comma-project/pen-alignment-pairs huggingface dataset:
Abbreviated transcription (Latin):
ꝓu auidam
partem̃ lassuo Labelco
ad
asfligindas intendia
Aritaniam direxit. Iysa duire¬
contracto xercitu equestri. parabat
as altera atu scam aggrẽdi
Camur etague considerantu
graue sibi ab utrisq̃z partibua
disctimis lnnmuinue missa legaõ mue¬
archipraesute/ ad sẽ mandauit
feslinãter uienir Qui cur
exitia lem Nritauni a & teruiiaone
⁊ concitati ducut atrociy / uys
enarrarset atiditione d. praesue
suã interpos ĩta fide enm sũmpsis
ac ad montem iumbam d Micharlur
domum eidduxi ⁊ ad lementiam
iquide ducier illum inuadar
dispõnentur.Aox nimen rigida
eorum precondia pro pici ante
Ecristõ eam dd quietami compisuit
ut omni dis sensionun nirtu
sedato serẽna concordia er er
uniree ⁊ A lanu dm peruicio¬
Aucur pacta fidelitate  ũplice¬
sium no complirare
legatriõ dux misie ⁊ nau
nautair a
Britannica dixa tio nir riceder¬
reddar filiia Dalred. ⁊gio.
part rata in diebiur suia es rynõs
caldda grauaretier incommoditat

Expanded text:
uamdam partem classis Rabello ad affligendam incendiis et Britanniam direxit. Ipse vecontracto exercitu equestri, parabat ex altera parte eam aggredi. Alannus itaque considerans grave sibi ab utrisque partibus discrimen imminere, missa legationearchipraesulem, ad se mandavit festinanter venire. Cui cum exitialem Britanniae exterminationem, et concitati ducis atrocem super se enarrasset expeditionem, praesul, sua interposita fide, eum sumpsit, ac ad montem Tumbam sancti Michaelis domum adduxit et clementiam siquidem ducis illum invadere disponentis. Mox nimium rigida eorum praecordia, propitiante Christo, eam ad quietem composuit, ut omni dissensionum motu sedato, serena concordia eos uniret, et Alannum in serviducis pacta fidelitate supplicenino complicaret. legatos dux misit, et nautas a Britannica reddere filiis Edelredi regis, pace rata in diebus suis, eo quod valida gravaretur incommoditate
Abbreviated transcription (Latin):
eguidẽ biscebertua comen ocensĩco
fulnur uodefridi comitiro caceduro
fertur tutor unieli pueri sed dñi quoda
mane dum eguitane logueretur enm ño¬
cempate ⁊ ascelino de ꝑbnte arginfridi
mil mali sus pitanco occiditur aru
hulcõdo filio õeron tforbero malun
delosĩ sortatibua Rodulfi do wacero

Expanded text:
uidem Gislebertus comes Ocensis, filius Godefridi comitis, callidus et fortis, tutor Willelmi pueri, sed domini, quodam mane dum equitans loqueretur cum compatre suo Wascelino de Ponte Erchenfredi, nihil mali suspicans occiditur cum Fulcoio filio Geroii. Hoc vero malum dolosis
Abbreviated transcription (Latin):
robur uiril collapr proceres q̃ prid
sui ascitrir cud ailorem sui trasere
sategit o ne quid indisci plinate a hant
prdibua ⁊ iissir erudit. Redulfrm̃ a
Racrio ex consultu maiorum )is.
tutor I eloat ⁊ principes militiie
Normaniorus anstĩtuit. Qui an uiro¬
optimatum que denm ⁊ institiam amd̃r
libenter duci ut domino sño in oc̃ba¬
obtemperadi ⁊ fuiem somant
R. di elsquir ei subdere fidell
orro filii dis cordire qui dissentionis i
paudena ⁊ inuocenter uiuer uilis ler
affliger st̾udent. dum prr s
tantum no cer simplicibiuar quan trs
qualiter improba frout subuier sirno

Expanded text:
robur colligit, proceresque patris sui ascitos ad amorem sui trahere satagit, et ne quid indisciplinate agant, precibus et jussis erudit. Rodulphum de Wacceio ex consultu majorum sibi tutorem eligit, et principem militiae Northmannorum constituit. Quidam optimatum, qui Deum et justitiam amant, libenter duci ut domino obtemperant, fidemque servant et rebelles ei subdere fideliter anhelant. Porro filii discordiae, qui dissensionibus gaudent et innocenter vivere volentes affligere student, dum per se tantum nocere simplicibus, quantum qualiter improba fronte subversionem
Abbreviated transcription (Latin):
appeter Apo oly mitana peregrinaone
ut emeler attoniti propter enrar
ab sentram foruuidabant patriam
mul timo ili y turbari. Sx ponenar
autem ciat Qu illum filu suuꝰ
penuorat ais hur ixigebalut Sunt¬
sibe loco sue domenu eligere e
melitrie suro princi pel pri ficerã
Rui licee sub tenorrima de tineretir
cons olaõna onnoi oppido ix gilarate
principes ace dominus pangentea ill
fidolitat inroñ uio landia faci amentia¬

Expanded text:
appetere Hierosolymitanam peregrinationem vehementer attoniti, propter ejus absentiam formidabant patriam multi mode perturbari. Exponens autem eis Willelmum filium suum, genuerat, ab sibi loco sui dominum eligerent, et militiae suae principem praeficerent. Qui licet sub tenerrima detineretur consolatione omnes oppido exhilarati, principem ac dominum, pangentes illi fidelitatem non violandis sacramenti
Abbreviated transcription (Latin):
Dmorm regi rigno puesuir ⁊ sen
Normanne ann prosugna uenit. duoao filiorr
d wardum ⁊ Alureaum mon lono post
patriam repotena sirardo ercuinden
auunculo ut nntriendori roliguit. e. enniu
intta Normandorum ducum aulam educat᷑
tanto s enoro a di sunt s abite
ut sũmnnã nexu amorur tanguam fratrar

Expanded text:
m rege, regno pulsus, et Northmanniam profugus venit, duos filios, Edwardum et Aluredum, non longe post patriam repetens, Richardo eorum avunculo nutriendos reliquit. Ili enim intra Northmannorum ducum aulam educati, tanto honore a duce sunt habiti, ut summi nexus amoris tanquam fratres
Abbreviated transcription (Latin):
altems elarissimioe praecẽdentiun
Normannorum duccum pestiro inclimato
shli mitor in propatulum ex pres fur
porsequener uidetur u t qui feoruernns
de tate mos tri temporia en honiuer taid io
guinasc̃ opportimu obfineant loc um
statiomer. Quorus dic tuir partim intuitu
partim ueratium comperimur ri latu
ꝯuoro plurimorum no ticice prout
Lenuetaro dictaminia suppidi tauerit
gitur enarducoiuuenico in duratu¬

Expanded text:
Hactenus clarissimis praecedentium Northmannorum ducum gestis inelimato styli nitore in propatulum expressis, consequens videtur ut qui floruerunt aetate nostri temporis, in hujus stadio gymnasii opportunum obtineant locum stationis. Quorum actus partim intuitu, partim veracium comperimus relatu, quos plurimorum notitiae, prout tenuitas dictaminis suppeditaverit, Igitur Richardus juvenis in du
Abbreviated transcription (Latin):
molitbua. Dorio E alauatiuu
tum inssl mali sus picantite sãd poturii
sii e doo reatu quasi nequa proditorem
conuiui suer uenatum perree it
Catelliter uero ema quibua. Lan
insforar hor lllum foraci eduxerunt
⁊ cnuctia qui seridebant lugentilua sseu
A dolor otulio priuarunt. n arium qr
l turparuns. Etic audito saeler multi
doluerunte ⁊ contra ⁊a lauacium inira
⁊uisẽruant ⁊ fole n frua uecis c̃ coniati sunt¬
Ueroiannu ait willuid ꝑo E tror annos

Expanded text:
atius eum illic nil mali suspicantem, sed potius, sine reatu, quasi nequam proditorem, convivis suis venatum perrexit. Satellites vero ejus, quibus clam jusserat hoc, Willelmum foras eduxerunt, et cunctis qui hoc videbant, lugentibus, heu, proh dolor! oculis privarunt; nariumque deturparunt. Hoc audito scelere multi doluerunt et contra Talavatium in ira exarserunt et tale nefas ulcisci conati suntGeroianus autem Will
Abbreviated transcription (French):
pasma ⁊ deillum filium eiucr profligatior
inimicur thiono regae. postiodo prouexis
Uerum ty quibutr eictoriarum ⁊ riumpsin
in ducatie claruerit. pro ordo rerum
ueracissime compertarum dictauerit.
libet benturir notificar. ne tepantur
mani segnitie. qua glorios  miturrue
cotatior nos trco trmpor
a itaꝗ̃ dux in puerilibuer auniro patr
Dorbaturo sagari tutorum prouidentia
liberalium mnorum ins tituebatur ad
ita. Rub eier incunte aetat
Rirrmamiorum plurimi aberrantrir
ab ciuao fidlitatt plura por eoca
aggereasse erexerunt ⁊ tutissimaro sibi
mum tiouen aonstrux ⁊ unt. quarul dux¬
dum arderent fisi imunimine. protimia
inter cocr diuer si motiur c orcunt ur
seditionetr concitantur ar saua pattia
incendia uliꝙ peppeteantur. Iy tanto
quipu dis Rensi onm turbie nr ul arar

Expanded text:
gatis inimicis, throno regali postmodum provexit. Verumtamen, quibus victoriarum triumphis in ducatu claruerit, prout ordo rerum veracissime compertarum dictaverit, libet venturis notificare, ne tegantur inani segnitie, quae gloriosae micuerunt aetatis nostrae tempore. Is itaque dux in puerilibus annis patre orbatus, sagaci tutorum providentia liberalium morum instituebatur ad ta. Sub ejus ineunte aetate, Northmannorum plurimi aberrantes ab ejus fidelitate plura per loca aggeres erexerunt, et tutissimas sibi munitiones construxerunt. Quarum dum auderent fisi munimine, protinus inter eos diversi motus exoriuntur, seditiones concitantur, ac saeva patriae incendia ubique perpetrantur. In tanto quippe dissensionum turbin
Abbreviated transcription (Latin):
Nex eteuim semicuer prꝰ
⁊ oberto uiuenta francorum regno
potituer tanto pos tmodum a mate
Constantia nouercali odio y¬
atfatur ut cons prrantibua aduers ũs
eum comitibuir a rigali fas tigio
enm deponare saltagere ⁊ Ribrrtu figs¬
loro subros ar dis põmeret. consũbta
Abitum sibi ab co subueneri petiit
Pux oum i seuorifice recepit
mullur dona houorauit ⁊ noz
mueto pose decenter arimier ⁊
equia instructum patruo suo Mlafgirio
cumiti corbuliensẽ ils tenaui e

Expanded text:
ex enim Henricus patre Roberto vivente Francorum regno potitus, tanto postmodum a matre Constantia novercali odio affectus, ut, conspirantibus adversus eum comitibus, a regali fastigio eum deponere satageret, et Robertum fratloco super fidei debitum sibi ab eo subreniri petiit. Dux eum honorifice recepit, multis donis honoravit, et non multo post decenter equis et armis instructum, patruo suo Malgerio comi
Abbreviated transcription (Latin):
egregimm militum cum duobiiro filier
milifibur eximina comprfendun
inter quoco contradicent. N ilde liuo
neguiter eum in patibulo sũs pendine
Sili trro treri filii alterio a puo
alaum eradi. Qui et a trociꝵ pricd̾
elati carter hiolentia iruustine

Expanded text:
militem, cum duobus filiis militibus eximiis, comprehendunt; inter quos, contradicente Wilellmo, nequiter eum in patibulo suspendunt. Alii vero tres filii Walterio apud Balaum erant. Qui ut atrocem patris irati carcerem violenter
Abbreviated transcription (Latin):
potistatiur grererio ⁊ cendelitatia
por aliguot anmoco infytuor era
Bicima sibi Cenomamensi buir E
Nermannier. E ꝓpeditio nem itaga
detra Sartam agenro a senomauens ibus
capr ac apus Palauss eas tr̃urs

Expanded text:
potestatis haeres et crudelitatis, per aliquot annos infestus erat vicinis sibi Cenomanensibus et Northmannis. Expeditionem itaque ultra Sartam agens, a Cenomanensibus capitur, ac apud Balaum castrum
Abbreviated transcription (Latin):
⁊e ill emus s ur similars abobat
arimurr igrꝰ pos Equam Sunseriuꝰ
A Relisino militoꝰ bonu ⁊ amabilꝰ
quiq uie mali s urpica batur. ⁊ sãd
pofinc et rid encr t amicu
congratulabatur sine causa capila
rudeliter prinaneras ⁊ mox
socua qui adderant tro strangu latua
esi. Staru Will olmuos c̃
tantam contro uer siam contra d ucem
pereraturr incanduit: ut intrepida cul
andaria filioa suoir fulco ny aty
Robertum cum militum copia dirigirat
qui diraptio nebuco No rmanniary
sexarent. Uerumn pluremi. xd imo
uncia expediti uiernaculi andacter era¬

Expanded text:
miles habebat. Warinus igitur, postquam Gunherium de Belismo militem bonum ac amabilem, qui nihil mali suspicabatur, sed potius ei ridens ut amico congratulabatur, sine causa capite crudeliter privaverat, mox sociis qui aderant strangulatus est. Iterum Willelmus ad tantam controversiam contra ducem perjuratus incanduit, ut intrepida cum audacia filios suos Fulconem atque Robertum cum militum copia dirigeret, qui direptionibus Northmanniam vexarent. Verum plurimi ex domo ducis expediti vernaculi a
Abbreviated transcription (Latin):
infiatur nisel laetim portantiir
romisit. Candom duy uexemẽ lissimi
furorier rubor surcensua conuocatia
ducatur suu principibuao ius sit mapnas
mnauiumm clasfal festinato fabricare
Quram ꝙ omnibiur Ncrmanni ci marico
partibur cractari ⁊ infra ixipui tria
spatium in ancporur. armiar somi nibuss
rolustissimia diligenter ius fructan
star ap̃ ⁊isamus in littoi
pente fieit. Inde qurq signo dato
acti ad insulam quie Gersiu boraitur cun
magno periculo pelagi elmum sint
Auoluti. Quod puto ita factum is
dlo auctor pro Odwardo ⁊ a qui
dis ponrbat in futuro regnar
sainguiuia sfusione. U bi dum longo
Atinuretur tempor bento ad uers
diutiur feanta dux frratur auimir
intredibili cenciabatur moeror.
Donisdim uero uidenir si nullo
modo pos R trans fretar  gpratia

Expanded text:
is rebus, nihil laetum portantes remisit. Tunc dux vehementissimi furoris rubore succensus, convocatis ducatus sui principibus, jussit magnam navium classem festinato fabricari. Quam ex omnibus Northmannici maris partibus coactam, et infra exigui temporis spatium in anchoris, armis hominibusque robustissimis diligenter instructam, stare apud Fiscanum in littore ponti fecit. Inde quoque signo dato, acti ad insulam quae Gersus vocatur, cum magno periculo pelagi domum sunt devoluti. Quod puto ita factum esse, Deo auctore, pro Edwardo rege, disponebat in futuro regnare sine sanguinis effusione. Ubi dum longo detinerentur tempore, vento adverso diutius flante, dux efferatis animis incredibili cruciabatur moerore. Novissime autem videns se nullo modo posse transfretare, gyratis
Abbreviated transcription (Latin):
eruni huiuro optandie paccier
incromento per fiduro Sostur nos
quoridam bersũtia maliuolorum
fiem̃ sanm Ricartum ad uer siñt eum
concitaner ad relellandum. Ra enin
post lienniium contempto enr̃a dominis
intra falisice castrum cum suia
satrllitibua se aontuliu ad resislendis
Ricarduri aul dux furentur fratria
temerarirer conatun fefine eupienar

Expanded text:
erum, hujus optandae pacis incremento perfidus hostis non quorumdam versutia malevolorum fratrem suum Robertum adversus eum concitans ad rebellandum. Is enim post biennium, contempto ejus dominio, intra Falesiae castrum cum suis satellitibus se contulit ad resistendum. Richardus autem dux furentis fratris temerarios conatus f
Abbreviated transcription (Latin):
Etamine cum paucuir . lapsiur at
interu ss. comperit in teisetuit dolor¬
aos. cr̾da factua antiauo animal iflanit.
Eit ducuri isos tibua pro flgatia .ditio
pressa in par tiluer illuy ultia
dis pãruit.

Expanded text:
elapsus est. interiisse comperit, intrinsecus dolore cordis tactus, continuo animam efflavit. Sic ducis hostibus profligatis, seditio pressa in partibus illis ultra disparuit.
Abbreviated transcription (Latin):
ontractier ⁊ ormanno ru ropiia: d
astaus prierccupauit obsidiom
decus ⁊ epeediend: ab eo siue ingrediendi
conclusia libertatem a beuudi per cegaton
ubegit. S. quoꝙ cum eico quo eđ
copetierat diutiuer extorris permansĩt.
Sux bero cris todibutr al castello
imoticõ ⁊ ubm iy deditione nuni tum
suscrpit
flandren sobolem suam cupierr
imormar pros apra roya li boburts
Race francorum extat expetut
filiy cinco ⁊ alduino filio suo
dari popos cit. A palatina
uero triclimia ad eptam fulit ar
ud̃ domnm pro priam i cuma
ai pertauit:. eamꝙ us qꝵ ad annon

Expanded text:
ontractis Northmannorum copiis idem castellum praeoccupavit obsidione, clausa egrediendi ab eo sive ingrediendi conclusis, libertatem abeundi per legatos abegit. Ipse quoque cum suis, quos expetierat, diutius extorris permansit. Dux vero custodibus a castello amotis, idem in deditione munitum suscepit. Flandrensis sobolem suam cupiens innormare prosapia regali, Robertum regem Francorum expetiit, et filiam ejus Balduino filio suo dari poposcit. A Palatinis vero tricliniis adeptam tulit, ac ad domum propriam in cunis asportavit, eamque usque ad anno
Abbreviated transcription (Latin):
animia libera libuer sa pientum cepit
tractatibiur uti ⁊ solereti indus fria
ad sãmini ssonorũr encrementa pollẽ listime
puehi. Fam proboa eia mororr
pacifitoer actuer laudum fauo ribiuer
bõnorum plurimi ceperunt s fere
Iuproborum ui no nonnulli inauiie
uscaberDy quorum contuberni
uoyia filiuer animo si tatien etia
nudenrr attemptarr ex cas tro
Alentio quod beneficie tenebat dure
a seruiminia ingo portinacem ceruice
teauera sum̃pta resellione nisũt q
exterguera. D cuiner a tro cem
inselenti amn cempei coẽmdam adueniena
Uux cum militaribiur furiniro
tamdiu eum intra smuni tionem tantre
pere sumptioma andiutricam conclusit
donat euur elementiam ex peteres.
⁊ midis ues tyuer equas trem sella/
eõ atis faciendum Sumorico fueret
Sux aũtem es licet ficte satiffaciẽli
non mõ do enucta inulsit. uerum
ln redorto et oppido festimur
loro secessis. lliuo
enm derum ainpusto sub pater
birura effeanao pauli trr ⁊ manisq̃ c
perfidiae motu sẽ sus pendir. sod moy

Expanded text:
animis liberalibus, sapientum coepit tractatibus uti et solerti industria ad summi honoris incrementa pollentissime provehi. Jam probos ejus mores et pacificos actus laudum favoribus bonorum plurimi coeperunt efferre, improborum vero nonnulli ignaviae ascribere. Ex quorum contubernio Yvonis filius, animositatem ejus audens attentare, ex castro Alentio, quod beneficii tenebat jure, a serviminis jugo pertinacem cervicem temere sumpta rebellione nisus est extorquere. Ad cujus atrocem insolentiam propere conterendam adveniens dux cum militaribus turmis, tandiu eum intra munitionem tantae praesumptionis adjutricem conclusit, donec ejus clementiam expeteret et nudis vestigiis equestrem sellam ad satisfaciendum humeris ferret. Dux autem ei, licet ficte, satisfacienti non modo cuncta indulsit, verum etiam reddito ei oppido festinus a loco secessit. Willelmus enim dirum angusto sub pectore virus efflans, paulisper a manifesto perfidi
Abbreviated transcription (Latin):
ecilamitate mis ẽratur contr actur
militu copiare colut sprrid iur turbo
u patcia epressiur flandriam
aggressuer. Illam ex terienamt
feamuiet exttialibiur. Pregrẽdiena
itag c̃ astium quod Cioca
uocabatur. confestim illud subuertit
Comuia quir iz eo consistebant ꝯ busti
Didenten antem ⁊c liqui proceren
similia pati frrdantitr ⁊ licto filio
Uo patrom reliersi obsideer dirggius duci.
Dedolescẽn bero Bal duineo in fuerer

Expanded text:
eratus, contractis militum viribus velut horridus turbo a patria egressus, Flandoniam est aggressus, illam exterminans flammis exitialibus. Progrediens itaque ad castrum quod Cioca vocabatur, confestim illud subvertit, et omnia quae in eo consistebant combussit. Videntes autem reliqui proceres, et similia pati formidantes, relicto filio ad patrem reversi obsides dirigunt duci. Adolescens vero Balduinus intuens
Abbreviated transcription (Latin):
ecedente ige Pua eicardo
a mundan principatiuur culina
rogna ue rredimuoo ur anica
scanlenti Roburtua frater encrs sobiuar
monar Cae coritatiur ⁊ u omnibua
Iubregatur. Qui quamuia crrca ⁊ lels
fuieret fepocior moribuer: benino lur ty
di cultum piuer at duotur.
Quamosrꝰ di utirae pacia obl ec tamento
semꝑ meruit feui. prieter ĩ quod
prauorum arnsultu spont sibi deligis.
Unde in primordira suorum acti
Srixips nlemꝰ hos tili obs idion

Expanded text:
endente igitur duce Richardo a mundani principatus culmine, et regna, ut credimus, uranica scandente, Robertus frater ejus totius monarchiae comitatus ab omnibus subrogatur. Qui quamvis circa rebelles fuerit ferocior moribus, benevolis tamen i cultum pius ac devotus. Quamobrem diutinae pacis oblectamento semper meruit frui, praeter id quod pravorum consultu sponte sibi delegit. Unde in primordiis suorum actuum archipraesulem, hostili obsidione
Abbreviated transcription (Latin):
conuocat. ni que
se iam omnino resol ui indicat
Pbliro per cuncta triclima domũa fu
ommibiur Intolera bilier luctuer. Sugubr
quippe lamentabantur monathi ⁊ clici
pro tanta orbita ta prũr ⁊arssimi

Expanded text:
convocat, eisque se jam omnino resolvi indicat. Illico per cuncta triclinia domus fit omnibus intolerabilis luctus. Lugubre quippe lamentabantur monachi et clerici, pro tanta orbitate patris charissimi
Abbreviated transcription (Latin):
facilia perimerentur. ⁊ Critannge
autem uininut ⁊ continuo ¶ñy ẜos tur
atroritie irruuut. Med paganorus
decepuliis prostrati tantas freuitia
illico suñt ꝑ pirti ut uixs
prie lio elaburontur por panti. Ind
sarbari prolixua fendentia casfeuss
oli obsidenti ac captum igue

Expanded text:
ntur. Britones autem veniunt et continuo super hostes atrociter irruunt. Sed paganorum decipulis prostrati, tantam saevitiam illico sunt perpessi, ut vix e praelio elaberentur perpauci. Inde barbari prolixius progredientes castrum Doli obsident, et captum igne
Abbreviated transcription (French):
Purgundi din gum magno honor
induxat. suoqr Rboro ⁊ is liana
lose sociauit l Sed longo post
quodam Cabilloniens ⁊ comete
mrmina ffugo ne dolo caprub̃
dirce eustidice ergastulo il truditur
crmped: lus ⁊ graui Nemieo ar tatur
Cuiuer incompetente aiuxiotate

Expanded text:
Burgundiam cum magno honore induxit, suoque toro christiana lege sociavit. Sed longe post quodam Cabilonensi comite nomine Hugone dolo capitur et sub dirae custodiae ergastulo detruditur, compedibusque gravissimis artatur. Cujus incompetent
Abbreviated transcription (Latin):
xtincta prdier fugiene cud caular
ouinr diuertis ⁊ loricam yuaug
indutuar erat. sũb telluri sulc
gregum infatigabiliter suinariae
lore ad lorun farenre. Normanno
sortabatur ut yuanto cy ua yslar
pors equerontur. non cong ainte

Expanded text:
extincto, pede fugiens ad caulas ovium divertit, et loricam quam indutus erat, sub telluris sulcogregum infatigabiliter humeris de loco ad locum ferens, Northmannos hortabatur ut quantocius persequerentur
Abbreviated transcription (Latin):
parcꝰ continuiam intir se firmarunt
surredentia Sauo ⁊um rgnum e¬
Dormamorum ducum at eoru ẜierodu
empora firma perpetuali tur intei en
maueret ic⁊e sy ab lulissent inimitia
emenda conferidi Nermannier. De qriit
uoro Pamnorum inualiuri añt uulueratus
amicorus iudigeret ittt iuuamine apiund
No rmannoar enas is domo ꝓpria sub
seruritati sanaretur. Ruielix ui rata

Expanded text:
runt; succedentia Danorum regum Northmannorumque ducum ac eorum haeredum tempora, firma perpetualiter inter eos maneret, et quae Dani abstulissent inimicis, emenda conferrent Northmannis. Si quis vero Danorum invalidus aut vulneratus amicorum indigeret juvamine, apud Northmannos quasi in domo propria sub securitate sanaretur. Quae lex u
Abbreviated transcription (Latin):
uiii igr tantio probi tastur
axuberarat co piier in initro
ducatum contigie eyuoddau pestiferi
orire seminarium disfidii. San
eus tiri un animero prr diuersser
totina Normannetre patrire comitatrur
plurima / agintita conuenticula
lrernebant. Qua tinuer tan in
qluarum compendirer. quam in fpliorx¬
agnarum com mercinir mllo obsi tent
ante slatuti iuria obice legibiurr
Utorentur suiĩt. Renao ut rata
mauorent. ab uno quo que cortu
furentur ẜ uulgi dus eli guntur legati
qui deretia ad medi tee⁊ aur uun¬
Roboranda ferrent iunuentim
Qur̃d ut dux aigno uit pro ti nur
Rodulfini umi terꝰ cum mi letun
multitud iur ellia ls tinani t

Expanded text:
igitur tantae probitatis exuberaret copiis, in initio ducatum contigit quoddam pestiferi oriri seminarium dissidii. Nam rustici unanimes per diversos totius Northmannicae patriae comitatus plurima agentes conventicula, decernebant, quatenus tam in silvarum compendiis quam in aquarum commerciis, nullo obsistente ante statuti juris obice, legibus uterentur suis. Quae ut rata manerent, ab unoquoque coetu furentis vulgi duo eliguntur legati, qui decreta ad mediterraneuroboranda ferrent conventum. Quod ut dux agnovit, protinus Rodulphum comitem cum militum multitudine illis
Abbreviated transcription (Latin):
perspicuuer: Famen Oris li cultor
xtitit as frduna. adro i
monatꝭ oruꝰ atꝵ leritorins iur¬
sustentator inde fẽs tuo : Iurr ⁊ huius m̃odi
probitatum uigener titulico. apit
uesementer aggrauari regritudiua
corporur Roliitu ergo

Expanded text:
cultor extitit assiduus, adeo ut monachorum atque clericorum jursustentator indefessus. His et hujusmodi probitatum vigens titulis, coepit vehementer aggravari aegritudine corporis. Robertum ergo
Abbreviated transcription (Latin):
A duca srẽpinar obiurgarotur e ab
nollet consultu ⁊ auxilio Rodul fi
domi tur capturo in Rotꝭ omagens cer
bibur turro de taditur temeritatia
plenitudinem ibi per quin quenuarm
luener. Nommullote quo qua norũ
satcelituꝰ in sedi tionico propas ĩto
⁊ sii tentium crebrin certamne biuer¬

Expanded text:
 duce saepius objurgaretur, et ab nollet, consultu et auxilio Rodulphi comitis captus, in Rothomagensis urbis turre detruditur, temeritatis poenitudinem ibi per quinquennium luens. Nonnullos quoque suorum satellitum in seditionis proposito persistentium crebris certami
Abbreviated transcription (Latin):
funa par deminentiorum
fonesteann ⁊ turra lapsñr / fugam
imit. Oaui diebnir na a ⁊ quirentibucs
reperiretur deletosceur ⁊ noctibua
iter carpenir nouis Rime de liber auit
discrimine Remontia frd a te ptar
quam cuini pram regii aut combtia
astrapunz nil sib. quando qui
profuturuꝰ expeter. CTub Sar
uppe delibe ratrone animi calle
conficiena quadaꝰ diue duc / roꝵit
s⁊in bastuderms x ercentem
uinatuum ludiet. Nox enrer
uem ean conme syt ab eo ee petebat
Urotimur eum Sux
nỹs uu cordia mo tuis fauent Iodul fo
enasiom̃a suco ips s̃ narrante casurs
ut frem ) xaris Iimum deinceper¬
dix dilex it cui men multo pos
reusem comitatum tradidit eigi
quamdam puellam ⁊ ualda ptusas¬

Expanded text:
fune per eminentiorem fenestram a turre lapsus fugam iniit. Qui diebus, ne a perquirentibus reperiretur, delitescens, et noctibus iter carpens, novissime deliberavit discrimine clementiam fratris attentare, quam cujuspiam regis aut comitis suffragium nil sibi quandoque profuturum expetere. Sub hac quippe deliberatione animi callem conficiens, quadam die ducem reperit, se in saltu Vernensi exercentem venatuum ludis. Mox ejus veniam commissi ab eo expetebateum dux, misericordia motus, favente Rodulpho evasionis suae, ipso narrante, casum ut fratrem charissimum deinceps dilexit. Cui non multo post Ocensem comitatum tradidit, eique quamdam puellam valde
Abbreviated transcription (Latin):
Efosparo e ferocissimir cam biu
oncitatur manimillaer ab enrum patordin
riudeli igto ⁊ queri : Factantea ueno
pueroco ad domorum postra allisor̃r
ex cere brari ius sit. nullur criminum
x istentibua culpur
uiii ige apũd fundoniam sub
suiuir dereeti die hre a congerierr
ptremptorum lietorum sceuitia in imensũ
umnularitur. ⁊uidam iuuenar agilitat
pernicur ad quam̾dam nauim
ontulerunt ⁊ fugre peresidium prr
Namisce alueum colori remigio marin sinu
petierunt: Dermensõ autrm prolie.
ponte xpc̃o nouis sima cupitu sanamae see
poertum applitant.  surno
inteinsetuer. totira rogui suĩ as rĩtia
prin cipibuco cunctami ue sẽriem iltia
Apouit. quid que agiñdum consulerent
Diligentur inguerit. Qui amicorim e
propinquorum corummiir ⁊ luctu moti
ꝯnastix bño ur omuati eorus sanuine
Decrenerunt debere totia ureb uiri bur

Expanded text:
simis canibus concitatis mamillas ab earum pectoribus crudeliter extorqueri, lactentes vero pueros ad domorum postes allisos excerebrari jussit, nullis criminum existentibus culpis. Dum igitur apud Lundoniam sub hujus decreti die haec congeries peremptorum lictorum saevitia in immensum cumularetur, quidam juvenes agilitate pernices ad quamdam navim se contulerunt, et fugae praesidium per Thamisae alveum celeri remigio maris sinum petierunt. Permenso autem prolixi ponti spatio, novissime cupitum Danamarchae portum applicant, regique Sueno intrinsecus, totius regni sui ascitis principibus, cunctam ei seriem illis deponit, quidque agendum consulerent, diligenter inquirit. Qui amicorum et propinquorum aerumnis et luctu moti, quasi ex uno ore omnes eorum sanguinem decreverunt debere totis viribus
Abbreviated transcription (Latin):
sus cĩper refutaueruue s.s
Landricuni piueenen ee mite intra
intiscõdoruls dd rebell audum
simnni sõrunt. Quorum tum̃ dorr
prie sumpti ue temeri tatieo conatueo
Robertacr Rx comprimer f Inanor
accersito ure Emardo
cum ꝑ erci tr Aormannorum copio/
Antis cõdotuꝰ tamdiu ossed it dont
Candrica enm bibt ob sidiburo snmuꝑtia
nõ subingaret Sominatui Sua

Expanded text:
ipere refutaverunt; sed Landricum Nivernensem comitem intra Antisiodorum ad rebellandum summiserunt. Quorum tumidos praesumptivae temeritatis conatus Robertus rex comprimere festinans, accersito duce Richardo cum exercitu Northmannorum copioso, Autisiodorum tandiu obsedit, donec Landricum cum urbe, obsidibus sumptis, suo subjugaret dominat
Abbreviated transcription (French):
sab se sabientis. straminca ses e cutulle
monarfileni. Laue s comerr et uita fuistet
Anponentea aut ilcum in ferotro quantoqua
enu multipliti Cuctu l tulbrunt Ri somngui
ui obudam cloruir ⁊ populua u trin Iue

Expanded text:
sub se habentem, stamineam scilicet et cucullam monachilem. Quae, si comes ei vita fuisset, Imponentes autem illum feretro, quantocius cum multiplici luctu retulerunt Rothomagum. Cui obviam
Abbreviated transcription (Latin):
ad nauar immons nio ill nro ꝑcurrie
percituro. Sesmc ⁊sgalia iy
sublime eleuantur uixilla ⁊ librantue
uentia uela uerificato protensi quaria
interualbo ñ d broica denoẜnntur
territoria: Iõi qui ppe x cx dimist
xercitu crm noniunlliu nauibiar petinda¬
par pacur yratia apud Rt omagui
Tuces in cerdum aggred itur. Rurn
nui dux alicgnanta anora ⁊ palitee
luctaret dum ⁊ ipse ẽ puiliterr poye

Expanded text:
 illico cucurrit exercitus. De hinc regalia in sublime elevantur vexilla, et librantes ventis vela, velificato protensi maris intervallo ad Eboraca devehuntur territoria. Ibi quippe rex dimisso exercitu cum nonnullis navibus petendae pacis gratia apud Rothomagum ducem Richardum aggreditur. Quem cum dux aliquanta mora regaliter tractaret, dum et ipse
Abbreviated transcription (Latin):
L ritanno tum comuiDuti
Rrardini aii omui turr pro sporari
uiribua ⁊ diuitiia quo ti die ampliuri
arbiteatuar cst / nã iutira uallare
feueretur a micitia ie su auxel io.
Lumo be I onsultr suoru fultrra
R ritamiror limitur peueteam cum
maxima militum aimlitione illiua appetir
curias. Quem dux ut tantum atebar
uirum houo rifita qo repiento aliquoi sper
cum copiosa a ffeuotium oprm appara tu
eum situm detinuit ⁊ potientiro sũr
magnitũdinem pront liburet illi os tendit.
Uauffeiduer autrm ut sa aduc tas
xcrecentur trartari uidit. intea se
lliberar cepit. quin se euueo
ungerotur connubio sororur nomint
Abuia fortior inter eoir na teretur
nõd uco amorico. Eyrat enim scer
puella corpor ualde decorte ⁊ moruuy
sonestate gratissima.  ud pos
pactaro amncitiar eam sibi dari toto
mmisu ppostẽto. Cuinc̃o uolunta ti
Aurmannorum printi pobure petiteu

Expanded text:
Britannorum comes ducem Richardum in omnibus prosperari, viribus et divitiis quotidie ampliari, arbitratus est sua tutius vallari, frueretur amicitia et auxilio. Quamobrem consultu suorum fultus, Britannicos limites penetrans, cum maxima militum ambitione illius expetiit curiam. Quem dux, ut tantum decebat virum, honorifice suscipiens, aliquantisper cum copioso affluentium opum apparatu eum secum detinuit, et potentiae suae magnitudinem prout libuit illi ostendit. Gaufridus autem ut se a duce tam excellenter tractari vidit, intra se deliberare coepit, quia si ejus jungeretur connubio sororis nomine Haduis, fortior inter eos necteretur nodus amoris. Erat enim haec puella corpore valde decora, morum honestate gratissima. Unde post pactos amicitias eam sibi dari toto annisu poposcit. Cujus voluntati Northmannorum princi
Abbreviated transcription (Latin):
Diffidenten quo ⁊ sund omi el sũa
saluta qui ppe qui dinter diutur na
Laborarent fama/ patifucta urlu
Luibur peractur ommre rotur duglic
rogni incubuit sub dominio E ⁊gur
serca intex uimuco ui esdwaco
pis ortum iquor an toliico mousfraremua¬

Expanded text:
Diffidentes quoque Lundonii de sua salute, quippe cum diuturna laborarent fame, patefacta urbe Quibus peractis, omne robur Anglici regni incubuit sub dominio regis serie intexuimus, ut Edwardi regis ortum ignoran
Abbreviated transcription (Latin):
congrogate ad snam perm cirm erudũssĩmus
ecri bellum entulernut Cum quiburr
Se esferatur logionu suaruis
animia a trociter confligena. Fanta
eoeo interitiona lleuit. ut nllurr
s cmutus queat supputar quo t amillia
n dir illa cormerent duglica pentia¬

Expanded text:
m perniciem cruentissimum illi bellum intulerunt. Cum quibus rex, efferatis legionum suarum animis, atrociter confligens, tanta eos internecione delevit, ut nullus hominum queat supputare quot millia in die illa corruerint Anglicae genti
Abbreviated transcription (Latin):
regas itia dd propria ouunter ridi
pormi sit ⁊ q̃uandoꝵ ad emc iuu amen
paratoa rouorti. Rax auit lamurr  up̃rt
christiana ⁊ lligirur obl actaturo spreto
idolororum cuetu eum nomulliit / nõtum

Expanded text:
regaliter, ad propria ovanter redire permisit, quandoque ad ejus juvamen paratos reverti. Rex autem Slavus super Christiana religione oblectatus, spreto idolorum cultu, cum nonnullis suorum,
Abbreviated transcription (Latin):
autem ꝑ ropositum cruir litroneo auimo
ad tatus mego tiuꝰ urant congrua
praiparatur dam ill: Ciduxit Ss9
Ili duy ellam competent Souo r suscõyit
sibig legitiuro iur mux it. Er qua
profeuentidiur aimia trar frier gemut¬

Expanded text:
autem proposito ejus ultroneo animo ad tantum negotium erant congrua praeparatis, eam illi deduxit usque Ibi dux illam competenti honore suscepit, sibique legitimo jure junxit. De qua, profluentibus annis, tres filios genu
Abbreviated transcription (Latin):
xpugnaret robor
U. pementi. tanddem L urgund.a
Gastata oppid ani marti peauria
lipendiorum̃ consilio ⁊ aux clio ducia
Alud reddii orunt Resi fiancori
tue ad uotum rita perartur Ry
prr cuncta ennts castella custoden¬
Aeputanit Ø Robertus filium sniu
ducatui subroẜauit e sicqua
arro gantia Rebellantium guassata¬
frautiaim ⁊ Tux cum suiir rodi¬

Expanded text:
expugnaret robore vehementi, tandem Burgundia vastata oppidani coacti penuria stipendiorum, consilio et auxilio ducis illud reddiderunt regi Francorum. His ad votum rite peractis, rex per cuncta castella custodedeputavit et Robertum filium suum ducatui subrogavit, sicque arrogantia repugnantium cassataFranciam et dux cum sui
Abbreviated transcription (Latin):
lopitim copulanit. Dui deux
muediata tem Eorrasĩne enstri
Adit dotia momina cu terra
sunc e labentiluco annico haer end matcildu dy
radicro despondr dei moritur ab/ q̃ua
aborur post̃ cuina ulitum duci terras
pra titulatam repetol Oner¬

Expanded text:
dux medietatem Dorcasini castri dedit dotis nomine cum terra hinc elabentibus annis, haec eadem Mathildis, judicio disponente Dei, moritur absque liberis. Post cujus obitum duci terram praetitulatam repete
Abbreviated transcription (Latin):
Aleuit. ut nullira penitua manure
gni facta po pferier nullaret. Na
unuer celoru corrsũ nimio faty ali
⁊ longr ⁊esederat qui uiden
seriorum infortunia. timor fcrritur.
corferisꝙ imbiibletute I oblituro / ad naui
encurut quantogyna ureteroris ixitia

Expanded text:
delevit, ut nullus penitus remaneret, qui facta posteris nuntiaret. Nam unus illorum cursu nimio fatigatus a longe resederat, qui videns sociorum infortunia, timore territus, corporisque imbecillitatem oblitus, ad naves cucurrit quantocius, caeterorum exitia
Abbreviated transcription (Latin):
redder contempsil ueruꝰ afiam eustodibs
ad fibitier uiẜementiur custodi re
tumida iusit. Quod cui relatum
duci fuissat profimicr Eicar
ꝓportuna erad preeparas. Cenda
uelut Lempas taier procelbosa cora
sa enueta ꝓ trrrbaner a patria

Expanded text:
reddere contempsit, verum etiam custodibus adhibitis vehementius custodire tumide jussit. Quod cum relatum duci fuisset, protinus Richardo opportuna erant praeparat. Denique velut tempestas procellosa coram se cuncta proturbans a patria
Abbreviated transcription (French):
mumeribuco crecatiuo ilhud e deeo
futcipuit ⁊ oddem comiti ce audes fraa
prod tione frauidit. Esx cintiery ͦt ho
compent odoni festinato maud auit
quatenur astr̃um disereret s p̃ont
qnod si se sim̃parat iniuste d

Expanded text:
illud ei dolo subripuit et Odoni comiti clandestina proditione tradidit. Rex autem, ut hoc comperit, Odoni festinato mandavit quatenus castrum desereret sponte, quod sibi usurparet injuste. Sed
Abbreviated transcription (Latin):
fordo ribua pactur iuratis qu⁊¬
x platur paganorum plurinurt ds fide
Triste saicrier mrntur cmuertit
Aliore in pagandsmo permaner aypõm lui
no his paniaa transmis ĩt ubi plurima
diruer nnt ⁊⁊ bero¬

Expanded text:
foederibus pactis, juratisqdux expletis, paganorum plurimos ad fidem Christi sacris monitis convertit, alios in paganismo permanere disponentes ad Hispanias transmisit. Ubi, plurima diruerunt urbe
Abbreviated transcription (Latin):
Noce seronisfeme Rex ducem minime
uidimuir sed cum unina cometa tua
pente fero cis sima nr̃o cum interitu
dimi cauimua:6i non modo
sunt uiri fortis simi di dextorar
sod ⁊ forminio pris natrcier robustis suns
quosq hostrum uertitua ydriarum

Expanded text:
Nos, serenissime dux, ducem minime vidimus, sed cum unius comitatus gente ferocissima nostro cum interitu dimicavimus. Ubi non modo sunt viri fortissimi bellatores, sed et feminae pugnatrices, robustissimos quosque hostium vectibus hyd
Abbreviated transcription (Latin):
uni in statu sũpra intellecto / ub ta
Iclaro rector Normaruco. Iorlicita
regnu tog quod sub magna polduissimorus
regum d gloria diu fercuerat tanto
nefarere prode tronea scolor repiminir
sii tempor polluit yt el pagani
tam ꝙoote abil enefait so rrendum iudicarent

Expanded text:
Dum in statu supra intellecto sub tam praeclaro rectore Northmanniae felicitas regnum quod sub magna potentissimorum regum gloria diu floruerat, tanto nefariae proditionis scelere regiminis sui tempore polluit, ut et pagani tam exsecrabile nefas horrendum
Abbreviated transcription (Latin):
Uibe/. illi rad diur bell. Eux
sficitur ⁊ concesza
curitate
upiamn illi induher as. Demo
um multũt e ouarriir abo
Snimi nente
uero dic prio finiti collo quii Duy¬
iynd uiuolde fo Iarz in pagrinor um
ns tria ronam aurio magnitrdinia¬

Expanded text:
. Dux efficitur, et, concessa securitate, copiam illi indulget ad se cum multis denariis ab minente vero die praefiniti colloquiapud Givoldi fossam in paganorum castris scenam mirae magnitudini
Abbreviated transcription (French):
proreriu uultu decoruro. inteser
.iiior. barba prolixa ⁊ cano
altor. prouidua Corit orum sufragator
suporborum contemptor. Samlus amator.
p auperul sus trntator. or ppamioru tuter.
uiduarusl pner defensor. ⁊ captiuo ruy
sibor alur redemptor.

Expanded text:
r corpore, barba prolixa, cano altor, providus clericorum suffragator, superborum contemptor, humilium amator, pauperum sustentator, orphanorum tutor, viduarum pius defensor et captivorum liberalis redemptor.
Abbreviated transcription (Latin):
nt tantie sanctitatia ostellisionia
Ricarduni ducem raperent. post
pateia scbe subiugata cons pittibiur
suia ad ducer d. ffui bero edictia aou
r cum fistinatione imperauit. Qui
subductit y altiu nauibuer erliuolo
sulcantier ae guoraduento cad litora

Expanded text:
ne tantae sanctitatis et religionis Richardum ducem caperent, post patria sibi subjugata conspectibus suis adducerent. His vero edictis, eos ire cum festinatione imperavit. Qui subductis in altum navibus, velivolo sulcantes aequora vento, ad littora
Abbreviated transcription (Latin):
mugnitudinia ⁊ pubꝭ ritudinico in sonre
construxit. merificiq ornatibur multimode
adornanis. Abbatiacr ꝙuoq quas⁊ am
rostaurauit y nam s q̃mil  saburbio
uenera trona de ⁊pangeli Mirharlur
gregibus ꝙ monat ꝭorũ insipmĩme. t
sub eoden dien obut frugo RetPomagens ier

Expanded text:
inis et pulchritudinis in honore construxit, mirificisque ornatibus multimode adornavit. Abbatias quoque quasdam restauravit. Unam siquidem in suburbio veneratione archangeli Michaelis, gregibusque monachorum insignivit. Tempore sub eodem diem obiit Hugo
Abbreviated transcription (Latin):
tituliir is precedentibia pretrosis lima
durem ixtulimur ⁊ aetermr rlhuo amulo
Etentir insẽruimuro opera pretus uidi
ul cardlut ulur ub ipsõ deo porienu
setuudam sicuti in nominu. ita iy
ꝓcearissim ingcanitatur eulogio absida furat
Sicardint eiuer siquidem filma mili taribiur
triumpfiit appĩdo uns piciut ⁊ non minori

Expanded text:
pretiosissimam ducem extulimus et aeterni regis annulo decenter inseruimus; operae pretium videtur ut carbunculus ab ipso exoriens secundam, sicuti in nomine, ita in praeclarissimae ingenuitatis eulogio absidam teneat Richardus ejus siquidem filius, militaribus triumphis oppido conspicuus, et non minori
Abbreviated transcription (Latin):
Domuer concutitier gemiteburo
fetibua  opitiir ur sens um̃ p̃ beus
Aeoluntati ducia Ricardi a dolasccte¬
pacta ei fdelitate ae quanimi tur
collaudatitur principes. p
languor ingr auoy cẽnta Etto ysterus

Expanded text:
r gemitibus letibus sopitis, assensum praebent voluntati ducis, Richardum adolescepacta ei fidelitate, aequanimiter collaudantes principem. Dehinc languore ingravescente, lecto pros
Abbreviated transcription (French):
surreptaone pontifa
euicisfrt. conteplim a paganicur
⁊ ruptionibuit iaduciaro petit ac
ud ĩpiscitur. Ay pribuir prusulat
adducant loco ⁊ appor tuno Regerꝰ
auĩmo illur  atist atturum
Ioitur audienir a sedhaldur ⁊ egen

Expanded text:
surreptionem pontifex didicisset, confestim a paganicis irruptionibus inducias petit, ac adipiscitur, in quibus praesules adducant loco opportuno regem animo illi satisfacturum. Igitur audiens Thebaldus regem
Abbreviated transcription (Latin):
uides fo Legatum mittil mano ancr
quatiniur nepoti suo subriem̃ at
as uersarium capor si qua dora
succedat nnnitinua. Sen tinuo
Luon quidam erpescõ puir uei
Astinatur que e: straders quo¬

Expanded text:
i, legatum mittit, mandans quatenus nepoti suo subveniat, Ri ejus adversarium capere, si qua via succedat, annitens. Continuo a Brunone quidam episcopus duci destinatur, qui ei suade
Abbreviated transcription (Latin):
el francoruꝵ regiul suc̃e tutioni
suddert ꝓ cupiente. Auibua uerbiar
uux subdolo lraptiur quo liotis siuia
spea uerauit . iter instr̃tuit siluur
Cni ennte obius fuerunt duo mneliter¬
egressum tendit: ⁊isur  Py

Expanded text:
um suae ditioni subdere cupienti. Quibus verbis dux subdole deceptus, quo laetissima spes vocavit, iter instituit festinus. Cui eunti obvii fuerunt duo militegressum tendis?
Abbreviated transcription (Latin):
uindicare. Eniun monitia ꝵ ax ieleruiar fauener
propuesur ad mar nauibria subductisi in altu
uilur Cie cio flante Corboniit balina littor.
appulit qui iapido meatu se procellos
mari Piuia infundit. nmuero fama
solito mor uolans frautoru/ aineta illito
perceluit. paganro. maritima e. ttor
occ upasE cum nauium multitudine geaui.

Expanded text:
icare. Cujus monitis rex celerrime favens, propulsis ad mare navibus, subductisque in altum velis, circio flante Corbonis salinae littora appulit, qua rapido meatu se procelloso mari Diva infundit. Enimvero fama solito more volans Francorum aures illico percelluit, paganos maritimas littora occupasse cum navium multitu
Abbreviated transcription (Latin):
tuisse e Arrm annes i ntri murol roporieneo
Lectescnter Ins ꝑicrtua qt ominero
for imbeller. Rtaqz militibua y gitatia
uixementer portaa ex puguar npit
Nam aimi uiero portua repentiuo
impetu patefactia proruentur animia
firatur tanto ad uorstrion turbim
lippulati sunt ut prostrato sux ponte
nepale rosiã uix Laburełur uor termine

Expanded text:
ntra muros reperiens delitescentes, suspicatus est omnes fore imbelles. Itaque militibus concitatis vehementer portas expugnare coepit. Northmanni vero, portis repentino impetu patefactis, proruentes animis efferatis, tanto adversarios turbine depopulati sunt, ut, prostrato super pontem nepote regis, vix elaberentur ex certamine
Abbreviated transcription (French):
mas dlio repit fractaro Domistitoa
tueo pemiria famioo asfligere. nolento
Pur ui ẜementer furor surens nũ
au urbu illum foꝵ tinanter pepulit.
hrisun d filus suu ciuitaticr
praesulam irc uegit i Caubur
ita peractiar Sormannica ⁊ Cluco
sieuit a facie ducirr N2 ol dua

Expanded text:
male illico coepit tractare, et domesticos jus penuria famis affligere, nolens aementer furore succensus ab urbe illum festinanter pepulit, Parisiumque ad filium suum civitatis praesulem ire coegit. Quibus ita peractis, Northmannica tellus silui
Abbreviated transcription (Latin):
perterr  ciuibiur moeia urbur
laus prodrs. Eeniener autrm in
domu i sui hos Iatiro suy ⁊ quu fiytĩꝰ
nsilit ⁊ arrepto puero fugiener
In quo caste ebanico pueru ꝯ mendanie
⁊ ipsr nocle eeguitarncr diluru lo

Expanded text:
 civibus, moenia urbis transgreditur. Veniens autem in domum sui hospitis, super equum festinus insilit, et, arrepto puero, fugiens In quo castellanis puerum commendavit, et ipse nocte equitans diluculo
Abbreviated transcription (Latin):
Aliguanti tamen complicerr ex iys mit¬
Spmicide qui s uuicis simoeo fiet
antea fatebantur Etertia arcauorum
intimia uiruar diu absconsum in propatulo
Enudarune: ⁊ndo nicuir etenim E
patuissa immender geneficio rn

Expanded text:
Aliquanti tamen complices ipsius homicidae, qui se amicissimos ficte antea fatebantur, detectis arcanorum intimis, virus diu absconsum in propatulo denudarunt. Ludovicus etenim rex patuisse, imme
Abbreviated transcription (Latin):
Armilfir quod fe audulenter anino concrperat
opore explere enpienro misfico logatur
Dati willelino mandat sa amicitiam
cum eo bell subar pacemq ind lesi lem
tirmare ⁊ thecluyino comiti pro ena amor
infins ã indulpore ⁊ uise podaprico chelagutos
Etineretur lanpuor. Uos soc cad eiuar curia
disderabar er: Deniꝯ toto annisũ riga
ut lorum. d. l nominar satapat. qno en
occierrer ad mutiu ollo quitun ualeat
npierur quoꝙ dux s uĩ ꝰ iucatum pacatius

Expanded text:
d fraudulento animo conceperat opere explere cupiens, missis legatis duci Willelmo mandat se amicitiam cum eo velle habere, pacemque indelebilem firmare, et Herluino comiti pro ejus amore infensa indulgere, et, nisi podagrico chiragricoque detineretur languore, ob hoc ad ejus curiam desideranter ire; denique toto annisu rogat ut locum denominare satagat quo ei occurrere ad mutuum colloquium valeat. Cupiens quoque dux
Abbreviated transcription (Latin):
Duxs uenba iblatoruꝰ ẜi bi lad consulendis
at mtissario prouidendum dirigi. Ilil
quidern sonorifir uale dixit on
ensem ix miro quatuor librarist in
rapulo fur gidam dedit : Alterum uuro
urimlla toldeꝰ libraruꝰ parissimi auri
remunerat. Somd suu colorren

Expanded text:
dux verba delatorum sibi ad consulendum ac necessario providendum dirigi, illis quidem honorifice vale dixit, et uni ensem ex auro quatuor librarum in capulo fulgidum dedit, alterum vero armilla totidem librarum purissimi auri remuneravit. Deinde suum celerrime
Abbreviated transcription (Latin):
infortume euentum inte imarunt. Qui
ut apud adari qño henluim uoratur
sibo occuriat. Busim̃aturur¶ cir
npienti ur infestet terninocr
uisenenter complacuit. mortem

Expanded text:
infortunii eventum intimarunt. Qui,ut apud Vadum qui Herluini vocatur sibi occurrat, insinuaturus scire cupienti cur infestet terminos hementer complacuit, mortem
Abbreviated transcription (Latin):
is se nam  sur̃m equi dem patre
celerrima aggredi. orana ut plurimo
ordinato ixercitu Litẜomagum ibsiderat
uiruumy sumg uiolenter inde abstrussirat
audis tet Iust illi saoc contigis he r espondie
quea fidem guam dillo duci ol im mrauerat

Expanded text:
 regem, suum equidem patrem, celeriter aggreditur; orans ut, plurimo ordinato exercitu, Rothomagum obsideret, virumque suum violenter inde abstraheret. audisset, juste illi hoc contigisse respondit, quia fidem
Abbreviated transcription (Latin):
stinnauese. Ut indis solubilibur pacia
forderati Winculia de iureper per mutua
oncordium feuamur compẽtenditua
comm̃odur. Pu catq rix de tanto
suo durr o duy li suo guris simo
regee. Ctuibiur pimulatue lesa tionicr
auibase bũro dax illertuco llico rosi munda

Expanded text:
e, ut, indissolubilibus pacis foederati vinculis, deinceps per mutuam concordiam fruamur competentibus commodis; gaudeatque rex de tanto suo duce, et dux de suo charissimo rege. » Quibus simulatae legationis ambagibus dux illectus, illic