uacuã sapientia mentem
Imbu it & placidi pectoris hospes erit
Naqđ ñ fuerit conceptũ cordequieto
Ad quiri inseuo turbine non poterit
Quacũq amnti conditione potet
Vt ꝗius dãnis uigilant cura resistat
Sepetam̃ ꝓprius dispoliet homo
Atbona quȩ uere bona sunt nec sine tenent᷑
Semꝑ ab& quisquis sẽ ꝑ abee cupit
Nec uim ferre potest xp̃o subnixa uoluntas
In quo ꝑ sistens om̃ia uincit amor

Expanded text:
arum pietas est adhibenda precum. Ut dum possibile est mutari corda malorum, Horrescat noctis devia lucis amorQua fiunt homines justificante boni.uae inter tribulationum turbines difficulter agnoscitur. Nec facile inveniuntur in adversitate praesidia, quae non fuerint in pace quaesita. Dum non perturbant animum discrimina mundi, Dumque diem pacis praelia nulla premunt; Exercere fidem divinis convenit armis, Consilioque omnes anticipare minas. Tranquillam et curis vacuam sapientia mentem Imbuet, et placidi pectoris hospes erit. Nam quod non fuerit conceptum corde quieto, Acquiri in saevo turbine non poterit.Quacumque amitti conditione potest. Et quamvis damnis vigilanter cura resistat, Saepe tamen propriis dispoliatur homo. At bona, quae vere bona sunt, nec fine tenentur, Semper habet, quisquis semper habere cupit. Nec vim ferre potest Christo subnixa voluntas, In quo persistens omnia vincit amor
Abbreviated transcription (Latin):
Fausti agnoscons te uorbi incurno routũ
Qui ne dipnandi legeres malagaudia mundi.
Promssum ad regnũ setͥ feat iter
Snde sonis cribus : tibi non dubitandum
unum ut tota fides consitrart dmĩ.
Cordẽ patris gtintũ ereat & regit omia uerbũ
acitam ÷ aliquid qđ sine patre gerit.
Unus enum arborum motus ratio unã uolentis
Par uirtus idem sps unus amor

Expanded text:
Exulta, agnoscens te verbi in carne renatum: tus erit. Qui ne damnandi legeres mala gaudia mundi: Promissum ad regnum se tibi fecit iterSic de personis tribus est tibi non dubitandum, Unum, ut docta fides, confiteare Deum. Corde Patris genitum creat, et regit omnia Verbum, Nec tamen est aliquid quod sine Patre gerat. Unus enim amborum motus, ratio una volendi est, Par virtus, idem spiritus, unus amor
Abbreviated transcription (Latin):
Mensigitur sapiens suꝑas at ad arces
Etsũmis fieri suesce beata bonis.
dilicias iam nuno ꝓmissi concipe regni
uirtiit atq fide qđ cupis eẽ tene.
deue ad spem dubiam frustrate currere credus.
natire in xpõ ꝓspice liba tuȩ
a qͣͦ susceptũ site n ambigis eẽ¬
Iotus homo incapitis corꝑore semꝑeris.
Pantũ ut uissa uelis nutii admouere docenti

Expanded text:
Mens igitur sapiens superas enitere ad arces, Mens igitur sapiens superas enitere ad arces, Et summis fieri suesce beata bonis, Delicias jam nunc promissi concipe regni, Virtute atque fide quod cupis esse tene. Neve ad spem dubiam frustra te currere credas; Naturae in Christo prospice liba tuae. A quo susceptum si te non ambigis eTotus homo in capitis corpore semper eris. Tantum ut jussa velis nutu observare docenti
Abbreviated transcription (Latin):
Despiciens leuȩ nexia plana uiȩ
Tutiũ duros mundi tolerarelabores
Lꝑ festiq ostis proelia seuapati
ꝓuictũ officus animõ submiitereblandis
Captaq seruili subderẽ colla ugo
Tȩpore in occidico ñ longe ÷ usus honoris
& celcrilipsu gaudia falsa fluunt¬
ł i nẽ igit᷑ ꝓpͥiꝰ sapiens speculabit ȩui
& uia ꝗ currat quoferat aspicia
Nã mundꝰinix ispars÷ cũ principe mundi
Corperes t sensis moribundaq mȩ bra
enulta anim spatitur carnis ab hospicio.
& uȩ uitȩ dequa uiuit contraria querens.
Legem uult mentis soluere lege sua.
S ed prudens p̃sul famulã frenare rebellem.
Aeterni regis disct ab imperio¬
Et ucrum accipiens supero delumine lum̃
N octem peccati cordis ab ede fugat
Nam qr cuncta ds̃ bona condidit ipsoq nr̃i
Exilii regio est pulchra detore suo
Preberi gaudent undiq. qđ placeat
łitii. nõcens homini p̾sintis t̃p̃ris usus.
Sicaptum blandis inferiora li gant

Expanded text:
Despiciens laevae noxia plana viae. Despiciens laevae noxia plana viae. Tutius est duros mundi tolerare labores, Infestique hostis praelia saeva pati, Quam victum officiis animum submittere blandis, 675 Captaque servili subdere colla jugo. Tempore in occiduo non longi est usus honoris, Et celeri lapsu gaudia falsa fluunt. Finem igitur proprii sapiens speculabitur aevi, Et via qua currit, quo ferat aspiciet. Nam mundo innexis pars est cum principe mundi; Corporeos inter sensus, moribundaque membra Multa animus patitur carnis ab hospitio: Quae vitae, de qua vivit, contraria quaerens, Legem vult mentis solvere lege sua. Sed prudens praesul famulam frenare rebellem Aeterni Regis discat ab imperEt verum accipiens supero de lumine lumen, Noctem peccati cordis ab aede fuget. Nam quia cuncta Deus bona condidit, ipsaque nostri Exsilii regio est pulchra decore suo; Praeberi gaudent undique quod placeat. Fitque nocens homini praesentis temporis usus, Si captum blandis inferiora ligant.
Abbreviated transcription (Latin):
&iã quando facit qđ hominib idet᷑ incustõ
uditiũ hominu qđ̃ falli sepe necesse :
N insẽ ꝑrecipit regila uisticiȩ
At dñi incunctis ȩqua ÷ uerax q.po tritas
As peccũcuiꝰ nulla remota latent
Salis ludet᷑ iudex timeat᷑ amet
A ue sos reuocans conũsis cunta remitens
Atq: malis ueniã dando bonos fatiens
Nonergo auda ct̃ mens ueri nesciaul p&
Quod plãcuit sũ mi iudicis arbitrio
Sed subdat sese iusto ignorantia regi
dr̃ : ad mansu etudinis lenitatẽ ssi ꝑtinax metꝰ facile ̃ ei odiũ transt cui
Ooq uolunt hominer sabene uelle putaNT
Vnde anmꝰ celeri pace ÷ reuo canđ abira
Serobur seuisꝰ teporadent odiss
Offensa sibi m& percentia cordaremittant
Nanemo ÷ qui ñ indige at uenia
Qũa nr̃i memores mundiint̃ uana iuicissim
Om̃ib incauis e dam̃ &̃ petim
Cultor usticiȩ & dipi nepacis a mator
Que uocat ad sc̃mũ uitabeata bonum
candere constant᷑ dextros ad ntere calles

Expanded text:
iam quando facit quod hominibus videtur injustum. Judicium humanum, quod falli saepe necesse est, Non semper recipit regula justitiae. At Domini in cunctis aequa est veraxque potestas, Aspectum cujus nulla remota latent. Talis laudetur judex, timeatur, ametAdversos revocans, conversis cuncta remittens, Atque malis veniam dando bonos faciens. Non ergo audacter mens veri nescia culpet, Quod placuit summi judicis arbitrio. Sed subdat sese justo ignorantia Regi,dum est ad mansuetudinis lenitatem. Nam pertinax motus facile in ejus odium transit, cui e volunt homines, se bene velle putant. Unde animus celeri pace est revocandus ab ira: Ne robur saevis tempora dent odiis. Offensas sibimet parcentia corda remittant, Nam nemo est qui non indigeat venia: Quam nostri memores, mundi inter vana vicissim, Omnibus in causis, et damus, et petimCultor justitiae, divinae et pacis amator, Quem vocat ad summum vita beata bonum: Scandere constanter dextros adnitere calles,
Abbreviated transcription (Latin):
Millemodis miseros morsrapit unahomines.
Andiq bella fremunt om̃s furor excitat armis.
Iticunbunc reges regib innumeris.
linpia consusoseuit discordia mund
Paxabiit terris. ultima queq: uido
&si concduso suꝑ eeñt tempora si do
ot posse longos mindus halare dies
uostanen occasum nrm̃ obseriure deceret
et fincm arte quanq: uidere suȩ
uamm quid ꝓdest qđ longo flumina cursu.
i suis durant florea flota rura locis.
isst manate nrĩ sed ñ man sere parentes
eiguam uitã corporis rospos ago
I subeat reo s. longa labore brtui
tõta iiĩ cordis amari.¬
srcipitur uigeat cura secindahomuinis
Qđ sibi quis nolit fieri ninferit ulli
Sindictam Iesus nesciat orag
concacionuis ino dicis alte sislamis. haberi:¬

Expanded text:
mille modis miseros mors rapit una homines. mille modis miseros mors rapit una homines. undique bella fremunt, omnes furor excitat, armis incumbunt reges regibus innumeris. impia confuso saeuit discordia mundo, pax abiit terris; ultima quaeque uides. et si concluso superessent tempora saeclo aut posset longos mundus habere dies, nos tamen occasum nostrum obseruare deceret et finem uitae quemque uidere suae. nam mihi quid prodest, quod longo flumina cursu suae quodque suis durant florea rura locis? ista manent, nostri sed non mansere parentes. exigui uitam temporis hospes agoet subeat requies longa labore breui.tota ui cordis amarcipitur: uigeat cura secunda hominis. quod sibi quis nolit fieri, non inferat ulli, uindictam laesus nesciat exigere. contentus modicis uitet sublimis haberi
Abbreviated transcription (Latin):
Splendae enum uerũ  dedunune lumen
Vtiitum agroscõns nouerit ingenitum.
Incunctis unum sunt tria principium
Cumpia mens in laudẽ di superata laboras.
O aude qđ tantum te bene uincit opus
Teq aliquid superi cognoser habuis se uigoris
Sitibi nonsatis: qđ cipis atq sapis.
Quere bonum sine sine bono eꝑsistereꝑto¬
Querere ñ habeant talia uota modum
Nam quise nullo iam munere credit egtre
Crescere ñ cupiens ꝑdit adepta tepens
age iam p̃cor mearum comes mremota rerũ t̃rtpndam
trepidam breremq.
utã dnõ dõ dicomus celeri uides rotitu napidos dicsiuare fra¬
gilisq imnbrã mundi minui perire libi. Fugt om̃c qđienonus
inani ubi nunc imago rerum ub sant opes potua
Metus magnificas carpentis sepe ꝑ urbes
Rusuacinim fessis eger adit pedib
INe decem celsis sulcans maria aito carinis
Nanc lembum exiguum. scandit & ipse regit
Nanidemstatus ẽ. agris non urbib ullis.
P na ⁊cinsine p̃cipitataruunt
ferro peste fame uinclis algore calore.

Expanded text:
Splendet enim verum vero de lumine lumen, Ut Genitum agnoscens noverit Ingenitum. In cunctis unum, non tria, principiumCum pia mens in laude Dei superata laboras, Gaude, quod tantum te bene vincit opus. Teque aliquid superi cognosce hausisse vigoris, Si tibi non satis est, quod cupis atque sapis, Quaere bonum sine fine bonum, et peQuerere non habeant talia vota modum. Nam qui se nullo iam munere credit egere. Crescere vero cupiens, perdit adepta tepensAge, iam precor, mearum comes inremota rerum, trepidam breuemque uitam domino deo dicemus. celeri uides rotatu rapidos dies meare fragilisque membra mundi minui perire labi. fluit omne quod tenemus inani. ubi nunc imago rerum est? ubi sunt opes puectus magnificas carpentis saepe per urbes rus uacuum fessis aeger adit pedibus. ille decem celsis sulcans maria ante carinis nunc lembum exiguum scandit et ipse regit. non idem status est agris, non urbibus ullis omniaque in finem praecipitata ruunt. ferro peste fame uinclis algore calore,
Abbreviated transcription (Latin):
a quo natura ÷ nuilla ercata mali
Et qun fecit diuessipientia uerbi
Non ab& ĩ rerum conditione locũ
Hulla igitur uitus subitantia nullaq uita ÷
Que ueget& corpꝰ materiã suam
S& cũ libertas : dit ab erdincrecto
Nec seruant ꝓpriũ qrȩbonas̃ modulũ
I nculpa & utio ÷ uagus ĩ contraria mat᷑¬
ł it qͣ malũ uera deseruis se uiã
Inꝗ sitot eꝓper& quis cordere uerti
Hullus neglecti limitiserror etit
Totaq deleti peciati poena peribit
Cũds̃ esfectũ p̃cib ñ p̃stat iniquis
Multũ concedit qd nocitura negat
Frrantes uoto non nuldelinquere facto
Tratus siner& qd ꝓib& placidus
Discat felici subplex gaudert repulsu
ncipiat q. animo pellere qd uoluit
Parcente q dm̃ noscat sibi cõruiturus
Non ex audiri neruer& meruit

Expanded text:
A quo natura est nulla creata mali. A quo natura est nulla creata mali. Et quod non fecit dives sapientia Verbi, Non habet in rerum conditione locum. Nulla igitur vitiis substantia, nullaque vita est, Quae vegetet corpus, materiamque suam. Sed cum libertas discedit ab ordine recto, Nec servant proprium quae bona sunt, modulum, In culpa et vitio est vagus in contraria motus, Fitque malum veram deseruisse viam. In quam si toto properet quis corde reverti, Nullus neglecti limitis error erit: Totaque deleti peccati poena peribit, Cum Deus effectum precibus non praestat iniquis, Multum concedit, quod nocitura negat. Errantes voto non vult delinquere facto, Iratus sineret, quod prohibet placidus. Discat felici supplex gaudere repulsa, Incipiatque animo pellere quod voluit. Parcentemque Deum noscat sibi, cum ruiturus Non exaudiri, ne rueret, meruit
Abbreviated transcription (Latin):
omnino qd postit o accipit caritas qđ parat uerit᷑as :
Int̃mundane mala conflictantia uitȩ
Sepecib dñi coripit̾ polpulus
Quite pestatũ uaria subclade
laborant
Noscant seiusti ferre fla gelladĩ
Aiq ipsũ toto gemito planctuq precentur
Vt qua scit miseris auxilietur ope
Non & enĩ ꝓprio arbitrio curibitur eger
Nec uͦ leges ipse dabit medico
Morbi darimet᷑ peni tralia dextra salutis
&dep̃sia graui uiscera peste iuu&
D& qđ leserunt dulcia amara nouant
Regnõ peccati respuat aula dĩ
Adueniã tendunt iustipia uerbera regis
Irabreuis rectis gaudia longa dabit
NNumꝗbella bonis nũꝗ dis crimina desunt
Et cũ quocerta menpia semꝑ ab&
Que carnem oblectant scõ sunt noxi a cordi
Contra animi lego proelia corpus ab&
Pulsant exterius diuersis otib hostes
Intꝰ ciule ÷̃ & socialȩ malũ
ut possit mundi in lecebris uitusq resisti
Vis ÷ corporei mortificanda hominis
& crmens recto famulã subiuire tenebit

Expanded text:
omnino quod poscit. Quia accipit charitas, quod parat veritas. Inter mundanae mala conflictantia vitae, Saepe quibus Domini corripitur populus, Qui tempestatum varia sub clade laborant, Noscant se justi ferre flagella Dei: Atque ipsum toto gemitu planctuque precentur, Ut, qua scit, miseris auxilietur ope. Non etenim proprio arbitrio curabitur aeger. Nec vero leges ipse dabit medico. Morbida rimetur penetralia dextra salutis, Et depressa gravi viscera peste levetSed quod laeserunt dulcia, amara novant. Regnum peccati respuat aula Dei. Ad veniam tendunt justi pia verbera Regis. Ira brevis rectis gaudia longa dabitm bella bonis, numquam discrimina desunt, Et cum quo certet, mens pia semper habet. Quae carnem oblectant, sancto sunt noxia cordi, Contra animi legem praelia corpus habet. Pulsant exterius diversis motibus hostes, Intus civile est et sociale malum. Ut possit mundi illecebris vitiisque resisti, Vis est corporei mortificanda hominis. Sed quae mens recto famulam sub jure tenebit,
Abbreviated transcription (Latin):
Si cormispas cigauda apstolicis. Qust ergo ĩ dignas ñ usi currere curas
nnitiuanis octidius q cane Moralis uiȩ brtuitas ñ nilti requirit
Pcer & ieuitẽ poris usus eg&. Ee uilens gudet poptans̃ scire abdta quereos
ddat ar dõ rege icelestibus esto
Etqui sticm seqũeris creditam amore tore¬

Expanded text:
Doctrinis pasci gaudet apostolicis. Tu qui ergo indignas non vis incurrere curas; Innecti vanis occiduisque cave. Mortalis vitae brevitas non multa requirit, Paucorum exigui temporis usus eget. Esse volens, gaudere optans, scire abdita quaerens, Delectare Deo rege, in coelestibus esto, Et quae spe sequ
Abbreviated transcription (Latin):
eprio onuliat quȩ sua sunt nbuistu
& qui ñ dubitant uerba manere dĩ
Qui x pm passum penas crucis ultima mortis
Intoto clsi patris hanare uident
Quiq ipsum multa cũ maiestatt trem̃dum.
Expettant pingui lampade ꝑiugiles.
hissordent terrena patint clestia niȩese
Captiuos seruo itmporis tnius agunt:
Non illos capi fillax sapentia niundi.
bleccurassteridis inseruisse polis
Imperiaa faces indocti munera uulgi
&et labor hos durꝰ uincit nec blanda uoluptas.
Sci ssistns inse qui gerere obtat cum
Ille ds̃ rerum cdi terreq &tator

Expanded text:
 cupiat, que sua sunt tribuat.  qui non dubitant uerba manere dei, . qui Christum passum poenas crucis, ultima mortis, in toto celsi patris honore uident quique ipsum multa cum maiestate tremendum expectant pingui lampade peruigiles, his sordent terrena, patent caelestia nec se captiuos seruos temporis huius agunt. non illos fallax cepit sapientia mundi, nec curas steriles inseruere polis. imperia et fasces, indocti munera uulgi,ibus angelicis. nec labor hos durus uincit nec blanda uoluptas. se statuens, in se qui gerere optat eum. ille deus rerum, caeli terraeque creator
Abbreviated transcription (Latin):
& pulcrior et magis anat᷑t ipsa ꝓfeccti alia causa A moreñi exq
amiticia nominattiẽ : princepsẽ ad beni uolenciã c̃iungendã
Nã utilitaitis qͥdẽ &iã abhis ꝑcipiddnt᷑ sepeqͥ simulacione
amiticie colunt᷑ i obseruant᷑ tẽ prĩs causa Inamiticia
aut niħil fictũ ÷ nihil simulctũ & quiqͥd ÷. id est uerũ etuo¬

Expanded text:
 pulchrior et magis a natura ipsa profecta alia causa. amor enim, ex quo amicitia nominata est, princeps est ad benevolentiam coniungendam. nam utilitates quidem etiam aamicitiae coluntur, et observantur temporis causa. In amicitia autem nihil fictum est, nihil simulatum, et quidquid est, id veru
Abbreviated transcription (Latin):
a nurii ꝑiculis aut adeundis aut cõmunicandis q sẽ qͥ
ñ id maximis effent laudibꝰ. Quiclamores totti caueti

Expanded text:
 periculis aut adeundis aut communicandis, quis est qui id non maximis efferat laudibus? qui clamores tota cave
Abbreviated transcription (Latin):
in aimicicie c̃iunccionisq necessitudines suꝑtores. ex̃ cquare
sccũ inferiorib. debent̾. sic inferiores ñ dolore stusuis iuit
ingenio. aut fortunci. aut dignitate suꝑari.quoꝵ pleria
autquerunt sẽꝑ aliqͥd aut ętiã exꝓhant. eoq magis sic
hab̾e seputant qđ officiose et amice.⁊ cũ laibore aliqͦ suo
factũ quetint dicere. Odiosũ sone genꝰ hominũ officia ex¬
ꝓbrantiũ . que meminisse debetis inquẽ collat tst. Ñ com¬
mnemorare qͥ ctulit. Quã obrẽ ut hii qͥ suꝑiores s̃ sumitẽ
sedebent incimicicit: sic qͦdãmͦ inferiores extollere. Señi
quidã qͥmolestas amiciciais ftcciunt. cũ ipsi sec̃tẽpm putant.

Expanded text:
in amicitiae coniunctionisque necessitudine superiores, exaequare se cum inferioribus debent, sic inferiores non dolere se a suis aut ingenio aut fortuna aut dignitate superari. quorum plerique aut queruntur semper aliquid aut etiam exprobrant, eoque magis si habere se putant quod officiose et amice et cum labore, aliquo suo factum queant dicere. odiosum sane genus hominum officia exprobrantium, quae meminisse debet is, in quem collata sunt, non commemorare qui contulit. quam ob rem, ut ei, qui superiores sunt, submittere se debent in amicitia, sic quodam modo inferiores extollere. sunt enim quidam qui molestas amicitias faciunt cum ip